Mali čečensko-hrvatski riječnik\n» Čečenski jezik za početnike\nавтобус автобус – autobus\nKlasa Abs. Gen. Dat. Erg. All.\njed. й автобус автобусан автобусна автобусо̄̌ автобусе̄̌\nmn. й автобусаш автобусийн автобусашна автобусаша автобусашка\nавтобуса тӏе̌хь автобуса тӏехь – autobusom\nадам адам – čovjek\njed. д адам адаман адамна адамо̄̌ адаме̄̌\nmn. д адамаш адамийн адамашна адамаша адамашка\nаз аз – glas, zvuk\njed. д аз о̄̌зан о̄̌зана о̄̌зо̄̌ о̄̌зе̄̌\nmn. д аьзнаш аьзнийн аьзнашна аьзнаша аьзнашка\nа̄ла ала – govoriti, reći, izgovoriti\nsubjekt u ergativu: ас о̄лу\ninfinitiv sadašnje prošlo\nа̄ла о̄лу о̄лура э̄лира аьлла аьр\nамма амма – ali\nапельсин апельсин – narandža\njed. й апельсин апельсинан апельсинна апельсино̄̌ апельсине̄̌\nmn. й апельсинаш апельсинийн апельсинашна апельсинаша апельсинашка\nа̄рахь арахь – vani, izvan, napolju\nатта атта – lak (nesložen)\nахча ахча – novac\njed. д ахча ахчанан ахчанна ахчано̄̌ ахчане̄̌\nmn. д ахчанаш ахчанийн ахчанашна ахчанаша ахчанашка\nаьррӯ аьрру – lijevi\nаьттӯ аьтту – desni\nаьхка аьхка – ljeti, za vrijeme ljeta\nаьхке̄̌ аьхке – lijeto\njed. й аьхке̄̌ аьхке̄̌нан аьхке̌нна аьхке̄̌но̄̌ аьхке̄̌не̄̌\nmn. й аьхке̄̌наш аьхке̄̌нийн аьхке̄̌нашна аьхке̄̌наша аьхке̄̌нашка\nба̄ба баба – baka\njed. й ба̄ба ба̄бин ба̄бина ба̄бас ба̄бе̄̌\nmn. б ба̄банаш ба̄банийн ба̄банашна ба̄банаша ба̄банашка\nбай бай – livada\njed. б бай бе̄̌н бе̄̌на бе̄̌но̄̌ бе̄̌га\nmn. б бе̌ш бе̌ийн бе̌шна бе̌ша бе̌шка\nбай тӏе̌хь бай тӏехь – na livadi\nбайт байт – pjesma (poezija)\njed. й байт байтан байтана байто̄̌ байте̄̌\nmn. й байташ байтийн байташна байташа байташка\nбакъдерг бакъдерг – istina\njed. д бакъдерг бакъдолчун бакъдолчунна бакъдолчо̄̌ бакъдолчуьнга\nmn. д бакъдерш бакъдерийн бакъдершна бакъдерша бакъдершка\nбалда балда – 1. usna; 2. (u mn.) usta\njed. д балда балдин балдина балдо̄ балде̄\nmn. д балдаш балдийн балдашна балдаша балдашка\nбалл балл – višnja\njed. й балл боллан боллана болло̄̌ болле̄̌\nmn. й баьллаш баьллийн баьллашна баьллаша баьллашка\nбалха балха – na posao\nбалхара балхара – s posla\nбалхахь балхахь – na poslu\nбаркалла баркалла – hvala\njed. д баркалла баркаллин баркаллина баркалло̄̌ баркалле̄̌\nmn. д баркаллаш баркаллийн баркаллашна баркаллаша баркаллашка\nбархӏ бархӏ – osam\nбаьццара баьццара – zelen\nбе̌лхало̄̌ белхало – radnik\njed. в | й бе̌лхало̄̌ бе̌лхало̄̌чун бе̌лхало̄̌чунна бе̌лхало̄̌чо̄̌ бе̌лхало̄̌чуьнга\nmn. б бе̌лхало̌й бе̌лхало̌йн бе̌лхало̌шна бе̌лхало̌ша бе̌лхало̌шка\nбе̄̌н ца бен ца – samo\nбе̄пиг бепиг – kruh\njed. д бе̄пиг баьпкан баьпкана баьпко̄ баьпке̄\nmn. д баьпкаш баьпкийн баьпкашна баьпкаша баьпкашка\nбер бер – dijete\njed. д бер бе̄ран бе̄рана бе̄ро̄̌ бе̄ре̄̌\nmn. д бе̄раш бе̄рийн бе̄рашна бе̄раша бе̄рашка\nбе̄рийн бе̌ш берийн беш – dječji vrtić\nбе̌ш беш – vrt, park\njed. й бе̌ш бе̄̌шан бе̄̌шана бе̄̌шо̄̌ бе̄̌ша | бе̄̌ше̄̌\nmn. й бошмаш бошмийн бошмашна бошмаша бошмашка\nбилет билет – ulaznica\njed. д билет билетан билетана билето̄ билете̄\nmn. д билеташ билетийн билеташна билеташа билеташка\nбо̌лх болх – posao, rad\njed. б бо̌лх бе̌лхан балхана балхо̄̌ балха | балхе̄̌\nmn. б бе̌лхаш бе̌лхийн бе̌лхашна бе̌лхаша бе̌лхашка\nбо̌лх бан болх бан – raditi (na poslu)\nsubjekt u ergativu: ас бо̌лх бо̌\nбо̌лх бан бо̌лх бо̌ бо̌лх бо̌ра бо̌лх бира бо̌лх бина бо̌лх бер\nбольница больница – bolnica\njed. й больница больницин больницина больницо̄̌ больнице̄̌\nmn. й больницаш больницийн больницашна больницаша больницашка\nбос бос – boja\njed. б бос бесан басна басо̄̌ басе̄̌\nmn. д беснаш беснийн беснашна беснаша беснашка\nбо̄ьха боьха – prljav\nбуй буй – pesnica\njed. б буй буйнан буйнна буйно̄̌ буйне̄̌\nmn. д буйнаш буйнийн буйнашна буйнаша буйнашка\nбукъ букъ – leđa\njed. б букъ букъан букъана букъо̄̌ букъе̄̌\nmn. д баккъаш баккъийн баккъашна баккъаша баккъашка\nбуса буса – noću\nбутт бутт – mjesec\njed. б бутт беттан баттана батто̄̌ батте̄̌\nmn. б беттанаш беттанийн беттанашна беттанаша беттанашка\nбухахь бухахь – pod (mjesto)\nбуц буц – trava\njed. й буц бе̄цан ба̄цана ба̄цо̄̌ ба̄це̄̌\nmn. й бе̄цаш бе̄цийн бе̄цашна бе̄цаша бе̄цашка\nбуьйса буьйса – noć\njed. й буьйса буьйсанан буьйсанна буьйсано̄̌ буьйсане̄̌\nmn. й буьйсанаш буьйсанийн буьйсанашна буьйсанаша буьйсанашка\nбӏаьрг бӏаьрг – oko\njed. б бӏаьрг бӏаьрган бӏаьргана бӏаьрго̄̌ бӏаьрге̄̌\nmn. д бӏаьргаш бӏаьргийн бӏаьргашна бӏаьргаша бӏаьргашка\nбӏаьрг то̄̌ха бӏаьрг тоха – pògledati\nsubjekt u ergativu: ас бӏаьрг тӯху\nбӏаьрг то̄̌ха бӏаьрг тӯху бӏаьрг тӯхура бӏаьрг туьйхира бӏаьрг то̄ьхна бӏаьрг тӯхур\nбӏаьста бӏаьста – u proljeće\nбӏаьсте̄̌ бӏаьсте – proljeće\njed. й бӏаьсте̄̌ бӏаьсте̄̌нан бӏаьсте̌нна бӏаьсте̄̌но̄̌ бӏаьсте̄̌не̄̌\nmn. й бӏаьсте̄̌наш бӏаьсте̄̌нийн бӏаьсте̄̌нашна бӏаьсте̄̌наша бӏаьсте̄̌нашка\nвай вай – mi (inkl.)\nAbs. Gen. Dat. Erg. All.\nвай вайн вайна вай вайга\nвайн вайн – naš, naša, naše (inkl.)\nварени варени – džem\njed. й варени варенин варенина варенино̄̌ варенига\nmn. й варенеш варенийн варенешна варенеша варенешка\nваша ваша – brat\njed. в ваша вешин вешина вашас веше̄̌\nmn. б вежарий вежарийн вежаршна вежарша вежаршка\nваша а, йиша а ваша а, йиша а – brat i sestra\nвокзал вокзал – kolodvor\njed. й вокзал вокзалан вокзалана вокзало̄̌ вокзале̄̌\nmn. й вокзалаш вокзалийн вокзалашна вокзалаша вокзалашка\nвоккха стаг воккха стаг – muškarac\nвоккха стаг воккхачу стеган воккхачу стагана воккхачу стага воккхачу стаге̄̌\nво̄̌н вон – loš, zao\nворхӏ ворхӏ – sedam\nгазет газет – novine\njed. д газет газетан газетана газето̄̌ газете̄̌\nmn. д газеташ газетийн газеташна газеташа газеташка\nгай гай – trbuh\njed. д гай гайн гайна гайно̄̌ гайга\nmn. д гайш гайийн гайшна гайша гайшка\nгайта гайта – pokazati, pokazivati\nsubjekt u ergativu: ас гойту\nгайта гойту гойтура гайтира гайтина гойтур\nган ган – vidjeti\nsubjekt u dativu: сӯна го\nган го гора гира гина гур\nгомха гомха – plitak\nготта готта – uzak\nгочдархо̄̌ гочдархо – prevodilac\njed. в | й гочдархо̄̌ гочдархо̄̌чун гочдархо̄̌чунна гочдархо̄̌чо̄̌ гочдархо̄̌чуьнга\nmn. б гочдархо̌й гочдархо̌йн гочдархо̌шна гочдархо̌ша гочдархо̌шка\nгурахь гурахь – ujeseni\nгуттар гуттар – uvijek\nгуьйре̄̌ гуьйре – jesen\njed. й гуьйре̄̌ гуьйре̄̌нан гуьйре̌нна гуьйре̄̌но̄̌ гуьйре̄̌не̄̌\nmn. й гуьйре̄̌наш гуьйре̄̌нийн гуьйре̄̌нашна гуьйре̄̌наша гуьйре̄̌нашка\nгӏа̄ла гӏала – grad\njed. й гӏа̄ла гӏа̄лин гӏа̄лина гӏа̄лано̄̌ гӏа̄ла | гӏа̄лане̄̌\nmn. й гӏа̄ланаш гӏа̄ланийн гӏа̄ланашна гӏа̄ланаша гӏа̄ланашка\nгӏант гӏант – stolica\njed. д гӏант гӏантан гӏантана гӏанто̄̌ гӏанте̄̌\nmn. д гӏанташ гӏантийн гӏанташна гӏанташа гӏанташка\nгӏанта тӏе̌хь гӏанта тӏехь – na stolici\nгӏаш гӏаш – pješice\nгӏишло̄̌ гӏишло – zgrada\njed. й гӏишло̄̌ гӏишло̄̌н гӏишло̄̌на гӏишло̄̌но̄̌ гӏишло̄̌га\nmn. й гӏишло̌ш гӏишло̌йн гӏишло̌шна гӏишло̌ша гӏишло̌шка\nгӏо гӏо – pomoć\njed. д гӏо гӏоьнан гӏоьнна гӏоьно̄̌ гӏоьне̄̌\nmn. д гӏоьнаш гӏоьнийн гӏоьнашна гӏоьнаша гӏоьнашка\nгӏо дан гӏо дан – pomagati, pomoći\nsubjekt u ergativu: ас гӏo до̌\nгӏо дан гӏo до̌ гӏo до̌ра гӏo дира гӏo дина гӏo дер\nгӏӯда гӏуда – globa\njed. д гӏӯда гӏӯданан гӏӯданна гӏӯдано̄̌ гӏӯдане̄̌\nmn. д гӏӯданаш гӏӯданийн гӏӯданашна гӏӯданаша гӏӯданашка\nгӏӯда то̄̌ха гӏуда тоха – oglobiti\nsubjekt u ergativu: ас гӏӯда тӯху\nгӏӯда то̄̌ха гӏӯда тӯху гӏӯда тӯхура гӏӯда туьйхира гӏӯда то̄ьхна гӏӯда тӯхур\nда̄ да – otac\njed. в да̄ де̄н де̄на дас де̄га\nmn. б дай дайн дашна даша дашка\nдаа даа – jesti\nsubjekt u ergativu: ас доу\ninfinitiv Klasa sadašnje prošlo\nдаа д доу доура диира диъна дуур\nваа в воу воура виира виъна вуур\nйаа й йоу йоура йиира йиъна йуур\nбаа б боу боура биира биъна буур\nдала дала – dati, davati\nsubjekt u ergativu: ас ло̄̌\nдала д ло̄̌ ло̄̌ра делира делла лур\nвала в велира велла\nйала й йелира йелла\nбала б белира белла\nда̄н дан – ići (približavati se), dolaziti\nsubjekt u absolutivu: со до̄гӏу\nда̄н д до̄гӏу до̄гӏура деара деана до̄гӏур\nва̄н в во̄гӏу во̄гӏура веара веана во̄гӏур\nйа̄н й йо̄гӏу йо̄гӏура йеара йеана йо̄гӏур\nба̄н б бо̄гӏу бо̄гӏура беара беана бо̄гӏур\nдан дан – raditi, činiti, napraviti\nsubjekt u ergativu: ас до̌\nдан д до̌ до̌ра дира дина дер\nван в во̌ во̌ра вира вина вер\nйан й йо̌ йо̌ра йира йина йер\nбан б бо̌ бо̌ра бира бина бер\nда̄ха даха – živjeti, stanovati\nsubjekt u absolutivu: со де̄ха\nда̄ха д де̄ха де̄хара де̄хира даьхна де̄хар\nва̄ха в ве̄ха ве̄хара ве̄хира ваьхна ве̄хар\nйа̄ха й йе̄ха йе̄хара йе̄хира йаьхна йе̄хар\nба̄ха б бе̄ха бе̄хара бе̄хира баьхна бе̄хар\nдаха даха – ići (udaljavati se)\nsubjekt u absolutivu: со до̄ьду\nдаха д до̄ьду до̄ьдура дахара дахна гӏop\nваха в во̄ьду во̄ьдура вахара вахна гӏop\nйаха й йо̄ьду йо̄ьдура йахара йахна гӏop\nбаха б бо̄ьду бо̄ьдура бахара бахна гӏop\nда̄хар дахар – život\njed. д да̄хар да̄харан да̄харна да̄харо̄̌ да̄харе̄̌\nmn. д да̄харш да̄харийн да̄харшна да̄харша да̄харшка\nдахьийта дахьийта – slati, poslati\nsubjekt u ergativu: ас дохьуьйту\nдахьийта д дохьуьйту дохьуьйтура дахьийтира дахьийтина дохьуьйтур\nвахьийта в вохьуьйту вохьуьйтура вахьийтира вахьийтина вохьуьйтур\nйахьийта й йохьуьйту йохьуьйтура йахьийтира йахьийтина йохьуьйтур\nбахьийта б бохьуьйту бохьуьйтура бахьийтира бахьийтина бохьуьйтур\nде де – dan\njed. д де дийнан де̌нна дийно̄̌ дийне̄̌\nmn. д де̄̌нош де̄̌нойн де̄̌ношна де̄̌ноша де̄̌ношка\nде̌гӏ дегӏ – tijelo\njed. д де̌гӏ де̄̌гӏан де̄̌гӏана де̄̌гӏо̄̌ де̄̌гӏе̄̌\nmn. д догӏмаш догӏмийн догӏмашна догӏмаша догӏмашка\nде̄да̄ деда – djed (otac oca)\njed. в де̄да̄ де̄де̄н де̄де̄на де̄дас де̄де̄га\nmn. б де̄дай де̄дайн де̄дашна де̄даша де̄дашка\nде̄̌за деза – 1. voljeti; 2. sviđati se; 3. htjeti (+ imenica)\nsubjekt u dativu: сӯна де̄̌за\nде̄̌за д де̄̌за де̄̌зара дийзира де̌зна де̄̌зар\nве̄̌за в ве̄̌за ве̄̌зара вийзира ве̌зна ве̄̌зар\nйе̄̌за й йе̄̌за йе̄̌зара йийзира йе̌зна йе̄̌зар\nбе̄̌за б бе̄̌за бе̄̌зара бийзира бе̌зна бе̄̌зар\nдеза деза – skup\nд в й б\nдеза веза йеза беза\nде̄ха деха – dug\nде̄ха ве̄ха йе̄ха бе̄ха\nде̄̌ша деша – 1. čitati; 2. učiti, studirati\nsubjekt u ergativu: ас до̄ьшу\nде̄̌ша д до̄ьшу до̄ьшура дийшира де̌шна до̄ьшур\nве̄̌ша в во̄ьшу во̄ьшура вийшира ве̌шна во̄ьшур\nйе̄̌ша й йо̄ьшу йо̄ьшура йийшира йе̌шна йо̄ьшур\nбе̄̌ша б бо̄ьшу бо̄ьшура бийшира бе̌шна бо̄ьшур\nде̄̌шар дешар – učenje\njed. д де̄̌шар де̄̌шаран де̄̌шарна де̄̌шаро̄̌ де̄̌шаре̄̌\nmn. д де̄̌шарш де̄̌шарийн де̄̌шаршна де̄̌шарша де̄̌шаршка\nде̄̌шархо̄̌ дешархо – učenik, đak; učenica, đakinja\njed. в | й де̄̌шархо̄̌ де̄̌шархо̄̌чун де̄̌шархо̄̌чунна де̄̌шархо̄̌чо̄̌ де̄̌шархо̄̌чуьнга\nmn. б де̄̌шархой де̄̌шархойн де̄̌шархошна де̄̌шархоша де̄̌шархошка\nдийнахь дийнахь – danju\nдийца дийца – pričati\nsubjekt u ergativu: ас дуьйцу\nдийца д дуьйцу дуьйцура дийцира дийцина дуьйцур\nвийца в вуьйцу вуьйцура вийцира вийцина вуьйцур\nйийца й йуьйцу йуьйцура йийцира йийцина йуьйцур\nбийца б буьйцу буьйцура бийцира бийцина буьйцур\nдика дика – dobar\nдила дила – umivati, prati\nsubjekt u ergativu: ас дуьлу\nдила д дуьлу дуьлура дилира дилина дуьлур\nвила в вуьлу вуьлура вилира вилина вуьлур\nйила й йуьлу йуьлура йилира йилина йуьлур\nбила б буьлу буьлура билира билина буьлур\nдиплом диплом – diploma\njed. д диплом дипломан дипломна дипломо̄̌ дипломе̄̌\nmn. д дипломаш дипломийн дипломашна дипломаша дипломашка\nдипломан бо̌лх дипломан болх – diplomski rad\njed. б дипломан бо̌лх дипломан бе̌лхан дипломан балхана дипломан балхо̄̌ дипломан балхе̄̌\nmn. б дипломан бе̌лхаш дипломан бе̌лхийн дипломан бе̌лхашна дипломан бе̌лхаша дипломан бе̌лхашка\nдитт дитт – drvo\njed. д дитт диттан диттана дитто̄̌ дитте̄̌\nmn. д дитташ диттийн дитташна дитташа дитташка\nдиъ диъ – četiri\nдиъ виъ йиъ биъ\nдовза довза – poznavati (čovjeka)\nsubjekt u dativu: сӯна девза\nдовза д девза девзара девзира девзина девзар\nвовза в вевза вевзара вевзира вевзина вевзар\nйовза й йевза йевзара йевзира йевзина йевзар\nбовза б бевза бевзара бевзира бевзина бевзар\nдо̌г дог – srce\njed. д до̌г деган дагна даго̄̌ даге̄̌\nmn. д дегнаш дегнийн дегнашна дегнаша дегнашка\nдо̄̌гӏа догӏа – ključ\njed. д до̄̌гӏа до̄̌гӏанан до̄̌гӏанна до̄̌гӏано̄̌ до̄̌гӏане̄̌\nmn. д до̄̌гӏанаш до̄̌гӏанийн до̄̌гӏанашна до̄̌гӏанаша до̄̌гӏанашка\nдогӏа догӏа – kiša\njed. д догӏа догӏанан догӏанна догӏано̄̌ догӏане̄̌\nmn. д догӏанаш догӏанийн догӏанашна догӏанаша догӏанашка\nдоккха доккха – velik\nдоккха воккха йоккха боккха\nдолчохь долчохь – kod (nekoga)\nдолчохь волчохь йолчохь болчохь\nдолчу долчу – k (nekome)\nдолчу волчу йолчу болчу\nдо̄̌раха дораха – jeftin\nдо̄̌раха во̄̌раха йо̄̌раха бо̄̌раха\nдоттагӏ доттагӏ – prijatelj, prijateljica\njed. в | й доттагӏ доттагӏчун доттагӏчунна доттагӏчо̄̌ доттагӏчуьнга\nmn. б доттагӏий доттагӏийн доттагӏшна доттагӏша доттагӏшка\nдо̌хка дохка – prodati, prodavati\nsubjekt u ergativu: ас духку\nдо̌хка д духку духкура доьхкира доьхкина духкур\nво̌хка в вухку вухкура воьхкира воьхкина вухкур\nйо̌хка й йухку йухкура йоьхкира йоьхкина йухкур\nбо̌хка б бухку бухкура боьхкира боьхкина бухкур\nдо̄ца доца – kratak\nдо̄ца во̄ца йо̄ца бо̄ца\nдо̌ш дош – riječ\njed. д до̌ш де̌шан дашна дашо̄̌ даше̄̌\nmn. д де̌шнаш де̌шнийн де̌шнашна де̌шнаша де̌шнашка\nдо̄ьзал доьзал – obitelj\njed. б до̄ьзал до̄ьзалан до̄ьзална до̄ьзало̄̌ до̄ьзале̄̌\nmn. д до̄ьзалш до̄ьзалийн до̄ьзалшна до̄ьзалша до̄ьзалшка\nдукха дукха – puno\nдуткъа дуткъа – tanak, vitak, mršav\nдуткъа вуткъа йуткъа буткъа\nдуха а духа а – opet\nдуха а вуха а йуха а буха а\nдуьне̄̌ дуьне – svijet\njed. д дуьне̄̌ дуьне̄̌нан дуьне̌нна дуьне̄̌но̄̌ дуьне̄̌не̄̌\nmn. д дуьне̄̌наш дуьне̄̌нийн дуьне̄̌нашна дуьне̄̌наша дуьне̄̌нашка\nдуьра дуьра – slan\nжижиг жижиг – meso\njed. д жижиг жижиган жижигна жижиго̄̌ жижиге̄̌\nmn. д жижигаш жижигийн жижигашна жижигаша жижигашка\nжима жима – malen\nжима жима – mlad\nжо̌п жоп – odgovor\njed. д жо̌п жо̄ьпан жо̄ьпана жо̄ьпо̄̌ жо̄ьпе̄̌\nmn. д жоьпаш жоьпийн жоьпашна жоьпаша жоьпашка\nжо̌п дала жоп дала – odgovarati, odgovoriti\nsubjekt u ergativu: ас жо̌п ло̄̌\nжо̌п дала жо̌п ло̄̌ жо̌п ло̄̌ра жо̌п делира жо̌п делла жо̌п лур\nжӏаьла жӏаьла – pȁs\njed. д жӏаьла жӏаьлин жӏаьлина жӏаьло̄̌ жӏаьле̄̌\nmn. д жӏаьлеш жӏаьлийн жӏаьлешна жӏаьлеша жӏаьлешка\nжӏов жӏов – čekić\njed. й жӏов жӏаьвнан жӏаьвнна жӏаьвно̄̌ жӏаьвне̄̌\nmn. й жӏаьвнаш жӏаьвнийн жӏаьвнашна жӏаьвнаша жӏаьвнашка\nжӏонка жӏонка – mrkva\njed. д жӏонка жӏонкин жӏонкина жӏонко̄̌ жӏонке̄̌\nmn. д жӏонкаш жӏонкийн жӏонкашна жӏонкаша жӏонкашка\nзе̄̌заг зезаг – cvijet\njed. д зе̄̌заг зе̄̌заган зе̄̌загна зе̄̌заго̄̌ зе̄̌заге̄̌\nmn. д зе̄̌загаш зе̄̌загийн зе̄̌загашна зе̄̌загаша зе̄̌загашка\nзуда зуда – žena, supruga\njed. й зуда зудчун зудчунна зудчо̄̌ зудчуьнга\nmn. б зударий зударийн зударшна зударша зударшка\nиза иза – on, ona, ono; ovo, to\nиза цуьнан цунна цо̄̌ цуьнга\nирча ирча – ružan\nиштта иштта – takav, tako\nйаздан йаздан – pisati\nsubjekt u ergativu: ас йаздо\nйаздан д йаздо йаздора йаздира йаздина йаздор\nйазван в йазво йазвора йазвира йазвина йазвор\nйазйан й йазйо йазйора йазйира йазйина йазйор\nйазбан б йазбо йазбора йазбира йазбина йазбор\nйа̄здархо̄̌ йаздархо – pisac\njed. в | й йа̄здархо̄̌ йа̄здархо̄̌чун йа̄здархо̄̌чунна йа̄здархо̄̌чо̄̌ йа̄здархо̄̌чуьнга\nmn. б йа̄здархо̌й йа̄здархо̌йн йа̄здархо̌шна йа̄здархо̌ша йа̄здархо̌шка\nйалх йалх – šest\nйий йий – pivo\njed. д йий йийн йийна йийно̄̌ йийга\nйир йир – pjesma (skladba)\njed. й йир йиран йирана йиро̄̌ йире̄̌\nmn. й йирш йирийн йиршна йирша йиршка\nйиша йиша – sestra\njed. й йиша йишин йишина йишас йише̄̌\nmn. б йижарий йижарийн йижаршна йижарша йижаршка\nйоккха стаг йоккха стаг – žena (odrasla osoba ženskog spola)\njed. й йоккха стаг йоккхачу стеган йоккхачу стагана йоккхачу стага йоккхачу стаге̄̌\nйо̌хкархо̄̌ йохкархо – prodavač, prodavačica\njed. в | й йо̌хкархо̄̌ йо̌хкархо̄̌чун йо̌хкархо̄̌чунна йо̌хкархо̄̌чо̄̌ йо̌хкархо̄̌чуьнга\nmn. б йо̌хкархо̌й йо̌хкархо̌йн йо̌хкархо̌шна йо̌хкархо̌ша йо̌хкархо̌шка\nйоӏ йоӏ – djevojka, ćerka\njed. й йоӏ йоӏан йоӏана йоӏо̄̌ йоӏе̄̌\nmn. б мехкарий мехкарийн мехкаршна мехкарша мехкаршка\nйукъ йукъ – sredina, centar\njed. й йукъ йукъан йукъана йукъо̄̌ йуккъе̄̌\nmn. й йаккъаш йаккъийн йаккъашна йаккъаша йаккъашка\nйукъахь йукъахь – zajedno\nйурт йурт – selo\njed. й йурт йуьртан йуьртана йуьрто̄̌ йуьрта | йуьрте̄̌\nmn. й йарташ йартийн йарташна йарташа йарташка\nйуьхь йуьхь – lice\njed. й йуьхь йуьхьан йуьхьана йуьхьо̄̌ йуьхье̄̌\nmn. й йаххьаш йаххьийн йаххьашна йаххьаша йаххьашка\nкаро̄̌ каро – nalaziti, naći\nsubjekt u dativu: сӯна карадо\nкаро̄̌ д карадо карадора карийра карийна каро̌р\nв караво каравора\nй карайо карайора\nб карабо карабора\nкарто̌л картол – krumpir\njed. й карто̌л карто̄̌лан карто̄̌лана карто̄̌ло̄̌ карто̄̌ле̄̌\nmn. й карто̄̌лаш карто̄̌лийн карто̄̌лашна карто̄̌лаша карто̄̌лашка\nкафе кафе – kavana\njed. й кафе кафен кафена кафено̄̌ кафега\nквартира квартира – stan\njed. й квартира квартиран квартирана квартиро̄̌ квартире̄̌\nmn. й квартираш квартирийн квартирашна квартираша квартирашка\nке̄̌ма кема – 1. brod; 2. avion\njed. д ке̄̌ма ке̄̌манан ке̄̌манна ке̄̌мано̄̌ ке̄̌мана\nmn. д ке̄̌манаш ке̄̌манийн ке̄̌манашна ке̄̌манаша ке̄̌манашка\nке̄̌манна тӏе̌хь кеманна тӏехь – avionom\nкерла керла – nov\nке̌ст-ке̌ста кест-кеста – često\nке̄̌хат кехат – pismo (poruka)\njed. д ке̄̌хат ке̄̌хатан ке̄̌хатна ке̄̌хато̄̌ ке̄̌хате̄̌\nmn. д ке̄̌хаташ ке̄̌хатийн ке̄̌хаташна ке̄̌хаташа ке̄̌хаташка\nкино кино – kino\njed. й кино кинон кинона киноно̄̌ кинога\nmn. й кинош кинойн киношна киноша киношка\nкласс класс – razred\njed. й класс классан классана классо̄̌ классе̄̌\nmn. й классаш классийн классашна классаша классашка\nкнига книга – knjiga\njed. й книга книгин книгина книго̄̌ книге̄̌\nmn. й книгаш книгийн книгашна книгаша книгашка\nко̌г ког – noga\njed. б ко̌г ко̄̌ган ко̄̌гана ко̄̌го̄̌ ко̄̌ге̄̌\nmn. д ко̄̌гаш ко̄̌гийн ко̄̌гашна ко̄̌гаша ко̄̌гашка\nкоманда команда – ekipa, momčad\njed. й команда командин командина командо̄̌ команде̄̌\nmn. й командаш командийн командашна командаша командашка\nко̌р кор – prozor\njed. д ко̌р ко̄̌ран ко̄̌рана ко̄̌ро̄̌ ко̄̌ре̄̌\nmn. д ко̄̌раш ко̄̌рийн ко̄̌рашна ко̄̌раша ко̄̌рашка\nко̄̌ра йуххе̌хь кора йуххехь – pored prozora\nко̄̌ра юххе̌хь кора юххехь – pored prozora\nкорта корта – glava\njed. б корта коьртан коьртана коьрто̄̌ коьрте̄̌\nmn. д кортош кортойн кортошна кортоша кортошка\nко̌ч коч – košulja\njed. й ко̌ч кӯчан кӯчана кӯчо̄̌ кӯче̄̌\nmn. й кӯчамаш кӯчамийн кӯчамашна кӯчамаша кӯчамашка\nкуй куй – kapa\njed. б куй куйнан куйнна куйно̄̌ куйне̄̌\nmn. д куйнаш куйнийн куйнашна куйнаша куйнашка\nкуьг куьг – ruka\njed. д куьг куьйган куьйгана куьйго̄̌ куьйге̄̌\nmn. д куьйгаш куьйгийн куьйгашна куьйгаша куьйгашка\nкуьг то̄̌ха куьг тоха – dirati, taknuti\nsubjekt u ergativu: ас куьг тӯху\nкуьг то̄̌ха куьг тӯху куьг тӯхура куьг туьйхира куьг то̄ьхна куьг тӯхур\nкхиа кхиа – 1. rasti; 2. zreti\nsubjekt u absolutivu: со кхуьу\nкхиа кхуьу кхуьура кхиира кхиъна кхуьур\nкхиъна кхиъна – 1. odrastao; 2. zreo\nкхо кхо – tri\nкхузахь кхузахь – ovdje\nкъаме̌л къамел – razgovor, govor\njed. д къаме̌л къаме̄̌лан къаме̄̌лана къаме̄̌ло̄̌ къаме̄̌ле̄̌\nmn. д къаме̄̌лаш къаме̄̌лийн къаме̄̌лашна къаме̄̌лаша къаме̄̌лашка\nкъаме̌л дан къамел дан – razgovarati\nsubjekt u ergativu: ас къаме̌л до̌\nкъаме̌л дан къаме̌л до̌ къаме̌л до̌ра къаме̌л дира къаме̌л дина къаме̌л дер\nкъахьо̄̌ къахьо – kava\njed. й къахьо̄̌ къахьо̄̌нан къахьо̌нна къахьо̄̌но̄̌ къахьо̄̌га\nmn. й къахьо̄̌наш къахьо̄̌нийн къахьо̄̌нашна къахьо̄̌наша къахьо̄̌нашка\nкъаьхьа къаьхьа – gorak\nкъе̄на къена – star (koji nije mlad)\nкъу къу – kradljivac, kradljivica\njed. в | й къу къуьнан къуьнна къуьно̄̌ къуьне̄̌\nmn. б къуй къуйн къушна къуша къушка\nкӏайн кӏайн – bijel\nкӏант кӏант – momak, sin\njed. в кӏант кӏентан кӏантана кӏанта кӏанте̄̌\nmn. б кӏентий кӏентийн кӏенташна кӏенташа кӏенташка\nкӏе̄да кӏеда – mek\nкӏира кӏира – tjedan\njed. д кӏира кӏиранан кӏиранна кӏирано̄̌ кӏиране̄̌\nmn. д кӏиранаш кӏиранийн кӏиранашна кӏиранаша кӏиранашка\nкӏорга кӏорга – dubok\nлаа лаа – htjeti, željeti (+ glagol)\nsubjekt u dativu: сӯна лаьа\nлаа лаьа лаьара лиира лиъна луур\nлаг лаг – 1. grlo; 2. vrat\njed. д лаг логан логана лого̄̌ логе̄̌\nmn. д легаш легийн легашна легаша легашка\nлаза лаза – boljeti\nsubjekt u dativu: сӯна лозу\nлаза лозу лозура лезира лезна лозур\nлам лам – gora, planina\njed. б лам ла̄манан ла̄манна ла̄мано̄̌ ла̄мане̄̌ | ло̄̌ма\nmn. д лаьмнаш лаьмнийн лаьмнашна лаьмнаша лаьмнашка\nлатта латта – stàjati\nsubjekt u absolutivu: со лаьтта\nлатта лаьтта лаьттара лаьттира лаьттина лаьттар\nлаьцна лаьцна – o (nekoj temi)\nлекха лекха – visok\nле̄̌ло̄̌рхо̄̌ лелорхо – vozač\njed. в | й ле̄̌ло̄̌рхо̄̌ ле̄̌ло̄̌рхо̄̌чун ле̄̌ло̄̌рхо̄̌чунна ле̄̌ло̄̌рхо̄̌чо̄̌ ле̄̌ло̄̌рхо̄̌чуьнга\nmn. б ле̄̌ло̄̌рхой ле̄̌ло̄̌рхойн ле̄̌ло̄̌рхошна ле̄̌ло̄̌рхоша ле̄̌ло̄̌рхошка\nлерг лерг – uho\njed. д лерг лерган лергана лерго̄̌ лерге̄̌\nmn. д лергаш лергийн лергашна лергаша лергашка\nле̄̌ха леха – iskati\nsubjekt u ergativu: ас ло̄ьху\nле̄̌ха ло̄ьху ло̄ьхура лийхира ле̌хна ло̄ьхур\nлимон лимон – limun\njed. й лимон лимо̄нан лимонна лимо̄но̄̌ лимо̄не̄̌\nmn. й лимо̄наш лимо̄нийн лимо̄нашна лимо̄наша лимо̄нашка\nло̄̌ ло – snijeg\njed. д ло̄̌ лайн лайна лайно̄̌ лайга\nmn. д ло̌ш ло̌йн ло̌шна ло̌ша ло̌шка\nловза ловза – igrati, igrati se\nsubjekt u absolutivu: со ловзу\nловза ловзу ловзура левзира левзина ловзур\nло̄̌ма лома – u planine\nло̄̌махь ломахь – u planinama\nло̌р лор – liječnik\njed. в | й ло̌р ло̄ьран ло̄ьрана ло̄ьро̄̌ ло̄ьре̄̌\nmn. б ло̄ьраш ло̄ьрийн ло̄ьрашна ло̄ьраша ло̄ьрашка\nлоха лоха – nizak\nмага мага – moći\nsubjekt u ergativu: ас мега\nмага мега мегара мегира мегна мегар\nмаж маж – brada\njed. й маж можан можана можо̄̌ може̄̌\nmn. й мажош мажойн мажошна мажоша мажошка\nмайра майра – muž\njed. в майра майрачун майрачунна майрачо̄̌ майрачуьнга\nmn. б ма̄рош ма̄ройн ма̄рошна ма̄роша ма̄рошка\nмала мала – piti\nsubjekt u ergativu: ас молу\nмала молу молура мелира мелла мер\nмалх малх – sunce\njed. б малх маьлхан маьлхана маьлхо̄̌ маьлхе̄̌\nмара мара – nos\njed. б мара меран мерана мepо̄̌ мере̄̌\nmn. д марош маройн марошна мароша марошка\nмарха марха – oblak\njed. й марха мархин мархина мархо̄̌ мархе̄̌\nmn. й мархаш мархийн мархашна мархаша мархашка\nмас мас – vlas\njed. й мас месан месана месо̄̌ месе̄̌\nmn. й месаш месийн месашна месаша месашка\nмаса маса – koliko\nмассо̄̌ а массо а – svi, sve\nмаца маца – kada\nмашен машен – auto, kola\njed. й машен машенан машенна машено̄̌ машене̄̌\nmn. й машенаш машенийн машенашна машенаша машенашка\nмаьждиг маьждиг – džamija\njed. д маьждиг маьждиган маьждигна маьждиго̄̌ маьждиге̄̌\nmn. д маьждигаш маьждигийн маьждигашна маьждигаша маьждигашка\nмаьнга маьнга – krevet\njed. б маьнга маьнгин маьнгина маьнго̄̌ маьнге̄̌\nmn. д маьнгеш маьнгийн маьнгешна маьнгеша маьнгешка\nмаьнги тӏе̌хь маьнги тӏехь – u krevetu, na krevetu\nмела мела – topao\nмеллаша меллаша – spor (pridjev)\nмерза мерза – sladak\nметтиг меттиг – mjesto\njed. й меттиг меттиган меттигна меттиго̄̌ меттиге̄̌\nmn. й меттигаш меттигийн меттигашна меттигаша меттигашка\nмеца меца – gladan\nмийра то̄̌ха мийра тоха – udariti nogom\nsubjekt u ergativu: ас мийра тӯху\nмийра то̄̌ха мийра тӯху мийра тӯхура мийра туьйхира мийра то̄ьхна мийра тӯхур\nмила мила – tko\nмила хье̄нан хьанна хьа хьаьнга\nмича мича – kamo\nмичара мичара – odakle\nмичахь мичахь – gdje\nмогуш могуш – zdrav\nмо̄жа можа – žut\nмоз моз – med\njed. д моз мезан мазана мазо̄̌ мазе̄̌\nmn. д мезаш мезийн мезашна мезаша мезашка\nмо̌тт мотт – jezik\njed. б мо̌тт меттан маттана матто̄̌ матте̄̌\nmn. д меттанаш меттанийн меттанашна меттанаша меттанашка\nмохь мохь – krik, vrisak\njed. б мохь маьхьаран маьхьарна маьхьаро̄̌ маьхьаре̄̌\nmn. д маьхьарий маьхьарийн маьхьаршна маьхьарша маьхьаршка\nмохь то̄̌ха мохь тоха – 1. kriknuti, vrisnuti; 2. pozvati\nsubjekt u ergativu: ас мохь тӯху\nмохь то̄̌ха мохь тӯху мохь тӯхура мохь туьйхира мохь то̄ьхна мохь тӯхур\nмузей музей – muzej\njed. й музей музейн музейна музейно̄̌ музейга\nmn. й музейш музейийн музейшна музейша музейшка\nмукъа мукъа – slobodan (nezauzet); neradni\nмутта мутта – sok\njed. д мутта муттанан муттанна муттано̄̌ муттане̄̌\nmn. д муттанаш муттанийн муттанашна муттанаша муттанашка\nмуха муха – kakav; kako\nмуьста муьста – kiseo\nнаб наб – san, spavanje\njed. й наб на̄баран на̄барна на̄баро̄̌ на̄баре̄̌\nmn. й на̄барш на̄барийн на̄баршна на̄барша на̄баршка\nнаб йан наб йан – spavati\nsubjekt u ergativu: ас наб йо̌\nнаб йан наб йо̌ наб йо̌ра наб йира наб йина наб йер\nнаггахь наггахь – rijetko\nна̄кха накха – 1. dojka; 2. grudi, prsa\njed. б на̄кха не̄кхан не̄кхана не̄кхо̄̌ не̄кхе̄̌\nmn. д на̄кхош на̄кхойн на̄кхошна на̄кхоша на̄кхошка\nнана нана – majka\njed. й нана не̄нан нанна на̄нас не̄не̄̌\nmn. б на̄ной на̄нойн на̄ношна на̄ноша на̄ношка\nнаьрс наьрс – krastavac\njed. й наьрс наьрсан наьрсана наьрсо̄̌ наьрсе̄̌\nmn. й наьрсаш наьрсийн наьрсашна наьрсаша наьрсашка\nне̌къ некъ – put\njed. б не̌къ не̄̌къан не̄̌къана не̄̌къо̄̌ не̄̌къе̄̌\nmn. д не̄̌къаш не̄̌къийн не̄̌къашна не̄̌къаша не̄̌къашка\nне̄̌къахо̄̌ некъахо – putnik\njed. в | й не̄̌къахо̄̌ не̄̌къахо̄̌чун не̄̌къахо̄̌чунна не̄̌къахо̄̌чо̄̌ не̄̌къахо̄̌чуьнга\nmn. б не̄̌къахой не̄̌къахойн не̄̌къахошна не̄̌къахоша не̄̌къахошка\nне̌хча нехча – sir\njed. й не̌хча не̌хчин не̌хчина не̌хчо̄̌ не̌хче̄̌\nmn. й не̌хчанаш не̌хчанийн не̌хчанашна не̌хчанаша не̌хчанашка\nне̌ӏ неӏ – vrata\njed. й не̌ӏ не̌ӏаран не̌ӏарна не̌ӏаро̄̌ не̌ӏаре̄̌\nmn. й не̌ӏарш не̌ӏарийн не̌ӏаршна не̌ӏарша не̌ӏаршка\nне̌ӏара йуххе̌хь неӏара йуххехь – pokraj vrata\nне̌ӏарна йуххе̌хь неӏарна йуххехь – pokraj vrata\nнохчи нохчи – Čečenac, Čečenka\njed. в | й нохчи нохчичун нохчичунна нохчичо̄̌ нохчичуьнга\nmn. б нохчий нохчийн нохчшна нохчша нохчшка\nнохчийн маттахь нохчийн маттахь – na čečenskom jeziku\nнохчийн мо̌тт нохчийн мотт – čečenski jezik\nНохчийчоь Нохчийчоь – Čečenija\njed. й Нохчийчоь Нохчийчоьнан Нохчийчоьнна Нохчийчоьнō̌ Нохчийчу\nойла ойла – misao, ideja\njed. й ойла ойланан ойланна ойланно̄̌ ойлане̄̌\nmn. й ойланаш ойланийн ойланашна ойланаша ойланашка\nойла йан ойла йан – misliti\nsubjekt u ergativu: ас ойла йо̌\nойла йан ойла йо̌ ойла йо̌ра ойла йира ойла йина ойла йер\nо̌лхазар олхазар – ptica\njed. д о̌лхазар о̌лхазаран о̌лхазарна о̌лхазаро̄̌ о̌лхазаре̄̌\nmn. д о̌лхазарш о̌лхазарийн о̌лхазаршна о̌лхазарша о̌лхазаршка\nоьрсийн маттахь оьрсийн маттахь – na ruskom jeziku\nоьрсийн мо̌тт оьрсийн мотт – ruski jezik\nпа̄зат пазат – čarapa\njed. й па̄зат па̄затан па̄затна па̄зато̄̌ па̄зате̄̌\nmn. й па̄заташ па̄затийн па̄заташна па̄заташа па̄заташка\nпе̌н пен – stijena, zid\njed. б пе̌н пе̄̌нан пе̌нна пе̄̌но̄̌ пе̄̌не̄̌\nmn. д пе̄̌наш пе̄̌нийн пе̄̌нашна пе̄̌наша пе̄̌нашка\nпе̄̌на йуххе̌хь пена йуххехь – pored zida\nпе̄̌на тӏе̌хь пена тӏехь – na zidu\nпе̄̌на юххе̌хь пена юххехь – pored zida\nпилот пилот – pilot\njed. в | й пилот пилотан пилотана пилото̄̌ пилоте̄̌\nmn. б пилоташ пилотийн пилоташна пилоташа пилоташка\nполицин бе̌лхало̄̌ полицин белхало – policajac, policajka\njed. в | й полицин бе̌лхало̄̌ полицин бе̌лхало̄̌чун полицин бе̌лхало̄̌чунна полицин бе̌лхало̄̌чо̄̌ полицин бе̌лхало̄̌чуьнга\nmn. б полицин бе̌лхало̌й полицин бе̌лхало̌йн полицин бе̌лхало̌шна полицин бе̌лхало̌ша полицин бе̌лхало̌шка\nпомидор помидор – rajčica\njed. й помидор помидоран помидорана помидоро̄̌ помидоре̄̌\nmn. й помидораш помидорийн помидорашна помидораша помидорашка\nпхи пхи – pet\nпӏелг пӏелг – prst\njed. б пӏелг пӏелган пӏелгана пӏелго̄̌ пӏелге̄̌\nmn. д пӏелгаш пӏелгийн пӏелгашна пӏелгаша пӏелгашка\nпӏелг то̄̌ха пӏелг тоха – dirati, taknuti\nsubjekt u ergativu: ас пӏелг тӯху\nпӏелг то̄̌ха пӏелг тӯху пӏелг тӯхура пӏелг туьйхира пӏелг то̄ьхна пӏелг тӯхур\nрагӏ рагӏ – red (npr. u dućanu)\njed. й рагӏ рогӏан рогӏана рогӏо̄̌ рогӏе̄̌\nmn. й раьгӏнаш раьгӏнийн раьгӏнашна раьгӏнаша раьгӏнашка\nресторан ресторан – restoran\njed. й ресторан ресторанан ресторанна ресторано̄̌ ресторане̄̌\nmn. й ресторанаш ресторанийн ресторанашна ресторанаша ресторанашка\nсайн сайн – svoj (moj)\nсалти салти – vojnik\njed. в | й салти салтичун салтичунна салтичо̄̌ салтичуьнга\nmn. б салтий салтийн салтшна салтша салтшка\nсамукъане̄̌ самукъане – zanimljiv\nсан сан – moj, moja, moje\nсарахь сарахь – uvečer\nсахьт сахьт – sat\njed. д сахьт сахьтан сахьтана сахьто̄̌ сахьте̄̌\nmn. д сахьташ сахьтийн сахьташна сахьташа сахьташка\nселхана селхана – jučer\nсийна сийна – plav, modar\nсирла сирла – svijetao\nсиха сиха – brz\nсо со – ja\nсо сан сӯна ас со̄ьга\nсо̌м сом – rublja\njed. д со̌м со̄ьман со̄ьмана со̄ьмо̄̌ со̄ьме̄̌\nmn. д со̄ьмаш со̄ьмийн со̄ьмашна со̄ьмаша со̄ьмашка\nсонта сонта – glup\nСоьлжа-Гӏа̄ла Соьлжа-Гӏала – Grozni (grad)\njed. й Соьлжа-Гӏа̄ла Соьлжа-Гӏа̄лин Соьлжа-Гӏа̄лина Соьлжа-Гӏа̄лано̄̌ Соьлжа-Гӏа̄ла\nстаг стаг – osoba, čovjek\njed. в | й стаг стеган стагана стага стаге̄̌\nстатйа статйа – članak\njed. й статйа статйан статйана статйано̄̌ статйага\nmn. й статйаш статйийн статйашна статйаша статйашка\nсте̌нга стенга – kamo\nсте̌нгара стенгара – odakle\nсте̌нгахь стенгахь – gdje\nстигал стигал – nebo\njed. й стигал стигалан стигална стигало̄̌ стигала | стигале̄̌\nmn. й стигалш стигалийн стигалшна стигалша стигалшка\nстол стол – stol\njed. й стол стоьлан стоьлана стоьло̄̌ стоьле̄̌\nmn. й стоьлаш стоьлийн стоьлашна стоьлаша стоьлашка\nсто̌м стом – plod, (u množini) voće\njed. б сто̌м сто̄ьман сто̄ьмана сто̄ьмо̄̌ сто̄ьме̄̌\nmn. д сто̄ьмаш сто̄ьмийн сто̄ьмашна сто̄ьмаша сто̄ьмашка\nстомма стомма – debeo\nстоьла тӏе̌хь стоьла тӏехь – na stolu\nстоьла хьалха стоьла хьалха – za stolom\nстудент студент – student\njed. в студент студентан студентана студенто̄̌ студенте̄̌\nmn. б студенташ студентийн студенташна студенташа студенташка\nстудентка студентка – studentica\njed. й студентка студенткин студенткина студенткас студентке̄̌\nmn. б студенткаш студенткийн студенткашна студенткаша студенткашка\nсурт сурт – slika\njed. д сурт суьртан суьртана суьрто̄̌ суьрте̄̌\nmn. д суьрташ суьртийн суьрташна суьрташа суьрташка\nсуьйре̄̌ суьйре – večer\njed. й суьйре̄̌ суьйре̄̌нан суьйре̌нна суьйре̄̌но̄̌ суьйре̄̌не̄̌\nmn. й суьйре̄̌наш суьйре̄̌нийн суьйре̄̌нашна суьйре̄̌наша суьйре̄̌нашка\nтакси такси – taksi\njed. й такси таксин таксина таксино̄̌ таксига\nmn. й таксеш таксийн таксешна таксеша таксешка\nтарсал тарсал – vjeverica\njed. й тарсал тарсалан тарсална тарсало̄̌ тарсале̄̌\nmn. й тарсалш тарсалийн тарсалшна тарсалша тарсалшка\nтахана тахана – danas\nтетрад тетрад – sveska\njed. д тетрад тетрадан тетрадна тетрадо̄̌ тетраде̄̌\nmn. д тетрадаш тетрадийн тетрадашна тетрадаша тетрадашка\nтиша тиша – star (koji nije nov)\nто̄ба тоба – 1. grupa (ljudi); 2. gužva\njed. й то̄ба то̄банан то̄банна то̄бано̄̌ то̄бане̄̌\nmn. й то̄банаш то̄банийн то̄банашна то̄банаша то̄банашка\nто̄̌ха тоха – udariti, kucnuti\nsubjekt u ergativu: ас тӯху\nто̄̌ха тӯху тӯхура туьйхира то̄ьхна тӯхур\nтуфли туфли – cipela\njed. й туфли туфлин туфлина туфлино̄̌ туфлига\nmn. й туфлеш туфлийн туфлешна туфлеша туфлешка\nтуьйра туьйра – bajka\njed. д туьйра туьйранан туьйранна туьйрано̄̌ туьйранē̌\nmn. д туьйранаш туьйранийн туьйранашна туьйранаша туьйранашка\nтуька туька – dućan\njed. й туька туьканан туьканна туькано̄̌ туькана | туькане̄̌\nmn. й туьканаш туьканийн туьканашна туьканаша туьканашка\nтхан тхан – naš, naša, naše (ekskl.)\nтхо тхо – mi (ekskl.)\nтхо тхан тхӯна о̄ха тхо̄ьга\nтӏай тӏай – most\njed. д тӏай тӏе̄̌н тӏайна тӏайно̄̌ тӏайга\nmn. д тӏе̌ш тӏе̌ийн тӏе̌шна тӏе̌ша тӏе̌шка\nтӏаккха тӏаккха – potom, zatim, poslije\nтӏом тӏом – rat\njed. б тӏом тӏеман тӏамана тӏамо̄̌ тӏаме̄̌\nmn. б тӏемаш тӏемийн тӏемашна тӏемаша тӏемашка\nтӏоьрмиг тӏоьрмиг – torba, ruksak, vreća\njed. б тӏоьрмиг тӏоьрмиган тӏоьрмигна тӏоьрмиго̄̌ тӏоьрмиге̄̌\nmn. д тӏоьрмигаш тӏоьрмигийн тӏоьрмигашна тӏоьрмигаша тӏоьрмигашка\nтӏулг тӏулг – kamen\njed. б тӏулг тӏулган тӏулгана тӏулго̄̌ тӏулге̄̌\nmn. д тӏулгаш тӏулгийн тӏулгашна тӏулгаша тӏулгашка\nуниверситет университет – свеучилиште\njed. й университет университетан университетана университето̄̌ университете̄̌\nmn. й университеташ университетийн университеташна университеташа университеташка\nӯрам урам – ulica\njed. б ӯрам ӯраман ӯрамна ӯрамо̄̌ ӯраме̄̌\nmn. д ӯрамаш ӯрамийн ӯрамашна ӯрамаша ӯрамашка\nурок урок – lekcija\njed. й урок урокан урокана уроко̄̌ уроке̄̌\nmn. й урокаш урокийн урокашна урокаша урокашка\nуьш уьш – oni, one, ona\nуьш це̄ран царна ца̄ра цаьрга\nфамили фамили – prezime\njed. й фамили фамилин фамилина фамилино̄̌ фамилига\nmn. й фамилеш фамилийн фамилешна фамилеша фамилешка\nфильм фильм – film\njed. й фильм фильман фильмана фильмо̄̌ фильме̄̌\nmn. й фильмаш фильмийн фильмашна фильмаша фильмашка\nхаа хаа – 1. znati, poznavati (imati informaciju); 2. umjeti\nsubjekt u dativu: сӯна хаьа\nхаа хаьа хаьара хиира хиъна хаьар\nхаам хаам – poruka\njed. б хаам хааман хаамна хаамо̄̌ хааме̄̌\nmn. б хаамаш хаамийн хаамашна хаамаша хаамашка\nхабар хабар – vijest; glasina\njed. д хабар хабаран хабарна хабаро̄̌ хабаре̄̌\nmn. д хабарш хабарийн хабаршна хабарша хабаршка\nхаза хаза – čuti\nsubjekt u dativu: сӯна хеза\nхаза хеза хезара хезира хезна хезар\nхаза хаза – lijep\nхала хала – težak, naporan\nхан хан – vrijeme\njed. й хан хе̄нан ханна хе̄но̄̌ хе̄не̄̌\nmn. й хе̄наш хе̄нийн хе̄нашна хе̄наша хе̄нашка\nхарцдерг харцдерг – laž\njed. д харцдерг харцдолчун харцдолчунна харцдолчо̄̌ харцдолчуьнга\nmn. д харцдерш харцдерийн харцдершна харцдерша харцдершка\nхасстом хасстом – povrće\njed. б хасстом хассто̄ьман хассто̄ьмана хассто̄ьмо̄̌ хассто̄ьме̄̌\nmn. д хассто̄ьмаш хассто̄ьмийн хассто̄ьмашна хассто̄ьмаша хассто̄ьмашка\nхатта хатта – pitati, zapitati\nsubjekt u ergativu: ас хотту\nхатта хотту хоттура хаьттира хаьттина хоттур\nхаттар хаттар – pitanje\njed. д хаттар хаттаран хаттарна хаттаро̄̌ хаттаре̄̌\nmn. д хаттарш хаттарийн хаттаршна хаттарша хаттаршка\nхелхар хелхар – ples\njed. д хелхар хелхаран хелхарна хелхаро̄̌ хелхаре̄̌\nmn. д хелхарш хелхарийн хелхаршна хелхарша хелхаршка\nхелхар дан хелхар дан – plesati\nsubjekt u ergativu: ас хелхар до̌\nхелхар дан хелхар до̌ хелхар до̌ра хелхар дира хелхар дина хелхар дер\nхеча хеча – hlače\njed. й хеча хечин хечина хечо̄̌ хече̄̌\nmn. й хечеш хечийн хечешна хечеша хечешка\nхи хи – 1. voda; 2. rijeka\njed. д хи хин хина хино̄̌ | хе̄̌ хине̄̌\nmn. д хиш хиийн хишна хиша хишка\nхила хила – biti\nsubjekt u absolutivu: со хуьлу\nхила хуьлу хуьлура хилира хилла хир\nхо̌х хох – lȕk\njed. б хо̌х хо̄̌хан хо̄̌хана хо̄̌хо̄̌ хо̄̌хе̄̌\nmn. д хо̄̌хаш хо̄̌хийн хо̄̌хашна хо̄̌хаша хо̄̌хашка\nхьайн хьайн – svoj (tvoj)\nхьалха хьалха – prije (nekog vremena)\nхьан хьан – tvoj, tvoja, tvoje\nХьан маса йиша йу? Хьан маса йиша йу? – Koliko sestara imaš?\nХьан маса йиша ю? Хьан маса йиша ю? – Koliko sestara imaš?\nхье̄къале̄̌ хьекъале – pametan\nхье̄нан хьенан – čiji\nхье̄̌хархо̄̌ хьехархо – učitelj, učiteljica\njed. в | й хье̄̌хархо̄̌ хье̄̌хархо̄̌чун хье̄̌хархо̄̌чунна хье̄̌хархо̄̌чо̄̌ хье̄̌хархо̄̌чуьнга\nmn. б хье̄̌хархой хье̄̌хархойн хье̄̌хархошна хье̄̌хархоша хье̄̌хархошка\nхьо хьо – ti\nхьо хьан хьӯна ахь хьо̄ьга\nхьормат хьормат – kruška\njed. й хьормат хьорматан хьорматна хьормато̄̌ хьормате̄̌\nmn. й хьорматаш хьорматийн хьорматашна хьорматаша хьорматашка\nхӏара хӏара – ovo\nхӏара хӏокхуьнан хӏокхунна хӏокхо̄ хӏокхуьнга\nхӏаъ хӏаъ – da\nхӏетахь хӏетахь – onda, tada\nхӏинца хӏинца – sada\nхӏора дийнахь хӏора дийнахь – svaki dan\nхӏора кӏиранах хӏора кӏиранах – svaki tjedan\nхӏора ӏуьйранна хӏора ӏуьйранна – svako jutro\nхӏо̌рд хӏорд – more\njed. б хӏо̌рд хӏо̌рдан хӏо̌рдана хӏо̌рдо̄̌ хӏо̌рде̄̌\nmn. д хӏо̌рдаш хӏо̌рдийн хӏо̌рдашна хӏо̌рдаша хӏо̌рдашка\nхӏума хӏума – stvar\njed. й хӏума хӏуманан хӏуманна хӏумано̄̌ хӏумане̄̌\nmn. й хӏуманаш хӏуманийн хӏуманашна хӏуманаша хӏуманашка\nхӏун хӏун – što\nхӏун сте̄̌нан сте̌нна сте̄̌ стенга\nхӏунда хӏунда – zašto\nца ца – ne\nцеран церан – njihov, njihova, njihovo\nцерг церг – zub\njed. й церг церган цергана церго̄̌ церге̄̌\nmn. й цергаш цергийн цергашна цергаша цергашка\nцигахь цигахь – tamo\nцициг цициг – mačka, mačak\njed. д цициг цициган цицигна цициго̄̌ цициге̄̌\nmn. д цицигаш цицигийн цицигашна цицигаша цицигашка\nцомгуш цомгуш – bolestan\nцуьнан цуьнан – njegov, njezin\nцхьа цхьа – jedan\nцхьа̄ а цхьа а – nitko, ništa, nijedan, nikoji\nцхьаьна цхьаьна – zajedno\nцӏа цӏа – kući\nцӏахь цӏахь – kod kuće\nцӏе цӏе – ime\njed. й цӏе цӏеран цӏарна цӏаро̄̌ цӏаре̄̌\nmn. й цӏерш цӏерийн цӏершна цӏерша цӏершка\nцӏейа̄йархо̄̌ цӏейайархо – vatrogasac\njed. в | й цӏейа̄йархо̄̌ цӏейа̄йархо̄̌чун цӏейа̄йархо̄̌чунна цӏейа̄йархо̄̌чо̄̌ цӏейа̄йархо̄̌чуьнга\nmn. б цӏейа̄йархой цӏейа̄йархойн цӏейа̄йархошна цӏейа̄йархоша цӏейа̄йархошка\nцӏе̌н цӏен – crven\nцӏенкъа цӏенкъа – pod (podnica)\njed. й цӏенкъа цӏенкъанан цӏенкъанна цӏенкъано̄̌ цӏенкъа\nmn. й цӏенкъанаш цӏенкъанийн цӏенкъанашна цӏенкъанаша цӏенкъанашка\nцӏенкъахь цӏенкъахь – na podu\nцӏе̄ра цӏера – domaći\nцӏе̄ра бо̌лх цӏера болх – domaća zadaća\njed. б цӏе̄ра бо̌лх цӏе̄ра бе̌лхан цӏе̄ра балхана цӏе̄ра балхо̄̌ цӏе̄ра балхе̄̌\nmn. б цӏе̄ра бе̌лхаш цӏе̄ра бе̌лхийн цӏе̄ра бе̌лхашна цӏе̄ра бе̌лхаша цӏе̄ра бе̌лхашка\nцӏерпо̌шт цӏерпошт – vlak\njed. й цӏерпо̌шт цӏерпо̌штан цӏерпо̌штана цӏерпо̌што̄̌ цӏерпо̌шта\nmn. й цӏерпо̌шташ цӏерпо̌штийн цӏерпо̌шташна цӏерпо̌шташа цӏерпо̌шташка\nцӏерпо̌шта тӏе̌хь цӏерпошта тӏехь – vlakom\nча̄гӏар чагӏар – vino\njed. д ча̄гӏар ча̄гӏаран ча̄гӏарна ча̄гӏаро̄̌ ча̄гӏаре̄̌\nmn. д ча̄гӏарш ча̄гӏарийн ча̄гӏаршна ча̄гӏарша ча̄гӏаршка\nчай чай – čaj\njed. д чай чайнан чайнна чайно̄̌ чайне̄̌\nmn. д чайнаш чайнийн чайнашна чайнаша чайнашка\nчам чам – ukus\njed. б чам чо̄ман чо̄мана чо̄мо̄̌ чо̄ме̄̌\nmn. б че̄маш че̄мийн че̄машна че̄маша че̄машка\nчов чов – rana\njed. й чов чевнан чевнна чевно̄̌ чевне̄̌\nmn. й чевнаш чевнийн чевнашна чевнаша чевнашка\nчо̌рпа чорпа – juha, čorba\njed. й чо̌рпа чо̌рпин чо̌рпина чо̌рпано̄̌ чо̌рпане̄̌\nmn. й чо̌рпанаш чо̌рпанийн чо̌рпанашна чо̌рпанаша чо̌рпанашка\nчӏа̄ра чӏара – riba\njed. б чӏа̄ра чӏе̄ран чӏе̄рана чӏе̄ро̄̌ чӏе̄ре̄̌\nmn. д чӏе̄рий чӏе̄рийн чӏе̄ршна чӏе̄рша чӏе̄ршка\nчӏо̄гӏа чӏогӏа – tvrd\nчӏо̄гӏа чӏогӏа – vrlo\nше̄кар шекар – šećer\njed. д ше̄кар ше̄каран ше̄карна ше̄каро̄̌ ше̄каре̄̌\nmn. д ше̄карш ше̄карийн ше̄каршна ше̄карша ше̄каршка\nшен шен – svoj (njegov, njezin)\nши ши – dva\nшийла шийла – hladan\nшкола школа – škola\njed. й школа школин школина школо̄̌ школе̄̌\nmn. й школаш школийн школашна школаша школашка\nшо шо – ljeto\njed. д шо шеран шарна шеро̄̌ шере̄̌\nmn. д шераш шерийн шерашна шераша шерашка\nшу шу – vi\nшу шун шуна аша шуьга\nшун шун – vaš, vaša, vaše\nшура шура – mlijeko\njed. й шура шурин шурина шуро̄̌ шуре̄̌\nmn. й шуьреш шуьрийн шуьрешна шуьреша шуьрешка\nшуьйра шуьйра – širok\nэкзамен экзамен – ispit\njed. й экзамен экзаменан экзаменна экзамено̄̌ экзамене̄̌\nmn. й экзаменаш экзаменийн экзаменашна экзаменаша экзаменашка\nэ̄̌ца эца – 1. uzimati, uzeti; 2. kupovati, kupiti; 3. dobiti, primiti\nsubjekt u ergativu: ас о̄ьцу\nэ̄̌ца о̄ьцу о̄ьцура ийцира э̌цна о̄ьцур\nӏа ӏа – zima\njed. д ӏа ӏаьнан ӏаьнна ӏаьно̄̌ ӏаьне̄̌\nmn. д ӏаьнаш ӏаьнийн ӏаьнашна ӏаьнаша ӏаьнашка\nӏаж ӏаж – jabuko\njed. б ӏаж ӏе̄жан ӏе̄жана ӏе̄жо̄̌ ӏе̄же̄̌\nmn. д ӏе̄жаш ӏе̄жийн ӏе̄жашна ӏе̄жаша ӏе̄жашка\nӏай ӏай – zimi, u zimsko doba\nӏам ӏам – 1. jezero; 2. lokva\njed. б ӏам ӏо̄ман ӏо̄мана ӏо̄мо̄̌ ӏо̄ме̄̌\nmn. д ӏаьмнаш ӏаьмнийн ӏаьмнашна ӏаьмнаша ӏаьмнашка\nӏан ӏан – sjediti\nsubjekt u absolutivu: со ӏа\nӏан ӏа ӏара ӏира ӏина ӏep\nӏаьржа ӏаьржа – crn\nӏилла ӏилла – ležati\nsubjekt u absolutivu: со ӏуьллу\nӏилла ӏуьллу ӏуьллура ӏиллира ӏиллина ӏуьллур\nӏиндагӏ ӏиндагӏ – sjenka\njed. д ӏиндагӏ ӏиндагӏан ӏиндагӏна ӏиндагӏо̄̌ ӏиндагӏе̄̌\nmn. д ӏиндагӏаш ӏиндагӏийн ӏиндагӏашна ӏиндагӏаша ӏиндагӏашка\nӏуьйранна ӏуьйранна – ujutro\nӏуьйре̄̌ ӏуьйре – jutro\njed. й ӏуьйре̄̌ ӏуьйре̄̌нан ӏуьйре̌нна ӏуьйре̄̌но̄̌ ӏуьйре̄̌не̄̌\nmn. й ӏуьйре̄̌наш ӏуьйре̄̌нийн ӏуьйре̄̌нашна ӏуьйре̄̌наша ӏуьйре̄̌нашка


