PPT - Metody badań społecznych PowerPoint Presentation - ID:6614834\nMetody badań społecznychPowerPoint Presentation\n<iframe src="https://www.slideserve.com/embed/6614834" width="600" height="485" frameborder="0" marginwidth="0" marginheight="0" scrolling="no" style="border:1px solid #CCC;border-width:1px 1px 0;margin-bottom:5px" allowfullscreen webkitallowfullscreen mozallowfullscreen> </iframe>\nMetody badań społecznych - PowerPoint PPT Presentation\nMetody badań społecznych. wstępne sformułowanie problemu, eksplikacja problematyki badawczej, operacjonalizacja problematyki badawczej , sformułowanie hipotez, wybór i przygotowanie narzędzi badawczych, pilotaż, dobór próby, realizacja badań empirycznych,\nPowerPoint Slideshow about ' Metody badań społecznych' - heidi-sosa\nwstępne sformułowanie problemu,\neksplikacja problematyki badawczej,\noperacjonalizacja problematyki badawczej ,\nwybór i przygotowanie narzędzi badawczych,\nrealizacja badań empirycznych,\nweryfikacja zebranego materiału empirycznego,\nwstępne grupowanie materiału surowego,\nanaliza uzyskanych danych,\ntestowanie hipotez i uogólnianie wyników badań,\npisanie raportu końcowego.\nEtapy badań naukowych:\nCzym się posługujemy przy opisie rzeczywistości, przy opisie czegokolwiek?\nDostarczają wspólnego języka pozwalającego uczonym komunikować się ze sobą,\nDają uczonym perspektywę ( „okulary z filtrami”),\nSą składnikami teorii\nPojęcia nie są tożsame z rzeczywistością. Np.: pojęcia syrena , upiór, Zeus, społeczeństwo, naród, itd. istnieją, ale czy istnieją byty im odpowiadające? Ponadto pojęcie nie jest tożsame zezjawiskiem. Pojęcie woda nie jest wodą. Pojęcie klasa społeczna nie jest klasą, nie jest bytem.\nPojęcia mają w sobie opisie czegokolwiek?„potencjał” wartościujący. Np.: morderstwo, bohater, egoizm, rewolucja. To często ideologizuje i zniekształca badania i ich interpretacje.\nPojęcia muszą spełniać następujące warunki:\n· Winny być precyzyjnie zdefiniowane. Jest to tym trudniejsze im bardziej abstrakcyjne jest dane pojęcie.\n· Musi mieć obserwowalny ekwiwalent empiryczny, albo przynajmniej zawierać wskaźniki niedostępnego bezpośredniej obserwacji zjawiska. Np.; pozytywne nastawienie, zadowolenie z zakupów, radość itp.\n· Winna istnieć trwała zgoda co do treści zjawiska. Warto jednak zauważyć, że pewne zjawiska inaczej są definiowane przez socjologów, psychologów, ekonomistów, czy prawników.\nKażde pojęcie należy zdefiniować opisie czegokolwiek?. Nie ma jednej definicji danego fenomenu. Definicja zależy od potrzeb badawczych i w tym sensie często może być niekompletna.Np.: definicja człowieka może uwzględniać jedynie aspekt:Medyczny,Ekonomiczny,Psychologiczny,Społeczny,Kulturowy itd.Definiujemy pojęcia poprzez ich cechy. Cechy te mają charakter ilościowy(np.:wiek) lub jakościowy ( np.: wolny zawód, płeć)Nie uwzględniamy wszystkich cech obiektu ponieważ nie zawsze jest to potrzebne i nie zawsze jesteśmy w stanie to zrobić.Pojęcia jednostkowe: Kraków, Neron, Platforma Obywatelska i inne.Pojęcia ogólne: człowiek, kobieta, robotnik. Definicje:Definiendum – to co definiujemy np.: koń (jaki jest każdy widzi)Definiens – treść ( koń) jaki jest każdy widzi.\nDefinicja realna opisie czegokolwiek? wypowiedź charakteryzująca istotne właściwości realnie istniejącego obiektu. Ze względu na to, że obiekt już istnieje definicja ta poddaje się ocenie prawda-fałsz\nNp.: partia polityczna jest to organizacja o demokratycznej strukturze wewnętrznej, która przez uczestnictwo w kampanii wyborczej ubiega się o udział we władzy.\nWątroba / morze / komputer / żyrafa jest to...........\nGdyby się okazało, że niektóre partie nie mają struktury demokratycznej to taka definicja jako realna jest fałszywa.\nDefinicja nominalna opisie czegokolwiek? ustala znaczenie , które powinno przysługiwać danemu terminowi.\nPartią polityczną nazwiemy każdą organizację o strukturze demokratycznej, która przez uczestnictwo w kampanii wyborczej ubiega się o udział we władzach”.\nPrzez kulturę/politykę/ demokrację... Będziemy rozumieć.....\nDefinicja nominalnanie może być fałszywa, nie podlegakryterium „prawda-fałsz”. Z tego powodu zagraża chaos pojęciowy.\nDefinicja wskaźnikowa opisie czegokolwiek?występuje wtedy gdy dane pojęcie nie zawiera empirycznie obserwowalnych ekwiwalentów. Np.: klasa społeczna nie da się empirycznie obserwować, czyli trzeba jej nadać jakąś „namacalną” postać.\nTo samo dotyczy kulturypolitycznej, demokracji, miłości, nienawiści itd.\nDefinicja wskaźnikowa nie jest definicją operacyjną dopóki nie sprecyzuje jak mierzyć wskaźniki . Np.: inteligencję można badać przy pomocy testu. Nie mierzymy jednak inteligencji jako takiej tylko reakcję na test, którą uważamy za przejaw inteligencji.\nDefinicje operacyjne. opisie czegokolwiek?\nOpisują zbiór procedur, które powinien wykonać badacz w celu ustalenia przejawów zjawiska opisywanego przez dane pojęcie.\nNp.: zadowolenie z pracy to względne zadowolenie pracownika z rodzaju czynności zawodowych i z warunków w jakich je wykonuje. Nie wiemy jak rozumieć np.: bardzo zadowolony z pracy.\nDuże zadowolenie z pracy ma miejsce gdy pracownik na pytanie czy z pracy w danym zakładzie jest : bardzo zadowolony, zadowolony, niezadowolony odpowie : „ jestem bardzo zadowolony” i / lub oświadczy że żadnych innych czynności zawodowych nie wykonywałby chętniej niż te, które wykonuje obecnie , i / lub warunki swojej pracy w odpowiedzi na odpowiednie pytanie określi jako „bardzo dobre”.\nPowyższe wyliczenie operacji, które trzeba wykonać, aby orzec występowanie danego zjawiska nazywamy definicją operacyjną.\nNp.: antysemityzm definiujemy przy pomocy wskaźników (definicja wskaźnikowa) a potem opisujemy jak te wskaźniki mierzyć i otrzymujemy definicję operacyjną.\nDefinicje pojęciowe i operacyjne opisie czegokolwiek?\nDefinicje pojęciowe. Definicje opisujące pojęcia za pomocą innych pojęć. Badacze posługują się również terminami pierwotnymi, które sąkonkretne i nie mogą być definiowane za pomocą innych pojęć, a takżeterminami pochodnymi, które — w definicjach pojęciowych — są konstruowane za pomocą terminów pierwotnych.\nDefinicje operacyjne. Opisują zbiór procedur, które powinien przeprowadzićbadacz w celu ustalenia przejawów, czyli wskaźników zjawiska opisywanego przez dane pojęcie. Naukowcy wymagają wykorzystania definicji operacyjnych wówczas, gdy zjawiska nie można bezpośrednio obserwować .\nPrzykład: definicja alienacji\nZobaczmy, w jaki sposób złożone i wysoce abstrakcyjne pojęcie, takie jak „alienacja”, może zostać wykorzystane w badaniach. Wyróżnimy pięć cech pojęcia alienacji, i co za tym idzie, pięć definicji pojęciowych:\nBezsilność opisie czegokolwiek? — przekonanie jednostki o tym, że jej zachowanienie możeprzynieść oczekiwanych wyników lub że nie maona wpływu na te wyniki.\nBezsensowność — dostrzeganie przez jednostkę braku\nwłasnych zdolności do rozumienia decyzji innych ludzi lub\nzdarzeń, które się wokół niejdzieją.\nBrak norm — przekonanie, że zachowania społecznie nie\nakceptowane(np. oszukiwanie) są niezbędne, aby możnabyło osiągnąć określony cel.\nIzolacja — uczucie osamotnienia wynikające z odrzucenia\naprobowanych społecznie wartości i celów.\nSamoodrzucenie — odrzucenie obrazu „ja”, definiowanego\nprzez grupę odniesienia, lub — ogólnie — przez\nW późniejszych badaniach Seeman i inni badacze zdefiniowali operacyjnie owe pięć cech poprzez skonstruowanie kwestionariusza dla każdej własności czy każdego wymiaru ujętego w pojęciu. Odpowiedzi jednostki na pozycjekwestionariusza definiowały empiryczne znaczenie każdej cechy. Na przykład badacze zastosowali następujące pytanie jako sposóbzoperacjonalizowania pojęcia „bezsilność”: „Przypuśćmy, że w twoim mieście rozważa się możliwość wprowadzenia przepisu, który ty uznajesz za niewłaściwy i szkodliwy. Comógł(a) byś zrobić?" Osoby, któreodpowiedziały, że nic nie mogązrobić, zostały zaklasyfikowane jako „bezsilne". Inne pytania definiujące operacyjnie „bezsilność” to:\nJeżeli podją(ęła)byś wysiłek, aby zmienić ten przepis to na ile prawdopodobny jest twój sukces?\nJeżeli zaistniałaby taka sytuacja to jakie jest prawdopodobieństwo, że coś byś z tym zrobił(a)?\nCzy kiedykolwiek próbował(a)eś wpływać na decyzje władz lokalnych.\nPrzypuśćmy że, kongres ustanowił prawo, które twoim zdaniemjest niesprawiedliwe i szkodliwe. Co mógł(a)byś zrobić?\nCzy kiedykolwiek próbował(a)eś wpływać na działania kongresu?\nRyc. 2.1 Przejście od poziomu pojęciowego do poziomu obserwacji: przypadek alienacji\nEtap definiowania pojęć, czyli ich wyjaśniania, a także szczegółowego zarysowania problematyki nazywamy eksplikacją.Natomiast operacjonalizacja polega na tworzeniu definicji operacyjnych tzn. takich, które definiują pojęcia poprzez określenie operacji jakie należy wykonać , aby stwierdzić czy zjawisko określone przez dane pojęcie występuje czy nie.Np.: definicja operacyjna wielkości grupy musi dokładnie wskazać co należy mierzyć, kiedy i jak ( np.: ilość członków grupy, gdy są w komplecie, poprzez odczytanie listy)\nProblem trafności wskaźników szczegółowego zarysowania problematyki nazywamy Ilość wskaźników: gdy jest ich za mało zmniejszają zakres pojęcia ( np. nienawiść definiowana tylko ilością uderzeń kogoś w twarz) Może się zdarzyć , że definicja operacyjna tylko częściowo pokrywa się z definiowanym pojęciem a częściowo poza nie wykracza. Np.; Czy chciał(a)by Pan (i) zmienić pracę? Jako operacjonalizacja zadowolenia z pracy.(może chcieć zmienić pracę, ale to nie oznacza , że jest z niej niezadowolony)\nW przypadku pojęć dotyczących szczegółowego zarysowania problematyki nazywamy zjawisk bezpośrednio nieobserwowalnych, abstrakcyjnych ibardzo złożonych bywa, że definicja operacyjna niepostrzeżenie stawia znak równości międzyzjawiskiem a tym co faktycznie mierzy. Np.: niejeden badacz, który za pomocą wielowymiarowej skali statusu mierzył status jednostek, grupując je następnie w warstwy zależnie od poziomu tak mierzonego statusu, uznawał w końcu status i warstwy za zjawiska obiektywnie istniejące w postaci jaką ustalił w pomiarach.\nTrafność i rzetelność szczegółowego zarysowania problematyki nazywamy .\nDefinicja operacyjna jest trafna jeżeli operacje prowadzone w/g zawartych w niej wskazań pozwalają zarejestrować dokładnie to czego dotyczy pojęcie (np.: trafność testu inteligencji)\nNarzędzie jest rzetelne gdy powtórne posłużenie się nim w tych samych warunkach daje te same wyniki. Rzetelność narzędzia zależy od:\nPrecyzji ; dane pytanie zawsze winno być tak samo rozumiane,\nObiektywności; wyniki nie zależą od badacza – zapobiega temu standaryzacja narzędzia.\nWarunkiem trafności jest rzetelność, ale sama rzetelność nie gwarantuje trafności.\nZmienne szczegółowego zarysowania problematyki nazywamy\nPojęcia stają się zmiennymi, gdy przyjmują wartości, co najmniej dwie. Np.: dane zjawisko występuje lub nie. Np.: wiek, płeć, przynależność klasowa (niższa, średnia, wyższa).\nZwiązki miedzy zmiennymi.\nKowariancja; zmianie jednej zmiennej towarzyszy zmiana drugiej\nObserwacja\tliczba lat nauki\tdochody ($)\nFilip\t12\t15000\nŹródło: Chava Frankfort-Nachmias, David Nachmias:\nMetody badawcze w naukach społecznych. Poznań 2001\nKierunek związku szczegółowego zarysowania problematyki nazywamy ;\nDodatni: im więcej lat nauki tym wyższe dochody,\nUjemny: im ludzie bardziej wykształceni tym mniej uprzedzeni rasowo.\nZwiązek idealny ; zmianie jednej zmiennej towarzyszy zmiana drugiej. Związek zerowy ; zmianie jednej zmiennej nie towarzyszy żadna zmiana drugiej.\nIndeksacja szczegółowego zarysowania problematyki nazywamy\nAktywność kulturalna/poziom kulturalny\nwysokie a d g\nśrednie b e h\nniskie c f i\nchodzenie do kina (częstotliwość)\nindeks poziom kulturalny\n2 a e i\nPrzy tworzeniu indeksu trzeba rozwiązać dwa problemy:\nRozstrzygnąć, które cechy maja wejść w skład indeksu,\nWagi (czyli współczynnik ważności danej cechy)\nHIPOTEZY szczegółowego zarysowania problematyki nazywamy\nHipoteza jest to zdanie orzekające o prawdopodobnym związku między dwoma zjawiskami.\n• Muszą być jasno sformułowane; definicje użytych pojęć,\n• Muszą być konkretne: opisać jaki jest kierunek związku i w jakich warunkach zachodzi,\n• Muszą być empirycznie sprawdzalne: zmienne muszą być uchwytne i mierzalne,\n• Nie mogą mieć charakteru sądów wartościujących.