Droga do serca - Diana Palmer ebook - Ravelo – eBooki PDF, EPUB, MOBI\nKsięgarnia Ravelo.pl > Ebooki i Audiobooki > Beletrystyka > Romans > Droga do serca\nPełny opis eBooka – Diana Palmer "Droga do serca"\nnumer produktu: 300016751\nkod produktu: 2BC03640EB\nEbooki i Audiobooki > Beletrystyka > Romans > Diana Palmer - Droga do sercaEbooki i Audiobooki > HarperCollins > Diana Palmer - Droga do serca\n36.99 zł 23.30 zł\nDroga na szczyt (Ebook)\nDoktor Honeysuckle Huntington-Smythe nie tylko dziwnie się nazywa. Jest też osobą ekscentryczną: ubiera się jak hipiska, ma kolorowe włosy i ciągle zmienia pracę. Teraz mała miejscowość w Alpach Australijskich tak bardzo ją urzekła, że zastanawia się, czyby tu nie zostać na zawsze. Ale elegancki...\nDroga do kariery (Ebook)\nW przeddzień rozpoczęcia stażu doktor Hannah Stewart postanawia spędzić szalony wieczór. W barze nad jeziorem poznaje przystojnego Jake’a i spędza z nim romantyczną noc. Dwa dni później niespodziewanie spotyka go w zupełnie innych okolicznościach. Ona pełni swój pierwszy dyżur na oddziale...\nDroga do Murrawalli (Ebook)\nSukcesy, jakie odnosi doktor Nick Tempest w zdobywaniu kobiet, są równie znane, jak jego osiągnięcia na polu medycyny. Oddelegowanado pracy w Murrawalli pielęgniarka, Annabelle Donne, musi znaleźć z nim wspólny język. Po pewnym czasie Annabelle przekonuje się, że wbrew plotkom Nick to dobry i...\nLady Shona po czterech latach spędzonych w Londynie dowiaduje się w liście od brata, że jej czas panieństwa minął. Jako siostra bogatego i wpływowego Anthony’ego McKenzie’ego, gubernatora karaibskiej wyspy, musi wrócić do domu i poślubić wybranego przez niego kandydata. Przyzwyczajona do swobody,...\nDoktor Honeysuckle Huntington-Smythe nie tylko dziwnie się nazywa. Jest też osobą ekscentryczną: ubiera się jak hipiska, ma kolorowe włosy i ciągle zmienia pracę. Teraz mała miejscowość w Alpach Australijskich tak bardzo ją urzekła, że zastanawia się, czyby tu nie zostać na zawsze. Ale elegancki...zobacz więcej »\nW przeddzień rozpoczęcia stażu doktor Hannah Stewart postanawia spędzić szalony wieczór. W barze nad jeziorem poznaje przystojnego Jake’a i spędza z nim romantyczną noc. Dwa dni później niespodziewanie spotyka go w zupełnie innych okolicznościach. Ona pełni swój pierwszy dyżur na oddziale...zobacz więcej »\nSukcesy, jakie odnosi doktor Nick Tempest w zdobywaniu kobiet, są równie znane, jak jego osiągnięcia na polu medycyny. Oddelegowanado pracy w Murrawalli pielęgniarka, Annabelle Donne, musi znaleźć z nim wspólny język. Po pewnym czasie Annabelle przekonuje się, że wbrew plotkom Nick to dobry i...zobacz więcej »\nLady Shona po czterech latach spędzonych w Londynie dowiaduje się w liście od brata, że jej czas panieństwa minął. Jako siostra bogatego i wpływowego Anthony’ego McKenzie’ego, gubernatora karaibskiej wyspy, musi wrócić do domu i poślubić wybranego przez niego kandydata. Przyzwyczajona do swobody,...zobacz więcej »\nEllie Brooks marzy o lepszym życiu. Pracuje jako kelnerka w eleganckim hotelu na południu Anglii, ale w przyszłości chce zostać menedżerem i podróżować po świecie. Jest zdeterminowana zrobić wszystko dla kariery, lecz gdy do hotelu przyjeżdża grecki milioner Alek Sarantos, jeden wieczór z nim...zobacz więcej »


Colliq Pure | Colliq.pl\nInnowacyjna odbudowa organizmu\nutrzymuje prawidłową florę bakteryjną\nacerola-icon copy Created with Sketch. WITAMINA C (z aceroli)\nW suplemencie diety COLLIQ PURE kolagen wzbogaciliśmy naturalną witaminą C, pozyskiwaną z ekologicznej aceroli. Dzięki niej organizm może przyswoić kolagen do 100%. COLLIQ PURE zawiera oprócz tego 18 aminokwasów, w tym glicynę i prolinę, w stężeniu do 20 razy wyższym niż w innych suplementach białkowych.\nSkład 1 saszetki: 10g kolagenu, 80mg witaminy C z aceroli\nChcę poznać pełny skład\nPo suplement diety COLLIQ PURE może sięgnąć każdy, kto pragnie poprawić kondycję swoich stawów, wygląd skóry, włosów i paznokci albo w naturalny i bezpieczny sposób zwiększyć masę mięśniową. Badania wykazały, że regularne spożywanie kolagenu wzmacnia stabilność tkanki łącznej. Szczególnie ścięgien i więzadeł, których głównym budulcem jest właśnie kolagen. Stanowi on również około 6% masy aktywnych mięśni ścięgnowych oraz blisko 70% masy stawów chrząstkowych.\nRegeneruje i modeluje\nSkład suplementu COLLIQ daje Ci pewność, że Twój organizm otrzymuje niezbędne aminokwasy, a naturalna witamina C zwiększa ich przyswajalność. Są to składniki nieodzowne po wysiłku fizycznym/treningu. Pomagają bowiem regenerować mięśnie, stawy oraz ścięgna. Na tym jednak nie koniec, bo COLLIQ PURE to preparat, dzięki któremu tłuszcz spalany podczas ćwiczeń zastępowany będzie tkanką mięśniową. Udział beztłuszczowej masy ciała, czyli LBM, ulega tym samym znaczącej poprawie. Twoja wydolność może wzrosnąć, sylwetka wymodelować, a wszystko to bez ryzyka wycieńczenia mięśni.\nChroni Twoje stawy\nPodstawą suplementu COLLIQ Pure jest kolagen pełen cennych aminokwasów. Spadek poziomu kolagenu, do którego dochodzi wraz z wiekiem, zwiększa ryzyko wystąpienia dolegliwości bólowych w stawach. Mogą one z kolei prowadzić do chorób zwyrodnieniowych, osteopenii, a nawet uniemożliwić normalne poruszanie. Dzięki COLLIQ PURE naturalna struktura chrząstek stawowych może zostać odbudowana, pozwalając na dalszą aktywność fizyczną.\nKolagen zawarty w preparacie COLLIQ Pure może pozytywnie wpływać na pracę układu trawienia, w szczególności żołądka i jelit. W odróżnieniu od innych suplementów diety z kolagenem COLLIQ PURE wzbogacony został nie syntetyczną, lecz naturalną witaminą C, pochodzącą z ekologicznej aceroli. To dzięki jej możliwy jest tak wysoki współczynnik przyswajalności kolagenu. Warto dodać, że w naszych suplementach znajduje się 100% zalecanej witaminy C.\nJak stosować Colliq?\nZacznij dzień od Colliq\nPo suplement diety COLLIQ PURE może sięgnąć każdy, kto pragnie poprawić kondycję swoich stawów, wygląd skóry, włosów i paznokci, albo w naturalny i bezpieczny sposób zwiększyć masę mięśniową. Badania wykazały, że regularne spożywanie kolagenu wzmacnia stabilność tkanki łącznej. Szczególnie ścięgien i więzadeł, których głównym budulcem jest właśnie kolagen. Stanowi on również około 6% masy aktywnych mięśni ścięgnowych oraz blisko 70% masy stawów chrząstkowych.\nMeet My Colliq\nPoznaj Colliq Beauty\nGdzie kupię Colliq?\n(mg) na 10 g\nGdzie kupię produkty Colliq?\nProdukty COLLIQ znajdziesz w wybranych punktach!


Produkty bez laktozy zyskują na znaczeniu\nRośnie rynek mlecznych produktów bez laktozy. Naprzeciw temu trendowi wychodzą mleczarnie, które wprowadzają na rynek coraz więcej takich produktów.\nSpożywanie mleka i jego przetworów ma w Europie tradycję długą jak nasza cywilizacja. Jesteśmy genetycznie predestynowani do picia mleka. Mimo że większość ludzi pochodzenia północnoeuropejskiego wytwarza wystarczające ilości laktazy przez całe życie, niedobory laktazy są powszechne wśród ludzi pochodzących z Bliskiego Wschodu, Indii, części Afryki i ich potomków w innych częściach świata. Jak wskazują badania naukowe, blisko 70% dorosłych wykazuje w pewnym stopniu nietolerancję laktozy. W Europie, w większości państw niedostateczna produkcja laktazy występuje u 5% ludzi białych i znacznie więcej wśród innych grup etnicznych. W Polsce nietolerancja laktozy występuje u 1,5% niemowląt i dzieci oraz u 20-25% osób dorosłych. Dla porównania w Danii występuje u 6% społeczeństwa, w Grecji – 38%, w Niemczech – 15%, Anglii – 6-34%.\nCoraz więcej mówi się w przestrzeni publicznej o nietolerancji laktozy. Mleczarnie wychodzą temu naprzeciw i rozwijają produkty bez laktozy lub o jej obniżonej zawartości. Przykładem firmy, która bardzo uważnie wsłuchuje się w rynek i szybko reaguje, jest OSM Łowicz. Zdaniem Jana Dąbrowskiego, prezesa mleczarni z Łowicza, w Polsce jest ponad 5-7% konsumentów z nietolerancją laktozy. Spółdzielnia w Łowiczu od kilku lat ma w swojej ofercie mleko bez laktozy. – Jest to produkt rentowny, w przeciwnym razie nie produkowalibyśmy go. Równocześnie chcemy dalej rozwijać tę linię produktów – mówi Jan Dąbrowski.\nTakże inne mleczarnie idą w tę stronę. Po wnikliwiej analizie trendów rynkowych Mlekovita wprowadza na rynek nowy produkt: Wydojone bez laktozy – pierwsze na rynku mleko bez laktozy o obniżonej zawartości węglowodanów. Wydojone bez laktozy otrzymywane jest z mleka krowiego poddawanego specjalnej obróbce w celu obniżenia o blisko połowę poziomu węglowodanów i usunięcia laktozy. W procesie produkcji laktoza zostaje rozłożona na cukry proste, zachowując jednocześnie wartości odżywcze mleka. Także Mlekpol wprowadził nową linię produktów. Spółdzielnia z Grajewa wprowadziła do swojej oferty m.in. twarogi bez laktozy. Dzięki zastosowaniu enzymu laktazy, zawarta w mleku laktoza została rozłożona, przy zachowaniu pełnej wartości odżywczej produktu.\n– Trzeba wyraźnie odróżnić mleko bez laktozy, a mleko z obniżoną zawartością laktozy. W naszych produktach zawartość laktozy wynosi poniżej 0,1% – to mniej niż błąd badawczy. Natomiast produkty o obniżonej zawartości laktozy mają jej około 20% – mówi prezes Dąbrowski. W tej sprawie wypowiedział się Główny Inspektor Sanitarny. Wskazuje, że przepisy prawne z obszaru bezpieczeństwa żywności, zarówno na szczeblu krajowym, jak i unijnym, nie zawierają szczegółowych wymagań dotyczących znakowania środków spożywczych komunikatami nieodwołującymi się do braku, niskiej lub zmniejszonej zawartości laktozy. Przepisy takie zostały natomiast opracowane na poziomie Unii Europejskiej w odniesieniu do znakowania żywności informacjami o braku lub niskiej zawartości glutenu. W odniesieniu do laktozy przyjęcie szczegółowych przepisów wciąż pozostaje w zakresie inicjatyw planowanych.\nStanowisko w sprawie znakowania żywności informacją o braku laktozy zostało opracowane w związku z licznymi zapytaniami przedsiębiorców oraz konsumentów w tej kwestii kierowanymi do GIS. – Chciałbym jednakże podkreślić, że o ile w przypadku informacji „bez laktozy” w stanowisku możliwe było zastosowanie ogólnych wymagań prawa żywnościowego w zakresie znakowania (producent informuje, że produkt nie zawiera laktozy w przypadkach, gdy faktycznie jej nie zawiera – a w praktyce – jej zawartość nie przekracza poziomu oznaczalności metody analitycznej, zatem informacja nie wprowadza konsumenta w błąd, o tyle w przypadku informacji wskazanej na niską zawartość laktozy takiej możliwości nie ma. Nie ma bowiem żadnych podstaw prawnych, które pozwoliłyby na przyjęcie konkretnego poziomu zawartości laktozy warunkującego stosowanie takiego komunikatu – zwraca uwagę Główny Inspektor Sanitarny.\nWarto zwrócić uwagę, że za każdym razem, gdy przepisy umożliwiają stosowanie informacji o niskiej zawartości danego składnika, ustawodawca określa konkretny, maksymalny poziom jego zawartości. Taka sytuacja ma miejsce zarówno w przypadku przyjętych komunikatów dotyczących alergenów, jak i w przypadku oświadczeń żywieniowych np. niska zawartość soli. Biorąc pod uwagę powyższe, w opinii Głównego Inspektora Sanitarnego, obecnie obowiązujące przepisy nie dają postaw do stosowania informacji wskazującej na niską zawartość laktozy.\nTo niezwykle ważna informacja, gdyż na wielu produktach można spotkać taką informację. W kontekście rozwijającego się rynku, ustawodawca powinien bez zbędnej zwłoki doprecyzować odpowiednie przepisy, w taki sposób, aby mleczarnie mogły skutecznie i z łatwością reagować na oczekiwania konsumentów.


