Nazywam się Wojciech Zaik. Z wykształcenia jestem nauczycielem wychowania fizycznego. Od 2009 roku pracuję w Gimnazjum nr 1 w Mikołowie, gdzie zaszczepiam w młodzieży zdrowy i aktywny tryb życia. Wcześniej pracowałem w Zespole Szkół nr 1 w Katowicach. W 2005 roku rozpoczęła się moja przygoda z Centrum Odnowy Biologicznej, gdzie odbyłem praktykę studencką. Od 2007 roku prowadzę treningi personalne.\nJuż od najmłodszych lat interesowałem się sportem. Jako nastolatek trenowałem piłkę nożną i koszykówkę, dlatego studia o profilu sportowym były naturalną koleją rzeczy. Ukończyłem Akademię Wychowania Fizycznego w Katowicach na kierunku wychowanie fizyczne o specjalizacji instruktor piłki nożnej, instruktor odnowy biologicznej i instruktor rekreacji ruchowej ze specjalnością fitness – ćwiczenia siłowe. Jestem także ratownikiem WOPR.\nW swojej pracy jako trener personalny przekonuję klientów do aktywnego i zdrowego trybu życia. Pomagam pozbyć się nadprogramowych kilogramów, ujędrnić ciało, a także rozbudować sylwetkę poprzez nabranie masy mięśniowej.\nWarto podkreślić fakt, iż to zacięcie pedagogiczne skłoniło mnie do obrania tej właśnie drogi zawodowej. Jestem trenerem, który odpowiednio Cię zmotywuje i zachęci tak, abyś osiągnął zamierzony cel.


Egzamin ósmoklasisty 2020/2021 – Szkoła Podstawowa nr 25 w Olsztynie\nSzanowni Państwo, w dniach 25-27 maja 2021 r. uczniowie klasy VIII przystąpią do egzaminu ósmoklasisty.\nW dniach 17-18-19 marca br. zostaną przeprowadzone próbne egzaminy ósmoklasistów OKE .\nPrzy wejściu do szkoły należy zdezynfekować ręce płynem do dezynfekcji rąk, który będzie również dostępny w każdej sali egzaminacyjnej.\nWszystkie swoje rzeczy osobiste spakowane w przyniesione przez siebie przezroczyste foliowe worki (tak aby sprawdzenie ich zawartości nie wymagało otwierania) zostawiają w szatni pod nadzorem pracownika albo pod zamknięciem .\nNastępnie udają się do pod wyznaczoną salę ( zostaną pokierowani) egzaminacyjną. Losują numery ławek i wchodzą do sal. Mają przy sobie tylko dozwolone przybory ( nie wnoszą żadnych, torebek, plecaków itp. ), wodę.\nEgzamin będzie przeprowadzany w salach lekcyjnych i salach gimnastycznych z zachowaniem odpowiednich odstępów pomiędzy zdającymi oraz pomiędzy zdającymi i członkami zespołu nadzorującego tzn. co najmniej 1,5-metrowy odstęp w każdym kierunku.\nPrzed rozpoczęciem egzaminu uczniowie zostaną poinformowani o obowiązujących zasadach bezpieczeństwa, w tym przede wszystkim:\n4) konieczności zachowania odpowiedniego dystansu od innych zdających po zakończonym egzaminie. Należy uświadomić uczniów, aby wrażeniami po egzaminie dzielili się między sobą z wykorzystaniem mediów społecznościowych, komunikatorów, telefonicznie, a unikali spotkań w grupie, np. przy wejściu do szkoły.\nOgólne zasady dotyczące egzaminu.\npierwszego dnia 17 III – egzamin z języka polskiego, który trwa 120 minut\ndrugiego dnia18 III – egzamin z matematyki, który trwa 100 minut\ntrzeciego dnia 19 III– egzamin z języka obcego nowożytnego, który trwa 90 minut.


Frezarka ze sklejki 18mm - projekt i budowa - do oceny. - Strona 3 - cnc.info.pl - FORUM CNC\nFrezarka ze sklejki 18mm - projekt i budowa - do oceny.\nPost napisał: MrCluster » 16 paź 2016, 15:59\nrichoxx pisze: Zerknij na ten filmik i pozostałe na jego kanale,ja wykonałem swoją maszynkę na ten wzór.\nhttps://www.youtube.com/channel/UCQ05P3 ... P5Rr1WrfRg\nDzięki za podrzucenie materiałów Jednak uznaję mój projekt za zakończony pod względem konstrukcji nośnej. Ewentualnie odchudzenie bramy.\nCo do napędu dwoma silnikami, to na allegro jest ploter/grawerka 2500x1500x150mm, która ma napędzane dwie śruby osobnymi silnikami, ale i tak są one spięte pasem zębatym na wypadek rozsynchronizowania. Jest to maszyna za 36000zł, a info pewne od dostawcy części do niej.\nNie wiem, po prostu mi się to nie podoba. Poza tym musiałbym wykorzystać do tego czwartą oś sterownika, którą chcę mieć wolną. Ewentualnie dokupować osobny sterownik silnika.\nNa tę chwilę decyduję, że napęd będzie z jednego silnika umieszczonego centralnie, który będzie przekazywał ruch na śruby za pomocą paska. Napinanie rozwiążę tak jak na obrazku poniżej. Daje to przede wszystkim duże opasanie koła, co przekłada się na dokładność.\nPoza tym, z informacji jakie udało mi się zdobyć, nie ma nic złego w napędzaniu śrub paskiem, ponieważ nie jest on przy tym tak obciążony, jak przy przesuwaniu bramy.\nJeśli to się nie będzie sprawdzać, to dołożenie drugiego silnika nie będzie stanowiło problemu.\nI tak prace nad pierwszą maszyną trwają do momentu budowy drugiej\nPost napisał: Yarec » 17 paź 2016, 00:37\npiszę o kwestiach (od tyłu licząc.\n1) koło zębate na silniku większe a rolki dociskowe w większym rozstawie (mniejsze opory toczenia)\n2) zastrzały możesz rozsunąć lub obniżyć\n3) daj 16 trapezową (i nie tylko "sponsor" sprzedaje takie śruby)\nmoże poszukaj ? > http://www.ebmia.pl/sruba-trapezowa-12x ... p-144.html\n4) na ogół sprzęgło to jedynie łącznik (chyba że zastosować sprzęgła przeciążeniowe (jak wkrętarki)\n5) minimalne różnice charakterystyki mogą co najwyżej stabilizować posuw (hamowanie) jest to\nwykorzystywane w napędzie profesjonalnych obrotnic napędzanych właśnie dwoma krokowcami\n6) zrób łożyska liniowe samemu i po ptokach (z otw. kapilarnym smarowania ciągłego)\nsą też proste tuleje z wewnętrznym wieloklinem\nMoże się dopisze jakiś znawca bo ja to się na niczym nie znam.\nPost napisał: MrCluster » 17 paź 2016, 06:18\nO właśnie znalazłem ten temat: [URL=hzd://www.cnc.info.pl/topics12/jeden-czy-dwa- ... t37557.htm]dwa silniki do napędu bramy[/URL]\nTam zdecydowanie potwierdzają się moje obawy. Zatem zostanę przy jednym silniku.\nW takim razie sprzęgła zrobię samodzielnie.\nKoła pasowe dam 40z, co da średnicę 62mm, więc chyba wystarczające. I oczywiście nie będę tak zaciskał paska rolkami jak na zdjęciu Zdecydowanie dalej od siebie rolki napinające.\nNiestety śrub trapezowych fi16 nie znalazłem ze skokiem mniejszym niż na 4mm. Więc zastosuję śruby 20x4. Przynajmniej do nich dostanę bez problemu łożyska stożkowe o średnicy wewnętrznej 15mm. A śruba TR12x3 to już trochę przesada - nie chce mi się dłubać nożem w otworze fi10 na długości 60mm\nNie no bez żartów Łożysk liniowych to raczej nie będę rzeźbił Kupię od sponsora narazie. A wiem jak ładnie takie liniowe chodzą, bo mam piłę ukosową Makity z posuwem 300mm. Wystarczy mocniej dmuchnąć i sama leci\nTak w ogóle to dziękuję Ci bardzo Yarec za pomoc, bo bez Ciebie ten projekt by się nie rozwinął.\nForum jest rzeczywiście ogromną skarbnicą wiedzy na temat budowy CNC i praktycznie wszystko da się wyczytać. Jednak czasami człowiek ma wątpliwości, czegoś nie zrozumiał itp. Dlatego normalne są pytania dodatkowe.\nWiadomo, że decyzje trzeba podjąć samemu, ale zebranie opinii kilku osób znających się w temacie może to ułatwić.\nJednak forum raczej zamieniło się w Wikipedię, ale nie narzekam I tak mi bardzo pomogło.\nPost napisał: Yarec » 17 paź 2016, 07:42\nPrzy zatrzymaniu dynamicznym silnika coś takiego nie występuje (oby sterownik miał taką funkcję)\nz przykładu: " stop w pół kroku" (?) przy podziale 4/16/32 microstep ? j/w stop to stop, ani w lewo ani wprawo i nie pokręcisz śrubą (a przy przełożeniu 1:2 i więcej to naprawdę stoi)\nA przeczytałeś mojego mail'a ?\nPost napisał: oprawcafotografii » 17 paź 2016, 10:36\nMrCluster pisze: Ja również uznaję, że jestem z całości zadowolony\nDodałem jeszcze jeden wspornik z tyłu kratownicy. Sama kratownica znajduje się teraz w miejscu zaznaczonym zielonym prostokątem i liniami przerywanymi. Bliżej się już nie da, bo musi zostać miejsce na napęd osi X....\nTa kratownica to po to zeby wiecej wycinania bylo przy jednoczesnym obnizeniu sztywnosci?\nPost napisał: MrCluster » 17 paź 2016, 15:05\nYarec pisze: Przy zatrzymaniu dynamicznym silnika coś takiego nie występuje (oby sterownik miał taką funkcję)\nZapytam producenta czy ma taką funkcję.\nWiadomość przeczytałem ale nie miałem czasu się bardziej zagłębić. Dziś wieczorem przysiądę. Ale chyba nie opisałeś co Ci się przydarzyło z CNC Albo przegapiłem w pośpiechu.\noprawcafotografii pisze: Ta kratownica to po to zeby wiecej wycinania bylo przy jednoczesnym obnizeniu sztywnosci?\nNo właśnie chyba tak Dziś w pracy przeprowadziliśmy żywą dyskusję i faktycznie to chyba tylko osłabi i jest więcej zabawy, a zysk w masie znów znikomy. Zatem tutaj dam pełną płytę.\nPost napisał: Yarec » 18 paź 2016, 05:47\nJako stabilizację poprzeczną bramy lepiej jest zastosować pełną płyte stalową o ≠ min. 20 mm - bez zabawy i osłabienia. I to mój kończący wpis.\nMc Alister - pytaj producenta bo w specyfikacji to trzeba przeczytać\nPost napisał: MrCluster » 25 paź 2016, 22:30\nYarec pisze: Jako stabilizację poprzeczną bramy lepiej jest zastosować pełną płyte stalową o ≠ min. 20 mm - bez zabawy i osłabienia. I to mój kończący wpis.\nHaha MrCluster Tak, najlepiej już zakończyć temat konstrukcji, gdyż wszystko jest ustalone. Jak się zacznie później rozpadać, to będziemy poprawiać. Ale płytę dam bez cięcia kratownicy - płytę ze sklejki\nSilniki już wybrane, napęd zaprojektowany, sterownik też wiem jaki będzie.\nPozostaje zamawianie części i zaczynam budowę. Będę na bieżąco (w miarę możliwości) uzupełniał temat, a jeśli pojawią się (a z pewnością to nieuniknione) jakieś problemy podczas konstruowania, będę pytał i liczę na pomoc\nEdycja 21.10.2016 7:00\nŻeby nikt nie pomyślał iż temat zakończy się na projekcie, prezentuję piękny pręt kwadratowy z aluminium PA6, 60x60, który posłuży do wykonania obudów na nakrętki śrub trapezowych oraz obudów łożysk stożkowych.\nObok cenny kawałek brązu na nakrętki trapezowe\nReszta gratów w drodze\nEdycja 21.10.2016 19:10\nDorarły silniki 4.2 Nm i 4.2A\nPięknie wyglądają tak razem, ale za jakiś czas trzeba bedzie je rozdzielić pomiedzy trzy osie\nEdycja 21.10.2016 20:36\nI dotarł też sterownik\nWszystko dokładnie opisane i oznaczone. Wykonanie pierwsza klasa.\nEdycja 24.10.2016 19:00\nPrzewód 4x0.5 LiYCY do połączenia silników ze sterownikiem.\nPrzewód LPT 5m.\nEdycja 25.10.2016 22:30\nI oto dotarły kolejne puzzle do tej wspaniałej układanki:\n- łożyska liniowe fi25mm i 20mm w obudowach,\n- pasek zębaty HTD 5m, 25mm,\n- koła zębate HTD 5m, 40z,\n- kontroler LTP na PCI-E dzięki któremu, mam nadzieję, będę mógł sterować maszyną z obecnego komputera,\n- transformator toroidalny 32V 400VA wraz z soft startem.