\nBadacz nie jest w stanie pozbyć się swoich przekonań, preferencji intelektualnych, czy światopoglądu. Zatem zamiast silić się na pozorny obiektywizm, winien on starać się uzmysłowić sobie a potem jasnowyeksplikować wszystkie założenia, preferencje jakie przyjmuje.\nW psychologii będzie to jasne określenie, że np; przyjmuje się założenia psychoanalizy, w socjologii np.; teorię konfliktów itd. Trzeba jasno stwierdzić, że są możliwe inne założenia a więc i inne rezultaty badawcze. Badacz winien jasno przedstawić wszystkie niedociągnięcia i wątpliwości związane ze swoimi badaniami.\nEKSPERYMENT. preferencji intelektualnych, czy światopoglądu\n1. Celem eksperymentu jest ustalenie przyczyn danego zjawiska.\n2. Schemat eksperymentu badawczego;Kanony indukcji Milla:\n1.kanon jedynej zgodności:\nX, A, B, C, ------> Y\nX, ~'A, ~ 'B, ~'C, ------> Y\nstąd ------> Y\n2.kanon jedynej różnicy:\nX, A, B, C ------> Y\n~'X, A, B, C------> ~'Y\nstąd X ------> Y\nEksperyment preferencji intelektualnych, czy światopoglądu\n•mają zastosowanie tylko przy zmiennych dwuwartościowych,\n• brak możliwości uwzględnienia wszystkich znaczących zmiennych\nX, A, B, C, (D) ------> Y\nX,~ 'A,~ 'B, ~'C, (D) ------> Y\nD jest nieznane i to ono może wywoływać Y (np: plotka).\nW preferencji intelektualnych, czy światopogląduspółczesny eksperyment stochastyczny:\nG l: X---------> Y l grupa eksperymentalna\nG2: ~'X------> Y2 grupa kontrolna\nkontrolowanie nieznanych czynników sprawczych poprzez odpowiedni dobór próby: losowy lub parami\nEksperyment z udziałem wielowartościowych zmiennych niezależnych:\nG l: X mało ------> Y l\nG2: X średni------> Y2\nG3: X dużo ------> Y3\nEksperyment naturalny: np. w zakładach pracy,\nwada: brak próby kontrolnej\nEksperyment post factum\nEksperyment z dwiema lub więcej zmiennymi niezależnymi preferencji intelektualnych, czy światopoglądu.\nG1: X mało W  Y1 G2: X mało W  Y2\nG3: X średnio WY3 G4 : X średnio W  Y4\nG5: X dużo W  Y5 G6: X dużo W  Y6\nt preferencji intelektualnych, czy światopoglądu0\nEksperyment z uwzględnieniem zmiennej czasu.\nCzynniki zakłócające trafność interpretowania zależności przyczynowych:\nhistoria; zdarzenia zewnętrzne, które zachodzą w trakcie badań i mogą stworzyć podstawy konkurencyjnego wyjaśniania zmian zmiennej zależnej,\ndojrzewanie; obejmuje procesy biologiczne, psychologiczne i społeczne, które z upływem czasu mogą przyczynić się do powstania zmian. Załóżmy, że interesuje nas wpływ określonych metod nauczania na uczniów. Rejestrujemy ich osiągnięcia przed wprowadzeniem bodźca i po wprowadzeniu. Jednakże w tym czasie uczniowie dojrzeli, stali się starsi, być może mądrzejsi. Te zmiany mogą mieć wpływ.\nutrata badanych osób; jeżeli w badaniu wpływu środków masowego przekazu na uprzedzenia, okaże się, że większość osób, które wypadły z tej próby to osoby uprzedzone to może nagle się okazać, że media zmniejszają uprzedzenia.\ninstrumentacja; zmiana narzędzia pomiaru pomiędzy pomiarem początkowym a końcowym.\nuwrażliwienie poprzez pomiar; badania początkowe mogą uwrażliwiać badanych na dane problemy i wpływać na wyniki końcowe. Różnica miedzy pomiarami początkowymi i końcowymi może zostać przypisana nie tyle zmiennej niezależnej co raczej doświadczeniu zdobytemu przez osobę badaną w trakcie pomiaru początkowego. Wiadomo, że np.: osoby badane mogą poprawić swoje wyniki w testach inteligencji poprzez częste ich rozwiązywanie.\n6.przypadkowo niskie/ wysokie oceny uzyskane w testach kwalifikujących do grup eksperymentalnych; zdarza się , że ktoś słabiej wypadnie na testach z powodu zmęczenia, braku koncentracji itd.\nEksperyment zależności przyczynowych:\nPowyższe zakłócenia można niwelować dzięki :\ndoborowi losowemu; obie grupy są próbami losowymi tej samej zbiorowości generalnej, albo pobiera się jedną próbę i dzieli na dwie przy pomocy rzutu monetą,\ndoborowi parami; zakłada się , że oprócz bodźca X na wyniki mogą np.: wpływać wiek i płeć. Wówczas ze względu na te zmienne dzieli się każdą z podgrup na dwie grupy:\nPłeć poniżej 20 lat 20 – 25 lat powyżej 25 lat\nMężczyźni 20 40 20\nKobiety 1630 18\nKażdą z tych 6 grup dzieli się na połowę i jedna jest grupą eksperymentalną a druga\nEksperyment zależności przyczynowych:Pygmalion in the classroom (Robert Rosethal i Lenore Jacobson).\nBadanie miało ujawnić efekt oddziaływania pozytywnych/negatywnych oczekiwań nauczycieli naintelektualna sprawność uczniów. Ze względów etycznych odrzucono negatywne, a więc przetestowano jedynie hipotezę mówiącą o tym , że pozytywne oczekiwania nauczycieli zwiększają sprawność intelektualną uczniów.\nZmienna niezależna: oczekiwania nauczycieli. Tą zmienną manipulowano. Na początku roku szkolnego wykonano test na inteligencję uczniom danej szkoły. Następnie przedstawiono listę 20% uczniów, którzy „zgodnie z badaniami” mieli rozwinąć się intelektualnie w ciągu tego roku. Oczywiście zgodnie z wymogami eksperymentu lista uczniów była dobrana losowo.\nZmienną zależną były zdolności intelektualne dziecka.\nWszyscy uczniowie zostali przebadani po zakończeniu roku szkolnego. Zanotowano istotny wzrost IQ u dzieci, które miały się intelektualnie rozwinąć.\nInterpretując wyniki eksperymentu Rosenthal i Jacobson stwierdzili, że pozytywne oczekiwania nauczycieli w stosunku do dzieci, które miały się rozwinąć intelektualnie wpłynęły na istotny wzrost IQ.\nSchemat powyższego eksperymentu zależności przyczynowych::\nGrupa pomiar początkowy pomiar końcowy różnica\nEksperymentalna O1 -------------- X-------------- O2 O2 - O1 = d e\nKontrolna O3 ---------------------------------- O4 O4 - O3 = dc\nWarunki uogólnienia wyników eksperymentu :\ngrupy kontrolna i eksperymentalna muszą być próbami losowymi ze zbiorowości generalnej,\ntymczasem często do eksperymentów rekrutuje się studentów – ochotników.\nCzterogrupowy eksperyment Solomona. zależności przyczynowych:\nPomiar początkowy Pomiar końcowy\nPorównanie ze sobą grup eksperymentalnych O2 i O5 oraz dwóch kontrolnych O4 i O6 pozwala na pomiar uwrażliwiającego efektu testowania początkowego. Możemy ocenić czy zmienna X oddziałuje inaczej w grupach, w których nie przeprowadzono uwrażliwiającego pomiaru początkowego.\nPomiar początkowy zależności przyczynowych:Pomiar końcowy\nCzterogrupowy plan Solomona\nPrzykład: „Wyprzedawanie Pentagonu".\nCiekawego przykładu zastosowania planu czterogrupowego dostarczają badania dotyczące wpływuprogramów telewizyjny na politykę. We wczesnych latach sześćdziesiątych większość specjalistów z dziedziny nauk politycznych była mocno przywiązana do teorii, zgodnie z która telewizja i inne massmedia wywierają minimalny wpływ i generalnie są postrzegane jako środki nie mające większego znaczenia. Stanowisko to zaczęło się zmieniać pod koniec dekady, kiedy w trakcie wojny w Wietnamie i demonstracji studenckich dziennikarstwo telewizyjne znalazło się w centrum zainteresowania opinii publicznej. W swoich badaniach Robinson poszukiwał związku pomiędzy programami informacyjnymi produkowanymi przez duże sieci telewizyjne a polityką.\nRobinson wykorzystał czterogrupowy plan Solomona. aby sprawdzić, jaki wpływ wywarł wyprodukowany przez sieć CBS film dokumentalny The Selling the Pentagon („Wyprzedawanie Pentagonu") na opinie ludzi dotyczące wojska, administracji i mediów. (W rzeczywistości Robinson przeprowadził dwa zestawy eksperymentów — w pierwszym badał efekty oddziaływania programu telewizyjnego w drugim zaś analizował oddziaływanie komentarza przedstawionego na końcu programu. Tu przedstawimy jedynie badania z pierwszej grupy).\nAby sprawdzić efekt oddziaływania programu telewizyjnego, wykorzystał plan badawczy z dwiema grupami eksperymentalnymi i dwiema grupami kontrolnymi. Pomiar początkowy przeprowadzono w stosunku do niektórych (nie wszystkich) uczestników badania. W grupach eksperymentalnych dokonano pomiaru końcowego natychmiast po zakończeniu emisji filmu. W jednej grupie kontrolnej przeprowadzono badanie wstępne tuż przed emisją, natomiast w drugiej nie.Kolejne badanie przeprowadzono we wszystkich grupach dwa miesiące później. Pomiar początkowy i pomiar końcowy polegały na wypełnieniu kwestionariusza dotyczącego opinii i stopnia zaufania w stosunku do: instytucji społecznych i politycznych, urzędników państwowych, osób prywatnych i organizacji skupiających media. Kwestionariusz zastosowany w drugim badaniu dotyczył tych samych tematów, był jednak nieco krótszy.\nEksperyment „Wyprzedawanie Pentagonu" zależności przyczynowych:\nPomiar początkowy Rodzaj Pomiar końcowy Kolejne badanie\n(listopad 1971) badania (grudzień 1971) (luty 1972)\nGrupa A tak program tak tak\nGrupa B nie program tak tak\nGrupa C tak kontrola tak tak\nGrupa D nie kontrola tak tak\nAnaliza wyników tego eksperymentu pozwala lepiej zrozumieć praktycznąstronę badań społecznych. Robinson wybrał początkowo plan Solomona, ponieważ zapewnia on skuteczny sposób kontrolowania wszystkich potencjalnych czynników które które mogłyby być źródłem alternatywnych wyjaśnień otrzymanych wyników. Wprowadzenie grupy eksperymentalnej oraz grupy kontrolnej bez pomiaru początkowego stworzyło jednak wiele problemów. Okazało się, ze osoby z grupy B i grupy D które nie przeszły przez etap pomiaru początkowego zdecydowanie mniej chętnie zgadzały się na udział w badaniach kwestionariuszowych w porównaniu z osobami, które już wypełniały ten kwestionariusz.\nSpowodowało to tak dużą utratę osób badanych w tych dwóch grupach, że w analizie wyników badacze mogli wykorzystać jedynie grupy z pomiarem początkowym.\nUzyskane wyniki potwierdziły, że film dokumentalny The Selling of the Pentagon zmienił opinie ludzi o funkcjonowaniu amerykańskiego wojska na mniej pozytywne. Osoby z grup eksperymentalnych spostrzegały wojsko jakochętniej angażujące się w sprawy polityczne i chętniejposzukujące określonych korzyści politycznych, niż były skłonne wcześniej przypuszczać. W grupie kontrolnej natomiast nie odnotowano istotnych zmian w żadnej ze spraw. Wywołana eksperymentalnie zmiana opinii jest tu bardzo ważna, ponieważ zmieniła ona postawy osób badanych na „mniej lojalne”, tj. spowodowała, iż uznały one, że polityka rządu jest zła.\nEksperyment z zastosowaniem grupy kontrolnej i tylko pomiarem końcowym.\nNp.: robimy badania na temat wpływu pogadanek oświatowych na zmiany postaw ludzi w stosunku do AIDS. Losowo dobieramy dwie grupy. Grupa eksperymentalna bierze udział w 4. godzinnej prelekcji na temat AIDS. Następnie w obu grupach przeprowadzamy wywiad iporównujemy wyniki.\nEksperyment z wieloma zmiennymi. pomiarem końcowym\nWiadomo, że wielkość instytucji wpływa na morale pracowników. Efekt wielkości może być zmniejszony przez decentralizację. Mamy więc dwie zmienne o dwu wartościach.\nR X1 O1\nR X2 O2\nR X3 O3\nR X4 O4\nEksperyment laboratoryjny; pomiarem końcowym kontrolą objęte zmienne niezależne i sytuacyjne. Zmienne zależne to ograniczona liczba indywidualnych sposobów zachowań ( np.: rozwiązywanie zadań, przystosowanie się , zmiany opinii) oraz określone własności grupy ( np.: spójność) .\nZarzuty: sztuczność sytuacji laboratoryjnej, świadomość osób biorących udział w eksperymencie\nEksperyment naturalny; zwykle brak grupy kontrolnej\nEksperyment post factum.\nEksperyment naturalny, pomiarem końcowym\nPrzy tego rodzaju eksperymencie:\nnie dysponujemy grupa kontrolną, bodziec "już zadziałał ( czyli nie można danej grupy zbadać przed i pozadziałaniu bodźca ),\nwinniśmy porównać wyniki uzyskane przez grupę poddaną bodźcowi z grupąnie mającą kontaktu z bodźcem ( najlepiej o składzie jak najbardziej zbliżonymdogrupy badanej)\nChcemy zbadać wpływ rodzaju szkoły na wyniki w nauce. Badacz może przeprowadzić\neksperyment naturalnytestując uczniów przed pójściem do szkoły ( wyznaniowej, gminnej, publicznej , prywatnej) a następnie np.: po 2 latach.\nEksperyment post factum pomiarem końcowym,\nMożna też przeprowadzić eksperyment post factum ( po zadziałaniu bodźca), który mógłby polegać na porównaniu średnich wyników - np.: l00 osobowych grup uczniów klas drugich ze szkół rodzaju A i B. Nie mamy jednak pewności czy tylko przypadek zadecydował, że dany uczeń poszedł do danej szkoły. Może się okazać, że np.: rodzice z wyższym wykształceniem wysyłają dzieci do szkoły A, a dzieci bardzie zaniedbane chodzą do szkoły B. Wówczas te grupy nie różniłyby się ze względu na jeden czynnik, zatem nie dało by się ustalić co wywołuje różnicę.