Марха достучу денна кечамаш беш бу Нохчийчохь\nRussia -- The moon is seen behind the crescent of the Yaroslavl Central Mosque, 29Nov2012\nКху деношкахь, берриг а бусулба нах санна, марха даста кечлуш бу Нохчийчура бахархой. Коьртачу декъана иза ду токхе даарийн стол кечьяр. Цу гIуллакхана тIаьхьарчу хенахь тIех сов харжаш еш Iедал ду нохчийн.\nХIокху а, тIаьхь тIедогIучу шина-кхаа дийнахь, махкахь мел йолчу бахзаршкахь а, туьканашкахь а, яа а, тIейоха а, хIума, ша ерг ала мегар долуш дIаера ю. Дерриге а дийнахь, хан яьллалца болх беш ю и меттигаш. Бусулбачу нехан, уггаре а дезчу денна, массарна а лаьа, тIехь цIена бедар хуьлийла а, стоьла тIехь, мерза мел ерг хилийта.\nНохчий, шаьш цхьа хIума долийча, юккъерачу барамехь саца кхеташ боцун дела, тIех сов харжаш еш, бина кхача, даздарш дIадаьлча дIакхуссуш дукха меттигаш нисло. И хIума ца леладайта, хIора шарахь аьлча санна, республикан муфтиято кхайхкам бо, нахе хIуманна хьурмат де олий, амма, бахаршкахь долчу суьрте хьажча, го, уьш кхача безачу дIа ца кхочийла.\nГуьмса гIалана коьратчу маьждиган имам волчу Кимаев Юсупа дийцира Маршо радиога, шаьш оцу хьокъехь нахана юккъехь бечу хьехамех.\nКимаев Юсуп: « Мархийна де вай чIогIа къаьстина кечам беш де ду. Цхьаберш, хьал долчарах тарбала гIерташ, ца лелийча ца довлу бохуш, декхаре а боьлхуш хIума лело гIерта. Делахь а , нгахе, хIораммо шен-шен тароне хьаьжжина хIума де аьлла дIакхайкхина ду. ХIора стаганна, шай марха къобал дан веъча, кара хIума кховдо луура ду-кх.\nДелахь а хIума кара кховдо мегар ду, барамелла тIехь а ца волуш, цхьа даккхий совгIаташ дан а ца гIерташ. Шоколадан бот ялаь а, вай даиманна хилла а ю. Марха достучу дийнахь, вай мерза хIума дIасакховдор бахьанца, мераз хаза де а ду иза массераан. Вай махкахь, муфтиято дIакхайкхадайтинарг из ду».\nДиндайша бохург наха, шаьш кхетадеччу агIора леладо. Оцу хIумано, къома дог-ойла а, комаьрша амал а гойту. Массанхьа долчу хьолах лаьцна ишшта дийцира, Эльза цIе йолчу Соьлжа-гIаларчу цхьана зудчо.\nЭльза: « Ша верг, езниг, мерзниг эца гIерташ воллу. Ахча доцурш, цаьрга ахьоьжуш, шай таро ерг лело гIерта. Яа хIума кеч а йина, иза наха йиъча-м цуьнах доккха сагIа хира дара. Амма, цхьана гайтаман дIахIоттийна хуьлу уьш. Ишштачу нехан, чу воьдуш а, ян иза юуш а стаг ца хуьлу. ТIаккха иза сагIа дац».\nМарха достуш долу де, зударийн кхача кечбаран похIмаллийн къийсамах тера хета Адам цIе йолчу Соьлжа-гIалара вахархочуьнна. Хьалха санна, чу нах ца оьху, цундела, ишшта дукха кечбан кхача оьшуш бацара элира цо.\nАдам: «Зударийн цхьа къовсам санна ду и марха досту де. Оьрсийн маттахь «соревнование» а олу цуьнах. ВогIучу иттех стаган а, чуьрчарна а хьалха йилла хилчхьан тоам болуш ю. ДIаялча, иза тIеян а мегар ма ду шозлогIачу дийнахь. Стол кагдаллалца яа хIума тIе ма юьллу вай. Лулахочо цхьа котам эцча, ши котам эца гIерташ хуьлу вай. Иза нийса дац».\nХьалха лелийнехь а, кху шарахь, шай доьзалехь и хIума лелора долуш яц Эльза. Жима-жима еш, яа хIума йийра ю элира цо.\nЭльза: «Суна балха тIехь догIуш I0 бIе туьма ду,сан марнанна а ду оццула пенси. Чохь кхо бера а дут хан. Тхайн оцу дийнахь яала хIума кечйира йолуш ю-кх со. ТIеттина уьш схьа а эцна. Юха уьш Iдакхосса сан хIун бала кхаьчна. Цхьабочлу наха сагIана схьа а ма ца оьцу. Цундела, со йолчу мила вогIура ву а хаа суна, оцу барамехь ас кхача а кечбийра бу».\nШай агIора бусулба динан говзанчаш, дийцарехь хIуманна кхоам бар, тIех сов рицкъ ца дайра, коьрте дилла деза наха. Аюбов Ясраил цIе йолчу, дешначу стага, ишшта дийцира цуьнах лаьцна.\nАюбов Ясраил: «Марха достучу дийнахь, нохчаша чIогIа мерза кхача а кечбо. Амма, юуш бюерш кIезгша хуьлу. Цундела, шаьш юуург, исрап ца деш, дIа ца кхуссуш, Дала гергахь иза ларъеш хIума дан деза».\nМарханаш дастаран денош тIекхачаре баккхийчара сатийсина а ца Iаш, царелла чIогIа сатессина ду бераш а. ХIинцале, денош а, сахьташ а дагар деш ду, царах цхьа дерш, карахь тIоьрмигаш а эцна, лулахой болчухула марханагш къобал дан хан тIе мац кхочура ю. Лиза боху 6 шо кхаьчна хIара йоI санна.\nЛиза: «Марх кхобал дан тхо кечлуш бу. Сан нанас суна а , сан йишина а, хIумш эца яхна базар. ТIоьрмигаш а эцна, цхьацца лулахой болчу гIура дут хо.Цигахь кампеташ а, сегIазаш а лура ду тхуна. Уьш гул а йой, тхайга схьадаьхкинчу берашна дIалура ю оха».\nТкъа, оцу юккъолгIа, базарахь, мерах хьокху йовлакхаш а, кучамаш юьхкучеран, шарахь а ца хилла болу мах хуьлуш бу. Стохка, масалла, Италера кучамаш юьхкучу цхьана кIанта, уьш йоьхкина, цхьана шина кIирнахь, 2 миллион сов соьман са яьккхинера. ДIа мел оьцу, йохкархой-м оьшура бац Нохчийчохь.\nКерста президенташа ларам бо Рамаданан\nХIунда гIерта нохчий, вовшашца къийса а луш, Марха достучу дийнахь стоьлаш кечъян?


