Берон-э-сез-Анвирон — Википеди\n49°30′51″ къ. ш. 4°45′54″ м. д.HGЯOL\nфр. Bairon et ses environs\n44,86 квадратан километр\nБерон-э-сез-Анвирон картан тӀехь\nБерон-э-сез-Анвирон (фр. Bairon et ses environs) — Францин гӀала-коммуна, лаьтта Шампань — Арденаш регионехь. Коммунан департамент — Арденаш. Кхузахь климат барамехь ю, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. ГӀалин бахархой французаш бу. Официалан Французийн мотт бу.\nХьост — «https://ce.wikipedia.org/w/index.php?title=Берон-э-сез-Анвирон&oldid=3922017»\nХӀокху агӀонна тӀаьххьара хийцамаш бина: 2019, 13 ноябрь, 01:27.


Патнам (гуо, Миссури) — Википеди\n40°29′ къ. ш. 93°01′ м. д.HGЯOL\nПатнам (гуо, Миссури)\nинг. Putnam County\n1845 шеран 28 февраль\n▼4681 стаг (2020 шеран 1 апрель)\nАппанус (гуо, Айова), Салливан (гуо, Миссури), Скайлер (гуо, Миссури), Адэр (гуо, Миссури), Мерсер (гуо, Миссури), Уэйн (гуо, Айова)\n1346 квадратан километр\n1698 ± 169\nХӀокху терминан кхин а маьӀнаш ду, хьажа Патнам.\nПатнам (инг. Putnam County) — АЦШ Миссури штатера гуо. Центр – гӀала Юнионвилл.\n2019 шарахь гуонехь вехара 4759 стаг.\nГуон майда 1342 км²..\nХьост — «https://ce.wikipedia.org/w/index.php?title=Патнам_(гуо,_Миссури)&oldid=5077464»\nХӀокху агӀонна тӀаьххьара хийцамаш бина: 2020, 28 июль, 13:36.


▷ Купить Кадиллак Эльдорадо Автомат в Львове — цена Кадиллак Эльдорадо БУ Львов. Продажа Cadillac Eldorado Автомат с пробегом, прайс-лист на подержанные авто, объявления о покупке и продаже машин на автобазаре в Львове.\nКупить Cadillac Eldorado (Кадиллак Эльдорадо) Автомат в Львове\nАвтобазар Кадиллак Эльдорадо Автомат в Львове


Нурмагомедовл а тоьлуш ву Чимаев аьлла, дIахьедина Кадыровс\nНохчийчоьнан куьйгалхочо Кадыров Рамзана дIахьедина, меттигерчу "Ахмат" клубан латархо Чимаев Хьмазат "хIинца нуьцкъаха ву" дагестанхойн UFC-н экс-чемпион волчу Нурмагомедов Хьабибал а аьлла. Нурмагомедовс спорт дIатасарна ду иза аьлла, кхетийна цо.\n"Хьабиба шен Iалашонаш кхочуш а йина, спорт йитина. ХIинца къоначу латархошна гIо деш ву иза. Шен лига ю цуьнан, лелош бизнес ю", - аьллачу Кадыровн дешнаш довзийтина Sports.ru ресурсо, инстаграмехь цо дIаяьхьначу эфирна тIетевжина. Циггахь Кадыровс комментари йитина, Нурмагомедов "UFC-н проект ю" ша аларх лаьцна а.\n"Нагахь санна, Хьабибах лаьцна цхьаъ ала со гIоьртинехь, иза кхечу кепехь хира дара, амма сан цунах лаьцна ала цхьа а вониг дац", - аьлла, дIахьедина цо. РогIерчу Кадыровн, ша Чимаевца вустуш динчу дIахьедарх лаьцна цхьана а кепара жоп ца делла Нурмагомедовс.\nХьалхо Соьлжа-ГIалахь Дагестанерчу латархочунна 440 миллион сом лур ду элира, нагахь санна, "Ахмат" клуберчу цхахволчу латархочуьнца иза тасалахь аьлла.\n32 шо долчу Нурмагомедовс ша эйинчу кепийн летаршкахь волуш дIадаьхьина 29 цхьаьнакхетар, ца эшна цкъа а. UFC-хь 20I2-чу шарахь дуьйна вара иза, цигахь I3-зза тоьлла иза.


Самый лучший из армян - Армен Джигарханян ! (7 фото) » Just one MIN\nИз Топика » Познай МИР » Самый лучший из армян - Армен Джигарханян ! (7 фото)\nСамый лучший из армян - Армен Джигарханян ! (7 фото)\n⇐ Великие цитаты наших учителей, с которыми не поспоришь (24 фото) Противостояние с училкой (3 фото) ⇒\nTook: 0,03894 sec. Tpl: 0,00366 Mysql: 0,00479 (5).


Ону-суьгӀ-ОгӀн — Википеди\n48°36′41″ къ. ш. 0°13′47″ м. д.HGЯOL\n18,04 квадратан километр\n▼262 стаг (2019 шеран 1 январь)\nОну-суьгӀ-ОгӀн (фр. Aunou-sur-Orne, фр. Ventôse) — Францин гӀала-коммуна, лаьтта НогӀманди регионехь. Коммунан департамент — ОгӀн.\nДозанашца йу БуатгӀон (ОгӀн), Ноф-су-Ессе, Невиль-пгӀе-Се, Сен-ЛеонагӀ-де-ПагӀк, Се, ТгӀемон (ОгӀн).\nХьост — «https://ce.wikipedia.org/w/index.php?title=Ону-суьгӀ-ОгӀн&oldid=7828731»


ГIалгIай Республика Закон № 20-рз 2022 шера 29 апреле | serdalo.ru\nГIалгIай Республика Закон № 20-рз 2022 шера 29 апреле\nСкачать (587.89 КБ)\n«ГIалгIай Республика градостроительни къахегамах долча» ГIалгIай Республика Закона хувцамаш юкъедахьара хьакъехьа\nТIаийцад ГIалгIай Республика Халкъа Гуллама 2022 шера 21 апреле\n«ГIалгIай Республика градостроительни къахегамах долча», 2009 шера 17 декабрерча, № 61-РЗ йолча ГIалгIай Республика Закона (газет «ГIалгIайче», 2009, 31 декабре; газет «Cердало», 2010, 9 ноябре; газет «ГIалгIайче», 2011, 6 октябре; 2013, 15 июне; 2014, 8 ноябре; Официальни бокъон хоама интернет-портал (www. pravo. gov. ru), 2015, 1 июне, 14 декабре; 2017, 26 апреле; 2018, 27 феврале; интернет-газет «ГIалгIайче», (www. gazetaingush. ru), 2018, 29 декабре; Официальни бокъон хоама интернет-портал (www. pravo. gov. ru), 2019, 7 июне; интернет-газет «ГIалгIайче», (www. gazetaingush. ru), 2019, 2 декабре; 2020, 2 марте, 30 июне); Официальни бокъон хоама интернет-портал (www. pravo. gov. ru), 2021, 5 октябре) юкъехьо Iобелгалдаь хувцамаш:\n1) 7 статье:\nа) 4 дакъа ший низ дIабаьнна лархIа;\nб) 5 дакъа укх редакце дIаязде:\n«5. Российски Федераце шиъ е кхы дукхагчIа субъектий доазон планироване документаш, ГIалгIай Республика доазон планироване документаш кийчдар дIахьу, Российски Федераце субъекташ социально-экономически дегIаахара стратегей кIийлен тIа, Российски Федераце социально-экономически гонахьен дегIаахара стратеге положеней терко еш, макрорегионаш социально-экономически дегIаахара стратегей, Российски Федераце стратегически планироване, паччахьалкхенашта юкъерча программай, Российски Федераце паччахьалкхен программай, къаман проектий, Российски Федераце субъектий паччахьалкхен программай, ше-шегIа йолча монополей инвестиционни программайх, паччахьалкхен Iаьдала органий соцамех, аргIа йолча бюджетий кхыдолча керттерча средствашта доал дерий, региональни лоархIам бола объекташ хьаяр белгалдеча, иштта доазон планироване хоам бара системе долча сведенейх.»;\nв) тIатохар де ер чулоацам болча 51 даькъаца:\n«51. Муниципальни образоване доазон планироване, документаш кийчдар дIахьу, муниципальни образованеш социально-экономически дегIаахара стратегей, уж кхоачашъяра планий а кIийлен тIа (нагахьа санна хилча), муниципальни образоване дуккхача ханна лаьрхIа йолча прогноза (нагахьа санна хилча), Российски Федераце социально-экономически дегIаахара стратеге положеней кIийлен тIа, къаман проектий, Российски Федераце субъектий паччахьалкхен программай, муниципальни программай, ше-шегIа йолча монополей инвестиционни программайх, коммунальни комплекса организацей, моттигерча шедоалдара органий соцамех, аргIа йолча бюджетий кхыболча, керттера средствашта доал дерий, региональни лоархIам бола объекташ хьалъяр белгалдеча, иштта доазон планироване хоам бара системе долча сведенейх.»;\nг) 7 даькъа тIатохар де дешашца«, укх Закона I0 статьяй 51 а 52 а доакъоша, Градостроительни кодекса 21 статьяй 61 а 62 а доакъоша белгалдаь, Градостроительни кодекса, 25 статьяй 71 а 72 а доакъоша белгалдаь уж дIачоагIдале, цхьан беттал кIезигах йоаца ха йиссача»;\n2) 10 статье:\nа) тIатохар де ер чулоацам болча 51 а 52 а доакъошца:\n"51. Российски Федераце шиъ е кхы дукхагIча субъектий доазон планироване дIачоагIдаьча документаш тIа хувцамаш дар, ГIалгIай Республика доазон планироване дIачоагIдаьча документаш тIа хувцамаш дар, барта дахьа дезаш да, укх статьяй 1 — 3 доакъошца белгалдаьхача боараме, из оттаме хилара материалашца, Российски Федераце шиъ е кхы дукхагIча субъектий доазон планироване дIачоагIдаьча документашта хувцамаш дарах болча хоама тIакхачара Iалашо еш, дIаийцача денз, цхьан беттал тIехьа а ца доаккхаш, ГIалгIай Республика доазон планироване дIачоагIдаьча документий проекта схемах а из оттаме хилара доазон планироване хоам бара системе, укх статьяй 1 — 3 доакъошка ше-ший аргIах паччахьалкхен Iаьдала органаша а моттигерча шедоалдара органаша а, укх Iобелгалъяьча моттигашка:\n1) укх Закона I9 статьяй 6 даькъе белгалдаь хувцамаш юкъедахьар;\n2) региональни лоархIам болча объекташта реконструкци яра даькъе хувцамаш юкъедахьар, Российски Федераце шиъ е кхы дукхагIча субъектий доазон планироване схемаца е ГIалгIай Республика дIачIоагIъяьча доазон планироване схемаца белгал ма дарра;\n3) Российски Федераце шиъ е кхы дукхагIча субъектий доазон планироване схема тIа е ГIалгIай Республика дIачIоагIъяьча доазон планироване схема тIа хувцамаш юкъедахьар, Российски Федераце доазон планироване дIачIоагIдаьча документашца нийса.\n52. Нагахьа санна укх статьяй 51 даькъаца белгалъянза йолча моттигашка, Российски Федераце шиъ е кхы дукхагIча субъектий дIачIоагIъяь доазон планироване схема, ГIалгIай Республика дIачIоагIъяь доазон планироване схема юкъе хувцамаш юкъедахьар барта дахьа деза, Российски Федераце шиъ е кхы дукхагIча субъектий доазон планироване дIачоагIдаьча документаш тIа хувцамаш дар, ГIалгIай Республика доазон планироване дIачоагIдаьча документаш тIа хувцамаш дар, барта дахьа дезаш да, укх статьяй 1 — 3 доакъошца белгалдаьхача боараме, из оттаме хилара материалшца, Российски Федераце шиъ е кхы дукхагIча субъектий доазон планироване дIачоагIдаьча документашта хувцамаш дарах болча хоама тIакхачара Iалашо еш, дIаийцача денз, шин беттал тIехьа а ца доаккхаш, ГIалгIай Республика доазон планироване дIачоагIдаьча документий проекта схемах а из оттаме хилара доазон планироване хоам бара системе, укх статьяй 1 — 3 доакъошка ше-ший аргIах паччахьалкхен Iаьдала органаша а моттигерча шедоалдара органаша.«;\nб) 7 даькъе:\nдешаш «укх статьяй 5 даькъе белгалъяьча а оттаяьча а хан-юкъа» хувца дешашца «укх статьяй 5 — 52 доакъошка белгалъяьча а оттаяьча а хан-йовкъашка»;\nдешаш «е ГIалгIай Республика доазон планироване проекта схема» хувца дешашца «е цунна юкъехьоча хувцамий, ГIалгIай Республика доазон планироване проекта схема е цунна юкъехьоча хувцамий»;\nв) 8 даькъе:\nдешаш «е ГIалгIай Республика доазон планироване проекта схемаца» хувца дешашца «е цунна юкъехьоча хувцамий, ГIалгIай Республика доазон планироване проекта схемаца е цунна юкъехьоча хувцамашца»;\nдешаш «30 ди» хувца дешашца «15 ди»;\nдешаш «ше-ший аргIах Российски Федераце шиъ е кхы дукхагIча субъектий доазон планироване схема, ГIалгIай Республика дIачIоагIъяь доазон планироване схема» хувца дешашца «ше-ший аргIах белгалъяьча проектий а хувцамий а»;\nдешаш «кхо бутт» хувца дешаца «ши бутт»;\n3) 16 статьяй 7 даькъа 1 пункт укх редакце дIаязъе:\n«1) укх Закона укх статьяй 51 7даькъе белгалдаь, къаман проектех, ше-шегIа йолча монополей субъектий инвестиционни программайх, стратегически планироване дIачIоагIдаьча документий, коммунальни комплекса организацей, моттигерча шедоалдара органий, аргIа йолча бюджеташта доал деча керттерчар соцамий, царца моттигера лоархIам бола объекташ хьалъелга белгалдарах дола сведенеш;»;\n4) 32 статьяй 3 даькъе:\nа) 5 пункте деша «документаци» тIехьа тIатохар де дешашца «(Градостроительни кодекса 49 статьяй 5 даькъа 1 пункто дIадехараш белгалдаьча даькъе нийса дий хьажар)»;\nб) 8 пункте дешашта «реконструкци яь капитальни гIишлон объект» тIехьа тIатохар де дешашца «Градостроительни кодекса 49 статьяй 5 даькъа I пункто белгалдаь».\nЕр Закон низаца чIоагIденна болх бе долалу, ер официально кепатехача дийнахьа денз итт ди чакхдаьлча.\n2022 шера «29» апреле № 20-рз


Ий (эвла) — Википеди\n52°34′15″ къ. ш. 96°02′07″ м. д.HGЯOL\n↗1357 стаг (2016)\nИй картан тӀехь\nИй (оьрс. Ий) — Российн Федерацин Туван Тоджинан кожуунан юкъа йогӀу эвла.\n1280 ↗1281 ↗1283 ↗1307 ↗1317 ↗1357\nХьост — «https://ce.wikipedia.org/w/index.php?title=Ий_(эвла)&oldid=4748392»\nХӀокху агӀонна тӀаьххьара хийцамаш бина: 2020, 23 февраль, 01:46.


Бесси-сюр-Кюр — Википеди\nБесси-сюр-Кюр (фр. Bessy-sur-Cure, фр. Bessy) — Францин гӀала-коммуна, лаьтта Бургунди — Франш-Конте регионехь. Коммунан департамент — Йонна. Дозанашца йу Вермантон, Акколе (Йонна), Арси-сюр-Кюр, Люси-сюр-Кюр, Маи-ла-Виль, Прежильбер, Сери (Йонна). ГӀалин бахархой французаш бу. Официалан Французийн мотт бу.\nХьост — «https://ce.wikipedia.org/w/index.php?title=Бесси-сюр-Кюр&oldid=5152441»\nХӀокху агӀонна тӀаьххьара хийцамаш бина: 2020, 6 октябрь, 19:36.


Домачево — Википеди\n51°45′ къ. ш. 23°36′ м. д.HGЯOL\n▲1200 стаг (2020 шеран 1 январь)\nДомачево картан тӀехь\nДомачево (белорус. Дамачава) — Белоруссин Брестан областан Брестан кӀоштара эвла.\n1300 стаг ↗1687 стаг ↘1221 стаг ↗1222 стаг ↘1175 стаг ↗1200 стаг\n↑ 1 2 Численность населения на 1 января 2020 г. по Республике Беларусь в разрезе областей, районов, городов и поселков городского типа — Национальный статистический комитет Республики Беларусь, 2020.\n↑ Программа развития городского поселка Домачево на 2006 — 2010 — 2006.\nХӀара Белоруссин географех лаьцна чекхбаккханза яззам бу. Хьоьга, йоза тодина, нисдина, гӀо далур ду проектана.\nХьост — «https://ce.wikipedia.org/w/index.php?title=Домачево&oldid=5564100»\nБрестан кӀоштан нах беха меттигаш\nБелоруссин географех лаьцна бовланза яззамаш\nХӀокху агӀонна тӀаьххьара хийцамаш бина: 2021, 11 февраль, 04:44.


