Terdzo-LI-010 - Rinchen Terdzö\nsmre bshags sogs zur byang\nVolume 56 (ལི) / Pages 339-343 / Folios 1a1 to 3a6\nRinchen Terdzö Volumes List > Volume 56 > Text #10 (Scroll to Bottom)\n'jam dbyangs mkhyen brtse'i dbang po. smre bshags sogs zur byang. In Rin chen gter mdzod chen mo pod nga drug pa (The Great Treasury of Rediscovered Teachings Volume 56) by 'jam mgon kong sprul, 339-343. New Delhi: Shechen Publications, 2007-2016.\nཨོཾ༔ ཐུགས་རྗེ་ཆེན་པོ་བཅོམ་ལྡན་རྡོ་རྗེ་སེམས༔ དྲི་མེད་དུང་མདོག་མཆོག་ཏུ་གཟུགས་བཟང་བ༔ ཞེས་སམ། ལྕེ་བཙུན་སྙིང་ཐིག་སྐབས། དྲི་མེད་པདྨ་རཱ་གའི་ལྷུན་པོ་བཞིན། །ཞེས་ཁ་བསྒྱུར་ནའང་རུང་གསུངས། གང་ལྟར་ཡང་། རྣམ་དག་འོད་གསལ་ཉི་མ་འབུམ་བརྡལ་ཞིང༔ དཔའ་བོའི་འོད་ཟེར་སྟོང་ཁམས་ལམ་མེ་བ༔ སྲིད་པ་གསུམ་གྱི་ས་མཁན་སྟོན་པར་གྲགས༔ ཁམས་གསུམ་འགྲོ་བ་ཀུན་གྱི་གཉེན་གཅིག་པོ༔ བྱམས་མགོན་ཐུགས་རྗེའི་ལྷ་ཁྱོད་དགོངས་སུ་གསོལ༔ བདག་ནི་ཐོག་མ་མེད་པའི་དུས་དག་ནས༔ ལམ་ལོག་ལམ་སྟོར་སྲིད་པའི་འཁོར་ལོར་འཁྱམས༔ སྔོན་ཚེ་ལས་ལོག་སྡིག་པ་བྱས་པས་ནོངས༔ སྡིག་པའི་ལས་རྣམས་ཅི་སྤྱད་རབ་གནོང་འགྱོད༔ དར་ཞིང་དྲག་པའི་ལས་དབང་དེ་བཙན་ནས༔ འཁོར་བའི་སྡུག་བསྔལ་རྒྱ་མཚོར་བདག་བྱིང་སྟེ༔ ཞེ་སྡང་འབར་བའི་མེ་ཡིས་རང་རྒྱུད་སྲེག༔ གཏི་མུག་མུན་འཐིབས་བདག་གི་ཤེས་རབ་ལྡོངས༔ འདོད་ཆགས་རྒྱ་མཚོའི་འགྲམ་དུ་རྣམ་ཤེས་བྱིང༔ ང་རྒྱལ་དྲག་པོའི་རི་བོས་ངན་འགྲོར་མནན༔ ཕྲག་དོག་རླུང་དམར་འཚུབས་མས་འཁོར་བར་གཡེང༔ བདག་ཏུ་ལྟ་བའི་མདུད་པ་དམ་པོས་བཅིངས༔ འདོད་པ་མེ་འདག་དོང་འདྲའི་འོབས་སུ་ལྷུང༔ སྡུག་བསྔལ་དྲག་པོ་མི་བཟད་ཆར་ལྟར་འབབ༔ འདི་འདྲའི་སྡུག་བསྔལ་བདག་གིས་བཟོད་དཀའ་ཞིང༔ སྡིག་པའི་ལས་དབང་དྲག་པོ་མེ་འབར་བས༔ རྣམ་ཤེས་དབང་པོའི་མྱུ་གུ་གདུངས་གྱུར་ཏེ༔ ཕུང་པོ་སྒྱུ་མའི་ལུས་ཀྱིས་མི་བཟོད་ན༔ བྱམས་མགོན་ཐུགས་རྗེ་ཅན་གྱིས་བཟོད་ལགས་སམ༔ བདག་ནི་བླུན་རྨོངས་ལས་ངན་སྡིག་པོ་ཆེ༔ ལས་ཀྱི་དབང་གིས་འདོད་ཁམས་རུ་དྲར་སྐྱེས༔ སྐྱེས་པས་འགྱོད་དོ་ལོག་ལམ་ཡི་རེ་ཆད༔ ཡི་ཆད་འགྱོད་ཀྱང་ལས་ལ་བཅོས་སུ་མེད༔ ལས་ཀྱི་ཤུགས་ནི་ཆུ་བོའི་གཞུང་དང་འདྲ༔ ལས་དབང་ཆུ་ཀླུང་འཕྲལ་དུ་ག་ལ་བཟློག༔ རྣམ་སྨིན་ཐམས་ཅད་རང་གི་ལས་ལས་བྱུང༔ ལས་ཀྱི་རླུང་དམར་དྲག་པོ་དེས་བདས་པས༔ བདག་ནི་དེ་སྔོན་བསྐལ་པ་གྲངས་མེད་དུ༔ འཁོར་བའི་བཙོན་ར་མུན་པར་འཁྱམས་པ་ལས༔ ཉེར་གནས་ཁྱེད་ཀྱི་ཐུགས་རྗེའི་བྱིན་རླབས་ཀྱིས༔ ལས་དང་ཉོན་མོངས་སྒྲིབ་པ་གནས་སྦྱངས་ནས༔ མ་ལྟར་བྱམས་པའི་ཞབས་དྲུང་ད་ལྟ་འཁོད༔ ཉི་ལྟར་འོད་འབར་ཟླ་ལྟར་མདངས་གསལ་བའི༔ ཐུགས་རྗེའི་ཞལ་ཉིད་ལྟ་བས་མི་ངོམས་པ༔ ཐོག་མ་མེད་ནས་མ་རིག་ལིང་ཏོག་གིས༔ ལྡོངས་པའི་ཆུ་བུར་མིག་གིས་མ་མཐོང་ན༔ འགྲོ་བའི་མགོན་ཁྱེད་ད་ལྟ་གང་ན་བཞུགས༔ ལས་དབང་དྲག་པོ་ཤིན་ཏུ་མི་བཟད་པས༔ ཤིན་ཏུ་སྐྲག་ཅིང་སྐྱི་གཡའ་རབ་འཇིགས་ནས༔ དུང་དུང་གདུང་བའི་སྨྲེ་སྔགས་འདི་འདོན་ཞིང༔ ཉམ་ཐག་ཕོངས་པའི་ང་རོ་འདོན་ལགས་པ༔ བྱམས་མགོན་ཐུགས་རྗེས་དུས་འདིར་མ་དགོངས་ན༔ ནམ་ཞིག་འཆི་འཕོ་ལུས་སེམས་འབྲལ་བའི་ཚེ༔ དགེ་བཤེས་གྲོགས་དང་བྲལ་ནས་གཤིན་རྗེས་ཁྲིད༔ དེ་ཚེ་འཇིག་རྟེན་ཉེ་དུས་མི་སྟོངས་ཏེ༔ ལས་ཀྱི་དབང་གིས་བདག་ཉིད་གཅིག་པུར་ཁྲིད༔ དུས་དེར་བདག་ལ་མགོན་སྐྱབས་མ་མཆིས་ཀྱི༔ གང་གིས་ཕྱི་བཤོལ་དུས་ལས་མ་གཡེལ་བར༔ ད་ལྟ་ཉིད་དུ་བཏུད་དེ་མངོན་སྤྱོད་མཛོད༔ ལས་ཀྱིས་མནར་བའི་སྐྱེ་བོ་བདག་འདྲ་བ༔ ཐོག་མ་མེད་པའི་དུས་ནས་ལོག་བརྟགས་པས༔ ཁམས་གསུམ་འཁོར་བའི་གནས་ནས་མ་ཐར་ཏེ༔ བསྐལ་པ་གྲངས་མེད་སྐྱེ་བ་ཇི་སྙེད་དུ༔ གདོས་བཅས་ལུས་བླངས་གྲངས་མེད་ཞིག་གྱུར་ཏེ༔ ཤ་རུས་བསགས་ན་འཇིགས་རྟེན་གཏོས་དང་མཉམ༔ རྣག་ཁྲག་བསགས་ན་རྒྱ་མཚོ་ཆེན་པོ་ཙམ༔ ལས་ཀྱི་འཕྲོ་བསགས་བསམ་འདས་བརྗོད་མི་ལང༔ ཁམས་གསུམ་བགྲངས་ཤིང་སྐྱེ་ཤིའི་ཁ་བརྒྱུད་ཀྱང༔ བྱས་པའི་ལས་རྣམས་དོན་མེད་ཆུད་རེ་ཟོས༔ སྐྱེ་བ་གྲངས་མེད་ཇི་སྙེད་དེ་ཙམ་ལས༔ སྐྱེ་བ་ཚེ་གཅིག་ཁོ་ན་ཙམ་གྱི་ལས༔ བླ་མེད་བྱང་ཆུབ་དོན་དུ་རབ་སྤྱད་ན༔ དེ་ཙམ་བྱས་པའི་ལས་ལ་དོན་ཡོད་པས༔ དོན་གྱི་ཡོང་ཡེ་མྱ་ངན་འདས་ཟིན་ན༔ ལས་ཀྱི་དབང་བཙན་ཉོན་མོངས་སྟོབས་ཆེ་བས༔ ཤ་ཁྲག་དྲྭ་བའི་ལུས་བླངས་འཁོར་བར་འཁྱམས༔ སྡུག་བསྔལ་བཟོད་དཀའ་སྲིད་པའི་བཙོན་རར་ཆུད༔ མི་བཟད་དྲག་པོའི་སྡུག་བསྔལ་འདི་ལྟ་བུ༔ ཉེས་བྱས་ཐམས་ཅད་རང་གི་ལས་ལས་བྱུང༔ ཐུགས་རྗེ་ཆེན་པོས་ལས་ངན་རྒྱུན་བཅད་དེ༔ ཉོན་མོངས་ལས་ཀྱི་རླུང་འདི་བཟློག་ཏུ་གསོལ༔ མ་རིག་ལོག་པའི་ལས་ཀྱི་དབང་བཙན་ནས༔ མི་ཤེས་མུན་པའི་ནང་དུ་གཏན་འཁྱམས་ན༔ ཡེ་ཤེས་སྒྲོན་མེའི་ཟེར་གྱིས་མི་སྟོངས་སམ༔ ཉེས་བྱས་ལས་ཀྱི་རྣམ་སྨིན་མི་བཟོད་ན༔ ཐུགས་རྗེ་ཆེན་པོས་ཕྲིན་ལས་མི་མཛད་དམ༔ ཕྱིན་ཅི་ལོག་གི་གཡང་སར་ལྷུང་ལགས་ན༔ ཐུགས་རྗེ་མྱུར་མགྱོགས་ཕྱག་གིས་མི་འཛིན་ནམ༔ དུག་གསུམ་བཟོད་དཀའི་ནད་ཀྱིས་གདུངས་ལགས་ན༔ ཐབས་མཁས་ཐུགས་རྗེའི་སྨན་གྱིས་མི་གསོ་འམ༔ ལས་ཀྱི་རྣམ་སྨིན་སྡུག་བསྔལ་མེ་འབར་ན༔ ཐུགས་རྗེ་བསིལ་བའི་ཆུ་རྒྱུན་མི་འབེབས་སམ༔ སྡུག་བསྔལ་འཁོར་བའི་འདམ་དུ་བྱིང་གྱུར་ན༔ ཐབས་མཁས་ཐུགས་རྗེའི་ལྕགས་ཀྱུས་མི་འདྲེན་ནམ༔ ཁམས་གསུམ་འཁོར་བའི་གནས་སུ་སྦྱངས་སྦྱངས་ནས༔ ནམ་ཞིག་རང་རིག་འབྲས་བུ་ཐོབ་པའི་ཚེ༔ འཕགས་པའི་ཐུགས་རྗེ་ཅི་འཚལ་དོན་མ་མཆིས༔ བདག་ཉིད་ལས་འཕྲོའི་དབང་གིས་བཞག་ན་ལྟ༔ ཐུགས་རྗེ་ཆེ་ཞེས་སུ་ལ་ཅི་ཞིག་བགྱི༔ དཔའ་བོ་ཁྱེད་ལ་ཐུགས་རྗེའི་སྟོབས་མངའ་ཞིང༔ སྔོན་བྱུང་འབྲེལ་བའི་ལས་ཀྱི་འཕྲོ་བཙན་ན༔ ཡལ་ཡོལ་བཏང་སྙོམས་ལེ་ལོ་མ་མཛད་པར༔ སྙིང་ནས་ད་གཟིགས་ཐུགས་རྗེ་རྒྱལ་བའི་ལྷ༔ འཁོར་བའི་འདམ་ནས་དྲངས་ཏེ་སྐུ་གསུམ་གྱི༔ གོ་འཕང་མཆོག་ལ་མྱུར་དུ་དྲང་དུ་གསོལ༔ ཞེས་བཤགས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རྒྱུད་དྲི་མ་མེད་པའི་རྒྱལ་པོ་ལས་ཟུར་དུ་བཀོལ་བའོ།། །། ࿊ མགོན་པོ་བདག་ནི་མི་ཤེས་རྨོངས་པ་ཡིས། །དམ་ཚིག་ལས་ནི་འགལ་ཞིང་ཉམས། །བླ་མ་མགོན་པོས་སྐྱབས་མཛོད་ཅིག །གཙོ་བོ་རྡོ་རྗེ་འཛིན་པ་སྟེ། །ཐུགས་རྗེ་ཆེན་པོའི་བདག་ཉིད་ཅན། །འགྲོ་བའི་གཙོ་ལ་བདག་སྐྱབས་མཆི། །སྐུ་གསུང་ཐུགས་རྩ་བ་དང་ཡན་ལག་གི་དམ་ཚིག་ཉམས་ཆག་ཐམས་ཅད་མཐོལ་ཞིང་བཤགས་སོ། །སྡིག་སྒྲིབ་ཉེས་ལྟུང་དྲི་མའི་ཚོགས་ཐམས་ཅད་བྱང་ཞིང་དག་པར་མཛད་དུ་གསོལ། ཞེས་གསོལ་བ་བཏབ་པས་ལུས་ཀྱི་ནང་འཁོར་ལོ་བཞིའི་གནས་རྣམས་བྱང་ཆུབ་སེམས་ཀྱི་བདུད་རྩིས་སྐྱ་མེར་གྱིས་ཁེངས། སྡིག་སྒྲིབ་ཐམས་ཅད་སངས་ཀྱིས་དག །ལུས་སེམས་ཟག་མེད་ཀྱི་བདེ་བས་མྱོས་པར་བསམ་ཞིང་། རྡོ་རྗེ་སེམས་དཔའ་དགྱེས་ཤིང་འཛུམ་པར་མཛད་དེ། རིགས་ཀྱི་བུ་ཁྱོད་ཀྱི་སྡིག་སྒྲིབ་ཉེས་ལྟུང་ཐམས་ཅད་དག་པ་ཡིན་ནོ། །ཞེས་གནང་བ་བྱིན་ཏེ་འོད་དུ་ཞུ་བ་རང་ལ་བསྟིམ། རང་ཉིད་རྡོ་རྗེ་སེམས་དཔའ་སྣང་སྟོང་མེ་ལོང་གི་གཟུགས་བརྙན་ལྟར་གསལ་བ་ལ་བློ་བཞག་ནས། མཐར་བདེ་སྟོང་བརྗོད་བྲལ་གྱི་ངང་ལ་མཉམ་པར་གཞག །དེ་ཡང་སྦྱང་བྱའི་སྡིག་སྒྲིབ། སྦྱོང་བྱེད་ཐབས། སྦྱོང་མཁན་སྒྲུབ་པ་པོ་མ་གྲུབ་པ་སྟེ་འཁོར་གསུམ་མི་རྟོག་པའི་ཤེས་རབ་ཀྱིས་རྒྱས་འདེབས་པ་ནི་སྡིག་སྦྱོང་གི་མཆོག་གོ །དགེའོ།། །།\nRetrieved from "https://rtz.tsadra.org/index.php?title=Terdzo-LI-010&oldid=126108"


བོད་པའི་དགོན་སྡེའི་ཐོ། - Wikipedia\nསྒར་རྫོང་། སྟོད་ཁྱུང་ལུང་དངུལ་མཁར་ གུར་གྱམ་མདོ་སྔགས་གྲགས་རྒྱས་གླིང་། སྤོས་རི་ངད་ལྡན་གྱི་སྒྲུབ་སྡེ། སྤུ་རོང་རྫོང་། བྱ་རི་གཙུག་ལྡན་འཕགས་ཕུའི་སྒྲུབ་སྡེ། ལ་ཏི་བོན་དགོན།\nས་ག་རྫོང་། བྱ་དུར་དགོན་གོང་མ། བྱ་དུར་གཡུང་དྲུང་ཀུན་གྲགས་གླིང་། ཏྲེ་བ་དགོན། ལ་ཕུག་གཡུང་དྲུང་བདེ་ཆེན་དགོན། པ་ནམརྫོང་། སྐྱིད་མཁར་སྔོ་ཕུག་ཟོ་བོ་ཁྱུང་ལག་དགོན། ཞུ་དབང་ལྡན་ལྷུན་གྲུབ་དགོན། ཞུ་རི་ཞང་དགོན། འབྲིག་མཚམས་མང་ལ་རྩེའི་དགོན་པ། འབྲིག་མཚམས་གཉེན་རྩེ་གད་དམར་གྱི་ལྷ་ཁང་། མཐོང་སྨོན་རྫོང་། འཇེད་དར་ལྡིང་དགོན། ཁྲི་བརྟན་ནོར་བུ་རྩེ། རི་རྒྱལ་དགོན། གྲོ་མོ་རྫོང་། གྲོ་ མོ་བོན་དགོན་གོང་མ། གྲོ་མོ་བོན་དགོན་འོག་མ། གནམ་གླིང་རྫོང་། གཡས་རུ་དབེན་དགོན་བདེ་ཆེན་གླིང་། བཀྲ་ཤིས་སྨན་རི་གླིང་།buzi མཁར་སྣ་བསམ་གཏན་གླིང་། རབ་ལེགས་གཡུང་དྲུང་གླིང་།\nསྙེ་མོ་རྫོང་། བཟང་རི་རྨེའུ་ཚང་ དགོན། སྟོད་ལུང་རྫོང་། འབྲི་ ལུང་དགོན། ལྷ་ས། ཤེལ་གྱི་བྲག་ དཀར་རྩེ་རྫོང་།\nཉིང་ཁྲི་ཁུལ། ཉི་ཁྲི་རྫོང་། སྲིད་རྒྱལ་དགོན་ཆེན། ཉི་ཁྲི་སྐུ་ཤུག་དགོན། སྟག་བྲོ་དགའ་ཚལ་གཡུང་དྲུང་གླིང་། སྟག་རྩེ་རི་ཁྲོད་དགོན། བཀྲ་ཤིས་དུང་དཀར་རྫོང་དགོན། རྒྱལ་རི་སྨིན་གྲོལ་གླིང་། སྲིན་མཐའ་བསམ་གཏན་གླིང་། དགོན་སྟེང་སྨིན་གྲོལ་གླིང་། ཡང་དགོན་མཐོང་གྲོལ་ཉི་མ་གླིང་།\nཉི་མ་རྫོང་། དྭང་ར་གཡུ་དུན་དགོན། འོམ་བུ་བསམ་གཏན་གླིང་། དྭང་ར་ཕྱུག་གཙོ་དགོན། རྟ་སྒོ་སེ་ཞིག་དགོན། ནག་ཆུ་རྫོང་། ཤག་གོང་དཀར་དགོན། དཀར་ལྡེམ་དགོན། འབའ་རོམ་དགོན། སྙན་རོང་རྫོང་། སོག་སྡེ་རྟིང་རྔུལ་ བོན་དགོན་ནོར་བུ་གླིང་། ཨ་བྲག་སྣང་གསལ་གཡུང་དྲུང་གསལ་བའི་གླིང་། ཆབ་མདོ་དཔལ་གཤེན་བསྟན་གཡུང་དྲུང་བདེ་ཆེན་གླིང་། རྫ་དམར་ཤ་རུ་དར་རྒྱས་གླིང་། དཔལ་མགོན་རྫོང་། དཔལ་གཤེན་ བསྟན་ཤེལ་བྲག་ཕུག་པ་དགོན། འབྲི་རུ་རྫོང་། རྒྱལ་ཤོད་གསའ་མདའ་བོན་དགོན་མི་གཡོ་བསམ་གཏན་གླིང་། སེན་ཚ་རྣམ་རྒྱལ་ཀུན་གྲགས་གླིང་། རྡོ་རྟིང་ངོ་མཚར་ཕུན་ཚོགས་གླིང་། དངུལ་ཁོ་གཡུང་དྲུང་དར་རྒྱས་གླིང་། དཔལ་ལྡན་ཀླུ་མཁར་དགོན། སྦྲ་ཆེན་རྫོང་། ཀླུ་ཕུག་གཡུང་དྲུང་ བདེན་ཆེན་གླིང་། ཉི་མ་ལྷ་རྩེའི་རི་ཁྲོད་བསམ་གཏན་སྨིན་གྲོལ་དགོན། ཨ་དཀར་དགོན་ཐེག་ཆེན་གླིང་། རྐྱང་འཐེང་གོང་སྒྲུབ་གྲྭ་གསར་བ། སོག་གྲུ་ཁུག་ཞུ་ཚང་དགོན། བོན་ཐ་སྨན་རག་གཡུ་མཚོ་དགོན། གཡམ་གཞུང་གཤེན་སྒར་བཀྲ་ཤིས་ལྷ་སྟེང་དགོན། ཕུར་ནག་གཡུང་དྲུང་འོ་མཚོ་གླིང་། ཨ་ཀྲོང་རི་ཁྲོད་དགོན། སོག་གཡུང་དྲུང་གླིང་། ལུང་བཟང་ལྷ་རི་ཤེལ་བྲག་གླིང་། གཡུ་ལུང་དགོན། ལུང་དཀར་གཤེན་བསྟན་རིན་ཆེན་གླིང་། སྤ་ཚང་གཡུང་དྲུང་རབ་བརྟན་གླིང་། སྤུ་བླ་གཡུང་དྲུང་བསྟན་འཕེལ་གླིང་། སྤུ་བླ་དར་ལུང་དགོན། ཁྲོམ་ཚང་གཡུང་དྲུང་ཀུན་གྲགས་གླིང་། རྨ་རོང་གཡུང་དྲུང་ལྷ་བྲག་གླིང་། སྒང་རུ་སྒྲ་རྒྱལ་དགོན། སོག་རྫོང་། དཀར་ཤོད་གཟུ་བོན་དགོན། ཁྲི་རུ་བོན་དགོན།\nསྟེང་ཆེན་རྫོང་། སྟེང་ཆེན་གཡུང་ དྲུང་བསྟན་རྒྱས་གླིང་། སྟེང་ཆེན་ཀུན་ཁྱབ་གླིང་། ཀུན་གྲགས་མཐོང་གྲོལ་རི་ཁྲོད་དགོན། གཡུང་དྲུང་དཔལ་རི་དགོན། རྩེ་དྲུག་ཤེལ་བྲག་དྲི་མེད་རྣམ་དག་གླིང་། ཀོ་དགོན་རྣམ་རྒྱལ་ཀུན་གྲགས་གླིང་། ཀ་ལེགས་གཡུང་དྲུང་གླིང་། ངད་པ་མར་ཁུ་དགོན། རྐྱང་རུ་དགོན། ཁ་བུམ་དགོན། ག་རིའི་གཡུ་མཚོ་དགོན། ག་ཤེལ་ཤ་འདྲ་དགོན། སྤ་ཟླ་ཞུ་ཚང་དགོན། རུ་གསར་མཁར་ཚང་དགོན། རུ་སྣེ་དགོན། ཕུག་དམར་དགོན། སྒང་རུ་དར་རྒྱས་དགོན། གཡུ་ཁྲ་ལྷ་སྟེང་དགོན། མར་རྫོང་དགོན། སྒར་ཁོང་མི་འཇིག་རྣམ་རྒྱལ་དགོན། ཕུག་ལེབ་དགོན། ཚ་ནེ་རི་ཁྲོད་དགོན། རུ་ཐ་དགོན། འབོ་དར་སྡེབ་དགོན། དམུ་ལྷ་ལུང་དགོན། གཡམ་བྱ་ཆེན་དགོན། བྱ་ཟེ་ཡང་རྫོང་དགོན། འབྲོང་རྫོང་དགོན། ལྡོང་རྫོང་ཞུ་ཚང་དགོན། རི་དམར་སྨིན་རྒྱལ་དགོན། གཏམ་སྟོད་རྒྱལ་སྒོ་དགོན། གཏམ་སྨད་བེ་སྒོ་དགོན། སྦྲི་གནམ་སྟེང་དགོན། ལྷོ་རྒྱལ་བ་ཉིན་དགོན། ལྷོ་རྒྱལ་བ་སྲིབ་དགོན། ཁྱུང་ནག་ཝ་ཤོད་དགོན། མཎྜལ་རི་ཁྲོད་དགོན། ཟླ་ཤེལ་བུམ་སྟེང་རྣམ་རྒྱལ་དགོན། ལྗང་ཤོད་བོན་དགོན། ཝ་དགེ་ཤུག་ཞབས་དགོན། སྦྲ་ཁོ་དབྲ་དགོན་དར་རྒྱས་གླིང་། ལྷོ་རོང་རྫོང་། ཤོག་ལྔ་ལམ་ལྷ་གཡུང་དྲུང་གཏམ་གྲགས་གླིང་། ཁྲ་རྒན་དགོན། ཤིང་རོང་ནར་དགོན། བིས་ཐོ་དགོན། བུ་བདེ་དགོན། དཔའ་ཤོད་རྫོང་། འབུ་ལང་དགོན། དབེན་མཛོ་དགོན། ཝ་དག་བཀྲ་ཤིས་རྩེ་དགོན། གནས་གནང་རྩེ་དགོན། མཛོ་སྒང་རྫོང་། ཁྲི་འདུ་དགོན། དབྱི་དྲག་པོ་ཁྱུང་རྫོང་དགོན། དབའ་མདའ་དགོན། ས་ལ་བོན་དགོན། གུར་མདོ་དགོན། ལ་ངོས་དགོན། མདོ་དར་དགོན། རྟགས་མཚན་དགོན། གོ་རེ་དགོན། ཕུག་ལྷ་དགོན། རོགས་དགོན་པ། གདོང་ཚ་དགོན། རིན་སྣེ་དགོན། ཀི་ཏི་དགོན། གསར་ཡུལ་ལྷ་རྟ་དགོན། ཆབ་མདོ་རྫོང་། ལྷ་ཐོགས་ཕྱོགས་གླ་བྲོ་དགོན། ཀེ་རོང་ཐང་ཁང་དགོན། མང་རི་མཐོང་སྨོན་གཡུང་དྲུང་གླིང་། འཇོ་མདའ་རྫོང་། ཀེ་སྟོད་རྒྱལ་ཆེན་ཕོ་བྲང་དགོན། ཀེ་སྟོད་སྐྱ་ཕུ་དགོན་ཆེན་། སྲིབ་མདའི་གནས་ར་དགོན། ཉག་གི་དཀར་ཡག་དགོན། ཡི་མདའི་སྟག་མོ་དགོན། སྐམ་ཚང་དགོན། བླ་ཁྲི་དགོན་དཔལ་ཕུན་ཚོགས་ཀུན་གྲགས་རྣམ་རྒྱལ་གླིང་། སྤང་སྒམ་དགོན། ཡོག་ཆུང་སྒྲུབ་སྡེ། སྟག་ཞིག་དགོན། ཞེ་ཞོལ་དགོན། སེ་ཁོ་བོན་དགོན། འགྲུ་ནོར་བུ་ལྷ་རྩེ་དགོན།\nསྡེ་དགེ་རྫོང་། རྫ་ཁྲོ་ཚང་དགོན། སྨོན་རྒྱལ་དགོན། སྨོན་རྒྱལ་རྒྱལ་སྲས་རི་ཁྲོད་དགོན། འབུམ་སྨད་མི་གཡོ་བསམ་གཏན་གླིང་། ཤར་རྫ་རི་ཁྲོད་གཡུང་དྲུང་ལྷུན་པོ། དཔལ་གྱི་སྟེང་ཆེན་མདོ་སྔགས་གཡུང་དྲུང་བསྟན་རྒྱས་གླིང་། སོང་ཁྲོ་དགོན། བོན་དགོན་དགོན། རོང་རྒྱབ་དགོན། ཐར་བདེ་དགོན། རུ་དཔོན་དགོན། དཔལ་ཡུལ་རྫོང་། གཙུག་འོད་དགོན། ཟླ་ཡི་དགོན། འཛིན་ཁ་རག་དགོན། འཛིན་བླ་དབུ་དགོན། ལྕང་ལུང་དགོན། དབྲ་མཐོ་དགོན། ཨ་མཐོང་དགོན། ངོ་ཤོ་དགོན། སྤྲེའུ་ཟླའི་བོན་དགོན། སྒོ་ཐི་དགོན། ཉག་རོང་རྫོང་། རྒྱ་ ཞིག་དགོན། གོང་རྒྱལ་དགོན། ཡེ་ཤེས་དགོན། མུ་ནེ་དགོན། ཀླུ་འབུམ་དགོན། ལ་ཁ་དགོན། དབལ་ཁྱུང་དགོན། དབྲ་ཡི་དགོན། རུ་ཀ་ངུར་ཟ་དགོན། ཟིལ་གནོན་དགོན། ཁྲོ་ཚང་ནོར་ཁྲུ་དགོན། ལི་ཆུ་བོན་དགོན། འདྲ་རྩིས་ལ་རྒྱབ་བོན་དགོན། དཀར་མཛེས་རྫོང་། གོ་ལག་གཡུང་དྲུང་ གླིང་། ལི་ཐང་རྫོང་། དགོན་རྙིང་དགོན། གཞའ་གསལ་དགོན། ཉག་ཆུ་རྫོང་། ནགས་ཚལ་གཡུང་དྲུང་དགོན། མེ་ཉག་འདུ་ར་དགོན། འགའ་ཐར་དགོན། དམ་པ་རང་གྲུབ་དགོན། བྲག་མགོ་རྫོང་། མི་མྱ་དགོན། ལྕོག་རོ་དགོན། ཤུག་སྒང་དགོན། འཇང་སྒང་དགོན། གཙང་མདའ་དགོན། ལྕམ་བླ་དགོན། སྟོད་དགོན་གཡུང་དྲུང་གླིང་། ཁྲི་ཚོ་དགོན། སྟོད་ལུང་ཡང་དབེན་དགོན། སྟོད་ལུང་ས་སྔོན་དགོན། བདེ་ཆེན་བསམ་གཏན་གླིང་། ལུག་ཁལ་དགོན། ཆུ་རོང་དགོན། གཞི་རུང་གཡུ་རུ་དགོན། རྟའུ་རྫོང་། འགི་རྫ་དགོན། ཆུ་སྨྱུག་དགོན། རོང་བྲག་རྫོང་། ཝ་ལོ་དགོན། གནས་འགོ་དགོན། བྲག་སྟེང་དགོན། པེན་ཡུལ་དགོན། སྟག་གསུམ་དགོན།\nའབར་ཁམས་རྫོང་། སྟོབས་ལྡན་གླང་ཆེན་ དགོན། འབར་ཁམས་གཡུང་དྲུང་གླིང་། ཆུ་ཆེན་རྫོང་། གཡུང་དྲུང་ལྷ་སྟེང་དགོན། ཀུབ་རོ་གཡུང་དྲུང་གླིང་། ལྷུན་གྲུབ་དཔག་བསམ་གླིང་། ཁྲོ་ཆུ་རྫོང་། མཚོ་ཏོ་ནོར་བུ་གླིང་དགོན། འུ་ཟེ་དགོན། ཁྲོ་སྐྱབས་ཕོ་བྲང་ལྷ་ཁང་དགོན། དྲུག་ཟུར་འབྲུག་མོ་རྫོང་། གཞན་ཡང་རྒྱལ་རོང་དུ། ཉི་ཤུ་དགོན། རྡེ་རྡེའུ་དགོན། ཕུ་དུ་དགོན། ཚེམ་མདོ་གཡུང་དྲུང་གླིང་། བྲག་སྟེང་ཆུ་ལུང་རྣམ་རྒྱལ་ལྷ་རྩེ། བྲག་སྟེང་དར་རྒྱས་གླིང་། བྲག་མཆོད་རྟེན་རི་ཁྲོད་དགོན། རོང་མི་རྒྱ་མཚོ་དགོན། གཡུང་དྲུང་རིང་མོའི་རི་ཁྲོད་དགོན། དགེ་བཤེས་རྩ་རུ་ཝ་ལུང་དགོན། སྦ་ར་དགོན། སྟག་ཟུང་དགོན། བཱེེ་རོའི་དབེན་དགོན། ངོ་མཚར་ནོར་བུ་གླིང་། ཟུང་ཆུ་རྫོང་། དམུ་དགེ་དགོན། བྱ་དུར་དགོན་ཆེན། དགའ་མལ་གཡུང་དྲུང་དར་རྒྱས་གླིང་། སྣང་ཞིག་གསེར་ཁང་རྣམ་རྒྱལ་ཀུན་གྲགས་གླིང་། སྐྱོང་ཚང་ཕུན་ཚོགས་དར་རྒྱས་གླིང་། རིན་སྤུངས་བཀྲ་ཤིས་སྨིན་གྲོལ་གླིང་། ལྕགས་མདུད་བཀྲ་ཤིས་གཡུང་དྲུང་གླིང་། དུང་རི་གསང་ཆེན་སྨིན་གྲོལ་གླིང་། གཙོ་ཚང་སྨིན་གྲོལ་བསྟན་རྒྱས་གླིང་། གཉན་ཡུལ་དགོན། ས་འབྲུག་དགོན། ཞང་ངུ་གསེར་གླིང་དགོན། གླང་རོ་གཡུང་དྲུང་དགོན། བྲག་གཡུང་དྲུང་དགོན། ཚ་ཚ་དགོན། སྐྱོང་ཚང་ནུབ་གྲོང་དགོན། སྐྱོང་ཚང་ཤར་མའི་དགོན། རྒྱ་མདུད་དགོན། ཁྲི་སྨོན་འཁོར་ལོ་དགོན། སྐྱིད་འཛོམས་བདེ་ཆེན་དགོན། གདོང་སྤེལ་འཁོར་ལོ་དགོན། ཤིང་ཆུ་ནག་རིང་སྒྲུབ་གྲྭ། ཆུ་སྟོད་ཨ་འབེལ་དགོན། ཧ་འཕན་འཁོར་ལོ་དགོན། མཁའ་སྐྱོང་བྱ་འཕུར་དགོན། ཚོ་ཚིས་རྐྱང་ནག་དགོན། མཁར་ཡག་དགོན། བརྒྱ་ཞིང་བསྟན་རྒྱས་གླིང་། རྒྱལ་བཙན་གཡུང་དྲུང་གླིང་། རིན་སྤུངས་དགོན་གསར། དག་བྱིས་དགོན། གཤོ་བྱིས་དགོན། གྲབ་དགོན། དབྲ་ཙའི་དགོན། གཙོ་ཚང་སྔགས་དགོན། ཕི་ཧུ་རྫོང་། ཏོ་པོ་རོང་དགོན། ཇ་ར་རོང་དགོན། ལང་མངར་བོ་ངེས་དགོན། མཛོ་དགེ་རྫོང་། མདའ་ཆེན་དཀར་མོ་དགོན། དཀར་མོ་རི་ཁྲོད་དགོན། བསམ་འགྲུབ་དགོན། རི་ལུང་དགོན། ཨ་སྐྱིད་རྐྱང་ཚང་དགོན། དཔལ་སྐྱིད་ཏྲེ་ཚང་དགོན། དགའ་བ་དགུ་གཞུང་དགོན། རྟག་རྐྱང་དགོན། ལྟག་ལོ་དགོན། སྟག་ར་ཆགས་རི་དགོན། རྐྱང་བཙན་ཆགས་སྣང་དགོན། ཨ་བྱ་ནག་ལྕོག་དགོན། ཐེབ་ཆུ་བྲག་དཀར་བྱ་རྒོད་དགོན། ནན་ཕིང་རྫོང་། གཡུང་དྲུང་དར་རྒྱས་དགོན། ར་གོར་ཐང་དགོན་ཀུན་ཁྱབ་གླིང་། ཟངས་ལྕོག་སྔགས་དགོན། ཆུ་འབྲུག་སྔགས་དགོན། རི་སྐེད་སྔགས་དགོན། འཕར་ཆེན་དགོན། ཧོང་ཡོན་རྫོང་། ཚ་ལུ་སྟག་ཚང་དགོན། གདུང་ལེགས་དགོན། སེ་ཞིག་དགོན། སྣང་ཞིག་རྒྱ་བོ་དགོན། ཚ་ལུང་དགོན། རྔ་བ་རྫོང་། སྣང་རྒྱལ་བསྟན་ཕུན་ཚོགས་གླིང་། རྟོགས་ལྡན་སྨིན་གྲོལ་བཀྲ་ཤིས་འཁྱིལ། ཅོག་ལོ་རྣམ་རྒྱལ་བསམ་གཏན་ནོར་བུའི་གླིང་། གདོང་ལི་དགོན། བ་ཞིག་དགོན།\nཡུལ་ཤུལ་རྫོང་། རྒྱམ་མཚལ་མདོ་ དགོན། གཡམ་དམིགས་མདོ་དགོན། ནང་ཆེན་ཁང་ནེ་དགོན། ནང་ཆེན་རྫོང་སྐུ་འབུམ་དགོན། ནང་ཆེན་རྗོང་སྐྱོ་བྲག་དགོན། ནང་ཆེན་རྫོང་ཚངས་གསར་དགོན། བེ་རུ་དགོན། ཙོང་མདའ་དགོན། དེང་ཐོག་དགོན། བླ་ཆེན་དགོན། ནང་ཆེན་རྫོང་རྟ་རྣ་དགོན། ནང་ཆེན་རྗོང་ཤོར་ཕུ་དགོན། ནང་ཆེན་རྫོང་ཇ་པ་དགོན། རྫ་སྟོད། ལུང་དཀར་དགོན། རྫོགས་ཆེན་དགོན། སེར་རྩ་དགོན། སྒེའུ་སྣ་དགོན།\nམཚོ་ལྷོ་ཁུལ། ཁྲི་ཀ་རྫོང་། སེ་བརྒྱའི་བོན་དགོན་ བདུད་འདུལ་མེ་རི་འཁྱིལ་བའི་གླིང་། སྟོང་ཆེ་ཁྱུང་མོང་གཡུང་དྲུང་ཕུན་ཚོགས་གླིང་། གུང་ཧོ་རྫོང་། དུང་དཀར་གཤེན་བསྟན་དར་རྒྱས་གླིང་། སྐ་སར་ལྷ་ཁང་། ཀོས་ནན་༼མང་རྫོང་༽། བོན་ བརྒྱ་ཁྱུང་སྨན་མདོ་སྔགས་བཤད་སྒྲུབ་ལྷུན་གྲུབ་གླིང་། སྟོང་སྐོར་གསས་ཁང་། ཐུན་ཏེ༼འབའ་རྫོང་༽། སེ་བཟའ་དགོན། རྨ་ལྷོ་ཁུལ། རྩེ་ཁོག་རྫོང་། སོ་ནག་བོན་དགོན། རེབ་གོང་རྫོང་། བོན་བརྒྱ་སྨན་རི་ བཤད་སྒྲུབ་སྨིན་གྲོལ་གླིང་། བོན་བརྒྱ་གསང་སྔགས་དར་རྒྱས་གླིང་། མག་སར་གཡུང་དྲུང་བསྟན་དར་གླིང་། སྤྱི་རྟིང་ཀུན་ཁྱབ་གཡུང་དྲུང་གླིང་། ཨརྒ་སྟེང་ན་ཐེག་ཆེན་བོན་འཁོར་ལྷུན་ གྲུབ་གླིང༌། གད་པ་སྐྱ་བོ་ན་གསང་སྔགས་རིག་འཛིན་དར་རྒྱས་གླིང༌། གདོང་མགོ་ཚང་ན་ཐེག་ཆེན་སྨིན་གྲོལ་རྒྱ་མཚོའི་གླིང༌། ངོ་མོ་རྒྱལ་བསྟན་ཡེ་ཤེས་རྒྱ་མཚོའི་གླིང་། གྱང་རུ་རིག་འཛིན་ཐུགས་རྗེ་བྱང་ཆུབ་གླིང་། གླིང་བརྒྱའི་མདོ་སྔགས་ཕུན་ཚོགས་དར་རྒྱས་གླིང་། ཉིན་ཐ་ཀུན་འདུས་གཡུང་དྲུང་འགྱུར་མེད་གླིང་། དར་གྲོང་སྒྲུབ་པའི་རྒྱལ་མཚན་མི་འགྱུར་གླིང་། ཁྱུང་བོ་ཐང་ཁྱུང་དཀར་རིག་འཛིན་སྨིན་གྲོལ་གླིང་། སྡོང་སྐམ་གསང་སྔགས་བདུད་འདུལ་ལྷུན་གྲུབ་གླིང་། ཧོར་ནག་ཐེག་ཆེན་གསང་སྔགས་གཡུང་དྲུང་བདུད་འདུལ་གླིང་། ཧོར་ནག་གསང་ཆེན་སྨིན་གྲོལ་དཔལ་ལྡན་གླིང་། གནམ་སྟེང་ཞྭ་དཀར་གླིང་། སྟོང་ཆེ་རིག་འཛིན་ཀུན་འདུས་རྣམ་རྒྱལ་གླིང༌། ཁྱུང་བོ་ལ་ཁ་ཁྱུང་དཀར་བསྟན་པ་རྒྱ་མཚོའི་གླིང་། ནོའུ་རོང་གཡུང་དྲུང་གསང་སྔགས་གླིང་།\nཐེ་བོ་རྫོང་། རྒྱ་ཉག་རྩྭ་རིང་དགོན། གཙོ་ཚང་གསང་སྔགས་སྨིན་གྲོལ་གླིང་། ཁ་པ་བསམ་འགྲུབ་མི་འགྱུར་དགེ་འཕེལ་གླིང་། སྟག་ར་ཆགས་རིང་དགོན། འ་ཞ་ན་ཀོ་དགོན། རྨ་རྒྱུད་སྐུ་བླ་བྲག་དཀར་རི་ཁྲོད་དགོན། བླ་བྲང་རྫོང་། རྩེ་དབུས་གསང་སྔགས་དར་རྒྱས་གླིང་།\nདཔལ་ཁྲི་བརྟན་ནོར་བུའི་རྩེ། དོལ་པོ་རྫོང་། ཡང་སྟོན་གྱི་གདན་ས་བདེ་ལྡན་བསམ་གཏན་གླིང་། ཟུར་དཀར་ཡུལ་བའི་དགོན། བཀྲ་བའི་རྣམ་རྒྱལ་དགོན། བན་ཚང་ཕུག་དཀར་དགོན། ཚཱ་དགའ་རྐོག་ལང་དགོན། སྟར་རྫོང་ཕུན་ཚོགས་གླིང་། ཡང་དགོན་མཐོང་གྲོལ་གླིང་། རྟ་ར་སྨེར་བུ་གླིང་། རྟ་ར་སྲིབ་ཕྱོགས་དགོན། བར་གླེ་བླ་བྲང་བར་པ། བར་གླེ་གཡུང་དྲུང་ཤུག་ཚལ་གླིང་། བར་གླེ་བྲག་དགོན། མཐའ་སྲུང་མཚོ་གླིང་དགོན། ཤུག་རི་ཉི་ཤར་དགོན། གཡུང་དྲུང་ཕྱུག་མོ་དགོན། སྤུངས་མོ་པད་གླིང་དགོན། གཡུང་དྲུང་བདེ་ཆེན་གླིང་། གཟིམ་ཁང་དགོན། ཧྲོས་ཀྱི་དམུ་དཀར་དགོན། ཚེར་ལུང་སྲིད་རྒྱལ་དགོན། ལྗགས་འདུལ་དགོན། ཡུལ་རི་སྐོར་གཡུང་དྲུང་འགྲོ་འདུལ་གླིང་། གློ་མོན་ཐང་རྫོང་། ཙ་རྭང་དགོན། ཀླུ་བྲག་ཡང་དགོན་ཕུན་ཚོགས་གླིང་། ཀླུ་བྲག་ཡུལ་དགོན། ལྕང་ཤར་ར་དགོན། རྫོང་གསར་བྲག་གཡུང་དྲུང་དགོན། སྣར་དགོན། སྤྱི་གླིང་དགོན། གསང་སྟག་དགོན། བྲག་དཀར་རྫོང་དགོན། སོམ་པོ་དགོན། བྷག་ ལུང་རྫོང་། བཀྲ་ཤིས་དགེ་རྒྱས་མཐའ་བརྟན་གླིང་།\nཧི་མ་ཅལ་ཁུལ། དཔལ་གཤེན་བསྟན་སྨན་རིའི་གླིང་། ཁུ་ནུ་གསེར་གླིང་དགོན། ལ་དྭགས་ཁུལ། བླ་མ་གཡུ་རུ་དགོན། འབྲས་ལྗོངས་ཁུལ། ཞུ་རི་ཞིང་གཡུང་དྲུང་ཀུནགྲགས་གླིང་།\nངོར་ཨེ་ཝཾ་Tcheu Den Monastery\nPhenyul ནྰ་ལེནྡྲ། Monastery\nབོད་ནག་ཆུ་ཉི་མ་རྫོང་ཁོང་ལ་བོན་པའི་དགོན་སྡེའི་ཐོ་ནང་ད་ལྟ་མེད་པ་ཡར་གཅུས་དགོས་པ་ནི་《ཕྱུག་སྟོད་བཀྲ་ཤིས་སྨན་རྒྱལ་གླིང་》དང་། མིང་ནོར་བཅོས་དྭང་ར་གཡུ་དུས་《བུན་》དགོན་པ་ཟེར་བ་ཡིན་ནོ། གཡུ་བུན་སྤྲུལ་སྐུ་ནས།\nཚང་མ་དྲ་མཛོད། འདའི་ཁྲོད་ན་བོད་ཀྱི་དགོན་སྡེ་དང་འབྲེལ་བའི་དྲ་ཚིགས་ཐམས་ཅད་འདུས་སོ།། www.bo1376.com\n↑ Berzin, Alexander (1991-09-01). "A Brief History of Gyumay and Gyuto Lower and Upper Tantric Colleges". The Berzin Archives. Original version published in "Gelug Monasteries." Chö-Yang, Year of Tibet Edition (Dharamsala, India), (1991). Retrieved 2013-08-19.\nཤོག་ངོས་འདི་ཡི་བཟོ་བཅོས་མཐའ་མ་༢༤ ཟླ་བཅུ་གཅིག་པ། ༢༠༢༠ ཀྱི་ ༠༦:༣༡ ལ་རེད།


བོད་མི་མང་སྤྱི་འཐུས་སྐུ་ཚབ་ཚོགས་ཆུང་ནས་ཧར་ཡ་ན་དང་པཎ་ཇབ་མངའ་སྡེ་གཉིས་ཀྱི་ནང་བོད་དོན་ཞུ་སྐུལ་ལེགས་གྲུབ་བྱུང་བ། – བོད་མི་མང་སྤྱི་འཐུས་ལྷན་ཚོགས།\nཔཎ་ཇབ་མངའ་སྡེའི་སྤྱི་ཁྱབ་བློན་ཆེན་སྐུ་ཞབས་ཀེབ་ཊིན་ཨ་མ་རིན་དྷར་སིང་ (Capt. Amarinder Singh, Chief Minister of Punjab) མཆོག\n༄༅། །སྐབས་ ༡༦ པའི་བོད་མི་མང་སྤྱི་འཐུས་སྐུ་ཚབ་ཚོགས་ཆུང་གི་ཚོགས་མི་སྤྱི་འཐུས་ཟླ་བ་ཚེ་རིང་མཆོག་དང། སྤྱི་འཐུས་མཁན་པོ་འཇམ་དཔལ་བསྟན་འཛིན་མཆོག སྤྱི་འཐུས་བསམ་གཏན་ཆོས་སྒྲོན་མཆོག སྤྱི་འཐུས་བཀྲ་ཤིས་དོན་གྲུབ་མཆོག་བཅས་ཀྱིས་རྒྱ་གར་བྱང་ཕྱོགས་ཧར་ཡ་ན་མངའ་སྡེའི་སྲིད་སྐྱོང་མཆོག་དང་། པཎ་ཇབ་མངའ་སྡེའི་སྤྱི་ཁྱབ་བློན་ཆེན། དེ་བཞིན་ཆེས་མཐོའི་དཔོན་རིགས་ཁག་མཇལ་འཕྲད་ཀྱིས་མངའ་སྡེ་གཉིས་ནང་གི་བོད་དོན་ཞུ་སྐུལ་ལེགས་གྲུབ་བྱུང་ཡོད་འདུག\nདེ་ཡང་སྤྱི་འཐུས་སྐུ་ཚབ་ཚོགས་ཆུང་ནས་ཕྱི་ཟླ་ ༡༠ ཚེས་ ༡༢ ནས་ ༡༥ བར་ཧར་ཡ་ན་མངའ་སྡེའི་ཕྱོགས་འགལ་ཚོགས་པའི་ཚོགས་གཙོ་སྐུ་ཞབས་ཨ་བྷེ་སིང་ཅཱོ་ཊ་ལ་ (Abhay Singh Chautala, Leader of Opposition in Haryana Legislation Assembly) མཆོག་དང་། ཧར་ཡ་ན་མངའ་སྡེའི་བུད་མེད་དང་བྱིས་པའི་ལས་འཆར་ཡར་རྒྱས་བློན་ཆེན་ལྕམ་སྐུ་ཀ་ཝི་ཊ་ཇེན་ (Smt. Kavita Jain, Women and Child Development Minister) མཆོག\nཔཎ་ཆི་ཀུ་ལཱ་ས་གནས་ཀྱི་བྷི་ཇེ་པིའི་གཞོན་ནུའི་ཚོགས་གཙོ་སྐུ་ཞབས་ཡོ་ཀེན་དྷ་ར་ཤརྨ་ (Mr Yogendra Sharma, President of Panchkula BJP Youth) ལགས། པཎ་ཆི་ཀུ་ལཱ་རྫོང་གི་བྷི་ཇེ་པིའི་ཚོགས་གཙོ་སྐུ་ཞབས་དྷི་པཀ་ཤརྨ་ (Mr Deepak Sharma, President of District BJP Panchkula) ལགས། ཤཱི་རོ་མ་ནཻ་ཨ་ཀ་ལི་དྷལ་སྲིད་དོན་ཚོགས་པའི་དྲུང་ཆེ་སྐུ་ཞབས་ཆ་རན་ཇེད་སིང་ (Mr Charanjit Singh, General Secretary of Shiromani Akali Dal) ལགས་དང་། དེ་བཞིན་ཤཱི་རོ་མ་ནཻ་ཨ་ཀ་ལི་དྷལ་སྲིད་དོན་ཚོགས་པའི་འཛིན་སྐྱོང་འགན་འཛིན་ཀེ་ཀེ་སཱ་ཆ་དྷེ་ཝ་ (Mr K.K. Sachdeva, Administrative Officer of Shiromani Akali Dal) ལགས། ཧི་མཱ་ཅལ་མངའ་སྡེའི་ཀོང་རེ་སི་སྲིད་དོན་ཚོགས་པའི་གྲོས་ཚོགས་འཐུས་མི་སྐུ་ཞབས་རཱ་ཇིན་རྡ་ར་སིང་རཱ་ན་ (Rajendra Singh Rana, Congress Party MLA from Sujanpur Constituency, Himachal Pradesh) མཆོག པཎ་ཇབ་ཀོང་རེ་སི་སྲིད་དོན་ཚོགས་པའི་ཧྥེ་ཌི་གྷར་ས་གནས་ཀྱི་མངའ་སྡེའི་གྲོས་ཚོགས་འཐུས་མི་སྐུ་ཞབས་གྷུར་པིར་ཊི་སིང་ (Mr Gurpreet Singh, Congress Party MLA from Fategarh Consituency, Punjab) མཆོག\nཧར་ཡ་ན་མངའ་སྡེའི་སྤྱི་ཁྱབ་བློན་ཆེན་ཟུར་པ་སྐུ་ཞབས་བྷུ་པིན་དྷར་སིང་ཧུ་ཌ་ (Mr Bhupinder Singh Hooda, Congress Party Former Chief Minister of Haryana) མཆོག རྒྱ་གར་དབུས་གྲོས་ཚོགས་འོག་མའི་འཐུས་མི་དང་། ཤཱི་རོ་མ་ནཻ་ཨ་ཀ་ལི་དྷལ་སྲིད་དོན་ཚོགས་པའི་མགྲིན་ཚབ་པ་སྐུ་ཞབས་པི་རེམ་སིང་ཅན་དྷོ་མཇ་རཱ་ (Prem Singh Chandumajra, Lok Sabha member and General Secretary & Spokesman of the Shiromani Akali Dal Punjab) མཆོག\nཔཎ་ཇབ་མངའ་སྡེའི་གྲོས་ཚོགས་འཐུས་མི་སྐུ་ཞབས་ཧཱ་རེན་དྷར་པལ་སིང་ཅན་དྷོ་མཇ་རཱ་ (Mr Harinder Pal singh Chandumajra,Shiromani Akali Dal Party, MLA from Patiala, Punjab) མཆོག ཀོང་རེ་སི་སྲིད་དོན་ཚོགས་པའི་མངའ་སྡེའི་གྲོས་ཚོགས་འཐུས་མི་སྐུ་ཞབས་ར་ཇིན་དྷར་བྷེ་རི་ (Mr Rajinder Beri, Congress MLA from Jalander constituency) མཆོག ཇ་ལན་དྷར་གྲོང་ཁྱེར་སྤྱི་ཁྱབ་སྐུ་ཞབས་ཇག་དྷེ་ཤི་རཱ་ཇ་ (Mr Jagdish Raja, Mayor of Jalander) མཆོག ཨམ་རེཏ་སར་ནུབ་ཕྱོགས་ཀྱི་ཀོང་རེ་སི་སྲིད་དོན་ཚོགས་པའི་མངའ་སྡེའི་གྲོས་ཚོགས་འཐུས་མི་སྐུ་ཞབས་ར་ཇི་ཀུ་མར་ཝར་ཀ་ (Mr Raj Kumar Verka , Congress MLA from Amritsar West Constituency) མཆོག ཨམ་རེཏ་སར་བྱང་ཕྱོགས་ཀོང་རེ་སི་སྲིད་དོན་ཚོགས་པའི་མངའ་སྡེའི་གྲོས་ཚོགས་འཐུས་མི་སྐུ་ཞབས་སུ་ནིལ་དྷུ་ཊི་ (Mr Sunil Dutti, Congress MLA from Amritsar North Constituency) མཆོག ཨམ་རེཏ་སར་ཀོང་རེ་སི་སྲིད་དོན་ཚོགས་པའི་ཚོགས་གཙོ་སྐུ་ཞབས་ཇུ་གྷལ་ཀི་ཤོར་ཤརྨ་ (Mr Jugal Kishore Sharma District Congress Committee President) ལགས། ཨམ་རེཏ་སར་ཀོང་རེ་སི་སྲིད་དོན་ཚོགས་པའི་དྲུང་ཆེ་སྐུ་ཞབས་ར་ཇིཝ་ས་གྷལ་ (Mr Rajiv Sagal, Amritsar Congress General Secretary) ལགས། པཎ་ཇབ་མངའ་སྡེའི་སྤྱི་ཁྱབ་བློན་ཆེན་སྐུ་ཞབས་ཀེབ་ཊིན་ཨ་མ་རིན་དྷར་སིང་ (Capt. Amarinder Singh, Chief Minister of Punjab Government) མཆོག ཨམ་རེཏ་སར་ཀོང་རེ་སི་སྲིད་དོན་ཚོགས་པའི་མངའ་སྡེའི་གྲོས་ཚོགས་འཐུས་མི་དང་རྒྱ་གར་དབྱུག་རྩེད་པ་གྲགས་ཅན་སྐུ་ཞབས་ནཝ་ཇོ་ཊི་སིང་སི་དུ་ (Navjot Singh Sidhu ,Former Cricketer and Tourism Minister of Punjab) མཆོག ཨམ་རེཏ་སར་ལྷོ་ཕྱོགས་ཀྱི་མངའ་སྡེའི་གྲོས་ཚོགས་འཐུས་མི་ཟུར་པ་སྐུ་ཞབས་ར་མིན་རྡར་སིང་བྷོ་ལ་རེཡ་ (Raminder Singh Bolaria Former MLA Of South Amritsar) མཆོག ཨམ་རེཏ་སར་གྲོང་ཁྱེར་སྤྱི་ཁྱབ་གཞོན་པ་སྐུ་ཞབས་ར་མཱན་བྷག་ཤི་ (Mr Raman Bakshi Senior Deputy Mayor) མཆོག་བཅས་དང་མཇལ་འཕྲད་གནང་སྟེ།\nཕྱི་ལོ་ ༢༠༡༨ ལོ་འདི་བོད་མིའི་སྒྲིག་འཛུགས་ནས་ཐུགས་རྗེ་ཆེ་ཞུའི་ལོར་སྲུང་བརྩི་ཞུ་བཞིན་ཡོད་པ་ལྟར། སྤྱི་འཐུས་སྐུ་ཚབ་ཚོགས་ཆུང་ནས་མངའ་སྡེའི་གཞུང་དང་འབྲེལ་ཡོད་ཚང་མར་བོད་མི་ཡོངས་ཀྱི་ཚབ་ཞུས་ནས་ཐུགས་རྗེ་ཆེ་ཞུས་གནང་བ་དང་སྦྲགས། བོད་མི་མང་སྤྱི་འཐུས་ལྷན་ཚོགས་ཀྱི་ཕྱག་རྟགས་དང་། བོད་དོན་ཞུ་སྐུལ་ཡིག་ཆ་སོགས་ངོ་སྤྲོད་དེབ་རིགས་ཁག་ཕུལ་གནང་ཡོད་པ་དང་། དེ་བཞིན་སྤྱི་ནོར་༧གོང་ས་༧སྐྱབས་མགོན་ཆེན་པོ་མཆོག་གི་སྐུའི་མཛད་འཕྲིན་སྐོར་སྙན་སེང་ཞུས་གནང་ཡོད་པ་མ་ཟད། རྒྱ་དཀར་ནག་གཉིས་ཀྱི་དཔོན་རིགས་མཇལ་འཕྲད་སྐབས་བོད་དོན་གླེང་སློང་དང་། བོད་དོན་ཐོག་རྒྱབ་སྐྱོར་གང་ཐུབ་གནང་ཐབས། རྒྱ་ནག་གཞུང་གིས་བོད་ཐོག་འཛིན་པའི་གདུག་རྩུབ་ཅན་གྱི་སྲིད་བྱུས་འོག་བོད་མི་ ༡༥༢ ཀྱིས་རང་ལུས་མེ་མཆོད་དུ་ཕུལ་ཡོད་པའི་སྐོར། བོད་འདི་རྒྱ་གར་གཙོས་དཀྱིལ་ཤར་ཨེ་ཤི་ཡའི་ནང་གལ་ཆེན་ཇི་ལྟར་ཆགས་ཚུལ། རྒྱ་གར་དབུས་ས་གཉིས་ནས་གྲོས་ཚོགས་ནང་བོད་དོན་ཐོག་གྲོས་ཆོད་གང་མང་འཇོག་ཐབས། བོད་མི་རྣམས་ཀྱིས་རྒྱ་གར་གྱི་གནའ་བོའི་རིག་གཞུང་བདག་གཅེས་ཇི་ལྟར་གནང་ཡོད་པ། རྒྱ་གར་དབུས་སའི་གཞུང་མང་གཉིས་སྔ་ཕྱི་བར་གསུམ་དུ་བོད་མི་ཚོར་བཀའ་དྲིན་ཆེན་པོ་ཡིན་པ་སོགས་ཀྱི་ཐོག་འགྲེལ་བརྗོད་གནང་བ་དང་ཆབས་ཅིག་དཔོན་རིགས་རྣམས་རྡ་ས་བཞུགས་སྒར་དུ་ཕེབས་གནང་ཡོང་རྒྱུའི་རེ་སྐུལ་ཡང་ཞུས་གནང་ཡོད་འདུག\nམདོར་ན་སྤྱི་འཐུས་སྐུ་ཚབ་ཚོགས་ཆུང་ནས་ཧར་ཡ་ན་དང་པཎ་ཇབ་མངའ་སྡེ་གཉིས་ཀྱི་ནང་འདས་པའི་ཉིན་ ༦ རིང་རྒྱལ་ས་ཅན་རྡི་སྒར་དང་། ཇ་ལན་དྷར། ཨམ་རེཏ་སར་ཁུལ་དུ་ཡོད་པའི་སྲིད་དོན་ཚོགས་པ་ཁག་གི་ལས་ཁུངས་སུ་བཅར་བ་སོགས་ལས་དོན་གལ་ཆེ་མི་འདྲ་བ་ཁག་ ༡༢ དང་། གསར་འགོད་ལྷན་ཚོགས་ཐེངས་ ༡། གསར་འགོད་པའི་བཅར་འདྲི་ཐེངས་ ༢། ཧར་ཡ་ན་མངའ་སྡེའི་སྲིད་སྐྱོང་མཆོག པཎ་ཇབ་མངའ་སྡེའི་སྤྱི་ཁྱབ་བློན་ཆེན་མཆོག མངའ་སྡེའི་གཉིས་ཀྱི་བློན་ཆེན་ ༥། བློན་ཆེན་ཟུར་པ་ ༡། དབུས་གྲོས་ཚོགས་འཐུས་མི་ ༠༢། དབུས་གྲོས་ཚོགས་འཐུས་མི་ཟུར་པ་ ༠༢། ས་གནས་མངའ་སྡེ་གཉིས་ཀྱི་གྲོས་ཚོགས་འཐུས་མི་ ༡༡། གཞུང་འབྲེལ་གནད་ཡོད་མི་སྣ་ ༥། གཞུང་འབྲེལ་མིན་པའི་མི་སྣ་གལ་ཆེན་ ༡༨། བཅས་ཁྱོན་བསྡོམས་མི་སྣ་གལ་ཆེན་ ༤༦ མཇལ་འཕྲད་ཀྱིས་བོད་དོན་ཞུ་སྐུལ་གནང་ཡོད་འདུག\nདེ་བཞིན་ཧར་ཡ་ན་དང་པཎ་ཇབ་མངའ་སྡེ་གཉིས་ཀྱི་ནང་བོད་དོན་ཞུ་སྐུལ་རེ་ཞིག་ལེགས་པར་མཇུག་བསྒྲིལ་རྗེས། ཕྱི་ཚེས་ ༡༦ ཉིན་ནས་ཇ་མུ་ཀ་ཤི་མུར་ནང་བོད་དོན་ཞུ་སྐུལ་འགོ་བཙུགས་གནང་ཡོད་པ་བཅས། །


ཤ་སྦྲང་སྒྲོལ་མ་སྐྱབས། རིག་བྱེད་ལྷ་མོ། རྩོམ་སྒྲིག་པ།ཚེ་དཔལ། ཡོང་ཁུངས།མཚོ་སྔོན་མི་རིགས་སློབ་ཆེན་རིག་དེབ། སྤེལ་དུས། ༢༠༢༡ལོའི་ཟླ་བ་༡༡ཚེས་༡༡ཉིན།\n[ནང་དོན་གནད་བསྡུས] རྩོམ་འདིར་མདོ་སྨད་ཀྱི་ཡུལ་སྡེ་ཆེན་པོ་ཤ་སྦྲང་ཚོ་དྲུག་ཅེས་པའི་ཚོ་པའི་མིང་གི་ཐོགས་དོན་ཐད། ངག་རྒྱུན་དང་ལོ་རྒྱུས་དེབ་ཐེར་ཁག་ཏུ་བརྗོད་སྟངས་མི་འདྲ་བ་ཁག་ཅིག་བྱུང་ཡོད་པ་ལ། ལོ་རྒྱུས་ཡིག་ཚང་རིག་པ་དང་། སྐད་བརྡ་རིག་པའི་དཔྱད་ཞིབ་ཀྱི་ཐབས་ལམ་སྤྱད་དེ། ཤ་སྦྲང་ཞེས་པ་ནི་རིགས་རུས་ཀྱི་མིང་ཞིག་ཡིན་པར་བསྒྲུབས་ཡོད་པ་དང་། ཡུལ་དུས་ཀྱི་ཆ་རྐྱེན་དང་སྐད་བརྡའི་འཕེལ་འགྱུར་གྱི་ཆོས་ཉིད་དང་བསྟུན་ནས་ཐ་སྙད་གང་དེའི་སྒྲ་གདངས་དང་གཟུགས་ལ་རིམ་འགྱུར་བྱུང་སྟེ། ཤ་བྲང་དང་ཤར་པང་སོགས་སུ་འགྱུར་ཚུལ་བརྗོད་ཡོད།\n[གནད་ཚིག] ཤ་སྦྲང་། ཤ་བྲང་། ཤར་པང་། རིགས་རུས། ཤ་སྦྲང་ཚོ་དྲུག །\nཤ་སྦྲང་ཚོ་དྲུག་ཅེས་པ་ནི་མདོ་སྨད་རྟའི་ཆོལ་ཁའི་ཆར་གཏོགས་པ་རེབ་གོང་རིག་པ་འབྱུང་བའི་གྲོང་ཁྱེར་ཞེས་མཚན་སྙན་དྲག་ཏུ་འབར་བའི་གནས་ཁྱད་པར་ཅན་གང་དེའི་མངའ་ཁོངས་སུ་གནས་པའི་ཞིང་ཕྱུགས་གཉིས་ཀ་གཉེར་བའི་ཚོ་པ་ཆེན་པོ་ཞིག་ཡིན་ཏེ། སེ་ཀུ་བྱ་ཁྱུང་གི་རྫ་རྒྱུད་དང་། སྐྱེས་ལྷ་ཨ་མྱེ་རྭ་རྫོང་གི་འདབས་རོལ་དུ་གཞིས་ཆགས་ཡོད། རེབ་གོང་ཤ་སྦྲང་གི་ཡུལ་ལུང་འདི་ནི་སྔ་མོའི་དུས་སུ་ཤ་སྦྲང་ཚོ་ཆེན་དྲུག་གམ་ཚོ་ཆུང་བཅོ་བརྒྱད་ཀྱི་སྤྱི་མཐུན་གྱི་ཕ་ས་ཡིན་པ་མ་ཟད། ལྷ་རྭ་རྫོང་དང་ལུས་ཤ་སྦྲང་ཟེར་བའི་བཤད་ཚུལ་ཡང་ཡོད། རེབ་གོང་མ་ཆགས་ཤ་སྦྲང་ཆགས། །ཤ་སྦྲང་རི་གསུམ་རྐེད་ནས་ཆགས། །ཞེས་ངག་རྒྱུན་ལ་གྲགས་པ་ལྟར། མི་སྡེ་འདི་རེབ་གོང་དུ་གཞིས་ཆགས་པའང་ཧ་ཅང་སྔ་བར་མངོན། ཚོ་པའི་མིང་གི་ཐོགས་དོན་ལ༧ཆོས་རྗེ་དོན་གྲུབ་རིན་ཆེན་དང་འབྲེལ་བའི་ངག་རྒྱུན་གཞིར་བཞག་སྟེ། འབོད་སྟངས་ལའང་ཤ་སྦྲང་དང་། ཤ་བྲང་དང་། ཤར་པང་སོགས་མི་འདྲ་བ་ཁག་ཅིག་འདུག་ལ། ད་ལྟ་ཤབ་རང་ངམ་ཤ་རང་ཞེས་འབོད་ཀྱིན་ཡོད། ཚོ་ཆེན་འདི་ནི་ལོ་རྒྱུས་ཀྱི་རྒྱུན་རིང་ཞིང་ཡུལ་ཁོངས་རྒྱ་ཆེ་ལ། སྐྱེས་ཆེན་མང་དུ་བྱོན་མྱོང་བ་ཞིག་ཡིན་ཏེ། འཇམ་མགོན་ཙོང་ཁ་པའི་བཀའ་དྲིན་གཞན་ལས་ལྷག་པའི་བླ་མ་གཅིག་སྟེ། ཤར་ཕྱོགས་རིག་པའི་དཔའ་བོ་ཆོས་རྗེ་དོན་གྲུབ་རིན་པོ་ཆེ་ཚང(1309－1385)ཡུལ་སྡེ་འདིར་སྐུ་འཁྲུངས་པ«བྱ་ཁྱུང་གདན་རབས»དང་། «སྣར་ཐང་མཚན་ཐོ»སོགས་ལོ་རྒྱུས་ཡིག་ཚང་དུ་གསལ། ཁོང་གིས་རང་གི་འཁྲུངས་ཡུལ་ཤ་སྦྲང་དུ་དགོན་སྡེ་ཡང་སྔགས་འཆང་འཇམ་དབྱངས་བློ་གྲོས་དང་། གཡེར་གཤོང་མཁན་པོ་ངག་དབང་བློ་བཟང་བསྟན་འཛིན་རྒྱ་མཚོ། སྒྲུབ་པའི་རྒྱལ་ཚབ་ཤ་སྦྲང་བློ་བཟང་རྒྱ་མཚོ་སོགས་ཀྱིས་མཚོན་པའི་སྐྱེས་ཆེན་གང་མང་བྱོན་ཏེ། བོད་ཀྱི་ཤེས་རིག་ཐད་མཛད་རྗེས་བསུབ་ཏུ་མེད་པ་བཞག་ཡོད། དགོན་སྡེ་དང་གནས་བྱིན་ཅན་ནི། སྤྱི་ལོ1346ལོར་ཆོས་རྗེ་དོན་རིན་པས་བཞེངས་པའི་ཤ་སྦྲང་དགོན་ཕུན་ཚོགས་ཆོས་འཕེལ་གླིང་དང་། ནང་རྟེན་ལ་ཆོས་རྗེ་དོན་རིན་པའི་དབུ་ཞྭ་དང་ཕྱག་ཕྲེང་དང་། རྗེ་རིན་པོ་ཆེའི་དབུ་ལོ་དང་ན་བཟའ་ཁ་ཚང་བཞུགས་པའི་ཤ་སྦྲང་མཆོད་རྟེན་སོགས་རྟེན་བྱིན་ཅན་ཡོད།\nམིའི་རིགས་ཀྱི་ལོ་རྒྱུས་འཕེལ་རིམ་གྱི་ཆོས་ཉིད་ལྟར། སྔོན་གྱི་དུས་སུ་ཡུལ་ཁོངས་བཅད་བཟུང་དང་། བཙན་འཛུལ་དམག་འཁྲུག་སོགས་ཕྱི་ནང་གི་འགལ་རྐྱེན་དག་ལ་རྐྱེན་བྱས་ཏེ། གདུང་རྒྱུད་ཁག་གིས་ས་ཁོངས་ངེས་ཅན་རེ་བཟུང་ནས་རྒྱལ་ཕྲན་ནམ་ཚོ་པ་རང་བཞིན་གྱི་རྣམ་པ་ཞིག་གྲུབ་པ་དང་། དེ་ལ་རྒྱལ་པོ་ལྟ་བུའི་ཚོ་དཔོན་དང་ཚོ་པའི་ལམ་ལུགས་ངེས་ཅན་རེ་ཡོད། ཤ་སྦྲང་གི་མི་སྡེ་འདི་ལྟ་བུར་མཚོན་ནའང་དུས་རབས་ཀྱི་བརྡབ་གསིག་དང་། ལོ་རྒྱུས་ཀྱི་འགག་རྐྱེན་སྣ་ཚོགས་ཀྱི་དབང་གིས་རིམ་བཞིན་ཡུལ་གྲུ་སོ་སོར་གྱེས་པ་ཡིན་ཏེ། སྤྱི་ལོ1323ལོར་ཡོན་གོང་མའི་དམག་གིས་ཐེངས་གཅིག་བརྒྱབ་པ་དང་། སྤྱི་ལོ1723ལོའི་མཚོ་སྔོན་དུས་འཁྲུག་ནས་སྤྱི་ལོ1857ལོར་མཚོ་སྐོར་ཚོ་པ་བརྒྱད་ལ་ཆོག་མཆན་ཐོབ་པའི་བར་སོག་པོར་ས་རྩོད་བྱུང་བ། སྤྱི་ལོ1807ལོར་མན་ཆིང་དམག་གིས་ཐེངས་ཤིག་བརྒྱབ་པར་མ་ཟད། ཁོར་ཡུག་གི་སྡེ་ལའང་སྡེ་གཟར་མང་དུ་བྱུང་བ་སོགས་ཀྱིས་རུ་སྡེ་འདི་རིམ་བཞིན་ཁ་ཐོར་དུ་སོང་བར་མངོན་ཏེ། ད་ལྟའི་སྲིད་འཛིན་ས་ཁོངས་ལྟར་ན་རུ་སྡེ་འདིའི་རྨང་གཞིའམ་གཙོ་ཆེ་བ་རྨ་ལྷོ་ཁུལ་དུ་ཡོད་པའི་རེབ་གོང་ཤ་སྦྲང་དང་། མཚོ་ལྷོ་ཁུལ་འབའ་རྫོང་དུ་ཡོད་པའི་འབའ་ཤ་སྦྲང་དང་། བྲག་དཀར་རྫོང་དུ་ཡོད་པའི་རྨ་བྱང་ཤ་སྦྲང་ཡིན་ལ། གཞན་ཡང་མཚོ་ནུབ་ཀྱི་ཐེམ་ཆེན་དང་ཏུའུ་ལན། མཚོ་བྱང་གི་རྐང་ཚ། མགོ་ལོག་རྨ་ཆེན་སོགས་ལའང་གྱེས་ཡོད། སི་ཁྲོན་ཞིང་ཆེན་གྱི་མངའ་ཁོངས་སུ་ཡང་རུ་སྐོར་རེ་གཉིས་ཡོད་པར་གྲགས། ཚོ་པ་འདི་དག་ནི་ལྷ་རྭ་རྫོང་དང་ལུས་ཤ་སྦྲང་ཞེས་པའི་དཔེ་ལྟར། ཕ་ས་གཅིག་ནས་ཆད་པའི་རུས་རྒྱུད་གཅིག་ཡིན་པ་ལས་སྔ་མོ་ནས་སོ་སོར་གནས་པའི་ཚོ་པ་མི་འདྲ་བ་ཞིག་མིན། ཤ་སྦྲང་གི་ཚོ་པ་དྲུག་ལ་བརྩི་སྟངས་མི་འདྲ་བ་མང་པོ་ཡོད་ནའང་ཡོངས་གྲགས་སུ་ལྔ་རྒྱ་ཕྱིས་རྒྱ་ཏོག་ལྟ་གསུམ། ཤ་སྦྲང་སུ་རུག་དཔའ་མཆོག་གསུམ། ཆུ་སྐྱ་ནི་གུ་ཨག་ཀྱ་གསུམ། སེ་རྒྱ་བད་ཁོ་ཇང་བཟའ་གསུམ། ཁོ་རྒྱ་ཁོ་ནག་ཁོ་རྒན་གསུམ། ཧྲོང་བོ་ནག་བཟའ་བན་རྒྱ་གསུམ་བཅས་ས་འཛིན་གྱི་ཚོ་པ་དྲུག་དང་། དེ་ལས་གྱེས་པའི་ནང་གསེས་སུ་ཚོ་ཆུང་བཅུ་གཉིས་བསྣན་པས་ཚོ་པ་བཅོ་བརྒྱད་ཀྱི་དབྱེ་བ་དགར་སྟངས་ཀྱང་ཡོད། འབའ་ཤ་སྦྲང་ལྟ་བུར་མཚོན་ན་དོན་ཆེ་མ་ཆུང་གསུམ་ལ་གྲོས་བྱེད་ཚེ། ཚོ་པ་རེ་ནས་དམངས་གཙོས་བདམས་ཡོད་པའི་རྒན་པོ་བསམ་དཀར་དང་ནུས་པ་ཅན། གཏམ་ལ་མཁས་པ་བཅས་མི་བརྒྱད་ཅུས་གྲུབ་ཡོད་པའི་ཚོགས་པ་ལྟ་བུ་ཞིག་ཡོད་དེ། དེ་ལ་ཤ་སྦྲང་ཁྱིགས་བདག་བརྒྱད་ཅུ་ཟེར་ཞིང་། ཤ་སྦྲང་གི་ལས་དོན་སོགས་སྤྱི་མཐུན་གྱིས་ཐག་གཅོད་མཁན་ཡིན། སྤྱིར་ན་ཤ་སྦྲང་ཚོ་དྲུག་གི་ཚོ་པ་རེ་རེའི་ལོ་རྒྱུས་དང་ཚོ་མིང་ཐོགས་ཚུལ། རིགས་རུས་ཆད་ཁུངས་སོགས་བརྗོད་ཀྱིས་མི་ལང་མོད་སྐབས་སུ་ངོ་སྤྲོད་ཙམ་གྱིས་འཐུས་པར་བྱ་སྟེ། སྐབས་སུ་བབ་པ་ཤ་སྦྲང་ཚོ་དྲུག་གི་མིང་གི་ཐོགས་ཚུལ་ཐད་ནས་རང་བློས་ལྕོག་ཚོད་ཀྱིས་དཔྱད་དེ་ཤེས་ལྡན་པ་དག་ལ་བགྲོ་གླེང་གི་ཚུལ་དུ་རང་གི་ལྟ་ཚུལ་རེ་གཉིས་བཏོན་ན།\nདེ་ཡང་ཤ་སྦྲང་ཚོ་དྲུག་ཅེས་པའི་ཡུལ་སྡེ་ཆེན་པོ་འདི་ཉིད་ཀྱི་མིང་གི་ཐོགས་དོན་ལ་བཞེད་པ་མི་འདྲ་བ་དུ་མ་ཡོད་དེ། སྤྱིར་ན་ཚོ་པ་ཞིག་གི་མིང་གི་ཐོགས་ཚུལ་ལ་ས་ཁམས་གནས་བབ་དང་། རུས་རྒྱུད་གང་རུང་ལ་གཞི་བྱས་ཏེ་བཏགས་པ་ནི་ཕལ་ཆེར་གཅིག་མཐུན་དུ་ཆགས་ཡོད། འོན་ཀྱང་ཁ་ཅིག་ནི་ཕྱི་དགྲའི་རྒོལ་བ་དང་། ནང་གི་སྡེ་གཟར་ལ་རྐྱེན་བྱས་ཏེ། འཁྲུག་རྩོད་སོགས་ལོ་རྒྱུས་རྒྱུ་རྐྱེན་དམིགས་བསལ་བར་བརྟེན་ནས་ཚོ་མིང་ཐོགས་པ་ལྟ་བུའང་ཡོད། ཤ་སྦྲང་གི་མི་སྡེ་འདིའི་མིང་གི་ཐོགས་ཚུལ་ཡང་རྒྱུ་རྐྱེན་དེ་དག་ལས་མ་འདས་པས། གཤམ་དུ་ཚོ་མིང་ཐོགས་ཚུལ་གྱི་བཤད་རྒྱུན་སྐོར་ཞིག་དྲངས་ན།\nངག་རྒྱུན་དུ། སྔོན་ཆོས་རྗེ་དོན་གྲུབ་རིན་ཆེན་ཁོང་ལྷ་དང་བླ་མའི་ལུང་གིས་མངགས་ཏེ། བྱ་ཁྱུང་གི་གནས་འཚོལ་ཕྱིར་རང་ཡུལ་ཤ་སྦྲང་དུ་ཕེབས་སྐབས། རྒད་པོ་ཞིག་གིས་གུང་ཚིགས་ལ་རི་དྭགས་ཤ་བ་ཞིག་གི་བྲང་ཕུལ་བས། ཁོང་གི་ཞལ་ནས“རི་ངོ་སྡུག་ལ་མདུན་རི་མི་ཉན། །བྲག་སྣ་ཕུག་ལ་རྒྱབ་རི་མི་ཉན། །ཤ་བྲང་ལ་གུང་ཚིགས་མི་ཉན། །ཧོར་མི་གླེན་པ་ལ་སྦྱིན་བདག་མི་བྱེད། །”ཅེས་གསུངས་པར་གྲགས་པའི་ངག་རྒྱུན་དེ་ལ་གཞི་བྱས་ནས་ཚོ་པའི་མིང་ལ་ཤ་བྲང་ཞེས་ཐོགས་པར་བཤད། ཡང་«རེབ་གོང་ཆོས་འབྱུང་ས་ཡི་ལྷ་མོ»རུ“ཕྱོགས་འདིར་གྲགས་ཆེ་བ་ནི། ལྷ་རྗེ་བྲག་སྣ་པའི་བུ་ཚ་རྣམས་ཀྱིས་བོན་ཁོག་ནས་ཤ་བ་ཞིག་བསད་པའི་བྲང་ཚོ་དྲུག་གང་རུང་གི་བུ་ཆུང་དང་སྐལ་ཁྱེར་བ་ཞིག་ལ་བྱིན་པས་ན་དེ་ཉིད་ཀྱིས་ཤ་བའི་བྲང་ཁྱེར་ཏེ་ཡུལ་དུ་འོངས་ནས། དོ་རི་དཔལ་གྱི་རྒྱབ་སྲིབ་ཅིག་ནས་ཚེར་མས་ར་ཆུང་ཞིག་བསྐོར་བའི་ནང་དུ་ཤ་བའི་བྲང་དེ་ཟོས་པའི་ཆ་ནས་ཤ་བྲང་ཚེར་དྲ་ཁ་ཞེས་བཏགས། སྤྲང་བོ་འདིའི་རྒྱུད་པའི་ཚོ་པ་ལ་ཤ་བྲང་སྤྲང་བོ་ཚང་ཟེར། དེ་ནས་བཟུང་སྒེར་མིང་སྤྱི་ལ་ཐོགས།”ཞེས་གསུངས་ཏེ་འདོད་ཚུལ་འདི་ཡང་དག་པར་འདོད་མཁན་ཡང་འདུག །\nཆ་ཧར་དགེ་བཤེས་བློ་བཟང་ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱིས་མཛད་པའི«རྗེ་ཙོང་ཁ་པའི་རྣམ་ཐར་ཆེན་མོ»སོགས་སུ“ཆོས་རྗེ་དོན་གྲུབ་རིན་ཆེན་གྱིས་བླ་མས་ལུང་བསྟན་པའི་གནས་འཚོལ་བར་བྱོན་ཏེ། དང་པོར་ཤར་པང་གི་གནས་རྙེད། དེར་དགོན་པ་བཏབ་སྟེ་འདུས་སྡེ་བཙུགས། དེ་ཡང་རིའི་དབྱིབས་ནི་ཉི་མ་ཤར་བའི་ཚེ་ཉི་འོད་པང་དུ་ལེན་པ་ལྟ་བུ་ཡིན་པས་ཤར་བ་པང་དུ་ལེན་པའི་ཤར་པང་ཞེས་པ་ཡིན་པ་ལ། མི་མང་གི་སྨྲ་བ་ནོར་བས་ད་ལྟ་ཤ་སྦྲང་དགོན་ཟེར་རོ། །”ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར། ཤར་པང་ཞེས་པ་དག་པར་འདོད་མཁན་ཡང་ཁ་ཅིག་འདུག་ལ། ཤར་པང་དང་ཤར་བང་གཉིས་རེས་མོས་སུ་འབྲི་བཞིན་ཡོད།\n«རོང་བོ་དགོན་ཆེན་གྱི་གདན་རབས»སུ་གནས་འདིའི་མིང་ལ་བཤད་པ་མི་འདྲ་བ་འགའ་རེ་ཡོད་ནའང་། ཤ་སྦྲང་ཞེས་པ་ཤས་ཆེ་ལ། དེ་ཡང་རིགས་རུས་ཀྱི་མིང་ཞིག་ཡིན་ནམ་དཔྱད་ཅེས་བཀོད་ཡོད་ཅིང་། དེ་མིན་ཤ་སྦྲང་གི་མཆོད་རྟེན་དང་འབྲེལ་བའི་ལོ་རྒྱུས་ཤིག་ལས་ཀྱང་ཤ་སྦྲང་ནི། མི་སྡེ་འདིའི་རུས་ཀྱི་ཆ་ནས་ཐོགས་པར་བཤད། ཅེས་གསུངས་པ་བཞིན་དུ་ཡུལ་སྡེ་འདིའི་མིང་ནི་རུས་ཀྱི་ནས་ཐོགས་པར་འདོད་མཁན་ཡང་ཡོད། འོན་ཀྱང་། ད་སྔར་དེའི་ཐད་ནས་ཞིབ་འཇུག་གཏིང་ཚུགས་པ་གནང་ཡོད་མཁན་ཞིག་ཕལ་ཆེར་མེད་ཚོད་གདའ།\nགཉིས་པ། སྒྲའི་འབྱིན་སྟངས་མ་འདྲ་བ་ལས་ཤ་སྦྲང་ནི། ཤ་བྲང་དང་། ཤར་པར་སོགས་སུ་གྱུར་ཚུལ།\nམིའི་རིགས་ཀྱི་སྐད་ཆའི་འཕེལ་རིམ་གྱི་ཆོས་ཉིད་ལྟར་ན་སྐད་ཆའི་འབྱུང་ཁུངས་སུ་གྱུར་པའི་གདོད་མའི་ལག་བརྡ་སྨྲ་བ་སོགས་ཀྱི་དུས་རིམ་ངེས་ཅན་ཞིག་བརྒྱུད་མཐར། མ་ལག་ཅུང་ཟད་ཆ་ཚང་བའི་མིའི་རིགས་ཀྱི་སྐད་ཆའི་རྣམ་པ་ཞིག་གྲུབ། བྱེ་བྲག་ཏུ་མི་རིགས་ཤིག་གི་སྐད་ཀྱི་གྲུབ་སྟངས་ལའང་ས་ཁུལ་དང་ཡུལ་ལུང་མི་འདྲ་བ། ས་གཤིས་ཁོར་ཡུག་དང་འཚོ་བ་རོལ་སྟངས་མི་འདྲ་བ་ལས་སྐད་ཆའང་མི་འདྲ་བ་བྱུང་། དེ་ནས་རིམ་བཞིན་ཡུལ་དུས་ཀྱི་ཆ་རྐྱེན་དང་། ལོ་རྒྱུས་ཀྱི་གནས་བབ་མ་འདྲ་བ་ལས་མི་རིགས་ཀྱི་སྤྱི་སྐད་ནས་ཡུལ་སྐད་བྱེ་བྲག་པར་འཕེལ་བ་ཡིན་ཏེ། བོད་རང་ལ་མཚོན་ནའང་ལོ་རྒྱུས་རྒྱུན་རིང་བ་དང་ཁྱབ་ཁོངས་རྒྱ་ཆེ་བ། འགྲིམ་འགྲུལ་སྟབས་མི་བདེ་བ། སྒོས་སུ་མི་སྡེ་ནང་ཁུལ་གྱི་འཐབ་རྩོད་ལས་ཤོག་ཁ་སོ་སོར་གྱེས་པ་དང་སྐད་བརྡ་རང་སྟེང་གི་འཕེལ་འགྱུར་རྒྱུ་རྐྱེན་མི་འདྲ་བ། སྤྱི་ཚོགས་ཀྱི་གནས་སྟངས་མི་འདྲ་བ་སོགས་ཡུལ་དུས་ཀྱི་ཆ་རྐྱེན་ལ་བརྟེན་ནས། དེང་གི་དུས་སུ་བོད་ཀྱི་ཡུལ་གྲུ་སོ་སོ་ན་བརྗོད་པའི་བོད་སྐད་ལའང་མིང་བརྡའི་གོ་དོན་དང་། ཚིག་སྦྱོར་སྤེལ་ལུགས་སོགས་ཕལ་ཆེར་འདྲ་ནའང་། སྒྲ་གདངས་ལ་འཕོ་འགྱུར་བྱུང་སྟེ། མདོ་དབུས་ཁམས་གསུམ་གྱི་ས་གནས་མི་འདྲ་བ་དང་། ཁོར་ཡུག་མི་འདྲ་བ་ལས་དབུས་སྐད་དང་། ཁམས་སྐད་དང་། ཨམ་སྐད་གསུམ་བྱུང་བ་ལྟ་བུའོ། །དེ་བཞིན་དུ་ཐ་སྙད་ཅིག་ལ་མཚོན་ནའང་སྤྱི་ཚོགས་ཀྱི་གྲུབ་སྟངས་མ་འདྲ་བ་ལས་སྒྲའི་འབྱིན་སྟངས་དང་ཀློག་སྟངས་ལ་ཁྱད་པར་བྱུང་བ་ཆོས་ཉིད་དུ་གྲུབ་ཡོད། དཔེར་ན། བོད་ཅེས་པའི་ཡི་གེ་འདི་ལའང་རོང་ཁུལ་དུ་འོད་ཀྱི་སྒྲ་ལྟར་ཀློག་པ་ལྟ་བུའོ། །\nཡུལ་གྲུའི་ཆགས་ཚུལ་དང་སྤྱི་ཚོགས་ཆ་རྐྱེན། ལོ་རྒྱུས་ཀྱི་འཕོ་འགྱུར་སོགས་རྒྱུ་རྐྱེན་དུ་མ་ལ་བརྟེན་ནས། མིའི་རིགས་ཀྱིས་སྐད་ཆའམ་ཡུལ་སྐད་མི་འདྲ་བ་སྣ་ཚོགས་སྤྱོད་ཀྱིན་ཡོད་ལ། དེ་ལས་ཀྱང་ཡུལ་སྐད་གྲུབ་བྱེད་ཀྱི་ཕྱི་རྐྱེན་གཙོ་བོ་ནི་ཡུལ་ཁམས་ཀྱི་ཆ་རྐྱེན་ཡིན་པས། བརྡ་སྤྲོད་རིག་པའི་ངོས་ནས་ཡུལ་སྐད་ཅེས་པའི་གོ་དོན་ནི་སྐད་རིགས་གཅིག་གི་ཡུལ་ཁམས་ཀྱི་འགྱུར་གཟུགས་ལ་ངོས་འཛིན་པ་ཡིན། གོ་བདེ་བར་བཤད་ན། «སྐད་བརྡ་རིག་པའི་སྤྱི་བཤད»དུ། “ཡུལ་སྐད་ནི་སྐད་རིགས་ཤིག་ས་ཁུལ་མི་འདྲ་བའི་ངོས་ནས་བརྗོད་པ་དང་ཕན་ཚུན་ཁྱད་པར་ངེས་ཅན་ཡོད་པའི་ཕལ་སྐད་ལ་ཟེར།”ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར། ཡུལ་སྐད་སོ་སོའི་གདངས་ཀྱི་གྲུབ་ཚུལ་མི་འདྲ་བར་བརྟེན་ཐ་སྙད་གཅིག་ལ་སྒྲའི་འབྱིན་སྟངས་དང་། ཀློག་སྟངས་མི་འདྲ་བ་འབྱུང་བ་ཤེས་ཐུབ་པ་མ་ཟད། དུས་ཀྱི་འགྱུར་བ་དང་བསྟུན། ཐ་སྙད་ཁག་ཅིག་གི་སྒྲ་གདངས་ཟོར་ཇེ་ཡང་དུ་སོང་བ་དང་བསྟུན་ནས་གཟུགས་རྣམ་ལ་འགྱུར་བ་འབྱུང་གིན་ཡོད། དེར་བརྟེན་སྐད་བརྡ་རིག་པའི་གཞུང་ལུགས་ཀྱི་ཞིབ་འཇུག་ཐབས་ལམ་ལ་བརྟེན་ནས། ཤ་སྦྲང་ཞེས་པའི་ཐ་སྙད་ཀྱི་རིམ་འགྱུར་བྱུང་ཚུལ་ལ་དབྱེ་ཞིབ་ཅིག་བགྱིས་ན། མི་སྡེ་འདིའི་མིང་གི་ཐོག་མ་གང་ཡིན་པའི་ཐད་གོ་བ་གསར་པ་ཞིག་སྟེར་ཐུབ་པར་སྙམ། བཤད་རྒྱུན་དུ་ཚོ་མིང་ལ་ཤ་སྦྲང་དང་ཤ་བྲང་། ཤར་པང་སོགས་ཀྱི་འབོད་སྟངས་མི་འདྲ་བ་ཁག་ཅིག་བྱུང་ཡོད་ནའང་། དོན་དུ་ཡུལ་དུས་ཀྱི་གནས་བབ་དབང་གིས་ཤ་སྦྲང་ཞེས་པའི་ཐ་སྙད་ཀྱི་སྒྲ་གདངས་ལ་རིམ་འགྱུར་བྱུང་ནས་ཀློག་སྟངས་དུ་མར་གྱེས་པ་ཡིན། (འདིར་གཙོ་བོ་ཁ་སྐད་ཀྱི་ཀློག་སྟངས་བཤད་པ་ཡིན) ཀློག་སྟངས་དེ་དག་དང་བསྟུན་ནས་དུས་རབས་སྔ་ཕྱིའི་ནང་དུ་ཐ་སྙད་ཀྱི་གཟུགས་ལའང་འགྱུར་བ་བྱུང་བར་འདོད་དོ། །\nཡི་གེ་རང་ངོས་ནས་དཔྱད་པ་ཞིག་བཏང་ན་ཤ་སྦྲང་དང་། ཤ་བྲང་དང་། ཤར་པང་སོགས་མི་འདྲ་བ་སོ་སོའི་ཐོག་མའི་ཡི་གེ་ཤ་ཡིག་ཡིན་ལ། ཚིག་ཕྱི་མ་ལ་རིམ་པར་ཤའི་ཚིག་གྲོགས་ལ་སྦྲང་དང་། བྲང་དང་། པང་སོགས་ཡིག་གཟུགས་དང་སྒྲ་གདངས་ལ་འགྱུར་བ་བྱུང་ཡོད། དེ་ལྟར་ཐ་སྙད་གཅིག་ལ་ཀློག་སྟངས་དུ་མ་བྱུང་བའི་རྒྱུ་རྐྱེན་ལ་བསམ་བློ་བཏང་ཚེ། ད་གཟོད་སྐད་ཆའི་འཕེལ་འགྱུར་གྱི་གནད་གསལ་པོ་ཞིག་ངེས་ཐུབ་པ་མ་ཟད། ཐ་སྙད་གང་དེའི་ཐོག་མའི་གཟུགས་རྣམ་ངོས་འཛིན་ཐད་ལའང་ཁུངས་འདེད་ཀྱི་རམ་འདེགས་མི་དམན་པ་ཞིག་ཐོན་ཐུབ། སྐད་བརྡ་རང་སྟེང་གི་འཕེལ་འགྱུར་རྒྱུ་རྐྱེན་དང་། ལོ་རྒྱུས་ཀྱི་གནས་བབ་མ་འདྲ་བའི་དབང་གིས་ལུང་སྐད་བྱེ་བྲག་པ་འབྱུང་བ་ཤེས་ཐུབ་པས། ཤ་སྦྲང་ཞེས་པའི་ཐ་སྙད་འདི་ཡང་གོང་དུ་སོང་ཟིན་པའི་རྒྱུ་དང་རྐྱེན་དེ་དག་གི་དབང་གིས་ཀློག་སྟངས་དུ་མ་བྱུང་བར་ངེས། མཁས་གྲུབ་རྗེས་མཛད་པའི་རྗེ་ཙོང་ཁ་པའི་རྣམ་ཐར་དུ་ཤ་སྦྲང་ཞེས་པའི་འབྲི་ཚུལ་བྱུང་བར་དཔགས་ན། མ་མཐའ་ཡང་དུས་རབས་བཅོ་ལྔ་པའི་ཡས་མས་སུ་ཤ་སྦྲང་ཞེས་འབོད་པ་ཤེས་ཐུབ། ཕྱིས་སུ་ལོ་རྒྱུས་ཀྱི་འགག་འཕྲང་རིང་མོ་ཞིག་བརྒྱུད་དེ། དུས་རབས་སོ་སོའི་ནང་དུ་ཕྱི་དགྲའི་རྒོལ་བ་དང་ནང་གི་སྡེ་གཟར་སོགས་ལ་རྐྱེན་བྱས་ཏེ། ཤོག་ཁའི་གྱེས་འབྱེད་བྱུང་བ་དང་བསྟུན་ནས་རིམ་གྱིས་ཡུལ་ལུང་སོ་སོ་ནས། སྐད་བརྡའི་མིང་བརྡའམ་ངག་སྦྱོར་སྤེལ་སྟངས་སོགས་ལ་ཡུལ་ལུང་རང་བཞིན་གྱི་ཤན་ཤུགས་ཐེབས་ཤིང་། ཡུལ་ཁག་སོ་སོའི་འབྲེལ་འདྲེས་ཀྱི་དགོས་མཁོ་དང་བསྟུན་ནས་སྐད་བརྡའི་གྲུབ་ཆ་སོ་སོ་སྟེ། ངག་སྦྱོར་གྱི་གཞི་གདངས་དང་། མིང་དང་། ཚིག་གི་སྒྲིག་གཞི་བཅས་ལ་འཕེལ་འགྱུར་ཆེ་ཙམ་བྱུང་བ་ཡིན། སྔོན་ཤ་སྦྲང་དང་ཡོན་དམག་དང་ཆིང་དམག་བར་འཁྲུག་རྩོད་བྱུང་བ་དང་། སོག་པོར་ས་རྩོད་བྱུང་བ་སོགས་ལ་རྐྱེན་བྱས་ཏེ་ཚོ་སྡེ་འདི་ཁ་ཐོར་དུ་སོང་བའང་ཤ་སྦྲང་ཞེས་པའི་ཐ་སྙད་ཀྱི་ཀློག་སྟངས་སམ་སྒྲ་གདངས་ལ་རིམ་གྱེས་བྱུང་བའི་རྒྱུ་རྐྱེན་གཙོ་བོ་ཞིག་ཏུ་འདོད།\nགཞན་ཡང་ས་ཁུལ་སོ་སོར་བོད་ཡིག་གི་ཀློག་སྟངས་ལ་ཡུལ་ཁོངས་རང་བཞིན་གྱི་ཁྱད་ཆོས་ངེས་ཅན་རེ་ཡོད་པ་སོགས་ཀྱང་ཐ་སྙད་ཅིག་གམ་མིང་བརྡའི་རིམ་འགྱུར་གྱི་ནང་རྐྱེན་ཞིག་ཡིན་པ་ཤེས་ཐུབ། ཤ་སྦྲང་ཞེས་པའི་ཐ་སྙད་ལ་རིམ་གྱེས་བྱུང་བ་དཔེའི་སྒོ་ནས་གསལ་བཤད་ཅིག་བགྱིས་ན་གོ་བ་ངེས་ཅན་ཞིག་སྟེར་ཐུབ་སྟེ། སྦྲ་ཞེས་པའི་ཐ་སྙད་འདི་ལ་མཚོན་ནའང་ཡི་གེའི་གཟུགས་ལ་དུས་རབས་སྔ་ཕྱིའི་ནང་དུ་འགྱུར་བ་བྱུང་མེད་ནའང་། སྒྲ་གདངས་སམ་ཀློག་སྟངས་ལ་ཡུལ་དུས་དང་། སྤྱི་ཚོགས་གྲུབ་སྟངས་མ་འདྲ་བའི་དབང་གིས་རོང་པའི་ས་ཁུལ་ཁག་ཅིག་ཏུ་འདོགས་ཅན་གྱི་སྒྲ་མི་ཐོན་པར་སྦ་ཞེས་དང་། ཡང་ཁ་ཤས་སུ་མགོ་འདོགས་གཉིས་ཀྱི་སྒྲ་མི་ཐོན་པར་བ་ཞེས་འབོད་མཁན་ཡང་ཡོད། འབྲོག་པའི་ལུང་པ་ཁག་ཅིག་ཏུ་མགོ་ཅན་དང་མིང་གཞིའི་སྒྲ་གདངས་མི་ཐོན་པར་འདོགས་ཅན་ཁོ་ནའི་སྒྲ་ལྟར་ར་ཞེས་འབོད་པ་ལྟ་བུ། ཡང་སྦྲུལ་ལྟ་བུར་མཚོན་ན་ཡང་གོང་དང་ཆ་འདྲ་བར་ས་ཁུལ་ཁ་ཤས་སུ་སྦུལ་ཞེས་འབོད་པ་དང་། ཡང་ཁ་ཤས་སུ་བུལ་དང་། འབྲོག་པའི་ལུང་པ་ཁག་ཅིག་ཏུ་རུལ་ལམ་རོའུ་ཞེས་འབོད་པ་ལྟར། ཡུལ་ལུང་སོ་སོའི་ས་ཁམས་ཆགས་ཚུལ་དང་སྤྱི་ཚོགས་གྲུབ་སྟངས་མི་འདྲ་བ་ལས་ཐ་སྙད་གཅིག་ལའང་ཀློག་སྟངས་དུ་མ་བྱུང་ཞིང་། རིམ་འགྱུར་ཀྱང་བྱུང་བ་རེད། དེ་བས། ཤ་སྦྲང་གི་ཚིག་ཕྱི་མ་སྦྲང་ལ་རིམ་བཞིན་མགོ་ཅན་གྱི་སྒྲ་མི་ཐོན་པར་བཀླགས་པས་ཤ་བྲང་དང་། མགོ་འདོགས་གཉིས་ཀྱི་སྒྲ་མ་ཐོན་པར་བཀླགས་པས་ཤར་བང་དང་། མགོ་ཅན་དང་མིང་གཞིའི་སྒྲ་མ་ཐོན་པར་བཀླགས་པས་ཤ་རང་ཞེས་འབོད་སྟངས་བྱུང་བར་སེམས། ཤ་རང་ཞེས་འབྲི་ཚུལ་མེད་ནའང་དེང་སྐབས་རྒྱུན་པར་ཁ་སྐད་དུ་ཤ་རང་ཞེས་འབོད་ཚུལ་ལ་དཔགས་ནའང་། དུས་རབས་དང་བསྟུན་ནས་ཐ་སྙད་ཁག་ཅིག་གི་ཀློག་སྟངས་ཟོར་ཇེ་ཡང་དང་རིམ་འགྱུར་འབྱུང་བཞིན་པ་ཤེས་ཐུབ་པ་མ་ཟད། ཤ་སྦྲང་གི་མིང་གི་རིམ་འགྱུར་ཐད་ལ་ཡང་ངེས་ཤེས་གསལ་པོ་ཞིག་སྟེར་ཐུབ། དེའི་ཕྱིར། དུས་རབས་ཀྱི་འགྱུར་བ་དང་ལོ་རྒྱུས་ཀྱི་གནས་བབ་མི་འདྲ་བ་སོགས་རྒྱུ་རྐྱེན་དུ་མའི་དབང་གིས་རིམ་པར་འབོད་སྟངས་སྣ་མང་བྱུང་བ་ལས། ཐ་སྙད་རེ་རེ་ལ་ངག་རྒྱུན་དང་འབྲེལ་ནས་འགྲེལ་བཤད་རྒྱག་པ་ནི་ཡིད་རྟོན་རུང་བའི་གཏམ་དུ་མ་ངེས་སོ། །\nའོ་ན་ཤར་བང་དང་ཤབ་རང་ཞེས་པའི་ཀློག་སྟངས་དེ་ཅི་ལྟར་གྲུབ་པ་ཡིན་ཟེར་ན། བོད་སྐད་སྤྱི་དང་སྒོས་སུ་ཐ་སྙད་ཁག་ཅིག་གི་ཀློག་སྟངས་ལ་དབྱེ་ཞིབ་བགྱིས་ན་གོ་བ་ངེས་ཅན་ཞིག་སྟེར་ཐུབ། ཡུལ་སྐད་དང་ས་ཁམས་གནས་བབ་མ་འདྲ་བ་ལས་ཐ་སྙད་ཁག་ཅིག་གི་ཀློག་སྟངས་ལ། མགོ་འདོགས་ཀྱི་སྒྲ་སོ་སོ་ལས་ཆ་ཚང་མི་ཐོན་པ་དང་། སྔོན་རྗེས་མིང་གསུམ་གྱི་གོ་ས་ཕན་ཚུན་བརྗེས་ནས་ཀློག་པ། གཞན་བརྩེགས་ཡིག་ཕན་ཚུན་ཕྲལ་ནས་ཀློག་པ་ལྟ་བུ་ཁ་སྐད་དུ་རྒྱུན་པར་མཐོང་ཐུབ་སྟེ། དཔེ་རེ་གཉིས་དྲངས་ན་བླ་བྲང་ལ་ལབ་རང་དང་། ཕོ་བྲང་ལ་ཕོབ་རང་དང་། རྒྱ་མཚོ་ལ་རྒྱམ་མཚོ་དང་། རྟ་མགྲིན་ལ་རྟམ་མགྲིན་ལྟ་བུའི་ཚིག་གྲོགས་ཕྱི་མའི་མིང་གཞི་དང་སྔོན་འཇུག་ཚིག་སྔོན་མར་ཡར་བརྒྱབ་ནས་ཀློག་པ། དེ་མིན་སྤང་རི་ལ་བསང་རི་ དང་། སྦོམ་ར་ལ་པོམ་ར། («ཆོས་འབྱུང་མཁས་པའི་དགའ་སྟོན»དུ“སྨད་ཀྱི་དཔའ་སྡེ་ནི་རྨ་པོམ་ར་མན་ཆད་ཀ་ཐང་ཀླུ་ཚེས་ཡན།”ཞེས་གསལ) མརྒད་ལ་མ་ར་ག་ད་ལྟ་བུ་སོགས་ཀྱིས་མཚོན། མིང་གཞི་སྔོན་འཇུག་གི་ཚུལ་དུ་སྦྱར་ནས་ཀློག་པ་དང་། མགོ་ཅན་ཕྱིས་ནས་མིང་གཞི་རྐྱང་བའི་སྒྲ་ལྟར་ཀློག་པ། སྔོན་རྗེས་མིང་གསུམ་སོ་སོར་ཕྲལ་ནས་ཀློག་པ་ལྟ་བུ། གཞན་ཡང་སྐྲ་དང་ཁྲག །གྲི་དང་། འགྲོ་ལྟ་བུ་ལ་ཁ་སྐད་དུ་ཡ་བཏགས་ཀྱི་སྒྲ་ལྟར། རིམ་པར་སྐྱ་དང་ཁྱག །གྱི་དང་འགྱོ་ལྟར་དུ་ཀློག་པ་ལྟ་བུ་རྒྱུན་པར་མཐོང་ཐུབ། དེའི་རྒྱུ་རྐྱེན་གཙོ་བོ་ནི་སྐད་བརྡ་ནང་ཁུལ་གྱི་གནད་དོན་དང་། ཕྱིའི་ས་ཁམས་གནས་སྟངས། འཚོ་བ་རོལ་སྟངས། སྲིད་འབྱོར་རིག་གསུམ་གྱི་གནས་བབ་མ་འདྲ་བའི་དབང་གིས་ཡིན་ཞིང་། དེ་དང་བསྟུན་ནས་བོད་སྐད་དུ་དོན་གཅིག་ལ་སྒྲ་གཟུགས་མི་འདྲ་བར་སྤྱད་པ་དང་། སྒྲ་གཟུགས་ཉེ་བའམ་གཅིག་པའི་མིང་གཅིག་ལ་དོན་གྱི་གོ་ཚུལ་ཐ་དད་དུ་སྣང་བ་སོགས་ཀྱི་ཐད་ནས་ཡུལ་སྐད་སོ་སོར་ཁྱད་པར་བྱུང་བ་ཡིན། དེའི་ཕྱིར་ན་ཤར་པང་དང་ཤབ་རང་ནི་ཤ་བྲང་གི་ཡི་གེའི་གཟུགས་འགྱུར་ཡིན་པ་ཤེས་ཐུབ།\n«སྐད་བརྡ་རིག་པའི་སྤྱི་བཤད»དུ“སྐད་ཆ་ལ་ལོ་རྒྱུས་ཀྱི་རིམ་འགྱུར་འབྱུང་བའི་གོམ་འགྲོས་ཧ་ཅང་དལ་བའི་རྒྱུ་མཚན་གྱིས། སྤྱིར་བཏང་དུ་མི་རྣམས་ཀྱིས་དེའི་འགྱུར་བ་ཚོར་སླ་བོ་ཞིག་མིན། དཔེར་ན། བོད་ཡིག་གི་སྒྲ་ཚིགས་རེའི་གསལ་བཤད་ཡི་གེ་དེ་དང་ཐོག་སྒྲ་མཚོན་བྱེད་རེད། འོན་ཀྱང་དེང་རབས་ལྷ་སའི་སྐད་ཀྱི་ཀློག་ཚུལ་ལྟར་ན། མགོ་མཇུག་བརྩེགས་འདོགས་ཀྱི་སྒྲ་རེ་རེ་བཞིན་གསལ་པོར་ཐོན་ཐུབ་པ་ཞིག་མ་རེད།”ཅེས་དང་། “སྐད་ཆའི་འཕེལ་རྒྱས་དང་འགྱུར་ལྡོག་ལ་ནང་དོན་གཉིས་འདུས་ཡོད་དེ། ཕྱོགས་གཅིག་ནི་སྐད་ཆའི་གྲུབ་ཚུལ་ལ་འགྱུར་ལྡོག་བྱུང་བར་གོ་དགོས། དཔེར་ན་གནའ་རབས་ཀྱི་བོད་སྐད་ལ་མིང་གཞིའི་མ་ནིང་གི་ཡི་གེ་ཁ་ཆ་ཐ་ཕ་ཚ་དང་མོ་ཡིག་ག་ཇ་ད་བ་ཛ་བཅས་སྒྲའི་ཀློག་ཚུལ་ལ་ཁྱད་ཤིན་ཏུ་ཆེ་མོད། དེང་རབས་ལྷ་སའི་སྐད་དུ་སྒྲ་ཁོ་ནའི་ཐད་ནས་ཁྱད་པར་མི་གསལ་བར་གྱུར་ཡོད།”ཅེས་པ་ལྟར། ཡི་གེ་དང་སྐད་ཆ་གང་ཡིན་ཡང་དུས་རབས་དང་བསྟུན་ནས་འགྱུར་བ་བྱུང་བ་ནི་སྐད་བརྡའི་ཐུན་མོང་གི་སྣང་ཚུལ་ཞིག་ཡིན་པས། ཤ་སྦྲང་ཞེས་པའི་ཐ་སྙད་ཀྱི་སྒྲ་གདངས་དང་གཟུགས་ཀྱི་རིམ་འགྱུར་བྱུང་བ་དེ་ལ་རྗེས་རབས་པ་དག་གིས་དེའི་ནང་དོན་དང་ཆ་མཐུན་པའི་འགྲེལ་བཤད་རེ་བརྒྱབ་ན་ཆོག་པ་ལས། དོན་དངོས་ལྟར་ན་འབྲི་སྟངས་དེ་དག་ཐ་སྙད་ཀྱི་རིམ་འགྱུར་ཙམ་དུ་ཟད་དོ། །\nམདོར་ན“སྲིད་འབྱོར་རིག་གསུམ་བདག་རྐྱེན་དུ་བྱས་པའི་སྤྱི་ཚོགས་ཀྱི་གྱེས་ཐོར་དང་། རུས་རྒྱུད་ཤོག་ཁ་དང་མི་གྲངས་ཀྱི་གནས་སྤོར་ཚུལ། རི་གྲོང་ཞིང་གསེབ་ཀྱི་གེགས་རྐྱེན། གཞན་རིགས་དང་འདྲེས་སྡོད་བྱས་པའི་འཚོ་ཐབས་ཅི་རིགས་པའི་ཕྱི་རྐྱེན་དང་། སྐད་བརྡ་ནང་ཁུལ་གྱི་འགལ་འབྲེལ་དང་སྡེབ་སྒྲིག་གི་འཕེལ་འགྱུར་མི་འདྲ་བ་སོགས་རྒྱུ་རྐྱེན་སྣ་ཚོགས་པའི་དབང་གིས་ཡུལ་སྐད་ཀྱི་ཁྱད་པར་མངོན་གསལ་དུ་གྲུབ།”ཅེས་པ་ལྟར། ཤ་སྦྲང་གི་ཐ་སྙད་འདི་ཉིད་ཀྱང་ཡུལ་སྐད་ཀྱི་ཁྱད་པར་དང་ཚོ་པ་རང་གི་ལོ་རྒྱུས་རྒྱུ་རྐྱེན་དམིགས་བསལ་བ། སྐད་བརྡའི་འཕེལ་འགྱུར་གྱི་རྒྱུ་རྐྱེན་སོགས་དུས་ཀྱི་འཕོ་འགྱུར་དང་བསྟུན་ནས་རིམ་པར་ཐ་སྙད་རང་ལ་རིམ་བཞིན་འགྱུར་བ་བྱུང་བར་མངོན་ནོ། །\nགོང་དུ་བཀོད་པ་བཞིན་ཤ་སྦྲང་གི་མིང་གི་ཐོགས་དོན་ཐད་བཞེད་པ་མི་འདྲ་བ་གསུམ་ཡོད་དེ། དེ་དག་རེ་རེར་ཡང་ངག་རྒྱུན་ནམ་གཏམ་རྒྱུད་གང་རུང་ལ་འབྲེལ་བའི་རྒྱུ་མཚན་རེ་ཡོད་པ་གདོན་མི་ཟ་མོད། གནས་ལུགས་དང་རྒྱུ་མཚན་གྱིས་ཕུ་དེད་ནས་བཞེད་པ་སོ་སོར་རིག་པ་ཆུ་ཐུབ་ཀྱིས་དཔྱད་ན།\nགཅིག །ཐོག་མར་ཤ་བྲང་ཞེས་པའི་མིང་གི་འབོད་སྟངས་འདི་ལ་དབྱེ་ཞིབ་ཅིག་བགྱིས་ན། ཆོས་རྗེ་དོན་གྲུབ་རིན་ཆེན་ལ་སྦྱིན་བདག་ཅིག་གིས་ཤའི་བྲང་ཞིག་ཕུལ་བའི་ངག་རྒྱུན་ལ་གཞི་བྱས་ཏེ་རི་ངོ་སྡུག་ལ་མདུན་རི་མི་ཉན། །བྲག་སྣ་ཕུག་ལ་རྒྱབ་རི་མི་ཉན། །ཤ་བྲང་ལ་གུང་ཚིགས་མི་ཉན། །ཧོར་མི་གླེན་པ་ལ་སྦྱིན་བདག་མི་བྱེད། །ཅེས་གསུངས་པར་གྲགས་པའི་ཚིག་འདི་ལ་བརྟེན་ནས་ཤ་བྲང་ཞེས་ཐོགས་པར་གསུངས་ཀྱང་། ངག་སྒྲོས་ཀྱི་ཚིག་དུམ་འདི་ལ་ཅུང་ཟད་དཔྱད་དགོས་འདུག་སྟེ། ཆོས་རྗེ་དོན་གྲུབ་རིན་ཆེན་ཁོང་གིས་དངོས་སུ་གསར་འདེབས་མཛད་པའི་དགོན་སྡེ་ཁག་དྲུག་གི་ཡ་གྱལ་ལྷ་ཁང་མའི་དགོན་གྱི་མདུན་རི་དང་། རྒྱབ་རི་ཡང་རི་ངོ་སྡུག་དང་བྲག་སྣ་ཕུག་ལ་གཏད་འདུག་ཅེས«ཤ་སྦྲང་ཚོ་དྲུག་གི་ལོ་རྒྱུས»སུ་གསལ་ལ།(ད་ལྟའི་ཕུན་ཚོགས་ཆོས་འཕེལ་གླིང་ཆགས་ཡོད་སའི་གནས་འདི་ཡིན)སྤྱིར་ན་བོད་རྟེན་འབྲེལ་གྱི་བདག་པོ་ཞེས་པའི་དཔེ་ལྟར་ཁང་གསར་ཕུབ་པ་དང་རུ་སྤོ་བ། བག་མ་གཏོང་ལེན་བྱེད་པ་དང་། ཡུལ་གཞན་དུ་འགྲོ་བ་ལ་སོགས་པའི་ཆོ་ག་དང་། བྱ་བ་རླབས་ཆེན་གྱི་ལས་ཅི་ཞིག་སྒྲུབ་ཀྱང་ཉིན་བཟང་སྐར་བཟང་འདེམས་པ་དང་། གནས་བཅའ་སའི་ས་དེར་བརྟག་དཔྱད་བྱས་ཏེ། མདུན་རྒྱབ་ཀྱི་རི་ཆུ་བཟང་བ་ས་ཤོར་མེད་པ་དག་འདེམས་པ་ལས། གད་པ་དང་། རི་ངོ་སྡུག་དང་། བྲག་སྣ་ཕུག་མི་འདེམས་པ་ནི་བོད་མི་སྤྱིའི་ཐུན་མོང་གི་ས་དཔྱད་རིག་གནས་ཀྱི་བག་ཆགས་ཤིག་ཡིན། དཔེར་ན་དགོན་སྡེ་ཁག་ཆགས་སའི་གནས་ཐམས་ཅད་ཁྱད་དུ་འཕགས་པའི་གནས་དང་མདུན་རྒྱབ་ཀྱི་རི་གང་ཡིན་ཡང་བརྗིད་པོ་དང་རྩྭ་ཆུ་ནགས་གསུམ་འཛོམས་པ། རྟེན་འབྲེལ་གྱི་ཆ་མཚོན་པའི་གནས་དག་ཡིན་པ་ལས་ས་གཤིས་ངན་པ་ས་ཆུ་ཤོར་བའི་རིགས་མིན་པས། གོང་གི་ཟེར་སྒྲོས་དེའང་ཆོས་རྗེ་དོན་གྲུབ་རིན་ཆེན་གྱིས་གསུངས་མིན་ཐད་ལ་བསམ་གཞིག་བཏང་ཆོག་ཆོག་རེད་བསམས། དམངས་ཁྲོད་ཀྱི་གཏམ་དཔེའི་ཁྲོད་ནའང་། “མདུན་རི་མི་ཉན་པའི་གད་པ་ཆུ་ཟོས། རྒྱབ་རི་མི་ཉན་པའི་དེའུ་ལུ་ཁེར་ཆད།”ཅེས་པ་ལྟ་བུའི་གཞིས་བཅའ་སའི་གནས་ལ་བརྟག་ཐབས་ཀྱི་ནང་དོན་མཚོན་པའི་གཏམ་དཔེ་མང་པོ་འདུག་པས། གོང་གི་ཟེར་སྒྲོས་དེའང་བོད་མི་སྤྱིས་རང་བྱུང་ཁམས་དང་འབྲེལ་འདྲིས་བྱས་པའི་གོ་རིམ་ཁྲོད་དུ་གྲུབ་པའི་ས་དཔྱད་རིག་གནས་ཀྱི་བཤད་སྟངས་ཤིག་ཡིན་པར་འདོད། གལ་སྲིད་ཚིག་དུམ་འདི་ཆོས་རྗེ་དོན་གྲུབ་རིན་ཆེན་གྱིས་གསུངས་པའི་དབང་དུ་བཏང་ན་ཡང་། སྐབས་དེ་ནས་བཟུང་ཚོ་པའི་མིང་ལ་ཤ་བྲང་ཞེས་ཐོགས་པ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། ཆོས་རྗེ་དོན་གྲུབ་རིན་ཆེན་ཁོང་སྐུ་མ་འཁྲུངས་སྔོན་ནས་བཟུང་ཤ་སྦྲང་གི་མི་སྡེ་གནས་འདིར་གཞིས་ཆགས་ཡོད་པ་མ་ཟད། ཤ་སྦྲང་གི་མིང་ཡང་སྔ་མོ་ནས་ཡོད་པ་གཡེར་གཤོང་མཁན་པོ་ངག་དབང་བློ་བཟང་བསྟན་འཛིན་རྒྱ་མཚོ་མཆོག་དབུས་སུ་ཕེབས་སྐབས་སྣར་ཐང་གི་མཚན་ཐོར་གཟིགས་པས་རྗེ་དོན་རིན་པའི་འཁྲུངས་ཡུལ་ཤ་སྦྲང་དང་། ཤར་སྦྲང་རབ་འབྱམས་པ་དོན་གྲུབ་རིན་ཆེན་ཞེས་གསལ་པོར་འཁོད་ཡོད་པ་ལས་ཤ་བྲང་ཞེས་བཀོད་མེད་ཚུལ་ལ་བལྟས་པ་ཙམ་གྱིས་ཀྱང་། ཆོས་རྗེ་ཁོང་གི་སྔོན་ནས་བཟུང་ཚོ་པའི་མིང་ལ་ཤ་སྦྲང་ཟེར་བ་ཤེས་ཐུབ་པས། གོང་གི་ཟེར་སྒྲོས་དེ་ལ་བདེན་ཁ་ཅུང་ཟད་ཀྱང་མེད་པ་ར་སྤྲོད་བྱས་ཡོད། སྣར་ཐང་གི་མཚན་ཐོར་ཁོང་གི་མཚན་གསལ་བ་ནི་ཆོས་རྗེ་དོན་རིན་པས་སྣར་ཐང་དུ་སློབ་གཉེར་བྱེད་པའི་སྐབས་འཁོད་པའི་མཚན་ཐོ་ཡིན་ཞིང་། ཟེར་སྒྲོས་དེ་ནི་ཁོང་གི་བླ་མའི་ལུང་བསྟན་ལྟར་ཕྱིར་ཨ་མདོར་ཕེབས་སྐབས་བྱུང་བས། དུས་ཀྱི་སྔ་གཞུག་ལ་དཔགས་པ་ཙམ་གྱིས་ཀྱང་ཤེས་ཐུབ། གལ་ཏེ་ཆོས་རྗེ་ཁོང་གིས་གསུངས་པའི་ཚིག་དུམ་དེ་ལ་བརྟེན་ནས་ཚོ་པའི་མིང་ལ་ཤ་བྲང་ཞེས་ཐོགས་པ་ཡིན་ན། ཆོས་རྗེ་དམ་པ་ཁོང་སྐུ་མ་འཁྲུངས་སྔོན་དུ་ཚོ་པའི་མིང་ལ་འབོད་སྟངས་གཞན་ཞིག་ཡོད་དགོས་མོད། ལོ་རྒྱུས་ཡིག་ཚང་སོགས་གང་དུའང་ཤ་སྦྲང་དང་ཤར་པང་མ་གཏོགས་མིང་གཞན་གཅིག་ཀྱང་མ་བྱུང་། དེས་ན་ཆོས་རྗེ་ཁོང་སྐུ་མ་འཁྲུངས་སྔོན་དུ་ཚོ་པ་འདིར་མིང་མེད་པ་དང་། སྐུ་འཁྲུངས་པའི་རྗེས་སུ་ད་གཟོད་མིང་བྱུང་བའང་རང་བཞིན་གྱིས་ཁས་ལེན་དགོས་པས། ཆོས་རྗེ་ཁོང་དང་འབྲེལ་ནས་བྱུང་བའི་ངག་རྒྱུན་འདི་ལ་བརྟེན་ནས་ཤ་སྦྲང་གི་མིང་བྱུང་བར་གྲགས་པ་ནི་བདེན་པར་མ་ངེས་སོ། །གཞན་ཡང་ལྷ་རྗེ་བྲག་སྣ་པའི་བུ་ཚ་རྣམས་ཀྱིས་ཤ་བ་ཞིག་བསད་ནས་བྲང་ཚོ་དྲུག་གི་སྐད་ཁྱེར་བ་ཞིག་ལ་བྱིན་པའི་ངག་རྒྱུན་ལ་བརྟེན་ནས་ཤ་བྲང་ཞེས་པ་དེའང་། གོང་གི་ཆོས་རྗེ་དོན་རིན་པ་དང་འབྲེལ་ནས་བྱུང་བའི་ངག་རྒྱུན་དང་གཞི་མ་འདྲ་བ་ཙམ་ལས་འབྲས་བུ་གཅིག་པས་ཡིད་རྟོན་རུང་བའི་གཏམ་དུ་མ་ངེས་ལ། རྒྱུ་མཚན་གོང་དུ་སོང་བ་བཞིན་ནོ། །\nགཉིས། ས་ཁམས་ཆགས་སྟངས་ཀྱི་ཆ་ནས་ཤར་པང་ཞེས་པ་ཚོ་པའི་མིང་ལ་ཐོགས་པར་འདོད་མོད། དེར་མི་འཐད་དེ། ཉི་མ་ཤར་མ་ཐག་ཏུ་པང་དུ་བླངས་པ་ལྟ་བུ་ཞིག་ཡིན་མིན་ཡུལ་དངོས་ལ་བསྐྱོད་ནས་བལྟས་ཚེ་གསལ་པོར་ཤེས་ཐུབ། སྤྱིར་ས་མིང་དང་ཡུལ་མིང་གི་འདོགས་སྟངས་ལ་ཉི་ཟླ་འཆར་ནུབ་ཀྱི་ས་ཁམས་ཀྱི་རྣམ་པ་དང་ཡུལ་གྱི་ཆགས་སྟངས། གནམ་གཤིས་ཁོར་ཡུག་ལ་སོགས་པར་བརྟེན་ནས་བཏགས་པ་ལྟ་བུ་ཡོད་དེ། དཔེར་ན། གྲང་ངར་ཧ་ཅང་ཆེ་བས་ནམ་མཁའི་བྱའང་འདར་བ་ལྟ་བུའི་ས་མིང་ལ་བྱ་འདར་ཟེར་བ་དང་། རིའི་རྩེ་མོ་ཧ་ཅང་འབིགས་པ་མཛོ་མོའི་ནུ་མ་ལ་དཔེ་བྱས་ཏེ་ས་མིང་ལ་མཛོ་མོའི་ནུ་རྩེ་ཟེར་བ་ལྟ་བུ་ཡོད་ཀྱང་། ཤ་སྦྲང་གི་མིང་ནི་དེ་ལྟར་འདྲ་བ་རྒྱུ་མཚན་དང་ས་ཁམས་གནས་སྟངས་ཀྱི་ཆ་ནས་མིང་ཐོགས་པར་འདོད་པ་ནི་རྒྱུ་མཚན་གྱིས་ཕོངས་སོ། །འོན་ཀྱང་ཆ་ཧར་དགེ་བཤེས་ཀྱིས་མཛད་པའི«རྗེ་ཙོང་ཁ་པའི་རྣམ་ཐར་ཆེན་མོ»རུ་ཆོས་རྗེ་དོན་གྲུབ་རིན་ཆེན་བླ་མས་ལུང་བསྟན་པའི་གནས་འཚོལ་བར་བྱོན་ཏེ། དང་པོར་ཤར་པང་གི་གནས་རྙེད། དེར་དགོན་པ་བཏབ་སྟེ་འདུས་སྡེ་བཙུགས། དེ་ཡང་རིའི་དབྱིབས་ནི་ཉི་མ་ཤར་བའི་ཚེ་ཉི་འོད་པང་དུ་ལེན་པ་ལྟ་བུ་ཡིན་པས་ཤར་བ་པང་དུ་ལེན་པའི་ཤར་པང་ཞེས་པ་ཡིན་པ་ལ། མི་མང་གི་སྨྲ་བ་ནོར་བས་ད་ལྟ་ཤ་སྦྲང་དགོན་ཟེར་རོ། །ཞེས་གསུངས་ཡོད། འདི་ལ་བསམ་རྒྱུ་ཞིག་འདུག་སྙམ་སྟེ། ཚིག་འདིའི་ངོས་ཟིན་ལས་ཤར་པང་ནི་ཆོས་རྗེ་དོན་རིན་པས་གསར་འདེབས་གནང་བའི་དགོན་པ་ཆགས་སའི་གནས་ཙམ་གྱི་མིང་དུ་གོ་ན་དོན་ལ་གནས་པ་ལས་ཚོ་པའི་མིང་དུ་གོ་མི་ཐུབ། མི་མང་གི་སྨྲ་བ་ནོར་བས་ད་ལྟ་ཤ་སྦྲང་དགོན་ཟེར་ཞེས་གསུངས་པར་གཞིགས་ནའང་། ཤར་པང་ཞེས་པ་ཤ་སྦྲང་དགོན་ཆགས་སའི་གནས་ཙམ་ལ་གོ་ན་འགྲིག་པར་སྙམ་ཡང་། དེ་དོན་དངོས་ཡིན་མིན་ནི་དགོན་པའི་རྒྱབ་རི་གང་རུང་གི་ས་མིང་ལ་སྔོན་ཆད་ཤར་པང་ཟེར་མིན་ལ་ཐུག་ཡོད་དེ། གནས་སྐབས་སུ་དེའི་སྐོར་གྱི་ཡིག་ཆ་ཁུངས་བཙུན་ཞིག་ལག་ཏུ་མ་ཆུད་པས་དེའང་བདེན་མིན་གྱི་ཁ་ཚོན་གཅོད་དཀའ། ཡིན་ནའང་ཚོ་པའི་མིང་ནི་ཆོས་རྗེ་མ་བྱོན་སྔོན་དུ་ཡོད་པ་གོང་དུ་གླེང་བ་བཞིན་ནོ། །གཞན་ཡང་ཡུལ་བྱེ་བྲག་པའི་མིང་སྤྱི་ལ་ཐོགས་པ་དང་། སྤྱི་མིང་བྱེ་བྲག་ལ་ཐོགས་པ་ལྟ་བུ་ཡོད་དེ། བཙན་པོའི་སྐབས་སུ་བོད་ཁ་གཡག་དྲུག་ཅེས་པའི་བོད་ནི་རིམ་བཞིན་མདོ་དབུས་ཁམས་གསུམ་གྱི་སྤྱི་མིང་དུ་ཆགས་པ་ལྟ་བུ་རེད། དེ་བཞིན་དུ་ཤར་པང་ཞེས་པའི་གནས་གང་དེའི་མིང་གི་ཁྱབ་ཁོངས་རྒྱ་ཆེ་རུ་ཕྱིན་ནས་ཤ་སྦྲང་ཚོ་དྲུག་གི་སྤྱི་མིང་དུ་ཐོགས་པར་དོགས་པ་དང་ཚོད་བགམ་བྱས་ཆོག་ཀྱང་། ལོ་རྒྱུས་ཡིག་ཚང་ཞིབ་བསྡུར་དང་སྐད་བརྡའི་འགྱུར་བའི་གནས་སྟངས་ལ་བལྟས་ན། ཤར་པང་ནི་ཤ་བྲང་གི་འགྱུར་གཟུགས་ཡིན་པ་ལས་ཚོ་མིང་དངོས་མ་ཡིན་ནོ། །\nགོང་གི་བཞེད་ཚུལ་དེ་གཉིས་ནི་ཆོས་རྗེ་དོན་རིན་པ་དང་འབྲེལ་ནས་བྱུང་བ་མ་ཟད། ཁོང་གིས་བྱ་ཁྱུང་གི་གནས་འཚོལ་བའི་སྐབས་སུ་བྱུང་བའི་བཤད་ཚུལ་ཞིག་ཡིན། འདིར་དཔྱད་ཞིབ་ཅིག་བགྱིས་ན་དོགས་པ་གང་མང་ཞིག་རང་བཞིན་གྱིས་གྲུབ་སྟེ། ཆོས་རྗེ་དོན་རིན་པའི་འཁྲུངས་ཡུལ་ཤ་སྦྲང་ཡིན་ཞེས་ཀུན་ལ་གྲགས་པ་ལྟར་ན། བྱ་ཁྱུང་དང་ཤ་སྦྲང་ནི་རི་རྒྱུད་གཅིག་ཏུ་ཡོད་པས་བྱ་ཁྱུང་གི་གནས་བཙལ་དགོས་པའི་རྒྱུ་མཚན་ཅི་ཡང་མི་འདུག་ལ། སྒོས་སུ་ཆོས་རྗེ་དོན་རིན་པས་རང་གི་འཁྲུངས་ཡུལ་ཤ་སྦྲང་གི་གནས་གང་དུ་ཡོད་འདུག་མི་ཤེས་པར་འཚོལ་དགོས་ཟེར་ན་བཞད་གད་ཀྱི་གནས་ལས་མ་འདས་སོ། །དེའི་ཕྱིར་ན་གོང་གི་བཞེད་ཚུལ་འདི་གཉིས་ཀ་ཕྱིས་ཀྱི་མི་རྣམས་ཀྱི་རྟོག་བཟོ་འབའ་ཞིག་ལས་ཡིད་རྟོན་རུང་བ་དང་། ཡང་དག་པའི་གཏམ་དུ་མ་མཆིས། འོ་ན་ཤ་སྦྲང་གི་མིང་ཇི་ལྟར་ཐོགས་པ་རེད་ཟེར་ན། ཤ་སྦྲང་ཚོ་དྲུག་གི་ནང་ཚན་ཤ་སྦྲང་ཚང་ཟེར་བའི་ཚོ་ཆུང་དེའི་མིང་རིམ་པར་རྒྱ་ཆེ་རུ་སོང་ནས་ཚོ་པ་སྤྱིའི་མིང་དུ་ཐོགས་པར་ཡང་བསམ་གཞིག་བཏང་ཆོག་མོད། དེ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། ཤ་སྦྲང་གི་དཔོན་རྒྱུད་དུ་གྱུར་པ་ཚོ་ཁག་འདི་ལས་བྱུང་ཞིང་། རེབ་གོང་ཤོག་ཁ་བཅུ་གཉིས་ལ་བེ་ཧུ་བཞི་དང་བླ་མ་བཞིས་མངའ་དབང་བསྒྱུར་བར་གྲགས་པའི་ཧོར་ནག་བེ་ཧུ་དང་། ཤ་སྦྲང་བླ་མ་ཞེས་པའང་ཚོ་ཁག་འདི་ལ་ཐུག་ཡོད། ཤ་སྦྲང་བླ་མ་ཚང་ལ་ཆེ་མཐོང་གི་ཚུལ་དུ་བླ་མའི་མིང་གི་མགོར་སྡེ་མིང་སྦྱར་བར་བརྟེན་སྤྱི་མིང་སྒེར་ལ་ཐོགས་ཏེ་ཤ་སྦྲང་ཚང་ཞེས་པའི་མིང་དེ་རྒྱུན་འབྱམས་སུ་སོང་བ་ཡིན་ཏེ། དེང་སང་ཡང་དཔོན་རྒྱུད་དེ་ལ་ཤ་སྦྲང་བླ་མ་ཚང་ཟེར་བས། མིང་དེ་སྤྱི་མིང་སྒེར་ལ་ཐོགས་པར་འདོད་དོ། །\nགསུམ། རུས་ཀྱི་ཆ་ནས་ཤ་སྦྲང་ཞེས་ཐོགས་པར་འདོད་པའི་བཞེད་ཚུལ་འདི་ནི་ཡང་དག་པར་འདོད་དེ། «ཤ་སྦྲང་ཚོ་དྲུག་གི་ལོ་རྒྱུས»སུ“རོང་བོ་དགོན་ཆེན་གྱི་གདན་རབས་ནང་དུ་གནས་འདིའི་མིང་ལ་བཤད་པ་མི་འདྲ་བ་འགའ་རེ་ཡོད་ནའང་ཤ་སྦྲང་ཞེས་པ་ཤས་ཆེ་ལ་དེ་ཡང་རིགས་རུས་ཀྱི་མིང་ཞིག་ཡིན་ནམ་དཔྱད་ཅེས་བཀོད་ཡོད་ཅིང་། ད་དུང་ཤ་སྦྲང་གི་མཆོད་རྟེན་དང་འབྲེལ་བའི་ལོ་རྒྱུས་ཤིག་ལས་ཀྱང་ཤ་སྦྲང་ནི་སྡེ་འདིའི་རུས་ཀྱི་ཆ་ནས་ཐོགས་པར་གསུངས། དེ་མིན་ལོ་རྒྱུས་དེབ་ཐེར་གྲགས་ཅན«མདོ་སྨད་ཆོས་འབྱུང»དུ“ཁྱད་པར་བྱ་ཁྱུང་དང་ཤ་སྦྲང་ཟེར་བ་གཉིས་སུ་དགོན་པ་ཐོབ། བཤད་སྒྲུབ་གང་འཕེལ་གྱིས། སྒོས་སུ་བྱ་ཁྱུང་དུ་སྒྲུབ་པ་མཛོད།”ཅེས་སྡེ་འདིའི་མིང་ལ་ཤ་སྦྲང་ཞེས་འཁོད་ཡོད་པས། རིགས་རུས་ཀྱི་མིང་ཞིག་ཏུ་འདོད་དེ། ད་སྔར་ཤ་སྦྲང་ཞེས་པའི་རུས་ཤིག་བཀོད་པའི་ཡིག་ཆ་ཞིག་ལག་སོན་མ་བྱུང་ཡང་། ཏུན་ཧོང་ནས་ཐོན་ པའི་ཤོག་དྲིལ་ཨང་p.t1038པར“བློན་པོ་ལྷོ་རྔེགས། བོན་པོ་མཚེ་གཅོ། ཕྱག་ཚང་ཤ་སྦུག”ཅེས་བཙན་པོ་གཉའ་ཁྲིའི་ཕྱག་ཚང་གི་བློན་ཞིག་གི་རུས་མིང་ལ་ཤ་ཟེར་བ་དང་། ཡང་ཤོག་དྲིལ་ཨངp.t1286པར“ཡུལ་ཀླུམ་རོའི་ཡ་སུམ་ན་རྗེ་ནམ་པའི་བུ་གསེང་ཏི། བློན་པོ་མྱང་དང་སྦྲང་གཉིས།”ཞེས་རྒྱལ་ཕྲན་སིལ་མའི་དུས་ཀྱི་རུས་ཤིག་གི་མིང་ལ་སྦྲང་ཞེས་བྱུང་བ་དང་། ཡང་ཤོག་དྲིལ་ཨངp.t1287པར“སྦྲང་རྒྱལ་སྒྲ་ལེག་ཟིགས་ཀྱིས། སྟོད་ཕྱོགས་སུ་དྲངསྟེ།”ཞེས་བཙན་པོ་ཁྲི་སྲོང་ལྡེ་བཙན་དུས་ཀྱི་བློན་ཞིག་གི་རུས་ནི་སྦྲང་ཡིན་པ་སོགས་ནི་མི་སྡེ་འདིའི་ཚོ་མིང་ཤ་སྦྲང་དང་འབྲེལ་བ་ངེས་ཅན་ཞིག་ཡོད་པར་འདོད་ལ། ཡང་ན་སྔོན་གྱི་རུས་ཤིག་གི་ཐ་སྙད་ཀྱི་འགྱུར་གཟུགས་གང་རུང་ཞིག་ཡིན་པར་སྙམ། ཤ་སྦྲང་ཞེས་པའི་མིང་ཚིག་རང་ངོས་ཀྱི་ནང་དོན་ནི«བརྡ་དཀྲོལ་གསེར་གྱི་མེ་ལོང»དུ“འདུལ་བའི་གླེང་འབུམ་གྱི་མིང་བརྡའི་རྣམ་བཤད་ལས། ཤ་སྦྲང་ནི་ནགས་སྦྲང་སྟེ། མི་ཕྱུགས་ལ་སོ་བཏབ་སྟེ་ཁྲག་འཇིབ་པའི་སྦྲང་མ་དེ་ཡིན།”ཅེས་གསུངས་པ་ལྟར། ཁྲག་འཇིབ་པའི་འབུའི་རིགས་ཤིག་གི་མིང་ལས་དོན་གཞན་ཅི་ཡང་སྟོན་མི་ཐུབ། གཞན་ཡང་མཁས་གྲུབ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་དགེ་ལེགས་དཔལ་བཟང་པོས་མཛད་པའི«རྗེ་ཙོང་ཁ་པའི་རྣམ་ཐར་དད་པའི་འཇུག་ངོགས»སུ“ཤ་སྦྲང་དུ་དཔོན་ཤཱཀྱ་བཟང་པོ་ཟེར་བ་ཞིག་གདན་སར་བསྐོས”ཞེས་པའི་ནང་དུའང་ཤ་སྦྲང་གི་ཡི་གེ་འདི་བྲིས་ཡོད། འདི་ལ་བསམ་རྒྱུ་ཞིག་འདུག་སྟེ། ཆོས་རྗེ་དོན་གྲུབ་རིན་ཆེན་ནི་རྗེ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་དགེ་རྒན་ཡིན་པ་དང་། མཁས་གྲུབ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ནི་ཆོས་རྗེ་དོན་རིན་པ་དང་དུས་རབས་གཅིག་ལ་ཁེལ་ཡོད་པ་མ་ཟད་རྗེ་རིན་པོ་ཆེའི་དངོས་སློབ་དང་། དོན་རིན་པའི་བརྒྱུད་པའི་སློབ་མའང་ཡིན། རྣམ་ཐར་ཡང་སྐབས་དེར་མཛད་པ་ཡིན་ཞིང་། ཁོང་རྣམ་དཔྱོད་འགྲན་ཟླ་དང་བྲལ་བའི་མཁས་པ་ཆེན་པོ་ཞིག་གིས། རང་གི་བརྒྱུད་པའི་དགེ་རྒན་གྱི་འཁྲུངས་ཡུལ་གྱི་མིང་ཡང་ནོར་སོང་ཟེར་ན་བཞད་གད་སློང་བའི་རྒྱུ་རུ་འགྱུར་བས། ཤ་སྦྲང་ནི་ཡང་དག་ཡིན་པ་ཤེས་ཐུབ། དེ་མིན«ཤ་སྦྲང་ཚོ་དྲུག་གི་ལོ་རྒྱུས»སུ“ཤ་སྦྲང་གི་རིགས་རུས་མཆེད་ཁུངས་ནི་བཙན་པོའི་གདུང་རྒྱུད་མངའ་བདག་འོད་སྲུང་གི་རིགས་རུས་ལས་མངའ་རིས་སྟོད་ལ་དྭགས་ཀྱི་མི་རྒྱུད་དུ་འདོད་པ་དང་། ཁ་ཅིག་གིས་སྤུར་རྒྱལ་བཙན་པོའི་དུས་ནས་བྱུང་བའི་བོད་དམག་གི་ཤུལ་ཡིན་ཟེར་བ་སོགས་ཀྱི་བཤད་ཚུལ་མཆིས་ན་ཡང་། ས་སྐྱ་བ་ཡིན་ཏེ། ཆོས་རྗེ་དོན་གྲུབ་རིན་ཆེན་གྱི་ཡང་སྤྲུལ་བཅུ་ཕྲག་རིག་པའི་གནས་ལ་དབང་འབྱོར་བ་དཔལ་ཆུ་བཟང་ངག་དབང་ཐུབ་བསྟན་དབང་ཕྱུག་རིན་པོ་ཆེས། རིགས་རུས་ནི་ས་སྐྱ་ཡིན”ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར། ཤ་སྦྲང་ཞེས་པ་རིགས་རུས་ཤིག་ཏུ་གོ་ན་འགྲིག་པར་འདོད། གཞན་རྗེ་བཙུན་ཤར་གདོང་བློ་བཟང་བཤད་སྒྲུབ་རྒྱ་མཚོའི་ཞལ་སྔ་ནས་མཛད་པའི«བྱ་ཁྱུང་ཨ་ར་པ་ཙྭའི་སྒྲུབ་ཁང་གི་དཀར་ཆག»ལས། ས་སྐྱ་ནས་ཆད་པའི་རིགས་རེབ་གོང་ཤ་སྦྲང་དུ་སྐུ་འཁྲུངས་བར་ཀུན་གཟིགས་འཇམ་པའི་དབྱངས་ཨབྷའི་ཞབས་བཞེད།ཅེས་དང་། གཞན་སུམ་པ་ཡེ་ཤེས་དཔལ་འབྱོར་གྱིས་མཛད་པའི«ཆོས་འབྱུང་དཔག་བསམ་ལྗོན་བཟང»དུ“བྱ་ཁྱུང་དགོན་དང་ཤ་སྦྲང་འདེབས་པ་པོ་ཤར་ཕྱོགས་རིག་པའི་དཔའ་བོ།”ཞེས་གསུངས་པར་དཔགས་ན། སྔ་མོ་ནས་སྡེ་འདིའི་མིང་ལ་ཤ་སྦྲང་ཞེས་འབོད་པ་ཤེས་ཐུབ་པར་མ་ཟད། རུས་ཀྱི་ཆ་ནས་ཐོགས་པར་ངེས་ཤེས་ཟབ་མོ་ཞིག་བསྐྱེད་ཐུབ། དེའི་ཕྱིར་ན་མཁས་པའི་དབང་པོ་འཇིགས་མེད་ཐེག་མཆོག་གི་«སྐྱབས་མགོན་སྐུ་ཕྲེང་རྣམ་ཐར་གསང་གསུམ་སྣང་བའི་སྒྲོན་མེ»དང་། «སྣར་ཐང་གི་མཚན་ཐོ»«བྱ་ཁྱུང་གདན་རབས»སོགས་ཡང་དག་པའི་ཁུངས་སུ་ལེགས་ན་ཐེ་ཚོམ་མེད་པར«གདན་རབས་རྫོགས་ལྡན་གཏམ་གྱི་རང་སྒྲ»ལས་གསུངས་པའི་རིགས་རུས་ཀྱི་མིང་ཞིག་ཡིན་ནམ་དཔྱད་ཅེས་པ་སོགས་ཚད་ལྡན་གྱི་ལུང་འདི་དག་དང་། ཡོངས་སུ་གྲགས་པའི་གནའ་མིའི་ངག་རྒྱུན་ལྟར་ན་ཡང་ཤ་སྦྲང་ཚོ་དྲུག་གི་ཆད་ཁུངས་ནི་ས་སྐྱ་པ་ཡིན་པ་དང་། རྗེ་དོན་རིན་པའང་རེབ་གོང་ཤ་སྦྲང་དུ་སྐུ་འཁྲུངས་པར་ས་དེའི་སྐྱེ་བོ་ཀུན་ལ་གྲགས་ཤིང་། ཤ་སྦྲང་གི་ཉེ་འཁོར་གྱི་ཉིན་ཕྱོགས་རི་ཁྲོད་ཅིག་ཏུ་སྒྲུབ་པ་མཛད་ནས་བཞུགས་པར་བརྟེན་དོན་གྲུབ་རིན་ཆེན་གྱི་མཚན་བསྡུས་ནས་དོན་རིན་ཉིན་དུ་ཐོགས་ཤིང་། དེ་ཡང་ཟུར་ཆག་ནས་དོར་ཉིན་ཞེས་ད་ལྟའང་ཡུལ་དེའི་སྡེ་མིང་དུ་གྲགས་པས་ཤ་སྦྲང་ནི་རུས་ཀྱི་ཆ་ནས་ཐོགས་པ་བདེ་བླག་ཏུ་རྟོགས་ནུས་ལ་རུས་ནི་ལྡོང་ཡིན་པར་སྨྲ།\nསྐད་བརྡའི་ཕྱི་ནང་གི་རྒྱུ་རྐྱེན་དང་། མི་སྡེ་རང་གི་ལོ་རྒྱུས་ཀྱི་གནས་བབ་དབང་གིས་ཤ་སྦྲང་གི་ཐ་སྙད་འདིའི་སྒྲ་གདངས་ལ་རིམ་བཞིན་འགྱུར་བ་བྱུང་ནས་འབོད་སྟངས་དུ་མ་བྱུང་ཞིང་། སྒྲ་གདངས་ལ་འགྱུར་བ་བྱུང་ནས་འབོད་སྟངས་དུ་མ་བྱུང་བ་ལས་ཡི་གེའི་གཟུགས་ལའང་རིམ་བཞིན་འགྱུར་བ་བྱུང་ནས་ཤ་བྲང་དང་ཤར་པང་སོགས་ཀྱི་འབྲི་སྟངས་ཁག་ཅིག་བྱུང་བ་ལ། ཕྱིས་སུ་མི་རྣམས་ཀྱིས་ཐ་སྙད་དེ་དག་གི་ནང་དོན་དང་ཆ་མཐུན་པའི་འགྲེལ་བཤད་ངེས་ཅན་རེ་བརྒྱབ་ནས་ཚོ་པའི་མིང་གི་ཐོགས་ཚུལ་དུ་འདོད་པ་ཡང་བྱུང་། འོན་ཀྱང་། མཁས་པའི་བཤད་རྒྱུན་དང་གདན་རབས་ཁག་ཏུ་གསུངས་པའི་ལུང་དང་། སྐད་བརྡའི་འཕེལ་འགྱུར་ཆོས་ཉིད་གཞི་བྱས་ཏེ་ལུང་རིགས་ཟུང་འབྲེལ་གྱིས་དཔྱད་ཞིབ་བགྱིས་འོང་ཚེ་དོན་དུ་ཤ་སྦྲང་ཞེས་པ་ཡང་དག་པ་མ་ཟད་རིགས་རུས་ཀྱི་མིང་ཞིག་ཏུ་ངེས་བཟུང་ན་འགྲིག་པར་སྙམ་མོ། །\n སྤྱི་ལོ1822ལོར་ཧྲན་ཀན་ཙོང་ཏུ་ཁྲང་ལན(陕甘总督长龄)དང་ཟི་ལིང་ཨམ་བན་སོང་ཐེན། ནཱ་ཡན་ཁྲིན་སོགས་ཀྱིས་རྨ་བྱང་དུ་བརྒལ་བའི་བོད་རིགས་ཡོངས་རྫོགས་གཙང་བཤེར་བྱས་པ་ཡིན་ཏེ། རྗེས་མ་འདིའི་སྐབས་ད་ལྟའི་མཚོ་ལྷོ་ས་ཁུལ་དུ་གནས་པའི་ཝང་ཚེ་རིང་དོན་གྲུབ་སོགས། ཇ་སག་དྲུག་གི་ཕྱུགས་ས་བོད་པས་བཟུང་ནས་མི་ལོ་ཉི་ཤུ་ལྷག་འགོར་བ་ཚང་མ་ཕྱིར་རྨ་ཆུའི་ལྷོ་རྒྱུད་དུ་དེད་ཀྱང་། སོག་པོའི་མི་ཕྱུགས་ཀྱི་གྲངས་ཀ་ཆེས་ཉུང་བར་ཕྱིན་པས། མཚོ་བྱང་ཕྱོགས་སུ་གཅིག་གྱུར་གྱིས་ཕན་ཚུན་ལ་རྒྱབ་གཏད་ནས་འདུག་པ་ལས། སྔོན་ལྟར་བསྡད་པས་རྐུན་ཁ་མི་ཟུར་ཞེས་རྩྭ་ས་ཕྱིར་སྤྲད་པའི་སྟེང་། ཨ་རིག་བེ་ཧུའི་རུ་སྡེ་སྐབས་ཤིག་ལ་བཀོད་སྒྲིག་བྱས་ཀྱང་མ་ཕན་པར། ཡང་ནས་ཡང་དུ་སྔར་བཞིན་རྨ་ཆུ་ལས་བརྒལ་བ1857ལོར་ཧྥུ་ཅིས(福济)ཆིང་གོང་མར་ཡར་ཞུ་བྱས་རྗེས། རྨ་བྱང་དུ་བརྒལ་ཟིན་པའི་བོང་སྟག་དང་། བདུལ་ཤུལ། འཁྱམ་རུ། རྐང་ཚ། ཆུ་ཁྲ། གོང་བ་ལྷ་སྡེ། བན་ཤུལ། རི་ངན་སོགས་རུ་སྡེ་བརྒྱད་བསྡད་ཆོག་པའི་མཆོག་མཆན་གནང་བ་བཅས། ཟི་ལིང་བོད་སོག་དོན་གྲུབ་བློན་ཆེན་ནམ་ཨམ་བན་སྔ་རྗེས་ཀྱིས་མན་ཆིང་གོང་མར་ཞུ་འབུལ་དང་། དེ་དོན་གྱི་བཀའ་ལན་སོགས་གནང་།\n ཨ་ཁུ་རི་ཁྲོད་པ་བློ་བཟང་མཁྱེན་རབ། མདོ་སྨད་རེ་སྐོང་རིག་པ་འབྱུང་བའི་གྲོང་ཁྱེར་ལེ་ལག་དང་བཅས་པའི་ལུགས་གཉིས་གཏམ་གྱི་བང་མཛོད་ལས་བསྡུས་པའི་ཆོས་འབྱུང་ས་ཡི་ལྷ་མོ་ཞེས་བྱ་བ་བཞུགས་སོ། ། [M] ཞང་ཀང་གྱི་ལིང་དཔེ་སྐྲུན་ཁང་། 2002:30.\n ཆ་ཧར་དགེ་བཤེས་བློ་བཟང་ཚུལ་ཁྲིམས། རྗེ་ཙོང་ཁ་པའི་རྣམ་ཐར་ཆེན་མོ། [M] ཀྲུང་གོའི་བོད་རིག་པ་དཔེ་སྐྲུན་ཁང་། 2014:43.\n ཧྭ་ཁན་དང་བསོད་ནམས་ཚེ་རིང་། སྐད་བརྡ་རིག་པའི་སྤྱི་བཤད། [M] ཀྲུང་དབྱང་མི་རིགས་སློབ་གྲྭ་ཆེན་མོའི་དཔེ་སྐྲུན་ཁང་། 2008:233.\n དཔའ་བོ་གཙུག་ལག་ཕྲེང་བ། ཆོས་འབྱུང་མཁས་པའི་དགའ་སྟོན། [M] མི་རིགས་དཔེ་སྐྲུན་ཁང་། 1986:189.\n ཧྭ་ཁན་དང་བསོད་ནམས་ཚེ་རིང་། སྐད་བརྡ་རིག་པའི་སྤྱི་བཤད། [M] ཀྲུང་དབྱང་མི་རིགས་སློབ་གྲྭ་ཆེན་མོའི་དཔེ་སྐྲུན་ཁང་། 2008:214.\n སུམ་པ་དོན་གྲུབ་ཚེ་རིང་། བོད་ཀྱི་ཡུལ་སྐད་ཀྱི་བྱུང་འཕེལ་དང་། དབྱེ་བ། ཁྱད་ཆོས་སྐོར་རགས་ཙམ་བརྗོད་པ། [J] ཀྲུང་གོའི་བོད་རིག་པ། 2007(3)\n བན་གྱའི་རིན་ཆེན་དཔལ་འབྱོར། ཤ་སྦྲང་ཚོ་དྲུག་གི་ལོ་རྒྱུས། [M] ཀན་སུའུ་མི་རིགས་དཔེ་སྐྲུན་ཁང་། 2007:5.\n བྲག་དགོན་པ་དཀོན་མཆོག་བསྟན་པ་རབ་རྒྱས། མདོ་སྨད་ཆོས་འབྱུང་། [M] ཀན་སུའུ་མི་རིགས་དཔེ་སྐྲུན་ཁང་། 2015:187.\n ཏུན་ཧོང་ནས་ཐོན་པའི་བོད་ཀྱི་ལོ་རྒྱུས་ཡིག་ཚང་། [M] མི་རིགས་དཔེ་སྐྲུན་ཁང་། 1992:56.\n བཙན་ལྷ་ངག་དབང་ཚུལ་ཁྲིམས། བརྡ་དཀྲོལ་གསེར་གྱི་མེ་ལོང་ཞེས་བྱ་བ་བཞུགས་སོ། ། [M] མི་རིགས་དཔེ་སྐྲུན་ཁང་། 1997:929.\n མཁས་གྲུབ་དགེ་ལེགས་དཔལ་བཟང་། རྗེ་ཙོང་ཁ་པའི་རྣམ་ཐར་དད་པའི་འཇུག་ངོགས། [M] འབྲས་སྤུངས་བཀྲ་ཤིས་སྒོ་མང་དཔེ་མཛོད་ཁང་། 2018:10.\n བན་གྱའི་རིན་ཆེན་དཔལ་འབྱོར། ཤ་སྦྲང་ཚོ་དྲུག་གི་ལོ་རྒྱུས། [M] ཀན་སུའུ་མི་རིགས་དཔེ་སྐྲུན་ཁང་། 2007:6.\n རྗེ་ཤར་གདོང་བློ་བཟང་བཤད་སྒྲུབ་རྒྱ་མཚོ། བྱ་ཁྱུང་ཨ་ར་པ་ཙའི་སྒྲུབ་ཁང་གི་དཀར་ཆག ། [M] མཚོ་སྔོན་མི་རིགས་དཔེ་སྐྲུན་ཁང་། 1989:31.\n སུམ་པ་ཡེ་ཤེས་དཔལ་འབྱོར། ཆོས་འབྱུང་དཔག་བསམ་ལྗོན་བཟང་། [M] ཀན་སུའུ་མི་རིགས་དཔེ་སྐྲུན་ཁང་། 1992:417.


