Corona haalathuga jamaa'athugai namaadhu kuraairu safu hadhaanee...\nކޮވިޑް19: ޖަމާޢަތުގައި ސަފު ހަދާނެ ގޮތް\nޖަމާޢަތުގައި ނަމާދު ކުރާއިރު ސަަފު ހެދުމަކީ ނަމާދުގެ އެންމެ މުހިއްމު ޢަމަލު\nކ. މާލެ | 1 ޖޫން 2020 | ހޯމަ 01:39 | 12,137\nމަސްޖިދުލް ހަރާމުގައި ކުރެވުނު ތަރާވީހު ނަމާދުގެ ތެރެއިން - ސައުދީ ގެޒެޓް\nނަމާދަކީ ދީނުގެ އެންމެ މުހިންމު ފަރުޟެވެ. ދީނުގެ މައިތަނބެވެ. ނަމާދަކީ އަޅުކަމަކަށް ވާއިރު ނަމާދުގެ އެންމެހައި ކަންކަން ހުންނަންވާނީ ކީރިތި ރަސޫލާގެ އަރިހުން ސާބިތުވެފައިވާ ގޮތަަށެވެ. މިގޮތުން ނަމާދު ކުރާނެގޮތާއި ނަމާދު ޞައްޙަ ވުމުގެ ޝަރުޠާއި ނަމާދުގެ ފަރުޟުތައް ވަނީ ކަނޑައެޅި ބަޔާންވެގެންނެވެ.\nނަމާދުގައި ހިމެނޭ ބައިތަކަކީ ޝަރުޠުތަކާއި ފަރުޟުތަކާއި އަބްޢާޟު ސުއްނަތްތަކާއި ހައިއާތު ސުންނަތްތަކެވެ. ފަރުޟެއް ނުވަތަ ޝަރުޠެއް އެޅުމަކީ ނަމާދު ޞައްޙަވާނެ ކަމެއް ނޫނެވެ. އެހެނަސް ސުއްނަތެއް އެޅުމަކީ އޭގެ ފުރިހަމަކަން ގެއްލިގެންދާނޭ ކަމެކެވެ.\nޖަމާޢަތުގައި ނަމާދުކުރާއިރު ސަަފުހެދުމަކީ ނަމާދުގެ އެންމެ މުހިއްމު ޢަމަލެވެ. ނަމަވެސް އެއީއަކީ ނަމާދުގެ ޝަރުޠެއް ނުވަތަ ރުކުރެއް ނޫނެވެ. އެއީ ޖަމާޢަތާ ގުޅިފައިވާ ސުއްނަތްތަކުގެ ތެރެއިން ސުންނަތެކެވެ. އެކަން ފުރިހަމަ ގޮތުގައި ނުކުރެވޭނަމަ ނަމާދުގެ ރޫޙު ގެއްލިދާނެއެވެ. އޭގެ މަޤްޞަދު ނެތިދާނެއެވެ. އެތަކެއް މުޙައްދިޘުން ރިވާކުރަށްވާފައިިވާ ރިވާޔަތެއްގައިވެއެވެ. ކީރިތި ރަސޫލާ ޙަދީޘު ކުރެއްވިއެވެ. [اعْدِلُوا سَوُّوا صُفُوفَكُمْ- وَتَرَاصُّوا] މާނައީ: ސަފު ސީދާ ކުރާށެވެ. ހަމަހަމަވާށެވެ. ކައިރިކައިރީގައި ތިބޭށެވެ. އަދިވެސް ޙަދީޘު ކުރަށްވާފައި ވެއެވެ. [سَوُّوا صُفُوفَكُمْ فَإِنَّ تَسْوِيَةَ الصُّفُوفِ مِنْ تَمَامِ الصَّلَاةِ] މާނައީ: ސަފު ސީދާ ކުރާށެވެ. މިހެނީ ސަފު ސީދާ ކުރުމަކީ ނަމާދު ފުރިހަމަވުމުގެ ތެރެއިންވާ ކަމެކެވެ.\nސަފު ސީދާ ކުރުމުގެ ޙުކުމް:\nޖަމާޢަތުގައި ސަފު ސީދާ ކުރުމާއި ކައިރިކައިރީގައި ތިބުމުގެ ޙުކުމަށް ބަލާއިރު ދަލީލުގެ ބޭރުފުށަށް ބައްލަވާ ބައެއް ޢިލްމުވެރިންނާއި ފަހުގެ ބައެއްޙަންބަލީ ޢިލްމުވެރިން ފިޔަވައި ދީނުގެ އެންމެހައި ޢިލްމުވެެރިން ވިދާޅުވަނީ އެއީ ގަދަވެގެންވާ ސުންނަތެއް ކަމަށެވެ. އިމާމު އިބްނި ޙަޒްމު ވިދާޅުވަނީ އެއީ ވާޖިބެއް ކަމަށެވެ. އިބްނި ޙަޒްމުގެ ބަސްފުޅު އިމާމު އިބްނި ޙަޖަރު މިފަދައިން ނަގުލު ކުރަށްވާފައި ވެއެވެ. [وَاسْتَدَلَّ ابْنُ حَزْمٍ بِقَوْلِهِ [إِقَامَةَ الصَّلَاةِ] عَلَى وُجُوبِ تَسْوِيَةِ الصُّفُوفِ قَالَ لِأَنَّ إِقَامَةَ الصَّلَاةِ وَاجِبَةٌ وَكُلُّ شَيْءٍ مِنَ الْوَاجِبِ وَاجِبٌ] މާނައީ: ސަފުސީދާކުރުމަކީ ވާޖިބެއްކަމުގައި އިބްނިޙަޒްމު ދަލީލު ނަންގަވަނީ ޙަދީޘުފުޅުގައި އައިސްފައިވާ [إِقَامَةَ الصَّلَاةِ ] މިބަސްފުޅުންނެވެ. ދެން އެކަލޭގެފާނު ވިދާޅުވަނީ ނަމާދު ޤާއިމު ކުރުމަކީ ވާޖިބެއް ކަމަށާއި ވާޖިބުކަމެއް އަދާކުރަން ބޭނުންވާ ކޮންމެ ކަމެއް ވާޖިބުވާނެ ކަމަށެވެ. ދެން އިބްނި ޙަޖަރު ވިދާޅުވަނީ [وَأَفْرَطَ ابْنُ حَزْمٍ فَجَزَمَ بِالْبُطْلَانِ، وَنَازَعَ مَنِ ادَّعَى الْإِجْمَاعَ عَلَى عَدَمِ الْوُجُوبِ] މާނައީ: އިބްނި ޙަޒްމު މިމައްސަލާގައި ވަނީ ހައްދު ފަހަނަޅުއްވާފައެވެ. އެކަލޭގެފާނުންގެ އަރިހުގައި އެކަމަކީ ނަމާދު ބާޠިލްވެދާނޭ ކަމެކެވެ.\nސަފު ސީދާ ކުރުމަކީ ވާޖިބެއް ކަމުގައި ވިދާޅުވާ ބޭކަލުން އަނަސްގެފާނުންގެ އަންނަނިވި ޙަދީޘުން ވެސް ދަލީލު ނަންގަވައެވެ. [أَنَّهُ قَدِمَ الْمَدِينَةَ فَقِيلَ لَهُ مَا أَنْكَرْتَ مِنَّا مُنْذُ يَوْمِ عَهِدْتَ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ مَا أَنْكَرْتُ شَيْئًا إِلَّا أَنَّكُمْ لَا تُقِيمُونَ الصُّفُوفَ] މާނައީ: އެއްފަހަރަކު އަނަސްގެފާނު މަދީނާއަށް ވަޑައިގަތެވެ. ނަމާދުކޮށް ނިމިގެން މީިހަކު ދަންނަވައިފިިއެވެ. ކީރިތި ރަސޫލާ ގެ ދުވަސްވަރުން ފެށިގެން ކަލޭގެފާނަށް ފެނިވަޑައިގެންފައިވާ ކަންތައްތަކުގެ ތެރެއިން ތިމަންމެންގެ ކިބައިން މިއަދު ކަލޭގެފާނު ހިތްޕުޅާ ހަމަނުކުރަށްވާ ކަމެއް އެބައޮތްތޯއެވެ؟ އެހިނދު އަނަސްގެފާނު ވިދާޅުވިއެވެ. ތިމަންކަލޭގެފާނު ހިތްޕުޅު ހަމަނުޖެހެނީ އެންމެ ކަމެކެވެ. އެއީ ތިޔަބައިމީހުން ސަފު ފުރިހަމަ ނުކުރުމެވެ. މިޙަދީޘު އިމާމު ބުޚާރީ ރިވާކުރެއްވިއިރު ސުރުޚީއަކަަށް ޖައްސަވާފައި ވަނީ، [بَاب إِثْمِ مَنْ لَمْ يُتِمَّ الصُّفُوفَ]މިފަދައިިންނެވެ. (މާނައީ: ސަފުތައް ފުރިހަމަ ނުވުމުގެ ފާފައިގެ ވާހަކަ ބަޔާންވެގެންވާ ބާބެވެ.) މިތާގައި އިމާމު ބުޚާރީއަށް ރައްދު ދެއްވަމުން އިބްނި ބައްޠާލާއި އިމާމު އިބްނި ރުޝައިދު އަލްފިހްރީ އައްސަބްތީ ވިދާޅުވެފައި ވަނީ އަނަސްގެފާނުންގެ ބަސްފުޅަކުން އެއީ ފާފަވެރިވާ ކަމެއްކަމަށް ސާބިތު ނުވާކަމަށާއި އެއީ ވާޖިބު ކަމެއްކަން ވެސް ދޭހަނުވާ ކަމަށެވެ. މިހެނީ ކީރިތި ރަސޫލާގެ ދުވަސްވަރު ސަފު ހެދުމުގައި އޮތް ފުރިހަމަކަން ނެތުމުން އަނަސްގެފާނު އެކަމާ ކަންބޮޑުވެ ވަޑައިގަތީއެވެ. ދެން އިބްނި ޙަޖަރު ވިދާޅުވަނީ ފަހަރެއްގައި އިމާމު ބުޚާރީ ފާފައިގެ މުރާދު ނެންގެވީ ޢާއްމު ޙަދީޘުތަކުގައި އައިސްފައި ހުރި އަމުރުތަކުގެ ސަބަބުން ކަމަށް ވެދާނެ ކަމަށެވެ.\nއިމާމު އިބްނި ޙަޖަރު ވިދާޅުވަނީ [وَعَلَى هَذَا فَهُوَ وَاجِبٌ وَالتَّفْرِيطُ فِيهِ حَرَامٌ] ތަފާތު ޙަދީޘުތަކަށް ބަލާއިރު މިއުޞޫލުގެ ދަށުން ބުނެވޭނީ މިއީ ވާޖިބު ކަމެއް ކަމަށާއި އެހެނަސް ސަފު ހެދުމުން ހައްދުން ނެއްޓުމަކީ ޙަރާމް ކަމެއް ކަމަށެވެ. ޢައްލާމާ ޝައުކާނީ ވިދާޅުވަނީ މާތް ﷲ ރުއްސުންލެއްވި ޢުމަރުގެފާނާއި ބިލާލުގެފާނާއި ދެބޭކަލުންގެ އަރިހުގައި ސަފު ސީދާކުރުމީ ވާޖިބެއް ކަމަށެވެ. ދެން އެދެބޭކަލުންގެ އަރިހުން ޝައުކާނީ ދަލީލަކަށް ބައްލަވަނީ އެދެބޭކަލުންގެ އަރިހުން ޞައްޙަ މަގުން އެދެބޭކަލުންގެ ޢަމަލުފުޅުންނެވެ. އެއީ އެދެބޭކަލުން މީސްމީހުންގެ ފައިގައި ޖައްސަވާފައި ސަފު ސީދާ ކުރުއްވާތީއެވެ. މިވާހަކަ އިބްނި ޙަޖަރުވެސް ނަގުލު ކުރަށްވާފައި ވެއެވެ. ޝައުކާނީގެ މިބަސްފުޅާމެދު އަޅުގަނޑު ދަންނަވާނީ އެއީ އެދެބޭކަލުން ސުއްނަތް ދިރުވުމަށް ކުރެއްވި މަސައްކަތެއް ކަމާއި އެޢަމަލުފުޅަކުން އެއީ ވާޖިބެއްކަމެއް ކަމަކަށް ސާބިތުނުވާ ކަމަށެވެ.\nވާޖިބު ކަމެއް ނޫންކަމަށް ބުރަވެ ވަޑައިގަންނަވާ ބޭކަލުން ވިދާޅުވަނީ އެއީ ވާޖިބު ކަމެއް ނޫންކަމާމެދު ދަންނަބޭކަލުންގެ އިޖްމާޢު ސާބިތުވާ ކަމަށެވެ. މިބަސްފުޅު ގެންނެވުމަށްފަހު އިބްނި ޙަޖަރު ވިދާޅުވެފައި ވެއެވެ. [وَتَمَسَّكَ ابْنُ بَطَّالٍ بِظَاهِرِ لَفْظِ حَدِيثِ أَبِيَ هُرَيْرَةَ مِنْ تَمَامِ الصَّلَاةِ فَاسْتَدَلَّ بِهِ عَلَى أَنَّ التَّسْوِيَةَ سُنَّةٌ قَالَ لِأَنَّ حُسْنَ الشَّيْءِ زِيَادَةٌ عَلَى تَمَامِهِ] މާނައީ: އިމާމު އިބްނި ބައްޠާލް ހިއްޕަވަނީ އަބޫ ހުރައިރާގެ ރިވާޔަތުގައި އޮތް ޙަދީޘުގެ ލަފުޒީ މާނައަށެވެ. އެހެންކަމުން ސަފު ސީދާކުރުމީ އެކަލޭގެފާނުން ވިދާޅުވާގޮތުގައި ސުއްނަތެކެވެ. އަދިވެސް އެކަލޭގެފާނު ވިދާޅުވެފައި ވެއެވެ. ]مِنْ تَمَامِ الصَّلَاةِ[ ގެ މާނައަކީ ނަމާދު ރީތިކުރުން ކަމަށާއި އެއްޗެއް ރީތި ކުރުމަކީ އެއެއްޗެއް އިތުރަށް ފުރިހަމަ ވުންކަމަށެވެ. އިމާމު އިބްނި ދަޤީޤް އަލްޢީދު ވިދާޅުވެފައި ވެއެވެ. [قَدْ يُؤْخَذُ مِنْ قَوْلِهِ " تَمَامِ الصَّلَاةِ ] الِاسْتِحْبَابُ؛ لِأَنَّ تَمَامَ الشَّيْءِ فِي الْعُرْفِ أَمْرٌ زَائِدٌ عَلَى حَقِيقَتِهِ] މާނައީ: ނަމާދު ފުރިހަމަ ވުމުގެ އަނެއް މާނައަކީ އެކަން މުސްތަޙައްބު ވުމެވެ. މިހެނީ ފުރިހަަމަ ވުމަށް ބެލެވޭނީ (ޢުރުފުގައި) ޢާއްމު މީހުން އެބަސް ބޭނުންކުރާ ގޮތަކަށެވެ. މިހެނީ އެއްޗެއްގެ އަޞްލަށް ކަމެއް އިތުރުވުމެވެ. މާތް ﷲ ރަޙްމަތްލެއްވި ޤަތާދާގެ އަރިހުން ޞައްޙަ މަގުން ޢައްލާމާ ޝަމްސުލް ޙައްޤު ނަގުލު ކުރަށްވާފައި ވެއެވެ. [عَنْ قَتَادَةَ وَقَالَ إِنَّ مِنْ حُسْنِ الصَّلَاةِ إِقَامَةَ الصَّفِّ] މާނައީ: ނަމާދުގެ ރީތިކަމުގެ ތެރެއިން ހިމެނޭ އެއްކަމަކީ ސަފުސީދާކޮށް ފުރިހަމަކުުރުމެވެ. ޢައްލާމާ ޝަމުޝުލް ޙައްޤު ޢައުނުލް މަޢުބޫދުގެ 1/303 ގައި ވިދާޅުވެފައި ވެއެވެ. [وَكَانَتْ تَسْوِيَةُ الصُّفُوفِ سُنَّةً مَعْهُودَةً عِنْدَ الصَّحَابَةِ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُمْ] މާނައީ: ނަމާދުގައި ސަފު ސީދާކުރުމަކީ މާތް ﷲ އެބޭކަލުންނަށް ރުއްސުންލެއްވި އެންމެހައި އަޞްޙާބު ބޭކަލުން ޢަމަލުކުރަށްވަމުން އައި ސުންނަތެކެވެ.\nނަމާދު ކުރުމުގައިި ދެއްވާފައިވާ ލުއިފަސޭހަ ގޮތްތައް:\nކުރުކޮށް ބުނާނަމަ އަޅުގަނޑު ދަންނަވާނީ ޖަމާޢަތުގައި ނަމާދު ކުރާއިރު ސަފު ހެދުމާއި ސަފު ސީދާ ކުރުމާއި ގާތްގާތުގައި ޖެހިޖެހިގެން ތިބުމާއި މިކަންކަމަކީ ނަމާދު ފުރިހަމަވުމަށާއި ނަމާދު މަކްރޫހަވުމެއްނެތި އެންމެ ފުރިހަމަގޮތުގައި ނަމާދުއަދާކުރެވޭނެޢަމަލު ކަމެވެ. އެއަކާ އެއްވެސްބޭކަަލަކު ޚިލާފުވެ ވަޑައި ނުގަންނަވައެވެ. ޚިލާފު އޮތީ ހަމައެކަނި ޙުކުމާމެދުގައެވެ. އެހެނަސް މިކަމަކީ ދީނުގެ ބައެއް ބޭކަލުން ވާޖިބުކަމެއް ކަމުގައި ވިދާޅުވިއަސް ދީނުގެ ގިނަ ޢިލްމުވެރިން ވިދާޅުވަނީ ސުންނަތެއް ކަމުގައެވެ. މިކަމާ ބެހޭ ބައެއް ދަލީލުތައް ކުރީގައި އަޅުގަނޑު ބަޔާންކޮށްފީމެވެ.\nނަމާދު ކުރާއިރު ނަމާދު ކުރުމަށް ދީނުގައި އަންގަވާފައި ވަނީ ތިމާއަށް ކުޅަދާނަވީ ގޮަތަކަށެވެ. ވުޟޫ ނުކުރެވޭ ޙާލަތުގައި ވުޟޫ ނުކޮށް ނަމާދު ކުރަންޖެހެެއެވެ. ޤިބުލައަށް ނީދެވޭ ޙާލަތުގައި ކޮންމެ ފަރާތަކަށް ހުރެވެސް ނަމާދު ކުރަންވީއެވެ. ކޮޅަށް ނުހުރެވޭނަމަ ތިމާއަށް ފަސޭހަވީ ގޮތަކަށް އިނދެ ނަމާދު ކުރަންވީއެވެ. ސަޖިދައާއި ރުކޫޢު ކުރަން ދަތިވާނަމަ އެކަންވެސް ފަސޭހަަ ގޮތަކަށް ލުއިކޮށްލެވެއެވެ. ވަކި ޙާލަތެއްގައި ފަރުޟު ހަތަރު ރަކްޢަތުގެ ބަދަލުގައި ދެރަކްޢަތް ކުރެވިދާނެއެވެ. ހަމައެފަދަ ޙާލަތްތަކުގައި ކަނޑައެޅިފައިވާ ވަގުތު އިސްފަސްކޮށް އެއްވަގުތަކު ދެނަމާދު ކުރުމީވެސް ދީނުގައި ދީފައިވާ ލުޔެކެވެ. ހަނގުރާމަ މަތީގައި ވަނީ ވަރަށް ބޮޑެތި ލުއިތަކެއް ދެއްވާފަައެވެ. ކުރުކޮށް ދަންނަވާނަމަ ޢުޛުރުވެރިޔާއަށް ތިމާގެ ހިތުގެ ވިންދުންވެސް ނަމާދު ކުރެވިދާނެއެވެ. ލޮލުގެ ކަޅިންވެސް ނަމާދު ކުރެވިދާނެއެވެ. މިހުރިހާ ޙާލަތްތަކަކީ އޭރަކު ދިމާވާ ޢުޛުރަކާ ގުޅިގެން ޢުޛުރުތަކަށް ދީނުގައި ދެއްވާފައިވާ ލުއިތަކެވެ.\nނަމާދު ބާޠިލް ނުވާނެ، އެހެނަސް ސުންނަތާ ޚިލާފަށް ކުރެވޭތީ ނަމާދު މަކްރޫހަވާނޭ މިސާލުތައް:\nނަމާދުގައި ސަފު ހަދާއިރު ސަފު ސީދާ ކުރުމާއި ގާތްގާތުގައި ތިބުމަކީ އިންތިހާއަށް މުހިއްމު ކަމެކެވެ. ނަމަވެސް އެއީ ނަމާދުގެ ޝަރުޠެއް ނޫނެވެ. އަދި ފަރުޟެއް ވެސް ނޫނެވެ. އަދި ޖަމާޢަތުގެ ޝަރުޠުތަކުގެ ތެރޭގައި ހިމެނޭ ކަމެއް ވެސް ނޫނެވެ. ނަމާދަށް ދުވެފައި އައިސް ސަފަށް ނުވަދެ ހަށަން ބަދެގެން އައިސް ސަފަށް ވަން މީހާއަށްވެސް ކީރިތި ރަސޫލާ ޙަދީޘުކުރެއްވީ ދެވަނަ ފަހަރަށް އެކަން ތަކްރާރު ނުކުރުމަށެވެ. ޢަބްދުﷲ އިބްނި ޢައްބާސް އިތުރު އެކަލޭފާނުންގެ އަރިހުގައި ވާތްޕުޅު ފަރާތުގައި ހުއްޓިވަޑައިގަތުުމުން ކަނާތްޕުޅު ފަރާތަށް ގެންދެވީއެވެ. އަނަސްގެފާނު ވާތްޕުޅު ފަރާތުގައި ހުއްޓި ވަޑައިގަތުމުން ވެސް އަތްޕުޅުގައި ހިއްޕަވާފައި ކަނާތްޕުޅު ފަރާތަށް ގެންދެވީއެވެ. އަދި ޖާބިރުގެފާނާއި ޖައްބާރު އިބްނި ޞަޚްރާ ދެބޭކަލުން ދެއަތުގައި ހިއްޕަވާފައި ފަހަަތަށް ފޮނުއްވިއެވެ. މިއިން އެއްވެސް ޙާދިޘާއެއްގައި ނަމާދު އަލުން ކުރާކަށް ކީރިތި ރަސޫލާ ނާންގަވައެވެ. އެއީ ސަފު ރަނގަޅު ނުވުމުން ނަމާދު ބާޠިލު ނުވާތީއެވެ.\nއެހެންކަމުން އިމާމު ނަވަވީ ވިދާޅުވަނީ [فَإِنْ اسْتَمَرَّ عَلَى الْيَسَارِ أَوْ خَلْفَهُ كُرِهَ وَصَحَّتْ صَلَاتُهُ عِنْدَنَا بِالِاتِّفَاقِ] (މާނައީ: މިގޮތުން އިމާމު މީހާގެ ވާތްފަރާތުގައި ނުވަތަ އެކަނި ފަހަތުގައި ހުއްޓި ހުރި ކަމުގައި ވިއަސް އޭނާގެ ނަމާދު ތިމަންމެން އިމާމުންގެ އިއްތިފާޤުން މަކްރޫހަ ކަމާއެކު ޞައްޙަވާނެއެވެ.) އަދިވެސް ނަވަވީ ވިދާޅުވެފައި ވެއެވެ. [إذَا صَلَّى الرَّجُلُ وَبِجَنْبِهِ امْرَأَةٌ لَمْ تَبْطُلْ طلاته وَلَا صَلَاتُهَا سَوَاءٌ كَانَ إمَامًا أَوْ مَأْمُومًا هذا مذهبا وَبِهِ قَالَ مَالِكٌ وَالْأَكْثَرُونَ](މާނައީ: މިސާލަކަށް ފިރިހެނެއްގެ ކައިރީގައި އަންހެނަކު ކޮޅަށް ހުރުމަކުން އެދެމީހުން ކުރެން މީހެއްގެ ނަމާދުވެސް ބާޠިލް ނުވާނެއެވެ. އަދި އެމީިހާ އިމާމަކަށް ނުވަތަ މައުމޫމަކަށް ހުއްޓަސް ވިއަސް ވެހެވެ. މިއީ ތިމަންމެންގެ މަޛްހަބާއި މާލިކުގެފާނާއި ގިނަ ދަންނަބޭކަލުންގެ މަޛްހަބެވެ.) އިމާމު ޝާފިޢީ އަލްއުއްމުގައި މިފަދައިން ވިދާޅުވެެފައި ވެއެވެ. [قَالَ الشَّافِعِيُّ رَحِمَهُ اللَّهُ فِي الْأُمِّ لَوْ وَقَفَ الْمَأْمُومُ عَنْ يَسَارِ الْإِمَامِ أَوْ خَلْفَهُ كَرِهْتُ ذَلِكَ لَهُمَا وَلَا إعَادَةَ قَالَ وَلَوْ أَمَّ اثْنَيْنِ فَوَقَفَا عَنْ يَمِينِهِ أَوْ يَسَارِهِ أَوْ أَحَدُهُمَا عَنْ يَمِينِهِ وَالْآخَرُ عَنْ يَسَارِهِ أَوْ أَحَدُهُمَا بِجَنْبِهِ وَالْآخَرُ خَلْفَهُ أَوْ أَحَدُهُمَا خَلْفَهُ وَالْآخَرُ خَلْفَ الْأَوَّلِ كَرِهْتُ ذَلِكَ وَلَا إعَادَةَ وَلَا سُجُودَ سَهْوٍ] (މާނައީ: މިސާލަކަށް މައުމޫމު އިމާމާގެ ވާތްފަރާތުގައި ނުވަތަ އެކަނި ފަހަތުގައި ހުއްޓިހުރެއްޖެނަމަ މިއީ ތިމަން ކަލޭގެފާނުންގެ އަރިހުގައި މަކްރޫހަ ކަމެކެވެ. އެނަމާދު އިޢާދަކުރާކަށް ނުޖެހޭނެއެވެ. ހަަމައެހެންމެ ދެމީހަކު އައިސް އިމާމާގެ ކަނާތްފަރާތުގައި ނުވަތަ ވާތްފަރާތުގައި ނުވަތަ ދެމީހުން ދެފަރާތުގައި ނުވަތަ އެކަކު އިމާމާގެ އެއްފަރާތުގައި އަނެއްމީހާ އިމާމާގެ ފަހަތުގައި ނުވަތަ އެކަކު އިމާމާގެ ފަހަތުގައި އަނެއްމީހާ އެމީިހާގެ ފަހަތުގައި ހުއްޓިހުރުމާއި މިއެންމެހައި ގޮތްތަކަކީ ތިމަން ކަލޭގެފާނުންގެ އަރިހުގައި މަކްރޫހަވާނޭ ކަންކަމެވެ. ނަމާދު އިޢާދަ ކުރަކަށް ނުޖެހޭނެއެވެ. އަދި ކުށު ސަޖިދަ ކުރާކަށް ވެސް ނުޖެހޭނެއެވެ.)\nކޮރޯނާގެ ޢުޛުރާހުރެ ގައިދުރުކޮށް ނަމާދު ކުރުމުގެ ޙުކުމް:\nމިހާރަކަށް އައިސް މަތީގައި ބަޔާންވެދިޔަ ސުންނަތާ ޚިލާފަށް ދުނިޔޭގެ ވަރަށް ގިނަ ޤައުމުތަކުގައި ތިންފޫޓު ދުރުގައި ތިބެގެން ސަފު ހަދައިގެން ވަކި ޤަވާޢިދުތަކެއްގެ ދަށުން ނަމާދު ކުރަމުން އެބަދެއެވެ. މިޞްރާއި އިންޑޯނޭޝިޔާއާއި މެލޭޝިޔާއާއި ތުރުކީއާއި ސަޢޫދީ ޢަރަބިޔާއާއި ގަލްފުގެ އެހެނިހެން ޤައުމުތަކާއި ޕާކިސްތާނާއި ޢިރާާޤާއި އީރާނާއި މޮރޯކޯއާއި ޓިއުނޭޝިޔާއާއި އަލްޖޭރިޔާއާއި އެނޫންވެސް ޤައުމުތަކުގައެވެ. އަލްމަސްޖިދުލް ޙަރަމާއި މަސްޖިދުއް ނަބަވީގައި ވެސް މެއެވެ. މިހުރިހާ ތަނެއްގައި ވެސް ސަފު ހަދަމުންދަނީ މިބުނެވިދިޔަ ގޮތަށް ކޮރޯނާއިން ސަލާމަތްވުގައި ބެލެވޭ މިންގަނޑަށެވެ. ސަޢޫދީ ޢަރަބިޔާގެ ހުރިހާ މިސްކިތްތަކަށް މިއުޞޫލުގެ ދަށުން ނަމާދުކުރުމުގެ ހުއްދަ ސަރުކާރުން ދޫކުރަށްވައިފިއެވެ. އެހެންނަމަވެސް ހިތާމައަކީ ދުނިޔޭގެ މަދު ޢިލްމުވެރިން ތަކެއް އެބޭފުޅުންނަށް ވިސްނިވަޑައިގެންފައި އޮތް ތަންކޮޅުގައި ހިއްޕަވައިގެން މިގޮތަށް ނަމާދުކުރުން ހުއްދަ ނުވާނެ ކަމަށާއި އެގޮތަށް ނަމާދު ކޮށްފިނަމަ ނަމާދު ބާޠިލްވާނެ ކަމުގެ ދަޢުވާ ކުރަށްވަމުން މީސްމީޑިޔާގައި ލިއުއްވަމުން އެބަ ގެންދަވައެވެ. ކުރީގައި އަޅުގަނޑު އިމާމު ޝާފިޢީގެ އަރިހުން އައިސްފައިހުރި ބައެއްފަތުވާ ދަންނަވައިފީމެވެ. އޭގެ އިތުރުން ބައެއް ބަސްފުޅުތައް ދަންނަވާލާނަމެވެ. އިމާމު އަބޫ އިސްޙާޤު އައްޝީރާޛީ ޝާފިޢީ މަޛްހަބުގެ ފިޤުހު ފޮތެއް ކަމުގައިވާ އަލްމުހައްޛަބުގެ 4/302 ގައި ވިދާޅުވެފައި ވެއެވެ. [فَإِنْ تَبَاعَدَتْ الصُّفُوفُ أَوْ تَبَاعَدَ الصَّفُّ الْأَوَّلُ عَنْ الْإِمَامِ نَظَرْتَ فَإِنْ كَانَ لَا حَائِلَ بينهما وكان الصَّلَاةُ فِي الْمَسْجِدِ وَهُوَ عَالِمٌ بِصَلَاةِ الْإِمَامِ صَحَّتْ الصَّلَاةُ لِأَنَّ كُلَّ مَوْضِعٍ مِنْ الْمَسْجِدِ مَوْضِعُ الْجَمَاعَةِ وَإِنْ كَانَ فِي غَيْرِ الْمَسْجِدِ فَإِنْ كَانَ بَيْنَهُ وَبَيْنَ الْإِمَامِ أَوْ بَيْنَهُ وَبَيْنَ آخِرِ صَفٍّ مَعَ الْإِمَامِ مَسَافَةٌ بَعِيدَةٌ لَمْ تَصِحَّ صَلَاتُهُ فَإِنْ كَانَتْ مَسَافَةً قَرِيبَةً صَحَّتْ صَلَاتُهُ وَقَدَّرَ الشَّافِعِيُّ رَحِمَهُ اللَّهُ الْقَرِيبَ بثلثمائة ذِرَاعٍ وَالْبَعِيدَ مَا زَادَ عَلَى ذَلِكَ لِأَنَّ ذَلِكَ قَرِيبٌ فِي الْعَادَةِ] މާނައީ: އިމާމާއާއި ފުރަތަމަ ޞަފާ ދުރުވެފައި ނުވަތަ ދެސަފު ދޭތެރޭ ދުރުވެފައި، ދެމެދުގައި ހުރަހެއް ނެތްކަމުގައިވާނަމަ ނަމާދުކުރެވެނީ މިސްކިތުގައި ކަމަށްވެފައި އިމާމާގެ ނަމާދު ޙާލަތު އިޤްތިދާވާ މީހާއަށް އެނގޭނަމަ އޭނާގެ ނަމާދު ޞައްޙަވާނެއެވެ. އެއީ މިބުނިހެން ކިތަންމެ ދުރުގައި ހުރިކަމުގައިވިއަސް ވެހެވެ. މިިހެނީ މިސްކިތުގެ ކޮންމެ ކަންކޮޅަކީ ޖަމާޢަތުގެ މަޤާމެވެ. ދެން ސަފު ހެދެނީ މިސްކިތުން ބޭރުގައިނަމަ އެމީހާއާއި އިމާމާއާއި ނުވަތަ އަނެއް ޞަފާ ދެމެދު ޤަބޫލު ނުވެވޭ މިންވަރަށް ދުރުވެފައި އޮތްކަމުގައިވާނަމަ ނަމާދު ޞައްޙަ ނުވާނެއެވެ. އަދި ޤަބޫލުވެވޭ މިންވަރަށް ކައިރިމިނެއް ކަމުގައިވާނަމަ ނަމާދު ޞައްޙަވާނެއެވެ. މިގޮތުން އިމާމު ޝާފިޢީގެ އަރިހުން ކައިރި މިންވަރެއްގައި އައިސްފައިވަނީ ގާތްގަނޑަކަށް ތިންސަތޭކަ މުށެވެ. (އެބަހީ 450 ފޫޓެވެ.) އެއަށްވުރެން މާބޮޑަށް ދުރުވެއްޖެނަމަ އެބެލެވޭނީ ދުރުކަމަށެވެ. އެހެންނަމަވެސް މިސްކިތުގައި ބައިވެރިވާނަމަ ދުރުވުމަކުން މައްސައެއް ނެތެވެ. އިމާމު މީހާ މިސްކިތުގައި ހުރެފައި މައުމޫމުން މަތީ ފަންގިފިލާއެއްގައި ނުވަަތަ ތިމާގެ ގޭގައި ތިބުމީވެސް މައްސައެއް ނޫނެވެ. އެހެނަސް މިސްކިތުން ބޭރުގައި ހުންނަ މީހާއަށް ޖަމާޢަތް ފެންނަން ޖެހޭނެއެވެ. ޖަމާޢަތް ނުފެންނަނަމަ އަޑު އިވުނު ކަމުގައި ވިއަސް ނަމާދު ޞައްޙަ ނުވާނެއެވެ. މިހެނީ ޢާއިޝަތުގެފާނުންގެ އަރިހުން ރިވާވެގެންވާ ފަދަައިންނެވެ. [أَنَّ نِسْوَةً كُنَّ يُصَلِّينَ فِي حُجْرَتِهَا بِصَلَاةِ الْإِمَامِ فَقَالَتْ لَا تُصَلِّينَ بِصَلَاةِ الْإِمَامِ فَإِنَّكُنَّ دُونَهُ فِي حِجَابٍ] މާނައީ: އެކަމަނާ ވިިދާޅުވެފައި ވެއެވެ. އަންހެނުންތަކެއް އެކަމަނާގެ ކޮޓަރިކޮޅުގައި ތިބެގެން އިމާމާއާ ބައިވެރިވެގެން ނަމާދު ކުރެއެވެ. އެކަމާ އެކަމަނާ ވިދާޅުވީ އެގޮތަށް ނަމާދު ނުކުރުމަށާއި ތިޔަކަނބަލުންނާ އިމާމާއާ ދެމެދު ހުރަހެއް އެބަހުރި ކަމަށެވެ. މިއެވެ. މިމައްސަލާގައި ޝާފިޢީ މަޛްހަބުގައި އޮންނަ ގޮތަކީ އޭނާއާއި ޖަމާޢަތުގެ ބަޔަކާ ދެމެދު ހުރަހެއް ހުއްޓަސް އޭގެތެރެއިން ބަޔަކު ފެންނަނަމަ އިޤްތިދާވުން ހުއްދަވާނެ ކަމަށެވެ. މިސާލަކަށް އޭނާއާއި އިމާމާއާއި ނުވަތަ ޖަމާޢަތާ ދެމެދު ކޯރެއް އޮތް ކަމުގައި ވިއަސް މަޛްހަބުގެ ޞައްޙަ ގޮތަކީ ނަމާދު ހުއްދަވާނެ ކަމަށެވެ. (މިއާބެހޭ އިތުރު ތަފްޞީލުތައް އިމާމު ނަވަވީ ޝަރަޙުލް މުހައްޛަބުގަައި ގެންނަވާފައި ވެއެވެ.)\nޚުލާާޞާއަކީ ސަފު ހެދުމާއި ސަފުކާރި ކުރުމާއި ގާތްގާތުގައި ތިބުމީ ގަދަވެގެންވާ ސުންނަތެކެވެ. އެއާ ޚިލާފުވުމަކުން ޖުމްހޫރު ދަންނަބޭކަލުންނާއި ހަަތަރު މަޛްހަބުގެ ޢިލްމުވެރިންގެ ބަސްފުޅަށް ބަލާއިރު އެއީ މަކްރޫހަ ކަމާއެކު ހުއްދަވެގެންވާ ކަމެކެވެ. އެހެންނަމަވެސް ކޮރޯނާ ވައިރަސްފަދަ ޢުޛުރުވެރި ޙާލަތްތަކުގައި މަސްއޫލުވެރި ފަރާތްތަކުން އަންގަވާ ގޮަތަކަށް ޖަމާޢަތުގައި ނަމާދު ކުރާއިރު ގައިދުރުކޮށްލައިގެން ސަފު ހެދުމަކީ މަކްރޫހަކަމެއް ނެތި ހުއްދަވެގެންވާ ކަމެވެ. އެނަމާދަކަށް އެއްވެސް އުނިކަމެއް ނާންނާނެއެވެ. އަދި މިއީ ދުނިޔޭގެ އިތުބާރު ހުރި ބޮޑެތި ޢިލްމުވެރިންގެ ފަތުވާއާއި އެއްގޮތަށް ދުނިޔޭގެ ބޮޑެެތި ޤައުމުތަކުގައި ނަމާދު ކުރަމުން އަންނަ ގޮތެކެވެ. މާލޭގައި ވެސް ޖަމާޢަތުގެ ހުއްދަ ދެއްވާއިރު މިގޮތަށް ނަމާދުކުރުމީ އެންމެ ރައްކައުތެރި ގޮތްކަމުގައި ދެކެމެވެ. އެހެން ރަށްތަކުގައިވެސް މިވަގުތަކަށް އެންމެ ރައްކައުތެރި ގޮތަކީ އެއީއެވެ. މިއީއަކީ ދީނާޚިލާފު ކަމެއްނޫނެވެ. އަދި އެއިން ނަމާދަށް އުނިކަމެއް ލިއްބައިދޭނެ ކަމެއްވެސް ނުމެ ނޫންމެއެވެ. މާތް ﷲގެ ޙަޟުރަތުން މީހާއަށް އަޖުރާއި ޘަވާބު ދެއްވަނީ އެމީހާ ބުރަތަކްލީފު އުފުލަން ޖެހުނު މިންވަރަކަށެވެ. އަޅުކަމުގެ މަދުގިނަ މިންވަަރަކުންނެއް ނޫނެވެ. އެހެންކަމުން ސިއްތުނާ ޢާއިޝާގެ ބަލިޙާލުކޮޅެއްގެ ސަބަބުން އެހެންމީހުންނަށް ވުރެން އެކަމަނާއަށް އަޅުކަން މަދުން ކުރެއްވެވޭތީ އެކަމުގެ ޝަކުވާ ދެންނެވުމުން ލޮބުވެތި ރަސޫލާ ޙަދީޘު ކުރެއްވީ މިފަދައިންނެވެ. [أَجْرُكِ عَلَى قَدْرِ نَصَبِكِ] މާނައީ: ކަމަނާއަށް ﷲގެ ޙަޟުރަތުން އަޖުރު ދެއްވާހުށީ ކަމަނާ އެކަމުގައި ބުރަ ތަކްލީފު އުފުއްލެވި މިންވަރަކަށެވެ. وَاللَّهُ أَعْلَمُ!\nއަޅުގަނޑުގެ ދުޢާއަކީ މާތް ﷲ އަޅަމެންނަށް އެންމެ ފުރިހަމަ ގޮތުގައި ނަމާދު އަދާ ކުރުމުގެ ތައުފީޤު ދެއްވުމެވެ. އަދި އަޅަމެންގެ ކުށްފާފައިގެ ސަބަބުން އަޅަމެންނަށް މަތިކުރަށްވާފައި މިވާ ބޮޑު ވަބާއާހުރެ އަޅަމެންގެ ކިބައިން ތިޔަ އިލާހުގެ ޙަޟްރަތަށް ކުއްތަންވެ ކުރަމުންދާ އަޅުކަމުގައި އުނިވަމުންދާ އުނިކަމުގެ އަޖުރު އިތުރު ކުރަށްވައި މިބަލާ މުޞީބާތުން އަޅަމެންނާއި މުޅި ދުނިޔޭގައި ވާހައި ތިޔައިލާހުގެ އަޅުތަކުން ސަލާމަތް ކުރަށްވައި އަޅަމެންނަށް އަވަސް ޝިފާއެއް ދެއްވުމެވެ. އާމީން!\nއެންމެ ފަހުން އަޕްޑޭޓް ކުރީ: 1 ހަފްތާ ކުރިން | ރިވިއު ކުރީ: ރާއްޖެ އެމްވީ\nއިންތިޚާބާއި ގުޅޭ ކޯޓުތަކުގައި ހުރި މައްސަލަތަކަށް އަވަސް ހައްލެއް ހޯދަން ޖެހޭ: މެމްބަރު އަލީ ނިޔާޒު\nވެސެލް ލޮކޭޓިން ޑިވައިސްއާއެކު ރާއްޖެ ވެގެންދާނީ ނިޒާމެއްގެ ތެރެއިން މަސްދޯނިތައް ބެލެހެއްޓޭ ފުރަތަމަ ގައުމަށް - މިނިސްޓަރ\nކަނޑުގެ ދިރުންތަކަށް ގެއްލުން ނުވާގޮތައް "މޫރިންގ ސިސްޓަމް"ތައް ފަރުމާކުރުމަށް އިލްތިމާސްކޮށްފި\nސައުދީގެ ކޯޓުތަކަށް އަންހެނުން ފަނޑިޔާރު ކަމަށް ޢައްޔަން ކުރަނީ!