\nJednakże powyższe wątpliwości co do przyczyny różnicy można próbować osłabić poprzez dobór uczniów do obu grup uczniów podobnych ze względu na ważne zmienne.\nEksperyment pomiarem końcowym\n1. Eksperyment Solomona Asha ( porównywanie odcinków)\n35% odpowiedzi osób badanych było zgodnych z niepoprawnymi (celowo) odpowiedziami „wspólników” eksperymentatora.\nCo wywołało konformizm: rzeczywiste postrzeganie pod wpływem grupy , czy chęć przypodobania się innym?\nZbadano to w ten sposób, że o odpowiedzi dotyczące odcinków poproszono badanego pod nieobecność innych. Wyniki potwierdziły hipotezę, ze im mniejsza bezpośrednia kontrola tym mniejsza skłonność do konformizmu.\nE pomiarem końcowymksperyment\n2. Eksperyment Stanleya Milgrama:\nSugerowano badanym, że celem eksperymentu jest ustalenie wpływu kary na zapamiętywanie. Natomiast prawdziwym celem było badanie procesu ulegania autorytetom.\nTrzej uczestnicy eksperymentu: badacz, badany „jako nauczyciel” i wspólnik eksperymentatora czyli „uczeń”. „Nauczyciel” poddawał „ucznia” różnym bodźcom na które musiał on właściwie reagować przez naciśnięcie odpowiedniego przycisku. Przy błędnej reakcji „nauczyciel” aplikował „uczniowi” impuls elektryczny za każdym razem coraz silniejszy. Impuls wahał się od 15 V do 450 V. Przy 75 V „uczeń” zaczynał jęczeć, przy 150 V prosił o zwolnienie z eksperymentu, przy 180 V krzyczał, dalej na maszynie impulsów były napisy „niezwykłe silny wstrząs" a dalej „Niebezpieczeństwo! Ciężki wstrząs”. „ Uczeń** zaczynał gwałtownie reagować bijąc pięściami w ścianę i błagać by go puszczono. Ponieważ nie były to właściwe reakcje na bodziec , „nauczyciel" dalej zwiększał dokuczliwość bodźca. Przy dalszym nasileniu bodźca nastąpiła złowroga cisza – „ofiara” nie reagowała na żadne bodźce. Ponieważ nie było reakcji eksperymentator polecał zwiększenie impulsu to końca.\n62% badanych aplikowało impulsy do końca eksperymentu, chociaż niektórzy musieli być ponaglani przez eksperymentatora. Nie wiadomo czy wynik ten wskazuje, że wszyscy jesteśmy potencjalnymi oprawcami?Może na posłuszeństwo miały wpływ takie czynniki jak to, że:\n• Polecenia wydawał uczony,\n• Eksperyment miał miejsce na słynnym uniwersytecie w Yale.\nGdy powtórzono eksperyment w pomieszczeniach dość obskurnego czynszowego budynku w centrum Brigdeport (Connecticut) wyniki spadły z 65% do 48%.\nGdy eksperymentator nie był fizycznie obecny, lecz wydawał polecenia przez telefon liczba w pełni posłusznych spadla do 25%, a kilku badanych „oszukiwało”.\n3 eksperyment C. Haneya, C Banksa i P. Zimbarto pomiarem końcowym\nPodzielono losowo badanych na 10 „więźniów” i 11strażników.\n„Więźniowie” byli „aresztowani” wg wszelkich prawideł. Następnie przechodzili normalną procedurę przyjęcia do więzienia np..: rozbieranie do naga, polewanie środkami przeciw insektom, otrzymali numery zamiast nazwisk, nałożono im nylonowe pończochy na głowy, co miało imitować ogolenie głowy itp.\nNatomiast „strażnicy” dbali o porządek, urządzali zbiórki (coraz bardziej przeciągające się) podczas których liczyli „więźniów”. Ubrani byli w ubrania koloru khaki, ciemne okulary, mieli gwizdki.\n„Strażnicy” tak mocno weszli w swoją rolę, że eksperyment trzeba było przerwać ze względu na depresję „więźniów”.\n„więźniowie” stali się natychmiast bierni, „strażnicy” – rozkazujący i władczy,\nSzybko pojawiły się i narastały postawy wzajemnie negatywne,\nW zachowaniu „strażników” pojawiło się coraz więcej agresji; przedłużały się zbiórki; wystąpiła agresja słowna (fizyczna była zabroniona). „Strażnicy” zostawali w „więzieniu” dłużej niż byli zobowiązani.\nRozmowy „więźniów” dotyczyły przede wszystkim spraw „więzienia”,\nCzęść „więźniów” bardzo szybko popadła w silne stany depresyjne, wystąpiły stany lękowe i płacz. Większość „więźniów” chciała oddać pieniądze byle by tylko wyjść z „więzienia”,\nEksperyment trzeba było przerwać po 6 dniach, chociaż zaplanowano go na dwa tygodnie. Najbardziej byli z tego niezadowoleni „strażnicy”.\nWYWIAD pomiarem końcowym\n1. definicja sytuacji: kim jest A.? 1. definicja sytuacji: kim jest R. ?\nPo co przyszedł? Stosunek do niego.\nDlatego A; 2. Nie wolno ujawniać swoich\n· powinien się przedstawić, sądów i opinii na poruszane\n· wzbudzić zainteresowanie w wywiadzie tematy\n· wyjaśnić dlaczego wywiad 3. ubiór R.\njest przeprowadzany właśnie z R. 4. wpływ cech A. na odpowiedzi R.\nInne elementy mające wpływ na R: 5. A. „ niewidoczny”\nubiór A. 6. Płeć R.\nzachowanie, wysławianie się,\nA. winien ( w pewnym sensie) 7. wiek R.\ndostosować swoje zachowanie\ndo sytuacji, wytworzyć atmo-\nsferę zaufania i zrozumienia.\nWyniki wielu badań świadczą o wpływie zewnętrznych cech ankietera na odpowiedzi respondenta.\nwpływ przynależności ankietera do mniejszości etnicznych;\nRobinson i Rhode utworzyli cztery grupy ankieterów, których wygląd zewnętrzny, aw dwu grupach także nazwiska, kwalifikowały albo jako „typowych Żydów" albo jako „typowych nie-Żydów". Przy pytaniach dotyczących Żydów ( np: Czy sądzi Pan/i, że w USA Żydzi mają zbyt duże wpływy i znaczenie?") różnica odpowiedzi twierdzących udzielanych ankieterom z grup jednego i drugiego rodzaju sięgała 18 punktów procentowych ( przy pytaniu wyżej cytowanym ankieterzy z grupy „typowych Żydów" uzyskali ok.6% odpowiedzi twierdzących, a z grupy „typowych nie-Żydów ok. 24%)\nZgodnie z tzw. efektem Bradleya-Wildera ankietowani często deklarują poparcie dla czarnoskórego kandydata w starciu z białym, bo boją się posądzenia o rasizm. Jednak 4 listopada (2008 –przyp.TB) w dniu wyborów, pozostawieni sami sobie, mogą zagłosować na kandydata Republikanów Johna McCaina. Nazwa teorii pochodzi od nazwiska czarnoskórego burmistrza Los Angeles, Toma Bradleya, który w 1982 przegrał z białym kandydatem\nkandydatem Republikanów w wyborach na gubernatora Kalifornii, choć sondaże wieściły jego triumf.Ankietowani zachowali się podobnie w 1989 roku przy okazji wyborów na gubernatora Wirginii.AfroamerykaninDougWilder wprawdziezwyciężyłnadbiałymrepublikańskim kandydatem, ale zaledwie o półpunktuprocentowego,choćsondażedawałymu10pkt.przewagi.\nWiemy, że czynnik rasy jest brany pod uwagę. Nie jest jednak jasne, do jakiego stopnia. Lecz margines błędu 2-4 pkt. może zrobićróżnicę.\nPowyższa sytuacja dotyczy zarówno wywiadu jak i badań ankietowych.\nwpływ przynależności społecznej;\nDaniel Katz stwierdził, że na pytania dotyczące pracy izarobków inaczej odpowiadano ankieterom pochodzącym z warstwy średniej a inaczej ankieterom pochodzącym z\nwarstwy robotniczej. Okazało się np., że za ustawą zakazującą strajki okupacyjne wypowiedziało się 44% respondentów gdy wywiad prowadził ankieter z warstwy\nrobotniczej, a 59% gdy ankieter pochodził z warstwy średniej.\nPłeć pomiarem końcowym\nwpływ płci ankietera na wypowiedzi;\nW badaniach Hymana respondenci mieli się ustosunkować do następującego\nstwierdzenia: „Wiezienie jest zbyt łagodną karą dla osób dopuszczających się wykroczeń przeciwko moralności; osoby te powinny być publicznie chłostane".\nWiele badań wskazuje, że między opiniami ankietera a uzyskanymi przezniegorozkładami odpowiedzi zachodzi znacząca i zadziwiająca zbieżność.\nH. Fisher wykazał w eksperymencie laboratoryjnym , że opinia ankietera ma wpływ na odbiór i rejestrację zachowań werbalnych respondenta.\n( H. Fisher: Interview Bias... cyt. Za R. Mayntz s. 153)\n2. Wywiad usystematyzowany.\n· kontrola sytuacji badawczej,\n· wysoki odsetek odpowiedzi,\n· pogłębianie pytań ( o ile to konieczne)\n· b. wysokie koszty,\n· stronniczość ankietera,\n· brak anonimowości ( przy pewnego typu badaniach).\nRodzaje ankiet pomiarem końcowym\nAnkieta pocztowa pomiarem końcowym\nUniknięcie zniekształcającego wpływu ankietera,\nWiększa anonimowość; „lepsze” odpowiedzi na drażliwe pytania,\nMożliwość udzielania przemyślanych odpowiedzi – respondent ma czas do namysłu,\nMinimalizacja kosztów dostępu do respondenta – taksówka do Gdańska kosztuje drożej niż znaczek pocztowy.\n„samobroniący się kwestionariusz” – kwestionariusz musi być na tyle dobrze opracowany, aby sam się wybronił w czasie badań.\nBrak kontroli nad tym kto udziela odpowiedzi na pytania,\nNiski odsetek odpowiedzi.\n3. STRATEGIA ZWIĘKSZANIA ODSETKA ZWROTÓW:\nSponsoring/firmowanie badań: im bardziej szacowna firma wspiera, finansuje, uwiarygodnia badania tym lepiej,\nMetody zachęcania do udzielania odpowiedzi:\n1„branie na litość” – Np.: od badań zależy uzyskanie dyplomu studiów,\n2 oferowanie nagród,\n3zamieszczenie w apelu argumentów uzasadniających wyjątkowe znaczenie społeczne badań,\n5 koperty zwrotu,\n6. czas wysłania – np.; niedobry w czasie wakacji,\n7. przypominanie – wysyłanie kart pocztowych do osób które po 2. tygodniu nie przysłałyodpowiedzi, po 3. tygodniu wysłanie kartki pocztowej i kwestionariusza. Po 5 tygodniach można procedurę powtórzyć.\nWysyłka czas średnia odp-dzi (%) kumulacja\nPierwsza wysyłka 23,8 23,8\nPrzypomnienie –kartka pocztowa po 2 tygodniach 18,2 42,0\nPierwsza powtórna wysyłka\nkwestionariusza po 3 tygodniach 17,0 59,0\nDruga powtórka wysyłki\nkwestionariusza po 5 tygodniach 13,4 72,4\nAnkieta pocztowa (cd) i telefoniczna pomiarem końcowym\nPrzy wykorzystaniu powyższych technik zwiększania odpowiedzi na ogół zwroty\nzwiększają się do 50%.\nJest to jednak ciągle za mało i reprezentatywność próby nie jest zachowana.\nAnkieta / wywiad telefoniczny\nCATI - computeur assisted telephone interviewing\n• przeciętne koszty,\n•anonimowość, podobnie jak przy ankiecie pocztowej, z tym, że nietrzeba odpowiadać na piśmie,\n•osoby prowadzące wywiad znajdują się w jednym pomieszczeniu stąd łatwiejsza kontrola\n• łatwość odmowy odpowiedzi na drażliwe pytania,\n• łatwość przerwania wywiadu,\n• brak kontroli nad procesem badawczym,\n• problem reprezentatywności próby.\nANKIETA ON-LINE. pomiarem końcowym\n• koszty niewielkie,\n• szybkość dotarcia do respondenta,\n• łatwość odmowy i przerwania badania,\n• brak kontroli nad prosem badawczym,\nproblem reprezentatywności próby.\nKwestionariusz pomiarem końcowym\n• półotwarte (kafeterie)\n• naruszające prywatność\n• w formie historyjki\n•jako zestaw opinii\n- Stopniowanie „trudnych pytań"\n• WYWOŁUJĄCY EMOCJE\n• ZBYT GÓRNOLOTNY\nKWESTIONARIUSZEM ANKIETY I\nKONSTRUKCJA KWESTIONARIUSZA pomiarem końcowym\nInformacja o instytucji firmującej badania\nZwięzła informacja o celu badania\n-Uzasadnienie wyboru danego respondenta (... biorąc pod uwagę fakt,że jest Pan(i) członkiem naszej spółdzielni liczymy na wykazanie zainteresowania poniższąankietą...)\n- zapewnienie o anonimowości\n- podziękowanie respondentowi za trud związany z wypełnieniem ankiety\n- określenie sposobu zwrotu ankiety\nRODZAJ pomiarem końcowymE PYTAŃ\nPytania otwarte — pytania., które zostawiają respondentowi całkowitą swobodę odpowiedzi\nPytania zamknięte —pytania, które są zaopatrzone w z góry przewidywaneodpowiedzi\nodpowiedzi mogą być podane poza pytaniem w postaci krótkiej listy\nrespondent „rozpoznaje" prawidłową odpowiedź\nodpowiedzi na pytania zamknięte są łatwiejsze w opracowaniu, sąporównywalne i jednoznaczne, ale dostarczają mniej szczegółówniż pytania otwarte\nilość odpowiedzi powinna być „do ogarnięcia" przez respondenta\nproponowane odpowiedzi powinny uwzględniać brak opiniirespondenta („nie mam zdania ")\nPytania półotwarte - badany ma możliwość wyboru jednej z dwóch przedstawionych odpowiedzi oraz udzielenia swobodnej odpowiedzi wpisując ją w odpowiednie miejsce\nPYTANIA FILTRUJĄCE pomiarem końcowym\nStawiamy je wtedy. Gdy chcemy spośród respondentów dokonać eliminacji osób, które nie mają nic do powiedzenia na dany temat, np. zanim zapytamy o opinie o reklamie telewizyjnej musimy zapytać o to czy respondent ją widział\nSposób formułowania tych pytań wpływa na udzielaną odpowiedź, dlatego powinny być stosowane tylko wtedy, gdy chodzi o przezwyciężenie zahamowań odpowiadającego,\nnp. „ Czy nie sądzi Pan/i, że porządna porcja batów jeszcze nikomu nie zaszkodziła? "\n„Czy pana/i zdaniem- ogólnie rzecz biorąc - sprawy w Polsce idą w dobrym, czy złym kierunku? "\nWchodzą w zakres metod diagnozy psychologicznej (badania, motywów, przekonań, spostrzegania, konfliktów wewnętrznych). Metoda projekcji polega na pozyskaniu odpowiedzi respondenta na podstawie niejasnego przekazu (tak aby sam dokonał jego interpretacji); np. test skojarzeń słownych, test niedokończonych zdań, niedokończonych opowiadań, testy rysunkowe\nPYTANIA SPRAWDZAJĄCE/KONTROLNE pomiarem końcowym\nStosuje sieje chcąc sprawdzić czy na określone pytanie respondent odpowiedział zgodnie z prawdą, stąd pytanie to dotyczy tego samego problemu, ale jest zadane w innej formie. W kwestionariuszu powinno znajdować się odpowiednio „daleko" od pytania właściwego.