Łysienie (ICD 10) - całkowite lub częściowe wypadanie włosów - Leczenie\nKlasa XII. L00 - L99. Choroby skóry i tkanki podskórnej\n(L 60) Choroby paznokci\n(L 60,0) Wrastający paznokieć\n(L 60.1) Onycholiza\n(L 60,3) Dystrofia paznokci\n(L 60,4) Linie Bo\n(L 60,5) Zespół żółtego paznokcia\n(L 60,8) Inne choroby paznokci\n(L 60,9) Choroba paznokci, nie określona\n(L 62) Zmiany w paznokciach chorób sklasyfikowanych gdzie indziej\n(L 62,0) Paznokieć w kształcie pałeczki do okostnej pachydermy\n(L 62,8) Zmiany w paznokciach w innych chorobach sklasyfikowanych gdzie indziej\n(L 63) Łysienie plackowate\n(L 63,0) Całkowite łysienie\n(L 63.1) Uniwersalne łysienie\n(L 63.2) Łysienie z nosa\n(L 63,8) Inne łysienie plackowate\n(L 63,9) Łysienie plackowate, nie określone\n(L 64) łysienie androgenowe\n(L 64.0) łysienie androgenowe z powodu leków\n(L 64,8) Inne łysienie androgenowe\n(L 64,9) łysienie androgenowe, nie określone\n(L 65) Inne wypadanie włosów bez blizn\n(L 65,0) Telogeniczne wypadanie włosów\n(L 65.1) Anageniczna utrata włosów\n(L 65,2) Łysienie śluzowe\n(L 65,8) Inne określone wypadanie włosów bez blizn\n(L 65,9) Nieokreślone wypadanie włosów, nieokreślone\nKod łysienia Microb 10\nW ICD-10 przedmiotową chorobę łatwo rozpoznać po kodach L63, L63.1, L63.2 i tak dalej, aż do L64.9. Łysienie jest patologicznym wypadaniem włosów z późniejszym samoistnym zastąpieniem miejsca ich utraty przez tkankę łączną.\nŁysienie, według międzynarodowego katalogu chorób, zgodnie z objawami i wyglądem dotkniętego obszaru linii włosów dzieli się na cztery główne typy:\nNajczęstszym łysieniem ogniskowym, którego miejscem manifestacji jest skóra głowy. Jest rozpoznawany przez kod L63.2 i nie wpływa na cały obszar osłony, ale na jej część lub ostrość. I zdarza się, że w różnych miejscach jest kilka ognisk jednocześnie. Stopniowo narastające łysiny mogą doprowadzić do całkowitego łysienia.\nKod dla ICD-10 L63.0 oznacza całkowite łysienie. Objawy tej patologii obejmują prawie całkowity (94%) brak włosów na głowie. Choroba dotyka głównie mężczyzn.\nŁysienie plackowate jest indeksowane w międzynarodowym katalogu chorób L63.2. W czasie choroby na głowie pacjenta obserwuje się łysinę o zaokrąglonych, czasem pierścieniowych i gniazdowych kształtach, stąd nazwa patologii. Zagnieżdżenie łysienia jest dziedziczne i zwykle dotyka głów mężczyzn i kobiet w średnim wieku i starszych.\nL63.8 to kod ICD-10, pod którym wymieniono rozproszone łysienie. W przeciwieństwie do poprzednich rodzajów łysienia, łysienie to rozciąga się na całą skórę głowy i jest przerzedzeniem włosów. Pacjent ma gwałtowny spadek liczby zdrowych mieszków włosowych. Pozostałe włosy stają się niezdolne do pokrycia skóry głowy w 100%.\nZ powodu braku włosów z rozproszonym łysieniem widoczna jest skóra głowy pacjenta, co zwykle obserwuje się u osób starszych.\nWedług ICD-10 wszystkie rodzaje łysienia, w tym gniazdowanie, można leczyć za pomocą leków, które mogą działać na poziomie genów. Zasadniczo są to wszelkiego rodzaju leki kortykosteroidowe i fotouczulacze. W skrajnych przypadkach może pomóc przeszczep włosów..\nWyszukaj wszystkie klasyfikatory i podręczniki w witrynie ClassInform\nSzukaj według numeru TIN\nWyszukaj kod OKPO według numeru TIN\nWyszukaj kod OKTMO według numeru TIN\nWyszukaj kod OKATO według numeru TIN\nOKOPF przez TIN\nŁysienie plackowate (syn. Okrągłe lub ogniskowe, łysienie, pelada) charakteryzuje się pojawieniem się zaokrąglonych ognisk łysienia.\nObjawy choroby zaczynają się od nagłego pojawienia się okrągłego ogniska łysienia bez subiektywnych odczuć, tylko niektórzy pacjenci zgłaszają parestezje. Granice ostrości są jasne; skóra w nim nie jest zmieniona lub lekko przekrwiona, czasem o konsystencji ciasta i łatwiej jest ją złożyć niż zdrowo; usta mieszków włosowych są zachowane. Na etapie progresywnym zdrowo wyglądające włosy na brzegach zmiany są łatwo depilowane (obszar rozluźnionych włosów); znak patognomonowy - pojawienie się włosów w postaci wykrzykników. Są to włosy w kształcie maczugi o długości około 3 mm, których dalszy koniec jest podzielony i pogrubiony.\nPierwsze ogniska częściej występują na skórze głowy. Być może wypadanie włosów w obszarze wzrostu brody, wypadanie włosów na ciele, w okolicy pachowej i łonowej. W wielu przypadkach wypadają brwi i rzęsy. U 10–66% pacjentów stwierdza się różne dystrofie płytek paznokciowych.\nŁysienie - ogólne informacje na temat etiopatogenezy i leczenia\nStały wzrost liczby osób z nadmierną utratą włosów, wynikający z różnego rodzaju łysienia (łysienia), szczególnie ciężkich postaci, staje się coraz bardziej palącym problemem dermatologii i medycyny estetycznej. Łysienie u mężczyzn, a tym bardziej u kobiet, bardzo często prowadzi do obniżenia jakości życia i naruszenia adaptacji psychospołecznej. W większości przypadków tę patologię trudno leczyć z powodu niewystarczającej wiedzy o jej przyczynach i mechanizmach rozwoju, pojawieniu się oporności na tradycyjne metody leczenia.\nŁysienie - co to jest, jego rodzaje i przyczyny\nŁysienie to patologiczna częściowa lub całkowita utrata włosów na głowie, twarzy i / lub innych częściach ciała, która występuje w wyniku uszkodzenia mieszków włosowych. Istnieje wiele jego klasyfikacji, z których niektóre oparte są na formach łysienia, inne oparte na rzekomych przyczynach i mechanizmie rozwoju. Większość z nich opiera się na jednym i drugim, co nie ułatwia zrozumienia choroby i wyboru metod leczenia.\nOstatecznymi objawami skórnymi tych chorób jest tworzenie się blizn i śmierć w tych obszarach mieszków włosowych.\nŁysienie inne niż bliznowate\nStanowi od 80 do 95% wszystkich chorób włosów. Etiopatogeneza tej grupy, w przeciwieństwie do poprzedniej, pozostaje słabo poznana. Najprawdopodobniej różne mechanizmy są podstawą różnych rodzajów chorób tej grupy, chociaż przyczyny i czynniki wyzwalające w prawie wszystkich typach są takie same w większości przypadków. Wszystkie rodzaje nie bliznowacenia łysiny łączy brak wcześniejszej zmiany skórnej..\nPrzyczyny łysienia bez blizn\nKlasyfikacja łysienia bez skóry głowy\nProponowane dziś klasyfikacje łysienia niekatkularnego są rozmyte, opierają się na oznakach o mieszanym charakterze: zarówno głównych zewnętrznych objawach klinicznych, jak i przyczynowych i czynnikach. Najwygodniejszą klasyfikacją jest podział na łysienie:\nOgniskowa, zagnieżdżająca się lub łysina.\nRozproszone łysienie może wystąpić w wyniku fizjologicznych zmian hormonalnych w ciele w okresie dojrzewania, ciąży i laktacji, w okresie menopauzy. W pierwszych dwóch przypadkach nadmierna utrata włosów nie jest uważana za patologiczną i jest przejściowa po stabilizacji tła hormonalnego. Pod wpływem różnych czynników prowokujących może być mniej lub bardziej wyraźny.\nRozproszone łysienie charakteryzuje się równomiernym w całej głowie szybkim wypadaniem włosów w różnym stopniu. Utrata wszystkich włosów jest niezwykle rzadka. Podzielony jest na:\nanagen, który występuje w okresie aktywnego wzrostu włosów;\ntelogen - wypadanie włosów w fazie spoczynku mieszków włosowych.\nNajczęściej rozproszone łysienie jest wywoływane przez stresujący stan, przyjmowanie środków odurzających, niektórych leków i środków antykoncepcyjnych, brak pierwiastków śladowych, szczególnie z utajonym niedoborem żelaza u kobiet z zaburzeniami miesiączkowania, a także u osób, które przeszły resekcję żołądka z powodu słabego wchłaniania żelaza z powodu braku Witamina b12.\nŁysienie plackowate u kobiet i mężczyzn występuje z tą samą częstością. Stanowi to około 5% wszystkich pacjentów z chorobami skóry. Pojedyncze (na początku) symetryczne ogniska wypadania włosów są okrągłe lub owalne i pojawiają się częściej w okolicy potylicznej. Są podatne na wzrost i stapianie, w wyniku czego powstają duże obszary łysienia, których krawędzie odzwierciedlają cykliczność. Przebieg ogniskowego łysienia w większości przypadków jest łagodny i przebiega w trzech etapach:\nPostępujący, podczas którego włosy wypadają nie tylko w miejscu uszkodzenia, ale także na granicy z nim. Ten etap trwa od 4 miesięcy do sześciu miesięcy.\nStomatologia - zakończenie powstawania i łączenia nowych ognisk łysienia.\nregionalny. w których ogniska występują wzdłuż krawędzi skóry głowy, często na szyi i skroniach; różnorodność tej formy to łysienie w formie korony;\nrozbiórki. charakteryzujący się tworzeniem dużych ognisk, które chwytają całą głowę, z zachowaniem włosów na małych obszarach;\nścinanie - włosy odrywają się w zmianach na wysokości 1-1,5 cm; odmiana ta różni się od infekcji grzybiczej (rzęsistkowica).\nRegionalna forma łysienia ogniskowego\nOgniskowe łysienie typu eksponującego\nWyróżnia się także łysienie androgenetyczne typu żeńskiego i męskiego, związane z brakiem równowagi męskich i żeńskich hormonów płciowych z ich normalną zawartością we krwi. Możliwe jest również zwiększenie zawartości androgenów ze względu na obecność guzów wytwarzających hormony, upośledzoną funkcję podwzgórza, kory przysadki lub kory nadnerczy, zmniejszone stężenie estrogenów w chorobach jajników, tarczycy itp..\nW zależności od obszaru uszkodzenia i charakteru kursu wyróżnia się te formy łysienia ogniskowego:\nłagodny, jak opisano powyżej;\nzłośliwe, które obejmuje formy sumy częściowej, całkowitej i uniwersalnej.\nSuma częściowa charakteryzuje się powolnym postępem. Ponadto liczba miejsc i ich powierzchnia nie tylko stopniowo i powoli rośnie, ale także w połączeniu z utratą rzęs i włosów w zewnętrznych strefach brwi.\nRazem - wszystkie włosy na głowie i twarzy wypadają w ciągu 3 miesięcy. Jeśli włosy zostaną przywrócone, proces ten trwa przez lata i przebiega w odwrotnej kolejności: rzęsy, brwi, twarz. Włosy na głowie rosną na końcu.\nDzięki uniwersalnej formie włosy tracą się nie tylko na twarzy i głowie, ale na całym ciele i kończynach.\nStanowi 90% wszystkich przyczyn łysienia u mężczyzn i kobiet. Ten rodzaj łysienia jest rozpoznawany przez większość autorów jako niezależny, chociaż przez zewnętrzne objawy jest głównie rozproszony i często łączy się z tłustym łojotokiem. Choroba jest związana z genem, który jest genetycznie przenoszony w sposób autosomalny dominujący, którego funkcja jest realizowana, prawdopodobnie, poprzez mechanizmy wpływające na działanie enzymów w mieszkach włosowych i brodawkach. Mechanizmy te prowadzą do zwiększonej transformacji testosteronu w bardziej aktywną formę, au kobiet - w estron. Dlatego rodzaje łysienia u mężczyzn i kobiet mogą się różnić.\nALOPETIA (synonimy: łydki. Łysienie, łysienie) - całkowita lub częściowa utrata lub przerzedzenie włosów, częściej na głowie, rzadziej na innych częściach ciała.\nŁysienie jest jedną z chorób polietiologicznych o mechanizmach polipatogennych. W rozwoju łysienia pewną rolę odgrywają zaburzenia funkcjonalne układu nerwowego, choroby endokrynologiczne, ogniska przewlekłego zakażenia, zmiany stanu odporności, czynniki genetyczne, zaburzenia obwodowego układu naczyniowego i naczyń mózgowych, nierównowaga pierwiastków śladowych, zmiany właściwości reologicznych krwi itp. Zwykle osoba traci do 100 wypadanie włosów, więcej wypadania włosów jest patologią i prowadzi do rozwoju łysienia.\ncałkowity (całkowity brak włosów)\nrozproszone (ostre przerzedzenie włosów)\nogniskowa (brak włosów w ograniczonych obszarach)\nWedług cech klinicznych i pochodzenia łysienia w dermatologii istnieją\nWrodzone łysienie jest spowodowane dysplazją ektomesodermalną, może objawiać się jako niezależna choroba lub stanowić integralną część złożonej patologii w połączeniu z różnymi dysplazjami. Podstawą wrodzonego łysienia jest częściowy lub całkowity brak mieszków włosowych (zakrzepica).\nObjawowe łysienie jest powikłaniem poważnych powszechnych chorób: ostrych i przewlekłych infekcji, takich jak kiła i choroby tkanki łącznej, endokrynopatia lub wynik zatrucia. Jest to konsekwencja działania toksycznego lub autoimmunologicznego na brodawki włosowe; choroba ma charakter ogniskowy (często bliznowaty), rozproszony lub całkowity.\nuszkodzenie fizyczne (mechaniczne, termiczne, promieniowanie), infekcje: grzybicze (infiltracyjne ropienie rzęsistkowica. favus),\nPseudopelada Broca jest częściej obserwowana w średnim wieku (35-40 lat), głównie u kobiet, chociaż może również rozwinąć się w dzieciństwie.