ހުވާކުރެއްވިތާ 48 އަޑިއިރު، ނުރައްކާތެރި ޙާދިސާތަކެއް، ވެރިން ކުޅިވަރާއި މަޖަލުގައި – Nilandhe\nމިހާރު ކުރިޔަށްދާ ކުޅިވަރު ފެސްޓިވަލްގައި ގައުމުގެ ބޮޑުން.\nއާސަރުކާރު ހުވާކުރެއްވިތާ 48 ގަޑިއިރު ތެރޭގައި ނުރައްކާތެރި ޙާދިސާތަކެއް ރާއްޖޭގެ ދެކުނުގެ ދެ އަތޮޅެއްގައި ވަނީ ހިނގާފައެވެ. އެގޮތުން ގއ. ވިލިނގިލީގައި ހުރި ބޭންކް އޮފް މޯލްޑިވްސް – ވިލިގިލީ ބްރާންޗް ފަޅާލައި ގިނަ ޢަދަދެއްގެ ފައިސާ ވަގަށް ނަގާފައިވެއެވެ. އަދި އައްޑޫ ސިޓީގެ3ގެއަކަށް ގްރޫޕަކުން ގެއްލުންދީފައިވެއެވެ. އަދި ހަމަ އެހެންމެ ޕީޕީއެމަށް ނިސްބަތްވާ ފަރާތްތަކެއްގެ ވިޔަފާރިއަށްވެސް ބޮޑެތި ގެއްލުންތަކެއް އައްޑޫ ސިޓީގައި ދީފައިވެއެވެ. މީގެ އިތުރުން އައްޑޫގައި 12 އަހަރުގެ އަންހެން ކުއްޖަކަށް މިއަދުވަނީ ޙަމަލާ ދީފައެވެ.\nބީއެމްއެލްގެ ވިލިނގިލީ ބްރާންޗް ފަޅާލާފައިވަނީ ފުރާޅުން ޓިނުނަގައިގެން ކަމަށް މަޢުލޫމާތު ލިބެއެވެ.\nއައްޑޫ ސިޓީ ތިން ގެއަކަށް ގްރޫޕަކުން ވަދެ ގެއްލުން ދީފައިވަނީ ތޫނު ހަތިޔާރު ހިފައިގެން ކަމަށްވެއެވެ. އެގްރޫޕުން ވަނީ ރޭ ފަތިހުން ފެށިގެން މިއަދު ހެނދުނު 09:00 އާއި ދެމެދު ތިން ގެއަކަށް ވަދެ ގެއްލުން ދިނުމުގެ އިތުރުން އެއް ގެއެއްގައި އަލިފާން ވެސް ރޯކޮށްލާފައެވެ. އެމީހުން ގެއްލުން ދިނީ ހިތަދޫގެ ތިން ގެއަކަށެވެ.\nޕީޕީއެމްގެ ވިސްނުމުގެ ފަރާތްތަކަކަށް ނިސްބަތްވާ ތަންތަނުގެ ތެރެއިން ގެއްލުން ދީފައިވަނީ ފަރުނީޗަރު ފިހާރައަކާއި، ބްކްޝޮޕަކާއި ކުޑަކުދިންގެ އެއްޗެހި ވިއްކާ ފިހާރައަކަށެވެ. އެފިހާރަތަކުގެ ބިއްލޫރިގަނޑު ތަޅާލާފައިވާ ކަމަށެވެ. ހިތަދޫ އިން ވާހަކަދެއްކި މީހަކު ބުނީ ތިން ފިހާރައަކަށް ދިން ގެއްލުމަކީ ސިޔާސީ ބަޔަކު ފަހަތުގައި ތިބެގެން ދިން ހަމަލާއެއް ކަމަށް ބެލެވޭ ކަމަށެވެ.\nވެރިކަމުގެ ފުރަތަމަ ދުވަހުން ފެށިގެންވެސް ރައްޔިތުންގެ ރައްކާތެރިކަމަށްވުރެ މަޖާނެގުމާއި ކުޅިވަރުގައި އާސަރުކާރުގެ ވެރިން އުޅުންވާތަން ދަނީ ފެންނަމުންނެވެ.


Miskithah Hamalaa Dhin 17 Minute Ge Video: Hiyfalhaigen Dhaavaru Vey - Vaguthu\nމިސްކިތަށް ހަމަލާދިން 17 މިނެޓްގެ ވީޑިއޯ: ހިތް ފަޅައިގެންދާވަރުވޭ\nނިއުޒިލޭންޑްގެ ކްރިސްޗާޗް ސަރަހައްދުގެ ދެ މިސްކިތަކަށް މިއަދު ހަމަލާ ދިނުމުގައި ބައިވެރިވި އެކަކު ވަނީ ހަމަލާ ދިނުމަށް ފަހު ފޭސްބުކާއި ޔޫޓިއުބްގައި އޭނާ ހަމަލާ ދިން ސަރަހައްދުގެ ވީޑިއޯއެއް ލައިވް ކޮށްފައެވެ. މިވީޑިއޯ ފޭސްބުކް އަދި ޔޫޓިއުބްއިން މިހާރު ނަގާފައިވާއިރު، ބައެއް ފަރާތްތަކުން މިވީޑިއޯވަނީ ސޭވްކޮށްފައެވެ.\nތިރީގައި މިވަނީ މިވީޑިއޯގައި ދައްކާ މަންޒަރު ތަކެތެވެ.\nވީޑިއޯ ފެށިގެން އަންނައިރު، ހަމަލާ ދިނުމަށް އަންނަ ނިރުބަވެރިޔާ ކާރެއްގައި ދާތަން ފެނެއެވެ. އަދި މިސްކިތުގެ ކައިރީގައި ކާރު މަޑުކޮށްލާފައި ޕޭމަންޓް މަތިން ހިނގާފައިދެއެވެ. އަދި މިސްކިތުގެ ހަރިއްމައާ ހަމައަށް ދިއުމަށްފަހު މިސްކިތުގެ ތެރޭގައި ނަމާދު ކުރަން ތިބި މީހުންނަށް އަމާޒުކޮށް ބަޑި ޖަހަން ފަށައެވެ. އަދި އަންހެނުން ނަމާދުކުރުމަށް ޚާއްސަކޮށްފައިވާ ސަރަހައްދަށް އަމާޒުކޮށް ބަޑި ޖަހައެވެ. އެއަށްފަހު މިސްކިތުގެ ތެރެއަށް ގޮސް ކޮންމެ މީހެއްގެ ގަޔަށް ވަކިން ބަޑި ޖަހައެވެ. ބައެއް މީހުންގެ ގަޔަށް5ފަހަރު ހަމަލާދީ ޒަޚަމްކޮށްލައެވެ. މީހުން ފިލަން ދުވާ މަޒަރުވެސް މިވީޑިއޯއިން ފެނެއެވެ. ނަމަވެސް އެއްވެސް ރަޙްމެތްނެތި މިމީހާ ހަމަލާތައް ދޭ މަންޒަރު ފެނެއެވެ.\nގިނަ އަދަދެއްގެ ބަޔަކަށް ހަމަލާދިނުމަށްފަހު، އޭނާ އަނބުރާ ކާރަށް ދެއެެވެ. ހީވާ ގޮތުގައި އެއީ ބަޑީގެ ވަޒަން ހުސްވެގެންނެވެ. އަދި ކާރުން އިތުރު ބަޑިއެއް ނަގައެވެ. އެ ބަޑީގެ ކޭސްގައި އޭނާގެ ނަމާއި އިތުރު އެހެން މަޢުލޫމާތުވެސް ހުއްޓެވެ.\nބަޑި ހިފައިގެން އަނެއްކާވެސް އެމީހާ މިސްކިތުގެ ތެރެއަށްދާތަން ފެނެއެވެ. އަދި ގޮސް ޒަޚަމްވެފައިވާ މީހުންގެ ތެރެއިން ޝަހީދުނުވެ ތިބިމީހުންގެ ގަޔަށް އަނެއްކާވެސް ބަޑި ޖަހައެވެ. ބައެއް މީހުން ހަރަކާތް ހުއްޓެއްދެން ބަޑިން ހަމަލާދިނެއެވެ.\nދެން މިމީހާ ބާރަށް ދުވެފައި ގޮސް ކާރަށް އަރައެވެ. އަދި މަގުމަތީގައި ހުރި ކާރުތަކާއި އިމާރާތްތަކަށް ބަޑި ޖަހަމުން ބާރު ސްޕީޑްގައި ދުއްވާފައިދެއެވެ.\nނިއުޒިލޭންޑްގެ ކްރިސްޗާޗް ސަރަހައްދުގެ ދެ މިސްކިތަކަށް މިއަދު ދިން ހަމަލާގައި ޝަހީދުވި މީހުންގެ އަދަދު މިހާރު 49 އަކަށްވަނީ އަރާފައެވެ. އަދި 20 މީހުނަށްވަނީ ސީރިޔަސް ޒަޚަމްތަކެއް ލިބިފައެވެ.\nމާޗް 15, 2019 15:18\nތި ސަރަހައްދުގައި ކިތަންމެ ގިނަ ދިވެހިން ދިރިއުޅުނަސް އެމީހުންނަކައް ތިކަމުން ނުރައްކަލެއް ނެއް، ދިވެހިން އުޅަނީ މިސްކިއްތަކާ ދުރުގަ ފާހިސް އަމަލު ކުރުމުގަ ހޭބޯނރާ\nމާޗް 15, 2019 22:16\nހަހަހަ ފައްޅިއަކަށް ނުވަތަ ނާސިގެ އަކަށް ދިން ޙަމަލަ އެއްނަމަ ދިވެހިން މަރުވީސް ތޯއްޗެދޯ....!!!\nމާޗް 15, 2019 15:24\nޝަހީދުންނަށް ސުވަރުގޭގެ ދާއިމީ ނިޢުމަތަށް އެދެމެވެ. ހަނދާނަށް އަންނަނީ މިރާއްޖޭގައި ބޮޑު ހުޅުޖެހި ދުވަހެވެ. ހައްދުން ނައްޓާފައިވާ މީހުންގެ އަމަލުތަކަށް ފުރިހަމަ ޖަޒާދެއްވާނދޭވެ.\nމާޗް 15, 2019 20:10\nފެބްރުވަރީ 8 ދޯ\nމާޗް 15, 2019 15:41\nތި ހަމަލާ ދިނީ ސިކުނޑި ހަމަނުޖެހޭ މީހެކޭ ބުނެ މައްސަލަ ނިއްމާލާ\nމާޗް 15, 2019 16:42


