Michaił Bułhakow: “Mistrz i Małgorzata” – omówienie, opracowanie, analiza, interpretacja, konteksty, streszczenie, język : Blog\nMichaił Bułhakow: “Mistrz i Małgorzata” – omówienie, opracowanie, analiza, interpretacja, konteksty, streszczenie, język\n20 stycznia, 2018 17:06 Zostaw komentarz\nCzym jest „Mistrz i Małgorzata”? Menippejską satyrą społeczną, traktatem religijno-filozoficznym, opowieścią o intelektualno-duchowej przemianie bohaterów, powieścią – igraszką, która niczym barokowe dzieła olśnić ma czytelnika kunsztem artystycznym i erudycją autora, postmodernistycznym utworem, którego autor bawi się konwencjami literackimi, może nade wszystko próbą wskazania nowej ideowej drogi pomiędzy gnozą, manicheizmem, chrześcijaństwem, a komunizmem, który, co już autor musiał widzieć dobrze: nie zmienił świata na lepsze. Wszystkim po trochu. Dzieło Bułhakowa zaciekawia tym mocniej, im lepiej się je poznaje. Pośmiertna publikacja oraz dusząca atmosfera światopoglądowego terroru w Związku Radzieckim, a zatem i konieczność cenzurowania treści przez samego pisarza jeszcze bardziej utrudniają odkrywanie jego prawdziwych intencji.\nNa początek dobrze krótko wyjaśnić niektóre pojęcia. Satyra menippejska powstała w antyku i charakteryzowało ją łączenie elementów realistycznych z fantastycznymi, stylistyczna różnorodność. Postmodernizm to określenie współczesnego zjawiska w kulturze, które wyrasta z niewiary w postęp cywilizacyjny i z przekonania o względności systemów wartości, co w sztuce znajdowało wyraz w żonglowaniu konwencjami, swobodnym odwoływaniu się do różnych tradycji i łączeniu ich, często w oderwaniu od pierwotnego kontekstu kulturowego.\nJak widać na pierwszy rzut oka, „Mistrz i Małgorzata” zawiera w sobie wiele z satyry menippejskiej. Przede wszystkim łączy komizm z krytyką społecznych wad, których rewolucja nie wypleniła z ludzi poddanych indoktrynacji, propagandzie, uważnemu nadzorowi służb. Są chciwi, nieuczciwi, zakłamani. Donoszą na siebie i niszczą wzajemnie. Szczególnie ostro potraktował Bułhakow znane sobie prawdopodobnie najlepiej środowiska literatów moskiewskich i krytyków. O fantastyce niech zaświadczy choćby lot Małgorzaty nad miastem, działania diabła i jego świty, bal u Wolanda, finał powieści rozgrywający się w trudnej do określenia przestrzeni, z całą pewnością nadprzyrodzonej.\nPostmodernizm utworu wyraża się swobodnym potraktowaniem przekazów ewangelicznych, ukazaniem Jezusa niezgodnie z chrześcijańską tradycją. To zaledwie skromny nauczyciel, człowiek pokoju, wędrowny filozof, ofiara tych, którzy chcieli traktować go jak proroka dającego początek nowej religii. Pojawia się jednak na końcu jako osoba boska, kiedy przysyła do Wolanda Mateusza z prośbą. Tak, tak: prośbą. Inaczej niż w Biblii, a zgodnie z manichejskimi wierzeniami, Bóg nie panuje tu nad światem niepodzielnie, a boskie kompetencje, wszechwiedzę, władzę posiadł Woland, uosobienie zła. Diabeł dąży do zniszczenia, destrukcji, ale przyczynia się do dobra. Tu także widzimy względność w ujęciu fundamentalnych pojęć, nawet ich odwracanie. Jeszcze w „Fauście” Goethego Mefistofeles jest wciąż częścią królestwa Boga i ma do wypełnienia pewne zadanie. Nie może jednak z Bogiem wygrać.\n„Faust”, droga młodzieży, Faust. Szkolne programy, i tak przeładowane materiałem, powstają jako wynik wyboru z całego bogactwa kultury Zachodu. Nie poznajecie zatem „Don Kichota” Cervantesa ani „Fausta” Goethego. Szkoda. A może nie? Te postaci stały się jednakowoż znakami pewnej postawy, może nawet archetypami. Dramat niemieckiego literata został napisany w oparciu o historię na poły legendarnej postaci średniowiecznego uczonego alchemika, która już wcześniej była artystycznie wykorzystywana.\nDramat Goethego: „Faust” to drugie ważne dzieło, do którego Bułhakow sięgnął jako do źródła potrzebnego mu materiału. Krótko mówiąc, Faust (u Goethego) to średniowieczny uczony, który cieszy się uznaniem i szacunkiem akademickiej społeczności. Sam jest jednak rozczarowany, a nawet rozgoryczony tym, że całe życie poświęcił na studia, na badanie ksiąg, a nie przybliżyło go to nawet odrobinę do poznania tego, co najważniejsze. I tu pojawia się z ofertą firma „Mefistofeles” Sp. z o. o. 🙂 Oczywiście, w poprzednim zdaniu jest żart. Mefistofeles składa ofertę Faustowi. Uczony odda mu swą duszę, jeśli diabeł zapewni mu takie przeżycia, że starzec powie „trwaj chwilo, jesteś piękna”. Wcześniej jeszcze Mefistofeles przekonywał Boga, że Faust wcale mu nie służy i że tego dowiedzie.. Bóg pozwala diabłu na poddanie uczonego próbie. Chociaż utwór Goethego wyrasta z tradycji oświeceniowej, choć zgodnie z nią diabeł wcale nie budzi tu grozy, to jednak wciąż podlega Bogu. W „Mistrzu i Małgorzacie” będzie inaczej.\nDość na tym, że Faust zgodził się na propozycję Mefistofelesa. Zamiast poznania intelektualnego zakosztuje teraz przeżyć, czyli tego, czego dobrowolnie wyrzekł się w swoim życiu. Utwór Goethego to właściwie dzieło przełomu. Przynależy do oświecenia i romantyzmu. Z tą pierwszą epoką łączy go nakaz dążenia do poznania, do prawdy. Dla elit intelektualnych XVIII wieku były to wartości nadrzędne. Romantyzm, którego Goethe był prekursorem, ponad rozumem stawiał uczucia, doznania, intuicję, miłość. Dlatego Faust nie dąży do poznania intelektem, drogą nauki, ale chłonąc życie w doświadczeniu. Mefistofeles przywraca mu młodość. Faust krąży po świecie ze swym przewodnikiem. Kiedy poznaje czternastoletnią Małgorzatę, uwodzi ją i powoduje całą serię nieszczęść. Morduje jej brata, a dziewczyna po zajściu w ciążę zabiła dziecko. Miłosierdzie Boga ocala młodą morderczynię. Podobnie dzieje się później z Faustem. Dlaczego został ocalony? Dążył do poznania, jak możemy sobie dopowiedzieć, a to, jak już zaznaczyliśmy było najważniejszym obowiązkiem człowieka zgodnie z duchem filozofii oświecenia.\nMożemy zakończyć tę dygresję, potrzebną jednak do zrozumienia „Mistrza i Małgorzaty”. Kim jest Faust? To już znak w naszej kulturze. To osoba przekraczająca normy moralne i biologiczne ograniczenia. Faustyczność znajdziemy w ideologiach i praktyce politycznej XX wieku. Granice praw natury „zwycięsko” pokonywali radzieccy uczeni, odwracając bieg rzek, tak by płynęły w drugą stronę lub przenosząc granice uprawy zbóż poza koło podbiegunowe. Po co to robili? Człowiek stawał się bogiem. ZSRR upadł, po niektórych eksperymentach hydroinżynierów zostały ekologiczne katastrofy, a zboże i tak rosyjscy komuniści kupowali od Amerykanów.\nKto jest Faustem w „Mistrzu i Małgorzacie”? Oboje. Małgorzata wchodzi w pakt z diabłem, leci nad miastem, uczestniczy w sabacie czarownic, jak bohater dramatu Goethego. Smaruje się też odmładzającą maścią. Moralne granice przekroczyła, porzuciwszy swego męża, któremu zawdzięczała wygodne, beztroskie życie. Zdradziła go, wybierając miłość i wiele ryzykując, gdyż mistrz nie był, delikatnie mówiąc, ulubieńcem władz. Inaczej było z mężem Małgorzaty, który mógł mieć panią prowadzącą dom, służącą, a z takich przywilejów w ZSRR korzystali nieliczni, gdyż kolidował z obowiązującą regułą równości ekonomicznej.\nFaustem jest także mistrz, samotny trzydziestoośmioletni pisarz, który kiedyś pracował w muzeum, ale po wygraniu dużych pieniędzy porzucił etat i zaczął pisać powieść o Poncjusz Piłacie. Naraził się rządzącym, wykroczył poza wyznaczone oficjalną ideologią reguły. W państwie totalitarnym władza ingeruje we wszystkie obszary ludzkiej aktywności i stara się kontrolować wszystko, włącznie z myśleniem, światopoglądem, życiem intelektualnym. Do tego celu korumpowano literatów. Czy mogło być w średniowieczu większe przewinienie niż pakt z diabłem? A bohater „Fausta” Goethego dopuścił się tego. W ZSRR próba podjęcia samodzielnego myślenia, pójście drogą artystycznej wolności było czymś porównywalnym do konszachtów z szatanem w średniowieczu. Dodajmy, że mistrz też rozstał się z małżonką i nawet nie pamiętał jej imienia, tak dalece była mu obojętna.\nMiłosierdzie, ważny motyw w „Fauście” odgrywa kluczową rolę w powieści Bułhakowa. Bóg nie potępia Fausta i Małgorzaty w utworze Goethego. Dwudziestowieczna Małgorzata okazała miłosierdzie Friedzie, kobiecie, która zabiła własne dziecko i musiała cierpieć przez wieczność z powodu podkładanej jej codziennie chusty, narzędzia zbrodni. Woland obiecał spełnić każde życzenie Małgorzaty w ramach rewanżu za pełnienie honorów gospodyni na jego balu. Małgorzata poprosiła o uwolnienie Friedy od cierpienia. Później też wstawiła się za Piłatem.\nOprócz mistrza, Małgorzaty, Wolanda ważnym bohaterem jest także procurator Judei Poncjusz Piłat. Jest postacią tragiczną. Zgodził się na ukrzyżowanie miłującego pokój wędrownego filozofa, Jeszui Ha-Nocri, ponieważ nie chciał doprowadzić do otwartego konfliktu z Małym Sanhedrynem, religijnymi przywódcami Judei. Zaszkodziłoby to jego karierze. Reprezentując potężne rzymskie cesarstwo, stał się marionetką. Zawiniła tu może chwila słabości, strach przed niszczącym karierę donosem.\nPiłat pojawia się w utworze dzięki temu, że powieść o nim pisał mistrz. Piętnowany przez krytyków, osaczony przez szpicli spalił rękopis. Jego sytuacja stanowiła odzwierciedlenie niełatwego położenia samego Bułhakowa. Pamiętać należy, że gdy tworzył „Mistrza i Małgorzatę” do łagru bądź w ręce kata trafić można było za błahostkę, tak naprawdę bez żadnego powodu, nawet przypadkiem. Piłat, mistrz, Małgorzata to bohaterowie, których łączy motyw przebudzenia do przemiany. Piłat, choć nie uwolnił Jeszui, bardzo tego żałował. Jego wiecznym marzeniem stało się ponowne spotkanie z filozofem i na końcu spełniło się ono.\nPrzemiana jest motywem ważnym nie tylko w odniesieniu do głównych bohaterów, ale także w ujęciu społecznym, dziejowym. Przecież opisywane przez mistrza wydarzenia w Jerozolimie dały początek wielkim procesom, nawet jeśli spojrzymy na to okiem sceptyka dalekiego od wiary w boskość Jezusa. W I wieku naszej ery na Bliskim Wschodzie narodziło się chrześcijaństwo, które dla wielu ludzi stało się początkiem rozwoju duchowego, wewnętrznego, moralnego. Zmieniło świat. Chrześcijanie przetrwali prześladowania i współtworzyli nową cywilizację. Rewolucja bolszewicka w Rosji też w założeniach prowadziła do wielkich przeobrażeń świata. Jak Bułhakow kojarzył te dwa procesy? Trudno powiedzieć, analogia między nimi jest widoczna. Chrześcijaństwo, niepozbawione także w przeszłości wielu ludzkich błędów, niszczono metodycznie w ZSRR z niebywałą konsekwencją. Jak to się jednak stało, że Iwan Bezdomny oczerniający w swym antyreligijnym poemacie Jezusa i wsłuchany w instrukcje Berlioza na Patriarszych Prudach, po nagłej śmierci prezesa Massolitu kradnie świecę i święty obrazek, uznając pewnie, że spotkał się jednak z siłą nieczystą i że te przedmioty mają moc jej powstrzymania. To, co wpoiła mu mama, babcia, może ksiądz, zostało w nim głęboko.\nNawet sam diabeł przybył do Moskwy, by przypomnieć o swoim istnieniu, ale to z kolei odrodzenia religijności i rozsypania ateistycznej propagandy nie przyniosło. Dwa światy: Jerozolimy z I wieku naszej ery i Moskwy z XX stulecia przenikają się. Rzeczywistość materialną, fakty, historię w powieści wzbogaca sfera siły nadnaturalnych. Cała warstwa nadprzyrodzoności jest jednak mieszaniną chrześcijaństwa, manicheizmu, nawet zwykłego okultyzmu, czyli magii, a to wszystko doprawione zostało nawet aluzjami do masońskich rytuałów.\nMoże Bułhakow zestawiając ze sobą dwie wielkie formacje ideowe: komunizm i chrześcijaństwo chciał pokazać, że o wszystkim decydują zwykli ludzi, ich odważne lub tchórzliwe wybory, mądre lub głupie decyzje. Woland na balu przyjmuje potępionych. Nie jest zatem zupełnie oderwany od ról, jakie mu kształtowana przez chrześcijaństwo kultura przypisuje. Tak jak Mefistofeles z „Fausta” czyniąc zło, otwiera drogę dobru.\nJakimi ścieżkami podąża ludzkie myślenie, niech nam uzmysłowi fragment głośnego poematu Błoka „Dwunastu” poświęconego rewolucjonistom. Fragmenty:\n„Czemuś dzisiaj niewesoły,\nPamiętasz, jak bywało,\nBrzuchem parłeś wprzód\nI krzyżem w krąg jaśniało\nBrzuszysko na lud?”\n(to naturalnie satyryczny, złośliwy obraz tak zwanego wroga ludu, pop to nieformalne określenie prawosławnego duchownego)\n„… I tak bez imienia Boga\nDwunastu idzie w dal.\nObca im wszelka trwoga\nAni im czego żal”\nFinał natomiast zupełnie zaskakuje:\n„…Idą, idą krokiem twardym –\nGłodny pies za nimi goni,\nPrzodem – niosąc krwawy sztandar,\nZa wichurą niewidzialny\nI dla kul nieosiągalny,\nLekką stopą nadśnieżystą\nPrzez perliste rozsypisko,\nW wieńcu białych róż na skroni\nPrzodem idzie Jezus Chrystus”\nWidzieli Państwo? Jezus na czele dwunastu czerwonogwardzistów ze sztandarem rewolucji. Utwór z roku 1918.\nTrudno w jednym artykule omówić dokładnie cały tekst. Poniżej, zwłaszcza dla potrzeb osób przygotowujących się do matury rozszerzonej i międzynarodowej przeanalizuję język i narrację.\nW pierwszym rozdziale, na początku znajduje się zdanie;\n„Tu musi musimy odnotować pierwszą osobliwość tego straszliwego majowego wieczoru”. Nastąpiło ujawnienie procesu narracji. Narrator zakomunikował coś na temat samego opowiadania, przestał być „przezroczystym medium”. Uprzedził, że za chwilę o czymś poinformuje. Posłużył się też pierwszą osobą liczby mnogiej, zbliżając się w ten sposób do czytelnika. Zaczął budować z nami wspólnotę. „My musimy odnotować”. Narrator zaczął też zdradzać swój stosunek do świata, może nieco żartobliwy, lekko ironiczny. Dowiedzieliśmy się, że wieczór będzie „straszliwy”.\nJuż na pierwszych stronach powieści odnajdujemy elementy społecznej satyry. Pani, która sprzedawała w budce na Patriarszych Prudach napoje, zapytana o wodę mineralną, „z niejasnych powodów obraziła się”. Kto pamięta sklepy w PRL—u, wie, że państwowe jednostki handlu cechował nie tylko brak towaru, jak tutaj, ale też specyficzny stosunek pracujących w nich osób do obsługi klienta.\nNarrator w powieści jest wszechwiedzący. Przekazuje nam bowiem informacje o odczuciach bohaterów, ich myślach i o tym, co robią, gdy są sami. Zazwyczaj taki narrator występuje w trzeciej osobie, nie ujawnia się. Zaistnienie narratora w pierwszej osobie, z oczywistych względów może ograniczać wszechwiedzę. W „Mistrzu i Małgorzacie”, jak to się już rzekło, autor żongluje konwencjami. Raz posługuje narracją trzecioosobową, kiedy indziej ujawnia się i mówi w pierwszej osobie. Wykorzystuje język mówiony, upodabnia do zwykłych ludzi, przeciętnych, z ulicy. Przemawia w imieniu autora, ale też przyjmuje punkt widzenia postaci i wtedy jest to narracja personalna, mowa pozornie zależna.\nUjawniając proces mówienia, zdradzając stosunek do rzeczywistości, staje się gawędziarzem. Wtedy też Bułhakow nawiązuje chętnie do rosyjskiej tradycji literackiej nazywanej skazem. Próbkę tego znajdziemy chociażby w Płaszczu (Szynelu) Gogola. Dobrze widać tę konwencję w I rozdziale w zdaniu: „Potem, kiedy prawdę mówiąc było już za późno, najróżniejsze instytucje opracowały rysopisy owego człowieka”.\nŚwietnym przykładem skazu jest też początek części drugiej „Mistrza i Małgorzaty”:\nA oto przykład mowy pozornie zależnej z pierwszego rozdziału:\n„Życie Berlioza tak się układało, że nie był przyzwyczajony do nadprzyrodzonych zjawisk. Pobladł więc jeszcze bardziej, wytrzeszczył oczy i pomyślał w popłochu: „Nic takiego istnieć nie może…”\nAle coś takiego, niestety, istniało.”\nOwo słówko „niestety” wyraźnie wskazuje na punkt widzenia bohatera. Narrator mówi w trzeciej osobie, ale jakby „z umysłu” postaci. Przy okazji, w powyższym fragmencie widać znakomity przykład poczucia humoru autora. W państwie, w którym natrętnie, na każdym kroku obrzydzano ludziom religię, a chodzenie do kościoła mogło ściągnąć na głowę nieszczęście, powiedzenie: „Życie Berlioza tak się układało” jest wyrazem niesłychanej przewrotności.\nW pierwszym rozdziale czytelnik dowiaduje się wiele na temat swobody twórczej, wolności słowa i stopnia indoktrynacji obywateli ZSRR. Oto Michał Aleksandrowicz Berlioz, prezes zarządu stowarzyszenia pisarzy Massolit tłumaczył podczas rozmowy w cztery oczy młodszemu koledze, literatowi, jak powinien „poprawić” swój „antyreligijny poemat”. Nie wystarczyło, że Iwan Bezdomny oczernił Jezusa, przypisał mu wszelkie możliwe wady. Poetę „zgubiło” to, że traktował bohatera utworu, jakby ów naprawdę istniał. Słowo „zgubiło” zastosowane zostało przez autora. Przypomnę młodym czytelnikom, że akcja powieści Bułhakowa umieszczona jest w okresie terroru porewolucyjnego, czystek, masowych aresztowań, gdy błahe podejrzenie o odstępstwo od doktryny mogło zaprowadzić nieszczęśnika na wiele lat do łagru.\n„Wysoki tenor Berlioza rozlegał się w pustej alei i im dalej Michał Aleksandrowicz zapuszczał się w gąszcz, w który bez ryzyka skręcenia karku zapuścić się może tylko człowiek niezmiernie wykształcony – tym więcej ciekawych i pożytecznych wiadomości zdobywał poeta.” Proszę zwrócić uwagę, że rozmowa na temat religii mogła doprowadzić do „skręcenia karku”. Było to zatem bardzo niebezpieczne.\nDo literatów w pewnym momencie dosiadł się nobliwie wyglądający mężczyzna. Zainteresowały go poglądy Berlioza, jego przekonanie o tym, że życie Jezusa zostało zmyślone. Kiedy nieznajomy wspomniał o dowodach Kanta na istnienie Boga, Iwan Bezdomny zareagował okrzykiem, że należałoby tego Kanta posłać na trzy lata na Sołowki. Świadczy to o skali indoktrynacji społeczeństwa w Rosji Radzieckiej. Na Wyspach Sołowieckich znajdował się najbardziej znany obóz karny. Przybysz nie tylko przekonywał literatów do tego, że Jezus istniał naprawdę, ale wspomniał także o wydarzeniach, które miały dopiero nastąpić. Ostatnie słowa cudzoziemca, jak go sobie w myślach określali Berlioz i Bezdomny, były początkiem opowieści o Piłacie i Joszui Ha-Nocri. Była to część powieści mistrza, o czym czytelnik dowie się później.\nAkcja toczy się w Jerozolimie i jest autorskim ujęciem wydarzeń, o których mówiły Ewangelie. Poncjusz Piłat przesłuchał wędrownego filozofa Joszuę Ha-Nocri. Dowiedział się, że jego słowa o zburzeniu świątyni miały charakter przenośny. Tak naprawdę oskarżony nie podburzał ludu do niszczenia czegokolwiek. Przyczyną nieporozumienia i oskarżeń były zapiski prowadzone przez Mateusza Lewitę, poborcę podatków. Piłat postanowił skazać Joszuę na więzienie nieopodal jego siedziby nad Morzem Śródziemnym, co dałoby mu możliwość prowadzenia z wędrownym myślicielem jeszcze wielu rozmów. Joszua bardzo zainteresował rzymskiego dostojnika. Widział, że wiele jego obserwacji ludzkiej natury ujmowało istoty problemów.\nNiestety, sekretarz prokuratora podał mu dokument zawierający oskarżenie o zniewagę majestatu. W tym samym czasie w Jerozolimie doszło do zabicia kilku żołnierzy. Joszua potwierdził, że rozmawiał z Judą z Kiriatu i mówił, że nadejdzie czas, gdy żadna władza nie będzie już potrzebna, ponieważ nastąpi królestwo prawdy i sprawiedliwości. Piłat wiedział, że tym razem nie może potraktować łagodnie więźnia i musi skazać go na śmierć. Zachowanie prokuratora wskazywało, ze nie ufał nikomu ze swego otoczenia. Mógł przypuszczać, że jego wrogowie czekają na okazję, by złożyć donos komuś wpływowemu w samym Rzymie.\nPiłat podjął jeszcze jedną próbę ocalenia Joszui. Ponieważ filozof oskarżony był przez Sanhedryn, starszyźnie kapłanów w związku ze świętem Paschy przysługiwało prawo ułaskawienia jednego z więźniów skazanych przez przedstawiciela władz cesarstwa. Kaifasz pomimo wyraźnych sugestii Piłata oświadczył, że uwolnią Bar Rawana, który był przestępcą o wiele groźniejszym. Ujawnił się konflikt między Piłatem i Kaifaszem. To starcie wygrał jednak Kaifasz.\nNieznajomy zakończył opowieść, potwierdzając, że Ewangelia mija się z prawdą. Zapewnił, że był obecny przy rozmowie Piłata z kapłanem. Berlioz coraz bardziej podenerwowany postanowił powiadomić odpowiednie władze. Doszło do przepowiedzianego mu wypadku. Poślizgnął się na wylanym oleju, wpadł pod tramwaj, który obciął mu głowę.\nBezdomny był wstrząśnięty. Spełnienie się tego, co zapowiedział cudzoziemiec sugerowało, że sam zorganizował zamach na życie Berlioza. Próbował ścigać podejrzanego, któremu już ktoś towarzyszył. Dołączył do nich wielki jak wieprz czarny kot. Iwan zobaczył, jak zwierzak chciał wejść do tramwaju. Autor wprowadził elementy groteski. Kot próbował zapłacić za bilet. Nikt nie dostrzegł w tej sytuacji niczego dziwnego. Iwan kontynuował pościg. Po drodze skradł komuś święty obrazek i gromnicę. Kiedy rzucił się do rzeki, cały czas szukając niebezpiecznych osobników, zostawił ubranie na brzegu. Gdy wrócił pozostało z niego niewiele. Poeta podjął decyzję o udaniu się do Gribojedowa.\nOto próbka prozy Bułhakowa:\n„Dom ów nazywano „Domem Gribojedowa”, ponieważ jego właścicielką była niegdyś jakoby ciotka pisarza Aleksandra Gribojedowa. Była jego właścicielką czy też nie była – tego dokładnie nie wiemy, zdaje się nawet, że Gribojedow nie miał chyba żadnej takiej ciotki-posesjonatki… Dom ów wszakże takie nosił miano. Co więcej, pewien moskiewski blagier opowiadał, że jakoby na pierwszym piętrze tego domu, w okrągłej sali kolumnowej, znakomity pisarz miał czytać tej właśnie rozpartej na kanapie ciotce fragmenty „Mądremu biada”. A zresztą diabli to wiedzą, może i czytał, nie jest to takie ważne.”\nDom Gribojedowa był siedzibą Stowarzyszenia Moskiewskich Literatów, Massolitu. Wyjaśnienie jego nazwy pełne jest wątpliwości, czego narrator nie ukrywa. Powołuje się na jakiegoś blagiera, mówi, że Gribojedow nie miał bogatej ciotki. Dużo tu wszelkich „może”, „zdaje się”, „jakoby”. I jeszcze ten jakże wymowny tytuł powieści „mądremu biada”, czyli: im jesteś mądrzejszy, tym gorzej dla ciebie.\nPo co więc ta opowieść? Prawdopodobnie wymyślona została po to, by stworzyć pozór legalnego przejęcia domu przez Massolit. Naprawdę przecież sowiecka władza kradła wszystko, odbierając majątki dawnym właścicielom, a ich samych skazując na nędzę, w najlepszym razie.\nKomuniści potrzebowali tak zwanych inżynierów dusz, czyli usłużnych literatów odpowiednio przedstawiających najnowszą historię, wielkie przemiany, nową rzeczywistość porewolucyjnej Rosji. Poeci, pisarze, dramaturdzy byli zatem korumpowani. W Gribojedowie znajdowała się najlepsza restauracja w mieście, podawano w niej najbardziej wyszukane potrawy, a stołować się w niej mogli tylko ci, którzy posiadali legitymację Massolitu. W gospodarce centralnie zarządzanej nawet papier do maszyny do pisania (komputerów nie było) reglamentowano. Dostać można go było w Gribojedowie. To nie wszystko, grała tu gościom orkiestra jazzowa, a oficjalnie w ZSRR jazz był potępiony jako owoc amerykańskiej imperialistycznej kultury. Literaci otrzymywali prawo do uczestniczenia w zajęciach rekreacyjnych, sportowych, mogli dostać prawo do bezpłatnego pobytu w domach pracy twórczej, na przykład w Jałcie, ówczesnym kurorcie nad Morzem Czarnym. O przywilejach literatów wiedzieli nieliczni, ponieważ mogłyby wywołać społeczny gniew. Życie w komunistycznym państwie było szare, przygnębiające. Ludzie dusili się w przepełnionych mieszkaniach, po kilka rodzin, z jedną wspólną kuchnia i łazienką. Zaopatrzenie w sklepach nie dawało nawet małej szansy na urozmaicone wyżywienie. Co innego w Gribojedowie. Tu literaci rozkoszowali się potrawami, które kiedyś gościły na stołach arystokracji i burżuazji. Obraz Gribojedowa sam w sobie jest mocnym oskarżeniem władzy pełnej hipokryzji i kupującej sobie usługi inteligencji. Resztę społeczeństwa wzywano do wyrzeczeń, uległości, wpajano dogmat równości i zastraszano.\nW Gribojedowie dobrą zabawę literatów przerwała wiadomość o śmierci Berlioza w wyniku wypadku oraz pojawienie się Iwana Bezdomnego w niepełnym, delikatnie mówiąc, stroju, ze świętym obrazkiem przypiętym do koszuli i zapaloną świecą w dłoniach. Wezwano milicję, by odwieźć artystę do szpitala dla chorych psychicznie.\nAkcja zaczyna się w szpitalu, do którego oprócz milicjantów odwiózł Iwana poeta Riuchin. Iwan opowiedział o wydarzeniach od spotkania nieznajomego na Patriarszych Prudach. Historia o zagranicznym konsultancie, strój, zachowanie Bezdomnego sprawiły, że lekarz zdiagnozował u niego schizofrenię. Kazał zamknąć w izolatce. Riuchin nabrał jednak wątpliwości, czy Iwan naprawdę jest w stanie obłędu, zwłaszcza że ubezwłasnowolniony powiedział mu kilka słów prawdy, którymi Riuchin naprawdę się przejął. Gdy wracał ciężarówką do Gribojedowa, głęboko je przeżywał. Iwan powiedział mu, że podszywa się pod proletariusza, jest nieszczery i że nic nie osiągnie. Trzydziestodwuletni Riuchin czuł się fatalnie. Jedyne jego dokonania to okolicznościowe wiersze z okazji świąt państwowych.\nStiopa Lichodiejew, dyrektor Teatru Varietes dzielił mieszkanie z Berliozem. Narrator opisał to mieszkanie jako niezwykłe z tego powodu, że ludzie otrzymujący tu prawo do zamieszkania znikali w dziwny sposób. Stiopa odczuwał skutki pijaństwa z poprzedniego dnia, gdy pojawił się u niego Woland, przedstawił jako profesor czarnej magii, z którym rzekomo dyrektor Teatru Varietes podpisał wczoraj kontrakt na siedem występów. Woland pokazał mu dokument podpisany przez Stiopę i przypomniał uzgodnienia ze Stołeczną Komisja Nadzoru Widowisk. Mężczyzna nie mógł tych faktów przypomnieć sobie. Zobaczył też dziwnych towarzyszy profesora. Jednym z nich był kot. Dyrektor usłyszał, że jego pomoc domowa została wysłana na urlop do Woroneża. Kiedy przybył czwarty członek świty Wolanda, Azazello, Stiopa został ze swego mieszkania wygnany i magiczną mocą wysłany do Jałty.\nPrzedstawia pierwszy dzień Iwana w szpitalu psychiatrycznym. Profesor Strawiński wysłuchał uważnie opowieści młodego poety o znajomym Piłata i śmierci Berlioza. Zapewnił, że może go wypuścić z oddziału, by udał się niezwłocznie na milicję w sprawie groźnych przestępców, ale najprawdopodobniej szybko zostanie tu odwieziony z powrotem.\nNikanor Iwanowicz Bosy, prezes spółdzielni mieszkaniowej, do której należał lokal zajmowany przez Berlioza, uczestniczył w komisyjnym zabezpieczeniu rękopisów nieboszczyka. Trzy pokoje należące kiedyś do zamożnej wdowy po jubilerze wróciły do zasobów spółdzielni. Domyślać się możemy, że resort bezpieczeństwa przejął materiał do śledztwa, a znikanie lokatorów było związane z działalnością NKWD a może i walką o szczupłą substancję mieszkaniową w Moskwie. Donos na kogoś mógł prowadzić do przejęcia lokum. Nikanor Bosy natychmiast po rozejściu się wiadomości o śmierci Berlioza zaczął przyjmować dziesiątki podań o przydzielenie trzech pokoi, które wcześniej należały do Berlioza.\nBosy ponownie odwiedził mieszkanie przy Sadowej, ale nie zastał w mieszkaniu nikogo oprócz dziwnego jegomościa, który, o czym na podstawie opisu wyglądu czytelnik już wie, należał do grupy Wolanda. Osobliwy niespodziewany gospodarz mieszkania przedstawił się jako tłumacz Wolanda, Korowiow. Zapewnił, że nieobecny Stiopa Lichodiejew udostępnił cudzoziemcowi swoje mieszkanie. Bosy mógł wyjąć nawet ze swojej teczki list od Stopy w tej sprawie. Oczywiście, nie pamiętał, by kiedykolwiek taką korespondencję odbierał i czytał. Tłumacz zaproponował wynagrodzenie dla spółdzielni za wynajem lokalu, szybko sporządził w dwu egzemplarzach umowę, dał do podpisania Wolandowi przebywającemu w sypialni. Wręczył bilety na przedstawienie i paczkę rubli w ramach łapówki. Bosy wychodząc pomyślał, że tłumacz dostał się do gabinetu Berlioza bez złamania pieczęci. Dotarł do siebie, ukrył paczkę z pieniędzmi i zasiadł do obiadu. Ponieważ Woland uznał, że Bosy to krętacz i szubrawiec, tłumacz zadzwonił złożyć donos na prezesa spółdzielni. Przedstawił się jako Kwascow i powiedział, że Bosy handluje walutą. Szybko pojawili się u prezesa funkcjonariusze. W przewodzie wentylacyjnym znaleźli schowany tam przez mężczyznę pakunek. Były w nim ruble, które teraz stały się już dolarami. W teczce Bosego nie było natomiast ani paszportu cudzoziemca, ani umowy, ani biletów. Nie mógł udowodnić ani słowa ze złożonych zeznań. Służby aresztowały też samego Kwascowa, który rzekomo wiedział o walucie.\nAkcja rozgrywa się w Teatrze Varietes. Administrator Warionucha i dyrektor finansowy Rimski zastanawiali się, gdzie jest Stiopa Lichodiejew, który przyniósł do podpisania dzień wcześniej umowę dotyczącą występu maga. Występ miał odbyć się tego dnia, a Wolanda nikt nie widział. Tytuł przedstawienia niósł zapowiedź seansu czarnej magii i jej całkowitego zdemaskowania. Mężczyźni odebrali telegram z Jałty z wiadomością, że pojawił się tam poszukiwany dyrektor teatru. Przyszła po chwili druga depesza z prośbą o potwierdzenie tożsamości Stiopy. Nadawca napisał o hipnozie Wolanda. Mężczyźni byli kompletnie zdezorientowani. Wydawało im się, że zaginiony nie mógł znaleźć się nagle w Jałcie po tym, gdy tuż przed tym z nim rozmawiali. Skąd jednak nadawca depeszy wiedzieć mógł o Wolandzie? Trzeci telegram był jeszcze bardziej tajemniczy: znajdowały się w nim pisane odręcznie litery. Charakter pisma potwierdzić miał tożsamość Stiopy, który domagał się zarządzenia obserwacji Wolanda. Dzień wcześniej wieczorem Stiopa osobiście pojawił się w gabinecie Rimskiego z umową. Jak mógł następnego dnia być około południa w Jałcie, ponad półtora tysiąca kilometrów dalej, i to w dodatku, jak mówił tekst pierwszego telegramu, bez butów, w samej koszuli nocnej? Rimski wysłał wiadomość na komendę milicji w Jałcie, podając fakty, a Warionuchę poprosił o zawiezienie wszystkich depeszy tam, gdzie mieli się tym martwić. Należy sądzić, że odbiorcami byłyby odpowiednie służby. Zadzwonił Korowiow, by uzgodnić godziny występu. Kolejna depesza przyszła od Stiopy, który prosił o pięćset rubli na bilet powrotny do Moskwy. Warionucha został napadnięty w drodze do właściwego urzędu, zabrano mu telegramy, został zaniesiony do mieszkania przy Sadowej.