Гьеммише э жергей пушолуьгьо | Форум Кавказкой музыки и культуры народов Кавказа - Druzya.com\nГьеммише э жергей пушолуьгьо\nЭ товун ведилуье одомигьой хэлгъ иму, комигьоки ведировундет э гIуьзет чуькле хэлгъ имуре, иму омбар нуьвуьсдебирим э нуботлуье верэгъгьой гозит иму.\nГьелбет, келете одомигьо омбар дануьсденуьт э товун энугьо, оммо эри дануьсдеи жовоне эрхэгьо, чуьжире барасигьо угьо овурдетге эри социальни-экономически параменди неки шегьер иму, гьемчуьн республикеймуш, иму эдее шинох сохденим э угьоревоз.\nЕки эз гIуьзетлуье корсохгьой эн колхозни гуьрдномегьо э 40-80-муьн салгьо, э товун комики изму мере воисдени ихдилот сохде, бу Азиз Хазанович Гильядов.\nАзиз Гилядов хьэсуьл омори 1-муьн май э 1912-муьн сал э дигь Джерах Республикей Догъисту, э кифлет косибе ранжбер. Э 1929-муьн сал варасде бэгъдо 7 класс хундеире э школе, э путевкей комсомол гуьре уре фуьрсоренуьт эри диеш зевер сохде дананигьой соводире э Московски землеустроительни техникум э нум Калинин. Э вэхд унжо хундеи э десдей однокурсникгьой хуьшдеревоз рафдени э Казахстан эри гуьнжуьндеи картгьой мескенгьоре эри эз песи вокурде колхозгьо ве совхозгьо.\nЭ 1932-муьн сал, варасде техникуме уре фуьрсоренуьт э кор э геолого-разведочни бюро э шегьер Махачкала, эзумбэгъдоиге э отдел землеусторойствои эн Дагнаркомзем.\nЭз 1932 те 1934-муьн салгьо э теклифи обком партии гуьре Азиз Гилядов гировунди топографически коргьо э дорум ве софун Догъисту, гуьнжуьнди картгьо эри ошгорлуь сохдеи хушхоллуье жигегьоре эри вокурдеи колхозгьо ве совхозгьо.\nЭ 1934-муьн сал А.Гилядов вихде оморени сернуьш управленией жилищни-кооперативни хьэрмэхьлугъи «Зэхьметкеш». Э рэхьберьети эну гуьре вокурде оморебируьт хунегьо э кучей э нум Ленин, 3-муьн Интернационал, Гагарин ве хуне экуьнди богъче э нум Киров.\nЭз вэхд 1936-муьн те 1944-муьн сал Азиз Хазанович кор сохди э е ченд жогьобдорлуье жигегьо: директор Бюро технически инвентаризациеи, рэхьбер Водкантрест, рэхьбер ремконторе ЖЭУ, сервор горкомхоз, гьемчуьн политрук эн Догъистонлуье Краснознаменни флотилие (1942-1943).\nЭ май 1944-муьн сал – гуьнжуьндегор ве директор тозе вокурде оморебугьо совхоз э нум М.Дахадаев.\nЭ июль 1946-муьн сал э гъэрор бюро Дербентски райком ВКП(б) уре норенуьт сернуьш эн колхоз э нум Каганович. Гереки гуфдире омбар четин бу эри эну инжо эри кор сохде, чуьнки бэгъдовой довгIо вес нисе сохдебу не одомигьо, не технике ве пес мундебу эз гьемме. Райком ВКП(б) телеб сохди, ки э кутэхьэ вэхд овурде эз гьемме песмундебугьо колхозе э гуьнжо. Эз сер суьфде Азиз Хазанович сер гирдени эри гуьнжуьнде дусдлуье коллектив. У сер гирд эри гешде-офде дуьруьсде ве номуслуье жофокешгьоре. Э вихде оморебугьо актив диреморенуьт синогълуье онгурбогъдоргьо: Исаев Мамри, Давыдова Гульбогьор, Ирмияев ЕшэгIие, Рафаилов Авнил, Новахов Авдалим, Абрамов Исай, Давыдов Мухоил ве диеш. Абрамов Соломон Захарьяевич бу хэтод комсомольски гуьрдномей колхоз. Сервор эн десдей зенуне, эжеки дебируьт Мазалту Исаева, Гъуьзуьргуьл Давыдова, Мазалту Рувинова, Тамара Юнаева, норе оморебу Гуьлбогьор Давыдова. Гьеммей эни одомигьо эеки э жовоне сернуьшевоз э келе эшгълуь ве келе жогьоблуьиревоз жофо кеширет ве ведиревунденуьт колзоз ишуре э еки пушолуьгьо, ве зиндегуни колхозникгьо расирени э хубе овхьолет. Э 1948-муьн сал колхоз расирени э келе барасигьо, э хотур комики веноре оморени э республикански тэхдей гIуьзети. Тэхуьл онгури увэхди расиребу экуьнди 300 центнергьо эз гектар. Эри э буьлуьнде гъэдер мэхьсуьлет онгури расире э артгьой 1948-муьн сал колхозникгьо вегирдебируьт хубе пулгьо.Чор звеньевой эни колхоз Гуьлбогьор Давыдова, Мамри Исаев, Исай Исаев ве Мардахай Исаев вегирдебируьт буьлуьнде нум Игид Жофои Социалисти, ве дуь колхозникгьоре бэхшире оморебу орден э нум Ленин.\nБэгъдевой е ченд вэхд Азиз Хазанович гуьрд сохдени хоригьой эн колхозгьой э нум Ленин, Сталин, Каганович, Ворошилов э е совхоз э нум «Рэхь эки коммунизм». Хоригьой эни гуьрд биребугьо совхоз сер гирдебу э Араблинке ве варасдебу э дигьбон Догъистонлуье Огни. Э состав тозе совхоз дарафдебу дуь парандегьолуье фермегьо, дуь шир-моллуье фирмегьо ве корхонегьой шоробсохи, еки эз комики гьисди дербентски корхоней шоробсохи. Э базей совхоз «Рэхь эки коммунизм» гуьнжуьнде оморебу гIилмлуье производственни десде эз Догъистонлуье гIилмлуье-исследовательски институт хозяйствой хоригъуллугъсохи. Э Москов совхозе «Рэхь эки коммунизм» хуб дануьсдебируьт ве гIуьзет сохдебируьт. Унегуьре суьфдеи девилеетлуье делегациере эз Албание ве Болгария министерствой хозяйствой хоригъуллугъсохи СССР фуьрсоре оморени э Дербенд.\nГереки гуфдире, ки кор сохде э келе дуьруьсди ве номуслуьиревоз Азиз Хазановиче гьеммише бири метлеб эри зиед сохде дананигьой соводи хуьшдере. Э 1963-муьн сал у хунде бегьем сохдени Догъистонлуье институт хоригъуллугъсохире.\nГIуьзетлуье жофой Азиз Гилядович гъиметсуьз не мундебу. Эри э келе жобордиревоз кор сохде уре бэхшире оморебу буьлуьнде нум «ГIуьзетлуье онгурбогъдор РСФСР», «ГIуьзетлуье грамотегьо» эн Президиум Верховни Совет Догъисту, медаль «Эри оброной Кавказ», эри дуьруьсде жофои э вэхд Буьзуьрге довгIой Ватани ве е ченд юбилейни медальгьо.\nОммо воисдени гуфдире, э гъэйгъукеши сернуьш дебу неки производственни коргьо, гьемчуьн эри эну мерэгълуь бируьт пуьрсуьшгьой жофои, соводи ве форигъэти колхозникгьо. Омбаре жовоне колхозникгьоре у фуьрсоребу эри хунде ве гъобул сохде зевери дананигьой соводире. Э войгей эну гуьре э 1955-муьн сал э Дербенд вокурде оморебу стадион э трибунегьоревоз эри томошесохдегоргьо эри 7 гьозор жигегьо (стадион «Урожай» э куче э нум Буйнакски). Эз песи стадион тозеден вокурде оморебу эри 10 гьозор жигегьо. Футбольни команде эн совхоз» Рэхь эки коммунизм» се гиле биребу чемпион эн меркезлуье совет эн добровольни спортивни общество «Урожай» РСФСР э возиреи футбол.\nСовхоз «Путь эки коммунизм» э рэхьберьети А.Х.Гильядов гуьре ченд гиле бири бэхшвегир эн бирмуннуьшигьой ВДНХ СССР.\nЭ бирмуннуьшигьой ве барасигьой хуьшде совхоз се гиле бэхшире оморебу суьрхине медальгьо ве е медаль нуъгъреи ВДНХ СССР. Азиз Хазановиче дебу келе хьуьрмет э гIэрей могьлугъ ве район, у е ченд гиле вихде оморебу депутат эн шегьерлуье ве районни Совет депутатгьой хэлгъи ве бэхшвегир Пленум эн горком ве райком КПСС.\nВ 1974-муьн сал А.Х. Гилядов рафдени э верзуьшлуье форигъэти хуьшде. Оммо э динжи, корсуьз нуьшде нисе дануьсде ижире дуьлтиже одоми, чуьн Азиз Хазанович, унегуьре гIэре не доре у гьегенеш рафдени эри кор сохде.\nЭз 1974-муьн те 1979-муьн сал А.Х. Гильядов кор сохди директор эн завод блокгьой дивори эн Главдогъистонстрой. Э 1978-муьн сал э овхьолет жунсогъи хуьшде гуьре А.Хазанович гирошдени эри кор сохде чуьн жигегир эн директор эн совхоз «Рэхь эки коммунизм» ве кор сохдени унжо те 1988-муьн сал те песини рузгьой зиндегуни хуьшде.\nЭ эхир статья воисдени гуфдире, ки холисе ватанхогь А.Х.Гилядове дебу келе хьуьрмет неки э гIэрей корсохгьо, гьемчуьн э гIэрей кифлет хуьшдеш. Верзуьшлуье гIэилгьо эн верзуьшлуье бебе, чуьн Людмила Азизовна, Александр Азизович ве Вячеслав Азизович э дуьруьсдиревоз рафдет рэхь бебере ве овурдет гIуьзет ве хьуьрмет эри хэлгъ хуьшде.\nГьелбет, иму боворлуьним, ки чендгъэдер эрхэгьош не гирошдуьтгеш, э ер гьемватанигьойму , хэлгъ иму, гIэилгьою гьеммише мидомунуь чуьн товуше едигори, нум гъэгъигъэтлуье ватанхогь ве дуьруьсде жофокеш Азиз Хазанович Гильядов.


Home Программы МАДИНА ЮСУПОВА ПЕСНЯ ЛАДОГ1А СКАЧАТЬ БЕСПЛАТНО\nЧеченские песни Мадина Юсупова Ладог1а. Новинки музыки Eminem — Good Guy ft. Tove Lo — Cycles. Мадина Юсупова хунда йо те ойла New Kinolar Olami Mp3. Мадина Юсупова Ладог1а New полная версия — Скачать mp3 бесплатно. Alan Walker — Different World feat.\nШикарная новинка Мадина Юсупова йог1ур юсуповч те зама New Мадина Юсупова Ладог1а New полная версия — Скачать mp3 бесплатно. Мадина Юсупова ма гена вели хьо.\nМадина Юсупова Лар йоцу безам New Мадина Юсупова песпя йо те ойла New Мадина Юсупова хунда йо те ойла New Band Odessa американо Mp3. Слушайте и качайте музыку в хорошем качестве. KB — Die Rich feat. Мадина Юсупова Ладог1а New полная версия Mp3. Eminem — «Kick Off» Freestyle. Караоке Сергей Лазарев Так красиво Mp3. Чеченские песни Мадина Юсупова Ладог1а Mp3.\nЧеченские песни Мадина Юсупова Бекхан. Мадина Юсупова Ладог1а New полная верия. Rita Ora — Keep Talking ft. DMCA Связаться с нами. Miley Cyrus Young M. Поиск любой песни, топ альбомы по странам и свежая музыка на Mp3itune! Eminem — Good Guy ft.\nМадина Юсупова сборник песен Все самое лучшее. City Hunter Ep 25 Mp3.\nПеред загрузкой вы можете просмотреть любую песню, для этого наведите курсор и нажмите на кнопку — Слушать или Скачать — для загрузки mp3 песни высокого качества. На моей ракете не кури Mp3.\nAriana Grande — thank u, next. Мадина Юсупова Ладог1а New полная верия.\nЧеченские песни Мадина Юсупова Ладог1а » Скачать или слушать бесплатно в mp3\nМадина Юсупова сборник песен Все самое лучшее. Intro Pain Onna Tape Mp3. Мадина Юсупова Шуточная New Nikelle Bad Boy Mp3.\nThe — Acoustic. Мадина Юсупова д1а бели вай безам New На нашем сайте вы можете прослушать и скачать музыкальные композиции в mp3 бесплатно. Мадина Юсупова нена к1ант New


Мултимедиа - Маршо Радио\nШинари-де 31 ГIуран-бутт 2019\nГIуран-бутт 31, 2019\n25 шо ду «Керлачу Шеран тIом» хилла, Тайпанийн дов луьстуш ю ГIалгIайчоь\n25 шо ду «Керлачу Шеран тIом» хилла, Тайпанийн дов луьстуш ю ГIалгIайчоь, «Мемориална» гIуда тоьхна юха а, Мехкаршна юьхьах дIовш диттинарг (Керланаш кечдеш иллюстрацина пайдаоьцу Маршо Радион архивех а, официалан сайташкарчу материалех а).\nНохчийчоь, Соьлж-ГIала, Тахане\nКерлачу Шарна кечйинчу Соьлж-ГIала нохчийн ярташкара, гIаланашкара нах лелла ца Iа – хаало цигахь луларчу мехкашкара баьхкина хьеший а. Шахьарара таханлера сурт гойту Маршо Радион корреспондента.\nГIуран-бутт 30, 2019\nМаршо Радион тIаьххьара керланаш (30.12.2019)\nКиллер шен эксархойх хийцина Зеленскийс, ХьаьжцIа кема лелар ду, БIов къовсуш стаг вийна ГIалгIайчохь (Керланаш кечдеш иллюстрацина пайдаоьцу Маршо Радион архивех а, официалан сайташкарчу материалех а).\n«Ялор ярий аш нохчех йоцу зуда?»\nМаршо Радион корреспондента теллира, нохчех йоцу зуда ялор а, кхечу къомах волучуьнга нохчо яхар а муха туьду Соьлжа-ГIаларчу кегийрхоша. Кеп-кепара дара жоьпаш.\nБазалгана гонах даздарш\nМассех де ду Соьлжа-ГIалин а, кIошташкара а бахархой мехкан Коьрта Базалг лаьттачу майдана лела. 40 метр лекха а, 11 метр шуьйра а ду База. 8 эзар тайниг а, 6 километр гирляндаш а оьхкина цунна тIе, мэрино бечу хаамца.\nГIуран-бутт 27, 2019\nГутаевн арз дар харцдо, Кадыровх летар ву Емельяненко\nГутаевн арз дар харцдо, Кадыровх летар ву Емельяненко, Петербургехь кхеле озийна нохчо (Керланаш кечдеш иллюстрацина пайдаоьцу Маршо Радион архивех а, официалан сайташкарчу материалех а).\nАлматахь доьхначу кеманчохь 14 стаг велла\nКазахстанан полицино бинчу хаамца, Алматара Нур-Султане даха гIоттуш доьхначу Fokker 100 кеманчохь велла 14 стаг. И хаам рогIехь тIечIагIбеш оцу хьукмато гайтинарг а ду изза терахь. Могашаллин министралло а боху велларг 14 вахархо ву.\nНохчийн грамматика 3 минотехь (Терахьдош, I дакъа)\nМуха яздо терахьдешнаш, кепаш муха хуьлу церан? ХIун дагахь латто деза уьш нийса яздан?\nГIалгIайчу дIайигина Ажигова Iайша\nЕарийдийнахь магасхой бахара Ажигова Iайша ган мехкан аэропорте. Москварчу дарбанцIийнехь ах шо даьккхира дейишас етташ кхаьбначу йоIа, денлурдоцу куьйг дIа а даьккхина, цIаяийтина иза лоьраша.\nХьиджабаш лелораш лоьцу Таджикистанехь\nДушанбехь лоьцуш бу хьиджабаш йоьхна зударий.\nГIуран-бутт 26, 2019\n4000 гIуда тоьхна Нохчийчохь гIашлошна, 2020 шарахь язлур ю газ, ток а, хи а\n4000 гIуда тоьхна Нохчийчохь гIашлошна, 2020 шарахь язлур ю газ, ток а, хи а (Керланаш кечдеш иллюстрацина пайдаоьцу Маршо Радион архивех а, официалан сайташкарчу материалех а).\nГIуран-бутт 25, 2019\nПрокурор Гутаев лаьцна, Шемарчу йийсархоша гIо доьху\nПрокурор Гутаев лаьцна, Шемарчу йийсархоша гIо доьху (Керланаш кечдеш иллюстрацина пайдаоьцу Маршо Радион архивех а, официалан сайташкарчу материалех а).\nВакцинаци ярх сертификат дацахь Нохчийчохь дихкина юкъарчу транспортца дIасалела а, маьждигашка, туьканашка эха а\nНавальный Алексейн сайт дIакъевлина Роскомнадзоро\nТIаьххьарчу дийнахь-буса Къилбаседа Кавказехь 75 стаг велла коронавирусах\nАмерикан эскарийн Иракъера Iалашо ерзарх дIакхайкхийна Байдена\nСтаврополера полисхо верна бехкевечо шен йиша йийна а хилла хьалхо\nКоронавирусана дуьхьал массарна а прививкаш яр тIедожийна Кадыровс\nДагестанерчу блогерна Mercedes елла Кадыровс\n"Нохчийчуьрчу радикалан террорхоша" шен Ниццера вилла дIалаьцна, аьлла Ротенберган хиллачу зудчо\nКадыровн цIарах шайна школа йе ца баьхна Сербин бусулбанаша\nСтаврополан кIоштахь полисхойн хьаькам вийнарг Нохчийчуьра хиларх шеконаш ю\n"Бизнесна «тхов латтабо» кадыровхоша". Нохчийчуьра белхазалла\nПайхамарна карикатураш ехкинарг велла Данехь\nВакцина яйтар тIедожийна Кадыровс\nКадыров а, Дагестанера блогер Хасбик а


Купить виниловую наклейку кханда Сикхизм на авто, стекло машины. Магазин наклеек StickerPRO. Доставка по России бесплатно.\nГлавная » Религия » Наклейка кханда Сикхизм\nНаклейка кханда Сикхизм\nСмотрели: 868 Производитель: S.Pro\nНаклейка кханда Сикхизм.


