POLSKIE UZDROWISKA PRZEMYSŁ OBRONNY. Cena 4.20 zł (w tym 8% VAT) Nr 5 (77) Wrzesień/Październik 2015 NR INDEKSU - PDF\nPOLSKIE UZDROWISKA PRZEMYSŁ OBRONNY. Cena 4.20 zł (w tym 8% VAT) Nr 5 (77) Wrzesień/Październik 2015 NR INDEKSU\nDownload "POLSKIE UZDROWISKA PRZEMYSŁ OBRONNY. Cena 4.20 zł (w tym 8% VAT) Nr 5 (77) Wrzesień/Październik 2015 NR INDEKSU 344583"\n1 POLSKIE UZDROWISKA Cena 4.20 zł (w tym 8% VAT) Nr 5 (77) Wrzesień/Październik 2015 PRZEMYSŁ OBRONNY NR INDEKSU\n3 Spis treści FAKTY, LUDZIE, OPINIE 4 GRANITOWE TULIPANY 8 BUSINESS EXCELLENCE 10 ZNAKI OSTRZEGAWCZE 14 FELIETON 15 DIAGNOZY PROGNOZY 16 ECHA POLSKIE 18 FORUM PRZEDSIĘBIORCÓW 20 PRAWO 22 GOSPODARKA 24 Rewolucja w energetyce Podmioty sektora elektroenergetycznego w Polsce ulegały dynamicznym zmianom w ostatnich dekadach głównie za sprawą podejmowanych z różną skutecznością działań proefektywnościowych ze strony właściciela, czyli Skarbu Państwa, oraz konieczności dostosowania do prawnych regulacji unijnych. Dodając do tego takie zdarzenia, jak wprowadzenie spółek energetycznych na Giełdę Papierów Wartościowych i program prywatyzacji wybranych podmiotów, można powiedzieć, że w polskim sektorze energetycznym doszło do rewolucji organizacyjnej LIDERZY BIZNESU 38 POLSKIE UZDROWISKA 48 Polskie uzdrowiska mają ogromny potencjał Dla dalszego rozwoju polscy przedsiębiorcy uzdrowiskowi potrzebują stabilności finansowania lecznictwa uzdrowiskowego w systemie ubezpieczenia zdrowotnego, adekwatnie do pozostałych dziedzin medycyny, i ujednoliconego prawa, które umożliwi realną konkurencję z podmiotami branży uzdrowiskowej w UE mówi Jerzy Szymańczyk, prezes zarządu Stowarzyszenia Unia Uzdrowisk Polskich LIDER BEZPIECZEŃSTWA PAŃSTWA 74 PRZEMYSŁ OBRONNY 78 Konieczna jest koordynacja działań Pełna integracja działalności najważniejszych w kraju podmiotów przemysłu obronnego może wpłynąć na wyeliminowanie zagrożenia wynikającego z konkurencji polsko-polskiej, braku koordynacji działań spółek zbrojeniowych w obszarach produkcji oraz prac badawczo-rozwojowych mówi wicepremier, minister gospodarki Janusz Piechociński Ambitny plan modernizacji W reakcji na wydarzenia na świecie i mając na uwadze pogorszenie sytuacji bezpieczeństwa w naszej części Europy, w 2014 roku dokonaliśmy doraźnej analizy Planu Modernizacji Technicznej, w wyniku której potwierdziliśmy słuszność przyjętych kierunków modernizacji mówi Czesław Mroczek, sekretarza stanu w Ministerstwie Obrony Narodowej MOTORYZACJA 120 NOWE TECHNOLOGIE 124 TARGI 126 codzienna porcja nowych informacji Warszawa ul. Korfantego 75 tel , , fax Redaguje kolegium Mariusz Piotr Gryżewski (redaktor naczelny) Dorota Babkiewicz (sekretarz redakcji) Jerzy Bojanowicz, Piotr Danilczuk, Cezary Głogowski, Elżbieta Łagowska, Piotr Nowacki, Tomasz Rekowski, Agnieszka Rowicka, Czesław Rychlewski, Igor Stokłosa, Magdalena Szczygielska, Michał Tabaka, Andrzej Uznański, Zbigniew Wawrzkowicz Adiustacja i korekta Dorota Babkiewicz, Magdalena Szczygielska Dział marketingu i reklamy Warszawa ul. Korfantego 75 tel , , , fax Projekt i skład MaxMedia (Daniel Kuciński) Dystrybucja w Polsce EMPIK; INMEDIO Sp. z o.o.; RUCH SA Prenumerata KIOSK24.PL; KOLPORTER SA; RUCH SA: Zamówienia na prenumeratę w wersji papierowej i na e-wydania można składać na stronie Ewentualne pytania prosimy kierować na adres lub kontaktując się z Infolinią pod numerem: Druk: MaxMedia Wydawca MaxMedia Warszawa, ul. Estrady 67 NIP Numer oddano do druku: r. Redakcja nie ponosi odpowiedzialności za treść reklam oraz materiałów promocyjnych. Publikowane zdjęcia i materiały są własnością redakcji oraz prezentowanych firm i instytucji. Przedruk tylko za zgodą wydawcy. Redakcja zastrzega sobie prawo do skrótów. PATRONAT MEDIALNY Fakty 3\n4 FAKTY, LUDZIE, OPINIE Pierwsze Forum Inspiracji CSR 15 października 2015 roku w Centrum Konferencyjno-Eventowym Concordia Design spotkają się managerowie CSR oraz osoby blisko związane z tematyką społecznej odpowiedzialności i zrównoważonego rozwoju w Wielkopolsce Forum będzie okazją do integracji lokalnego środowiska biznesu wokół koncepcji CSR. Wydarzenie dotyczyć będzie takich zagadnień, jak: CSR jako wspólnota wartości, trendy w Europie i na świecie oraz sesje networkingowe. W trakcie Forum zaprezentowane zostaną inauguracyjne wyniki analizy CSR w mediach w Wielkopolsce, przygotowanej przez Press-Service Monitoring Mediów, oraz analizy CSR w Wielkopolsce podkreśla Łukasz Smolarek, dyrektor Forum Inspiracji CSR. Pierwsze Forum Inspiracji CSR to wyjątkowa inicjatywa, która skupiać się będzie wokół idei networkingu. Wydarzenie stanowi odpowiedź na oczekiwania osób blisko związanych z CSR w Wielkopolsce, odnośnie do powstania lokalnego miejsca wspólnych spotkań i wymiany poglądów dodaje Łukasz Smolarek. Patronat medialny nad Forum objęły portale: odpowiedzialnybiznes.pl, csr.pl, kwartalnik AS Biznesu, miesięcznik branżowy Personel i Zarządzanie oraz Radio Merkury Poznań. Szczegółowy program i dodatkowe informacje są dostępne na stronie I Forum Inspiracji CSR Networking is Working : Ostatnia szansa na zdobycie certyfikatu Trwa XVIII edycja Programu Przedsiębiorstwo Fair Play. Właśnie ruszyły obrady komisji regionalnych, które jako pierwsze ocenią uczestników Produkcja samochodów ratuje rynek maszynowy Atradius, jeden z wiodących ubezpieczycieli należności na świecie, opublikował Market Monitor, w którym przedstawia analizę oraz prognozy dla rynku maszynowego wybranych krajów Program skierowany jest do wszystkich firm, które w swojej działalności kierują się zasadami etyki i społecznej odpowiedzialności biznesu. Certyfikat Przedsiębiorstwo Fair Play to wzmocnienie wizerunku firmy jako rzetelnego kontrahenta i wsparcie w budowaniu przewagi konkurencyjnej. Zainteresowane firmy muszą się spieszyć z formalnościami. Wśród już potwierdzonych ponad 350 uczestników edycji 2015 najwięcej jest firm z Wielkopolski, najmniej z Zachodniopomorskiego. Właśnie ruszyła weryfikacja zgłoszeń uczestników, która będzie mieć dwa etapy. Jako pierwsze kandydatów oceniają komisje regionalne, które przygotowują rekomendacje dla komisji ogólnopolskiej, decydującej o dopuszczeniu do II etapu Programu. Na podstawie wyników audytów prowadzonych w II etapie komisja ogólnopolska rekomenduje firmy do certyfikatów i nagród. Ostateczne decyzje o ich przyznaniu lub nie podejmie jesienią kapituła programu, w skład której wchodzą przedstawiciele instytucji otoczenia biznesu, Krajowej Izby Gospodarczej i władz wojewódzkich. Tegoroczna edycja zapowiada się wyjątkowo. Program Przedsiębiorstwo Fair Play w tym roku obchodzi 18. urodziny, a jego organizatorzy szykują okolicznościowe niespodzianki na Wielką Galę Finałową, która odbędzie się 27 listopada w Warszawie. Zdaniem analityków firmy Atradius rynek produkcji maszyn generalnie znajduje się w dobrej kondycji. Wpływ na to mają dobre perspektywy wzrostu gospodarczego i odbicie w branży motoryzacyjnej w strefie euro. Szczególnie korzystają na tym producenci aut w Niemczech, Francji, Włoszech, Czechach i na Węgrzech. Dla odmiany, po wielu latach istotnych inwestycji w produkcję maszyn, z problemami borykają się duże kraje rozwijające się, takie jak Brazylia czy Chiny. Nie stanowi to wielkiego zaskoczenia z uwagi na widoczne od 2014 roku spowolnienie w Państwie Środka i balansującą na skraju recesji brazylijską gospodarkę. W efekcie produkcja maszyn na tych rynkach zwolni, ze względu na kondycję odbiorców tych produktów. Kondycja tego sektora w Polsce jest niejednoznaczna, co wynika z różnej sytuacji branż, w których działają odbiorcy produktów. Z jednej strony wyśmienicie radzi sobie segment produkcji aut, który wzrósł w lipcu o niemal 14 proc. r/r, a z drugiej strony trudna sytuacja polskich kopalń węgla sprawia, że producenci maszyn górniczych są zmuszeni do szukania nabywców za granicą. Niemniej perspektywy dla tej branży w Polsce są pozytywne, co w dużej mierze jest efektem kolejnego strumienia środków europejskich. Firma Atradius w bieżącym Market Monitorze przyjrzała się najważniejszym światowym rynkom produkcji maszyn oraz krótko opisała ich prognozę na najbliższy okres. Ten oraz poprzednie raporty dotyczące innych branż sektora przemysłu dostępne są na stronie internetowej 4 Fakty\n5 FAKTY, LUDZIE, OPINIE Cztery dni u Kaltenbacha Producent urządzeń o najwyższym poziomie technologicznym adresowanych do szeroko rozumianej branży producentów konstrukcji stalowych, niemiecka firma Kaltenbach, organizuje co dwa lata imprezę wystawienniczą International Partners-in-Steel (IPS). Tegoroczna, dziesiąta z rzędu, tradycyjnie zlokalizowana została w głównej siedzibie firmy w Lörrach, mieście położonym w silnie uprzemysłowionej Badenii-Wirtembergii, na styku Niemiec, Szwajcarii i Francji Na 34 stoiskach zaprezentowali się współpracujący ze sobą producenci maszyn i urządzeń do obróbki stali i innych metali oraz wyrobów z nich. Byli także oferenci maszyn używanych jak nowych i oprogramowania oraz firmy doradcze. Sam Kaltenbach w trzech boksach pokazał działania serwisu technicznego, centrum technologicznego i dokonania na tym polu. Można było obejrzeć 14 maszyn firmy usytuowanych osobno i w konfiguracjach. Inaugurację czterodniowego przedsięwzięcia (9 12 czerwca) stanowiła uroczysta prezentacja najnowszego dziecka Kaltenbacha wysoko wydajnego centrum obróbczego. IPS 2015 to także 3 tys. mkw. powierzchni wystawienniczej, 1326 gości z ponad 40 krajów, liczne wykłady (np. dotyczące mechanicznego cięcia plazmowego w obszarze 3D, doboru narzędzi stosowanych w produkcji konstrukcji stalowych, służącego jej oprogramowania w CAD/CAM), prezentacje i pokazy. Kilkaset maszyn wyprodukowanych przez firmy z Grupy Kaltenbach pracuje w ponad 70 przedsiębiorstwach zlokalizowanych w Polsce, nie tylko u producentów wszelkiego rodzaju konstrukcji stalowych, ale także maszyn, środków transportu zbiorowego i indywidualnego, tudzież hutach i firmach handlujących stalą. IPS 2015 odwiedziło liczne grono przedstawicieli wielu z nich. AU 20 lat z sukcesami Właściciel Wydawnictwa MaxMedia Mariusz Gryżewski i prezes Polisa-Życie Towarzystwo Ubezpieczeń SA Vienna Insurance Group Wiesław Szermach Polisa-Życie Towarzystwo Ubezpieczeń SA Vienna Insurance Group od 20 lat buduje portfele ubezpieczeniowe, kierując się mottem: Z myślą o nowych perspektywach życia. W roku jubileuszu odbiera kolejne wyróżnienie za profesjonalizm usług i tym samym udowadnia, że zasłużenie cieszy się renomą Podczas uroczystości zorganizowanej z okazji jubileuszu 20-lecia prezes