KURS SZYCIA cz1 - Jaką maszynę do szycia kupić? | Joanna Krzak\nKURS SZYCIA cz1 - Jaką maszynę do szycia kupić?\nczwartek, stycznia 01, 2015 Etykiety:jak to się robi,jak wybrać maszynę do szycia,KURS SZYCIA,maszyna do szycia\nRazem z Lilianą postanowiłyśmy napisać wspólny post, tak aby w pełni wyczerpać temat zakupu maszyny do szycia.\nZ Lilianą współpraca to prawdziwa przyjemność. :)\nI. Twoje potrzeby - czyli co maszyna absolutnie MUSI mieć? (LolaJoo)\nII. Na co zwrócić szczególną uwagę podczas przeglądania aukcji/ofert i rozmowie ze sprzedającym? (ZP)\nIII. Poziom ryzyka - kupowanie "w ciemno". (ZP)\nKwestia wyboru maszyny do szycia jest dość istotną sprawą, ponieważ w większości przypadków fajnie jest kupić maszynę taką, aby dobrze na niej się szyło, była bezawaryjna i służyła lata. Wbrew pozorom jest to całkiem możliwe. Gdy regularnie będziemy czyścić ją i obchodzić się z nią jak należy te szanse zwiększają się znacznie.\nI. Potrzeby - czyli co maszyna absolutnie MUSI mieć? (moja działka)\nNa początku trzeba zadać sobie pytanie czego oczekujemy od maszyny.\nKażda z nas szyje różne rzeczy więc i różne mamy potrzeby co do maszyn.\nCzyli zadajemy sobie kilka podstawowych pytań:\n- Jaki mamy budżet?\n- Co chcemy głównie szyć?\n- Z jakich materiałów (tkanin, dzianina, skóra...)?\n- Jak dużo chcemy szyć (czasem dla siebie, czy zarobkowo)?\nTak naprawdę, aby szyć potrzeba nam ściegu prostego w maszynie. Obecnie na rynku maszyny wieloczynnościowe domowe posiadają o wiele więcej ściegów. Zdecydowanie możemy się spodziewać, że będzie również zygzak i choć 9 innych ściegów.\nW tym miejscu przydałoby się określić minimum z minimum jakie każda maszyna (nowa czy używana) powinna mieć, żeby szycie było prostsze:\n- ścieg zyg-zak\n- regulację szerokości ściegu\n- regulację długości ściegu\n- regulację docisku stopki\n(tak, nie zawsze jest! np. któryś model SilverCresta jej nie ma co stwarza problemy przy szyciu np. dzianin)\n- wolne ramię (nie jest niezbędne, ale ułatwia życie)\nTak naprawdę maszynę, która będzie nam długo służyć można kupić za stosunkowo niewielkie pieniądze. Niedawno sprzedałam maszynę Łucznik Natalia, która kosztuje ok 400zł a mogę powiedzieć, że jest to jedna z solidniejszych maszyn z jakimi miałam do czynienia. Dostarcza podstawowe opcje, ale można na niej zrobić naprawdę wiele.\nRóżnice między maszynami mechanicznymi i komputerowymi.\nJest to maszyna mechaniczna, bez bajerów - ale solidna i akurat mój egzemplarz był niezawodny. Pakiet podstawowych ściegów był pełny i zupełnie wystarczający. Dodatkowe stopki, które były w ofercie znacznie podnosiły komfort szycia. Także warto też zwrócić uwagę na możliwość dokupienia dodatkowych akcesoriów do danej maszyny. Oczywiście gdy są w pakiecie podstawowym to bosko, no ale jak pewnie zdążyliście się w swoim życiu zorientować, nigdy nie ma się wszystkiego. Takie stopki znacznie ułatwiają pracę z maszyną i szytymi rzeczami. Teraz w większości dostępne są stopki z systemem matic, takie zatrzaskowe jakby.\nDrugą maszyną jaką miałam w swoim posiadaniu, była maszyna komputerowa już Łucznik Karolina. Niestety firma Łucznik wyraźnie obniżyła poziom swoich maszyn, gdy chciałabym porównać trwałość części tej maszyny i mega starego Łucznika mojej mamy - to można powiedzieć, że porównania nie ma. Jednak stara wersja wygrywa tu znacznie, chyba przez to, że jest prawie dwa razy większa niż Karolina. Jednak nie mogę powiedzieć złego słowa na egzemplarz, który miałam. Szyłam na niej 2 lata, totalnie bez najmniejszej awarii. Bez najmniejszego problemu. Po 2 tygodniach zorientowałam się co należy robić, aby dobrze nam się współpracowało. Mianowicie w Karolinie trzeba dopasować dobrze rozmiar i rodzaj igły do tkaniny, z której szyjemy. Do skóry - igła do skóry, do szyfonu - cienka igła itd. Warto też zapytać do szycia jakich materiałów jest przeznaczona wybrana przez nas maszyna do szycia. Większość wieloczynnościowych domowych maszyn do szycia jest przeznaczona do szycia materiałów lekkich i średnich.\nBo z tego co ja zdążyła się zorientować, nie jest ciężko określić jak dana maszyna się zachowuje przy zmianie materiału. I w tym temacie widzę największą różnicę. Dlatego, bardzo polecam robić zakupy w sklepie stacjonarnym, gdzie przed transakcją można pomacać, poruszać pokrętełka i co najważniejsze zobaczyć jak radzi sobie maszyna z konkretnymi rodzajami maszyn, więc weźcie sobie po kawałeczku tego co szyjecie. Wtedy nikt Wam już kitu w sklepie nie sprzeda, a jeśli jakiś się pojawi problem z szyciem czegoś od razu osoba w sklepie Wam pomoże. A jak nie będzie chciała to znaczy , że jest burakiem.\nCzy komputerowa maszyna jest gorsza od mechanicznej.?? Na to pytanie nie da się chyba odpowiedzieć. Bo to są według mnie różne rodzaje maszyn. Znaczy robią dokładnie to samo tylko ich sterowanie jest zupełnie inne. Mechaniczne - trzeba kręcić, naciskać samemu , komputerowe dają nam możliwość tych regulacji poprzez zmianę określonych parametrów na wyświetlaczu. Też może się tak zdarzyć, że ścieg wybieramy ręcznie, a jego parametry już na wyświetlaczu - taka mieszanka. :) Bycie maszyną komputerową sprawia, że jest się troszkę droższą maszyną.\nJeśli chodzi o awaryjność maszyn mechanicznych i komputerowych to chyba nie ma jakiejś szczególnej różnicy. No w komputerowej może się popsuć elektronika ....ale to są tak proste podzespoły i poziom elektroniki w nich jest tak duży, że raczej dzieje się to sporadycznie. Choć jak wiadomo rzeczy czasem się psują bez względu na to jakie są.\nW sumie szyłam na trzech maszynach komputerowych i na prawdę nie jestem z stanie się przyczepić do ich trwałości. No dobra, jedną użytkowałam mało - Brother NV15 - ale po namyśle , nie rozstanę się z nią bo KOCHAM i wydaje mi się być pancerna. Natomiast Łucznik Karolina to delikatna maszyna - tak według mnie - ale tutaj elektroniczna strona nie ma nic do gadania. A Janome TXL607 - hmmm gdyby nie była komputerowa nie byłaby taka wypasiona. Sama zmiana jej ściegów, w przypadku gdyby była mechaniczna, zajmowałaby pół dnia. Także wydaje mi się, że wybór między mechaniczną a komputerową nie jest kwestią trwałości a jedynie kwestią pakietu możliwości jakie te maszyny mają.\nW przypadku owych dwóch różnych typów maszyn dość znaczący jest też rodzaj chwytacza. Mechaniczne maszyny mają chwytacz wahadłowy albo rotacyjny.\nChwytacz wahadłowy (zdjęcie pochodzi stąd)\nNatomiast komputerowe głównie mają rotacyjny i jego obsługa jest według mnie bardziej przyjazna.\nRównież znajdujemy różnicę przy sposobie uruchamiania maszyny. W przypadku maszyn mechanicznych jedyną możliwością jest naciskanie regulatora obrotów, który uruchamia maszynę i to nim regulujemy prędkość szycia, dociskamy mocnej -szybciej maszyna szyje. W przypadku maszyn komputerowych oprócz pedału, mamy przycisk START/STOP, którego naciśnięcie wprawia maszynę w ruch - znaczy szyje, a my nie naciskamy regulatora obrotów vel pedału.\nKomputerowe maszyny (nie wszystkie) dostarczają tez różne bajery - automatyczne ryglowanie, obcinanie nitki, położenie i pozycjonowanie igły.\nOsoby, które chcą kupić maszynę i będą szyć mało. Tutaj przeszyć, tam podwinąć, rąbnąć sobie firanki powinny w sumie zerknąć na maszyny z niewielkim zestawem ściegów. Serio , jeśli maszyna potrzebna będzie do prostych prac to nie ma sensu kupować egzemplarza z 200 ściegami. No po nic Wam taka.\nJeśli planujecie szyć ubrania warto mieć maszynę, która daje możliwość automatycznego obszywania dziurek na guziki - według mnie jest to naprawdę doskonała opcja. Nie dość, że jakoś wykończenia takiej dziurki jest większa, to i szybkość jej zrobienia w przypadku automatycznego obszywania jest duża. Także szczerze polecam.\nPo drugie stopka do wszywania krytych zamków - cenna sprawa.\nJeśli będziecie szyć odzież lekką to jakaś delikatna maszyna będzie ok. Natomiast w przypadku szycia np: płaszczy albo wielkich kap na łóżka warto zwrócić uwagę na położenia ramienia maszyny, czy prześwit między nim a resztą maszyny jest na tyle duży, że nie będzie problemu z przeciskaniem przez niego materiału.\nJeśli szyjemy delikatne materiały , to czasem konieczne będzie dopasowanie docisku stopki, więc na to też warto rzucić okiem. W przypadku delikatnych tkanin pamiętajmy, że igła ma duże znaczenie. :)\nMaszyny z niewielką ilością ściegów ( prosty, zygzak, owerlokowy, jakieś tam krzaczki), są wystarczające do podstawowego szycia. Natomiast jeśli chcemy szyć jakieś dekoracyjne rzeczy - typu serwetki, ozdobne woreczki czy nawet ubranka dla dzieci warto zastanowić się nad maszyną ze ściegami ozdobnymi. Karolina miała 66 ściegów i ok 50 ozdobnych - w sumie korzystałam naprawdę z wielu. Ale przez rok z hakiem nie wykorzystałam wszystkich. Są maszyny z mniejszą ilością ściegów ozdobnych też. Ale są też z większą. Teraz mam ok przeróżnych 400ściegów , i ok 200 ozdobnych i najprawdopodobniej do końca życia mi starczą :) A korzystam z nich naprawdę bardzo intensywnie. Są maszyny które mają pewnie z 800 ściegów, ale to już raczej nie są maszyny dla początkujących i nie chodzi o umiejętności ich obsługi , a jedynie o ich pełne wykorzystanie.\nAle popatrzcie poniżej jak można wykorzystać w sposób doskonały ściegi ozdobne!! (klik na zdjęcie).\nZdjęcie było wykonane przez Elę.\nW przypadku szycia dla dzieci lub chudzinek ale w sumie nie tylko miłym ułatwieniem jest możliwość ściągnięcia pojemnika z akcesoriami , tak aby utworzyło się węższe wolne ramie. Tutaj widać ściągnięty pojemnik.\nA tutaj pojemnik założony.\nWiele pytań rodzi też ścieg overlokowy w maszynach domowych. Jest to bardzo pożyteczna sprawa, jednak nie jest to ścieg, który zastępuje w pełni pracę overlocka ( który jest zupełnie inną maszyną niż maszyna klasyczna domowa). Według mnie dzięki niemu świetnie możemy wykańczać ubrania, ale musimy trochę poświęcić czasu na ustawienie odpowiednio wszystkiego. Wielce pomocna jest odpowiednia stopka. Naprężenie nici i igła muszą być odpowiednio dobrane.\nTutaj jest post ze stopką do ściegu overlokowego.\nTutaj post o tym, że nie ma maszyn z funkcją overlocka, a jedynie ze ściegiem overlokowym.\nII. Na co zwrócić szczególną uwagę podczas przeglądania aukcji/ofert i rozmowie ze sprzedającym? (Zapomniana Pracownia - najgorętsza laska w powiecie)\n1. Jeśli decydujesz się na kupno maszyny przez internet (z wysyłką) rób to tylko poprzez serwis allegro lub inne strony posiadające Program Ochrony Kupujących (szczegóły POK allegro). W razie niemiłych niespodzianek, jest gwarancja odzyskania pieniędzy za towar - do 10 000 zł (oczywiście jeśli spełnione są warunki zawarte w POK) i także za przedsyłkę - do 100 zł jeśli płacisz przez PayU. Umawianie się na wysyłkę ze sprzedającym z tablicy, który mieszka na drugim końcu Polski i płacenie przelewem (przedpłata)\n- ryzyko: poziom hard\nAllegro - przedpłata, albo lepiej wysyłka za pobraniem\ntablica - tylko wysyłka za pobraniem (zasady bezpieczeństwa na tablicy)\n2. Opis aukcji/oferty - jeśli jest lakoniczny a sprzedający używa określenia "pedał" na regulator obrotów i "stópka" na stopkę to jest duża szansa, że sam nie ma pojęcia co sprzedaje i za wiele się od niego nie dowiesz. Chociaż zawsze można próbować.\n3. Oceny sprzedającego i inne rzeczy jakie sprzedaje - jeśli ma 30 negatywów/neutralnych na 40 transakcji - zamknij kartę.\nJak Cię oszuka, to nawet allegro Ci nie pomoże. (Program nie obejmuje następujących sytuacji: ad 2.W chwili zakupu sprzedający miał przewagę komentarzy negatywnych i/lub neutralnych nad pozytywnymi. - źródło)\nPrzejrzyj inne przedmioty sprzedającego, łatwo się zorientujesz czy jest osobą prywatną, czy prowadzi lombard, czy sprowadza używane maszyny z Niemiec. A może jeszcze coś innego.\n4. Rozmowa ze sprzedającym - polecam gorąco, można się dużo dowiedzieć, nawet już na samym początku. Jeśli wyczujesz, że nie ma ochoty z Tobą gadać i tylko Cię zbywa - daj se siana. No chyba, że masz blisko, a maszyna wydaje się wyyyjątkowo atrakcyjna, może warto podjechać obejrzeć. Może. Możesz też kupić w ciemono. Wszystko zależy od tego czy zgadzasz się na\nJeśli jednak sprzedający okaże się człowiekiem do rzeczy i chce mu się z Tobą gadać a nawet w skrajnych przypadkach (a zdażyło mi się to w przypadku Singera 401g) wykazuje entuzjazm i jest wyraźnie podekscytowany to pytasz:\na. Czy osoba z którą rozmawiasz była użytkownikiem maszyny?\nJeśli tak i jeśli nie kłamie to jest większa szansa, że ma jakieś o niej pojęcie.\nJeśli nie, to pytamy, któż to był. Tak z ciekawości w sumie. - ryzyko wzrasta, bo jest szansa że nie dostaniesz odpowiedzi na część z poniższych, jakże istotnych pytań.\nb. Rok i miejsce produkcji. Istotne wtedy kiedy ma to dla nas znaczenie. Jak wiecie dla mnie ma, szczególnie miejsce, bo mam świra na punkcie zchińszczonego polskiego Łucznika. A wiekiem się nie przejmuje, ale nie musicie mnie naśladować.\nTrochę o tym kto i gdzie produkuje maszyny do szycia znajdziecie tu.\nc. Czy do tej pory była używana czy nie?\nJeśli była używana, to w jakich celach (szycie "domowe"/hobbystyczne czy zarobkowe) - określi nam to poziom jej ewentualnego rozklekotania.