Biuletyn Pasieki Rostkowski 2/9\nWitam w drugim biuletynie Pasieki "Rostkowski" (newsletter) zawierającym informacje o nowościach strony www.pasieka.rostkowski.info\nMilion odsłon strony\nDnia 8 lutego przekroczona została liczba milion odsłon naszej strony. Cieszymy się, że strona jest odwiedzana, mamy nadzieję, że informacje o produktach pszczelich tutaj zawarte są dla Państwa przydatne\nOcet domowy miodowo-owocowy\nW okresie letnim możemy zrobić sobie doskonały, zdrowy ocet z owoców, nawet odpadów, byle czystych. Nie będzie to sztucznie wyprodukowany ocet spirytusowy.\nZdrowe, umyte jabłka, gruszki lub wydrylowane śliwki przepuścić w całości przez maszynkę do mięsa. Następnie na kilogram miazgi owocowej dajemy litr przegotowanej dobrej wody, trzy łyżki miodu, 2 dag drożdży, jedną kromkę suszonego razowego czarnego chleba. Całość wymieszać, przelać do szklanego naczynia przykryć szczelnie płótnem i pozostawić na 10 dni w ciepłym miejscu. W czasie fermentacji od czasu do czasu wymieszać zawartość naczynia.\nMarchew z miodem i morelami\nDo rondelka dać 6 pokrojonych w talarki marchwi, dodać dwie łyżki masła, poddusić na średnim ogniu przez kilka minut.\nDodać ½ szklanki bulionu z kurczaka, 3łyżki drobno rozdrobnionych suszonych moreli, 2 łyżeczki miodu, łyżeczkę octu winnego, ¼ łyżeczki cynamonu.\nDusić kilka minut to uzyskania miękkości. Przyprawić do smaku solą i pieprzem.\nPieczone jablka z miodem\nDo dużej miski dać łyżkę płynnego miodu, łyżkę oliwy z oliwek, ¼ łyżeczki mielonych goździków, ¼ łyżeczki cynamonu, szczyptę soli. Wszystko dokładnie wymieszać.\nDziesięć dość twardych jabłek obrać, pokroić na duże kawałki (grubości 20-30 mm). Jabłka przekładać do miski, obtaczać tak, aby były pokryte zaprawą.\nNagrzać piekarnik do 200°C, jabłka ułożyć w jednej warstwie na brytwanie i piec 10 minut. Następnie jabłka obrócić i piec 5-15 minut do miękkości. Przełożyć na talerzyki, posypać cynamonem.\nLuty, zima trwa. Nowe tapety na pulpit\nproszę użyć wyszukiwarki znajdującej się na głównych podstronach - wyszukiwarka W wyszukiwarce wpisujemy słowa w formie mogącej występować tekście, na przykład wpisujemy "choroby żołądka" a nie "żołądek".\nStrona przeniesiona z serwera republika.onet na serwer eHost, który ma większe możliwości, obsługę skryptów PHP, baz danych itp. Dzięki temu uruchomiono nową księgę gości, nowy sposób zamawiania informacji o zmianach, wyszukiwarkę .\nStona tworzona jest w systemie operacyjnym Linux (PCLinuxOS). Jako edytor służy program Bluefish , do obróbki grafiki służy program Gimp.\nOsoby używające Windows (większość) i przeglądarki Internet Explorer proszone są o przesyłanie uwag, jeśli są jakieś problemy z wyświetlaniem strony. W przypadku przeglądarek Firefox i Opery nie powinno być problemów.


Montaż i Serwis Anten Pruszków - TV Satelitarna i Naziemna DVB-T\nMontaż i Serwis Anten Pruszków – Anteny Satelitarne i Naziemne DVB-T\nUsługi instalacyjno-serwisowe w Pruszkowie\n✴ Anteny Satelitarne i Naziemne\n✴ Montaż anten satelitarnych\n✴ Montaż Cyfrowego Polsatu\n✴ Montaż NC+\n✴ Podłączenie multiroom Cyfrowego Polsatu i NC+\n✴ Montaż anten naziemnych DVB-T\n✴ Instalacje anten telewizyjnych\n✴ Serwis anten TV\n✴ Serwis i Ustawianie anten satelitarnych\n✴ Serwis i Ustawianie anten naziemnych\nPruszków należący do aglomeracji warszawskiej jest stałym punktem na liście naszych zleceń. Realizujemy usługi związane z montażem, naprawą i ustawieniem anten satelitarnych i naziemnych. Specjalizujemy się szczególnie w podłączeniu i naprawie Cyfrowego Polsatu, platformy NC+, Orange a także instalacji do odbioru telewizji naziemnej DVB-T. Wykonujemy również inne usługi RTV-SAT takie jak np. montaż telewizorów.\nAnteny Satelitarne i Naziemne Pruszków\nAnteny satelitarne i naziemne stanowią główny przedmiot naszej działalności.\nPierwsze kroki w tej branży postawiliśmy kilkanaście lat temu i od tego czasu ciągle poszerzamy naszą wiedzę i umiejętności aby zdobyte doświadczenie owocowało zadowoleniem naszych klientów z każdej wykonanej usługi.\nNaszą ofertę kierujemy zarówno do klientów indywidualnych w prywatnych gospodarstwach domowych jak również firm oraz instytucji.\nW stałym asortymencie posiadamy szeroki wybór anten satelitarnych i naziemnych, które dopasowujemy odpowiednio do potrzeb i wymagań klienta.\nWykonywane przez nas usługi oraz zamontowany sprzęt objęte są gwarancją. Jeżeli potrzebujesz pomocy w dziedzinie anten tv skontaktuj się z nami.\nMontaż anten satelitarnych w Pruszkowie obok wykonywania instalacji do odbioru TV naziemnej to jeden z głównych filarów działalności naszej firmy.\nMontaż Cyfrowego Polsatu Pruszków\nMontaż NC+ Pruszków\nPotrzebujesz montażu NC+ w Pruszkowie? Zgłoś się do nas a sprawnie i dokładnie zainstalujemy i ustawimy Twoją antenę NC+. W stałym asortymencie posiadamy niezbędny osprzęt i akcesoria potrzebne do poprawnego wykonania instalacji satelitarnej. Udzielamy rocznej gwarancji na montaż.\nPodłączenie multiroom Cyfrowego Polsatu i NC+ Pruszków\nPotrzebujesz pomocy z konfiguracją i podłączeniem instalacji multiroom platformy Cyfrowego Polsatu, NC+ lub Orange w Pruszkowie lub okolicy powiatu pruszkowskiego? Skontaktuj się z nami!\nMontaż anten naziemnych DVB-T Pruszków\nJeżeli potrzebujesz dobrego fachowca, który wykona dla Ciebie solidny montaż anteny naziemnej w Pruszkowie lub okolicy to zdaj się na naszą wiedzę i doświadczenie. Zapewniamy bezpłatny dojazd do klienta, sprawnie wykonaną usługę w atrakcyjnej cenie oraz 12 miesięczną gwarancję.\nInstalacje anten telewizyjnych Pruszków\nSerwis anten TV Pruszków\nSerwis i Ustawianie anten satelitarnych Pruszków\nSerwis i ustawianie anten satelitarnych oprócz montażu to jedne z najczęściej wykonywanych przez nas usług dla klientów w Pruszkowie i okolicy.\nSerwis i Ustawianie anten naziemnych Pruszków\nMontaż, Serwis, Ustawianie anten satelitarnych i naziemnych Pruszków i okolice ☎ 506 828 554


Parzymiechy w latach 1891-1939\nparcelacja w 1932 r\nAntoni Potocki 1929\nW 1891 r. dobra parzymieskie nabył jeden z Belinów - Brzozowskich i przekazał jako wiano wychodzącej za mąż za Władysława Potockiego córce Elżbiecie. Zatem aż do września 1939 r. majątek był w rękach hrabiów Potockich herbu Pilawa. Władysław, który był z wykształcenia inżynierem rolnikiem, okazał się dobrym gospodarzem. Oprócz pałacu w stylu barokowym, oficyn i łazienek wybudował także czterooddziałową szkołę powszechną oraz ochronkę (przedszkole), a dla pracowników majątku wzniósł nowe czworaki wyposażone m.in. w światło elektryczne własnej elektrowni, której siłą napędową była nowoczesna na owe czasy lokomobila. On również zaniedbany przez poprzednika park przywrócił do uprzedniej wspaniałości, rozbudowując i wzbogacając go o nowe elementy. W celu skomasowania gruntów majątku zaproponował wspomnianym wcześniej osadnikom w południowej części parku zamianę ziemi na warunkach dla nich korzystnych. Zgodzono się mianowicie co do tego, że posiadany dotąd arsenał zostanie zwiększony osadnikom trzykrotnie. Po dokonaniu zamiany droga prowadząca przez park została zlikwidowana. Wytyczono nową, która biegła łukiem obok parku. Jest to obecna ulica Częstochowska. Zaraz też park został otoczony wysokim murem. Majątek się rozrastał. Wkrótce obejmował dwa folwarki ziemskie (Marianka i Gołocin), plantacje chmielu, stawy rybne, stadninę koni wyścigowych, młyn, tartak, cegielnię, duże stada bydła, bażanciarnię, gorzelnię, szereg warsztatów pomocniczych.\nSkutkiem sąsiedztwa dworu było rozwarstwienie społeczności wsi, typowe zresztą nie tylko dla Parzymiech. Mamy więc stałą czeladź dworską (zwana tu "ratajami"), komorników pracujących w majątku sezonowo, wolnych najemników dniówkowych, wreszcie parobków, którzy zatrudniali się i bogatych gospodarzy i w innych wsiach, bowiem w Parzymiechach gospodarstwa chłopskie były małe i z reguły posiadały nadmiar rąk do pracy. Bezrobocie i wiążąca się z nim nędza to główne przyczyny nasilającego się wtedy odpływu emigracyjnego. W pogoni za chlebem wyjeżdżano najczęściej do Niemiec lub Francji. Zupełnie czym innym żył dwór. Wielki miłośnik koni Karol Potocki urządzał wyścigi, zaś senior Władysław polowania. Jesienią 1921 r. na jednym z takich polowań bawił sam Ferdinand Foch, marszałek Francji, Wielkiej Brytanii i Polski, pogromca Niemiec w I wojnie światowej. Towarzyszący mu generał Leon Moineville uczynił Marii Soberowej (Okwiecińskiej z domu), zasłużonej dla Potockich akuszerce, ten zaszczyt, że w dniu 9 października 1921 r. otrzymał do chrztu (wraz z Elżbietą Potocką) jej syna - Leona Bolesława. Stosowne dokumenty potwierdzające to zdarzenie znajdują się w Urzędzie Gminy w Lipiu. Dobrami Potockich zarządzał wnuk generała Madalińskiego, który po śmierci dziadka przywrócił do Parzymiech wiele pamiątek rodzinnych, w tym mundur i szablę generała. Ostatnim administratorem przed pierwszą wojną światową był Juliusz Poniatowski, późniejszy wicemarszałek minister rolnictwa, członek Polskiej Akademii Nauk, współpracownik Józefa Piłsudskiego. Po śmierci Władysława Potockiego rządy nad majątkiem przejęła jego żona Elżbieta.\nProwadziła rozrzutny tryb życia. Zwłaszcza jej częste i kosztowne wyjazdy za granicę nadszarpnęły stanem posiadania. Tak więc od 1924 r. datuje się powolny upadek majątku. W ślad za tym pogorszyły się znacznie warunki bytowe robotników. Starania czynione przez administratorów majątku, Stefańskiego i Rzadkiewicza, nie przyniosły pożądanych efektów. Brak możliwości spłacenia zaciągniętych długów oraz strajk robotników zmusiły Potockich do sprzedania części lasu i znacznego obszaru gruntów ornych.


Lampy wiszące do salonu – zobacz jak mogą odmienić Twoje wnętrze - Impuls\nLampy wiszące do salonu to często z jednej strony główne źródło światła, z drugiej zaś dodatkowy element wyposażenia i dekoracji. Lampy wiszące sprawdzą się szczególnie w wysokich pomieszczeniach, w salonach z antresolą, a także tych z podwyższonym sufitem. Lampy wiszące do salonu pomogą dodatkowo zaaranżować przestrzeń, a także dostarczyć niezbędne oświetlenie. Światło w salonie jest niezbędne, aby móc komfortowo oglądać telewizję, pracować przy komputerze czy czytać gazetę. Salon to zazwyczaj największe pomieszczenie w domu, dlatego warto, aby dobrana lampa wisząca dostarczała niezbędną ilość światła. W szczególnie dużych pomieszczeniach i salonach połączonych z aneksem kuchennym warto pomyśleć o kilku punktach w których zainstalujemy oświetlenie. Wybierając lampy wiszące do salonu warto z jednej strony postawić na funkcjonalność, z drugiej zaś kierować się również własnym gustem i dopasować oświetlenie do aktualnej aranżacji.\nLamp wiszących do salonu jest naprawdę wiele. W pierwszej kolejności warto przyjrzeć się własnemu salonowi lub pomyśleć, w jaki sposób chcielibyśmy go na nowo zaprojektować. Wybór jest ogromny, dzięki czemu każdy znajdzie odpowiednią lampę wiszącą dla siebie. W sklepach możemy znaleźć lampy wiszące kryształowe, druciane, szyszkowe, w kształcie kuli, wiklinowe, z abażurem lub dobrze znane żyrandole. Coraz popularniejsze są także same żarówki zawieszone na kablach, które można dowolnie ułożyć. Lampy wiszące sprawdzają się praktycznie w każdym pomieszczeniu, może to być salon, jadalnia czy sypialnia. Lampy dobrane do salonu powinny mieć odpowiednią ilość źródeł światła, a także rozróżnia się je ze względu na wykorzystane materiały. Lampy wiszące mogą być wykonane ze sztucznych materiałów, np. plastiku, ale także drewna, mosiądzu, metalu, szkła, ceramiki i innych. Główne światło w postaci lamp wiszących można uzupełnić o dodatkowe kinkiety, a także lampy stojące.\nJaka jest optymalna wysokość lamp wiszących?\nPodczas wyboru lamp wiszących warto zwrócić uwagę na te z regulowaną długością, co umożliwi dopasowanie do naszego pomieszczenia. Lampy wiszące, które znajdują się nad stołami i wyspami kuchennymi powinny wisieć co najmniej 80 cm nad blatem. Warto wówczas umieścić kilka lamp wiszących koło siebie, zwykle potrzebne jest zamocowanie co najmniej 3 sztuk. Lampy wiszące nieco niżej sprawdzą się także, gdy włączymy je wieczorem, w ten sposób stworzymy wyjątkowy nastrój. Lampa wisząca, tam gdzie poruszają się domownicy, czyli np. w salonie powinna być zawieszona na wysokości co najmniej 2 metrów, aby wszyscy czuli się komfortowo. W sypialni przyjmuje się, że wisząca lampa powinna być umieszczona co najmniej 75cm nad materacem. Warto jednak wziąć pod uwagę wysokość pomieszczenia, łózka oraz materaca. Należy się kierować tym także przy wyborze lampy, o czym przeczytasz na stronie https://lampy-kinkiety-oswietlenie.dom.pl/10-lampy-wiszace-do-salonu-jadalni. Przed powieszeniem lampy warto przyłożyć ją do sufitu i dopasować długość, aby sprawdzić jak będzie wyglądała już po powieszeniu. Oprócz wysokości zawieszenia lamp ważny jest także wybór odpowiedniej żarówki. Jeśli wybierzemy wąskie i wydłużone żarówki to światło będzie skierowane bardziej punktowo, jeśli zaś kuliste to światło będzie równomiernie rozproszone. Najczęściej wiszące lampy sufitowe umiejscowione są tam, gdzie wyprowadzony jest kabel w suficie. Jeśli jednak to miejsce nie jest odpowiednie to można kupić lampy, które posiadają dodatkową metalową linkę mocującą, która praktycznie nie jest widoczna, a umożliwia umieszczenie lampy wiszącej praktycznie w każdym miejscu na suficie w salonie.