Пейрьер — Википеди\n44°34′32″ къ. ш. 0°19′04″ м. д.HGЯOL\n▲281 стаг (2018 шеран 1 январь)\nПейрьер (фр. Peyrière) — Францин гӀала-коммуна, лаьтта Аквитани регионехь. Коммунан департамент — Ло а, Гаронна а. Дозанашца йу Мирамон-де-Гиен, Камб (Ло а, Гаронна а), Лашапель (Ло а, Гаронна а), Пюиссерампйон, Сейш. ГӀалин бахархой французаш бу. Официалан Французийн мотт бу.\nХьост — «https://ce.wikipedia.org/w/index.php?title=Пейрьер&oldid=5178437»\nХӀокху агӀонна тӀаьххьара хийцамаш бина: 2020, 7 октябрь, 23:22.


Аврикур (Мёрт а, Мозель а) — Википеди\n48°38′41″ къ. ш. 6°48′21″ м. д.HGЯOL\nАврикур (Мёрт а, Мозель а)\nАврикур (фр. Avricourt) — Францин гӀала-коммуна, лаьтта Гранд-Эст регионехь. Коммунан департамент — Мёрт а, Мозель а. Дозанашца йу Аврикур (Мозель), Фулькре, Аменонкур, Инье (Мёрт а, Мозель а). ГӀалин бахархой французаш бу. Официалан Французийн мотт бу.\nХьост — «https://ce.wikipedia.org/w/index.php?title=Аврикур_(Мёрт_а,_Мозель_а)&oldid=6649683»\nХӀокху агӀонна тӀаьххьара хийцамаш бина: 2021, 29 сентябрь, 20:23.


Гонаха Европа, хIусамехь – Нохчийчоь ю? Доьзалехь ницкъбарна дуьхьала муха лаьтта Къилбаседа Кавказера мухIажарш\nКъилбаседа Кавказера баьхкинчу мухIажарийн доьзалашкахь ницкъбар къаьсташ хилар билгалдоккху, тховкIело йоьхучаьрца болх бечу эксперташа а, волонтераша а. Цхьанатоьхначу Къаьмнийн Организацин мухIажарийн гIуллакхашкахула йолчу Лакхарчу комиссариатан рапортца а догIуш, стохка коронавирусан пандемин муьрехь доллу дуьненахь а лакхадаьлла го зударшна а, мехкаршна а тIехь Iазап латтор. ХIинццалц а хьал дика ца лаьттинчу Къилбаседа Кавказера схьабевллачу зударийн доьзалашкахь кхин а тIе чIагIделла го хьал, Кавказ.Реалиица къамел динчаьрга ладоьгIча.\nМуха лардан деза шаьш Европерчу мехкашкахь хIусамехь ницкъбарх хаьттира портало зударшка а, социалан белхахошка а, юристашка а.\nБерлинехь ехаш ю Нохчийчуьра еана Марьям. Ши шо хьалха лайна цо доьзалехь бала. ЦIийнда летара цунах. Иза йитинчул тIаьхьа а кочара ца волуш, летара иза. Новкъахь иза йогIу-йоьду ларйой, дуьхьал волий, еттара цо Марьямна, бераш схьадоьхуш. ВорхI а, исс а шераш ду цуьнан шина кIентан.\nШен гергарачу нахехула а цхьана хIинца а шена Iаткъам беш схьавогIу хIусамда хилларг бохуш, дуьйцу Марьяма. Iадаташца аьлча, бераш ден лоруш ду, амма нана кхоьру берийн дех, хIетте а ши кIант дIавала реза а яц иза.\n"Германера Югендамт олу социалан хьукмат ю берашна тIехь Iуналла ден коьрта векал. Лурчаха берашца цхьана кхечу гIаларчу шелтерехь дIалачкъийнера со. Доккха са даьккхира ас хIетахь. Нохчийчохь бехачу цуьнан наха хьийзайора со: "Хьо йитина зуда ю, шайн стеган бераш дIало, уьш цуьнан ду" бохуш. Ша кхеле ваханера иза, цигахь латкъамаш бинера цо, бертаза цуьнга дIаделлера бераш. Цхьана баттахь а, эха баттахь а ца гира суна сайн ши кIант. ТIаккха кхелаш хилира, экспертизаш яйтира. Дас етта шайна бохуш, аьрзнаш дора бераша, эххар а психолого соьца бераш дуьтуш сацамбира, амма кхело бакъонаш йийкъира тхуна юкъахь", - дийцина мухIажаро.\nГерманерчу нохчийн диаспоре а гIо дийхира ша боху Марьяма, ткъа цигахь дайн гIиллакхашка хьажий, хIума де аьлла, хьехнера цунна.\n"Германин, Кавказан доттагIаллин ЦIийнан куьйгалхочуьнга Эккехард Массе орца дехча бен гIуллакх ца хилира сан. Цо кхеле кехат дахьийтира, суна даймахкахь кхерам лаьтта, бераш эцна, цIа яха дагахь яц иза аьлла", - дуьйцу Марьяма.\nТIаххьара шех хIусамда летча, адвокате елира иза. Эххар а талламбаро а, кхелаша а, социалан хьукматаша а хьесап дира, рогI-рогIана пхиппа де луш берашца хан яккха дена а, нанна а. Цул тIаьхьа дена арздан буьйлабелира кIентий. Карарчу хенахь Марьям тIечIагIдан хьийза, берийн дас царна тIехь шога къизаллаш лелош хилар. Дегара бакъонаш дIаяхийта гIерта иза.\nГерманехь шена а, шен доьзална а политикан тховкIело яларе сатуьйсуш Нохчийчуьра Арслан ладоьгIуш Iен пхи шо зама ю.\n"Меттигаш нисло, мухIажаран шен зудчуьнца дов долий, оцу сохьта йоллу инстанцеш царна тIетасалуш, - боху цо. – Дукха хан йоццуш лулахочун дов даьллера цуьнан хIусамненаца. Цо оьгIазвахначохь тIара тоьхнера зудчунна. Социалан хьукматашка цхьаммо дIахьедина хиллера цунах, ткъа вуьйш жигара схьахьаьвддера. Зудчо бакъдинера шена тохар, тIаккха берашца цхьана дIайигина, цхьанхьа лачкъйина латтийнера иза. Ши де даьлча юхаеанера и зуда шен хIусамда волчу. Цхьацца хьехарш деш, къамелаш а дина витира иза, ткъа зудчунна хьехнера, юха иштаниг далахь, хьаьнга орца деха деза. Сан лулахочо боху, тIаккхахула тухур яц ша, къамел дах ца деш, юьтур ю иза".\nКавказ.Реалиица къамел динчунна хетарехь, Оьрсийчуьра баьхкина мухIажарш мел а хала дIаоь Европан Iер-дахарх, цунна хетарехь, "бераш куьйгакIелара ца довлийтархьама" тохар нисло.\n"Сайн берех ца лета со, йа сайн зудчунна а ца могуьйту ас царна тIе мохь хьекхар. Сан зудабераш шайн денанна аз айдан гIерта со чохь вацахь, цо качбина бу уьш. Берана тохар, нийса метод ца хила а тарло, амма иза шайн лаамна тIера валарна кхоьруш, тIе куьйг дахьар нисло ден-ненан", - дуьйцу Арслана.\nМеттигерчийн гIиллакхех лаьцна мухIажаршна ледара дийцарна хила тарло и хьовзамаш аьлла, тешна ву Арслан: "Дай-наной цхьана курсах чекхбаха безара, царна хьоьхуш. Нагахь санна, кхузахь кхечу мехкашкара нах тIеоьцуш хилча, интеграци еш гIодан ма деза цара. Полицица муха хила веза а хьеха деза. Нагахь санна, Оьрсийчуьрчу полицица конфликташ хилла хьо кхуза веанехь, кхузахь а цхьа кIезигчу хIумана тIехула хьо лацахь, цунах боккха сингаттам ма хуьлу. Даймахкара полисхойх ведда веъначу мухIажаран ницкъахошкахьа йолу психологин юкъаметтиг дика ца хуьлу, ткъа царна моьтту иза шайна духьал ву".\nГерманехь социалан хьукматехь болх бинчу, шен цIе яккхийта дуьхьал хилира иза, порталца къамел динчунна хетарехь, къаьсттина тIеIаткъам бо доьзалехь барт эгIарна пандемино а, локдауно а, цуьнца доьзна, бан болх цахиларо а.\n"Да балхахь вац, хIунда аьлча, хIинца а бакъо ца елла цунна, ткъа нана бер дина цIахь хуьлу. Шен амале хьаьжжина, и стаг доьзал хьийзон волало. Иштта хан-зама дIайоьду мухIажаран статусе хьоьжучун. Уьш бехачу меттигах доьзна хьулу дуккха а хIума. Цхьатерра гIуллакх дIадоьдучу шиннах - цхьанна "позитиван" кехат ло, вукхунна "негативан" документ. Ас болх бечу меттигехь доьзална юкъа ца гIерта хьийзара", - дийцина къамел динчо.\nЕвропехь оцу кепарчу гIуллакхашца болх бечу адвокато бахарехь, доьзалехь ницкъбо аьлла хетачу, халчу хьелашкахь, берийн Iуналла дечу белхахоша цхьана баттахь терго латтайо оцу билгалбаьллачу доьзална тIехь.\n"МаьIна ишта ду: хьовсур ду, тидам бийр бу. Цул тIаьхьа шайн тIехь лаьттачу хьукмате дIахоуьйту, бакъ дац, бераш дикачу хьолехь ду, дегара йа ненера гIалат даьлла хилла, мила ву гал ца волуш, олий. Шайгара ледарло яларх мукIарло дан пайден дац оцу системана. Цундела, бераш кхерамехь долуш, амма кехаташ тIехь дерриг а кхачам болуш нисло. Йа дех-ненах цхьахволчо меттиг хуьйцу, ша цхьаммо тIаьхьаваьлла, лоьхуш ву олий. Социалан хьукматаша, шен дахарна кхерам болу дела дина цо иза олу. Цхьана а агIор и бакъ ду дац хаа, талла аьтто бац. Шен бераш ган луучу вукхо беттанашкахь лоьху къайлаваьлларг", - дийцина адвокато.\nМасала, паргIатчу Финляндехь, мухIажарш гучубевлча, доьзалехь хуьлучу конфликташка кхечу кепара хьуьйсу социалан белхахой аьлла хета экспертна: "Со ца кхетара тоххара, дай шайн берашца цхьанакхетачу заманчохь социалан центрашкахь координатор юкъахь стенна хуьлу, нана гучуяьлча - корера жалюзеш дIа хIунда къовлу, ткъа дена тIехула цхьана ханна догIа стенна туху. Цхьана дийнахь шен хиллачу зудчунна урс хьаькхна хиллера стага, цундела иштта барамаш лелон буьйлабелла хиллера социалан белхахой кхузахь".\nКавказан мехкашкарчу зударша а, мехкарша а цхьанхьа а аьрзнаш ца до, йа доьзалера дIа а ца боьлху, цо дийцарехь: "Цхьа наггахь бен хуьлуш хIума дац иза. Цхьана тобанашца воьзна хуьлу дукха хьолахь стаг, иза ницкъе ву массо а агIор диллича а, шен уьйраш ю цуьнан, контакташ ю. Аьрха амал йолу зуда тиларчу яхна аьлла, дIакхайкхон атта ду цунна. Ткъа доьзал къовсучу тIамехь ницкъе верг тоьлу".\nДукха хьолахь зудчунна дозанаш деттарца долалуш ду хIусамехь ницкъбар аьлла, тешна ву юрист: "Цкъа цхьана нохчийн хIусамехь хьошалгIахь вара со. IиндагIаш санна суна уллохула дIаиккхира цуьнан зуда а, йоI а. Тхойша чувоьдуш хьалхаиккхира иза, шеца хьаша ву, шайн коьрта йовлакхаш тахка цаьрга дIаала. Боршачу стаге вистхилар а - цхьа доккха эхье хIума лору цара. ЙоI жима ю, Хельсинкехь дуьненчу яьлла ю иза. Чуьра арайолу иза – гонах Финлянди ю, хIусаме юхайогIу – цигахь шога дозанаш детта Нохчийчоь ю".


Что значат кольца на пальцах у девушек. Истинное значение колец на пальцах у женщин: характеристики\nГлавнаяРазноеЧто значат кольца на пальцах у девушек\nКакие значения приобретают кольца на пальцах у женщин? Что значат кольца на пальцах у девушек\nВидео: Значение кольца на среднем пальце у девушки


Лист Л63 10,0х600х1500 м: продажа, цена в Караганде. Металлические листы от "ТОО Караганда Систем - Цветной металл." - 40283197\nЛист Л63 10,0х600х1500 мВ наличии


ДампьегӀгӀ-ан-БуьгӀли — Википеди\n▼1452 стаг (2019 шеран 1 январь)\nДампьегӀгӀ-ан-БуьгӀли (фр. Dampierre-en-Burly) — Францин гӀала-коммуна, лаьтта ЦентгӀ — ЛуагӀан атагӀа регионехь. Коммунан департамент — ЛуагӀе.\nДозанашца йу МонтегӀо, Ле-Шу, Лион-ан-Суьльяс, Ле-Мулине-суьгӀ-Солен, Невуа, Узуе-суьгӀ-ЛуагӀ, Сен-Гондон.\nХьост — «https://ce.wikipedia.org/w/index.php?title=ДампьегӀгӀ-ан-БуьгӀли&oldid=7828391»


NGC 1370 — Википеди\nNGC 1370, MCG-03-10-013, IRAS 03330-2032, IRAS F03329-2032, ESO 548-48, PGC 13265, 2MASX J03351457-2022250, GSC 05880-00885, ESO-LV 548-0480, NVSS J033514-202243, 6dFGS gJ033514.6-202225, SGC 033301-2032.3, PSCz Q03330-2032, LEDA 13265, APMBGC 548-039+024, Gaia DR2 5100784219648409728\n0,003546 ± 9,3E−5\n1053 километр в секунду\n3ч 35м 14,5479914537с\n−20° 22′ 25,502491766″\nNGC 1370 — Дохкаллин а, седарчийн гуламийн а керла юкъара каталогехь ягарйина галактикаш.\nWikiSky-da NGC 1370: DSS2, SDSS, GALEX, IRAS, Водород α, X-Ray, Астрофото, Харита, Изображение\n↑ NGC/IC (English). NGC 1370.\nХьост — «https://ce.wikipedia.org/w/index.php?title=NGC_1370&oldid=5056008»\nХӀокху агӀонна тӀаьххьара хийцамаш бина: 2020, 3 июль, 01:41.


Кто-то имел дело с таким девайсом? (2/2) / Кузовщина\nКто-то имел дело с таким девайсом? (2/2)


Прибрежни (Аштаркханан область) — Википеди\n46°50′47″ къ. ш. 47°36′06″ м. д.HGЯOL\nПрибрежни (Аштаркханан область)\n↘107 стаг (2010)\nПрибрежни (оьрс. Прибрежный) — Российн Федерацин Аштаркханан областан Енотаевкан кӀоштан юкъа йогӀу эвла.\nЕнотаевкан кӀоштан нах беха меттигаш\nКӀоштан центр: Енотаевка\nБереговой • Блошной • Ветлянка • Владимировка • Волжски • Восток • Госпитомника • Грачи • Екатериновка • Замьяни • Ивановка • Ики-Чибирски • Козинка • Копановка • Косика • Ленино • Михайловка • Николаевка • Никольски • Новострой • Прибрежни • Пришиб • Промыслови • Сероглазка • Табун-Арал • Фёдоровка\nХьост — «https://ce.wikipedia.org/w/index.php?title=Прибрежни_(Аштаркханан_область)&oldid=5011794»\nХӀокху агӀонна тӀаьххьара хийцамаш бина: 2020, 25 май, 09:15.