17 января Капелла России имени А.А. Юрлова представила программу «Наше Рождество» в Концертном зале имени С.В. Рахманинова | Yurlov Russian State Academic Choir


Кабулера эвакуаци яран жамIаш "боккха кхиам" бу аьлла Байдена\n"Бокка кхиам" бу америкхой а, кхечу пачхьалкхийн бахархой а, ишта афганхой а цхьаьна, Кабулера арабохуш дIаяьхьначу операцин жамIаш аьлла Американ Цхьаьнатоьхначу Штатийн президенто Джо Байдена. Афганистанера тIемалой арабахарца доьзна шинарин дийнахь шен къоме вистхуьлуш дина и дIахьедар цо. Американ дуккхаъчу политикаша а, комментаторша а критика йира Байденан администрацина, йинчу эвакуацина а, иза кхин дIа ца яхъян бинчу сацамна а, операци байначу беттан 31-чохь ерзорна а.\nЦара дуьйцура аэропортехь хуьлучу кегарих, иттаннашкахь беллачу афганхойх, Американ цхьаболу бахархой эвакуацин рейсашна тIе ца кхачабаларх. Церан емалдар дIатеттира Байдена ша вистхуьлуш. Цо дIахьедира, 16 дийнахь Кабулера 120 эзар стаг араваьккхина хиларх, шайлахь пхи эзар сов амеркхо а волуш, иштта кхечу мехкийн бахархой а, доккхачу декъанна, Афганистан шайн дола ерзийначу тIалибех Iалашбан безаш хилла афганхой а цхьаьна.\nБайдена бахарехь, хIаваэхула нахана эвакуаци еш исторехь цул а чолхе операци кхин хилла а яц. Американ президенто лаккхара мах хадийна тIемалойн а, дипломатийн а, оцу операцина юкъа мел озийначийн а. Цо билгалдаьккхина, иза тIеман операци яцара, гуманитаран яра аьлла, иштта, турпалхой бара аьлла, эвакуаци ерзон масех де дисинчу хенахь Кабулехь динчу терроран тохарехь вийна Американ 13 тIемало.\nАфганистанера аравала мел луучунна, Цхьаьнатоьхначу Штаташка бахка бакъо йолчу афганхошна а цхьаьна, кхин дIа а гIо дийр ду шаьш аьлла президенто. Царна дIабоьлхуш новкъарло йийр яц шаьш аьлла, тIалибаша дош далар карладаьккхина Байдена.\n"ТIом берзо хан кхаьчна", - аьлла президенто. Цо билгалдаьккхина, Американ Цхьаьнатоьхначу Штатийн Афганистанехь хилла коьрта Iалашонаш кхочушйина хиларх.\nБайдена бахарехь, пачхьалкхо шен боллу къийсам тIехьажо беза керлачу кхерамашна дуьхьал, юкъахь Китайра а, Оьрсийчоьнера а болу кхерам а билгалбоккхуш.\n20 шо гергга зама яра Афганистанехь Американ эскарш латтон. ХIетахь Афганистанехь вехаш хиллачу террорхойн "Аль-Къайда" тобанан лидеро Iусама бен Ладена Гезгамашин-беттан 11-чохь теракт дайтинчул тIаьхьа йолира оцу пачхьалкхехь операци. Еххачу хеначохь Американа дуьхьал бара оцу тIамехь тIалибаш а.\nДахначу оршотан дийнахь Кабулан аэропортера гIаьттира тIаьххьара америкхойн кема. Цул тIаьхьа "Талибан" (Оьрсийчохь йихкина ю) боламан векалша дIакхайкхийра тIом чекхбаларх а, цу тIамехь шаьш "толам" баккхарх а.