\nPYTANIA W FORMIE HISTORYJKI\nPYTANIA JAKO ZESTAW OPINII\n„Jak Pan(i) ocenia obecny stan gospodarki?\na) Uważam, że gospodarka znajduje się w stanie dynamicznego rozwoju\nb) Uważam, że gospodarka znajduje się w stanie powolnego rozwoju\nc) Uważam, że gospodarka znajduje się w stanie lekkiego kryzysu\nd) Trudno powiedzieć "\nPYTANIA NARUSZAJĄCE PRYWATNOŚĆ\n„Ile Pani zarabia? "\nZawiera dane społeczno - demograficzne: wiek, płeć, stan cywilny, zawód,wykształcenie.\nPowinna być umieszczana na końcu kwestionariusza\nJĘZYK pomiarem końcowymKWESTIONARIUSZA\nForma językowa pytań kwestionariuszowych nie powinna:\nbrzmieć zbyt górnolotnie, literacko, nie powinna próbować wywoływać podziwurespondenta: co sądzi Pan(i) o percepcji adolescentów relatywizującej facylitacjęmodernistycznego progresiwizmu ?\nRESPONDENT MUSI ZROZUMIEĆ SENS PYTAŃ TAK JAK GO ROZUMIE\n•\tkolejność pytań - kontrowersje\n•\t„promieniowanie emocjonalne pytań" poprzedzających na następujące - sugeruje się stosowanie pytań buforowych pomiędzy poszczególnymi grupami tematycznymi;\n• długość kwestionariusza\n•\tw przypadku wywiadu mierzy się czasem wywiadu (wg. Noelle wywiad powinien trwaćokoło 30 minut, aczkolwiek nie można ustalać sztywnych ram czasowych — za R. Mayntz);\n•\tstopniowanie „trudnych" pytań polega na tym, że na ten sam temat stawia się najpierw pytania ogólne (często otwarte) i kolejno coraz bardziej szczegółowe (najczęściej zamknięte) - lub odwrotnie.\nDodatkowo, można zastosować następujące strategie pozyskania odpowiedzi;\na.odpowiedź ogólna (jakie mniej więcej są Pana dochody, mieszczą się w granicach..., czy...)\nb.złagodzenie, pomniejszenie (Czy zdarzyło się Panu zabrać [zamiast ukraść] do domu paręołówków z biura..?)\nc.zaskoczenie - Proszę niech Pan sobie przypomni, którego dnia ostatni raz\nwziął Pan dodomu trochę materiałów biurowych ?\nd.pozór jednomyślności (Wiadomo, że większość... czy Pan także...?)\ne.oczywistość - potraktowanie tematu jako naturalność - Oczywiście...\nUWAGA: w odpowiedzi na powyższe (a-e) sposoby formułowania pytań część\nrespondentów może się przyznać do czynów, których nie popełnili\n• układ graficzny\n• różnice między kwestionariuszem ankiety i wywiadu (wywiad powinien zachować charakterrozmowy)\nPytania sugerujące: pozyskania odpowiedzi;\n„ Czy powinno się stosować karę śmierci za najcięższe przestępstwa?”\ntak – 18%\n„Czy zgadzamy się z Janem Pawłem II , że kara śmierci powinna być powszechnie zniesiona?”\ntak – 27%\n(firma Mentor dla Wprost)\ndwie opinie do wyboru (OBOP):\n„blokujący drogi rolnicy nie mają innego wyjścia (…)”\n„”rolnicy działają bezprawnie .,..”\n„Czy w Sejmie winny być eksponowane symbole religijne?” (27.05.2007)\nP pozyskania odpowiedzi;ytania z wyrazami wywołującymi emocje:\n„Czy powinno się pomagać rodzinom wielodzietnym?”\n„Czy rodziny wielodzietne winny mieć przywileje?”\n„Czy prezydent Kaczyński powinien tak kategorycznie wypowiadać się na temat relacji polsko-niemieckich ?\nDwa pytanie w jednym ( pytanie zadane przez PBS na zlecenie\n„ Czy uważa Pan(i), że rolnicy maja powody do tego, by protestować, urządzać blokady dróg?”\nPytania zbyt trudne-stawianie respondenta w roli eksperta:\n„Jak zmiana koalicji rządzącej w Niemczech wpłynie na warunki na jakich Polska zostanie przyjęta do Unii Europejskiej?”\ntrudno powiedzieć 1/3 badanych (CBOS)\nObserwacja pozyskania odpowiedzi;\nBardzo trudna technika zbierania danych z następujących powodów:\nTrudności w interpretacji sensu zachowań (facet w podartym swetrze, kobieta płacząca z telegramem, rzekomo wroga-krzyk wymiana zdań na targu,) ; można próbować ustalić ten sens poprzez badanie kwestionariuszowe,\nPowyższą trudność niweluje w pewnym sensie znajomość rólspołecznych a także kultury danej społeczności (pokazanie palców z literą V, koronacja królów, wykład itp.)\n2. Konieczna znajomość języka (slangu- kopsnij szluga, foki, rzuć wapno na druty itd..)\n3. Niebezpieczeństwo nadawania przez obserwatora własnych sensów obserwowanym sytuacjom (antropologowie niemieccy kontra Raymond Firth)\n4. Zachowania są też wskaźnikami zinstytucjonalizowanych wartości, społecznie uzgodnionych definicji sytuacji, norm, nakazów, ról, itp.\nObserwowane przez badacza zachowania uwarunkowane są przez:\nSytuację, którą badacz winien rozumieć,\nJej subiektywną interpretację, tego możemy się dowiedzieć tylko od obserwowanego,\nIntencję osób działających - jw\nObserwacja wymaga rozumienia bądź trafnejinterpretacji subiektywnego sensu orazspołecznego znaczenia określonego zachowania.\nCele obserwacji pozyskania odpowiedzi;:\nOpiswystępujących w określonym systemie społeczno – kulturowymzachowań i form interakcji społecznych bez próbybudowania teorii (np. zachowania handlowe na bazarach arabskich)\nAnaliza zależności empirycznych między określonymi sekwencjami zachowańa warunkamisytuacyjnymi (np.ubiórekspedientaachęćdokonania zakupu)\nBudowanie teorii zachowań.\nCo i dlaczego mamy obserwować? Wszystko? Oczywiście nie. Sekwencja obserwacji wynika z hipotez.\nRodzaje obserwacji: pozyskania odpowiedzi;\nObserwacja uczestnicząca (niebezpieczeństwo zaangażowania, problemy etyczne),\nSystematyczna; teoria dobrze rozwinięta, kategorie, warunki kontrolowane, 2 obserwatorów,\nMało usystematyzowana;gdy mało wiemy o przedmiocie badań – badacz uczy się sensów i znaczeń. Niebezpieczeństwo: zwracanie uwagi na zachowania przypadkowe, anegdotyczne. Nie stosuje się standaryzowanych metod zbierania informacji i interpretacjidanych. Przykład: Street Corner Society\nCele pozyskania odpowiedzi;obserwacji:\nUstalenie związków między zachowaniami a sytuacją i systemem kulturowym,\nUstalenie warunków wywołujących te same zachowania,\nOcena sytuacji i motywacje określają dane zachowania.\nFotografie dnia (np. menadżera, instytucji, działu)\nMUSIMY PRECYZYJNIE WIEDZIEĆ CO CHCEMY ZBADAĆ!\nETAPY PRZYGOTOWANIA OBSERWACJI pozyskania odpowiedzi;\n3.SFORUŁOWANIE HIPOTEZ BADAWCZYCH\n4.ZDEFINIOWANIE KATEGORII OBSERWACYJNYCH\n>Powiązanie zmiennych z ogólną strukturą sytuacji społecznej\n5. OKREŚLENIE WARUNKÓW l PRZEBIEGU OBSERWACJI\n>Czas i częstotliwość pomiaru\n>Stopień ingerencji obserwatora\n>Stopień jawności obserwatora\n6. WYBÓR TECHNIKI OBSERWACJI\n7.OPRACOWANIE INSTRUMENTU POMIARU l SPOSOBU REJESTRACJI DANYCH\n9.UOGÓLNIENIE l SYSTEMATYZACJA WYNIKÓW\n10.SPORZĄDZENIE RAPORTU Z BADAŃ\nInterview- Wywiad zogniskowany. pozyskania odpowiedzi;\nJest to metoda jakościowa, używana przede wszystkim w badaniach marketingowych.\nPolega ona na tym, że zaprasza się do dyskusji, która nie powinna trwać dłużej niż 2 godziny, 6 do 12 osób które mają dyskutować na dany temat.\nSą one opłacane przez badaczy. Dobrze jest mieć parę osób w rezerwie, gdyby ktoś się rozmyślił.\nDyskusja jakkolwiek ma charakter swobodny, jest kierowana przez moderatora. Często wybiera się relaksujące otoczenie dla dyskusji.\nJej tematem jest zagadnienie będące obiektem badań, np: odbiór jakiegoś produktu, usługi ( np. używanie telefonów w samolotach), reklamy, zachowania konsumenckie.\nDla pobudzenia dyskusji używa się rozmaitych materiałów.\nTreść dyskusji nagrywa się na magnetofonie lub przy pomocy kamery wideo. Potem materiały są analizowane przez specjalistów dostarczając im ważnych informacji do planowania działań rynkowych.\nBadania dokonuje się na 3-4 grupach. Tak więc próba liczy około 40 osób.\nGdy moderator zaczyna domyślać się jakie będą odpowiedzi na pytania ( na podstawie odpowiedzi w poprzednich grupach) oznacza to, że czas kończyć.\nMetoda ta używana jest do:\nzorientowania się w nowej dziedzinie badań,\nsformułowania hipotezy w oparciu o opinie uczestników dyskusji,.\noceny przydatności populacji lub/i miejsc badań,\nweryfikacji interpretacji badawczych\nZdarza się stosunkowo często, że technikę tę używa się w połączeniu z innymimetodami/technikami.\nCharakterystyczną cechą wywiadu zogniskowanego jest wykorzystanie interakcji grupowychdo uzyskania takich wyników , które nie są osiągalne inną metodą.\nInterview – wywiad zogniskowany pozyskania odpowiedzi;\ndobór próby,nie musi być losowa, możemy wybierać celowe używając telefonu(telefonicznie ustala się dane), przy ustalaniu członków grupy trzeba wziąć pod uwagę wiek,płeć, środowisko społeczne z którego się wywodzą.\npoziom ingerencji moderatora:wysoki, niski i w środku. Dawniej optowano za niskim,obecnie za wysokim aby uzyskać jak najwięcej użytecznych informacji. Jednakże są cons andpros.\nprzygotowanie listy pytań/ problemów do dyskusji,a więc znowu: problem i jegoeksplikacja i operacjonalizacja.\nrola moderatorajak ankietera - niewidoczny,\nzapis:analiza treści, analiza jakościowa, kodowanie\nzalety:taniość ($50 - 100, tzn. 50PLN), połączenie dwóch metod: wywiadu i obserwacji,jednakże obserwacja ta nie ma naturalnego charakteru , ponieważ moderator ją kreuje.\nwady:brak reprezentatywności wyników, nie zawsze wiemy czy osoby będą aktywne wdyskusji,\nSOCJOMETRIA. pozyskania odpowiedzi;\nTest socjometryczny służy rozpoznawaniu następujących stosunków:\n1. sympatii i antypatii - pytamy kogo z członków grupy R. najbardziej lubi/nielubi,\n2. subiektywne preferencje w sferze interakcji-kogo prosi o radę, kogo najchętniej gościłby w domu, z kim chciałby pracować,\n3. rzeczywiste interakcje- kto z kim chodzi na piwo, kto od kogo zasięga porady.\nPytania o sympatie/ antypatie - kogo chciałbyś zaprosić na imieniny a kogo nie? Pytanie o spodziewane wybory i odrzucenia.\n• socjogram - nie ma zasad sporządzania, przy większych grupach bardzo skomplikowany inieczytelny,\n• „tarcza strzelnicza"\nTypowe konfiguracje socjometryczne:\n*łańcuch - A->B->C->D\n* szara eminencja - łączą ją tylko dobre stosunki z gwiazdą/idolem,\n*samotnik osoba nie wybierana i nie wybierająca,*odrzucony.\nliczba dokonanych wyborów suma a+ i odrzuceń suma a-\nliczba uzyskanych wyborów suma r+ i odrzuceń suma r-\nGdy chcemy uwzględnić kolejność wyborów używamy wagi\nIndeks spójności grupy:\nliczba wyborów wzajemnych\nliczba możliwych wyborów wzajemnych\nMACIERZ SOCJOMETRYCZNA pozyskania odpowiedzi;\nwiersz „a” -> liczba wyborów (suma a+) i odrzuceń (suma a-) dokonanych\nwiersz „b” -> liczba wyborów i odrzuceń oczekiwanych\nKolumna „r” -> liczba wyborów i odrzuceń uzyskanych\nkolumna „s”-> liczba wyborów i odrzuceń, których inna osoba oczekuje od A,B,...\nPo nadaniu wagi można również wyprowadzić wartości, które uwzględniają kolejność wyborów i odrzuceń:\n1-szy wybór ma wagę 3; 2-gi wybór wagę 2, a 3-ci-wagę 1.\n1. łączną sumę wag wyborów: (a) uzyskanych i (b) dokonanych;\n2. łączną sumę wag odrzuceń: (a) uzyskanych i (b) dokonanych;\n3. łączną liczbę wyborów wzajemnych;\n4. łączną liczbę odrzuceń wzajemnych;\n5. łączną liczbę: a), trafnie oczekiwanych wyborów, b), trafnie oczekiwanychodrzuceń, c), nie- trafnie oczekiwanych wyborów, d), nietrafnie oczekiwanychodrzuceń.\nPasywne uczestnictwo w stosunkach z innymi pozyskania odpowiedzi;\nPrzychylność do kogoś\n(sympatia lub wybór pozytywny)\n(antypatia lub wybór negatywny)\nANALIZA TREŚCI pozyskania odpowiedzi;.\nJest to technika badawcza , która w sposób zobiektywizowany i systematyczny ustala i opisuje cechy językowe tekstów po to, aby na tej podstawie wnioskować o niejęzykowych własnościachludzi i agregatów społecznych. „Tekst” może być mówiony i pisany, może być to także plakat lub film.\nAnaliza treści może dotyczyć m.in.:\n1. nadawcy tekstu (np. jego intencji, cech systemu wartości)\n2. założonych przez nadawcę cech odbiorcy/ców (np: poziomu wiedzy, zainteresowań, uznawanych wartości)\n3. przypuszczalnych reakcji odbiorcy na komunikat,\n4. cech systemu społeczno-kulturowego w którym ten tekst powstał lub do którego jestadresowany (cnoty i wartości społeczeństwa, polityczna orientacja wydawcy itp).