Дитт — Википеди\nХӀокху терминан кхин а маьӀнаш ду, хьажа Дитт (маьӀнаш).\nСеквойядендрон (Sequoiadendron giganteum) лакхадолу 60—80 м\nКокосан пальма Мартиникехь\nДитт (лат. árbor) — цхьаъ бен доцу гӀад дика хаалуш а долуш, даллалц лаьтташ а долуш, коьрта семан тӀехь даьржина (пальма доцург) а долуш, дукха дехачу дечиган ораматийн дахаран кеп.\nДуьнен тӀехь 2015 шарахь хадийначу мехаца 3 триллион дитт ду; Россехь — 640 млрд дитт (хьалхара меттиг дуьнен тӀехь), Канадехь а, Бразилехь а — 300 млрд.шинхьа а. ХӀора шарахь диттийн барам дуьнен тӀехь 15 млрд гергга охьаболуш бу, цуьнан бахьан хьаннаш хьакхар ду, кхин а климат хийцаялар а ду.\n1.1 Баганийн дитташ\n1.2 Стоьмийн дитташ\n1.2.1 Ровзанан доьзал\n1.2.1.1 Хьечан тайпа\n1.3 Серебряковн классификаци\n3 Диттийн рекордаш\n4 Дитт дахарехь а, оьздангаллехь а\n6 Хьовса иштта\nДитташ гӀан кепашца декъало баганан а, гӀеннийн а.\nБаганан тайпана дерш билгал ду онда, даиман сийна (наггахь аьхка сийна), мехах тера я пиллакаш йолуш гӀашца, кӀохцалгаш олу царах, тӀелета бӀараш я аьрсан цӀазамаш. Оцу тобана юкъадогӀу, масала, баганаш, базанаш, зоьзнаш, кипарисаш, секвойяш.\nШуьйра гӀаш долу диттийн ду шуьйра, чӀепа гӀаш — стоммал алссама кӀезга ду дохалелла а, шоралелла а, дукхахдерш шарахь цкъа охьаоьгу. Шуьйра гӀаш долу (я деккъа гӀаш долу) дитташна тӀе заз лета, стом лета. Оцу тобанера ду лиеганаш, попнаш, къаьхьштош, эвкалипташ, кхин а.\nГӀеннийн кепан классификации йоцуш, дитташ кхин а декъало гӀеннийн дахаран барамца — гӀаш оьгурш а, даиман сийнанаш а.\nГӀаш оьгу диттийн ду билггала хийцалун гӀеннийн духар: массо а диттан гӀеннийн дов сийна басар, охьаоьгу, цхьана хенахь (Ӏай) дитт лаьтта гӀаш доцуш, тӀехьа (бӀаьста) патарх керла гӀа долу.\nДаиман сийна диттийн дац къаьсттина гӀан духар хийцар: гӀа шеран миччахенахь а диттан тӀехь ду, гӀа хийцар паргӀата рогӀехь хуьлу диттан дахар дӀадаллалц.\nДиттийн биологин классификации йоцуш, уьш декъало кхечу хьесапашца а: масала, стоьмийн дитташ (церан стоьмаш адамо дуу), мехала дитташ (церан дечиг леладо промышленни Ӏалашонна), хӀурдкеман (хӀурдкеманаш деш леладо), тропикийн (церан ареал экваторан уллохь ю), къилбаседанан (церан ареал экваторан генахь ю) кхин дӀа а.\nБаганийн дитташ[нисйе бӀаьра | нисйе]\nКоьрта йаззам: Баганийн\nБаганийн[нисйе бӀаьра | нисйе]\nКхин тӀе хаамаш: бага а, база а, кедр а, зез а, пихта а, тсуга а\nБага (лат. Pínus) — тайпанан кеп баганийн дитташ базанан (Pinaceae) доьзалера ду. Таханлера терхьашца дуьненахь ду 120 гергга базанан кеп, уьш Ӏаламо дӀасадаржийна Килбаседан дуьненан эхигехь экваторера заполярье кхаччалц. Барамера а, субарктикан а климаташкахь акъарешкахь цара хьаннаш йо, ткъа субтропикашкахь, тропикашкахь, экваторан уллохь лаьмнашкахь кхуьу уьш. Леладо дечиган дуьхьа а, химин а, фармацин а промышленностехь. Баган стом латон кепаш, ло даа мегаш долу бӀараш, кедран бага аьлла цӀарца девза уьш. Амма дицдан ца деза, Кедр (Cedrus) — оццу доьзалера кхин тайпана диттех ду, ткъа баган хӀуш бӀараш дац ботаникан маьӀнехь.\nБага ду дукха чӀогӀа серло езачу дечиган тайпанех, амма наггахь кхоллало цӀена баган хьун. Оцунан бахьана ду, бага латтана экама цахилар, кхуьу кхин дитташ довлуш а доцучу муьлххачу латта тӀехь. Дитт даларан бахьана ду тӀехула йолу орамийн система, цунна дуткъа (1—2 см) кӀорга гӀамарш тӀехь долу латта а тоьу. Масала, Карелехь баганийн хила таро ю шуьйра ораман система (цхьадолчу къеначу диттийн орамаш ду 20 метр деха), амма латта 1 см бен стомма дац. Иштта кепара цӀена баганийн догӀаршан латта ду екъа гӀамарш, царна тӀехь кхуьу баганан хьун. Оцу хьаннийн аматийн башхалла ю дитташ цхьана хенара хилар, иза иштта кхетадо, бахархой кӀезиг болчу меттигехь а, уьш экаме ю хьуьнан цӀеран, амма хӀу даьржий сихха хьалакхуьу цхьана хеннара дитташ.\nБаза (лат. Pícea) — Баганан (Pinaceae) доьзалера дитт ду. 35 гергга тайпана даиман сийна лекха (30 м гергга) дитт ду хаза бохь а болуш. База ду коьртачех цхьа символ европийн Керлачу шеран а, Рождествон а.\nКедр (лат. Cedrus) — кӀеззиг бен доцу диттийн тобанера баган доьзалера (Pinaceae) дитт. Ӏаламехь тайпанан ареало дӀалоцу къилбан а, малхбален а Лаьттайуккъера хӀордан гуонахьара а, малхбузан Гималайшан а ламанан кӀошташ. ЦхьацӀадолчеран тайпанан векал хилла, даиман сийналаьтта, 40—50 метр лекха долу, баьржина бохь болу дитташ. Чкъор таьӀна-сира, къоначу гӀад тӀехь шера, къеначарна тӀехь этӀна, пелагаш долуш ду. КӀохцалгаш механ кепара, кхоъ я биъ са болуш, онда, Ӏитталуш, таьӀна я сина-баьццарера детин-сира хиллалц, масон а агӀора херонаш йолуш. Патаргаш деха а, доца а ду, тӀеххьарчара яхьа спиралах тера хоьттина кӀохцалг. ХӀу, силамца долун дера, ца дуу цоьсташйолунчара. Ораматашна ца оьшу лакхара охьатаӀийна, дика хи чекхдолу латта; чӀогӀа экама ю лаьттаца хи хоттарна (билгалъяьлларг гималайн кедр (Cedrusdeodara)). Шен декораци бахьанехь а, кедро дегӀдаккхаран сихолла бахьанехь а кедраш мехала ю паркашкахь лело тобанашца а, ша а. башха мехала ю сийна а, детин басахь йолу кепаш.\nЗез (лат. Lárix) — Баганан доьзалера диттан кепара орамат, баганийн тайпанах уггар а даьржина дитт ду. КӀохцалг цхьана шера, кӀеда ду. ЧӀапа, сирла-сийна, лаьтта ехачу зуьгалаш тӀехь спираль кепехь а, цхьацца а, ткъа йоцучу зуьгалаш тӀехь — курсашкахь, хӀоранна тӀехь 40 гергга. Аьтто болчу хьолехь 50 метр, кхин лекха а дахло гӀодан диаметр 1 м сов а йолуш. Деха 300—400 шарахь, билгал даьхна ду зезнаш 800 шо долуш.\nПи́хта (лат. Ábies) — Баганан (Pinaceae) доьзалера дерзана хӀу долчу ораматех дитт ду. Пирамидин кепара дитташ, хӀоз кепара ана лаьтташ геннаш а долуш. ГӀаш механ кепара (кӀохцалг), чӀапа, схьадолучохь гаттдина доца ду. Даьржина Къилбаседан эхигера барамечу шораллашкахь. Уггар а дукха кепаш йолу меттигаш: малхбуза Къилбаседа Америка (Тийна океанан бердан йист) а, Малхбуза Ази (алссама Япон) а. Пихтийн амалийн башхалла — безан бӀараш хилар, кхечу баганийн дитташка хьаьжчи лахара хьала довлу уьш.\nТсу́га (лат. Tsúga) — Баганан (Pinaceae) доьзалера даиман а сийна дитт ду. Даиман а сийна диттанех юккъера я баккхий барамера дитташ ду 20—65 метр лекха а долуш. Кондарш конус кепара я симметри йоцучу хӀоьан кепара (азин цхьайолу кепаш) ю, коьртан зуьгалаш охьаоьгу, охкало. Чкъор сира я мокха, пелагаш долуш, дукха хьолахь харош долуш. Геннаш анна ду, дукхаха чӀапделла а, охьаситтина а. Доца зуьгалаш барамехь кхиина ду; къона геннаш а, гӀодан йисттера дакъа а ситтина, охкаделла ду, шагдо мӀарах терачу голанаша гӀа охьадоьжначул тӀехьа. Даьржина Азин (Гималайш, Ций, Япон) а, Къилбаседа Америкин а барамера шораллехь. Даймохк лору Япон. Россе а, луларчу пачхьалкхашка а чуеана масех кеп, царна юкъахь Канадин тсуга (Tsugacanadensis) а, тайп-тайпана гӀаш долу тсуга (Tsugadiversifolia) а.\nКипарисийн[нисйе бӀаьра | нисйе]\nКоьрта йаззам: Кипарисийн\nКхин тӀе хаамаш: Кипарис а, Туя а, ЖӀолам а, Секвойя а\nКипари́сийн (лат. Cupressáceae) кепарниш — нийса кхуьу я текхаш йолу геннийн коллаш я дечиг кепарчу ораматийн доьзалера Баганийн низамера дитташ. Ораматийн гӀаш жӀар кепара дуьхь-дуьхьара дирзина лаьтта я кхоъ, диъ цхьаьна лаьтта. Къона гӀаш механ кепара (охьаоьгуш) ду. Заз цхьа-ши цӀа долуш.\nКипари́с (лат. Cupréssus) — Кипарисийн доьзалера пирамида кепара я яьржина кондарш йолу, даиман сийна лаьттачу диттех а, коллех а орамат ду. ГӀаш кегийра, къоначу ораматийн механ кепара, ткъа къеначеран — пелакан тайпа, геннашна тӀетаӀийна, гераг юьллучу кепара беа могӀанехь ду. ГӀан тӀехьара агӀон тӀехь дукха хьолахь кхиана, наггахь дика гуш даьттан екхоъ ю. Кипарисаш кхуьу Къилбаседа эхиган субтропикан а, тропикан а климатехь, яьржина Лаьттайуккъера хӀордан йистехь, Ӏаьржачу хӀордан Кавказан бердан йистехь, ГӀирмехь, Сахьарехь, Гималайшкахь, Цийн къилбехь, Америкехь Гватемалера Орегоне кхаччалц. ХӀинца деха кипарисан тайпанаш — дукха шира ду; мацахлера а, церан дика лаьттина бухадиснарш а хаало кхоалгӀачу формацехь. Кипарисаш кхиадо бошмашкахь декорацийн ораматаш санна я кертан метана гуо беш. Дукха хьолахь декорацин керт еш леладо даиман сийна лаьтта кипарис (Cupressussempervirens L.). Доккха хӀудолу кипарисан (Cupressusmacrocarpa) жима барамо таро ло чохь лелон орамат санна иза лелон.\nТу́я (лат. Thúja), туйя — Кипарисан (Cupressaceae) доьзалера дерзана хӀу долчу тайпана баганан орамат. Даиман сийна лаьтта дитташ я коллаш, наггахь чӀогӀа даккхийра 60 метр лекха, 2,5 метр гӀодан диаметр йолуш хуьлу. Къоначу ораматийн гӀаш кӀеда механ кепара, къеначеран — пелакийн кепара, дуьхь-дуьхьал дирзина. Туя экаме дац долучу меттигна, дика лов промышленни гӀаланийн кӀура. ДӀадуьй хӀаваъ тодархьама а, хозаллин а. Дукха хьолахь, культиваци йо диллинчу латта тӀехь. Алсама даьржина Thujaoccidentalis, Thujaplicata а, церан дуккха бешийн кепаш а.\nЖӀолам (лат. Juníperus) — даиман сийна лаьтта тайпана баганан коллаш а, Кипарисийн (Cupressaceae) доьзалера дитт. Яккхийчу дитткепарчу жӀоламийн тайп-тайпанчу кепийн тюркийн Ӏилманан литературера цӀе арча́ ю.\nСекво́йя (лат. Sequoia) — монотайпана дечиган Кипарисийн (Cupressaceae) доьзалера орамат. Тайпанан Ӏаламан ареал — Къилбаседа Америкин Тийна океанан бердан йист. Секвойин цхьайолу экземпляраш 110 метр лакха йовлу — иза уггар лекхачех цхьа дитт ду Дуьненан тӀехь. Максимум хан — кхоъ ах эзар шо сов. Секвойа (Гесс Джордж) тайпана цӀе елла чероки меттан дешдакъойн абат кхоьллинчу (1826), оцу маттахь газет а кхоьллинчу чероки тайпанан баьччан (Sequoyah, 1770—1843) сий деш цуьнан цӀарах.\nСтоьмийн дитташ[нисйе бӀаьра | нисйе]\nКоьрта йаззам: Стоьмийн дитташ\nРовзанан доьзал[нисйе бӀаьра | нисйе]\nКоьрта йаззам: Ровзананаш\nКхин тӀе хаамаш: Ӏаж а, Кхор (Хьормат) а, Хьайба а, Хьач а\nӀаж (лат. Málus) — Ровзанан доьзалера гоьрга мерза я муьсто-мерза стоьмаш лета, 36 кепара (1976) гӀаш оьгу диттийн а, коллийн а тайпа. Дуккха а тайпана Ӏаж кхиабо декорацин ораматаш санна бошмашкахь, лелабо аренаш Ӏалашъеш хьуьнан асанашкахь а. Дукхах дерг иза дитт ду 2,5 — 15 метр лекха, яьржина кондарш йолуш. Геннаш доца (стом леташ) ду, царна тӀе йовла зазан чӀенгаш, деханаш (кхиаран) а ду. Акхачеран кепийн геннаш тӀехь кӀохцалш хуьлу. ГӀаш дечиган тӀехь дерзина я до диллина кхуьу, охьаоьгучу я дуьсучу гӀалетачун тӀехь. Зазанаш кӀайн, бесо-цӀен я цӀен хуьлу, гулдина ахчетар санна я турс санна. Дукха баьржина бу цӀеран Ӏаж, я культурин (Malusdomestica) Ӏаж, цунах ду дуьненахь кхиош долу дукха тайпана дерш: хьечан гӀа долу Ӏаж, цийн Ӏаж (Malusprunifolia), лоха Ӏаж (Maluspumila). Европин декъера а, Кавказера а хьаннашкахь акха кхуьу хьуьнан Ӏаж, акха Ӏаж (malussylvestris); Жима Азехь, Иранехь, ГӀирмехь, Кавказехь — малхбален Ӏаж, кавказан Ӏаж (malusorientalis); Цийхь, Монголехь, ХӀурдйистера махкахь, Малхбален Сибрехахь — сибрехан Ӏаж, цӀазаман Ӏаж (malusbaccata); Тянь-Шанан хьаннашкахь — Недзвецкин Ӏаж (malus niedzwetzryana); Къилбаседа Америкехь (Миссисипин тогӀенашкахь) — Сулярдан Ӏаж (malussoulardi). Массо а — дика моз долурш ду. Ӏежан дечиг чорда, онда, атта хадало, дика шарло; мега цӀохараллин а, дечиган а пхьолийна.\nКхор я Хьормат (лат. Pýrus) — Ровзанан (Rosaceae) доьзалера стоьмийн а, декорацин а диттийн а, коллийн а тайпа. ПаргӀат кхуьуш долчу диттан кондаран кеп — пирамидан кепара я гоьрга, юькъа хила таро ю. Шарахь 30—40 см лакха долу. Дикачу хьолехь кхор 5—25 метр лакха долу, кондаран диаметр 5 метре кхочу. ГӀаш, дукха хьолахь, охьаоьгуш ду. ГӀаш лаьтта спираль кепара 5 могӀанехь. ГӀа шуьйра хӀоьан кепара, 2,5—10 см деха, доцца ирадина; бос — таьӀана-баьццара, къегна, гӀан лахара агӀо сино-баьццара, гурахь деши-цӀехо-можа. Стом, дукха хьолахь, — озийна лахара дакъа шорлуш бу, гоьрга стоьмаш долуш тайпана а ю. Европехь акха кхор баьржина 60° къс. ш. кхаччалц, ареалан къилбаседа дозанехь — кӀезга бу. Ойланаш ю, культурин тайпана кхораш схьадовлар доьзна ду цхьа могӀа кепийн гибридизацица, мадарра аьлча, Pyrus achras Gärtn., Pyrus persica Pers., Pyrus cordata Desv., Pyruselaeagnifolia Pall.. Кхораш лелийна ширачу Персехь, Желтойчохь, Риман имперехь. 2006 шарахь, аьттонца йинчу селекцица юкъадаьккхина шелонах ца кхоьру тайпа, кхор эвсара кхиош бу бошмийн дакъошкахь, Уралехь, Малхбузан Сибрехахь 55° къс. ш. ХӀинца бевзаш бу эзар тайпана кхор.\nХьа́йба (лат. Cydonia) — Ровзанан (Rosaceae) доьзалера дечиган ораматийн монотайпанан кеп. Ӏаламехь ареало чулоцу Кавказ, Чоьхьара Кавказ, Юккъера Ази. Долу хьуьнан йистехь, ламанан басешкахь лахарчу асанехь хӀурдан барамал 1400 м кхаччалц. Дика кхуьу кӀорга семса, ялта хьоькъучу тӀуьнчу латан тӀехь. Хаало гӀамарийн, аллювиалан, цӀе, Ӏаьржа латтанаш тӀехь, ткъа иштта ишалаш долчу тӀуьначу меттигехь а. Шуьйра даьржина дӀатарделла шайолчу Юккъера хӀордан йистехь, Азин барамера кӀошташкахь, Европин къилбан а, юккъера а кӀошташкахь. Культиваци йо Европин дукхаха йолчу кӀошташкахь (Шотланде кхаччалц а, Норвегин, 63°50’ къс. ш. кхаччалц а), Къилбаседа, Къилба Африкехь, Къилбаседа, Къилба Америкехь, Австралехь, Океанехь. Иза гӀа дужу дитт я колла ю, 1,5 до 4—5 метр лекха а, раз ирх оьху геннаш а долуш. Чкъор дуткъа, пелакаш йолуш, туьлуш, гӀад тӀиера къеначу геннийн таьӀана-сира, цӀегӀо-бора я Ӏаьржо-мокха, шера; къонанаш — бора-сира, чо болу истанг кепара; маргӀалш сира-баьццара, буькъа истанган кепара чо болуш. ГӀаш моггӀара ду, хӀоакепара я овалкепара, иракепара, наггахь гоьрга я гӀеххьа дагах тера бух болуш, лакхара таьӀна-баьццара, лахара сиро, 5—12 см деха, 7,5 см шуьйра, 2 см гӀаж йолуш. Зазанаш нийса ду, дукхах дерш цхьалха, доцачу зазан когаш тӀехь. Заза бесар-ровзанан, кӀайн я ровзанан басахь, доккха, диаметрехь 4,5—5 см. Стом — харц Ӏаж, чо болуш, гоьга я кхоркепара, дукха хьолахь аьрта сенаш болуш, лимонан я таьӀна-можа бос болуш, юьхьанца чо болуш, кхиъча шера болуш.\nХьечан тайпа[нисйе бӀаьра | нисйе]\nКоьрта йаззам: Хьечийн\nКхин тӀе хаамаш: Хьаьрса хьач а, Балл а, Туьрк а, ГӀаммагӀа а, Миндаль а\nХьач (лат. Prúnus) — стоьмийн тайпа лаганийн орамат, шена юкъайогӀу кепаш ЦӀера хьач, Балл, ГӀаммагӀа, Туьрк, Миндаль, кхин дӀа а. Дукха хьолахь Ровзанан (лат. Rosaceae) доьзалера Хьечийн (лат. Prunoideae) я Миндалан (лат. Amygdaloideae) доьзал бухарчу кепашна юкъатуху. Бевза масех бӀаь кепара хьач, баьржина болу, коьрта Ӏалашонехь, дуьненан къилбаседан барамерчу областашкахь.\nХа́ьрса хьач (лат. Prúnuscerasiféra) — стоьмийн дечиган орамат. Ровзанан доьзалера Хьечан доьзал бухарчу кепан Хьач тайпа. ЦӀера хьечах схьаяьлла цхьа кеп ю иза.\nБалл (лат. Prúnussubgen. Cerásus) — Ровзанан доьзалера Хьач (Prunus) тайпана Cerasus тайпана бухара орамат. Cerasus тайпана бухара ораматаш къаьста кхечу Prunus (Armeniaca — туьрк, Prunus — хьач, Padus — ярезаз) тайпана бухарчех хӀокху билгалонашца: стом (лаг долуш) шера, тӀеданаш доцуш; гӀаш чӀенганехь а долуш дохалла лаьтта; заза хуьлу четаран кепехь, наггахь шишша цхьаьна долуш; кхуьу гӀашца цхьана я царал а хьалха. Стоьмаш муьста-мерза чомехь хуьлу.\nМерза балл (лат. Prunusavium) — Ровзанан (Rosaceae) доьзалера дечиган орамат (10 метр гергга лекха, наггахь кхин дуккха а лекха — хааделла 30 метр лекха дитташ а), акха кхуьу хьаннашкахь Украинехь, къилбан Россехь, ГӀирмехь, Кавказехь, Европин кхечу регионашкахь, Къилбаседа Африкехь, Малхбузан Азехь, иштта шуьйра яьржина культурехь. Мерза балл — уггар а шира баллин кеп ю. Стом бала болабо июнь чекхболуш, цул хьалха стом ло тӀехьаьжчи тера стом латош долу Къилбан Балл олу дитто. Схьахетарехь, иза евзаш хила 8 000 шо вайн эрал хьалха Анатолехь а, Европехь а — хӀинцалерчу Данин а, Швейцарин а лаьттанаш (бӀогӀаман гӀишлойн бахархошна) тӀехь.\nТуьрк (лат. Prúnusarmeniáca) — юккъерачу барамера гоьрга кондар йолу гӀа дужу дитт. Ровзанан (Rosaceae) доьзалера Хьечан тайпана дитт а, стом а. Туьрках кхин цӀе гӀайси а олу. Туьркийн дитт дукха хенахь дуьйна кхиош ду йовхачу бараман климатера пачхьалкхашкахь. Россехь шуьйра леладо Кавказехь а, европин декъера къилбан кӀошташкахь. Даурин лаьмнашкахь акха кхуьуш йолу Сибрехан туьрк (Prunussibirica L.), — кхин Хьечийн тайпанан кеп ю. Туьркийн дитт кхуь дукха хенахь, йовхачу климатехь 100 шо кхаччалц. Зазан чӀенгаш гӀорайо −16 — −21 °С шелонехь. Дукхаха долу туьркийн дитташ шелонах ца кхоьру, −25 °С шело лов, ткъа кхин а чӀогӀанаш −30 °С лов. Дитташ йокъаллех а ца кхоьру (орамаш кӀорге кхачарна), уьш кхио мега йовхачу регионашкахь минимум йочанаш йолчу. ГӀаш гоьрго, хӀоан кепара, дуьххьехь озийна, кегийра цергаш йолуш я шалха цергаш йолуш. КӀайн я сирла цӀе заза деллало гӀа далале. Стом — можо-цӀе («туьркийн») басахь цхьаъ лаг долуш, гоьрга а, эллипс кепара а бу. Лаг стомма а, шера а ду.\nГӀаммагӀа , Шаптал (лат. Prunuspersica — Миндаль тайпана бухара Ровзанан (Rosaceae) доьзалера орамат. ЧӀогӀа уллора ду миндалан диттана, стоьмашца бен ца къаьста вовшех. Ланцет кепара цергийн йист йолуш гӀаш ду диттан. Зазанаш охьахевшина ду, сирла-цӀе, гӀаш довлале гучудолу. Стом гоьрга, бархатан, цхьана агӀора харш долуш бу. Лаг хебна-харш долуш тӀадамийн кӀаьгнаш долуш ду.\nМинда́ль (лат. Prunusdulcis, хьалха — лат. Prunusamygdalus я лат. Amygdaluscommunis) — Ровзанан (Rosaceae) доьзалера Хьач тайпана Миндаль тайпана бухара (Amygdalus) колла я жима дитт (4—6 м лекха). Миндаль дукха хьолахь бӀарашна юкъатуху, лаг долу стом болушехь. Барамца а, кепаца а миндаль тера ю туьркан лагах. Миндаль кхуьу тӀулгийн а, тӀон а басахь хӀурдан барамал 800 — 1 600 метр лакхахь (бухарин миндаль хьалакхочу 2 500 метре), гӀоле хета кальци алсама долу латт. Геннаш чӀогӀа даьржина ду. Патаргаш шина кепара ю: вегетацин еханаш а, генерацин йоцанаш а. ГӀаш ланцет кепара ду. Зазанаш цхьалха, диаметрехь 2,5 см, кӀайн я сирла-цӀен жазаш долуш. Стом — бекъа, бархатан чо болуш, овал кепара цхьа лаг долуш, стом бекъа кхиъча атта дӀакъаьста лагнех. Кхуьу кегийра тобанашкахь 3—4 цхьаьна, вовшен 5—7 метр гена. ЧӀогӀа серло дукха еза, дика йокъалла лов, орамийн система дика яржарна а, кхоош транспираци ярна а.\nСаллар-дитт[нисйе бӀаьра | нисйе]\nКоьрта йаззам: Саллар-дитт\nКхин тӀе хаамаш: Комарийнаш\nСаллар-дитт, я комарийн дитт (лат. Morus) — комарийчеран доьзалера тайпана орамат, оцу юкъахь ду 10—16 кепара гӀа дужу дитташ, даьржина Азин, Африкин, Къилба Америкин йовхачу бараман а, субтропикан а асанашкахь. Къоначу хенахь дитт чехка кхуьу, амма тӀехь-тӀехьа кхиар лагӀло, наггахь бен 10—15 метрал лакха ца долу. ГӀаш моггӀара, гӀоргӀа, дукхаха пелака кепара, къоначу патаргаш тӀехь муххале а, йистехь цергаш йолуш. Стом — чолхе, лаьтта тӀехула дилх долучу легнех, 2—3 см беха, цӀечун тӀиера тьа1на цӀехо-сийна я кӀайн басахь, бууш бу — цхьацца кепарнаш мерза а, хаза хьожа йолуш а. Саллар-дитт деха 200 шарахь, наггахь 300—500 шарахь а.\nСеребряковн классификаци[нисйе бӀаьра | нисйе]\nКласс 1. Кондаран дитташ шадерг дечиган дехачу геннех лаьтташ долу Бухара класс 1. Лаьттан тӀиера кондаран дитташ Тоба А. Лаьттан бухахь орамийн система йолу дитташ Бухара тоба а. Нийса гӀад долу дитташ Секци 1. Цхьа гӀад долу дитташ — хьуьнан дитташ Хьех\nСекци 2. Коллийн кепара я кӀезга гӀад долу дитташ, субарктикан а, лаьмнийн цанийн кепара а дитташ Ситтана дакх (Betulapubescens var. pumila)\nСекци 3. Хьун-аренан а, саваннан а тайпана, я «стоьмийн тайпана дитташ» Клаппертонан Паркиа (Parkia biglobosa)\nСекци 4. Хи дӀадуьллуш, цӀеххьана шорделла стомма гӀад долу саваннан дитташ Баобаб (Adansonia digitata)\nСекци 5. Заманан-суккулентан дитташ, тропикера доцу екъачу областийн заманан-сиккулентан гӀа доцу геннийн дитташ Зайсанан саксаул (Haloxylon ammodendron)\nБухара тоба б. Дийшина орамаш туьйсу гӀад долу а, коьрта геннаш долу а дитташ — дӀасадаьржинарш ДӀасадаьжина кедр (Pinus pumila)\nБухара тоба в. Лиана кепара гӀад долу дитташ — диттан кепара лианаш Гоьрга гӀа долу дитт дуьйриг (Celastrus orbiculatus)\nТоба Б. Лаьттан бухара орамаш доцуш, кхин леррина лаьттан тӀехулара орамаш долу дитташ Бухара тоба а. «Лелаш долу» лаьттан тӀехулара орамаш гӀадан лахарчу декъехь долу дитташ Пандантховболу (Pandanustectorius)\nБухара тоба б. «СадоӀа» орамаш долу дитташ ХӀордан авиценни (Avicenniamarina)\nБухара тоба в. «У кепара» девлла дитташ Бамбийн дитт (Ceiba pentandra)\nБухара класс 2. Гемиэпифитан кондар хуьлу дитташ Тоба А. Вегетацин меттах ца довлу гемиэпифиташ Ficus watkinsiana\nТоба Б. Вегетацин лела гемиэпифиташ Бенгалин фикус (Ficus benghalensis)\nКласс 2. Розеточни дитташ Бухара класс 1. Геннаш доцу розеточни дитташ ПӀелг кепара финик (Phoenix dactylifera)\nБухара класс 2. Геннаш долу розеточни дитташ Тоба А. Суккулентан гӀаш доцу геннийн розеточни дитташ Xanthorrhoea preissii\nТоба Б. Суккулентан гӀаш долу геннийн розеточни дитташ Дихотомин Алоэ (Aloedichotoma)\nКласс 3. Суккулентан-гӀадан гӀа доцу дитташ Доккха карнеги (Carnegiea gigantea)\nДиттан тӀехь билгалдоккху кхоъ коьрта дакъа: орам а, гӀад а, кондар а.\nДиттан орам — иза, дукха хьолахь, ораматан лаьттан бухара дакъа ду. Коьрта функци — дитт ирх латтадар, латтан бухара аьхна даар схьаозар а, иза гӀоде дӀадалар а. Орамаш деха хуьлу: уьш дагӀало 30 метр кӀорге а, 100 метр агӀонашка а. Цхьадолчу диттийн хӀаваэхь орамаш ду, уьш латтан тӀехула хуьлу, ткъа церан функци гӀашшан функцех тера ю.\nДиттан гӀадо кондаран гӀортолан функци кхочуш йо, ткъа кхин а орамашний, кондарний юкъара аьхна даар дӀасхьало. Ӏаьнан заманахь тӀуналлин а, аьхна дааран а пхьегӀан роль кхочуш йо цуо. Дечиган гӀад лаьтта дагах, дечигах, иза чухула тӀекхуьу камбий тӀиера, цуо кхуллу шеран хӀоьзнаш — дитт хадийча юкъахь гуш долу таьӀна а, сирла а дакъош. Барамера зонашкарчу хьаннашкахь хӀора шарахь цхьацца шеран хӀоз тӀекхета, ткъа церан стоммала — диттан хӀора шеран дахаре хьаьжжина тӀекхета. Екъачу кӀошташкахь диттийн харц хӀоьзнаш хила тарло йочанаш яьхкича. Арахьара гӀад къовлу чкъоьро. Шен дахарехь диттан, дукха хьолахь, цхьа гӀад хуьлу. Коьрта гӀад лазийча (хадийча) цхьадолчу диттийн йийшинчу чӀенгех йишийн гӀад дала таро ю. Бух тӀиера хьалхарчу геннаш тӀе кхаччалц долу гӀадан декъах штамб олу<refname="Фёдоров" />.\nДиттан кондар — ораматан лакхарчу декъера геннаш а, гӀаш а ду, йолало гӀадан хьалхарчу га тӀиера диттан я коллин бохь тӀекхаччалц, шен ша долчу геннашца а, гӀашца а. Кондарш къастайо кепаца — нийса кепарна тӀиера даьрдинчу кепе кхаччалц, дуькъаллица — дуькъачун тӀиера лилхачун тӀекхаччалц. Серлоно гӀаш чохь фотосинтез бахьанехь, оьшучу хӀуманийн синтез хуьлу.\nДиттийн рекордаш[нисйе бӀаьра | нисйе]\nХьажа иштта: ГӀарадевлла диттийн тептар\nУггар лекха ду секвойя тайпана дитташ, Редвуд цӀе йолчу къоман паркехь церан локхалла 115,55 метр ю.\nДуьненахь уггар стомма дитт ду — баобаб, диаметрехь 15,9 м.\nДуьненахь уггар къена ларадо малхбуза Швецин лаьмнашкара базан дитт, иза хила тарло шенан муьрера. Цуьнан хан ю 9550 шо гергга.\nДитт дахарехь а, оьздангаллехь а[нисйе бӀаьра | нисйе]\nХьажа иштта: Дуьненан Дитт\nНойкоман Виварехь Ӏаламехь санна мур дулуш долу дела дитт (OlympicSculpturePark, Сиэтл)\nШуьйра даржар а, пхьолан атта хилар бахьанехь, дуьненан дукхачу оьздангаллашкахь гӀишлошъярехь, бахаман гӀирс барехь (мебель, пхьегӀаш, кхин дӀа а) хӀусам кечъярехь шуьйра леладо дечиг.\nДитт, тӀулг санна, Ӏаламан гӀирс бу, шен тӀехь дехкина суьрташ Ӏалашдинчарех, цуо гӀолаьцна дукха меттанашкахь йоза даржарехь. Дечиг догуш хиларо гӀолаьцна цӀе караерзорехь, цуо цӀеххьана шорйина адаман ареал къилбаседехьа, караерзина керла тайпана хӀусамаш: хьехарш, цӀенош, иглу кхин дӀа а. Даьгначул тӀехьа буьсуш болу кӀора лелош хилла дуьххьарлера тархаш тӀера суьрташ дохкуш. Хинал а дечиган чордо кӀезга хиларо даржийна хикеманаш лелар: бурам тӀиера каравеллашка кхаччалц — дукха шерашкахь хикеманаш дечигах дора. Цхьадолчу диттийн заза даларан башхаллаш юкъара хилла дуьненан дукхачу къаьмнийн, иштта, Японехь сакуран заза илланчаша дийцина, иза леладо медитацехь а, садаӀарехь а. Малхбалехь даьржина гӀаммагӀан зазан васт, Россехь иллешкахь бийцина Ӏежан бос.\nМеталлашца цхьаьна музыкин пондарш баран гӀирс бу. Дуьнен тӀехь уггар хьалхара дечиган музыкин пондар австралийн диджериду хилар лору, хӀунда аьлчи, иза бан цхьа а къинхьегам ца оьшу — термиташ, эвкалиптан тӀуьна дечиг юккъера дӀа а юуьй, Ӏаламо ша зурма кхуллура, йохалла хьайна маеззара нисйора.\nСеквойя — дуьненара уггар лекхачех дитт ду\nКаури — дуьненахь уггар шира диттех ду\nСан-Францискора паркера дитт.\nКъеначу диттийн тептар\n↑ Экологи: Россия оказалась на первом месте по числу деревьев на Земле. РИА Новости (2015, 2 сентябрь). Архив йина хьалхара хьостан чуьра 2015 шеран 11 сентябрехь. Теллина 2015 шеран 11 сентябрехь.\n↑ ThePlantList: Pinus\n↑ AgroAtlas — Дикие родичи культурных растений — Cerasusavium (L.) Moench — Вишня птичья, черешня.\n↑ World's OldestLivingTree -- 9550 YearsOld -- DiscoveredInSweden (en), ScienceDaily (16 апреля 2008). Хьаьжна 9 апрелехь 2010.\nRehderА. Manual of cultivated Trees and Shrubs. N.-Y., 1949\nIndex KewensisPlantarumPhanerogamarum, Oxford University Press, 1997\nДитт Викидошам чохь\nДитт Викиларма чохь\nГӀалан Ӏаламехь диттан роль\nОьздангаллин а, философин а исторехь диттах йолу ойла\nДуьнен тӀехь уггар а шира дитташ карийна\nХьост — «https://ce.wikipedia.org/w/index.php?title=Дитт&oldid=7413867»\nОраматийн дахаран кепаш\nХӀокху агӀонна тӀаьххьара хийцамаш бина: 2022, 13 январь, 14:04.


