Akcje są to instrumenty udziałowe rynku kapitałowego emitowane przez spółki akcyjne. Stroną krótką jest spółka akcyjna, a stroną długą inwestor kupujący akcje ( akcjonariusz). Akcje można nabyć na rynku pierwotnym lub wtórnym.\nRozróżnia się akcje zwykłe i akcje uprzywilejowane.\nAkcjonariusz kupując na rynku pierwotnym lub wtórnym akcje zwykłe, nabywa określone prawa: prawo własności, prawo głosu na walnym zgromadzeniu akcjonariuszy, prawo poboru (możliwość zakupu akcji nowej emisji), prawo do dywidendy (udział w zyskach spółki), prawo do kontroli zarządzania spółką oraz prawo do udziału w masie likwidacyjnej.\nPrawo własności – akcjonariusz jest właścicielem określonego w % majątku spółki w zależności od ilości posiadanych akcji w stosunku do wyemitowanych przez spółkę akcji.\nPrawo głosu na walnym zgromadzeniu akcjonariuszy – akcjonariusz posiada tyle głosów ile posiada akcji. Walne zgromadzenie akcjonariuszy jest podstawowym organem w spółce, na którym podejmowane są strategiczne decyzje: wybór Rady Nadzorczej, zatwierdzenie rocznego sprawozdania finansowego, podziału zysku (wypłata dywidendy).\nPrawo do dywidendy – jeżeli WZA podejmie decyzję o wypłacie dywidendy to każdy akcjonariusz otrzymuje określoną kwotę przypadającą na jedną akcję (DPS -Dividend Per Share). Dla akcjonariusza ważnym wskaźnikiem związanym z dywidendą jest tz. Stopa dywidendy (Dividend Yield). Stopa dywidendy to iloraz DPS i ceny rynkowej akcji. Im jest ona wyższa, tym większy otrzymujemy dochód z zainwestowanego kapitału.\nPrawo do kontroli zarządzania spółką – każdy akcjonariusz ma prawo do wglądu w sprawozdania finansowe spółki oraz do nadzoru i kontroli spółki poprzez Radę Nadzorczą.\nPrawo do udziału w masie likwidacyjnej– W przypadku upadłości spółki lub przejęcia jej przez inny podmiot gospodarczy, akcjonariusz ma prawo do udziału w masie\nPrawo poboru (subscription right) – jest instrumentem finansowym, który zapewnia akcjonariuszowi prawo do zakupu akcji nowej emisji. Aby zapewnić finansowanie przedsięwzięć inwestycyjnych, spółki podejmują decyzje o powiększeniu kapitału w postaci emisji nowych akcji. Akcjonariuszowi, który nie zakupi nowych akcji, po ich emisji zmniejsza się udział we własności spółki. Aby zapewnić mu dotychczasowy udział, spółka emituje prawo poboru. Prawo poboru otrzymuje inwestor, który posiada akcje w dniu ustalenia prawa poboru. Może on je zrealizować poprzez kupno nowych akcji, sprzedać prawo poboru innemu inwestorowi lub przetrzymać je do dnia wygaśnięcia i go nie wykonać (dzieje się tak, jeżeli cena emisyjna spadnie poniżej ceny rynkowej).\nOprócz akcji zwykłych spółka emituje akcje uprzywilejowane. Jej posiadacze mają dodatkowe prawa:\nUprzywilejowanie co do głosu daje właścicielowi prawo więcej niż jednego głosu na WZA;\nUprzywilejowanie co do dywidendy daje właścicielowi prawo do stałej dywidendy;\nUprzywilejowanie co do udziału w masie likwidacyjnej daje właścicielowi prawo pierwszeństwa w podziale masy likwidacyjnej.\nDopóki akcje nie są notowane na rynku dochodem z takiej inwestycji może być jedynie dywidenda. Natomiast podstawowym dochodem na rynku wtórnym jest aprecjacja ceny. Inwestowanie na rynku akcji wymaga od inwestorów posiadania niezbędnej wiedzy, czasu na dokonywanie analiz (lub korzystanie z analiz dokonywanych przez np. system SISS 2010) oraz opracowania odpowiedniej strategii. Wymaga także od inwestorów olbrzymiej dyscypliny, spowodowanej większym ryzykiem ale dającej możliwość uzyskania wyższej stopy zwrotu.\nDlatego kluczową rolę w inwestowaniu na rynku akcji odgrywa analiza ryzyka (ryzyko makroekonomiczne, sektorowe i specyficzne spółki) i jego ograniczanie za pomocą dywersyfikacji tzn. zakupu akcji kilku spółek oraz instrumentów wolnych od ryzyka ( budowa portfela) oraz zabezpieczenie ich instrumentami pochodnymi.\nPowiedzieliśmy powyżej, że kluczową rolę w ograniczeniu ryzyka odgrywa portfel akcji. Są dwie metody jego zarządzaniem: zarządzanie aktywne i zarządzanie pasywne. Zarządzanie aktywne zakłada, że rynek nie jest efektywny tzn., że ceny nie odzwierciedlają wszystkich dostępnych informacji. Na podstawie analizy tych informacji formułuje się oczekiwania co do kształtowania się przyszłego dochodu, przy czym zakłada się, że analiza może doprowadzić do uzyskania ponadprzeciętnych dochodów. Podstawowymi metodami opartymi na tej teorii jest analiza fundamentalna i metody analizy kursów akcji (analiza techniczna, modele ekonometryczne, modele matematyczne). Teorią przeciwstawną jest teoria rynku efektywnego. Zakłada ona, że wszystkie dostępne informacje są już zawarte w cenie, nie ma więc sensu dokonywanie analizy, a najlepszym rozwiązaniem jest zakup akcji spółek najbardziej odzwierciedlających indeks (budowanie efektywnego portfela akcji tzw. portfela rynkowego). Analiza fundamentalna i analiza kursów akcji są metodami aktywnego zarządzania portfelem akcji. Dotychczas funkcjonowały oddzielnie, jednak coraz częściej obydwie metody wykorzystuje się równocześnie. Analiza fundamentalna daje nam odpowiedź, w które akcje inwestować, natomiast analiza techniczna kiedy inwestować. Obydwie metody są metodami subiektywnymi. Oznacza to, że każdy analityk (inwestor) może mieć inną ocenę zebranych informacji. Spółka akcyjna jest maleńką komórką całego organizmu jakim jest gospodarka krajowa, a w dobie globalizmu gospodarka światowa. Jeżeli cały organizm jest zdrowy to istnieje duże prawdopodobieństwo, że i nasza komórka jest zdrowa.\nAnaliza fundamentalna ma właśnie za zadanie ocenić zarówno cały organizm, jak i poszczególne komórki tego organizmu. Ma nam dać odpowiedź, które spółki dadzą nam największe szanse uzyskania ponadprzeciętnych zysków (wysokiej stopy zwrotu). Wykonanie takiej analizy wymaga zarówno czasu jak i niezbędnej wiedzy, którą możemy uzyskać z opracowań sporządzanych przez zawodowych analityków w biurach maklerskich lub bankach inwestycyjnych..Na podstawie analizy fundamentalnej określają oni tzw. wartość wewnętrzną spółki. Porównując aktualny kurs akcji możemy ocenić, czy spółka jest niedowartościowana – rekomendacje „kupuj”, ( istnieje duża szansa, że jej akcje będą rosły) czy przewartościowana – rekomendacje „sprzedaj”. Należy jednak pamiętać, że są to wyłącznie subiektywne wyceny, a więc nie możemy ich traktować jako 100% pewnych. Często zdarza się, że wyceny sporządzone przez analityków poszczególnych biur, znacznie się od siebie różnią. Nie ma w tym zresztą nic dziwnego, gdyż na analizę fundamentalną składa się zbyt wiele prognozowanych czynników, takich jak: globalna sytuacja makroekonomiczna, sytuacja makroekonomiczna regionu i sytuacja makroekonomiczna kraju (np. wysokość stóp procentowych, zadłużenie, wzrost gospodarczy), rozwój branży, prognozę zysków i dywidend spółki.\nRys. Analiza fundamentalna\n1. Analiza makroekonomiczna (globalna, regionu, kraju).\n2. Analiza sektorowa.\n3. Analiza sytuacyjna.\n4. Analiza finansowa.\n5. Wycena spółki.\nAd .1. Analiza makroekonomiczna (globalna, regionu, kraju).\nAnaliza makroekonomiczna powinna nam dać odpowiedź w jakiej fazie rozwoju znajduje się gospodarka światowa, regionalna i danego kraju oraz jaki jest jej wpływ na rynek akcji. Każda gospodarka rynkowa przechodzi cykliczne fazy ekspansji i recesji oraz stany przejściowe. Martin Pring podzielił cały cykl gospodarczy na sześć etapów:\nI etap: rozpoczyna się trend wzrostowy na obligacjach, natomiast spadają akcje i towary;\nII etap: rozpoczyna się trend wzrostowy na akcjach, rosną także obligacje, natomiast spadają towary;\nIII etap: rozpoczyna się trend wzrostowy na towarach, rosną także akcje i obligacje;\nIV etap: rozpoczyna się trend spadkowy na obligacjach, natomiast rosną akcje i towary;\nV etap: rozpoczyna się trend spadkowy na akcjach, spadają także obligacje, natomiast rosną towary;\nVI etap: rozpoczyna się trend spadkowy na towarach, spadają także akcje i obligacje;\nMODELOWY WYKRES CYKLU GOSPODARCZEGO\nPrzedstawiony wykres modelowy nie zawsze pokrywa się z trendami występującymi na poszczególnych rynkach, jednak występuje on najczęściej. Dzięki temu inwestor z dużym prawdopodobieństwem może prognozować przebieg zdarzeń, a odstępstwa od tego schematu powinny skłaniać go do dużej ostrożności w podejmowaniu decyzji inwestycyjnych.\nFaza ekspansji (ożywienia) charakteryzuje się wzrostem różnych mierników ekonomicznych: PKB, produkcji, cen, zatrudnienia, popytu, inwestycji oraz malejącym bezrobociem i niskiej inflacji. W okresie szczytu wszystkie mierniki ekonomiczne przestają rosnąć, lecz jeszcze przez pewien czas utrzymują się na wysokim poziomie. Następuje kolejna faza cyklu – recesja (kryzys). Wzrasta inflacja oraz bezrobocie, natomiast następuje spadek pozostałych mierników ekonomicznych. Faza ta kończy się depresją (dnem), w której mierniki ekonomiczne pozostają na niskich poziomach. Oczywiście cykle te w różnych krajach mają różny przebieg i różną długość. W jednych mają przebieg łagodny, prawie niezauważalny, w innych zaś niezwykle dramatyczny. Największy wpływ na sytuację ekonomiczną na świecie ma gospodarka USA ze względu na swoją wielkość oraz rolę dolara amerykańskiego w gospodarce światowej – około 80% obrotów wszystkich rynków finansowych\nKluczem do zrozumienia cykli gospodarczych jest zrozumienie działania banków centralnych, szczególnie banku centralnego USA -FED-u . Ich głównym zadaniem jest regulacja podaży pieniądza i utrzymanie inflacji na założonym poziomie. Banki centralne osiągają to poprzez podnoszenie lub obniżkę stóp procentowych. FED ocenia stan gospodarki na podstawie raportów (na podstawie podobnych raportów banki centralne oceniają stan gospodarki własnych krajów).\na) raporty z rynku pracy:\nraport NFP (non-farm payroll) jest najważniejszym raportem rządowym o stanie rynku pracy w poprzednim miesiącu. Publikowany jest w każdy pierwszy piątek miesiąca o godz. 8.30 czasu ET i wywołuje gwałtowne reakcje szczególnie na rynku walutowym, gdyż zwiększona w tym okresie płynność wykorzystywana jest do zawierania dużych transakcji. Raport zawiera liczbę miejsc pracy w sektorze pozarolniczym (jego oddziaływanie jest największe), stopę bezrobocia (wzrost bezrobocia jest oznaką słabości gospodarki), zmianę liczby zatrudnionych w sektorze produkcyjnym, średnią godzinową stawkę wynagrodzenia (uznawaną za wskaźnik przychodów), średni tygodniowy czas pracy.\nRaport firmy ADP przetwarzającej dane z rynku pracy publikowany dwa dni przed raportem NFP (w środy o godz.8.15 czasu ET) jak dotychczas nie wywołuje poważniejszych reakcji na rynkach finansowych, ze względu na nieufność inwestorów do danych zawartych w tym raporcie.\nTygodniowe wstępne oceny stopy bezrobocia podawane w każdy czwartek o godz.8.30 czasu ET. Duża zmienność tych danych spowodowanych różnymi czynnikami (strajki, sezonowość zatrudnienia) powodują gwałtowne reakcje szczególnie na rynku walutowym.\nb) produkt Krajowy Brutto – PKB (Gross Domestic Product – GDP) – pokazuje dynamikę zmian rozwoju gospodarczego danego kraju. W strefie euro publikowany jest dwukrotnie jako dane a po miesiącu rewizja danych. PKB dla Polski publikowany jest tylko jeden raz. Natomiast w USA dopiero trzeci odczyt jest ostateczny. W większości państw raport publikowany jest co kwartał jednak ze znacznym opóźnieniem. Pomimo tego ma ogromny wpływ na ocenę stanu gospodarki danego kraju w przyszłości. Jego wzrost powyżej oczekiwań świadczy o zbyt szybkim rozwoju gospodarki i może prowokować bank centralny do podniesienia stóp procentowych. Natomiast odczyt niższy świadczy o nadciągającej recesji i może sprowokować rozluźnienie polityki monetarnej.\nc) wskaźniki inflacji:\nPPI (indeks cen produkcyjnych) – pokazuje zmiany cen na poziomie producenta. Silny wzrost indeksu może powodować wzrost cen detalicznych, wywierających presję na Fed (na wzrost stóp procentowych);\nCPI ( indeks cen konsumpcyjnych) – pokazuje poziom cen na poziomie detalicznym.\nPCE (indeks cen wydatków konsumpcyjnych) – mierzy podobnie jak CPI poziom cen detalicznych. Jednak Fed przywiązuje do tego wskaźnika większe znaczenie.\nWskaźniki inflacji podają zmiany cen z miesięcznym opóźnieniem. Znacznie bardziej użyteczny do wyznaczania kierunku zmian przyszłej inflacji jest wykres indeksów towarowych CRB, które na bieżąco pokazują nam zakres ruchu cen towarów. Wyróżnia się dwa rodzaje indeksu CRB. Indeks terminowy CRB obejmuje 21 towarów, w którym każdy ma 1/21 (4,7 %) udziału. Towary zostały pogrupowane na: mięso(14,7%), zboża (28,6%), metale (14,3%), nośniki energii (9,5%), surowce przemysłowe (14,3%) i towary importowane (14,3%). Indeks gotówkowy CRB oparty jest na cenach natychmiastowej dostawy. Składa się z 23 towarów, w którym większą przewagę mają surowce przemysłowe (56%). Mimo dość znacznej różnicy w budowie kierunki trendu obydwu indeksów są ze sobą mocno skorelowane. Indeksy CRB ze znacznym wyprzedzeniem pokazują nam przyszłe poziomy wskaźników PPI i CPI.\nInnym popularnym wskaźnikiem, wykorzystywanym do badania trendów na światowych rynkach towarowych jest Economist Commodity Index. W skład indeksu wchodzą towary z 27 rynków za wyjątkiem metali szlachetnych i towarów ropopochodnych. Brak tych dwóch grup towarów w indeksie powoduje, że nie odzwierciedla on w pełni sytuacji rynkowej.\nd) bilans handlowy i saldo na rachunku obrotów bieżących. Regularnie występujący\ndeficyt handlowy lub ujemne saldo wpływa na osłabienie się waluty.\ne) raporty ISM (Chicagowski indeks PMI,wskaźnik ISM dla sektora usług, wskaźnik ISM dla sektora wytwórczego) dotyczą bieżącej sytuacji gospodarczej w regionach.