\n• sformułowanie problemu , eksplikacja, operacjonalizacja\n• podbudowa teoretyczna; dlaczego wybieramy analizę treści, dlaczego. uważamy, że istniejezwiązek i jaki między tekstem a postawami lub zachowaniami,\n• hipotezy i pytania badawcze,\n• dobór materiału tekstowego, dobór próby -- uważać na zniekształcenia systematyczne( pewnego typu artykuły ukazują się tylko w pewnych okresach).\n• operacjonalizacja zmiennych zawartych w hipotezach; określenie jednostek tekstowychsłowa, części zdań, całe zdania, całe akapity tekstu, całe artykuły, książki , audycjeradiowe, tematy) oraz opracowanie kategorii analitycznych ( np: przy badaniu testem TAT- osoby „jednoznacznie zorientowane na osiągnięcia”, „wątpliwie zorientowane naosiągnięcia”. itp)\n• analiza jakościowa i ilościowa- robi się wszystko aby liczenie nie było obarczoneemocjami; zamiast nazw wprowadza się symbole,itd.\nskąd osoba dokonująca analizy treści wie co oznacza określony- znak językowy w danymtekście, jaką treść nadaje mu nadawca i odbiorca komunikatu? - problem common meetingground nadawcy , odbiorcy i badacza (slangi, obcy język, „Google nie mógł się zgodzić aby Double Click przejął Microsoft”, itd)\nbadanie odbywa się na materiale istniejącym dowolnie długo, niezależnie od badacza.\nWtórna analiza danych pozyskania odpowiedzi;Wtórna analiza danych ma bogatą tradycję. Np.: Emil Durkheim analizował oficjalne dane statystyczne dotyczące samobójstw na różnych obszarach i stwierdził, że odsetek samobójstw w krajach protestanckich był wyższy niż w katolickich.Max Weber studiował oficjalne założenia ideologiczne kościołów protestanckich, a także analizował inne dokumenty historyczne aby podważyć tezę Marksa, że to raczej religia a nie determinizm ekonomiczny jest źródłem zachowań społecznych.Powody dla, których rośnie zainteresowanie wykorzystywaniem danych wtórnych. Jaki efekt, o ile w ogóle, wywiera opinia publiczna na politykę rządu?Benjamin Page i Robert Shapiro przeanalizowali kilkaset badań sondażowych przeprowadzonych na próbie reprezentacyjnej społeczeństwa amerykańskiego miedzy rokiem 1935 a 1975 przez Instytut Gallupa, NationalOpinionm Research Center, Center for Political Studies Center przy University of Michigan.\nWtórna analiza danych pozyskania odpowiedzi;.Ograniczenia wtórnej analizy:1. tylko w przybliżeniu odpowiadają one danym jakie badacz chciałby wykorzystać w procesie testowania hipotez. Różnice mogą dotyczyć wielkości próby, metody,sposobu formułowania pytań itd.2. dostęp do danych,3. brak informacji jak dane zostały zebrane.Dokumenty osobiste:- autobiografie,- pamiętniki,- listy.\nWIOSNA pozyskania odpowiedzi;\n„Badanie panelowe polega na tym, że pewna liczba osób lub innych jednostek badawczych zostaje przynajmniej dwukrotnie w pewnym odstępie czasu poddana pomiarom (obserwacji, badaniom ankietowym) ze względu na tę samą cechę"\nna podst. R. Mayntz i in., str. 171\nPANEL • to grupa kilkakrotnie wypowiadająca się na dany temat Głównym celem badań panelowych jest pomiar dynamiki określonych zmian, np. postaw, preferencji konsumenckich - postaw, opinii, ale również zachowań, statusu (zawód, dochód), przynależności do określonej grupy.\nAnaliza trendu – jest również metodą badania zmian zachodzących w czasie: zmienną(e) mierzy się kilkakrotnie w pewnych odstępach czasu.\nRodzaje skal. pozyskania odpowiedzi;\nPomiar oznacza podlegający określonym regułom proces przyporządkowania symboli\nzaobserwowanym wartościom badanych cech.\nMożna wyróżnić cztery rodzaje pomiarów i odpowiadające im 4 rodzaje skal:\n1. skalę nominalną,\n2. skale porządkową,\n3. skalę interwałową,\n4. skale ilorazową.\nPolega ona na klasyfikowaniu obiektów ze względu na określoną cechę jakościową. Np.: kobieta (1), mężczyzna (2), osoby wyznania protestanckiego (1), katolickiego (2) , mojżeszowego (3) itd.\nPrzy pomiarze nominalny muszą być spełnione następujące warunki:\n1. w odniesieniu do dwóch obiektów badanych musi być rozstrzygalne, czy zewzględu na badaną cechę są one takie same czy nie. Możliwa jest tylko jedna zdwu sytuacji: A=B lub A =/= B.\n2. Identyczność dwu obiektów musi być relacją symetryczną: jeżeli obiekt A ma tęsamą cechę badaną co obiekt B, to obiekt B ma tę samą cechę badaną co obiekt A: jeżeli A=B to B=A\n3. Jeżeli obiekt A ma tę samą wartość cechy co obiekt badany B, obiekt zaś B tęsamą wartość cechy co obiekt C , to obiekt A ma tę samą wartość cechy co obiektC: jeżeli A = B i B = C to A = C.\nAd.2: pozyskania odpowiedzi;\nPozwala na porządkowanie obiektów badanych odpowiednio do wartości danej cechy, ponieważ cecha ta ma charakter ilościowy. Tego rodzaju pomiar uwzględnia siłę, natężenie i wielkość określonej cechy u poszczególnych obiektów badanych. Np.: ludzi można uszeregować wg siły lub słabości zainteresowań politycznych.\nPrzy pomiarze muszą być spełnione następujące warunki:\n1. jeżeli obiekt A pod względem danej cechy jest większy od obiektu B , to obiekt B\npod względem tej cechy nie jest większy od obiektu A: jeżeli A>B to B A,\n2. jeżeli A>B a B>C to A>C\nSkala interwałowa informuje jakie są odstępy między poszczególnymi punktami. Np.: długość mierzy się w cm lub metrach, temperaturę w stopniach.\nSkala ilorazowa ma punkt zerowy, dzięki czemu możemy posługiwać się mnożeniem i dzieleniem.\nSkale nominalne pozyskania odpowiedzi;\nSkale nominalne alternatywne (z klasyfikacją dwudzielną)\nCzy ma Pan (i) samochód marki FIAT 126 p?\nSkale nominalne niealternatywne (z klasyfikacją wielodzielną)\nKtóry z niżej wymienionych czynników zadecydował o zakupie przez Pana (ią) FIAT-a 126 p?\ne) doświadczenie z użytkowania samochodu tej marki\nSkale porządkowe pozyskania odpowiedzi;\n- skala jednobiegunowa\nJak często spotyka się Pan(i) z wyżej wymienionymi osobami?\n2. przynajmniej raz w tygodniu\n3. przynajmniej raz w miesiącu\n4. kilka razy w roku\nI biegun silny I------------------I niesilnyIIbiegun\nCzy jest Pan(i) zainteresowany(a) wypróbowaniem nowego środka do prania bielizny (proszę zaznaczyć x w miejscu oznaczającym stopień zainteresowania?\nJestem bardzo zainteresowany I_I_I_I_I_I W ogóle nie jestem zainteresowany\n- pozyskania odpowiedzi;skala dwubiegunowa\nCzy w ciągu ostatnich trzech lat warunku życia w Pana(i) mieście (dzielnicy), ogólnie biorąc poprawiły się?\n1. Bardzo się poprawiły\n2. Trochę się poprawiły\n3. Pozostały bez zmian\n4. Trochę się pogorszyły\n5. Bardzo się pogorszyły\n6. Trudno powiedzieć\nI biegunsilny I---------------------------------I słabyII biegun\nc) ani dużą ani małą\nSkale interwałowe pozyskania odpowiedzi;\nW którym roku planuje Pan (i) zakup nowej pralki automatycznej?\nMierzenie postaw pozyskania odpowiedzi;\nThurstone’a metoda równych interwałów\nStosowana coraz rzadziej ze względu na poważne niedostatki.\nPewną liczbę stwierdzeń poddaje się ocenie kompetentnych w badanej dziedzinie sędziów. ( Np.: w sprawach Kościoła). Np.: takim stwierdzeniem może być „ do kościoła chodzą przeważnie ludzie starzy”. Sędziowie mają określić czy dane stwierdzenie odzwierciedla postawę pozytywną czy negatywną. W wyniku tej oceny umieszczamy każde stwierdzenie na 11 punktowej skali ( od postawy negatywnej przez neutralną do pozytywnej). Oceny sędziów będą prawdopodobnie różne, dlatego obliczamy średnią, która określa miejsce danego stwierdzenia na skali. Oraz odchylenie standardowe.\nNastępnie spośród stwierdzeń zajmujących na skali miejsca obok siebie wybiera się te , które mają najmniejsze rozproszenie ( ok. . 20). Wybrane stwierdzenia stanowią narzędzia pomiaru . Respondent proszony jest o to , aby stwierdził, że zgadza się lub nie z danymi stwierdzeniami. Na ogół bierze się pod uwagę tylko te stwierdzenia z którymi się zgadza. Oblicza się średnią, która jest ilościowym wyrazem postawy.\nWątpliwe jest oparcie się na sądach „kompetentnych sędziów”.\nSkala Likerta.Przykład: badamy stopień patriarchalizmu w postawach mężów względem żon.Kompletujemy stwierdzenia. Np.:\nPraca zawodowa męża jest więcej warta niż praca domowa żony.\nMąż winien określać kieszonkowe dla żony.\nKobieta nigdy nie powinna w obecności męża wygłaszać innego zdania niż mąż.\nKobiety winny mieć prawa jazdy itd.\nRespondent winien zająć stanowisko w stosunku do każdego stwierdzenia: (4) tak, (3) raczej tak, (2) nie mam zdania, (1) raczej nie, (0) nie.\nSkala Likerta.Skompletowane stwierdzenia można poddać selekcji, aby odrzucić mało przydatne. Można to dokonać poprzez wstępny sondaż przeprowadzony na grupie np.: 100 osób. Sondaż nie jest obowiązkowy, ponieważ możemy w trakcie badań nie uwzględnić nieadekwatnych stwierdzeń.Nadajemy wartości liczbowe wybranym przez respondentów odpowiedziom.Sprawdzenie założonej jednowymiarowości; ujawnienie i odrzucenie stwierdzeń , które nie należą do wymiaru „postawa patriarchalna”. Najpierw ustala się łączną liczb punktów. Następnie wydzielamy 25% tych respondentów, którzy uzyskali najwięcej punktów i 25% ,którzy uzyskali najmniej punktów. Stanowią oni grupę „górną” i „dolną”. Oblicza się łączną liczbę punktów uzyskanych przez respondenta w odpowiedzi na stwierdzenia zaakceptowane i punkty określają nam postawę.\nOpracowanie i analiza danych pozyskania odpowiedzi;\n1. Weryfikacja materiału surowego- rok urodzenia podany w ankiecie nie zgadza się z tymw operacie, ankiety od jednego ankietera bliźniaczo do siebie podobne, poprawnośćwypełnienia ankiet\n• pytań zamkniętych,\n• pytań otwartych ( dlaczego zdecydowałeś (łaś) się studiować zarządzanie na UJ)\nFryzjer, stolarz, makler, operator dźwigu, weterynarz, pielęgniarka, sezonowy pracownik rolny, pracownik szczebla kierowniczego, inżynier, elektryk, pracownik agencji reklamowej,\n1.wolne zawody i osoby zatrudnione na szczeblu kierowniczym: prawnik,weterynarz, pracownik szczebla kierowniczego, inżynier,\n2. pracownicy techniczni i sprzedawcy: pracownik agencji reklamowej, makler,\n3.pracownicy sektora usług i robotnicy wykwalifikowani: fryzjer, stolarz, operatordźwigu, pielęgniarka, elektryk,\n4. robotnicy niewykwalifikowani: sezonowy pracownik rolny\npodstawa powyższej kategoryzacji: prestiż, wykształcenie, dochody.\nJaki problem uznałbyś za największy w obecnym okresie studiów?\nZa mało miejsc parkingowych\nKadra nie wie co się dzieje\nKierownicy studiów są wiecznie nieosiągalni\nZa mało oferowanych wykładów\nKaraluchy w akademikach\nZła jakość jedzenia w stołówce\nZa drogie książki\nZa mało stypendiów\nSzersze pola problemowe:\nProblemy finansowe: wysokie czesne, za drogie książki, za mało stypendiów,\nProblemy bytowe: zła jakość jedzenia, karaluchy w akademikach, mało miejsc na parkingach,\nProblemy związane ze studiowaniem (?)\nAle można też rozróżnić na akademickie i pozaakademickie\nAkademickie, infrastrukturalne i administracyjne\nPyt.25: „Co sądzi Pan(i) o zamieszczeniu w X horoskopów, tj. przepowiedni, jakie wydarzenia w ciągu tygodnia czekają ludzi urodzonych w określonym dniu, miesiącu?”\nOCENY POZYTYWNE ; np.: „ to jest wspaniała rozrywka”, „ nie bardzo im wierzę , ale z przyjemnością czytam”, „pasują doskonale do magazynowego charakteru gazety” itp.\nOCENY MIESZANE ; np.: jest ciekawe, ale gazeta za dużo miejsca im poświęca”, „ dobra rozrywka, ale powinny być bardziej dowcipne” , „ da się czytać , ale bez tego bym się obył”, „ jest mi to obojętne” itd.\nOCENY NEGATYWNE; np.: „nie widzę sensu zamieszczania takich bzdur w organie partyjnym”, „nie pochwalam, bo czemu to służy”, „ zamiast horoskopów lepiej zamieścić satyrę polityczną”itd.\nODPOWIEDZI UNIKOWE, BRAK ZDANIA (np.: „nie wiem, nie czytałem tego”, „trudno odpowiedzieć”, „zależy jak kto do tego podejdzie” ( nie wyraża własnego zadania),\nODPOWIEDZI NIE NA TEMAT ; „urodziłem się pod znakiem Byka i kiedyś wróżka powiedziała mi , że...” itd..\nNIE DOTYCZY ( np.; respondent wcześniej odpowiedział, , że nie czyta tej gazety)\nPrzykład braku rozłączności:\nKategorie opisujące warunki mieszkaniowe studentów:\n1. mieszka w domu studenckim,\n2. mieszka z rodzicami,\n3. mieszka poza miasteczkiem studenckim,\n4. mieszka z małżonkiem\n1.mieszka z rodzicami,\n2 mieszka w domu studenckim,\n3mieszkapoza miasteczkiem studenckim albo\nsamodzielnie, albo z przyjaciółmi,lub małżonkiem.\nb.\tklucz kategoryzacyjny;\nmoże być kilka dla jednego pytania,\nkategorie rozłączne i wyczerpujące np: kategorie treści, których zdaniem badanych winnobyć więcej w gazecie:\n1. informacje z kraju i ze świata,\n2. wiadomości i artykuły o tematyce sportowej,\n3. wiadomości lokalne,\nklasyfikacja winna być podporządkowana głównie temu, czego oczekujemy od materiału\nprzykłady odpowiedzi umieszczone przy każdej kategorii\nc. instrukcja kodowa;\n• symbole kodowe dla „brak odpowiedzi", „nie dotyczy".