\nPrzyszły też wałki liniowe z podporami oraz śruby trapezowe, ale jeszcze ich nie rozpakowałem.\nŚruby i wałki rozpakowane. Wszystko ładne i na oko proste. Podpory wałków fi20mm mają pod spodem lekkie podebranie. Natomiast podpory wałków fi25mm są już z pełnego materiału.\nEdycja 28.10.2016 06:10\nŁożyska stożkowe. 6 x 30203 oraz 2 x 30202. Obok sprężyny do kasowania luzu między nakrętkami; kupione w sklepie rolniczym; 3 zł za sztukę.\nPost napisał: Yarec » 16 gru 2016, 06:19\nA może foto z postępu pracy ?\nPost napisał: MrCluster » 29 gru 2016, 00:12\nYarec pisze: A może foto z postępu pracy ?\nPrzepraszam, że długo nic nie wrzucałem, ale i nie było za bardzo co, bo postępy z powodu ciemna i chłodu oraz braku czasu idą bardzo powoli. Jednak praca nie stoi w miejscu\nW tym momencie wykonane mam następujące rzeczy:\n- 8 nakrętek z brązu (TR22 i TR20) z podtoczeniem pod sprężynę,\n- roztoczone otwory w kołach pasowych na 17,10mm,\n- obudowy łożysk stożkowych (wytoczone pod łożyska i uszczelniacze z dwóch stron),\n- zatoczona na gotowo śruba TR20.\nNiestety nie uniknąłem błędu i okazało się, iż źle obliczyłem rozmiar łożysk dla śrub TR22 i muszę wszystkie końce napawać i dopiero toczyć. Rdzeń śruby przyjąłem na 17,10mm, a w rzeczywistości ma 16,10mm... No nic, się zrobi Zakup nowych łożysk nie wchodzi w grę, ponieważ musiałbym dorabiać nowe obudowy.\nElektronikę już wcześniej podłączyłem i sprawdziłem z programem Mach3. Wszystko chodzi elegancko. Tylko nie podłączałem jeszcze krańcówek, ale na to przyjdzie czas.\n- napawanie i zatoczenie śrub TR22,\n- wytoczenie otworów w obudowach nakrętek,\n- powiercenie otworów montażowych w obudowach nakrętek i łożysk,\n- sprawdzenie i ewentualne prostowanie śrub trapezowych.\nI to w zasadzie tyle. Po wykonaniu tych prac przyjdzie czas na testy śrub z silnikami, a potem przygotowanie szczegółowego projektu ramy i budowa. Nie mogę się już doczekać\nIdzie bardzo wolno, bo poświęcam na to praktycznie może 3 godziny tygodniowo. Nagrywam też jakieś klipy.\nPoniżej zdjęcia tego co udało mi się na tokarce i frezarce zmajstrować.\n(K) Kupię klawiaturę przemysłową Kupię klawiaturę przemysłową , metalową. Oferty ze zdjęciem i ceną proszę wysyłać na adres: asia.juzwa@op.pl Pozd... zobacz\n[S] Amortyzator hydrauliczny 7 szt TPC Amortyzator hydrauliczny 6 szt TPC 1412C 1 szt KCC KSCA 1415 cena 100 zł zobacz\n[K] Imak do tokarki Tytan 500 Witam Poszukuję imaka czteronożowego do tokarki Tytan 500 zobacz


Postanowienia ogólne. 1. Przez następujące określenia, użyte w niniejszym regulaminie rozumie się: - PDF Darmowe pobieranie\nDownload "Postanowienia ogólne. 1. Przez następujące określenia, użyte w niniejszym regulaminie rozumie się:"\n1 Niniejszy dokument jest regulaminem Ogólnopolskiej Konferencji Interdyscyplinarnej EUREKA, która odbędzie się w dniach r. w Międzynarodowym Centrum Konferencyjnym Krzyżowa Postanowienia ogólne 1. Przez następujące określenia, użyte w niniejszym regulaminie rozumie się: - Organizator: Idea Knowledge Future. 1 - Uczestnik: osoba dokonująca rejestracji poprzez wysłanie formularza udostępnionego przez Organizatora. 2. Przepisy niniejszego Regulaminu stanowią integralną część zgłoszenia uczestnictwa w Konferencji i obowiązują wszystkich uczestników. 3. Przesłanie zgłoszenia do Organizatora jest równoznaczne z zaakceptowaniem przez Uczestnika niniejszego Regulaminu oraz jest formą zawarcia zobowiązań między stronami. Zasady uczestnictwa Warunkiem uczestnictwa w Ogólnopolskiej Konferencji Interdyscyplinarnej EUREKA jest: 1. Spełnienie łącznie wszystkich poniższych postanowień: 2 - wypełnienie formularza w systemie on-line dostępnego na stronie Organizatora. - po zarejestrowaniu się poprzez formularz zgłoszeniowy, Organizator zobowiązuje się do potwierdzenia rejestracji, w przypadku braku informacji dotyczącej rejestracji w przeciągu dwóch dni roboczych od momentu rejestracji uprasza się o kontakt mailowy z Organizatorem. - uiszczenie opłaty w terminie do 7 dni od dnia rejestracji, na konto bankowe operatora finansowego konferencji wskazane przez Organizatora, wysokość opłaty jest uzależniona od terminu dokonania wpisu w formularzu rejestracyjnym online. -w przypadku gdy Uczestnik nie uiści opłaty rejestracyjnej w wyznaczonym terminie automatycznie zostanie usunięty z listy uczestników, o uczestnictwie w konferencji decyduje kolejność wpłat.\n2 - o dopełnieniu wszystkich formalności Uczestnik zostanie poinformowany wiadomością Organizator ma prawo do niedopuszczenia Uczestnika do udziału w Konferencji bez podania przyczyny. 3. Liczba Uczestników konferencji jest ograniczona, o udziale w Konferencji decyduje kolejność zgłoszeń. 4. W przypadku rezygnacji Uczestnika w Konferencji, opłata rejestracyjna oraz pozostałe wniesione opłaty nie podlegają zwrotowi. Organizator dopuszcza możliwość uczestnictwa osoby, w zastępstwie za zgłoszonego Uczestnika, po wcześniejszym poinformowaniu Organizatora o zaistniałej sytuacji. 5. Organizator zastrzega sobie prawo do odwołania konferencji w przypadku zaistnienia zdarzeń losowych - wówczas wszystkie wpłaty zostaną zwrócone przez Organizatora w całości. Konferencja 1. Konferencja odbędzie się w dniach r Prawo do udziału w Konferencji przysługuje pracownikom naukowym, doktorantom, studentom, przedstawicielom kół naukowych, przedstawicielom firm oraz osobom zainteresowanym tematyką konferencji. 3. Obrady odbywają się w blokach tematycznych, czas wystąpienia w formie referatu nie powinno przekraczać 10 minut. Poster w powinien zostać przygotowany w formie papierowej w formacie A1 w orientacji pionowej. 4. Organizator zastrzega sobie prawo do zmiany formy wystąpienia oraz kwalifikacji tematu do prezentacji w formie referatu lub prezentacji posteru. 5. Organizator ma prawo do dokonywania zmian w harmonogramie nawet w dniu, w którym odbywa się wydarzenie, w tym także do zmiany kolejności wystąpień i zmian rozkładu czasowego. 6. Organizator nie ponosi odpowiedzialności za dobra materialne uczestników które mogą zostać zgubione, zniszczone lub skradzione podczas trwania konferencji. 7. Uczestnicy ponoszą pełną odpowiedzialność materialną za dokonane przez siebie zniszczenia na terenie obiektu, w którym odbywać się będzie Konferencja. 8. Uczestnik zobowiązuje się do przestrzegania zasad bezpieczeństwa w tym także zasad PPOŻ jak również poleceniom organizacyjno-technicznym Organizatora oraz obsługi obiektu.\n3 9. W trakcie trwania Konferencji Uczestnik zobowiązany jest do posiadania identyfikatora dostarczonego przez Organizatora i ma obowiązek okazywania go każdorazowo na polecenie Organizatora oraz obsługi obiektu. Publikacja artykułów 4 1. Wszyscy Uczestnicy mają możliwość publikacji prac w formie rozdziału monografii naukowej po spełnieniu wymagań zamieszczonych na stronie Konferencji. Pełną treść artykułu odpowiednio sformatowanego według wzoru dostępnego na stronie Konferencji należy przesłać na adres: w terminie zgodnym z harmonogramem umieszczonym na stronie Konferencji. 2. Opublikowanie prac w monografiach jest spełnienie wymogów edytorskich oraz przesłanie pozytywnej recenzji podpisanej przez pracownika naukowego, a także oświadczenia podpisanego przez wszystkich współautorów. 3. Zastrzegamy sobie prawo do nanoszenia korekt i poprawek w nadsyłanych pracach bez konieczności konsultowania z autorami. 4. Autor zobowiązany jest do terminowego naniesienia ewentualnych poprawek oraz zmian w pracy wskazanych przez Organizatora. 5. Nieprzestrzeganie terminów nadsyłania prac oraz wymogów redakcyjnych będzie skutkować nie przyjęciem pracy do publikacji. 6. W przypadku kiedy Uczestnik z powodów różnych nie prześle artykułu do publikacji w wyznaczonym terminie, Organizator nie zwróci uczestnikowi wpłaconej kwoty. Wizerunek 5 1. Przebieg Konferencji może być filmowany oraz fotografowany przez Organizatora oraz inne podmioty za zgodą Organizatora. 2. Udział w Konferencji jest równoznaczny z przeniesieniem na Organizatora autorskich praw majątkowych do nagrań i zdjęć oraz wyrażaniem zgody na komercyjne wykorzystanie przez Organizatora: dotyczy sytuacji gdy uczestnik zostanie sfilmowany bądź sfotografowany na terenie obiektów konferencyjnych oraz gdy uczestnik dobrowolnie wyrazi zgodę na udzielenie wywiadu bądź pozowanie do zdjęć. 3. Wyrażona zgoda nie jest ograniczona czasowo, oraz obejmuje wszelkie formy publikacji, w tym także w Internecie, na plakatach i ulotkach, oraz w telewizji. Uczestnik zrzeka się\n4 wszelkich roszczeń, w tym również o wynagrodzenie, z tytułu wykorzystywania jego wizerunku. Ochrona danych osobowych Zgodnie z art. 13 Rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016 r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia dyrektywy 95/46/WE (ogólne rozporządzenie o ochronie danych), Idea Knowledge Future informuje: 6 1. Administratorem Pani/Pana danych osobowych jest organizator, Idea Knowledge Future reprezentowana przez Tobiasza Wysoczańskiego z siedzibą przy ul. Ciernie 51, Świebodzice; 2. Pani/Pana dane osobowe przetwarzane będą w celu organizacji Ogólnopolskiej Konferencji Interdyscyplinarnej EUREKA, oraz sytuacji z nią związanych, a także w celu informacyjnym dotyczącym organizacji kolejnych Ogólnopolskich Konferencji Interdyscyplinarnych EUREKA; 3. Podstawą do przetwarzania Pani/Pana danych osobowych jest zgoda na przetwarzanie danych osobowych; 4. Podanie danych jest dobrowolne, jednak konieczne do realizacji celów, do jakich zostały zebrane; 5. Dane nie będą udostępnianie podmiotom zewnętrznym z wyjątkiem przypadków przewidzianych przepisami prawa (gdy dane będą przekazywane innym podmiotom należy wskazać te podmioty); 6. Dane przechowywane będą przez okres pięciu lat od dnia rejestracji; 7. Posiada Pani/Pan prawo dostępu do treści swoich danych oraz prawo do: ich sprostowania, usunięcia, ograniczenia przetwarzania, wniesienia sprzeciwu, prawo do cofnięcia zgody w dowolnym momencie, poprzez kontakt mailowy: Postanowienia końcowe 1. Organizator zastrzega sobie prawo do zmian w niniejszym Regulaminie Wszelkie kwestie sporne dotyczące organizacji zapisów rozstrzyga Organizator Konferencji. 3. W sprawach nieuregulowanych niniejszym Regulaminem zastosowanie mają przepisy\n5 Kodeksu Cywilnego. 4. Wszelkie spory mogące wyniknąć z tytułu uczestnictwa w Konferencji będą rozstrzygane przez sąd właściwy dla siedziby Organizatora. 5. Niniejszy regulamin wchodzi w życie z dniem umieszczenia go na stronie internetowej Konferencji.