23 maja 2021 | 16:23\nPokazujemy najciekawsze aspekty życia ptaków, doradzamy, jak wypatrywać ich podczas spacerów i wycieczek. Chcemy zainspirować Was do własnych poszukiwań, obserwacji i osobistego - nie przez lekturę - poznawania wspaniałej różnorodności naszych krajowych ptaków.\nKrakwa fot. Witold Nocoń\nKrakwa to kaczka, którą łatwo pomylić z krzyżówką. Jeśli jednak wiosną spotkacie samca w szacie godowej, nie będziecie mieli wątpliwości. Eleganckie popielate upierzenie, z subtelnym deseniem na piersi i boku, ciemny dziób i czarny kuper wyróżniają go spośród innych kaczek. Krakwę w locie można poznać po kwadratowych białych lusterkach na skrzydłach, które u krzyżówki są większe i metalicznie fioletowo-niebieskie.\nKrakwy łączą się w pary w trakcie jesiennej migracji. Samica zakłada gniazdo w ukrytym miejscu blisko wody, często w gęstych pokrzywach. Buduje je starannie, wyściełając puchem z własnej piersi, żeby jaja jak najlepiej zabezpieczyć przed chłodem. Jak u większości kaczek, samiec nie uczestniczy w inkubacji i opiece nad potomstwem.\nKrakwy często zbierają się w większe mieszane stada z innym ptakami wodnymi i wspólnie żerują. W dużej grupie jest bezpieczniej. Ptaki te mają jeszcze jedną korzyść z przebywania w stadzie. Otóż u tego gatunku zaobserwowano kleptopasożytnictwo, czyli wykradanie pokarmu innym ptakom. Ofiarami najczęściej są łyski. Gdy znajdą jakiś smaczny kąsek na dnie płytkiego stawu, krakwy wydzierają im smakołyk prosto z dzioba. Podobnie zachowują się krzyżówki.\nJak rozpoznać krakwę?\nZbliżona jest wielkością do krzyżówki. Samce w szacie godowej są szare z ciemnym dziobem, samice – jasnobrązowe z wzorzystym deseniem. Wiosną samce można rozpoznać po pojedynczych rechoczących kwaknięciach wydawanych na początku sezonu lęgowego.\nGdzie i kiedy można obserwować krakwy?\nKrakwy zazwyczaj odlatują na zimowiska wczesną jesienią, a wracają na przełomie marca i kwietnia. Jednak coraz częściej możemy obserwować ten gatunek w grupach innych kaczek zimujących. Spotkać ją można przy zbiornikach śródlądowych porośniętych roślinnością – jeziorach, starorzeczach i stawach.\nCyranka fot. Witold Nocoń\nCyranka jest niewielką kaczką, znacznie mniejszą od krzyżówki. W Polsce spotkamy również jej jeszcze mniejszy siostrzany gatunek – cyraneczkę.\nSamce cyranek wyróżniają się wyrazistą białą brwią biegnącą od oka daleko na kark; kontrastuje ona z kasztanowobrązową barwą głowy. W locie rozpoznacie je po jasnoszarych skrzydłach, ciemnej piersi i jasnym brzuchu. Upierzenie samic jest stonowane – w brązowej kolorystyce z subtelnymi jaśniejszymi elementami na głowie.\nCyrankę już z daleka poznacie po wydawanych przez nią odgłosach. Po przylocie z zimowisk samce wydają suchy falujący terkot, podobny do szybkiego przejeżdżania paznokciem po zębach grzebienia. Głos ten towarzyszy kaczkom w trakcie rytuałów godowych, gdy samce się popisują zarzucając rytmicznie głowy do tyłu i urządzając szybkie gonitwy nad taflą wody.\nMożna wówczas obserwować, jak kaczory nie odstępują partnerek na krok, uparcie pływając za nimi z wyciągniętymi dziobami.\nJak rozpoznać cyrankę?\nTo niewielka kaczka z charakterystyczną długą białą brwią na ciemnej głowie. Samica upierzeniem może przypominać krzyżówkę, ale jest znacznie mniejsza i ma masywny szary dziób. Najłatwiej rozpoznawalna jest wiosną, kiedy samce odzywają się głośnym terkotem w trakcie zalotów.\nGdzie i kiedy można obserwować cyranki?\nCyranki są jednymi z najdalej migrujących kaczek, aż do tropikalnej Afryki. Opuszczają Polskę w październiku i wracają w marcu. Najczęściej można je spotkać na wiosennych rozlewiskach w grupach innych ptaków wodnych, tzw. kaczej zupie (określenie obserwatorów ptaków). Do założenia gniazda wybierają niewielkie zbiorniki wodne, często wąskie rzeki i rowy gęsto porośnięte szuwarem.\nCzernica Fot. Gustaw Schneider\nCzernica jest najpospolitszą polską kaczką nurkującą, tzw. grążycą. Poszukując drobnych skorupiaków i mięczaków na dnie zbiorników wodnych nurkuje na głębokość nawet 10 m. W Polsce pojawiła się niedawno, dopiero pod koniec XIX wieku. Jej niezbyt wygórowane wymagania siedliskowe pozwoliły na zasiedlenie wielu zbiorników i jezior, które były zbyt głębokie do żerowania dla kaczek pływających – krakwy czy cyranki. Ze względu na preferencje pokarmowe i podwodny sposób żerowania czernice chętnie zjadają obce gatunki inwazyjnych małży, takich jak racicznica zmienna.\nCzernice są szykownymi ptakami, a szczególnie samce w szacie godowej. Mają eleganckie czarno-białe upierzenie opalizujące fioletem, na głowie wytworny czubek. Dzioby są sinoniebieskie, a oczy intensywnie żółte. Samice są ubarwione mniej kontrastowo, w stonowanej ciemnobrązowej kolorystyce.\nPtaki łączą się w pary w trakcie jesiennej migracji. Samica na miejsce gniazdowe wybiera fragment lądu lub trzcinowiska w pobliżu wody. Czernice chętnie gniazdują na wyspach w koloniach mew śmieszek, które pełnią dla nich funkcję gatunku parasolowego. W ten sposób zapewniają sobie ochronę przed potencjalnym atakiem drapieżników i dostają wcześniejszy sygnał o niebezpieczeństwie.\nJak rozpoznać czernicę?\nTo kaczka mniejsza od krzyżówki. Samce mają czarne, błyszczące ubarwienie z intensywnie białymi bokami, które eksponują podczas codziennego czyszczenia piór. U obu płci występuje opadający na kark czubek, jednak u samca jest on dłuższy. Ubarwienie samic jest ciemnobeżowo-brunatne; mają siwe dzioby i jaskrawożółte oczy. W sezonie lęgowym samce wydają serie szybkich, gulgoczących dźwięków.\nGdzie i kiedy można obserwować czernice?\nCzernice są kaczkami częściowo migrującymi, jednak zdecydowanie łatwiej można je spotkać zimą niż latem, szczególnie w zachodniej i południowej Polsce. Zbierają się w spore zimujące stada składające się z wielu gatunków grążyc.\nGłowienka Fot. Witold Nocoń\nGłowienka jest drugą po czernicy najczęściej w Polsce spotykaną kaczką nurkującą. Jest też jednym z czterech gatunków ptaków lęgowych, które są zagrożone wyginięciem w skali globalnej. A jednak wciąż można na nie polować.\nKaczkę tę można łatwo rozpoznać, szczególnie na początku sezonu lęgowego. Samce mają intensywnie rdzawokasztanowe głowy kontrastujące z czarną piersią i jasnopopielatym grzbietem. Elegancji dodaje im ciemny dziób z sinoniebieską przepaską i czerwone oko. Ciepłe, beżowo-brązowe ubarwienie samic nie rzuca się w oczy. W trakcie sezonu lęgowego można usłyszeć głos głowienek, które przez większość roku są raczej milczące. Wiosną odzywają się serią miękkich poszczekiwań, a z bliskiej odległości usłyszymy także pogłos przypominający puszczanie cięciwy.\nPtaki łączą się w pary na zimowiskach, a lęgi rozpoczynają w maju. Na miejsce założenia gniazda wybierają ustronny szuwar bądź wyspę na zbiorniku wodnym. U głowienek dość często dochodzi do pasożytnictwa lęgowego, tzn. podrzucania jaj do innych gniazd. Jeśli kaczka nie zorientuje się, że wysiaduje więcej jaj, niż sama zniosła, lęg może liczyć nawet ponad 20 kaczątek.\nJak u większości grążyc, także u tego gatunku występuje hybrydyzacja z innymi blisko spokrewnionymi kaczkami. Można więc spotkać nietypowo ubarwionego osobnika, który będzie miał cechy pośrednie, np. między głowienką a czernicą.\nJak rozpoznać głowienkę?\nKaczka jest wielkością zbliżona do czernicy. Ma intensywnie jasnokasztanową głowę, siwy grzbiet, ciemny kuper i pierś. Upierzenie samic jest rozmyte, brunatno-beżowe bez wyraźnej ornamentacji.\nGdzie i kiedy można obserwować głowienki?\nGłowienki odlatują na zimowiska z początkiem jesieni, wracają zwykle w marcu. Można je spotkać także zimą w grupach innych kaczek. Są łatwe do obserwacji szczególnie latem, ze względu na towarzyskie usposobienie. Przebywają w większych zbiorowiskach z innymi grążycami.\nPerkoz dwuczuby Fot. Jacek Betleja\nPerkozy dwuczube są największymi i najbardziej pospolitymi przedstawicielami swojej rodziny w Polsce. Mają okazałe rude kryzy za uszami i kępki ciemnych piór na głowie.\nPtaki te znane są ze spektakularnych wiosennych tańców par na wodzie. Zaloty rozpoczynają się od serii wzajemnych ukłonów, następnie partnerzy przechodzą do naprzemiennego potrząsania głowami, jednocześnie ostentacyjnie strosząc zdobne czuby. W ekstatycznej fazie tańca godowego perkozy prostują się na kilka sekund, jakby stawały na powierzchni wody, a w dziobach trzymają kępki wodorostów.\nIch gniazdo to pływająca platforma z rozkładających się roślin. Młode perkozy nie przypominają swoich rodziców – na jasnej głowie mają urocze czarne prążki. Pisklętami z czułą troską zajmują się oboje rodzice. Podczas nauki pływania dorosłe ptaki w każdym momencie służą młodym bezpiecznym schronieniem wśród własnych piór na grzbiecie.\nPerkozy są idealnymi pływakami i nurkami, co ułatwia im osobliwa anatomia. Niewielka jest szansa na spotkanie perkoza chodzącego bądź siedzącego na brzegu. Ich nogi są przesunięte bardzo do tyłu, co sprawia, że doskonale nurkują, natomiast niezdarnie poruszają się na lądzie.\nJak rozpoznać perkoza dwuczubego?\nTo ptak wodny zbliżony wielkością do krzyżówki z długą, smukłą szyją i sztyletowatym dziobem. W okresie lęgowym na głowie ma ciemne czuby i rudawą kryzę. Dzięki swojemu rozmiarowi i rzucającej się w oczy jasnej szyi nie można go pomylić z innymi polskimi perkozami. Daje się rozpoznać także po charakterystycznym głosie terytorialnym, przypominającym stękanie.\nGdzie i kiedy można obserwować perkozy dwuczube?\nCzęść perkozów odlatuje na zimę, wiele jednak zostaje w Polsce na cały rok. Można je wówczas spotkać zarówno na wybrzeżu, jak i na niezamarzniętych stawach czy jeziorach, gdzie trzymają się z innymi ptakami wodnymi.\nPerkozek Fot. Gustaw Schneider\nTe miło wyglądające, niewielkie ptaki wodne z puchatymi kuprami są najmniejszymi europejskimi perkozami. Podobnie jak ich większy kuzyn – perkoz dwuczuby – lubią stawy i jeziora bogato obrośnięte przybrzeżną roślinnością.\nGniazdo perkozka to mała, pływająca platforma z butwiejącej roślinności, w której z upływem dni jaja zmieniają kolor z jasnego na beżowo-brunatny. Ogrzewaniem jaj i opieką nad gniazdem partnerzy dzielą się sprawiedliwie. Są przezorni – gdy coś ich spłoszy w trakcie wysiadywania, pieczołowicie zasłaniają gniazdo, nim umkną w gęsty szuwar. Takie postępowanie oraz ciemniejsze ubarwienie jaj sprawiają, że gniazdo po opuszczeniu przez dorosłego ptaka staje się niemal niezauważalne dla drapieżnika, również dla człowieka.\nMłode ptaki po wykluciu otoczone są troskliwą opieką rodziców, którzy zawsze służą im ciepłym puchem na grzbiecie. W nim pisklęta w każdym momencie mogą się schować i wygrzać.\nW przeciwieństwie do perkozów dwuczubych perkozki są dość ostrożne i bardziej ruchliwe. Jeśli będziemy dłużej obserwować jednego ptaka, da on nura pod wodę i wynurzy się kilkadziesiąt metrów dalej.\nJak rozpoznać perkozka?\nMałych rozmiarów ptak wodny ma ciemne upierzenie i kasztanową szyję. Patrząc na pękatą sylwetkę, niewielki dziób z wyrazistym żółtym zajadem i puchaty jasny kuper, można odnieść wrażenie, że jest to pisklę większego gatunku. Jak przystało na maleńką posturę, perkozek ma wysoki piskliwy głos, który przyspiesza w wibrujący trel.\nGdzie i kiedy można obserwować perkozki?\nTo ptaki częściowo wędrowne, a wiele z nich w Polsce zimuje. W trakcie sezonu lęgowego spotkać je można na niewielkich zbiornikach wodnych porośniętych szuwarem. Zimą często przenoszą się na większe akweny i rzeki nawet w centrach miast.\nŻuraw Fot. Witold Nocoń\nGdy na przedwiośniu usłyszysz żurawi klangor niosący się na wiele kilometrów, nie jest to głos jednego ptaka. Ten antyfonalny śpiew to koncert ptasiego duetu, stanowiący akompaniament do widowiskowego tańca pary. Samca możemy poznać po figurze tanecznej – zwykle z półotwartymi skrzydłami i mocno nastroszonymi, podobnymi do strusich piórami. Rytuał ten wzmacnia więzi partnerskie – żurawie łączą się w pary na całe życie. Głosem utrzymują między sobą kontakt, a także ostrzegają się nawzajem przed niebezpieczeństwem.