\n• sprawdzanie instrukcji kodowych (50 ankiet kodowanych przez kilka osób)\n• wpisywanie danych do arkusza kodowego\nd. błędy kodowania;zły dobór kategorii, pomyłka przy wpisaniu kodu do arkusza kodowego, pomyłka przy wpisaniu kodu na kartę perforowaną lub do komputera.\nFaza kodowania danych jest najczęściej największym źródłem błędów.\nKammayer i Roth poprosili 64 studentów college'u o wypełnienie kwestionariuszy zawierających pytania otwarte i zamknięte. Następnie każdy student miał zakodować swój kwestionariusz i innych osób. Dla każdej osoby badanej badacze porównywali sposób kodowania własnego kwestionariusza i innych osób. Okazałosię, że osoby kodujące inaczej rozumiały odpowiedzi niż właściwy respondent\nMetody wprowadzania danych:\n• arkusz kodowy,\n• kodowanie na marginesie,\n• bezpośrednie wprowadzanie danych: CATI (computer-assisted telephoneinterviewnig) wywiad telefoniczny ze wspomaganiem komputerowym\n•\tzależność jednoprzyczynowa „ X warunkuje Y" X-----\t> Y (tabela dwudzielcza)\n•\tzależność wieloprzyczynowa: (tabela trójdzielcza)\nłańcuch przyczynowy: X warunkuje Y, a Y warunkuje Z : X—>Y—>Z\nY - nazywamy zmienną interweniującą\nZwiązek przyczynowy ma charakter deterministyczny jeżeli:\n• przy X →Y , ~X → ~Y\n• przy X i Y →Z, ~X, ale Y → ~Z, X, ale ~Y→ ~Z\nNp.: niepowodzenia (X) i ambicje (Y) powodują frustracje (Z)\nO związku wzajemnym miedzy dwoma zmiennymi możemy orzekać:\n1.stwierdzając czy w tabeli występuje „krzyżowanie się" relacji, (folia)\n2.za pomocą statystycznego testu istotności, (folia) –\ninformuje o prawdopodobieństwiewystąpienia związku\n3.obliczając współczynnik korelacji.(folia)- informuje o sile związku.\nNiejednokrotnie badacz ma podstawy, żeby sądzić, iż korelacja ujawniona przy pomocy tabeli dwudzielnej nie jest związkiemjednoprzyczynowym, tzn. że związek jednoprzyczynowy należałoby uzupełnić o trzecią zmienną, która jest albo drugą zmienną niezależną, albo zmienną interweniującą.\nMoże się też zdarzyć, że zależność wynikająca z tabeli dwudzielczej jest „korelacją pozorną". We wszystkich wyżej wym. przypadkach tabelę dwudzielną trzeba wzbogacić o trzecią, zmienną. ( zmienna testująca).\nPosłużenie się zmienną testująca może ujawnić jeden z pięciu możliwych układów zmiennych:\n1. korelacja pozorna - nie zachodzi żaden związek między zmiennymi,\n2. interwencja - zmienna testująca okazuje się ogniwem pośrednim (interweniującym)w zależności miedzy dwoma zmiennymi,\n3. wieloprzyczynowość - zmienna testująca okazuje się drugą zmienną niezależną.\n4.potwierdzenie - zmienna testująca nie ujawnia ani korelacji pozornej, aniinterwencji, ani wieloprzyczynowości, a zatem potwierdza istnienie wyjściowegozwiązku jednoprzyczynowego. Może się jednak okazać , że użycie innej zmiennejtestującej zakwestionuje istnienie wyjściowej zależności jednoprzyczynowej,\n5.pozorna nie-korelacja - początkowo tabela dwudzielna nie ujawniła żadnejzależności, a po wprowadzeniu zmiennej testującej wykazałazwiązekwieloczynnikowy.\nad. 1 korelacja pozorna\nprzykład: im więcej wozów straży pożarnej użyje się do gaszenia pożaru tym większe straty spowoduje ów pożar.(folie)\nAnaliza Kontekstualna - badanie zależności miedzy określonymi cechami otoczenia,sytuacji lub kontekstu a cechami osobowymi (postawy, sposoby zachowań). Cechamikontekstowymi są cechy grupowe określające jednostki – (np. ucznia poprzez rodzaj\nszkoły, profesora poprzez uczelnię). Cechy kontekstowe uznawane są z reguły za zmienne niezależne.\nSprawdzanie zależności wieloczynnikowych pozyskania odpowiedzi;\nJak na podstawie posiadanych danych można ustalić, który z dwóch teoretycznie równie prawdopodobnych modeli czteroczynnikowych (modele poniżej) odpowiada poszukiwanej zależności- przykład:\nZakładamy, że wyniki w nauce (Z) mogą zależeć od następujących zmiennych:\nSpołeczno-ekonomicznych status ojca (W),\nStosowane przez ojca metody wychowawcze (X)\nPozycja (prestiż) syna w klasie (Y)\nDwa modele tej samej zależności\nrXZ= rXY* rYZ\nrWY= rWX* rXY\nrWZ= rWX* rXY*rYZ\nrWY= rWY* rYZ\nMacierz korelacji na podstawie badań empirycznych\nDokonujemy porównania wielkości korelacji wynikających z przewidywań teoretycznych (modele 1 i 2) z korelacjami wyliczonymi na podstawie badań empirycznych\nW - 0,49 0,53 0,39\nX 0,49 - 0,61 0,51\nY 0,53 0,61 - 0,80\nZ 0,39 0,51 0,80 -\nModele Wartość rzeczywista(badania)Wartość teoretyczna/modelowa\nrXZ = rXY* rYZ 0,510,49 = (0,51)*(0,80)\nrWY = rWX* rXY 0,530,30 = (0,49)*(0,61)\nrWZ = rWX* rXY* rYZ 0,390,24 = (0,49)*(0,61)*(0,80)\nrXZ = rXY* rYZ 0,51 0,49 = (0,61)*(0,80)\nrWZ = rWY* rYZ 0,39 0,42 = (0,53)*(0,80)\nWynik: model 2 wykazuje większą zgodność z danymi empirycznymi\nserviço de psicologia e orientação ( spo ) rita raposo. psicóloga educacional 2013-2014 -Crescimento e


Humor w „Mistrzu i Małgorzacie” ostatnidzwonek.pl\nHumor w „Mistrzu i Małgorzacie”\nFragmenty satyry i groteski uwydatniają się w działaniach świty Wolanda i samej prezentacji bohaterów – asystentów, których wygląd nie jest typowy dla realistycznych postaci. Kot nie jest zwyczajnym kotem – miłym futrzakiem chadzającym czasem własnymi drogami, ale sporych rozmiarów kocurem, który lubi jeść i nie stroni od alkoholu. Na balu nie pokaże się bez muszki i upudrowanych wąsików. Wygląd tej postaci jest równie zabawny, jak kwestie, które wypowiada: „Trzecim w tej kompanii był kocur, który nie wiadomo skąd się wziął, wyposażony w zawadiackie wąsy kawalerzysty, olbrzymi jak wieprz, czarny jak sadza lub gawron.”\n„Miał teraz pod szyją białą muszkę(...). Poza tym pozłocił sobie wąsy.\nCo to ma znaczyć? – zawołał Woland. Dlaczegoś sobie pozłocił wąsy? I po kiego diabła ci ta muszka, skoro nie masz nawet spodni?\nSpodnie nie obowiązują kota, messer (...). Może polecisz mi, messer, włożyć jeszcze buty? Koty w butach występują jedynie w bajkach, messer. Ale czy zdarzyło ci się kiedykolwiek widzieć na balu kogoś, kto nie był w muszce? Nie chciałbym znaleźć się w ośmieszającej sytuacji, ani ryzykować, ze zostanę wyrzucony za drzwi. Każdy przystraja się, jak może. (...) Upudrowałem sobie wąsy, i to wszystko! Co innego, gdybym się ogolił!”\nInne kreacje „asystentów” Wolanda są również komiczne. Oto udający się ze specjalną misją do Małgorzaty Azazello jest płomiennie rudy, ma odrażający kieł, a z kieszonki, gdzie mężczyźni noszą zazwyczaj chusteczki lub wieczne pióra,wystaje mu kurze udko. W dodatku obecność kobiet nieco go krępuje, większą dyplomacją w stosunku do płci pięknej potrafi wykazać się Behemot. Azazello wie o tym: „Behemot ma wdzięk...” – mówi.\nKorowiow – Fagot z charakterystycznym pękniętym binoklem uwielbia dowcipkować, zwłaszcza, gdy wydaje mu się, że ktoś na kpiny zasługuje. Niby żartem donosi na prezesa spółdzielni – Nikanora Iwanowicza Bosego, że ten ukrywa w domu walutę. Konsekwencje dla prezesa są poważne. Zostaje zatrzymany i obciążony poważnym zarzutami. Śmieszy scena, kiedy Korowiow i Behemot wracają z płonącej restauracji Gribojedowa i z udawaną powagą opowiadają o zajściu messerowi: „Popędziłem – opowiadał Behemot – na salę posiedzeń, to ta sala kolumnowa, messer, chciałem wynieść z ognia coś cennego. Ach, messer, moja żona, gdybym tylko ja posiadał, dwadzieścia razy mogła zostać wdową! Ale, na szczęście, messer, nie mam żony i, mówiąc szczerze szczęśliwy jestem, ze jej nie mam. Ach, messer, któż by zamienił kawalerska wolność na nieznośne jarzmo!...”\nSatyra – utwór wyrażający krytyczny stosunek autora do rzeczywistości, ma na celu ośmieszać przedstawione zjawiska, wady ludzkie, stosunki społeczne itp. Satyra bywa wyrażona utworem lirycznym – wierszem lub opowiadaniem alegorycznym.\nTe, stworzone w wyobraźni Bułhakowa postacie, nie przerażają ani wyglądem, ani prowokacyjnymi działaniami. Właśnie dzięki nietypowej prezencji śmieszą, a „nieodpowiedzialne” i zabawne figle można im wybaczyć, tym bardziej, że stosują je w słusznych celach.\nGdy w mieszkaniu artysty (szatana) zjawia się bufetowy Fokicz, skarżąc się na fałszywe „czerwońce”, sympatyczna „kompania” z Wolandem na czele demaskuje zakłamanie gościa. Wychodzi na jaw, że bufetowy sam oszukuje konsumentów, sprzedając nieświeży towar. Taki paradoks pokrewny jest ironii, a cała sytuacja bawi czytelnika: „Niczego do ust nie wezmę w pańskim bufecie! Przechodziłem wczoraj, szanowny panie, obok pańskiego bufetu i do tej chwili nie mogę zapomnieć ani jesiotra, ani bryndzy! Łaskawco! Zielona bryndza nie istnieje, ktoś musiał pana oszukać. Bryndza powinna być biała. A herbata? Przecież to pomyje!”\nKomizm ujawnia się ponadto w wypowiedziach bohaterów.\nUrwaniem głowy konferansjerowi Bengalskiemu zajmuje się:\nAzazello jest płomiennie rudy, a z kieszonki, gdzie mężczyźni noszą zazwyczaj chusteczki wystaje mu:\na) główka łasicy\nc) kurze udko\nd) wieczne pióro


Start » Wiosna 2016 » 3L » Brak Sponsora - Astech (2:0)\n23.05 godz. 20:50, Kuźniki, Sedzia: Andrzej Janikowski\nSkład: Jakubowski, Smoter, Puchała, Olejnik, Krzyżanowski, Słonecki, Toczek, Kos, Juchnowicz, Bodak, Wawrzyniak, Dancewicz, Kowalik\nSkład: Martynowicz, Rosołowicz, Gorazdowski, Głuszek, Kaziura, Grobelny, Dubiel, Michalak, Śliz, Sokołowski, Gleń, Brzostowski, Boniarczyk\n35' Wiktor Smoter (Gol samobójczy)\n36' Paweł Gorazdowski\nZawodnik meczu: Michał Boniarczyk (Pewny punkt w ekipie Braku Sponsora. Nie dał się pokonać rywalom, kilka razy ratował swój zespół przed utratą bramki czym znacząco przyczynił sie do zwycięstwa czerwono-białych)\nTrzy porażki z rzędu sprawiły, że mający mistrzowskie aspiracje Astech - spadł z ligowego podium i trudno będzie im się przełamać grając z brązowym medalistą z poprzedniego sezonu - Brakiem Sponsora. Ten co prawda gra w kratkę i stracił ostatnio swojego bramkarza - Marka Chmiela (poważna kontuzja odniesiona w starciu z Perimeters), to jednak nadal posiada w swoich szeregach jakość i ambicje, aby wskoczyć na ścieżkę zwycięstw i móc awansować do drugiej ligi. Nie można jednak lekceważyć zespołu Roberta Puchały, który zawsze mierzy wysoko i przecież musi się w końcu przełamać. Czy to przełamanie nastapi w dniu dzisiejszym? Przekonamy się juz niedługo!\n2’ Olejnik posyła wysoką piłkę do pędzącego prawa stroną Słoneckiego jednak zagranie okazuje się zbyt mocne i zawodnikowi Astechu nie udaje się dokładnie zgrać futbolówki w pole karne.\n4’ Płaskie uderzenie będącego w pełnym biegi Dancewicza jednak czujny w bramce Boniarczyk nie daje się zaskoczyć.\n6’ Sokołowski staje przed świetną szansą na zdobycie bramki jednak jego strzał z 7 metrów jest niecelny.\n7’ Wśród rezerwowych Astechu słychać głośne krzyki w kierunku kolegów z boiska. Sytuację uspokaja kierownik drużyny Piotr Jakubowski.\n8’ Kowalik piąstkuje piłke po mocnym uderzeniu Śliza.\n9’ Kolejna dobra interwencja bramkarza Astechu tym razem po strzale Grobelnego.\n12’ Strzał Brzostowskiego z ostrego kąta jednak tylko w boczna siatkę.\n19’ Brzostowski zagrywa na 10 metr do Sokołowskiego, który uderza bez przyjęcia jednak Kowalik świetnie interweniuje i przenosi piłke nad poprzeczką.\n23’ Rzut wolny dla Astechu z około 13 metrów. Do piłki podchodzi Wawrzyniak a jego płaskie uderzenie o centymetry mija bramkę strzeżoną przez Boniarczyka.\n30’ Dośrodkownie Michalaka z linii autowej do niepilnowanego w polu karnym Dubiela, ten jednak nieczysto trafia w piłkę która w dużej odległości mija bramkę Astechu.\n35’ GOL! (1:0) - Szybka kontra w wykonaniu zawodników Braku Sponsora. Grobelny podaje na środek pola do Śliza, ten zagrywa w pole karne a wracajcy Wiktor Smoter niefortunnie wślizgiem pakuje piłkę do własnej bramki!\n36’ GOL! (2:0) - Brak Sponsora idzie za ciosem! Paweł Gorazdowski nieatakowany przez żadnego z rywali przyjął piłkę na 15 metrze a nastepnie precyzyjnym strzałem tuż przy słupku nie dał szans Kowalikowi na skuteczną interwencję!\n38’ Rzut wolny dla Astechu tuż przed linia pola karnego. Na strzał decyduje sie Dancewicz jednak uderza mało precyzyjnie i piłka trafia w nogi obrońców rywali\nObie ekipy przez większą część spotkania toczyły wyrównany pojedynek jednak w końcówce do głosu doszli zawodnicy Braku Sponsora i strzelając dwie bramki zdobyli bardzo cenne trzy punkty. Ekipa Marka Chmiela po tym zwycięstwie awansowała na pierwsze miejsce w tabeli 3 ligi. Astech natomiast poniósł czwartą z rzędu porażkę co znacząco zmniejszyło jego szanse na awans do 2 ligi. W kolejnych meczach Brak Sponsora spotka się z Capgemini a Astech z AmRest-em.\nMichał Boniarczyk (Brak Sponsora)