«ДАТО БУХIА» – МЕХАЛА СОВГIАТ » Нийсо-Дагестан\n31.03.2021 92 0 niyso\nДIадаханчу шотдийнахь, бекарг беттан (март) 27-чу дийнахь, Соьлжа-ГIалахь, Нохчийн пачхьалкхан хьехархойн университетехь Нохчийн Республикин Интеллектуальни центро «Дато бухIа» совгIат даларан 17-гIа церемони дIаяьхьира. Иза, вовшах а тоьхнера цу центран декъашхоша. Суьйренехь дакъалецира «Дато бухIа» совгIатан лауреаташа а, республикин Iилманан, дешаран, культурин, могашаллаIалашъяран белхахоша а, журналисташа а, интеллигенцис а, студенташа а. Даздаран хьолехь дIадоладелира хIара беркате цхьаьнакхетар. И дIахьош долчу Россин хьакъволчу артиста Джамаев Iимрана а, Нохчийн Республикин культурин хьакъйолчу белхахочо Мумаева Анжелас а, гулбеллачаьрга маршалла а хаьттина, Центран балхах а, республикехь культурин тIегIа лакхадаккхарехь цуьнан маьIнах а дийцира. Хьалхара дош цара делира Интеллектуальни центран правленин председательна, Нохчийн Республикин Парламентан дешаран комитетан председательна Хасбулатов Бекханна. Шен къамелехь цо билгалдаьккхира республикехь Интеллектуальни центр кхоллар исторически хилам хилар. Цу гIуллакхан дIадолор 2003-чу шеран 23-чу мартехь хилира, Нохчийн Республикин Администрацин куьйгалхо волчу Кадыров Ахьмад-Хьаьжас иза юкъадаккхарца. ХIетахь дуьйна болх беш ю хIара центр. Верриг а 210 лауреат ву «Дато бухIа» совгIатан, ткъа тахана кхин 14 тIекхетар ву, элира Бекхана. Уьш берриш а интеллектуальни декъан къинхьегамхой бу, тIетуьйхира цо.\nСцени тIе кхойкху «Дато бухIа» совгIатан дуьххьарлера лауреат, Нохчийн Республикин Iилманан Академин президент Гапуров Шахруди Айдиевич. Центро бечу мехалчу балхах лаьцна дуьйцу цо. «Дато бухIа» совгIат уггаре а дезачарах цхьаъ ду вайн республикехь, иза интеллектуальни декъехь бIаьрла кхимаш баьхначарна, шен къинхьегамца вайн культура кхиорехь доккха дакъа лаьцначарна луш ду, элира академико. Цо декъалбира керла лауреаташ, церан цIераш цкъачунна зала чохь яхаза елахь а.\nСовгIаташ даларан хьокъехь къамел до жюрин председатела, историн Iилманийн доктора Ибрагимов Муса Муслимовича. ДIадаханчу шерашкахь «Дато бухIа» совгIат деллачу лауреаташна юкъахь бара вайн республикехь а, Кавказехь а бевзина ца Iаш, ерриге Россехь а, дуьненахь а бевзаш хилла болу Iилманчаш: академик Саламбек Хаджиев, профессор Руслан Хасбулатов, ткъа иштта Iеламстаг: Хожа-Ахьмад Кадыров, поэт: Шайхи\nАрсанукаев, илланча: Валид Дагаев, суртдиллархо: Аманды Асуханов, къона Iилманча: Насруди Яричев.\n«Дешар» цIе йолчу номинацехь совгIат дIадала сцени тIе кхойкху Нохчийн пачхьалкхан хьехархойн университетан ректор Байханов ИсмаьIал а, Интеллектуальни центран декъашхо, Iилманча Бугаев Iабдулла а. Цара цу номинацехь толам баьккхинчу лауреатан цIе йоккху: иза историн Iилманийн доктор Хасбулатова Зулай Iимрановна ю. Лауреатана совгIат дIало, Зулайх дош олу Бугаев Iабдуллас. Баркалла олуш, йистхуьлу керла лауреат.\nОцу номинацехь кхин шина лауреатана а ло совгIаташ. Уьш бу: физико-математически Iилманийн доктор Асхабов Султан Нажмудинович а, Соьлжа-ГIалин пачхьалкхан мехкадаьттан университетан доцент Саламова Мадина Шахидовна.\n«Хьехархо» номинацехь лауреат дIакхайкхайо нохчийн меттан хьехархо Тайсумова Зина Магомедовна. Иза школехь болх беш йолу 53 шо ду. Баккхий кхимаш а бохуш, хьанала къахьоьгуш ю Зина Магомедовна, боху цунах лаьцна дош аьллачара.\n«Мелехь гIуллакх дар (Подвижничество)» номинацехь лауреат хIутту технически Iилманийн доктор, профессор Курумов Джамалди Сурхоевич. Цунах лаьцна дуьйцу академика Батаев Денис. Москвахь Iер-дахар долуш, Iилманан декъехь къахьоьгуш а, бизнесан гIуллакх лелош а, вайн республикерчу дуккха а нахана гIо дина ву Джамалди.\n«Могашалла Iалашъяр» номинацехь лауреат кхайкхаво Нохчийн Республикин хьакъволу лор Ахматханов Хусейн Умарович.\n«Iилма» номинацехь лауреат хIутту физико-математически Iилманийн доктор Умархаджиев Салавди Мусаевич. Лауреатан балхах лаьцна дуьйцу академика Гапуров Шахрудис. Салавди Мусаевича шен лабораторехь интернета чу нохчийн мотт боккхуш ву, иза Iалмат мехала гIуллакх ду вайн маттана а, Iилманна а.\n«Литература» номинацехь лауреат хоржу литературни критик, поэт, гочдархо Бурчаев Хьалим. Цунах лаьцна дуьйцу Нохчийн Республикин Яздархойн союзан председатела Ибрагимов Кантас а, «Дато бухIа» совгIаташ даларан жюрин декъашхочо, поэта Борхаджиев Хож-Бауддис.\nШена совгIат даларна баркалла а олуш, чулацаме къамел до Хьалима.\n«Синан орамаш» номинацехь лауреатан совгIат ло Нохчийн Республикин халкъан артистана Марисултанов Iелина.\n«Искусство» номинацехь лауреат хоржу Россин Федерацин хьакъйолу артистка, Нохчийн Республикин халкъан артистка Ташаева Марем Мухадиновна.\n«Лаккхара корматалла хиларна» номинацехь лауреат кхайкхайо Нохчийн Республикин хьакъйолу хьехархо Султанова Хьулимат Зелимхановна.\n«Журналистика» номинацехь лауреат хоржу Нохчийн Республикин зорбанан а, хаамийн а министр Дудаев Ахьмад Махмудович.\n«Къона интеллектуал» номинацехь совгIат кхочу педагогически Iилманийн кандидатана, доцентана Дудаев Геназ Сайд-Хусиновична. Ткъа иштта оцу номинацехь кхин цхьа лауреат а хоржу – историн Iилманийн кандидат, Шайх Кунта-Хьаьжин цIарахчу Россин Исламан университетан хьехархо Сулумов Зелимхан.\nЦхьаьнакхетар дерзош, шаьш бечу балхах а, республикехь культура а, Iилма а, могашаллаIалашъяр а кхиорехь мехала долчух а лаьцна дуьйцу Интеллектуальни центран правленин председатела Хасбулатов Бекхана.\nХьовсархойн шайн говзачу а, исбаьхьачу а похIманца самукъадаьккхира вайн республикехь а, цуьнан дозанал арахь а шуьйра бевзаш болчу артисташа: Паскаев Рамзана, Минцаев Мовсара, Ташаева Марема, Ясаев Мохьмада.\nДIадаханчу оршот дийнахь, чиллин беттан (февралан) 1-чу дийнахь, Нохчийн Республикин Къоман библиотекехь дIадаьхьира Республикин халкъан яздархочун Ахмадов Мусан 65 шо


Воккха стаг Къаьхьир, туька ларъеш, хехь вара, цу балхана динчу жимачу цIалгаI чохь буьйсанаш йохуш. ЦIалг туькана уллохь дара, геннара гуш, котамийн куьрк санна, жима а хиэташ, мелла а букар ца таьIча, дегI ма-дду хьаланисвала аьтто а боцуш: Къаьхьир ша лекха стаг а вара, ши метар гергга гIоьрташ.\nСтаг вехха – когел хьалха корта гучу а болуш, – меллаша чоьхьавелира, салам дала а вицлуш. Къаьхьир ша Iуьллучуьра хьалахиира, Iабдул-ВахIаб а вевзина.\nКъаьхьирна товш стаг вара хIара Iабдул-ВахIаб, шена Дала деллачух тоам а беш, нехан воне-дикане а хIуттуш, элирий-бахарий, боху, цхьаболчу нехан долу и хабарш а доцуш, юьртарчу почтехь шен хьанала къахьоьгуш воллуш.\nБаккхайчу нахаца хаза гIиллакх лелош стаг а вара ша: Дела хьан, аьлла, цкъа а и пенци схьаэца почте ваха ца дезнера кхуьнан а, цу йоккхачу стеган а...\nIабдул-ВахIаба шен белхало йоуьйтура кхеран пенци схьадохьуш, белхало дIасаяьлла хилча, ша а вогIуш, кхара куьг таIо деза кехат а хуьлуш шеца.\nМел воккха, къена я бохь тIе бохь баьлла тIеман баьчча хьо хиларх, хьайца лелочу гIиллакхо хьайл жимачуьн а жимха во-кх хьох – Iабдул-ВахIаб кхулла иттпхийтта шо жима а вара.\n– Болх-м бара иза, нах хьийзабо-кх, дуьйцург цхьаъ а долуш, лелош дерг кхин а хуьлуш, – Iабдул-ВахIаба аьлча: – ХIан-хIа, хIета, хьо Iедале бакъдерг дийцита-м ца воллу, кIант! ТIаккха-м, хьо ваха, дийнахь сарралц цхьа а Iедал лаьттар ма дац хьуна, шен бакъдерг цо дуьйцуш хилча...\n– Эйт, маржа яI-кх, Къаьхьир, и Афганистан хьахаеллачуьра, аьлча, боху ас, ма доьналле лайра-кх Шалажерачу оцу цхьана галачо шен кIант цигара – Афганистанера – вийна цIавалор ...кIант цхьаъ бен а ца хиллера хьуна цуьнан... докъе дIа-м ца хьаьжира: – ХIоьттинарг Делан кхел ю, кхин хIумма а дац, – олуш, кадам схьа а эцна, нахе хаза хьал-де а хаьттина, дуьненан къамел дан волавелир-кх, – Хьенеха аьллера, Минеха дуьйцура, бохуш, –Iабдул-ВахIаба аьлча, Къаьхьир вист ца хуьлуш, ойланашка воьдуш санна, юха, метта а веъна: – Нахехь доьналлаш ма ду, Iабдул-ВахIаб, вай санна, кIезга хIумнаш ма яц нах, дуй, – олуш, корта а ластийна.\n– Дера, Къаьхьир, берд хаьрцина, ши кIант а вийна – Органа чIожаца некъ боккхуш хиллера уьш, – кешнашка дIадахьа кечдина Iуьллучу оцу шен шина кIентан декъишна тIехь лаьттина да гина ма ву хьуна со, дера ву!\nБIаьргех охьа хинтIадам тешна а ца богIура цу ден, дийна волуш санна, цу шинца хаза къамел а дина: – ДIаэца ший а! – аьлла, декъий дIа а эцийтина, сехьа а ваьлла, охьахиир-кх, эхартехь пайдехь хиндолу цхьацца хIума хьахадайша вайна, шайна хуучо, – олуш.\n– ХIай-хIай! – элира Къаьхьира, «хIаъ-хIаъ» бохуш санна, корта хьала-охьа ластийна, кхин вист ца хуьлуш, саца а сецна.\n– Цу дийнахь, Къаьхьир, цу дийнахь ца хиллачу доьналлах, цул тIаьхьа дан хIума а-м дац хьуна, дешначу наха дийцарехь... хьуьлла лакхахь Iийначу Сулайман Денин кIант, Iай, лам чохь, шен карах топ яьлла, вала а велла, буса- Iуьйкъахь дакъа цIа а кхаьчча, кхано – зударийн гIар а, нехан белхар а жимма лах а далийтина, – дакъа долчу чоьхьаваьллачу Денас, дIаэцал тIера шаршо, аьлла, шаршо дIа а айяйтина, шен кIентан ерзинчу белшах а, пхьаьрсах а бIаьрг кхетча: – Дай-ваший вала хьан, ондаваьлла а ма хилла хьо-м! – элир-кх цо, Къаьхьир, кхин вист а ма ца хилира, дIа аравелир-кх, хаза хьала а нисвелла.\n– Дуьсур долуш ду-кх хIара, Къаьхьир, хIуъа дийцича а, жима вара, аьлла, хьо тIаьхьа а вуьтур воцуш, воккха вара, аьлла, хьалха а ца воккхуш...\nДала шен-шена елла раж ю-кх хIора а стагна... жима вара хьуна Довтагирин Ахьмадан кIант, кхечу махкахь, Урал олучу хи чу а вахна, велла цIа валийна волу.\nЦу дийнахь, и дакъа цIа кхаьчча, Ахьмадца дакъа долчу чувелира со... Ахьмада, докъана уллохь саца а сецна: – Маржа, кIант яI-кх, дегаондо дIаяьккхи-кх ахь вайшинна, дегаондо йий-кх ахь хьайца! – элира-кх цу дийнахь, кхин багара дош а ца долуш, – Iабдул-ВахIаба аьлча, Къаьхьир жимма хьакхавелира, цхьаъ-м дагадеъча санна, кIелдIашхула ВахIабехьа хьажар а кхоьссина.\nБуьйса, юкъал тIех а яьлла, дикка Iуьйренга лестинера, хIара шиъ цхьацца дуьйцуш Iашшехь, седарчий гIеххьа аз а луш. Беттан серло а даьллера гена, гергахь хилла бутт а жимлуш. Iабдул-ВахIаб хIета а цхьацца дуьйцуш вара, дукхахьолахь, белла нах а буьйцуш, Къаьхьира – ца ваьлла – наггахь юкъе дош а хIоттош.\nМасехазза чай а мелира, Къаьхьира дуьненан къамел долошшехь, IабдулВахIаб,– волу-волу-у-ш – юха а шечунна тIе а волуш: – Элистанжарчу Буолин воI кхелхинчу тезета, кху вайн юьртара Хожа-Ахьмад, БайIелий, читода Халид а эцна, вахнера со, Къаьхьир, цхьа иттех шо хьалха. Суна хIетталц гина стаг вацара и Буола. ГIерачу дегIахь, цIен бос а болуш, хаза тамехь стаг хиллера Буола ша.\nДIагIуо, аьлла, тхо дIа а хьедина, тхоьца машена тIе схьавеара Буола. Сан накъостий юха а кадаме дешнаш а аьлла, шайна халахетар дийца хIоьттича: – Кхин кIант, аьлла, хIума-м дера дацара иза, делахь а, жимма вай аьллачунна тIехь-м вара, – элира Буолас, юьхь тIе велар дадош, юха, цул тIаьхьа...\n– Ва, Iабдул-ВахIаб, собар дехьа цкъа, хьо белла нах буьйцуш ма ву суна тховса хаддаза... кхин хIума-м дац цигахула?! – Къаьхьир цIеххьана шеквелира, IабдулВахIаба ша – вуьгу-вуьгу-у-уш – цхьана хIуманна тIе вуьгуш вуйла хиъна, садеIа а соцуш.\n– ВоI воцуш ву-кх, Къаьхьир... воI велла-кх хьан! – мохь иккхира IабдулВахIабе, бIаьргех хиш хьовдале, аьлла, Къаьхьир схьа мара а вуллуш.\nМIаьргонаш яхъелира, шераш санна, озалуш. – Наха-м ца..., – Къаьхьиран аз дегийра.\n– ХIан-хIан, дог иккхина... Тийналла лацаелира, дуьненах экха санна, ден иэсехь хан а хьаьвзаш: цкъа бер гуш, юха жима стаг, тIаккха гIеметта волу къонах а...\n– Петар-Бухера, малх бузале, новкъа бевлла уьш, Къаьхьир... телеграмма кхечира сарахь, – Iабдул-ВахIаба, киснара схьадоккхуш, дуткъа-деха кехатцуьрг къевлира шен буйнахь. НIаьна кхайкхира, орца даккха санна, буьйсанах дакъош деш.\nМоллин аз а иккхира: «АллахIу Акбар – хезаш, – АллахIу Акбар» Iуьйра-ламазе хIоьттина ши къонах а лаьттара, – маржа! – ден кийрахь цхьанхьа жоьжахати а кхехкаш, ден даг чохь – хастам а Далла, кху ирчачу Iуьйранна собар шена деллачу!


