Posiadanie dyplomu licencjata położnictwa oraz kolejność zgłoszeń.\nRealizacja programu studiów zapewnia uzyskanie przez absolwenta dodatkowych efektów kształcenia określonych w Uchwale nr 18/II/2015 Senatu Uniwersytetu Jagiellońskiego z dnia 25 lutego 2015 r. w sprawie: uzupełnienia uchwały Senatu UJ nr 56/V/2012 z dnia 23 maja 2012 roku w sprawie wprowadzenia od roku akademickiego 2012/2013 efektów kształcenia dla kierunków studiów: lekarskiego, lekarsko-dentystycznego, farmacji, pielęgniarstwa i położnictwa, prowadzonych na Uniwersytecie Jagiellońskim z pózn. zm. w zakresie wiedzy, umiejętności i kompetencji społecznych: zna język angielski na poziomie biegłości B2 Europejskiego Systemu Opisu Kształcenia Językowego; wie jak zaplanować ścieżkę kariery zawodowej w sektorze usług medycznych i ochrony zdrowia oraz określa metody skutecznego poszukiwania pracy w Polsce i Europie; opisze uwarunkowania i etapy rozwoju medycyny, a w szczególności położnictwa, ginekologii, pediatrii i neonatologii na przestrzeni dziejów ludzkości; zreferuje uwarunkowania rozwoju zawodu położnej i pielęgniarki oraz opieki położniczej, ginekologicznej, pediatrycznej i neonatologicznej; scharakteryzuje rozwój szkół położnych na ziemiach polskich oraz przedstawi przepisy prawne normujące pracę położnych polskich w poszczególnych zaborach; scharakteryzuje ewolucję kształcenia położnych i opieki położniczej w wybranych krajach oraz tradycje akademickiego kształcenia położnych; posiada poszerzoną wiedzę na temat kryzysów spowodowanych przez wydarzenia życiowe związane z ciążą i porodem (m.in. niechciana ciąża, problemy z płodnością, wczesne macierzyństwo) oraz ich konsekwencji zdrowotnych; porozumiewa się w języku angielskim w sposób odpowiadający poziomowi biegłości B2 Europejskiego Systemu Opisu Kształcenia Językowego; planuje strategię własnego rozwoju zawodowego i aktywnego poszukiwania pracy; dokonuje analizy i oceny stanu zatrudnienia i rozmieszczenia kadr medycznych w kraju i na świecie; dostosowuje się do etapów oraz różnorodnych form w przebiegu procesu rekrutacji (dokumenty aplikacyjne, rozmowa kwalifikacyjna, autoprezentacja) w zależności od oferty pracy, z zachowaniem zasad savoir vivre; umie prawidłowo przygotować prezentację; rozwiązuje problemy zawodowe, szczególnie związane z podejmowaniem decyzji w sytuacjach trudnych wynikające ze specyfiki zadań zawodowych i warunków ich realizacji; indywidualnego i niepowtarzalnego charakteru zachowań kobiety i mężczyzny wobec poczęcia i narodzin dziecka oraz indywidualnego charakteru zachowań kobiety przed i po zabiegu operacyjnym na narządach płciowych; porówna proces kształtowania się szkolnictwa dla położnych i pielęgniarek w Polsce, Europie i świecie; analizuje działalność i rolę polskich organizacji zawodowych położniczych i pielęgniarskich oraz i ich funkcję w przeszłości i współcześnie; stosuje posiadaną wiedzę w dyskusji dotyczącej zmiany w społeczno-kulturowym postrzeganiu ciąży, porodu, macierzyństwa, aborcji; identyfikuje psychologiczne i zdrowotne konsekwencje wydarzeń traumatycznych związanych z chorobą, hospitalizacją, zabiegami operacyjnymi, śmiercią oraz z utratami okołoporodowymi (poronienie, aborcja, śmierć dziecka, itp.) ; rozwija zainteresowania własne korzystając z wiadomości otrzymanych w czasie zajęć; decyduje w sposób odpowiedzialny i autonomiczny o ścieżce rozwoju zawodowego i wyciąga wnioski z własnych błędów popełnionych w procesie rekrutacji; omawia zasady opieki nad kobietą w okresie senium z chorobami układowymi z zaburzeniami metabolicznymi z zespołami psychopatologicznymi i leczoną operacyjnie; zna techniki ułatwiające prowadzenie zajęć w szkole rodzenia; omawia metody naturalnego planowania rodziny; omawia zasady opieki pielęgniarskiej nad pacjentką z najczęściej występującymi chorobami skóry; różnicuje działania związane z profilaktyką, metodami leczenia i pielęgnowania chorej w przebiegu schorzeń skóry i przenoszonych drogą płciową; różnicuje wybrane zmiany skórne; omawia zabiegi operacyjne wykonywane w położnictwie i ginekologii; wymienia mutacje, czynniki mutagenne w środowisku wpływające na uszkadzanie materiału genetycznego i etiologie chorób genetycznych; wymienia wady rozwojowe o podłożu genetycznym, środowiskowym; definiuje podstawową terminologię specjalistyczną; opisuje przypadki kliniczne, ich objawy, wyniki badania; znajduje informacje w literaturze specjalistycznej (także online); prowadzi edukację zdrowotną i udziela wsparcia pacjentom/kom z chorobami skóry i chorobami przenoszonymi drogą płciową; przygotuje blok operacyjny i zestawy narzędzi do zabiegów ginekologicznych i położniczych; przestrzega zasady BHP i reżim sanitarny w obrębie bloku operacyjnego; przekazuje informacje o poradnictwie genetycznym , pre i postzapłodnieniowe oraz ciążowym; rozpoznaje problemy zdrowotne i psychospołeczne wynikające z choroby i niepełnosprawności kobiety w okresie senium; planuje i realizuje opiekę nad kobietą w okresie senium dostosowując ją do zmieniającego się stanu zdrowia i sytuacji podopiecznej w zakładzie opieki zdrowotnej oraz środowisku domowym.


Archiwa: Edukacja - Strona 5 z 36 - Tygodnik Płocki - Portal - Płock - Wiadomości - Zdjęcia\nZaczęło się od pomysłu nauczycieli, spodobało władzom miasta i uczniom. Dzięki temu w ubiegłym tygodniu przekazano do Szkoły Podstawowej nr 23 w Płocku kolejne tablety. To pomysł na odciążenie uczniowskich plecaków. W szkole lekcje będą prowadzone z multipodręczników, w domu dzieciaki będą uczyły się z tradycyjnych książek. A jak wygląda taka nowoczesna lekcja, zaprezentowano na pokazowej lekcji historii, którą poprowadziła …\nUczniowie ze szkół płockich i regionu płockiego mają szansę poznawać na lekcjach naukę gry w szachy. Do udziału kolejnych nauczycieli i uczniów zachęcają pomysłodawcy projektów „Szachy w mazowieckiej szkole” i „Szachy w płockiej szkole”. W ich ramach 100 nauczycieli edukacji wczesnoszkolnej skorzysta z bezpłatnych szkoleń, a setki dzieciaków pozna tajniki gry w szachy. Projekt edukacyjny realizowany jest pod patronatem marszałka …\nZgodnie z zapowiedziami Miejskie Przedszkole nr 3 z oddziałami integracyjnymi zostało po feriach zimowych oddane do użytku. Uczęszcza do niego w tej chwili 178 dzieci, a placówka może przyjąć w sumie 185 maluchów. Placówka jest bardzo duża: liczy dziewięć oddziałów, z których siedem jest oddziałami integracyjnymi. Budynek ma dziewięć sal: pięć na parterze, cztery na piętrze; przy każdej sali działa …\nMaja Balkowska i Aleksandra Cierpikowska, uczennice Ogólnokształcącej Szkoły Muzycznej w Płocku, zachwyciły jurorów IX Międzynarodowego Konkursu im. S. I. Sawszyńskiego w Sankt Petersburgu. Duet fortepianowy za mistrzowsko wykonane utwory otrzymał I miejsce. Do udziału w konkursie uczennice zgłosiła Eleonora Torbicka, nauczyciel klasy fortepianu. Wyjazd, na jak się okazało mistrzowski występ, sfinansował uczestniczkom główny sponsor PKN ORLEN. – Jestem dumna z …\nCztery uczennice płockiej Małachowianki tworzą niezwykłą galerię swoich szkolnych koleżanek i kolegów. Konkretnie pokazują małachowiaków pełnych pasji. Ich talenty, zainteresowania, niezwykłe umiejętności. Po co? – By inspirować innych, dodać odwagi, pomóc odkrywać talenty, które być może pomogą w wyborze drogi zawodowej czy studiów. Wreszcie zachęcić do tego, by spojrzeli na siebie inaczej i zobaczyli, jacy są niezwykli, nie bali się …\nW Szkole Podstawowej Specjalnej nr 24 w Płocku od stycznia zmienia się dyrekcja. Dotychczasowa dyrektor Sylwia Kaczkowska odeszła na emeryturę. Z takiej możliwości skorzystała także wicedyrektor szkoły Elżbieta Wiśniewska-Wałaszewska. Od początku stycznia, zgodnie z zarządzeniem prezydenta Płocka, obowiązki dyrektora w SP 24 pełni dotychczasowy nauczyciel Szkoły Podstawowej Specjalnej nr 24 Radosław Witkowski. Prezydent powierzył pełnienie obowiązków do 31 sierpnia 2018 …\nPo raz piąty Studenckie Centrum Nauki na Politechnice Warszawskiej Filii w Płocku zaprosiło do udziału w Seminarium ,,Nauka z pasją”. Studenci zaprezentowali i podsumowali swoje naukowe projekty oraz dyskutowali o planach na przyszłość. W seminarium wzięli udział członkowie kół naukowych, studenci i pracownicy Politechniki Warszawskiej oraz zaproszeni goście. Studenckie Centrum Nauki skupia koła naukowe działające m.in. w obszarach chemii, mechaniki, …\nPrzez 95 lat mury tej szkoły opuściło ponad 26 tysięcy absolwentów. W tym czasie z młodzieżą pracowało 700 nauczycieli. Najstarsza szkoła zawodowa na Mazowszu i jedna z pięciu najstarszych szkół tego typu w kraju miała właśnie swój jubileusz. Świętował również dyrektor ZSEK Ireneusz Szychowski, który od 25 lat kieruje szkołą. W krótkim rysie historycznym szkoły przypomniano, że początek działalności Zespołu …\nUczestnicy tegorocznej edycji konkursu matematycznego „CONTINUUM 2017–2018” mają już za sobą pierwszy etap zmagań. Kilkuset utalentowanych matematyków ze szkół gimnazjalnych i ponadgimnazjalnych walczyło o punkty i przejście do drugiego etapu konkursu, który odbędzie się w marcu przyszłego roku. Konkurs „CONTINUUM 2017–2018” to projekt przygotowany przez nauczycieli Zespołu Szkół Centrum Edukacji im. Ignacego Łukasiewicza w Płocku i przedstawicieli płockiej filii Politechniki …\n42 stypendystów premiera\nBlisko maksymalnej „szóstki”, tyle wyniosła średnia ocen uzyskana przez Samuela Ledziona, ucznia technikum z Gostynińskiego Centrum Edukacyjnego. To najwyższa średnia uzyskana w gronie tegorocznych stypendystów premiera. Podczas uroczystej gali nagrody odebrało 42 uczniów ze szkół działających na terenie płockiej delegatury Kuratorium Oświaty. Stypendium Prezesa Rady Ministrów przyznawane jest uczniom szkół, w których nauka kończy się uzyskaniem świadectwa maturalnego. Wręcza się …\nMałachowianka przyciąga uczniów z całego świata. Tu właśnie przez kilka miesięcy postanowiła uczyć się ze swoimi polskimi rówieśnikami Sarah Jane Podzieliński. Chciała porównać i zobaczyć, jak wygląda polski system nauczania oraz poszerzyć swoje biologiczne zainteresowania. Jak pierwsze wrażenia? Sarah jest zachwycona szkołą, płockimi nauczycielami, nowymi znajomymi i lekcjami biologii. Ma także ulubione miejsce w szkole. Jest nim audytorium. Płocka przygoda …\nPodczas jubileuszowego festiwalu dziewczęta ze Studia Tańca Fame otrzymały nagrodę Mera Miasta Sergieja Suhomlina. Ich występ był jednym z kilkuset zaprezentowanych podczas międzynarodowych obchodów setnej rocznicy urodzin primabaleriny Natalii Skorulskiej w Żytomierzu. Festiwal odbywał się po raz trzeci. Płock na Międzynarodowym Spotkaniu Grup Tanecznych im. Natalii Skorulskiej reprezentowało mające na swoim koncie liczne sukcesy taneczne Studio Tańca Fame. To spotkanie …\nZa sprawą utalentowanych artystów plastyków z krajowych i zagranicznych szkół artystycznych można będzie oglądać niesamowite ogrody. Jak zawsze – ciekawe, piękne i zaskakujące. Zostaną zaprezentowane podczas gali wręczania nagród połączonej z pokonkursową wystawą podsumowującą szóstą już edycję Międzynarodowego Konkursu Plastycznego „Pamiętajcie o ogrodach”. Uczestnicy nagradzani są w dwóch kategoriach: malarstwa i rysunku. Konkurs organizowany jest przez I Prywatne Liceum Plastyczne …\nO oświacie na sesji Rady Powiatu w Płocku Kwestie związane z oświatą w dużej mierze zdominowały ostatnią sesję Rady Powiatu w Płocku. A emocje wzbudziła prezentacja statystyki wyników egzaminów, w której uczniowie z powiatu płockiego wypadli powyżej średniej wojewódzkiej. Informację o stanie realizacji zadań oświatowych w powiecie płockim za rok szkolny 2016/2017 przedstawiła dyrektor Wydziału Edukacji, Kultury i Spraw Społecznych …\n“Na równi z wychowaniem, kształceniem i nauczaniem należy postawić spotkanie”- pisał pedagog Bogdan Nawroczyński. Tą myślą kierujemy się organizując dla dzieci oraz wspólnie z dziećmi aktywne, kreatywne spotkania z ciekawymi ludźmi w ramach projektu „Czy to prawda, że Pan(i)…Szkolny projekt ma na celu organizację cyklicznych spotkań z ciekawymi ludźmi z naszej miejscowości oraz poza nią, którzy opowiadają o swoim warsztacie …\nPłoccy radni chcą, by prezydent miasta rozważył możliwość podniesienia pensji pracowników administracji i obsługi jednostek samorządu terytorialnego. Podwyżka miałaby wynieść 300 złotych brutto na etat i obowiązywać od stycznia przyszłego roku. Takie decyzje zapadły podczas zorganizowanej w ubiegły czwartek nadzwyczajnej sesji Rady Miasta. Wcześniej, po sesji październikowej, prezydent Andrzej Nowakowski poinformował, że w projekcie przyszłorocznego budżetu została zapisana rezerwa budżetowa …\nW internacie Zespołu Szkół nr 6 w Płocku odbyły się uroczystości Dnia Edukacji Narodowej, zorganizowane dla pracowników oświaty przez Sekcję Oświaty i Wychowania NSZZ „Solidarność” Regionu Płockiego oraz Międzyzakładową Komisję Oświaty i Wychowania NSZZ „Solidarność”. Tegoroczne obchody były okazją do podziękowania i wręczenia odznaczeń zasłużonym pracownikom oświaty. Biorący udział w uroczystościach w swoich wystąpieniach oprócz okolicznościowych życzeń i gratulacji odnosili …\nPowoli dobiega końca realizacja projektu „Serfuję bezpiecznie”. Za nami już druga i ostatnia edycja gry miejskiej. Uczestnicy bawili się znakomicie – nikogo nie odstraszyła jesienna słota. Ostatnim etapem projektu było spotkanie z rodzicami i opiekunami dzieci. Patronat nad akcją objęli rzecznik praw dziecka oraz mazowiecki kurator oświaty. Gra miejska „Serfuję bezpiecznie” została zorganizowana w ramach kampanii społecznej wdrażanej przez Fundację …\nJesienne Święto Chleba\nW ZDZ przy Ułańskiej październik jest zawsze kolorowy. To wtedy przypada coroczne Święto Chleba, w którym biorą udział uczniowie i pedagodzy. Tym razem na stole oprócz złotych bochenków były konfitury dyniowo-pomarańczowe z nutą goździków, powidła ze śliwek i domowy smalec. Pięknej aranżacji pilnował prawdziwy królik. Uczniowie III klasy, którzy kształcą się w zawodzie technik żywienia i usług gastronomicznych, przygotowali do …\nRemont Miejskiego Przedszkola nr 3\nFirma Global System kontynuuje przebudowę przedszkola nr 3 przy ulicy Gałczyńskiego. W sierpniu informowaliśmy czytelników Tygodnika Płockiego o pracach wykończeniowych wewnątrz budynku. Dziś widać już pierwsze zabawki dla dzieci na zewnątrz. Według wstępnych założeń przedszkole po remoncie ma pomieścić od 160 do 180 dzieci. W placówce ma być 9 oddziałów. Przy każdej sali zajęć ma powstać węzeł sanitarny oraz schowki …


