མཐོ་རིམ་རིག་གནས་རབ་འབྱམས་པའི་ལག་འཁྱེར། Bachelor of Tibetan Studies\nYou are here: Home / Educational Programs / མཐོ་རིམ་རིག་གནས་རབ་འབྱམས་པའི་ལག་འཁྱེར། Bachelor of Tibetan Studies\nསྐབས་ ༢༥ མཐོ་རིམ་རིག་གནས་སློབ་མ་གསར་བསྡུའི་གསལ་བསྒྲགས།\nBachelor of Tibetan Studies Syllabus\nབོད་ཀྱི་བརྡ་སྤྲོད་རིག་པ། ལོ་རིམ་དང་པོ། རྒྱུགས་དུས་དང་པོ།\nTibetan Grammar First Year Semester I\nབོད་ཀྱི་སྐད་ཡིག་སློབ་གཞི་གཙོ་བོ། སི་ཏུའི་ཞལ་ལུང་དང་། ཡིག་བཤད་མཁས་པའི་ཁ་རྒྱན།\nསྒྲ་རིག་གནམ་འཕང་གཅོད་བྱེད་བརྡ་དག་ཕྱེ་མ་ལེབ་ཀྱི་གཤོག་རླབས། ལྟ་ཀློག་བྱ་རྒྱུའི་དཔེ་དེབ་གཙོ་བོ། ཀུ་ཤུ་འཐུ་བ།\nསློབ་ཚན་ཡོངས་རྫོགས་ཀྱི་ནང་དོན་སྙིང་བསྡུས་ནི། མིང་ཚིག་ཡི་གེའི་ཚོགས་དང་། ཡང་ན་མིང་གི་ཚོགས་དང་། ཚིག་ཕྲད་ཀྱི་ཚོགས་དང་། བྱ་ཚིག་གི་ཚོགས་གསུམ་མོ།།\nསློབ་གཞི་དེ་དག་ལ་སློབ་གཉེར་བྱས་པའི་དགོས་དོན་ནི། བོད་ཀྱི་སྐད་ཡིག་སྤྱིའི་སྒྲོམ་གཞི་ལ་མཚོན་ན་མིང་ཚིག་ཡི་གེ་གསུམ་གྲུབ་ཅིང་། དེར་བརྟེན་ཐོག་མར་བོད་ཀྱི་སྐད་དང་ཡི་གེ་ཇི་ལྟར་བྱུང་མིན་གྱི་ལོ་རྒྱུས་སྙིང་བསྡུས་ངོ་སྤྲོད་བྱས་ཏེ། དེ་ནས་མིང་གི་ངོ་བོ་དང་དབྱེ་བ་སོགས་བསླབས་ཏེ། དེ་གཉིས་ལ་བརྟེན་པའི་ཚིག་སྦྱོར་སྤེལ་བར་ཕན་རླབས་ཆེ་བའི་རྣམ་དབྱེ་དང་ཚིག་ཕྲད་ཀྱི་འཇུག་ཚུལ་འབྱེད་སྟངས་ཀྱི་རིག་པ་དང་། དེ་དག་གི་འཇུག་ཚུལ་རྒྱས་བཤད་ཀྱི་ཚུལ་དུ་བསླབས་དང་སློབ་བཞིན་ཡོད། དེའི་ཕྱིར་ཡི་གེའི་རྣམ་གཞག་གཙོ་བོ་བསྒྲིགས་པའི་ཡི་གེའི་རྣམ་གཞག་ཅེས་པ་དང་། མིང་གི་རྣམ་གཞག་གཙོ་བོ་བཤད་པའི་གཞུང་བོད་ཀྱི་མིང་བརྡ་རིག་པ་དང་། ཚིག་ཕྲད་ཀྱི་རྣམ་གཞག་གཙོ་བོ་བཤད་པའི་གཞུང་སུམ་ཅུ་པ་དང་། བྱ་ཚིག་གི་རྣམ་གཞག་གཙོ་བོ་བཤད་པའི་གཞུང་རྟགས་ཀྱི་འཇུག་པའི་གཞུང་བཅས་ལ་བརྟེན་ཏེ། སུམ་ཅུ་པའི་སྐབས་སུ་ཕྲད་གྲུབ་ཚུལ་དང་། སྒྲ་སྦྱོར་རམ་སྒྲ་འཇུག་དང་། དོན་སྦྱོར་རམ་དོན་འཇུག་བཅས་རྩལ་བཏོན་བྱས་ཏེ། རྣམ་དབྱེ་དང་ཚིག་ཕྲད་ཀྱི་འཇུག་ཚུལ་འབྱེད་སྟངས་ལ་མི་རྨོངས་པའི་ཤེས་རབ་ལྷག་ལྷག་ཏུ་འཕེལ་ཆེད་སློབ་གཉེར་གནང་བཞིན་ཡོད།\nབྱེ་བྲག་དག་ཡིག་ལ་མཚོན་ན་དག་ཆའི་རྩ་བའི་གྲུབ་ཚུལ་དང་། དག་ཆ་བཤད་པའི་རིག་པའི་ཁུངས་སྣེ་དང་། དག་ཆའི་རིགས་ལམ་དང་། དག་ཆར་འགྱུར་བ་འགྲོ་ཚུལ་སོགས་ལ་སློབ་གཉེར་གནང་སྟེ། དག་ཆ་འབྲི་བར་ཕན་ཐོགས་གང་ཅིའི་ཐད་ནས་ནུས་པ་འདོན་བཞིན་ཡོད།\n༡༽ རྣམ་དབྱེའི་གོ་དོན་དང་། དབྱེ་བ་སྤྱི་བཤད།\n༡) སླར་བསྡུ། ༢) ལ་དོན། ༣) ཨི་ལྡན་རྣམ་དབྱེ། ༤) རྒྱན་སྡུད། ༥) ལྷག་བཅས། ༦) འབྱེད་སྡུད། ༧) འབྱུང་ཁུངས། ༨) འབོད་སྒྲ་བཤད་པ་བཅས་སོ།།\n༡) ནི་སྒྲ། ༢) དང་སྒྲ། ༣) དེ་སྒྲ། ༤) སྤྱི་སྒྲ། ༥) བདག་སྒྲ། ༦)དགག་སྒྲ་བཅས་བཤད་པའོ།།\n1) རྩོམ་པ་པོ། རྡོ་རྗེ་རྒྱལ་པོ། བརྩམས་ཆོས། སུམ་རྟགས་སྙིང་འགྲེལ་ལེགས་བཤད་འདྲེན་པའི་ཕོ་ཉ།\n2) རྩོམ་པ་པོ། དམུ་དགེ་བསམ་གཏན། བརྩམས་ཆོས། བོད་ཀྱི་ཡི་གེའི་སྤྱི་ནོར་བློ་གསལ་འཇུག་ངོགས།\n3) རྩོམ་པ་པོ། ཚ་སྤྲུལ་ངག་དབང་བློ་རྒྱ་མཚོ། བརྩམས་ཆོས། སུམ་ཅུ་པའི་སྙིང་པོ་ལེགས་བཤད་ལྗོན་དབང་གི་འགྲེལ་པ།\n4) རྩོམ་པ་པོ། དཔའ་རིས་སངས་རྒྱས། བརྩམས་ཆོས། ཡི་གེའི་སྦྱོར་བ་རྣམ་བཞི་ལས་ཡི་གེའི་སྦྱོར་བའི་སྐོར།\n༡༽ སྤྱིའི་ཡི་གེའི་རྟགས་ཀྱི་དབྱེ་བ་དང་། བྱེ་བྲག་གསལ་བྱེད་རྟགས་ཀྱི་དབྱེ་བ་དང་འཇུག་ཚུལ།\n༢༽ སྔོན་འཇུག་རྟགས་ཀྱི་དབྱེ་བ་དང་འཇུག་ཚུལ། རྟགས་དེ་ལྟར་བཤད་པའི་རྒྱུ་མཚན་དང་དགོས་པ།\n༡) རྩོམ་པ་པོ། ཨ་ཀྱཱ་ཡོངས་འཛིན། བརྩམས་ཆོས། རྟགས་འཇུག་གི་འགྲེལ་པ།\n༢) དཔའ་རིས་སངས་རྒྱས། བརྩམས་ཆོས། བརྡ་སྤྲོད་གསལ་བྱེད་ངག་སྒྲོན།\n༣) ཉན་ཤུལ་མཁྱེན་རབ་འོད་གསལ། བརྩམས་ཆོས། དཀའ་འགྲེལ་གནད་ཀྱི་སྒྲོན་མེ།\nས་སྐྱ་ལེགས་བཤད་ལས། མཁས་པ་སློབ་པའི་དུས་ལ་སྡུག །\nསློབ་གཞི་གཙོ་བོ་གཉིས་ཏེ། ཡུལ་གངས་ཅན་པའི་བརྡ་སྤྲོད་པའི་བསྟན་བཅོས་ཀྱི་བྱེ་བྲག་སུམ་ཅུ་པ་དང་རྟགས་ཀྱི་འཇུག་པའི་གཞུང་གི་རྣམ་པར་བཤད་པ་མཁས་པའི་མགུལ་རྒྱན་མུ་ཏིག་ཕྲེང་མཛེས་དང་། བརྡ་ཡི་བྱེ་བྲག་གསལ་བར་བྱེད་པ།\nསློབ་ཚན་ཡོངས་རྫོགས་ཀྱི་ནང་དོན་སྙིང་བསྡུས་ནི། རྣམ་དབྱེ་དང་ཚིག་ཕྲད་ཀྱི་འཇུག་ཚུལ་འབྱེད་སྟངས་རྒྱས་བཤད་དང་། དེ་རྣམས་སྔར་བྱོན་པའི་མཁས་པའི་བཞེད་པ་ཁག་སོ་སོར་བཀོད་དེ། དགག་བཞག་སྤོང་གསུམ་གྱི་ལམ་ནས་རྒྱས་པར་བཤད་པའི་ཚུལ་སློབ་གཉེར་གནང་སྟེ། རྣམ་དབྱེ་དང་ཚིག་ཕྲད་ཀྱི་སྐོར་ལ་གོ་རྟོགས་གོང་འཕེལ་གཏོང་ཐབས་སུ་དམིགས་པའོ།།\nསློབ་གཞི་དེ་དག་ལ་སློབ་གཉེར་བྱས་པའི་དགོས་དོན་ནི། མིང་ཚིག་ཡི་གེ་གསུམ་གྱི་སྐོར་ལ་ཟབ་རྒྱས་སློབ་གཉེར་བྱས་ཏེ། མིང་གི་ངོ་བོ་དང་། དེ་ལ་འདོགས་ཚུལ་གྱི་སྒོ་ནས་དབྱེ་བ་དང་། བརྗོད་པའི་སྒོ་ནས་དབྱེ་བ་དང་། གྲུབ་ཚུལ་གྱི་དབྱེ་བ་སོགས་དང་། ཕྲད་གྲུབ་དང་དོན་འཇུག་ལ་བརྟེན་ནས་རྣམ་དབྱེ་དང་ཚིག་ཕྲད་ཀྱི་སྐོར་ལ་ཐོན་མིའི་དགོངས་པ་དཔྱིས་ཕྱིན་པ་ལོན་པ་དང་། རང་ལུགས་ཀྱི་བཞེད་པ་མཐར་ཕྱིན་པ་བསླབ་པའི་སླད་དུ་དམིགས་ཤིང་། ལྷག་པར་དུ་རང་ལུགས་ཀྱི་ཐུན་མིན་གྱི་བཞེད་པ་བཅུ་གསུམ་རྩལ་བཏོན་དང་། སུམ་ཅུ་པའི་གཞུང་སྤྱི་དང་། བྱེ་བྲག་སི་ཏུ་པཎ་ཆེན་ཆོས་ཀྱི་འབྱུང་གནས་ཀྱི་དགོངས་པའི་བཞེད་མཚམས་གསལ་བཏོད་ཆེད་དུ་བསླབས་དང་སློབ་བཞིན་ཡོད་པའོ།།\n༤༽ རྣམ་དབྱེ་གསུམ་པ་བྱེད་སྒྲ་དང་། དེ་ལ་ཉེ་འགྱངས་ཀྱི་སྒོ་ནས་དབྱེ་བ་སོགས་བཤད་པ།\n༥༽ རྒྱན་སྡུད་དང་། དེའི་མཐའ་དཔྱད།\n༦༽ ལྷག་བཅས་དང་། དེའི་མཐའ་དཔྱད།\n༨༽ འབྱུང་ཁུངས་དངོས་བཤད་པ་དང་། དེའི་མཐའ་དཔྱད།\n༢༽ དང་སྒྲ་དང་། དེའི་མཐའ་དཔྱད།\n༣༽ དེ་སྒྲ་དངོས་བཤད་པ་དང་། དེའི་མཐའ་དཔྱད།\n༥༽ བདག་སྒྲ་དང་། དེའི་མཐའ་དཔྱད།\n༦༽ དགག་སྒྲ་དང་། དེའི་མཐའ་དཔྱད།\n༡) རྩོམ་པ་པོ། ཞ་ལུ་ལོ་ཙཱ་བ་ཆོས་སྐྱོང་བཟང་པོ། བརྩམས་ཆོས། སུམ་ཅུ་པའི་རྣམ་འགྲེལ།\n༢) རྩོམ་པ་པོ། རྣམ་གླིང་པཎ་ཆེན། བརྩམས་ཆོས། ལེགས་བཤད་སྣང་བྱེད་ནོར་བུ།\n༣) རྩོམ་པ་པོ། པྲ་སྟི་རིན་ཆེན་དོན་གྲུབ། བརྩམས་ཆོས། ཀུན་བཟང་དགོངས་རྒྱན།\n༤) རྩོམ་པ་པོ། གསེར་ཏོག་བློ་བཟང་ཚུལ་ཁྲིམས། ངོ་མཚར་འཕྲུལ་གྱི་ལྡེ་མིག\n༥) རྩོམ་པ་པོ། ཚེ་ཏན་ཞབས་དྲུང་། ཐོན་མིའི་ཞལ་ལུང་།\n༦) རྩོམ་པ་པོ། བློ་བཟང་རྒྱ་མཚོ། བརྡ་སྤྲོད་རིན་ཆེན་བང་མཛོད།\n༧) རྩོམ་པ་པོ། ལྷག་བསམ་བསྟན་པའི་རྒྱལ་མཚན། ལེགས་བཤད་སྣང་བ་དམ་པ།\n༨) རྩམ་པ་པོ། བར་གཞི་ཕུན་དབང་། བརྩམས་ཆོས། འགྲེལ་གསར་ལེགས་བཤད་གསེར་སྦྱངས་བཙོ་མ།\n༩) རྩོམ་པ་པོ། དམུ་དགེ་བསམ་གཏན། བརྩམས་ཆོས། བརྡ་སྤྲོད་བློ་གསལ་འཇུག་ངོགས།\nསློབ་གཞི་གཙོ་བོ་གཉིས་ཏེ། འགྲེལ་ཆེན་མུ་ཏིག་ཕྲེང་མཛེས་ལས་རྟགས་ཀྱི་འཇུག་པའི་འགྲེལ་པ་དང་། བརྡ་ཡི་བྱེ་བྲག་གསལ་བྱེད།\nསློབ་ཚན་ཡོངས་རྫོགས་ཀྱི་ནང་དོན་སྙིང་བསྡུས་ནི། སྔོན་རྗེས་མིང་གསུམ་གྱི་རྟགས་ཀྱི་དབྱེ་བ་དང་འཇུག་ཚུལ། དེ་དག་ལ་བརྟེན་པའི་བདག་གཞན་དུས་གསུམ་བྱ་བྱེད་ལས་གསུམ་སོགས་དགག་བཞག་སྤོང་གསུམ་གྱི་ལམ་ནས་རྒྱས་པར་བཤད་པའི་ཚུལ་སློབ་གཉེར་གནང་སྟེ། གཟུགས་འགྱུར་མིན་གྱི་ལས་ཚིག་དང་། བྱ་བྱེད་ཐ་དད་མིན་གྱི་ལས་ཚིག་དང་། ལས་ཚིག་ལ་བརྟེན་པའི་མིང་གི་གྲུབ་ཚུལ་སོགས་གོ་རྟོགས་གོང་འཕེལ་གཏོང་ཐབས་སུ་དམིགས་པའོ།།\nསློབ་གཞི་དེ་དག་ལ་སློབ་གཉེར་བྱས་པའི་དགོས་དོན་ནི། སྤྱིའི་རྟགས་ཀྱི་དབྱེ་བ་དང་། བྱེ་བྲག་རྟགས་ཀྱི་དབྱེ་བ་ལྔ་དང་གསུམ་དང་གཉིས་སུ་བསྡུས་པའི་དགོས་པ་དང་། སྔོན་རྗེས་གང་ལ་འཇུག་པ་དང་། གང་གིས་འཇུག་པ་དང་། སྒྲའི་ཚུལ་ཇི་ལྟར་འཇུག་པ་དང་། དགོས་པ་ཅི་ཕྱིར་འཇུག་པ་བཞི་ལས་སྔོན་འཇུག་གི་སྐབས་སུ་གང་ལ་འཇུག་པ་དང་དགོས་པ་ཅིའི་ཕྱིར་འཇུག་པ་རྩལ་བཏོན་དང་། རྗེས་འཇུག་གི་སྐབས་སུ་སྒྲའི་ཚུལ་ཇི་ལྟར་འཇུག་པ་རྩལ་བཏོན་བྱས་ནས་བསླབས་ཏེ། ལས་ཚིག་སྤྱི་དང་ལས་ཚིག་གི་དབྱེ་བ་ཞིབ་ཅིང་ཕྲ་བར་སློབ་གཉེར་བགྱིས་ཏེ། རང་ལུགས་ཀྱི་བཞེད་པ་མཐར་ཕྱིན་པ་བསླབ་པའི་སླད་དུ་དམིགས་ཤིང་། ལྷག་པར་དུ་རང་ལུགས་ཀྱི་ཐུན་མིན་གྱི་བཞེད་པ་བཅུ་གསུམ་རྩལ་བཏོན་དང་། རྟགས་ཀྱི་འཇུག་པའི་གཞུང་སྤྱི་དང་། བྱེ་བྲག་སི་ཏུ་པཎ་ཆེན་ཆོས་ཀྱི་འབྱུང་གནས་ཀྱི་དགོངས་པའི་བཞེད་མཚམས་གསལ་བཏོད་ཆེད་དུ་བསླབས་དང་སློབ་བཞིན་ཡོད་དོ།།\n༢༽ སྤྱིའི་ཡི་གེའི་རྟགས་ཀྱི་དབྱེ་བ་དང་། བྱེ་བྲག་གསལ་བྱེད་རྟགས་ཀྱི་དབྱེ་བ་དང་།\n༤༽ མོ་ཡིག་ཉི་ཤུའི་ནང་ནས་རྗེས་འཇུག་དབྱུང་ཚུལ་དང་། དེ་ལས་སྔོན་འཇུག་དབྱུང་ཚུལ།\n༡༽ སྔོན་འཇུག་གང་ལ་འཇུག་པ་དང་གང་གིས་འཇུག་པ། དེའི་མཐའ་དཔྱད།\n༢༽ སྔོན་འཇུག་སྒྲའི་ཚུལ་ཇི་ལྟར་འཇུག་པ། དེའི་མཐའ་དཔྱད།\n༢༽ རྗེས་འཇུག་ནང་གསེས་རྟགས་ཀྱི་དབྱེ་བ་དང་རྟགས་དེ་ལྟར་ཕྱེ་བའི་རྒྱུ་མཚན། དེའི་མཐའ་དཔྱད།\n༤༽ ཕྱི་མ་ཇི་ལྟར་འགྱུར་ཚུལ་ལས་རྣམ་དབྱེ་དང་ཚིག་ཕྲད་སོགས་འདྲེན་ཚུལ་དང་། དེའི་མཐའ་དཔྱད།\nསློབ་གཞི་གཙོ་བོ་བདུན་ནི། སྒྲ་འཇུག གནས་བརྒྱད། སྨྲ་སྒོ་མཚོན་ཆ། ཐོན་མིའི་ཞལ་ལུང་ལས་ལ་དོན་དང་ཅི་ཕྱིར་འཇུག་པའི་མཐའ་དཔྱད། དག་ཡིག་རིག་པའི་གབ་པ་མངོན་ཕྱུང་ལས་རྗེས་འཇུག་ན་དང་དའི་འཇུག་པ། ཞེ་ཚིག་རྣ་བའི་བཅུད་ལེན། དག་ཡིག་ལི་ཤིའི་གུར་ཁང་བཅས་སོ།།\nསློབ་ཚན་ཡོངས་རྫོགས་ཀྱི་ནང་དོན་སྙིང་བསྡུས་ནི། གོང་དུ་བཀོད་པའི་སློབ་གཞི་དེ་དག་གི་བརྗོད་བྱ་གཙོ་བོ་ནི། མིང་ཚིག་ཡི་གེ་གསུམ་གྱི་རྣམ་གཞག་སྤྱི་ཙམ་མ་ཡིན་པ་དཔྱད་གཞི་དང་། ཁུངས་སྣེ་གང་བཙན་དཔྱད་པ་བྱ་རྒྱུ་ཆེད་དུ་དམིགས་ཤིང་། རྣམ་པར་དབྱེ་བའི་གནས་དང་། བསྡུ་བའི་གནས་དང་། ཡི་གེའི་འཇུག་པའི་གནས་གསུམ་རྩལ་བཏོན་དང་། ཚིག་སྡུད་ཀྱི་སྐོར་བཤད་པ་བོད་སྐད་མཁོ་བའི་ཚིག་སྡུད་གཙོ་བོར་བཟུང་སྟེ་བཤད་པའོ།།\nསློབ་གཞི་དེ་དག་ལ་སློབ་གཉེར་བྱས་པའི་དགོས་དོན་ནི། དེ་སྔོན་ལོ་གསུམ་གྱི་རིང་ལ་བརྡ་སྤྲོད་པའི་རིག་པའི་རྣམ་གཞག་སྤྱི་ལ་གོ་རྟོགས་དང་རྨང་གཞི་བརྟན་པོ་ཚུགས་ཟིན་པར་བརྟེན། མིང་དང་། ཚིག་དང་། ཡི་གེའི་གོ་དོན་དང་། དབྱེ་བ་ཙམ་མ་ཡིན་པར་དཔྱད་བརྗོད་བྱ་རྒྱུའི་ཆེད་དུ་དམིགས་ཤིང་། རྣམ་དབྱེ་དང་ཚིག་ཕྲད་ཀྱི་འཇུག་ཚུལ་སྤྱི་དང་སུམ་ཅུ་པའི་གཞུང་ལས་མ་བསྟན་པའི་ཚིག་ཕྲད་ཀྱི་འཇུག་ཚུལ་ཁག་ལ་གོ་རྟོགས་ལྷག་ལྷག་ཏུ་འཕེལ་ཞིང་། རྣམ་པར་དབྱེ་བའི་གནས་དང་། བྱེད་པའི་གནས་དང་། ཡི་གེའི་འཇུག་པའི་གནས་སོགས་ལ་བརྟེན་ནས་སྐད་བརྡ་རིག་པའི་སྤྱི་ཁོག་ཁོང་དུ་ཆུད་ཅིང་། དག་ཡིག་ཕྱེ་མ་ལེབ་ཀྱི་གཤོག་རླབས་སོགས་ལ་སློབ་གཉེར་གནང་ཟིན་པས། དག་ཡིག་ལི་ཤིའི་གུར་ཁང་ལ་སྦྱངས་བརྩོན་བྱས་ཏེ། ཡིག་རྙིང་སྤྱི་དང་། ཏུན་ཧོང་ཡིག་རྙིང་སོགས་ལ་ཞིབ་འཇུག་བྱེད་དུས། གོ་བ་བདེ་བླག་ཏུ་རྙེད་པའི་སླད་དུའང་དམིགས་པ་ཞིག་ཡིན།\n༢༽ སྒྲའི་མཚན་ཉིད། ངེས་ཚིག དབྱེ་བ་བཅས་བཤད་པ།\n༡༽ ཡི་གེའི་ཚོགས་བཤད་པ་ལས་ཡི་གེའི་མཚན་ཉིད། ངེས་ཚིག རྒྱུ། ལྡང་ཚད། དབྱེ་བ།\n༢༽ མིང་གི་མཚན་ཉིད་དང་། རྒྱུ། ལྡང་ཚད། དབྱེ་བ་ཁག་བཅས་བཤད་པ།\n༣༽ ཚིག་གི་མཚན་ཉིད། རྒྱུ། ལྡང་ཚད།\nForth Year Eighth Semester\nསློབ་གཞི་གཙོ་བོ་བདུན་ནི། སྒྲ་འཇུག གནས་བརྒྱད། སྨྲ་སྒོ་མཚོན་ཆ། ཐོན་མིའི་ཞལ་ལུང་ལས་ལ་དོན་དང་ཅི་ཕྱིར་འཇུག་པའི་མཐའ་དཔྱད། དག་ཡིག་རིག་པའི་གབ་པ་མངོན་ཕྱུང་ལས་རྗེས་འཇུག་ན་དང་དའི་འཇུག་པ། ཞེ་ཚིག་རྣ་བའི་བཅུད་ལེན། དག་ཡིག་ལེ་ཤིའི་གུར་ཁང་བཅས་སོ།།\nསློབ་ཚན་ཡོངས་རྫོགས་ཀྱི་ནང་དོན་སྙིང་བསྡུས་ནི། གོང་དུ་བཀོད་པའི་སློབ་གཞི་དེ་དག་གི་བརྗོད་བྱ་གཙོ་བོ་ནི། མིིང་ཚིག་ཡི་གེ་གསུམ་གྱི་རྣམ་གཞག་སྤྱི་ཙམ་མ་ཡིན་པ་དཔྱད་གཞི་དང་། ཁུངས་སྣེ་གང་བཙན་དཔྱད་པ་བྱ་རྒྱུ་ཆེད་དུ་དམིགས་ཤིང་། རྣམ་པར་དབྱེ་བའི་གནས་དང་། བསྡུ་བའི་གནས་དང་། ཡི་གེའི་འཇུག་པའི་གནས་གསུམ་རྩལ་བཏོན་དང་། ཚིག་བསྡུའི་སྐོར་ལ་ཞིབ་ཕྲ་གསལ་ཡོད།\nསློབ་གཞི་དེ་དག་ལ་སློབ་གཉེར་བྱས་པའི་དགོས་དོན་ནི། དེ་སྔོན་ལོ་གསུམ་གྱི་རིང་ལ་བརྡ་སྤྲོད་པའི་རིག་པའི་རྣམ་གཞག་སྤྱི་ལ་གོ་རྟོགས་དང་རྨང་གཞི་བརྟན་པོ་ཚུགས་ཟིན་པར་བརྟེན། མིང་དང་། ཚིག་དང་། ཡི་གེའི་གོ་དོན་དང་། དབྱེ་བ་ཙམ་མ་ཡིན་པར་དཔྱད་བརྗོད་བྱ་རྒྱུའི་ཆེད་དུ་དམིགས་ཤིང་། རྣམ་དབྱེ་དང་ཚིག་ཕྲད་ཀྱི་འཇུག་ཚུལ་སྤྱི་དང་སུམ་ཅུ་པའི་གཞུང་ལས་མ་བསྟན་པའི་ཚིག་ཕྲད་ཀྱི་འཇུག་ཚུལ་ཁག་ལ་གོ་རྟོགས་ལྷག་ལྷག་ཏུ་འཕེལ་ཞིང་། རྣམ་པར་དབྱེ་བའི་གནས་དང་། བྱེད་པའི་གནས་དང་། ཡི་གེའི་འཇུག་པའི་གནས་སོགས་ལ་བརྟེན་ནས་སྐད་བརྡ་རིག་པའི་སྤྱི་ཁོག་ཁོང་དུ་ཆུད་ཅིང་། དག་ཡིག་ཕྱེ་མ་ལེབ་ཀྱི་གཤོག་རླབས་སོགས་ལ་སློབ་གཉེར་གནང་ཟིན་པས། དག་ཡིག་ལི་ཤིའི་གུར་ཁང་ལ་སྦྱངས་བརྩོན་བྱས་ཏེ། ཡིག་རྙིང་སྤྱི་དང་། ཏུན་ཧོང་ཡིག་རྙིག་སོགས་ལ་ཞིབ་འཇུག་བྱེད་དུས། གོ་བ་བདེ་བླག་ཏུ་རྙེད་པའི་སླད་དུའང་དམིགས་པ་ཞིག་ཡིན།\nFirst Year Tibetan Literature\n༧༽ མགར་བ་མིག་འཕྲུལ་ཐོ་ཡག ……………………………………….