\nf) raporty o nastrojach konsumenckich ( wskaźnik nastrojów konsumenckich opracowany przez University of Michigan, wskaźnik zaufania konsumentów ABC i publikowany praktycznie we wszystkich państwach wskaźnik ufności konsumenckiej) ocenia przyszłe zachowania się konsumentów.\ng) raporty z rynku nieruchomości (sprzedaż domów na rynku pierwotnym i wtórnym, ilość rozpoczętych inwestycji budowlanych, ilość wydanych pozwoleń na budowę) rynek finansowy przywiązuje dużą wagę do tych raportów od czasu gdy pękła „bańka spekulacyjna”. Kondycja tego sektora jest ważnym czynnikiem oceny całej gospodarki i jej perspektyw rozwoju.\nNie są to oczywiście wszystkie raporty obrazujące stan gospodarki światowej. Podobne raporty z małymi zmianami w nazewnictwie obrazują gospodarkę strefy euro (drugiej pod względem wielkości) czy poszczególnych krajów. Jedne z nich są wskaźnikami wyprzedzającymi, inne opóźnionymi a jeszcze inne obrazują obecny(równoczesny) stan gospodarki. Wskaźniki makroekonomiczne mają wpływ na rynek w średnim i długim okresie. W krótkim okresie ich wpływ zależy od nastroju panującego na rynku. Często słabe wyniki są lekceważone na rynku wzrostowym (po lekkich zawirowaniach rynek wraca do trendu głównego) i odwrotnie. Jednak nie mogą być brane pod uwagę w szerszej perspektywie czasowej. W większości przypadków nagromadzenie złych danych powoduje odwrócenie trendu wzrostowego na rynku akcji.\nKolejnym krokiem jest ocena sytuacji gospodarczej danego kraju, w którym zamierzamy inwestować. Pomimo dobrej koniunktury na rynkach światowych, na konkretnym rynku może ona być diametralnie różna ze względu na złą sytuację gospodarczą, prowadzoną politykę gospodarczą lub zwiększone ryzyko inwestycyjne. Przy ocenie danego rynku powinniśmy kierować się następującymi głównymi kryteriami:\ntempem wzrostu PKB;\nW następnej kolejności powinniśmy oceniać także sytuację polityczną: rolę polityków w decyzjach gospodarczych, rolę związków zawodowych, znaczenie partii populistycznych, akty prawne dotyczące rynku pracy gdyż wpływa ona na atrakcyjność inwestowania.\nAd.2. Analiza sektorowa\nRys. Analiza sektorowa\nA) analizę pięcioczynnikową M. Portera;\nB) mapę grup strategicznych;\nC) analizę luki strategicznej;\nD) krzywą doświadczeń;\nE) metodę punktacji ważonej w ocenie atrakcyjności sektora.\nAd. A) Analiza sił Potera.\n1. Konkurencja w sektorze.\n2. Możliwości wejścia na rynek nowych firm.\n3. Siłę wpływów dostawców.\n4. Siłę wpływów odbiorców.\n5. Możliwości pojawienia się substytutów.\nAd. B) Mapa grup strategicznych.\nAd. C) Analiza luki strategicznej.\nUdział przedsiębiorstwa w sektorze utrzymuje się na określonym, niezmienionym poziomie.\ntempo wzrostu sprzedaży w spółce.\ntempo wzrostu sprzedaży w sektorze.\nAd . D) Krzywa doświadczeń.\nAd. E) Punktowa ocena atrakcyjności sektora.\n1. Rozmiar rynku w jednostkach naturalnych i rocznych dochodach ze sprzedaży,\n2. Zasięg konkurowania,\n3. Stopa zmian rynku jako procentowa wielkość zmian sprzedaży rocznej,\n4. Liczba konkurentów oraz ich relatywne udziały w rynku,\n5. Stopień koncentracji sektora,\n6. Tempo zmian w technologii wytwarzania produktu,\n7. Stopień zróżnicowania produktów konkurencyjnych firm,\n8. Występowanie efektu ekonomiki skali działania firm,\n9. Występowanie efektu uczenia się firm,\n10. Oczekiwany poziom rentowności danego sektora w porównaniu do wielkości przeciętnych w gospodarce.\nAd. 1. Analiza sytuacyjna.\nAnaliza sytuacyjna spółki jest kolejnym etapem analizy fundamentalnej. Dotyczy całego obszaru niezwiązanego bezpośrednio z jej finansami, takiego jak: tempo wzrostu sprzedaży wytwarzanego produktu (nie powinno spadać ), specyfika rynku, stosowana technologia, konkurencja krajowa i zagraniczna, kapitał ludzki (kadra zarządzająca oraz kwalifikacje pracowników). Do podstawowych metod analizy sytuacyjnej należy analiza SWOT oraz macierz BCG.\nRys. Analiza SWOT.\nAnaliza SWOT to analiza czterech kategorii czynników strategicznych:\nS (Strengths) – mocną stroną spółki jest to wszystko, co stanowi jej atut,\nprzewagę lub zaletę;\nW (Weaknesses) – słabą stroną spółki jest to wszystko, co utrudnia lub może\nutrudnić jej efektywne działanie, co stanowi jej słabość, barierę\nO (Opportunities) – szanse odpowiednio wykorzystane stają się impulsem\nkorzystnych zmian oraz osłabiają zagrożenia;\nT (Threats) – zagrożenia to bariery stojące na przeszkodzie dalszego rozwoju\nNa schemacie została przedstawiona jedna z wersji analizy SWOT. W literaturze możemy spotkać także wersje, że mocne i słabe strony spółki to czynniki stanu obecnego, a szanse i zagrożenia to stany przyszłe. W innej wersji mocne strony i słabe strony to czynniki zależne od nas, a szanse i zagrożenia, to czynniki obiektywne. W analizie SWOT nie będzie miało to większego znaczenia, pod warunkiem, że zastosujemy wyłącznie jedną z przedstawionych wersji.\nMacierz BCG jest metodą badania udziału produktu (produkowanego przez spółkę) w rynku. Dzięki tej metodzie możemy określić czy produkt przynosi spółce zyski, czy też jest produktem deficytowym.\nRys. 1. Macierz BCG.\nBostońska Grupa Konsultingowa podzieliła produkty na cztery grupy:\nGwiazdy – to produkty rozwojowe i konkurencyjne dające dużą gwarancję zysków. Mają wysoki udział w dynamicznie rozwijającym się rynku.\nmłode gwiazdy – nowe produkty i usługi, które wymagają dużych nakładów finansowych, ze względu na wzrost udziału w rynku,\nstare gwiazdy – produkty i usługi, które nie wymagają nakładów finansowych, a które w przyszłości mogą przekształcić się w dojne krowy.\nDojne krowy – to produkty i usługi, które przynoszą spółce wysoki zysk. Mogą więc być źródłem dofinansowania młodych gwiazd. Mają wysoki udział w wolno rozwijającym się rynku.\nZnaki zapytania – to produkty i usługi deficytowe, których możliwości są trudne do określenia. Mają niski udział w dynamicznie rozwijającym się rynku. Jednocześnie są produktami, które w dłuższej perspektywie mogą stać się gwiazdami. Wymagają jednak znacznego doinwestowania.\nPsy – to produkty i usługi bez perspektyw rozwoju, które przegrały walkę konkurencyjną. na rynku w pełni nasyconym danym rodzajem usług. Pochłaniają zbyt dużo środków w zamian za mierne dochody. Najlepszym wyjściem jest rezygnacja z tego rodzaju produktu i usług. Mają niski udział w wolno rozwijającym się rynku.\nAd. 4. Analiza finansowa.\nAnaliza finansowa spółki jest uważana przez wielu inwestorów za najważniejszą, a w zasadzie za decydującą o zakupie jej akcji. Dokonuje się jej na podstawie sprawozdania finansowego.\nRys. Analiza finansowa (przeprowadzona na podstawie sprawozdania finansowego)\nW skład sprawozdania finansowego wchodzą:\n4. Zestawienie zmian w kapitale własnym.\nBilans jest zestawieniem aktywów i pasywów przedsiębiorstwa z okresu obrachunkowego. Dla spółek giełdowych jest obowiązkowym sprawozdaniem finansowym.\nAktywa to kontrolowany przez spółkę majątek o wiarygodnie określonej wartości powstały w przeszłości, który spowoduje w przyszłości uzyskanie korzyści ekonomicznych. Dzielą się na aktywa trwałe i aktywa obrotowe.\nNa aktywa składają się:\naktywa trwałe (związane ze spółką ponad jeden rok):\na) wartości niematerialne i prawne to nabyte przez spółkę prawa majątkowe np.\npatent, koncesje, marka;\nb) rzeczowa aktywa trwałe: środki trwałe i środki trwałe w budowie;\nc) należności długoterminowe to długoterminowy dług osób trzecich wobec spółki;\nd) inwestycje długoterminowe to budowa lub ulepszanie istniejącego środka\ntrwałego w celu osiągnięcia przyszłych korzyści;\ne) długoterminowe rozliczenia międzyokresowe;\naktywa obrotowe (związane ze spółką poniżej jednego roku) – przeznaczone do sprzedaży lub zużycia:\na) zapasy (rzeczowe aktywa obrotowe) to surowce i materiały przeznaczone do\nprodukcji, produkcja niezakończona oraz towary i wyroby gotowe;\nb) należności krótkoterminowe to krótkoterminowy dług osób trzecich wobec spółki;\nc) inwestycje krótkoterminowe to udziały i akcje, inne papiery wartościowe,\nudzielone pożyczki przeznaczone do zbycia w roku następnym;\nd) krótkoterminowe rozliczenia międzyokresowe to wydatki, które spółka poniosła w\nroku bieżącym, a które staną się kosztem dopiero w następnym roku.\ne) środki pieniężne to kwoty pieniężne, które w każdym czasie są do dyspozycji\nPasywa to źródła finansowania aktywów, na które składa się z kapitał własny oraz kapitał obcy ( zobowiązania i rezerwy na zobowiązania).\nKapitał własny – to wartości wniesione do spółki przez jej właścicieli oraz środki uzyskane w trakcie działalności spółki(podstawową pozycją na jaką inwestor powinien zwrócić uwagę jest zysk/strata , która stanowi podstawę analizy zysków i strat).\na) kapitał podstawowy;\nb) należne wpłaty na kapitał podstawowy;\nc) udziały własne;\nd) kapitał zapasowy;\ne) kapitał z aktualizacji wyceny;\nf) pozostałe kapitały rezerwowe;\ng) zysk (strata) z lat ubiegłych;\nh) zysk (strata) netto;\ni) odpisy z zysku netto w ciągu roku obrotowego.\nKapitał obcy (zobowiązania i rezerwy na zobowiązania)– to wszelkiego rodzaju źródła finansowania przy wykorzystaniu kapitału obcego.\nNa kapitał obcy składa się:\na) rezerwy na zobowiązania;\nb) zobowiązania długoterminowe;\nc) zobowiązania krótkoterminowe;\nd) rozliczenia międzyokresowe;\ne) zaliczki otrzymane na dostawy;\nf) zobowiązania wekslowe;\ng) fundusze specjalne\nRachunek zysków i strat jest drugim obowiązkowym sprawozdaniem finansowym. Pokazuje ogólny wynik finansowy oraz efektywność poszczególnych rodzajów przedsiębiorstwa. Jest zestawieniem przychodów uzyskanych z działalności gospodarczej i operacji finansowych oraz kosztów tej działalności.\nW skład rachunku zysków i strat wchodzi:\n1. Zysk/strata na sprzedaży (brutto) to przychody ze sprzedaży netto (a) pomniejszone o koszty wytworzenia sprzedanych wyrobów (b).\n2. Zysk/strata na sprzedaży (netto) to zysk/strata na sprzedaży (brutto) pomniejszony o koszty zarządu (c) i koszty sprzedaży (d). Jest to faktyczny zysk/strata z podstawowej działalności gospodarczej przedsiębiorstwa.\n3. Zysk/strata na działalności operacyjnej (EBIT) to zysk/strata na sprzedaży (netto) powiększony o pozostałe przychody operacyjne (e), a następnie pomniejszony o pozostałe koszty operacyjne (f).\n4. Zysk/strata na działalności gospodarczej to zysk/strata na działalności operacyjnej (EBIT) powiększony o przychody finansowe (g), a następnie pomniejszony o koszty finansowe (h).\n5. Zysk/strata brutto to zysk/strata na działalności gospodarczej powiększony o zyski nadzwyczajne (i) i pomniejszony o straty nadzwyczajne (j).\n6. Zysk/strata netto to Zysk/strata brutto pomniejszony o podatek dochodowy (k).\nRachunek przepływów pieniężnych (cash flow) sporządzają przedsiębiorstwa podlegające obowiązkowemu badaniu rocznego sprawozdania finansowego. Umożliwia uzyskanie informacji na temat stopnia płynności finansowej, skuteczności ściągania należności i zdolności do regulowania zobowiązań. Pokazuje przepływy pieniężne wynikające z działalności operacyjnej, inwestycyjnej i finansowej w okresie pomiędzy bilansem otwarcia a bilansem zamknięcia. Sporządzany jest w formie zestawienia metodą bezpośrednią lub metodą pośrednią.\nW metodzie bezpośredniej przedstawione są wszystkie wpływy i wydatki środków pieniężnych z działalności operacyjnej, inwestycyjnej i finansowej.\nCzęściej stosowana jest metoda pośrednia, w której od razu zysk netto ulega korekcie.\nNajważniejsze dla inwestora są jednak wnioski jakie można wyciągnąć na podstawie dodatnich lub ujemnych przepływów środków finansowych z działalności operacyjnej, inwestycyjnej i finansowej.\n1. Dodatnie przepływy pieniężne z działalności operacyjnej, inwestycyjnej i finansowej mogą świadczyć o gromadzeniu przez przedsiębiorstwo środków pieniężnych, które w przyszłości może przeznaczyć na inwestycje.\n2. Dodatnie przepływy pieniężne z działalności operacyjnej i inwestycyjnej, natomiast ujemne z finansowej, świadczą o restrukturyzacji przedsiębiorstwa.\n3. Dodatnie przepływy pieniężne z działalności operacyjnej i finansowej, natomiast ujemne z działalności inwestycyjnej, świadczą o prawidłowo rozwijającym się przedsiębiorstwie.\n4. Dodatnie przepływy pieniężne z działalności inwestycyjnej i finansowej, natomiast ujemne z operacyjnej świadczą o przejściowych trudnościach przedsiębiorstwa.\n5. Dodatnie przepływy pieniężne z działalności operacyjnej, natomiast ujemne z działalności inwestycyjnej i finansowej, świadczą o wysokiej rentowności oraz o przeznaczeniu osiągniętych zysków na rozwój przedsiębiorstwa i spłatę długów.\n6. Dodatnie przepływy pieniężne z działalności inwestycyjnej, natomiast ujemne z działalności operacyjnej i finansowej, świadczą o pokrywaniu zobowiązań ze sprzedaży aktywów. Jest to przypadek, który może oznaczać bankructwo przedsiębiorstwa.\n7. Dodatnie przepływy pieniężne z działalności finansowej, natomiast ujemne z działalności operacyjnej i inwestycyjnej są typowe dla początkujących, rozwijających się przedsiębiorstw.\n8. Wszystkie przepływy są ujemne. Nie oznacza to jeszcze bankructwa, gdyż przedsiębiorstwo prawdopodobnie będzie zarabiało na dokonywanych inwestycjach.\nZestawienie zmian w kapitale własnym jest obowiązkowym sprawozdaniem przedsiębiorstwa, których sprawozdania finansowe podlegają obowiązkowemu corocznemu badaniu. Ukazuje bardzo szczegółowo opis zmian strukturalnych w kapitale własnym, ich przyczyny i skutki. Pokazane są w tym sprawozdaniu przede wszystkim te zmiany, które nie zostały ujęte w Rachunku zysków i strat. Jest sporządzane wg określonego wzorca zgodnego z ustawą o rachunkowości.\n1. Kapitał własny na początek okresu (korekty błędów podstawowych).