Obserwacja działań konkurencji w internecie - jakie daje korzyści?\nObserwacja działań konkurencji w internecie – jakie daje korzyści?\nKażdego dnia przeczesujemy internet. Odwiedzamy dziesiątki lub nawet setki różnych stron internetowych.\nRobią to także właściciele firm, sprawdzając m.in. to, jak wiedzie się ich konkurentom.\nObserwacja działań konkurencji w internecie jest czynnością, którą zalecam wykonywać regularnie. Dlaczego?\nPowód jest prosty – na tej podstawie można wyciągać niezwykle korzystne wnioski, jeśli chodzi o działalność własnego przedsiębiorstwa.\nSprawdź zatem, jakie konkretne plusy możesz dzięki takim działaniom osiągnąć.\nObserwacja działań konkurencji w internecie – dlaczego warto to robić?\n1. Możliwość skonstruowania lepszej oferty.\n2. Pisanie lepszych tekstów blogowych.\n3. Wprowadzenie na stronę nowinek technicznych.\n4. Mobilizacja do tego, aby poprawić wygląd strony.\n5. Działania dotyczące SEO.\n6. Bycie na czasie.\nObserwacja działań konkurencji w internecie – podsumowanie tekstu\nPodstrony ofertowe są niezwykle ważną częścią każdej witryny, która należy do przedsiębiorstwa.\nTo ich treść (zarówno użyte słowa, jak i czysto graficzna prezencja) niejednokrotnie decyduje o tym, czy dana osoba zdecyduje się wykonać telefon, czy też nie.\nBardzo istotny jest tutaj język korzyści. Skupia się on na używaniu takich słów, które poniekąd dadzą obraz plusów i zalet, jakie pojawią się w życiu klienta po skorzystaniu z danej oferty.\nInnymi słowy, narracja tego typu nie skupia się na samej firmie czy też ofercie. Nie wychwala, nie podkreśla superlatyw. Mówi konkretnie: „jeśli wybierzesz nas, zyskasz korzyści A, B i C”.\nDlaczego wspominam tutaj o języku korzyści?\nPonieważ jest on regularnie wykorzystywany przez „tych większych”. Przez konkurencję, która nieco lepiej jest w stanie konstruować swoją ofertę i przedstawiać ją na podstronach ofertowych wewnątrz własnej witryny.\nTo nie jedyna zaleta, jaką daje obserwacja działań konkurencji w internecie pod kątem oferty.\nWiele firm korzysta z różnych formularzy wyceny. Aby uzyskać cenę jakiejś usługi, należy podać pewne dane. Jedni wymagają ich więcej, drudzy mniej.\nJest to całkiem logiczne, ponieważ niektórych usług nie da się postawić na półce sklepowej wraz z naklejoną etykietką cenową. Na ich kształt wpływ mają różne zmienne.\nDlatego też podpatrywanie konkurencji pod tym kątem może dać pewien obraz tego, jak jest najlepiej podejść do tej sprawy. Czy – w razie potrzeby stworzenia tego typu formularza wyceny – opłacalne będzie opracowanie rozbudowanego panelu, czy też lepiej będzie ograniczyć się jedynie do kilku pól?\nCo więcej, nie musisz od razu decydować się na jedno, konkretne rozwiązanie. Przeprowadzając test A/B możesz dowiedzieć się, która z opcji będzie w Twoim przypadku lepsza.\nMam jeszcze dla Ciebie kilka naszych innych tekstów, uzupełniających to zagadnienie:\nJak zachęcić do oferty na stronie internetowej?\nJak przekonać do oferty na stronie internetowej?\nObserwacja działań konkurencji w internecie może dotyczyć także sfery blogowej.\nOgółem firmy prowadzą blogi głównie po to, by zyskiwać zasięgi w Google. Każdy kolejny wartościowy tekst sprawia, że rośnie szansa na znalezienie danej firmy w sieci.\nW większości poradników na ten temat znajdziesz informacje o tym, że warto jest pisać „lepiej niż konkurenci”.\nNo właśnie – „lepiej”. To znaczy jak?\nPo pierwsze Twoje teksty muszą być bardziej wartościowe. Powinny mieć więcej przydatnych informacji, które rzeczywiście docenią czytelnicy. Przykładowo, Twoi konkurenci w jakimś wpisie podrzucają dziesięć pomysłów na rozwiązanie jakiejś kwestii. Wymyśl dziesięć kolejnych sposobów i zaserwuj ich łącznie dwadzieścia. Niech Twój tekst będzie o kilkadziesiąt lub kilkaset procent bardziej obszerny.\nPo drugie bardzo łatwo można ocenić, który szablon podstrony zawierającej wpis jest ładniejszy. Jeżeli Twoi konkurenci mają optycznie lepszą stronę, sprawa jest prosta – popraw wygląd własnej. Ulepsz to, co niedomaga i uczyń inne elementy lepszymi w stosunku do rywali.\nPo trzecie szukaj luk na blogach konkurentów. Jeśli nie omawiają wśród swoich wpisów jakiegoś tematu, na który wpadłeś, masz idealną sposobność do napisania tekstu właśnie o tym.\nOczywiście absolutnie nie namawiam nikogo do plagiatu, czy też do „zżynania” czegokolwiek. Zdrowo inspirować się można jednak zawsze.\nJeżeli zauważyłeś na stronach swoich konkurentów jakieś ciekawe rozwiązania, spróbuj zaadaptować je do swojego serwisu.\nPrzyjemne dla oka animacje? Ciekawy styl ikonek? Drobne, acz dające dużo wygody funkcje?\nTak jak wspomniałem, drobne zmiany tego typu, będące jedynie inspiracją, nie powinny być jakkolwiek etycznie naganne.\nObserwacja działań konkurencji w internecie może być bardzo zdrowa, ponieważ niekiedy mobilizuje do działania.\nJeśli widzi się, że rywal ma coś lepszego, to chciałoby się go pod tym względem przebić. Zostawianie go w spokoju, podczas gdy Ty wznosisz się na wyższy poziom, jest jak najbardziej na plus. Nie robi się tym nikomu krzywdy, a jedynie samemu podnosi się własną jakość.\nSytuacja ta może dotyczyć chociażby szaty graficznej serwisu.\nStrony internetowe mają to do siebie, że trendy zmieniają się tu właściwie co kilka lub kilkanaście miesięcy. Mniej więcej co taki okres można zauważyć jakąś nowinkę, która coraz śmielej pojawia się na wielu różnych stronach.\nJeżeli widzisz, że Twoja witryna zostaje w tyle w stosunku do innych, sprawa jest prosta – czas działać. Skoro inni mogli przez ten czas wznieść się na wyższy poziom, to dla Ciebie nie ma żadnej wymówki.\nCo więcej, masz przewagę. Inni zrobili to pierwsi, zatem znasz stan ich stron internetowych. Widzisz plusy i minusy, a także ewentualne pole do poprawy. Wykorzystując to, możesz po prostu zrobić coś lepszego.\nObserwacja działań konkurencji w internecie jest podstawową funkcją, którą oferują usługi pokroju Ahrefs.\nPozwalają na sprawdzenie słów kluczowych, na jakie Twoi konkurenci wyświetlają się w wynikach organicznych Google. Szacują poziom ruchu, jaki dzięki temu mają. Wskazują także, które konkretnie podstrony generują im największą liczbę wejść.\nTaka wiedza jest niezwykle istotna, ponieważ pokazuje Ci pola do działania. Można zauważyć, o które słowa kluczowe warto walczyć. Widać także, jakie frazy są na tyle mało okupowane (a wartościowe), że szanse na sukces będą dla nich spore.\nJest to coś, o czym poniekąd wspomniałem w punkcie czwartym, lecz warto tej kwestii poświęcić choćby malutki, acz jednak osobny punkt.\nStrony internetowe to bardzo dynamiczne byty. Witrynę można zmienić z dnia na dzień – dodać na nią coś nowego, usprawnić jakąś niedomagającą rzecz.\nZ uwagi na to, że obecnie każda branża jest mocno zapełniona, rywalizujących ze sobą firm mamy całe multum. Trzeba zatem mieć coś, co wyróżni daną stronę na tle rywali i sprawi, że odwiedzający będą bardziej skorzy do zaufania właśnie jej, a nie innym.\nDobrze jest więc regularnie „szperać” tu i tam, oglądać, przeglądać, porównywać. Im większy poziom wiedzy, tym lepiej.\nWszystko zależy jedynie od tego, co ze wspomnianą wiedzą zrobisz.\nTak jak już kilkukrotnie wspomniałem, w obserwowaniu nie ma absolutnie niczego złego.\nDobrze jest trzymać rękę na pulsie i „wiedzieć, co w trawie piszczy”.\nZatem jeżeli zaczynasz zauważać, że konkurencji prześcigają Cię pod jakimiś względami, nie pozostawaj w tyle. Reaguj.


Zbiornik akumulacyjny hybrydowy kombi bufor do pompy ciepła 250 l ∙ Tanie Ogrzewanie\n» Zbiornik akumulacyjny hybrydowy kombi bufor do pompy ciepła 250 l\nZbiornik c.w.u hybrydowy do dwa zbiorniki w jednym: buforowy 60 l i c.w.u 250l. Umożliwia montowanie w małych kotłowniach w jednym urządzeniu zbiornika na c.w.u oraz akumulacyjnego do odbioru ciepła od pompy woda- powietrze. Spełnia wymogi dyrektywy 2010/30/EU i 812/2013 w klasie C.\nWykonany ze stali atestowanej S235JRG, izolacja wg DN 4753 50 mm, obudowa z PVC. Posiada anodę tytanową wg DIN 4753-3.\nPodgrzewacz wody pojemnościowy do 10 bar, temp maksymalna 60 st C\nZbiornik buforowy do 3 bar i temperatury 95 st C\nWężownica ( wymiennik ciepła ) do 16 bar i temperatury 110 st C\nPojemność wężownicy 28 l , powierzchnia 4,2 m2.\nWymiary: wysokosć 172 cm, średnica 65 cm\nDo pomp ciepła potrzebujemy wymiennika z mocniejszą wężownicą, o powiększonej wydajności, wiąże się to z parametrem pracy pompy ciepła, potrzebujemy większej wydajności wężownicy aby wykorzystać całą energię produkowaną przez pompę ciepła. Dlatego nasza wężownica ma 28 l pojemności i powierzchnię aż 4,2 m2.\nZbiornik cwu hybrydowy typ kombi to oferta przede wszystkim do małych kotłowni, gdzie nie ma miejsca na zasobnik cwu i oddzielny bufor. Tu mamy 2 w 1 co nie tylko oszczędza czas montażu, powierzchnię ale redukuje koszty montażu bufora. Zbiornik idealny do połączenia pompy ciepła z innym małym źródłem ciepła tak aby powstała kotłownia biwaletna hybrydowa - z uzyskiem energii z min 2 źródeł ciepła.