\nŻurawie do niedawna chowały się w miejscach otoczonych bagnami i rozlewiskami, do których trudno było dotrzeć. Obecnie mniej obawiają się ludzi. Najprawdopodobniej z powodu dokarmiania na zimowiskach. Coraz częściej widzimy te piękne ptaki żerujące w pobliżu osiedli. W upierzeniu dorosłych ptaków wyraźny jest barwny kontrast – odsłonięty fragment czerwonej skóry na ciemieniu, stanowiący swoistą karmazynową koronę króla i królowej bagien.\nPo partnersku zajmują się lęgiem – wysiadywaniem i karmieniem młodych. Żurawie są zagniazdownikami, czyli pisklęta zaraz po wykluciu są zdolne na własnych nogach podążyć za rodzicem w poszukiwaniu pokarmu. Młode ptaki nie przypominają eleganckich rodziców. Pisklęta są rdzawo-biszkoptowe, z czasem zyskują dostojną sylwetkę dorosłych ptaków. Wyrazisty rysunek głowy i szyi pojawi się dopiero w następnym roku.\nJak rozpoznać żurawia?\nDuże szare ptaki z długimi nogami mają prostą czarno-białą szyję i czerwony płat nagiej skóry na głowie. Pierzaste lotki trzeciorzędowe tworzą strukturę przypominającą strusi ogon. W okresie migracji stada żurawi układają się w locie w klucz o kształcie litery V.\nGdzie i kiedy można obserwować żurawie?\nPrzylatują pod koniec lutego, odlatują na przełomie października i listopada. Jesienią na polach, łąkach i na brzegach zbiorników wodnych gromadzą się w grupy liczące setki, a nawet tysiące ptaków. Obecnie można je spotkać przez cały rok, gdyż z racji łagodnych zim wiele ptaków zimuje w naszym kraju.\nGęgawa Fot. Witold Nocoń\nGęgawa jest jedynym gatunkiem lęgowym gęsi w Polsce i największym przedstawicielem spośród wszystkich dzikich gęsi szarych. Inne gatunki z rodzaju Anser, które w ciągu roku możemy zobaczyć w naszym kraju, to północni migranci, którzy spędzają u nas okres jesienno-zimowy.\nGęgawy po sezonie lęgowym grupują się w większe stada i migrują na krótkie dystanse, formując charakterystyczne klucze w kształcie litery V. Jednak coraz częściej możemy je obserwować przez cały rok. Gdy spędzają zimę w kraju, trzymają się w mieszanych stadach z innymi dzikimi gęsiami. Spotkać je można na polach i ścierniskach, gdzie wyjadają resztki zbóż, przyczyniając się do nawożenia gleby.\nGęgawy są monogamiczne i przeważnie wiążą się w pary na całe życie. Przystępują do lęgów z początkiem wiosny, a budową gniazda zajmuje się samica. Lokuje je w pobliżu wody, na wyspie bądź w szuwarach, dodatkowo ocieplając je własnym puchem.\nMłode po wykluciu mają intensywnie żółto-oliwkową barwę, jak z kartek wielkanocnych. Nie odstępują rodziców na krok. Jak przystało na gęsi, gęgawy wodzą młode gęsiego. Na przodzie płynie samica, następnie małe gąski jedna za drugą, a porządku pilnuje samiec, zamykając flotyllę.\nJak rozpoznać gęgawę?\nJedyna gęś, którą można zobaczyć u nas latem, zbliżona jest wielkością do gęsi domowej. Zimą w stadach innych gęsi wyróżnia się największą sylwetką, dużym różowo-pomarańczowym dziobem, bladoróżowymi nogami oraz jaśniejszą głową. Podczas lotu wydaje serię jednostajnych chrapliwych gęgań.\nGdzie i kiedy można obserwować gęgawy?\nSą w Polsce przez cały rok, choć część populacji migruje. W okresie lęgowym spotkać je można na rozlewiskach, starorzeczach i na śródlądowych zbiornikach wodnych porośniętych roślinnością przybrzeżną. Jesienią, zimą i wczesną wiosną często przebywają na zaoranych polach i ścierniskach.\nBocian biały Fot. Jacek Betleja\nNie ma innego ptaka, który tak bardzo kojarzyłby się z wiosną i polskim krajobrazem.\nBociany białe lubią towarzystwo człowieka, chętnie zakładają gniazda (które mogą ważyć setki kilogramów!) na dachach stodół, słupach energetycznych czy specjalnie dla nich przygotowanych platformach. Są zależne od ludzkiej gospodarki – szczególnie rolnej – ponieważ od utrzymania łąk, pastwisk i odpowiednich stosunków wodnych w dużej mierze zależy ich sukces lęgowy.\nWbrew powszechnemu mniemaniu głównym pożywieniem bocianów są nie żaby, lecz owady, takie jak koniki polne, chrząszcze i dżdżownice. Chętnie jedzą również gryzonie, płazy i gady. Bociany lubią żerować w pobliżu krów pasących się na łące. Krowy skutecznie płoszą owady głęboko skryte w trawie, dzięki czemu bociany mogą złapać więcej ofiar w krótszym czasie.\nPo okresie lęgowym bociany zbierają się w większe stada, tzw. sejmiki. Jest to znak, że lada moment lato dobiegnie końca, a boćki wyruszą w daleką podróż do Afryki. Niestety, wiele z nich nie doleci na miejsce, ponieważ na trasie przelotu czeka je mnóstwo niebezpieczeństw. Co roku tysiące ptaków, szczególnie dużych, giną na liniach energetycznych, w wyniku zderzenia bądź porażenia prądem.\nWszyscy dobrze znają dużego białego ptaka z długimi czerwonymi nogami i dziobem oraz czarnymi lotkami (piórami skrzydeł). Jedyny głos, jaki wydają dorosłe bociany, to charakterystyczne klekotanie dziobem w momencie spotkania pary ptaków w gnieździe lub w reakcji na zagrożenie.\nGdzie i kiedy można obserwować bociany białe?\nBociany przylatują na przełomie marca i kwietnia. Opuszczają nasz kraj już w połowie sierpnia. Spotkać je można głównie na wsiach bądź na obrzeżach miast, gdzie mają dostęp do terenów rolniczych i łąk. Tam, dostojnie maszerując, poszukują pokarmu.\nBocian czarny Fot. Witold Nocoń\nBocian czarny jest przeciwieństwem swojego białego kuzyna zarówno w kolorystyce, jak i w zachowaniu. Jest bardzo płochliwym ptakiem, unikającym kontaktu z człowiekiem.\nNa swoją enklawę wybiera rozległe, często podmokłe lasy mieszane w niedużej odległości od stawów, jezior i rzek. Bociany czarne żerują głównie w wodzie, a skład ich diety w dużej mierze opiera się na rybach i płazach uzupełnianych bezkręgowcami.\nGniazdo buduje wysoko na rozłożystych drzewach. Ma ono postać dużej platformy zbudowanej z gałęzi, a jego średnica może dochodzić nawet do 2 m. Bociany czarne są dość rzadkimi ptakami, więc w celu ich ochrony wyznacza się wokół gniazd strefy ochronne obejmujące las w promieniu do 500 metrów.\nLeśne bociany zdają się jednolicie ciemne, ale pióra pięknie mienią się metalicznym blaskiem w odcieniach zieleni i fioletu.\nOdróżnienie obu naszych krajowych gatunków bocianów wcale nie jest łatwe, zwłaszcza wtedy, gdy lecą, a oświetlenie jest słabe. Zarówno bociany białe, jak i czarne mają jasne brzuchy i ciemne lotki, a różnią się głównie zakresem czerni na szyi i skrzydłach.\nJak rozpoznać bociana czarnego?\nJest odrobinę mniejszy od bociana białego, ma upierzenie przeważająco ciemne, długi czerwony dziób i czerwone długie nogi. Jego repertuar dźwięków jest szerszy niż u jasnego kuzyna. Ptaki dorosłe podczas zalotów wydają serie jęczących gwizdów, natomiast młode w gnieździe wysoko świszczą.\nGdzie i kiedy można obserwować bociany czarne?\nBociany czarne wracają z zimowisk w kwietniu i odlatują zwykle na przełomie września i października. Spotkać je można nad przyleśnymi jeziorami i rzekami w trakcie żerowania, gdy trzymają się w bezpiecznej odległości. Dzięki charakterystycznej sylwetce i białym trójkątom na spodniej stronie skrzydeł łatwiej dostrzec je w locie.\nBąk Fot. Witold Nocoń\nNiskie, niosące się na wiele kilometrów posapywania wybrzmiewające w środku nocy z szuwarów, kojarzące się z muczeniem krowy bądź dmuchaniem w butelkę – to głosy terytorialne tajemniczej czapli, czyli bąka.\nJest to ptak dość sporych rozmiarów, dorównujący wielkością kormoranowi. Trudno go jednak zobaczyć, a o jego obecności świadczą sapania i pomruki. Te osobliwe dźwięki, które w pierwszej chwili nie kojarzą się z ptakami, bąk wydaje, używając przełyku jako swoistego pudła rezonansowego. Dzięki temu wyjątkowo niski głos godowy samca niesie się daleko, przyciągając potencjalne partnerki.\nNie powinno budzić zdziwienia, że tak trudno dostrzec bąka, bo idealnie wtapia się w szuwary. Jego upierzenie to gra ciepłych odcieni brązu, rudości i beżu, tworzących cętkowane desenie. W momencie zaniepokojenia, chcąc jeszcze bardziej wtopić się w otoczenie, zastyga w bezruchu z wysoko wyciągniętym dziobem, eksponując prążkowanie na szyi, doskonale imitujące kołyszące się na wietrze trzciny. Dzięki specyficznie osadzonym oczom wyprostowany ptak ma pełen obraz otoczenia, które ukradkiem lustruje, wypatrując niebezpieczeństwa. Pozę tę potrafią przyjąć już kilkutygodniowe pisklęta.\nJak rozpoznać bąka?\nBąk jest ostrożny. Słyszymy go głównie, gdy wydaje charakterystyczny buczący głos. Przy odrobinie szczęścia można go spotkać wychodzącego przed szuwar w zgarbionej pozie nisko na nogach lub przelatującego nad szuwarami na brzegach stawów i jezior.\nGdzie i kiedy można obserwować bąki?\nPrzylatują najczęściej w marcu, odlatują zwykle na przełomie września i października. Coraz częściej widzi się osobniki zimujące w Polsce. Można je spotkać , bądź raczej usłyszeć, nad zbiornikami wodnymi z gęstą roślinnością szuwarową.\nBączek Fot. Jacek Betleja\nBączek, jak samo zdrobnienie w nazwie sugeruje, jest maleńką czaplą, znacznie mniejszą niż większość ptaków wodnych. Podobnie jak jego większy kuzyn – bąk – jest skrywającym się ptakiem lubiącym trzcinowiska, w których skrzętnie się chowa, buduje gniazdo i odchowuje młode. Samce po przylocie z afrykańskich zimowisk zajmują rewiry w szuwarze i zawzięcie ich strzegą. Nieraz się zdarza, że muszą konkurować o fragment roślinności przybrzeżnej z innymi samcami. Wówczas możemy zobaczyć, jak te niewielkie ptaki latają nad trzcinami niczym motyle na łące.\nW rodzinach bączków panuje równouprawnienie. Samiec po zadomowieniu się na terytorium rozpoczyna budowę gniazda, jednak z wykończeniem czeka na samicę, która nadaje finalny kształt przyszłemu lokum. Zarówno wysiadywaniem, jak i odchowywaniem młodych z wielkim zaangażowaniem zajmują się oboje. Pisklęta bączków – podobnie jak bąków – na wypadek zagrożenia potrafią zadrzeć wysoko dziób i zastygnąć, udając trzcinę.\nBączki możemy zobaczyć, gdy w milczeniu i niemal niepostrzeżenie przelatują z jednej kępy trzcin na drugą. Jeśli robi to samiec, to rozpoznamy go w mig po jasnych kontrastowych plamach na ciemnych skrzydłach. Nasze najmniejsze czaple zidentyfikujemy też po głosie, który wybrzmiewa nad taflą wody niczym flegmatyczne i ponure poszczekiwanie psa gdzieś z oddali.\nJak rozpoznać bączka?\nNiewielki ptak wielkości mewy śmieszki jest od niej smuklejszy. U tego gatunku występuje dymorfizm płciowy. Samce mają czarny grzbiet i skrzydła z rozległymi jasnymi plamami, samice są beżowo-brązowe z maskującym kreskowaniem. Ich „szczekanie" w szuwarach usłyszysz późną wiosną i latem, zarówno rano, jak i wieczorem.\nGdzie i kiedy można obserwować bączki?\nPrzylatują do nas w kwietniu i odlatują w październiku. Spotkać je i usłyszeć można nawet na niewielkich płatach trzcinowisk przy stawach i jeziorach, a nawet przy rowach melioracyjnych.\nKszyk Fot. Witold Nocoń\nKszyki są najczęściej spotykanymi w Polsce bekasami. Nazwa wzięła się od dźwięku, który wydaje zrywający się ptak. Po przylocie z zimowisk samce odbywają popisowe loty godowe. Po wzbiciu się na znaczną wysokość nagle obniżają lot i mocno rozstawiają skrajne sterówki (pióra ogona), które pod wpływem przepływu strumienia powietrza zaczynają drgać, wydając przy tym specyficzny beczący dźwięk. Stąd staropolskie określenie „baranek".\nWszystkie polskie bekasy są do siebie dość podobne. Mają wzorzyste, gęsto nakrapiane brązowe upierzenie. Spotkać je można w różnych siedliskach – jedne w lasach, inne w trzcinowiskach porastających muliste brzegi jezior. Ulubione miejsca kszyka to otwarte biotopy, głównie bagna i torfowiska. Często przesiaduje nad łąkami i terenami podmokłymi na wywyższeniu – słupku ogrodzenia czy beli siana.