"Шовдана йистехь" Яралиев Юсупан цхььана гуларах ойланаш\nУьтталгIачу классехь доьшуш яра со хIетахь, 1989 шарахь, суна Дидигов Билухьаьжин (Дала декъалвойла иза) мукъамаш безалучу хенахь. Ткъа цу башхачу мукъамаш тIехь олу дешнаш ша-шах дагахь дуьсура: «Суьйре йоцург накъост воцуш, Со ган лууш, со ца вогIуш, Сагатдеш хьо ю, ма боху, Къайлах даккхий синош дохуш…», «Дайх ала дош доцуш, Даймахкахь каш доцуш, Дала ма лайла вай, кIентий», «Йоккха стаг, хьо дийна юй-те? Йоккха стаг, хьо могуш юй-те? Мацах ахь аьлла дешнаш Тахана сан новкъахь эшна…», «Буйннал бен йоцу, хIай, сан Нохчийчоь, Сиркхонийн мох хьоькху хьан деган кхерчахь. Осала некъаш ду хьан некъах хьерчаш, Доьналлин юьхь йина сан Нохчийчоь!..», «Ас сайн ойла, Iехаелла, хьан эшарех тешийнехь, Бехк ма била: ойла тилла хилла хьуна со хIетахь…», «Бакъ ду хьуна, хьоьга са ас тийсина…» … иштта кхидIа а.\nМукъам хаза хилла ца Iаш, дагах чекхболуш бара цу иллийн хIора могIа, цкъа ла ма-доьггIинехь иэсехь буьсуш. Хаддаза ла а доьгIура ас цу иллешка кийрара са, цкъа тIома долуш, тIаккха гIайгIане дужуш. И иллеш тIехь долу экъа а яра сан чIогIа ларъеш, лерина Iалашъеш лелош.\nСо байташ язъеш хиллехь а, хIетахь со тIаьхьа ца кхиира, Билухьаьжас дIаолучу цу иллийн дешнийн автор мила ву…\nДезткъе уьтталгIачу шерашкахь гIала деша охьаяхча, цхьана киоскехь нисъелира суна элтара басахь йолчу мужалта тIехь диллина ламанийн чхаран тIулгех бухдуьйлучу сирлачу шовданна кIел хаьрцинчу кIудалан сурт долу жима жайна. «Шовданехь суьйре» яра жайнин цIе. Ткъа авторан цIе – Юсуп Яралиев.\nДагна хьоме мукъамаш тIехь даьхна долу дешнаш кху тIехь карийра суна! Езткъе еа агIонах лаьтташ йолу и жима гулар, мехала деза жайна дина, сайн тIоьрмиг чохь къайлаяьккхира ас. Суна моьттура, иза сайгара дIаяккха шаверг а тIаьхьа вер ву. Iаламат чIогIа дукхаезара суна нохчийн литература, къаьсттина поэзи. Сан дахарехь суна дуьххьара бевзинчу шатайпанчу яздархойх вара поэт Яралиев Юсуп.\nХIинццалц кара мел йогIу киншка, цкъа уггар хьалха Ленинах я Октябран байракхах хастаман ода ца хилча, йола а ца лора.\nТкъа кхуьнан дуьххьара араяьллачу киншки юкъа яхана байташ «Дарц» стихотвореница йолалуш яра. Иза ша-тайпа символически маьIна долуш гора.\nДарц дара. Тен ца туьйш,\nюткъа шок етташ,\nБIаьрг белла ца вуьтуш,\nюьхь тIе даш детташ,\nБуьрсачу цу дорцо со бIарзвинера,\nСа кхачо гIерташ, цо гIаддайъинера.\nКъарлой ма гайталахь\nшена хьо, бохуш,\nЗевнечу шен озехь луш суна гIора,\nСел холчахIоьттина со йохье вохуш,\nсан кхане гора!\nСССР-пачхьалкх йоха кечъеллачу муьран юьхь ю иза. Дорцана дуьхьала лаьтташ ву лирически турпалхо, иза кийча ву хила тарлучу бохамашна дуьхьал латта а.\n«Буьрсачу цу дорцо… са кхачо гIерташ» бIарзвина, иза-тешна ву малх санна хинйолчу кханенах.\nДукхе-дукха трагически хиламаш хьаьлхира цул тIаьхьа йоккхачу пачхьалкхе, къаьсттина Нохчийчу. Дорцан юьхь ира хааелира башха похIма долчу поэтана а. Кегаделлачу дахарх ойланаш яра поэта йийраш шен дуьххьара араяьллачу стихийн гуларехь.\nИ киншка тишъяллалц ешначул тIаьхьа, сан библиотекехь ханна тапъаьлла тийра. Цул тIаьхьа тIемаша, бохамаша бIарздина уьдучу адаман дахарера лирически жанр къайлаелира, прозин луьра бакъдерг туьйлира. Массо а кхетам болу стаг воьхна вара, хиндолучух ца кхеташ.\nДуьненан йолхалгIа дакъа хилла лаьттина Советийн мохк буьйхира. Нохчийчоь тIемаша этира, дуккха а адам хIаллак а хилира.\nДарц дIатийра… Мелла а дIатийра. Дендала дуьйлира дахар а, цхьацца бахьанашца. Юха а кхоллараллин цхьаьнакхетарш. Юха а поэзин агIонаш. Керла лехамаш. Керла хьежамаш а. Керла талламаш а.\nДуккха а зама яьллачул тIаьхьа, со юхайоьрзу синна тIеIаткъам бинчу поэтан кхоллараллехьа, ас юх-юха а йоьшу цуьнан байташ. БIарлагIа санна карладолу дIа мел даханарг, къомо лайнарг, амма тIеман кIуьрлара довла Iеминчу сирлачу иллеша дегайовхо кхуллу, дахар кхин дIа а лаьттарг хиларх.\nЯралиев Юсупан байташ авторал дуккха а хьалха евзинчу суна чIогIа аттта ду цуьнан стихех тахана дуьззина дош ала. Халахеташ дерг ду цуьнан хIинццалц и цхьа гулар бен араяьлла цахилар.\nШен цIе а, шен кхолларалла а йовзийта гIерташ мохь беттачарех вац Яралиев. Поэтан коьрта Iалашо ю кху дуьненахь цIена вахар, бакъдерг лехар, харцонца къийсар.\n«Шовданехь суьйре» гуларна юкъаяхана стихаш билгалйовлу тематикин шораллица; философин лехамаш, даймахках, безамах, Iер-дахарах ойланаш ехкина поэта ешархочун кхеле. Стихийн хIоттор а ду, классически барамашна тIера верлибрана тIекхаччалц, паргIатчу кепехь а, еша аттачу хотIехь а нисдина. Муьлхха байт схьаэцча, иза маьIнех юьзна а, васташ исбаьхьа-говза долуш а карайо.\nХьовсур вай цхьайолчу байташка.\nАлаза дисинарг деши ду,\nСан деган тIорказахь\nИ бахам гулбелла дукха.\nХьех-мерх и чекхбаьлла.\nТIехйина наб санна, хьаьхна.\nДешан ницкъ, олхазар,\nВаккха со цу хьолах мукъа.\nХIокху байташкахь авторо ловзайо халкъан кхетамехь кхиъна афоризм: алаза дисинарг – деши ду. Халкъо боху, аьлла даьлла дош аьллачун долара долу; и дош хьекъале делахь-м, дика ду, амма дош сихаллехь аьллехь, иза сонталла ю.\nСтаг дохковоккху сихвелла аьллачу дашо, дагахьбаллам бо. Цундела олучу дашехь собаре хила веза стаг, алаза дисина дош дешин меха ду. Халкъо бечу хьехамна ванне а дуьхьал вац поэт, амма цунна ницкъ бо кийрахь гIуьттучу тIам сийначу ойланаша-олхазарша, бIаьрахьалха хIуьттучу исбаьхьчу васташа. Уьш ма-дарра адамана дIагайта цо коьртехь луьттучу дешнийн архаша къуьйлу экам са.\nДош, иза дашо делахь муххале а, маьршадала гIерта, орца доьхуш иллин даше! Дашочу дешан ницкъ бу поэта шен «деган тIорказахь» гулбелла бохург.\nМетафора «дешан ницкъ – олхазар», эпитет «деган тIоркIазахь», дустар «тIехйина наб санна», фразеологизм «хьех-мерх» – и ша дерриг халкъан дахарера схьаэцна васташ а, аларш а ду.\nПоэт, стиглара охьавоьссина а воцуш, халкъана гергара, могIарера вахархо хилар а гучудолу ешархошна, и байташ ешча.\nДешан ницкъ чIогIа хилар а, илли – син кхача хилар а, къомо бинчу бIешерийн некъан лар иза хилар а гойту авторо шен кхечу стихотворенехь:\nИлли ду, нур ду и –\nДайх дисна дахар!..\nВайн йиш яц кху лаьттахь\nЛар йоцуш даха,\nВайна а дисна хир\nцхьа кIеззиг иллеш!\nХалкъан дахар а, къомо бина бIешерийн некъ а, яхь йолчу кIенташа а, оьздачу мехкарша а шайн лардинчу сийн нур а, илли а цхьаьна могIаре нисдина поэта.\nНагахь санна философи – иза, хIуманан духе кхиа гIерташ, ойланаш яр делахь, философин тема шуьйра яьстина Яралиев Юсупа шен «Кад» стихотворенехь.\nХIун ца до адамо,\nЧолхе ду адамийн\nХIораммо цхьацца до:\nверта, нох, цIенош…\nТкъа пхьеро кад бина,\nЦIена кад бина цо нахана лело.\nХууш дац цу кедахь наха хIун лелор:\nЦхьаммо-ма ша ваха\nчохь ялта хьекхор,\nТкъа вукхо-м ша вахо\nчу къаьркъа Iенор, –\nПхьеро-ма кад бина,\nХаьий ткъа кхиволчо\nцу чохь хIун лелор?\nЦхьа ямарт, дIаьвше хьоькх\nцо пхьерах елор\nЯ дашо седарчий кеда чохь къегор, –\nТкъа пхьеро-м кад бина,\nАдамех доьзна ду дерриг и Iедал –\nАдамо диннарг ду хиндерг цу кедан.\nКад, цIена лелабахь, цIена хир беца.\nБехлур и, боьхачу куьйгаша лецахь,\nБоьха дерг, ца луьттуш,\nкеда чу хецахь.\nВайн пхьеро кад бина.\nТкъа вай и цIеначу куьйга дIаэца?!\nПхеа строфах лаьтташ ю байт, пхиппа могIанех; кхоккха дешдекъан дактилехь, рифманаш шина дешдекъехь йолу барам.\nДешархо ойлане воккху риторически хаттарца дIайолийнчу говзаро: «ХIун ца до адамо, дуьненахь лелаш?»\nАдамийн дахаран некъаш чолхе хиларе терра, цара кхочушден хьашташ а хуьлу я дог цIеналлица, я дог Iаьржаллица къаьсташ. Цхьадолу адам шайн яххьаш шера, цIена йолуш, диканиг бен шайгара ца долуьйтуш, зуламах къехкаш хуьлу; ткъа кхидерш –деган волла тIейолий, шаьш муха тешанбехк бийр бара ца хууш. Муха ваха веза стаг? ХIун лело деза цо шена Дала схьаделлачу Дахарехь?\nЦу хаттаршна жоьпаш карор ду-кх ойла ян хуучу муьлхачу а ешархочунна, хIара стихотворени теллинчунна. Адамо ша диннарг карор ду адамна – дика а, вон а. Бакъо яц цуьнан шена делла дахар дикачу гIуллакхашца ца дуза. ГIиллакхе, оьзда, цIена вахар ю дахаран Iалашо. ЦIеналла – синоьзданагалла ю. Эрна дац поэта «цIена» боху дош юх-юха а тIечIагIдар.\nАдам деха дуьненахь шен ма-хуьллу диканиг дан ойла йолуш. Амма дика а, вон а шен-шен агIо йолуш ду. «Кад» бохучу дешан ассоциацеш дукха хила тарло – дуьне а хила тарло цу кедахь, дахар а, цIена дерг а, оьзда доцург а. ХIора стаг декхарийлахь ву оьзда ваха, пхьеран цIеначу ойланца вогIуш хила.\nХIара стихотворени дешаран хрестоматина юкъахь ю, моьттуш ю со, хила хьакъ а йолуш. Дешархой кхетош-кхиорехь дахарх кхетам бала а, оьздангалла чIагIъян а мехала байташ ю хIорш, муьлххачу а заманна йогIуш. Шедевр ю, эр ду-кх вай литературин Iилманан маттахь.\nКхин а дукхха а ю Яралиев Юсупан дика байташ, шайх лаьцна яздан а, дийца а.\nАмма заманан йохалла йицяъла ца тигинчу Юсупан «Шоданехь суьйре» киншкех айса ала лерина дош дерзо луур ду уггаре а экамчу, ша бахьнехь дуьне лаьттачу, дахар кхелинчу синхаамах – безаман темех лаьцна хьахорца.\nМуха гайтина поэта кIентан а, йоьIан а къоналлехь хуьлу оьзда юкъаметтигаш, цара вовшашна къайлаха гатден са, церан безаман хазалла?\nХIокху киншкин цIе а тиллина авторо, безамах йолу стихотворени схьаэцна.\nПоэтан ойла тIейоьдург юха а тIаккха а Безам бу. Безам ца хилча, поэт а хир варий-те? Я хIара киншка а хIотталур ярий-те? Чулацаме а, кIорга а ду цу дешан маьIна, даьстина ца валлал.\nТамашийна исбаьхьа ю «Суьйре шовданехь» стихотворени. Лирически турпалхо таьIна ца го вайна, иза безамах воккхаверан м1аьргонаш ю хIокху байтийн хIора бIогIамехь.\nХьан кIадделла хьажар\nIена шовдан чу.\nМаьлхан цIеста зIаьнар\nХьоьца ловзуш ю.\nХьан Iуьйренийн эшарш\nХьан хьогалла Iена\nСарахь шовдан чу.\nЦу чохь хьайн сурт довзахь,\nГIайгIа эша е.\nХьан дуьхьа и шовда\nХьо еанчу новкъахь\nСийна богу бай.\nЦу новкъахь дIабай.\nХьан дагара гойтуш\nЮ хьан некъан лар,\nГойтуш сох ен ойла\nАхь даггара яр.\nВай гIон долчу новкъахь-м\nДика мел дерш дай,\nМалхе леста полла\nГеланча бу вайн.\nIанахь шовдан чу,\nСица ловзур ю.\nТIехьийзачу йоьIан васт гIайгIане го юьхьанца («кIадделла хьажар», «гIайгIа эшае»), ткъа и безаман гIайгIа йовзарехь, и ша бахьанехь еш юйла хаарехь, шовкъе дуьйлу лирически турпалхочун са. Иза чIогIа тешна ву ирсечу чаккхенах:\nДика мел дерш дай.\nГеланча бу вайн».\nЦхьаммо а ца яьстинчу кепара яьстина поэта безаман тема: «СтелаIад», «Безам», «Бехке дуй и, бехке?», «Хьоьга хьоьжуш», «Хьуна ца хаьара», «ТIаккха а ца хаьа-кх суна», «Хьо Iехаялар бу-кх тамаша», иштта кхидIа а – ешархоша езаш тIеэцначу байташкахь.\nМа-дарра безам буьйцуш нохчийн къоман Iадатехь дан а дац, я товш а ца хета. Цундела хир ду поэта цхьайолчу байташкахь забаран кеп лелаяр а.\nБаккхийчийн шатайпанчу синIийжаме уьйрех, доккхачу шина стеган вовшашна сагатдарх лаьцна ю Ю. Яралиевн «Безам» цIе йолу стихотворени.\n«Тхешан юьртара цхьа воккха стаг волчу хьажа-хIотта ваханера со 1976-чу шеран аьхка, тхан дас гIо а аьлла. Йоккха стаг, базара яхана, цIахь яцара» яздо поэта эпиграфехь.\nМалх бузу хан яра.\nЦIен зIаьнарш хьуьйсура\nКорах чу, сахьийзош, гIийла.\nМеттара воккха стаг\nУьш ларъеш Iуьллура,\nЗIаьнаршца ойлане тийна.\n– Йоккха стаг а яц йогIуш, –\nЭлира сихдина, –\nХIун хилла хьеелла-те и?..\nЧухьуьйсу цIен зIаьнарш\nЯ иштта хийтира-те и?\nТIаккха соь элира,\nБIаьрхиш а делийна,\nАс шега ладоьгIий хиъна:\n– Кегийчийн хIун бехк бу,\nСел ойла гIелйина,\nАс а сел сагатдеш хилча?..\nЙоккха стаг цIа яре хьоьжуш, гIийла ойланаш еш Iуьллу воккха стаг. Бен-башха а дац жима, воккха хиларх, сагатдар, сахьийзар массеран а юкъара хуьлу. Лирически турпалхочунна хьалха бехк лоьцу цо, иза шен дагах кхеттий хууш:\nМел хаза аьлла ду и! Иштта эхье, цIена хилла-кх нохчийчун безам даима.\nДукха ешарх кIордош йоцуш, кхетаме чулацам болуш, синхаамийн кIоргалла йолуш, дешархо ойлане вохуш, оьшучохь беламе сурт хIоттош, дагна хаза тIеIаткъам беш ю Яралиев Юсупан стихаш. Стихкхолларан технике диллича, уьш цхьана бустамехь язйина а яц. ХIора стихотворенин шен-шен барам бу, размер ю, шен-шен кеп ю, шен-шен хатI ду.\nМассеран а аьтто хир бац цуьнан «Шовданехь суьйре» гулар юкъара байташ еша. 1989-чу шарахь арахецна йолу иза хIинца атта карор а яц, схьахетарехь, ас санна лачкъийна, жовхIар дина лелийнехь хIетте а.\nТамашийна дерг хIун ду аьлча, Юсупан и цхьа киншка бен кхин зорбанехь араяьлла ца хилар ду.\nПоэзиезархошна доккха совгIат хир дара цуьнан керла гулар араяьлча.\nСуна хууш, дукха хенахь дуьйна зорбанеяккха кийча ю цуьнан керла гулар а. Амма иза стенна делахь а башха саготта вац шен говзарш зорбане яха. Адамийн дегнаш тахана чIогIа херадевлла хета цунна поэзина а, йозанехь долчу дашна а. Цхьа хан йогIур ю, поэтана хетарехь, адамийн якхделлачу дегнашна поэзин исбаьхьчу куьцашца кхелина дош оьшуш.


Тыва а, Алтай а, ГIалгIайчоь а уггар къен кхо республика лаьрра Оьрсийчохь. Нохчийчоь ю – 72-гIа\nТыва а, Алтай а, ГIалгIайчоь а уггар къен кхо регион лаьрра Оьрсийчохь 2020-чу шеран жамIаш деш. Къаа декъах цхьа дакъа къоьллехь дехаш ду Тува республикерчу бахархойх. Цунах лаьцна хаам бо "РИА Новости" агенталло ша бинчу талламна тIе а тевжина.\nКъен хиларан тIегIанал а лахарчу хьолехь бехачу нехан терахь ду Тувахь 34,1%. Оцу категорина юкъахь бу тIедогIу рицкъ уггар а лахарчу алапал (МРОТ - минимальный размер оплаты труда. Кхушеран Дечкен-беттан 1-чу дийнахь дуьйна Оьрсийчохь иза ду - 12 792 сом) а лахара долу бахархой – Тувахь иза 24 эзар сом жимма тIех эккхаш ду Республикера 6,8 % бахархой кхин а гIийла бехаш бу, цаьрна тIедогIу рицкъ ах а дац уггар лахарчу алпан бараман, яздо Свобода Радионо.\nАлтай республикехь къен хиларан тIегIанал а лахарчу хьолехь бехаш бу 23,8% бахархой, ткъа оцу къечу нахал а къен бехачу нехан терахь ду – 3,9%.\nОцу талламца а догIуш, 85 субъектана юкъахь дахаран хьелаш вон хиларца 3-чу меттехь (лакхара охьа 83-чу меттехь) ю ГIалг1айчоь. Къен хиларан тIегIанал а лахарчу хьелашкахь бехаш бу цигахь 30% бахархой, ткъа оцу къен нахал а къен бехачу нехан терахь ду – 4,5%.\nНохчийчоь ю 72-чу меттехь. Къен хиларан тIегIанал а лахарчу хьолехь бехаш бу цигахь 20,4% бахархой, ткъа оцу къечу нахал а къен бехачу нехан терахь ду – 3,1%.\nУггар гIоле хьал ду оцу гайтамашкалу Ямало-Ненцойн автономин гонехь. Цигахь къен хиларан тIегIанал а лахарчу хьолехь бехаш бац 5% бахархой а бен, ткъа оцу къечу нахал а къен бехачу нехан терахь ду – 0,6%.