Мангал-бутт 07, 2010\nТаджикистан -- Душанбен урамехь якъийначу туьркех йина гараш юхкуш ву таджикийн кIант. Норак, 11Лах2009\nШайн махкарчу бIаршна а, цхьацца стоьмех йинчу гарашна а импорт яр дехкар дIадаккхахьара аьлла юха а дехар дина Таджикистанан Iедалша. Оьрсийчоьнан коьртачу санитаран лоьро Онищенко Геннадис динера и дехкар, Таджикистанехь полиомиелит олуш йолу цамгар иккхина, аьлла. Амма Душанбенна цу дехкаран бахьана политикан бух болуш ду аьлла хета.\nТаджикистанан арахьарачу гIуллакхийн министралло дехар дина Оьрсийчоьне, шайн махкарчу бIаршна а, гарашна а импорт яр доьхкуш бина болу сацам юхабаккхахьара, аьлла. Цу хьокъехь йолу нота дIаелла цара Душанбехь волчу Оьрсийчоьнан векале Попов Юрийга.\nЦу кехатан тIехь таджикийн Iедалша шаьш реза ца хиларх лаьцна дуьйцу, бух боцуш а, вон чулацам а болуш Либерал-демократийн партин куьйгалхочо Жириновский Владимира а, «Роспотребнадзор» олучу урхаллин куьйгалхочо Онищенко Геннадис а дуьйцург бахьана долуш. Таджикистанехь вакцина тоха йолийнера бахархошна, полиомиелит эккхар бахьана долуш.\nИ гIуллакх дIахьуш дара шина муьрехь. Амма шолгIа мур тIахьататта дийзира, цIеххьана цу махкахь хиш тIе довлар бахьана долуш. Иза шен комментари а ца йеш ца дитира Оьрсийчоьнан коьртачу санитаран лоьро Онищенкос. Стигалкъекъан-беттан 27-чу дийнахь цо дIахьедар дира, "цара цхьаъ дарна, Дала жимма дов дина царна" и хиш тIедовлар а эккхийтина аьлла.\nХIун ю хьалха вайн хилла йолу Советан республикаш? Уьш Iемина бу, дас санна дола деш воккхах волу ваша а волуш, баха\nЦул сов, «Таджикистан хIумма а дан луш яц. И нах хIуъа дича а схьаоьхуш бу», элира Онищенкос, таджикийн Оьрсийчу йолчу миграцех лаьцна дуьйцуш.\n«ХIун ю хьалха вайн хилла йолу Советан республикаш? Уьш Iемина бу, дас санна дола деш воккхах волу ваша а волуш, баха»- бохуш, латкъамаш беш вара Оьрсийчоьнан коьртан санитаран лор Онищенко.\nТкъа Жириновскис ши-кхо кIира хьалха, цхьана радионна интервью луш дIахьедар дира Таджикистан а, ГIиргIазойчоь а пачхьалкхаш а хилла дIа ца хIиттаелла, цундела и шиъ Оьрсийчоьнах дIатоха еза аьлла.\nОьрсийчоьнан коьртан санитаран лор волчу Онищенко Геннадийс омра дира шайн территори тIе даийта мегар дац Таджикистанера бIараш а, кхин долу юртбахаман сурсаташ а аьлла. Цу омрица а догIуш, Оьрсийчура дозанхойн декхар дара, шайн махка богIучу таджикийн тIоьрмигаш а, кхин йолу хулчаш а талла. Онищенкон омра кхочушдеш, талламех чекх дохуш ду Таджикистанера Оьрсийчу оьхуш долу кеманаш.\nОнищенкос куьйгалла дечу, «Роспотребнадзор» олучу, урхалло бинчу хаамца, Таджикистанера и сурсаташ кхоьхьуш болх беш яра 10 компани а, цхьацца, ша болх беш волу бизнесхо а. Онищенкона хетарехь таджикаш гулдинчу бIарашца а, цхьацца цара йина йолчу гарашца а полиомиелитан вирус хила мегаш ю.\nАмма Душанбена забар ца хета Онищенкос дина долу дехкар. Таджикистанан арахьарачу гIуллакхийн министралло динчу дIахьедар тIехь аьлла ду, цу дехкаро хазанехасанна доккха зе дохьа шайн махкарчу бахархошна, къаьсттина Согди кIоштIарчу бахархошна, аьлла. Таджикийн министралло цу кепара дехар шозлагIа деш ду, амма Оьрсийчоьнан Iедалш сиха дац цунна жоп дала.\nДуьненан Могашаллин Организацино бинчу хаамца, карарчу хенахь полиомиелит цамгар хьакхаелла хила мега аьлла, Таджикистанехь дарбанан цIийнашка охьавиллина ву 432 стаг. Царах 129 стагана билггал и цамгар кхетта хилар гучудаьлла. Цхьа стаг велла.\nДагадаийта деза Онищенко Геннадий а, цо куьйгалла ден урхалла а цхьа ша кепара дакъа лоцуш хилар, Оьрсийчоьнан арахьарачу политикехь. Къаьсттина дукха къийсамаш баржийра санитаран бахьанашца ду аьлла, Гуьржийчура чагIар а, «Боржом» олуш долу, дуьненна а гIарадалльа долу минералан хи а Оьрсийчу дар дехкаро. Дуккха а шерашкахь лаьттира Молдавера чагIарш а, юртбахаман сурсаташна а дуьхьала Онищенкос дина долу дехкар а.\nСоветан пачхьалкх йоьхчхьана, ша тайпа нислуш ю Оьрсийчоьнан а, Таджикистанан а юкъаметтигаш. Иттаннаш эзарнаш таджикаш бу, шайн доьзалш кхаба напха лохуш, Оьрсийчохь болх беш. Коьртачу декъана цу наха беш берг бу цхьаммо а бийра боцу боьха а, беза а, хала а болх.\nХIетте а, хаза нехан санна IатIкъам ловш бу и нах Оьрсийчурча Iедалшкара а, уьш балха эцначу нахегара а, ткъа балхара бевллача, меттигерчу бахархошкара а.\nМоскох адамийн бакъонашкахула йолчу бюроно бинчу хаамца 2009-чу шарахь национал-радикалийн карах вийна 7 таджик. 18-тта стаг чолакх витина.\n2009-чу шарахь Къилбаседа Таджикистанехь кхиийна йолу 78 485 тонн гараш йоьхкина цигарчу бахархоша. Церан мах бара 24 миллион ах миллион доллар. Ткъа кху шара йоьхкинчу гарийн а, баIарийн а терахь ду 23 120 тонн. Царах делла 8 миллион хиллала доллар. ТIкъа ша йерриг цу пачхьалкхо экспорт йина 100 000 тонн гарашна.\nОьрсийчоьнан «Роспотребнадзоран» сацам цхьа некъ бу, Оьрсийчоьно Таджикистанна IатIкъам бан лелош болу\nКарарчу хенахь Къилбаседа Таджикистанехь йолчу стоьмийн бешаша дIалоцуш ду 48 эзар гектар латта. Царах 27 эзар гектар уггар хьийкъина стом лур долу хьена латтанаш ду. Цу латтанаш тIехь кхиош ду 200 тайпа туьркаш. Уьш хаза нехан санна цIена а, мерза а, дарбане а ю бохуш чIагIдо меттигерчу бахархоша. Уьш тешаш бац, царах кхетта цамгаран вирус ю бохучух.\nТаджикистанан Iедалан векалш бинчу хаамца, дукха хан йоццуш Iамеркерчу бизнесхоша эца а эцна, Iамерке дIахьажийна 11 тонн Таджикистанехь кхиийна йолчу туьркийн гараш. Цундела, Оьрсийчоьнан Iедалша бинчу сацаман бухехь политика ю, аьлла хета цаьрна.\nИзза хеташ ву меттигера эксперт Абдумафонов Мараим а. Цо дийцарехь, "Оьрсийчоьнан «Роспотребнадзоран» сацам цхьа некъ бу, Оьрсийчоьно Таджикистанна Iаткъам бан лелош болу".\nЮйцург ю йина чекхяккха езаш йолу, Таджикистанерчу Рогунера ток йоккхуш йолу станци. Эксперта дийцарехь, дукха хан йоццуш Узбекистанан президент Каримов Ислам Москох визитаца ваханчул тIаьхьа, Оьрсийчоьно хийцинчух тера ду шен цу хьокъехь йолу ойла.\nХIинца Оьрсийчоь, Узбекистан санна, лууш йолчух тера дац и хаза нехан санна чIогIа таджикашна оьшуш йолу станци йина чекхяккха, аьлла хета Абдумафонов Мараимана.


Катоба (гуо, Къилбаседа Каролина) — Википеди\n35°40′ къ. ш. 81°13′ м. д.HGЯOL\nКатоба (гуо, Къилбаседа Каролина)\nинг. Catawba County\nНьютон (Къилбаседа Каролина)\n▲160 610 стаг (2020 шеран 1 апрель)\nНьютон (Къилбаседа Каролина), Коновер (Къилбаседа Каролина), Гикори (Къилбаседа Каролина), Брукфорд (Къилбаседа Каролина), Кетуба (Къилбаседа Каролина), Лонг-Вью (Къилбаседа Каролина), Мейден (Къилбаседа Каролина)\nАлегзандер (гуо, Къилбаседа Каролина), Айрделл (гуо, Къилбаседа Каролина), Линкольн (гуо, Къилбаседа Каролина), Берк (гуо, Къилбаседа Каролина), Колдуэлл (гуо, Къилбаседа Каролина)\n1071 квадратан километр\nNational Register of Historic Places listings in Catawba County, North Carolina[d]\n62 940 ± 615\nХӀокху терминан кхин а маьӀнаш ду, хьажа Катоба.\nКатоба (инг. Catawba County) — АЦШ Къилбаседа Каролина штатера гуо. Центр – гӀала Ньютон.\n154 358 ↘154 302 ↘153 987 ↗154 452 ↗154 810 ↗155 056 ↗160 610\nХьост — «https://ce.wikipedia.org/w/index.php?title=Катоба_(гуо,_Къилбаседа_Каролина)&oldid=5076684»


«Сомий бешамаш лелаечарна новкъостал де деза» — Сердало\n«Сомий бешамаш лелаечарна новкъостал де деза»\n04.10.2018 serdalo@yandex.ru 0 Комментариев\nДIадахача кIира, ховш ма хиллара, ГIалгIай Мехка ена хилар лаьтта леладера политикахи, Iаламах пайда эцарахи йолча Федерацен Совета комитета тоаба: Митин Сергей, Ахметзянов Индус, Гигель Татьяна, кхыбараш а. Царца ГIалгIай мехкара сенатор Хамчиев Билан а хилар.\nЦар гучдаьккхар шоаш гIадбаха хилар, вай мехка сомий бешамаш лелаера болх дегIабоагIаш. Зераташ даь баьлча, депутатшца хиннача кхетаче цар дийцар вай мехка а, иштта ерригача Россе а сомий бешамаш лелаера болх дIабахьара дола кхоачамбоацараш а, из дегIабоалабар а.\nВIашагIкхетаре белгал ма даккхара, вайцигарча Iаламо а климато а таро лу молхаш дукха ца етташ Iажаш а, кхы йола сомий гаьнаш а лелае. ТIаккха хьабоаккха сом а, шийгахьа дукхах пайда болаш хургба.\nИштта депутатий цхьа барт болаш, уйла сацар дар: сомий бешамаш лелаера болх паччахьалкхен лерхIаме долча гIулакхех цаI хила дезалга. Цу хьаькъе шоай лаьттан чIегалгаш тIа къахегаш болчарна гIо де дезаш долга дийцар, хий, ток, дика наькъаш, дIайогIа гаьнаш, сомий ги лоаттадеш. Из деррига вIаштIехьдоаккхаш, федеральни а мехка а законаш тIаэца дезаш да.\nДика хургьяр сомий гаьнаш лелаера терко тIаяхийта йолаш, вай мехка кхы гаьна а ца доаккхаш садоводаш кийчбеш йола курсаш хьайийллача. Уж хIанза а безача хана хьабеха корабоагIаш бац. Сомий бешамаш дIаяржача-м, хIета а, эшарг ба уж, хIанзарча замах эшаш бола программисташ санна. Иштта сатусвсаш хургда вай, селла сомий гаьнаш лелаера гIулакха айтта лелаш депутаташ хилча, цунга хьажжа, хьасовбаьнна сом бовргбоацаш, бахача наха зе а хургдоацаш, из бахьа моттиг хилар вай мехка! Цхьабакъда, бохка вIаштIехьа ца доале а, кхы вIалла деце баа сом мукъагIа ма хургбий вай шунаш тIа дукха мах луш ийбе ца безаш, унахцIена а болаш.\n№147 (12083), ера, 4 октябрь, 2018 шу/Четверг, 4 октября 2018 года\n← Кхы биабац уж мо чам болаш Iажаш!\nДешар — дуне довзар →\nДень славянской письменности и культуры отметили красиво\nПушкина лакъаргбоаца хьаст


ХӀокху версин 4 хийцам талла безаш бу. ЧӀагӀйелла верси теллина (2021, 17 февраль).\nПоэт, поэт-песенник, Йаздархо\nАбу́ Нува́с аль-Хасан бен Хани аль-Хаками (араб. أبو نواس الحسن بن هانئ الحكمي; VIII бӀешеран юккъ — 813—815 шераш) — Гарун-аль-Рашид а, аль-Амин а хенахь Ӏийна гӀарваьлла Ӏарбойн поэт ву.\nЖималла а, кхолларал дӀайолаяр а[нисйе бӀаьра | нисйе]\nАбу Нувас вара къе азатхон доьзалера. Цуьна да вара цкъа Ӏарбош лецна лай вина. Амма тӀаьхьа цунна паргӀато елира. Иза тӀаьххьара Омейяди халиф Марван II эскерахь салти вара.\nИ хан яра Ӏарбой культурин а, Ӏилманан а дашо хан. Багдад яра дуьненахь массарелла а йокху гӀала. Абу Нувас, схьахетарехь, керла халиф щеца дика хилийта лууш вара. Керла халиф дешна стаг лоруш вара наха.\nМахках ваккхар а, чуволлар а[нисйе бӀаьра | нисйе]\nТӀаьхьало а, виццавалар а[нисйе бӀаьра | нисйе]\nАбу Нувас лоруш ву Ӏарбой литературин сийлахь-воккха векал. Цуьна Ӏаткъар хаалуш ю кхоьчу тӀехьабехкина Ӏарбой яздархойн а, поэтийн а кхолларалехь. Царна юкъахь бу Омар Хайям а, Хафиз Ширази а. Абу Нувас забаре сурт гучудолу «Эзар а, цхьаъ а буьйса» аьлла туьйранашкахь.\nГоч а, литературоведени а[нисйе бӀаьра | нисйе]\nИштта а болуш бу кхи шиъ лараме Абу Нувасех лецна болх: Рейнольд Никольсон (Reynold A. Nicholson) «A Literary History of the Arabs» («Ӏарбой литературин истори», 1 ред. — 1907; 2 ред. — 1930); Филипп Хитти (Philip K. Hitti) «The History of the Arabs» («Ӏарбой истори», 1937; 8-гӀа ред. — 1963). Оцу шинна книгехь гуш ю цьуна заманхой Абу Нувасех лецна хетараг.\nЕвзуш ю Джеймс Критчек (James Kritzeck) язйина книга «Anthology of Islamic Literature from the Rise of Islam to Modern Times» («Ислам кхоьллинчу дуьна дӀа таханлера деношка кхаччалца Исламан литературин истори», 1966).\nБСЭ(ТӀе цакхочу хьажорг)\nХьжорагаш[нисйе бӀаьра | нисйе]\n(ингалс.) Abu Nawas, the Persian Arab Архивйина 2009-07-26 — Wayback Machine\nХьост — «https://ce.wikipedia.org/w/index.php?title=Абу_Нувас&oldid=7897969»\nХӀокху агӀонна тӀаьххьара хийцамаш бина: 2022, 24 февраль, 18:23.


ДолькугӀ — Википеди\nДолькугӀ (фр. Dolcourt) — Францин гӀала-коммуна, лаьтта ГгӀанд-Эст регионехь. Коммунан департамент — МоьгӀт а, Мозель а.\nДозанашца йу ФавьегӀ, Говиль, Лалеф, СеленкугӀ.\nХьост — «https://ce.wikipedia.org/w/index.php?title=ДолькугӀ&oldid=7829085»


ДоммагӀтен-ДампьегӀгӀ — Википеди\n49°04′23″ къ. ш. 4°49′36″ м. д.HGЯOL\nДоммагӀтен-ДампьегӀгӀ (фр. Dommartin-Dampierre) — Францин гӀала-коммуна, лаьтта ГгӀанд-Эст регионехь. Коммунан департамент — МагӀна.\nДозанашца йу АгӀже, БгӀо-Сент-КоегӀ, Шодфонтен (МагӀна), Елиз-ДокугӀ, Вальми, Вуальмон.\nХьост — «https://ce.wikipedia.org/w/index.php?title=ДоммагӀтен-ДампьегӀгӀ&oldid=7829216»


Балет «Золушка» (30.05, Йошкар-Ола) | Туроператор «Мир открытий»\nБалет «Золушка» (30.05, Йошкар-Ола)\nБалет «Золушка» (Йошкар-Ола)\n30.05.2020 2700 руб. 13 Расчет цены и бронирование\n16.00 – балет «Золушка» – это знаменитая история Шарля Перро о несчастной сироте, которую тиранят мачеха и две дочери, а потом она едет на бал, теряет туфельку и находит свою любовь. Эта история признана самой любимой сказкой всех времен (играют местные актёры, в 2-ух актах)\nбилеты в театр (2-4 ряд амфитеатра)


Сен-ГӀеми-де-Сие — Википеди\nСен-ГӀеми-де-Сие (фр. Saint-Rémy-des-Monts) — Францин гӀала-коммуна, лаьтта Пеи-де-ла-ЛуагӀ регионехь. Коммунан департамент — СагӀта.\nДозанашца йу ОгӀиньи-ле-ГӀу, КоммегӀвей, Маме (СагӀта), Пизье (СагӀта), Сен-Лонжи, Сен-ПьегӀгӀ-дез-ОгӀм, Сен-Венсан-де-ПгӀе (СагӀта).\nХьост — «https://ce.wikipedia.org/w/index.php?title=Сен-ГӀеми-де-Сие&oldid=7835730»


Динул-Ислам - Ийман, валар, баккхийнаш\nИйман, валар, баккхийнаш\nИйман, Делах тешар совдаккхарх лаьцна доьшуш вара со... Цу юкъахь дуьйцуш дара, валар дагахь латтор - Ийман совдоккхучу бахьанех ду бохуш. Ткъа валар дагахь латторна гIо дечу хIуманех цхьаъ ду аьлла дара, кечдина марчу хилар. Цхьацца Iеламнехан а, дикачу нехан а масалш а дара далош.\nСуна сайн денана дагаеара. Цхьа масех де хьалха, чIогIа сагатделлера сан цуьнан каш тIехIотта (Эртанахь дIайоьллина ю иза), иштта хIума цкъаъа хилла а дацара суна. Дала гечдойла цунна, Дала къинхетам бойла цунах.\nСо кхеттал хилчахьана дуьйна, хIума дагадогIучу хене со ваьлчахьана дуьйна (иза йалале цхьа 25 шо хьалха хир дара иза), наг-наггахь гойтура цо суна шен чамда. Цу чохь цуьнан марчу дара, лийчорна сабанаш дара, доьхканаш дара... адам деллачул тIаьхьа иза дIадоллалц оьшуш долу массо хIума дара. Цкъа, массо хIума стенна оьшуш ю билгалдеш гайтира, со хьуьжаре лела волавелча.\nДоьххьара суна Iаьрбийн йоза Iемичахьана дуьйна, хIорозза олура цо, "Со елча суна Йеса деша хир ву...", олий.\nХIетахь, сайн жима хиларна, со дукха хIуманах ца кхетара. Тахана дукха ойланаш йойту цо соьга.\nЦерах ю, масала, оццул чIогIа йолу атеизм-коммунизм тIетаьIна йоллушехь, вайн кхетамца-ойланца-хьежарца догIуш доцу дукха хIуманаш вайн юкъараллийна юкъахь даржош хиллашехь, и Делах тешар, и Ийман, и Дин, муха ларделла-те цаьрга? Тахана, царна хилла йолу хало вайна дукхах болчарна хилла йоццушехь, "сериалаш" а, "телефонаш" а, "интернет" а бахьанехь вай иштта сиха хийца хIунда делла-те?\nВайн баккхийнаш вай шайх дозалла дан дезачу кепара чекхбевлла шайн дахаран муьрехь. Дала гечдойла-кх царна, Дала къинхетам бойла-кх церах.\n14.07.2012 = 24.08.1433


Сервиньи — Википеди\n49°05′37″ къ. ш. 1°28′27″ м. д.HGЯOL\nСервиньи (фр. Servigny) — Францин гӀала-коммуна, лаьтта Норманди регионехь. Коммунан департамент — Манш. Дозанашца йу Монсюрван, Анктвиль, Буароже, Бренвиль (Манш), Ла-Ванделе, Гувиль-сюр-Мер, Сен-Совёр-Виллаж[d]. ГӀалин бахархой французаш бу. Официалан Французийн мотт бу.\nХьост — «https://ce.wikipedia.org/w/index.php?title=Сервиньи&oldid=5188460»


Стрижка ши тцу. Фото стрижек. Усоуги грумера в Ростове-на-Дону\nНа главную » Стрижка ши тцу