\nJeśli nie była używana, to pytamy gdzie była przechowywana. Jeśli była to wilgotna piwnica dodatkowo zalewana w czasie powodzi to\nd. Czy maszyna była serwisowana, oliwiona i ogólnie czy o nią dbano, czy były jakieś problemy, naprawy, jakie części były wymieniane i kiedy.\n5. Próbki ściegów wykonywanych przez maszynę - ważna rzecz, wtedy jest nadzieja, że maszyna działa i nawet widać jak.\nCo do jakości ściegów - musisz wziąść poprawkę na umiejętności (a raczej ich brak) wyregulowania naprężenie nici przez wykonującego próbkę.\nJeśli nie ma - można o nią poprosić. Jak ni da, bo ni umie maszyny obsługiwać, to papa. No chyba, że no risk, no fun, patrz pkt. 4 i\n- ryzyko: poziom medium\n6. Wyposażenie - przydałoby się. Szczególnie regulator obrotów. No może jszcze chociaż stopka do szycia ściegiem prostym. Jeśli maszyna jest naprawdę wiekowa a brakuje jej wielu elementów wyposażenia (typu bębenek...) a Ty nie masz brata/chłopaka/męża, który lubi przeczesywać ebay i bawić się w MacGyvera dopiłowując uchwyt stopki tak, żeby pasował ten od SilverCresta albo lubisz zbierać złom to\nJeśli brakuje regulatora obrotów i kabla, nie ma zdjęcia z próbkami ściegów a opis sugeruje, że maszyna jest w 200% sprawna to\nJeśli kupujesz maszynę "z tych nowszych" nie musisz przejmować się brakującą stopką jeśli nie przejmujesz się dodatkowymi kosztami. Z regulatorem podobnie. Jednak w każdym przypadku przed kliknięciem dobrze jest sprawdzić dostępność danej części i jej cenę. W przypadku regulatora obrotów, zwróć uwagę na kształt jaki powinna mieś wtyczka wchodząca do maszyny.\n7. Instrukcja obsługi - jeśli nie ma jej w zestawie czy jest do znalezienia w sieci. Szczególnie istotne jeśli jest to twoja pierwsza maszyna, masz dwie lewe ręce i nie masz nikogo doświadczonego do pomocy. Albo wtedy, kiedy maszyna ma 60 lat, zestaw 10 krzywek a na pokrętłach same literki (klik). Czasem nawet jak ma się dwie prawe ręce i instrukcję to też nie pomaga (klik). Na pocieszenie - większość instrukcji jest łatwo dosępna w sieci a na forach pośpieszą Ci z pomocą.\n8. Serwis czyli części i naprawa - czy w pobliskich punktach naprawy maszyn w razie awarii panowie mechanicy poradzą sobie z naszym wynalazkiem? Najczęściej tak. Problem może się pojawić w kwestii dostępności części czy ich ceny. Patrz punkt niżej.\n9. Typ szpulek do bębenka - czy współcześnie produkowane szpulki będą pasowały, czy nie będzie problemu z dokupieniem ich, czy cena nie poraża? (tak jak w przypadku mojego Singera 760 7zł/szt + kw z Niemiec).\n10. Typ stopek vel "stópek" - no właśnie jaki to typ. Czy system "MATIC" szybkozłączka, czy uchwyt niski czy wysoki. Czy jest możliwość dokupienia/dopasowania dodatkowych/brakujących stopek? W przypadku starszych modeli (mających np. 20 lat i więcej) występuje problem z dokupieniem/dopasowaniem stopki do zamków krytych. Jeśli chcesz je wszywać to masz problem (chyba że masz MacGyvera lub patrz pkt.6).\n11. Regulator obrotów vel "pedał"- starsze maszyny ( 20 lat i więcej) posiadają często regulatory obrotów z wkładem węglowym, który jest wręcz skazany na spalenie się. Rozgrzany do czerwonościregulator i dym spod stołu to nie jest Twoje marzenie. Może się okazać, że trzeba będzie go dokupić czyli dopasować jakiś od współczesnych maszyn do szycia (np. od Łucznika cena 40-80zł). Zwróć uwagę na kształt jaki powinna mieś wtyczka wchodząca do maszyny. Ryzyko natknięcia się na taki wynalazek wzrasta, kiedy kupujemy antyk taki jak ten.\n12. Napięcie i typ wtyczki - czasem mogą być potrzebne przejściówki (dot. maszyn produkowanych w Wielkiej Brytanii, Irlandii czy we Włoszech).\nIII. Poziom ryzyka - kupowanie "w ciemno". (Zapomniana Pracownia)\nZakup używanej maszyny do szycia przez internet właściwe zawsze jest w jakimś stopniu zakupem w ciemno. Zmniejszasz poziom ryzyka jak się da, sprawdzając wszystko co się da i węsząc w historii (transakcji) sprzedającego. Prawda jest jednak taka, że dopóki nie powiesz Welcome home honey i sama nie sprawdzisz czy Frankenstein żyje, dopóty ryzyko istnieje. Cóż zrobić jeśli wszystkie najfajniejsze używane maszyny do szycia czekają na Ciebie na drugim końcu Polski :) ?\nRyzyko jak to ryzyko, wiadomo, że nie zawsze się opłaca. Jeśli jednak mamy do czynienia z kwotami np. do 100zł można się decydować.\nMoje doświadczenia z kupowaniem używanych maszyn do szycia.\nObie swoje obecne maszyny kupowałam przez allegro bez wcześniejszego oglądania.\nSinger 760 - zakup prawie totalnie w ciemno, na aukcji grzecznościowej. Pan sprzedający maszynę starszej sąsiadki podczas rozmów telefonicznych (paru :)) przekonał mnie do siebie. Maszyna przyszła cała i zdrowa, pancernie opakowana, taka jak miała być. No tylko ten regulator się spalił. Kupiona za 400zł z przesyłką kurierem. (maszyna ma ok. 40 lat)\nSinger 401g - kupiona od pana zajmującego się serwisem maszyn. Przedziwny człowiek, który sam do mnie dzwonił i rozmawiał ze mną parę razy po pół godziny, opowiadając jaka to maszyna nie jest super i jak ją obsługiwać. Nawet przez telefon posłuchałam sobie jak pracuje.\nMaszyna przyszła cała i zdrowa choć trochę poobijana - było to widać na zdjęciach i była o tym rozmowa.\nKupiona za ok. 200zł z przesyłką kurierem. (maszyna ma ok. 60 lat)\nAleksandra Potocka 10 maja, 2014\nHohoho jakie wypracowanie! Super, na pewno się przyda wielu osobom, żałuję że nie było tego posta rok temu jak kupowałam swoją maszynę ;)\nDorfi 10 maja, 2014\nWychodzi na to, że pomimo szycia od wielu lat i posiadania zawodowych kwalifikacji nie mam pojęcia o maszynach, bo od zawsze używam określenia "pedał". Dopiero przy zakupie mojej ostatniej maszyny dowiedziałam się, że nie mówi się już "pedał", tylko "rozrusznik nożny", ale wynika z tego, że znowu zmieniło się nazewnictwo i teraz to się nazywa "regulator obrotów" - z tą nazwą spotkałam się właśnie po raz pierwszy. Czego to się człowiek nie dowie czytając blogi. Dowiedziałam się, że się nie znam albo jestem głupia. Dziękuję za doinformowanie. Na szczęście ta głupota nie przeszkadza mi w szyciu.\nSioStry2 11 maja, 2014\nŚwietny materiał edukacyjny ! Chętnie skorzystam, bo moja maszyna szwankuje i trzeba rozglądnąć się za inną. Nie nową. Mój mechanik maszynowy odradza mi kupno nowej, sugeruje zakup mało używanej ale sprawdzonej w kierunku jakości.\nKarolina @ B-craft 12 maja, 2014\nSame bardzo przydatne informacje :)\nA W-A 07 stycznia, 2015\nWszystko fajnie, tylko która początkująca " krawcowa" wie, zanim zacznie przygodę z szyciem, do czego jej maszyna będzie służyć?.Ja kupiłam najtańszą, podstawową maszynę za 300 zł bo chciałam tylko skrócić zasłony i łatać dziury w podartych portkach syna a połknęłam szyciowego bakcyla i ta maszyna już mi nie wystarcza.\nJestem za tym żeby kupować od razu coś porządniejszego i wielofunkcyjnego ... no może niekoniecznie hafciarkę:D Fajna seria, czekam na ciąg dalszy :)\nAnja27 27 kwietnia, 2016\nA ja mam pytanie : odziedziczyłam bardzo stara maszynę. Przypuszczam ze ma pewnie 60 lat - Singer 378. Ma tylko ścieg prosty i zyg zak. Próbowałam na niej szyć ubranka dla dziecka ( jestem początkująca) Jest szansa ze bez regulacji docisku stopki , ściegu elastycznego ......itp uszyje coś z dzianiny na tej maszynie ? Czy lepiej dać sobie spokój i zainwestować w nowa ?\nJoanna Krzak 28 kwietnia, 2016\nZyg zak wąsko ustawiony jest ściegiem elastycznym. Ale niestety estetyka wykonania takich rzeczy będzie średnia. Ale jeśli to wystarczy to jak najbardziej można szyć.\ndomowy azyl 14 maja, 2016\nwolne ramię-to coś z czego wiele osób wcale nie korzysta a warto-przydaje się przy podwijaniu nogawek spodni oraz przy wszywaniu gumki przy szyciu np. sakiewki komunijnej...\nja w maszynie bardzo cenię sobie przycisk start/stop bardzo ułatwia życie takie szycie bez napędu nożnego-ale ta funkcja niestety nie występuje w najtańszych maszynach\nPatrycja Dziadek 02 września, 2016\nja z szukaniem maszyny też miałam niezłe przygody bo faktycznie oferta na rynku bardzo szeroka i szczególnie jak się szuka czegoś do domowego użytku bez jakichś szaleństwo to można w tym natłoku funkcji w końcu się pogubić, u mnie ostatecznie wybór padł na Sew&Go 5 z Bernina i jestem z niej zadowolona bardzo ale pewnie tak jak ktoś już pisał- z tym postem byłoby łatwiej :)\nMaria Kowalska 12 września, 2016\nŚwietny post, szkoda, że nie trafiłam na niego przed zakupem maszyny. Dopiero zaczynam przygodę z szyciem, więc zakup maszyny był obowiązkowy, ale nie wiedziałam, że to takie trudne. Tyle różnych funkcji, a przecież dopiero zaczynam, więc nie wiedziałam co mi się tak naprawdę może przydać. W końcu wybrałam sugerując się opiniami takiego Łucznika: http://www.galerialucznik.pl/pl/p/ZOFIA-2015-Wysylka-i-prezent-zestaw-do-szycia-gratis/70 i na szczęscie jestem bardzo zadowolona :) Teraz dopiero dostrzegam jego zalety, bo wcześniej to był zakup w pół ciemno tak to ujmę. Bardzo dobra maszyna dla początkujących i za przyzwoitą cene :)\nPatrycja Dziadek 08 listopada, 2016\nmaszyna 60 lat? nieźle! ja miałam taką po babci, owszem ale w końcu mimo tego, że pracowało się na niej fajnie to hałas mnie całkowicie wykańczał i postanowiłam pójść w nowoczesność, na Sew&Go 5 z Bernina faktycznie genialnie się pracuje i przy okazji nie muszą tego słuchać wszyscy sądziedzi i bloku :)\nAgatka 24 marca, 2018\nFajny post! Ja właśnie (no, prawie!) odłożyłam na MINERVA Next 363D --- https://goo.gl/iGZEs4 . Mam nadzieję, że to będzie dobry wybór, tzn. będzie bezawaryjna! Zaczynałam troszkę szyć na starym Łuczniku, ale zdecydowałam się na nową maszynę, a Łucznik wróci do mamy.\nKarolina 31 maja, 2018\nPolecam też Minerva Next 363\nDominika112 06 czerwca, 2018\nświetny artykuł, ja dodam dla zainteresowanych, że na łuczniku jest kod rabatowy, korzystałam z niego niecały miesiąc temu i miał działać tylko kilka dni, a na stronie jest napisane, że do 2019 :D więc korzystajcie puki jest :D https://galerialucznik.pl/client-rebate.php?discount_code=367GS2


ekologia | Marshall\nJeżeli chcemy posiadać pewność, iż zrobimy wszystko, żeby jak najdłużej zachować pełnię zdrowia oraz sił witalnych, to na pewno musimy wiedzieć, że są różnorakiego rodzaju diety oraz artykuły spożywcze, które mogą nam w tym pomóc. Mimo wszystko żeby mieć szansę je w ogóle wypróbować, to w pierwszej chwili trzeba dołożyć dużych sił, żeby te składniki poznać.\nRecykling odpadów dla sporej części ekologów w tym momencie jest tematem nr 1\nOd dawna jesteśmy w stanie obejrzeć w TV sporo programów, jakie dotyczą ochrony przyrody. Jest to niezmiernie znaczący temat, albowiem w ostatnich latach wydarzyło się nadto dużo rzeczy, jakie negatywnie wpłynęły na otaczający nas świat.\nPosted on Listopad 24, 2019 Listopad 24, 2019 by M.B\nRobimy już bardzo dużo, by ochronić naszą planetę przed degradacją. Dużo ludzi sortuje w swych gospodarstwach odpady. Oszczędzamy prąd i wodę. Nasze dzieci jeszcze w przedszkolach poznają podstawowe kwestie ekologiczne. To niezwykle ważne, aby najmłodsze pokolenie dowiedziało się, w jaki sposób troszczyć się o planetę. Do ochrony środowiska nawołują także liczne kampanie ogólnokrajowe. Poszerzają one informacje na dany temat, oraz napominają o tak drobnych czynnościach,jak gaszenie światła, lub odbiornika telewizyjnego, gdy opuszczamy pokój.\nPosted on Październik 4, 2019 Październik 4, 2019 by M.B\nIdąc po zakupy nie zapominamy nigdy o tym, w czym zakupy doniesiemy do domu. Całkiem powszechne, bo ekologiczne i dość tanie, jest wykorzystanie toreb wielorazowego zastosowania. Zwykle za kilka złotych da się je nabyć w każdym większym markecie czy sklepie spożywczym, by następnie, kiedy znów się tam pojawimy, nie szarpać się z rwącymi się foliówkami a także, co właśnie jest tym ekologicznym tematem, nie zarzucać nimi środowiska. A kiedy zdarzy się zapomnieć o płóciennej torbie, zabieramy ze sklepu kilka tych foliówek, które niekiedy są używane do innych, dalszych celów, a niekiedy wyrzucane przez nas od razu po wyjęciu rzeczy.\nJedna pieluszka jednorazowego użytku rozkłada się powyżej 300 lat! Jeżeli nie jesteście przekonani do pieluch wielokrotnego użytku, ale troszczycie się o środowisko, sięgnijcie po jednorazowe pieluszki ekologiczne, które rozkładają się o wiele krócej, a w środku w zamian żelowego zapełnienia posiadają wkład z ligniny. To podejście naturalne zarówno dla środowiska, jak i dla skórki szkraba. Każdy rodziciel wie, że są sytuacje, w których pieluszka jednorazowa jest ogromnie korzystna, bądź wręcz niezbędna.\nJest coś takiego jak odzysk surowców wtórnych, czyli przerabianie teoretycznych odpadów. Opiera się to na tym, że między innymi projektant bądź inny konstruktor, wdraża całkowicie nowe tchnienie dla rzeczy, które już miały być od pewnego czasu utylizowane. Jednak bardzo dużo z nich kończy tak samo, czyli czeka ich tradycyjny wywóz odpadów. To tak naprawdę na ogromne składowiska śmieci zostaje wyrzuconych jeszcze wiele wartościowych rzeczy, które spokojnie mogłyby być reanimowane, a nie ulegać rozpadaniu i wyręczane kompletnie nowymi artykułami.


