Монклар (Лакха Луара) — Википеди\n45°15′47″ къ. ш. 3°35′28″ м. д.HGЯOL\nМонклар (Лакха Луара)\nМонклар (фр. Montclard) — Францин гӀала-коммуна, лаьтта Овернь — Рона — Альпаш регионехь. Коммунан департамент — Лакха Луара. Дозанашца йу Бербези, Колла, Коннангль, Сен-Дидье-сюр-Дулон, Сен-Паль-де-Сенуир, Сен-Прежет-Армандон, Валь-ле-Шастель. ГӀалин бахархой французаш бу. Официалан Французийн мотт бу.\nХьост — «https://ce.wikipedia.org/w/index.php?title=Монклар_(Лакха_Луара)&oldid=5173651»\nХӀокху агӀонна тӀаьххьара хийцамаш бина: 2020, 7 октябрь, 18:41.


Дикаев Мохьмад вина 1941-чу шеран 1-чу сентябрехь. Нохийчоьнна иза велларг ю Соьлжа – Г1алина гена йоццуш 1уьллуш йолу юрт. 1959-чу шарахь иза деша волало Нохч – Г1ал1айн пачхьалкхан хьехархойн институтехь, историн – филологин факультетехь, 1963 –чу шарахь кхиамца и чекх а йоккхий, циггахь хьехархочун балхахь вуьсу. Оццу шерашкахь Мохьмад вевза поэт санна а. Доккха пох1ма долу дешан пхьар сиха билгалволу.\nЦуьнан шатайпа пох1ма билгалдоккху г1арабевллачу поэташа А. Твардовскийс, Н. Тихоновс, М Мамакаевс. Халкъо езаш т1еоьцу М. Дикаевн поэзии. Ларамаза дацара цуьнан дукхах йолчу байтех халкъан иллеш хилар. Хеназа хаьдда поэтан дахар. Дикаев Мохьмад кхелхина 1979 шеран 29 октябряхь.\nЗорбанехь араваьлла М. Дикаевн поэзин киншкаш: « Нохчийн х1усам»-1871 ш., «Стеган ц1е»-1990ш.


Привольни (Красногвардейскан кӀошт) — Википеди\n45°55′03″ къ. ш. 41°18′26″ м. д.HGЯOL\nПривольни (Красногвардейскан кӀошт)\n↗3400 стаг (2015)\nПривольни картан тӀехь\nПривольни (оьрс. Привольное) — Российн Федерацин Ставрополан мехкан Красногвардейскан кӀоштан юкъа йогӀу эвла.\n1276 ↗2226 ↗3889 ↗4017 ↗4431 ↗5790 ↗6457\n↗6674 ↗6864 ↗7975 ↘5157 ↘3285 ↗3491 ↘3350\n↗3375 ↘3365 ↗3400\n↑ 1 2 3 4 Сведения о численности населения муниципального образования Привольненского сельсовета Красногвардейского района Ставропольского края по состоянию на 1 января 2015 года. Архив йина хьалхара хьостан чуьра 2015 шеран 27 декабрехь. Теллина 2015 шеран 27 декабрехь.\nХьост — «https://ce.wikipedia.org/w/index.php?title=Привольни_(Красногвардейскан_кӀошт)&oldid=4945367»\nХӀокху агӀонна тӀаьххьара хийцамаш бина: 2020, 11 апрель, 18:04.


Ле-ПентьегӀ — Википеди\nЛе-ПентьегӀ (фр. Les Pinthières) — Францин гӀала-коммуна, лаьтта ЦентгӀ — ЛуагӀан атагӀа регионехь. Коммунан департамент — ЭгӀ а, ЛуагӀ а.\nДозанашца йу ГгӀаншам (Ивелин), Ле-ТагӀтгӀ-ГодгӀан.\nХьост — «https://ce.wikipedia.org/w/index.php?title=Ле-ПентьегӀ&oldid=7814419»


Оцу институте хьехархочун балха дIа а эцна иза. Хаддаза цигахь болх бина цо студенташна литература хьоьхуш. Шен предмет къорггера хаарца цхьаьна иза хьехаран лаккхара говзалла а хилла цуьнан. Пединститутехь Дикаев Мохьмадан студент хиллачу поэт а, школехь хьехархо а волчу Махмаев Жамалдис дуьйцу: «Цхьаболчара санна, хьалххе язйина кечйинчу лекци тIера бIаьрг хьала ца ойбуш, наггахь студенташка а хьожуш, ца йоьшура цо лекци. Ша буьйцучу яздархошца цхьаьна ша хилча санна, и дерриге дустарш, эпитеташ, фразеологически карчамаш, Iилманан терминаш ша кхоьллича санна, паргIат, цхьа атта, тхоьца къамел а деш, оха нийса аьллачунна воккхаверца тIетовш, тхан галдаьлларг «ларамаза» нисдеш, даима а тхоьца къамелдаран кепехь бора цо болх. Цундела цо дийцинарг дагахь а лаьттара, башха киншки тIе хьежа оьшуш а ца хуьлура… Говза поэт хилла ца Iаш, воккха Iилманча хирволуш вара иза…Ца кхиир-кх… Дависарг».\nДикаев Мохьмад кхелхина 1979 шеран 29 октябрехь. Поэтана дуьненахь яккха елла хан еха ца хилла. Амма ша дуьненахь яьккхинчу кIеззигчу хенахь нохчийн литературехь кIеггина лар йита кхиъна Мохьмад.\nХинволчу поэта дуьххьара зорбане валар хилла 1958 шарахь 9 классехь доьшуш волуш. Поэта дуьйцу, шаьш Казахстанера цIа а даьхкина, Соьлжа-ГIалахь цIенош дечу хенахь, шеца цхьаьна классехь доьшучу накъосташа, оьрсийн дешархоша, вовшахкхетта бахка а баьхкина белхи бира, шайна цунах доккха гIо хилира, бохуш. Оцу хьокъехь ша «Комсомольское племя» газете материал яхьийтира, иза ара а елира «Спасибо вам, товарищи» цIе а йолуш. Иза дара шен дуьххьарлера зорбанан дош, боху цо.\nДикаев Мохьмадан стихаш дуьххьара зорбанехь арайилина 1960 шераш дуьйладеллачу юьххьехь нохчийн маттахь долчу газетийн а, «Орга» альманахан а агIонаш тIехь. Поэтан дуьххьара зорбанехь араевллачу стихотворенех ю «Кхоьру со», «Нана», «Со тилавелла хиллера», «Хан дIайоьду», «ХIун ду йоI кIантаца хилча?». Хьалхара шиъ зорбатоьхна 1961 шарахь «Орга» альманаха агIонаш тIехь. Важа кхоъ 1962 шарахь «Ленинан некъ» газета тIехь. Оцу хенахь «Орга» альманаха редактор лаьттинчу Мамакаев Мохьмада 1962 шарахь араяьллачу альманахан 4-чу номерехь зорбатоьхна Дикаев Мохьмадан ворхI стихотворени («Сан накъост-нийсархо», «Буьйсанна БердкIелахь», «Суьйре ю тIейогIуш вайна», «Ахь берахь дуьйна Iамийна, Даймохк», «Поэтан нене», «Дай баьхначу махкахь», «Баьллийн зазаш»). Къоначу поэтах лаьцна шен довха дош далийнера нохчийн поэзин къаночо оцу стихотворенешна хьалха: «Къоначу поэтан Дикаев Мохьмадан аз хIинцачул хьалха а хезна шуна, тхан хьоме дешархой, хIокху альманахан агIонаш тъIера дIа.\nТхан редакце еанчу шен хьалхарчу стихотвореница шен тидам байтира Дикаевс дешархошка. Цуьнан стих дуьххьара дуьйна а кIорггерчу ойланца, дуьйцучун нийса сурт а гуш язйина хуьлуш ю. Мохьмадан биографи хIинца а йоца ю. Иза 1941 шарахь Соьлжа-ГIалахь вина. Кху гIаличуьра юккъерчу даржан 18-гIа школа чекхъяьккхинчул тIаьхьа веана, кху сохьта Нохч-ГIалгIайн пачхьалкхан пединститутан 4-чу курсехь доьшуш ву и.\nИшттачу меттехь «некъ дика хуьлдан хьан, сан къона накъост» олуш ду. Делахь а цу дашца цхьаьна суна лаьа Мохьмаде ала: «Хьайн деза декхар а хууш, цунна хьалха хьекъале, исбаьхьа жоп дала замано шуьйра некъ а, онда аьтто а нисбойла хьуна».\nМосквахь 1963 шарахь дIаяьхьначу къоначу яздархойн ерригсоюзни кхеташонехь дакъалаца вахийтина Дикаев Мохьмад. Цигахь кхечу къоначу авторийн произведенешца цхьаьна йийцаре йина Дикаев Мохьмадан стихотворенеш а. Советски Союзехь тоьлла яздархой хилла, шайна юккъехь классикаш А. Твардовский, Н. Тихонов, Н. Прокофьев, кхиберш а болуш, къоначу яздархойн произведенеш йийцаре еш, толлуш, церан мах хадош. А. Твардовский поэзига лаккхара лехамаш болуш поэт вара. Цо мух-мухха йолу стихотворени хаста ца йора. Амма Дикаев Мохьмадан стихаш тайнера Твардовскийна а, Тихоновна а. Поэзин лаккхара гозанча волчу оцу шиммо а дика леринера къоначу поэтан стихаш. Къаьсттина билгалъяьккхинера «Стеган цIе» стихотворени. Оцу совещани-семинара жамIаш деш ша язйинчу цхьана статья тIехь Н. Тихоновс билгалдаьккхина: «Нохчийн поэтан Дикаев Мохьмадан поэзехь вайна хеза нохчийн музыкин гIирсаца–мерза-пондарца локхуш хиллачу ламаройн ширчу иллийн мукъамаш а, къонахчун шовкъ а, наггахь бен хуьлуш йоцу стихан иралла а». ХIетахьлерчу йоккхачу Советски пачхьалкхехь дукха бара къона поэташ, царалахь тоьлларш хилла оцу гуламехь дакъалоцуш берш. Царна юккъехь а дикачарах ларар мехала дара поэтана шена хилла ца Iаш, ерриг нохчийн поэзина а.\nХIетахь дуьйна Дикаев Мохьмадан стихаш кест-кеста арайийлина муьран зорбанехь, юкъарчу гуларшкахь, радиохь, телевиденехь. Поэтан шен дуьххьарлера книга араяьлла 1965 шарахь. «Нохчийн хIусам» яра книгин цIе. Нохчийн къоман гIиллакх-оьздангаллин кхерч хаало оцу тIерачу стихашкахь.\nСуьйре шийла, шийла еъча,\nДадас тухий дечиг доккху;\nЦкъа ца веъна хьаша веъча,\nВодий, нене ас кхаъ боккху.\nХьешо шена гинарг дуьйцу –\nТховса тхоьга муха кхаьчна,\nЦIеро-м сийна суйнаш туьйсу,\nКхехка нохчий мерза кхача.\n«ВогIург, воьдург, юучух кхетта,\nВахар ирс ду», – дайша аьлла,\nНохчийн хIусам шийла хетта,\nЦхьа а хьаша тIех ца ваьлла.\nИ стихотворени ю книгина шен цIе елларг. Шийтта могIанах лаьттачу оцу жимчу стихотворенеь нохчийн хIусамехь, нохчийн къоман Iадаташккахь хьаша-да тIеэцаран философи ю. Еа гIулчах йолчу хорейн барамехь язйина стихотворени. Цхьана а стихехь (могIанехь) цуьрриг а хийцабелла бац и поэтически барам. Рифмаш ерриш а зударийн нийса рифмаш ю, жIарийн рифмовка а йолуш. Аьзнашца нисдеш а цхьаьна далийна дешнаш («Тховса тхоьга муха кхаьчна», « ЦIеро-м сийна суйнаш туьйсу», «Кхехка нохчийн … кхача», «ВогIург, воьдург юучух, кхетта», «Цхьа а хьаша тIех ца ваьлла»). Аллитераци а, ассонанс ю кхузахь. ЦIенчу нохчийн маттаца язйина стихотворени, цхьа тайпа дешнийн чолхенаш шеца йоцуш. Шен нийсачу маьIнехь далийна хIор дош а. Дешнийн цхьаьнакхетарш а нохчийн маттахь предложени хIотторан рожехь ду, инверсеш йоцуш. Оцу дерригено а кхоьллина стихотворенин лаккхара исбаьхьалла. Нохчийн хIусаман, норхчийн гIиллакхийн оьздангалла ю цуьнан чулацамехь. Стихотворени еша атта ю, аьхна ю, исбахьаллин марзо луш ю.\nХьалхара книга араяьллачул тIаьхьа ши шо даьлча,1967 шарахь, зорбатоьхна Дикаев Мохьмадан «Догу сан дог» цIе йолчу шолгIачу книгина а. Поэтан шен къомах болу деган лазам а, дегайовхо а яра книгин чулацамехь. КхоалгIа книга араяьлла 1971 шарахь. Иза «Деган мерзаш» цIе йолу поэзин гулар яра. Поэт дийна волуш кхин цуьнан поэтически книга ара ца яьлла. Бакъду, 1972 шарахь цо гул а йина, зорбане а кечйина, Н. Гребневс гоч а йина, оьрсийн маттахь арахецна «Песни вайнахов» цIе йолу халкъан эшарех лаьтта книга. Вайнехан эшарийн башхаллех лаьцна авторан дешхьаллхе ю книги тIехь. Дикаев Мохьмад, аспирантура а яьккхина, нохчийн халкъан лирикех лаьцна Iилманан болх кечбеш вара. Цунах масех дакъа нохчийн маттахь зорбанехь ара а хецна цо: «Нохч-гIалгIайн халкъан лирика», статья(1967), «Нохч-гIалгIайн халкъан эшарш (Октябрьски революци хилале яхана зама)», статья (1968). Ткъа ша берриг Iилманан болх «Жанры и виды чечено-ингушской лирики дооктябрьского периода» оьрсийн маттахь язбина бу, цунна зорбатоьхна поэтан «Сан дай баьхна латта» цIе йолчу книги тIехь. Иза книгин 200 сов агIо дIалоцуш боккха Iилманан-талламан болх бу.\n1990 шарахь араяьлла Дикаев Мохьмадан «Стеган цIе» поэзин книга. Цу тIехь зоратоьхна ю 93 стихотворений, цхьа поэмий, ши драмий. Уьш авторан ерриг поэтически произведенеш яра, цу хенахь карийна, вовшахтоьхна йолу. Цул дуккха а тIаьхьа, 2012 шарахь арахецна Дикаев Мохьмадан «Сан дай баьхна латта» цIе йолу книга. Иза Нохчийн Республикин Iилманан академис хаза кечйина арахецна 526 агIонах лаьтташ йоккха книга ю. Цу тIехь зорбатоьхна поэтан ерриге произведенеш. Уьш ю 105 стихотворений, шиъ драмий, цхьа поэмий. Царал совнаха авторан Iилманан болх, цуьнан стаьяш, цо яздина а, цуьнга яздина а кехаташ, авторан кхоллараллех лаьцна язйина рецензеш, статьяш ю. Книга чекхйолуш цу тIерачу произведенех лаьцна доцца билгалдахарш далийна.\nДикаев Мохьмадан поэзи къоман ламасташ тIехь кхиана ю, къоман гIиллакх-оьздангаллин ламасташ чIагIдеш а ю. Даймохк, къоман доьналла, нана, безам – иштта билгалдаккха мегар дара цуьнан поэзехь коьртаниг. Дикаев Мохьмадан а, цуьнан могIарерчу яздархойн а кхолларалла кхиана хан даймахках къастийна хилла нохчийн къам цIа дирзина, адам хазахетарца, дегаайамца шен мохк юха цIинбеш хилла хан ю. Оцу хенахь адамийн хилла синаайам, дегайовхо, цуьнца цхьаьна, лайнарг, Iаьткъинарг карладолий, адамийн кийрахь меттахбовлуш хилла дегаIийжамаш а бу яздархойн произведенешкахь гучубовлуш. Иза къеггина го Даймахках лаьцна йолчу Дикаев Мохьмадан стихашкахь.\nСуна гина хийла аре,\nСуна гина хийла мохк,\nДай баьхначу махка варе\nАс сатуьйсуш, баьккхи ког.\nБердакIелахь, винчу юьртахь,\nНийсархошца къамел до,\nКхузахь кхиъна хIора буьртиг\nАс сайн мара хьарчабо.\nАхмадов Мусас яздо: «Цуьнан поэзина ницкъ луш ши хьоста дара: цIерадахаран гIайгIа а, цIадерзаран хазахетар а. Хазахетаро цуьнан байташ тIома йохура, гIайгIано царна ойланийн кIоргалла лора. Цхьайолчаьргахь лайначух йолу гIайгIа алсам хуьлура:\nХIора йогIу кхане\nIалург ца хиллера.\nНаггахь и гIайгIа «юьстах а тоттий», авторан байташ нохчийн хелхаран, я тIулгаш тIе а детталуш, цинцашца даьржачу сихчу аьхкенан догIанан мукъамехь екара:\nТIаьххьара седа стиглахь дIабайча,\nЛаманан регIахь маьлхан нур дайча,\nЮьртахо, езарна сайна,\nIуьйренца декъалйо ас».\nПоэтан дагна Iаьткъина мехкан «баланаш», амма маршо ларйинчу, шен мохк, къоман гIиллакх Iалашдинчу «халкъан стогаллех» дозалла до цо, иза хесторан, цунах воккхаверан, хазахетаран ойла ю цуьнан ерриг кхоллараллех чекхйолуш:\nВайн халкъан стогалла\nхасто со гIаьттина,\nЦо хьегна баланаш\nсан дагна Iаьткъина;\nТIеман теш хиллачу\n«Маршонан аз декош,\nдац иза лаьтта тIехь, –\nцхьаммо ца даьккхина!» –\nСо винчу лаьмнаша\nсоьга кхаъ баьккхира.\nАйаме дешнаш карадо авторна Даймохк хасто, адаман шен махкаца йолу уьйраш гайта, къоман амал билгалъяккха:\nмаршо къуьйсуш, Даймахкаца\nСайн ден дакъа, цIе-кIур доцуш,\nкху дуьненчохь са лаьттачу\nбайна цкъа а вехар воцуш!\n«Нохчо ву со» цIе йолчу стихотворенин ши строфа ю уьш. Оцу стихотворенех лаьцна Ахмадов Мусас яздо: «Нохчо ву со» боху дешнаш коьрта ду Дикаевн оцу стихотворенехь хьовха, цуьнан ерриге а кхоллараллехь а. И стихотворени шен халкъан сий къовсучу шатайпанчу тасадаларехь поэто кхоьссина пха бу, мукъамца булабелла, шовкъах кхехкаш, шен Iалашоне дIабоьдуш, хIаваъ а цоьстуш. Цуьнан чехкалла лагIлуччу хенахь, «Нохчо ву со» бохучу дешнаша юха а ницкъ а лой, кхидIа некъ бо цо. Иштта гуттур а тIомахь ю и байт вайн къоман дозаллина, йохьанна, сийнна цхьанна тIекховда дагадеана меттиг хIоьттича, цига, Iодара баьлла пха санна, каде дIа а кхочуш».\n«Нохчо ву со» стихотворени Дикаев Мохьмадан ерриг кхолларллин билгало лара мегар долуш ю.\nШатайпана исбаьхьчу сурташца гойту поэта Даймехкан Iалам а. Масала, «Кавказан Iуьйре» цIе йолу стихотврени иштта дIайолалуш ю: «Ламанан баххьашкахь дешица къега хьо, Аьрцнашкахь пепнашца бегаш беш, лепа хьо, Шийлачу шовдан чу зIаьнаршца хьоьжу хьо, Маьлхаца гIаьттина кавказан Iуьйре». Кхин а къегина ду «БIаьстенан аматаш» стихотворени тIера сурташ: «Маьлхан зIаьнарш, суйнаш туьйсуш, Шайн цIерашца лаьтта кхийда; КIайчу мархийн хIора кийсак, Сийна стигал кхалош хьийза…Хи йистера беркъа баьллаш, Бедар лоьхуш, карзахъюьйлу»… Ког ма-боллу маса едда, Винчу юьрта йогIу бIаьсте». Даймехкан Iаламан хIоттамаш, шатайпанчу метафорашца, юьхьедерзорашца исбаьхьалла а кхуллуш, адаман дахарера хиламаш санна гойту поэта: «беркъа баьллаш» шайна тIеюха «бедар лоьхуш» ю, бIаьсте а, адам санна, «ког ма-боллу…едда» йогIу.\nСтеган шен махкаца йолчу юкъаметтигашца, халкъан гIуллакх цо шен гIуллакх ларарца, Даймехкан дуьхьа ваха а, эшахь шен дахар цунна дIадала а иза кийча хиларца хадабо поэтан лирически турпалхочо стеган мах. «Стеган цIе» стихотворенехь накъостана кIант винчу гулбелларш берана тилла цIе хоьржуш, къийсаме бевлла бохкуш, чувеанчу воккхачу стага аьлла:\nМа леха эрна аш\nЦхьаьнгге а ца хоьттуш,\nХалкъо цIе туьллур ю,\nДаймахках хаьдда стаг декъаза лору поэта, иза вайна лору цо. Авторан и ойла кIорггера маьIна долчу исбаьхьаллин суьртехь гучуйолу «Кхоьру со» стихотворенехь. БархI могIанах лаьтташ ю стихотворени. Беа могIанца язйина ши строфа ю цуьнан. Гуьйранна мажделла гIаш диттах довлуш, охьаэга сурт ду хьалхарчу строфахь. Оцу суьрто поэтана сингаттам кхуллу, диттах девлла лаьттахь Iохкучу мажделлачу гIаша дог Iовжадо цуьнан:\nГIаш диттах довлуш,\nДог Iийжа царех сан,\nШолгIачу строфа тIехь гучудолу цуьнан дог Iийжаран бахьана, ма-ярра билгалйолу авторан ойла:\nКхоьру со, цхьаццаберш,\nЦа карош гIовла,\nВайн халкъах хербелча,\nГIаш санна, барна.\nХьалхара строфа ерриг а яьржинчу метафорах лаьтташ ю. И метафора хилар гучудолу шолгIа строфа ешча. Шен диттах хаьдда, охьадоьжча, лаьттах дIа а ийна, довш долчу гIа санна, кхоллам хила герга ду шен махках, халкъах хервеллачу стеган а, боху поэта. Дустаран маьIнехь йолчу оцу метафоро стихотворени исбаьхьаллица кхелина ца Iаш, кIаргйо поэтически ойла, философски маьIна ло.\nНохчийн ненан васт кхуллуш я нана хьахош язйина алссам ала мегар долуш стихаш ю поэта: «Нана», «Нана, хьо цхьаъ бен яц», «Поэтан нана», «Тхо массо а гIаттале», «Нохчийн хIусам», «Пхьеран нана», «Со вале кхиъна…», «Дай баьхначу махкахь», «Нохчо ву со», кхиерш а. Ненан йовхо, ненан марзо, ненан безам бу оцу стихашкахь. Нанас хьалха биллинехь, «мерза хуьлу муьста берам» а, боху поэта.\nЙоккха меттиг дIалоцуш ю Дикаев Мохьмадан кхоллараллехь безаман лирика. «Сан безам», «Еза», «Со хIинца а хууш вац…», «Хьол хаза йоI суна ца гина», «Веданахь йоIаца ас йина ойланаш», «Малика», «Доьхна де», «ХIумма а дац», «ЦIе яле», «Ленинградехь кхиъна йоI», «ХIан-хIа, вац со кхиъна яьлла…», «Тхуна дуьхьал Iаш ю цхьа йоI», «ХIун дуй оI кIантаца хилча?», «Безаман беттаса», «Ненан хаза йоI», «Со АтагIахь вина вац», кхиерш а.\nЛитературин критикехь резадацарш хаалора, поэтан безамах лаьцна дукха яздо, халкъан дахаран тематика хила еза яздархочун кхоллараллехь, бохачу маьIнехь. Нохчийчуьрчу мехкарийн Iаьржа бIаьргаш дийцина а ваьлла, Ленинградерчуй, Москварчуй мехкарий сийна бIаьргаш хестош ву поэт, бохура цхьана статья тIехь. Амма кIоргера бух болуш хIума дацара иза. Поэтан кхоллараллехь дукха ю Даймахках лаьцна хьовха социально-юкъараллин маьIна долу произведенеш а. Безамах лаьцначу стихашкахь а Даймахках, «винчу лаьмнех» йолу ойла хьалхайоккху лирически турпалхочо. Масала, «Ленинградехь кхиъна йоI» стихотворенехь шен безаман хьокъехь а винчу лаьмнех дагаволу иза, шен махках хервелла, «нохчийн эвла» йицйина, «лекха лаьмнаш» ца гуш Iалуш вац:\nХаза ю хьо кхиъна гIала,\nЦунах яла атта дац,\nВинчу лаьмнех дагавала\nСо ца вахча, волуш вац.\nШайн коьртара куйнаш даьхна,\nМалхехь лепош къоьжа чоьш,\nКъаной санна, дедай баьхна\nЯрташ ларъеш лаьтта уьш.\nСуна аьтту агIор девлла,\nХеза цара хьехар деш,\nЙиц ца йойту нохчийн эвла,\nДуьхьалтуьйсу Iежийн беш.\nАлахьа соьца нохчийн илли,\nЛенинградехь кхиъна йоI,\nЛекха лаьмнаш гуш ца хилча,\nСо, сагатлуш, ца Iало.\nДикаев Мохьмадан поэзи цIеначу нохчийн меттан поэзи ю, цундела ю иза шовда санна цIена а, даге кхочуш а. Поэтан дуккха а стихаш эшаршка ерзийна. Цхьайолу стихотворенеш-м зорбане а йовлале, композиторша эшарийн мукъаме а йохкий, радиохь, телевиденехь хезаш хуьлура. Уьш сиха яьржара нахана юкъа. Нахана Iаламат езаш, адамо ладугIуш яра цуьнан стихаш тIехь яьхна эшарш. ХIинца ю уьш, хьалха санна хезаш а, наха ладугIуш а.\nДикаев Мохьмадан поэтически хотIан башхалла ю цуьнан поэзи нохчийн халкъан лирикица йоьзна хилар. Барта кхоллараллин турпалхой я фольклоран сюжеташ поэта произведенешкахь хиларца яц церан фольлораца йогIу зIе. Иза шатайпанчу мукъамашца, маттаца, васт кхолларца, поэтически сурт гайтарца, чолхенаш йоцуш хиларца хаалуш йолу уьйр ю.\nДикаев Мохьмадан кхолларалла лирикех лаьтташ ю. Амма цо язйина, «Нана-мохк» цIе а йолуш, Даймахках лаьцна поэма, шеца мелла а автобиографически хIуманаш а долуш. Стихашца язйина гIеххьа йоккха шиъ драма а ю поэтан: «Маликин безам», «Даймехкан сурт».\nАрсанукаев Шайхис ма-аллара: «Нохчийн поэзин цхьа шатайпа сирла седа бара Дикаев Мохьмад. Бакъволчу нохчочун дог, сатийсамаш, ойланаш, Даймахке безам, исбаьхьа Iалам – дерриг а ду цуьнан поэзехь».\nНохчи хIусам. Стихаш. Грозный, 1965. Догу сан дог. Стихаш. Грозный, 1967. Деган мерзаш. Стихашший, драмий. Грозный, 1971. Стеган цIе. Байташ, поэма, драмаш. Грозный, 1990. Сан дай баьхна латта. Стихаш, поэма, драмаш, Iилманан болх, статьяш, кехаташ. Соьлжа-ГIала, 2012.\nПесни вайнахов. Чечено-Ингушская народная лирика. Сост. и примеч. М. Дикаева. Пер. Н. Гребнев. Грозный, 1972.