Сай доалахьа шиъ сесаг а йолаш ваьха саг ва со. Хьалхарчунца 6 шера ваьхар, шоллаг1чунца ах шера. Х1анз цхьаккха а йоацаш, наж санна цхьаь ва со. Шин сесаго ялх шераи ах шераи бала бенача сона хала да тахан кхоалаг1а саг йоалае - майрал тоъац. Цу кхераваларах сесаг йоацаш со 1еш вола шу ха я. Коа-карта 1ахаш ж1али а дац, арг1аш еш котам яц, кхайкаш борг1ал яц са. Лоацца аьлча, цхьа цхьаь пекъар ва-кх со.\nУкх барх1 шера са тунгилгах арабаьнна к1ур а бац. 12 шера маьлхе илла гударг санна ч1оаг1денна, эккха доаллаш санна детталу са керара дог. Х1анз цхьа уйла ца йича варгволаш дац са г1улакх. Ялхнахьа дувцаш зоахалол а да са, цу ялх кхалсага сурташ сай дег1аца леладеш а ва со, бакъда цар луш й1овхал-м яц са дега. Цхьабакъда цхьанна а зоахалолах яьнна йист-м яц са. Каст-каста хьаста керте царца дагар дувца вода со, бакъда, цу мехкараша дувцачох со кхеташ вац. Г1адмий паркх санна мерий к1ал доккха мекх дола з1амига саг веза шийна оал цхьанне. Ча санна ваьннеи ийрчеи хила веза къонах, оал вокхо. Хетаргахьа цу мехкараша лехараш маймалаш хила деза. Дег1а эсала хилар бахьан из тайпа мос йолаш вац со.\nБаь т1а даьнна ж1але нускал санна лоха вале а, томар т1а баьнна дахка санна ийрча вале а, ворх1 кийла мара дег1аца т1ехкаш еце а, Турпал-1аьлий санна керахь майра дог а долаш, дувца доккха тайпа-тукхам а долаш, цхьан бусалба даьх-наьнах хьаваьнна саг ва со.\nКхерий т1а ваха хайча а сайна рузкъа 1алашде, ц1еннана кхаба денал кхоачаргдолаш а ва. Х1аьта зоахалонех дар аьлча, даьра, ма хетта атта ма хиннадац мехкарашца йола юкъ-моттиг лелае. Хийла, поп санна дег1 дола, аз-со яьха къонахий а гора увттабаьб цар. Рузбан дийнахьа маьждига хьалхашка циганкага поал тассийтар сайна саг йоалаяра дола г1улакх къоастадар духьа. Шинарча дийнахьа ду1а де, аьлар циганка, нагахьа санна шун ц1ен т1а во саг веце, таьлме хайна котам а еце, Дала ду1ана жоп ца дала йиш яц, аьнна. 8 шу даьннад циганка поал тесса, 8 шера х1ара шинарча дийнахьа ду1аш а даьд, бакъда хувцаденна х1ама-м дац. Йоккха топ хийла цу циганках, селлара са корта хьаьрбаьккха. Ши б1арг дика бацар цун. Цо 1еха а ваь сайгара даьккха ахча дагадоал-кх.\nХ1ама ховча наха саг йоалаяра кхы а белгалонаш йийцай сона. Нагахьа санна шинарча дийнахьа шозза котам яхке, оршот буса хьо вахача фусаме нускал доссаргда йоах.\nЦ1аг1а мел волчо из г1улакх кхоачаш хилар догдоахаш ду1аш а дир. Бакъда, ду1ашта жоп-м даланзар. Ши б1арг дика бацар цун.\nКхы а я саг йоалаяра йола белгалонаш. Масала, нана-котам мухь бетташ корзаг1ъяьнна ц1енна го боахаш хуле, к1ира далале нускал доаладергда йоах. Цох а х1ама хиланзар. 8 шу хьалха тха ц1енна гобаха йолаянна нана-котам из гобоахачара сецаяц. Сало1алга фуд ца ховш са г1улакха оарцаг1а яьнна хьувзаш я из а.\nКхы цхьаькха а да саг йоалаярах лаьца. Нагахьа санна карта т1а а хайна, ц1енна т1а а йирза борг1ал чукхайке, моллаг1а зоахалол кхо ди далале хьа чакхдаргда, яхаш дийцар сона юртарча имама. Цхьабакъда, тха борг1ало леладечох со кхеташ вац.\nШийна лайча коагахьа чу а йирзе кхайк, шийна лайча, улица новкъа а яьле кхайк, цхьадолча деношка "т1утт1" а алац. Хетаргахьа са зоахалолах а аз леладечох а ца яшилга хургда-кх цун из. Бакъдар аьлча, борг1ал кура хила йиш йолаш я, ший доалахьа б1арчча котамий ферма а йолаш 1еча цуннеи, ялхнахьа дийца зоахалол а долаш, цхьаннахьа яьнна йист а йоацаш 1еча сонеи юкъе йоккха башхалонаш я.\nЦхьаболчар ала тарлу: "Доттаг1ий бац хьа г1о де?"- аьнна. Доттаг1ий-м шо дахалда ба, бакъда зоахалола тешаме бац-кх. Доттаг1ашта юкъе а дика во деча эггара кхоачараг1а хеташ, дика т1а вон т1а кхайка лаьрх1а къоаставаь кхо доттаг1а вар са, тайп-тайпара ханашка а кхаьча. Воккхаг1чун ц1и Саьлмарза яр, из пенсе а ва. Къавенна саг вале а, х1анз кхалсаг б1аргаяйча мегаш вац из Саьлмарза. З1амига волаш кхийтта хинна из кхалнаьха лазар тахан д1адаланза ва из. Цхьа х1ама хатта кхалсаг чуеча мецденна даьрденна аькхо санна б1аргаш а къерзадеш, лаьттах когаш бетта волалу из къоано. Шоана гучча тайпара, зоахалола юкъе вохийта саг вац Саьлмарза. Шоллаг1а вола доттаг1а ва Хьаки яхаш ц1и йолаш. Пенсе веце а кастта хургволаш ва. Кхаь шера сона цхьан йо1аца зоахалол дувцаш лийлар Хьаки. Т1ехьаг1о д1аладийг1ача, маьре йола диъ шу а долаш, наьха сесаг хиннаяр цо сона лехар. Са г1улакх хилча а ца хилча а бе-башха цахеталга да из.\nКхоалаг1а вола доттаг1а (эггара з1амаг1а вар) Борис ва. Моллаг1а х1ама хьадергдолаш, б1ехача х1амах хьаж йоаг1аргйоацаш саг ва из.\nЦунга зоахалол дувцийта со вухьаш а вац. Х1ана аьлча, йо1 хоза тоам болаш хилча шийна зоахалол дувц цо. Иштта тешам боацача доттаг1ех са когг1ортилга яц. Цудухьа тахан царцара дика а во а дезац сона.\nИштта да-кх аз саг йоалаяра г1улакх, цхьан оаг1орахьа т1атайжа бух боацаш. Циганаша дийцача зоахалох малаг1а т1ехьале хургьяр. Ткъамаш доаца лаьча санна миска ва сесаг йоаца саг. Цудухьа дехар да са кхалнахага аз мел дийцар теркаме а ийце, са г1улакхага хьожадалар шо, цу балех со воаккхаргволаш.\nШо лоарх1аш вола б1и беха Ваха.\nНохчий метталара таржам даьр УГУРЧИЕВ Азмат-Гири ---- Новости | Наш Президент | Пишет пресса | Документы | ЖЗЛ | История


Чохь вуй хьо\nСлушать. Сирла седа суна го, цо ше безам к1хида бо к1она ойла хийза йо, Сан даго и к1обал йо. Рейтинг Alexa: 6,259,151 Google PageRank: 1 из 10 Яндекс ТИЦ: 50.Нохчи вуй хьо. Нохчи Вуй Хьо ??))))) 2 июн7 193 просмотра. Нохча- настоящий чеченский мужчина, который любит своюнохчо-чеченец хью нохчо ву со - ты же чеченец нохчо вуй- ты чеченец? нохчо ву- я чеченец. слушать скачать хьо нохчи вуй вууууууууу 0:07. Зударийн дезчу денца 8-чу Мартаца.Не хочется уезжать из этих мест! Доьзал. Найденные mp3 песни: Марха Колбазова-Са даг чохь хьо цхьаъ бен вац. так как всё же перевести - Нохчи хир ма яц хьо?помогите пожалуйста перевести -----хаз вуй со----очень срочно надо заранее большое спасибо !!! Наъост вуй хьо, хьайна джуьгаташца т1ом беш верг каравахь? Наъост вуй хьо, хьайна джуьгаташца т1ом беш верг каравахь? Hamas Rap - Хьо Москва ва гlертш вуй. (Play) (Скачать).хьо нохчи вуй? вууууууууу. Чохь вуй хьо? Хьо Нохчи Вуй скачать и слушать онлайн. Радио.Ларлуш хила, не1арш д1акъовлу! Такси. 03:25. 1 Хьо-м важ ма вуй. суна хьо дукьа еза. Ву. Пользуйтесь и порекомендуйте друзьям! Гр.Хамас - Хьо Москва ва г1ертш вуй (M95)Гр.Хамас - Чохь 1е (M95). спросил 11 Ноя, 11 от аноним. нохчи вуй хьо?-Хьо нохчи вуй?-хаьттина цхьаммо.\n-Ву дер.Хьун мух хиар и? -Цергш юккъехь к1алд гич хиар-кх. Хьо-м важ ма вуй — ну ты конечно тут самый особенный, пуп земли (упрёк). нохчи ву хьо. [Нохчи] — Хьо Москва вах гlертш вуй?НОХЧО — Нохчи вуй кричат из зала, Нохчи ву! кричу в ответ. Бетельг е риев. Таксин социйла мичахь ю? Хьо мукъа вуй? Юнус Бачаев Хьо Суна Тахна Ма Ги Кхечунца Лаьтташ New 2017 - Продолжительность: 2:17 CHECHEN STUDIY 095 4 217 просмотров. Пользователь Soul задал вопрос в категории Знакомства и получил на него 6 ответов ХУСЕЙНРАСАЕВ Нохчи вуй,кричат из залаЧеченцы чеченцы чеченцы СПАСИБО за то что вы ЕСТЬ!!!!!хьо нохчи вуй? вууууууууу. mucaev35Кьонхи. Best Video.\n8, 668 views.Нохчи чун Даг цадеан х 3 days ago. Ирч хьал ду х1ар! Безаме са туьсуш лела со Сарахь шовдане кхета хьо Са даг чохь хьо цхьаъ бе яц Ас доьху хьоьга теша сьоьх. Да вуй хьан? Ву сан-м да. Тут Вы можете слушать и скачать Хьо Нохчи Вуй в формате mp3 бесплатно без регистрации, а также много другой интересной музыки. Нохчи Ву."Хьо мичхана1 вог1ур волуш вуй (мужчине) / йог1ур йолуш йуй (женщине) мук1не?"Хьо, Са Даг Чохь Хьо Цхьаъ Бе Яц, АС доьху хьоьга Теша СоьхХила Безамех Хьо Хьоьгар ю, буьйсан Г1ЕНАХ со Даг Туьсар ву,Т1АКХА Хьо Кхетар ю, Хьо Нохчи - Ма ёрах хити сохьо вин чу хьа нанна!Нохчи - са Дог Чура Хьо Давайна. 2 Хьо Бено-м вац? Гена махкахь лелаш хиларх, Сан даг чохь хьо даим хилла: Са гатта делча хоьжуш г1ийла, Деладелла векхна хилча. Нохчи вуй,кричат из зала - Duration: 4:28. ДIало хьуна. Нохчи чьо (чеченская песня).Бехке вуй те хьо.Вац вац. Нохчи вуй хьо?) 6 days ago. (добавить в избранное) 03:33.\nнохчи, это чеченская женщина. Чеченско-русский словарь фразеологизмов. Песенка Стьюи на случай важных переговоров. нохчи вуй хьо? , Мем морфеус. чохь вуй хьо. Слушать Скачать На гудок.Сирла седа суна го, цо ше безам к1хида бо - Де к1холийна хунда ду, хьок1 дьунен чохь хьо мял ву,хьок1 дьунен чохь хьо мял ву бьюса 1аржа - нохчо Вуй Хьо?Ля1 - хочу Ца ля1 - не хочу Хьа хаз бяргш - твои красивы глаза Хьа аз ма хаз ду - мне нравиться твои голос Хьо са даг чохь ву(йю) - ты в моем сердце Хьо уляхь ца хилч. нохчи хьо. by Грозный Катаяма 3 days ago. Список самых популярных песен . 1 куплет Безаме са туьсуш лела со Сарахь шовдане кхета хьо Са даг чохь хьо цхьаъ бе яц Ас доьху хьоьга теша сьоьх. Маж яша резетка мичахь ю? Сан чохь болх беш яц Г1орошъерг. Сун хьо хаз ма хет, а хьо суах ца кхета! раьз йи хьо ? Нохчи вуй перевод / СУЛТАН МАККАЕВ - Нохчи вуй кричат из зала)) - слушать песню онлайн, скачать, текст песни, видео клип. Хьо Нохчи Вуй. НОХЧИ. ну ты конечно тут самый особенный, пуп земли (упрёк). 6op3.13вк чохь вуй хьо Турпал ? turpaleskerhanovdikiy813 вац брат. X . Смотреть видео Нохчи вуй хьо?) онлайн, скачать на мобильный. Салам а делла: Зеламха чохь вуй? хотту ас. хьо вуй деши группан чохь Мем а ты. 341. Мохьмад-СаIид а вац и. (скачать). Chechen Ichkeria 108,832 views. нохчи ву хьо. Тут Вы можете бесплатно скачать и послушать онлайн песню Де к1холийна хунда ду, хьок1 дьунен чохь хьо мял ву,хьок1 дьунен чохь хьо мял ву бьюса 1аржа хунда ю от Шовда Ас цецвоккхур ву хьо — я тебя ща неприятно удивлю. Хьомениг са хьоменарг динахь к1хята малх Де к1холийна хунда ду, хьок1 дьунен чохь хьоХьо, Са Даг Чохь Хьо Цхьаъ Бе Яц, АС доьху хьоьга Теша СоьхХила Безамех Хьо Хьоьгар ю, буьйсан Г1ЕНАХ Со Даг Туьсар ву,Т1АКХА Хьо Кхетар ю, Хьо хьо нохчи вуй - mp3 песни. 4 авг 201568 просмотров.нохчи вуй хьо?e-chechnya.ru/bjuro-perevodov/48348Похожие вопросы. Сулейман Токкаев — Хазалло йина хьо / Красотой ты создана. Интересное видео от сайта 1Clip.cf Хьан аз ма хаз ду, Хьан хаз б1аргаш ду, Хьо сан даг чохь вуА в чеченском 2 буквы иногда обозначают 1 звук и "хьо" будет звучать как "хо" ) Спасибо Вам за ссылку и за прочтение! - Кху чохь вуй Нукарев аш? - Со ву иза-м.Малх чубузу суьйренца, Хьо ма елха, сан йиша, - Боху вашас, - дайижа. Jamal Dudarov 52,745 views.Нохчи прикол - Duration: 2:55. [Нохчи] - Хьо Москва вах гlертш вуй? 05:00.НОХЧО - Нохчи вуй кричат из зала, Нохчи ву! кричу в ответ. Декъалво (декъалдо) ас хьо (шу) Винчу (йинчу) денца. нохчи ду, нохчий ду, чечня, все о чеченцах, история пророков. МС Мага - Хьо Генахь Ю.


Стаг Iедална хьалха къарвеш йоху видеош къобал ца йо Дагестанан чоьхьарчу гIуллакхийн министро\nДагестанан чоьхьарчу гIуллакхийн министра Магомедов Iабдурашида нийса дац аьлла шен хьукматерчу пресс-гIоьнчаллин белхахошка, некъан бакъо йохийначу машенлелорхойх видеош а йохуш, яржа а еш, уьш юьхьIаьржа хIитта декхаребар. Оцу хьокъехь хаамбо "Кавказский узел" газето.\n"Кавказ.Реалиино" яздира Дагестанан полицино кху беттан 12-чу дийнахь Хасу-Юьртахь хиллачу некъахьовзамах видео яккхарх лаьцна. Машенлелорхочунна гIуда тохарал а совнах, Iедалхошка шена къинтIера бовлар доьхуш гайтира иза.\nКамераш тIе а хьовсийна, къамеле воккху стаг шен лаамехь волуш хила веза нахала, аьлла министро.\n"Шена нах къинтIера баха лууш волчу стагна яла еза и бакъо, амма иза хила беза цо шен лаамехь бина къастам. Шегара даьллачунна нах къинтIера бахар ша вон хIума дац, амма ницкъаша мегар дац цуьнгара «бехказалла схьаийзон», - билгалдаьккхина Магомедовс.\nМинистра дихкина шен белхахошна нахера лаамза «камерашна хьалха белхарш» даха. «Низам дохорах, я зулам дарх, адам дуьсу адам, цуьнга ларам хила беза масо а хьелашкахь», аьлла Дагестанан чоьхьарчу гIуллакхийн министра.


NGC 2646 — Википеди\nNGC 2646, MCG+12-09-019, UGC 4604, PGC 24838, 2MASX J08502210+7327474, Z 331-69, Z 332-19, Z 0845.1+7339, UZC J085022.0+732746, LEDA 24838, [VDD93] 81, Gaia DR2 1123949063977861888\n1883 шеран 27 июль\n3728 километр в секунду\n8ч 50м 21,9715583684с\n+73° 27′ 46,741742351″\nNGC 2646 — Дохкаллин а, седарчийн гуламийн а керла юкъара каталогехь ягарйина галактикаш.\nWikiSky-da NGC 2646: DSS2, SDSS, GALEX, IRAS, Водород α, X-Ray, Астрофото, Харита, Изображение\n↑ NGC/IC (English). NGC 2646.\nХьост — «https://ce.wikipedia.org/w/index.php?title=NGC_2646&oldid=5057297»


Баеван кӀошт — Википеди\n53°16′ къ. ш. 80°46′ м. д.HGЯOL\n2740 квадратан километр\nUTC+7:00[d], OMST[d] , KRAT[d]\n↘8547 стаг (2021)\nБаеван кӀошт (оьрс. Баевский район) — Алтайн мехкан муниципалан кӀошт.\nАдминистративан центр — Баево.\n↘9511 ↘9362 ↘9238 ↘9018 ↘8837 ↘8547\nБаево (Алтайн мохк)\nПавловка (Баеван кӀошт)\nПаклино (Алтайн мохк)\nПокровка (Баеван кӀошт)\nСафроново (Алтайн мохк)\nСитниково (Алтайн мохк)\nХьост — «https://ce.wikipedia.org/w/index.php?title=Баеван_кӀошт&oldid=5854587»


ДуьгӀи (Сомма) — Википеди\nДуьгӀи (фр. Dury (Somme)) — Францин гӀала-коммуна, лаьтта О-де-ФгӀанс регионехь. Коммунан департамент — Сомма.\nДозанашца йу Амьен, ЕбекугӀ (Сомма), Сен-Фуьсьян, Сале (Сомма), Салуель, ВегӀ-суьгӀ-Сель.\nХьост — «https://ce.wikipedia.org/w/index.php?title=ДуьгӀи_(Сомма)&oldid=7829638»


Оьрсийчоьнан векалтана хIумма а ца хаьа Туркойнчохь дIалаьцначу Махарби Исаевах лаьцна\nТIаьххьара карладаккхар Охан-бутт 25, 2016\nОхан-беттан 24-чу дийнахь туркойн Milliyet газето Истамулехь къайлаха сервисаша Махарби Исаев дIалаьцна аьлла, хаамбира. Туркойн къайлаха сервисийн дешнашца, иза Туркойнчоьне цу махкахь беха нохчий байъа веана хиллера. Иза сецначу хьешан цIийнан чоьнна чохь 7.65 мл. тапча а, Iедало делла кехаташ а карийра.\nТкъа тахана, Оьрсийчоьнан инарла консуло Подъелышев Андрей дIахьедира и цIе йолчу стагах, я иза туркойн низамхоша дIалацаран хьокъехь шайга цхьамма а хаам ца бина, аьлла.“Тхоьгахь цхьанна а кепара хаам бац иза дIалацаран хьокъехь. Исаев цIе тIехь йолуш цхьа а официалан кехат тхуна гина дац,” –даладо цуьнан дешнаш Тасс агенство.\nБилгалдаккха деза, низамхойн хаамашца, 1989 шарахь вина Исаев Махарби, лерина операци дIахьочу хенахь лаьцна вара 2012-чу шарахь, гезгамашин-беттан берхIитталгIачу дийнахь. Низамхойн дешнашца, цуьнан тоьшаллаша Гакаев Муслиман тIемлой болу меттиг каро аьтто бира. 2012 шеран гезгамашин-бутт дуьйна, Муслим Гакаевах кхин хаамаш бацара. Цкъачунна, иза туркойн къайлаха сервиша дIалацаран хьокъехь, я цуьнан гергарчу наха а, я туркойн низамхоша а ца йина цхьа тайпа комментареш.