\nIwan Bezdomny próbował przygotować pismo powiadamiające milicję o niebezpiecznym cudzoziemcu. Powoli jednak wracał mu wewnętrzy spokój, zaczynał rozumieć, że niepotrzebnie tak się przejmował wszystkim i pościg za nieznajomym był kompletnie niepotrzebny, podobnie jak wzburzenie w związku ze śmiercią Berlioza. Usłyszał głos przypominający brzmieniem bas konsultanta – cudzoziemca, odpowiadający na jego wewnętrzne pytanie: „na kogo wyszedł?” Na durnia – usłyszał. W jego pokoju pojawił się też gość.\nRimski był zaniepokojony nieobecnością Warionuchy. Rozpoczął się spektakl. Występowała między innymi grupa Wolanda. Na oczach dwu i pół tysiąca widzów kot oderwał głowę konferansjerowi, po czym na prośbę widowni przytwierdził ją z powrotem. W powietrze nad głowy widzów i do ich rąk popłynęły tak zwane czerwońce, czyli dziesięciorublówki. Jeden z gości domagał się demaskacji magii i wtedy Korowiow występujący jako Fagot powiedział o tym, że Arkadiusz Apołlonowicz, ów niecierpliwy widz, zamiast na posiedzeniu komisji był w odwiedzinach u pewnej artystki, co obecną na widowni jego małżonkę poważnie wzburzyło. Przedstawienie grupy Wolanda zakończyła wymiana starej odzieży dam na zupełnie nowe, markowe sukienki. Każda z pań mogła coś dla siebie wybrać i większość chętnie z tego korzystała.\nGość Iwana wszedł przez balkon i zaczął z nim rozmowę. Kiedy dowiedział się, że Bezdomny to poeta, spytał go, czy pisze dobre wiersze. Kiedy Iwan przyznał, że okropne, towarzysz poprosił go, by tego nie robił. Historia z cudzoziemcem na Patriarszych Prudach i śmierć Berlioza ogromnie go zainteresowały. Stwierdził, że wszystko to przewidział. Powiedział Iwanowi, że spotkał szatana i że spotkanie to i tak dobrze się dla niego skończyło. Żałował tylko, że na miejscu Berlioza nie był krytyk Łatuński lub literat Laurowicz.\nMistrz, tak przedstawił się Iwanowi, chętnie sam porozmawiałby z szatanem. Wiele za to by oddał. Zapewnił młodego poetę, że szatan na pewno w Moskwie nieźle narozrabia, ale nikt mu w tym nie jest w stanie przeszkodzić. Mistrz wyjawił, że pisał powieść o Piłacie z Pontu. Opowiedział, jak po wygraniu stu tysięcy rubli porzucił pracę w muzeum i tłumaczenia oraz jak rozpoczął pisanie powieści. Minionej wiosny na ulicy spotkał kobietę, która miała wyraz głębokiej samotności w oczach, niosła żółte kwiaty, a on miał pewność, że kocha ją całe życie. Rozpoczęli rozmowę. Spotykali się później wielokrotnie, potajemnie została jego żoną. Spędzali z sobą całe dnie, zaczęła nazywać go mistrzem, czytała powieść i wróżyła mu sławę.\nKiedy zaniósł swoje dzieło do wydawnictwa, dowiedział się, że nie zostanie opublikowane. Sekretarz redakcji zadawał mu dziwne pytania, między innymi, kto podsunął mu tak niedorzeczny temat. Z powieścią mistrza zapoznali się krytycy Aryman i Łatuński oraz literat Laurowicz. Podniszczony tekst mu zwrócono.\nMistrz popadł w rozpacz, ktoś opublikował fragment jego dzieła, ale wtedy Aryman, Łatuński i Laurowicz rozpoczęli na łamach prasy walkę z jego powieścią, przestrzegali przed ukrytą apologią Jezusa Chrystusa, potępiali piłatyzm.\nNastał zły czas. Kochający się ludzie mieli przed sobą jako perspektywę przyszłości tylko wpatrywanie się w ogień w kominku. Małgorzata obwiniała się, że zachęciła mistrza do publikacji fragmentu. Zamieszkał wtedy u niego Alojzy Mogarycz, który nie przypadł do gustu ukochanej pisarza. Pisarz go jednak polubił. Nowy znajomy przeczytał powieść o Piłacie i pomagał rozeznać się autorowi w głosach krytyki, których wciąż nie brakowało. Małgorzata zachęcała ukochanego do wyjazdu na południe. Ociągał się z tym. Kiedy zapewniła, że sama kupi mu bilet, wypłacił wszystkie pieniądze, które pozostały mu z wygranej i przekazał Małgorzacie.\nPewnej złej nocy mistrz spalił powieść, wszystkie maszynopisy i rękopisy. Kiedy przyszła do niego ukochana, z ognia mogła wydobyć tylko jeden niespalony rozdział. Powiedziała, że musi rozstać się z mężczyzną, który nigdy jej nie skrzywdził i nie chce, by zapamiętał, że uciekła od niego w nocy. Obiecała, że wróci rano. Kwadrans po jej wyjściu zapukali do jego okienka. Tę część opowieści mistrz szeptał Iwanowi na ucho. Potem stracił mieszkanie, był bezdomny, zachorował, trafił do szpitala. Mimo zapewnień profesora Strawińskiego nie wierzy w swój powrót do zdrowia. Choć mógł powiadomić Małgorzatę, gdzie jest o co się z nim działo, nie zrobił tego. Chory umysłowo nie może przecież nikogo uszczęśliwić.\nMożemy się domyślać, że mistrz na jesieni trafił do aresztu, a wypuszczony nie mógł już odzyskać psychicznej równowagi. Trafił do kliniki zimą. Bułhakow nie napisał wprost o uwięzieniu mistrza.\nWarto wyjaśnić, że gdy publicznie zaczęto krytykować utwór i pojawiło się też w związku z nim pojęcie „piłatyzmu”, niczego dobrego to nie wróżyło. Publiczna „nagonka” mogła poprzedzać proces i skazanie na odbycie surowej kary. Nie dziwi więc, że autor przeżył załamanie.\nRimski po spektaklu na ulicy usłyszał odgłosy awantury. Panie, które wyszły z teatru ubrane w stroje od Fagota, znajdowały się teraz w samej bieliźnie. Milicja już sprawnie zajmowała się tym problemem. Rimski chciał z kimś połączyć się telefonicznie, ale kiedy zadzwonił telefon usłyszał groźbę, by tego nie robił. Nagle w jego gabinecie pojawił się Warionucha, ale dziwnie się zachowujący. Opowiedział, że pobyt Stiopy w Jałcie był zmyślony i że spił telegrafistę w Puszkinie pod Moskwą, by mógł wysyłać fałszywe telegramy. Teraz miał być rzekomo w izbie wytrzeźwień. Rimski cieszył się z tych ekscesów dyrektora teatru, ponieważ nienawidził go i liczył, że pozbędzie się Stiopy raz na zawsze. Zaczął jednak wątpić w prawdomówność Warionuchy. Dostrzegł też ku swemu przerażeniu, że administrator nie rzuca cienia. Do gabinetu przez okno próbowała dostać się trupioblada dziewczyna. Na szczęście zapiał kogut. Warionucha i dziewczyna odlecieli. Kompletnie siwy Rimski wybiegł z budynku i kazał wieźć się na dworzec. Tu zażądał biletu do Leningradu i zniknął ze stacji wraz z ekspresem.\nDo szpitala dla psychicznie chorych przywieziono Nikanora Bosego, który zapewniał, że zetknął się z siłą nieczystą. Krzyczał głośno, ze brał łapówki i meldował za pieniądze, ale dolarów nie brał. „ci, do których to należało”, a których, zauważmy nigdy narrator nie nazywa wprost, pojechali do mieszkania przy Sadowej, ale tam żadnego Korowiowa nikt na oczy nie widział. Krzyki o sile nieczystej wzburzyły także przebywającego w szpitalu Iwana i mężczyznę, który pytał, gdzie jest jego głowa, a był to konferansjer z teatru, któremu w teatrze najpierw diabelskie trio głowę oderwało od tułowia, a potem przytwierdziło. Nikanor Iwanowicz Bosy miał po uspokajającym zastrzyku dziwny, groteskowy sen, którego głównym motywem były zdobywane nielegalnie i przechowywane dolary.\nPosiadanie obcej waluty groziło w ZSRR poważnymi konsekwencjami.\nZawiera opis męki i śmierci Jeszui oraz pozostałych skazańców. Konających pilnowali rzymscy żołnierze. Mateusz Lewita myślał o tym, by podczas transportu na wzgórze przedrzeć się do wózka z Joszuą i zabić go, by nie cierpiał. Kiedy spoza kordonu żołnierzy spoglądał na niewinnego Joszuę, modlił się do Boga o rychłą śmierć dla niego. Nic się nie stało, więc wzburzony Lewita zaczął przeklinać Boga. Wtedy nadciągnęła burza, pojawił się trybun z przełożonym służby świątynnej, porozmawiał z dowódcą centurii i skazańcom skrócono mękę. Mateusz ściągnął ciało Joszui z krzyża po odejściu żołnierzy i zniknął razem z nim.\nW teatrze po wczorajszym spektaklu panowała wśród pracowników dezorientacja. Najstarszy rangą był księgowy Wasilij Stiepanowicz Łastoczkin. Nikt nie wiedział, gdzie jest Warionucha, Rimski, Lichodiejew. W teatrze męża szukała zrozpaczona żona Rimskiego. Do teatru przybyli śledczy, nawet pies tropiący. Śladu po Wolandzie nie było nigdzie. Żadna instytucja nie posiadała na jego temat informacji, co wydawało się zupełnie niemożliwe. Trzeba było nazwać rzeczy po imieniu: dyrektor, administrator i dyrektor finansowy zaginęli.\nKsięgowy Łastoczkin postanowił złożyć raport o zajściach z dnia poprzedniego w Komisji Nadzoru Widowisk i Rozrywek Lżejszego Gatunku. Żaden z taksówkarzy nie chciał go zawieźć na miejsce. Skarżyli się, że pieniądze, którymi im ludzie płacą, szybko zamieniają się w bezwartościowe papierki. Był to efekt sztuczek magika w teatrze. Na miejscu księgowy zobaczył, że zamiast przewodniczącego komisji, Prochora Piotrowicza jest tylko jego ubranie bez ciała, które jednak zachowywało się, jakby było człowiekiem. Garnitur z koszulą i krawatem wykonywał ruchy, jakby pisał. Słychać było też głos przewodniczącego, ale sam zniknął. Sekretarka opowiedziała o wizycie kota, który przegnany z gabinetu zemścił się na przewodniczącym.\nŁastoczkin udał się do oddziału komisji, licząc, że tam coś załatwi, ale zastał jej pracowników w dziwnym stanie. Śpiewali pomimo swej woli. Okazało się, ze zostali odwiedzeni przez Korowiowa. Milicja podejrzewała działanie hipnozy. Personel został odwieziony ciężarówkami do kliniki profesora Strawińskiego. Gdy księgowy dotarł wreszcie do wydziału finansowego, by wpłacić utarg z poprzedniego dnia, ponad dwadzieścia jeden tysięcy rubli, z jego paczki wysypały się zagraniczne banknoty. Został natychmiast aresztowany.\nDo Moskwy przybył wuj Berlioza, Maksymilian Andriejewicz Popławski, człowiek wykształcony i szanowany, który jednakowoż bardzo chciał zamieszkać w stolicy. Przyjechał do Moskwy, gdyż od krewnego otrzymał telegram o jego śmierci i pogrzebie mającym odbyć się w piątek. Podejrzewał, że musiała zajść jakaś pomyłka. Wiedział, że jeśli Berlioz nie żyje naprawdę, to zwolniło się jego mieszkanie i że jest to znakomita okazja, by spełnić marzenie o przenosinach do Moskwy. W lokalu administracji przy Sadowej niczego nie mógł jednak załatwić Zastał jednego pracownika, prezesa nie było, sekretarza także, a i obecny członek zarządu wkrótce także z kimś wyszedł. Prawdopodobnie został zabrany na przesłuchanie, choć narrator tego nie powiedział wprost. Popławski udał się do mieszkania siostrzeńca i tam mu otworzono. W środku był mężczyzna, Korowiow i duży kot. Pierwszy z asysty Wolanda opłakiwał zmarłego Berlioza, a kot wylegitymował gościa i kazał mu wracać do Kijowa. Wyprowadził gościa Asasello i zepchnął ze schodów.\nMinął go śpieszący na górę bufetowy z teatru, Andrzej Fokicz, który czuł się oszukany i chciał wyrównać sobie stratę. Niósł papierki, jakimi mu zapłacono. Wcześniej były to pieniądze rozrzucane na widownię przez artystów. Przyjął go Woland z asystentami. W trakcie rozmowy wypomniano mu oszustwa i podawanie nieświeżej żywności. Przepowiedziano bufetowemu śmierć, która nastąpi za dziewięć miesięcy. Andrzej Fokicz przyznał się do posiadania nie lada majątku. Kiedy wyjął z paczki papierki, zobaczył, że znów są to banknoty. Dręczony, straszony i wykpiwany jak poprzedni gość kierownik bufetu uciekł. Przerażony informacjami o swej chorobie trafił do profesora Kuźmina, który też poddany został działaniu czarów, po tym, jak pacjent wyszedł zostawiwszy hojne wynagrodzenie.\nOtwiera go wezwanie narratora skierowane do czytelnika, by podążał za nim. Narrator lekko ironicznie mówi o prawdziwej wielkiej miłości Małgorzaty, relacjonując wydarzenia, o których opowiadał mistrz Iwanowi w szpitalu. Małgorzata mieszkała w części willi położonej w pięknym miejscu, miała wspaniałego męża, wybitnego specjalistę, który bardzo o nią dbał. Ich znajomymi byli bardzo interesujący ludzie. Nie brakowało jej pieniędzy i nie musiała pracować. Narrator zaznacza, że cierpiała jednak, a mistrza po prostu pokochała. Kiedy nie zastała go już w jego mieszkaniu, wróciła do willi i żyła tam dalej, ponieważ, na szczęście, jak zaznacza narrator, z mężem nie zdążyła się rozmówić. Trudno nie dostrzec w jej zachowaniu odrobiny wygodnictwa i nieszczerości wobec małżonka, ale nie przeszkadza to narratorowi wygłaszać peanów na cześć wielkiej, prawdziwej miłości.\nWyrzucała sobie niczym Mateusz Lewita z powieści mistrza, że przybyła za późno. Nie wiedziała, czy jej ukochany pisarz w ogóle żyje. Narrator sugeruje, że przecież nie zapobiegłaby temu, co nastąpiło. Przypomnijmy, mistrz najprawdopodobniej został aresztowany, a po załamaniu nerwowym już do zdrowia nie wrócił.\nMałgorzata żyła dalej aż do dnia, kiedy przyśnił się jej po raz pierwszy mistrz. Natasza, służąca opowiadała jej o niezwykłym spektaklu i dziwacznych wydarzeniach po nim. Podobne niewiarygodne historie słyszała w trolejbusie. Kiedy siedziała na ławce pod murem Kremla, dostrzegła kondukt pogrzebowy. Jakiś nieznajomy powiedział jej, że w trumnie znajduje się ciało Berlioza, przewodniczącego Massolitu, ale że skradziono z niej głowę. Tajemniczy jegomość ujawnił, że zna myśli Małgorzaty, wie, jakie pamiątki po mistrzu przechowuje. Zaprosił ją na spotkanie z pewnym cudzoziemcem. Miała poważne wątpliwości. Asasello wręczył jej pudełeczko i o w pół do dziesiątej kazał nasmarować zawartą w nim maścią twarz i ciało, a o dziesiątej być w pobliżu telefonu. Zapowiedział, ze zostanie dostarczona na miejsce spotkania bez żadnych kłopotów.\nMałgorzata o oznaczonej porze wsmarowała krem, który trzydziestolatce przywrócił urodę dwudziestolatki. Stała się młodsza także psychicznie. Napisała pożegnalny list do męża, w którym przyznała, że jest teraz wiedźmą. Zakpiła z Mikołaja Iwanowicza, poważnego sąsiada, a Nataszy, swej służącej podarowała ubrania. Zadzwonił Asasello, przekazał wskazówki, kazał wypowiedzieć zaklęcie i polecieć na południe. Małgorzata poleciała na miotle.\nPodczas lotu Małgorzata natknęła się na budynek, w którym mieszkanie zajmował krytyk Łatuński, jeden z tych, którzy zniszczyli jej ukochanego i uniemożliwili wydanie powieści. Zdewastowała je. Kiedy znów unosiła się nad miastem upojona nowym nieznanym doświadczeniem, dotarła do niej Natasza, służąca, która także natarła się magicznym kremem z podobnym skutkiem. Gdy nieoczekiwanie pojawił się w mieszkaniu Mikołaj Iwanowicz i składał jej nieodpowiednie propozycje, dotknęła go kremem, w skutek czego zamienił się w wieprza, którego teraz w powietrzu dosiadała. Małgorzata opuszczona przez Nataszę dotarła za miasto i tu zjawił się po nią kabriolet prowadzony przez gawrona.\nBohaterka ostatecznie dotarła z Asasellem do mieszkania przy Sadowej. Korowiow powiedział, że messer wydaje bal pełni księżyca nazywany balem stu królów i potrzebuje odpowiedniej gospodyni. Po chwili przyjął ją szatan we własnej osobie w asyście Asasella, Helli i kota. Doszło do prezentacji, a Małgorzata poznała jeszcze Abbadona angażującego się w wojny, patrona zniszczenia i śmierci. Sama zrobiła na Wolandzie dobre wrażenie.\nMałgorzatę wykąpano we krwi, nałożono łańcuch z medalionem przedstawiającym pudla. To nawiązanie do „Fausta” Goethego, ponieważ Mefistofeles pojawił się jako pudel w jego pracowni. Kot Behemot i Korowiow zaczęli okazywać jej wielki szacunek i nazywali królową. Korowiow poinstruował ją, by wszystkich gości traktowała jednakowo i nikogo nie wyróżniała, każdemu okazując zainteresowanie. Małgorzata powitała najpierw orkiestrę, a później kolejno wszystkich gości, wśród których byli zdrajcy, fałszerze, mordercy, deprawatorzy, samobójcy, kaci, tajniacy, konfidenci obojga płci. Wśród nich była także Frieda, która zabiła swoje dziecko i co dzień za karę jej o tym przypominano. Królowa ją zapamiętała. Wśród postaci na balu były też zwierzęta w roli personelu, muzyków i atrakcji. Woland miał przez chwilę w dłoniach głowę Berlioza. Zadecydował, że inteligent otrzyma to, w co wierzył, czyli zamieni się w nicość. Przybył przed oblicze szatana także baron Meigel, którego Małgorzata w Moskwie widywała. Szatan przepowiedział mu rychłą śmierć. Bal dobiegł końca.\nWoland i jego asystenci zjedli wraz z Małgorzatą kolację. Baron został zabity, ponieważ pełnił rolę szpicla, donosiciela. Bohaterowie byli świadomi, że na zewnątrz jest kilka osób obserwujących dom. Pełna czarnych myśli kobieta nie chciała o nic prosić, a po wyjściu od szatana mogła tylko utopić się. Nie miała dokąd wrócić. Woland poprosił, by wypowiedziała jedno życzenie. Poprosiła o uwolnienie Friedy. Dzieciobójczyni wybaczono. Woland postanowił spełnić jeszcze jedną jej prośbę. Chciała, by zwrócono jej mistrza. Pojawił się natychmiast. Wyjaśnił, gdzie przebywał. Twierdził, że lepiej będzie, jeśli Małgorzata zacznie życie bez niego. Ukochana powiedziała, że musi być ostrożny, ponieważ naprawdę stoi przed szatanem. Małgorzata marzyła o powrocie do miejsca, gdzie spędzali razem czas. Mistrz powiedział, że to już niemożliwe, ponieważ żyje tam ktoś inny. Wkrótce przywołany został Alojzy Mogarycz. Wypomniano mu złożenie donosu na pisarza w celu przejęcia jego mieszkania. Został wyrzucony za drzwi. Woland zapewnił, że z dziecinną łatwością pozmienia wpisy w dokumentach meldunkowych i unicestwi historię choroby mistrza. W tajemniczy sposób w jego dłoniach pojawiła się też powieść, którą autor spalił. Przyszła Natasza z prośbą do Małgorzaty. Chciała na zawsze zostać już wiedźmą. Jej życzenie zostało spełnione. Od roli wampira uwolniony został Warionucha, choć, oczywiście, pouczono go, że nie wolno przez telefon nikomu ubliżać i kłamać. Sąsiad zamieniony w wieprza także został odesłany do domu. Mistrz cały czas twierdził, że nie ma przed nim żadnej przyszłości. Niczego już do życia nie chciał. Wobec tego Małgorzata poprosiła o odesłanie ich do lokalu, który niegdyś zajmował pisarz. Woland dał jej nie tylko tekst powieści, ale też złotą podkowę. Kiedy całe towarzystwo opuszczało lokal przy Sadowej, minęli Annuszkę, przez którą zginął Berlioz. Zajmowała się rozwożeniem czegoś w bańce. Najprawdopodobniej był to alkohol. Na krótko przywłaszczyła sobie zgubioną podkowę, ale została jej szybko odebrana. Otrzymała w zamian jakieś banknoty. Małgorzata z mistrzem dotarli do domu.\nProcurator obserwował burzę, a wkrótce przyjął tajemniczego człowieka wykonującego poufne zadania. Ów mężczyzna był świadkiem kaźni, miał też na swoje usługi obserwatorów w okolicy. Piłat pytał go, czy jakieś niepokoje towarzyszyły wykonaniu kary na przestępcach. Był ciekaw, czy ułaskawiony przez Kaifasza Bar Rabban może być niebezpieczny. Wyraził też niechęć do przebywania w Jeruszalaim. Narzekał na klimat, architekturę, dziwaczne kulty, magię, trudne do pojęcia święta, a także na donosy, z których połowa obciążała jego. Chciał wiedzieć, czy podano skazańcom napój. Przybysz powiedział, że Ha-Nocri go nie przyjął. Piłata to zdziwiło i pytał, czy filozof nie próbował głosić jakichś nauk. Informator odrzekł, że powiedział jedynie, iż za najgorszą z ludzkich ułomności uważa tchórzostwo. Procurator nakazał usunąć ciała i dyskretnie pochować.\nKomendant tajnych służb, bo tak został tajemniczy gość Piłata przez niego nazwany, potwierdził, że Juda z Kiriatu będzie wynagrodzony przez Kaifasza. Przypomnijmy, że Juda namówił Joszuę do wypowiedzi na temat władzy, co posłużyło później jako powód wysunięcia najpoważniejszego oskarżenia przeciwko filozofowi.\nPiłat przekazał swojemu podwładnemu, że przyjaciele Joszui Ha-Nocri zamierzają zasztyletować Judę, a pieniądze otrzymane przez niego zwrócić Kaifaszowi. Piłat poprosił gościa o zapobieżenie temu, by nie wybuchł skandal. Chciał, by uniemożliwić zabicie Judy. Czy jednak przypadkiem nie zasugerował gościowi czegoś zgoła odmiennego?\nSzef tajnych służb, Afraniasz nakazał urządzić pogrzeb skazańcom a sam potajemnie udał się do miasta. Odwiedził na krótko kobietę, Nisę. Rozmawiał z nią przez chwilę, po czym kobieta opuściła dom. Spotkała Judę, który opuścił dom Kaifasza. Namówiła go na schadzkę za miastem w Getsemani. Młodzieniec szedł w umówionym kierunku, myśląc, że Nisa wyprzedza go nieznacznie tak, by nikt się nie zorientował, że potajemnie się spotkają. Został napadnięty, zamordowany, a pieniądze mu odebrano. W tym czasie Piłat próbował uśmierzyć swój niepokój. Żałował, że pozwolił zabić Joszuę. Bardzo chciał kontynuować z nim rozmowę. Zrozumiał, że stchórzył i że to straszna ludzka słabość, najgorsza. Usnął na krótko i śniło mu się, że Joszua żyje, że do kaźni nie doszło. Gdy przebudził się, przybył Afraniasz, by poinformować procuratora, że nie udało mu się zapobiec morderstwu Joszui, a Kaifaszowi ktoś podrzucił trzydzieści tetradrachm, które wypłacił wcześniej Judzie. Kaifasz zaprzeczył jakoby w jego pałacu wypłacono komukolwiek pieniądze. Piłat wyraził przypuszczenie, że rozejdą się plotki, iż Juda popełnił samobójstwo.\nAfraniasz opowiedział o pochówku skazańców. Wspomniał o Mateuszu Lewicie. Piłat kazał go przysłać. Lewita pokazał sporządzone zapiski. Procurator zaproponował mu posadę w swojej bibliotece, ale Mateusz odmówił. Piłat uczynił mu zarzut, że nie zrozumiał wiele z nauki swego mistrza i przypomniał, że Joszua przed śmiercią powiedział, że nikogo nie wini. Mateusz odgrażał się, że zabije Judę, ale Piłat powiedział, że Ha-Nocri miał więcej wyznawców w mieście, bo ktoś już młodzieńca zasztyletował. Na pytanie Lewity, kto to zrobił, oświadczył, że on sam. Lewita przyjął od procuratora tylko czysty pergamin.\nŚledczy w Moskwie próbowali wyjaśnić wszystkie zajścia ostatnich dni, próbowano ustalić, kim jest tajemniczy Woland. Odwiedzano i przesłuchiwano świadków, starano się określić przebieg niewyjaśnionych zajść, wydarzeń, skandali, zaginięć. Rimskiego znaleziono w Leningradzie i sprowadzono, Stiopa przybył z Krymu, przewodniczący Głównej Komisji Nadzoru Widowisk, Piotr Prochorowicz odnalazł się w swoim garniturze. Ku satysfakcji Iwana Bezdomnego przesłuchano także i jego w sprawie okoliczności śmierci Berlioza i udziału w tym wydarzeniu podejrzanych osobników. Żaden właściwy urząd nie potwierdzał obecności w Moskwie cudzoziemca. Sądzono zatem, że albo wszyscy padli ofiarą hipnotycznych zabiegów, albo zarząd Teatru urządził mistyfikację, by pokryć jakieś swoje niecne sprawki. Potwierdzono zaginięcie bez śladu Nataszy i Małgorzaty.\nMieszkanie przy Sadowej odwiedzane przez tych, do których to należało, nie zdradzało swoich tajemnic. Kiedy napłynęły wiadomości o pojawieniu się znów w nim podejrzanych, skierowano na miejsce odpowiednie siły. Doszło do strzelaniny, ale pociski nie wyrządziły nikomu szkody, nie zatrzymano intruzów. Co więcej, podpalili na koniec lokal.\nBehemot i Korowiow udali się do sklepu, gdzie można było kupować za walutę i swoim zwyczajem budzili zgorszenie, popłoch i złość. Później dotarli do Gribojedowa, gdzie głośno podważali sens obowiązującej tam zasady, że wstęp mają jedynie posiadacze odpowiedniej legitymacji. O talencie literackim przecież żadne dokumenty zaświadczać nie mogą. Wpuszczeni zostali, ale wkrótce na miejscu pojawili się uzbrojeni funkcjonariusze. Pociski z ich broni znów nie zaszkodziły intruzom, którzy na odchodne podpalili dom Gribojedowa.\nW wysokim budynku z góry na Moskwę spoglądał Woland. Przybył do niego Lewita, by poprosić w imieniu swego nauczyciela, by szatan zabrał mistrza do siebie i obdarzył spokojem. „On”, w imieniu którego mówi Lewita, przeczytał powieść. Prosi poprzez Mateusza, by ta, która kochała autora, mogła być z nim. Poborca podatków powiedział też, że mistrz nie zasłużył na światłość, ale na pewno na spokój.\nW mieszkanku mistrza kochankowie spędzali miło czas. Pisarz wciąż miał skrupuły, że Małgorzata chce przy nim zmarnować swe życie. Analizował niedawne wydarzenia, przeżywał cierpienia, które stały się jego udziałem. Przybył Azazello, otruł ich winem, ale nieprzytomni byli tylko przez krótką chwilę. Potem wsiedli na trzy rumaki i ruszyli nad miasto. Mistrz poleciał z Małgorzatą do kliniki, by pożegnać się z Iwanem.\nNa Worobiowych Górach do Wolanda, Behemota i Korowiowa dołączył mistrz i Małgorzata. Wszyscy dosiadali czarnych koni. Kochankowie jeszcze raz spojrzeli na miasto.\nMałgorzata zauważyła podczas jazdy zachodzące zmiany w wyglądzie jeźdźców. W posępnych górach zatrzymali się. Woland zwrócił się do mistrza, mówiąc że jego powieść została przeczytana, ale nie jest ukończona. Wskazał na Piłata, który siedzi wpatrzony w księżyc i wspomina niedokończoną rozmowę z Joszuą. Dziwi się też sławie, jaką nieoczekiwanie zyskał. Małgorzata krzyknęła, by Piłata uwolnić. Messer zwrócił uwagę, że ujął się już za procuratorem ten, z którym pragnie on rozmawiać. Mistrz jednym zdaniem zakończył swój utwór. Piłat był wolny. „On” na niego czekał. Mistrz i Małgorzata udali się do wieczystego domu, by pisarz mógł zaznać spokoju.\nŚledztwo dowiodło, że w Moskwie grasował szajka hipnotyzerów. Próby odnalezienia ich spełzły na niczym. Ofiarą gorliwców padła niewielka liczba czarnych kotów. Warionucha stał się uprzejmy dla ludzi, nieszczęsny konferansjer porzucił swą pracę, Rimski rozstał się z Teatrem Varietes.\nPostacią, która na wiosnę przy świątecznej pełni księżyca cierpi szczególnie, jest dawny poeta Iwan Bezdomny, teraz nobliwy profesor w Instytucie Historii i Filozofii, Iwan Nikołajewicz Ponyriow. Cierpi na rozstrój nerwów, w nocy śni o wydarzeniach i postaciach z przeszłości i z powieści mistrza.\nŻycie w Moskwie przynosiło ludziom poczciwym tyle zgryzot, że nawet uosobienie zła, diabeł, mógł im tylko pomóc. Wywiązywał się też ze swoich zadań określonych przez tradycję, karał nikczemników z całą surowością.\nManicheizm – system religijny oparty na przekonaniu o równorzędności dobra i zła w świecie oraz o ich ciągłym ścieraniu się. Materia stworzona została przez “Złego Boga” i dlatego w sposób nieodwracalny jest ze złem powiązana. To w literackim ujęciu Bułhakowa tłumaczyć by mogło klęskę doktryny komunizmu, który przecież miał oderwać ludzi od prywatnej własności, a jak ilustruje to powieść, roi się w Moskwie od bogacących się dorobkiewiczów, oszustów, operatywnych kombinatorów.\nCzy Bułhakow posunąłby się do zachęcania komunistów do otwarcia się na świat duchowy? Tu znów musimy postawić wielki znak zapytania. Komunizm był filozofią materialistyczną, a w powieści pełno jest symboli kojarzących się z magią, a nawet masonerią.\nPiłat miał biały płaszcz z podbiciem koloru krwawnika. Alchemicy biel i czerwień, kolory przeciwstawne traktowali jako symbole wiecznych przeciwieństw panujących w kosmosie: dnia i nocy, życia i śmierci, słońca i księżyca, kobiety i mężczyzny. Motyw czerwieni zestawionej z bielą pojawia się w tekście na przykład jako wybór między winem białym a czerwonym. Okrycie rzymskiego prokuratora wskazuje, że Piłat dostępuje duchowej transformacji, według symboliki alchemików.\nRóża ilustruje siłę odrodzenia i dążenia do perfekcji. Mistrzowi nie podobały się żółte mimozy w ręku Małgorzaty. Powiedział, że woli róże. Dla masonów kwiaty te były oznaką jednego z trzech filarów życia – piękna, obok pozostałych dwóch: siły i mądrości.\nKsiężyc często świeci nad głowami bohaterów. Zgodnie z tradycją kabalistyczną księżyc to symbol ukrytego światła, które każdy ma w sobie i musi je odkryć. Oznacza także wejście do sfery duchowej. Zestawiony ze słońcem przywodzi na myśl gnostyczny dualizm.\nBal w ceremoniale wolnomularskim jest elementem inicjacji, schody oznaczają podążanie za wiedzą. Rycerz, w którego powoli zamienia się Asasello, ale i mistrz podczas ostatniej ich wspólnej podróży , oznaczał dla masonów wyprawę po zaginioną wiedzę.\nZłoto, choćby to, z którego zrobiona była podkowa, to symbol perfekcji, siły, odrodzenia.\nEklektyczny jest mistycyzm powieści Bułhakowa. Nie wiadomo tylko, czy zdradza to jego poczucie niepewności, jakie lekarstwo na zło można by znów zaaplikować ludzkości, czy wskazuje na próbę ucieczki przez spodziewanymi atakami władz i strażników czystości komunistycznej doktryny. Bułhakow miałby szansę wybronić się przynajmniej przed oskarżeniami o propagowanie chrześcijaństwa.\nTak czy inaczej karkołomny był pomysł napisania powieści tak otwarcie krytykującej nieznośną rzeczywistość Związku Radzieckiego, w którym przecież, zgodnie z oficjalną propagandą, przywódcy prowadzili ludzkość ku krainie szczęścia. Bułhakow nie odważył się podjąć próby publikacji. Autor pozostawił nam jednak dzieło niezwykłe, pełne zagadek, dające czytelnikowi wiele przyjemności z lektury.\nKorzystałem z tłumaczenia Państwa Ireny Lewandowskiej i Witolda Dąbrowskiego. Poemat Błoka w tłumaczeniu Seweryna Pollaka\nDrodzy Goście, których zainteresowała literatura rosyjska i historia Rosji, zajrzyjcie jeszcze do omówień innych powieści współczesnych pisarzy. Poniżej wklejam linki:\nAnatolij Rybakow: Dzieci Arbatu\nBorys Pasternak: Doktor Żywago\nWieniedikt Jerofiejew: Moskwa – Pietuszki\nWiktor Suworow: Kontrola\nNa stronie licealiści przygotowujący się do matury międzynarodowej IB znajdą analizy fragmentów prozy w omówieniach między innymi:\n“Rzeźni numer pięć” Kurta Vonneguta czy\n“Opowieści wigilijnej” Charlesa Dickensa\nJeśli wpiszecie w okno wyszukiwarki (lupka) hasło: Zbrodnia i kara, znajdziecie kilka artykułów poświęconych tej powieści.\nZachęcam także do skorzystania z opracowań, opisów, omówień i analiz “Lalki”, “Pana Tadeusza”, “Wesela”, “Antygony” i wielu, wielu innych.\nWyświetlenia: 31 414