\nGniazdo kszyka to płytkie zagłębienie w trawie, najczęściej schowane w kępie turzycy, w otoczeniu rozlewisk i bagien. Jaja wysiaduje samica, a po wykluciu się piskląt partnerzy po równo dzielą się opieką – dwa pisklęta zabiera samiec, dwa samica. Kszyki najczęściej można spotkać, gdy poszukują dżdżownic i bezkręgowców, starannie sondując błoto długimi dziobami.\nJak rozpoznać kszyka?\nPrzysadzisty ptak siewkowy o gęsto paskowanym i nakrapianym beżowo-brązowym upierzeniu doskonale maskuje się na tle gęstej roślinności. Ma długi dziób, krótkie nogi i małą głowę. Jest łatwo rozpoznawalny po charakterystycznym beczącym i wibrującym dźwięku rozbrzmiewającym na lęgowiskach.\nGdzie i kiedy można obserwować kszyki?\nWiosną spotkać je można na mokradłach, torfowiskach i wilgotnych łąkach, gdzie przystępują do lęgów. Jesienny przelot ptaków siewkowych zaczyna się już latem i trwa do października. Wtedy można obserwować kszyki w grupkach liczących po kilkanaście ptaków, żerujących na spuszczonych stawach rybnych, zabagnieniach i wybrzeżach.\nSieweczka rzeczna Fot. Witold Nocoń\nSieweczki rzeczne są niewielkimi ptakami siewkowymi, związanymi ze środowiskiem wodnym. Spotkać je można na brzegach zbiorników śródlądowych, gdy przeczesują piasek, grunt pod kamieniami i muł w poszukiwaniu bezkręgowców. Podczas żerowania energicznie tupią niewielkimi nogami – wygląda to, jakby stepowały. W ten sposób powodują drżenia w wierzchniej warstwie gruntu, imitując zderzenia kropel deszczu z ziemią. Owady i drobne stawonogi wychodzą z ukrycia w obawie przed zalaniem a wtedy sieweczki krótkim dziobem sprawnie wyłapują je z powierzchni.\nDo gniazdowania wybierają piaszczysty bądź żwirowy brzeg wyspy lub jeziora. Chętnie osiedlają się z rybitwami rzecznymi na łachach piasku w dolinach rzek. Gniazdo to niewielki dołek w żwirze, bez wyściółki. Nawet z jajami łatwo je przeoczyć, gdyż ich deseń idealnie zlewa się z kamienistym podłożem.\nNa gnieździe rodzice przesiadują po partnersku, regularnie się zmieniając. Jeśli w pobliżu gniazda pojawi się drapieżnik, dorosły ptak udaje kontuzję skrzydła, ciągnąc je za sobą i kulejąc, aby wydawać się łatwą zdobyczą i odciągnąć wroga od gniazda. Gdy tylko znajdą się wystarczająco daleko, dorosły ptak odlatuje, pozostawiając zdumionego obrotem sprawy drapieżnika.\nJak rozpoznać sieweczkę rzeczną?\nTen niewielki ptak o drobnej sylwetce i długich nogach ma wyrazistą czarną przepaskę na jasnej piersi i czole, intensywną żółtą obwódkę wokół oka, niewielki dziób i płowobrązowy grzbiet. W Polsce do sieweczki rzecznej podobna jest tylko sieweczka obrożna. To znacznie rzadszy gatunek, o bardziej krępej sylwetce, z pomarańczowym dziobem i nogami.\nGdzie i kiedy można obserwować sieweczki rzeczne?\nPrzylatują w marcu, a na zimowiska odlatują w październiku. W sezonie lęgowym spotkać je można na piaszczystych i żwirowych brzegach rzek i jezior, gdzie chętnie żerują i przystępują do lęgów. W okresie przelotów mogą się łączyć w grupki i żerować razem z innymi ptakami siewkowymi.\nCzajka Fot. Jacek Betleja\nNa świętego Kazimierza czajka przybieża – mówi przysłowie. Zatem ptaki te powinniśmy mieć przyjemność obserwować już na początku marca. Pojedyncze osobniki zdarza się spotkać także zimą. Swoim charakterystycznym głosem wydawanym w akrobatycznym locie, ze zwichrzonym czubkiem na głowie, czajki zwiastują, że wiosna jest tuż-tuż.\nZ dużej odległości czajki zdają się czarno-białe, jeżeli jednak przyjrzymy się im skąpanym w promieniach wiosennego słońca, mamy szansę dostrzec, jak ich pióra pięknie opalizują, mieniąc się odcieniami zieleni, złota i purpury.\nZ początkiem wiosny, gdy na polach i łąkach słychać jeszcze tylko skowronki, czajki energicznie przygotowują się do odbycia lęgów. Samce odbywają widowiskowe loty tokowe, okraszone dźwięcznym kwileniem, bogate w piruety, które są surowo oceniane przez samice. Cały spektakl kończy się wspólnym tańcem obojga partnerów.\nPóźniejszym skutkiem jest skromne gniazdo w postaci dołka w ziemi, ulokowane pośród skąpej roślinności, wypełnione jajami w maskujące wzory. Niewprawne ludzkie oko ma niewielką szansę je dostrzec.\nTo czarno-biały ptak z szerokimi, zaokrąglonymi skrzydłami i charakterystycznym czubem na głowie. Można go rozpoznać po krótkim dziobie, ciemnoczerwonych nogach i charakterystycznym sposobie poruszania się z przerwami pomiędzy krótkimi dreptaniami.\nGdzie i kiedy można obserwować czajki?\nPrzylatują zwykle na początku marca, a odlatują w listopadzie, choć zdarzają się osobniki zimujące. Spotkać je można i usłyszeć w trakcie lotu tokowego na łąkach, bagnach, spuszczonych stawach, a nawet na polach uprawnych. Po lęgach, już od czerwca, grupują się w większe stada. W miejscach, gdzie są dobre warunki żerowania gromadzą się nawet tysiące osobników.\nDudek Fot. Gustaw Schneider\nO dudku wszyscy słyszeliśmy, jednak nie każdy miał okazję go spotkać. Jeśli jednak znamy głos dudka, bez problemu wykryjemy jego obecność. W chybotliwym locie tuż nad ziemią, dzięki szerokim skrzydłom z kontrastowym deseniem, ptaki te mogą się kojarzyć z tańczącymi, ogromnymi motylami.\nOzdobny czubek na głowie, długi dziób, gliniasto-pomarańczowe ubarwienie i paskowany deseń na skrzydłach – przywodzą na myśl raczej ptaka egzotycznego niż mieszkańca polskiego krajobrazu rolniczego. Podłużny i cienki dziób jest dudkom bardzo potrzebny, ponieważ nim poszukują dżdżownic, larw chrząszczy i innych owadów w ziemi bądź pośród niskiej roślinności. Lubią pastwiska, gdzie trawa jest regularnie zgryzana przez pasące się zwierzęta.\nNa lokum dla swoich młodych wybierają dziuplaste wierzby bądź budki lęgowe rozwieszone nieopodal pól i pastwisk. W trakcie toków samiec, chcąc się przypodobać partnerce, prezentuje swój ozdobny czub i trzepocze ogonem. Po udanych zalotach samica, siedząca w dziupli, dostaje owadzie smakołyki od opiekuńczego partnera.\nPo wykluciu młodych lepiej do środka gniazda nie zaglądać. Zarówno samica, jak i pisklęta mogą strzyknąć gęstą, cuchnącą substancją z gruczołu kuprowego. Ma ona odstraszyć drapieżniki i nieproszonych gości, również ludzi.\nJak rozpoznać dudka?\nJest nieco większy od szpaka, z sylwetką nie do pomylenia. Słonecznie beżowa pierś, wyrazisty czubek z ciemnymi końcami, długi, lekko zagięty dziób i czarno-białe pasy na skrzydłach czynią go jednym z najbardziej charakterystycznych polskich ptaków. Rozpoznawalny także po niskim niosącym się głosie.\nGdzie i kiedy można obserwować dudki?\nDudki przylatują w kwietniu i opuszczają nas już we wrześniu. Najczęściej spotkać je można na terenach rolniczych, gdzie chętnie żerują na ziemi, zaś samo gniazdo zwykle zakładają w dziuplach pośród zadrzewień śródpolnych.\nŚmieszka Fot. Jacek Betleja\nMewy spotkamy nie tylko nad morzem. Kilka krajowych gatunków regularnie gniazduje na zbiornikach śródlądowych, a jednym z nich jest właśnie śmieszka – nasza najpospolitsza mewa. W okresie lęgowym spotkać ją można w pobliżu jezior, stawów i rzek, a także na polach i wysypiskach śmieci.\nJest dość hałaśliwym ptakiem, obwieszczającym swoją obecność głośnym wrzaskliwym głosem.\nW okresie wiosennym, dzięki czekoladowo-brązowemu kapturowi na głowie, czerwonym nogom i dziobowi, jest bardzo łatwo rozpoznawalna w terenie. Po sezonie lęgowym traci ciemne pióra na głowie i zmienia je na białe. Pozostaje jedynie subtelna ciemna plamka za okiem.\nŚmieszki gniazdują kolonijnie na niewielkich wyspach, w pasach roślinności przybrzeżnej oraz na mokradłach. Takie wspólne przystępowanie do lęgów jest ptakom bardzo na rękę, a kolonia lęgowa spełnia kilka użytecznych funkcji. To miejsce wymiany informacji o lokalizacji bogatych żerowisk, do których latają kolejne ptaki z kolonii. Poza tym w grupie łatwiej obronić się przed drapieżnikiem. Z tego powodu perkozy i kaczki, niebroniące aktywnie swoich lęgów, chętnie zakładają gniazda w koloniach śmieszek.\nJak rozpoznać śmieszkę?\nTo nieduża mewa z przewagą białego upierzenia, z jasnoszarym grzbietem i czarno-białymi końcówkami skrzydeł. Cechą charakterystyczną tego gatunku jest ciemnoczekoladowy kaptur na głowie, który ptaki mają tylko w okresie lęgowym.\nGdzie i kiedy można obserwować śmieszki?\nŚmieszki przylatują wczesną wiosną i odlatują późną jesienią, ale przez cały rok można je spotkać je na wybrzeżu, gdzie chętnie zimują. W okresie wiosenno-letnim zobaczyć je można głównie w pobliżu zbiorników wodnych. Bliżej jesieni chętnie zbierają się na polach, wspólnie żerując, odwiedzają także wysypiska śmieci, a nawet miasta.\nRybitwa rzeczna Fot. Jacek Betleja\nNa pierwszy rzut oka rybitwy można pomylić z mewami. Są białe i również osiedlają się w pobliżu zbiorników wodnych. Jednak rybitwy są zdecydowanie mniejsze i smuklejsze, mają spiczasto zakończone skrzydła, rozwidlony ogon, wyższy wibrujący głos i latają z wielką gracją.\nRybitwa rzeczna jest w Polsce najpospolitszą rybitwą; można ją obserwować w całym kraju.\nRybitwy są znane z urzekających rytuałów godowych. Po spektakularnych lotach tokowych samiec adoruje partnerkę, tańcząc wokół niej z uniesionym ogonem i rozchylonymi skrzydłami. Jeśli samica ulegnie zalotom partnera, oboje w euforii wysoko unoszą głowy i ostro zakończone dzioby. Samice często otrzymują od samców podarunki w postaci smacznych kąsków – najczęściej drobnych rybek.\nPodobnie jak mewa zwykle gniazduje kolonijnie. Do założenia gniazda wybiera wyspy z niską roślinnością bądź piaszczyste wybrzeża. Chętnie korzysta ze specjalnie dla niej przygotowanych platform gniazdowych, a także drobnych elementów infrastruktury rybackiej.\nGniazdo rybitwy rzecznej to lichy dołek w piasku bądź żwirze, wymoszczony drobnymi kamykami. Zarówno z daleka, jak i z bliska trudno go zauważyć. Jaja są niewielkie, beżowo-zielonawe, gęsto nakrapiane, idealnie zlewające się z podłożem gniazda.\nJak rozpoznać rybitwę rzeczną?\nBiały smukły ptak ze spiczasto zakończonymi skrzydłami i długim, mocno rozwidlonym ogonem jest wyraźnie mniejszy od mewy śmieszki. Z jasnym upierzeniem kontrastują czarna czapeczka i pomarańczowo-czerwony dziób z ciemną końcówką. W locie często odzywa się wibrującym wysokim skrzeczeniem.\nGdzie i kiedy można obserwować rybitwy rzeczne?\nRybitwy przylatują do Polski na początku kwietnia, a na zimowiska odlatują zwykle w październiku. Spotkać je można zarówno na wybrzeżu, jak i nad zbiornikami śródlądowymi, często również w dolinach dużych rzek, gdzie z innymi ptakami wodno-błotnymi zakładają kolonie lęgowe na łachach piasku.\nKrogulec Fot. Witold Nocoń\nTe niewielkie drapieżniki szczególnie łatwo zaobserwować zimą, gdy przy karmnikach czatują na drobne ptaki wróblowe będące podstawą ich diety. Zdarza się im przesiadywać na balkonach i parapetach, jeśli w pobliżu znajduje się ptasia stołówka. Zaraz po myszołowach są najczęściej widywanymi u nas ptakami drapieżnymi. Coraz skuteczniej adaptują się do warunków terenów zurbanizowanych, czego nie praktykują ich więksi kuzyni – jastrzębie.\nDieta samca i samicy zazwyczaj się różni. Samica, ze względu na znacznie większe rozmiary ciała, może polować na ptaki wielkości gołębia czy sójki. Samce natomiast gustują w drobnych osobnikach, jak wróble czy sikory, bezbłędnie chwytając je ostrymi szponami.\nKrogulce są doskonałymi lotnikami. Szczególnie samce potrafią sprawnie manewrować między gęstymi gałęziami, co ułatwia im długi i wąski ogon i drobna sylwetka.\nKrogulce bywają mylone z jastrzębiami, a ze względu na prążkowanie na piersi czasem nawet z lecącą kukułką. Są znacznie smuklejsze od jastrzębi, mają ostro zakończone prostokątne ogony i drobniejsze, patykowate nogi. Szczupła sylwetka umożliwia im polowanie wśród gęstych zadrzewień. Od kukułki różni je hakowaty kształt dzioba i inny pokrój skrzydeł.\nJak rozpoznać krogulca?\nTo niewielki ptak drapieżny. Samce są wielkości sierpówki, zaś samice zbliżone do grzywacza, ale o znacznie smuklejszej sylwetce i równo zakończonym ogonie. Obie płcie mają prążkowanie na piersi; u samców jest ono w rdzawym kolorze. Samice mają wyrazistą białą brew nad żółtym okiem.