ކައްވަޅުގެ ނިޢުމަތްތަކާއި ޢަޛާބު –2– DhiSalafiyyah\nﷲ ތަޢާލާގެ ވަޙީކުރައްވާފައި ވެއެވެ. (( وَلَوْ تَرَىٰ إِذِ الظَّالِمُونَ فِي غَمَرَاتِ الْمَوْتِ وَالْمَلَائِكَةُ بَاسِطُو أَيْدِيهِمْ أَخْرِجُوا أَنفُسَكُمُ الْيَوْمَ تُجْزَوْنَ عَذَابَ الْهُونِ بِمَا كُنتُمْ تَقُولُونَ عَلَى اللَّـهِ غَيْرَ الْحَقِّ وَكُنتُمْ عَنْ آيَاتِهِ تَسْتَكْبِرُونَ﴿٩٣﴾)) سورة الأنعام ٩٣ މާނަ ” އަނިޔާވެރިން މަރުގެ ސަކަރާތުގައި އުޅޭހިނދު، ކަލޭގެފާނަށް ފެނިވަޑައިގަންނަވާނެ ނަމައެވެ. މަލާއިކަތުން އެވަގުތު ތިއްބަވާނީ ( ޢަޒާބުދެއްވުމަށްޓަކައި) އަތްޕުޅުތައް ދިއްކުރައްވައިގެންނެވެ. އަދި ވިދާޅުވާނެއެވެ. ތިޔަބައިމީހުންގެ ފުރާނަތައް ނެރޭށެވެ. މިއަދު ތިޔަބައިމީހުންނަށް އިހާނަތްތެރިކަމުގެ ޢަޒާބުން ޖަޒާ ދެއްވާނެތެވެ. އެއީ ތިޔަބައިމީހުން ﷲ އާއިމެދު ބުނެއުޅުނު ޙައްޤު ނޫން ބަސްތަކުގެ ސަބަބުންނާއި، އެކަލާންގެ އާޔަތްތައްކަށް ފުރަގަސްދީ ބޮޑާވެގަތުމުގެ ސަބަބުންނެވެ. “\nމިއާޔަތުން ކައްވަޅުގެ ޢަޒާބަށް ދެވަޖްހަކުން ދަލީލު ލިބެއެވެ.\nއެންމެ ފުރަތަމަ ވަޖްހު: މަލާއިކަތުން އެބޭކަލުންގެ އަތްޕުޅުތައް ދިއްކުރައްވައިގެން ތިއްބެވުމަކީ، ތަޅައި ޢަޒާބު ދެއްވުމަށްޓަކައި އަތްޕުޅުތައް މަޅުއްވައިގެން ތިއްބެވުމުގެ ވާހަކައެވެ. އެބަހީ، ބުރަކަށިތަކުގައާއި މޫނުތަކުގައި އެބޭކަލުން ޢަޒާބުދެއްވުމައްޓަކައި ތަޅުއްވާނެ ވާހަކައެވެ.\nއިބްނު ޢައްބާސް ރަޟިޔަﷲ ޢަންހު ވިދާޅުވިއެވެ. (( މިކަންވާހުށީ މަރުވާ ވަގުތުގައެވެ. މި އާޔަތުގައިވާ (البسط) ގެ މާނައަކީ ތެޅުމެވެ. ތަޅުއްވާނީ ބުރަކަށިތަކުގައާއި މޫނުތަކުގައެވެ. ))\nއަދި އައްޟައްޙާކުގެ ކިބައިން އައިސްފައި ވެއެވެ. (وَالْمَلَائِكَةُ بَاسِطُو أَيْدِيهِمْ ) ގެ މުރާދަކީ (( (މަލާއިކަތުން) ޢަޒާބު ދެއްވުމެވެ. ))\nއަދި އަލްއިމާމު ޠަބަރީ ވިދާޅުވިއެވެ. (( އަދި ﷲ ތަޢާލާގެ ވަޙިބަސްފުޅުގައި ވާފަދައިން، މަލާއިކަތުންގެ އަތްޕުޅުތަކުން ( އެ އަނިޔާވެރި ފާފަވެރިންގެ ) މޫނުތަކުގައާއި ބުރަކަށިތަކުގައި ތަޅުއްވައެވެ. (( فَكَيْفَ إِذَا تَوَفَّتْهُمُ الْمَلَائِكَةُ يَضْرِبُونَ وُجُوهَهُمْ وَأَدْبَارَهُمْ ﴿٢٧﴾ )) سورة محمد ٢٧ މާނަ: ” އެއުރެންގެ މޫނުތަކާއި ބުރަކަށިތަކުގައި ތަޅުއްވަމުން، މަލާއިކަތުން އެއުރެންގެ މަރު ހިއްޕަވާހިނދު ، އެއުރެންގެ ޙާލުވާނީ ކޮންފަދައަކުން ހެއްޔެވެ؟ “\nދެވަނަ ވަޖްހު: ޢަޒާބު ލިބޭނެކަން އެނގެނީ ކާފަރުންގެ ފުރާނަތައް ހިއްޕަވާ ވަގުތުގައި މަލާއިކަތުން އެ ކާފަރުންނަަށް ބުނާ ބަހުންނެވެ. އެމަލާއިކަތުން ދަންނަވައެވެ. މިއަދު ތިޔަބައިމީހުންނަށް އިހާނާތްތެރިކަމުގެ ޢަޒާބުން ޖަޒާ ލިބޭހުއްޓެވެ. މި ޢަޒާބު ލިބޭހުށީ ބަރުޒަަޚުގެ ހަޔާތުގައެވެ.\nމި އާޔަތުގައި މިވާ ﷲ ތަޢާލާގެ ވަޙީބަސްފުޅު (( فَكَيْفَ إِذَا تَوَفَّتْهُمُ الْمَلَائِكَةُ يَضْرِبُونَ وُجُوهَهُمْ وَأَدْبَارَهُمْ ﴿٢٧﴾ )) سورة محمد ٢٧ އާ ބެހޭގޮތުން އިބްނު ޢަޠިއްޔާ ވިދާޅުވިއެވެ. (( މިތަނުގައި ﷲ ތަޢާލާ އެވަނީ ކާފަރުން މަރުހިއްޕަވާ ވަޤުތު އެ ކާފަރުންނާ ދިމާއަށް މަލާއިކަތުން ބުނާ ބަސް ޙިކާޔަތެއްގެ ގޮތުގައި ގެންނަވާފައެވެ. ))\nއަދިވެސް ﷲ ތަޢާލާގެ ވަޙީކުރައްވާފައި ވެއެވެ. (( وَمَنْ أَعْرَضَ عَن ذِكْرِي فَإِنَّ لَهُ مَعِيشَةً ضَنكًا وَنَحْشُرُهُ يَوْمَ الْقِيَامَةِ أَعْمَىٰ﴿١٢٤﴾)) سورة طه ١٢٤ މާނަ: (( އަދި ތިމަންރަސްކަލާންގެ ޤުރުއާނަށް ފުރަގަސްދީފި މީހުނަކު ދަންނާށެވެ. ފަހެ ހަމަކަށަވަރުން އެމީހަކަށް އޮތީ ދަތި ދިރިއުޅުމެކެވެ. އަދި ޤިޔާމަތް ދުވަހުން އެމީހަކު ކަނު މީހެއްގެ ގޮތުގައި މަޙްޝަރަށް ފޮނުއްވާހުށީމެވެ. ))\nނަބިއްޔާ ޞައްލަﷲ ޢަލައިހި ވަސައްލަމަ މި އާޔަތް ތަފްސީރުކޮށްދެއްވާފައި ވެއެވެ. އަބޫހުރައިރާގެ ކިބައިން އައިސްފައިވެއެވެ. ރަސޫލުﷲ ޞައްލަﷲ ޢަލައިހި ވަސައްލަމަ ޙަދީޘްކުރެއްވިއެވެ. (( فَإِنَّ لَهُ مَعِيشَةً ضَنكًا وَنَحْشُرُهُ يَوْمَ الْقِيَامَةِ أَعْمَىٰ﴿١٢٤﴾)) سورة طه ١٢٤ މި އާޔަތް ބާވައިލެއްވުނީ ކޮންމަކާއި ބެހޭގޮތުންކަން ތިޔަބައިމީހުންނަށް އެނގިލައްވާތޯއެވެ. المعيشة الضنكة ) ދަތި ދިރިއުޅުމަކީ ) ކޮބައިކަން ތިޔަބައިމީހުންނަށް އެނގިލައްވާތޯއެވެ؟\nއެބޭކަލުން ދެންނެވިއެވެ. މޮޅަށް ދެނެވޮޑިގެންވަނީ ﷲ އެވެ. އަދި އެއިލާހުގެ ރަސޫލާއެވެ.\nދެން އެކަލޭގެފާނު ޙަދީޘްކުރެއްވިއެވެ. އެއީ ކާފަރުންނަށް ކައްވަޅުގައި ދެއްވާ ޢަޒާބެވެ.))\nއަދި އަބޫ ޞާލިޙާއި އައްސަދިއްޔު މި އާޔަތުގައިވާ (( مَعِيشَةً ضَنكًا )) سورة طه ١٢٤ ގެ ތަފްސީރުގައި ވިދާޅުވިއެވެ. (( އެއީ ކައްވަޅުގެ ޢަޒާބެވެ. ))\nއަލްއިމާމު އައްޠަބަރީ ވިދާޅުވިއެވެ. (((( مَعِيشَةً ضَنكًا )) ގެ ތަފްސީރުގައި ރަނގަޅު ޤައުލެއް ކަމަށް އެންމެ އައުލާވެގެންވާ ޤައުލަކީ އެއީ ކައްވަޅުގެ ޢަޒާބު ކަމުގައި ވިދާޅުވާ ބޭފުޅުންގެ ޤައުލެވެ. ))\nއަދި އިމާމު އައްޠަބަރީ ވަނީ މި ޤައުލު ( ބުނުން ) ތިން ޞަޙާބީއަކަށް ނިސްބަތް ކޮށްފައެވެ. އެއީ އަބޫ ސަޢީދުލް ޚުދުރީ އާއި އަބޫ ހުރައިރާ އާއި އިބްނު މަސްޢޫދު – ރަޟިޔަﷲ އަންހުމް – އަށެވެ.\nއަދި މި އާޔަތުގެ މައްޗަށް ބިނާކުރައްވައި އަލްބައިހަޤީ ބާބެއް ބަންނަވައި ވިދާޅުވެފައި ވެއެވެ. (( ﷲ ގެ ޛިކުރުން އެއްކިބާވެގަންނަ މީހާއަށް ޤިޔާމަތްވުމުގެ ކުރީގައި ކައްވަޅުގައި ދެއްވާނޭ ޢަޒާބުގެ ވާހަކަ ނަންގަތް ބާބު)) މިފަދައިންނެވެ.\nއަދިވެސް ﷲ ތަޢާލާ ވަޙިކުރައްވާފައި ވެއެވެ. (( وَمِمَّنْ حَوْلَكُم مِّنَ الْأَعْرَابِ مُنَافِقُونَ ۖ وَمِنْ أَهْلِ الْمَدِينَةِ ۖ مَرَدُوا عَلَى النِّفَاقِ لَا تَعْلَمُهُمْ ۖ نَحْنُ نَعْلَمُهُمْ ۚ سَنُعَذِّبُهُم مَّرَّتَيْنِ ثُمَّ يُرَدُّونَ إِلَىٰ عَذَابٍ عَظِيمٍ ﴿١٠١﴾ )) سورة التوبة ١٠١ މާނަ: (( އަދި ތިޔަބައިމީހުން ވަށައިގެންވާ އަޢުރާބީންގެ ތެެރެއިން މުނާފިޤުންގެ ބަޔަކުވެސް ވެއެވެ. އަދި މުނާފިޤުކަމުގެ މައްޗަށް ހޭނިފައި ތިބި ބަޔަކު މަދީނާގެ އަހުލުވެރިންގެ ތެރޭގައިވެސް ވެއެވެ. ކަލޭގެފާނަކަށް އެއުރެން އެނގިވަޑައެއް ނުގަންނަވައެވެ. ތިމަން ރަސްކަލާންގެ އެއުރެން ދެނެވޮޑިގެންވަމެވެ. ތިމަންރަސްކަލާންގެ އެއުރެންނަށް ދެފަހަރު ޢަޒާބު ދެއްވާހުށީމެވެ. ދެން ބޮޑުވެގެންވާ ޢަޒާބެއްގެ ތެރެއަށް އެއުރެން ރައްދުކުރެއްވޭ ހުއްޓެވެ. ))\nޤަތާދާ ވިދާޅުވިއެވެ. ((ۚ سَنُعَذِّبُهُم مَّرَّتَيْنِ )) سورة التوبة ١٠١ ” ދެފަހަރު ޢަޒާބު ދެއްވާހުށީމެވެ.” އައިސްފައިވާ ބަސްފުޅުގެ މާނައަކީ ކައްވަޅުގައި ޢަޒާބު ދެއްވުމާއި ނަރަކައިގައި (ޤިޔާމަތްދުވަހުން) ޢަޒާބު ދެއްވުމެވެ. ))\nއަދި އަލްބައިހަޤީ ވިދާޅުވިއެވެ. ((މުނާފިޤުންނަށް ނަރަކައިގައި ޢަޒާބު ދެއްވުމުގެ ކުރީގައި ކައްވަޅުގައި ޢަޒާބު ދެއްވުމުގެ ވާހަކަ ނަންގަތް ބާބު، ފަހެ ﷲ ތަޢާލާ ވަޙީކުރެއްވިއެވެ. (( وَمِمَّنْ حَوْلَكُم مِّنَ الْأَعْرَابِ مُنَافِقُونَ ۖ وَمِنْ أَهْلِ الْمَدِينَةِ ۖ مَرَدُوا عَلَى النِّفَاقِ لَا تَعْلَمُهُمْ ۖ نَحْنُ نَعْلَمُهُمْ ۚ سَنُعَذِّبُهُم مَّرَّتَيْنِ ثُمَّ يُرَدُّونَ إِلَىٰ عَذَابٍ عَظِيمٍ ﴿١٠١﴾ )) سورة التوبة ١٠١ ))\nއަދިވެސް ﷲ ތަޢާލާ ވަޙީކުރައްވާފައި ވެއެވެ. (( وَإِنَّ لِلَّذِينَ ظَلَمُوا عَذَابًا دُونَ ذَٰلِكَ وَلَـٰكِنَّ أَكْثَرَهُمْ لَا يَعْلَمُونَ ﴿٤٧﴾ )) سورة الطور ٤٧ މާނަ: (( ހަމަކަށަވަރުން އަނިޔާވެރިވި މީހުންނަށް ( އާޚިރަތުގެ) ޢަޒާބުގެ އިތުރަށް ޢަޒާބު ހުއްޓެވެ. އެހެނެއްކަމަކު އެއުރެންކުރެ ގިނަމީހުން އެކަމެއް ނުދަނެތެވެ. ))\nއިބްނު ޢައްބާސް ރަޟިޔަﷲ އަންހު ވިދާޅުވިއެވެ. (( އެއީޤިޔާމަތް ދުވަހުގެ ޢަޒާބުގެ ކުރިން ކައްވަޅުގެ ޢަޒާބު ދެއްވުމެވެ. ))\nއަދިވެސް ﷲ ތަޢާލާ ވަޙީކުރައްވާފައި ވެއެވެ. (( وَلَا تَحْسَبَنَّ الَّذِينَ قُتِلُوا فِي سَبِيلِ اللَّـهِ أَمْوَاتًا ۚبَلْ أَحْيَاءٌ عِندَ رَبِّهِمْ يُرْزَقُونَ ﴿١٦٩﴾ )) سورة آل عمران ١٦٩ އަދި ﷲ ގެ މަގުގައި ޤަތުލުވެގެންދާ މީހުންނަކީ މަރުވެފައިވާ ބައެކޭ ތިޔަބައިމީހުން ހީނުކުރާށެވެ. އެހެނެއްކަމަކު އެއީ ﷲ ގެ ހަޟްރަތުގައި ރިޒްޤު ލިބިލިބި ވާޙާލުގައި ދިރިތިބި ބައެކެވެ. ))\nމި އާޔަތުގައި ﷲ ތަޢާލާ ޚަބަރު ދެއްވާފައި މިވަނީ ﷲ ގެ މަގުގައި ޤަތުލުވެގެންދާ މީހާ އެވަނީ ނިޢުމަތެއްގައި ކަމެވެ. މި އާޔަތުން ޤިޔާމަތް ދުވަހުގެ ކުރިން ކައްވަޅުގައި ނިޢުމަތް ލިބޭކަމަށް ދަލީލު ލިބިގެން ދެއެވެ.


"Iru irukolhaa verikamuge nizam badhaleh nukureveyne"\nރައީސް މައުމޫން އަބްދުލް ގައްޔޫމް -- ފޮޓޯ: އަވަސް އާކައިވް\nރާއްޖޭގެ ވެރިކަމުގެ ނިޒާމް އިރުއިރުކޮޅާ ބަދަލު ނުކުރެވޭނެ ކަމަށް ސަރުކާރު ކޯލިޝަންގައި ހިމެނި ވަޑައިގަންނަވާ ކުރީގެ ރައީސް މައުމޫން އަބްދުލް ގައްޔޫމް ވިދާޅުވެއްޖެ އެވެ.\nރައީސް މައުމޫން މިހެން ވިދާޅުވީ ރާއްޖޭގެ ބޮޑުވަޒީރުކަން ބޭނުންފުޅުވާ ކަމަށް ކުރީގެ ރައީސް އަދި ރައްޔިތުންގެ މަޖިލީހުގެ ރައީސް މުހައްމަދު ނަޝީދު ވިދާޅުވެ، ވެރިކަމުގެ ނިޒާމް ޕާލެމެންޓްރީ ސިސްޓަމަކަށް ބަދަލު ކުރަން އެދި ވަޑައިގަތުމާ ގުޅިގެންނެވެ.\nރައީސް މައުމޫނު މިއަދު ވިދާޅުވީ ރާއްޖޭގައި ހިނގަމުން މިދާ ރިޔާސީ ނިޒާމަކީ ރައްޔިތުނެގެ ބޮޑު އަޣުލަބިއްޔަތަކުން ނިންމާފައިވާ ނިޒާމެއް ކަމަށެވެ. އެހެންކަމުން އެ ނިޒާމު އިރުއިރުކޮޅާ ބަދަލު ނުކުރެވޭނެ ކަމަށެވެ.\nވެރިކަމުގެ ނިޒާމު ބަދަލުކުރުމުގެ މައްސަލައިގައި ރައީސް މައުމޫނު ވާހަކަފުޅު ދައްކަވާފައިވާއިރު ކުރީގެ ރައީސް ޑރ. މުހައްމަދު ވަހީދު ހަސަން މަނިކު ވެސް ވަނީ ނިޒާމް ބަދަލު ކުރުމާ ދެކޮޅަށް ވާހާކަފުޅު ދައްކަވާފަ އެވެ. ރައީސް ވަހީދު ވިދާޅުވެފައި ވަނީ ވެރިކަމުގެ ނިޒާމު ބަދަލު ކުރަން ވާނީ އެއީ އެންމެ ރަނގަޅު ގޮތް ކަމަށް ރައްޔިތުންނަށް ފެނުމުން ކަމަށެވެ.\nވެރިކަމުގެ ނިޒާމު ބަދަލުކުރެއްވުމަށްފަހު ބޮޑުވަޒީރު ކަން ބޭނުންވާ ކަމަށް ރައީސް ނަޝީދު، ރައީސް ސޯލިހަށް އެންގެވި ނަމަވެސް ރައީސް ސޯލިހް އެ މައްސަލައިގައި އަދި އެއްވެސް އެއްޗެއް ވިދާޅުވެފައެއް ނުވެ އެވެ.\nއެމްޑީޕީ ރައީސް މުހައްމަދު ނަޝީދު ޕީޕީއެމް + ރައީސް މައުމޫން އަބްދުލްގައްޔޫމް ރައީސް އިބްރާހިމް މުހައްމަދު ސޯލިހު ބަރުލަމާނީ ނިޒާމް ޕޮލިޓިކްސް ވެރިކަމުގެ ނިޒާމް ރިޔާސީ ނިޒާމް\nނަޝީދު އިސްވެ މައިދާން ގަރަނބު ކޮށްލަނީ!