ГӀамбуьгӀель — Википеди\nГӀамбуьгӀель (фр. Ramburelles) — Францин гӀала-коммуна, лаьтта О-де-ФгӀанс регионехь. Коммунан департамент — Сомма.\nДозанашца йу БьянкугӀ (Сомма), СегӀизи-Буьле, ФгӀамикугӀ, МагӀтеннвиль, ГӀамбуьгӀ, Сен-Максан, ВильгӀуа (Сомма).\nХьост — «https://ce.wikipedia.org/w/index.php?title=ГӀамбуьгӀель&oldid=7824820»


Категория: ЧРИ Дата публикации Автор: Admin Просмотров: 3768\nДля раздела НАХОЛОГИЯ, автор Асламбеков Сулейман.\nОчень мало сведений найдёшь ты мой читатель по теме Дурдзукетия. Почему?\nВо-первых, потому, что государство «Дурдзукетия» заложен нахоязычными племенами и не вписывается в общую схему российской конструкции мироустройства на Кавказе, особенно на Северном Кавказе. Дурдзукетия и Аланийа есть единые и неразделимые части одного этносостава. Разницей лишь в том, что дурдзуки пришли (мигрировали) первыми из области хурритской Манны, а аланы пришли из центральной области Урарту в будущий Ал-Бан (в его северо-западную часть - Аран). Оттуда, ещё позже они переместились на Северный Кавказ, но уже как аланы (и они, не ираноязычные как нам стараются вдолбит и внушить. Да, в их языке есть какие-то элементы, оставшиеся ещё с 2-хтысячелетия до нашей эры от соприкосновения арии и праиранов).\nВо-вторых, начиная с 23 февраля 1944 года, и по сей день горы Чечни и Ингушетии есть запретная зона для автохтонов. Зато русским генералам и офицерьё, превратившиеся в «чёрных копателей», есть чем хвастаться перед гостями своих личных музеев. Современный русский Закон позволяет пограничникам иметь пятикилометровую полосу вдоль границы для его охраны. Но вместо этого они создали там полигоны и зону недоступности в некоторых местах до 30 км. Там где размещены войсковые части превращены в опасные свалки. Идёт тотальное разрушение экосистемы и древних памятников архитектуры вайнахского народа.\nВ-третьих, вайнахским учённым запрещено, заниматься древней историей после 16 века. В АН России имеется нелегальный запрет по этому поводу. И потому, нашей подрастающей научной молодёжи (многие даже и не подозревают) суют неперспективные темы для дипломных работ и диссертации, или же вспомогательные вопросы (доводя из них удачных, до уровня диссертаций) для закрепления своих фальсификаций. Варвары из Вайнахской среды (гробители собственной истории – новые «винорадовцы» и «кузнецовы») щедро финансируются и им благоприятствуют там, где есть интерес сатанистов. Нашими руками, идёт ложные обоснования, типа в Ищёрском был Семендер – столица Хазарии, или же Магас (МаIас, Ма-Iа-с. «Угол, где осел Ма») располагался в Осетии.\nОдна из таких тем (неперспективный), есть вопрос Дурдзукетии (нах м. «Дур-дукъ-тIе»), где я хочу довести до читателя-вайнаха, что у нас нет времени для перетягивания короткого «одеяло истории». Она нам подсунута специально - короткую.\nСправка: Дурдзукетию соединяли с Закавказьем, в том числе напрямую с Грузией такие известные проходы через горы как Дарьяльский, Хуландойский, Асинский, Аргунский. В настоящее время в Ахметовском районе Грузии живут такие вайнахские племена (ваьрры) как майстинцы, мелхистинцы, хилдыхароевцы, дышнинцы, фяппинцы, джераховцы. Этническая граница между местами проживания чечено-ингушских племен и современных грузин проходит по линии от Башламского узла до стыка границ Грузии, Дагестана и Чечни, до гор Тебулос-МТА (Тюлой-лам) и Диклос-МТА (Доко-Лам) в одну сторону, истоков Ассы и до гор в верхней части течения реки Терек в другой.\nХуландойский район (шарои) ведет в Тушетию, на Парсму, Аргунский проход – на Хевсуретию, в Панкисское ущелье. Асинское в Кистетию. Самый главный проход – Дарьяльский, здесь проложена Военно-Грузинская дорога, а она, в свою очередь, соединяет со всеми основными транспортными магистралями Грузии. Дарьяльский проход связывал вайнахов с грузинами при совместном отпоре и наказания завоевателей разных времён. К примеру, совместными усилиями был дан отпор нападение в 736-738 гг. полчищ Мервана ибн-Мухаммеда. На данном этапе, из этого ущелья вытеснены не только вайнахи, но и грузины.\nВ Панкисское ущелье, обратно перекочевало много вайнахов во время монголо-татарского нашествия (XII-XIII вв.), а также во время опустошительной агрессии Тамерлана (Тимур. XIV в.). Известна жесточайшая война Тамерлана за овладение Дарьяльским ущельем в 1394 году. Ущелье охранялось совместными усилиями грузин, вайнахов, да и осов. Полчищам Тимура удалось прорваться в долину Арагви, но овладеть им так и не удалось. В 1400 году Тамерлан вновь предпринял попытку и опять потерпел поражение.\nВо все времена, нахи проживали не только на северном, но и на южном склоне Большого Кавказа в лице таких племён как пшавы, тушины, хевсуры, санаары, сваны и т.д.\nМногие древние поселения нахов на территории Грузии сохранились только как каменные развалины.\n«Сан дешархо! Сан ойланах кхета, хьуна йовза еза, историн тIехуле мукъне а. Ткъа исторех кхета, ахьа шеконе эца деза, цуьнан, кхузаманан баххаш. Иза, хьан хьалхара гIулч хира ю, бакъдерг лохачу новкъахь». /Яздинарг/.\n(нах м. «Дур-дукъ-тIе»; гIазкх. маьIна, «крепость/башня + на гряде/наверху»;\nш.оь. 5-гIа бIешо – 2-гIачу бIешаран юьхь. Этнониман оьмар: ш.оь. 5-гIа бIешо – 18-гIа бIешо.\nШирачу оьмаран 580-гIачу шарахь йоха йолаеллачу Урарту пачхьалкхара бахархой а, цу махкана нацкъара кIошташкахь деха нах-меттан ваьрраш а, Къилбседа Кавказе сехьадийла долало, аренан тайпанаш юхатухуш, Дон («Танаис», «Ванаксвиль») тIекхаччалца олалла хIоттош. Царех, цу аренан ваьрраша дуьххьара йоккху цIе, «Ван» олуш хиллачух тера ю. Иза гучадолу вайна, «Инглинах лаьцна Сага» (гIазкх. маьIна, «Сага об Инглинах» олу тептар яздинарг ву Снорри Стурлусон /1178-1241шш) олучу тептаро деш долу а, кхин долу а тешаллаш хьесапе дехкича. Цу аренан тайпанашца къийсам латтийна «ванан» цхьа дакъа царех дIаийнехь а, важа, онда, «Дурдзукин Барт» («Дур-дукъ-тIе») кхуллура болу дакъа, лаьмнашка юхадаьллачух тера ду. Цуьнан бахьана хила мега, Iаламан хиламо кхоьллина, я шайн этноорам ларорца дуьйзина, дIакъаьстина долу дахар дезар.\nЛакхара сурт-таблици тIехь вайна гойтуш ду, прадурдзукаша шайн дахаран исторехь, неврехьа дина кхалхаран некъаш. Дуьххьара, иза нисделла 712-гIачу, ш.оь. шарахь, ассирийцашна эшна «манаш», цара, Тил-Гаримме (Таргома-ГIала изза Мелитена) лаъмаза дIакхалхийча. ШолгIа кхалхар нисделлачух тера ду, Урартун паччахьалла духачу муьрехь.\nАхдаьлла лела аренан ваьрраш: «каспи», «праутти» (ист. гутти), «лега», «андиIа» олу юкъараллаш дIакхелха «Талышан», «Муганан» аренашка а, иштта «Жимачу», «Йоккхачу Кавказан лаьмнин» когашкара атагIашка а. Цу муьрехь, кхин хьецалуш неврехьа кхелхиначух тера бу, шайх «дурдзукаш» хира болу манаш (нах-хурри) а.\nЦу муьрехь хIоьттина политикан сурт гайта, вай кхевдира ду историн беша: Геродотос дийцарехь (Геродот, I, 106), Мидин паччахьо Увахшатрас (грек.м. Киаксар -625-585 ш.оь.шш.), ширачу оьмаран 595/94-гIачу шарахь шен тойне а кхойкхи, бахабой, тешнабехкаца бойъу скифин коьрта баьччанаш, хьалханчаш. И бахьана долуш, боккха тIом ца хуьлу Вавилонехь – «скиф-урартуо-манан» бартахошний, вавилонашний юкъахь. Боллу скифаш байъина бац шайн невцана тIехIоьттиначу Увахшатрас. Цул тIаьхьа деънау кхаа шарахь, Кавказан лаьмнашка а, Анатолин ахгIайренан малхбузе а, юхатаIабо мидийцаша и скифаш (цу муьрехь, уггаре кхераме уьш хиларна). Корта боцуш дисна церан ваьрраш, кхин иттех шарахь Хьалхарачу Азехь а, Кавказехь а кхерстий, IаьржахIордайисте дIакхелхара ду тIаьххьаре а.\nДелахь а, Увахшатрас а, цу 594-гIачу шарахь Туш-пхьа гIала (ист. Тушпа) а йоккхуш, кIезгачу барамехь Урартун малхбалера мохк дIалоцу, цу юкъахь болуш Манан мохк а. Цул совнаха, цо дIалоцу «Галес» хи тIекхаччалца, Каппадокин мохк (Жима Азин малхбале) а. Оцу хьоло меттахваьккхина Лидин паччахь Алиатта, дуьхьало ян кечло. Цо, иракарахIиттабо скифаш а, мушкаш (протоэрмалой) а. Царна юкъахь тIом болабала хIоьттина гуш долу бахьана, Алиаттас гIолаьцна скифаш хилла. Цу муьрехь (585-гIа шаре волуш), цу бахьаненна висна хилла и Мидин паччахь, шен хилла Iалашо (скифин а, Урарту паччахьаллан а, кхоччуш доь дайъар), пхеа шарна юхататта дезна, иза кхочушьяр ца хуьлуш.\n«Галес» хина, мел дукха а 150 км Iуьллуш йолу Тил-Гаримма гIалахь беха, 127 шо хьалха кхуза ницкъалгIа балийначу дурдуккахойн (нах-хурри) тIом хилла бац иза. Цу шарна гонахьа йолчу хенахь и дурдуккаш ТIехьаракавказе гIоьртиначух тера бу. Иштта, цу муьрехь нисделла хила деза, Мана махкахь даьхна нах-хурри ваьрраш меттахадовлар а. Цул тIаьхьа деъначу цхьана бIешаро лоцу хан эшначух тера ду царна, кхоччуш дIачIагIбелла, уьш Къилбседа Кавказехь – Дурзукетехь баха ховша.\nАксиоман (таллаза а хууш дерг, я шина тIадамна юккъера сиз) хьесапехь юкъ лерича а, Мана махкара, Тил-Гаримме (Таргома-ГIала изза Мелитена) кхаччалца (Ашшурехула некъ беш), 1200 км ю. Ткъа цу Тил-Гариммера, Нахчийчоьнан лаьмнашка а хира ю 1600-1700 км юкъ. Цу Мана махкара, Нахчийчоьнан лаьмнашка а хила тарало, хетарехь 650-700 км юкъ. Юккъерачу барамехь некъ беш йолчу къепална (23 км – де-буьйса) оьшу, 1200-1700-700 км некъ бан – 52, 74, 30 деноша лоцу хан. Амма цу ваьрраша и некъ бина, иттанаш-иттанаш шарашкахь, шайх къесташ кескаш а, юкъадетталуш кхин долу нах-ораман ваьрраш а.\n«Шен хьостехь, муьлш хилла и прадурдзукаш?» аьлла хIоттийначу хаттарна жоп луш, вайн ала бакъо ю: «Уьш хилла, Къилбседа Кавказехь кхианчу «Каякента-Харачойн» а, «Кобанан» а культураш кхиийначу этнотобанашна тIедиссина, манна-нах-хурритин орамах долу ваьрраш (Тил-Гариммера Кавказе хьевдда манна-дурдуккаш а, мидийцаша, шайн даймахкара аратеттина, коьртачех болу манаш а).\nШирачу оьмаран 5-гIа бIешарашкахь, «кобанан культура» кхиочу «нах» тайпанашца цхьаьна, тIеяхкиначу юкъараллаша, онда, юкъара барт кхуллу, «Дурдзукети» аьлла цIе а туьллуш. Цу Барто чулоцуш хилла кIошта ю, малхбузен агIонгахь болчу «Башлам» (Беша-Лам, гIазкх., «Казбек») лаьттачу кIошта тIера, «Сулак» хи тIекхаччалца ломан дукъ тIехула дазо кхуллуш а («Iаьндин дукъ» тIекхаччалца), тIаккха цу хица, Каспин (Таркхойн) хIорда йисте кхаччалца дохалла долуш а. Цу мехкан шоралла йолало, неврехьа долу «Терк» хино кхоьллиначу хорша тIера, «Йоккхачу Кавказан» къилбехьара коьрта дукъ тIекхаччалца (хьажа сурт-таблице). Ширагрекин яздархо волчу Лукианас (120-190 шш), цу махках «Адирмах» (хила тарало, цу мехкан цIе «А-дар-нах»; гIазкх. маьIна, «они были нахи») аьлла ду.\nДуьххьара беъначу муьрехь, «Дурдзукетин Барт» («Дур-д-зу-ка-ти»; гIазкх. маьIна, «крепость/башня + отец/владелец + знающий + удачный/руководящий + наверху») кхоллачу хенахь, церан коьртехь хиллачух тера бу «кобанхой». Делахь а, цу «тIаьхьакобанан муьран» бух тIехь кхоллабеллачу цу керла Барто, кхуллу «Дурдзукин культура». Ширагуьржийн хроникаша, «кобанан культура» коьллиначу ваьррех «кавкасианаш» аларал совнаха, «дурдзукаш» а олуш хилла. Цуьнан цхьаъ бен бахьана хила йиш яц, иза, и «кобанхой» а, дурдзукаш а, аланаш а, иштта цу Теркан асаца беха гаргараш а, цхьана орамо кхиийначу гIодан генаш хилар.\nШ.оь., II-гIа бIешараш долалучу муьрехь, селивкидайн паччахь волчу Антиох-III-гIчо (223-187 ш.оь.шш.) и политикан Барт бохийна хиллехь а, ша дурдзукин юкъаралла кхоччуш йоьхна ца хилла, иза хьахош хиларна гуьржийн, керлачу оьмаран тешаллаша. Кхузаманан Нахч-ГIалгIайчоьнан лекха лаьмнашкахь Iалашъелла цуьнга ша, ТIехьаракавказера баьхкина прааланаш кхузарчу лаьмнин когашкахь дIачIагIбаллалца (к.оь. Х-гIа бIешо) хIетте а. Цундела, тахана Iилмано, 4-гIа бIешо, чаккхе лоруш болу «тIаьхьакобанан мур», аса, кхин а бахбийра бара, ш.оь. II-гIа бIешаре кхаччалца. Цул совнаха, культурин хийцаялар гойту хронологин асанца, еса яккъаш а юьсура яцара. Цу муьрехь, кхин тIаьхьа а, цу Нохь тIаьхьенан махка, кхалхарш дина «гаргараша» а, аренца баха хевшиначу аланаша а.\nСтрабонас а хьахош ду Терк, Соьлжа хишца деха ваьррех, «гаргараш» олуш хилар. И этнодакъош, хенан дохаллехь дIаоьра ду цу дурдзукех, кхуллуш тIаьхьо нах-меттан тукхамаш. Цу цIарца (гаргар, алан) билгалдина и халкъаш, иштта дехаш хилла, ТIехьаракавказан, «Кура-Араксан» хишца йолчу кIошташкахь а, таханалера Карабахан, Нахчоьванан мехкашкахь а.\nОфициал йолчу Iилмано, «дурдзук» олу этнонимна чубиллина биллам, бевзуш бац бохург ду тахана адаме кховдийнарг. Иза нисделла, цу перспективни доцчу хаттарна жоп лаха хьашто йолуш, кIезга Iилманчаш хиларна а, белахь а, Россин Академи Наукан оьгIазлоно тергаме оьцура йоцуш, церан жигаралла хиларна а. Селхана, Советан Iедалан муьрехь, ВиноградовгIеран харцонна дуьхьала дош ала ца хIоьттина гIалгIайн Iилманчаш, тахана, кIорза къигашка санна мохь оьхуш, хIайт-аьлла хьийзаш бу. Цу гIазкхашна, хьаште йоцуш исторех йиснарг (аланин истории, цхьанне а хама боцуш, хIиришна совгIатна еллачул тIаьхьа), шайн долаяккха гIерташ уьш, нахчийн агIо дуьненчохь йоцуш санна. Шайн махкарчу раьгIнин басешца: «Верим в Россию, ей и служим!» бохуш яззам дийра ду цара, амма… .\nДелахь а, кху тептар тIехь, хьесапан балхаца со хьожура ву, цу цIарца проблема кхоьллина и биллам схьабаста.\nШен хьостехь, «Дейоккин гIала» аьлла, паччахьан цIарца, коьрта шахьарна тиллина цIе иза хиллехь, тIаьхьо, историно «Дурдзукети», я «Дур-дукъ-тIе» аларца билгалабаьллачу мехкан цIе хуьлу цунах. Цу шолгIачу цIарца юьйзина и этноним, схьаялла меттиг ю Къилбседа Кавказан юкъ. Цуьнца зIе йолуш ю моьтту суна, «дурдзук», я «дурдукк» олий, нах-ораман ваьррех йоккхуш хилла цIе а. «Дурдзука» («дур-д-зу-ка»; гIазкх. маьIна, «владелец башни – знающий, удачный»), «Дур-да-зу-ка» олу чулацам болу дош хила деза, беа кхетамо кхоьллина. «Дур» - нах-маттахь а, шираллера дуьйна «гIап», «бIов» боху маьIна долуш а хилла ду, шен схьадалар Хьалхарачу Азера долуш (масала: Дурдукка, я Дур-Дейокка, Дур-Шаруккин, Дур-Куригальзу ишт.кх.дIа.) Церан массеран чулацам бу, паччахьин цIерашца йоьзна гIаьпнаш (дур) уьш хилар гойтуш. Цул совнаха, и «дур» олу дош лелош хилла шумарша, эламаша, ассирийцаша, хурри-урартуоша, иштта дикка тIаьхьо, жимачуазин грекаша (Дур-Европос гIала) а. Цу Дейокка (Деуйокка) олучу цIарна чубиллина кхетам а, хила тарало «Дур+Да+Йоккха» аьлла (гIазкх.аьлча, «Крепость, Великого отца»); «Д» элпо гойтург, цу бIаьвнан да хилар ду; «Зу» - Iаламата, ширалла йолу дош ду. И «прадурдзукаш» невре бахале хилла церан дехийла Жимачу Азин, Шам мехкашна юккъерачу дозанехь хиллехь а, и прадурдуккаш схьабевлла ага, «Урмийа» Iоманна гергахь йолчу кIоштахь хилла ду. Къилб Месопотаме кхалхар диначу прашумаройн дош ду иза, «хууш верг» (гIазкх., «знающий») боху маьIна а долуш. «Дурдзука», я «дурдукка» аьлла билгалаялла «нах-этносан» цIе а, иштта, шина кхетамо кхоьллина ю «дур», «-дукк» аьлла. «Дур» олучу кхетамо билгалйинарг «бIов», «гIап» а йолуш, «-дукк» («дукъ») боху дешадекъо гойтург, и гIап тIехь лаьтта ломан дукъ, я рагI хила еза.