སྡེབ་ཐོན 22 – Exodus 22 – The Life of Yeshu\n1སུ་ཞིག་གིས་གཞན་གྱི་གླང་ངམ་ལུག་རྐུས་ནས་དེ་བསད་པའམ་འཚོང་བ་ཡིན་ན། གླང་གཅིག་གི་ཚབ་ལ་གླང་ལྔ་འཇལ་དགོས། ལུག་གཅིག་གི་ཚབ་ལ་ལུག་བཞི་འཇལ་དགོས།\nརྐུན་མ་དེས་གུན་གསབ་འཇལ་དགོས། འོན་ཀྱང་ཁོ་ལ་གང་ཡང་མེད་པ་ཡིན་ན། རྐུས་པའི་ཚབ་ཏུ་ཁོ་རང་ལ་འཚོང་དགོས།\n6མི་ཞིག་གིས་རང་གི་ཞིང་ཁར་མེ་བཏང་བས། མེ་དེ་རིམ་བཞིན་འཕེལ་བས། མི་གཞན་གྱི་ཞིང་ཁའི་སྟོན་ཐོག་བརྔས་ཟིན་པའམ་རྔ་རྒྱུ་ཡིན་པ་རྣམས་མེས་འཚིག་ནས་འཇིགས་པ་ཡིན་ན། མེ་གཏོང་མཁན་དེས་སྐྱིན་འཚབ་ངེས་པར་འཇལ་དགོས།\n7མི་ཞིག་གིས་རང་གི་ཁྱིམ་མཚེས་ལ་དངུལ་ལམ་ནོར་རྫས་ཤིག་བཅོལ་ནས་དེ་རྐུ་མར་ཤོར་ཤིང་། རྐུན་མ་དེ་ལག་པར་འཐེབས་པ་ཡིན་ན། དེས་བརྐུས་པའི་ནོར་རྫས་ཀྱི་ཉིས་ལྡབ་འཇལ་དགོས།\n8གལ་ཏེ་རྐུན་མ་ལག་པར་མ་འཐེབ་ན། ནོར་རྫས་བཅོལ་བའི་མི་དེ་མཆོད་ཁང་དུ་ཕྱིན་ནས། ཁོས་མི་གཞན་གྱི་རྒྱུ་དངོས་རྐུས་མེད་ཅེས་མནའ་སྐྱེལ་དགོས་སོ།\n9གླང་ངམ་བོང་བུའམ་ལུག་གམ་གོས་སོགས་གང་རུང་རླག་སྟོར་ཤོར་བའི་སྐོར་ལ་རྩོད་གླེང་བྱུང་ན། རྩོད་མི་གཉིས་ཀ་མཆོད་ཁང་དུ་འཁྲིད་དགོས། དཀོན་མཆོག་གིས་མི་སུ་ལ་ནག་ཉེས་ར་འཕྲོད་བྱུང་བ་དེས་གཞན་དེ་ལ་ཉིས་ལྡབ་འཇལ་དགོས།\n10མི་ཞིག་གིས་རང་གི་ཁྱིམ་མཚེས་ལ་བོང་བུའམ་གླང་ངམ་ལུག་གམ་གཞན་ཡང་དུད་འགྲོ་གང་རུང་ཞིག་བཅོལ་ནས། སུས་ཀྱང་མ་མཐོང་བར་དེ་དག་ཤི་བའམ་རྨས་སྐྱོན་ཤོར་བའམ་ཡང་ན་མི་གཞན་གྱིས་དེ་དག་དེད་ནས་འགྲོ་བ་དང་། དཔང་པོ་མེད་པ་ཡིན་ན།\n11དུད་འགྲོ་བཅོལ་སའི་མི་དེ་མཆོད་ཁང་དུ་ཕྱིན་ནས་ཁོས་རང་གི་ཁྱིམ་མཚེས་ཀྱི་དུད་འགྲོ་རྣམས་རྐུས་མེད་ཅེས་དཀོན་མཆོག་གི་སྤྱན་སྔར་རང་ཉིད་ནག་མེད་ཡིན་པའི་མནའ་སྐྱེལ་དགོས། བདག་པོས་དེ་ལ་ཡིད་ཆེས་དགོས་པ་དང་། ཁོས་སྐྱིན་འཚབ་འཇལ་མི་དགོས་སོ།\n13དུད་འགྲོ་དེ་དག་གཅན་གཟན་གྱི་བསད་པ་ཡིན་ན། དེ་བདེན་པ་ཡིན་མིན་ཁུངས་སྐྱེལ་བྱེད་པའི་ཕྱིར་དུ་དུས་འགྲོའི་རོ་དེ་འཁྱེར་ཡོང་དགོས། གཅན་གཟན་གྱིས་བསད་པའི་དུད་འགྲོའི་སྐྱིན་འཚབ་འཇལ་མི་དགོས།\n14མི་ཞིག་གིས་རང་གི་ཁྱིམ་མཚེས་ནས་དུད་འགྲོ་ཞིག་གཡར་ཏེ། བདག་པོ་དེ་མེད་པའི་སྐབས་སུ་དུད་འགྲོ་དེ་རྨས་པའམ་ཤི་སྐྱོན་སོགས་བྱུང་བ་ཡིན་ན། ཁོས་སྐྱིན་འཚབ་ངེས་པར་འཇལ་དགོས།\n15བདག་པོ་མཉམ་དུ་ཡོད་སྐབས་དེ་བཞིན་བྱུང་བ་ཡིན་ན། དེར་སྐྱིན་འཚབ་འཇལ་མི་དགོས། འོན་ཀྱང་དུད་འགྲོ་དེ་གླ་ཆར་ལེན་པ་ཞིག་ཡིན་ན། གླ་ཆ་དེ་ཀས་གུན་འཚབ་མཐུད་པ་ཡིན་ནོ༎\n24ངའི་ཁྲོ་བ་ཆེན་པོས་ཁྱོད་ཚོ་ལ་དམག་སར་འཚར་བཅོད་རྒྱུ་ཡིན་པ་དང་། ཁྱོད་ཚོའི་ཆུང་མ་རྣམས་ཡུག་མོར་འགྱུར་བ་དང་། ཕྲུ་གུ་རྣམས་ཕ་མེད་པར་འགྱུར་ཡོང་།\n26ཁྱོད་ཀྱིས་ཁྱིམ་མཚེས་པའི་གོས་ཤིག་གཏའ་མར་བཞག་ཡོད་པ་ཡིན་ན། ཉི་མ་མ་ཞུར་གོང་དུ་དེ་ཁོ་ལ་ཕྱིར་ལོག་བྱེད་དགོས། 27གང་ལ་ཟེར་ན། ཁོ་ལ་གྱོན་གོས་དེ་མ་གཏོགས་གཞན་མེད་པས། མཚན་མོ་ག་རེ་གྱོན་ནས་གཉིད་ལོག་ཡོང་ངམ། མི་དེས་ང་ལ་ཞུ་བ་འཐེན་པ་ཡིན་ན། ང་ནི་སྙིང་རྗེ་ཆེ་བས། དེའི་ཞུ་བར་ངེས་པར་ཉན་རྒྱུ་ཡིན་ནོ།\n31ཁྱོད་ཚོ་ངའི་མི་དམངས་དམ་པ་ཡིན་པས། གཅན་གཟན་གྱིས་བསད་པའི་སེམས་ཅན་གྱི་ཤ་དེ་ཁྱོད་ཚོས་ཟ་མི་ཆོག དེ་ནི་ཁྱོད་ཚོས་ཁྱི་ལ་སྟེར་དགོས་སོ༎\n1 “Ifaman steals an ox orasheep, and kills it or sells it, he shall repay five oxen for an ox, and four sheep forasheep.2Ifathief is found breaking in and is struck so that he dies, there shall be no bloodguilt for him,3but if the sun has risen on him, there shall be bloodguilt for him. He shall surely pay. If he has nothing, then he shall be sold for his theft.4If the stolen beast is found alive in his possession, whether it is an ox oradonkey orasheep, he shall pay double.


Wylie:Man ngag lta ba'i phreng ba - gDams Ngag mDzod\nWylie:Man ngag lta ba'i phreng ba\n(Redirected from Man ngag lta ba'i phreng ba)\nman ngag lta ba'i phreng ba\nGarland of Views\nDamngak Dzö Volume 1 (ཀ་) / Pages 17-27 / Folios 1a1 to 6a2\nVolumes List > Volume 1 > Text #2 (No Translation) (བོད་སྐད་) Scroll to Research Info Catalog Information for this text:\nཔདྨ་འབྱུང་གནས་. ༄༅། །མན་ངག་ལྟ་བའི་ཕྲེང་བ་བཞུགས་སོ།. གདམས་ངག་རིན་པོ་ཆེའི་མཛོད།, པོད་ ༼ཀ་༽, 17-27. ཏེ་ལི་་་རྒྱ་གར་: ཞེ་ཆེན་དཔེ་མཛོད་ཁང་, ༡༩༩༩.\npad+ma 'byung gnas. @#/_/man ngag lta ba'i phreng ba bzhugs so/. In gdams ngag rin po che'i mdzod, Volume 1 (ཀ་), 17-27. New Delhi: Shechen Publications, 1999. Enlarged reprint of the 1979 edition published by Dilgo Khyentse Rinpoche from prints from the dpal spungs xylographs.\nrnal 'byor chen po\nlta ba'i phreng ba zhes bya ba'i man ngag rdzogs so//\nLine 1: ༄༅། །མན་ངག་ལྟ་བའི་ཕྲེང་བ་བཞུགས་སོ།\n@#/_/man ngag lta ba'i phreng ba bzhugs so/\nLeft side print: ཀ་ རྩ་ གཅིག་ པ་\nka rtsa gcig pa\nRight side print: 17\nརྒྱ་གར་སྐད་དུ། No title.\nབོད་སྐད་དུ། No title.\nགཡོན་: ཀ་ རྩ་ (གྲངས་ཀ་) པ།\nLeft: ka rtsa (tibfolio#) pa/\nགཡས་: (#) གདམས་མཛོད་སྙིང་མའི་སྐོར།\nRight: (#) gdams mdzod snying ma'i skor/\nLeft: man ngag lta phreng /\nBegin-End Pages (Western): 17-27\n[[notesforsearch:: Some translator's notes. Jeremi (talk) 13:46, 16 November 2017 (EST) Something or other. Jeremi (talk) 13:01, 16 November 2017 (EST) The Garland of Views | ]]\n༡༨ལྟ་བ་དང་ཐེག་པ་ལ་སོགས་པའི་ཁྱད་པར་བསྡུས་པའི་བསྐྱུད་བྱང་། བཅོམ་ལྡན་འདས་འཇམ་དཔལ་གཞོན་ནུ་དང་། རྡོ་རྗེ་ཆོས་ལ་ཕྱག་འཚལ་ལོ། །འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ན་སེམས་ཅན་ཕྱིན་ཅི་ལོག་གི་ལྟ་བ་གྲངས་མེད་པ་མདོ་རྣམ་པ་བཞིར་འདུས་ཏེ། ཕྱལ་བ་དང་། རྒྱང་འཕེན་དང་། མུར་ཐུག་དང་། མུ་སྟེགས་པའོ། །དེ་ལ་ཕྱལ་བ་ནི་ཆོས་ཐམས་ཅད་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུ་ཡོད་མེད་དུ་མ་རྟོགས་ཏེ། །ཀུན་ཏུ་རྨོངས་པའོ། །རྒྱང་འཕེན་ནི་ཚེ་སྔ་ཕྱི་ཡོད་མེད་དུ་མ་རྟོགས་ཤིང་། །ཚེ་གཅིག་ལ་བཙན་ཕྱུག་དང་མཐུ་སྟོབས་སྒྲུབ་པ་སྟེ། འཇིག་རྟེན་གྱི་གསང་ཚིག་ལ་བརྟེན་པའོ། །མུར་ཐུག་པ་ནི། ཆོས་ཐམས་ཅད་རྒྱུད་པ་འབྲས་བུ་མེད་པ་སྟེ། །ཚེ་གཅིག་ལ་སྐྱེས་པའི་ཆོས་ཐམས་ཅད་གློ་བུར་དུ་སྐྱེས་ལ་མཐའ་ཆད་པར་ལྟ་བའོ། །མུ་སྟེགས་པ་ནི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ལ་ཀུན་ཏུ་བརྟགས་པས་བདག་རྟག་པ་ཞིག་ཡོད་པར་ལྟ་བ་སྟེ། དེ་ལ་ཡང་རྒྱུ་མེད་ལ་འབྲས་བུ་ཡོད་པར་ལྟ་བ་དང་། །རྒྱུ་འབྲས་ལོག་པར་ལྟ་བ་དང་། རྒྱུ་ཡོད་པ་ལ་འབྲས་བུ་མེད་པར་ལྟ་བ་དང་། འདི་དག་ནི་མ་རིག་པའི་ལྟ་བའོ། །འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་ལམ་ལ་ཡང་རྣམ་པ་གཉིས་ཏེ། མཚན་ཉིད་ཀྱི་ཐེག་པ་དང་རྡོ་རྗེའི་ཐེག་པའོ། །མཚན་ཉིད་ཀྱི་ཐེག་པ་ལ་ཡང་རྣམ་པ་གསུམ་སྟེ་ཉན་ཐོས་ཀྱི་ཐེག་པ་དང་། རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཐེག་པ་དང་། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཐེག་པའོ། །དེ་ལ་ཉན་ཐོས་ཀྱི་ཐེག་པ་ལ་ཞུགས་པ་རྣམས་ཀྱི་ལྟ་བ་ནི། །ཆོས་ཐམས་ཅད་ལ་མུ་སྟེགས་པ་ལ་སོགས་པས་སྒྲོ་དང་སྐུར་བས་ཀུན་ཏུ་བརྟགས་པས། ཡེ་མེད་པ་ཆད་པའི་ལྟ་བ་དང་། རྟག་པ་ལ་སོགས་པའི་ཡོད་པར་ལྟ་བ་ནི། །ཐག་པ་ལ་སྦྲུལ་དུ་མཐོང་བ་བཞིན་དུ་མེད་དེ། ཕུང་པོ་ཁམས་དང་སྐྱེ་མཆེད་ལ་སོགས་པའི་འབྱུང་བ་ཆེན་པོ་བཞིའི་རྡུལ་ཕྲ་རབ་དང་། རྣམ་པར་ཤེས་པ་ནི་དོན་དམ་པར་ཡོད་པར་ལྟ་ཞིང་། འཕགས་པའི་\n༡༩བདེན་པ་བཞི་བསྒོམས་པས་རིམ་གྱིས་འབྲས་བུ་རྣམ་པ་བཞི་འགྲུབ་པ་ཡིན་ནོ། །རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཐེག་པ་ལ་ཞུགས་པ་རྣམས་ཀྱི་ལྟ་བ་ནི། ཆོས་ཐམས་ཅད་ལ་མུ་སྟེགས་ལ་སོགས་པས་སྒྲོ་དང་སྐུར་པས་ཀུན་ཏུ་བརྟགས་པའི་བདག་རྟག་པ་ལ་སོགས་པ་མེད་པར་ལྟ་བ་ཉན་ཐོས་དང་མཐུན། དེ་ལས་ཁྱད་པར་དུ་གཟུགས་ཀྱི་ཕུང་པོའི་ཆོས་ཀྱི་ཕྱོགས་གཅིག་ལ་བདག་མེད་པར་རྟོགས་ཤིང་། རང་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་འབྲས་བུ་འཐོབ་པའི་དུས་ནའང་། ཉན་ཐོས་ལྟར་དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་ལ་མི་ལྟོས་པར་སྔོན་གོམས་པའི་ཤུགས་ཀྱིས་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་བར་འབྱུང་བ་ཡན་ལག་བཅུ་གཉིས་ཀྱི་སྒོ་ནས་ཆོས་ཉིད་ཟབ་མོའི་དོན་རྟོགས་ནས། རང་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་འབྲས་བུ་ཐོབ་པ་ཡིན་ནོ། ༈ །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཐེག་པ་ལ་ཞུགས་པ་རྣམས་ཀྱི་ལྟ་བ་ནི། ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་དང་རྣམ་པར་བྱང་བའི་ཆོས་ཐམས་ཅད་དོན་དམ་པར་ནི་རང་བཞིན་མེད་པ་ཡིན་ལ། ཀུན་རྫོབ་དུ་ནི་སྒྱུ་མ་ཙམ་དུ་སོ་སོའི་མཚན་ཉིད་མ་འདྲེས་པར་ཡོད་དེ། ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་བཅུ་སྤྱད་པའི་འབྲས་བུ་ས་བཅུ་རིམ་གྱིས་བགྲོད་པའི་མཐར་བླ་ན་མེད་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་འགྲུབ་པར་འདོད་པ་ཡིན་ནོ། ༈ །རྡོ་རྗེ་ཐེག་པ་ལ་ཡང་རྣམ་པ་གསུམ་སྟེ། བྱ་བའི་རྒྱུད་ཀྱི་ཐེག་པ་དང་། གཉིས་ཀ་རྒྱུད་ཀྱི་ཐེག་པ་དང་། རྣལ་འབྱོར་ཀྱི་ཐེག་པའོ། །དེ་ལ་བྱ་བའི་རྒྱུད་ཀྱི་ཐེག་པ་ལ་ཞུགས་པ་རྣམས་ཀྱི་ལྟ་བ་ནི། དོན་དམ་པར་སྐྱེ་འགགས་མེད་པ་ལས། ཀུན་རྫོབ་ཏུ་ལྷའི་གཟུགས་ཀྱི་སྐུར་སྒོམ་ཞིང་སྐུའི་གཟུགས་བརྙན་དང་། ཐུགས་མཚན་དང་། བཟླས་བརྗོད་དང་། གཙང་སྦྲ་དང་། དུས་ཚིག་དང་། གཟའ་དང་། རྒྱུ་སྐར་ལ་སོགས་པ་གཙོ་བོར་ཡོ་བྱད་དང་རྒྱུ་རྐྱེན་ཚོགས་པའི་མཐུ་ལས་འགྲུབ་པའོ། ༈ གཉིས་ཀ་རྒྱུད་ཀྱི་ཐེག་པ་ལ་ཞུགས་པ་རྣམས་ཀྱི་ལྟ་བ་ནི། །དོན་དམ་པར་སྐྱེ་\n༢༠འགགས་མེད་པ་ལས། ཀུན་རྫོབ་ཏུ་ལྷའི་གཟུགས་ཀྱི་སྐུ་བསྒོམ་ཞིང་། དེ་ཉིད་རྣམ་པ་བཞི་དང་ལྡན་པར་སྒོམ་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་དང་། ཡོ་བྱད་དང་རྒྱུ་རྐྱེན་ལ་སོགས་པ་གཉིས་ཀ་ལ་བརྟེན་པ་ལས་འགྲུབ་པའོ། ༈ རྣལ་འབྱོར་རྒྱུད་ཀྱི་ཐེག་པ་ལ་ཞུགས་པ་རྣམས་ཀྱི་ལྟ་བ་ནི་རྣམ་པ་གཉིས་ཏེ། རྣལ་འབྱོར་ཕྱི་པ་ཐུབ་པའི་རྒྱུད་ཀྱི་ཐེག་པ་དང་། རྣལ་འབྱོར་ནང་པ་ཐབས་ཀྱི་རྒྱུད་ཀྱི་ཐེག་པའོ། །དེ་ལ་རྣལ་འབྱོར་ཕྱི་པ་ཐུབ་པའི་རྒྱུད་ཀྱི་ཐེག་པ་ལ་ཞུགས་པ་རྣམས་ཀྱི་ལྟ་བ་ནི། ཕྱི་ཡོ་བྱད་ལ་གཙོ་བོར་མི་འཛིན་པར་དོན་དམ་པ་སྐྱེ་འགགས་མེད་པའི་ལྷ་དང་ལྷ་མོ་དང་། དེ་དང་འདྲ་བའི་རྒྱུད་ཡོངས་སུ་དག་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱིས་འཕགས་པའི་གཟུགས་ཀྱི་སྐུ་ཕྱག་རྒྱ་བཞི་ལྡན་པར་བསྒོམས་པའི་རྣལ་འབྱོར་གཙོ་བོར་བྱས་པ་ལས་གྲུབ་པའོ། །རྣལ་འབྱོར་ནང་པ་ཐབས་ཀྱི་རྒྱུད་ཀྱི་ཐེག་པ་ལ་ཞུགས་པ་རྣམས་ཀྱི་ལྟ་བ་ནི་རྣམ་པ་གསུམ་སྟེ། བསྐྱེད་པའི་ཚུལ་དང་། རྫོགས་པའི་ཚུལ་དང་། རྫོགས་པ་ཆེན་པོའི་ཚུལ་ལོ། དེ་ལ་བསྐྱེད་པའི་ཚུལ་ནི་ཏིང་ངེ་འཛིན་རྣམ་པ་གསུམ་རིམ་གྱིས་བསྐྱེད་དེ་དཀྱིལ་འཁོར་རིམ་གྱིས་བཀོད་ཅིང་བསྒོམ་པས་འགྲུབ་པའོ། །རྫོགས་པའི་ཚུལ་ནི་དོན་དམ་པར་སྐྱེ་འགགས་མེད་པའི་ལྷ་དང་ལྷ་མོ་དང་། རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའི་དོན་དབུ་མ་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ལས་ཀྱང་མ་གཡོས་ལ། ཀུན་རྫོབ་ཏུ་འཕགས་པའི་གཟུགས་ཀྱི་སྐུ་ཡང་གསལ་བར་བསྒོམས་ཞིང་མཉམ་ལ་མ་འདྲེས་པར་བསྒོམ་པས་འགྲུབ་བོ། ༈ །རྫོགས་པ་ཆེན་པོའི་ཚུལ་ནི། འཇིག་རྟེན་དང་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་ཆོས་ཐམས་ཅད་དབྱེར་མེད་པར་སྐུ་གསུང་ཐུགས་ཀྱི་དཀྱིལ་འཁོར་གྱི་རང་བཞིན་ཡེ་ནས་ཡིན་པར་རྟོགས་ནས་སྒོམ་པ་སྟེ། དེ་ཡང་རྒྱུད་ལས། རྡོ་རྗེ་ཕུང་པོའ་ཡན་ལག་ནི། །རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་ལྔ་རུ་གྲགས། །སྐྱེ་མཆེད་ཁམས་རྣམས་མང་པོ་ཀུན།\n༢༡བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་དཀྱིལ་འཁོར་ཉིད། །ས་ཆུ་སྤྱན་དང་མཱ་མ་ཀི །མེ་རླུང་གོས་དཀར་སྒྲོལ་མ་སྟེ། །ནམ་མཁའ་དབྱིངས་ཀྱི་དབང་ཕྱུག་མ། །སྲིད་གསུམ་ཡེ་ནས་རྣམ་པར་དག །ཅེས་འབྱུང་སྟེ། འཁོར་བ་དང་མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཡེ་ནས་མ་སྐྱེས་ལ། བྱ་བ་བྱེད་ནུས་པའི་སྒྱུ་མ་བདེ་བར་གཤེགས་པ་ཡབ་ཡུམ་བཅུ་ལ་སོགས་པའི་རང་བཞིན་ཡེ་ནས་ཡིན་པའི་ཕྱིར། ཆོས་ཐམས་ཅད་རང་བཞིན་གྱི་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་སྟེ། ཆེན་པོ་ལྔ་ནི་ཡུམ་ལྔའི་རང་བཞིན། ཕུང་པོ་ལྔ་ནི་རིགས་ལྔའི་སངས་རྒྱས། རྣམ་པར་ཤེས་པ་བཞི་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བཞིའི་རང་བཞིན། ཡུལ་བཞི་ནི་མཛེས་པའི་ལྷ་མོ་བཞིའི་རང་བཞིན། དབང་པོ་བཞི་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་རང་བཞིན། དུས་བཞི་ནི་མཆོད་པའི་ལྷ་མོ་བཞིའི་རང་བཞིན། ལུས་ཀྱི་དབང་པོ་དང་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དང་། ཡུལ་དང་དེ་ལས་བྱུང་བའི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་ནི། ཁྲོ་བོ་བཞིའི་རང་བཞིན། རྟག་ཆད་མུ་བཞི། ཁྲོ་མོ་བཞིའི་རང་བཞིན། ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ནི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་རྡོ་རྗེ་ཀུན་ཏུ་བཟང་པོའི་རང་བཞིན། ཡུལ་ཆོས་འདུས་བྱས་དང་འདུས་མ་བྱས་ནི། ཆོས་བྱ་བ་མོ་ཀུན་ཏུ་བཟང་མོའི་རང་བཞིན་ཏེ། དེ་དག་ཀྱང་ཡེ་ནས་མངོན་པར་རྫོགས་པར་སངས་རྒྱས་པའི་རང་བཞིན་ཡིན་གྱི། དེ་ལམ་གྱིས་སྒྲུབ་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་ཕྱོགས་བཅུ་དུས་གསུམ་དང་། ཁམས་གསུམ་ལ་སོགས་པ་འདུས་བྱས་དང་འདུས་མ་བྱས་པའི་ཆོས་ཐམས་ཅད་རང་གི་སེམས་ལས་གུད་ན་མེད་དེ། ཇི་སྐད་དུ། རང་སེམས་སོ་སོར་རྟོག་པ་ནི། །སངས་རྒྱས་བྱང་ཆུབ་དེ་ཉིད་དོ། །འཇིག་རྟེན་གསུམ་པོ་དེ་ཉིད་དོ། །འབྱུང་བ་ཆེ་རྣམས་དེ་ཉིད་དོ། ཞེས་འབྱུང་ངོ་། །ཇི་སྐད་དུ། ཆོས་རྣམས་ཐམས་ཅད་ནི་སེམས་ལ་གནས་སོ། །སེམས་ནི་ནམ་མཁའ་ལ་གནས་སོ། །ནམ་མཁའ་ནི་ཅི་ལ་ཡང་མི་གནས་\n༢༢སོ། །ཞེས་འབྱུང་བ་དང་། ཆོས་ཐམས་ཅད་ནི་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱིས་སྟོང་པའོ། །ཆོས་ཐམས་ཅད་ནི་གདོད་མ་ནས་རྣམ་པར་དག་པའོ། །ཆོས་ཐམས་ཅད་ནི་ཡོངས་ཀྱི་འོད་གསལ་བའོ། ཆོས་ཐམས་ཅད་ནི་རང་བཞིན་གྱིས་མྱ་ངན་ལས་འདས་པའོ། །ཆོས་ཐམས་ཅད་ནི་མངོན་པར་རྫོགས་པ་སངས་རྒྱས་པའོ། །ཞེས་གསུངས་སོ། །འདི་ནི་རྫོགས་པ་ཆེན་པོའོ། རྫོགས་པ་ཆེན་པོའི་ཚུལ་དེ་ནི། དེ་ལ་རྫོགས་པ་ཆེན་པོའི་ཚུལ་ནི། བསོད་ནམས་དང་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཚོགས་རྫོགས་པ། འབྲས་བུའི་ཆོས་ལྷུན་གྱིས་གྲུབ་པའི། ཚུལ་འདི་ནི་དོན་ལ་འཇུག་པའོ། །རྟོགས་པ་རྣམ་བཞིའི་ལམ་གྱིས་ཡིད་ཆེས་ཏེ། རྟོགས་པ་རྣམ་པ་བཞི་ནི། རྒྱུ་གཅིག་པར་རྟོགས་པ་དང་། ཡིག་འབྲུའི་ཚུལ་གྱིས་རྟོགས་པ་དང་། བྱིན་གྱིས་རླབས་ཀྱིས་རྟོགས་པ་དང་། མངོན་སུམ་པར་རྟོགས་པའོ། དེ་ལ་རྒྱུ་གཅིག་པར་རྟོགས་པ་ནི། ཆོས་ཐམས་ཅད་དོན་དམ་པར་མ་སྐྱེས་པས་སོ་སོ་མ་ཡིན་པ་དང་། ཀུན་རྫོབ་ཏུ་སྒྱུ་མའི་མཚན་ཉིད་དུ་སོ་སོ་མ་ཡིན་པ་དང་། མ་སྐྱེས་པ་ཉིད་ཆུ་ཟླ་ལྟར་སྒྱུ་མ་སྣ་ཚོགས་སུ་སྣང་ཞིང་བྱ་བ་བྱེད་ནུས་པ་དང་། སྒྱུ་མ་ཉིད་ངོ་བོ་མེད་དེ་མ་སྐྱེས་པས་ཀུན་རྫོབ་དང་དོན་དམ་པར་དབྱེར་མེད་པས་རྒྱུ་གཅིག་པར་རྟོགས་པའོ། །ཡིག་འབྲུའི་ཚུལ་གྱིས་རྟོགས་པ་ནི། ཆོས་ཐམས་ཅད་མ་སྐྱེས་པ་ནི་ཨ་སྟེ་གསུང་གི་རང་བཞིན། མ་སྐྱེས་པ་ཉིད་སྒྱུ་མར་སྣང་ཞིང་བྱ་བ་བྱེད་ནུས་པ་ནི་ༀ་སྟེ་སྐུའི་རང་བཞིན། དེ་ལྟར་རྟོགས་པའི་རིག་པ་སྒྱུ་མའི་ཡེ་ཤེས་མཐའ་དབུས་མེད་པ་ནི་ༀ་སྟེ་ཐུགས་ཀྱི་རང་བཞིན་དུ་རྟོགས་པའོ། །བྱིན་གྱིས་བརླབས་ཀྱིས་རྟོགས་པ་ནི་དཔེར་ན་རས་དཀར་པོ་ལ་དམར་པོས་བྱིན་གྱིས་རློབ་པའི་མཐུ་བཙོད་ལ་ཡོད་པ་བཞིན་དུ། ཆོས་ཐམས་ཅད་སངས་རྒྱས་པར་བྱིན་གྱིས་རློབས་པའི་མཐུ་ཡང་། རྒྱུ་གཅིག་པ་དང་ཡིག་འབྲུའི་ཚུལ་གྱིས་མཐུ་བྱིན་གྱིས་རློབ་པར་རྟོགས་པའོ། །མངོན་སུམ་པར་རྟོགས་པ་ནི། ཆོས་ཐམས་ཅད་ཡེ་ནས་\n༢༣སངས་རྒྱས་པར་གནས་པ་དེ་ཡང་ལུང་དང་མན་ངག་དང་འགལ་བ་ཡང་མ་ཡིན་ལ། ལུང་དང་མན་ངག་གི་ཚིག་ཙམ་ལ་བརྟེན་པ་ཡང་མ་ཡིན་པར། རང་གི་རིག་པས་བློའི་གཏིང་དུ་ཡིད་ཆེས་པས་མངོན་སུམ་དུ་རྟོགས་པའོ། །ལམ་གྱི་ཡིད་ཆེས་པ་ནི། རྟོགས་པ་རྣམ་པ་བཞིའི་དོན་རིག་པ་ཉིད་རྣལ་འབྱོར་པའི་ལམ་སྟེ། དེ་ཡང་རྒྱུ་བསྒྲུབ་པའི་འབྲས་བུ་འབྱུང་བའི་དུས་ལ་ལྟོས་པ་ལྟ་བུ་མ་ཡིན་གྱི། རང་གིས་མངོན་སུམ་དུ་རྟོགས་ཤིང་ཡིད་ཆེས་པའོ། དེ་ལ་མཚན་ཉིད་གསུམ་གྱིས་དོན་མཐར་ཕྱིན་པར་འགྱུར་ཏེ། རྟོག་པ་རྣམ་པ་བཞིའི་ཚུལ་རིག་པ་ནི་ཤེས་པའི་མཚན་ཉིད་དོ། །ཡང་ནས་ཡང་དུ་གོམས་པར་བྱེད་པ་ནི་འཇུག་པའི་མཚན་ཉིད་དོ། །གོམས་པའི་མཐུས་མངོན་དུ་གྱུར་པ་ནི་འབྲས་བུའི་མཚན་ཉིད་དོ། །མཚན་ཉིད་གསུམ་གྱིས་འབྲེལ་བ་དང་། དགོས་པ་དང་། དགོས་པའི་ཡང་དགོས་པ་སྟོན་ཏེ། དེ་ལ་འབྲེལ་བ་ནི། ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་དང་། རྣམ་པར་བྱང་བའི་ཆོས་སུ་བརྟགས་པ་ཐམས་ཅད། ཡི་ནས་སྐུ་གསུང་ཐུགས་ཀྱི་བདག་ཉིད། རང་བཞིན་གྱིས་སངས་རྒྱས་པའི་དབྱིངས་དང་། བྱིན་རླབས་པའི་དོན་རྟོགས་པ་ནི། རྒྱུ་ཤེས་པའི་མཚན་ཉིད་དེ། དེ་ནི་བླ་ན་མེད་པའི་སངས་རྒྱས་སུ་གྲུབ་པའི་རྒྱུ་ཡིན་པའི་དོན་དུ་འབྲེལ་བའོ། །དགོས་པ་ནི་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་དང་། རྣམ་པར་བྱང་བའི་ཆོས་དང་། སྨན་ལྔ་དང་། བདུད་རྩི་ལྔ་ལ་སོགས་པར་བརྟགས་པ་ཐམས་ཅད་ཡེ་ནས་སངས་རྒྱས་པའི་མཉམ་པ་ཆེན་པོ་ལ་བླང་དོར་མེད་པར་སྤྱོད་པ་ནི་འཇུག་པའི་མཚན་ཉིད་དོ། །དེ་ནི་བླ་ན་མེད་པའི་སངས་རྒྱས་སུ་གྲུབ་པའི་རྒྱུ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དགོས་པའོ། །དགོས་པའི་ཡང་དགོས་པ་ནི། ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་དང་རྣམ་པར་བྱང་བའི་ཆོས་དང་། སྨན་ལྔ་དང་། བདུད་རྩི་ལྔ་སོགས་ཁྱད་པར་དུ་བཏགས་པ་ཐམས་ཅད་ཡེ་ནས་སངས་རྒྱས་པའི་མཉམ་པ་ཆེན་པོའི་ངང་དུ་བླང་དོར་མེད་པར་ལྷུན་གྱིས་གྲུབ་པའི་\n༢༤ཕྱིར། སྲིད་པའི་འཁོར་བ་ཉིད་ཡེ་ནས་བླ་ན་མེད་པར་སངས་རྒྱས་པའི་རང་བཞིན་མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་མཚན་ཉིད་དུ་ལྷུན་གྱིས་གྲུབ་པ་ཡིན་པས་འབྲས་བུའི་མཚན་ཉིད་དེ་སྐུ་གསུང་ཐུགས་མི་ཟད་པ་རྒྱན་གྱི་འཁོར་ལོ་མངོན་སུམ་དུ་གྱུར་པ་ནི་དགོས་པའི་ཡང་དགོས་པའོ། །དེ་ལ་བསྙེན་པ་དང་། ཉེ་བའི་བསྙེན་པ་དང་། སྒྲུབ་པ་དང་། སྒྲུབ་པ་ཆེན་པོའི་དོན་ལྷུན་གྱིས་གྲུབ་པར་གྱུར་པའི་རྣལ་འབྱོར་ལ་བརྩོན་པར་བྱའོ། །དེ་ལ་བསྙེན་པ་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་ཤེས་པ་སྟེ། དེ་ཡང་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཡེ་ནས་སངས་རྒྱས་པའི་རང་བཞིན་དུ་ལམ་གྱིས་བསྒྲུབ་ཅིང་གཉེན་པོས་བཅོས་སུ་མེད་པར་རྟོགས་པའོ། །ཉེ་བའི་བསྙེན་པ་ནི་བདག་ཉིད་ལྷར་ཤེས་པ་སྟེ། དེ་ཡང་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཡེ་ནས་སངས་རྒྱས་པའི་རང་བཞིན་པས། བདག་ཉིད་ཀྱང་ཡེ་ནས་ལྷའི་རང་བཞིན་ཡིན་གྱི་ད་ལྟ་སྒྲུབ་པ་ནི་མ་ཡིན་པར་རྟོགས་པའོ། །སྒྲུབ་པ་ནི་ཡུམ་བསྐྱེད་པ་སྟེ། དེ་ཡང་ཡུམ་ཆེན་མོ་ནམ་མཁའི་དབྱིངས་ལས། ནམ་མཁའ་ཉིད་ཡུམ་ཆེན་མོ་ས་ཆུ་མེ་རླུང་བཞིར་སྣང་ཞིང་། བྱ་བ་བྱེད་པའི་ཡུམ་ཡེ་ནས་ཡིན་པར་རྟོགས་པའོ། །སྒྲུབ་པ་ཆེན་པོ་ནི། ཐབས་དང་ཤེས་རབ་འབྲེལ་བ་སྟེ། དེ་ཡང་ཡུམ་ཆེན་མོ་ལྔའི་ཤེས་རབ་དང་ཡུམ་གྱི་མཁའ་སྟོང་པ་ཉིད་ལས། ཕུང་པོ་ལྔ་སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཡབ་སྨོན་པ་མེད་པར་ཡེ་ནས་ཟུང་དུ་གྱུར་པས་འབྲེལ་བ་ལས། བྱང་ཆུབ་སེམས་སྤྲུལ་པ་ལྕམ་དྲལ་དུ་གྱུར་པའི་རང་བཞིན་ནི། ཡེ་ནས་སངས་རྒྱས་པའི་དོན་ལ་སྒྱུ་མ་ལ་སྒྱུ་མ་རོལ་ཅིང་བདེ་མཆོག་སྒྱུ་མའི་རྒྱུ་ལ་བདེ་བའི་དུས་ཉིད་ན། མཚན་མ་མེད་པའི་དོན་མི་དམིགས་མཁའ་དང་སྙོམས་པ་ནི་ཀླུང་དུ་བསྒྱུར་ནས་ལྷུན་གྱི་གྲུབ་པ་སྟེ། བདུད་རྣམ་བཞི་ཡང་བརྟུལ་ནས་མཐར་ཕྱིན་པའི་དོན་འགྲུབ་པའོ། །ཆོས་ཐམས་ཅད་གདོད་མ་ནས་རྣམ་པར་དག་པས། ཡིད་བཞིན་གྱི་གཞལ་ཡས་ཁང་རྒྱ་ཡོངས་སུ་མ་ཆད་པའི་འཁོར་ལོ་ཡེ་ནས་བླ་ན་མེད་པའི་དཀྱིལ་\n༢༥འཁོར་དུ་འཇུག་པ་ཡང་ཐབས་ཀྱི་ཐེག་པའི་གཞུང་ཐོས་པ་ནི་མི་ཕྱེ་བའོ། །དོན་རྟོགས་པ་ནི་དཀྱིལ་འཁོར་མཐོང་བའོ། རྟོགས་ནས་གོམས་པར་བྱེད་པ་ནི་དཀྱིལ་འཁོར་དུ་ཞུགས་པའོ། །ཞུགས་ནས་མངོན་དུ་གྱུར་པ་ནི་དངོས་གྲུབ་ཆེན་པོ་ཐོབ་པའོ། ༈ །དེ་ལྟར་ཚུལ་འདི་ནི་རྫོགས་པ་ཆེན་པོའི་མཐར་ཕྱིན་པའི་དོན་ཏོ། །ཡི་གེ་འཁོར་ལོ་ཚོགས་ཆེན་གྱི་ས་ལ་ལྷུན་གྱིས་འཇུག་པ་སྟེ། སྐྱེས་བུ་བློ་རྩལ་རབ་ཀྱིས་ཡེ་ནས་སངས་རྒྱས་པའི་དོན་ལ་ཡེ་ནས་སངས་རྒྱས་པར་རིག་ནས། གོམ་པ་དྲག་དལ་དུ་འགྲོ་བ་ཡིན་གྱི་ཕལ་གྱི་བྱ་བ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །ཕལ་གྱིས་ཐོས་ཏེ་ཇི་ལྟར་བསམ་ཀྱང་བདེན་ཞིང་ཟབ་པར་ཡིད་ཆེས་པར་མི་འགྱུར་རོ། ཡིད་ཆེས་པ་དང་ཕལ་གྱི་བློ་ལ་གོ་དཀའ་ཞིང་བདེན་པ་དང་ཟབ་པར་མ་ཤེས་པས་ཉམས་དང་སྦྱར་ནས། ཀུན་ཀྱང་དེ་དང་འདྲ་སྙམ་ནས་ཡོགས་བརྫུན་ཞེས་སྐྱེས་བུ་རབ་ལ་སྐུར་བ་འདེབས་ཤིང་སུན་འབྱིན་པའི་བློ་སྐྱེ་བར་འགྱུར་བས་རབ་ཏུ་གསང་བའི་ཕྱིར་ཡང་གསང་བའི་ཐེག་པ་ཞེས་བཀའ་སྩལ་ཏེ། དེ་བས་ན་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཡེ་ནས་སངས་རྒྱས་པའི་དོན་ལ་རྟོག་པའི་བློ་མ་སྐྱེས་བར་དུ་ཐེག་པ་འོག་མ་བས་འགྲོ་བའི་དོན་བྱས་ན་གདུལ་བྱ་ཆུད་མི་ཟ་བར་སློབ་དཔོན་གྱིས་འཁོར་བའི་སྐྱོན་དང་། མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་ཡོན་ཏན་དང་། ཐེག་པ་མཐའ་དག་ལ་མཁས་པར་བྱ་བ་ཡིན་གྱི། ཕྱོགས་འགའ་མི་ཤེས་པས་སློབ་དཔོན་གྱིས་བཟུང་དུ་མི་རུང་བར་རྒྱ་ཆེར་འབྱུང་ངོ་། ༈ ལྟ་བའི་ཁྱད་པར་གྱི་དཀའ་ཐུབ་དང་བརྟུལ་ཞུགས་ཀྱང་བྱེ་བྲག་ཏུ་འགྱུར་ཏེ། དཀའ་ཐུབ་མེད་པ་ནི། འཇིག་རྟེན་ཕྱལཕལ་པ་དང་མུར་ཐུག་གོ །དཀའ་ཐུབ་ཡོད་པ་ནི་རྣམ་པ་བཞི་སྟེ་རྒྱང་འཕེན་དང་། མུ་སྟེགས་པ་སྟེ། འཇིག་རྟེན་གྱི་དཀའ་ཐུབ་དང་། ཉན་ཐོས་ཀྱི་དཀའ་ཐུབ་དང་། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་དཀའ་ཐུབ་དང་། བླ་ན་མེད་པའི་བཀའ་\n༢༦ཐུབ་པོ། དེ་ལ་ཕྱལ་བ་ནི་རྒྱུ་འབྲས་ལ་རྨོངས་པའི་ཕྱིར་དཀའ་ཐུབ་མེད་པའོ། མུར་ཐུག་པ་ནི་ཆད་པར་ལྟ་བའི་ཕྱིར་དཀའ་ཐུབ་མེད་པའོ། །རྒྱང་འཕེན་པ་ནི་ཚེ་འདིའི་ཁྱད་པར་སྒྲུབ་པའི་ཕྱིར་གཙང་སྦྲ་ལ་སོགས་པའི་དཀའ་ཐུབ་ཅན་ནོ། །མུ་སྟེགས་ན་བདག་རྟག་པ་ཞིག་ཡོད་པ་དེ་དག་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར། ལུས་སུན་འབྱིན་ཅིང་མེ་ལྔ་བརྟེན་པ་ལ་སོགས་པའི་དཀའ་ཐུབ་དང་། བརྟུལ་ཞུགས་ལོག་པར་སྤྱོད་པའོ། །ཉན་ཐོས་ཀྱི་དཀའ་ཐུབ་ནི། འདུལ་བ་ལས། སྡིག་པ་ཅི་ཡང་མི་བྱ་སྟེ། །དགེ་བ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པར་སྤྱད། །རང་གི་སེམས་ནི་ཡོངས་སུ་འདུལ། །འདི་ནི་སངས་རྒྱས་བསྟན་པ་ཡིན། །ཞེས་འབྱུང་སྟེ། དགེ་བ་དང་མི་དགེ་བའི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀུན་རྫོབ་དང་དོན་དམ་པར་གཉིས་ཀ་སོ་སོར་ཡོད་པར་ལྟ་བ་དང་། དགེ་བ་ནི་སྤྱོད་མི་དགེ་བ་ནི་སྤང་པའི་དཀའ་ཐུབ་དང་བརྟུལ་ཞུགས་སྤྱོད་པའོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་དཀའ་ཐུབ་ནི། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྡོམ་པ་ལས། །རྐྱེན་དུ་འཚམ་པར་དོན་མི་བྱེད། །རྫུ་འཕྲུལ་བསྡིགས་ལ་སོགས་མི་བྱེད། །སྙིང་རྗེར་ལྡན་ཞིང་བྱམས་ཕྱིར་དང་། །སེམས་དགེ་བ་ལ་ཉེས་པ་མེད། །ཅེས་འབྱུང་སྟེ། སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོས་ཟིན་ན་ཆོས་ཐམས་ཅད་དགེ་བ་དང་མི་དགེ་བ་གང་སྤྱད་ཀྱང་སྡོམ་པ་ཉམས་པར་མི་འགྱུར་ཏེ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྡོམ་པ་ནི། མདོར་ན་སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོས་གཞི་བཟུང་ནས་སྤྱོད་དོ། །བླ་ན་མེད་པའི་དཀའ་ཐུབ་ནི། དམ་ཚིག་ཆེན་པོའི་མདོ་ལས། སངས་རྒྱས་ཐེག་པ་རབ་ངེས་ན། །ཉོན་མོངས་འདོད་ལྔ་ཀུན་སྤྱད་ཀྱང་། །པདྨ་ལ་ནི་འདམ་བཞིན་ཏེ། །དེ་ལ་ཚུལ་ཁྲིམས་ཕུན་སུམ་ཚོགས། ཞེས་འབྱུང་སྟེ། ཆོས་ཐམས་ཅད་ཡེ་ནས་མཉམ་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར། སྙིང་རྗེ་ནི་བསྟེན་དུ་མེད་ལ། ཞེ་སྡང་ནི་སྤང་དུ་མེད་དེ། དེ་ལྟར་མ་རྟོག་པ་ལ་ཐུགས་\n༢༧རྗེ་མི་འབྱུང་བར་མ་ཡིན་ཏེ། ཇི་ལྟར་བལྟས་པས་ཡེ་ནས་རྣམ་པར་རྟོག་པ་དང་མི་རྟོག་པ་བཞིན་དུ་དཀའ་ཐུབ་དང་བརྟུལ་ཞུགས་ཀྱང་དེ་ལྟར་རྣམ་པར་དག་པ་དང་མ་དག་པ་སྤྱོད་དོ། །ལྟ་བའི་ཕྲེང་བ་གསང་བ་འདི། །དམུས་ལོང་རང་བྱས་མིག་རྙེད་ལྟར། །ཤེས་རབ་ཐབས་ཀྱི་རྩལ་འཆང་བའི། །སྐྱེས་མཆོག་ཡོད་ན་འཕྲད་གྱུར་ཅིག །ལྟ་བའི་ཕྲེང་བ་ཞེས་བྱ་བའི་མན་ངག་རྫོགས་སོ།། །།\nTibetan text (Lekshey Ling Input)\nSome translator's notes. Jeremi (talk) 13:46, 16 November 2017 (EST)\nSomething or other. Jeremi (talk) 13:01, 16 November 2017 (EST)\nKarmay, Samten, trans. The Great Perfection. Leiden: Brill, 1989. Also translated by Thupten Jinpa (not published) for H.H. Dalai Lama’s public teachings at the University of Miami, Sept, 2004. (available online at http://www.lamrim.com/hhdl/garlandofviews.html)\nMan ngag lta ba'i phreng ba'i tshig don gyi 'grel zin mdor bsdus pa zab don pad tshal 'byed pa'i nyi 'od\nRetrieved from "https://dnz.tsadra.org/index.php?title=Wylie:Man_ngag_lta_ba%27i_phreng_ba&oldid=49543"\nThis page was last edited on2February 2018, at 21:02.


བོད་ཀྱི་བླ་མ་དང་སོག་པོའི་ཡོན་བདག — Study Buddhism\nStudy Buddhism › ཚད་མཐོའི་སློབ་སྦྱོང་། › ལོ་རྒྱུས་དང་རིག་གཞུང་། › བོད་ནང་གི་ནང་ཆོས།\nསྤྱི་ལོ་ ༡༢༠༧ ལོར་སོག་པོ་ཆིང་གེ་སེ་ཁཱང་གིས་ (༡༡༦༢-༡༢༢༧) ཀན་སུའུ་དང་ཨ་མདོའིི་ནང་གི་མི་ཉག་རྒྱལ་རྒྱུད་དེ་དབང་དུ་བསྡུས་པའི་གནས་ཚུལ་དེ་བོད་དུ་སླེབས། དེའི་སྐབས་སུ་བོད་དང་མི་ཉག་དབར་ལ་འབྲེལ་བ་ཆེན་པོ་ཡོད། ཁོང་ཚོས་བོད་སྐད་ནས་མི་ཉག་གི་སྐད་དུ་ནང་པའི་གཞུང་ལུགས་ཁག་ཡིག་སྒྱུར་གྱི་ལས་དོན་ལ་ཞུགས་ནས་དུས་རབས་གཅིག་དང་ཕྱེད་ཕྱིན་ཟིན། ཚལ་པ་བཀའ་བརྒྱུད་དང་འབའ་རོམ་བཀའ་བརྒྱུད་ཀྱི་བླ་མ་ཚོས་མི་ཉག་ཕོ་བྲང་དུ་གལ་འགངས་ཆེ་བའི་གོ་གནས་བཟུང་ཡོད་པ་དང་མི་ཉག་གི་དགེ་འདུན་པ་ཚོས་བོད་དུ་དམིགས་བསལ་འབྲི་གུང་བཀའ་བརྒྱུད་པ་དང་ལྷན་དུ་སློབ་གཉེར་བྱས།\nསྤྱི་ལོ་ ༡༢༠༦ ལོར་སོག་པོས་མི་ཉག་ལ་འཐབ་རྒོལ་བྱས་ནས་མཐར་སྤྱི་ལོ་ ༡༢༡༡ ལོར་ཕམ་པར་བྱས། མི་ཉག་དེ་ནས་བཟུང་འཕེལ་སྐྱེད་འགྲོ་བཞིན་པའི་སོག་པོའི་རྒྱལ་རྒྱུད་ཀྱི་མངའ་འབངས་ཞིང་ཆེན་ཞིག་ཏུ་གྱུར་ཞིང་། ཁཱང་གི་དམག་མིའི་རྩོལ་བར་རྒྱབ་སྐྱོར་བྱེད་དགོས་ཀྱི་ཡོད།\nནུབ་ཕྱོགས་སུ་དབང་སྒྱུར་མ་བྱས་གོང་སོག་པོའི་དམག་དཔུང་གིས་དེའི་རྗེས་སུ་མི་ཉག་གི་ཤར་དུ་ཡོད་པའི་མན་ཇུ་དང་བྱང་རྒྱ་གར་གྱི་ཇུར་ཆེན་གྱི་རྒྱལ་རྒྱུད་ (Chin. Jin) (༡༡༡༥-༡༢༣༤) ལ་བཙན་འཛུལ་བྱས། ཆིང་གེ་སི་ཁཱང་གི་དམག་གིས་དེ་དག་ཕམ་པར་བྱས་ཤིང་། ཡན་ཅིང་ (Yanjing) (དུས་ཕྱིས་སུ་པེ་ཅིང་ཞེས་སུ་གྲགས་) གཙོ་པའི་ཁོང་ཚོའི་ས་ཁུལ་གྱི་བྱང་ཕྱེད་ཀ་ཙམ་དབང་དུ་བསྡུས། སྤྱི་ལོ་ ༡༢༡༤ ལོར་སོག་པོས་ཇུར་ཆེན་ལ་ཞི་བའི་ཆིངས་ཡིག་ཅིག་འཇོག་དགོས་པའི་བཙན་སྐུལ་བྱས།\nཇུར་ཆེན་ནི་མན་ཇུའི་མེས་པོ་གོང་མ་རྣམས་ཡིན། ཁོང་ཚོའི་མན་ཇུ་ལ་དབང་སྒྱུར་གྱི་སྲ་བརྟན་བྱས་པའི་རྗེས་ཇུར་ཆེན་རྣམས་ཀྱིས་རྒྱ་ནག་བྱང་ཕྱོགས་ཀྱི་སུང་རྒྱལ་རབས་ (༩༦༠-༡༡༢༦) དེ་གནས་དབྱུང་བཏང་བ་དང་། སྤྱི་ལོ་ ༡༡༢༦ ལོར་བྱང་རྒྱ་ནག་དེ་ཁོང་ཚོའི་རྒྱལ་ཁམས་སུ་མཉམ་སྡེབ་བྱས། རྒྱ་ནག་ལྷོའི་སུང་རྒྱལ་རྒྱུད་ (༡༡༢༧-༡༢༧༨) བྱུང་བའི་ལོ་ཚིགས་དེའང་ཕམ་ཉེས་འདི་ནས་བརྩི་བ་ཡིན།\nསོག་པོས་མི་ཉག་གི་ཁ་གཏད་དུ་ལས་འགུལ་སྤེལ་བའི་གནས་ཚུལ་དེ་ཐོས་པའི་རྗེས་བོད་ནང་དུ་ཡོད་པའི་རྫོང་སྣ་ཚོགས་པའི་དབང་སྒྱུར་བ་ཚོས་མགོ་འབུལ་དང་ལེན་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་པའི་ཆེད་ཆིང་གེ་སི་ཁཱང་ལ་གཅིག་བསྡུས་ཀྱི་སྐུ་ཚབ་གཅིག་བཏང་། གོ་སྒྲིག་འདིའི་ནང་སོག་པོ་རྣམས་ལ་བསྟོད་བསྔགས་འབུལ་རྒྱུ་དེའང་ཚུད་ཡོད་པ་དང་། དེའི་འབྲས་བུར་ཁཱང་གིས་བོད་ལ་བཙན་འཛུལ་བྱས་མེད།\nཊ་རེལ་ ཝཡེ་ལིས་ (Turrell Wylie) (The First Mongol Conquest of Tibet Reinterpreted, Harvard Journal of Asian Studies, vol. 37, no.1) (ཨེ་ཤི་ཡའི་སློབ་སྦྱོང་དང་འབྲེལ་བའི་ཧཱཝརྜ་གསར་དེབ། པོད། ༣༧། ཨང་། ༡། སོག་པོས་བོད་དབང་སྒྱུར་དང་པོ་བྱེད་པ་དེ་སླར་ཡང་གོ་དོན་བཀྲལ་བ་) ཞེས་པའི་ནང་གནད་དོན་འདི་ལ་དྲི་བ་གཏང་ཡོད། བོད་ནི་དེའི་སྐབས་སུའང་སིལ་བུར་ཐོར་ནས་ཡོད་པ་དང་རྫོང་ཁག་ཆུང་ངུའི་ཁྲོད་དུ་མཉམ་སྦྲེལ་འབྱུང་ངེས་མིན་པ་ལྟ་བུར་སྣང་།\nའོན་ཀྱང་ཏཱ་རིམ་ལུང་གཞོང་གི་བྱང་མཐར་ཉེ་འགྲམ་དུ་ཡོད་པའི་ཁོ་ཆོ་ཡུ་གུར་ (Qocho Uighurs) རྣམས་ཀྱིས་སྤྱི་ལོ་ ༡༢༠༩ ལོར་ཆིང་གེ་སེ་ཁཱང་ལ་ཞི་བའི་སྒོ་ནས་མགོ་འབུལ་ཞུས་མེད། ཡུ་གུར་ཚོས་སོག་པོ་དང་མཉམ་སྦྲེལ་བྱས་ཤིང་། ཁོང་ཚོ་རང་གི་འབྲི་གཟུགས་བཟོ་བཅོས་ཤིག་སྐྲུན་པའི་སྒོ་ནས་སོག་སྐད་འབྲི་བ་དང་རྒྱལ་ཁམས་འཕེལ་སྐྱེད་ཆེད་འཛིན་སྐྱོང་གི་རོགས་རམ་མཁོ་སྤྲོད་བྱེད་ཀྱིན་ཡོད། ཁོང་ཚོས་ཡུ་གུར་གྱི་གཞུང་ལུགས་ནས་བསྒྱུར་སྟེ། ནང་པའི་གཞུང་ལུགས་རྣམས་སོག་སྐད་དུ་ཐོག་མར་བསྒྱུར།\nསྤྱི་ལོ་ ༡༢༢༧ ལོར་ཆིང་གེ་སེ་ཁཱང་འདས། སོག་པོ་རྣམས་ཀྱིས་དེང་སང་གི་ཨུཛ་བེ་ཀིསྟཱན་ (Uzbekistan) དང་། ཏརྐ་མེ་ནིསྟཱན། (Turkmenistan) ཨི་རཱན་བཅས་ཀྱི་ནང་ཡོད་པའི་ཁ་ཝར་རེཛ་མིའི་ (Khwarezmian) རྒྱལ་ཁམས་ཀྱི་ཁ་གཏད་དུ་ལས་འགུལ་སྤེལ་གྱིན་ཡོད་པས། མི་ཉག་ནས་དེ་ལ་འཐབ་རྒོལ་ཆེད་དམག་མི་གཏོང་རྒྱུ་ངོས་ལེན་མ་བྱས། དེས་ན་ཁོང་ནས་ནུབ་ཕྱོགས་དབང་དུ་བསྡུ་རྒྱུ་དེ་ལམ་ལྷོང་བྱུང་བའི་རྗེས་ཆིང་གེ་སེ་ཁཱང་ཕ་ཡུལ་མི་ཉག་ཏུ་ཕྱིར་ལོག་པ་དང་ཁོང་གི་མངའ་འབངས་གོང་རྣམས་ཀྱི་བཅུ་ཆ་སྡེབ་གསོད་བྱས། གང་ལྟར་ཡང་། ཆིང་གི་སི་ཁཱང་ལས་འགུལ་དེའི་སྐབས་སུ་ཚད་ནད་ཅིག་ལ་བརྟེན་ནས་འདས་གྲོངས་སུ་གྱུར། ཆིང་གེ་སི་ཁཱང་འདས་པའི་རྗེས་སུ་བོད་ཀྱིས་སོག་པོ་རྣམས་ལ་རྟེན་འབུལ་མཚམས་འཇོག་བྱས།\nཆིང་གེ་སེ་ཁཱང་གི་རྗེས་སུ་ཁོང་གི་བུ་གསུམ་པ་ཨུ་གེ་ཏ་ཁཱང་ (༡༡༨༩-༡༢༤༡) གིས་ཁཱང་ཆེན་མོ་ལྟ་བུ་རྒྱུད་འཛིན་བྱས། ཁོང་གི་ཕ་ནང་བཞིན་ཨུ་གེ་ཏ་ཁཱང་ཡང་སོག་པོ་རྣམས་དང་ཕྲད་པའི་ཆོས་ལུགས་སྣ་ཚོགས་པའི་དབུ་ཁྲིད་ནས་བསླབ་བྱ་དང་སྨོན་ལམ་ཞུ་གི་ཡོད། དེར་བརྟེན་ཁོང་གི་ཕོ་བྲང་དུ་ས་གནས་དེ་རང་ནས་བྱུང་བའི་སོག་པོའི་ཤ་མའི་ཆོས་ལུགས་ཀྱི་ཁྱད་དུ་འཕགས་པའི་སྐུ་འདྲ་རྣམས་ཉར་ཚགས་བྱས་ཡོད་པ་མ་ཟད། རྒྱ་ནག་གི་ཛེན་ནང་པ་དང་། ཏའོ་ཆོས་ལུགས། ནེས྄་ཊོ་རིའི་ (Nestorian) ཡེ་ཤུའི་ཆོས་ལུགས་བཅས་ཀྱི་སྐུ་འདྲ་ཡོད་པ་དང་། དེ་བཞིན་ཀཤྨི་རའི་ནང་པའི་དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་ན་མོ་ཞུ་བ་དེའང་གཅེས་ཉར་བྱས་ཡོད།\nསྤྱི་ལོ་ ༡༢༣༤ ལོར་ཀོ་རི་ཡ་དབང་དུ་བསྡུས་པའི་རྗེས་ཨུ་གེ་ཏས་ཇུར་ཆེན་རྒྱལ་རྒྱུད་ལ་མཇུག་རྫོགས་པར་བྱས་ཤིང་། བྱང་རྒྱ་ནག་ལྷག་མ་རྣམས་སོག་པོའི་རྒྱལ་ཁམས་ཀྱི་ནང་ཁུངས་སྒྲིལ་བྱས། དེ་ནས་ལོ་གཉིས་ཀྱི་རྗེས་ཏེ། སྤྱི་ལོ་ ༡༢༣༦ ལོར་ཁོས་ཇུར་ཆེན་གྱི་ས་ཁུལ་གོང་མ་རྣམས་ཁོང་གི་ཚ་བོ་ཀུབ་ལའི་ཁཱང་ནམ་ཡོངས་གྲགས་སུ་སེ་ཆེན་རྒྱལ་པོ་ (སོག་པོའི་སྐད་དུ་སེ་བཙན་ཁཱང་། ༡༢༡༥-༡༢༩༤) ལ་མངའ་གཞིས་ལྟ་བུར་བྱིན། ཨུ་གེ་ཏའི་བུ་གོ་དན་ཁཱང་ (སོག་སྐད་དུ་ཀོ་ཏོན་) (༡༢༠༦-༡༢༥༡) མི་ཉག་གོང་མའི་ས་ཁུལ་དུ་མངའ་གཞིས་ཤིག་བཟུང་། ས་གནས་དེའི་ཡུལ་མི་མི་ཉག་དང་དེར་སྡོད་མཁན་གྱི་ཡུ་གུར་སེར་པོ་རྣམས་ཀྱིས་བོད་བརྒྱུད་ནང་ཆོས་ཀྱི་རྗེས་སུ་དབང་ཤུགས་ཆེར་འབྲངས། གོ་དན་ཁཱང་ནས་ཡང་སེ་ཁོང་གི་མངའ་གཞིས་ཀྱི་ནུབ་ཕྱོགས་ཨ་མདོ་ལ་བཙན་རྒོལ་བྱས་ཡོད་པ་དང་དེར་ཡོད་ནང་པའི་དགོན་པ་རྣམས་འཕྲོག་བཅོམ་བྱས།\nསྤྱི་ལོ་ ༡༢༤༠ ལོར་གོ་དན་ཁཱང་གིས་སོག་པོའི་དམག་སྤྱི་དོར་རྟ་དར་ཁཱང་ (Doorda Darkhan) སྣེ་ཁྲིད་འོག་བོད་ནང་དུ་དམག་དཔུང་ཁྲི་གསུམ་བཏང་། ཝཡེ་ལིས་ (Wylie) བཤད་པ་ལྟར་བྱས་ན། དེ་ནི་སོག་པོ་རྣམས་ཀྱི་བོད་དབུས་དང་འབྲེལ་བ་བྱས་པའི་ཐོག་མ་དེ་ཡིན་པ་རེད།\nདམག་དཔུང་དེ་དག་ལྷ་སའི་བྱང་འཕན་པོ་ས་ཁུལ་བར་དུ་འབྱོར་བ་དང་དེ་དག་གིས་འཕྲོག་བཅོམ་བྱས་པ་ཙམ་དུ་མ་ཟད། རྭ་སྒྲེང་དགོན་པ་དང་རྒྱལ་ལྷ་ཁང་ཡང་མེར་སྲེག་བཏང་། གཏོར་བཤིག་བཏང་བ་དེ་ལ་འགྱོད་པ་དང་བཅས་གོ་དན་ཁཱང་གིས་བློ་ཁ་འགྱུར་བ་བཏང་། ད་གཟོད་ཁོས་ནང་པའི་ཆོས་ཀྱིས་སོག་པོ་རྣམས་ལ་ཕན་ཐོགས་ཡོང་སྲིད་པ་ཚོར་ཡོད།\nཝཡེ་ལིས་ལྟར་ན། ཆེད་མངགས་དཔུང་སྡེ་དེའི་སྐབས་སུ་སོག་པོས་བཀའ་གདམས་པའི་དགོན་པ་དེ་གཉིས་ལས་གཞན་པའི་དགོན་པ་འཕྲོག་བཅོམ་དང་གཏོར་བཤིག་བཏང་བ་ཡིག་ཆར་འཁོད་མེད་པ་དང་། དགོས་དོན་གཙོ་བོ་ནི་སོག་པོར་མགོ་འབུལ་ཞུ་བའི་བོད་ཀྱི་འགོ་ཁྲིད་འོས་འཚམས་ཤིག་འཚོལ་བར་དམག་དོན་མྱུལ་ཞིབ་ཡིན་པ་གོར་མ་ཆག །བོད་ཁྱོན་ཡོངས་ལ་ཆབ་སྲིད་ཀྱི་འགོ་ཁྲིད་མེད་པ་སོང་ཙང་། དེའི་ཚབ་ལ་སོག་པོས་སྙན་གྲགས་ཅན་གྱི་ཆོས་ཕྱོགས་དབུ་ཁྲིད་ཅིག་བཙལ་བ་རེད།\nདེའི་ཕྱིར་གདན་ཞུ་ལ་བོད་ཀྱི་བླ་མ་སུ་བཟང་ཞེས་དྲིས་པར། དམག་སྤྱི་དོར་རྟ་དར་ཁཱང་གིས། “དགེ་འདུན་ལ་ཆ་བཞག་ན་བཀའ་གདམས་པ་ཆེ་བ་དང་། འཇིག་རྟེན་མི་ཆོས་ཀྱི་ཐད་ལ་སྟག་ལུང་པ་མཁས། གཟི་བརྗིད་ལ་མཚོན་ན་འབྲི་གུང་པ་ཆེ། འོན་ཀྱང་ཆོས་ཀྱི་ཐད་ལ་ས་སྐྱ་པནྜི་ཏ་མཁས་” ཞེས་ལམ་སྟོན་གནང་། དེའི་རྗེས་སུ་ཁཱང་གིས་ས་སྐྱ་པནྜི་ཏ་ (༡༡༨༢-༡༢༥༡) ཕོ་བྲང་དུ་ཁོང་དང་ཁོང་གི་འབངས་མི་སེར་ལ་ཆོས་གསུང་བར་ཕེབས་དགོས་པའི་བཀའ་མངགས་ཤིག་བཏང་།\nཝཡེ་ལིས་ལྟར་ན། གོ་དན་ཁཱན་གྱིས་ས་སྐྱ་པཎྜི་ཏ་གདམ་ཀ་བྱས་པའི་རྒྱབ་ལ་ཆ་སྲིད་ཀྱི་རྒྱུ་མཚན་ནི་ས་སྐྱའི་བརྒྱུད་པའི་ནང་གི་རྗེས་འཛིན་པ་ནི་འཁོན་རིགས་ནང་ཁུལ་གྱི་རྒྱུད་འཛིན་ཡིན་པ་རེད། དེར་བརྟེན་ཁོང་ལ་གདམ་ཀ་བྱས་པ་དེས་སོག་པོ་ལ་མགོ་འབུལ་མུ་མཐུད་བྱ་རྒྱུའི་ཉེན་སྐྱོན་ལས་ཟློག་ཐབས་བྱས་ཡོད།\nསྤྱི་ལོ་ ༡༢༤༤ ལོར་ས་སྐྱ་པཎྜི་ལ་ས་སྐྱ་དགོན་པ་ནས་ཕེབས་ཐོན་གནང་ཞིང་། མཉམ་དུ་རོགས་སུ་ཁོང་གི་ཚ་བོ་དགུང་ལོ་བཅུ་ཅན་གྱི་འགྲོ་མགོན་ཆོས་རྒྱལ་འཕགས་པ་བློ་གྲོས་རྒྱལ་མཚན་ (༡༢༣༥-༡༢༨༠) དང་དགུང་ལོ་དྲུག་ཏུ་སོན་པའི་ཕྱག་ན་རྡོ་རྗེ་ (༡༢༣༩-༡༢༦༧) གཉིས་ཡོད། ཝཡེ་ལིས་ལྟར་ན། ས་སྐྱ་ལ་ལར་ཞེན་ཡུན་གནས་ཐུབ་པར་ངེས་བརྟན་བཟོ་བའི་ཆེད་ཁོང་གི་ཚ་བོ་རྣམས་ཡོང་དགོས་ཞེས་བཙན་སྐུལ་བྱས་ཡོད། འགྲོ་མགོན་ཆོས་རྒྱལ་འཕགས་པ་ནི་ས་སྐྱ་པའི་ཆོས་ཕྱོགས་ཀྱི་རྒྱུད་འཛིན་ཡིན་པ་དང་ཕྱག་ན་ནི་འཁོན་རིགས་གདུང་བརྒྱུད་ཀྱི་དཔོན་ཆེན་ཆགས་ཀྱི་ཡོད། ཁོང་རྣམས་ཡེ་ལོ་ ༡༢༤༧ ལོར་ལིང་ཆུར་ (Lanzhou) འབྱོར། དེ་ནི་དེ་སང་ཀན་སུའུའི་རྒྱལ་ས་ཡིན། གོ་དན་ཁཱང་རང་གི་སྲས་རྒན་པ་གོ་ཡུག་ཁཱང་དེ་བཞིན་ (༡༢༠༦-༡༢༤༨) ཁཱང་ཆེན་མོའི་ཁྲི་འདོན་མཛད་སྒོ་ནས་ཕྱིར་ལོག་ཕེབས་པའི་སྐབས་དེར་མཇལ་འཕྲད་བྱུང། ཨུ་གེ་ཏ་ཁཱང་གི་ནེས྄་ཊོ་རིའི་ཡེ་ཤུ་ཡིན་པའི་ཡུགས་མོ་ཊོ་རེ་ཇཱིན་ (Toregene) ཟེར་བ་དེས་སྤྱི་ལོ་ ༡༢༤༡ ལོར་ཨུ་གེ་ཏ་ཁཱང་འདས་གྲོངས་སུ་གྱུར་བ་དང་ཁོ་མོའི་བུ་གོ་ཡུག་ཁཱང་སྤྱི་ལོ་ ༡༢༤༦ ལོར་ཁྲིར་འཁོད་པའི་བར་གྱི་བར་མའི་དུས་ཡུན་ལ་དབང་སྒྱུར་བྱས།\nགོ་ཡུག་ཁཱང་གིས་ཡིད་སྨོན་སྐྱེད་པའི་སྒོ་ནས་ནང་ཆོས་ལ་བློ་ཁ་ཕྱོགས་པ་དང་ཀཤྨིར་གྱི་ནང་པའི་དགེ་རྒན་ན་མོ་ཞུ་བ་དེ་ནས་ཆོས་ལ་སློབ་སྦྱོང་བྱས། ཁོང་ནས་ན་མོ་ལ་གུ་ཤྲཱི་ཞེས་པའི་མཚན་གནས་གནང་། དེའི་དོན་ནི་མངའ་སྡེའི་སློབ་དཔོན་ཡིན། སོག་པོས་མི་ཉག་ནས་རྒྱ་ནག་གི་མིང་གནས་གཡར་ཡོད། ན་མོའི་སྔོན་དུ་ཚལ་པ་བཀའ་བརྒྱུད་ཀྱི་མཁས་པ་གུ་ཤྲཱི་རྟོགས་པ་ཡོངས་གསལ་གྱིས་སྤྱི་ལོ་ ༡༢༢༦ ལོར་ཆིང་གེ་སེ་ཁཱང་གིས་བཙན་འཛུལ་མ་བྱས་གོང་མི་ཉག་གི་ཕོ་བྲང་དུ་མཚན་གནས་འདི་བཞེས་ཡོད།\nསྤྱི་ལོ་ ༡༢༤༨ ལོར་གོ་ཡུག་ཁཱང་འདས་པའི་རྗེས་སུ་བར་མའི་དུས་ཡུན་ཐུང་ངུའི་དབང་སྒྱུར་གཞན་ཞིག་ནི་ཆིང་གེ་སེ་ཁཱང་གི་བུ་བཞི་པའི་བུ་རྒན་ཤོས་མོང་ཀེ་ (སྲིད་བསྐྱངས་ལོ། ༡༢༥༡-༡༢༥༩) ཡིན་པ་དང་ཏོ་ལུའི་ (༡༡༩༠-༡༢༣༢) ཁཱང་ཆེན་མོ་ཆགས། སྤྱི་ལོ་ ༡༢༥༢ ལོར་མོང་ཀེས་ན་མོ་ལ་རང་གི་རྒྱལ་ཁམས་ཡོངས་ཀྱི་ནང་པའི་ལས་དོན་ཁག་ལ་འཛིན་སྐྱོང་བྱ་རྒྱུའི་ལས་འགན་སྤྲད།\nས་སྐྱ་པནྜི་ཏས་གོ་དན་ཁཱང་ལ་ནང་ཆོས་བསླབས་གནང་བ་དང་ཆུས་ཁྱེར་བ་ལ་བརྟེན་ནས་ས་གནས་ཀྱི་རྒྱའི་མི་འབོར་བཅུ་ཆ་སྡེབ་གསོད་བྱ་རྒྱུ་མཚམས་འཇོག་བྱེད་པར་ཡིད་ཆེས་སུ་བཅུག་པ་རེད། ཁོང་གིས་ཁཱང་པགས་ནད་ཚབས་ཆེན་པོ་ཞིག་ལས་བཅོས། དེའི་ལན་དུ་གོ་དན་ཁཱང་གིས་སོག་པོའི་མིང་ཐོག་ནས་བོད་ལ་གནས་སྐབས་རིང་གི་དབང་ཚད་སྤྲད། ས་སྐྱ་པནྜི་ཏས་བོད་དབུས་དང་གཙང་དེ་བཞིན་མདོ་ཁམས་སུ་ཡོད་པའི་ནང་པའི་མཁས་པ་རྣམས་དང་དེ་དག་གི་ཡོན་མཆོད་རྣམས་ལ་ཕྱག་བྲིས་ཤིག་ཕུལ། དེའི་ནང་ཁོང་གིས་སོག་པོའི་དམག་མི་ལ་འགོག་རྒོལ་བྱ་རྒྱུ་དེ་ནི་དོན་མེད་ཅིག་ཡིན་པ་དང་དེའི་ཚབ་ལ་བསྔགས་བརྗོད་ཀྱི་རྟེན་འབུལ་དགོས་ཞེས་བསླབ་བྱ་གནང་། བོད་མི་ཚོས་ས་སྐྱ་པནྜི་ཏ་བོད་དུ་ཕེབས་རོགས་ཞེས་འབོད་སྐུལ་ཞུས་ཀྱང་། གོ་དན་ཁཱང་གིས་ཁོང་ལ་ལྟ་ཚུལ་ཧ་ཅང་ཡག་པོ་འཛིན་པ་དང་ཁོང་སོག་པོ་དང་། ས་གནས་དེར་གནས་པའི་ཡུ་གུར། མི་ཉག་དེ་བཞིན་རྒྱ་མི་བཅས་ཀྱི་ཁྲོད་དུ་ཡོད་པ་དེ་ནི་རིན་ཐང་ཆེ་བ་ཡོད་པ་སྟབས། ཁོང་ནས་རང་གིས་རང་ལ་སྙད་བཏགས་ནས་རང་འཇགས་བཞུགས།\nཝཡེ་ལིས་དཔྱད་ཞིབ་ལྟར་ན། ས་ཁུལ་གསར་པ་ཞིག་གི་ནང་དབྱེར་མེད་དུ་ཐིམ་པའི་སྐབས། གོང་དུ་བྱུང་རྐྱེན་དེ་དག་གིས་ནམ་རྒྱུན་སོག་པོས་རྗེས་སུ་འབྲངས་པའི་ལུགས་སྲོལ་དང་མཐུན་པར་བྱས་ཡོད་ཅེས་བརྗོད། མགོ་འབུལ་ཞུ་བར་ས་ཁུལ་དེའི་དབང་སྒྱུར་བྱེད་པོས་སྒེར་གྱི་ངོས་ནས་ཁཱང་གི་མདུན་དུ་མགོ་བཏགས་ཞུ་དགོས་ཀྱི་ཡོད། ཁཱང་གིས་དེ་ལྟར་དབང་སྒྱུར་བྱེད་པོ་དེ་མི་གཏེ་ལྟ་བུར་རྟེན་འབུལ་ཏག་ཏག་ལ་ཉར་ངེས་ཡིན་པ་དང་མངའ་ཁུལ་གསར་པ་དེ་དབང་སྒྱུར་བྱེད་མཁན་གྱི་སོག་པོའི་སྤྱི་ཁྱབ་ཅིག་ངོ་ཚབ་ཏུ་བསྐོ་བ་ཡིན།\nདེ་གང་མགྱོགས་འཆི་ངེས་ཡིན་པར་ཚོར་ནས་ས་སྐྱ་པནྜི་ཏས་ནོར་སྐལ་ལྟ་བུར་དཔེ་དེབ་ཅིག་བཞག་གནང་ཡོད་པ་ནི་ཐུབ་པའི་དགོངས་གསལ་ཞེས་སུ་གྲགས་པ་དེ་དང་། གོ་དན་ཁཱང་གིས་བོད་ཕྱོགས་ལ་འཛིན་པའི་ཀུན་སློང་བཟང་པོ་ལ་གདེང་ཚོད་ཡོད་སྐོར་འགྲེལ་བརྗོད་བྱས་པའི་འཕྲིན་ཡིག་ཅིག་སྐྱ་བོ་མི་ནག་ཚོའི་ཆེད་དུ་བཞག་གནང་། ཁོང་གི་རྒྱུད་འཛིན་པ་འགྲོ་མགོན་ཆོས་རྒྱལ་འཕགས་པ་བསྐོ་བཞག་གནང་རྗེས་ས་སྐྱ་པནྜི་ཏ་སྤྱི་ལོ་ ༡༢༥༡ ལོར་ལིང་ཆུར་ (Lanzhuo) སྐུ་གཤེགས།\nའདི་ནས་མི་རིང་བར་གོ་དན་ཁཱང་ཡང་འདས་གྲོངས་སུ་གྱུར། ཁོང་གི་རྗེས་སུ་རྒྱུད་འཛིན་པ་ནི་ཁཱང་ཆེན་མོ་མོང་ཀེའི་གཅེན་པོ་གཞོན་པའི་ནང་གི་གཅིག་དང་གོ་དན་ཁཱང་གི་ཚ་བོ་ཡིན་པ་ཀུབ་ལའི་ཁཱང་གིས་མི་ཉག་གོང་མའི་ས་ཁུལ་དུ་དབང་སྒྱུར་བྱེད་མཁན་དུ་གྱུར། ཀུབ་ལའི་ཁཱང་གིས་སྤྱི་ལོ་ ༡༢༣༦ ནས་བཟུང་རྒྱ་ནག་བྱང་ཕྱོགས་ཀྱི་བོགས་གཞིས་བཟུང་།\nཀུབ་ལའི་ཁཱང་གིས་སྤྱི་ལོ་ ༡༢༥༣ ལོར་འགྲོ་མགོན་ཆོས་རྒྱལ་འཕགས་པ་ཁོང་གི་སྡོད་སྒར་དུ་འདུ་སྐོང་བྱས་ཏེ། ཁོང་གི་དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་དུ་བསྟེན། ཀུབ་ལའི་ཁཱང་གིས་འཕགས་པ་ལ་སྒེར་གྱི་ངོས་ནས་ཕྱག་འཚལ་རྒྱུ་ཐག་གཅོད་བྱུང་བ་ལས་མང་ཚོགས་ཀྱི་མདུན་དུ་ཕྱག་འཚལ་རྒྱུའི་ཐག་གཅོད་བྱུང་མེད། དེར་མ་ཟད། ཁཱང་གིས་བོད་ཀྱི་འབྲེལ་བའི་ཐག་གཅོད་ཐད་འཕགས་པའི་བཀའ་འཁྲོལ་ཞུ་ངེས་རེད་ལ། འགྲོ་མགོན་ཆོས་རྒྱལ་འཕགས་པས་སོག་པོས་དབང་སྒྱུར་བྱས་པའི་ས་ཁུལ་གཞན་ཁག་གི་གནད་དོན་ཐད་ཐེ་བྱུས་གནང་ངེས་མ་རེད། དེ་ནི་ཨེ་ཤི་ཡའི་སྲིད་གཞུང་ནང་བླ་ཡོན་གྱི་འབྲེལ་བ་ཐོག་མ་དེ་གྱུར་བ་རེད།\nའགྲོ་མགོན་ཆོས་རྒྱལ་འཕགས་པས་ཁཱང་དང་། ཁོང་གི་བཙུན་མོ་བགྲེས་པ། བློན་པོ་ཉེར་ལྔ་བཅས་ལ་ཀྱཻ་རྡོ་རྗེའི་དབང་གནང་། དེའི་དབང་ཡོན་ལྟ་བུར་འཕགས་པར་བོད་ཁྲི་སྐོར་བཅུ་གསུམ་གྱི་དབང་ཚད་དེ་གནང་། དེ་ནི་བོད་དབུས་དང་ནུབ་ཕྱོགས་ཀྱི་འཛིན་སྐྱོང་གྱི་དབང་ཚད་དེ་ཡིན་ཞིང་། དུས་ཕྱིས་སུ་བོད་ཀྱི་ས་ཁུལ་ཁག་གསུམ་མམ་ཆོལ་ཁ་གསུམ་སྟེ། དབུས་གཙང་དང་། ཁམས་ (མདོ་སྟོད་) ཨ་མདོ་ (མདོ་སྨད་) བཅས་གསུམ་རེད།\nཝཡེ་ལིས་བཤད་པ་ལྟར་ན། སྲོལ་རྒྱུན་གྱི་ལོ་རྒྱུས་འདིའི་ནང་ཁྲི་སྐོར་ཞེས་བརྗོད་པ་ནི་ལོ་ཚིགས་ནོར་འཁྲུལ་ཞིག་རེད། འདི་ནི་བོད་དབུས་དང་ནུབ་ཕྱོགས་དེ་ཁྲི་སྐོར་བཅུ་གསུམ་དུ་དབྱེ་བ་ནི་སྤྱི་ལོ་ ༡༢༦༨ ལོའི་སོག་པོས་ཁྲལ་བསྡུ་བར་མཐུན་རྐྱེན་སྦྱོར་བའི་ཆེད་མི་འབོར་གྲངས་བཤེར་གྱི་རྗེས་སུ་གཞི་ནས་བྱུང་ཡོད། ཁྲི་སྐོར་དེའི་ནང་ནང་མི་ཁྲི་གཅིག་ཡོད་པའི་ས་ཁུལ་རྣམས་ཚུད་ཀྱི་ཁུལ་ཡིན་ནའང་། གྲངས་འབོར་ངོ་མ་ནི་རྦད་དེ་ཉུང་བ་ཡོད།\nགཞན་ཡང་སྤྱི་ལོ་ ༡༢༥༣ ལོར་མོང་ཀེ་ཁཱང་གིས་ཀུབ་ལའི་ཁཱང་ལ་ནན་ཞའོ་ (དེང་སང་ཡུ་ནན་ཞིང་ཆེན་) ལ་འཐབ་རྒོལ་གྱིས་དབང་དུ་བསྡུ་དགོས་པའི་བཀའ་མངགས་བཏང་། འདིའི་སྐབས་སུ་དེ་ལ་ཏ་ལི་ (Dali) ཞེས་གྲགས། ཀུབ་ལའི་ཁཱང་གིས་ཁམས་བརྒྱུད་ནས་ཏ་ལིར་ཕྱིན་ནའང་། སོག་པོའི་དམག་དཔུང་རྣམས་དེའི་རྗེས་སུ་དེར་གནས་མེད། འོན་ཀྱང་རྒྱ་ནག་དམར་ཤོག་གི་ལོ་རྒྱུས་སྨྲ་བ་ཚོས་ཡོན་རྒྱལ་རྒྱུད་དེ་སྤྱི་ལོ་ ༡༢༧༡ ལོའི་བར་དུ་རྩ་འཛུགས་བྱས་མེད་པའི་བདེན་དོན་ལ་མ་ལྟོས་པར། གློ་བུར་བཙན་འཛུལ་འདི་ནས་བཟུང་སྟེ། བོད་ནི་ཡོན་རྒྱ་ནག་གི་ཆ་ཤས་ཡིན་ཚུལ་བརྗོད།\nཁོང་ཏ་ལི་ནས་ཕྱིར་ལོག་པ་དང་ཀུབ་ལའི་ཁཱང་གིས་ཀརྨ་པ་སྐུ་ཕྲེང་གཉིས་པ་ཀརྨ་པཀྵི་ (༡༢༠༤-༡༢༨༣) རང་གི་སྡོད་སྒར་དུ་གདན་དྲངས། ཀརྨ་བཀའ་བརྒྱུད་ཀྱི་དབུ་ཁྲིད་ནི་སྤྱི་ལོ ༡༢༥༥ ལོར་ཕེབས་འབྱོར་བྱུང་། ཀུབ་ལའི་ཁཱང་གིས་ཁོང་ལ་བཞུགས་རོགས་ཞེས་རེ་སྐུལ་ཞུས་ཀྱང་། ཀརྨ་པ་པཀྵིས་ངོས་བཞེས་མ་གནང་བར་དེའི་ཚབ་ལ་ཀ་ར་ཀོ་རམ་དུ་ཁཱང་ཆེན་མོ་མོང་ཀེའི་ཕོ་བྲང་ལ་ཕེབས་པ་རེད། ཀ་ར་ཀོ་རམ་ནི་སོག་ཡུལ་དུ་ཁོང་གི་བཞུགས་སའི་ལྟེ་བ་དེ་ཡིན། ཁོང་དེར་ལོ་རྗེས་མའི་ཡེ་ལོ་ ༡༢༥༦ ལོར་ཕེབས་འབྱོར་བྱུང་།\nཁོང་གི་མི་རྒྱུད་གོང་མ་ནང་བཞིན་ཁཱང་ཆེན་མོ་མོང་ཀེ་ལ་ཁོང་གི་ཕོ་བྲང་དུ་ཆོས་ལུགས་སྣ་ཚོགས་པའི་སྐུ་ཚབ་ཡོད། ཆོས་ལུགས་དེ་དག་ལས་གང་མཆོག་ཏུ་གྱུར་བ་ཡིན་པ་ལྟ་ཕྱིར། དེ་དག་གི་དབར་ལ་རྩོད་གླེང་ཆེད་སྦྱིན་བདག་གནང་རྒྱུ་ཐུགས་དབྱིངས་སླེབས། སྤྱི་ལོ་ ༡༢༥༤ ལོར་རུ་བྷྲ་ཀའི་ཝིལྱམ་ (William of Rubruck) སྟེ། ཧྥལེ་མིཤ་ ཧྥརེན་སིས྄་ཁེན་ (Flemish Franciscan) གྱི་ཆོས་ལུགས་སྤེལ་མཁན་དེ་དང་མཉམ་དུ་ནེས྄་ཊོ་རིའི་ཡེ་ཤུ་ཆོས་ལུགས་ (Nestorian Christianity) དང་ཁ་ཆེའི་སྐུ་ཚབ་རྣམས་ཀྱིས་རྒྱ་ནག་ཛེན་ནང་པ་རྣམས་ཀྱི་ཁ་གཏད་དུ་རྩོད་གླེང་བྱས། དེ་ལ་ “འདྲ་སྐུར་གསོལ་མཆོད་བྱེད་མི་” ཞེས་ཁྱད་ཆོས་མཚོན་པར་བྱས་ཡོད། ཡེ་ལོ་ ༡༢༥༥ ལོར་ཁཱང་ཆེན་མོས་སྦྱིན་བདག་གནང་ནས་ན་མོས་སྐུ་ཚབ་བྱས་ཏེ་ནང་པ་དང་ཏའོ་ (Daoist) ཆོས་ལུགས་དབར་རྩོད་གླེང་བྱས་ཤིང་། ཏའོ་ཆོས་ལུགས་ཀྱི་བཞེད་ཚུལ་ལ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ལའོ་ཙིའི་ (Laozi) སློབ་མ་ཞིག་ཡིན་པ་དང་། ལའོ་ཙིས་ནུབ་ཕྱོགས་ཀྱི་ས་ཆ་རྣམས་ཏའོ་ཆོས་ལུགས་ཀྱི་ནང་བསྒྱུར་བར་བརྗོད་ཀྱི་ཡོད། ན་མོ་ནི་རྒྱལ་ཁ་ཐོབ་མཁན་དེ་རེད།\nམོང་ཀེ་ཁཱང་ཁོང་གི་པོ་པོ་ཆིང་གེ་སེ་ཁཱང་དང་ཞང་པོ་ཨུ་གེ་ཏ་གཉིས་ཀྱིས་འགོ་བཙུགས་པའི་རྒྱ་ནག་དབང་སྒྱུར་བྱ་རྒྱུ་དེ་མཇུག་རྫོགས་པར་བྱེད་པའི་དམིགས་དོན་བཟུང་ཡོད། སྤྱི་ལོ་ ༡༢༥༦ ལོར་ཀུབ་ལའི་ཁཱང་བྱང་རྒྱ་ནག་གི་མངའ་གཞིས་རྒྱུད་འཛིན་པ་ཡིན་པའི་ཆ་ནས་དེང་སང་པེ་ཅིང་གི་བྱང་ཕྱོགས་ཤང་དུ་ (Chin. Shangdu) ལ་ཁོང་ཉིད་ཀྱི་ཆེད་དུ་ཕོ་བྲང་ཞིག་བཞེངས་ཟིན་པ་རེད། ཀུབ་ལའི་ཁཱང་དེ་ནས་སྤྱི་ལོ་ ༡༢༥༨ ལོར་ལྷོའི་སུང་རྒྱ་ནག་གི་ཁ་གཏད་དུ་ལས་འགུལ་ཞིག་གི་ནང་མོང་ཀེ་ཁཱང་དང་མཉམ་བཞུགས་བྱས།\nལས་འགུལ་དེར་མ་འགྲོ་སྔོན་མོང་ཀེས་ཀུབ་ལའི་ཁཱང་ལ་ནང་པ་དང་ཏའོ་དབར་ལ་རྩོད་པ་གཞན་ཞིག་འཚོགས་དགོས་པའི་བཀའ་བཏང་། དེ་ནི་སངས་རྒྱས་ལའོ་ཙིའི་སློབ་མ་ཡིན་སྐོར་གྱི་གནད་དོན་དང་འབྲེལ་བ་ཞིག་ཀྱང་ཡིན། སྐབས་འདི་ལ་འགྲོ་མགོན་ཆོས་རྒྱལ་འཕགས་པ་ནང་པའི་སྐུ་ཚབ་གནང་ཞིང། སླར་ཡང་ཏའོ་རྣམས་ཕམ་པར་བྱས། ཏའོ་ཆོས་ལུགས་དེ་ལྷོ་ཕྱོགས་ཀྱི་སུང་ས་ཁུལ་ཁག་ལ་ཧ་ཅང་གྲགས་ཆེན་པོ་ཡིན་སྟབས། གྲུབ་མཐའི་རྒྱལ་ཁ་ཐོབ་པ་དེ་ནི་བཀྲ་ཤིས་པ་ཞིག་ལྟར་སྣང་ཡོད།\nའོན་ཀྱང་མོང་ཀེ་ཁཱང་ཚད་པས་ནད་ཀྱིས་སྤྱི་ལོ་ ༡༢༥༩ ལོར་ལས་འགུལ་དེའི་སྐབས་འདས་གྲོངས་སུ་གྱུར། ཁོང་འདས་གྲོངས་སུ་ཕྱིན་པའི་སྐབས། མོང་ཀེའི་གཅེན་པོ་གཉིས་ཏེ། ཀུབ་ལའི་དང་ཨ་རིག་བོ་ཀེ་གཉིས་ཀྱི་དབར་ལ་རྗེས་སུ་ཁཱང་ཆེན་མོའི་གོ་གནས་ཐོག་འཐབ་རྩོད་ཅིག་བྱུང་། མོང་ཀེས་ལས་འགུལ་འདིའི་ཆེད་དུ་ཐོན་པའི་སྐབས། ཨ་རིག་བོ་ཀེ་ལ་ཀ་ར་ཀོ་རམ་གྱི་འགན་དབང་དུ་བཞག་པ་རེད། སྤྱི་ལོ་ ༡༢༦༠ ལོར་ཨ་རིག་བོ་ཀེ་ (Ariq Boke) ཀ་ར་ཀོ་རམ་ (Karakorum) དུ་ཁཱང་ཆེན་མོར་འོས་ཐོན་བྱུང་བ་དང་ཀུབ་ལའི་ཁཱང་ཡང་ཁཱང་བ་ལིཁ་ (Khanbaliq) ལ་གོ་གནས་གཅིག་མཚུངས་སུ་འོས་ཐོབ་བྱུང་། དེ་གཉིས་ཀྱི་བར་ལ་དམག་འཁྲུག་བྱུང་བ་དང་མཐར་སྤྱི་ལོ་ ༡༢༦༤ ལོར་ཀུབ་ལའི་ཁཱང་གིས་ཨ་རིག་བོ་ཀེ་ཕམ་པར་བྱས།\nནང་འཁྲུག་གི་འཐབ་རྩོད་དེ་འགྲིགས་འཇགས་ཆགས་པ་དང་ཀུབ་ལའི་ཁཱང་གིས་འགྲོ་མགོན་ཆོས་རྒྱལ་འཕགས་པ་ལ་ཏི་ཤྲཱི་ཞེས་པའི་མཚན་གནས་བྱིན། དེའི་དོན་ནི་ “རྒྱལ་པོའི་དབུ་བླ་” ཟེར། མཁས་པ་ཝཡེ་ལིས་དང་གཞན་དག་ལྟར་བྱས་ན། དེའི་སྐབས་སུ་འཕགས་པ་ལ་གུ་ཤྲཱི་ཞེས་མངའ་སྡེའི་སློབ་དཔོན་ཞེས་མཚན་གནས་ཁོ་ན་ཙམ་ཞིག་གནང་ཞེས་བརྗོད།\nཀུབ་ལའི་ཁཱང་གིས་འགྲོ་མགོན་ཆོས་རྒྱལ་འཕགས་པའི་ཆོས་བརྒྱུད་ས་སྐྱ་ཁོ་ན་ཉམས་ལེན་བྱེད་ཆོག་པར་བྱ་འདོད་ཡོད་ཀྱང་། འཕགས་པས་ཀརྨ་བཀའ་བརྒྱུད་གཙོས་པའི་བོད་བརྒྱུད་ནང་བསྟན་གྱི་ཆོས་བརྒྱུད་གཞན་དག་ཀྱང་ཉམས་ལེན་བྱེད་དུ་འཇུག་དགོས་ཞེས་ཨུ་ཚུགས་གནང་། སྔོན་ཀརྨ་པཀྴིས་ཀུབ་ལའི་ཁཱང་དང་མཉམ་དུ་བཞུགས་པའི་ཆེད་གདན་ཞུ་ལྟར་ངོས་བཞེས་མ་གནང་བ་དང་། ཀརྨ་པཀྴིའི་ཨ་རིག་བོ་ཀེར་དྭོགས་གཞི་ཅན་གྱི་རྒྱབ་སྐྱོར་གནང་བའི་རྒྱུ་མཚན་གྱིས་ཀུབ་ལའི་ཁཱང་ཆེན་མོ་ཆགས་པའི་རྗེས་སུ་ཁོང་ལ་རོགས་སྐྱོར་གནང་མེད། ལུ་སིཡ་ནོ་ པེ་ཏེག་གིས་ (Luciano Petech) (Central Tibet and the Mongols: The Yüan – Sakya Period of Tibetan History) (བོད་དབུས་དང་སོག་པོ། ཡོན། བོད་ཀྱི་ལོ་རྒྱུས་ཀྱི་ས་སྐྱའི་དུས་སྐབས་) ཞེས་པའི་ནང་བཀོད་པ་ལྟར་བྱས་ན། ཀུབ་ལའི་ཁཱང་གིས་ཀརྨ་པཀྴི་འཛིན་བཟུང་བྱས་པ་དང་ཏ་ལིར་ཕྱིར་འབུད་བཏང་ཞིང་། དེ་ནས་ཁོང་བོད་དུ་སྤྱི་ལོ་ ༡༢༦༩ ལ་གཞི་ནས་ལོག་ཕེབས་ཆོག་པ་རེད་ཅེས་བརྗོད་ཡོད།\nསྤྱི་ལོ་ ༡༢༦༤ ལོར་ཀུབ་ལའི་ཁཱང་གིས་ཨ་རིག་བོ་ཀེ་ཕམ་པར་བྱས་ནས་རྩོད་མེད་ཀྱི་ཁཱང་ཆེན་མོ་ཆགས་པའི་ལོ་དེ་གའི་ནང་ཁོས་བོད་དང་ནང་པའི་ལས་དོན་ཆེད་དུ་ “དབང་འཛིན་གྱི་དོན་གཅོད་ཁང་གཙོ་བོ་” (Chin. Zongzhi yuan) དེ་སྲོལ་གཏོད། འདི་ནི་རྒྱ་ནག་ཏུ་ཀུབ་ལའི་ཁཱང་གིས་ཡོན་རྒྱལ་རྒྱུད་སྲོལ་གཏོད་ནས་ལོ་བདུན་གྱི་སྔོན་ལ་རེད། དོན་གཅོད་ཁང་དེ་ལ་སྡེ་ཚན་གསུམ་ཡོད་པ་དང་གོང་དུ་བོད་ཀྱི་ཆོལ་ཁ་གསུམ་ཞེས་བརྗོད་པ་ལྟར་ན། མདོ་སྟོད་ (ཁམས་) དང་། མདོ་སྨད་ (ཨ་མདོ།) དབུས་གཙང་ (དབུས་དང་གཙང་) བཅས་རེད། དེ་དག་རེ་རེ་ནི་ལས་ཁུངས་ཐ་དད་པའི་འོག་ཏུ་འཛིན་སྐྱོང་བྱས་ཡོད། དེ་ཡང་ཡུ་གུར་ནས་བོད་པར་གྱུར་བའི་གྲྭ་པ་སེང་གེ་ (Chin. Sang-ge, Wade-Giles: Sang-ko) ཞུ་བ་དེས་འགོ་ཁྲིད་བྱེད་ཀྱི་ཡོད། དེའི་རྗེས་སུ་དོན་གཅོད་ཀྱི་གོ་གནས་འགོ་ཁྲིད་ནི་རྟག་ཏུ་ནང་པའི་གྲྭ་པ་ཞིག་གིས་བཟུང་ཡོད། དོན་གཅོད་ཀྱིས་བོད་ནང་གི་སྦྲག་ཁང་ལ་སྟངས་འཛིན་བྱེད་པ་དང་། མངའ་སྡེ་དང་རྒྱལ་པོའི་ཁྱིམ་ཚང་གི་ཆེད་དུ་ནང་པའི་ཆོ་ག་གོ་སྒྲིག་བྱེད་པ་བཅས་རེད། བོད་ནང་གི་དམག་གི་ལས་དོན་རྣམས་ཀྱང་དོན་གཅོད་འདིའི་ཞི་བྱེད་ལས་ཁུངས་ (Pacification