Chciałabym dziś opowiedzieć o problemie, z którym się zmagam, mianowicie – nadmiar sebum. Łój skórny jest oczywiście bardzo potrzebny do zachowania prawidłowego natłuszczenia skóry, jednak jego nadmierne wydzielanie jest bardzo kłopotliwe i sprawia wiele problemów. Jak je ograniczyć?\nTo naturalna wydzielina, którą produkują gruczoły łojowe. W jego skład wchodzi m.in. cholesterol i kwasy tłuszczowe. Głównym zadaniem sebum jest natłuszczenie skóry i stworzenie im warstwy ochronnej przeciw grzybom, bakteriom i wirusom, promieniowaniu UV oraz zmianami temperatur. Skóra pozbawiona sebum jest szorstka, pomarszczona i dużo trudniej wchłania składniki aktywne zawarte w kosmetykach.\nNadmierne wydzielanie sebum to problem przede wszystkim skóry tłustej i mieszanej. W przypadku skóry mieszanej objawia się to świeceniem strefy T, natomiast tłusta musi zmagać się z tym często na całej twarzy. Ma na to wpływ wiele czynników, takich jak: niewłaściwa pielęgnacja, niedobory witamin, nieprawidłowa dieta czy szkodliwe warunki atmosferyczne. Jest to także w dużej mierze zależne od genów i zaburzeń gospodarki hormonalnej organizmu.\nPora dnia ma duży wpływ na produkcję sebum. W nocy i wcześnie rano produkcja łoju jest niska, ponieważ skóra w tym czasie wypoczywa. Wzrost poziomu sebum występuje około godziny 10 rano. Czynniki zewnętrzne, jak pocieranie, dotyk czy nacisk także stymulują pracę gruczołów, co sprawia, że produkcja łoju jest znacznie intensywniejsza.\nW głównej mierze o produkcji sebum decyduje wiek. W młodym wieku jest największa, a po 25 roku życia spada. Po przekroczeniu 40. roku życia jego ilość maleje, aż w końcu całkowicie znika, dlatego też kobiety w trakcie menopauzy często mają przesuszoną skórę.\nZdrowy tryb życia i odpowiednia pielęgnacja potrafią zdziałać cuda. Aby ograniczyć wydzielanie sebum do minimum, powinnaś podjąć odpowiednie kroki. Zamiast nakładać kolejną warstwę pudru, zawsze miej przy sobie bibułki matujące, a przed makijażem nałóż bazę matującą. Nadmiar łoju zbieraj chusteczkami higienicznymi albo wacikami.\nMając tłustą cerę, zazwyczaj sięgamy po silnie odtłuszczające produkty na bazie alkoholu. Działa to wysuszająco na skórę, przez co jego produkcja jest nasilona. Takie preparaty także podrażniają skórę. Płyny przeciwbakteryjne także się nie sprawdzą. Powinnaś też wyzbyć się nawyku przecierania twarzy ręką, ponieważ jest to wyłącznie przenoszenie bakterii.\nSkóra tłusta sama przyciąga zanieczyszczenia. Pamiętaj jednak, że łój jest potrzebny, ponieważ zapewnia naturalną ochronę przed szkodliwym działaniem czynników zewnętrznych. Utrzymuj skórę w nienagannej czystości, ponieważ zaniedbana skóra łojotokowa może wydzielać nieprzyjemne zapachy. Oczyszczanie ma największe znaczenie.\nMyj twarz kilka razy dziennie wyłącznie ciepłą lub letnią wodą, ponieważ skóra nie lubi skrajnych temperatur. Nie używaj mydeł z dodatkiem alkoholu – stosuj tylko te delikatne.\nUżywaj oczyszczających maseczek do twarzy, ponieważ odpowiednio oczyszczona skóra zyska blask. Korzystaj z peelingów, ale nie zapominaj o odpowiednim nawodnieniu i nawilżeniu skóry.\nco to jest sebumjak ograniczyć wydzielanie sebum na twarzyjak zmniejszyć produkcję sebumprzyczyny nadmiernego wydzielania sebum\nPoprzeni Poprzeni wpis: Szybkie i łatwe metody na podkreślenie skrętu włosów\nNastępny Następny wpis: Jak dbać o włosy farbowane?


poniedziałek, 19 lipiec 2021 15:24\nWieczorem 24 czerwca odbyła się uroczystość wręczenia absolwentom świadectw ukończenia szkoły oraz przekazania klasom siódmym sztandaru szkoły. Podczas uroczystości uczniowie klas ósmych złożyli ślubowanie na sztandar szkoły i otrzymali pamiątkowe tarcze szkolne. Nie obyło się również bez wspomnień i łez wzruszenia. Odtworzono nagranie przygotowane przez uczniów z podziękowaniami dla nauczycieli i pracowników szkoły, kórzy przez osiem lat towarzyszli im w dorastaniu i podczas nauki - zobacz film TUTAJ.\nponiedziałek, 03 luty 2020 10:18\nWielkimi krokami, dla uczniów klas ósmych, zbliża się moment dokonania wyboru szkoły ponadpodstawowej. Aby go ułatwić został przygotowany specjalny poradnik dla uczniów i ich rodziców. Zachęcamy do zapoznania się z nim na tej stronie


Papier toaletowy - Sklep Internetowy Higiena24\n Centralnego dozowania (3)\n Rolki Mid-size (4)\n Rolki jumbo (6)\n Rolki konwencjonalne (15)\n Rolki mini jumbo (10)\n W składce i listkach (4)\n TORK (23)\nZasięg: 57,00 zł - 314,00 zł\n celuloza (12)\n celuloza + makulatura (5)\n makulatura (25)\n typ V (1)\n 2 panele (1)\n126,20 zł (102,60 zł netto)\nTork ekstra miękki papier toaletowy w składce (114276) - 252 odc./binda, opakowanie 30 szt.\n134,92 zł (109,69 zł netto)\nEkstra miękki, 2-warstwowy, biały papier toaletowy w składce, wykonany z celulozy.\nWyświetlam 1-24 z 42 elementów\nPapier toaletowy to podstawowe i niezbędne wyposażenie każdej toalety. W zależności od jej wielkości staramy się dostosować odpowiedni wariant papieru toaletowego, który spełni wymagania, przyniesie oszczędności lub będzie pasował do wnętrza łazienki. W swojej ofercie posiadamy zarówno najwyższej jakości produkty wykonane w 100% z celulozy, które charakteryzują się niezwykłą miękkością i śnieżnobiałym kolorem jak i papier wykonany z makulatury, który jest opcją wyjątkowo ekonomiczną. Uzupełnieniem oferty są produkty powstałe z połączenia makulatury z celulozą, które łączą w sobie zarówno korzystną cenę jak i wysoką jakość. Oferowane przez nas papiery toaletowe różnią się również pod względem grubości, dając możliwość wyboru między produktami zawierającymi od 2 do nawet 4 warstw.\nWybór papieru toaletowego w zależności od pomieszczenia\nDo łazienek o małym natężeniu ruchu jak te w pokojach hotelowych czy niewielkich biurach polecamy papier w rolkach konwencjonalnych, który jest szczególnie miękki w dotyku i zachwyca wyglądem dzięki ozdobnym tłoczeniom.\nRozwiązaniem dla średnich firm i miejsc o umiarkowanym natężeniu ruchu jest papier w rolkach mini jumbo, który zapewnia znacznie więcej papieru niż rolka konwencjonalna jednak nie zajmując tyle miejsca w toalecie jak produkty z serii jumbo. Jest to produkt zapewniający znacznie więcej papieru jednocześnie gwarantując doskonałą miękkość i estetyczny wygląd.\nW miejscach gdzie niezbędne jest zachowanie wysokiego poziomu higieny np. w służbie zdrowia oraz branży HoReCa najlepszym wyborem będzie papier toaletowy w składce, który dzięki dozowaniu odcinek po odcinku ogranicza zarówno ilość odpadów jak i zapobiega zatykaniu się rur. Jest to idealny wybór dla placówek, które poszukują rozwiązania gwarantującego wydajność jak i korzystną cenę.\nDla toalet o bardzo dużym natężeniu ruchu odwiedzanych codziennie przez setki a nawet tysiące osób polecamy papier toaletowy w rolkach jumbo. Dzięki swojej wydajności znacząco ułatwia on pracę personelu sprzątającego. Nie wymaga on tak częstej wymiany dzięki czemu zniwelowane jest ryzyko jego braku w kabinie. Zapewnia on znacząco większą ilość papieru w porównaniu do pozostałych oferowanych przez nas produktów, co przekłada się na obniżenie kosztów.\nWszystkie produkty znajdujące się w naszej ofercie posiadają dedykowane do nich estetyczne dozowniki.\nOferta naszej hurtowni i sklepu internetowego dedykowana jest firmom, hotelem a także zakładom pracy, których łazienki charakteryzują się dużym natężeniem ruchu. Szeroki wybór produktów w zakresie higieny sprawia, że każdy z Państwa znajdzie ofertę dedykowaną potrzebom swojego przedsiębiorstwa.


Dwa najbliższe wystąpienia publiczne – Kuba Szczepanik\nOpublikowane w 23 stycznia 2017 22 stycznia 2017 przez Kuba Szczepanik\nDwa najbliższe wystąpienia publiczne\nCzęścią tej strony jest zakładka “Wystąpienia”, gdzie zebrałem kilka moich najważniejszych wystąpień i linków do nich, gdyby ktoś chciał się z nimi zapoznać. Oprócz tego wyliczam wydarzenia, na których mam potwierdzoną możliwość wystąpienia albo poprowadzenia warsztatu. W najbliższym czasie zrobię dwie rzeczy, do których zapowiedź jest przedmiotem tego wpisu.\nJedna jest już znana od jakiegoś czasu i wspominałem o niej na Linkedinie wklejając zapowiedź z YouTube’a. Jest to konferencja “Zarządzanie zespołami IT” Computerworldu, gdzie 30 stycznia opowiem o konkretnym aspekcie naszej transformacji w mBanku, czyli podejście do zmieniającej się roli menedżera. Zapraszam Was na tę konferencję, jeśli jest w obszarze Waszego zainteresowania jej tematyka, i jest wielce prawdopodobne, że w ramach bloga niebawem przytoczę najważniejsze myśli ze swojej prezentacji w oddzielnym artykule.\nDrugie wystąpienie które szykuje mi się w niedługim czasie to skorzystanie z zaproszenia ze Zwinnej Łodzi, gdzie 13 lutego opowiem o mojej osobistej refleksji nt. Ścieżki rozwoju Agile Coacha. Jest to odświeżenie prezentacji którą robiłem już dwukrotnie w zeszłym roku. Wystąpiłem z nią po angielsku na Agilii w Czechach, trochę znienacka, gdy zwolnił się w ostatniej chwili slot na tej konferencji. Powtórzyłem to wystąpienie po niedługim czasie na 4developers. W ramach tej prezentacji mam zebrane szereg myśli o swoich kolejnych etapach rozwoju, gdzie opowiadam o tym, jak stałem się Scrum Masterem i co mi pomogło rozwinąć się w tej roli, potem co mi pomogło przejść z roli SM do roli coacha zespołów scrumowych i wreszcie oddzielnie przybliżam perspektywę, którą w ramach tej prezentacji nazywam Change Agentem – czyli osoby która zmienia całą organizację. Jeśli macie taką możliwość, zapraszam Was na Zwinną Łódź i wejście ze mną w rozmowę o poszczególnych aspektach tego, co przygotowałem. Odświeżony materiał pewnie również przekażę w jakiejś skróconej wersji we wpisach na blogu.\nByć może będą nagrania z tych prezentacji, wtedy oczywiście również zamieszczę je w postaci linka w zakładce Wystąpienia.\nPoprzedni wpisPoprzedni Wicedyrektor do spraw – rozwiewanie mitów\nNastępny wpisNastępny O zaletach wewnętrznych szkoleń


ZAPALENIE WARG – Moda\nJeżeli chodzi o tzw. zapalenie warg, to jakkolwiek ich przyczyny mogą być bardzo różne (alergiczne, łojotokowe itd.), to wygląd zmian jest dość zbliżony. Przy zapaleniu powierzchownym najczęściej występuje żywe zaczerwienienie. Czasami pojawiają się drobne pęcherzyki, a wydostająca się z nich wydzielina surowicza zasycha w strupy,. Obrzęk warg, nieraz znacznego stopnia, napięcie i pieczenie sq szczególnie charakterystyczne dla uczulenia na różne substancje, w tym również na pomadki do ust. Ponadto przyczyną alergicznych zapaleń warg może być uczulenie na pastę do zębów i inne kosmetyki używane do pielęgnowania ust, a także na preparaty używane w praktyce stomatologicznej, jak akryl, kauczuk itp. Leczenie tych dolegliwości jest bardzo trudne i należy do lekarza. Ostateczną przyczyną wywołującą zmiany uczuleniowe udaje się ustalić tylko w drodze specjalnych prób płatkowych, klóre wykonuje się z wszystkimi .podejrzanymi substancjami. Przy tzw. uczuleniu kontaktowym na jakiś kosmetyk — po przerwaniu stosowania tecjo środka zmiany zwykle dość prędko się cofają.\n« LECZENIE STANÓW ZAPALNYCH\nOCHRONA WARG »


« TOLERANCJA PO WROCŁAWSKU\nKARKONOSZE W LUTYM »\nPłyta lotniska skryta pod śniegiem\nW następnych dniach śniegu jeszcze dosypało\nW tej okolicy jest jeszcze trochę starych zabudowań poradzieckich, schronów. Wejście nie jest zablokowane, więc w środku oczywiście jest śmieciowisko.\nPłyta lotniska latem i zimą jest miejscem zabaw dorosłych chłopców w ich wielokonnych maszynach.\nInne maszyny, w zimowych szatach, stoją obok lotniska, przed centrum logistycznym Eko.\nCiekawą grę kolorów zaprezentował zbiornik odprowadzający wody gruntowe z podziemnych cieków obszaru lotniska. Okoliczni mieszkańcy skarżą się na zdewastowany drenaż, przez który wody gruntowe podchodzą wysoko i przesiąkają przez fundamenty budynków. We Wrocławiu często powtarza się w takich sytuacjach powiedzenie, że "Niemcy wiedzieli, gdzie nie budować".\nZdjęcia z kolejnego spaceru po śniegu wkrótce.\nsobota, 26 stycznia 2013, ajduk\nTagi: lotnisko Legnica zima śnieg styczeń\nRzeczywiście ciekawa gra kolorów :)\nA mnie się podoba ta droga...\nZ chęcia bym tak pośmigał. To są tereny przez nikogo nie pilnowane, czy po godzinie firma windykacyjna czy ochrona wpadła i was wywalała z miejsca?