\nЦу кхетамаша кхоьллина, историна евзуш масех цIеран вариант ю: «Дурдзукети», «дурдзук», «дурдукк» аьлла. Хьалхараниг, мехкан цIе ю, «Дур-дукъ-тIе» аьлча нийса хира йолуш. Ткъа шолгIа, кхоалгIа цIераш – цу мехкан вахархочух, я меттигах йоккху, цIеран варианташ йолучух тера ду. Сан хьесапехь и цIераш, иштта чулацам болуш ю: «Дурдзукети» («Дур-дукъ-тIе»; гIазкх. маьIна, «крепость на гряде гор») - пачхьалкх. «Дурдзукетера» меттиг - «дурдукк» («дур-дукъ»; гIазкх. маьIна, «крепость+ гряда гор»). «Дурдзукетин» вахархо - «дурдзука» («дур-д-зу-ка»; гIазкх. маьIна, «владелец крепости – знающий, удачный»). И «Дурдзукети» олу юкъараллин паччахьалла кхолладелла а, олаллехь хилла а мур бу, ш.оь. 5-гIа бIешара тIера, 2-гIачу бIешаран юьххье кхаччалца. Цул тIаьхьа а, и юкъаралла цу цIарца хьахош хилла ю (гуьржийн, яздаран ламасташкахь), керлачу оьмаран, XVIII-гIа бIешараш тIекхаччалца хIетте а.\nЛеррина йазйина цIе йолуш вацахь а, серлонча, Iилманча лара мегара долчу Хьасана Бакаевс довзийту вайна, гуьржийн тешаллашкахь («Григори Просветителан хаамаш», аьлла болх кхоьллина к.оь. IV-гIа бIешарахь) хьахош йолу, «дурдзуки» олу этнонимо юкъалоцурш хилар, вайнехан ваьрраш. Къовларш юкъахь хьахийначу белхан оригинал йисна яцахь а, IX-гIачу бIешарахь, Iарбоша дина гочдар девзуш ду кхузаманна, цу юккъера, «Д-р-з-к-й-т» кеп йолу этнонимца цхьаьна. Кхин долчу Iарбойн тешаллаша а (Хакиф-Хамаданис хаам буьту вайна, Дзурдзукин (дурдзук) махкахь дукха гIаьпнаш хилар гойтуш «царех муьлхха а чIагIйина гIап ю» олий) и цIе евзуш хилла Х-гIа бIешарера дуьйна. Шираэрмалойн тешаллашкахь («Эрмалойн Географи» VII-гIа бIешо), и цIе йоккхуш ю дурцк (дурцук) олий. Кхин а ширалле кхевдича, Ассирин паччахь хиллачу Саргон-II-гIачо (паччахьалла, ш.оь. 722-705 шш) яздиначу тешаллашкахь а, карайо вайна и цIе. Ша, Мана махка диначу кхарстаран бахьана дуьйцуш, цо яздо: «Сан паччахьаллин кхозлагIачу шарахь (авт. Иза ду, ш.оь. 719-гIа шара тIера), Шуандахуль, Дурдукка олучу чIагIйиначу гIаланаша гIаттамаш бо, сан дукъ дIакхоьхьуш волчу, «Манан паччахьна, Иранзина дуьхьала, тIетевжаш Митатти зикиртскана…».\nИсторико-лингвистин хьесапе и «дурдзук» олу цIе юьллура ю вай, кхузаманан цхьаболчу Iилманчаша, цу чубиллина кхетам бевзуш бац аларна.\n[Дурдукка – дурдзук – дурцу (дурцук) – «Д-р-з-к-й-т»] олу цIеран варианташ юккъера, хийцалуш доцу дешдакъош билгаладохура ду вай. Царех цхьаъ ду, «дур» олу дакъа. Лакхахь ма-хьаххора, шеко хила йиш йоцуш иза ю чIагIйина меттиг – гIап. Кхин дIа, шина цIарна юкъахь вайна билгалдолу «д» элп, я доца мукъаза аз. Кхечу, мукъа аьзнашца («а», «и», «е», «о», «у» ишт.кх.а.) цхьаьна кхоллабала тарало иштта кхетамаш - «да» (гIазкх., есть, отец), «де» (гIазкх., сделай, убей), «до» (гIазкх., делать, делает), «ду» (гIазкх., есть), «ди» (гIазкх., сделал). Цу кхетамаш юкъахь, вайна ладаме берг бу «ду» олург, цу юкъахь хиларна цу кхаа цIарна (Дурдукка – дурдзук – дурцу/дурцук) юкъахь хиларна «у» элп, аз. Вайна, билгалбели «ду» олу кхетам а. «Дур-ду-» олу чулацамо гойтург, «гIап ю» бохург ду. Кхин дIа а дечу хьесапо гойту, цу массо а цIеран варианташ юккъехь хилар «к», «кк», олу элп, я дешадакъош. Иштта яздина элпаша гойтург хила тарало шира цIераш юкъахь язден шалхатоьхна (масала: «кк») хьаьркаш. Шира, нах-маттахь лелла цIераш, я цу могIара зайл-йозанан тешаллаш гочдеш, аса кху тептпр тIехь Iорадаьккхира, цу «кк», «тт» (ишт.кх.а.) метта, майрра лело мегарг хилар, нах-меттан (нохч-гIалгIайн) ша-тайпа (специфически) аьзнаш:«кх», «къ»,«кI», иштта кхин дерш а. Цу аьзнех, хIинца вайна уггаре а ладамечех ду «кх», «къ» аьзнаш, элпаш. Нах маттахь, цу аьзнаша чулоцу кхетам бу, хьалхарачо («кх») – даар, рицкъ луш долу латта (гIазкх.аьлча, «участок пахотной земли», я вуьшта «щёлок», «щелочная вода»). ШолгIачо – «къ» озо гойтург бу къинхьегам, я кхечу маьIне диллича «къалатор» (гIазкх.аьлча, «труд», «грех»). Вайн масалехь хьалхара, цIеран вариант йогIуш ю «Дур-ду-» олу кхетам вай тесча «даар, рицкъ луш долу латта» бохучу кхетамах. И тайпа кхетам а, цIе а йогIуш ю Манан хенаца, уьш хиларна латталелархой а, хьогIе болчу ассирийцин лулахой а. Уьш бу «дурдуккаш» («дур-ду-КХа»; гIазкх. маьIна, «крепость + пахотная земля»), цу ассирийцаша эшийна а, жимаазин гIала дIакхалхийна а болу, «Тил-Гаримма» олучу кIоште (ш.оь.712-гIачу шарахь). Амма, Урарту йоьхначул тIаьхьа, долу нах-меттан ваьрраш неврехьа дIакхелхачу муьрашкахь и «дурдуккаш» а Къилбседа Кавказера лаьмнашка гIурту, дукхашараша лаьцначу хенан юкъахь. Юха а ламарой хиллачу церан цIе а хийцало цу меттехь, лулахоша царех олуш «дурдзукъ», «дурдукка», махках «Дурдзукети» («Дур-дукъ-тIе»). ХIун дан деза вай, цу цIераш юкъахь долчу вукхв аьзнашна - «з», «ц», «й», «т»? И аьзнаш вайна карадо цхьаццаза: «з» гуьржийн вариантехь, «ц» эрмалойн вариантехь, «й» а, «т» а Iарбойн вариантехь. Ткъа ассирийцин вариантехь и аьзнаш доцуш ду, и цIе елахь а, дуьххьара цаьргара евзина. Цул совнаха, вайнахаца генетикца а гергара, дахарца а лулахой болу гуьржийн вариант нийса хила мега Iарбойн, я эрмалойчулла. Гуьржийн грамматикехь, «дз» олу дешадекъаца дерг къастор, лингвисташна дуьтур вай.\nЮха а хьахор нислахь а, новкъа хира дац аьлла хета суна, кхин цкъаа бакъдерг довзийтар, диц ца далийта нах-мотт хилар, уггаре а хьалха дуьненчохь хиллачу «праматтах» тераниг.\nШиразаманчохь кIоштана, ваьрна, халкъана, я хиламна, луш йолу цIе, масех кхетам цхьана даша юккъе а балабой (дукхаха шиъ, я кхоъ, наггахьа, биъ-пхиъ кхетамаш болу), и кхетамаш вовшаха эбой луш хилла. Масех кхетам цхьанаоьш кхолладелла маьIна долуш а хилла, и кхуллуш йолу цIераш. Цхьана элпо, я доца озо, кхолла таралуш хилла кIорге а, чулацаме а долу маьIна. Масала (къовларш юкъахь дерш, гIазкхашха долу маьIнаш ду): «а» (и, тот, также), «г» (ветка, ветвь), «гI» (лист), «ж» (отара), «и» (он, она, оно), «й» (есть), «к» (баран-производитель), «кх» (щёлок, пахотная земля), «кIа» (пшеница), «къ» (труд, грех), «л» (слух), «м» (то, не), «оь» (тройка), «п» (стена), «с» (свет, зрение, душа), «тI» (передняя нога), «у» (доска), «х» (ведь, же, страж, охрана), «хь» (кем, кто), «цI» (дом), «ш» (лёд), «ю» (жало, шило, ударник, есть), «я» (или, либо), «I» (зима, сидит, пар, голос), ишт.кх.дIа а, цу тайпана а. Хоийла, кху масалашкахь аса ца ларийна, кхузаманан литературан меттан нийсаяздаран бакъонаш, и мотт хиларна цхьана, я шина тукхаман аларца боьзна (къаьста) бух болуш.\nЦу шира заманчохь хилла меттиган, ваьррин, хин, иштта кхин тайпа цIераш дакъошка екъча, церан «дешхьалхе» (приставка), «орам» (корень), я «чаккхе» (окончание) олий, вай, кхузаманан гIазкхин (индоевропейцин), я просимитин грамматикаца нисдар, Iаламата нийса дац аьлла хета суна. Масала, грамматике диллича «-ани», «-эни», «-али», «-эли», цхьаболчу Iилманчаша чаккхе лоруш долу дешдакъош, цхьаа шеко хила йиш йоцуш, «дела» олу чулацам болу кхетамаш бу. «Али» боху дош а, шена чубиллина кхин цхьа кхетам болуш ду, гIазкхашха аьлча, «русло» аьлла. Йоллу Хьалхарачу Азихь, «Дела» ала дезачохь, «эни» олуш хилла цигарчу адмаша, цу юкъахь, вайн шира дай болу нахи-хурриташ а, нах-урартуш а болуш. Нах-маттахь долчу дешнин дакъошна чубиллина кхетамаш, масала: «нах» (нох), «алу» (илу), «аре» (ари, эри), «эла» (ал, эл), «да» (ди), «мотт» (мат), ан («цIу», изза «эни»),иштта цу могIара кхин долу дешнаш, шира цIеран «дешхьалхехь» а, «юккъехь» а, «чаккхенехь» а хила таралуш ду. Легарехь хийцалуш дерш, цу цIеран чаккхенера, мукъа аьзнаш бен («а», «и», «е», «у» ишт.кх.а.) доцучух тера ду. Иза иштта делахь (со теша, иза иштта хиларх), цу шира цIераш чуьра даьккхина маьIна а ду, харц кхетам болуш вайга схьаделлачех. Цундела, майрра ала йиш ю вайн, семитин къепана адаптации йина ассирин зайл-йозано шаьш ма-дарра схьалура дац аьлла, доллу, хурри-урартуойн маттера аьзнаш. Цундела, кхузаманан меттанашка вавилонхойн, ассирийцин меттанашца деш долу гочдарш, гIалаташ доцуш хира дац. Нагахь санна гIалаташ делахь, уьш нисдан деза, шен хьостехь дуьйна леллачу ширакавказхойн цIена маттахь, хьалхе, нах-меттан аларшна а луш.\n«Кавкасианаш», «кобанаш», «дурдзукаш», «кулхаш» аьлла, цхьаъ долчу цу тобанех и тайпа цIераш йохуш хилча, «Кобанан культура» кхиийнарг а, цу ораман халкъ хилча, исторехь кегарий ца хилийта, цу этноюкъараллах вай а ала догIу «кобанаш». Кхин а нийса аьлча, вай ала деза «нах-кобанхой». И «Кобан» (кхузаманан Къилбседа Осетира, «Тагауран чIаж») аьлла эвлана тиллина цIе шира этноним елахь, цуьнан чулацам хила тарало«къо-бан», гIазкхашха маьIна даьккхича, «сыновья страны», я вуьшта аьлча, «сыновья, стража страны» («къо-бан-хой» = сын+страна+стража).\nКъилбседа Кавказан неврера аренашкахь, ийна дехаш «сарматин», «кавказхойн» ваьрраш а долуш, лаьмнашкахь а, лам кIелахь а деха ваьрраш, цIенна, «нах-кобанхой» хилла. Цу «кобан-колхи-нах-дурдзукин» дахар-бахаман гIуллакх, васташ, аматаш а хилла цхьатерра. Цара шайн бахамаш кхоллар хилла, чIагIдиначу лаьмнин чIап-гунаш тIехь, я хин атагIшца йолу лакхенашкахь, я ша лаьтта, лекхачу аренан гу тIехь. «Хьалххекобанан муьрехь» и бахамаш, тIех чIагIдар доцуш хиллехь, «тIаьхьакобанан муьран» чеккхенехь, чIагIбина хилла и бахамаш, гонахьа оьрнаш а дохуш, ваьлнаш а деш, бIаьвнаш а хIиттош. Иза гучадолу, циклопичан йоттар долу, цу хенара гIепаш теллича. «Дурдзукаш» беха эвланаш, церан бахаман комплексаш, каппаш йолуш хилла. И каппаш а екъана хилла, тIобуьллуш диначу готтийра урамаша. Беасонара, наггахьа горгалла йолуш дина цIенош а, шина декъах лаьтташ хилла церан - чохь Iачу а, бахаман а. Шайн тIаьхьалло латто дина оьрнаш а, цилиндран, я кхоран амат долуш хилла церан. Аьрда-цIийнан гIишлош, пхиса болуш хилла. Лаьмнашкахь а, лаьмнин кIелахь йолчу кIошташкахь а цара деш хилла цIенош, лаьттах къастош тIо боьттина а долуш, поппарбоьттина хилла. Церан пенаш а, цIаьнкъа а, шера поппар хьаьхна хуьлуш хилла. Иштта, цу поппарх йина, товхонан пешаш хуьлуш а хилла церан. Цара еш хилла сара буьйцина, тIобоьттина гIишлош, шайна чухула а, тIехула а, поппар хьаьхна йолуш. Аренашкахь, «нах-кобанхоша» (дурдзукаш) еш хилла гIишлош, мелла а яккхийра хуьлуш хилла 80-90 м2 дIакхоччуш. Уьш, беасонара хуьлуш а, цкъацца мелла а лаьттанах чуаьхкина еш а хилла цара, чорпица тIулг бутташ. Чуьра\nцIаьнкъан, пена уллера йисте, тIулган экъанаш ехкина хуьлуш хилла. Бахаман гIуллакх дан лерина пешаш йоцург, цу гIишлош чохь хуьлуш хилла гоьрга а йолуш тIапа, шера тIехуле йолу кхерчаш. Уьш, «культан» хьашташ кхочушдеш хиллачух тера ю. И йоккха гIишло, дай диначу пенаша екъана хуьлуш а хилла, кхин а чоьнаш еш. Чохь адам дехачу гIишлонна, тIехIоьттина хуьлуш хилла, бахаман гIоьналлин гIишлош.\nКхузаманан Iилманна а, кхузаманчохь башхалле долчу къаьмнашна а (ас дуьйцурш дац, автохтоналла йолу халкъаш) оьшуш дац, вайнахаца йоьзна истории Iораяккхар а, иза къагор а. Цуьнан масала ду «Дурдзукин» хаттар а, «Дурдзукин ков» олу, гIишлош яран исбаьхьаллин шира эсалла (памятник) а. БIегIийлачех тешалла ду дурдзукех лаьцна хьахош долу «Картлис цховреба» олу тептар, иштта нах-ваьррашца лелла юкъаметтигаш Iорайоху кхин тешаллаш а: Вахушти Багратионин «Описание грузинского царства», Мари Броссен «История Грузии», А. Генко «Из культурного прошлого ингушей», И.А. Джавахишвилин «История грузинского народа», В. Гамрекелин «О племени двалов», ишт.кх.дерш а.\nИсторина девзу тешаллашца дустуш, «ширакавказхойн расан» тIаьхьенаша дахарехь бина некъ а, цу некъан ларца юьйзина, историно нийса лоцу Iалашо (ориентир) а хьесапе йиллича, цу шира исторех лаьцна бакъдерг каро йиш йолуш ду вай, мел кIезга а, 3.2-3.1 эзар ш.оь. шарашна тIера схьа, цу оьмаран I-ра эзар шараш юккъедаххалца хIетте а.\nЦаьргахь, я вукхаьргахь хилла хьалхе, ала йиш йоцуш, аларшци бен къаьсташ доцуш, цхьана этнохIоттаман симбиоз хилла «ширакавказхойн» и шира ваьрраш. Цара, массара буьйцу мотт а хилла, аларшци бен къаьсташ боцу праметтан онда га, шен хьостехь (хидеста мур), цу юкъахь йоцуш африо-симитин а, индоевропейцин а меттан элементаш. ТIехьаракавказехь а, Урартун неврера кIошташкахь а и мотт бехбала болало, даьлла лела ваьрраш (киммерийцаш, скифаш) Хьалхарачу Азе гIоьртиначул тIаьхьа – кхин а нийса аьлча, ш.оь. 672-гIа шарал тIаьхьа. Цу хенал тIаьхьа (~730; 672 ш.оь.шш. - и ши халкъ девзина заманан юьхь), цу агIонга гIерта долало цара меттахдаьхна ваьрраш (ассирийцаш, мушках-праэрмалой, кхин а тIаьхьа фригаш, грекаш, мидийцаш, персаш). Цу тептаран («Картлис цховреба») хьалхара ши дакъа, мифан алар долуш санна хIоттийна делахь а, цуьнан коьрта Iалашо хилла, «кавказхойн» орам болу халкъаш кхечарех схьакъастор а, цу халкъаш юккъера, гуьржийн, историн хьалхара мур бовзар а. Къаьсттина вайна ладаме ду, цу гуьржешца гергало долу «нах-меттан» ваьррин дахар, цара хIоттийначу цу историн конструкци юкъахь, башхале бух болуш хилар. «Нах-этносан» бух тIехь кхолладелла ду гуьржийн халкъ» аллал, уллера генетикан гергарло долуш ду и ши этнос. Уьш вовшахакъастина зама лара мегара ду, ш.оь. III-гIа бIешарна тIера, къаьсттина, цу бIешаран юкъо лоцу хенан мур.\nТкъа цул хьалха, прагуьржийн и этноюкъаралла, кIезга къаьсташ хиллачух тера ю нах-меттан юкъараллех. Цу муьрехь даьхна «кахи», «эры» олу ваьрраш (тахана гуьржий лору) а хиллачух тера ду, «нах» ваьррашна, цу пракартвеллел гергара. Ткъа кхузаманан нахчийн, гIалгIайн тукхамаш, Iилманчашка, серлончашка ладаьгIча моьттура ду, цу гIазкхаша «чеченец», «ингуш» аьлла къаьмнаш деш (шибIешо хьалха) къастор нисделла, масех эзар шо хьалха, я тайп-тайпанчу расех уьш ду.