zarządu spółki Wiesław Szermach odebrał kolejne wyróżnienie w uznaniu dla dotychczasowych osiągnięć i profesjonalnej oferty ubezpieczeń. Tym razem Polisa-Życie została uhonorowana Złotym Medalem magazynu Rynek inwestycji. To kolejna nagroda dla firmy obok takich wyróżnień, jak Order Finansowy, statuetka Produkt VIP-a, przyznana przez Magazyn VIP dla Otwartego Ubezpieczenia na Życie VIP, oraz Firma Dobrze Zarządzana, przyznana przez Magazyn Gospodarczy Fakty, a także Certyfikat Znak Jakości KidZone 2013, tytuły: Super Wiktorii w kategorii Lider Branży Ubezpieczeń, Najlepszego Partnera w Biznesie w kategorii Wsparcie Przedsiębiorców i po raz drugi otrzymany w ubiegłym roku tytuł Najlepszej firmy ubezpieczeń życiowych spółki VIG Polska. Ponadto firma była nominowana w konkursie Teraz Polska Fundacji Polskiego Godła Promocyjnego w kategorii Usługi Finansowe za Grupowe Ubezpieczenie na Życie z Opcją Funduszy Super Gwarancja. Sam prezes Polisy-Życie SA został wyróżniony przez Home&Market tytułem Menadżera Roku 2014, a także uhonorowany przez PIU odznaką Zasłużony dla Ubezpieczeń. Od 20 lat budujemy nowe portfele ubezpieczeniowe, dbając o jakość i konkurencyjność tworzonych produktów, z których będą zadowoleni nasi klienci mówił prezes Szermach podczas uroczystości jubileuszowej. W swoim wystąpieniu podziękował wszystkim pracownikom za zaangażowanie i wkład pracy, podkreślając, że to ich wysiłek przełożył się na sukces firmy i doprowadził do tego, że razem mogą świętować jubileusz. Fakty 5\n6 FAKTY, LUDZIE, OPINIE Strategiczne konsorcjum dla polskich Sił Zbrojnych W obecnej sytuacji geopolitycznej dla bezpieczeństwa Polski ważne jest zapewnienie Siłom Zbrojnym rozwiązania, które istotnie zwiększy ich zdolności bojowe oraz wpłynie na rozwój krajowego przemysłu obronnego. Asseco Poland, Teldat, Siltec, Enigma, CMGI oraz Wojskowa Akademia Techniczna zawiązały konsorcjum, które oferować będzie zaawansowany technologicznie System Zarządzania Walką (BMS Battlefield Management System) Narodowe Konsorcjum BMS powstało w odpowiedzi na rozpoczęty przez Ministerstwo Obrony Narodowej proces modernizacji i informatyzacji polskiego wojska. Armie na całym świecie inwestują w systemy tej klasy, dlatego Konsorcjum BMS ma także szansę na zagraniczną ekspansję. W skład Konsorcjum BMS wchodzą tylko krajowe firmy oraz polska uczelnia wojskowa WAT. Startują one w przetargu na dostawę systemu BMS dla polskich Sił Zbrojnych. Rozwiązanie to, w dobie cyfryzacji wojny, jest jednym z kluczowych wojskowych systemów teleinformatycznych, służącym do zarządzania walką na szczeblu taktycznym. Wspiera proces dowodzenia i łączności pomiędzy sztabem a załogami wszelkiego rodzaju pojazdów bojowych, w tym transporterów Rosomak. Informacje z pola walki są w czasie rzeczywistym przekazywane do dowództwa, które może na bieżąco korygować podjętą taktykę walki. Rozwiązanie może pracować samodzielnie, jak również stanowić podstawę do budowy kolejnych systemów. Powołanie narodowego Konsorcjum BMS w składzie: Asseco, Teldat, Siltec, WAT, Enigma, CMGI stwarza olbrzymie szanse na wyposażenie polskiej armii w system teleinformatycznego wspomagania dowódców i żołnierzy na polu walki, który istotnie zwiększy ich zdolności do dowodzenia, rażenia i przetrwania na polu walki powiedział prof. Andrzej Najgebauer, kierownik Zespołu Badawczego Modelowania, Symulacji i Informatycznego Wspomagania Decyzji w Sytuacjach Konfliktowych i Kryzysowych w Wojskowej Akademii Technicznej. Narodowe Konsorcjum BMS łączy osiągnięcia polskich firm oraz kapitał wiedzy Wojskowej Akademii Technicznej. Konsorcjum posiada ogromne doświadczenie, m.in. w zakresie systemów BMS, łączności, bezpieczeństwa oraz ochrony informacji, jak również integracji, wieloletniego utrzymania i rozwoju rozwiązań teleinformatycznych. Na czele konsorcjum stanęło Asseco Poland. Konferencja Bezpieczeństwa Narodowego Krajowe Stowarzyszenie Wspierania Bezpieczeństwa Narodowego i Krajowe Stowarzyszenie Ochrony Informacji Niejawnych zapraszają na V Konferencję Bezpieczeństwa Narodowego, która odbędzie się w dniach września 2015 roku w Hotelu Zamek w Gniewie. Gościem honorowym będzie Lech Wałęsa, a gościem specjalnym Janusz Piechociński Konferencja skierowana jest do prezesów zarządów, kadry kierowniczej i zarządzającej przedsiębiorstw podlegających obowiązkowej ochronie, szczególnie ważnych dla bezpieczeństwa i obronności państwa oraz jego obywateli, o dużym znaczeniu gospodarczo-obronnym, a także do innych podmiotów organizacyjnych będących na wykazie wojewody. Zaproszenie kierowane jest również do pełnomocników ds. ochrony informacji niejawnych i pełnomocników ds. ochrony infrastruktury krytycznej, dyrektorów pionów bezpieczeństwa, kierowników ochrony fizycznej i technicznej, dyrektorów i naczelników działów spraw obronnych i zarządzania kryzysowego, szefów działów IT, innych osób odpowiedzialnych za zapobieganie sytuacjom kryzysowym, reagowanie w przypadku ich wystąpienia i koordynowanie działań związanych z usuwaniem powstałych skutków oraz odtwarzanie zasobów infrastruktury krytycznej. Do udziału w konferencji organizatorzy zapraszają wybitnych naukowców, praktyków i ekspertów z omawianej tematyki, przedstawicieli państwowych urzędów centralnych, w tym Komendy Głównej Policji, Biura Bezpieczeństwa Narodowego, Narodowego Centrum Badań i Rozwoju, Ministerstwa Obrony Narodowej oraz Rządowego Centrum Bezpieczeństwa. Podczas uroczystej gali zostaną przyznane tytuły Lider Bezpieczeństwa Narodowego wraz z buławą hetmańską dla instytucji i przedsiębiorców, które mają szczególne zasługi na rzecz bezpieczeństwa narodowego i gospodarczego kraju. 6 Fakty\n7 FAKTY, LUDZIE, OPINIE Karol Szymanowski ojciec muzyki naszych czasów! Zakończył się Międzynarodowy Festiwal Muzyczny Sacrum Non Profanum, zaliczany do najważniejszych letnich wydarzeń artystycznych w Polsce. To między innymi dzięki atrakcyjnemu repertuarowi, udziałowi wybitnych polskich i zagranicznych artystów oraz współpracy z Europejskim Centrum Muzyki Krzysztofa Pendereckiego Program każdej edycji Sacrum Non Profanum, nad którym czuwa dyrektor artystyczny prof. Bohdan Boguszewski, jest starannie przemyślany i dopracowany, by na długo pozostawał w pamięci melomanów oraz wykonawców, a jego artystyczne osiągnięcia przekraczały granice Polski. Tegoroczną, jedenastą festiwalową odsłonę, realizowaną od 4 do 15 sierpnia 2015 roku, poświęcono przede wszystkim muzyce Karola Szymanowskiego. Słynne kompozycje twórcy Harnasiów wykonane zostały m.in. w szczecińskiej filharmonii, bazylice archikatedralnej i w Zamku Książąt Pomorskich, a także w trzęsackim kościele Miłosierdzia Bożego oraz w muszlach koncertowych Świnoujścia i Heringsdorfu. Prawie sto utworów różnych epok interpretowało ponad 300 wybitnych muzyków z Polski, Wielkiej Brytanii, Korei, Stanów Zjednoczonych i Ukrainy. Wystąpiły m.in. znane duety, kwartety, trzy chóry, ponad 80-osobowa orkiestra, a także blisko czterdziestu solistów instrumentalistów i wokalistów. Festiwalowi towarzyszyły także wystawy fotografii i grafiki oraz spotkania z ciekawymi twórcami, np. pisarką Barbarą Wachowicz. (dhj) Koncert inauguracyjny: Chór im. prof. Jana Szyrockiego, Orkiestra Academia, Leszek Skrla, baryton, Bohdan Boguszewski, dyrygent Beatus Vir H. M. Górecki III edycja IT Future Expo 2015 Największa impreza targowa B2B branży informatycznej w Polsce w tym roku ponownie odbędzie się 26 listopada na Stadionie Wrocław Podczas największych targów informatycznych w Polsce będzie można zapoznać się z najnowszymi technologiami, trendami oraz innowacjami informatycznymi na rynku, jak również zaczerpnąć informacji i opinii o produktach prezentowanych przez ponad 100 firm. IT Future Expo gromadzi przedstawicieli i wystawców z szeroko pojętej branży informatyczno-technologicznej, dzięki czemu na targach można spotkać kontrahentów nie tylko z kraju, lecz także zza granicy. Impreza ma charakter branżowy i kierowana jest do reprezentantów wszystkich firm i instytucji. Targom IT Future Expo towarzyszyć będą równolegle: IT FUTURE CONGRESS konferencja mająca na celu umożliwienie słuchaczom zapoznania się z potrzebami rynku IT, najnowszymi technologiami sektora ICT oraz kierunkami rozwoju branży. IT CAREER SUMMIT strefa kariery IT, będzie doskonałą możliwością dla specjalistów branży informatycznej, którzy poszukują nowych wyzwań na ścieżce swojej kariery zawodowej. Jest to również doskonała okazja do nawiązania nowych kontaktów biznesowych i poznania wpływowych osób z branży IT. STREFA 3D zupełna nowość! Podczas edycji wrocławskiej uruchomiona zostanie dodatkowa strefa, a w niej: roboty i drukarki 3D, rozszerzona rzeczywistość, rzeczywistość wirtualna. Fakty 7\n8 GRANITOWE TULIPANY Granitowy bukiet dla radomskiego biznesu 12 czerwca na 19. Gali Biznesu Izby Przemysłowo-Handlowej Ziemi Radomskiej statuetki odebrali laureaci konkursu o Nagrodę Gospodarczą Granitowego Tulipana 2015 Warto szukać osób, które udowadniają, że w niełatwych czasach mają talent do zarabiania pieniędzy i wzmacniają siłę regionu radomskiego. Konkurs Izby Przemysłowo-Handlowej Ziemi Radomskiej pomaga nam dostrzec liderów i nagrodzić ich za trud niedostrzegany na co dzień mówił wojewoda mazowiecki Jacek Kozłowski, który objął konkurs honorowym patronatem. Statuetki za 2014 rok zostały wręczone w pięciu kategoriach: Firma Roku, Debiut Roku, Produkt Roku, Inwestycja Roku oraz Przyjazny dla Biznesu. Przyznano również dwie nagrody specjalne, które trafiły do Radomskiego Centrum Zapaśniczego Olimpijczyk za wybitne osiągnięcia sportowe promujące region radomski i popularyzację sportu wśród młodzieży oraz do Jana Stańczyka prezesa spółki Radmot, docenionego za wieloletnie zaangażowanie w integrację branży metalowej regionu radomskiego i kreowanie pozytywnego wizerunku przedsiębiorcy. Podczas uroczystości w Sali Koncertowej Radomskiej Orkiestry Kameralnej nagrodzono również zwycięzców konkursu ogłoszonego przez gminę miasto Radom, Fundację Akademickie Inkubatory Przedsiębiorczości i Radomskie Centrum Innowacji i Technologii Sp. z o.o., którzy otrzymali po 100 tys. zł za najlepsze innowacyjne pomysły na własny biznes. Przedstawiciele dwóch regionalnych klastrów: Radomskiego Klastra Metalowego i AgroBioClustra odebrali Certyfikaty Jakości Bronze Label. Ponadto podczas gali wręczono nagrody Parlamentu Młodzieży Miasta Radomia dla Najaktywniejszego Samorządu Uczniowskiego i Projektu Młodzieżowego Roku. Triumf artystyczny i architektoniczny Rozmowa z Włodzimierzem Pujankiem, dyrektorem