\nProces rozpoczyna się od pojawienia się małych ognisk łysienia w obszarach ciemieniowych lub czołowych. Skóra tych obszarów jest lekko przekrwiona, ujścia mieszków włosowych są nieobecne, rozwija się wyraźny zanik wszystkich warstw skóry, w centrum ognisk czasami można znaleźć pojedyncze, niezmienione długie włosy, nie ma łuszczenia ani strupów na bliznach.\nChoroba w większości przypadków charakteryzuje się długim nieodwracalnym przebiegiem, czasami całkowite łysienie bliznowate może rozwinąć się w ciągu 2-3 lat. W obszarach nienaruszonych włosy zwykle nie są zmieniane, ale łatwo można je usunąć wzdłuż obwodu ognisk..\nHistologicznie w świeżych ogniskach stwierdza się umiarkowany, głównie okołokomórkowy naciek limfocytów, który znajduje się wokół środkowej jednej trzeciej mieszka włosowego. Znaczące zwłóknienie obserwuje się na późnym etapie skóry właściwej.\nZespół Little Lassuera charakteryzuje się triadą objawów:\n- postępująca zanik bliznowaty skóry głowy (pseudopelada),\n- wypadanie włosów w dole pachowym i łonowym (bez klinicznych objawów blizn zanikowych)\n- grudki grudkowe zgodnie z rodzajem grudek czerwonego porostu płaskiego na skórze tułowia.\nChoroba często rozwija się u kobiet w wieku 30-70 lat.\nHistologicznie ujawnił ostry rozwój i wypełnienie zatyczką rogową worka włosowego, na którego dolnym biegunie wyraża się gruby naciek limfoidalny.\nToksyczne łysienie rozwija się pod wpływem wielu chemikaliów, w tym podczas działań produkcyjnych lub podczas przyjmowania niektórych leków. Proces patologiczny w tym przypadku z reguły ma charakter rozproszony. Po zakończeniu ekspozycji na chemikalia przywraca się wzrost włosów.\nŁysienie łojotokowe jest powikłaniem łojotoku. Rozwija się u około 25% ludzi, zaczynając z reguły w okresie dojrzewania i osiągając maksymalny stopień ciężkości przez 23-25 lat.\nW tym samym czasie włosy stają się lśniące, tłuste, jakby natłuszczone, sklejają się w lokach. Na włosach i skórze znajdują się mniej lub bardziej ciasno osadzone tłuste, żółtawe łuski. Procesowi często towarzyszy swędzenie. Często rozwijają się zjawiska egzematyzacji. Na początku włosy wypadają umiarkowanie, żywotność nowych włosów jest krótsza, stają się cieńsze, cieńsze i stopniowo zastępowane puszystymi. Następnie proces gwałtownie rośnie, czasami obserwuje się katastrofalną utratę włosów i zauważalna jest łysa plama, która zaczyna się od krawędzi czoła i wraca do tyłu głowy lub od korony w kierunku czoła i tyłu głowy. Łysy punkt zawsze graniczy z tyłu głowy i z boku głowy wąską wstążką ściśle przylegających normalnych włosów..\nPrzedwczesne łysienie (łysienie androgenowe) występuje głównie u mężczyzn, zaczyna objawiać się w okresie dojrzewania i formuje przez 25-30 lat.\nRozwój tego rodzaju łysienia wiąże się ze specjalnym działaniem hormonów androgenowych, co prawdopodobnie wynika z czynników dziedzicznych. Głównym objawem klinicznym przedwczesnego łysienia jest zastąpienie w obszarze skroniowo-czołowo-czołowym długich włosów stopniowo puszystymi włosami, które ostatecznie skracają i tracą pigment. Sekwencja zmian jest zwykle następująca: po pojawieniu się cofającej się linii włosów w obu obszarach skroniowych następuje udział regionu ciemieniowego w procesie patologicznym. Z czasem, stopniowo rozszerzając się, przedni łysy punkt łączy się z innymi łysymi obszarami głowy. W całym regionie czołowo-rzęskowym znajdują się tylko wtórne włosy armat, które również łatwo wypadają.\nŁysienie nosowe (łysienie okrągłe) - nabyte wypadanie włosów w postaci zaokrąglonych ognisk o różnych rozmiarach. W patogenezie choroby istotną rolę odgrywają zaburzenia neuro-troficzne, prawdopodobnie ze składnikiem autoimmunologicznym, choroby endokrynologiczne, urazy głowy.\nProces jest często zlokalizowany na skórze głowy, ale może również wpływać na obszar brody, wąsów, brwi, rzęs i innych części skóry. Ogniska łysienia są początkowo małe (do 1 cm średnicy). Skóra w ognisku jest zwykle normalna, czasem może wystąpić łagodne przekrwienie, które stopniowo ustępuje. Na skórze ognisk widać ujście mieszków włosowych. W miarę rozwoju procesu ogniska łysienia rosną na peryferiach, pojawiają się nowe, łączą się ze sobą, tworząc duże obszary łysienia o obrysowanych konturach. Na obwodzie łysych ognisk znajduje się „strefa zniszczonych włosów”. Włosy tutaj można łatwo i bezboleśnie wyciągnąć, u nasady pozbawione są pigmentu i substancji mózgowej, a kończą pogrubieniem w kształcie maczugi w postaci białej kropki. Nazwano je „włosy w formie wykrzyknika”. Brak „zniszczonej strefy włosów” z włosami „w formie wykrzyknika” oznacza koniec postępu procesu i jego przejście do etapu stacjonarnego. Po kilku tygodniach lub miesiącach w pierwotnym skupieniu wzrost włosów może wznowić, jednocześnie możliwe jest pojawienie się nowych zmian. Ponownie odrastające włosy są najpierw cienkie i bezbarwne, stopniowo przywracają ich strukturę i kolor.\nIstnieje kilka form łysienia plackowatego:\n1) całkowite łysienie plackowate - częściej zaczyna się w dzieciństwie jako ogniskowe łysienie, jednak szybko pojawia się nowe zespolone ze sobą ogniska, co prowadzi do całkowitej utraty włosów na głowie, w tym na twarzy. Czas trwania rozwoju całkowitego łysienia wynosi od 48 godzin do 2-3 miesięcy;\n2) suma częściowa łysienia zajmuje około 50% całej powierzchni głowy, charakteryzuje się powolnym postępem, pojawieniem się nowych ognisk z zachowaniem puszystych i krótkich włosów w strefie brzeżnej i w oddzielnych obszarach, w których są cienkie, kręcone, bezbarwne pojedyncze włosy lub ich grupy, które łatwo wypadają popijając je. Często zdarza się rozrzedzenie zewnętrznej części brwi i częściowa utrata rzęs;\n3) uniwersalne łysienie plackowate - rzadka postać charakteryzująca się wypadaniem włosów na całej skórze. Często łączy się go ze zmianami zwyrodnieniowymi paznokci i towarzyszy mu wyraźny zespół neurotyczny z dystonią wegetatywną:\n4) marginalna postać łysienia plackowatego (ophiasis) - rozprzestrzenianie się łysienia wzdłuż krawędzi skóry głowy, często na karku i skroniach, podczas gdy często zachodzi tymczasowa konserwacja włosów armatnich w strefie brzeżnej z ich całkowitą utratą w przyszłości;\n5) grzybicza postać łysienia plackowatego (trichoklazja idiopatyczna) częściej występuje u osób z zaburzeniami psychicznymi, charakteryzującymi się pojawieniem się w obszarach czołowych i ciemieniowych obszarów, w których włosy są odrywane w odległości 1,0-1,5 cm od powierzchni skóry i łatwo usuwane przez drganie. Spontaniczna regresja jest możliwa za kilka tygodni.\nHistologicznie, w przypadku łysienia plackowatego wydzielane są małe brodawki włosowe, cebulki znajdują się na płytkiej głębokości. Trzon włosa jest cienki, nie całkowicie zrogowaciały. Wokół zmienionych włosów znajduje się tkanka łączna, naczynia zostają zatarte. W starych ogniskach liczba zmniejszonych mieszków włosowych jest zwiększona, ale większość z nich zachowuje zdolność do formowania włosów.\nDiagnostyka różnicowa łysienia\nDiagnozę różnicową przeprowadza się w przypadku grzybic (microsporia. Trichophytosis), kiły.\neliminacja dysfunkcji układu nerwowego i hormonalnego, przewodu pokarmowego, wątroby, nerek, ognisk przewlekłego zakażenia, inwazji robaków pasożytniczych itp. przyczyniających się do rozwoju łysienia.\nleki psychotropowe i nootropowe (sibazon, azafen, nootropil),\nwitaminy (A, E, multiwitaminy, w tym zawierające pierwiastki śladowe), fityna, biotyna,\nleki immunokorekcyjne (dekaris, metyluracyl, aktywina T).\nW przypadku łysienia plackowatego oprócz wymienionych leków przepisywane są angioprotektory (Doxium) i leki poprawiające mikrokrążenie (trental).\nW ciężkich przypadkach można zastosować leczenie kortykosteroidami (wewnątrz lub w postaci odprysków), ale nie gwarantuje to nawrotu choroby, która jest zaostrzona przez rozwój sterydowego zaniku skóry.\nW leczeniu łojotokowego i przedwczesnego łysienia u kobiet przepisywane są leki przeciwandrogenowe (Diane-35 itp.).\nW przypadku wszystkich rodzajów łysienia stosuje się prądy Darsonval, w ciężkich przypadkach promienie UV należy łączyć z fotouczulaczami (ammifuryna, beroksan) lub fotochemoterapią.\nWskazana jest również refleksoterapia, w tym refleksologia laserowa. Miejscowo drażniące pocieranie alkoholem (nalewka z czerwonej papryki, wyciągu z oleju naftalenowego), kremy kortykosteroidowe (przez krótki okres - aby zapobiec rozwojowi atrofii skóry), lek „Regein”, który zawiera minoksydyl (na łojotok i przedwczesne łysienie).\nPilastine (szczepionka przeciw cholerze) i silacast. Wcieranie pilastiny w zmiany chorobowe odbywa się w ciągu 6 dni (1 raz dziennie) w odstępie 1,5 miesiąca (najbardziej skuteczny w przypadku łysienia nagiego). Skład silacastu obejmuje mleczan (związek krzemoorganiczny), olej rycynowy i dimeksyd. Smarują dotknięte obszary 1-2 razy dziennie przez kilka miesięcy (dla wszystkich rodzajów łysienia, z wyjątkiem wrodzonych).\nNiezbędne jest właściwe mycie głowy (lepiej używać przegotowanej wody, neutralnych mydeł tłuszczowych, a do płukania - naparów i wywarów z ziół: pokrzywy, korzenia łopianu, rumianku, sznurka, glistnika, dziurawca zwyczajnego itp.).\nW przypadku łysienia łojotokowego zaleca się mycie włosów raz na 5-7 dni, w przypadku innych form choroby schemat mycia może być dowolny.\nW przypadku łojotoku i przedwczesnego łysienia wskazane jest wykluczenie z diety drażniących pokarmów (alkohol, kawa, wędzone mięso, marynaty, przyprawy, marynaty, ekstrakty), ograniczenie spożycia tłuszczów i węglowodanów (z wyłączeniem słodyczy, mąki i makaronów). W przypadku wszystkich rodzajów łysienia zaleca się włączenie świeżych warzyw (zwłaszcza marchwi i kapusty), owoców (jabłka, morele, suszone morele), a także produktów zawierających żelatynę (galaretowane mięso, galareta, galaretka) i wodorosty.\nPowrót do listy artykułów na temat chorób skóry\nŁysienie plackowate i metody jego leczenia\nUkierunkowane badania demograficzne wykazały, że łysienie plackowate lub łysienie ogniskowe występuje u 0,05-0,1% populacji przynajmniej raz w życiu. Początek choroby może być w każdym wieku, ale pierwsze oznaki u większości osób są zauważane głównie w wieku 15-30 lat. U 34-50% pacjentów powrót do zdrowia następuje w ciągu 1 roku, ale prawie wszyscy pacjenci zauważyli więcej niż jeden epizod choroby.\nŁysienie ogniskowe, pomimo braku bezpośredniego zagrożenia dla zdrowia, prowadzi do poważnych wad kosmetycznych, szczególnie w ciężkich postaciach. Dla wielu osób prowadzi to do zaburzeń psychicznych, aż do ciężkiej depresji, która dodatkowo pogarsza przebieg choroby. Nieskuteczność leczenia lub występowanie nawrotów na jego tle stanowi wysokie ryzyko izolacji społecznej i samowydzielenia, szczególnie wśród młodzieży i kobiet.\nŁysienie plackowate jest przewlekłą chorobą zapalną bez powstawania blizn skórnych, które wpływają na mieszki włosowe i, w niektórych przypadkach, paznokcie. W wyniku tego włosy wypadają na głowę, twarz i inne części ciała. Zazwyczaj te sekcje są zaokrąglone.\nPrzyczyny i formy kliniczne choroby\nSpośród mechanizmów rozwoju łysienia lęgowego w ciągu ostatnich 10 lat główne znaczenie przywiązuje się do mechanizmu autoimmunologicznego. Oznacza to, że ciało postrzega mieszki włosowe, które mają różną strukturę w różnych częściach ciała, jako obce formacje. Podstawą takiego założenia było wykrycie kompleksów immunologicznych C3 i immunoglobulin G, M, A w różnych częściach mieszków włosowych, naruszenie stosunku immunoglobulin w osoczu i niedobór odporności komórkowej. Łysienie plackowate występuje u kobiet z taką samą częstotliwością jak u mężczyzn, ale częściej u osób o ciemnych włosach.\npredyspozycje genetyczne, ponieważ w 10-25% patologia ma charakter rodzinny;\nobecność w ciele ognisk przewlekłego zakażenia - zapalenie błony śluzowej nosa, zapalenie migdałków, próchnica i inne;\ndysfunkcja narządów dokrewnych: u takich pacjentów często występują odchylenia od normalnej funkcji kory nadnerczy, tarczycy, podwzgórza lub przysadki mózgowej;\nzaburzenia funkcji autonomicznego układu nerwowego, prowadzące do zakłócenia mikrokrążenia w postaci wyraźnego skurczu naczyń włosowatych i tętniczek, zmniejszenia liczby funkcjonujących naczyń włosowatych, zwiększonej lepkości krwi i spowolnienia jej przepływu; im bardziej wyraźne są takie naruszenia, tym trudniejszy jest kurs.