Ep. 23 — Karunaige Therein | Safuhaa\nކަމީލާ ސިހިފައި ލޫކަސްގެ މޫނަށް ބަލައިލިއެވެ. ލޫކަސް މިކާލް ގާތުގައި ހަގީގަތް ހާމަކުރީ ހެއްޔެވެ؟ ލޫކަސް އެފަދަ މޮޔަކަމެއް ކޮށްފާނެކަމަކަށް ކަމީލާ ހިޔެއްނުކުރެއެވެ. ޖައިދަން ޝައްކުތަކެއް ނުކުރާނެ ހެއްޔެވެ؟ އެހެނޭ ކިޔާފައި އޭނައާއި ސުވާލުކޮށްފައި ތަޅައިގަނެ މަރާލާކަށްވެސް ފަސްނުޖެހޭނެއެވެ.\n"ޔެސް ސްވީޓްހާޓް؟ " ލޫކަސްވެސް އިނީ ކުޑަކޮށް ހައިރާންވެފައެވެ. ކަމީލާ އެހެން ކިޔަން މިކާލްއަށް ދަސްކޮށްދިނީ ހެއްޔެވެ؟ އެތައް ސުވާލުތަކެއް ހިތުގައި އުފެދުނެވެ. ޖައިދަން ލޫކަސްއާއި މިކާލްގެ ވާހަކަ އަޑުނީވޭކަމަށް ހަދާފައި އޭނަގެ މަންމައާއި އެކި ވާހަކަތައް ދައްކަމުން ދިޔަކަމުން އެހާ ލަދުވެތި ކަން ކަމީލާއަށްވެސް އިހުސާސެއްނުވިއެވެ. ޖައިދަން ކޮފީތަށި ހިފައިގެން އެތަނުން ދާން ހިނގައިގަންނަމުން ކަމީލާއަށް ލޮލުން އިޝާރާތްކޮށްލީ އައުމަށެވެ. ލޫކަސްގެ ކުރިމަތީގައި ކަމީލާ މާގިނައިރު ބައިންދާކަށް ޖައިދަންގެ ހިތެއް ނުރުހުނެވެ. ކަމީލާ ހުރީ އެހާ އަވަހަށް ދާހިތަކުންނޫނެވެ. މިގެއަށް ވަދެވުމުން އަމިއްލަވަންތަކަމެއް އިހުސާސްކުރެވި މިތަނަށް ލޯބިޖެހިފައިވެއެވެ. މިއީ ލޫކަސްގެ ގެއަށްވީތީއެވެ. ލޫކަސްއާއި ލޫކަސްގެ ކޮންމެއެއްޗެއް އޭނައަށް ޚާއްސައީއެވެ. މިގެއިން ނުކުމެގެންގޮސް ޖައިދަންގެ ގެއަށް ވަންނައިރަށް އެހުރިހާ އުފާތައް ފެނަށްވެއެވެ.\n"އަހަރެން މިދަނީ ހުޅުމާލެއަށް، އަށެއްޖެހުމުގެ ކުރިން ކާލްގޮވައިގެން ގެއަށް ދޭ، ދެން ތުއިވާން ލޫކަސްގެ ކުރިމަތީގައި އިންނާނީއެއް ނޫން......." ޖައިދަން ހަރުކަށިގޮތަކަށް ވާހަކަދެއްކިއެވެ. ޖައިދަން ކޮފީތަށި ނޯކަރެއްގެ އަތަށް ދިއްކޮށްލިތަން ފެނިފައި ކަމީލާ ނޭފަތް ގުރުޑުކޮށްލިއެވެ. އިއްޒަތްތެރިކަމާއި ފޮނިކަމެއް ދެއްވާފައިވާ ފިރިހެނެކޭ ހިތަށް އެރިއެވެ. ޖައިދަން އެނބުރި ލޯ ހަނިކޮށްލާފައި ބަލައިލުމާއިއެކު ކަމީލާ މޫނުމަތި ރީތިކޮށްލިއެވެ.\nރޭގަނޑު މިކާލް ނިންދަވާލާފައި ކަމީލާ ނުކުތްއިރު ޖައިދަންގެއަށް އައިސްވަނީއެވެ. ފަނޑު އަލީގެ ތެރެއިންވެސް އެލޮލުގައިވި ރުޅިވެރިކަން ކަމީލާއަށް ފެނުނެވެ. އޭނަ ރުޅިއަންނާންޖެހޭ ފަދަ ކަމެއް ކުރީއެއް ނޫނެވެ. ޖައިދަން އެޅި ފިޔަވަޅާއިއެކު ކަމީލާގެ އަތުގައި ހިފުމުން ކަމީލާ ގެންފައި ހުރި ބިރެއްގެ ސަބަބުން ދެކޮޅުހެދުމަކާއި ނުލައި ކުރިޔަށް ދިޔައެވެ.\n"ކަލޭ ބޭނުންހާގޮތަށް އުޅުނަދޭނެކަމަށް ހީނުކުރާތި، މަގޭ ދަރިއަކު ލައްވާ ލޫކަސްއަށް ބައްޕަ ކިޔުއްވައިގެން ނުވާނެ، އަހަރެން އެއްޗެކޭ ނުބުނީމަ ހީކުރީ އަހަރެން އަޅާނުލާނެކަމަށްތަ؟ ޔޫ އާރ ރޯންގް، ފުރާނަވެސް ރޮއިގަންނަވަރު ކޮށްލާނަން........." ޖައިދަން ކަމީލާގެ ދެފައިގާ ހިފާ ވައްޓާލިގޮތަށް ދެފައި އެއްކޮށް އައްސާފައި ސްކިޕްކުރާ ރޯޕަކުން ތަޅައިގަތީ ތަނެއްތަނެއް ނުބަލައެވެ. ކަމީލާ ރޮއިފާ އާދޭސްކުރިއެވެ. ހަޅޭއްލެވިއެވެ. އެވަރުންވެސް އެހިލަ ހިތަށް އަސަރެއްނުކުރިއެވެ. ކަމީލާ ވަރުބަލިވެގެންގޮސް ޚަބަރުހުސްވާގޮތްވުމުން ޖައިދަން އޭތި އެއްލާލާފައި ނުކުތެވެ. ހަވީރު ކުޑަކޮށް ސައި ބޯލިގޮތަށް އެހެން އޮންނާންވުމުން ބަނޑުގައި ހިނިތައް ދުވާހެން ވެސް ހީވިއެވެ. ހަށިގަނޑުގައި އަޅަމުންދާ ވޭނަށް ކެތްނުކުރެވިގެން އަނގައިން ދަވަ ފައިބާފައިވާއިރު އެ ރީތިބޮޑުދެލޯ ވަނީ ކަރުނުން ފުރިފައެވެ. ކަމީލާ ކުރުގެޅިލައިގެން އެހެން އޮތްވާ ގިސްލެވެމުންގޮސް އަޑު ހިނދި ނިދުނީއެވެ. ހެދުނު ލޯ ހުޅުވައިލެވިގެން ބަލައިލިއިރު އިރުގެ ރަން ދަޅަތައް ކުޑަދޮރުގެ ބިއްލޫރިތައް ފުރާނާލާފައި ކޮޓަރިތެރެ އުޖާލާކޮށްލާފައިވެއެވެ. ކަމީލާ ތުރުތުރު އަޅާ އިނގިލިތަކުން ދެފައި މޮހާލާފައި ތެދުވާން އުޅުމުން މޫނަށް އަނދިރިވާގޮތްވިއެވެ.\n"ޕްލީޒް ދޮރުހުޅުވަބަލަ....." ކަމީލާ އާދޭސްކުރިއެވެ.\nއޭނައަށް މިއަނިޔާތައް ދީފައި ޖައިދަން މިގެއިން ދިޔައީހެއްޔެވެ؟ ކަމީލާ ފަހުން ވިސްނައިލުމުން އެނގުނީ ދޮރުހުރީ ތަޅުނުލާކަމެވެ. ކަމީލާ ކޮޓަރިއަށްވަދެ ގަޑި ބަލާލިއިރު ހެދުނު ނުވައެއްޖަހައިފިއެވެ. މޫނު ދޮވެލާހަދައިގެން އެންމެ ކުރިން އައިސްކްރީމް ތަށްޓެއް ކައިލެވުނެވެ. އެއަށްފަހު ރަގަޅަށް ނާސްތާކޮށްލައިގެން ކޮޓަރިއަށްވަދެ ހޫނުފެނުން ފެންވަރައިލިއެވެ. ހަށިގަނޑުގައިވާ ޒަޚަމްތަކުގައި ދިލަނަގާވަރުން ކެތްކުރެވެނީއެއްވެސް ނޫނެވެ. ލާންޖެހުނީ ތަންކޮޅެއް ދޫ ގަމީހަކާއި ހަރުވާޅެކެވެ. ކަމީލާ ރޯޒްހިލް އަށް ދާންކަމަށް ސްކާފްއަޅަން އުޅެނިކޮށް ބެލްޖެހިއަޑަށް ބިރުން ހިތް ނުހުއްޓުނީ ކިރިޔާއެވެ. ކަމީލާ އަވަހަށް ސްކާފް އެއްލާލާފައި ދުއްވައިގަތީ ދޮރު ހުޅުވާށެވެ. ނަސީބަކުން އެއީ ޖައިދަންއެއް ނޫނެވެ. ދޮރުމަތީގައި ހުރީ މެހްވިޝްއެވެ.\n"ކާލްއަށް ދޭން ޕްރެޒެންޓެއް ހިފައިގެން މިއައީ...." މެހްވިޝް ކޮތަޅެއް ދިއްކޮށްލާފައި ކަމީލާގެ މޫނަށް ބަލައިލިއެވެ. ރޮއިރޮއި ދުޅަވެފައިވާ ދެލޯ ފެނުމުން މެހްވިޝްގެ ހިތުގައި ސުވާލު އުފެދުނެވެ.\n"އިށީންނަވާ، އަޅުގަނޑު މިއަންނަނީ......." ކަމީލާ ބަދިގެއަށްވަދެފައި އައީ މޭވާ އާއި އައިސްކްރީމްތަށްޓެއް ތަބަކެއްގައި ބަހައްޓައިގެންނެވެ. މެހްވިޝް ޚިޔާރުކުރީ މޭވާއެވެ. ސިއްހަތަށް ބަލައިގެން ކާން އާދަކޮށްފައިވާތީ ހަކުރުއެޅި އެއްޗެއްސާއި މެހްވިޝް ނިކަން ދުރެވެ. ހަށިގަނޑު އެހާ ރީތިކޮށް ހުރުމުގެ ސިއްރަކީވެސް އެއީއެވެ. ކަމީލާ ކުރިމަތީގައި ހުރި ސޯފާގައި އިށީނުމާއިއެކު މެހްވިޝްއަށް ބަލަން އިނީ ތަފާތު ނަޒަރަކުންނެވެ. ކޮންމެވެސް ވާހަކަތަކެއް ދައްކަން ބޭނުންވެފައިވާ ފާޑަކަށެވެ.\n"މަންމާ، ޖައިދަން ކުޑައިރު ނަފްސާނީ މައްސަލައެއް ހުރިތަ؟ " ކަމީލާގެ ސުވާލާއިއެކު މެހްވިޝްގެ މޫނުމަތީގެ ކުލަވަރު ބަދަލުވެ ކޮޅަށް ތެދުވުނުތަން ފެނިފައި ކަމީލާ ކަންބޮޑުވިއެވެ.\n"ހައު ޑެއަރ ޔޫ، މަގޭ ދަރިއަކާއި ދިމާލަށް މޮޔައެކޭ ބުނުމުގެ ހައްގެއް ކަލެއަކަށްނެތް، ކިހިނެއްވެގެން އުޅޭ މީހެއް ތިއީ؟ ތިކަހަލަ މީހަކާއިއެކު ދިރިއުޅޭއިރު ޖޭޑް ސައިކޯ ނުވެ ހުންނަކަން ނަސީބެއް، އެސުވާލުކުރަން ތިއީ ކާކުތަ؟ ނަފްސާނީ އިމްލުވެރިއެއްތަ؟" މެހްވިޝްގެ ދަރިއަކާއި ދިމާލަށް އެހެން މީހަކު އެއްޗެކޭ ބުނާއަޑުއަހާކަށް މެހްވިޝްގެ ހިތަކަށް ކެތްނުވާނެއެވެ. އަމުދުން އެމީހަކީ އޭނަގެ ދަރިންގެ މައްޗަށް އެއްވެސް ހައްގެއްނުވާ އަދި އޭނަ ދުޝްމަނުންކަމުގައި ދެކޭ މީހުންނަށެވެ. މެހްވިޝްގެ ލޭ އެހާ ހޫނުވި ސަބަބަކީ އެއީ ކަމީލާއަށް ވީމައެވެ. ޖައިދަންއާއި ދިމާލަށް ނުސީދާކޮށް މޮޔައެކޭ ބުނިކަމަށް މެހްވިޝް ދެކުނެވެ.\nއޭރު ކަމީލާއަށްވެސް ކޮޅަށް ތެދުވެވިއްޖެއެވެ. ކަމީލާގެ ދެލޮލުގައި ކަރުނަތިކިތައް ވިދާތަން ފެނިފައި މެހްވިޝްގެ ހިތަށްވެސް އަސަރުކޮށްފިއެވެ. އަންހެންދަރިއެއްގެ މަގާމުގައިވާ އަންހެންކުއްޖަކު އެގޮތަށް ރޯތަން ފެނުމުން ހިތް މަޑުވާންފެށިއެވެ.\n"ސޮރީ، އައިމް ސޮރީ މަންމާ، އެކަ...އެކަމަކު......." ކަމީލާގެ ހިތަށް ކެތްނުވެގެން ރޯންފަށަމުން ސޯފާއަށް ތިރިވިއެވެ. އުނގުގައި ބޯ ޖައްސައިލެވުނުގޮތަށް އެހިތް ހީވީ ކުދިކުދިވެގެން ފައިބައިގަތްހެންނެވެ. އޭނަ އުޅުނީ މެހްވިޝްއަށް ހުރިހާ ވާހަކަތަކެއް ކިޔައިދޭށެވެ. އަމިއްލަ ދަރިފުޅުގެ އަނިޔާވެރިކަން މަންމައަށް އެނގުނަސް އެމަންމަ އެކުއްޖާދެކެ ނަފްރަތުނުކުރާނެކަން އެނގޭތީއެވެ. އެކަމަކު އެއަނިޔާތައް ހުއްޓުވަން ކޮންމެވެސް ވަރަކަށް މަސައްކަތްކުރެވިދާނެކަމަށް ހީކުރެވިފައެވެ. ނަމަވެސް މެހްވިޝްގެ ރުޅިއާއި ކުރިމަތިލާން ޖެހުމުން ކަމީލާއަށް ވަރަކަށް އަސަރުކޮށްފިއެވެ.\n"އޯ ޑިއަރ، ކިހިނެއްވީތަ؟ ސޮރީ ކުޑަކޮށް ރުޅިއާދެވުނީމަ، އައި ލަވް މައި ސަންސް ވެރީ މަޗް އެހެންވެ އެކުދިންނާއި ދިމާލަށް މީހަކު ކުޑަކުޑަ އެއްޗެކޭ ބުނެލިޔަސް އަމިއްލަ ނަފުސަށް ބާރެއް ނުހިންގޭ........" މެހްވިޝް ތެދުވެގެން އައިސް ކަމީލާ އިން ސޯފާގައި އިށީދެ އިސްތަށިގަނޑުގައި ފިރުމަންފެށިއެވެ. އަދި އެގޮތަށް ސުވާލުކުރަން ޖެހުނީ ކީއްވެކަން އޮޅުވަން ފިލުވަން އުޅެގަތެވެ. ކަމީލާ ވަރަށް މަސައްކަތުން ޖައިދަން އޭނަދެކެ ރުޅިއަންނަވަރު ބުނެދޭން މަސައްކަތްކުރިއެވެ. އެރޭ ރިޒޯޓްގައި އޭނަ ބަދުނާމްކުރަން މުޒާއާއި ދެމީހުންވެގެން ހިންގި ޖަރީމާގެ ތަފުސީލް ކިޔައިދިނެވެ. ޖައިދަން ހަނީމޫނަށޭ ކިޔާފައި އޭނަގެ އަތުގައިވާހާ ހެދުމެއް ފޭރިގަނެގެން އަނިޔާކުރި ވާހަކަ ކިޔާދިނެވެ. ރޭ ސްކިޕް ވާގަނޑަކުން ތަޅައިގަތީ މިކާލް ލޫކަސްއާއި ދިމާލަށް ޑެޑީއޭ ކިޔާފައި ގޮވުމުން އެކަމާއި ނުރުހިގެން ކަމަށާއި އޭނަ މިކާލް ގާތުގައި އެހެން ކިޔަން ނުބުނާކަމަށް ހުވާކުރިއެވެ. ކަމީލާ އެންމެ ކުރިން ރައްޓެހިވީ ލޫކަސްއާއި ކަމަށާއި ހިތުގެ މައްޗަށް ބާރެއް ނުފޯރުނީކަމަށްވެސް ކިޔައިދިނެވެ. ކަމީލާ ސިއްރުކުރީ މިކާލްގެ ބައްޕައަކީ ކާކުކަމެވެ.\nމެހްވިޝް ކަމީލާގެ ހެދުން ހިއްލާލާފައި ކަމީލާގެ ހަށިގަނޑުގައިވާ ޒަޚަމްތައް އަމިއްލަ ލޮލުން ބެލިއެވެ. އަތާއި ފައި އަދި މުޅި ހަށިގަނޑުވަނީ ހަލާކުވެފައެވެ. ޖައިދަން މިކުއްޖާ ފަކީރަށް ހާދަވަރެއް ކޮށްލައިފިއެވެ. މިވަރުކުރަން ހެޔޮވާނެހެއްޔެވެ؟ މެހްވިޝްއަށްވެސް ކުރި އަސަރެއްގެ ބޮޑުކަމުން ދެލޮލުން ކަރުނަ އޮހިގެންފިއެވެ.\n"ސުބުހާނަﷲ، މަގޭ ޖައިދަން މިހާ ރަހުމް ކުޑަމީހަކަށްވީ ކީއްވެކަމެއްވެސް ނޭގޭ، ކޮންފަދަ އަނިޔާތަކެއްކޮށްފައި މިއޮތީ، ޑޮކްޓަރަށްވެސް ދައްކަންވާނެއްނު، އައިމް ސޮރީ ދަރިފުޅާ...." މެހްވިޝް ކަމީލާ މޭގައި ޖައްސާލައިގެން އިނދެ ވާހަކަދެއްކިއިރު ކަމީލާ ހަމަ ރުއީއެވެ. ހައިރާންވެސްވިއެވެ. އޭނަގެ މަންމަވެސް އޭނަގެ އަނިޔާތަކުގެ ވާހަކަ އަޑުއަހާފައި މިހާވަރަށް ހަމްދަރުދީއެއްނުވިއެވެ. އެންމެ އަސަރުކުރީ ހަމްދަރުދީ ލިބުނީ ދުރުހިލޭމީހެއް ފަރާތުން ކަމަށްވީމައެވެ. އޭރު މެހްވިޝްއިނީ ޖައިދަންދެކެ ވަރަށް ރުޅިއައިސްފައެވެ. ޖައިދަން މިވަގުތު ކުރިމައްޗަށް އައިނަމަ ކަންކަށިމައްޗަށް އެތިފަހަރެއް ބޭލޭނެކަން ޔަގީނެވެ. މިފަދަ އަނިޔާއެއް ހަގީގީ ފިރިހެނަކު ނިކަމެތި އަންހެންކުއްޖަކަށް ނުކުރާނެ ވާހަކަ ބުނަން މެހްވިޝް ބޭނުންވިއެވެ. ޖައިދަން ޖެހޭނީ ކަމީލާ ވަރިކުރާށެވެ. މެހްވިޝް ރުޅި އިންތިހާއަށް ގަދަވެފައި ހުރެ ޖައިދަންއަށް ގުޅަން އުޅުމުން ކަމީލާ އެކަން ހުއްޓުވިއެވެ. އާދޭސްކޮށްފައި ބުނީ އެކަން ޖައިދަންއަށް ސިއްރުކޮށްދިނުމަށެވެ. އެހެންނޫނީ މިކާލް ނޫނީ ލޫކަސް މަރާލަންވެސް ޖައިދަން ފަހެއްނުޖެހޭނެއެވެ.\n"މިވާހަކަ މަންމަ ގާތުގައި ބުނީމަ މަންމަ ގަބޫލުކުރީ، އެކަމަކު އެހެން މީހުން ސިމްޕަތީއެއްވެސް ނުވާނެ، މަންމައަޅުގަނޑުދެކެ ހިތްހަމަނުޖެހިފައިވާހެން ހީވެގެން ހަގީގަތް ހާމަކުރީ، އަޅުގަނޑަށް އެނގޭ އެރޭ ރިޒޯޓްގައި ހިނގި ކަންތައްތަކުގެ ސަބަބުން މަންމަވެސް އަޅުގަނޑާއި ދޭތެރޭ......" ކަމީލާ އެއްޗެކޭ ބުނަން އުޅުމުން މެހްވިޝް ހުއްޓުވިއެވެ.\n"ޝްޝްޝް އެވާހަކަ ނުދައްކާ، މިއަދުން ފެށިގެން ތިއީ މި މަންމައަށް ނުލިބުނު އަންހެން ދަރިފުޅު، ތިހާކެތްތެރި ރަގަޅު އަންހެންކުއްޖެއް ކޮންމެ މަޔަކަށް ލިބޭނެނަމަ، ތިހާ އަނިޔާ ލިބުނުއިރުވެސް ބަރުދާސްތުކޮށްގެން ހުރީމަ އެނގިއްޖެ ކިހާ ހިތްވަރުގަދަ އަންހެންކުއްޖެއްކަން، ޖައިދަން ހުއްޓުވާނެގޮތް އެނގޭ...." މެހްވިޝް ދެރަވެފައި ހުރިވަރުން އައިސްކްރީމްތަށިވެސް އެއްކޮށް ކާލިއެވެ. މެހްވިޝް އެހާ ފޮނިކޮށް ކައި އުޅެނީ ކަމަކާއި ކަންބޮޑުވީމައެވެ. އޭނަގެ ދެދަރިންގެ ނަފްރަތާއި ރުޅިވެރިކަން ޒުވާން ފުރާއަށް އެރުމުން ހާދަ ނުބައި މަގެއް ޚިޔާރުކޮށްފިއެވެ. އެދެބެން ގުޅުވަން މެހްވިޝް ކުރާ މަސައްކަތް އިންތިހާ ދަރަޖައަށް އުދަގޫވެއްޖެކަން މިހާރު ރޭކާލައިފިއެވެ. މުޅިންހެން މުސްތަހީލުކަމެކެވެ. މެހްވިޝް ކަމީލާގެ ގައި ހޫނު ފެނުން ބޮނޑިތާންކޮށް ބޭސް އުގުޅާލަދީފައި ބޭހެއް ގަނެގެން ގެނެސްދިނެވެ. އަރާމުކުރަން އެދުނެވެ.\nޖައިދަން އޮފީހުގައި އިންއިރު އޭނަގެ ބޮލުގެ ރިހުން ހައްތަހާ ބޮޑަށް ގަދަވިއެވެ. ރޭ ނުވެސް ނިދުނެވެ. ކަމީލާއަށް އެހެން ހަދައިލެވުމުން ވީދެރައިންގޮސް އަމިއްލައަށް މަރުވާންވެސް ހިތަށްއެރިއެވެ. ޚިޔާލު ބޮޑުވެ ނުނިދާހުރެ ސިގްރެޓް ފޮށްޓެއް ހުސްކޮށްލިއެވެ. އެތައް އަހަރެއްފަހުން ސިގްރެޓެއްގައި އަތްލާން މިޖެހުނީ ކަމީލާއާއިހެދިއެވެ. އޭނަ ކިތަންމެ ރުޅިގަދަވިޔަސް އެހެން ކަންތައްކޮށްގެން ނުވާނެއެވެ. އަނިޔާކުރަންޏާ ކަމީލާ އޭނަދެކެ ހައްތަހާ ބޮޑަށް ފޫހިވުން ނޫންކަމެއް ނުވާނެއެވެ. އޭނަ ކެތްތެރިވާން ޖެހޭނެއެވެ. ކަމީލާގެ ލޯބި ލިބޭނީ އޭރުންނެވެ. ކަމީލާ އޭނަދެކެ ލޯބިވުމަކީ މިހާރު އޭނަގެ އެންމެ ބޮޑު އަމާޒެވެ. އޭރުން އެކުއްޖާ ގެއްލިދާނެތީ ވިސްނާކަށް ނުޖެހޭނެއެވެ.\nއެންމެފަހުން އޮފީހުގައި ނީދެވިގެން ޖައިދަން ކާރުގައި ދަމުން މާ ފިހާރައަކަށް ވަދެ ނިކަން ރީތި ބުކޭއެއް ތައްޔާރުކުރުވިއެވެ. އޭނައަށް ކިރިޔާ އުފުއްލޭވަރުގެ ބޮޑު ބުކޭއެކެވެ. ދުވާމީރުވަހުން ބަނޑުފުރިދާހާވެއެވެ. އޭރު މޫސުމްވެސް ހައްތަހާ ގޯސްވާން އުޅޭކަމުގެ އަލާމާތްތައް ފެނެއެވެ. އުޑުމަތި ބަނަކަމުން ހީވަނީ ދެންމެ ދެންމެ ވާރޭ ވެހިގެންފާނެހެންނެވެ. ޖައިދަން މާބޮނޑި ހިފައިގެން ދުވެލާފައި އައިސް ފެންޑާއަށް ވަންއިރު ކޮންމެވެސް ވަރަކަށް ތެމިއްޖެއެވެ. ގެއަށް ވަދެފައި އޭނަ ކަރުދާސްކޮޅެއްގައި މާފަށް އެދިފައި ކުރު ނޯޓްކޮޅެއް ލިޔެފައި މާބޮނޑީގައި ތަތްކޮށްލިއެވެ.\n"މޯނިން ލަވް....." ޖައިދަން ކޮޓަރީގެ ދޮރު ހުޅުވާލިއިރު ކަމީލާ ހުރީ އެކަނި ސޯޓްކޮޅަކާއި ތުނި ގަމީހެއް ލައިގެންނެވެ. ހީވަނީ އަނިޔާތައް އިޝްތިހާރުކޮށްގެން ހުރިހެންނެވެ. އެދޮން ފައިގާ ވަނީ ކޫރުން އެޅިފައެވެ. ޖައިދަންގެ ހިތަށް އުދަގޫތަކެއްވިއެވެ. ޖައިދަން އެމާބޮނޑި ގެންގޮސް ކަމީލާގެ އަތަށް ދިނެވެ. ކަމީލާ ބިރުންހުރެ މާބޮނޑި އަތުލާފައި ސޯފާގެ މަތީގައި ބޭއްވިއެވެ. ޖައިދަން ހާދަ ފަސޭހައިން އެކަން ހަނދާންނައްތާލައިފިއެވެ. އެކަމަކު އޭނަ ހަނދާނެއް ނުނެތޭނެއެވެ. މާފެއްވެސް ނުކުރާނެއެވެ. ދެރައީ މި ނުލަފާ އިންސާނާގެ މުށުތެރޭގައި އޭނަ ހައްޔަރުވެ ނިމިފައިވާތީއެވެ. ބިރުންގޮސް ޖައިދަންގެ އަޅަކަށްވެގެން ހުންނަން ޖެހިފައިވާތީއެވެ. ކޮށްޓަކަށް ލާފައިވާ ބަލިކަށި ދޫންޏެކޭ އޭނައެކޭ އެއްގޮތެވެ. ރުޅިއައުމުން ބާރެއްނެތް ނިކަމެތި ފުރާނަށް ހިތުހުރިގޮތަށް ހަދާލާ އަނިޔާވެރިންވެސް ތިބެއެވެ. ޖައިދަންވެސް އެފަދައެވެ. މެހްވިޝްގެ ޕްލޭނެއް އަދި ކަމީލާއަށް އެނގިފައެއް ނެތެވެ. ނަމަވެސް މެހްވިޝްގެ އެހީ ލިބިއްޖެއްޔާ ފަހަރެއްގައި މި ރަހުމްކުޑަ ފިރިހެނާގެ ފަރާތުން ސަލާމަތްވެވިދާނެއެވެ. ޖައިދަން ކަމީލާގެ ދަތްދޮޅީގައި ހިފާފައި އުފުލާލިއެވެ. އެރީތި ދެލޮލުން ޖައިދަންއަށް ފެނުނީ ބިރާއި ސިހުމެވެ.\n"އަހަރެންދެކެ ބިރުންތަ؟ އަހަންނަށް އެނގޭ، ރޭގައި އެގޮތަށްވީ އަހަންނަށް އަމިއްލަ ނަފުސް ކޮންޓްރޯލް ނުކުރެވުނީމަ، ހިތަށް އަރާނެ ނުބައި މީހެކޭ، އޯކޭ އޯކޭ، ބޭނުން އަދަބެއް ދީ...... "ޖައިދަން ކަމީލާގެ ކޮލުގައި ހިފާލިއެވެ. އޭނަ ހަގީގަތުގައިވެސް ރޭގައި ރޮގު ހުރަސްކުރީއެވެ. އާރެއް ބާރެއްނެތް އަންހެންކުއްޖަކަށް އެހާ އަނިޔާކުރުމަކީ އިންސާނުންގެ ދަރަޖައިން ބޭރުވުމެވެ. ޖައިދަން އަމިއްލަ ނަފުސް ކުށްވެރިކުރިއެވެ. ޖައިދަން ކަމީލާގެނެސް މޭގައި ޖައްސާލުމުން ކަމީލާއަށް "އޫއި" އޭ ބުނެލެވުނީ ތަދުވިވަރުންނެވެ. ޖައިދަން ދުރަށް ޖެހިލާފައިވެސް މާފަށް އެދޭކަށް ނޫޅުނެވެ. ކަމީލާވެސް ޚިޔާރުކުރީ ހިމޭންކަމެވެ.\n"ކަމީ ތައްޔާރުވޭ، ބޭބީ ސްކޫލުން އައީމަ އަހަރެމެން މޫދަށް އެރިލަން ރިޒޯޓަކަށް ދާނީ......" ޖައިދަންގެ ޖުމްލައިން ކަމީލާ ހައްތަހާ ބޮޑަށް ދެރަވީއެވެ. ނުދާން އުޅުނަސް ގަދަކަމުން ގެންދާނެއެވެ. އިތުރު އަނިޔާ ލިބުން ނޫންކަމެއް ނުވާނެއެވެ. މިވަގުތަށް އޮތް އެންމެ ރަގަޅުގޮތަކީ ޖައިދަން ބުނާހާކަމެއް ކޮށްދިނުމެވެ. މެހްވިޝް ވިސްނައިދީފައިވާގޮތަކީ އެއީއެވެ. ކަމީލާ އަނގައިންވެސް ނުބުނެ ދަބަސް ތައްޔާރުކުރަން ފެށިއެވެ. ޖައިދަން ސިއްރު ނަޒަރަކުން އެ އޮމާން މޫނަށް ބަލާލާފައި ތުންފަތުގައި ދަތްއަޅައިލިއެވެ. އެ މާޔޫސްވެފައިވާ މޫނު ފެނިފައި ޖައިދަންގެ ހިތުގައި ރިއްސާލީ ކީއްވެކަމެއް ޖައިދަންއަކަށް ނޭގުނެވެ. ޖައިދަން ވެސް ބޭނުންވާ ސާމާނު ތައްޔާރުކުރަން ހުރެފައި މިކާލް ބަލާ ސްކޫލަށް ދާން ނުކުމެއްޖެއެވެ.\nރިޒޯޓްގެ ހުދު ދޮންވެލިގަނޑުމަތީގައި ޖައިދަން އާއި މިކާލް ބޯޅަކުޅެ ދުވެދުވެލާފައި އުޅުނެވެ. ސޭންޑްކާސަލް ހެދިއެވެ. ބޮލިހޮވިއެވެ. ޖައިދަން ބައްޕައެއްގެ ވާޖިބު އަދާކުރަންފެށީ ކީއްވެބާވައޭ ކަމީލާގެ ހިތަށް އެރިއެވެ. ކަމީލާ ބަލަނީ އެކަނި މިކާލް އުޅޭގޮތަށެވެ. އެދަރިފުޅުގެ ލޯބި ހަރަކާތްތައް ބަލަން އުމުރަށްވެސް އިނދެވިދާނެއެވެ. އަނދިރި ހަޔާތެއްގައި އަލިކޮށްދޭ އެކަނި ބައްތިއަކީ އެއީއެވެ. މިކާލް ނެތްނަމަ މިހާވަރަށްވެސް ކެތްކުރެވޭނެކަމެއް ނޭގެއެވެ. އެހާވެސް ދުނިޔެއާއިމެދު މާޔޫސްވެއްޖެއެވެ. އަޖައިބުވަނީ ކަމީލާ އެހާލުގައިވެސް ލޫކަސްއާއިމެދު ވިސްނޭތީއެވެ. ޖައިދަންގެ ބަދަލުގައި މިކާލްއާއިއެކު ލޫކަސް އުޅޭ މަންޒަރު ޚިޔާލަށް ގެނެވޭތީއެވެ. ދެރަވަނީ މިކާލްގެ އުމުރުން ހަތަރުއަހަރުވީ ބައްޕަ ލޮލަށް ނުފެނިކަމަށް ވެފައި އަދިވެސް އެމީހުންގެ ހަޔާތަށް ލޫކަސް ނެތީމައެވެ. ޖައިދަން މިކާލް ގޮވައިގެން ޖެޓްސްކީ ދުއްވާލަން ދިޔުމުން ކަމީލާ ހާސްވިވަރުން މެހްވިޝްއަށް ގުޅައިގެން އެކަމާއި ހެދި ރޯންފެށިއެވެ. އެވެސް ކަމީލާ ދެކުނީ ޖައިދަން ކޮށްލި ޖެއްސުމެއްގެ ގޮތުގައެވެ. ކަމީލާ މާތްﷲ އަށް ވަކީލުކޮށްފައި މިކާލް ސަލާމަތުން އެނބުރި އައުމަށް ދުޢާކުރިއެވެ. ޖައިދަންއަށް ކޮންމެ ގޮތެއްވިޔަސް އޭނަގެ ފަރުވާލެއްނެތެވެ. އެހިތުގައި ޖައިދަންގެ މައްޗަށް އެއްވެސް ކުލުނެއްނެތެވެ.\nޖައިދަން އެނބުރިއައުމަށްފަހު ކާންވެގެން ކުއިލްޓް ފަތުރާލައިގެން ކާއެއްޗެހި އަތުރަންފެށިއެވެ. މިކާލް ބޮޑުވާއިނގިލިން ވެލިގަނޑާއި ކުޅެން ހުރިއިރު އެދޮން މޫނަށް ވެރިވެފައިވާ ރަންކުލަ ހާދަ ނަލައެވެ. އިސްތަށިގަނޑު ތެމިފައި އޮތުމުން ތަންކޮޅެއް ކުލަގަދަވިޔަސް މުށިކުލަ ފާޅުވެއެވެ. ލޫކަސްގެ ބައްޕަ ފަރާތު މާމައަކީ ޔޫރަޕް މީހަކަށްވާތީ މިކާލްއަށްވެސް އެސިފަތައް ވާރުތަވެފައި ވަނީއެވެ. ދެބަފައިންވެސް ތިބީ ޓޭންވެލާފައެވެ. މިކާލް އެހެން ހުރެލާފައި ލޫކަސްމަތިން ހަނދާންވެފައި ލޫކަސް ޑެޑީ އަށް ގުޅަން އެދުނެވެ. ޖައިދަންގެ ހިތަށް އެވަގުތު ނުބައި ގޮތެއްވިއެވެ. މިކާލްގެ މައްޗަށް އޭނަގެ ހައްގެއް ނެތްކަން އެނގޭއިރުވެސް ދަރިފުޅު ލޫކަސްއަށް ބައްޕަ ކިޔުމުން އެވާގޮތެއް ބަޔާންކޮށްދޭކަށް ނޭގެއެވެ. ޖައިދަން އެހެން ކިޔަން ދަސްކޮށްދިން ފަރާތެއް އޮޅުންފިލުވަން ސުވާލުކުރިއިރު ނިތްކުރިއަށް ރޫތަކެއްއެރިއެވެ. މިކާލް ބުނީ ޖައިދަންއާއި ލޫކަސް ވައްތަރީކަމުގައެވެ. ކަމީލާ ނޭވާ ހިފަހައްޓާލައިގެން އިނދެލާފައި މިކާލްގެ އެ ޖަވާބުން ހިނިއައެވެ. މި ކުޑަ ކުޑަ ދަރިފުޅުގެ މައުސޫމްކަމާއިހުރެ ލޫކަސްގެ ވާހަކަތަކުން ޖައިދަން ރުޅިއަރުވައިލެވޭ ކަމެއްވެސް ނޭގެއެވެ.\n"އެހެންނޫނަސް ޖައިދަން ރުޅިއަންނާކަށް ނުޖެހޭނެއްނު، ޖައިދަން ހީކުރާނީވެސް އޭނަގެ ދަރިއެއްކަމަށް، އަހަރެން ހަގީގަތް ބުނަންވީކަން ނޭގޭ، އޭރުން ޖައިދަން ނަގާނެ ޑިޒިޝަނެއް ނަގާފާނެ، ނޫން ފަހަރެއްގައި ހައްތަހާ އަނިޔާކުރާނީ، ކިހިނެއްބާ ހަދާނީ، މަންމަ ބުނޭ އިސްތިޚާރާ ނަމާދުކުރާށޭ، ޗޮއިސް އެއް އުދަގޫކަމަށް ވެއްޖެއްޔާ އެ ނަމާދުކުރީމަ ނަގަންވީ ޑިޒިޝަން އެމީހަކަށް އެންމެ ރަގަޅުގޮތުގައި ނެގޭނެއޭ...." ކަމީލާ ހިތާހިތުން ކިޔާލިއެވެ. ދަތުރުގެ އުފަލާއި މަޖާ ޖައިދަންއާއި މިކާލް ފުރިހަމަ ގޮތުގައި ހޯދިނަމަވެސް ކަމީލާގެ ހިތަށް ވެރިވެފައިވާ މާޔޫސްކަން ކުޑައެއްނުވިއެވެ.\nހުޅުމާލޭގައި އިމާރާތްކުރަމުންދާ ތަންތަނުގެ ތެރެއިން އެންމެންގެ ލޮލުގައި އަޅައިގަންނަފަދަ ރީތި ގެއެއް ބިނާކޮށް ނިމުނީ ދާދިފަހުންނެވެ. ގަނޑުވަރެއްފަދަ ގޭގެ ރީތިކަމުން ފެންނަ ކޮންމެ މީހަކު އާޝޯޚުވާނެއެވެ. ފަތާފެންގަނޑުން ފެށިގެން މުއްސަދިކަން ދައްކުވައިދޭ ހުރިހާ ކަމެއް ފުރިހަމަވެފައިވާ ރީތި އިމާރާތެކެވެ. ހުދު މާބްލް ތަޅުންމަތި އެހާ އޮފްގަދައެވެ. ޑިޒައިނަރ ސިޑިތަކެވެ. ކުރިމަތީގައި ހައްދާފައިވާ ބަގީޗާއިން ތަނުގެ ޒީނަތްތެރިކަން އެތައްގުނަ އިތުރުކުރުވައެވެ. ބޮޑުގަހެއްގެ ހިޔަލުގައި ވާ ފެންގަނޑު އޮތީ ފެންފައްވާރާއެއް ފަދައިންނެވެ. ޖައިދަން ތަބަކަށް ލެނގިލައިގެން ހުރެ އަތުގައިވާ ނަން ބޯޑަށް ބަލާލީ ފަޚުރުވެރި ހިނިތުންވުމަކާ އެކުގައެވެ. އޭގައިވަނީ "ކެމީލިއާ" ރަންކުލައިން ފަވާލާފައެވެ.\n"މިހާ ރީތިގެއެއް ފެނުނީމަ ކަމީއަކަށްވެސް ދެން އަހަންނާއި ދުރަކަށް ނުދެވޭނެ، ލޫކަސްގެ އަމިއްލަގެއެއް ނެތް، ލޫކަސް ބައްޕަގެ މުއްސަދިކަމުގެ ހިޔަނީގައި ހުއްޓަސް އަހަރެން މިއީ އަމިއްލައަށް ހޯދައިގަތް މުއްސަދިކަމެއް، ކަމީ ދެން އަހަންނަށްޓަކައި ގުރުބާންވާނެކަން ޔަގީން، އަދި ކަމީގެ ބޮޑެތި ތަސްވީރުތަކުން ފާރުތައް ފަޅުފިލުވައިލީމަ ވަކިން ސަޅިވާނެ......." ޖައިދަން ވިސްނާލިއެވެ. މިހާރު އޮތީ ގެއަށް ފެންވަރު ރަގަޅު ނޯކަރުން ގެނައުމެވެ. އޭގެތެރޭގައި ބަގީޗާ ބަލަހައްޓާމީހަކާއި ޑްރައިވަރެއްވެސް ހިމަނަން އޭނަވަނީ ނިންމާފައެވެ. ކަމީލާ މިގޭގެ ރާނީއަކަށްވެގެން އެހެން މީހުންނަށް އަމުރުކުރަން ހުންނައިރު އިނގިލިކުރި ހަލުވާލާކަށްވެސް ނުޖެހޭނެއެވެ. މިގެއަށް އެމީހުން ބަދަލުވުމުގެ ކުރިން އޭނަ ދޭން ނިންމާފައިވާ ޕާޓީއިން ކަމީލާގެ އިތުރުން މުޅި އާއިލާއަށްވެސް ކުއްލި ހައިރާންކަމެއް ލިބިގެންދާނެއެވެ. އޭނަގެ ގާބިލުކަމާއި ދޭތެރޭގައި ޝައްކުކުރާނެ މީހަކު ދެން ނުހުންނާނެއެވެ. ޒުވާން އުމުރުގައި އޭނަ މިވަނީ ހުރިހާ ކާމިޔާބެއް ހާސިލުކޮށްފައެވެ.\nކަމީލާ މިކާލްގެ ރަތްވެފައިވާ މޫނުގައި ފެންލާން އިންއިރު ލޮލުގައި ކަރުނަގިނަވިއެވެ. ހުންގަދަކަމުން މިކާލްއޮތީ ބުރާންތިވެފައެވެ. ޖައިދަންގެ ފޯނު ނިވާލާފައި އޮތުމުން ކަމީލާ ގުޅީ ލިއަމްއަށެވެ. ލިއަމްއަށް ގުޅާފައި ވާހަކަދެއްކިއިރު ކަމީލާ ރޮމުން ދިޔައެވެ. މިކާލްއަށް ކަމެއްވެއްޖެއްޔާ އޭނަގެ ފުރާނަހުސްވެދާނެއެވެ.\n"މަންމަގެ ދަރިފުޅާ، ލޯ ހުޅުވަބަލަ، ކިހިނެއްވެފައި ތިއޮތީ، އެއްޗެކޭ ބުނެބަލަ ދޫނި......" ކަމީލާ އެ މަލެއްފަދަ މޫނުގައި ބޮސްދިނެވެ.\n"މަންމީ..." މިކާލްގެ ބަރު އެސްފިޔަތައް ގަދަކަމުން ހުޅުވާލާފައި ހީލިއެވެ. އެހާ ހުންގަދައިރުވެސް ދަރިފުޅު މަންމައަށްޓަކައި ހިތްވަރުކުރަނީއެވެ. މިކާލްއަށް އެސްފީނާޖެހުނީ ކަން ނޭގެއެވެ. ކޮންމެވެސް މީހެއްގެ ވިހަ ލޮލުގެ އަސަރުކުރީއެވެ.