Mazowieckiego Centrum Sztuki Współczesnej Elektrownia Podczas Gali Biznesu Granitowe Tulipany zostali państwo uhonorowani w kategorii Inwestycja Roku Jakie są efekty projektu? Wyróżnienie Granitowym Tulipanem jest dla nas wielkim zaszczytem. Oznacza, że budynek, który popadał w ruinę, stał się znaczącym elementem architektonicznym nie tylko na mapie Radomia, ale również województwa. Największym wyzwaniem podczas realizacji inwestycji było znalezienie właściwego połączenia pomiędzy charakterystyczną starą częścią a nowoczesnością. Efektem inwestycji jest ułatwienie dostępu do radomskiej kolekcji sztuki współczesnej zarówno turystom, jak i uczniom uczestniczącym w lekcjach muzealnych w zaadaptowanym do tego celu zabytkowym, poprzemysłowym budynku w centrum Radomia. Oprócz walorów architektonicznych budynku pamiętajmy też o walorach kulturalnych. Adaptacja starej elektrociepłowni na Mazowieckie Centrum Sztuki Współczesnej Elektrownia pozwoliła zgromadzić i zabezpieczyć w jednym miejscu znaczącą ilościowo i historycznie radomską kolekcję sztuki współczesnej. W maju podpisali państwo umowę na dofinansowanie projektu Zmiana sposobu użytkowania dawnej elektrociepłowni na Mazowieckie Centrum Sztuki Współczesnej Elektrownia. Co będzie jego największą wartością? Adaptacja budynku dawnej elektrociepłowni finansowana była od początku ze środków Samorządu Województwa Mazowieckiego. Obecnie podpisaliśmy umowę na dofinansowanie projektu środkami unijnymi. Umowa ta pozwala nam dokończyć to, czego w pierwotnym zadaniu nie byliśmy w stanie wykonać. Największą wartością projektu będzie na pewno kolekcja sztuki współczesnej, obejmująca ponad 5000 dzieł różnych artystów. Drugą najważniejszą wartością projektu jest kino. Od początku istnienia Centrum nastawieni jesteśmy na pokazywanie kina ambitniejszego, artystycznego. Rozmawiała Dorota Babkiewicz 8 Fakty\n10 BUSINESS EXCELLENCE Laureaci X edycji Programu Promocji Firm Business Excellence 2015: w kategorii mała firma: Krystian Przedsiębiorstwo Produkcyjno- -Handlowe wyróżnienia: Przedsiębiorstwo Handlowo-Usługowe GEO Sp. z o.o. (kategoria eksporter i promotor regionu za granicą) Hotel Alter (kategoria inwestor regionalny) Rodzinny Klub Wypoczynkowy Niebieskie Migdały (kategoria przedsiębiorstwo przyjazne ludziom i środowisku) w kategorii średnia firma: Górnicza Fabryka Narzędzi Sp. z o.o. wyróżnienia: Centrum Medyczne SANITAS Sp. z o.o. (kategoria inwestor regionalny) Spółdzielnia Niewidomych im. Modesta Sękowskiego (kategoria przyjazny pracodawca) w kategorii duża firma: Fabryka Łożysk Tocznych-Kraśnik SA Laureaci IV edycji Programu Promocji Gmin Business Excellence 2015: kategoria gmina wiejska: gmina Rejowiec Fabryczny wyróżnienia: gmina Łuków (gmina przyjazna inwestorom) gmina Wólka (gmina przyjazna mieszkańcom) kategoria gmina miejsko-wiejska: gmina Janów Lubelski wyróżnienie: gmina Opole Lubelskie (gmina przyjazna inwestorom) kategoria gmina miejska do 40 tys. mieszkańców: miasto Tomaszów Lubelski wyróżnienie: miasto Dęblin (gmina przyjazna mieszkańcom) kategoria gmina miejska powyżej 40 tys. mieszkańców: gmina miasto Puławy wyróżnienia: gmina Świdnik (gmina przyjazna inwestorom) miasto Chełm (gmina przyjazna inwestorom) kategoria gmina miejska powyżej 100 tys. mieszkańców: gmina miasto Lublin Jubileusz lubelskiej doskonałości 2 czerwca w Hotelu Korona w Zemborzycach Tereszyńskich k. Lublina odbyła się gala finałowa X jubileuszowej edycji Programu Promocji Firm oraz IV edycji Programu Promocji Gmin Business Excellence 2015 Laureaci w kategorii duża firma Fot. LKB Andrzej Rożek Program Promocji Firm i Gmin identyfikuje i promuje najlepsze firmy i najbardziej przedsiębiorcze samorządy województwa lubelskiego. W tym roku w związku z jubileuszem 15-lecia Stowarzyszenia Lubelski Klub Biznesu wydarzenie miało wymiar szczególny. Dlatego oprócz kontynuacji dotychczasowych kategorii kapituła i komisja programu postanowiły przyznać tytuły Laureatów 10-lecia Programu Promocji Firm Business Excellence Ponadto Ministerstwo Gospodarki przyznało odznaki honorowe za zasługi dla rozwoju gospodarki Rzeczpospolitej Polskiej mówi Agnieszka Gąsior- -Mazur, prezes LKB. W ścisłym finale Programu Promocji Firm Business Excellence 2015 o miano najlepszych walczyło 19 firm, zaś do czołówki Programu Promocji Gmin Business Excellence 2015 zakwalifikowało się 16 samorządów z województwa lubelskiego. Ze względu na jubileuszowy charakter X edycji programu dla firm w tym roku w szczególny sposób zostały uhonorowane przedsiębiorstwa, które wielokrotnie z sukcesem brały udział w programie, a jednocześnie osiągnięciami w biznesie potwierdziły swoją pozycję rynkowych liderów. Podczas uroczystości jubileuszowej otrzymały one zaszczytny tytuł Laureata Dziesięciolecia Programu Promocji Firm Business Excellence. Tym wyjątkowym wyróżnieniem zostały uhonorowane: Przedsiębiorstwo Produkcyjno-Handlowo-Usługowe Malinex z Łęcznej (kategoria mała firma), Przedsiębiorstwo Usługowo-Handlowe CEWAR Więch & Więch SJ (kategoria średnia firma) oraz Fabryka Kabli ELPAR Sp. z o.o. (kategoria duża firma). Wiceminister Mariusz Haładyj, podsekretarz stanu w Ministerstwie Gospodarki, odznaczył orderami przyznanymi przez wicepremiera Janusza Piechocińskiego 11 lubelskich menedżerów, uhonorowanych za zasługi dla rozwoju krajowej gospodarki. Otrzymali je: prezes zarządu POL-SKONE Sp. z o.o. Jan Szulżyk, członek zarządu Lubelskiej Wytwórni Dźwigów Osobowych Lift-Service SA Barbara Bieniek, prezes zarządu Fabryki Kabli ELPAR Sp. z o.o. Wiesław Czarnacki, prezes zarządu firmy Modern-Expo SA Bogdan Łukasik, prezes zarządu Mostostal Puławy SA Tadeusz Rybak, prezes zarządu Lubelskiego Rynku Hurtowego SA Ryszard Nowak, prezes zarządu Przedsiębiorstwa Handlowego Progress-Chem Jan Świć, prezes zarządu w firmie Mikrobit Sp. z o.o. Urszula Czyndacka, prezes zarządu Zespołu Doradców Finansowo-Księgowych Doradca Sp. z o.o. Stefan Czerwiński, prezes zarządu Lubelskiej Spółdzielni Niewidomych Paweł Skrzypek, prezes Stowarzyszenia Lubelski Klub Biznesu Agnieszka Gąsior-Mazur. Zwieńczeniem wieczoru była część rozrywkowa, na którą złożył się koncert zespołu Pawkin oraz pokaz mody na lato Fakty\n11 BUSINESS EXCELLENCE Stolica polskich skrzydeł Miasto Dęblin to stolica polskich skrzydeł, która łączy w sobie elementy wielowiekowej tradycji z nowoczesnością. Malowniczy zakątek Lubelszczyzny położony jest w widłach jednych z największych polskich rzek Wisły oraz Wieprza, otoczony kompleksem fortyfikacji obronnych z XIX wieku Dęblin jest ważnym węzłem kolejowym i logistycznym. Przebiegają tędy: linia kolejowa nr 7 Warszawa Wschodnia Dorohusk (przez Lublin) i linia 26 do Radomia (przez Pionki). Dziennie na stacji zatrzymuje się kilkadziesiąt pociągów regionalnych i międzyregionalnych. Przez miasto przechodzą droga krajowa nr 48 Kock Dęblin Tomaszów Mazowiecki i droga wojewódzka nr 801 Warszawa Dęblin Puławy. Bogate walory krajoznawcze i przyrodnicze Dęblina dają możliwość rozwoju zarówno turystyki krajowej, jak i zagranicznej. Miasto należy do najbardziej wysuniętej na południe części pasa wielkich dolin, zwanej Małym Mazowszem, na północnym wschodzie graniczy z Wysoczyzną Żelechowską, a na południowym wschodzie z Wysoczyzną Lubartowską. Dęblin to ciekawe historycznie miasto leżące przy ujściu rzeki Wieprz do Wisły, w pięknej dolinie tarasowej. Wspaniałe krajobrazy oraz bogactwo naturalne terenu sprzyjają zarówno czynnemu wypoczynkowi, jak i dają możliwość wyciszenia się i obcowania z naturą. To właśnie obszar Dęblina dzięki nadrzecznym krajobrazom, Fot. Andrzej Jaworski Fot. Martyna Karaś Fot. Jerzy Kucharski Beata Siedlecka, burmistrz Dęblina rzadkim gatunkom roślin i zwierząt został zaliczony do terenów najcenniejszych w Europie i objęty europejskim programem NATURA O atrakcyjności miasta decyduje również historia Dęblina i jej materialne ślady, tradycje lotnicze z istniejącą tu Wyższą Szkołą Oficerską Sił Powietrznych i Aeroklubem Orląt. Władze Dęblina myślą o przyszłości swoich mieszkańców i razem z Radomiem oraz Łodzią w ciągu najbliższych lat stworzą nowy projekt gospodarczy o nazwie Wyżyna Lotnicza. W czerwcu bieżącego roku dziewięciu sygnatariuszy, a wśród nich burmistrz Dęblina Beata Siedlecka, podpisało list intencyjny w sprawie utworzenia nowego klastra lotniczego w Polsce. Jest to trzecie po Dolinie Lotniczej i centrum lotniczym w południowo-zachodniej Polsce takie przedsięwzięcie w kraju. Projekt ten jest kolejnym krokiem władz Dęblina po opublikowanym w maju liście otwartym popierającym inicjatywę ministra obrony narodowej w sprawie utworzenia Wyżyny Lotniczej. Niewątpliwie impulsem dla powstania klastra jest również przetarg na helikoptery firmy Airbus Helicopters. To właśnie na terenach Wyżyny Lotniczej ma odbywać się ich montaż, serwisowanie i produkcja części zamiennych. Niewątpliwie nowy klaster to szansa na inwestycje lotnicze i kosmiczne oraz kolejne miejsca pracy dla mieszkańców. Wyżyna Lotnicza ma za zadanie pobudzić rozwój gospodarczy poprzez napływ nowych technologii, które często zachęcają kolejne firmy do inwestowania w regionie. Wyżyna Lotnicza doskonale łączy się z tradycją lotniczą miasta, m.in. w oparciu o duży potencjał naukowy i techniczny Szkoły Orląt oraz Wojskowych Zakładów Lotniczych. Na ich wieloletnim doświadczeniu można rozwijać kolejne, cenne przedsięwzięcia. Będę wspierać tę inicjatywę, ponieważ daje nadzieję na wzrost gospodarczy, na eliminowanie bezrobocia, na nowe miejsca pracy i na przeciwdziałanie odpływowi mieszkańców miasta w kierunku Warszawy mówi burmistrz Dęblina Beata Siedlecka. Fakty 11\n12 BUSINESS EXCELLENCE Innowacyjne kierunki rozwoju Rozmowa z Hajdarem Bogoutdinowem, wiceprezesem zarządu PHU GEO Sp. z o.o. Naszymi priorytetami są: najwyższa jakość usług, indywidualne podejście do klienta, terminowość i bezpieczeństwo dostaw, a także elastyczne warunki współpracy Co stanowi główną specjalizację firmy i do kogo kierowana jest oferta? Firma funkcjonuje na rynku od 1994 roku. Prowadzimy sprzedaż i selekcję żywego inwentarza hodowlanego i rzeźnego, np. bydła, kóz, trzody chlewnej. Zajmujemy się także doradztwem żywieniowym oraz doradztwem w zakresie dobrostanu zarówno podczas transportu, jak i u kontrahenta w gospodarstwie oraz przygotowujemy dokumenty weterynaryjne do eksportu. W ofercie handlowej posiadamy również steviol glikozydowy 95 proc. GEO STE- VIA, który jest trzystukrotnie słodszy niż cukier. To naturalny słodzik stołowy przeznaczony dla diabetyków i osób dbających o