\nГуьржийн историйн ламасташкахь вайнехан йоккху цIе кхаа тайпана ю – «дурдзуки», «кисти», «глигви» аьлла. Цо гойту, нах-меттан халкъаш делахь а, шайн хьостехь уьш хилар, масех меттера невр-кавказе деана дакъош. Хьалхарачу термино («дзурдзуки») гойту и цIе хилар юкъара, вовшахтоьхна цIе. Цу цIаро юкъалоцуш хилла, доллу нах-этносан ваьрраш (Вахушти Багратиони). Ткъа «кисти», «глигви» олу терминаш хилла, локально-меттиган орам болуш а, цу «дурдзуки» олучу терминна юккъера этнодакъош а. Вахуштис дийцарехь, кисташ бехаш хилла «Джайрахан чIажара», «Армхи» олучу хин атагIахь. Ткъа «Глигвиш», массо гуьржийн тешаллаша билгалбаьхна бу Iаьсан хин лакхенашкахь бехаш хилар, кхузаманан Торгиман чIажан дазонаца (Леонти Мровели, Вахушти). Керла оьмаран VII-гIа бIешарера «Эрмалойн Географи» олучу тешалло а хьахош бу и «кусташ», «дурцкаш», церан дахар Юккъерачу Кавказехь хилар гойтуш, амма уьш беха меттиг, ма-хиллара билгалйина а йоцуш. Гуьржийн тешаллаша дийцарехь, ширачу оьмаран I-ра эзар шаран юккъехь, Кавказехь, и дурдзукаш башха тIеман-политикан ницкъ хилла. Вай лакхахь хьахийра, уьш хилар шайн хьостехь Мана махкара нах-хурриташ. Ткъа «кисташ», я кхузаманан аьккхин, орстхойн шира дай схьабовлар хила тарало «Укку», «Кумани», «Аккумена, «Кутммухи», «Каммани», «Акка» олучу, эзар шараша кхоьллиначу некъан зилца Сийрехула баьхкина, «ХIал-Да» цIуна таваккал деш хилла макроэтнодакъа. Цара, я Риман Iаткъамо меттаха баьхнехь а, Кулхи махкара, Кобанашна тIебиссиначех бу «глигвиш» а, кхузаманан гIалгIайн шира дай. Тахана цара каетта, «аланин», «дурдзукин», «кистин» исторех кескаш яха гIерташ, шайна ма-хьеххара, вайнах боькъуш царех кескаш ян гIертачу, ма-дарра аьлча, кавказхойн орам боцучу «лоббин мурдаша». Тахана, шайн къам (аса ца боху халкъ) шордан гIерташ, цара юкъаозийна орстхойн, цIечойн, цхьоройн, маьлхийн, кистин, хIирийша тIепаза дайъина двалин ваьррашна юккъера кескин дакъош. Иштта нохчмахкахой а бу (цу гIалгIайх тера), и хьал шайх хьакхалуш доцуш санна, «шу тхох дац» бохуш куралла сеттош Iаш. Амма, вайна массарна юкъахь боьлла яц, цхьаъ хьалха, важа тIаьхьа, кху Къилбседа Кавказе дахкарци бен. Цунах кхета, вай уггар хьалха къобалдан деза, кхузаманан Иракехь, Иранехь, Юххера Малхбалехь, Жима Азин малхбалехь, ТIехьаракавказехь, Невркавказехь, хьалхара дехийлаш кхиийна этносаш, вайн шира дай хилар – Нох орам, я нах-орам болу.\n«БархI вешех лаьцна дийцар» аьлла яздиначу, гуьржийн шира тептар тIехь (хьалхара дакъа), хетарехь йолу силсила гайтинехь а, цу юккъера цхьацца йолу меттигаш шеконе эца йиш йолуш ю. Иза иштта делахь, кхоччуш чIагIдан бух бац иза тахана. Делахь а, «хIари бен кхин бух бац» аьлла, цунах тоам бина Iен а йиш яц вайн. Гуьржийн язйина истории йолало Фарнаваз паччахьна тIера, кхин а нийса аьлча ширачу оьмаран 242-гIа шара тIера. Ткъа «Гуьржийн паччахьин дахар» аьлла болх язбина зама муьлханиг хилла? Цкъа делахь и болх язбина масех бIешарахь хуьйцуш, тIетохарш деш цуьнан автор Л.Мровели веллачул тIаьхьа а. И болх чекхбаьлла зама ю 12-гIа бIешо. Вуьшта аьлча, 13-14 бIешо даьлча. Со тешаш вац, цу белхан амат дуьххьара хилларг ду ала. ХIунда эцна аса и бух шеконе? Схьаоьцур вай «БархI вешех лаьцна дийцар» аьлла декъа юккъера иштта тешалла: «Хьалха, билгала дан деза «эрмалойн», «картвелан» а, «ранан», «мовакананхойн» а, «херахойн», «леканахойн» а, «мегрелан», «кавкасахойн» а, цу массеран хилла цхьа да «Таргамос» цIе йолуш хилла. И Таргамос хилла Таргиман кIант, Яфетан (Иофетан) кIента кIант, Ноян кIант хилла волу. Таргамос турпалхо хилла»\nЦу могIанаша билгала доккхург ду, Леонтий Мровели ваьхначу заманчохь девзаш хилла кавказхойн и халкъаш, Нухь заманара схьа, дайн цхьа орам болуш, я мелла а уллера гергарло долуш хилар. Амма, цу могIанаш юкъахь долу «эрмалойн» халкъ, (Хаосан тIаьхье, я «хай» цIе тIеэцна эрмалой) Таргомосан тIаьхье ю алар, гIалатло ю Мровелин. ХIунда аьлча, «кавказхошца» гергарло цу халкъан ду алар, Iаламат чIогIа шеконе эца йиш йолуш хиларна. И эрмалойн халкъ, «кавказхойн» цIий кхетта хила тарало цхьана муьрехь. Амма, шен генетикан бухе кхевдича, «ширакавказхойн расах» дац и халкъ. Уьш бу, индоевропейцаш.\n«Картлос цховреба» олучу тептаран, «ШолгIа паччахь Саурмаг» аьлла билгала диначу декъан, йозано дечу тешалло а, сан шеко чIагIйина. «…Саурмаг, шен нана а эцна, къайлаха ведда дурдзукин махка вахара, шен нена вежарий болча». «… Цу хенахь, дурдзукел чIогIа йолу «хазарах» («Савромати») маьршалла а, маршо а йолуш уьш белахь а, «Дурзукетин» махкахь дахар дуькъа хиларна, цу чу ца хоьара уьш. Саурмагас, цу Кавкасан тIаьхьенех ах адам шена тIеоьцуш, цхьацца берш хьалаойъуш, царех цхьаберш «Мтиулети» олучу лаьмнин кIоштахь а, «Дидоета» тIера дIа, «Эгреси» кхаччалца а, шен ненахой баха ховшийра цо. Иза бу, «Сванети» олу мохк».\nЦу тешаллаш юкъахь сан шеко кхоьллинарг хIун ду? Цу дийцаран юккъера иштта долу дакъа: «… Цу хенахь, дурдзукел чIогIа йолу «хазарах» («Савромати») маьршалла а, маршо а йолуш уьш белахь а,…». ХIунда? Цунна жоп дала, сан хира ду хьоьга а масех хаттар. Маца ваьхна, гуьржийн шолгIа паччахь Саурмаг? Маца юкъабаьлла «хазар» олу кхетам а, шаьш и хазараш а Къилбседа Кавказехь? КхозлагIа – мелла хан юкъайоьлла Саурмаган паччахьаллина а, и «хазар» олу кхетам кху дуьненна бевзиначу заманна а юкъа? Хьайна карийна жоьпаш хьесапе а эций ойла ел, кхоччуш теша мегара дуй цу тешаллех. Тешахь, хьо мича тIегIане воккхура ву цу шира тешаллаша, хьайн макрохалкъан истории лохуш?\nКхузахь суна го, гуьржийн дегIалла бахначу жуьгтийн, церан орамах болчу хIирийн, и Кавказ долаяккха сатесначу Россин хьаштош. Церан Iалашонаш цхьанайогIуш ю. Кху тIаьххьарачу шина-кхаа бIешарахь, уьш меллаша а, леррина а болх беш бу вайнехан латта тIехь кхолла «Ишкузи», я «Йоккха Хазари». Уьш, шайн когаш кIела ца хьоьжу, церан хьажар гена а, кханенга а ду. Ткъа вай, вайна цара дитна доцу, я харцхьадаьхначу тешаллашка а хьоьжуш, церан аьтто боккху харцо дIачIагIйан, тотис (попугай) санна церан туьйранаш юхадуьйцуш.\n«Картлис цховреба» олу тептар юкъара чурхеш («БархI вешех лаьцна дийцар», «ШолгIа паччахь Саурмаг»), тIаьхьо дийцаре яхка а йитна, вай хIинца тидаме оьцура ду, Йоккхачу Кавказан дукъаца долу чIажаш, чекхволийлаш. Коьртачех и тайпа чекхволийла кхоъ хилла – Iаьржа ХIордан йистехула, Каспин хIордаца йолу Дербентехула, иштта «Дера-йа-али» («Даръялан чIаж») олучу, Кавказ Дукъан Юкъ ларалучохь а. Уьш доцурш а, кхин а хилла и цу лаьмнаш тIехула йолу чекхволийлаш. Царех цхьаъ ду «Дурдзукин ков» олург.\nХьажал, кху лахахь аса кхоьллиначу коллаже! Иза ю, «Дурдзукин ков» олучу комплексан фрагменташца кечйина. Шех тера кхин хира йоцу и чолхе архитектуран исбаьхьалла, вайнехан Iилманчийн, историкин мукъне а бала кхочуш хила ца езара.\nНахчий Iаш бу, иза-м гIалгIайн махкахь яра бохуш, ткъа гIалгIай а бу Iаш, официал йолчу Iилмано, шайга цуьнан хьалхе яллалца бохуш санна. Цхьанне дукха, вукхунна кIезга дакъа кхочуш йолуш санна, цу шина этнасо байлахь йитина и онда ширалла. Амма, шайна пайде хила тарало чурхе юхьара а лоций, цхьа-ши кхийриг карийна бохуш, Израиле а уьдуш, цу жуьгтийн харцгIуллакхна, къиго еъна боьхалла тIейожаза а доцург айъана хьийзаш бу, вайнехах бу боху, и «яхьйолу къонахой». Мичхьа бу хьолахой? ХIун дозалла долуш ду шу, шайн халкъана хьалха когашка дилла? «Дуо а бассийна, хьоштагIа а юьзна» олучу тобанан, «мурдаш» ду-кх шу.\nХIара, сан синан мохь бу. Кху тептар тIехь кхайкхамаш бар а, Iиттарш яр а догIуш дацахь а, сан кийрара арагIерта цабезам, дуьхьала берзийна бу шуна бенцахетачарна, сайн а, луларчу халкъин харцисторикашна, политикашна, амма бац цу халкъин бахархошна дуьхьала-м. Муьлххачу халкъа юкъахь, иза хуьйла сайниг, я кхечераниг, хуьлуш бу ямартаниш, эхьдоцурш, бохкавелларш. Хира а бу, кху дуьнентIехь, «Иблисан накъостийн» питана мел лела.\nIX-X-гIа бIешарашкара Iарбойн географаша бечу хаамаша гойту, Кхузаманан ГIалгIайчоьнан лаьмнашкара кIоштахь хилар «Сур» олу паччпхьалла, шен коьрта гIап «Баб-Сул» (Баб-Сур) а йолуш. Цу Iарбойн тешална комментареш лучу Н.А.Карауловс довзийту вайна иштта дерг: «Тхан аьтто белира и Баб-Сур лаьттина меттиг билгальян. Тахана а иза лаьтташ ю Iаьса (Асса) хи «Цхьуоройн боьра» чуьра арадолачу атагIахь. Иза ю, чIажана пурх пен хIоттош йина чIагIо. Цигара кевнехула а, цу бIаьвнан ков тIехула а чекхболуш некъ бу. И «Сур» пачхьалкх ю, Теркан кIоштара, Владикавказан округера Цори (Цхьори)…». Цу Iаьсан хица лаьтташ ю Сурхахи («Сур-хой-хи» эвла).\nКхин тешалло а луш ю, иштта комментари: «… Иза, баккъалла а ков дара, неврера, бIаьхьалалла йолу ардангаш ТIехьаракавказе хьаьлхаш долу. Юккъера Кавказехь, уггаре а башхалла йолу хилла, Терк хин лакхенехь йолу Даръялан чекхволийла (гIажаршха, «Дар-и-алан», гIазкхашха, «Ворота аланов» олуш долу). Амма, лаьмнашкахь кхин а хилла чекхволийлаш, цу ширачу оьмарехь а, хьалхара юккъерабIешарашкахь а, дуьненаюккъера ду ала башхалла йолуш. Вайнах бехачу махкахь ду олий хьахош ду гуьржийн тешаллаша «Дурдзукин кевнаш» олий. Иза хилла, кхеран пенно къевлина чIаж. Хетарехь, и «Дурдзукин ков» хилла, «Iаьсан чIажехь» цу чухула боьдачу цхьана некъо вовшахтосуш хилла, Невркавказан аренан экъа, Гуьржехаца (Г.З.Анбачидзе. Вайнахи. Тбилиси. 2001).\nХIинца вай хьахора ду, «Дурдзукин ков» олучу, «Ассиновскин боьрахь» йолчу архитектуран ансамблех лаьцна. «Фартанга» олучу хин чIажахь «Даьттах» юьртана гонахьарачу шира хьуьнхахь ду, тIулгах йиначу гIишлойх хилла саьлнаш. Меттигерачу историкаша, архиологаш цу меттигах олу «Эги-ЧIож». И меттиг, адамна тIекхача хала долчохь ю, цуьндела цигара шира бIаьвнаш а, тIулгах бина пен, цуьнан ширалле хьаьжча, дукха боьхна бац. Цхьана оькъам тIера, вукхунна тIекхаччалца болу и юккъера пен, шен архаични амат долуш бу, жимма, Iаламан ницкъано а, бIаьвнаш чохь, дуьхьалонна биначу пенаш йистехь луьста кхианчу дитташа бохийнехь а. Церан ширалла гойтург ду, тIеман бIаьвнех тера йолчу гIишлош чохь ца хилар юккъераэтажан конструкцеш. Уьш, хенан йохаллехь яхкаелла, цу бIаьвнаш чуэгначух тера ю, шайх хуьлуш юкъ еса а, лекха а биргIанаш. БIаьвнин пенаш а, дуьхьалонан пен а шийтта метар лекха а, цхьа метар шуьйра а бу, иштта шина рагI юкъахь биначу цу пенан дохалла а 3.5 км йолуш бу. Цу пено дIакъевлина, аренгара, лаьмнашкарчу чIаже боьду некъ. Дербентахь болу пен санна, хIора 30-40 метар юкъ йолуш лаьтташ ю, цу пенаца йина, бIарол-кораш долу лекха бIаьвнаш. Цхьана хенахь, цу корашкахь лаьттиначух тера ду сема гIарол. ХIунда аьлча, цу пенаш тIехьа лаьтташ ю ши этаж йолу гIишлош. Уьш, казармаш хиллачух тера ю. Церан дустарш, 20х6 метарш йолуш ду. Цу гIишлойн йоттар а ду, тIулгаш юкъахь чорпа йоцуш. Цо гойту, и шира архитектура и исбаьхьалла, вайн шира дайн гIишлояран бух хилар.\nКхузахь новкъа хира дац, Леонтий Мровелин тешалла далор, цо буьйцурш (сан хьесапехь хила йиш йоцу) хазараш белахь а. «Хазарин тIелатар» олучу цу балхо, вайна довзийту: «Цу муьрехь хазараш чIагIбеллера, цара, лекин, Кавказосин ваьррашца тIемаш болийра. Цу хенахь, Таогомосинаш бертахь бара. Кавказосан бераш тIехь Iуналла деш вара Тиретан кIант Дзурдзук. Ялх таргомосинаша сацам бира гIодаккха, хазарашца бечу тIамехь. И торгамосинаш вовшаха а кхетта, Кавказ ломал дехьабевлира, олаллин кIелабалон Хазаретин мохк. Цуьнан дазонехь гIаланаш а хIиттийна, уьш юхабирзира». Хазарети тIехь толам баьккхина юхавирзиначу Дурдзукас, доллу шен халкъаца гIишлошяр долийра, лаьмнин когашкахь кхуллуш фортификаци йолу дуьхьалонаш. Муьлхха а гу тIехь, цо кхуллура чIагIдина дехийлаш, гонахьа кIорга саьнгарш (90 м шуьйра, 30 м кIорга) а йохуш, лаьттаха лекха ваьлнаш а деш, басешца дуьхьалонна лерина терхеш а еш. «Iаьсан чIаж», «Эги-чIажца» дIакъевлира цо, онда пен а хIоттош. Иза, цуьнан цIарах цIе тиллина бара, «Дурдзукан ков» аьлла. Цу пенах йисна, кхаъ килломерт сов деха долу дакъа, кху хене кхаьчна цу шираллера. Цу генарчу муьрна евзуш хилла Эгикала (Эги-ГIала) лаьтташ хилла «ЦIуой-лам» олучу кур тIехь (иза яц, тахана вайна евзу Эгикал). Цу кур тIехь тахана а гуш ду, шира бIаьвнин саьлнаш, пенин дакъош. Церан бала болуш, стагга а вац тахана. «Нохчийчоь», «ГIалгIайчоь» бохуш квартирашка бекъабеллачу вайнехан, бала бац цу юкъара йолчу шираллица. Архиологин , леррина схьаделларш деш дацахь а, тахана и шира дехийлаш долчохь карош ю кхийранаш, кохьарш, эчиг лалийна овкъаран сое (шлак), иштта кх.ерш а. Цо гойту, цхьана хенахь кху меттехь кхехкаш хилар, паччахьаллин тIегIане даьккхина дахар. Цхьана Сурхахи эвлана гонахьа билгалъялла ю, 15-20 шира дехийла лаьттина меттиг. Амма, цхьанна а архиолаган бала бац, тIехьажарехь шена гинарг яздар бен (иза а, уггара а гIолехьа волучуьнан). Iаьса хин атагIана тIехула лаьттина и шира гIала (Эгикала, Эги-гIала) цхьана хенахь гIалашна юккъехь уггаре йоккхачех хилла. Дукха тайпанаш девлла цу меттера. Кху меттехь дукха ду маьлхан кешнаш. Уьш ларахь а X–XV-гIа бIешарашкара кешнаш, цхьаболчу Iилманчаша боху и тайпа кешнаш варкъан оьмарера дуьйна хилла Юккъерачу Кавказехь, вуьшта аьлча, ширачу оьмаран II-гIа эзар шарашкара дуьйна (Гатын-кале, Эгикала). Царелла а шира дерш лору, долменашкахь дIадохкар долу, Невр-Малхбузен Кавказан агIонгара кешнаш. Уьш а, цу генарчу шираллехь, нах-ваьррашца хьакхадаларш долуш хилла. ХХ-гIачу бIешарахь ясло и гIала, вайнах махкаха баьхча 1944-гIачу шарахь. Царна Даймахка юхаберза бакъо еллехь а, шайн хиллачу лаьмнашкара дехийлашка уьш юха ца берзийтина.\nЦори (Цхьори) олу бIаьвнин комплекс, кхин ерш санна (Таргим, Эги-Кале, Хамхи) архиологаша, талламхоша дийцарехь, «Боккха чиллан некъ» (Великий шелковый путь) ларош хилла ю. Махбархойн къепалш цу Iаьсан чIажехула арайовлуш хилла Йоккхачу Кавказан дукъан неврера басешка, цул тIаьхьа Соьлжа хин аренгахула МаIасе кхочуш хилла уьш.\nНахч-ГIалгIайчохь евзуш ю ши тайпа бIаьвнаш: адам чохь деха «гIала» (историн яздаршкахь «кала», «кхаьлла» а олуш йолу), «бIов» а, тIамна лерина йолу. Иштта хуьлуш хилла, цу шиннан аматаш шеца долу бIов-гIаланаш а. Цу гIаланашка, бIаьвнашка кхача, ирхе яккха хала некъ бан безаш хилла. ТIеохкаделлачу оькъамаш, чхьарраш юккъехула хьийзаш хилла и некъаш, лаьмнин тачанаш. И тайпа йолчу рельефаца кхоьллина и гIишлош, аьтто болуш хилла, цIеххьана тIелетта беш болу тешнабехках ларор хиларца. Цул совнаха, цу гIаланин бахархой аьтто болуш хилла, алсама, дуьхьало еш латта тIелеттачарна.\nШирачу оьмаран I-ра эзар шаран шолгIачу декъа тIера дуьйна цу лаьмнашкахь кхоллабелла вайнехан и этно-политикан Барт, иштта Iуналла деш хилла «Дера-йа-али» чIажахула (гIазкх., «Дарьялское ущелье») болуш болчу коьрта транскавказан некъана, ТIехьаракавказера цхьайолчу пачхьалкхашна даима кхерам латтош болу. Кхузаманан тешаллаш тIехь хьахош ду, цу кхерамна кIелахь Картли пачхьалкх а хилла бохург. Иза, суна хетарехь, данне а нийса дац. Эрмалошна, иберашна юкъахь хилла галаморзахалонаш шаръян лерина дуьйцу, туьйранаш хета суна уьш. Цу муьрехь а, цул тIаьхьа беъначу «Аланин муьрехь» а, шайна юккъера генетикан гергало девзуш болу вайнах, дукхачу хьолахь бартахой хилла иберин.\nАнтиох-III-гIачо (223-187 ш.оь.шш.), ш.оь. 2-гIа бIешараш долалуш, Къилбседа Кавказе диначу кхарстаро, Дурдзукети коьртехь йолу кобанхойн ваьррин юкъара Барт бохабо. И «Дурдзукетин» пачхьалкх йохийча, «хамекитан» (Хамхи), «съербан», «двалин», «трогладитан», «санаарин», «хонан», «масахин», «дугаран» (дигора), «исадикан» (садой) и.кх. долчу ваьррашка бекъало и барт.