Siodło XIX wieku\nEuropa – Zachód – cywilizowany świat; mentalne mapy kartografii moralnej, którymi ze swobodą żonglujemy od końcówki drugiej połowy ubiegłego stulecia, pozostają nieodrodnym, odtrącanym wnukiem długiego wieku XIX. Stulecia, dla którego wszelkie dające się pomyśleć klamry historiograficzne, skalpele interpretacyjne i soczewki korygujące chcące zamknąć interwał w klarowną ekstensję butikowego szyldu muszę roztrzaskać się przy pierwszej uważniejszej penetracji „bebechów postępu”. Jeszcze dla Bismarcka pojęcie Europy było tylko błędnym „pojęciem geograficznym”, które wykorzystywano przy negocjacyjnych stołach dyplomacji w chwilach słabości: „Ciągle słyszałem słowo »Europa« padające z ust tych polityków, którzy chcieli czegoś, a nie mieli odwagi zażądać tego we własnym imieniu (…)” (Middelaar 2011: 31). Nie oznacza to oczywiście, że nie istniała świadomość europejska, bowiem w XIX wieku pojawiają się liczne propozycję wspólnoty federacyjnej państw, które mogłyby jednoczyć Europę. Dyskurs polityczny Europy, choć rozgrzewany projektami politycznymi filozofów, był jednak jeszcze zbyt wątły dla hegemonów sceny politycznej. Nikt ani nie śmiał przemawiać w jej imieniu, nie mówiąc już o tym, że nie widniała na jej czele jedna, rozpoznawalna instytucja, parlament itp. Jako wspólnota kulturowego dziedzictwa Europa funkcjonowała w świadomości wielu, jednakże jako fakt polityczny praktycznie nie istniała. Dyskurs polityczny XIX wieku wolał grupowo przemawiać pod postacią terminu Zachód, a wraz z nastaniem kolonialnej hegemonii Królestwa Brytyjskiego i kolonizacją Afryki odnajdywał się za pomocą określenia cywilizacji. Choć pojęcia te wciąż były nieostre i dyskutowane, bardzo szybko przybrały formę poręcznego wytrycha moralnej wyższości, zdolnego legitymizować szlachetnością nawet najbardziej barbarzyńskie przedsięwzięcia.\nBrak jednej, scalającej soczewki, w której mógłby się ogniskować espirit dziewiętnastego wieku, zasadza się na tym, iż podczas stulecia rosnących nadziei i aspiracji, na oczach jego uczestników, powstawali i padali kolejni bogowie mający być legitymizacją i wypełnieniem. Gdzie tak naprawdę znajduje się XIX wiek? Jak właściwie porównać doświadczenie pokolenia pierwszych dziesięcioleci z tymi, którzy żyją ostatnią dekadą; tymi, dla których żelazna kolej jest normą, karabin maszynowy zastępuje konnicę, fotografia znajduje zastosowanie w masowej prasie, telegraf pozwala zsynchronizować globalny zegar, rozmawia się przez telefon, a mroki nocy już dawno przełamały tysiące latarni gazowych w Berlinie, Paryżu, Londynie i Nowym Jorku. Wśród historyków i antropologów nie ma nawet zgody na to, od czego należałoby zacząć rekonstrukcję mentalnych warstw długiego wieku XIX, okresu, który zdołał się wymknąć epokowej nomenklaturze, bowiem – czy tego chcemy, czy nie – jego patos obiektywizacji, konserwacji przeszłości i samoobserwacji pozostaje stałym przedpolem współczesności. To w XIX stuleciu wykształcił się nieobcy nam, ambiwalentny stosunek do przeszłości, który kazał historiografom poszatkować dzieje w następujące po sobie kolejno epoki w postać kanonicznej już dziś podziałki na starożytność – średniowiecze – nowożytność, za pomocą której siermiężnie porządkujemy treść w szkolnych podręcznikach. Drabiniasta podziałka, powlekana wewnętrznie nićmi odrodzeń, z zewnątrz zaopatrzona abstrakcją spoiny continuum i schematyzmem linearnego wzrostu, jeżeli uważnie przyjrzeć się jej zamknięciu w międzystrefie novum, zdradza przyspieszone tętno nasyconej temporalnie periodyzacji badaczy drugiej połowy XIX wieku. Jednakże świadomość „novum” jest zdradliwa, bowiem wytwarza „pustą przestrzeń”, w której wraz z aktywizacją bliżej nieokreślonej teraźniejszości jednocześnie powraca ze wzmożoną siłą świadomość własnej skończoności.\nCzcigodnie naiwny pozostanie ten, kto sądzi, że przełom XVIII/XIX, odkrywając historię, pozostawiał doświadczenie sensu w magmie optymizmu i samozadowolenia. Doświadczenie przełomu stuleci wykuwa się na szczytach idealizmów, które staną się zwiastunem opuszczenia – jak w „Hyperionie” Friedricha Hölderlina, w którym bohaterowi powieści, jak wielu myślicielom z kręgu jenajskiego, ziemia Zachodu zaczęła zapadać się pod stopami. Hyperion, otoczony w XVIII-wiecznej Grecji ruinami wieszczącymi utracone piękno i wzniosłość, jest już pewien, że „niebo wymarło, jest puste” (Hölderlin 1976: 366). Przypomnijmy, że Hyperiona dzieli wiek od śmierci najsławniejszego wieszcza nihilizmu XIX wieku, Friedricha Nietzschego. Meandrycznego filologa i pogromcy platonizmu, który oprócz tytanicznego doświadczenia nihilizmu zmagał się również jako jeden z pierwszych z nowinką XIX wieku: maszyną do pisania. Janusowe oblicze wieku industrii, wspomniany nihilizm, to dojmujące indywiduum doświadczenie przemożnej negatywności, która majaczy w tle rześkich manifestów pozytywizmu, spajając pozornie oddalony niemiecki romantyzm – egzystencjalne wprawki Sørena Kierkagaarda – bunt „Jedynego” Maksa Stirnera – pesymizm Arthura Schopenhauera – prorocze „Biesy” Fiodora Dostojewskiego – gnostyczne amor fati Nietzschego w zadziwiające continuum gotowości wydawania sądu nad teraźniejszością.\nW połowie stulecia licznym wydawało się, że to właśnie pozytywizm sprzężony ze społeczną tendencją samoopisu i obiektywizacji przezwycięży antagonizm oświecenia i romantyzmu, czym pokona zaraźliwą chorobę moralną elit literackich pierwszej połowy XIX wieku – romantyczną nudę, epidemię wzdychań na widok inscenizacji minionego blasku, młodzieńczy, jękliwy zew utraconej mitologii, okrutny werterowski Weltschmerz wysysający żywotne soki życiowe rozczarowanych rzeczywistością jednostek. Stalowe oblicze XIX-wiecznej witalizacji drenowało żyły wielkich miast dla sieci kanalizacji i kolejki pod London City, burzyło ciasne, zwilgotniałe od chorób zaułki średniowiecznego Paryża, pokrywając stolicę Cesarstwa szpalerem wielkich alei, rozświetlało gazowymi latarniami faustyczny Berlin, wydało wojnę niefunkcjonalności i melancholii, którą poprzez wzmożoną dyscyplinę jeszcze bardziej potęgowało. Z plagą nudy i korozją namiętności, podsycanymi poczuciem witalnego wyczerpania kultury, zmagali się wszyscy pisarze XIX stulecia, a to ukąszenie nie ominęło niemal żadnego poważniejszego twórcy. Na tej wyjątkowo długiej liście znalazłby się także Vincent van Gogh, który – wykończony nawrotami choroby i kolejnymi napadami epilepsji – gdy kończył w „górskim uzdrowisku” słynną „Gwiaździstą noc”, szukając bezpiecznego azylu w dramatach historycznych Szekspira, diagnozuje jednocześnie uczuciową warstwę gustu czytelniczego swej dobrodusznej, lecz „naiwnej siostrzyczki”: „Musimy pogodzić się z uporczywą bezdusznością epoki i naszym osamotnieniem (…)” (Naifeh, Smith 2015: 849).\nJeszcze w 1869 roku, gdy twardo stąpający po ziemi Gustave Flaubert kończy „Szkołę uczuć”, postać książkowego Fryderyka spajająca główne wątki opowiadania jest mizernym emisariuszem pokolenia wychowanego w romantycznym poszyciu, gdzie ludzkie namiętności zdają się już niezdolne do czynu. Marcel Proust był pełen zachwytu dla przedostatniego rozdziału, gdzie w kilku wierszach zdaniem autora „W poszukiwaniu straconego czasu” Flaubert umiał streścić aurę lat 1852-1866. „Podróżował. Poznał melancholię parostatków, chłód świtów pod namiotem, szum w głowie od ruin i pejzaży, gorycz urywanych nagle przyjaźni. Powrócił. Wiódł życie towarzyskie, przeżywał nowe miłości. Ale nieustanna pamięć pierwszej odbierała im cały smak; zresztą nie odnajdywał już w sobie wieńczących uczucie porywów pożądania. Przygasły również jego ambicje duchowe. Minęły lata; przywykał do bezczynności umysłu i martwoty serca” (Flaubert 2016: 458).\nNie dziwi zatem, że wobec doświadczenia wyczerpania strategia pisarska, którą autor „Kuszenia świętego Antoniego” wypracował przy wcześniejszych powieściach, zawierająca się w haśle: „pięknie opisywać przeciętność”, stanie się zaufanym gustem i podłożem literatury modernizmu. Nudę widać zarówno w niedosycie romantyzmu pierwszych dekad, miarowym kroku dandysa, jak i dekadenckiej końcówce stulecia wypełnionej przez przesyt i znużenie, na które tak pomstował Nietzsche. Mroczny balast odkrycia historii i złowieszczą pętlę zamkniętego czasu celnie uchwycił Michel Foucault, gdy pisał: „Potocznie sądzi się, że wiek XIX odkrył wymiar historii; uczynił to jednak odwołując się do figury koła, figury przestrzennej negującej czas, figury, w której bogowie manifestują swoje przybycie i odejście, człowiek zaś manifestuje powrót na rodzimą ziemie skończoności (…)” (Foucault 1999: 29). Wzajemne przeplatanie się zwątpienia w sens bycia i wytracania poczucia głębi, pozytywistycznego optymizmu i kultu poprawy, manii konserwowania przeszłości i archiwizowania danych z jednoczesnym wyglądaniem nowych zastosowań dla wynalazków to również trwały skrawek kompozycji naszego doświadczenia. Usilna presja wyboru i dookreślenia oraz świadomość definitywnej niemożebności formy – cóż bliższego nowoczesnemu poczuciu status quo nad tę ironiczną ambiwalencję i apodyktyczność teraźniejszości?\nXIX-wieczny szał porządkowania i statystyk, kartografii, utrwalania danych, prowadzenia spisów, rejestrów, metryk, archeologii, zapoczątkowany w sekularnym wymiarze państwa na skalę masową przez administrację Napoleona i rozwijany po śmierci boga wojny w kolejnych dekadach, za jednym zamachem przerzucał mosty do minionych epok, by jeszcze mocniej uwypuklić współczesnym świadomość teraźniejszości i znoszenie obrazów przeszłości. I tu pierwsza uwaga pchająca nas w stronę utworu Josepha Conrada. Choć XIX wiek poczynił wielkie postępy w archiwizowaniu, jako pierwszy doświadczył w tak dużej skali niebezpieczeństwa, jakie skrywać może wiedza. Gdy w 1890 toku w Brazylii zniesiono niewolnictwo, minister rządu Rui Barbosa nakazał natychmiastowe zniszczenie wszelkich archiwaliów z nim związanych. Belgijskie Kongo opisywane przez Conrada doczekało się finalnej czystki w 1908 roku, kiedy spalono dokumenty kolonialnego reżimu w chwili, w której nie dało się już dłużej tuszować i tłumić okrucieństwa kolonizacyjnej misji, a prasa żądała przybliżenia dokładniejszej ewidencji i rozmiarów eksploatacji (Burke 2016).\nOptymistom zdawało się, iż przyszłość „została otwarta”', ale miało to – i do dziś ma – swoją cenę: upadek aury, kres naiwności wiary, gorzki posmak po wyczerpanych wzorcach kultury przejawiający się w błazeńskim naśladownictwie przeszłości balansującym na granicy kompromisu i karykatury. A elegancja i przepych, stanowiące swoisty bilet do świata XIX-wiecznej prezentacji i stylizacji, kosztowały – i to sporo. Krystalizujące się wielkomiejskie przestrzenie, które z taką uwagą śledził Charles Baudelaire, tworzyły proscenium dla inscenizacji mody, powabu który – jak potwierdzają badacze prostytucji wiktoriańskiej epoki – stanowił główną przyczynę deprawacji londyńskich dziewcząt (Tomasik 2015). Kwestią złudy jest przekonanie, że liczne regulacje prawne, które znajdujemy w kodeksach XIX wieku odnośnie prostytucji, liberalizowały i jednocześnie chroniły „płaszczem legislatywy” upadłe niewiasty przed przemocą ze strony władzy i społeczeństwa, bowiem praktyka codzienności w Berlinie, Kopenhadze i Paryżu była bliższa brutalnej, powieściowej historii Fantyny z „Nędzników” Victora Hugo. Nie inaczej sprawa przedstawia się w oparach mieszczaństwa wiktoriańskiej opinii publicznej, która – cytując Adorno – w codziennym wymiarze chłodnej kalkulacji działa w myśl starej, sprawdzonej zasady: „Noc jest rozkoszna, ale dziwkę rzuca się na stos. Reszta jest ideą” (Adorno 1999: 206).\nXIX-wieczny dyskurs płciowy pozycjonuje kobiecość w kategorii sexus sequior (słaba płeć), gdyż drążony jest podskórnym przekonaniem o różnicy jakości doświadczenia bycia kobiet i mężczyzn, lokowanym w paraontologicznym sloganie, dobitnie wyrażonym przez Schopenhauera: „Dzieląc rodzaj ludzki na dwie części, natura nie cięła przez sam środek” (Schopenhauer 2014: 40). Kobiecość, jako figura męskiej stylizacji, sytuowana jest implicite na pozycji podboju i spełnienia, zaś podsycanie i uwydatnianie jej miękkości, gry kaprysów, na którą nie pozwala brutalna rzeczywistość faktów, utrwala krzywe zwierciadło warunków dominacji pod płaszczem szlachetnej ochrony. Kobiece ciało, monumentalizowane anonsem obietnicy i wiążącym się z nim przestrachem, decyduje o symbolicznym wymiarze podboju, czego wcieleniem był dyskurs kolonialny wiążący kanał siły z zarezerwowaną glorią chwały przypadającej odkrywcy i szlachetnemu nosicielowi ideału. Ten gest odkrywania i zawładnięcia dostrzegamy w słynnej XVI-wiecznej rycinie ukazującej Vespucciego, na którego spogląda z hamaka „naga Ameryka” (Loomba: 2011). Kobiece ciała kolonialnego dyskursu Afryki i Ameryki symbolizowały mowę podbitego lądu, gdzie nagość autochtonek, kontrastująca z bogato przyodzianymi kolonizatorami, utwierdzała ukryte pod kurtuazją przedstawienia mechanizmy siły i panowania.