PLAMIENIE | InfoZdrowie24.pl\nOdpowiada lekarz Marek Wolski Plamienia po rozpoczęciu przyjmowania antykoncepcji hormonalnej są częste i mogą utrzymywać się nawet przez kilka pierwszych tygodni. Jeśli krwawienia będą utrzymywały się dłużej (powyżej 1 - 2 miesięcy) sugeruję zgłoszenie się do ginekologa celem wykonania badania i\nimplantacyjne - może być Pani w ciąży. Jeśli przyjmuje Pani antykoncepcję hormonalną, to możliwe są niewielkie plamienia wewnątrz cyklu. Może być to objaw zapalenia przydatków - w takiej sytuacji obecne byłyby także inne objawy, jak ból, świąd, pieczenie itp. Możliwe są także zaburzenia hormonalne i\nrak badanie moczu porady ciąża i dzieci medycyna estetyczna 11 lat 60 lat chirurgia dietetyka senność 13 lat głowa angiolog dna moczanowa drętwienie zez


Leviticus 7:3-5 / Biblia Tysiąclecia | Bible Online\nNa tym samym miejscu, na którym będą zabijać ofiarę całopalną, będą także zabijać ofiarę zadośćuczynienia. Krew jej wyleją dokoła ołtarza, ale cały jej tłuszcz będzie złożony w ofierze: ogon, tłuszcz, który okrywa wnętrzności, obie nerki i tłuszcz, który jest na nich, który sięga aż do lędźwi, a także płat tłuszczu na wątrobie - przy nerkach będzie oddzielony.\nOto prawo odnoszące się do ofiary biesiadnej, która będzie składana Panu: Jeżeli kto składa ją jako ofiarę dziękczynną, to dołączy do tej ofiary dziękczynnej także i placki przaśne rozczynione oliwą i przaśne podpłomyki; z najczystszej mąki, zaprawionej oliwą, będą przyrządzone placki.\nMięso dziękczynnych ofiar biesiadnych musi być zjedzone tego samego dnia - nie wolno zostawiać z niego nic aż do rana.\nDalej Pan powiedział do Mojżesza: Powiedz Izraelitom: Nie wolno wam jeść tłuszczu cielców, owiec i kóz!\nDalej Pan powiedział do Mojżesza: Powiedz Izraelitom: Kto chce złożyć Panu ofiarę biesiadną, przyniesie dar swój Panu, [wzięty] ze swej ofiary biesiadnej.