ރާއްޖެ އިން އިތުރު 5,875 މީހަކަށް ވެކްސިން ދީފި! | Sandhaanu\nރާއްޖެ އިން އިތުރު 5,875 މީހަކަށް ވެކްސިން ދީފި!\nކޮވިޑް19 އިން ރައްކާތެރި ވުމަށްޓަކައި ޖަހާ ވެކްސިން މިއަދު 5,875 މީހަކަށް ދީފިއެވެ. ރާއްޖޭގައި މިހާރު ދެމުންދާ ވެކްސިން އަކީ އިންޑިޔާގެ ހިލޭ އެހީގެ ދަށުން ރާއްޖެ އަށް ލިބިފައިވާ ކޮވިޝީލްޑް ވެކްސިނެވެ.\nމިއަދު ވެކްސިން ދިން މީހުންގެ ތެރެއިން 2,048 މީހުންނަށް ވެކްސިން ދީފައިވަނީ މާލެ ސަރަހައްދުގައި ވެކްސިން ދޭން ހަމަޖެހިފައިވާ ތަންތަނުންނެވެ. އަދި އަނެއް 3,827 މީހުންނަށް ވެކްސިން ދީފައިވަނީ އަތޮޅު ތަކުގައި ގާއިމް ކޮށްފައިވާ ވެކްސިން ދޭ މަރުކަޒު ތަކުންނެވެ.\nމާލެ ސަރަހަށްދުން މިހާތަނަށް 89,093 މީހަކަށް ވަނީ ވެކްސިން ދީފައެވެ. އަދި އަތޮޅު ތެރެއިން މިހާތަނަށް 62,550 މީހުންނަށް ވަނީ ވެކްސިނަދީފައެވެ. މިއާއެކު، މުޅި ރާއްޖެ އިން ވެކްސިން ދިން މީހުންގެ އަދަދު 151,643 ވަނީ އަރާފައެވެ.


vnews - Najib ah thaaeedhu kurevuneethee AirAsia ge veriyaa ma'aafah edhivadai genfi\nނަޖީބު ރައްޒާގުއަށް ތާއީދުކުރެވުނީތީ އެއަރއޭޝިޔާގެ ވެރިޔާ މައާފަށް އެދިވަޑައިގެންފި\nއެއަރއޭޝިޔާގެ މަތިންދާ ބޯޓެއްގެ ކުލަ، ނޫކުލައަށް ބަދަލުކޮށްފައި އަދި އާންމު އިންތިޚާބުގެ ކެމްޕެއިން ތެރޭގައި ކުރީގެ ބޮޑުވަޒީރު ނަޖީބު ރައްޒާގު ބޯޓު ކައިރީގައި ހުންނެވިއިރު، އެއަރއޭޝިޔާގެ ވެރިޔާ ޓޯނީ ފެނާންޑޭސް ކަނާތްފަރާތުގައި:\nއާންމު އިންތިޚާބުގެ ކެމްޕެއިން ތެރޭގައި ކުރީގެ ބޮޑުވަޒީރު ނަޖީބު ރައްޒާގުއަށް ތާއީދުކޮށް ހިންގުނު ހަރަކާތްތަކަށް، މެލޭޝިޔާގެ އަމިއްލަ އެއަރލައިނެއް ކަމަށްވާ އެއަރއޭޝިޔާގެ ވެރިޔާ ޓޯނީ ފެނާންޑޭސް މައާފަށް އެދިވަޑައި ގެންފިއެވެ.\nޓޯނީ ފެނާންޑޭސް ވިދާޅުވީ، ނަޖީބު ރައްޒާގުއަށް ތާއީދުކޮށް އެއަރލައިނުން ކަންތައްތަކެއް ކުރީ ސަރުކާރުން ޕްރެޝަރ ކުރުމުގެ ސަބަބުން ކަމަށެވެ.\nނަޖީބު ރައްޒާގުގެ ސަރުކާރުން އަންގައިގެން އެއަރއޭޝިޔާގެ ވެރިޔާ ޓޯނީ ފެނާންޑޭސްވަނީ، ސަރުކާރަށް ތާއީދުކުރާކަން ހާމަކުރައްވައި ވީޑިއޯއެއް އާންމު ކުރައްވާފައެވެ. އެ ވީޑިއޯގައި ޓޯނީ ވިދާޅުވަނީ، އެއަރލައިންގެ ކާމިޔާބީގެ ފަހަތުގައިވަނީ ސަރުކާރުގެ ހަރުދަނާ ސިޔާސަތުތައް ކަމަށެވެ.\nމީގެއިތުރުން، އެއަރއޭޝިޔާގެ މަތިންދާ ބޯޓެއްގެ ކައިރީގައި ނަޖީބު ރައްޒާގުއާއި، ޓޯނީ ފެނާންޑޭސް ތިއްބަވަނިކޮށް ނަގާފައިވާ ފޮޓޯއެއްވެސް، ކެމްޕެއިން ތެރޭގައި ސޯޝަލް މީޑިއާގައި ވަރަށް ބާރަށް ފެތުރިގެންދިޔައެވެ. އެ މަތިންދާ ބޯޓުގެ ބޭރުގައި ހުރީ ނޫކުލަ ލާފައެވެ. އެއީ، އިހަށްދުވަހުގެ އިންތިޚާބުން ބަލިވި ނަޖީބު ރައްޒާގު ނިސްބަތްވެ ވަޑައިގަންނަވާ ބަރިސާން ނޭޝަނަލް ކޯލިޝަނަށް ނިސްބަތްވާ ކުލައެވެ.\nމީގެއިތުރުން، ޓޯނީ ފެނާންޑޭސްވަނީ، އޭނާއާއި ނަޖީބު ރައްޒާގު ދަތުރުކުރެއްވި އެއަރއޭޝިޔާ އެ މަތިންދާ ބޯޓުގައި ތިބި ކެބިން ކްރޫންގެ ޔުނިފޯމްވެސް ނޫކުލައަށް ބަދަލު ކުރައްވާފައެވެ. އެކަމަކު އެއަރއޭޝިޔާގެ ކެބިންކްރޫންގެ ޔުނިފޯމްގެ އަސްލު ކުލައަކީ ރަތްކުލައެވެ.\nމިއަދު ފޭސްބުކް ޕޭޖްގައި ޝާއިއުކުރި ބަޔާނެއްގައި ޓޯނީ ފެނާންޑޭސްވަނީ، އޭނާއަށް ކަންތައް ކުރެއްވުނު ގޮތާމެދު ވަރަށް ބޮޑަށް ހިތާމަކުރައްވައި މައާފަށް އެދިވަޑައިގެންފައެވެ. އަދި އެގޮތަށް ކަންތައްކުރެއްވީ ސަރުކާރުން ބޮޑެތި ފިއްތުންތައް ކުރިމަތި ކުރަމުން ގެންދިއުމުގެ ސަބަބުން ކަމަށްވެސް ވިދާޅުވެފައި ވެއެވެ.\nޓޯނީ ވިދާޅުވީ، އެއަރއޭޝިޔާ އެކްސްގެ ބޯޑު މެމްބަރެއްގެ ގޮތުގައި ހުންނެވި ސަރުކާރުގެ ކުރީގެ ޓްރޭޑް މިނިސްޓަރ ރާފިދާ އަޒީޒް ބޯޑުން ވަކިކުރުމަށްވެސް ސަރުކާރުން އަންގަމުން ގެންދިޔަ ކަމަށެވެ. އެއީ، އާންމު އިންތިޚާބުގެ ކެމްޕެއިން ތެރޭގައި ރާފިދާ އިދިކޮޅު ފަރާތްތަކަށް ކެމްޕެއިން ކޮށްދެއްވާން ފެށްޓެވުމުން ކަމަށެވެ.\nއެއަރއޭޝިޔާގެ ވެރިޔާ ޓޯނީ ފެނާންޑޭސް:\nއެއަރއޭޝިޔާއަކީ މެލޭޝިޔާގައި ވަރަށް އަގުހެޔޮކޮށް ވައިގެ ދަތުރުތައް ކުރާ އެއަރލައިނަކަށް ވެފައި، އިންތިޚާބުގެ ތެރޭގައި އެކި ސަރަހައްދުތަކަށް ވޯޓްލާންދާ މީހުން އަގުހެޔޮކޮށް އުފުލައިދިނުމުގެ މަސައްކަތް ފެށުމުންވެސް ސަރުކާރުން ވަރަށް ބޮޑަށް ރުޅި އައިކަމަށް ޓޯނީ ފެނާންޑޭސް ވިދާޅުވެފައި ވެއެވެ. އެކަން ހުއްޓާލުމަށް ސަރުކާރުން އެންގި ކަމަށްވެސް ވިދާޅުވިއެވެ.\nއެއަރއޭޝިޔާގެ ވެރިޔާ ޓޯނީ ފެނާންޑޭސް ވިދާޅުވީ، ސަރުކާރުގެ ސިޔާސަތުތަކަށް ތާއީދުކޮށް އޭނާ ވީޑިއޯއެއް އާންމުކުރުމާއި، މަތިންދާ ބޯޓެއްގެ ކުލަ ބަދަލުކުރުމާއި އަދި އެ ފްލައިޓްގެ ކްރޫންގެ ޔުނިފޯމް ނޫކުލައަށް ބަދަލުކުރީ ސަރުކާރުގެ ރުހުން ލިބިގަތުމަށް ކަމަށެވެ. އަދި އެއީ އޭނާއަށް ކުރެއްވުނު ވަރަށްމޮޔަ ކަންތައްތަކެއް ކަމަށްވެސް ވިދާޅުވެފައި ވެއެވެ.\n"އަޅުގަނޑު ހުރީ ވަރަށް ބޮޑެތި ފިއްތުންތަކެއްގެ ތެރޭގައި. ގޮތްހުސްވެފައި. އެއީ އެއްގޮތަކަށްވެސް ރަނގަޅަށް ކުރެވުނު ކަންކަމެއް ނޫން. މުޅި އުމުރަށް އެކަމާ އަޅުގަނޑު ހިތާމަކުރާނަން. އަޅުގަނޑު ކަންތައް ކުރިގޮތުގެ ސަބަބުން އަސަރުކުރި ފަރާތްތަކުގެ ކިބައިން އަދިވެސް އެއްފަހަރު އަޅުގަނޑު މައާފަށް އެދެން" އެއަރއޭޝިޔާގެ ވެރިޔާ ވިދާޅުވެފައި ވެއެވެ.\nނަޖީބު ރައްޒާގާއި، އޭނާގެ ސަރުކާރުން މެލޭޝިޔާގެ އެކި ފަރާތްތަކަށް ބޮޑެތި ފިއްތުންތައް ކުރިމަތިކުރަމުން ގެންދިއުމާ އެކުވެސް، މެއިމަހުގެ9ވަނަ ދުވަހު ބޭއްވި އާންމު އިންތިޚާބުގައި ފާއިތުވީ 61 އަހަރު މެލޭޝިޔާގައި ވެރިކަން ކުރަމުންދިޔަ ބަރިސާން ނޭޝަނަލް ބަލިކުރުމަށްފަހު އިންތިޚާބު ކާމިޔާބު ކުރެއްވީ އުމުރުފުޅުން 92 އަހަރުގެ ޑރ. މަހާތީރު މުހަންމަދުއާއި އޭނާގެ ކޯލިޝަނުންނެވެ. މަހާތީރަކީ މިހާރު މެލޭޝިޔާގެ ބޮޑުވަޒީރެވެ. ނަޖީބު ރައްޒާގު ހުންނެވީ ގައުމުން ބޭރަށް ވަޑައިގަތުން މަނާކުރުމުގެ ސަބަބުން ގައުމުގެ ބަންދުގައެވެ.\nނަޖީބު ރައްޒާގު ގައުމުން ބޭރަށް ވަޑައިގަތުން ސަރުކާރުން މަނާކުރީ، ނަޖީބު ރައްޒާގުއާއި އަނބިކަނބަލުން ފިއްލަވައިގެން ގައުމު ދޫކުރައްވައި ވަޑައިގަންނަވަން އުޅުއްވާކަމަށް ފެތުރުނު އަޑުތަކާ ގުޅިގެންނެވެ.


މޯލްޑިވް ގޭހުން ކަލްޓަން ބްރޭންޑްގެ ރެފްރިޖެރެންޓް ގޭސް ތައާރަފް ކޮށްފި | Jazeera\tމޯލްޑިވް ގޭހުން ކަލްޓަން ބްރޭންޑްގެ ރެފްރިޖެރެންޓް ގޭސް ތައާރަފް ކޮށްފި - Jazeera\nމޯލްޑިވް ގޭހުން ކަލްޓަން ބްރޭންޑްގެ ރެފްރިޖެރެންޓް ގޭސް ތައާރަފް ކޮށްފި\nއީމާ މުހައްމަދު ވަހީދު July 19, 2019 41 views0\nރާއްޖެއަށް ކަލްޓަން ބްރޭންޑްގެ ރެފްރިޖެރެންޓް ގޭސް، މޯލްޑިވް ގޭހުން ތައާރަފް ކޮށްފިއެވެ.\nމޯލްޑިވް ގޭހުން، ކަލްޓަން ބްރޭންޑްގެ ގޭސް ތައާރަފް ކުރުމަށް މިއަދު ހަވީރު ވަނީ ހާއްސަ ރަސްމިއްޔާތެއް ބާއްވާފައެވެ.\nމިއަދު މޯލްޑިވް ގޭހުން، އެސްޓީއޯ ޓްރެޑިންގް ސެންޓަރުގެ އޮޑިޓޯރިއަމް ރޫމްގައި ބޭއްވި އެ ރަސްމިއްޔާތުގައި ވަނީ، ހަތަރު ބްރޭންޑެއްގެ ކަލްޓަން ގޭހެއް އަލަށް މާކެޓަށް ތައާރަފް ކޮށްފައެވެ.\nމޯލްޑިވް ގޭހުން ރާއްޖެއަށް ތައާރަފްކުރި ކަލްޓަން ބްރޭންޑްގެ ހަތަރު ވައްތަރަކީ 410A, އާއި 134A އާއި 404A އަދި، 407C އެވެ.\nއެގޮތުން، 410A އަކީ އޮފީސްތަކާއި ގޭގައި ހުންނަ އެއަރކޮންޑިޝަންތަކަށް އަޅަން ބޭނުންކުރާ ރެޕްރިޖެންޓް ގޭހެކެވެ. އަދި އެ ގޭސް ޑޮމެސްޓިކްވެސް އަދި ކޮމާޝަލް އެއާކޮންޑިޝަންތަކަށްވެސް ބޭނުންކުރެވޭ ކަމަށް މޯލްޑިވް ގޭހުން މައުލޫމާތުދެއެވެ. 134A އަކީ، ވެހިކަލްތަކަށާއި އަދި ގެސްޓް ހައުސްފަދަ ތަންތަނުގައި ގެންގުޅޭ މިނީ ބަސްތަކަށް ހާއްސަ ރެޕްރިޖެންޓް ގޭހެކެވެ. ދެން ތައާރަފްކުރި، 404A އަކީ މަސްވެރިކަމުގެ ދާއިރާއަށް ހާއްސަ ގޭހެެކެވެ. އަދި، 407C ފިނިކޮށްފައި ހުންނަ ކުކުޅު ނުވަތަ އެހެނިހެން އައިސްކޮށްފައި ހުންނަ މަހުގެ މީޓްގެ ބާވަތްތައް މަޑުކޮށް ބެހެއްޓުމަށް ހާއްސަ ގޭހެކެވެ.\nމޯލްޑިވް ގޭހުން މައުލޫމާތު ދެއްވަމުން ވިދާޅުވީ، މިއަދު ތައާރަފް ކުރެވިގެން ދިޔަ ކަލްޓަން ބްރޭންޑްގެ ރެޕްރިރަޖެންޓް ގޭހުގެ އަގުތައް މާކެޓްގައި ވިއްކާ އަގަށްވުރެ ހެޔޮ އަގުގައި މޯލްޑިވް ގޭހުން ލިބޭނެ ކަމަށެވެ. މީގެއިތުރުން، އަގު ހެޔޮވިޔަސް، މާކެޓްގައި ވިއްކާ އެ ބްރޭންޑްގެ އެހެން ގޭސްތަކާއި އެއްވަރަކަށް ކޮލިޓީވެސް ހުންނާނެ ކަމަށެވެ.\nމޯލްޑިވް ގޭހުން ބުނީ، އެ ކުންފުންޏަށް މިހާރު 19 އަހަރު ވެފައިވާ ކަމަށާއި، އެ ކުންފުނިން އަބަދުވެސް މަަސައްކަތް ކުރަނީ، އަގު ހެޔޮކޮށް ތިމާވެއްޓާއި ރައްޓެހި ގޭހުގެ އެކި ބްރޭންޑްތައް ރާއްޖެއަށް ތައާރަފްކުރުމަށް ކަމަށެވެ.


Eynaa final ah dhiyaee hurihaa matchakun molhuvegen: Mirey kihineivaanebaa?\nއޭނާ ފައިނަލަށް ދިޔައީ ހުރިހާ މެޗަކުން މޮޅުވެގެން: މިރޭ ކިހިނެތްވާނެބާ؟\nޝަލަބީ އިބްރާހިމް މޯލްޑިވިއަން އައިޑޮލްގެ ފައިނަލްގައި ޕާފޯމްކުރަނީ. --އަވަސް ފޮޓޯ: މުހައްމަދު އަޒާން\nމޯލްޑިވިއަން އައިޑޮލްގެ އެންމެ ބޮޑު ފެވަރިޓަކީ ކާކުތޯ ސުވާލުކޮށްފި ނަމަ އެންމެ ފަސޭހަ ޖަވާބަކަށް އޮތީ މ. މުލަކަށް އުފަން، 19 އަހަރުގެ ޝަލަބީ އިބްރާހިމް އެވެ. ޝޯގެ ފުރަތަމަ އޮޑިޝަނުން ފެނިލި ހިސާބުން ފެށިގެން އޭނާ ވެފައި ވަނީ ޝޯގެ ފެވަރިޓަކަށެވެ. ނުވަތަ އޮސްކާ ގެންދާނެ ފިލްމަކީ މިއީއޭ ބުނާ އުސޫލުން އެންމެން ވެސް ތިބީ، މޯލްޑިވިއަން އައިޑޮލްގެ ގަދަ ތިނެއްގައި ވާދަކުރާނެ އެއް ލަވަކިޔުންތެރިޔަކަށް ޝަލަބީގެ ނަން ލިޔެ، ޔަގީނުގެ ތައްގަނޑު ޖަހައިގެންނެވެ.\nޝަލަބީގެ ސަޕޯޓަރުން ބުނަނީ މިހެންނެވެ. "މޯލްޑިވިއަން އައިޑޮލް ޔަގީން" އެވެ. މިހެން ގޮވައި މާލެ ތެރޭގައި ކާރުބުރާއި ޕިކަޕް ބުރު ނުޖަހަންވީ ސަބަބެއް ވެސް ނެތެވެ.\nޝަލަބީ އަކީ މޯލްޑިވިއަން އައިޑޮލްގެ މި އާދަޔާހިލާފު ދަތުރެއްގައި ކުރިމަތިލާން ޖެހުނު ގޮންޖެހުންތަކަށް ބަލާއިރު، އެލިމިނޭޝަން ރައުންޑްގައި މިހާތަނަށް ބޮޓަން ތްރީ އަށް ނުވެއްޓި ހުރި ހަމައެކަނި ލަވަކިޔުންތެރިޔާ އެވެ. ނުވަތަ ފުލަށް ވެއްޓެން ޖެހޭ ފެންވަރުގެ ލަވަކިޔުންތެރިއެއް ނޫން ކަމަށް މުޅި ގައުމު ވެސް ހެކިވާ ހަމައެކަނި ލަވަކިޔުންތެރިޔާ އެވެ.\nއެހެން ގޮތަކަށް ބުނަނީ ނަމަ ޝަލަބީ އިބްރާހިމް މޯލްޑިވިއަން އައިޑޮލްގެ ފައިނަލަށް ދަތުރުކޮށްފައި ވަނީ ކުޅުނު ހުރިހާ މެޗަކުން ވެސް މޮޅުވެގެން "ބްރެޒިލެއްގެ ގޮތުގަ" އެވެ. އެލިމިނޭޝަން ރައުންޑްގައި އޭނާ އަކީ އަބަދުވެސް އެންމެ ފުރަތަމަ އަށް ނުވަތަ ދެ ވަނަ އަށް ނުރައްކަލުން ސަލާމަތްވެ ސަލާމަތުގެ ގޮނޑި ކަށަވަރުވާ ލަވަކިޔުންތެރިޔާ އެވެ.\nޝަލަބީގެ އަޑަކީ ޝަރާބެއް!\nމި ޝޯގެ އެންމެ ހިތްގައިމު އަޑަކީ ކޮބައިތޯ މީހަކު ސުވާލުކޮށްފި ނަމަ އޭގެ ޖަވާބެއްގެ ގޮތުގައި ވެސް ގިނަ ބަޔަކު ހޮވަން އޮތީ ޝަލަބީގެ ނަމެވެ. ނުވަތަ އޭނާގެ އަޑެވެ.\nބައެއް މީހުން ބުނާ ގޮތުން ނަމަ އޭނާގެ އަޑު، ރާއްޖޭގެ އެންމެ މަޝްހޫރު ލަވަކިޔުންތެރިޔާ، އަލީ ރަމީޒުގެ އަޑުގެ ހިތްގައިމު ކަމަށް ވުރެ ވެސް ފަށުވި އެވެ. މިހެން ބުނީމަ އަލީ ރަމީޒުގެ ސުޕަ ފޭނުން ދިމާކޮށްލަފާނެ އެވެ. އެކަމަކު ދެ ވަނަ އަލީ ރަމީޒެއް މި ރާއްޖޭގައި އުފެދެނީ ކަމުގައި ވަނީ ނަމަ އޭގެ ތެރެއިން އެއް ނަމަކީ ޔަގީނަށް ވެސް ޝަލަބީގެ ނަމެވެ.\nއެހެން ނަމަވެސް އޭނާގެ ވިސްނުން ހުރީ "މޯލްޑިވިއަން އައިޑޮލްގެ ޝަލަބީ" އަށް ވާށެވެ.\n""މޯލްޑިވިއަން އައިޑޮލްގެ އަލީ ރަމީޒަށް ކީއްވެ ވާންވީ؟ މޯލްޑިވިއަން އައިޑޮލްގެ ޝަލަބީ އަށް ވާން އަޅުގަނޑު މި މަސައްކަތްކުރަނީ،" ކުރިން އަވަސް އަށް ދިން އިންޓަވިއުއެއްގައި ޝަލަބީ ބުންޏެވެ.\nއަލީ ރަމީޒުގެ ތޮށިގަނޑު ފަޅާލާފައި ނުކުމެ މޯލްޑިވިއަން އައިޑޮލްގެ ސްޓޭޖުގައި ޝަލަބީގެ ހަގީގީ ފެންވަރު ފަހުން ދައްކާލިކަން ވެސް ފާހަގަކޮށްލަން ޖެހެ އެވެ.\nލަވަކިޔުމުގެ އިތުރުން ޝަލަބީ އަކީ ނިކަން ރީއްޗަށް ގުރުއާން ވެސް ކިޔަވާ ޒުވާނެކެވެ. ފަހަރެއްގައި އޭނާގެ ބައްޕަގެ ހުނަރުވެރިކަމުގެ ޖީނެއް ލިބިފައި ވަނީ ކަމަށް ވެސް ވެދާނެ އެވެ.\nރާއްޖޭގައި ބާއްވާ އެންމެ ބޮޑު މިއުޒިކް ޕްލެޓްފޯމް ފަތަހަކުރުމަކާ ފިޔަވަޅަކަށް ގާތަށް ޝަލަބީ ޖެހިލާފައިވާއިރު ގުރުއާން ކިޔެވުމުގެ ގައުމީ މުބާރާތްތައް ވެސް އޭނާ ފަތަހަކޮށްފައިވާކަން ފާހަގަކޮށްލެވެ އެވެ. އޭނާ ގުރުއާންކިޔަވާ އަޑު އިވިގެން އިހަކަށް ދުވަހު ވެސް އެތައް ބަޔަކު ސޯޝަލް މީޑިއާ އަށް ހޭނެތިގެން ވެއްޓުނެވެ.\nޝަލަބީ އިބްރާހިމް. --ފޮޓޯ: އަވަސް\nވަރަށް އާދައިގެ ހިތެއް، މިޒާޖެއް!\nޝަލަބީގެ ލައިފްސްޓޯރީ ފުދޭވަރަަކަށް ކޮމްޕްލިކޭޓެޑް އެވެ. އޭނާ އަކީ އަރަބިއްޔާ ސްކޫލްގެ ޕްރިފެކްޓެއްގެ ބެޖުގައި އެންމެ ފުރަތަމަ ގުރުއާން ކިޔެވުމުގެ މުބާރާތްތަކުގައި ވާދަކޮށް ވަނަތައް ހާސިލުކުރަމުން ދިޔަ ދަރިވަރެކެވެ. ނަމަވެސް ފަހުން އެ ވާހަކަ އާއި އެ ހުދު ޔުނީފޯމް ގެއްލުނީ އެވެ.\nފަހުން އޭނާ ބޭނުންވީ ލަވަކިޔާށެވެ.\n"ގްރޭޑް ނައިންއާ ހަމަ އަށް ވަރަށް ރަނގަޅު. އެކަމަކު ޓެންއާ ހަމައިން ކެނޑެން ޖެހުނީ. އެ ފީލްއެއް ނާދޭ. އަބަދުވެސް ކޮންމެވެސް އެއްޗެއް ހިތުދަސްކޮށްގެން ކަހަލަ ގޮތަކަށް އެގްޒާމްއަށް ދާން މި ޖެހެނީ. އޭތި އަންޑަސްޓޭންޑް ވާން ޖެހޭ ވަރަކަށް އަންޑަސްޓޭންޑެއް ނުވޭ. އެ އިންޓްރެސްޓެއް ވެސް ނީނދޭ،" ޝައުގުވެރިކަން ގެއްލިގެން ދިޔަ ގޮތް ކިޔައިދެމުން ޝަލަބީ ބުނެފައިވެ އެވެ.\nއެކަމަކު ޝަލަބީގެ ވާހަކައިގައި ކޮންމެ ކަހަލަ ޓްވިސްޓެއް އޮތް ނަމަވެސް އޭނާގެ ހިތް ވަރަށް ވެސް ބޮޑެވެ.\n"އަޅުގަނޑު ބަލާނަން އަޅުގަނޑުހެން މިހައި ހިސާބަށް އައި ކޮންމެ މީހަކަށް ވެސް އެހީވެދެވޭތޯ. ހެޔޮހިތުން ބަލާނަން. އެކީގައި އުޅޭ ރައްޓެހިން އަދި ވަކިން ހާއްސަކޮށް ޑިސްއެބިލިޓީސް ހުންނަ ކުދިންނަށް ކޮންމެވެސް ކަހަލަ އެހީއެއް ވެވޭތޯ ބަލާނަން. އެއީ ކުޑައިރުއްސުރެން މިހައި ހިސާބަށް އައިއިރު ވެސް ވަރަށް ގިނަ އެއްޗެހިތަކެއް ފެނުނު. ކިޔަވަން ބޭނުންވެފައި، އެކަމަކު ނުކުޅެދުންތެރިކަން ހުންނާތީ އެ ކުދިންނަށް ބޭނުންވާ ފަރުވާ ނުލިބިގެން ކިޔެވުމުގެ ފުރުސަތު ނުލިބިފައި ތިބި ކުދިން ވެސް،" ޝަލަބީ ބުނެފައިވެ އެވެ.