zdrowie, przydatny w każdego rodzaju dietach. Jakie czynniki decydują o konkurencyjności firmy na rynku? Naszymi priorytetami są: najwyższa jakość usług, indywidualne podejście do klienta, terminowość i bezpieczeństwo dostaw, a także elastyczne warunki współpracy. Wszystkie kontrakty realizujemy szybko, profesjonalnie i w atrakcyjnych cenach. Zawsze proponujemy kompleksowe usługi dostosowane do potrzeb klienta. Jednocześnie nasza oferta obejmuje obsługę weterynaryjną, zootechniczną, techniczną i prawną. Poza tym ubezpieczamy każdą transakcję. Taka kompleksowość świadczonych usług przyczyniła się do wygrania państwowych przetargów na dostarczanie żywego inwentarza do państw Azji Środkowej. Zostali państwo wyróżnieni w konkursie Business Excellence w kategorii eksporter i promotor regionu za granicą. Co konkretnie zwróciło uwagę kapituły konkursu? Myślimy, że kapituła konkursu doceniła przede wszystkim fakt, że firma eksportuje żywy inwentarz, w tym bydło hodowlane i trzodę chlewną hodowlaną, w zdecydowanej większości z Lubelszczyzny. Wszystkie badania weterynaryjne i laboratoryjne są wykonywane przez Państwowy Instytut Weterynaryjny w Puławach, eksportowane przez nas leki weterynaryjne produkuje firma Biowet Puławy Sp. z o.o., a lekarze weterynarii i zootechnicy, których zatrudniamy, pochodzą wyłącznie z województwa lubelskiego. Ponadto tylko i wyłącznie od producentów i dystrybutorów z Lubelszczyzny pochodzą proponowane przez nas owoce, warzywa i sadzonki drzew owocowych, a transport towarów powierzamy polskim firmom transportowym. Jakie cele stawia sobie pan na przyszłość, aby kontynuować dobrą passę i utrzymać stabilną pozycję rynkową? Firma PHU GEO obchodzi 20-lecie swojej działalności. Chcemy utrzymać wypracowaną dotychczas pozycję na rynku, co w dzisiejszych czasach jest bardzo ciężkie, choćby ze względu na powszechnie rozprzestrzeniające się choroby żywego inwentarza, zakazy i restrykcje państw w odniesieniu do usług tranzytowych, ograniczone zasoby finansowe naszych kontrahentów, długie terminy dostaw, zmienne warunki atmosferyczne na trasach dostaw przykładowo temperatura nie pozwala na realizację kontraktów zimą i latem. By utrzymać stabilną pozycję na rynku, zaczęliśmy inwestować w nowe, innowacyjne branże, tj.: produkcję pasz wyłącznie z surowców ekologicznych, wytwarzanie bezcukrowych produktów ciastkek, dżemów, cukierków dla diabetyków, nadciśnieniowców i dzieci, produkcję kosmetyków z surowców naturalnych. Myślimy, że nowe kierunki rozwoju naszej firmy pozwolą nam przez długie lata utrzymać się na polskim rynku. Rozmawiała Dorota Babkiewicz 12 Fakty\n14 ZNAKI OSTRZEGAWCZE Czesław Rychlewski Wędrówka ludów Gdy w połowie lat 80. byłem w Etiopii, gospodarze, którzy są koptyjskimi chrześcijanami, opowiadali mi ich mit o stworzeniu człowieka. Pan Bóg podejmował ten trud trzykrotnie, ożywiając wypalone gliniane figurki. Za pierwszym razem glina była zbyt mocno wypalona, a człowiek ciemnoskóry. Został osiedlony w głębi Afryki. W drugiej próbie figurka była wypalona niedostatecznie i od tego przodka wywodzą się Europejczycy. Dopiero za trzecim razem powstał człowiek zgodnie z planem bożym i był to Etiopczyk. Gdy się patrzy na mieszkańców tego kraju, chce się dać wiarę tej opowieści. Mają europejskie rysy twarzy, czekoladową karnację, są smukli i gibcy. Tak czy inaczej, naukowcy nie mają dzisiaj wątpliwości, że pierwsze istoty człowiekowate pojawiły się około 5 mln lat temu właśnie w Afryce. Milion lat temu ludzi było około 20 tys., czyli zmieściliby się na niewielkim stadionie. Ale nie ustawali w uprawianiu miłości i szli w świat szukać szczęścia oraz lepszych warunków życia. Tak się w tym zapędzili, że są na wszystkich kontynentach, a ich liczba przekroczyła 7 mld. Dzieje ludzkości to historia wędrówek ludów. Ich ślady widać w językach, którymi się posługujemy. Naukowcy już od połowy XIX wieku próbują zrekonstruować prajęzyk (zwany praindoeuropejskim), z którego wyrosły różne jego odmiany. Z tych badań wynika np., że Finowie i Węgrzy wędrowali kiedyś razem, ale tak się rozdzielili, że dzisiaj nie czują ze sobą żadnej więzi. Inaczej niż Słowianie, którzy nawet na trzeźwo jakoś się dogadują. W tym kontekście dziwne jest nasze przerażenie imigrantami z Afryki, których setki tysięcy dotarło już do Europy Południowej. Wielka liczba zdesperowanych ludzi, uciekających przed śmiercią i głodem, stwarza oczywiście problemy, ale nie odmawiajmy im prawa do wędrówki, z którego sami korzystaliśmy przez tysiąclecia. Tego dziejowego procesu nie zatrzyma się poprzez budowę kolejnych murów czy płotów. Kilkadziesiąt rodzin syryjskich chrześcijan jest już w Polsce. Ich przelot i koszty pobytu finansuje Fundacja Estera. Rząd zapewnił tylko obsługę prawną. Od przyszłego roku przybywać będą uchodźcy z Syrii i Erytrei, którzy są w obozach na południu Europy. Polska zobowiązała się wobec Komisji Europejskiej, że przyjmie ich nie więcej niż 2 tys. To już nie będą chrześcijanie, ale przede wszystkim muzułmanie. Stąd obawy, że znajdą się wśród nich terroryści i że ci ludzie nie zasymilują się z naszym społeczeństwem. Z inicjatywy nieformalnej grupy Chlebem i Solą zorganizowano syryjskim chrześcijanom manifestację w Warszawie pod hasłem Polacy witają uchodźców. Młodzież Wszechpolska wystąpiła natomiast z kontrmanifestacją Stop uchodźcom. To zapowiada poważne konflikty wśród Polaków. Już widać, że w naszym społeczeństwie nastroje antyislamskie są bardzo silne. Podgrzewają je politycy oraz media i organizacje prawicowe. Pojawiają się opinie, że przebywający w Polsce Arabowie nawiążą kontakty z rodzinami pozostałymi w kraju ich pochodzenia i staną się rozsadnikami terroryzmu. Ministerstwo Spraw Wewnętrznych uspokaja jednak, że ma i będzie miało sytuację pod kontrolą. Małgorzata Woźniak, rzecznik prasowa Ministerstwa Spraw Wewnętrznych, poinformowała, że przyjmowanie uchodźców zostało rozłożone na dwa lata. Zaczną przybywać do naszego kraju w połowie przyszłego roku. Zadaniem resortu jest ułatwić tym osobom proces adaptacji do nowych warunków i asymilacji z polskim społeczeństwem. Pracownicy z Urzędu do spraw Cudzoziemców będą odpowiedzialni za kwestie proceduralne. Przybysze będą weryfikowani jeszcze przed przyjazdem do Polski, w obozach, w których aktualnie przebywają. Bezpieczeństwo państwa i obywateli Polski jest najważniejsze twierdzi Małgorzata Woźniak dlatego osoby składające wnioski o azyl będą sprawdzane pod tym względem. W przypadku jakichkolwiek wątpliwości, osoby te nie zostaną wpuszczone na teren Polski. Przyjęci uchodźcy trafią do ośrodków Urzędu do spraw Cudzoziemców. Zapewni im się podstawowe warunki do życia i zamieszkania, pomoc w znalezieniu pracy, opiekę medyczną oraz naukę języka polskiego i zapoznanie się z polską kulturą. Rodzi się jednak pytanie co dalej? Na razie pomocą dla uchodźców zajmują się głównie organizacje pozarządowe i wolontariusze. Z ich inspiracji znaleziono np. pracę i mieszkanie dla syryjskiej rodziny chrześcijańskiej, która osiadła w Lublinie. Pomocną dłoń podały władze Katolickiego Uniwersytetu Lubelskiego. 2 3 tysiące uchodźców z Bliskiego Wschodu czy Afryki nie będzie dla Polski wielkim problemem. Ale bardzo prawdopodobne jest, że grozi nam fala imigrantów z Ukrainy. Konflikt tego państwa z Rosją wcale nie wygasł, jest tylko schłodzony. Poza tym krajowi temu grozi katastrofa gospodarcza. Już w lipcu bieżącego roku, gdyby nie kredyt Międzynarodowego Funduszu Walutowego, Ukraina by zbankrutowała. Minister spraw wewnętrznych Teresa Piotrowska poinformowała, że z ofertami pracy i mieszkań dla uchodźców z Donbasu zgłosiły się 23 samorządy na ponad 2,4 tys. gmin w Polsce. Entuzjazmu nie widać. A problem będzie narastał. 14 Fakty\n15 Malownicze ruiny Ruiny kiedyś były natchnieniem artystów, którzy w ich cieniu szukali mrocznych pomysłów, tworząc obrazy bądź pisząc wiersze. Słynne ruiny zamku Horeszków były symbolem tragedii miłosnej w największym polskim dziele literackim. Ruiny inspirują również i dziś. Do walki politycznej, stając się osią politycznego sporu. Oto bowiem jedno z ważniejszych pytań bieżącej kampanii: Polska w runie czy w rozkwicie? Polska dykty czy szklanych domów?. W ten sposób dwie walczące od lat partie przekonują nas do swoich skrajnych wizji, dotyczących wyglądu kraju po 25 latach wolności. Robią to równie epicko jak przed laty Adam Mickiewicz. Polityka przecież już dawno przeniosła się ze sfery racjonalności do sfery emocji. I tak Beata Szydło pozuje na tle zrujnowanej fabryki nici w Nowej Soli, a pani premier dla równowagi na tle nowoczesnych zakładów, z zadowolonymi mieszkańcami. Co więcej, podczas kampanii prezydent Duda na każdym kroku podkreślał, że podobnie jak to miało miejsce po II wojnie światowej, teraz on podniesie Polskę ze zgliszcz. Polskę, która jak mówił zbudowana jest z dykty. Ta licytacja jest infantylna, ale media kochają takie spory, więc obie strony kontynuują podróż po Polsce i pokazywanie kraju drewnianego bądź murowanego. W końcu spór Horeszków z Soplicami miał także polityczne podłoże. Widocznie taka już nasza tradycja. Śledząc zatem ten wakacyjny spór, zacząłem zastanawiać się w jakim kraju żyję. Gdy padała komuna, poszedłem do szkoły. Pamiętam jeszcze co było przedtem, bo ciężko zapomnieć ten wszechobecny syf, szarość dnia, smutnych z niewiadomego powodu rodziców. Nowa zabawka była świętem, przejeżdżające zachodnie auto wydarzeniem. Końcówka lat 80. była dla mojej rodziny trudnym doświadczeniem w mieście zaczynało brakować jedzenia, więc rodzice jeździli na wieś, by kupić świnię, a tam wiejska baba ze złotym zębem rechotała, że niedługo mama będzie musiała złotymi pierścionkami płacić. Wtedy nie rozumiałem dlaczego moja matka ma łzy w oczach. Dziś już rozumiem. Jeśli więc ktokolwiek nadal zastanawia się, dlaczego padła komuna, to podpowiem owszem Solidarność, Wałęsa, Jan Paweł II, ale system padł bo nie było już co kraść. Polska Anno Domini 1989 była krajem zrujnowanym, ale pełnym nadziei. I na tej nadziei zaczęła się odbudowa. Dziś spoglądam za okno i widzę nowoczesne, piękne europejskie miasto, jakim stała się Warszawa. W ciągu ostatnich 25 lat w naszą stolicę wpompowaliśmy tak ogromną furę pieniędzy, że przyjeżdżający tu z zagranicy ludzie są w szoku zwłaszcza ci, którzy pamiętają miasto z tamtych lat. Pieniądze unijne umożliwiły nam cywilizacyjny skok, który obserwuję, podróżując po Polsce. Zmieniają się wszystkie miasta, choć jedne szybciej, inne wolniej. Nie mogę oprzeć się wrażeniu, że najbardziej zmienia się polska wieś. Tu fundusze