Сент-Обен-де-Прео — Википеди\n48°48′15″ къ. ш. 1°30′28″ м. д.HGЯOL\nСент-Обен-де-Прео (фр. Saint-Aubin-des-Préaux) — Францин гӀала-коммуна, лаьтта Норманди регионехь. Коммунан департамент — Манш. Дозанашца йу Сен-Планше, Сен-Жан-де-Шам, Сен-Пер-сюр-Мер, Сен-Пьерр-Ланже. ГӀалин бахархой французаш бу. Официалан Французийн мотт бу.\nХьост — «https://ce.wikipedia.org/w/index.php?title=Сент-Обен-де-Прео&oldid=5187886»


Oтели Йесуд-ха-Маала. Дешевое жилье Йесуд-ха-Маала, Израиль | Магазины на территории. Oнлайн бронирование отелей\nOтели Йесуд-ха-Маала. Дешевое жилье Йесуд-ха-Маала, Израиль | Магазины на территории


Хьехархочунгара министрага кхаччалца — Сердало\nХьехархочунгара министрага кхаччалца\n05.10.2019 05.10.2019 serdalo@yandex.ru 0 Комментариев\n«Сабар – ялсмален дIоагIа». Иштта оалаш хезад сона вай къаман боккхийча, дукха хIама бIаргадайнача наха. Нагахьа санна из бакъдале, цу тайпара дIоагIа ший бедоалларех цаI ва аьнна хет сона вай мехкахо Паров Хьажбикара Iалихан. Миччахьа ше къахьегаш хиларах, моллагIа халонаш вахаре нийсъяларах, даим сабарца ду цо ше мел деш дола хIама. Цунга ладийгIача, из зийча; сиха саг а сабаре хила гIерташ хул, хIана аьлча цунна езалу Iалихана оамал, дегIа эздел, гIулакх. Цун дай Сурхо тIара ба. «СурхотIе Iойиллар» яхача ший книжка тIа Аушев Ахьмада Мусас юрта дикагIболча наха юкъе хьоахаваьв Хьажбикара Iалихан. БIаьш шераш доахаш, укхаза баьхаб цун тайпан вежарий, юртахошца дика-во декъаш, эсала хIама, наха дог кхоардоргдола хIама шоашкара гуча ца доалийташ. Укхазара бигаб уж Сибре, мохк меттаоттабича, юха а, дай баьха моттигаш боча хеташ, Сурхо тIа керда вахар дилла болалу. Мохк бохабаьча, вай къам арадаьккха лелача шерашка ваь хиннав Iалихан. Цун да Хьажбикар дийша, бухгалтера балха говзал йолаш саг хиннав. ХIаьта нана Налгнаькъан Тамара дукхагIа цIенченца, бераш кхедара гIулакхаца ший саIехадеш яьхай. 1954 шера, гIалгIай къаман вахар кIеззига аттача даьлча, ваь хиннав из Карагандана чуйоагIача Жанааркинский района Агадырь яхача моттиге. ТIом чакхбаьнна дикка ха яьнна хиннай, воацаш хиннав къаманна таIазар тIаоттадаь вола мехка паччахь Сталин. Цох доккха дикахетар хинна баьхаб шоай фусамашкара арабаьха, гаьнарча, ца бовзача мехка бига нах. Массадолча хIаман паргIато йоалаш лаьттай гIалгIашта а. Цу хана ваьча Iалиханах а боккха кхаъ хинна хила беза цун даьна-нанна. Нийса ах къам хиллал бола нах байнача вайна чIоагIа эшаш хIама хиннад къам дебар, нах дукхагIа хилар.\nСибре миштай, шелал-моцал фуй дикка ханзар кIаьнка, тIалаьтта халонаш дикка дIаяйеннача хана ваь хиларах, шозлагIа-дале, дикка сакхетарг хилалехь, цар дезал цIабаьхкар Даькъасте. Даим садуаш хинна Даьймехках йола сагото хIанз дIаяьлар. Цу хана кIаьнка ши-кхо шу мара даьннадацар. Юххьанца Сурхо тIа кхоач из. ХIанзарчох вIалла тара хиннаяц юрт цу хана. Дукха хIама хувцаденнад. Еттача кирпишках даь цIенош бIаргагургдацар юрта, эгIа йистера ваьнна магIа йисте кхаччалца. ДукхагIдола цIенош дар, бийдача кирпишках даь, е, зIараш хьа а деш, топпар тIахьаьха. Коашка гIувнаш йоахар, хий чулоаттаде. Уж йоахаш нах бар вайцига лелаш, гIумкех е кхыча къамех болаш, наггахьа нийслора царна юкъе моттигера саг а. Масала, хьехархочо Барахоев Идриса яздаьд, шоай юрта Дугаро яхаш гIувнаш йоахаш саг вар, аьнна. ХIара маIача сага иккаш хила езар, догIа Iодийлхача цхьа моллагIа болча когагIирсаца лелалуцар, сов чIоагIа хотта болаш. ЖагIа билла никъ а бацар Кен чу кхаччалца мара, из а хьунагIа латтача тIема даькъанна лаьрхIа биллабар. Бакъда Iалам хоза, унахцIена дар. ДукхагIа яр гаьнаш, сомий бешамаш, цIог дола хьач боацаш, наггахьа ков дацар. Галеш диззе Iажаш, кхыбола сомаш чуэцар бешамашкара. Сона хоза хетар дукха доккха доаца, къаьнарча хьисапе даь, хьалхашка гIолла Iочакхйоалаш, йийлла уйче йола цIенош. Iалихана а хоза хийтта хила мег ший юрт сона санна. Эггара хьалха школа йовзар а дешар дIадоладар а Сурхо тIа хул цун. Из деша вода юртарча №1 йолча юкъерча школе. Цу хана а хIанз а укхазарча наха цIе школа оалар цох, из еттача кирпишках яь хилар бахьан долаш. Из мара юкъера школа яцар Сурхо тIа. Цу хана укхаза баьхача наха тоъаш яр из а тIаьл дехьара бархI шера деша школа а. ГIаш гаьно хьааха-м везар цига деша воагIача кIаьнка е йиIига. ХIанз мо лелаш автобусаш, «газелаш» наьха доалахьара машенаш яцар. БIарчча сахьата латте, цхьа машен ца гуш ха йоагIар. Наьха доалахьа хиннараш дукхагIа вараш е говраш яр. Цу школе йоаккх кхувш воагIача кIаьнка 9 класс. Кастта дезала дас Сипсой-ГIалий тIа саца лоархI. Цигара боахам ийце, Хьажбикар ваха дIавода Шолжа районе. Таханарча денга кхаччалца дола цар дезала вахар дувзаденна хиннад цу моттигаца.\nIалихан цхьан юкъа Шолжа-ГIалий тIа вахача наьна-вошас Нальгиев Мухьмад-Салима ше волча Iовуг. Цига йоаккх цо 10 класс. Из дешаш хилар №34 йолча юкъерча школе. Дешарал совгIа, цунна геттара дукха езаеннаяр спорт. Къаьстта а цун дего къоабалдеш дар греко-римски оала латар. Школа чакхъяьккхача, цу сахьате лакхара дешар дешача дIаоттар хилац цун. Бахьан из долаш, зIамига саг балха вода электросеташка мугIарера электрик волаш. Къахьеггашехь университете дIаотта кийчлу. 1972-ча шера из уйла кхоачашхул зIамигача сага. Физико-математически факультете дIаэц Iалихан. Цига деша атта доацилга, кIоарга хьаькъал, хIаман хьисап де ховш хилар хиланза даргдоацилга, вайна массанена дика ховш да. Из хала Iилма доландаь, вахаре чIоагIа эшаш, накъадоалаш доландаь, лаьрхIа хила деза математиках Iилмай паччахь. Цига ше волаш, кхы а чIоагIду цо спортацара хьоашал. 1975 шера цох хул университета греко-римски латарах вола чемпион. Иштта республикан къовсамашка хьалхара моттиг йоаккх цо, цул совгIа, ший лоIаме кIалтохаргах латарах универсаде а толаш хул вай мехкахо. Спорт дукха езаш из волга ха йиш яр духхьал бIаргавайча а. Лакхача дегIара, сома, товш дегIа маьже йолаш, дегI пхо мо нийса леладеш вар из.\nДийша ваьлча, шин шера ше дIахьожаваьча школе болх бе безаш вар къона хьехархо. Вахача моттига гаргагIа хилар дезар. Из къахьега вода Эбаргий-Юртарча №1 йолча школе. Оалаш ма хиллара, водар гаьнавоал. Цига ше яьккхача хана, болх ховш вола саг ше хилар хьахьокхарах, нахаца бувца мотт ховш, царца та ховш хиларах; Хьажбикара Iалихан кердача балхаш тIа хьежаву, цо ше доал деш йола моттиг дика лелаергйолга ховш. Шоай дезал Iеча Сипсой-ГIалий тIа кхоач из юххера. Халкъа дешара районни отдела инспектор ву зIамигача сагах. Школаш ерригаш цхьатарра хилац. ЦаIаш масал эца мегаргдолаш хул, вожаш – даим бIарглакха безаш. Районорча болхлоех (инспекторех) кхераш хул цхьабола хьехархой. Цу тайпарча хьехархошта даим тIалатта веза. Цхьа хьехархо, комисси йоагIа аьлча, ше хьехаш йола класс йита, чуяха хиннай, яхаш, дувцаш хезад сона. Кхыча дешашца аьлча, Шолжа района школай гIулакх тоаде гIерташ, къахьегар инспектора. Хьалха каст-каста ухаш яр комиссеш школашка, хIанз наггахьа мара хиннай оалаш хазац. Вай школаш тоаеннилга, хьехархоша шоай бехктокхам кхетабелга хургда из. Цхьаккха инспектор-м везац, хIаране ший де дезар дизза кхоачашдеш хуле. Кердача балха тIа а дика каяларах, Iалихан директоралла хьожаву Сипсой-ГIалий тIарча №3 йолча юкъерча школе. Бокъонца бакъдар аьлча, во ха яр из. Цхьа бахьан гIалатвоале, е Iаьдала ца деза хIама дойя, геттара лира бехктокхаме озар саг. Иштта нийсделар Iалиханаца а. ЦIагIарча дезалца гIалгIай мотт бувц, гIалгIай кашамаш цIенде гIалгIай бераш ухийт, эрсий кашамаш цIенде эрсийдараш ухийт, вIаший къестадеш, аьнна, бехк бир Хьажбикара Iалихана. Балхара дIаваьккха ца Iеш, партера дIаваьккхар. Уж шаккха хIама тIакхаьча ва со-се а, цудухьа сона хов, мел хала хинна хургда Iалихана ваха. Партера дIаваьккха саг балха дIаэца бухьаргбола хьакимаш геттара кIезига бар. Дукха къахьега дезаш хул из, доацача бахьана шийга яхьаш йола гIелал ма ярра хьагучаяккхар духьа. Каьхаташ язду ЦК парткомиссега. Дикка ха яьлча, цун дехар теркал а деш, из меттаоттавир парте. Сипсой-ГIалий тIарча № 4 йолча школанна кулгалде хьожавир. Юха а бераш, гIараш, цIогIарч, хьехархой латкъар, даьшца-ноаношца вIашагIкхетар; школа тоаяр, кердача дешара шерга кийчъяр – кхы массагIа дар уж. Дикка балха поалхам Iоаяь вола хьехархо, директор дика лоархIавора ший декхарех. Балха тIа лакхву, дешара района отделе хьалчувиге. Из болх а, хьалха баь, цунна дикка бовзаш бар. ХIанз Паров Iалихан кIезиг-кIезига дIавовзаш латтар района а республикан а бахархошта ший балхаца, гIулакхаца, эзделца. Бахьан из долаш, нах цунах тешаш бар, моллагIа гIулакх цунна кара дала кийча а бар. Шолжа района халкъа депутатий Совета а бакъахьа хийтар, из ший болхлой мугIарашка хилча. Цигарча орготдела кулгалхо хул цох, дIахо – райсовет дIа я яьккхе, администраци хьаю, хIанз цун арахьара экономически гIулакхаш леладе дезар Iалихана кулгалду отдел яр. ТIаккха администраце хьакима заместитель хул цох. Республика хьаяьчул тIехьагIа, из хьалчувоалаву правительстве. Укхаза гIулакхаш леладеча отдела управляющи хул з1амигача сагах, бакъда из болх 2 бетта мара белга хиланзар. Президента вIашагIтохаш бар моттигашкарча администрацешта керте латташ бола нах. Царга хоам бе тIадилладар Хьажбикара Iалихана шийца къахьегаш йолча кхалсага, хIаьта вокхо ше декхарийла яь хIама, дизза кхоачаш ца деш, дита хиннад. Из бахьан долаш бехк баь, управляюще балхах мукъавоалийт из. ХIаьта а болх боацаш, дезал Iалашбе таро йоацаш висанзар. Наха вовзаш, везаш вола саг цIаккха кIалвисац. Цудухьа яьхад вай даьша: «Эзар говр-етт дар веннав, эзар доттагIа вар ваьннав». Дукха ца говш из хьех Шолжа района администраце. Цун кулгалхочун хьалхарча заместитела болх лу цунна. Цкъа берий театр хьаделлача вех Iалихан. Цига ше къамаьл деш, цо оал: «Дикадара даим къувсаш хургда зуламца». Из духхьал театре гойтаргдолча фаьлгашта доагIаш дацар, деррига вай вахар, хьалъеш латта вай керда республика чулоацаш дар. Цо ше аьннача беса, дикадар котдаккха гIерташ къахьег цо, цу балха тIа ше мел яьккхача хана.\nСона хетачох, хала район я цо болх баьр, хIана аьлча из улл нохчашцарча доазон тIа. Цудухьа укхаза бахача наха цхьацца дегабуамаш ду, шоашца инкарло лелаю мотташ. ХIаьта а Iалихана оамал яйзача, дегаш, дегабуамах хIама доацаш, IоцIенлу. Президента Аушев Руслана кхетаду, Хьажбикара Iалихан шийна тIадилла декхар кхоачашде ховргдолаш а могаргдолаш а саг волга. Юха а республикан доал деча наха юкъе из хилча бакъахьа хет цунна. ХIанз из хьожаву культуран министра гIулакха тIа. Шин шера цунна керте латт из. Эшараш, доацараш дукха дар цу хана. Наьсарен района лаьрхIа хьаяь культуран гIишлош эсала яр. Республикан хьашташ дизза кхоачашдицар цар. Театраш (уж кхоъ дар), филармони, культуран цIенош, музейш, кхы а массагIа дар, даим йоакхо еш, леладе дезараш. ГIо де дезар художникашта, йоазонхошта, библиотекашта а цар болхлошта а. Дукха, геттара дукха дар хьалхашка лаьтта декхараш, уж цу сахьате кхоачашде таро яцар республикан. ХIаьта а из, цунца къахьегаш бола нах культуран гIулакх тоаде гIертар. Дикка гIо-новкъостал лоаттаде дезарех яр искусствай колледж, «Зокх» яха паччахьалкхен учреждени, «Магас» яха фольклорни ансамбль, кхыяраш. Правительство хийцача, из ший хьалхарча балха тIа юха тIавода. Цига къахьийгача, хьалха мо балха тIа лакхлу. ХIанз цох правительствон председатела хьалхара заместитель хул. Вахарца дувзаденна дешаш кхоачашдара тIахьожам лоаттабе безаш, гIулакх дар хIанз цунга кхаьчар. Эггара дукхагIа нах раьза ца хула, даим уж латкъаш дола дешаш дар уж. ХIанз а да иштта, хетаргахьа, дIахо а хургда. Дукха адам да вай мехка, цунна мел гIулакх дойя а, хIаьта а раьза боацараш корабоагIа. Массанахьа дIакхачац кулгаш а кхоачам хиллал доаца ахча а. Цудухьа цун балха берригаш цхьатарра раьза бар аьлча нийса хургдац. Ханаш а балха моттигаш а хувцалу. АргIанара цунга кхаьчар Шолжа района администраце кулгалхочун гIанд дар. Iалихан цу хана «Машара партена» чувоагIаш вар.\nЦу партера из аравалар ловш бар цу хана республиканна керте лаьтта нах, из цо дича, балха тIа лакхве тарлуш вар из. Амма Iалихан раьза хилац цу деша, ше хиннача партеца вус из. Бакъда дукха ха ялале йоха-м йох из парти, Iалиханагахьара цхьаккха бехк боацаш. Эггара тIехьа (пенсе ваххалца) цо баь болх бар МЧС-аца бувзабенна. Вай республикерча керттерча урхаллен начальника заместитель хул цох.\nХIанз, ше салоIаш волча хана, цо цхьацца йоазонхочун болх бу. Царна кепа йийттай «Литературни ГIалгIайче» яхача журнала тIа. Царех я пьеса «Ганз». «Сакъердаме дувцараш» яхаш дар 2005 шера цо арадаьккха книжка, из дуккхача наха деза а делар. Цу книжка 60 оагIон тIара деша йиш я лоацца яздаь 44 дувцар. Царна юкъе да «ЦхьоалагIа апрель», «Алийтача оал», «Бекхам, «Кубински нитташ», «Чоалпаш йоаха завод», КIома бегаш», кхыдараш. Царех цаI «Хац, дац – цхьа дош» оаш дийшача бакъахьа хет сона. «Цкъа Эккажкъонгий-Юрта хьоалчагIа деча метте коа дIаэтта латтар со, сай шучанца Махьмадаца къамаьл деш. Цхьан хIаманна раьза воацаш хьувзаш вола Махьмада даь-веший воI хьакхайкар:\n-Махьмад, ва Махьмад, мичад вай диг, диг мичад ях аз-м?\n-Хац, хац, — юхакхайкар Махьмад, — диг мичад-м даьра хацар сона.\n-Кхы хIама ца оалаш, Махьмада даь-веший воIа дIахо бир диг хьалаха лаьрхIа бола никъ. ХIаьта Махьмада, согахьа хьа а вийрза, борд-бордагIа вела а венна, аьлар:\n-Диг мичад-м шаьра ма хой сона, дIаоале, дахча хьадаккха яхаш, вутаргвац-кх».\nЦул совгIа, сурташ дехкара говзал а гучаяьннай Iалихана. Бакъда гаргарча наха а вовзарашта а чIоаггIа вас еш хилар 2007 шера Iалихан хала цамогаш хилар. «Инфаркт хилар цунна. Москве Лео Бакере клинике 8 сахьата операци йир Iалихана В. Мерзликин яхача лора. Эрсий меттала аьлча, шунтировани оал цох», — йоах цун зIамагIволча вошас Руслана.\nХIанз могаш-маьрша ва вай мехкахо, хIара денна пхи километр гIаш никъ бу цо, дего дикагIа болх бергболаш.\nIалихана беркате дезал ба, цун фусам-нана Наьсар-Кертерча Тумгоев Махьмад-Гире йоI Фатима я. Медсестра йолаш болх а баь, хIанз пенсе яха, салоIаш я из. Виъ дезалхо ва цар: ши воIи ши йоIи – Танзила, Ахьмад, Залина, Мухьмад. Берригаш лакхара дешараш дийша ба. Паров Iалихана укх шера 65 шу дизад, из даькъалавувца лов. Даим могаш-маьрша вахалва из дуккхача шерашка.\n← Ингушские мотивы в душе России\nМаца, мишта дIабе беза саьмарсаькх? →\nЧистота без огня