\na) kapitał własny na początek okresu po korektach ( kapitał podstawowy na\npoczątek okresu, kapitał podstawowy na koniec okresu);\nb) kapitał podstawowy na koniec okresu;\nc) należne wpłaty na kapitał podstawowy na początek okresu;\nd) udziały (akcje) własne na początek okresu;\ne) kapitał zapasowy na początek okresu;\nf) kapitał z aktualizacji wyceny na początek okresu;\ng) pozostałe kapitały rezerwowe na koniec okresu;\nh) zysk( strata) z lat ubiegłych na początek okresu;\ni) wynik netto.\n2. Kapitał własny na koniec okresu\n3. Kapitał własny, po uwzględnieniu proponowanego podziału zysku ( pokrycia\nInformacja dodatkowa jest sprawozdaniem finansowym bardzo często lekceważonym przez niedoświadczonych inwestorów. Natomiast ma ona niezwykle istotne znaczenie. Jest bowiem źródłem pogłębionych informacji zawartych w bilansie, rachunku zysków i strat oraz rachunku przepływów pieniężnych. Zawiera bowiem istotne dane i objaśnienia, które są niezbędne do rzetelnego i jasnego przedstawiania sytuacji majątkowej i finansowej oraz wyniku finansowego w sprawozdaniu finansowym.\nAnaliza wskaźnikowa oparta jest na wskaźnikach wyliczanych na podstawie danych finansowych spółki, przede wszystkim na podstawie bilansu oraz rachunku zysku i strat. Ma nam dać odpowiedź jaka jest kondycja finansowa spółki oraz dostarczyć informacji na temat jej funkcjonowania. Za pomocą wskaźników możemy przeprowadzać zarówno analizę bieżącą poprzez przyrównanie określonego wskaźnika do ustalonych norm, analizę poziomą polegającą na porównaniu wskaźnika do wartości wcześniejszych oraz tendencję tych zmian a także porównywać je na tle sektora w jakim działa spółka.\nRys. Schemat analizy wskaźnikowej.\nPrzystępując do analizy należy zwrócić uwagę na niejednolite nazewnictwo jakie możemy spotkać w literaturze. Obszar zdolności do regulowania zobowiązań określany jest najczęściej jako płynność. Poziom zadłużenia jako zadłużenie ( ale także jako wspomaganie kapitałowe, wspomaganie finansowe, wypłacalność finansowa, stopień zadłużenia, niezależność finansowa). Wyniki finansowe jako rentowność lub zyskowność. Sprawność działania na rynku jako sprawność działania ( ale także jako sprawność zarządzania aktywami, aktywność, obrotowość). Wartość rynkowa określana jest jako wartość rynkowa ( ale także jako rynkowa wartość akcji i kapitału, efektywność akcji lub pozycja firmy na rynku kapitałowym). W dalszych rozważaniach będziemy posługiwali się określeniami zaznaczonymi pogrubieniem.\nDo analizy sprawozdania finansowego wykorzystuje się wskaźniki:płynności, zadłużenia, rentowności, sprawność oraz wartości rynkowej.\n1. Wskaźniki zdolności do regulowania zobowiązań (płynności) określają zdolność spółki do wywiązywania się z bieżących zobowiązań. Ostrzegają inwestora przed możliwością upadłości spółki w przypadku utraty płynności. Należą do nich:\n2. Wskaźniki zadłużenia (zadłużenie) pokazują w jakim stopniu spółka jest zdolna do spłaty swojego zadłużenia długoterminowego. Należą do nich:\ng) wskaźnik ceny giełdowej;\nh) wskaźnik ceny do kapitału własnego.\nAd 1. Wskaźniki płynności:\na) wskaźnik płynności bieżącej jest podstawowym wskaźnikiem płynności finansowej.\nWylicza się go na podstawie ilorazu aktyw obrotowych do zobowiązań bieżących\nwskaźnik bieżącej płynności = aktywa obrotowe / zobowiązania bieżące\nInformuje w jakim stopniu spółka jest zdolna do uregulowania swoich bieżących zobowiązań aktywami obrotowymi. Jego wartość powinna się mieścić w przedziale 1,3 – 2,0. Jest to wartość wzorcowa. Niższe wartości oznaczają, że spółka ma lub w najbliższej przyszłości będzie miała problemy z uregulowaniem płatności w terminie. Natomiast wartości wyższe świadczą o przechowywaniu przez spółkę zbyt dużo niewykorzystanych środków finansowych, posiada zbyt duże zapasy lub trudno ściągalne należności.\nb) wskaźnik szybkiej płynności jest uzupełnieniem wskaźnika płynności bieżącej.\nZasady jego wyliczania są identyczne jak przy wskaźniku płynności bieżącej. Jedynie aktywa obrotowe zostają pomniejszone o zapasy i krótkoterminowe rozliczenia międzyokresowe, które z powodu swojej stosunkowo małej płynności słabo zabezpieczają bieżące zobowiązania.\nwskaźnik szybkiej płynności = aktywa obrotowe – zapasy – krótkoterminowe rozliczenia międzyokresowe / zobowiązania bieżące\nJako wartość wzorcową przyjmuje się wartość 1, która oznacza, że spółka jest w stanie pokryć swoje krótkoterminowe zobowiązania, płynnymi aktywami finansowymi.\nc) wskaźnik wypłacalności gotówkowej służy do określania wypłacalności\nspółki w bardzo krótkim okresie (bezzwłocznie).\nwskaźnik wypłacalności gotówkowej = środki pieniężne i inne aktywa pieniężne / zobowiązania bieżące\nJest to iloraz środków pieniężnych i innych aktyw pieniężnych do zobowiązań bieżących. Za jego wartość wzorcową przyjmuje się 0,2.\nd) kapitał obrotowy w dniach obrotu określa na ile dni obrotu wystarczy kapitału\nkapitał obrotowy / sprzedaż netto x 360 dni\nWraz ze wzrostem sprzedaży jego wartość maleje. Aby nie dopuścić do utraty płynności zarząd spółki powinien go odpowiednio zwiększać proporcjonalnie do wzrostu sprzedaży.\nAd 2. Wskaźniki poziomu zadłużenia.\na) wskaźnik ogólnego zadłużenia (DR – debet ratio) określa poziom zaangażowania\nkapitałów obcych w aktywach spółki.\nWartość wskaźnika poniżej 0,57 świadczy o nieracjonalnym zarządzaniu źródłami finansowania. Wartość wskaźnika powyżej 0,67 świadczy o możliwości utraty zdolności do spłaty długów. Wartość wskaźnika powyżej 1,0 charakteryzuje spółkę o wyjątkowo złej sytuacji ekonomiczno – finansowej.\nb) wskaźnik zadłużenia długoterminowego ( wskaźnik długu, wskaźnik ryzyka lub wskaźnik dźwigni) określa poziom pokrycia zobowiązań długoterminowych kapitałami własnymi.\nWartość wskaźnika powyżej 1,0 charakteryzuje spółkę silnie zadłużoną.\nc) wskaźnik zadłużenia kapitałów własnych określa poziom zadłużenia kapitałów własnych.\nwskaźnik zadłużenia kapitałów własnych = zobowiązania ogółem / kapitał własny.\nWartość wskaźnika powinna się kształtować poniżej 1,0 dla spółek dużych i średnich oraz poniżej 3,0 dla spółek małych.\nd) wskaźnik pokrycia obsługi długu z wyniku finansowego netto. Na jego podstawie możemy ocenić , ile razy wynik finansowy netto pokrywa obsługę rat kapitałowych i odsetek.\nwskaźnik pokrycia obsługi długu z wyniku finansowego netto = wynik finansowy netto / raty kapitałowe + odsetki\nWartość wskaźnika powinna się kształtować poniżej 1,0.\ne) wskaźnik pokrycia obsługi długu z EBIT-u określa w jakim stopniu zysk zapewnia obsługę długu.\nwskaźnik pokrycia obsługi długu z EBIT-u = wynik finansowy brutto + odsetki / raty kapitałowe + odsetki\nWartość wskaźnika powinna się kształtować powyżej 1,2. Według Banku Światowego\njego wartość powinna przekraczać 1,3.\nf) wskaźnik pokrycia obsługi długu z cash flow. Na jego podstawie możemy ocenić w jakim stopniu nadwyżką finansową netto możemy pokryć obsługę długu.\nwskaźnik pokrycia obsługi długu z cash flow = wynik finansowy netto + amortyzacja / raty kapitałowe + odsetki\nWartość wskaźnika powinna się kształtować powyżej 1,5 Oznacza to, że suma zysku przed opodatkowaniem wraz z amortyzacją powinna być o co najmniej 50% wyższa od rocznej raty kredytu wraz z odsetkami.\ng) wskaźnik pokrycia zobowiązań odsetkowych. Na podstawie wskaźnika możemy ocenić zdolność spółki do terminowej spłaty odsetek.\nwskaźnik pokrycia zobowiązań odsetkowych = wynik finansowy brutto + odsetki / odsetki\nAd 3. Wskaźniki związane z wynikiem finansowym( rentowność lub zyskowność) analizuje się na podstawie sprawozdania rachunku zysków i strat. Przyjmuje się, że wszystkie wskaźniki oparte na zysku powinny mieć wartości dodatnie.\na) wskaźnik pokrycia zyskiem bieżącym. Na podstawie wskaźnika możemy ocenić w jakim stopniu spółka jest w stanie pokryć straty z lat ubiegłych.\nwskaźnik pokrycia zyskiem bieżącym = zysk bieżący\n/ strata z lat ubiegłych×100%\nJeżeli wskaźnik przyjmuje wartość 0 %, tz.,że spółka nie generuje zysku bieżącego i nie jest w stanie pokryć strat z lat ubiegłych. W takim wypadku należy wyliczyć wskaźnika pokrycia skumulowanych strat =kapitał własny/straty z lat ubiegłych ×100%. Jeżeli wskaźnik nie osiąga wartości powyżej 100%, to sytuacja finansowa spółki jest bardzo trudna. Nie jest ono w stanie pokryć strat kapitałem własnym.\nb) wskaźnik operacyjności. Na podstawie wskaźnika oceniamy poziom kosztów w spółce.\nwskaźnik operacyjności = koszt uzyskania przychodów / przychody ze sprzedaży×100%\nc) wskaźnik rentowności sprzedaży (ROS). Na podstawie wskaźnika możemy ocenić\njaka jest rentowność sprzedaży współce.\nwskaźnik rentowności sprzedaży (ROS) = wynik finansowy brutto\n/ przychody ze sprzedaży×100%.\nWskaźnik w znacznym stopniu zależy on od długości cyklu produkcyjnego, powinniśmy porównywać go do przeciętnego wskaźnika w sektorze.\nd) wskaźnik zwrotu ze sprzedaży. Na podstawie wskaźnika możemy ocenić efektywność sprzedaży.\nwskaźnik zwrotu ze sprzedaży = wynik finansowy netto / przychody ze sprzedaży×100%\nIm wyższa wartość wskaźnika, tym wyższa efektywność.\ne) wskaźnik rentowności majątku (ROA). Na podstawie wskaźnika możemy ocenić jaka wielkość zysku przypada na każdą jednostkę pieniężną zaangażowaną w aktywa spółki (rentowność aktywów spółki).\nwskaźnik rentowności majątku (ROA) = wynik finansowy / aktywa ogółem ×100%.\nNa jego podstawie oceniane są kompetencje kierownictwa w zarządzaniu.\nf) wskaźnik rentowności kapitału własnego (ROE). Na podstawie wskaźnika możemy ocenić jaki jest zwrot z funduszy zainwestowanych przez jego właścicieli.\nwskaźnik rentowności kapitału własnego (ROE) = wynik finansowy\n/ kapitał własny ×100%.\nJego wartość powinna być co najmniej równa stopie inflacji.\nW prawidłowo funkcjonującej spółce powinna być zachowana następująca zależność:\nROE > ROA > ROS\nAd 4. Wskaźniki sprawności działania na rynku jako sprawność działania (aktywność, wskaźnik obrotu). Na podstawie wskaźników możemy ocenić sprawność gospodarowania w spółce.\nWskaźnik rotacji należności. Na podstawie wskaźnika możemy ocenić zdolność pspółki do windykacji należności.\nWskaźnik rotacji należności = przychody ze sprzedaży\n/ przeciętny stan należności\nJego wartość powinna być zawarta pomiędzy 7 a 10. Wartość poniżej 7 oznacza, zbyt długie kredytowanie swoich odbiorców. Wartość powyżej 10 świadczy o prowadzeniu bardzo restrykcyjnej polityki ściągania należności, co może mieć wpływ na utratę klientów przez spółkę.\nwskaźnik cyklu należności. Na podstawie wskaźnika możemy ocenić długość tzw. kredytu kupieckiego ( okres od momentu sprzedaży do momentu otrzymania zapłaty).\nwskaźnik cyklu należności = przeciętny stan należności / przychody ze sprzedaży×liczba dni badanego okresu.\nWskaźnik w skali roku powinien się kształtować w przedziale od 37 do 52 dni.\nwskaźnik rotacji zapasów. Na podstawie wskaźnika możemy ocenić efektywność gospodarowania zapasami.\nwskaźnik rotacji zapasów = koszty sprzedaży\n/ przeciętny stan zapasów\nJego wartość powinna być zawarta pomiędzy 7 a 10. Wartość poniżej 7 oznacza, że przedsiębiorstwo ma problemy ze sprzedażą i ponosi wysokie koszty ich magazynowania. Wartość powyżej 10 świadczy o problemach z realizacją zamówień (przedsiębiorstwo nie jest w stanie zaspokoić popytu na swoje towary).\nwskaźnik cyklu zapasów. Na podstawie wskaźnika możemy ocenić długość okresu magazynowania zapasów.\nwskaźnik cyklu zapasów = przeciętny stan zapasów / koszty sprzedaży × liczba dni badanego okresu\nW skali roku wartość wskaźnika powinna być zawarta od 37 do 52 dni.\nwskaźnik okresu płacenia zobowiązań. Na podstawie wskaźnika możemy określić przeciętny termin regulowania zobowiązań przez spółkę.\nwskaźnik okresu płacenia zobowiązań = przeciętny stan zobowiązań krótkoterminowych / przychody ze sprzedaży × liczba dni badanego okresu\nZbyt krótki cykl zobowiązań wskazuje, że spółka nie korzysta z nieoprocentowanego kredytu kupieckiego. Cykl zbyt długi może oznaczać zaś, że spółka ma problem z regulowaniem zobowiązań. W obu przypadkach spółka naraża się na ponoszenie kosztów odsetek ustawowych od przeterminowanych płatności.\nwskaźnik cyklu środków pieniężnych. Na podstawie wskaźnika możemy określić czas powrotu do spółki zainwestowanych środków.\nwskaźnik cyklu środków pieniężnych = wskaźnik cyklu należności + wskaźnik cyklu zapasów – wskaźnik cyklu zobowiązań\nIm wartość wskaźnika niższa, tym korzystniejsza jest sytuacja przedsiębiorstwa.\nwskaźnik kontroli kosztów administracyjnych. Na podstawie wskaźnika możemy określić koszty ogólnozakładowe w wartości sprzedaży.\nkontroli kosztów administracyjnych = koszty administracyjne\n/ przychody ze sprzedaży ×100%\nWartość wskaźnika spółki powinniśmy porównywać z wartością wskaźnika w sektorze.\nwskaźnik pokrycia kosztów kapitałem obrotowym. Na podstawie wskaźnika możemy określić stopień pokrycia kosztów działalności spółki przez środki obrotowe.\nwskaźnik pokrycia kosztów kapitałem obrotowym = aktywa bieżące – pasywa bieżące / koszty sprzedaży – amortyzacja ×100%\nwskaźnik poziomu kosztów finansowych. Na podstawie wskaźnika możemy porównać zyskowność z zaangażowanym w spółce kapitałem.\nwskaźnik poziomu kosztów finansowych = koszty finansowe / średni stan zobowiązań ogółem ×100%\nWartość wskaźnika zależy od wielkości zadłużenia spółki oraz wysokości stopy procentowej kredytów.\nwskaźnik globalnego obrotu aktywami. Na podstawie wskaźnika możemy porównać wielkość sprzedaży w spółce w stosunku do majątku.\nwskaźnik globalnego obrotu aktywami =przychody ze sprzedaży / średni stan aktywów ogółem\nSłuży do porównania aktywności przedsiębiorstwa na tle sektora.