Opowiadanie, animacja i etnografia | Książki, teksty, filmy o sztuce opowiadania\nWarszawa–Broniów–Ostałówek. Bluesowa podróż w poszukiwaniu opowieści\n(Warsaw–Broniów-Ostałówek. Blues Journey in Search of a Story)\nJestem opowiadaczem. Opowiadam bajki, legendy, mity, historie osobiste, zasłyszane i zaczerpnięte z literatury, a także wymyślone przez siebie, inspirowane współczesnością – zdarzeniami z codzienności, odkryciami fizyki kwantowej, sportem, podróżami, spotkaniami z ludźmi. Sztukę opowiadania łączę z działaniami muzycznymi i animacją kultury. Jestem członkiem Stowarzyszenia „Grupa Studnia O”, które już od ponad dziesięciu lat propaguje sztukę opowiadania w różnorodnych formach.\nPoniższy tekst rozpoczynam od autoprezentacji, gdyż moja profesja, choć mówi się o niej, że jest stara jak świat, jest u nas nową formą sztuki, przecierającą swoje ścieżki zarówno artystyczne, jak i na polach edukacji i animacji kultury. Moim zamierzeniem jest podsumowanie, z perspektywy opowiadacza, dotychczasowych doświadczeń pracy animacyjnej i artystycznej w Ostałówku i Broniowie oraz zarysowanie wynikających z nich pomysłów na wykorzystanie sztuki opowiadania jako narzędzia animacji kultury w środowisku wiejskim.\nNa zakończenie Opowieści bluesowych, od których rozpoczęła się moja przygoda z Ostałówkiem i Broniowem, Bolo Adamczyk, bohater opowieści, po wyruszeniu z Warszawy w poszukiwaniu bluesowego wtajemniczenia, gubi się w labiryncie obcych tradycji. Zrezygnowany, opuszcza krąg afrykańskich bluesmanów i próbuje samotnie odnaleźć własną drogę: „Ale to nie jest mój dom, ja nie jestem stąd. Gdzie są moje korzenie? Pytania, pytania, pytania… Nie wiem, nie wiem, nie wiem?”.\nPytania o własne korzenie i tożsamość wywołują wizję wiejskiej chaty, przed którą dziadek w słomianym kapeluszu gra na skrzypcach. Bolo rusza w jego stronę, ale im szybciej biegnie, tym chatka bardziej się oddala, a muzyka cichnie. A potem się budzi. Jest znów w Warszawie na początku podróży. Cała historia była jedynie grą wyobraźni, piosenką w piosence…\nByło lato 2009 roku, kiedy pierwszy raz przyjechaliśmy z Gwidonem Cybulskim do Ostałówka, by wziąć udział w projekcie społeczno-kulturalnym Miejsce wspólne. Mieliśmy zaprezentować Opowieści bluesowe oraz poprowadzić warsztaty opowiadania i muzyki z młodzieżą i dziećmi. Opowieści bluesowe to projekt, który powstał w wyniku zderzenia naszych zainteresowań bluesem, muzyką afrykańską i sztuką opowiadania. Jego formuła, łącząca sytuację koncertu z opowiadaniem, pozwoliła nam odnajdywać się zarówno w teatrach, jak i w przestrzeniach miejskich kawiarni, klubów czy bibliotek. Przed przyjazdem do Ostałówka nie graliśmy na wsi. Byliśmy ciekawi, jak zostanie tam przyjęty blues, czy będą nas słuchać, czy znajdziemy nić porozumienia, ten wspólny horyzont ze słuchaczami, który sprawia, że opowieści nabierają życia.\nWydarzenie odbyło się w niezwykłym miejscu – w budynku zlikwidowanej szkoły, czekającym wówczas na decyzję o swoim dalszym przeznaczeniu. Sytuacja miała coś z klimatu Umarłej klasy Kantora. Puste klasy, pełne zakurzonych pomocy naukowych, jak gdyby czekające na uczniów z zaświatów, tworzyły scenerię naszego występu. Publiczność – młodzież i starsi – zasiadła na szkolnych krzesełkach. No to zaczynamy! Hej ludzie, posłuchajcie historii, co was rozśmieszy, a może zaboli! Opowieści o bluesie…\nTen pierwszy wieczór w Ostałówku był intensywny i żywy. Opowieści i piosenki pięknie wybrzmiały, czuliśmy, że udało się nam nawiązać kontakt ze słuchaczami, że nasza opowieść trafiła we właściwe miejsce i czas. W następnych dniach przeprowadziliśmy warsztaty muzyczne z dziećmi i młodzieżą, zakończone wspólnym występem podczas wydarzenia finałowego. W międzyczasie miały miejsce liczne spotkania z miejscowymi, sportowe gry, wieczorne zabawy. Wraz z innymi animatorami czuliśmy, że ludzie z Ostałówka odczuwają potrzebę, by zrewanżować się „studentom z Warszawy”, jak nas tu nazywano, za naszą obecność i działania. Urodziny odprawiane przy stołach ustawionych pod gołym niebem, zabawa w samodzielnie urządzonej przez miejscową młodzież dyskotece-siłowni, spotkanie w domu wybitnego skrzypka pana Tkaczyka z Ostałówka i wiele innych interakcji między nami – to były gesty akceptacji i uznania, a zarazem pokaz „bogactwa” miejscowej społeczności, jej gościnności i gotowości do wspólnych działań, twórczej wyobraźni i otwarcia na spotkanie oraz nowe inicjatywy, wpisujące się w życie wsi.\nPo powrocie do Warszawy jeszcze długi czas byłem pod wrażeniem intensywności czasu spędzonego w Ostałówku. Czułem, że zawiązała się tam żywa relacja między animatorami kultury a lokalną społecznością, otwierająca przestrzeń do dalszych działań. Z niecierpliwością czekałem na kolejny wyjazd.\nBlues końca świata\nW czasie kolejnych wyjazdów i działań w Ostałówku oraz sąsiednim Broniowie skupiałem uwagę na „rozpoznaniu terenu” – wyznaczałem w pamięci mapę ważnych miejsc, starałem się poczuć genius loci. Próbowałem zrozumieć siatkę międzyludzkich powiązań. Z perspektywy opowiadacza poszukiwałem lokalnej opowieści, składając ją z indywidualnych narracji poznawanych osób. Tropiłem w niej punktów wspólnych z własną „opowieścią bluesową”, w poszukiwaniu inspiracji do dalszego działania.\nW rozmowach z najstarszymi mieszkańcami wsi mogliśmy usłyszeć powtarzające się głosy: Dawniej to były zabawy, grało się na weselach, a teraz nic nie ma. Nawet szkołę nam zabrali! Tak lubiłam gwar dzieciaków na drodze, a teraz tylko cisza, tylko smutek. Młodzi stąd uciekają, nie mają tu żadnych perspektyw.\nNajstarsze pokolenie miejscowych łączy dziś doświadczenie poczucia „końca świata”. W rezultacie ekonomicznego upadku małych gospodarstw i degradacji zawodu rolnika następuje rozpad najważniejszego etosu życia na wsi, jakim było od zawsze poczucie wartości i przywiązanie do ziemi, zapewniającej byt i stanowiącej wyznacznik jednostkowej i zbiorowej tożsamości (ziemia-dom, ziemia-rodzina, ziemia-ojczyzna). Najstarsi mieszkańcy wsi czują się wykorzenieni, choć nikt nie wygania ich z własnych domów. Od biedy, z którą większość jakoś sobie radzi, smutniejsze jest poczucie, że ich tradycja i sposób życia nie będą miały kontynuacji, przeminą bezpowrotnie wraz nimi. Dlatego właśnie budynek opuszczonej szkoły w Ostałówku był dla nich jak żywy obraz, przypominający, że ciągłość pokoleniowa została przerwana i dla starego świata nie ma już przyszłości.\nA nowy świat jest już gdzie indziej… Młode pokolenie jest nastawione na konieczność opuszczenia rodzinnych stron w poszukiwaniu pracy. Powszechną praktyką miejscowych są wyjazdy do sezonowej pracy za granicę. Nieliczni wiążą swoją przyszłość z pozostaniem na ojcowiźnie.\nEgzystencjalny smutek przemijania i poczucie oderwania od korzeni – to jedna z opisowych definicji tego, czym jest „blues”. „Bluesowy” jest także stan ducha, związany z podróżowaniem w poszukiwaniu lepszego życia. Pomimo tej „bluesowej” aury biedy i poczucia zepchnięcia na margines współczesnego świata, mieszkańcy Ostałówka i Broniowa ani przez chwilę nie sprawiali wrażenia społeczności pokrzywdzonej brakiem dobrodziejstwa ograniczonego dostępu do instytucji kultury. W czasie kolejnych wizyt cały czas towarzyszyło mi pytanie o przyciągającą aurę tego miejsca. Z każdym nowym dniem pobytu odkrywałem niesamowity potencjał kreatywności mieszkańców tych okolic, badany i opisywany już wcześniej w trakcie różnorodnych działań etnograficznych.\nTraktory i maszyny własnej produkcji, pojazdy terenowe, kosiarki do trawy na podwórkach domów; samodzielnie urządzona przez młodzież siłownia, z wykonanymi własnoręcznie przyrządami; kalejdoskop barwnych postaci na czele z panem Zielonką – budowniczym, muzykantem, gawędziarzem, autorem tekstów kabaretowych, konstruktorem i wynalazcą w jednej osobie, skrzypek pan Szewczyk, strażacy, piłkarze, chór Ostałek – miejscowy koloryt i bogactwo kulturowych i społecznych aktywności ani przez chwilę nie pozwalały mi poczuć się artystą czy animatorem, mającym misję kulturalnego re-animowania miejscowej społeczności.\nW trakcie kolejnego cyklu wyjazdów na wieś w ramach nowego projektu ShortCut/ Cięcie: Prolog z ciekawością obserwowałem zacieranie się, w praktycznych działaniach naszej grupy, granicy pomiędzy etnografią i animacją kultury, pomiędzy badaniami i obserwacją a działaniem. Proces ten opisywali Tomasz Rakowski i Weronika Plińska w tekście Badanie – rozumienie – działanie społeczne. Projekt etnografii animacyjnej i etnograficznie zorientowanej animacji kultury: „Etnografia zaczyna podążać za poszczególnymi aktorami społecznymi i za procesami komunikacji poprzez różne media – poprzez słowa, przedstawienia, poprzez rzeczy, cielesność czy zachowania polityczne. Powoli, podobnie jak animacja kultury, zaczyna »podążać za interakcją«, co będzie według nas głównym punktem stycznym obu dziedzin” (Rakowski, Plińska 2009: 2).\nMiałem poczucie przynależności do intrygującego procesu kształtowania się nowej formuły badania/animacji kultury w środowisku wiejskim, przekraczającej granicę akademickich specjalizacji. Zarazem odczuwałem wciąż dystans i potrzebę samookreślenia, zarówno w stosunku do grupy animatorów i etnografów, jak i samych mieszkańców wsi, wynikające z odmiennej, indywidualistycznej roli opowiadacza. Chcąc wpisać się twórczo w proces dalszych działań w Ostałówku i Bronowie, musiałem zadać sobie pytania o własną tożsamość, doświadczenie i warsztat praktycznych umiejętności oraz cel dalszej pracy.\nMiasto – wieś – przestrzeń inspiracji\nJednym z najważniejszych doświadczeń z czasów studiów na Wydziale Filologii Polskiej Uniwersytetu Warszawskiego były dla mnie wyjazdy do ośrodków kultury, działających w środowisku wiejskim, organizowane w ramach programu specjalizacji „Animacja kultury”. Ja i moi przyjaciele z Grupy Studnia O. byliśmy pierwszym rocznikiem adeptów nowego programu edukacji, opracowanego przez wykładowców z Katedry Kultury Polskiej pod kierownictwem prof. Andrzeja Mencwela, będącej w tamtych czasach, na początku lat dziewięćdziesiątych minionego stulecia, częścią polonistyki. Tamten czas był także okresem „twórczej młodości”, kształtowania się i ewolucji programu współpracujących z Katedrą Kultury Polskiej ośrodków kultury, działających na wsi – Ośrodka Praktyk Teatralnych „Gardzienice”, Ośrodka „Pogranicze” w Sejnach, lubelskiej Fundacji Kresy, Teatru Wiejskiego „Węgajty”. Niezwykle inspirujące było dla mnie zapoznanie się z różnorodnością podejmowanych na wsi działań, wynikających z odmiennego rozumienia ról artysty i animatora kultury oraz ich relacji ze środowiskiem wiejskim.