Strona główna›Ile kosztuje jeden pasażer? Lotnisko w Radomiu przedstawiło swoje absurdalne wyniki finansowe\nLotnisko w Radomiu możecie kojarzyć z mniej lub bardziej wybrednych memów, ale prawdziwym żartem są straty finansowe, jakie generuje.\n24 miliony złotych straty - taki wynik za 2016 r. osiągnęło lotnisko w Radomiu. Choć już wcześniej stało się obiektem kpin internautów, nikt nie spodziewał się, że Port Lotniczy Radom będzie musiał... dopłacać do pasażerów. Konkretnie ok. 2500 zł do każdego, jak wynika z opublikowanego raportu.\nŹródło zdjęć: © blasty.pl\nW ciągu ubiegłego roku przez lotnisko przewinęło się zaledwie 9713 pasażerów. Dla porównania, to mniej więcej tyle, ile dziennie rejestruje warszawskie Lotnisko Chopina. Jak oceniają przedstawiciele miejskiej spółki, aby zwiększyć ich liczbę, niezbędne byłyby kolejne inwestycje, na które oczywiście brakuje środków.\nŹródło zdjęć: © paczaizm.pl\nWyniki z bieżącego roku są już nieco lepsze, jeśli chodzi o liczbę osób, co pozwala mieć nadzieję na zmniejszenie strat. Nie zmienia to jednak faktu, że do lotniska nadal trzeba będzie dokładać. Dlatego poszukiwany jest inwestor. Warto dodać, że aktualnie na lotnisku ląduje tylko jedna linia lotnicza, SprintAir. Liczba kierunków, w które można się udać, nie powala - są to Gdańsk, Praga oraz Lwów.


Przemysł mobilny się nagrzewa | Martech Zone\nPrzemysł mobilny się nagrzewa\nSobota, lipiec 11, 2009 Niedziela, wrzesień 29, 2013 Douglas Karr\nBranża mobilna naprawdę się nagrzewa - a marketing mobilny z pewnością za nią nadejdzie. Być może najlepszym ulepszeniem była możliwość uruchamiania aplikacji innych firm.\nOczekuje się, że przychody z marketingu mobilnego wzrosną do ponad 24 miliardów dolarów na całym świecie w 2013 r., Pobudzone przez zryczałtowane plany transmisji danych oraz wspierane przez reklamy mobilne usługi wyszukiwania, wideo i gier, zgodnie z nową prognozą wydaną przez firmę analityczną ABI Research. Źródło: Fierce Wireless od ABI Research.\nProwadzony przez iPhone'a firmy Apple z ponad 1 miliard pobrań aplikacji w 9 miesięcy, Blackberry, Verizon, Microsoft i Android na pewno pojawią się za nimi. Wysokie rozdzielczości, świetna użyteczność i pełne sterowanie klawiaturą w nowych telefonach otwierają branżę, wraz z szybkością przetwarzania i pamięcią. Odradzają się nawet starzy gracze na rynku… sprawdź Nokia N97. (Uwielbiam też wirusową reklamę z LL Cool J)\nJeśli nie widzisz filmu, przejdź do wpisu, Przemysł mobilny się nagrzewa. Nie nadążam z Mobile tak dobrze, jak powinienem… dosłownie po prostu ukończenie Blackberry. Przyjaciel i mobile Marketing guru, Adam Small, będzie wkrótce pisać kilka postów Martech Zone i nie mogę się doczekać!\ntagi: przemysł mobilnymarketing mobilny\nZwiększ ruch na blogu, ożywiając stare posty na blogu\nŚledź swoje filmy z YouTube\nJul 14, 2009 w 2: 43 AM\nŚwietny post w branży mobilnej! Z niecierpliwością czekam na Twój wkład.


Zapłata - jedynie 29,27 zł w matras.pl\nWciągająca powieść kryminalna rozgrywająca się we współczesnej Warszawie. Syn znanego adwokata został zamordowany w toalecie modnego klubu. Śledztwo gmatwa się i komplikuje, a policjantka prowadząca dochodzenie przypuszcza, że zabójstwo wiąże się z osobistą tragedią jej najlepszej przyjaciółki, której chłopak przed laty zginął w niejasnych okolicznościach… ... Zapłata to wciągająca powieść kryminalna, mówiąca o zwykłych ludziach, ich wyborach i skomplikowanych relacjach, a także o sekretach, które wyszły na jaw, ponieważ popełniono okrutną zbrodnię. Czytaj dalej >> << Zwiń\nAutor: Małgorzta Rogala\nKobiece oblicze kryminału\nKobiece oblicze kryminału - mimo wyrafinowanych zbrodni - subtelne, nastrojowe, łamiące stereotypy. Kto szuka pościgów, masakry i rzeki krwi, niech sięgnie po coś innego. "Zapłata" to książka o zawodnym systemie sprawiedliwości, kobiecej przyjaźni i odkupieniu win. Wychodzą na jaw sekrety, które pozostawały przez wiele lat w ukryciu, a bohaterki muszą skonfrontować się ze swoją przeszłością. Otwarte wątki dają nadzieję na dalszy ciąg. Polecam.


Kierowca doznał udaru. Pasażer zatrzymał rozpędzony autobus - TVN24\n11 stycznia 2013, 17:46\nKMP KaliszDzięki refleksowi jednego z pasażerów autobus uniknął wypadku\nZimna krew i opanowanie jednego z mieszkańców Kalisza pozwoliła uniknąć tragedii. Kiedy autobus pełen ludzi zamiast skręcić zaczął jechać wprost na barierki, 32-latek podbiegł do kierownicy i zatrzymał pojazd. Okazało się, że kierowca doznał udaru i stracił przytomność.\nW piątek przed godziną 8:00 przy ulicy Górnośląskiej w Kaliszu, wypełniony pasażerami autobus zamiast skręcić w ulicę Legionów pojechał prosto w kierunku rogatki. To wzbudziło zaniepokojenie pasażerów.\nOkazało się, że kierowca nie pomylił się, ale stracił przytomność. Na szczęście w porę zareagował jeden z pasażerów. 32-latek chwycił za kierownicę i zatrzymał pojazd na poboczu, dzięki czemu żadnemu z podróżnych nic się nie stało. Na miejsce wezwana została karetka, która zabrała do szpitala kierowcę.\n- Autobus zatrzymał 32-letni mieszkaniec Kalisza, który na codzień jest kierowcą zawodowym i prowadzi samochód ciężarowy. Gdyby nie jego reakcja mogłoby dojść do tragedii - przyznaje w rozmowie z tvn24.pl Sebastian Taranek, rzecznik kaliskiej policji.\nNagroda za odwagę?\nMężczyzna, który zatrzymał pojazd chce pozostać anonimowy, ale policjanci i tak planują nagrodzić go. - Zawsze takie osoby, które ratują komuś życie lub przyczyniają się do ujęcia przestępcy są przez nas zgłaszane do urzędu miasta. Wspólnie z urzędnikami chcemy nagradzać takie postawy - mówi Taranek.


Ukraińscy studenci z Sosnowca wciąż czekają na bohatera Majdanu | Dziennik Zachodni\nUkraińscy studenci z…\nTomasz Szymczyk 31 stycznia 2014, 7:09\nArtur, Alesia, Sofija oraz Aleksander, Dmytro i Wiktoria z uwagą śledzą doniesienia z Ukrainy. Korzystają z telewizji, internetu, ale też relacji z pierwszej ręki od swych krewnych i znajomych Tomasz Szymczyk\nBez relacji z Kijowa nie może się teraz obyć żadne wydanie dziennika. Sytuację tę śledzą oczywiście Ukraińcy mieszkający w Polsce. - Na informacje przekazywane przez ukraińskie media trzeba patrzeć przez palce. Są czasem koloryzowane. Często zdarzają się też wieści niewiarygodne - mówi Artur Kostiv, lwowianin studiujący dziennikarstwo. - Sięgamy do ukraińskich mediów, ale potwierdzamy informacje w polskich. Prędzej tu usłyszymy prawdę. Media ukraińskie zostały podporządkowane Partii Regionów - dodaje.\nGłównym punktem protestów jest Kijów, ale tak naprawdę trwają one w niemal wszystkich większych miastach Ukrainy.\n- Majdan jest też w Kamieńcu Podolskim niedaleko urzędu. Mój ojciec codziennie tam przychodzi - przyznaje Dmytro Dom-szynski. - Majdan w Iwano-Frankowsku odwołał miejscowe władze - dodaje Sofija Wasylyszyn.\nProtestujący Kijów nie prezentuje się najlepiej. W okolicach Majdanu widać resztki palonych opon, na ulicach wiodących na plac nie ma też bruku, który posłużył do budowy barykad. Ludzie jednak trwają na Majdanie. Nie chodzi już tylko o umowę stowarzyszeniową z UE, ale o stworzenie państwa demokratycznego. Studenci oglądają Hromadske TW (Telewizja Obywatelska), prezentujące niezmontowane zdjęcia z Kijowa, kręcone nawet telefonem.\nZdaniem naszych rozmówców, opozycji brakuje lidera. - Ukraina nie ma bohatera. Ludzie nie chcą słuchać tego, co mówią Kliczko, Jaceniuk i Tiahnybok. Chcą działań - mówi Sofija. - Majdanowi potrzebny jest lider - podkreśla Artur Kostiv.\n- Nie ma takiego kandydata, którego poparłby cały naród. Moja mama idąc na wybory zaznacza kratkę "nikt" - dodaje Wiktoria Sadowa z Gródka Jagiellońskiego, studentka prawa. A Julia Tymoszenko? - Wątpię. Media ją tak pokazują, ale tak naprawdę jest takim lisem. Chciałaby być i tu, i tu, a Ukrainie trzeba człowieka zorientowanego na Europę - mówi Kostiv.\nNa Majdanie wśród flag ukraińskich, białoruskich czy polskich zobaczyć też można czerwono-czarne "prapory" UPA, które niepokoją część polskiej opinii publicznej.\n- Teraz nie oznaczają już tego, co kiedyś. Pokolenia się zmieniają i zmieniają się poglądy. Mamy znajomych, którzy sympatyzują z ideami Bandery, ale lubią Polaków - stwierdzają nasi rozmówcy. Sosnowieccy Ukraińcy nie są przekonani, czy dojdzie do spekulowanego podziału Ukrainy.\n- Ostatnio nawet na wschodzie ludzie solidaryzują się z zachodem. Może ta cała sytuacja nas nawet połączy - słyszymy w odpowiedzi.\nJaki będzie finał Majdanu? - Janukowycz nie wie już, jak się trzymać. Mamy pierwszy sukces. Azarow nie jest już premierem - cieszą się. Dodają jednak: - Zbliżamy się do rozwiązań politycznych, ale zaczynają się pojawiać pytania o gospodarkę czy w ogóle o to, jak państwo ma funkcjonować. Działania dobiegają końca, ale czy ta nowa władza nie będzie taka sama? - zastanawiają się.\n- Trzeciego Majdanu nie będzie. Będzie ostra wojna domowa - uważa Artur Kostiv.\npodyplomowka 03.02.2014 18:47:10\nJa jestem słuchaczem studiów podyplomowych na WSH i ta sytuacja na Ukrainie faktycznie martwi chyba wszystkich Europejczyków, ale mimo wszystko cieszymy się, że młodzi i ambitni mają możliwość studiowania w Polsce...a ja od siebie mogę powiedzieć, że jak ktoś chce skończyć studia podyplomowe to tam jest 50% taniej, więc zapraszam chętnych, bo studia są przyjemnością i fakt, że zajęcia odbywają się w tygodniu jest ogromnym plusem!\nmilk 31.01.2014 14:17:21\nOstatnio w centrum S-ca bawilismy sie z ludzmi z Ukrainy. Spoko ekipa. Daja rade :)\nK. 31.01.2014 14:15:02\nTrzymajcie sie! Fajnie, ze mozemy goscic mlodych ludzi ze wschodu i ze znalezli tu swoj drugi dom.\nstudent dziennikarstwa 31.01.2014 13:48:23\nStudiuję w Humanitasie i znam studentów z Ukrainy, to są otwarci i fantastyczni ludzie. Życzę im, żeby dostali to czego pragną! "Sława Ukrainie"\nRuss 31.01.2014 08:53:05\n... trzeba brac przyklad, albo\n- gdzie po rewolucji Polacy zabrali sie ostro do roboty\ni Polska teraz jest jednym z najszybciej rozwijajacych sie krajow EU,\nz Rosji Putina\ngdzie zaoszczedono czas na rewolucje\na od razu zabrano sie do roboty\ni Rosja Putina pieniadze ma\nNa Ukrainie kryzys goni kryzys, a rewolucja rewolucje.\nZachod stac na sfinansowanie jedzenia i picia dla rewolucjonistow z Majdanu w Kijowie,\nale nie stac na przyjecie na "socjal" nastepnych kilku milionow marzycieli ze Wschodu (...)\nCo jest na Ukrainie piekne ?\nAno Piekna Julia i inne dziewczyny,\nale one potrzebuja "rzarcia".\nPomaranczowa rewolucja Pieknej Juli rzarcia na codzien nie dala.\nPomarzyc, to mozna, ale na Wochenende po tygodniu dobrej roboty.\nWszystkiego Najlepszego dla Ukrainy !!!