Spacer po Porcie Gdańsk | PortalMorski.pl\n06 lutego 2018 | AL / REL\nNiemal 40 osób wzięło udział w spacerze po Porcie Gdańsk. Tereny, które na co dzień dostępne są jedynie dla pracowników gdańskiego portu, odwiedzili miłośnicy fotografii. Wspólne robienie zdjęć zgromadziło pasjonatów nie tylko z Gdańska i okolicy, ale także m.in. z Warszawy.\nIstnienie Portu Gdańsk szacuje się na ok. 1000 lat. To miejsce historycznych wydarzeń, ale także symbol dynamicznie rozwijającej się gospodarki. Tu rocznie wypracowywanych jest ok. 18 mld zł do budżetu państwa. Na nabrzeżach pracuje tysiące pracowników i setki specjalistycznych maszyn. Port tworzy ogromny, tętniący życiem organizm. W ostatni weekend grupa fanów podczas spaceru miała okazję obejrzeć i sfotografować pracę największego polskiego portu.\n- Naszym zadaniem jako Zarządu Morskiego Portu Gdańsk jest administrowanie terenami portowymi. W związku z tym dzierżawimy je kontrahentom, dbamy o infrastrukturę i potrzeby naszych partnerów. Port jednak to także integralna część Gdańska, dlatego chcemy, by mieszkańcy byli w nim obecni. Stąd pomysł organizacji spacerów. Bardzo nas cieszy, że wzięły w nich udział także osoby z innych miast - tłumaczy Łukasz Greinke, prezes Zarządu Morskiego Portu Gdańsk.\nUczestnicy, pod przewodnictwem pracowników ZMPG, weszli na teren Wolnego Obszaru Celnego, gdzie m.in. przeładowywane są auta handlowe czy mrożone ryby. Byli także na Nabrzeżu Wiślanym, w Porcie Północnym i gondoli Kapitanatu oraz na terenie Terminalu Promowego Westerplatte. Mimo zimowej aury wszyscy byli pod wrażeniem widoku Portu "od środka".\n- Bardzo dobra inicjatywa. Nie miałem pojęcia, że Port to tak wielki obszar, a na jego terenie znajduje się tyle fascynujących miejsc na co dzień niedostępnych dla człowieka z zewnątrz - mówi Krzysztof, jeden z uczestników spaceru.\nJednego dnia odbyły się dwa spacery. Każdy z nich trwał ok. 3 godzin. - To nie koniec atrakcji, które przewidujemy dla gdańszczan i turystów. Warto śledzić nasz profil na Facebooku, żeby być na bieżąco z wydarzeniami i konkursami - mówi Barbara Kaczmarek z ZMPG.\nFot.: Beata Kaczmarek, K. Golat


Rehabilitacja wad postawy u dzieci odbywa się w formie gimnastyki korekcyjnej. W dzisiejszych czasach niedobór ruchu, siedzący tryb życia, zanieczyszczenie środowiska i niska świadomość kultury zdrowotnej, blokują harmonijny rozwój, powodując u wielu dzieci wady postawy. Poprzez odpowiednio dobrane ćwiczenia wspieramy zdrowie Twojego dziecka, jego wszechstronny rozwój fizyczny i kształtujemy nawyki zdrowej postawy.\nZajęcia w Fizjo Corner prowadzone są przez fizjoterapeutę dziecięcego specjalizującego się w terapii wad postawy i mają charakter ćwiczeń indywidualnych lub w grupach dwuosobowych. Dzieci do ćwiczeń w parach łączone są na podstawie podobieństwa wady postawy i wieku. Ćwiczenia w parach są możliwe, jeśli zgłoszą się do nas rodzice z dziećmi spełniającymi te warunki. Dlatego też zachęcamy rodziców do aktywnego poszukiwania pary do ćwiczeń wśród znajomych, sąsiadów, w szkole czy przedszkolu. Pomoc z Państwa strony pozwoli na rozpoczęcie rehabilitacji dziecka w szybszym terminie.\nDysponujemy przestronną 23 metrową salą gimnastyczną z lustrami, w pełni wyposażoną w sprzęt niezbędny do ćwiczeń - drabinkę gimnastyczną, maty, wałki, piłki małe i duże, gumowe taśmy, ciężarki, bosu, dyski równoważne, TRX.\nZalety gimnastyki korekcyjnej:\nwyrabianie nawyku prawidłowej postawy w sytuacjach dnia codziennego\nkształtowanie stabilizacji mięśniowej kręgosłupa\nwyrabianie nawyku dbania o zdrowie i higienę ciała\nuświadamianie rodzicom przyczyn i skutków występowania wad postawy\nPROWADZIMY REHABILITACJĘ WAD POSTAWY\nStopa płasko-koślawa, płaskostopie podłużne i poprzeczne, koślawość stóp, koślawość pięt\nOdstające łopatki, asymetria ułożenia łopatek i barków, zgarbiona sylwetka\nPowiększona lordoza i kifoza kręgosłupa, plecy okrągłe, plecy płaskie\nAsymetria w ustawieniu miednicy, "wystający brzuszek"


Angielski fizyk i matematyk (1776-1862).Był profesorem Królewskiej Akademii Wojskowej w Woolwich. W roku 1814 opracował tablice matematyczne i opublikował pracę znaną jako "Tablice Barlowa", w której podał kwadraty, sześciany, pierwiastki kwadratowe, odwrotności i logarytmy wszystkich liczb z zakresu 1-10 000.\nInteresował się magnetyzmem, napisał nawet kilka prac z tego zakresu. Wpadł również na pomysł, jak korygować błędne wskazania kompasów na statkach o żelaznej konstrukcji, która powodowała zakłócenia we wskazaniach kierunków świata.\nWprawdzie w roku 1821 Michael Faraday skonstruował coś w rodzaju wirującego silnika elektrycznego, jednak to Barlow, który w roku 1822 skonstruował swój silnik elektryczny - jest uważany za twórcę prototypu silnika elektrycznego - później nazywanego Kołem Barlow’a.\nOd około 1827 roku zaczął swoje eksperymenty w zakresie optyki, jako pierwszy skonstruował wklęsły obiektyw achromatyczny, który w roku 1833 z powodzeniem zamontowano do teleskopu. Interesowały go również parowozy i rozwój kolejnictwa.


Zanim zaczniesz wydawać pieniądze - poczytaj\nMieszkania, domy i nieruchomości - porady dla Inwestorów\nJak zaplanować własny balkon\nPrywatny fragment świeżego powietrza. Mieszkanie z balkonem. Spory wokół balkonowej obyczajowości nie milkną. Czym jest zatem balkon?\nCzy jest on prywatną częścią mieszkania, na której możemy robić dosłownie wszystko, co nam się podoba, nie przyjmując się tym, iż mimo wszystko jest to widoczne dla innych, czy jest publiczną częścią bloku jak na przykład klatka schodowa? Zdania na ten temat są bardzo podzielone. Stąd i liczne sąsiedzkie spory.\nZ założenia architektonicznego balkon to mieszkaniowy zewnętrzny salon, który odpowiednio zaaranżowany powinien pomagać zrelaksować się po ciężkim dniu czy umilać picie porannej kawy w wygodnym rattanowym krześle, w otoczeniu pięknych, żywych roślin. Jak przedstawia się to w praktyce wie zapewne każdy. Ponieważ na nadmiar miejsca w blokowym mieszkaniu nikt nie narzeka balkony stają się zatem zwykle miejscem, w którym zimom stoi nieużywany rower a latem sanki.\nCzęsto też można zauważyć stare meble, zabawki i inne obecnie nie potrzebne elementy gospodarstwa domowego. Poza tym ciężko wyobrazić sobie relaksacyjnie spędzone sytuacje na balkonie, gdy okna mieszkań są na tyle blisko, że Pani z naprzeciwka dosłownie zagląda nam w filiżankę czy gazetę. Jednych zamiana zastosowania drażni, innym zupełnie nie przeszkadza – wszystko zależy od podejścia.\nNic nie zastąpi tarasu. Balkon to jedynie miejsce do wieszania ubrań i trzymania gratów. Dom jednorodzinny to dom. Dużo miejsca, miejsce, ogród, garaż.\nInteresuje Cię inwestowanie w nieruchomości? Przeczytaj bardzo ważne cytaty na ten temat i zobacz jak dobrze inwestować pieniądze: Numer 1. "inwestowanie w nieruchomości jest nie tylko najlepszym, nie tylko najszybszym i nie tylko najskuteczniejszym, ale jest jedynym sposobem, by stać się bogatym"\nTe słowa wypowiedział wszystkim znany na świecie Theodore Roosevelt. Tekst w oryginale w języku angielskim brzmi tak: "Every person who invests in well-selected real estate in a growing section of a prosperous community adopts the surest and safest method of becoming independent, for real estate is the basis of wealth."\nJak widać nie tylko ten człowiek wie (wiedział), że na nieruchomościach może zarobić najwięcej uwzględniając najważniejszy czynnik sukcesu - CZAS.\nJeśli ktoś z Was zna inne ciekawe cytaty o nieruchomościach i inwestowaniu - podzielcie się nimi i prześlijcie na nasz adres przez wniosek poniżej. Zamieścimy go najszybciej jak to mozliwe!\nDeweloperzy - budowa\nEtapy zakupu mieszkania\nHipoteka pod dom\nInwestycje w domy\nKawalerka - jeden pokój\nKredyt i wydatki\nWkurzam się, że obecnie wszytko wyprzedawane jest pod lokale i nieruchomości. Niegdyś w naszym m[...]\nSprzedam mieszkanie w bloku 5-letnim w Warszawie. Cena za m2 to jedyne 4500 zł. Powierzchnia całko[...]\nJeśli ktoś szuka czegoś pod wynajem to niech uważa na oferty z biur nieruchomości. Zwykle wynaj[...]\nDo mojego kredytu PZU naliczyło mi ubezpieczenie mieszkania za kwotę 500 zł. to jakiś rozbój w [...]\nA nasza grupa bankierów zniewoli cały świat. Zobaczycie, że jeszcze za 5 lat będziecie pracowa�[...]


Alkoholizm dewiacja seksualna - Porno mąż pije spermę\nCobain: Montage of Heck tradycyjne metody walki z alkoholizmem\nJak przestać pić book free download Jak kod z alkoholizmem w Shostka, Mąż alkoholik mu pomóc Kodowanie alkoholizmu w Odessie. Kropla klina MCPFE ile utrzymuje się alkohol we krwi po stole binge, Leczenie alkoholizmu w Smoleńsku na Chaplin jak rzucać chęć do picia.\nOperacja Tunguska - Bujanka po mieście alkoholików cz.1 (odc.14) leki alkoholizmu wlać\nValentina Moskalenko współuzależnienie alkoholizm czytać delirium tremens życie po, Co zrobić, jeśli jej mąż napojów i oszustów silny lek na alkoholizm. Co za zioło pomaga przestać pić kodować smoleńskiej alkoholizmu, Rzuciłem picie plusa Yarina Kodowanie z forum alkoholizm forum.\nAlkohol i ChAD jak w dawnych czasach były traktowane alkoholizmu alkoholizm dewiacja seksualna\nRecenzje preporaty MCPFE Odzyskiwanie po rzucić picie, Leczenie uzależnienia od alkoholu w szpitalu Leczenie alla Dovzhenko alkoholizmu Moskwie. Leki przeciwdepresyjne bez tytułu recepty w alkoholizm Jak przestać pić zawsze. antikoder jak rzucić picie zawsze, Leczenie alkoholizmu w CJSC Moskwie MCPFE Wskazania do stosowania.\nWróżenie z filmów P0RN0, świąteczne wpadki, ban na FACEBOOK, TOP seriale [4k!] [CZARNE OWCE] [#40] Kodowanie z alkoholem Workuta\nZoreks kreskówki oglądać online I został wyleczony z mężem alkoholizmu, Jak pozbyć się uzależnienia od alkoholu w Fallout 4 fajerwerki delirium tremens. Żona pije inny Co się stanie, jeśli mój mąż 2 stadium alkoholizmu, MCPFE światło w Petersburgu wielu alkoholików są zarejestrowane psychiatry.\nFantazje seksualne Kodowanie z alkoholizmem opinie Ryazan forum alkoholizm dewiacja seksualna\nAlkoholizm infolinia całą dobę jak radzić sobie z picia i spaceru męża, Test diagnozy uzależnienia od alkoholu żona codziennie pije piwo. Kodowanie hipnoza alkoholu Krasnojarsk Zapalam świecę tak, że jej mąż nie pije, walka z alkoholizmem w przedsiębiorstwach Allen Carr przestać pić alkoholu.\nUWAGA DEWIANCI! (BEWARE, DEVIANT!) tak trudno rzucić picie\nJarvis leczenie alkoholizmu alkoholizm zniszczyć Rosję, czy dana osoba będzie w stanie przestać pić Jak przekonać ojca do picia. Leki stosowane w uzależnieniu od alkoholu Wyborg kodowania z alkoholizmem, produkty gospodarstwa domowego do alkoholizmu Jeśli przestać pić mózg odzyskać.\nMroczna odsłona seksualności człowieka - Wykład 2 - Perwersje i dewiacje seksualne Statystyki alkoholu przez nieletnich\nVladimir Golubev leczenie alkoholizmu obowiązkowe leczenie alkoholików w Iżewsk, jak przekonać męża, że przestał pić kodowanie alkoholu leków tabletka. Jak przestać pić alkohol w domu mąż leżący pili, czy jest obowiązkowe leczenie alkoholików Leczenie iniekcji alkoholizm.\n,,Prostytucja część 1". Afirmacje rozkodowujace negatywne wzorce. co zrobić, gdy mąż przestał pić alkoholizm dewiacja seksualna\nCharakterystyka wczesnych etapach alkoholizm Mąż alkoholik pasożyt, kodowana przez hipnozy alkoholizm klasztory, gdzie leczy alkoholizm. Kodowanie alkoholizmu w Woroneżu anonimowo wykresy statystyk alkoholizm, mąż nauczył się pić nowym narzędziem w leczeniu alkoholizmu.\nSeksoholizm i alkoholizm. Ciotka Magda #31 Jak rozpoznać uzależnienie u ludzi w alkoholu\nKrótko mówiąc, rzuciłem picie objawy delirium tremens, zmęczony napojów mąż Kodowanie alkoholizmu najlepszym lekarstwem. Objawy alkoholizm alkoholizm piwo niż w szpitalu traktują delirium tremens, zoreks cena od 10 kapsułek ile czasu, aby pozbyć się uzależnienia od alkoholu.\nAlkohol - leczy, czy szkodzi? - Aleksander Haretski Jak rozpocząć leczenie alkoholizmu\nBarnauł leczenie uzależnienia od alkoholu Kodowanie alkoholizm implantu, jak ja pije żonę mężczyzny Jak przestać pić receptur ludowych. Mąż alkoholik mnie nie zna Naberezhnye Chelny alkoholizm, hellebore przepis wody z alkoholizmem babcia mówi alkoholizmu.\nJak rozpoznać uzależnienie od alkoholu u mężczyzn\nNapoje mąż nie może przestać\nKodowanie kupić certyfikat z alkoholizmem w Tomsku\nJak odzyskać z kodowaniem alkoholizmu\nCeny dla kodowania z alkoholizmem permu


By DZJ DZJPosted on Posted in OgłoszeniaNo Comments on Ratujmy konie\nDolnośląski Związek Jeździecki w ramach ogólnopolskiej akcji Ratowania Branży Jeździeckiej w trybie pilnym prosi o przekazywanie następujących informacji: – adres mailowy i numer telefonu właściciela ośrodka jeździeckiego, który chce być objęty wsparciem. na następujący adres mailowy: dzj@dzj.wroclaw.pl: Zapraszamy wszystkie ośrodki jeździeckie, nie tylko te zrzeszone w DZJ (bazę danych klubów posiadamy), ale wszystkie stajnie na […]\nPraca Biura DZJ\nBy DZJ DZJPosted on Posted in OgłoszeniaNo Comments on Praca Biura DZJ\nW związku z aktualną sytuacją epidemiologiczną informujemy, że biuro WZJ będzie zamknięte do odwołania. Wszystkie kwestie związane m. in. z licencjami prosimy w tym czasie załatwiać zdalnie. Cały czas możliwy jest kontakt telefoniczny i mailowy: Adres e-mail biura: dzj@dzj.wrocław.pl Telefon: 518 959 252 Stosujmy się do decyzji oraz zaleceń władz państwowych i samorządowych, dołóżmy wszelkich starań, aby chronić wzajemnie […]\nBy DZJ DZJPosted on Posted in OgłoszeniaNo Comments on Zakaz organizacji imprez sportowych\nW związku z ogłoszeniem przez Światową Organizację Zdrowia (WHO) pandemii koronawirusa, a także odwołaniem zajęć w szkołach, przedszkolach i na uczelniach wyższych przez Ministerstwo, Zarząd Dolnośląskiego Związku Jeździeckiego podjął decyzję o odwołaniu wszystkich regionalnych jeździeckich imprez sportowych rozgrywanych od 16 marca 2020 do czasu odwołania środków nadzwyczajnych przez władze państwowe. Dokładna data przywrócenia rywalizacji będzie podana […]\nBy DZJ DZJPosted on Posted in RelacjeNo Comments on Uroczyste podsumowanie sezonu 2019\n6 marca 2020 roku mieliśmy przyjemność uczestniczyć w corocznej uroczystości wręczenia klas sportowych. Już kolejny raz byliśmy gośćmi hotelu i restauracji na terenie Ośrodka Jeździeckiego Stajnia Przybylscy Biały Las. Zarząd Dolnośląskiego Związku Jeździeckiego serdecznie gratuluje wszystkim zawodnikom uzyskanych w 2019 roku wyników sportowych. To był udany rok. Klasy sportowe za rok 2019: Wykaz zawodników: KLIK […]\nFinał Halowego Pucharu w skokach – panel zgłoszeń otwarty\nBy DZJ DZJPosted on Posted in OgłoszeniaNo Comments on Finał Halowego Pucharu w skokach – panel zgłoszeń otwarty\nSerdecznie zapraszamy do zapisów na zawody regionalne w randze Halowego Pucharu DZJ w skokach przez przeszkody. Puchar rozegrany zostanie w sześciu kategoriach wiekowych na poziomie od klasy LL do klasy C. Pula nagród: 4 250 zł oraz atrakcyjne nagrody rzeczowe. Opłata za jeden start 50 zł, udostępnione 100 boksów w cenie 200 zł za całe […]\nII eliminacje Pucharu DZJ w ujeżdżeniu zakończone\nBy DZJ DZJPosted on Posted in RelacjeNo Comments on II eliminacje Pucharu DZJ w ujeżdżeniu zakończone\nW niedzielę 1 marca 2020 roku w hali WTWK Partynice rozegrano zawody regionalne i towarzyskie w ujeżdżeniu. Były to zarazem drugie eliminacje Halowego Pucharu DZJ. Tym razem rozpoczęliśmy zawody od konkursów towarzyskich. Konkurs otwarty L-2 zgromadził dziewięciu zawodników, ale najlepszym okazała się Agnieszka Bienert i Falco (Fot.1.) Drugi konkurs towarzyski L1 pokonało 13 zawodników a […]\nSkład Kadry Dolnego Śląska\nBy DZJ DZJPosted on Posted in OgłoszeniaNo Comments on Skład Kadry Dolnego Śląska\nSerdeczne gratulacje dla zawodników powołanych do Kadry Wojewódzkiej w I półroczu 2020 roku. Zarząd DZJ na posiedzeniu w dniu 24.02.2020 roku zatwierdził skład Kadry. W trzech kategoriach wiekowych 17 zawodników będzie reprezentowało DZJ na zawodach jeździeckich. Życzymy samych sukcesów i wielu zdobytych medali. Zuzanna Tyrawa, junior młodszy, KJ „Maximus” Maksymilian Parkitny, junior, KJ „Maximus” Patrycja […]\nBy DZJ DZJPosted on Posted in OgłoszeniaNo Comments on Propozycje zawodów w skokach na Partynicach


Po co są potrzebne kursy języka polskiego?\nKursy języka polskiego. Po co?\nOd wczesnego dzieciństwa rodzice i nauczyciele starają się zaszczepić dzieciom miłość do języków obcych. Ale wystarczy wybrać niewłaściwe podejście, a wszystkie wysiłki skończą się łzami, napadami złości, frustracją i ciągłym niedoborem umiejętności. Dopiero będąc dorosłymi ludzie rozumieją, że życie jest niepełne bez znajomości języka obcego. Bez niego droga do edukacji i pracy za granicą jest zamknięta. Z billboardów uśmiechają się zachęcająco poligloci, zapraszając na kursy języka polskiego lub angielskiego w Warszawie lub Krakowie. Jak dokonać dobrego wyboru? Według kosztów, lokalizacji czy opierając się na radach znajomych? Uważamy, że wszystkie te parametry należy brać pod uwagę, ale jakość nauki powinna być czynnikiem nadrzędnym. Szkoła Języka Polskiego TOGETHER spełnia najwyższe standardy i wymagania uczniów. Nasi nauczyciele są native speakerami z wykształceniem filologicznym, zajęcia odbywają się w języku polskim przy użyciu nowoczesnych metod pedagogicznych i z wykorzystaniem najnowszych materiałów dydaktycznych. Po zaliczeniu kursu wystawiany jest odpowiedni certyfikat potwierdzający nabycie umiejętności językowych na danym poziomie. Kończąc nasze kursy z łatwością zdasz egzaminy językowe wymagane przez odpowiednie instancje, zdobyć pracę lub zorganizować własną firmę.\nMieszkając i ucząc się w Warszawie lub Krakowie uczeń ma dostęp do wszystkich środków komunikacji: podczas zajęć w klasach i w trakcie konwersacji w Szkole Języka Polskiego TOGETHER, biorąc udział w sobotnich wycieczkach. Ponadto, poza szkołą, praktyką będzie komunikacja w sklepach, środkach transportu miejskiego i w czasie imprez, których jest ogromna liczba zarówno w Warszawie, jak i w Krakowie.\nSzkoła TOGETHER zaprasza chętnych ze wszystkich stron świata do nauki języka polskiego i angielskiego, aby żyć pełnią życia nie tylko w Polsce, ale i poza jej granicami. Oprócz nauki od podstaw pomagamy również wypełnić luki w już posiadanej wiedzy. Uczymy nie tylko jak mówić i pisać, ale także rozumieć i «czuć» język, umieć wypowiadać swoje myśli. Nauka z takim podejściem uczyni życie w Polsce ciekawym i pełnym. Nasze kursy językowe w Warszawie i Krakowie są okazją do spotkania profesjonalnych nauczycieli, specjalistów w swojej dziedzinie, którzy dążą do sukcesu uczniów nie mniej niż oni sami. Staramy się tworzyć dla naszych uczniów najbardziej komfortowe warunki, aby nauka języka polskiego była nie tylko przydatna, ale także fascynująca.\nDlaczego warto wybrać szkołę TOGETHER?\nKursy języka polskiego dla obcokrajowców w Warszawie i Krakowie w TOGETHER dają możliwość ćwiczenia swoich umiejętności z native speakerami. Program nauczania został zaprojektowany w taki sposób, aby podczas spotkania z przedstawicielem innej kultury uczniowie mogli jak najszybciej kompetentnie wyrazić swoje myśli i nie obawiać się niezrozumienia. Dla szkoły ważny jest również dogodny dla uczniów grafik i zapewnienie komfortu w salach dydaktycznych. Szkoła językowa TOGETHER zapewnia elastyczny harmonogram zajęć (rano, po południu lub wieczorem), a także komfortowe sale lekcyjne i duże pomieszczenie, w którym odbywają się konwersacje lub ciekawe wykłady. W TOGETHER znajdziesz przytulną i domową atmosferę, w której każdy czuje się na równi z innymi. Nasi pracownicy biura i portali społecznościowych są gotowi udzielić wszystkich informacji na temat naszej pracy. Możesz zadawać im wszelkie pytania dotyczące nauki. Poziom wiedzy „na wyjściu” jest wystarczająco wysoki, aby nasi uczniowie mogli z łatwością znaleźć dla siebie uniwersytet, szkołę wyższą lub pracę w Polsce.\nNauka języków jest zawsze wyzwaniem!\nNauka języków jest zawsze wyzwaniem. Ważne, żeby wyjść z niego zwycięsko, zanim zniknie nastrój. Zapisz się do Szkoły Języka Polskiego TOGETHER na kursy języka angielskiego lub kursy języka polskiego dla obcokrajowców, a poczujesz przypływ motywacji przez cały czas nauki. Zdobędziesz tu oszałamiającą wiedzę na temat danego języka. Nie zapomnij oglądać polskich filmów, czytać polskich gazet i czasopism. Pomożemy Ci pokonać barierę językową i zintegrować się ze środowiskiem językowym.


> Psy>KARMY>Bosch Junior Maxi\nKarma przeznaczona dla szczeniąt i młodych psów największych ras, o zoptymalizowanej dawce protein (od 25 kg)\nSmaczna Karma ze zredukowaną zawartością protein dla szczeniąt ras dużych i olbrzymich (waga docelowa: od 25 kg), ze zredukowaną ilością kalorii i białka dla zdrowego i bezpiecznego wzrostu.\nZredukowana zawartość białka i składników energetycznych zapewnia równomierny, bezpieczny i nie za szybki rozwój szczeniąt, by nie przeciążać i chronić kształtujący się kościec oraz stawy.\nU szczeniąt ras dużych i olbrzymich ważniejszy niż szybki przyrost masy jest bowiem spokojny, zrównoważony proces wzrostu.\nDuże krokiety o specjalnym kształcie są dopasowane do wymagań szczeniąt dużych ras i zapobiegają ich szybkiemu połykaniu.\nmięso drobiowe (min. 20%), ryż, jęczmień, sproszkowane mięso drobiowe, kukurydza, sproszkowane mięso, tłuszcz zwierzęcy, pulpa buraczana (bez cukru), hydrolizat mięsa, sproszkowana ryba, jajko w proszku, siemię lniane, drożdże (suszone), olej rybny, chlorek sodu, chlorek potasu, sproszkowane małże (min. 0,1%), sproszkowana cykoria\nwitamina A (15.000 j.m./kg), witamina D3 (1.200 j.m./kg), witamina E (150 mg/kg), witamina B1 (12 mg/kg), witamina B2 (12 mg/kg), witamina B6 (7 mg/kg), witamina B12 (100 mcg/kg), biotyna (500 mcg/kg), kwas pantotenowy (30 mg/kg), niacyna (50 mg/kg), kwas foliowy (3 mg/kg), witamina K (1 mg/kg), witamina C (70 mg/kg), chlorek choliny (2000 mg/kg), cynk [jako tlenek cynku] (90 mg/kg), cynk [jako aminokwas -chelat cynku, hydrat] (75 mg/kg), miedź [jako siarczan miedzi(II)] (10 mg/kg), kobalt [jako siarczan kobaltu (II)] (0,30 mg/kg), jod [jako jodan wapnia, bezwodny] (3 mg/kg), selen [jako selenin sodu] (0,20 mg/kg)\nEnergia metaboliczna 15.6 KJ/100 g\nMagnez 0.1 %, Potas 0.5 %, Wapń 1.2 %, Włókno surowe 2.5 %, Fosfor 0.9 %, Popiół surowy 6.5 %, Sód 0.3 %\nMACED Smako Żwacze mielone 250g\nBosch Adult Fisch\nBosch Adult Drób\nBosch Adult Fisch 15kg\nBosch Adult Mini Drób 3 kg\nBosch Ciastka Biscuit Musli 1kg


Piwowarczyk. Walka z Kościołem i cywilizacją łacińską. Odcinek 69: Marksizm kulturowy – geneza, cele i strategia działania; część I – Kołobrzeg Wiary\nWidmo komunizmu wciąż krąży po Europie. Nie jest to już siermiężny bolszewizm i krwawy terror, ale jest to mutacja chorej, zbrodniczej wizji Karla Marxa, którą określa się mianem marksizmu kulturowego, neomarksizmu lub nowej lewicy. Ten liberalno-komunistyczny Kulturkampf realizowany jest w myśl strategii komunisty z lat dwudziestych XX wieku, Antonia Gramsciego. Zwycięstwo komunizmu uzależnione jest nie od zmian w bazie, jak głosił Marx, lecz od opanowania i kontroli nadbudowy. Zawodowi rewolucjoniści powinni przejąć władzę tam, gdzie sprawuje się kontrolę nad umysłami. Zamiast dyktatury proletariatu i bezpośredniego przejęcia władzy politycznej należy stopniowo opanować instytucje polityczne, oświatowe, religijne i medialne. A. Gramsci nazywa to bierną rewolucją, realizowaną jako marsz przez instytucje zapewniający zdobycie hegemonii, najpierw kulturowej, a wreszcie politycznej.\nPo II wojnie światowej na nowo odkryto pomysły A. Gramsciego, a następnie przekształcono je poprzez zaaplikowanie destrukcyjnych treści stworzonych przez szkołę frankfurcką Maxa Horkheimera, Herberta Marcusego, Ericha Fromma, Theodora W. Adorno i innych, którzy stworzyli podstawy nowego marksizmu i koncepcję rewolucji seksualnej, wraz z uzasadniającą ją teorią krytyczną. Neomarksiści przeszli od stosowania krwawego terroru do pokojowego narzucania swojej hegemonii kulturowej w drodze infiltracji i zawłaszczania instytucji publicznych, zmieniania je w gorliwych krzewicieli destruktywnej ideologii.\nGłównym polem walki staje się religia, czyli walka z kościołem katolickim i systemem wartości chrześcijańskich, celem jest totalna laicyzacja społeczeństwa, życia i wszelkich stosunków obyczajowych. Długi marsz przez instytucję oznaczał opanowanie przez marksizm kadry akademickiej, młodzieży studenckiej, personelu medialnego, pracowników instytucji międzynarodowej i światowej finansjery.\nDariusz Rozwadowski, autor książki „Marksizm kulturowy: 50 lat walki z cywilizacją zachodu” w jednym z wywiadów zauważył, że strategia ta „prowadzi do głębokich, trudnych do odwrócenia zmian w ludzkiej świadomości. Ludzie zmanipulowani sami z radością przyjmą rewolucję, widząc w niej „postęp”, nie zdając sobie w ogóle sprawy, że to stare bolszewickie treści, tyle, że podane w innej, nowej formie”. Nie ulega wątpliwości, że „celem końcowym jest zwycięstwo rewolucji, stworzenie nowego człowieka i nowego ładu społecznego, oraz przejęcie władzy przez marksistów, którzy przyznają sobie rolę kierowniczą”.\nJak wcześniej pisałem, droga do zwycięstwa antykultury marksistowskiej i ustanowienia dyktatury nowego proletariatu, czyli wszelkich mniejszości, szczególnie seksualnych, wiedzie przez zniszczenie kościoła katolickiego i wartości chrześcijańskich, które są główną przeszkodą na drodze do zwycięstwa rewolucji komunistycznej. Bez przeprowadzenia dechrystianizacji nie udało się urzeczywistnić tych utopijnych i zbrodniczych wizji nawet bolszewikom, stosującym masowy terror. Dziś głównym instrumentem marksistów jest legalizacja związków homoseksualnych, rozbijanie tradycyjnej rodziny, promowanie aborcji (zabijania nienarodzonych dzieci) na życzenie, seksualizacja dzieci i młodzieży, niszczenie wspólnoty narodowej, demoralizacja kobiet i walka z religią chrześcijańską. Ważną rolę odgrywają ideologia LGBT i gender, będące wyjątkowo destruktywną siłą, w której ogniskują się niemal wszystkie marksistowskie idee i dążenia. Głównym celem gender jest zniszczenie tożsamości indywidualnej człowieka, a w konsekwencji także zniszczenie tożsamości wspólnotowej. Człowiek ma się stać istotą pozbawioną duchowości, zlepkiem popędów, który kieruje się w życiu egoizmem i dążeniem do zaspokojenia najniższych instynktów.\nMarksiści zawiedli się na robotnikach, którzy w procesie dojrzewania społecznego stawali się siłą antyrewolucyjną. Dlatego taranem stały się grupy zbuntowanej młodzieży, feministki, mniejszości etniczne i narodowe, ruchy pacyfistyczne i antynuklearne, obrońcy środowiska naturalnego, ale przede wszystkim mniejszości seksualne. Wymienione grupy sprzeciwiają się tradycyjnemu modelowi społeczeństwa i tradycyjnej kulturze, dlatego nadają się na nowy proletariat, stanowiący teraz awangardę „postępu” rozumianego jako zniszczenie „starego świata”, na którego gruzach ma powstać nowy marksistowski porządek. W tym kontekście szczególnie groźnie wygląda sojusz marksistów ze światową finansjerą i brukselską plutokracją, bowiem bez wsparcia finansowego i otwarcia im dostępu do instytucji publicznych wyznawcy Marxa byliby skazani na wegetację i marginalizację polityczną.\nTo pieniądze żydowskiego hochsztaplera Georga Sorosa i jemu podobnych napędzają machinę lewactwa i dewiantów. To polityczne i instytucjonalne wsparcie „liderów” Unii Europejskiej dało marksistom skuteczne narzędzie deprawacji narodów europejskich i wprowadziło ich na brukselskie salony. Świadectwem tej kolaboracji jest wpisanie manifestu z Vendotene do „Białej księgi w sprawie przyszłości Europy”. W maju 2018 roku Jean-Claude Juncker uroczyście odsłonił w Trewirze pomnik Karla Marxa ofiarowany przez chińskie władze z okazji obchodów dwusetnej rocznicy jego urodzin. Czy można mieć jeszcze wątpliwości co do poglądów i celów elit Unii Europejskiej? (cdn)


Wieteska: Legię w sercu mam od małego - legionisci.com\nWieteska: Legię w sercu mam od małego\nCzwartek, 27 grudnia 2018 r. 09:00 Maciej Frydrych, źródło: Legionisci.com\n- Emocje były ogromne, w końcu był to debiut w Legii, w najlepszym klubie w Polsce – wspomina Mateusz Wieteska w rozmowie z Legionisci.com . 21–latek wypowiedział się między innymi na temat swojej aktualnej pozycji w drużynie, sukcesu z kadrą U-21 oraz o klęsce w eliminacjach do europejskich pucharów. Zapraszamy do lektury!\nW Legii zadebiutowałeś w Superpucharze Polski w 2014 roku. Pamiętasz jakie emocje towarzyszyły Ci podczas wbiegnięcia na murawę?\nMateusz Wieteska: - Emocje były ogromne, w końcu był to debiut w Legii, w najlepszym klubie w Polsce. Miałem dopiero 17 lat, a już udało mi się zagrać w pierwszej drużynie. Właściwie we wcześniejszym sezonie zagrałem ledwie kilka meczów w drugiej drużynie, więc trener Berg błyskawicznie dał mi szansę. Często brał mnie na treningi pierwszej drużyny, a następnie na obóz przygotowawczy, na którym nauczyłem się wiele od chłopaków. Bardzo dobrze wspominał tego trenera - po obozie stwierdził, że zagram w Superpucharze. To spotkanie było dla mnie wielkim wydarzeniem.\nZnalazłem cytat trenera Jacka Magiery, wypowiedziany kiedy wchodziłeś do zespołu jako młody chłopak: "Ma kilka atutów dobre wprowadzanie piłki i przerzut. Jest bardzo spokojny w swoich interwencjach, ale musi jeszcze popracować nad grą głową". Ten element chyba nie wymaga już pracy?\n- Kiedy to było?! Bodajże miałem wtedy 16/17 lat. Minęło sporo czasu, uważam, że ten element, o którym trener Jacek Magiera mówił, poprawiłem. Gra głową w defensywie oraz ofensywie wygląda lepiej. Cieszę się, że trener zwrócił mi wtedy na to uwagę.\nTo prawda, że trener Jacek Magiera mówił na ciebie „Sergio”, od Sergio Ramosa?\n- Tak, czasami takie głosy dochodziły (śmiech).\nPodczas eliminacji do Ligi Mistrzów zawiedliście siebie i kibiców. Jak sobie z tym radziłeś?\n- Jestem z Mazowsza i Legię w sercu mam od małego, dlatego byłem wkurzony i ciężko znosiłem nasze klęski w eliminacjach. Trzeba było się podnieść jak najszybciej, bo cały czas graliśmy w lidze, a od Legii wymaga się zwycięstw.\nW eliminacjach zdarzyło Ci się grać na prawej obronie. Lubisz tam grać? Tylko nie mów, że grasz tam, gdzie widzi Ciebie trener...\n- Moją nominalną pozycją jest środek obrony, ale lubię grać na prawej stronie defensywy. W Górniku na tej pozycji rozegrałem praktycznie całą rundę, wiem czego się ode mnie oczekuje kiedy tam gram.\nW Górniku udało Ci się zdobyć sporo goli. W Legii na razie szukasz tego pierwszego, choć kilka razy niewiele brakowało. Dlaczego?\n- Nie ma bramek, ale są sytuacje. Musze być cierpliwy, pracuję nad tym elementem podczas treningów. Wiem, że ćwicząc udoskonala się go i przyciąga bramkę do siebie. Mam nadzieję, że będzie mi dane zdobyć gola w niedługim czasie.\nJest to dla ciebie sporym zaskoczeniem, że jesteś drugim zawodnikiem w Legii jeśli chodzi o liczbę spędzonych minut na boisku?\n- Jak przychodziłem do Legii, to nie spodziewałem się, że tak będzie. Jestem zadowolony, że moja praca nie idzie na marne, a trener mi ufa. Liczba rozegranych minut w tej rundzie to dla mnie miłe zaskoczenie.\nPo powrocie Remy'ego po kontuzji, trener nie wystawił Ciebie w spotkaniu z Koroną oraz Lechią. Argumentował to jakoś?\n- Trener nie argumentował tej decyzji, jednak szanuję ją. To on jest głową drużyny i on decyduje o tym, kto wybiegnie w pierwszym składzie. Widocznie w tym momencie lepiej wygląda para stoperów Remy – Jędrzejczyk, a ja muszę ciężko pracować, aby ta sytuacja się zmieniła.\nJak Ci się pracuje pod okiem trenera Sa Pinto? Na co zwraca największą uwagę?\n- Trener przede wszystkim zwraca uwagę na dokładność i jakość tego co robimy. Stara się nam narzucić intensywność w graniu i wymaga, abyśmy przy tym byli dokładni.\nDyscyplina w zespole się zwiększyła odkąd jest z wami nowy trener?\n- Dyscyplina w zespole była zawsze, ale patrząc na naszą grę w defensywie, można zauważyć, że pracujemy całym zespołem, a nie jednostkami. Jest to dobre, ponieważ tracimy mniej bramek oraz możemy wyprowadzać skuteczne kontrataki i tworzyć akcje ofensywne.\nWraz z kadrą U-21 udało Ci się awansować do Mistrzostw Europy. Długo nie mogłeś zasnąć po pokonaniu Portugalii?\n- Długo nie docierało do mnie, że awansowaliśmy do mistrzostw. Polska poprzez eliminacje na EURO U-21 ostatni raz dostała się kilkadziesiąt lat temu. Zapisaliśmy się w historii. Jestem bardzo dumny, że mogłem być w tej drużynie i dołożyć sporą cegiełkę do awansu.\nCo jest twoim największym mankamentem na boisku? Nad czym teraz pracujesz najmocniej?\n- Uważam, że gra jeden na jeden w bocznych strefach jest moim największą słabą stroną, choć każdy element swojej gry trzeba pielęgnować i poprawiać.\nMasz wyrobione zdanie na temat reformy PZPN-u odnośnie młodzieżowców? Czy to nie zabije zdrowej konkurencji w drużynie, a spowoduje jedynie konkurencję między młodymi zawodnikami?\n- Słyszałem, że od przyszłego sezonu wchodzi reforma o limicie jednego młodzieżowca w składzie. Nie mam wyrobionego zdania na ten temat. Uważam, że mamy uzdolnioną młodzież w akademii i w Polsce. Jeżeli taka szansa przyjdzie do wpuszczania ich na boisko to nie ma problemu, tylko muszą dawać odpowiednią jakość.\nCult⚽Mistrz - 29.12.2018 / 03:55, *..188\nWeź do serca a co powiadajá Kibice Legii! Mistrza !Warszawy !Polski!Mr Wieteska!\nKibickonser - 27.12.2018 / 19:12, *..eaw.com.pl\nWietes jest dobry w ofensywie szuka go piłka w polu karnym ,ale w obronie klops ,obcina się.\nANTY OSET, AAA, HUGON, e(L)o - 27.12.2018 / 15:50, *..adsl.inetia.pl\nBędą z niego "ludzie" ! Jest młody, wszystko przed nim. Kolego Macieju Frydrych, nie żebym się czepiał, ale po przez pisze się chyba razem ?\nM3 - 27.12.2018 / 15:14, *..dokumenty.warszawa2.zus.pl\nPiłka potrafi odskoczyć Ci od nogi, niepewne przyjęcie i co najgorsze, dobry grajek potrafi wkręcić Cię w ziemię. A z plusów to napiszę jedno. Ofensywa. Wyjście, przerzut, stałe fragmenty na bardzo wysokim poziomie. MOBILNOŚĆ, MOBILNOŚĆ I JESZCZE RAZ MOBILNOŚĆ !!!\nFC_ŻYRARDÓW - 27.12.2018 / 14:37, *..play-internet.pl\nOgarnij się w grze, bo ci Legia zostanie tylko w sercu i cv niedługo.\nHugon - 27.12.2018 / 13:34, *..warszawa.vectranet.pl\nKontry to wy nigdy nie wyprowadzicie mając takiego bramkarza jak Majecki trzymającego tak długo piłkę aż przeciwnik wróci na swoją połowę.\nKibicL - 27.12.2018 / 11:44, *..dynamic-ra-12.vectranet.pl\nMateusz, zawiodłeś mnie trochę. Legiunie trzeba mieć w sercu od palcy u nóg. Bo od "małego" to za mało bo to tylko pół ciała.\nBolo - 27.12.2018 / 09:39, *..dynamic.chello.pl\nWieteska Nie bądź taki Bajabongo\nSquash 12 godzin temu


Wszystko, co chciałabyś wiedzieć o ciąży, a wstydzisz się zapytać - w Women's Health\nTo złożony temat. Gra hormonalna podczas ciąży, czasami inny styl życia, dieta – wszystko to wpływa na wytwarzane w naszych organizmach enzymy. Te z kolei służą prawidłowemu trawieniu i wchłanianiu pokarmów. Dodatkowo rosnąca przez 9 miesięcy macica stopniowo uciska jelita, zaś po porodzie dochodzi do niemalże nagłego ustąpienia tej siły – jelita muszą „odnaleźć” się nowej sytuacji. Jeśli po okresie 6 tygodni od połogu ten problem nie zniknie, należy wspomnieć o tym lekarzowi.


Multipiórnik MILAN z 2 piórnikami PARTY TIME pingwin pomarańczowy - Szkoła i biuro - Tania Księgarnia Lideria.pl\nMultipiórnik MILAN z 2 piórnikami PARTY TIME pingwin pomarańczowy (Szkoła i biuro)\nZestawy kreatywne „MILAN KITS” stworzone specjalnie dla dzieci i z myślą o nich. To seria produktów do rysowania i malowania, które rozwijają kreatywność. Łączą w sobie naukę z zabawą. Idealne do przedszkola, szkoły, ale także w domu, podróży czy na wakacjach. W środku 2 piórniki z wyposażeniem przyczepiane na rzepy, które można używać osobno lub jako całość. Wyposażenie: 12 kredek trójkątnych, 3 długopisy, ołówek HB, temperówka BASIC, gumka syntetyczna MILAN, linijka. Kolekcja PARTY TIME pingwin model: 08829PYO Materiał wierzchni: poliester, podszewka: poliester.


Resort zdrowia potwierdza: Pielęgniarki straciły na podwyżkach, choć nie powinny - GazetaPrawna.pl\nTaki był efekt uwzględnienia we wzroście wynagrodzeń tzw. dodatku Zembali – do czego podmioty lecznicze były zobowiązane na mocy nowych przepisów. / ShutterStock\nTaki był efekt uwzględnienia we wzroście wynagrodzeń tzw. dodatku Zembali – do czego podmioty lecznicze były zobowiązane na mocy nowych przepisów. Szkopuł w tym, w jaki sposób to zrobiono. Dziś możemy stwierdzić z całą stanowczością – w niektórych placówkach medycznych z pewnością nieprawidłowo. Absolutnie nie powinno to bowiem prowadzić do spadku wysokości wynagrodzenia pracownika. Efekt ten nie wystąpi, jeśli przy rozliczaniu podwyżek każda pielęgniarka zostanie potratowana indywidualnie. A że tak być powinno, potwierdza Ministerstwo Zdrowia w przesłanym nam stanowisku.\nStanowisko Ministerstwa Zdrowia z 31 października 2017 r., BPP.0620.1255.2017\nZgodnie z art. 3 ust. 3 ustawy z dnia 8 czerwca 2017 r. o sposobie ustalania najniższego wynagrodzenia zasadniczego pracowników wykonujących zawody medyczne zatrudnionych w podmiotach leczniczych (Dz.U. poz. 1473), dalej: ustawa z dnia 8 czerwca 2017 r., ustalony w drodze porozumienia albo zarządzenia sposób podwyższania wynagrodzenia zasadniczego osoby zajmującej stanowisko pielęgniarki lub położnej uwzględnia wzrost miesięcznego wynagrodzenia danej pielęgniarki albo położnej dokonany na podstawie przepisów wydanych na podstawie art. 137 ust. 2 ustawy z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych (Dz.U. z 2016 r. poz. 1793, z późn. zm.).\nOznacza to, że w przypadku pielęgniarek i położnych sposób podwyższania wynagrodzeń uwzględniać powinien wzrost miesięcznego wynagrodzenia danej pielęgniarki albo położnej dokonany zgodnie z przepisami rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 8 września 2015 r. w sprawie ogólnych warunków umów o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej (Dz.U. z 2016 r. poz. 1146) oraz rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 14 października 2015 r. zmieniającego rozporządzenie w sprawie ogólnych warunków umów o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej (Dz.U. poz. 1628) – dalej: rozporządzenia Ministra Zdrowia w sprawie OWU.\nPowyższe należy rozumieć w ten sposób, że pracodawca, wykonując ustawę, powinien co do zasady zaliczyć do wynagrodzenia zasadniczego tę część wzrostu wynagrodzenia pielęgniarki lub położnej z tytułu rozporządzeń Ministra Zdrowia w sprawie OWU (4 x 400 zł) – gdy jest przyznana w formie dodatku do wynagrodzenia – która odpowiada kwocie podwyżki wynagrodzenia zasadniczego danego pracownika, dokonywanej na podstawie przepisów ustawy z dnia 8 czerwca 2017 r. W pozostałej części decyzja o formie podwyższenia wynagrodzenia pielęgniarek i położnych z tytułu OWU, podejmowana byłaby na przyjętych u danego świadczeniodawcy (dotychczasowych) zasadach.\nJeśli bowiem w danym podmiocie istnieje możliwość podwyższenia wynagrodzenia zasadniczego pielęgniarki lub położnej ze środków przekazywanych przez NFZ, to takie działanie nie jest niezgodne z przepisami ustawy z dnia 8 czerwca 2017 r., której celem jest zagwarantowanie pracownikom podmiotów leczniczych wykonującym zawód medyczny wynagrodzeń zasadniczych na poziomie nie niższym niż określony w ustawie.\nPowyższe nie wyklucza jednak przyjęcia w podmiocie leczniczym rozwiązania korzystniejszego, polegającego na pozostawieniu środków przekazywanych na podstawie rozporządzeń Ministra Zdrowia w sprawie OWU w formie dodatku do wynagrodzenia, przy jednoczesnym sfinansowaniu podwyżek na podstawie ustawy z dnia 8 czerwca 2017 r. ze środków własnych.\nsłużba zdrowia pielęgniarki TDNDGP import podwyzki personel medyczny\nPanie jednak nie strajkowaly jak rezydenci, ktorzy narazie przyuczaja sie do zawodu lekarza specjalisty.\nPań niedługo nie będzie, idą na emeryturę, młode wyjeżdżają za granicę, więc życzę zdrowia drodzy pacjenci.