\nGdzie i kiedy można obserwować krogulce?\nKrogulce są częściowo wędrowne. W Polsce można je spotkać przez cały rok, a szczególnie jest to łatwe zimą, kiedy siedzą w pobliżu przydomowych karmników. W przeciwieństwie do jastrzębi nie unikają miast i coraz chętniej osiedlają się w pobliżu człowieka, w ogrodach i parkach.\nJastrząb Fot. Witold Nocoń\nRzadziej spotykany kuzyn krogulca jest od niego znacznie większy i raczej unika ludzkiego towarzystwa. Jego rewiry znajdują się przeważnie w dojrzałych drzewostanach iglastych i na obrzeżach lasów.\nZ gniazda, które umiejscawia wysoko na drzewie, korzysta przez wiele lat, przez co konstrukcja z czasem zyskuje naprawdę pokaźne rozmiary. W każdym sezonie przeprowadza remont, dokładając po bokach zielone gałązki. Inkubacją i ogrzewaniem młodych zajmuje się głównie samica, natomiast jej partner odpowiedzialny jest za dostarczanie rodzinie pokarmu.\nU jastrzębi występuje wyraźny dymorfizm płciowy. Samice są znacznie większe i w związku z tym mogą polować na większe ofiary niż mniejsi partnerzy. W skład menu jastrzębi wchodzą głównie średniej wielkości ptaki, m.in. gołębie, krukowate czy drozdy, a także ssaki – zające czy wiewiórki.\nW minionych dziesięcioleciach populacja jastrzębi znacznie spadała z powodu stosowania toksycznych związków chemicznych w rolnictwie które m.in. osłabiały skorupki jaj, uniemożliwiając wykluwanie się piskląt. Obecnie tych związków już się nie stosuje.\nJak rozpoznać jastrzębia?\nJest znacznie większy od krogulca. Samice wielkością zbliżone są do myszołowa, samce do wrony siwej. Obie płcie mają ciemne prążkowanie na jasnej piersi i wyraźne jasne brwi; różnią się odcieniem koloru grzbietu – samice są brunatnoszare, samce bardziej łupkowoszare. Poznać je można po masywnej sylwetce i grubych żółtych nogach.\nGdzie i kiedy można obserwować jastrzębie?\nWiększość polskich jastrzębi nie migruje na zimę, więc można je spotkać przez cały rok. Wybierają środowiska leśne, gdzie zręcznie manewrują między drzewami. Poza okresem lęgowym obserwować je można także na otwartych przestrzeniach nieopodal zadrzewień.\nPustułka Fot. Witold Nocoń\nPustułki są naszymi najpospolitszymi sokołami. Ich upierzenie ma ciepły rudy odcień.\nTowarzyszą nam w miastach, szczególnie wzdłuż dróg szybkiego ruchu, a także na obszarach wiejskich i na dużych otwartych terenach przeplatanych lasami.\nŁatwo je rozpoznać po charakterystycznym sposobie polowania. Z rozpostartym ogonem, subtelnie trzepocząc skrzydłami, niemal nieruchomo zawisają w powietrzu. Wyglądają jak latawiec utrzymywany przez wiatr. W ten sposób polują najczęściej nad łąkami i polami, wypatrując biegających niżej gryzoni, jaszczurek i większych owadów. W miastach widzimy pustułki, gdy siedząc wysoko wśród budynków, w skupieniu wypatrują małych ptaków wróblowych.\nJak przystało na przedstawiciela rodzaju Falco, pustułki mają sokoli wzrok, który umożliwia im dostrzeżenie niewielkiej ofiary z dużej odległości. Nawet światło nie jest dla nich ograniczeniem, bo ich duże, ciemne oczy umożliwiają polowanie, gdy zmierzcha. Tak jak większość ptaków, pustułki widzą także w bliskim ultrafiolecie, co czyni je wybitnie skutecznymi łowcami. Dzięki tej umiejętności potrafią nawet dojrzeć świecące ślady moczu pozostawione przez gryzonie wokół nory. Nawet jeśli ofiara się nie rusza i siedzi cichutko w ukryciu, te niewielkie sokoły nie mają najmniejszych problemów, żeby ją zlokalizować.\nNieduży ptak drapieżny ma smukłą sylwetkę ze spiczastymi skrzydłami i dość długim ogonem. Obie płcie mają rudy grzbiet i czarniawe końce skrzydeł; ogon samca jest sinoniebieskawy. Polują w charakterystyczny sposób, zawisając w powietrzu. Poznać je można po głosie, gdy wydają serię szybkich piskliwych kwileń.\nGdzie i kiedy można obserwować pustułki?\nW większości regionów są obecne przez cały rok. Dzięki wprowadzeniu się do miast, pokarmu mają pod dostatkiem. Zimą ich głównym pożywieniem są drobne ptaki wróblowe. W miastach wybierają wieże kościelne, wysoko posadowione gzymsy. Często korzystają ze specjalnie wywieszonych dla nich budek. Na wsiach często zakładają gniazda w opuszczonych gniazdach wron.\nPuszczyk Fot. Anna Śnieżek\nTo najpospolitsze polskie sowy. Spotkamy je w lasach, w miejskich parkach, niewielkich zadrzewieniach, ogrodach – wszędzie, gdzie znajdą dogodną dziuplę bądź budkę lęgową. Kolorystyka ich upierzenia przybiera różne odcienie szarości i brązu.\nW Polsce wyróżnia się dwie odmiany barwne puszczyków – rdzawą i szarą.\nWbrew powszechnemu mniemaniu sowy nie widzą dobrze w ciemnościach. Do polowania potrzebują choćby znikomej ilości światła. W łowach pomaga im doskonały słuch i aksamitne pióra, wykończone puszkiem (także na szponach!), które umożliwiają bezszelestny lot. Głównym ich pokarmem są gryzonie, na które polują z zasiadki. W miastach nie gardzą szczurami i małymi ptakami, głównie wróblami. Atakują je, gdy te smacznie śpią na gałęzi lub wyganiają je z żywopłotów.\nSamce zajmują terytoria już jesienią. Zimą para głośno tokuje, wydając serie przenikliwych naprzemiennych pisków i pohukiwań. Samica składa jaja pod koniec lutego i wczesną wiosną. Młode dość długo po wyjściu z dziupli są zależne od pokarmu przynoszonego przez rodziców. Zdarza się znajdować puchate młode puszczyki pod drzewami. Nie należy ich ruszać, ewentualnie można podsadzić na gałąź, aby uchronić przed atakiem psa lub kota. Podrośnięte pisklęta poradzą sobie, a dzięki silnym szponom będą wspinać się po drzewie na wyższe gałęzie.\nŚredniej wielkości sowa, mniej więcej rozmiarów wrony siwej, o rdzawym bądź szarym upierzeniu upstrzonym drobnym ciemnym wzorem, idealnie zlewa się z korą drzewa. Krępa sylwetka, duża głowa i ciemne oczy czynią ją łatwą do odróżnienia od innej naszej pospolitej sowy – uszatki. Jeszcze łatwiej ją rozpoznać po przeciągłym, wyraźnie podzielonym na sylaby pohukiwaniu.\nGdzie i kiedy można obserwować puszczyki?\nPuszczyki w swoich rewirach są przez cały rok. Szczególnie aktywne stają się z końcem zimy, gdy łączą się w pary i głośno nawołują. Zobaczyć je można także w parkach miejskich, gdzie za dnia śpią z przymrużonymi oczami u wylotu dziupli.\nDzięcioł czarny Fot. Anna Śnieżek\nSłysząc głos dzięcioła czarnego podczas spaceru po lesie, można się nieźle wystraszyć. Ten spory ptak ma nie tylko ogromną siłę w dziobie, ale także w głosie. Tuż przed wzbiciem się w powietrze wydaje przeciągłe płaczliwe zawołanie niosące się na setki metrów.\nDzięcioły czarne pełnią bardzo ważną funkcję w leśnym ekosystemie. Wykuwają największe dziuple wśród wszystkich dzięciołów i co roku powstaje nowa. Każda z nich to nie tylko lokum jednego pokolenia dzięciołów, jeszcze przez dziesiątki lat jest świadkiem codziennego życia wielu innych gatunków, pod warunkiem że drzewo nie zostanie ścięte.\nZ dziupli dzięcioła czarnego korzystają niewielkie sowy, leśne gołębie – siniaki, większe ptaki wróblowe, nietoperze, pszczoły, kuny czy wiewiórki. Od dzięciołów czarnych szczególnie zależne są sowy włochatki oraz siniaki, ponieważ mieszczą się tylko w obszernych dziuplach. Dzięcioła czarnego w ekologii zwykło się określać mianem gatunku zwornikowego, od którego obecności na danym terenie zależne jest występowanie innych gatunków.\nNasze największe dzięcioły pełnią funkcję leśnych deweloperów, przygotowując w ciągu swojego życia wiele atrakcyjnych lokali dla niemal każdej grupy nadrzewnych mieszkańców – od stawonogów poczynając, na ssakach kończąc.\nJak rozpoznać dzięcioła czarnego?\nNajwiększy polski dzięcioł, jednolicie czarny z czerwoną czapeczką i jasnym dziobem, jest dość hałaśliwy – dysponuje bogatym repertuarem głosów i odzywa się także w locie. Można go usłyszeć z odległości ponad kilometra, gdy intensywnie bębni w suchą gałąź, a z niewielkiej odległości słychać nawet, jak chodzi po drzewie!\nGdzie i kiedy można obserwować dzięcioły czarne?\nDzięcioły czarne są w naszym kraju przez cały rok, jednak najłatwiej się na nie natknąć wczesną wiosną, gdy przygotowują się do sezonu lęgowego. Spotkać je można głównie w starych borach sosnowych, ale również w lasach liściastych czy mieszanych.\nDzięcioł duży Fot. Witold Nocoń\nBębnienie dzięcioła dużego jest jednym z najbardziej charakterystycznych leśnych głosów. Te niezbyt duże ptaki potrafią stukać nawet z prędkością 20 uderzeń na sekundę, co daje tysiące uderzeń w ciągu jednego dnia. Samo bębnienie pełni dwie funkcje: terytorialną, bo informuje inne samce w okolicy, że ten rewir jest już zajęty, oraz wabienia potencjalnej partnerki.\nDlaczego dzięcioły nie robią sobie krzywdy, uderzając w twarde drzewa, a nawet latarnie uliczne? Czaszka dzięcioła jest perfekcyjnie przystosowana do absorbowania wstrząsów. Kości otaczające mózg są grube i gąbczaste, wyposażone w mikroskopijne struktury równomiernie rozkładające i tłumiące drgania. Wokół czaszki biegnie rozwidlony aparat gnykowy (kostny i chrzęstny szkielet w kształcie litery Y wspierający język), tworząc swego rodzaju pas bezpieczeństwa dla mózgu. Sam mózg jest niewielki i gładki, upakowany w niewielkiej przestrzeni puszki mózgowej, która uniemożliwia mu przemieszczanie się w trakcie bębnienia. Do tego twardy, ale jednocześnie elastyczny dziób, sztywny ogon, chwytne nogi i przepis na perfekcyjny organizm do kucia dziupli jest gotowy.\nPoznanie anatomii dzięcioła pozwoliło naukowcom wykorzystać tę wiedzę do ulepszania i projektowania odpornych na wstrząsy urządzeń, np. czarnych skrzynek do samolotów i kasków dla rowerzystów.\nNajpospolitszy z naszych dzięciołów pstrych ma czarno-białe ubarwienie z czerwonym podogoniem. Poza bębnieniem wydaje także charakterystyczne szybkie szczeknięcia, będące znakiem agresji. Samca można odróżnić po czerwonej plamce na ciemieniu.\nGdzie i kiedy można obserwować dzięcioły duże?\nDzięcioły duże zostają z nami przez cały rok. Wiosną i latem spotkać je można w lasach, parkach, ogrodach. Nie są wybredne środowiskowo. Zimą nie stronią od ludzi i często przylatują do karmników, a szczególnie są łase na słonecznik i kule tłuszczowe.\nGrzywacz Fot. Anna Śnieżek\nJeszcze w ubiegłym wieku grzywacze były leśnymi gołębiami, jednak przez ostatnie 100 lat postępował proces ich synurbizacji, czyli przystosowywania się do życia w mieście. Trend ten rozpoczął się już w XIX wieku w zachodniej Europie i obecnie grzywacze sukcesywnie wchodzą do miast również na wschodnich rubieżach kontynentu. Nie ma się czemu dziwić. W miastach jest mniej drapieżników niż w lasach, jest w nich wyższa temperatura i sporo pożywienia.\nWiększość ażurowych gniazd zbudowanych z kilu patyków, które uda się zauważyć na pojedynczych drzewach wzdłuż ulic czy na placach miejskich, z pewnością będzie należała do przedstawicieli tego gatunku.\nEfektownie ubarwione grzywacze są naszymi największymi gołębiami. Pękata sylwetka, rumiana pierś, dumny biały kołnierzyk wykończony metalicznym połyskiem, jasnożółta tęczówka i dziób oraz szerokie białe pasy na skrzydłach wyróżniają go na tle pospolitych gołębi miejskich.\nWiele gołębi ma długi okres lęgowy, toteż grzywacze odchowują młode jeszcze we wrześniu czy w październiku. Niestety, nasze największe gołębie, tak jak 12 innych gatunków ptaków, należą do grona pechowej trzynastki, tzn. gatunków łownych. Co roku od 15 sierpnia odbywają się na nie polowania.\nJak rozpoznać grzywacza?\nDuży gołąb z białą plamą na szyi jest w locie łatwo rozpoznawalny po szerokich białych przepaskach na skrzydłach. Odzywa się posępnie rytmicznym gruchaniem, składającym się z pięciu sylab – żaden inny gołąb nie odzywa się w taki sposób.\nGdzie i kiedy można obserwować grzywacze?\nGrzywacze z zimowisk wracają w marcu, a odlatują późną jesienią. W trakcie migracji można spotkać na polach stada składające się z tysięcy młodych i dorosłych gołębi, uzupełniających rezerwy energetyczne przed podróżą. Jednak z racji łagodnych zim coraz częściej zdarza im się zimować w Polsce.