Sztuka jest tylko wierzchołkiem góry lodowej. Rozmowa z Kubą Szrederem — SZUM\nKlasyczna rycina królikokaczki, XIX wiek, autor nieznany, źródło: Wikimedia Commons\nJakub Banasiak: Cykl rozmów „Od wyborów do wyborów” dotyczy polityki, więc również możliwych dzisiaj form artystycznego zaangażowania. Królikokaczki w starciu z faszyzmem – tak nazywałeś swój niedawny wykład w Labiryncie. Dlaczego królikokaczki stały się nieformalnym symbolem Roku Antyfaszystowskiego?\nKuba Szreder: Cały urok tego przemiłego stworzonka polega na tym, że trudno je przyszpilić. Ostatnio odkryliśmy, że królikokaczka jest ulubionym zwierzakiem niejakiej Natashy Lennard. To amerykańska dziennikarka brytyjskiego pochodzenia, która ostatnio wydała bardzo fajną książkę Being Numerous. Essays on Non-Fascist Living. Lennard jest mocno zaangażowana w antifę i w jej książce też pojawia się królikokaczka – akurat w tekście, który traktuje o duchach i niejednoznaczności percepcji. To chyba nieprzypadkowe, że osoba, która pisze zbiór esejów o antyfaszyzmie i antifie, pała sympatią do niejednoznaczności. Sama królikokaczka nie pojawiła się oczywiście znikąd – jako rycina stała się popularna już w XIX wieku, później pisał o niej Wittgenstein.\nCo ma wspólnego królikokaczka z antyfaszyzmem?\nFaszyzm jest o tyle interesującym fenomenem, że z jednej strony jest bardzo synkretyczny i wewnętrznie niespójny, ale w sferze publicznej domaga się jednoznaczności. Wymaga to bardzo wyraźnych opozycji: tu jesteśmy my, tu są oni; tu jest Europa prawdziwa, tam jest zdegenerowana; tu jest kultura narodowa, tam jest rodzaj dekadencji, sztuki zdegenerowanej… Podział pomiędzy „my i oni” jest więc bardzo wyraźny, jednak niektórzy nie przez przypadek określają faszyzm mianem radykalnego centrum. Faszyzm ma bardzo niejednoznaczne poglądy, jeśli chodzi o gospodarkę, a nawet tradycję – niby jest umocowany w tradycji, ale jest to tradycja wymyślona. Faszyści niby w obronie pokoju wywołali największą wojnę w historii ludzkości. Faszyści czczą życie, szczególnie nienarodzonych płodów, a faszystowskie falangi na sztandarach pisały Viva la muerte (niech żyje śmierć). Wróg, czy to Żydzi, czy to lewacy, czy ostatnio społeczność LGBT, jest jednocześnie słaby, zdegenerowany, niemęski oraz wszechobecny i wszechmocny. Wspólnota narodowa za to jest reprezentantką cnót wszelakich, a jednocześnie jest nieustannie podatna na zagubienie czy zepsucie. Dlatego trzeba ją cały czas oczyszczać, które to zadanie bierze na siebie partia i organy państwa, co prowadzi do erupcji przemocy. Koniec końców faszyści bombardowali Guernikę, żeby bronić miejscową ludność przed zalewem zepsutych, zdegenerowanych elementów. Fundamentalna niespójność faszyzmu prowadzi do jednoznacznie morderczych rozwiązań politycznych. Królikokaczka jest symbolem zupełnie przeciwstawnej wizji świata. Jest to symbol niejednoznaczności, ale jednocześnie to jest gra, gra z konwencją, gra z percepcją – czy to jest kaczka, czy jest to królik? Kobieta czy mężczyzna? Homo czy hetero? Obcy czy swój? I to, i tamto, i jeszcze coś innego. Królikokaczka nigdy nie da się przyszpilić, jej wieloznaczność nie ma – jak w przypadku faszyzmu – jakiegoś mrocznego rewersu. Paradoksalnie, jest to wieloznaczność przejrzysta, która nie polega na zakłamaniu rozumu, tylko na świadomości zarówno ograniczeń, jak i niebywałego potencjału naszej percepcji.\nKrólikokaczy sztandar na manifestacji „Za Wolność Waszą i Naszą”, 11 Listopada 2018, fot. Kuba Szreder\nA królikokaczka w kontekście sztuki?\nJest świetnym symbolem działań opartych na niejednoznacznym statusie. Nie tylko takich, które nominalnie nie są sztuką, ale mogłyby nią być, gdyby ktoś je za nią uznał; również takich, które ciężko kolekcjonować czy pokazywać w galerii. To działania – czy raczej fenomeny – o dużym ładunku artystycznej wyobraźni, żonglujące tradycjami artystycznymi i konwencjami obrazowania, które jednak często wydarzają się poza przestrzeniami poświęconymi sztuce. Niejednoznaczne.\nKuba Szreder wyjaśnia czym jest współczynnik sztuki\nWeźmy działania kolektywu Liberate Tate. Są aktywistyczne, ale równocześnie wykorzystują konwencje świata sztuki. Liberate Tate to grupa aktywistyczna, która protestowała przeciwko zaangażowaniu British Petroleum w sponsorowanie sztuki, a docelowo protestowała przeciwko możliwości publicznego wybielania reputacji korporacji czy osób, które są zaangażowane w nieetyczne procesy ekonomiczne. W Turbine Hall londyńskiego Tate Modern członkowie i członkinie Liberate Tate rozkładali czarny kwadrat Malewicza, symbolizujący alians Tate z korporacją czerpiącą zyski z paliw kopalnych. Liberate Tate używa więc wyobraźni artystycznej, gry ze znaczeniami i procedurami instytucji artystycznych, wplatając je w kampanię, która ma już charakter polityczny. Zresztą warto zauważyć, że instytucje artystyczne zaczynają podlegać coraz bardziej skrupulatnej kontroli, na cel brane jest ich polityczne uwikłanie w systemy opresji i wyzysku. Na całym świecie miały miejsce różne strajki, bojkoty i okupacje, jak chociażby bojkot Sydney Biennale po tym, jak okazało się, że strategiczni partnerzy biennale byli zaangażowani w budowanie obozów dla migrantów. W Whitney Museum w Nowym Jorku rozpętała się afera, kiedy okazało się, że firma będąca własnością jednego z głównych sponsorów muzeum – zasiadającego w radzie nadzorczej Warrena B. Kandersa – była uwikłana w produkcję gazu łzawiącego, który był wykorzystywany m.in. do tłumienia protestów na granicy Meksyku i Stanów Zjednoczonych czy w Palestynie. Podobne zdarzenie miało miejsce w Londynie, kiedy rozeszła się wieść, że Design Museum chce wypożyczyć przestrzeń na targi broni. Niekiedy są to działania bardziej aktywistyczne, czasami o mniejszej dozie współczynnika sztuki. Jednak sama tradycja społecznego aktywizowania wyobraźni artystycznej jest bardzo długa i często wydarza się poza polem sztuki. Ciekawym archiwum takich działań jest Museum of Arte Útil Tanii Bruguery, które zresztą jest zarówno w pełni funkcjonalnym archiwum online, jak i samoistnym projektem artystycznym.\nTania Bruguera, „Talking to Power (Hablándole al Poder)”, Yerba Buena Center for the Arts, San Francisco, 2017, dzięki uprzejmości Yerba Buena Center for the Arts, fot. Charlie Villyard\nLiberate Tate, „The Gift”, 2012, dzięki uprzejmości Liberate Tate\nDla królikokaczek, dla których naturalnym środowiskiem jest ziemia niczyja, ważne jest poszerzanie definicji sztuki, a przede wszystkim rozmiękczanie sztywnych granic i systemów wykluczenia, które je marginalizują. Za tym, co może zostać uznane za sztukę, a co nią na pewno nie jest, stoją konkretne mechanizmy instytucjonalne, które wpływają na kierunek transferów oraz kształt systemów wsparcia.\nZazwyczaj w kontekście tego typu zaangażowania wskazuje się na tradycję w rodzaju Gustave’a Courbeta i Komuny Paryskiej, Arts and Crafts i Williama Morrisa, ale także Bauhausu czy protokomunizmu Johna Ruskina. Słowem, myślenia w kategoriach estetyki jako czegoś, co przesyca życie codzienne, a co nie ma służyć tylko i wyłącznie estetycznej kontemplacji czy rynkowi sztuki. W tej perspektywie formy estetyczne są użytkowane w życiu codziennym, przesycają je specyficzną dla sztuki wrażliwością, wpływają na to, w jaki sposób ludzie mają żyć, nawiązywać relacje z innymi ludźmi, z cywilizacją, w końcu z naturą. Chociażby Ruskin był przeciwnikiem podziału na pracę manualną i intelektualną, który uważał za dehumanizujący: opowiadał się za figurą artysty-rzemieślnika. Ale tradycja, o której mówię, obejmuje także Guernikę oraz jej recepcję – zostało to dobrze pokazane na wystawie Nigdy więcej. Dzieło Picassa – zaangażowanego przecież w międzynarodowy ruch komunistyczny – jest wspaniałym przykładem funkcjonowania obrazu zarazem jako ikony, plakatu antywojennego i po prostu dzieła sztuki. Guernica znakomicie przemieszcza się pomiędzy różnymi domenami. Czasami jest plakatem, czasami jest kopią, którą pokazuje się podczas Światowych Dni Młodzieży, a czasami antywojennym wizualnym manifestem – jeszcze przed wojną oryginał był pokazywany w Whitechapel Gallery na robotniczym East Endzie w Londynie. Wbrew przekonaniu, że taka sztuka nie trafia do mas i jest zbyt abstrakcyjna, wystawę masowo odwiedzili lokalni robotnicy. Wiedząc, że obraz został umieszczony w kontekście Antyfaszystowskiego Frontu Ludowego i wojny domowej w Hiszpanii, robotnicy przychodzili przekazywać datki. Wystawa Nigdy więcej w Muzeum Sztuki Nowoczesnej pokazała z kolei, że Guerniki można używać w zupełnie innych okolicznościach i w celach sprzecznych z pierwotną intencją jej twórców czy propagatorów. Także i w tym wypadku sztuka nie jest wyjątkiem od ogólnej reguły, że to użytkowanie buduje znaczenie. Nie jest autonomiczna. Nie ma jakiejś nadnaturalnej aury, która chroniłaby ją przed wrażym przejęciem. Może być wykorzystywana w celu wybielania wizerunku, budowania prestiżu czy wreszcie spekulacji. Może też być użyta, jak mawiał Duchamp, jako deska do prasowania. Wciąż jednak może mieć też potencjał wywrotowy. W tym sensie bardzo ważna jest chociażby tradycja sytuacjonistyczna. Przecież głównym hasłem sytuacjonistów było to, że to rewolucja ma służyć poezji, a nie poezja rewolucji. Ich dryfy, sytuacje, manifesty czy wreszcie uczestnictwo w politycznym zrywie roku 1968 miało służyć radykalnemu przeobrażeniu mechanizmów funkcjonowania życia codziennego. Czasami ma to charakter zgrywy, czasami gestów bardziej intymnych czy dyskretnych gier z konwencjami. Ewa Majewska mówi chociażby o słabym oporze. Nawet działania Liberate Tate, o których mówiłem wcześniej, nie są tak zupełnie jednoznaczne. O ile dana kampania może mieć wyrazisty wydźwięk, to już poszczególne działania są nieoczywiste. Rozkładanie czarnego kwadratu w Turbine Hall to nie jest prosty aktywizm, ale gra ze znaczeniem. To nie musi się sprowadzać do malowania plakatów, jak często próbuje się taką tradycję upupiać.\nJestem wizjonerem. Rozmowa z Tomkiem Pawłowskim\tW cyklu "Od wyborów do wyborów" Tomek Pawłowski opowiada Jakubowi Banasiakowi o doświadczeniu biedy, prekarności i koleżeństwa CZYTAJ!\nRozumiem, że tradycja krytyki instytucjonalnej jest dla tego typu działań zbyt wąska?\nNajważniejsze jest to, że tego typu działań nie da się zneutralizować poprzez umieszczenie ich w kolekcji danej instytucji, albo szerzej – w jej polityce. Artyści spod znaku krytyki instytucjonalnej już dawno się zinstytucjonalizowali, niekiedy ich prace pełnią rolę listków figowych. Czasami są to dzieła wspaniałe, ostre i przenikliwe. Wciąż jednak są one ograniczone konwencjami świata sztuki. Bardzo ciekawie o krytyce instytucjonalnej pisał Rasheed Araeen, jeden z prekursorów krytyki postkolonialnej i założyciel pisma „Third Text”. Podchodził do niej dialektycznie. Dla niego działania Beuysa czy innych awangardzistów były godnymi podziwu, ale wciąż niewystarczającymi materializacjami progresywnych idei. Pełne rozwinięcie potencjałów uruchamianych przez sztukę następuje poza nią. Inny dobry przykład to praca Sanji Iveković o kobietach Solidarności, która znajduje się w kolekcji Muzeum Sztuki Nowoczesnej. Jej częścią jest ikoniczna postać kobiety na tle loga Solidarności, parafraza znanego plakatu wyborów z 1989 roku. Ten wizerunek został wykorzystany podczas Czarnego Protestu, kiedy został wyniesiony na ulice, zmodyfikowany i zmultiplikowany. Zresztą sama artystka bardzo chwali sobie takie wykorzystanie jej dzieła – za to było to problemem dla Solidarności, która chciała zakazać takiego użytkowania. Status obiektów czy działań, o których mówię, jest migotliwy. Mogą oczywiście zawędrować do jakiejś kolekcji i czasem tak się zdarza. Jednak generalnie muzea sztuki są bardzo ograniczone jeżeli chodzi o politykę budowania kolekcji. Trzeba ustalić autorstwo, obiekt musi mieć status dzieła, powinien być wpisany w artystyczne oeuvre, mieć za sobą historię wystaw, potencjał wystawienniczy itd. Ciężej jest kolekcjonować działania o płynnych konturach i porowatym statusie. Czasami łatwiej przychodzi to muzeom, których zadaniem jest kolekcjonowanie sztuki użytkowej, kultury materialnej albo historii ludowej. Na przykład obiekty kolektywu Extiction Rebellion zaczęły być kolekcjonowane przez Victoria & Albert Museum. Inne prace tego typu były pokazywane na wystawie Disobedient Objects. Część z takich „nieposłusznych obiektów” była zrobiona z większą świadomością artystyczną, część bardziej spontanicznie. Niektóre były wykonane przez ludzi, którzy nie mają bliskiego kontaktu ze światem sztuki ani wykształcenia artystycznego, a część przez tych, którzy takie wykształcenie albo świadomość plastyczną mieli wypracowaną, także w efekcie formalnego wykształcenia. Można powiedzieć, że takie grupy jak Liberate Tate wykorzystują pomysły z szeroko rozumianego obszaru kultury i sztuki, żeby następnie przekształcić je w maszyny aktywistyczne. Tego typu działania nie są robione w celu dostania się do kolekcji. Stawki są zupełnie inne. Ze względu na poszanowanie cudzej pracy autorstwo w takich realizacjach jest uwzględnianie, ale nie jest fetyszyzowane. Dlatego nie wyobrażam sobie, żeby takie obiekty czy działania, często pozbawione wyraźnej atrybucji autorskiej – na przykład Demonstracja obrazów – zostały zaakceptowane przez polską komisję ministerialną ds. zakupów muzealnych. Są na to zbyt niejednoznaczne.\nW ekonomii artystycznej, w której zwycięzca bierze wszystko (nie przez przypadek używam tutaj rodzaju męskiego), znakomita większość zostaje z niczym. Dlatego tak ważne jest tworzenie mechanizmów solidarności, wzajemnego wsparcia, nawożenie artystycznych grzybni, zakładanie spółdzielni, kolektywów, umożliwienie im włączania się w pracę w innych sektorach gospodarki.\nTak. Z pracami nawiązującymi do tradycji krytyki instytucjonalnej nie ma – już – takich problemów. One po prostu są kupowane. I to jest najciekawsze w tradycji, o której mówię: zacieranie granic pomiędzy modelami instytucjonalnymi, a w konsekwencji pomiędzy sztukami pięknymi i użytkowymi czy między sztuką wysoką i sztuką popularną, albo między uniwersalizowaną sztuką europejską i egzotyczną kulturą innych cywilizacji. Bo ten podział, wbrew pozorom, nadal pokutuje. Zresztą dzięki takim działaniom same instytucje też się powoli rozsztywniają.\nJaka jest więc stawka tych „królikokaczych” działań?\nTo zależy. Dla grup aktywistycznych może się liczyć użyteczność takiej sztuki. Ale już dla królikokaczek, dla których naturalnym środowiskiem jest ziemia niczyja, ważne jest poszerzanie definicji sztuki, a przede wszystkim rozmiękczanie sztywnych granic i systemów wykluczenia, które je marginalizują. Za tym, co może zostać uznane za sztukę, a co nią na pewno nie jest, stoją konkretne mechanizmy instytucjonalne, które wpływają na kierunek transferów oraz kształt systemów wsparcia. Mamy przed sobą całą gamę rozmaitych przedsięwzięć, całe bogactwo ludzkiej kreatywności, niekonwencjonalnego działania, któremu warto się przyjrzeć. Nie chodzi o to, żeby na siłę nazywać je sztuką, o ile za sztukę uznajemy tylko to, co ma status obiektu, ma autora czy co należy oglądać a nie użytkować. Byłoby to mylące i często kuriozalne. Chodzi raczej o to, żeby instytucje podtrzymywały ich niejednoznaczny status. W tym sensie takie działania można uznać również za impuls przyspieszający ewolucję samych instytucji sztuki. One zresztą ulegają szybkim zmianom, żywiej włączają się w rytm współczesności, stają się muzeami sztuki aktualnej czy też muzeami popularnymi, których ambicją jest aktywne uczestnictwo w życiu publicznym. W tym momencie przyszedł już chyba czas na przypomnienie cytatu z Jerzego Ludwińskiego: tego o sztuce, która sztuki nie przypomina, dzięki czemu ma większe możliwości.\nSpróbujmy jeszcze doprecyzować tę różnicę – wydaje mi się, że niezwykle rozproszoną – pomiędzy skutecznością a użytecznością sztuki.\nSkuteczność często jest postrzegana dosyć naiwnie. Oczywiście czasami pragmatyzm jest jak najbardziej na miejscu, dla postsztuki to nie jest tabu. Trzeba planować działania tak, żeby osiągnąć jak najlepszy efekt przy użyciu bardzo ograniczonych środków. Jednak ogólnie nasze społeczeństwa cierpią na przerost technicznej sprawczości i atrofię wyobraźni, zarówno tej artystycznej, jak i politycznej. Symptomatyczny jest pierwszy plakat wzywający do okupacji Wall Street , który został wykonany przez artystyczny kolektyw Adbusters – przedstawiał balerinę tańczącą na byku, będącym symbolem giełdy i bezwzględnej akumulacji. Wyobraźni artystycznej się nie użytkuje, jakby była maszynką do mielenie mięsa, z niej się robi użytek, żeby podważyć pozorną oczywistość społecznych konwencji. Dlatego wystawa, którą parę lat temu kuratorowaliśmy w MSN z Sebastianem Cichockim, nosiła tytuł Robiąc użytek. Użyteczność polega właśnie na tym, że kwestionuje społecznie narzucane cele. Żyjemy w czasach katastrofy ekologicznej, co wymaga uruchomienia całych pokładów wyobraźni, wrażliwości i empatii. Przykładem może być Wspólnota Międzygatunkowa, feministyczny kolektyw, który organizuje Mszaki, czyli rytuały, które kalibrują empatię tak, żeby bardziej równościowo unormować relacje ludzi i nie-ludzi. Ale jest też Spółdzielnia Krzak, która miejskie ogrodnictwo łączy z artystyczną partyzantką, przetwarza produkty i artystyczne idee. W sposób zupełnie nienapuszony. Czy Flauta, która kulturę klubową łączy z antyfaszyzmem. Z punktu widzenia klasycznej kampanii społecznej prowadzonej przez profesjonalne NGO-sy czy partie polityczne takie działa mogą być za mało efektywne, bo nie są masowe. Jednak podobne akcje mogą być skuteczne w innym sensie – zmiany przyzwyczajeń czy wizji tego, czym jest dobre życie; oddolnej zmiany pola sił, które kształtuje nasze społeczeństwo.\n„Robiąc Użytek. Życie w Epoce Postartystycznej”, widok wystawy w Muzeum Sztuki Nowoczesnej w Warszawie, 2016, fot. Daniel Chrobak, dzięki uprzejmości MSN\nKrzysztof Pyda, Muzeum 3.0, wystawa „Robiąc Użytek. Życie w Epoce Postartystycznej” w Muzeum Sztuki Nowoczesnej w Warszawie, 2016\nKim w tym wszystkim jest artysta? I czy w ogóle jest?\nArtystów i artystek w tych wszystkich wspomnianych aktywnościach jest wiele. Przede wszystkim warto pamiętać, że to, co widać w obiegu artystycznym, jest tylko wierzchołkiem góry lodowej. Nie chodzi tylko o to, że niewielki odsetek absolwentów Akademii Sztuk Pięknych zostaje profesjonalnymi twórcami. Raczej o to, że nie dostrzegamy działań, które wykorzystują sztukę jako punkt odniesienia, ale nie mieszczą się w jej konwencjonalnym rozumieniu. Postsztuka oznacza więcej, a nie mniej możliwości – nie tylko dla jej użytkowników, ale też twórczyń. Parafrazując znane feministyczne hasło „good girls go to heaven, bad girls go wherever they want”, można powiedzieć, że grzeczni artyści idą na rynek, a postartystki idą tam, gdzie chcą. Uważam, że rolą akademii artystycznych powinno być uświadomienie młodym artystkom i artystom tego szerokiego spektrum możliwości i zaopatrzenie ich w narzędzia przetrwania. Obecnie jest tak, że młodym artystkom i artystom albo przedstawia się fantazmat romantycznego straceńca, który w swoim studio czeka aż go ktoś nie zauważy, albo jakąś karykaturę przedsiębiorcy siebie, który ma w siebie inwestować z nadzieją na „zrobienie kariery”. Rzeczywistość jest taka, że większość artystek nie jest zbyt bogata, a sam rynek sztuki nie tyle tę biedę niweluje, co ją reprodukuje; często też robią tak zintegrowane z rynkiem instytucje artystyczne, które odmawiają płacenia artystom za pracę. W ekonomii artystycznej, w której zwycięzca bierze wszystko (nie przez przypadek używam tutaj rodzaju męskiego), znakomita większość zostaje z niczym. Dlatego tak ważne jest tworzenie mechanizmów solidarności, wzajemnego wsparcia, nawożenie artystycznych grzybni, zakładanie spółdzielni, kolektywów, umożliwienie im włączania się w pracę w innych sektorach gospodarki. Często najbardziej udane przedsięwzięcia mają charakter fuzji czy hybryd – są i tu, i tam – jedną nogą w polu sztuki, drugą poza nim. Chociażby takie Forensic Architecture prowadzi prace badawcze na zlecenie NGO-sów zajmujących się dokumentowaniem zbrodni przeciwko ludzkości. Jonas Staal wykorzystywał mechanizmy instytucji artystycznych (kolekcje, wystawy) w celu wybudowania parlamentu w północnej Syrii, ale też pracuje jako „artysta propagandowy” na rzecz ogólnoeuropejskiego ruchu politycznego DiEM25. Kathrin Böhm, z którą mam przyjemność pracować, założyła w Londynie przedsiębiorstwo artystyczne. Company Drinks jest zarówno konceptualnym dziełem sztuki, wystawianym w galeriach i muzeach, jak i zakładem rzemieślniczym zajmującym się produkcją napojów gazowanych. Obecnie, razem z Adeliną Cimochowicz, Kasią Kalinowską, Kubą Depczyńskim i Bogną Stefańską, pracujemy razem z Biennale Warszawa nad nową spółdzielnią artystyczną. Według mnie instytucje artystyczne spełniają ważną rolę w tym procesie: pomagają cyzelować warsztat, mogą służyć za szklarnię, w której dba się o wzrost nowych gatunków roślin, które nie przetrwałby długo w kapitalistycznej dżungli. Instytucje ładują artystyczny biegun tej wymiany, bez tego nie byłoby prądu. Zresztą możliwości, jakie daje wyjście poza tradycyjnie rozumiane pole sztuki fascynowały mnie od dawna. Polityczne, społeczne, estetyczne.\nNew World Summit – Rojava 2015-18, Demokratyczna Federacja Północnej Syrii i Studio Jonas Staal, fot. Ruben Hamelink\nPorozmawiajmy więc o twoich początkach. Interesują mnie one o tyle, że współtworzyłeś wiele projektów, w których pojawiały się zagadnienia dziś oczywiste, a wówczas zupełnie nowe, ale dla tematu naszego cyklu rozmów kluczowe: transformacja, modernizacja, prekaryzacja, zawodowy status artystów. W 2005–2006 roku polski świat sztuki zajmowały kwestie związane z rynkiem, międzynarodowym sukcesem rodzimych artystów, wchodzeniem instytucji w obiegi globalne. W CSW Zamek Ujazdowski trwał „rok polski w Polsce”, czyli cykl wystaw W samym centrum uwagi. Tymczasem ty zajmowałeś się „futuryzmem miast przemysłowych”: Wolfsburga i Nowej Huty. Dlaczego?\nW projekcie Futuryzm miast przemysłowych chodziło o zestawienie dwóch miast przemysłowych. Wolfsburg został zbudowany wokół dużych zakładów Volkswagena, to było budowane jeszcze w latach 30., w III Rzeszy, wtedy Volkswagen nazywał się KDF-wagen i był flagowym pojazdem nazistowskiej organizacji Kraft durch Freude. Drugim miastem była Nowa Huta, wybudowana już po wojnie jako „miasto w mieście”, miejsce funkcjonowania wielkiej huty i skupionej wokół niej robotniczej społeczności. Wspólnie z Martinem Kaltwasserem doszliśmy wtedy do wniosku, że obydwa miejsca cierpią na zanik wyobraźni. Nie było tam żadnej wizji w odniesieniu do tego, w jaki sposób można sobie poradzić z zachodzącymi zmianami. Olbrzymimi. W Nowej Hucie był to schyłek komunizmu i proces odprzemysłowienia. W Wolfsburgu – koniec snu o niemieckim cudzie gospodarczym lat 50. W tle obu był strach przed zbliżającą się katastrofą ekologiczną, ale także delokalizacją produkcji i końcem pracy jako takiej. To był dla nas punkt wyjścia w myśleniu o przemyśle, pracy, o polskiej transformacji, o relacjach między kapitalistycznym centrum, peryferiami i półperyferiami. Innym istotnym, choć może bardziej podskórnie odczuwanym wątkiem, było napięcie między samozadowolonym Krakowem a postsocjalistyczną Nową Hutą. W projekcie chodziło także o odczarowanie dziedzictwa socjalistycznej modernizacji, które w tamtych latach było powszechnie deprecjonowane. To było jeszcze zanim dyskusja o polskiej modernizacji nabrała tempa. Zresztą w porównaniu z Wolfsburgiem Nowa Huta była sensowną, racjonalnie i w miarę dobrze zaprojektowaną przestrzenią, szczególnie biorąc pod uwagę jej układ urbanistyczny. Naziści pałali sympatią do małomiasteczkowej architektury południowych Niemiec, co wciąż widać w niektórych częściach Wolfsburga. Za to Nowa Huta, pomimo swojego monumentalizmu, była zielona, każda jednostka sąsiedzka miała zapewniony dostęp do podstawowych usług publicznych: przychodni, przedszkola czy szkoły podstawowej. Wiadomo, w połowie lat 2000. była to dzielnica przechodząca gigantyczny kryzys, który zresztą był powszechnie uznawany za efekt niedoborów gospodarki planowej. Jednak jest to tylko część prawdy. Na upadek polskiego przemysłu równie duży wpływ miał globalny kryzys neoliberalnego kapitalizmu, którego pochodną był polski kryzys zadłużenia oraz katastrofy polskiej transformacji. Ale oczywiście Nowa Huta nie była też krainą mlekiem i miodem płynącą. Pod oficjalną propagandą sukcesu było błoto i znój, o czym pisał Adam Ważyk w słynnym Poemacie dla dorosłych. Panował polityczny zamordyzm i dyscyplina bardzo ciężkiej pracy. Jednak pomimo problemów, była to dosyć sprawnie działająca dzielnica, która w swoim DNA miała zawarty gen równości. Robotnicy mieszkali w tym samych blokach, co kadra zarządzająca i inżynierska. Takie przekroczenie feudalnych hierarchii, wciąż naturalizowanych w polskiej kulturze, jest skandalem, który wciąż wywołuje fale konserwatywnego resentymentu.\nNajwyżej cenieni artyści mogą bujać w obłokach, bo mają za sobą galerzystę, który zadba o zabezpieczenie interesów materialnych, a nawet o papierologię. To on załatwia kontakty z kolekcjonerami. W tym układzie jest także miejsce dla krytyka, którego funkcją jest odcyfrowanie iskry bożej i przekazanie jej niczego nie spodziewającej się publiczności. Na koniec instytucje – salony wystawiennicze, w których te skarby ducha się pokazuje. W konsekwencji sztuka wydaje się całkowicie oderwana od warunków swojego powstawania.\nTransformacja pojawia się także w innym twoim projekcie z tamtego czasu, czyli sympozjum Przyszłość Pracy, które w 2006 roku zrobiłeś z Janem Sową i Ewą Majewską w Bunkrze Sztuki. To był niesamowity skład: Tadeusz Kowalik, Adrian Zandberg, jeszcze jako działacz młodzieżówki socjalistycznej, Jarosław Urbański z Inicjatywy Pracowniczej, feministyczne filozofki i ekonomistki Ewa Rutkowska i Anna Zachorowska… Jaka była wtedy wasza diagnoza?\nNaszym celem było wykorzystanie infrastruktury artystycznej do podjęcia dyskusji o nowych modelach ekonomicznych, społecznych i politycznych, wykorzystanie projektu artystycznego jako forum dla publicznej dyskusji o problemach kluczowych z punktu widzenia naszego społeczeństwa. Ważną rolę odgrywało także odczarowanie związków zawodowych czy pracowniczych protestów. Robotnicy byli wtedy traktowani pogardliwie przez media głównego nurtu jako resentymentalni homo sovieticus. A w artystycznym polu widzenia problem transformacji praktycznie nie istniał, dopiero zaczynał się pojawiać. Robiliśmy to w kontrze do zachodzących wówczas form konsolidacji systemu artystyczno-rynkowego. To była zupełnie inna wizja sztuki. Wizja artystów, którzy jeżdżą na fora społeczne, zakładają patainstytucje czy dziwaczne spółdzielnie, jak Goldex Poldex. Po tym projekcie nawiązaliśmy długoletnie przyjaźnie z Instytutem Sztuki Wyspa w Gdańsku, z Anetą Szyłak i Grzegorzem Klamanem, czy ze środowiskiem Galerii Kronika: Sebastianem Cichockim i Staszkiem Rukszą. W 2009 roku, kiedy już przeniosłem się do Warszawy, refleksja nad przemianami pracy rozwinęła się w ramach Wolnego Uniwersytetu Warszawy, animowanego wspólnie z Bogną Świątkowską, Ewą Majewską, Jankiem Sową, Michałem Kozłowskim, a później z Szymonem Żydkiem i Joanną Figiel. Tam już prowadziliśmy seminaria, konferencje, zjazdy, anty-kongresy, projekty badawcze o sposobach urządzenia pracy artystycznej. Nawiązaliśmy do paradoksalnej figury robotników sztuki: osób, które są pracownikami i pracowniczkami pola sztuki. Chodziło o przemiany pracy artystycznej, o to, jak wiążą się one z przemianami pracy w ogóle. Tam już bardzo konkretnie zajęliśmy się relacjami pomiędzy ekonomią w ogóle i ekonomią sztuki. Punktem odniesienia były przemysły kreatywne oraz krytyka wizji artysty jako przedsiębiorcy, również demitologizacja wizji artysty jako romantycznego geniusza czy celebryty.\nKluczowe wydaje mi się wasze rozpoznanie, że artysta to pracownik jak każdy inny. Dziś banał, wówczas rewolucja.\nW gruncie rzeczy tym był WUW: grupą ludzi, która gromadziła się w celu przemyślenia warunków pracy w sztuce, ale też analizą roli sztuki w społeczeństwie późnego kapitalizmu. Dodatkowy, ale bardzo ważny aspekt dotyczył tego, jak ludzie sztuki mogą się zrzeszać, jak walczyć o swoje prawa, kooperować z innymi pracownikami. Część z nas, jak Michał Kozłowski czy Janek Sowa, była zainteresowana głównie tym, jak poprzez sztukę można zrozumieć zachodzące wówczas przemiany ekonomiczne. W jaki sposób rola spekulacji, mechanizmy przechwytywania powszechnej kreatywności czy oderwanie się ceny od pracy, zjawiska typowe dla świata sztuki, powiązane są z polityczną ekonomią współczesnego kapitalizmu? Dla ludzi zajmujących się zrozumieniem procesów społecznych pole sztuki może być ciekawym przypadkiem, pomagającym w zrozumieniu procesów uelastycznienia pracy. Zarówno przedstawiciele klasy kreatywnej, jak i inni pracownicy w gospodarkach poprzemysłowych mają podobne bolączki: niestabilność, niepewność, brak bezpieczeństwa socjalnego, prekarność. Robotnicy w agencjach pracy tymczasowej czy na umowach śmieciowych nie funkcjonują już od 8 do 16, tylko w patchworku różnych aktywności, z których większość jest bardzo źle płatna. Większość artystów też funkcjonuje w ten sposób. Neoliberalni ideolodzy mówią: „bądź elastyczny, zarządzaj swoim czasem jak chcesz”. To oczywiście wielkie kłamstwo, które obecnie jest powielane choćby przy okazji deformy szkolnictwa wyższego; zresztą to tylko kontynuacja linii poprzedników.Wątek krytyki uniwersytetu jako fabryki był w Wolnym Uniwersytecie Warszawy podjęty m.in. przez Krystiana Szadkowskiego. Czyli pole sztuki jako przestrzeń iluzji artystycznych i pole nauki jako obszar iluzji naukowych. Oba pola łączyło wyparcie warunków ekonomicznych.\nMartin Kaltwasser, „Życie robotnika sztuki”, ilustracja „Czytanki dla Robotników Sztuki”, 2009\nGrzegorz Kowalski mówił o sztuce: „bąbel w rzeczywistości”. Wy ten bąbel przebiliście.\nMożna tak powiedzieć, chociaż na pewno nie można nam przypisywać tutaj głównej zasługi. Wpisywaliśmy się w ducha czasów. W tamtych latach powstało Obywatelskie Forum Sztuki Współczesnej, animowane z pozycji robotnic sztuki m.in. przez Kaśkę Górną, Karola Sienkiewicza, Rafała Jakubowicza, Julitę Wójcik, Zuzannę Janin, Jacka Niegodę czy Mikołaja Iwańskiego. Po strajku artystów w 2012 roku powstała Komisja Środowiskowa Pracownicy Sztuki jako część Inicjatywy Pracowniczej. W Wolnym Uniwersytecie Warszawy chodziło nam o zerwanie z przekonaniem, że sztuka jest jakimś autonomicznym uniwersum, oderwanym od tego, co na zewnątrz. Na zewnątrz artystycznego bąbla wypływały plany uprzemysłowienia kultury. W Polsce drukowano wtedy Richarda Floridę, w erze ciepłej wody w kranie głównym mówcą Kongresu Kultury w 2009 roku był Leszek Balcerowicz, który pomstował na świat kultury jako ostoję „mentalności sowieckiego działacza”. To się wydaje nieprawdopodobne, ale taka była świadomość transformacyjnych elit jeszcze dekadę temu. Na tym tle nawet polityka kulturalna PiS jawi się jako krok do przodu. Wtedy powtarzano jakieś mity o o mocy przedsiębiorczej kreatywności. W aplikacjach do Unii Europejskiej jak mantrę powtarzano modne bzdury o tym, że z odprzemysłowieniem można poradzić sobie za pomocą budowania galerii i muzeów.\nOFSW, Strajk artystów, 2012, fot. Katarzyna Górna\nDodajmy do tego mit romantycznego artysty, idealisty żywiącego się powietrzem…\nCo interesujące, te mity są najczęściej powielane dokładnie przez te frakcje pola sztuki, które dążą do ściślejszej integracji z kapitalistycznymi elitami. Jest tak dlatego, że romantyczne mity są częścią pewnego funkcjonalnego asamblażu. Najwyżej cenieni artyści mogą bujać w obłokach, bo mają za sobą galerzystę, który zadba o zabezpieczenie interesów materialnych, a nawet o papierologię. To on załatwia kontakty z kolekcjonerami. W tym układzie jest także miejsce dla krytyka, którego funkcją jest odcyfrowanie iskry bożej i przekazanie jej niczego nie spodziewającej się publiczności. Na koniec instytucje – salony wystawiennicze, w których te skarby ducha się pokazuje. W konsekwencji sztuka wydaje się całkowicie oderwana od warunków swojego powstawania. Biały kubik jest mechanizmem służącym temu, by podtrzymywać tego typu przekonania. Oczywiście jest to pewien typ idealny, rozpoznany m.in. przez Pierre’a Bourdieu. Zresztą jest to pieśń przeszłości, ten system się rozleciał pod wpływem o wiele bardziej agresywnych strategii inwestycyjnych czy wizerunkowych. A w przypadku polskim nigdy nie zaistniał, co najwyżej pełnił rolę fantazmatu. Tego, jak niektóre frakcje pola sztuki wyobrażały sobie tak zwany Zachód.\nWiększość ludzi pracuje przy fuchach, pracę artystyczną wykonując niejako po godzinach. Oczywiście w trakcie badań wyszły także klasyki, jak na przykład deprecjacja pracy fizycznej. Ankietowani, pytani o to, kto najbardziej napracował się przy danym projekcie, wskazywali na techników czy osoby z personelu pomocniczego pospołu z samymi artystami. Jednak kiedy się pytaliśmy o to, kto najbardziej przyczynił się do sukcesu projektu, pierwsze miejsce zajmował już artysta lub kurator.\nKsiążkę Kuby Szredera "ABC Projektariatu. O nędzy projektowego życia" recenzuje Łukasz Białkowski\nTu dochodzimy do kolejnych ważnych pojęć: ciemna materia świata sztuki – Gregory Sholette uczestniczył w seminariach WUW-u – ale i projektariat.\nTo ostatnie pojęcie wypłynęło z wspólnych rozmów z Szymonem Żydkiem. Oczywiście postfabryczny robotnik nie pracuje w systemie projektów, ale w polu sztuki ten format jest powszechny. Podobnie jest w zawodach kreatywnych, na przykład w reklamie, mediach, nauce, w niektórych działach korporacji czy w consultingu nawet praca na etat sprowadza się do wykonywania projektów. Ludzie bardzo często przechodzą z pracy do pracy albo od projektu do projektu. To rujnuje ich stabilność. To Jarek Urbański, kiedy odwiedził nasze sympozjum Przyszłość Pracy, jako pierwszy wspominał o prekariacie, tłumacząc, że współczesny rynek pracy cechuje właśnie brak stabilności i niechciana zależność pracownika od pracodawcy. W sztuce dużo ludzi też jest prekarnych, konkurują ze sobą o ograniczoną pulę możliwości. Na tym polu dominuje wizja zawsze zaangażowanego, niezmiennie entuzjastycznego pracownika czy pracownicy, która bez zmrużenia okiem zaangażuje się w kolejny projekt. Całe szczęście zaczęły się wyłaniać różne formy pracowniczego oporu. Dzisiaj każde większe muzeum sztuki współczesnej w Polsce ma komisję związków zawodowych, zazwyczaj Inicjatywy Pracowniczej. To jest dość nadzwyczajne, nawet na tle sytuacji międzynarodowej, i jest efektem pracy bardzo wielu działaczy i działaczek oraz artystów i artystek.\nKulminacją zainteresowana tymi procesami były badania Fabryka sztuki, które w latach 2013–2014 przeprowadziłeś z Janem Sową i Michałem Kozłowskim.\nFabryka Sztuki też była działaniem zespołowym, w badaniach uczestniczyło wiele osób, starliśmy się zrozumieć jak funkcjonuje sztuka jako fabryka. Całkiem dosłownie: potraktowaliśmy ją rzeczywiście jako miejsce pracy. W punkcie wyjścia założyliśmy, że wyzysk czy nierówności zachodzą wewnątrz projektu. Badania negatywnie zweryfikowały tę hipotezę: pewne nierówności oczywiście zachodzą w ten sposób, jednak największa niesprawiedliwość i różnica kształtuje się gdzie indziej: w momencie przechodzenia z projektu na projekt i zachodzi długofalowo. Na przykład okazało się, że chociaż wedle ankietowanych kobiet i mężczyzn same projekty w polu sztuki nie zawierają w sobie – teoretycznie – mechanizmów selekcji płciowej, to te różnice mają gigantyczne znaczenie, co wyszło przy okazji paneli moderowanych przez Joannę Figiel. To mogą być drobne sprawy, które jednak mają wielkie znaczenie. Nasze panelistki wspominały o tym, że kobiety znacznie rzadziej uczestniczą w wernisażach, ponieważ opiekują się dzieckiem albo nie mogą wyjechać na rezydencję czy też są ostrożniejsze w wyborze projektów. Takie różnice akumulują się długofalowo, doprowadzając do skrajnych nierówności w podziale dochodów czy prestiżu, które zgarniają mężczyźni. W moim odczuciu jest też tak, że to faceci są o wiele bardziej skorzy do przypisywania sobie wszystkich zasług i podbudowywania swojego ego cudzym kosztem. Podobne wnioski zawiera raport Marne szanse na awanse wydany przez Fundację Katarzyny Kozyry. Druga kwestia dotyczyła roli rynku sztuki w utrzymaniu się artystów i artystek. Otóż w „słoikowej” ekonomii sztuki rola rynku jest bardzo niewielka. Więcej kasy otrzymują oni od rodzin czy przyjaciół niż z rynku sztuki, który spełnia raczej rolę mirażu motywującego do pracy za darmo, w imię widzialności czy przyszłych zysków niż realnego źródła dochodów. Większość ludzi pracuje przy fuchach, pracę artystyczną wykonując niejako po godzinach. Oczywiście w trakcie badań wyszły także klasyki, jak na przykład deprecjacja pracy fizycznej. Ankietowani, pytani o to, kto najbardziej napracował się przy danym projekcie, wskazywali na techników czy osoby z personelu pomocniczego pospołu z samymi artystami. Jednak kiedy się pytaliśmy o to, kto najbardziej przyczynił się do sukcesu projektu, pierwsze miejsce zajmował już artysta lub kurator. Dystrybucja prestiżu była więc zupełnie odmienna od skali wykonanej pracy. Przez wszystkich, łącznie z technikami, było to uważane za rzecz oczywistą, nikt się przeciwko temu nie buntował. Inne znaczące wyparcie dotyczyło wieku. Nikt z przepytywanych nie mówił, że wiek odgrywa jakąkolwiek rolę w karierze czy skali aktywności w polu, jednak szybko zorientowaliśmy się, że w znakomitej większości w obiegu projektowym funkcjonują osoby poniżej 35 roku życia. Sporo z nich mieszka w Warszawie. Wielu z nich musi po przekroczeniu pewnego wieku odpadać, nie jest już obecna w obiegu sztuki współczesnej.\nLa donna è mobile. Rozmowa z Marią Poprzęcką\tMaryla Poprzęcka o politycznej mentalności i sztuce lat 90, współczesnej scenie instytucjonalnej i stawce październikowych wyborów CZYTAJ!\nTo co było zaledwie intuicją w pierwszej dekadzie lat 2000., dzisiaj jest powszechnie dyskutowane, wręcz oczywiste. Na tyle, że druga strona politycznego sporu właśnie forsuje swój projekt ustawy o zawodowym statusie artysty… Jak zapatrujesz się na ten projekt?\nTen projekt jest dobry w tych elementach, które pokrywają się na naszymi diagnozami z Czarnej księgi polskich artystów czy dokumentów pokrewnych. Na pewno słuszny jest główny postulat, że trzeba w jakiś sposób uregulować zabezpieczenia socjalne ludzi sztuki, którzy tych zabezpieczeń nie mają. Zresztą parę innych pomysłów też, jak współfinansowanie składek artystów z opłaty reprograficznej. Sami o to walczyliśmy. Jednak diabeł tkwi w szczegółach. Niebezpieczny jest przede wszystkim pomysł, żeby ktoś definiował czym jest zawód artysty. Koniec końców musi skończyć się to definiowaniem samej sztuki. My walczyliśmy o to, żeby chodziło po prostu o działalność twórczą w obrębie sztuk wizualnych. W przypadku pola sztuk wizualnych intensywny lobbing Związku Polskich Artystów Plastyków doprowadził do tego, że kuratorzy albo krytycy sztuki nie są uznani za osoby godne wsparcia, ponieważ… nie są artystami. Jest to przecież dosyć oczywiste, nikt się nie będzie wykłócał o to, że artystami są. W żadnym wypadku nie powinno to być powodem, żeby im odmówić wsparcia, przecież wykonują pracę twórczą na tym polu. Może się to wydać problemem marginalnym, ale chodzi o zasadę, że jakaś komisja będzie w ogóle zajmować się dyskusjami o tym co jest, a co nie jest sztuką. Sam słyszałem, jak na kongresie wieńczącym proces konsultacji gardłowano, że Joseph Beuys nie był artystą, ponieważ… uprawiał politykę. Pamiętajmy o tym, że w kręgach partii rządzącej „uprawianiem polityki” nazywa się wszelkie objawy sprzeciwu, no i mamy gotowy bat na niepokornych artystów. Przede wszystkim unaocznia to kompletną anachroniczność tego typu dyskusji. Mnie nie obchodzi, czy ktoś jest, czy nie jest artystą; czy jest amatorem, czy entuzjastą, czy ma, czy nie ma kierunkowego wykształcenia, czy maluje murale z żołnierzami wyklętymi, czy Różą Luksemburg – jeżeli zajmuje się działalnością twórczą, powinien być objęty systemem. Naszym zdaniem ustawa powinna jasno wykluczać jakiekolwiek zapędy cenzorskie. Stąd pomysł, żeby o dostępie do systemu decydowała aktywność zawodowa w stylu niemieckiego Künstlersozialkasse. Wtedy cała kwestia naprawdę sprowadzałaby się do świadczenia pomocy tym, którzy naprawdę tego potrzebują.\nStawką tych wyborów jest to, żeby w Polsce w końcu zafunkcjonowała wystarczająco silna opcja lewicowa. Natomiast stawką długofalową jest to, w jaki sposób ludzkość może przetrwać zbliżającą się katastrofę klimatyczną – i to też jest problem neofaszyzmu, który tylko zaognia i tak bardzo ciężką sytuację. Na horyzoncie rysuje się wizja autorytarnego państwa, którego odpowiedzią na katastrofę klimatu będzie strzelanie do ludzi starających się przedostać do Europy.\nZ tego, co mówisz, rysuje się niezwykle ciekawa geneza dzisiejszego pola sztuki, chyba coraz bardziej samoświadomego. A w jakim miejscu znajdujemy się dzisiaj? Jakie stoją przed nami wyzwania?\nWedług mnie dzisiaj najważniejszym zjawiskiem – i wyzwaniem – jest wielka praca wokół modeli funkcjonowania instytucji sztuki. Chociażby Rok Antyfaszystowski jest przykładem takiej inicjatywy, w której uczestniczy bardzo dużo instytucji, próbując wziąć aktywny udział w dyskusjach, które są najbardziej palącymi dyskusjami z punktu widzenia przyszłości tego kraju. To jest jednak inny model instytucji niż taki, który wyobrażano sobie jeszcze 15 lat temu. Jednocześnie mamy do czynienia z konsolidacją rynku. Gdyby nie wygrał PiS i mielibyśmy ciepłą wodę w kranie przez następną dekadę czy dwie, to podejrzewam, że wiele instytucji poszłoby w kierunku ścisłej integracji z rynkiem, budowania polityki czy kolekcji wystawienniczej zintegrowanej ze światem galerii. Nie doszło do tego również ze względu na drastyczne przesunięcia w sferze publicznej – i to jest oczywiście największy paradoks dzisiejszej sytuacji. Prawdopodobnie w połowie lat 2000. dla większości uczestników polskiego świata sztuki oczywistą przyszłością sztuki była ścisła integracja z kształtującymi się kręgami metropolitalnej elity, beneficjentów polskiej transformacji, których może należało trochę wyedukować i przekonać do sztuki współczesnej, ale już za chwilę, już za momencik będzie „jak w Ameryce”. Całe szczęście tak się nie stało. Mając doświadczenia z Londynu, zacząłem doceniać Warszawę. Teraz najważniejsze jest to, żeby dyskusje wokół instytucji mogły toczyć się dalej, żeby ciągłość instytucjonalna została zachowana. Wygląda na to, że rok 2020 możemy przywitać w zdemolowanym krajobrazie instytucjonalnym. Jeżeli jednak tak się nie stanie, to ważne, żeby takie eksperymenty nie ograniczały się do metropolii. To jest zresztą szerszy temat: jak progresywna polityka może wyjść z paru większych miast i czy w ogóle jest to możliwe? W jaki sposób ma funkcjonować poza własnymi bańkami? I czy w ogóle będzie jeszcze w Polsce przestrzeń na progresywną politykę?\nW polu sztuki lokalne instytucje trzymają się mocno.\nTak, przykładem jest Białystok albo Lublin. Miałem wrażenie, że ze względu na przebieg Marszu Równości dużo osób miało poczucie porażki. Nie mogę się z tym zgodzić: gdyby nie wielka praca, jaka została wykonana między innymi przy Arsenale, marsz nie miałaby takiej skali i takiego rezonansu. W ramach Roku Antyfaszystowskiego Galeria Labirynt w Lublinie wyprodukowała ostatnio mobilne Otwarte Studio Antyfaszystowskie, które w przyszłym sezonie będzie jeździć po całej Polsce, zainteresowane są i mniejsze i większe ośrodki.\nKrzysztof Bielawski, „Fabryka Sztuki”, 2015\nKiosk Antyfaszystowski przed Galerią Labirynt w Lublinie, 2019, fot. Kuba Szreder\nNa ile te wszystkie zmiany, o których tu mówiliśmy, są trwałe?\nPole sztuki raz po raz wyrwane jest z drzemki, w którą z pewnością chętnie znowu by zapadło. Wielu ludzi sztuki życzyłoby sobie sztuki ładnej, ale raczej niezbyt drapieżnej… Taka sztuka bardzo łatwo wpisałaby się w ramy instytucji i wszystko byłoby na swoim miejscu: wystawy dla klasy średniej, kolekcje dla klasy wyższej, artyści, kapitaliści i kapitał. Sytuacja polityczna i ekonomiczna spowodowała, że jest inaczej, jednak trzeba pamiętać, że ambicją części środowiska wciąż pozostaje dekorowanie metropolitalnych baniek. Niektórzy z ludzi sztuki wręcz dążą do tego, żeby dorzucić swoje trzy grosze do podtrzymywania samozadowolenia tzw. zwycięzców transformacji. Tymczasem to „zwycięstwo” zostało okupione cudzą krzywdą, często jest też efektem wyzysku. To, co powiem, nie będzie popularne, ale uważam, że jest to moralny i intelektualny skandal, jeżeli sztuka własnowolnie wpisuje się w mechanizmy podtrzymywania niesprawiedliwego ustroju. Nic dziwnego, że ludzie się przeciwko temu buntują. Dlatego ciągle o wiele bliższa mi część uniwersum sztuki to ludzie, którzy od lat nie zgadzali się na tego typu podziały. Na razie jednak na ten problem nadpisuje się inna tendencja, związana z wprowadzaniem w Polsce autorytaryzmu i niszczeniem demokratycznych instytucji. Nie mam nadziei, że próżnię po silnych instytucjach publicznych wypełnią instytucje prywatne. To są mrzonki. Oczywiście zdarzają się sytuacje, kiedy galerie prywatne służą jako infrastruktura oporu i budują sieci wsparcia. Wciąż jednak są to wyjątki, które bronią honoru tego sektora, ale szkoda, że są tak nieliczne, bo wyzwania są gigantyczne. Teraz groźne jest między innymi przyzwolenie na faszystowskie zachowania czy ogólniej faszyzację polskiej sfery publicznej. A że takie przyzwolenie istnieje, jest chyba oczywiste. Nikt z rządzących nie jest skory do delegalizacji organizacji, które mają wyraźnie faszystowski profil. Podobnie przestępstwa związane z nienawiścią na tle rasowym często pozostają bezkarne. Mamy wręcz do czynienia z regularną, centralnie sterowaną nagonką na osoby nieheteronormatywne, uchodźców, działaczki feministyczne, antyfaszystów czy ogólnie „lewactwo”. To co widzieliśmy w Białymstoku, to właśnie skutek przyzwolenia na takie zachowania. A to dopiero początek, przecież zupełnie przez przypadek na Marszu Równości w Lublinie nie doszło do ataku terrorystycznego przygotowanego przez sympatyków skrajnej prawicy.\nCo zatem jest stawką tych wyborów?\nPo pierwsze, trzeba wziąć w nich udział, dlatego apeluję do wszystkich, żeby na te wybory poszli – i nie głosowali na ludzi, którzy jeszcze bardziej chcą osłabiać demokrację i rozmontowywać bezpieczniki, które mają szansę uchronić nas przed faszyzmem. Ja będę głosował na Lewicę. A stawką tych wyborów jest właśnie to, żeby w Polsce w końcu zafunkcjonowała wystarczająco silna opcja lewicowa. Natomiast stawką długofalową jest to, w jaki sposób ludzkość może przetrwać zbliżającą się katastrofę klimatyczną – i to też jest problem neofaszyzmu, który tylko zaognia i tak bardzo ciężką sytuację. Na horyzoncie rysuje się wizja autorytarnego państwa, którego odpowiedzią na katastrofę klimatu będzie strzelanie do ludzi starających się przedostać do Europy. Wizja straszna, która zresztą już się ziszcza. Jednocześnie wspólnota narodowa ma konsumować ile wlezie, wypalać, wycinać i wybijać co się da, wszystko oczywiście w imię dobra narodu. Stawką tych wyborów oraz wielu następnych jest to, żeby ten koszmar się nie ziścił. Należy się przygotować na długi marsz.\nIndeks Jakub Banasiak Kuba Szreder Od wyborów do wyborów