widać na każdym kroku. Nowoczesne traktory i maszyny rolnicze przyczyniły się do rozwoju rolnictwa. W tym roku eksport polskiej żywności jest najwyższy w historii i to pomimo rosyjskiego embarga! Nasze jabłka jedzą już w tak odległych krajach jak Kanada czy Dubaj. Nasze pomidory i ogórki są uznawane za najsmaczniejsze w Europie. Jednocześnie warto zauważyć, że nie tylko żywność jest naszą eksportową potęgą. Na wyprodukowanych w Polsce meblach odpoczywa cała Europa i świat. Podobnie jest w przypadku produkcji okien, gdzie mamy kliku gigantów w branży. Na okrągło mówi się o bezrobociu. Gdy zaczynałem swoją drogę zawodową wynosiło 20 proc., a dziś wynosi mniej niż 10 proc. Politycy prześcigają się w oskarżeniach, że młodzi muszą wyjeżdżać za granicę. Jakież to było marzenie pokolenia lat 80. wyjechać do pracy za granicę, zdobyć doświadczenie, nauczyć się języka i złapać to coś, co pozwala odnaleźć się w innym miejscu, kulturze, a potem radzić sobie z każdymi trudnościami w życiu. Jak tylko miałem możliwość, zaraz po studiach prysnąłem na Alaskę, gdzie przeżyłem dwa najbardziej fascynujące, intensywne i zwariowane lata mojego życia. I tak! Pracowałem na szmacie!. A gdzie miałbym pracować? Jako prezes banku? Wróćmy jednak do Polski. Ja nie mówię, że to raj na ziemi, choć dla wielu np. imigrantów, marzących o naszych problemach jest nim z całą pewnością. Polska to wciąż kraj na dorobku, o niskich płacach, umowach śmieciowych, z kulejącą służbą zdrowia itd. Daleko mu jednak do zgliszcz czy ruin. Dzisiejsza Polska to kraj piękny i bezpieczny. Kraj możliwości. Nie wolno tego deprecjonować. Naprawiajmy, wskazujmy błędy i ułomności, ale nie niszczmy naszego sukcesu, który pokazują jako wzór dla całego świata. Mówią: Patrzcie. W Polsce się udało. Pokazują nasze osiągnięcia radzenie sobie z kryzysem, inwestycje drogowe, stadiony i miasta. Zazdroszczą nam także Wielkiej Orkiestry Świątecznej Pomocy, największej takiej akcji na świecie, która dzięki nam zebrała już ponad 200 mln dol. Mój znajomy Hiszpan zapytał mnie raz: Czemu wy tak ciągle narzekacie na ten kraj? Gdyby to była moja ojczyzna, nosiłbym koszulkę z polską flagą. Czasem warto spojrzeć z dystansu. I tego wszystkim życzę. Jan Sitnicki FELIETON Fakty 15\n16 DIAGNOZY PROGNOZY Lokomotywa za oceanem Produkt krajowy brutto strefy euro w drugim kwartale bieżącego roku był o 0,3 proc. wyższy niż kwartał wcześniej i o 1,2 proc. wyższy niż przed rokiem poinformował Eurostat. Był to rezultat nieznacznie gorszy od oczekiwań ekonomistów Czesław Rychlewski Prognozowany przez część analityków wzrost PKB w USA wyniesie w tym roku 3,7 proc. Jest to bardzo dobry wynik, zwłaszcza gdy weźmie się pod uwagę, że dotyczy największej gospodarki świata. W obecnej sytuacji tylko ona może być lokomotywą globalnego rozwoju Wcałej Unii najszybciej rosnącą gospodarką były Czechy (4,4 proc.). Drugie miejsce zajęła Rumunia (3,7 proc.). Na podium znalazła się też Polska (3,6 proc.). Kilka krajów jeszcze swoich danych nie opublikowało, więc klasyfikacja może się zmienić. Gospodarka unijna nie rozwija się tak szybko, jak byśmy chcieli. Analizując dane Eurostatu, ekonomiści z niepokojem ocenili zastój trzech najsilniejszych ekonomicznie państw: Niemiec, Francji i Włoch. Zwracają też uwagę, że wynoszący 0,4 proc. wzrost PKB Niemiec nie jest zasługą jak to zwykle bywało eksportu, lecz konsumpcji. Czyżby zmieniał się model niemieckiej gospodarki? pytają. Przeszkodą dla pobudzenia wzrostu PKB w strefie euro jest brak głębokich reform oraz inwestycji napisali dla Money.pl eksperci Biura Maklerskiego Deutsche Bank. Lepiej jest po drugiej stronie Atlantyku. Malejące bezrobocie, rosnąca konsumpcja, umocnienie się dolara, wyższe zyski spółek oraz rewolucja łupkowa to czynniki, które napędzają koniunkturę w Stanach Zjednoczonych. Prognozowany przez część analityków wzrost PKB w USA wyniesie w tym roku 3,7 proc. Jest to bardzo dobry wynik, zwłaszcza gdy weźmie się pod uwagę, że dotyczy największej gospodarki świata. W obecnej sytuacji tylko ona może być lokomotywą globalnego rozwoju. Jed- 16 Fakty\n17 DIAGNOZY PROGNOZY ną z przyczyn tak dobrej sytuacji za oceanem jest rosnąca liczba nowych miejsc pracy. Pozwala to oczekiwać spadku bezrobocia do poziomu około 5 proc. na koniec 2015 roku. Równocześnie w USA rośnie konsumpcja wewnętrzna tłumaczy Piotr Tukendorf, doradca inwestycyjny z Biura Maklerskiego Deutsche Bank. Osłabiony smok Chińska gospodarka jest natomiast pod coraz większą presją twierdzi Reuters. Wskazują na to kolejne rozczarowujące dane mocno spadają ceny i poziom eksportu. Władze w Pekinie podejmą prawdopodobnie kolejne kroki mające pobudzić wzrost. W lipcu indeks cen producenckich spadł do najniższego poziomu od końca 2009 roku. W porównaniu z ubiegłym rokiem (lipiec do lipca) spadł o 5,4 proc. Jest to niepokojące, bo uderza w producentów i zwiększa ich dług. Zadłużenie przedsiębiorstw w Chinach wynosi 160 proc. PKB. To dwukrotnie więcej niż w Stanach Zjednoczonych. Polityka Pekinu jest teraz skoncentrowana na walce z deflacją podkreśla Zhou Hao, ekonomista z Commerzbanku w Singapurze. Jego zdaniem bank centralny Chin będzie musiał ponownie obniżyć stopy procentowe. Byłaby to już piąta obniżka od listopada ubiegłego roku. Inny powód do niepokoju to spadający eksport. W lipcu obniżył się on o 8,3 proc. Chiński smok gospodarczy słabnie. Władze ChRL zapowiadają wprawdzie, że wzrost PKB w tym roku wyniesie 7 proc. byłby to w dalszym ciągu świetny wynik ale osiągnięcie tego jest mało prawdopodobne. Na kłopoty w realnej gospodarce nakłada się bowiem dramatyczna sytuacja na rynkach finansowych. Złe kredyty zaciągnięte w chińskich bankach warte są prawie 290 mld dol., o blisko 36 proc. więcej niż rok wcześniej podał chiński regulator sektora bankowego. Trwają też gorączkowe zabiegi o ratowanie giełd. Ich notowania pikowały po kilkadziesiąt procent, mimo że Pekin wydał 133 mld euro na uspokojenie sytuacji. Bańka pękła. W opinii analityków na chińskiej giełdzie od dawna należało się spodziewać korekty, ale akcje mimo ostatnich spadków nadal mogą być przewartościowane. Rosyjska ruletka Rezerwy walutowe Rosji wynoszą 358,3 mld dol. poinformował Bank Rosji, który skupował w ostatnich miesiącach na dużą skalę obce waluty, by powstrzymać spadek wartości rubla. Zasoby BR topnieją. Obcych walut w jego skarbcu jest tylko 4 razy więcej niż w Narodowym Banku Polskim. A do Mimo wszystkich zawirowań globalna gospodarka nie pogrąży się w marazmie. Tak przynajmniej wynika z raportu World Economic Outlook. Międzynarodowy Fundusz Walutowy prognozuje wzrost światowej gospodarki o 3,8 proc. w 2016 roku wobec 3,5 proc. w roku bieżącym. Także wskaźniki dotyczące Polski są bardzo korzystne nas nie płynie przecież strumień petrodolarów. Bloomberg wylicza, że Moskwa straciła 200 mln dol., kupując złoto i euro, które miały jej pomóc w odbudowywaniu rezerw. I nadal wiszą na nią czarne chmury. Tym razem zagrożenie nie płynie z rynku ropy, tylko ze strony amerykańskiego banku centralnego. Bloomberg pisze, że szefowa rosyjskiego banku centralnego Elwira Nabiullina popełniła błąd, koncentrując się na inwestycjach banku w złoto i w euro. Rosja zgromadziła więcej euro niż amerykańskiej waluty po raz pierwszy od 2008 roku, a wielkość zasobów złota potroiła się, licząc od 2005 roku. Tymczasem obydwa aktywa tanieją, a to odbija się na rosyjskich rezerwach. Sankcje nałożone na Moskwę w związku z kryzysem na Ukrainie mogą w najbliższych latach zmniejszyć PKB tego kraju o 9 proc. Ich skutki w zakresie dostępu do zewnętrznych rynków finansowych i nowych technologii dla inwestycji będą się utrzymywać poinformował Międzynarodowy Fundusz Walutowy. W ubiegłym roku zachodnie kraje nałożyły restrykcje, które ograniczają międzynarodowe finansowanie dla największych banków Rosji i przedsiębiorstw energetycznych, a także zakazują eksportu zaawansowanych technologii do sektora energetycznego. Rosja zakazała w odwecie importu większości zachodnich produktów spożywczych. Przed wybuchem globalnego kryzysu w 2008 roku rosyjska gospodarka rosła w tempie około 7 proc. rocznie. Jednak zarówno reformy strukturalne, jak i inwestycje przebiegają bardzo powoli podkreślił MFW, powtarzając swoje wieloletnie rady dla Rosji, sprowadzające się ograniczenia roli państwa w gospodarce, ochrony praw własności i zwiększenia konkurencji. Glob się nie poddaje Mimo wszystkich zawirowań globalna gospodarka nie pogrąży się w marazmie. Tak przynajmniej wynika z raportu World Economic Outlook. Międzynarodowy Fundusz Walutowy prognozuje wzrost światowej gospodarki o 3,8 proc. w 2016 roku wobec 3,5 proc. w roku bieżącym. Także wskaźniki dotyczące Polski są bardzo korzystne. Aqib Aslam z MFW, prezentujący na konferencji w NBP pierwszą część raportu, wskazał, że prognozy dla gospodarki świata są coraz lepsze. Wpływa na to zwłaszcza spadek cen ropy, które jednak, jak wynika z raportu, mogą w bieżącym roku znów zacząć rosnąć. MFW przewiduje wzrost gospodarek większości krajów rozwiniętych (UE jako całości w ,5 proc., w ,6 proc.; USA w 2015 i 2016 po 3,1 proc.; gospodarek wszystkich krajów G20 3,6 proc. w 2015 i 3,8 proc. w 2016). Na tym tle bardzo dobrze prezentują się prognozy dla Polski. O ile w styczniu 2015 roku MFW przewidywał wzrost polskiej gospodarki o 3 proc. w 2015 roku i 3,3 proc. w 2016 roku, to według ostatniej prognozy wzrost ten wyniesie i w tym, i w przyszłym roku po 3,5 proc. Prognozy dotyczące Polski są najlepsze wśród państw naszego regionu (Czechy, Słowacja, Węgry). Polska bardzo dobrze sobie radzi w porównaniu do innych krajów europejskich mówił Aslam. Pogarsza się natomiast sytuacja w gospodarkach, które żyją z eksportu ropy i gazu. W odniesieniu do Rosji MFW prognozuje spadek o 3,8 proc. w 2015 roku i 1,1 proc. w 2016 roku. O prognozach związanych ze skutkami światowego kryzysu finansowego z 2008 roku mówił z kolei Patrick Blagrave z MFW. Jego zdaniem w większości państw będzie notowany wzrost gospodarczy, ale mniejszy niż w latach bezpośrednio poprzedzających kryzys. Gospodarki będą się rozwijać wolniej i może być trudniej utrzymać stabilność finansową podkreślił. MFW zaleca inwestycje w produktywność i infrastrukturę, zwłaszcza w krajach rozwijających się, natomiast w krajach rozwiniętych w nowe technologie. Fakty 17\n18 ECHA POLSKIE Mgła niepewności Do początku sierpnia większość obserwatorów i analityków polskiej sceny finansowej i gospodarczej drastycznie zmniejszyła próby ocen naszej aktualnej sytuacji, a szczególnie prognozowania jej