Лакха-Нойбоьра — Википеди\n43°15′15″ къ. ш. 46°17′14″ м. д.HGЯOL\n↗5030 стаг (2020)\nЛакха-Нойбоьра (оьрс. Верхний Нойбер) — Нохчийчоьнан Гуьмсан кӀоштан эвла ю.\n1354 ↗2943 ↗4099 ↗4227 ↗4336 ↗4451 ↗4570\n↗4686 ↗4757 ↗4858 ↗4947 ↗5030\nКъаьмнийн хӀоттам (2010 шо)\n1 нохчий 4 094 99,88 %\n2 кхиберш 5 0,12 %\nТайпанаш[нисйе бӀаьра | нисйе]\n↑ Том 4 книга 1 "Национальный состав и владение языками, гражданство"; таблица 1 "Национальный состав населения Чечни по городским округам, муниципальным районам, городским населённым пунктам, сельским населённым пунктам"(ТӀе цакхочу хьажорг — истори). Архив йина хьалхара хьостан чуьра 2015 шеран 29 сентябрехь. Теллина 2019 шеран 9 майхь.\n↑ 1 2 3 4 5 6 7 8 9 Сулейманов, 2006, с. 533.\nХьост — «https://ce.wikipedia.org/w/index.php?title=Лакха-Нойбоьра&oldid=6860913»\nХӀокху агӀонна тӀаьххьара хийцамаш бина: 2021, 20 октябрь, 12:37.


Вильятурде — Википеди\n42°22′35″ къ. ш. 4°40′16″ м. д.HGЯOL\nВильятурде картан тӀехь\nВильятурде (испан. Villaturde) — Испанин Паленсия провинцин муниципалитет.\nМуниципалитетан майда — 26 квадратан километр. ХӀордан сизал локхалла 830 метр. Дозанашца ю Бустильо-дель-Парамо-де-Каррион, Вильяморонта, Ла-Серна, Ногаль-де-лас-Уэртас, Каррион-де-лос-Кондес муниципалитеташ.\n248 стаг ↘242 стаг ↘225 стаг ↘221 стаг ↘213 стаг ↘209 стаг ↘203 стаг\n↘201 стаг ↘194 стаг ↘187 стаг ↘183 стаг →183 стаг ↘182 стаг ↘167 стаг\n↘164 стаг ↗166 стаг ↘155 стаг ↗159 стаг ↘157 стаг\nХьост — «https://ce.wikipedia.org/w/index.php?title=Вильятурде&oldid=5231748»\nХӀокху агӀонна тӀаьххьара хийцамаш бина: 2020, 25 октябрь, 11:33.


Oтели Хангнаамеедхоо. Дешевое жилье Хангнаамеедхоо, Мальдивы | Спа-лаундж/зона для релаксации. Oнлайн бронирование отелей\nOтели Хангнаамеедхоо. Дешевое жилье Хангнаамеедхоо, Мальдивы | Спа-лаундж/зона для релаксации


Гошен-ле-Галь — Википеди\n50°24′54″ къ. ш. 2°34′55″ м. д.HGЯOL\nГошен-ле-Галь (фр. Gauchin-Légal) — Францин гӀала-коммуна, лаьтта О-де-ФгӀанс регионехь. Коммунан департамент — Па-де-Кале.\nДозанашца йу ГӀебгӀев-ГӀаншикугӀ, БетонсагӀ, КокугӀ (Па-де-Кале), ЕстгӀе-Коши, ФгӀеникугӀ-ле-Дольман, ФгӀевилле, ЕгӀмен.\nХьост — «https://ce.wikipedia.org/w/index.php?title=Гошен-ле-Галь&oldid=7824156»


Верси 2013, 31 июль, 11:12\n131 байт тӀетоьхна , 6 шо хьалха\nВерси 2013, 31 июль, 11:07 (нисъе)\nВерси 2013, 31 июль, 11:12 (нисъе) (цаоьшу)\n'''Арсанука́ев, Шайхи́ Абдулмусли́мович''' ([[1930 шо|1930 шаран]] [[15 апрель]] — [[2012 шо|2012 шаран]] [[14 март]]) — [[нохчий]]н [[яздархо]] а, [[поэт]] а, [[Нохчийчоьн яздархойн союзансоюз]]ан декъашхо, [[Российн яздархойн союзансоюз]]ан декъашхо, [[Нохчийн Республикан Халкъан яздархойяздархо]].\nШайхи вина [[1930 шо|1930 шаран]] [[15 апрель|15 апрелехь]] [[Веданан кӀошт]]ан [[Дишни-Ведана]]хь. Цо школа чекхъяккхира [[Казахстан]]ан Семипалатински областин Новопокровски кӀоштан Батнай юртехь. [[1955 шо|1955 шарахь]] чекхъяккхира финансан техникум.\nИза байташ язъя волавелира школера дуьна. Хьлахара цуьнан произведениш зорбан тӀе туьхуьра 1957 шарахь «Ленинан некъ» газетехь а, «Орга» а, «Дружба» а [[альманах]]ашкахь а.\nАрсанукаевс чекхъяккхира [[Нохч-ГӀалгӀайн пачхьалкхан университетануниверситет]]ан филологин[[филологи]]н [[факультет]]. Дешна ваьлча иза дӀахӀоттира «Колхозан дахар» цӀе йолу Веданан[[Ведана]]н районанкӀоштан газетан редакторан когаметтинаг. Цул тӀехьа цо болхбира Нохч-ГӀалгӀайн книган издательстван коьрта редактор, «Орга» журналан литературан а, исбаьхьаллин а альманахан коьрта редактор.\nCCCРн яздархойн союзан декъашхо хилира иза. [[1986 шо|1986 шарахь]] Нохч-ГӀалгӀайн яздархойн союзан куьйгалхо хӀоттира иза. Оцу даржехь цо болх бира [[1997 шо]] кхаччалц. Шен дахаран тӀеххьара шерашкахь цо болх бира Нохчийн пачхьалкхан университетан нохчийн литературан а, фольклоран а кафедран коьрта хьехархо.\n[[Категори:Нохчийн Республикан Халкъан яздархой]]\n[[Категори:Нохчийн пачхьалкхан университет чекхъяккхинарш]]\n[[Категори:Нохчийн пачхьалкхан университетан хьехархой]]\nХьост — «https://ce.wikipedia.org/wiki/Белхан:Версеш_юстар/106258»