ޤިޔާމަތްވުމުގެ ޢަލާމާތްތައް (أَشْرَاطُ السَّاعَةِ) – 24 “ފަސްވަނަ ބަހުޘް” – DhiSalafiyyah\nޤިޔާމަތްވުމުގެ ޢަލާމާތްތައް (أَشْرَاطُ السَّاعَةِ) – 24 “ފަސްވަނަ ބަހުޘް”\n04/02/2014 ޢަޤީދާއާއި ފިރުޤާތައް, ދީންއައްޝައިޚް އަޙްމަދު ނާޒިލް މުޙައްމަދު\nއަދި ހަމައެފަދައިން ޤިޔާމަތް ކުޑަތަންވެފައި ވަނިކޮށް ޢީސާ عليه السلام ފައިބައިވަޑައިގަތުމީ ޤިޔާމަތުގެ ބޮޑެތި ޢަލާމާތްތަކުގެ ތެރެއިން ކަމަކަށްވެފައި، އެކަލާގެފާނަށްވެސް ޤިޔާމަތް ވާނެ ވަޤުތެއް އެނގިވަޑައިގެން ނުވެއެވެ. އެއީ އަންނަނިވި ފަދައިންނެވެ.\nއަލްއިމާމު އަޙްމަދު، އިބްނު މާޖާ އަދި އަލްޙާކިމް، ޢަބްދުﷲ ބިން މަސްޢޫދު رضي الله عنهގެ އަރިހުން ރިވާކުރައްވާފައިވެއެވެ. ނަބިއްޔާ صلى الله عليه وسلم ގެ އަރިހުން އެކަލޭގެފާނު [ރިވާކުރެއްވިއެވެ]: ޙަދީޘް ކުރެއްވިއެވެ.\n((لَقِيتُ لَيْلَةَ أُسْرِيَ بِي إِبْرَاهِيمَ، وَمُوسَى، وَعِيسَى)) قَالَ: ((فَتَذَاكَرُوا أَمْرَ السَّاعَةِ، فَرَدُّوا أَمْرَهُمْ إِلَى إِبْرَاهِيمَ، فَقَالَ: لاَ عِلْمَ لِي بِهَا. فَرَدُّوا الأَمْرَ إِلَى مُوسَى، فَقَالَ: لاَ عِلْمَ لِي بِهَا. فَرَدُّوا الأَمْرَ إِلَى عِيسَى، فَقَالَ: أَمَّا وَجْبَتُهَا؛ فَلاَ يَعْلَمُهَا أَحَدٌ إِلاَّ اللَّهُ ذَلِكَ، وَفِيمَا عَهِدَ إِلَيَّ رَبِّي أَنَّ الدَّجَّالَ خَارِجٌ. قَالَ: وَمَعِي قَضِيبَانِ، فَإِذَا رَآنِي؛ ذَابَ كَمَا يَذُوبُ الرَّصَاصُ. قَالَ: فَيُهْلِكُهُ اللَّهُ))\nމާނައީ: “އިސްރާގެ ރޭގައި އިބްރާހިމްގެފާނާއި، މޫސާގެފާނާއި އަދި ޢީސާގެފާނު ތިމަންކަލޭގެފާނާ ބައްދަލުވެ ވަޑައިގެންނެވިއެވެ.”\nޙަދީޘް ކުރެއްވިއެވެ: “‘ޤިޔާމަތުގެ ވަޤުތާ ބެހޭގޮތުން ވާހަކަދެކެވުނެވެ. ‘ ފަހެ އެކަން އިބްރާހީމްގެފާނުގެ އަރިހަށް ގެންދެވުނެވެ. ވިދާޅުވިއެވެ. ‘އެކަމާބެހޭ ޢިލްމެއް ތިމަންކަލޭގެފާނަށް ނުވެއެވެ.’ ފަހެ އެކަން މޫސާގެފާނުގެ އަރިހަށް ގެންދެވުނެވެ. ވިދާޅުވިއެވެ. ‘އެކަމާބެހޭ ޢިލްމެއް ތިމަންކަލޭގެފާނުގެ ނުވެއެވެ.’ ފަހެ އެކަން ޢީސާގެފާނުގެ އަރިހަށް ގެންދެވިއްޖެއެވެ. ވިދާޅުވިއެވެ. ‘އެކަމުގެ ވާހަކަތައް ދަންނައެވެ. މާތް ﷲ ފިޔަވައި އެކަމުގެ ޢިލްމު ލިބިގެންވާ ފަރާތެއް ނުވެއެވެ. އަދި ﷲގެ ޙަޟްރަތުން ތިމަންކަލޭގެފާނަށް ބަޔާންކޮށްދެވިގެންވާކަން ކަށަވަރީ ދައްޖާލު ނުކުންނާނެކަމެވެ.’ ވިދާޅުވިއެވެ. ‘އަދި ތިމަންކަލޭގެފާނުގެ އަތުގައި ދެދަނޑިގަނޑު ވާނެއެވެ. ފަހެ ތިމަންކަލޭގެފާނު ފެނިއްޖެނަމަ ދެލިފޭދޭހެން ފޭދިގެން ހިނގާދާނެތެވެ.’ ވިދާޅުވިއެވެ. ‘ﷲ އޭނާ ހަލާކުކުރައްވާށިއެވެ.'” މިއެވެ.\nފަހެ އުލުލް ޢަޒްމްގެ މި ރަސޫލު ބޭކަލުންނަށް ވެސް ޤިޔާމަތް ވާނޭ ވަޤުތު އެނގިގެން ނުވެއެވެ.\nއަދި ޖާބިރު ބިން ޢަބްދުﷲ رضي الله عنهގެ އަރިހުން އަލްއިމާމު މުސްލިމް ރިވާ ކުރައްވާފައިވެއެވެ. އެކަލޭގެފާނު ވިދާޅުވިއެވެ.\n((سَمِعْتُ النَّبِيَّ صَلَّى اللهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقُولُ: ” تَسْأَلُونِي عَنِ السَّاعَةِ؟ وَإِنَّمَا عِلْمُهَا عِنْدَ اللهِ، وَأُقْسِمُ بِاللهِ مَا عَلَى الأَرْضِ مِنْ نَفْسٍ مَنْفُوسَةٍ يَأْتِي عَلَيْهَا مِائَةُ سَنَةٍ))\nމާނައީ: “ނަބިއްޔާ صلى الله عليه وسلم ޙަދީޘް ކުރައްވަނިކޮށް ތިމަންކަލޭގެފާނު އަޑުއެއްސެވީމެވެ: ‘ޤިޔާމަތުގެ ވަޤުތާ ބެހޭގޮތުން ތިޔަބައިމީހުން ތިމަންކަލޭގެފާނާ ސުއާލު ދަންނަވަނީ ހެއްޔެވެ؟ އަދި އެކަމުގެ ޢިލްމު ﷲ ތަޢާލާއަށް މެނުވީ ލިބިގެން ނުވެއެވެ. އަދި މާތް ﷲ ގަންދީ ހުވާ ކުރައްވަމެވެ. މިހާރު ބިމުގައި ވިހާފައިވާ އެއްވެސް ނަފްސެއް ސަތޭކަ އަހަރު ތެރޭގައި ނުތިބޭނެއެވެ! [އެބަހީ: ހުރިހާ ޞަޙާބީ ބޭކަލުން އެމުއްދަތުގެ ތެރޭގައި އަވަހާރަ ވާނެއެވެ.'”\nފަހެ ޖިބްރީލްގެފާނު އެކަމާ ސުވާލު ދެންނެވުމަށްފަހު ނަބިއްޔާ صلى الله عليه وسلمއަށް އެކަމުގެ ޢިލްމު ލިބިގެންވާ ކަމުގައިވާ ފުރުޞަތު މިޙަދީޘް މިވަނީ ނަފީކޮށްފައެވެ.\nއިބްނު ކަޘީރު -رحمه الله- ވިދާޅުވެފައިވެއެވެ. [އެބަސްފުޅުގެ މާނައީ]:\n“ފަހެ ޞަލާމާއި ޞަލާވާތްލެއްވި އުންމިއްޔަ މި ނަބިއްޔާއީ ރަސޫލުންގެ ސާހިބާ އަދި ރަސޫލުކަން ޚަތިމް ކުރެއްވި ރަޙްމަތުގެ ނަބިއްޔާ އަދި ތައުބާގެ ނަބިއްޔާ، އަދި ޖިހާދުކުރައްވާ ނަބިއްޔާ، އަދި އެބޭކަލަކަށް ފަހު ނަބިއްޔަކު ނުވާ ފަރާތް، އަދި އެންމެ ފަހުން ވަޑައިގެންނެވި ނަބިއްޔާ، އަދި އެބޭކަލެއްގެ ފައިންޕުޅުގެ އަރިހަށް މީސްތަކުން އެއްކުރެއްވިގެންވީ ފަރާތެވެ. އަދި ޞަޙީޙުގައި (އެބަހީ: ޞަޙީހުލް ބުޚާރީގައި) އަނަސްގެފާނާއި ސަހްލު ބިން ސަޢްދު -رضي الله عنهما- ގެ އަރިހުން ޘާބިތުވެފައިވާ [އަންނަނިވި] މިޙަދީޘްގައިވާ ފަދައިން ((بُعِثْتُ أَنَا وَالسَّاعَةُ كَهَاتَيْنِ)) [މިބަސްފުޅުގެ މާނައީ: ‘ތިމަންކަލޭގެފާނާއި ޤިޔާމަތް ފޮނުއްވުނީ މިފަދައިންނެވެ.’] އަދި އެކަލޭގެފާނުގެ ޝަހާދަތް އިނގިލިފުޅާއި އެއާޖެހިގެން އިން އިނގިލިފުޅު ކައިރި ކޮށްލެއްވިއެވެ. އަދި މިހުރިހާކަމަކީ ޤިޔާމަތުގެ ވަގުތާ ބެހޭގޮތުން ސުވާލު ކުރެއްވިއްޖެނަމަ، އެކަމުގެ ޢިލްމު ﷲ ތަޢާލާއަށް ރައްދުކުރުމަށް އެކަލޭގެފާނަށް މާތް ﷲ އަމުރު ކުރައްވާފައިވުންކަން ކަށަވަރެވެ. ފަހެ ވަޙީ ކުރައްވާފައިވެއެވެ. ﴿قُلْ إِنَّمَا عِلْمُهَا عِنْدَ اللَّهِ وَلَكِنَّ أَكْثَرَ النَّاسِ لا يَعْلَمُونَ﴾ [سورة الأعراف: 187] [މިއާޔަތުގެ މާނައީ: ‘ކަލޭގެފާނު ވިދާޅުވާށެވެ! އެކަން ދެނެވޮޑިގަތުންވަނީ، ހަމައެކަނި ﷲގެ ޙަޟްރަތުގައެވެ. އެހެނެއްކަމަކު، މީސްތަކުންކުރެ ގިނަމީހުންނަކަށް (އެކަމެއް) ނޭނގެއެވެ.’]”\n مسند أحمد: 3556، تحقيق أحمد شاكر، وقال: ((إسناده صحيح))\n صحيح مسلم / كتاب فضائل الصحابة رضي الله عنهم / ياب بيان معنى قوله صلى الله عليه وسلم: ((على رأس مائة سنة لا يبقى نفس منفوسة))\n صحيح البخاري / كتاب الرفق / ياب قول النبي صلى الله عليه وسلم: ((بعثت أنا والساعة كهاتين))


Hoarafushee airport passenger terminal masahkai fashaifi – Iru\nހއ. ހޯރަފުށީ އެއާޕޯޓުގެ ޕަސެންޖާ ޓާމިނަލް އަދި ފަޔާ ބިލްޑިންގް އިމާރާތް ކުރުމުގެ މަޝްރޫއުގެ އަމަލީ މަސައްކަތް އެމްޓީސީސީ އިން ފަށައިފި އެވެ.\nމިދިޔަ މަހުގެ 27 ގައި ޓްރާންސްޕޯޓް އެންޑް ސިވިލް އޭވިއޭޝަން މިނިސްޓްރީން އެ ކުންފުންޏަށް ހަވާލުކުރި އެ މަޝްރޫއުއަކީ 13.8 މިލިއަން ރުފިޔާގެ މަޝްރޫއުއެކެވެ.\nއެމްޓީސީސީ އިން ބުނީ ހޯރަފުށީ އެއާޕޯޓުގެ ޕަސެންޖާ ޓާމިނަލް އަދި ފަޔާ ބިލްޑިންގް އިމާރާތް ކުރުމުގެ މަޝްރޫއުގެ އަމަލީ މަސައްކަތް ހޮނިހިރު ދުވަހު ފަށާފައިވާއިރު އެއީ 80 ދުވަހުގެ ތެރޭގައި ނިންމާ ގޮތަށް ހަވާލުކޮށްފައިވާ މަޝްރޫއުއެއް ކަމަށެވެ.\nހޯރަފުށީގައި އެއާޕޯޓް ތަރައްގީކުރުމުގެ މަސައްކަތް ވެސް އެމްޓީސީސީން ކުރަމުން އަންނައިރު އެ އެއާޕޯޓުގެ ބޮޑު މިހާރު އޮތީ ނިމިފަ އެވެ. އެ ކުންފުނިން އަމާޒު ހިފާފައި އޮތީ އަންނަ ސެޕްޓެމްބަރު މަހުގެ ފަހުކޮޅު އެ މަސައްކަތް އެއްކޮށް ނިމޭތޯ އެވެ.\nއެތެރޭގެ އުދުހުން ތަކަށް ހާއްސަކޮށްގެން ހޯރަފުށީގައި ތަރައްގީ ކުރާ އެއާޕޯޓުގެ ޖުމްލަ އަގަކީ 198 މިލިއަން ރުފިޔާ އެވެ


99 percent meehun kaivenin beyrun gulhumeh hingumah shauguverivey – Iru\n99 ޕަސެންޓް މީހުން ކައިވެނިން ބޭރުން ގުޅުމެއް ހިންގުމަށް ޝައުގުވެރިވޭ\nއެމީހެއްގެ ބައިވެރިޔާ އެމީހަކަށް ބޭވަފާތެރިވެދާނެކަން ޤަބޫލުކުރަން ވަރަށް އުދަނގޫވާނެއެވެ. އެހެން ނަމަވެސް މިއީ މުޖުތަމައުގައި ބޮޑުވެ ދިރިއުޅުމަށް ނޭދެވޭ ބޮޑެތި އަސަރުތަކެއް ކުރުވާ މައްސަލައެކެވެ.\nދިރާސާތަކުން ދައްކާގޮތުގައި ކައިވެނިކޮއްގެން އުޅޭ މީހުންގެ ތެރެއިން 20-25 ޕަސެންޓް މީހުން އިތުރު މީހަކާ ނަފްސާނީ ގޮތުންނާއި ޖިންސީ ގޮތުން ގުޅުން ބާއްވައެވެ. 40 ޕަސެންޓް މީހުން ޖިންސީ ގުޅުމެއް ނުބޭއްވި ނަމަވެސް އިތުރުމީހަކާއި ގަވާވެ ގުޅުން ބާއްވައެވެ. އަދި 99 ޕަސެންޓް މީހުން މިފަދަ ގުޅުމެއް ބޭއްވުމަށް ވިސްނުން ގެންގުޅެއެވެ. ނޫނީ ޝައުޤުވެރިވެއެވެ. މީގެ ތެރެއިންވެސް ގޭގައިތިބޭ 38 ޕަސެންޓް އަންހެނުން މިފަދަ ގުޅުންތަށް ހިންގަނީ ގާތް މީހުން ނުވަތަ އަވައްޓެރިންނާއެކުއެވެ.\nމިހާ ހިސާބަށް މިކަން ގޮސްފައިވާ މައްސަލައަކާ ބެހޭގޮތުން ވާހަކަދެއްކުން ވަރަށް މުހިއްމެވެ. މިފަދަ ކަންކަމަށް މަގުފަހި ވާގޮތެއް ދެނެގަނެ އެފަދަ ކަމެއް ހިގާނަމަ ބައިވެރިޔާގެ ފަރާތުން ފެނިގެންދާނެ ކަންތަށްތަށް އެގިފައި އޮތުމަކީ މިކަން ކުރީކޮޅުގައި ދެނެގަތުމަށް ވަރަށް މުހިއްމު ކަމެކެވެ.\nއެކުގައިއުޅޭ ރަހުމަތްތެރިނަނަކީ މިފަދަ ކަންކަމުގައި މަޝްއޫލުވެ އުޅޭ އެކަމަށް ބާރުއެޅޭފަދަ ވާހަކަތަށް ދައްކާބައެއްނަމަ ވަރަށް ގިނަ ފަހަރަށް މިއީ ކުށެއްކަމަށް ޤަބުލުނުކުރެވި ބައިވެރިޔާއަށް ބޭވަފާތެރިވެއެވެ. އަދި އެންމެ ގިނަ ފަހަރަށް ލޯބީގެ ގުޅުން ބޭއްވެނީ އެކުގައި މަސައްކަތްކުރާ މީހުނާއެކުގައެވެ.\nމިފަދަ މާހައުލެއްގައި ބައިވެރިޔާ ބެވަފާތެރިވާކަން ދެނެގަތުމަށް އެމީހުންގެ ފަރާތުން ފެންނަ އަމަލުތަކާއި ދޭތެރޭ ވިސްނާށެވެ. މާގިނައިން އޮފީސް ދަތުރު ދިއުމާއި އޮފީހުން ބޭރުގައި ނަގާފައި ހުންނަ ފޮޓޯތަކުގައި އާދަވެގެން އެއް މޫނެއް ހުރުމާއި އޮފީސްވަގުތު ނޫން ވަގުތުތަކުގައި އެމީހެއްގެ ކޯލްތަށް ފޯނަށް އައުމުގެ އިތުރުން ކުއްލި ކުއްލިއަކަށް ބައިވެރިޔާގެ ދިރިއުޅުމުގެ ޝެޑިއުލްއަށް ބަދަލުތަށް ގެންނަށްޖެހޭނަމަ ފުންކޮން ވިސްނާލަން ޖެހެއެވެ. އަދި ކުރިއަށްވުރެ ބޮޑަށް ބައިވެރިޔާއާއި ދޭތެރޭގައި ވިސްނާ ގާތުން ބަލަންޖެހޭނެއެވެ.


Kidney ge dhuvas: Saaid bunanee ' Adhi hiy balivegen nuvey roavareh'\nސާއިދު އައިޖީއެމްއެޗްގައި ޑައިލެސިސް ހަދަނީ - ފޮޓޯ: ސޯޝަލް މީޑިއާ\nކިޑްނީގެ ދުވަސް: ސާއިދު ބުނަނީ “އަދި ހިތްބަލިވެގެން ނުވޭ ރޯވަރެއް”\nކިޑްނީގެ ބައްޔަކީ ނުކުޅެދުންތެރިކަމެއް ނޫނެވެ. އެއީ ފަރުވާ ކުރެވޭ އަދި ފަރުވާކޮށްގެން ރަނގަޅުކުރެވޭވެސް ބައްޔެކެވެ. މިކަމުގައި ބަލިމީހާގެ އަމިއްލަ ހިތްވަރާއި އެއްވަރަށް އެހެންމީހުންގެ އެހީތެރިކަންވެސް ބޭނުންވެއެވެ. ކިޑްނީގެ ބަލިމީހާއަށް ދާއިމީ ޝިފާއާހަމައަށް ވާސިލްވެވެންދެން މިބައްޔާއެކު ދިރިއުޅެވޭނީ އެހެންމީހުންގެ އެއްބާރުލުމާއި އެހީތެރިކަމާއެކުއެވެ.\nދުނީގެ ކިޑްނީގެ ދުވަހުގެ ގޮތުގައި ކޮންމެ އަހަރެއްގެ މާރިޗު މަހުގެ2ވަނައަށް އަންނަ ބުރާސްފަތި ދުވަސް ފާހަގަކުރަން ފެށީ ކިޑްނީގެ މުހިއްމުކަން ޢާންމުންނަށް އަންގައިދިނުމާއި، ކިޑްނީގެ ބަލިތަކަށް ޢާންމުން ހޭލުންތެރިކޮށް، އެފަދަ ބަލިތަކުން ކުރިމަތިވާ މައްސަލަތައް ކުޑަކޮށް، އެބަލިތަކުން ރައްކާތެރިވުމަށް ބާރުއެޅުމުގެ ގޮތުންނެވެ. ދުނިޔޭގައި ކިޑްނީގެ ދުވަސް ފުރަތަމަ ފަހަގަކުރީ 2006 ވަނަ އަހަރުއެވެ.\nމިއަހަރުގެ ދުނިޔޭގެ ކިޑްނީގެ ދުވަސް ފާހަގަކުރަމުން ދާއިރު އަޅުގަނޑު ބަލާލަން ބޭނުންވީ، ކިޑްނީގެ ބަލި ދިގުމުއްދަތަކަށް ތަހަންމަލް ކުރަމުންގެންދާ އަޅުގަނޑުމެންގެ އެކުވެރި ސާއިދު އަޙްމަދުގެ ހިތްވަރާއި އަޒުމަށެވެ. މީޑިއާގެ ދާއިރާ އާއި ކުޅިވަރުގެ ދާއިރާގެ އެންމެނަށްވެސް ސާއިދަކީ އާ މޫނަކަށް ނުވާނެއެވެ. އެފަދަ ބަލި ހާލަތުގައި ވެސް އަމިއްލަ އުފަލާއި ހިތްހަމަޖެހުމަށް ނޫސްވެރިކަމާއ،ި އޭނާގެ އެންމެ ކުރާހިތްވާ މަސައްކަތް ކަމަށްވާ ރޭޑިއޯ ކޮމެންޓްރީ އޭނާ ދޫކޮށްނުލައެވެ. ހަފްތާއަކު3ދުވަހު ޑައިލެސިސް ހަދަމުން، ބަޔަކަށް ކޮށްދޭ ކަމެއްގެ ގޮތުގައި ނުބަލާ ނޫސްވެރިކަމާއި ކޮމެންޓްރީ ކުރިއަށްް ގެންދަނީވެސް އަމިއްލަ އުފަލާއި ހިތްހަމަޖެހުމަށްޓަކަ އެވެ.\n“ސާއިދު ވަރުގެ ހިތްވަރުގަދަ މީހެއް އަޅުގަނޑުގެ ހަޔާތުގައި ވެސް ނުދެކެން. އޭނާއެއީ ހަމަ އިންސްޕެރޭޝަން އެކޭ ބުނެވޭނީ. އެހާ ބަލި ހާލަތުގައިވެސް ހަމަ ވަރަށް ކުރާހިތުން ކޮމެންޓްރީގެ ކަންކަން އެ ގެންދަނީ. ވަރަށް ހިތްވަރުގަދަ މީހެއް އެއީ”\n– އެފްއޭއެމްގެ ޖެނެރަލް ސެކެޓްރީ ޙުސައިން ޖަވާޒް\nމިއަހަރުގެ ދިވެހި ލީގުގެ މެޗެއްގެ ކޮމެންޓްރީއަށް ސާއިދު ތައްޔާރުވެގެން – ފޮޓޯ: ސޯޝަލް މީޑިއާ\nދެ ކިޑްނީ ފެއިލްވެ މެދުކެނޑުމެއްނެތި ޑައިލެސިސް ހަދަމުންގެންދާތާ ދެ އަހަރަށްވުރެ ގިނަދުވަސްވެފައިވާ ސާއިދު ބައްޔާ ހަނގުރާމަކުރުމަށް ދައްކަމުންގެންދާ ހިތްވަރަކީ ހަމަ ލާމަސީލު މިސާލެކެވެ. ގާތް ތިމާގެ މީހެއްގެ މާބޮޑު އެއްބާރުލުމެއް ނުލިބި އޭނާ2އަހަރާއި7މަސްދުވަހު މި ބައްޔާ ހަނގުރާމަ ކުރަމުން ގެންދަނީ ހަމަ އެކަނިމައި އެކަންޏެވެ. އެހީތެރިކަން ލިބެނީ ހަމަ އެކަނި ގާތް ރައްޓެހި ރަހުމަތްތެރިންގެ އެވެ. އުންމީދާއި ހިތްވަރަކީ ހަމައެކަނި ދަރިފުޅެވެ. ސާއިދު މި ދަތި އުނދަގުލުން ސަލާމަތްވެ ހެޔޮސިއްޙަތަކަށް އެނބުރި އަންނަން ހިތްވަރާއިއެކު މަސައްކަތްކުރާ ހަމައެކަނި ސަބަބަކީވެސް ލޯބިވާ ދަރިފުޅެވެ.\nމިއަހަރުގެ ކިޑްނީގެ ދުވަހާ ގުޅުވައިގެން ސޯޝަލް މީޑިއާއަށް ސާއިދު ދޫކޮށްލީ ވަރަށްވެސް މާނަފުން މެސެޖެކެވެ. އޭނާ އަމިއްލަ ނަފްސަށް ބުނެފައި އެވަނީ “އަދި ހިތްބަލިވެގެން ނުވޭ ރޯވަރެއް” ކަމަށެވެ. މިއަހަރުގެ މިދުވަހުގެ ޝިޢާރުކަމުގައި ވާ “ކިޑްނީ ބަލިތަކާއި އެކު ދުޅަހެޔޮ ދިރިއުޅުމެއް” މި ޝިޢާރާވެސް ގުޅުވައިގެން ސާއިދު ބުނެފައި އެވަނީ އޭނާއަށް އެންމެ ބޮޑު އަޅާލުމާއި އޯގާތެރިކަމެއް ދޭން ޖެހޭ ފަރާތްތަކުން އެ އެއްބާރުލުން އޭނާ އަށް ނުލިބުނު ނަމަވެސް އެކަމާ ހިތްބަލިވެ ރޯން ނޯވެ، އޭނާއަށް މިބަލިން ޝިފާލިބޭނެ ހުރިހާ މަސައްކަތްތަކެއް އޭނާ ކުރާނެވާހަކައެވެ.\nސާއިދު މިހާރު މަސައްކަތްކުރާ ޕީއެސްއެމްގެ ޕްރޮގްރާމެއް ހުށަހަޅައިދެނީ – ފޮޓޯ: ސޯޝަލް މީޑިިއާ\nކިޑްނީ ބަލިތަކުގެ ހާއްސަ ޑޮކްޓަރުން ބުނާގޮތުގައި ކިޑްނީގެ ބަލިތަށް ޖެހޭ މީހުނަށް ފަރުވާކުރުމާއި އެމީހުން އަނބުރާ ދުޅަހެޔޮ ސިއްހަތަކަށް ގެނައުމަށް ދިމާވާ އެންމެބޮޑު ދައްޗަކީވެސް ބަލި ހުރިކަން އެނގުމާއެކު އަމިއްލަ ނަފްސަށް އުންމީދު ކަނޑާލުމެވެ. ނަމަވެސް ޑޮކްޓަރުންގެ ބަހަކީ ވެސް ހިތްވަރާއިއެކު އެހެންމީހުންގެ އެއްބާރުލުން ލިބިގެން މިބައްޔަކީވެސް އިންސާނާއަށް އަރައިގަނެވޭނެ ބައްޔެއްކަމެވެ.\nދުނިޔޭގައި ކޮންމެ ސަތޭކައަކުން 16 މީހަކީ ކިޑްނީ ބަލީގެ މީހެކެވެ. ކިޑްނީ ބައްޔަކީ ކިޑްނީގެ މަސައްކަތަށް ނުވަތަ ކިޑްނީގެ އުފެދުމަށް ޞިއްޙީ ގޮތުން އެއްވެސް މައްސަލައެއް ކުރިމަތިވެ ކިޑްނީގެ މަސައްކަތްތަށް ފުރިހަމަގޮތުގައި އަދާނުކުރެވުމެވެ. އެގޮތުން ކިޑްނީގައި ހިލަ އުފެދުމާއި، ކިޑްނީގައި ސިސްޓް އުފެއްދުމާއި ކިޑްނީން ޕްރޮޓީން ބޭރުވުން ހިމެނެއެވެ.\nކިޑްނީބަލިތަކުގެ ސަބަބުން ފެއިލްވެފައިވާ މީހެއްގެ ދާއިމީ ފަރުވާއަކީ ކިޑްނީ ޓްރާންސްޕްލާންޓެވެ. އެފަދަ ހާލަތެއްގައި ކިޑްނީ ހަދިޔާކުރުމަކީ ކިޑްނީ ހަދިޔާކުރެވޭފަދަ ސަލާމަތް ސިއްޙަތެއްގައި ހުރި ކޮންމެ މީހަކަށްވެސް ކުރެވޭ ވަރަށްބޮޑު ހެޔޮކަމަށްވާނެއެވެ.\n“އަޅުގަނޑުމެންފަދަ ބަލިމީހަކަށް ކިޑްނީއެއް ހަދިޔާކޮށްގެން އަޅުގަނޑުމެންގެ ފުރާނަ ސަލާމަތްކުރުން. މިފަދަ ދީލަތި އެހީތެރިކަން ވެދީފައިވާ މީހުންނަށް އިހްސާސްކުރެވޭނެ، އިންސާނަކަށް މިވަރުގެ އެހީއެއް ވުމުން ތިމާގެ އަމިއްލަ ނަފްސާއި ހިތަށް ލިބޭނެ އުފާވެރިކަން.”\nކޮންމެ މީހަކީވސް މާދަމާ ކޮންމެ ޙާލެއްވެސް މެދުވެރިވެދާނެ މީހެކެވެ. ނަމަވެސް އަނެކާއަށްޓަކައި މިއަދު ކުރި ހެޔޮކަމެއް ދުވަހަކުވެސް ގެއްލިގެންނެއް ނުދާނެއެވެ. އަމިއްލަ މީހާ ދިރިއުޅޭއިރު އެހެންމީހުންވެސް ދިރިއުޅުނަ ދޭށެވެ.\nކިޑްނީ ބަލި, ދުނީގެ ކިޑްނީގެ ދުވަސް


Saudi gai gaaim kohfaivaa curfew ge muhdhathu ithuru koffi\nސައުދީގައި ގާއިމް ކޮށްފައިވާ ކާފިއުގެ މުއްދަތު އިތުރު ކޮށްފި\n13 އޭޕްރީލް 2020 - 00:46:58\nކޮވިޑް-19 އާއި ގުޅިގެން ސައުދީ އަރަބިއްޔާއިން ގާއިމް ކޮށްފައިވާ ކާފިއުގެ މުއްދަތު އިތުރު ކޮށްފިއެވެ.\nކޮވިޑް-19 ފެތުރުން ހަމައަކަށް އެޅުވުމުގެ ގޮތުން ނިމިދިޔަ މަހުގެ 23 ވަނަ ދުވަހު ސައުދީ އިން ގާއިމް ކޮށްފައިވާ ކާފިއު ގެ މުއްދަތު އިތުރު ކުރުމަށް ސައުދީ ރަސްގެފާނު ސަލްމާން އަންގަވާފައިވާ ކަމަށް ރިޕޯޓްތަކުން ބުނެ އެވެ.\nމިނިސްޓްރީ އޮފް އިންޓީރިއާގެ އޮފިޝަލަކު މައުލޫމާތު ދެއްވަމުން ބުނީ 21 ދުވަހަށް ކާފިއުގެ މުއްދަތު އިތުރު ކުރެވިފައިވަނީ ކޮވިޑް-19 ފެތުރުން މުޅިން ކޮންޓްރޯލް ކުރުމުގެ ގޮތުން ކަމަށެވެ. އަދި ހޮނިހިރު ދުވަހު ނިމެން އޮތް ކާފިއު ގެ މުއްދަތު އިތުރު ކުރެވިފައިވަނީ ކިހާ ދުވަހަކަށް ކަމެއް ރަސްގެފާނު ވިދާޅުވެފަކާއެއް ނުވާ ކަމަށްވެސް ވަނީ ބުނެފައެވެ.\nކާފިއު ގެ ގަޑިތަކަށް ވެސް ވަނީ މުއްދަތު އިތުރު ކުރުމުގެ ކުރިން ބަދަލު ގެނެއްސައެވެ. ރޭގަނޑު 07:00 ކުން ހެނދުނު 06:00 އަކަށް ގާއިމް ކޮށްފައިވާ ކާފިއު ވަނީ ހަވީރުު 03:00 ކުން ހެނދުނު 06:00 އަކަށް ބަދަލު ކޮށްފައެވެ.\nމީގެ އިތުރުން، ހޮނިހިރު ދުވަހު ސައުދީގައި އިތުރު 382 މީހަކު ކޮވިޑް-19 އަށް ޕޮޒިޓިވް ވެފައިވާ ކަމަށް އެގައުމުގެ ހެލްތު މިނިސްޓްރީ އިން ވަނީ ބުނެފައެވެ. މިގޮތުން، މިހާރު ސައުދީގައި ވައިރަސް ޖުމްލައަކު ޖެހުނު މީހުންގެ އަދަދު މިވަނީ 4،033 އަށް އަރާފައެވެ. އަދި 52 މީހަކު މަރުވެފައިވާއިރު 35 މީހަކު ވަނީ މިވައިރަހުން ރަނގަޅުވެފައިވެއެވެ.