50-letnia Janet Jackson w ciąży - WP Gwiazdy\n50-letnia Janet Jackson w ciąży\nJanet Jackson, która 16 maja skończy 50 lat, jest w ciąży z pierwszym dzieckiem.\nPlotki o błogosławionym stanie wokalistki pojawiły się po tym, jak odwołała trasę "Unbreakable World". Według najnowszych doniesień "Entertainment Tonight" gwiazda oczekuje potomka. Ojcem jest mąż artystki Wissam Al Man.\nRazem z mężem planujemy rodzinę - wyjaśniała wcześniej Janet Jackson. To ważne, by zrobić to teraz. Lekarze nakazali mi odpoczynek, ale nie zapominam o Was i wrócę do koncertowania tak szybko, jak to będzie możliwe.\nJak podaje serwis Parenting.pl, ciąża w późnym wieku niesie duże ryzyko zarówno dla dziecka, jak i matki. U płodu mogą wystąpić poważne wady rozwojowe, a u kobiet w czasie ciąży często obserwuje się nadciśnienie oraz cukrzycę. Poród naturalny jest dużym obciążeniem dla organizmu, dlatego w takich przypadkach zaleca się cesarskie cięcie.\nPrzypomnijmy, że cztery lata temu Jackson zakochała się w młodszym o dziewięć lat biznesmenie Wissamie Al Manie, którego oświadczyny przyjęła bez wahania. Jednymi z prezentów ślubnych, które podarował jej mąż, były karaibska wysepka oraz prywatny samolot. Kilkanaście miesięcy temu dla ukochanego Janet przeszła nawet na Islam.\nArtystyczny dorobek Amerykanki zamyka album "Unbreakable" z października 2015 roku.\nWissam Al Mana, Janet Jackson Źródło: Getty Images\nZOBACZ TEŻ: #gwiazdy: Co łączy Marka Włodarczyka z młodszą o 40 lat studentką?


Na końcu wchodzą ninja - Sasza Hady - ebook - Legimi online\nWszystkie opisane postaci są fikcyjne, a wszelkie podobieństwa do rzeczywistych osób, miejsc i zdarzeń – przypadkowe i niezamierzone. Studia Nasty Oranges (Pomarańcze), Neverland (Piotrusie) oraz Lucid Dreams nigdy nie istniały (a przynajmniej nic mi o tym nie wiadomo).\nCzytelnicy, którzy nie mieli dotąd do czynienia z branżą tworzenia gier komputerowych (czyli gamedevem), znajdą w umieszczonym na końcu słowniku przystępne wyjaśnienia wybranych terminów.\nJasiek Ritmeijer – intrygująco nieobecnycreative director. Pół-Holender, autor popularnych komiksów i duchowy ojciec Finnleya. Od dzieciństwa zakochany w powieściach o kanadyjskich traperach.\nMarcin Stawecki – minął się z powołaniem. Niespotykanie uparty osobnik.\nWojtek Mazurek – małomówny quest designer prześladowany przez rozmaite odmiany pecha. Często dostaje po pysku, zazwyczaj niezasłużenie.\nMat Chojnacki – przystojny, niegłupi i powszechnie lubiany game director. Nie ma go, jest na spotkaniu.\nAsia Sosnowska – quest designerka o tajemnicznym uśmiechu. Wie więcej, niż mówi.\nDanka – mól książkowy. Farbuje włosy na czerwono.\nTomek Tyrowicz – executive producer. Dawny kolega Marcina ze studiów. Człowiek, który ma plan.\nPaweł Stentor – quest designer o niespożytej energii. Fan Wiedźmina, marzy o przeniesieniu się do CD Projekt RED.\nAndrzej Domański – ten od kubka z Pac-Manem. Kudłaty gameplay designer, jedyny kumpel Krzyśka. Obrotny intrygant o aparycji pirata.\nKrzysiek Strzelczyk – mizantrop i pracoholik. Team leader programistów. Chłopak Danki.\nKarolina Jasień – nieśmiała i bardzo atrakcyjna; niedawno dołączyła do zespołu postaciowców.\nMarta Trzaskacz – białowłosa wielbicielkaBioShocka i umiarkowanej swobody obyczajowej. Animatorka w Neverland Studios.\nJulka – bardzo samodzielna osoba.\nSonia – dziewczyna Jaśka Ritmeijera. Lepiej na nią uważać.\nJacek Brzeźniak – quest designer. Histeryk i maruda zbzikowany na punkcie zdrowej żywności.\nPostaci drugo- i trzecioplanowe\nNela Rutkowska – nieszczęśliwie zakochana programistka.\nAntek Hejdasz – head of studio w Nasty Oranges. Człowiek o szatańskich brwiach. Ostatnio udręczony brzemieniem pewnej tajemnicy.\nFranek Kilarski – pewny siebie złotowłosy programista. Bywa mylony z nordyckim bogiem.\nKacper Maciejak – sympatycznyproducentenviro z odstającymi uszami.\nOlga – wyrozumiała dziewczyna Marcina.\nPani Jagoda – jedyna osoba w firmie nieskażona gamedevem.\nEmilka – właścicielka uroczych dołeczków w policzkach. Głos rozsądku w mieszkaniu na Gwiaździstej.\nStaszek Fraszyński – tester, współlokator Wojtka Mazurka, chłopak Emilki.\nAdam Wróbel – początkujący tester o elfiej urodzie i romantycznych inklinacjach, czwarty lokator na Gwiaździstej.\nZ ciemnej gęstwy lasu dobiegło wycie wilka. Na chwilę zawisło w mroźnym powietrzu, wibrując, po czym opadło, a wtedy podjęły je kolejne głosy.\nPsy biegnące w zaprzęgu nie okazały niepokoju, tylko przyspieszyły, zdeterminowane i skupione. Zaś powożący nimi Noah Finnley dokonał w głowie szybkich obliczeń i zrozumiał, że umrze. A to bardzo, ale to bardzo kłóciło się z jego obecnymi planami.\nJeszcze kilka godzin wcześniej, kiedy pędził przez śniegi w przeciwnym kierunku, w głąb Terytoriów Północno-Zachodnich, przyjąłby taki los z większym spokojem. Chciał dopaść Ezrę Bairda, ostatniego z bandy, ale polował na niego tak długo, że żądza zemsty ustąpiła znużeniu i pod koniec chciał już tylko wykonać zadanie, honorowy obowiązek, który sam na siebie nałożył. A później, kiedy leżał na brudnej podłodze drewnianej chaty obok wykrwawiającego się Ezry, zaciskając obie dłonie na swojej ranie i opadając powoli w lepką, ciepłą ciemność, pomyślał nawet, że to byłoby dobre zakończenie. Czyż nie mawiał zawsze, że chciałby umrzeć pod niebem dalekiej Północy? Zaczął czołgać się w stronę drzwi, ale właśnie wtedy Ezra Baird ostatnim wysiłkiem przekręcił się na bok, żeby móc na niego spojrzeć, z trudem rozwarł zaciśnięte w agonalnym skurczu szczęki i zaczął mówić.\nWspomnienie jego słów uderzyło Finnleya jak fala gorąca. Popędził psy ochrypłym okrzykiem i jeszcze raz ocenił swoją obecną sytuację. Przez tę chwilę niedowierzania i sprzeciwu wobec nieuniknionego niewiele się jednak zmieniło – wiedział dokładnie, jakby miał w głowie rząd mechanicznych wskaźników, jak długo szlak pozostanie przejezdny w sypiącym gęsto śniegu, ile wytrzymają psy i on sam, jak dużo ma prowiantu i naboi, ile czasu potrzebują, by dotrzeć do faktorii, i kiedy wilki dogonią zaprzęg.\nZaklął pod nosem. Gdyby nie był ranny, mógłby na chwilę zeskoczyć z sań i biec przy zaprzęgu, żeby odciążyć psy. Gdyby dwa dni temu nie uparł się, że pojedzie sam szukać Ezry, miałby przy sobie zdolnego strzelca i przyjaciela, doktora Maya. Gdyby nie chciał podróżować najszybciej, jak się da, zabrałby więcej prowiantu. A gdyby nie był tak naiwny, nie musiałby słuchać szyderstw umierającego Bairda, żeby wreszcie, po tych wszystkich latach, poznać prawdę.\nWataha zaatakowała, kiedy zaprzęg wjechał w dolinę. Finnley widział, jak smukłe, ciemne sylwetki zbiegają z ośnieżonego zbocza – bezgłośnie, szybko i pewnie. Miał jakieś pół minuty na podjęcie decyzji.\nZarzucił sobie na plecy worek z prowiantem, a potem dobył noża i przeciął skórzane pasy przymocowane do szelek psów – dziewięć z nich rozbiegło się, a dziesiąty, którego przytrzymał mocno za obrożę, szarpnął się, a później podniósł na niego żółte, niepokojąco inteligentne oczy.\n– Hoo, Ninigret – szepnął Finnley, poklepując wilczura po nastroszonej, gęstej grzywie na karku. Potem połączył liną pas swoich spodni z resztkami jego uprzęży i ruszył w stronę ściany lasu po drugiej stronie doliny. Ninigret, wiedząc już, czego się po nim oczekuje, wszedł w rytm i wyrzucając w górę tylnymi łapami fontanny świeżego śniegu, pognał przed siebie. Finnley wiedział, że wilkom nie zajmie wiele czasu rozprawienie się z psami i nie zrezygnują z pościgu za kolejną łatwą zdobyczą, ale miał szansę dobiec do jakiegoś drzewa, na które da się wdrapać, albo…\nNa widok małej, przekrzywionej chatki myśliwskiej wydał z siebie słaby, chrapliwy okrzyk radości. Miał szansę jedną na sto, że trafi w tej głuszy na coś takiego. Przywiązał psa do haka przy zabitym deskami oknie, a sam zaczął kopać, żeby odblokować zasypane śniegiem drzwi. Już kończył, kiedy usłyszał niskie warczenie. Ninigret przysiadł na ugiętych łapach i obnażył zęby, wpatrzony w ciemne sylwetki, które przekradały się ku nim pojedynczo zza drzew. Finnley szarpnął za drewniany uchwyt, ale drzwi nie ustąpiły. Usunął jeszcze kilka cali zmrożonego śniegu zalegającego przy progu i przez chwilę szarpał się z drzwiami, zanim dotarło do niego, że są zamknięte. A ja nie mam klucza – pomyślał z idiotycznym rozbawieniem.\nWilki zatrzymały się na moment, kiedy huknęły wystrzały. Finnley zbadał palcami zawiasy drzwi. Skoro przestrzelenie zamka nie pomogło, znaczy, że są zablokowane od wewnątrz. Przez moment mignął mu w wyobraźni obraz ludzkiego szkieletu skulonego po drugiej stronie, a potem o wiele bardziej barwna i realistyczna scena, w której wilki rozszarpywały jego własne gardło. Z krótkiego rozbiegu uderzył w drzwi barkiem, ale zyskał tylko tyle, że rana, w której wciąż tkwiła kula z rewolweru Ezry, znów się otworzyła, a on z bólu osunął się na kolana.\nWilki były już tylko o jakieś dwanaście, trzynaście jardów od nich. Finnley nie musiał nawet próbować ich liczyć, żeby zorientować się, że jest ich więcej, niż miał amunicji. Mimo to opróżnił wszystkie mieszki z kulami. Te wilki, których nie zastrzelił, rozbiegły się na chwilę, ale nie odeszły daleko. Podchodziły teraz wolniej, ostrożniej, wyginając grzbiety i szykując się do skoku.\nNinigret drżał cały z podniecenia. Finnley przysunął się do niego i wyjął nóż. Dopiero teraz przyszło mu do głowy, że może bardziej po ludzku byłoby zachować ostatnią kulę dla wiernego przyjaciela. Pies rzucił mu szybkie spojrzenie, zbyt skoncentrowany na czających się wilkach, żeby zwracać na niego uwagę. Finnley zawahał się, mimowolnie wspominając, jak odkupił go za absurdalnie wysoką cenę od zapijaczonego Francuza organizującego walki psów. Ninigret, mieszaniec kingmika i jakiegoś półdzikiego szpica, był wtedy poranioną, pokrytą liszajami kupką nieszczęścia z ropiejącym okiem. Finnley oswajał go przez wiele długich miesięcy, a potem przewędrowali razem całą Kolumbię Brytyjską, wzdłuż i wszerz. Przez ten czas nauczył się ufać mu bardziej niż ludziom i – jak się okazało kilka godzin temu – po stokroć miał słuszność.\nFinnley przeciął nożem naprężoną linę.\nOd początku starał się tłumić w Ninigrecie agresję i instynkt walki, ale wiedział, że tak podrażniony pies nie będzie w stanie oprzeć się wyzwaniu. Szansa, że sam pokona pięciu przeciwników, była niewielka, ale Finnley wiedział, że musi spróbować.\nNinigret ruszył do przodu na ugiętych łapach i wciągnął chciwie w nozdrza powiew wiatru. Nagle przystanął, zastrzygł uszami i zwrócił łeb w drugą stronę, na południe. Drepcząc w miejscu, wydał z siebie wysoki, niespokojny skowyt. I rzucił się do ucieczki.\nUmarłem – pomyślał Finnley. Umarłem i trafiłem do nieba dla traperów, gdzie jest sucho, ciepło i pachnie jakąś pieczenią. Prawdopodobnie powinien odczuwać ulgę, ale dławiło go rozczarowanie i bezsilność. Gdyby tylko mógł cofnąć się w czasie do bezpiecznego punktu, zanim wszystko trafił szlag, i – zachowując pamięć swoich doświadczeń – zacząć jeszcze raz, podjąć inne decyzje. Szarpnął głową w spazmie rozpaczy, a wtedy jego ramię przeszył palący, błogosławiony ból.\nFinnley otworzył oczy i wpatrując się w pociemniałe ze starości belki nad głową, uśmiechnął się szeroko. Przycisnął brodę do obojczyka, żeby spojrzeć na ranę. Ktoś bardzo sprawnie go opatrzył, okrył derką… Tymczasem ostatnie, co pamiętał, to zapadająca szybko ciemność i chrzęst zamarzającego śniegu pod wilczymi łapami. Kiedy Ninigret uciekł, od razu się na niego rzuciły i w ostatniej chwili udało mu się wdrapać na dach chaty po stosie drewna i jakichś beczkach. Tam przywarł do rozpadającego się ze starości komina, licząc, że wilki zrezygnują. Ale były cierpliwe. Powoli jego ciało drętwiało i obawiał się, że w końcu zacznie się zsuwać. Wiedział, że absolutnie nie wolno mu teraz zasnąć, i dlatego zamknął oczy tylko na moment.\nTylko co stało się potem?\nJego wzrok powędrował w stronę źródła światła silniejszego niż ogień buzujący w palenisku. Ktoś wyrąbał siekierą deski zasłaniające okno i zapewne tak dostał się do wnętrza chaty. Odcień jasności mżącej po drugiej stronie powiedział Finnleyowi, że właśnie spadł świeży śnieg, że jest wczesne przedpołudnie i czas ruszać.\nSpróbował się podnieść i zmartwiał. A więc jednak w tym cudownym, niewytłumaczalnym ocaleniu było jakieś „ale”. Nie mógł poruszyć nogami. Nawet ich nie czuł. Jak długo przeleżał na dachu na mrozie? Przez chwilę zbierał się na odwagę, aż w końcu zacisnął zęby i z trudem uniósł się na łokciach, żeby przekonać się, czy kiedyś jeszcze będzie mógł chodzić.\nLeżący całym ciężarem na jego nogach Ninigret oddał mu spojrzenie i lekko poruszył ogonem. Najwyraźniej nie zamierzał się podnieść, mimo że jego pan już się obudził. Finnley opadł znów na posłanie i parsknął śmiechem.\nRozprostowanie stężałych mięśni i ubranie się zajęło mu sporo czasu. Widząc, jak zgrabnie dziura w jego kurtce, którą przebiła kula Bairda, została zacerowana, domyślił się, komu zawdzięczał ocalenie. Teraz zapewne poszła po wodę do strumienia albo po drewno. Zastanawiał się, czy zdąży wyruszyć w drogę na tyle szybko, żeby się z nią nie spotkać.\nRuszył ku drzwiom, zapinając po drodze pas, i jednocześnie z Ninigretem wyjrzał na zewnątrz. Chłodne powietrze niemal go oparzyło, kąsając popękaną, odmrożoną skórę. Zmrużył oczy, a kiedy już przyzwyczaił się do oślepiającej jasności śniegu, zobaczył, że przed chatą czekają dwa gotowe do drogi zaprzęgi, zaś zza drzew wyłania się gromada myśliwych. Wyszedł przed chatę, a wtedy od grupy oderwała się niewysoka, smukła postać i pobiegła ku niemu, szeroko rozkładając ramiona. W przejrzystym powietrzu frunęły za nią złociste loki jak roztańczony ogon komety.\nJej drobne ciało uderzyło w niego z radosnym impetem, zaczęła go ściskać, śmiać się i opowiadać bezładnie.\n– To Ninigret, on nas do ciebie sprowadził. Musiał jakoś wyczuć nas z daleka i przybiegł po pomoc. A mówiłam ojcu, że musimy za tobą jechać… Dwa dni go przekonywałam. Pomyśl, gdyby mnie nie posłuchał! Byłeś całkiem zimny i sztywny, kiedy cię ściągnęliśmy…\nPrzez cały ten czas się nie poruszył, czując, że serce ciąży mu coraz bardziej.\nPierwszy raz widział Louisę May w podróżnym stroju, dotąd zawsze chodziła tylko w eleganckich sukniach – prawdziwa mała dama w każdym calu. Ta dziewczęcość najbardziej go w niej pociągała, bo podkreślała, jak bardzo niepodobna jest do Avery. Teraz, gdy stała tuż przy nim w kurtce ze skóry karibu i myśliwskich spodniach, wtulając twarz w jego pierś, to gdyby nie te złote włosy, mógłby uwierzyć, że to tamta, ta utracona.\nLouisa May skończyła wreszcie paplać i podniosła ku niemu okrągłą po dziecięcemu buzię. Jej oczy, intensywnie zielononiebieskie niczym jezioro Moraine, patrzyły na niego z taką ufnością i uczuciem, że skrzywił się jak smagnięty biczem. Musiała coś wyczytać z jego twarzy, bo zbladła i wpiła mu mocniej palce w żebra, z całej siły.\n– Więc gdzie chcesz znowu jechać? – Małe usta w kształcie serca drżały. – Mówiłeś… obiecałeś, że to koniec.\nMógł opowiedzieć jej wszystko. Powtórzyć słowo w słowo to, co rzucił mu w twarz umierający Ezra Baird. Wyjaśnić, że musi szybko dotrzeć do Charlesa Siringo, bo to jego jedyny trop. Mógł się tłumaczyć, przepraszać, kłamać albo znów jej czegoś naobiecywać. „Musisz zrozumieć”, „To już nieaktualne”, „Czy kiedyś mi wybaczysz?”, „Wrócę do ciebie”. Ale kiedy spojrzał jej prosto w oczy, zrozumiał, że ona już wie. Dlatego powiedział tylko:\n– Avery żyje. Muszę ją odnaleźć.\nWarszawa, Saska Kępa, sobota 9 listopada 2013\n– Muszę ją odnaleźć – mruknął Paweł Stentor i zachichotał. Uwielbiał pisać te melodramatyczne kawałki.\nOchroniarz skinął mu przyjaźnie głową i wycofał się na korytarz. Lubił Pawła Stentora, aczkolwiek na pewno poważałby go o wiele bardziej, gdyby ten był prawdziwym pisarzem (to znaczy: z zawodu), a nie biologiem. Z całego zespołu tylko creative director, Jasiek Ritmeijer, miał odpowiednie kompetencje jako autor komiksów, ale za nim z kolei pan Ludwik nie przepadał. Reszta teamu też była po jakichś niepoważnych studiach: architektura, dziennikarstwo czy inne socjologie. Aż dziwne, że losy Noaha Finnleya (którego pan Ludwik szanował, rzecz jasna, najbardziej) powierzono takim ludziom.\nNa podeście pierwszego piętra zatrzymał się, żeby pokontemplować przez chwilę oprawione w podłużną antyramę szkice koncepcyjne z poprzedniej części gry. Wszystkie z ustawionych w rzędzie rysunków przedstawiały Louisę May, ale każdy w innej pozie, ubraniu lub – te były najlepsze – bez ubrania. Mając miłą świadomość, że obcuje z prawdziwą sztuką, przyjrzał się niedużym, zawadiacko uniesionym dziewczęcym piersiom i skąpym batystowym majtkom. Zawsze mu się wydawało, że kobiety w tych czasach nosiły wielkie, workowate pantalony, ale pan Florek, art director, wyjaśnił mu, że w grze pewne rzeczy traktuje się umownie. Niewątpliwie było to dobre i słuszne.\nDopiero dwa dni potem ustalono, że to tej właśnie nocy – w sobotę dziewiątego listopada – Jasiek Ritmeijer zniknął bez śladu.\n19 listopada – 26 listopada 2013\n– Cześć, stary. Nooo, gratulacje! Słyszałem, co się stało.\n– Mam wrażenie, że słyszała już cała Warszawa – mruknął ponuro Marcin Stawecki. W ciągu ostatniej godziny odebrał trzy podobne telefony i miał przeczucie, że ten wcale nie będzie ostatni.\n– O, widzę, że już cię ta sława męczy – zarechotał Tomek. – Ale to musiała być piękna scena! Żałuję, że tego nie widziałem. Trzeba było poprosić kogoś, żeby nagrywał na komórce. Jego całkiem zamurowało, co? – Z każdego słowa biła dzika frajda.\n– Mhm. – Marcin usiadł ciężko na łóżku i oparł się o ścianę. Jeszcze kilka godzin temu był z siebie dumny, ale im więcej czasu mijało od jego wystąpienia, tym wyraźniejszy czuł niesmak.\nNajzabawniejsze, że wcale tego nie planował. Oczywiście nie raz myślał o odejściu z pracy, ale to były niezobowiązujące, relaksujące rozważania o sile sprawczej mniej więcej równej refleksji, że warto by było kiedyś wrócić do kajakarstwa. No i to nawet nie był jeden z tych naprawdę złych, paranoicznych dni, kiedy wszystko idzie na opak i zaczynasz serio podejrzewać, że ktoś ustawia czerwone światła na skrzyżowaniach z myślą o tobie, a drukarka nauczyła się jakimś cudem rozpoznawać, kiedy to ty wysyłasz jej pliki, żeby precyzyjnej cię prześladować – zwykły, nudny wtorek w świecie korporacyjnych absurdów. Żadnych przełomów, dramatycznych załamań i czerwonej mgły przed oczami. Marcin po prostu nagle poczuł w sobie spokojną pewność, że nie wytrzyma tam ani godziny dłużej, że nie zamierza niczego już wytrzymywać i że wytrzymał o wiele więcej, niż powinien. Tak musi się czuć lawina, kiedy z niepowstrzymanym, majestatycznym impetem pożera alpejską wioskę.\nMiło byłoby stwierdzić, iż fakt, że przysłuchiwało się temu całe biuro, nie miał żadnego znaczenia, ale rzecz jasna wyczuwał milczące poparcie innych i to nakręcało go, by mówić dalej. Dotąd nie przepadał za publicznymi wystąpieniami, ale ostatecznie jak często człowiek ma okazję powiedzieć szefowi, co naprawdę o nim myśli? Sam był zaskoczony, jak płynnie mu to szło. Patrzył w te małe, cwane, latające na wszystkie strony oczka i punkt po punkcie udowadniał mu, jakim jest żałosnym, obłudnym, niekompetentnym bucem. Wyglądało to, jakby sobie wszystko wcześniej przygotował – i poniekąd tak było: codziennie w drodze do domu niemal bezwiednie przemawiał do buca w myślach. Te miażdżące, cięte riposty miały nigdy nie opuścić kameralnego teatrzyku jego głowy – bo co by to niby zmieniło? Jednak tego wtorkowego popołudnia, kiedy na spotkaniu motywacyjnym, które jak zwykle przerodziło się w dręczenie kozłów ofiarnych i festiwal nonsensu, zapytano tradycyjnie, czy ktoś chciałby coś powiedzieć, pomyślał: czemu nie?\nSzef oczywiście chciał mu natychmiast przerwać, bo nikt, kto doszarpał się takiego stanowiska, nie da sobie w kaszę dmuchać, ale równie dobrze mógłby próbować zatrzymać gołą dłonią piłę mechaniczną. Marcin po prostu huknął na niego jak na przedszkolaka i kontynuował, pijany adrenaliną i całkowicie przekonany o tym, że ma rację. Bo miał – po stokroć, po tysiąckroć miał rację.\nPóźniej odwrócił się i wyszedł niespiesznym krokiem. Nogi same poniosły go w stronę British Bulldog Pubu, gdzie spędził czas bardzo miło i kosztownie. Dopiero w drodze do domu, kiedy wypita whisky wywietrzała mu z głowy, przestał się tak szeroko uśmiechać.\nCzego właściwie dokonał? Przygadał tchórzliwemu, małostkowemu półgłówkowi, który nawet jak pierdnie, to zasłania się decyzją zarządu. Gdyby chciał naprawdę załatwić sprawę po męsku, powinien nakłaść mu po ryju i tyle. Ale na tym właśnie polega niszcząca siła korporacji – dzień po dniu kastruje cię i ogłupia tak, że naprawdę zaczynasz wierzyć, że przecięcie palca kartką papieru boli bardziej niż cios w wątrobę. Powoli docierało do niego, że jego wystąpienie nic nie zmieni, że nikomu nie pomógł, bojowo potrząsając pośladkami jak William Wallace – a pewnie nawet zaszkodził. Teraz szef będzie usiłował za wszelką cenę odzyskać autorytet i zacznie ich gnębić jeszcze bardziej. No, brawo.\n– Ale ulżyło ci, co? – dopytywał się Tomek z uciechą.\n– Przydałby nam się w firmie producent. Myślę, to mogłoby być coś dla ciebie. Fajna fucha, mówię ci.\n– Hm? – Tego się nie spodziewał. – To znaczy, miło, że pomyślałeś o mnie, ale… Czekaj, ty dalej pracujesz w Nasty Oranges?\n– No oczywiście – odparł Tomek takim tonem, jakby go zapytano, czy Heath Ledger jest najlepszym Jokerem. – Teraz jestem executive producerem.\n– Producent nie musi się na tym znać. Trzeba mieć po prostu zdolności organizacyjne i szybko się orientować w sytuacji. Mówię ci, z twoim doświadczeniem menadżerskim spokojnie dasz radę.\n– Słuchaj, dzięki, ale nie planowałem od razu czegoś szukać – powiedział stanowczo. – Powinienem najpierw wszystko sobie przemyśleć. No i potrzebuję wakacji.\n– To jednak dobrze ci tam płacili, skoro stać cię na przerwę w pracy i jeszcze wakacje. Gdzie się wybierasz? Na Kanary? Widziałem, że są ostatnio tanie loty.\n– Właściwie to planowałem małe wakacje tutaj, na Pradze – powiedział swobodnie Marcin i omiótł spojrzeniem przytulny pokój. – Wiesz: wstawać bez pośpiechu, zejść sobie po prawdziwą gazetę do kiosku, pić kawę przy otwartym oknie, przeczytać wreszcie te wszystkie odkładane na później książki…\n– Stawiam stówę, że po tygodniu chuj cię strzeli z nudów.\n– Cóż, Olga w zasadzie powiedziała to samo. Tylko innymi słowami, rzecz jasna.\n– No właśnie, a co ona na to wszystko?\n– Zmartwiła się. – Marcin zasępił się i obejrzał na drzwi do łazienki, zza których dochodził cichy szum lejącej się wody. Olga potrafiła brać prysznic godzinami, zwłaszcza kiedy była czymś zestresowana.\n– Dziewczyny zawsze w takich sprawach panikują – stwierdził Tomek współczująco. – Jakbyście mieli zaraz pomrzeć z głodu albo musieli się wprowadzić z powrotem do rodziców. Dobra, Marcin – powiedział nagle energicznie. – Nie oczekuję, że od razu się zgodzisz, ale może chociaż wpadnij pogadać do nas na Kępę? Blisko masz. Jeśli nie będziesz zainteresowany, to przynajmniej sobie powspominamy dawne czasy.\n– Niech będzie. – Ostatecznie i tak nie będzie miał nic ciekawszego do roboty. – Właściwie to nawet jestem ciekawy, nad czym teraz pracujecie.\n– No, widzisz? Wiedziałem, że cię od razu wciągnie. To do jutra. Jakby co: ja jestem w studiu od dwunastej – powiedział wesoło Tomek i rozłączył się.\n– Co jest? – zapytała, siadając obok niego. – Dziwną masz minę.\nUśmiechnęła się zachęcająco i wytarła końcówką ręcznika strumyczek spływający jej z mokrych włosów na gołe ramię. Nieekologiczne wylewanie na siebie hektolitrów gorącej wody jak zwykle podziałało na nią kojąco. Marcin przysunął ją sobie bliżej i wciągnął głęboko zapach migdałowego mydła.\n– Chyba właśnie umówiłem się na rozmowę o pracę.\nMarcin stał przed otwartą szafą, przecierał zaspane oczy i po raz pierwszy w życiu nie wiedział, co na siebie włożyć. Ziewnął i potrząsnął głową, żeby trochę oprzytomnieć.\nWpadła do sypialni, szarpiąc się ze spinką, która nie chciała się zapiąć na fantazyjnie podwiniętej do góry fali włosów. Codziennie groziła, że obetnie to kłębowisko żmij, ale wiedział, że nigdy by mu tego nie zrobiła.\n– O, nie wiedziałam, że już wstałeś. – Przycisnęła mocniej i spinka pękła. – Cholera.\n– Pewnie z przyzwyczajenia – skrzywił się. Rzeczywiście, nawet nie musiał nastawiać budzika.\n– I postanowiłeś dobrze wykorzystać ten czas, czyli wreszcie posprzątać na półkach? – zasugerowała i z całej siły uszczypnęła go w tyłek. A przynajmniej miał nadzieję, że mocniej już nie potrafi.\n– Au. Nie gnęb mnie, tylko pomóż mi wybrać. Przecież nie pójdę tam pod krawatem. – Sam nie wiedział, czemu jest taki marudny. – Koszula też odpada. Brązowy sweter? Założę się, że oni tam nie chodzą w swetrach.\n– Czemu w ogóle się tym przejmujesz? – zdziwiła się i zaczęła przetrząsać jego rzeczy. – Przecież powiedziałeś wczoraj, że to niepoważna praca, zupełnie nie dla ciebie, i na pewno będziesz szukać czegoś innego. Rany, nie miałeś czasem wyrzucić tych ohydnych spodni?\n– Idę tam tylko pogadać z Tomkiem Tyrowiczem – mruknął.\nOlga warknęła niecierpliwie jak jamnik drapiący pazurami przed lisią norą i zanurzyła się do połowy w jego szafie. Widok jej podrygujących z irytacją bioder, opiętych ciasno spódnicą, wprawił go w zdecydowanie lepszy nastrój. W zwykłe poranki mieli czas tylko, żeby się pocałować w przelocie na dzień dobry. A to już teraz był bardzo nietypowy poranek. Uśmiechnął się pod nosem.\n– Będziesz piła kawę? – zapytał miło. – Zrobię ci.\n– Nie mam czasu, nie mogę się dziś spóźnić. Mamy jakieś durne spotkanie o dziewiątej. – Dobiegło go stłumione parsknięcie i Olga wyplątała się spomiędzy jego koszul, ciągnąc coś obiema rękami. Wyprostowała się i zaprezentowała mu z tryumfem czarną koszulkę z grafiką z The Walking Dead.\n– To załóż. I tamtą czarną koszulę z miękkiego dżinsu.\n– Myślisz? No dobra – Wziął od niej koszulkę i przyjrzał się jej krytycznie. – Sądzisz, że trzeba to prasować?\nSaska Kępa kojarzyła się Marcinowi przede wszystkim rozrywkowo i wakacyjnie. Rozrywkowo, bo Olga uwielbiała przychodzić do Baobabu na kawę z cynamonem i papryką, a kiedy przyjeżdżali do nich znajomi spoza Warszawy, zwykle zabierali ich na spacer po ulicy Katowickiej, żeby mogli popodziwiać szalone sny architektów z lat trzydziestych. A wakacyjnie, bo obecność tylu egzotycznych ambasad sprawiała, że czuł się, jakby właśnie otworzył folder turystyczny i musiał podjąć trudną decyzję, czy chce się opalać nad morzem, czy nad oceanem.\nPomysł, żeby wybrać tę zieloną, wiecznie rozbawioną dzielnicę na miejsce pracy, wydawał mu się zaskakujący. Chociaż z drugiej strony może to właśnie pasuje do gamedevu. Zastanawiał się tylko, jak po lunchu udaje im się zagonić pracowników z powrotem do eleganckiej, nowoczesnej siedziby Nasty Oranges.\nStał właśnie przed bramą i przyglądał się kolorowej plakietce z logo firmy, które przedstawiało rozpikselowaną pomarańczę. Popchnął uchyloną furtkę i przeszedł wąską ścieżką do głównego wejścia. W holu było przyjemnie ciepło i dopiero wtedy poczuł, jak bardzo zmarzł podczas spaceru. Ciemnowłosa dziewczyna siedząca na recepcji była tak zajęta przeglądaniem jakichś dokumentów, że podniosła głowę, dopiero gdy stanął tuż przed nią. Miała nieregularne rysy, bardzo krótką fryzurę i zaskakująco inteligentne spojrzenie. To była pierwsza pozytywna różnica, którą udało mu się dostrzec – w jego byłej firmie na recepcji zazwyczaj siedziały panienki z buziami jak budyń śmietankowy i takąż zdolnością koncentracji.\n– Tak? – zapytała z uśmiechem.\n– Dzień dobry. Ja do Tomka Tyrowicza. Byliśmy umówieni na dwunastą.\n– Zadzwonię po niego. Proszę poczekać, na pewno zaraz zejdzie.\nSkinął jej głową i zaczął się przechadzać po szerokim holu. Było tam zupełnie pusto – najwyraźniej prawdziwe królestwo Nasty Oranges zaczynało się za niklowaną bramką na kartę magnetyczną. Z tamtej części dobiegały odgłosy rozmów, pospiesznych kroków i furczenie ekspresu do kawy.\nUsiadł na kanapie pod oknem i zapatrzył się na wielkie plakaty przedstawiające postaci z gry. Idealnie na wprost niego z bezludnego pejzażu Woodton wyłaniała się groźnie piękna Avery Liddell w rozwianym płaszczu, uchwycona w ruchu tak, że zdawało się, że zaraz wyjdzie z ram i zastuka o podłogę obcasami podkutych butów. Jedną ręką odgarniała z twarzy szarpane wiatrem włosy, a drugą sięgała po rewolwer, jakby już cię wypatrzyła i teraz szykowała się, żeby przestrzelić ci serce. Biedny Finnley.\nMarcin westchnął, wpatrując się w uparte, nieco okrutne oczy dziewczyny z plakatu. Nigdy nie rozumiał, co Finnley w niej widział. To znaczy, Olga też bywała drapieżna i niebezpieczna, i bardzo mu się to podobało, ale tak naprawdę miało urok tylko dzięki kontrastowi – wiedział, co zrobić, żeby zamieniła się w ufnego, mruczącego kociaka. A Avery zawsze była jak lita skała. Przy Finnleyu, postaci wyraźnie przemyślanej, skomplikowanej i wiarygodnej, wypadała dziwnie płasko, jakby scenarzystom zabrakło pomysłu na jej osobowość i dlatego postanowili z niej zrobić po prostu niedostępną, seksowną żmiję. Marcin zawsze uważał, że Finnley tak bardzo rozpaczał po jej śmierci, bo nie zdążył się przekonać, czy pod tą warstwą skały miała w ogóle serce. Przeniósł wzrok z jej bezbłędnie wykrojonych ust na oczy i nagle wydało mu się, że ma trochę bardziej zmarszczone brwi niż przed chwilą, jakby nie spodobał jej się jego tok myślenia.\nNo tak, trzeba przyznać, że ten, kto ją narysował, miał wielki talent – ta zacięta, intrygująca twarz naprawdę wydawała się żywa. Oderwał z trudem spojrzenie od Avery i chciał teraz przyjrzeć się plakatowi z braćmi Baird, który wisiał nieco dalej, ale właśnie wtedy bramka odchyliła się z trzaskiem i do holu wszedł Tomek.\n– A tutaj siedzą gameplayowcy – obwieścił Tomek, otwierając kolejne przeszklone drzwi. – Nie przeszkadzajcie sobie, chłopaki – powiedział łaskawie, kiedy odwróciły się ku nim trzy rozczochrane głowy. Marcin mimowolnie zastanowił się, czy to przypadek, że wszyscy mają identyczne fryzury, à la szalony Szopen, czy może przyjmowali ich do pracy według konkretnego wzorca. Machnął im zdawkowo ręką i cofnął się na korytarz. Kiedy Tyrowicz zamykał drzwi, dobiegło ich ciche parsknięcie i okrzyk któregoś z Szopenów:\n– Rzuć banana!\n– O co chodzi? – zapytał ostrożnie Marcin.\n– A, nic takiego. Bez przerwy oprowadzamy po studiu różnych inwestorów, dziennikarzy albo gości i chłopaki narzekają, że czują się jak małpy w zoo. Nie ma się czym przejmować.\n– No to może tym razem lepiej byłoby sobie darować tę wycieczkę. Naprawdę nie trzeba było – powiedział nieszczerze. W rzeczywistości od momentu, kiedy Tyrowicz wprowadził go do środka, musiał się z całej siły powstrzymywać, żeby nie piszczeć jak siedmiolatka w Disneylandzie. Ściany były upstrzone dekoracyjnymi kleksami żywo pomarańczowej farby, jakby ktoś tu grał w paintball, w korytarzu na parterze stała ogromna figura opancerzonego krasnoluda w rogatym hełmie i z ciężkim toporem z World of Warcraft, a na każdym piętrze był kącik z konsolami. Wszędzie wisiały plakaty, szkice i zabawne zdjęcia z jakichś wspólnych wyjazdów czy pikników. Marcin przypomniał sobie z rozbawieniem, że w jego firmie jedyną ozdobą była zawieszona nad schodami wielkoformatowa podobizna najbardziej oślizgłego team leadera, który w garniturze i z amerykańskim uśmiechem przypominał: „Dbaj o bezpieczeństwo! Trzymaj się poręczy jak Dawid”. Różnica była tak oszałamiająca, że po kwadransie w Nasty Oranges zakręciło mu się w głowie od natłoku kolorów i gadżetów. Nie miał pojęcia, jak oni mogą się tu skupić – zwłaszcza że wszyscy bez przerwy biegali między pokojami, krzyczeli do siebie przez pół korytarza i trzaskali drzwiami. Masakra.\n– Nie martw się, chłopaki nie będą ci mieli za złe tej wycieczki. A zresztą, kiedy dołączysz, ciebie przecież też będziemy pokazywać tak samo jak ich.\n– Naprawdę fajnie tu u was, ale nie sądzę, żeby to miało nastąpić – powiedział Marcin z żalem. To byłoby jak cofnięcie się w rozwoju i wskoczenie z powrotem do piaskownicy. Hm, w zasadzie kuszące, ale jak niby miałby powiedzieć to Oldze? „Kochanie, postanowiłem zmarnować te kilka lat w korporacjach i teraz będę odkrywać na nowo swoje wewnętrzne dziecko”.\n– No, nie zarzekaj się. Ale swoją drogą to ciekawe: wszyscy chcą u nas pracować, pchają się drzwiami i oknami, jeden gość jest tak uparty, że przysłał nam śpiewający telegram – wyobrażasz sobie? – a ty kręcisz nosem.\n– To czemu nie wybierzecie kogoś z tego tłumu chętnych?\n– Bo żaden z nich nie ma odpowiednich kwalifikacji. Poza tym zawsze lepiej zatrudnić kogoś z polecenia. Zaraz pogadamy o tym u mnie, ale najpierw skończmy obchód.\nKiedy doszli do końca korytarza, Tyrowicz skręcił w lewo i otworzył drzwi do dużego pomieszczenia, ale zanim zdążył wejść, ze środka wypadł wielki brodaty facet i bez ceregieli złapał go pełną garścią za koszulkę pod szyją.\n– Ale wiesz, wszystko pod kontrolą. Nie rozwiązujemy tu konfliktów gołymi pięściami. No, co tak dziwnie patrzysz? – zaniepokoił się, widząc błysk w oku Marcina.\n– A nic, zamyśliłem się. To kto pracuje tutaj? – Wskazał przez szybę ogromny pokój, w którym w czterech rzędach stały biurka, a na każdym po dwa monitory.\n– Nazywamy to szwalnią. Z brzegu siedzi większość teamu enviro, pośrodku animatorzy, a w ostatnim rzędzie questowcy, o tam, gdzie widać czyjeś nogi wystające spod biurka. Z jakiegoś powodu zawsze przynajmniej jeden z questowców leży, to im ponoć pomaga w myśleniu – ja nie wnikam. Nie będziemy teraz wchodzić, bo oni tam i tak mają głośno. No, na górę, do kwatery głównej – zarządził energicznie.\n– Jasiek Ritmeijer, dobrze pamiętam? – Marcin się ożywił. – Słyszałem o nim.\nZajrzał przez przeszklone drzwi najpierw dyskretnie, a potem śmielej, bo nikogo tam nie było.\n– No jasne, że słyszałeś. Chodź, Mat przyjdzie pewnie dopiero za godzinę, więc możemy zająć na chwilę jego biuro. Ma najwygodniejsze fotele w całym studiu, bo tam zwykle przyjmujemy inwestorów.\nW gabinecie game directora panował swojski nieład, jakby przyjmował tam raczej kolegów z liceum, ale fotele były rzeczywiście świetne. Marcin zagłębił się z przyjemnością w jeden z nich i nagle zamarzył o kawie. Gdyby był dziś w pracy – to znaczy: dawnej pracy – do tej pory zdążyłby wypić ze trzy. Swoją drogą to, że Tomek nie zaproponował mu nic do picia, było chyba znakiem, że naprawdę traktował to spotkanie jako rozmowę o pracę, a nie towarzyską pogawędkę. Marcin popatrzył na niego, jak z ważną miną sadowi się za biurkiem, i zacisnął usta, żeby się nie uśmiechnąć.\nOd czasów, gdy razem studiowali, Tyrowicz niewiele się zmienił – dalej był pulchny, wymuskany i otaczał go sztuczny kwiatowy zapach, jakby perfumował się płynem do mycia podłóg. Marcin pamiętał, że na zajęcia przychodził ubrany dość elegancko, i zauważył, że teraz nosi koszulkę z logo Nasty Oranges jak uniform służbowy. Wszystko to było z jednej strony zabawne, a z drugiej budziło nostalgię, niezwiązaną bezpośrednio z Tyrowiczem, tylko z tymi beztroskimi czasami, kiedy człowiek miał trzy miesiące wakacji.\n– Jak widzisz, jest u nas trochę inaczej niż w korporacji – zaczął Tomek i założył ręce na piersi. Wyraźnie nie mógł się zdecydować, czy pozować na luzaka, czy chłodnego profesjonalistę. – Pomijając tak oczywiste rzeczy jak brak dress code’u…\n– Cóż, zdarza się… Nie możemy im przecież zabronić spać w studiu. – Tyrowicz wzruszył ramionami, a potem wyjął z kieszeni e-papierosa i zaciągnął się parą. W pokoju zapachniało mdławo wanilią. – Zasada jest prosta: rób, co chcesz, ubieraj się, jak ci wygodnie, pij, ile chcesz, bylebyś pracował. Możesz sobie nawet chodzić na rękach, jeśli cię dupa od siedzenia przed komputerem boli, ale robota ma być zrobiona w terminie, a tabelki wypełnione codziennie przed osiemnastą.\n– Hm, a co stało się z poprzednim? – Miał paskudne podejrzenia, że to jedna z tych sytuacji, kiedy wchodzisz do leśnej chatki, dobrotliwy dziadunio wita cię słowami: „Odpocznij, znużony wędrowcze”, a tymczasem w kociołku bulgocze coś dziwnego. I smakuje pewnie prawie jak kurczak.\n– Ja się nimi zajmowałem, ale teraz mam tyle innych, ważniejszych obowiązków, że postanowiłem znaleźć kogoś, kto poświęci im całą swoją uwagę. Wszystkim nam teraz przybyło zadań i trochę już nie nadążamy. Jak wiesz, czwarta część Road to Fort Fraser – RFF – będzie zupełnie inna niż poprzednie. Nowe rozwiązania gameplayowe, otwarty świat, nielinearna, rozbudowana fabuła... dużo nowych wyzwań. Zresztą, całe internety szumią o naszym projekcie, więc pewnie masz ogólny obraz.\n– Jasne – skłamał Marcin. – A czym dokładnie się zajmuje taki producent? Bo szczerze mówiąc, nie mam pojęcia.