Office) འོག་ཏུ་གོ་སྒྲིག་བྱེད་ཀྱི་ཡོད།\nཧར་བྷརྚ་ ཧྥརེན་ཀེས་ (Herbert Franke) (Tibetans in Yüan China, in China under Mongol Rule) (ཡོན་རྒྱ་ནག་སྐབས་ཀྱི་བོད་མི། རྒྱ་ནག་ནང་སོག་པོའི་དབང་སྒྱུར་འོག་) ཅེས་པའི་ནང་འགྲེལ་བ་ལྟར་ན། བོད་དང་ནང་པའི་ལས་དོན་གྱི་ཆེད་དུ་བོད་མི་དང་སོག་པོ་ཁོ་ནས་དབང་འཛིན་གྱི་དོན་གཅོད་ཀྱི་ལས་བྱེད་མཁོ་སྤྲོད་བྱས་པ་ལས། ཧཱན་རྒྱ་མི་ལ་ནི་མིན། ཞི་བྱེད་ཀྱི་ལས་ཁུངས་ནང་སོག་པོ་ཁོ་ན་ཡོད། དེར་བརྟེན་དོན་གཅོད་དེ་ནི་སོག་པོ་རྒྱལ་པོའི་སྲིད་གཞུང་གི་ནང་ཐ་དད་པའི་སྡེ་ཚན་ཞིག་ཆགས་པ་དང་། དེ་ནི་ཕྱིས་སུ་ཡོན་རྒྱ་ནག་འཛིན་སྐྱོང་གི་ཆེད་དུ་བསྐྲུན་པའི་འཛིན་སྐྱོང་གི་ལས་ཁུངས་ཁག་དང་རྦད་དེ་ལོགས་སུ་གྱུར། རྒྱུ་མཚན་དེ་ལྟ་བས་ན། བོད་ཆོལ་ཁ་གསུམ་པོ་ཡོན་རྒྱ་ནག་གི་མངའ་སྡེར་ནམ་ཡང་བཟོས་མེད། འོན་ཀྱང་རྟག་ཏུ་སོག་པོའི་ས་ཁུལ་ཁག་ཏུ་ལོགས་སུ་འཛིན་སྐྱོང་བྱས་ཡོད། དོན་ངོ་མར་སོག་པོས་ཐ་ན་ཚོང་དོན་ཆེད་ས་ཚིགས་བསྟི་གནས་ཁག་བཙུགས་པ་དང་། རྒྱ་ནག་དང་མཉམ་དུ་ཨ་མདོ་དང་ཁམས་ཀྱི་ས་མཚམས་སུ་ཁྲིམས་མཐུན་ཆོག་མཆན་ཡོད་པའི་ས་མཚམས་ཀྱི་ཁྲོམ་ར་ཁག་ཀྱང་བཙུགས་པ་དེས་བོད་ཀྱི་ས་ཁུལ་ཁག་ནི་རྒྱ་ནག་ལས་ལོགས་སུ་སོག་པོའི་རྒྱལ་རྒྱུད་ཀྱི་ཆ་ཤས་ཐ་དད་པ་ཞིག་ཡིན་པ་སྟོན་གྱི་ཡོད། ཁོང་ཚོས་རྒྱ་ནག་གི་ས་མཚམས་ནང་ཁུལ་ལ་ཚོང་དོན་ཆེད་དེ་དང་གཅིག་མཚུངས་ཀྱི་ས་ཚིགས་འདྲ་བཙུགས་མེད།\nསྤྱི་ལོ་ ༡༢༦༥ ལོར་འགྲོ་མགོན་ཆོས་རྒྱལ་འཕགས་པ་ཁོང་ཆུང་བྱིས་པ་ནས་བཟུང་ཐེངས་དང་པོ་བོད་དུ་ཕྱིར་ལོག་ཕེབས། ཁོང་གི་ཕྱག་རོགས་སུ་གཅུང་པོ་ཕྱག་ན་རྡོ་རྗེ་ཡོད། ཕྱག་ན་རྡོ་རྗེ་ནི་བོད་དབུས་ཀྱི་ས་གནས་དེའི་འཛིན་སྐྱོང་གི་འགོ་འཛིན་ངོ་ཚབ་ཏུ་བསྐོ་བཞག་བྱས། ཤོག་ཁག་དེ་ད་དུང་སོག་པོའི་དམག་མི་དྲུག་སྟོང་གིས་རོགས་ཟླ་བྱས་ཡོད། མཁས་པ་ཝཡེ་ལིས་ཀྱིས་ (The First Mongol Conquest of Tibet Reinterpreted) (སོག་པོས་བོད་དབང་སྒྱུར་དང་པོ་བྱེད་པ་དེ་སླར་ཡང་བཀྲལ་བ་) ཞེས་པའི་ནང་། ནང་པ་དང་བོད་མི་ཚོའི་གནད་དོན་ཆེད་དབང་འཛིན་གྱི་དོན་གཅོད་ཁང་གཙོ་བོའི་འོག་ཏུ་གཞུང་འཛིན་བྱས་པའི་སོག་པོའི་དབང་ཚད་ལ་ཡིད་ཆེས་འཕེར་བ་བཟོ་བར་སོག་པོའི་རྟ་དམག་འགྲོ་མགོན་ཆོས་རྒྱལ་འཕགས་པ་དང་ལྷན་དུ་ཕྱིན་པ་རེད། འགྲོ་ལམ་དུ་སོག་པོ་ཚོས་ཨ་མདོར་དབང་སྒྱུར་བྱེད་ཐུབ་པ་བྱུང་ཞེས་གསལ།\nསྤྱི་ལོ་ ༡༢༦༧ ལོར་ཕྱག་ན་བོད་དུ་སྐུ་གཤེགས། ཁོང་གི་ཚབ་ཏུ་ས་སྐྱ་བཟང་པོ་ (འདས་ལོ། ༡༢༧༥) བསྐོ་བཞག་མཛད་པ་དང་ས་སྐྱ་ལ་སྤྱི་ཁྱབ་ལས་ཁུངས་ཤིག་དང་བཅས་ཁོང་ལ་དཔོན་ཆེན་ཞེས་པའི་མཚན་གནས་གནང་བ་རེད།\nའགྲོ་མགོན་ཆོས་རྒྱལ་འཕགས་པ་སྤྱི་ལོ་ ༡༢༦༧ ལོར་བོད་ནས་ཀུབ་ལའི་ཁཱང་གི་རྒྱལ་ས་གསར་པ་ཁན་བ་ལིག་ (ད་ཡེ་དུ་) (དེང་སང་པེ་ཅིང་) ལ་ཕྱིར་ལོག་མཛད། འགྲོ་མགོན་ཆོས་རྒྱལ་འཕགས་པ་ཐོན་པའི་རྗེས་སུ་སྤྱི་ལོ་ ༡༢༦༨ ལོར་བོད་ཀྱི་མི་འབོར་གྲངས་བཤེར་བྱས། དེ་ནི་ས་སྐྱ་བཟང་པོའི་མངའ་འོག་ཏུ་སོག་པོའི་སྐད་ནང་གོ་སྒྲིག་བྱས་ཡོད་པ་དང་སོག་པོའི་ལས་སྣེ་པ་རྣམས་རྒྱབ་ཏུ་ལུས། མི་འབོར་གྲངས་བཤེར་དེའི་འབྲས་བུར། བོད་དབུས་དེ་ཁྲི་སྐོར་བཅུ་གསུམ་མམ་ཡང་ན་འཛིན་སྐྱོང་གི་སྡེ་ཚན་དེ་འགོ་ཚུགས་པ་དང་། དེ་དག་རེ་རེ་བཞིན་ཁྲི་དཔོན་རེས་འགོ་འཛིན་བྱས། དེའི་སྐབས་སུ་སོག་པོ་རྣམས་ཀྱང་བོད་དང་ནང་པའི་ལས་དོན་གྱི་དོན་གཅོད་ཀྱི་སྟངས་འཛིན་འོག་ནས་ཁམས་ཐོབ་པའི་ཆེད་མུ་མཐུད་ནས་སོང་།\nསྤྱི་ལོ་ ༡༢༦༩ ལོར་འགྲོ་མགོན་འཕགས་པ་ཀུབ་ལའི་ཁཱང་གི་ཕོ་བྲང་དུ་ཕྱིར་ལོག་ཕེབས། དེ་ནི་སྤྱི་ལོ་ ༡༢༦༦ ལོར་མཱར་ཁོ་པོ་ལོ་ (Marco Polo) དེར་འབྱོར་བའི་ལོ་གསུམ་གྱི་རྗེས་སུ་ཡིན། ཁོང་ནས་སོག་པོའི་སྐད་འབྲི་ཆེད་བོད་ཀྱི་འབྲི་གཟུགས་ལ་གཞིར་བྱས་པའི་ཡིག་གཟུགས་ཤིག་གསར་གཏོད་གནང་། འབྲི་གཟུགས་དེ་ནི་ལེགས་སྦྱར་དང་བོད་ཀྱི་ཡི་གེ་རྣམས་སྒྲ་ཕབ་པར་སྔོན་ཡུ་གུར་ལ་གཞི་བྱས་པའི་འབྲི་གཟུགས་ལས་ཀྱང་ཡག་ག་ཡོད། དུས་ཡུན་མི་རིང་བའི་ནང་འཕགས་པའི་འབྲི་གཟུགས་དེ་གཞུང་འབྲེལ་ལས་ཁུངས་དང་ཚོང་དོན་ཆེད་བཀོལ་སྤྱོད་བྱེད་འགོ་ཚུགས། འོན་ཀྱང་འབྲི་གཟུགས་དེ་དབྱིབས་གྲུ་བཞི་ཅན་ཡིན་པས་ཁྱད་མཚར་ཞིག་ཏུ་མཐོང་ནས་སྤྱི་ལོ་ ༡༢༩༥ ལོར་ཀུབ་ལའི་ཁཱང་འདས་པའི་རྗེས་སུ་དེ་སྤྱོད་རྒྱུ་དོར་བ་རེད།\nམཁས་དབང་ཝཡེ་ལིས་ལྟར་ན། སྤྱི་ལོ་ ༡༢༧༠ ལོར་འགྲོ་མགོན་ཆོས་རྒྱལ་འཕགས་པ་ལ་ཏི་ཤྲཱི་ཞེས་པའི་མཚན་གནས་དེ་གཅིག་པུ་བསྩལ་ཡོད་པ་དང་། དེ་ཡང་ཀུབ་ལའི་ཡོན་རྒྱལ་རྒྱུད་སྲོལ་གཏོད་པའི་རེ་འདུན་དང་སྤྱི་ལོ་ ༡༢༧༡ ལོར་དེའི་རྒྱལ་པོ་དང་པོ་ཡོན་ཤི་ཙུ་ (Yuan Shizu) ལ་ཁྲི་འདོན་གྱི་ཆེད་དུ་ཡིན་པ་རེད། མཚན་གནས་དེ་བོད་ཀྱི་བླ་མ་ཞིག་ལ་གནང་བའི་སྐབས། ཀུབ་ལས་སྤྱི་ལོ་ ༡༢༥༡ ནས་དབང་འཛིན་བྱས་པའི་ས་ཁུལ་དེ་གའི་མི་ཉག་ཚོས་བསྟན་པའི་དཔེའི་རྗེས་སུ་འབྲང་བཞིན་ཡོད། འབའ་རོམ་བཀའ་བརྒྱུད་ཀྱི་བླ་མ་ཏི་ཤྲཱི་རས་པ་སངས་རྒྱས་རས་ཆེན་ (འཁྲུངས་ལོ། ༡༡༦༤) གྱིས་སྤྱི་ལོ་ ༡༡༩༦ ནས་ ༡༢༢༦ བར་དུ་མི་ཉག་རྒྱལ་པོ་གསུམ་མམ་བཞིའི་དབང་སྒྱུར་འོག་ལ་མི་ཉག་ཕོ་བྲང་དུ་མཚན་གནས་འདི་བཟུང་ཡོད། ནམ་རྒྱུན་ཏི་ཤྲཱི་ཞེས་པའི་མཚན་གནས་དེ་ནི་རྒྱུད་འཛིན་པ་དེས་རྒྱལ་པོར་གསང་སྔགས་ཀྱི་དབང་གནང་བར་ཤུགས་ཀྱིས་བསྟན་ཡོད།\nའགྲོ་མགོན་ཆོས་རྒྱལ་འཕགས་པ་སྤྱི་ལོ་ ༡༢༧༦ ལོར་ས་སྐྱར་ལོག་ཕེབས། མཁས་དབང་ཝཡེ་ལིས་ལྟར་ན། དེ་ནི་ས་སྐྱ་བཟང་པོ་ལོ་དེའི་སྔོན་ལ་སྐུ་གཤེགས་པ་སོང་ཙང་། ཁོང་གི་ངོ་ཚབ་ཅིག་འཚོལ་བའི་ཆེད་དུ་ཡིན་ཞེས་ཟེར། འགྲོ་མགོན་ཆོས་རྒྱལ་འཕགས་པས་ས་སྐྱ་བཟང་པོ་དཔོན་ཆེན་རྗེས་མར་བསྐོ་བཞག་གནང་།\nཀུབ་ལའི་ཁཱང་གིས་བོད་དང་ནང་པའི་གནད་དོན་ཆེད་དུ་དབང་འཛིན་དོན་གཅོད་གཙོ་བོ་དེའི་ཁྲིམས་ལུགས་ཀྱི་དབང་ཚད་རྒྱ་ནག་ཁྱོན་ཡོངས་སུ་རྒྱ་སྐྱེད་བཏང་། སྤྱི་ལོ་ ༡༢༧༧ ལོར་བོད་ཀྱི་ས་ཁུལ་ཁག་ཙམ་མིན་པར། རྒྱ་ནག་ནང་དུ་ཡོད་པའི་ནང་པའི་དགོན་པ་ཡོད་དོ་ཅོག་ལ་དབང་འཛིན་བྱས། ལོ་གཉིས་ཀྱི་ནང་སྟེ། སྤྱི་ལོ་ ༡༢༧༩ ལོར་ཀུབ་ལའི་ཁཱང་གིས་ལྷོ་སུང་རྒྱ་ནག་དབང་སྒྱུར་བྱ་རྒྱུ་དེ་མཇུག་རྫོགས་པར་བྱས། ཁོས་སུང་གི་རྒྱལ་པོ་མཐའ་མ་དེ་ཕམ་པར་བྱས་ནས་ནང་པའི་དགེ་འདུན་པ་ཞིག་ཆགས་པའི་ཆེད་བོད་ལ་སྐྱབས་བཅོལ་ཏུ་བཏང་།\nདེ་དང་ཆབས་ཅིག་སྤྱི་ལོ་ ༡༢༨༠ ལོར་བོད་དུ་འགྲོ་མགོན་ཆོས་རྒྱལ་འཕགས་པ་གསང་བའི་སྒོ་ནས་སྐུ་གཤེགས། ཀུན་དགའ་བཟང་པོས་ཁོང་ལ་དུག་སྤྲད་ཅེས་ནག་ཉེས་འཛུགས་པ་དང་སྤྱི་ལོ་ ༡༢༨༡ ལོར་ཀུབ་ལས་ཁོང་མི་གསོད་ཀྱི་ནག་ཉེས་སུ་སྲོག་ཐོག་བཏང་། དེའི་རྗེས་སུ་ལྷིང་འཇགས་མེད་པའི་དུས་ཟིང་བྱུང་། སྤྱི་ལོ་ ༡༢༨༥ ལོར་འབྲི་གུང་བཀའ་བརྒྱུད་ཀྱིས་ས་སྐྱའི་དབང་སྒྱུར་གྱི་ཁ་གཏད་དུ་བཙན་གྱིས་གྱེན་ལོག་བྱས་ཏེ། ས་སྐྱའི་དགོན་པ་མང་དག་ཅིག་མེར་སྲེག་བཏང་། གྱེན་ལོག་དེ་ཀུབ་ལའི་ཚ་བོ་ཐེ་མུར་ཁཱང་ (༡༢༦༥-༡༣༠༧) གྱི་བཀའ་ཁྱབ་འོག་ཏུ་བོད་དང་ནང་པའི་གནད་དོན་གྱི་ཆེད་དུ་དབང་འཛིན་དོན་གཅོད་ཁང་གཙོ་བོའི་འགོ་དཔོན་སེང་གེས་གོ་སྒྲིག་བྱས་ནས་སོག་པོའི་དམག་གིས་དྲག་གནོན་བྱས། ས་སྐྱར་ལར་ཞེན་ཡོད་མཁན་དེ་དག་གི་རོགས་ལ་བརྟེན་ནས་སོག་པོའི་དམག་མིས་འབྲི་གུང་གི་དགོན་པའི་སྤྱི་ཁྱབ་ལས་ཁུངས་མེར་སྲེག་བཏང་།\nམཁས་དབང་ཝཡེ་ལིས་ལྟར་བྱས་ན། བྱུང་རྐྱེན་དེ་དག་ནི་ཕལ་ཆེར་ཀུབ་ལའི་ཁཱང་གིས་རང་གི་དོ་ཟླ་ཨུ་གེ་ཏའི་ཚ་བོ་ཀ་ཡེ་དུ་ (Kaidu) ཁཱན་ (༡༢༣༠-༡༣༠༡) གྱི་ཁ་གཏད་དུ་དམག་གི་ལས་འགུལ་རྒྱ་ཆེ་བ་དེའི་ཆ་ཤས་རེད་ཅེས་བརྗོད། སྤྱི་ལོ་ ༡༢༦༨ ལོར་ཀ་ཡེ་དུས་ཤར་ཏུར་ཀི་དང་ནུབ་ཏུར་ཀིའི་ཆ་ཤས་རྣམས་སོ་སོ་རང་ཉིད་ཀྱི་ཁ་ན་ཏེ་ (Khanate) བཙུགས་པ་དང་། ཀུབ་ལའི་ནམ་ཡང་ཁཱང་ཆེན་མོར་ངོས་ལེན་བྱས་མེད། ཁ་ཆེའི་ཆོས་ཀྱི་ཕྱོགས་སུ་བསྟོད་བསྔགས་དང་བཅས་ཏེ་བློ་ཁ་སྒྱུར་བའི་ཀ་ཡེ་དུ་ཡིས་འབྲི་གུང་བཀའ་བརྒྱུད་པ་རྣམས་ལ་སྦྱིན་བདག་བྱས། འདི་མཁས་དབང་ཝཡེ་ལིས་བོད་དུ་འབྲི་གུང་གྱེན་ལོག་གི་རྒྱབ་ཏུ་ཀ་ཡེ་དུ་ཡོད་ཤག་འགྲེལ་བརྗོད་བྱེད་ཀྱི་ཡོད། སྤྱི་ལོ་ ༡༢༨༨ ལོར་ཀུབ་ལའི་དམང་དཔུང་གིས་ཀ་ཡེ་དུ་ཕམ་པར་བྱས།\nལོ་དེ་གའི་ནང་ཀུབ་ལས་བོད་དང་ནང་པའི་གནད་དོན་གྱི་ཆེད་དུ་དབང་འཛིན་གྱི་དོན་གཅོད་ཁང་གཙོ་བོ་དེ་སྭོན་ཆིང་དབེན་ནམ་སྤྱིར་བཏང་སྒྲིག་ཁྲིམས་ཀྱི་དོན་གཅོད་ཁང་ (Chin. Xuanzheng yuan) ལ་བརྗེས་པ་རེད། དེ་ལ་སྔོན་གྱི་དོན་གཅོད་ལ་ཡོད་པའི་བྱེད་ལས་གཅིག་མཚུངས་ཡོད་པ་དང་སེང་གེས་འགོ་ཁྲིད་བྱས། སྤྱིར་བཏང་དེ་ནི་རྒྱལ་པོའི་དབུ་བླའི་ལས་ཁུངས་ཀྱི་འོག་ཏུ་ཡོད། དེ་ལ་བསྐྱར་དུ་འཛུགས་བསྐྲུན་དེ་སྤྱི་ལོ་ ༡༢༨༧ ལོར་སོག་པོས་བོད་ཀྱི་མི་འབོར་གྲངས་བཤེར་ཐེངས་གཉིས་པ་གོ་སྒྲིག་བྱས་རྗེས་སུ་བྱུང་།\nཐེ་མུར་ཁཱང་གིས་ཀུབ་ལའི་རྗེས་སུ་ཡོན་གོང་མ་ཡོན་ཆེང་ཙུང་ (༡༢༩༤-༡༣༠༧) ནང་བཞིན་རྒྱུད་འཛིན་བྱས། ཁོང་གི་སྲིད་དབང་དུས་སྐབས་སུ་སྤྱི་ལོ་ ༡༣༠༥ ལོར་ཁོང་གིས་མི་ཉག་གི་ནང་པའི་སྡེ་སྣོད་གསུམ་པར་དུ་བསྐྲུན་པར་སྦྱིན་བདག་བྱས། འདིས་ཆིང་གེ་སེ་ཁཱང་གི་མི་འབོར་སྡེབ་གསོད་དེ་ལ་མ་ལྟོས་པར། མི་ཉག་ལ་མུ་མཐུད་དེ་གུས་ཞབས་བསྟན་ཡོད་པ་དེ་གསལ་པོར་སྟོན་གྱི་ཡོད། སོག་པོའི་རྒྱལ་པོ་རྗེས་མ་ཁ་ཡེ་ཤན་ཁཱང་ཡོན་ཝུ་ཙུང་ (༡༣༠༨-༡༣༡༢) གི་སྲིད་དབང་གི་མངའ་འོག་ཏུ་བོད་སྐད་དུ་བསྒྱུར་བའི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་གསུང་བཀའ་འགྱུར་གྱི་ཁོངས་སུ་སོག་པོའི་སྐད་དུ་བསྒྱུར་བའི་གཞུང་ལུགས་དེ་དག་འཇུག་འགོ་ཚུགས། བོད་ཀྱི་བཀའ་འགྱུར་དང་པོ་ནི་དེའི་སྐབས་སུ་སྣང་ཐང་དགོན་དུ་ཕྱོགས་བསྒྲིགས་མཛད། དེ་ཡང་སྤྱི་ལོ་ ༡༣༥༡ ལོར་ས་སྐྱའི་བླ་མ་བུ་སྟོན་རིན་ཆེན་གྲུབ་ (༡༢༩༠-༡༣༦༤) ཀྱིས་ཞ་ལུ་དགོན་པར་བསྐྱར་ཞིབ་མཛད།\nའོན་ཀྱང་སྤྱི་ལོ་ ༡༢༩༤ ལོར་ཀུབ་ལའི་ཁཱང་འདས་པའི་རྗེས་ལྐོག་ཟ་རུལ་སུངས་དང་། དཔལ་འབྱོར་འཛིན་སྐྱོང་ཞན་པ། དེ་བཞིན་མུ་གེའི་རྐྱེན་པས་རྒྱ་ནག་ཏུ་སོག་པོའི་དབང་ཤུགས་དེ་ག་ལེར་ག་ལེར་ཉམས། དེ་དང་ཆབས་ཅིག་གདུང་རྒྱུད་ཀྱི་སྲས་མང་པོ་བྱུང་བའི་འབྲས་བུར་ཆོས་ལུགས་ཟུར་གྱེས་ཀྱི་རྐྱེན་པས་བོད་ནང་གི་ས་སྐྱའི་གདུང་རྒྱུད་ཀྱི་དབང་ཤུགས་དེའང་ཉམས། སྤྱི་ལོ་ ༡༣༡༩ ལོར་ས་སྐྱའི་སྲིད་དབང་གི་རྒྱུད་པ་དེ་ཕོ་བྲང་བཞིར་ཁ་གྱེས། གནས་སྟངས་ལ་ཡིད་མ་ཆེས་པ་དང་རང་ཉིད་ཞན་དུ་གཏོང་བའི་སྒོ་ནས་སོག་པོས་རིམ་བཞིན་ས་སྐྱར་དམག་གི་རྒྱབ་སྐྱོར་ཕྱིར་འཐེན་བྱས།\nགང་ལྟར་ཡང་། དེའི་སྐབས་སུ་ཀརྨ་པའི་དབང་ཤུགས་དེ་ཆེ་རུ་ཕྱིན། ཆང་ཇུན་ཡིས་ (Chang Jiunn Yih) (The Relationship between the Yuan and the Sakya Sect After Khubilai Khan, Bulletin of the Institute of China Border Area Studies, vol. 16) (རྒྱ་ནག་ས་མཚམས་ས་ཁུལ་གྱི་སློབ་སྦྱོང་དང་འབྲེལ་བའི་བསྟི་གནས་ཁང་གི་གསར་འཕྲིན། པོད། ༡༦ ནང་འཁོད་པའི་ཀུབ་ལའི་ཁཱང་གི་རྗེས་སུ་ཡོན་དང་ས་སྐྱ་ཆོས་བརྒྱུད་དབར་གྱི་འབྲེལ་བ་) ཞེས་པའི་ནང་བཤད་པ་ལྟར་ན། སོག་པོ་ཚོས་རྒྱུད་འཛིན་གྱི་རིམ་པ་བརྟན་པའི་བོད་ཀྱི་ཆོས་བརྒྱུད་ཅིག་ལ་རྒྱབ་སྐྱོར་བྱ་འདོད་ཡོད། ཀརྨ་པ་སྐུ་ཕྲེང་རིམ་བྱོན་ནི་བོད་ཀྱི་སྤྲུལ་སྐུ་ཐོག་མ་དེ་ཡིན་པས། ས་སྐྱ་ལ་ཕུགས་རེ་ཆེ་བའི་གདམ་ཀ་ཞིག་སྤྲད་ཅེས་གསལ།\nཀརྨ་པ་སྐུ་ཕྲེང་གསུམ་པ་རང་བྱུང་རྡོ་རྗེ་ (༡༢༨༤-༡༣༣༩) ཐོ་གོན་ཐེ་མུར་གོང་མ་ཡོན་ཝེན་ཙུང་ (Togh Temur, Emperor Yuan Wengzong) (༡༣༢༩-༡༣༣༢) གིས་སྤྱི་ལོ་ ༡༣༣༡ ལོར་རྒྱ་ནག་ཡོན་སོག་པོའི་ཕོ་བྲང་དུ་གདན་ཞུའི་བཀའ་བཏང་། ཀརྨ་པ་སྐུ་ཕྲེང་གསུམ་པ་དེའི་སྐབས་སུ་མཁས་གྲུབ་གཉིས་ལྡན་གྱི་བླ་མ་ཧ་ཅང་མཚན་སྙན་གྲགས་ཆེན་པོར་གྱུར་བ་དང་ཡུ་གུར་དང་སོག་པོའི་ས་ཁུལ་ཁག་ཏུ་ཆོས་རྒྱ་ཆེར་གསུང་མུས་རེད། ཀརྨ་པ་ལམ་བར་དུ་ཕེབས་བཞིན་པའི་སྐབས། ཐོ་གོན་ཐེ་མུར་ (Togh Temur) དང་ཁོང་གི་རྗེས་འཛིན་པ་ཨི་རིན་ཆི་བལ་ཡོན་ནིང་ཙུང་ (Irinchibal, Yuan Ningzong) (སྲིད་བསྐྱངས་ལོ། ༡༣༣༢) འདས་གྲོངས་སུ་གྱུར། མཐར་སྤྱི་ལོ་ ༡༣༣༣ ལོར་ཀརྨ་པ་ཏ་ཡེ་དུ་ (Daidu) ལ་འབྱོར་བའི་སྐབས། ཁོང་གིས་ཐོ་གན་ཐེ་མུར་ཡོན་གྱི་རྒྱལ་པོ་མཐའ་མ་ཡོན་ཤུན་དི་ (Yuan Shundi) (༡༣༣༣-༡༣༧༠) གོང་མའི་ཁྲི་འདོན་ལ་ལས་ཚབ་གནང་།\nཀརྨ་པ་སྐུ་ཕྲེང་གསུམ་པ་སྤྱི་ལོ་ ༡༣༣༤ ལོར་བོད་དུ་ཕྱིར་ལོག་ཕེབས་པ་དང་། ལོ་གཉིས་ཀྱི་རྗེས་སླར་ཡང་རྒྱ་ནག་ཏུ་སོག་པོ་རྒྱལ་པོས་གདན་འདྲེན་ཞུས་ཤིང་། སྐབས་དེ་དུས་སྔར་ལས་གུས་ཞབས་ཆེ་བའི་འགྲོ་སྟངས་ཐོག་ནས་གདན་ཞུ་བྱས། སྤྱི་ལོ་ ༡༣༣༨ ལོར་དེར་ཆིབས་སྒྱུར་བཅངས་ནས་རྒྱལ་པོར་དུས་འཁོར་གྱི་དབང་གནང་ཞིང་། གུ་ཤྲི་མཚན་གནས་ཐོབ། དེའི་བར་དུ་གོ་གནས་སམ་མཚན་གནས་དེ་ས་སྐྱའི་བླ་མ་ཁོ་ནས་བཟུང་ཡོད། འོན་ཀྱང་དེ་ལ་ཆབ་སྲིད་ཀྱི་དབང་ཚད་གང་ཡང་མེད། ཀརྨ་པ་སྐུ་ཕྲེང་གསུམ་པས་ཏ་ཡེ་དུ་ལ་ཀརྨ་བཀའ་བརྒྱུད་ཀྱི་ལྷ་ཁང་ཞིག་ཀྱང་བཞེངས་པ་དང་མི་རིང་བར་དེར་སྐུ་མྱ་ངན་ལས་འདས།\nསྤྱི་ལོ་ ༡༣༥༢ ལོར་བོད་དེ་ས་སྐྱ་པའི་དབང་སྒྱུར་ལས་བདག་བཟུང་ཆེད་ཕག་གྲུ་ཁྲི་དཔོན་བྱང་ཆུབ་རྒྱལ་མཚན་ (༡༣༠༢-༡༣༦༤) གྱིས་བོད་དབུས་སུ་དམག་གི་བཙན་ཤེད་འགོ་འཛུགས་བྱས། ས་སྐྱ་པ་ནང་བཞིན་ཕག་མོ་གྲུ་པ་ལའང་གདུང་བརྒྱུད་གཅིག་ནས་རྒྱུད་པའི་བརྒྱུད་པ་ཞིག་ཡོད། སོག་པོ་རྒྱལ་པོ་ཐོ་གན་ཐེ་མུར་གྱིས་ས་སྐྱ་པར་དམག་རོགས་གང་ཡང་བཏང་མེད། རྩོད་རྙོག་ནང་འཇུག་རྒྱུའི་ཚབ་ལ་ཁོང་གིས་སྤྱི་ལོ་ ༡༣༥༦ ལོར་ཏ་ཡེ་དུ་ལ་ཀརྨ་པ་སྐུ་ཕྲེང་བཞི་པ་རོལ་པའི་རྡོ་རྗེ་ (༡༣༤༠-༡༣༨༣) གཞོན་ནུའི་སྐབས་སུ་གདན་དྲངས། ཀརྨ་པ་ལམ་དུ་ཕེབས་བཞིན་པའི་སྐབས། བོད་ཀྱི་ས་སྐྱ་བའི་དཔོན་ཆེན་མཐའ་མ་དེ་གནས་དབྱུང་བཏང་ནས་བྱང་ཆུབ་རྒྱལ་མཚན་གྱིས་སྤྱི་ལོ་ ༡༣༥༨ ལོར་བོད་སྤྱི་ལ་ཆོས་ཕྱོགས་ཀྱི་སྲིད་དབང་གཉིས་པ་འགོ་ཚུགས། དེ་ནི་ཕག་གྲུའི་མངའ་དབང་བསྐྱངས་པའི་དུས་སྐབས་ཏེ། སྤྱི་ལོ་ ༡༤༣༤ བར་དུ་ཡུན་གནས་བྱུང་།\nཐོ་གན་ཐེ་མུར་གྱིས་ཕག་གྲུ་སྲིད་དབང་འགོ་ཚུགས་ཟིན་པ་དང་བྱང་ཆུབ་རྒྱལ་མཚན་གྱི་ཏའི་སི་ཏུ་ཞེས་པའི་གོ་གནས་ལ་ངོས་ལེན་གནང་ནའང་། བོད་ནང་ཆབ་སྲིད་ཀྱི་ལས་དོན་ཐོག་ཁོང་ནས་མཉམ་ཞུགས་གནང་མེད། ཀརྨ་པ་སྐུ་ཕྲེང་བཞི་པ་གདན་ཞུ་བྱས་ཀྱང་། ཁོང་ནས་རིགས་རྒྱུད་གཉིས་དབར་གྱི་རྩོད་རྙོག་ལ་ཕྱོགས་འཛིན་བྱ་རྒྱུ་སྤོང་འདོད་ཡོད་པ་ལྟ་བུར་སྣང་།\nཏ་སི་ཏུའམ་ཡང་ན་སི་ཏུ་ཞེས་པ་ནི་ལས་དོན་དང་ཁྲལ་འབབ་གྱི་བློན་ཆེན་ཡང་ན་ཤེས་ཡོན་གྱི་བློན་ཆེན་གང་རུང་ལ་བཀོལ་སྤྱོད་བྱེད་པའི་སྲོལ་རྒྱུན་རྒྱ་ནག་འཛིན་སྐྱོང་གི་གོ་གནས་སམ་མཚན་གནས་ཤིག་ཡིན་པ་རེད། བོད་ནང་བོད་སྐད་དུ་བསྒྱུར་བའི་མཚན་གནས་སུ་ཏའི་སི་ཏུ་ཞེས་ཁྲི་དཔོན་ལ་བཀོལ་སྤྱོད་བྱེད་ཀྱི་ཡོད། དུས་ཕྱིས་སུ་མཚན་གནས་དེ་རྒྱ་ནག་གོང་མ་ཚོས་གོང་མའི་ཕོ་བྲང་དུ་འགྲུལ་བཞུད་གནང་མཁན་གྱི་གྲགས་ཅན་བླ་མ་རྣམས་ལ་གནང་ཡོད།\nཐོ་གན་ཐེ་མུར་ནི་བུད་མེད་ལ་དངོས་དོན་གྱི་སྤྱོད་ཚུལ་ཉམས་པའི་སྒོ་ནས་ཁོང་གི་ཕོ་བྲང་དུ་གསང་སྔགས་ཀྱི་ཆོ་ག་གོ་སྒྲིག་བྱེད་པའི་ཐད་གྲགས་པ་ངན་པ་ཡོད་པ་ཡིན་ནའང་། ཀརྨ་པ་སྐུ་ཕྲེང་བཞི་པ་ཡོན་ཕོ་བྲང་དུ་སྤྱི་ལོ་ ༡༣༥༩ ནས་ ༡༣༦༣ བར་དུ་བཞུགས། ཁོང་གི་སྐུ་ཐོག་གོང་ཀརྨ་པ་སྐུ་ཕྲེང་གསུམ་པ་ནང་བཞིན་ཁོང་གིས་གོང་མ་དང་གོང་མའི་བཙུན་མོ་གཉིས་ཀར་དུས་ཀྱི་འཁོར་ལོའི་དབང་བསྩལ་གནང་ཡོད།\nཐོ་གན་ཐེ་མུར་སྤྱི་ལོ་ ༡༣༦༨ ལོར་ཞུ་ཡོན་ཞང་ (Zhu Yuanzhang) གིས་ཏ་ཡེ་དུ་ནས་ཕྱིར་འབུད་བཏང་བ་དང་ཁོང་གིས་བྱང་ཡོན་རྒྱལ་རྒྱུད་ (༡༣༦༨-༡༤༡༢) མུ་མཐུད་པའི་སོག་ཡུལ་དུ་ཕྱིར་འཐེན་བྱས། ཞུ་ཡོན་ཞང་གིས་རྒྱ་ནག་དབང་སྒྱུར་བྱས་ཏེ། ནན་ཅིང་ (Nanjing) དུ་རྒྱལ་སར་ཆགས་པའི་མིང་རྒྱལ་རྒྱུད་ (༡༣༦༨-༡༦༤༤) སྲོལ་གཏོད། ཁོང་ནི་ཧུང་ཝུ་མིང་ཏའི་ཙུ་ (Hungwu Emperor, Ming Taizu) (སྲིད་བསྐྱངས་ལོ། ༡༣༦༨-༡༣༩༩) ཞེས་སུ་གྲགས་སོ།།\nནང་པའི་བཞུང་ལུགས། རྒྱ་ནག་གི་ལོ་རྒྱུས། བོད་ཀྱི་ལོ་རྒྱུས། སོག་པོ། ས་སྐྱ།\nརྩིས་དཔོན་ཞྭ་སྒབ་པ་དབང་ཕྱུག་བདེ་ལྡན་གྱིས་བརྩམས་པའི་བོད་ཀྱི་སྲིད་དོན་རྒྱལ་རབས་ཀྱི་ཟིན་བྲིས་ཀློག་པ། ཡེལ་གཙུག་ལག་སློབ་ཁང་གི་དཔར་ཁང་། ཕྱི་ལོ་ ༡༩༦༧། ལོ་རྒྱུས་ཀྱི་ཁུངས་གཞན་ལ་གཏུགས་ནས་བསྐྱར་བཅོས་དང་ཁ་སྐོང་བྱས། བོད་ཀྱི་ལོ་རྒྱུས་རྒྱས་པ། ཞྭ་སྒབ་པ་དབང་ཕྱུག་བདེ་ལྡན། བོད་ཀྱི་སྲིད་དོན་རྒྱལ་རབས། པོད་༢། རྒྱ་གར་ཀ་སྦུག །ཞྭ་སྒབ་པའི་ཁང་པ། ཕྱི་ལོ་ ༡༩༧༦། ཨིན་སྐད་ནས་ཨཱཙཱརྱ་གྲགས་པ་རྒྱ་མཚོས་བསྒྱུར།