Kalhu kulaige kaneli haahsavee keehvey?\nކަޅުކުލައިގެ ކަންނެލި ހާއްސަވީ ކީއްވެ؟\nމުހައްމަދުގެ އަތުގައި އޮތް ނަނަށް ވާން ވެއްޖެ އެވެ. "ކަލޯ މިއޮތީ ބޮޑު ގޮލައެއް" ކަމަށް ދޯނީގައި ތިބި ފަޅުވެރިނަށް ގޮވާލަމުން އޭނާ ބުންޏެވެ. ބަލާކަށް ނުހުރެ އެވެ. އެ ސޮރުގެ ކަރުގައި ދާވަނީގެ ބުޅި އެޅުވުމާއެކު ދަމާކޫތާފައި ދޯންޏަށް ނެގި އެވެ. އެއީ ބޮޑު ކަންނެއްޔެކެވެ. އެކަމަކު ތަފާތެވެ. އާދަޔާ ހިލާފު ގޮތެއް އޭގައި ހުއްޓެވެ.\n"ކަންނެލި ބޭނިއިރު ނޭނގެ މިއީ ތަފާތު އެއްޗެއް ކަމެއް. އެކަމަކު ފަހުން ބެލުމުން އެނގުނީ މި ތަފާތުކަން،" ކަންނެލި ބޭނި އއ. ތޮއްޑޫ، "ނަސްރު 2" ދޯނީގައި މަސައްކަތް ކުރާ މުހައްމަދު އާދަމް ބުންޏެވެ.\nއޭނާ ބުނި ގޮތުގައި މި ކަންނެލީގެ ކުލަ ތަފާތުކަން އެނގުނީ ދޯނީގައި ބޭއްވި ފަހުންނެވެ. މިއީ އާދައިގެ ކަމެއް ނޫނޭ އޭރުވެސް މުހައްމަދު ބުންޏެވެ.\n"ދޯންޏަށް ނެގިތަނާ އެހެން ކުއްޖަކު ބުނީ މި ކަންނެލި ތަފާތޭ. ދެން ބެލިއިރު އެއީ ތެދެއް މީގެ ކުލަވެސް ތަފާތު އާއްމުކޮށް ބޮޑު ކަންނެލި ހުންނަނީ ރީނދޫ ކުލައިގެ އުރަހަ. އެކަމަކު މީގައި ހުރީ ކަޅުކުލަ،" މުހައްމަދު ބުންޏެވެ.\nއޭނާ ބުނި ގޮތުގައި އެމީހުންގެ ގަބޫލު ކުރާ ގޮތުގައި މިއީ "ބްލެކް ފިން ޓޫނާ" އެކެވެ. މިއީ ރާއްޖެއަށް އާއްމުކޮށް ބާނާ ބާވަތުގެ ކަންނެއްޔެއް ނޫނެވެ.\n"ކަންނެލި ހިފައިގެން މާލެ އައިސް އަޅުގަނޑުމެން މެރިން ރިސާޗް ސެންޓަރަށް ގުޅީ. ފޮޓޯތައް ނަގާފަ މެރިން ރިސާޗް ސެންޓަރަށް ފޮޓޯތައް ދިނީ،" މުހައްމަދު ބުންޏެވެ.\nމި ކަންނެއްޔަށް "ތަފާތު އަގެއް" ހޯދުމަށް މުހައްމަދު މަސައްކަތް ކުރި އެވެ. އެކަމަކު އެ މަސައްކަތް ކާމިޔާބެއް ނުވި އެވެ.\n"ކަންނެލި ގަތް މީހުން ކައިރީ ބުނިން ލިބޭ އަގު ތަފާތު ވާނެހޭ. އެކަމަކު ރަނގަޅު އަގެއް ނުލިބުނު. ގަތް މީހުން ބުނީ ތިއީ މައްސަލައެއް ނޫނޭ،" މުހައްމަދު ބުންޏެވެ.\nކަންނެލީގެ ފޮޓޯތައް މެރިން ރިސާޗް ސެންޓަރަށް ލިބުމާއެކު މަސްވެރިކަމުގެ ދިރާސާތައް ކުރާ މި ސެންޓުން ވަނީ މި ކަންނެލީގެ ހަގީގަތް ހޯދާފަ އެވެ. ދުނިޔޭގައި ފާހަގަ ކޮށްލެވޭ މަސްވެރިކަމުގެ ތަޖުރިބާކާރުންގެ ލަފާ ހޯދި އެވެ.\nމެރިން ރިސާޗް ސެންޓަރުގެ އޮފިޝަލަކު ވިދާޅުވި ގޮތުގައި މި ކަންނެއްޔަށް ކަޅު ކުލަ އަރާފައިވަނީ ޖެނެޓިކް ގޮތުން އައިސްފައިވާ ބަދަލެއްގެ ސަބަބުންނެވެ.\n"މި ބާވަތުގެ ކަންނެލި ބޭނި ކަމަށް ރެކޯޑް ކުރެވިފައިވަނީ ކިޔުބާއަށް. އޭގެ ފަހުން ދުނިޔޭގެ އެއްވެސް ތަނަކުން މީގެ ކަންނެއްޔެއް ބޭނި ކަމެއް ނޭނގެ. އެހެންވެ މިއީ ވަރަށް ހާއްސަ ކަމެއް. ދުނިޔޭގައިވެސް މި ނޫނީ މި ބާވަތުގެ ކަންނެއްޔެއް ބާނާފައެއް ނެތް،" އޮފިޝަލް ވިދާޅުވި އެވެ.\nތޮއްޑޫ ދޯނިން ބޭނި ކަންނެލި ވަނީ ހާއްސަ ވެފަ އެވެ. މިކަން މިހާރުވަނީ ދުނިޔޭގެ ފެންވަރުގައ ވެސް ރެކޯޑު ކުރެވިފަ އެވެ.


Dho?! Nuva mas fahun. Ep25.\n* ޖޫން6ވަނަ ދުވަހުގެ ބަޔާ ގުޅޭ ...\n"އައިމް ސޮރީ އައިދަން. އައި ކާންޓް ޑޫ ދިސް." ނޯޓްކޮޅު ކިޔާ ނިމުމާއެކު އައިދަންގެ މުށުތެރޭ ބޮނޑިކކޮށްލެވުނެވެ.\nމޭގައި އުފެދުނު ފުން ރިހުމާއެކު ލޮލަށް ކަރުނަ ޖަމާވި އެވެ. އުމުރުގެ ފުރަތަމަ ކެހި މިހާ އަނިޔާވެރި ގޮތަކަށް ލިބިދާނެ ކަމަކަށް ކުޑަކޮށް ވެސް އުންމީދެއް ނުކުރެ އެވެ. ނިޝާލް އޭނައަށް އެ ހާސިލް ވީ ހާދަ ދިގު އިންތިޒާރެއްގެ ފަހުންނެވެ. އެކަމަކު ނިޝާލްގެ ކުރު ނޯޓާއެކު އޭނަގެ ހުރިހާ ހުވަފެންތަކެއްގައި ހުޅުޖަހައިފި އެވެ.\nއިސްޖެހިފައި އިރުކޮޅަކު އިނުމަށްފަހު އައިދަން ކޮޅަށް ތެދުވީ އަނެއްކާ ވެސް ފޯނު ހިފައިގެންނެވެ. ނިޝާލްގެ ނަންބަރަށް ގުޅާފައި ގެނެސް ކަންފަތުގައި ޖެހި އެވެ. ނޯޓެއްގައި އޮތް ދެތިން ލަފްޒަކުން އެގުޅުމެއް ނުކެނޑޭނެ އެވެ. ނިޝާލްއަކީ މިހާރު އޭނަގެ އަނބިމީހާ އެވެ. އޭނަ ކޮންމެތާކުން ވިއަސް ނިޝާލް ހޯދާނެ އެވެ.\nއައިރީން ފަދައިން ރާމީން ވެސް ބޭނުންވީ އެރޭ އެރަށުގައި މަޑުނުކޮށް އެނބުރި ދާށެވެ. ނަސީބަކުން ކަނޑުވެސް ގަދައެއް ނޫނެވެ. ލޯންޗް ދަތުރުގައި ރާމީން އިނީ އާހިލްގެ ކޮނޑުގައި ހަށިގަނޑުގައި ލައްވެލައިގެން އަނެއް އަތުން އއައިރީންގެ އަތުގައި ހިފާލައިގެންނެވެ. ކޮއްކޮގެ ހިތަށް ކުރާނެ އަސަރު ހިތަށް އަރާފައި އޭނަގެ ހިތުގައި ރިހެމުން ދިޔަ އެވެ. ދެރައީ އެއުދާސްތައް ހިތުން ނެރެދޭން އޭނައަށް ކޮށްދެވޭނެ ކަމެއްވެސް ނެތީމަ އެވެ.\nހެނދުނުން އެތިކޮޅު ގެނެވިދާނެ ކަމަށް ބުނެފައި ރާމީން އައިރީން ގެންދިޔައީ އެމީހުންނާއެކު އެގެއަށށެވެ. އައިރީންގެ ޖަވާބު އައީ ހަމައެކަނި ބޯޖަހައިލުމަކުންނެވެ.\n"ކޮބާ ރީން؟" އައިރީން ނިދަން ކޮޓަރިއަށް ގެންގޮސްފައި ރާމީން އެނބުރި އައިސް ވަނުމާއެކު އާހިލް އެހި އެވެ.\n"ނިދަން އޮށޯވެއްޖެ..." ދޮރު ލައްޕާފައި އެނބުރެމުން ރާމީން ޖަވާބުދިނެވެ.\nއޭނަ ރީތިވާ މޭޒު ކައިރީ ހުރެ ގަހަނާތައް ބާލާފައި މޭކަޕް ސާފުކުރިއިރު އާހިލް އެމަންޒަރު ބަލަން ބާލީސްތަކުގައި ލެނގިލައިގެން އިނެވެ. މަސައްކަތް ނިމުމުން ރާމީން ގޮސް ވަނީ ފާޚާނާއަށެވެ. އިންތިޒާރުގައި އިނދެ އިނދެ ރާމީންގެ ޚަބަރެއް ނުވުމުން އާހިލްގެ ހިތް ތެޅެން ފެށި އެވެ. އޭނަ ތެދުވެގެން ގޮސް ދޮރުގައި އަތްލީއިރު އެތެރެއިން ތަންޑު އަޅައިފަ އެވެ.\n"ރާމީ! ޔޫ އޯކޭ؟" އާހިލް ގޮވައިލި އެވެ.\nރާމީންގެ ޖަވާބެއް ނައުމުން ދެވަނަ ފަހަރަށް ގޮވާލަން އުޅެނިކޮށް ދޮރު ހުޅުވުނެވެ. ރުއިމުގެ ސަބަބުން ރަތްވެފައިވާ ރާމީންގެ ދެލޯ ފެނިފައި އާހިލްއަށް ކުރެވުނީ އެމޭ ފިތިގެންދިޔަފަދަ އިހްސާސެކެވެ. ރާމީން އައިސް އޭނަގެ މޭގައި މޫނު ފޮރުވާލުމުން އެދެއަތުން އޭނަ ރާމީން ވަށައިލި އެވެ.\n"އަހަރެން މީ ކޮންކަހަލަ ދައްތައެއް؟ ... އެހުރިހާ ކަމެއް އަހަރެންގެ ކުރިމަތީ ވެ ނިމިގެން ދިޔައިރު އަހަރެން ހުރީ ހިމޭނުން މަންޒަރު ބަލަން، އެތާ ތިބި ދުރުހިލޭ މީހުންނާއި އަހަންނާއި ހުރީ ކޮންތަފާތެއް؟" ވާހަކަދެއްކޭވަރު ވުމުން ރާމީން މޫނު ދުރުކޮށްލާފައި އާހިލްގެ މޫނަށް ބަލަން ހުރެގެން ރޮވިފައިވާ އަޑަކުން ވާހަކަދެއްކި އެވެ.\n"ރާމީ! ތިހެން އަމިއްލަ ނަފްސު ބްލޭމް ނުކޮށްބަލަ. އޭގަ ރާމީއަށް ކުރެވޭނެ ކަމެއް ނެތް..." އާހިލް އެމޫނުގެ ދެފަރާތުން ހިފާލައިގެން ހުރެ ރާމީންއަށް ވިސްނަދޭން މަސައްކަތް ކުރި އެވެ.\n"ނޫން. ނުވާނެ އެހެނެއް. އަހަންނަށް ކުރެވޭނެ އެތައް ކަމެއް ވި." ރާމީން އާހިލްގެ ދެއަތުގައި ހިފާ ދުރުކޮށްލާފައި އަނެއްފަރާތަށް އެނބުރި ހުރެގެން ވާހަކަ ކުރިއަށް ގެންދިޔަ އެވެ.\n"މިސާލަކަށް އަހަންނަށް އެކައިވެނި ހުއްޓުވަން ކޮންމެވެސް ކަމެއް ކުރެވުނީސް. އައިދަން އަހަރެން ބުނނާ އެއްޗެއް ނޭހިއްޔާ އެންމެންތެރޭ އޭނަގެ ހަޤީޤަތް ހާމަކުރެވުނީހެއްނު. ކީއްކުރަން އަހަރެން ނިޝާލްއާ ދޭތެރޭ ވިސްނަންވީ؟ އޭނަ އެއީ މާރަނގަޅު މީހެއްތަ؟" ރާމީން ބޮލުގެ އިސްތަށިގަނޑުގައި ހިފާލައިފައި ދެކޮޅަށް ހިނގަމުން ކިއެވެ.\nއޭނައަށް ހުއްޓެވުނީ އާހިލް ގޮސް އޭނަ ކުރިބެއްދީމަ އެވެ. އެމޫނަށް ބަލައިލެވުނީ އޭނަ ނިޝާލްއާ ބެހޭގޮތުން އެބުނި އެއްޗަކުން އާހިލް ހިތްހަމަނުޖެހުނީބާވައޭ ހިތަށް އަރައިފަ އެވެ.\n"އެއިރުން ވަކި ކޮންކަމެއްވާނީ ރާމީ؟ ގަދަކަމުން އައިދަންއާ ރީން ގުޅުވޭނެ ކަމަށް ހީކުރުމަކީ މޮޔަކަމެއް... އެއިރުން ވަކި ރީންއަށް ލިބެންޖެހޭ އަޅައިލުމާއި ލޯބި އައިދަން ދޭނެތަ؟ ނުދޭނެ. އަހަންނަށް އައިދަން ވަރަށް ރަނގަޅަށް އެނގޭތީ މިބުނަނީ.." އާހިލްގެ ވާހަކަ ނިންމާފައި ރާމީންގެ ކޮނޑުމަތީ އަތް ބާއްވައިލި އެވެ.\nއެވަގުތު ރާމީން އަނެއްކާ ވެސް ބޯ ހޫރަން ފެށީ އެވާހަކަ ޤަބޫލުނުކުރަން ވެގެންނެވެ. އޭނައަށް ކޮންމެވެސް ކަމެއް ކުރެވެން ވާނެ އެވެ. އެހެން އަތް އުރާލައިގެން ހުރުމަކީ އެއްގޮތަކަށް ވެސް ކަންތައްކޮށްގެން ވާނެ ގޮތެއް ނޫނެވެ.\n"މިގޮތަށް ވިސްނަބަލަ! ފަހަރެއްގަ ރީންއަށް އައިދަންއަށްވުރެ މާ ރަނގަޅު މީހަކު ވެސް ލިބިދާނެއެއްނު..." އާހިލްގެ ވާހަކަ އަހާފައި ރާމީން ސިހިފައި އެމޫނަށް ބަލައިލި އެވެ.\nރާމީން އެއްޗެއް ބުނަން އަނގަ ހުޅުވާލައިފައި ވެސް ލައްޕައިލި އެވެ. އެވަގުތަށް ދެން އެކަމާއި ވިސްނުން ހުއްޓައިލާށޭ ބުނެފައި އާހިލް އޭނަގެ އަތުގައި ހިފައިގެން އެނދާއި ދިމާއަށް ދިޔަ އެވެ. އާހިލް ބިތްދޮށަށް އަރައި އޮށޯވެލުމުން ރާމީން އޮށޯވެލީ މަގަތުގަ އެވެ.\nނިދެމުން ދިޔައިރު އޭނަގެ ސިކުނޑީގައި ވީ ކުޑައިރުކޮޅެއް ކުރިން ރާމީން ކައިރީ ބުނެވުނު ވާހަކަ އެވެ. އޭނަ އެހެން ބުނެލިއިރު ހިތަށް އައީ ނަވާލް އެވެ. ސަބަބެއް ނެތިއެއް ނޫނެވެ. މަސްލަހަތަށްޓަކައި އައިރީންއަކީ ނަވާލްގެ ލޯބިވެރިޔާއޭ ބުނެ އެދެމެދުގައި އާގުޅުމެއް އުފައްދައި ނަމެއް ދިނީ އެމީހުންނެވެ. އެކަމަކު އެދުވަހުން ފެށިގެން ނަވާލް އާއި އައިރީންގެ މެދުގައި ކޮންމެވެސް ހާއްސަ ގުޅުމެއް އުފެދި ބަދަހިވަމުން އަންނަކަމުގައި އޭނައަށް ވަނީ ޝައްކުވެފަ އެވެ. ފަހަރެއްގައި އެއީ އޭނައަށް ހީވާ ގޮތަކަށް ވެސް ވެދާނެ އެވެ. ނޫނީ އެއީ ހަމައެކަނި އެކުވެރިކަމަށް ވެސް ވެދާނެ އެވެ.\n*** އެނދުގައި ފުރޮޅި ފުރޮޅި އައިރީންގެ ލޮލަކަށް ނިންޖެއް ނައެވެ. ނުބައި ހިޔާލުތައް އައިސް ހިތް ވަށާލަން މަސައްކަތް ކުރަމުން ދިޔައިރު ވެސް ރޯކަށް ބޭނުމެއް ނުވި އެވެ. އޭނަގެ އަގުހުރި ކަރުނަތަކަކީ އައިދަންފަދަ މީހަކަށްޓަކައި އޮހޮރަން ޖެހޭ އެއްޗެއް ނޫންކަން ހިތަށް ވިސްނައިދެމުން ދިޔަ އެވެ. އެކަމަކު ހަމަ ލޯ މަރާލާއިރަށް ވެސް ހިތަށް ފެންނަނީ އައިދަން އެވެ. ނިޝާލް އެވެ. އައިދަންގެ ތުންފަތުގައި ވި ހިނިތުންވުމެވެ. އެލޮލުން ނިޝާލްއަށް ބެލި ގޮތެވެ. އޮށޯވެ އޮތުމުން އަދި ހީވަނީ ނޭވާ ހާސްވާ ހެންނެވެ.\nއެނދުން ތެދުވެ ތިރިއަށް ދެފައި އެލުވާލައިގެން އިންދާ ފޯނަށް މެސެޖެއް އައިސްގެން ދިއްލުނެވެ. އެގަޑީގައި މެސެޖު ކުރާނީ ކާކު ބާވައޭ ހިތަށް އެރި އެވެ. ދެން ހިތަށް އެރީ އެއީ ބޭނުންކުރާ ނެޓުވޯކުން ފޮނުވި މެސެޖަކަށް ވެދާނެ ކަމުގަ އެވެ. ފޯނުގައި އަތްނުލާން އިންދާ ދެވަނަ މެސެޖެއް ވެސް އައިކަން އިޢުލާން ކުރި އެވެ. އައިރީން ފޯނު ނެގީ ދެނެވެ.\nއޭނަ ހައިރާންކޮށްލީ އެއީ ނަވާލްގެ މެސެޖެއްކަން އެނގުނީމަ އެވެ. ނަވާލް މިހާ ދަންވަންދެން ނުނިދާ ކުރަނީ ކީއް ހެއްޔެވެ؟ އޭނައަށް އެނގިފައިވާ ގޮތުން ނަވާލް އަމިއްލަ ނިދީގެ ކުރިއަށް އެއްވެސް ކަމެއް އިހެއް ނުކުރާނެ އެވެ.\nފުރަތަމަ މެސެޖު ހުޅުވިއިރު އޭގައި އޮތީ އޭނަ ހޭލާ ހުރިތޯ އެވެ. ދެވަނަ މެސެޖުގައި އޮތީ އޭނަގެ ލޮލަށް ނިދި ނައިސްގެން އުޅޭ ވާހަކަ އެވެ. ދެފިކުރެއްގައި އިނދެފައި އައިރީން ޖަވާބު ލިޔެލި އެވެ. އޭނަ އެހީ ނަވާލްގެ ލޮލަށް ނިދި ނައިސްގެން އުޅެނީ ކީއްވެތޯ އެވެ. ކުޑައިރުޅަކު މެސެޖަށް ބަލަން އިނދެފައި ހިޔާލު ބަދަލުވުމުގެ ކުރިން ފޮނުވައިލި އެވެ.\nސިކުންތުކޮޅެއްގެ ތެރޭގައި ޖަވާބު އައިވަގުތު އައިރީން ދިޔައީ ސިއްސައިގެންނެވެ. އޭނަ އަވަސް އަވަހަށް މެސެޖު ހުޅުވައިލި އެވެ.\n"ތިންކިން އެބައުޓް ޔޫ..."މެސެޖު ކިޔާފައި މެއަށް ފިނިވެގެން އައެވެ.\nއެއާމެދު ގޮތެއް ނުނިންމިގެން އުޅެނިކޮށް އެހެން މެސެޖެއް އައެވެ.\n" ވޮރީޑް އެބައުޓް މައި ނިއު ފްރެންޑް(ޔޫ)" މެސެޖު ފެނިފައި އައިރީންގެ ތުންފަތަށް މިފަހަރު ވެރިވީ ލުއި ހިނިތުންވުމެކެވެ.\nއޭނަ ދެން ރައްދު ލިއުނީ ދައްތަ ބުނި ވާހަކައާއެކުގަ އެވެ. އެއީ ނަވާލްގެ އަންހެން އެކުވެރިން ނުހުންނަ ވާހަކަ އާއި އެއީ ތެދެއްތޯ އެވެ. ނަވާލް ފޮނުވި ޖަވާބު ކިޔާފައި އައިރީންގެ ހިނިތުންވުން ފުޅާވި އެވެ. އޭނަ ބުނެފައި އޮތީ އޭނަދެކެ އަންހެންކުދިން ބިރުގަންނާތީ އަދި މިހާތަނަށް އެފަދަ ގުޅުމެއް އުފެދިފައި ނުވަނީ ކަމަށެވެ.\n"އެއްގޮތަކަށް ވެސް ބިރުވެރިއެއް ނޫން. ޔޫ އާ ވެރީ.... ކައިންޑް.." އައިރީން ޖަވާބު ފޮނުވާފައި ފެން ތައްޓެއް އަޅައިގެން ބޯން ފެށި އެވެ.\nބޮއި ނުނިމެނީސް ފޯނު ދިއްލުމުން އަވަހަށް މެސެޖު ހުޅުވައިލި އެވެ.\n"ތެންކިއު ފޯ ދި ކައިންޑް ވޯޑްސް.." ނަވާލް ލިޔެފައި އޮތެވެ.\nދެން ދޭނެ ޖަވާބެއް ނޭނގިފައި އިންދާ ހިމޭންކަން ދިގުވި އެވެ. ކުޑަ ހިނދުކޮޅަކަށް ނަމަވެސް ނަވާލް ގެނެސްދިން ހަމަޖެހުން ހިތުން ފިލައި ހިތް ނުތަނަވަސްވި އެވެ. ލޮލަށް ކަރުނަ ޖަމާވެ ހިންދިރުވައިލަން ދަތިވާ ހިސާބަށް ދިޔަ އެވެ. ފޯނު އަލުން ވައިބްރޭޓް ވުމާއެކު ބަލައިލީ އަނެއްކާ ވެސް މެސެޖެއް ކަމަށް ހީކޮށްފަ އެވެ. އޭނަގެ މެއަށް ފިނިވެލީ ނަވާލް ގުޅާތަން ފެނިފަ އެވެ. ކަންބޮޑުވެގެން ތުންފަތް ހަފަން ފެށުނެވެ. ނުނަގައި ގިނައިރުވެއްޖެނަމަ ނަވާލް ފޯނު ކަނޑައިލަފާނެތީ ބިރުން އަވަހަށް ފެހި ފިތަށް އޮބައިލި އެވެ. ދެން ފުން ނޭވައެއްލައި އަމިއްލަ ނަފްސް ހަމައަކަށް އަޅުވައިލަން މަސައްކަތް ކުރަމުން ގެނެސް ކަންފަތުގައި ޖެހި އެވެ.\n"ހައި.." އައިރީންގެ އަޑު ނިކުތީ ވައި އަޑަކަށެވެ.\n"އަނެއްކާ އޯކޭތަ އަހަރެން މިގަޑީ ގުޅިއަސް؟" ނަވާލްގެ އަޑު ހުރީ އާދައިގެ ވަރަށްވުރެ ބަރުކޮށެވެ.\nއައިރީންގެ ހިޔާލަށް ގެނެވުނީ ނަވާލް ނިދަންވެގެން އެނދުގައި ހަމަޖެހިލައިގެން އޮތްތަނެވެ. އަޑު އެގޮތަށް ހުރީ އެހެންވެ ކަމުގައި ޤަބޫލުކުރެވުނެވެ.\n"މިހާރު ގުޅާފައެއްނު ތިހުރީ. ވީކަމެއް ނުވާކަމަކަށް ނުވާނެ.." މާބޮޑު ޝައުޤުވެރިކަމެއް ނުދައްކާ އައިރީން ޖަވާބުދިނެވެ.\n"ބާއްވަންވީތަ؟" ނަވާލްގެ ސުވާލު އަހާފައި އައިރީންގެ ހިތް ތެޅިގަތެވެ.\nއަވަސް އަވަހަށް "އުނހު" އޭ ބުނެލެވުނެވެ. އެވަގުތު ނަވާލް ހީލިއަޑު އިވުނުހެން ވެސް ހީވި އެވެ.\n"ދެން ވަރަށް ހެއްވާ. ގުޅާފަ ގުޅި ސަބަބެއް ވެސް ބުނެފަ ދޯ ބާއްވަން ޖެހޭނީ. ޕްލަސް ނަގާ މީހާއެއް ނޫނޭ ޑިސައިޑް ކުރާނީ ބާއްވަން ވީމަ. ގުޅާ މީހަކު.." އައިރީން ފަހަތަށް ޖެހިލައި ބާލީސްތަކުގައި ރަނގަޅަށް ހަމަޖެހިލައިގެން އިނދެ ވާހަކަދެއްކި އެވެ.\nލޯންޗް ވާޓަރާއި ކައިރިކުރިއިރު ނިޝާލްގެ އެކުވެރިޔާ ހުރީ އޭނަ ބަލާ އައިހެވެ. ބޮލުގައި އޮތް ހޫޑީން ކުރިއަށްވުރެވެސް ބޮޑަށް ނިވާވެލައި ދެކޮޅު ހޯދައިލީ ވަގެއްފަދައިންނެވެ. އަވަހަށް އެއްގަމަށް އަރައިގެން ގޮސް އެކުވެރިޔާގެ ސައިކަލު ފަހަތަށް އަރައި ކޮނޑުގައި ތަޅައިގަނެވުނީ އަވަސްކުރާށޭ ބުނާފަދަ ގޮތަކަށެވެ. އަތުގައި އޮތް ދަބަހުގައި އެއް އަތުން ވަށާލައިގެން ގެނެސް މޭގައި ޖައްސާލައިގެން އިންއިރު ހިތް ތެޅެމުންދިޔައީ އެންމެ ބާރުމިނުގަ އެވެ.\nކުޑައިރުކޮޅެއް ފަހުން ނިޝާލް އިނީ އެކުވެރިޔާގެ ކުޑަ އެޕާޓްމެންޓްގަ އެވެ. ޒައިނާ ސޯފާއަށް ދެފައި ނަގައިގެން އަޑު އަހަން އިންއިރު އޭނަ ކިޔައިދެމުން ދިޔައީ ފާއިތުވި ދުވަސްތަކުގައި ކަންތައް ހިނގާދިޔަ ގޮތެވެ. އައިދަންގެ ލޯބި ޤަބޫލުކުރީ މުޅިން އެހެން މަޤްސަދެއްގައި ކަމެވެ. އެމަޤްސަދަކީ އަނެއްކާ ވެސް އާހިލް ހާސިލްވޭތޯ ކުރަން ބޭނުންވި މަސައްކަތެވެ. އޭނަ އެހެން މީހެއްގެ ހައްޤަކަށް ވާތަން ދެކިގެން ނަމަވެސް އާހިލްގެ ހިތް އޭނައަށް ލިބޭނެކަމުގައި ކުރެވުނު އުންމީދެވެ. ރާމީން އައިސް އެއުންމީދުގައި ހުޅުޖެހީ ހީވެސް ނުކުރާފަދަ އަނިޔާވެރި ގޮތަކަށެވެ. ދެވަނަ ފަހަރަށް ރާމީން ބަނޑުބޮޑު ވެސް ވީ އެވެ.\nމަޤްސަދު ހާސިލް ނުވުމުން އައިދަންގެ މީހެއްގެ ގޮތުގައި އުމުރު ދުވަހު ހުންނަން އޭނަ ބޭނުން ނުވީ އއެވެ. އައިދަން އެއީ ވާން އުޅޭ ދަރިފުޅަށްޓަކައި އަމިއްލަ ހިތުން ޖާގައެއް ނުދިން މީހާ އެވެ. އަދި އޭނަ އެއީ ކާކު ހެއްޔެވެ؟\nނިޝާލްގެ ވާހަކަ ނިމުމުން ޒައިނާ އެހީ އޭނަދެން ކުރިއަށް ރާވާފައި އޮތް ގޮތާއި ބެހޭގޮތުންނެވެ.\n"ވީހާ ވެސް އަވަހަކަށް މިތަނުން ކޮންމެވެސް އެހެން ތާކަށް ދާން ބޭނުމީ. މިރޭ ފުރަން ނޫޅުނީ އެއާޕޯޓުތެރެއިން އައިދަން މީހުން ފޮނުވައިގެން އަތުލަފާނެތީ. ދެތިން ދުވަހު މަޑުކޮށްފަ ދާން ސޭފް ވާނީ..." ނިޝާލް ނިތުގައި އަތް ހާކކާލައިފައި ގޮސް ސޯފާގެ އަނެއް ކަނުގައި އިށީނެވެ.\nޒައިނާ އިރުކޮޅަކު އެއްޗެއް ނުބުނެ އިނދެފައި ތެދުވީ ނިދަން ދާށޭ ކިޔައިފަ އެވެ. ނިޝާލް ބޯޖަހާލައިފައި ޒައިނާ ދިޔަ ފަހުން ވެސް އަދި ނުތެދުވެ އިނެވެ.\nނިދިފައި އޮތް ނިޝާލްއަށް ހޭލެވުނީ ބެލް ޖަހާ އަޑަށެވެ. ތެދުވެ އިށީނދެފައި ގަޑި ބަލައިލެވުނީ ކަންބޮޑުވެފަ އެވެ. އެދަންވަރު ގަޑީ އެގެއަށް އަންނާނީ ކާކު ހެއްޔެވެ؟\nއޭނަ ރަޖާ އެއްފަރާތް ކޮށްލާފައި ފައިބައިގެން ގޮސް ކޮޓަރިން ނިކުތްއިރު ޒައިނާ އަނދިރީގައި ހުރެ ކޮންމެވެސް މީހަކާއި ވާހަކަދައްކަނީ އެވެ. އެމީހަކު ދެނެގަންނަން މަސައްކަތް ކުރަނިކޮށް ފެނުނީ ކައިރިއަށް އަންނަން ފެށިތަނެވެ. އެއްފަރާތަށް ހިޔަނިއެޅިފައި ހުއްޓާ ވެސް އެއީ އައިދަންކަން އެނގުމުން ނިޝާލްއަށް ފަހަތަށް ޖެހިލެވުނެވެ. އެއީ ފެންނަ ބިރުވެރި ހުވަފެނަކަށް ވުމަށް އެދި ހިތާއި ހިތުން ދުޢާކޮށްލެވުނެވެ.\n"ޒައިނާ!" ނިޝާލް ގޮވައިލީ ސުވާލުކުރާ އުސޫލުންނެވެ.\n"ސޯ ސޮރީ ނިޝާލް. އެކަމަކު އައިދަން އެއީ މިހާރު ނިޝާލްގެ ހަޒްބެންޑް. ކައިވެންޏަކީ ކުޅޭ ކުޅިވަރެއް ނޫން. ދެން ރަނގަޅުވާނީ އޭނައާއެކު ރަނގަޅަށް އުޅުނިއްޔާ.." ޒައިނާ ފަހަތުގައި ހުރެގެން ޖަވާބުދިނެވެ.\nއައިދަން އައިސް އޭނަގެ ކުރިމައްޗަށް ހުއްޓުމުގެ ކުރިން ލިބުނު ވަގުތުކޮޅު އޭނަ ޒައިނާއާ ދިމާއަށް ކަޅި އަޅައިލި އެވެ. މީހުން ބުނަނީ ތެދެކެވެ. ގިނަފަހަރު ކެހިދޭނީ އެންމެ ކައިރީގައި އުޅޭ މީހުންނެވެ.\nއައިދަން އައިސް އަތުގައި ހިފުމުން ނިޝާލް އުޅުނީ ފުރަތަމަ ފޮޅުވައިލާށެވެ. އެކަމަކު އައިދަން މާ ބާރުގަދަ އެވެ. އެހިފެހެއްޓިގޮތަށް ދަމަމުން ގެންގޮސް ދޫކޮށްލީ ބޭރަށް ނެރެ ކާރަށް އޭނަ އަރުވާފަ އެވެ. ފަހަތުގައި ސީޓުގައި އޭނަގެ ކައިރީ އިށީނދެފައި ޑްރައިވަރު ކައިރީ ދުއްވާށޭ ކިޔައި ގުގުރައިގަތެވެ. އޭނަ ހަޅޭތްލަވައިގަތްލެއް ބާރުކަމުން ނިޝާލް ވެސް ދިޔައީ ސިއްސައިގެންނެވެ.\nގެއަށް ގޮސް ވަންއިރު ގެ ފަޅަށް އޮތުމުން އެކަކުވެސް އަދި ނާންނަނީކަން އެނގުނެވެ. ނިޝާލް އިތުރަށް ޖެހިލުންވީ އެހެންވެ އެވެ. ގޭގައި މީހަކު ނެތިސް އައިދަން އޭނައަށް ހަދާނީ ކިހިނެތް ކަމެއް ވެސް އެނގެނީއެއް ނޫނެވެ. އެކަމަކު އޭނަ އެހުރީ މާފަށް އެދޭ ގޮތަކަށް ނޫނެވެ. އޭނަ އައިދަން ކައިރީ އާދޭހެއް ވެސް ނުކުރާނެ އެވެ.\n"އައިދަންއަކަށް ވެސް އަހަންނަށް ބާރެއް ނޭޅޭނެ. އަހަރެން ނުދާނަން އައިދަންގެ ކޮޓަރިއަށް ނިދާކަށް. އަހަރެން ދާނީ އަހަރެންގެ ކޮޓަރިއަށް.." ސިޑީގެ ވަކި ހިސާބަކުން ހުއްޓިފައި ނިޝާލް ބުނެލި އެވެ.\nއައިދަން ކުރީގައި ހުރެފައި އެއަޑު އިވިގެން ހުއްޓި ބަލައިލި އެވެ.\n"ވޮޗް މީ!" އައިދަން އެހެން ބުނެލި ރާގުން ވެސް އޭނަގެ ގައިން ހީބިހި ނެގި އެވެ. އެއަޑުގައި ގޮންޖެހުން ވި އެވެ. ހަމަޖެހުންވި އެވެ. އަދި އޭނަ ފަދައިން އައިދަން ވެސް މިއަދު އެހުރީ ފަސްޖެހޭ ގޮތަކަށް ނޫނެވެ. އައިދަން ރުޅިއައިސްފައި ހުއްޓާ އޭނައަށް މިފެނުނީ އަލަށެވެ.\nޖެހިލުންވި ނަމަވެސް ނިޝާލް އެކަން ނުދައްކާވޭތޯ ބެލި އެވެ. ހިންދިރުވާލައިފައި އޭނަ އަނެއްކާ ވެސް ސިޑިން އަރަން ފެށި އެވެ. ކޮޓަރިއާ އަރާ ހަމަވީތަނާ އައިދަން އޭނަގެ މުލައްދަނޑީގައި ހިފާ ދަމައިގަތެވެ. ނުދާންވެގެން ދެފައި ވިއްދައިލީމަ ވެސް އައިދަން ފަސޭހަ ކަމާއެކު އޭނަ ގެންގޮސް އެކޮޓަރިއަށް ވައްދައިފި އެވެ. -- ނުނިމޭ --