\nwskaźnik rotacji środków trwałych. Na podstawie wskaźnika możemy określić stopień generowania przychodów przez środki trwałe.\nwskaźnik rotacji środków trwałych = przychody ze sprzedaży / średni stan środków trwałych\nW przypadku, gdy środki trwałe są w znacznym stopniu zamortyzowane, wartość wskaźnika będzie zawyżona.\nwskaźnik rotacji majątku obrotowego. Na podstawie wskaźnika możemy określić szybkość obrotu aktywów czynnych.\nwskaźnik rotacji majątku obrotowego = przychody ze sprzedaży / średni stan majątku obrotowego\nIm wyższy wskaźnik, tym lepsza kondycja finansowa przedsiębiorstwa.\nwskaźnik wydajności pracy. Na podstawie wskaźnika możemy określić wysokości przychodu ze sprzedaży przypadającego na jednego zatrudnionego.\nwskaźnik wydajności pracy = przychody ze sprzedaży / przeciętna liczba zatrudnionych\nWskaźnik spółki porównujemy do wskaźników innych spółek w sektorze.\nwskaźnik stopnia finansowania przyrostu środków trwałych z amortyzacji. Na podstawie wskaźnika możemy określić stopień finansowania przyrostu środków trwałych z amortyzacji.\nwskaźnik stopnia finansowania przyrostu środków trwałych z amortyzacji = amortyzacja / przyrost środków trwałych ×100%\nwskaźnik finansowania przyrostu środków trwałych z cash flow. Na podstawie wskaźnika możemy określić stopień pokrycia przyrostu środków trwałych z środków własnych.\nwskaźnik finansowania przyrostu środków trwałych z cash flow = zysk netto + amortyzacja / przyrost środków trwałych ×100%\nAd. 5. Wskaźniki wartości rynkowej:\na) wskaźnik zysku na akcję (EPS). Na podstawie wskaźnika możemy określić ile\nzysku netto przypada na jedną akcję.\nwskaźnik zysku na akcję (EPS) = wynik finansowy netto\n/ liczba akcji\nNajważniejsza jest dynamika wzrostu wskaźnika.\nb) wskaźnik wartości księgowej akcji (BVS). Na podstawie wskaźnika możemy\nokreślić wartość każdej akcji według zapisów bilansu.\nwskaźnik wartości księgowej akcji (BVS) = kapitał własny\nc) wskaźnik stopy zyskowności akcji. Na podstawie wskaźnika możemy określić w\njaki sposób wynik finansowy netto wpływa na cenę rynkową akcji.\nwskaźnik stopy zyskowności akcji = wynik finansowy netto na jedną akcję\n/ cena rynkowa jednej akcji ×100%\nJest to wskaźnik porównawczy inwestycji w różne spółki.\nd) wskaźnik stopy dywidendy. Na podstawie wskaźnika możemy ocenić\nbezpośrednie korzyści dla akcjonariuszy w postaci dywidendy.\nwskaźnik stopy dywidendy = dywidenda\ne) wskaźnik stopy wypłaty dywidendy. Na podstawie wskaźnika możemy określić\njaka część zysku netto jest przeznaczana na dywidendy.\nwskaźnik stopy wypłaty dywidendy = dywidenda na jedną akcję\n/ zysk netto na jedną akcję ×100%\nNiska wartość wskaźnika wskazuje, że spółka przeznacza większą część na rozwój.\nf) wskaźnik celowości inwestycji (PER). Na podstawie wskaźnika możemy ocenić\nopłacalność inwestycji w akcje różnych spółek.\nwskaźnik celowości inwestycji (PER) = cena rynkowa akcji\n/ zysk netto na jedną akcję\nZa pomocą wskaźnika możemy teoretycznie określić liczbę lat zwrotu nakładu na zakup akcji.\ng) wskaźnik ceny giełdowej. Na podstawie wskaźnika możemy określić rynkową cenę\nakcji, powyżej której zakup akcji będzie się wiązał z dużym ryzykiem braku zwrotu z\nwskaźnik ceny giełdowej = wskaźnik PER × zysk / liczba akcji\n× liczba dni badanego okresu\nh) wskaźnik ceny do kapitału własnego (PEQ). Na podstawie wskaźnika możemy\nokreślić stopień wykorzystania majątku spółki do generowania zysków.\nwskaźnik ceny do kapitału własnego (PEQ) = cena rynkowa akcji\n/ kapitał własny na jedną akcję\nPodsumowanie analizy wskaźnikowej.\nCztery pierwsze grupy wskaźników obliczane są na podstawie bilansu oraz rachunku zysków i strat. Są one obarczone największymi wadami tradycyjnego księgowania, z największą ich wadą, możliwością manipulowania szczególnie wskaźnikiem zysku netto. Pomimo tego wielu niedoświadczonych inwestorów kieruje się wyłącznie tym wskaźnikiem.\nDla analityka finansowego najbardziej użytecznym jest rachunek przepływów pieniężnych oraz wskazanie czynników ryzyka występujących w informacji dodatkowej. Rachunek przepływów pieniężnych jak już powiedzieliśmy przedstawia trzy rodzaje przepływów pieniężnych w rozpatrywanym okresie: z działalności operacyjnej, inwestycyjnej oraz finansowej. Najważniejsze z nich przepływy z działalności operacyjnej wynikają z podstawowej działalności spółki. Im wyższe dodatnie saldo, tym wyższa ocena. Natomiast ujemne saldo z działalności inwestycyjnej świadczy o rozwoju spółki (zwiększa się majątek trwały). Dodatnie saldo z działalności finansowej świadczy o pozyskiwaniu przez spółkę kapitału na finansowanie jej rozwoju. Jeżeli stwierdzimy ujemne saldo z działalności operacyjnej i dodatnie saldo z działalności inwestycyjnej, istnieje duże prawdopodobieństwo, że spółka pokrywa straty z działalności operacyjnej kosztem majątku trwałego.\nWycenę akcji możemy przeprowadzić na każdym etapie analizy fundamentalnej. Ma ona na celu wyszukiwanie spółek niedowartościowanych tzn takich, których cena rynkowa jest niższa od wartości wyceny. Zakłada się, że jeżeli spółka ma solidne podstawy fundamentalne, cena akcji będą rosły.\nDo metod wyceny akcji zaliczamy:\n1. Metody majątkowe.\n2. Metody porównawcze.\n3. Metody dochodowe.\nHistorycznie najstarszą koncepcją wyceny spółek są metody majątkowe.\nW metodach majątkowych wykorzystywane są informacje zawarte w bilansie do określenia wartości akcji. Jedną z takich metod stosował Benjamin Graham w końcowej fazie rynku niedźwiedzia. Opracował on wskaźnik tzw. liczbę Grahama, która jest wartością bieżącą aktywów netto w przeliczeniu na jedną akcję. Liczba ta jeśli porównamy ją do ceny akcji, mówi nam czy spółka ma więcej aktywów bieżących ( gotówki i papierów wartościowych), czy długów. Graham uważał, że jeżeli cena akcji spadnie do poziomu około 60% jego liczby, można je bezpiecznie kupować. Jest to pewien margines, który wg Grahama pozwalał bezpiecznie kupować, ponieważ tak wysokie kryterium spełniało niewiele firm. Spośród nich wybierał te spółki, które spełniają dodatkowe kryteria:\n1. Cena akcji nie powinna być zbyt niska (są one obciążone dużym ryzykiem);\n2. Stosunek ceny do wartości księgowej poniżej 0,8;\n3. Stosunek ceny do wielkości przychodów ze sprzedaży poniżej 0,3;\n4. Stosunek zadłużenia do kapitału poniżej 0,1;\n5. Dodatnie przepływy pieniężne\n6. Stosunkowo wysoki obrót dzienny (duża płynność akcji).\nPo sporządzeniu listy spółek spełniających powyższe kryteria sprawdzał dlaczego ich notowania są tak niskie (być może niektóre z nich mogą być na skraju bankructwa) i czekał na odpowiedni moment, aż cena akcji się ustabilizowała lub zaczęła rosnąć .\nDo metod majątkowych zalicza się metody księgowe (metoda wartości księgowej netto i metoda skorygowanej wartości aktywów netto), metody odtworzeniowej oraz metodą likwidacyjną .\nMetody majątkowe mają niewielką wartość, gdyż nie odzwierciedlają realiów rynku oraz oczekiwań co do perspektyw rozwojowych spółki.\nKolejną grupą metod jest metoda porównawcza (mnożnikowa, wskaźnikowa). Są to metody wyceny względnej, ponieważ akcja danej spółki wyceniana jest na podstawie porównania z ceną akcji spółek podobnych (przeważnie z tego samego sektora). Największą zaletą tej metody jest prosta konstrukcja oraz możliwość dokonania szybkiej wyceny.\nWartość spółki wylicza się na podstawie na podstawie iloczynu tzw. mnożników (wskaźników), których wartość jest przeciętną wartością mnożnika spółek podobnych oraz prognozy zysku netto\nJako mnożniki stosuje się :\n1. P/E – cena akcji (wartość rynkowa) do zysku netto,\n2. P/BV – cena akcji do wartości księgowej,\n3. P/S – cena akcji do przychodów ze sprzedaży.\n4. P/CF – cena akcji do przepływu pieniężnego\n5. P/CFO – cena akcji do przepływu pieniężnego z działalności operacyjnej\nNajwiększym problemem w zastosowaniu tych metod jest dobór spółek do których porównuje się wskaźniki. W większości przypadków będą to spółki notowane na giełdzie, których wskaźniki często ulegają fluktuacji związanej z sytuacją na rynku, w wyniku czego ich wartości mogą być zarówno mocno przeszacowane, jak i niedoszacowane.\nPrzez analityków najczęściej stosowane są metody dochodowe ze względu na swą uniwersalność oraz najlepiej odzwierciedlającą wartość rzeczywistą spółki. W metodach tych wykorzystuje się do wyceny zdyskontowane przepływy pieniężne (DCF – Discounted Cash Flows).\nOpierają się one na ogólnie przyjętym zarówno dla akcji , jak i instrumentów dłużnych, wzorze:\nP = C t / (1 + r )t\nP – wartość akcji;\nC t – przepływ z tytułu posiadania akcji, otrzymany w okresie t;\nr – wymagana stopa zwrotu akcjonariusza (inwestora).\nJak widzimy do wyliczenia wartości konieczne są kluczowe określenia jakim jest przepływ z tytułu posiadania akcji oraz wymagana stopa zwrotu.\nDo określenia przepływów z tytułu posiadania akcji stosuje się trzy modele:\n1. Model zdyskontowanych dywidend.\n2. Model zdyskontowanych wolnych przepływów pieniężnych.\n3. Model zysku rezydualnego.\nModel zdyskontowanych dywidend opiera się na założeniu, że spółka wypłaca dywidendy, oraz że będzie je wypłacała w kolejnych latach. Najprostszym i najczęściej stosowanym modelem zdyskontowanych dywidend jest model stałego tempa wzrostu dywidendy (model Gordona). Pozostałe modele (model dwuetapowy, model H, model trójetapowy) wyznacza się wg bardzo skomplikowanych wzorów, w związku z powyższym ograniczymy się wyłącznie do omówienia modelu Gordona. Model Gordona zakłada, że stopa wzrostu dywidendy jest i pozostanie stała. Wartość akcji wylicza się na podstawie wzoru:\nP = D 1 / r – g = D 0 (1+ g ) / r – g\ng – stopa wzrostu dywidendy = ROE x f (ROE odczytujemy ze sprawozdania finansowego , a f = zysk zatrzymany / zysk netto).\nD 1– dywidenda wypłacana w następnym roku;\nD 0– ostatnio wypłacona dywidenda;\nNależy przyjąć, że r > g.\nModel zdyskontowanych przepływów pieniężnych stosuje się, gdy spółka nie płaci dywidend, lub gdy płaci dywidendy znacznie różniące się od wolnych przepływów pieniężnych. Podobnie jak w modelu Gordona zastosujemy najprostszy wzór, w którym zakłada się, że wolny przepływ będzie rósł w stałym tempie równym g.\nP = FCF 0 (1+ g ) / r – g\ng – stopa wzrostu wolnego przepływu\nFCF 0– wolny przepływ pieniężny\nWe wzorze zastosowano wolny przepływ pieniężny (FCF -Free Cash Flow) – który jest zdefiniowany jako nadwyżka środków pieniężnych. Jednym ze sposobów jego wyliczenia wg K. i T. Jajuga jest:\nFCF = E + NC – FI -WI + NB\nE – zysk netto;\nNC – amortyzacja, jako główny element kosztów, które nie są wypływami;\nFI – inwestycja w aktywa trwałe;\nWI – inwestycja w aktywa obrotowe;\nNB – zaciągnięty dług netto (różnica pomiędzy zaciągniętym długiem a długiem spłaconym w danym roku obliczeniowym.\nModel zysku rezydualnego (ekonomiczny) stosuje się, gdy spółka nie płaci dywidend oraz gdy wolne przepływy pieniężne są ujemne (gdy spółka ponosi duże wydatki kapitałowe).Koncepcję zysku rezydualnego sformułowano w XIX w. a obecnie nosi ona nazwę ekonomicznej wartości dodanej (EVA). Jest to wartość dla akcjonariuszy liczona wg wzoru:\nEVA = (r – c)K\nr- stopa zwrotu;\nc – koszt kapitału zainwestowanego;\nK – wielkość kapitału zainwestowanego.\nZysk rezydualny – RI(ekonomiczny) to różnica pomiędzy zyskiem netto a kapitałem zainwestowanym przez inwestorów powiększony o oczekiwaną stopę zwrotu (kapitał inwestorów x oczekiwana stopa zwrotu). Wylicza się wg wzoru:\nRI t = Et – r x Bvt-1\nr – wymagana stopa zwrotu akcjonariusza (inwestora);\nBvt-1 – wartość księgowa akcji.\nJeżeli zysk netto nie gwarantuje stopy zwrotu (ROE) wyższej od oczekiwanej stopy zwrotu to mamy do czynienia ze stratą ekonomiczną mimo że zysk jest dodatni. Jest to kolejny przykład aby w decyzjach inwestycyjnych nie kierować się zyskiem netto.\nWycena akcji na podstawie zysku rezydualnego wyliczana jest na podstawie wzoru: (podobnie jak w poprzednich wyliczeniach przedstawiamy tu najprostsze rozwiązanie, czyli założenie, że zysk rezydualny będzie rósł w stałym tempie równym g)\nP = BV + RI / (1 + r) = BV + (ROE – r / r – g)BV\nJeżeli zysk rezydualny jest dodatni to mamy do czynienia z dodawaniem wartości i wówczas wartość akcji jest wyższa od wartości księgowej i odwrotnie.\nDrugim elementem zastosowanym w modelach zdyskontowanych przepływów pieniężnych jest wymagana stopa zwrotu. Możemy zastosować różne podejścia zarówno proste, w których do wymaganej stopy zwrotu z obligacji dodaje się premię za ryzyko na rynku akcji, jak i bardzo skomplikowane, np:. model CAMP oraz model APT, które służą generalnie do wyceny portfela akcji, jednak całe rozumowanie przeprowadzane jest w kategorii stopy zwrotu.\nNa wielu rynkach akcje można zarówno kupować, jak i sprzedawać na krótko. Sprzedaż „krótka” polega na sprzedaży akcji pożyczonych od maklera i odkupienie ich gdy cena spada. Jest to operacja bardzo ryzykowna ze względu na ograniczony zysk i teoretycznie nieograniczone straty. Wymaga od inwestora silnej psychiki i bezwzględnej dyscypliny, gdyż wiąże się ona z kilkoma niebezpieczeństwami. Po pierwsze wolno ci sprzedać „krótko” wyłącznie po cenie wyższej od ceny aktualnej (jeżeli cena akcji rośnie). Po drugie posiadając pożyczone akcje musisz wypłacić wszystkie dywidendy. Po trzecie max zysk z akcji ogranicza się do ceny zakupu akcji (cena musiałby spaść do 0), natomiast strata spowodowana wzrostem cen akcji jest nieograniczona. Po czwarte transakcje zawierał będziesz na mocno rozchwianym rynku, gdyż po silnych spadkach krótkotrwały kapitał spekulacyjny powoduje silne korekty, które mogą zmienić kierunek krótkoterminowego a nawet średnioterminowego trendu.