\nŁysienie plackowate objawia się w sześciu postaciach klinicznych:\nlokalny. który charakteryzuje się izolowanymi okrągłymi lub owalnymi ogniskami wypadania włosów;\nwstążkowate (Celsus ophiasis). charakterystyczny niekorzystny przebieg; środek łysienia rozciąga się od potylicznego do obszaru skroniowego w postaci taśmy;\nsuma częściowa. charakteryzuje się fuzją małych ognisk z tworzeniem dużych zmian;\ncałkowity. w których nie ma włosów na całej głowie, rzęsy i brwi opadają całkowicie;\nuniwersalny - brak włosów na całej powierzchni ciała; forma ta może trwać nieprzerwanie przez dziesięciolecia, kiedy po wyeliminowaniu starych ognisk pojawiają się nowe lub po okresach remisji występują nawroty; zwykle powtarzające się zaostrzenia występują w łagodniejszych postaciach;\nhodowla łysienia. towarzyszy uszkodzenie paznokci - najcięższa forma procesu.\nChoroba często dotyka tylko skóry głowy. Znaczna utrata włosów występuje rzadko - nie więcej niż 7% przypadków. Łysienie ogniskowe u mężczyzn może czasem ograniczać się tylko do obszaru podbródka (nie ma wzrostu brody). Formy kliniczne mogą przenikać się nawzajem, co jest szczególnie wyraźne w złośliwym przebiegu choroby.\nW zależności od przebiegu procesu i objawów istnieją trzy etapy łysienia:\nEtap progresywny lub aktywny. Skóra w zmianach staje się obrzękliwa i przekrwiona (czerwona), ma stan zapalny. Pacjent martwi się swędzeniem, mrowieniem i pieczeniem. Charakterystyczna jest obecność połamanych włosów i tzw. Strefa „luźnych włosów” na granicach obszaru łysienia. Ma szerokość około 3 mm do 1 cm, a lekkie pociągnięcie za włosy w tym obszarze jest bezbolesne i dość łatwe do usunięcia. Bulwiaste końce włosków są dystroficzne i wyglądają jak „podarta lina”.\nPodostra lub stacjonarna scena. Charakteryzuje się drobnymi zjawiskami zapalnymi lub ich brakiem, bladą skórą w miejscu uszkodzenia i brakiem strefy „luźnych włosów”.\nEtap regresji. przy którym rozpoczyna się stopniowy wzrost włosów pigmentowych na końcach i wzrost włosów blond armatnich (welus), które z czasem gęstnieją i nabierają pigmentacji.\nDystroficzne uszkodzenie paznokcia z łagodną postacią ogniskowego łysienia występuje rzadko (u 20%), z całkowitym i powszechnym - u 94% pacjentów. Płytki paznokcia zyskują matowy wygląd, podłużne prążkowanie i / lub punktowe wgłębienia „gilzy”, a także falistą wzorzystą linię wzdłuż krawędzi paznokcia.\nDystrofia płytki paznokcia w ciężkich objawach łysienia ogniskowego\nJeśli czas trwania choroby wynosi ponad sześć miesięcy, mówimy o przewlekłym przebiegu.\nZ powodu braku jasnego pojęcia o przyczynach i mechanizmie rozwoju choroby, brak jest wystarczającej jasności w zakresie jej zapobiegania i zapobiegania nawrotom. Dużą trudnością jest wybór metod leczenia. Dlatego większość autorów uważa, że konieczne jest kompleksowe i maksymalnie indywidualne podejście przy wyborze środków i metod oddziaływania.\nGłównymi składnikami leczenia są:\nUdzielanie pomocy psychologicznej, wyjaśnianie przyczyn trudności w indywidualnym doborze leków i metod, czasu trwania choroby i możliwości samoleczenia. Należy wyjaśnić, że efekt leczenia w każdym miejscu nie występuje wcześniej niż 3 miesiące po jego wystąpieniu. Są również przypadki, w których po zaprzestaniu skutecznego leczenia łysienie powraca.\nZastosowanie leków, które przyczyniają się do korekcji zaburzeń w ciele i leczenia współistniejących chorób zidentyfikowanych podczas pełnego badania. Obejmują one:\n(1) leki przeciwzapalne (jeśli w organizmie występują ogniska infekcji);\n(2) środki uspokajające, rozszerzające naczynia krwionośne i poprawiające mikrokrążenie (Trental, Troxevasin, Cavinton, Sermion);\n(4) leki nootropowe (piracetam, nootropil);\n(5) kompleksy witamin z mikroelementami, preparatami krzemu, adaptogenami i biostymulantami (wyciągi trawy cytrynowej, jeżówki, eleutherococcus, mumii, miodu), immunokorekty, koktajle mezoterapii (Dermaheal HL);\n(6) Phenibut jest również przepisywany, który ma działanie uspokajające, psychostymulujące, przeciwutleniające i przeciwpłytkowe (zapobiegające wiązaniu elementów krwi). W szczególnie ciężkich i opornych przypadkach choroby zaleca się osobom dorosłym przyjmowanie leków glikokortykoidowych.\nRóżne kremy, maści, płyny, nalewki nakłada się zewnętrznie. Należą do nich heparyna, która zmniejsza tworzenie się skrzepu w małych naczyniach, werapamil, który blokuje kanaliki wapniowe komórek biorących udział w regeneracji i funkcji keratynocytów. Przepisywane są również drażniące (drażniące) leki, które przyczyniają się do poprawy mikrokrążenia - Giardia, olej krotonowy, nalewka (10%) z czerwonej papryki, sok z czosnku, cebuli i czarnej rzodkwi, 20% roztwór terpentyny w oleju rycynowym.\nW ciężkich i trwałych postaciach osobom powyżej 14 lat przepisuje się maści z wysoką zawartością najbardziej aktywnych leków hormonalnych (glukokortykoidów), a także ich wprowadzaniem do ognisk łysienia za pomocą mezoterapii i mikroukładu skóry głowy, elektroforezy. Glukokortykoidy wykazują wyraźne działanie immunosupresyjne (obniżoną odporność lokalną), działanie przeciwzapalne i zmniejszające przekrwienie.\nProcedura mezoterapii za pomocą mezoskutera\nMetody fizjoterapeutyczne - jonoforeza i fonoforeza. terapia mikroprądowa. kriomasaż, prądy Darsonval. małe dawki UV, terapia laserowa promieniami o niskiej intensywności, zastosowania parafiny na skórze głowy, terapia ozonowa. Aby stłumić miejscową odporność, stosuje się terapię PUVA, która jest efektem miękkich długofalowych promieni ultrafioletowych (UVA) w połączeniu z przyjmowaniem psoralenu (P) wewnątrz w postaci tabletek, kapsułek lub miejscowo w postaci płynów i kremów przed napromieniowaniem UV.\nW ciężkich przypadkach łysienia ogniskowego efekt może wystąpić tylko w wyniku długiego złożonego indywidualnie dobranego leczenia. W przypadku jego braku zaleca się przeszczep włosów lub noszenie peruki..\nCałkowite leczenie łysienia u kobiet i dzieci\nŁysienie nazywa się chorobą nowego tysiąclecia, ponieważ liczba osób cierpiących na nią szybko staje się młodsza i rośnie. Niekorzystna ekologia, zaburzenia hormonalne, niezrównoważona dieta, ekstremalne stresy - wszystkie te czynniki są częścią współczesnego życia i to one przyczyniają się do rozwoju wypadania włosów. Chociaż niektórzy badacze uważają łysienie za mechanizm ewolucyjny, ponieważ nie potrzebujemy włosów, aby przetrwać w nowoczesnych warunkach (są kapelusze do ocieplenia) i odgrywają one jedynie rolę estetyczną.\nIstnieje wiele odmian łysienia, łatwo przechodzących od jednego do drugiego. Na przykład łysienie ogniskowe lub gniazdowe w zaawansowanych przypadkach może okazać się całkowite. Z reguły nieleczone ogniska łysienia łączą się w większe, stopniowo zakrywając całą głowę i przenosząc się do ciała. W zależności od wielkości miejsca łysienia rozróżnia się częściowe i całkowite łysienie. Zatem całkowite łysienie jest jedną z ciężkich postaci łysienia ogniskowego. charakteryzuje się całkowitą utratą włosów na całym ciele.\nOznaki całkowitego łysienia\nNajważniejszy znak można nazwać bardzo szybkim wypadaniem włosów na głowie i twarzy (brwi, broda, rzęsy). W ciągu zaledwie dwóch do trzech miesięcy włosy całkowicie wypadają, można zaobserwować zmiany w strukturze paznokci. Cechą tego rodzaju łysienia jest powolne przywracanie wzrostu loków w porównaniu z innymi metodami. W ciągu kilku lat po rozpoczęciu leczenia najpierw wznawia się wzrost brwi i rzęs, a ponadto jest cienki i bezbarwny, a dopiero potem włosy na samej głowie. Możliwe jest niekorzystne rokowanie - pojawienie się tylko włosów na brwiach i rzęsach, podczas gdy głowa pozostanie na zawsze bez włosów.\nPonieważ w rozwoju całkowitego łysienia występują awarie w układzie odpornościowym, możliwe są współistniejące choroby z mechanizmem autoimmunologicznym (zapalenie tarczycy, zmiany jajnika, atopowe zapalenie skóry).\nPrzyczyny całkowitego łysienia\nStatystyki pokazują, że co tysięczny mieszkaniec planety cierpi na całkowite łysienie. Spójrzmy na przyczyny tak przerażającej liczby tej choroby..\nWrodzona wada rozwojowa mieszków włosowych. Dzięki tej dolegliwości w pierwszym roku życia dziecka włosy rosną bardzo słabo i szybko wypadają. W tym przypadku mówią, że jest to całkowite łysienie u dzieci;\nUsterki w układzie hormonalnym spowodowane patologią tarczycy, jajników, ciąży, menopauzy;\nChoroby autoimmunologiczne (twardzina skóry, toczeń rumieniowaty). W przypadku naruszenia układu odpornościowego komórki odpornościowe atakują mieszki włosowe, uważając je za obce czynniki, powodujące samozniszczenie;\nZaburzenia neuropsychiatryczne i poważne doświadczenia emocjonalne, które powodują zahamowanie mikrokrążenia wokół mieszków włosowych;\nOgraniczenie białka i pierwiastków śladowych w diecie. Przy ścisłej diecie lub chorobach układu żołądkowo-jelitowego, prowadzących do nieprawidłowego wchłaniania korzystnych mikroelementów, wałek włosów jest zaburzony;\nPromieniowanie i toksyczne działanie na organizm;\nCiężkie choroby zakaźne (gruźlica, kiła);\nStosowanie leków przeciwnowotworowych.\nCałkowite łysienie u kobiet\nJedną z przyczyn całkowitego łysienia jest nadmierna produkcja męskich hormonów płciowych w ciele kobiety. Takie problemy pojawiają się w przypadku patologii jajników, menopauzy i innych zaburzeń hormonalnych. Z reguły androgenizacji towarzyszy pojawienie się szorstkiego głosu u kobiety, wąsy na ustach i obfite owłosienie na całym ciele. Każda kobieta w sercu boi się tej strasznej diagnozy i wpada w panikę na widok pierwszych ognisk łysienia, pogarszając i tak już ciężki przebieg choroby.\nWedług statystyk całkowite łysienie u kobiet leczy się kilka razy częściej niż u mężczyzn. Właściwa korekta zaburzeń hormonalnych za pomocą doustnych środków antykoncepcyjnych przyspieszy odbudowę włosów.\nCałkowite łysienie u dzieci\nPrzy wrodzonej patologii układania mieszków włosowych dochodzi do ich niedorozwoju lub słabego funkcjonowania. Już w sześć miesięcy po urodzeniu można zaobserwować rzadki wzrost włosów i dalsze przerzedzanie się włosów. Całkowite łysienie u dzieci może być nabyte w procesie ogólnej alergizacji dziecka (atopowe zapalenie skóry jako jeden z objawów).\nTrichologowie zwykle nie spieszą się z wyleczeniem całkowitego łysienia u dzieci, ponieważ często zdarzają się przypadki spontanicznego wznawiania wzrostu włosów. Jeśli w ciągu roku nie nastąpi przywrócenie włosów, zastosuj metody, które obowiązują również u dorosłych. Istnieje szczególny związek z lekami hormonalnymi, starają się przepisywać je rzadko i w małych dawkach w zaawansowanych przypadkach.\nRozpoznanie całkowitego łysienia\nDoświadczony tricholog powinien wysłać pacjenta na kompleksowe badanie laboratoryjne\nBadanie krwi ogólne i biochemiczne;\nImmunogram (pokazuje stan komórek odpornościowych);\nTrichogramma (pokazuje jakość i gęstość włosów na jednym centymetrze kwadratowym skóry);\nBiopsja skóry (w razie potrzeby).\nNa podstawie wyników badań laboratoryjnych i instrumentalnych wyznacza się konsultację lekarzy innych specjalności (endokrynologa, ginekologa, neurologa) i wybiera się indywidualne leczenie.\nLeczenie całkowitego łysienia\nCałkowite leczenie łysienia obejmuje następujące metody:\nWpływ na układ odpornościowy.\nDo korekcji immunologicznej stosuje się glikokortykosteroidy, cyklosporynę A, immunomodulatory (Antralin). W ciężkich przypadkach stosuje się dożylne podawanie prednizolonu..\nDo sedacji stosuje się środki uspokajające, nootropowe, przeciwdepresyjne. Być może stosowanie roślinnych środków uspokajających (Novopassit, Persen).\nLeczenie chorób układu żołądkowo-jelitowego pomoże ustalić strawność pierwiastków śladowych i błonnika pokarmowego. Będziesz także potrzebował korekty diety poprzez wprowadzenie pokarmów białkowych bogatych w żelazo, cynk, selen, biorąc biologicznie aktywne dodatki.\nWpływ na same pęcherzyki.