ХӀокху версица йолу хийцам бина кепаш я файлаш хьажаза ю. ЧӀагӀъелла верси хьаьжна яра 2020, 25 октябрь.\nДешийн Орда екъаеллачул тӀехьа таханлера Нохчийн Республикан аренан кӀошташ гӀебартлойн а, дегӀастанан а феодалийн караяхна. Цхьанхьа охьа ца ховшу тюркиметтан къаьмнаша масех бӀешарахь доладинчу шерачу лаьттанаш тӀера аратеттина нохчий XVI бӀешарахь бехира лаьмнашкахь, шеш бехачу меттигера лаьмнийн, хишшан цӀераш техкина (мичикхой, гӀачалкххой, ичкерихой, чӀебарлой, шотой, аьккхий, кхин берш а) тукхмашка бекъабелла[тешам боцу хьост?]. Оцу заманца догӀу нохчийн юкъараллийн тайпан структура кхоллаялар.\nИслам нохчийн коьрта дин хилла чӀагӀдалар хуьлу 1785 шарахь дуьйна, бусулбан байракх кӀелахь российн Ӏазапан политикан дуьхьала шайх Мансур хьалха а волуш, дуьххьала Нохчийчохь, тӀехьа шайолу Къилбаседа Кавказехь а тӀемаш болабелчи. Ламанхошка сихха бусулба дин тӀелацийта Алдера схьавалар долуш волу нохчийчо шейх Мансура, шен уллорачеран тобана хьалха а ваьлла Нохчийчоьнан ломан юрташкахула бусулба дине кхойкхуш лийлира.\nXVII бӀешарахь, XVIII бӀешо долалуш Кавказ, шахан Иранан а, Оттоманийн империн а цхьана агӀор, Российн вукха агӀор, къийсаман объект хуьлу. XVII бӀешо юккъехьа сефевидийн Ирана, Оттоманийн империца Кавказдехье шайн кӀела ерзийна, азербайджанера а, дегӀастанера а гӀоьнчашца гӀоьртара Росси Малхбуза Хажар-хордйистера аратеттина Къилбаседа Кавказехь Дербентера Соьлжа хи тӀекхаччалц шайн политикан гегемони чӀагӀъян. ХӀункара пачхьалкхо Къилбаседа Кавказан малхбуза Ӏаьрж-хӀордйистехь шайн политика лелайора шайн вассалан ГӀирман ханин махкан куьйгашца. Къилбаседа-малхбален Кавказ дӀалаца ойланаш йолуш, ХӀункар пачхьалкхо коьрта Ӏалашо шайн агӀор ДегӀастанан, ГӀебартчоьнан, Нохчийчоьнан, ГӀалгӀайчоьнан, Азербайджанан феодалийн кортош бахар йолуш эмиссараш оьхийтора цига. ХӀункара пачхьалкхан аннексионистски ойланаш чагӀъелира Российн аьтту болуш доцу Прутски машаран (1711 шо) тептар тӀе куьг яздича, цигахь бинчу бартаца Российс юхаяла йийзира ХӀункарна Азов, кхин тӀе шайн флот Азов-хӀордан тӀехь латто йиш а ца хилира.\nXVIII бӀешо долалуш теркан гӀазакхаллин исторехь керла агӀо еллало: хиллайолу «паргӀато» яйина, иза Российн тӀеман ницкъаш юкъаяхара, шайна тӀедиллина Кавказехь Оьрсийн пачхьалкхан къилба доза лардан декхар а долуш, тӀеман-гӀуллакхан чкъор хилира цунах. Теркехь даиман бехаш бара паччахьан воеводаш, кхузах латтара йоккха тӀеман гарнизон, Ӏалашъдора тӀеман дӀадехкина герзаш а, дуург а. Кхуза иэхара Кавказдехьара посолаш, Къилбаседа Кавказера элий. Пётр I хетара, Къилбаседа Кавказо йоккха роль ловзор ю Российн тӀеман сийлалла ойуш а, Уллора Малхбалехь йохк-иэцар даржош а. Пётр I 1722 шарахь Персийн тӀелата воьдуш сецна, дуккха а меттигерчу элашца къамелаш дича, Къилбаседа Кавказан къаьмнийн Российца экономикан а, политикан а, оьздангаллин а зӀаьнаш шоръяла юьйлира. 1722 шарахь оьрсийн Ӏедало Сулак хи чеккхенан 20 км лакхахь юьйгӀира Къилбаседа Кавказехь а, Хажар-хӀордйистехь а керла экономикан, административани центр хилла йолу керла Сийлахь ЖӀаран гӀап. 1735 шарахь иза дӀаяьккхира, оццу шарах кхоьллира ГӀизлар-гӀала.\n1785 шарахь нохчийн Алды юьртара Ӏуьно Ушурмас кхайкхийра ша имам ву, шен цӀе ю Мансур аьлла, шен къоман юкъахь «цӀена», «бакъдолчу» динан тӀе юхадерзар, аскетически исламе дерзар, исламаца ца догӀу ломанхойн Ӏадаташ, гӀиллакхаш бухдахар, уьш шариӀатца хийцар, Ӏадаташ лелочарний, оцул тӀехьа керстачарна (кхечу динехь болу ламанхой), тӀеххьара оьрсашна дуьхьал гӀазот («дела дуьхьа тӀом») кхайкхор. Боцачу муьрехь Мансур имам, шайх, цхьаболчара пайхӀамар хилар шуьйра тӀелецира, шегахьа дукха нах бехира Нохчийчохь хьов, уллохь йолу ГӀалгӀайчохь, ГӀебартчохь, ГӀумкехахь, Ломан ДегӀастанахь а. Нохчийчохь цӀеххьана маьждигаш, молланаш шарӀан суьдхой (къедий) алсамбевлира. Оьрсийн Ӏедало, динан-политикан гӀаттам шен орамехь халлакабан дагахь Алде «харц пайхӀамаран Ушурман» дуьхала ягӀийтира дукха йоккхайоцу тоба полковник Пиери куьйгаллехь волуш. Пиери аьтту байра: 1785 шарахь 6 июляхь, нохчийн кӀелон тӀенисйелла тоба шайерг халлакайира; ша Пиери кхелхира. Цул тӀехьа ягӀана таӀзарин экспедицино Алди юрт ягоро шайолу Нохчийчоь меттахъяьккхира. Шайх Мансуран агӀорхьарчара цхьа могӀа тӀелетарш дира Кавказан асан чӀагӀошна а, станицашна а. ЖамӀехь Мазалкера БуритӀе кхаччалца йолу гарнизонаш Гуьржеха боьду некъ нохчийн агӀор тӀелетарх, къоланаш дарх ларбан а дедоцуш хилира. Оцу бахьанехь 1786 шарахь хӀинцца йоьгӀна гӀопаш (Потемкин, Григориполь, Владикавказ) йитира, гарнизонаш араехира асанаш тӀе. Нохчийчохь болабелла, гӀаттам 1787 шарахь дукха чӀогӀа баьржира Къилбаседа-Малхбузан Кавказера адыгашна юкъахь а, Кубань дехьа а. Хункара, оцу шарахь тӀом болийра Российца, Мансуран имам дарж тӀечӀагӀдира, гӀертара исламан байракх кӀелахь шайн тӀеман гӀуллакхаш ломанхойн гӀаттамхошца координации ян. Шайха Мансуран агӀорчаьрца а, царна гӀоьнна даьхкинчу османийн эскаршца а бечу тӀамо Российн дукха ницкъ дӀабаьккхира, дукха салтий халлак а хилира. Масех аьтту болуш тӀелатарш бахьанехь, ткъа коьртаниг — 1790 шарахь 30 сентябряхь инарлас Германа хӀункаран-ломанхойн тобанан куьйгалхо хӀункара паша Батал-бейна тӀехь, Кубань тӀехь толам баьккхира, ткъа Мансур шен тӀеххьарчу тобанашца къайлавелира Анапа гӀопахь. 1791 шеран 22 июняхь, российн эскарша Анапина штурм а йина схаяьккхича, шайх Мансур човйина волуш, лецира йийсаре, и Соловецки килсе араваьккхинчохь велара. Нохчийчохь гӀеххьа тӀом лагӀбелира, наггахь таӀзаран экспедицеш йогӀуш.\nXVIII бӀаьшарахь — XIX бӀаьшеран юьххьехь нохчийн бахамНисъе\nАкъарийн Нохчийчоьнан а, ГӀалгӀайчоьнан а XVIII бӀаьшо латталелоран айам болуш мур хилира, иза коьрта отрасль хилира. Оцу хенахь вайнах хьеначу акъарийн латташ тӀе кхелхина бевлира, и бахьана долуш бахамлелоран амалаш хийцаелира. Аренашка охьахевшина нохчий а, гӀалгӀай а бӀоболарца юкъаэхара йохкэцаран-экономикан Российца а, лулара къилбаседакавказан къаьмнашца а йолу зӀаьнашна. Оцу холехь аллсама болчу бахархойн бахаман коьрта отрасль латталелор (ялталелор) хуьлу. XVIII бӀашо чекхдолуш, XIX бӀаьшо долалуш акъарийн Нохчийчоь хуьлу бепиг латториг Къилбаседа Кавказан ломан юкъараллашан хилла а цаӀаш, иза арадоккху дозанал дехьа а. Ялтакхиор даьржа гуттар а гена къилбаседехьа, шорлора Теркан аьру бердан а, лахенашкара а деса латташ бахьанехь. Нохчийн а, гӀалгӀайн а юьртийн ялтан бахам айабалар гойту оцу юьрташкахь алссам хинхьераш а, куьйгахьераш а хиларо. Оьрсийн гӀопех а, тӀеман форпостех а, лаьтташйолу Кавказан чӀагӀйина аса хилира юьртабахаман дуург, цхьацца меттигерчу пхьераш йина хӀуманаш юхку меттиг. Оцо тайна хьал кхоллара ялташдер шордан, ассортимент а, кхио культураш алсамъяха а. Ломан а, акъарийн а бахархошна юкъахь къинхьегам бекъало. Иштта, лаьмнашкахь беха вайнах, акъарийн бахархошкара ялта оьцуш даьхий леладора.\nБахаман коьрта отрасльца — латталелор, даьхнийлелор — доккха гӀо дара нохчийн а, гӀалгӀан а экономикан гӀоьн отраслаш: бошмашлелор, накхаршлелор, чӀарлацар, тонкалелор, таллалелар, ломан промысль, кхин дӀа а.\nXIX бӀешо. Нохчийчоь Российн импери юкъахьНисъе\nРоссиехь Революци а, Граждански тӀом аНисъе\nНохчийчоь 1936 шо тӀедалиеНисъе\nКоьрта яззам: Нохч-ГӀалгӀайн Автономин Советийн Социалистически Республика\nБоккха Даймехкан тӀомНисъе\nКоьрта яззам: Нохчийчоь Боккха Даймехкан тӀеман заманахь\n1990 шарахь аьхка нохчийн интеллигенцийн юкъара гӀарабевлла болу наха кхайкхам бира Нохчийн къоман гулам бан беза, юкъадиллинарг къоман оьздангалла, мотт, гӀиллакхаш, истории карлаяккхар. 23—25 ноябрехь Соьлжа-гӀалахь дӀабаьхьира Нохчийн къоман гулам, цигахь хаьржира Кхочушдаран комитет коьртехь председатель инарла-майор Джохар Дудаев а волуш. 27 ноябрехь Нохч-ГӀалгӀай АССР-н Лакхара Совето Кхочушдаран комитет тӀетаьӀна, адамаша яккхий акцеш яр бахьанехь тӀеийцира Нохч-ГӀалгӀай Республикан пачхьалкхан суверенитетан Деклараци. 1991 шарахь 8-9 июнехь хилира Хьалхарчу Нохчийн къоман гуламан 2-гӀа сесси, цуо кхайкхийра шеш Нохчийн къоман Халкъанюкъара конгресс хилар. Сессийно барт бира НГӀАССР-н Лакхара Совет дӀаяккха а, Нохчийн Республика Нохчийчоь кхолла а, ткъа Д.Дудаев коьртехь волу Кхочушдаран комитет цхьана ханна Ӏедалан орган йита.\n1991 шеран 19-21 августехь хилла хиламаш республикера политически хьолан катализатор хилира. 19 августехь Вайнехан демократически партийн жигараллийца Соьлжа-гӀалийн юккъерачу майданехь йолаелира митинг российн куьйгалхошкахьара, амма 21 августал тӀехьа цуьнан лозунгаш «путчисташна гӀодарна» Лакхара Совет дӀаяккхар йара шен председательца, кхин а парламенте керла харжамаш бар а. 1-2 сентябрехь НКЪШХК (ОКЧН) 3-гӀа сессийно кхайкхийра Нохч-ГӀалгӀай Республикан Лакхара Совето шайн декхарш охьадехкина шадолу Ӏедал Нохчийчоьнан латта тӀехь НКЪШХК Кхочушдаран комитетан караделла. 4 сентябрехь дӀалецира Соьлжа-гӀалин телецентр а, Радион цӀа а. Соьлжа-гӀалин кхочушдаран комитетан председатель волу Дудаев Джохара дӀабийшира кхайкхам. Кхайкхамо бахара республикан куьйгалхой «зуламхой, кхаъоьцурш, хӀазналаьчкъораш бу, хаам бира »5 сентябрехь дуьйна демократически харжамаш хиллалц республикера Ӏедал кхочушдаран комитетан а, кхин йолу демократически кхолламийн карадоьду". Цунна дуьхьала Лакхара Совето кхайкхийра 5 сентябрехь буьсана 12 сахьт даьлчхьана 10 сентябре кхаччалц Соьлжа-гӀалахь чрезвычайни хьал хир ду аьлла, амма оцу юкъа ялх сахьт даьлчи Лакхара Советан Президиумо дӀадаьккхира чрезвычайни хьал. 6 сентябрехь Нохч-ГӀалгӀайн АССР Лакхара Советан председатель волу Завгаев Докка даржера дӀавелира, Кеп:Хьост яц 2. Масех де даьлча 15 сентябрехь хилира Нохч-ГӀалгӀайн Республикан Лакхара Советан тӀеххьара сесси, цигахь барт хилира Лакхара Совет дӀасахецар тӀехь. Керла Ӏедал хотталца кхоьллира Ханнайолу Лакхара совет (ХЛС), 32 депутатех лаьтташйолу, председатель хилира НКЪШХК-н Кхочушдаран комитетан председателан гӀовс волу Ахмадов Хьуьсайн. НКЪШОКЧН кхоьллира Къоман гварди куьйгаллехь «Исламан некъ» партийн корта Кантемиров Беслан волуш.\nОктябрь болалуш НКЪШХК Кхочушдаран комитетан агӀорболчарний (Ахмадов коьртехь волуш) царан дуьхьалболчарний юкъахь (Чернов Ю. коьртехь волуш) дар-дацар хилира. 5 октябрехь иссаннах ворхӀаммо барт бира Ахмадов дӀаваккха, амма оццу дийнахь Къоман гвардис ХЛС болхбешдолу Профсоюзан цӀа а, республикан ПКХК-н (КГБ) гӀишло а дӀалецира. Цул тӀехьа цара лецира республикан прокурор волу Пушкин Александр. ШолгӀачу дийнахь НКЪШХК-н Кхочушдаран комитето «кӀелдахуьла тешанбехке белхаш барна» дӀасахийцира ЛХС, церан декхарш «ша йолу Ӏедалан бакъонаш йолуш Ӏедал кхоллалц болу муьран революционни комитетан» тӀедехкира. РСФСР-н Лакхара Советан Президиумо омар дира Дудаевгхьарачаьрга 9 октябрехь буьйса юккъеягӀалие герз охадилла аьлла. Амма НКЪШХК-н Кхочушдаран комитето и омар «колониальни политика бӀаьшерашшана кечйина дуьненанюкъара масштабан харцо ю» аьлла, г1азот кхайкхийра, 15 шарера 55 шо кхаччалц волчо герзаш схьаиэцар дийхира.\n1991 шеран 27 октябрехь Нохчийчохь президентан харжамаш хилира, толам баьккхира Дудаев Джохара, 90,1 % харжамхочо кхаж а тесна. 1 ноябрехь Дудаевс омар даьккхира «Нохчийн Республикан суверенитет кхайкхайарх», ткъа 2 ноябрехь РСФСР-н халкъан депутатийн гуламо къобал ца бира лакхарчу пачхьалкхан Ӏедале (Лакхара Совет) а, республикан Президентан а харжамаш. 8 ноябрехь РСФСР-н президент Ельцин Бориса куьг яздира Нохч-ГӀалгӀайчохь чрезвычайни хьал хотторан омар тӀехь. 10 ноябрехь НКЪШХК-н кхочушдаран комитето кхайкхам бира Российца йолу юкъаметтигаш дӀахадайие, ткъа Москохах «къоьллин зона» йие аьлла. ШолгӀачу дийнахь РСФСР-н Лакхара Советан сессино чекх ца далийтара чрезвычайни хьал даран омар. Оппозицин партийн кортош дӀакхайкхийра президент Дудаевга шаьш хьо а, хьан Ӏедал а къобалдо, шу Нохчийчоьнан суверенитет ларъеш ду аьлла. Ханнакхоьллина Лакхара Совето сацийра шен болх.\n1992 шеран 12 мартехь Нохчийчоьнан Парламенто тӀеийцира республикан Конституци, цуо Нохчийчоь кхайкхайора "нохчийн къомо шаьш кхоьллина йолу суверенны демократически бакъонан пачхьалкх. Оцу юккъехула юха а кхоллаелира Дудаевн администрацина оппозици. Уггаре а радикальни Дудаевн дуьхьала йолу оппозицин декъашхоша коьллира Нохч-ГӀалгӀайн Республикан конституцин хотам меттахотто Координационни комитет. Ӏуьйранна 21 мартехь 150 гергга оппозицин декъашхоша дӀалецира телецентр а, радиоцентр а, къамел дира нохчийн радиохула ницкъаца дӀайаккха Нохчийчоьнан правительство а, парламент а бохуш кхайкхам беш. Оцу дийнахь сарахь гвардейцаша мукъаяьккхира радиоцентр, охьатаӀийра гӀаттаман кечам. Дуьхьалбевлларш чӀагӀбелира НР Теркйистан кӀоштехь, цигара Ӏедал 1991 шеран гурахь дуьйна Дудаевн Ӏедал лоруш а, бохург деш а дацара. 7 июнехь Нохчийчура арайаьккхира тӀеххьара Российн эскаран подразделени — Соьлжа-гӀалин гарнизон.\n1993 шеран февралехь Нохчийчохь кхочушдаран а, законашдахаран а Ӏедалан юкъахь конституцин къоьлла хилира. 15 апрелехь Соьлжа-гӀалахь Театральни майданахь дуьхьанца экономикан, ткъа тӀехьа политикан лозунгашца йолаелира оппозицин митинг, цара президентега а, правительствега а балхара дӀадовла, керла парламентан харжамаш бие бахара. Цунах бахьана дина 17 апрелехь Дудаевс арадаьккхира омар Парламент, Конституцин суд, Соьлжа-гӀалийн гулам дӀасахоьцуш, республикехь президентан бакъолелар а, комендантан сахьт хоттош, дӀасахийцира Чоьхьарчу ГӀуллакхийн Министерство. Оццу дийнахь шайн митинг йолийра президентан агӀорчара. 4 июнехь Дудаевн герзашдолу накъосташа Басаев Шамиль куьйгаллехь а волуш дӀалецира, боьдуш Парламентан а, НР Конституцин суьдан болх а болуш Соьлжа-гӀалин гуламан гӀишло, дӀасалаьхкира Парламент, Конституцин суд, Соьлжа-гӀалин гулам.\n«Нохчийчура граждански тӀом»Нисъе\n1994 шеран 14 январехь Нохчийн Республикан Нохчийчоьнан (Нохчийн Республика) цӀе хийцира Нохчийн Республика Ичкери (НРИ) аьлла. Оццу баттахь Къам кӀелхарадаккхаран комитетан (КЪКӀК) тӀаман вовшехтохарш гӀортира Солжа-гӀалийн уллохь правительстван эскарийн позицешшана тӀелата, амма 9 февралехь церан корта Сулейменов ИбрахӀим схалецира Пачхалкхан кхерамазаллин департаментан (ПКХД) белхалоша, цул тӀеха цуьнан тобанаш юйхира. Ахка Дудаевн Ӏедалца тӀом латто йолаелира, 1993 шарах декабрь баттахь коьллинайолу Нохчийн Республикан Ханна кхоьллина совет (НРХКХС), шен коьртехь Теркйистан кӀоштан мэр Автурханов Ӏумар волуш. Июлехь-августехь Солжа-гӀалийн мэр хиллачу Гантамиров Бисланан оппозицера тобано доладан долийра Халхара-МартантӀехь а, Халха-Мартан кӀоштан доккхахадолчу декъа тӀех, ткъа Дудаев хен хьакам хиллачу Лабазанов Русланан тоба — Устар-ГӀордойхь. 12-13 июнех Солжа-гӀалахь хилира правительствон эскарийн а, Лабазанов Русланан тобан а. 2 августех НРХКХС-н халхаваьллачу Автурханов 1умарс дӀакхайкхийра, совето Ӏедалера Дудаев Джохар дӀавоккха, ткъа "Нохчийн Республикан шадолу Ӏедалан болх шайна тӀелоцу олий. 11 августехь Дудаевс Нохчийчохь тӀеман хал кхайкхош, мобилизации йеш омар кӀела куьг яздо.\nОцу юккъехула Нохчийн Республикан Ханна кхоьллина совет кечамбанйолаелира шен тӀеххьара Соьлжа-гӀалин тӀелатардан. 23 ноябрехь кхоьллира Къам юхакхолларан Правительство (КЪЮП) коьртехь СССР-н маьхкдаттхимин промышленностан министр хилла волу, «Даймохк» тобан корта Хаджиев Саламбек волуш. 26 ноябрехь российн тӀемалоша кугалладешйолу, дудаевн оппозици, Соьлжа-гӀалин штурме, столици чубахара къилбаседера а, къилбаседа-малхбалера а. ДудаевгӀар штурм юхатуьйхира, йийсар вира масийтта российн эскархо. Дудаев Джохар нохчийн оппозицин ницкъаца дӀаваккха аьтту цабалча, Российн правительствос бартбира Нохчийчу регулярни арми яхийта. 29 ноябрехь Российн Кхерамазаллин Совето бартбира Нохчийчохь тӀеман операци ян, ткъа шолгӀачу дийнахь Ельцин Бориса куьг яздира къайлаха № 2137с йолу «Нохчийн Республикан латтан тӀех конституцин низам меттахотторан белхаш» бохучу Омар кӀела.\nНохчийн хьалхара тӀомНисъе\nКоьрта яззам: Нохчийн хьалхара тӀом\nӀуьйрана 1 декабрехь российн авиацино тӀетуьйхира герз Калиновски а, Хенакхаьлла аэродромашна, тӀаккха Соьлжа-гӀала — Къилбаседан аэродроман, халлакайира Нохчийчоьнан шайолу авиаци. 11 декабрехь Ельцин Бориса куьгйаздира № 2169 йолу «Нохчийн Республикан латтан тӀех низам а, низман бакъо а, юкъараллин кхерамазалла латтадар» бохучу Омар кӀела. Оццу дийнахь Мохкларбаран министерствон а, ЧГӀМ Чоьхьара эскарийн а дакъойх лаьтташйолу Эскарийн Вовшехтоьхна тобан (ЭВТ) подразделенеш, Нохчийчоьнан латтан тӀе чуевлира: малхбузехьара (Къилбаседа ХӀирийчура ГӀалгайчоьнан чухула), къилбаседа-малхбузехьара (Къилбаседа ХӀирийчоьнан Мазалкан к1оштехула), малхбалехьара (ДегӀастанан мохк тӀехула). Декабрь чекхболуш тӀемаш дуьйладелира Соьлжа-гӀалин йистошкахь. 20 декабрехь мазалкан группировко дӀалецира Долински юьрт, нохчийн столицан къилбаседа-малхбузехьара тӀебогӀу некъ дӀахадийра, ткъа гӀизларан группировко оцу муьрехь дӀалецира Петропавловски станицера тӀай, дӀахадийра къилбаседа-малхбалехьара Соьлжа-гӀала богӀу некъ. 23 декабрехь буса оцу группировкан юкъара подразделенеш, малхбалехьахула гӀалин гуо а тесна, дӀалецира столицин юкъара юрт Хьенакхаьлла. 31 декабрехь российн эскар тӀелетира Соьлжа-гӀалин. ГӀалахь урамаш тӀехь тӀемаш дуьйладелира. 19 январехь федеральни эскарша дӀалецира Президентан ГӀала, дудаевгӀеран коьрта ницкъаш юхабевлира Нохчийчоьнан къилба кӀошташка. ТӀеххьара, 1995 шеран 6 мартехь Басаев Шемалан батальон юхаелира Ӏаьржахийист (Черноречье) олу гӀалийнйистера — нохчийн тӀемлоша латтошйолчу Соьлжа-гӀалин тӀеххьара кӀоштера. Соьлжа-гӀала дӀалаьцча тӀемаш дехьадевлира Малхбузан а, Малхбален а Нохчийчоьнан акъарийн дакъош тӀе. 30 мартехь дӀалецира Гуьмсе, ткъа шолгӀачу дийнахь — Шела.\nСоьлжа-гӀала дӀалаьцначул тӀехьа Нохчийчохь, российн куьйгалхоша къобалйина республикан Ӏедалан меженаш, Ханна коьллина Совет а, Къам юхакхолларан правительство болхбан йолаелира. Аьхка хилира цхьа могӀа российн-нохчийн дистхиларш. Октябрь болалуш Къам юхакхолларан правительство председатель хилира хьалха Нохч-ГӀалгӀай Лакхарчу Советан хиллаволу председатель Завгаев Докка. 16-17 декабрехь Нохчийчохь Нохчийн Республикан Корта хоржуш харжамаш хилира, цигахь туьйлира Завгаев, цуьнгахьара 96,4 % кхаж а тесна. 1996 шеран 6 мартехь тӀемлой тӀелетира Соьлжа-гӀалин, гӀалин цхьа дакъа дӀа а лоцуш. Кхаа дийнахь тӀемаш бинчул тӀехьа, тӀемлойн тобанаша гӀала йитира, шайца дӀадаьхьира тӀехьалонна а дуург, молханаш, герзаш. 21 апрелехь российн леррина дакъоша Дудаев Джовхаран спутникан телефонан сигнал лаьцначул тӀехьа, иза вийра Су-25 олу российн кеманаш тӀиера ракеташ тоьхна. ШолгӀачу дийнахь НРИ-н Пачхьалкхан мохкларбаран кхеташоно дӀакхайкхийра Яндарбиев Зеламха президентан держан декхар кхочушдан хоттавар. Российн ТӀеман ницкъийн цхьаболу кхиамаш боллушехь, тӀом бахбелира. 27 майхь Москвохахь Ельцин Борисан а, Яндарбиев Зеламхан а, вовшехкхетар хилира, оцун жӀамӀ ТӀом сацабаран а, Нохчийчуьра тӀеман дов дерзоран некъаш лахар а болуш. 10 июнехь Несар-г1алахь рогӀаллин бартбаран мур дӀахьучухенахь барт хилира российн эскарш Нохчийчура арадахарехь (шиъ бригада йоцург), сепаратистийн тобанашкара герз дӀадаккхарехь, маьрша демократически харжамаш барехь. 1 июлехь нохчийн агӀоно кхайкхийра, российн куьйгалло бина барт кхочушцабо, Несарахь хиллачу бартаца дуьстича, мадарра аьлча цара блокпосташ дӀа цаяьхна. Масех де даьлчи нохчийн агӀоно кхерамтесира шаьш бартбаран процесс юкъара арадеврду аьлла. 8 июлехь инарла В.Тихомировс Яндарбиевга «факташ охьаяхка», 18:00 кхачале нохчийн агӀонехь волу массо а йийсархо юхаверзаве аьлла кхерам тесира, ткъа шолгӀачу дийнахь российн эскаро тӀом карлабаьккхира. 6 августехь нохчийн тӀемлой тӀелетира Соьлжа-гӀалин. Куьйгаллехь инарла Пуликовски волу российн гарнизоне, шайн дуккха а сов салтийн а, техникийн а ницкъ боллушехь, гӀала карахь латтацаелира. Цуьнца цхьаьна 6 августехь нохчийн тӀемлоша шайн каралецира Устрада-гӀала а, Гуьмсе гӀаланаш. 31 августехь НРИ ТӀеман ницкъийн Коьрта штабан хьаькаман Масхадов Асланан а, Российн Кхерамазаллин Советан председателан Лебедь Александран а куьгъяздан дийзира Хасу-Юртахь машаран бартан тептар тӀе, цуо чекхбаьккхира Хьалхара нохчийн тӀом. Бинчу бертан жӀамӀ дара федеральни эскарш Нохчийчура арадахар, ткъа республикан статусах дерг дӀатеттира 2001 шеран 31 декабре кхаччалца.\nНохчийчура шина тӀеман юккъех хилла къоьллаНисъе\nКоьрта яззам: Нохчийчура шина тӀеман юккъех хилла къоьлла\n1997 шеран 27 январехь Нохчийчохь хилира президентан харжамаш, толам баьккхира, 59,1 % харжамхоша кхажтесначу Масхадов Аслана. Республикан Ӏедална а, шайна цхьацца кӀошташ дӀалаьцна Ӏашболчу эмирашна а юкъахь барт боцара, компромисс каръярхьама, Масхадов правительство юкъа гӀарабевлла оппозицин хьалхелелориш балуо гӀерта. 1998 шеран январехь эмир Басаев Шемал хоттийра Министрийн Кабинетан председателан декхарш кхочушдан. Кхин болу эмираш цалечкъош президентаца конфронтацие бахара. 20 июнехь эмир Радуев Салман вистхилира нохчашка республикан куьйгаллин жигара дуьхалойие бохуш, меттигерчу телевидениехь. ШолгӀачу дийнахь цуьнан агӀо хьаьжира телевидении а, мэрии а дӀалаца, амма тӀекхаьчна правительствон лерринайолу подразделенеш тасаелира цаьрца, оццахь кхелхира къоман кхерамазаллин гӀуллакхан директор Хултыгов Леча а, Радуевн тобан штабан начальник Джафаров Ваха. 24 июнехь Масхадовс Нохчийчохь чрезвычайни хьал кхайкхира. 13 июлехь Гуьмсехь исламан леррина Ӏалашо йолчу полкан эмиран Бараев Ӏарбин а, къоман гвардин батальонан эмиран Ямадаев Сулиман а юкъахь кхийсараш хилира, ткъа 15 июлехь Бараевн герзашцайолчу тоба тӀелетира Гуьмсен къоман гвардин батальонан казармашна. 20 июлехь президента Масхадовс шен омарца кхайкхийра ШариӀатан гвардии а, Исламан полк дӀасахецар.\n23 сентябрехь Басаев Шемалас а, Радуев Салмана а Ӏедал ницкъала дӀалацаран а, Конституци йохаяран а, шариӀат низам дохадаран а, арара политикан некъ Россегахьа хиларан бехк президентан тӀе а биллина, Масхадовга дарж охьадиллар дийхира. Цунна жоп луш Масхадовс Басаев Шемалан правительство дӀасахийцира. Оцу девн жамӀ президенто Соьлжа-гӀалин арахьарчу алсамдолчу лаьттан доладан йишцахилар дара. 1999 шеран 3 февралехь Масхадовс кхайкхийра Нохчийчохь «шариӀатан куьйгалла массо а хӀуманна тӀехь». Парламентера низамкхолларан бакъо дӀаяьккхира, ткъа лаккхара низамкхолларан меже хилира Шура — исламан кхеташо. Цунна дуьхьала Басаевс кхайкхийра ша коьртех а волуш «оппозицийн Шура» кхоллар. Масхадов Асланан некъан агӀорчарна («барамберш») а, «радикалашна» (коьртехь Басаев Шемал волу, оппозин Шура) а, юкъахь доьдуш дов долуш, нохчийн—дегӀастанан дозанехь хьал ирделира. Нохчийчохь тӀелаьцна волу ДегӀастанан вахьабитийн корта Кебедов Бахьауддин, нохчийн эмираш ахчанца, герзаца, гӀирсашца гӀо а деш, кхоьллира автономни тӀеман тобанаш, царна герз а, гӀирс а белира. Июнехь-августехь дуьххьарлера Ӏиттадаларш хилира ДегӀастане дехьа бевллачу тӀемлойн а, дегӀастанан милицин а, ткъа 7 августехь нохчийн-дегӀастанан ваххьабитийн вовшехтоьхна тоба куьйгаллехь Басаев Шемал а, Ӏарбийн тӀемло Хаттаб а волуш Нохчийчоьна агӀора чубагӀара ДегӀастане. 15 августехь Масхадовс Нохчийчохь чрезвычайни хьал кхайкхийра, ткъа шолгӀачу дийнахь Соьлжа-гӀалахь митингехь Российн куьйгалла бехкебира ДегӀастанера хьал кӀоршаме даккхарна.\nНохчийн шолгӀа тӀомНисъе\nКоьрта яззам: Нохчийн шолгӀа тӀом\n30 сентябрехь российн эскаран бронетанкийн подразделенеш Ставрополан махкара а, ДегӀастанара а чуяьхкира Нохчийчура Невран а, Шелковскан а кӀошташка. 5 октябрехь Масхадовс Нохчийчохь кхайкхийра тӀеман хьал. Ноябрь болалуш российн эскарш Нохчийчура Теркан дукъ шадерриг дӀалецира, ткъа 11 ноябрехь дӀалецира Гуьмсе. Декабре гӀоьртича федеральни ницкъаш доладеш дара Нохчийн Республикан шадолу акъарийн дакъа. 14 декабрехь российн эскарш гуобан болира Соьлжа-гӀалин, дӀалецира малхбален йист — Хьенакхаьлла, ткъа 26 декабрехь федеральни эскарш гуобира гӀалина. Соьлжа-гӀалин тӀелеташ федеральни эскарийн тӀемалойн кхоъ гуо хадо бийзира, амма 2000 шеран 6 февралехь гӀала схьаяьккхира. Столица йоьжначул тӀехьа нохчийн тӀемлойн йоккха группировка юхаелира Нохчийчура Шуьйтан кӀоште, цигахь 9 февралехь федеральни эскарша гуобира царна. 22 февралехь российн эскарш дагӀара Шуьйтан тӀелата, иза НРИ тӀеман ницкъийн йоккхачех тӀеххьара база яра, 29 февралехь Шуьйта дӀалецира. ТӀемлойн йоккха шит оба гуон юкъара араяла аьтту белира: Гелаев Русланан тоба тӀемаца араелира къилбаседа-малхбузан агӀора СоӀдин-кӀотарехьа (Хьалха-Мартан кӀошт), ткъа Хаттабан тоба — къилбаседа-малхбузан агӀора Улус-Кертехьа (Шуьтан кӀошт).\nXX бӀаьшо чекхдолуш XXI бӀаьшо долалуш Нохчийчоьнан этнически дакъош хийцадаларНисъе\n1989 шеран шайолу союзан халкъдагардаран жамӀашца, Нохч-ГӀалгӀайн АССРехь вехара 1 270 429 стаг, царех нохчий — 734 501 , оьрсий — 293 771, гӀалгӀай — 163 762 , эрмлой — 14 824 , гӀезалой — 14 824 , ногӀий — 12 637 иштта кхин дӀа а. Нохчий сов бара массо а ала мегар долуш республикан ломан кӀошташкахь. [хьост?]\n1998 ш. араяьллачу «Российн статистикан хӀорашеран жайна» тептаро республикехь 797 эзар вахархо ву элира.[хьост?]\nГӀалгӀайчоьнца йолу юкъаметтигНисъе\n2012 шеран 27 августехь Нохчийчохь кхоьллира республикан комиссии ГӀалгӀайчоьнца административани доза хотто. ГӀалгӀайчоьнан Коьрто Евкуров Юнус-Бека ша, ГӀалгӀайчоьнна а, Нохчийчоьнна а юкъахь лаьтташ долу административани доза хийца, дуьхьала хилар хаийтира. Цуо яздо шен блогехь, юкъаметтиг хийца гӀертаро «девне дуьгур ду». Соьлжа-гӀалахь бехкедира луларчу федерацин субъектан Ӏедал, къовсаме латташ цхьанааггӀора низамца шайна дӀалацар доцуш, кхин а дайшкара схьа бакъдолу нохчийн латташ дӀалацарна а.\n2012 шеран 4 августехь Нохчийн Республикан Коьрто Кадыров Рамзана дӀакхайкхийра, ГӀалгӀайчоьнан куьйгалхочо Евкуров Юнус-Бека бан мабеззара болх ца бо къизаллин тобанашна дуьхьал, Ӏоттарйира Евкуров «бандитийн тезеташкахула лелаш ву» аьлла.\n↑ Шамбаров Валерий Казачество: История Вольной Руси. — Алгоритм Экспо, Москва. — ISBN 987-5-699-20121-1\n↑ А.Г.Мерников, А.А.Спектор Всемирная история войн. — Харвест, 2004. — С. 375. — ISBN 985-13-1779-9, УДК 355.4 ББК 68.4 В 85\n↑ Тишков В.А. Общество в вооруженном конфликте: этнография чеченской войны. — Наука, 2001. — С. 213. — ISBN 5020087556, 9785020087552\n↑ Мерников А.Г., Спектор А.А. Всемирная история войн. — Харвест, 2003. — С. 616. — ISBN 985-13-1779-9, УДК 355.4 ББК 68.4 В 85\nХьост — «https://ce.wikipedia.org/w/index.php?title=Нохчийчоьнан_истори&oldid=5241393»\nТӀаьххьара хийцам бина 2020, 25 октябрь 22:10\nХӀокху агӀонна тӀаьххьара хийцамаш бина: 2020, 25 октябрь, 22:10.