na najbliższą przyszłość Zygmunt Słomkowski Oceny, które się pojawiały, opierały się głównie na faktach i danych z pierwszej połowy 2015 roku, najwyraźniej licząc, że jakiekolwiek decyzje polityczne na tym polu nie zdążą w istotny sposób zakłócić lub poprawić dotychczasowych przewidywań na ostatnie miesiące tego roku, a nawet rok Jednak nadal utrzymywały się niepokoje wywołane niektórymi zapowiedziami PiS, zaostrzone sejmową decyzją obciążającą banki polskie kosztami restrukturyzacji walutowych kredytów mieszkaniowych. Zagrożenia Na początku sierpnia autorytatywny tygodnik brytyjski The Economist pisał: Polska nigdy nie była tak bogata, bezpieczna i wolna. Z Dudą u władzy jej dziedzictwo jest zagrożone. Tygodnik podkreśla, że w porównaniu z innymi krajami Unii Europejskiej Polska dobrze radzi sobie z kryzysem gospodarczym. Od 2007 roku, czyli od początków rządów Platformy Obywatelskiej, PKB naszego kraju wzrósł o 33 proc., a Polska jest wiarygodnym partnerem na arenie międzynarodowej. Ale jak pisze tygodnik Jednocześnie Polacy mają dość. Bronisław Komorowski przegrał walkę o reelekcję. Premier Ewa Kopacz jest coraz bliżej porażki w październikowych wyborach parlamentarnych. Polacy stają przed niebezpieczeństwem. Po pozbyciu się nijakiego rządu kraj może wrócić na drogę nieufności i populizmu, a imponujące osiągnięcia mogą zostać zapomniane. Dodaje także, że wyrażane przez Polaków pragnienie politycznej zmiany jest zrozumiałe. Demokracja potrzebuje jednak dwóch odpowiedzialnych partii, a nie tylko jednej. Andrzej Duda musi udowodnić, że nie jest maskotką Jarosława Kaczyńskiego. 10 sierpnia najnowsze ostrzeżenie padło ze strony Euroratingu. Obniżył on oceny wiarygodności kredytowej 10 polskich banków (Bank BPH, Bank Millennium, BOŚ, Bank Zachodni WBK, Deutsche Bank Polska, Getin Noble Bank, mbank, PKO BP, Raiffeisen Bank Polska i Santander Consumer Bank). Ich perspektywę określono jako negatywną. Eurorating wyjaśnił: Główną przyczyną (tej oceny) jest uchwalona w środę (5 sierpnia) przez Sejm ustawa o szczególnych zasadach restrukturyzacji walutowych kredytów mieszkaniowych. Zakłada ona przymusowe dla banków przewalutowanie walutowych kredytów hipotecznych przy jednoczesnym przeniesieniu na banki przytłaczającej większości związanych z tym kosztów. Eurorating stwierdził też, że pozytywnie na ocenę wiarygodności kredytowej banków w dłuższej perspektywie mogłoby oddziaływać zmniejszenie ryzyk związanych z otoczeniem regulacyjnym (w tym w szczególności potencjalne uznanie przez Trybunał Konstytucyjny ustawy o przewalutowaniu kredytów za niezgodną z konstytucją), korzystne dla banków kształtowanie się kursów walutowych, poprawa wypracowywanych wyników finansowych oraz wskaźników kapitałowych, a także ewentualne dokapitalizowanie poszczególnych banków. Z niepokojem sejmową ustawę przyjął prezes Europejskiego Banku Centralnego Mario Draghi, który uznał, że wpłynie 18 Fakty\n19 ECHA POLSKIE ona negatywnie na wzrost gospodarczy Polski. Ponadto proponowane rozwiązania są niezgodne z dyrektywami unijnymi. Opinia ta nie zaskoczyła, bowiem 5 sierpnia EBC przekazał Polsce swą opinię dotyczącą pierwotnej rządowej wersji tej ustawy, która m.in. dzieliła koszty przewalutowania między banki i ich klientów po połowie, zamiast w 90 proc. obciążać banki, zaś klientów tylko w 10 proc. Ta obszerna ocena wyraża kilka wątpliwości i pytań. A w zakończeniu stwierdza: Projekt ustawy może mieć negatywne konsekwencje, jeżeli doprowadzi do pogorszenia nastrojów inwestorów zagranicznych, spowodowanego postrzeganym zwiększeniem braku pewności prawnej i ryzyka kraju. Dlatego też EBC sugeruje, aby władze polskie dogłębnie przeanalizowały, jaki wpływ na gospodarkę może mieć wprowadzenie rozwiązań działających z mocą wsteczną. Okazało się, że ta uwaga już się sprawdziła, gdy w dzień po przyjęciu zaostrzonej niespodziewanie ustawy nastąpiło załamanie na giełdzie warszawskiej właśnie wskutek drastycznych spadków wartości akcji bankowych. Chłodnym okiem Ale nie chodzi tylko o banki. Niepokój obserwatorów i analityków, sygnalizowany wyżej przez The Economist, już wcześniej dał o sobie znać. W prasie amerykańskiej zwycięstwo kandydata PiS w wyborach prezydenckich nazwano złą wiadomością dla polskiej gospodarki. Peter Kohli, analityk magazynu Nasdaq, wydawanego przez korporację finansową o tej samej nazwie, uznał, że po wyborach prezydenckich zmalała szansa na prywatyzację przedsiębiorstw zaliczanych przez władze do kategorii strategicznych, a tym samym wzrostu kapitalizacji giełdy warszawskiej, co przyciągnęłoby zagranicznych inwestorów. Z kolei Portal Politico, podkreślając, że na kandydata PiS-u głosowało 60 proc. osób, które nie skończyły 30. roku życia, znużonych długimi rządami Platformy Obywatelskiej, stwierdził: W tym czasie ( ) produkt krajowy brutto w przeliczeniu na mieszkańca wzrósł z dol. do dol., zaś bezrobocie spadło do 10 proc. Mimo to w małych miastach i na wsiach młodzi ludzie nadal mają ograniczone możliwości znalezienia pracy i masowo emigrują do Europy Zachodniej. Wall Street Journal podkreślał, że Bronisław Komorowski oparł kampanię na eksponowaniu sukcesu ekonomicznego Polski, choć miliony obywateli zarabiających dużo mniej niż wynosi średnia europejska nie podzielają jego entuzjazmu. To prawda, że kraj ominęła światowa recesja, a wzrost gospodarczy jest najwyższy na kontynencie, jednak przeciętne wynagrodzenie wynosi 800 dol. miesięcznie. Według Wall Street Journal Duda nie dopuści, by Polska weszła do strefy euro, ponieważ wzrosłyby wówczas ceny produktów konsumpcyjnych ze względu na niższą o 1/3 niż przeciętna europejska produkcję globalną. Agencja Associated Press, powołując się na ekspertów zagranicznych, stwierdza, że na reformy obiecane przez PiS w rodzaju podwyższenia kwoty zwolnionej od podatku, ulg rodzinnych i obniżenia wieku emerytalnego budżet po prostu nie może sobie pozwolić, bo kosztowałyby one około 109 mld dol. Natomiast wzrost podatków płaconych przez zagraniczne banki oraz sieci handlowe należące do zachodnich korporacji zahamowałby napływ kapitału inwestycyjnego. Finansowa grupa Santander w swych opiniach z czerwca i lipca stwierdziła, że gospodarka polska pozostaje wciąż na tym samym (pozytywnym) kursie, który powinien się utrzymać. Oceniła, że wzrost PKB w 2015 roku powinien wynieść 3,8 proc., a w IV kwartale bieżącego roku nawet 4 proc. Są jednak pewne znaki zapytania związane z październikowym wyborami. Nie wiadomo m.in. jaka będzie polityka fiskalna. Opinia Grupy Santander zwraca uwagę, że główna partia opozycyjna sugeruje potrzebę stymulowania wzrostu stopy procentowej i poszerzonych działań w polityce monetarnej. Oceniając przedwyborcze zapowiedzi partii politycznych, analitycy z Santander zauważają, że realizacja głównych obietnic może wpłynąć na finanse publiczne, a ich koszt może być wyższy od tych, jakie się podaje. Po wtóre, autorzy zapowiedzi wyborczych nie precyzują źródeł koniecznych nakładów finansowych. Na podstawie sumarycznych ocen ekonomistów OECD przedstawiła 7 lipca opinię, według której w pomyślnym rozwoju polskiej gospodarki w pierwszej połowie 2015 roku pojawiły się okresowe zwroty w poszczególnych elementach, co wywołuje niewyrazistość ogólnego obrazu. Jednocześnie zwycięstwo Andrzeja Dudy w wyborach prezydenckich stwarza szansę, że w wyborach parlamentarnych zwycięży PiS, co razem rodzi polityczną niepewność, ponieważ ta silnie nacjonalistyczna i umiarkowanie eurosceptyczna partia dąży do zasadniczych zmian w polityce Polski. W lipcu również raport BMI Research Industry Forecast z Fitch Group Company stwierdził, że polityczne ryzyka nadal przyciemniają perspektywy polskiego sektora bankowego. Powodem jest niepewność wyniku wyborów parlamentarnych oraz ciężar, jaki spoczął na bankach w związku z kredytami we frankach szwajcarskich. Dodatkowo niepokój na rynkach finansowych wywołały wspomniane propozycje zwiększonych podatków nałożonych na banki. Tymczasem na początku okresu wyborczego ankietowani przez Markit polscy menedżerowie wielkich firm przemysłowych najwyraźniej okazali swą neutralność wobec zapowiedzi polityków walczących o pozyskanie głosów wyborców. Ich nastroje, według lipcowego oraz sierpniowego PMI wskaźnika specjalistycznego dostawcy badań gospodarczych Markit, są raczej optymistyczne. Wskaźnik ten (m.in. na podstawie przewidywań nowych inwestycji, eksportu, zatrudnienia) wyniósł w lipcu 54,30 pkt., a w sierpniu 54,5 pkt. Jest to wzrost od maja o ponad 2 pkt. procentowe. Atrakcyjny rynek Optymistyczne dla naszej gospodarki są także ostatnie informacje o zainteresowaniu Polską inwestorów zagranicznych oraz o chęci nasilenia współpracy innych krajów z naszymi producentami. Tę ostatnią tendencję ilustruje zacieśnienie instytucjonalnej współpracy województwa łódzkiego z chińską prowincją Syczuan. Powstał m.in. projekt rozbudowy platformy przeładunkowej dla towarów przewożonych koleją z Chin. Trasę tę Chińczycy już nazwali Nowym Jedwabnym Szlakiem (połączenie Chin z Europą). Ponadto kilka istotnych ustaleń przyjęto na czerwcowym pierwszym posiedzeniu polsko-chińskiego komitetu międzyrządowego z udziałem ministra spraw zagranicznych Grzegorza Schetyny. Konkretem jest podpisanie przez mera Kijowa Witalija Kliczki i prezesa Pesy Tomasza Zaboklickiego memorandum, które przewiduje, że Pesa dostarczy do stolicy Ukrainy 50 tramwajów, a następnie uruchomi tam montownię lub fabrykę. Natomiast producent sprzętu kuchennego, szwajcarska firma Franke, zbuduje w Polsce centrum usług wspólnych dla oddziałów z całego świata. Przy tej okazji inwestorzy szwajcarscy pozytywnie wypowiedzieli się o walorach Polski jako miejsca inwestycji zagranicznych. Nie udał się jednak negocjowany kontrakt z indyjskim koncernem Tata na budowę w Polsce fabryki samochodów osobowych premium Jaguar Land Rover. W końcówce rokowań konkurentem ostała się tylko Słowacja i ona zwyciężyła. Polscy decydenci mają więc o czym myśleć. Od 2001 roku to już siódma nasza porażka w staraniach o pozyskanie zagranicznych inwestorów motoryzacyjnych. Efekt jest taki, że w 2012 roku Polska przestała być liderem motoryzacyjnym w Europie Środkowej, bo wyparta została przez Czechy oraz Słowację. Fakty 19\n20 FORUM PRZEDSIĘBIORCÓW Zamiar według sił Będą ogromne problemy ze skonstruowaniem budżetu na przyszły rok. Obecny rząd trzyma się tak zwanej reguły wydatkowej (zapisanej w ustawie), według której nowe wydatki nie mogą przekroczyć w 2016 roku 13,1 mld zł. Obecny prezydent zupełnie się tym nie przejmuje i podrzuca