\nLekiem do stosowania miejscowego o udowodnionej skuteczności i stymulatorem wzrostu jest Minoksydyl, dostępny w postaci sprayu lub pianki. Jako leczenie wspomagające stosuje się maści rozszerzające naczynia krwionośne, które podrażniają tarcie (nalewka z ostrej papryki, musztardy, soku z cebuli)..\nKompleksowe leczenie całkowitego łysienia dobrze uzupełnia mezoterapia. jonoforeza, darszwalizacja. terapia mikroprądowa, masaż manualny i próżniowy.\nPodczas tej procedury chirurgicznej pęcherzyki są przeszczepiane z okolic potylicznych i skroniowych do obszarów łysienia.\nRokowanie w leczeniu całkowitego łysienia\nCałkowite łysienie można wyleczyć tylko w gabinecie trychologa. Nie pomogą żadne środki ludowe i szeroko reklamowane kosmetyki.\nTe środki zaradcze mogą uratować tylko sezonowe wypadanie włosów, a nie poważne wypadanie włosów. Rokowanie jest złe, ponieważ leczenie nie gwarantuje pozytywnego wyniku. Oprócz tego, że leczenie jest bardzo długie i poważnie uderza w portfel, pacjenci z powodu zwiększonego niepokoju o ich stan tylko pogarszają przebieg choroby. W rzeczywistości całkowite wypadanie włosów jest jedynie wadą estetyczną, nie wpływa na stan zdrowia.\nPrzy nieudanym leczeniu całkowitego łysienia można zastosować najbardziej radykalne rozwiązanie - przeszczep włosów. Niestety ta metoda nie chroni już przeszczepionych mieszków włosowych przed szkodliwym działaniem układu odpornościowego lub zaburzeniami równowagi hormonalnej..\nJeśli ty lub twoi bliscy masz podejrzenie całkowitego łysienia, nie odkładaj wizyty u trichologa w długiej szufladzie - skontaktuj się dziś z lekarzem. Pamiętaj, że istnieje wiele przypadków całkowitego wyleczenia dolegliwości, a przy wczesnym leczeniu szanse na przywrócenie włosów dramatycznie wzrosną.\nZasady leczenia łysienia rozproszonego\nRozproszona postać łysienia jest dość powszechną patologią występującą u pacjentów, niezależnie od ich wieku i płci.\nChorobie tej towarzyszy odrywanie włosów od nasady pod różnymi wpływami i jest negatywnie widoczne na zewnątrz, powodując dyskomfort moralny.\nRozproszone łysienie z kodem 10 charakteryzuje się szybkim tempem rozwoju. W przypadku przedwczesnego leczenia choroby można zaobserwować całkowitą utratę włosów. Nawet jeśli choroba postępuje, nie obserwuje się śmierci pęcherzyków. Najczęściej chorobę obserwuje się u kobiet. Jeśli występuje u przedstawicieli silniejszego seksu, uważają to za naturalny proces.\nChoroba dzieli się na kilka odmian, w zależności od cech jej przebiegu. Łysienie może być przewlekłe lub telogenowe.\nPrzewlekła postać choroby występuje najczęściej u ludzi. Charakteryzuje się obecnością fazy remisji i zaostrzenia. Wraz z zaostrzeniem choroby obserwuje się częściowe łysienie głowy. Po zakończeniu leczenia rozpoczyna się faza remisji, w której włosy na głowie zostają przywrócone.\nTen typ choroby charakteryzuje się przejściem żarówek w stan uśpienia. Wystąpienie tej postaci choroby diagnozuje się na tle pewnego procesu patologicznego.\nPojawienie się choroby diagnozuje się na tle:\nPodczas wystąpienia tej choroby obserwuje się tymczasowe zahamowanie wzrostu włosów. W trakcie patologii łysienia nie obserwuje się.\nWystępowanie rozlanego łysienia można zaobserwować z różnych powodów. Zależą bezpośrednio od płci pacjenta.\nU kobiet choroba najczęściej występuje na tle zaburzeń hormonalnych. Najczęstszy proces patologiczny jest diagnozowany podczas menopauzy. Choroba może również wystąpić w stresujących sytuacjach, które powodują brak odżywiania mieszków włosowych. Jeśli kobieta regularnie przyjmuje środki antykoncepcyjne, może to prowadzić do choroby..\nPojawienie się rozproszonego łysienia u mężczyzn jest często diagnozowane po chemioterapii. W przypadku zaburzeń krążenia można zaobserwować rozwój choroby. Po operacji w niektórych przypadkach diagnozuje się występowanie procesu patologicznego..\nProces patologiczny u nastolatków może rozwijać się na tle zmian hormonalnych w ciele. W okresie przedłużonego stosowania leków obserwuje się występowanie łysienia. Najczęstszą patologię diagnozuje się podczas przyjęcia:\nPrzy niewłaściwym i niezrównoważonym odżywianiu niezbędne substancje nie dostają się do organizmu dziecka, co prowadzi do wystąpienia choroby.\nPrzyczyny łysienia są dość różnorodne. Dlatego dana osoba musi uważnie monitorować swoje zdrowie.\nW trakcie rozlanego łysienia obserwuje się wyraźne objawy.\nPrzy tej formie choroby włosy na całej głowie równomiernie wypadają. Włosy stają się matowe, łamliwe i słabe.\nJeśli przyczyną choroby jest alergiczne zapalenie skóry, nieprawidłowe działanie tarczycy lub kiły, pacjent może doświadczyć utraty rzęs i brwi. Najczęstszym jest szybkie przerzedzanie w obszarze rozstania..\nLeczenie choroby należy koniecznie ukierunkować na zwalczanie przyczyn jej manifestacji. Najczęściej leczenie przeprowadza się za pomocą miejscowych leków, za pomocą których poprawia się mikrokrążenie krwi w okolicy głowy, co zapewnia prawidłowe odżywianie mieszków włosowych.\nProdukcja leków odbywa się w postaci kremów, maści i żeli Aby zapewnić najskuteczniejsze leczenie łysienia, zaleca się stosowanie jonoforezy lub terapii mikroprądowej. Terapia mikroprądowa jest w tym przypadku dość skuteczna..\nPodczas leczenia pacjentów należy zapewnić odpowiednie odżywianie pacjentów. Dieta powinna obejmować żywność bogatą w witaminy i minerały. Z ich pomocą cebulka włosów zostanie w pełni uformowana. Pacjentom zaleca się stosowanie cynku, a także przyjmowanie witamin A i B oraz kwasu nikotynowego.\nJeśli u pacjenta zdiagnozowano ciężką postać hipowitaminozy, konieczne jest wprowadzenie witamin w postaci zastrzyków.\nMinoksydyl to uniwersalny lek, który charakteryzuje się działaniem stymulującym. Podczas jego stosowania wzrost włosów jest przyspieszony.\nStosowanie leku należy przeprowadzać raz dziennie. Aby zapewnić najwyższy możliwy efekt ekspozycji, konieczne jest stosowanie leku przez długi czas.\nDzięki terminowemu leczeniu choroby lekiem efekt będzie zauważalny po kilku miesiącach od pierwszego użycia.\nW niektórych przypadkach przebieg leczenia lekiem może wynosić jeden rok. Leki są dozwolone dla różnych kategorii pacjentów, niezależnie od ich płci.\nW leczeniu stanu patologicznego często stosuje się tradycyjną medycynę. Cebula ma duży wpływ na leczenie choroby. Ze względu na uniwersalne właściwości tego produktu jest on często zalecany przez trichologów. Maski cebulowe stymulują wzrost włosów.\nMaska jest dość skuteczna w leczeniu łysienia. który jest przygotowywany na bazie soku z cebuli. Za jego pomocą włosy są wzmacniane. Aby otworzyć pory przed użyciem maski, zaleca się odparowanie głowy. Cebulę należy zmiażdżyć w blenderze i nałożyć na skórę ruchami masującymi. Po 15 minutach maskę należy zmyć ciepłą wodą.\nAby zwiększyć skuteczność leczenia, konieczne jest stosowanie szamponów, których działanie ma na celu zwalczanie choroby. Z ich pomocą przeprowadzana jest stymulacja mieszków włosowych, a także wzmocnienie włosów. Szampony można kupić w aptece bez recepty..\nAby przywrócić włosy w jak najkrótszym czasie, zaleca się stosowanie peptydów miedzi. które stymulują produkcję białek w pęcherzykach.\nRozproszone łysienie jest raczej nieprzyjemną chorobą, która charakteryzuje się obecnością wyraźnych objawów. Leczenie choroby najczęściej odbywa się za pomocą leków..\nRodzaje rozproszonego łysienia i leczenie łysienia u specjalistów:\nMaski cynamonowo-miodowe do włosów, efekt rozjaśniający + recenzje\nWszy ludzkie i choroby, które rozprzestrzeniają\nPuder gorczycowy jako narzędzie wzmacniające i szybki wzrost włosów w domu: przed i po zdjęciach\nMaski kefirowe i jaja do włosów\nPowody, dla których włosy się wspinają? Co robić?\nMaski są integralnym i bardzo ważnym elementem regularnego programu pielęgnacji włosów. Chociaż wielu zaczyna aktywnie z nich korzystać, gdy włosy są już zepsute.\nProfesjonalne lokówki, jak dokonać właściwego wyboru


Zalety kodowania alkoholizm - Delirium tremens nie będzie\nOjca Leona słów kilka... Alkoholizm co nasenne dostępne bez recepty z alkoholizmem\nModlitwa Ojcze Nasz w tekście Rosyjskiej do faceta, nie pić podczas pracy Leczenie alkoholizmu Kamyshin, Jako siła do leczenia alkoholizmu leczenie alkoholizmu opinii hipnoza forum. Nakazał anonimowego leczenia alkoholizmu obrzęk rąk w alkoholizm, filmy o ludziach przestać pić Najszybszy sposób, aby zatrzymać picia Allen Carr czytać online.\nAlkoholizm a płeć. W jaki sposób upijają się kobiety i mężczyźni? Eksperci są traktowani na uzależnienie od alkoholu\nKodowanie alkoholizmu u g kopca Kodowanie alkoholizmu w Bałakowie, ulubiony rzucić picie czy istnieje korzyść dla kodowania alkoholizmu. Pigułki, że przestał pić alkoholizm jako raport przyzwyczajenia, jak się zachować, gdy teściowa napojów Prawosławie w walce z alkoholizmem.\nMarek Dyjak. Wrażliwy kompozytor i piosenkarz, którego alkohol omal nie zabił (UWAGA! TVN) Leczenie alkoholizmu dla kobiet w Nowosybirsku Zalety kodowania alkoholizm\nKodowanie hipnoza z alkoholizmem Krasnodar Napady w alkoholizm wideo, Leczenie alkoholizmu Karimov Sterlitamak Zioła na fakt, że dana osoba rzucić picie. Leczenie alkoholizmu w Kustanaj Leczenie alkoholizmu w Zlatoust, agresywne leczenie alkoholika mąż pije codziennie, że nie działają.\nReportaż - alkoholizm (Projekt Chemia 2014) Jak przestać pić djufaston\nPrawosławny pomoc alkoholizm Kodowanie alkoholizmu Jekaterynburg, gdzie zakodowany z alkoholem w recenzji Petersburg uzależnienie od alkoholu testów. Fevarin leczenie alkoholizmu napoje mąż mamy małe dziecko, MCPFE drogeriach w Wołgograd ile alkoholu utrzymuje się we krwi i moczu po binge.\nKs. Piotr Pawlukiewicz - Współcześni trędowaci: córki alkoholików, niepewni mężczyźni... leczenie alkoholizmu dziurawiec i tymianek Zalety kodowania alkoholizm\nBitwa medium którzy leczeniu alkoholizmu co modlitwa powinna być odczytane mąż przestał pić, I uderzenie z żoną Miałem delirium tremens forum. Film dla dzieci alkoholizmu palenia krótka wiadomość o alkoholizmie, szpitalne leczenie alkoholizmu jest pić wódkę prawa sen.\n"Dużo stracił przez alkohol". Kulisy Sławy Witolda Dębickiego (UWAGA! TVN) najbardziej wydajne kodowanie alkohol\nAlkoholizm, zapalenie wątroby typu C, leki psychotropowe podczas zespołu odstawienia, alkoholizm i kodowanie Almaty Leki stosowane w leczeniu alkoholizmu. Analiza genetyczna podatności na uzależnienie od alkoholu Leczenie alkoholizmu w Taganrogu anonimowo, binge nie zawsze jest alkoholizm psychoterapeutyczne leczenie uzależnienia od alkoholu.\n[NV#209] Taniec na rurze, zdrada, alkohol (Q&A#28) Kodowanie alkoholizmu kosztów Kaluga\nFilm o alkoholizmie Allen Carr rzucić picia pełną wersję, Kodowanie alkohol róg krzywa Pobierz prezentację torrent alkoholizm. Furazolidon leku do leczenia alkoholizmu objawy odstawienia podczas trwania palenia, Program stan na przezwyciężaniu alkoholizmu i nadużywania alkoholu w Republice Białoruś sposoby leczenia alkoholizmu kobiet.\nPeja zarobi na wyznaniu o alkoholizmie? "Chciałbym zrobić o tym książkę. To byłby bestseller!" szkolenie w zakresie zapobiegania nadużywaniu alkoholu w szkole Zalety kodowania alkoholizm\nLeki na alkoholizm unbeknownst Wszystkie nazwy od spadku uzależnienia od alkoholu, picia piwa butelka Salsk kodowania z alkoholizmem. Picia piwa z bratem Leczenie alkoholizmu trawy lalkarza, Klinika leczenia alkoholizmu w Odintsovo Klinika permu alkoholizmu.\nKiedy codzienne używanie alkoholu może przekształcić się w alkoholizm? Nalewka z alkoholem kupna\nForum rzucić picia anhedonii Szpital Sklifosovsky kodowania z alkoholizmem, MCPFE jeśli dasz pijanego mężczyznę uzależnienie od alkoholu, jak się uczyć. Alkoholowy kodowania Krasnojarsk Działka na jabłko z alkoholizmem, kodowanie laserowe z alkoholizmem w Nowosybirsku traktuje męża alkoholu.\nAlkohol. Fakty i mity co stawia strzał podczas alkoholu kodującego\nIskitim leczenie alkoholizmu Co to jest kodowanie alkoholu pomaga uwagi, ceny za alkohol kodowania zmiany osobowości w prezentacji alkoholizmu. Jak sprawić, by mój mąż przestał pić bez jego wiedzy Ceny dla kodowania z alkoholizmem w Kursk, Zwroty pomaga przestać pić czy możliwe jest, aby uprawiać seks w czasie ciąży, czy mąż pił antybiotyki.