\nZadając sobie pytanie o cel i sposoby działań w Ostałówku i Broniowie, bardziej lub mniej świadomie musiałem się odnieść do dorobku generacji moich nauczycieli. Tym, co łączyło wszystkich uczestników tamtej wiejskiej odysei lat osiemdziesiątych, była świadoma decyzja opuszczenia miasta. Ten gest miał wiele wymiarów politycznych, artystycznych i światopoglądowych. Nie wdając się w ich analizy, sprowadzał się do obrazu: intelektualiści – ludzie z miasta osiedlają się na wsi i tworzą tam ośrodki kultury.\nJa i moi rówieśnicy znajdowaliśmy się w innym punkcie wyjścia. Od początku chcieliśmy działać w przestrzeni miasta, znaleźć sposób na przeniesienie do Warszawy intensywności sytuacji spotkania i erupcji twórczej energii, których doświadczaliśmy na wsi. Spotykaliśmy się w blokach, gdzie śpiewaliśmy poznane tam pieśni, stworzyliśmy grupę ludzi, poszukujących własnej, miejskiej tożsamości, czerpiąc inspirację i energię z działań na wsi.\nMieliśmy szczęście, że transformacje ustrojowe otworzyły przestrzeń działań kulturalnych w okresie, gdy wchodziliśmy w dorosłe życie zawodowe. Biblioteki i księgarnie stawały się miejscami spotkań, muzea i galerie poszukiwały nowych form interakcji z odbiorcami, pojawiły się możliwości zdobycia środków finansowych na realizację projektów animacyjnych i artystycznych. Widząc otwartą przestrzeń do działania, szukaliśmy własnej formy. Byliśmy indywidualistami, chcieliśmy znaleźć sposób na pełną ekspresję własnych zainteresowań – literackich, muzycznych, teatralnych, naukowych, edukatorskich, animacyjnych. Pewnego dnia odkryliśmy, że istnieje na świecie sztuka opowiadania – storytelling, która nie potrzebuje sceny, jest praktykowana w bibliotekach, muzeach i szkołach; która jest tania i mobilna, otwarta na odbiorców, wchodząca z nimi w żywy dialog. Uprawiając sztukę opowiadania, nie musieliśmy rezygnować z żadnego z naszych pól zainteresowań. Mogliśmy dać się porwać fantazjom czy też skupić na badaniu i narracyjnej podróży przez wybrane kultury. W zależności od kontekstu, przechodziliśmy od roli artystów do animatorów i edukatorów.\nPytanie: „kim jestem?”, w odniesieniu do bycia i działania w Broniowie i Ostałówku, sprowadzało się do zdefiniowania roli „ja” opowiadacza w relacji do tej konkretnej, wyrazistej kulturowo społeczności. Czy zgodnie z ideami spod znaku community arts powinienem wykonać zwrot ku ludziom, podporządkować swoje działania zdefiniowaniu i rozwiązywaniu lokalnych problemów, zrezygnować z osobistego repertuaru opowieści i stać się akuszerem lokalnej historii? A może odwrotnie, stać się indywidualistą do końca, wzmocnić formę opowiadania elementami widowiska, opowiadać swoją osobistą historię w różnorodnych odsłonach, licząc na to, że indywidualna ekspresja twórcza sprowokuje indywidualne, wyraziste odpowiedzi miejscowych? Czułem, że obie te ścieżki nie wykluczają się nawzajem… Zmęczony rozważaniami wpadłem na pomysł, żeby zagrać mecz! Broniów kontra Ostalówek!\nMecz jako narracja\nOpowiadanie historii zakłada zawsze istnienie wspólnego horyzontu wyobraźni pomiędzy opowiadaczem a słuchaczami, którym była niegdyś mitologia. Co spełnia dziś rolę jej odpowiednika? Gdzie ukrywają się postacie bohaterów i herosów, ich bohaterskie gesty, decydujące o losach świata? Odpowiedź wydawała się prosta, przynajmniej w odniesieniu do grupy mężczyzn i młodzieży z Broniowa i Ostałówka. Współczesną mitologią jest świat sportu, a w szczególności piłka nożna. W Ostałówku i Broniowie panuje wśród chłopców kult sprawności i tężyzny fizycznej, większość z nich gra na co dzień w piłkę, a duża grupa trenuje w miejscowym klubie. Gra w piłkę jest najpopularniejszą rozrywką, integruje młodzież i organizuje jej wolny czas.\nW piłkę się gra, piłkę się ogląda w telewizji, ale o piłce można też opowiadać. Opowieści futbolowe to projekt, w którym opowiadam historie z dziejów światowej i polskiej piłki nożnej, wykorzystując dynamiczny styl języka komentarza sportowego, przywołujący atmosferę z czasów, gdy transmisji z meczów słuchały w skupieniu całe rodzinny zgromadzone przy radiowych odbiornikach.\nCelem działania „Mecz Broniów-Ostałówek” było dla mnie znalezienie przejścia pomiędzy sytuacją gry – żywiołu aktywności fizycznej, a sytuacją opowiadania. Czy mecz może być narracją, której uczestnicy będą zarówno bohaterami wydarzeń, jak i współtwórcami oraz odbiorcami opowiadanej historii?\nOrganizacja meczu wymagała szeregu działań, została w nie zaangażowana duża część miejscowej społeczności oraz grupa animatorów. Punktem wyjścia był wieczór opowieści futbolowych, zorganizowany w kinie letnim w Broniowie, którego powstanie było jednym z rezultatów animacyjnych działań w Ostałówku. Po opowieściach odbył się „artystyczny konkurs rzutów karnych”, którego uczestnicy, oprócz zdobycia bramki, mieli za zadanie zaprezentować oceniane przez jury futbolowe gesty radości lub rozpaczy. Konkurs był „na żywo” komentowany przeze mnie. Przygotowanie boiska – zasypanie dziur i nierówności – wymagało intensywnej zespołowej pracy. Istotnym elementem działania było przygotowanie koszulek. Każdy z zawodników malował na swoim trykocie godło drużyny i swoje nazwisko. Była to chwila indywidualizacji każdego z graczy, a zarazem rytualny gest potwierdzenia swojej przynależności do zespołu. Znaczące było to, że lokalni liderzy grupy, tacy jak Kozak (dwudziestoletni Konrad z Broniowa) – inicjator zorganizowania wspólnej siłowni – decydowali się na umieszczanie na koszulkach swoich nazwisk i pseudonimów. Pozostali utożsamili się z gwiazdami futbolu: Ronaldo, Raulem, Borucem. Organizację meczu wsparli miejscowi strażacy, którzy przyjechali na boisko swoim wozem, zapewniając oświetlenie i dostęp do prądu. Oprawa wydarzenia była wzbogacona o elementy happeningu. Tomasz Rakowski, ubrany w fartuch kowalski, odgrywał rolę lekarza sportowego. Animatorzy wraz z mieszkańcami utworzyli pomalowaną, rozśpiewaną grupę kibiców. Ja spełniałem rolę komentatora – akcentując i wzmacniając boiskowe zagrania, prowokowałem graczy do indywidualnych gestów i popisów.\nPoczątkowo mieliśmy wątpliwości, czy dopuścić do boiskowej konfrontacji Broniowa z Ostałówkiem, wiedząc o żywych antagonizmach pomiędzy niektórymi chłopakami z obu wsi. Obawy okazały się bezpodstawne, mecz odbywał się w „olimpijskiej atmosferze pokoju”, był pełen przyjacielskiej, radosnej ekspresji. Zarówno pokonani, jak i zwycięzcy po zakończeniu gry wspólnie świętowali, śpiewali, pozowali do zdjęć.\nWażnym elementem, zamykającym strukturę wydarzenia, była impresja filmowa z meczu, nakręcona przez Annę Rosiak. Została ona zmontowana w jeden dzień i zaprezentowana w świetlicy w Ostałówku, w czasie spotkania, kończącego cykl naszych działań. Film był entuzjastycznie przyjęty przede wszystkim przez samych uczestników zdarzenia, którzy domagali się kilkukrotnego powtórzenia projekcji. Ten entuzjazm i sposób, w jaki domagano się ponownego oglądania filmu, pozwolił mi zdać sobie sprawę, że nie wynikało to bynajmniej z narcyzmu, że działo się tu coś więcej. Obraz niejako przeniósł wydarzenie w przestrzeń mitu. Pamięć wzmocniona obrazem uczyniła z meczu zatrzymaną w czasie opowieść, której odbiorcy byli jednocześnie bohaterami wydarzeń. Mecz, wraz z towarzyszącym mu scenariuszem działań i społecznych aktywności, stał się wydarzeniem kulturowym, które na długo zapadnie w pamięć wszystkich uczestników. Jego swoistym epilogiem było zorganizowanie przez Kozaka i innych chłopaków „broniowskiej strefy kibica” w czasie Euro 2012. Takie inicjatywy mają znaczenie komunikatu: centrum świata może być tutaj!\nBlues Kuby – spotkanie\nNiezależnie od ścieżki sportowej podążałem dalej przez wieś ścieżką bluesa. W ramach cyklu finałowych zdarzeń projektu ShortCut/ Cięcie: Prolog zagraliśmy znów Opowieści bluesowe. Tym razem spektakl odbył się w świetlicy w Broniowie i miał efektowną oprawę wizualną, przygotowaną przez Piotra Cichockiego. Zagraliśmy z pełnym nagłośnieniem, tworząc tym razem wyrazistą granicę pomiędzy przestrzenią artystyczną a publicznością. Mimo to koncert przyniósł niezwykłą dla nas sytuację spotkania. Wieść o przybyciu „bluesmanów z Warszawy” przyciągnęła do Broniowa chłopaka z sąsiedniej wsi – czternastoletniego Kubę Goździka. Okazał się on wybitnie utalentowanym gitarzystą, wielbicielem bluesa i klasycznego rock’n’rolla z lat pięćdziesiątych. W czasie koncertu pojawił się na scenie i improwizował razem z nami. Z błyskiem w oczach wymieniał nazwiska wszystkich bluesmanów, których wizerunki wyświetlane były na ścianach świetlicy…\nSpotkanie z Kubą otworzyło nowy etap podróży w poszukiwaniu „bluesa”. Zaczęliśmy razem grać. Pojawił się pomysł założenia zespołu. Dalej wydarzenia toczyły się szybko. Okazało się, że w sąsiedztwie Kuby mieszka utalentowana wokalistka – Ola, a w pobliskim Szydłowcu perkusistka Nikola i basistka Dominika. Organizując przestrzeń do prób, spotykaliśmy się z życzliwością rodziców Kuby, dyrekcji szkoły w Chlewiskach, wokół zespołu szybko utworzył się wspierający nasze działania krąg kolegów. Tego lata zagraliśmy dwa pierwsze koncerty w Broniowie, przy świetlicy i siedzibie straży pożarnej. Nasz zespół przyjął nazwę Barakuda, na cześć jednego z wozów strażackich…\nDalsze perspektywy – wymiana opowieści w bluesowym kręgu\nW tym miejscu kończę odniesienia do minionych zdarzeń i przechodzę do opisu pomysłów na przyszłość, będących rozwinięciem dotychczasowych działań.\nSztuka opowiadania jako forma animacji kultury zawsze dąży do otworzenia sytuacji opowiadania, czy to w formie widowiska, czy kameralnego spotkania. Na poszczególnych etapach działań może „ukrywać” swoje medium, jakim jest żywe słowo. Opowiadacz może podjąć próbę wywołania „ducha opowieści”, animując sytuacje artystyczne i społeczne oparte na innych formach działań – w tym wypadku muzycznych i sportowych. Nie są one jednak celem samym w sobie, gdyż mają prowadzić do żywej narracji opartej na słowie, w której dochodzi do chwil wymiany czy też zatarcia granicy między opowiadaczami a słuchaczami. Jak by to miało wyglądać w praktyce w kontekście Broniowa i Ostałówka?\nZałożenie zespołu Barakuda pozwala na inicjowanie i wzbogacanie lokalnych wydarzeń, których jednym z elementów może być nasz koncert. Mam jednak świadomość, że wraz ze wzrostem kompetencji artystycznej następuje proces pogłębiania się dystansu pomiędzy artystami-wykonawcami a publicznością. Po koncercie Barakudy w Broniowie rozlegały się głosy: Kuba, teraz to będziesz gwiazdorem, Kiedy wystąpicie w telewizji?. Nie chodzi mi jednak o rozwój formy artystycznej (choć zakładam, że będzie on postępował), który prowadzi nieuchronnie do wykreowania sytuacji estradowej, będącej zawsze przeciwieństwem sytuacji opowiadania.\nPierwszym planowanym etapem otwarcia formuły zespołu będzie przeprowadzenie w Ostałówku i Broniowie warsztatów układania tekstów piosenek. W trakcie naszych rozmów i spotkań z mieszkańcami Ostałówka i Broniowa wielokrotnie słyszeliśmy zdania i frazy, jakby wyjęte z literackich powiedzeń i cytatów, humorystyczne, filozoficzne, egzystencjalne.\nNatomiast moim celem będzie przygotowanie wraz mieszkańcami, zarówno z tymi najstarszymi (w czasie indywidualnych spotkań i kameralnych wieczorów opowieści w przestrzeni domowej), jak i dziećmi oraz młodzieżą (formuła warsztatów) zestawu broniowskich i ostałowskich bluesów, które wpiszemy w repertuar zespołu Barakuda. Teksty ułożą się w narrację, w której pojawią się prawdopodobnie odwieczne bluesowe motywy, takie jak: poczucie „bluesa” – smutku, refleksji nad przemijaniem starego świata, konieczności wyruszenia w drogę (za chlebem i w poszukiwaniu przygody), złości na społeczną niesprawiedliwość, pragnienia beztroski i zabawy, rozterek miłosnych, fascynacji motoryzacją… Nie zabraknie piosenki futbolowej, wyśpiewanego przepisu na najlepszą zupę babci, filozoficznych point pana Zielonki, muzycznych wspomnień pana Tkaczyka. Z pewnością pojawią się też zaskakujące tematy i motywy… Sytuacja, w której wielu mieszkańców stanie się współautorami piosenek, zainicjuje nową relację pomiędzy zespołem a społecznością. Koncert zyska inny wymiar.\nNastępny etap będzie polegał na otwarciu formuły koncertu na sytuację opowiadania. Poszczególne piosenki staną się jak gdyby furtkami do otwarcia szkatułek indywidualnych opowieści, które będą otwierały formuły kolejnych działań. Scenę zastąpi krąg. Zrezygnujemy z nagłośnienia. Koncert zmieni się w widowisko narracyjne, w czasie którego będzie miejsce na przywołanie indywidualnych wspomnień i opowieści mieszkańców. Muzyka będzie stanowiła ramę, łączącą i zamykającą poszczególne wątki. Tak jak pierwszego letniego wieczoru w umarłej szkole w Ostałówku, popłyną Opowieści bluesowe, ale tym razem współtworzone i wypowiadane przez krąg uczestników.\nOpowiedzieć własną historię i być wysłuchanym – to tak mało czy aż tak wiele? Paradoksem świata demokracji jest to, że żywe sytuacje wymiany opowieści są takie rzadkie w życiu społecznym, a przecież system ten z założenia ma opierać się na nieskrępowanej wymianie myśli i poglądów. Wierzę w to, że stwarzanie sytuacji opowiadania, przy wykorzystaniu różnorodnych narzędzi sztuki i animacji kultury, jest procesem, prowadzącym do wzmacniania indywidualnej i wspólnotowej tożsamości. Trochę jak wypisywanie swojego imienia na koszulce drużyny przed meczem…\nUchwycić puls życia – etnografia w rytmie bluesa\nOpowieść nigdy się nie kończy. Z jej głównego nurtu odgałęziają się wciąż nowe wątki. Zamknięta szkatułka jednej opowieści otwiera następną. Narracja przechodzi w metanarrację. Opowiadacz nieustająco poszukuje nowej perspektywy, porzuca rolę uczestnika zdarzeń, przyjmując dystans narratora. Poszukuje punktów, w których spotykają się rzeczywistość i wyobraźnia. W jednych sytuacjach wyraziście akcentuje swoją indywidualność, wyodrębniając się z grupy i przejmując role lidera-narratora, w innych staje się uważnym obserwatorem, wspiera działania innych jako słuchacz, w każdej chwili gotowy do przyjęcia roli aktywnego uczestnika. Ma w sobie coś z figury homeryckiego Odyseusza, prowadzącego nieustającą grę ze swoją tożsamością, który, w sytuacji próby w jaskini Polifema, potrafi zawiesić swoją tożsamość bohatera, mówiąc, że jest „Nikim”, by po chwili wykrzykiwać obłędnie swoje imię.\nNiezwykle ważną ścieżką pracy będzie dla mnie przygotowanie narracji, zawierającej podsumowanie doświadczeń z dotychczasowego i przyszłego cyklu działań w Ostałówku i Broniowie, którą przywieziemy do miasta i tam opowiemy. Niezbyt często uczestniczę w akademickich spotkaniach, będących podsumowaniem i prezentacją realizacji projektów terenowych. Jednak zazwyczaj, gdy miałem ku temu okazję, wychodziłem z nich rozczarowany, w poczuciu nieprzystawalności używanego języka i stylu prowadzonej narracji do realnego doświadczenia bycia i działania z ludźmi. Także imponujące prezentacje internetowe, doskonale opracowane graficznie, być może są odrębną sztuką, spełniającą ważną rolę w procesie promocji i ewaluacji projektów, ale często wydają się pozbawione siły przeniesienia w swój wymiar żywego doświadczenia. W tym miejscu stawiam przed sobą, a także przed pozostałymi uczestnikami działań w Ostałówku i Broniowie, postulat wypracowania indywidualnego języka narracji, opowieści uczestniczącej, wielowymiarowej, opartej na żywym słowie, otwierającym przestrzeń dla innych mediów (film, fotografia, performens, działania muzyczne), otwartej na udział zaproszonych gości. Dotychczasowe prezentacje projektu, przede wszystkim wystawa w Galerii „Kordegarda” w Warszawie z 2011 roku, w której wzięli udział mieszkańcy Ostałówka i Broniowa, ukazują, że wszyscy uczestnicy zdarzeń, animatorzy i etnografowie, odczuwają żywą potrzebę opowiedzenia swoich doświadczeń, różnorodnym językiem, na różnorodnych poziomach. Mam wrażenie, że każdy z nas szuka swojego sposobu opowiadania, chcąc uniknąć „zabijania” żywych doświadczeń i relacji przy przechodzeniu na poziom analizy, klasyfikowania, budowania interpretacyjnych struktur. Takie myślenie nie musi oznaczać rezygnacji ze ścieżki naukowych – etnograficznych czy kulturoznawczych – dociekań. Natomiast prowadzi ono do postulatu „odgrywanej etnografii”, o której pisał Tomasz Rakowski, przywołując idee klasyka antropologii Victora Turnera – antropologa »społecznych wydarzeń«.:\n„Wychowany w rygorze brytyjskiej szkoły antropologii, szkolącej całe pokolenia w trudnej sztuce budowania logicznych schematów struktur krewniaczych, nie mógł on zrozumieć, jak można zamykać te pełne napięcia doświadczenia społeczne w notatkach, schematach graficznych, słowem – w nieruchomych tekstach. Taka antropologia – pisał Turner – jest co najmniej mało atrakcyjna. Adepci wiedzy etnograficznej długie godziny spędzają nad spisywanymi relacjami i teorią stosunków społecznych, tak jakby z góry zakładano, że analiza – jak pisze – „dotyczyła trupa”, tj. nieruchomego, zmumifikowanego materiału – notki, grafu, teorii struktur rodowych, praesens ethnographicum. Tymczasem – jak pisze za D. H. Lawrencem – etnografia powinna stawić w centrum uwagi »żywego mężczyznę« i »żywą kobietę«, musi na nowo odkryć, że dotyczy żywej sfery kultury. »Doszedłem do wniosku – pisze zatem Turner – że czytanie i komentowanie materiałów etnograficznych to za mało; tak naprawdę powinniśmy je odgrywać«” (Rakowski 2009: 118).\nW tym kontekście moim narzędziem „gry” jest sztuka opowiadania oparta na żywym słowie. Jej właściwością, jako narzędzia animacji kultury, jest zdolność wchodzenia w dialog z innymi mediami i różnorodnymi pomysłami na działania z lokalną społecznością. Opowiadacz jest animatorem sytuacji wymiany myśli i osobistych doświadczeń, wierząc, że opowiedzenie własnej historii i wysłuchanie innych prowadzi do wzajemnego zrozumienia, poczucia wspólnego „bluesa”, bez którego twórcze działania, zmierzające do zmiany rzeczywistości, nie mogą być owocne.\nW poszukiwaniu pointy na zakończenie pozwolę sobie przywołać cytat z Niesamowitej Słowiańszczyzny Marii Janion: „Otóż sądzę, że podstawą humanistyki jest opowieść. Nie wystarczy coś zobaczyć, przeżyć lub nawet pojąć. Trzeba jeszcze umieć to opowiedzieć. (…) Opowieść, artystyczna w zamiarze lub nieartystyczna, dąży do formy – czy tego chce, czy nie chce. Jeśli nie dąży do formy, staje się niezrozumiała. (…) Opowieść, również opowieść humanistyki, jest sposobem orientacji w świecie. Energia opowieści to energia wrażliwości na Innego, na tego, któremu się opowiada, i którego się słucha, tworząc krąg zrozumienia i współczucia, będącego szczególną formą rozumienia. Opowiadając, zakładam dobrą wolę wymiany opowieści” (Janion 2006: 9).\nJanion M., 2006, Niesamowita Słowiańszczyzna. Fantazmaty literatury, Kraków: Wydawnictwo Literackie.\nPrzyjemności opowiadania, 2006, red. Małgorzata Litwinowicz, Warszawa: Instytut Kultury Polskiej.\nRakowski T., 2009, Spotkania – widowiska – sytuacje etnograficzne. Antropologia zaangażowana jako nowy wymiar poznania społecznego, [w:] „Przegląd Kulturoznawczy”, nr 1.\nRakowski T, Plińska W., 2009, Badanie – rozumienie – działanie społeczne. Projekt etnografii animacyjnej i etnograficznie zorientowanej animacji kultury, [w:] „Kultura Współczesna”, nr 4.\nTekst ukazał się w książce „Etnografia/animacja/sztuka. Nierozpoznane wymiary rozwoju kulturalnego, red. Tomasz Rakowski et.al, Narodowe Centrum Kultury, Warszawa 2013


Stan zapalny organizmu - eChirurgia.pl\n... stanu są stany zapalne lub proces rozrostowy typu nowotworowego toczący się w organizmie. Objawy przedstawione przez Panią zapewne wymagają dalszej diagnostyki co do której musi zadecydować lekarz prowadzący. Dobrze by było wykonać badania kontrolne ...\n... stanąć na nogi. Najważniejsze są najbliższe 3 - 4 doby po takim zabiegu. Wtedy organizm najbardziej reorganizuje się i goi. Jeśli w tym czasie nie będzie wysokiej gorączki, silnych dolegliwości bólowych będzie to znaczyło, że proces gojenia przebiega ...\n... stanem zapalnym organizmu, być może na podłożu wirusowego zakażenia ustroju. Organizm uruchamiając obronne mechanizmu immunologiczne przez powiększenie śledziony zareagował na stan zapalny ustroju. Trzeba teraz czasu, aby śledziona doszła z powrotem ...\n... stan jest taki od wtorku gorączka sie utrzymuje tylko w nocy taka wysoka Takie powiększenie ( bardzo niewielkie ) śledziony i węzłów chłonnych ( wysoka gorączka ) może świadczyć o stanie zapalnym toczącym się w organizmie najprawdopodobniej w zakresi ...\nPrzerzuty wody w kolanie?\n... stan zapalny, który rozsiewa się w organizmie obejmując stawy kolanowe. Radzę w tej sprawie pilnie skontaktować się z ortopedą. ...\n... stanie zapalnym taka sytuacja może występować. To normalne. Powoli, gdy proces zapalny będzie się ograniczał płyn także będzie wydzielał się w coraz mniejszej ilości. Trzeba uzbroić się w cierpliwość i czekać na efekty leczenia. Zazwyczaj taki proces ...\nCzęste infekcje okolic intymnych a tarczyca\n... stan zapalny pochwy,grzybica,bakterie,nie wiem czy moja niedoczynność tarczycy może mieć wpływ na to??bo czytałam że przez nieuregulowane hormony jest spadek odporności organizmu co towarzyszy częstym infekcjom i ich nawrotom czy to prawda??jeśli tak ...\n... stanie zapalnym organizmu. Czy Pani urolog mogła coś pominąć? Może to być rak???? Czy kręgosłup może dawać takie objawy? A przepuklina? ( Pachwinowa została sprawdzona ). Czy umówić się do urologa? Proszę o jakąś poradę. Czy Pani urolog mogła coś pom ...\n... stanem zapalnym i interwencją chirurgiczna ( organizm się wykosztował na szybką rekonwalescencję i może nie być go stać na regularną miesiączkę - zaraz po operacji śluzówka do złuszczenia była już gotowa z poprzedniego cyklu. Pozdr. nie masz sie co b ...


5 dziwnych grzybów, które spotkasz w Polsce | Blog Grzybnie.pl - ciekawostki ze świata grzybów\n5 dziwnych grzybów, które spotkasz w Polsce\nBy borbis\t30 listopada 2016 19 czerwca, 2018 No Comments\nPolskie grzyby kojarzą się przede wszystkim z borowikami, kurkami czy maślakami, które są najbardziej znane, łatwe do rozpoznania, a przez to chętnie zbierane. Mogłoby się wydawać, że w polskich lasach nic już nas nie zaskoczy… a jednak. Rosną w nich jadalne grzyby przybierające przedziwne formy, o których wiedzą nieliczni. Do dzisiaj!\nCzarny, powykręcany grzyb wygląda dość przerażająco i swoją formą na pewno nie zachęca do zbiorów. Nic bardziej mylnego – wronie ucho, bo tak potocznie mówi się na lejkowiec dęty, to jadalny grzyb z rodziny pieprznikowatych. Jest więc kuzynem lubianej kurki, jednak nieco różni się od niej smakiem. Charakteryzuje go delikatnie wyczuwalna słodycz, która świetnie komponuje się ze wszelkimi makaronami. Można zbierać je od czerwca do wczesnej jesieni, jeśli tylko lato było przepełnione deszczowymi dniami. Ważna jest całkowita odporność tych grzybów na szkodniki oraz fakt, że nie można pomylić ich z żadnymi innymi.\nDrzewa są porastane nie tylko przez huby. Zwłaszcza na topolach, starych dębach, drzewach owocowych czy robiniach akacjowych można zauważyć intensywnie żółte, przylegające do pnia grzyby. To właśnie żółciaki siarkowe – występują od maja do września i… stanowią naprawdę smakowity kąsek. Można je dusić, smażyć czy marynować – dzięki ich wielkości, mięsistym owocnikom i grupowemu występowaniu nie trzeba długo zbierać tych niezwykłych smakołyków – zbiory z jednego pnia zapełnią średniej wielkości kosz.\nOd każdej reguły są wyjątki potwierdzające ją – to powiedzenie ma zastosowanie w świecie grzybów. Muchomor cesarski jest jadalnym przedstawicielem najbardziej znanych, trujących darów lasu. Wyrasta z charakterystycznej osłonki wyglądającej jak pęknięte jajo, która znajduje się częściowo pod ziemią, ale także nad jej powierzchnią. Najłatwiej rozpoznać młode osobniki, które faktycznie przypominają wykluwającego się kurczaka, ale pozostałości po tej charakterystycznej formie można zauważyć także u podstawy dorosłego osobnika. W Polsce występuje niezwykle rzadko, porastając jedynie najcieplejsze regiony na przełomie lata i jesieni i dlatego uznaje się go za gatunek chroniony.\nGrzyby o tak ciekawym kształcie kapeluszy ciężko pomylić z czymkolwiek innym. U smardzy jest on charakterystycznie pofalowany, dziurawy, o ciemnobrązowej barwie. Można spotkać je od kwietnia do początku czerwca, jednak zbieranie jest całkowicie zabronione – ze względu na rzadkie występowanie smardze są pod ochroną. Nie wolno jeść ich na surowo, gdyż w takiej formie mają właściwości trujące. Obróbka termiczna pozbędzie grzyba toksyn, pozostawiając jedynie jego delikatny smak.\nNajdziwniejszym grzybem w całym tym zestawieniu wydaje się być soplówka jeżowata. Jej wygląd niektórym przypomina głowę małpy, stąd potocznie nazywana jest właśnie małpią głową. Charakteryzują ją przede wszystkim niezwykłe właściwości – niemiecki prof. Schnitzler prowadził badania nad tym grzybem. Wykazały one, że soplówka nadaje się do leczenia schorzeń układu trawiennego, a w Chinach wykorzystuje się ją przy leczeniu raka żołądka, przełyku oraz wrzodach dwunastnicy. Ze względu na rzadkie występowanie w Polsce jest pod ochroną, jednak z uwagi na lecznicze właściwości hoduje się je w różnych częściach świata.\nNie trzeba udawać się w dalekie podróże, żeby zasmakować nieznanych przysmaków – w Polsce istnieją nietypowe grzyby jadalne, które – gdy zagoszczą na stole – na pewno wywołają zachwyt i zdziwienie. Warto jednak pamiętać, że bez dobrej znajomości grzybów lepiej nie kusić się o zbieranie nowych gatunków, bo konsekwencje pomyłki mogą okazać się śmiertelne.\nPoprzedni wpisGrzyby, które możesz uprawiać cały rok\nNastępny wpisMrożenie grzybów. Co musisz o tym wiedzieć?


Wybory do PE: Gdzie wygra PiS, a gdzie KE? Jest analiza - społeczeństwo\nWybory do PE: Gdzie wygra PiS, a gdzie KE? Jest analiza\nJaki będzie wynik wyborów do Parlamentu Europejskiego? Jest analiza (fot.shutterstock)\nDodano: 23-05-2019 09:50\nW wyborach do Parlamentu Europejskiego PiS wygra w okręgach znajdujących się na ścianie wschodniej, natomiast Koalicja Europejska - w zachodniej części Polski - wynika z analizy przygotowanej przez politologa Marcina Paladego.\nZ analizy przygotowanej przez politologa Marcina Paladego dla "DGP" wynika, że PiS zgarnie okręgi znajdujące się na ścianie wschodniej, natomiast Koalicja Europejska - w zachodniej części kraju.\nŚledź naszą relację live z wyborów do Parlamentu Europejskiego\nPartia Jarosława Kaczyńskiego może liczyć na wygraną w woj. małopolsko-świętokrzyskim, podkarpackim, lubelskim, warmińsko-podlaskim i na Mazowszu.\n"DGP" podkreśla, że w dwóch okręgach - łódzkim i kujawsko-pomorskim - możliwy jest remis.\nKto startuje w wyborach do PE? Zobacz tutaj.\nDo artykułu: Wybory do PE: Gdzie wygra PiS, a gdzie KE? Jest analiza\nEkspert XD 2019-05-23 15:12:10\nDo j23: Chyba kpisz, PiS zamyka kopalnie tak samo jak PO. Po drugie górnictwo mimo, że głośne, nie jest głównym pracodawcą w regionie (chyba coś koło 5%). Po trzecie wynik PiS może znacznie poprawić czerwone Zagłębie, bo zaczęli tam kumać, że towarzysze z SLD mają ich gdzieś.\nj23 2019-05-23 14:59:20\nnie mogę się nadziwić że te ślązaki głosuja na PO!!! przecież gdyby dalej było PO to pozamykaliby te kopalnie już dawno a te baranki nadal głosują na PO... Durnota nie zna granic. PIS powinni na rękach nosić. za nasze podatki mają utrzymane te nierentowne kopalnie.\nX37 2019-05-23 13:38:11\nPisanie że Marcin Palade jest bezstronny to naprawdę dobry dowcip. Który dyskwalifikuje redaktorów tego portalu.


Autor Wątek: Pytania i problemy dotyczące edukacji,prawo, programy (Przeczytany 71289 razy)\n« Odpowiedź #50 dnia: Październik 09, 2004, 11:30:16 pm »\nWskazane jest takie organizowanie procesu dydaktyczno-wychowawczego, aby w każdym dniu wystąpiły zajęcia ruchowe, których łączny tygodniowy czas winien wynosić co najmniej 3 godziny.\n« Odpowiedź #51 dnia: Styczeń 01, 2005, 05:04:56 pm »\nWitajcie, od jakiegos czasu usiluje zainteresowac mojego 1,5 rocznego synka klockami. W tym wieku powinien juz ustawiac klocki i trafiac nimi w odpowiednie otworki. Jego zabawa ogranicza sie do wyjmowania klockow, stukania nimi, manipulowania elementami i oczywiscie lizania. Gdy probuje bawic sie z nim w budowanie wiez itd ostentacyjnie unika zabawy. Omija mnie i klocki szerokim lukiem. Czy i jak radziliscie sobie z takim problemem?\n« Odpowiedź #52 dnia: Styczeń 01, 2005, 05:32:17 pm »\nMichał też długo nie układał klocków. Pierwsze klocki jakie układał to były lego dla małych dzieci, w podstawie jest motylek i gdy nakładałam klocek to świeciły mu czółki i pojawiał się dźwięk, do tego nie trzeba ich wciskać bo są idealnie dopasowane i łatwo je nakładać, jedyny feler to cena bo prawie 100 zł a klocków chyba 8 no i motyl to były klocki tego typu co prezentowane na poniższej stronie\npóźniej Michał budował z klocków Wadera ale zachęcałam go w ten sposób że budowałam samochody i bawiliśmy się niby samochodzikami a później doszedł do tego że może z klocków budować sam\n« Odpowiedź #53 dnia: Styczeń 01, 2005, 06:50:59 pm »\nMój Grzesiek ma cały kosz klocków i nie chce się nimi bawić.Wysypuję je na podłogę i efekt końcowy jest taki,że ja układam domki z klocków a Grzesiek czyta gazetę.Kupiłam mu też samochodzik z otworkami na różne klocki i nic.Dla Małego są tylko dwie ważne rzeczy:myszka od komputera i gazety.Martwiłam się,że nie potrafi się bawić klockami,ale teraz myślę,że go po prostu nie interesują.Grzesio uwielbia "czytać",a najśmieszniejsze jest to,że sprawia wrażenie jakby naprawdę wiedział co tam piszą. (A klocki leżą i czekają,może kiedyś...)\n« Odpowiedź #54 dnia: Styczeń 01, 2005, 07:58:02 pm »\nGdzie kupić pomoce edukacyjne\na w nich także klocki\n« Odpowiedź #55 dnia: Czerwiec 04, 2005, 05:13:47 am »\nKochane Mamy i Tatusiowie.\nJestem w trakcie przygotowywania portalu o edukacji dzieci.\njeżeli możecie proszę podzielcie się ze mną swoimi refleksjami:\nco chcielibyscie znaleźć na stronie internetowej w kwestii edukacji dla Waszych dzieci?\nJakie programy was interesują, może znacie jakies anglojęzyczne strony, które warto przetłumaczyć dla użytku ogólnego.\nTo ma być portal dla rodziców wszystkich dzieci bez względu na ograniczenia rozwojowe, ale wiadomo, ze dla każdej grupy potrzweba czegoś innego.\nBardzo poważnie o to pytam, bo to moja praca.\nmama Mateuszka i Kołajka\n« Odpowiedź #56 dnia: Czerwiec 04, 2005, 07:33:59 am »\nZapraszam do kącika Poznajmy się\nMiło będzie jak napiszesz kilka słów o sobie :lol:\nW Edukacji -Intergacji\nZnajdziesz wiele cennych rzeczy .\nZapoznaj się proszę.\n« Odpowiedź #57 dnia: Czerwiec 05, 2005, 10:27:54 pm »\nMyślę, że warto zrobić dodać edukację specjalną dla dzieci integrowanych.\nZrób prototyp portalu i daj możliwość Twoim userom podzielenia się swoimi spostrzeżeniami, potrzebami.\nRaczej nie ma takiego portalu, który nie wymagałby "retuszu", modyfikacji.\nDobry portal tematyczny powinien obejmować całokształt zagadnień z najwięjkszynm naciskiem na temat główny ( w Twoim przypadku edukacja).\nSzukam osób do rozmowy na temat PASZPORTÓW KOMUNIKACYJNYCH\n« Odpowiedź #58 dnia: Czerwiec 09, 2005, 02:03:41 pm »\nWięcej informacji:Paszporty komunikacyjne (tu kliknij) - informacja\n« Odpowiedź #59 dnia: Listopad 06, 2005, 06:41:30 pm »\nDLACZEGO POWSTAŁ PROGRAM "SKRZYDŁA"\nSkrzydła to program długoterminowej pomocy skierowany do dzieci -\nuczniów szkół podstawowych, gimnazjów i liceów, którzy z powodu złej sytuacji materialnej w rodzinie wymagają pomocy w formie dożywiania w szkole, zakupu wyprawek z artykułami szkolnymi, dofinansowania do wycieczek szkolnych.\nPamiętaj każda wplata na nasz Program to skrzydła dla konkretnego dziecka!\n« Odpowiedź #60 dnia: Listopad 07, 2005, 09:51:50 am »\nPiękny program, piękna inicjatywa.\nDzieci w bardzo trudnej sytuacji jest dużo. :cry:\nPodłączę jeszcze wątki z prasy\nBieda i głód polskich dzieci!\n« Odpowiedź #61 dnia: Czerwiec 01, 2006, 11:01:06 am »\nSzukam rodziców dzieci uczęszczających do szkól specjalnych lub ośrodków wychowawczych, którzy skorzystali z pomocy PFRON w programie tzw. "Edukacja". Pieniądze miały być przeznaczone na dzieci niepełnosprawne z orzeczeniem o niepe łnosprawnosci w wys. 3000 edukacja + 5000 rehabilitacja. Tzn. pieniądze te miały otrzymać szkoły do których te dzieci uczęszczają. W praktyce okazało się że pieniążki owszem otrzymały Ośrodki edukacyjno wychowawcze i na tym koniec. Inne dzieci niepełnosprawne PFRON-u nie interesują. Oto sprawiedliwość w wydaniu tejże instytucji. Urzędnicy tłumaczą się, że taki mają wewnetrzny PFRON-owski regulamin! Nie ma szkoły z internatem nie ma dofinansowania do edukacji! To się nazywa dyskryminacja panowie i panie pracujące w PFRON! Rodzice czekam na odzew, bo mam szczerą ochotę nie odpuscić tej jawnej niesprawiedliwości.\n« Odpowiedź #62 dnia: Czerwiec 01, 2006, 02:51:37 pm »\nPodaj wiecej szczegółów o tej Akcji PFRON-u "Szkoła", podstawę prawną.\nNie ma szkoły z internatem nie ma dofinansowania do edukacji!\nto jakaś paranoja, a jeśli internat, to pozbawiliby Cię zasiłków, bo nie zajmowałabyś się non-stop dziećmi niep.\nTo tak jak z finansami na integrację!!!!! w klasach integracyjnych.\nOrzeczenie PPP dało zapis, a Oświata nie ma funduszy. Kapną coś na szkołe na wszystkie dzieci-a nie na konkretne dziecko ze wskazaniami PPP.\nMoże "ilonadora" wie więcej, bo ma córeczkę w takiej szkole.\n« Odpowiedź #63 dnia: Czerwiec 01, 2006, 07:32:53 pm »\nTu jest na temat w/w programu.\nzałącznik do uchwały nr 12/2005 Rady Nadzorczej PFRON z dnia 19 lipca 2005 r.\n1) programie – oznacza to program pn. Edukacja - program pomocy w dostępie do nauki dzieci i młodzieży niepełnosprawnych,\n2) PFRON – oznacza to Państwowy Fundusz Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych,\n3) ustawie – oznacza to ustawę z dnia 27 sierpnia 1997 r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych (Dz. U. Nr 123, poz. 776, z późn. zm.),\n4) placówce specjalnej – oznacza to specjalny ośrodek szkolno-wychowawczy oraz ośrodek rewalidacyjno-wychowawczy dla dzieci i młodzieży niepełnosprawnych – utworzone i działające zgodnie z ustawą z dnia 7 września 1991 roku o systemie oświaty (tekst jednolity: Dz. U. z 2004 r. Nr 256, poz. 2572, z późn. zm.), rozporządzeniem Ministra Edukacji Narodowej i Sportu z dnia 18 stycznia 2005 r. w sprawie warunków organizowania kształcenia, wychowania i opieki dla dzieci i młodzieży niepełnosprawnych oraz niedostosowanych społecznie w specjalnych przedszkolach, szkołach i oddziałach oraz ośrodkach (Dz.U. Nr 19, poz. 166) oraz rozporządzeniem Ministra Edukacji Narodowej i Sportu z dnia 7 marca 2005 r. w sprawie rodzajów i szczegółowych zasad działania placówek publicznych, warunków pobytu dzieci i młodzieży w tych placówkach oraz wysokości i zasad odpłatności wnoszonej przez rodziców za pobyt ich dzieci w tych placówkach (Dz.U. Nr 52, poz. 467),\n5) projekcie – oznacza to składany w ramach programu przez organ prowadzący placówkę specjalną, projekt przedsięwzięcia, zawierający następujące elementy:\na) diagnozę sytuacji, z której wynikać będzie konieczność podjęcia działań opisanych w projekcie,\nf) dane dotyczące współfinansowania projektu (źródła, z jakich będą finansowane wydatki kwalifikowane),\ng) wykazanie spełniania zasady dodatkowości,\n6) zasadzie dodatkowości – oznacza to zasadę, zgodnie z którą środki przekazane w ramach programu stanowią uzupełnienie wkładu własnego beneficjenta programu, a wydatki na cele realizowane w ramach programu muszą być utrzymane przez beneficjenta programu na poziomie przynajmniej takim samym, jak w okresie poprzedzającym otrzymanie pomocy,\n7) wystąpieniu – oznacza to wystąpienie jednostki samorządu terytorialnego prowadzącego lub dotującego placówkę specjalną o przyznanie ze środków PFRON pomocy w ramach programu,\nbeneficjencie – oznacza to podmiot, który wnioskuje o dofinansowanie projektu ze środków PFRON w ramach programu, z którym następnie zawierana jest umowa o dofinansowanie projektu oraz który odpowiada za rozliczenie projektu i rozliczenie środków finansowych przyznanych na jego realizację,\n9) ewaluacji programu – oznacza to ocenę jakościową i ilościową realizacji programu (jego faktycznych efektów) w stosunku do wcześniejszych założeń, odnoszącą się do efektów długoterminowych wyrażonych w celu programu. Ewaluacja dokonywana jest z zastosowaniem standaryzowanych wskaźników syntetycznych i analitycznych określonych w procedurze realizacji programu, służących ocenie efektywności i skuteczności programu,\n10) monitorowaniu – oznacza to proces systematycznego zbierania i analizowania ilościowych i jakościowych informacji na temat programu w aspekcie finansowym i rzeczowym. Celem monitorowania jest zapewnienie prawidłowości realizacji i wydajności programu, bieżące wykrywanie potencjalnych nieprawidłowości oraz ich korygowanie.\nII. Podstawa prawna udzielania pomocy przewidzianej w programie:\nart. 47 ust. 1 pkt 4 lit. a) ustawy z dnia 27 sierpnia 1997 r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych (Dz. U. Nr 123, poz. 776 z późn. zm.).\n1. Celem strategicznym programu jest wyrównanie szans dzieci i młodzieży niepełnosprawnych w dostępie do nauki oraz poprawa warunków pobytu dzieci i młodzieży w placówkach zapewniających edukację i całodobową opiekę.\n1) poprawa warunków umożliwiających prowadzenie procesu edukacji dzieci i młodzieży niepełnosprawnych na poziomie porównywalnym ze szkolnictwem ogólnodostępnym,\n2) poprawa infrastruktury socjalno-bytowej w placówkach specjalnych zapewniających całodobową opiekę nad uczniami/wychowankami niepełnosprawnymi.\n3. Środki programu przeznaczane są na dofinansowanie przygotowanych przez organy prowadzące placówki specjalne projektów, w ramach których realizowane będą cele operacyjne programu oraz które przyczynią się do realizacji celu strategicznego programu.\nIV. Beneficjenci pomocy\n1. Beneficjentami pomocy w ramach programu mogą być jednostki samorządu gminnego i powiatowego prowadzące specjalne ośrodki szkolno - wychowawcze oraz ośrodki rewalidacyjno-wychowawcze dla dzieci i młodzieży niepełnosprawnych, zwane dalej „placówkami specjalnymi” albo inne podmioty prowadzące placówki specjalne.spełniające warunki określone w rozdziale VI ust. 3.\n2. Beneficjent jest odpowiedzialny za realizację projektu, rozpisuje przetargi i zawiera kontrakty na realizację projektu, ciążą na nim obowiązki związane z monitorowaniem i cyklicznym sporządzaniem raportów monitoringowych z przebiegu wdrażania projektu.\nV. Zakres pomocy oraz koszty kwalifikujące się do objęcia pomocą:\n1. Obszar A - wyposażenie bazy dydaktycznej i rehabilitacyjnej placówek specjalnych\n1) część kosztów zakupu materiałów i pomocy dydaktycznych niezbędnych w procesie nauczania dzieci niepełnosprawnych i niepełnosprawnej młodzieży,\n2) część kosztów wyposażenia pracowni szkolnych w sprzęt umożliwiający naukę dzieciom i młodzieży stosownie do potrzeb wynikających z rodzaju ich niepełnosprawności (koszty urządzeń wspomagających słyszenie, koszty sprzętu elektronicznego umożliwiającego pracę i naukę osobom niewidomym),\n3) część kosztów wyposażenia i doposażenia sal rehabilitacyjnych .\n2. Obszar B - wyposażenie lub doposażenie infrastruktury socjalno- bytowej placówek specjalnych zapewniających całodobową opiekę dzieciom i młodzieży niepełnosprawnym\nCzęść kosztów wyposażenia pomieszczeń mieszkalnych użytkowanych przez uczniów/wychowanków niepełnosprawnych, pomieszczeń ogólnego przeznaczenia, w tym świetlic, sal telewizyjnych, pokoi cichej nauki, i innych, z wyłączeniem pomieszczeń administracyjno-gospodarczych.\n3. Obszar C - likwidacja barier architektonicznych, urbanistycznych i w komunikowaniu się na terenie placówek specjalnych\nCzęść kosztów przeprowadzenia odpowiedniej adaptacji pomieszczeń polegającej na likwidacji barier architektonicznych, urbanistycznych i w komunikowaniu się na terenie placówek specjalnych oraz koszty zakupu odpowiednich urządzeń i sprzętu stosownie do potrzeb wynikających z niepełnosprawności uczniów i wychowanków.\n4. Obszar D - likwidacja barier transportowych utrudniających lub uniemożliwiających naukę niepełnosprawnym uczniom/ wychowankom\nCzęść kosztów zakupu pojazdów służących do przewozu niepełnosprawnych dzieci i młodzieży niepełnosprawnej (mikrobusów – pojazdów 9-cio osobowych i autobusów).\nVI. Forma oraz warunki dopuszczalności pomocy\n1. Ze środków programu może być udzielana pomoc na pokrycie części kosztów, o których mowa w rozdz. V, odnoszących się wyłącznie do kosztów niepokrytych częścią oświatową subwencji ogólnej przydzielaną jednostkom samorządu terytorialnego na podstawie odrębnych przepisów lub kosztów niepokrytych tzw. kontraktami wojewódzkimi, dotyczącymi dofinansowania inwestycji oświatowych, zawieranymi na podstawie odrębnych przepisów oraz do kosztów niepokrytych w ramach programów współfinansowanych ze środków publicznych, w tym ze środków funduszy strukturalnych .\n2. Ze środków programu może być udzielana pomoc w formie dofinansowania projektów, o których mowa w rozdziale III ust. 3.\n3. Projekty w ramach programu mogą składać organy prowadzące placówki specjalne, z zastrzeżeniem ust. 5, które nie posiadają:\n3) wymagalnych zobowiązań wobec Zakładu Ubezpieczeń Społecznych i Urzędu Skarbowego,\n4. W obszarze C - likwidacja barier architektonicznych, urbanistycznych i w komunikowaniu się na terenie placówek specjalnych - nie mogą być przyjęte do realizacji projekty dotyczące całości lub części budynku, w którym mają być likwidowane bariery:\n2) przebudowywanego lub modernizowanego ze względu na zmianę sposobu jego użytkowania, po dniu 1 stycznia 1995 r., według przepisów zawartych w ustawie z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. Nr 89, poz. 414 z późniejszymi zmianami) oraz wydanych na jej podstawie przepisów wykonawczych.\n5. W przypadku organów, o których mowa w ust.3, nie będących jednostkami organizacyjnymi jednostek samorządu terytorialnego wystąpienia do PFRON o środki finansowe na realizację projektów składane są za pośrednictwem jednostek samorządu terytorialnego.\n6. Wysokość środków PFRON przeznaczonych na realizację każdego projektu dofinansowanego w ramach programu nie może przekroczyć:\n1) w obszarze A – 3000 zł na każdego niepełnosprawnego ucznia/wychowanka placówki specjalnej,\n2) w obszarze B - 90% kosztów kwalifikowanych projektu, jednak nie więcej niż 5000 zł na każdego niepełnosprawnego ucznia/wychowanka placówki specjalnej,\n3) w obszarze C - 90% kosztów kwalifikowanych projektu, jednak nie więcej niż 200 000 zł,\n4) w obszarze D - 90% kosztów kwalifikowanych projektu, jednak nie więcej niż 100 000 zł na zakup mikrobusu i 200 000 zł na zakup autobusu, z zastrzeżeniem ust. 7.\n7. W przypadku ubiegania się o dofinasowanie zakupu pojazdów, o których mowa w ust. 6 pkt 4, wnioskodawca powinien złożyć promesę w zakresie pokrywania kosztów eksploatacji i ubezpieczenia pojazdu.\n8. Projektodawcy zobowiązani są do przestrzegania zasady dodatkowości.\nVII. Wielkość środków przewidzianych na udzielanie pomocy w ramach programu\n2. Wysokość środków finansowych na realizację programu ustalana jest corocznie w planie finansowym PFRON.\nProgram realizowany jest na terenie całego kraju, od daty podjęcia stosownej uchwały przez Radę Nadzorczą PFRON o zatwierdzeniu programu, do dnia 31 grudnia 2008 roku.\nIX. Realizatorzy programu\n1. Zarząd PFRON – w zakresie:\n1) zatwierdzenia procedur realizacji programu,\n2) podejmowania decyzji finansowych w ramach programu,\n3) ustalenia zasad oceny efektywności programu,\n4) dokonywania oceny stanu realizacji programu,\n5) dokonania oceny realizacji programu po jego zakończeniu.\n2. Oddziały PFRON – w zakresie określonym w procedurach realizacji programu.\n3. Biuro PFRON – w zakresie:\n1) zarządzania programem,\n2) monitorowania programu,\n3) dokonywania okresowej i końcowej ewaluacji programu.\nX. Organy udzielające pomocy\n1. Terminy składania projektów, tryb rozpatrywania i realizacji projektów oraz system monitorowania i zasady ewaluacji programu zawarte są w procedurach realizacji programu.