Sejmowi ustawy nie do zrealizowania. Chodzi o grę wyborczą, która ma wykazać, że obecna władza nie chce ludziom iść na rękę. Ale gdyby poszła, mielibyśmy gwarantowaną katastrofę gospodarczą Konfederacja Lewiatan Polska gospodarka w pierwszej połowie 2015 roku stabilnie rosła, bazując na trzech głównych komponentach spożyciu indywidualnym, inwestycjach i eksporcie netto. Pozwala to prognozować nieznacznie rosnącą dynamikę wzrostu gospodarczego w drugiej połowie 2015 roku. I wskazuje, że wiele ryzyk, które istniały w 2014 i w pierwszej połowie 2015 roku, nie zmaterializowało się (np. negatywny wpływ na gospodarki strefy euro i całej UE sytuacji w Grecji). Istnieje jednak ryzyko, że pojawią się nowe, będące wynikiem obietnic przed wyborami w październiku 2015 roku, ale także, że wrócą stare problemy Grecji. Autorzy założeń projektu budżetu państwa na rok 2016 wskazują, że sytuacja gospodarcza w Polsce w najbliższych latach w dużym stopniu wynikać będzie z kształtowania się koniunktury w Unii Europejskiej, ścieżki i struktury realizowanej w Polsce konsolidacji fiskalnej, a także tendencji demograficznych, w szczególności ubytku ludności w wieku produkcyjnym i zmian aktywności zawodowej Polaków, a także, że czynnikiem, który będzie wspierać konsolidację finansów publicznych, jest prognozowana poprawa koniunktury w Unii Europejskiej, będącej głównym partnerem handlowym Polski. Jeśli chodzi o kształtowanie się koniunktury w UE, to przedsiębiorstwa działające w Polsce dowiodły i stale dowodzą, że są w stanie skutecznie konkurować na rynkach krajów UE niezależnie od koniunktury gospodarczej. Na szczęście jednak dane, dotyczące gospodarek UE z pierwszej połowy 2015 roku, wskazują, że sytuacja wolno, ale systematycznie się tam poprawia (oczywiście poza Grecją), co wzmocni tylko popyt zewnętrzny. Konfederacja Lewiatan uważa, że prognozy wzrostu PKB w 2016 roku powinny zostać skorygowane do poziomu 3,6 3,7 proc. Prognozuje inflację w 2016 roku na poziomie 1,6 1,7 proc. Z jednej strony mamy (i będziemy mieć) ciągle niezbyt szybki wzrost gospodarczy na świecie, skutkujący niskim wzrostem cen surowców, w tym surowców energetycznych. Ważna jest tu także sytuacja gospodarki chińskiej, która zwalnia w stopniu większym niż prognozowano jeszcze kilka miesięcy temu. Pracodawcy Rzeczypospolitej Polskiej Sejm przyjął zasadę rozstrzygania wątpliwości na korzyść podatnika, a ustępujący prezydent Bronisław Komorowski w ostatnim dniu urzędowania zdążył ją podpisać. To oznacza, że przepisy o które walczyli nie tylko Pracodawcy RP, ale wielka koalicja antyfiskusowa, która zawiązała się w tej sprawie wejdą w życie już na początku 2016 roku. Udało nam się wywalczyć sprawiedliwość dla podatników i to mimo niesłychanego oporu urzędników Ministerstwa Finansów podkreśla Andrzej Malinowski, prezydent Pracodawców RP. Ta zasada, mam nadzieję, raz na zawsze wytrąci bat z ręki fiskusa, którym to batem okładano zwykłych przedsiębiorców. Pracodawcy RP od początku brali aktywny udział w pracach nad nowelizowa- 20 Fakty


Fital - Płatki śniadaniowe dla ludzi aktywnych - Sante\nStrona główna » Biuro prasowe » Poznaj Fit – płatki śniadaniowe dla aktywnych kobiet bez dodatku cukru i bez sztucznych dodatków!\nPoznaj Fit – płatki śniadaniowe dla aktywnych kobiet bez dodatku cukru i bez sztucznych dodatków!\nSante Fit to innowacyjny produkt na polskim rynku. Te opiekane płatki pełnoziarniste bez sztucznych dodatków wyróżniają się unikatowym składem i wyśmienitym smakiem. Płatki Fit zostały stworzone w 100% ze składników pochodzenia naturalnego, bez dodatku substancji konserwujących, wzmacniaczy smaku, barwników oraz emulgatorów i substancji spulchniających. Sante Fitzawierają wyłącznie aromaty naturalne, które są lepiej przyswajalne i zwiększają biowitalność produktu. Aromaty naturalne są wielokrotnie droższe niż identyczne z naturalnymi lub sztuczne, jednak Sante nie winduje ceny sklepowej produktu, ponieważ misją firmy jest dostarczanie zdrowej żywności jak największej liczbie konsumentów.\nPłatki Fit to połączenie opiekanych pełnoziarnistych płatków jęczmiennych i ryżowych, bez dodatku pszenicy. Badania przeprowadzone przez prestiżowy instytut badawczy Uniwersytetu w Lund w Szwecji dowiodły, że jęczmień wpływa na obniżenie poziomu cukru, poprawia metabolizm i zmniejsza apetyt, co pomaga w kontroli masy ciała.. Ryż natomiast dostarcza węglowodanów złożonych, które są doskonałym źródłem energii, niezbędnej dla aktywnych kobiet.\nFit z truskawką, maliną, wiśnią (składniki): płatki zbożowe z pełnego ziarna 96,9% (jęczmienne, ryżowe), owoce liofilizowane 1,8% (wiśnia, truskawka, malina), zagęszczone soki owocowe (jabłkowy, wiśniowy), aromat naturalny.\nFit z żurawiną, borówką, jagodami goji (składniki): płatki zbożowe z pełnego ziarna 95,5% (jęczmienne, ryżowe), owoce 3,2% (suszona jagoda goji, suszona borówka, żurawina liofilizowana), zagęszczone soki owocowe (jabłkowy, wiśniowy), aromat naturalny.\nZapoznaj się z informacją prasową w formacie doc: fit_informacja_prasowa lub pdf: fit_informacja_prasowa


Dotacje UE | Okna Premium Vetrex\nPromocja produktów firmy „Vetrex – Okna Premium” na rynkach europejskich\nw ramach poddziałania 6.5.2 Wsparcie udziału przedsiębiorców w programach promocji\ndziałania 6.5 Promocja polskiej gospodarki\nosi priorytetowej 6 Polska gospodarka na rynku międzynarodowym Programu Operacyjnego Innowacyjna Gospodarka, 2007-2013\nW ramach Programu Operacyjnego Innowacyjna Gospodarka na lata 2007-2013 firma Vetrex Sp. z o.o. otrzymała wsparcie na realizację projektu Promocja produktów firmy „Vetrex – Okna Premium” na rynkach europejskich.\nCałkowite wydatki na realizację projektu: 689 732,58 PLN brutto\nWnioskowana kwota dofinansowania: 560 758,20 PLN brutto\nUdział w targach BUDMA w Poznaniu w okresie 29/01-01/02/2013.\nWystąpienie na tych targach ma dwojaki charakter dla naszego przedsiębiorstwa. Z jednej strony jest to kwestia prestiżowa dla firmy o ugruntowanej pozycji w Polsce, znakomita okazja na rozmowy handlowe z obecnymi i przyszłymi Kontrahentami, z drugiej strony najlepsza okazja na pozyskanie kontaktów handlowych z Kontrahentami zagranicznymi, którzy licznie odwiedzają targi Budma w celu odnalezienia i nawiązania współpracy handlowej z polskimi producentami stolarki okiennej i drzwiowej. Targi Budma to Targi Międzynarodowe w pełnym tego słowa znaczeniu, informacje te uzyskaliśmy podczas licznych rozmów z Kontrahentami ze Szwecji, Czech , Francji, Włoch i Niemiec, którzy niejednokrotnie uczestniczyli w nich w celu odnalezienia partnerów handlowych.\nSzkolenie pracowników działu eksportu - Dębe k/Legionowa w dniu 18/06/2013 roku.\nDziałanie stanowiące nieocenione narzędzie dla pracowników działów handlowych każdego przedsiębiorstwa. Zdobyta wiedza handlowa ułatwia kontakty z Kontrahentami w całej Europie oraz wskazuje kierunek rozwoju Spółki oraz każdego pracownika biorącego udział w szkoleniu.\nUdział w targach MADE EXPO w Mediolanie w okresie 02-05/10/2013 roku.\nKonsekwentna polityka rozwoju spółki na rynku włoskim. Znakomita okazja na pozyskanie nowych Kontrahentów oraz uzyskanie wiedzy na temat nowych trendów i rozwiązań z racji ich braku na rynku krajowym. Rynek włoski jest bardzo chłonny i otwarty na rozwiązania energooszczędne i tańsze w zakupie w stosunku do produktów drewnianych i aluminiowych. Rynek się rozwija i rośnie świadomość Kontrahentów na temat właściwości izolacyjnych okien i korzyści z tego płynących. Tak jak do tej pory przenikalność cieplna konstrukcji nie miała żadnego znaczenia w ciepłym klimacie tak zwrócono uwagę na właściwości konstrukcji mające wpływ na zatrzymanie chłodu wewnątrz pomieszczeń co redukuje koszty energii i pozytywnie wpływa na ochronę środowiska.\nUdział w targach BATIMAT w Paryżu w okresie 04-08/11/2013.\nCykliczna impreza targowa, w której Vetrex będzie brał czynny udział każdego roku. Nieoceniona możliwość spotkań z obecnymi i potencjalnymi partnerami Spółki, szansa na bezpośrednie poznanie nowych trendów i produktów z tego rynku. Cykliczne działania targowe mają na celu umocnienie pozycji i wizerunku marki Vetrex w świadomości potencjalnych Klientów i Kontrahentów firmy.\nPrzygotowanie minimum 500 sztuk materiałów informacyjno-promocyjnych w okresie 1-31/01/2014.\nUlotki w ilości 1200szt. dystrybuowane będą podczas działań promocyjnych firmy i marki Vetrex podczas całego programu. Krótka prezentacja firmy i produktu zachęcająca do bezpośredniego kontaktu w celu otrzymania oferty handlowej.\nUdział w targach FENSTERBAU FRONTALE w Norymberdze w okresie 26-29/03/2014.\nRynek niemiecki to nasz główny cel eksportowy na najbliższe lata. Spółka posiada wszelkie możliwości intelektualne, produkcyjne, produktowe i logistyczne aby w całości odpowiedzieć na zapotrzebowanie tego rynku. Podczas targów będziemy organizowali spotkania z naszymi dotychczasowymi Kontrahentami oraz mieli możliwość przedstawienia oferty nowym, potencjalnym Partnerom handlowym. Targi FENSTERBAU FRONTALE to jedyna w swoim rodzaju okazja na umocnienie wizerunku firmy i marki Vetrex w Europie oraz promocję polskich produktów eksportowych.\nUdział w misji gospodarczej w Szwecji w roku 2014 podczas targów NORDBYGG w Sztokholmie 01-04/04/2014.\nZ racji lokalizacji fabryki w północnej części Polski rynek skandynawski jest dla nas rynkiem bardzo atrakcyjnym. Rynek ten dopiero niedawna otworzył się na produkty z PVC, do tej pory dominowały tam wyroby drewniane i aluminiowe. Produkty z PVC są dzisiaj nowoczesne, wytrzymałe, energooszczędne, nie zagrażają środowisku naturalnemu i przede wszystkim są atrakcyjne cenowo. Udział w misji ma na celu prezentację Vetrex Sp. z o.o., przedstawienie zalet naszych produktów, odnalezienie nowych Kontrahentów oraz poznanie trendów panujących w tym kraju.\nSzkolenie pracowników działu eksportu Dębe k/Legionowa w dniu 17/06/2014 roku.\nSzkolenie utrwalające wiedzę o technikach handlowych. Znakomita okazja na zdobycie nowych informacji oraz wymianę doświadczeń z szkoleniowcami a także z innymi uczestnikami programu. Szkolenia tego typu to nieodzowny element działalności i rozwoju każdego przedsiębiorstwa.\nUdział w targach BUDMA w Poznaniu w okresie 28-31/01/2015 roku.\nPodobnie jak w edycji 2013 wystąpienie mające na celu wzmocnienie wizerunku Marki Vetrex w Polsce i Europie, możliwość bezpośrednich rozmów handlowych z obecnymi i potencjalnymi Kontrahentami Spółki. Ostatnie działanie Programu Promocji, znakomita okazja na wymianę doświadczeń z pozostałymi uczestnikami Programu.