Marius Mayenburg von ::: Autorzy ::: Encyklopedia teatru polskiego\nStrona główna : Autorzy : Marius Mayenburg von\n(ur. 1972, Monachium, Niemcy)\nJeden z najwybitniejszych dramatopisarzy niemieckich młodego pokolenia. Pochodzi z rodziny lekarskiej. W rodzinnym Monachium ukończył humanistyczne gimnazjum. Marzył o zostaniu aktorem. Po kilku egzaminach do szkoły teatralnej uświadomił sobie jednak, że bardziej od aktorstwa interesuje go reżyseria i rozpoczął studia na monachijskim uniwersytecie na kierunku język i literatura staroniemiecka. Wybrał taki wydział studiów, chciał bowiem - jak mówi - aby język niemiecki stał się dla niego językiem obcym i niezrozumiałym, językiem, przy pomocy którego porozumienie staje się niemożliwe. W 1992 roku przeniósł się do Berlina, gdzie mieszka do dziś. W latach 1994-98 w Hochschule der Künste studiował dramaturgię i germanistykę.\nJego pierwsza sztukę zrealizowano na scenie Die Baracke berlińskiego Deutsches Theater w formie słuchowiska w 1995 roku. Sztuka nosiła tytuł "Haarmann". W 1996 roku powstał drugi dramat młodego Niemca "Messerhelden", którego prapremierę autor sam wyreżyserował w berlińskim Orphtheater. Kolejny utwór Mayenburga był prezentowany podczas obchodów dziewięćdziesiątej dziewiątej rocznicy urodzin Bertolta Brechta. Była to jednoaktowa farsa "Fräulein Danzer" ("Panna Danzer"). Przed 1997 rokiem powstała jeszcze jednoaktówka "Monsterdämmerung" ("Zmierzch potwora"), którą w formie spektaklu plenerowego zrealizował Volksbühne am Rosa-Luxemburg-Platz. W 1997 roku Mayenburg napisał sztukę, która przyniosła mu rozgłos na całym świecie. Za "Ogień w głowie" otrzymał nagrodę im. Kleista przyznawaną młodym dramatopisarzom oraz nagrodę Frankfurckiej Fundacji Autorów. Prapremiera dramatu odbyła się w monachijskim teatrze Kammerspiele 10 października 1998 roku.\nW 1998 roku berliński Deutsches Theater zatrudniła Mayenburga na stanowisku dramaturga. Stał się wówczas współtwórcą sukcesu sceny Die Baracke, którą oblegała młoda publiczność. Rok później podobne stanowisko powierzono mu w Schaubühne am Lehniner Platz w Berlinie. Pracuje tam do dzisiaj.\nMayenburg jest także autorem dramatów "Psychopaci" (1998), "Pasożyty" (2001), "Zimne dziecko" (2002) oraz "Eldorado" (2004). Zajmuje się także tłumaczeniem, jest na przykład autorem niemieckiego przekładu sztuki Sarah Kane "Łaknąć". Jego twórczość jest zaliczana do nurtu zwanego nowym realizmem i brutalizmem. Akcja jego sztuk dzieje się najczęściej w domu. Ich bohaterowie toczą zdawałoby się zwykłe rozmowy przy stole. Takim zwyczajnym wydarzeniom Mayenburg nadaje teatralną formę. Jego zdaniem, w zamkniętym kręgu rodzinnym najlepiej uwidacznia się to, jak człowiek się zamyka, uniezależnia i alienuje ze społeczeństwa.\nEldorado Marius Mayenburg von\nMęczennicy Marius Mayenburg von\nOgień w głowie Marius Mayenburg von\nPasożyty Marius Mayenburg von\nPlastiki Marius Mayenburg von\nZimne dziecko Marius Mayenburg von\nSieriebriennikow Ks. Andrzej Luter\nWarszawa. "Plastiki" von Mayenburga w Teatrze Dramatycznym\nToruń. Czytanie dramatu Mariusa von Mayenburga u Horzycy Grzegorz Giedrys\nToruń. Czytanie Mayenburga u Horzycy\nPoznań. Czytanie Niemców na "Dramatach nowych" Magdalena Rewerenda\nApokalipsa nowoczesności Łukasz Drewniak


Konkurs na najpiękniejsze miejsce noclegowe – Plener Podróżniczy im. Kazimierza Nowaka 2019\nNext: PKK#08 – pytanie azjatyckie\nPrevious: Boruszyn, droga i ja – 2014 – ogłaszamy!\nKonkurs na najpiękniejsze miejsce noclegowe\nTradycji musi się stać zadość! Spośród wszystkich sposobów spędzania boruszyńskich nocy wybierzemy ten najpiękniejszy, a „pięknego spacza” nagrodzimy wspaniałymi nagrodami!\nPodczas pierwszej edycji Pleneru w 2012 roku konkurs wygrała Srebrzysta Willa\nDrugą edycję konkursu w 2013 roku wygrała przepiękna psia konstrukcja Ani Parker z Berlina. Miejmy nadzieję, że wraz z Killą przyjadą również w tym roku.\nZasady są proste i chyba nie wymagają sporządzania osobnego regulaminu. Po pierwsze każdy śpi w warunkach jakie mu sprawiają największą przyjemność – dlatego zwracać będziemy szczególną uwagę na osobistą radość jaką właściciel najpiękniejszego miejsca noclegowego czerpać będzie ze spędzania w nim czasu. Niewymierny wpływ na naszą ocenę będzie miała również opinia innych użytkowników nocy, którzy w sąsiedztwie pretendenta będą odpoczywać (uruchomiony zestaw nagłośnieniowy z muzyką heavy metalową czy lampki choinkowe świecące się przez całą noc niekoniecznie będą sprzyjać pozytywnej ocenie). Nasze zainteresowanie zwróci także to piękne miejsce noclegowe, które w swym pięknie będzie niepowtarzalne, ponadprzeciętnie oryginalne i artystycznie zaangażowane w niewspółczesne mody i trendy. Stawiamy na bajki, mity i legendy z całego świata!\nLesovikowy namiot w gaju oliwnym pamiętającym czasy rzymskie. Jordania 2014.\nPrzygotowaliśmy dla Was wspaniałe nagrody! Zdobywca pierwszego miejsca otrzyma najnowszy produkt firmy Lesovika – hamak ultralight. Pełnowymiarowy, dwuosobowy hamak (300x150cm) o wadze całkowitej 335 g (wraz z linkami mocującymi), po spakowaniu nieprzekraczający objętości 0,5l\nKolejne dwa miejsca będziemy premiować miejscami… Weekendowym pobytem w Schronisku na Magurze Małastowskiej oraz dwoma VIPowskim miejscami w pierwszym rzędzie widowni Łaziskiego Festiwalu Górskiego „Pod górę”, w Łaziskach oczywiście (26-27 września 2014 r. Ilość nagród w konkursie może się tylko zwiększyć!\nNajserdeczniej dziękujemy Pawłowi, Watiemu i Michałowi za ufundowanie nagród w tym konkursie!\nLesovik – outdoor hammocks\nŁaziski Festiwal Górski „Pod górę”\nSchronisko na Magurze Małastowskiej


D3 + K2 Osteocard (cholekalcyferol + menachinon) - kapsułki 💊 - opinie, dawkowanie, zastosowanie, opis, cena\nCo to jest D3 + K2 Osteocard?\nPreparat to środek spożywczy specjalnego przeznaczenia medycznego zawierający witaminę D3 (cholekalcyferol) i witaminę K2 (menachinon).\nCo zawiera i jak działa D3 + K2 Osteocard?\nKiedy stosować D3 + K2 Osteocard?\nPreparat stosowany w postępowaniu dietetycznym w celu uzupełnienia niedoborów witamin D3 i K2.\nKiedy zachować szczególną ostrożność stosując D3 + K2 Osteocard?\nNiektóre choroby i inne okoliczności mogą stanowić przeciwwskazanie do stosowania lub wskazanie do zmiany dawkowania preparatu. Preparat nie może być stosowany jako substytut zróżnicowanej diety. Dla utrzymania prawidłowego stanu zdrowia ważna jest zróżnicowana i zrównoważona dieta oraz zdrowy tryb życia. Preparat należy stosować pod nadzorem lekarza. Nie należy przekraczać zalecanej dawki. Czy ten preparat ma wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów? Nie ma danych dotyczących wpływu preparatu na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania urządzeń/maszyn.\nDawkowanie preparatu D3 + K2 Osteocard\nCzy można stosować D3 + K2 Osteocard w okresie ciąży i karmienia piersią?