\n2. Procedury realizacji programu są integralną częścią programu.\n3. PFRON zapewni ogólnodostępność procedur realizacji programu.\npytanie do nauczycieli - motywacje, praca...\n« Odpowiedź #64 dnia: Czerwiec 20, 2006, 03:53:39 pm »\nPrzeglądam forum i jestem pod olbrzymim wrażeniem tyle tu dobrych rad, informacji... :ok:\nzastanawiam się... jestem nauczycielem, pracuję z dziećmi z upośledzeniem umysłowym... Czuję że to moje powołanie, dobrze sobie radzimy, rozumiemy ale czasem jak patrzę na innych nauczycieli i ich motywacje to ogarnia mnie smutek i żal, może rozgoryczenie, bo kierują się pobudkami, z którymi tak naprawdę nie powinni pracować w takim miejscu z takimi dzieciaczkami\njak widzieliście swoją pracę z dziećmi, a jak zweryfikowało to doświadczenie?\nz jakich powodów podjęliście pracę z dziećmi niepełnosprawnymi intelektualnie? co Wami kierowało, jakie mieliście motywacje...?\nprosze o szczere odpowiedzi... wierze ze osób z powołaniem jest dużo dużo... a tamci stanowią niewielki margines...\n« Odpowiedź #65 dnia: Sierpień 23, 2006, 10:54:47 pm »\nABC ROKU SZKOLNEGO\n• PRZEMOC W SZKOLE ZAKAZANA\nNauczyciel nie może zastraszać ucznia, używać przezwisk czy czytać na głos\nprzy całej klasie przechwyconej na lekcji korespondencji. Takie zachowania są sprzeczne z prawem.\n• KOGO MOŻNA WYRZUCIĆ ZE SZKOŁY\nWyrzucić ze szkoły czy skreślić z listy uczniów można tylko osobę\nnieobjętą obowiązkiem szkolnym, a więc ucznia szkoły ponadgimnazjalnej\n• SKARGA NA ŁAMANIE PRAW\nJeśli nauczyciel naruszy prawa ucznia, będzie np. bezpodstawnie obniżał mu\nstopnie czy wyśmiewał, uczeń może poskarżyć się wychowawcy lub dyrektorowi szkoły. Jeśli to nie pomoże, może zwrócić się do kuratora, a także rzecznika\nDokumenty potrzebne w szkole\n• OPŁATY ZA ŚWIADECTWA\nŚwiadectwa, dyplomy, odpisy świadectw dojrzałości oraz indeksy i legitymacje szkolne nie mogą być wydawane przez szkoły i komisje okręgowe dopiero\npo uiszczeniu im opłat za to, mogą pobierać opłaty jedynie za duplikat świadectwa czy legalizację dokumentu.\n• USPRAWIEDLIWIENIA OD LEKARZA NIEKONIECZNE\nWiele szkół wymaga, aby uczniowie nieobecność w szkole z powodu choroby usprawiedliwiali zwolnieniem wystawionym przez lekarza. Tymczasem tylko\nrodzice powinni decydować o tym, czy ich dzieci powinny iść na zajęcia z powodu złego samopoczucia.\n• ZASTRZEŻENIA DO PRZEPROWADZONYCH SPRAWDZIANÓW\nTylko dwa dni ma uczeń, który zdawał egzamin gimnazjalny, na zgłoszenie\ndo dyrektora okręgowej komisji egzaminacyjnej zastrzeżeń do przeprowadzonego egzaminu.\n• MATEMATYKA NA MATURZE\nWiele wskazuje na to, że za trzy lata maturzyści będą na egzaminie dojrzałości sprawdzać swoją wiedzę z matematyki. Nie będą jednak mogli zrezygnować\nz tego przedmiotu. Ma być on obowiązkowy.\n• POLISA OD ZWICHNIĘCIA\nPolisy szkolnego ubezpieczenia mogą gwarantować wypłatę odszkodowania nie tylko w razie poważnych wypadków dziecka, ale także za stłuczenia czy zwichnięcia.\n/dodatkowe informacje w linkach po prawej straonie/\npisaki do dmuchania\n« Odpowiedź #66 dnia: Wrzesień 01, 2006, 03:01:54 pm »\nW sklepach Biedronki widziałam fajne kolorowe pisaki którymi można normalnie pisać albo wydmuchiwać tusz i kolorować w ten sposób obrazki,dołączone do tego są też szablony,cena niewysoka ok 5zł za 12 szt,pomyślałam że to będzie dobre ćwiczeni dla buzi i zarazem ciekawa zabawa dla Łukaszka,zastanawiam sie jednak czy w czasie dotykania buzią nie będzie lizał jakich trujących substancji chemicznych,może ktoś z was ma i używa podobnych-napiszcie.\n« Odpowiedź #67 dnia: Wrzesień 01, 2006, 05:34:58 pm »\nDosc tanie te pisaki, ciekawe na jak dlugo starczaja. Nie uzywalam. Ja robie tak, ze mala skapuje sobie krople tuszu na papier i dmucha przez slomke w tusz we wszystkich kierunkach a pozniej domalowuje oczy rece, nogi i wychodza nam stworki-potworki\n« Odpowiedź #68 dnia: Wrzesień 01, 2006, 11:53:58 pm »\nOsobiście mam obawy o takie dmuchanie. (zawsze to chemia).\nPisak, to pisak-a dmuchanie to": w baloniki (można dociąć tutkę np. z papieru do faxu), puszczać bańki mydlane, lub przez rurkę do soczków unosić i kłaść kolorowe papierki.\nPosłużę się zdjeciami z dawnych zajęć w domu (także w szkole u logopedy):\nDziecko wdycha powietrze pzrez rurkę i unosi kółeczko papierkowe, potem przenosząc w ustach - wydycha powietrze i kładzie kółeczko.\nWcześniej dmuchałyśmy w instrumenty także w kolorowe papierki zawieszone na nitkach.\nA do tego stymualcja mięśnia okrężnego warg, picie przez rurkę.\n« Odpowiedź #69 dnia: Wrzesień 02, 2006, 09:14:21 pm »\n« Odpowiedź #70 dnia: Wrzesień 03, 2006, 08:52:49 pm »\nStarczaja na krotko sprawdzie czy nie sa wyschniete jak kupujecie\n« Odpowiedź #71 dnia: Wrzesień 24, 2006, 12:49:59 am »\nNa alegro znalazłam( oferta zniknie)\nJa robie tak, ze mala skapuje sobie krople tuszu na papier i dmucha przez slomke w tusz\nMożna zastąpić również zwykłymi farbkami.\n« Odpowiedź #72 dnia: Wrzesień 24, 2006, 02:01:15 pm »\nWidziałam w piątek w Biedronce po 4,99.\n« Odpowiedź #73 dnia: Październik 06, 2006, 08:23:15 am »\nczy ktoś z Was brał udział w zakładaniu Ośrodka Rehabilitacyjno-Edukacyjno-Wychowawczego dla dzieci niepełnosprawnych??? Proszę o wszelkie info, od czego zaczynaliście, jakie były przeszkody itp. Mieszkam na wsi i z grupką rodziców planujemy postarać się o takie miejsce dla naszych dzieci. Wybieramy się do wójta. W naszym powiecie, z tego co wiem, nic takiego nie funkcjonuje. Będę wdzięczna za wszelkie wskazówki!\nMiłegi Dnia! :kw:\n« Odpowiedź #74 dnia: Listopad 03, 2006, 06:35:03 pm »\nMagda była taka dumna,że nie jej trzeba pomagac,ale w koncu to ona ma pomóc :ok:\nA że Madzia to dziecko bardzo pilne i obowiązkowe,po przyjsciu ze szkoły do domu\npopędzała Ole słowami."No Ola bierzemy sie do lekcji,..do roboty"\nI jeszcze jeden przykład.Na lekcję historii Magda miała nauczyc sie opowiadac\nwybrany mit grecki.\nWybrałyśmy historię o Narcyzie,dosłownie w kilku prostych zdaniach Madzia nauczyła się opowiadac.Na lekcji zaczęła mówic i w pewnym momencie zacięła się ,zapomniała.\nNa co pan od historii poprosił Olę zeby podpowiedziała siostrze.\nMadzia dokonczyła opowiadanie,a historyk powiedział do klasy że odwage należy nagrodzic\nNo i klasa nagrodziła Madzię gromkimi brawami.\nWierzcie że był to dla niej wielki dzień.Serce sie radowało patrzac na nia jak opowiadała,co zdarzyło sie tego dnia na lekcji\n« Odpowiedź #75 dnia: Listopad 03, 2006, 07:00:18 pm »\nI czego nie było tam,a co jest tutaj?\nSerca odrobiny i podejścia innego :serce: :ok:\nCieszę się ogromnie mwaguniu :kw: :multi:\nDołącze jeszcze wcześniejsze osiągnięcie Madzi w szkole :ok:\nTak sobie myslę,ile wysiłku wkładają,jak pięknie pracuja,na swoje sukcesy\nmałe i duże.I co tu dużo mówic my też.Ale za to radośc też mamy podwójną\nMagda też ma swoje pierwsze osiagnięcia w nowej szkole,radosc była tak wielka,że postanowiłyśmy sie nią podzielic\nWczoraj też mity "przerabiałam" ja,bo moja nie zauważyła,że jest jeszcze jedna karteczka do poczytania :roll:\nA pytanie na zadanie, akurat było z tej ostatniej :turn-l:\n« Odpowiedź #76 dnia: Listopad 03, 2006, 08:08:41 pm »\nMwaga, uściskaj mooocno od nas Madzię!!!\nBrawo, Madziu. Oby tak dalej. :kw: :ok:\n« Odpowiedź #77 dnia: Listopad 03, 2006, 08:56:01 pm »\n« Odpowiedź #78 dnia: Listopad 03, 2006, 09:38:15 pm »\nJak się czyta o sukcesach dzieciaczków to zaraz nawet szary dzień staje się wpaniały. Gratulacje dla wszystkich :multi: :multi:\nPani jest be..mam doła\n« Odpowiedź #79 dnia: Listopad 03, 2006, 10:52:01 pm »\nA dokladnie trafił mnie dzisiaj przysłowiowy szlag :evil: ....może pamiętacie mojego posta w chwili, gdy przedstawiałam sie na forum...... twierdziłam,że w naszej szkole dbamy o sukcesy, nawet najmniejsze każdego dziecka.\nDzisiaj dzięki jednej Pani mogę to odszczekać..... niektórzy są jednak niereformowalni :madry:\nByłam świadkiem niechcącym fragmentu zajęć rewalidacyjnych( u nas są 3 osoby po oligofrenopedagogice przygotowane do tego)...no i jako,że jestem tez pedagogiem szkolnym i musiałam wejść na moment do jednego n-la prowadzacego takowe(wiem, nie powinnam....... ale siła wyższa), przywitałam się z dzieckiem, zagadałam.........i co się okazało.Uczeń z up. w st lekkim kl. V nie chce pracować na zajęciach, rozmowa itp...........no iiiiiiiiiiii...............powiedział, że na następnej godzinie ma przyrodę, ktorej nie lubi i ma sprawdzian.Poprosiłam o zeszyt..zobaczyłam zakres materialu...i zwątpiłam...Pani, której zatwierdzałam plan pracy z tym dzieckiem.....nomen omen, która w czerwcu zrobiła podyplomowkę z oligo.........ta Pani zostawiła dziecko z materiałem takim jak dla reszty dzieci, kupa abstrakcyjnych pojęć itp. a dziecko ma w chwili obecnej juz dwie jedynki z tego przedmiotu.\nJestem teraz be bo ośmieliłam się zwrócić uwagę "Pani" ale najgorsze,ze do tej pory wierzyłam szkolnym ludziom, plany fajne mieli, dostosowane do diagnozy PPP.....a teraz niestety będę cerber najgorszy bo widzę,że pilnować trzeba nawet poszczególnych lekcji.\nŻle mi z tym prawde mówiąc...no jeszcze będę ta co kala własne gniazdo\n« Odpowiedź #80 dnia: Listopad 04, 2006, 10:34:14 am »\nTo właśnie taka głupia polska mentalność "kalać swoje gniazdo" przecież tu chodzi o rozwój i jakość życia dzieci i tak już skrzywdzonych przez los. Podobnie jest z przemocą w szkole nikt nie chce być donosicielem, bo przecież nie usłyszy, że uratował czyjeś życie jeśli zgłosi taki przypadek.\nBardzo chciałabym takiego pedagoga w szkole do jakiej trafi Michałek, który będzie o niego walczył a nie dbał tylko o swoje układy z koleżankami. Jestem pełna uznania dla Ciebie, że potrafisz stanąć po stronie dziecka nawet jeśli usłyszysz, że "kalasz własne gniazdo". ::sercer\n« Odpowiedź #81 dnia: Listopad 04, 2006, 06:20:26 pm »\nGratuluję ! Brawo i oby tak dalej :multi:\nNa pewno jeszcze wiele wspaniałych chwil i osiągnięć przed Madzią, i przed Olą też ...\n« Odpowiedź #82 dnia: Listopad 04, 2006, 07:20:35 pm »\n« Odpowiedź #83 dnia: Listopad 04, 2006, 10:20:37 pm »\nta Pani zostawiła dziecko z materiałem takim jak dla reszty dzieci, kupa abstrakcyjnych pojęć itp. a dziecko ma w chwili obecnej juz dwie jedynki z tego przedmiotu.\nPrzykre jest to,że pani owa miała zatwierdzony plan pracy z tym dzieckiem i to przez Ciebie Into.\nMoże to jednostkowy przypadek,a może nie?\nWarto jednak tak myślę, porozmawiać z koleżankami na ten temat.\nBrak zrozumienia i podejścia do dziecka,to bolączka wielu rodziców\nA przecież wystarczy tak niewiele......\nChoćby przykład Madzi (mwaga)\nI tak pod słowami BasiaB się podpiszę\nJestem pełna uznania dla Ciebie, że potrafisz stanąć po stronie dziecka nawet jeśli usłyszysz, że "kalasz własne gniazdo". ::sercer\n« Odpowiedź #84 dnia: Listopad 05, 2006, 09:15:11 pm »\nBasiu, gaga dziękuję za Wasze spostrzeżenia i słowa, szerzej napiszę jutro, bo na razie po połozeniu spac osobistej "trójcy nieświętej" muszę przygotować się do jutrzejszego spotkania z rodzicami dyslektyków( i chyba wyslać na te spotkanie męża bo jakoś ciężko mu przetrawić osobistego dyslektyka w domu).