\nSierpówka Fot. Anna Śnieżek\nTego uroczego beżowo-popielatego gołębia z ciemnym sierpem na szyi (od którego wziął swoją nazwę) spotykamy w naszym kraju od niedawna. Przybył z Azji Środkowej w połowie ubiegłego wieku i wygląda na to, że rozgościł się na dobre zarówno na terenach miejskich, jak i obszarach wiejskich. Z pewnością wiele osób widziało w internecie zdjęcie gniazda sierpówki ulokowane na gzymsie, parapecie czy w doniczce na balkonie. Nic dziwnego, bo nie stroni ona od ludzi i jest częstym gościem w przydomowych karmnikach.\nSierpówki przy wyprowadzania lęgów nie są całkiem zależne od sezonowej dostępności pokarmu. W przeciwieństwie do wielu innych ptaków gołębie karmią swoje młode ptasim mleczkiem – wydzieliną wytwarzaną w wolu w formie zawiesiny, która składem przypomina mleko ssaków. Dlatego do budowy gniazda i składania jaj mogą przystąpić bardzo wcześnie, już z końcem zimy. Znane są przypadki, kiedy te monogamiczne ptaki przymierzały się do lęgów już w grudniu i styczniu!\nJak widać, ptasie mleczko nie jest wymysłem branży cukierniczej, a wspaniałym wytworem ewolucji, umożliwiającym gołębiom wychowywanie kolejnego pokolenia nawet wtedy, kiedy inne gatunki jeszcze nie przymierzają się do budowy gniazda.\nJak rozpoznać sierpówkę?\nNieduży, jasny gołąb w ciepłopopielatym odcieniu z charakterystyczną czarną półobrożą na karku jest najjaśniejszy i najbardziej jednolicie ubarwiony wśród naszych gołębi. Sierpówka odzywa się w podobnym rytmie co grzywacz, jednak jej gruchanie składa się tylko z trzech sylab. Z większej odległości jej głos może się kojarzyć z zawołaniem kukułki.\nGdzie i kiedy można obserwować sierpówki?\nSierpówki są ptakami osiadłymi, więc można je spotkać przez cały rok. Liche gniazda zakładają zarówno na elewacjach budynków, jak i na drzewach w parkach czy wśród zwartej zabudowy jednorodzinnej. Jesienią i zimą chętnie żerują na polach uprawnych, gromadząc się w większe stada.\nJerzyk Fot. Witold Nocoń\nGdy podczas spaceru w mieście w upalny letni wieczór podniesiemy głowę, najprawdopodobniej zobaczymy jerzyka. Ten pożeracz owadów przekracza polską granicę dość późno, bo dopiero w maju, i spędza z nami 3-4 bardzo intensywne miesiące. Dlaczego intensywne? Ano dlatego, że w tym krótkim okresie musi znaleźć partnera, miejsce na gniazdo, złożyć jaja i wychować młode.\nPoza wyprowadzeniem lęgu, jerzyk niemal wszystkie czynności wykonuje w locie. To do tego stopnia urodzeni lotnicy, że młode nie przechodzą fazy podlota (niemrawych prób latania), lecz od razu po opuszczeniu gniazda rozpoczynają podniebną podróż, która może trwać nieprzerwanie przez wiele długich miesięcy.\nJerzyki nie stronią od człowieka. Wręcz przeciwnie – są naszymi częstymi sąsiadami. Na miejsce gniazdowania najczęściej wybierają szczeliny w wysokich budynkach, przestrzenie stropodachów, a także specjalnie dla nich przeznaczone budki.\nPrzy termomodernizacjach budynków należy pamiętać o zachowaniu miejsc lęgowych jerzyków i zadbać o nowe lokum – w postaci budek lęgowych – dla tych naturalnych pożeraczy komarów.\nJak rozpoznać jerzyka?\nJerzyk jest ptakiem jednolicie ciemnym, o sylwetce nieco przypominającej jaskółkę. Ma jednak znacznie krótszy, płytko rozwidlony ogon. Podczas ciepłych wieczorów masowo i hałaśliwie ugania się w stadach nad budynkami w centrach miast.\nGdzie i kiedy można obserwować jerzyki?\nObecne są w miastach od maja do połowy sierpnia. Pojedyncze ptaki można spotkać do połowy września. Podczas migracji najłatwiej zobaczyć je na otwartych przestrzeniach nad polami i zbiornikami wodnymi.\nKukułka Fot. Witold Nocoń\nDobrze wiemy, że kukułki jajek nie wysiadują, lecz podkładają je innym, i tak już zarobionym po skrzydła, ptakom. Spryciarze podrzucają jaja do gniazd ponad 120 gatunków ptaków! W terminologii ornitologicznej kukułka to niewyspecjalizowany pasożyt lęgowy. W ciągu jednego sezonu samica potrafi złożyć od 12 do ponad 22 jaj. Do nieszczęśników, u których ląduje kukułcze jajo, należą głównie ptaki zasiedlające trzcinowiska: trzcinniczek, trzciniak, pokrzewka, pliszka siwa czy świergotek łąkowy.\nKukułki nie mogą podrzucić jaja do gniazda pierwszego lepszego ptaka. Podzielone są bowiem na szczepy, a każdy jest pasożytem innego gatunku. Dlaczego? Jaja gospodarzy, do których gniazd kukułka dorzuca swoje, mają różne kolory i plamkowanie, a dana kukułka składa jaja tylko w jednym odcieniu i deseniu. Jeśli jej jaja są jednolicie turkusowe, jak np. jaja pokrzywnicy, to oszustwo nie przejdzie w gnieździe trzcinniczka, którego jaja są gęsto nakrapiane. Gospodarze się zorientują, że coś tu nie gra, i albo wyrzucą jajko, albo zabudują je na dnie gniazda, dokładając kolejne warstwy trawy i włosia.\nObdarowanie kukułczym jajem jest nieszczęściem dla drobnych ptaków. Sprytne kukułcze pisklę najczęściej kluje się jako pierwsze i od razu ładuje kolejne jaja na plecy i wyrzuca je z gniazda. Zostaje samo i, jako jedyne, zagarnia dla siebie cały pokarm, który przybrani rodzice przynoszą w ekspresowym tempie.\nTo dość spory siwy ptak z długim zaokrąglonym ogonem i charakterystycznym biało-czarnym paskowaniem na piersi. U samic występują dwie formy barwne – szara i rdzawa. Kukułki często siedzą na ogrodzeniach ze spuszczonymi skrzydłami, jakby zgarbione. Odzywają się dobrze wszystkim znanym kukaniem.\nGdzie i kiedy można obserwować kukułki?\nZwykle przylatują w kwietniu i odlatują we wrześniu. Można je spotkać w każdym środowisku, najbardziej lubią tereny otwarte z niewielkimi zadrzewieniami.\nWięcej na ten temat: Ptaki, gdzie obserwować ptaki, odgłosy ptaków, Ptaki polskie, atlas ptaków


Od 28 września do 2 października 2016r. grupa nauczycieli z Polski (wśród których była Barbara Kajda, nauczyciel chemii w Zespole Szkół Rolnicze Centrum Kształcenia Ustawicznego w Czernichowie), naukowców z Uniwersytetu Jagiellońskiego w Krakowie i muzealników z Collegium Maius przebywała w Kilonii (Niemcy), gdzie w środowisku międzynarodowym dokonano podsumowania trzyletniej pracy w projekcie.\nOprócz spotkań, podczas których wymieniano się doświadczeniami i dyskutowano na temat realizacji projektu w poszczególnych krajach, uczestnicy wyjazdu wzięli udział warsztatach dotyczących energii, zwiedzili kilońskie muzea, a 30 września 2016r. uczestniczyli w Nocy Naukowców, podczas której zorganizowano m.in. międzynarodową wystawę eksponatów interaktywnych, które powstały w 9 krajach, w trakcie realizacji projektu IRRESISTIBLE (wybranych spośród tych wcześniej prezentowanych na wystawach szkolnych).\nCelem projektu IRRESISTIBLE było opracowanie działań, które będą wzbudzać zainteresowanie tematem i wspierać zaangażowanie uczniów w proces odpowiedzialnych badań naukowych i innowacji (ang. Responsible Research and Innovation - RRI) i po trzech latach pracy oraz dokonanym podsumowaniu, śmiało można powiedzieć, że cel został osiągnięty.\nZważywszy na międzynarodowe środowisko i obowiązujący podczas spotkań w Kilonii język angielski, nie bez znaczenia jest fakt, że Barbara Kajda wraz z grupą innych nauczycieli Zespołu Szkół Rolnicze Centrum Kształcenia Ustawicznego w Czernichowie w trakcie wakacji uczestniczyła w wyjeździe szkoleniowym do Londynu zorganizowanym w ramach projektu „Zagraniczna mobilność kadry edukacji szkolnej” pt. „Nowoczesna szkoła z tradycjami” w ramach Programu Operacyjnego Wiedza Edukacja Rozwój (POWER) 2014-2020 współfinansowanego z Europejskiego Funduszu Społecznego. Kompetencje językowe nabyte podczas wyjazdu do Anglii ułatwiły komunikację podczas spotkań w międzynarodowym gronie w Niemczech.


02.02.2021 / Listy i rozmowy – PAWEŁ BUJALSKI\n02.02.2021 / Listy i rozmowy\nPaweł Bujalski 3 lutego 2021 6 lutego 2021 Kultura, Społeczeństwo\nWczoraj wczesnym popołudniem odwiedziłem opustoszałe Krakowskie Przedmieście. Spacer w czasie pandemii. Otwarte bramy ASP i Uniwerku patrzyły na siebie i nikt ich nie przekraczał. Nie było dziewczyn z ASP, nikogo nie było, ale przynajmniej coś nowego… w oddali lśnił dopiero co położoną, łososiową elewacją Pałac Czapskich, który, jak czytałem, czeka wiosną „nowe otwarcie”. Zajrzałem „na mój” Uniwersytet a tam „pusto wszędzie, głucho wszędzie” – przygnębiająca pustka, ale też zwróciłem uwagę, że gmachy ładnie odświeżone a mały dziedziniec, przy którym kiedyś był nasz dziekanat jest po renowacji. Bez ludzi wyglądał jak zamknięty, klasztorny , muzealny obiekt. Wracając na Królewską wstąpiłem do księgarni Bolesława Prusa, gdzie od razu zszedłem po schodach na dół, tak instynktownie, z przyzwyczajenia z dawnych lat, choć tym razem bez żadnego sprecyzowanego celu, trochę nostalgicznie, trochę dla zabicia czasu. Oprócz mnie był tam chyba jedynie księgarz/kasjer w masce przy wejściu, na górze. Na dole, przy stołach z książkami byłem zupełnie sam. Podszedłem do „moich”, z wiedzy o literaturze, gdzie jak z zestawu degustacyjnego, wybrałem coś, co może mi smakować.\nKupiłem i teraz czytam ” Ryszard Przybylski – Tadeusz Różewicz Listy i rozmowy 1965 – 2014″, które podała do druku, opracowała i wstępem opatrzyła Krystyna Czerni a wydało wydawnictwo Sic w 2019 roku. Nie będę pisał o tym bogatym zbiorze korespondencji. Każdy może do niego sięgnąć i zanurzyć się w tok myśli i uczuć tam zawartych, sama przyjemność i moja opinia na ich temat nie ma większego znaczenia, jak myślę. Trzeba spróbować samemu i nie tylko dlatego, że jest to prywatna korespondencja, której komentować w pewnym sensie „nie wypada”, ale jest zarazem tak bogata i wielowątkowa, że nie ośmieliłbym się na żadne uogólnienia. Po prostu polecam tę lekturę, naprawdę warto… Chciałbym napisać o czymś innym.\nO czasie, który chyba bezpowrotnie minął. O czasie pisania, czytania. Czasie rozmowy. W języku, który jak czujna ważka reaguje na to co w koło „czytanie”, „pisanie”, „rozmawianie” coraz częściej zawiera się w powszechnie używanym, dominującym „komunikowaniu się”, co nawet bez głębszych analiz, intuicyjnie nie jest przecież tym samym.\nPewnie są jeszcze nieliczni i bywają takie rzadkie sytuacje, że sięga się po pióro, cienkopis, ołówek i zamiast maila, esemesa, rozmowy telefonicznej piszemy w skupieniu, samotności i ciszy długi list lub choć kilka krótkich zdań na widokówce z podróży, jak Różewicz z Przybylskim. Rzadko też w skrzynce pocztowej oprócz rachunków, wezwań i prospektów reklamowych oczekujemy koperty z napisanym do nas listem od osoby, na który czekamy. Jeszcze rzadziej czujemy tęsknotę, która powoduje potrzebę napisania i podzielenia się z drugą osobą swoimi myślami i wrażeniami. Jak nas ogarnie taki stan najczęściej dzwonimy i przekazujemy w skrócie, bo szybko, zniecierpliwieni bardziej informacje niż myśli i wrażenia, które zaraz po zakończeniu rozmowy giną i trudno do nich wrócić. Wymusza to też szybką, natychmiastową reakcję i odpowiedź… i taki dialog zwykle kończy się razem z rozłączeniem telefonu. Wszystko dzieje się szybko, bardzo szybko czyli siłą rzeczy skrótowo. Za szybko, po łebkach. Dziwne to wszystko i nie ma nic wspólnego z pisaniem listu i czekaniem na niego. Z rozmową, którą to pisanie i czytanie prowadzi. Choć żyjemy wygodniej i powinniśmy mieć dzięki temu więcej czasu dla siebie spieszymy się ciągle i na pisanie, czytanie, rozmowę czasu nam brakuje. A teraz? Już mija rok czasu pandemii, ograniczonych relacji, braku kawiarni i pustych uniwersytetów, teatrów, kuluarów, salonów… Do samotności można się przyzwyczaić i co więcej, można ją polubić.\nPowiecie, że przesadzam. Przecież współczesne formy komunikacji ułatwiają relacje a dzisiejszy czas to wzmożona aktywność na tym polu. Internet, maile, rozmowy na wizji, „na Skypie”, „WhatsAppie”, Facebooku, Instagramie, Messengerze i dziesiątkach innych dzisiaj na wyciągnięcie ręki dostępnych form komunikowania się, ta cała nasza rewolucja technologiczna powoduje, że łatwiej, szybciej, wygodniej i globalnie możemy wymieniać się informacjami. Chciałoby się rzec, że nie tylko informacjami…, że pojawia się miejsce na przekazanie myśli i wrażeń, na „bycie ze sobą” w czasie rzeczywistym, mimo że dzieli nas odległość, która przestaje mieć znaczenie. Bez oczekiwania, szybko i bezpośrednio. Ale coś tu nie gra. Wiem, że tak nie jest. To „szybko i bez oczekiwania” powoduje, że zagubiliśmy gdzieś czas wypełniony myślami i namysłem. Spójrzmy w nasze archiwa korespondencji cyfrowej i porównajmy je z „Listami i rozmowami Różewicza i Przybylskiego”. To dwa odległe od siebie światy. Powiecie, że zawsze nieliczni piszą i rozmawiają tak jak oni i że mailowo, współcześnie można tak samo, a nawet jeszcze „bogaciej”. Wątpię w to. Współczesne formy wymuszając tempo „komunikacji” znoszą równocześnie czas na refleksję, przemyślenia. Trochę tak, jakbyśmy zapomnieli, że w ogóle coś takiego istnieje. Tak jakby „sprawność” i „wygoda” zastąpiła to, co miała ułatwić. Oczywiście, z pewnością są wyjątki potwierdzające tę regułę.\nMyślę, że gdy zmieniają się narzędzia to i my się zmieniamy. Choć pewnie „można byłoby” to jednak nie można z tej prostej przyczyny, że za taką rozmową już nie tęsknimy, nie potrzebujemy jej, nie oczekujemy. Spójrzmy na siebie uważnie. Jestem z pokolenia, które rozmawiało do świtu w gronie przyjaciół i pisało listy a teraz wymienia maile i pisze posty na Facebooku, założyłem blog i rzucam myśli w pustkę, jak dzisiejsze Krakowskie Przedmieście i Uniwersytet. Zmieniłem się, choć czytając „Listy i rozmowy” Przybylskiego i Różewicza tęsknię za tymi latami, gdy choć czasu i wygody miałem w sumie o wiele mniej, to na rozmowę (bywało, że i pisanie) nigdy mi go nie brakowało. Blisko 50 lat rozmowy bliskich sobie ludzi zawartych na ok. 550 stronach i 43 ilustracje a tam kaligraficzne, piękne ręczne pismo, z twarzą, ale też czasami koślawe, wykrzywione bólem, pisane drżącą ręką, ze skreśleniami… i jeszcze rysunki, dedykacje, zdjęcia… jeszcze raz polecam.\nPolecam przede wszystkim tym, którzy wiedzą lub przynajmniej chcą wiedzieć kim był Tadeusz Różewicz i Ryszard Przybylski i co pozostawili po sobie. Niestety sądzę, że konsekwencją zmiany, którą tak szkicowo próbowałem przedstawić jest między innymi i to, że z braku czasu i tempa „komunikowania się” tracimy ciekawość, by poznać kogokolwiek. Nawet Różewicza i Przybylskiego… Zainteresowani w większości jesteśmy tylko sobą i wzajemnym informowaniem o sobie, byle szybko i łatwo, że ten drugi właściwie nie jest już nam potrzebny. Wystarczę „ja” i anonimowa, otwarta sieć.\nPoprzedni 01.02.2021 / Lubię ten dzień, gdy gra orkiestra.\nDalej 05.02.2021. / Pałac Myślewicki


Sellin: Muzeum Historii Polski to dla nas projekt sztandarowy - Polsat News\n16.01.2016, 18:32 Polska\nBudynek Muzeum Historii Polski powstanie na Cytadeli Warszawskiej. Prawo i Sprawiedliwość podtrzymało lokalizację, która została wybrana jeszcze za rządów Platformy Obywatelskiej. - Rzeczywiście Cytadela to jest dobry pomysł, bo będą tam aż cztery muzea historyczne - powiedział Jarosław Sellin, wiceminister kultury i dziedzictwa narodowego. Podkreślił, że dla obecnych władz to projekt sztandarowy.\nKoszt budowy Muzeum Historii Polski to około 350 milionów złotych. - Pieniądze na inwestycję mamy zagwarantowane na trzy lata do przodu. Na tym polega idea wieloletniego projektu rządowego. Mamy konkretną sumę na rok 2016, konkretną na 2017 i 2018 - powiedział Jarosław Sellin w Polsat News.\nGotowe na 100. rocznicę odzyskania niepodległości\nJak podkreślił, Muzeum Historii Polski będzie projektem kluczowym. Resort chce, by powstało do 2018 roku, na 100. rocznicę odzyskania przez Polskę niepodległości.\n- Muzeum zostało powołane w 2006 roku za rządów PiS. Kiedy Platforma doszła do władzy, to właściwie zamroziła ten projekt. Przez 8 lat nie działo się nic. Dopiero po przegranych wyborach prezydenckich przez PO podjęto wreszcie decyzję, że należy się temu muzeum lokalizacja w Warszawie i pieniądze – powiedział Jarosław Sellin, wiceminister kultury i dziedzictwa narodowego.\nNa oficjalnej stronie Muzeum Historii Polski można jednak przeczytać, że decyzja o lokalizacji muzeum zapadła dwa miesiące przed II turą wyborów prezydenckich, dokładnie 25 marca 2015 roku.\nNowy gmach Muzeum Historii Polski powstanie na terenie Cytadeli Warszawskiej w zespole muzealnym, do którego należeć będzie już istniejące Muzeum X Pawilonu, budowane Muzeum Katyńskie oraz Muzeum Wojska Polskiego. Muzeum Historii Polski zajmie główne miejsce w całym kompleksie.\nOd Polski Piastów do PRL\nW Muzeum Historii Polski przedstawione zostaną najważniejsze wątki dziejów Polski, w tym historia polityczna, historia ustroju, kultury, życia społecznego i obyczajów. Wystawa, opowiadająca chronologicznie o dziejach Polski, będzie złożona z sześciu galerii: Polska Piastów i Jagiellonów, Dawna Rzeczpospolita, Wiek XIX. Pod zaborami, II Rzeczpospolita, II wojna światowa, PRL.\nPrzy stałej ekspozycji muzeum wykorzystane zostaną najnowocześniejsze instalacje audiowizualne i multimedialne. Będzie ona ukazywać najważniejsze wątki z dziejów Polski od X do XXI wieku. Centralne miejsce znajdzie w niej historia wolności nad Wisłą.


Katy Perry i Orlando Bloom pojawili się razem na premierze "Carnival Row" - WP Gwiazdy\nKaty Perry i Orlando Bloom pojawili się razem na premierze “Carnival Row” (Getty Images)\nZarówno Katy Perry, jak i Orlandno Bloom, cały czas twierdzą, że małżeństwo jest ostatnią rzeczą, o jakiej teraz myślą. Para zaręczyła się podczas tegorocznych walentynek, jednak pytania na temat ślubu słyszą niemal codziennie.\nKaty Perry i Orlando Bloom rzadko kiedy mówią o swoim życiu prywatnym. Para unika mediów, rzadko kiedy też pojawiają się razem na ulicach Los Angeles. Jednak co jakiś czas występują razem na ściankach.\n21 sierpnia Katy Perry i Orlando Bloom, jak na szczęśliwe narzeczeństwo przystało, pojawiły się razem na premierze serialu "Carnival Row". Z relacji świadków wynika, że celebryci wyglądali na bardziej zadowolonych niż kiedykolwiek wcześniej. Jak wam się podobają?\nKaty Perry i Orlando Bloom pojawili się razem na premierze “Carnival Row”


Problemy z serwerami powodują utratę SR i zawieszenia!\nStrona główna » News » Problemy z serwerami powodują utratę SR i zawieszenia!\nTen problem powinien zostać rozwiązany. W ten, czy w inny sposób.\nTa sprawa ciągnie się w Overwatch od naprawdę długiego czasu. Serwery w tej produkcji Blizzarda mają niekiedy problemy, za które płacą gracze.\nO ile wyrzucenie z szybkiego meczu, czy salonu gier nie jest bolesne, o tyle utrata 50 punktów i ban na rankedy już mogą zaboleć.\nNaprawdę nie ma rozwiązania?\nSerwery Overwatch to temat rzeka. Podczas eventów po prostu padają, niekiedy w ciągu dnia mają jakieś zwiechy i powodują rozłączenia. I okej, przyjmijmy, że coś takiego może się dziać w każdej grze.\nNatomiast utrata punktów i niemożność ich odzyskania naprawdę boli. Blizzard doskonale wie, w jakich godzinach były problemy i kiedy gracze byli rozłączani. Ba, widzą pewnie o jakich graczy konkretnie chodzi.\nMimo tego po kilku latach od premiery nadal nie znaleziono rozwiązania. Pokazuje to jeden z graczy:\nWidać, jak kolejne osoby są rozłączane, potem nakładana jest kara i zapewne wszyscy potracili swoje punkty. I co? I nic, kompletnie nic się nie zmienia, a taki stan rzeczy mamy od premiery.\nNie ma żadnego sposobu na odzyskanie punktów, na zgłoszenie się gdzieś z problemem, na odwieszenie kary. A sprawdzenie tego, czy gracz został wyrzucony ze swojej winy, czy z winy serwera przecież nie powinno być takie trudne.\nNiestety nikt nie przewidział, że problemem mogą być same serwery, a nie gracze\n*i ich internet\nKonrad Chańko pisze:\nGdyby nie te lagi to miałbym z 300sr więcej\nGdy rozpoczynałem przygodę z rankedami i znałem podstawy ow dostałem 2000 sr teraz po 10 miesiącach mam 1500. Pytam się czy to JA jestem debilem czy SERWERY? (internet mam wystarczający- od 200 do 800 kB/s) np. gram z kolegą rozmawiając przez msg, wywala mnie z serwera a rozmowa przebiega bez zakłóceń…\n24 czerwca 2019 o 23:36\nJa gram na trzech serwerach : Europejski,Amerykański,Azjatyckim. Na Europejsikm gra się dobrze mam diamenta, Na Amerykańskim mam tak tylko na szybkiej grze (I to rzadko), A Azjatycki nie wiem co odwala.\n25 czerwca 2019 o 16:09\nNie polecam Ci grać na serwerach azjatyckich, zresztą to nie tylko w Overwatch występują problemy (zaznaczam, że nie u każdego gracza występują te problemy) w innych grach grając na tych serwerach są często problemy, nie będę teraz wymieniał tytuły tych gier, bo jest ich trochę :) Sam kiedyś próbowałem na „azjatach” pograć, ale od razu zmieniałem na EU powód ? Wyrzucało mnie z meczów takich jak szybka gra, a co gorsza również z rankedów.


Cena: 250000 € ( 1070000 zł )\tWyświetleń oferty nieruchomości: 696\nDoskonała lokalizacja tego komercyjnego / mieszkalnego bloku w Limassol i zaledwie kilka minut spacerem od centrum miasta ze wszystkimi niezbędnymi usługami na miejscu. To całkowicie odremontowane. składa się z holu wejściowego otwartego salonu / sypialni / kuchni z dwoma przestronnymi werandami, 3 sypialni z podwójnym łóżkiem i łazienki. NOWOŚĆ nowo wyremontowanych pokoi wyposażono w nowoczesną kuchnię, nową łazienkę, urządzone w wysokim standardzie. Dostępne dokumenty. 301116A3-2013AS-CC-LL


Autobusy Riace – Pesaro: tanie bilety | Omio\nTanie bilety autobusowe na trasie Riace – Pesaro\nAutobusy z Riace do Pesaro\nPodróżuj do Pesaro w prosty sposób. Bez względu na to, czy szukasz czegoś szybko, tanio, czy masz zupełnie inne potrzeby, nasi eksperci ds. podróży zebrali wszystkie informacje, by móc wybrać najlepszą opcję podróży z Riace do Pesaro.\nJaka odległość dzieli Riace i Pesaro, jeśli zdecyduję się na podróż autobusem?\nZamierzasz zarezerwować bilet na podróż autobusem na trasie Riace - Pesaro? Odległość Riace - Pesaro do pokonania autobusem wynosi około 679 km.\nKtóry w mieście Riace wybrać jako początek podróży? Na który w mieście Pesaro mam dotrzeć?\nZanim wsiądziesz w autobus i zaczniesz podróż na trasie Riace - Pesaro, zwróć uwagę na to, że większość podróżujących decydujących się na autobus w mieście Riace jako punkt startowy wybiera Riace, a w mieście Pesaro jako koniec podróży Pesaro, Piazza Stefanini.\nSkąd w mieście Riace złapię autobus, jeśli chcę dojechać do miasta Pesaro?\nMożesz wsiąść w autobus w mieście Riace, wybierając Riace. Mieści się 100 m od centrum. Kiedy dotrzesz do miasta Pesaro, najprawdopodobniej trafisz na, czyli najchętniej odwiedzany przez podróżnych Pesaro, Piazza Stefanini znajdujący się 1.9 km od centrum.\nKiedy wsiądę w autobus i pokonam odcinek Riace - Pesaro, na jakie miejsca warte odwiedzenia w pobliżu miasta Pesaro powinienem zwrócić uwagę?\nDla wielu naszych użytkowników wybierających podróż autobusem i pokonujących odległość Riace - Pesaro, Pesaro nie jest miejscem docelowym. Miejsca w pobliżu miasta Pesaro, które są warte odwiedzenia to Mediolan, Rzym lub Bolonia. Sprawdź na Omio tanie bilety na podróż autobusem do każdego z najbardziej popularnych miejsc!\nCo mogę zrobić, jeśli nie mam samochodu, a chcę pokonać trasę Riace - Pesaro? Czy mam do wyboru podróż autobusem?\nNawet jeśli nie masz samochodu, możesz z łatwością podróżować na trasie Riace - Pesaro. Na Omio znajdziesz najlepsze połączenia Riace - Pesaro, jeśli jako środek transportu wybierzesz autobus. Porównasz różne opcje i wybierzesz idealną dla siebie. Dzięki aplikacji Omio będziesz mieć wszystkie bilety w jednym miejscu i cieszyć się płynną podróżą.\nAutobusy Riace – Pesaro: sprawdź dodatkowe informacje!\nAutobus na trasie Riace – Mediolan\nStrona głównaAutobusyTanie bilety autobusowe na trasie Riace – Pesaro