Siłownia - tuvienquangduc.net\nDobry plan treningowy to taki, który względni nie tylko nasze możliwości fizyczne, ale także mądrze określi naszą dietę. Niekiedy młodzi ludzie, szczególnie bez doświadczenia, nie wiedzą nic o tym, jak poprawnie ćwiczyć, jak układać zestawy ćwicząc konkretne mięśnie, nie mówiąc już o zaplanowanej diecie. Często napotyka się takich amatorów, którzy nie mają pojęcia o tym, co to jest białko, po co i w jakich okolicznościach należy przyjmować cukry, nie wiedzą nic na temat tego, jak technicznie dobrze ćwiczyć na siłowni.\nWielu ludziom zaczynającym chodzenie na siłownię wydaje się, że wszystko będzie tam sprowadzone do machania ciężarkami czy sztangielkami, a muskuły same będą rosnąć z dnia na dzień. Oczywiście jeśli ktoś traktuje takie ćwiczenia bez jakiegoś większego zaangażowania, to może na tym poprzestać. Oczywiście jeżeli nie nabawi się jakiejś nieprzyjemnej kontuzji, co tak naprawdę wcale nie trudne nie będzie.\nZe Stanów Zjednoczonych przyszła do nas - razem z wytwórczością kinematograficzną - moda i na prowadzenie zdrowego trybu życia, co jest nieco paradoksalne kiedy się weźmie pod uwagę statystyki tyczące się problemu otyłości w tym kraju. Taki paradoks. Buduje się zatem i u nas sale gimnastyczne, miejsca do treningu modnie zwanych fitness klubami. Dbamy więc o kondycję. Jest to ogromnie pozytywne zjawisko.\nNa sklepowych półkach królują dzisiaj słodycze i sztucznie przetworzone towary, za to z barach w większości wypadków stykamy się z niezdrowymi fastfoodami, typu pizza lub hamburgery. Skutkiem konsumowania tego typu rzeczy w wielu przypadkach jest zwiększony cholesterol, otyłość albo inne problemy ze zdrowiem. Niemniej nie winniśmy zaniedbywać naszego zdrowia oraz ciała, więc zastanówmy się nad tym, jak na przykład w dobie współczesnego niezdrowego jedzenia wolno o siebie zadbać.\nZastanawiałeś się kiedyś, dlaczego niektóre pary mają dziecko, chociaż wcale tego nie chcą, inne natomiast starają się latami i nic z tego nie wychodzi? Życie potrafi być bezlitosne, zwłaszcza, gdy ogromnie o czymś marzymy.\nPrzedmioty konieczne do karmienia dziecka\nTuż po urodzeniu niemowlę jest istotą bardzo drobną i słabą. Nie radzi sobie w realnym świecie, kontakt z otoczeniem nawiązuje w sposób bardzo podstawowy. Jednak doświadczenie gromadzone przez całe stulecia pozwala na postępowanie z niemowlęciem bardzo pewnie. Rzecz jasna wiedza taka jest niezwykle obszerna i przewiduje rozmaite przypadki, z jakimi spotykają się młodzi rodzice. Wiele z takich sytuacji jest także niełatwe do prognozowania, chociażby w przypadku pojawienia się dolegliwości chorobowych u pociechy. Najczęściej jednak, jeżeli wszystko odbywa się normalnie, świeżo upieczeni rodzice postępują według tradycyjnych norm. Dotyczy to zwykłej opieki nad małym dzieckiem oraz czynności takich jak przykładowo karmienie. Jest to w zasadzie jedna z ważniejszych czynności, która ulega zmianom w zależności od wieku pociechy. Najbardziej pierwotną formą tej czynności jest karmienie piersią.\nJeśli poszukujesz fenomenalnej herbaty – przeczytaj, jakie właściwości ma biała\nMiłośnicy herbaty bardzo dobrze wiedzą, że jest ona jednym z najznakomitszych napojów na kuli ziemskiej. Ma zbawienny wpływ na ludzki organizm, a przede wszystkim jej spożywanie przynosi ogromną przyjemność. Herbata jest znana od dawien dawna i od tego momentu kultywowany jest sposób jej przyrządzania.


Relacja w wyprawy do Indii i Nepalu (wrzesień, październik 2005): część II > INDIE, NEPAL > artykuły, realcje i zdjęcia z podróży > Globtroter.pl\nRelacja w wyprawy do Indii i Nepalu (wrzesień, październik 2005): część II > INDIE, NEPAL\nCzęść druga wspaniałej relacji Wojtka i Magdy Tomaszewskiej do Indii i Nepalu. Kopalnia wiedzy dla wybierających się na półwysep Dekański, ale także wspaniała opowieśc dla chcących przeżyć tylko lekturę tekstu. DZIEŃ 12. 27/9/2005\nA my dalej w pociągu. Jedziemy już 15 godzin a Varanasi jak nie było tak nie ma. Mamy już kilka godzin spóźnienia, na miejscu mieliśmy być przed 8 rano, jest 12 w południe. Dopiero dziś doświadczyliśmy legendarnej niepunktualności indyjskich pociągów. Straszny upał, leje się z nas pot, trzęsie, ciężko jest pisać w takich warunkach. Pociąg co chwilę staje, nawet na kilkadziesiąt minut, na lokalnych, wiejskich stacjach. Jest z niego taki ekspres jak z autobusu do Manali – autobus Delux. W tym kraju większość rzeczy się chyba tylko ładnie nazywa.\nDalej w drodze, jedziemy wagonem klasy second class sleeper (jak ruskie i ukraińskie plackarty, tylko trzy łóżka w pionie, a nie dwa jak w tamtych). Brud i smród chyba większy niż w plackartach. Głownie z powody większego upału i większej skłonności miejscowych do rzucania śmieci prosto pod swoje nogi. Ale jeśli chodzi o komfort spania w nocy - nie ma porównania z autobusem. Tu przynajmniej przespaliśmy się parę godzin. Kiedy wreszcie dojedziemy do tego cholernego Varanasi???\nUff, dojechaliśmy na miejsce z prawie pięciogodzinnym opóźnieniem! Dobry wynik. Na dworcu trafiliśmy akurat na obchody Międzynarodowego Dnia Turysty. Rzucili się na nas jacyś oficjele w mundurach i założyli na szyję hawajskie wieńce z kwiatów, a następnie, prawie na siłę, wepchnęli do biura informacji turystycznej, gdzie również nie do końca pytając czy coś od nich chcemy, zaczęli jednostajnym głosem wymieniać wszystkie atrakcje Varanasi. Na sam koniec kolejni urzędnicy wzięli nas w swoje ręce i poprosili o odpowiedź na oficjalną ankietę składającą się z jednego pytania: ”Co się Wam podoba w Varanasi?”. Rewelacja, zadali nam to pytanie w pięć minut po przyjeździe do miasta, kiedy nawet nie zdążyliśmy opuścić dworca. Komedia!\nNaczytaliśmy się strasznych rzeczy o mieście. Że obrzydliwe, śmierdzące, powodujące odruchy wymiotne. Śmierć, trupy, miejsce nie do życia. Dla nas Varanasi to jednak typowe hinduskie miasto. Tyle samo w nim syfu i smrodu ile w dotychczas odwiedzanych przez nas miejscowościach (nie licząc oczywiście miast w Himalajach). Z powodu monsunu, poziom Gangesu znacznie się podniósł i spacerowanie wzdłuż ghatów było niemożliwe. Musieliśmy wiec kluczyć po wąskich uliczkach starego miasta. Trafiliśmy m.in. na ghat służący do kremacji zmarłych. Oglądaliśmy fragmenty kilku ceremonii. Gdy przyszliśmy paliły się dwa stosy, później przyniesiono dwa kolejne ciała, które najpierw zamoczono w rzece a dopiero potem podpalono na stosie. Oczywiście nie obyło się bez nalegania zarządcy ghatu o wsparcie finansowe, które przeznaczyłby na drewno dla biednych ludzi. Madzia była lekko zniesmaczona miejscem, chyba niezbyt podobał się jej popiół, który osadzał się na naszych ciałach. Powiedziała zresztą, że czuje się trochę oblepiona tymi zmarłymi. Po kolejnej godzinie kluczenia po mieście oraz krótkiej wizycie u sprzedawcy jedwabiu dotarliśmy do głównego ghatu, gdzie z wynajętej łódki oglądaliśmy nieznanej nazwy ceremonię odbywającą się nad samym Gangesem. Na koniec kolacja i długi spacer przez miasto do hotelu, pod którym daliśmy się jeszcze naciągnąć chłopakowi na pływanie po Gangesie jutro o wschodzie słońca. Smyk ma na nas czekać pod hotelem o 5.30. Znów nas czeka krótka noc.\nDZIEŃ 13. 28/9/2005\nCały dzień w Varanasi. Rano rejsik po Gangesie w promieniach wschodzącego słońca. Varanasi, jako jedno z najświętszych miejsc hinduizmu, przyciąga nie tylko osoby pragnące dokonać kąpieli czy kremacji zwłok swoich bliskich, ale również wszelkiego rodzaju myślicieli, mędrców, świętych mężów, żebraków, kapłanów oraz różne inne mocno zakręcone osoby. Naprawdę wyjątkowo ciekawe miasto. I wcale nie śmierdzi tak, jak opisują to ludzie, którzy widząc palone zwłoki i wiedząc jak zanieczyszczony jest Ganges utrwalają taki obraz. Sami widzieliśmy pewnego białasa, który siedział w łódce oddalonej kilkadziesiąt metrów od ghatu kremacyjnego z chustką przyłożoną do twarzy jak Michael Jackson idący na spacer albo człowiek przechodzący obok zakładów mięsnych senatora Stokłosy. On po prostu uwierzył w to, że śmierdzi. My staliśmy na ghacie dużo bliżej kremowanych zwłok i czuliśmy tylko zapach ogniska. Później wynajęliśmy rikszarza na parę godzin, aby powoził nas po innych ciekawych miejscach Varanasi. Odwiedziliśmy też parę sklepów. Z pewnym powodzeniem, gdyż na koniec dnia mieliśmy w torbach m.in. dwa jedwabne szaliki, 6-cio metrowe sari oraz wielka jedwabną, bordową kapę na łóżko. I teraz my, głupki, będziemy musieli to wszystko taszczyć aż do Nepalu, a potem z powrotem przez pół Indii! Ogólnie przyjęło się, że podczas naszych zakupów Madzia gra rozrzutną żonę, a ja męża kompletnie nie zainteresowanego zakupami, którego głównym zajęciem jest stopowanie jej w wydawaniu rodzinnych pieniędzy. Kapę na łóżko kupiliśmy u poznanego trochę wcześniej Hindusa, który, o dziwo, wiedział gdzie leży Polska, a nawet znał dwa słowa w naszym języku: dupek i kurwa. Nasza rozmowa wyglądała więc mniej więcej tak: - Hello kurwa\n- How are you, dupek\n- I can give you kurwa 500 rupees for this bed cover\n- Are you joking, dupek? Było bardzo śmiesznie. Wieczorem poszliśmy do kina. Chcieliśmy zobaczyć jakąś słynna miejscową produkcję. Nasłuchaliśmy się sporo o klasycznym indyjskim filmie. Pomieszanie stylów i konwencji, śpiewy i tańce pomiędzy poszczególnymi scenami wstawione od tzw. zupełnej czapy. Kino stare jak świat, wentylatory głośno chodzą i lekko zagłuszają dźwięk, obraz naprawdę słabej jakości. My jednak czekamy na film. Wreszcie koniec reklam i …Columbia Pictures Presents... o w mordę, amerykański film. A specjalnie próbowałem się dowiedzieć u biletera na jaki film sprzedaje mi bilety. Nie udało się. Film okazał się horrorem klasy D. Przez pierwszych 15 minut duch z szafy porwał jedną dziewczynę, a drugą „prawie”. Nie wiemy ile ich porwał przez dwie godziny, bo po 15 minutach uciekliśmy z kina. DZIEŃ 14. 29/9/2005\nDzień bez historii, dzień drogi. Ponad 11 h w lokalnym, strasznym autobusie relacji Varanasi-Sunauli (granica z Nepalem). Upał, siedzenia z dermy, przystanki co 500 metrów. Koszmar. Na uwagę zasługują kolejne przykłady oszustw Hindusów. Będąc 50 metrów od dworca autobusowego pewien rikszarz postanowił mnie przewieźć do niego, twierdząc, że do dworca jest jeszcze bardzo daleko. Jechał obok mnie i wmawiał to samo przez cały czas. Zrezygnował parę kroków przed dworcem. Uwaga również na hotel Elvis w Varanasi. Właściciele to oszuści. Próbowali nas naciąć na trzy rzeczy. Zawyżyli wcześniej ustaloną cenę noclegu. My jednak nie zapłaciliśmy nadwyżki. Skończyło się awanturą. Dodali także „specjalny podatek” 10% do ceny noclegu oraz jedzenia i picia w restauracji. To już im darowaliśmy. W dodatku przynieśli zawyżony rachunek z restauracji, na którym dopisano nam tomatoe spaghetti, którego ani nie zamawialiśmy ani nawet nie widzieliśmy na oczy. Wieczorem, już po zmroku, kupujemy za 30 $ od sztuki wizy nepalskie i na piechotę przekraczamy granicę. Jeszcze wymiana pieniędzy, kolacja w obskurnej knajpce z poznaną w autobusie Szwedką zmierzającą do Kathmandu i do spania. Można powiedzieć, że dotarlismy do kraju, ……którego nie ma! Przynajmniej wg Pani z biura obsługi klienta operatora Plus GSM, która na pytanie o ceny połączeń i sms-ów z Nepalu, odpowiedziała, że Nepal jest przecież w Indiach No i miała trochę racji, bo Plus nie miał najwyraźniej w Nepalu podpisanej umowy z lokalnymi operatorami. Konkurencja miała. A może Szanownej Pani Nepal pomylił się z Tybetem?