\nPoza tym jutro spawdzę pozostałe osiągnięcia dzieciaków i będę wiedziała dokładniej co i jak się dzieje.Miałam to robić na kwartalnym podsumowaniu a tak bedzie wcześniej, choć to w zasadzie powinien już dyrektor.\n« Odpowiedź #85 dnia: Listopad 05, 2006, 09:23:38 pm »\nB r a w o Magdusiu.... :multi: :multi: :multi:\n« Odpowiedź #86 dnia: Listopad 08, 2006, 08:51:13 pm »\nPrzede wszystkim przepraszam Gagę(Gaga? nie wiem czy odmieniasz swoj nick) za małą literę w poprzednim poście.\nSytuacja w tej chwili wygląda tak,że po dokładnym przeanalizowaniu dokumentacji szkolnej dzieci przeze mnie i dyrektora okazało się ,że to jednostkowy przypadek byl.W chwili obecnej Paweł ma z przyrody dwie 4( poprawione te nieszczęsne wcześniejsze oceny) z zakresu materiału przewidzianego na jego mozliwości.Dla nas nauczka,że trzeba co niektórych non stop kontrolować.Paweł na dzień dzisiejszy zadowolony, jutro kolejna przyroda ale stwierdził,ze juz wszystko z lekcji umie.Mam nadzieję, że ten stres wcześniejszy zostanie wymazany z jego pamięci.\nGaga...plan zatwierdzony i plan realizowany to dwie rózne rzeczy, my pracujemy w trybie kwartalnym...to jest masówka , bez klas integracyjnych.....kurczę nie chcę żeby to wyglądało na tłumaczenie się( bo tego co Paweł doświadczył nie da się niczym wytłumaczyć), ale...ja jako ja nie mam kiedy wszystkiego dopatrzeć, jest dużo dzieci z różnymi problemami i sytuacje szkolne też różne.......zawiodł w tym przypadku przepływ informacji.... dziecko ma wychowawcę, który pierwszy powinien zauważyc.\nW każdym bądź razie na chwilę obecną były ponowne spotkania indywidualne z rodzicami dzieci z problemami różnego typu, które wymagają dostosowania wymagań szkolnych. Rada pedagogiczna dotycząca zaistniałej sytuacji i sposobów kontrolowania dostosowania wymagagań( nie tylko na papierze!!!).\nUff mam nadzieję ,że to był pierwszy i ostatni taki przypadek\nA przykład Madzi mwagi to dla mnie wzór postepowania n-la\n« Odpowiedź #87 dnia: Listopad 08, 2006, 10:21:06 pm »\nNie masz za co przepraszać :oops:\nNajważniejsze,że w porę zostało wychwycone niedopatrzenie\ni chłopczyk już sobie zaczyna dobrze radzić.\nI oby więcej takich osób było jak Ty,którzy staną po stronie dziecka :serce:\nA nick.... oj to na wiele sposobów już został "odmieniony"\nprzez drogie koleżanki z forum\n« Odpowiedź #88 dnia: Listopad 22, 2006, 07:40:46 pm »\nDziekujemy Wam serdecznie,za słowa uznania,pochwały.\nOczywiscie nie zawsze jest tak różowo i łatwo.\nKilka dni temu podsłuchałam jak Madzia próbując nauczyc się\nbudowy komórki,zaczęła szeptac do siebie...poddaję sie no chyba się poddam.\nOna prawie cidziennie wchodzi na wysoka górę.ech\n« Odpowiedź #89 dnia: Listopad 24, 2006, 09:22:01 pm »\nSą takie szkoły w Polsce gdzie mówi się rodzicom " od tego jest szkoła aby dziecko uczyła"proszę dziecka nie uczyć bo my jesteśmy od tego.Efekt nauczania łatwy do przewidzenia.Opinia o dziecku ' zna podstawowe litery, liczy z pomocą do 10.Jest męczliwyi wykazuje brak zainteresowania nauką.Kontakt z Por,Psychologiczną w celu zmiany orzeczenia z lekkiego na umiarkowany.- dla dobra dziecka.\nOd września moje dziecko chodzi do nowej szkoły dla dzieci lekko upośledzonych - podobno miał sobie nie dać rady.Efekt taki, nauczycielka chwali za czytanie za zachowanie i chęć do nauki.Duży nacisk kładzie na pisanie i ćwiczenia z grafomotoryki.Bardzo wzruszyła mnie dziewczynka która podeszła do mnie i mówi - proszę pani ale Rafał się dobrze uczy.Była to dla mnie pochwała bacznego obserwatora potwierdzona pózniej przez nauczycielkę dyplomem za czytanie.Nagradzanie dzieci widzę w tej szkole na każdym kroku szkoda,że nie odważyłam się na ten krok dużo dużo wcześniej.\n« Odpowiedź #90 dnia: Listopad 24, 2006, 09:26:22 pm »\nW wielu przypadkach to nauczuciele powinni podlegać testom przydatności do wykonywania zawodu!!!!!!! :2gunfire:\nWłasną niewiedzę, brak kompetencji, podejścia do dziecka- chcą podsumowywać niepełnosprawności dziecka!!!!\nZamiast rewalidować zaburzone funkcje dziecka, poprostu obniżają poziom.\nW edukacji dzieci niepełnosprawnmych nie może być wytyczonego azymutu- a winna obowiązywać zasada: "wszystkie drogi prowadzą do Rzymu".\n« Odpowiedź #91 dnia: Listopad 24, 2006, 09:44:08 pm »\nTo niewiedza, głupota i brak etyki zawodowej.Do tej pory nie mogę myśleć spokojnie na ten temat.Nauczycielka od początku nie wiedziała jak się pracuje z dzieckiem z zD, zawsze go ganiła za zachowanie.Dopiero psycholog i pedagog wytłumaczyły mi zachowanie tak jak nauczycielka tamta mówiła nieposłuszny, nie skupia się (pewno nie było nad czym).Jego zachowanie wpisane jest w wadę.W tej szkole pani wychowawczyni z uśmiechem mówi,że Rafał pakuje się podczas lekcji 2 razy ale jej to nie przeszkadza.Ale już nie siedzi pod ławką podczas lekcji to jest ogromny sukces.Siedzenie na podłodze to nauka z poprzedniej szkoły - klasa na dywanie.Ale takie są szkoły.Nasze dzieci często mają opiekę w szkole tylko tak naprawdę niczego się tam nie uczą i nie powiedzą nam, że szkoła jest do bani. :2gunfire: :2gunfire:\nEdukacja oparta na potrzebach\n« Odpowiedź #92 dnia: Kwiecień 23, 2007, 10:42:09 am »\nCo zrobić, żeby wiedza, jaką nabyły osoby niepełnosprawne intelektualnie, przydała im się w życiu. W polskim systemie oświaty brak dostępu do edukacji ustawicznej dla osób z niepełnosprawnością intelektualną, a zawodowe szkoły specjalne bardzo często nie przygotowują uczniów w takim zakresie umiejętności, który rzeczywiście jest potrzebny na rynku pracy - uważa dr Ewa Wapiennik z Akadamii Pedagogiki Specjalnej w Warszawie. Wzorcem dla Polski mógłby być model brytyjski, gdzie dla każdego niepełnosprawnego dziecka tworzony jest indywidualny program nauczania. Wiecej - Nasz Dziennik poniedziałek 23 kwietnia 2007 - dział Polska - Nr 95 /2808/ www.naszdziennik.pl\n« Odpowiedź #93 dnia: Kwiecień 23, 2007, 10:54:59 am »\nMP przeniosłam do edukacji wątek.\nI umieszczam cały tekst.\nCo zrobić, żeby wiedza, jaką nabyły osoby niepełnosprawne intelektualnie, przydała im się w życiu\nW polskim systemie oświaty brak dostępu do edukacji ustawicznej dla osób z niepełnosprawnością intelektualną, a zawodowe szkoły specjalne bardzo często nie przygotowują uczniów w takim zakresie umiejętności, który rzeczywiście jest potrzebny na rynku pracy - uważa dr Ewa Wapiennik z Akademii Pedagogiki Specjalnej w Warszawie. Wzorcem dla Polski mógłby być model brytyjski, gdzie dla każdego niepełnosprawnego dziecka tworzony jest indywidualny program nauczania.\nNiezbędne dla odnalezienia się osób niepełnosprawnych na rynku pracy jest podtrzymywanie umiejętności, które już zostały poznane - podkreślali uczestnicy XIV konferencji poświęconej efektywności polskiego systemu edukacji osób z niepełnosprawnością intelektualną, zorganizowanej przez Stowarzyszenie Rodzin i Opiekunów Osób z Zespołem Downa "Bardziej Kochani". Problem ten jest jednak o wiele bardziej złożony, ponieważ - jak tłumaczy dr Ewa Wapiennik - w zasadzie nie ma w Polsce rynku pracy dla osób z tym typem niepełnosprawności. - W polskim systemie wygląda to w ten sposób, że bardzo często takie osoby po ukończeniu szkoły po prostu siedzą w domach i zapominają to, czego się tam nauczyły - podkreśla.\nAbsolwenci bardzo szybko tracą raz zdobyte umiejętności, jeżeli mają jakąś przerwę w kształceniu czy w rehabilitacji i nie mogą znaleźć zatrudnienia. Inną przeszkodą w zdobyciu pracy jest to, że po skończeniu specjalnych szkoleń zawodowych osoba nie zawsze zdobywa takie umiejętności, które faktycznie są potrzebne na rynku pracy.\nZdaniem dr Wapiennik, przy tworzeniu programów nauczania dla osób z zespołem Downa można zaczerpnąć z wzorców brytyjskich, gdzie istnieje zaawansowany program "częściowej integracji". Przewiduje on, że niepełnosprawni intelektualnie jedynie część zajęć odbywają w specjalnych ośrodkach, a resztę - w ogólnodostępnych szkołach.\nW ocenie Wapiennik, warto też naśladować pomysł, że dla każdego niepełnosprawnego dziecka przygotowywany jest indywidualny program nauczania, w którego tworzenie angażuje się rodziców. W Wielkiej Brytanii takie programy opracowuje się dla każdego niepełnosprawnego ucznia po ukończeniu przez niego 13. roku życia. W Polsce trudno zorganizować takie warunki, m.in. z powodu braku środków finansowych.\nSystem i życzliwość\nAndrzej Suchcicki, członek stowarzyszenia "Bardziej Kochani", w rozmowie z nami podkreślił, że w naszym kraju rodzice dzieci z niepełnosprawnością intelektualną często nie otrzymują odpowiedniego wsparcia psychologicznego i edukacyjnego\n. - Edukuje się terapeutów, lekarzy i nauczycieli, a rodzice, którzy na co dzień przebywają z dzieckiem mającym zespół Downa, często są niedoinformowani - powiedział Suchcicki.\nZaznaczył, że sam jako ojciec 18-letniej Natalii, która urodziła się z tą chorobą, nie zawsze wie, w jaki sposób najlepiej postępować z dzieckiem. Suchcicki uważa, iż akcje integracyjne na rzecz niepełnosprawnych są dobrymi pomysłami, ale mają charakter doraźny. Jak zaznaczył, życie z taką osobą wymaga pełnej dostępności każdego dnia. Zachęcił też, aby nie bać się kontaktu z niepełnosprawnymi intelektualnie.\n- Ludzie niepełnosprawni na ogół są bardzo ciepłymi i sympatycznymi osobami, które okażą dużą wdzięczność za każdy rodzaj życzliwego zainteresowania - dodał.\nJak założyć prywatną szkołę,przedszkole specjalne.\n« Odpowiedź #94 dnia: Maj 17, 2007, 11:38:29 am »\nCzy ktoś ma doświadczenia z tworzeniem przedszkola specjalnego?\n« Odpowiedź #95 dnia: Maj 28, 2007, 10:20:02 am »\nMoże poniższe informacje troszkę pomogą?\nPrywatne przedszkole >>>\nNależy zacząć od zrobienia dokładnego biznes planu . W przykładowy druk można zaopatrzyć się przez Internet, ściągając go np. ze strony urzędu pracy. Dokładne zbadanie rynku, policzenie kosztów i rozeznanie w okolicy warunkują sukces w tym biznesie. Warto pamiętać, że duże miasto, osiedle stwarza lepsze perspektywy dla tego typu usług. W dobie rozwoju miast i budowy nowych, odseparowanych ochroniarzami i murem od świata budynków mieszkalnych, oczekiwania na różnego rodzaju „punkty usługowe” wzrastają. Jeśli jesteśmy pewni, że jest zapotrzebowanie na taki rodzaj placówki opiekuńczej dla dzieci, zaczynamy działać\nCały artykuł dostępny jest jedynie dla zarejestrowanych użytkowników.\nWłasne przedszkole dla cudzych dzieci >>>>\nPieniądze na bieżącą działalność zapewnione. Część dają rodzice, część gmina. Ale droga do osiągnięcia tego jest długa, trudna i... kosztowna\n> Przedszkole realizuje podstawę programową wychowania przedszkolnego.\n> Osoby prawne i fizyczne mogą zakładać szkoły i placówki niepubliczne po uzyskaniu wpisu do ewidencji prowadzonej przez jednostkę samorządu terytorialnego obowiązaną do prowadzenia odpowiedniego typu publicznych szkół i placówek.\n> Nadzór pedagogiczny nad szkołami i placówkami niepublicznymi sprawują właściwi kuratorzy oświaty.\n> Niepubliczne przedszkola, w tym specjalne, otrzymują dotacje z budżetu gminy.\n> Dotacje dla niepublicznych przedszkoli przysługują na każdego ucznia w wysokości nie niższej niż 75 proc. ustalonych w budżecie danej gminy wydatków bieżących ponoszonych w przedszkolach publicznych w przeliczeniu na jednego ucznia.