/MODYFIKOWANIE SPOSOBU JĄKANIA SIĘ /\nang. stutter/stammer more fluently; stuttering/stammering modification/management (SM)\nang. stuttering/stammering ‘jąkanie’\nZa twórcę podejścia modyfikowania sposobu jąkania się uznaje się Charlesa Van Ripera, który w ramach pionierskiego projektu badawczego prowadzonego w latach 30. ubiegłego wieku, pod kierunkiem Lee Travisa na University of Iowa wraz z W. Johnsonem i B. Bryngelsonem, poszukiwał skutecznych metod terapii jąkania. Podejście jąkanie się bardziej płynne powstawało w opozycji do metod terapii stosowanych wcześniej. Ich głównym założeniem było eliminowanie objawów niepłynności, czasami za pomocą dość drastycznych sposobów. Osoba jąkająca się otrzymywała jednoznaczny komunikat: „Nie jąkaj się! Możesz wykonywać rytmiczne ruchy różnymi częściami ciała, możesz zmieniać radykalnie sposób mówienia, ale nie wolno się jąkać!”. Obserwacje Van Ripera i jego współpracowników prowadziły do sformułowania wręcz odwrotnego imperatywu: „Śmiało – jąkaj się, ale naucz się robić to bez lęku i zażenowania, i jak najbardziej naturalnie!”. Fundamentalnym założeniem badań Van Ripera, kontynuowanych od roku 1936 na Western Michigan University, była zmiana podejścia do terapii jąkania, która uwzględniała psychologiczne aspekty tego zaburzenia. Celem było uwolnienie osoby jąkającej się od poczucia lęku oraz zmniejszenie występowania reakcji unikania, przy równoczesnym redukowaniu objawów niepłynności w mowie. Osoba jąkająca się opanowywała umiejętność spokojnego reagowania na epizody zająknięć, bez wzmożonego napięcia i reakcji walki.\nW klasycznym ujęciu Van Ripera modyfikowanie sposobu jąkania się jest realizowane poprzez eksplorowanie epizodów jąkania, odczulanie się i modyfikowanie ich. Objawy jąkania poddawane są świadomej modyfikacji, tak by zająknięcia były łagodniejsze, trwały krócej i nie były dla klienta źródłem stresu oraz frustracji. W tym podejściu terapeutycznym osoba jąkająca się nie dąży do osiągania całkowitej płynności mowy, a raczej do przejmowania kontroli nad swoim jąkaniem.\nW pierwszej, tzw. motywacyjnej fazie terapii, klient jest wspierany przez logopedę w poszukiwaniu źródeł motywacji do podejmowania kolejnych wyzwań żmudnego procesu przezwyciężania problemu jąkania.\nZ kolei na etapie identyfikacji klient z pomocą logopedy szczegółowo rozpoznaje naturę własnego jąkania ze wszystkimi jego składowymi: czynnikami behawioralnymi (analizowane są zarówno pierwotne, jak i wtórne objawy jąkania), afektywnymi (uczucia, emocje) i kognitywnymi (postawy, przekonania). Ważnym komponentem procesu modyfikowania jąkania jest desensytyzacja (ang. desensitization). Jej celem jest odczulanie klienta na problem jąkania i doświadczane w związku z nim reakcje. Techniką wykorzystywaną na tym etapie jest dobrowolne jąkanie (ang. voluntary stuttering), polegające na tym, że klient jąka się celowo, decydując o tym, kiedy i jak będzie to czynić. Dobrowolne jąkanie pozwala przejmować kontrolę nad własnym jąkaniem. Pośrednio wpływa również na zwiększenie poczucia pewności siebie. Osoba jąkająca się może skonfrontować się ze swoim lękiem i doświadczać sytuacji wcześniej unikanych z powodu jąkania.\nKolejnym etapem terapii jest wdrażanie zmiany. Realizacja wcześniejszych faz umożliwia osiąganie gotowości do zmieniania sposobu reagowania na słowa czy sytuacje wywołujące lęk, a zarazem uczenie się innego sposobu jąkania. To zmienianie stereotypowych reakcji związanych z jąkaniem pozwala na wprowadzanie konkretnych strategii modyfikowania jąkania.\nW fazie przybliżania opanowywane są następujące techniki zmiany sposobu jąkania się: anulowanie epizodu jąkania (ang. cancellation), wycofywanie się z momentu zająknięcia (ang. pullout) i zestaw przygotowawczy (ang. preparatory set). Zgodnie z metodyką wypracowaną przez Van Ripera modyfikowanie jąkania rozpoczynano od uczenia klienta anulowania epizodu niepłynności. Podczas stosowania tej techniki zadaniem osoby jąkającej się jest dokończenie słowa, na którym nastąpił blok. Po krótkiej pauzie (potrzebnej na zaplanowanie innego sposobu zająknięcia w tym czasie; można wykonać ćwiczeniowe ruchy mimiczne) należy wypowiedzieć to samo słowo, jąkając się w sposób łagodny – zmodyfikowany. W ten sposób klient uczy się anulowania poważnego ciężkiego bloku i zastępowania go kontrolowanym łagodnym jąkaniem (np. powtarzaniem głoski czy sylaby). Ta technika pomaga przezwyciężać reakcje unikania, jest zalecana do wdrażania przede wszystkim w warunkach gabinetowych. Kolejnym krokiem jest technika wycofywania się z momentu niepłynności. Polega ona na zatrzymaniu się na momencie zająknięcia, zidentyfikowaniu, w jakim miejscu w ciele kumuluje się napięcie, zlokalizowaniu, gdzie nastąpiło zablokowanie aparatu mownego i następnie podjęcie próby zredukowania napięcia oraz powolnego wychodzenia z bloku. Jako ostatnią wprowadza się technikę określaną mianem zestawu przygotowawczego. Opracowanie tej techniki wypływało z obserwacji Van Ripera, którego zdaniem osoby jąkające się, przygotowując się do rozpoczęcia trudnych dla nich wypowiedzi, mają tendencję do nadmiernego napinania mięśni artykulacyjnych, jakby uruchamiały zestaw przygotowawczy potrzebny im do zrealizowania problematycznego – w ich odczuciu – dźwięku. Na taki nienaturalny zestaw przygotowawczy składa się: nadmierne napięcie mięśni aparatu artykulacyjnego poprzedzające wypowiedź, rozpoczynanie wypowiadania pierwszego dźwięku wyrazu przy zakleszczonej pozycji artykulatorów (uniemożliwiającej normalną artykulację następujących po sobie w wyrazie dźwięków) oraz przedwczesne rozpoczynanie fonacji. Van Riper proponował zastępowanie starego zestawu przygotowawczego nowym. W tym celu rozpoczynanie wypowiedzi należy realizować w pozycji rozluźnionego układu aparatu artykulacyjnego. Pierwszy dźwięk powinien być płynnie łączony z kolejnym w wyrazie przy równoczesnym łagodnym inicjowaniu przepływu powietrza i fonacji. Van Riper proponował, by po opanowaniu tych technik w warunkach gabinetowych podejmować próby użycia ich w codziennych sytuacjach w odwrotnej do ćwiczonej kolejności. Oznacza to, że najpierw należy podjąć próbę zastosowania zestawu przygotowawczego. Jeśli nie udało się uniknąć momentu zająknięcia, należy skorzystać z kolejnej techniki wycofywania się lub w ostatniej kolejności można zastosować anulowanie objawu jąkania.\nOstatnim etapem wdrażania podejścia jąkania bardziej płynnego jest faza stabilizowania nabytych umiejętności. Przy wsparciu logopedy klient przygotowuje się do stawania się własnym terapeutą. Oznacza to, że stopniowo we własnym zakresie planuje i realizuje różne sytuacje ćwiczeniowe w realnym środowisku.\nUczestniczenie w spotkaniach grup samopomocowych (ang. self-help groups) czy klubach dla mówców (ang. Toastamsters) jest traktowane jako wpieranie oddziaływań terapeutycznych i utrwalanie efektów osiągniętych w terapii. Obecnie popularne jest wykorzystanie metod modyfikowania sposobu jąkania się w połączeniu z metodami mówienia bardziej płynnego, w zależności od potrzeb konkretnego klienta.\nZob. także: MÓWIENIE BARDZIEJ PŁYNNE\nO. Bloodstein, N.B. Ratner: A Handbook on Stuttering. Sixth Edition, Clifton Park 2008.\nW. Kostecka: Zintegrowany program terapii osób jąkających się, Lublin 2004.\nD. Prins, R.J. Ingham: Evidence-Based Treatment and Stuttering – Historical Perspective, „Journal of Speech, Language, and Hearing Research” 2009, Vol. 52, s. 254–263.\nCh. Van Riper: The Treatment of Stuttering, Englewood Cliffs 1973.


Archiwa: Zapowiedzi - Strona 95 z 107 - Gavran\nZapowiedź: Jess Rothenberg – Po tamtej stronie ciebie i mnie\n25 kwietnia 2012 25 kwietnia 2012 - by Anne - Leave a Comment\nData wydania: 31 maja 2012 Wydawnictwo: Amber Rozdzierająca i rozgrzewająca duszę opowieść o dziewczynie, która kochała tak mocno, że aż pękło jej serce, i która raz jeszcze poświęciła swoje życie, by uratować ukochanego\nWznowienie Pana Lodowego Ogrodu\n17 kwietnia 2012 17 kwietnia 2012 - by Kometa - 1 Comment\nPAN Z WAMI. Jako i ogród jego. Wstąpiwszy, porzućcie nadzieję. Oślepną monitory, umilkną telefony. Tu włada magia. Wydawnictwo Fabryka Słów oficjalnie dziś potwierdziło wieści o nadchodzącej reedycji uwielbianego przez czytelników Pana Lodowego Ogrodu, autorstwa …\nZapowiedź: London J.A. – Ciemność przed świtem\n15 kwietnia 2012 15 kwietnia 2012 - by Anne - Leave a Comment\nData wydania: 22 maja 2012 Wydawnictwo: Amber Wypełniona akcją romantyczna opowieść autorki z list bestsellerów „New York Timesa” dla miłośników Pamiętników wampirów.\nZapowiedź: Lara Adrian – We władaniu północy\nData wydania: 17 maja 2012 Wydawnictwo: Amber Bestsellerowa seria Rasa Środka Nocy – międzynarodowe bestsellery wydawane w 16 krajach 2 000 000 egzemplarzy sprzedanych w USA 500 000 egzemplarzy sprzedanych w Niemczech Bestsellery numer 1. …\nZapowiedź: John Marsden – Jutro 6. Cienie\n14 kwietnia 2012 - by Anne - Leave a Comment\nData wydania: 30 maja 2012 Wydawnictwo: Znak To Homer i Fi najbardziej chcieli im pomóc. Kevin, jak zawsze zresztą, na początku stchórzył. A ja nie potrafiłam się zgodzić z Fi i jej pomysłami. Fi była …\nZapowiedź: Robin Bridges – Gathering storm\n12 kwietnia 2012 12 kwietnia 2012 - by Anne - Leave a Comment\nPetersburg, Rosja. Rok 1888. Królewska krew Europy jest skażona – a ci, którzy zdecydowali się służyć Ciemności dążą do obalenia cara. Przeklęta darem nekromacji Księżna Oldenburga musi opowiedzieć się po jeden ze stron konfliktu… Albo …\nZapowiedź: Woon Yvonne – Życie na wieczność\nData wydania: 15 maja 2012 Wydawnictwo: Amber Szesnastoletnia Renée Winters straciła rodziców, odnalazła dziadka, zaczęła naukę w tajemniczej szkole, dowiedziała się o istnieniu nieumarłych i zakochała się w jednym nich.


Home > Okulary przeciwsłoneczne > Tom Ford > STAN (FT0696 - 52H)\nJeszcze 2 FT0696 na magazynie\nGwarantowana dostawa do 22 września 2020: Prosimy zamówić w ciągu 32 godzin i 17 minut i wybrać UPS-Express przy kasie.\nGwarantowana dostawa do 22 września 2020. Prosimy zamówić w ciągu 32 godzin i 17 minut i wybrać UPS-Express przy kasie.\nTe okulary są idealne na plaże, w drodze do pracy albo w mieście. Maja jednak jedną wadę: przyciągają spojrzenia zazdrośników. Z nowymi okularami Tom Ford możesz pokazać, ze jesteś trendy. Ta renomowana marka ustala kryteria w bieącym sezonie 2019. Okulary FT0696 marki Tom Ford z kolekcji 2018 oraz 2019 są dostępne w sklepie internetowym Edel-Optics także w innych wariantach.\nKanciaste i mocne, jeśli chodzi o materiał i wykonanie: Te okulary dla mężczyzny reprezentują sobą stylow design i pewność siebie. Wybierając pełną oprawkę, pokazujesz, że idziesz na całość. Przy kwadratowych rysach twarzy prezentuje się niezwykle korzystnie. Mocno zarysowane kontury są skontrastowane przez nieposiadającą kantów formę. Okulary z tworzywa sztucznego, tak jak te, łączą trwałość z komfortem noszenia. Model FT0696 układa się niezwykle przyjemnie na nosie i uszach. Brązowy jest obecnie bardzo modnym kolorem i jest jednocześnie ponadczasowy. Kolor zapewnia bardzo ładny kontrast między skórą a kolorem okularów. Przejście między okularami a twarzą jest harmonijne i zarazem subtelne. Brązowy to najpopularniejszy kolor okularów przeciwsłonecznych. Emanuje ciepłem i jest bardzo delikatny. Z powodu swoich doskonałych właściwości i nienagannej ochrony przeciwsłonecznej UV400, model FT0696, spełniając wygórowane warunki, zalicza się do profesjonaistów. W ruchu ulicznym czy też na stoku, jeśli chodzi o własne bezpieczestwo, liczy się czasami odpowiednia perspektywa. Dzięki spolaryzowanym szkłom ostępnym w tym modelu, odbijane promienie słońca z powierzchni takich jak woda, szkło, śnieg tracą swoja intensywność, przez co zagwaantowana jest najlepsza widoczność.


Kwas polimlekowy - Stymulatory tkankowe - Ambasada Urody, Warszawa\nStrona główna » Medycyna estetyczna » Stymulatory tkankowe » Kwas polimlekowy\nSculptra® nie jest ani działającym czasowo wypełniaczem, ani też stałym implantem, ale można ją określić jako środek wolumetryczny, ponieważ wyrównuje głębokie zmarszczki i fałdy oraz uzupełnia ubytki w objętości twarzy, będące następstwem procesu starzenia.\nJest to wyjątkowa substancja, której działanie polega na pobudzaniu tkanek twarzy do produkcji własnego kolagenu, który uzupełnia niedobory w skórze. Ujędrnia policzki, podnosi opadające kąciki ust, wygładza bruzdy i zmarszczki, przywraca utraconą objętość skóry zapewniając wypełnienie konturów twarzy i efekt odmłodzenia.\nSculptra® - zabieg odbudowujący skórę\nZabieg z zastosowaniem preparatu sculptra polega na wstrzyknięciu go głęboko pod skórę lub śródskórnie, w zależności od efektu, jaki chce osiągnąć pacjent. Sculptra jest bezpieczna, ponieważ jest produktem całkowicie biokompatybilnym z ludzkim organizmem - przy iniekcjach wykorzystuje się zawiesinę mikrocząsteczek kwasu L-polimlekowego w sterylnej wodzie. Mieszanka subtelnie, ale skutecznie pobudza skórę do samodzielnej regeneracji. Typowe miejsca wprowadzenia preparatu to: zmarszczki kącików ust, skronie, policzki, łuki jarzmowe, okolice kąta żuchwy oraz dolina łez. Dzięki zastosowaniu zawiesiny w tak wielu miejscach podczas jednej wizyty uzyskuje się efekt kompleksowej odnowy twarzy.\nKiedy stosować zabieg Sculptra®\ngłębokie fałdy między nosem a ustami (zmarszczki nosowo- wargowe)\nbruzdy w kącikach ust( zmarszczki marionetki)\nzmarszczki na policzkach i podbródku\nZabieg Sculptra polecany jest szczególnie osobom o cienkiej skórze i szczupłej twarzy - u nich zmiany zanikowe związane ze stopniową utratą kolagenu są bardziej widoczne. Zabieg jest chętnie wybierany przez mężczyzn, którym zależy na odmłodzeniu w sposób skuteczny, ale dyskretny.\nEfekty zabiegu Sculptra®\nTo metoda dyskretna, która zapewnia naturalnie wyglądający efekt. Działanie preparatu wymaga czasu, co sprawia, że zmiana zachodzi w wyglądzie skóry powoli, przywracając to, co zostało utracone. Pełna korekcja wymaga zazwyczaj wykonania 2 lub 3 zabiegów, a rezultaty wyglądające bardzo naturalnie, powinny być widoczne po około sześciu tygodniach. Poprawa wyglądu jest długotrwała i utrzymuje się przez ponad 2 lata.