ГIебарта-Балкхаройчуьра ши стаг бехкевина Шемарчу тIаме вахарна\nТерроризмна бехкевинчу меттигерчу шина вахархочунна дуьхьал бехкзуламан гIуллакх долийна ГIебарта-Балкхаройчохь. Ницкъахойн версица, "Исламан пачхьалкх" шех олучу тобанца тIемаш бан Шема дIа а вахана, цигара кхин юха ца веана и шиъ.\nТалламчаша дийцарехь, 42, 35 шераш долу и ши стаг Iарбойн махка вахана цхьаъ 2013-чу шарахь, шолгIаниг 2017-чохь. Шайн лаамехь даIишах дIакхетта хилла ший а, Шеман пачхьалкхан эскаршна дуьхьал тIемаш бархьама, хаамбина ГIебарта-Балкхаройчуьрчу Талламан комитетан пресс-центро.\nМаршо Радионо яздира, Дагестанерчу Хаси-Юьртарчу СИЗО-хь латтош хиларх Нохчийчуьра 63 шо долу Рамазанова ПатIимат. Талламчаша бехкбиллина цунна, гIаттамхойн тобанехь хиларна а, теракт дарна а. Кавказ.Реалиин корреспонденте Рамазанован гергарчара дийцарехь, Шеман Малхбузерчу Туркойчоьнан ницкъийн карарчу Джараблус гIалахь хилла ю иза.\n"ЧIогIа цIа ян лууш яра иза, даймахкахь яла лаьа шена бохуш. Эххар а Туркойчоьно депортаци йира цунна Оьрсийчу. Москвара лаьцна Дагестанерчу СИЗО йигира иза. КIира а ду хIинца иза цигахь латтош йолу", - аьлла, дийцинера Рамазанован гергарчо, шен цIе ца яккхар а доьхуш.


Тур Кашмир, Ладакх и Гималаи. Лучшее 2017 а/к "Аэрофлот" МСК в Индию цена от 121 200 рублей.\nКашмир, Ладакх и Гималаи. Лучшее 2017 а/к "Аэрофлот" МСК\nТур «Кашмир, Ладакх и Гималаи. Лучшее 2017 а/к "Аэрофлот" МСК»


Муссо-Невиль — Википеди\n48°54′29″ къ. ш. 1°20′50″ м. д.HGЯOL\nМуссо-Невиль (фр. Mousseaux-Neuville) — Францин гӀала-коммуна, лаьтта НогӀманди регионехь. Коммунан департамент — ЭгӀ.\nДозанашца йу Шампиньи-ла-Фуьтле, Ла-КутуьгӀ-Буссе, ФукгӀенвиль, Муетт, Сент-АндгӀе-де-л'ЕгӀ.\nХьост — «https://ce.wikipedia.org/w/index.php?title=Муссо-Невиль&oldid=7824244»


Дечкен-бутт 21, 2017\nU.S. -- Президент Трамп а, цуьнан зуда Вашингтон -- Мелания Трамп а Вашингтонерчу инагурацин леринчу парадехь дечкен-беттан 20-гIа, 2017-гIа шо.\nТрамп Доналдс хIуд дийр ду ца хаьа малхбузерчу хаамийн гIирсашна\nТрамп Доналда пIераскан сарахь дуьйна официале тIеэцна шен декхарш. Вашингтонехь даккхийчу даздаршца цуьнан инаугураци хиллачул тIаьхьа Цхьаьнатоьхначу Штатийн 45-гIа президент ву иза. Хетарехь, иза ву иштта шел хьалха хиллачу 44 президентал массарал а скандале а, тергамхойн цуьнгара хIун дер ду я цо хIун дийр ду ца хууш садууш волу президент а. ХIинцале а амма аналисташа чIагIдо, Трампа вовшахтоьхна урхаллин тоба Iамеркан керлачу исторехь уггаре а гIийлаерг ю бохуш. Иштта The American Prospect газетин колумнахочо Уолдмана Пола Вашингтон Пост газетехь яздо, Трампан министрийн кабинет „цхьа а зеделларг доцучу, шайн белхан Iалашонашца гамо йолчу, этикан проблемаш йолчу нехан коктейл ю. Ткъа иштта цхьа а масала доцучу Iовдаллалех а лаьтташ ю иза“, - бохуш. „Ма-дарра дийцича, иза Iамеркан исторехь уггаре а вон кабинет хилла дIахIоттаре доьдуш ду гIуллакх“ - иштта яздо цо шен артиклехь. „Цкъа а цхьанна а Iамеркан президенто вовшах ца тоьхнера сел дукха цу кепара квалификаци йоцучу нахах лаьтташ йолу тоба“, - аьлла тешна ву иза. Кхузахь хьахон догIу, ша Трамп Доналд шен тобанах вуно чIогIа бIобулуш хилар. ХьастагIа цо шен рогIерчу цхьана интервьюхь шен Iедалехь гIовгIане дIахьедар дира, шен урхалла дуьненчохь уггаре а лакхара АйКью, аьлча а, хьекъал долчу нахах лаьтташ ю, аьлла.\nThe New York Times газетано шен рогIехь карладоккху, Трамп Доналдан урхаллин цхьаццаболу декъашхой шаьшна дуьхьал схьадиллина бехкталламан гIуллакхаш долуш хилар. И зуламан гIуллакхаш Трампан а, цуьнан накъостийн а Кремлаца мел гергара уьйраш ю бохург таллархьама схьадиллина ду. Газетано чIагIдарехь, цу Iалашонца Трампа харжамийн штабан куьйгалхо Манафорт Пол а, ткъа иштта Трампан шиъ хьехамча Пейдж Картер а, Стоун Роджер а шайн тидаме лаьцна Iамеркан къайлахчу сервисаша а, полисхоша а. Iедалхоша толлуш ду цу нехан белхан а, долара а кехаташ, ткъа иштта цара йина финансийн операцеш а.\nНагахь санна, Трампа шен даржан архаш шен каралаьцначу шолгIачу дийнахь дуьненан пресса цуьнан хьалхара гIулчаш муха хир ю -те бохучунна шайхаллаш деш а елахь, ша керлачу Штатийн президенто шота Iуьйранна гайтина шен политика муха хир ю. Шел хьалха хиллачу президента Обама Баракъа сел хала юккъеяккхина хиллачу могашаллин реформина дуьхьал лерина декрет арахецарца болийна цо шен болх. Харжамийн кампани ша дIахьочу муьрехь даима а критика еш яра Трампа Обамас йина могашаллин реформа – дуккхачу тергамхошна хетарехь, Iамеркан чоьхьарчу политикехь Обамин коьрта толам а, кхиам а хилла дIахIоьттина йолу. ХIинца шен хьалхарчу декретаца Трампа и реформа юханехьа ерзорехь дуьхьара гIулч яьккхина.\nЦу юкъана Iамеркал арахь, хетарехь, уггаре а чIогIох Трапм харжарх кхаъ хиллачу пачхьалкхахь Оьрсийчохь, хетарехь, жим-жима алсам йолуш ю Трампах догмовллала. Иштта, хIинцачул ши кIира хьалха ка ма доллу сихха Путин Владимиран, Трамп Доналдан цхьаьнакхетар кечдан деза баьхначу Оьрсийчоьнан президента пресс-секретар волчу Песков Дмитрийс хIинца, Трампан инаугураци дIаяьллачул тIаьхьа БиБиСи агенталлица шен хиллачу къамелехь аьлла, цу цхьаьнакхетаре гергарчу хенахь сатийса ца оьшу, аьлла. „ТIедогIучу кIиранашкахь хир долуш дац иза. Гергарчу беттанашкахь и цхьаьнакхетар хиларе сатуьйсур ду вай“, - элира цо.


23.2.1944.Дала гешт долда, Дала къахетам болба мехках баьхача байнарех. Д1ахо йодача хана Дала воча х1амаг1а лорадолда вай къам | magas.ru\nВы гость вход | регистрация 11 / 12 / 2018 Время Московское: 685 Человек (а) в сети\n23.2.1944.Дала гешт долда, Дала къахетам болба мехках баьхача байнарех. Д1ахо йодача хана Дала воча х1амаг1а лорадолда вай къам\nД1ахо йодача хана Дала воча х1амаг1а лорадолда вай къам.\nLaura Втр, 23/02/2010 - 23:58\nТахан дукхач мискач наха саг1аш декъаш дейнад сун,цу наькъа бейнач наьх синошт т1ер.Дала кхы т1амакхоачалд цу тейпа хьам вай къама.Дала хьанз латташ доа хьала а гаьн доакхалд вайг1 Даьла къахетамац!\nwoman Ср, 24/02/2010 - 16:37\nДовт Втр, 23/02/2010 - 23:10\nЕва Втр, 23/02/2010 - 16:44\nPайка Втр, 23/02/2010 - 11:38\nБармалей Втр, 23/02/2010 - 11:37\nобыкновенная Втр, 23/02/2010 - 10:40\nFantaGiro Втр, 23/02/2010 - 09:00\nАйя Втр, 23/02/2010 - 06:15\nOdin_takoy Втр, 23/02/2010 - 02:28\nNasi_v_adidase Втр, 23/02/2010 - 02:22\nWestNik Втр, 23/02/2010 - 02:17\nУмм Абдуллаh Втр, 23/02/2010 - 02:16\nКолючий Втр, 23/02/2010 - 03:30\n101 Ср, 24/02/2010 - 15:43\nСовременное язычество вайнахов?\nСейчас на сайте 2 пользователя и 683 гостя.