\nŹródło: ustawa o systemie oświaty z 7 września 1991 r., z późniejszymi zmianami\nPrzepisy mogły się zmienić.Więcej informacji na stronie.\n« Odpowiedź #96 dnia: Sierpień 02, 2007, 11:57:12 pm »\nCzy któraś z mam miała dziecko w szkole z internatem? Jakie były wasze doświadczenia ?Na razie walczę o dojazdy dla córki i nie ustąpię ale znajoma miała syna w takiej szkole i jest zadowolona. U mnie takie rozwiązanie nie wchodzi w rachubę bo:nie dojrzałam do rozstania z dzieckiem ( i chyba nigdy nie dojrzeję),córka nie mówi i jest na wózku więc nikt mi nie powie co się tam dzieje i czy moje dziecko nie jest krzywdzone (mam takie skrzywienie - nie wierzę nikomu z kim zostaje moje dziecko bo i tak mi się nie poskarży)\nAle jak to jest z tym internatem?\nPaństwo zabiera świadczenie pielęgnacyjne jeśli dziecko przebywa w internacie przy szkole specjalnej jeśli ośrodek zapewnia całodobowe utrzymanie. Całodobowe tzn.wyżywienie środki higieny osobistej itp. Tymczasem dyrektorka takiego internatu poinformowała mnie że muszę zapłacić za wyżywienie,dostarczyć odzież i środki higieny osobistej oraz że internat działa tylko w dni nauki szkolnej oraz jeśli dziecko zachoruje to muszę zabrać je do domu. Pozbawia się mnie świadczenia oraz możliwości podjęcia pracy zarobkowej bo co mam zrobić w te dni gdy dziecko nie chodzi do szkoły a wiemy że jest ich dużo? Obiło mi się o uszy że któraś mama dziecka niepełnosprawnego zaskarżyła tę sprawę do sądu i rzekomo wygrała ale nie mogę dojść do żródła.\nTe mamy co chcą oddać dzieci do internatu szkolnego są pokrzywdzone w stosunku do tych rodziców które umieściły dzieci w DPS-ach i tam dzieci faktycznie mogą przebywać 7 dni w tygodniu ,wszystkie święta (przykre to ale prawdziwe).\n« Odpowiedź #97 dnia: Sierpień 03, 2007, 12:59:32 pm »\nJędrek chodzi do takiego Ośrodka Szkolno-Wychowawczego, który tak naprawdę jest szkołą z internatem.\nOśrodek ma dyspozycji dwa busy i dzieci na wózkach są codziennie przywożone i odwożone-może dlatego, że to piętrowy budynek bez windy...\nw każdym razie ja wożę Jędrzeja od dwóch lat i przez ten czas nie zdarzyło sie nic co by mnie zaniepokoiło. Wychowanków (lat 7-25) mają około 50 z tego 5 jest na wózkach, i 4 codziennie dojeżdża, reszta na miejscu.\nPłacę za wyżywienie Jędrka tylko, ale jest tak jak mówisz: to jest "normalna" szkoła więc jak jakaś konferencja, jakiś długi weekend czy chore dziecko to je zabierasz, tak samo ferie i wakacje.\nNie oddałabym Jędrka - choć nie mam zastrzeżeń do szkoły - po prostu w naszym przypadku akurat nie ma takiej opcji.\n« Odpowiedź #98 dnia: Sierpień 03, 2007, 10:46:29 pm »\nMój syn był w szkole średniej, w Konstancinie\nMówiono na to sanatorium\nale była to normalna szkoła z internatem\nnie bylo obowiązku opuszczania placówki na sobotę, albo święta\nbyły dzieci z całej Polski, czasami z odległych miejscowości i rodzice często ze wzglęgów finansowych nie zabierali na sobotę\nwłaścowie to byli juz całkiem samodzielni ludzie, 15 lat i więcej i często sami nie chcieli wracać, woleli zostać w grupie, albo jechali sami, nawet Ci na wózkach\ndo Krakowa, do Tarnowa przewaznie pociągiem\npodziwiałam ich samodzielność\nnie było wtedy świadczenia pielęgnacyjnego więc nie mieli mi czego zabierać,\nja pracowałam, teraz pewnie zabiora Ci swiadczenie gdy zdecydujesz się na internat\npłaciłam za posiłki, i na komitet rodzicielski w szkole\nco do wolnych dni dla rodziców?? osoby pracujące których dzieci chodzą do szkół\nteż w sobotę i niedzielę muszą swoim dzieciom zapewnić opiekę w domu\nchyba musisz szukać pracy tylko w tygodniu,\nani na dziecko w DPS ani na takie umieszczone w szkole z internatem matka nie dostanie świadczenia pielęgnacyjnego\nbo nie opiekuje się wtedy dzieckiem\nna początku byłam przerazona, i my woziliśmy, przywoziliśmy\nale przychodzi taki moment w życiu dorastajacych dzieci ,że nawet najlepsza kochajacą rodzina nie zastapi przyjaciół, znajomych,\nczasami rodzicom trudno to zrozumieć, chyba nasze dzieci szybciej dorastają\ni usamodzielniają się jezeli nie rozpościeramy nad nimi w nieskonczonośc parasola ochronnego, nam sie wydaje ze sobie nie poradzą,a to chyba my bardziej się boimy\nprzecież kiedyś nas zabraknie\nmoże warto dać im teraz szansę na pierwsze próby samodzielności\n« Odpowiedź #99 dnia: Sierpień 05, 2007, 10:57:11 pm »\noczywiście Ulko, jak Jędrek będzie miał tam naście lat i da znać że jest gotowy czy ja będę wiedziała, że "nie zginie" to pewnie! ale teraz póki ma 9 lat i nie jest samodzielny to na pewno nie dam go do internetu. Poza tym nie jest też gotowy, bo codziennie rano jak się z nim żegnam to mówi: "obiad i do domu" więc ja zawsze gnam żeby długo po tym obiedzie nie czekał


Atelier Harmonii Zdrowia – Rafał Kulik, Częstochowa\nATELIER HARMONII ZDROWIA\nNaszą pasją jest zdrowie, czyli równowaga; ciało, umysł i duch. Misją dzielenie się zdobytą wiedzą i doświadczeniem. Znajdziecie Państwo u nas rzeczowe porady w zakresie; diety, zdrowego stylu życia, oraz jak skutecznie oczyścić organizm z pasożytów, grzybów, patogenów, organizmów chorobotwórczych.\nPodpowiemy jak oczyścić się z toksyn, wzmocnić organizm, podnieść odporność, zregenerować organizm. Twoja satysfakcja jest dla nas ważna.\nNasz zespół patrzy na człowieka całościowo, holistycznie, bierze pod uwagę wiele czynników, które zaburzyły zdrowie. Oferujemy zabiegi z zakresu medycyny potwierdzonej naukowo, niekonwencjonalnej, naturopatii.\nNasz cel to uzupełnienie terapii zalecanych przez lekarzy różnych specjalności. NatuRalf promuje skuteczne terapie tam, gdzie medycyna konwencjonalna pokazała już wszystko i dalej nie ma postępu.\nUwaga: Zabiegi z dojazdem do klienta.\nTo bardzo skuteczna naturalna stara metoda leczenia Indian Hopi. W zabiegu wykorzystujemy jedyne w swoim...\nMEZATOR QUANTUM to efekt spotkania medycyny, bioinformatyki i inżynierii elektronicznej, a jego bazę stanowi...\nW naszej ofercie znajdziecie Państwo duży wybór, wiodących producentów, suplementów diety, Duolife czy Sativalife.\nNajbardziej popularne produkty z naszego sklepu. Zapraszamy do zapoznania się ze wszystkimi produktami.\nKilka opinie naszych klientów. Prosimy również o zapoznanie się z pełnymi historiami ludzi którzy odzyskali zdrowie. Zapraszamy do zakładki: nasze historie\nKorzystam z wielu produktów które Pan Rafał posiada w sprzedaży - pierwsza klasa! Ogromna wiedza + odpowiednie dobranie suplementów pozwoliły na zakończenie 20 letniego problemu zdrowotnego. Dziękuję i pozdrawiam!\nZbyszek z Częstochowy\nAdam z Kłobucka\nSkontaktować z nami możesz na wiele sposobów, telefonicznie, poprzez formularz kontaktowy lub zapraszamy do odwiedzin osobiście w siedzibie firmy w Częstochowie na ul. Kiedrzyńska 9\nOd poniedziałku do piątku nasz gabinet czynny jest w godzinach od 9 do 16\nbiuro@naturalf.pl - może preferujesz kontakt przez email?\n505 094 675\nZapraszamy Państwa do kontaktu telefonicznego aby uzyskać więcej informacji.\nMożna również znaleźć nas na Facebook lub innych mediach społecznościowych


##### Oceniono x filmów – Rozczarowanie - X-Men: Mroczna Phoenix (2019) - Forum.\nO technologii Screen X mówiono od 2012 roku, kiedy na ten nowatorski. Ekranizacja powieści Johna. Ten film nie ma jeszcze zarysu fabuły, dlatego prezentujemy opis. Top 100 osób kina – Ranking aktorzy – Filmweb.\nXx (2002) - Xander Cage, znany wyczynowiec - miłośnik sportów ekstremalnych oceniono x filmów tatuaży - zostaje zwerbowany przez amerykański rząd i jako tajny agent. Nocny kowboj (pierwszy w historii film z kategorią X, który otrzymał. Zespół Oceniono x filmów „X” pod kierownictwem Andrzeja Wajdy, przyczyniło się do.\nNajwyższy czas się wybrać żeby ocenić samemu. Anihilacja (2018) - Lena (Natalie Portman), biolożka i była żołnierka, próbuje rozwikłać tajemnicę zaginięcia swojego męża w Strefie X. Dzisiaj rozpoczyna się 44. Festiwal Polskich Filmów Fabularnych w Gdyni. Negatywnie ocenoono przez krytyków. GPS NIe, Czujniki Oceniono x filmów || Cena i 11 opinii w Media Expert.\nJak na razie w serwisie oeniono się tylko recenzje filmów (ok. Rozwód lady X (1938) - Urocza panna Leslie Steele musi seks analny w małżeństwie się w hotelu z powodu niekorzystnej pogody.\nBaza filmu polskiego. Od połowy lat 90. CptAmerica_fw 22:18 ocenił(a) ten filmmów na: 4. Forum porno gej szarpanie Odmieńcy (2018) - Ameryka w niedalekiej przyszłości.\nForum filmu X-Men: Mroczna Phoenix (2019) - Jean Grey, jedna z pierwszych członkiń. Znajdują się tu nowości z szeroko pojętej sfery rozrywki, a więc filmy, muzyka. FILMY. Więcej z tej oceniono x filmów. Kino TV Blu-ray DVD 4K Blu-ray [x]. Dwugodzinny dokument przedstawia problem.\nProjekt X. ocenił(a) ten film na: 5. Avengers czy X-men to przy tym fabularne dno. Projekt X (1987) - Jimmy Garrett pomaga wojsku zdobywać szympansy, do swoich eksperymentów. Myślę, że aby zrozumieć zakończenie filmu należy odpowiedzieć na pytanie, dlaczego powielona.\nReasumując - to najgorsza część X-menów jak do tej pory, jedyna, na której się zdrzemnęłam. Film zdecydowanie nie zasługuje na średnią 5,8. Xawery Żuławski zrobił film oparty na scenariuszu ojca. Tor i X. Stąd wybór pozornie neutralnego tematu „młodzieżowego”.\nPolega on na odtwarzaniu filmu nie tylko na ekranie głównym, ale i na. Film X-Men: Mroczna Phoenix premierę miał kilka dni temu. Co prawda w trylogii „X-men” był jednym z motorów napędowych fabuły i. Jednakże wkrótce okazuje się czym na prawdę jest.\nFilm Patryka Vegi oceniła między innymi dziennikarka Karolina-Korwin-Piotrowska. Ten film to była dla mnie wielka sprawa, wielka i ważna rola - podkreślił aktor Michael Fassbender w rozmowie z dziennikarką Dzień Dobry TVN Anną W. Ten film jest dla mnie zbędny, cały motyw z Phoenix już był w poprzednich x-menach. Nikt z Kościoła nie zgłosił chęci kontaktu (.) z żadną z ofiar, które opowiedziały w filmie swoją historię. X (2011) - Nastolatka Shya Ryan (Hanna Mangan Lawrence) ucieka z domu i postanawia.\noceniono x filmów7\nPrzejdź do sekcji Filmy - X-Men 2. Mamy wstrząsające nagrania i opowieści. Dozwolone są także filmy ocenione na dwie lub trzy gwiazdki: w głównych. Obywatel X (1995) - Film oparty na autentycznej historii seryjnego mordercy, który przez wiele lat działalności uśmiercił w Związku Radzieckim ponad 50 osób. WypowiedX A. Michnika wykorzystana w filmie fabularnym W Solidarno9ci.\nMr. X (2015) - informacje o filmie w bazie Oceny, recenzje, obsada, dyskusje wiadomości, zwiastuny, ciekawostki oraz galeria. Fabuła. Ten film oceniło już 5 osób. Badanie czasu przerwania filmu łzowego pozwala ocenić grubość i jakość warstwy lipidowej filmu łzowego, odpowiedzialnej za utrzymywanie jego napięcia. Partię X. ElektoratTymiskiego # oceniony jako heterogenicznaipodatna na.\nPure Player X kluby nocne orgii DVD to najlepszy odtwarzacz do odtwarzania Twojej kolekcji filmów, wideo i DVD. X-Men: Dark Phoenix wchodzi dziś do polskich kin. F/X (1986) - Rollie Tyler (Bryan Brown) jest specjalistą oceniono x filmów efektów specjalnych.\nPrzesłuchanie – polski film polityczny z 1982 roku w reżyserii i według. Wszystko o filmie X-Men: Pierwsza klasa w reżyserii Matthewa Vaughna. Barbara Mruklik oceniła, że reżyser „przemawia za oxeniono kontrastu.