Rosja i Białoruś na drodze do porozumienia - 16.02.2017, Sputnik Polska\nRosja i Białoruś na drodze do porozumienia\nWicepremier Białorusi Uładzimir Siamaszka poinformował o gotowości projektu protokołu dostaw gazu i ropy na Białoruś. Dokument został przygotowany razem z... 16.02.2017, Sputnik Polska\nCzyżby wicepremier Białorusi musiał "pójść do Canossy" ? Przecież ów maleńki kraj nie posiadający surowców naturalnych jest wręcz skazany na symbiozę z wielkim zasobnym w gaz i ropę sąsiadem o wspólnych "korzeniach" kulturowych.\nbiałoruś, rosja, arkadij dworkowicz, gaz, ropa naftowa\n© AFP 2021 / Wiktor DraczowStacja gazowa w mieście Nieśwież na Białorusi\n© AFP 2021 / Wiktor Draczow\nWicepremier Białorusi Uładzimir Siamaszka poinformował o gotowości projektu protokołu dostaw gazu i ropy na Białoruś. Dokument został przygotowany razem z wicepremierem Rosji Arkadijem Dworkowiczem i rozpatrywany jest obecnie przez stronę rosyjską.\n10 Lutego 2017, 19:25\n„W ubiegły piątek odbyliśmy kolejne rozmowy, sporządziliśmy projekt protokołu i zawizowaliśmy go razem z wicepremierem Rosji Dworkowiczem. Protokół znajduje się teraz na stadium rozpatrzenia przez rosyjskie kierownictwo" — powiedział Siamaszka. Jego słowa cytuje agencja Ria Novosti. Wicepremier Białorusi wyraził nadzieję, że dokument ujrzy światło dzienne w przyszłym tygodniu, a Arkadij Dworkowicz przekazał, że strony będą dotąd kontynuować rozmowy w sprawie dostaw ropy i gazu dokąd sytuacja nie zostanie uregulowana. Wicepremier Białorusi wyjaśnił, że pomoże to w rozwiązaniu spornych kwestii dotyczących rosyjskiego gazu i dostaw ropy.\nSpór o ropę między Rosją i Białorusią sięga początku 2016 roku, kiedy Mińsk określił cenę gazu jako nieusprawiedliwioną i zaczął płacić sumę mniejszą niż ta ukazana w umowie. W odwecie Rosja zmniejszyła bezcłowe dostawy ropy na Białoruś. Pod koniec stycznia dług Białorusi za gaz wynosił 550 mln dolarów.\n17 Lutego 2017, 01:091