Сен-МедагӀ-д'ЕгӀан — Википеди\n▲3098 стаг (2019 шеран 1 январь)\nСен-МедагӀ-д'ЕгӀан (фр. Saint-Médard-d'Eyrans) — Францин гӀала-коммуна, лаьтта Керла Аквитани регионехь. Коммунан департамент — ЖигӀонда.\nДозанашца йу Иль-Сен-ЖогӀж, Ла-БгӀед, МагӀтияк, ЕгмогӀт-ле-ГгӀав, Кадожак.\nХьост — «https://ce.wikipedia.org/w/index.php?title=Сен-МедагӀ-д%27ЕгӀан&oldid=7839328»


Тарераш — Википеди\n42°41′26″ къ. ш. 2°30′03″ м. д.HGЯOL\nТарераш (фр. Tarerach) — Францин гӀала-коммуна, лаьтта Окситани регионехь. Коммунан департамент — Малхбален Пиренейш. Дозанашца йу Тревиллаш, Родес, Арбуссоль, Кампусси. ГӀалин бахархой французаш бу. Официалан Французийн мотт бу.\nХьост — «https://ce.wikipedia.org/w/index.php?title=Тарераш&oldid=5190334»\nХӀокху агӀонна тӀаьххьара хийцамаш бина: 2020, 8 октябрь, 12:47.


Корни (Аштаркханан область) — Википеди\nКорни (Аштаркханан область)\n↘6 стаг (2010)\nКорни (оьрс. Корни) — Российн Федерацин Аштаркханан областан Ахтубинскан кӀоштара эвла.\nХьост — «https://ce.wikipedia.org/w/index.php?title=Корни_(Аштаркханан_область)&oldid=7895480»\nХӀокху агӀонна тӀаьххьара хийцамаш бина: 2022, 23 февраль, 13:05.


Сент-Еньян-де-Ге — Википеди\n47°50′30″ къ. ш. 2°19′12″ м. д.HGЯOL\nСент-Еньян-де-Ге (фр. Saint-Aignan-des-Gués) — Францин гӀала-коммуна, лаьтта ЦентгӀ — ЛуагӀан атагӀа регионехь. Коммунан департамент — ЛуагӀе. Дозанашца йу Бузи-ла-ФогӀе, БгӀе-ан-Валь, Сен-Бенуа-суьгӀ-ЛуагӀ , Сен-МагӀтен-д'Абба. ГӀалин бахархой французаш бу. Официалан Французийн мотт бу.\nХьост — «https://ce.wikipedia.org/w/index.php?title=Сент-Еньян-де-Ге&oldid=7534211»


Купить Лист нерж. 0,6х1250х2500 мм 08Х18Н10 х/к, 15кг, цена по запросу | NESDY\nЛист нерж. 0,6х1250х2500 мм 08Х18Н10 х/к


Умаров Мамиханан гергарчара шайна тIелаьцна иза вер\nУмаров Мамиханан гергара нах. Видео юкъара скриншот\nАвстрехь вехаш хилла Умаров Мамихан (Венера Анзор) аьлча, дика вевзаш хилла нохчийн политикан эмигрант верна бехке шаьш ду аьлла, дIахьедина Мескер-Юьртарчу цуьнан гергара ду шаьш аьллачу наха. Нохчийчоьнан куьйгалхочунна критика еш леллачун гергарчара зуламна бехке ду шаьш аьлла, видео кхайкхам дIаязбина. Социалан машанашкахь а, мессенджерашкахь а яржийна видео.\n"Тхан цIийнах долу цхьа жIаьла дара Европе дIадахана, Умаров Анзор бохуш. Цуьнца йист яккхалц йоьхь яцара тхан гучудовла. Цуьнца зIе а тесна, иза сацон гIоьртира тхо. Сацахьара хьо, IадIахьара хьо, гIуллакх доцург а ма дийцахьара аьлча, цо тхоьга аьлларг хIун ду: Австрерчу Iедало а, къайлахчу сервисаша а ша ца вуьту, и дийца дезаш ву ша элира", - бохуш, чIагIдо Умаровн гергарчух цхьаммо.\nЦо бахарехь, тIаккха УмаровгIар кхийтира, "иза хIуъа дина а сацон везаш хиларх".\n"Оха сацийна иза, сацон ма везза сацийна а ву. Оцу Европехь бехк боцуш лецна нах бу, бехк боцуш йохуш цIераш ю. Динарг оха кхочушдина ду. Нах ма хьийзабе", - боху видео тIехь гергарчо.\nЦунна тIетов гулебеллачех деваша ву ша аьлла Умаров Ваха а, ненаваша Усманов Iела а. "Тхо гулделла къоме дистхила а, мехкан куьйгалхо къинтIера ваккха а. Цо мел дина сийсаза къамелаш тхуна дуьхьал дина ду", - аьлла. тIетоьхна цара.


Варей (Сона а, Луара а) — Википеди\nВарей (Сона а, Луара а)\nВарей (фр. Vareilles) — Францин гӀала-коммуна, лаьтта Бургунди — Франш-Конте регионехь. Коммунан департамент — Сона а, Луара а. Дозанашца йу Аманзе, Бодмон, Уае (Сона а, Луара а), Сен-Кристоф-ан-Брийонне, Сен-Лорант-ан-Брийонне, Сен-Семфорьян-де-Буа, Вобан (Сона а, Луара а). ГӀалин бахархой французаш бу. Официалан Французийн мотт бу.\nХьост — «https://ce.wikipedia.org/w/index.php?title=Варей_(Сона_а,_Луара_а)&oldid=5156214»


Сарра (Франци) — Википеди\n45°11′13″ къ. ш. 4°47′54″ м. д.HGЯOL\n▲2199 стаг (2017 шеран 1 январь)\nСарра картан тӀехь\nСарра (фр. Sarras) — Францин гӀала-коммуна, лаьтта Рона — Альпаш регионехь. Коммунан департамент — Ардеш. Дозанашца ю Анданс, Ардуа, Эклассан, Озон (Ардеш), Талансьё, Лавейрон, Сен-Валье (Дром). ГӀалин бахархой французаш бу. Официалан Французийн мотт бу.\nХьост — «https://ce.wikipedia.org/w/index.php?title=Сарра_(Франци)&oldid=5183447»


Пустые бланки резюме для заполнения в Word - Документооборот онлайн\nПрежде, чем начать, помните, что резюме нужно состовлять под требования конкретного работодателя! Поэтому желательно для каждой вакансии резюме модифицировать. Каждый раз д обавляйте в резюме ключевые слова и термины, которые есть в описании вакансии. Делайте это только в том случае, если вы действительно имеете необходимый опыт.\n§є§С§Т§Э§а§Я§н §Х§Э§с §в§Ц§Щ§р§Ю§Ц word §г §ж§а§д§а\n§є§С§Т§Э§а§Я§н §Ъ §Т§Э§С§Я§Ь§Ъ §в§Ц§Щ§р§Ю§Ц, §Ь§а§д§а§в§н§Ц §Ю§а§Ш§Я§а §г§Ь§С§й§С§д§о §Ъ §Щ§С§б§а§Э§Я§Ъ§д§о §У Word. §к§С§Т§Э§а§Я §в§Ц§Щ§р§Ю§Ц §г §ж§а§д§а§Ф§в§С§ж§Ъ§Ц§Ы §Х§У§е§з§г§д§в§С§Я§Ъ§й§Я§н§Ы §б§в§Ъ§в§а§Х§С (§в§С§Щ§Ю§Ц§в §ж§С§Ы§Э§С\n7. §ў§Э§С§Я§Ь §в§Ц§Щ§р§Ю§Ц §г §ж§а§д§а, §г§а§г§д§С§У§Э§Ц§Я§Я§н§Ы §б§в§а§ж§Ц§г§г§Ъ§а§Я§С§Э§о§Я§н§Ю §Ь§С§в§о§Ц§в§Я§н§Ю §Ь§а§Я§г§е§Э§о§д§С§Я§д§а§Ю. §Ј§н §Ю§а§Ш§Ц§д§Ц §г§Ь§С§й§С§д§о §Ц§Ф§а §У §ж§а§в§Ю§С§д§Ц DOC (WORD) §Ъ§Э§Ъ PDF. §¦§г§Э§Ъ §в§С§Я§о§к§Ц §в§Ц§Щ§р§Ю§Ц §д§в§Ц§Т§а§У§С§Э§а§г§о §д§а§Э§о§Ь§а §а§д §г§а§Ъ§г§Ь§С§д§Ц§Э§Ц§Ы. §ж§а§д§а§Ф§в§С§ж§Ъ§Ц§Ы. §б§в§а§У§Ц§в§Ь§Ъ §б§в§С§У§а§б§Ъ§г§С§Я§Ъ§с, §Ъ§Ю§Ц§р§л§Ц§Ы§г§с §У §д§Ц§Ь§г§д§а§У§а§Ю §в§Ц§Х§С§Ь§д§а§в§Ц MS Word. §¬§в§С§д§Ь§а§Ц, §г§У§а§Т§а§Х§Я§а§Ц. §б§в§Ъ§Ю§Ц§в §в§Ц§Щ§р§Ю§Ц §У §ж§а§в§Ю§С§д§Ц Microsoft Word, §к§С§Т§Э§а§Я §в§Ц§Щ§р§Ю§Ц, resume, curriculum vitae · §і§Ь§С§й§С§д§о §к§С§Т§Э§а§Я. §і§Ь§С§й§Ъ§У§С§Я§Ъ§Ы §У. §і§Ь§С§й§С§д§о §к§С§Т§Э§а§Я§н §Ъ §Т§Э§С§Я§Ь§Ъ §в§Ц§Щ§р§Ю§Ц. §і§Ь§С§й§С§д§о §ж§а§в§Ю§е §в§Ц§Щ§р§Ю§Ц ( §ж§е§Я§Ь§и§Ъ§а§Я§С§Э§о§Я§а§Ц) §У §ж§а§в§Ю§С§д§Ц doc (word) 40 KB. §і§Ь§С§й§С§д§о §к§С§Т§Э§а§Я §в§Ц§Щ§р§Ю§Ц ( §з§в§а§Я§а§Э§а§Ф§Ъ§й§Ц§г§Ь§а§Ц). §Ь§С§Х§в§а§У§а§Ц §С§Ф§Ц§Я§д§г§д§У§а. §ў§Э§С§Я§Ь (§ж§а§в§Ю§С, §к§С§Т§Э§а§Я) §в§Ц§Щ§р§Ю§Ц. §ў§Э§С§Я§Ь §в§Ц§Щ§р§Ю§Ц §г §ж§а§д§а§Ф§в§С§ж§Ъ§Ц§Ы §г§Ь§С§й§С§д§о (§ж§а§в§Ю§С§д.doc, §в§С§Щ§Ю§Ц§в 43,5 §¬§ў) §ў§Э§С§Я§Ь §в§Ц§Щ§р§Ю§Ц §Т§Ц§Щ. §і§Ь§С§й§С§д§о §Т§Э§С§Я§Ь§Ъ §в§Ц§Щ§р§Ю§Ц §Я§С §в§С§Т§а§д§е. §§р§Т§а§Ц §в§Ц§Щ§р§Ю§Ц §Ю§а§Ш§Я§а §г§а§Щ§Х§С§д§о §г§С§Ю§а§г§д§а§с§д§Ц§Э§о§Я§а. §Ї§С §Я§С§к§Ц§Ю §г§С§Ы§д§Ц §Ю§а§Ш§Я§а §г§Ь§С§й§С§д§о §Т§Э§С§Я§Ь §в§Ц§Щ§р§Ю§Ц §Я§С §в§С§Т§а§д§е. §в§Ц§Щ§р§Ю§Ц · §і§Ь§С§й§С§д§о §Т§Э§С§Я§Ь §в§Ц§Щ§р§Ю§Ц §г §ж§а§д§а · §і§Ь§С§й§С§д§о §Т§Э§С§Я§Ь §в§Ц§Щ§р§Ю§Ц-§С§Я§Ь§Ц§д§н · §і§Ь§С§й§С§д§о. §Ј §п§д§а§Ю §г§Э§е§й§С§Ц §п§ж§ж§Ц§Ь§д§Я§н§Ы §Т§Э§С§Я§Ь §в§Ц§Щ§р§Ю§Ц §У word §Я§Ц §г§б§С§г§Ц§д §а§д §а§д§Ь§С§Щ§С. §¤§Х§Ц §Т§С§Э§С§Я§г. skachat-shablon-resume 1, §к§С§Т§Э§а§Я §в§Ц§Щ§р§Ю§Ц word 2. §і§Ь§С§й§С§д§о. §¬§С§Ь §б§в§С§У§Ъ§Э§а §Х§а§г§д§С§д§а§й§Я§а §а§Х§Я§а§Ы ?§Ь§С§в§д§Ъ§Я§Ь§Ъ? §У §б§в§С§У§Ъ§Э§о§Я§а§Ю §Ю§Ц§г§д§Ц. §к§С§Т§Э§а§Я §в§Ц§Щ§р§Ю§Ц §г §ж§а§д§а§Ф§в§С§ж§Ъ§Ц§Ы §Х§У§е§з§г§д§в§С§Я§Ъ§й§Я§н§Ы §б§в§Ъ§в§а§Х§С. MS WORD CV Template | Resume Template + Cover Letter | PSD + AI Versions with. §І§¦§©§А§®§¦. §і§Ь§С§й§С§д§о §Т§Э§С§Я§Ь §І§¦§©§А§®§¦ §У §ж§а§в§Ю§С§д§Ц MS Office Word. 13.04.2017 §±§в§а§У§Ц§Х§Ц§Я §Ю§С§г§д§Ц§в §Ь§Э§С§г§г ?§і§а§г§д§С§У§Э§Ц§Я§Ъ§Ц §в§Ц§Щ§р§Ю§Ц §Ъ §е§г§б§Ц§к§Я§а§Ц §б§в§а§з§а§Ш§Х§Ц§Я§Ъ§Ц. §і§Ь§С§й§С§д§о §б§в§а§ж§Ц§г§г§Ъ§а§Я§С§Э§о§Я§н§Ц §а§Т§в§С§Щ§и§н §в§Ц§Щ§р§Ю§Ц, §С §д§С§Ь§Ш§Ц §а§Щ§Я§С§Ь§а§Ю§Ъ§д§о§г§с §г§а. §°§Т§в§С§Щ§Ц§и §в§Ц§Щ§р§Ю§Ц Џўс — §б§в§Ц§Х§Я§С§Щ§Я§С§й§Ц§Я §Х§Э§с §в§Ц§Щ§р§Ю§Ц §г §ж§а§д§а. §Ј§г§Ц §а§Т§в§С§Щ§и§н §Ъ §к§С§Т§Э§а§Я§н §г§Х§Ц§Э§С§Я§н §У Word §г §Ъ§г§б§а§Э§о§Щ§а§У§С§Я§Ъ§Ц§Ю §д§С§Т§Э§Ъ§и. §і§г§н§Э§Ь§Ъ §б§а §д§Ц§Ю§С§Ю: §°§Т§в§С§Щ§и§н §в§Ц§Щ§р§Ю§Ц §Я§С §С§Я§Ф§Э§Ъ§Ы§г§Ь§а§Ю, §і§а§г§д§С§У§Э§Ц§Я§Ъ§Ц §в§Ц§Щ§р§Ю§Ц. §і§Ь§С§й§С§д§о. §є§С§Т§Э§а§Я web-§в§Ц§Щ§р§Ю§Ц §г §ж§а§д§а (§г§Ь§С§й§С§д§о rar-§С§в§з§Ъ§У, 28K). §є§С§Т§Э§а§Я. §¦§г§Э§Ъ §Ј§С§г §Ъ§Я§д§Ц§в§Ц§г§е§р§д §Ф§в§С§Ю§а§д§Я§н§Ц §в§Ц§Щ§р§Ю§Ц, §д§С§Ь §Ш§Ц §й§Ъ§д§С§Ы§д§Ц 13 §б§в§С§У§Ъ§Э. §¶§а§д§а §б§а§Щ§Ъ§д§Ъ§У§Я§а§Ц, §в§Ц§й§о §Ф§в§С§Ю§а§д§Я§С§с. §№§Ц§Э§а§У§Ц§Ь, §Ь§С§Ь §б§в§С§У§Ъ§Э§а, §е§У§Ц§в§Ц§Я §У §г§Ц§Т§Ц, §Ф§а§д§а§У §Ь §б§Ц§в§Ц§в§С§Т§а§д§Ь§С§Ю, §Щ§Я§С§Ц§д §Ю§Я§а§Ф§а §б§в§а§Ф§в§С§Ю§Ю, §С §Я§Ц §д§а§Э§о§Ь§а Word, Excel, Internet. §°§Т§в§С§Щ§Ц§и §Ъ §б§в§Ъ§Ю§Ц§в §Т§Э§С§Я§Ь§С §в§Ц§Щ§р§Ю§Ц, §г§Ь§С§й§С§д§о §Т§Ц§г§б§Э§С§д§Я§а §У §ж§а§в§Ю§С§д§Ц Word, §ж§а§в§Ю§С §Щ§С§б§а§Э§Я§Ц§Я§Ъ§с §Ъ §в§Ц§Ь§а§Ю§Ц§Я§Х§С§и§Ъ§Ъ §б§а §б§в§С§У§Ъ§Э§о§Я§а§Ю§е §Ъ§г§б§а§Э§о§Щ§а§У§С§Я§Ъ§р. §і§а§г§д§С§У§Ъ§д§о §в§Ц§Щ§р§Ю§Ц §Ъ§Э§Ъ §г§в§С§Щ§е §г§Х§Ц§Э§С§д§о §Ь§С§в§о§Ц§в§е §У §Є§Я§д§Ц§в§Я§Ц§д§Ц. §в§Ц§Щ§р§Ю§Ц §в§С§Т§а§д§а§Х§С§д§Ц§Э§с§Ю §б§а §п§Э§Ц§Ь§д§в§а§Я§Я§а§Ы §б§а§й§д§Ц §У §ж§а§в§Ю§С§д§Ц WORD, Excel. §µ§Я§Ъ§У§Ц§в§г§С§Э§о§Я§н§Ы §к§С§Т§Э§а§Я §Х§Э§с §Я§С§б§Ъ§г§С§Я§Ъ§с §в§Ц§Щ§р§Ю§Ц. §і§Ь§С§й§С§д§о §б§е§г§д§а§Ы §Т§Э§С§Я§Ь §в§Ц§Щ§р§Ю§Ц §У §ж§а§в§Ю§С§д§Ц Word. §ў§Э§С§Я§Ь §Х§Э§с §Щ§С§б§а§Э§Я§Ц§Я§Ъ§с §в§Ц§Щ§р§Ю§Ц §б§в§Ъ §б§а§Ъ§г§Ь§Ц §в§С§Т§а§д§н §Ю§а§Ш§Я§а §г§Ь§С§й§С§д§о §У §ж§а§в§Ю§С§д§Ц Word. §Ј§г§Ч §а §в§Ц§Щ§р§Ю§Ц: §а§Т§в§С§Щ§и§н §Ъ §б§в§С§У§Ъ§Э§С §г§а§г§д§С§У§Э§Ц§Я§Ъ§с, §г§д§в§е§Ь§д§е§в§С, §г§а§У§Ц§д§н. §Ґ§Ц§Э§а§У§а§Ц §б§Ъ§г§о§Ю§а (§г §У§Ц§в§д§Ъ§Ь§С§Э§о§Я§н§Ю§Ъ §б§а§Э§а§г§С§Ю§Ъ) Word · §І§Ц§ж§Ц§в§С§д. §§Ъ§г§д §Х§Э§с §в§С§г§Ь§в§С§г§Ь§Ъ (§в§Ъ§г§е§Я§а§Ь §г §Ц§Х§Ъ§Я§а§в§а§Ф§а§Ю) Word. §І§Ц§Щ§р§Ю§Ц (§Щ§Ц§Э§Ц§Я§н§Ы §к§С§Т§Э§а§Я) Word. Photo 1 · Free PSD Resume. §°§в§Ъ§Ф§Ъ§Я§С§Э§о§Я§а§Ц §в§Ц§Щ§р§Ю§Ц §У §ж§а§в§Ю§С§д§Ц PSD. Photo 7 · Resume Template Free. §¦§г§Э§Ъ §з§а§д§Ъ§д§Ц §а§ж§а§в§Ю§Ъ§д§о §в§Ц§Щ§р§Ю§Ц §У. §±§в§а§г§д§а §Щ§С§б§а§Э§Я§Ъ§д§Ц §а§Т§в§С§Щ§Ц§и §в§Ц§Щ§р§Ю§Ц §Я§С §г§С§Ы§д§Ц §Ъ §б§а§Э§е§й§Ъ§д§Ц §Ф§а§д§а§У§н§Ы §Х§а§Ь§е§Ю§Ц§Я§д. §®§Ъ§Я§Ъ§Ю§С§Э§о§Я§н§Ы §в§С§Щ§Ю§Ц§в §Ъ§Щ§а§Т§в§С§Ш§Ц§Я§Ъ§с: 288×288 §б§Ъ§Ь§г§Ц§Э§Ц§Ы. Microsoft Word


Нажин-Юьртан районерачу Гилнара вара цхьа хаза дош олуш волу ши стаг – Хасов а, ГІези а.\nХасов хиллера Киргизехь долуш базарахь ахьар оьцуш, духкуш ерг а хиллера нохчийн зуда. Зудчо терза шегахьа дайдина узуш хилла. Оцу гІуллакхах шекваьллачу Хасовс зудчуьнга аьлла:\n– Зуда, и терза нийса озахьара ахьа, – аьлла.\nТІаккха зудчо элира бохура:\n– Стаг, оьшуш дерг аса къемата дийнахь дІатокхур ду-кх хьуна.\n– ХІан-хІа, сан чохь мацделла дукха бераш ду, сан къемат дийне хьоьжуш Іан йиш яц, суна хІокху сан ахчанах доггІург тахана схьалахьара ахь, – элира бохура Хасовс.\nМолотовбадехь чайханахь чай молуш Іаш шен гергара стаг ВисІела хестош воллуш хилла ГІоьрдалара ГІудин Іела.\n– Дера ву ВисІела дика стаг. Казахстанехь волчу шен ненавешина бІе туьма ахча дахьийтина цо.\nШен таро юйла нахана хаийта ца лууш волу ВисІела оьгІазвахана Іелина:\n– Іели, дитахьа сан ахча ша долччохь, кхайкхош гучудаккха а ца гІерташ.\nІелас элира боху:\n– ВисІела, и ас ду аларх, хьоьгара хІокху сохьта юхалург даккха веана стаг а вац, амма ас дехча ахь со доцуш дІа а вогІуьтур вац.\nСесанахь вехаш вара Арсанукъа цIе йолу цхьа стаг. Цуьнан, мухха хиллехь а, цхьана хIуманна тIехь энгиночун карах пхьарс хадийна хилла. Цул тІаьхьа, шен ка яьллачохь, Арснукъас, лаьцначу пхьаьрса тІе шаьлта а йиллина, хьийзош хилла энгино:\n– Пхьарс дІаса ма ийзабе, сайн хаддийначул бен хьан пхьарс хадо бакъо яц сан. ТІех хадабахь и дIадекха гІертар ву хьо, – бохуш.\nСесанахь вара Дорцу цIе йолуш, гІаьххьа хьекъална аьрта ву а олуш, цхьа миска стаг. Цо хьехамаш беш хилла нахана:\n– Екъачу керта тІе а ма довлалаш, я бертал кхетар шу, я аркъал кхетар шу; догІа догІуш ара ма довлалаш, дашор шу, – олий.\n1935-36-чу шерашкахь Сесанахь халкъан суьдхо вара Эскиев Халад. Цуьнга хатта делла хилла цхьа дов. Иза Коьран-Бенарчу стага дина къола бахьанехь хилла.\nБехкевеш верг веана Эскиевна тІе ахча а дахьаш, ша оцу девнах кIелхьара ваккха аьлла. ТІаккха суьдхочо цунна хьехам бина:\n– ДІа а гІой, тховса и лачкъийна етт бен а бей, оцу аьттан корта а, когаш а и етт болчу стеган керта кхийсса. Ас кхана милицин белхало воуьйтур ву хьуна цига, уьш эццахь караяйта, тІаккха аса дов кхечу агІор дерзор ду хьуна. Етт болчу дас ша шен етт бен а бийна, ахь лачкъийна аьлла, хьуна тІе бехк бахийтина, харц тоьшалла дина а эр ду. Эскиевс дов ша ма-бохху чекхдаьккхина, етт бийначунна кхо шо хан а тухуш. Шена хан тоьхначу Коьран-Беночо элира боху:\n– АшхІадубиллахІ, суна-м ца хиъна, лачкъийначу дохнан дена хан тухуш, тахана бен.\nМухьмад района РТС-н урхаллин коьрта хьаькам вара. Шен шофер рулехь а волуш, хIара воьдуш, кхунна гина шайна хьалха керчаш йоьдуш машенан цхьа хІума. Махьмуда шофере элира боху:\n– И дІогахь вайна хьалха керчаш йоьдуш ерг вайшин машена хІума-м яц те? – аьлла.\n– Яц дера! Вайшин машена хІунда ю и? – аьлла шоферо.\nГена валале шоферна хиъна машенан цхьа чкъуьрг йоцуш диск тІехь йоьдуш юйла. ТІаккха, машен саца а йина:\n– Х1а-а! Хила а дера хилла иза вайшин машена х1ума, – аьлла шоферо.\nСесанахь вехаш вара Сапи бохуш цхьа забаре стаг. Иза юьртахь хьехархо хилла, 1илмана дІогара генаваьлла вацахь а. Цуьнан цхьана дешархочуьнга хаьттина юьрта веанчу хьаькамо:\n– Хьуна дика хаьа, я Сапина хаьа?\n– Тхойшинна цхьатерра хаьа, – аьлла дешархочо.\nСесанахь столовехь шеф-повар вара Дуда цIе йолу цхьа шелахо. Цкъа столове хІума яа веана хилла Совнаркомехь болх беш волу цхьа оьрси. Цунна йоьттинчу чорпи чохь цхьа кІадин цуьрг нисделла. ТІаккха, хьала а гІаьттина, шен бошхап а эцна, кухнин коре а вахана, цо аьлла:\n– Схьакхайкхал шеф-поваре.\nСхьавеана Дуда. ТІаккха, оцу оьрсичо, веза а веш, бошхап дІа а кховдийна, шен маттахь аьлла:\n– Вы что, людей тряпками кормите?\nДудас, хІумма а воха а ца вухуш, ша букъ а берзийна дIавахале аьлла:\n– А что, вам за 50 копеек коверкот подавать, что ли?\nКхечу цхьана сесанхочун цхьа мело дов а хилла Зауровгахь хатта дезаш. Оцу девнан да веана Зауров волчу, итт туьма ахча а дахьаш, Гужулов Нур-Мохьмада ваийтина ша, ахь гІуллакх дийр ду аьлла. Зауров ирхъиккхина:\n– И бохург хІун ду? Итт туьма кховдадо суьдхочуьнга! – аьлла.\n– Кхин сан дан-м дац, хІара а Нур-Мохьмада шегара делла ду-кх соьга, хьоьга ло аьлла. Делахь со-м дІавоьду, – аьлла, неІарехьа дІаволавелла девнан да.\nТІаккха, мохь а тоьхна, Зауровс аьлла:\n– Вухаверзал, кхин эхь а ца хеташ, и итт туьма а эцна, дІаваха воллар-кх хьо!\nЖданов цІарах йолчу колхозехь парторг вара Падаев Вадуд. Цу хенахь оцу колхозан куьйгаллехь вара Самханов Вахахьаьжа, ша Ялхой-махкара а волуш. Вадуда аьлла:\n– Вахахьаьжа, суна вайн колхозан доход хьалаер йолу цхьа хІума дагадеана. Вайн колхозехь шортта хьаннаш ю, цу хьаннашкахь дуккха а акха хьакхарчий а ю. Оцу хьаннашна гобаьккхина керташ йича, и хьакхарчий ара йовла меттиг йоцуш, цу чохь юьсур ю. ТІаккха, уьш схьа а лоьцуш, пачхьалкхана жижигана дІайоьхкича, вайн колхозана, цхьа харж а йоцуш, пайда хир бу.\nЦкъа цхьана дийнахь райкоман партин бюрохь, вала а, вола а ца вуьтуш, райкоман хьалхарчу секретара Межидов ГІаиба хьийзош хилла Даттахера колхозан председатель Анасов ЧІаІа. Шуьрин план кхочуш хІунда ца йо колхозо, бохуш хилла райкоман куьйгалхочо. ХІуъа бахьана хІоттийча а, ГІаиба волуьйтуш ца хилла ЧІаІа. ТІаккха ЧІаІас аьлла:\n– Деллахь ца хаьа суна-м, ГІаиб, кхин хІуъа дича оцу хьелаша и шура тІе а ца тоьхна, и алсамйоккха кхин дан хІума а ца хилла, аса-м жайна доккхучу стаге жайна ма даккхийтира оцу хьелашна, ца туьхи-кх цара и шура тІе.\nВедантахь Іаш вара Галпат бохуш цхьа стаг.\nЦуьнан вара Арсамик бохуш кІант, дикка хьекъална аьрта а волуш. Арсамика, шайн хьаьжкІаш юккъе бахана болчу тхан аьттана, ластийна, диг тІаьхьакхоьссина хилла. Иза, аьттан коган кІожам а хадош, кхетта хилла.\nТхан дас, оцу аттана урс а хаькхна, цуьнан жижиг ГалпатгІарна дІаделла хилла, шен етт токхур аша, аьлла. ТІаккха дас-нанас, кІа диъча санна, хьийзош хилла Арсамик:\n– ХІунда бийна ахьа нехан етт, и такха таро ю вай? – бохуш.\n– Хьажахьа, цара дуьйцург! Шу, аса и етт а бийна, жижиг ца даьккхинехьара, макх а делла, якхалла леш ма дохкура.\nЦІоьнтара базарахь цхьаммо кхайкхош хилла:\n– Цхьана стеган шаьлта йоьжна. И карийначунна хІума а лур яра, и схьалахьара, – бохуш.\nЮххехь лаьтташ хиллачо, т1 а таь1на элира боху:\n– Юкъах йихкина шаьлта шен йоьжча-м хаа а мегар ма дара.\n– Хаа а хиъна кхайкхош яц иза, – аьлла вукхо.\nБас-ГІоьрдалахь хилла цхьа харцахьара стаг, шена луъург бен ца деш. Цхьана ловзаргахь иза, зудаберийн могІаре охьа хиъна, наха дІавала эццара аьлча дІа а ца волуш. Цигахь тIенисвеллачу Г1оьрдалойн Эсаловс, ка тоьхна схьа а лаьцна, дІаластийна хьаьжкІийн дайх тоьхна и.\nТІаккха цу стага элира боху:\n– ГІоьрдалойн Эсаловна мегар алий сох куьг ма тохалаш, ас могуьйтур дац шуна.\nГIоьрдалахь пхьоьг1ане гулбеллачарех цхьаммо элира боху:\n– Тахана 1илман наха Куьрчал-Эвла туьхана тІехь лаьтташ ю аьлла саций боху.\nТІаккха Баса-ГІоьрдалара Даьддас аьлла:\n– Ма чІогІа тІаьхьабисина хилла-кх и 1илман нах, суна и туьхана тІехь юйла хуу-м дуккха а хан яра…\nI930-чу шерашкахь ГІоьрдалара БІатІин кІанта буса корехула чу а ваьлла, пачхьалкхан туька ехьна хилла.\nИ гІуллакх Іедале даьлча, к1ант волу нах шайн юьртара хьехархо волчу дехаре баьхкина.\n– Хьо йоза-дешар хууш, хьаькамашца гІуллакх догІуш стаг ву. Ахь, ваха а гІой, Веданахь хьаькамашца и гІуллакх дІадерзадахьара. Оха цу кІанта дина зие метта а х1оттор дара. И кІант ша Іовдал ву, цундела дина цо и къола, – аьлла.\nХьехархочо элира бохура:\n– Вац дера и-м Іовдал. Іовдал велхьара-м корехула чу ма ваьлли долу туьха а диъна, цу тІе цхьа ведар хи а мелла, веста а вистина 1уьллуш карор вара. Цо ехьнарш-м, вахана туьхана тІехула а ваьлла, баьрччехь 1охку кампеташ яй.\nСоьлжа-гІалара Хьалха-Мартан тІе цхьана бехке бечу нехан дов хатта вахана говра ворданахь суьдхо, шеца суьдан секретарь а, къаной а, защитник а волуш. Уьш берриш а цхьацца заьІапалла долуш хилла шайн догІмашца: цхьаъ бІаьрг боцуш, важа куьг доцуш, кхозлагІниг ког боцуш, воьалгІаниг цхьа лерг доцуш, ур-атталла кхеран говр а хилла цхьа бІаьрг боцуш. Уьш, юьртарчу дукха нахана хенаш а тоьхна, дІабоьлхуш, царна тІаьхьа а хьаьжна, цхьана мартанхочо элира боху:\n– ОстовпируллахI, и заьІапхойх йолу суд хІокху эха юьртана хан а тоьхна дІа яха-кх! Уьш заьІапа а боцуш хиллехьара, цара хІокху ерриг а юьртана хан тухург хиллера-кх.\nДов хоттучу хенахь, цхьаъ виц а велла, хан ца кхайкхош висина хилла. ТІаккха цо элира боху:\n– Суна хІун ду?.\n– Хьуна вукхарначул а вон ду-кх, вист а ца хуьлуш Іад ца Іарна, – аьлла суьдхочо.\nДIадаханчу б1е шеран 30-чу шерашкахь Веданара милицин хьаькаме цхьаммо хаьттина:\n– Хьо йоза-дешар хууш вуй?\n– Вац дера, йоза-дешар хаъхьара суна 1937-чу шарахь лерга тапча тоьхна хир яра, – аьлла вукхо.\nСесанахь цхьана суьдхочуьна машенахь авари а хилла, лерган тІоьхале яьккхина хиллера.\n– Вон болх хили-кх хьуна, - шега цхьаммо аьлча, вукхо аьллера боху:\n– Иза-м хІумма а дацара, Сесанахь цхьа лерг ца хилча а мегар ву суьдхо.\nЦхьана дийнахь Хошкалде боьдучу новкъа вогІуш хилла цхьа хошкалдахо, хелха а вуьйлуш. Цунна дуьхьал вогІучу юьртхочо хаьттина:\n– Хьо хелха вуьйлуш ма вогІу, хьан стенах самукъа даьлла?\n– Дера хезна суна Мескер-Эвлара юьртда балхара вохина бохуш.\n– Ткъа хьуна вевзаш вара и? – хаьттира боху юьртхочо.\n– Дера вацара. Делахь а, милла цхьа хьаькам балхара вохинаа аьлла хезча, ч1ог1а хаза хета суна, – аьлла вукхо.\nУчкорганерчу районохь бухгалтер болх беш вара Іисин-юьртара Вашаев Узумхьаьжа.\nЦуьнан да хилла меттахь чІогІа цомгуш. Иза иштта цомгуш воллушехь, Узумхьаьжа, ваханза а ца ваьлла, Оше облонон совещане вахана хилла.\nХІара цигахь кхаа дийне а ваьлла, хьевелла. ТІаккха, цІавеача, шен да дІаваьллачу кхаьчна. Узумхьаьжас хаьттина шен гергарчу стаге, Джамуев Дауде:\n– Сан дас ша дІакхалхале хІун элира? – аьлла.\n– Кхин башха хІумма а ца элира цо-м. Оцу кошачуьра машин1 пезаг тІехь долуш болу ког хьала а бахийтина, ша иштта дІа ваханийла хаийталахь сан кІанте, – элира цо.\n1 Маша – цунах кхин а исхар а олу.\nжурнал "Нана", 11-12. 2011