Даймахкахь каш доцуш...\nЛар йоцуш байначу нехан де, нохчашна герга делахь а, иза билггал ца даьккхина махкахь.\nХьалха санна, гергарчеран аьтто бац майданашка а бевлла, шайн бала дерриге а дуьненна дIабалхо.\nИштта беха уьш, шайн лазам кийрахь а къуьлуш. Шо шаре мел долу иза байло бохург а бакъ дац.\nИтт сов шарахь шайн дIабигинарш дийна ца хиларх кхета дуккха а. Царах хилларг хIун ду; дIабоьхкина аьлча а, лаьттах таIийна меттигаш хиъча а синтем хир бара шайна олу цара.\nКасумова Тамарин кIант дIавигина 13 шо хан ю. Тахана а сатийсамехь еха иза цуьнах цхьаъ къаьстар ду бохуш. Иза дIавигар-м цхьанна а тайпа цуьнан бехк болуш хIума а дацара, бохуш дийцира цо Маршо Радиога.\nКасумова: «Сан кIант дIавигна 2003 шарахь Iай. Ши бутт баьлча, кехат а дара, иза цхьанна а тайпа тIемалошца зIенехь вац аьлла. И гIуллакх дIакъовлуш, юха схьадоьллуш хIума леладора, ас иза Страсбурге даларна кхоьруш. Путина и ира хаттар жоп доцуш хIунда дуьту? Тхан берийн бераш а ма ду, тхан дай мичахь бу бохуш, хеттарш деш».\nТахана Оьрсийчохь, юридикин агIор кхоччуш мах хадийна бац «лар йоцуш, ян тIепаза вайна» бохучунна. Оцу терминна кIел, ма дарра дийцича боьлху цIеххьана байнарш.\nДIа хьан бигна а хууш, амма, официала хаамашкахь, хьан бигна хууш дац, бохуш дIа а язйина, дуккха а бу Нохчийчохь.\nСтатистика схьаэцча а, цхьана 2003 шарахь 300 ца кхоччуш стаг вайна. Иштта, цул а хьалха а, тIаьхьа а догIучу шерашкахь а. Тарамова Маликин кIант а иштта дIавигнера. Хьан вигна а, мичахь латтийна а хуушехь, цунна тIаьхьа ца кхиъна иза.\nТарамова: «ХIунда вигна, хьан вигна, мича вигна сан кIант бохуш хеттарш дора ас. Измайлов Руслан бохуш цхьа казах вара салти. Эвла йисте хи эца бохучу салтшна гIароллехь хуьлура иза. ГIаш царна тIе а яханера со. Соьга схьахьажа а ца ваьхьара иза. Хьан кIант Ханкала дIавигна элира цо. Кхоьрура салтий а, эпсарш а».\nДIабигнарш лохуш цхьа а болх беш а бац Нохчийчохь. Цунна меттана моттаргIанаш ю, аьлла хета кIант вигинчу нанна Тарамова Маликина.\nТарамова: «2-3 де даьлча, кху Веданахь талламан комитет яцара. Со яхара Теркйисте адамийн бакъонашкахула кхеташоне. ТIаккха Шелахь кхоьллинера талламан комитет. Цигахь а хиллера со. Шортта наной бу иштта боьлхуш, шайна бераш дIадигина».\nОфициала лараршца а, мел лаххара а 5 эзар стаг ву Нохчийчохь, цхьацца хьелашкахь эскархоша, я полисхоша дIалаьцначулла тIаьхьа вайна. Ткъа, ма дарра долу сурт-м, шозза-кхузза лекха ду аьлла хета бакъонашларъярхошна. Юккъаралхочо Апаев Асланбека иштта элира цу хьокъехь.\nАпаев: «ТIепаза вайна а, дIалаьцна а, ца йогIу хенаш тоьхна а, шортта нах бу. 25 эзар ца кхоччуш ву. Оцу меттера оццул дакъа даьккхина, кхечанхьа оццул даьккхина олий, къайлахь соьга олу. Дуккха а бу байна. ХIора дийнахь дIалоцуш, байнарш лерича хуур ду иза».\nНохчийчохь шортта меттигаш ю, Iедалшна а, нахана а, цигахь дIабоьхкина нах буйла хууш.\nОцу оьрнаш чохь, къизаллийца, кхел йоцуш байина нах бу. Церан декъий хьала а догIуш, уьш хьенан ду къасто гIодан лууш яра Европан Кхеташо а.\nОцу гIуллакхна цхьа миллион ах миллион евро ахча а хьажо кийча яра иза.\nАмма и оьшуш долу гIуллакх, Оьрсийчоьнан Iедалша чекх а ца даккхийтира.\nАла догIу, лар йоцуш байначу нехан терахьаш Оьрсийчохь а лекха ду.\nХIора шарахь 120 эзар стаг вовш ву. Царах 60 эзар герга-божарий, 38 эзар-зударий, 23 эзар-бераш.


Мултимедиа, Товбеца-бутт 03, 2020\nПIераскан-де 3 Товбеца-бутт 2020\nКавказерчу бахархойх кхин а 6 велла уьнах; кхелхина гоьваьлла тренер Нурмагомедов Iабдулманап; жимачу нохчийн кIентанна орцабевлла хьийза массо а\nНохчийчоьно рекорд яьккхина харжамашкахь юха а; коронавирусах 9 стаг велла, 630 цомгуш хилла Къилбаседа Кавказехь дийнахь-буса; лоьман кIорни лазийначу дагестанхошна дуьхьал дов айдина\nСоветан заманахь цIен диплом а оьцуш, кхиамца чекхъяьккхина бедарш тегаран доьшийла Ниццехь ехачу Дениева Маликас. ХIетахь дуьйна боккха лаам бара цуьнан, зударийн кучамаша тоьгуш, шен долахь ателье схьаелла. Амма, и аьтто белира цуьнан Францерчу Ницца гIалахь.