Hotele — Westernport - Anuluj większość rezerwacji | Hotels.com\nWesternport — hotele\nHotele - Westernport\nWięcej informacji — Westernport\nNajlepsze hotele w mieście Westernport\nWesternport — ogólne informacje\nWesternport to idealny cel podróży, jeśli chcesz zdobyć nowe doświadczenia. Westernport — nocleg w okolicy dopasowany do Twoich potrzeb. Nieważne, czy przyjeżdżasz tylko na jedną noc czy na cały tydzień. Skorzystaj z mapy online na stronie Hotels.com i wyszukaj hotele w pobliżu miejsca takiego jak Westernport. Westernport to doskonałe miejsce do zwiedzania. Na naszej mapie możesz zobaczyć okolice wszystkich hoteli i sprawdzić, jakie atrakcje znajdują się w pobliżu. Możesz też sprawdzić wyniki na większym obszarze. Westernport — świetne oferty hoteli z gwarancją najniższej ceny.\nWesternport – atrakcje\nCo warto zobaczyć w okolicy miasta takiego jak Westernport:\n• Potomac College Stanowy Uniwersytetu Wirginii Zachodniej (7 km od centrum miasta)\n• Park stanowy Dan's Mountain (10,4 km od centrum miasta)\n• Park Stanowy Big Run (11,2 km od centrum miasta)\nKiedy najlepiej odwiedzić miasto takie jak Westernport?