such over 4 years ago\ntouczucie 11 days ago\nczekoladowyblok about 1 year ago\nandrewmyles 17 days ago\nnoelya about 19 hours ago\nMatka Boska Łazienkowa\nReposted from vs via tfu\n“ Proszę Państwa, dzisiaj chciałbym poruszyć temat, który jest przemilczany przez wszystkich tarocistów, wróżki i wróżbitów. Otóż kilka dni temu trafił do mnie materiał video, w którym Tomasz Terlikowski siekierą rąbie karty tarota i spala je wrzucając do ognia polską książkę o tarocie. Nie jest to niesmak. Nie jest to dyskomfort. Jest to bluźnierstwo i brak poszanowania czyjegoś zawodu. Tak, zawodu. Ja przypominam, że na listę zawodów został wpisany wróżbita, a więc jest to uderzenie tą siekierą nie tylko w moją osobę, ale w kilkadziesiąt tysięcy innych wróżbitów i wróżek. Ja prowadzę działalność gospodarczą, opłacam podatki co miesiąc, jestem uczciwym wobec prawa i mam pytanie: „gdzie jest Pana szacunek?”. Rozumiem, że celowo został stworzony ten materiał, by było o Panu głośniej. Został nawet wyreżyserowany. Potrzeba było nawet kilku reżyserów. Ale przede wszystkim ten materiał jest dowodem na to, że wszystko można zrobić w naszej wspaniałej Polsce. Można rąbać siekierą, można spalać. Co jeszcze można zrobić? Bo mówienie to za mało. Teraz liczą się czyny. Gdzie poszanowanie drugiego człowieka? To tego nas uczy Kościół Katolicki? Żeby uderzać siekierą w karty tarota? Żeby agresywnie, z wściekłością i szaleństwem poniewierać czyjś zawód? Nie tego nas uczy Bóg. Ja bym chciał, byśmy wszyscy przerwali milczenie. Dlaczego u nas, w cholernym kraju milczy się bojąc się odezwać? Dlaczego jest bezprawie mimo istniejącego prawa!? Dlaczego jeden może więcej, a drugi mniej? A co za chwilę będzie? Może nie karty, tylko czyjaś głowa!? Wstyd! Nie czuję się jak na nasz wiek. Nie czuję się jak na nasz kraj. Nasz. Nie czyjś. Wspólny i Nasz! ”\n— OFICJALNE OŚWIADCZENIE Proszę Państwa, dzisiaj... - Wróżbita Maciej Oficjalne Konto\nReposted from ncms via pl\nReposted from tfu via andrewmyles\nReposted from gosiao via such\nReposted from reksi0 via andrewmyles\ntymczasem na warszawskim targu... :)\nReposted from missbrodka via pl\nReposted from zlewkizpolewki via pl\nReposted from darkshamemaster via andrewmyles\nReposted from vs via andrewmyles\ndla psa kiełbasq\nReposted from koskoss\nReposted from chudeszkity\nhow to: Fronda\nReposted from ncms\nReaction to DontKillMe\n“ W latach licealnych Gabrysia Borejko wymyśliła sobie Eksperymentalne Sygnały Dobra, za pomocą których miała zamiar zmieniać świat. Wtedy, a nawet jeszcze parę lat temu, na pewno czynnie by zareagowała w takiej sytuacji. Może by perswadowała. Może próbowałaby nawiązać kontakt. Ale teraz, już dorosła i doświadczona, wiedziała dobrze, że tuż obok żyją ludzie, z którymi raczej trudno się porozumieć i że są nawet tacy, których można się już tylko obawiać. ”\n— Małgorzata Musierowicz, McDusia (wydana 30 lat po Kwiecie Kalafiora)\nReposted from wloczykij


Szkło hartowane na aparat mocolo tg+ huawei p30 pro - Backupuj.pl\nSzkło hartowane na aparat Mocolo TG+ Huawei P30 Pro Kod producenta: HW4117; Właściwości Mocolo TG+ Twardość szkła: 9H Wyprofilowane krawędzie 2.5D Świetne zabezpieczenie przeciw zarysowaniom Powłoka oleofobowa – ułatwia usuwanie odcisków palców oraz innych plam Pełna przejrzystość W przypadku pęknięcia nie rozpryskuje się Krawędzie 2.5D Szkło zapewnia doskonałe pokrycie soczewek aparatu dzięki zaokrąglonym krawędziom 2.5D. Precyzyjnie wycięte i idealnie dopasowane do całej powierzchni. Odporność na zarysowania Szkło zapewnia wzmocnioną ochronę przed zarysowaniami, które najczęściej spowodowane są kluczami czy innymi twardymi przedmiotami. Wielogodzinny proces hartowania zapewnia twardość 9H. Stanowi doskonałe zabezpieczenie aparatu. Szybki montaż W kilka minut przekonasz się jak łatwo można zamontować szkło bez bąbelków powietrza. W opakowaniu zestaw aplikacyjny do samodzielnego montażu. 1 x Szkło Mocolo TG+ 1 x Ściereczka z mikrofibry 1 x Ściereczka nasączona alkoholem


Sprawdzam - Krystyna Ptok, Dorota Poneta, Adam Małysz - oglądaj w TVN24 GO\nTo będzie dwugodzinny strajk ostrzegawczy - zapowiedziała w programie "Sprawdzam" w TVN24 szefowa Ogólnopolskiego Związku Zawodowego Pielęgniarek i Położnych Krystyna Ptok. - W związku z tym, że mamy dziurę pokoleniową w pielęgniarstwie, domagamy się od rządu radykalnego podejścia do zmian - dodała przewodnicząca. - Dzisiaj to nie jest atrakcyjny zawód dla młodej osoby. Nie jest dobrze opłacany, jest nas za mało, przez co praca jest ciężka, pracujemy przeważnie na dwóch etatach - wymieniała pielęgniarka pracująca w Zakładzie Opiekuńczo-Leczniczym "Jaśmin" Dorota Poneta. Szefowa OZZPiP odniosła się także do zapowiedzianego w Polskim Ładzie Zjednoczonej Prawicy zwiększenia finansowania ochrony zdrowia. - Bardzo duża grupa medyków pracuje na kontraktach - ratownicy, pielęgniarki, pielęgniarze - właśnie to młode pokolenie. I ono w tej chwili samo sobie zafunduje wzrost składki zdrowotnej - powiedziała Krystyna Ptok. Ogólnopolski Związek Zawodowy Pielęgniarek i Położnych zapowiedział strajk ostrzegawczy w całej Polsce na 7 czerwca.\nGoście Krzysztofa Skórzyńskiego mówili również o tym, dlaczego warto się zaszczepić. Ambasador programu szczepień Adam Małysz przekonywał, że "ta akcja nie ma na celu zmuszania kogokolwiek do szczepienia, bo nie da się nikogo zmusić". - My sportowcy, dla dobra naszego społeczeństwa, byśmy jak najszybciej wrócili do normalności, staramy się zachęcać - mówił. Dlaczego Polacy nie są przekonani do szczepionek? - Myślę, że po prostu się boją - odpowiadał były skoczek narciarski. - I może też przez to, że nie do końca wierzą politykom. Dlatego też włączyliśmy się w tę akcję, żeby pomóc ludziom zdecydować o tym, żeby się jednak zaszczepili - dodał. - Zapomnieliśmy o chorobie, jaką jest gruźlica, nie pamiętamy o krztuścu, nie pamiętamy o chorobie Heinego-Medina, która powodowała deformację kończyn, bo te szczepionki mamy w kalendarzu szczepień - zaznaczyła Krystyna Ptok, wskazując na ważne szczepienia, również wśród najmłodszych.\nKRZYSZTOF SKÓRZYŃSKI SPRAWDZAMAdam MałyszDorota PonetaKrystyna PtokSTRAJK PIELĘGNIAREK


Moskwa - Metro w Moskwie - zdjęcia\nStrona główna -> Rosja -> Moskwa -> Metro w Moskwie\nMetro moskiewskie składa się z 12 linii na których znajdują się 182 stacje. Jest najbardziej obciążonym metrem Europy, a także na świecie. Do metra w Moskwie wsiadają codziennie 2,5 mln pasażerów.\nStacje przesiadkowe w moskiewskim metrze są z reguły dwupoziomowe, ale obecnie jest już 6 stacji trzypoziomowych i jedna czteropoziomowa.\nNajgłębsza stacja moskiewskiego metra to Park Zwycięstwa. Najniższa rzędna wysokościowa stacji znajduje się 84m poniżej poziomu ulicy. Na tej stacji są najdłuższe schody ruchome, mają 126 m długości lub jak kto woli 740 stopni.\nMetro w Moskwie zdjęcia:\nRosja, Metro w Moskwie: Metro w Moskwie\nRosja, Metro w Moskwie: Metro\nRosja, Metro w Moskwie:\nMetro w Moskwie - komentarze:\nMetro w Moskwie - dodaj komentarz: