Obsługa inwestora. Przygotowanie i przeprowadzenie wizyty inwestorskiej. Zasady ceremoniału w urzędzie, techniki prowadzenia rozmów - PDF\nObsługa inwestora. Przygotowanie i przeprowadzenie wizyty inwestorskiej. Zasady ceremoniału w urzędzie, techniki prowadzenia rozmów\nDownload "Obsługa inwestora. Przygotowanie i przeprowadzenie wizyty inwestorskiej. Zasady ceremoniału w urzędzie, techniki prowadzenia rozmów"\n1 JARPOL ENTERPRISE OBSŁUGA INWESTORÓW PRZYGOTOWANIE I PROWADZENIE WIZYTY INWESTORSKIEJ ZASADY CEREMONIAŁU W URZĘDZIE TECHNIKI PROWADZENIA ROZMÓW Zapotrzebowanie na bezpośrednie inwestycje zagraniczne (BIZ) 1 znacząco przewyższa ich podaż. Stwarza to zjawisko ostrej walki konkurencyjnej o pozyskanie inwestora zagranicznego. Jest to konkurencja pomiędzy różnymi krajami a także regionami, a w ich ramach pomiędzy mniejszymi jednostkami organizacyjnymi. Jak wykazują doświadczenia Polski i innych krajów, bezpośrednie inwestycje zagraniczne są bardzo korzystne dla regionów, w których są lokowane. Są to nie tylko korzyści krótkoterminowe, jak np. rozwiązanie problemu bezrobocia, ale przede wszystkim długoterminowe, takie jak: wprowadzenie nowych urządzeń i technologii, rozwój nowych gałęzi przemysłu, wzrost eksportu, tworzenie nowych rynków zbytu dla lokalnych poddostawców, rozwój kwalifikacji miejscowego rynku pracy itp. Biorąc pod uwagę aktualną i prognozowaną sytuację na rynkach światowych większość ekspertów jako źródła napływu BIZ w latach wskazuje Chiny, Indie, kraje arabskie i skandynawskie oraz Japonię, gdzie mimo recesji znajdują się ogromne zasoby finansowe i surowce energetyczne. Wielu analityków wskazuje również na USA, które jako pierwsze powinny wyjść z fazy ostrego kryzysu. Inwestorzy amerykańscy będą mieli znacznie łatwiejszy dostęp do stosunkowo taniego kredytu niż inwestorzy europejscy i inwestorzy z tzw. emerging markets 2. Kryzys, podobnie jak to miało miejsce w poprzednich okresach dekoniunktury, spowoduje konieczność poszukiwania nowych sektorów wysokiej szansy. Firmy szukając możliwości obniżki kosztów skierują swoją uwagę głównie na rynki wschodzące i azjatyckie, gdzie są 1 Bezpośrednie Inwestycje Zagraniczne (BIZ), z angielskiego Foreign Direct Invenstment (FDI) 2 Ang. Emerging markets: rynki wschodzące\n2 relatywnie niskie koszty pracy i wysokie kwalifikacje pracowników. Stwarza to szansę dynamicznego rozwoju dla sektora BPO ( Business Process Outsourcing 3 ). Korzystanie z usług BPO pozwala obniżyć koszty pracy a jednocześnie korzystać z potencjału ludzkiego znajdującego się w danym państwie. Niższe koszty operacyjne nie są jednak jedynym czynnikiem motywującym firmy do projektów typu BPO. Potencjał ludzki, tzw. HR pool dostępność oraz jakość wysoko wykwalifikowanej kadry staje się priorytetowym czynnikiem w wyborze lokalizacji inwestycyjnej. Ze względu na rosnącą konkurencję na rynku BIZ, coraz wyższy poziom obsługi inwestorów oraz wzrost atrakcyjności ofert inwestycyjnych oferowanych przez konkurentów, zarówno polskich jak i zagranicznych, w najbliższych latach koniecznym będzie nie tylko lepsze przygotowanie terenów inwestycyjnych i kadry pracowniczej spełniającej oczekiwania potencjalnych inwestorów, lecz również bardziej profesjonalne podejście do szeroko rozumianych zagadnień marketingowych i obsługi inwestora. Przed przystąpieniem do procesu komunikowania się powinniśmy zidentyfikować potencjalnych inwestorów, czyli znaleźć firmy które w najbliższym czasie mogą być zainteresowane poszukiwaniem terenów i obiektów pod inwestycje w Polsce lub Europie Środkowo Wschodniej. W dotychczasowej praktyce podstawowym źródłem informacji o potencjalnych inwestorach była Polska Agencja Informacji i Inwestycji Zagranicznych( PAIiIZ). Aktywna rola PAIiIZ nie zastąpi jednak aktywności Centrum Obsługi Inwestora oraz poszczególnych gmin w poszukiwaniu potencjalnych inwestorów, opracowywaniu informacji, budowaniu ofert inwestycyjnych. Bez aktywnego udziału gmin w procesie opracowywania ofert inwestycyjnych i budowania baz danych informacji niezbędnych dla inwestora PAIiIZ i COI nie są w stanie spełnić statutowej roli. Jedną z dobrych i mało kosztownych metod jest poszukiwanie przez jednostki samorządu terytorialnego informacji o potencjalnych inwestorach i ich działalności na stronach internetowych. Najlepsze strony / bazy danych firm można znaleźć pod następującymi adresami: Strona2 3 Ang. Business Process Outsourcing : międzynarodowe centra usług z zakresu księgowości i finansów, usług typu IT oraz prac badawczo - rozwojowych\n3 Informacji prasowych na temat rynków zagranicznych i firm warto szukać na stronach internetowych: - Financial Time - Wall Street Journal - Economist - Warsaw Business Journal Internet to narzędzie niezwykle popularne i bardzo często wykorzystywane nie tylko jako źródło informacji, lecz również do promocji gmin i regionów. Mając na uwadze zalety Internetu, a w szczególności niskie koszty podłączenia i użytkowania oraz szeroki międzynarodowy zasięg, zaleca się jak najszersze korzystanie z tej formy promocji terenów inwestycyjnych. Gminy współpracujące z COI powinny posiadać swoje własne strony, włączać oferty inwestycyjne do baz, które posiada Centra Obsługi Inwestora oraz Polska Agencja Informacji i Inwestycji Zagranicznych S.A. w Warszawie ( ). Wykaz polskich placówek zagranicznych, do których również warto wysyłać oferty inwestycyjne znajduje się pod adresem: oraz Urząd gminy komunikuje się najczęściej z następującymi jednostkami: Strona3 MIESZKAŃCY GOŚCIE ZAGRANICZNI INWESTORZY\n4 TURYŚCI NADAWCA PRZEKAZU CENTRUM OBSŁUGI INWESTORA URZĘDY PAŃSTWOWE KLIENCI PAIiIZ Każda jednostka wskazana na powyższym schemacie może i powinna być adresatem przekazu o posiadanych przez gminę terenach inwestycyjnych. Obowiązkiem gmin, które są partnerami COI, jest gromadzenie danych oraz opracowywanie ofert inwestycyjnych zgodnie ze standardami PAIiIZ, a następnie przekazywanie ich do bazy danych serwisu internetowego. Przekaz informacyjny, aby był skuteczny, musi jednak spełniać określone warunki. Budowa systemu skutecznej komunikacji Każda gmina, jako nadawca przekazu, musi podjąć następujące działania w celu budowy skutecznego systemu komunikacji: 1.Określić cele procesu komunikacji; 2. Zidentyfikować docelowych odbiorców przekazu informacyjnego; 3. Zaprojektować formę i treść przekazu informacyjnego. Strona4\n5 Warunki niezbędne do prowadzenia zorganizowanej promocji gminy jako miejsca inwestycji to: 1. Opracowanie strategii promocji spójnej ze strategią rozwoju gminy i regionu; 2. Uzyskanie aprobaty samorządu do prowadzenia promocji w ramach współpracy z COI i PAIiIZ; 3. Wydzielenie osobnego budżetu i wyznaczenie osób odpowiedzialnych za realizację programu promocji; 4. Budowa komórki do spraw promocji i obsługi inwestora; 5. Budowa systemu promocji i obsługi inwestora w oparciu o standardy PAIiIZ/COI. Posiadając opracowany system komunikacji, opracowaną i zatwierdzoną strategię promocji, można przystąpić do realizacji zadań wynikających ze strategii promocji oraz porozumień zawartych z COI. Jeżeli w wyniku podejmowanych działań nawiążemy bezpośredni lub pośredni kontakt z potencjalnym inwestorem powinniśmy przystąpić do organizacji spotkania. Organizowanie wizyt inwestorów i prezentacja oferty gminy Po otrzymaniu od potencjalnego inwestora ( bezpośrednio lub za pośrednictwem COI ) prośby o zorganizowanie spotkania podejmujemy następujące działania: Ustalamy cel spotkania i spodziewane rezultaty; Określamy czas trwania wizyty tak, aby osiągnąć założony cel; Planujemy przebieg wizyty; Identyfikujemy uczestników spotkania reprezentujących inwestora i staramy się zrozumieć ich potrzeby / motywacje; Identyfikujemy innych uczestników spotkania i koordynujemy wystąpienia; Wyznaczamy doświadczoną i wiarygodną osobę prowadzącą spotkanie; Planujemy z góry - sprawdzamy czy termin spotkania nie koliduje z innymi wydarzeniami; Zarządzamy czasem z precyzją planujemy alternatywne działania na wypadek kryzysu; Powtarzamy próby wystąpień, przygotowujemy strategię negocjacji; Przygotowujemy materiały dla inwestora i planujemy dalsze działania; Strona5\n6 Na bieżąco informujemy COI o planowanych działaniach. Każde spotkanie z potencjalnym inwestorem musi mieć swoje uzasadnienie oraz "temat", który zagwarantuje zainteresowanie klienta. Spotkania z inwestorem organizowane są zwykle po uprzednim ustaleniu terminu i miejsca spotkania, wymianie korespondencji i opracowaniu precyzyjnego planu wizyty. Należy pamiętać, że wbrew pozorom, zorganizowanie spotkania z potencjalnym inwestorem, zwłaszcza zagranicznym to zadanie trudne, wiążące się z koniecznością realizacji następujących działań: 1. Określenia celu i tematu spotkania / wizyty; 2. Opracowania scenariusza: kto ma być uczestnikiem, jakie informacje mają być przekazywane, kolejność wystąpień, ile czasu zajmą poszczególne etapy spotkania, czas na zadawanie pytań, wizyta w terenie, itp.; 3. Wyboru miejsca spotkania (może to być np. siedziba gminy, biuro Centrum Obsługi Inwestora lub wynajęte pomieszczenie). Konieczne jest zapewnienie odpowiedniego nagłośnienia sali i zadbania o niezbędny sprzęt np. projektor do slajdów, o ile będzie dokonywana prezentacja; 4. Zapewnienia tłumacza; 5. Zatwierdzenia planu wizyty inwestora minimum 7 dni przed terminem spotkania. Wskazane jest, aby na dwa dni przed wizytą ponownie potwierdzić termin i miejsce spotkania najlepiej em lub w rozmowie telefonicznej; 6. Przygotowania materiałów dla zaproszonych gości, dotyczących gminy, powiatu i regionu. Informacje te ułatwią zrozumienie oferty gminy (wskazane jest przygotowanie elektronicznej wersji materiału zawierającego m.in. oferty terenów inwestycyjnych, opis podaży rynku pracy, itp.); 7. Przygotowania skromnego poczęstunku, biorąc pod uwagę możliwości czasowe inwestora i porę dnia oraz uwarunkowania kulturowe; 8. Przygotowania wizytówek dla wszystkich uczestników spotkania reprezentujących gminę (wymiana wizytówek jest jednym z podstawowych elementów komunikacji z inwestorem, ułatwiającym kontakt na przyszłość, pozwala na łatwą identyfikację rozmówców). Strona6\n7 Bardzo istotną kwestią jest odpowiednie przygotowanie się do prezentacji gminy i terenów inwestycyjnych. Należy zadbać o odpowiedni poziom wystąpień. Podczas spotkań z potencjalnymi inwestorami należy zwrócić uwagę na dwie zasadnicze kwestie: Inwestorzy oczekują konkretnych informacji, mogą zadawać niewygodne dla nas pytania. Stwórzmy listę potencjalnych pytań i przygotujmy się do udzielenia na nie odpowiedzi; Przygotujmy się do omówienia tematów jakie mogą być poruszone podczas spotkania; Zróbmy notatki zawierające istotne informacje o gminie takie jak: dane statystyczne, szczegóły dotyczące ofert inwestycyjnych, podaży i kosztów pracy, itp.. Do opracowania zestawu informacji wykorzystujmy bazę informacyjną prowadzoną przez PAIiIZ oraz COI. Jeżeli mimo starannego przygotowania się otrzymamy pytanie na które nie jesteśmy w stanie odpowiedzieć, przyznajmy się do tego, zapewniając jednocześnie, że prześlemy inwestorowi odpowiedź najdalej w ciągu kilku dni. Jednym z podstawowych błędów popełnianych przez prezenterów jest ograniczanie się do opisu mocnych stron i potencjalnych możliwości gminy i regionu, a więc cech. Jest to niewystarczające. Potencjalny inwestor zwykle nie wie czy podobnych cech i walorów nie posiadają nasi konkurenci, inne gminy i sąsiednie regiony. Aby zachęcić go do działania na naszym terenie powinniśmy wyeksponować nasze przewagi nad konkurentami (benchmarking). Właściwej oceny atrakcyjności inwestycyjnej gminy i regionu można dokonać jedynie wówczas, gdy posiadamy jakiś punkt odniesienia. Tym punktem odniesienia, a więc tłem do oceny, jest sytuacja panująca w gminach i regionach sąsiednich. Zastanówmy się więc nad przewagami jakie posiadamy nad potencjalnymi rywalami. Nasi klienci, czyli inwestorzy, zainteresowani są kupnem korzyści, a nie cech lub przewag. Korzyści mają wymiar bardzo konkretny, finansowy. Z tego względu opracowując materiały informacyjne oraz oferty inwestycyjne przekładajmy cechy i przewagi na korzyści jakie odniesie inwestor podejmując decyzję o inwestycji w naszej gminie i regionie. Strona7\n8 Oczywiście korzyści te nie mogą być abstrakcyjne lub teoretyczne. Muszą spełniać oczekiwania i potrzeby konkretnego inwestora, którego chcemy pozyskać. Jeżeli posiadamy dostateczną wiedzę, co do wymagań potencjalnego inwestora, to możemy przeprowadzić odpowiednia symulację i dokonać szczegółowych wyliczeń finansowych. Tego rodzaju kalkulacja finansowa, obrazująca wymierne finansowe korzyści z inwestycji, bardziej przemawia do wyobraźni inwestora. Warto więc porównać podaż i koszty pracy, nabycia nieruchomości, koszty wody, energii, itp. Dla ułatwienia podajemy podstawowe zasady dotyczące opracowania prezentacji gminy i ofert inwestycyjnych dla potencjalnego inwestora: Zawartość prezentacji: Ogólna informacja o regionie, szczegółowa o subregionie. Szczegółowa informacja o potencjale inwestycyjnym gminy. Specyficzne informacje skoncentrowane na potrzebach odbiorców (oferta inwestycyjna). Czas trwania: Maksimum minut (10-14 folii plus notatki). Format: Prezentacje multimedialne (większe możliwości oddziaływania). Technika: Mała ilość głównych zagadnień, popartych ilustracjami i przekonywującymi argumentami, powtórzonymi w podsumowaniu prezentacji. Wskazówki, które pomogą w profesjonalnym przeprowadzeniu prezentacji: Strona8 Przygotowanie się do prezentacji Zbierz fakty potrzebne zarówno inwestorowi jak i Tobie. Poznaj skład delegacji, ich doświadczenia, obecną sytuację i przyszłe potrzeby. Miej przy sobie notatki z kluczowymi sformułowaniami i tematami.\n9 Napisz wstęp i naucz się go na pamięć. Struktura Wstęp - powitaj gości, wyjaśnij cel prezentacji, określ czas i ustal "reguły gry". Pozycja - opisz pokrótce aktualną sytuację. Problem - opisz potrzeby odbiorców, które mogą być zrealizowane dzięki Twojej propozycji. Podejście - rozważ możliwe drogi wyjścia. Propozycja - zaproponuj działania. Zakończenie - podsumuj propozycję, podziękuj za przybycie, poproś o pytania, rozdaj materiały. Technika Dane statystyczne przedstaw w formie tabel i wykresów. Szczegóły umieść w materiałach do rozdania. Używaj krótkich i jednoznacznych zdań. Używaj aktywnych czasowników (nie pasywnych) i konkretnych rzeczowników (nie abstrakcyjnych). Unikaj żargonu lub wyjaśniaj go. Podziel wypowiedzi na jednostki logiczne (akapity). Mów wyraźnie. Patrz na słuchaczy. Wypowiadaj głośno całe zdania, nie ściszaj głosu, unikaj monotonii. Bądź wiarygodny. Najczęściej popełniane błędy, wpływające negatywnie na ocenę poziomu prezentacji; Strona9 Niejasna struktura prezentacji i brak wyraźnego podziału na podstawowe jej elementy tj. wstęp, pozycję, problem, podejście i propozycję. To jeden z częściej popełnianych błędów wynikający z faktu, iż dobrze znamy prezentowany temat. Wydaje nam się, że dla naszych słuchaczy również wszystko jest oczywiste i\n10 zrozumiałe, w związku z czym wewnętrzne uporządkowanie prezentacji to sprawa drugorzędna. Brak akapitów i krótkich podsumowań w ramach takich elementów prezentacji jak: pozycja, problem, podejście i propozycje. Niezbyt jasno sformułowane lub / i słabo uzasadnione wnioski końcowe. Przeładowanie zawartości merytorycznej prezentacji zbyt dużą ilością danych szczegółowych, które zaciemniają ogólny obraz. Dane te muszą być zawarte w części statystycznej, stanowiącej załącznik do tekstu prezentacji. Zapominanie co jest celem prezentacji i odbieganie od tematu. Musimy mówić wyłącznie o tym, czym zainteresowani są uczestnicy spotkania, gdyż to dla nich prezentacja jest organizowana. Zbyt długi czas prezentacji (np. 40 minut, a powinno być minut), co zaciemnia najważniejsze przesłania oraz wnioski. Jest to następstwem niewłaściwego przygotowania się do prezentacji oraz zaniechania przeprowadzenia wcześniej próby. O czym należy pamiętać sporządzając i prezentując oferty inwestycyjne Starajmy się zrozumieć potrzeby inwestora. Jego celem jest zawsze osiągnięcie zysku. Eksponujmy w prezentowanej ofercie nasze przewagi nad gminami i regionami, z którymi konkurujemy o pozyskanie danego inwestora. Wymieniajmy wymierne korzyści jakie odniesie inwestor jeżeli zainwestuje w naszej gminie. Informujmy o możliwościach stosowania wobec inwestora ulg podatkowych, o ile są takie przewidziane. Informujmy o możliwościach udziału gminy / Powiatowego Urzędu Pracy w kosztach przeszkolenia załogi, budowie infrastruktury, itp.. Strona10 Przygotowanie profesjonalnej prezentacji ofert jest zadaniem trudnym. Dobry prezenter umiejętnie eksponując inwestorowi potencjalne korzyści często potrafi przekonać go do\n11 wyboru nieco słabszej oferty lub ofert, których realizacją gmina jest szczególnie zainteresowana. Informacje potrzebne do przygotowania profesjonalnej prezentacji oferty inwestycyjnej a) O inwestorze i jego oczekiwaniach: Aby przygotować dobrą prezentację wymagana jest duża ilość czasu. Dlatego powinniśmy się upewnić, że firma jest solidna i faktycznie jest w stanie dokonać inwestycji. O każdym potencjalnym inwestorze powinniśmy zebrać jak najwięcej informacji. Informacje publikowane np. wyniki finansowe, dotyczące firm zagranicznych, są stosunkowo łatwe do zdobycia między innymi poprzez wykorzystanie Internetu. Można poszukać na stronach Polskiej Agencji Informacji i Inwestycji Zagranicznych, w międzynarodowych spisach np. Kompass lub skorzystać z usług wywiadowni gospodarczych takich jak Dun & Bradstreet. Można również uzyskać, często za opłatą, informacje w biurach radców handlowych przy ambasadach. Wycinki z prasy międzynarodowej również mogą okazać się bardzo przydatne. Obecnie Internet jest dobrym źródłem tego typu informacji, wymaga jednak znajomości języków obcych i umiejętności analitycznych. Poniżej znajduje się lista informacji, które są potrzebne, aby prezentacja i rezultaty wizyty wyszły na przeciw potrzebom i oczekiwaniom inwestora: Lista osób, które wezmą udział w prezentacji - imiona, nazwiska, stanowiska. Co już wiedzą o Polsce i regionie, gminie? Kim są najwięksi klienci firmy? Jak wielu jest ich w Polsce? Kim są główni konkurenci? Jak sobie z nimi radzi inwestor? Czy konkurencja rozpoczęła już produkcję w Europie Środkowej? Komu inwestor sprzedaje swoje produkty w Polsce i Europie Środkowej? Jaka część produkcji jest eksportowana? Kto będzie kierował nowym obiektem / fabryką? Czy ma on / ona rodzinę? Czy ma doświadczenie z krajów Europy Środkowej? Strona11\n12 Jakiego rodzaju podwykonawców poszukują? Jakie są kryteria doboru podwykonawcy? (np. Certyfikat Systemu Zarządzani Jakością). Bardziej szczegółowe informacje na temat infrastruktury i wymagań dotyczących budynków i terenów. Szczegóły dotyczące wymogów szkoleniowych. Planowana wielkość zatrudnienia i wymagane kwalifikacje pracowników. Kopie najnowszego raportu rocznego firmy i opisy produktów. Kryteria wyboru lokalizacji przedsięwzięcia. Czy jest jakaś lista, którą możesz obejrzeć? Czy są jakieś rzeczy, na które chcieliby zwrócić szczególną uwagę? b) Co będzie celem prezentacji? Naszym zadaniem jest sformułowanie jednego zdania zawierającego cele, które łączą mocne strony i możliwości istniejące w gminie i regionie z potencjalnymi korzyściami dla inwestora. Przykładowa definicja celu prezentacji: Celem prezentacji będzie zademonstrowanie inwestorowi finansowych korzyści z inwestowania w gminie w stosunku do innych opcji oraz zapewnienie, że uzyska wiarygodne informacje, dzięki którym podejmie korzystną dla siebie i gminy decyzję inwestycyjną. c) Co powinieneś pokazać podczas ewentualnej wizyty inwestora w terenie? Tereny inwestycyjne i budynki, które spełniają wymagania inwestora. Przedstaw więcej niż jedną możliwość. Przedsiębiorstwa potencjalnych podwykonawców. Istniejących inwestorów. Lokalne budynki mieszkalne, miejsca rekreacyjne, hotele - jeśli jest to uzasadnione. d) Kogo powinieneś włączyć do planowanych spotkań i realizacji kolejnego etapu inwestycji? Przedstawicieli Urzędu Gminy, Centrum Obsługi Inwestora, Polskiej Agencji Informacji i Inwestycji Zagranicznych, ekspertów technicznych. Specjalistów z urzędu gminy (referat budownictwa, gospodarki przestrzennej, pozyskiwania funduszy europejskich). Istniejących inwestorów tylko jeśli będą się wyrażać pozytywnie o gminie. Strona12\n13 Potencjalnych dostawców i kooperantów tylko jeśli są profesjonalni i robią dobre wrażenie. Inne lokalne osobistości - np. Rektora Uniwersytetu, Dyrektora Departamentu Promocji z Urzędu Marszałkowskiego ( zazwyczaj na kolejnych spotkaniach). Tłumacza. Dane o nieruchomości Zbiór informacji dotyczących przedmiotu oferty inwestycyjnej stanowi podstawę pracy dla osoby obsługującej zapytania inwestorskie. Poniżej zostaną omówione poszczególne elementy przewidziane w formularzu oferty opracowanym przez Polską Agencję Informacji i Inwestycji Zagranicznych. Właściwie przygotowana oferta inwestycyjna wpisana w formatkę Polskiej Agencji Informacji i Inwestycji Zagranicznych, bez względu na to czy jest adresowana do inwestora zainteresowanego inwestycją typu brownfield, czy greenfield, umożliwia udzielenie precyzyjnych odpowiedzi na standardowe zapytania inwestorskie. Daje też szansę na szybkie dostarczenie zainteresowanemu oczekiwanych informacji. Formularz Polskiej Agencji Informacji i Inwestycji Zagranicznych, aby trafił do bazy serwisu internetowego COI oraz PAIiIZ, powinien być wypełniony w języku angielskim. Baza danych o nieruchomościach Istotne staje się wdrożenie systemu gromadzenia i analizowania informacji, poprzez zbudowanie bazy danych o nieruchomościach położonych na terenie gminy, którą należy systematycznie aktualizować i sukcesywnie przesyłać do bazy danych COI oraz PAIiIZ. Baza powinna zawierać jednakowy zestaw danych dla wszystkich nieruchomości położonych na terenie gminy, niezależnie od tego, czyją one są własnością. Dla nieruchomości stanowiących własność gminy zestaw powinien być wzbogacony o dodatkowe informacje zawierające dane niezbędne dla władz gminy do realizacji polityki zarządzania nieruchomościami. Wiąże się z tym konieczność stałego Strona13\n14 przeglądu i nowelizacji wszystkich uchwał mających wpływ na warunki inwestowania i obsługę inwestorów. Nazwa nieruchomości Ze względów marketingowych i promocyjnych dobrze jest nazwać oferowaną nieruchomość. Dobrze, gdy nazwa sugeruje przeznaczenie i sposób wykorzystania nieruchomości pozwala to ukierunkować marketing oferty. Nazwa umożliwia odróżnienie oferty od innych propozycji np. działka Nr 7 na lokalizację stacji benzynowej, nieruchomość Nr 3 na rzemiosło, działka Nr 2 na nieuciążliwy przemysł, działka Nr 9 na bazę magazynowo logistyczną itp.. Tak nazwane przedmioty ofert łatwiej odróżnić i wypromować, niż nieruchomość oznaczoną w Ewidencji Gruntów K 123/12. Dlatego jeśli tylko można nieruchomość w ofercie inwestycyjnej nazwać, należy to zrobić, nie rezygnując z podania numeru ewidencyjnego. Lokalizacja Położenie działki bardzo często decyduje o jej atrakcyjności. Oczekiwane jest podanie dokładnego adresu (wraz z nazwą ulicy, miejscowości, gminy, powiatu, województwa), jak również takie określenie działki, które pozwoli ją odnaleźć w zasobach ewidencji gruntów. Pokazanie mapy, odległości od ważniejszych dróg, odległości od centrum miasta, stacji PKP, osiedli mieszkaniowych, itp. uzupełnia sam adres. Załączniki dołączone do oferty muszą pozwalać na określenie tych podstawowych parametrów i podkreślać atrakcyjność oferty. Właściciel Podanie nazwy właściciela jest równoznaczne ze wskazaniem inwestorowi potencjalnego partnera do negocjacji. Niezbędne jest umożliwienie z nim kontaktu. Ewentualnie może to być kontakt do osoby upoważnionej do rozmów z potencjalnym nabywcą. W wypadku, gdy to gmina jest właścicielem nieruchomości, potrzebna jest pełna informacja o urzędzie gminy to jest: adres, numery telefonów, z numerem kierunkowym, co jest bardzo ważne dla inwestora zagranicznego, adresów e- Strona14\n15 mailowych, a przede wszystkim imienia i nazwiska osoby pierwszego kontaktu wraz z podaniem języka, w którym kontakt jest możliwy. Tylko w ostateczności może to być decydent wykonawczy, np.: wójt, burmistrz, prezydent. Lepiej gdy jest to urzędnik zajmujący się obsługą ofert inwestycyjnych i kontaktów gospodarczych, będący w stanie porozumieć się przynajmniej w jednym językiem obcym. Standardem jest znajomość języka angielskiego, choć czasem warto jest przewidzieć zapotrzebowanie na znajomość języka niemieckiego (szczególnie w pasie województw zachodnich) lub jakiś inny język (gdy oferta trafia na rynek francuski, najlepszy jest oczywiście język francuski, gdy spodziewana jest intensywna współpraca z kooperantami np. z Ukrainy, Białorusi lub Litwy, lepszym jest język rosyjski). Potwierdzeniem własności i gotowości nieruchomości do sprzedaży jest wpisanie danego terenu lub obiektu do Księgi wieczystej. Ponieważ inwestorzy zagraniczni chcą nieruchomości kupować, a nie dzierżawić (dużym zainteresowaniem cieszą się też działki oddane w wieczyste użytkowanie), posiadanie Księgi wieczystej jest często warunkiem zdobycia inwestora na dany teren. Dane o terenie Dane o nieruchomości muszą zawierać następujące informacje: - powierzchnia oferowanej działki, jej kształt oraz czy można dokonać jej podziału - wycena nieruchomości dokonana zgodnie z procedurą przetargową - cena przybliżona nieruchomości podana w oparciu o ceny gruntu o podobnych parametrach i podobnym przeznaczeniu. W przypadku nieruchomości zabudowanej potrzebny jest: - opis stanu zabudowań, wycena i deklaracja poniesienia kosztów ewentualnej rozbiórki i przygotowania terenu dla inwestorów. Ceny nieruchomości powinny być podawane w EUR i PLN (dla inwestorów zagranicznych) wraz z podaniem kursu, jaki obowiązywał w dniu dokonania przeliczeń. Wyliczenie i podanie ceny nieruchomości będzie miało kluczowe znaczenie dla wyliczenia wysokości ewentualnej pomocy publicznej, o którą będzie mógł się ubiegać inwestor, spełniający przesłanki właściwych ustaw. Elementami istotnymi, które mają wpływ na atrakcyjność działki są także: Strona15\n16 - kształt oferowanej nieruchomości szkic sytuacyjny powinien być załącznikiem do oferty oraz elementem prezentacji - ewentualne kolizje z infrastrukturą liniową wraz z informacją o obszarach chronionych lub posiadających ograniczenia urbanistyczne, którymi jest uwarunkowana prowadzona w danym obszarze inwestycja - ukształtowanie terenu (różnice wysokości), które mogą wpłynąć na wartość nieruchomości, a ewentualna niwelacja terenu zwiększa konieczne nakłady na przygotowanie nieruchomości (warto wcześniej wiedzieć, kto pokryje ewentualne koszty) - przebieg instalacji zbrojeniowych (woda, gaz, kanalizacja, elektryczność, linie telefoniczne, światłowody, itp.). Niektóre samorządy deklarują gotowość współfinansowania lub pokrycia kosztów przygotowania nieruchomości pod przyszłą inwestycję. Prezenter oferty musi być również przygotowany na pytania o: - ewentualne zagrożenia ekologiczne takie jak m.in.: zagrożenia powodziowe, podmoknięcia i podtopienia, wyrobiska kopalniane, skażenia, tąpnięcia itp.. - klasy bonitacyjne gleb i wynikające z tego koszty ewentualnych zmian przeznaczenia terenu - potencjalne kłopotliwe sąsiedztwo np. ujęcia wody pitnej, wysypiska śmieci, obszary chronione, źródła zapachów, sąsiadujące zabudowania i nich przeznaczenie itp.. Sytuacja prawna nieruchomości Stan prawny oferowanej nieruchomości definiują dwie kategorie: posiadana na daną nieruchomość Księga wieczysta, oraz numer z rejestru geodezyjnego. Wiedza o tym, jaki jest numer Księgi wieczystej, miejsce jej przechowywania i ewentualny wgląd w umieszczone tam wpisy, daje możliwość stwierdzenia gotowości do zbycia. Można w ten sposób poznać ewentualne obciążenia, zapisy dłużne, sprawy związane z nowymi podziałami, itp. Brak numeru oznacza, że księgi nie założono lub że jej numer jest nieznany, a to poważnie utrudnia, a nawet uniemożliwia transakcję. Strona16\n17 Sposób udostępnienia nieruchomości Często inwestorzy zagraniczni nie chcą dzierżawić i nie godzą się na wieczystą dzierżawę, gdyż formuła ta jest trudna do przełożenia na formuły prawne, do których są przyzwyczajeni. Oczywiście mogą być od tego wyjątki. Można proponować np.: zasady przechodzenia jednej formy własności w drugą w celu zabezpieczenia interesów stron. Jest to sprawa do wynegocjowania. Zaletą wieczystego użytkowania jest to, że inwestor nie musi od razu wydatkować dużych kwot na zakup gruntu, lecz wnosi jedynie pierwszą opłatę zwykle do 25% wartości gruntu, a później wnoszone są opłaty roczne, rozłożone na raty. Istotnym elementem negocjacji, których celem jest zbycie nieruchomości, jest wskazanie takiej formy zbycia, która umożliwia negocjowanie jej ceny. W negocjacjach biznesowych cena przedmiotu zakupu jest podstawowym wskaźnikiem negocjacyjnego sukcesu. Przedstawiciele gmin widzą proces inwestycyjny nie tylko pod kątem ceny nieruchomości. Często celem zbycia nieruchomości jest np. przeciwdziałanie bezrobociu. By negocjować cenę nieruchomości do wysokości 50% wskazanej przez biegłego kwoty, potrzeba dwóch nieskutecznych przetargów i dopiero wówczas (z zachowaniem zasad uczciwej konkurencji) może być mowa o rzeczywistym wpływie na cenę oferowanej nieruchomości. Warto przemyśleć także dostępne formy prawne zbycia nieruchomości pod kątem zabezpieczenia realizacji składanych przez strony deklaracji np. w ciągu 2 lat budowa 50% całości inwestycji i stworzenie 70 miejsc pracy, które deklaruje inwestor oraz harmonogram budowy infrastruktury, którą deklaruje samorząd. Przeznaczenie terenu wg ogólnego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego Zapisy regulujące sposób wykorzystania nieruchomości (jej przeznaczenie) opisane w Miejscowym Planie Zagospodarowania Przestrzennego, powiązane z tzw. Studium Uwarunkowań i Zagospodarowania Przestrzennego, który przygotowywany jest dla poszczególnych gmin, w sposób znaczący wpływa na możliwości znalezienia inwestora. Przewidziane prawem procedury zmian w dokumentach planistycznych zakładają możliwość oprotestowania planowanych korekt przez uczestników postępowania tzw. strony trzecie np. sąsiedzi nieruchomości, itp., którzy mogą Strona17\n18 blokować zmiany i dowodzić naruszenia ich interesów. Można się spodziewać, że takie protesty ostatecznie rozstrzyga sąd. Wprowadzenie zmian jest czasochłonne i kosztowne. Praca urbanistów, decyzje rady gminy, itp., zwykle zajmują powyżej 12 miesięcy. Ponadto może to przedłużyć postępowania w przypadku wpłynięcia zastrzeżeń. Brak oczekiwanych przez inwestorów regulacji ujętych w planie, stawia pod znakiem zapytania sensowność umieszczania takich nieruchomości w ofertach inwestycyjnych. Zdarza się, że gminy, przy wyznaczaniu terenów inwestycyjnych w dokumentach planistycznych włączają do tych zasobów nieruchomości, które wcześniej miały inne przeznaczenie np. na cele rolnicze, leśne, itp.. Sytuacja taka wymusza odrębne procedury administracyjne, które zakładają uzyskanie stosownych pozwoleń z właściwych ministerstw, w pewnych sytuacjach, np. gdy starającym się o odrolnienie jest ktoś inny niż samorząd. Prowadzi to do konieczności poniesienia z tego tytułu opłat wynikających z wykorzystania gruntów rolnych na cele nierolnicze. Zarówno zgoda, jak i wysokość tych opłat jest zależna od klasy bonitacyjnej gruntów. Również tzw. renta planistyczna, związana z opłatami na rzecz gminy wynikającymi ze wzrostu wartości nieruchomości po nowym jej zakwalifikowaniu w planie, także ewentualnych podziałach, wpływa na cenę gruntu, którą ma zapłacić inwestor. Próby obciążania dodatkowymi opłatami inwestorów wynikające z tych i innych nakładów na nieruchomość poniesionymi przez właściciela (samorząd) po ich wcześniejszym zadeklarowaniu, traktowane są przez inwestorów jako zmiana negocjowanych warunków. Trzeba te koszy wkalkulować w pierwotnie składane deklaracje i cenę wywoławczą nieruchomości. Uwagi do warunków zagospodarowania terenu (sugerowany typ inwestycji) Zajmując się warunkami zagospodarowania terenu pod kątem oferty inwestycyjnej trzeba najpierw rozprawić się z pokutującym w wielu gminach przekonaniem, że są one w stanie przyjąć każdy typ inwestycji. Ci, którzy w to wierzą zapominają, że oferta inwestycyjna to nie tylko nieruchomość. Inwestor nie tylko ma się zmieścić z inwestycją na określonym terenie, ale również wpływ na jego decyzję mają rynek pracy, uwarunkowania infrastrukturalne, dostęp do surowców, możliwości komunikacyjne, rynki zbytu, itp. Każdy inwestor ma odmienne oczekiwania, nie należy więc zakładać, że przygotowana oferta odpowiadała będzie każdemu potencjalnemu Strona18\n19 inwestorowi. Jednym z najważniejszych obowiązków, jaki spoczywa na przygotowujących ofertę inwestycyjną, jest próba adresowania oferty do konkretnej branży, przewidując jej najważniejsze oczekiwania. Istniejące uzbrojenie (energia, woda, gaz, kanalizacja, dostęp do dróg, trakcji kolejowej, itp.) Inwestorzy szukają działek w pełni przygotowanych do rozpoczęcia procesu inwestycyjnego. Pytania o uzbrojenie gruntu i dostęp do szlaków komunikacyjnych oraz rynek pracy są zadawane przez wszystkich inwestorów. Techniczny opis istniejącego uzbrojenia pokazuje stan aktualny nieruchomości, który musi zostać opisany w ofercie inwestycyjnej. Ponieważ specyfika każdego projektu inwestycyjnego jest odmienna, inwestor poszukuje zwykle czegoś szczególnego np. dużych ilości gazu, wielostronnego zasilania energetycznego, możliwości zwiększenia na jego potrzeby rezerw energetycznych, podania warunków budowy lub wykorzystania istniejącej bocznicy kolejowej, itp.. Na pierwszym etapie kontaktów najważniejsze dla inwestora jest określenie, czy oczekiwane warunki brzegowe mogą zostać spełnione. Często wiarygodna deklaracja spełnienia oczekiwań potencjalnego inwestora bywa ważniejsza niż obecny stan nieruchomości. Przedmiotem rozmów z inwestorem może być deklaracja uzupełnienia w określonym czasie połączeń komunikacyjnych, budowy lub współtworzenia stosownych przyłączy i podłączeń energetycznych. Ważną deklaracją jest też gotowość gminy do wsparcia lub wykonania w imieniu inwestora zakupu dodatkowych terenów lub pośredniczenia w innych rozmowach np. z operatorami sieci energetycznych, obecnymi właścicielami terenów inwestycyjnych, PKP, dostawcami gazu, wody, itd. Informacje o terenach przyległych (przeznaczenie, istniejąca zabudowa, działalność) Dla potencjalnego inwestora istotne są regulacje prawne takie jak: prawo budowlane, o ochronie środowiska, regulacje przestrzenne, itp. warunkujące procesy inwestycyjne. Dotyczy to zwłaszcza zagadnień związanych z gospodarką nieruchomościami. Na ich podstawie właściciele nieruchomości sąsiednich mogą wnosić skuteczne protesty dotyczące sposobu zagospodarowania nieruchomości, co w razie powstania konfliktu, może znacząco wydłużać czas prowadzenia inwestycji. Strona19\n20 Nieruchomości zabudowane będące przedmiotem oferty inwestycyjnej muszą zostać dokładnie opisane: gabaryty, stan, podłączenia, itp.. Jeśli obiekt nadaje się do wykorzystania, istotną sprawą jest określenie jego ceny. Jeśli konieczne jest wyburzenie istniejących obiektów, ważnym zagadnieniem jest określenie zasad ponoszenia kosztów tych robót. Samorządy najczęściej deklarują oczyszczenie nieruchomości na własny koszt po zawarciu wiążącego porozumienia o sprzedaży. Opis istniejącej zabudowy Jeśli na terenie oferowanej nieruchomości znajdują się obiekty do wykorzystania, mogą one stanowić część oferty inwestycyjnej typu brownfield. Istotnymi czynnikami w opisie przedmiotu oferty jest nazwa i przeznaczenie obiektów np. biurowiec, stołówka, hala produkcyjna, łączna powierzchnia w metrach kwadratowych, informacja o stanie technicznym oraz wycena. Cenę należy podać w PLN, EUR, USD - zależnie od adresata oferty. Zarówno inwestorzy, którzy szukają nieruchomości pod inwestycje typu greenfield jak i inwestycje typu brownfield szukają nieruchomości wolnych od wad. Oferowany teren powinien być wolny od zagrożeń ekologicznych. Istniejące budynki tylko wtedy zainteresują potencjalnego inwestora, gdy będą w dobrym stanie technicznym. Niszczejąca zabudowa raczej obciąża, niż uatrakcyjnia ofertę, gdyż trzeba ponieść koszty rozbiórki i przywrócenia nieruchomości atrakcyjnego wyglądu. Przy negocjacjach należy pamiętać, że jeśli konieczna będzie rozbiórka, inwestor spodziewa się, że koszty z tym związane przynajmniej częściowo pokryje oferent. Dane sporządzającego ofertę Kontakt z osobą, która może dostarczyć informacje o przedmiocie oferty inwestycyjnej, jest jednym z najważniejszych elementów zarówno prezentacji jak i oferty inwestycyjnej. Jeśli zgodzimy się, że celem promocji oferty jest zainteresowanie potencjalnego inwestora nawiązaniem kontaktu, podanie danych osoby, która może wyjaśnić wątpliwości i prowadzić dalej projekt jest niezwykle ważne. Pełne dane adresowe sporządzającego ofertę, jego podpis uwierzytelniający deklarowane elementy opisu, pozwoli na uniknięcie wielu nieporozumień, gdy inwestor zada pytania o szczegóły. Strona20\n21 Elementem, o którym często się zapomina jest zapisanie daty sporządzenia oferty i potencjalny termin jej ważności. Taki zapis pozwoli na uniknięcie trzymania w internetowej bazie danych terenów inwestycyjnych informacji nieaktualnych. Zdarza się, że nieruchomości są już dawno sprzedane (w części lub całości). Data ważności wymusi konieczność aktualizacji podawanych wielkości. Po upływie terminu, najczęściej 3-6 miesięcy, należy sprawdzić zarówno aktualność zapisów, jak również gotowość sprzedaży przedmiotu oferty. Aktualizacja danych wprowadzanych do serwisu internetowego PAIiIZ/COI jest nie tylko obowiązkiem osób odpowiedzialnych za promocję i pozyskiwanie inwestorów, usprawnia również obsługę potencjalnego inwestora i uwiarygodnia gminę jako miejsce przyjazne inwestorom. Załączniki Załączniki do oferty wpisanej w formatkę Polskiej Agencji Informacji i Inwestycji Zagranicznych pozwalają na obrazowe przedstawienie danych zawartych w opisie. Są to: szkice sytuacyjne, mapy terenów, fotografie oferowanych obiektów, mapy geodezyjne, plany, kopie uchwał o zwolnieniach od lokalnych podatków itp. Jednym z najlepszych sposobów przedstawienia oferty inwestycyjnej są zdjęcia lotnicze okolicy oraz schematy graficzne. Łatwo na nich zaznaczyć m.in. kształt oferowanej nieruchomości, odległości do dróg, odległość do istniejącej zabudowy, itp. Tego typu załączniki łatwo można wykorzystać przy tworzeniu opracowań i materiałów promocyjnych takich jak: foldery, strony www, prezentacje, itp. Uwagi końcowe Pracownik gminy wyznaczony do obsługi inwestora musi być również przygotowany na przekazanie informacji o Polsce, regionie i subregionie. Do tego będzie potrzebny aktualny zestaw informacji takich jak: rynek pracy, lokalne regulacje prawne, ograniczenia wynikające z prawa, instytucje otoczenia biznesu, uczelnie, itp. Bardzo dużo wymienionych informacji znajduje się na stronach istotnym jest również fakt, że informacje te są przetłumaczone przynajmniej na język angielski. Przygotowanie takich materiałów i wprowadzenie do Strona21\n22 serwisu internetowego usprawni obsługę inwestora i pozwoli na oszczędzenie bezcennego czasu, gdy inwestor pojawi się w gminie. Opracowywanie informacji zgodnych z oczekiwaniami potencjalnego inwestora Nadawca przekazu informacyjnego adresowanego do potencjalnych inwestorów w celu budowy skutecznego systemu komunikacji ze środowiskiem biznesowym musi podjąć następujące działania: 1. Określić cele procesu komunikacji z potencjalnym inwestorem. 2. Zidentyfikować docelową grupę potencjalnych inwestorów. 3. Określić ich oczekiwania i potrzeby informacyjne. 4. Zaprojektować przekaz informacyjny. Lista zbiorcza zainteresowań potencjalnych inwestorów powinna stanowić integralną część standardowego zestawu informacji gromadzonych na szczeblu gminy i COI. Informacje ogólne dotyczące warunków inwestowania w Polsce będą prawdopodobnie znane inwestorowi z innych źródeł takich jak PAIiIZ oraz publikacji krajowych i zagranicznych. Należy jednak pamiętać, że potencjalny inwestor nie będzie posiadać informacji szczegółowych dotyczących regionu, subregionu i gminy. Kolejnym celem, który zamierzmy osiągnąć budując listę zainteresowań, jest stworzenie bazy danych umożliwiającej identyfikację mocnych stron i przewag oferty danego regionu nad ofertami konkurentów. Wymagane informacje można zebrać korzystając z publikacji, baz danych Centrum Obsługi Inwestora, Głównego Urzędu Statystycznego, Wojewódzkiego Urzędu Statystycznego, Powiatowych Urzędów Pracy, badań prowadzonych przez Kolegium Nauk o Przedsiębiorstwie SGH, Instytut Badań nad Gospodarką Rynkową, Polskiej Agencji Informacji i Inwestycji Zagranicznych, itp.. Niezwykle pomocne będą wyniki badań i analiz przeprowadzonych pod kątem oceny potencjału inwestycyjnego i intelektualnego poszczególnych regionów i miast oraz inne analizy i opracowania dotyczące potencjału regionu. Wyniki badań i analiz pozwalają na identyfikację silnych stron gmin i regionów oraz dostarczają materiały, które możemy użyć Strona22\n23 do działań informacyjnych i promocyjnych. Wyniki badań, raportów i analiz ułatwiają również identyfikację tych problemów, które władze lokalne i regionalne powinny rozwiązać, aby poprawić warunki inwestowania. Analiza otoczenia konkurencyjnego Aby przekonać potencjalnego inwestora do naszej oferty powinniśmy pokazać mu przewagi naszej gminy i regionu nad innymi. Znajomość przewag będzie tylko wtedy możliwa, kiedy dokonamy porównania naszej szeroko rozumianej oferty z ofertami konkurentów. Służy temu analiza otoczenia konkurencyjnego. Analiza otoczenia konkurencyjnego polega na porównaniu potencjału, jaki reprezentuje lokalna społeczność z możliwościami konkurencji międzynarodowej oraz (lub) konkurencji bezpośredniej, czyli sąsiednich gmin i regionów. Analiza porównawcza powinna uwzględniać następujące elementy: Przewagi wynikające z położenia geograficznego ( rynki zbytu, komunikacja). Zachęty dla inwestorów oferowane przez gminę. Liczba ludności i podaż siły roboczej także w ujęciu dynamicznym. Liczba i struktura poszukujących pracy. Struktura przemysłu i dynamika jego rozwoju. Przygotowanie zawodowe lokalnych kadr pracowniczych. Posiadane możliwości prowadzenia szkoleń zawodowych. Dostępność terenów pod inwestycje. Ceny terenów, które mogą być przeznaczone na cele inwestycyjne. Koszty pracy, wody, energii. Przeprowadzając analizę różnych cech charakteryzujących sąsiednie miasta i gminy, a więc konkurencję, gmina znajdzie się w lepszym położeniu ze względu na dokonanie obiektywnej oceny swoich możliwości i w sposób wiarygodny przedstawi swoje przewagi. Strona23\n24 Lista zainteresowań potencjalnego inwestora Poniżej prezentowana jest Lista Zbiorcza Zainteresowań Inwestora zbudowana w oparciu o rzeczywisty kwestionariusz opracowany przez firmę planującą zainwestować trzy miliony dolarów w przemysł elektroniczny. Obrazuje ona zakres i szczegółowość informacji zbieranych przez potencjalnego inwestora. Widzimy jednocześnie, że wiele z wymaganych informacji możemy uzyskać w łatwy sposób korzystając z materiałów opracowanych przez Polską Agencję Informacji i Inwestycji Zagranicznych, Główny Urząd Statystyczny, Kolegium Nauk o Przedsiębiorstwie SGH, Instytut Badań nad Gospodarką Rynkową, Instytut Badań nad Gospodarką Rynkową, Powiatowy Urząd Pracy, Urząd Gminy, Wydział Geodezji, Urząd Marszałkowski, Ministerstwo Gospodarki, Rzeczpospolitą, Prawo i Gospodarkę, itp.. INFORMACJE OGÓLNOKRAJOWE ( szukaj na stronach Informacje ogólne 1. Powierzchnia kraju. 2. Populacja (mieszkańcy + migracje). 3. Skład etniczny. 4. Religia. 5. Struktura polityczna i jej stabilność. 6. Przynależność do organizacji międzynarodowych. Ekonomia 7. Produkt Narodowy Brutto i jego wzrost w ciągu ostatnich pięciu lat. 8. Średnia inflacji w ostatnich pięciu latach. 9. Średni kurs obcych walut w ciągu ostatnich pięciu lat. 10. Bezrobocie, średnia ostatnich pięciu lat. Przepisy i ograniczenia 11. Ograniczenia dotyczące inwestorów zagranicznych. 12. Ograniczenia w posiadaniu udziałów. 13. Przepisy dotyczące zakupu lokalnych surowców i komponentów. 14. Ograniczenia w zakupie ziemi przy inwestycjach bezpośrednich. Strona24\n25 15. Ograniczenia i zasady nabywania ziemi i nieruchomości przez spółki typu joint venture. 16. Przepisy i ograniczenia dotyczące zatrudniania cudzoziemców. 17. Ograniczenia dotyczące zatrudniania zagranicznych firm budowlanych. 18. Ograniczenia i przepisy dotyczące zatrudnienia kobiet i dzieci. 19. Ograniczenia i przepisy dotyczące importu i eksportu. 20. Plany rozwoju gminy / miasta / regionu. 21. Przepisy związane z ochroną środowiska. Wymiana waluty i podatki 22. Przepisy dotyczące płatności. 23. Polityka wymiany walut. 24. Przepisy dotyczące wymiany walut i zasad używania obcej waluty. 25. Przepisy dotyczące repatriacji zysków przez inwestorów zagranicznych. 26. Przepisy podatkowe dotyczące firm zagranicznych. 27. Firmowe i indywidualne stawki podatkowe. 28. System podatkowy w tzw. wolnych strefach. INFORMACJA O REGIONIE i SUBREGIONIE 4 Ogólna 29. Klimat: temperatury (rozpiętość i średnia), opady deszczu (rozpiętość i średnia), wilgotność (rozpiętość i średnia), kierunek wiatru (przeważający), burze i pioruny (częstotliwość), powodzie. Informacja o sektorze 30. Ogólny poziom danej produkcji i pokrewnych przemysłów w gminie i subregionie. 31. Ogólny poziom danej gałęzi i pokrewnych przemysłów w Polsce ( źródło: Polska Agencja Informacji i Inwestycji Zagranicznych). Strona25 4 Subregion dla potrzeb informacyjnych BIZ obszar w promieniu km od centrum gminy\n26 32. Analiza napływu BIZ do Polski. Oddzielna analiza dla każdego z sektorów ( źródło: Polska Agencja Informacji i Inwestycji Zagranicznych). 33. Czy są jakieś specjalne inicjatywy związane z rozwojem danej gałęzi przemysłu. 34. Możliwości dostawców materiałów i surowców dla danej gałęzi przemysłu ogólnie. Osobna informacja dla każdego z sektorów. 35. Wszelkie regulacje lub informacje dotyczące zasad związanych z uzyskiwaniem standardów jakości. 36. Przepisy i ograniczenia dotyczące importu wyrobów danej gałęzi przemysłu oraz komponentów. Informacja o terenie (na podstawie opracowań własnych) 37. Nazwa terenu. 38. Lokalizacja (adres). 39. Obszar. 40. Cena ziemi i forma zbycia (przetarg, dzierżawa, inne i cena za metr kwadratowy w PLN i EUR): koszty pełnej obsługi, aby spełnić wymogi inwestora, obecna wartość. 41. Aktualny stan własności ( Numer Księgi wieczystej ). 42. Aktualne plany zagospodarowania (np. plany rozwoju i alokacja lokalnych inwestycji, wymagane zgody na zmiany planów, informacje o obecności jakichkolwiek przeszkód w uzyskaniu niezbędnych zezwoleń). 43. Rodzaj terenu ("greenfield" lub brownfield ). 44. Nachylenie terenu (pofałdowany czy płaski). 45. Czynniki geologiczne: stabilność geologiczna terenu, poziom wód gruntowych i pitnych, typ skał, typ gleby, jakość gleby, jednorodność typów skał i ziemi, odnotowane ślady ruchów podziemnych. 46. Jakość powietrza - wyniki analiz. Strona26\n27 47. Źródła wibracji (teraz i w przyszłości). Proszę wziąć pod uwagę odległość do dużych zakładów przemysłowych, dróg tranzytowych i torów kolejowych. 48. Źródła wstrząsowych. 49. Jakiekolwiek szkodliwe materiały w okolicy. 50. Poziom hałasu. 51. Źródła emisji pyłów. 52. Powodzie w ostatnich 50 latach. 53. Bliskość firm mogących dostarczać materiały i świadczyć usługi. Lokalizacja zakładu produkcyjnego, który znajduje się na interesującym inwestora terenie lub bezpośrednio z nim sąsiaduje 54. Nazwa i lokalizacja zakładu, właściciel, osoba do kontaktu, adres, telefon. 55. Powierzchnia przedsiębiorstwa. 56. Nachylenie terenu na którym znajduje się zakład, kierunek nachylenia. 57. Status nieruchomości. 59. Ogólne otoczenie nieruchomości: Przemysłowe, handlowe, mieszkaniowe, rolnicze. 60. Typ i własność firm na nieruchomości. 61. Firmy zagraniczne mieszczące się na terenie gminy. 62. Dostawcy surowców lub materiałów. 63. Średnia wielkość istniejących w rejonie firm. 64. Charakterystyczne cechy firm obecnych w gminie. 65. Liczba pracowników należących do związków zawodowych i ilość dni strajkowych w ostatnich trzech latach. Infrastruktura transportu 66. Lokalizacja i odległość terenu od najbliższych i głównych ( km i / lub czas podróży): lotnisk krajowych i międzynarodowych, portów morskich, autostrad (aktualnych i planowanych), dróg międzynarodowych (aktualnych i planowanych), Strona27\n28 głównych dróg i szlaków kolejowych, połączenia drogowe i kolejowe z terenem inwestycji, wiodące firmy świadczące usługi transportowe, centra logistyczno magazynowe w promieniu kilometrów, przyszłościowe plany rozwoju infrastruktury w okolicy, jeziora i rzeki w sąsiedztwie (porty rzeczne). Warunki socjalno-bytowe 67. W promieniu kilometrów od terenu: wsie, miasta, szkoły wyższe i ośrodki naukowo badawcze, szpitale (ilość łóżek, specjalizacje), teatry, kina, biblioteki, galerie, muzea, ośrodki sportu i rekreacji, roczny koszt wynajęcia dwupokojowego mieszkania i domu o pow metrów kwadratowych, koszt zakupu dwupokojowego mieszkania i domu, sieć i rodzaj sklepów, hotele i restauracje ( rodzaj i jakość oferowanych usług). 68. Warunki socjalno bytowe w innych regionach Polski w porównaniu z naszą gminą. Dostawy energii (nazwy i adresy dostawców) 69. Najbliższa podstacja transformatora i odległość od terenu. 70. Stabilność dostaw. 71. Koszt podłączenia i ceny energii (PLN i EUR). 72. Jakość dostaw. 73. Rodzaj elektryczności: 1 fazowe napięcie, 3 fazowe napięcie, częstotliwość, tolerancja napięcia. Strona Odległość do najbliższego podłączenia.\n29 75. Przydział mocy (KWh). 77. Częstotliwość przerw w dostawach prądu (w roku). 78. Przerwy w dostawach energii (ilość godzin w miesiącu). 79. Plan awaryjny w razie odcięcia dopływu prądu. 80. Potrzeba zapasowego generatora. 81. Możliwość uzyskania elektryczności z niezależnego źródła ( np. PKP). 82. Rezerwa mocy wyrażona w procentach w odniesieniu do przydzielonej całkowitej mocy. 83. Koszt kwh. Dostawy gazu (nazwy i adresy dostawców) 84. Stabilność dostaw gazu. 85. Koszt podłączenia i ceny gazu (PLN i EUR). 86. Średnica głównej rury. 87. Jakość gazu. 88. Moc kaloryczna. 89. Skład chemiczny gazu. 90. Status dostawcy. 91. Maksymalne wielkości dostaw. 92. Koszt jednostki ciepła. Inne gazy 93. Tlen: wielkość produkcji, ceny (PLN i EUR), 94. Azot: specyfikacja. wielkość produkcji, ceny (PLN i EUR), specyfikacja. Strona Wodór: wielkość produkcji, ceny (PLN i EUR),\nGMINA FAIR PLAY 2013 - CERTYFIKOWANA LOKALIZACJA INWESTYCJI XII edycja konkursu i certyfikacji dla gmin przyjaznych dla inwestorów\nbusinessdestination-poland.com GMINA FAIR PLAY 2013 - CERTYFIKOWANA LOKALIZACJA INWESTYCJI XII edycja konkursu i certyfikacji dla gmin przyjaznych dla inwestorów Gmina - dane teleadresowe COMMUNITY FAIR\nKryteria wyboru terenu inwestycyjnego. Dotychczasowe doświadczenia Centrum Obsługi Inwestora i Eksportera\nKryteria wyboru terenu inwestycyjnego Dotychczasowe doświadczenia Centrum Obsługi Inwestora i Eksportera Opole, 21 marca 2013 Czego poszukują inwestorzy? 39% 61% Teren inwestycyjny Hala produkcyjna Czego


Instalacje sanitarne - Klir – Klimatyzacja – Wentylacje – Instalacje\nInstalacje sanitarne są to przewody prowadzone zarówno wewnątrz jak i na zewnątrz budynku, które dostarczają do obiektu wodę, gaz i prąd. Pozwalają również na odprowadzenie wody zużytej.\nInstalacje sanitarne można podzielić m. in. na:\nW zależności od rodzaju instalacji do jej wykonania stosuje się materiały takie jak stal, miedź, czy też rury z tworzywa sztucznego.\nKażda z ww. instalacji sanitarnych ze względu na swoją specyfikę wymaga indywidualnego podejścia i fachowej wiedzy.\nInstalacje sanitarne - kotłownie\nInstalacje sanitarne - węzły cieplne\nMontaż zarówno dla małych i dużych obiektów\nInstalacje sanitarne - szczegóły:


##### 18-letni facet umawiający się z 24-latkiem – 24-latka poszła na randkę z Tindera. Znaleziono jej. - o2.\nMężczyzna, mieszkaniec Warszawy, umawiał się 18-letni facet umawiający się z 24-latkiem nimi przez internet. Bydgoszczy umawiał dziewczyny na seks oraz na śmiałe sesje fotograficzne i. Sekundował mu 34-letni wrocławianin, Mariusz M. Krakowa szukał swoich ofiar w internecie. PRAWO: Odbieranie prawa jazdy za prędkość – Rzecznik Praw. Walentynki, 24-ltakiem klatce schodowej tuż. Pedofil umawiał się z dziewczynką przez komunikator internetowy. Uniwersytetu Rzeszowskiego został zatrzymany na Dworcu Centralnym w Warszawie.\nZOBACZ TAKŻE:Pił bez przerwy przez 18 18-letnj. Po sekcji zwłok prokuratura już wie czy 24-letni mężczyzna żył. Zaskoczony 38-latek został zatrzymany. Oskarżeni o gwałt na 18-latce z Biedrzychowej wyjdą z aresztu.\nPotem umawiał się już tylko z pensjonarkami z domu starców, każda miała pomiędzy 60 a 80 lat. Dla mnie to chore żeby dorosły facet freetinkers serwis randkowy umawiał z dziewczynką z.\nNiedziałkowskiego 24a: rozmowa z Haliną Szymańską, szefem. Do tego należy doliczyć 18-letni facet umawiający się z 24-latkiem zakaz pracy z dziećmi oraz zakaz kontaktowania się z pokrzywdzoną 10-latką.\nDOŁHOBYCZÓW: 24-latek zginął w wypadku pod Chełmem24-letni. Postawiliśmy mu zarzut zgwałcenia 24 marca ubiegłego roku 17-letniej kobiety w. Na portalu społecznościowym mieszkańcy Ełku umawiają się na.\nZapisy na zajęcia ruszają w środę 18 grudnia. To dla odmiany małolatki w wieku 18-22 lata. Do policyjnego aresztu trafił także 18-letni mieszkaniec Lublina.\nWywieźli 18-latka do Essen, wprost do mieszkania Hansa Güntera M.. Na 19-latka czekał w samochodzie jego kolega, 19-letni mieszkaniec Łęcznej. Starego Rynku. Co spotkało 19-letniego Michała? Napisał postów , status [stały bywalec] Reputacja. Z ustaleń policji wynika, że 43-letni mężczyzna kierujący jednośladem stracił.\nDzwonił, umawiał się na spotkanie, dostawał klucze a później kradł znajdujące się wewnątrz. Okazał się nim być 24-letni prawnik Marcin, który szukał swojej ofiary na jednym z czatów. W nocy z czwartku na piątek, 18 stycznia, chłopak bawił się z.\nHans Günter M. wstrzykiwał 24-latkowi siłą sterydy, dla poprawy jego masy mięśniowej. Mam 18 letniego syna. 19 latek ma jeszcze małe doświadczenie życiowe. Autor: zpez / Źródło: tvn24. 18 lat w więzieniu za niewinność. Większości facetów podobają się dziewczyny (ale raczej od 18-latek do 22-latek). Marek F. zaczepił osobę, której nick wskazywał, że jest 13 latką.\n18-letni facet umawiający się z 24-latkiem7\nMarcin Rybak . Wrocław. Zatrzymanie mężczyzny, który umawiał się w internecie z. Blisko 40-letni mężczyzna Krystian W., który może mieć związek z. Nawiązał kontakt z 13-latką i nakłaniał ją do wysyłania sobie zdjęć. Chciałem dobrze, ale mi nie wyszło – tłumaczył w sądzie 20-letni.\nPodejrzany 18-latek o zabójstwo księdza. Wrocławiu. ZOBACZ TEŻ: Niemiecki policjant umawiał się na seks z dzieckiem. Przestępca umawiał się z nimi za pomocą portali randkowych. Gdy łowcy pedofilów złapali białego Niemca umawiającego się z.\nKolejne incydenty w Ełku, choć rodzina zabitego apeluje o spokój. Głównie się umawiał z mężatkami. Owolabi Adeeko najpierw zabił swoją 22-letnią partnerkę młotkiem, a następnie wraz z matką zjadł serce.\n18-letni facet umawiający się z 24-latkiem. – Od dwóch dni isę team umawiał się z mężczyzną z Pruszkowa na seks z 14-letnią dziewczynką, ale. Chcą blisko 19 mln zł za 18 lat, które Komenda niesłusznie spędził w.


Informacyjny Salon Edukacyjny SODN: Nowości wydawnicze z pedagogiki i psychologii\nNowości wydawnicze z pedagogiki i psychologii\nWydawnictwo Difin istnieje na polskim rynku od 1991 roku. Specjalizuje się w publikacjach z zakresu zarządzania, rachunkowości, ekonomii, prawa. Aktualna oferta wydawnicza została rozszerzona również o publikacje z dziedziny psychologii i socjologii dla których wprowadzono nowy imprint: ENGRAM.\nDifin jest również wydawcą podręczników akademickich i podręczników skierowanych do szkół ponadgimnazjalnych do nauki przedmiotów zawodowych. Od listopada 2011 roku, Wydawnictwo Difin prowadzi stacjonarną księgarnię w gmachu głównym budynku SGH oraz stronę i sklep internetowy www.ksiegarniasgh.pl.\nW kategorii PEDAGOGIKA/PSYCHOLOGIA można znaleźć informację o nowościach wydawniczych z tej dziedziny.


Marcin Osuch ‹Mechaniczny pterodaktyl ludzkiej podświadomości› (recenzja: Jean ‘Moebius’ Giraud „Mistrzowie Komiksu: Arzach. Czy człowiek jest dobry?”) – Esensja\n‹Mistrzowie Komiksu: Arzach. Czy człowiek jest dobry?›\nTytuł Arzach. Czy człowiek jest dobry?\nTytuł oryginalny Arzach + L'Homme est il bon?\nMechaniczny pterodaktyl ludzkiej podświadomości\n[Jean ‘Moebius’ Giraud „Mistrzowie Komiksu: Arzach. Czy człowiek jest dobry?” - recenzja]\nEgmont kontynuuje edukację polskich miłośników komiksu. W swoistej antologii prac Moebiusa dostajemy między innymi jego pierwszy komiks SF oraz historię bez słów, w swoim czasie okrzykniętą dziełem przełomowym.\nAlbum „Arzach. Czy człowiek jest dobry?” to zbiór historii mocno zróżnicowanych zarówno pod względem treści, jak i formy, narysowanych w większości w latach 70. ubiegłego wieku dla magazynów komiksowych (głównie „Métal Hurlant”). Trzon albumu to tytułowy „Arzach”, komiks w zasadniczej części opowiedziany samymi obrazami. Obrazy te bynajmniej nie zastępują słów, nie wyjaśniają wszystkiego. Wręcz przeciwnie, Moebius zdaje się zmuszać odbiorcę do własnej interpretacji tego, co widzi. Tekst pojawia się w kilku ostatnich fragmentach całej historii, tych narysowanych mniej więcej dekadę później niż pozostałe. W wymiarze dosłownym jest to historia podróży; jak łatwo się domyślić, to tylko pretekst, symbol. Czy chodzi o sens ludzkiego życia czy raczej poszukiwanie twórczej drogi artysty? A może jedno i drugie? Autor nie zdradza nam jednak obranej przez siebie symboliki, skupia się na wizualnej stronie dzieła. Zagubienie odbiorcy potęguje niejednoznaczność zapisu imienia głównego bohatera (co ciekawe, Arzach, Harzach, Arrzak i Harzakc brzmią w języku francuskim identycznie). A może po prostu jest to podróż przez bezkresne przestrzenie ludzkiej podświadomości, a poszukiwanie sensu tejże podróży z góry jest skazane na porażkę? Może powinien wystarczyć nam odbiór samych niezwykłych wizji, bez zastanawiania się, co przedstawiają?\nIstotnym elementem historii jest wierzchowiec Arzacha, rodzaj wielkiego, białego, mechanicznego pterodaktyla. Według Moebiusa symbolizuje on śmierć, ale bezradność jeźdźca stojącego przy „popsutym” gadzie przywołuje skojarzenie z człowiekiem na narkotykowym głodzie. Tylko „biały cud” może unieść go wysoko. Do motywu białego pterodaktyla Moebius powraca jako scenarzysta w „Incalu”, pojawia się tam Deepo, stwór podobny w kształcie, ale w nieco mniejszej skali.\nOkładka gry „Panzer Dragoon”\nW albumie dominuje rysunek bardzo plastyczny z małą liczbą szczegółów. Charakterystyczne jest jednoczesne wykorzystanie cieniowania oraz bardzo jaskrawych i żywych kolorów. Uwagę przyciąga przemyślana kompozycja plansz, gdzie niestandardowe kształty kadrów uzupełniają ornamenty nawiązujące stylem do całej historii. Z konwencji tej wyłamuje się jedynie historia „Zboczenie”, przedstawiona za pomocą czarno-białych rysunków, na których Moebius przedstawił swoje fantastyczne wizje za pomocą bardzo precyzyjnej i szczegółowej kreski.\n„Arzach”, uznawany za jedno z najważniejszych dzieł Moebiusa, zajął ważne miejsce w popkulturze. Inspirował kolejnych twórców nie tylko komiksowych, czego przykładem może być graficzna strona gry „Panzer Dragoon”. Także końcowe sekwencje kultowego filmu „Heavy Metal” nawiązują bezpośrednio do historii o pterowojowniku.\nPlakat filmu „Heavy Metal”\nW drugiej części albumu, zatytułowanej „Czy człowiek jest dobry?”, najbardziej do gustu przypadła mi inspirowana poezją Rimbauda „Ballada”. Pełna ciepła opowieść o spotkaniu dwojga ludzi z różnych światów, młodego podróżnika z gór i faunki z puszczy. Niestety, jak przyznaje sam twórca, goniony przez czas i wydawcę odpuścił sobie końcówkę i dobrze zapowiadająca się historia ma kompletnie bezsensowne zakończenie. Zaskoczenie i niespodziewane finały to w ogóle cecha charakterystyczna drugiej części albumu. Na szczęście nie wszędzie są tak niedopracowane, jak w przypadku „Ballady”. Przykładem może być tytułowa historia „Czy człowiek jest dobry?”. W tym (ponoć pierwszym) komiksie SF Moebiusa zaskakuje zderzenie dosyć błahej intrygi z pozornie jednoznacznie brzmiącym tytułem. Chociaż dorabianie teorii i powoływanie się na chińską filozofię wydaje się być grubymi nićmi szyte, to nieźle narysowana historyjka z bardzo dobrą puentą. Nic dodać, nic ująć.\nObydwie części albumu spaja ogólny pesymizm i negatywne postrzeganie świata. Autor tłumaczy to trudnym okresem życia, w jakim wtedy się znajdował. Ponoć nie stronił w tym czasie od narkotyków i środków halucynogennych. Trochę to uproszczona interpretacja przedstawionych wizji, ale może jest w tym ziarnko prawdy.\nTeksty wprowadzające do obydwu części albumu (napisane przez autora) dostarczają wiedzy na temat narysowanych opowieści (ciekawe, że najmniej wspomina Moebius o najdłuższej z nich, czyli o „Arzachu”) oraz historii ich powstania. Lekturę ich gorąco polecam, aczkolwiek raczej po zapoznaniu się z poszczególnymi opowieściami, tak aby własną interpretację tego, co zobaczycie w tym niezwykłym albumie, zderzyć z komentarzami i deklaracjami autora.


Wietrzyk w ogrodzie: BUŁECZKI I JEŻ\nMalmys 25 maja 2015 19:27\nU nas też jeż często się przechadza nocą. Zawsze znajduje go nasz pies :)\nWietrzyk 25 maja 2015 20:30\nMy psa nie mamy, musimy sami go znaleźć :)\nagatek 25 maja 2015 21:20\nHejka :) Takiej prośbie trudno się oprzeć :))) A bułeczki wspaniałe :)))\nWietrzyk 25 maja 2015 22:32\nDla dzieci jestem w stanie zrobić wszystko :)\nPaulina Labus 25 maja 2015 22:59\nJeżu genialny! W zeszłym roku miałam okazję tak podglądać krecika:) Pozdrowienia\nWietrzyk 26 maja 2015 20:59\nKrecika to ja w zeszłym roku przeganiałam z ogródka :(\nUTKANE Z PASJI 26 maja 2015 09:20\nPatrząc na bułeczki zgłodniałam, a niebieskości w Twoim ogrodzie i domku liczne i śliczne, zauważyłam tez kolekcje białych kwiatów, świetne te zdjęcia, jestem ciekawa w jakim programie je obrabiasz?? Dziekuje za wizyte i miłe słowa widzę, że u Ciebie też znajdę wiele swoich upodobań:) pozdrawiam:)Beata\nWietrzyk 26 maja 2015 21:02\nKorzystam z http://apps.pixlr.com/ przy tworzeniu kolaży. Samych zdjęć nie zmieniam :)\nDusia 26 maja 2015 21:07\nMilusi jeżyk, a bułeczki mnam, mnam pozdrawiam Dusia\nWietrzyk 26 maja 2015 21:17\nZostały zjedzone w jeden dzień :) A jeża nadal będę wypatrywać :)\nPawanna 26 maja 2015 21:35\nOd razu slinka leci! Do tego rzodkiewka i sałata, wspaniałe jedzonko. Jeżyk cudownie sobie poradził. Nawet po takich wysokich, jak dla niego" schodach, dał radę. Widać, że pomagał sobie pyszczkiem. Jak to zwierzęta przystosowują się do cywilizacji:)\nWietrzyk 26 maja 2015 21:40\nRzodkiewki niestety już się nam kończą :(\nTyiu 31 maja 2015 13:06\nFajnie wyszły te bułki, są puszyste :-p.\nWietrzyk 31 maja 2015 22:31\nI chrupiące na wierzchu :)


Terapia poznawczo-behawioralna Warszawa, certyfikat psychoterapeuty, terapia schematu Warszawa\nPsychoterapia to praca nad zmianą:\nsiebie, swojego myślenia, przeżywania czy zachowania. Jest to jedna z form pomocy psychologicznej.\njest stosunkowo krótkoterminowym podejściem skoncentrowanym na rozwiązywaniu szerokiego spektrum problemów psychologicznych takich jak lęki, depresje, gniew, konflikty małżeńskie, ataki paniki, zaburzenia jedzenia, nadużywanie i uzależnienie od substancji, czy w problemach osobowościowych.\nSpecyfika terapii poznawczo-behawioralnej polega na zmianach w sposobie i treści myślenia, które następnie wpływają na zmianę emocjonalną oraz zmianę konkretnego zachowania. Terapeuci pomagają pacjentom zidentyfikować błędy w sposobie myślenia (diagnoza poznawcza) oraz uczą konkretnych metod zapobiegających nieracjonalnemu myśleniu i zachowaniu. W wielu z zaburzeń pomocne są behawioralne metody nabywania nowych doświadczeń i trenowania nowych skutecznych zachowań.\nW Ośrodku Terapi Poznawczej COGITO oferujemy:


zaplanowana.pl: marca 2017\nMake Happy Month - podsumowanie marca\nOstatni dzień marca, a więc czas na moje ukochane podsumowanie miesiąca. Muszę przyznać, że taka forma analizy całego miesiąca zdecydowanie motywuje mnie do działania i pomaga w samokontroli realizacji planów. W marcu jak w garncu głosi stare porzekadło i jest w tym zdaniu dużo prawdy. Pogoda naprzemiennie nas zawodziła i rozpieszczała. Taka pogodowa huśtawka wywołała u mnie ostre przeziębienie i tydzień leżenia z bólem gardła i cieknącym nosem. Jednak nie ma tego złego, co by na dobre nie wyszło, ponieważ chorobowy tydzień pozwolił mi znaleźć chwilę dla siebie i sięgnąć po dawno zapomnianą czynność - czytanie książek. Powróciłam do książkowych uniesień, czego naprawdę bardzo mi brakowało. Poza tym regularne treningi zdecydowanie poprawiają moją odporność i kondycję - do wakacji powinnam wrócić do formy :) Marzec był dość intensywnym miesiącem, ale obfitującym w przyjemne wydarzenia. Sesja zdjęciowa, była niezapomnianą przygodą, z której dużo wyniosłam dla siebie. Od A do Z zaplanowałam wycieczkę do Londynu, z której niezmiernie się cieszę. Bilety kupione, nocleg zarezerwowany nic tylko lecieć. Nadrobiłam serialowe i filmowe zaległości i ku mojemu zaskoczeniu byłam bardzo w tyle. Powoli, powoli rozwijam bloga. Zaplanowałam wpisy na najbliższe tygodnie, a na blogu pojawiła się nowa zakładka do pobrania, w której znajdziecie rozmaite plannery. Podsumowując marzec uważam, że był to bardzo udany miesiąc :)\nMoje małe kwietniowe cele\nJak pomyślę o rozpoczynającym się jutro kwietniu to mam lekki dreszczyk emocji. Już dziś wiem, że będzie to bardzo intensywny miesiąc. W najbliższym czasie na horyzoncie pojawiają się święta, chrzciny i wesele. Nudzić się na pewno nie będę :) Moim jednym z głównych planów na najbliższy miesiąc jest balkon. Zamierzam starą, smutną przestrzeń na balkonie zamienić w magiczne miejsce do spędzania ciepłych wieczorów. Poza tym wiadomo, Święta Wielkanocne, chociaż w tym roku są one u mnie połączone z chrztem juniora, to nie znaczy, że nie czeka mnie trochę pracy. Po pierwsze wiosenne porządki. Trzeba ogarnąć przestrzeń nie tylko na balkonie, ale również wewnątrz domu. Po drugie pomoc w organizacji chrzcin. Wbrew pozorom nie jest to takie łatwe wyzwanie, ale o tym niebawem na blogu. Dodatkowo zafascynowałam się fotografią i chciałabym troszkę poczytać, rozwinąć się w tej dziedzinie. Za oknem wiosna już pełną parą, zatem liczę na rozpoczęcie sezonu biegowego i mnóstwo spacerów na świeżym powietrzu. Mam nadzieję, że wszystko uda mi się zrealizować i jeszcze starczy czasu na sobotnią poranną, leniwą kawę na dworze :) Trzymajcie kciuki :)\nZaplanuj Święta w 4 krokach\nDo Świąt Wielkanocnych został już niespełna miesiąc czasu. Chociaż większość z nas do tych świąt podchodzi bardziej na luzie niż do Bożego Narodzenia, to jednak przygotować się do nich trzeba, szczególnie, kiedy organizujemy je u siebie w domu. Miesiąc, to wystarczająco dużo czasu, aby dokładnie wszystko zaplanować i cieszyć się świątecznymi przygotowaniami. To do dzieła! Planujemy!\nKrok 1 Sprzątamy\nNieodłącznym elementem każdych świąt są generalne porządki. Żeby nie stresować się przedświątecznym sprzątaniem, najlepiej zabrać się za nie odpowiednio wcześniej. 4 tygodnie do świąt to wystarczający czas, aby na spokojnie wypucować swoje mieszkanie. Spokojnie już teraz można umyć okna, posprzątać w szafie i szafkach, wytrzepać dywany. Wtedy na chwilkę przed Wielkanocą jedynie zetrzemy kurze, odkurzymy i umyjemy podłogi. Rozkładając te prace na cały tydzień i odpowiednio wcześniej, nie będziemy, aż tak wyczerpani i rozzłoszczeni. Warto ustalić harmonogram sprzątania i skrupulatnie go realizować.\nKrok 2 Kupujemy\nŚwiąteczne zakupy - dla jednych wyczekiwany moment, dla innych znienawidzony czas. Tak czy siak przed świętami zakupy trzeba zrobić. Warto się do tego odpowiednio przygotować, aby nie biegać bezmyślnie po sklepie. Jeszcze w domu, na spokojnie rozplanuj co chcesz przygotować i co Ci jest potrzebne. Zrób dokładną listę z podziałem na sklepy. Nie polecam zakupów w weekend, gdyż wtedy, w tym okresie w marketach są tłumy i spędzimy kilkadziesiąt minut w samych kolejkach. Jeśli będziecie uzbrojeni w dokładnie przygotowaną listę, wówczas zakupy spokojnie ogarniecie w któreś popołudnie.\nKrok 3 Gotujemy\nKulinarna część przygotowań do świąt z wiadomych przyczyn musi odbyć się w ostatnim tygodniu. Nie zostawiajmy jednak gotowania na ostatnią chwilę. Warto rozłożyć przygotowanie świątecznych dań na cały tydzień. Niektóre potrawy bez problemu wytrzymają kilka dni w lodówce i nie stracą na wartości, a tylko nabiorą smaku. Podzielmy się kulinarnymi obowiązkami z resztą rodziny, wtedy z pewnością będziemy mieć więcej czasu dla siebie.\nKrok 4 Dekorujemy\nŚwięta bez dekoracji to nie święta. Wielkanoc mimo, że jest spokojniej celebrowana niż Boże Narodzenie, to zasługuje na właściwą oprawę. Stwórzmy wyjątkowy wielkanocny nastrój dla siebie i naszej rodziny. Dekoracje możesz zacząć zbierać nawet na 4 tygodnie przed świętami. Pierwsze produkty już wtedy pojawiają się w sklepach. Jest jednak mały minus tak wczesnych zakupów - cena. Czym bliżej do świąt, tym sklepy chcą pozbyć się sezonowego asortymentu i zaczynają się przeceny. Często wtedy właśnie można wyłapać najlepsze okazje. Niemniej jednak cztery tygodnie to wystarczający czas do udekorowania mieszkania. Zdecydowanie wcześniej możesz zrobić sztuczne pisanki, złożyć serwetki i schować je do szuflady, niech czekają na swój świąteczny czas.\nZ myślą o szybkiej i bezbolesnej organizacji Wielkanocy przygotowałam dla Was specjalny planner, który pomoże przebrnąć przez ten szczególny czas. Zorganizowani, uzbrojeni w świąteczny planner możemy z uśmiechem na ustach rozpocząć przygotowania do świąt, w taki sposób, że kiedy już nadejdą będziemy mogli w spokoju i radości cieszyć się ich wyjątkową magią.


TETRA POND OXYSAFE 500ML ŚRODEK NATLENIAJĄCY WODĘ W STAWIE 187887 ogrodnik24.pl\n» TETRA POND OXYSAFE 500ML ŚRODEK NATLENIAJĄCY WODĘ W STAWIE 187887\nTETRA POND OXYSAFE 500ML ŚRODEK NATLENIAJĄCY WODĘ W STAWIE 187887\nŚRODEK DO NATLENIANIA WODY W STAWIE\nNatychmiastowa pomoc przy nagłym braku tlenu – w krótkim czasie zapewnia odpowiedni poziom natlenienia wody w stawie oraz zwiększa jej zdolność do samooczyszczania.\nInnowacyjna płynna formuła umożliwia natychmiastowe uwalnianie tlenu. W przeciwieństwie do zwykłych produktów w postaci tabletek, nie zanieczyszcza wody. doskonały środek na sytuacje kryzysowe zarówno latem jak i zimą!\n- opakowanie 500 ml na 10 tys litrów wody


Niesamowita natura. Zdumiewające przyjaźnie - PAVLA HANACKOVA - niePrzeczytane.pl Księgarnia internetowa\n18.71 PLN Cena w niePrzeczytane.pl:\nSeria ‘’Niesamowita Natura’’ to międzynarodowy bestseller - książki zostały dotychczas przetłumaczone na 12 języków, w tym angielski, francuski i niemiecki. Odkryj fascynujący świat zwierząt dzięki serii „Niesamowita Natura”. Sięgnij też po kolejne książki z serii - „Mity i Stereotypy” oraz „Sztuka Przetrwania”!\nksiążka dla dzieci,\tksiążeczki edukacyjne


Archiwa: gwiazdy - Strona 2 z 3 - Kasa na obcasach\nby redakcja 7 lutego 2018, 07:19 0 Comments\nOtagowane jako:kobieta, kobiety, vichy\nby redakcja 18 stycznia 2018, 11:55 0 Comments\nby redakcja 15 stycznia 2018, 09:25 0 Comments\nTworzenie kryminałów to gimnastyka dla umysłu – twierdzi pisarka. Podkreśla też, że satysfakcję przynosi jej zadowolenie czytelników wyrażane w licznych listach, oraz fakt, że wykonuje wolny zawód. Królowa polskiego kryminału zapewnia przy tym, że sama jest dla siebie najbardziej surowym szefem ze wszystkich, z jakimi dotąd pracowała. Katarzyna Bonda jest absolwentką dziennikarstwa na Uniwersytecie Warszawskim […]\nby redakcja 15 stycznia 2018, 09:20 0 Comments\nby redakcja 2 października 2017, 11:02 1 Comment\nGrażyna Kuroń to jedna z uczestniczek nowej edycji programu MasterChef. Jak pisze o sobie na Instagramie: studentka dietetyki •uczestniczka Masterchefa •od zawsze związana z gastronomią •rodzinną pasją gotowania • miłością do mody •zdrową żywnością. W nowej edycji „MasterChefa” jest więcej luzu i zabawy – twierdzi restaurator. Jego zdaniem jest to zasługa nie tylko trójki jurorów […]\nby redakcja 29 września 2017, 11:07 0 Comments\nZdaniem Ani Starmach szósta edycja programu „MasterChef” z pewnością mocno zaskoczy widzów, bo uczestnicy to prawdziwa mieszanka wybuchowa – są nie tylko kreatywni, lecz także mają niezwykłe poczucie humoru, które pomaga im nawet w sytuacjach bardzo stresowych. W tej odsłonie show, zmagania kucharzy amatorów przybrały nieco inną formę, a dodatkowo producenci przygotowali szereg niespodzianek, jak […]\nby redakcja 13 września 2017, 16:40 0 Comments


Muzeum Dobranocek w Rzeszowie - Muzeum - Rzeszów\nRzeszów , 35-064\nCena: od 3zł do 6zł\nGodziny otwarcia Muzeum Dobranocek:\nwtorek - piątek 9 -16\nsobota-niedziela 10 - 17\nGrupy zorganizowane prosimy o wcześniejszą telefoniczną rezerwację terminu zwiedzania. Liczebność jednej grupy zorganizowanej max. 25 osób.\nMuzeum Dobranocek w Rzeszowie zostało oficjalnie otwarte 22 marca 2009 roku a powstało dzięki Wojciechowi Jamie - który przekazał miastu zbiór gromadzonych latami pamiątek.\nNa kolekcję składają się oryginalne lalki z filmów kukiełkowych m.in.: „Miś Uszatek”, „Przygody Colargola”, „Kolorowy Świat Pacyka”, oryginalne folie, szkice, tła filmowe, scenopisy z filmów rysunkowych: „Reksio”, „Bolek i Lolek”, „Porwanie Baltazara Gąbki” i in. oraz pamiątki tematycznie związane z popularnymi dobranockami.\nW muzeum obejrzeć można oryginalne maszynopisy scenariuszy najstarszej polskiej dobranocki „Jacek i Agatka” wyemitowanej po raz pierwszy 2 października 1962 roku a nawet czarno-białą kamerę telewizyjną z 1967 roku.\nOprócz pamiątek związanych ze światem animacji można zobaczyć walory filatelistyczne, proporczyki, plakietki i przywieszki, kolekcję numizmatów oraz przedmioty codziennego użytku ozdobione wizerunkami dobranockowych postaci. Wielbicieli zabawek zainteresują gry planszowe, zręcznościowe, karty, puzzle, zabawki mechaniczne i przytulanki a bibliofile znajdą tu kolekcję książek, komiksów oraz roczników czasopism, programy teatralne, plakaty kinowe i teatralne.\nChętni mogą posłuchać płyt winylowych na oryginalnym gramofonie Bambino, skorzystać z bogatej oferty edukacyjnej a także obejrzeć projekcje popularnych dobranocek.\nZapraszamy do zwiedzenia Muzeum Dobranocek, oglądanie kolekcji będzie świetną zabawą dla dzieci, a u trochę starszych gości wywoła wiele miłych wspomnień.\nKto z nas nie wspomina z rozrzewnieniem, wieczornych spotkań na dobranoc z bohaterami dzieciństwa: Jackiem i Agatką, Gąską Balbinką, Bolkiem i Lolkiem, Koziołkiem Matołkiem lub Baltazarem Gąbką? Wieczorne dziesięć minut około godziny dziewiętnastej wieczorem, było chwilą, na którą czekało się cały dzień. W tym czasie pustoszały podwórka i place zabaw: nie było nic bardziej ważnego ponad to, żeby po zabawie zdążyć umyć ręce, a następnie zasiąść przed telewizorem i oglądać w napięciu kolejne, pasjonujące przygody ulubionych bohaterów "dobranocek", którymi były wtedy (i są do dnia dzisiejszego) filmy animowane: rysunkowe lub kukiełkowe.\nNajważniejszą i niezmienną pozostała pora ich nadawania, utrwalony w świadomości każdego, nieodłączny element bajki na dobranoc. Do dziś w wielu rodzinach "dobranocka" jest sygnałem, że dzień dobiega końca, a w świadomości milusińskich "pora na dobranoc" to idealna okazja, aby nacieszyć się kilkoma dodatkowymi chwilami wieczoru i opóźnić moment ułożenia się do snu. Dziesięć minut po godzinie dziewiętnastej pozostaje w pamięci wielu ludzi jako najmilsze ukoronowanie dnia, najważniejszy element beztroskiego dzieciństwa, który trwa w świadomości jak artefakt. Zdarzało się że podczas spotkań towarzyskich, w gronie znajomych, wyciągałem z zakamarków, moje skarby i. zaczynały się wspominki o pamiątkach, zabawkach i przedmiotach użytkowych z dawnych lat. Towarzyszyły temu często charakterystyczne zachowania, dzięki którym odkryłem pewną prawidłowość: kiedy pokazywałem rozmaite, pamiątkowe drobiazgi, zawsze znajdował się ktoś, kto nagle odkrywał ulubioną zabawkę, czy inny przedmiot z dzieciństwa. Na twarzy tej osoby pojawiał się szeroki uśmiech i. zaczynała się jedyna w swoim rodzaju opowieść osnuta wokół przedmiotu.\nTo właśnie ta pamięć stworzyła podstawy kolekcji Muzeum Dobranocek.\nSkłada się na nią zbiór przedmiotów związanych tematycznie z popularnymi, "dobranockowymi" filmami dla dzieci. Kolekcja powstawała na przestrzeni ostatnich kilkudziesięciu lat, a początek jej dały moje osobiste pamiątki z dzieciństwa. W kolejnych latach zbiory systematycznie się powiększały, cotygodniowe wizyty na giełdzie staroci przy ulicy Grzegórzeckiej w Krakowie przynosiły nowe nabytki, bardzo ważnym źródłem pozyskiwania eksponatów stały się internetowe domy aukcyjne, które pojawiały się także w Polsce.\nW Muzeum Dobranocek zobaczymy między innymi, opakowania po artykułach spożywczych - rzeczy niezwykle rzadkie i trudne do zdobycia, ponieważ najczęściej po uporaniu się ze smakowitą zawartością, wędrowały do kosza na śmieci. Należy też pamiętać, że w tamtych czasach powszechnego niedoboru, były to często artykuły,\n[Zobacz] Kto z nas nie wspomina z rozrzewnieniem, wieczornych spotkań na dobranoc z bohaterami dzieciństwa: Jackiem i Agatką, Gąską Balbinką, Bolkiem i Lolkiem, Koziołkiem Matołkiem lub Baltazarem Gąbką? Wieczorne dziesięć minut około godziny dziewiętnastej wieczorem, było chwilą, na którą czekało się cały dzień. W tym czasie pustoszały podwórka i place zabaw: nie było nic bardziej ważnego ponad to, żeby po zabawie zdążyć umyć ręce, a następnie zasiąść przed telewizorem i oglądać w napięciu kolejne, pasjonujące przygody ulubionych bohaterów "dobranocek", którymi były wtedy (i są do dnia dzisiejszego) filmy animowane: rysunkowe lub kukiełkowe.\n# oryginalne lalki z filmów kukiełkowych "Miś Colargol", "Miś Uszatek", "Plastusiowy pamiętnik", "Kolorowy świat Pacyka", "Maurycy i Hawranek".\n# oryginalne folie z kadrami z filmów rysunkowych "Bolek i Lolek", "Reksio", "Porwanie Baltazara Gąbki", "Miś Kudłatek".\nPonadto na kolekcję składają się liczne zabawki, gry planszowe, losowe i zręcznościowe, karty, gry komputerowe, puzzle, książki, komiksy, roczniki czasopism, programy teatralne, plakaty kinowe i afisze teatralne, przezrocza małoobrazkowe, zestawy slajdów, projektory do wyświetlania przezroczy. Są też walory filatelistyczne jak znaczki, stemple i kartki pocztowe z kadrami z filmów. Ponadto przedmioty codziennego użytku takie jak: zegary ścienne, budziki, tacki, talerze i kubki ceramiczne.\nW 2004 roku postanowiłem zaprezentować zbiory na stałej wystawie w sieci. Włączył się w tą pracę mój syn, który zbudował stronę internetową - pierwsze wirtualne Muzeum Dobranocek. Od tamtej pory część kolekcji jest stale prezentowana na stronie www.muzeumdobranocek.pl.\nW styczniu 2006 roku, niedługo po przeprowadzce do Rzeszowa, zwróciłem się do Prezydenta miasta z propozycją podarowania zbiorów miastu i utworzenia muzeum samorządowego - Muzeum Dobranocek w Rzeszowie. Nie spodziewałem się, że propozycja ta spotka się z dużym zainteresowaniem władz miasta.\nSposób w jaki zwiedzający ekspozycję reagują na to, co można zobaczyć w gablotach, pokazuje wyraźnie jaką "magię" mają w sobie zgromadzone tutaj przedmioty, jak ogromną zdolność budzenia pozytywnych emocji, wspomnień oraz wywoływania uśmiechu.\nRzeszów (1,18 km)\nGłogówMałopolski (14 km)\nŁańcut (20 km)\nGlinik Zaborowski (21 km)\nRakszawa (21 km)\nPstrągowa (21 km)\nStrzyżów (24 km)\nKolbuszowa (29 km)\nRzepnik (34 km)\nPrzysietnica (34 km)\nWilcza Wola (34 km)\nPrzeworsk (35 km)\nKorczyna (38 km)\nBrzozów (38 km)\nDydnia (42 km)\nKrosno (44 km)\nJarosław (48 km)\nDębica (49 km)\nRzeszów (462 m)\nRzeszów (646 m)\nRzeszów (3,71 km)\nRzeszów (4,10 km)\nŁańcut (18 km)\nOSTR baza noclegowa\nKorczyna (37 km)\nŁączki (37 km)\nBrzozów (37 km)\nPrzysietnica (37 km)\nLeżajsk (38 km)\nTyrawa Solna (51 km)\nJasło (51 km)\nBaranów Sandomierski (61 km)\nCieklin (62 km)\nRzeszów (2,34 km)\nUstrzyki Dolne (80 km)\nLubaczów Oleszyce (81 km)\nStopnica (88 km)\nZwierzyniec (94 km)


Optymistyczne perspektywy dla złota na druga połowę roku\nKrólewski kruszec w ostatnim czasie stracił na wartości, ale wydarzenia ostatnich dni mogą wskazywać na zbliżające się odwrócenie negatywnego trendu. Również Światowa Rada Złota prognozuje, że – biorąc pod uwagę tendencje makroekonomiczne – perspektywy dla tego metalu na drugą połowę 2018 roku rysują się optymistycznie.\nZłoto zakończyło ubiegły tydzień na poziomie nieco powyżej 1230 dolarów za uncję, co oznacza, że w porównaniu z wcześniejszym tygodniem, cena królewskiego kruszcu spadła o 10 dolarów. Nieznacznie na wartości (o około 0,3 USD/oz) straciło też srebro.\nMimo że był to drugi tydzień z rzędu, gdy złoto zanotowało spadki, wydarzenia z końca ubiegłego tygodnia mogą wskazywać na zmianę trendu.\nTrump ratuje notowania złota\nPod koniec minionego tygodnia ceny żółtego kruszcu poszły bowiem w górę. To efekt słabnącego dolara, który zareagował na krytyczne słowa Donalda Trumpa pod adresem Rezerwy Federalnej i podwyżek stóp procentowych.\nTo właśnie polityka Fedu była jednym z głównych czynników wspierających w ostatnich miesiącach notowania dolara i osłabiających kurs złota. Presja wywierana na Rezerwę Federalną przez Trumpa, zarówno w wywiadach prasowych, jak i na Twitterze, może okazać się wsparciem dla królewskiego kruszcu.\nCo prawda słowa amerykańskiego przywódcy nie oznaczają, że Fed automatycznie zmieni swoje nastawienie co do kolejnych podwyżek stóp procentowych, ale dalsza krytyka ze strony Trumpa, może podkopywać siłę dolara.\nPatrząc na to, jak wiele zamieszania na rynkach narobił jeden tweet, dalsze dolewanie oliwy do ognia przez Trumpa i nasilające się napięcia geopolityczne (amerykański prezydent w minionym tygodniu oskarżył Chiny i Unię Europejską o manipulowanie kursami swoich walut), w połączeniu z kolejnymi odsłonami wojny handlowej (Trump już zapowiedział wprowadzenie następnych ceł, o wartości 500 mln dolarów, na importowane z Chin towary), mogą spowodować, że złotem ponownie zainteresują się inwestorzy, poszukujący bezpieczeństwa i stabilności.\nŚwiatowa Rada Złota: perspektywy są optymistyczne\nO tym, że perspektywy dla królewskiego kruszcu rysują się optymistycznie, przekonana jest także Światowa Rada Złota. W swojej najnowszej analizie, eksperci WGC tłumaczą, że druga połowa 2018 roku – mimo kiepskiego ostatniego kwartału – powinna być dla złota udana. Kruszec ma bowiem zyskać dzięki kombinacji trzech kluczowych trendów makroekonomicznych, które będą rozwijać się w najbliższych miesiącach.\nTe tendencje to globalny wzrost gospodarczy, ze szczególnym uwzględnieniem najważniejszych dla złota regionów, czyli Chin, Indii i Stanów Zjednoczonych, wojny handlowe i ich wpływ na amerykańskiego dolara, a także rosnąca inflacja. Zdaniem World Gold Council, dodając do tego atrakcyjny poziom wejścia dla inwestorów (na który wpływają aktualne, niższe ceny kruszcu), wszystkie te czynniki powinny wspierać popyt na złoto w drugiej połowie roku.\nTagi:perspektywy dla złotarynek złotasrebrozłoto


« FESTIWAL EKODZIEŁO 2017\nŚwięto Drzewa wśród pól w Iskrzyczynie »\nJuż 22 maja 2017 o godz. 10.00 młodzież z Zespołu Szkół Przyrodniczo-Technicznych w Międzyświeciu rozpocznie wielkie sadzenie zadrzewień śródpolnych na terenach rolnych w miejscowości Iskrzyczyn (gmina Dębowiec, dojście od ulicy Golina) na Śląsku Cieszyńskim . Wydarzenie organizowane jest w ramach projektu Klubu Gaja „Święto Drzewa – wśród pól”.\nPodczas poniedziałkowej akcji uczniowie wraz z nauczycielami i zaproszonymi gośćmi posadzą ponad 160 drzew i krzewów rodzimych gatunków, takich jak jarzębina, głóg, brzoza, grab, klon, lipa, orzech laskowy i dereń jadalny, które zapewnią schronienie dla zwierząt, a także pożytki dla pszczół miodnych i dzikich zapylaczy.\nGłównym kryterium doboru roślin, było uzupełnienie istniejącego zadrzewienia liniowego z grabów, olchy i innych gatunków miododajnych oraz zapewnienie schronienia dla ptaków czy owadów. W sąsiedztwie bowiem znajduje się pasieka pszczela. Wybrano gatunki roślin spotykane w lesie lub na jego obrzeżu, np. drzewa (lipy, klony, dęby, jesiony, wierzby, brzozy, graby, olchy), jak i krzewy (tarnina, głóg, bez czarny jarzębina, derenie). Starano się również dobrać takie rośliny, by zwierzęta należących do różnych środowisk, np. ptaki (sowa uszata, dzięcioł zielony, sikora modra, słowik szary, kuropatwa, sroka, pokrzewka cierniówka i inne), ssaki (orzesznica, ryjówka aksamitna, łasica łaska, jeż europejski, mysz zaroślowa, zając szarak, kuna domowa) i różne gatunki owadów czy gadów mogły swobodnie zamieszkiwać dany teren – mówi Agata Konior – nauczyciel przedmiotów zawodowych w Zespole Szkół Przyrodniczo-Technicznych w Międzyświeciu.\nTo już kolejne sadzenie drzew w ramach projektu Klubu Gaja „Święto Drzewa- wśród pól”, który poświęcony jest roli zadrzewień śródpolnych w ochronie różnorodności biologicznej i łagodzeniu skutków zmian klimatu na terenach rolniczych. W zeszłym roku wspólnie z młodzieżą szkolną biorącą udział w projekcie posadziliśmy modelowe zadrzewienia śródpolne w Nawojowej i Włodzieninie. W ten sposób chcemy zachęcić mieszkańców z terenów wiejskich do podejmowania lokalnych działań na rzecz sadzenia i ochrony zadrzewień śródpolnych, które stanowią o niepowtarzalnym pięknie krajobrazu i podnoszą walory wypoczynkowe miejscowości. Są także ostoją dzikiej przyrody i wielkim sojusznikiem rolników.Projekt jest kontynuacją realizowanego przez Klub Gaja od 2003 roku programu aktywnej edukacji ekologicznej Święto Drzewa angażującego różne grupy wiekowe, społeczne, zawodowe do działań na rzecz sadzenia i ochrony drzew. Dzięki programowi 620 tysięcy osób posadziło już ponad 780 tysięcy drzew.\nBiorąc udział w projekcie „Święto Drzewa – wśród pól” uczniowie klas Technikum Architektury Krajobrazu oraz Technik Rolnik poznają m.in. pojęcie krajobrazu otwartego i funkcje jakie pełnią zadrzewienia śródpolne. Zadrzewienia śródpolne stanowią piękno krajobrazu. Często zapomina się jednak, że zadrzewienia są przede wszystkim sprzymierzeńcami rolników w zmaganiach o lepsze plony. Zapominamy o ptakach zwierzętach pożytecznych owadach, bez których człowiek nie mógłby funkcjonować – podkreśla Agata Konior.\nProjekt „Święta Drzewa-wśród pól” dofinansowany jest ze środków Narodowego Funduszu Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej oraz WFOŚiGW w Katowicach Patronaty: Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi, Marszałek Województwa Śląskiego, Wojewoda Śląski. Partnerzy: Regionalna Dyrekcja Lasów Państwowych w Katowicach, Uniwersytet Śląski w Katowicach, Zespół Szkół Przyrodniczo-Technicznych w Międzyświeciu.


Pudełko z tektury falistej do posiłków na wynos - Centrum wiedzy o opakowaniach z tektury falistej dla polskich instytucji i przedsiębiorstw w łańcuchu dostaw dla handlu detalicznego | Tektura - Naturalnie\nPoprzedni post„Cyrkularne” meble z tektury falistej przydatne do pracy w domu\nNastępny postOpakowanie transportowe z tektury falistej na wino otwierane jak prezent\nponiedziałek 12 Październik, 2020\nPudełko z tektury falistej do posiłków na wynos\nTo ekologiczne pudełko z tektury falistej zostało zaprojektowane specjalnie z myślą o daniach na wynos, które można podgrzać w domu w kuchence mikrofalowej lub piekarniku. Pudełko nadaje się do bezpośredniego kontaktu z żywnością, w tym z żywnością tłustą lub oleistą, ponieważ jest wykonane ze specjalnego papieru (foodWave®). Może zastąpić tace wykonane z aluminium lub te z powłoką, jako bardziej ekologiczne rozwiązanie, ponieważ tackę można łatwo poddać recyklingowi.\nWielkość pudełka na żywność może być różna i dostosowana do kształtu produktu, ponadto pudełko można łatwo zamknąć dzięki składanej pokrywie, która chroni żywność podczas transportu. Pudełka na posiłki są dostarczane w płaskich opakowaniach i można je łatwo złożyć za pomocą zaledwie czterech „kliknięć”. Do składania nie jest potrzebny klej. Pudełka można łatwo układać w stosy, co oszczędza miejsce.\nEkspozytor z tektury falistej na ciastka zdobywcą nagród


RODO – Filmowe Podlasie Atakuje!\nFilmowe Podlasie Atakuje!RODO -\nSzanowni Państwo, od dnia 25 maja 2018 r. zacznie obowiązuje Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych, określane jako RODO. W związku z tym, chcemy poinformować Cię o zasadach przetwarzania przez Białostocki Ośrodek Kultury Twoich danych osobowych oraz o przysługujących Ci w związku z tym prawach. Zależy nam, abyś miał kompletną wiedzę, a tym samym pełen komfort korzystania z serwisów i systemów Białostockiego Ośrodka Kultury. Dlatego zanim rozpoczniesz korzystanie z naszych stron i platform, prosimy Cię o zapoznanie z poniższymi informacjami. Jednocześnie zapewniamy, że należycie dbamy o Twoją prywatność i w żaden sposób nie zwiększamy naszych uprawnień. Twoje dane osobowe są u nas bezpieczne, a zgodę na ich zbieranie i przetwarzanie możesz wycofać w każdej chwili, zgodnie z postanowieniami poniższej. Gromadzenie i przetwarzanie danych osobowych Odwiedzając naszą stronę internetową zapisujemy między innymi informacje o stosowanej przez Ciebie przeglądarce internetowej, systemie operacyjnym, adresie strony internetowej, z której do nas przychodzisz, adresie stron internetowych, które u nas odwiedzasz, datę wizyty na naszej witrynie, a także adres IP przydzielany Tobie przez Twojego dostawcę usług internetowych. Białostocki Ośrodek Kultury wykorzystuje tak zwane plug-ins portali społecznościowych, jak np. Facebook, LinkedIn. Na naszej witrynie internetowej takie przełączniki są standardowo wyłączone, tzn. bez Twojego udziału nie wysyłają jakichkolwiek danych do portali społecznościowych. Korzystanie z przełączników możliwe jest dopiero po ich uaktywnieniu kliknięciem myszką. Przełącznik pozostaje aktywny tak długo, aż nie zostanie wyłączony lub nie skasujesz swoich cookies. Białostocki Ośrodek Kultury wykorzystuje także rozwiązania takie jak Facebook Pixel, kod remarketingowy Google w celu dostarczania informacji marketingowych i ulepszania serwisu. Informacja o ochronie danych osobowych Białostocki Ośrodek Kultury , ul. Legionowa 5, 15-281 Białystok jako administrator danych osobowych, gromadzi Państwa dane osobowe uzyskane podczas zawierania z Państwem umowy oraz w trakcie jej trwania, w szczególności:\nBiałostocki Ośrodka Kultury zobowiązuje się stosować odpowiednie środki bezpieczeństwa, zarówno techniczne jak i organizacyjne, aby chronić Państwa Dane osobowe. Dane osobowe będą przechowywane wyłącznie przez czas niezbędny do osiągnięcia celów, dla których dane te są gromadzone, wykonania obowiązków wynikających z przepisów prawa, maksymalnie przez okres zabezpieczenia materiałów niezbędnych dla postępowań prawnych (w tym podatkowych) oraz do czasu ewentualnego przedawnienia roszczeń Państwa i Białostockiego Ośrodka Kultury. Ponadto, macie Państwo prawo do:\nW przypadku jakichkolwiek pytań dotyczących Danych osobowych lub wykonywania praw w zakresie podmiotu danych, prosimy o informację na adres email: Rafał Nalewajko iod@bok.bialystok.pl. Informujemy o możliwości okresowej aktualizacji niniejszej Informacji zgodnie z obowiązującym prawem (np. jeśli wdrażamy nowe systemy lub procesy, które wiążą się z wykorzystaniem danych osobowych) i w takim przypadku będziemy odpowiednio informować Państwa o wprowadzanych zmianach.


Matura 2020: prokuratura wszczęła postępowanie w sprawie przecieku tematów - Augustów - Gazeta Augustowski Reporter\npiątek, 19 czerwiec 2020 13:39\nMatura 2020: prokuratura wszczęła postępowanie w sprawie przecieku tematów\n8 czerwca maturzyści przystąpili do egzaminu dojrzałości z języka polskiego. Nie wszędzie przebiegał on jednak zgodnie z planem. Zaistniały podejrzenia, że na Podlasiu ktoś ujawnił tematy. Prokuratura wszczęła postępowanie w tej sprawie.\nDnia 8 czerwca między godziną 7:00 a 9:00, czyli jeszcze przed rozpoczęciem egzaminu z języka polskiego, Google Trends odnotowało gwałtowny wzrost wyszukiwań fraz dokładnie związanych z tematami maturalnymi. Frazy były wyszukiwane jedynie na Podlasiu. O tym fakcie, jako jeden z pierwszych, poinformował na Twitterze profil Emocje w Sieci, który później na swojej stronie internetowej bardziej szczegółowo opisał całe zdarzenie.\nZaczęto więc podejrzewać, że ktoś ujawnił tematy egzaminu. W związku z tym Centralna Komisja Egzaminacyjna zgłosiła sprawę organom ścigania. Prokuratura rozpoczęła już postępowanie mające na celu wyjaśnienie zaistniałej sytuacji. Jeśli okaże się, że faktycznie doszło do wycieku tematów matury 2020, biegli będą musieli ustalić sprawców tego czynu.\nSprawa jest badana pod kątem artykułu 266. kodeksu karnego, który traktuje o ujawnieniu tajemnicy związanej z wykonywaniem zawodu. Za taki czyn grozi do 2 lat pozbawienia wolności.\nJeśli prokuratura ustali, że doszło do przecieku, wtedy egzamin może zostać unieważniony w miejscach, w których uczniowie mieli wcześniej dostęp do tematów.\nWięcej w tej kategorii: « Koszmar zwierząt w Radysach – wkroczyła policja i prokurator [DRASTYCZNE ZDJĘCIA] Augustowska Straż Graniczna podjęła wyzwanie #GaszynChallenge [WIDEO] »


Dobre ciuchy - emama - Forum dyskusyjne | Gazeta.pl\nmamablue 07.02.20, 17:52\nDobre nowe ciuchy, gdzie je znaleźć? Takie, co po 2 praniach nie będą miały poskręcanych szwów, nie będą się wyciągać ani mechacić. Takie, co nie będą tylko z poliestru, wiskozy i akrylu. Najlepiej jeszcze w uniwersalnych fasonach i wzorach, takie niesezonowe.\nMacie jakieś sekretne miejsca, poza szmatexem, gdzie da się takie nowe ciuchy kupić? Wrzućcie swoje miejsca z dobrymi tiszertami, spódnicami, dżinsami. A może warto wziąć pod uwagę krawcową?\nchatgris01 Re: Dobre ciuchy 07.02.20, 18:17\nMarki Lands' End, Armor Lux, Levis, Naf Naf, Cottonfield, Somewhere.\nalina460 Re: Dobre ciuchy 07.02.20, 18:21\nSklep Peek&Clopenburg: różne marki\nMarka: Esprit, Mark&Spencer\nmamablue Re: Dobre ciuchy 07.02.20, 18:29\nChatgris, poza Levisem pierwszy raz słyszę o takich markach. Szukać w necie czy stacjonarnie też?\nchatgris01 Re: Dobre ciuchy 07.02.20, 18:35\nPrzez net są dostępne i w Polsce, stacjonarnie-we Francji, UK i chyba Niemczech też, w Polce nie wiem.\nAle jeśli zdarza Ci się bywać w zagranicznych centrach handlowych (np. w czasie wakacji, w dodatku wtedy też wypadają letnie wyprzedaże z dużymi obniżkami cen), to się rozejrzyj. Są droższe od popularnych sieciówek, ale jakość dużo lepsza, to rzeczy na lata (oraz w większości klasyczne/sportowo-klasyczne kroje i naturalne włókna, czasem z niewielką domieszką syntetycznych).\nchatgris01 Re: Dobre ciuchy 07.02.20, 18:36\nchococaffe Re: Dobre ciuchy 07.02.20, 18:40\nW Polsce już nie ma. Była taka parka Cottonfield/Jackpot ale wycofali się parę lat temu. Mam kilka ciuszków. Potwierdzam jakość (wzornictwo też mi się podobało)\nnenia1 Re: Dobre ciuchy 07.02.20, 21:53\nNAF NAF jest na Zalando.\nSama coraz częściej kupuję w mniejszych polskich sklepach internetowych, z bardziej znanym marek trzyma się nieźle Taranko czy Solar, z tym, że coraz trudniej jest mi tam coś w moim guście znaleźć.\ngaskama Re: Dobre ciuchy 07.02.20, 21:21\nGdzie jest w PL cottonfield???? Ubieralam się tam przez lata, ale zamknęli, myślałam, że się wycofali z Polski.\nsimply_z Re: Dobre ciuchy 07.02.20, 18:22\nlokalne butiki w malych miastach, sprzedajace towary od polskich producentow. Mozna czasem upolowac cos dobrze uszytego I z dobrym skladem.\nchococaffe Re: Dobre ciuchy 07.02.20, 18:35\nCzęsto przypadek. Kupiłam pulower w sieciówce bawełna/wiskoza, tani, "chiński". Nie będę wdawała się w szczegóły, ale wtedy MUSIAŁAM mieć ten fason i ten kolor. Byłam przekonana, że po 3-4 praniach będzie szmatą. Zniósł już kilkadziesiąt trzyma się świetnie, chciałam dokupić ze 2 takie same ale już nie ma.\nmayaalex Re: Dobre ciuchy 07.02.20, 18:39\nJak znajdziesz dobra krawcowa to na pewno warto.\nDobra jakosc maja wg mnie ciuchy Petit Bateau, Uniqlo, Caroll - kupuje tam czesto i nosze bardzo czesto wiec moge spokojnie polecic (ale nie wiem, czy sa w Polsce).\nZazwyczaj jestem zadowolona z Tatuum choc ceny maja wg mnie dosc wysokie.\nI jeszcze sporo rzeczy Benetton i Sisley maja niezlych, w tym te wszystkie klasyczne sweterki w milionie kolorow.\nJeansy zdecydowanie Levis, piore czesto (powinnam rzadziej ale jakos nie moge sie przekonac do tego) i dlugo wygladaja dobrze. Pare rzeczy mam tez z Solara I tez trzymaja sie niezle.\nira_08 Re: Dobre ciuchy 07.02.20, 18:55\nPolskie marki, lubię KokoWorld i Pan tu nie stał.\nlot_w_kosmos Re: Dobre ciuchy 07.02.20, 19:27\nSądzę, że ktoś, kto szuka świadomie dobrych ciuchów, nie będzie miał problemu z ich rozpoznaniem.\napallosa Re: Dobre ciuchy 07.02.20, 21:11\nJako mieszkanka UK mogę polecić Uniqlo ( wysyłają do Polski), Mango,Other Stories no i ....polowania w charity shopach. Ewentualnie outlety np.M&S: bielizna,piżamy, skarpetki,biustonosze kupuje tylko tam.\nmamablue Re: Dobre ciuchy 08.02.20, 12:32\nMango? No way. Kupiłam raz tiszert i po 1 praniu nadawał się do kosza.\napallosa Re: Dobre ciuchy 08.02.20, 13:01\nNo popatrz-a u mnie Mango przetrwało od 2006 roku do teraz.\nMowa o T-shirtach sztuk dwie,spódnicy i dwóch sukienkach kupionych na wyprzedaży w Fuengiroli ( południe Hiszpanii )w 2007 roku.\nchatgris01 Re: Dobre ciuchy 08.02.20, 13:06\nPo 2008 roku jakość bawełny u większości marek (nawet tych z wyższej półki) się dramatycznie pogorszyła (bo po kryzysie ceny bawełny poszybowały w kosmos), może w tym jest wyjaśnienie.\ntaki-sobie-nick Re: Dobre ciuchy 07.02.20, 21:54\nCo do tiszertów, polecam Tee Jays.\ndouble-facepalm Re: Dobre ciuchy 07.02.20, 22:19\nA jak z jakością ich damskich t-shirtow?\nmamablue Re: Dobre ciuchy 08.02.20, 12:37\nWyskakuje jako odzież reklamowa do nadruków firmowych.\ndouble-facepalm Re: Dobre ciuchy 08.02.20, 13:54\nMąż kiedyś nosil ciuchy podobnej firmy, sprzedawali detaliczne niezadrukowane koszulki i bluzy w mnóstwo kolorów, jakość była niezła. A takiego-sobie pyta., bo z wymiarów tych dopasowanych koszulek damskich wynika ze te ileś xl wypada na ok 42, a ona ma dużo większy rozmiar.\ntaki-sobie-nick Re: Dobre ciuchy 08.02.20, 21:27\nNo to co? Kup sobie BEZ nadruku firmowego.\ntaki-sobie-nick Re: Dobre ciuchy 08.02.20, 21:33\nAlbo możesz sobie nadrukować co chcesz, niekoniecznie firmowo.\nAle nie pamiętam gdzie, bo w wielu miejscach sprzedają po prostu bez możliwości drukowania czegokolwiek.\nleanne_paul_piper Re: Dobre ciuchy 07.02.20, 22:47\nJestem bardzo, ale to bardzo zadowolona z butiku Kasi Zapały. Świetne materiały i uszycie.\nAle... rozmiar 36 naprawdę oznacza, że ma się te 62 cm w pasie i ani centymetra więcej.\nŚwietnie ciuchy miał też Pretty One. Po dekadzie używania wyglądają jak nowe.\nvaltho Re: Dobre ciuchy 08.02.20, 14:08\ntaki-sobie-nick Re: Dobre ciuchy 08.02.20, 21:38\nNiektóre rzeczy Taranko może?\nultimate.strike Re: Dobre ciuchy 09.02.20, 00:10\n26.02.20, 08:42 Która godzina 11.0 (1090) mid.week\n26.02.20, 08:39 Wolny-głodówka w Tłusty Czwartek (25) frequenter.light\n26.02.20, 08:25 Pamiętacie modę na spodnie w oficerkach? (16) pani-nick\nI na kogo by głosował rycerz Michał Wołodyjowski ?\nco wam mikuś zostawił pod podusią ??\nalpy szwajcarskie 6-14 VI - 2 chętnych szukamy