\nDZIEŃ 15. 30/9/2005\nNoc w ohydnym hotelu. Jeszcze w czymś takim nie spaliśmy i mam nadzieję, że nigdy więcej nie będziemy. Zostałem pogryziony przez nieznane stwory. Czyżby to pchły?\nKolejny dzień podróżnej mordęgi. Znów lokalny autobus, tym razem nepalski. W ilości przystanków po drodze oraz ilości osób pakujących się do niego nie różni się niczym od indyjskiego odpowiednika. Męczy mnie ta podróż, Madzia jakoś lepiej to znosi. Upał i pot. Wieczorem okaże się, że jednak byłem chory. Zmieniają się za to widoki za oknem, wjeżdżamy w zielone, niskie Himalaje. Jest jeszcze jedna różnica. Co jakiś czas autobus zatrzymywany jest przez żołnierzy, którzy czasem wchodzą do środka i zaglądają do przewożonych pakunków, a czasem wyrzucają na zewnątrz podróżnych. Nas jednak nie ruszają. Do autobusu wchodzą z naładowanymi karabinami, wycelowanymi prosto w nas, jako że siedzimy w pierwszym rzędzie. A jakby któremuś się palec wymsknął? Na drogach widać dużo zasieków – poustawiane zapory z wielkich głazów, opon i zalanych betonem blaszanych beczek. Często wszystko ogrodzone jest dodatkowo drutem kolczastym. Czekpointy ustawione są co pare - parenaście kilometrów, co znacznie spowalnia poruszanie się po kraju. Widać, że trwają walki z partyzantką maoistyczną, która stanowi dość duże zagrożenie, naszczęście nie dla turystów, których tylko łupią finansowo, ale nie robią krzywdy. Pecha mieli tylko 2 rosyjscy himalaiści, którzy wylecieli w powietrze w autobusie, w którym partyzanci podłożyli bombę jakiś czas temu. Maoiści nie spodziewali się jednak, że w tamtym regionie przebywać będą jacykolwiek turyści. W planie mieli wszak wysadzenie kilku miejscowych.\nWreszcie dojeżdżamy do Pokhary, nepalskiego kurortu. To inny świat niż Indie, przede wszystkim znacznie czystszy. Komercja, restauracje i sklepy pod turystów zagranicznych, w sumie nie to, czego tutaj szukaliśmy, jednak po 2 tygodniach w totalnym syfie podobają nam się te luksusy. Odpoczniemy dwa dni i wyruszamy w dalsza drogę. Hotel, Pokhara Peace Home, który wybraliśmy też jest zdecydowanie najlepszy z wszystkich, w których do tej pory nocowaliśmy. Czysty, obszerny pokój, dobra łazienka, gorąca woda 24 h, duże okna z dwóch stron. Wszystko za 200 rupii nepalskich, czyli około 10 PLN za dobę za dwie osoby. W dodatku cały hoteli otoczony jest ładnym, kolorowym i zadbanym ogrodem. Dobra kolacyjka w Punjabi Restaurant, spacer po mieście, oglądanie towarów w sklepach outdoorowych, szukanie mapy na trekking. Wieczorem Madzia załatwia z właścicielem hotelu taksówkę, która przyjedzie jutro rano o 5 pod nasz hotelik, aby zabrać nas w pobliże góry Sarangkot, z której chcemy zobaczyć wschód słońca. Ja niestety jestem coraz bardziej chory i około 20 kładę się do łóżka. Okropnie się pocę po eferalganie. A jutro trzeba wstać tak wcześnie. DZIEŃ 16. 01/10/2005\nPobudka o 4.30. Wczoraj zbudziliśmy się o 5.30, dwa dni temu podobnie. Zupełnie przestawiły nam się tutaj godziny. Wstajemy wyjątkowo wcześnie, ale zwykle chcemy dobrze wykorzystać cały dzień. A to poranny autobus, a to pociąg, a to wschód słońca. Swoja drogą, który to już nasz wschód słońca podczas tego wyjazdu? Jak dotąd, tylko raz, w McLeod Ganj wstaliśmy zaraz przed 9 i było to dla nas wyjątkowe przeżycie. Niezłe wakacje! Czuję się trochę zdrowszy, ale wyjątkowo słaby po przepoconej nocy. Taksi, później opędzanie się od domorosłych przewodników. Każdy opowiada jaka to daleka droga, jaka trudna i niebezpieczna. Opędzamy się jednak od nich i po kilkudziesięciu minutach, z czego tylko na początku trzeba korzystać z latarek, dostajemy się na szczyt Sarangkot. Na szczycie, oprócz kilku turystów, znajduje się posterunek wojskowy. Na jednego turystę przypadał mniej więcej jeden żołnierz z karabinem. W miarę jak słońce pojawiało się coraz wyżej na niebie widoki stawały się coraz lepsze. Podziwialiśmy ośnieżone szczyty, coraz jaśniej błyszcząc w promieniach wschodzącego słońca. Widzieliśmy dwa ośmiotysięczniki: Annapurnę i Dhaulagiri oraz m.in. kilka niższych szczytów Annapurny, Himchuli, a przede wszystkim Machhapuchre (Rybi Ogon), który, choć ma „tylko” 6993 m npm, góruje nad pozostałymi szczytami. Fajny spacer, super widoczki, przydałoby się tylko być jeszcze bliżej tych gór. Nie tym razem jednak. Wracamy (2-3 h) w dół przez malutkie wioseczki i pola ryżowe. Dziesiątki różnych dróżek i ścieżek, ciężko znaleźć właściwą. Wreszcie schodzimy i jemy dobre śniadanie na tarasie z widokiem na jezioro. W mieście wykupujemy one day rafting za 20 $ od łebka, po którym mamy zostać odtransportowani do Kathmandu. Całe popołudnie spędzamy na łódce wypożyczonej od Tybetańczyków. Najpierw płyniemy na wyspę zobaczyć świątynię (nic specjalnego), później pływamy trochę po jeziorze, ja nawet się w nim kąpię. Piszemy, czytamy, opalamy się, można powiedzieć, że przez chwilę mamy klasyczne wakacje.\nCzym różnią się Nepalczycy od Hindusów, poza oczywiście wyglądem, historią, kulturą etc? Brutalnie mówiąc (przepraszam wszystkich porządnych Hindusów, których pewnie są miliony, najczęściej spotykaliśmy jednak tych opisywanych poniżej) tym, że Hindus wyrzuci każdy śmieć albo plunie w miejscu, w którym stoi, chociażby był to próg jego domu. Nepalczyk zrobi parę kroków w bok. Na koniec ciekawa historyjka z Waranasi obrazująca te zwyczaje. Wynajęlismy rikszarza, który wozil nas po „most interesting places” w mieście. W pewnym momencie poprosiłem go, żeby się zatrzymał i pokazał mi gdzie w pobliżu znajduje się toaleta, ponieważ zachciało mi się sikać. W odpowiedzi Hindus pokazał zatłoczoną ulicę, którą jechaliśmy i powiedział: „Tu!”. Wysiadłem, odwróciłem się tyłem do wszystkich i wszystkiego i obsikałem ścianę jakiegoś domu. Można powiedzieć, że stanowiło to kolejny etap asymilacji. Oni nie czują w końcu żadnego zażenowania takimi sytuacjami. W taki razie ja też od dzisiaj będę kierował się mottem: „Zero obciachu!”.\nDZIEŃ 17. 02/10/2005\nRaftingowaliśmy razem z dwoma parami: z Izraela i mieszaną parą chińsko-amerykańską. Muszę przyznać, że byłem pod wrażeniem, jak dobrze Amerykaniec nawijał po chińsku. Jak twierdził, nauczył się przez 3 lata pobytu w Szanghaju. Rafting ok, ale bez rewelacji. Po prostu rzeka, na której pływaliśmy, Thirsuli, pomimo, że leży w Himalajach nie jest jakąś nieposkromioną bestią. Było parę ekscytujących momentów, ale zdecydowanie za mało. Mimo wszystko, specjalnie nam nie żal wydanych pieniędzy. Po raftingu zapakowaliśmy się w autobus i po kilku godzinach, w tym po godzinie w korku na obrzeżach Kathmandu, znaleźliśmy się w stolicy Nepalu. Tu trochę powybrzydzaliśmy co do hoteli, ale w końcu zakotwiczyliśmy w New Tibet Rest House w turystycznej dzielnicy Thamel. Wieczorem, co za niespodzianka, przez przypadek spotkaliśmy na ulicy Leszka wraz z parą poznaną w Delhi. Wrócili już z trekkingu do bazy pod Annapurną. Jaki ten świat mały. Zdążyliśmy jeszcze pogadać, powymieniać wrażenia i zjeść wspólnie kolację.\nW porównaniu z Hindusami, Nepalczykom słowo Polska coś mówi. Parę razy zdarzało nam się jak po przyznaniu się do kraju pochodzenia słyszeliśmy w odpowiedzi: „dobra, dobra” czy „dzień dobry”. Pewien koleżka znał nawet Jurka Kukuczkę (to nie my się spoufalamy, to on go tak nazywał), którego ponoć spotykał wiele razy prawie 20 lat temu.\nDZIEŃ 18. 03/10/2005\nWstajemy wcześnie i zgłodniali wrażeń rzucamy się w wir zwiedzania. Punkt za punktem, minuta po minucie przerabiamy wraz z Pascalem całe Kathmandu, a właściwie jego najciekawsze miejsca. Schodzi nam dokładnie cały dzień. Miasto ciekawe. Możemy potwierdzić to, co czytaliśmy o nim wcześniej, a mianowicie, że miesza się w nim nieustannie sacrum z profanum. Dziesiątki kilkusetletnich zabytków używanych w dalszym ciągu jako domy, zakłady pracy, warsztaty. Dla nas to piękne i niezwykle cenne zabytki, światowej klasy unikalne miejsca, dla Kathmandyjczyków to często stare i niewygodne już własne domy albo miejsca pracy. Na każdej ulicy można znaleźć świątynię albo miejsca kultu. Prawie wszystkie postaci bogów czy zwierząt wypaćkane są ryżem, kwiatami i różnymi proszkami w kolorze czerwonym lub żółtym. Hinduiści uwielbiają się w tym mazać. A tu wsadzimy Buddzie ogóreczka do buzi, a tu posypiemy Ganeshę ryżem i kwiateczkami. Temu pomażemy pyszczek, tamtemu całą głowę. Są w tym niesamowici. Durbar Square w Kathamndu robi duże wrażenie. Bardzo ciekawe miasto. O dziwo, turystów na starym mieście jest niezwykle mało. Za to w turystycznej dzielnicy Thamel w kafejkach internetowych, restauracjach, czy sklepach – tłumy. Czyżby większość przyjechał tu tylko tanio pożyć: pojeść, popić i popalić ciaras?\nDZIEŃ 19. 04/10/2005\nWozimy się po Kathmandu i okolicznych miejscowościach taksówkami jak paniska. Są dość tanie (trzeba się ostro targować), a w dodatku nie ma środka lokomocji dotychczas przez nas wykorzystywanego najczęściej, czyli autorikszy. Są co prawda rowerowe, ale jeżdżą tylko na ograniczonych trasach, po Thamelu czy starym Kathmandu. Dziś zwiedzaliśmy Patan, które kiedyś jako państwo-miasto konkurowało ostro z Kathmandu i Bhaktapurem o palmę pierwszeństwa w kotlinie Kathmandu. Durbar Square, tak jak i w Kathamndu, robi niesamowite wrażenie. Może nawet większe niż w stolicy. Tu także robimy spacer starymi uliczkami. Z Patanu wieziemy się taryfą do Swayambhunath, zwanej także Monkey Temple, buddyjskiej stupy stojącej na wzgórzu nieopodal stolicy. Pięknie, szkoda tylko, że słońce chowa się przez cały dzień za chmurami i zdjęcia wychodzą nieciekawe. Turystów zagranicznych, tak jak w Patanie czy starym Kathamandu, niewielu. Fotografujemy mnichów, świątynię i małpy. Wieczór spędzamy buszując po sklepach ze sprzętem turystycznym. Niestety czujemy się zawiedzeni. Naczytaliśmy się, że można tu kupić dobry sprzęt w rewelacyjnych cenach. Nie wiemy skąd takie opinie. Większość towaru to podróbki, w dodatku wyjątkowo podłej jakości. Jak się dowiedzieliśmy, w samym Nepalu znajduje się kilkaset małych manufakturek, w których powstaje sprzęt outdoorowy, głównie z logo The North Face. Niektóre z nich mają jednak nawet problem z poprawnym podrobieniem logo producenta. Oczywiście wielu sprzedawców, jak mantrę powtarza zadnie, że są to wysokiej jakości oryginały. Ręce opadają. W miarę jak coraz dłużej przebywamy w Indiach i Nepalu, staramy się niestety coraz bardziej chamscy w stosunku do lokalnych nachalnych handlarzy, rikszarzy, żebraków, przedstawicieli agencji trekingowych i turystycznych, świętych mężów baba i wszystkich innych naciągaczy, którzy nie dają nam przejść swobodnie kilku metrów po ulicy. Zwykle chcą pieniędzy (za wszystko, nawet za pokazanie ulicy, o którą się pytamy a która jest 20 metrów obok, zwykle jednak za nic – po prostu „give me 10 rupees”), albo chcą nas gdzieś zawieść, zaprowadzić lub opchnąć jakiś „badziew” w stylu fujarki albo „maści z tygrysa” usuwająceh wszelkie choroby, z AIDS i rakiem na czele. Często pytają też dla samego pytania: „which country?”, choć więcej angielskich słówek już nie znają. Znudziło się nam więc ciągłe odpowiadania „poland” czy „jurop”. Wciąż zmieniamy kraje, z których pochodzimy. Raz jest to Białoruś, a czasem Neverland. Jakiś czas temu naszą odpowiedzią na pytanie skąd jesteśmy stało się: „Spod Chełma”. Niektórzy próbują powtarzać i kiwają ze zrozumieniem głowami. Jeden człowiek przebił jednak wszystkich mówiąć: „Spod Chełma? Very beautiful country!” DZIEŃ 20. 