\nPosłuchajmy chwilę twardo stąpającego po ziemi rozsądku Marlowa, aby przekonać się, że kobiety według kapitana parowca żyją wyobrażeniami i powinny być w nich podtrzymywane, bowiem nie są gotowe zasymilować i przyswoić sobie brutalnego, męskiego doświadczenia rzeczywistości. Podtrzymywanie poznawczej infantylności jest dyktowane próbą zachowania świata jasnych rozstrzygnięć, do których można się odwołać niczym do mitu, by zhierarchizowane wartości społeczne nabrały szlachetnych barw i uczuć, bez których retoryka nadziei wytraca swą żywotność. „Osobliwe jak kobiety nie mają kontaktu z prawdą. Żyją we własnym świecie, i nigdy nie istniało, i nie może istnieć nic, co by go przypominało. Jest zbyt piękny, a gdyby udało się go stworzyć, rozpadłby się w kawałki przed pierwszym zachodem słońca. Jakiś diabelny fakt, z którym my, mężczyźni, żyjemy zgodnie od dnia stworzenia, wyrwałby się i rozbił całą sprawę” (s. 13). Tak Marlow puentuje ostatnie przed podróżą do belgijskiego Kongo spotkanie z ciotką, która dała się ponieść afiszom i ulotkom ukazującym działalność kolonizacyjną w szacie apostolskiej misji uczłowieczania Afryki. Gdy niedoszły „wysłannik światła” napomyka podekscytowanej kobiecie, że kompania belgijska powstała dla nagiego zysku, jego szczera uwaga jest zlekceważona, a kapitał wtłoczony zostaje w aurę wynagrodzenia za podjęty trud: „Zapominasz, drogi Charlie, że robotnik jest godzien swojej zapłaty (…)” (tamże).\nW przywileju regulującej fikcji żyje także pogrążona w żałobie narzeczona Kurtza, przekonana o krystalicznej szlachetności zmarłego wybranka. „Znałam go najlepiej!” (s. 67) – stwierdza z dumą, a zwrot ów rezonuje niemo na ustach Marlowa, pomnego niestopniowalnego szaleństwa Kurtza. Prawda wydaje się dosłownie nieprzetłumaczalna. Czy można rozbić tę fikcję, czy realność nie będzie obezwładniającym ciosem, pod którego naporem dumna żałoba, pełna gestów wierności i wzniosłego osamotnienia, przybierze postać mrocznego, niezrozumiałego bełkotu, którego nie scali żadna znana odpowiedź? „Słyszałem, jak płacze z twarzą ukrytą w dłoniach. Wydawało mi się, że dom zawali się, nim zdążę uciec, że niebo spadnie mi na głowę. Ale nic się nie wydarzyło. Niebo nie spada z powodu takiej błahostki. Zastanawiam się, czy spadłoby, gdybym oddał Kurtzowi sprawiedliwość”\n(s. 69). Błahostki utrzymują w formie, chronią od otchłani, pozwalając przyglądać się ciemności z perspektywy oswajalnego treningu wspomnień i wyobrażeń, stabilnego dystansu żałoby snującego z uczuć solidną nić smutku. Ogrom niedającej się przyswoić realności i ciemnych sił wystawia wszelkiej racjonalizacji rachunek z braku wierzytelności. Dystynkcja nieznośnych faktów i świata znaczeń sprawia, że Marlow bierze „ciężar” realności na siebie. Kogo w istocie chroni Marlow, swoją bezradność czy narzeczoną? „One – mam na myśli kobiety – nie mają z tym nic wspólnego – nie powinny mieć. Musimy im pomagać pozostać w tym ich własnym, pięknym świecie, żeby nasz nie stał się jeszcze gorszy” (s. 44).\nTakże i w tym przypadku Conrad stosuje demaskującą ironię, nadwątlając dystynkcję świata płci zarysowaną przez marynarza, bowiem finalnie to właśnie ciotka załatwia mu pracę kapitana parowca w belgijskiej kompanii. Gdy wychodzi z budynku kompanii, przeszywa go wzrok dwóch kobiet „strzegących bram Ciemności” (s. 12), dziergających na drutach czarną wełnę, niczym „na ciemny całun” (tamże). Możemy potraktować ten zabieg literacki jako niezobowiązującą grę z mitem, w którym prządki, tkając ludzki los, przyglądają się niewrażliwie kołataniom ludzkiego serca i rwących nim żądz, lecz możemy również uznać ich obecność za klamrę spajającą symboliczny rdzeń fabularny podróży Marlowa. Czarna wełna i całun mogą być wypełnione osamotnieniem narzeczonej Kurtza, która podejmuje kapitana, „cała w czerni” (s. 66). Takie, przyznajmy, ryzykowne odczytanie rzucałoby grę fałszu i prawdy Marlowa w zupełnie inne rewiry. Starsza „strażniczka ciemności” nie jest przecież ostoją naiwności, lecz trzeźwego, przenikliwego wejrzenia w rytm życia i śmierci, w którym starczy wzrok rejestruje zapał i wigor niepowracających z Czarnego Lądu ochotników. Nieme spojrzenia oraz mechanicznie wypełniana funkcja drogowskazu dla odwiedzających biuro sprawia, że to wokół nich organizuje się przestrzeń. Stąd wyłaniającą się „droga” napawa lękiem, bowiem ochotnik musi odczuć ryzyko „zagubienia”, gdyż nie dostrzega zhierarchizowanych komponentów. Strażniczki „ciemności” są zwiastunem lęku, który będzie stale towarzyszył kapitanowi parowca na Czarnym Lądzie. Lęku przed zatratą całkowitej kontroli i oddaniem się w ręce szaleństwa, a ono zawsze igra z osobistym nieokreśleniem.\nGdy w „Dżumie” Alberta Camusa po zażegnaniu epidemii miasto zostaje ponownie otwarte, jego mieszkańcy, chcąc znów delektować się wolnością, muszą zmierzyć się z absurdem śmierci, w którym postawieni zostali wcześniej. Poczuli, że zło jest czymś, co wymyka się ostatecznie wszelkiemu opisowi, dlatego „ciemność”, w której tracimy orientację, jest jej nieodłączną, bliźniaczą akuszerką. Co jednakże dzieje się z obrazem Camusa, kiedy nie widać znanego miejskiego „muru”, a plaga nie nadciąga na znane nam środowisko zakorzenienia? Co, jeżeli znajdujemy się w XIX-wiecznym interiorze Afryki, a to, co znane, musi mierzyć się z misteriami, w które nie ma wtajemniczenia, i dziczą, zamykającą się wokół podmiotu? Wszak to nie promień słoneczny oświeca tego, kto kroczy wśród ciemności, lecz pochodnia, dzierżona w jego dłoni.\nWidzimy ten obraz w dojmującym szkicu olejnym ukazującym murzyńską kochankę Kurtza. Sugestywność autochtonki namalowanej przez Kurtza wyłania się na tle zarysowanej wcześniej figuracji kolonialnej pozornie jako zaprzeczenie. Czy pochodnia może jednak oświetlać drogę tej, która kroczy z opaską na oczach? Prawda ma gorzki posmak, bowiem symboliczny malunek Kurtza odczytać można dopiero, zestawiając go z pierwszym akapitem poczynionego przezeń raportu dla Towarzystwa Tępienia Dzikich Obyczajów. Jak wspomina kartkujący niewielki skrypt Marlow: „Pierwszy akapit jednak w świetle późniejszych informacji, uderza mnie teraz jako złowróżbny. Zaczął od argumentu, że my, biali, na stopniu rozwoju, który osiągnęliśmy, »musimy niewątpliwie jawić się im (dzikusom) jako istoty nadnaturalne – zbliżamy się do nich z potęgą, jak bóstwa« (…)” (s. 46). Jak zatem rozumieć opaskę na oczach tej, która oświetla pochodnią jedynie niewielką przestrzeń wokół siebie? Jako misternie utkaną krytykę kolonializmu, w której pasożytnicze praktyki wyzysku Czarnego Lądu przez białego człowieka przejmą „ucywilizowani”, to znaczy nawróceni przez pielgrzymów postępu tubylcy, ucząc się od swych „fałszywych bogów” zmistyfikowanej gry symboli panowania? Ta interpretacja wydawałaby się szczególnie kusząca, zwłaszcza że opozycja jasna cywilizacja–ciemna Afryka jest stale rozbijana w narracji Conrada. Zwróćmy uwagę na pierwszych autochtonów napotkanych przez Marlowa. Korowód skutych łańcuchami murzynów idzie pod komendą jednego z „nawróconych tubylców”, jak ironicznie zaznacza nietuzinkowy marynarz, opisując niosącego strzelbę i ubranego w mundur nadzorcę powierzonych mu „cennych zwierząt”: „(…) widząc na ścieżce białego człowieka, pospiesznie uniósł broń do ramienia. Była to zwykła ostrożność, bo biali są z oddali bardzo do siebie podobni, więc nie wiedział, kim mogę być. (…) Szybko uspokoił się i z szerokim, białym, łajdackim uśmiechem i spojrzeniem na powierzonych mu ludzi wydawał sie przyjmować mnie do spółki w pełnieniu wzniosłych obowiązków” (s. 16). Oto janusowe oblicze podboju, immunizujące przedrostek „post-” w słowie kolonializm, replikujące „zaklęty krąg” rytmu panowania i przechodzenia władzy. Pójdźmy dalej – tam, gdzie metaforyczna figura literacka nabiera nowych znaczeń, gdzie historyczne wiatry pchają nas ku podsumowaniu krwawego wyścigu po Afrykę, który otworzyła zwołana pod koniec XIX wieku przez Bismarcka konferencja berlińska.\nRealność historii nie jest niewinną grą, a mroku przeszłości nie da się bezpiecznie spetryfikować, zwłaszcza kiedy nosi ludobójczy stygmat. Podpatrzmy rysowane od linijki abstrakcyjnie granice kolonii, które do dzisiaj dzieląc sztucznie teren, rozbijają etniczne wspólnoty, przez co na trwałe pozostały dogodnym pretekstem dla brutalnych wojen domowych. Drapieżna ekspansja kolonizatorów brytyjskich, francuskich, niemieckich, belgijskich, hiszpańskich uniemożliwiła wytworzenie dogodnych warunków dla procesu przejścia od plemiennej etniczności do instytucji państwa, co sprawiło, że każdy z rdzennych mieszkańców, który w XIX/XX wieku wzbogacił się pod protektoratem kolonializmu, stawał się w jakiejś mierze współudziałowcem „wyzysku”. Sąsiadująca z Republiką Demokratycznego Konga Rwanda, przerzucana niczym gorący kartofel przez Niemców i Belgów faworyzujących dane plemiona, jest najdobitniejszym przykładem krótkoterminowej lekkomyślności kolonizatorów, która wybuchła implozją przemocy w latach 90-tych XX wieku. Kto sądzi, że to zakończona pieśń przeszłości, nie musi wcale ograniczać się do Rwandy, która zaczyna długotrwały proces zabliźniania ran. Wystarczy przyjrzeć się spływającym pozwom o odszkodowania kierowanych do państwa niemieckiego przez kraje Afryki: Kamerun, Togo, Tanzanię, a szczególnie Namibię, która przez zastosowane u początku XX wieku przez niemieckich osadników metody przypomina w małej skali „wprawkę do Holokaustu”. Czy Kongo złoży pozew Belgii? Cóż, urzędowa stolica Europy wciąż nie przyznaje się do mrocznej działalności Leopolda II, który zasłużył na miano największego udziałowca w ludobójstwie na terenach Afryki, choć sam nigdy nie odwiedził swojej kolonii. Jeżeli dla nowożytnej Europy punktem kulminacyjnym jest według wielu historyków idei doświadczenie holokaustu, to przewyższająca go dwukrotnie liczba ofiar, której „dorobiła się” administracja Wolnego Państwa Kongo, musi potęgować poczucie dezorientacji. Zwłaszcza w momencie współczesnego zwiedzania – używając sformułowania Marlowa – „miasta pobielanych grobów”, gdzie niespełna 300 metrów od Parlamentu Europejskiego i dopiero co otwartego, karykaturalnego Domu Historii Europejskiej Leopold II wciąż dumnie pilnuje bram do pałacu królewskiego.\nHoryzontalna topika infernalna i farby\nJeżeli w dyskursie nowoczesności istnieje jakaś nić spajająca wszystkie jej wątki, to jest nią porzucająca lokalną przestrzeń zakorzenienia, punktowa, refleksyjna świadomość podmiotu, którą w XIX wieku dostrzegamy wśród intelektualnych elit, niemal na chwilę przed jej XX-wiecznym powojennym umasowieniem. Owo wkradanie się nowoczesnej podmiotowości z całą siłą zaciążyło nad dyskursem zachodniej teologii, gdzie w sferze infernalnej zapanowała grobowa cisza, która w katolickiej dogmatyce trwa niezmiennie po dziś dzień, stanowiąc najsurowszy wskaźnik sekularyzacji eschatonu. XIX-wieczne zaświaty nie są już znaczone chrystologicznym zbawieniem, to sfera zamykająca się na opis i grzęznąca w hieroglifie nieprzekonującej metaforyki, dosłownie akontekstualny za-świat, będący synonimem czegoś niedającego się już sprowadzić w dyskursy „świata wszechmogącego”. Nawet dziś, kiedy fanfary radykalnego oświecenia dawno przebrzmiały, a neopozytywizm i naturalizm wadzi się z neokantyzmem i hermeneutyką, robiąc miejsce dla humanistyki, religijny dyskurs dogmatyczny praktycznie nie istnieje w przestrzeni nauczania. Demitologizacja postępuje po cichu, a odkąd corpus mysticum humanitas wyparło Corpus mysticum Christi, wbijając chrześcijaństwo w ciasny szpaler kazuistyki i moralności, o piekle mówi się już tylko półgębkiem.