༦༧\n༡༥༽ ཤར་རི་སྤོ་བ། …………………………………………………………༡༠༨\n༡༧༽ ལེགས་པར་བཤད་པ་རིན་པོ་ཆེའི་གཏེར་ལས་ངན་སྤྱོད་བརྟག་པ །…………………༡༡༨\n༡༨༽ རི་དྭགས་ཀྱི་གཏམ་ངེས་འབྱུང་གི་ཕོ་ཉ། ལེའུ་དང་པོ། …………………………..༡༢༤\n༢༠༽ རི་དྭགས་ཀྱི་གཏམ་ངེས་འབྱུང་གི་ཕོ་ཉ། ལེའུ་གཉིས་པ། ………………………….༡༣༦\n༢༡༽ ལེགས་པར་བཤད་པ་རིན་པོ་ཆེའི་གཏེར་ལས་མི་རིགས་པའི་ཚུལ་ལ་བརྟག་པ །……༡༤༤\n༢༢༽ རི་དྭགས་ཀྱི་གཏམ་ངེས་འབྱུང་གི་ཕོ་ཉ། ལེའུ་གསུམ་པ། ………………………..༡༥༠\n༢༣༽ ལེགས་པར་བཤད་པ་རིན་པོ་ཆེའི་གཏེར་ལས་བྱ་བ་བརྟག་པ །…………………..༡༥༧\n༢༤༽ ཁ་ཆེ་ཕ་ལུའི་འཇིག་རྟེན་ལས་འབྲས་བརྩི་ལུགས་ཀྱི་བསླབ་བྱ་དངོས་གྲུབ་ཆུ་མིག ……༡༦༨\n༢༥༽ ལྷ་ཆོས་དང་མཐུན་པའི་གཏན་པདྨའི་ཚལ་གྱི་ཟློས་གར། ……………………….༡༧༡\n༢༦༽ ལྷམ། ………………………………………………………………….༢༣༡\n༢༧༽ སྤྲང་ཆུང་ཟླ་བ་གྲགས་པ། ………………………………………………..༢༤༨\n༢༨༽ ལེགས་པར་བཤད་པ་རིན་པོ་ཆེའི་གཏེར་ལས་ཆོས་བརྟག་པ །……………༢༥༣\n༢༩༽ བུ་མོ་དེ་ཉིད་འབུམ་དང་སྤྲང་ཕྲུག …………………………………………༢༦༢\n༣༠༽ ལྷ་ས་དྲན་གླུ། …………………………………………………………..༢༦༦\n( ཤེས་བྱའི་ཟེགས་མ་) འདོན་ཐེངས་སུམ་ཅུ་སོ་ལྔ་པ་ལས་ཇི་བཞིན་བཤུས།\nSecond Year Tibetan Literature\nལེའུ་དང་པོ། ༡) སྒྲུང་གཏམ་འགྲུབ་བྱེད་ཀྱི་རྒྱུ་རྐྱེན་བཤད་པ།\nསྙན་རྩོམ་ཅོ་གའི་དྲུག་འགྱུར།( སྦྲང་ཆར་དུས་དེབ་ལོ་ཉི་ཤུ་འཁོར་བའི་དཔེ་ཚོགས། )\nཁ་བའི་རྣམ་ཤེས།( སྦྲང་ཆར་དུས་དེབ་ལོ་ལོ་ཉི་ཤུ་འཁོར་བའི་དཔེ་ཚོགས། )\nསྒྲུང་གཏམ་རླབས་ཀྱི་ཟེགས་མ།( སྦྲང་ཆར་དུས་དེབ་ལོ་ལོ་ཉི་ཤུ་འཁོར་བའི་དཔེ་ཚོགས། )\nརྩོམ་གཞུང་གནད་བསྡུས།( རྩོམ་པ་པོ།རྩོམ་རིག་སློབ་དཔོན་ཆབ་བྲག་ལྷ་མོ་སྐྱབས། )\nདབྱངས་ཅན་དགྱེས་གླུ།( ༸རྒྱལ་དབང་ལྔ་པ་བློ་བཟང་རྒྱ་མཚོ། )\nThird Year Tibetan Literature\n༨) མཚུངས་སྦྱོར་དང་ལྷན་ཅིག་པའི་རྒྱན།ཡོངས་བརྗེས་ཀྱི་རྒྱན། ངེས་བསྟན་གྱི་རྒྱན།\n༡༠) རབ་རྟོག་གི་རྒྱན།བསྡུས་བརྗོད་ཀྱི་རྒྱན། ཕུལ་བྱུང་གི་རྒྱན།\nཁ་བའི་རྣམ་ཤེས།( སྦྲང་ཆར་དུས་དེབ་ལོ་ཉི་ཤུ་འཁོར་བའི་དཔེ་ཚོགས། )\nལང་ཚོའི་རྦབ་ཆུ། ( བོད་ཀྱི་དེང་རབས་རྩོམ་རིག་དཔེ་ཚོགས། )\nFourth Year Tibetan Literature\nདབྱངས་ཅན་དགྱེས་གླུ། ( རྩོམ་པ་པོ།༸རྒྱལ་དབང་ལྔ་པ་བློ་བཟང་རྒྱ་མཚོ། )\nརྟོགས་བརྗོད་དཔག་བསམ་ཁྲི་ཤིང་། ( རྩོམ་པ་པོ།ཆོས་རྒྱལ་དགེ་བའི་དབང་པོ། )\nལོ་རྒྱུས་རིག་པ། ལོ་རིམ་དང་པོ། སློབ་དུས་དང་པོ།\nFirst Year Tibetan History – Semester: I\nབསླབ་གཞི། གདོད་མའི་བོད་ཀྱི་ལོ་རྒྱུས་དང་། དུས་རབས་བར་མའི་ས་ཕག་རིན་གཙང་གི་ལོ་རྒྱུས།\nབསླབ་གཞི་ངོ་སྤྲོད། བོད་ཀྱི་སྣོད་བཅུད་ཆགས་ཚུལ་དང་། སྤུར་རྒྱལ་གཉའ་ཁྲིའི་རྒྱུད་པས་བཙུགས་པའི་བོད་ཆེན་པོའི་རྒྱལ་ཁབ་ཀྱི་སྲིད་དཔལ་རིག་གསུམ་གྱི་འཕེལ་རིམ་ངོ་སྤྲོད། ཕྱིས་ཀྱི་ས་ཕག་རིན་གཙང་སྐབས་ཀྱི་ཆབ་སྲིད་འཕོ་འགྱུར་དང་། རིག་གནས་དར་འཕེལ་སྐོར།\nསྙིང་དོན། བོད་ཀྱི་ས་ཁམས་དང། མིའི་སྤྱི་ཚོགས་གྲུབ་རྗེས་རུས་རྒྱུད་སྣ་ཚོགས་ལས་གྲུབ་པའི་རྒྱལ་ཕྲན་བཞི་བཅུ་རྣམས་ཡར་ལུང་རྒྱལ་པོས་གཅིག་གྱུར་བཟོས་ཏེ། ཨེ་ཤ་ཡ་དཀྱིལ་མར་སྙན་གྲགས་འབར་བའི་བོད་ཆེན་པོའི་རྒྱལ་ཁབ་བཙུགས་ཚུལ། བོད་ཆེན་པོ་ཆབ་སྲིད་དང་དམག་དོན་སོགས་གང་ཐད་ནས་གོང་འཐོར་འགྲོ་མུར། ནང་ཁུལ་འགལ་བའི་རྐྱེན་པས་སྲིད་དབང་སིལ་བུར་ཐོར་ཏེ་རྒྱལ་ཕྲན་སྣེ་མང་བྱུང་བ། ཕྱིས་དུས་རབས་བཅུ་གསུམ་པའི་འགོ་སྟོད་དུ་སོག་པོ་དང་ས་སྐྱ་པའི་དབར་མཆོད་ཡོན་འབྲེལ་ཏེ་ས་སྐྱ་པས་བོད་ཀྱི་སྲིད་དབང་འཛིན་རྒྱུའི་གོ་སྐབས་བྱུང་ཡང་། རིང་པོ་མ་སོང་བར་ས་ཕག་འགལ་བས་ས་སྐྱའི་སྲིད་དབང་ཤོར། དེ་རྗེས་ཕག་གྲུ་དང་། རིན་སྤུངས།གཙང་སྡེ་པ་བཅས་སོ་སོས་སྲིད་དབང་བསྐྱངས་ཡང་ཀར་དགེའི་འགལ་བས་རྐྱེན་བྱས་དུས་རབས་བཅུ་བདུན་པའི་དུས་དཀྱིལ་དུ་དགེ་སོག་གཉིས་ཀྱིས་དགའ་ལྡན་ཕོ་བྲང་གི་གཞུང་བཙུགས་ཚུལ།།\nསློབ་ཚན་སློབ་པའི་དགོས་པ། གཙོ་བོ་བོད་ཀྱི་གནའ་བོའི་ཆབ་སྲིད་དང་། ཆོས་ལུགས།རིག་གནས་སོགས་ཀྱི་འཕེལ་རིམ་དང་། ཞོར་དུ་ཁྱིམ་མཚེས་རྒྱལ་ཁབ་དང་འབྲེལ་བ་བྱུང་ཚུལ་རྣམས་རགས་བསྡུས་སུ་ངོ་སྤྲོད་བྱས་ཏེ། མཐོ་རིམ་རིག་གནས་འཛིན་གྲྭ་ཕྱི་མ་རྣམས་སུ་བསླབ་གཞིའི་ལོ་རྒྱུས་སློབ་ཚན་གྱི་གཞི་རྐང་འཛུགས་ཐུབ་པ་བྱ་རྒྱུ།\n༡༽ མཚམས་སྦྱོར་འཛིན་གྲྭའི་སློབ་གཞི། ༼རྒྱལ་རབས་དང་ཆོས་འབྱུང་།༽ སློབ་ཚན།དང་པོ་ནས་བཅུ་པ་བར།\n༢༽ བོད་མིའི་མེས་པོ་མིའུ་གདུང་དྲུག་བྱུང་ཚུལ་དང་། མངའ་མཛད་བཅུ་དང་། རྒྱལ་ཕྲན་སིལ་མ་བཞི་བཅུ་ངོ་སྤྲོད།\n༣༽ གཉའ་ཁྲི་བཙན་པོས་བོད་ཀྱི་རྒྱལ་པོ་མཛད་པ་དང་། བོད་ཀྱི་གདོད་མའི་ཆོས་ལུགས་བོན་གྱི་སྐོར།\n༡༽ ཁྲི་སྲོང་ལྡེའུ་བཙན་སྐབས་བོད་དུ་ནང་བསྟན་སྤེལ་ཡུལ་དགོན་པ་དང་། ནང་བསྟན་སྤེལ་མཁན་དགེ་འདུན་གྱི་སྡེ་ཚུགས་ཚུལ།\n༢༽ བཙན་པོ་ཁྲི་རལ་པ་ཅན་གྱི་སྐབས་རྒྱ་བོད་འདུམ་འགྲིག་བྱུང་ཚུལ་དང་། གླང་དར་མའི་རྗེས་བོད་ཆེན་པོ་སྲིད་དབང་ཐོར་ཚུལ།\n༣༽ བསྟན་པ་སྔ་དར་དང་། ཕྱི་དར་གཉིས་ངོ་སྤྲོད།\n༡༽ བོད་སོག་མཆོད་ཡོན་འབྲེལ་བ་བྱུང་སྟེ་ས་སྐྱ་པས་གཞུང་བཙུགས་ཚུལ་དང་། དཔོན་ཆེན་གལ་ཆེ་རྣམས་ངོ་སྤྲོད།\n༢༽ ས་ཕག་འགལ་བ་ཡོང་རྐྱེན་དང་། ཕག་གྲུ་བྱང་ཆུབ་རྒྱལ་མཚན་གྱིས་སྡེ་སྲིད་ཕག་མོ་གྲུ་པའི་གཞུང་བཙུགས་ཚུལ།\nལོ་རྒྱུས་རིག་པ། ལོ་རིམ་དང་པོ། སློབ་དུས་གཉིས་པ།\nFirst Year Tibetan History – Semester: II\nབསླབ་གཞི། དུས་རབས་བར་མ་དང་། ཉེ་རབས་བོད་ཀྱི་ལོ་རྒྱུས་ལས་དགའ་ལྡན་ཕོ་བྲང་སྐབས་ཀྱི་ལོ་རྒྱུས། ཆོས་འབྱུང་ལས་གཡུང་དྲུང་བོན། སྟོན་པའི་མཛད་པ་བཅུ་གཉིས། བཀའ་བསྡུ་སོགས་ཀྱི་སྐོར།\nབསླབ་གཞི་ངོ་སྤྲོད། ༸གོང་ས་ལྔ་པ་ཆེན་པོ་ནས་༸རྒྱལ་མཆོག་སྐུ་ཕྲེང་རིམ་བྱོན་གྱིས་སྲིད་དབང་བསྐྱངས་རིང་ཆབ་སྲིད་དང་། རིག་གནས་སོགས་ཀྱི་འཕེལ་རིམ་དང་། དེ་བཞིན་སོག་པོ་དང་། མན་ཇུ། དབྱིན་ཇི་དང་ཕྱི་འབྲེལ་བཙུགས་ཚུལ་སྐོར། བོད་ཀྱི་གདོད་མའི་ཆོས་ལུགས་བོན་ངོ་སྤྲོད་དང་། སྟོན་པ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་རྣམ་ཐར། གཏད་རབས།བཀའ་བསྡུ། བསྟན་པར་དགྲ་ལན་གསུམ་བྱུང་ཚུལ་སྐོར་ཡིན།\nསྙིང་དོན། ༸གོང་ས་ལྔ་པ་ཆེན་པོས་སོག་པོ་གུར་ཤྲི་བསྟན་འཛིན་ཆོས་རྒྱལ་གྱི་རྒྱབ་རྟེན་འོག་བོད་གཞུང་དགའ་ལྡན་ཕོ་བྲང་གི་གཞུང་བཙུགས་གནང་མཛད་དེ། སྐུ་ཕྲེང་རིམ་པས་ལོ་ངོ་བརྒྱ་ཕྲག་གསུམ་ལྷག་རིང་མུ་མཐུད་འཛིན་སྐྱོང་གནང་ཚུལ་སྐོར་དང་། གཞན་ཡང་༸རྒྱལ་མཆོག་སྐུ་ཕྲེང་རིམ་བྱོན་དང་སོག་པོ། མན་ཇུའི་དབར་མཆོད་ཡོན་གྱི་འབྲེལ་བ་བྱུང་སྟེ་ཕྱོགས་སོ་སོར་ཐོབ་པའི་ཁེ་ཕན་དང་། སྐབས་འགར་མཆོད་ཡོན་དབར་བྱུང་བའི་དབང་ཆའི་འཐབ་རྩོད། ཕྱིས་དུས་རབས་ཉི་ཤུའི་འགོ་སྟོད་དུ་དབྱིན་བོད་དབར་གྱི་ཆབ་སྲིད་འབྲེལ་བ་དང་། དུས་རབས་དེའི་དུས་དཀྱིལ་དུ་རྒྱ་དམར་གྱིས་བོད་ལ་བཙན་འཛུལ་བྱས་པས་༸གོང་ས་བཅུ་བཞི་པ་ཆེན་པོ་ཡུལ་གྱར་ཕེབས་པའི་སྐོར་ཡིན།ཆོས་འབྱུང་སྐོར། བོད་ཀྱི་ཕ་ཆོས་གཡུང་དྲུང་བོན་ངོ་སྤྲོད་དང་། སྟོན་པ་ཐུབ་པའི་དབང་པོའི་མཛད་ཆེན་ཁག དེ་མིན་སྟོན་པའི་རྒྱུད་འཛིན་གཏད་རབས་རྣམས་དང་། སྟོན་པའི་ཞལ་སློབ་རྣམས་ཀྱིས་སྟོན་པའི་གསུང་རབས་རྣམས་ཕྱོགས་གཅིག་ཏུ་བསྡུས་ཚུལ་སྐོར་སོགས་ཡིན།\nསློབ་ཚན་སློབ་པའི་དགོས་པ། གཙོ་བོ་༸རྒྱལ་མཆོག་སྐུ་ཕྲེང་གིས་བོད་གཞུང་གི་འཛིན་སྐྱོང་ཐུགས་འགན་ལོ་ངོ་བརྒྱ་ཕྲག་གསུམ་ལྷག་བཞེས་རིང་། བོད་ཀྱི་ཆབ་སྲིད་ཀྱི་འཕེལ་རིམ་དང་། སོག་པོ། རྒྱ་ནག བལ་པོ། འབྲུག་སོགས་དང་ཕྱི་འབྲེལ་གྱི་གནས་བབ། སྟོན་པའི་མཛད་རྣམས་ལས་འཕྲོས་ཏེ། གཏད་རབས་སོགས་ངོ་སྤྲོད་ཧ་ཅང་རགས་བསྡུས་སུ་ངོ་སྤྲོད་བྱས་ཏེ་མཐོ་རིམ་རིག་གནས་འཛིན་གྲྭ་ཕྱི་མ་རྣམས་སུ་བསླབ་གཞིའི་ལོ་རྒྱུས་སློབ་ཚན་གྱི་གཞི་རྐང་འཛུགས་ཐུབ་པ་བྱ་རྒྱུ།\n༡༽ ༸རྒྱལ་མཆོག་སྐུ་ཕྲེང་དང་པོ་ནས་བཞི་པ་བར་གྱི་མཛད་རྣམས་དང་། ༸རྒྱལ་མཆོག་སྐུ་ཕྲེང་གསུམ་པ་དང་སོག་པོའི་དབར་གྱི་མཆོད་ཡོན་འབྲེལ་བ་བྱུང་ཚུལ།\n༢༽ ཀར་དགེའི་དབར་གྱི་འགལ་བ་ཇེ་ཚབ་ཏུ་སོང་ཏེ། དགེ་སོག་མཉམ་སྦྲེལ་གྱིས་གཙང་སྡེ་པ་ཕམ་ཉེས་བཏང་ཚུལ་སྐོར།\n༣༽ ༸གོང་ས་ལྔ་པ་ཆེན་པོའི་སྐབས་ཀྱི་སྡེ་སྲིད་རིམ་བྱོན་དང་། ལྷ་བཟང་ཁཱང་དང་སྡེ་སྲིད་སངས་རྒྱས་རྒྱ་མཚོའི་དབར་གྱི་འབྲེལ་བའི་གནས་བབ།\n༡༽ ལྷ་བཟང་ཁཱང་དང་། ཇུན་གར་བས་བོད་ནང་ལོ་ངོ་བཅུ་ལྷག་སྲིད་དབང་སྒེར་འཛིན་བྱས་པའི་སྐོར།\n༢༽ དབུས་གཙང་མཉམ་སྦྲེལ་གྱི་བཀའ་བློན་ལྔ་པོས་གཞུང་འཛིན་གནང་ཡང་། ནང་འཁྲུག་རྐྱེན་པས་ཕོ་ལྷ་བས་སྡེ་སྲིད་མཛད་པའི་སྐོར།\n༣༽ བཀའ་ཤག་ལས་ཁུངས་དབུ་བརྙེས་ཚུལ། གོར་བོད་དམག་འཁྲུགསིང་བོད་དམག་འཁྲུག་སོགས་ཀྱི་སྐོར།\n༡༽ དབྱིན་བོད་གཉིས་ཀྱི་དབར་ཆབ་སྲིད་འབྲེལ་བ་བྱུང་ཚུལ་དང་། ༸རྒྱལ་མཆོག་བཅུ་གསུམ་པ་ཆེན་པོ་ཉེན་གཡོལ་དུ་ཕེབས་པའི་སྐོར།\n༢༽ ༸རྒྱལ་མཆོག་བཅུ་གསུམ་པ་ཆེན་པོས་ཆབ་སྲིད་ཀྱི་སྒྲིག་སྲོལ་དང་། མི་མང་གི་འཚོ་ཐབས་སོགས་དུས་དང་མཐུན་པའི་བསྒྱུར་བཅོས།\n༣༽ ༸རྒྱལ་མཆོག་བཅུ་བཞི་པ་ཆེན་པོས་ཆབ་སྲིད་ཐུགས་འགན་བཞེས། གུང་ཁྲན་གྱིས་བོད་ནང་བཙན་འཛུལ་བྱེད་འགོ་བཙུགས་པའི་སྐོར།\n༡༽ ༸རྒྱལ་མཆོག་བཅུ་བཞི་པ་ཆེན་པོས་རྒྱ་བོད་གཉིས་དབར་གྱི་ཆིངས་དོན་གཞིར་བཟུང་མཛད་ཐབས་བསྐྱངས་ཡང་། དགོངས་དོན་ཇི་མ་གྲུབ་པར་ཡུལ་གྱར་ཕེབས་ཚུལ།\n༢༽ ༸རྒྱལ་མཆོག་བཅུ་བཞི་པ་ཆེན་པོས་ཁྱིམ་མཚེས་ཡུལ་གྲུ་རྣམས་དང་། མཉམ་སྦྲེལ་རྒྱལ་ཚོགས་སུ་བོད་ཀྱི་བདེན་དོན་ལ་ཐུགས་འཁུར་ཆེ་བཞེས་དགོས་སྐོར་སྐུ་ངལ་མཛད་མེད་སྐྱོན་པའི་སྐོར།\n༣༽ སྟོན་པའི་མཛད་ཆེན་རྣམས་དང་། སྟོན་པ་འདས་རྗེས་རྗེས་འཇུག་གཏད་རབས་རྣམས་ཀྱིས་བསྟན་པ་དར་སྤེལ་ཇི་ལྟར་མཛད་པའི་སྐོར།\nལོ་རྒྱུས་རིག་པ། ལོ་རིམ་གཉིས་པ། སློབ་དུས་དང་པོ།\nSecond Year Tibetan History – Semester: I\nThe History of Ancient Tibet\nབསླབ་གཞི་ངོ་སྤྲོད། ཡ་ཐོག་དང་། གདོད་མའི་དུས་སྐབས།ཡར་ལུང་རྒྱལ་ཕྲན་སྐབས་ཀྱི་བོད་ཀྱི་ལོ་རྒྱུས་སྐོར།\nསྙིང་དོན། བོད་ཅེས་པའི་སྒྲ་བཤད་དང་། སྤྱིར་འཛམ་གླིང་ཆགས་རབས་དང་ཡང་སྒོས་བོད་ཡུལ་སྟོད་སྨད་བར་གསུམ་གྱི་ས་བབ། བོད་མི་བྱུང་ཚུལ་གྱི་ཤོད་སྲོལ་མི་འདྲ་བ་ཁག་ལ་དཔྱད་བསྡུར། བོད་མིའི་རུས་བཞི་དང་མིའུ་གདུང་དྲུག་ཅེས་པའི་མིང་གི་ཐོགས་ཚུལ། དེའི་ཕྱི་རྒྱུད་རྣམས་བོད་ཁམས་སུ་ཇི་ལྟར་ཁ་གྱེས་པའི་བརྒྱུད་རིམ། དེ་བཞིན་གདོད་མའི་སྤྱི་ཚོགས་ནས་རྒྱལ་ཕྲན་ལམ་ལུགས་སུ་ཇིི་ལྟར་འཕེལ་ཞིང་ཕན་ཚུན་འཐབ་རྩོད་དང་དབང་སྒྱུར་བྱས་པའི་སྐོར། གཉའ་ཁྲི་ནས་གནམ་རི་སྲོང་བཙན་བར་གྱི་བོད་ཀྱི་རྒྱལ་ཐོག་རིམ་པ་དང། བན་བོན་གཉིས་ཀྱི་ཆོས་ལུགས། སྲིད་དབང་འཕོ་འགྱུར་བྱུང་ཚུལ་གྱི་སྐོར།\nསློབ་ཚན་སློབ་པའི་དགོས་པ། སའི་གོ་ལའི་ཆགས་རིམ་དང། བོད་ཀྱི་ས་བབ་ཆགས་ཚུལ། བོད་མིའི་འབྱུང་ཁུངས་དང། ཡར་ལུང་རྒྱལ་རྒྱུད་ཀྱི་དར་རྒུད་སོགས་གདོད་མའི་བོད་ཀྱི་སྤྱི་ཚོགས་དཔལ་ཡོན་དར་འཕེལ་ཇི་བྱུང་གསལ་རྟོགས་ཐུབ་སླད།\nཚན་པ་དང་པོ། བོད་ཅེས་པའི་མིང་ཐོགས་ཚུལ་དང། བོད་ཀྱི་ས་ཁམས་ཆགས་ཚུལ།\nཚན་པ་གཉིས་པ། བོད་མི་བྱུང་ཚུལ་དང། རུས་ཚན་གྱེས་ཚུལ།\nཚན་པ་གསུམ་པ། རྒྱལ་ཕྲན་བཅུ་གཉིས་བྱུང་ཚུལ། སྤུར་རྒྱལ་རྒྱལ་ཁམས་དབུ་ཚུགས་ཚུལ།\nལོ་རྒྱུས་རིག་པ། ལོ་རིམ་གཉིས་པ། སློབ་དུས་གཉིས་པ།\nSecond Year Tibetan History – Semester: II\nབསླབ་གཞི་ངོ་སྤྲོད། སྤུར་རྒྱལ་བཙན་པོའི་དུས་ནས་བོད་སིལ་བུར་མ་ཐོར་བར་གྱི་རྒྱལ་ཐོག་རིམ་པའི་སྐབས་ཀྱི་བོད་ཀྱི་ཆབ་སྲིད་དང། ཆོས་ལུགས། དམག་དོན། ཕྱི་འབྲེལ། ཉེ་འབྲེལ་རྒྱལ་ཁབ་ཀྱི་ལོ་རྒྱུས་རགས་བསྡུས།\nསྙིང་དོན། ཕྱི་ལོ་ ༦༡༧ ལོར་སྤུར་རྒྱལ་བཙན་པོ་སྲོང་བཙན་སྒམ་པོས་བོད་ཁམས་གཅིག་གྱུར་བཟོས་ཚུལ་དང། མཐའ་བཞིར་རྒྱ་སྐྱེད།བོད་ཡིག་གསར་བཟོ། ནང་བསྟན་དར་སྤེལ། ཕྱི་སྲིད་འབྲེལ་བ། དེ་བཞིན་སྤུར་རྒྱལ་ཁྲི་སྲོང་དང་། སད་ན་ལེགས་མཇིང་ཡོན། ཁྲི་རལ་པ་བཅས་ཀྱི་སྐབས་དམག་དོན་སྟོབས་ཤུགས། རྡོ་བརྐོས། རྡོ་རིང་གསར་བཞེངས། ཉེ་འབྲེལ་རྒྱལ་ཁབ་ལ་བཙན་འཛུལ་དང། གཉེན་སྒྲིག་ཇི་བྱས། དར་མ་འུ་དུམ་བཙན་པོས་ཆོས་ལུགས་ལ་དམ་བསྒྲགས་བྱ་དགོས་དོན་སོགས་ཀྱི་སྐོར།\nསློབ་ཚན་སློབ་པའི་དགོས་པ། བོད་ཁམས་གཅིག་གྱུར་བྱུང་ཚུལ་དང། བོད་དང་ཉེ་འབྲེལ་རྒྱལ་ཁབ་བར་གྱི་ཆོས་སྲིད་འགལ་འབྲེལ་གཙོས། བོད་བཙན་པོའི་རྒྱལ་ཁབ་ཀྱི་ཆོས་སྲིད་མངའ་ཐང་གི་སྟོབས་ཤུགས་ཤེས་རྟོགས་སླད།\nཚན་པ་གཉིས་པ། སྲོང་བཙན་སྐབས་ཀྱི་སྤྱི་ཚོགས་སྒྲིག་གཞི་དང་། ཁྲིམས་སྲོལ་གཏན་འབེབས་གནང་བའི་སྐོར།\nཚན་པ་གསུམ་པ། བོད་ཡིག་གསར་གཏོད་དང། བཙུན་མོ་ལྔ་བཞེས་དོན།\nཚན་པ་དྲུག་པ། བཙན་པོ་ཁྲི་སྲོང་སྐབས་ཀྱི་དམག་དོན་སྟོབས་ཤུགས་དང་། ཆོས་ལུགས།གསོ་རིག་དར་སྤེལ་བྱུང་བའི་སྐོར།\nཚན་པ་བདུན་པ། མུ་ནེ་བཙན་པོས་དབུལ་ཕྱུག་སྙོམས་ཚུལ་དང་། སད་ན་ལེགས་མཇིང་ཡོན་གྱིས་རྡོ་བརྐོས་བཞེངས་པའི་སྐོར།\nཚན་པ་བརྒྱད་པ། ཁྲི་རལ་པ་ཅན་སྐབས་བོད་རྒྱ་ཞི་འདུམ་དང་། དར་མས་ནང་བསྟན་ཆོས་ལུགས་ལ་དམ་བསྒྲགས་བྱས་སྐོར།\nལོ་རྒྱུས་རིག་པ། ལོ་རིམ་གསུམ་པ། སློབ་དུས་དང་པོ།\nThird Year Tibetan History – Semester: I\nThe History of Medieval Tibet\nབསླབ་གཞི་ངོ་སྤྲོད། སྤྱིར་བོད་སིལ་བུའི་དུས་སྐབས་དང། སྐབས་དེའི་བོད་དང་མཐའ་བཞིའི་རྒྱལ་ཕྲན་བར་གྱི་འབྲེལ་བ། ཡང་སྒོས་བཙན་པོའི་རྒྱལ་རྒྱུད་ཁག་གིས་ས་ཁུལ་བཅད་བཟུང་ཀྱིས་དབང་སྒྱུར་དང། བོད་ཀྱི་ཆོས་ལུགས་གྲུབ་མཐའ་འགའི་འཕེལ་རིམ་སྐོར།བོད་ཧོར་མཆོད་ཡོན་འབྲེལ་བ་དང། ས་ཕག་རིན་གཙང་སྐབས་ཀྱི་བོད་ཀྱི་ཆོས་སྲིད་རིག་གནས་དར་སྤེལ་སྐོར།\nསྙིང་དོན། དར་མ་འུ་དུམ་བཙན་པོའི་སྲས་འོད་སྲུང་དང་། ཡུམ་བརྟན་རྒྱལ་སྲིད་ལ་མ་འཆམ་པས་དབུ་གཡོ་འཁྲུག་པ་དང།འབངས་གྱེན་ལོག་བྱུང་སྟེ་བོད་ཁམས་སིལ་བུར་ཐོར་བ་དང་བསྟུན། རྒྱལ་རྒྱུད་དང་། བློན་རྒྱུད། གྱེན་ལོག་འགོ་དཔོན་བཅས་ཀྱིས་བོད་ཁམས་བཅད་བཟུང་གིས་དབང་ལུང་བསྒྱུར་བ་དང་སྦྲགས། ཕག་གྲུ་དང་། འབྲི་གུང་། སྟག་ལུང་། ཚལ་པ། གཡའ་བཟང་། ས་སྐྱ་བཅས་ཀྱི་ཆོས་ལུགས་གྲུབ་མཐའ་ཁག་དང་། ས་གནས་དཔོན་རིགས་བར་མཆོད་ཡོན་འབྲེལ་ནས་སྲིད་དབང་བསྐྱངས་པའི་སྐོར། ཕྱི་ལོ་ ༡༢༦༠ ཡས་མས་ནས་ས་སྐྱ་དང། ཆེན་པོ་ཧོར་དབར་མཆོད་ཡོན་གྱི་འབྲེལ་བ་བྱུང་སྟེ་དཔལ་ལྡན་ས་སྐྱས་བོད་ཆོལ་ཁ་གསུམ་ལ་དབང་ལུང་བསྒྱུར་བ་དང། ཕྱི་ལོ་ ༡༣༥༨ ནས་ ༡༦༡༨ བར་སྡེ་སྲིད་ཕག་མོ་གྲུ་པ་དང་སྡེ་པ་རིན་སྤུངས་པས་བོད་ལ་དབང་ལུང་བསྒྱུར་རིང་། བོད་ཀྱི་རྩོམ་རིག་དང་། ཟློས་གར། བཟོ་སྐྲུན་གཙོ་བོར་གྱུར་པའི་བཅུ་ཕྲག་རིག་གཞུང་དར་སྤེལ་ཇི་བྱུང་སྐོར། ཕྱི་ལོ་༡༦༡༨ ནས་ ༡༦༤༢ བར་སྡེ་སྲིད་གཙང་པས་སྲིད་དབང་བསྒྱུར་རིང་། ཀར་དགེའི་དབར་ཆོས་ལུགས་འགལ་ཟླ་དང་། སོག་པོ་གུར་ཤྲིས་སྡེ་སྲིད་གཙང་པའི་སྲིད་དབང་འཕྲོགས་པའི་སྐོར།\nསློབ་ཚན་སློབ་པའི་དགོས་པ། རྒྱུ་རྐྱེན་གང་ལ་བརྟེན་ནས་སྟོབས་ཤུགས་ཆེ་བའི་བོད་བཙན་པོའི་རྒྱལ་ཁབ་འཐོར་ཞིག་ཏུ་ཕྱིན་པ་དང།ཆིག་སྒྲིལ་གྱི་སྟོབས་ཤུགས་མེད་པའི་དུས་ཡུན་ནང་བོད་ཀྱི་ཆོས་སྲིད་རིག་གནས་ཀྱི་སྟོབས་ཤུགས་གནས་བབ། དེ་བཞིན་བོད་ཧོར་མཆོད་ཡོན་འབྲེལ་བ་དང་། ས་ཕག་རིན་གཙང་སྐབས་བོད་ཀྱི་ཆོས་སྲིད་རིག་གནས་དང་བཅས་པའི་གནས་བབ་ཤེས་རྟོགས་སླད།\nབསླབ་གཞི་གཙོ་བོ། བོད་ཀྱི་ལོ་རྒྱུས་གླེང་བའི་གཏམ་དང་། སྲིད་དོན་རྒྱལ་རབས། སྨད་ཆ།\nཚན་པ་གསུམ་པ། ལྷ་ས་དང་། ཡར་ལུང་། མངའ་རིས།ཙོང་ཁ་བཅས་ཀྱི་རྒྱལ་རྒྱུད།\nཚན་པ་བཞི་པ། གླིང་དང། མི་ཉག་གི་སྐོར།\nཚན་པ་བརྒྱད་པ། སྡེ་སྲིད་ཕག་མོ་གྲུ་པ་དང་། སྡེ་པ་རིན་སྤུངས་པས་བོད་ལ་དབང་ལུང་བསྒྱུར་བའི་དུས་སྐབས།\nལོ་རྒྱུས་རིག་པ། ལོ་རིམ་གསུམ་པ། སློབ་དུས་གཉིས་པ།\nThird Year Tibetan History – Semester: II\nབསླབ་གཞི་ངོ་སྤྲོད། དགེ་སོག་མཆོད་ཡོན་དུ་འབྲེལ་ནས་གཙང་པ་སྡེ་སྲིད་ཀྱི་སྲིད་དབང་འཕྲོགས་པ་དང། ༸གོང་ས་སྐུ་ཕྲེང་ལྔ་པ་ཆེན་པོ་ནས་བཅུ་གཉིས་བར་གྱི་སྐུ་ཕྲེང་རིམ་པས་བོད་ཀྱི་སྲིད་དབང་བསྐྱངས་པའི་སྐོར།\nསྙིང་དོན། དགེ་སོག་མཆོད་ཡོན་དུ་འབྲེལ་ནས་གཙང་པ་སྡེ་སྲིད་ཀྱི་སྲིད་དབང་འཕྲོགས་པ་དང། དགའ་ལྡན་ཕོ་བྲང་གི་སྲིད་དབང་དབུ་བརྙེས་ཤིང་། ༸གོང་ས་ལྔ་པ་ཆེན་པོ་དབུ་བཞུགས་ཐོག་སྡེ་སྲིད་རིམ་པས་བོད་ཀྱི་སྲིད་དབང་བཟུང་སྐབས། བོད་དང་མན་ཇུ། འབྲུགལ་དྭགས་བཅས་ཀྱི་བར་འགལ་འབྲེལ་ཇི་བྱུང་སྐོར། ཕྱི་ལོ་ ༡༧༥༡ ལོར༸གོང་ས་བདུན་པའི་སྐུ་དུས་ནས་བཀའ་ཤག་ལམ་ལུགས་དབུ་བརྙེས་པ་དང་སྦྲགས།བོད་ལ་སྡེ་དཔོན་མི་དྲག་དང། རྒྱལ་སྤྲུལ།ཡབ་གཞིས་སོགས་ཀྱིས་སྲིད་དབང་སྒྱུར་བའི་ལམ་ལུགས་བྱུང་བ།དེ་བཞིན་༸གོང་ས་སྐུ་ཕྲེང་བརྒྱད་པ་དང། དགུ་པ། བཅུ་པ། བཅུ་གཅིག བཅུ་གཉིས་བཅས་ཀྱིས་བོད་ཀྱི་སྲིད་དབང་བཞེས་སྐབས།བོད་ཀྱི་ཆོས་སྲིད་རིག་གནས་དར་འཕེལ་ཇི་བྱུང་སྐོར།\nསློབ་ཚན་སློབ་པའི་དགོས་པ། གཞུང་ས་དགའ་ལྡན་ཕོ་བྲང་པའི་སྲིད་དབང་དུས་ཡུན་རིང། སྤྱིར་བོད་ཀྱི་ཆོས་སྲིད་རིག་གནས་དར་རྒུད་ཀྱི་གནས་བབ་དང་། ཡང་སྒོས་༸རྒྱལ་དབང་སྐུ་ཕྲེང་ན་རིམ་གྱིས་བོད་བསྟན་པ་ཆབ་སྲིད་དང་བཅས་པའི་དོན་དུ་མཛད་འཕྲིན་ཇི་བསྐྱངས་ཀྱི་རྣམ་ཐར་མཁྱེན་རྟོགས་སླད།\nབསླབ་གཞི་གཙོ་བོ། སྲིད་དོན་རྒྱལ་རབས། སྨད་ཆ།\nཚན་པ་གསུམ་པ། སྡེ་སྲིད་སངས་རྒྱས་རྒྱ་མཚོ་དང། ༸གོང་ས་སྐུ་ཕྲེང་དྲུག་པའི་སྐུ་དུས།\nཚན་པ་བཞི་པ། ལྷ་བཟང་ཁཱང་དང། སྡེ་སྲིད་བར་གྱི་འགལ་འབྲེལ།\nཚན་པ་ལྔ་པ། ལྷ་བཟང་དང་། ཇུན་གར་བར་གྱི་འགལ་འབྲེལ།\nཚན་པ་དྲུག་པ། ང་ལུམ་སྦྱར་གསུམ་དང་། ཕོ་ལྷ་བ།འགྱུར་མེད་རྣམ་རྒྱལ་བཅས་ཀྱི་དུས་སྐབས།\nཚན་པ་བདུན་པ། བཀའ་ཤག་དབུ་བརྙེས་པ་དང། ༸གོང་ས་སྐུ་ཕྲེང་བདུན་པས་བོད་ཀྱི་སྲིད་དབང་བཞེས་པ།\nཚན་པ་བརྒྱད་པ། ༸གོང་ས་སྐུ་ཕྲེང་བརྒྱད་པ་དང་། དགུ་པ།བཅུ་པ་བཅས་ཀྱི་སྐུ་དུས།\nཚན་པ་དགུ་པ། ༸གོང་ས་སྐུ་ཕྲེང་བཅུ་གཅིག་དང། བཅུ་གཉིས་པའི་སྐུ་དུས།\nལོ་རྒྱུས་རིག་པ། ལོ་རིམ་བཞི་པ། སློབ་དུས་དང་པོ།\nFourth Year Tibetan History – Semester: I\nབསླབ་གཞི་ངོ་སྤྲོད། བོད་དང་དབྱིན་ཇི། ཨུ་རུ་སུ། རྒྱ་ནག་བཅས་ཀྱི་བར་བྱུང་བའི་འགལ་འབྲེལ་དང་། ཕྱི་ལོ་ ༡༩༡༣ ནས་༡༩༣༣ བར་བོད་ཀྱི་སྲིད་དབང་སྟོབས་ཤུགས་དང། ཕྱི་འབྲེལ།དམག་དོན། དཔལ་འབྱོར་བཅས་ཀྱི་གནས་བབ།\nསྙིང་དོན། ཕྱི་ལོ་ ༡༨༩༥ ལོར་༸གོང་ས་སྐུ་ཕྲེང་བཅུ་གསུམ་པ་ཆེན་པོས་ལུགས་གཉིས་ཆབ་སྲིད་ཀྱི་ཐུགས་འགན་བཞེས་པ་དང་། ཕྱི་ལོ་ ༡༨༩༨ ནས་ ༡༩༡༣ བར་བོད་དང་ཨུ་རུ་སུ། དབྱིན་ཇི། རྒྱ་ནག་བཅས་ཀྱི་བར་འགལ་འབྲེལ་ཇི་བྱུང་། ཕྱི་ལོ་ ༡༩༡༣ ནས་༡༠༣༣ བར་བོད་ཀྱི་ཆབ་སྲིད་དང་། དམག་དོན། དཔལ་འབྱོར། ལག་རྩལ། སྤྱི་ཚོགས་སྒྲིག་གཞི། རིག་གནས་བཅས་ཀྱི་གནས་བབ་དང། བོད་ཀྱི་ཆབ་སྲིད་ལམ་ལུགས་དེང་རབས་ཅན་དུ་ཕྱོགས་པའི་སྐོར།\nསློབ་ཚན་སློབ་པའི་དགོས་པ། སྤྱིར་ཉེ་རབས་འཛམ་གླིང་གི་ཆབ་སྲིད་འཕོ་འགྱུར་ཁྲོད། བོད་ཀྱི་ཆབ་སྲིད་གནས་བབ་ཀྱི་འགྱུར་འགྲོས་དང་། ཡང་སྒོས་༸གོང་ས་སྐུ་ཕྲེང་སྐུ་ཕྲེང་བཅུ་གསུམ་པ་ཆེན་པོ་མཆོག་གིས་འཛམ་གླིང་ཆབ་སྲིད་འགྱུར་འགྲོས་དང་བསྟུན། བོད་དེང་རབས་ཅན་གྱི་ཕྱོགས་སུ་སྐྱོད་སླད་མཛད་པ་ཅི་མཛད་ཤེས་རྟོགས་སླད།\nཚན་པ་བཞི་པ། ཕྱི་ལོ་ ༡༩༠༤ ལོར་བོད་ལ་དབྱིན་ཇིའི་བཙན་འཛུལ་བྱུང་བ།\nཚན་པ་བདུན་པ། བོད་ལ་མན་ཇུའི་བཙན་འཛུལ་དང། ༸གོང་ས་མཆོག་རྒྱ་གར་དུ་ཕྱོགས་ཡོལ།\nཚན་པ་བརྒྱད་པ། མན་ཇུའི་དཔོན་དམག་བོད་ནས་མཐར་སྐྲོད་དང། སླར་ཡང་བོད་རང་བཙན་གྱི་བསྒྲགས་གཏམ་སྤེལ་བ།\nཚན་པ་དགུ་པ། བོད་ཀྱི་དམག་དོན་དང་། དཔལ་འབྱོར། འཕྲུལ་རིག་ལག་རྩལ་སོགས་དེང་རབས་ཅན་དུ་ཕྱོགས་པའི་སྐོར།\nལོ་རྒྱུས་རིག་པ། ལོ་རིམ་བཞི་པ། སློབ་དུས་གཉིས་པ།\nFourth Year Tibetan History – Semester: II\nབསླབ་གཞི་ངོ་སྤྲོད། རྒྱལ་ཚབ་རྭ་སྒྲེང་དང། སྲིད་སྐྱོང་སྟག་བྲག༸གོང་ས་སྐུ་ཕྲེང་བཅུ་བཞི་ཆེན་པོ་བཅས་ཀྱིས་བོད་ཀྱི་སྲིད་དབང་བཞེས་རིང་བོད་ཀྱི་ཆོས་སྲིད་རིག་གནས་དང་བཅས་པའི་གནས་བབ།\nསྙིང་དོན། ཕྱི་ལོ་ ༡༩༣༣ ལོར་རྭ་སྒྲེང་རིན་པོ་ཆེ་བོད་ཀྱི་རྒྱལ་ཚབ་ཏུ་བསྐོས་པ་དང། རྒྱལ་བའི་ཡང་སྲིད་འཁྲུལ་མེད་བཙལ་འཚོལ་ཞུས་ཤིང་། ལུང་ཤར་གཙོས་རྩེ་ཤོད་དྲུང་འཁོར་འགའི་དོན་རྐྱེན་དང།ཕྱི་ལོ་ ༡༩༤༠ རྭ་སྒྲེང་རྒྱལ་ཚབ་ནས་དགོངས་པ་ཞུས་ཤིང་། སྟག་བྲག་རིན་པོ་ཆེ་སྲིད་སྐྱོང་དུ་བསྐོས་པ། རྭ་སྟག་གཉིས་ཀྱི་བར་སྲིད་དབང་འཕྲོག་རྩོད་ཀྱི་འགལ་ཟླ་བྱུང་བ་དང་སྦྲགས།བོད་ལ་རྒྱ་གུང་ཁྲན་གྱི་བཙན་འཛུལ་སླེབས་པ་དང་། ༸གོང་ས་སྐུ་ཕྲེང་བཅུ་བཞི་པ་ཆེན་པོས་བོད་ཀྱི་ཆོས་སྲིད་གཉིས་ཀྱི་ཐུགས་འགན་བཞེས་པ། བོད་རྒྱའི་བར་གྲོས་མཐུན་དོན་ཚན་བཅུ་བདུན་བཞག་པ་དང་སྦྲགས། ཕྱི་ལོ་ ༡༩༥༩ བར་རྒྱ་བོད་གཉིས་མཉམ་གནས་ཀྱིས་བོད་ཀྱི་སྲིད་དབང་བཟུང་ཡང་། མཐར་ཕྱི་ལོ་ ༡༩༥༩ ལོར་བོད་མིའི་ཞི་བའི་སྒེར་ལངས་ལ་རྒྱ་དམར་གྱིས་དྲག་གནོན་བྱས་རྐྱེན།༸གོང་ས་མཆོག་དང་། བཀའ་ཤག་གིས་གཙོས་བོད་མི་ཁྲི་ཕྲག་མང་པོ་བཙན་བྱོལ་དུ་ཕེབས་དགོས་བྱུང་བའི་སྐོར།\nསློབ་ཚན་སློབ་པའི་དགོས་པ། ཕྱི་ལོ་ ༡༩༣༣ ནས་ ༡༩༥༡ བར་བོད་ཀྱི་ཆབ་སྲིད་ཀྱི་གནས་བབ་ཉམས་རྒུད་བྱུང་ཚུལ་དང། ཕྱི་ལོ་༡༩༤༩ བོད་ནང་གུང་ཁྲན་གྱིས་བཙན་འཛུལ་ཇི་བྱས།དེ་བཞིན་༸གོང་ས་སྐུ་ཕྲེང་བཅུ་བཞི་པ་ཆེན་པོ་མཆོག་གིས་བོད་མི་རིགས་བསྟན་པ་ཆབ་སྲིད་དང་བཅས་པ་ཡུན་གནས་སླད་དགོངས་བཞེས་སྐུ་ལས་ཇི་སྐྱོན་ཤེས་ཐུབ་སླད།\nཚན་པ་གཉིས་པ། སྤྱན་གསལ་ཐུབ་བསྟན་ཀུན་འཕེལ་ལགས་དང། ལུང་ཤར་ལས་འགུལ་གྱི་དོན་རྐྱེན།\nཚན་པ་གསུམ་པ། ༸གོང་ས་བཅུ་གསུམ་པའི་ཡང་སྲིད་བཙལ་འཚོལ་དང། བཀའ་བློན་ཁྲི་སྨོན་དགོངས་ཞུ།\nཚན་པ་བཞི་པ། ༸གོང་ས་སྐུ་ཕྲེང་བཅུ་བཞི་པ་ཆེན་པོ་གདན་ཞུ་དང། གསེར་ཁྲིར་མངའ་གསོལ།\nཚན་པ་ལྔ་པ། རྭ་སྒྲེང་རྒྱལ་ཚབ་ལས་དགོངས་ཞུ་གནང་བ་དང། སྟག་བྲག་རྒྱལ་ཚབ་ཏུ་བསྐོས་པ།\nཚན་པ་དྲུག་པ། བོད་གཞུང་ཕྱི་སྲིད་ལས་ཁུངས་དང། བོད་ནང་རྒྱ་དབྱིན་གཉིས་ཀྱི་དོན་གཅོད་བཅའ་སྡོད།\nཚན་པ་བདུན་པ། གཡུལ་རྒྱལ་བཀྲ་ཤིས་བདེ་ལེགས་དང། ཨེ་ཤ་ཡའི་ཚོགས་འདུར་ངོ་བཅར།\nཚན་པ་བརྒྱད་པ། ཚོང་དོན་སྐུ་ཚབ་དང་། གུང་ཁྲན་གྱིས་བཙན་འཛུལ།\nཚན་པ་དགུ་པ། ༸གོང་ས་བཅུ་བཞི་པ་ཆེན་པོས་ཆོས་སྲིད་གཉིས་ཀྱི་ཐུགས་འགན་བཞེས་པ་དང་། གྲོས་མཐུན་དོན་ཚན་བཅུ་བདུན།\nཚན་པ་བཅུ་པ། རྒྱལ་ཡོངས་མི་དམངས་འཐུས་མི་ཚོགས་ཆེན་དང། བོད་རང་སྐྱོང་ལྗོངས་གྲ་སྒྲིག་ཨུ་ཡོན་ལྷན་ཁང་།\nཚན་པ་བཅུ་གཅིག་པ། བོད་མིའི་ཞི་བའི་སྒེར་ལངས་དང་། རྒྱ་མིས་བོད་ནང་དྲག་གནོན།\nཚན་པ་བཅུ་གཉིས་པ། ༸གོང་སྲིད་བཀའ་ཤག་དང་བཅས་པ་ཕྱོགས་ཡོལ་དང། བོད་དོན་རྒྱལ་སྤྱིའི་ཐོག་ཞུ་གཏུགས།\n༢) ངོས་ཀྱི་ཡུལ་དང་། ངོས་ཀྱི་མི་མང།\n༨) India and Tibet\n༩) People of Tibet\n༡༠) Tibet and the British Raj\n༡༡) The Dragon in the land of snows\n༡༢) Tibet and its History\n༼ནང་པའི་ཚན་རིག ནང་པའི་ལྟ་གྲུབ། ནང་པའི་ཆོས།༽\nBuddhist Philosophy – First Year\n༡༽ བཤེས་སྤྲིངས་ནི། སློབ་དཔོོན་ཀླུ་སྒྲུབ་ཀྱིས་རང་གི་མཛའ་བཤེས་རྒྱལ་པོ་བདེ་སྤྱོད་བཟང་པོ་ལ་ནང་པའི་ཆོས་ཀྱི་བསླབ་བྱ་བརྗོད་བྱར་བྱས་ནས་སྤྲིངས་པའི་ལུགས་ཀྱི་བསྟན་བཅོས་ཤིག་ཡིན། ནང་དོན་གཙོ་བོ་ནི་ནང་པའི་གཞུང་ནས་གསུངས་པའི་སྐྱབས་འགྲོ་ལས་འབྲས་དང་། མི་དགེ་བཅུ་སྤོང་གི་ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱི་བསླབ་བྱ། དལ་བའི་རྟེན་ལ་སྙིང་པོ་ལེན་ཚུལ། སྦྱིན་སོགས་ཕར་ཕྱིན་གྱི་ཉམས་ལེན་སྐོར་སོགས་ཡིན་ནའང་ལྟ་བའི་སྐོར་དམིགས་བཀར་ཤོ་ལོ་ཀ་བཞི་ཙམ་མ་གཏོགས་གསུངས་མེད། ལྷག་པར་དུ་ཆེད་དུ་བྱ་བའི་གདུལ་བྱའི་གཙོ་བོ་རྒྱལ་པོ་བདེ་སྤྱོད་བཟང་པོ་ཁྱིམ་པའི་རྟེན་ཅན་ཡིན་པས་བསྙེན་གནས་ཀྱི་སྡོམ་པ་བསྲུང་ཚུལ་དང་། ཕ་མར་དྲིན་ལན་མཇལ་སྟངས། གྲོགས་དང་ཁྱིམ་ཐབས་བསྟེན་ཚུལ།འཚོ་བ་བག་ཡོད་ཐོག་སྐྱེལ་ལུགས། དྲན་ཤེས་སྐྱོང་ཐབས་སོགས་ལས་བརྩམས་ཏེ་གང་ཟག་མཆོག་དམན་སུ་ལའང་ཤིན་ཏུ་མཁོ་བའི་ལུགས་ཀྱི་བསྟན་བཅོས་ཤིག་ཀྱང་ཡིན། དེར་བརྟེན་བག་མེད་དང་རྣམ་གཡེང་གི་ཆུ་ཀླུང་བརྡོལ་བའི་དེང་རབས་ཀྱི་འཁྲུག་ཆ་དོད་པའི་སྤྱི་ཚོགས་ནང་ཧ་ཅང་གི་དགོས་མཁོ་ཆེ་བའི་ཀློག་དེབ་ཅིག་ཆགས་ཡོད།\nརྩ་འགྲེལ་མཛད་པ་པོའི་རྣམ་ཐར་དང་། སློབ་གཞིའི་སློབ་ཚན་ངོ་སྤྲོད། ཆོས་ཉན་པར་གདམས་ཚུལ། ཁྱིམ་པ་དང་རབ་བྱུང་ཐུན་མོང་ལ་སྤྱིར་དགེ་བ་སྒྲུབ་པར་གདམས་པ། ཁྱིམ་པ་ལ་གཙོ་ཆེར་སྤྱིར་དགེ་བ་སྒྲུབ་པར་གདམས་པ།\nའཁོར་བའི་ཉེས་པས་སྐྱོ་བར་བྱ་ཚུལ། མདོར་བསྟན། རྒྱས་བཤད། དོན་བསྡུ་བ།\nBuddhist