Wykup ulg transportowych dla emerytów i rencistów - byłych pracowników PKP, obsł. przez PKP S.A.\nW trosce o Państwa zdrowie i bezpieczeństwo, mając na uwadze wysoką skalę obecnych zarażeń SARS-CoV-2 oraz idącą za tym konieczność zachowania środków szczególnej ostrożności informujemy, że w czasie epidemii obsługa dotycząca nabywania ulgowych usług transportowych (UUT) na 2022 rok, odbywać się będzie wyłącznie drogą korespondencyjNą.\nStacjonarne punkty świadczeń przejazdowych pozostaną nieczynne.\nPaństwa wnioski o wykup UUT będziemy realizować w trakcie całego 2022 roku.\nJedynie wniosek na nabycie ulgi w klasie dowolnej, należy złożyć do PKP S.A. do dnia 31 marca 2022 r.\nWniosek wraz z załącznikami (dowodem wpłaty oraz dokumentem potwierdzającym pobieranie emerytury/renty), można przesłać:\nPocztą tradycyjną - Poczta Polska\nDokumenty należy przesłać na właściwy adres, w zależności od tego, w którym z punktów świadczeń przejazdowych byliście Państwo dotychczas obsługiwani (wykaz adresów pocztowych do pobrania).\nPocztą elektroniczną - e-mail\nDokumenty należy przesłać na właściwy adres e-mail, w zależności od tego, w którym\nz punktów świadczeń przejazdowych byliście Państwo dotychczas obsługiwani (wykaz adresów e-mail do pobrania).\nPrzez formularz kontaktowy na stronie PKP S.A. pod linkiem .\naktualny dokument potwierdzający pobieranie świadczenia emerytalno – rentowego (odcinek emerytalno – rentowy lub zaświadczenie o pobieraniu emerytury/renty wystawione przez właściwy organ lub wyciąg bankowy uwzględniający wpływ emerytury/renty od właściwego organu ze wskazaniem: imienia i nazwiska wnioskodawcy, nazwy organu emerytalno – rentowego, daty, znaku świadczenia) (wniosek do pobrania)\nSzczegółowe informacje można uzyskać poprzez kontakt telefoniczny (wykaz numerów telefonów do pobrania).\nrencista w związku z niezdolnością do pracy, wypadkiem przy pracy na kolei lub chorobą zawodową powstałą w związku z pracą na kolei,\nobsługiwany przez PKP S.A., o ile spełnia warunki określone w Porozumieniu w sprawie ulgowych usług transportowych z dnia 27.11.2013 r.\nUUT mogą być nabywane w 2 pakietach:\npakiet I obejmuje przewoźników:\npakiet II obejmuje przewoźników:\nKoszt wykupu ulgi zależy od wybranego pakietu oraz klasy przejazdu:\npakiet I kl. 2: 69,91 zł\npakiet I kl. dowolna: 249,68 zł\npakiet II: 69,91 zł\npakiet I kl. 2 i pakiet II: 126,32 zł\npakiet I kl. dowolna i pakiet II: 306,09 zł.\nOpłata za wydanie duplikatu zagubionej bądź zniszczonej legitymacji wynosi:\n60,50 zł za pierwszy duplikat,\n121,00 zł za drugi duplikat,\n302,51 zł za trzeci duplikat.\nOpłatę wnosi się na numer rachunku bankowego jednostki organizacyjnej PKP S.A. obsługującej wnioskodawcę:\n12 1020 1026 0000 1702 0348 5679\n22 1020 1026 0000 1302 0348 5695\n67 1020 1026 0000 1002 0348 5711\n17 1020 1026 0000 1202 0348 5737\n22 1020 1026 0000 1002 0348 5745\n20 1020 1026 0000 1602 0348 5778\n30 1020 1026 0000 1202 0348 5794\n20 1020 1026 0000 1302 0348 5828.\nDokumentem poświadczającym możliwość korzystania z ulgowych usług transportowych jest legitymacja, ważna wraz z dokumentem stwierdzającym tożsamość.\nW 2022 roku możliwe są dwie ścieżki postępowania przy wykupie UUT:\nprzedłużenie ważności legitymacji wydanej na 2021 rok o kolejny rok (2022)\no ile nie ulegają zmianie dane osobowe, rodzaj pobieranego świadczenia\n(emerytura/renta), pakiet, klasa przejazdu, legitymacje są niezniszczone (tzn. są\nw stanie umożliwiającym odczytanie danych na legitymacji), złożony zostanie wniosek o nabycie UUT na 2022 rok (wraz z wymaganymi załącznikami) lub\notrzymanie nowej legitymacji na 2022 rok\nwyłącznie w przypadku braku wykupu UUT na 2021 rok, zmiany danych osobowych, klasy przejazdu, pakietu, zniszczenia legitymacji.\nutraty legitymacji, należy niezwłocznie powiadomić PKP S.A.,\nutraty uprawnienia do korzystania z ulgowych usług transportowych, legitymacje należy niezwłocznie zwrócić do PKP S.A.,\nodstąpienia legitymacji lub przejazdu na podstawie sfałszowanej (podrobionej przerobionej) legitymacji, wnioskodawca traci posiadanie uprawnień do korzystania\nz ulgowych usług transportowych do końca roku kalendarzowego, na który zostały wykupione.\nOsoby korzystające z ulgowych usług transportowych, mogą nabywać bilety:\nodcinkowe imienne miesięczne,\nsieciowe imienne roczne lub kwartalne, ważne w danym roku kalendarzowym.\nMinimalna opłata za przejazd, nie może być niższa niż 50% ceny najtańszego biletu jednorazowego normalnego, stosowanego przez przewoźnika w danej klasie i kategorii pociągu.\nCeny biletów i zasady odprawy określają odrębne przepisy wydawane przez przewoźników.\nWykaz adresów pocztowych do pobrania PDF Pobierz plik\nWykaz adresów e-mailowych do pobrania PDF Pobierz plik\nWykaz numerów telefonów do pobrania PDF Pobierz plik\nWniosek PDF Pobierz plik