ХӀокху версин 1 хийцам хьажа дезаш бу. ЧӀагӀъелла верси хьажжина (2018, 27 январь).\nДаран а, кечдаран а историНисъе\n«Гинденбург» шен тӀеххьара рейсе дагӀара 1937 шеран 3 майхь. Кеман тӀехь вара 97 пассажир а, экипажан декъашхой а, билетийн мах бара диъ бӀе доллар гергга. Мохь лелон дакъош чохь яра 17 609 пошто дӀайохьуьйтурш, 148 кила мохь а, 879 кила багаж а. Кема лелоран гондоли чохь шен меттиг дӀалецира кеман капитана — Прусс Макса, Хьалхара дуьненан тӀеман декъашхочо.\n19:11 дирижабль охьадеара 180 метре. Лаьтта тӀиера кема кхачаран репортаж дӀахьуш вара американ журналист Моррисон Герберт. 19:20 дирижабль дӀанисдира, цуьнан меран тӀиера охьакхийсира дӀадоьхку машшаш. 19:25 тӀехьа агӀора, ирхнехьа йолчу стабилизаторан хьалха 4-гӀа а, 5-гӀа а газан дакъошна тӀехула, цӀе летира. 15 секундехь цӀе яьржира 20-30 метр цеппелинан мерехьа, цул тӀехьа иккхара. ЦӀе яьллачул тӀехьа ах минот яьлчи «Гинденбург» охьадуьйжира дӀатосу мачтан уллохьа.\nКатастрофа теллинчу немцойн талларан комиссин официалан чоьтаца, корпусан цӀоганехь хада тарлора эчиган серан муш, иза бодара маша санна каркасан чоьхьарчу декъехь, оьшура газан баллонийн Ӏаткъам каркас тӀебала. Иза хадар бахьнехь йохийнера 4-гӀа я 5-гӀа чоьхьара газан водородах юьззина баллон, оцу бахьнехь газ дӀа а ихина баллонашний арахьара чкъоьранний юкъахь кхоллаелла эккха кхераме эдар атмосферан хӀавааца. Охьахааран машшаш охьакхийсинчул тӀехьа дирижаблан чкъор, яран гӀирсан электрочекхъялийтар гӀийла хиларна, заземлени ледар хилла корпусанчул а. Цуо йина потенциалан башхалла арахьара чкъоьран а, каркасан а дакъошна юкъахь. Аварел хьалха дирижабль догӀан фронтехула чекхдалар бахьнехь лакхара тӀуналла хиллачу чкъоьран дакъошкахь и потенциалийн башхалло су белла, цуо цӀелатийна кхолладеллачу хӀаваан-водородан эдарх. Терочу жамӀе кхаьчна американ эксперташ.\nАмерикан историезархочо Хёлинг Адольфа дуьххьара аратеттинчу версица, «Гинденбург» хӀаллакдина сахьтаца юьйлина мина эккхаро. И мина хоттийна технико Шпель Эрика (Erik Spehl) № 4 баллонан буха. Эккхар хила дезара дирижабль охьа а хиина, пассажираш арабевллачул тӀехьа. «Гинденбурга» совнах гуонаш бар бахьнехь, сахьтан механизмо шен болх бина уьш охьабиссале. Ткъа ша Шпель араиккхина догучу дирижабль чура, амма дукха хан ялале велла госпиталехь вагоран чевнех. Изза верси яра РСХА (гестапо) IV урхаллин хьаькам хилла волу Мюллер Генрихан.\nКапитан Прусс Макс, чӀогӀа вагийна воллушехь, тамашийна висира: иза схьаваккхавелира цуьнан гӀоьнче Шаммт Альберте. Пруссан юьхь ягийнера, масех бутт баьлчи, цхьа могӀа пластикан операцеш йинчул тӀехьа Прусс аравелира дарбан цӀа чуьра. Масех стаг иштта кӀелхьаравелира делан къинхетамца: стюардан гӀоьнча 14 шо долу Франц Вернер тамашийна висира, хӀунда аьлча цунна тӀе ца хууш канистар хи Ӏенира, цуо гонахьара цӀе яйира. ТӀеххьара моментехь Францан аьтту белира догучу дирижабль тӀиера чукхоссавала, цу тӀе кӀант вага а ца винера, меженаш а ца кеггийнера. 2014 шеран 13 августехь 93 шо долуш шен Ӏожалла яллалц Франц вара «Гинденбурган» экипажах тӀеххьара дийна виснарг. ТӀеххьарниг хӀинца дийна болчу пассажирех виснарг ву Дёнер Вернер (вина 1928), пенсехь волу инженер-электрик. Кема духуш цуьнан 8 шо дара: ненан аьтту белира арататта Вернер а, цуьнан ваша а дирижабль чуьра, ткъа тӀехьа ша а чуиккхира. Да Герман а, йиша Ирэн а делира бохамехь: Ирэн кхераелира чуэккха, дирижабль чуьра иза схьаяьккхича а, шолгӀачу дийнахь иза елира ягорах.\nДирижаблин муьран чеккхеНисъе\n1975 шарахь американ режиссеро Уайз Роберта яьккхира юьззанаметражан фильм «Гинденбург» (The Hindenburg), цу чохь хӀаваан кеман бохаман коьрта бахьна ду саботажан акт.\nАмерикан телесериалехь «Секундаш бохамал хьалха» (2004—2012) 2-гӀа сезонан 12-гӀа араялар «Гинденбурган» бохаман талламах лаьцна ю. Талламан жамӀашца водородах цӀе яларан верси теро хета, цӀе йилларан я эккхаран версел.\nАмерикан «Хенан чуьра йоцу» (Timeless) сериалан 1 сезонан 1 серехь турпалаш боьлху хиллачу замане «Гинденбург» духучу моменте, истори хийца дагадеанчу кхераме террорист лацархьама.\n2011 шарахь малхбузагерманийн режиссера Кадельбах Филиппа (Philip Kadelbach) хӀоттийра 3 сахьтал сов еха телевизионан фильм «Гинденбург: тӀеххьара тӀомадалар» (Hindenburg, 2011).\n↑ Rudolf Wolf MAYBACH-Motoren und Automobile im Rhein-Neckar-Dreieck und der Pfalz. — 5. — BoD, 2008. — P. 117. — 383 p. — ISBN 3833489383\n↑ The Hindenburg’s Interior: Passenger Decks. Airships: The Hindenburg and other Zeppelins. Архив йина хьалхара хьостан чуьра 2013 шеран 9 мартехь. Теллина 2013 шеран 4 мартехь.\n↑ 1 2 3 4 Nyary, Josef "Hindenburg": Die "Titanic" der Lüfte (нем.). Hamburger Abendblatt. Axel Springer AG (5.5.2012). Архив йина хьалхара хьостан чуьра 2013 шеран 9 мартехь. Теллина 2013 шеран 28 февралехь.\n↑ 1 2 Im Zenit des Erfolges: LZ 129 «Hindenburg» und das Ende der Zeppeline (нем.)(ТӀе цакхочу хьажорг — истори). Архив йина хьалхара хьостан чуьра 2011 шеран 27 сентябрехь. Теллина 2013 шеран 3 мартехь.\nDick H. G., Robinson D. H. The golden age of the great passenger airships Graf Zeppelin and Hindenburg. — Washington, D.C.; London: Smithsonian Institution Press, 1985. — 226 p. — ISBN 0-87474-364-8\nTittel L. LZ 129 „Hindenburg“. — 4., überarbeitete Auflage. — Friedrichshafen: Zeppelin-Museum Friedrichshafen, 1997. — 80 s. — ISBN 3-926162-55-4\nKleinheins P. Die großen Zeppeline: die Geschichte des Luftschiffbaus. — 3., überarbeitete Auflage. — Berlin; Heidelberg; New York: Springer, 2005. — 273 s. — ISBN 3-540-21170-5\nLZ 129 Hindenburg. — Dresden, 1937. — B. 3. — (Zeppelin-Weltfahrten). (см. также иллюстрации из книги в улучшенном качестве)\nBericht des deutschen Untersuchungsausschusses (нем.) (1937). — Отчёт немецкой следственной комиссии. Архив йина хьалхара хьостан чуьра 2013 шеран 9 мартехь. Теллина 2013 шеран 3 мартехь. (см. также 2 схемы из отчёта в нижней части данной страницы)\nNavy Lakehurst Historical Society(ингалс.)\n«Конец эпохи дирижаблей», инфографика(оьр.)\nХьост — «https://ce.wikipedia.org/w/index.php?title=Гинденбург_(дирижабль)&oldid=5132295»\nТӀаьххьара хийцам бина 2020, 26 сентябрь 09:12\nХӀокху агӀонна тӀаьххьара хийцамаш бина: 2020, 26 сентябрь, 09:12.


ГаланчIожехь ваха сатесна 6500 стаг ву боху Iедалхоша\nГIалгIайчоьнца доза тоьхначу ГаланчIожан-кIоштахь ворхI эвла юхаденъян сацамбина шаьш, шайн дай баьхначу ярташка берза лаам бу 1400 гергга доьзалан аьлла, дIахьедина Нохчийчоьнан Iедалхоша. "Кавказский узел" агенталло хаттамбинарш тешна бу, белхан меттигашца а мехкан Iедало цхьа амал бийр бу аьлла.\nДахначу шеран чакхенехь дIакхайкхийра Нохчийчоьнан урхалхоша, ГаланчIожан-кIошт юхаметтахIотто Iалашо ю шайн аьлла. Цигарчу ярташкахь баха луучех информаци гуляън дуьйладелира шаьш, цхьана кIиранчохь 200 гергга доьзало дIахьедира, шаьш реза ду аьлла, дийцина Iедалхоша.\nЗазадоккху-баттахь дIакхайкхийра ГаланчIожахь кхо некъ тобина шаьш, дан долийна 80 цIа аьлла. Доккхачу декъанна денъеш ю Ахничу а, Мержа а, Цечахки а, Чермаха а, Хьайбах а, Ялхорой а. ХIора оцу эвлахь 10-15 цIа дан тIелаьцна мехкан Iедалша.\nДелахь а, кIезиг бац дай баьхначу ярташка берза цалуурш а. Iер-дахарн хьелашца перспектива ца го шайна боху цара. Тоаме дахаран хьелаш цигахь дIа ца нисдича, маьIне дац аьлла цара цигахь вахар.\n"Некъаш дац, ток яц, тIееана газ яц, хи дац… Уггар а оьшу болх бац", - аьлла "Кавказский узел" агенталле меттигерчу вахархочо.


Милле — Википеди\n46°50′32″ къ. ш. 3°59′59″ м. д.HGЯOL\n37,55 квадратан километр\n▼441 стаг (2019 шеран 1 январь)\nМилле (фр. Millay) — Францин гӀала-коммуна, лаьтта БугӀгунди — ФгӀанш-Конте регионехь. Коммунан департамент — НьевгӀ.\nДозанашца йу ЛагӀошмилле, АвгӀе, Шидд (НьевгӀ), Флети, Луьзи, Сен-Дидье-суьгӀ-АгӀгӀу, Пуаль (НьевгӀ).\nХьост — «https://ce.wikipedia.org/w/index.php?title=Милле&oldid=7820961»


«Хьан бехк бу суна хIума кхалла лаарна!..»\nОьрсийчоь -- "Коммерсант-Власть" журнал.\nСтигалкъекъа-беттан 13-чу дийнахь балхара дIабехира Оьрсийчохь уггаре а яккхийчарех йолчу РБК цIе йолчу медиахIолдинган редакцийн куьйгалхой. Бахьана ду бохуш дуьйцу Кремл цунна реза цахилар. «Медуза» цIе йолчу интернет-портало дийцарехь 2011-чу шарахь Оьрсийчохь президентан кампани йолаелчхьана шайна тIехь Iаткъам лайна иттех сов Оьрсийчура зорбанан гIирсо.\n«Хьан бехк бу суна хумакхалла лаар…»\n«Медузас» далош долу масаллаш иштта ду.\n2016 шо. Стигалкъекъа-бутт. РБК\nХIун ду хилларг. Кремло Iаткъам бар бахьана долуш (Оьрсийчоьнан президентан зорбанан секретаро Песков Дмитрийс харц до иза) РБК-н редакцера дIавелира кхо куьйгалхо – цхьаьнатоьхначу редакцин шеф-редактор Осетинская Елизавета а, коьрта редактор Баданин Роман а, РБК газетан коьрта редактор Солюс Максим а.\nЦарна тIаьххье балхара дIадевр ду шаьш аьлла хаам бина дуккха а кхечу белхахоша а, журналисташа а. Уьш болх бечуьра севцна тIебогIучу беттан 30-гIа де тIекхаччалц аьлла.\nМуха ду жамI. Хууш дац. Кхеташ дац мила хир ву РБК-н куьйгалхо.\n2016 шо. Дечкен-бутт. Forbes\nХIун ду хилларг. Оьрсийчура зорбанан гIирсашкахь кхечу пачхьалкхашкарчу нехан долчу декъех лаьцна низам тIеэцча, Axel Springer цIе йолчу немцойн концерно сацам бира, шен Forbes журналан акцеш а, кхин йолу Оьрсийчура бизнес а йохка. Дийцарш дIадирзира 2015-гIа шо чекхдолуш. Эххаре а 100 процент Forbes-ан акцеш эцнарг вара бизнесхо Федотов Александр.\n«Медузас» дийцарехь, иза сихха юкъагIерта волавелира редакцино бечу балхана, цхьайолу материалаш дIаяха бохуш. Forbes-ан коьрта редактор Муртазаев Эльмар реза цахилира иза дан. Дукха хан ялале иза шен лаамехь дIавахара журналера. Иза хилира кху шарахь (2016) Дечкен-бутт юккъе болуш.\nМуха ду жамI. Муртазаевн меттиг дIалецира Усков Николайс. Цо сихха дIахьедар дира, шен Forbes политиках лаьцна хир дац аьлла. Муха хир ду Усковн Forbes хуур ду гергарчу хенахь, цо куьйгалла а деш, журнал арадала доладелча.\n2015 шо. Марсхьокху-бутт. «Русская медиагруппа»\nХIун ду хилларг. 2015-чу шарахь аьхка «Федераци» фонд кхоьллинчу Киселев Владимира хьахийра Путин Владимире Оьрсийчохь «патриотийн медиахIолдинг» кхоьллича дика хир дара аьлла. Цу Iалашонца цхьаьнатоха езаш яра масийтта телеканал а, «Русская медиагруппа» а.\n«Русская медиагруппа» долахь яра Федун Леонид цIе йолчу бизнесхочуьнан. Иза йорах йохка сацам бинера цо «Госконцерт» концернана. Цунна дуьхьал бевлира «Русская медиагруппан» куьйгалхой а, мукъамчаш а, продюсерш а. Уьш а гIоьртира «Русская медиагруппан» акцеш эца. Амма царна бакъо цаелира Iедалша.\nМуха ду жамI. 2015-чу шеран гурахь «Русская медиагруппан» дукхах болу белхахой, шайна юкъахь дукхах болу «Русское радион» журналисташ а, продусерш а болуш, дIабевлира «Русская медиагруппа» компанера.\n«Русская медиагруппа» «Госконцертана» йохкар цанисделла. Охан-баттахь «Ведомости» газето хаам бира Киселев Владимирна кхо миллиард сом барамехь кредит делла «Русская медиагруппа» эца аьлла.\n2015 шо. Чиллан-бутт. ТВ2\nХIун ду хилларг. 2015-шо долалуш Томскера ТВ 2 телеканало сацийра шен болх. Томскехь митинг хилира каналана гIортор еш. Хьажархошна хетарехь, телеканал дIакъевлинера цуьнан йозуш йоцу белхан политика хилар бахьана долуш.\nМуха ду жамI. Чиллан-баттахь (2015) ТВ2 белхалоша мэфирехь кхайкхам бира интернетехь болх бан ахча гулдеш дакъалацахьара аьлла. Таханлерчу дийнахь «ТВ2 керланийн агенталла» болх беш ю интернет сайт санна.\n2014 шо. ГIура-бутт. «Русская планета»\nХIун ду хилларг. «Русская планетан" инвесторша дIахьедар дира коьрта редактор Пряников Павел дIавоккху шаьш аьлла. Цуьнца балхара дIабевлира дукхах болу белхахой. Царна хетарехь редакцин политика хийца гIоьртинера долахой.\nМуха ду жамI. «Русская планета» журналера дIабелла дукха болу белхахой. ХIинца цунах патриотийн зорбанан гIирс хилла оьрсийн герзах лаьцна а, оппозицин ямартлонех лаьцна а яздеш болу. Цу тIехь шена хетарг дуьйцуш ву Лимонов Эдуард.\n2014 шо. Мангал-бутт. РЕН ТВ\nХIун ду хилларг. 2014-чу шеран Мангал-беттан 1-чу дийнахь дIакъевлира «Максимовская Марианница кIира» цIе йолу мелла а бакъдерг дуьйцу аналитикан программа. Бахьана ца дийцира.\nМуха ду жамI. 2014-чу шеран ГIура-баттахь балхара дIаяьккхира Максимовская, контракт чекхяьлла аьлла. Цуьнан программан метта РЕН ТВ эфирехь меттиг дIалецира «Эфирехь Добров ву» программо.\n2014-гIа шо. Зазадоккху-бутт. «Грани.ру»\nХIун ду хилларг. 2014-чу шеран Зазадоккху-баттахь Iедалша дуьхьало хIоттийра «Грани.ру» цIе йолчу интрнетан сайтана. Иза де аьлла омра динарг яра Оьрсийчоьнан коьрта прокуратура.\nМуха ду жамI. «Грани.ру» сайт шен финансашца доьзна хьал ледара далахь а болх беш ю, масийтта куьзга а кхоьллина. Цуьнан тематика политикан чулацам болуш ю. Iедалшна оппозицехь болчу нехан ойланаш йовзуьйтуш сайт ю иза.\n2014-гIа шо. Зазадоккху-бутт. «Лента.ру»\nХIун ду хилларг. 2014-чу шарахь Зазадоккху-беттан 12-чу дийнахь Оьрсийчоьно ГIирма дIалаца къеззиг хан йисинчу хенахь «Лента.ру» сайт долахь йолчу бизнесхочо Мамут Александра балхара дIаяьккхира цу интрнет-порталан коьрта редактор Тимченко Галина.\nБахьана дара Украинера националистийн боламан «АьттоагIор секторан» куьйгалхойх цхьаьнца йина интервью зорбане яккхар. И бахьана долуш цу тайпаниг кхн дан мегар дац аьлла сайт варе йинера "Роскомнадзор" урхалло.\nЦул тIаьхьа «Лента.ру» сайт йитира Тимченкос а, кхин а 80 сов белхахочо а. Цара кехат зорбане даьккхира коьрта редактор дIаяккхар цензуран акт ю аьлла.\nМуха ду жамI. «Лента.ру» интернет порталера дIабевллачу жарналисташа кхоьллина цхьамоггIа интернет сайташ а, хаамийн агенталлаш а. «Ленту.ру» порталана куьйгала деш ву кхин стаг.\n2014-гIа шо. Дечкен-бутт. «Дождь» Телеканал.\nХIун ду хилларг. «Дождь» телеканало шен эфирехь хаттар хIоттийнера «Ленинград дIаеллехь дика хир дара аьлла хетий шуна, бIаьннаш эзарнаш нехан синош кIелхьара даха» аьлла. Цул тIаьхьа шайн машанех дIахдийра иза цхьамогIа операторша. Телеканалан коьрта директоро дийцарехь, иза цара динера лаккхара даржашкахь болчу Iедалхоша омра а дина.\nМуха ду жамI. Каналан шен бизнесан кеп хийца дезна. ХIинца иза интернетехь мехах болх беш ду. 2014-чу шарахь бIаьста цу канало лахдира шайн белхалойн алапаш. Оццу шарахь ахчанах хьажа аьтто лучу телеканалашна Iедалша дихкира эфирехь реклама ялар.\nЦо кхин а халчу даьккхина церан хьал. Ахча цахиларна цу телеканало йитира ша чохь хилла хIусам. Делахь а, «Дождь» телевизион хIинца а болх беш ю. 2015-чу шарахь дуьйна телеканалэфире долу «Флакон» олучу заводехь кечйинчу студи чура.\n2013 шо Чиллан-бутт. РИА «Новости»\nХIун ду хилларг. ГIура-беттан 9-чу дийнахь уггаре а яккхийчерах йолу хаамийн агенталла цIеххьана дIаяьккхира. РИА «Новости» Iедалан долахь яра. Цо коьллира «Россия сегодня» олу керла медиа гIирс. Цуьнан куьйгалхо хIоттийра оьрсийн телепропагандист Киселев Дмитрий.\nМуха ду жамI. РИА «Новости» хуьйцуш дIакъевлира дуккха а проекташ. Белхахой балхара дIабехира. Бохийра иттаннаш шерашкахь кхоьллина корреспондентийн маша.\n2013 шо. Гезгмашин бутт. «Газета.ру»\nХIун ду хилларг. 2011-чу шарахь Пачхьалкхан Думе харжамаш хилале «Газета.ру» интернет порталан коьртачу редакторан когаметта Баданин Роман реза цахилира «Голос» цIе йолчу бакъонашларъярхойн баннеран метта «Цхьааллин Оьрсийчоьнан» реклама хIотто. Баданин балхара дIавелира ша аьлларг чекхцадаьлча.\nМуха ду жамI. Думан харжамаш дIабирзича 2012-чу шарахь «Газета.ру» карахь долу SUP Media хIолдинг караяхара бизнесхо волчу Мамут Александрна. Цул тIаьхьа цигара дIабахара цхьамогIа куьйгалхой. Хица елира «Газету.ру» порталан политика а.\n2011 шо. ГIура-бутт. «Коммерсантъ»\nХIун ду хилларг. ГIура-беттан 16-чу дийнахь «Коммерсантъ» олучу зорбанан цIийнера дIаваьккхира «Коммерсантъ-Власть» олучу хIора кIиранах арадолчу журналан дуккха а шерашкахь коьрта редактор лаьттина Ковальский Максим. Бахьана дара журнало зорба тоьхна хилар, тIехь яздина маьттаза дош а, Путинан цIе а йолуш харжаман бюллетенан сурт зорбане даккхар.\nЦунна критика йира «Коммерсантъ» долахь долчу Усманов Алишера. «Коммерсантан" белхахоша схьадиллина кехат яздира иза дIаваккхар шаьш кхеро гIортар ду аьлла.\nМуха ду жамI. Цу хенахь дуьйна (Кремло Iаткъам беш) дуккхаза а хийцина Усмановс «Коммерсантъ» зорабанан цIанан тхов кIеллахь зорбане довлучу газетийн а, радиостанцин а куьйгалхой. «Коммерсантъ» тахана а юьсуш ю Оьрсийчохь уггаре а яккхийчерах йолу медиахIолдинг.\nАмма иза сих-сиха бехке еш ю материалаш нисъярна а, уьш зорбане цайовлийтарна а, цхьаъ хеcтош артиклш язъярна а, бахархой реза цахила мега аьлла хиламаш цахьехош битарна а.\nКхин цхьа хIума а ду. Вай лакхохьа бийцинчу зорбанийн гIирсийн кхоллам бекъа мегаш бу Оьрсийчура кхечу медиа проекташа а. Иштта кху деношкахь Евразия цIе йолчу, карарчу хенахь Кремло тIеозийначу публицисто Дугин Александра латточу интернет сайто зорбане яьккхина «Эхо Москвы» радиостанцех лаьцна материал.\nЦуьнан цIе ю «Iаьржа яьшка». Цуьнан авторо Дацун Евгенийс, ма-дарра аьлча, яздинарг мотт тохар санна хIума ду. «Хьенан лаам чекхбоккхуш ю «Эхо Москвы» радио? ХIинца а оьшуш дерг хIунда цадина цунна дуьхьал?" - хоьтту авторо.\nКремло шен куьйга хIаллакьеш ю пресса\nЛедара хьал ду Оьрсийчохь дешан маршонца\nПресса маьрша хиларехь Оьрсийчоь ю Пакистанна а, Мексикина а юккъехь\nМаьрша юй Нохчийчохь пресса?\nДагестанехь лецначу нахалахь "Коммерсантан" корреспонденташ а хилла


Нохчийн ярташкахь уьнах леш ду бежанаш\nТовбеца-бутт 13, 2016\nХIинццалц, дуьззинчу бIешарахь, Оьрсийчоьнна юьстах ю баьхна цамгар яьржина даьхнашна Къилбаседа Кавказехь – Нодуляран Дерматит. Вирусо яржош, бежанна хорша тухуш, чкъурана даI деш, цIий талхош ю и цамгар.\nСхьаялар Малхбале Африкера а, Индера а долу, тайп-тайпана цIерш йолу цамгар (нодулярный дерматит, узелковый дерматит, кожная бугорчатка) тахана шуьйра яьржина даккхий зенаш деш ю Къилбаседа Кавказан пачхьалкхашкахь а, Оьрсийчоьнан кIошташкахь а.\nЦу цамгар хьалха ца яьлла Нохчийчоь а. Вайнаха даре а деш, уггаре а доьхнарг ду цу тамашечу цамгаро яьржаш, ша нахана бо эшамаш, де-дийное мел дели алсамбохуш, шорбеш хилар.\nДаьхнех болх-некъ а, дезар а дина бехачу юьртахоша лоьрашка орцанаш доху, цара шайн ницкъ кхочучу барамехь дарбанаш а леладо, амма тIаккха а даьхнашлахь дараш дукха ду.\nХIора дийнахь аьлча а харц хир доцуш, цхьана билгалйинчу а, билгал ца йинчу а меттигашка, шайн лаам-таронашка хьажжа дIатекхош ду наха делла бежний. Наггахь волчо ор а доккхий, шен ницкъаца лаьттах дуллу делла бежана, наггахь волчо дага а до.\nБакъду цу декъехь Iедало лоцуш цхьаллиг цхьа дакъа дац.\nМасала, хIинца хIара къамел ас, могильник олучу, бежний чархаш дIатекхийначу меттехь деш ду. ТIекIал Iохкуш ду са даьлла хьайбанаш. Мохана тIаьхьашха бен тIе а ца вахалуш ирча сурт ду схьагуш дерг.\nИ цамгар хIаваэхула а дIасаяржа тарло бохуш лоьраш леткъамаш бахь а, уьш лаьттах дохка саготта бац кхузахь юртдай биста кхаччалц Iедалхой.\nДелла Iохкучу бежнийн оьланашна гена боццуш бежаш юьртара бажа а, жа а ду. Цу цамгаран ун царех хьаккхадала а тарло –кх, нахана хуьлуш лаьтта зенаш деба а мега-кх аьлла, бала кхочург а хилла арадолуш садоIу дегI дац. Теркаца Iохкучу кIошташкахь, ур-аттал Гуьмсан кIоштехь а цхьа юрт яц иттаннашкахь, ткъаннашкахь цу цамгаро даьхний эгоза.\nБахархоша шайн ка яьл-яьллаче дIатекхадо зене девлла хьайбанаш.\nХIинца со Теркаца Iуьллучу цхьана юьртара, нехаш а, кхаьлли а кхуьссучу оьланехь ву. Ишта меттигашкахь а кIезиг дац къайлах а, къулах а наха дIакхиссина бежнаш. Цунна даре до соьца къамел деш волчу, нехийн меттехь къепе латточу Iумара а.\nКхузарчу хьолах цакхуьург инзаре цец а воккхуш, тамаше хеталуш кхин цхьа хIума а ду- хIара ишта хила ца дезара, цамгаро эгийна бежнаш маьI-маьIIе охьакхиссар кхин тIе а кхерам баржош хIума дац, аш и муха могуьйту аьлла хаттаре ваьлча жоп дала хIуттуш да вац юртдайшлахь а, я лоьрашлахь а.\nХуьлуш долчух шаьш кхуьуш а дац, я Iедалан мукъ карахь болчарна хIара чолхе, эшаме хьал ма-дарра девза аьлла а ца хета шайна бохуш даггара цецбуьйлу цхьаберш.\nЦарех ву Соьлж-ГIалин кIоштера вахархо Дурдиев Сайди а\nКхин цхьа хIума а ду тидаме эца хакъ долуш. Хууш ма-хиллара, тахана аьттан мах лаххаре а 40-50 эзар сом бу, нагахь елла бежана чохь кхобуш ярстош хиллехь, цуьнан мах кхин а лакхара хила а тарло.\nТамаше хеталург ду могIарерчу нахалахь наггахь стаг а цавалар, Iедало гIо дийр ду-кх, Iедалера аьтто хир бу-кх хилла зе дайдарехь аьлла дегайовхо кхобуш.\nДукхахболчарна мотта а ца моьтту шайна Советан Iедало деш ма-хиллара гIо дан догIу а, и дагахь а доцу даьхнийн цамгар яржарна а, цо махкахь «орам» хецарна а Iедалехь берш жоьпалле буй а.


Есенин Сергейн - 120 шо. Россин зевне илланча - Новости - Гудермесская районная газета «Гумс»\nЕсенин Сергейн - 120 шо. Россин зевне илланча\n07.10.2015 11:20 Среда\nАвтор: ГАЗИЕВА Аза\nРФ-н яздархойн Союзан декъашхо\nКъегинчу пох1мица оьрсийн литература серлайохуш дуккха а хьуьнаре поэташ бу Россин. Делахь а ша схьаваьлла халкъ, дай кхиийна латта, цуьнан башха 1алам дезарца наггахь верг а ца кхочу царех Есенин Сергей Александровиче. Россин шера аренаш, цуьнан юькъа хьаннаш, дайн лила кхетча санна, сеналле дирзина 1аьмнаш гуш хета, Есенинан исбаьхьа мог1анаш доьшуш. Иза бакъволу оьрсийн поэт хилла шен экамчу, оьздачу сица, карзахечу амалца, чолхечу дахаран некъаца. Дукха ца ваьхна поэт, амма оьрсийн литературехь цо йитина сирла лар 1аламат йоккха а, чулацаме а ю. Кху деношкахь, октябрь беттан 3-чу дийнахь, 120 шо кхочу поэт вина, ткъа иза д1акхелхина 90 шо кхочуш ду…\n1895-чу шеран 3-чу октябрехь Рязански губернина юкъайог1учу Константиново-Юьртахь ахархочун доьзалехь дуьнент1е ваьлла Есенин Сергей. Поэтан нана Титова Татьяна шен лаамехь безамца ца яханера Есенин Александре маре, мелла а токхо йолчу доьзалера ву аьлла, дас-нанас бертаза д1аеллера. И бахьана хила тарло, дукха хан ялале, кхо шо кхаьчна Сережа карахь а волуш, иза дец1а юхаерзар. Бакъду, ненахоша дика доладора хинволчу поэтан, къаьсттина ненавежарша. Церан 1аламат хьоме вара к1ант, цкъа а шайна юххера д1а ца волуьйтуш, коча, аьрха кхиош. Пхи шо а кхачале нека дан, говр хахка, мелла а элпаш 1амийнера. Барх1 шо кхочуш-м Сергей, шен ненавежарий санна, дика хелхаволуш, илли олуш, балалайка локхуш вара. Исс шо кхаьчна к1ант Константиновехь йолчу земски училище деша д1авелира. Кхиамца и училище чекхъяьккхина ваьлча Спас-Клепике г1аларчу хьехархойн курсашка деша вахийтира. Бераллехь дуьйна Сергей дешарна т1ера вара, к1орда ца деш даима книгаш йоьшуш вара. Пхийтта шо кхачале ша стихаш язъян а волавелла иза. 1912-чу шарахь, хьехархойн курсаш к1ант чекхъяьхна волуш, дикка г1араяьлла ю цуьнан поэтически корматалла. Цхьа тамаше мукъаме, тамехьа лерса хьостуш ю цуьнан дуьххьарлера байташ. Уьш 1аламах, хенан х1оттамах, дийнатех ю. Цаьрца массаьрца, адамашца санна, къамел деш хетало поэто. Адмаллех, къинхетамах, сирлачу кханенах йолчу дегайовхонах дуьззина ду цуьнан поэтически мог1анаш. Цхьа тамашийна мукъаме ду, хилла ваьллачу поэта яздича санна, чулацаме а ду.\n1913-чу шарахь Москва-Г1ала д1авоьду къона поэт, зевне бос керча ирс лаха. Амма нийса хир дацара и йоккха шахьар Есенин гучуваларх самукъадаьлла, массо а кор-не1 диллина, яккхий зурманаш а локхуш, дуьхьалъяьллера аьлча. Бухахь девзаш цхьа а адам дацара. Х1ара гаре сатесна я кхунах тамаш бан кечвелла муххале а цхьа а вацара. Хало даьхкира Москвахь даьхна хьалхара денош, беттанаш. Эххар а корректоран г1оьнча белхан меттиг нисло поэтана И. Сытинан типографехь. Цу балхах 1ехавелча санна сихлой, нускал даладо. Изряднова Анна Романовна яра цо дуьххьара ялийна зуда. Цо вина к1ант Юрий вара кхуьуш. (Иза къинхетамза х1аллаквина ежовщинин мур д1аболалуш 1937-чу шарахь). Амма дукха сиха и ший а к1ордира поэтана. 1ар-вахаран ойла к1езиг йора Есенина. Доьзалан хьашташа садуучарех вацара иза. Я цунна хьалха цуьрриг ша декхарийлахь ца хетара. Къинхьегамна пе а тоьхна, самукъадаккха меттиг лохучарех вара. Дахаран коьрта къилба хилла д1ах1оьттинарг поэзи яра цуьнан. Ша схьаоьцу дерриге а алапа книгех духкура, ткъа доьзална напха латто ша декхарийлахь хилар цкъа а дага ца дог1ура цунна. Т1аккха бехк буй къоначу х1усамненан, кхунна реза ца хилча? Делахь а цуьнан ойла ян раг1 ца кхочура Есенинан. Цунна ша хилла ваьлла поэт хетахь а, Москвара газетийн, журналийн редакцеш цкъачунна х1ара тергалвеш яцара. Редакцийн белхалой ца бешара юьртара х1уо детталучу кхуьнан поэзех. Оцу гал-морзахаллаша дог эт1адора къоначу поэтан. Иза маларехьа велира, болх а д1атесира, доьзал а буьйхира.\n1915-чу шарахь Есенин Сергей Москвара Петербухе д1авоьду. Цигахь бевза цунна оьрсийн поэташ Гумилев Николай, Ахматова Анна. Цара лаккхара мах хадабо къоначу поэтан поэзин. Шайн ницкъ кхочу г1о-накъосталла до цара цунна. Ц1еначу даггара схьакховдийначу доттаг1аллин куьйго дог ира-карах1оттадо вайн Сергейн. Накъосташа-поэташа тешийтира С.Есенин шен хьуьнарех. Кхин а болх бан дог доуьйтуш, ойла т1ома яьккхира цара цуьнан. Дуьххьара зорбане елира кхуьнан «Береза» ц1е йолу стихотворени. Иза 1аламат беркате хилира. Поэт вевза россин литературни шуьйрачу гуонашкахь. Цуьнга кест-кеста кхойкху литературни суьйренашка. Х1инца цуьнах бакъволу оьрсийн поэт олу. Россин поэзин хиндерг кхуьнан сийлахьчу ц1арца дузу. Шо шаре далале Есенинан гергало тасало поэташца Блок Алексадраца, Городецкий Александраца, Клюев Николайца. Петербухехь 1916-чу шарахь зорбане йолу цуьнан дуьххьарлера говзар «Радуница».\n1917-чу шарахь Есенин Сергейс шолг1а нускал даладо. Иза яра Зинаида Николаевна Райх. Мейерхольд Всеволод Эмильевичан театрехь болх беш актриса яра Райх. Поэт цуьнан хазаллех 1ехавелла, сихаллехь дина захало дара иза. «Ойла йоцуш динарг г1айг1а йоцуш доьрзура дац», — олу халкъалахь. Сатийсамечу ирсе ца кхечира Есенин актрисица. Къона поэт маларца эвхьаза хилар тидаме а эцна, ханна мелла цулла доккха долу нускал 1ехо доьлла даго къастинарг, цкъа а марехь хилла яц ша аьлла. Амма харцо заманна йохалла гучуялаза ца юьсу. Дукха хан ялале Есенин т1аьхьакхиира шена нускало йиначу ямартлонна. Гечдар аьттехьа ца дуьтуш, дуьненчохь кхин д1а яккха йисинчу массо ханна дегабаамо бен бира поэтан экамчу даг чохь. Карахь йо1 а йолуш йитира цо Зинаида Райх. Цхьана ханна юхавеара, йо1ах къахетта. Иза т1еверзина яьлла ша аьлла хетачу актрисас кхин цхьа бер дира. К1анта йоццачу ханна 1ехийра поэт. Амма дукха хан ялале девнаш, дегабаамаш, ваьснаш юха а д1аюьйлаелира. Эххар а 1921-чу шеран 19-чу февралехь суьдехь къаьстира и шиъ, берашна напха латтор Есенина шена т1елоцуш.\nЧекхдаьллачу ХХ-чу б1ешеран 20-чу шерийн юьххьехь Есенин Сергей шен кхиаман г1ушлакхехь вара. Петербухерачу, Москварачу газеташа, журналаша, вовшашца яьхье а дуьйлуш санна, хаддаза зорбане йохура цуьнан стихаш. Уьш 1аламат маь1не, чулацаме, еша атта яра. Цул совнаха, мог1а бинна зорбане юьйлуш книгаш яра цуьнан; «Голубень», «Преображение», «Страна Советская», «Персидские мотивы», дуккха кхин ерш а.\n1921-чу шеран июнь баттахь РСФСРн культурин нарком волчу Анатолий Васильевич Луначарскийс кхайкхина Росси еара дуьненахь г1араяьлла евзаш йолу хелхарча Айседора Дункан. Цуьнан схьаялар Ирландера дара, ткъа болх беш иза Америкехь яра. Ларамза дацара иза Росси кхайкхар а. Керлачу 1едална керла хелхарчаш оьшура, говзанчаш оьшура. Къоначу советийн 1едало Айседорина т1едиллира мехкарий хелхабовла 1амо школа схьаеллар. Цо, реза а хилла, шен болх д1аболийра, юкъ-кара сольни концерташ луш. Цуьнан цхьана концерте нисвеллачу Есенинан шовкъечу хелхарче безам бахара. Берх1итта шо Дункан йоккха хиларо новкъарло ца йира бахначу безамна. 1922-чу шеран май баттахь Айседора Дункан яла а йой, цуьнца дозанал арахьа турне воьду Сергей. Европехь, Америкехь шайн дог лаьттачу массо а маь11е кхечира и шиъ. Говзаллин лаккхарчу т1ег1анехь хелхарчин корматалла йолу Айседора массанхьа езаш т1еоьцура, цуьнан концерте дукха адам дог1ура. Ткъа хьовсархошна юкъахь уггаре тешаме доттаг1 оьрсийн поэт вара. Амма, мел халахеташ делахь а, поэт иза поэт ву, дуьненан муьлххачу маь11е кхачча а. Дукха хьолахь церан мел шовкъе безам а шарал т1ех ца болу. Есенинна а к1ордийра Айседора Дункан а. Хелхарча Америкех юьтий, ц1авоьрзу поэт. 1923-чу шарахь Росси ц1авирзинчу поэта д1аболабо «Хулиган» ц1е йолчу стихин керлачу цикл т1ехь болх, царна юкъайог1у «Исповедь хулигана», «Любовь хулигана». 1924-чу шарахь зорбане йолу цуьнан «Москва кабацкая» ц1е йолу книга. Цхьаболчара дийцарехь, уьш актрисина Миклашевская Августинна лерина яра. Амма оццу муьрехь Есенин Сергейс кхин цхьаъ керла нускал даладо. Х1инца иза Софья Андреевна Толстая яра. Оьрсийн сийлахь-воккхачу яздархочун Лев Николаевич Толстойн к1ента йо1. Цундела 1аламат хала ду кхета, баккъала а йолу поэтан карзахе ойла хьанах хьерчаш хилла, шен экама синахаамаш цо хьаьнга балхош хилла. Амма, цхьана а кепара шеко йоцуш, бакъдерг цхьаъ ду: Есенин Сергей, дуьйцийла йоццуш, пох1ме поэт хилла. Россехь дехачу массо халкъийн а мах боцу беркат ду цуьнан зевне поэзи. 1аламат йоккха хазна ю цуьнан сирла кхолларала. Ткъе итт шарахь бен ца ваьхнехь а, оьрсийн литература ц1е йолчу исбаьхьчу хьаьттахь, ша тайпачу башхаллийца къесташ, беркате майда ю С.Есенинан цкъа а нур доврдоцу сирла поэзи. 1925-чу шеран 27-чу декабрехь яздина поэта х1ара мог1анаш:\nХьо даима сан даг чохь ву!\nКху дахарехь керла дац валар.\nВахар а ца хилла-кх керла!\nДог иэшначохь поэто шен дешархошка деш весет хета и г1айг1ане дешнаш. Уьш маь1не а ду, х1оранна сих кхета ницкъ кхочуш а ду, милла ойлане ваккхал чулацаме а ду. Инзаре къаьхьачу хорамо дог 1уьйдуш хилла-кх цуьнан, дахаран т1аьххьарчу м1аьргонехь шен ц1ийца и мог1анаш яздина хилча. 1925-чу шеран 28-чу декабрехь Петербухехь «Англетер» ц1е йолчу хьешан ц1ийнехь ирхъолвелла карийна ХХ-чу б1ешеран тоьллачарех цхьаъ волу поэт Есенин Сергей.\nМарсаяьлла, хета, сийна ц1е.\nДукхаезна геналла а йицйи.\nСоьга х1инца дов ма кхийдаде,\nБезам бийца воллу со иллица.\nД1атесначу бешах тарло со…\nБуьту ас мехкарий а, малар а.\nХ1инца сайн дахаран т1алам бо,\nДити ас хелхарш, иллеш алар а.\nХ1инца лаьа хьоьга хьоьжуш 1ан,\nБаьццар бос б1аьргийн хьан хазбелла.\nКхин карийна, хьо ма г1ойла д1а,\nСан селхане т1аьххьара а язъелла.\nТайна болар, ишта дег1ан кеп…\nВоккхавоь со хаза амат гича.\nБезам бу соьхь, ца ларийнехь къеп,\nХьуна муьт1ахь хила ву со кийча.\nСинкъераман эшац суна туш,\nКийча ву со байтех а д1акъаста.\nАмма лаьа, куьйгех хьакхалуш,\nГуьйренан бос болу месаш хьаста.\nХьан а, сан а суна некъаш тов,\nХилар уллехь уьш я геналлийца.\nДуьххьара ас т1е ца лоцу дов,\nДуьххьара хьоь кхойкху сайн иллица.\nДохковаьлла, кхойкхуш, со ца воьлху,\n1ожа т1ера къайлабаьлла х1ур...\nЦунах терра дерриге д1адовр ду,\nЮха хир бац сан жималлин мур.\nДетталур дац х1инца, хьалха санна,\nКийрахь шело шеца йолу дог...\nДакх кхуьучу махка тахна — кхана\nКхочур буй-те сан берзина ког?\nНаг-наггахь бен сино, долий кхерста,\nБайташ язъян хьийза ца бо мотт.\nДицлуш лаьтта синхаамо хьестар\nМичахь бу-те б1аьргаш чуьра х1орд?\nСан лаамаш б1аьрмециге хилла.\nДахар ду и? Я ду иза г1ан?\nХетало:ц1ег1азчу говра хиъна,\nАс 1уьйренца йоккху новкъахь чан.\nКху дуьнен т1ехь даим дац вай дехар.\nЛаьтта г1ийла оьгу къохкан г1аш\nХьан декъала хила зевне дахар...\nЦунах дуьсург ду цхьа тийна каш...\nГочйинарг – Хожбауди Борхаджиев


ВодгӀешен — Википеди\nВодгӀешен (фр. Vaudreching) — Францин гӀала-коммуна, лаьтта ГгӀанд-Эст регионехь. Коммунан департамент — Мозель.\nДозанашца йу Альзен, Бузонвиль, БгӀеттнак, ФгӀестгӀофф, ГӀемельфан, ВальменстегӀ.\nХьост — «https://ce.wikipedia.org/w/index.php?title=ВодгӀешен&oldid=7821803»


Хьо тIаьххьара маца вахана мангал тоха?..\nМангал-бутт 13, 2015\nНохчийчоь --Теркахой бу мангал тухуш, 13Ман2015\nНохчийчоьнна а тIегIерта кхузаманан урбанизаци. Сурт цуьнан иштта ду: ца лелабо наха етт, устагIа, котам, гIаз, бад, тесна юьйш а йоцуш юьсу бошмаш,ца хаьа доьзалшна, муха чам бу хIинцца етт оьзна яьккхинчу шурин, хIоьан, бешара хьадда вахана хьалаозийначу хохан, хорсаман, шаьш кхиийначу хасстоьман.\nАтта болх бац мангал шаршор. Кес лаьцна воьду со, ткъех гIулч ваьллехь кхин гена а ца ваьлла, амма са а хаьдда висна. Со санна кху дайх бисинчу мангалх хербелла дукхахболу нохчий а. Цхьаболчу кегийрхошна-м и муха лоцу а ца хаьа. И тусарррий, ирбаррий-м дийца а ца оьшу.\nБIеннаш шерашкахь вайнаха даьхний кхобуш, шайн рицкъ дебо, хьал-бахам стамбан хьекхна хIара гома, пIенда санна сеттина болатан аса-мангал тахана Iуьллуш бу дегабаам бича санна, бицбелла, мекха а боьлла . Iуьллуш бу нохчийн ворхIе да хене ваьккхинарг, церан дахарехь аьтто бинарг хIарра мангал хиллехь а.\nТахана кхуьнан кхоллам къацахетарийн буьйна бахна схьахетарехь. РегIан даккъашкахь, басешкахь, боьранашкахь лехча а ца карабо мангалхой. Уьш хена жерахь юха ца бан цхьанхьа дIабаханчух тера ду. Шайн куьйга докъар доккхурш мелла а алсам ган тарло ломан кIошташкахь, бакъду цигахь а, гонах жIолмийн, коьллийн керташ а йина, хIинццалц доладина мангал хьокху меттигаш тахана тиссина лаьтташ ю.\nНекъа тIера дIавала а ца оьшуш цунна тоьшаллаш карадо Ножай юьрта кIоштехула Бена-Ведана, масала хьалавоьдуш а. Изза сурт Веданан а, кхечу кIошташкахь а. Кху бицбина богIучу мангалах тера, кхуьнца дозаделча санна, нохчаша ма-аллара, юьхь дозуш хилча санна, Iар-дахарехь дуккха а хIумнаш дицдина, хийцаделла догIу ярташкара дахар а. Баккхий хийцамаш дукха белахь а, дика аьгна ирбина мангал, мацах-мацах санна бацах дика-м тасало.\nХьалхо муха дара ярташкара дахар? Мел хийцаделла Iар-дахар а, адамаш а? Цунах, шена зеделлачух дуьйцуш ву Теркйист кIоштера къинхьегамхо Руслан.\nРуслан: «Хьалха сатасарций кочар а дой, регIа мангале хьаладоьдура, вовшашка маьхьарий а детташ. ЧIогIа хаза хан Яра. Де дохделла далале бохуш мангал хьокхура, ворданаш а юттий цIа догIура. Хьанех, хьуна гIо дой, бохуш маьхьарий а детташ,эшахь гIо дора къаьсттина воккхачунна. Тахана малх лакхабаьлча а ,7-8 сахьт даьлча а нах бийшина хуьлу-кх хьо дIа кетIа вахча.\nАраваьлла мангал тоха бала болуш-м цхьа да вац. Къахьега ца лаьа нахана. Хьо регIа вахана хьаьжча,тулгIе а етташ,хIорд санна цана ю-кх, амма хьокхуш стагга-м вац. Даьхний лелош берш кIезиг бу. Тхан юьртахь нисса аха юрт ю-кх бежана корта боцуш».\nЮьртара дахар чIогIа «гамделла» хетачех ю Ломаз-юьртара 80 шо долу Iайшат. Цо дийцарехь етт озар, бод хьакхор, бепиг дар, тIаргIанах дезар дар, я хастоьмаш кхиор хIун ду ца хууш, сте хилар бен кхин гуьнахь доцу зударий дебна тахана ярташкахь. Цундела бохура цо юьртара дахар тахана гомха а, гома а хета шена.\nIайшат: «Дера хета гома. Хьалха санна къахьоьгуш белхьара зударий сакъера дог а догIур дацара,чу а бирзина шайн гIуллакх деш а хир бара. Шайн марошна зударий а бац уьш,я берашна хьеха наной а бац уьш. Буза а буьзина хьербевлла-кх. ТIаргIанах дезар деш йолчу сох а ца беша. Со Iовдал ю боху сан-сайн чуьрчара а».\nКъаноша даре а деш кху тIаьхьарчу 20-30 шерашкахь вуно чIогIа хийцаделла ярташкара дахар,хийцаделла и тидар а, кхетор а,юьртахойн амалш а. Царех ах сов, даьхний кхабарра-м стенна дуьйцу, цхьа етт кхобуш а бац, я бад-котам лелош а бац. Оццул буй те аьлла бу, къух даьлла лаьтташ бошмаш а йолуш, хох саьмарсекх а, наьрс-памдорра-м хьала а охьа а туьканара оьцуш берш.Цара, баккхийчара, гIаланийн амале йоьрзуш ю ярташ бохуш, беш болу тидамаш, мелла а бакъ хуьлчух тера деттало схьагуш долу сурт.\nАтта болх бац мангал шаршор...


Болгарехь лаьцна нохчо дIахецар доьхуш гуламаш лаьтта Европехь\nChechen meeting in Berlin, 14Sep2012\nНагахь санна цхьана стагана муьлххачу а Европерчу пачхьалкхахь политикан я гуманитаран тховкIело еллехь, цу дийнахь дуьйна и стаг jцу пачхьалкхан Iедалийн жоьпаллехь ларалуш ву, цара цуьнан кхерамазалла а, цуьнан маршонаш а Iалашъян декхар а долуш. Цу маршонех коьртаниг ю ваха-варан маршо а.\nАмма тIаьхьарчу хенахь нохчийн мухIажарийн и маршо Европерчу цхьамогIа пачхьалкхашкахь хьоьшуш ю. Шайн гIуллакхна дехьа-сехьарчу Евробертан пачхьалкхашка баха новкъабевлла мухIажарш луларчу мехкашкарчу Iедалхоша, лаца а лоций, набахте бохкар нисло кест-кеста. Бахьана - уьш Оьрсийчоьнан Iедалша, террорхой бу бохуш, дуьненаюкъарчу лехаме белла хилар хуьлу.\nИшттачу бехкаца Марсахьокху-бутт болалуш Болгарин дозанехь лаьцнера Германин вахархо Гадамаури Мохьмад. ТIаьхьарчу ялх шарахь Берлинехь вехаш волу иза садаIа Туркойн махка воьдуш хиллера.\nКху деношкахь Оьрсийчоьнан Iедалан каравала кечвина нохчийн мухIажир Болгарино. И гIуллакх цу тIе ца далийта Европерчу массех пачхьалкхашкахь Болгарин векалташна хьалхахь митингаш дIаяьхьна нохчийн диаспорийн векалша.\nБерлинерчу Болгарин векалтана хьалха кхо бIе сов стаг гулвеллера, цу пачхьалкхан Iедале Гадамаури сихонца маьршаваккха, аьлла, кхайкхам бан. Цигахь дакъалоцуш хиллачу немцойн адамийн бакъонашларъярхочо Эдель Герберта иштта дийцира Маршо радионе шаьш гулдаларан Iалашонах лаьцна.\nЭдель Герберт: „Тхо Гадамаури Мохьмад бахьана долуш гулделла. Иза лацар низамца дац. Цкъа хьалха иза террорхо хиларна бехке винера Болгарино. Хьалхарчу кхелехь, и бакъдацар тIе а чIагIдеш, Мохьмад тоьллера. Амма кхин цхьа кхел а йина, иза бандитизм лелорна бехке ву, аьлла. Тхо цунах кхеташ дац. Иза сихонца юхаваре сатуьйсу оха.\nМохьмадан кхузахь боккха доьзал бу - ялх бер. Немцойн махкара мухIажир лацар а, тIехула тIе хIинца Оьрсийчу дIавала гIертар - иза бакъонца догIуш хIума дац. Цундела дуьхьалонан акци еш арадевлла лаьтта тхо“.\nБерлинехь карарчу хенахь бехаш бу Гадамаурин Мохьмадан доьзал а, гергара нах а. МухIажиран ялх бер а, хIусамнана а, шиъ ваша а ву немцойн коьртачу шахьарехь иза цIаваре хьоьжуш. Ткъа лаьцначун ваша Гадамаури Махьмуд митингехь дакъалоцучийн могIаршлахь ву.\nГадамаури Махьмуд: „Цуьнан хьалхара кхел террорхо ву аьлла яра. Цу кхелехь иза туьйлира. Юха цара Гезгамашин- беттан 11-чохь шозлагIа кхел йина, лакхарчу инстанцехь. Цигахь цунна дуьхьалтеттина бехк цIеххьана хийцина цара, „терроризм“ бохург дIа а даьккхина, „бандитизмана“ бехкевеш. ТIом бина вац иза, бандит ву, аьлла, и бехк теттина цунна тIе хIинца. Диъ де далале, кхин хийцам ца хилахь, Оьрсийчоьне дIалур ву, аьлла, сацам а бина цара цунна.“\nШеко яц, Гадамаури Мохьмадна гонахьа кхолладелла хьал, бакъонна тIехь а доцуш, Болгарин Iедалийн векалша шайн цхьа Оьрсийчоьнца долчу йохк-эцаран я политикан закъалтна кхоьллина хьал хиларх. Болгари нохчийн мухIажиршца ямартлонан политика дIакхехьарехь Европехь дуьххьарлера пачхьалкх яц.\nТIаьхьарчу беттанашкахь нохчийн мухIажирш, Оьрсийчуьра кхочучу шеконечу омранашца леца а лоьйцуш, цу пачхьалкхе дIабала хьийзочу мехкашкалахь билгалъяьлла ю Белги а, Итали а, Хорвати а. Цигахь лецна хилла вайнехан мухIажирш, нохчийн диаспорийн векалш вуно жигара хьовзар бахьана долуш, цара хаддаза цу пачхьалкхийн векалташна хьалха митингаш а, дуьхьалонан акцеш а дIакхехьаро маьрша бехира.\nИштта Гадамаури Мохьмадан кхоллам а, шаьш бинчу тIеIаткъамца дикачу агIор берзаре сатуьйсуш, кху деношкахь митингаш дIахьо нохчийн мухIажарша Европерчу пачхьалкхашкарчу Болгарин векалташна хьалха.\nРогIера дуьхьалонан акци хир ю Венехь а, Страсбургехь а, Софияхь а.


Вакансии Издательское дело, перевод в Хмельницкий | Торговая сеть «EVA» | EVA\nПопулярные вакансии: Продавец-кассир (вул. Південна, буд. 19), Приемщик товаров (вул. Базарна (вул.Анголенко),буд.11), Продавец-кассир (вул. Кам`янецька, буд.82 )\nВакансии Издательское дело, перевод в Хмельницкий


Дуьне, Дечкен-бутт 19, 2015\nОршот-де 19 Дечкен-бутт 2015\nДечкен-бутт 17, 2015\nАвстрера бусулба нехан ойланаш\nДечкен-бутт 16, 2015\nТеррорхошна тIехIиттина нах лоьхуш бу ерриг а Европехь\nМасех де хьалха Иракъе яха новкъа яьлла йолу рогIера ши йоI лаьцна Австрерачу Iедалхоша. Цхьаъ царех I6 шо долу нохчо ю, Залцбург гIалин полисхоша чIагIдарехь. Ткъа важа I7 шо долу боснихо. И шиъ Иракъехь ша шех Исламан пачхьалкхе олучу ДаIиш тобанан шина декъашхочуьнца интернетехула гергарло а тассаделла, цу шинге маре яха новкъаяьлла хилла. ТIехула тIе, Зальцбургерчу прокуратурано динчу дIахьедарца, и хIума данне а дагдеанарг а, боснихочунна иза марздинарг а нохчийн йоI хилла.\nЭрмалойчура дуьхьалонан акцеш\nЭрмалойчохь дуьхьалорнан акцеш хилла Оьрсийчоьнан Ереванерчу векалллана хьалха а, Оьрсийчоьнан тIеман базина уллехь а, Гюмри гIалахь администрацин гIишлошна хьалха а. Гулбеллачара доьхург дара 6 стагах лаьтта доьзал бийна волчу оьрсийн салтийчунна нийсонца кхел яр. Полицица хиллачу тасадаларшкахь лазийна нах бу.\nОш гIалахь тIай деш карийна шира кхаба\nКерла санкцеш кхайкхон мега Оьрсийчоьнна\nОьрсийчоьнна дуьхьал яьхначу санкцийн кхин дIа болу кхоллам бийцаре бан мега Евробертан арахьарчу гIуллакхийн министарша гергарчу хенахь.\nДечкен-бутт 14, 2015\nДушуев Рахьман: Немцойн Iедал хьекъале ду оцу тIехь...\nШерип: Марселехь-м тийна ду\nБайсаев Iусам: Норвегерчу гуламо ойланаш йойту\nБусулба нах цабезачийн гуламаш\nПарижехь "Шарле ХIебдо" журналан белхахой а, массех полисхо а вуьйш, иккхинчу бохамо шайн-шайн мехкашкахь бехачу бусулба нахана дуьхьалбаьхна европахой. Гуламаш лаьтта кху деношкахь массех пачхьалкхан шахьаршкахь. Гуламхоша хIун доьху, Европехь бехачу нохчийн муха бу баьржинчу боламе хьажам?\nШереметьево, Оьрсийчоьнан сибат\n"Русская весна" йохкаэцаран бренд ю Оьрсийчоьнан.\nДечкен-бутт 13, 2015\nПутин ца кхайкхина Освенциме\nШозлагIчу Дуьненан тIамехь тоьллачу пачхьалкхийн куьйгалхой гуллучу хиламе дуьххьар ца кхойкхуш витина Оьрсийчоьнан президент Путин Владимир.


Гуи (Сен-Маритим) — Википеди\n49°21′16″ къ. ш. 1°08′51″ м. д.HGЯOL\nГуи (фр. Gouy) — Францин гӀала-коммуна, лаьтта Норманди регионехь. Коммунан департамент — Сен-Маритим. Дозанашца йу Лез-Отье-сюр-ле-Пор-Сент-Уан, Бельбеф, Уассель, Сент-Обен-Селловиль, Сент-Этьен-дю-Рувре, Турвиль-ла-Ривьер, Имар. ГӀалин бахархой французаш бу. Официалан Французийн мотт бу.\nХьост — «https://ce.wikipedia.org/w/index.php?title=Гуи_(Сен-Маритим)&oldid=6766390»\nХӀокху агӀонна тӀаьххьара хийцамаш бина: 2021, 17 октябрь, 00:27.


Банонь-ГӀекувгӀанс — Википеди\n49°34′20″ къ. ш. 4°07′39″ м. д.HGЯOL\nБанонь-ГӀекувгӀанс (фр. Banogne-Recouvrance) — Францин гӀала-коммуна, лаьтта Шампань — АгӀденаш регионехь. Коммунан департамент — АгӀденаш.\nДозанашца йу Конде-лез-ЭгӀпи, Аннонь-Сен-ГӀеми, Сен-ФегӀжоь (АгӀденаш), Сен-ЖегӀменмон, Сен-Кантен-ле-Пети, Ле-ТугӀ.\nХьост — «https://ce.wikipedia.org/w/index.php?title=Банонь-ГӀекувгӀанс&oldid=7811806»


Кудресо — Википеди\n48°20′44″ къ. ш. 0°55′21″ м. д.HGЯOL\nКудресо (фр. Coudreceau) — Францин гӀала-коммуна, лаьтта Центр — Луаран атагӀа регионехь. Коммунан департамент — Эр а, Луар а. Дозанашца йу Sablons-sur-Huisne[d], Кулонж-ле-Саблон, Saintigny[d]. ГӀалин бахархой французаш бу. Официалан Французийн мотт бу.\nХьост — «https://ce.wikipedia.org/w/index.php?title=Кудресо&oldid=5164799»


Песня марша ва хьо скачать\nАли Атаги ZikrULLAH хьо марша вог1ийла ва Киши Мубарик!Скачать Марша ва хьо лераме хьаша.mp3 - Скачать онлайнpesnik.su// Ну вот тут песни Марша ва хьо лераме хьаша которые можешь скачать бесплатно .4:00 Марша ва хьо лераме хьаша - Макка Сагаипова,Эллина Муртазова, Зара Таймасханова, Ася Абубакарова. Асет А. Фанфары - Цирковой марш 1. Arabskaya - ва марша ва хьо [04:00].Макка Сагаипова Зара Таймасханова Ася Абубакарова МЭлина - Марша ва хьо лераме хьаша [04:00]. Va ramzan - Ва Рамзан - Гр.Гумс.Чеченские Песни МАЙРБЕК ХАЙДАРОВ - Рамзан. Марша ва хьо лераме хьаша — текст песни.Скачивание mp3 осуществляется бесплатно и без регистрации по нажатию кнопки " Скачать". [04:00]Arabskaya - ва марша ва хьо. Лера Козлова - Неприятно. Послушать/ Cкачать эту песню.\nчеченская песня марша ва хьо.(скачать). 03:56. Mp3 320kbps на стороннем сайте. текст песни вода вода кругом вода. Марша ва хьо лераме хьаша — текст песни.Скачивание mp3 осуществляется бесплатно и без регистрации по нажатию кнопки " Скачать". Великолепный Кавказ - Макка Сагаипова, Зара Таймасханова, Ася Абубакарова- Марша ва хьо лераме хьаша. Песни «марша ва хьо» найдено примерно: 3. (Лера или Баги, это песня).\nЭлина Чага - Mercy ( Duffy Cover ). Элина М.Александр Городницкий - Песня декабристов (типа гимн марша 14-го декабря). Каждую песню Вы можете, как слушать онлайн, так и скачать бесплатно. Скачать эту песню. Песня: Рок-обработка Марша победы.. 2016 (с) поиск mp3. Макка - чувачок. Попробуйте прослушать или скачать какую-нибудь песню и Вы увидите, что пользоваться сайтом легко и просто! 00:00.Амина Ахмадова - Ва марша вайла хьо.flv. Поиск песни или исполнителя.Кроме "ва марша ва хьо" на нашем сайте сейчас слушают. например: De KiBo feat.Все песни Великолепный Кавказ , Макка Сагаипова, Зара Таймасханова, Ася Абубакарова- Марша ва хьо лераме хьаша. Текст песни. 03:16 Скачать музыку. Песня: Марша воаг1ийл Хьажи хьо. На Арабском , ингушском и чеченском - Макка Сагаипова, Зара Таймасханова, Ася Абубакарова- Марша ва хьо лераме хьаша. Песня: ва марша ва хьо.Песня: Марша ян хьо хьоме нус. Прослушать скачать добавить в избранное 04:09.Прослушать скачать текст песни добавить в избранное 06:27. Песня про МОДНЫХ ДЕВОЧЕК миля кристя лера ксеня вика ева алина оля - Девочка модная Скачать. Слушайте музыку бесплатно онлайн или скачайте чеченская песни марша ва хьо MP3. Текст песни Макка Сагаипова, Зара Таймасханова.Ва марша ва хьо, марша ва Лераме хьаша марша ва Хьо вара тхуна сог1ат ду Вайн къаьмнаш бертахь дехар ду. Гимны и пр - Марш Прощание Славянки. слушать онлайн или скачать бесплатно песни в MP3 формате.4:00 Марша ва хьо лераме хьаша - Макка Сагаипова,Эллина Муртазова, Зара Таймасханова, Ася Абубакарова. Все варианты песни Марша ва хьо лераме хьаша качай на высокой скорости на поисковом портале GiGmuziki.com.На Gigmuziki.com вы найдете множество песен и mp3 треков в отличном качестве, которые сможете прослушать онлайн или скачать. скачать текст песни. Фанаты этой песни уже давно скачали у нас ее. шатунов все песни.марш рыбаков. Если вы на этой странице, то вы хотите скачать или послушать Марша ва хьо лераме хьаша . Непоседы - Моя Россия, Моя Страна. Все MP3 треки бесплатные на нашемПожалуйста, поддержите проект лайком или плюсом! 11. Лера Козлова - Безопасный секс самый лучший чай. Радио Болид. Скачать музыку. Случай и качай бесплатно марша ва хьо на mp3 портале umorina.info.Маьрша ва хьо - Макка Сагаипова Зара Таймасханова Ася АбубакароваМарша ва хьо лераме хьаша. Марша ва хьо лераме хьашаМакка Сагаипова,Эллина Муртазова, Зара Таймасханова, Ася Абубакарова 4:00. Скачать песни в mp3. Высоцкий Владимир - Марш антиподов. Источник: VK. Xлеб - Эба.Информация по песни И.Эбиев - Марша 1ойла.mp3 находится на данной странице. Высоцкий Владимир - Марш антиподов. Сан безам хьо марша 1ойла - Рамзан Абумуслимов. СКАЧАТЬ MP3 БЕСПЛАТНО: Марша ва хьо лераме хьаша.Советские военные песни - Марш советских летчиков. 4:00. манзура тингла фаредим. Ильяс Эбиев - Ва хьо ганза (New 2014) [M95]. LeyLa ва марша вайла хьо (4:03). (слушать онлайн) (скачать). Артист: Неизвестен. 04:00. скачать песни эgo. аудиокнига бросить курить слушать. Текст песни Макка Сагаипова, Зара Таймасханова, Ася Абубакарова-Марша ва хьо лера. [04:03]Амина Ахмадова - Ваа марша войла хьо, ваха хьо маьрша.Вы нашли у нас "ва марша ва хьо", также у нас находят: зелегоглазое такси, Beyonce Work It Out, Monster in my head, армейские песни мама, hard rock acapella, Петр Налич Песни о Текст песни Марша Ва Хьо (Арабская), слова песни.скачать песню возьми меня в свой плен бесплатно. Слушать Скачать. если звезда упала значит она твоя слушать. Скачать песню Слушать On-Line На гудок. песни верки сердючки слушать бесплатно. Военные марши и песни - Марш советских танкистов. Популярные песни - inmuse.info. другие песни от: Амина Ахмедова. Слушать онлайн Скачать На гудок. Все MP3 треки бесплатные на нашем сайте. Маьрша ва хьо - Макка Сагаипова, Зара Таймасханова, Ася Абубакарова - Марша ва хьо лераме хьаша.Советские военные песни - Марш советских летчиков. 10:53. Без программ и расширений для браузеров.\nОценка пользователей: gradegradegradegradegrade. скачать песню марша ва хьо. Имперский марш - Звездные войны. Песня: ва марша ва хьо. ну козел ты, bow wow wow luciana, Бывшему парню, мимо глаз, музыка для скачки, из конвой, A FOREST, концерт 1 для фортепиано с оркестром 2 часть, Вячеслав Есиков Давайте разберемся Как мне скачать или слушать онлайн "марша ва хьо"? Выше представлен список mp3 песен. Найденные mp3 песни: Марша ва хьо лераме хьаша. Фанаты этой песни уже давно скачали у нас ее. Правила Войны - RED ALERT ВОЕННЫЙ МАРШ. ЗагрузкаЧтобы mp3 нормально скачивались, необходимо нажать на "скачать" правой кнопкой мыши и выбрать в меню пункт "сохранить ссылку как". Зара Х. Гимны и пр - Марш Прощание Славянки. Артист: arabskaya. Прокофьев - Детская музыка - Марш.На главную Связаться с нами. Скачать. ва марша вайла хьо-Амина Ахмедова. Скачать Ва марша ва хьо исполнителя Макка С. Великолепный Кавказ Макка Сагаипова, Зара Таймасханова, Ася Абубакарова- Марша ва хьо лераме хьаша. Марша Ва Хьо - арша Ва Хьо 03:54.Хьо Сайна Ганза Дукха Хан Ялчи - Рамзан Абумуслимов. Маьрша ва хьо - Макка Сагаипова, Зара Таймасханова, Ася Абубакарова - Марша ва хьо лераме хьаша.Советские военные песни - Марш советских летчиков. Маьрша ва хьо- — Макка Сагаипова, Зара Таймасханова, Ася Абубакарова - Марша ва хьо лераме хьаша. добавить в избранное. Макка Сагаипова, Зара Таймасха MUZ 95 - Марша ва хьо лераме хьаша.muzmo.ru Макка Сагаипова офигенная песняСАЛАМ - НОХЧИ ОБЬЕДИНЯЕМСЯКрасивый парень(Хаза кIант) (чеченская песня,от души такая) muzmo.ru. Ва марша ва хьо Марша ва лераме хьаша Марша ва, хьо вара тхуна Совг1ат ду, вай къаьмнаш бертахь дехар ду, вай къаьмнаш бертахь дехар ду. Шамхан Далдаев - Хьаша. Послушать/ Cкачать эту песню. Скачать. /music/Элина,Асет,Зара,МаккаМаршаВаХьо(Арабская)/. Марша ва хьо лераме хьаша Макка Сагаипова,Эллина Муртазова, Зара Таймасханова, Ася Абубакарова. все радиостанции. Если вы на этой странице, то вы хотите скачать или послушать марша ва хьо лераме хьаша . Ва хьо ганза йалара со - Дош аланза велара хьо [04:36]. Скачали: 163.Текст песни: Ва марша ва хьо, марша ва Лераме хьаша марша ва Хьо вара тхуна сог1ат ду Вайн къаьмнаш бертахь дехар ду. понравилась песня? поделись с друзьями. 04:00.Нажмите для прослушивания. Вы сейчас просматриваете страницу с песней Марша ва хьо лераме хьаша - Макка Сагаипова, Зара Таймасханова, Ася Абубакарова, М.Элина mp3 - скачать и слушать онлайн, текст песни и смотреть клип онлайн без регистрации и смс. Гимны и пр - Марш Прощание Славянки. Исполнитель: Кто-то)). Высоцкий Владимир - Марш антиподов. Ва марша ва хьо, марша ва Лераме хьаша марша ва Хьо вара тхуна сог1ат ду Вайн къаьмнаш бертахь дехар ду. Прослушатьскачать.следующая песня. скачать. Ася Абубакарова, Макка Сагаипова, Зара Таймысханова, Элина Муртазова - Маьрша ва хьо.Лера ОГОНЁК (дочка Кати ОГОНЁК) - Ветерок Премьера песни-2012 (Посвящается маме Кати ОГОНЁК). Слушать Скачать. Лера Туманова - Гимн Севастополя.\nСкачать песню тайга ваенги\nСкачать песню i like you


Аренда помещений - Grommus\n23.03.2019, 22:30 #1\nКак договариваться с Арендодателем и Арендатором?\n23.03.2019, 23:57 #2\n24.03.2019, 00:05 #3\nИшт бук1 вай нахац бин бол барт.\n24.03.2019, 02:19 #4\nЗудриш дин захлоъ, беркате хир дац, аьлла ду-кх, бусулб динехь, со гал ца ваьллехь. Шу ша дерш дикниш д1а-схьа даг1ан. Пример гайттал берш, бисинчерах, къаьсташ бац, шу царна т1е ца нисдаларна, хьена бехк Хета шуна?\n24.03.2019, 09:24 #5\nВот это да..хийлаз убеждаюсь что это место как какой-то абсурдный театр. Дукх яржнакх и твариш. Тут неподалеку от нас хотели садик детский открыть знакомые, делали там ремонты, тоже цену обговорили и когда до открытия оставалось совсем ничего, хозяева помещения заявили что такая цена не устраивает. Те заново пошли искать помещение и по новой готовиться. Боьха х1умнаш ю.\n24.03.2019, 17:21 #6\nкогда честное слово уже не в цене, то нужно переходить на договорную оснону, имеющую юридическую базу)\n24.03.2019, 17:55 #7\nДа, и это нужно делать в первую очередь.\nИ в пункте договора обязательно указывать на ком ответственность оплаты коммунальных и прочих дополнительных расходов.\n24.03.2019, 18:20 #8\nа договор аренды?дома его не составляют?\n24.03.2019, 18:53 #9\n24.03.2019, 18:59 #10


Швецин Iедалшка дIавала мега Ассанж Британино\nСтигалкъекъа-бутт 30, 2012\nWikiLeaks олу проект кхоьллина волу Ассанж Джулиан Швеце дIавала мегаш ву Британин Iедалша. Цуьнах лаьцна сацам бина цу мехкан Лаккхарчу Кхело. Ассанж ша Швецин Iедалшка дIамалахьара аьлла, дина долу дехар юхатоьхна 5 суьдхочо, 2 реза хилла цо бохург кхочуш дан.\nХIинца гергарчу 14 дийнахь Лаккхарчу Кхеле и гIуллакх юха листахьара аьлла, дехар дан бакъо ю цуьнан адвокатийн. ЛадогIарш дIахьуш, цхьацца гIалаташ довлийтина аьлла, цу тайпа сацам бина ша Лаккхарчу Кхело.\nШвецехь Ассанж Джулиан бехке веш ву зударшна тIе куьйгаш кхийдорна. Амма, WikiLeaks а кхоьллина, эзарнаш къайлах долу кехаташ зорбане даьхна волчу цу стага дIахьедарш до ша бехке вац бохуш. Шен гIуллакх политикан бух болуш ду бах цо


Грин (гуо, Нью-Йорк) — Википеди\nГрин (гуо, Нью-Йорк)\nГрин (инг. Greene County) — АЦШ Нью-Йорк штатера гуо. Центр – гӀала Кэтскилл.\n1800 шеран 3 март\n▼47 625 стаг (2015)\nОлбани (гуо, Нью-Йорк), Олстер (гуо, Нью-Йорк), Колумбия (гуо, Нью-Йорк), Скохари (гуо, Нью-Йорк), Ренсселер (гуо, Нью-Йорк) , Делавэр (гуо, Нью-Йорк)\n1705 квадратан километр\nNational Register of Historic Places listings in Greene County, New York[d]\nCategory:Views of Greene County, New York[d]\nЙиллина 1800 шарахь.\n49 221 ↘49 124 ↘49 003 ↘48 685 ↘48 455 ↘47 625\nГуон майда 1704 км².\nХьост — «https://ce.wikipedia.org/w/index.php?title=Грин_(гуо,_Нью-Йорк)&oldid=5076372»\nТӀаьххьара хийцам бина 2020, 28 июль 12:29


ЛадегIаме ду хьал махкахь\nНицкъахошна тохардина кхо тIемало вийна. Дийцарехь, уьш Шелара бахархой бу: Мукаев Юнус, Даргаев Сидекъ, Эмедиев Бешто.\nЦеран карах велла ши полисхо. Ларамаза кхетта лаза а вина шиъ бехкевоцу вахархо.\nКадыров Рамзана гIарадаккхарца, тIемалойн тобанна тIехь урхалладеш хилла, кхаа шаре а ваьлла, Шемарчу тIамехь волу оццу Шелара вахархо Рашидов Мохьмад.\nИнтернетехула цо кегийрхой тIекIабо харц, зуламе некъ юьхьарлаца, омранаш до даржашкахь болу нах байа, ир-кара хIиттабо динан дай дIабаха а. Дан тарлуш дерг дерриге а дуц деш и зуламхо хIаллаквина дIаваккха. Ишта ду Кадыровс дина къамел.\nIедалдайша чIагIдарца, Рашидов Мохьмадан дас, шен кIантна наьIалт а кхайкхош, и шен доллара ваккхарал сов, дIахьедина, иза валар шена уггар башхачех, хьаамечех кхаъ хир бара аьлла.\nЮкъараллехь гIарадаьлла ма хиллара, Соьлжа –гIалин Ленинан кIоштан полисхойн урхалехь герзаца юкъаметтиг къастийна а дац 5-6 де бен. ТIемалошца юкъаметтигаш лелийна аьлла, лаьцна валийначу вахархочо, ша Iожаллех хьалха вер воций а хIуъушехь, хIилланца низамхой самонах а бохийна,тапча йиттина чевнаш а йина охьавиллина хиллера виъ Iедалан белхо.\nКху дечке беттан11-чу дийнахь Курчалойн кIоштаний, Цоцин-Эвланий ,шина агIор вер-ваккхарш а нислуш, хилларг а хууш ду. Гергарнаш лорх ца кхуьуш, иттаннашкахь лецнарш хиларна, хIинца а дерзаза ду цоцанхошна нисбеллачу бохаман зов. Цунах тера хиламаш тергалло карарчу хенахь Шелахь а.\nТIеман барзакъ дуьйхинчу нахах яьккхина ю Шела. Буьйсанна диттинчу герзаша Iадийна адам кхоччуш ваьшта деъна а дац. Герзаца дуьхьало а йина беллачийн гергарнаш бу лоьцуш, дIабуьгуш.\nМогIарерчу бахархоша шайлахь тайп-тайпана туьду кхузахь нисделла вер-ваккхарш. Нахана кIордийна, жоп деха меттиг а йоцуш, ницкъаллин структураша лело харцонаш. Цундела нисло ишта Iоттабаккхаме меттигаш, боху цхьаболучара.\n«Наха дуьйцучуьнга ладоьгIча-м, ишта цIийIанор лахлур ду ала а дац. Хилларг хилла даьллачул тIаьхьа цхьа бехк боцуш хьийзош болучийн ду къа. «Уггар лакхахь» болучарна хаа а ца хууш бо те цIерачарна тIеIаткъам, аьлла а хета. Бакъдерг мичахь ду-м ца хаьа. Шен семанна чохь хIума-м дац хIара». Ишта къамел Маршо Радиоца динарг ву 70 –ра ваьлла шелахо Iиса.\nНохчийчоь синтеман ага а ду, кхузахь санна маьрша а, хьааме а меттиг каро атта дац, бохуш, официало ден дIахьедарш шеконе дохкуш беъначу Керлачу шеран хьалхарчу батто сагатдайтира массаьрга а. Бакъдерг дийцича жимачо а, воккхачо а - массара а - са-м туьйсу Iаткъамах, ладегIамах йоттаелла дохк дIа а айаелла, самалхдоккхуш анайист гаре.


Транкренвиль — Википеди\nТранкренвиль (фр. Trancrainville) — Францин гӀала-коммуна, лаьтта Центр — Луаран атагӀа регионехь. Коммунан департамент — Эр а, Луар а. Дозанашца йу Френе-л'Евек, Гийвиль, Неви-ан-Бос, Уенвиль-Сен-Лифар, Ле-Пюизе, Janville-en-Beauce[d]. ГӀалин бахархой французаш бу. Официалан Французийн мотт бу.\nХьост — «https://ce.wikipedia.org/w/index.php?title=Транкренвиль&oldid=5191067»


Нохчийчоь -- Соьлж-ГIаларчу коьртачу маьждигехь ламазе боьлхуш бу бусулбанаш, 26Охан2013\n«Фетва» олучу Нохчийчурчу муфтиято кхоьллинчу динан комитетан Iалашо ю бусулба низамашца доьзна долу хаттарш листар. Цу комитетан гIанта хаьржина муфтий Мирзаев Султан-хьажа. Шена тIе тидам бохуьйтуш ду и структура Iедалехь кхоьллина хилар.\nНохчийчоьнан муфтиятехь бинчу хаамца, керлачу комитетана юкъабахана республикера бевзаш болу дешна нах а, Соьлж-ГIаларчу коьрта маьждиган имамаш а, меттигерчу исламан университетан хьехархой а, республикан куьйгалхочуьнан администрацехь йолчу динан а, юкъараллин а вовшахтохараллашца уьйраш латторан департаментан белхахой а.\n«Фетва» цIе йолу динан комитет кхоьллина Нохчийчурча муфтиято\nФранци -- Вачагаев Майрбек, историн Iилманча, 2012\nНохчашна юкъахь дIаяханчу заманахь муха къастош хилла хIинца кхоьллинчу комитето юьхьарлоцур долу хаттарш? Динан комитет Iедалехь кхоьллина хиларо мел Iаткъам бийра бу цо тIеоьцур болчу сацамашна? Цу кепара структураш кхолларо бусулба юкъаралла екъа-м ца йоькъу те? Мел тIекхача йиш йолуш бу Нохчийчура муфтиятехь а, кхечу кхеташонашкахь а, комитеташкахь а дакъалоцуш болу молланаш аьлла, хаьттира оха историн Iилманче Вачагаев Майрбеке. Цо дуьйцу.


Чехол для кресла без юбки | кирпич светлый, купить с доставкой в Москве недорого. "Магазин Chexol-Shop.ru" тел. +7 (499) 397-78-44 - 304272953\nЧехол для кресла без юбки | кирпич светлый\nЧехол на кресло без юбки | кирпич светлый\nЦвет — Кирпич светлыйный.


Клермен — Википеди\nКлермен (фр. Clermain) — Францин гӀала-коммуна, лаьтта Бургунди — Франш-Конте регионехь. Коммунан департамент — Сона а, Луара а. Дозанашца йу Мазий, Бержессрен, Бурвилен, Брандон (Сона а, Луара а), Ла-Шапель-дю-Мон-де-Франс, Сент-Сесиль (Сона а, Луара а), Сен-Пуен. ГӀалин бахархой французаш бу. Официалан Французийн мотт бу.\nХьост — «https://ce.wikipedia.org/w/index.php?title=Клермен&oldid=5163750»


Боффль — Википеди\n50°15′16″ къ. ш. 2°12′09″ м. д.HGЯOL\nБоффль (фр. Boffles) — Францин гӀала-коммуна, лаьтта О-де-ФгӀанс регионехь. Коммунан департамент — Па-де-Кале.\nДозанашца йу ВакгӀи-ле-Бук, Не-лез-Окси, ГӀужфе, БуьигӀ-о-Буа, ФогӀтель-ан-АгӀтуа.\nХьост — «https://ce.wikipedia.org/w/index.php?title=Боффль&oldid=7816131»


Нель (Сомма) — Википеди\n49°45′29″ къ. ш. 2°54′36″ м. д.HGЯOL\n▼2314 стаг (2019 шеран 1 январь)\nНель (фр. Nesle) — Францин гӀала-коммуна, лаьтта О-де-ФгӀанс регионехь. Коммунан департамент — Сомма.\nДозанашца йу БиянкугӀ (Сомма), КуьгӀши, ЕгӀли (Сомма), Лангвуазен-КикегӀи, Мений-Сен-Никез, ГӀуи-ле-ГгӀан, ГӀуи-ле-Пети.\nХьост — «https://ce.wikipedia.org/w/index.php?title=Нель_(Сомма)&oldid=7825525»\nХӀокху агӀонна тӀаьххьара хийцамаш бина: 2022, 7 февраль, 22:58.


Монпезат (ГагӀ) — Википеди\n43°51′06″ къ. ш. 4°09′26″ м. д.HGЯOL\n▲1367 стаг (2019 шеран 1 январь)\nМонпезат (фр. Montpezat) — Францин гӀала-коммуна, лаьтта БгӀетань регионехь. Коммунан департамент — ГагӀ.\nДозанашца йу Комбас, ПагӀиньягӀг, Сен-Ком-е-МагӀуьежоль, Сен-МамегӀ-дуь-ГагӀ, СувиньягӀг.\nХьост — «https://ce.wikipedia.org/w/index.php?title=Монпезат_(ГагӀ)&oldid=7822603»


Йоккхачу Софин къайле\nКарлюкевич А.Н., «Седа» («Звязда») Зорбанан ц1ийнан директор-коьрта редактор, «Седа» («Звязда») газетан коьрта редактор\nБалхо дикка г1елвинера Шабарш. Жимачунна ч1ог1а ца лаьара зингател т1аьхьависа.\nТкъа уьш-м хьаьвди-девдий лелаш, эццахь капитанна Вероника дага а еъна ойла хилира: «Цуьнга а зингатий т1аьхьа-м дитлур дацара!..» Уьш-м т1ах-аьлла а, каде а белхалой ма барий.\nАмма Шабарша а цхьаъ ца деш 1аш вацара. Цо – йоккхачу Софин хьехарца – сеничуьра жима литт юккъера доций бецан хелигаш лехьош шен керлачу накъостана кхоьхьура. Цо цаьрца говза херонаш д1акъовлура. Гуш дара, туьйлигчохь дог1анах ч1огг1а кхоьрийла.\nШабарша туьйлиге кхаьчча сирла хиллехь а, амма сиха 1аржъелира. Мел б1аьрса ирдарх хин капитанна, х1умма а гар ца хуьлура.\n«Хетарехь, дукха хан йоццуш, со хичуьра лаьтта ваьлла, ткъа кхузахь-м ша ма-ярра буьйса ма йоьлла», – дог доьхна ойла еара жимачуьнга.\nЦунна ч1ог1а лаьара, туьйлигах б1аьрг тоха. Цхьа тамашийна къийлар(1) хетара х1ара тармар(2). Ломан луржах(3) хьийзара тачанаш. Цхьаццанхьаша туьйлиган к1оргене чуг1ойлаш яра яьхна. Цхьайолу чуг1ойлаш не1аршца къевлина а яра.\nКхин х1уманна а Шабарш тидам бан ца кхиира.\nБакъ доллуш, ша цхьаъ туьйлигчухула лела воьллехьра х1ара кхин юха а вог1ур вацара.\n– Иштта боданехь 1ан дезар ду-те? – шена а ца хууш, хозуьйтуш шен ойланех дагавелира хин капитан.\n– Хьоме хьа-ша-а! – ц1ийзачу озаца дуьхьал дистхилира зингат Софи. – Са-ма-гат-де, деригге ган а кхуьур ву. Хьо тергаме хилчахьана ас цхьадолу хьехар а дийра ду. К1ента бераний, хьуний пхьор далале хьалха а хила мега и…Шабарша лерса ирдина ладог1а кечвелира. Амма йоккхачо башха сихо ца йора. Хетарехь, боккъалла а х1ара санна долчу денна аьлла ларйина хир яра цо и къайле.\nХ1ета жимачуьнга карзахалла а йоьссира: х1ун хаьа, йоккхачуьна ойла хийца а елла цо къайле ца йостийла? Цуьний, Вероникий-м яцара цхьа а къайле. Иштта д1а юкъ-кара йо1а х1ара леван-м тарлора. Гамонна я цхьа а бахьана доцуш. Жиманиг веха 1ара шен накъостана вас ца еш…\nАмма кхузахь, туьйлигчохь, хуьлуш дерг книниг дара…\n– Х1а-а-х1а, туьйлигехь даций и-м, – юха а ц1ийза доладелира йоккхачуьна аз, кхуьнан ойла ешча санна. – Хьо кхера ма лолахь, хьо-ме хьаша! Суна боккъалла а ойла еша хаьа. Сан хено г1о а до суна… дукха хилла сан дахарехь кхетарш… – Х1инца цуьнан къамел ц1ена хезара, аз а кхин ц1ийзаш дацара. – Ас хьоьга юха а боху хьуна… Цкъа а сих ма ло… Иза вайгара мел долучух а хьакхлуш ду. Г1алл наха(4) ма аллара: ворх1азза дуста – цкъа хададе.\nЙоккхачу Софис доккха са даьккхира. Шабаршас боданехь тидам ца бира, цуьнан сакх яларх, цхьамми шега къайлах ладуг1ий те аьлла кхераелча санна.\n– Тхан хьоме хьаша, ма шен хенахь ца кхакьчна хьо тхан туьйлиге, йоллу тхайн г1ала хьуна гайта аьтто бац тхан. Дукха шерашкахь оха йина г1ала ю х1ара. Йочанах тхо кху чохь левчкъина, акхараойх а, олхазарех а… Боллу сан гергарниш балхана т1ера хилар бахьана долуш – дуккха а дукха туьйлигехь 1аш берш. Шайн ницкъ ца кхоош дийнахь а, буса а къахьоьгу зингаташа. ...Г1елдалар доцуш лела, эрна олуш ма даций тхо балхат1ехь хаьштиг санна ду…\nДоккха зингат д1атийра. Цул т1аьхьа шений, Шабаршиний бен ца хезаш тийна элира:\n– Амма тхох цхьа чолхе анпал(5) 1отталахь я тхо т1аьхьа ца туьгу шардам(6) нислахь, тхуна орцана Буоза Г1амартиг(7) йог1у. Оха иза тхайн туьйлигчуьра лармехь доккха тускарчохь 1алаш йо. И Г1амартиг боккха тамашийна ницкъ болуш ма ю. Масала, вайх х1ора а генна гиезар (8) вахийталур ву цуьнга. Цуьнан ницкъах хайра эцале хьалха, ши биллам кхочуш бан беза.\nШабарша леррана ладуг1уш вара, цуьнан къамел ца хадош. Шена эццахь хатта луъушшехь, цу жимчу г1амартиго и муха дийра дара?\nТкъа йоккхачунна юха а жимачуьна ойла хезара.\n– Хаалаахь, деригге вайн лаамех доьзна ду… Уьш мел геналле кхочу, вайн ойланехь, дегйовхонехь и гена гиезар муха хуьлу… Царна тача дилла Г1амартиг ю вайна г1о дийриг. Буьйсанна стигала т1ай а дера тиллур ду цуьнга. Ч1огг1а лаа ма лиъаний… Кхин ши биллам бу кхочуш бан безаш. Уггаре хьалха зиент(9) яла еза…\n– И х1ун зиент ю? – са ца тохаделира капитане.\nИза иштта а са к1амделла 1аш вара йоккхачуьнга ала, иза – воккха гиезар дезачарех хилар.\nХьоме Болчанкех кхетар а д1ататта кийча ву, керла мехкаш гур дацар те аьлла сатесна…\nШабаршас тидам ца бира, йоккхачу Софин юха а елакъажарх.\nЦунна а лаьара сихха жима-гиезанчие цхьа ладаме хаам бан. Х1унда аьлча, б1аьрса дайна дукха хан елахь а, цунна сица, дагца, кхетамца гора, жимачун т1ера уьду з1ораш(10).\nКхузткъе вуьрх1итта ц1ойн(11) х1инцале гинча санна, б1аьргашчохь седарчий ловзуш санна…\n– Хьо, хьоме хьаша, сиха ма ло. Шен рог1ехь д1аг1ойла деригге. Ткъа билламаш ас хьуна х1ицца бовзуьйтур бу… Дуьххьарлераниг ахь айхьа хьайнна кхочуш дан деза. Ойла е, хьуна мичхьа я х1унда ваха лаьа. Сахаре я Сахалине, йовхо я щело 1аткъа… Ган мила лаьа, х1ун олхазарш я экхий? Муьлха хи т1ехь ваха лаьа? И къастам хьан коьртехь кхиана баьллехь, – хаалахь, цхьа т1едиллар айхьа кхочуш динийла. Ткъа шоллаг1ниг-м – дукха атта ду. Г1амартиг ма гиннехь, цуьнан зиент яла еза. Ткъа иза кхоъ х1етал-метал ду… муьлхарш ду – и суна, новкъа хетахь а, ца хаьа. Цунах лаьцна цо ша эра ду…\nШабарш ч1ог1а д1атийнера.\nХьалха цунна мадд(12) ваха лаьара, Вероникас маддарех(13) лаьцна дуьйцуш, цхьана махкахь деригге ган йишйолчу, Китай а лаьара: дайра(14) а, г1ум-ара а, лома а кхача, 1оокъахь(15) а лийча.\nКхин а Шабаршан, 1ийра(16) к1оргера х1олламаш йолчу, Х1индехь хила.\nДика хира дара кхин болу битамаш хьегча а. Масала, т1аплома вала я 1андара(17) кхоссавала…\nТкъа х1инца, массанхьа а цкъа д1акхача аьтто баьлча, жимачуьна синтем байра, ойлане велира. И мичхьа ваха харжам барх доьзна а хилла ца 1ара. Иза иштта гена гезарна кийча вуй те бохучух хьакхалуш дара.\n«Х1ан-х1а, хадам бан беза… Мичхьа ю и Г1амартиг?! Ас цуьнга Каракуме кхачаве аьлла доьхур ду… Цигахь г1ум-аре а ю, хин карсуол а ду, хорбазаш а, мерза пастанаш а… Кхин руманаш(18) а, кемсаш а!.. Ткъа коьртаниг – сирла а, малх кхетта а… Болчанкуо-м собар дийра дара…»\n– Х1ета иза дика хир ду, ахь хьайн 1алашо хаьржана хилар, – элира йоккхачу Софис, ша юха а Шабарши ойла ма йишши. – Делахь а кхин анпал ю-кх… Оха Г1амартиг лаьтта бухахь, чолхе ковзах(19) чекх ваьлчий бен т1екхача йишйоцуш, лачкъийна ю… Хьен-хьеннаъ ницкъ кхочур бац.\n– Ткъа хьажа а мегар дац? – хадам боллуш хаьттира Шабарша.\n1 – Къийлар (замок). 2 – Тармар (сооружение). 3 – Луржах (серпантин). 4 – Г1алл наха (мудрые люди). 5 – Анпал (проблема). 6 – Шардам (задача). 7 – Буоза Г1амартиг (Волшебная Песчинка). 8 – Гена гиезар (путешествие). 9 – Зиент (экзамен). 10 – З1ораш (лучи). 11 – Ц1ойн (огни). 12 – Мадд (космос). 13 – Маддарех (о космонавтах). 14 – Дайра (степь). 15 – 1оокъахь (океан). 16 – 1ийра (древний). 17 – 1андара (водопад). 18 – Руманаш (гранат). 19 – Ковзах (лабиринт).\n/Гочйинарг – Кадиев Руслан/


Первомайски (Левокумскан кӀошт) — Википеди\n44°50′11″ къ. ш. 44°31′19″ м. д.HGЯOL\nПервомайски (оьрс. Первомайский) — Российн Федерацин Ставрополан мехкан Левокумскан кӀоштан юкъа йогӀу кӀотар.\n189 ↗245 ↘225\nХьост — «https://ce.wikipedia.org/w/index.php?title=Первомайски_(Левокумскан_кӀошт)&oldid=4939235»\nХӀокху агӀонна тӀаьххьара хийцамаш бина: 2020, 11 апрель, 11:33.


Берникур — Википеди\n49°25′10″ къ. ш. 4°15′18″ м. д.HGЯOL\n▲286 стаг (2018 шеран 1 январь)\nБерникур (фр. Bergnicourt) — Францин гӀала-коммуна, лаьтта Шампань — Арденаш регионехь. Коммунан департамент — Арденаш. Дозанашца ю Ле-Шатле-сюр-Ретурн, Л’Экай, Мениль-Лепинуа, Сен-Лу-ан-Шампань, Сен-Реми-ле-Пти, Таньон. ГӀалин бахархой французаш бу. Официалан Французийн мотт бу.\nХьост — «https://ce.wikipedia.org/w/index.php?title=Берникур&oldid=5152278»\nХӀокху агӀонна тӀаьххьара хийцамаш бина: 2020, 6 октябрь, 19:27.


КогӀнан — Википеди\nКогӀнан (фр. Cornant) — Францин гӀала-коммуна, лаьтта БугӀгунди — ФгӀанш-Конте регионехь. Коммунан департамент — Йонна.\nДозанашца йу Коллемье, ЕггӀизель-ле-Бокаж, Вильнев-ла-ДондаггӀ.\nХьост — «https://ce.wikipedia.org/w/index.php?title=КогӀнан&oldid=7836157»


NYT: Шена дIовш далар Оьрсийчоьне таллийта дуьхьал ву Навальный\nГезгмашин-бутт 15, 2020\nДIовш малийначул тIаьхьа дарба дан Берлинерчу "Шарите" клинике кхачийначу оппозиционера Германерчу прокуратурин векалца къамел деш, ша реза вац аьлла, шена дина зулам толлучу гIуллакхна юкъа Оьрсийчоь гIертийта. Германерчу кхерамзаллин урхаллийн лаккхарчу векална тIе а тевжаш, оцу хьокъехь хаам бина The New York Times газето.\nДарба эвсаре хилийта, тиларх ваьккхинчуьра лоьраша меттавалийна Навальный хIинца "вуьззина кхеташ а, хилларг хууш а, ша стенга кхаьчна а хууш ву", яздо газето.\nНавальныйца Германерчу прокуратурин векалан къамел хилла оршоьтан дийнахь, кхин а шина йозуш йоцчу (Францерчу а, Швецерчу а) лаборатореша, пациентана "Новичок" дIовш делла хилар тIечIагIдеш, бундесверан говзанчаша бинна сацам бинчул тIаьхьа.\nМарсхьокху-бетта 22-чу дийнахь Омскера ша кхачийначу Берлинерчу "Шарите"клиникехь, тIе ха а хIоттийна, ларвеш ву Навальный. Пехашка садоIуьйтучу аппаратах дIа а хадийна, хIинца цуьнан могашалла меттайогIуш а ю, йоццачу ханна маьнги тIера гIатта а ло иза. Боху клиникан официалерчу хаамо.\nГерманин кхерамзаллин урхаллаша бахарехь, дарба дина даьлча, Оьрсийчу юхаван а, шен болх дIакхехьа а лерина ву оппозиционер Навальный.\nОьрсийчуьрчу оппозицин лидер, коррупцица къийсам латточу Фондан куьйгалхо Навальный Алексей кхетамчуьра велира Томскера Москва доьдучу кемана чохь байначу беттан 20-чохь. Оцу бахьанца лайнер охьадоссийра Омскехь. Чолхечу хьолехь волу Навальный меттигерчу дарбан цIийне вигира, дарба эвсаре хилийтархьама, лоьраша ханна тиларчуьра ваьккхира иза.\nМарсхьокху-беттан 22-чу дийнахь, политикан хIусамненан а, белхан накъостийн а дехаршца Берлинерчу "Шарите" клинике дIавигира иза дарба дан. Цунах хьоьвсинчул тIаьхьа немцойн лоьраша дIакхайкхийра, цуьнца дIовш хааделла шайна, иза "Новичок" олу, 2018-чу шарахь Британерчу Солсберехь Скрипаль Сергейна а, цуьнан йоIана Юлина а делла дIовш ду, аьлла.


Нарендра Модин инаугурацехь дакъа лоцур ду Пакистанан премьер-министро Наваз Шарифа\nПакистанан премьер-министран Наваз Шарифан зорбан-секретаро бечу хаамца, Шарифа дакъа лоцур ду, оршот дийнахь Делихь дIахьон йолчу, Индин керла премьер-министран даржехь чIагIлучу Нарендра Модин инаугурацехь.\n1947-чу шарахь ши пачхьалкх йозуш йоцуш хилчхьана дуьйна, цхьана пачхьалкхан лидеро дакъа лоцур ду, вукху пачхьалкхан куьйгалхочуьн инаугурацехь. ТIаьхьарчу 60 шарахь шина пачхьалкхана юкъахь кхо тIом иккхинера.\nНарендра Моди, къоман кхерамазалла чIагIъеш шога гIулчаш яхарехьа волу политик лоруш ву. Пакистанца йолчу юкъаметтигашкахь а шога позици ю цуьнан а, цо урхалла дечу "Бхаратия джаната партин" а. Шина пачхьаькхан юкъаметтигаш телхинера, 2008-чу шарахь Мумбай гIалахь Пакистанерчу тIемалоша тIелатар а дина, 166 стаг веллачул тIаьхьа.


Вик-д'ОгӀибат — Википеди\nВик-д'ОгӀибат (фр. Vicq-d'Auribat) — Францин гӀала-коммуна, лаьтта Аквитани регионехь. Коммунан департамент — Ландаш.\nДозанашца йу Одон, БегаагӀ, Кассан, ОнагӀ, Сен-Жан-де-Лье.\nХьост — «https://ce.wikipedia.org/w/index.php?title=Вик-д%27ОгӀибат&oldid=7819993»


БоннкугӀ — Википеди\nБоннкугӀ (фр. Bonnecourt) — Францин гӀала-коммуна, лаьтта ГгӀанд-Эст регионехь. Коммунан департамент — Лакха МагӀна.\nДозанашца йу ФгӀекугӀ, Валь-де-Мез, Неи-л'Евек, Пуазель, ШоффугӀ (Лакха МагӀна).\nХьост — «https://ce.wikipedia.org/w/index.php?title=БоннкугӀ&oldid=7815905»


Мех дня - бульдог Ушка | LADY.TUT.BY\nМех дня - бульдог Ушка\nУ нас в гостях замечательный английский бульдог со смешной кличкой Ушка:\n"Хочу начать свой рассказ про нашего питомца с того, что у меня в жизни никогда не было домашних животных, и я не знала, как с ними общаться и как их понимать. Но полгода назад мы с мужем влюбились в одну очень нелепую и неуклюжую породу собаки: английского бульдога. Нас она просто поразила, своим видом, привычками. Во время рабочего дня мы слали друг другу фото и видео с бульдожками, умилялись, когда встречали их на улице. Однажды на работе я рассказала о своей любви к этим собакам, моя коллега оказалась той еще собачницей! В этот же день мы поехали смотреть на нашу бульку.