\nNie dziwi zatem, że literackie figury infernalne poszukują namiastek doświadczenia otchłani w horyzoncie doczesności, w mroku międzyludzkiej koegzystencji i odczuciu ogromu, dla którego nie znajduje się niezaangażowanych obserwatorów oraz neutralnych przewodników. Wergiliusz pozostał w „Boskiej komedii” Dantego, choć o zwolnioną z chrześcijańskiej eschatologii pozycję kustosza w splątanej pajęczynie metafizyki postępu i antropocentryzmu drugiej połowy XIX wieku ubiegało się wielu, gdyż dyskurs cywilizacyjnego postępu nieustannie wadził się ze wzrastającą afirmacją metafizycznego pesymizmu i katastrofizmu. Wyczuwalny kryzys epoki, ten diagnozowany emblemat przesilenia, oznaczać będzie w końcowej fazie XIX wieku, że doświadczenie zła lokuje się w retorycznej figurze oksymoronu. Czyż tytułowa ciemność najsłynniejszej powieści Conrada może mieć w istocie swe jądro i być zaopatrzona w wiarygodnego przewodnika? Mrok nigdy nie wystąpi jako konkret, musi wyzierać zza naocznej faktyczności tego, co bezpośrednio istniejące, a w tradycji myśli europejskiej, wywodzącej się z synergii greckiej filozofii i chrześcijaństwa, słynny „brak” znamionujący zło rozświetlała magistralna essentia bonum.\nDlatego też zatarcie składnej struktury czytelności idealnego wzoru sprawia, że diagnoza musi pozostać „nieostra”, bowiem mrok z konieczności przywdziewa kostiumy, płaszcze, gorsety, emituje z organicznego cienia rzucanego przez instytucje, osoby, z palety barw nieoperującej w klarownej figurze kontrastu. Tu witalizująca infernalność nie pozwala na fabularne ulokowanie zdystansowanego axis mundi i depozytu promiennej emanacji, bowiem podmiot poznania, schodząc do jaskini migoczących odbić, rzuca mroczną poświatę własnej sylwetki na to, co miało być przedustawne. Kiedy i gdzie zaczyna się tak naprawdę poetycki próg „zejścia ku ciemności” w strukturze powieści? Może na Tamizie, gdy Marlow zagłębia się w retrospektywno-anegdotyczną narrację, czyniąc ze starożytnej historii podbojów entrée, które pomoże mu rozplanować własne doświadczenia wymykające się komunikacji? Pamiętajmy, że tuż za plecami Marlowa dyskretnie majaczy największe miasto świata, nad którym, jak podpowiada narrator, powietrze gęstnieje w żałobny mrok (mournful gloom). Stąd poszukiwanie wzdłuż afrykańskiej rzeki, przypominającej marynarzowi węża, „progu ciemności” staje się mitotwórczą sztuczką subiektywizacji Marlowa, gdyż już w Brukseli, „mieście pobielanych grobów”, ani na krok nie odstępuje nas infernalna topografia. Retoryczna antyscena „Jądra ciemności”, nasycona załamywaniem się barw i przechodzeniem przez niepochwytność kolażu subiektywnego wglądania w negatywność traumy przez angielskiego marynarza, rezonujących opisów stężeń mgły, odbić, majaczących sylwetek, a także dyskretnego dystansu narratora, będzie stale pozycjonowała niemożliwość wyczerpującego zinterioryzowania kongijskiego śladu. Kompozycja tła, znaczona dynamiką przyrody, współgra z niuansującym linearność opowiadania, zapośredniczonym charakterem Marlowowskiej narracji. Intymna fuzja barw i moralnego chaosu epicentrum w postaci belgijskiego Konga dowodzi, że tzw. nowela o cierpieniu zniewolonych jest w istocie mimowolnym manifestem sprzeciwu wobec moralizatorskiej dydaktyki prozy Dostojewskiego.\nTeza o tym, że cierpienie uszlachetnia i rozgrywa się na soteriologicznej scenie ostatecznego sądu, czyni z postaci niekrwawiące manekiny, inkarnacje światopoglądów służących za użyteczny kaprys autora. Zresztą znana jest niechęć Conrada do Dostojewskiego szczególnie pod tym kątem, stąd symbolizm kolorów i impresyjny charakter witalizującej poetyki doświadczenia człowieczeństwa u Conrada, choć nurza się w warsztacie religijnych znaczeń i tropów, ma wymowę w istocie antyteologiczną i nie scala „Heart of the Darkness” w formę ikony. Zupełnie inaczej rzecz przedstawia się u Dostojewskiego, chociażby w przypadku „Zbrodni i kary”, której fabularna tkanka, pozornie unurzana w ponurych odcieniach biedy Petersburga, napędzana drażliwą psychosomatyką Raskolnikowa, spowija tło złocistych odcieni i żółtawych barw. Złotem mienią się tapety pokoju Rodiona, mgłę w Petersburgu powleka mleczno-żółtawa poświata, mieszkanie lichwiarki i izdebka Soni skąpane są w żółtawych odcieniach. Efekt skoncentrowania odcieni złota u autora „Biesów” to literacki passus ikonicznej translacji, symbolizującej, jak celnie podkreśla Zbigniew Podgórzec, subtelną obecność łaski i Chrystusa na drodze grzesznika (Podgórzec 1985). „Jądro ciemności” przełamuje legitymizację ikonopisania poprzez epistemologiczny zwrot ku „terapeutyczno-stymulującej” roli autonarracyjnego procesu Marlowa, ukazanego jako skazany na porażkę, egzystencjalny gest oswajania residuum zła, niedającego się wkomponować w zestandaryzowane formuły symbolicznych artykulacji. „I to nie swoją udrękę pamiętam najlepiej – wizję szarości bez formy, napełnioną fizycznym bólem i beztroską pogardą dla ulotności wszystkich rzeczy – nawet nie sam ból. Nie! To jego udręka wydaje mi się tą, którą przeżyłem. To prawda, on zrobił ostatni krok, on przekroczył krawędź przepaści, podczas gdy mnie pozwolono cofnąć wahającą się stopę (…)” (s. 63). Zwróćmy uwagę, że Marlow prowadzi własną wypowiedź, zaburzając referencyjną strukturę relacji wydarzeń i transparentności samopoznania określeniem „wydaje mi się”. Autonarracyjna próba marynarza to sposób mediatyzowania między dokuczliwą zadrą nieprzystępności otchłani kongijskiego zła i niewidzialnej krawędzi, którą bezpowrotnie przekroczył Kurtz, a rzuceniem światła wewnętrznej prawdy, swojego osobistego głosu przeciwko temu, co radykalnie negatywne, co domaga się uporczywie wypełnienia, nie mogąc być jednocześnie ani przekazywalne drugiemu, ani domknięte przez Marlowa w narracyjnej absorpcji.\nTym samym dynamis antysceny noweli współkonstytuuje nierealność przekładu głosu dziczy, tnąc linię komunikacyjnej korespondencji między słuchaczami mrocznych wspomnień a osobistym uwikłaniem Marlowa. Czy ktoś ze słuchaczy tak naprawdę rozumie to, co o Krutzu tak gorączkowo pragnie wyrazić Marlow? „Wy tego nie możecie zrozumieć. Jak moglibyście? – z solidnym chodnikiem pod stopami, otoczeni przez miłych sąsiadów, gotowych pocieszyć was albo rzucić się na was, stąpacie delikatnie między rzeźnikiem i policjantem, w śmiertelnym lęku przed skandalem, szubienicą i domem wariatów (…)” (s. 45). Marlow, uwypuklając w ironicznych uwagach fikcyjny charakter szlachetnych idei kolonizatorów, określając ich przy tym co rusz mianem pielgrzymów, jednocześnie przysługuje się mistyfikacji wzniosłego obrazu Kurtza jako prawowiernego emisariusza postępu i odkrywcy. Uczynił tak, nie wspominając po powrocie do cywilizowanego świata dziennikarzowi ani o pełnej treści raportu Kurtza, ani o prawdziwym wymiarze jego historii. Na pytanie o ostatnie słowa przed śmiercią, zadane przez owiniętą w żałobną czerń narzeczoną, Marlow, postępując wbrew sobie, kłamie i zamiast przywołania słynnego „The horror! The horror!”, wymienia jej imię. Kłamstwo pełni tu podwójną rolę. Z jednej strony jest przedłużeniem mirażu szlachetnego odkrywcy, szczerze oddanego sprawie krzewienia cywilizacyjnych obyczajów wśród dzikich, w który wierzy narzeczona. Z drugiej strony stanowi quasi-odkupienie bezradności, narracyjną regulację subiektywizmu mającą przesłonić nieznośność otchłani zła.\nPrawda okazuje się zbyt okrutna – i to nie tylko dla kobiet, które zdaniem Marlowa są zanurzone w świecie uczuciowej egzaltacji i zbawczych złudzeń, przez co nie mają umiejętności sprostania tzw. nieznośnym faktom życia. „(…) schyliłem głowę przed wiarą, która w niej była, przed tym wielkim i zbawczym złudzeniem, lśniącym nieziemskim blaskiem w ciemności, w triumfującej ciemności, przed którą nie mogłem jej obronić – przed którą nie mogłem obronić nawet siebie” (s. 68). Kłamstwo pomimo grozy, jaką budzi u Marlowa, staje się konieczną osłoną nagich faktów skrzętnie skrywanych za kotarą retoryki humanitaryzmu i moralnej estetyki kolonializmu. Jest przesłoną praktyki, stymulującą ratunek symboliczną fikcją, a także jedyną formą odkupienia uwikłanych w zaklęty krąg kolonializmu. A o tym, że krąg brutalnego podboju jest faktycznie „bez wyjścia”, świadczy kunsztowna demistyfikacja Marlowa przeprowadzona w noweli przez Conrada. Jeżeli kapitan parowca obnażał przed swoimi angielskimi słuchaczami grozę interioru i wyświetlał realny wymiar tzw. krzewienia cywilizacji, odkrył również przed nimi swoje kłamstwa, mimowolnie uwydatniając martwy punkt krytyki podboju. Prawda nie kryje się zatem, jak słusznie zauważa James Clifford, w opowiadaniu Marlowa, bowiem fikcjonalna funkcja narracji, częściowo zakrywa prawdziwe znaczenie opowieści, którą z dystansu podejmuje (Clifford 1996).\nJądro lokuje się poza opowieścią i kłamliwym kompromisem podtrzymującym zbiorowe życie, w nieuchwytnej grze samotności Marlowa, który podążając wzdłuż hipnotyzującej rzeki, z jednej strony nie utożsamia się z brutalnością „białych pielgrzymów”, z drugiej zaś nie może przed samym sobą udawać nieistnienia faktycznej różnicy świata, z którego przybył, i buszu pełnego niezrozumiałych języków, obrzędów i znaczeń. Stawką zarówno w wypełnieniu poleceń brukselskiego przedsiębiorstwa i spotkania Kurtza, jak i późniejszego tkania narracji jest ostatecznie ocalenie łupin własnego „Ja”. Co goni młodego żeglarza ku środkowej Afryce? Ciekawość i chęć eksploracji. Co dopomaga mu przetrwać na miejscu ponętny „szept dziczy” i nie przepoczwarzyć się, jak co niektórzy właściciele stacji, w Mefista z bibułki? Praca w roli sternika, swoista musztra obowiązku, apologia dyscypliny i rytmiki utrzymującej własną rzeczywistość „Ja” w napięciu powierzchownej rutyny, co pozwala zdusić pokusy samozatraty w opium transgresji.\nWłasny, rzekomo „gotowy” wewnętrzny głos, który miałby się dobywać z łaski introspekcji, nie wystarcza, by zagłuszyć piekielny wrzask i feeryczny tętent bębnów. Co więcej, Marlow zdaje się nawet nie słyszeć najdelikatniejszego tonu twardego „Ja”, co wyostrza się, gdy kapitan parowca wykracza poza stereotypową kliszę jakościowo pozycjonującą innego i zastanawia się nad wspólnym statusem człowieczeństwa z rdzennymi mieszkańcami Afryki. „Powoli docierało to do człowieka. Wyli, skakali, kręcili się w kółko, wykrzywiali się paskudnie; ale tym co przejmowało dreszczem, była właśnie myśl o ich człowieczeństwie – takim jak moje – myśl o odległym pokrewieństwie z tym dzikim, namiętnym wrzaskiem. Brzydkie. Tak, było to dość brzydkie; ale jeśli człowiek miał w sobie dość męstwa, przyznawał wobec siebie, że jest w nim najsłabszy ślad odpowiedzi na straszliwą szczerość tej wrzawy, mgliste podejrzenie, że jest w tym jakieś znaczenie, które on – on, tak odległy od nocy pierwszych wieków – mógłby zrozumieć” (s. 34).\nLecz nowela Conrada i w tym aspekcie wyłamuje się binarnym schematom cywilizowanie – stubylczenie. Obydwa sformułowania narażone są na niedającą się zbyć grę reprodukowania pozorów. Marlow nie boi się rzekomego stubylczenia, lecz pozostawania poza sferą odwoławczego dookreślenia, mentalnej kartografii rozrywanej przez absolutną ambiwalencję miejsca, w którym – jak mówi jeden z kierowników stacji – można robić wszystko. Rezonujące słówko „wszystko” jest, poświadczanymi dreszczami Marlowa, wrotami do utraty kontroli na rzecz niemego, nieokreślonego pochłaniania, bowiem nieokreśloność wydobywa afirmację instynktowości, a ta z definicji zakrywa znane horyzonty odwoławcze, przywołując na sługę jedynie żar potencji. Całkowite stubylczenie jest w istocie niemożliwą fantasmagorią, mrocznym snem opiniotwórczych strategów kolonializmu, kultywujących taksonomiczne podłoże legend sięgających okresu wczesnonowożytnego.\nNajdobitniejszym przykładem faktycznej niemożliwości redukcji doświadczenia i metamorfozy jest Kurtz, który pozostaje sycącym się własną, niezasłużoną pozycją wcieleniem egotyzmu. Samo przejmowanie reguł plemiennych przez Kurtza i wniknięcie w rytuały plemion dżungli okazuje się tylko częściowe i instrumentalne, bowiem kierowało się rachunkiem ekonomicznym, dla którego walutą była słoniowa kość i uwielbienie wyznawców. Tak zwany „geniusz” Kurtza to paralelizm przeświadczenia o własnej, niespożytkowanej odrębności i indywidualności, która niespełniona w świecie europejskim, staje się na Czarnym Lądzie krwawą karykaturą mesjanizmu. Kogo w istocie odnajduje Marlow w osobie Kurtza? Czy faktycznie wiemy, kim naprawdę był ten człowiek, znamy jego kolonialną „pre-historię”? Czym się trudnił? Był niedoszłym naukowcem wynajętym przez „Międzynarodowe Towarzystwo Tępienia Dzikich Obyczajów” w celu sporządzenia badawczego sprawozdania – instruktarzu, który zniósł dystans wobec badanego „przedmiotu” poprzez utworzenie z własnego życia pola experimentum medietatis? Niedocenionym malarzem? Opowieść Marlowa nie stymuluje rysu biografii, lecz pozostawia czytelnika w niewyraźnej grze domysłów. Pod koniec noweli Marlow ciągle odgaduje kim był „ten upiór z głębi Nicości” (s. 45), nie mogąc dać jednoznacznej odpowiedzi: „(…) po dziś dzień nie jestem w stanie powiedzieć, jaki był zawód Kurtza, czy w ogóle miał jakiś zawód – który z jego talentów był największy. Brałem go za malarza, który pisał do gazet albo za dziennikarza, który umiał malować – ale nawet kuzyn (…) nie umiał mi powiedzieć, kim dokładnie on był” (s. 65).