Philosophy – Second Year\n༡༽ རིགས་ལམ་གྱི་རྣམ་གཞག་བློ་གསར་མིག་འབྱེད། ༼བསྡུས་གྲྭ། བློ་རིག རྟགས་རིག༽ རྩོམ་པ་པོ། དགེ་བཤེས་འཇམ་དཔལ་གྲགས་པ།\n༢༽ སྤྱོད་འཇུག་ཆེན་མོ། ལེའུ་དང་པོ་ནས་ལྔ་པ་བར། མཛད་པ་པོ། རྒྱལ་སྲས་ཞི་བ་ལྷ།\n༣༽ སྤྱོད་འཇུག་དར་ཊིགམཛད་པ་པོ། རྒྱལ་ཚབ་དར་མ་རིན་ཆེན།\n༡༽ རིགས་ལམ་ལས། བསྡུས་གྲྭའི་སློབ་ཚན་ནི་ཚད་མའི་གཞུང་ལུགས་ཀྱི་འཇུག་སྒོ་ལྟ་བུ་ཡིན་ཞིང་རྩ་བའི་ནང་དོན་ཕལ་ཆེར་ཚད་མ་རྣམ་འགྲེལ་ལས་ཟུར་བཏོན་ཞུས་པ་ཞིག་ཡིན། བསྡུས་གྲྭའི་སློབ་ཚན་ནི་ཤེས་བྱ་ཡུལ་གྱི་གནས་སྟངས་ལ་དཔྱད་པ་གཙོ་བོར་བཏང་བ་ཞིག་ཡིན་པས་ནང་པའི་ཚན་རིག་ཁོངས་སུ་གཏོགས་ཤིང་།ཡུལ་ལ་དཔྱད་པ་བྱེད་སྟངས་སྐོར། ཁ་དོག་གི་རྣམ་གཞག་སོགས་སྡེ་ཚན་བཅུ་གཅིག་ཏུ་དབྱེ་ནས་ངོ་སྤྲོད་བྱས་ཡོད་པ་དང། དེ་དག་ཚང་མ་རྟགས་བསལ་གཏོང་བའི་རིགས་ལམ་གྱི་འགྲོས་གཞིར་བཟུང་ནས་གཏན་འབེབས་བྱས་ཡོད། མདོར་ན་སློབ་གཉེར་བའི་དབང་པོའི་རིམ་པ་དང་བསྟུན་ནས་རིགས་ལམ་གྱི་ཆུང་འབྲིང་སོགས་ཀྱི་རྣམ་གཞག་སྐོར་བསྟན་ཡོད།\n༢༽ བློ་རིག་གི་རྣམ་གཞག་ནི་གཙོ་བོ་ཡུལ་ཅན་བློ་ཡི་རྣམ་གཞག་སྐོར་ལ་དཔྱད་པ་བཏང་བའི་གཞུང་ཞིག་ཡིན་པས་ནང་པའི་སེམས་ཁམས་རིག་པའི་སློབ་ཚན་གྱི་ཁོངས་སུ་གཏོགས་ཤིང་། ཡུལ་ཅན་བློ་ལ་དཔྱད་པ་བྱེད་སྟངས་སྐོར་ལའང་བློ་རིག་གྱི་ངོ་བོ།དབྱེ་བ་དང་།དེ་དག་ཡུལ་ལ་འཇུག་ཚུལ། དབང་མངོན་དང་ཡིད་མངོན་གྱི་ཁྱད་པར། ཚད་མ་དང་ཚད་མིན་གྱི་ཡུལ་ཤེས་ཚུལ་སོགས་སྙིང་དོན་རྣམས་གོ་བདེའི་ངང་འགྲེལ་བརྗོད་བྱས་ཡོད།\n༣༽ རྟགས་རིག་ནི། གཙོ་བོ་ཚད་མ་རྣམ་འགྲེལ་ལས་གཏན་ཚིགས་ཀྱི་རྣམ་གཞག་གསུངས་པ་རྣམས་གསལ་སྟོན་བྱས་ཤིང་། དེ་ཡང་གཙོ་བོ་ལས་འབྲས་སོགས་གཞལ་བྱ་ལྐོག་གྱུར་གྱི་རིགས་ཤེས་ཐབས་སྟོན་པའི་འབྲས་བུའི་གཏན་ཚིགས་སོགས་གཏན་ཚིགས་ཡང་དག་གསུམ་དང་། ཡང་དེའི་མི་མཐུན་ཕྱོགས་འགལ་རྟགས་སོགས་གཏན་ཚིགས་ལྟར་སྣང་གསུམ་གྱི་འགྲོ་ཚུལ་བསྟན་པའི་རིགས་ལམ་གྱི་གཞུང་ཞིག་ཡིན།\n༤༽ རྒྱལ་སྲས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྤྱོད་པ་ལུང་རིགས་གཉིས་ཀྱི་སྒོ་ནས་གཏན་ལ་འབེབས་པ་བསླབ་སྤྱོད་གཉིས་ཞེས་ཡོངས་སུ་གྲགས་པ་ལས། ༸གོང་ས་༸སྐྱབས་མགོན་ཆེན་པོའི་སྤྱོད་འཇུག་བཀའ་འཁྲིད་ནང་སློབ་དཔོན་ཞི་བ་ལྷའི་སྤྱོད་འཇུག་རྩོམ་སྟངས་ཀྱང་མདེའུའི་རྩེ་ནང་ལ་བསྟན་ནས། རང་རྒྱུད་ཀྱི་བློ་རྒོད་ཉོན་མོངས་པའི་གཞན་དབང་དུ་སོང་བ་དེ་ལ་འཐབ་འཛིང་བྱེད་རྒྱུ་དང་། དེའི་རྩ་བ་ཉོན་མོངས་པ་ལ་འཐབ་འཛིང་བྱེད་རྒྱུ། གང་ལྟར་ཁ་ནང་ལ་ཕྱོགས་ནས་་ཉམས་ལེན་བྱེད་མཁན་གྱི་དབང་དུ་བྱས་ནས་རྩོམ་སྟངས་ཤིག་ཡིན་པ་རེད་ཅེས་བཀའ་གནང་བ་བཞིན་སྤྱོད་འཇུག་གི་གཞུང་ནི་བློ་སྦྱོང་གི་གཞུང་རྨད་དུ་བྱུང་བ་ཞིག་ཡིན། སྤྱོད་འཇུག་ལ་ཁྱོན་ལེའུ་བཅུ་ཡོད་པ་དང་། དེ་དག་ཀྱང་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་རིན་པོ་ཆེ་རང་རྒྱུད་ལ་མ་སྐྱེས་པ་སྐྱེད་པར་བྱེད་པའི་ཐབས་སྟོན་པ་དང་། བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་སྐྱེས་པ་མི་ཉམས་པར་བསྲུང་བའི་ཐབས། བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་མི་ཉམས་པར་གོང་ནས་གོང་དུ་སྤེལ་བའི་ཐབས། བསྔོ་སྨོན་བཅས་དོན་ཚན་ཆེན་པོ་བཞིའི་ནང་བསྡུས་ཡོད་པ་ལས། ལེའུ་དང་པོས་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་རིན་པོ་ཆེ་སྐྱེ་བའི་ལུས་རྟེན་དལ་འབྱོར་གྱི་རྟེན་དང་། སེམས་རྟེན་དད་པ་དང་སྙིང་རྗེ་གཉིས་ཀྱི་སྐོར་དང་། སེམས་བསྐྱེད་བཟུང་བའི་དགོས་དམིགས་སོགས་བསྟན། ལེའུ་གཉིས་པས་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་བཟུང་བ་ལ་རྟེན་ཤིན་ཏུ་གཙང་མ་དགོས་གལ་ཆེ་བར་བརྟེན། དེའི་མཐུན་རྐྱེན་སྐྱབས་ཡུལ་ལ་ཕྱག་མཆོད་སོགས་ཀྱི་སྒོ་ནས་བསོད་ནམས་གསོག་པ་དང་། འགལ་རྐྱེན་ཚེ་རབས་དུ་མར་བསགས་དང་གསོག་འགྱུར་གྱི་སྡིག་པའི་ལས་དག་གནོང་འགྱོད་ཆེན་པོས་གཉེན་པོ་སྟོབས་བཞིའི་སྒོ་ནས་ཇི་ལྟར་དག་པར་བྱ་ཚུལ་སྐོར་སོགས་བསྟན། ལེའུ་གསུམ་པས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དངོས་སུ་བཟུང་བར་ལྷན་ཅིག་བྱེད་རྐྱེན་ཚོགས་གསོག་ཚུལ་དང་། ཉེར་ལེན་རྒྱུ་བློ་སྦྱོང་ཚུལ།དངོས་གཞི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་བསྐྱེད་ཀྱི་དམ་བཅའ་བཟུང་བ་དང་། རང་གཞན་དགའ་བ་བསྒོམ་ཚུལ་སྐོར་བསྟན། ལེའུ་བཞི་པས་སྨོན་སེམས་ཆོ་གས་བཟུང་ནས་དེའི་བསླབ་བྱ་ལ་སློབ་ཚུལ་དང་། འཇུག་སྡོམ་བླངས་ནས་དེའི་སློབ་བྱ་ལ་སློབ་ཚུལ་གྱི་སྐོར་རྒྱས་པར་བསྟན་ཡོད། ལེའུ་ལྔ་པས་བྱང་ཆུབ་སེམས་པའི་བསླབ་པར་བྱ་བའི་གནས་བསྲུང་བའི་ཐབས་སུ་སེམས་སྲུང་ཚུལ་དང་། སེམས་བསྲུང་བའི་ཐབས་སུ་དྲན་ཤེས་བསྟེན་ཐབས།དྲན་ཤེས་དང་ལྡན་པས་སེམས་སྦྱོང་གི་སྤྱོད་པ་ལ་སློབ་ཚུལ་རྣམས་གསལ་བར་བསྟན་ཡོད།\n༡༽ བསྡུས་གྲྭའི་རིགས་ལམ་གྱི་འགྲོས་རྣམས་རྣམ་དཔྱོད་དཀྲུགས་ནས་སྦྱོང་དགོས་རྒྱུའི་སློབ་ཚན་གྱི་སྡེ་ཚན་གང་གི་ནང་དུའང་ཧ་ཅང་གི་དགོས་མཁོ་ཆེན་པོ་ཡོད། དེ་ཡང་ཆོས་གཉིས་ཕན་ཚུན་དབར་གྱི་ཁྱད་པར་འབྱེད་པའི་རིགས་འཕྲུལ་མུ་གསུམ་མུ་བཞི་རྩི་སྟངས་དང་། འདི་ཡིན་ན་འདི་ཡིན་དགོས་པ་དང་། འདི་མིན་ན་འདི་མིན་དགོས་པ་སོགས་ཀྱི་ཁྱབ་མཐའ་སྐོར་ལུགས་ཀྱི་རིགས་པའི་རྩལ་རྣམས་ཤེས་རྟོགས་ཐུབ་ན་ནང་པའི་གཞུང་གི་སློབ་ཚན་ཙམ་དུ་མ་ཟད་སྡེ་ཚན་གཞན་གྱི་སློབ་ཚན་ནང་དུའང་ནང་དོན་དབྱེ་ཞིབ་སོགས་བྱ་རྒྱུར་ས་ཆོད་ཧ་ཅང་ཆེ་བ་ཡོད་པ་དང་། སོ་སོའི་མི་ཚེའི་ནང་དུའང་བླུན་པོ་ཆུ་སྣ་གར་འཁྲིད་ཀྱི་དཔེ་རུ་མ་སོང་བར་རང་རང་སོ་སོའི་རྣམ་དཔྱོད་འདོན་རྒྱུར་ཕན་ཐོགས་ཤིན་ཏུ་ཆེན་པོ་ཡོད།\nབློ་རིག་གི་སློབ་ཚན་ནང་ཡུལ་ཅན་བློའམ་ཤེས་པའི་རྣམ་གཞག་གསལ་སྟོན་བྱས་ཡོད་པས། མི་ཚེ་དོན་ངོ་མའི་བདེ་སྐྱིད་དང་ལྡན་པ་ཞིག་ཡོང་མིན་ནི་གཙོ་བོ་ནང་བསམ་བློའི་འཁྱེར་བཟོ་ལེགས་ཉེས་ལ་རག་ལུས་པ་ཞིག་ཡིན་པས།དེ་ལ་ཐོག་མར་ནང་བསམ་བློའི་ངོ་བོ་དང་། དབྱེ་བ། བྱེད་ལས་སོགས་མང་པོ་ཞིག་མ་ཤེས་ཐབས་མེད་དུ་སོང་བས་བློ་རིག་སྐོར་སློབ་སྦྱོང་བྱས་ན་བསམ་བློའི་འཇུག་ལྡོག་གི་སྤང་བླང་སྐོར་མང་པོ་ཞིག་ཤེས་རྟོགས་ཐུབ་རྒྱུར་ཕན་ཐོགས་ཡོད། རྟགས་རིག་ནང་གཞལ་བྱ་ལྐོག་གྱུར་གྱི་རིགས་རྣམས་བློས་ཇི་ལྟར་གཞལ་ཚུལ་དང་། སོ་སོས་མངོན་སུམ་དུ་མ་མཐོང་ན་མེད་དགོས་པར་ལྟ་བ་སོགས་གཞན་ལ་སྒྲོ་བཀུར་གྱི་སྐྱོན་འདོགས་བྱེད་པའི་བསམ་བློའི་ལྟ་ཚུལ་ཁག་ཡོ་བསྲང་ཐུབ་རྒྱུར་ཕན་ཐོགས་ཧ་ཅང་ཆེན་པོ་ཡོད།\n༢༽ ཐོག་མར་སེམས་བསྐྱེད་ཀྱི་ཕན་ཡོན་གསུངས་པས་སྤྱོད་འཇུག་གི་ཆེད་དུ་བྱ་བའི་གདུལ་བྱའི་གཙོ་བོས་བྱང་ཆུབ་སེམས་ཀྱི་ཕན་ཡོན་རྣམས་མཐོང་ན་བྱང་སེམས་ཀྱི་སྤྱོད་པ་ལ་སྤྲོ་བས་འཇུག་པ་དང་། བསགས་དང་གསོག་འགྱུར་གྱི་སྒོ་གསུམ་གྱི་སྡིག་ལྟུང་གི་ལས་རྣམས་ལ་འགྱོད་བཤགས་ཐུབ་ན་དཀར་ཆོས་དགེ་བའི་ལས་ཀྱི་ནུས་མཐུ་ཆེ་བ་དང་། ལྷག་པར་བྱང་སེམས་ཀྱི་རྟེན་དག་པར་སོང་བས་བྱང་སེམས་ཉམས་མེད་ཕུན་ཚོགས་ངང་གནས་ཐུབ་པ། དཔེར་ན་རྟེན་ཆུ་སྣོད་གཙང་མ་ཡོད་ན་བརྟེན་པ་ཆབ་གཙང་མར་གནས་ཐུབ་པ་དང་གཅིག་མཚུངས་ཡིན། བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་ནི་མི་གཞན་གྱི་ལག་ནས་བཅའ་དངོས་ལེན་པ་ལྟར་འཐོབ་རྒྱུ་མེད་པས་དཀོན་མཆོག་གི་རྟེན་ནམ་མཚན་ཉིད་ཚང་བའི་བླ་མའི་དྲུང་ནས་བསྲུང་བྱའི་གནས་ལ་ལེགས་པར་བསླབ་འདོད་ཀྱི་བསམ་པས་ལེན་དགོས་ཤིང་། བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་བརྒྱུད་ལ་བསྐྱེད་ན་ལྟ་ཅི་མོས་གུས་ཙམ་གྱིས་ཀྱང་རང་བཞིན་སྤྱོད་ལམ་དུལ་བ་དང་། སེམས་བརྒྱུད་བཟང་དུ་འགྲོ་བ་ཡིན།འཇིག་རྟེན་པའི་འདི་སྣང་གི་བྱ་གཞག་ཕྲན་ཚེགས་ལའང་བག་ཡོད་བསྟེན་དགོས་ན་ཚེ་རབས་གཏན་གྱི་འདུན་མའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་པའི་སྤྱོད་པར་བསླབ་པར་བག་ཡོད་བསྟེན་དགོས་པ་ནི་སྨྲོས་ག་ལ་དགོས། དེའི་ཕྱིར་སེམས་རྒྱ་ཡན་དུ་མ་སོང་བར་ཚུལ་ལྡན་དུ་གནས་པ་ལ་བག་ཡོད་བསྟེན་ཐབས་ལ་བསླབ་ན་ཕན་ཐོགས་ཤིན་ཏུ་ཆེ་བ་དང་། དེ་ལའང་དྲན་ཤེས་བཞིན་གྱི་བྱ་ར་མེད་ན་བག་ཡོད་ཡོང་མི་ཐུབ་པས་ལེའུ་ལྔ་པ་ཤེས་བཞིན་ལ་བསླབ་པའི་དགོས་པ་དེ་ལྟར་ཡིན།\n༡༽ ཚད་མའི་རིགས་ལམ་གྱི་སྤྱི་བཤད་དང་། ཁ་དོག་གི་རྣམ་གཞག་སྐོར།\n༢༽ མཛད་པ་པོའི་རྣམ་ཐར་དང་། སྤྱོད་འཇུག་གི་སྐོར་ངོ་སྤྲོད།\n༡༽ བློ་རིག་བདུན་དུ་དབྱེ་བ་དང་། གསུམ་དུ་དབྱེ་བ། གཉིས་སུ་དབྱེ་བ། རྟགས་རིག་གི་གནས་བསྡུས།\nBuddhist Philosophy – Third Year\n༡༽ གྲུབ་མཐའི་གཞུང་ལུགས་ནི་ཕྱི་ནང་སོ་སོའི་གཞི་ལམ་འབྲས་བུའི་འདོད་ཚུལ་གཙོ་བོར་སྟོན་པའི་རིག་པའི་གཞུང་ལུགས་ཀྱི་སྒྲོམ་གཞི་ཆ་ཚང་བ་ཞིག་ཡིན། གྲུབ་མཐའ་རིན་ཆེན་འཕྲེང་བའི་ནང་ཕྱི་ནང་གི་གྲུབ་མཐའི་རྣམ་གཞག་སྤྱིའི་ཚུལ་གྱི་ངོ་སྤྲོད་དང་། བྱེ་བྲག་ཏུ་ཀུན་མཁྱེན་འཇམ་དབྱངས་བཞད་པའི་གྲུབ་མཐའ་ཆེན་མོའི་བསྡུས་དོན་ལྟ་བུར་ཕྱི་ནང་གཉིས་ཀའི་འདོད་ཚུལ་རྣམས་ཧ་ཅང་མདོར་བསྡུས་ཀྱི་ཚུལ་དུ་ངོ་སྤྲོད་བྱས་ཡོད་པས་ལས་དང་པོ་བ་ཚོས་ཕྱི་ནང་གི་གྲུབ་མཐའི་སྤྱི་སྒྲོམ་ངེས་ཐུབ་རྒྱུར་ཕན་ཐོགས་ཤིན་ཏུ་ཆེ།དེ་ཡང་ཕྱི་རོལ་པ་ལ་རྟག་པར་སྨྲ་བའི་སྡེ་དང་། ཆད་པར་སྨྲ་བའི་སྡེ་གཉིས་སུ་ངེས་པ་ལས། དང་པོའི་དབང་དུ་བྱས་པའི་བྱེ་བྲག་པ་དང་རིག་པ་ཅན་པ་ལ་སོགས་པ་ལྔ་དང་། ཕྱི་མའི་དབང་དུ་བྱས་པའི་རྒྱང་འཕེན་པ་དང་བཅས་པས་ཤེས་བྱ་གཞིའི་འདོད་ཚུལ་དང་། སྐྱེ་བ་སྔ་ཕྱི་དང་། ལས་འབྲས་སོགས་འདོད་མི་འདོད་དང་། ལྷག་པར་དུ་རྟག་ཅིག་རང་དབང་བའི་བདག་ཁས་ལེན་ཚུལ་སོགས་བསྟན་ཡོད་པ་དང་། རང་སྡེའི་གྲུབ་མཐའི་རྣམ་གཞག་ལའང་གྲུབ་མཐའ་སྤྱིའི་འདོད་ཚུལ་དང་། བྱེ་བྲག་བྱེ་མདོ་སོགས་སོ་སོའི་གཞི་ལམ་འབྲས་བུའི་རྣམ་གཞག་གི་འདོད་ཚུལ་དང་། ལྟ་བ་ཕྲ་རགས་སོང་ཚུལ།དེ་ལ་བརྟེན་པའི་འབྲས་བུའི་རྣམ་གཞག་མི་འདྲ་བ་ཡོད་ཚུལ་རྣམས་བསྡུས་པའི་ཚུལ་དུ་བསྟན་ཡོད།\n༢༽ སྤྱོད་འཇུག་ལེའུ་དྲུག་པ་བཟོད་པའི་ལེའུ་ནི་གཙོ་བོ་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་མི་ཉམས་པར་བསྲུང་བའི་དོན་དུ་གསུངས་ཤིང་། དེའི་ནང་སྤྱིར་ཁོང་ཁྲོའི་ཉེས་དམིགས་དང་། ལྷག་པར་དུ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔས་གཞན་ལ་ཁྲོ་བའི་ཉེས་དམིགས་སྐོར་མདོར་བསྟན་ནས། ཁོང་ཁྲོ་སྐྱེས་སྟངས་དང་། བཟོད་པ་ཇི་ལྟར་སྒོམ་ཚུལ།བཟོད་པའི་ཡུལ།བཟོད་པའི་རྣམ་གྲངས།བཟོད་པ་སྒོམ་པའི་ཕན་ཡོན། མ་བསྒོམ་པའི་ངེས་དམིགས་སོགས་ཧ་ཅང་རྒྱས་བཤད་མཛད་ཡོད་པས་བཟོད་པའི་སྐོར་སྤྱོད་འཇུག་བཟོད་པའི་ལེའུ་ལས་ཞིབ་ཚགས་པ་དང་རྒྱས་པ་མེད་པ་ལྟ་བུ་ཡིན། བརྩོན་འགྲུས་ཀྱི་ལེའུ་ནི་གཙོ་བོ་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་སྐྱེས་པ་མི་ཉམས་པར་གོང་ནས་གོང་དུ་སྤེལ་བའི་དོན་དུ་གསུངས་ཤིང་། དེའི་ནང་བརྩོན་འགྲུས་ཀྱི་ངོ་བོ་དང་། བརྩོན་འགྲུས་ཀྱི་མི་མཐུན་ཕྱོགས་ལེ་ལོའི་རྒྱུ། རྣམ་གྲངས་སོགས་དང་། བརྩོན་འགྲུས་ཀྱི་མཐུན་རྐྱེན་སྟོབས་རྣམས་ཇི་ལྟར་སྤེལ་ཚུལ་སོགས་གོ་རིམས་དང་ལྡན་པའི་སྒོ་ནས་ངོ་སྤྲོད་མཛད་ཡོད།\n༡༽ གྲུབ་མཐའི་སློབ་ཚན་འདི་ཧ་ཅང་གལ་གནད་ཆེན་པོ་ཆགས་ཡོད། ཆོས་ལུགས་ཀྱི་གྲུབ་མཐའི་ནང་གཞིའི་གནད་དོན་མང་དག་ཞིག་རིགས་པའི་དཔྱད་བསྡུར་སྟེང་ནས་འགྲེལ་བརྗོད་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་པས་དེར་སློབ་སྦྱོང་བྱེད་པར་ཆོས་དད་ཡོད་མིན་ལ་ཁྱད་པར་གང་ཡང་མེད། ལྷག་པར་ཆོས་དད་དང་ལྟ་གྲུབ་ལ་དད་མོས་ཡོད་པའི་མི་ཞིག་ཞིག་ཡིན་ན་དེར་དད་མོས་ཞུ་བ་དང་གྲུབ་མཐའ་དེའི་སྒོར་བཞུགས་པར་ངེས་པར་ཡང་དག་པའི་རྒྱུ་མཚན་ཞིག་དགོས་ངེས་ཡིན། ལྷག་པར་དུ་ནང་པའི་ཆོས་ལུགས་ཀྱི་གྲུབ་མཐའ་མི་འདྲ་བ་རྣམས་ནི་གདུལ་བྱའི་ཁམས་མོས་ཀྱི་རིམ་པ་དང་བསྟུན་ཏེ་གཙོ་བོ་རིགས་པ་རྩལ་འདོན་བྱས་ནས་གསུངས་པའི་ཆོས་ལུགས་ཤིག་ཡིན་པས། དད་མོས་ཙམ་གྱི་མི་ཆོག་པར་ངེས་པར་དུ་གྲུབ་མཐའ་སོ་སོའི་གཞི་ལམ་འབྲས་བུའི་རྣམ་གཞག་འདོད་ཚུལ་སྐོར་ཤེས་པར་བྱ་དགོས། དེའི་ཕྱིར་བསྟན་པ་སྤྱིའི་སྒྲོམ་གཞི་དང་། གྲུབ་མཐའ་སོ་སོའི་གཞི་ལམ་འབྲས་བུའི་རྣམ་གཞག་ཟུར་བཏོན་བྱས་ནས་གསུངས་པའི་གྲུབ་མཐའི་སློབ་ཚན་དེར་དགོས་པ་ཆེན་པོ་ཡོད།\n༢༽ གནོད་བྱེད་དང་དཀའ་སྤྱད་རྒྱ་ཆེན་པོ་ལ་བཟོད་སྒོམ་གྱི་བསམ་པ་མེད་ན་བྱམས་བརྩེའི་བསམ་པ་དང་། བསམ་བློ་གུ་ཡངས་ཡོང་ཐབས་མེད་ཅིང་། དེ་ལྟར་ན་བྱང་ཆུབ་མྱུར་དུ་བསྒྲུབ་པར་དེ་བས་ཡོང་ཐབས་མེད། བྱམས་བརྩེའི་བསམ་པ་སྤེལ་དགོས་ན་ངེས་པར་དུ་བཟོད་པ་སྒོམ་ཚུལ་རྣམས་ལེགས་པར་ཤེས་དགོས་ལ་ལྷག་པར་དུ་གནོད་བྱེད་ཆ་ཚང་ལ་ལན་སློག་དགོས་བྱུང་ན་མི་ཚེ་གང་པོར་ཡང་གནོད་ལན་འཇལ་ཐབས་མེད། རྩ་བར། ཁྲོ་བའི་དགྲ་དེ་གཅིག་བཅོམ་ན།། དེ་དག་ཐམས་ཅད་ཆོམས་དང་འདྲ།། ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར་བཟོད་པ་སྒོམ་ཚུལ་སྐོར་ལེགས་པར་ཤེས་ན་ཕྱི་ནང་གི་དགྲ་ཚོགས་ཀྱི་འཇིགས་པ་དང་བྲལ་ཏེ་སེམས་རྒྱུད་བྱམས་བརྩེའི་བསམ་པས་ཕྱུག་པ་ཞིག་ངང་གིས་ཡོང་བ་དང་། རྩ་བར་། བཟོད་པ་ལྟ་བུའི་དཀའ་ཐུབ་མེད། ཅེ། ས་གསུངས་པ་ལྟར་གནོད་བྱེད་དང་དཀའ་སྤྱད་རྒྱ་ཆེན་པོར་བཟོད་སྒོམ་ཐུབ་པར་ངེས་པར་དུ་བརྩོན་འགྲུས་ཀྱི་གྲོགས་རྒྱ་ཆེན་པོའི་རམ་འདེགས་དགོས་པ་ཙམ་དུ་མ་ཟད་བརྩོན་འགྲུས་ནི་ཚོགས་གཉིས་ཀའི་རྒྱུ་ཕུལ་དུ་བྱུང་བ་ཞིག་ཀྱང་ཡིན་པས་བརྩོན་འགྲུས་ཀྱི་སྐོར་ལ་བསླབ་དགོས་དོན་དེ་ལྟར་ཡིན་ནོ།\n༡༽ རྩོམ་པ་པོ་ངོ་སྤྲོད་དང་། གྲུབ་མཐའི་སློབ་ཚན་གྱི་རྒྱབ་ལྗོངས་སྤྱི་བཤད་སོགས། རང་གཞན་གྱི་གྲུབ་མཐའི་རྣམ་གཞག་སྤྱིར་བསྟན་པ།\n༢༽ ཤེས་བཞིན་གྱི་ལེའུ་ཡི་རྗེས་སུ་བཟོད་པའི་ལེའུར་བསླབ་དགོས་དོན་དང་། བཟོད་པའི་སྐོར་གྱི་སྤྱི་བཤད།\n༣༽ ཕྱི་རོལ་པའི་གྲུབ་མཐའི་རྣམ་གཞག་མདོར་བསྟན་པ། བྱེ་བྲག་པ་དང་རིག་པ་ཅན་པའི་གཞི་ལམ་འབྲས་བུའི་འདོད་ཚུལ་སྐོར།\n༤༽ ཁོང་ཁྲོའི་མ་མཐོང་བའི་ཉེས་དམིགས་ལས། ཁོང་ཁྲོས་དགེ་རྩ་འཇོམས་ཚུལ་དང་། ཁོང་ཁྲོ་དང་བཟོད་པའི་སྐྱོན་ཡོན་ལ་བརྟགས་ནས་བཟོད་སྒོམ་བྱེད་ཚུལ་སྐོར་སོགས་དང་། མཐོང་བའི་ཉེས་དམིགས་ལས། ཁོང་ཁྲོས་ལུས་སེམས་བདེ་བའི་སྐབས་མེད་པར་བྱེད་ཚུལ་གྱི་སྐོར་སོགས།\n༡༽ གྲངས་ཅན་པའི་གཞི་ལམ་འབྲས་བུའི་འདོད་ཚུལ་ལས། ཤེས་བྱ་ཉེར་ལྔའི་འདོད་ཚུལ་དང་། ལམ་བསམ་གཏན་གྱི་དངོས་གཞི་གྲུབ་ཚུལ།འབྲས་བུ་ཐར་པ་གྲུབ་ཚུལ།\n༢༽ བཟོད་པ་སྒྲུབ་པའི་ཐབས་ཡིད་ལ་བྱ་བ་ལ། ཁོང་ཁྲོའི་རྒྱུུའི་ངོ་བོ་ཉེས་དམིགས་སོགས་བཤད་པ་དང་། ཁོང་ཁྲོ་སྐྱེ་བའི་ཡུལ་གྱི་དབྱེ་བ་སྤྱིར་བསྟན་པ་དང་། བདག་ལ་སྡུག་བསྔལ་བསྐྱེད་པ་ལ་སྡུག་བསྔལ་དང་ལེན་གྱི་བཟོད་པ་བཤད་པ།\n༣༽ སྤྱོད་པ་བས་ངན་སོང་ལས་གྲོལ་བ་ཙམ་མ་གཏོགས་ཐར་པ་མི་འདོད་པ་སོགས་ཀྱི་སྐོར་དང་། གཅེར་བུ་པས་ཤེས་བྱ་ཐམས་ཅད་ཚིག་གི་དོན་དགུར་འདོད་ཚུལ་སོགས།\n༣༽ རང་སྡེའི་གྲུབ་མཐའི་རྣམ་གཞག་སྤྱིར་བསྟན་པ། བྱེ་བྲག་སྨྲ་བའི་མཚན་ཉིད། དབྱེ་བ།སྒྲ་བཤད།\n༡༽ གཞི་ལ་ཡུལ་ཤེས་བྱ་ཐམས་ཅད་གཞི་ལྔར་འདོད་ཚུལ།འཕྲོས་དོན་དུས་གསུམ་གྱི་སྐོར། ཡུལ་ཅན།་གང་ཟགཤེས་པ། རྗོད་བྱེེད་ཀྱི་སྒྲ་བཅས་ཀྱི་སྐོར།\n༢༽ བདག་གི་བཤེས་ལ་ཉེས་པ་བྱས་པ་ལ་ཁྲོ་བར་དགག་ཚུལ་ལས།ཆོས་ལ་ངེས་པར་སེམས་པའི་བཟོད་པས་དགག་པ་དང་། གནོད་པ་བྱེད་པ་ལ་ཇི་མི་སྙམ་པའི་བཟོད་པས་དགག་པར་བྱ་ཚུལ་སྐོར།\n༣༽ ལམ་གྱི་དམིགས་པ་སོགས་དང་། རིགས་ཅན་གསུམ་གྱི་འབྲས་བུ་མངོན་དུ་བྱེད་ཚུལ།\n༤༽ བདག་གི་དགྲ་ལ་ལེགས་པ་བྱེད་པ་ལ་ཁྲོ་བ་དགག་ཚུལ་ལས།དགྲ་ལ་བསྟོད་པ་དང་གྲགས་པ་བསྒྲུབ་པ་ལ་མི་བཟོད་པ་སྤང་བ་སོགས་ཀྱི་སྐོར། འདོད་པའི་བགེགས་བྱེད་པ་ལ་ཁྲོ་བ་དགག་པ་སོགས།གཉིས་པ་བཟོད་པ་བསྒྲུབ་པའི་ཐབས་ཡིད་ལ་བྱ་བ་ལས། བཟོད་པའི་ཕན་ཡོན་བསྒོམ་པ་སོགས།\nསློབ་དུས་གཉིས་པ། Semester II\n༡༽ སེམས་ཙམ་པའི་གྲུབ་མཐའི་མཚན་ཉིད། དབྱེ་བ།སྒྲ་བཤད།\n༢༽ བཟོད་པའི་རྗེས་སུ་བརྩོན་འགྲུས་ལ་བསླབ་དགོས་དོན་དང་། བརྩོན་འགྲུས་ཀྱི་སྤྱི་བཤད།\n༣༽ གཞི་ལ་ཡུལ་ཡུལ་ཅན་གྱི་འདོད་ཚུལ་ལས། མཚན་ཉིད་གསུམ་གྱི་སྐོར་དང་། རྣམ་ཤེས་ཀྱི་འདོད་ཚུལ་ཀྱི་སྐོར།\n༤༽ བརྩོན་འགྲུས་ཀྱི་མི་མཐུན་ཕྱོགས་ལེ་ལོ་གསུམ་ངོས་བཟུང་བ་དང་། སྙོམ་ལས་ཀྱི་ལེ་ལོ་ཇི་ལྟར་སྤོང་ཚུལ་སྐོར་བཤད་པ།\n༥༽ ལམ་གྱི་དམིགས་པ་བདག་མེད་ཕྲ་རགས་དང་། ལམ་གྱི་སྤང་བྱའི་སྐོར།འབྲས་བུ་མངོན་དུ་བྱེད་ཚུལ་སྐོར།\n༡༽ དབུ་མ་པའི་གྲུབ་མཐའི་སྤྱི་བཤད། རྣལ་འབྱོར་སྤྱོད་པའི་གྲུབ་མཐའི་མཚན་ཉིད་དང་། སྒྲ་བཤད། དབྱེ་བ།\n༣༽ རྣལ་འབྱོར་སྤྱོད་པའི་དབུ་མ་རང་རྒྱུད་པའི་གཞི། ལམ། འབྲས་བུའི་འདོད་ཚུལ་སྐོར།\n༤༽ བརྩོན་འགྲུས་ཀྱི་མཐུན་རྐྱེན་སྟོབས་སྤེལ་བ་ལ། སྟོབས་ཀྱི་དབྱེ་བ་དང་། དེ་དག་ལས་དང་པོ་གཉིས་ཀྱི་སྐོར།\n༡༽ མདོ་སྡེ་སྤྱོད་པའི་གཞི། ལམ། འབྲས་བུའི་འདོད་ཚུལ་སྐོར།\n༢༽ ཕྱི་མ་དགའ་བའི་སྟོབས་དང་། དོར་བའི་སྟོབས་གཉིས་ཀྱི་སྐོར།\n༤༽ དྲན་པ་དང་ཤེས་བཞིན་གྱིས་སྤྱོད་པ་ཉམས་སུ་བླང་བ་ལ།བག་ཡོད་ལྷུར་བླང་བ་དང་། དྲན་པ་དང་ཤེས་བཞིན་ལྷུར་བླང་བ་སོགས་ཀྱི་སྐོར།\n༡༽ ཐལ་འགྱུར་བའི་མཚན་ཉིད། སྒྲ་བཤད། དབྱེ་བ་བཤད་པ།\n༤༽ བརྩོན་འགྲུས་ཀྱི་འགལ་རྐྱེན་སེལ་བ་དང་། མཐུན་རྐྱེན་སྟོབས་བཞི་བསྐྱེད་ཚུལ་མདོར་བསྡུས་པ།\nBuddhist Philosophy – Fourth Year\nཀུན་བཟང་བླ་མའི་ཞལ་ལུང་། མཛད་པ་པོ། རྫ་དཔལ་སྤྲུལ་རིན་པོ་ཆེ།\nསྤྱོད་འཇུག་བསམ་གཏན་ལེའུ། ཤེས་རབ་ལེའུ། བསྔོ་བའི་ལེའུ། ཞི་བ་ལྷ། མཛད་པ་པོ།\n༡༽ ཀུན་བཟང་བཟང་བླ་མའི་ཞལ་ལུང་ནི་ཉམས་ལེན་གྱི་རིམ་པའི་དབང་དུ་བྱས་ཏེ་སྔོན་འགྲོའི་འཁྲིད་ཡིག་གི་རིམ་པའི་དབང་དུ་བྱས་ནས་ཐུན་མོང་ཕྱིའི་སྔོན་འགྲོ་དང་། ཐུན་མིན་ནང་གི་སྔོན་འགྲོའི། ཉམས་ལེན་དངོས་གཞིའི་ཆ་ལག་ཉེ་ལམ་འཕོ་བའི་ཁྲིད་དང་བཅས་སྡེ་ཚན་ཆེན་པོ་གསུམ་དུ་ཕྱེ་ནས་གསུངས་པ་ཞིག་ཡིན། བསྟན་བཅོས་ཀྱི་བརྗོད་བྱ་གཙོ་བོ་བློ་ལྡོག་རྣམ་བཞིའི་སྐོར་ཡིན་པས་ནང་པའི་ཚན་རིགནང་པའི་ལྟ་གྲུབ། ནང་པའི་ཆོས་ཞེས་སྡེ་ཚན་ཆེན་པོ་གསུམ་དུ་ཕྱེ་གནང་མཛད་པ་ལས་ནང་པའི་ཆོས་ཀྱི་སྡེ་ཚན་ནང་བཞག་ཆོགབསྟན་བཅོས་འདིའི་ནང་དུའང་ལྟ་གྲུབ་ཀྱི་སྐོར་ལ་དོགས་གཅོད་སོགས་ཀྱི་སྤྲོས་བཤད་གནང་མེད་པ་དང་། ཐོག་མར་དལ་འབྱོར་ལུས་རྟེན་གྱི་རིན་ཐང་དང་། དེ་ལ་སྙིང་པོ་ལེན་ཕྱིར་འགྱུར་བའི་རང་བཞིན་དུ་བལྟ་སྟངས་སོགས་ཉམས་ལེན་གྱི་གོ་རིམ་རྣམས་གོང་འོག་མི་འཛོལ་བ་དང་། ཉམས་སུ་ལེན་བདེ་པོ་དང་། ནང་དོན་སྤྱི་ཁོག་རྣམས་གོ་བདེའི་ཚུལ་དུ་བཞུགས་པས་ནང་ཆོས་དོན་གཉེར་གྱི་བློ་གསར་གཞོན་སྐྱེས་ཚོར་ཤིན་ཏུ་མཁོ་བ་ཞིག་ཀྱང་ཡིན།\n༢༽ སྤྱོད་འཇུག་ལེའུ་བརྒྱད་པ་དང་། དགུ་པ་གཉིས་ནི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་མི་ཉམས་པར་གོང་ནས་གོང་དུ་སྤེལ་བའི་དོན་དུ་གསུངས་པ་དང་། ལེའུ་བཅུ་པ་ནི་གོང་དུ་གསུངས་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྤྱོད་པ་ལ་བཞུགས་པའི་དགེ་བའི་རྩ་བ་རྣམས་ཆུད་མི་ཟ་བའི་སླད་དགེ་རྩ་གཞན་དོན་དུ་བསྔོ་བར་མཛད་པ་ཞིག་ཡིན། བསམ་གཏན་གྱི་ལེའུ་ཡི་ནང་གཙོ་བོ་ཞི་གནས་ཀྱི་མི་མཐུན་ཕྱོགས་ལུས་སེམས་འདུ་འཛི་དང་རྣམ་རྟོག་ལས་གྲོལ་བའི་ཆེད་འདུ་འཛིའི་ཉེས་དམིགས་དང་། དེའི་ཐབས་སུ་དབེན་པ་བསྟེན་ཚུལ་དང་། ཕྱིན་ཅི་ལོག་གི་རྣམ་རྟོག་སྤོང་ཐབས་སུ་ལུས་ལ་ལུས་དང་གནས་ཁང་སོགས་ལ་མི་གཙང་བར་སྒོམ་ཚུལ་དང་། ལྷག་པར་དུ་བདག་གཞན་མཉམ་རྗེའི་ལྟ་གྲུབ་ཐོག་ནས་ཞི་གནས་ཇི་ལྟར་སྒོམ་ཚུལ་རྣམས་ཞིབ་པར་གསུངས་ཡོད། ཤེས་རབ་ལེའུའི་ནང་ལྷག་མཐོང་གི་ངོ་བོ་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་རྟོགས་པའི་ཤེས་རབ་ཇི་ལྟར་བསྐྱེད་པའི་ཐབས་རྣམས་རྩལ་འདོན་བྱས་ནས་གསུངས་པ་དང་། དེ་ལ་བདེན་གཉིས་ཀྱི་རྣམ་གཞག་དང་། ཞར་བྱུང་ཐེག་ཆེན་བཀར་སྒྲུབ་སྐོད་དང་། གྲུབ་མཐའ་འོག་མ་རྣམས་ལ་བདེན་གཉིས་ཀྱི་རྣམ་གཞག་མི་འཐད་པའི་ཚུལ།བདག་མེད་སྒྲུབ་བྱེད་ཀྱི་གཏན་ཚིགས་རྣམས་བསྟན་ཡོད། བསྔོ་བའི་ལེའུའི་ནང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྤྱོད་པར་བཞུགས་པའི་དགེ་རྩ་རྣམས་རང་གཞན་གནས་སྐབས་ངན་སོང་གི་སྡུག་བསྔལ་ལས་གྲོལ་བ་དང་། མཐར་ཐུག་རྣམ་མཁྱེན་གྱི་གོ་འཕང་འཐོབ་པ།དེའི་རྩ་བ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་བསྟན་པ་རིན་པོ་ཆེ་ཡུན་དུ་རྒྱས་པའི་བསྔོ་སྨོན་མཛད་པ་བཅས་སོ།\nལུས་སེམས་འདུ་འཛི་དང་རྣམ་རྟོག་གི་དྲ་བ་ལས་གྲོལ་ཏེ་དམིགས་པ་ལ་ཇི་ལྟར་འདོད་འདོད་དུ་བཀོལ་ཏུབ་པའི་ཞི་གནས་ཀྱི་སྐོར་ལེགས་པར་ཤེས་ཐུབ་པ་དང་། ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་གདུལ་བྱ་དབང་རྣོན་གྱིས་བདག་གཞན་མཉམ་བརྗེའི་སྒོ་ནས་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་བསྐྱེད་ཚུལ་དང་། ཐལ་འགྱུར་བའི་ལུགས་ཀྱི་བདག་མེད་སྒྲུབ་པའི་སྒྲུབ་པའི་རིགས་པའི་རྣམ་གཞག་སྐོར་རྣམས་ལེགས་པར་ཤེས་ཐུབ་པའི་དགོས་པ་ཡོད།\n༡༽ མཛད་པ་པོའི་རྣམ་ཐར་ངོ་སྤྲོད་དང་། སློབ་དེབ་ཀྱི་ནང་དོན་སྤྱི་བཤད།\n༢༽ བརྩོན་འགྲུས་ཀྱི་ལེའུ་ཡི་རྗེས་སུ་བསམ་གཏན་གྱི་ལེའུར་བསླབ་དགོས་དོན་དང་། བསམ་གཏན་ལེའུ་ཡི་སྤྱི་བཤད།\n༣༽ དལ་འབྱོར་རྙེད་པར་དཀའ་ཚུལ་བསམ་པ་ལ།ཁྲིད་ཉན་པའི་ཚུལ་དང་། བཤད་བྱའི་ཆོས་ཀྱི་རིམ་པ།\n༤༽ ཞི་གནས་བསྒྲུབ་དགོས་པའི་རྒྱུ་མཚན་དང་། ཞི་གནས་ཀྱི་མི་མཐུན་ཕྱོགས་ལུས་འཇིག་རྟེན་གྱི་འདུ་འཛི་སོགས་སྤོང་ཚུལ།\n༡༽ ཕྱི་སྣོད་ཀྱི་འཇིག་རྟེན་ལ་བསམ་སྟེ་མི་རྟག་པར་བསྒོམ་པ། ནང་བཅུད་ཀྱི་སེམས་ཅན་ལ་བསམ་སྟེ་མི་རྟག་པ་བསྒོམ་པ། དམ་པའི་སྐྱེས་བུ་ལ་བསམ་སྟེ་མི་རྟག་པ་བསྒོམ་པ།\n༢༽ ཞི་གནས་ཀྱི་མི་མཐུན་ཕྱོགས་ཕྱིན་ཅི་ལོག་གི་རྣམ་རྟོག་སྤོང་ཚུལ་དང་། འདོད་པ་ལ་སྦྱང་བའི་འབྲས་བུ་འཇིགས་པ་དང་བཅས་པར་བསམ་པ་དང་། ལུས་ལ་སོགས་པའི་ངོ་བོ་མི་གཙང་བར་བསམ་པའོ།\n༣༽ སྐྱེ་རྒུའི་བདག་པ་ལ་བསམ་སྟེ་མི་རྟག་པ་བསམ་སྟེ་མི་རྟག་པ་བསྒོམ་པ།དཔེ་དོན་སྣ་ཚོགས་ལ་བསམ་སྟེ་མི་རྟག་པ་བསྒོམ་པ།འཆི་རྐྱེན་ངེས་མེད་ལ་བསམ་སྟེ་མི་རྟག་པ་བསྒོམ་པ། འདུན་པ་དྲག་པོ་ལ་བསམ་སྟེ་མི་རྟག་པ་བསྒོམ་པ།\n༡༽ འཁོར་བའི་སྡུག་བསྔལ་སྤྱིར་བསམ་པ་དང་། རིགས་དྲུག་སོ་སོའི་སྡུག་བསྔལ་བྱེ་བྲག་ཏུ་བསམ་པ།\n༢༽ བདག་གཞན་མཉམ་པར་བསྒོམ་པའི་དོན་དང་། བསྒོམ་ཚུལ་ལོ།\n༣༽ སྤང་བྱ་མི་དགེ་བའི་ལས་དང་། བསྒྲུབ་བྱ་དགེ་བའི་ལས།ཐམས་ཅད་ལས་ཀྱི་རང་བཞིན་དུ་བསྟན་པ།\n༤༽ བདག་གཞན་མཉམ་བརྗེ་བསྒོམ་པའི་ཕན་ཡོན་དང་། བདག་གཞན་མཉམ་པར་བསྒོམ་ན་དེ་ལྟར་བསྐྱེད་ནུས་པ།\n༡༽ ཐར་པའི་གོ་འཕང་ཐོབ་བྱེད་ཀྱི་རྒྱུ། འབྲས་བུ་བྱང་ཆུབ་གསུམ་གྱི་གོ་འཕང་།\n༢༽ བདག་གཞན་བརྗེ་བའི་ཚུལ་ལས། གཞན་གཅེས་འཛིན་གོགས་པར་བྱ་བ་དང་། བདག་གཅེས་འཛིན་འབད་པས་སྤང་བར་བྱ་བ།བདག་གཞན་གཙོ་བོར་བྱེད་པའི་སྐྱོན་ཡོན་བསམ་པའོ།\n༣༽ བླ་མ་བརྟག་པ། བླ་མ་བསྟེན་པ། དགོངས་སྤྱོད་བསླབ་པ།\n༤༽ བདག་གཞན་བརྗེས་ནས་བསམ་པས་རྗེས་སུ་སྒྲུབ་པ་དང་། སྦྱོར་བས་རྗེས་སུ་སྒྲུབ་ཚུལ་ལོ།\n༡༽ སྐྱབས་འགྲོའི་གོ་དོན། སྐྱབས་འགྲོའི་དབྱེ་བ།བསླབ་བྱ་དང་ཕན་ཡོན།\n༢༽ བདེན་གཉིས་ཀྱི་སྐོར་དང་། རང་རིག་གི་རྩོད་སྤོང་།\n༤༽ ཞར་བྱུང་ཐེག་ཆེན་བཀའ་སྒྲུབ་སྐོར་དང་། གང་ཟག་བདག་མེད་སྒྲུབ་བྱེད་ཀྱི་རིག་པ།\n༤༽ བདེན་གཉིས་ཀྱི་རྣམ་གཞག་མི་འཐད་པའི་རྩོད་སྤོང་དང། རྡོ་རྗེ་གཟེགས་མའི་གཏན་ཚིགས།\n༤༽ ཡོད་མེད་སྐྱེ་འགོག་གི་གཏན་ཚིགས་སྐོར། སྟོང་ཉིད་རྟོགས་པ་ལ་འབད་རིགས་པར་འདོམས་པ།\n༡༽ སྡིག་པ་བཤགས་ན་འདག་པའི་ཚུལ་དང་། སྡིག་པ་བཤགས་པའི་ཐབས།\n༢༽ འཁོར་བའི་ཉེས་དམིགས། སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོའི་འཛིན་སྟངས།\n༣༽ རྡོར་སེམས་བསྒོམ་བཟླས་དང་། མཎྜལ་ཚོགས་བསགས་སྐོར།\nCHTS, Sarah Honor Student Program\nམཐོ་རིམ་སློབ་གྲྭ་ཁག་ལ་ཆེད་སྦྱོང་འཛིན་གྲྭ་གཉེར་བའི་ལམ་སྲོལ་འདིར། མཐོ་སློབ་སོ་སོའི་དགོས་དམིགས་མི་འདྲ་བ་རེ་ཡོད་མོད། འདི་ག་ས་རཱ་མཐོ་རིམ་སློབ་གཉེར་ཁང་ནས་ཆེད་སྦྱོང་འཛིན་གྲྭ་གཉེར་དགོས་དོན་ནི། ད་ལྟའི་འཆར་ས་རཱ་མཐོ་སློབ་ཀྱི་མཐོ་རིམ་རིག་གནས་འཛིན་གྲྭར་སློབ་ཞུགས་གནང་མཁན་ཚོའི་སློབ་སྦྱོང་བརྒྱུད་རིམ་མི་འདྲ་བ་ལས་བོད་ཡིག་གནས་ཚད་ཐད་ཧེ་བག་ཕྲན་བུ་ཡོད་པ་ལས། བོད་ཡིག་གནས་ཚད་ལེགས་པའི་སློབ་གཉེར་བ་རྣམས་ལ་དམིགས་བསལ་རང་གི་འཇོན་ནུས་འདོན་སའི་སྡིང་ཆ་ཞིག་གསར་བསྐྲུན་དང་། རིགས་གཅིག་ཆེད་ལས་ཤེས་ཡོན་ཅན་གསོ་སྐྱོང་ལ་དམིགས་པ་ཞིག་ཡིན།\n༡༽ ཆེད་སྦྱོང་གོ་སྐབས་དེ་བཞིན་ས་རཱ་མཐོ་སློབ་ཀྱི་མཐོ་རིམ་རིག་གནས་རབ་འབྱམས་པའི་དུས་ཡུན་ལོ་བཞི་ཡི་ནང་ནས། ལོ་དང་པོའི་ལོ་འཁོར་ཡིག་རྒྱུགས་ཆ་སྙོམས་བརྒྱ་ཆ་ ༦༠ སྟེང་རང་ཉིད་ཆེད་སྦྱོང་བྱ་འདོད་ཡོད་པའི་སློབ་ཚན་གྱི་བརྒྱ་ཆ་ ༧༥ འཕྲོད་ཚེ། ལོ་གཉིས་པ་ནས་མཐོ་རིམ་རིག་གནས་རབ་འབྱམས་པའི་ཆེད་སྦྱོང་བྱ་འཐུས།\n༡༽ ཆ་རྐྱེན་ཚང་ཞིང་ཆེད་སྦྱོང་བྱ་བློ་ཡོད་པའི་སློབ་གཉེར་བས་རང་ཉིད་སློབ་ཚན་གང་ལ་ཆེད་སྦྱོང་བྱ་གཏན་འཁེལ་བའི་སློབ་ཚན་དང་འབྲེལ་ཡོད་སློབ་དཔོན་ (ལམ་སྟོན་པ་འདི་ག་མཐོ་སློབ་ཀྱི་སློབ་དཔོན་ཁོ་ན་ཡིན་དགོས།) ལ་སློབ་གཉེར་བ་རང་ཉིད་ནས་དུས་ཡུན་ལོ་གསུམ་རིང་ལམ་སྟོན་རྒྱབ་གཉེར་ཡོང་བའི་གསོལ་འདེབས་ཞུ་དགོས་པ་དང་། ལམ་སྟོན་ཞལ་བཞེས་ཐོབ་ཚེ་ཆོད་གན་འགེངས་ཤོག་སྐོང་དགོས། ཆེད་སྦྱོང་ལམ་སྟོན་སློབ་དཔོན་མེད་པའི་རིགས་ལ་ཆེད་སྦྱོང་གི་གོ་སྐབས་ཐོབ་རྒྱུ་མིན།\n༢༽ མཐོ་རིམ་རིག་གནས་རབ་འབྱམས་པའི་ལོ་གཉིས་པ་དང་གསུམ་པ་དང་བཞི་པ་བཅས་ཀྱི་ནང་གཏན་འབེབས་སློབ་ཚན་ཁག་བཞིའི་ཆ་སྙོམས་བརྒྱ་ཆ་ ༦༠ དང་། ཆེད་སྦྱོང་སློབ་ཚན་གྱི་བརྒྱ་ཆ་ ༧༥ ལོན་དགོས། གལ་སྲིད་སློབ་ཚན་ཁག་བཞིའི་ཆ་སྙོམས་བརྒྱ་ཆ་ ༦༠ དང་། ཆེད་སྦྱོང་སློབ་ཚན་གྱི་བརྒྱ་ཆ་ ༧༥ མ་ལོན་ཚེ་ཆེད་སྦྱོང་གོ་སྐབས་རང་བཞིན་གྱི་མེད་པ་ཆགས་རྒྱུ།\n༣༽ ཆེད་སྦྱོང་ལས་གཞི་འགོ་བཙུགས་པ་ནས་ལོ་དང་པོ་དང་གཉིས་པར་ལམ་སྟོན་པའི་བཀའ་འཁྲོལ་ཐོབ་པའི་བརྗོད་གཞིའི་ཐོག་ཟླ་གསུམ་ནང་ཚུན་ཤོག་ངོས་ ༥ ཅན་གྱི་ཆེད་རྩོམ་དང་། ཟླ་དྲུག་ནང་ཚུན་ཤོག་ངོས་ ༡༥ ཅན་གྱི་ཚད་ལྡན་ཆེད་རྩོམ་བྲིས་ནས་ལམ་སྟོན་པར་འབུལ་དགོས་ཤིང་། ཆེད་རྩོམ་དེ་བཞིན་ལམ་སྟོན་པས་མཐོ་སློབ་ཀྱི་དུས་དེབ་ནང་དཔར་སྐྲུན་བྱ་དགོས་མིན་གཟིགས་རྒྱུ། ཟླ་དྲུག་ཆེད་རྩོམ་དེ་བཞིན་དགེ་སློབ་ལྷན་འཛོམས་སྟེང་བརྙན་ཤེལ་ (Power Point) ལམ་ནས་གཏམ་བཤད་བྱ་དགོས།\n* ཟླ་གསུམ་གི་ནང་སྦྱོང་ཤོག་ངོས་ ༥ ཞེས་པ་ནི་འཛིན་གྲྭའི་བཅར་དོད་ཡིན་པས་དོན་དངོས་སུ་ནང་སྦྱོང་བརྒྱ་ཆ་ ༢༠ དེ་ཡིན་པས་བརྒྱ་ཆ་ཇི་ལྟར་སྤྲོད་དགོས་མིན་ལམ་སྟོན་པས་བབ་བསྟུན་ཐག་གཅོད་གནང་འཐུས།\n༤༽ ལོ་གསུམ་པའི་ཆེད་སྦྱོང་རྩོམ་ཡིག་དེ་བཞིན་མཐར་ཕྱིན་དམ་བཅའ་འཇོག་པའི་ཆེད་རྩོམ་ཡིན་པས། ལམ་སྟོན་པའི་བཀའ་འཁྲོལ་འོག་བརྗོད་གཞི་གང་རུང་ཐོག་ཆེད་རྩོམ་འབྲི་དགོས། མཐར་ཕྱིན་ཆེད་རྩོམ་དེ་བཞིན་དགེ་སློབ་ལྷན་འཛོམས་དབུས་དམ་བཅའ་ (Thesis dissertation) འཇོག་དགོས་ཤིང་། མཐར་ཕྱིན་ཆེད་རྩོམ་དང་མཐར་ཕྱིན་དམ་བཅའ་འཇོགས་སྐབས་དཔྱད་འདེམས་ཚོགས་ཆུང་ཟུར་འཛུགས་ཀྱིས་དྲི་རྩད་དང་སྦྲགས་བརྒྱ་ཆ་གནང་རྒྱུ།\nཟླ་བ་ ༢ ཚེས་ ༢༠ འགྱངས་མེད་མཐོ་སློབ་ཡིག་ཚང་དུ་དཔྱད་རྩོམ་འབྱོར་དགོས། མཐར་ཕྱིན་དམ་བཅའ་ཟླ་བ་ ༣ པའི་བདུན་ཕྲག་དང་པོའི་ནང་འཇོག་རྒྱུ།\n༡༽ ཆེད་སྦྱོང་ལམ་སྟོན་པས་ཟླ་རེར་ཉུང་མཐར་ཆུ་ཚོད་གསུམ་རེ་ཞིབ་འཇུག་ཐབས་ལམ་དང་། ཆེད་རྩོམ་བརྗོད་གཞིའི་ཐོག་དཔྱད་གཞིའི་རྒྱུ་ཆ་རྒྱུས་སྟོན་དང་། ཉམས་ཞིབ་ཁྲོད་དཀའ་ངལ་གང་འཕྲད་ལ་ལམ་སྟོན་དགོངས་ཚུལ་གསུང་དགོས། གོང་གསལ་དུས་ཚོད་དེ་བཞིན་ལམ་སྟོན་པའི་བཀོད་སྒྲིག་འོག་དུས་ཚོད་གཏན་འབེབས་ལས་ཡིག་ཚང་ནས་དུས་ཚོད་གཏན་འབེབས་མེད།\n༢༽ ཆེད་སྦྱོང་ལམ་སྟོན་པས་ཟླ་དྲུག་ཕྱིན་མཚམས་ཆེད་སྦྱོང་སློབ་གཉེར་བའི་ཆེད་རྩོམ་བརྒྱ་ཆ་གང་ཐོབ་ཡིག་ཚང་ལ་འབུལ་རྗེས། ཡིག་ཚང་འབྲེལ་ཡོད་དོ་དམ་པས་སློབ་གཉེར་བ་གང་དེ་མུ་མཐུད་ཆེད་སྦྱོང་གི་གོ་སྐབས་ཐོབ་ཡོད་མེད་དགེ་སློབ་གཉིས་ཀར་བརྡ་ལན་ངེས་སྤྲོད་བྱ་དགོས།\nThe Bachelor’s degree in Tibetan Studies program isafour-year program offered every year. The academic focus of this undergraduate program is Tibetan studies —Advance Tibetan grammar, Advance literature, Advance Tibetan poetry, Buddhism and Tibetan history — with the primary goal to preserve Tibetan language and culture.\nAdmission benchmark: Entrance Examination\nMinimum qualification: High school graduate with Tibetan as one of the subject or its equivalent\nAffiliation and Recognition: Department of Education, Central Tibetan Administration\nThe first year (foundation year) of the program is designed specifically to improve students’ foundation in the Tibetan language. All undergraduate students must complete one year of basic training in computer applications, as well asasecond-language requirement in English or Chinese. The college offers optional courses in Introduction to Western Psychology and Environmental Education and aspires to offer other related interdisciplinary courses whenever visiting faculty are available.\nThe CHTS undergraduate program is recognized and affiliated with the Department of Education and the Public Service Commission of the Central Tibetan Administration (CTA).\nFirst Year, Foundation Course in Tibetan Studies\nTibetan Grammar (Sumchupa and Takjuk)\nGeneral Tibetan History\nNagarjuna’s Letter to His Friend\nIntroduction to Tibetan Poetry and Composition\nTibetan Calligraphy and Lexicography\nSecond Language: English/Mandarin\nSecond Year, Bachelor of Tibetan Studies\nTibetan Grammar, (Sumchupa and Takjuk with extended commentary by Situ Panchen)\nAncient Tibetan History and Tsenpo Dynasty\nCollected Topics (Dudra), Debate, Science of Mind (Lorig) and Mind Training\nThe Mirror of Poetry and Composition\nThird Year, Bachelor of Tibetan Studies\nTibetan Grammar, Lexicography and Sanskrit\nMedieval Tibetan History\nGuide to the Bodhisattva’s Way of Life (Chapter VI & VII), and Buddhist Tenets\nAdvanced Creative Writing and Composition\nFourth Year, Bachelor of Tibetan Studies\nAdvanced Tibetan Grammar\nGuide to the Bodhisattva Way of Life (Chapter VIII and IX), and Words of My Perfect Teacher\nAdvanced Literary Composition and Research Techniques\nAdmission into the B.A. in Tibetan Studies (Thorim Rigney Rabjampa) is based on two mandatory, competitive entrance examinations conducted in mid April every year.\nThis entrance examination process is for candidates who have completed high school in India or abroad but must have taken Tibetan language as one of their subjects. The candidates in this category will take two examinations;\nTibetan Buddhism and History (rGyalrbs dang Chosjung)\nTibetan Language and Literature (bDasProd dang rTsomrig)\nAcceptance into the undergraduate program is strictly based on their performance in the entrance examination with minimum passing marks of 35 in each paper.\nOpen Entrance Exam\nThe open entrance examination is for candidate who deems his or her Tibetan language proficiency is equivalent toahigh school graduate’s or higher but does not possess the required documents to prove his or her qualification. The candidates can appear for an open entrance examination without producing any degree certificates. However, applicants must choose one second language and pass the language proficiency test in that language, along with examinations of major subjects (Tibetan grammar, history, poetry, composition, Buddhism, Orthography (Dagyig) and handwriting. Entrance examinations are conducted in mid April every year.\nAdmission will be announced in print and online through the Tibet Times (Bod-Kyi-Dus-Bab) publication or the Bangchen Tibetan newsletter, as well as on the CHTS website and social media sites. Candidates clearing the entrance examination with minimum of 40 marks out of 100 in each subject shall qualify to attend this four-year course. However, every year the number of seats for the direct enrollment into Bachelor of Tibetan study varies.\nA candidate passing the entrance examination is qualified to apply for Department of Education (DoE) and Gen Dampa scholarship through the college office. These scholarships will be awarded to the top 15-20 students based on their entrance examinations performance. Students receiving scholarships from other organizations are not qualified for these scholarships. Students are required to maintain good academic and attendance record to renewascholarship.\nEligibility Requirements for B.A. in Tibetan Studies (Thorim Rigney Rabjampa) degree\nPhoto copy of updated Indian Residential Certificate (R.C.)\nPhoto copy of updated Green Book


མད་ཐཱ། 2:1-8 – Saturday Morning Class – The Life of Yeshu\nམད་ཐཱ། 2:1-8 – Saturday Morning Class\nNovember 21, 2020 November 25, 2020 Bro Brian.\n1 དེ་ཡང་ཧེ་རོ་དཱ་རྒྱལ་པོ་ཡིན་པའི་དུས་སུ་སྐྱབས་མགོན་ཡེ་ཤུ་ནི་ཡ་ཧུ་དཱའི་ཡུལ་གྱི་པེད་ལེ་ཧེམ་དུ་སྐུ་འཁྲུངས༌རྗེས། ཤར་ཕྱོགས་ནས་མཁས་པ་འགའ་ཞིག་ཡེ་རུ་སཱ་ལེམ་ལ་ཕེབས༌ཏེ།\n2 ཡ་ཧུ་དཱའི་མི་རིགས་ཀྱི་རྒྱལ་པོར་སྐུ་འཁྲུངས་པ་དེ་གང་དུ་བཞུགས༌སམ། ངེད་ཅག་གིས་ཤར་ཕྱོགས་ནས་ཁོང་གི་སྐར་མ་མཐོང་སྟེ་ཁོང་ལ་མཇལ་དུ་ཡོང་ཞེས་སྨྲས་སོ།།\n3 རྒྱལ་པོ་ཧེ་རོ་དཱ་ཡིས་གཏམ་དེ་ཐོས་ནས་སེམས་འཁྲུགས་ཤིང་། ཡེ་རུ་སཱ་ལེམ་གྱི་མི་ཐམས་ཅད་ཀྱང་སེམས་འཁྲུགས་པ་དང༌།\n4 རྒྱལ་པོས་མཆོད་དཔོན་ཆེན་པོ་རྣམས་དང་ཡུལ་མིའི་ཁྲོད་ཀྱི་མཁན་པོ་ཐམས་ཅད་བསྡུས༌ཏེ། སྐྱབས་མགོན་མཱ་ཤི་ཀ་ནི་ཡུལ་གང་ནས་འཁྲུང་བར་འགྱུར་རམ་ཞེས་དྲིས་པ༌དང༌།\n5 དེ་རྣམས་ན༌རེ། ཡ་ཧུ་དཱའི་ཡུལ་གྱི་པེད་ལེ་ཧེམ་དུ་སྐུ་འཁྲུང་བར༌འགྱུར། དེའི་རྒྱུ་མཚན་ནི་གསུང་རབ་ཀྱི་མདོ་ལས་ལུང་སྟོན་པས།\n7 དེ་ནས་ཧེ་རོ་དཱས་མཁས་པ་དེ་རྣམས་ལྐོག་ནས་བོས༌ཏེ། སྐར་མ་དེ་དུས་ནམ་ཞིག་ལ་བྱུང་བར་ཞིབ་ཏུ་རྩད་བཅད་པ༌དང༌།\n8 དེ་རྣམས་པེད་ལེ་ཧེམ་དུ་མངགས༌ཏེ། ཕྲུ་གུ་དེའི་གནས་ཚུལ་ཞིབ་ཏུ་ཚོལ༌ཅིག ཕྲུ་གུ་དེ་རྙེད་པ་དང་བདག་ལ་ལན་སྐུར༌ཅིག ང་རང་ཡང་ཁོང་ལ་མཇལ་དུ་འགྲོ་ངེས་ཡིན་ཞེས་སྨྲས་པ༌ལ།\n. The birth of Jesus as King and Savior not observed through grand ceremony and splendid public display in Jerusalem but instead discovered by Gentiles who came from far away in search of the Messiah having seen extraordinary phenomenon – the star – asasignal given by heaven of the birth of an extraordinary person\n. These sincere but foreign worshipers came to Jerusalem the capital of Israel expecting to find the Messiah but were re-directed to Bethlehemaplace of little significance of that time\n. The visitation of these Gentiles exposed the ignorance and surprise of Herod the king together with people of Jerusalem who had the writings of Moses and the prophets informing them of the coming Messiah\n. The birth of Jesus in humble environment and near obscurity but made known with extraordinary discovery by those far away from Jerusalem highlighted the faithfulness of God’s providence in keeping His promises\n#Gospel of Mark - མར་ཀུ, #Tibetan Script, #Tibetan Text\nགསུང་མགུར 12 – Psalm 12