\n– To taki trochę manager działu, trochę pośrednik w kontaktach z innymi zespołami, a trochę przedszkolanka. Wyznacza ramy pracy, estymuje, ile czasu powinno coś zająć, popędza roztrzepanych artystów i pilnuje, żeby team wywiązał się z zadań w terminie. No wiesz, tak jakby ogarnia rzecz całościowo od zewnątrz.\n– No tak, bo to od ciebie zależy, jaki przyjmiesz styl pracy. To jest tak, że dostajesz termin, ludzi i konkretne zadania i musisz sprawić, żeby robota była wykonana na czas. A jak to zrobisz, to już twoja sprawa. Możesz w pierwszych dniach pogadać z innymi producentami i poprosić o jakieś wskazówki.\n– Nie wiem, czemu wierzysz, że właśnie ja nadaję się do tej pracy – westchnął Marcin.\n– A ja nie wiem, czemu robisz z tego takie halo. Nie będziemy wymagać od ciebie cudów, tym bardziej że fabuła jest już właściwie zamknięta, dialogi w zasadzie kończymy. Trzeba to tylko trochę poukładać. Końcówka projektu zawsze jest trudna – wszyscy zaczynają panikować, stres robi swoje, no i crunch oczywiście… Przyda się świeże spojrzenie z zewnątrz, rozumiesz. Po prostu potrzebujemy kogoś odpowiedzialnego.\n– A właśnie, ten crunch – przypomniał sobie Marcin. – To taki rodzaj przymusowych nadgodzin, tak?\n– Tak, ale ciebie to nie dotyczy, producenci pracują tylko po osiem godzin. No chyba, żebyś koniecznie chciał zostać dłużej, bo koło dwudziestej przywożą pizzę dla wszystkich – zaśmiał się. – Dbamy o naszych pracowników. No to jak? – zapytał innym tonem i utkwił w Marcinie uważne spojrzenie.\n– Cóż, brzmi to nieźle – powiedział ostrożnie. – Ale ja się naprawdę nie znam na robieniu gier. Jestem raczej… odbiorcą produktu. Fajnie mi się grało w poprzednie części RFF, ale nigdy się nawet nie zastanawiałem, jak taka gra powstaje.\n– To bardzo proste. Wyobraź sobie teatr. I teraz tak: dział enviro zbija deski, żeby była scena, ustawiają z tyłu planszę przedstawiającą sad, a na scenie kładą sztuczną trawę, potem questowcy ustawiają meble i rekwizyty, mówią aktorom, jak mają się poruszać podczas konkretnych scenek, i rozdają kopie scenariusza. Za kulisami dział postaciowców dobiera aktorom garderobę i sztuczne brody, gameplay designerzy budują dźwignie do podnoszenia tych postaci, które będą „latać”, i zakładają aktorom wrotki, animatorzy wymyślają choreografię części baletowych, a testerzy siedzą na widowni i mówią, żeby przesunąć kredens bardziej w lewo.\n– A programiści kim są w takim razie?\n– Hm, czy ja wiem… Pewnie Bogiem Stwórcą. No, tak to z grubsza wygląda. Wiem, że trudno całość od razu ogarnąć, ale najważniejsze, że jesteś graczem. To wystarczy.\n– Od razu mówię, że nie jestem jakoś bardzo na bieżąco – zastrzegł Marcin. – Odkąd zamieszkałem z Olgą, mam mniej czasu na granie.\n– AlewThe Last of Usgrałeś, prawda?\n– No tak, to przecież najlepsza gra roku.\n– Mówili, że to słabe, no więc…\n– No więc musiałeś sam się przekonać. Jasne. Sam widzisz – uśmiechnął się tryumfalnie. – To co?\nMarcin wypuścił powietrze z płuc.\n– Masz dużo innych ofert? – zapytał badawczo Tyrowicz.\n– No… nie. Mówiłem ci, że nawet jeszcze nie zacząłem się rozglądać za nową pracą. A gdybym czegoś szukał, to na pewno nie w gamedevie – oświadczył. Niespodziewanie przypomniał sobie uparte, karcące spojrzenie Avery Liddell i poruszył się niespokojnie. Ale przecież nie będzie się pisać na to szaleństwo tylko z sympatii dla Nasty Oranges.\n– Hm, widzę, że naprawdę musisz się zastanowić – powiedział Tomek, nie spuszczając z niego wzroku. Milczał przez chwilę, a potem odchylił się w fotelu. – Żebyś miał pełny obraz sytuacji, powinienem ci powiedzieć, o jakim rzędzie wielkości mówimy. To znaczy, jakie proponujemy ci wynagrodzenie.\nOlga weszła do mieszkania po cichu, zdjęła szpilki i na palcach przeszła do sypialni. Paliło się tam światło, ale zakładała, że Marcin już śpi. Stanęła w drzwiach i uśmiechnęła się szeroko. Rzeczywiście spał, wyciągnięty na łóżku, z policzkiem na klawiaturze. Z tej perspektywy wyglądało to, jakby otwarty laptop pożerał mu głowę.\n– Hej, wstawaj. – Potarmosiła go delikatnie za ramię. Jeśli o nią chodzi, mógłby sobie tak spać do rana, ale ułożył się na samym środku łóżka i nie miałaby się jak obok niego wcisnąć. Marcin wydał z siebie kilka bolesnych jęków i w końcu się podniósł, trąc oczy jak zaspane dziecko. Olga usiadła obok niego i pocałowała go w rozgrzany policzek, na którym odbił się wzorek z klawiszy.\n– Która godzina? – zapytał niemrawo.\n– Po pierwszej. Na początku wydawało się, że wszyscy przyszli się tam obżerać za pieniądze firmy, ale potem jakoś się rozkręcili i nie wypadało wyjść, skoro się tak świetnie, prawda, bawimy – powiedziała posępnie i zaczęła rozpinać bluzkę. Marcin wiedział, że nie znosiła służbowych kolacji, za to jej przełożona uważała, że Olga ze swoim reprezentacyjnym wyglądem i szerokim uśmiechem idealnie nadaje się do czarowania potencjalnych partnerów biznesowych.\n– I co? Udało ci się znaleźć jakieś interesujące oferty pracy? – zapytała. Wypięła po kolei spinki z włosów, które opadły skłębioną falą na jej plecy.\n– Nic ciekawego. Za to poczytałem więcej o Nasty Oranges – ożywił się, sięgnął po laptopa i ułożył go sobie na kolanach. – Zobacz, to jest ten słynny Jasiek Ritmeijer. – Pokazał jej zdjęcie z jakiegoś wywiadu dla „Eurogamera”.\nOlga marzyła, żeby już iść spać, ale przyjrzała się z uprzejmości chudemu facetowi z wystającą grdyką i lekko nawiedzonym spojrzeniem. Gdyby nie wyjątkowo jasny odcień skóry, powiedziałaby, że wygląda jak Winnetou z ilustracji do starych wydań Karola Maya. Długie ciemne włosy nosił związane w węzeł jak samuraj, a minę miał ni to melancholijną, ni to tajemniczą.\n– Aha. Kto to? I odezwali się w ogóle?\n– Jeszcze nie. – Prawdę mówiąc, Marcin był tym zaskoczony. Tyrowicz przy pożegnaniu zapewnił, że napiszą do niego następnego dnia, bo naprawdę pilnie szukają producenta, a on jest najlepszym kandydatem. Oczywiście miał zamiar odmówić, ale przez ten dziwny nastrój oczekiwania nie mógł się skupić na szukaniu poważnych ofert pracy. Po trzech dniach uznał, że równie dobrze może zrobić mały research na temat czwartej części RFF – przynajmniej będzie na bieżąco.\n– Ten Ritmeijer to wizytówka ich firmy. Bez niego nie byłoby Finnleya, no i nie uzbieraliby teraz takiej kasy. Ten nowy projekt to naprawdę duża rzecz, wiesz? – powiedział z entuzjazmem. – Poprzednie gry były niezłe, ale do trójki uważano je za niszowe, no a kiedy w Road to Fort Fraser 3. Headhunters naprawdę pokazali, co potrafią, o Nasty Oranges zrobiło się trochę głośniej. Wtedy zdecydowali się na crowdfunding; ogłosili, że mają niesamowity pomysł na czwórkę – to znaczy Jasiek Ritmeijer ma – i że zrobią to w półtora roku, ale potrzebują wsparcia fanów. No i…\n– Półtora roku to krótko? – zapytała Olga i ziewnęła dyskretnie.\n– Bardzo krótko – powiedział z naciskiem. – CD Projekt RED męczy jedną grę trzy lata albo i dłużej, ale kiedy już wymęczy, no to klękajcie narody! Oni są najlepsi. Inne studia, na przykład Flying Wild Hog, starają się wypuszczać mniej więcej jedną grę na rok. Nasty Oranges zdecydowanie bliżej do Hogów, jeśli chodzi o czas produkcji, ale ta czwarta część to ma być coś zupełnie nowego. Jeśli rzeczywiście chcą tam zrobić to, co zapowiadają, to w półtora roku nie mają szansy zdążyć… Ale kto ich tam wie. Mogli przecież zacząć się przygotowywać już podczas kończenia prac nad trzecim Finnleyem – powiedział z pewnością siebie, chociaż ekspertem od polskiego gamedevu został jakieś siedem godzin wcześniej. – W każdym razie planowali zebrać czterysta tysięcy dolarów, a ostatecznie zebrali osiemset tysięcy.\n– To dlatego mogą ozłocić swojego nowego producenta – mruknęła kąśliwie Olga. – Powtórz, ile ci zaproponowali, bo ciągle nie wierzę.\n– Z czysto strategicznego punktu widzenia to może nie byłby najgorszy pomysł – powiedział ostrożnie Marcin. – Znaczy, na razie i tak nie ma żadnych interesujących ofert. Nawet nie bardzo wiem, czego szukać. A tu pieniądze same pchają się w ręce i jeszcze mnie ładnie proszą. Mógłbym popracować tam przez miesiąc i jednocześnie rozglądać się za czymś innym. Przynajmniej nie stałbym w miejscu.\n– Mówiłeś, że nie wiesz, na czym właściwie polega ta robota, i że najwyraźniej pracują tam sami szaleńcy – przypomniała Olga.\n– Przez miesiąc jakoś bym wytrzymał. Poza tym miałbym dostęp do informacji, za które fani RFF daliby się pokroić, wyobrażasz sobie? – uśmiechnął się z satysfakcją. Entuzjazm bijący z forów okazał się bardzo zaraźliwy i Marcin, dla którego Road to Fort Fraser jeszcze niedawno było tylko jedną z wielu fajnych gier RPG, teraz poczuł w sobie ogień prawdziwego wyznawcy. – Premiera jest zapowiedziana na sierpień, a ja już teraz wiedziałbym, co się stanie z Finnleyem. No i fajnie byłoby mieć w tym wszystkim jakiś udział – choćby przez parę tygodni, zanim się zorientują, że się do tego nie nadaję.\n– Nie wiem, czy to dobry pomysł, żeby się w to pakować, skoro tak naprawdę chcesz robić coś innego, ale może rzeczywiście… z czysto strategicznego punktu widzenia – powiedziała w zamyśleniu Olga.\n– No właśnie! – przytaknął gorąco.\nTomek Tyrowicz odezwał się sześć dni, osiem godzin i dwadzieścia minut po rozmowie na Saskiej Kępie – i to zadzwonił, a nie napisał.\n– Hej, hej! Pewnie wiesz, w jakiej sprawie. – Jego głos był tak beztroski, jakby widzieli się zaledwie wczoraj.\n– A to jeszcze aktualne? – rzucił Marcin niedbale. Królowa angielska po tygodniu głodowania na pustyni mogłaby z równym opanowaniem pytać, czy na pewno nikt inny nie ma ochoty na herbatnika, którego właśnie znalazła.\n– No jasne! Wszystko już załatwione, ale łatwo nie było – zaznaczył. – Mat, to znaczy game director, strasznie marudził, ale w końcu jakoś cię przepchnąłem. Jeszcze tylko chcą cię zobaczyć, ale to rutynowa sprawa, bo miejsce u nas masz już na bank. Aha, jest jedna sprawa – przypomniał sobie. – Czepiali się, że nie masz doświadczenia w branży, i dlatego możemy ci zaproponować tylko – i tu wymienił kwotę mniej więcej o połowę niższą od poprzedniej. – Próbowałem im wyjaśnić, że od razu się w tym odnajdziesz, ale wiesz, biurokratów nie przegadasz. No trudno, na pewno szybko dostaniesz awans i wszystko się wyrówna. To jak – dołączasz do nas?\nWiek Burz zakończył się katastrofą, gdy bogowie i istoty zrodzone z Chaosu przybyli i zniszczyli niemal wszystko. Orlanth i jego towarzysze walczyli dzielnie przeciwko nim, jednak Chaos prawie zawsze był górą. Światem wstrząsały kataklizmy, takie jak Strącenie Słońca, Deszcz Krwi czy straszliwe Roześmiane Tsunami. W tych czasach wielu bogów umarło, a wielu nowych urosło w siłę. Ciemność, która zapadła, była tak straszliwa, że nawet Orlanth i jego towarzysze opuścili ludzi i zostawili ich własnemu losowi. Tylko nieliczne bóstwa – pomniejsze lub słabe – pozostały. Świat zniszczał i przepadł. Z twojego klanu, dawniej może i potężnego, pozostała tylko żałosna garstka najwytrzymalszych.\n[…] Kiedy już dowiodłeś, że jesteś wystarczająco silny, by przeżyć, król Vingkot powierzył ocalałych twojej pieczy. Zwano ich Nalda Bin, czyli Hodowcami Patyków. Pozwolono ci wybrać, czy uczynisz z nich niewolników (thralli), czy przyjmiesz do klanu jako swoich.\nAntoni Hejdasz, szef studia Nasty Oranges, pomimo diabelskiego nazwiska i równie diabolicznych brwi, upodabniających go do Atatürka, sprawiał raczej poczciwe wrażenie. Marcin uznał, że mniej by się stresował, gdyby Hejdasz sam przeprowadzał z nim tę rozmowę (formalność, doprawdy – jak zapewniał Tyrowicz). Tymczasem siedział naprzeciwko aż pięciu szych z Nasty Oranges. Nie zapamiętał dokładnie, który jest dyrektorem i producentem czego, ale wszyscy niewątpliwie byli bardzo ważni. Oprócz nich za stołem w niedużej sali konferencyjnej siedział też chłopak z HR i Tomek. Marcin uważał, że to trochę niesprawiedliwe – siedmiu na jednego.\nWiedział, że teraz nie może liczyć nawet na dyskretną pomoc Tyrowicza – przed rozmową zasypał go przez telefon dobrymi radami, ale zaznaczył z naciskiem, że na spotkaniu Marcin nie powinien nawet wspominać, że się znają. To było dość zaskakujące, bo dotąd wydawało się, że dostaje tę pracę po znajomości – no bo przecież nie ze względu na kompetencje. A tu proszę. Tomek kilka razy powtórzył, że nieoficjalną drogę rekrutacji Marcin powinien zachować w tajemnicy i nawet potem, kiedy już zostanie przyjęty, w pracy nie klepać się z nim po plecach i nie wspominać gromko starych dobrych czasów. To zrobiłoby złe wrażenie. Marcin oczywiście zgodził się, ale trochę go to bawiło: jakby ukrywali biurowy romans.