\nFakt ten sprawia, że podczas lektury musimy narratorowi zaglądać do rękawa, a postaciom za ramię, bowiem zamknięcie natury rzeczywistości i moralnej kondycji człowieka w harmonogram wypełniony oczywistościami nie wytrzymuje próby rzeczywistości. Belgijskie Kongo, jako przedłużenie dyskursu opętańczej idei postępu i namacalne doświadczenie podróży Conrada z 1890 roku, zostaje wplecione w tkankę „Jądra ciemności”, ale choć utwór zawiera wątki autobiograficzne, nie jest przewodnikiem turystycznym. Jeśli zna się ton dzienników pisarza z podróży i skalę zagłady Konga zorganizowanej przez administrację belgijskiego króla, „Jądro ciemności” może być uznawane również za próbę zmierzenia się autora z doświadczeniem uczestnictwa w mrocznej przesłonie „cywilizacyjnej misji”. Stąd do znudzenia powtarzane komunały o tym, że Conradowski Marlow, po latach opowiadający swoją podróż, jest naszym bezpośrednim „przewodnikiem” po nieziemskim interiorze, nie wytrzymują próby krytyki. Marlow nie jest także beztroskim emisariuszem emancypacyjnych marzeń współczesnych, nie wszczyna protestów wobec brutalnego obchodzenia się z niewolnikami, nie interweniuje, omiatając wzrokiem falę przemocy, i nie oczekuje rozgrzeszenia swej bierności. Bowiem wobec niemej otchłani gajów śmierci dobrze zdaje sobie sprawę, że nikt nie jest mu w stanie go udzielić. Jego dynamiczna, choć przybierająca kształt kanciastej bezpośredniości opowieść, nie będąc reportażem, nie pozostaje mimo osobistego tonu tkliwa i naiwna. Od pierwszych kroków stawianych przez angielskiego marynarza na Czarnym Lądzie strategia obronną Marlowa pozostaje gorzka ironia, która niczym pajęczyna spowija nie tylko kolonizatorów, ale także podmiot opowieści: „W końcu ja też byłem częścią tej wielkiej sprawy i jej wzniosłych i sprawiedliwych poczynań (…)” (s. 16). Jest to stały wewnętrzny dysonans budujący tło moralne fabularnej tkanki „Jądra ciemności”. Jak właściwie zachowuje się Marlow w doświadczeniu „dzikości” innego?\nAngielski marynarz stale balansuje pomiędzy sztucznymi alternatywami zatruwającymi XIX-wieczny dyskurs europejski pozycjonujący „dzikiego”. Z jednej strony wytycza go pooświeceniowe, sentymentalne utożsamienie się ze „szlachetnym dzikusem” à la Rousseau, gdzie silnie spolaryzowana dychotomia natura–kultura/cywilizacja łączy tę drugą z regresem moralnej siły i triumfem konwencji. Druga strona to nabzdyczony, parareligijny żargon kategorialnej różnicy, reifikacji, redukcji i odrzucenia człowieczeństwa innych, który stygmatyzuje semantyczno-ideologiczny opar misji kolonizatorów. Obydwa warianty wytwarzają aporię, w której musi odnaleźć się Marlow. A tak zakrzywiająca realność dychotomia jest nieznośna, bowiem co chwila kusi zawieszeniem trzeźwego obrachunku z samostanowienia bohatera. Oddanie sie jednej z dwóch narracji pozwala prężnie opowiadać o rzeczach i schlebiać przekonaniom, ale nie oddaje rzeczywistości. Każdy z dyskursów wymaga abdykacji myślenia na rzecz życzeniowych klisz i niezwłocznej kapitulacji indywidualnego doświadczenia, niedającego się wmontować w przyszykowaną gwarę kierunkową. Summa summarum, każda ścieżka, zarówno naiwność, jak i pycha, wydaje się prowadzić na skraj mroku. Właściwy wybór, zdaje się lokować „poza” tymi opowieściami.\nNieznośny fetysz postępu\nW długim stuleciu razem z eschatologią wiecznej kary kończyła się długa wić tradycji pobożności pełnej znaków będących trampoliną dla gotowania się na nieuchronność śmierci. Ewolucję od memento mori do memento illius (pamiętaj o niej/nim) pieczętuje anonimowość miejskiego tłumu i zawężający się krąg uczuciowości, generowany w wielkich aglomeracjach (Ariés 2011). Kulturowe oswajanie nieuniknionego na szlaku literackim z powodzeniem odnajdujemy w świadectwach młodej nowożytności, wśród bajek La Fontaine’a czy chociażby w – pozornie kompletnie szalonym – Don Kichocie, któremu przeczucie zbliżającej sie śmierci przywraca rozum i rozwiewa mrzonki, na które trwonił ostatni etap życia. Dzieło Cervantesa, założycielska powieść nowożytności, może uchodzić za krytykę romansu rycerskiego i ironiczny zwiastun krytycznej kompozycji literackiej, ale błędny bohater powieści umiera jak rycerz – dostojnie, godnie, bez cienia lęku, bez żałosnego trzymania się kurczowo świata, bez otchłani paniki, w godności i spokoju kogoś, kto pomimo majaczeń wyczuwa realną miarę rzeczy. Świadomość zbliżającego sie końca jest dla Don Kichota sygnałem otrzeźwienia. Morał wydaje się jednoznaczny: wobec thanatosa rzeczy mają swój ustalony porządek, przed którym ucieka tylko prawdziwy głupiec. Podobne ars moriendi pod koniec długiego stulecia już zanika.\nW pierwszej połowie XIX wieku literatura próbowała jeszcze skrywać śmierć pod płaszczem piękna i wzniosłości, jednakże Flaubert i Lew Tołstoj nie pozostawiali dla sfery baśniowo-romantycznych zabiegów żadnych złudzeń. Drugi z autorów nie skąpi w opisie przeciągającej się agonii Iwana Illicza uwypuklania dojmującego osamotnienia bohatera nawet wobec najbliższej rodziny, która wydaje się „niegotowa” na przyjęcie śmierci w egzystencjalny krąg oswojenia. Nawet żałoba i obrzędy religijne stają się kostyczną, „niezrozumiałą formą” wobec której – jak wobec trupa Illicza – najbliżsi i znajomi nieboszczyka nie wiedzą, jak się zachować, ile razy się pomodlić, w którym momencie uklęknąć. Flaubert idzie krok dalej, ukazuje wręcz namacalność brudu ciała w agonii, gdy przedstawiając ostatnie godziny madame Bovary, sięga w drobiazgowym opisie po język naszpikowany fizjologiczną semantyką pełną bólu, skurczy mięsni, zimnego potu, nabrzmiałych gałek ocznych, urywanego krzyku i wykręcanego ciała.\nWraz z upadkiem dziejowego gmachu Hegla i krytyką idealizmu wydawało się, iż historiozoficzna wizja harmonii pochodu idei i czasu ostatecznie traci legitymizację, jednakże założycielska dla nowoczesności „Fenomenologia Ducha”, ukazując ujawnianie/zanikanie podmiotowości poprzez schemat podrzędności jaźni niewolnika i pana wprzężonych w maszynerię wewnątrzświatowego Geist, raz puszczona w ruch, nie zatrzymała się wraz ze śmiercią berlińskiego mistrza. Jej odpryski widzimy w połowie stulecia w czyśćcu negatywności Ludwiga Feuerbacha, piekle społeczeństwa wymiany Karola Marksa oraz w karykaturalno soteriologicznym programie pozytywizmu Auguste’a Comte’a. Jedno z pewnością było już podskórnie oczywiste dla warsztatu kultury drugiej połowy XIX wieku: dictum sensorodnego tworzywa idei wybija nieodwołanie chronos. W istocie to, co stanowić miało energię doktryny postępu, świadczyło nie tylko o schematyzmie myślenia ludzkiego, ale o przekornym skrywaniu nagiego faktu wypalania się potencjału i uniformizacji kosztem instrumentalizacji. Koncepcja ewolucjonizmu niejako siłą rzecz zaabsorbowała wariant stałego wzrostu jakości, zaś ideolodzy uczynili z niego miernik jakości wszystkiego, co uczyniła ludzka ręka. Konglomerat złożony z rozbudzonych pragnień poznawczych, narodowych konsolidacji i organicznej filatelistyki wyprodukował w końcówce XIX wieku grunt dla frenologii. Zdaje się, że i w „Jądrze ciemności” dostrzegamy jej ślad.\nGdy Marlow odwiedza lekarza w belgijskiej kompanii, ten, mierząc mu czaszkę, pyta o kondycję psychiczną marynarza, jednocześnie narzekając na to, że nie może śledzić psychicznych zmian wśród kolonizatorów na miejscu. I choć przeprowadzony pomiar czaszki jest skrupulatnie opisywany, sam lekarz zdaje się go bagatelizować, podkreślając, że „zmiana dokonuje się wewnątrz” (s. 12). Bagatelizowanie dokonywane przez lekarza wydaje się jednakże pozorne, bowiem „psychologiczna” warstwa rozmowy z Marlowem jest w istocie powierzchowna i nie zawiera żadnego metodycznego warsztatu, nie pozostawia po sobie protokołu – w odróżnieniu od pomiaru głowy. Conrad nie pozostawia w istocie żadnych śladów pozwalających związać ten epizod z XIX-wiecznymi nurtami rasistowskimi, jednakże poszczególne puzzle tej rozmowy zdają się podpowiadać taki trop interpretacyjny. Zwłaszcza że – jak podkreśla lekarz – Marlow jest pierwszym Anglikiem, którego bada, a kolonia pozwoli mu udowodnić jego „małą teorię”. Tzw. mała teoria w istocie nie jest tylko osobliwością niewiele znaczącego lekarza. Mała teoria nie kwitnie w próżni, lecz u podnóży charakteru i wielkich ideologicznych prądów. „Jądro ciemności” wypełnione jest podobnymi „mikroteoriami”, które gdyby tylko zatrzymać się i chcieć je rozwinąć, okazałyby się wydrążonymi z sensu łupinami. Czasami są to zjadliwe tezy pielgrzymów odnośnie rzekomego bandytyzmu murzynów, innym razem to uwagi dyrektora odnoszące się do krwawej praktyki Kurtza i doskwierającego „braku metody” na prowadzonej pod jego patronatem stacji centralnej. Wreszcie to mała teoria demonologii władzy i komunikacji reprezentowana przez Kurtza, bowiem to, co wyróżniało go spośród wszystkich ukazanych w noweli kolonizatorów, to znajomość języka tubylców. W przypadku umiejącego pięknie przemawiać emisariusza cieni język to wciąż, obok rytuałów i szafotu w formie ponabijanych na pale głów buntowników, najsubtelniejsza tkanina wyzysku. Na tle zaniedbanych stacji, w których wodę nosi się dziurawymi wiadrami, a linie kolejowe stawia się bez niezbędnych elementów, Kurtz jawi się jako uosobienie dobrze zorganizowanego instytucjonalnego mechanizmu. Przychodzący do tubylców pod postacią bóstwa z „grzmotem i błyskawicą” (s. 51), a w rzeczywistości ze strzelbą i prochem, przyodziany w aurę wyższości przybysza z „innego świata”, umiejętnie zaaplikował nowożytną praktykę polityczną zarządzania lękiem, którą do tradycji Starego Kontynentu wprowadził Machiavelli. Stale podtrzymywany lęk wśród ludu to warunek suwerenności władzy, która by nie rodzić wobec siebie nienawiści i buntu, musi wyraziście podkreślać niezbędną zwierzchność i autorytet. Zatknięte na palisadach głowy to czytelny znak ostrzegawczy, zwiastun kary i jednocześnie namacalny trybunał sprawiedliwości, który przypomina o konsekwencjach przekroczenia niepisanych granic „kolonialnego Behemota”. Kurtz jako instytucja to zło wydajne, które poprzez włączenie w grabież kości słoniowej autochtonów „upodmiotawia” tubylców w ramach konstytucji samozwańczego, faustycznego przewodnika. Na stacji nie ma udogodnień w postaci nowoczesnych szlaków komunikacyjnych czy rozwiązań inżynieryjnych. W sumie demoniczny wysłannik postępu, największy importer kości słoniowej posługuje się archaicznymi metodami zarządzania: podbojem, językiem i lękiem przed karą, stając się mroczną „karykaturą postępu”. „Postępu”, czyli słowa XIX-wiecznej nowomowy, które tak drażniło Dostojewskiego, Schopenhauera, Kierkegaarda czy wreszcie Nietzschego, żeby wymienić tylko niektórych spośród długiej listy krytyków.\nHasło „postępu” w oczach Conrada ujawniało jedynie doktrynerstwo i ucieczkę w psychologiczne złudzenie myślenia życzeniowego, które kazało zawężać wartości do współcześnie aprobowanych gustów i smaków. Wysiłek woli osoby zdawał się mizernie gasnąć, polityczne szyldy i kampanie coraz bardziej dominowały w sferze społeczności czytających, a redukcja pozytywizmu kazała przeszłości zastygać potulnie w formach niepełnoletniości i dojrzewania. Kultura zabezpieczona własnym samozadowoleniem wydawała się jałowa i odtwórcza, bowiem sprowadzała się do automotywacyjnej reprodukcji nadziei jutra. Z pewnością wielu na przełomie XIX i XX wieku, pomimo wyszukiwania mikstury afirmacji bytu, nosiło uczciwe i silne przeświadczenie o ostatecznej niemożliwości opuszczenia pozycji skazanego. Conrad zaznajomiony z myślą Schopenhauera i Nietzschego z pewnością takie nosił, wykuwając w literackich scenografiach i strofach ideał wierności, zdolny przeciwstawić się zdobywającej popularność nihilistycznej wizji nietzscheanizmu. Idea nadczłowieka to jedynie niemy cień nadziei filozofii postępu, kolejny niesprecyzowany fantazmat, mający zaskarbić złaknione poczucie sensu. Kuszące – jak ślady opinii i plotek o Kurtzu, na których Marlow wykuwa swoje wyobrażenie o tym cywilizacyjnym geniuszu. Ale to tylko pogłoski, pełen ekscytacji i półprawd szum informacyjny, bełkot, który nęci tych, co stoją w przedsionku interioru. Powieściowy Kurtz może uchodzić za inkarnację niemożliwości nieustannego dążenia ku krawędzi niesprecyzowania, której przekroczenie bezpowrotnie doprowadza do samozagłady. Nieistotne jest bowiem to, czy mówimy o nadczłowieku w sensie trywialnej, uproszczonej recepcji, czy o jego hermetycznej wersji, mającej posiadać rys projektu, niedookreślenia. Przedrostek „nad” jako składnica mglistej obietnicy jest jedynie retorycznym gestem manifestu bezsilności, surogatem blasku zmieniającym się niepostrzeżenie w buńczuczną nowomowę sylabizujących przyszłość.