Piotr „Besa” Czech. Nasz starszy kolega | Świat Motocykli\nMotocyklista, działacz, redaktor z potężnym stażem – to tylko niektóre jego aktywności. Dzięki niemu do dzisiaj możemy czytać magazyn „Motocykl moje hobby”. Zakładał łódzki Number One Club i uczestniczył w tworzeniu Polskiego Ruchu Motocyklowego. Organizował też rajdy „Hubal”. Tylko pozazdrościć, że jeszcze mu się chce!\nLech Potyński: Zaczynamy tradycyjnie. Kiedy był twój „pierwszy raz”, od jakiego motocykla zaczynałeś swoją przygodę i co cię w tym fascynowało? A może nadal fascynuje?\nPiotr „Besa” Czech: Hmm… tak dawno, że najstarsi górale nie pamiętają. Tak się złożyło, że znajomy mojego śp. ojca wylosował WFM-kę. Tato wówczas zdecydował, że odkupi ten motocykl, bo NSU 200, które miał pod koniec lat 40. dawno temu „wyszło” na rzecz budowy domu. „Fumka” była „nówka nie śmigana”, a ja przestałem ślinić się na widok Simsonka SR1, którym kolega z mojej klasy przyjeżdżał do liceum. A ten „pierwszy raz” był w tajemnicy przed tatą – jeszcze zanim motor został zarejestrowany.\nROK 1985, SZWEDZKA WYSPA OLANDIA. Pierwszy wyjazd zagraniczny\nW liceum LOK organizowała kursy na prawo jazdy, a ja miałem wtedy 16 lat, był to rok 1967. Robiłem od razu prawko na motocykl i samochód. Jazdy miałem na WSK, Żuku i „garbatej” Warszawie M20. Egzamin z jazdy samochodem zdałem bez problemu. Teorię też. Motocykla się nie bałem. Sprawa była wyjeżdżona do perfekcji na ojcowskiej fumce. Na placu brylowałem, egzamin na moto miał być formalnością. Pewny siebie zrobiłem ósemki, zatrzymania, skręty z wystawianiem ręki… Podjechałem do mety, podniosłem na luz i puściłem dźwignię sprzęgła. Wueska szarpnęła i zgasła. Poprawka za miesiąc…\n1985 Szwecja – pierwszy wyjazd zagraniczny\nTakie to były początki. W mojej rodzinie motocykle były od zawsze, stryjowie też je mieli. Tato był najstarszy z czterech braci. W rodzinnym albumie mam zdjęcia z rajdów jeszcze z wczesnych lat powojennych – najstarsze ma datę z 1946 roku. Zawodnicy jechali wtedy z karabinami, bo sport motocyklowy miał wówczas ideologiczną, obronną nadbudowę. Myślę, że te rodzinne tradycje nie były bez znaczenia dla mojego motocyklowego życiorysu.\nHARLEY-DAVIDSON WLA został skonstruowany dla armii jako „Motorcycle Solo”, ale „Besa” udowodnił, że z wózkiem też daje radę\nHarleya pierwszy raz widziałem na gdańskiej starówce, podczas wakacji. Ciepły sierpniowy wieczór, spacer z Agnieszką i… nagle go zobaczyłem. Piękny zielony metalik na baku, skrzący się milionami iskier… Dwa chromowane korki, a pośrodku konsola z ogromnym licznikiem. Wysoka kierownica, trzy chromowane lampy, w których odbijały się kolorowe światła jakiegoś neonu, w ogóle wszystko tu kipiało chromowym blaskiem. Do tego dziwny, widlasty silnik. Nigdy wcześniej niczego takiego nie widziałem. Zapomniałem o Agnieszce, coś do mnie mówiła – nie wiem co… Moje marzenie o Harleyu ziściło się dopiero w 1975 roku.\nŁÓDZKIE MOTOJUWENALIA W 1976 ROKU, pokazy na dawnym „Wodnym rynku” czyli Placu Zwycięstwa. Członkowie NOC: M. Majchrzak z Indianem Scoutem, W. Recław z H-D WLA, J. Podgórski z BMW R12, J. Pahl jako „strusz prawa – MO” i M. Sobierajski z H-D\nL.P.: Łódzki klub Number One to chyba jeden ze starszych motocyklowych klubów w Polsce. Byłeś w nim od początku?\nP.C.: Klubem „powiało” jakoś latem 1972 roku. Zaczęło się od mojego ogłoszenia w „Ekspresie Ilustrowanym”: kupię Harleya lub inny stary motocykl. W ofertach, wśród różnych BMW, Zündappów i enesiaków, nie znalazłem żadnego żelaza z Milwaukee. Kupiłem dwa identyczne motocykle BSA, model Sloper DeLuxe z 1930 roku i dla kolegów zostałem „Besą”. A klub? Po moim ogłoszeniu zgłosił się do mnie podobny napaleniec – Wiesiek Janus. Napisałem też do klubu HDC Warszawa i od Andrzeja Echilczuka dostałem adres kolejnego łódzkiego kolegi, Jurka Pahla. Wkrótce doszło dwóch kumpli Wieśka, Jurek Perliński i Krzysiek Klimecki, oraz Wojtek Recław – kolega Pahla. Zaczęły się spotkania, a jesienią ktoś rzucił hasło „zakładamy klub!”.\nDZIEWCZYNY ZAWSZE LUBIŁY HARLEYA i jego właściciela. Z wzajemnością!\nPierwszym prezesem został Jurek Pahl, który przeforsował nazwę Old Noisemaker. Mnie – wówczas studentowi Polibudy – dostała się funkcja sekretarza. Członków przybywało i wkrótce mieszkanie prezesa na Lipowej przestało wystarczać na spotkania. Latem zbieraliśmy się „pod czołgami” – na pl. 9 Maja (dziś pl. Hallera).\nNa pierwszy zlot do Wolsztyna w sierpniu 1973 pojechaliśmy we dwóch: Wiesiek i ja. On emzetką, a ja… autostopem. Ani wuelka Wieśka, ani moja besówka nie były jeszcze gotowe do dalszych podróży. W tym czasie w Polsce organizowany był tylko jeden zlot w roku – właśnie owa harleyowska międzynarodówka warszawskiego klubu. Rok później nasz klub pokazał się w Wolsztynie już pięcioma maszynami: dwoma wuelkami (Janus i Perliński), NSU (Pahl), BMW R 5 (Recław) i BSA (ja).\nPIERWSZY HARLEY PIOTRA – „JAMNIK”. Był ok. 20 cm dłuższy od oryginału. Krzywo wspawany wahacz ostro znęcał się nad łańcuchem\nPrzygarnął nas Lokator, osiedlowy dom kultury na Nowopolskiej, a za sprawą kolegów harleyowców, którzy w nazwie klubu chcieli mieć koniecznie tę markę, nastąpił rozłam. Jurek Pahl wyprowadził większość klubu z „nieczystymi rasowo” motocyklami do Dzielnicowego Domu Kultury Łódź-Polesie. W Lokatorze powstał Harley-Davidson Club Łódź, który po dwóch latach umarł śmiercią naturalną. Około 1975 roku Old Noisemaker otrzymał klubową piwnicę w kamienicy przy zbiegu ulic Zielonej i 1 Maja. Odremontowana przez nas, przez kilka lat była dla wielu drugim domem. Prezesem został Marek Sobierajski, a na następne, roczne kadencje wybrano Sławka Muraszewskiego i Edka Kubicę.\n1986 Zakończenie sezonu Wiśniowa Góra\nPierwszą imprezą, jeszcze obu łódzkich klubów, był biwak sobotnio-niedzielny w lesie w Szczukwinie koło Tuszyna, na zakończenie sezonu 1975. Pierwszy ogólnopolski zlot klub (już jako Number One Club Łódź) zrobił w październiku 1978 w Sulejowie. Odtąd coroczne Ogólnopolskie Zakończenie Sezonu w Wiśniowej Górze stało się specjalnością klubu. Nowa nazwa pojawiła się chyba w 1976 roku i była kompromisem. Harleyowska jedynka ze skrzydełkami miała zjednoczyć miłośników motocykli z Milwaukee z resztą jeżdżących weteranami i motocyklami ciężkimi. Kiedy zaczęły się trudności lokalowe, przygarnął nas Automobilklub Łódzki. W 1979 roku staliśmy się kołem AŁ, zachowując jednak swoją nazwę. Na kilka lat zostałem prezesem Number One Clubu. Wkrótce minie pół wieku naszej działalności…\nKREDENSEM NA FURKA PASS. Piotr marzenie o Alpach mógł spełnić dopiero na Gold Wingu\nL.P.: Z Number One Clubem kojarzą mi się takie imprezy, jak Widlak, Hubal i Moto-Weteran-Bazar.\nW 1980 r. klub Number One zrobił pierwszą imprezę międzynarodową – H-D Inter Rally Rochna ’80, zaś na zlocie 10-lecia w Borkach zrodziła się idea zorganizowania pierwszego Widlaka – zlotu maszyn z silnikami widlastymi. W latach 1983-92 impreza ta stała się sztandarowym łódzkim zlotem, także międzynarodowym. W 1987. na Widlaku klub świętował swoje 15-lecie, a potem, na Widlaku ’92 – 20-lecie.\n1989 Eliminacja Pojazdów Zabytkowych Łódź-Rogi\nPiwnicę przy al. 1 Maja klub stracił w wyniku przejęcia budynku przez Wojskową Akademię Medyczną. Przenieśliśmy się do siedziby Automobilklubu na ul. Tuwima. Według mnie były to najlepsze czasy łódzkiego klubu Number One. Byliśmy znani w kraju i na świecie. Utrzymywaliśmy kontakty z klubami harleyowskimi w całej Europie, które przyjeżdżały na nasze zloty, otrzymywaliśmy wydawane przez nie biuletyny, wymienialiśmy się kartkami z życzeniami noworocznymi.\n40-LECIE PRM W 2018 ROKU. Przez 30 lat „Besa” był sekretarzem Rady Koordynacyjnej\nOd 1986 roku klub rozpoczął organizowanie rajdu Hubal. To był pomysł Cześka Frejera, a itinerery były moim dziełem. Ta formuła zdobyła sobie uznanie. Rajd (było 25 edycji) zawsze był robiony przy wydatnej pomocy klubu Weteran z Tomaszowa Mazowieckiego. W 1992 r. Number One Club Łódź zorganizował pierwszy Moto-Weteran-Bazar. Dzięki tej giełdzie Łódź stała się prawdziwą mekką polskich kolekcjonerów zabytkowej motoryzacji – nie tylko jednośladowej. Później przepisy prawne wymusiły utworzenie firmy Moto-Weteran-Bazar, która pracuje pod dyrekcją Jacka “Kopra” Kopczyńskiego.\nL.P.: „Motocykl moje hobby” to z pewnością najstarszy na naszym rynku periodyk motocyklowy. Pamiętam, jak na jego łamach witałeś powstający „Świat Motocykli” i życzyłeś powodzenia młodszym kolegom z branży. Skąd wziął się pomysł i czy trudno jest przez tyle lat, niemal jednoosobowo prowadzić gazetę? Czy ktoś ci pomaga, wspiera finansowo itp.?\nPismo jest wydawane od 1987 roku i ma formę dwumiesięcznika. Było pierwszym legalnym i do 1993 jedynym regularnie wydawanym czasopismem motocyklowym w Polsce. Teraz „leci” 36 rocznik. Pomysł na gazetę powstał po zakończeniu wydawania biuletynu „Karburator” (1980-85), który był miesięcznikiem pisanym jeszcze na maszynie i powielanym na kiepskim ksero przez Grześka Polikowskiego i gdański Nord Weteran Klub. Na kongresie PRM w Łodzi jesienią 1986 roku zapadła decyzja o powstaniu pisma. Tytuł „Motocykl moje hobby” zaproponował Darek Kowalski z warszawskiego Weterana.\nZLOT MOTOCYKLE-LEGENDY II WOJNY ŚWIATOWEJ – PUŁTUSK 2012. Spotkanie „wiarusów”: Tomasz Motylewski, zwany „Motylem”, „Potas”, czyli Lech Potyński i Piotr „Besa” Czech\nOd początku redakcja postawiła sobie ambitne zadanie, aby ten biuletyn miał formę edytorską na wyższym poziomie niż „Karburator”. Musiało to się wiązać z wyższymi kosztami, których nie udźwignęłoby samo środowisko. Pomoc uzyskaliśmy w Zarządzie Głównym PZM. To, że nasze pismo w ogóle powstało, zawdzięczamy uporowi dwójki działaczy z Number One Clubu. Ja i Tomek „Motyl” Motylewski musieliśmy osobiście „wydeptać” oficjalne pozwolenie w tzw. „Białym Domu”, czyli w łódzkim Komitecie Wojewódzkim PZPR, a potem z każdym numerem dreptać do cenzury (Okręgowego Urzędu Kontroli Prasy, Publikacji i Widowisk) na Piotrkowską 173.\n1989 Rada Koordynacyjna – Kraków\nPóźniej komuna padła, cenzura została zniesiona, ale … przybyło innych zmartwień. Kilka razy zdarzyło się, że z konta bankowego Automobilklubu Łódzkiego, przez które było przekazywane z PZM dofinansowanie do biuletynu, znikały pieniądze przelane na ten cel. W końcu powiedzieliśmy „dość!”. Trzeba było się usamodzielnić. Dnia 10 kwietnia 1992 r. Sąd Wojewódzki w Łodzi, Wydział I Cywilny, wpisał nasz dwumiesięcznik do Rejestru Dzienników i Czasopism, pod numerem 235. Od tego momentu oficjalnym wydawcą biuletynu jest Piotr Czech. Pismo jest z założenia non-profit i redagowane społecznie. Autorzy nie dostają honorariów, a koszty wydawania pokrywane są całkowicie ze składek czytelników i wspomnianego dofinansowania.\nDZIŚ MOTOZABYTKI SĄ WOŻONE NA IMPREZY PRZEWAŻNIE NA LAWETACH. Tak jest bezpieczniej w dzisiejszym wściekłym ruchu drogowym. Tu Piotrek Czech, Tomek Motylewski i Krysia Jusis przed wyjazdem na zlot Motocykle-Legendy II Wojny Światowej\nMówiąc o trudnościach… no, łatwo nie jest. W zawodowych redakcjach oprócz naczelnego są redaktorzy piszący teksty, jest sekretarz redakcji, grafik, fotograf, redaktor techniczny… Tu większość pracy w biuletyn wkładam osobiście. Wyszukuję źródła, piszę większość tekstów, obrabiam zdjęcia, łamię strony, dbam o formę plastyczną, przygotowuję pliki dla drukarni. Oczywiście piszą też inni autorzy, którym bardzo dziękuję, ale ostatecznie materiały przechodzą obróbkę stylistyczną na moim komputerze. Tu szczególnie chcę podziękować Jackowi Kawczyńskiemu z chicagowskiego Stowarzyszenia Rajd Katyński – Pamięć i Tożsamość, który od lat prenumeruje dla nas pismo – bardzo rzetelne źródło naszej wiedzy. Podziękowania należą się też Krysi Jusis, której pomoc w prowadzeniu domu, aprowizacji i załatwianiu redakcyjnych spraw przez telefon jest nie do przecenienia. Jestem też wdzięczny Jankowi Jusisowi za ogarnianie całej logistyki. „Motocykl Moje Hobby” to nie tylko biuletyn. Osiem lat temu powstało stowarzyszenie o tej samej nazwie, a większość prenumeratorów została jego członkami.\n1996 Widlak Ldzań\nL.P.: Polski Ruch Motocyklowy, w nim też czynnie uczestniczyłeś. Czyja to była inicjatywa, jak się rozwijał i w jakim miejscu jest dzisiaj?\nW lutym 1978 r. klub Sokół z Kalisza zorganizował I Ogólnopolską Konferencję Zarządów Klubów Harley-Davidson i Sokół. Uzgodniono wtedy, że co roku będzie organizowany taki kongres, wybrano pierwszego Prezydenta Ruchu – Piotra Kaletę z Sokoła i Radę Koordynacyjną. To wtedy narodził się ogólnopolski Ruch Motocyklowy Weteran, H-D i MC, który ostatecznie przyjął nazwę Polskiego Ruchu Motocyklowego. Późniejsze spotkanie w Warszawie pomiędzy delegacją Ruchu a przedstawicielem ZG PZM nie miało zdrowej atmosfery – nie dogadaliśmy się. Nam marzyło się reaktywowanie przedwojennego Polskiego Związku Motocyklowego – rzecz wówczas nierealna. Statut opracowany przez zaprzyjaźnionych prawników i Komitet Założycielski Stowarzyszenia Motocyklistów nie uzyskał aprobaty sądu, a w komentarzu do werdyktu wskazano, że cele statutowe są zgodne z celami PZM i nie ma potrzeby powoływania drugiej organizacji tego typu.\nFormuła Ruchu, jako umowy międzyklubowej, została przyjęta w 1988 roku. Polski Ruch Motocyklowy został dobrowolnym porozumieniem legalnie działających klubów motocyklowych. Kluby same decydowały, czy chcą współpracować ze sobą w ramach Ruchu, czy nie. Legalność natomiast była pewną gwarancją dojrzałości organizacyjnej. Kluby wybierały na kongresie Radę Koordynacyjną do realizacji zadań i reprezentowania Ruchu w rozmowach z władzami i innymi organizacjami. Polski Związek Motorowy zaczął się z nami w końcu liczyć. Prezydentami Ruchu byli kolejno: Zbyszek Wasiak, Czesiek Frejer i Tomek Motylewski. Ja od samego początku Ruchu, przez ponad 30 lat, sekretarzowałem Radzie Koordynacyjnej. Dziś, po okresie zarejestrowanego stowarzyszenia, Polski Ruch Motocyklowy jest związkiem stowarzyszeń.\nL.P.: Jako starszy i bardziej doświadczony kolega po fachu, jak oceniasz „Świat Motocykli” po niemal 30 latach jego działalności? Czy idziemy dobrą drogą?\nOd początku oceniałem go pozytywnie. Kiedyś wymienialiśmy się „gratisami”, teraz czytam jedynie internetowe publikacje waszego periodyku. Ale ja mam specyficzne potrzeby – interesują mnie głównie motozabytki i historia firm motocyklowych. Nowoczesność – raczej niewiele. Sport jeszcze mniej, chyba że jego historia. Wśród autorów, którzy obecnie (ale też od lat) piszą dla was mam trzech ulubionych: Erwina Gorczycę, Tomka Szczerbickiego i ciebie, Lechu. Wiem jednak, że większość może mieć inne potrzeby. A skoro umiecie wyjść im naprzeciw, to tak trzymać!\nhistoriamotocykl moje hobbynewsnumber one klubosobowośćpiotr besa czechpolecamypolski ruch motocyklowypolskie kluby motocyklowewiadomościwywiad\nPoprzedni wpisI Zlot Moto Guzzi V85 TT i innych turystyków z Mandello del Lario\nNastępny wpisTo nie żart – Suzuki wycofuje się z MotoGP!