05/10/2005\nNie zaczynamy od zwiedzania jak co dzień. Trzeba zaplanować dalszą podróż, a wciąż nie wiemy czy do Royal Chitwan National Park mamy jechać w ciemno, na własną rękę, czy mamy wykupić pakietową wycieczkę, w którymś z biur podróży, do czego jesteśmy namawiani. Chodzimy od biura do biura, pytamy o szczegóły. Chyba jednak pojedziemy na własną rękę. Popołudniu zwiedzamy. Najpierw jedziemy do Pashupatinath – najważniejszej hinduskiej świątyni Nepalu. Wiemy, że niehinduistom wstęp do świątyni jest zakazany, ale chcemy zobaczyć kremacje nad brzegiem świętej rzeki Bagmati. Na miejscu każą nam zapłacić po 250 rupii od łba za wejście. Stanowczo za dużo. 500 rupii to ponad dwie doby hotelowe w Kathmandu dla naszej dwójki. Polak jednak potrafi; jakimiś ścieżeczkami i pomościkiem dostajemy się na miejsce, omijając budki z biletami. Chyba jesteśmy z tego dumni. Nie wiem czy powinniśmy. Siedzimy na brzegu rzeki pod drugiej stronie ghatów kremacyjnych. Na drugą stronę mamy raptem 20-30 metrów. Bagmati w tym miejscu to, w porównaniu z Gangesem, malutki strumyczek. Oglądamy ceremonię kremacji. Jest już jednak ciemno, po zachodzie słońca i zdjęcia z pewnością nie będą pierwszorzędnej jakości. Oglądamy przejmujące wydarzenia, jak rozpacz kobiet przy stosie płonącego członka rodziny. Troszeczkę czujemy się jak intruzi. W szarówce wędrujemy około pół godziny do Bodhnath – największej w Nepalu i jednej z największych na świecie stup buddyjskich. Jest już ciemno, modlą się mnisi, gdzieś w tle słychać buddyjskie mantry. Czuć atmosferę Tybetu. Wyjątkowo klimatyczne miejsce. Szkoda, że jest już ciemno i nie możemy zrobić zdjęć. Musimy tu jutro przyjechać ponownie.\nDZIEŃ 21. 06/10/2005\nDzień upłynął nam, mówiąc po staropolsku, na szopingu, z małym epizodem na ponowne odwiedzenie Bodhnath i okolicy, zwiedzenie klasztoru gdzie mieszka 180 mnichów, z których część przyłapaliśmy podczas obiadu w plenerze. Duch Tybetu jest obecny w tym miejscu. Przez chwile tak się nakręciliśmy, że zaczęliśmy zastanawiać się nad kupieniem tybetańskiego fartuszka w paski do kuchni . Za to w Kathamandu kupowaliśmy już jak szaleni. Madzia jest rewelacyjną negocjatorką. Zbija wszystkie ceny zawodowo. Jak Auchan. Lubię oglądać ja w akcji. Nie straszna jest jej żadna cena. Wracając jeszcze do Tybetańczyków. Są zdecydowanie najsympatyczniejszym narodem, który mieliśmy okazję poznać podczas naszej wyprawy. Dobrzy, weseli, uczciwi, zawsze uśmiechnięci. Są rewelacyjni! Nie wiemy czy taki mają charakter (chyba tak i oby) czy tacy są dla innych, bo tyle sami wycierpieli. W każdym razie dajemy im zarobić na każdym kroku. Jemy w tybetańskich restauracjach, śpimy w tybetańskich guest housach, kupujemy u nich drobne pamiątki. Jeżeli kiedyś będziecie mogli coś dla nich zrobić – zróbcie to!\nJutro rano mamy autobus do Chitwan. Nie skorzystaliśmy w końcu z usług żadnego biura turystycznego i jedziemy na własną rękę. Zobaczymy czy dobrze na tym wyjdziemy. Naszym celem jest upolowanie (obiektywem) nosorożca z grzbietu słonia. DZIEŃ 22. 07/10/2005\nNo i jak na razie nosorożca nie upolowaliśmy. Co prawda, na wycieczkę na słoniu wyruszamy dopiero jutro, niemniej jednak już dzisiaj, przed zachodem słońca, z naszym przewodnikiem wyruszyliśmy do dwóch miejsc, w które nosorożce lubią o tej porze dnia przychodzić. Nie zobaczyliśmy jednak nic poza jakąś wydrą, orłem i małym szczurkiem. Zobaczyliśmy za to ładny zachód słońca. Nasz przewodnik, mimo że „wykupiony” jest dopiero od juta postanowił chyba trochę dorobić proponując nam, jak mówił, darmową wieczorną wycieczkę. Nie zobaczyliśmy jednak nosorożców, więc nie dostał za to żadnych pieniędzy, Mówiąc okrutnie: „No rinos, no money”. Przyjechaliśmy do Sourahy, wsi przy samej granicy przy Royal Chitwan National Park z opóźnieniem. Po drodze z Kathamndu trafiliśmy na jakiś wypadek i kosztowało nas to trochę czasu. W dodatku autobus turystyczny stworzony był chyba dla krasnoludków. Siedzenia naprzeciw były tak blisko, że już po chwili bolały kolana. Do tego znów korki i upał. Po przyjeździe do wioski rzuciła się na nas zgraja naganiaczy. Jeszcze czegoś takiego nie przeżyliśmy. Najpierw Madzię (ja ściągałem z dachu autobusu plecaki), a później także i mnie zaatakowali reprezentanci chyba wszystkich hoteli w okolicy. Krzyczeli jeden przez drugiego i próbowali wcisnąć nam w łapy wizytówki czy ulotki swego hotelu. Nie wiem jak w tym tumulcie wybraliśmy w końcu Jungle Sunset Camp. Jak się później okazało, chyba całkiem dobrze. Już po chwili siedzieliśmy w odkrytym dżipie, który po kilkunastu minutach dowiózł nas od hotelu przepięknie położonego na samą rzeką, za którą zaczyna się park narodowy. Zaoferowano nam usługi miejscowego przewodnika, który długo opowiadał o możliwych wycieczkach i ich cenach. W końcu postanowiliśmy, że wcześnie rano następnego dnia zaczniemy canoeingiem, a następnie zrobimy wycieczkę po dżungli z przewodnikiem. Popołudniu na grzbiecie słonia wyruszymy na poszukiwanie nosorożców. Będzie nas to w sumie kosztowało około 170 PLN, jutro wieczorem będziemy już wiedzieć czy było warto. Jeszcze ciekawostka: gdy Madzia zapytała się naszego przewodnika czy można się bezpiecznie wykąpać w rzece przepływającej przez dżunglę i obok naszego hotelu odpowiedział, że tak, sam się w niej często kąpie. Gdy M. zapytała czy w rzecze żyją jakieś zwierzęta, odpowiedział: „ Just crocodiles” . Wieczorem, po zachodzie słońca postanowiliśmy się jeszcze przejść po wioseczce, ale zaraz zrobiło się całkowicie ciemno i mieliśmy sporo problemów z dotarciem do naszego hotelu. Trochę pobłądziliśmy po ciemku, ale jakoś się udało, chociaż trzeba przyznać, że M. zaczęła się lekko bać nosorożców, które ponoć zakradają się w nocy do wioski i zjadają rolnikom płody. My żadnym płodem jednak nie jesteśmy i obeszło się bez przygód.\nDZIEŃ 23. 08/10/2005\nSiedzę leniwie w cieniu nad samą rzeką. Przede mną park narodowy w całej okazałości. Zaraz podadzą obiad a o 15 wskakujemy na słonia. Można powiedzieć ze teraz dla nas to już nie pierwszyzna. Kończąc canoeing i jungle walk zobaczyliśmy kąpiące i bawiące się słonie. Najpierw porobiliśmy sporo zdjęć, później za śmieszne pieniądze zdecydowaliśmy się na wodną zabawę z tym olbrzymem. Kąpiel ze słoniem okazała się rewelacyjnym przeżyciem. Przed chwilą zrobiliśmy krótki spacer do wioski. Ludzie żyją w lepiankach krytych strzechą chyba tak, jak 200 lat temu, a utrzymują się z tego, co sami wyhodują i uprawią. Niesamowite wrażenie robią słonie spacerujące po okolicy (oczywiście z przewodnikami-opiekunami), ewentualnie stojące w zagrodzie, tak jak krowa czy koza. Upał jest jednak nie do zniesienia i postanawiamy szybko wracać. Już po elephant back safari. Było całkiem ok. Dla Polaków to w sumie niezła atrakcja. W dodatku zrealizowaliśmy nasz cel, czyli zobaczyliśmy wreszcie nosorożce. Podróż na słoniu jest cholernie niewygodna. Cztery osoby musza tłoczyć się na specjalnej małej, drewnianej platformie na grzbiecie zwierza. Trzęsie jak diabli, ciało obija się o sąsiada albo o deski. Muszę przyznać, że po 2 godzinach miałem już dość i myślałem w jaki sposób by tu szybko zejść na dół. Nie z powodu nudów, tylko właśnie z powodu braku komfortu, a właściwie z powodu totalnego dyskomfortu. Wracając do nosorożców, to naprawdę dziwne, że te zwierzaki, które nie reagują obojętnie na człowieka (atakują albo uciekają) przestają zupełnie zwracać na nas uwagę, gdy siedzimy na słoniach. Pierwszy dzisiejszy nosorożec zupełnie sobie nic nie robił z obecności kilku słoni objuczonych ludźmi, drugi i trzeci uciekły dopiero po chwili. Podsumowując Chitwan, trzeba przyznać, że pobyt był udany. Zobaczyliśmy nosorożce, pojeździliśmy na słoniu, odbyliśmy cudowną kąpiel ze słoniem w rzece, widzieliśmy tez krokodyle. Jak dla nas to wystarczająca porcja egzotyki. Było tu warto przyjechać.\nDZIEŃ 24. 09/10/2005\nTurist busem (czytaj: zwykłym lokalnym autobusem, zatrzymującym się gdzie popadnie co 5 minut i zabierającym wszystkich lokalsów z tobołami) dotaszczyliśmy się po paru godzinach do granicy z Indiami. Do Indii przedostaliśmy się wspólnie z Polką Anitą i jej chłopakiem Holendrem, którzy przemierzyli do tej pory szlak przez Rosję, Mongolię, Chiny, Tybet do Nepalu. Przekroczyliśmy wspólnie granicę, załatwiliśmy formalności i wzięliśmy dżipa do Gorakhpuru, z którego oni maja zamiar pojechać do Varanasi, a my nocnym pociągiem do Delhi. I tu zaczyna się pierwsza część naszej przykrej przygody pt.„kolej indyjska”. Pieprzony bileciarz w okienku na dworcu w Gorakhpurze sprzedaje nam dość drogi bilet na I klasę. Chcąc nie chcąc, bierzemy go, choć droższy jest od 2nd class sleeper, którą zawsze podróżujemy, kilkukrotnie, ponieważ w drugiej klasie ponoć nie ma miejsc. Spory wydatek jak na Indie, ale przynajmniej przejedziemy kilkanaście godzin „z klasą”. Okazało się jednak, że sprzedano nam za tyle pieniędzy sam bilet bez miejscówki. Wsiadamy do pociągu, który rusza i okazuje się, że do pierwszej klasy musimy jeszcze dopłacić 2400 rupii, czyli prawie 200 PLN od osoby! Inaczej się nie da, ponieważ jest to kuszetka, nie ma miejsc siedzących i gdzieś musimy się podziać. Klnąc na wszystkie strony na Hindusów, którzy nie po raz pierwszy wpuścili nas w maliny (specjalnie upewnialiśmy się czy jest to pełny bilet na pierwsza klasę!), po dodatkowych perturbacjach dokupujemy bilet, który pozwoli nam przejechać trasę w tzw. 3AC, czyli klimatyzowanej klasie II. Jak dla nas jest tu zdecydowanie za zimno, ale otuleni kocami zasypiamy.\nDZIEŃ 25. 10/10/2005\nRano, po dość dobrze przespanej jak na pociąg nocy, uderzamy prosto do Tourist Information Office na New Delhi Railway St., aby kupić bilety kolejowe na nasz ostatni odcinek podróży. Długo debatujemy co by tu jeszcze zobaczyć. Do zagospodarowania mamy 4-5 dni. Są to właśnie te dni, o które skrócił nam się pobyt w Ladakhu. W końcu decydujemy: jedziemy najpierw do dalekiego Jaisalmeru, leżącego na pustyni Thar przy granicy z Pakistanem, daleko, bo prawie dobę jazdy pociągiem z Delhi. Stamtąd wyruszymy do Jaipuru, a w przeddzień naszego wylotu meldujemy się po raz ostatni w stolicy Indii. Popołudniu znów pędzimy na dworzec i tu zaczyna się druga część naszej przykrej kolejowej przygody. Nikt nas nie poinformował, że dworzec Delhi, z którego mamy odjechać do Jaisalmeru to nie New Delhi, na którym kupowaliśmy te bilety, a od którego zaczynaliśmy i na którym kończyliśmy dotychczasowe podróże, tylko Old Deli na północy miasta. Gdy się orientujemy do odjazdu pociągu pozostaje 20 minut. Żaden z taksiarzy nie podejmuje się ryzyka dotarcia w tak krótkim czasie do tego dworca. W ten sposób runął nasz plan intensywnego wykorzystania ostatnich dni w Indiach. Pozostaje zwrot wszystkich biletów, co kosztuje nas prawie 500 rupii i kupienie biletów do stolicy Rajastanu – Jaipuru.\nDZIEŃ 26. 11/10/2005\nW nocy w pociągu prawie nie śpię. Boje się złodziei i tego, że prześpimy Jaipur, w którym mamy być „coś około 5 rano”. Jak widać opatrzność nad nami czuwała, gdyż w Jaipurze meldujemy się już o 4. Budzę Madzię, w pośpiechu pakujemy się i uciekamy z pociągu. Piąta nad ranem to nie najlepsza pora na szukanie noclegu. Wszyscy śpią, zaspanych portierów w hotelach ciężko dobudzić. W pierwszych trzech hotelikach nie ma miejsc. Ceny też są dość wysokie. Zdarza nam się to w tym kraju po raz pierwszy. W końcu znajdujemy dach nad głową. Przed południem ruszamy zwiedzać miasto. Najpierw głównie „by foot”, później wynajmujemy na parę godzin rikszarza. Różowe miasto nie robi na nas jakiegoś specjalnego wrażenia. Największa atrakcją są wielbłądy pracujące jako siła pociągowa na ulicach. Jutro pojedziemy do fortu-pałacu Amber, oddalonego o kilkanaście kilometrów od Jaipuru, popołudniu może pójdziemy do kina na reklamowany przez kilka osób hinduski hit „Saleem Namaste”, a wieczorem oglądniemy paradę otwierającą lokalne święto. DZIEŃ 27. 12/10/2005\nRano jedziemy local busem do różowego Amberu. Fort jak fort, widzieliśmy już takich kilka w naszym życiu. Jak wszystko w Jaipurze i ten zabytek nie zrobił na nas porażającego wrażenia. Poraziły nas natomiast stada Hindusów karmiących workami i innymi śmieciami ławice sporych ryb pływających w wyjątkowo brudnym stawie u podnóża fortu. Nikt ich chyba nie pobije w brudactwie. Mistrzowie robienia gnoju wokół siebie. Nawet w najpiękniejszych miejscach. Wrażenie robi też na nas chłopak pomalowany cały na fioletowo oraz osioł z piąta mini-nóżką, która urosła mu na grzbiecie. Takie to cuda serwuje nam codziennie ten kraj. Popołudnie to przede wszystkim wizyta w kinie, chlubie miasta, w przewodniku opisywanym jako miejsce trochę disneylandowe. Powiedziałbym, że disneylandowo – bizantyjsko - kiczowate, ale jak na syf dookoła może robić wrażenie. Film Saleem Namaste, hicior, który znał każdy Hindus, z którym o nim rozmawialiśmy okazał się filmem o młodych Hindusach w Australii. Były i stroje bikini i seks przedmałżeński, nie wiem czy dlatego akcja została wyprowadzona poza Indie. Od czasu do czasu akcja filmu zostawała przerywana zupełnie absurdalnymi piosenkami i tańcami w wykonaniu głównych bohaterów, czyli można powiedzieć, że dostaliśmy to, na co czekaliśmy. I jeszcze jedna ciekawostka. Choć wszystkie dialogi prowadzone były w hindi, co któreś zdanie pojawiały się wtrącenia, a czasem całe zdania w języku angielskim. Do teraz nurtuje nas pytanie: „dlaczego?”. Ułatwiło nam to, co prawda, rozumienie tego dość prostego obrazu, ale spowodowało powstanie niewyjaśnionej do tej pory zagwozdki.\nWieczór spędziliśmy w Pink City, gdzie byliśmy świadkami rozpoczynającego się lokalnego święta. Paradowały kolorowe słonie, wielbłądy i byki, a także sporo tancerzy i wszelkiej maści grajków. Juro wracamy do Delhi. Wielkimi krokami nadchodzi koniec naszego miesięcznego pobytu w Indiach i Nepalu. Trochę tęsknimy za Polską (Madzia już nawet o tym głośno mówi), ale jest mi też coraz bardziej smutno, że to już koniec. Nie będę mocno tęsknił za np. Indiami, ale raczej za wakacjami, swobodą i przygodą. Za nowymi miejscami i nowymi przeżyciami\nDZIEŃ 28. 13/10/2005\nWróciliśmy do Delhi, w którym można powiedzieć, że czujemy się jak u siebie w domu. Znamy jeden i drugi dworzec kolejowy, orientujemy się w topografii miasta, wiemy jakie są stawki rikszarzy. Jesteśmy też przyzwyczajeni do tłumów, brudu i syfu. Piękny ten nasz drugi dom, nie ma co . Przed dworcem złapaliśmy rikszę rowerową, którą chcieliśmy pojechać na Paharganj. Wsiedliśmy z plecakami, rikszarz ujechał może z 5 metrów i nagle trach, złamało mu się koło. Śmiałem się później ze to Madzia przeważyła szalę. Osobną kwestą pozostaje reakcja rikszarzy na wręczanie im wcześniej umówionej zapłaty z kurs. Zwykle udają niezadowolenie, a nawet próbują wyłudzić dodatkowe pieniądze, twierdząc, że umawiali się na wyższą stawkę. Przerabialiśmy to już w kilku miastach. W takiej chwili mam ochotę odejść i po prostu nie dać im nic. Wtedy zwykle Madzia prosi żeby dać spokój, zapłacić i odejść. Swoją drogą to ciekawe jak zmieniły się nasze postawy głównie wobec najciężej pracujących rowerowych rikszarzy. Na początku pobytu to ja nie targowałem się z nimi, zgadzałem się od razu na zaproponowana przez nich stawkę, czując, że ich w jakiś sposób wykorzystuję. M. mówiła wtedy, że w ten sposób pójdziemy z torbami a Indie to kraj, w którym trzeba się targować. Później zupełnie zamieniliśmy się swoimi rolami. To ja byłem złym policjantem a M. dobrym. Na swoje wytłumaczenie mam sporo przykładów, w których rikszarze nas chcieli oszukać, nie dziękowali za napiwki, czy próbowali nieuczciwie wyciągnąć od nas więcej pieniędzy. Po prostu zraziłem się do nich.\nPopołudnie, czyli czas, który spędziliśmy już w Delhi upłynął nam na posiłkach, surfowaniu po internecie, a głównie na zakupach.\nDZIEŃ 29. 14/10/2005\nW piątek dominowały ponowne zakupy, pakowanie się oraz kilka godzin włóczenia się po Old Delhi. Chcieliśmy utrwalić obraz zwykłych delhijskich ulic, tłumów ludzi handlujących, pracujących, jedzących, nicnierobiących, śpiących, odpoczywających, transportujących jakieś ogromne toboły, rikszujących. Wszystko na ulicy! Do tego hałas, ścisk, brud i smród. Po takim spacerze naprawdę cieszymy się, że żyjemy w Polsce. Tutaj nie było by łatwo. Ostatni rikszarz dostał napiwek, jak zresztą kilku jego kolegów w ostatnim czasie. Grymas na jego twarzy M. rozszyfrowała jak umiarkowane zadowolenie. Oby to była prawda, bo naprawdę tracę wiarę w ludzką wdzięczność. Ostatnią kolację zamawiamy mniej z głodu, a bardziej z chęci spróbowania czegoś indyjskiego po raz ostatni. Doszliśmy do wniosku, ze wcale mocno nie stęskniliśmy się za polska kuchnią. Przez miesiąc i tak nie mieliśmy okazji spróbować wszystkich miejscowych dań. Nie mieliśmy tez czasu, żeby nam się znudziły, a wiele z lokalnych potraw całkiem nam smakowało. Kończąc wątek jedzeniowy: ubierając górskie wojskowe spodnie przed samym wylotem zorientowałem się, że straciłem w pasie chyba 10 cm. Marzenie większości kobiet. DZIEŃ 30. 15/10/2005\nLądujemy w Warszawie za 20 minut. Ponoć na dole jest tylko 8 stopni C. Tylko 32 mniej niż wczoraj w Delhi .\nKończy się nasz wyjazd. Szkoda. Trzeba teraz będzie powoli przyzwyczajać się do codziennego życia pełnego obowiązków i nowej Polski. Opuszczaliśmy przecież przed miesiącem III Rzeczpospolitą, a wylądowaliśmy teraz podobno już … w IV ! Jeśli przebrnąłeś przez całą relację, to możemy powiedzieć, że jesteś, Drogi Czytelniku, bardzo dzielny. Podziwiamy Twoje poświęcenie . Zbyt dużo rzeczy krytykowaliśmy? Hmmm, chyba nie do końca; z kilku rzeczy po prostu trochę żartowalismy. Tak naprawdę podróż uważamy za super udaną i chętnie byśmy tu jeszcze kiedyś wrócili. Koniecznie chcielibyśmy odwiedzić południe Indii. Jakie mamy dalsze plany? Ameryka Południowa siedzi w naszych głowach już od dłuższego czasu. Dodatkowo, chciałbym zdobyć Stok Kangri (6153 m npm) w Ladakhu. Zresztą plany są zawsze bardzo ambitne, a dużo mniej z tego faktycznie się realizuje. Zobaczymy. Jeżeli macie jakieś pytania, chcielibyście się czegoś dowiedzieć, za coś nas zganić, w czyś poprawić czy zaproponować wspólna wyprawę – piszcie na: wojti_tomaszewski@o2.pl . Do zobaczenia lub napisania! Madzia & Wojti Tomaszewscy\n„Wszystkie dane i informacje zawarte na tej stronie oraz podstronach, a w szczególności zamieszczone tam teksty i fotografie chronione są przez prawa autorskie, należące do autorów (Ustawa o prawie autorskim (Dz.U. z 1994 r. Nr 24, poz. 83). Kopiowanie, publikacja lub modyfikowanie danych zawartych na tej stronie w jakikolwiek sposób bez wiedzy i zgody ich autorów jest zabronione. Podmioty naruszające prawa autorskie będą ścigane środkami prawnymi, a dostawcy ich usług internetowych (ISP) zostaną powiadomieni o naruszeniu praw autorskich przez te podmioty wraz z wezwaniem do usunięcia materiałów bezprawnie pobranych z witryny”.\n/Informacja umieszczona na prośbę autorów - Redakcja/ Zdjęcia\ndołączył28.08.2001 Wiesiek 2006-02-14 22:56:51\nŻyczę spełnienia wszystkich planów i z niecierpliwością czekamy na kolejne relacje... :)\tdodaj nowy komentarz...\nartykuły / relacje: INDIE (115)linki 69\ngaleria zdjęć 7373przewodnik: INDIE\nartykuły / relacje: NEPAL (39)linki 36\ngaleria zdjęć 2862przewodnik: NEPAL\nUwaga: za każde dodany artykuł otrzymujesz punkty - przeczytaj o tym.\nArtykuły są akceptowane przez administratora i dopiero wtedy pojawiają sie na stronie.\n[fb] Anna Kien\ntaken from t\n02-12 Ponad 500 zdjęć w konkursie!!!\nPękło pół tysiąca zdjęć. Zostało jeszcze 3 tygodnie czasu do końca. Spieszcie się, kto nie dodał zdjęcia. Ale tylko 3! Takie mamy zasady. Więcej zdjęć usuwamy, a kto nabroi i dorzuci dużo więcej to może mieć konkursowy falstart przy wynikach.\n01-26 Krippenstein: kraina puchu i niezapomnianych widoków\nFreesports Arena Dachstein Krippenstein cieszy się bardzo dobrą opinią w Austrii, jest też ceniona poza granicami tego kraju. To wyjątkowy ośrodek narciarski, o którego zaletach sporo napisano już w znanym magazynie „SnowPlanet”.\n01-25 400 zdjęć w FOTO konkursie...\n01-08 To jest najgorętszy konkurs foto ...\n01-05 Indie: Hate or Love?...\n02-20 09:10baobab-kaświątecznA - tA Bydgoszcz, proszę :) Widzę, że niegdysiejsza wypowiedz Pana Rostowskiego o...\t02-20 08:39pajaakŁadnie skontrastowane suche trawy na tle zieleni...\t02-20 08:30pajaak:))...\t02-20 07:36juras48Ładne miasto....\t02-20 07:33juras48I Pawlaków....\t02-19 22:58Sylwia Lis-PieperZdjęcie zachęca do odwiedzenia Grudziądza....\tO nas