"Сан сагатло, сайн боцчу Даймахкана". ТIемаш бахьанехь Нохчийчуьра дIабахначу зударийн истореш\nТайп-тайпанчу хаамашца, 150-200 стагах лаьтташ ю нохчийн Европера диаспора. Дуккха а адам араделира республикера Оьрсийчоьнан а, Нохчийчоьнан а ши тIом бахьана долуш. Амма, 20 ша хьалха адамаш шайна тIе еттачу бомбанех а, къеллах а, мацаллах а уьдуш хиллехь, тахана Нохчийчуьра дIаоьхуш бу нах Iедалша шайна луъург лелорна, ницкъаллин структурийн белхахоша Iаткъам барна а, ткъа иштта нийсонан бакъо яйарна а.\nЦабевллачу денна шаьш махках бовла дезна хиларх а, муха ду иза дерриг а дIатесна керла дахар доладар а Кавказ.Реалиига дийцира цхьацца хенахь цIерабевллачу Нохчийчуьра зударша.\nЭлина, Бельги, 35 шо, Антверпен\nНохчийчохь хьалхара тIом баьлча сан 18 шо дара. Яхлучу суьйренашца тоьли чохь хиъна Iаш ас ойланаш йора, хIокху лелхачу йоккхачу тоьпийн хIоьанашна, бомбанаш еттачу кеманашна, со вуно чIогIа кхоьручу тоьли чухула лечу дехкех гена яла мичча яхана а дIагIур яр-кх со, бохуш.\nТхан да дIакхеттера хьаннашкахь болчу тIемалойх, ткъа ах шо даьлча, церан тобанна кIело а йина, иза а, цуьнан накъостий а байира. Доьзалехь тхан 4 бер дара: со а, кхо ваша а. Со яра царах уггар йоккханиг. ТIемаш бар юкъахдаьлча тхуна хезара дуккха а нах махкара кхечу пачхьалкхашка дIаэха буьйлабелла бохуш. ХIора сарахь нана бертаяло гIертара со, петар а йоьхкина дуьне мел ду дIадаха дезара вай, бохуш. Амма тхан нана дуьхьал яра, ткъа ас сайга элира, хIокху Iуьргара аратакхаяла цхьа аьтто бу – Европехь вехачу стаге маре яхар.\nШолгIа тIом дIабирзича эвлара Соьлж-ГIала юхадирзира тхо. Тхан цIа цхьана декъана дохийнера. Коре телат а тоьхна, тхайн дахаран хьелаш дIанисдан дуьйладелира тхо. Декъаза кепекеш оьцуш гIишлош еш балха яхара тхан нана, амма ахча хIетте а тоъане а ца тоара, сих-сиха мацалла хьогуш Iара тхо.\nСан аьтто белира Соьлж-Галарчу университете деша дIатасаяла. ХIора дийнахь доьшучу метте гIаш йоьдура со йохийначу гIишлойн херцаршна юккъехула. Дешар дIадодара телат тоьхна кораш долчу аудиторешкахь. Тхайн нене юх-юха а дехара ас дIадахийта вай, бохуш, керлачу меттехь дика дIанисбеллачу нохчийн доьзалех лаьцна айса дагаяийтина истореш а юьйцуш. Амма эрна дара иза.\nОцу юкъана, мигрантийн хьалхарчу тулгIенца Бельге дIаяханчу сан доттагIчо циггахь вехаш волу доьзал кхолла дагахь йоI лоьхуш волу кIант вовзийтира суна телефонехула. Охашимма къамелаш дора вовше, ткъа со кхийтира иза сайн цхьаъ бен йоцу шанс хиларх жоьжагIатера араэккха.\nДукха хан ялале ас хан йиллира цунна, тхоьга баьхкинчу цуьнан гергарчу наха дIайигира со Европе. Цкъа дуьххьара уллохь нана а, мотт а, доттагIий а боцуш йисинчу ас чIогIа сагатдора. Дуккхазза а гIоьрира со цIаерза. Цул тIаьхьа берах хилира со, тIаккха со кхийтира сайна юхаерза некъ боций а, кхин дIа дахар нисдан ас дезаш дуй а. Мотт Iамо йолаелира со, доттагIий а гучубевлира сан. Цул тIаьхьа 3 шо даьлча тхан нана а хиира Бельгехь яха. ХIинца иза луларчу гIалахь ехаш ю.\nСайн хIусамдеца со ехаш ю Белгерчу жимачу эвлахь. Тхан цIа ду беш а, стоьмийн беш а йолуш. Махкалла а делла тхуна Бельгин Iедалша, 4 бер а ду сан. Со тешна ю со цкъа а Даймахка юхайоьрзур цахиларх. Сан и сацам кхин а чIогIа чIагIло хIоразза а Нохчийчуьра вон хаамаш масозза кхочу.\nIайнаъ, 58 шо, Австри, Инсбрук\n- Со Нохчийчохь ехаш яра. Эвлахь доккха цIа дара тхан. Сан хIусамда вийра бомабанаш тоьхна, ткъа со йисира ши бер а карахь – кIантца а, йоIаца а. Сан 15 шо долу кIант тIемалойх дIакхийтира. Цо кхачанан сурсаташ кхехьара царна, школера мукъаваьлча царца хан а яккхара цо. Дукха хан ялале Iедалша лецира иза, тIемалошна накъосталла дарна бехке а вина. Кхел ца йира цунна, кхиазхо хиларна.\nКIант шайн тидаме ийцира Iедалша, сих-сиха полицин декъе дIавигара иза, кхерамаш тийсара, "хьунхарчу вежаршна" мотт ца беттахь, 18 шо кхаьчначул тIаьхьа бехктакхаман гIуллакх а кхоьллина набахти чохь къайлаваккхур ву шаьш, бохуш.\nТхуна тIехь террор латтийра кадыровхоша еххачу хенахь. Майрачуьнан доьзалхоша арадехира тхо кертара, бераш вон кхиийна аьлла со бехке а йина. Мехах петар лецира ас Соьлж-ГIалахь, балха яхара со школе, керла дахар доло дагахь. Амма цигахь а тIаьхьара ца бевлира тхуна Iедалхой.\nЭххар а суна ахчанца гIо дира беза-бевзачара Европе дIайоьдуш. Дукха ойланаш еш ца Iаш, бераш а эцна, дIаяхара со махкара. Севцира тхо Австрехь. Ах шо даьллачул тIаьхьа мухIажарийн статус а, чохь даха хIусам а елира тхуна. Оьрсийчохь федералан талламехь вара сан кIант. Еххачу хенахь муьлш бу ца хуучу наха телефонаш еттар цуьнга, кхеро гIертара уьш, цIаверза, бохуш, кхерамаш тийсара.\nНаггахь сайн кIант бехке во ас, оццул дукха хIума сайн дахарехь сан лан дезарна. Со ца хилла сайн да-нана деллачу тезетехь. Со дIахаьдда ю сайн йижарех, вежарех. Европа сан меттаг яц. Хала ду суна кхузахь яха. Сан сагатло Даймахкана, со йохйина боцчу, сайн йоцчу хIусаманна, Iедалшца проблемаш хилча сайнана букътоьхначу гергарчу нахана. Махкал арахьа вахар цхьаболчарна совгIат ду, ткъа суна иза каторга ю.\nРаиса, 52 шо, Франци, Марсель\n- Суна чIогIа еза Оьрсийчоь, сайн даймохк, амма со вуно дуьхьал ю цигахь долчу Iедална. Нохчийчохь со низамо ларйеш ца хетара суна. Со марехь яра, майрчунна езара со, амма даима а шеконаш хуьлуш яла а, йола ца йитара со цо. СинӀаткъаме садист вара иза. Доьзалхо вацара тхойшинна. Ялх шарахь лайра ас цу тайпа хьал. Цхьана дийнахь ас сайга элира: тоьар ду! Со йитар дийхира ас майрачуьнга, амма иза дуьхьал вара, иза лууш вацара суна маршо яла.\nАмма тхойша дIасакъаьстинчул тIаьхьа шина балхахь болх бан дийзира сан, адамийн санна дахар дIанисдан. Суна къордийнера кризисашкахь яха, Iедалхоша лелориг, цхьанне а оьшуш доцу ламасташ лардан гIерта. Суна ца лаьара, низамаш Iедал карахь долчу нахана бен лелаш доцчу, хIуъа а тосур йолчу, адамах доьналла доцу хIума йочу оцу махкахь яха.\nЦхьана хазачу дийнахь со араелира дуьнене бIаьрг тоха, ткъа аьтто белира сан Францерчу Марсель гIалахь йиса. ХIинца со гиначо эр ду со бийца дай боцуш адам ду, "цхьа нохчо а яц" иза аьлла. Амма суна беза сайн Даймохк, делахь а гIоле хета суна иза геннара деш.\nЛейлаъ, 56 шо, Норвеги, Берген\n- Сан йижарий даима бара вешера Iаткъам ловш. Ткъа тхан нана дIаяьлча, кхин а галделира тхан гIуллакх. Со марехь яра, ши бер а долуш. Дукха хенахь дуьйна дов лелош вара сан ваша сан хIусамдеца. Цо, берех а яьккхина, цIайигира со. Со а сан жимаха йолу ши йиша а тхайн вешина а, цуьнан зудчунна а хьалхала гIуллакхаш деш ехара. Тхо балха а ца дахийтара, цIера ара а ца довлийтара, вуно чIогIа тергонехь латтош дара тхо. Ас сагатдора сайн шина берана. Несехула дехарш дора ас веше, наггахь мукъане а сайн шина кIантаца цхьаьнакхетийтахьара, бохаш. Амма хIоразза а реза ца хилара иза. Тхан ваша ницкъаллин структурашкахь болх беш вара оцу хенахь. Массара а буьрса стаг ларар иза, цундела цIарх санна ларлора уьш цунах.\nКхин дан хIума ца хиларна цIера яда план хIоттийра ас, амма ахча дацара соьгахь. ТIаккха ас дак олучу диттан серех тускарш дуца Iамийра сайна, зезагашца уьш хаздеш. Тускарш дика дохкалора. Цхьана дийнахь дикка шай-кай вовшахкхийтира сан. Сайн деши хIуманаш а йоьхкира ас. Масех денна ваша цIераваьлча Дагестане а яхна, цигара Москва, цул тIаьхьа Польше, эххар Норвеге кхечира со. Кхо шо даьлча когаирхIоьттира со, кехаташ а делира суна, хиллачу хIусамдега бераш схьа а дийхира ас.\nХIинца тхо дехаш ду хазачу Норвегерчу гIалахь Бергенехь. Сан кIентий баккхий хилла, болх беш бу уьш, шайн доьзалш а кхоьллина цара. Сагатлой сан Даймахкана? Адамашна сагатло сан, со дагайогIучу а, езачу а. Ас сагатдо ден а, ненан а кешнашна, соьца дика хиллачу лулахошна. Со яьхначу цIенна са ца гатдо ас, цигахь тIех дукха бохам лайна ас.\nЗарема, 50 шо, Германи, Мюнхен\n- Школа чекхъяьккхинчул тIаьхьа медицинан училище деша яхара со, маре а яхара. Хена йохалла бIаьрса галдала доаладелира сан. Ас цхьанне а ца хаийтара, сайн бIаьрса довш хилар. Кхерара со. Дарба лехира ас, айса болх бинчу Нохчийчуьрчу поликлиникерчу бIаьргийн лоьрашца дагаюьйлуш. Тайп-тайпана витаминаш мелара ас, цхьацца процедураш а лелайора.\nХIусамдас ца йитина Москва яхара со бIаьргашна таллам байта. Амма толург хиларан шансаш кIезиг яра. Оццу хенахь берах хилира со. Майрачунна иза хиъча, бер дIа а даккхийтина, йитира цо со.\nБIаьрса дайна хилар тIеэца вуно хала дара суна. Да-нана реза хилира со дарба лаха Германи яхийта. Маржа-яӀ, цигахь гIо ца дан делира суна лоьрашка. Буьззинчу барамехь бIаьрса дайра сан, вуно кIорга балано таӀийна латтаре а йожош. Хаий шуна, со дахаре юхаерзийнарг мила вара? Иза вара куьйгаш а, когаш а доцуш, амма доккха дог а, нахана дашца гIо дан а хьуьнар долу Австралера вахархо Вуйчич Ник.\nЦхьа хан яьлча сох декъашхо хилира Мюнхенерчу бIаьрзен нехан юкъараллин. Дуккха а доттагIий карийра суна, немцон мотт Iамо йолаелира со. Массаж ян Iамош курсашка лийлира со, сайн кабинет схьа а йиллина, нахана дарба лелош ю со.\nСо ирсе ю Оьрсийчохь ца ехаш Европехь яха сайн аьтто хиларна. Вайна хаьа вайн махкахь заьIап ваьлла стаг оцу маьIаргонна дахарна юкъарволуш хилар. Хьуна тIе пелг хьежабо, дIабоьрзу хьох, дIакъаставо хьо, ун даьлла волуш санна.\nДаймахкахь со новкъахилар а бен кхин хIума хир дацара, ткъа кхузахь со ерриг а бакъонаш йолу буьззинчу барамехь адам ду. Иза баккъалла а мухха а делахь, суна хетарг иштта ду.\nШайн къоман мехкаршна "тIехьожу" нохчийн тоба лаьцна Австрехь


Нохчий шен дахарна тIекIабан гIерта Австри\nВенехь самукъадаккха гулбелла нохчий. Архивера сурт.\nАвстрехь нохчийн диаспорина интеграци ян атта хилийта цхьа могIа керла гIулчаш яха Iалашо лаьцна меттигерчу Iедалша. Цу махкарчу Лакхара Австри олучу бундеслаьттан урхаллехь интеграцин министр волчу Аншобер Рудин лаамца, цо куьйгалла а деш дIадилийначу нохчийн диаспорица цхьаьнакхетаршкахь юкъараллин жигархошца а, нохчийн маьждигийн векалшца а дагдовларш а деш билгалдаьккхина хIинцале а, муьлхарниг ду, Австрерачу вайнахана цу махкахь дIатарбала а, деша а, белхан меттигаш карон а оьшуш долу накъосталла бохург.\nКарарчу хенахь Европерчу пачхьалкхашна юккъехь уггаре а алсамох вайнах беха мохк ларалуш бу Австри, цигахь тайп-тайпанчу хьостанаша чIагIдарехь 35-йта эзарна тIера 40 эзарна тIекхаччалца Нохчийчуьра орамаш долу нах бу.\nАвстрерчу статистикан хьукмато чIагIдарехь, царех 4000 сов стаг Лахарчу Австрехь вехаш ву. Доккхах долу дакъа царах политикан я гуманитаран тховкIело а йолуш ву, ткъа 650 стаг хIинцале а Австрин вахархочун паспорташ долуш ву, цу пачхьалкхан олалла тIе а эцна, муьлхачу а меттигерчу бюргерца цхьатерра бакъонаш а йолуш.\nЛахарчу Австрехь бехачу нохчех бIеннаш шаьш дикчу агIор гайтина а, белхашкахь а, лакхарчу дешаршкахь доьшуш а белахь а, делахь а, нохчийн диаспорин цхьа доккха хIинца а болх боцуш я интеграцина хийра долуш а деха, элира интеграцин министро Аншобер Рудис шен нохчийн юкъараллин жигархошца Линц гIалахь хиллачу цхьаьнакхетарехь.\nЦо мукIарло дира, и хьал иштта хIоттарна бехк цхьана декъехь меттигерчу Iедалийн а бу, аьлла. ХIунда аьлча, иттех шо хьалха нохчийн мухIажарш тIамах бевдда эзарнашкахь Австре схьаоьхучу хенахь хIинца Шемара а, кхечу меттигашкара а схьаоьхучу керлачу мухIажаршна дечу кепара Iуналла дацара Iедало нохчийн мухIажаршна деш, цундела царна, масала, мехаза мотт Iамон аьттонаш ца хилира, бохуш.\nАншобер Руди: „Ма-дарра аьлча, хьалха дуьйна кхузахь Iашболчу нахера хийла хеза суна, керла тIебогIучу мухIажаршна массо а аьттонаш беш бу, ткъа тхо схьадаьхкича, тхуна кхузахь дIатардала цхьа а аьтто ца бира, масала, сихха немцойн мотт Iамо, бохуш.\nСуна а а го иштта, юккъера нохчашца цхьа ша-тайпа хьал вайн махкахь кхолладелча санна – Iедалехь массо а кхеташ вара, цхьаъ дан дезийла, амма цхьа а хIуммаъ деш вацара. Цундела профессионалан тIегIанна тIехь и кхачамбацарш дIадаха деза. Шайн агIор, нохчаша а тIеэца деза хIинца вай шайга дIакховдош дерг.\nСуна хIинцалца схьа гинарг – нохчийн агIор вай шайга дIакхийдочу гIулчашка интерес вуно йоккху ю, диаспорехь дуккхаъ нах карийра суна, и бакъду, тхан масех проблема ю, амма тхуна и хьал хийца лаьа, бохуш.\nХIинцалца схьа сан нохчашца хилла цхьаьнакхетарш, дагдовларш вуно чулацаме а, пайдехьа а дара. Ур-атталла вайн кхузарчу нохчийн маьждигийн векалша а элира, шаьш чIогIа реза ду, вайн йолийначу гIулчашна юккъехь зударшна лерина цхьа могIа жигараллаш хиларна, аьлла. Маьждигийн векалша а иштта бохуш хилча вай нийсачу новкъахь ду аьлла хета суна“.\nЛахарчу Австрин интеграцин министр волчу Аншобер Рудис а, цуьнан куьйгакIеларчу хьукматхоша а меттигерчу нохчийн диаспорица болийначу белхашна юккъехь ду, масала, нохчийн зударшна немцойн мотт Iамор аттачу даккхар.\n„Мама немцойн мотт Iамош ю“ аьлла цIе йолчу проектехь мехаза мотт Iамон йиш ю зударийн. Амма мотт Iамийна ца Iаш, царна мехаза мукъачу хенан программа а хIоттийна интеграцин министралло, масала, зударий шайн берашца цхьаьна садоIа бахар, кино я театре цхьаьна бахар, экскурсешка а, музейшка а уьш бигар.\nКхин цхьаъ проект ю Лахарчу Австрехь нохчийн зударшна йолийна – Фрауенкафе, аьлча а, Зударийн кафе аьлла цIе а йолуш. КIирнахь цкъа шайн берашца цхьаьна хIума а кхоллуш, вовшашца марзо а оьцуш, зеделларг а дуьйцуш вовшахкхета йиш хир ю церан Iедало мехаза хIоттийначу шуьнехь. Циггахь царна болчу аьттона лерина Iамийначу педагогаша терго йийр ю церан берийн, зударий вовшашка бистхила паргIат битархьама.\nЛинцехь а, кхечу Лахарчу Австрин гIаланашкахь а схьадиллинчу нохчийн маьждигийн векалшца цхьаьнаболхбарехь дIахьур ю божаршна а мотт Iаморан а, Австрехь Iер-дахар аттачу даккха таро луш йолу проекташ.\nХарцонца ши паспорт лелочу нахана гIуда тухур ду Австрехь


28.10.2017 28.10.2017 bialifilge65\nХ1ар Хаз Йо1 Йоьвзи Шун.\nЧеченская песни туда где небеса Мы рекомендуем загрузить первый результат Малх схьа кхеташ ара ихь ара гьаз гьабхьну мичли песня Чеченская песня размером 4. Слушайте и качайте музыку в хорошем качестве. Damla Mp3 Yukle Mp3. Асхаб Вахарагов Малх схьа кхеташ ойлане волуш New Вог1уш воьдуш хьо ца гайчи Амина Замхаджиева Первые результаты поиска - с YouTube, который будет сначала преобразован, после чего файл можно загрузить, но результаты поиска из других источников могут быть сразу же загружены в MP3-файл без какого-либо преобразования или пересылки.\nАсхаб Вахарагов Малх схьа кхеташ ойлане волуш New Ion Rata Mama Mp3. Малх схьа кхеташ ара ялалахь Чеченская песня Mp3. Чеченская песня Шамиль Идрисов Малх схьа кхеташ New Йог1уш йоьдуш хьо ца йайчи бомба ислам гуржуев.\nАмина Замхаджиева Вог1уш воьдуш хьо ца гичи. Чеченская песни туда где небеса Pizza марина официальное видео Mp3. Наша поисковая система найдет любую песню. Йог1уш йоьдуш хьо ца йайчи бомба ислам гуржуев.\nХ1ааай схьа кхетта дашо малх хьо Арсан Эльмурзаев Let S Fly Away Mp3. Хьо ара ца йолу. МегаФон начинается с тебя Mp3. Наша поисковая система найдет любую песню.\nАюб Вахарагов Малх д1абузуш суьйре ю New Комплекс вольных упражнений 1 Mp3. Слушайте и скачивайте музыку на XoMusic.\nАвдей к записи Ихь ара гьаз гьабхьну мичли песня