Lotnisko Bolzano zostanie zamknięte po referendum\nBolzano, Italy to close to all traffic - ch-aviation.com\nPo tym jak lokalne władze wydały łącznie 120 mln € próbując rozkręcić ruch lotniczy w Bolzano, obywatele w referendum zdecydowali zdecydowaną większością głosów (ponad 70%), że lotnisko zostanie zamknięte. Referendum jest ważne.\nRegionalne lotnisko ma pas długości 1294m. Latały tu m.in. Darwin Airline (w imieniu Alitalia do Rzymu i jako Etihad Regional do Lugano), czartery Tyrolean Airways w imieniu Austrian Airlines (co najmniej 4 destynacje we Włoszech), czartery Italair, Air Alps do Rzymu i Olbii.\nCo najmniej od 2001 roku lotnisko przynosiło straty rzędu 3 mln € rocznie.\nW którymś momencie trzeba podjąć decyzję o odcięciu strat... Ciekawe czy takie decyzje będzie musiał podejmować Radom.\nW prowincji Bolzano mieszka ponad 500.000 osób. Jest to też okolica turystyczna (góry, narty, winnice). Port lotniczy znajduje się 5km (12 minut) od ścisłego centrum i stacji kolejowej.\nAlternatywne lotniska dla Bolzano:\n- Innsbruck (121km, 1h22min)\n- Verona (151km, 1h32min)\n- Treviso (177km, 2h29min)\n- Bergamo (230km, 2h26min)\nSzkoda, bo to idealne lotnisko było na narty... ale ceny były takie, że bardziej się opłacało lecieć do VRN (nie wspominając o MXP) i wziąć furę, która potem i tak się przyda do dojazdów na stoki. Z MXP do BZO (hotel przy lotnisku) jadę zwykle ~3h, a z VRN max. 1,5h.\nDo tego zapewne doszła kwestia krótkiego pasa i specyficznego położenia w dolinie. ZTCP to nie latało tam nic powyżej Dorniera (nie pamiętam na czym OS przez chwilę latał).\nW Jetphotos widzę Dash 8 (Luxair, Austrian) i sporadycznego ATR 72.\nNo i z Boeingów bywał... Chinook ;-)\nNo właśnie zawsze kiedyś wtrąci się krasnoludek KOSZTOJAD. Potwierdzam okolica przepiękna pomimo że widziana tylko z samochodu do zwiedzania na cały rok. Widocznie tam kolej zwyciężyła.


Tirajana, 27, Playa del Inglés, Hiszpania\nSol Barbacan Hotel znajduje się w turystycznym centrum Playa del Inglés, tuż obok Palmitos Park, Aguila Beach i Playa de Maspalomas. Wybudowany w roku 1980, ten atrakcyjny hotel został otwarty w 2011.\nObiekt ulokowany tuż przy lokalnej plaży. Obiekt powstał w 1 km od centrum miasta.\nHotel znajduje się o kilka kroków od pól golfowych i kawiarni.\nKażdy z 150 pięknych pokoi wyposażono w lodówkę, kontrolę parametrów klimatycznych, aneks kuchenny, salonik lounge i telewizor płaskoekranowy. Z niektórych pokoi roztacza się widok na ogród. Do własnego użytku w pokojach są prywatne łazienki z lustrem powiększającym, wanną i bezpłatnymi przyborami toaletowymi. Przygotowanie posiłków możliwe w części kuchennej, gdyż czajnik, kuchenka i zmywarka są do pełnej dyspozycji odpoczywających.\nGoście mogą zacząć dzień od śniadania w formie bufetu, które podawane jest w restauracji. Restauracja tematyczna serwuje świeże posiłki. Na terenie obiektu znajduje się dyskotekowy bar, w którym oferowane są orzeźwiające napoje. Rias Bajas i Cafe Duo ulokowane w centralnej dzielnicy, w 150 metrach od obiektu.\nDojazd do lotniska Gran Canaria z Sol Barbacan Hotel zajmie nie więcej niż 30 minut.\nGoście docenią takie dodatkowe usługi jak sklep z upominkami, przechowalnia bagażu i parking.\nWśród obiektów rekreacyjnych są zewnętrzny basen, park wodny i słoneczny taras. Hotel oferuje tenis stołowy, tenis ziemny i mini-golf.\nSol Barbacan Gran Canaria, Hiszpania\nIfa Catarina Opinie Ifa Buenaventura Playa Bonita Riu Papayas Suneoclub Waikiki Gold Playa Del Ingles - Adults Only Hotel San Valentin And Terraflor Bungalows-Studios Playa Del Inglés Aparthotel Rondo Playa Del Inglés Don Gregorio Hotel Playa Del Inglés Carasol Hotel Playa Del Inglés Augustino Bungalows Playa Del Inglés Gay Artemisa Hotel Playa Del Inglés Ifa Dunamar Hotel Playa Del Inglés Riu Don Miguel Hotel Playa Del Inglés Apartamentos Don Pedro Playa Del Inglés Apartamentos Don Palomon Playa Del Inglés Apartamentos El Palmar Playa Del Inglés\nW Hotel 5-gwiazdkowe, Barcelona: Hiszpania; Ibis Meridiana Hotel 2-gwiazdkowe, Barcelona: Hiszpania; Senator Hotel 4-gwiazdkowe, Wiedeń: Austria; Arts Hotel 5-gwiazdkowe, Barcelona: Hiszpania; Ambassador Hotel 5-gwiazdkowe, Wiedeń: Austria; Casa Camper Hotel 4-gwiazdkowe, Barcelona: Hiszpania; Post Hotel 3-gwiazdkowe, Wiedeń: Austria; Ayre Rosellon Hotel 4-gwiazdkowe, Barcelona: Hiszpania; Euro Hostel 2-gwiazdkowe, Glasgow: Wielka Brytania; Cosmos Hotel 3-gwiazdkowe, Moskwa: Federacja Rosyjska; Novotel City Hotel 4-gwiazdkowe, Moskwa: Federacja Rosyjska; Izmailovo Delta Hotel 3-gwiazdkowe, Moskwa: Federacja Rosyjska; Stanhope Hotel 5-gwiazdkowe, Bruksela: Belgia; Sun Hotel 2-gwiazdkowe, Bruksela: Belgia; Sheraton Hotel 5-gwiazdkowe, Moskwa: Federacja Rosyjska; Golden Ring Hotel 5-gwiazdkowe, Moskwa: Federacja Rosyjska; Sommer Hotel 3-gwiazdkowe, Wiedeń: Austria; Goya Hotel 2-gwiazdkowe, Alicante: Hiszpania; Danieli Hotel 5-gwiazdkowe, Wenecja: Włochy; Albahia Hotel 3-gwiazdkowe, Alicante: Hiszpania; Ibis Budget Messe Hotel 2-gwiazdkowe, Wiedeń: Austria; Maya Hotel 3-gwiazdkowe, Alicante: Hiszpania; Warwick Hotel 5-gwiazdkowe, Bruksela: Belgia; Melia Hotel 4-gwiazdkowe, Alicante: Hiszpania; Leuka Hotel 3-gwiazdkowe, Alicante: Hiszpania; Starhotels Splendid Hotel 4-gwiazdkowe, Wenecja: Włochy; 24 Dongdaemun Hotel 2-gwiazdkowe, Seul: Korea Południowa; Grand Raymond Iv Hotel 3-gwiazdkowe, Tuluza: Francja; A Seven Hotel 3-gwiazdkowe, Seul: Korea Południowa; Songwontel Motel, Seul: Korea Południowa; Es Zajazd 3-gwiazdkowe, Bruksela: Belgia; Backpackers Hotel 2-gwiazdkowe, Seul: Korea Południowa; Dolma Hotel 3-gwiazdkowe, City of Melbourne: Australia; Le President Hotel 2-gwiazdkowe, Tuluza: Francja; Azimut Hotel 4-gwiazdkowe, Drezno: Niemcy; Pathfinder Motel 3-gwiazdkowe, City of Melbourne: Australia; 24guesthouse Myeongdong Hotel 2-gwiazdkowe, Seul: Korea Południowa; Arcadia Hotel 3-gwiazdkowe, Hanower: Niemcy; Quest Gordon Place Hotel 4-gwiazdkowe, City of Melbourne: Australia; D'orsay Hotel 2-gwiazdkowe, Tuluza: Francja; Alloggi Alla Scala Hotel, Wenecja: Włochy;\nAlicantespainhotels.com Hotelsinvienna.org Hotel-in-hannover.com Brussels-hotels.net Pisa-hotels.com Glasgow-hotels-uk.com Seoul-hotels-kr.com Allmelbournehotels.com


Jak włączyć czat głosowy w wot | Synonim\njak włączyć czat głosowy w wot\nJak włączyć czat głosowy w watch dogs 2 ? Czemu nie dostałem czołga premium w wot blitz 2020-09-12 10:32:05.\nczysty czat w WoT. Dodane 20 maja 201520 maja 2015Autor zly_ 29. Wargaming kontynuuje swoją kampanię czystego czata poprzez bardziej bezpośrednie Opis powyższego obrazka: "dynamika zmian toksyczności na czacie bitewnym WoT RU". Nie jest do końca jasne co te liczby przedstawiają...\nWitam Czy WoWS posiada czat głosowy grając w plutonie - na zasadzie takiej jak WoT? Jak tak to jak się go uruchamia Szukałem info ale nic nie znalazłem na ten temat Dzięki z góry za odpowiedź. You need to play a total of 50 battles to post in this section. Chat głosowy w plutonie.\nCzat. Udostępniaj swoją opinię i baw się wspólnie ze swoim zespołem. Nawiązuj i odbieraj połączenia bezpośrednio w usłudze Microsoft Teams, korzystając z zaawansowanych funkcji, takich jak rozmowy grupowe, poczta głosowa w chmurze i przełączanie połączeń.\nAle filmów z WOT i poradnikami jest naprawdę wiele. Strzelanie w WOT , czy też obrona w WOT (o której gracze często zapominają), to popularne tematy poradników. Obrona w WOT nie powinna być pomijana. W końcu to nie jest gra w której jedziemy na pałę czołgiem, rozbijając wszystko dookoła.\nIstnieje wiele sposobów, które mają na celu Nie można już uszkodzić sojuszników poprzez ostrzał czy taranowanie. Zalecane jest upewnienie się, czy włączony został filtr cenzurujący. Uważaj na próby oszustwa lub phishingu. Informacje o�fragmentach z�odpowiedzią7 wrz 2013 � 3 maj 2020 � 26 sty 2017 � 25 sty 2021 � 26 mar 2018 � 23 lut 2016 � 26 sty 2021 � 13 mar 2020 � 7 maj 2013 � 29 sty 2016 � . Graj w Osoby, z którymi dzielisz konto, mogą nie być tak czujne i uważne jak Ty. Nawet osoby, które nigdy nie cierpiały z powodu ataków drgawek lub epilepsji, mogą mieć nie- zdiagnozowaną Rodzice powinni bacznie obserwować dzieci lub pytać je, czy nie doświadczyły powyższych objawów - dzieci i Skróty czatu . Kiedy grasz w Plutonie i Czy Twoi znajomi również grają w World of Tanks? A może chcesz 20 Kwi 2020 Dowódcy, czy chcielibyście się porozumiewać z przeciwnikiem podczas bitwy? Ci z Was, którzy grają w World of Tanks od 2016, a nawet 15 Mar 2013 Dla osób które chcą pogadać na czacie a nie znają angielskiego, nie czy ktoś wie, jak się w czacie robi, że się pisze do konkretnej osoby?Gracze odpowiadają za ochronę swoich kont przed dostępem przez osoby trzecie. Wszyscy członkowie Twojej drużyny zobaczą ją w panelu czatu. publikowanie pozbawionych sensu wiadomości na czacie gry i na czatach bitewnych. Programy mobilne World of Tanks - przydatne aplikacje mobilne, dostęp do konta gracza we wszystkich popularnych sieciach społecznościowych. Usprawniono system wiadomości: Dodano nową listę znajomych i opcje czatu\nAbout jak włączyć czat głosowy w wot