Chcę nic nie robić i mieć dużo kasy ... - wiocha.pl absurd 862737\nChcę nic nie robić i mieć dużo kasy ...\njurek1102 13-02-10, 14:08 Zgłoś\n+ 570 -\nDodano: 2013-02-10, 14:08:27 przez: jurek1102\nOceń: | Ocena: 570 Zgłoś nadużycie\nOch jak to dobrze. Zamiast kleru j**ią nas w dupy politycy, no taa cudownie.\nJestem za wstawieniem zdjęcia Tuska w drugim okienku :)\nHistoria księdza rydzyka\na ten PO lewej to nie tusk? PO co o to prosi jak już tak ma...\nChyba ktoś pomylił księży z politykami.\nSie czepiacie tych księży a to takie dobre ludzie są. A mnie to już chyba całkiem poje@ało.\nCzemu wy sie czepiacie a nawet nic na ten temat nie wiecie. Pieniadze z tacy ida dla pracownikow kosciola tj. koscielny, gospodyni jakis tam wozny, natomiast ksiedza zarabiaja z odprawianych mszy czyli, jak idziesz do ksiedza zamowic msze to dajesz mu tam jakies pieniadz i to jest jego placa, miesiecznie to wychodzi okolo 1000 zl. Z tego sie nie utrzyma dlatego musi jeszcze gdzies dodatkowo pracowac, z tego tytulu ze ksieza sa wyksztalceni czesto pracuja w szkole. taka jest moja wypowiedz. Czepiacie sie ksiedzy ale nikt was nie zmusza do dawania im czego kolwiek, natomiast do Tuska nikt sie ni\nmisiu co ty bredzisz :) Ojca Mateusza się naoglądałeś ?\na co Jurek? Nie mozesz przeboleć tego że tych złych księży którzy psują wizerunek kościoła jest tylko mały odsetek, a palikociarnia już nie wejdzie do Sejmu? :)\nmisiu czy jeden z ksiezy to twoj tatus ze tak bronisz? Czy widzialem zeby normalny czlowiek zarabiajacy najnizsza krajowa wozil sie wypasiona bryka z salonu? Pieniadze za pogrzeby, sluby i inne pieroly trafiaja w wieszosci do kieszeni klechy plus jakis dodatek z kurii , takie sa fakty. Jeszcze obludny grubas ma czelnosc chodzi po kolendzie i wyludzac pieniadze\ngurt nie kompromituj sie, najpierw popracuj nad ortografia, czepiasz sie ze ksiadz jest bogaty ale to jest czlowiek jak kazdy inny, czemu nie czepiasz sie ze pan premier jezdzi wypasiona fura? ksiedzu nie musisz placic a politykom tak.\nkomromitujaca jest twoja wypowiedz "...i to jest jego placa, miesiecznie to wychodzi okolo 1000 zl." Nalezac do kosciola, przyjmujac sakramenty trzeba za wszysto placic. Czy to jest wg ciebie normalne? Slub 800, pogrzeb 600 itp. Przelicz sobie to na przykladzie twojego klechy czyli ilosc slubow, pogrzebow czy odprawiania mszy za "kogos" a potem kontynuuj swoje gornolotne wypowiedzi\nVic.Vega mały odsetek to jest przyzwoitych księży Musisz to przyjąć na klatę jak prawdziwy facet .\njurek- dlaczego? bo ty tak mówisz? przypadki księży psujących wizerunek kościoła nie są znowu aż tak częste. Gurt16- przecież nie żenisz się co miesiąc, na pogrzeb składa się rodzina, a wszystkie składki takie jak na tace albo z kolędy są dobrowolne więc nie rozumiem twojego oburzenia. Nie chcesz to nie dajesz; ślubu kościelnego też nie musisz brać...\nVic.Vega czy ty naprawde jesteś aż tak zaślepiony Ja nie chcę a jednak daję ... Państwo żyje z moich podatków i nie pytając mnie o zdanie ładuję mnóstwo kasy w KK . A księży kompromitujących instytucje kościoła jest tak wielu że nawet papież musiał dać za wygraną\nZ ilością księży kompromitujących KK to kwestia sporna... więc tego nie ma co już poruszać bo jak widać do niczego to nie prowadzi. Państwo daje na różne organizacje które zdaniem wielu też są zbędne, a to że chce przybodobać się KK to już inna sprawa...\nNie wiem ktory raz juz mam to pisac kazda ofiara jest "co laska", rozumiesz nie masz okreslonej sumy. albo dajesz 10zl albo 50 albo wcale jesli nie dasz nic to i tak ksiadz odprawi msze.\nmisiu pewnie że nie ma określonej sumy. Tylko ks. ci powie "co łaska ale dają 50zł" jak tyle nie dasz to bedziesz latami czekał na swoja msze. Poza tam mają czelność prawić kazania na temat wychowania dzieci i życia w małżeństwie. Co oni o tym wiedzą, gówno ich to obchodzi, pedały zasrane\nPodobny do Dziwisza :)\nNie możesz zdzierżyć że tam są geje a ciebie tam niema :)\njurek może na ten temat sie nie wypowiadaj bo to księża są geje i pedofile\nMAMO MAMO PEDO*IL !!!\nPomyliłeś ze starym...\nKsiadz ? Buahahhahahah... Czy powaznie ruch palikota tak Wam mozgi zniszczyl ? Ja jestem ateista ale... to nie jest wcale jakas mega bogata profesja. Proponowalbym lepiej spojrzec na politykow i lapowki jakie przyjmuja....\nPamiętam opowieści śp. babci. Opowiadała jak to przed wojną cała wieś musiała zapie@#!%^&alać u plebana w polu. A potem co niedziele na tacuszke....\nTak bylo i teraz minusuje Cie bydlo.\nkijowe... Co takie gówno robi na głównej?\nJak mu w ciagu sekundy morda przytyla.\nChyba dzisiaj oaze odwolali bo minisikow jak grosikow na tacy mam.\nNie musieli. Wystarczyło kilku normalnych ludzi ;)\nTy masz jurek ładniejszą sutannę\nDzięki ale i tak cię pod nią nie wpuszczę\nWiem kto tam siedzi :D\nSkąd wiesz że Rexik ?\nA kropidło posiadasz ? w stanie gotowości ? :)hehehehe


Cena od: 149 PLN / 1 dzień Obiekt Apartament Miętowy z miejscem postojowym w garażu znajduje się w miejscowości Kołobrzeg i oferuje taras. Odległość ważnych miejsc od obiektu: West Beach – niecały kilometr, Kolobrzeg Central Beach – 1,2 km, Grzybowo Beach – 1,6 km.\nW naszej ofercie m.in.: bezpłatne WiFi, pokoje rodzinne, winda, prywatny parking, dostęp do Internetu, parking na miejscu, całkowity zakaz palenia, parking, bezpłatny parking, WiFi, pokoje dla niepalących, taras, ogrzewanie, sklep na miejscu, dostawa artykułów spożywczych.\nW obiekcie obowiązuje zakaz organizowania wieczorów panieńskich, kawalerskich itp. Prosimy o wcześniejsze poinformowanie obiektu Apartament Miętowy z miejscem postojowym w garażu o planowanej godzinie przyjazdu. Aby to zrobić, możesz wpisać treść prośby w miejscu na życzenia specjalne lub skontaktować się bezpośrednio z obiektem, korzystając z danych kontaktowych widniejących w potwierdzeniu rezerwacji. Depozyt na poczet zniszczeń w wysokości PLN 400 jest wymagany po przyjeździe. Będzie to płatność gotówkowa. Zapłacona kwota powinna zostać zwrócona przy wymeldowaniu. Całość depozytu zostanie zwrócona w gotówce po sprawdzeniu stanu obiektu.


PabloMoralles: W lustrze Adelajdy\nKażdego wieczoru kiedy kładł się do łóżka, lubił robić rachunek minionego dnia. Nie zasypiał od razu. Rozmyślał i analizował wydarzenia, które miały miejsce w jego życiu i dotyczyły osób mu bliskich. Irytowało to przestraszliwie jego eks. Bowiem miał zdolność pytania jej, co ona sądzi na temat jego przemyśleń i nie dawał jej zasnąć. Nakrywała wtedy głowę kołdrą mówiąc „Daj mi spokój. Jest już późno a Ciebie jak zwykle dopadają rozmyślania na bezsensowne tematy”. Uważał, że kontemplacja na temat jego poczynań pozwala mu stać się lepszym człowiekiem.\nZawsze chciał mieć wszystko poukładane. Lubił wiedzieć w poniedziałek, o tym że w sobotę zabiera ją z dziećmi na wycieczkę, czy nad jezioro. To też ją w nim irytowało. Ona wolała żyć chwilą obecną i nie mieć niczego zaplanowanego. Jak mówiła – „spontony są najlepsze”.\nJedyne czego oczekiwał od życia i czego pragnął najbardziej na świecie to posiadać kompletną rodzinę, dom, dzieci. Kochać i być kochanym. Tak po prostu, do grobowej deski. Tak był wychowany. Po mimo iż ojciec był alkoholikiem i wynosił z domu wszystko co popadło, wiedział że kocha matkę. Nałóg jednak był silniejszy. Pewnego wieczoru, pijany ojciec rozbił się samochodem. To była ostatnia podróż ojca. On miał wtedy piętnaście lat a jego siostra, Adelajda, cztery.\nTomasz, bo tak miał na imię, zawsze czuł się bardzo odpowiedzialny za bliskich. Po śmierci ojca postanowił zaciągnąć się do armii. To był wówczas najprostszy sposób na pewny zarobek i pewną pracę.\nW trakcie służby przygotowawczej nie mógł opuścić terenu koszar. Jedyny kontakt z rodziną jaki mu pozostał to listy. Matka nie miała praktycznie żadnych środków do życia, to też nie mogła przyjechać do niego z Adelajdą w odwiedziny. Jego żołd wystarczał tylko na to by wysłać matce pieniądze na utrzymanie się wraz z siostrą. Sobie zostawiał tylko tyle, żeby starczyło mu na papierosy. Kiedyś armia dawała przydział papierosów, jednak te czasy się już skończyły i musiał sam o to zadbać. A lubił zapalić. To go odprężało. Poza tym w wojsku panowała nie pisana zasada, że kto nie pali ten robi. No więc lepiej było się nauczyć palić, po to by mieć dodatkową przerwę.\nMijały miesiące. Po jakimś czasie zauważył, że charakter pisma matki zmienił się i że wątki w nich podejmowane nie trzymają się całości. Martwił się, że być może matka rozchorowała się, ale w wojsku nie miał czasu na myślenie o tym. Po każdym dniu zajęć padał jak betka z wycieńczenia. Zresztą i dni w koszarach były podobne do siebie, to też nie bardzo było co analizować. Rano zaprawa, potem śniadanie, następnie ćwiczenia strzeleckie w terenie lub zajęcia teoretyczne. Po południu czas na naukę własną. Gdzieś w międzyczasie obiad. Musztra. Kolacja. Po niej obowiązkowy dziennik telewizyjny na którym nie raz zdarzyło mu się przymknąć oko. Nie interesowała go wtedy polityka. Następnie sprzątanie, wieczorna kąpiel, apel wieczorny i sen. Czas przelatywał mu między palcami i zdarzało się, że nie odróżniał dnia od dnia, godziny od godziny.\nKiedy, po pół roku, przyjechał na pierwszą przepustkę, wszystko stało się jasne. Teraz matka wpadła w sidła alkoholowego uzależnienia i w kolejnych szklaneczkach trunku topiła smutki po stracie ukochanego męża. Wiedział, że teraz nie może jej pomóc. W tej chwili martwił się tylko o swą siostrę. Kiedy on piął się po kolejnych szczeblach, niewielkiej kariery, mijały lata. Po ośmiu wiosnach, stać go już było na kupno własnego, niewielkiego mieszkania. Adelajda miała wtedy dwanaście lat. Pewnego dnia przyszedł do domu matki z postanowieniem, że z nią porozmawia i zabierze siostrę do siebie na utrzymanie. Niestety matka leżała bezwładnie w pijackim amoku na starej zniszczonej wersalce z twarzą w wymiocinach. Podszedł do niej, wytarł jej twarz, ułożył na łóżku, przykrył kocem i napisał parę słów na strzępie kartki która leżała na stole. „ Matulu najdroższa. Zabieram Adelajdę do siebie. Będę się nią opiekował. Jesteś dla mnie równie ważna, ale nie mogę teraz pomóc Wam obu. Nie martw się o nas. Nie długo wrócę i Ciebie zabiorę. Kiedy się spotkamy wszystko Ci opowiem. Kochamy Cię. Do zobaczenia Mateczko.” W czasie gdy pisał te słowa, Adelajda pakowała swoje zabawki do brudnego plecaka. Kiedy Tomasz stanął w futrynie drzwi jej pokoju i to zobaczył, parsknął śmiechem. Przyniósł pożyczoną od matki walizkę i wraz z siostrą, segregując rzeczy, pakował ją do nowego domu.\nBył to już wówczas tylko jego dom, bowiem i jemu życie nie szczędziło negatywnych doświadczeń. Tomasz był już rozwodnikiem, po tym jak jego żona poszła z karczmarzem. Z małżeństwa miał dwoje wspaniałych dzieci. Jak to mówią parkę, chłopca i dziewczynkę. Dzieci, jak to zwykle bywa, zostały przy matce. Tomasz był człowiekiem honoru, nie mógł sobie pozwolić na życie z kobietą która go zdradziła. Odszedł. Kilka miesięcy później, zastanawiał się czy dobrze zrobił. Myślał: „ może gdybym był zwykłym chamem, troglodytą lepiej by mi się żyło”. Nie umiał jednak być typowym hedonistą, ale nie był też stu procentowym altruistą. Dumny był ze swoich dzieci. I z córki i z syna jednocześnie, bo każde z nich miało takie cechy, że mógł być z nich tylko dumny. Teraz jednak najważniejsza była siostra. To ją musiał wykształcić, ubrać, nakarmić, dać jej poczucie bezpieczeństwa i rodzinny dom. Pieniądze zarobione w armii już nie wystarczały. Musiał szukać nowej pracy.