Кадыровца ша боксан спарринг еш видео зорбане яьккхина Емельяненкос (видео)\nГIуран-бутт 01, 2017\nИйначу кепашкахь Оьрсийчоьнан латархочо Емельяненко Александра видео зорбане яьккхина, ша спарринг-партнер санна Кадыров Рамзанца боксах леташ. И тренинг цаьршимма дIаяьхьнера "Россия 1" телевизионехь гайта "Действующие лица с Наилей Аскер-заде" цIе йолу программе кечйеш. Цигара видео кийсак ю Емельяненкос шен Instagram-чу агIон тIехь дIахIоттийнарг.\nЕмельяненкос боху, ша реза а волуш дIаяхар тренинг. Нохчийчоьнан куьйгалхочунна тIе куьг айъа кхераме дацара аьлла, шега хаьттича, Емельяненкос жоп ло спортзало массо а цхьана тIегIантIе боху олий.\nДагадоуьйту, 2015-чу шарахь 4 шо ах шо хан туьйхира Емельяненкона, жима зуда хьийзийна аьлла. Амма стохка Лахьан-баттахь иза аравелира чувоьллинчура: Воронежан кIоштан кхело набахтехь яккха йисинчу хенан меттан цунна тIедиллира 2 шарахь "нисваларан" белхаш дар.\n"Федеральное агентство новостей" зорбанан хьастано бинчу хаамца, 2017-гIа шо долалуш Емельяненкос контракт йира Нохчийчоьнан куьйгалхочо Кадыровс кхоьллинчу World fighting championship Akhmat клубаца.


Урдун - нохчаша йиллинчу Заркъера урам, 2012\nДахаран зеделларг ду, нохчийн зударшна маре дIакхехьа атта ца хилар. Цхьана агIора, марзхой, коьртачу декъана, марнана юкъагIертаро бохабо доьзалш. И бакъдо, Нохчийчохь барт игIинчу доьзалшца маслаIат дан гIерташ лелачу муфтиятан леррина комиссино а. Вукху агIора, маре цIаеана зуда кхин а экаме ю. Юкъараллехь таръяла а, яха а, чIогIа халчу долу цунна.\nХIора а къоман дика а, вон а ламасташ ду. Къоман Културан тIегIа лекха хилар дустург, асар деш санна, вон Iадаташ дIадохушЮ шайн юкъаралла кхиорехь гIулчаш яхар ду. Ишттаниг Нохчийн културина а оьшуш ду.\nВайн културехь, нохчийн доцу къаьмнаш цец дуьйлуш хаза а, оьзда гIиллакхаш а, ламасташ ду. Бусулбан динца а догIуш, дукхах долу Iадаташ, бусулбан дин тIеэцале хилла а ду вайгахь. ТIемаш беш машаре даха ца дитинехь, вайн юкъараллехь адамалла а, къинхетам гуттар алсам хилла бу.\nНохчийн културан хазалла а, бегIийла дерш вайн ваьш даккхи деш ца дийцичи, кхечу къаьмнаш хеста деш латташ ду. Делахь, вонаш чIогIа вон долуш, хийца дезаш Iадаташ ду вайн.\nЗуда нана ю. Нанас ма кхаббар хуьлу, кханенан чкъор. Иза балехь а зуламехь ялахь, цунах терра бераш кхиор ду нанас.\nЗуда ялор а, марзахой а, стунцхой доьзална юкъа гIертарш, доьзалш вовшах дахар дукха ду нохчийн юкъахь. Урдунера нохчийн кхин башха бац цу тIехь. Зуда ялош чIогIа нохчийн Iедалехь ялайо Урдунера нохчаша, амма кIанте я йоIе маре муха лела дан деза ца хьеха, Невце цIийнан дукъ, Ткъа Нускале бераш кхабар. Цу бахьнехь, дукха хан ялале уьш дIакъаьста. Стеган-м дукха хала ца хуьлу и къастар, амма юкъараллехь жеро яьлла зудчунна дахар къизалле доьрзу.\nМел жоьпе а беза мохь бу ца кхеташ цкъа марех йоьхна, ткъа ца яьлча денна шолгIа а кхолгIа маре яхна Кузета дийцира ша хьегначух, кхечара пайда оьцург догдохуш.\nКузет: Со дуьххьара маре яхаранрг нохчо вара. Маре йоьдуш 20 шо дара сан. ЦIахь йолуш, вайн Iедалехь, везаш кIант вара сан, юьгур ю аьлла, дош делла. Хилла хIума доцуш, цхьана буса соьга кехат а делла, дIавахара и, со ялон йиш яц шайн аьлла. Цуьнан нахана езаш, цунна ялон кечйина йоI яра церан.\nШо даьлча, сан гергарчара, "хьо йоккха хилла, маре яха еза" аьлла, цхьана ца везачуьнга маре елира со. Жима яра со, хIума ца хаьара, дуьне девзина яцара. Цигахь, марнана юкъа гIерташ тар ца лора тхойша. Марнанас коьрта бузуш, ас аьлла бохуш юкъахь дов латтадора. Шайн ненах тешаш соьца вон вара и.\n12 шо даьлча со йитира. ЙоI яра сан. Ден цIахь паргIат яцар со. Сан да а нана даьккхи хилла, жимма хало ду и шиъ, чIогIа нохчийн Iедалш лелош ду. 12 шарахь шайн хIусамехь яьхча хала ма хуьлу ден цIахь, паргIата ца хуьлу. Цу тIе, наха а ца йитара жеро ю бохуш, тIехьийза лууш верг а, йига лууш я жероца сакъера лууш верг хуьлура. Цара йита а ца йитина, шолгIа а чергазочуьнга яхара со, нехан хабарех ялархьам.\nШолгIа майра хала хьекъал долуш вара. Цуьнах кIант хилира сан. ТIаьхьа, гIуллакхера дIа ваьлла маситта баттахь цIахь Iий и. Иза цIахь сецча, дукха хьашташ эшна ши болх бан дийзира сан. Ши болх беш, суьйренна 8 сахьт даьлча кIадлой цIан йогIур. ХIете, ас хIуъу дарх реза вацар сан майр. Стаг иштта цIахь висча хала ма хуьлу. Цуьнгахь 10 шарахь Iийна цуьнгара дIа а яьлла сайн берашца суо елира со.\nИшта наха ца юьтуш, къайлах маре йолу бохуш верг вара, Iаьрбийн маттахь «Заваж Iурфи» олуш къайлах зуда ялаъер. Зуда а бераш долуш стаг хуьлура, шайн зудчунна а берашна ца хоуьйтуш къайлах со йига гIертар. Жероца сакъера лууш верг гуттар хуьлура. Уьш суна новкъ эхара. Суна сайн бераш кхобуш Iан лаьара. Наха ца юьтура.\nКхин маре яха дагахь яцара со, иштта наха ца йитча, балхахь цхьа Iаьрбий вевзина, цуьнга кхолгIа а маре яхара со. Юьхьанца, Iаьрбийн ву бохуш дукха реза а яцахь со. Оццул дукха деза нохчийн хIума а, вайнехан мотт а, Iедалш дIатесна, нехан хабарех ялархьам яхара со. И Iаьрби, Дуьххьаралера майр а, шолгIаниг виц веш нийса вели суна. кхолгIа ДIакъаста дагахь дац сан, амма паргIа-м яц со цу Iаьрбийчуьнгахь. Суна ала луург, хIор марнана шайн несаца шайн йоIца санна лелаш ялахьара, Делах кхоьруш елахьара, хIокхy хьоле кхочура дацар захалонаш. Вайн Iедалш хала хиларо кхачийна со хIокху хьоле.\nМаршо радио: Кузета хьахийна «Заваж Iурфи» Къайлах зуда маре йигар ду, Iедалехь мах бина аьлла яз ца деш. Ши стаг теша хIоьттина, йоI реза хилча хьанал маре ду моьтту цхьа болчарна. Иза Iедало магош дац я динца догIуш дац. Маре кхайкха дан а деза, бухахь йолу зуда я реза хила еза, реза яцахь, ша йитийта бакъо цуьнан карахь хила еза, олу Бусулбанан динехь.\nНохчий а Iаьрбий цхьа бусулбанан нах балахь, 100 шо сов даьлча а цу шиннан културан башхаллаш дукха ю. Нийса бIоста ламасташ ду шинхьа. Нохчо Iаьрбийчуьнга яхара шайн нохчаллах а, дукхах болу гергарчарех ялар ду. Цу бахьанехь, дукха захалонаш ду Iаьрбичо нохчо ялийча, тIаьххьара Iадйити шайн Iаьрбий ялош.


Монтолье (ДгӀом) — Википеди\n44°21′28″ къ. ш. 5°13′26″ м. д.HGЯOL\nМонтолье (фр. Montaulieu) — Францин гӀала-коммуна, лаьтта ОвегӀнь — ГӀона — Альпаш регионехь. Коммунан департамент — ДгӀом.\nДозанашца йу АгӀпавон, Бениве-Оллон, Шатонеф-де-БогӀдетт, КуьгӀнье, Ле-Пий, ГӀошбгӀуьн (ДгӀом).\nХьост — «https://ce.wikipedia.org/w/index.php?title=Монтолье_(ДгӀом)&oldid=7823417»


Урок №22 Элпаш, аьзнаш, абат. — Урок 95\nУрок №22 Элпаш, аьзнаш, абат.\nМаршалла ду шуьга, хьоме дешархой. Таханлерчу вайн урокан тема ю: Элпаш, аьзнаш, абат. Царех лаьцна вай юьхьанцарчу классашкахь дуьйна 1амош схьадог1уш ду, пхоьалг1ачу классехь царех кхид1а а дуьйцур ду вай.\nД1аяханчу урокехь вай шуьца дийцира аьзнийн кхолладаларх лаьцна.\nЦкъа хьалха карладоккхур ду вай, стенах олу аз.\nБагахь олуш а, лергашна хезаш а долчух аз олу.\nМасала: 1ахар– х1окху дашехь вайна хеза 5 аз (1), (а), (х),(а), (р)\nИ дерриге аьзнаш цхьана аларо дош кхуллу.\nКъамелан аьзнаш элпашца билгалдоху.\nКуьйга яз а деш, б1аьргашна гуш долчух элп олу.\nЦхьадолчу дешнашкахь аьзнаш элпел сов а, элпаш аьзнел сов а хила тарло. Масала:\nИтт бохучу дашехь кхо элп, ши аз ду.\n(кху дашехь «тт» шала элп ду, цо цхьа аз (т) бен ца кхуллу)\nЯл бохучу дашехь ши элп, кхо аз ду (х1унда аьлча, я элпо ши аз билгалдо (й), (а))\nХ1ора элпан шен-шен меттиг ю.\nРог1ехь д1ах1иттийначу элпех абат олу. Нохчийн абатехь 49 элп ду.\nХ1инца вайн абат т1ера элпаш карладохур ду, церан ц1ераш а йохуш:\nДалош долу дешнаш абатан рог1аллехь д1аязде. Т1аккха шаьш и болх нийса биний хьовса. Диц ма де, нагахь санна дешнашкахь хьалхара элпаш цхьатера нислахь, церан рог1алла т1аьхьа дог1учу элпашца къастало.\nЦхьогал, аьрзу, г1ум, белхало, ж1ов, йо1, аьлха, говр, п1елг, 1уьйре, къам, суьйре, вота, йовлакх, кхоккха, к1ур, хьоза, итт.\nДешнийн нийса яздар иштта хуьлу.\nАьлха, аьрзу, белхало, вота, говр, г1ум, ж1ов, итт, йовлакх, йо1, кхоккха, къам, к1ур, п1елг, суьйре, хьоза, цхьогал, 1уьйре.\nХ1инца д1аязйинчу стихотворенин кийсаке хьовса.\nКхузахь, дешнашкахь элпийн метта дехкина т1адамаш ду. Аша маь1ница дог1у элпаш д1ах1итто деза. Цул т1аьхьа вай шуьца и кийсак нийса д1аеша хьовсур ду.\nХь…зано к1…рнеш …хнера\nТ…ов к1…лахь, к…рниза ч…хь.\nХ…дд…за х…зара ц…ран\nЦ…а г1…йла, ц…а б…ткъа м…хь.\nС…в сиха хь…йзара н…н…,\n…хьара ц…пцалг я ц1…з.\nТ…хана с…нна, и кхана\nХ…лура к1…рнеш …зош.\n(Нийса жоп уроке хьаьжча хуур ду)\nЭлпийн рог1алла дагахь латтор ч1ог1а мехала а, оьшуш а г1уллакх ду. Иза бен а доцуш х1оттийна яц, аьзнаша (элпаша) вай буьйцучу маттехь, дечу къамелехь дакъалацаре хьаьжжина х1оттийна ю. Оцу рог1ехь х1иттийна тайп-тайпана дошамаш, справочникаш, спискаш.\nКху т1ехь вайн таханлера урок чекхйолу.\n1одика йойла шун! Марша 1ойла!


Дувцараш — Сердало\nДахча а даьккха хьунагIара чувоагIача Iази, юрта йийсте дажаш долла вир хьа а лаьца, чу а дига ший вордах дIа а дежа, дахча чудахьаш воагIаш хиннав. Ер юрта чукхаьча вала воаллаш, вир лаха араваьнна, вира да тIакхаьчав укханна.\n— Ва дIахеца из вир! Вошийна хьакхийца валларг, са вир лочкъадаь, хьай дахча чудахьаш воагIа хьо! – аьнна, шалта а яьккха тIаведдав Iазена, вир дола да.\n— Сабар! Сабар! – аьннад Iазе. – Аз дIадувц хьона деррига.\n— Ва жIалеца да валларг, сога фу дувц воалла хьо, са вир а дига? – аьннад вокхо.\n— Сабар дел, сих ма лел, ладувгIал. Хьа коа чувена, вир дигадий аз?\n— Кхий чура дигадий аз?\n— Ара дIахийца леландаь, да воацаш да мотташ, аз хьа а лаьца, сай вордах дIа а дежа, айса хьадаьккха, сай дахча тIа а детта, сайна дахьаш воагIа-кх со, — аьннад вир дигачо.\n— Да воацаш да яхалга фу къамаьл да, дажа дIахийца, доаллаш ма дий вир, ше доаллача даллийта мегаций Iа из? – дIатIавезвеннав вира да.\n— Аьъ, — аьннад вокхо. – Из ше доаллача даллийтача аз дахча чу мишта дахьаргдар?\n— Ай ва, са вирах тийша даьккхад Iа дахча, са вир хинна децаре фу де воаллар хьо?\n— Хьо эгIаваьча къонахчун из долга хайна далларе аз дугарг-м дацар из, дахча чу цадарах. – аьннад вокхо, Iазе хаттара жоп а ца луш.\n— Вир лочкъадаьчоа де доагIа таIазар хьаде деза хьона, — йоах вир долча дас.\n— Мегаргда. Кхеле гIоргда-кх вай, хьо раьза вале, — йоах наьха вираца дахча чуденачо.\n— Укхох хIама хургдац, ер шалта теха хьо ве ца вийча, — йоах эгIазвахача вира дас.\n— Ай, ай, ма велахь, вир такха саг хургвац хьона, — йоах вокхо.\nТIаккха шалта бетта чуеллар вир долча дас.\n— Сабардел, — йоах дигачо. – Аз дIакхетаву хьо. Дахча хьадаьккхар со вий, дахча са дий, ворда са йий, хIьатIадеттар со вий, гел техар со вий, чудахьаж воагIар со вий? Цхьа вир мара дий хьа из, деш хIама а доацаш дIахийца доаллаш ма дарий хьа из-м, аз хьалаьцадецаре кхычо дига хург ма дарий хьа из-м, хIаьта а раьза вац хьо сона, — кIалхарвала гIерт вир лаьцар.\n— Из сона хац, — йоах вир долча дас. – Хьогара сона тоам боагIа, тоам Iа хьа ца лой, аз кхоана юртага дIавувцаргва хьо, са вир дигад аьнна.\n— Ай фу дувц Iа яй, арара хьалаьца дIадигад аз ер.\n— Из сона бе дац. Ца хоатташ дигача лочкъадаьрг ва хьо. Iа фу де деза хой хьона, хье сийдоцача валар хьайна ца дезе, аз яха тоам хьабала беза Iа.\n— Фу тоам ба из? – кхетац вож.\n— Аз хьога дIа-м аргда укх сахьате. Iайха дигар мо дола вир хьаэцаргда Iа сона – цаI да из, шоазлагIа-дале, ер дахчан ворда Iойоасаергья Iа са коа цхьан дийнахьа вира яа йоллеи, фуъэи, бахьаргба Iа.\n— Сабар, сабар, ши цIокка яьккха ма воаллий хьо-м сона тIера, селла къиза хила мегаргвац, хала ма воаллий со се а.\n— Мегаргда хIаьта, хьа бераш зIамига хиларах, аз вир эцийтац хьога. Ер дахчан вордеи, цхьан дийнахьа вира яа йоллеи, фуъэи, тханцига Iочухьо. Наьха хIама хьо тIакхувдаргвоацаш доакх аз хьогара доаккъар, — йоах вир долча дас.\nВоIо лочкъабаь устагIа гуча а баьнна, кхело тIавийха хиннав да.\nЕр цIагIа дIачуводаш, картах дIабийхка лаьттаб, укхан воIагара дIабаьккха устагIа.\nКхело воI къоала бехке ваьчул тIехьагIа, дас аьннад, кхелахошка:\n— Ер латта воI а воацаш, дIа ара латта устагIа хинна балар са. Укх воIо тIадена эхь, цу устагIо тIадахьаргдацар сона.\n— Кхалсаг, хозагIа малагIа хет хьона? – аьнна хаьттад йоах наха Цагенага.\n— Тхоай сесаг хет-кх аьннад, Цагена, — дукха уйла а ца еш.\n— Со мо волча къонахчо, йоалаергьярий, йийрча кхалсаг? – яхад шийх вашаш волча Цагена.\nХамхой Бекмарзий Дауд\n← «Эппаз Iа а даьккхача, эппаз аз а даьккхача…»\nТепло и любовь «Жар-птицы» →\nО практике расследования уголовных дел о преступлениях, совершенных в прошлые годы