\nRysy i zima Zachodu\nTen, kto doświadcza indywidualności i chodzi z nią bez protez, nie ma drogi, a rys jego wędrówki nie przybiera formy pielgrzymki, co sprawia, że jego opowieść nie może stać się kompasem i niewrażliwą mapą narracji. Właśnie fakt, że angielski marynarz nieporadnie, choć trzeźwo snuje mroczne wspomnienia, próbując jednocześnie zrozumieć własne doświadczenie i na oczach towarzyszy wykuć jego ponadindywidualną treść, czyni „Jądro ciemności” powieścią nowoczesną. To w niedającym się łatwo zamknąć ruchu refleksyjności Marlowa dostrzegamy pęknięcia narracyjnej odpowiedniości przedmiotu i krytykę schematyzmu samoprzejrzystych postaci literackich, kartezjańskich upiorów i pozytywistycznych nośników idei. Tylko świadome uczestnictwo tnące wygodne pozostawanie na powierzchni może być uznane za „treść życia”, sformułowanie równie nieostre, co popularne w ostatniej dekadzie filozofii XIX wieku. „Trzeba do końca wlec za sobą kulę swojej indywidualności. Tak się płaci za piekielny i boski przywilej myślenia – dlatego w tym życiu tylko wybrani są skazańcami: wspaniałą bandą, która rozumie i która jęczy, ale która idzie przez ziemię pośród tłumu zjaw o maniakalnych gestach i idiotycznych grymasach. Co wolisz – idiotę czy skazańca?” (Najder 2006: 288).\nConrad, nie dający się łatwo zaszufladkować, optował do końca przy drugim. Marlow, z całą swoją nieporadnością i ironiczną postawą, summa summarum zdaje się również wybierać drugą opcję. Używam sformułowania „zdaje się”, bo „Jądro ciemności” nie zostawia jednoznacznych odpowiedzi, będąc dziełem wciąż podatnym na liczne, nihilistyczne interpretacje. Pisarz rezygnuje z przywileju bezpośredniego rozliczania swego bohatera. Leży to w gestii czytelnika, który musi pozostawać czujny, śledząc niuanse demistyfikacji ludzkiej pychy i zagubienia, które kontrastują z tłem szlachetnej podbudowy kolonializmu. Co najistotniejsze, „Jądro ciemności” pozostaje utworem ze wszech miar aktualnym, który po ponad stu latach nabiera zupełnie nowego znaczenia, gdy długofalowe efekty imperialnej dominacji mocarstw Zachodu wracają, zaglądając w przerażone oczy pooświeceniowych, sytych i znudzonych sobą wychowanków szklanych parlamentów. Obcy – jak mówią wrażliwi socjologowie – wloką za sobą mimowolnie okrutny, zimny chichot chytrości rozumu, przekazując samozadowolonym mieszkańcom „końca historii” złe wieści: gdzieś ma miejsce niedobór żywności, gdzieś rozgrywa się szaleństwo wojny domowej. Złowrogie „gdzieś”, które do tej pory można było bezpiecznie oswajać, przełączając kanał telewizora, nagle ma swoich anonimowych emisariuszy, pochodzących „skądś”. Mówimy „skądś”, bo historia Afryki jest znana przeciętnemu Europejczykowi równie dobrze jak dzieje Starego Kontynentu sprzed rewolucji francuskiej. A wiadomo nie od dziś, że posłannik złej wiadomości nie jest w posthistorycznym pejzażu pożądanym elementem dłuższej gościny.\nTaktyka asymilacji tej wędrówki ludów nie zdaje oświeceniowych norm, które wymagają edukacji rozłożonej w czasie, licznych zabiegów korygujących i stylizacji kosmetycznych, co uniemożliwia potężna liczba przybyszów. Jeżeli ilość sprawia, że dokładny rejestr wymyka się aparatowi władzy, jedną z wariacji tlącej się paniki społeczeństwa jest wyłączanie z dotkliwej widzialności. Codzienna taktyka Zachodu wybiera asymilację tylko w takiej formie więzi, którą na co dzień bezpośrednio kultywuje, a więc poprzez uczynienie nieprzyjemnego niewidzialnym, przez co immunologia społeczna nie jest w stanie wytworzyć poczucia realnego zakorzenienia dla kogoś, kto jest „preoświeceniowy”. My ze zrezygnowaniem przywykamy do atomizacji, zwątlenia więzi międzyludzkich, chybotliwości związków, ponurych statystyk, hałasu skrótowych odpowiedzi i stałej mobilności. Już tyle razy słyszeliśmy o lawinie rozwodów, że nawet gdyby miało to być zjawisko mniejszości, wieść ta drąży nasze poczucie bezpieczeństwa psychicznego, niczym samospełniające się proroctwo. Podskórnie zdajemy sobie sprawę, że piekłem nie jest „drugi” (jak chciał Jean-Paul Sartre), lecz niedostrzegalny brak jego zainteresowanego spojrzenia, które sprawia, że nie czujemy się dostrzeżeni, ponieważ nieustanna lekcja, jaką czerpiemy w społeczeństwie spektaklu, domaga się, abyśmy przede wszystkim „zaistnieli”. Piekło to odtrącenie jury z osobliwego castingu, w którym reguły ulegają ciągłej negocjacji i niesprecyzowaniu. Subtelna, lecz faktyczna instrumentalizacja drugiego to częsty rachunek, jaki płacimy za uwikłanie się w nowoczesną formę inscenizacji bycia. Nie ma co się łudzić, proces europeizacji to wciąż śpiew bez wyraźnej melodii i powabu, który nie wyrasta dla większości, poza ofertę użytkownika dozowanego kapitału. Przypominający magmę „Oni” (kolejne słowo z repertuaru nowomowy) pukają i – jak zaświadczają raporty – będą wciąż łomotać do zachodnich drzwi, które muszą przygotować się na długofalowy proces migracji (PISM 2015).\nEra kości słoniowej za nami, a eksploracja globu dobiegła końca, wypełniając wszystkie możliwe przestrzenie granicami, dając nam wierne wizualizacje, poczynając od elektronicznych plansz szkolnych, a kończąc na serwisie Google. W wymiarze graficznym po długodystansowym podboju informatyzacja skończyła bezpowrotnie okres polityki kartografii, wyrażającej się w przekonaniu: cuius carta, eius regio (czyja mapa, tego władza). W Afryce, którą od Europy oddziela jedynie 13-kilometrowy przesmyk w okolicy Gibraltaru, wciąż drzemią potężne zasoby, o które ubiegać się będą Chiny, Rosja, Indie oraz Unia Europejska, która pozostaje największym inwestorem, bowiem to od niej pochodzi 68% wartości zagranicznych inwestycji. Przypatrzmy się tylko: 90% światowych rezerw kobaltu, platyny i chromu, 60% manganu, 40% złota, 30% uranu, 25% tytanu, a poza wszystkim gaz ziemny i ropa wystarczy, aby Afryka XXI wieku, kontynent słabych państw o postkolonialnym podłożu, pozostała terenem lokalnego niedoboru. Pech chciał, że największe złoża kobaltu przypadają właśnie Demokratycznej Republice Konga. Zresztą bilans Afryki mówi wystarczająco wiele o wewnętrznym charakterze dekolonizacji. Jeden z najbogatszych w surowce mineralne kontynentów, na którym znajduje się blisko 800 mln ludzi, nie może wciąż mimo wpływających z zewnątrz środków finansowych wyciągnąć z ekstremalnej biedy blisko 300 mln mieszkańców. W warunkach kruchych koalicji, a gdzieniegdzie wręcz iluzorycznych instytucji państwowych, lokalna susza może łatwo urosnąć do ogromnego kataklizmu, z czym mieliśmy do czynienia w 2010 roku w Somalii. Zresztą obecnie głód grozi już prawie całemu „Rogowi Afryki”.\nWszechobecne słowo „kryzys” to w najgłębszej płaszczyźnie dyskursu globalizacji znacznik historiozoficznej samowiedzy Zachodu, w którym obracał się również Conrad pod koniec XIX wieku. Ta postać samowiedzy wytwarza warianty zdolne operować swobodnie w dwóch możliwych odnogach: optymizmu i pesymizmu. Stąd właśnie liczne głosy ostrzeżeń bijących w najwyższe tony ryzyka nieprzemyślanej strategii globalizacji, do których zalicza się ostatnia książka Timothy’ego Snydera „Czarna ziemia. Holokaust jako ostrzeżenie”. Również Baumanowski esej „Obcy u naszych drzwi” zdaje się podkreślać janusowe oblicze globalizacji, która petryfikuje separację, obojętność i rozprzężenie sieci komunikacji, zamiast łączyć naczynia w sieć solidarności. Choć, prawdę mówiąc, na podstawie lektury eseju nie wiadomo do końca, czego bardziej obawiał się Bauman: paniki zachodnich społeczeństw wobec fali migracji czy moralnej abnegacji i wykorzenienia Europy Zachodniej i Wielkiej Brytanii. Istnieją też niezmordowani wojownicy „walki cywilizacji”, którzy skłonni są niemal każdą relację wpisywać w klucz przemagania siły i zwiastun podboju. Podobne narracje można by mnożyć, choć to, co jest faktycznie niepokojące, to fakt, że nawet badacze o umiarkowanych stanowiskach wyznają z konsternacją, iż projekt pooświeceniowego rozumu, w którym rządzić miała racjonalna dyskusja, wydaje się nie wytrzymywać próby codzienności. Z drugiej strony nowożytna filozofia polityki, obiecująca samoświadomemu indywiduum w zamian za ochronę legislacyjną komfort realizacji siebie, wytworzyła równocześnie wewnętrzny, imperialny charakter konsumenckiej podmiotowości. Obietnicą politycznego kontraktu tej formy podmiotowości jest tendencja stałego wzrostu komfortu. Ponowne „wdzieranie się” historii do posthistorycznego świata w postaci wędrówki ludów musi więc z konieczności powodować wzmożony, momentami niemal histeryczny niepokój. Ci, którzy przychodzą, stają się posłańcami złej nowiny z „dalekich” krańców, o które nie zahaczają kurorty wypoczynkowe, uwydatniając jednocześnie nadwyrężone „My”, do którego Zachód pragnie się odwołać. Nie ma prostego wyjścia z zaklętego kręgu kolonizowania, bowiem stawianie murów i pozowana neutralność w systemie globalizacyjnych naczyń połączonych nie może długo utrzymać mirażu enklawy obojętności. Ławka optymistów jest nieporównanie krótsza, niemalże pusta. Zupełnie tak, jakby świadomość łatwości wynajdywania kozłów ofiarnych, która w nowożytnej praktyce doprowadziła do aktualizacji najkrwawszych ideologii, blokowała możliwość proponowania trwałych rozwiązań. Jakby sens diabelskiego kręgu tej historii miał leżeć poza dającą się wyrazić opowieścią…\nAdamowicz- Pośpiech A.: „Podróże z Conradem. Szkice”. Kraków 2016.\nAdorno T.W.: „Minima moralia. Refleksje z poharatanego życia” Przeł. M. Łukasiewicz. Kraków 1999.\nAriés P.: „Człowiek i śmierć”. Przeł. E. Bąkowska. Warszawa 2011.\nBauman Z.: „Obcy u naszych drzwi”. Przeł. W. Mincer. Warszawa 2016.\nBizior-Dombrowska M.: „Romantyczna nuda. Wielka nostalgia za niczym”. Toruń 2016.\nBurke P.: „Społeczna historia wiedzy”. Przeł. A. Kunicka. Warszawa 2016.\nClifford J.: „O etnograficznej autokreacji: Conrad i Malinowski”. Przeł. M. Krupa. W: „Postmodernizm. Antologia tekstów”. Red. R. Nycz. Kraków 1996.\nFlaubert G.: „Szkoła uczuć. Dzieje pewnego młodzieńca”. Przeł. R. Engelking. Warszawa 2016.\nFoucault M.: „Ojcowskie »Nie«. Przeł. M.P. Markowski. W: tegoż: „Powiedziane, napisane. Szaleństwo i literatura”. Warszawa 1999.\nGąsowski A.: „Bogaci – biednym? Unia Europejska a Afryka”. „Forum Politologiczne” 2011, t. 12.\nGloger M.: „Joseph Conrad wobec »filozofii życia«”. W: „Literackość filozofii – filozoficzność literatury”. Red. B. Sienkiewicz, T. Sobieraj. Warszawa 2009.\nHochschild A.: „Duch króla Leopolda. Opowieść o chciwości, terrorze i bohaterstwie w kolonialnej Afryce”. Przeł. P. Tarczyński. Warszawa 2012.\nHölderlin F.: „Pod brzemieniem mego losu. Listy – Hyperion”. Przeł.. i oprac. A. Milska, W. Markowska. Warszawa 1976.\nKunz T.: „Granice przedstawialności doświadczenia. Narracja jako terapia (na przykładzie »Jądra ciemności« Josepha Conrada)”. W: „Kulturowa teoria literatury 2. Poetyki, Problematyki, interpretacje”. Red. R. Nycz. Kraków 2012.\nLoomba A.: „Kolonializm/Postkolonializm”. Przeł. N. Bloch. Poznań 2011.\nMarzano M.: „Oblicza lęku”. Przeł. Z. Chojnacka. Warszawa 2013.\nMiddelaar L van.: „Przejście do Europy. Historia pewnego początku”. Przeł. R. Pucek, N. Borowska. Warszawa 2011.\nMusset A. de: „Spowiedź dziecięcia wieku”. Przeł. T. Boy-Żeleński. Warszawa 1979.\nNajder Z.: „Życie Josepha Conrada-Korzeniowskiego”. T. 1. Lublin 2006.\nNaifeh S., Smith G.W.: “Van Gogh. Życie”. Przeł. B. Stokłosa, M. Stopa. Warszawa 2015.\nOsterhammel J.: „Historia XIX wieku. Przeobrażenie świata”. Przeł. I. Drozdrowska-Broering, J. Kałążny, A. Peszke, K. Śliwińska. Poznań 2013.\nPacukiewicz M.: „Dyskurs antropologiczny w pisarstwie Conrada”. Kraków 2008.\nPodgórzec Z.: „Wokół ikony. Rozmowy z Jerzym Nowosielskim”. Warszawa 1985.\nStomma L.: „Antropologia wojny”. Warszawa 2014.\nSloterdijk P.: „Kryształowy pałac”. Przeł. B. Cymbrowski. Warszawa 2011.\nSchopenhauer A.: „Feministyka albo sztuka obchodzenia się z kobietami”. Przeł. B. Baran. Warszawa 2014.\nPolski Instytut Spraw Międzynarodowych: „Niekontrolowane migracje do Unii Europejskiej – implikacje dla Polski”. Red. P. Sasnal. Warszawa 2015.\nVan Reybrouck D.: „Kongo. Opowieść o zrujnowanym kraju” Przeł. J. Jędryas. Warszawa 2016.\nJoseph Conrad: „Jądro ciemności”. Przeł. Patrycja Jabłońska. Kraków 2010.\nJoseph Conrad.: „Heart of Darkness & Other Stories”. Ware (Hertfordshire) 1999.