\nZerknął na Tomka, który siedział wyprostowany, jakby kij połknął, i słuchał Hejdasza z tak wytężoną uwagą i z takim przejęciem, że było to aż komiczne.\nPrzenosząc spojrzenie na szefa studia, zawadził o siedzącego między nimi Jamesa Levitta, producenta czegoś tam. Zapamiętał go przy prezentacji, bo to ze względu na niego rozmowa odbywała się po angielsku. James łypnął w stronę Tyrowicza i puścił oko do Marcina, który natychmiast przybrał kamienny wyraz twarzy.\nRobiło się coraz dziwniej. Marcin zastanawiał się, czemu w ogóle przeprowadzają z nim tę rozmowę, skoro już otrzymał od nich ofertę. I jak to możliwe, że wszyscy wydają się tak nieprzyzwoicie młodzi. I czemu jeszcze to podkreślają, ubierając się jak dzieciaki z podstawówki w kolorowe koszulki ze Spidermanem i Garfieldem. Co drugi był nieogolony i miał dziurawe dżinsy, trzech żuło gumę balonową. Mogliby się wmieszać między swoich pracowników i nikt by ich nie odróżnił. Sam Marcin był ubrany w czarny T-shirt z dyskretnym logo Half-Life i czuł się przy nich wręcz elegancko. Trochę się denerwował, ale ostatecznie: przecież nie miał nic do stracenia. Allons-y!\n– …mógłbyś wykorzystać twoje dotychczasowe doświadczenia jako menadżera? – Hejdasz umilkł wreszcie i dał znak, że czeka na odpowiedź, więc Marcin zaczął przemowę.\nByło to w zasadzie pierwsze konkretne pytanie, jakie mu zadali – dotąd wydawali się zainteresowani głównie tym, w jakie gry gra, jakie czyta książki, a przede wszystkim jakie seriale ogląda. Kiedy doszedł do Dr. Who, po raz pierwszy i jedyny ożywił się Mat jakiś tam, game director.\n– Dziesiąty czy jedenasty doktor?\n– Dziesiąty – odparł pewnie Marcin, a Mat pokiwał głową i wrócił do przerwanego zajęcia. Siedział odsunięty od stołu, z kostką prawej nogi opartą na lewym kolanie i na początku Marcin był pewny, że trzyma tam zeszyt i notuje. Później, kiedy Mat zmienił nogę, zobaczył, że przez cały ten czas pracowicie zamazywał czerwonym pisakiem gumowe boki i noski swoich tenisówek.\nPo minie Hejdasza i ledwo zauważalnej uldze na twarzy Tomka Marcin poznał, że chyba idzie mu nieźle. Z jednej strony podkreślał świadomość odmienności środowiska pracy i chwalebnych ideałów Nasty Oranges, a z drugiej garściami i bez żenady ładował w nich korpomowę, jakby karmił gęsi kluskami. To też jest rodzaj sztuki. Wytarte frazesy korporacyjnego żargonu można było podłapać w jeden dzień, ale trzeba wielu lat praktyki i wymóżdżających tortur team meetingów, aby z tego szczurzego bełkotu wyabstrahować samą esencję, czyste korpo zen, które ma wszelkie pozory dobra, piękna i prawdy. A nawet sensu.\nMarcin mówił, dopóki oczy Hejdasza i reszty nie nabrały charakterystycznego, szklanego wyrazu, po czym uśmiechnął się miło i zapewnił, że z niecierpliwością czeka na nowe wyzwania.\nNie mieli więcej pytań. Spojrzeli wyczekująco na szefa studia, który uroczyście skinął głową i wyszedł zza stołu, żeby uścisnąć dłoń nowego producenta. Marcin tym razem przyjrzał się Hejdaszowi uważniej. Head of studio miał podkrążone oczy, jakby nie spał od paru dni, a jego szeroki uśmiech wydawał się wręcz zbyt promienny, jakby miał za chwilę popękać na kawałki. No cóż, wszyscy szefowie są nieco nerwowi.\nPozostali dyrektorowie i producenci też do niego podeszli, żeby mu pogratulować, a James Levitt klepnął go w plecy, ze śmiechem chwaląc jego „great show”. Marcin dałby głowę, że i on miał kiedyś coś wspólnego z korporacją. Później wszyscy wysypali się na korytarz, hałaśliwi i radośni, jak po nudnej lekcji, a Marcin został sam z chłopakiem z HR, który dał mu do podpisania umowę – najwyraźniej już wcześniej przygotowaną – i sążnisty dokument NDA. Zerknął, jaka to kara go czeka za zdradzenie tajemnic Nasty Oranges, i ledwo powstrzymał stęknięcie. Przeczytał wszystko uważnie dwa razy i podpisał, wyobrażając sobie, że oto droga do sekretów Finnleya stanęła przed nim otworem.\n– No i jak tam w nowej pracy? Podoba się?\nKarolina Jasień odwróciła się i spojrzała niepewnie na nieznajomego olbrzyma, który wyrósł za nią jak spod ziemi. Pracowała w Nasty Oranges od dwóch tygodni, ale wciąż nie mogła się nauczyć imion tych wszystkich facetów. Starała się to ukrywać i do wątpliwych przypadków zwracała się per „Hej!”, ale każdego dnia to robiło się coraz bardziej krępujące.\nNa szczęście tego postawnego blondyna na pewno widziała pierwszy raz w życiu – zapamiętałaby przecież sto kilo mięśni, płową brodę i oczy jak bławatki. Gdyby Chris Hemsworth akurat był zajęty, ten tutaj mógłby go spokojnie zastąpić na planie zdjęciowym. Poza tym miał na ręce…\n– O rany! – Zachłysnęła się własnym zdumieniem i bez ceregieli szarpnęła do góry podwinięty rękaw jego koszuli, odsłaniając cały tatuaż. Przedstawiał demonicznego węża o wielkich złotych oczach oplecionego stylizowanymi płomieniami.\n– To Victor Portugal! Kiedy robiłeś? – zapytała, wodząc nabożnie palcem po cieniowaniu.\n– Prawie rok temu. Czyli kolor w pełni dojrzeje za jakieś dwa lata. Interesujesz się tym?\n– Tak. Mój chłopak… były chłopak… miał od niego rękaw i całe plecy. Ja jestem niestety tylko wielbicielką-teoretyczką.\n– No, to akurat zawsze można zmienić.\nPodchwyciła jego rozbawione spojrzenie i dopiero teraz dotarło do niej, co wyprawia. Puściła jego rękę, jakby wąż nagle ożył, i spłonęła ciemnym rumieńcem.\n– Przepraszam, zwykle nie rzucam się na ludzi na korytarzu i nie zdzieram z nich ubrań pierwszego dnia znajomości – wymamrotała.\n– Możemy to przełożyć na jutro, jeśli wolisz. – Widząc, że jeszcze bardziej się zmieszała, zmienił taktykę. – No, to powiedz, jak ci się u nas pracuje. Pewnie dziwnie, nie?\n– Czy ja wiem… To moja pierwsza praca, więc nie wiem, co jest dziwne, a co normalne.\n– Co ty nie powiesz! – zdziwił się. – To co przedtem robiłaś?\n– Noo… studiowałam.\n– I tak bez niczego cię zatrudnili? Znaczy: bez doświadczenia w branży? Ile razy musiałaś składać portfolio, zanim cię wzięli?\n– Właściwie to ani razu… Florek gdzieś wypatrzył moje prace i sami się do mnie zgłosili.\n– Fiuu! – zagwizdał z podziwem, a potem zaczął się śmiać. Miał idealnie równe zęby, jak hollywoodzki aktor, i Karolina, która przez całe dzieciństwo nosiła aparat ortodontyczny, poczuła ukłucie zazdrości. – Rany, dziewczyno, ty masz świadomość, ilu ludzi cię teraz nienawidzi? Graficy całe lata marzą, żeby do nas przyjść, a ciebie art director jeszcze uprzejmie zapraszał. I teraz pewnie jesteś jego oczkiem w głowie, co?\n– No, chyba na razie jest ze mnie zadowolony… – Nie chciała się przechwalać, ale ostatecznie szansę na zrobienie dobrego pierwszego wrażenia ma się tylko jedną. – Ogólnie dobrze się dogadujemy.\n– A poznałaś już waszego producenta?\n– Nie. On chyba jutro wraca… Czy może dzisiaj? – zastanowiła się. Olbrzym zerknął na zegarek.\n– No, jeśli dzisiaj, to właśnie spóźniasz się na stand-up.\n– Aj! – Złapała się za głowę. – A mówią, że ten producent to straszny pedant, drań i śliska łajza.\n– No, taki zły nie jest. Znam się z nim całkiem nieźle. Mogę powiedzieć za tobą dobre słowo – mrugnął do niej.\nKarolina, która już miała odbiec w popłochu, spojrzała na niego i zmartwiała.\n– O rany. To ty jesteś Maciek Dorosz, producent postaciowców, prawda? – wyszeptała, patrząc na niego okrągłymi oczami. No to tyle na temat dobrego pierwszego wrażenia.\nBlondynowi tylko przez chwilę udało się zachować powagę, po czym zatrząsł się ze śmiechu.\n– Przepraszam, ale nie mogłem się powstrzymać. Nie, Maciek wraca chyba dopiero jutro. I naprawdę straszna z niego łajza, jak z każdego producenta. Ja jestem Franek Kilarski, programista.\n– Phuuu… – Karolina z ulgą wypuściła powietrze. – Na pewno? – zapytała słabo.\n– Przysięgam. Zresztą, pytaj kogo chcesz. – Szerokim gestem wskazał pusty korytarz. Karolina już odzyskała wigor i szykowała jakąś ripostę, kiedy nagle drzwi od małej sali konferencyjnej otworzyły się na oścież i ze środka wytoczyła się cała parada szefów, zaczynając od Hejdasza, a na game directorze kończąc. Karolina zamarła, wyprężyła się jak królik stający słupka i przykleiła do ściany, ale i tak wszyscy po kolei obrzucili ją zdziwionymi, zaciekawionymi spojrzeniami. Rozejrzała się za Frankiem, który jako dwumetrowa replika Thora powinien przecież bardziej przyciągać uwagę, ale najwyraźniej zdążył gdzieś umknąć. Wygląda na to, że musiała się jeszcze wiele nauczyć o zasadach przetrwania w Nasty Oranges.\nKiedy stado przeszło przez korytarz, wyjrzała zza rogu.\nSzlag, szefowie jak na złość stanęli tak, że zagradzali jej drogę do pokoju postaciowców, i dyskutowali o czymś z wielkim ożywieniem. Cofnęła się i zniechęcona usiadła na podłodze. W końcu przecież sobie stamtąd pójdą. Oczywiście osoba normalna, a nie chorobliwie nieśmiała, po prostu przeszłaby obok nich i tyle. A ona sobie poczeka.\nZamyśliła się i dlatego aż podskoczyła, kiedy z salki wyszedł Adrian z HR i jakiś drugi facet, który o mało jej nie rozdeptał.\n– O, bardzo przepraszam – powiedział, lekko rolując „r”, i podał jej rękę, wyraźnie zakładając, że chciałaby wstać z podłogi. W odróżnieniu od większości mężczyzn z Nasty Oranges był ostrzyżony na jeża. Kiedy się nad nią pochylił, jego włosy podświetlone od tyłu jarzeniówką zapłonęły rudawo jak marchewkowa aureola. Ręce i twarz miał gęsto obsypane brązowymi piegami, a w kącikach oczu czaiły się zmarszczki od śmiechu. Wszystko to wzbudziło w niej zaufanie, więc chwyciła podaną dłoń – dużą i ciepłą – a na koniec lekko ją uścisnęła. Nieznajomy uśmiechnął się i skinął jej głową na pożegnanie.\nKarolina patrzyła za nim, dopóki nie zniknął na klatce schodowej. Nie miała pojęcia, skąd się tu wziął i po co przyszedł, ale była pewna, że to wżadnym razie nie mógł być Maciek Dorosz.\nMat Chojnacki, game director, zamknął drzwi swojego gabinetu i opadł ciężko na fotel przy biurku. Sprawdził pocztę i zerknął na kalendarz spotkań – do następnego miał piętnaście minut. Za mało, żeby zrobić coś konkretnego, ale w sam raz, żeby się trochę zdołować myśleniem o Ritmeijerze. Szkoda, że rozmowa z nowym producentem questowców skończyła się przed czasem – powinni go jeszcze trochę pomaglować, choćby dla zasady. Tak w ogóle gość wydawał się dość rozsądny i do pogadania. Możliwe, że Tyrowicz miał jednak rację, upierając się, że przyda im się trochę korporacyjnego drylu, bo bez Ritmeijera wszystko się rozłazi.


Jak sprawdzić czy okulary mają polaryzację? | Focus Now\nHome>Człowiek i styl>Jak sprawdzić czy okulary mają polaryzację?\nCzłowiek i stylZostaw komentarz w Jak sprawdzić czy okulary mają polaryzację? 1 lipca 2021 Napisane przez Focus Now\nW codziennych stylizacjach często uwzględniane są praktyczne akcesoria okularowe. Producenci oferują bardzo szeroki wybór opraw korekcyjnych oraz okularów przeciwsłonecznych. Śmiało można powiedzieć, że zarówno kobiety, jak i mężczyźni mają w czym wybierać. Warto postawić na produkty cenionych marek, które zagwarantują maksymalne zadowolenie w każdym aspekcie użytkowania.\nOkulary przeciwsłoneczne – niezbędny i modny dodatek na letni sezon\nW asortymencie salonów optycznych prezentowane są rozmaite modele okularów, które można dopasować do kształtu twarzy oraz indywidualnych preferencji stylistycznych. Na uwagę zasługują funkcjonalne okulary z filtrem słonecznym i polaryzacją, które zapewniają maksymalny komfort podczas upalnych dni. Szkła polaryzacyjne często wybierane są przez miłośników aktywnego stylu życia oraz przez kierowców, z uwagi na lepszy kontrast widzenia.\nAby sprawdzić jakość i funkcjonalność okularów niezbędny może się okazać dobry test polaryzacji, dostępny na stronie https://www.krak-optic.pl/produkty/test-polaryzacji-gfc/. Takie rozwiązanie pozwala na błyskawiczne porównanie obrazu widzianego bez szkieł polaryzacyjnych oraz z ich udziałem. Różnica jest bardzo szybko dostrzegalna, ponieważ okulary z soczewkami polaryzacyjnymi wyostrzają widziany obraz oraz eliminują z pola widzenia refleksy świetlne, które niejednokrotnie powodują duży dyskomfort. Takie akcesoria okularowe są niezbędne podczas letniego wypoczynku, szczególnie w czasie różnych aktywności sportowych, np. jazdy rowerem.