བོད་དུ་འབྱོར་བའི་ཡེ་ཤུའི་ཆོས་སྤེལ་མཁན་ཐོག་མ་དང་ཁོང་གི་འཕྲིན་ཡིག་སྐོར་བརྗོད་པ། – བཙན་པོ་དྲ་བ།\nAntonio de Andrade(1580-1634)\nདེང་སང་ང་ཚོས་དུས་རབས་བརྒྱད་པ་དང་དགུ་པའི་ནང་ཡེ་ཤུའི་ཆོས་སྤེལ་མཁན་དང་ཚོང་པ་སྐོར་ཞིག་ཏུན་ཧོང་བྲག་ཕུག་ཏུ་ཕེབས་མྱོང་བའི་རྗེས་ཤུལ་ཙམ་མཐོང་བ་ལས། ཕྱི་གླིང་པ་དེ་དག་གིས་བོད་ཀྱི་གནས་ཚུལ་གང་དག་བྲིས་སྐོར་ཀྱི་རྩོམ་ཡིག་ད་དུང་མཐོང་རྒྱུ་མེད་པའི་གནས་སྟངས་འོག་ཡོད། ད་ལྟ་རང་ཅག་གིས་མཐོང་བའི་ Benjamin of Tudele (1130-1173) ཡིས་བྲིས་པའི་ལམ་ཡིག་ཏུ་གསལ་བའི་བོད་སྐོར་གྱི་གནས་ཚུལ་ཚིག་རྐང་རེ་ཟུང་ཡོད་པ་དེ་དག་ནི་ཕྱི་གླིང་པ་ཞིག་གིས་བོད་ཀྱི་གནས་ཚུལ་བྲིས་པ་ཐོག་མ་དེར་ངོས་འཛིན་བྱེད་ཆོག་པ་ཡིན། དེའི་རྗེས་སུ་ཨེ་ཤེ་ཡའི་དཀྱིལ་ཤར་དུ་འབྱོར་བའི་Jean du Plan Carpin (1182-1252) དང་། Guillaume de rubrouck (1215-1295) གཉིས་ཀྱིས་བྲིས་པའི་རྩོམ་ཡིག་ཏུའང་བོད་ཀྱི་གནས་ཚུལ་ཐོར་རེ་བ་འགའ་བྲིས་ཡོད་མོད། ནུབ་ཕྱོགས་པ་རྣམས་བོད་ལ་འཕྲུལ་སྣང་སྐྱེས་སུ་འཇུག་མཁན་ནི་མཱར་ཁོ་ཕོ་ལོ་ Marco Polo (1254-1324) ཡི་སྐད་གྲགས་ཅན་གྱི་ངོ་མཚར་དེབ་ཐེར་དུ་གྲགས་པ་དེའི་ནང་གི་བོད་ཀྱི་གནས་ཚུལ་དེ་དག་ཡིན་ལ། གནས་ཚུལ་དེ་དག་གིས་ནུབ་ཕྱོགས་པ་ཚོར་བོད་ཀྱི་ཟུར་དབྱིབས་ཤིག་བསྟན་པ་རེད། ཕྲན་གྱིས་བརྗོད་གཞི་དེ་དང་ཁྲག་རྒྱུན་གཅིག་པའི་རྩོམ་ཡིག་ཅིག་སྔར་བྲིས་ཟིན་པས་འདིར་བསྐྱར་ཟློས་བྱེད་པའི་དགོས་པ་མ་མཆིས། འོན་ཀྱང་། ཐེངས་འདིའི་རྩོམ་ཡིག་གི་བརྗོད་གཞི་གཙོ་བོ་ནི་བོད་དུ་དངོས་སུ་འབྱོར་བའི་ཕོར་ཆི་གྷལ་གྱི་ཡེ་ཤུའི་ཆོས་སྤེལ་མཁན་ཨང་ཁྲོ་ནཱས་ (Antonio de Andrade 1580-1634) དང་ཁོང་གིས་བྲིས་པའི་འཕྲིན་ཡིག་གི་སྐོར་ཡིན་ལ། འཕྲིན་ཡིག་དེ་དག་གི་ནང་དུ་དུས་རབས་བཅུ་བདུན་པའི་སྟོད་དུ་ཡེ་ཤུའི་ཆོས་སྤེལ་མཁན་ཁོང་དང་ཁོང་གི་ཆོས་གྲོགས་སྐོར་ཞིག་སྟོད་མངའ་རིས་ཀྱི་གུ་གེའི་ཡུལ་དུ་འབྱོར་རྗེས། གུ་གེ་རྒྱལ་པོས་ཡེ་ཤུའི་ཆོས་སྤེལ་མཁན་ཚོར་སྣེ་ལེན་གང་ལེགས་གནང་ཚུལ་ལས་འཕྲོས་ཏེ། ཡུལ་དེ་རུ་ཡེ་ཤུའི་ལྷ་ཁང་ཞིག་བཙུགས་པ་དང་། གནས་སྐབས་རིང་གུ་གེའི་ཡུལ་ནི་ཡེ་ཤུའི་ཆོས་སྤེལ་སའི་ཞིང་ཁམས་ཤིག་ཏུ་གྱུར་ཚུལ། ད་དུང་ཡུལ་དེའི་སྲོག་རྒྱུན་རིག་གནས་སོགས་ཀྱང་ཞིབ་འབྲི་བྱས་ཡོད་པ་རེད། ཕྲན་གྱིས་ཡེ་ཤུའི་ཆོས་སྤེལ་མཁན་དེས་བྲིས་པའི་གུ་གེའི་ཡུལ་གྱི་གནས་ཚུལ་དེ་དག་བོད་ཀྱི་ཡིག་ཚང་ཁག་ཏུ་བཀོད་འབྲི་བྱས་པ་མ་མཐོང་བས། བོད་མི་རྣམས་ཀྱིས་ཤེས་རྟོགས་ཡོང་ཆེད་གཤམ་དུ་ཁོང་གི་རྣམ་ཐར་མདོར་བསྡུས་ཤིག་དང་། འཕྲིན་ཡིག་ཁག་གི་ནང་དོན། དེ་ནས་རང་གི་ལྟ་ཚུལ་རེ་ཟུང་གསབ་སྦྱོར་བྱས་ཏེ་མདོར་བསྡུས་ཤིག་གླེང་བར་བྱའོ། །\nཐོག་མར་ཨང་ཁྲོ་ནཱས་ཀྱི་ལོ་རྒྱུས་མདོར་བསྡུས་ཤིག་གླེང་ཁུལ་བྱས་ན། ཁོང་སྤྱི་ལོ་༡༥༨༠ལོར་ཕོར་ཆི་གྷལ་དུ་སྐྱེས་ཤིང་། ལོ་བཅུ་དྲུག་གི་སྟེང་ཡེ་ཤུའི་ཆོས་སྒོར་ཞུགས་ཏེ་དགེ་སློང་གི་སྡོམ་པ་ཞུས། དགུང་ལོ་ཉི་ཤུའི་སྟེང་རྒྱ་གར་གྱི་ས་ཆ་རྒོ་བར་བསྐྱོད་དེ་མཚན་ཉིད་རིག་པ་དང་། ལྷའམ་དཀོན་མཆོག་གི་གནས་ལུགས་སྐོར་སྦྱངས། སྐབས་དེར་ཡུལ་དེའི་ཡེ་ཤུའི་ཆོས་ལུགས་ཀྱི་དགོན་སྡེ་ཞིག་གི་སློབ་གཙོའི་འགན་བཞེས་ཏེ། མོང་གོལ་ཡེ་ཤུའི་ཆོས་ལུགས་ཁྱབ་སྤེལ་ཚོགས་པའི་ཆོས་དཔོན་གྱི་འགན་ཡང་བཞེས། བར་སྐབས་དེར་ཁོང་གིས་རི་བོ་ཧི་མ་ལ་ཡའི་རི་རྒྱུད་དུ་ཡེ་ཤུའི་ཆོས་ལ་དད་པ་བྱེད་མཁན་གྱི་མི་སྡེ་ཞིག་ཡོད་པའི་བཤད་ཡམས་ཤིག་གོ་ཐོས་བྱུང་བར་བརྟེན། ཁོང་གིས་མི་སྡེ་དེ་ལྟ་བུ་ཞིག་ཡོད་མེད་བརྟག་ཆེད་ཧི་མ་ལ་ཡའི་རི་རྒྱུད་དུ་འགྲོ་རྒྱུར་ཐག་བཅད་པ་དང་། སྤྱི་ལོ་༡༦༢༤ལོའི་ཟླ་༣པའི་ཚེས་༣༠ཉིན་ཁོང་དང་མཱ་ཉོལ་མར་ཁུ། ད་དུང་ཡེ་ཤུའི་གྲྭ་པ་གཉིས་བཅས་ཁྱོན་བསྡོམས་མི་བཞི་ ལམ་ལ་ཆས་ཏེ། སྤྱི་ལོ་༡༦༢༤ལོའི་ཟླ་བརྒྱད་པའི་ནང་སྟོད་མངའ་རིས་གུ་གེའི་ཡུལ་དུ་འབྱོར་འདུག ཡུན་རིང་མ་འགོར་བར་གུ་གེ་རྒྱལ་པོ་ཁྲི་བཀྲ་ཤིས་གྲགས་པ་དང་བཙུན་མོ་གཉིས་ཀྱིས་སྣེ་ལེན་གང་ཡག་བྱས་པ་མ་ཟད། རྒྱལ་པོས་ཡུལ་དེར་ཡེ་ཤུའི་ལྷ་ཁང་ཞིག་བཞེངས་སྐྲུན་བྱེད་ཆོག་པའི་བཀའ་འཁྲོལ་སོགས་ཀྱང་གནང་། ཨང་ཁྲོ་ནཱས་གུ་གེའི་ཡུལ་དུ་ཉིན་གྲངས་ཉི་ཤུ་ལྷག་བསྡད་རྗེས་ཕྱིར་རྒྱ་གར་དུ་ལོག་ཡོད་ཅིང་། དེ་ནི་རྒྱ་གར་དུ་ཡོད་པའི་ཡེ་ཤུའི་ཆོས་སྤེལ་མཁན་གཞན་དག་ཀྱང་གུ་གེར་གཏོང་ཆེད་ཡིན་པར་བཤད།\nསྤྱི་ལོ་༡༦༢༥ལོར་ཁོང་དང་ཡེ་ཤུའི་ཆོས་པ་གཉིས་སླར་ཡང་གུ་གེར་འབྱོར་ཏེ། སྤྱི་ལོ་༡༦༢༦ལོར་རྒྱལ་པོས་སྦྱིན་བདག་བགྱིས་ཏེ་ཡུལ་དེར་ཡེ་ཤུའི་ལྷ་ཁང་ཞིག་དང་། ལོ་གཅིག་གི་རྗེས་སུ་རུ་ཐོག་ཏུའང་ཡེ་ཤུའི་ཆོས་ཚོགས་ཤིག་བཙུགས། ཁོང་གུ་གེའི་ཡུལ་དུ་ལོ་ཤས་བསྡད་རྗེས། སྤྱི་ལོ་༡༦༣༡ལོར་རྒྱ་གར་དུ་ཕྱིར་ལོག་གནང་སྟེ། ཁོང་གིས་མུ་མཐུད་དུ་ཡེ་ཤུའི་ཆོས་གྲོགས་རྣམས་གུ་གེར་བཏང་མོད། སྐབས་དེར་གུ་གེའི་རྒྱལ་རབས་གློ་བུར་དུ་འཇིག་པའི་རྐྱེན་གྱིས་ཁོ་ཚོས་ཡུལ་དེར་ཡེ་ཤུའི་ཆོས་སྤེལ་བཞིན་པར་ལམ་ལྷོངས་མ་བྱུང་བས། ཁོང་གི་ཆོས་གྲོགས་མཱ་ཉོལ་མར་ཁུ་བཙོན་དུ་བཅུག་པའི་ལོ་རྒྱུས་ཡོད་ཅིང་། Francisco de Azevedo (1578-1660) གུ་གེའི་ཡུལ་དུ་གནས་མ་ཐུབ་པར་ལ་དྭགས་ཕྱོགས་སུ་ཕྱིན་པ་རེད། ཕྱིས་སུ་གུ་གེའི་གནས་སྟངས་ཇེ་འཇམ་དུ་ཕྱིན་པ་དང་བསྟུན་ནས་ཁོང་གིས་ཡང་བསྐྱར་ཆོས་གྲོགས་དྲུག་བསྡུས་ཏེ་གུ་གེར་འགྲོ་རྩིས་བྱས་ཡོད་ནའང་། སྤྱི་ལོ་༡༦༣༤ལོར་འཇུའི་མི་རིགས་ཤིག་གིས་ངན་སྐུལ་བྱས་ཏེ་སྔོན་ཆད་ཁོང་ཡེ་ཤུའི་ཆོས་ལུགས་ཀྱི་དགོན་སྡེ་ཞིག་གི་སློབ་གཙོར་བསྡད་མྱོང་སའི་ཡེ་ཤུའི་ཆོས་གྲོགས་ཤིག་གིས་དུག་སྤྲད་དེ་བཀྲོངས་འདུག\nཁོང་གིས་བོད་དུ་ཡེ་ཤུའི་ཆོས་སྤེལ་བའི་སྲོལ་བཏོད་ནས་བཟུང་། ཡེ་ཤུའི་ཆོས་སྤེལ་མཁན་གྱིས་གཙོས་པའི་ཕྱི་གླིང་གི་ལྗོངས་རྒྱུ་བ་དང་། གསང་ལས་པ་སོགས་གཞིས་ཀ་རྩེ་དང་། ལྷ་ས། ཕྱིས་སུ་མདོ་སྟོད་སྨད་ཕྱོགས་སུ་འབྱོར་ཏེ་ཁོ་ཚོས་དངོས་སུ་མཐོང་བ་དང་མ་མཐོང་བའི་བོད་ཀྱི་ལྐོག་གྱུར་གྱི་གནས་ཚུལ་གང་མང་རང་སྐད་དུ་བྲིས་པ་དེས་ནུབ་ཕྱོགས་ཀྱི་མི་མང་པོའི་དོ་སྣང་དྲངས་པར་གྱུར་ཅིང་། ཁོ་ཚོ་ནི་མདོ་དབུས་མཐོ་སྒང་གི་གནས་ཚུལ་ནུབ་ཕྱོགས་སུ་འཁྱེར་མཁན་གྱི་ཕོ་ཉ་ཡིན་པ་རེད།\nཨང་ཁྲོ་ནཱས་གུ་གེའི་ཡུལ་དུ་ཐེངས་དང་པོར་འབྱོར་ཏེ་ཕྱིར་རྒྱ་གར་དུ་ལོག་རྗེས། སྤྱི་ལོ་༡༦༢༥ལོའི་ཟླ་༡༡ཚེས་༦་ཉིན་འཕྲིན་ཡིག་ཅིག་བྲིས་ཡོད་ཅིང་། དེ་ནི་སྤྱི་ལོ་༡༦༢༦ལོར་Le Libraire Lisbonnin Mateus Pinheiro ཞེས་པའི་དཔེ་སྐྲུན་ཁང་གིས་པར་སྐྲུན་བྱས་འདུག འཕྲིན་ཡིག་དེའི་མིང་ལ“སླར་ཡང་གསར་རྙེད་བྱུང་བའི་ཁཱ་ཐིས་ཆེན་པོ་(Le Grand Cathay)དང་བོད་ཀྱི་རྒྱལ་ཁམས”ཞེས་པ་དེ་ཡིན་ནའང་། “ཁཱ་ཐིས་ཆེན་པོ་”ཞེས་པའི་ཡུལ་དེ་ནི་ས་ཆ་གང་ཞིག་ཏུ་ངོས་འཛིན་བྱེད་དགོས་མིན་ད་དུང་དོགས་པའི་ངོར་ཡོད། ཡུལ་མིང་དེ་ནི་མཱར་ཁོ་ཕོ་ལོའི་ངོ་མཚར་དེབ་ཐེར་དུ་འབྱུང་བ་མ་ཟད། ཡེ་ཤུའི་ཆོས་སྤེལ་མཁན་གཞན་དག་གི་ཟིན་བྲིས་ནང་དུའང་ཐོན་ཡོད། གང་ལྟར། ཁོང་གི་འཕྲིན་ཡིག་འདི་པར་སྐྲུན་བྱས་རྗེས། ཡུ་རོབ་ཀྱི་ཡེ་ཤུའི་དགོན་སྡེ་ཆེ་ཁག་དག་གིས་སྐད་ཡིག་འདྲ་མིན་གྱི་སྐད་དུ་བསྒྱུར་པར་གྲགས། ཨང་ཁྲོ་ནས་ཀྱིས་འཕྲིན་ཡིག་གཉིས་པ་ནི་སྤྱི་ལོ་༡༩༢༦ལོའི་ཟླ་བརྒྱད་པའི་ཚེས་བཅོ་ལྔ་ཉིན་གུ་གེའི་ཡུལ་དུ་བྲིས་ཡོད་ཅིང་། འཕྲིན་ཡིག་དེ་ཡང་ལོ་དེར་པར་སྐྲུན་བྱས་ཏེ་ཡུ་རོབ་ཀྱི་རྒྱབ་ཁབ་སི་པན་དང་། འཇར་མན། ཨི་ཊ་ལི་སོགས་ཀྱིས་གཙོས་པའི་སྐད་རིགས་འདྲ་མིན་གྱི་སྐད་དུ་བསྒྱུར་པ་མ་ཟད། དེབ་དེ་ཧ་ཅང་བྲིན་པོ་བྱུང་སྐད། སྤྱི་ལོ་༡༦༢༨ལོར་འཕྲིན་ཡིག་གཉིས་པ་དེ་ཧྥ་རན་སིའི་སྐད་དུ་བསྒྱུར་ཡོད་ཅིང་། འགྱུར་དེ་ནི་སྐད་ཡིག་གཞན་དག་གི་འགྱུར་དང་མི་འདྲ་བའི་ཁྱད་པར་ཞིག་ཡོད་པར་བཤད་ལ། སྐད་རིགས་གཞན་གྱི་འགྱུར་དག་ཀྱང་ཕན་ཚུན་གཤིབ་བསྡུར་བྱས་ཚེ་ཆུ་ལ་ཆུ་བཞག་ཅིག་མིན་པར་གྲགས།\nལོ་ཤས་ནས་བཟུང་། ཕྲན་ལ་ཐོབ་པའི་ཨང་ཁྲོ་ནཱས་ཀྱིས་བྲིས་ཤིང་ཧྥ་རན་སིའི་སྐད་དུ་བསྒྱུར་བའི་འགྱུར་དེའི་དཔར་གཞི་ཧ་ཅང་རྙིང་པ་ཞིག་རེད་ལ། དེབ་འདིའི་དཔེ་སྐྲུན་ཁང་དང་། པར་སྐྲུན་བྱས་པའི་ལོ་ཚིགས་སོགས་ཀྱང་མི་གསལ། འོན་ཀྱང་། ཉེ་ཆར་ཕྲན་གྱིས་སྐད་ཚོམས་ཤིག་ཏུ་ཨང་ཁྲོ་ནཱས་དང་ཁོང་གི་འཕྲིན་ཡིག་སྐོར་ངོ་སྤྲོད་བྱེད་སྐབས་དཔར་གཞི་དེའི་ནང་གང་ཞིག་འཁོད་ཡོད་པ་དག་བཤད་པའི་ཁུལ་ཡིན་མོད། ཁེ་ཉིན་ཨང་ཁྲོ་ནཱས་ཀྱི་འཕྲིན་ཡིག་གཉིས་ལ་ཧྥ་འགྱུར་གསར་པ་ཞིག་ཡོད་པ་ཤེས་ཏེ་འགྱུར་དེབ་དེ་བླུས་པ་ཡིན། འགྱུར་དེབ་ཀྱི་མིང་ལ་“བོད་དུ་བསྐྱོད་པའི་ཕོར་ཆི་གྷལ་གྱི་མི།”ཞེས་པ་དེ་རེད་ལ། འགྱུར་དེབ་དེའི་ནང་གོང་དུ་གླེང་ཟིན་པའི་འཕྲིན་ཡིག་གཉིས་སྤེལ་འདུག་པ་མ་ཟད། ཨང་ཁྲོ་ནཱས་ཀྱིས་གུ་གེའི་ཕྱོགས་ཀྱི་མཐོང་ཐོས་དང་འབྲེལ་བའི་འཕྲིན་ཡིག་གཞན་ཞིག་ཀྱང་སྤེལ་ཡོད་པ་མཐོང་། འཕྲིན་ཡིག་དེ་ནི་སྤྱི་ལོ་༡༦༢༧ལོའི་ཟླ་༨པའི་ཚེས་༢ཉིན་གུ་གེའི་ཡུལ་དུ་བྲིས་པ་ཞིག་རེད། འགྱུར་དེབ་སྒྲིག་མཁན་གྱིས་འཕྲིན་ཡིག་དེ་ནི་དུས་རབས་ཉི་ཤུ་པའི་ཡར་སྔོན་དུ་རྒྱལ་ཁབ་སུ་གཅིག་གིས་ཀྱང་པར་སྐྲུན་བྱས་མེད་ཚུལ་ གསུངས་འདུག ཡ་མཚར་བ་ནི་གོང་གི་འགྱུར་ཡིག་དེ་གཉིས་གཤིབ་བསྡུར་གྱིས་བལྟ་ཀློག་བྱེད་སྐབས་དེ་གཉིས་ལ་མི་འདྲ་བའི་གནད་དོན་མང་པོ་མཆིས་ཤིང་། གནད་དོན་གཙོ་བོ་ནི་འགྱུར་རྙིང་དེའི་ནང་གུ་གེའི་ཡུལ་གྱི་གནས་ཚུལ་མང་པོ་ཞིག་ཁུ་བསྡུ་བྱས་ཡོད་པ་དེ་རེད།\nའདིར་དཔེ་མཚོན་ཁ་ཤས་ཤིག་ཞུས་ན། དཔར་གཞི་རྙིང་པའི་ནང་ཨང་ཁྲོ་ནཱས་དང་ཁོང་གི་ཆོས་གྲོགས་གཉིས་ཐོག་མར་གུ་གེར་འབྱོར་རྗེས། ཁོང་གཉིས་ཀྱིས་གུ་གེ་རྒྱལ་པོ་དང་མཉམ་དུ་གླེང་མོལ་བྱས་པའི་གནས་ཚུལ་དང་། ཨང་ཁྲོ་ནཱས་གུ་གེར་འབྱོར་ནས་ཕྱིར་རྒྱ་གར་དུ་ལོག་ཁར་ཁོང་གིས་རྒྱལ་པོར་ཡེ་ཤུའི་སྟོན་པའི་བརྐོས་རིས་ཤིག་ཕུལ་བ་མ་ཟད། རྒྱལ་མོ་དང་སྲས་སོགས་ལའང་ལེགས་སྐྱེས་ཕུལ་ཚུལ། ཁོང་རྒྱ་གར་དུ་འབྱོར་རྗེས་སེ་རི་ན་གྷར་(Srinager)གྱི་རྒྱལ་པོས་གུ་གེའི་མཐའ་མཚམས་སུ་དམག་དཔུང་འདྲེན་པའི་སྟ་གོན་བྱེད་ཀྱིན་ཡོད་པ་སོགས་བྲིས་མེད་ལ། ད་དུང་དཔར་གཞི་རྙིང་པའི་ནང་ཨང་ཁྲོ་ནཱས་དང་མཱ་ཉོལ་མར་ཁུ་གཉིས་རྒྱ་གར་ནས་བོད་དུ་ཐེངས་དང་པོར་འབྱོར་སྐབས་ཀྱི་ལམ་བར་གྱི་གནས་ཚུལ་ཁག་ཅིག་མི་གསལ་བ་མ་ཟད། ཁོང་གཉིས་གུ་གེར་འབྱོར་རྗེས་རྒྱལ་པོས་ཉིན་ཤས་རིང་བཀག་འགོག་བྱས་པའི་གནས་ཚུལ་སྐོར་བྲིས་མེད། དེ་བཞིན་དུ་གུ་གེའི་དགོན་སྡེ་དང་གྲྭ་བཙུན་ཁག་གི་གནས་ཚུལ་ཁག་ཅིག་ཀྱང་མི་གསལ་བས། འདི་དག་ལ་བསམས་སྐབས་སྐད་ཡིག་གཞན་གྱི་འགྱུར་ཡིག་དེ་དག་ཀྱང་ཕན་ཚུན་མི་མཐུན་པའི་དཀའ་ངལ་ཞིག་ཡོད་པ་དེ་ཡང་བདེན་པ་ཡིན་པའི་ཚོར་སྣང་སྟེར་རོ། །\nདེར་བརྟེན། ཕྲན་གྱིས་དཔར་གཞི་རྙིང་པ་དང་གསར་པ་གཉིས་ལས་དཔར་གཞི་གང་ཞིག་གི་འགྱུར་དག་མིན་གྱི་ཁ་ཚོན་གཅོད་ཐབས་བྲལ་མོད། དཔར་གཞི་གསར་པའི་ནང་དུ་དཔར་གཞི་རྙིང་པའི་ནང་མི་གསལ་བའི་གནས་ཚུལ་མང་པོ་ཞིག་ཞིབ་འབྲི་བྱས་འདུག་པས། གཤམ་དུ་དཔར་གཞི་གསར་པར་གཞི་བཅོལ་ཏེ་ཨང་ཁྲོ་ནཱས་ཀྱིས་མཐོང་བའི་གུ་གེའི་ཕྱོགས་ཀྱི་གནས་ཚུལ་ཁག་ཅིག་ཁོལ་དུ་ཕྱུང་སྟེ་འགྲེལ་བརྗོད་ཞུ་རྒྱུ་ཡིན།\nཨང་ཁྲོ་ནཱས་ཀྱི་འཕྲིན་ཡིག་ལྟར་ན། ཁོང་དང་ཁོང་གི་ཆོས་གྲོགས་གཉིས་གུ་གེར་མ་འབྱོར་བའི་ཉིན་གསུམ་གྱི་ཡར་སྔོན་ལ། གུ་གེ་རྒྱལ་པོ་ཁྲི་བཀྲ་ཤིས་གྲགས་པས་ཡེ་ཤུའི་ཆོས་སྤེལ་མཁན་གཉིས་ཚོང་པ་ཡིན་ཤག་གིས་བཞོན་རྟ་གསུམ་མངགས་ཏེ་བདག་སྐྱོང་བྱེད་དགོས་པ་དང་། གུ་གེའི་ཕྱོགས་ནས་དགོས་མཁོ་བསྒྲུབ་རྒྱུ་ཡིན་ཚུལ་གསུངས་འདུག་ཀྱང་། ཁོང་གཉིས་གུ་གེར་འབྱོར་ནས་ཡོང་དོན་ངོ་མ་རྒྱལ་པོར་ཞུས་སྐབས་ཁོང་གིས་ཐུགས་ཕམ་དང་བཅས་ཏེ་མི་དགའ་བའི་རྣམ་འགྱུར་ཕྲན་བུ་བསྟན་ཡོད་ནའང་། ཨང་ཁྲོ་ནཱས་ཀྱིས་ཐབས་ཤེས་ཡོད་རྒུ་རྩལ་སྤྲུགས་ཀྱིས་རྒྱལ་པོར་ཡེ་ཤུའི་ཆོས་ལུགས་ཀྱི་དགེ་མཚན་དང་། ཆོས་ལུགས་དེའི་ཟབ་དོན་སོགས་ངོ་སྤྲོད་བྱས་ཏེ་གུ་གེ་རྒྱལ་པོ་ཡེ་ཤུའི་ཆོས་འོག་ཏུ་འགུག་ཐབས་བྱས་ཡོད། རིམ་བཞིན་རྒྱལ་པོས་ཀྱང་ཡེ་ཤུའི་ཆོས་པ་གཉིས་ལ་གཟིགས་སྐྱོང་གནང་མགོ་བརྩམས་ཏེ། ཡེ་ཤུའི་ཆོས་ལུགས་ལའང་དོ་སྣང་ཡོད་མཁན་ཞིག་ཏུ་གྱུར་འདུག ཡེ་ཤུའི་ཆོས་པ་གཉིས་གུ་གེར་འབྱོར་ནས་ཉིན་ཤས་ཀྱི་རྗེས་སུ། རྒྱལ་པོས་ཡེ་ཤུའི་སྟོན་པའི་ཡུམ་དང་ཡེ་ཤུའི་སྟོན་པའི་འདྲ་སྐུ། ཡེ་ཤུའི་ཆོས་པ་དག་གི་ཕྱག་མཚན་བེ་ཅོན་སོགས་མཐོང་རྗེས། ཁོང་གིས་དངོས་པོ་དེ་དག་ཁོང་དང་། བཙུན་མོ། རྒྱལ་སྲས། ད་དུང་ཚ་བོ་སོགས་ལ་སྤྲོད་དགོས་པའི་རེ་བ་བཏོན་ཡོད་པ་དང་། ཨང་ཁྲོ་ནཱས་ཀྱིས་ཀྱང་རྟེན་སྐལ་དེ་དག་ལེགས་སྐྱེས་ཤིག་གི་ཚུལ་དུ་བཙུན་མོ་དང་རྒྱལ་སྲས་སོགས་ལ་འདོགས་སུ་བཅུག་ཅིང་། ཁོ་ཚོས་ཀྱང་ལེགས་སྐྱེས་དེ་དག་ལ་དགའ་སྣང་ཆེན་པོ་གནང་འདུག