\nMarta. Właśnie. Jego żona miała na imię Marta. Była to kobieta piękna. Piękna w każdym szczególe. Wysoka, szczupła o wyraźnie zarysowanej talii, kruczo czarnych włosach i ciemnych oczach. Tomasz uwielbiał patrzeć kiedy się porusza z tacą na dłoni pomiędzy stolikami pełnych gości. Marta prowadziła swoją wymarzoną kawiarnię. Uwielbiała wymyślać drinki, komponować desery. Wychodziło jej to nad wyraz dobrze, to też w kawiarni wciąż byli goście. Jej mąż ze swoimi zdolnościami do kontemplacji i analizowania, jej zdaniem, błahych spraw zupełnie do niej nie pasował. Ona była osobą energiczną, wszędzie było jej pełno. Czasem zdawało się, że w jednym czasie jest w kilku miejscach na raz. Potrafiła być przy swym ulubionym „piano-barze” i w mgnieniu oka przemieścić się na zmywak, by sprawdzić czy nie ma tam zbyt wiele szkła do zniesienia po umyciu na bar, albo jednoczenie tworzyć jakąś galaretkowatą kompozycję i obsługiwać gości. Wszystko miała opanowane i na oku. On miał tendencje do ulatywania gdzieś w przestworza marzeń czy pragnień. Potrafił ocknąć się z tego letargu w połowie zdania które do niego mówiła. Na początku jeszcze prosił ją aby powtórzyła, ale gdy nauczył się, że doprowadza ją to do maksymalnej irytacji, przestał pytać. Teraz wolał zgadywać, lub trzeźwo czekał aż powtórzy prośbę. Zdarzało się, że Marta prosiła go o rozwiązanie jakiegoś problemu. Głównie finansowego lub organizacyjnego. Znajdywał co prawda rozwiązanie prawie idealne, dopracowane w szczegółach. Jeśli trzeba było potrafił nawet przedstawić jej preliminarz w którym wszystko było rozpisane krok po kroku, suma po sumie. Zajmowało mu to jednak na tyle dużo czasu, że ona zdążała już swój plan, nie tak szczegółowy, wdrożyć w życie.\nTomasz poznał Martę w trakcie służby wojskowej, w jej kawiarni. Gdy tylko ją zobaczył, od razu wpadła mu w oko. Z resztą z wzajemnością. Spotykali się jakiś czas w kawiarni, kiedy on mógł na chwilę opuścić koszary. Zawsze pierwsze kroki kierował do niej a ona cierpliwie na niego czekała. W końcu przyszedł czas, w którym zaproponowała mu, aby zamieszkał u niej. Nie za bardzo było to po jego myśli, ponieważ był nauczony, że to mężczyzna powinien posadzić drzewo, zbudować dom i założyć rodzinę. Stwierdził jednak, że skoro nie posadził drzewa i nie spełnił pierwszego wymagania z tego konserwatywnego łańcuszka, nie zaszkodzi zgodzić się zamieszkać z ukochaną osobą. Później już szybko poleciało. Dzieci, wspólne staranie się o kawiarnie i jej prowadzenie. Organizacje bankietów, konferencji, imprez okolicznościowych. Tak minęło bez mała dziesięć lat. Kiedy ich córka miała dziesięć lat a synek półtora roku, małżeńska sielanka zaczęła się sypać w drobny mak. On nie zauważył kiedy przestał nadążać za Martą i pewnego zimowego wieczoru odkrył jej list do kochanka, pewnego karczmarza z konkurencyjnego pubu. Kiedy przeczytał ten list, zapytał jej drżącym ale spokojnym głosem „Co to jest? Co to ma znaczyć? Wszystko zepsułaś.” Był człowiekiem honoru. W duszy wciąż był żołnierzem. Po kilku godzinach nocnej rozmowy, a rozmawiali ze sobą jak dwoje dojrzałych, dorosłych ludzi, poprosił żonę o trzy miesiące na zorganizowanie się na nowo. Opuścił, jak mu się wydawało, rodzinny dom. Zabrał z sobą tylko najpotrzebniejsze mu rzeczy. Ubrania, środki higieny osobistej i parę książek oraz dokumenty.\nTeraz miał siostrę i nią musiał się zająć. Ona w tej chwili stanowiła jego najbliższą rodzinę. Tomasz nie umiał kochać za coś. Kochał po mimo wszystko, tak jak kocha się własne dziecko. W małżeństwie wystarczała mu pewność, że Marta zawsze będzie przy nim. Wiedział, że każdego wieczoru w końcu wróci do domu i będzie mógł ją przytulić. Tak kochał również siostrę, którą czasem nazywał krótko „Sis”. Nie umiał kochać Adelajdy, za to, że po mimo młodego wieku dbała o niego. Wstawiała pranie, przygotowała obiad, szykując się do szkoły przygotowywała mu śniadanie do pracy. Nie wymagał tego od niej. Równie dobrze mógł to robić sam. Miłość do siostry zawsze tłumaczył więzami krwi, które miały dla niego nie bagatelne znaczenie. Oboje od początku o siebie dbali. On kupował jej ubrania, książki, dawał poczucie bezpieczeństwa. Wiedział, że ma w nauce spore zaległości, więc nie denerwował się na nią za niskie oceny. Razem pracowali nad lepszymi osiągnięciami w nauce, a Adelajda polubiła naukę i zaczęła się co raz częściej uśmiechać. Przyszedł jednak czas w którym oszczędności Tomasza topniały. Podejmował pracę wszędzie gdzie to było możliwe. W porcie przy przeładunkach, w fabryce mebli a nawet w lokalnej prasie. Nie zatracił nawyku kontemplacji i co raz częściej dochodził do wniosku, że wcale nie był taki oderwany od rzeczywistości w latach poprzednich. Bardziej żył teraźniejszością wtedy niż dziś. Dziś co raz częściej zdarzało mu się patrzeć w tył, a pamiętał słowa z Biblii. Słowa w których mowa była o żonie Noego, która wbrew poleceniu Boga, w trakcie ucieczki do arki obejrzała się za siebie i stała się słupem soli. Bał się stać słupem soli.\nColors in the jar


Fiacior dorwał Wieloryba N132T będzie remont, będzie zabawa, będzie się działo!!! - Strona 17 - Forum Fanklubu Niewiadówek (i nie tylko)\nPostautor: Fiacior75 » poniedziałek, 4 gru 2017, 18:30\nZdemontowałem tylną część podłogi i moim oczom ukazała sie wata szklana, kurde powciskali wate pod podłogę ale tylko na obrzeżach budy. Ciekawe kto na taki pomysł wpadł wata szklana,czyżby fabryka???\nPostautor: Karolus » poniedziałek, 4 gru 2017, 19:39\nTo może dla wzmocnienia? Bo ocieplenie to raczej nie było\nI jak pomysł z granulatem?\nPostautor: Fiacior75 » poniedziałek, 4 gru 2017, 20:06\nChyba jednak zamontuje zwykły styropian ,boje sie że zaczną mi fruwać po przyczepie .\nPostautor: Murano » poniedziałek, 4 gru 2017, 20:10\nFiacior75 pisze: Chyba jednak zamontuje zwykły styropian ,boje sie że zaczną mi fruwać po przyczepie .\nChyba że zostawiasz tą watę....\nWłókna z waty powybijają się w kuleczki styropianu, do tego trochę zielonego glonu i wilgoci i takie ładne o to tu będzie....\nPostautor: Fiacior75 » poniedziałek, 4 gru 2017, 20:54\nTy Murano nie bądź taki podśmiewny tylko zabieraj się za twoją bude, bo tam już pewnie czychają takie niespodziewajki lub nawet lepsze\nPostautor: RAFALSKI » wtorek, 5 gru 2017, 11:16\nNo, Panie elegancko lecisz z tematem\nFiacior75 pisze: Wspawałem uchwyty do amortyzatorów i wzmocnienia ramy w miejscach podpór.\nUchwyty do amorków pierwsza klasa no i dobrze, że zrobiłeś te wzmocnienia przy podporach. Jeszcze jakbyś poświęcił chwilę i kolejne dwie takie blaszki wspawał do ceownika tuż nad ramionami dyszla, tak wzmocniony jest ceownik w nowszych ramach. Na tych zdjęciach co Ci podesłałem jest to zaznaczone.\nFiacior75 pisze: Ciekawe niemiecka oś a Polskie szczęki ,czyżby ktoś coś skopiował?\nNo to jak z najazdem, też jest skopiowany.\nFiacior75 pisze: Oś postanowiłem porzadnie oczyścić i pomalować szarym barankiem z firmy Boll\nFajnie wyszło, wygląda jak nówka.\nJa nie malowałem bo moja była już zapaćkana jakimś mazidłem którego nie chciało mi się drapać.\nFiacior75 pisze: każdy znajduje jakieś pozostałości po poprzednich właścicielach to ja znalazłem porcelanowego słonika na szczęście\nZielony pisze: Słonik znacznie lepszy niż stary but w moim przypadku\nreflexes pisze: Koledze jak przytargałem budę z Częstochowy to znaleźliśmy w niej lubrykant i konserwę z Biedronki. Musiała w niej być ostra impreza\nTo zawsze jest niespodzianka. W 127 znalazłem dość świeży bilet parkingowy z Chorwacji i krajowe drobne sprzed denominacji A w "wielorybie" nie było nic.\nFiacior75 pisze: praca ze szlifowaniem ścian szlifierką kontową nie należy do przyjemnych.\nPodziwiam zapał i współczuję bo to wredna sprawa. Było opitolić szpachelką, przyjemniej i też dobrze Nie trzeba tego drzeć do zera.\nFiacior75 pisze: No i tu narodził mi sie może głupi a może nie, pomysł na zamontowanie elektrycznego ogrzewania podłogi takie jak montuje sie pod kafelkami co wy na to???\nSzczerze? Ja bym odpuścił, jakoś nie widzę tego w przyczepie ale zrobisz jak uważasz.\nJeśli chodzi o grzanie na 230V to wsadź grzałkę z piekarnika za Trumę.\nFiacior75 pisze: napisałem zapytanie do sprzedawcy jaką mniej więcej temperature generuje to ustrojstwo i czy nie stopi gumolitu\nStopić może nie stopi ale rozgrzana wykładzina śmierdzi okrutnie. Pytanie czy tylko jak jest nowa czy każdorazowo gdy się nagrzeje, tego nie wiem.\nWilgoć w budzie to nie tylko sprawka przecieków. Gotujesz, oddychasz, ciepło wewnątrz i zimno na zewnątrz, itd.\nFiacior75 pisze: Zdemontowałem tylną część podłogi i moim oczom ukazała sie wata szklana, kurde powciskali wate pod podłogę ale tylko na obrzeżach budy. Ciekawe kto na taki pomysł wpadł wata szklana,czyżby fabryka???\nJak mi wczoraj o tym powiedziałeś to coś mi w bańce zaświtało, że już to widziałem kiedyś na Forum. Z tego co pamiętam to dość dawno temu i tam wełna była cała mokra.\nKurczę, aż się boję czy tak jest u mnie. Podłogi nie zdejmowałem a po obwodzie jest zalaminowana do ścian więc nie ma jak sprawdzić.\nPostautor: ignac2004 » środa, 6 gru 2017, 09:20\nPostautor: Fiacior75 » środa, 6 gru 2017, 15:55\n2/3 podłogi już ocieplone w trzeciej części niestety listwa sie oderwała razem z płyta podłogi, żeby ja teraz przykleic z takim dystansem namieszałem żywice z trocinami, taki fajny sposób. Oponki już kupione czekaja na felgi,a mocowanie koła zapasowego musialem nieco poszeżyć bo by sie najzwyczajniej nie zamieściła opona pomiedzy profil zewnętrzny a środkowy.\nPostautor: ruciak76 » środa, 6 gru 2017, 16:26\nKolego jakie te oponki kupiłeś? Pochwal się. Bo to że Hankook Optimo to widzę ale zwykłe czy wzmocnione tzn XL. U siebie zbieram się do wymiany i się ważę czy zwykłe czy wzmocnione bo przy zwykłych niby w nośności się mieszczę z zapasem ale może nie zaszkodziło by mieć więcej zapasu?\nPostautor: Fiacior75 » środa, 6 gru 2017, 16:41\nruciak76 pisze: Kolego jakie te oponki kupiłeś? Pochwal się. Bo to że Hankook Optimo to widzę ale zwykłe czy wzmocnione tzn XL. U siebie zbieram się do wymiany i się ważę czy zwykłe czy wzmocnione bo przy zwykłych niby w nośności się mieszczę z zapasem ale może nie zaszkodziło by mieć więcej zapasu?\nOponki mają symbol 165/80/13 83t czyli nośność 487kg co daje prawie tone, dmc przyczepy mam 800kg wiec myślę że to wystarczający zapas. Oponki kupiłem za 250zł z 2016.\nOstatnio zmieniony środa, 6 gru 2017, 16:45 przez Fiacior75, łącznie zmieniany 1 raz.\nPostautor: CornBlumenBlau » środa, 6 gru 2017, 16:43\nruciak76 pisze: zwykłe czy wzmocnione\nA czy wzmacniane = twardsze (?)\nPostautor: Fiacior75 » środa, 6 gru 2017, 16:53\nMyślę że Kondziowi chodzi o to czy maja symbol C czyli wzmocniony stosowane do samochodów dostawczych.\nPostautor: ruciak76 » środa, 6 gru 2017, 17:00\nNie Macieju, wzmacniane (XL) oznacza że mają podniesioną nośność, dla przykładu posłużę się porównaniem opony którą Marek kupił do tej samej opony ale z podniesionym indeksem nośności:\nOpona zwykła = Hankook Optimo 165/80/13 83 T ma nośność 487 kg\nOpona wzmocniona = Hankook Optimo 165/80/13 87 R ma nośność 545 kg\nliterki T i R to indeksy prędkości ale te dla naszych przyczep uważam że nie są istotne gdyż R = do 170 km/h , T = do 190 km/h\nOponą twardszą natomiast jest opona o indeksie C - ta jest typowo do busów lub cięższych przyczep również kempingowych ale tutaj jest mowa o dużo cięższych przyczepach niż niewiadówki\nPostautor: CornBlumenBlau » środa, 6 gru 2017, 17:19\nRozumiem. Następne opony kupię XL i to będzie złoty środek. Dzięki.\nPostautor: Fiacior75 » środa, 6 gru 2017, 18:50\nCornBlumenBlau pisze: Rozumiem. Następne opony kupię XL i to będzie złoty środek. Dzięki.\nA miałeś jakieś kłopoty z tymi jakieś kapcie? czy tylko tak profilaktycznie .


Zrobiliśmy/cie wszystko, żeby zachować uśmiech na twarzy naszego dziecka: ...aukcje dla Igorka\nDostaliśmy w ostatnim czasie wiele cennych sportowych gadżetów. Postanowiliśmy ich nie sprzedawać w Oświęcimiu, ale wystawić je na allegro. Dzięki uprzejmości Ani Sękowskiej i Ryśka Gałgana (autor zdjęć) na pewno osiągniemy też lepsze ceny. Jeśli jesteście zainteresowani, to zapraszamy do licytacji:\nKoszulka Soły Oświęcim, która zostanie zadedykowana kupcowi osobiście przez Igorka\nPiłka nożna podpisali Oldboy'e Wisły Kraków.\nPiłka Nożna z podpisami zawodników Wisły Kraków.\nKoszulka Lecha Poznań z autografami piłkarzy. Podarowana przez Krzysztofa Chrapka.\nPlakat Wisły Kraków z podpisami piłkarzy.\nKoszulka Wisły Kraków z autografem Pawła Brożka.\nKoszulka Zagłębia Sosnowiec (hokejowa). Podarował i podpisał Marcin Jaros.\nHIT! Złoty medal hokejowego Mistrza Polski za sezon 2002/2003. Podarował Marcin Jaros, który zdobył go oczywiście w barwach Unii Oświęcim.\nMEGAHIT!!!! Piłka nożna podpisana przez premiera Donalda Tuska - "Śląsk, Wisełka, Lechia Gdańsk Donald Tusk". Perełka kolekcjonerska.