Комура Ӏина (Комура ина) «Малины ущелье» - на в - Топонимия Чечни\nКомура Ӏина (Комура ина) «Малины ущелье» - на в.\nЗунгат кӀога (Зунгат кога) «Муравьиной яме (балке) в» - на в. БархӀа.\nБӀалиечкъарие (Балиечкарие) «Войско притаивается (где) поляна» - уроч. на в. Название состоит из трех компонентов: бӀа (войско) + лиечкъа (притаиваться) + арие (поляна). С течением времени три компонента слились воедино. Стадион для военных и спортивных игр.\nСиелахь гутӀа (Сиелах гута) «Сиелы (верховного бога) холме на» - на в. БархӀа.\nГӀаргӀача агана (Гаргача агана) «Гаргача (?) лощина» - на в. стороне. Возм., от кхара агӀаш - «карагач стоит где лощина» (тюрк.).\nЩина-БархӀа (Цина-Барха) «Новый Барха» - разв. к с. от Тиша-БархӀа, на пр. б. БархӀайн эрк.\nМизин гӀала (Мизин гала) «Мизи (ж.) башня» - в черте БархӀа.\nХушпаран гӀала (Хушпаран гала) «Хушпара (ж.) башня» - в черте разв.\nӀаьргишан гӀаланаш (Аргишан галанаш) «Аргиша (ж.) башни». Комплекс жилых и боевых башен в центре разв.\nБетербин гӀала (Бетербин гала) «Бетербия (ж.) башня» - в черте разв.\nӀакъаш яхча коьртие (Акаш яхча кёртие) «Плит добывают (где) вершине к» - на в.\nДекъача Ӏина (Декача ина) «Сухому ущелью к» - на в.\nГур гӀуйнах (Гур гуйнах) «Гур (?) хребту (склону) к» - на в. Гур - заслон, капкан, дозор (?).\nКӀаргӀа егӀача (Карга егача) «Дорожный знак стоит где» -уроч. на в. «Куча камней» - знак проклятия преступника. «Сар-даман кӀаргӀа».\nЦкъиериетӀа (Цкиериета) «Цкиериета (?)» - уроч. на з.\nЙоккхучу Ӏавлиех (Йоккхучу авлиех) «Большому (ровному) полю к» - на з.\nЕхачу Ӏавлиех (Ехачу авлиех) «Длинному (ровному) полю к» -на з.\nЛагӀие бийжана (Лагие бийжана) «Лагиебийжана (?)» -уроч. на з.\nПханаран басса (Пханаран басса) «Грабовому склону к» - на в. БархӀа. «Пха» - священное дерево, имеет жилистую структуру, ценится за прочность. В основу многих терминов лег - пха - граб, сухожилие, струна, тетива, стрела, лук, оружие, лопатка (анат.) и др. В данном примере мы имеем пханара - грабовая поляна и басса -склон. В частности, анатомич. «пханар» так же имеет ту же самую основу пхан + ара от пхенийн арие - поляна, где смыкаются сухожилия. Мы видим, что конечный звук «а» в пханар утратился.\nКъайн Ӏавлах (Каин авлах) «Кьая равнина» - между Верхним и Нижним БархӀа. Все урочища находятся вокруг разв. БархӀа.\nИгӀалча Уьшна (Игалча Ушна) «Нижний Ушна» - на п. б. р. Никархойн эрк, на ю.-з. Моцкъара. Название связано с аыина, Ошуна - «терраса». Ср.: «Ламанан аыпнешкахь акхарой ма соь-цу...» (из героической песни). Но могло быть и заимствовано. Ушъ -чертополох (др. слав.) я ушна - река (морд.) Рядом с ИгӀалча Уьшна расположены и разв. МагӀалча Уьшна на юге (Верхний Ушна).\nМИКРОТОПОНИМИЯ М. и И. УЫПНА\nӀумаран гӀала (Умаран гала) «Умара (ж) башня» - в черте разв.\nСупиган гӀала (Супиган гала) «Супига (ж) башня» - в черте разв.\nГӀонатан гӀала (Гонатан гала) «Гоната (ж) башня» - в черте разв.\nХьуънин гӀала (Хюнин гала) «Хюнин (ж) башня» - в черте разв.\nХьаж-Махьмадан гӀала (Хаж-Махмадан гала) «Хаж-Махмада (ж) башня» - в черте разв.\nБоыпкан гӀала (Бёшкан гала) «Бёшка (ж) башня» - в черте разв.14\nГийлан гӀала (Гийла (ж) башня» - в черте аула.\nМагӀалч Уьшна (Магалч Ушна) «Верхний Ушна» - на ю. ИгӀалч Уьшна. Разв. аула.\nТӀерлойн делие (Терлойн делие) «Терлойцев деле (богу) к» -возвышенность ДелиетӀи к в. Гуоруо. Сохранились руины др. храма ДелиетӀа.\nПала егӀача коьртие (Гала егача кёртие) «Башня» стоит (где) вершине к» - то же, что и ТӀерлойн делие.\nМаьӀниех (Мяъниех) «Кленовой (роще)» - уроч. на в.\nДехачу МаьӀниех (Дехачу мяъниех) «Длинной кленовой роще» на в.\nНож гутӀа (Нож гута) «Дубовой (рощи) холме на» - на в.\nЖуьйжина (Жюйжина) «Жюйжина (?)» - уроч. на в. Уьшна. Этимология затемнена.


www.islamannur.org - 159-гIа дакъа\nВеллачунна тIера сихха декхар дIадала дезаш хилар, (велларг дIаволла кечван) сихо ян езаш хилар - нагахь иза дагахь а доцуш цIеххьашха велла вацахь, ткъа ишттачу хьолехь - иза велла хиларехь цхьа а шеко ца йиссалц вуьтур ву\n943. Абу ХIурайрас (АллахI реза хуьлда цунна) дийцина, АллахIан элчано (АллахIера къинхетам а, маршо а хуьлда цунна) элира аьлла: «Муъма стеган са цуьнан декхарах дехкаделла (доьзна лаьтта) - иза дIатаккхалц» (Тирмизи: 1078, цо аьлла: «хьасан» даржехь хьадис ду хIара).\n944. Хьусайн бин Вахьвахьа (АллахI реза хуьлда цунна) дийцина: «ТIалхьа бин ал-Бараъ цомгаш хиллачу хенахь, иза волучу гучувала веаначу пайхамара (АллахIера къинхетам а, маршо а хуьлда цунна) элира: «Боккъалаъ, суна хетарехь, Iожалла герга ю цуьнан. Хаийта суна (и хилча). Ницкъ ма-кхоччу чехка (дIа а волла иза), хIунда аьлча бусалбан дакъа (деха) латтон ца деза цуьнан доьзална юккъехь» (Абу Давуд: 3159).\n Цуьнан маьIна: Иза я шена кечйина йолучу ларамечу метте кхача йиш йоцуш хуьлу, я цуьнан кIелхьарваларан, я хIаллакъхиларан хьокъехь болу сацам тIаьхьатоттур бу - веллачунна тIера цхьамма декхарш дIатаккхалц.


Алленвиль (ЭгӀ а, ЛуагӀ а) — Википеди\nАлленвиль (ЭгӀ а, ЛуагӀ а)\nАлленвиль (фр. Allainville (Eure-et-Loir)) — Францин гӀала-коммуна, лаьтта ЦентгӀ — ЛуагӀан атагӀа регионехь. Коммунан департамент — ЭгӀ а, ЛуагӀ а.\nДозанашца йу ВегӀнуе (ЭгӀ а, ЛуагӀ а), ВегӀ-ан-ДгӀуе.\nХьост — «https://ce.wikipedia.org/w/index.php?title=Алленвиль_(ЭгӀ_а,_ЛуагӀ_а)&oldid=7808916»


Сен-Жиль-де-Маре — Википеди\nСен-Жиль-де-Маре (фр. Saint-Gilles-des-Marais) — Францин гӀала-коммуна, лаьтта Норманди регионехь. Коммунан департамент — Орн. Дозанашца йу Ла-От-Шапель, Сен-Марс-д'Егренн. ГӀалин бахархой французаш бу. Официалан Французийн мотт бу.\nХьост — «https://ce.wikipedia.org/w/index.php?title=Сен-Жиль-де-Маре&oldid=5184693»


СОГЛАШАТЬСЯ ВСЕГДА! - Магсити74\nАНАСТАСИЯ ПОЛИКАНИНА ПРЕДПРИНИМАТЕЛЬ, БЛОГЕР, МНОГОДЕТНАЯ МАМА "женщина с мужчиной не соревнуются. мы совершенно разные по природе по силе физической и духовной. не надо это ставить в один ряд!"


Дмитрий ИЩУ ДЕВУШКУ ДЛЯ СЕКСА!!! СПОНСИРУЮ! ЖЕЛАТЕЛЬНО ИЗ ЭЛЕКТРОСТАЛИ Аргентум Обычные уже не катят... » Смешные Анекдоты Истории Цитаты Афоризмы Стишки Картинки прикольные Игры


AJAX NA ZAVORI CS » База собак Немецкий пинчер;\nБаза собак Немецкий пинчер » AJAX NA ZAVORI CS\nКличка: AJAX NA ZAVORI CS\nОтец: ALDO ZLATENKA\nМать: COLLY RUDMAR CS\n№ родословной: CMKU/NP 545/93/95\nТитулы: I. Ch., PL. Ch., SR Ch., Klub\n4 - 3,4 ZENA VOM KLINKETAL


www.islamannur.org - Схьадуьйла, бераш! Пайхамаран хьадисаш Iамаде вай!\nСхьадуьйла, бераш! Пайхамаран хьадисаш Iамаде вай!\nХастам бу АллахIана, Iаламаш кхоьллина волучу, кхобуш-кхиош волучу!\nАллахIера салам-маршалла хуьлда, Iаламех а къаьстийна, адамех къинхетам а бина, дикане кхойкхуш, вониг доьхкуш, ирс дохьуш ваийтиначу вайн пайхамарна Мухьаммадна!\nХьоме бераш! ХIара «Пайхамаран ишкол» цIе йолу жима жайна шуна лерина кечдина оха, хIокху жайнин гIоьнца шуна довзийта: АллахI а,Цуьнан элча волу Мухьаммад а муха веза веза а, муха лара веза а; нахаца муха хила веза а, хьарам-хьанал муха къастон деза а; да-нана,йиша-ваша, гергарнаш муха лара беза а. Боккъал а бусалба муха хила веза а Iамадо хIокху жайно.\nБеран оьздангалла цо ша-шеца лелочу гIиллакхашна тIера дIайолало. Беран оьзда массо хIума а хила деза: ойла а, гIиллакхаш а, олург а, хьажар а, охьахаар а, хьалагIаттар а, чу-ара валар а, тIекере валар а, духар а…\nХьоме бераш! Къоман тIаьхье! Юкъараллин ирс! Вай тешна ду-кха шу кхуьург хиларехь: АллахIана а, элчанна а муьтIахь долуш, пайхамар везаш, дас-нанас аьлларг деш, йиша-ваша дезаш, гергарлонаш лардеш, гонаха болучарна пайдехь долуш, къинойх гена дуьйлуш, ламазехь леррина долуш, эхь-бехк долуш, шалхонаш йоцуш, мотт цIена лебеш, Делах кхоьруш, Iамал-Iибадат дукха дезаш, Дела хьехор алссам долуш...\nБеро уггаре а хьалха шен дог а, дегI а, мотт а, лелар а, алар а цIена лелон деза, хIунда аьлча пайхамара (АллахIера салам-маршалла хуьлда цунна) аьлла: «ЦIоналла ах дин ду».\nХьоме бераш! Шун хаза кхиарах доьзна ду-кха: юкъараллин ирс, оьздангалла, хIусамаш гIиллакхо худар, вовшех дог лозу чкъор а хилла дахар, вониг деъначу муьлххачу а хIусамехь дакъа кхачар...\nIаламат мехала ду, ненан, бераца йолу юкъаметтигаш цIена хилар, къаьсттина иза жима долчу хенахь: цуьнах куьг тухуш «Бисмилла» доккхуш, ламаз керахь а долуш иза некхе хьош, КъурIанан аяташ цуьнан лерехь доьшуш... Иштта кхиош долу бер - иманехь а хир ду, вочу хIонах а ларлур ду.\nДай-наной! Берана чIогIа мехала ду шун куьг. Пайхамаран асхьабийн зударша шайн бераш Iамош хилла массо а дикачунна: цIена лела, ялтин хама бан, бепиган цуьрг охьа ца дожон, оцу тIе ког ца баккха, зене йоцу садолу хIуманаш яйъа ца яйъан, диканиг ала, вониг ца ала, воккханиг лара, гIаддайначунна гIодан…\nМел чIогIа оьшу-кха берашна дай-нанойн хаза хьехарш. Муха ца оьшура церан хьехарш, цара лучу оьздангаллех доьзна ма ду: церан хьелаш тодалар, гIиллакхехь кхиар, юкъараллехь церан оьздангалла гучуялар, царех гонна диканан гIирс хилар, нийсоне кхайкхамхой хилла уьш дIахIиттар. Ишттачу берашца кхиъна йолу юкъаралла зовкхехь хир ю, зуламийн бохамашкахь хир яц, гIиллакхаза кхиъначеран балийна корта лаьцна хир яц...\nХьовсал шу, хIай, лараме дай-наной! Мел дукха ду-кха и бераш тилош долу некъаш, уьш харцахьарачу новкъа дохуш долу бахьанаш, берийн гIиллакхаш талхош йолу воллаш. Цундела, къаьсттина хIокху заманчохь, берашна чIогIа оьшу дайн-нанойн куьг, хаза кхиор, оьзда кхиор. ХIунда аьлча цхьанненна а къайле яц тахана телхина лаьтта юкъаралла, даьржина долу къилахь гIуллакхаш, дIа ког мел баьккхиначохь йолу хьарамлонаш, хIоьттина долу къаьхьа къулц, эхь доцуш кхуьу кегийрахой…\nЭхь - мел боккха эшам бу-кха и, мел боккха бохам бу-кха и махкана а, къоманна а, бусалба юкъараллина а!\nТкъа кхетош-кхиорхой а, дай-наной а доьзална хьалха аманат лардеш ца хилахь, сема ца хилахь, бIаьрг биллина ца хилахь, шайн белшашна тIехь долу декхар кхочуш деш ца хилахь, бераш талхош долу бахьанаш а, некъаш а девзаш ца хилахь, бераш оцу зуламийн машанех хьалхадаха хууш ца хилахь, цхьа а шеко йоцуш, вайн бераш кхуьур ду - дайна чкъор а хилла, дакъаза деввла синош а хилла, бохаман тоба а хилла, зуламан бIо а хилла…\nДай-наношна довза деза бераш талхаран новкъа доху бахьанаш, иштта оцу талхарх кIелхьара муха даха деза некъаш а. Юкъаралла бусалба кхиа лууш волучунна, талхарх юкъаралла хьалхаяккха луучунна хаийла: Ислам-дино охьадехкина нийсонан баххаш хилар, вон мел долучух юкъаралла дIацIанъеш долу эвсара некъаш хилар, нах талхорах хьалхабохуш йолу цIоналлаш хилар…\nХIай, лараме дай-наной! Шун карахь ду-кха берийн талхар а, цаталхар а, оьздангалла а, оьздбацаре берзар а, гIиллакхе хилар а, гIиллакх доцуш кхиар а, дикалла а, воллла а, комаьршалла а, бIаьрмецигалла а…\nХIай, лараме дай-наной! Шун таронехь ду-кха шайн бераш малекех тера кхиор: синош цIена долуш, ойланаш екхна йолуш, шайн Делан хьехамашна муьтIахь долуш, массо а диканна бIаьхой болуш, гонна масале долуш, гIиллакхе долуш, оьзда долуш, комаьрша долуш…\nДерзорехь, хIара жайна шуна пайдехьа даккхар доьху аса АллахIе. Иштта шу нийсачу новкъа нисдар а, вайна ирсе юкъаралла ялар а, комаьрша тIаьхье кхиор а доьху аса АллахIе! Амин, я АллахI!\nХастам бер вай АллахIана, вайна нийса некъ гайтиначу!\nТурпалан кIант Фарукъ\n1. АллахIан элчано (АллахIера къинхетам а, маршо а хуьлда цунна) аьлла: «Вовшашна совгIаташ де, хIунда аьлча оцо вовшашна дезарехь сов дохур ду шу».\nИслам-дино бусалба стаг гуттар а дика дерг а, Далла гергахь йоле мел дерг а дезаш хиларна тIехьоьху.\nЦарех цхьаъ ду - бусалба стаг шен вежаршца гергарлонаш а, уьйраш а, марзонаш а лоьхуш хилар.\nЦундела пайхамара (АллахIера къинхетам а, маршо а хуьлда цунна) нах шайна юккъехь саламаш даржоре кхойкху - цуьнах царна вовшашка уьйр а, марзо а, безам а кхуллуш бахьана хилийта.\nИштта совгIаташ даларе а кхайкхина цо бусалбанашка: езачу хенашкахь а, хазахетаршкахь а - бусалба стаге шен бусалба вешина совгIат далийта, оцу совгIатехула шен вешица уьйр-марзо чIагIъяйтаран дуьхьа.\nКъаьсттина ладаме хир ду совгIат дар, нагахь цаьршинна юккъехь барт бацахь, хIунда аьлча совгIат даро, барт бацарна тIе тамашина Iаткъам а бой, шина вешина юккъехь йоьхна юкъаметтиг юханехьа уьйре а, марзоне а ерзайо.\nТкъа совгIат - мехала хIума хилар дац коьртаниг, и лучо - цIеначу даггара АллахIан дуьхьа а, доггаха шена шен бусалба вежарий безарна а ялар ду. Дера, совгIат-м, хаза а долуш, цхьа зезаг хила а йиш ю, я тIехь Сийлахь-Везачу АллахIах кхерар дагадоуьйтуш, кечдеш яздина хаза йоза долу кехат а, жайна а, пайдехь хьехарш гулдина яздина кехат а хила а йиш ю.\nСовгIат лоруш ду бусалба стага шен вешина, дойла а ца хууш, дина долу доIа а, и бахьанехь цаьршинна АллахI реза хила тарлуш долу.\n2. АллахIан элчано (АллахIера къинхетам а, маршо а хуьлда цунна) аьлла: «Къинойх тоба динарг – данне а (къа) ца диначух тера ву».\nБусалба стаг цIахь а, новкъахь а, шен Iар-дахарехь а, вахар-варашкахь а, массо хенахь а, массо хьелашкахь а хаддаза тоба карла доккхуш хила везаш ву. Ша къа мосазза латадо а - АллахIе тоба деш а, дохко валарца АллахIе воьрзуш хила а веза иза. Дийнахь а, буса а, Iуьйранна а, суьйранна а, массо хенахь а Сийлахь-Везачу АллахIе вирзина хила веза иза.\nБусалба стага цкъа а шен Делан къинхетамах дог ца дуьллу: цунна хаьа ша кхоьллинарг И вуйла а, И шеца ша виначу шен ненал а сов къинхетаме а, комаьрша а, дика а вуйла а. Шен дегIан лаамаша а, Делан мостагI долучу шайтIано а, ша Iеха а вина, шен Далла а, шен Делан элчанна а Iеса хуьлучу новкъа ваьккхича, - сихонца доггах гечдар а доьхуш, тоба а деш, шен Деле - АллахIе воьрзу иза. Цо сатуьйсу Сийлахь-Везачу АллахIа шен тоба къобалдаре. Цо дог ца дуьллу АллахIан йист йоцуш бокхачу къинхетамах.\nВайна хаа дезаш ду, тобадар - шен бехкамаш долуш хилар. Нагахь оцу бехкамашца догIуш дацахь, тоба нийса хила а, къобалдан а йиш йоцуш ду. Оцу бехкамех ду: летош долу къинош дитар, ша летийна долу къинош леторна дохко валар, къинош дитиначул тIаьхьа уьш юха летон ца волавалар, ша нахана йина харцонаш меттахIиттор.\n3. АллахIан элчано (АллахIера къинхетам а, маршо а хуьлда цунна) аьлла: «Сан самукъа ламазехь дина».\nЛамаз – лайна а, цуьнан Далла а юккъехь уьйр латтош долу Iибадат ду. Ламаз дитинчо - шений, шен Сийлахь-Везачу Даллий юккъера уьйр хадийна.\nЛамаз – къинойх а, Iесаллех а цIанвеш йолу Iамал ю. Иза – Сийлахь-Везачу АллахIана хьалха хIоттар ду: шен Эле кхойкхуш, цуьнга шен хьал а далхош, Цо деллачу диканашна Цунна хастам а, шукар а деш, къинхетам совбаккхар а доьхуш. Цундела ву догцIена бусалба стаг - даима а массарел а хьалха ламазе кхача гIерташ хуьлуш а, массо гIуллакхел а и дукха дезаш хуьлуш а.\nПайхамар (АллахIера къинхетам а, маршо а хуьлда цунна), ша Делах кхийриначеран эла а, Iаламийн имам а воллушехь, - нахана юккъехь ламаз уггаре а дукха дезаш верг а, Сийлахь-Везачу АллахIан халкъалахь уггаре а дукха АллахIана лолла деш хилларг а ву. Ламазе хIоттарехь хилла цуьнан дерриге самукъа.\nЛамазе хIоьттича садоIу бусалба стеган даго, цо сатуьйсу АллахIа шех къинхетам баре. Сийлахь-Везачу АллахIаца къамеле волу иза ламазехь. АллахIана хьалха дIахутту иза – Цунна муьтIахь хиларца, хьаставаларца шен дегIан меженаш а нисйой. Шен ламаз дерзадо бусалбано. Ламазехь воцучу хенашкахь а АллахIана ша гуш вуйла а хаьа цунна. Массо а хенахь меженаш Далла муьтIахь йолуш а, дог Делах кхоьруш а хуьлу иза.\nЛамаз дезаш верг – амал эсала йолуш хуьлу, дог дика долуш, гIиллакхаш хаза долуш хуьлу, халонашкахь собаре а, комаьрша а хуьлу иза. Моллалла кхойкхуш мосазза хеза а, дерриге а дуьтий, АллахIана хьалха хIотта дIахьоду иза.\n4. АллахIан элчано (АллахIера къинхетам а, маршо а хуьлда цунна) аьлла: «Эхь хетар – иманах ду».\nБусалба стагаца, дуьстича, иманан дакъош а, цуьнан генаш а, даржаш а тайп-тайпана ду.\n«Иман» - деккъа маттехь аьлча долуш, дош хилла Iаш дац. Маттехь аьлларг тIедуза дезаш а, кхочушдан дезаш а ду - цIеначу даггара долучу дог тешаро а, меженашца дечу дикачу гIуллакхаша а, АллахI реза волучу Iамалша а.\n«Эхь» бохург – хаза гIиллакх ду, оьзда амал ю. Ислам-дино бусалба нах кхойкху эхь хеташ хиларна тIе. Ткъа эхь хетаран юкъараллица дахар дIахIутту - исбаьхьа хуьлий, кхуьий, хазлой, толой. Эхь лелаш хилча - яххьаш самукъане, екхалой хуьлу, дегнаш комаьршаллица деладелла хуьлу. Эхь хетаран бахьаница амалш хазло, ваша шен вешица къинхетаме, дог лазаме хуьлу. Эхь бахьана долуш, стага шен бусалба вешин сакхташ ца лехьадо, орца дохуш, гина вонаш а хьулдо. Эхь хетар бахьана долуш, бусалба нехан юкъаралла дIахIутту – хазлой, кхетаме, оьзда, исбаьхьа, ирсе.\n5. АллахIан элчано (АллахIера къинхетам а, маршо а хуьлда цунна) аьлла: «Мунепикъан кхо билгало ю: ша (цхьаъ) дуьйцучу хенахь – аьшпаш буьтту цо, ша ваIда йича – (ша йина ваIда) йохайо цо, шех тешча – тешнабехк бо цо».\nАллахIан элчано (АллахIера къинхетам а, маршо а хуьлда цунна) чIогIа вон гIуллакхаш а, сийсаза амалш а йийцина, хIора бусалба стаг царех ларвала везаш, генавала везаш йолу. Оцу гIуллакхех уггаре а кхерамениг хIара кхоъ ду:\n1) Аьшпаш боттар. Иза – бакъдолучуьнца цадогIург дийцар а, харцлер а ду.\n2) ВаIда йохор. Иза – ша кхечуьнца биначу барта тIехь чекхцавалар а, аьлларг кхочуш цадар а ду.\n3) Тешнабехк бар. Иза – уггаре ямарта къа а, доккха зулам а, вон Iесалла а ю.\nАхьа, хьайх тешначунна, тешнабехк бар а ду. Хьайх тешийна даьхний а дитийтина, оцу тIехь ямарта хилар а ду. Iорайоккхург цахиларх а тешийна, хьайга йийцина къайле нахала яккхар а ду.\nИ кхо хIума ду лаьтта тIехь уггаре а боккха бохам баржош дерг. Цундела лерина уьш мунепикъан белхаш.\n6. АллахIан элчано (АллахIера къинхетам а, маршо а хуьлда цунна) аьлла: «Iуьйра-ламаз деш верг – АллахIа Шен Iуналле эцна ву».\nХьалхо вай дийцаре дира ламаз ладаме хиларах а, иза, лайшна а, церан Далла а юккъера зIе латтош йолу уьйр хиларх а лаьцна. Оцо бусалбанан дагчохь даима а АллахIах кхерар а, ерриге хенашкахь а ша Цуьнан Iуналлехь вуйла хаар а, ша миччанхьа велахь а Цунна ша гуш хилар хаар а кхиадо. Иштта ламазехь АллахIана хьалха хIоьттина велахь а, ламазал арахь велахь а - цуьнан меженаш АллахIана хьастаяла а, муьтIахь хила а, Цуьнах кхера а, хьарамчух ларъяла а Iамайо.\nАллахIа диначу диканех уггаре а доккханиг ду-кха – шен хеннахь а деш, маьждигехь жамаIатехь Iуьйра-ламаз дар, Цо Шен Iуналлина кIел эцар совгIат, Цо иза Шен долане эцар. Ткъа вовр вуй-те Сийлахь-Везачу АллахIан Iуналлехь верг?! ВаллахIи, вовр вац-кха! Вовр а ма вац я дакъаза а вер ма вац! Нагахь иза лахь – хастаме валар хир ма ду цуьнан.\nНагахь ваха висахь – АллахIан гIоьнна кIелахь вехар ма ву иза. Ткъа муха кхочур ду цуьнга цхьаьнгара вониг, томе доцург?!\nХIокху хьадисо гойту - Iуьйра-ламазан болх беза а, Iаламат боккха а хилар Сийлахь-Везачу АллахIана гергахь.\n7. АллахIан элчано (АллахIера къинхетам а, маршо а хуьлда цунна) аьлла: «АллахIа цхьа а цамгар ца яийтина - цхьана хенахь цунна дарба доуьйтуш бен. Цундела дарбанаш леладе».\nДоллучунна ницкъ кхочуш а, Сийлахь-Воккха а волучу АллахIа омра дина: дахар латторехь юкъара хуьлуш долу бахьанаш леладе аьлла. Нагахь шух муьлхха а цхьаъ цхьана лазаро лаьцнехь, цамгаро хьовзийнехь – оцу цамгарна дарбанна Ша кхоьллина долу дарбанаш леладе аьлла омра дина АллахIа.\nИ дарбанаш лелор бахьана долуш, буьззина АллахIанна тIе болх биллиначарех хир ву лай. Бахьанаш леладо цо. И бахьанаш кхоьллинарг а, хилийтинарг а цхьа АллахI бен воцийла а хаьа цунна. Шаьшша цара беш цхьа а пайда цахилар а хаьа цунна. Сийлахь-Везачу АллахIан пурбанца а бен цара деш цхьа а дарба цахилар а хаьа цунна.\nШеко йоцуш, дерриге а АллахIан кхиэлаца лелаш ду. Цуьнан кхиэл ю дерригенгахь а чекхйолуш а, лелаш а ерг. ТIаккха АллахIа шена магийна бахьанаш лелийначарех, АллахIа Шен кхиэлаца шена доьгIначунна реза хиллачарех хуьлу иза. Тешна ву иза Сийлахь-Везачу АллахIа азаллехь доьгIнарг леланза дериг цахиларах а, лелош долу бахьанаш а, дарбанаш а Сийлахь-Везачу АллахIа азаллезь доьгIначарех хиларах а.\n8. АллахIан элчано (АллахIера къинхетам а, маршо а хуьлда цунна) аьлла: «Шаьш духар тIедухучу хенахь а, шаьш ламаз оьцучу хенахь а - аьтту агIонна тIера доладе».\nПайхамара (АллахIера къинхетам а, маршо а хуьлда цунна) вайна массарна а тIедиллина: муьлхха а дика гIуллакхаш дечу хенашкахь аьтто агIо хьалхаяккха аьлла. Маьждигна чу доьлхучу хенахь – аьтто ког хьалха боккхур бу вай. ХIума юуш – аьтто куьйга юур ю вай. Вайн вежаршка салам лучу хенахь – аьтто куьг дIакховдор ду вай.\nАьтто куьг хьалхадакхаран маьIна - эхартахь вешан тептар аьтту куьйга даларе сатийсарна ду. Доллучунна ницкъ кхочуш а, Сийлахь-Воккха а волучу АллахIа вайна дийцина: шен Iамалийн тептар аьтто куьйга схьаэцна верг декъала хилла, ялсамани яьккхина цо, жоьжагIатех хьалха а ваьлла иза аьлла. Цундела пайхамара (АллахIера къинхетам а, маршо а хуьлда цунна) шен асхьабашна Iамош хилла: дерриге дика гIуллакхаш аьтто куьйга дар - эхартахь тептар аьтто куьйга схьаоьцучарех хилийтаран дуьхьа.\n9. АллахIан элчано (АллахIера къинхетам а, маршо а хуьлда цунна) аьлла: «Уггаре а вон къу - шен ламазна къола дийриг ву, рукуIа а, сужда а дуьззина ца деш».\nСийлахь-Везачу АллахIа ламаз тIедиллина - Шений, Шен лайний юккъехь уьйр хилийтаран дуьхьа а, бусалбанехь, ша ламазехь волуш а, ламазехь воцуш а, даима а Сийлахь-Везачу АллахIана ша гуш вуйла хаар кхиоран дуьхьа а. Цуьнах иза воьлча - амалехь эсала хир ву, ламазехь волуш а, ламазехь воцуш а синтеме хир ву, нахаца кIеда-мерза хир ву, хIунда аьлча тешна ву иза Сийлахь-Везачу АллахIана ша а, ша мел дийриг а гуш хиларах. Ша мел дечуьнгахь догцIена велахь а, моттаргIанаш лелош велахь а - Цунна хаьийла хууш а ву иза.\nШен ламазна къола деш верг, вуьшта аьлча: ламазехь синтеме воцург - цуьнан коьрта гIайгIа катоьхна шен ламаз тlехьа-хьалха даккха гIертар хуьлу. Моттало цунна шена иза цхьана а маьIне а, ладаме а дац. Шен хан яйъеш болу мохь тарбелла цунна иза. Ткъа оцу кепараниг - нахана юккъехь уггаре а воккха къу ву. Ша-шена деш къола ду цо иза. Цунна моьтта хир ду ша шен Делаца - АллахIаца зIенехь ву. Ва амма и цунна моьттарг - нисса бIостанехьа ду. АллахIа Ша реза вечу новкъа а, шена пайда бохьун болчу гIуллакхна а харже яккха елла йолу хан оцу новкъа хьажо бIаьрмециг ву иза. Ламазехь зIок етта цо - нIаьно кIенан буьртигна зIок еттаре терра. Ша шен ламазехь мел-хIун дешна а ца хаьа цунна.\nШа динарг ламаз ду моьтту хир ду цунна. Цо динарг ламаз дац. Цуьнан хьал нахана къола деш волчу къух тера ду. Къунна моттало хир ду ша лачкъийна даьхний шен доладаьлла. Дола ца даьлла уьш цуьнан, цо уьш лачкъорах нехан хьакъ долучуьра дIадалац. Ткъа цо дийриг - нахана къола ду, кхо дийриг - шен ламазна къола ду. Ламазна хьажо ша кхоийна йолу хан эхартана бала пайда боцуче-м хьежайо цо.\n10. АллахIан элчано (АллахIера къинхетам а, маршо а хуьлда цунна) аьлла: «Нахах тоьлуш верг – АллахIах кхерарехь сов ваьлларг ву».\nОцу хьадисо вайна йовзуьйту дикаллин хазалла а, исбаьхьалла а. Дикалла – бусалба стагехь хила тарлучу хазачу амалех уггаре а хазаниг ю.\nМел хаза ду бусалба стаг дика хилар! Мел дукха диканаш дохку цуьнан дика хиларехь: амалехь эсала хуьла иза, гIиллакхаш хаза долуш хуьлу иза, оьзда, комаьрша хуьлу иза. Оцул сов зулам ца до цо цхьаннена а. Шена зулам динчунна а къинтIера волу иза, шена вон динчунна а гечдо цо. Ша волчу хьаша воьссича - лараме тIеоьцу цо иза. АллахIа шена деллачу диканех мерг а, дуург а хьалха хIоттадо цо цунна. Уггаре а хазачу куьцара хьошалла до цо шен хьешана.\nШен доьзалхочунна дика до цо - кхетош-кхиорца, хаза гIиллакхаш Iаморца, дикачу амалашка марзварца. Ша-шеца а дика ву иза. Сийлахь-Веза АллахI реза хин волчу новкъахь шен хан а, даьхний а харже доккху цо. АллахI реза хин волчу гIуллакхашна я хан а, я бахам а ца кхоабо цо.\nИштта хуьлу нахана юккъехь АллахIах кхерарехь сов волучуьнан хьал. Иштта йолу цуьнан дикаллаш а, Делах кхерар а бахьана долуш - нахах уггаре а диканиг а, тоьлуш верг а вагарвина иза АллахIан элчано (АллахIера къинхетам а, маршо а хуьлда цунна).\n11. АллахIан элчано (АллахIера къинхетам а, маршо а хуьлда цунна) аьлла: «Ламаз керахь латтон гIертар вац Делах тешна верг бен».\nМуьлххачу а бусалбано ламаз керахь латтор - оцу лайнан АллахIах тешар а, цуьнан иман а доггах хиларна тоьшалла деш йолчу билгалонех цхьаъ ю. ХIунда аьлча тешна ву иза: ша ламаз керахь латтош мел ву а - ша Далла лолла деш хиларах, ша Далла Iибадат деш хиларах.\nЛамаз керахь латтор бахьана долуш, шайтIано дагчу туьйсучу вочу а, зуламечу а, тилочу а ойланийн вонах хьалхаволу иза, я цаьрга ша лаца а ца лоцуьйту цо.\nШен ламаз керара мосазза дели а, сихха карладоккху цо и - шен Далла лоллехь волучуьра цахадаран дуьхьа, Iибадатах юкъара цаваларан дуьхьа. Иза тешна ву: шен ламаз керахь а долуш, дIаоьхуш лаьтта ерриге хан АллахIана Iамал-Iибадатехь дIайоьдуш хиларах. Муьлххачу а хенахь схьаэцна КъурIан деша кийча ву иза. Шен Дела хьахор ву цо ламаз керахь а долуш муьлххачу а хенахь. Уьш доцучу кхечу дикачу гIуллакхашна а кийча хир ву иза.\n12. АллахIан элчано (АллахIера къинхетам а, маршо а хуьлда цунна) аьлла: «Шух муьлххачу а цхьамма хьоршам тухучу хенахь - шен ши куьг юьхьа дуьхьал дилла, аз а лахде».\nИслам-дин даима а, шен массо а хьехамашкахь а бусалба нахана хаза гIиллакхаш а, оьзда амалш а хьоьхуш ду. Цо дийцанза ца дитина, хьоршам тухуш волчу бусалбано дан дезарг а цхьаьна. ХIунда аьлча бусалба стаг шена гонах болучарна масал хила дезаш ву, наха эца хаза масал долуш хила везаш ву: шен гIиллакхашкахь а, кIеда-мерзаллехь а, къинтIера волуш хиларехь а, гечдеш хиларехь а, догцIена хиларехь а, бакъ лерехь а, Делах кхоьруш хиларехь а, оьздангаллехь а, оьгIаз ца эхарехь а.\nМуьлхха а бусалба, ша хьоршам тухучу хенахь, нахана новкъарло ярах леррина ларлуш хила веза. Цундела ша хьоршам тухучу хенахь, шен ши куьг юьхьа дуьхьал дилла деза цо - шен мерачура аракхоссадала тарлуш долу цинцаш цхьанненна а тIе ца кхетийтаран дуьхьа, хIунда аьлча уллохь а, гонаха а болучарна уьш тIекхетахь цуьнах цатам бера бу царна. Иштта хьоршам тухучу хенахь шен аз таIо а деза - шена гонаха Iачарна новкъарло ярах ларвалархьама.\n13. АллахIан элчано (АллахIера къинхетам а, маршо а хуьлда цунна) аьлла: «Белхалочуьнан хьацар дакъадалале дIало цунна мах».\nСийлахь-Везачу АллахIа бусалба нахана диначу диканех цхьаъ - Цо царна даийтина долу низам ду, доссийна долу ШарI ду, хаддаза бусалба стеган а, цуьнан бусалба вешин а юкъара уьйр хIоттарехь а, хIоттийначул тIаьхьа иза чIагIъярехь а юкъара хуьлуш долу.\nНагахь муьлххачу а цхьана бусалбано мехах болх бан белхало лаьцнехь, Ислам-дино иза лаьцнарг тIехьоьху - болх бан мехах лаьцначунна догIу хьакъ, ша бан безаш болу болх иза бина ма ваьллинехь, хьемза дIадаларна. И сихдан дезаш хиларан къайле хIун ю аьлча - бусалба нахана юккъе цакхетам а, къовсам а, барт эгIар а дан тарлуш долучу массо а бахьанийн некъаш дIакъовлар ду, къахьегна волучу белхалочух зулам юхатохар а ду, Сийлахь-Веза АллахI резавар а ду.\n14. АллахIан элчано (АллахIера къинхетам а, маршо а хуьлда цунна) аьлла: «Уггаре дезаха дешнаш: «ЦIена ву АллахI! Хастам бу АллахIана! Массо хIуманал воккха ву АллахI» («СубхьаналлахIи, валхьамду лиллахIи, валлохIу акбар»).\nБусалба стаг а, зуда а даима а, массо а хенашкахь а шайн Дела хьехош хила беза. Пайхамар (АллахIера къинхетам а, маршо а хуьлда цунна) массо хьелашкахь а хилла Дела хьехош. Уггаре дезах лоруш долу Дела хьехор - хIокху дешнашкахь долу зуькарш ду:\n«СубхьаналлахI, валхьамду лиллахI, ва лаилахIа иллаллахIу, валлахIу акбар».\n«СубхьаналлахI» бохучу зуькаро чулаьцна АллахIана уггаре хаза бен хастам. Оцу зуькаро дацаре до Сийлахь-Везачу АллахIехь тарделла долу массо сакхт а, эшам а. Оцу хьокъехь хьийзаш йолу ерриге шеконаш а йоху дIа.\n«Валхьамду лиллахI» бохучу зуькаро - берриге хастамаш шена бан хьакъ верг цхьа АллахI хилар тIечIагIдо.\n«ЛаилахIа иллаллахIу» бохучу зуькаро - Ша цхьаъ ван хьакъ верг а, Шена лолла дан а, Iамал-Iибадат дан хьакъ верг а цхьа АллахI хилар тIечIагIдо.\n«АллахIу акбар» бохучу зуькаро - Сийлахь-Везачу АллахIал доккха а, деза а, сийлахь а хIума цахилар тIечIагIдо.\nТкъа и дешнаш дерриге а цхьаьнатоьхча, цаьргахь гулло: Сийлахь-Веза АллахI вазваран а, уггаре а хазачу дешнашнашца Цунна хастам баран а, сийлахь варан а, воккха варан а маьIнаш. Цундела хилла и дешнаш уггаре а дезахчу зуькарех я уггаре а дезаха зуькарш.\n15. АллахIан элчано (АллахIера къинхетам а, маршо а хуьлда цунна) аьлла: «Нагахь аьттонехь волучу хенахь хьо АллахI вовза гIертахь - Цунна хьо а вевзар ву бохамехь».\nХIора бусалба стаг а, зуда а АллахIан новкъахь диканна харж еш хила деза. Сийлахь-Везачу АллахIан новкъахь а, шен бусалба вежаршна пайда баран новкъахь а харж еш хила веза хIора бусалба, шен бахам а, къинхьегам а, хан а юккъе а юьллуш. Ткъа шен таро а, аьтто а болучу хенашкахь оцу кепара хиллачуьнца - иза цомгаш хиллачу, гIорасиз виссиначу, аьтто-таро йоьхна виссиначу хенашкахь Сийлахь-Веза АллахI а хир ву кхин а сов комаьрша, кхин а сов дика, кхин а сов къинхетаме.\nНагахь цуьнга муьлхха а цхьа бохам, сингаттам багIахь - Сийлахь-Везачу АллахIа паргIато лур ю цунна, хьалха а воккхур ву Цо иза оцу бохамах, сингаттамах. И дицдеш дика а лур ду Цо цунна.\n16. АллахIан элчано (АллахIера къинхетам а, маршо а хуьлда цунна) аьлла: ««Кхин дела вац, АллахI бен» аьлларг - ялсамане гIур ву».\n«Кхин дела вац, АллахI бен» аьлларг - оцу сийлахьчу дешнийн маьIнах а кхеташ, цуьнан чулацам а бевзаш, шен дерриге тайпанашца Iибадат цхьана Сийлахь-Везачу АллахIана бен а ца деш, оцу дешнаша бохург шен дахарехь лела а деш, цIеначу даггара оцу дешнашна реза а волуш…\nЛамаз дечу хенахь - АллахIан дуьхьа бен ламаз а ца деш, гIурбанна урс хьокхучу хенахь - АллахIан дуьхьа бен урс а ца хьокхуш (я эвлаяан дуьхьа, я пайхамаран дуьхьа а ца хьокхуш)…\nШега муьлхха а цхьа бохам я цатам беача - шега деанарг Сийлахь-Везачу цхьана АллахIа дIаайдаре бен са ца туьйсуш. Шега муьлхха а цхьа бала беача - и бала бухатохар цхьана Сийлахь-Везачу АллахIера лоьхуш...\nИштта хилларг - ялсамане гIур ву.\n17. АллахIан элчано (АллахIера къинхетам а, маршо а хуьлда цунна) аьлла: «Шуна юккъехь диканиг - шена КъурIан а Iамийна, и кхечарна дIахьоьхуш верг ву».\nКъурIан - Сийлахь-Везачу АллахIан къамел ду. И шена Iамош, цо бохург деш, цул тIаьхьа кхечарна и дIахьоьхуш къахьегна верг - бусалба нахах уггаре а диканиг ву. ХIунда аьлча цуьнгахь - АллахIан Жайнахь долу Iилма хаар ду, вуьшта аьлча - Сийлахь-Везачу АллахIан Къамел довзар ду.\nЛай тIевулучух уггаре а дезаниг - Делан Къамел ду, хIунда аьлча оцу чохь ду: нийса хьукма, хаза хьехам, цуьнан ойла еш волучунна шен дахарехь оьшу пайданаш карор долу бакъ дийцарш, ялсаманех а, жоьжагIатех а лаьцна харцонах цIена болу хаамаш, дикачу малекех лаьцна бакъ хабар, къайленаш йийцар, бакъдолу хьикмат. Нийсачу новкъа а нисво цо.\nДерриге а дика хила луучо - КъурIан Iамадойла. Ша уггаре а дикачу, бусалба умматах цхьаъ хила луучо - цуьнца Iамал йойла.\n18. АллахIан элчано (АллахIера къинхетам а, маршо а хуьлда цунна) аьлла: «Некъа тIера новкъа йолу хIума дIаяккхар - сагIа ду».\nБусалба стаг даима а диканиг дендеш а, тадеш а хила везаш ву. Цуьнан дуьхьа АллахIа адам кхоьллина йолу Iалашо ю и. Иман а ду и - дегнаш тодеш долу. Хаза дитт а ду и - бусалба стеган дагчохь кхуьуш долу. Оцу дитто оцу дагчохь хаза стоьмаш дебабо. Iожан дитте терра, вай цуьнан хIу тосу лаьтта, хи а туху. Цуьнан Iуналла а деш, дола дича, цо вайна хаза стоьмаш кхиабо, вай дууш долу Iежаш санна.\nИштта ду иман а, вай цуьнан дола дича - дика Iамал а еш, цIенна дог а, негат а цIандеш, цуьнга вайна хаза стоьмаш далийта. Оцу стоьмех ду - Сийлахь-Веза АллахI резавар, оьмарехь а, рицкъехь а беркат а, шен го тобан лайш еш йолу дика Iамалш а.\nНагахь хьайна новкъахь охьатесна хIума караяхь (нехаш чохь тIоьрмиг я некъа юккъехь тIулг) - догцIена бусалба стаг декхарийлахь ву нах дIасалелачу новкъара иза дIаяккха. И бахьанехь лайна АллахI реза хир ву, нахана и везар а сов дер ду. Бусалба стаг даима а тодеш а, диканиг дендеш а хила веза.\n19. АллахIан элчано (АллахIера къинхетам а, маршо а хуьлда цунна) аьлла: «Ялсамане гIур вац эладитанча».\nЭладита - нахана юккъехь вон къамел даржор ду. И боьха къамелаш бахьанехь нехан барт бохабо, нах вовшашца эгIабо.\nХIора бусалба стаг декхарийлахь ву - дукха къамелаш дарах ларвала. Стеган шен бусалба вешин хьокъехь дог хьагIах а, оьгIазлонах а, цабезамах а, ачонах а дузуш долу эладитанаш-м дуьйцийла а яц.\nЦундела ШарIо дихкина - эладитанаш даржор, хьарам дина - эладита лелочунна а, моттбеттачунна а ялсамане вахар, хIунда аьлча эладитанаш даржор а, элира-бохурш дйицар а - доккха къа ду.\n20. АллахIан элчано (АллахIера къинхетам а, маршо а хуьлда цунна) аьлла: «Нахана баркалле воцург - АллахIана а хир вац баркалле».\nХьайна муьлхха а цхьана стага дика дича - хьо цунна баркалла ала дезаш ву, хьайний, цунний юккъера безам, уьйр, вежаралла, гергарло хаддаза латтийтаран дуьхьа. Цундела ШарIо тIехьоьху баркалле хиларна.\nСийлахь-Везачу АллахIа Ша деллачу ниIматашна Шена баркалле хиларан метта лерина ду - шена дика дина волучу бусалба вешина бусалба стаг баркалле хилар.\n21. АллахIан элчано (АллахIера къинхетам а, маршо а хуьлда цунна) аьлла: «Вайн баккхийнаш лоруш воцург а, вайн берашца кIеда-мерза воцург а - вайх вац».\nБераш декхарийлахь ду - баккхийнаш лара, церан сий дан а, шега диканиг де бохуш мел ду, баккхийчара бохург дан а. Нагахь воккхачо жимачуьнга муьлхха а цхьа хIума де аьллехь (и дар жимачунна маслаIате а, АллахIана муьтIахь хилар декъах а долуш) - тIаккха и бераш декхарийлахь ду цо бохург дан, цуьнца гIиллакхе хила а веза иза.\nКегийрачу асхьабаша (АллахI реза хуьлда царна) шайл а воккхачуьнан хаза ларам беш, олуш хилла: «Ваша! Дада!». Цул а сов, чIогIа оьзда къамел деш а хилла цара баккхийчаьрга, чIогIа гIиллакхе хуьлуш а хилла уьш цаьрца.\nИштта баккхийнаш а бу декхарийлахь - кегийрачаьрца кIеда-мерза хила, берашца къинхетаме хила. Нагахь цаьргара гIалат даьллехь - царна хьеха деза цара нийса дерг. Шеца кIеда-мерза хилар бахьана долуш - воккха хилча, и жиманиг а хир ву шел жимчуьнца кIеда-мерза, шел жимчуьнца къинхетаме а хир ву иза. И бахьана долуш, юкъаралла а, юкъаметтигаш а юзур ю къинхетамах, кIеда-марзаллех, нийсонах, тешамах, дегцIеналлех, бакълерах, гIиллакхах, оьздангаллех.\n22. Пайхамара (АллахIера къинхетам а, маршо а хуьлда цунна) аьлла: «Бусалба стаг - иза шен матто а, куьйгаша а бусалба нахана зулам (зен) ца деш верг ву».\nБакъ волчу бусалба стага зен ца до шен бусалба вежаршна. Муххале а, шен вежаршна зенехь дерг шена гича - декхарийлахь ву иза, хьем ца беш, и дIадаккха, цуьнах шен вежарий ларбан.\nЦундела бусалбано зен дан йиш яц вочу дашца а, эладитанаш даржорца а, моттбеттарца а, гIибат дарца а, сийдоцурш дийцарца а, бага леярца а, сийсазваккхарца а.\nШен куьйга зен ца до бусалбано бусалбанна. Тоха йиш а яц цо цунна, лазо йиш а яц цо иза. Шен куьйга бусалба нахана зенехь дерг дан йиш а яц цуьнан.\n23. АллахIан элчано (АллахIера къинхетам а, маршо а хуьлда цунна) аьлла: «Хаза дош - сагIа ду».\nБусалба стаг декхарийлахь ву шен мотт хаза лебеш хила а, диканиг бен ца олуш хила а, оьзда къамел бен ца деш хила а.\nЦундела бусалба стаг – аьшпаш, пуьташ буттуш хила йиш йолуш вац, шен бусалба вежарех цхьа а сийсазван а, емалван а йиш йолуш а вац иза. Цул а сов, бусалба стаг даима кхечунна дика дан гIерта везаш а, хаза къамел долуш хила везаш а ву.\nХаддаза АллахI хьехош, ша миччахь велахь а, Далла ша гуш вуйла хууш, шен маттехула ара мел даьллачу дашах шен хьесап дийр дуйла хууш, хила везаш ву муьлхха а бусалба стаг. Цундела, АллахI реза веш дерг бен ца олуш, ларвала веза.\n24. Пайхамара (АллахIера къинхетам а, маршо а хуьлда цунна) аьлла: «ОьгIаз ма эха! Ялсамане хир ю хьуна».\nСтагера даьллачу массо а вонийн хьост - оьгIазло ю. Бусалба стаг оьгIазлонах ларвала везаш ву. ОьгIазлоно стаг бIарзво, бакъдерг ца гойтуш. Кхетам чохь ойла ярах а тилаво цо иза.\nЦундела пайхамара (АллахIера къинхетам а, маршо а хуьлда цунна), нахе омра а дина, само йина, оьгIаз ма эха аьлла. Синна хала ду огIазъэхар дита. Иштта цо билгалдаьккхина оьгIазъэхар дитинчунна а, меттахцавоьхначунна а хин йолу ял, ткъа цунна дуьхьал хин йолу ял - ялсамане ю.\nОьгIазло йитар - стаг ялсамане вохуьйтучу Iамалех цхьаъ ю. Ма йоккха ял а, ма доккха совгIат а ду-кха бусалба стагана а, цуьнан вежаршна а, кхин хила йиш а йоцуш, - зенехь долу хIара зулам дитина волчунна.\n25. АллахIан элчано (АллахIера къинхетам а, маршо а хуьлда цунна) аьлла: «Хьайн вешина юьхь-дуьхьал велакъажар - сагIа лоруш ду».\nБусалба стаг шен вешина юьхь-дуьхьал велакъежна хила везаш ву, цуьнца уггаре хазачу кепехь юкъаметтиг лелон а еза цо, бусалба нахана юккъехь диканиг а, догцIеналла а, тешамалла а даржийтархьама.\nЦундела пайхамара (АллахIера къинхетам а, маршо а хуьлда цунна) уггаре а атта некъ билгалбина, бусулба нахана юккъехь безар даржош гIо ден болу, цо аьлла: «Хьан велакъажар».\nСтаг шен вешина юьхь-дуьхьал деккъа цхьа велакъажар ду-кха, самукъанаш а, нахана юккъехь безамаш а даржош. Цул а сов, вайга и лардайтаран дуьхьа оцу тIехь ял а ю йиллина. Цундела ду и велакъажар - бусалба стагана оцу тIера ял а луш, сагIа лерина.\n26. АллахIан элчано (АллахIера къинхетам а, маршо а хуьлда цунна) аьлла: «Къинхетаме волучух - Къинхетамечо бийр бу къинхетам».\nПайхамара (АллахIера къинхетам а, маршо а хуьлда цунна) бусалба нах тIехьоьху - вовшашца къинхетаме хиларна. Цо довзуьйту: нахаца къинхетаме хиллачуьнца - Сийлахь-Веза АллахI а къинхетаме хир волуш хилар, хIунда аьлча - Къинхетамениг ву Иза. Къинхетамалла - Цуьнан куьцех цхьаъ ду.\n27. АллахIан элчано (АллахIера къинхетам а, маршо а хуьлда цунна) аьлла: «Стага Ислам (дин) хаза лелош хиларан (билгалонех цхьаъ) ю - цо (массо) а шех Iотталуш доцург дитар».\nБусалба стаг - шена пайдехь дерг дан гIерташ хила везаш ву, шен бала боцург довза а ца гIерташ.\nЦундела Ислам-дино бусалба стагана само йина - динехь а, дуьненахь а шена пайда бохьун доцург дитар коьрта хиларе кхойкхуш, хIунда аьлча уьш нехан гIуллакхех ду, кхунах Iотталуш а я кхуьнан бала болуш а дац уьш цхьана а агIор. ХIунда аьлча шена шен динехь а, дуьненахь а пайда бохьун доцу гIуллакхашна юкъагIерташ волу бусалба стаг - пайдаза эрна шен хан йойуш ву. Цул а сов, дуккха а къинош долуш хила а тарлуш ду иза юкъа гIерташ дерг - эладитанаш а, моттбеттар а, гIибат а.\nБусалба стаг декхарийлахь ву - шена пайда бохьун болучунна сагатдан. Цундела Ислам-дино оцу стага бусалба дин хаза лелош лерина. Вуьшта аьлча, Сийлахь-Везачу АллахIан ШарIана хаза тIаьхьавазарах лерина ду - муьлхха а бусалба стаг шен бала боцучунна юкъа ца гIертар.\n28. АллахIан элчано (АллахIера къинхетам а, маршо а хуьлда цунна) аьлла: «Шух уггаре диках верг - нахана сов пайдехь верг ву».\nДаима а, нахал тоьлуш а, уггаре дика а лоруш верг - нахана диканаш дийриг а, шегара нахана пайданаш девриг а, шен ницкъ кхачаре хьаьжжина, нахах зен духутухуш верг а ву. Шен даьхнехь а, къинхьегамехь а, хенехь а нахана бIаьрмециг хила йиш йолуш вац иза.\nНагахь, юкъараллера иштта долу вовшех доглазар дIадалахь - цуьнах акха хьуьнан юкъаралла хуьлу: вовшийн тергам а боцуш, вовшашка ла а ца дугIуш, вовшех къа а ца хеташ. И бахьанехь гIийлачуьнан хьакъ дадо, къен стаг ле - мацаллина а, цамгарна а.\nЦундела Ислам-дино - вовшех дог лозуш, бала кхочуш йолу бусалба юкъаралла кхолларна тIехьоьху. Ша-шех воккхавечуьнан а, шен гайна бен сацагатдечуьнан а меттиг хила йиш йолуш а яц оцу юкъараллехь. Цул а сов, бусалба стаг - шена Сийлахь-Веза АллахI резаваре кхача а, Иза оьгIаз гIон волучух генавала а, шена а (хьалхарчу тIегIанахь), нахана а (шолгIа) пайда бохьуш а, дика дохьуш а хила везаш ву. Бусалба нехан лоззучунна дог а лозуш, диканна а, вонна а дакъа кхочуш хила а веза.\nБусалба нах вовшашца - чIогIа гIишло санна хила безаш бу.\n29. АллахIан элчано (АллахIера къинхетам а, маршо а хуьлда цунна) аьлла: «Боккъалаъ, АллахI - тIеххаза ву, хазалла езаш а ву И».\nХIора бусалба стаг декхарийлахь ву - шен васт безаме хилийта а, духар цIена хилийта а, куц-кеп къепе дало а.\nИслам-дино тIехьоьху чоьхьарчу цIанонна а - бусалба стаг гIиллакхе хиларна а, оьзда хиларна а, нахаца юкъаметтиг хаза лелорна а. Иштта арахьарчу цIанонна тIе а хьоьху Ислам-дино.\nАллахIан элча (АллахIера къинхетам а, маршо а хуьлда цунна) ша а хилла кIайн духар тIедухуш а, оба юхуш а, коьрта хIума туьллуш а. Нахана юккъехь массарел а хаза куц-кеп долуш хилла Мухьаммад-пайхамар (АллахIера къинхетам а, маршо а хуьлда цунна), шен месех даьтта хьокхуш а хилла цо. АллахIан элча (АллахIера къинхетам а, маршо а хуьлда цунна) нахана юккъехь шех уггаре а хаза хьожа етталуш хилла.\nШен умматна тIедиллина цо дезачу деношкахь тIе керла духарш дохар. МIараш дIахедае аьлла, омра дина цо, рузбане воьдуш. Шина а Iийдахь лийчар тIедиллина цо. Ламазна хIоттале хьалха ламаз эцар тIедиллина цо. Iибадатех муьлхха а Iибадат дечу хенахь ламаз эцар диканех лерина цо.\nОцу дийциначу дерригенан бахьана - Сийлахь-Веза АллахI тIеххаза хилар а, И хазалла езаш хилар а ду. Далла дукха деза - шен лай хазачу куьцехь хилар, исбаьхьачу суьртехь хилар, безамечу куц-кепехь хилар. Куц-кеп хаза лелор деза лерина хиларе терра, лайнан чухале а ю цIена хила езаш.\n30. АллахIан элчано (АллахIера къинхетам а, маршо а хуьлда цунна) аьлла: «Дин - догцIеналла гучуяккхар ду».\nБусалба стаг - бусалба стеган ваша лоруш ву. Бусалба стага шен бусулба ваша бала боцуш, тIаламаза вита йиш яц - шена цо дечу гIуллакхашкахь а, лелочуьнгахь а гIалаташ деш дуйла хууш хилча, я шена цо Сийлахь-Веза АллахI реза воцург лелош дуйла хиъча. Бусалба стага шен бусалба ваша оцу хьолехь вита янне а йиш яц. Муххале а, декхар ву иза цунна хьехар дан, цIеначу даггара цунна нийса дерг хьеха, иза дикаха долучуьнга нисван, иза нийсачу новкъа ваккха. АллахIа тIебиллина некъ бу и. Ткъа бусалба динан дух - догцIена хьехар дар ду.\nЭлчанаша (АллахIера къинхетам а, маршо а хуьлда царна) шайн къаьмнашна доггаха хьехамаш бина, цара кхайкха а кхайкхина уьш - АллахIе а, АллахIан ШарIе а, цара АллахI воцучунна деш хилла долу лолла дитаре а. Царех терра хьехар деш хила везаш ву хIора бусалба стаг - шен вешина а, шен йишина а, шен доттагIашна а. Нагахь царех цхьаьнгара гIалат даьлла хилар шена хаалахь - иза нийсачу новкъа ваккха веза цо.


Лечон — Википеди\n41°05′11″ къ. ш. 1°17′03″ м. д.HGЯOL\n17,458953 ± 1,0E−6 квадратан километр (2014 шеран 1 январь)\nЛечон картан тӀехь\nЛечон (испан. Lechón) — Испанин Сарагоса провинцин муниципалитет.\nМуниципалитетан майда — 17,458953 ± 1,0E−6 квадратан километр (2014 шеран 1 январь). ХӀордан сизал локхалла 985 ± 1 метр. Дозанашца ю муниципалитеташ.\n55 стаг ↗56 стаг ↗58 стаг →58 стаг ↗59 стаг ↘54 стаг ↗56 стаг\n↘54 стаг ↗57 стаг ↘48 стаг ↗52 стаг ↘51 стаг ↗53 стаг ↗56 стаг\n↘51 стаг →51 стаг ↗53 стаг ↘51 стаг ↘46 стаг\nХьост — «https://ce.wikipedia.org/w/index.php?title=Лечон&oldid=5230005»


NGC 5356 — Википеди\nNGC 5356, 2MASX J13545842+0520009, UGC 8831, IRAS 13524+0534, MCG+01-35-052, IRAS F13524+0534, PGC 49468, SDSS J135458.45+052001.4, UZC J135458.5+052001, Z 1352.4+0535, Z 46-1, 2MFGC 11231, LEDA 49468\n0,004613 ± 4,0E−5, 0,005\n1436 ± 2 километр в секунду\n13ч 54м 58,422с\n+5° 20′ 0,98″\nNGC 5356 — Дохкаллин а, седарчийн гуламийн а керла юкъара каталогехь ягарйина галактикаш.\nWikiSky-da NGC 5356: DSS2, SDSS, GALEX, IRAS, Водород α, X-Ray, Астрофото, Харита, Изображение\n↑ Lemonias J. J., Schiminovich D., Thilker D., Wyder T. K., Martin D. C., Seibert M., Treyer M. A., Bianchi L., Heckman T. M., Madore B. F. et al. The space density of extended ultraviolet (XUV) disks in the local universe and implications for gas accretion onto galaxies (инг.) // The Astrophysical Journal Letters — IOP Publishing, 2011. — Vol. 733. — P. 74. — ISSN 2041-8205; 2041-8213 — doi:10.1088/0004-637X/733/2/74 — arXiv:1104.4501\nХьост — «https://ce.wikipedia.org/w/index.php?title=NGC_5356&oldid=5060033»


Кто ставил двигатель 4JB1 на jmc1051 ? - Форум китайских грузовиков\nСообщение Андрей Рязань » 23 окт 2019, 12:37\n:Привет всем, подскажите кто  в курсе, можно поставить  на jmc1051 двигатель от исузу 4JB1или это яморой?\nRe: Кто ставил двигатель 4JB1 на jmc1051 ?\nСообщение Гость » 23 окт 2019, 12:39\nTime: 0.440s | Peak Memory Usage: 13.67 МБ | GZIP: On


Кадыровн гонан инстаграм-аккаунташ яржориг еза машен ло\n12 миллион стаг язвелла йолчу шен агIонехула инстаграм-блогеро Литвин Михаила еза машен кхайкхийна ша гергарло мел лелочу нахаца «доттагIалла» тесначунна. Ткъа иза язвелла йолчу I37 аккаунташлахь итт сов ю Нохчийчоьнан куьйгалхочун Кадыров Рамзанан гонерчу нехан, боху obzor.io ресурсо.\nБлогеро язбала нах кхойкхучу аккаунташлахь ю, масала, КадыровгIеран аккаунташ: Рамзанан зудчун Меднин а, воьIан Iелин а, йоьIан Iайшатан доларчу модин цIийнан а, уллера гаргарчу кхечийн а аккаунташ.\nХьалхо хаам баьржира, Нохчийчоьнан куьйгалхочун доьзал бу социалан машанашкара шайн аккаунташ яржорхьама машанашкарчу конкурсашкахь дакъалоцуш, аьлла. Акаунташ шорйийириг делира КадыровгIара алссам ахча, хIораннан цIарх 400 эзар сом а луш. Цунах лаьцна журналисте Дудь Юрийга шен интервьюхь дийцира репера Моргенштерна.\nИнстаграмо 2017 шарахь дихкира Кадыров Рамзанна шен ресурсашкахь аккаунт лело. Американ санкцешна буха иза нисваларца дуьйзира бахьана Инстаграмо. 2018 шарахь Кадыров агIо юхасхьаелла воьлча, ца магийра иза дан.


Сент-Андре-Фаривилле — Википеди\nСент-Андре-Фаривилле (фр. Saint-André-Farivillers) — Францин гӀала-коммуна, лаьтта О-де-Франс регионехь. Коммунан департамент — Уаза. Дозанашца йу Бовуар (Уаза), Бонвилле (Уаза), Кампреми, Нуае-Сен-Мартен, Сент-Езуа, Вандей-Капли. ГӀалин бахархой французаш бу. Официалан Французийн мотт бу.\nХьост — «https://ce.wikipedia.org/w/index.php?title=Сент-Андре-Фаривилле&oldid=5187384»


🔹УТРОМ И ВЕЧЕРОМ ЧИТАЕМЫЕ АЗКАРЫ.🔹 Это как крепость защи…\n🔹УТРОМ И ВЕЧЕРОМ ЧИТАЕМЫЕ АЗКАРЫ.🔹\nЭто как крепость защищает от всего плохого.\n1. ﷽🌙 *АллохIу ла́ ила́хIа илла́ хIувал хьаййул къоййу́м, ла́ таъхузухIу́ синатув-вала́ навм, лахIу ма́ фиссама́ва́ти ва ма́ фил ард, манзаллази́ йашфаIу IиндахIу илла́ биизнихI, йаIламу ма́ байна айди́хIим ва ма́ холфахIум, ва ла́ йухьи́тIу́на бишай-им мин IилмихIи́ илла бима́ ша́ъ, васиIа курсиййухIуссама́ва́ти вал ард, ва ла́ йау́духIу́ хьифзухIума́, ва хIувал Iалиййул Iазыым"* -1 раз\n*"Алло́хIумма анта робби́ ла́ ила́хIа илла́ анта, халакътани́, ва ана Iабдука, ва ана Iала́ IахIдика ва ваIдика мастатIаIту, аIу́зу бика мин шарри ма́ санаIту, абу́-у лака биниIматика Iалаййа, ва абу́-у бизанби́ фагIфирли́, фаиннахIу ла́ йагIфируз зуну́ба илла́ анта"* -1 раз\n*"АIу́зу бикалима́тиллахIит-та́ммахI, мин кулли шайтIо́нин ва хIа́ммахI, ва мин кулли Iайнин ла́ммахI"* -1 раз\n*"Алло́хIумма инни́ ас'алука Iилман на́фиIа́, ва ризкъон тIоййиба́, ва Iамалан мутакъоббала"́* - 1 раз\n*" Къул хIуваллохIу ахьад. АллохIус-сомад. Лам йалид ва лам ю́лад. Ва лам йакуллахIу́ куфуван ахьад"* -3 раза\n*"Къул аIу́зу бироббил фалакъ. Мин шарри ма́ холакъ. Ва мин шарри гIо́сикъин иза́ вакъоб. Ва мин шарриннаффа́са́ти фил Iукъод. Ва мин шарри хьа́сидин иза́ хьасад"* -3 раза\n*" Къул аIу́зу бироббинна́с. Маликинна́с. Ила́хIинна́с. Мин шаррил васва́сил хонна́с. Аллази́ йувасвысу фи́ суду́ринна́с. Минал жиннати ванна́с"* -3 раза\n*"АIу́зу бикалима́тилла́хIит-та́мма́т мин шарри ма́ холакъ"* -3 раза\n*"Субхьа́наллахIи ва бихьамдихIи, Iадада холкъихIи, ва рида́ нафсихIи, ва зината IаршихIи, ва мида́да калима́тихI.*-3 раза утром.\n*"АллохIумма Iа́фини́ фи́ бадани́, АллохIумма Iа́фини́ фи́ самlи́, АллохIумма Iа́фини́ фи́ басари́, ла́ ила́хIа илла́ анта*-3 раза\n*Алла́хIумма инни́ аIу́зу бика минал куфри вал факъри, ва аIу́зу бика мин Iаза́бил къобри,ла́ ила́хIа илла́ анта*-3 раза\n*"БисмиллахIил-лази́ ла́ йадурру, маIасмихIи шай-ун, фил арди, вала́ фиссама́и вахIувас'сами́Iул Iали́им*-3 раза.\n*"Роди́ту биллахIи роббан, ва бил исла́ми ди́нан, ва би Мухьаммадин соллаллохIу IалайхIи ва саллама набиййа*-3 раза\n*АстагIфируллахIа ва ату́бу илайхIи*-100 раз\n*"Субхьа́наллохIи ва бихьамдихIи*- 100 раз\n*"АллохIумма солли Iала́ Мухьаммад, ва Iала́ а́ли Мухьаммад*- 100 раз\n*"Ла́ ила́хIа иллаллахIу, вахьдахIу ла́ шари́ка лахI, лахIуль мульку, ва лахIуль хьамду, ва хIува Iала́ кулли шай-ин къоди́ир* -100 раз\nКаждый из этих Азкаров имеет основание в достопочтенных хадисах Пророка. В хадисах сказано о достоинствах каждого из них! Если человек будет читать эти Азкары каждое утро и каждый вечер, между тем вспоминая Всевышнего, то АллахI будет оберегать его от: неприязни людей, сглаза, одержимости, колдовства и других плохих вещей.\nАллахI будет оберегать того, кто их прочел утром - с утра до вечера, если же вечером - то до следующего утра!


Ханлар (гӀайре) — Википеди\n40°18′15″ къ. ш. 50°03′05″ м. д.HGЯOL\nазерб. Xanlar adası\nХанлар (азерб. Xanlar adası) — Каспий-хӀордан чуьра гӀайре, иза ю Азербайджанан долахь.Бакун архипелаган юкъара цхьа гӀайре. ГӀайренна угар гергахьара латта ду Гум гӀайре.\nХьост — «https://ce.wikipedia.org/w/index.php?title=Ханлар_(гӀайре)&oldid=4978173»


Ге (Еперне гуо) — Википеди\nГе (Еперне гуо)\nГе (Еперне гуо) (фр. Gaye) — Францин гӀала-коммуна, лаьтта Гранд-Эст регионехь. Коммунан департамент — Марна. Дозанашца йу Лентель, Ла-Шапель-Лассон, Шише (Марна), Мариньи (Марна), Плер (Марна), Кед, Сен-Реми-су-Бруа. ГӀалин бахархой французаш бу. Официалан Французийн мотт бу.\nХьост — «https://ce.wikipedia.org/w/index.php?title=Ге_(Еперне_гуо)&oldid=6743668»\nХӀокху агӀонна тӀаьххьара хийцамаш бина: 2021, 16 октябрь, 07:30.


Вестрик-е-Кандьяк — Википеди\nВестрик-е-Кандьяк (фр. Vestric-et-Candiac) — Францин гӀала-коммуна, лаьтта Бретань регионехь. Коммунан департамент — Гар. Дозанашца йу Бовуазен (Гар), Буассер (Гар), Ле-Каяр, Юшо (Гар), Вовер, Вержез. ГӀалин бахархой французаш бу. Официалан Французийн мотт бу.\nХьост — «https://ce.wikipedia.org/w/index.php?title=Вестрик-е-Кандьяк&oldid=6733898»\nХӀокху агӀонна тӀаьххьара хийцамаш бина: 2021, 15 октябрь, 18:30.


Мила Ву Одессехь Путинна ТIелатар Кечдеш Хилла Осмаев Адам?\nОьрсийн "Хьалхарчу Канало" гайтинчу видеосуьртан тIехь гойтуш ву Осмаев Адам ву боху стаг, Украинин Къайлахчу Сервисо лаьцна иза оьрсийн премьер-министрана Путин Владимирна тIелатар дан кечдеш хиллера аьлла, Одесса, 2012\nОдессехь лаьцна латточуьра дIахецна Путин Владимирна тIелатар дан кечам беш хиларна бехке вечу Осмаев Адаман да, Асламбек. Карарчу хенахь Адаме барт хоттуш бу Оьрсийн Федералан Кхерамазаллин Сервисан талламхой. Цуьнга хIинца деш долу хаттарш кхечу гIуллакхца доьзна ду – 2007-чу шарахь Нохчийчоьнан куьйгалхо Кадыров Рамзан вен хиллачу Iалашонца. Мила ву Осмаев Адам? Муха хьакхавелла ву террорца доьзначу гIуллакхашца, Британехь тоьллачу университетехь доьшуш хилла жимастаг?\nОьрсийчура «Хьалхарчу Телевизионан Канало» хаам бинера оршот дийнахь, оьрсийн премьер-министрана Украинехь нохчаша кечдеш хиллачу тIелатарх лаьцна. ХIинца кхин цхьацца хIума тIекхетта цу гIуллакхана.\nШинарин буса лаьцначуьра дIахецна, Путинна кечдечу тIелатарна куьйгалла дарна бехке озийначу Осмаев Адаман да Асламбек. Цу хьокъехь Маршо радиога дийцира, шен Осмаев Аминца оршот дийнахь хиллачу къамелана тIе а тевжаш, Оьрсийчохь арадолучу «Коммерсант» газетин журналисто Мурадов Мусас.\nМурадов Муса: Цуьнца аса къамел дечу хенахь, оцу кIентан да лацаран хьокъехь дийцира цо. Украинехь шен кIантах лаьцна хаам беъча, цунах Iоттаделларг къастон вахана хилла иза. Цигарчу Iедалша иза а лаьцна хилла цхьацца хIума хата. Кхано, да, оцу кIентан гIуллакхех цхьана агIора хьакхалуш воций гучудаьлча, сийсара дIахецна.\nМаршо радио: Осмаев Адам – Нохчийчура политикехь жигара декъашхо хиллачу Осмаев Аминан вешин кIант ву. I995-чу шарахь Нохчийчоьнан Лакхарчу Кхеташонан гIантда хилла ву Осмаев Амин. I996-чу шарахь Федерацин Кхеташонан декъашхо, 2000-чу шарахь цо урхалла дира Путин Владимиран харжамийн штабана.\nШа Осмаев Адам, дийцарехь, 2005-чу шарахь араваьлла Нохчийчура. Британехь тоьллачу университетехь экономика а Iамийна цо, амма чекх ца яьккхина. Оьрсийн хаамийн гIирсаша леррина дуьйцу, «Осмаев Адам Лондонехь маьждиге ихна, цундела, террорца боьзначу нахаца уьйраш тасаелла хилла цуьнан», бохуш.\nИ тайпаниг тIе ца дуьту Осмаевн доьзало. Коммерсант газетин журналисто Мурадов Мусас дийцира цунах лаьцна.\nМурадов Муса: Массо заманахь (оьрсийн) Iедална чIогIа муьтIахь болуш, Iедалан балхахь болуш, доьзал бу иза. Нохчийчохь Iедалан белхашкахь хилла а, хIинца болуш а бу уьш. Нахана дика бевзаш доьзал ма бай и ОсмаевгIеран доьзал. Оцу кIантаца дерг, цхьаццанхьа иза тилвеллехь я галваьлла, цхьана тобанах а кхетта Iехавеллехь а, цунах дикка кхиина вац ша элира цуьнан девашас.\nМаршо радио: Янукович Виктор Украинин президент хIоьттичхьана дуьйна гуттар а уллера цхьанабелхаш беш бу Украинера Къайлахчу Сервисан белхахой Оьрсийчура ФСБеца. ХIинца а цара кхайкина Одессе а бахана, Осмаев Адаме барт хоттуш бу оьрсийн къайлахчу сервисан векалш. Амма, кхечу 2007-чу шарахь хиллачу гIуллакхехула.\nИ гIуллакх дикка девзаш ду. 2007-чу шарахь Толаман дийнахь Москох теракт ян Iалашо йолуш бара аьлла лаьцнера Москох бехаш а, доьшуш а хилла нохчийн кегийрахой: Батукаев Iумар а, Хамиев Лорс а, Мусаев Руслан а, Осмаев Адам а. Цаьрга бехк кховдийнера, уьш, цкъа делахь, Москох теракт кечъеш хилла хиларна а, шолгIа, Кадыров Рамзан вен Iалашо йолуш хиларна а. Талламо бахарехь, уьш Умаров Доккин куьйга кIел хиллачу диверсин тобанна юкъабогIуш а бара. Хiетахь Осмаев дIахийцира, бехк кховдон бух ца карийна.\nНохчийн кегийрахойн бехк хилар тIечIагIдан цхьа а тоьшалла доццушехь, бехкаш кхечу тIегIане а даьхна, чохь яха хенаш туьйхира царна. И гIуллакх ду хIинца ФСБено карладаьккхинарг.\nОцу юкъанна, Оьрсийчохь а, Украинехь а беламе а даьккхина дуьйцуш ду, Путинна дан кечдеш хилла боху тIелатар. Цуьнан харжамаш тIе мосузза кхочу хуьлуш ду ишттаниг бохуш, «кечдинчу тIелатарийн» хьесапдо интернет-жигархоша.\nУкраинерчу Порто-Франко зорбан гIирсан журналиста Маршо радиога дийцира, Украинехь цу хааман мах муха хадабо.\nАлександр Галяс: Цкъа, украинин олигарх эккхийта гIерташ бара эли. Юха, Одессехь адам дукха гуллучехь. ТIаккха боху, "хIан-хIан, Одессехь хIумма а эккхийта бохкуш бацара, дIо Москох эккхийта гIерташ бара"... Ма-дарра аьлча, цхьа боккха гIурт бу-кх. Со цхьа жимма тIаьхьакхиъна цу гIуллакхана. Кхеташ волчу стагана беламе хIума ду иза. Терроризм - вуон хIума ду да-м. ХIокху гIуллакхуо шина даггара ойла кхуллу - цхьа пиар-гIулч-м яц те иза, олий.\nПутинна кечдеш тIелатар дар бохург шеконе дуьллучеран трахь Iаламат дукха ду. Цунах «ца тешарш коьрта дика бац аьлла» мах хадийна оьрсийн «Хьалхарчу канало» а, Путинан Владимиран зорбан-секретаро Песков Дмитрийс а.\nМила Ву Путинна ТIелатар Дан Кечлуш Хилла Боху Осмаев?


Ажевиль (МоьгӀт а, Мозель а) — Википеди\n49°01′55″ къ. ш. 5°51′41″ м. д.HGЯOL\nАжевиль (МоьгӀт а, Мозель а)\nАжевиль (фр. Hagéville) — Францин гӀала-коммуна, лаьтта ГгӀанд-Эст регионехь. Коммунан департамент — МоьгӀт а, Мозель а.\nДозанашца йу Шамбле-БуьсьегӀ, Дамвиту, ДоммагӀтен-ла-Шоссе, Сен-Жульен-ле-ГогӀз, Ксонвиль, Лашоссе.\nХьост — «https://ce.wikipedia.org/w/index.php?title=Ажевиль_(МоьгӀт_а,_Мозель_а)&oldid=7808570»\nХӀокху агӀонна тӀаьххьара хийцамаш бина: 2022, 7 февраль, 14:56.


ГIалгIайчоьнан лидер Евкуров Юнусбек, Москоха зорбан-конференци луш, 16Заз2013\nГIалгIайн махкахь, хьаькамийн иттанаш гергар нах а, пенсионераш а дIабаьхна балхара, республика куьйгалхочуьнна Евкуров Юнус-Бекан омарца. Экономика кхиорна а, коррупци лахъярна а дина боху иза.\nМасех бутт бара, ГIалгIайн мехка куьйгалхочо Евкуров Юнус-Бека, эскархочуьнна амалехь омар а делла, махкахь и болх болийна. Коррупци лахлур ю, экономика кхиор ю аьлла хеташ дара цунна, шай белхан меттигех пенсионераш а, цхаьцца лаккхарчу даржхоша, балха схьаэцна болу церан гергар нах а дIабаьхча.\nХIинца жамI дина оцу белхан. 51 стаг гучваьлла, цхьацца министраллашкахь а, федерала урхалшкахь а, цигарчу хьакамийн гергара даржхойх болу. Уьш дIабаьхна балхара. Иштта, цIа хьажийна, кхин бахьан а ца дуьйцуш 60 шо а кхаьчна пенсехь берш а. Уьш 107 стаг ву.\nОцу болийначу балхах лаьцна вистхуьлуш Евкуров Юнус-Бека, тидам бина, хIора стеган белхан говзалла талла а толлуш дIабахь безаш бу иза аьлла. Цуьнах лаьцна цхьацца эксперташна, ца хета, пайда бера ду аьлла. ХIунда аьлча, вайнехан, гергарлонийн уьйранаш дукха чIогIа ю,Iедалах кхералла. Ша а цхьана хенахь лаккхара даржхо хиллачу, хIинца пенсехь волчу Манкиев Бамтгирийс иштта элира цуьнах лаьцна.\nМанкиев Баматгири: «Ша болх бечу метте, могIарера белхахо а балха схьаэца йиша йолуш вац кхузахь цхьа а куьйгалхо. Республика куьйгалхочуьнна администрацигахула бен хуьлуш дац иза. Вайнах ма ду вай. Нахана дIахоуьйтуш хIумш ду хIорш.\nИшколехь болх беш волу хьехархо 60 шо кхаьчна аьлла дIаваьккхича, муха хира ду? Лор а 60 шо кхаьчча пенсии вохуьйтуш ма ца хуьлу. Говзалла лоьро дуккхачу а шерашкахь Iамо ма еза. Пайден хIумш дац уьш».\nГIалгIайн махкахь коррупци яьржина хиларна тидам бо Манкиев Бамтгирийс. Иштта, кхачамбацарш долчу меттехь, къамелашца хIума талура дац, элира цуо оцу политик.\nМанкиев Бамтгири: « Яхь а йолуш, говзалла а йолуш, белхахой кIезга бу. Нахана дуьйцуш хабарш ду иза. хIума лачкъочу а, коррупции а йолчу меттехь, къамелаш пайденна ма дац. Оцу хабарах, Iовдал берш-боьлу, хIекъал дерш-боьлху. Кху махкахь, мел долу хIума лачкъош ду».\nЕвкуров Юнус-Бека болийна болх нийса хеташ болу эксперташ а кIезга бац, амма, цара а, билгалдоккху, пенсионер валахь а, я хьаькамийн гергара валахь а, иза балхара вуохавалле, цуьнан говзалла юьста еза аьлла. Иштта хетачарех ву меттигера политолог Акиев Тимур. Цуо иштта элира цуьнах лаьцна.\nАкиев Тимур: «Ойла йина хIума-м ду цу юккъахь. Со массо а хаттарна тIехь, агIонча ву, хIора стеган, мах а хадош бан беза и болх аьлла. Цуьнах компании ян ца еза, пенсионераш дIабохуш, церан мета, къона берш дIахIиттош. Пенсионераш-говзанчаш бу. Уьш кIезга а бу кхузахь.\nИштта хьехархой а бу. Церан говзалла шерашкахь гулъйина ма ю. Царна санна, къоначу хьехархочунна хуур дуй, дешархой кхио? ТIеоьцуш хила безаш бу и болх. Цундела, со реза ву, белхахой хуьйцуш хиларна, амма, иза, хьекъалца дан деза».\nМахкахь болчу даржхойн белхан говзалла хаза неха санна лоха ю аьлла мах хадабо Манкиев Баматгирийс. И хIума дустуш уьш оьцуш а бац, иза дуьстина, уьш бохор а бац, аьлла хета цунна.\nМанкиев Баматгири: «Нохчийн-ГIалгIайнчоьнан уггаре а боккхачу пачхьалкхан бахамехь куьйгалхо болх бина ас 28 шо долчу хенахь. 33 шо долуш, кIоштан пайртийн комитетан коьртехь а вара со. Нах ас-м ца баьхна балхара дIа. Стаг балхара дIа а ваьккхина, гергар стаг ас схьаэцна вац. ХIинца болчара, ша верг дIа а воккхий, кхиберш схьаоьцу шайна.\nКхетам болуш болх бац цара беш берг. Кхечу пачхьалкхера цIаеънера сан йиша. Белгехь Iаш ю иза. Кхузахь, цьа исправка схьаэцна цуо : Манкиев Мадина Багауддинович» аьлла ду цу тIехь язйина. Ас боху, хIара хIун ду? Юха а яхана, кхиерг яьккхира цуо. Уьш бу-кх, кхара бухар берш дIа а богIуш, балха схьаоцуш берш».\nПачхьалкхехь а, дуьненахь а гIарбоьвлачу экономисташа а, кхечу эксперташа а, цхьана озаца билгалдоккху, Оьрсийчохь Iедалан система, коррупцийн зIенаш тIехь хIоттина ю бохуш. Цу юккъера цхьа чуьг хадахь, иза ша ерг харцарна кхерам бу.\nТкъа, коррупци латторхьам, бухарчо, лакхарчуьнга ахчанаш дал деза, ткъа, иза даккха, низамаш а дохош болх бан беза. И болх беш, кIедачу а хууш, мерзаниг а юуш хила веза, таханалера Оьрсийчуьра даржхо. Масала, цхьана юккъараллийн цхьанатохаралло таллам а бина, къастина, муьлха гIенташ, хIун мах а луш оьцуш ду хьакамаш аьлла.\nКъаьсттина, МОЭК олучу, Москохара энергетикийн компанийн хьаькам тIехууш долу гIентан мах 10 эзар долларе хьалагIуртуш буйла. Нохчийчоьно а хаьржина боху, цхьаннах 65 эзар сом а луш 10 гIант. Ткъа, Красноярск кIоштерчу администрацино эцна, кхечаьрга хьаьжча, дораха гIенташ. Амма, 135 кила еза хIума ловш хила дезаш ду уьш.


Мартиньярг — Википеди\n44°02′41″ къ. ш. 4°10′41″ м. д.HGЯOL\nМартиньярг (фр. Martignargues) — Францин гӀала-коммуна, лаьтта Бретань регионехь. Коммунан департамент — Гар. Дозанашца йу Крювье-Ласкур, До (Гар), Нер (Гар), Сен-Сезер-де-Гозиньян, Сент-Етьенн-де-л'Ольм, Везенобр. ГӀалин бахархой французаш бу. Официалан Французийн мотт бу.\nХьост — «https://ce.wikipedia.org/w/index.php?title=Мартиньярг&oldid=5171715»\nХӀокху агӀонна тӀаьххьара хийцамаш бина: 2020, 7 октябрь, 16:52.


Рамкур (Па-де-Кале) — Википеди\nРамкур (фр. Ramecourt) — Францин гӀала-коммуна, лаьтта О-де-Франс регионехь. Коммунан департамент — Па-де-Кале. Дозанашца йу Гошен-Верлуен, Круазетт (Па-де-Кале), Круа-ан-Тернуа, Отклок, Ерленкур, Ерлен-ле-Сек, Сен-Поль-сюр-Тернуаз, Сиракур. ГӀалин бахархой французаш бу. Официалан Французийн мотт бу.\nХьост — «https://ce.wikipedia.org/w/index.php?title=Рамкур_(Па-де-Кале)&oldid=5180943»


Композитор, илланча Келоев Iиса (Швеци): Нохчийчоь яцахь, со а вац...\nШвеци -- Iиса Келоев, композитор, илланча, дуккха а иллийн автор, 03Ман2013\nДекъастанарчуй, дуьненан цхьацца маьIашкахулий бехачу нохчий вовшашка йолу марзо совъяккха, уьш бовзийта ойла йолуш, «Шун оьзда гIиллакхаш – даймехкан безам бу» цIе тиллина рубрика юкъаяккха сацам бина «Маршо Радионо». Духьара дийцар хир ду Швецехь вехачу композиторх Келоев Ιисах лаьцна.\nIиндагIаш - Бисултанов Апти\n12 шо даьлла, дог дерриг а Нохчийчохь а лаьтташ, Келоев Iиса Швецехь веха. Цигахь цо кхуллу иллеш тов цΙерачу иллиалархошна. Масала, иштта локху Ιисас Германехь вехачу нохчийн поэтан Бисултанов Аптин дешнаш тΙехь кхоьллина вай ладоьгΙна «ΙиндагΙаш» илли Соьлж-ГΙаларчу Ахмадова Хьавас.\nIндагIаш - Бисултанов Апти, Келоев Iиса, Ахмадова Хьава\nIисага вай доьхур ду шен кхолларалла маца, муха, стенгахь кхиа йолаелла.\nКелоев Iисас шех лаьцна дуьйцу\nПоэташца алссам гергарлонаш латтадо Келоев Ιисас интернетехула а, телефонехула а. Туркойчохь вехачу байтанчин Амагов Доккин дешнашца иштта илли кхоьллина цо, масала.\nПондарча - Амагов Докка\nТуркойчуьрчу поэта Амагов Доккас дозалла до шен композиторца Келоев Ιисаца тасаделлачу гергарлонах.\nАмагов Доккас дуьйцу Келоевх лаьцна\nИштта мах хадабо вайн децΙахь, Веданахь, вехачу, шен дешнаш а эшаре дерзийначу Келоев Ιисан а, цуьнан похΙман а поэта Яралиев Юсупа.\nЯралиев Юсупа дуьйцу Келоевх лаьцна\nИштта довха дош ала лиира Келоев Ιисах лаьцна, и санна, тΙаьххьара 8 шо ша Швецехь доккхуш, меттигерчу а, ингалсан а меттанашкахь шен тептарш арадохуш вехачу поэтна Юсупов Ιилманна а.\nЮсупов Iилмана дуьйцу Келоевх лаьцна\nДешан говзалле кхиинчу поэташа шех лаьцна мухха а дийцахь а, цхьа а куралла яц композиторан, иллиалархочун Келоев Ιисан шеца, цо тΙех доккха хΙума а ца лору ша дийриг. Иза нохчалла шегара ца дожийтархьама а, иза кхечеран амалшка кховдорхьама а веха.\nКелоев Iиса: Коьртаниг - Нохчийн мотт Iалашбар\nНохчийчохь гуьйре - Юсупов Iилман\nКомпозитор, илланча Келоев Iиса