Filaigen Ulhunu3Bidheyseen Ge Therein Ekaku Hoadhaifi\nފިލައިގެން އުޅުނު ތިން ބިދޭސީންގެ ތެރެއިން އެކަކު ހޯދައިފި\nކޮވިޑް19 އަށް ޕޮޒިޓިވްވެގެން ހޯދަން ފެށި ހަތް ބިދޭސީންގެ ތެރެއިން އިތުރު މީހަކު ފެނިއްޖެއެވެ.\nނޭޝަނަލް އިމަޖެންސީ އޮޕަރޭޝަން ސެންޓަރުން ރޭ ދަރުބާރުގޭގައި ބޭއްވި ނޫސްވެރިންގެ ބައްދަލުވުމުގައި ވާހަކަދައްކަވަމުން އެ ސެންޓަރުގެ ތަރުޖަމާން މުހައްމަދު މަބްރޫކް އަޒީޒް ވިދާޅުވީ ގެއްލުނު ބިދޭސީންގެ ތެރެއިން އިތުރު މީހެއް ފެނިފައިވާ ކަމަށެވެ. މިހާރު ނުފެނި ވަނީ ދެ މީހަކު ކަމަށް މަބްރޫކް ވިދާޅުވިއެވެ.\nމި މީހުންނަކީ ސާމްޕަލް ނެގުމަށްފަހު ނަތީޖާ ލިބުނުއިރު ޕޮޒިޓިވްކަން އެނގުނު ބައެކެވެ. ނަމަވެސް ހެލްތު ޕްރޮޓެކްޝަން އެޖެންސީ (އެޗްޕީއޭ) އިން ގުޅުމުން ފޯނަށް ނުގުޅޭތީ އެ އެޖެންސީ އިން ވަނީ ފުލުހުންނަށް ހުށަހަޅާފައެވެ.\nމިފަދަ ކޭސްތަކުގައި އަމަލު ކުރާ ގޮތަކީ އެޗްޕީއޭގެ ފަރާތުން އެކަން އެންފޯސް ކުރުމަށްޓަކައި ފުލުހުންނަށް އެ މައުލޫމާތުތައް ދެމުން ގެންދާ ކަމަށާއި އަދި ފުލުހުންނަށް ވެސް އެމީހުން ނުފެނިއްޖެ ނަމަ ޑިރެކްޓަރު ޖެނެރަލް އޮފް ޕަބްލިކް ހެލްތަށް ލިބިވަޑައިގަންނަވާ ބާރުގެ ދަށުން އެބައެއްގެ ޒާތީ މައުލޫމާތު ހާމަ ކުރެވޭނެ ކަމަށް މަބްރޫކް ވިދާޅުވިއެވެ.\nދާދިފަހުން އައްޑޫ ސިޓީ ހެރެތެރެ ކަރަންޓީން ފެސިލިޓީއަކުން ފަސް ދިވެއްސަކު ވެސް ވަނީ ފިލާފައެވެ. ނަމަވެސް ފަހުން އެމީހުން ފުލުހުން ވަނީ ހޯދާފައެވެ. އަދި އެމީހުންގެ ބަންދުގެ މުއްދަތުވެސް ވަނީ އިތުރުކޮށްފައެވެ.


ހިތާދޫ ސްކޫލް، ބ. ހިތާދޫ\n2020ވަނަ އަހަރުގެ ދިރާސީ އަހަރަށް ތައްޔާރުވުމުގެގޮތުން މިސްކޫލްގައި ހުރަންހުރި މަރާމާތުތަކުގެ ތެރެއިން ޕްލޭއޭރިޔާގައި އަވިދާޖަހައި ބައުންޑްރީ ހެދުމަށް ޝައުގުވެރިވާ ފަރާތެއް ހޯދުމަށް ކުރެވުނު މިސްކޫލްގެ ނަންބަރ (IUL)GS-130/22/2019/29 އިޢުލާނާއި ގުޅިގެން އެއްވެސްފަރާތަކުން އަންދާސީ ހިސާބު ހުށަހަޅާފައިނުވާތީ، އެއިޢުލާނު ބާޠިލުކޮށް މިކަމަށް ބީލަން ހުށަހެޅުމުގެ ފުރުސަތު ދެވަނަ ފަހަރަށް ހުޅުވާލަމެވެ. މިމަސައްކަތަށް ކުރިމަތިލާ ފާރަތްތަކުގައި ހުންނަންޖެހޭ ޝަރުތުތައް ބީލަންފޮތުގައި ބަޔާންކުރެވިފައިވާނެއެވެ.\nމިބީލަމުގައި ބައިވެރިވާން އެދޭ ފަރާތްތަކުން، މިސްކޫލްގައި ނަންނޯޓް ކުރެއްވުން އެދެމެވެ. ނަންނޯޓް ކުރުން އޮންނާނީ 2019 ޑިސެމްބަރ 01 އިން 2019 ޑިސެމްބަރ 04 އަށް ބަންދުނޫން ކޮންމެ ދުވަހަކު 9:00 އިން 13:00 އަށެވެ. ބީލަން ހުށަހެޅޭނީ މިމުއްދަތުގައި ނަންނޯޓް ކުރާ ފަރާތްތަކަށެވެ.\nމިބީލަމާއި ބެހޭގޮތުން އެއްވެސް ސުވާލެއްވާނަމަ 2019 ޑިސެމްބަރ 04 ވާ ބުދަ ދުވަހުގެ 14:00 ގެ ކުރިން ތިރީގައިވާ އެޑްރެހަށް ލިޔުމުން ފޮނުއްވުންއެދެމެވެ.\nމިޕްރޮޖެކްޓާއި ބެހޭގޮތުން ބާއްވާ މަޢުލޫމާތު ދިނުމުގެ ބައްދަލުވުން 2019 ޑިސެމްބަރ 05 ވާ ބުރާސްފަތި ދުވަހުގެ 11:00 ގައި މިސްކޫލްގައި އޮންނާނެއެވެ.\nބިޑް ބަލައިގަތުމާއި ހުޅުވުން އޮންނާނީ 2019 ޑިސެމްބަރ 09 ވާ ހޯމަ ދުވަހުގެ 11:00ގައި މިސްކޫލްގައެވެ.\nބ. ހިތާދޫ، ދިވެހިރާއްޖެ.\n01 ޑިސެންބަރު 2019\nޕަބްލިޝްކުރި ތާރީޚު: 01 ޑިސެންބަރު 2019\nސުންގަޑި: 09 ޑިސެންބަރު 2019 1100\n- Bid Document


Luthufaru maruge mahsalaige shareeatheh maadhamaa\nކަނޑުގެ އަޑިން ފުލުހުން ނަގާފައިވާ ލުތުފަރުގެ ހަށިގަނޑުގެ ބައިތައް--- ފޮޓޯ: ޕޮލިސް\nށ. ޅައިމަގު "ކުރިމަގު" ބޯޓުގައި މަސައްކަތް ކުރަމުންދިޔަ ބަންގްލަދޭޝްގެ ރައްޔިތެއް ކަމަށްވާ ލުތުފަރުގެ މަރުގެ މައްސަލަ އަލުން ތަހުގީގު ކުރުމަށްފަހު މި މައްސަލައިގެ ޝަރީއަތުގެ އަޑުއެހުމެއް މާދަމާ އަށް ތާވަލް ކޮށްފި އެވެ.\nލުތުފަރު މަރާލި މައްސަލާގައި ދައުލަތުން ދައުވާ އުފުލީ އޭނާއާއެކު އެއް ބޯޓެއްގައި މަސައްކަތް ކުރި ތިން ބިދޭސީން ކަމަށްވާ އަލަމިން އާއި ނޫރުލްއިސްލާމް އަދި އެމްޑީ އަހްތަރު ހުސައިންގެ މައްޗަށެވެ. އެމީހުންގެ މައްޗަށް ކުރީ އެނގިހުރެ މީހަކު މަރާލުމުގެ ދައުވާ އެވެ.\nއެ ދައުވާ އުފުލުމުން އެމީހުން ވަނީ ޖިނާއީ އިޖުރާއަތުގެ ގާނޫނުގެ ދަށުން ކުށަށް އިއުތިރާފުވެ ކުށުގެ އިއުތިރާފު އެއްބަސްވުމުގައި ދައުލަތާއެކު ސޮއިކޮށްފަ އެވެ. ނަމަވެސް މައްސަލާގެ ފުރަތަމަ އިބްތިދާއީ އަޑުއެހުމުގައި ތިން މީހުން ވެސް ވަނީ އިއުތިރާފުން ރުޖޫއަވެފަ އެވެ.\nއެހެންވެ މި މައްސަލާގައި އެންމެ ފަހުން ބޭއްވި އަޑު އެހުމުގައި ކުރިމިނަލް ކޯޓުގެ ގާޒީ ނިންމެވީ އެމީހުން ކުށަށް އިންކާރު ކުރާތީ އިއުތިރާފުގެ އެއްބަސްވުން ބާތިލްވެފައިވާ ކަމަށެވެ. އަދި، މައްސަލަ ތަހުގީގު ކުރުމަށް މުއްދަތެއް ދިނުމަށްފަހު އޭރު ކުރިމިނަލް ކޯޓަށް ވެއްދި މައްސަލަ ގާޒީ ވަނީ ބާތިލް ކޮށްފަ އެވެ.\nމިއީ ޖިނާއީ އިޖުރާއަތުގެ ގާނޫނުން ލިބޭ ފުރުސަތެކެވެ. އިއުތިރާފު އެއްބަސްވުމުގައި އިބްތިދާއީ އަޑުއެހުމުގެ ކުރިން ސޮއި ކުރެވިދާނެ ކަމަށް އޮންނައިރު އިބްތިދާއީ އަޑުއެހުމުގައި ކުށަށް އިންކާރުކޮށްފިނަމަ މައްސަލަ އަލުން ތަހުގީގު ކުރުމުގެ ފުރުސަތު ލިބެ އެވެ. މިފަދަ މައްސަލަތަކަކީ އެ ގާނޫނުގައިވާ ގޮތުން އަލުން ކޯޓަށް ހުށަހެޅޭނެ މައްސަލަތަކެވެ.\nމި މައްސަލަ އަލުން ތަހުގީގު ކޮށް ކޯޓަށް ހުށަހެޅުމުން، މި މައްސަލައިގެ ޝަރީއަތެއް މާދަމާ ހެނދުނު 9:30 ގައި ކުރިމިނަލް ކޯޓުގައި ވަނީ ޝެޑިއުލް ކޮށްފަ އެވެ.\nމޯލްޑިވްސް ޕޮލިސް ސާވިސް ބަންގްލަދޭޝް ކްރިމިނަލް ކޯޓް + މަރު ޅައިމަގު


Alli ah pressure nukuran Pochettino edhijje\nއަލީއަށް ޕްރެޝަރު ނުކުރަން ޕޮޗެޓިނޯ އެދިއްޖެ\nއިނގިރޭސި މިޑްފީލްޑާ ޑެލީ އަލީ\nމިދިޔަ ސީޒަންތަކުގައި ފެނުނު ކުޅުން ޓޮޓެންހަމް ހޮޓްސްޕާސްގެ މިޑްފީލްޑާ ޑެލީ އަލީގެ ކިބައިން މި ސީޒަންގައި ފެނިންގެ ނުދާ ކަމަށް ބުނެ އޭނާ އަށް ޕްރެޝަރު ނުކުރަން ސްޕާސްގެ ކޯޗް މައުރީޝިއޯ ޕޮޗެޓިނެ އެދިއްޖެ އެވެ.\nމިއަހަރު ޕޮޗެޓިނޯގެ ކިބައިން ކުރިން އޭނާގެ ކިބައިން ފެނުނު ކުޅުން ނުފެންނާތީ މީޑިއާއިންނާއި ފުޓްބޯޅައިގެ އެކި ފަރާތްތަކުން ދަނީ އަލީއަށް ފާޑު ކިޔަމުންނެވެ. އެންމެ ފާޅުކަން ބޮޑު ގޮތެއްގައި އެކަމަށް ފާޑުކީ މެންޗެސްޓާ ޔުނައިޓަޑްގެ ކުރީގެ ކެޕްޓަން ރޮއީ ކީން އެވެ. އޭނާ ބުނީ އަލީގެ ކިބައިން ކާމިޔާބަށް މަސައްކަތް ކުރުމުގެ ދަހިވެތިކަން މިހާރު ގެއްލިފައިވާ ކަމަށެވެ.\nޕޮޗެޓިނޯވެސް ގަބޫލު ކުރާގޮތުގައި މި ސީޒަންގައި އަލީގެ ފަރާތުން އަދި އެންމެ ރަނގަޅު ކުޅުން ނުދެއްކެ އެވެ. ނަމަވެސް ޕޮޗެޓީނޯ ބުނީ އަލީ ހޭދަ ކުރަމުން ދަނީ އޭނާގެ ކެރިއަރުގެ ކުރީކޮޅު ކަމަށާއި މާބޮޑަށް ޕްރެޝާ ކުރިމަތި ނުކޮށް އޭނާއަށް އެއްބާރުލުން ދޭން ޖެހޭ ކަމަށެވެ.\n"އަހަރެމެން ހަނދާން ކުރަން ޖެހޭނެ ޑެލީ އަދި ވަރަށް ޒުވާން ކަން އަދި އޭނާ ޕްރެޝަރު މާބޮޑަށް އެބައޮތް،" ނޫސްވެރިންނާ ވާހަކަ ދައްކަމުން ޕޮޗެޓިނޯ ބުންޏެވެ. "އެންމެންވެސް އޭނާ އާ މެދު ބޮޑެތި ކަންތައްތަކަށް އުންމީދު ކުރާނެ، އޭނާ އަކީ އިނގިރޭސި ގައުމީ ޓީމު ކުޅުންތެރިޔެއް ހަމައެޔާއެކު އަދި އޭނާއަށް 23 އަހަރު، ޕްރެޝަރު ދިނުމުގެ ބަދަލުގައި އަހަރެމެން ޖެހޭނެ އޭނާއަށް އެހީވާން."\nސައުތުހެމްޓަންގެ ހޮއިބިއާ ޓޮޓެންހަމްއަށް\nސެމީގައި ޔުނައިޓެޑާ ސެވިއްޔާ، އިންޓައާ ޝަކްޓާ


Loabeege hushahelhumeh nulibey, sababeh neyngey: Yami Gautam | Mihaaru\n12 އޮކްޓޯބަރ 2020 - 08:422comments\nމިހާތަނަށް ލޯބީގެ އެއްވެސް ހުށަހެޅުމެއް ނާންނަ ކަމަށާއި ސަބަބަކީ އޭނާ ދެކެ ބައެއް މީހުން ޖެހިލުންވުން ކަމަށް ގަބޫލުކުރެވޭ ކަމަށް ބަތަލާ ޔާމީ ގޯތަމް ބުނެފި އެވެ.\nނެޓްފްލިކްސް އިން ހުކުރު ދުވަހު ޕްރިމިއާކުރި ރޮމޭންޓިކް ކޮމެޑީ "ގިނީ ވެޑްސް ސަނީ" ގެ ބަތަލާ ޕިންކްވިލާ އަށް ދިން އިންޓަވިއުއެއްގައި ބުނީ ލޯބީގެ ހުށަހެޅުމެއް ނާންނަނީ ބައެއް މީހުން އޭނާއާ ދެކޭ ގޮތުގެ ސަބަބުން ކަމަށް ވެދާނެ ކަމަށެވެ.\n"އަހަރެން ނޫނެކޭ ބުނެފާނެތީ ނުވަތަ އަންނަ ރުޅީގައި ކަންކަށިމަތީގައި ޖަހާފާނޭ ހީކޮށް ކަމަށް ބެލެވެނީ ޕްރޮޕޯޒްނުކުރަނީ،" ވިކީ ޑޯނާ، އުރީ: ދަ ސާޖިކަލް ސްޓްރައިކް އަދި ބާލާ ފަދަ ފިލްމުތައް ކުޅުނު ބަތަލާ ބުންޏެވެ.\nޔާމީ ބުނި ގޮތުގައި ބައެއް ފަހަރު އެކި ތަންތަނުން އޭނާއާ ދިމާވާ މީހުންނާ ދިމާލަށް ބެލޭ ނުވަތަ ބެލިފައި ހުރި ގޮތަކުން ވެސް ބައެއް ފިރިހެނުން ލޯބި ހުށަހަޅަން ޖެހިލުން ވަނީ ކަމަށް ވެދާނެ އެވެ.\nYami Gautam on dating, relationships, heartbreak & marriage: Boys never hit on me | Ginny Weds Sunny\nWatch the video now: https://t.co/EOj8E9iFtm@yamigautam #YamiGautam #GinnyWedsSunny #Celebrity #Bollywood pic.twitter.com/JTbKJy4WgC\n— Pinkvilla (@pinkvilla) October 8, 2020\n"ޔުނިވަސިޓީގައި އުޅުނު ދުވަސްވަރު އެކީގައި އުޅުނު ބައެއް ރައްޓެހިން ވެސް ބުނާނެ ޔާމީގެ ވަށައިގެން ނުފެންނަ ފެންސެއް ލެވިފައޭ ހުންނަނީ. އެހެންވެގެންނޭ ފިރިހެން ކުދިން ޕްރޮޕޯޒްނުކުރަނީ،" އޭނާ ބުންޏެވެ.\nޔާމީ، 31، އާ މިހާތަނަށް އެންމެ ބޮޑަށް އަޅުވާކިޔާފައި ވަނީ އެކްޓަރު ޕުލްކިތު ސަމްރާޓް، 36، އާ އެވެ. އެ ދެ މީހުން އެކީގައި "ސަނަމް ރޭ" އާއި "ޖުނޫނިޔަތު" ކުޅުނު ދުވަސްވަރު ވަރަށް ސީރިއަސްކޮށް ރައްޓެހިވެގެން އުޅުނު ކަމުގެ އަޑުތަކެއް އެރި އެވެ. އެކަމަކު މާ ގިނަ ދުވަހެއް ނުވަނީސް ދެ މީހުން ވަކިވެފައިވާކަމުގެ އަޑުތައް އެރި އެވެ.\nބޮލީވުޑުން މިހާތަނަށް މާ ބޮޑު ކުރިއެރުމެއް ހޯދިފައި ނުވާ ޕުލްކިތު މިހާރު ލޯބީގެ ގޮތުން ގުޅިގެން އުޅެނީ ބަތަލާ ކްރިތީ ކަރްބަންދާއާ އެވެ. އެ ދެ މީހުން ވެސް އެކީގައި ދެ ފިލްމެއްގެ މަސައްކަތްކޮށްފައިވެ އެވެ. އެއީ މިދިޔަ އަހަރު ރިލީޒްކުރި "ޕާގަލްޕަންތީ" އާއި މި މަހުގެ 29 ގައި ޒީ5 އިން ޕްރިމިއާކުރާ "ތައިޝް" ގަ އެވެ.\nBollywood ge khabaruthah kurukoh\nޕުލްކިތަކީ ކުރިން ކައިވެންޏެއް ވެސް ކޮށްފައިވާ އެކްޓަރެކެވެ. ސަލްމާން ޚާން ދުރުތާ ތިމާގެ މީހެއް ކަމަށްވާ ޝްވޭތާ ރޯހިރާއި ޕުލްކިތު 2014 ގައި ކުރި ކައިވެނި ރޫޅުނީ 2015 ގަ އެވެ.\nސަލްމާނާއި ޅިޔަނުގެ ފިލްމަށް އާ ނަމެއް


ރިޒް ކުންފުނީގެ މައްޗަށް ދައުވާކުރުމަށް ޕީޖީއަށް ފޮނުވައިފި ރިޒް ކުންފުނީގެ މައްޗަށް ދައުވާކުރުމަށް ޕީޖީއަށް ފޮނުވައިފި\nރިޒް ކުންފުނީގެ މައްޗަށް ދައުވާކުރުމަށް ޕީޖީއަށް ފޮނުވައިފި\nބޮޑުފިނޮޅުން ހައްޔަރުކުރި ބިދޭސީން ބ.ތުޅާދޫ ޕޮލިސް ސްޓޭޝަނަށް ހާޒިރުކުރަނީ\nޤަވާއިދާއި ޚިލާފަށް ބިދޭސީން ގެންގުޅުނު މައްސަލާގައި ރިޒް ކުންފުނީގެ މައްޗަށް ދައުވާކުރުމަށް ޕްރޮސެކިއުޓަރ ޖެނެރަލްގެ އޮފީހަށް ފޮނުވައިފިއެވެ. ފުލުހުން ވިދާޅުވީ، ރިޒް ކުންފުނީގެ މައްޗަށް ތުހުމަތުކުރެވޭ ހިއުމަން ޓްރެފިކިންގެ މައްސަލާގައި ދަޢުވާކުރުމަށް މިދިޔަ ޑިސެމްބަރު މަހުގެ3ވަނަ ދުވަހު ޕީޖީއަށް ފޮނުވާފައިވާކަމަށެވެ.\nބ.ބޮޑުފިނޮޅުގެ މައްސަލައަށް ސަމާލުކަން ލިބުނީ ދިވެހިންތަކެއް އެރަށުގައި ރަހީނުކޮށްގެން އުޅޭ ކަމުގެ މައުލޫމާތު ލިބިގެން ފުލުހުން އެރަށަށް އެރުމުންނެވެ. ރިސޯޓެއްގެ ގޮތުގައި ތަރައްގީކުރަމުން އަންނަ އެރަށަށް ފުލުހުން ދިޔައިރު 198 ބިދޭސީން ތިއްބެވެ. އޭގެ ތެރެއިން 19 މީހަކު ފުލުހުންގެ ބެލުމުގެ ދަށަށް ގެންގޮސް އެމީހުންގެ މައްޗަށް ވަނީ ދައުވާ އުފުލާފައެވެ.\nމިއާއެކު ރިޒް ކޮމްޕެނީ ޕްރައިވެޓް ލިމިޓެޑްގެ މައްޗަށް ކުރެވޭ ސީރިއަސް ބޮޑެތި ތުހުމަތުތަކެއް ފުލުހުން އެއިރު ވަނީ ހާމަކޮށްފައެވެ. އެގޮތުން ބޮޑުފިނޮޅުގައި މަސައްކަތްކުރާ ބިދޭސީންނަށް ހަ މަސްވަންދެން މުސާރަ ނުދޭ މައްސަލައެއްވެސް ފެންމަތިވެފައިވާއިރު، ބޮޑުފިނޮޅުގައި ގެންގުޅުނު ބިދޭސީންނަށް މަޖުބޫރުކޮށް އެކްސްޕްލޮއިޓޭޝަންގެ އަމަލުތަކެއް އެމީހުންނާމެދު ހިންގާފައިވާކަން ފުލުހުން ވިދާޅުވެފައިވެއެވެ. ބިދޭސީން އެރަށަށް ގެންގޮސް އެމީހުން ލައްވާ މަސައްކަތްކުރުވި ރިޒް ކުންފުނިން މީހުން ޓްރެފިކް ކުރުމަށް މަގުފަހިވާ ގޮތަށް އަމަލުކޮށްފައިވާއިރު، ބިދޭސީންގެ ފަރާތުން އެކުންފުނިން ދައުލަތަށް ދައްކަންޖެހޭ ފީއާއި ފައިސާ ނުދައްކާ ކަން ވެސް ވަނީ ހާމަވެފައެވެ. އޭގެ އިތުރުން އެ ބިދޭސީންގެ ހައްގުތައް ނިގުޅައިގެންފައިވާ ކަމަށް ބެލެވޭނެ ކަންކަން ކޮށްފައިވާ ކަމަށާއި އެކަމުގެ ތުހުމަތު ރިޒް ކުންފުނީގެ މައްޗަށް ކުރެވޭކަން ފުލުހުން ވަނީ ހާމަ ކުރައްވާފައެވެ.\nފުލުހުން ވިދާޅުވެފައިވާ ގޮތުން ރިސޯޓް ތަރައްގީ ކުރުމަށް ކުރަންޖެހޭ މަސައްކަތްތަކާ ރިޒް ކުންފުނިން ހަވާލުވެ، ރާއްޖެއަށް ގިނަ އަދަދެއްގެ ބިދޭސީން އެތެރެކޮށްފައިވަނީ ބިދޭސިންނަށް އޮޅުވާލައި، މަކަރާއި ހީލަތުންނެވެ. އެނގިފައިވާ ގޮތުގައި އެރަށުގައި މަސައްކަތްކުރުމަށް ރިޒް ކުންފުނިން ސަބް ކޮންޓްރެކްޓް އުސޫލުން ބަޔަކާ ހަވާލުކޮށްގެން ބިދޭސީންތަކެއް ރާއްޖެ އެތެރެކޮށްފައިވެއެވެ.\nރިޒް ކުންފުންޏަކީ ރައްޔިތުންގެ މަޖިލީހުގެ މިލަންދޫ ދާއިރާގެ އެމްޑީޕީ މެމްބަރު އަލީ ރިޒާގެ ކުންފުންޏެކެވެ.