opublikowano: 2021-12-13 12:56:00\nStagnacja w życiu zawodowym i brak możliwości rozwoju bywa dla wielu osób frustrująca. Nieaktualna wiedza staje się często blokadą do znalezienia lepiej płatnej pracy\nJednak w każdej chwili można to zmienić. Kursy, szkolenia i warsztaty dedykowane są osobom w każdym wieku. Nigdy nie jest za późno na rozwijanie swoich umiejętności!\nSzkolenia, warsztaty czy kursy pozwalają podnosić kwalifikacje zawodowe. Dzięki nim można rozwijać swoje umiejętności, poszerzać wiedzę lub ją uaktualnić. Ciągły rozwój daje również osobistą satysfakcję i staje się kolejnym krokiem, by osiągnąć coś więcej w przyszłości. By zostać specjalistą w danej dziedzinie potrzeba stałego rozszerzania swoich umiejętności i uaktualnianie wiedzy. Zmieniające się przepisy mogą powodować dezorientację. Często są również przyczyną błędów powstałych w wyniku ich niezrozumienia. Szkolenia pozwalają oswoić się z nowościami, tym samym niwelując lęk przed zmianami. Z bogatej oferty może skorzystać osoba w każdym wieku – zarówno student, który dopiero zaczyna swoją pracę, jak i doświadczony, wieloletni pracownik. Wszelkiego rodzaju kursy i warsztaty pozwalają również na wymianę doświadczeń z ludźmi pracującymi w tej samej branży, co dla wielu osób jest inspirujące. Podnoszenie swoich kwalifikacji pozwala również podejmować coraz większe wyzwania, co prowadzi do awansu lub zmiany pracy na lepiej płatną.\nSkuteczna forma nauki\nSzkolenia i kursy stają się coraz popularniejszą formą nauki. Wzrasta znaczenie kształcenia przez Internet. Okazuje się, że oferta warsztatów online jest równie ciekawa, jak ich stacjonarne odpowiedniki. Dobrze przygotowane szkolenia online pozwalają uzyskać niezbędną wiedzę i przygotować się do egzaminów, na przykład na uprawnienia budowlane. Aspirujący liderzy powinni wybrać kurs kierowania zespołem, który pomoże w lepszej komunikacji z grupą, delegowaniu zadań i ich rozliczaniu czy byciu asertywnym. Taka forma nauki skutecznie mobilizuje, a współpraca z doświadczonymi ekspertami okaże się owocna w przyszłości.\nNową wiedzę przyswajaj z ekspertem\nKażda branża cechuje się inną specyfikacją. Wraz z rozwojem technologii zmieniają się również wymagania względem umiejętności pracowników. Także branża budowlana coraz chętniej korzysta z dobrodziejstwa nowoczesnych rozwiązań. Szkolenia i kursy BIM pozwalają zdobyć podstawową wiedzę i umiejętności potrzebne w przyszłości w pracy sprawują funkcję BIM-Managera. Z kolei kursy na uprawnienia budowlane otwierają inżynierom drogę od sprawowania samodzielnych funkcji. Wszystkie zajęcia prowadzone są przez doświadczonych specjalistów. Dzięki temu możesz być pewien, że wiedza, którą zdobywasz jest aktualna i rzetelnie przedstawiona. Zainwestuj w swoje kompetencje!\nKomentarze do artykułu: Rozwijaj kompetencje w każdym wieku


Usługi pielęgniarskie Gdynia | casestudylab.pl\nPielęgniarka jest osobą niezbędną w systemie służby zdrowia. Zapewnia wykonanie prostych zabiegów, doradza, pomaga pacjentowi w czynnościach obsługowych, podaje leki, przeprowadza nieskomplikowane badania, towarzyszy lekarzowi. Jej wartość jest nie do przecenienia. Jest sporo sytuacji, w których służba pielęgniarki odciąża zmniejsza zakres pracy lekarza i zapewnia pacjentom łatwiejszy dostęp do usługi zdrowotnej. Jako przykład weźmy zdejmowanie szwów Gdynia.\nZabieg ekstrakcji szwów nie należy do miłych, zwłaszcza jeżeli szew jest w części ciała wrażliwej na ból: usta, narządów płciowych. Dla pacjenta bardzo istotne jest to, aby specjalista przeprowadzający zabieg cechował się delikatnością, miał znaczne doświadczenie i umiejętności oraz, aby potrafił zapewnić jak największy komfort. Usuwanie szwów Gdańsk wykonuje się bez znieczulenia i może sprawiać dyskomfort, zwłaszcza dzieciom. Zdejmowanie szwów w domu bez fachowej opinii późna ekstrakcja szwów może doprowadzić do wrośnięcia szwu i jego usunięcie jest dużo trudniejsze. Cewnikowanie pęcherza moczowego Gdynia przeprowadza się w celach diagnostycznych,np: do pobrania moczu na posiew) lub terapeutycznych (np. wspomagane opróżnienie pęcherza w schorzeniu zatrzymania moczu.\nZabieg polega na założeniu jednorazowego, elastycznego, jałowego wężyka przez cewkę moczową do pęcherza moczowego i zakotwiczeniu go poprzez wypełnienie sterylną cieczą balonika zlokalizowanego się na końcu umieszczonym w pęcherzu. Koniec cewnika może zostać podłączony do worka, umożliwiając np. godzinową zbiórkę moczu. Cewnikowanie pęcherza moczowego Gdańsk przeprowadzane jest z zastosowaniem żelu nawilżającego ułatwiającego umieszczenie rurki, zmniejsza niekomfortową sytuację dla pacjenta i skraca czas zakładania cewnika. Cewniki występują w różnych rozmiarach – od 10 do 26. Najmniejsze przeznaczone są dla dzieci. Wielkość cewnika dobiera lekarz. Cewnik może pozostawać w układzie moczowym pacjenta przez siedem dni.\nWiększość pacjentów leczących się w szpitalu przeżyła podawanie kroplówki. Procedura polega na przetoczeniu (infuzji) dużej objętości płynów.\nPrzed podaniem kroplówki niezbędne jest uzyskanie dostępu dożylnego przy pomocy wenflonu lub przez umieszczenie w naczyniu igły motylkowej. Celem wprowadzenia kroplówki jest wyrównanie gospodarki elektrolitową, zwiększenie poziomu wody w organizmie albo dozowanie lekarstw. Wlewy dożylne Gdynia to najszybszy rodzaj leczenia. Środki lecznicze zawarte w płynie infuzyjnym podawane są bezpośrednio do żyły i dają gwarancję szybkiego działania. Wlewy dożylne Gdańsk można zamówić jako usługę do domu. Jest to istotne dla chorych, których stan zdrowia nie pozwala na przemieszczanie się, a rodzina nie potrafi samodzielnie założyć kroplówki. Dla chorych, którzy mogą poruszać się zaleca się podłączenie kroplówki za pomocą wenflonu. Dzięki niemu można kilka razy podać kroplówkę, a pacjent po zakończeniu procedury może podnieść się z łóżka. Ludzie coraz chętniej dbają o zdrowie i mają świadomość, że ich zachowania mają wpływ na stan organizmu.\nMają znaczne wzięcie wśród sportowców i osób dbających o zdrowie i urodę. Kroplówka witaminowa Gdynia jest stosowana również w celach leczniczych jako suplementacja związków odżywczych. Zawiera: aminokwasów,witamin i minerałów. Charakteryzuje się długim działaniem w organizmie. Kroplówka witaminowa jest znacznie lepsza niż preparaty witaminowe w tabletkach. Ryzyko skutków ubocznych przy kroplówkach witaminowych jest bardzo małe. Może być związane z wkuciem lub nietolerancją niektórych składników.\nTrzeba zaznaczyć, że kroplówki witaminowe nie mogą być postawą odżywiania się, ponieważ nie zastąpią naturalnych składników wchłanianych z produktów spożywczych. Kroplówka tylko uzupełnia niedobory witaminowe. Przed wyborem jakichkolwiek iniekcji należy skonsultować się z lekarzem i zrobić zalecone badania. Z wizyty lekarskiej powinny skorzystać osoby, który przyjmują na stałe leki, ponieważ witaminy mogą wchodzić z niektórymi lekami w reakcję. Usługi pielęgniarskie Gdynia są wykonywane na najwyższym poziomie, o czym świadczą pochlebne opinie wyleczonych pacjentów.\ntagi: Usługi pielęgniarskie Gdynia\nkategorie: Usługi pielęgniarskie Gdynia\nOpublikowano 20 lutego 2018 [data] przez admin


Filmowanie ślubu - Wesela na Śląsku\nbędzie wyglądał Wasz film?\nFilmowanie ślubu możemy zacząć z Wami na długo przed samym ślubem. Na życzenie nasza kamera towarzyszyć Wam może podczas przygotowań: na przykład Waszą naukę tańca, przymiarki sukni ślubnej, garnituru i inne, ważne przygotowania do Waszego Wielkiego Dnia. Opcjonalnie także możemy nakręcić teledysk z podziękowaniami dla rodziców i/lub video-zaproszenia na ślub. Migawki z tych wszystkich przygotowań znajdziecie w Waszym filmie, co na pewno wzbogaci go i pokaże, ile pracy i serca włożyliście w przygotowanie Waszego wesela.\nReportaż filmowany jest wielokamerowo za pomocą lustrzanek filmujących DSLR Canon, kamery HD Canon i innych akcesoriów filmowych (zarówno ceremonia ślubu, jak i zabawa weselna nagrywane są na profesjonalne rejestratory dźwięku, co daje nam idealny dźwięk w filmie). Na sali weselnej stosujemy dodatkowe oświetlenie gwarantujące wysoką jakość nagrania a nie zaburzające efektów oświetlenia DJa lub zespołu. Na salach, które na to pozwalają stosujemy niewielki kran kamerowy dający bardzo efektowne ujęcia. Na życzenie (za dopłatą) także ujęcia z powietrza za pomocą drona (z dodatkowym operatorem).\nFilm główny plus teledysk skrótowy oraz dodatkowy teledysk z pleneru fotograficznego na Pen-drive a na życzenie Blu-ray z animowanym, interaktywnym menu. Jest możliwość zamówienia także materiałów dla gości (zobacz „Dodatkowo możliwe” poniżej).\nOtrzymujecie film, który ma perfekcyjnie dopracowane każde ujęcie z pełną korekcją barwną przy użyciu najdoskonalszych obecnie dostępnych narzędzi do masteringu. Dodatkowy teledysk skrótowy („czasem zwany „highlights”) to jeszcze bardziej teledyskowa produkcja z krótkimi, bardzo dynamicznymi ujęciami, ale zawierająca cały przekrój wydarzeń w tym dniu. Teledysk z pleneru fotograficznego, to z kolei produkcja typu „Backstage”, pokazująca, co działo się podczas pleneru, jak pozowaliście i jak przy tym się bawiliśmy. Podczas pleneru możemy także dokręcić kilka ujęć, które wykorzystamy w teledysku „highlights”.\nWszystko, co wymienione jest powyżej, wchodzi w skład naszej podstawowej oferty filmowania ślubu i kosztuje 3000,- zł. Jeśli ślub i wesele odbywać się mają w promieniu 30 km od Katowic, wszystko (włącznie z dojazdem) jest w cenie. Dalsze dojazdy są jak najbardziej możliwe i kalkulowane są wg. wskazań Google Maps (tak, abyśmy mogli wszystkie koszty określić dokładnie już przy pierwszym spotkaniu i/lub podczas podpisywania umowy).\n700,- (jeśli dodatkowo do filmu to 500,-)\ndodatkowy pen-drive ozdobny w etui, z filmem, dodatkami i (ewentualnie) zdjęciami do odtwarzania na komputerze oraz telewizorze Smart-TV\nkażda kolejna godzina pracy na weselu (po uprzednio planowanym zakończeniu)\npoprawiny (jeden operator, jedna/dwie kamery)


Aktualności | arturjurkowski.info\n© 2013 BY ARTUR JURKOWSKI\nCharakter – Doliny Górnej Wisły\nPrzez Artur Jurkowski\nWraz z Michałem Piekarskim podejmujemy się nakręcenia filmu pod tytułem „Charakter Dolin Górnej Wisły”. Pierwszy trailer dostępny pod adresem:\nCharakter Doliny Górnej Wisły\nHimalaje – Prezentacja\nPrelekcja będzie podsumowaniem trzytygodniowego wyjazdu, którego główną częścią był mało popularny, ale niezwykle piękny trekking wokół ośmiotysięcznika Manaslu 8156 m n.p.m. Dodatkowo, chcemy podzielić się wrażeniami jakich doświadczyliśmy podczas obcowania tkanką miejską Nepalu. Serdecznie zapraszamy\nW dziale „Podróże” pojawiła się kolejna pozycja. Tym razem jest to relacja z podróży do Iranu w formie materiału wideo. Serdecznie zapraszam do zapoznania się z tymi (już odległymi) wspomnieniami .\nWyprawa do Nepalu jaką odbyłem w listopadzie tego roku z grupą znajomych była bardzo interesującym doświadczeniem. Oprócz intensywnych wrażeń kulturowych sporym zaskoczeniem były same góry. Od małego, wyobrażałem je sobie jako gigantyczne szczyty, które trudno objąć wzrokiem. I owszem, są takie, ale każda góra zajmuje tak wielki obszar na mapie, że ich skala wielkości jest bardzo trudna do przedstawienia na fotografii. Trudno też porównać te góry z jakimikolwiek europejskimi. Jednym słowem, było to mocno wyjątkowe doznanie, które będę wspominał do końca życia.\nPod adresem: http://www.arturjurkowski.info/portfolio/igla/ umieściłem pierwszą bardzo wartościową dla mnie fotografię z tego wyjazdu.\nWystawa ZPFP w Katowicach\nJuż w najbliższą środę (8.10.2014r.) w MUZEUM ŚLĄSKIM w Katowicach przy al. Wojciecha Korfantego 3 odbędzie się wernisaż wystawy fotografii Związku Polskich Fotografów Przyrody – Okręg Śląski. Jest to świetna okazja do tego, aby zapoznać się z pracami osób, które wkładają ogromny trud w dokumentacje niezwykłych walorów przyrodniczych polski i świata.\nWystawa złożona jest z 80 wielkoformatowych fotografii, 21 autorów (w tym i ja), poświęcona przyrodzie Polski, ze szczególnym uwzględnieniem obszaru województwa śląskiego.\nPiękne góry – Tatry\nJak co roku udało mi się z grupą znajomych pojawić w Tatrach. Piękne, majestatyczne góry, które pozwalają cieszyć się nieskażoną przyrodą.\nFotografia, którą umieściłem pod adresem: http://www.arturjurkowski.info/portfolio/pierwszy/ prezentuje scenę złapaną podczas krótkiej wizyty na szczycie „Predne Solisko”. Zimowa sceneria była zapewniona przez dość intensywny opad śniegu poprzedniej nocy. Na szczycie udało mi się zobaczyć również bardzo ciekawe zjawisko „śnieżne tornado”, ale o tym innym razem…\nRelacja z Islandii\nNa stronie umieściłem kolejną relację z podróży. Tym razem jest to magiczna podróż przez Islandię. Tekst ma już trochę lat, ale dzięki temu jest bardziej autentyczny – pisany na świeżo. Autorem wspomnień jest moja żona – Małgorzata. Serdecznie zapraszam do lektury (link).\nWystawa oraz prezentacja o Gruzji\n10 kwietnia 2014 o godzinie 18:00 w Rybnickim Centrum Kultury będziemy wraz z Gosią prezentować naszą relację z podróży po Gruzji. Pokaz będzie połączony z otwarciem wystawy fotografii „Gruziński Sen” trzech autorów (Mnie, Michała Pawełczyka oraz Jakuba Sochackiego). Serdecznie zapraszamy. Szczegóły pod adresem: http://www.rck.home.pl/wp_rck/?page_id=6462\nAlbum „Granica (w) pejzażu”\nOd wielu lat chciałem podsumować pewien etap zmagania ze specyficznym – górskim – krajobrazem. Motywacją do tego celu był konkurs na projekt książki fotograficznej organizowany przez „Czytelnie Sztuki” w Gliwicach. We współpracy z projektantką Katarzyną Leśniok stworzyliśmy album wg koncepcji, która siedziała w mojej głowie od dłuższego czasu. Prototyp albumu wydrukowany na najwyższej klasy papierze robi spore wrażenie. Pomimo tego, że w konkursie nie udało się zdobyć nagrody, to odbiorcy, którzy spotkali się z tą książką są pod pod dużym wrażeniem spójności pracy oraz fotografii w niej umieszczonych.\nW albumie umieściłem 22 fotografie, a do każdej z nich dołączona jest indywidualnie zaprojektowana mapa kadru, dzięki której można poznać nazwy prezentowanych miejsc. Góry, jako wyraźna granica kompozycyjna pomagały mi niejednokrotnie odkrywać nowe spojrzenie na rzeczywistość, co starałem się zaprezentować w prezentowanych pracach.\nChętnych do zobaczenia albumu, zachęcam do kontaktu.\nDzisiaj wróciliśmy z pleneru, który został zorganizowany przez Okręg śląski Związku Polskich Fotografów Przyrody. Miejscem centralnym pleneru było schronisko na Rysiance w Beskidzie Żywieckim. Cudownie spędzone trzy dni wśród pasjonatów przyrody było genialną inspiracją i źródłem fascynujących informacji o świecie, który nas otacza. Jednym ze zdjęć jakie udało mi się wykonać podczas tego pobytu jest fotografia pt. „Wiara”, serdecznie zapraszam: http://www.arturjurkowski.info/portfolio/wiara/\nnba 2k16 o Arktyczny deszcz