Семена огурца Аристократ F1 10 шт. Nong Woo Bio 122476 - купить по лучшей цене в Одессе от компании "АГРОЛИНИЯ™" - 229482983\nСемена огурца Аристократ F1 10 шт. Nong Woo Bio 122476\nВ наличииСемена огурца Аристократ F1 10 шт. Nong Woo Bio 122476


ГлавнаяХоамашГӏалгӏай Республика Халкъа Гуллама председатель дӏадихьар бахархой аргӏанара тӏаэцар\nГӏалгӏай Республика Халкъа Гуллама председатель, «Единая Россия» парте Гӏалгӏай региональни отделене Секретарь волча Йовлой Заьлмаха дӏадихьар цу парте председатель волча Медведев Сергея Региональни общественни приемне шоай хаттарий хьакъехьа бахархой аргӏанара тӏаэцар. Наха увттадаь хаттараш тайп-тайпара дар. Масала аьлча, Къоастой Къурейша наькъашкара кхерамзле ӏалашъяра комисси вӏашагӏйолла дехар дир. Цо белгалдир республика доазон тӏа дукха нах боабеш авареш хулаш хилар. Цо яхачох, паччахьалкхен стандартех йоаца бордюраш а йоаггӏача тайпара йоаца светофораш а я дукхагӏча даькъе уж авареш хилара бехке. Республике гӏолла мел йолча светофорех дукхагӏъяраш шоай ягар машений листалга хьежжа йолаш яц.\nКоастой Къурейша граждански позици лакха хилар бахьан долаш цунна баркал аьлар парламента спикера, цу тайпара комисси йолаш йолга белгал а дир. Хӏаьта цо яха дош цу комиисе доакъашхошта хьалхашка оттадергдолга белгал а дир, хӏана аьлча цу тайпара болх бе безараш цу балхах дика кхеташ бола специалисташ ба.\nТӏой-юртара баьхкача боккхийча наха хьоахадир наха цӏенош де лаьтташ хьадекъалгеи доахан доажаде моттигаш хьакъоастаелгеи.\nРеспублике вовзаш волча тренеро Мерешканаькъан Яхьяси, цунца баьхкача юрта активисташа К. Дугиевси М. Яндиевси шоашта хетар аьлар Орджоникидзе цӏерагӏча паччахьалкхен унитарни предприяте балхах. Цар яхачох, цу предприяте кулгалхой каст-каста хувцаш хиларо новкъарле ю болх лерттӏа дӏабахара. Дикагӏа хургдарий-хьогӏ цу предприяте кӏийлен тӏу юрта-боахама кооператив хьайича, аьлар цар. Йовлой Заьлмаха белгалдир, цу тайпара реорганизаци йилехьа из дош кӏоаргга тахка дезаш хилар. Цудухьа из дош тахка а парламента заседане дувца кийчде а дӏачуделча бакъахьа да йоаггӏача комитете, цул тӏехьагӏа предложенеш Республика Мехкадаьга дӏачулургйолаш, аьлар цо.\nИштта хьоахабир муниципальни депутатий болх а, хӏана аьлча цар дукхагӏа дакъа лаца деза юртара дешаш тохкача а, дувцача а, доашхача а.\n«Дог гӏоздоаккхаш да, дуккха баха нах шоай хьашташ дагадаьхка ца ӏеш, шоай юртахорй а шоай юрт а дагайоаллаш хилар. Масала, цар уйла ю, мишта тоадергдар-хьогӏ юрта боахам дегӏаахар», – аьнна, белгалдир спикера.


Ливри-сюр-Сен — Википеди\n48°30′38″ къ. ш. 2°41′05″ м. д.HGЯOL\n▲2081 стаг (2018 шеран 1 январь)\nЛиври-сюр-Сен (фр. Livry-sur-Seine) — Францин гӀала-коммуна, лаьтта Иль-де-Франс регионехь. Коммунан департамент — Сена а, Марна а. Дозанашца йу Ла-Рошетт (Сена а, Марна а), Во-ле-Пений, Шартрет. ГӀалин бахархой французаш бу. Официалан Французийн мотт бу.\nХьост — «https://ce.wikipedia.org/w/index.php?title=Ливри-сюр-Сен&oldid=6868226»\nХӀокху агӀонна тӀаьххьара хийцамаш бина: 2021, 20 октябрь, 19:37.


Карамас-Пельга — Википеди\n56°18′33″ къ. ш. 53°04′09″ м. д.HGЯOL\n575 стаг (2010)\nКарамас-Пельга картан тӀехь\nКарамас-Пельга (оьрс. Карамас-Пельга) — Российн Федерацин Удмуртин Киясован кӀоштан юкъа йогӀу эвла.\nХьост — «https://ce.wikipedia.org/w/index.php?title=Карамас-Пельга&oldid=5651189»\nХӀокху агӀонна тӀаьххьара хийцамаш бина: 2021, 20 февраль, 23:51.


§Є§г§д§а§в§Ъ§с §Ф§в§е§б§б§н, §Ь§а§д§а§в§С§с §б§а§Я§С§й§С§Э§е §Я§С§Щ§н§У§С§Э§С§г§о The Ronnie Drew Folk Group, §Я§С§й§С§Э§С§г§о §У 1962 §Ф§а§Х§е §У §Х§е§Т§Э§Ъ§Я§г§Ь§а§Ю §б§С§Т§Ц O'Donoghue. §ґ§а§Ф§Х§С §Ю§е§Щ§н§Ь§С§Я§д§а§У §Т§н§Э§а §й§Ц§д§У§Ц§в§а: §І§а§Я§Я§Ъ §Ґ§в§р (Ronnie Drew) - §У§а§Ь§С§Э, §Ф§Ъ§д§С§в§С; §§р§Ь §¬§Ц§Э§Э§Ъ (Luke Kelly) - §У§а§Ь§С§Э, 5-§г§д§в§е§Я§Я§а§Ц §Т§С§Я§Х§Ш§а, §ў§п§в§Я§Ъ §®§С§Ь§¬§Ц§Я§Я§С (Barney McKenna) - §д§Ц§Я§а§в-§Т§С§Я§Х§Ш§а, §Ю§С§Я§Х§а§Э§Ъ§Я§С, §Ю§Ц§Э§а§Х§Ц§а§Я, §У§а§Ь§С§Э; §і§Ъ§С§в§а§Я §ў§е§в§Ь (Ciar§Тn Bourke) - §У§а§Ь§С§Э, §Ф§Ъ§д§С§в§С, §д§Ъ§Я §У§Ъ§г§Э, §Ф§С§в§Ю§а§Я§Ъ§Ь§С. §Ј 1963 §Ф§а§Х§е §Ф§в§е§б§б§С §У§н§г§д§е§б§С§Э§С §Я§С §ж§Ц§г§д§Ъ§У§С§Э§Ц §У §ї§Х§Ъ§Я§Т§е§в§Ф§Ц, §Ф§Х§Ц §Ю§е§Щ§н§Ь§С§Я§д§н §б§а§Щ§Я§С§Ь§а§Ю§Ъ§Э§Ъ§г§о §г §Ф§Э§С§У§а§Ы §Э§Ц§Ы§Т§Э§С Transatlantic Records §Ї§С§д§С§Я§а§Ю §Ґ§Ш§а§Щ§Ц§ж§а§Ю, §Ь§а§д§а§в§н§Ы §Ъ §б§в§Ц§Х§Э§а§Ш§Ъ§Э §Ъ§Ю §г§Х§Ц§Э§С§д§о §Х§Ц§Т§р§д§Я§е§р §Щ§С§б§Ъ§г§о. §Ј 1964 §§р§Ь §¬§Ц§Э§Э§Ъ §б§а§Ь§Ъ§Я§е§Э §г§а§г§д§С§У, §Ъ §Я§С §Ц§Ф§а §Ю§Ц§г§д§а §б§в§Ъ§к§Э§Ъ §г§в§С§Щ§е §Х§У§С §Ъ§г§б§а§Э§Я§Ъ§д§Ц§Э§с - §ў§а§Т§Т§Ъ §§Ъ§Я§й (Bobby Lynch) - §У§а§Ь§С§Э, §Ф§Ъ§д§С§в§С, §Ъ §Ґ§Ш§а§Я §є§Ъ§з§п§Я (John Sheahan) - §ж§Ъ§Х§Х§Э, §д§Ъ§Я §У§Ъ§г§Э, §Ю§С§Я§Х§а§Э§Ъ§Я§С, §Ь§а§Я§и§Ц§в§д§Ъ§Я§С, §Ф§Ъ§д§С§в§С, §У§а§Ь§С§Э. §Ї§а §У 1965 §Ф§а§Х§е §¬§Ц§Э§Э§Ъ §У§Ц§в§Я§е§Э§г§с, §С §§Ъ§Я§й, §Я§С§б§в§а§д§Ъ§У, §б§а§Ь§Ъ§Я§е§Э §Ф§в§е§б§б§е. §ґ§С§Ь§Ъ§Ю §а§Т§в§С§Щ§а§Ю, §Я§С§Ь§а§Я§Ц§и, §е§г§д§С§Я§а§У§Ъ§Э§г§с §г§а§г§д§С§У, §Ь§а§д§а§в§н§Ы §Я§н§Я§Ц §г§й§Ъ§д§С§Ц§д§г§с "§а§в§Ъ§Ф§Ъ§Я§С§Э§о§Я§н§Ю§Ъ The Dubliners" - §п§д§а §Т§н§Э§а §г§а§Х§в§е§Ш§Ц§г§д§У§а §б§с§д§Ъ §Ъ§Я§Х§Ъ§У§Ъ§Х§е§С§Э§о§Я§а§г§д§Ц§Ы, §й§о§Ъ§Ю §г§д§в§Ц§Ю§Э§Ц§Я§Ъ§Ц§Ю §Т§н§Э§а §Ъ§Ф§в§С§д§о §г§Ц§Т§Ц §У §е§Х§а§У§а§Э§о§г§д§У§Ъ§Ц §Ю§е§Щ§н§Ь§е §г§У§а§Ц§Ы §г§д§в§С§Я§н, §б§а§б§е§д§Я§а §б§в§Ъ§У§Э§Ц§Ь§С§с §Ь §Я§Ц§Ы §У§Я§Ъ§Ю§С§Я§Ъ§Ц §Ь§С§Ь §Ю§а§Ш§Я§а §Т§а§Э§о§к§Ц§Ф§а §Ь§а§Э§Ъ§й§Ц§г§д§У§С §Э§р§Х§Ц§Ы. §Є §п§д§а §Ъ§Ю §У§б§а§Э§Я§Ц §е§Х§С§Э§а§г§о, §з§а§д§с §Я§С §б§е§д§Ъ §Ф§в§е§б§б§е §а§Ш§Ъ§Х§С§Э§а §Я§Ц§Ю§С§Э§а §й§Ц§в§Я§н§з §Х§Я§Ц§Ы...


ФикфлегӀ-Екенвиль — Википеди\n▲739 стаг (2019 шеран 1 январь)\nФикфлегӀ-Екенвиль (фр. Fiquefleur-Équainville) — Францин гӀала-коммуна, лаьтта НогӀманди регионехь. Коммунан департамент — ЭгӀ.\nДозанашца йу Аблон, Фатувиль-ГгӀестен, Маннвиль-ла-ГӀау.\nХьост — «https://ce.wikipedia.org/w/index.php?title=ФикфлегӀ-Екенвиль&oldid=7843883»