Сен-Дени-суьгӀ-Куаз — Википеди\n45°37′01″ къ. ш. 4°25′24″ м. д.HGЯOL\n▲673 стаг (2019 шеран 1 январь)\nСен-Дени-суьгӀ-Куаз (фр. Saint-Denis-sur-Coise) — Францин гӀала-коммуна, лаьтта ОвегӀнь — ГӀона — Альпаш регионехь. Коммунан департамент — ЛуагӀа.\nДозанашца йу Помей, Сен-СемфогӀян-суьгӀ-Куаз, Шатлуь (ЛуагӀа), Шазель-суьгӀ-Лион, ШевгӀиегӀ (ЛуагӀа), ГгӀаммон, Куаз.\nХьост — «https://ce.wikipedia.org/w/index.php?title=Сен-Дени-суьгӀ-Куаз&oldid=7835997»


Беркатечу гIуллакхийн гулам — Зори Ислама\nБеркатечу гIуллакхийн гулам\nЛамазан бакъболу мах хадо Далла бен (Веза-Сийлахь ву Иза) хуур дац. Делахь а, Къуръанан аяташкара а, Делан Элчанан хьадисашкара а (Делера салам-маршалла хуьлда цунна) вайна хаьа, иза сийлахь йолчу Іамалех лаьтташ долу Іибадат хилар.\nЛамаз дарехь а, цунна кечам барехь а, иза дерзорехь а долчу диканех цхьадерш хьахор ду вай.\nДелан лай шен коьртачу Іибадатана кечам бан волавеллачу хенахь дуьйна Делан новкъахь ву. Цо ламаз эца нийят дар а боккха мел болуш ду. Делан салам хиларо ма аьлла: «Баккъал а, Іамалш нийяташца ю». Нийят ах Іибадат ду. Іибадат нийятах а, Іамалх а лаьтташ ду.\nЛамаз эцале хьалха «аІузу биллахІи минаш-шайтІанир-ражийми» алар а, цул тІаьхьа бисмилла даккхар а стаг бусалба хиларан билгалонех ду. Цул сов, цо юьлуш йолу меженаш къинойх цІанлуш ю. Ламаз эцарехь долчу беркатна царна тІера дерриг къинош дІадовлуш ду бІаьр-негІаршна кІелхьара а цхьаьна, куьйгийн а, когийн мІарашна кІелхьара а цхьаьна.\nТІаккха ламаз эцна ваьлча, до1а дар мел деза ду?!\nЭлчано ма аьлла (Делера салам-маршалла хуьлда цунна): «Кхоччуш ламаз эцна, тІаккха «ашхІаду ан ла илахІа иллаллахІу вахьдахІу ла шарика лахІу, ва ашхІаду анна Мухьаммадан ІабдухІу ва РасулухІу, АллахІуммажІални минаттаввбийна, важІални миналь-мутатІаххІирийна» — аьлларг милла велахь а, цунна ялсманин барххІе а неІ схьайоьллур ю, царех шена луъучух и чугІур ву».\nИштта суфиййунаша (т1арикъатан ох1ла) а ма аьлла: «Ламаз карахь хилар муъминан (ийман диллинарг) герз ду, шайтІанан некъаш доьхкуш ду, шен ламаз доггах оьцуш волчун ламаз дар а доггах хир ду».\nЛамаз эцна ваьлча, ламаз эцаран ши ракаІат суннат ламаз дар мел мелехь ду?! Делан салам хиларо, кхоччуш ламаз эцна, цул тІаьхьа шен дагца а, шен юьхьца а къилбанна тІевирзина ши ракаІат ламаз динарг милла велахь а, цунна ялсмани важиб (хила хьакъ) ю ма аьлла.\nХІокху ламазан бекхам ялсмани хилар гойтуш ду рогІера хьадис а: «Элчано (Делера салам-маршалла хуьлда цунна) Билале аьлла (Дела реза хуьлда цунна): «ХІай Билал, Исламехь уггаре хьан бІобулуш ахь йина йолу Іамал йийцахь суна, баккъал а, хьан шина мачийн болар ма хезна суна ялсмани чохь сайна хьалха». Цо жоп делла тІаккха, шена гергахь, хІора ламаз эцарна тІаьхьа ламаз дарал тІех шен бІобулуш цхьа Іамал ша йина яц аьлла.\nТІаккха, ламаз эцна а ваьлла, маьждиг чохь цуьнан хан хилале хьоьжуш Іар мел деза ду?! Йиллинчу хенахь, Лекха волчу Далла дуьхьал хІотта кечвелла Іаш верг ламазехь ву аьлла ма ду хьадисехь. Ламазна кхойкхуш хезча, ламаз дан сихо еш берш, Къемат-дийнахь, седарчий санна нур лепаш яххьаш йолуш хир бу аьлла ма ду хьадисехь. Ламазна кхойкхучу хенахь, ламаз карахь, кийча хилларш буьзна бутт санна яххьаш къегина хир бу ма аьлла. Амма ламаз карахь, маьждиг чохь, ламазана кхайкхаре хьежнарш – церан яххьаш малх санна нур лепаш хир ю ма аьлла.\nАзан дар (ламазана кхайкхар) мел мелехь ду?!\nДелан салам хиларо ма аьлла: «Ламазна кхайкхарехь а, (жамаІат-ламазан) хьалхарчу могІарехь (мелах) дерг а нахана хаахьара, (и къуьйсуш) цу тІехь кхаж тасар бен (кхин гІоле дерг) царна карор ма дацара, цара кхаж тосур ма бара. Де дохделлачу хенахь ламазе бахарехь (мелах) дерг царна хаахьара, уьш цига хьалхаваларх къуьйсуш бевдда гІур ма бара. Пхьуьйра ламазехь а, Іуьйра ламазехь а (мелах) дерг царна хаахьара, уьш цига (жима бер санна) биълара текхна богІур ма бара».\nИштта, муаззинаш (ламазана кхойкхурш) Къематдийнахь массо нахал а сийлахь хир бу аьлла цо, Делан къинхетамна массарал герга хир бу аьлла.\nАзанан беркатах ду цо Делан мостагІ, шайтІа къахкор а. Хьадисехь ма ду, и кхералой, шен хуттурш вовшахъюьйлуш, татанаш деш доду аьлла. Азан ца хаза а, Къематдийнахь и хезна аьлла тоьшалла ца дан а додуш ду и мостагІ.\nЦхьана къонахчо аьлла: «ХІай АллахІан Элча, баккъал а, муаззинаш (моллалла кхойкхурш) мел алсам хиларехь тхоьл тоьлуш бу-кха».\nТІаккха Элчано (Делера салам-маршалла хуьлда цунна) аьлла: «Цара эрриг ахь а ала, тІаккха хьо ваьлча, деха – лур ду хьуна».\n(Абу Давуд, ан-Насаи)\nЛекха волчу АллахІе деха, ахь дехнарг Цо лур ду хьуна бохург ду иза.\nШа, я кхиверг кхайкхина ваьлча, салават диллар а, Элчанна (Делера салам-маршалла хуьлда цунна) василат доьхуш доІа дар а мел пайдехь ду?! Делан салам хиларо ма аьлла: «Шайна кхайкхар хезча цо эрриг алалаш, цул тІаьхьа суна салават диллалаш, баккъал а, суна салават диллинарг милла велахь а, АллахІа цунна уьттазза салават дуьллу шуна, цул тІаьхьа АллахІе суна василат дехалаш, боккъал а, иза АллахІан лайх цхьанна бен хила йиш йоцуш долу ялсманин (лаккхара) дарж ду, ас и со хиларе догдоху, тІаккха суна и василат (дарж) дехнарг милла велахь а, сан шафаІат (ас Деле и вехар) хьанал ду цунна».\nИштта, цо (Делера салам-маршалла хуьлда цунна) аьлла: «Шена (моллалла) кхайкхар хезча: АллахІума Рабба хІазихІид-даІва-тит-таммати, вас-салатиль-къаимати, ати Мухьаммаданиль-василата, валь-фадылата, вабІасхІу макъаман махьамуданиллези ваІадтахІу» аьлларг милла велахь а, цунна Къемат-дийнахь сан шафаІат хьанал ду».\nДоІанан маьІна: «ХІай АллахІ, (Къемат-де даллалц хийцалур доцуш) дуьззина долчу хІокху кхайкхаран а, (Къемат-де даллалц ) лаьттар долуш долчу (хІокху) ламазан а Дела, Мухьаммадна василат (боху ялсаманин лаккхара дарж) а, тІехсийлахь меттиг а лохьа, Ахь шена ваІда дина хилла йолчу хастамечу макъаме а кхачавехьа иза».\nШина кхайкхарна юккъехь дина доІа, хІара вай лакхахь хьахийнарг а, и доцург а мел пайдехь ду?! Делан салам хиларо ма аьлла: «Азан дарний, къамат дарний юккъехь дина доІа юхутухуш дац». (Жоп луш ду бохург ду иза). Оха хІун деха деза тІаккха аьлла шега хаьттича, Цо аьлла: «АллахІе дуьненахь а, эхартахь а вочух шаьш лардар деха».\n«АллахІумма инна насъалукаль-Іафията фид-дунья валь-ахира» – боху доІа ду кхузахь дуьйцуш дерг.\nТІаккха раватиб ламазаш (раватибаш) дийр ду. Уьш шайн хенаш билгалйина долу суннат ламазаш ду, фарз ламазана хьалхарнаш а, тІаьхьарнаш а. Равибат ламазийн хан, хиларехь а, тиларехь а шел хьалха я тІаьхьа деш долчу фарз ламазан хенаца йогІуш ю. Раватибаш чІагІдинарш а, чІагІдина доцурш а ду.\nЧІагІдинарш – Іуьйра ламазана хьалхара ши ракаІат, делкъа ламазна хьалхара шиъ, цул тІаьхьара шиъ, маьркІаж ламазана тІаьхьара шиъ, пхьуьйра-ламазна тІаьхьара шиъ ду.\nЧІагІдина доцурш – уьш, делкъа ламазна хьалхара кхин шиъ, цунна тІаьхьара кхин ши ракаІат ду. (Рузбан-ламазан суннаташ делкъа ламазан суннаташ санна ду цу агІор диллича. Хьалха а, тІаьхьа а шишша чІагІдина а, шишша чІагІдаза а долуш).\nМалхбуза ламазна хьалха диъ ракаІат ду, шишша ракаІат долу ши ламаз.\nЧІагІдинарш – уьш Делан салам хиларо даима деш хилларш ду. ЧІагІдина доцурш деш, дуьтуш хилларш ду. Уьш дерриш а мелехь ду, гІиллакхехь ду, царах хІораннан а дозалла дуьйцуш хаза хьадисаш ду, яздина дукха жайнаш ду.\nХІорш суннат хилар тІечІагІдеш ду Бухарис гучудаьккхина долу Ибн Іумаран хьадис а. Цо аьлла: «Ас Пайхмарера (Делера салам-маршалла хуьлда цунна) схьэцна итт ракаІат: Делкъа ламазан хьалхара шиъ, цунна тІаьхьара шиъ, маьркІажа ламазана тІаьхьара шиъ, пхьуьйра ламазна тІаьхьара шиъ, Іуьйра ламазна хьалхара шиъ.\nКхарах уггаре чІогІа Элчанна дезаш дерг Іуьйра ламазна хьалхара ши ракаІат хилла. Цо аьлла: «ши ракаІат дуьненал а, цунна чохь мел долчу хІуманал а дика ду».\nБухарис а, Муслима а дийцинчу кхечу риваятехь (дийцарехь): «Суна дерриге а дуьненал а дукха дезаш ду», — аьлла.\nДелкъа ламазца долчу раватибех Делан салам хиларо аьлла: «Делкъа ламазана хьалхара диъ ракаІат а, тІаьхьара диъ ракаІат а лардинарг милла велахь а, Дала иза жоьжахатийна хьарам вина».\n(Ахьмад а, и воцурш а)\nМалхбуза раватибех Делан салам хиларо аьлла: «Дала къинхетам бина малхбуза ламазана хьалхара диъ диначу къонахчух». Малхбуза ламазана хьалхара шишша ракаІат долу ши ламаз ду кхузахь дуьйцуш дерг.\nИштта кхин а, кхин а дукха хьадисаш ду кхеран а, суннат ламазах кхечеран а (тахІаджуд а, зуьхьа а, истихарат а, таравихь а, хьажат а, тавбат а, тасбихь а) хазалла, дозалла дуьйцуш.\nТІаккха фарз ламаз дехкале шолгІа кхайкхар ду – къамат дар ду иза. Иза а суннат ду хьалхарниг санна, азан санна. Азано ламазан хан тІекхаьчна хилар хоуьйту, ткъа къаматдаро — иза дІахІоттар, дІадоьхкуш хилар.\nОцу шина а кхайкхаран маьІна доккха ду, чІогІа чулацаме ду и шиъ: бусалба динан билгало гучуяккхар ду цуьнца, бусалбанаш жамаІате кхайкхар ду. Дешнаш кІеззиг делахь а, ийманан бахех ду и кхайкхар (азан, къамат). АллахІу Акбар олуш дІадолош, АллахІан Возалла, Воккхалла чулоцу цо. ТІаккха «ашхІаду ан ла илахІа иллаллахІу» аьллачохь тавхьид (Дела цхьаъ вар) гучудоккху, ширк (Делаца накъост лацар) харцдо. ТІаккха «ашхІаду анна Мухьаммадан расулуллахІи» олий, Элчанан пайхмаралла (Делера салам-маршалла хуьлда цунна) тІечІагІдо. Цул тІаьхьа «хьаййа Іалас-салати» олий, нах коьртачу Іибадате, ламазе кхойкху, Далла муьтІахь хиларе кхойкху, тІаккха «хьаййа Іалаль-фалахьи» олий гуттаренна а долчу декъал хиларе кхойкху.\nТІаккха юха а «АллахІу Акбар» олуш, «ла илахІа иллаллахІ» олуш, АллахІан Воккхалла а, АллахІ воцург кхин Дела цахилар а тІечІагІдо.\nКъамат динчул тІаьхьа жамаІат ламазехь могІанаш дІанисдар мел хаза ду, мел мелехь ду?! Бусалба нах Далла хьалха, кІайниг, Іаьржаниг ца къестош, паччахь, мог1арера вахархо ца къестош, хьолада а, мисканиг ца къестош, цхьаъ хилла дІахІиттар ма ду цуьнца. Керста наха даима кхийкхош йолу бусалба динехь гуттара а хилла йолу нийсо а, демократи и ю-кха иза.\nТІаккха хьалхара могІа хьалха бузар мел мелехь ду?! АллахІан къинхетам хьалха хьалхарчу могІаре буссу аьлла ма ду жайнахь. Адаман гІулчех уггаре мелехь ерг, цо хьалхара могІа дІабуза яьккхинарг ю ма аьлла хьадисехь.\nТІаккха юха а нийят дар.\nНийятан дозалла вайн динехь доккха ду. Цунах цхьадерг ламаз эцар дуьйцучохь хьахийра вай.\nНийят Делаца ду, Цуьнан дуьхьа а ду, Цуьнгара а ду. Нийят динчул тІаьхьа ламазехь юьйлуш йолу ледарлонаш, хуьлуш йолу новкъарлонаш мостагІчуьнгара (дегІ а, шайтІа а) ю. Ткъа мостагІчун болх Делаца долчу нийятал тоьлар бац, иза мел боккха белахь а.\nНийят дар – ламазан арканашка (хІоттаман дакъа) хьалхара рукна ю. Нийят доцуш я ламаз, я цхьа а Іибадат хуьлуш дац.\nТІаккха ламаз доьхкуш «АллахІу Акбар» алар. Иза а лараме киртиг ю ламазехь. Іарифийнах (шен синхаамца АллахІ вевзина волу Іелимстаг) цхьаьнга хаьттина хилла, ламаз доьхкуш «АллахІу Акбар» муха ала деза, аьлла. Цо жоп делла: «Делан Сийлахь, Еза цІе йоккхуш, ахь АллахІ олуш цуьнан хьалхарчу элпаца, алифца Делан Возалла, Воккхалла хаалуш хила веза хьо. ШолгІачуьнца, лам-элп аларца Делах кхераро дІахьулван веза хьо. КхоалгІачуьнца, «хІа» элпаца хьо Далла гергахь вуйла хаадала а деза хьуна».\nЖунайда аьлла: «ХІора хІуманан харжар (угаре а дикаха дерг) хуьлу, ткъа ламазан харжар – цуьнан такбийр (АллахІу Акбар алар) ду. Такбийр ламазах угаре а дика дерг ду, иза нийятца хоттаделла долу дела, иза ламаз долош долу дела».\nАбу СаьІид аль-Харраз бохучо, шега ламазана хІоттар муха хила деза аьлла хаьттича, аьлла: «Къемат дийнахь хьуна а, Цунна а юккъехь талмаж воцуш хьо Лекха волчу АллахІана хьалха хІоттар санна хила деза, И хьуна тІехІоьттина лаьтташ волуш, хьо Цуьнга къамел деш волуш, хьуна Иза Возаллин а, Сийлаллин а Да вуй хууш.\nЦхьаболу нах бу аьлла ду жайнахь, шаьш ламаз доьхкуш «АллахІу Акбар» аьлча, АллахІан Возаллина хьалха бешна дІабовлуш, Цуьнан Сийлалло дІахьулбеш. Царах ву тІаккха дерриге хІара дуьне шен кийра схьабоьллуш даьржинчу Делан нуьран шортонехь, гІум-аренгахь долчу кІоллин (горчица) жима хІу санна хилла дІахІуттуш верг, тІаккха тІаьххьара а цунах а паргІатволуш. И санна волчунна ламаз тІехь шайтІано новкъарло ярна кхерам бац, иза дегІан лаамо а, дуьненан сингаттамо а ламазах вохор вац. Цуьнан шовкъ йистерчу киртиган хьоле яьлча, цуьнан са Делан Возаллех хотталуш, нийят даге доьрзуш дацахьара, оцу шовкъо нийятана зен дан сахьт дацара.Амма ишттачу хьолехь, цІена долу нийят лен кийра доьссинчу Делан Возаллин нуьрехь дІатарделла хуьлу, маьлхан нуьрехь дІатарделлачу вайн дуьненах терра.\nТІаккха, «АллахІу Акбар» аьлла дихкинчул тІаьхьа, ламаз долош доьшуш «таважжухІ» олу доІа ду. «ВажжахІуту важхІий тя лиллези» бохуш долош дерг ду иза.\nИ доІа дешар мелехь ду. ЖамаІатехь а ша хІоьттина волуш а, хьалхаваьллачу имамана а, тІаьхьахІоьттинчу маъмумана а суннат ду и дешар. Бакъду, фатихьат деша дагахь аІузу…аьллехь, я оцу фатихьатан хьалхара аят ларалуш долу бисмилла даьккхинехь, «важжахІту» дешар суннат долчуьра дІадер ду. Фатихьат долийнехь юкъах ма даккха бохург ду иза.\nТІаккха «фатихьат» дешале «АІузу биллахІи минаш-шайтІанир-ражийм» алар мел дика ду?! Ламазехь «фатихьат» дешале и алар суннат ду. Шен Сийлахь долчу Къуръанехь, «Ан-Нахьл» суратан 98-чу аятехь, Лекха волчу Дала шаьш Къуръан дешале хьалха ала аьлла ду иза. Жайнехь уггаре чІогІа и Делан а, нехан а мостагІ, шайтІа оьгІаздохуьйтург ду аьлла иза.\nТІаккха бисмилла… шен хьалхара аят ларалуш долу фатихьат доьшур ду. Фатихьатан дозалла дийцина цаваллал доккха ду, цуьнан беркаташ дукха ду.\nЛамазан коьрта рукна а (хІоттаман дакъа) ю иза. И ца дешча-м ламаз хуьлуш дац.\nДелан салам хиларо ма аьлла «Фатихьатул-Китаби ца дешначун ламаз хир дац».\nФатихьатуль-Китаби бохург цуьнан сийлахь йолчу цІерах цхьаъ ю. Китаб (Къуръан) схьадоьллуш дерг бохург ду иза. Уммуль-Китаби а аьлла цуьнах. Къуръанан нана бохург ду иза. Салат (ламаз) аьлла цуьнах, кафи (кхачо йийриг) и ду, Шафи (дарба дийриг) и ду, Іаршана кІелахь йолчу хазничуьра схьаэцнарг и ду. Доллучу а Къуръанан маьІна фатихьат чуьра схьадолуш ду, цуьнга доьрзуш ду. Тавхьид цуьнца ду, Далла хастам бар цуьнца ду. ЦІена долу Іибадат цу чохь билгалдина ду, болх берриг Далла тІебиллар цу чохь хьахийна ду, Деле ниІмат (нийсачу новкъа дахар) дехар а цуьнца ду, Делан оьгІазло шайна тІехь йолчу нехан некъах а, шайн керстаналлехь тилла болчу нехан некъах а лардалар дехар а цуьнца ду.\nФатихьатал тІаьхьа догІу и цхьа дош «Амин» алар а мел пайдехь ду?! Делан салам хиларо ма аьлла: «Шух цхьамма ламазехь волуш «Амин» аьлча, стиглахь долчу малийкаша а «Амин» аьлча, тІаккха оцу шиннах цхьаъ вукхуьнца цхьаьна нислахь, цунна цо хьалха диначу къиношна гечдийр ду».\nФатихьатал тІаьхьа сурат я аяташ дешар мел мелехь ду?!\nДелкъан а, малхбузан а, маьркIажан а, пхьуьйран ламазашкахь хьалхарчу шина ракаІатехь а, Іуьйра ламазехь а, суннат ламазехь дерриге а ракаІаташкахь а уьш дешар суннат ду.\nЛамазехь «Фатихьатана» тІаьхьа аяташ дукха мел дийши а, мелехь ду, жамаІат-ламазехь нахе ламаз дойтуш, хьалхаваьлла имам воцчунна. Дагахь хууш аяташ дукха мел дийши а, эхарт толуш ма ду, ялсманин дарж лакхадолуш ма ду. Суннат ламазашкахь аяташ дукха дешар мелехь ду, дешар дацдеш, юхадоьхкуш ламазаш дукха дарал а.\nЛамаз карахь долуш дешна аяташ ламаз карахь доцуш дешначарал а деза ду, ламазехь дешнарш кхин а сов мелехь ду.\nТІаккха ламазехь рукуІ дар, сужуд дар, ирахІоттар, охьахаар мел деза ду!\nВеза-Сийлахь волчу Дала стигланийн охІланна, маликашна юккъехь декъна долу Іибадат ма ду иза, вайна цхьана ламазехь гулдинарг. Делан маликех цхьадерш ма ду, Цо шаьш кхоьллинчу дийнахь дуьйна а Къематде даллалц рукуІан хьолехь, вуьйш – сужудан хьолехь, иштта ирахь лаьтташ дерш а ду, хевшина Іаш дерш ду.\nЛамазехь лерина лелаш верг ша рукуІ деш, рукуІехь долчу маликан сурт хІоттош ву, сужуд деш, сужудехь долчеран сурт хІоттош ву. Ламазан массо а хьолехь иштта ву иза, ша царах волуш санна, царна юккъехь волуш санна. Иштта хІоранна а, хІокху куьцехь сих а ца луш, тем беш волчунна шен ламазехь асар хир ду, Іибадатан чам а кхетар бу, цуьнан беркат а кхочур ду.\nТІаккха, хьалагІаттарехь, охьахаарехь, хьала-охьатаІарехь «АллахІу Акбар» алар мелехь ду, суннат ду иза, рукуІера хьаланисвалар доцучохь. РукуІера хьалатаьІаш «СамиІаллахІу лиман хьамидахІу» (хезаш ву АллахІ Шена хастам беш верг) алар суннат ду. ТІаккха рукуІехь таспихьдар, кхузза «Субхьана Раббияль-Іазим» (ЦІена ву сан Воккха Дела) алар, рукуІера хьаланисвеллачохь «Раббана лакаль-хьамду» (Тхан Дела, Хьуна хастам бу) алар, сужудехь кхузза «Субхьана Раббияль-аІла» (ЦІена ву сан Лекха Дела) алар, шина сужудан юккъехь «РаббигІфир ли вархьамни» (Сан Дела, гечдехьа суна, къинхетам бехьа сох) алар суннат ду, мелехь ду.\nЦул тІаьхьа ТашаххІуд (Аттахьиййат) дешар мел деза ду!? Муслима а, и воцучо а Ибн Іаббассера (Дела реза хуьлда цунна) дийцинчу хьадисехь аьлла ду: «АллахІан Элчано (Делера салам-маршалла хуьлда цунна) тхуна Аттахьиййат Іамадора, Къуръанчура сурат Іамадарх терра. Цо олура: «Аттахьийатуль-мубаракату, Ас-салавату-тІаййибату лиллахІи, ас-саламу Іалайка аййухІан-набиййу ва рахьматуллахІи ва баракатухІ, ас-асламу Іалайна ва Іала ІибадиллахІис-салихьийн, ашхІаду алла илахІа иллалахІу, ва ашхІаду анна Мухьаммадан расулуллахІ» (Беркате маршалш, ламазаш, диках долу дешнаш (зуькар, тасбихь, доІа, Къуръан дешар) АллахІана ду. Салам хуьлда хьуна, хІай Пайхамар, АллахІан къинхетам а, цуьнан беркаташ а. Салам хуьлда тхуна а, АллахІан дикачу лайшна а. Ас тоьшалла до, АллахІ воцург кхин Дела цахиларна, иштта ас тоьшалла до Мухьаммад АллахІан Элча хиларна а).\nТІаккха Элчанна (Делера салам-маршалла хуьлда цунна) салават диллар мел мелехь ду, къаьсттина ИбрахІиман (ИбрахІим-пайхамар, Делера салам-маршалла хуьлда цунна, юкъавалош долу) салават. «АллахІума салли Іала Мухьаммадин ва Іала али Мухьаммад, кама саллайта Іала ИбрахІима ва Іала али ИбрахІим, ва барик Іала Мухьаммадин ва Іала али Мухьаммад, кама баракта Іала ИбрахІима ва Іала али ИбрахІим, иннака Хьамидун Мажид» (ХІай АллахІ! Мухьаммадах къинхетам бехьа, Мухьаммадан доьзалх къинхетам бехьа, Айхьа ИбрахІимах къинхетам баре терра, ИбрахІиман доьзалах къинхетам баре терра, Мухьаммад декъалвехьа, Мухьаммадан доьзал декъалбехьа, Айхьа ИбрахІим декъалваре терра, ИбрахІиман доьзал декъалбаре терра. Баккъал а, хастаман хьакъверг Хьо ву, Возаллин а, Сийлаллин охІла а Хьо ву).\nХьалхарчу Аттахьийатал тІаьхьа «АллахІума салли Іала Мухьаммад» аьлла, салават диллар ламазехь кхачо еш делахь а, шолгІачу Аттахьийатан тІаьхьа «АллахІума салли Іала Мухьаммадин ва Іала али Мухьаммад» аьлча, кхачо елахь а, тІаьххьарчу Аттахьийатехь «Салаватун ИбрахІиймиййатун» (ИбрахІим-пайхамар юкъавалош долу салават) алар сийлахь ду, суннат ду иза.\nЦул тІаьхьа доІа дар суннат ду. Цул сов, иза ца деш дитар – карахІат ду. Делан салам хиларо де аьлла хьахийна долу дела. Цо (Делера къинхетам а, маршо а хуьлда цунна) ма аьлла: «…цул тІаьхьа цо доІанах шена дукхаха дезарг хоржийла, тІаккха цуьнца доьхийла».\nКхузахь деш долу доІа Элчанера (Делера салам-маршалла хуьлда цунна) схьаэцначех хилар сийлахь ду. Вайн махкахь дукхах долчу хьолехь лелаш дерг хІара ду: «АллахІумагІфир ли ма къаддамату, ва ма аххарту, ва ма асрарту, ва ма аIланту, ва ма асрафту, ва ма Анта аІламу бихІи минни Анталь-Мукъаддиму ва Анталь-Муаххиру ла илахІа илла Анта». (ХІай АллахІ! Соьгара хьалха даьллачу къинна а, тІаьхьа даьллачу къинна а гечдехьа суна, ас къайлаха диначунна а, гучохь диначунна а гечдехьа суна, ас кхоам ца беш (барамал тІехдаьккхина) исрап дайинчунна а гечдехьа суна, Хьайна суначул а дика хуучунна а гечдехьа суна. Хьалхадаккха дезарг хьалхадоккхуш верг Хьо ву, тІаьхьататта дезарг тІаьхьатоттуш верг Хьо ву, Хьо воцург кхин Дела вац).\nИштта, къаьсттина, вайн мазхІабехь лелош хІара боккха чулацам болу доІа а ду: «АллахІума инни аІузу бика мин Іазабиль-къабри, ва мин Іазаби жахІаннама, ва мин фитнатиль-махьйа валь-мамати, ва мин фитнатиль-масихьид-дажжал» (ХІай АллахІ! Хьоьца ларло со кошан Іазапах а, жоьжахатин Іазапах а, вахаран массо а баланех а, валаран халонах а, Дажалан гІомаллин вуонах а). ТІаккха деган къайленаш Лекхачу АллахІана хьалха Іораяьхна, Цуьнца дагара дийцина ваьлча, ламаз достуш, маликашка а, бусалба нахе а, бусалба жинашка а маршалла хоттуш, салам далар мел деза ду! Цул сов, аьтту агІор салам далар фарз ду. Ламазан арканех (хІоттаман дакъош) тІаьххьара рукна а ю иза.\nТІаккха аьтту агІор салам даларца ламазан арканаш кхочуш хиллехь а, аьрру агІор салам далар Элчанан (Делера къинхетам а, маршо а хуьлда цунна) суннат ду. Салам луш «Ас-саламу Іалайкум» аьлча, ламазан кхачо елахь а, цуьнан юьззина кеп «Ас-саламу Іалайкум ва рахьматуллахІ» аларца ю. Дуьненан а, эхартан баланех маршо а, АллахІан къинхетам а хуьлда шуна бохург ду иза.\nЦул тІаьхьа саца йиш йолуш верг, оцу беркатечу меттера дІавала сих ца луш, и беркате болх юкъахбаккха ца гІерташ, зуькарна, таспихьна, доІанна тІаьхьасацар мел мелехь ду!\nЛекхачу АллахІа а, Цуьнан Сийлахьчу Элчано а де баьхнарг ма ду иза. Элчано (Делера салам-маршалла хуьлда цунна) динарг ма ду иза.\nЛекхачу АллахІа аьлла: «Шаьш ламаз кхочушдича, АллахІ хьахаве ирахь а, охьахиъна а, шайн агІонаш тІетевжина а…».\n«…Фарз ламазал тІаьхьа Далла хастамбарх хІоьттина тасбихь де».\nХІора фарз ламазана тІаьхьа, ламаз дерзош тасбихь, зуькар, доІа дар Элчанан (Делера салам-маршалла хуьлда цунна) суннатехь лелийна ду. Уьш къайлах дешар суннат делахь а, имама нахана Іаморхьама хозуьйтуш дешарх, цхьа а новкъарло яц. Бухарис а (805-гІа хьадис), Муслима а (583-гІа хьадис) Ибн Іаббасера (Дела реза хуьлда цунна) ду аьлла, дийцинчу хьадисехь: «Наха фарз ламаз дина бевлча, зуькар деш аз айдар – Пайхамаран (Делера салам-маршалла хуьлда цунна) заманахь хилла ду», аьлла.\nДелан Салам хиларо дина зуькарш, доІанаш дукха ду. Уьш дерриге а деза а, сийлахь а ду. Царех цхьадерш хІорш ду. Муслима дийцина: «Пайхамара (Делера салам-маршалла хуьлда цунна) ша ламазехь салам деллачул тІаьхьа кхоазза «АстагІфируллахІа» (АллахІе гечдар доьху ас) олура, «АллахІумма Антас-Саламу ва минкас-саламу табаракта я Заль-жалали Валь-икрами» (ХІай АллахІ! Хьо массо а кхачамбацарех маьрша ву, маршо а Хьоьгара ю, дукха хилла Хьан беркаташ, хІай, Возаллин а, Сийлаллин а Да) олура аьлла. Иштта цо (Делера къинхетам а, маршо а хуьлда цунна) аьлла: «ХІора (фарз) ламазал тІаьхьа кхузткъе кхойттазза «субхьаналлахІи» аьлларг, кхузткъе кхойттазза «аль-хьамдулиллахІи» аьлларг, кхузткъе кхойттазза «АллахІу Акбар» аьлларг, тІаккха бІе дузуьйтуш «Ла илахІа иллаллахІу вахьдахІу ла шарика лахІу, лахІуль-мульку ва лахІуль-хьамду ва ХІува Іала кулли шайин къадир» аьлларг, милла а велахь а, цуьнан къиношна гечдийр ду, уьш хІордан чопа санна (дукха) делахь а».\nМаьІна: «ЦІена ву АллахІ, хастам АллахІана бу, Воккха ву АллахІ, АллахІ воцург кхин Дела вац, Ша цхьаъ ву Иза, Цуьнан накъост вац, паччахьалла а Цуьнан ду, хастам а Цунна бу, Иза массо хІуманна тІехь ницкъ кхочуш ву».\nИштта Пайхамара (Делера салам-маршалла хуьлда цунна) аьлла: «Іуьйра ламаз динчул тІаьхьа, ша хиъна Іаш волуш, къамел доладале хьалха: «Ла илахІа иллаллахІу вахьдахІу ла шарика лахІу, лахІуль-мульку ва лахІуль-хьамду ва хІува Іала кулли шайин къадир» аьлларг, милла а велахь а, цунна итт дика яздийр ду, цуьнан итт вон дІадойур ду, цуьнан дарж уьттузза лакхадоккхур ду, оцу дийнахь массо а вуонах Іуналлехь хир ву иза, шайтІанах а ларвийр ву».\nХІара тасбихь шен маьІница лакхарчунна юккъехь дийцина ду «йухьйи в йумийту» боху ши дош доцург. ХІума дендеш верг Иза (АллахІ) ву, дуьйш верг Иза ву бохург ду оцу шина дешан маьІна.\nИштта Делан Элчано (Делера салам-маршалла хуьлда цунна) аьлла: «ХІора ламазал тІаьхьа Аятуль-Курси дешнарг, милла велахь а, цунна ялсмани чуваха дуьхьало еш валар бен дац».\n← Можно ли восполнить пропущенные посты в месяц Рамадан зимой, не смотря на то, что в это время дни коротки?\nКак сподвижники проводили Пророка в последний путь (Да благословит его Аллах и приветствует) →\nБусалба наха дуьненан Iилманехь йитина лар\n«Дела везарехь богуш болу эвлаяаш»


МегӀсе (ЭгӀ) — Википеди\n49°04′48″ къ. ш. 1°23′35″ м. д.HGЯOL\nМегӀсе (фр. Mercey) — Францин гӀала-коммуна, лаьтта НогӀманди регионехь. Коммунан департамент — ЭгӀ.\nДозанашца йу Ла-Шапель-ГӀеанвиль, Ульбек-КошегӀель.\nХьост — «https://ce.wikipedia.org/w/index.php?title=МегӀсе_(ЭгӀ)&oldid=7819970»


Равиллоль — Википеди\n46°25′32″ къ. ш. 5°48′09″ м. д.HGЯOL\nРавиллоль (фр. Ravilloles) — Францин гӀала-коммуна, лаьтта Бургунди — Франш-Конте регионехь. Коммунан департамент — Юра. Дозанашца йу Ле-Крозе (Юра), Кюттюра, Leschères[d], Муаран-ан-Монтань, Сен-Люписен. ГӀалин бахархой французаш бу. Официалан Французийн мотт бу.\nХьост — «https://ce.wikipedia.org/w/index.php?title=Равиллоль&oldid=5180873»\nХӀокху агӀонна тӀаьххьара хийцамаш бина: 2020, 8 октябрь, 01:39.