Supreme LX - dotyk złota i kwiatu gardenii | Healthy&Beauty\nPielęgnacyjne i odmładzające właściwości złota i gardenii znane są już od dawna, ale nie wiedzieć czemu, na wiele lat o nich zapomniano. Wykorzystali je naukowcy współpracujący z firmą Amway, tworząc nowej generacji kosmetyki do pielęgnacji cery dojrzałej Artistry Supreme LX, które właśnie zadebiutowały na polskim rynku.\nW skład nowej linii wchodzą dwa luksusowe kosmetyki: krem regenerujący na dzień i na noc (1436 zł/50 ml) i krem pod oczy (706 zł/15 ml). O tym, czym różnią się one od innych kosmetyków z podobnej półki, poinformował dzisiaj na konferencji prasowej Andrzej Sawicki, ekspert marki Artistry.\nDuet Supreme LX to kosmetyki wyjątkowe z wielu powodów. Piękne opakowania, doskonałe konsystencje i relaksujący zapach kremu do twarzy, a także bezzapachowa formuła kremu pod oczy spełnią oczekiwania najbardziej wymagających pań. Bogactwo składników oraz technologia dostosowująca się do naturalnego, dobowego rytmu skóry. Dodatkowo produkty łatwo się aplikuje i szybko się wchłaniają. Co więcej, pierwsze efekty widoczne są już po kilku dniach. To wszystko stanowi o wyjątkowości tej linii – stwierdził Andrzej Sawicki.\nPrzyjrzyjmy się zatem zawartości obu produktów. Jednym z najważniejszych składników są komórki macierzyste rośliny Gardenia grandiflora, które nie ulegają procesowi starzenia. Zastosowanie ich w wspomaga proces resynchronizacji młodzieńczych biorytmów skóry. Innym kluczowym składnikiem jest kompleks CellEffect24, który wzmacnia działanie eliksiru z komórek macierzystych gardenii. Ta unikalna formuła zawiera:\n24-karatowe złoto – stymuluje procesy komórkowe zachodzące w skórze i rozprasza światło, dzięki czemu cera nabiera młodzieńczego wyglądu;\nkardiolipina – naturalnie występujący lipid, wspomagający naturalną zdolność skóry do tworzenia energii oraz zwiększający wydajność naturalnych biorytmów;\nL‐karnozyna – naturalny antyoksydant stymulujący proces produkcji energii w skórze;\nkompleks z różeńca górskiego wspomaga naturalne biorytmy skóry;\nwyciąg z owoców zielonej aceroli;\nwyciąg z liści szpinaku;\nwyciąg z czerwonych wodorostów.\nProducent zapewnia, że efekty stosowania produktów z kolekcji Artistry Supreme LX pojawiają się już po trzech dniach – widoczne zmarszczki ulegają spłyceniu, a skóra pod oczami zyskuje młodszy wygląd. Po czterech tygodniach ciemne plamy i głębokie zmarszczki stają się mniej widoczne.\nJak wynika z badań “Rynek Health & Wellness w Polsce 2016”, przeprowadzonych przez GFK Polonia, Polki dbając o swoją urodę, stawiają na produkty naturalne. Wyciągi z roślin, kosmetyki bez dodatku silikonów, parabenów, to ich najczęstszy wybór. W te wymagania wpisują się nowe produkty Artistry Supreme LX.\nTagsAmwayartistryartistry supreme lxkosmetyki luksusowekrem do twarzy na dzień i na nockrem pod oczypielęgnacja skóry dojrzałejskóra dojrzała\nPrevious article Jak mądrze wspierać w odchudzaniu?\nNext article Uwaga na grzyby! Mogą być bardzo niebezpieczne


Wiedza / Aktualna sytuacja na rynku kredytów hipotecznych\nAlexTG 26 września 2017\n… czyli o co najczęściej pytają nasi klienci?\nSytuacja na rynku kredytów hipotecznych zmienia się w niezwykle dynamiczny sposób.\nPodwyżki stóp procentowych, nowe regulacje prawne wprowadzone przez Komisję Nadzoru Finansowego, zmiany w programie Mieszkanie dla młodych. Nie ulega wątpliwości, że często naprawdę trudno pozostać „na bieżąco”.\nW artykule przygotowaliśmy odpowiedzi na pytania, które najczęściej zadają nasi klienci.\nJeśli chcesz wiedzieć, jak kształtuje się aktualna sytuacja na rynku kredytów hipotecznych, koniecznie się z nimi zapoznaj.\nAktualna sytuacja stóp procentowych, które znacząco wpływają na oprocentowanie kredytów hipotecznych jest mniej więcej od roku bardzo stabilna i przewidywalna.\nOd marca 2015 r. stopy procentowe są na niezmienionym poziomie, który wynosi ok. 1,7%.\nRada Polityki Pieniężnej podkreśla, że w obecnej stabilnej sytuacji rynkowej w Polsce podwyżki może nie być do końca 2018 r. z uwagi na stabilny poziom inflacji. Wiele wskazuje jednak na to, że w nadchodzących miesiącach trend będzie wzrostowy. A to oznacza, że rata kredytu hipotecznego może się zwiększyć – wyjaśnia Marcin Kajzerek – ekspert finansowy z oddziału firmy Alex T. Great w Żorach.\nCo dalej? Niestety osoby zainteresowane kupnem swojego M z dopłatą MdM muszą poczekać do 01.01.2018 r. Właśnie wtedy zostanie uruchomiona ostatnia pula w całym programie. Jej wysokość wyniesie 381 mln zł. – tłumaczy ekspert.\nZakładamy, iż ożywienie w tym sektorze pojawi się na przełomie grudnia, stycznia kiedy Bank Gospodarstwa Krajowego uruchomi ostatnią już pulę środków z funduszu dopłat MdM – dodaje Kajzerek.\nZapisem, który budził największe obawy specjalistów finansowych był zapis mówiący o tym, że wynagrodzenie za naszą pracę będzie nie po stronie banku tylko po stronie kredytobiorcy. Na szczęście, kwestia ta finalnie pozostała na dotychczasowych zasadach – tłumaczy Marcin Kajzerek.\nJednym z najważniejszych profitów dla klientów jest konieczność wydania decyzji kredytowej w okresie 21 dni od daty złożenia wniosku. Dzięki temu kredytobiorcy będą w stanie określić jasne terminy sfinalizowania transakcji kupna nieruchomości – wyjaśnia ekspert Alex T. Great.\nKolejny istotny zapis ustawy mówi, iż banki będą musiały uzasadnić odmowę udzielenia kredytu hipotecznego. Dotychczas takiej praktyki nie stosowano. A to powodowało niejasności na linii klient – bank, ponieważ w wielu przypadkach kredytobiorca zwyczajnie nie wiedział dlaczego nie otrzymał kredytu hipotecznego – dodaje ekspert\nCo ważne zarówno dla klientów jak i specjalistów finansowych wymagane będzie zdanie egzaminu przez pośredników finansowych co w mojej ocenie ma pozytywny wydźwięk. Taki egzamin znacząco uwiarygodni bowiem pracę pośrednika w oczach klienta – podsumowuje.


Strona:Historya Stefana na Czarncy Czarnieckiego.pdf/118 - Wikiźródła, wolna biblioteka\nStrona:Historya Stefana na Czarncy Czarnieckiego.pdf/118\nCzarniecki dwuletnią wyprawą zarobiwszy sobie na chwałę, ile tylko okoliczności pozwoliły mu być czynnym, miły wojsku dla poufałości, i wodzom dla odwagi serca, nie tylko imie swoje ale i naród nasz wsławił w dziejach królestwa duńskiego. Udarowany od króla łańcuchem złotym. Gdy był proszony, aby pozwolił zostawić pamiątkę swojej twarzy w obrazie, długo się wzbraniał zwyczajną wielkim ludziom skromnością, aniby się dał nakłonić na to, gdyby kilkokrotnym powtórzeniem próśb przychylnego sobie króla, nie był raczej zniewolony aniżeli uproszony. Za powrotem swoim do kraju idąc z wojskiem przez Poznań, gdzie znajdował się naówczas Jan Kazimierz, powitał króla, i odebrał z ust jego pochwałę w wyrazach okazujących czułość monarchy, który wyznawał, iż jemu winien przywrócenie swoje na tron, a ojczyzna swą całość. Pułk jego przypuszczony do ucałowania ręki królewskiej, w odartym stroju, i zamiast ojczystego, okryty zdobytym na nieprzyjacielu, był podobny do owego niepokonanego pułku macedońskiego, który męstwem wodza swego i własną dzielnością, nie zewnętrzną ozdobą, różnił się od innych.\n↑ Ten łańcuch złoty o którym pisze Niesiecki, czyli dany był Czarnieckiemu aby go nosił zwyczajem Rzymian, czyli też był orderem słonia który tenże król Fryderyk III wskrzesił, i chciał, aby go noszono na łańcuchu złotym, nigdzie dostatecznej wiadomości nie mogliśmy zasięgnąć.\n↑ Kochowski Climactere II., na karcie 397/