དེ་ནས་རྒྱལ་པོས་ཡེ་ཤུའི་ཆོས་སྤེལ་མཁན་གཉིས་རྒྱལ་པོའི་ཕོ་བྲང་གི་ཕྱི་ནང་དང་གུ་གེའི་ས་ཆ་གང་དུའང་འགྲོ་ཆོག་པའི་ཆོག་མཆན་གནང་བ་མ་ཟད། ལུག་ཤ་དང་། འབྲས། གྲོ་ཕྱེ། ནས་ཆང་། རྒུན་འབྲུམ་སྐམ་པོ་སོགས་ཀྱིས་གཙོས་པའི་བཟའ་བཏུང་གི་རིགས་ཀྱང་ཕངས་མེད་དུ་སྩལ་སྐད།\nཨང་ཁྲོ་ནཱས་ཀྱིས་གུ་གེ་རྒྱལ་པོའི་གཟིགས་སྐྱོང་ཡག་པོ་དེའི་གོ་སྐབས་དང་བསྟུན་ནས་ཕྱིར་རྒྱ་གར་དུ་ལོག་སྟེ་ཡེ་ཤུའི་ཆོས་གྲོགས་གཞན་པ་བོད་དུ་གཏོང་བར་འཆར་གཞི་སྒྲིག་མགོ་བརྩམས་ཏེ། རྒྱལ་པོར་རེ་འདུན་ལྔ་བཏོན་ཡོད་པ་འདི་ལྟར། གཅིག གུ་གེའི་ཡུལ་དུ་ཡེ་ཤུའི་གསུང་རབ་བམ་འཕྲིན་བཟང་གི་ཆོས་སྤེལ་ཆོག་པ། དེར་སུས་ཀྱང་འགོག་རྐྱེན་བཟོ་མི་ཆོག གཉིས། གུ་གེའི་ཡུལ་དུ་ཡེ་ཤུའི་ལྷ་ཁང་ཞིག་དང་མཆོད་ཁང་ཞིག་འཛུགས་སའི་ས་ཆ་སྤྲོད་རྒྱུ། གསུམ། རྗེས་ཕྱོགས་ཡེ་ཤུའི་ཆོས་པ་ཚོས་ཚོང་ཟོག་ཅི་ཡང་འཁྱེར་མི་ཡོང་བའི་ཁས་ལེན་བྱེད་རྒྱུ། བཞི་པ། འབྱུང་འགྱུར་ཕོར་ཆི་གྷལ་གྱི་ཚོང་པ་རྣམས་ཡུལ་འདི་གར་ཚོང་རྒྱག་ཏུ་འབྱོར་ཚེ། ཡེ་ཤུའི་ཆོས་པ་ཚོའི་ངོས་ནས་ཚོང་པ་དག་ལ་ས་ཆ་གཡོར་དགོས་པའི་འགན་མེད་ཅིང་། བར་ཁེ་བའི་ཚོང་ལས་ཀྱང་གཉེར་རྒྱུ་མིན་པ། ལྔ། རྒྱལ་པོས་ཁ་ཆེའི་ཆོས་ལ་མི་གསན་རྒྱུ། དེ་ནི་ཁ་ཆེ་པ་ཚོས་ཡེ་ཤུའི་ཆོས་ལ་རྒོལ་བཞིན་ཡོད་པས་རེད། རྒྱལ་པོས་ཨང་ཁྲོ་ནཱས་ཀྱིས་བཏོན་པའི་རེ་འདུན་ཁག་ལྔ་ཁས་ལེན་གནང་ཞིང་། བཙུན་མོས་ཀྱང་ཁ་ཆེའི་ཆོས་ལུགས་ལ་ངོ་རྒོལ་གྱི་རྣམ་པ་ཤུགས་ཆེན་པོ་བསྟན་པ་བཤད་ཡོད། དེ་ནས་རྒྱལ་པོས་རྒྱ་གར་གྱི་རྒྱལ་ཕྲན་ཁག་གི་རྒྱལ་པོ་དག་ལ་ཕྱག་འཕྲིན་སྩལ་ཏེ་ཡེ་ཤུའི་ཆོས་པ་གཉིས་ལ་གཟིགས་སྐྱོང་གནང་དགོས་པ་དང་། ཁོང་གཉིས་ངེས་པར་དུ་ཕྱིར་ལོག་དགོས་ཚུལ། ལྷག་པར་དུ་རྒྱལ་པོས་གསང་བའི་སྒོ་ནས་ཤ་དང་། མར། འབྲས་སོགས་ལམ་བྲོ་གནང་སྟེ། ཉིན་ལམ་གསུམ་གྱི་མཚམས་སུ་ལམ་གྲོགས་མངགས་ནས་སྐྱེལ་མ་བྱས་ཚུལ་སོགས་འཁོད་ཡོད་ལ། འདི་ནི་འཕྲིན་ཡིག་དང་པོའི་བརྗོད་བྱའི་དཀྱིལ་སྙིང་ལྟ་བུ་ཡིན་པ་རེད།\nའོན་ཀྱང་། སྐབས་དེའི་གུ་གེར་མཚོན་ན་གུ་གེའི་ཆབ་འབངས་ཚང་མས་དགེ་ལུགས་པ་དང་བཀའ་བརྒྱུད་པའི་གྲུབ་མཐའ་ལ་དད་པ་བྱེད་ཀྱིན་ཡོད་ལ། གུ་གེ་རྒྱལ་པོས་པཎ་ཆེན་སྐུ་ཕྲེང་བཞི་པ་བློ་བཟང་ཆོས་ཀྱི་རྒྱལ་མཚན་གུ་གེའི་ཡུལ་དུ་གདན་འདྲེན་མཛད་ནས་དགེ་ལུགས་པའི་གྲུབ་མཐའ་སྤེལ་བཞིན་པའི་དུས་སྐབས་ཤིག་ཡིན་པར་བརྟེན། རྒྱལ་པོས་ཡེ་ཤུའི་ཆོས་པ་ཚོར་གཟིགས་སྐྱོང་གང་ལེགས་གནང་སྟེ་ཡེ་ཤུའི་ཆོས་ལུགས་ལ་རྒྱབ་སྐྱོར་གནང་བ་ནི་ཡ་མཚན་པའི་གནས་ཤིག་ཀྱང་ཡིན།\nགང་ལྟར། འཕྲིན་ཡིག་གཉིས་པའི་ནང་དོན་ལྟར་ནའང་། གུ་གེ་རྒྱལ་པོས་མུ་མཐུད་དུ་ཡེ་ཤུའི་ཆོས་ལུགས་ལ་གུས་བརྩི་དང་། ཡེ་ཤུའི་ཆོས་པ་ཚོར་ཡག་པོ་གནང་ཡོད་པ་མ་ཟད། ཁོང་དང་བཙུན་མོ་གཉིས་ཡེ་ཤུའི་ཆོས་པ་ཚོའི་སྡོད་གནས་སུ་ཡང་ཡང་ཕེབས་ནས་ཡེ་ཤུའི་ཆོས་ལུགས་སྐོར་ལ་དྲི་བ་དྲིས་ཏེ། རྒྱལ་པོས་རང་ཉིད་ཡེ་ཤུའི་ཆོས་ལ་ཞུགས་རྒྱུའི་འདུན་པ་ཡོད་སྐོར་བརྗོད་འདུག་ལ། ཨང་ཁྲོ་ནཱས་ཀྱིས་གོ་སྐབས་དེ་དང་བསྟུན་ནས་རྒྱལ་པོ་དང་བཙུན་མོ་གཉིས་ལ་ཡེ་ཤུའི་ཆོས་ལུགས་ཀྱི་ཟབ་དོན་བཤད་པས། ཁོང་གཉིས་ཀྱིས་དགའ་ཚོར་ཆེན་པོས་གསན་བཞེས་གནང་བའི་ཐོག ཡེ་ཤུའི་ཆོས་གཞུང་དུ་གསལ་བའི་ལྷ་ཡུལ་དང་འབྲེལ་བའི་གནས་ཚུལ་སྐོར་ལ་སུན་པ་མི་འདུག་ཅེས་ཀྱང་གསུངས་པར་གྲགས། རིམ་གྱིས་གུ་གེ་རྒྱལ་པོ་དང་ཨང་ཁྲོ་ནཱས་ཀྱི་འབྲེལ་བ་ཇེ་བརྟན་དང་ཇེ་ལེགས་སུ་གྱུར་པ་དཔེར་ན། གུ་གེའི་དུས་ཆེན་ཞིག་གི་སྐབས་སུ། རྒྱལ་པོས་ཁོང་གི་སྲས་ཕྱག་གཡས་པ་དང་། ཡེ་ཤུའི་ཆོས་པ་ཁོང་ཕྱག་གཡོན་པ་ནས་བཞུགས་དགོས་ཚུལ་གསུངས་སྐབས། ཨང་ཁྲོ་ནཱས་ཀྱིས་རྒྱལ་པོས་བཀའ་དེ་ལྟར་གནང་ན་མི་འོས་ཚུལ་ཞུས་འདུག་མོད། རྒྱལ་པོས་ཁྱོད་ནི་བདག་ཅག་གི་ཡེ་ཤུའི་ཆོས་པ་ཡིན་པ་དང་། བླ་མའང་ཡིན་ཞེས་ཀྱང་གསུངས་སྐད། འོན་ཀྱང་། རྒྱལ་པོའི་ནུ་བོ་ལྷ་བཙུན་དང་ཁུ་བོ་ལྷ་བཙུན་ཞིག་ཡོད་པ་གཉིས་ཀྱིས་གུ་གེ་རྒྱལ་པོའི་ཕྱག་ལས་གནང་སྟངས་མཁྱེན་པར་གྱུར་ནས་ཁོང་མཐོ་ལྡིང་དགོན་པར་གདན་འདྲེན་ཞུས་ཤིང་། རྒྱལ་པོས་ཡེ་ཤུའི་ཆོས་ལ་རྒྱབ་སྐྱོར་གནང་ན་མི་ལེགས་པ་དང་། རྒྱལ་ཕྲན་གསུམ་གྱིས་མཐའ་མཚམས་ན་གུ་གེར་གྱེན་ལོག་བྱེད་བཞིན་ཡོད་པ། གུ་གེའི་ཕྱོགས་ཀྱི་ནང་པའི་གྲྭ་བཙུན་མང་པོ་རྒྱལ་པོར་བློ་ལོག་ངེས་ཡིན་ཚུལ། ལྷག་པར་དུ་སྲིད་གཞུང་ལ་སྟངས་འཛིན་གནང་མི་ཐུབ་པའི་གནས་སྟངས་སོགས་ཞུས་ཡོད་པ་མ་ཟད། བོད་ཀྱི་བླ་མ་གྲགས་ཅན་ཁ་ཤས་གདན་དྲངས་ནས་རྒྱལ་པོར་ནང་ཆོས་ཀྱི་དགེ་མཚན་གླེང་འདུག་ནའང་། དེ་དག་གིས་ཕན་རླབས་ཆེན་པོ་ཐོགས་མེད་ཚུལ་བྲིས་ཡོད།\nདེ་བཞིན་དུ། བཙུན་མོ་དེ་ཡང་ཡེ་ཤུའི་ཆོས་སྤེལ་མཁན་ཚོར་ཡག་པོ་ཡོད་པ་དང་། ཡེ་ཤུའི་ཆོས་ལ་དད་པ་དག་སྣང་ཡོད་ཚུལ་བཤད་ཡོད། འདིར་དཔེར་མཚོན་ཞིག་དྲངས་ན། ཉིན་ཞིག་བཙུན་མོས་ཡེ་ཤུའི་ཆོས་པ་ཞིག་ལ་ན་ཚ་ལྗིད་མོ་ཞིག་ཕོག་པ་ཤེས་འཕྲལ། བཙུན་མོ་ཁོ་ཚོའི་སྡོད་གནས་སུ་ཕེབས་ཏེ་སྐྱོ་གདུང་དྲག་པོས་མིག་ཆུ་བཞུར་བ་དང་། ཡེ་ཤུའི་ཆོས་པ་ཁོང་ནི་མོའི་ཕ་ལགས་ལྟ་བུ་ཡིན་ཚུལ་གསུངས་འདུག རྒྱུ་རྐྱེན་དེ་ལ་བརྟེན་ནས་རྒྱལ་པོའི་ཁུ་བོ་ལྷ་བཙུན་དེས་རྒྱལ་པོར་བཙུན་མོ་གཞན་ཞིག་བསུ་དགོས་པའི་རྒྱུ་མཚན་ཞུས་ཡོད་ནའང་། ཨང་ཁྲོ་ནཱས་ཀྱིས་རྒྱལ་པོར་ཡེ་ཤུའི་ཆོས་ལུགས་པ་རྣལ་མ་ཞིག་ཡིན་ཕྱིན་ཆུང་མ་གཅིག་ལས་བླངས་མི་ཆོག་ཚུལ་བརྗོད་དེ་བཙུན་མོ་གཞན་ཞིག་བསུ་བར་བཀག་འགོག་བྱས་ཡོད་པ་དང་། རྒྱལ་པོས་ཀྱང་ཁུ་བོ་ལྷ་བཙུན་གྱི་ཁ་ལ་མ་ཉན་པར་ཨང་ཁྲོ་ནཱས་ཀྱིས་ཅི་བཤད་དང་དུ་བླངས་འདུག དེ་ནས་རྒྱལ་པོས་བོད་མི་ཁྱིམ་པ་བ་རྣམས་རབ་བྱུང་སྒྲུབ་ཏུ་མ་བཅུག་པར་གྲྭ་བཙུན་རྣམས་ཕྱིར་སྐྱ་སེར་ཕབས་ཏེ་ནང་བསྟན་བསྣུབས་པའི་སྤྱོད་ངན་ལག་ཏུ་བསྟར་བ་དང་། སྔར་གྱི་གྲྭ་པའི་གྲངས་འབོར་ལྔ་སྟོང་ཙམ་ནས་བརྒྱ་ལ་མི་ལོངས་ཙམ་དུ་བཟོས་ཤིང་། དེ་དག་ལ་རྒོལ་རྡུང་དང་། མནར་གཅོད་སོགས་བཏང་བ་རེད། མཐར་གུ་གེ་རྒྱལ་པོའི་གཟིགས་སྐྱོང་དང་རྒྱབ་སྐྱོར་འོག་ཏུ། སྤྱི་ལོ་༡༦༢༦ལོའི་ཟླ་༨པའི་ཚེས་༡༡ཉིན་གུ་གེའི་ཡུལ་དུ་ཡེ་ཤུའི་ལྷ་ཁང་ཞིག་གསར་དུ་བཙུགས་པ་དང་། དེའི་མཛད་སྒོའི་ཉིན་མོར་ཡེ་ཤུའི་ཆོས་སྤེལ་མཁན་ཚོས་རྒྱལ་པོ་ལྷ་ཁང་གསར་པའི་ནང་གདན་ཞུས་ཀྱིས་མཆོད་འབུལ་རྒྱ་ཆེན་ཞིག་བྱས་པར་བརྟེན། ཨང་ཁྲོ་ནཱས་ཀྱིས་གུ་གེར་ཡེ་ཤུའི་ཆོས་ལུགས་ཀྱི་རྐང་བཙུགས་ཤིང་། ཡེ་ཤུའི་ཆོས་ལུགས་དེ་དངོས་སུ་དར་སྤེལ་བྱས་པའི་གནས་ཚུལ་སོགས་བྲིས་ཡོད།\nལར་ནས་གུ་གེ་རྒྱལ་པོས་ཡེ་ཤུའི་ཆོས་ལུགས་བསྟེན་མེད་སྐོར་གླེང་མོད། འཕྲིན་ཡིག་གསུམ་པའི་ནང་དུ་ཨང་ཁྲོ་ནཱས་ཀྱིས་ཐོག་མར་ཁྲུས་དབང་དེ་བཙུན་མོ་དང་། དེ་ནས་རྒྱལ་པོ། རྒྱལ་སྲས་སོགས་ལ་རེ་རེ་བཞིན་བསྐུར་ཚུལ་བྲིས་འདུག་པས། གུ་གེ་རྒྱལ་པོས་ཡེ་ཤུའི་ཆོས་ལུགས་བསྟེན་ཡོད་མེད་ལ་དོགས་པ་རྣམ་རྟོག་བྱེད་མི་དགོས་པར་སྣང་།\nཨང་ཁྲོ་ནཱས་ཀྱི་འཕྲིན་ཡིག་ཁག་གི་བརྗོད་བྱ་ནི་གུ་གེ་རྒྱལ་པོ་དང་། ཡེ་ཤུའི་ཆོས་ལུགས་ཀྱི་སྐོར་ཁོ་ན་རྒྱུན་ཐག་ཏུ་བྱས་ཡོད་པ་ཞིག་མིན། ཁོང་གིས་གུ་གེའི་ཕྱོགས་ཀྱི་སེར་མོ་བའི་རིག་གནས་སྐོར་ལའང་འདི་ལྟར་བཤད་ཡོད། གུ་གེའི་ཡུལ་དུ་ཆོས་ལུགས་ཀྱི་དགོན་སྡེ་མང་ཞིང་། དགོན་པ་རེ་རེའི་འབག་སྐུ་ཡོད་ཚད་གསེར་མཚོན་གྱིས་བྱུགས་ཡོད་ཚུལ་ལས་འཕྲོས་ཏེ། དགོན་སྡེ་རེ་རེ་ན་བླ་མ་རེ་བཞུགས་པ་དང་། བླ་མ་དེ་དག་གི་ཆོས་ལུགས་ནི་ནང་བསྟན་ཡིན་པ་མ་ཟད། ཆོས་ལུགས་དང་སྲོལ་རྒྱུན་གྱི་མཛད་སྒོ་ཅི་འདྲ་ཞིག་སྤེལ་ནའང་དེ་དག་གི་བར་ན་ཁྱད་པར་མེད་ཚུལ་བརྗོད་ཡོད། བླ་མ་ཁ་ཤས་གཉེན་སྒྲིག་བྱེད་ཆོག་ཅིང་། བླ་མ་དང་གྲྭ་བཙུན་དེ་དག་གི་ལས་ཀ་གཙོ་བོ་ནི་བསྟན་བཅོས་གཟིགས་རྒྱུ་དང་དེ་ལ་བརྟེན་ནས་སེམས་ལ་བདེ་བ་འཐོབ་རྒྱུ་དེ་ཡིན་པ་དང་། ཁོ་ཚོས་ཁ་ཏོན་འདོན་རྒྱུ་དེ་ནི་ཆོས་ཕྱོགས་ཀྱི་ལས་ཀ་གཙོ་བོ་ཞིག་ཏུ་བརྩི་བར་བཤད་ཡོད། ད་དུང་། གུ་གེའི་བླ་མ་དང་གྲྭ་བཙུན་དག་གི་ཆོས་གོས་ཀྱི་རྒྱུ་ཆ་ནི་སྣམ་བུ་ཡིན་པ་དང་། སྟོད་འགག་ལ་ཕུ་ཐུང་མེད་སྟབས་དཔུང་རྗེན་ཡིན་ནའང་། གཟན་ཤམ་ནི་ཧ་ཅང་རིང་པོ་ཞིག་ཡིན་པ་དང་། དབུ་ཞྭ་ལ་རིགས་གཉིས་འདུག་ཚུལ་བྲིས་ཡོད།\nབོད་ཀྱི་ཁྱིམ་ཚང་ཞིག་ལ་བུ་གཉིས་ཡོད་ཚེ་དེའི་ནང་གི་གཅིག་རབ་ཏུ་བྱུང་དགོས་པ་དང་། གྲོང་སྡེ་རེ་རེ་ན་བླ་མ་རེ་བཞུགས་པ་དེ་དག་གིས་ཀྱང་ཁ་ཏོན་དགེ་སྒྲུབ་གཙོ་བོར་བྱེད་ཅིང་། ཁོ་ཚོ་ཞོགས་པ་སྔ་མོ་ནས་ལངས་ཏེ་དགུང་དྲོའི་བར་དུ་ཁ་ཏོན་འདོན་པ་དང་། ཆོས་ཀྱི་ཆོ་ག་སོགས་འདོན་སྐབས་དེ་དག་དབྱངས་རྟ་དང་བཅས་ཏེ་འདོན་སྲོལ་ཡོད་པ་མ་ཟད། བླ་མ་དང་གྲྭ་པ་ཚོར་ཆོས་ལུགས་དང་འབྲེལ་བའི་སྨྱུང་གནས་ཞེས་པ་ཞིག་ཡོད་པ་དེ་ནི། ལོ་གཅིག་གི་ནང་དུ་ཐེངས་གཅིག་མ་གཏོགས་མེད་པ་འདྲ་ནའང་། སྨྱུང་གནས་སྲུང་སྐབས་ཟ་མ་ཟ་རྒྱུ་ཕར་ཞོག ཐ་ན་ཆུ་ཐིགས་པ་ཙམ་ཡང་འཐུང་སྲོལ་མེད། ལྷག་པར་དུ་ཁོང་ཚོས་སྨྱུང་གནས་སྲུང་སྐབས་གསུང་མི་འབྱོན་ཆོག་ལ། ངེས་པར་དུ་མི་གཞན་ལ་སྐད་ཆ་དང་དོན་དག་ཅིག་གླེང་དགོས་ཚེ། ཕྱག་རྒྱ་དང་བཅས་ཏེ་དབུ་ཡི་ཉམས་འགྱུར་གྱི་ལམ་ནས་བརྡ་སྤྲོད་དགོས་ཤིང་། ཡུལ་དེ་ནས་མི་དང་དུད་འགྲོ་གང་རུང་ཞིག་ལ་ན་ཚ་བྱུང་བའི་ཚེ་ནའང་། བླ་མ་ཞིག་གིས་ཞོགས་པ་སྔ་མོ་ནས་བཟུང་སྟེ་དགུང་དྲོའི་བར་དུ་སྔགས་བཟློ་བཞིན་སེམས་ཅན་དུད་འགྲོ་དང་མིའི་ན་ཚ་སེལ་ཐབས་བྱེད་ཅིང་། བོད་ཀྱི་སྨན་པ་མང་ཆེ་ཤོས་ནི་བླ་མ་དང་གྲྭ་པ་ཡིན་ཚུལ་བཤད་ཡོད།\nཆོས་ལུགས་ཀྱི་བྱེད་སྒོ་གཞན་ཞིག་གི་སྐབས་སུ། བླ་མ་དང་གྲྭ་བཙུན་རྣམས་ཀྱིས་ཆོས་ཀྱི་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་དག་རོལ་མོའི་དབྱངས་རྟ་ཞིག་དང་ལྷན་དུ་འདོན་མོད། རོལ་ཆས་ཕལ་མོ་ཆེ་ནི་ཟངས་ཀྱིས་བཟོས་ཤིང་། ད་དུང་མི་ཡི་ལག་ངར་དང་བརླ་རྐང་སོགས་ཀྱིས་ཀྱང་བཟོས་པ་བཤད་ཡོད་ལ། ཁོང་བོད་ཀྱི་བླ་མ་རྣམས་ཀྱི་ཕྲེང་བ་ཁ་ཤས་ཀྱི་རྒྱུ་ཆ་ནི་གྲོངས་ཟིན་པའི་མི་ཡི་ཀླད་གོག་ཡིན་པར་ཡ་མཚན་སྐྱེས་ཏེ། མི་ཡི་རུས་པ་ལས་གྲུབ་པའི་རོལ་ཆས་དང་ཕྲེང་བ་འདི་འབྲེལ་གྱི་བཀའ་འདྲི་ཞིག་རྒྱལ་པོའི་ནུ་བོར་ཞུས་སྐབས། ཁོང་གིས་བོད་ཀྱི་གྲྭ་བཙུན་དག་གིས་མི་ཡི་རུས་པ་ལས་གྲུབ་པའི་རོལ་ཆས་སྤྱོད་པ་དང། གྲོངས་ཟིན་པའི་མི་ཡི་ཀླད་རུས་ནང་ཇ་སོགས་འཐུང་གི་ཡོད་པ་སོགས་ནི་སྔོན་ཆད་གྲོངས་ཟིན་པའི་མི་དག་དྲན་པའི་ཆེད་དམ། ཡང་ན་མི་རྟག་པ་དྲན་པའི་ཆེད་དུ་ཡིན་ཚུལ། མདོར་ན་འདུས་བྱས་ཐམས་ཅད་མི་རྟག་པ་དྲན་པའི་ཆེད་དུ་ཡིན་ཞེས་བཀའ་ལན་ཕེབས་ཚུལ་སོགས་བཤད་དེ། སྐབས་རེར་དགོན་པའི་གྲྭ་བཙུན་རྣམས་ཚོགས་འཚོགས་རྒྱུ་ཞིག་ཡོད་པ་དེའི་སྐབས་སུ་ཁོང་ཚོས་འདོན་པ་གཙོ་བོར་བྱེད་ནའང་། རིགས་པའི་ལམ་ནས་མཚན་ཉིད་རྩོད་སྟངས་ཤིག་ཡོད་པ་དང་། ད་དུང་གདོང་འབག་གོན་ནས་འཆམ་འཁྲབ་སྲོལ་ཞིག་ཀྱང་ཡོད་པ་སོགས་བཤད་རྗེས། འཆམ་གྱི་སྲོལ་རྒྱུན་དང་གར་སྟབས་ཀྱིས་ཡེ་ཤུའི་ཆོས་པ་ཁོང་ངོ་མཚར་སྐྱེས་སུ་བཅུག་པ་སོགས་ཀྱང་ཞིབ་འབྲི་བྱས་འདུག\nགོང་དུ་བརྗོད་མ་ཐག་པའི་སེར་མོ་བའི་རིག་གནས་འདི་དག་ནི་ཨང་ཁྲོ་ནཱས་ཀྱིས་བཟང་ཕྱོགས་ནས་བྲིས་པ་རེད་ལ། ད་ནི་ཁོང་གིས་ངན་ཕྱོགས་ནས་བྲིས་པའི་གནས་ཚུལ་འགའ་བཤད་ན། ཁོང་གིས་བོད་ཀྱི་བླ་མ་དང་གྲྭ་བཙུན་རེ་ཟུང་གིས་གདོན་ནམ་རྣམ་ཤེས་ངན་པའི་རིགས་ཕྱི་ལོགས་སུ་མཐར་སྐྲོད་གཏོང་ཆེད་རྔ་སྦུག་རྡུང་། ལག་ཏུ་མཚོན་ཆ་བཟུང་སྟེ་སྐོར་རྒྱུགས་བྱེད་ཅིང་། དེ་ནས་རྒྱལ་པོའི་ཕོ་བྲང་དང་ཁྱིམ་ཚང་རེ་རེར་ཕེབས་ནས་གསོལ་འདེབས་ཤིག་སྐྱོར་བཞིན་ཁང་པའི་ནང་ནས་འབྲུ་དང་མཆོད་ཆུ་གཏོར་ནས་མི་གཙང་བའི་རིགས་ཐམས་ཅད་འདག་པར་བྱེད་ཐབས་ཀྱི་དམངས་སྲོལ་ཞིག་ཡོད་པ་བཤད་དེ། ཁོང་དམངས་སྲོལ་དེར་ཡིད་ཆེས་མེད་པའི་སྒྲུང་ཞིག་དྲངས་ཡོད་པ་དེའི་དོན་བསྡུས་ན་འདི་ལྟར། ཁོ་སྡོད་སའི་ཁང་པ་དེ་འཁྱག་ས་ཞིག་ཡིན་སྟབས། ཁོང་གིས་རྒྱལ་པོར་སྙན་གསེང་ཞུས་པས་ཁང་པ་གཞན་ཞིག་བཀོད་སྒྲིག་བྱེད་སྐབས། རྒྱལ་སྲས་ཀྱིས་ཁང་པ་དེའི་ནང་གནས་སྡོད་བྱེད་མི་འོས་ཤིང་། ཁང་པ་དེའི་ནང་གདོན་འདྲེ་ཡོད་ཚུལ་བཤད་མོད། ཁོང་གིས་དེ་ལ་སྣང་དོགས་མ་བྱས་པར་ཁང་པ་དེར་གཙང་སྤྲ་བྱས་ཏེ་ཁ་ཏོན་བཏོན་ནས་ཉལ་ནའང་། འདྲེ་ཞེས་པ་མ་མཐོང་ལ། འདྲེ་སྐད་ཀྱང་མ་ཐོས་ཚུལ་བཤད་ཡོད་ལ། ད་དུང་ཉིན་ཞིག་ཁོང་གིས་གུ་གེའི་ཡུལ་མི་རྣམས་ཀྱིས་ཡུལ་ལྷ་གཞི་བདག་ཚོགས་ལ་མཆོད་རྫས་མང་པོ་ཞིག་འབུལ་སྲོལ་ཡོད་པ་དེ་མཐོང་རྗེས་ཀྱང་། རྒྱལ་པོར་ལྷ་དང་དཀོན་མཆོག་གིས་མཆོད་རྫས་དེ་དག་བཞེས་མི་ཐུབ་ཚུལ་བརྗོད་ཡོད་པ་རེད།\nལྷག་པར་དུ། ཁོང་གིས་རྒྱལ་པོར་ནང་པ་དང་ཡེ་ཤུའི་ཆོས་ལུགས་ལྟ་གྲུབ་ཀྱི་ཐོག་ནས་རྩོད་པ་བྱེད་དགོས་པའི་རེ་འདུན་བཏོན་པ་དང་། རྒྱལ་པོས་ཀྱང་ཁོང་གི་རེ་འདུན་ལ་རྒྱབ་སྐྱོར་གནང་སྟེ་རྩོད་པ་བྱེད་དུ་བཅུག ཁོང་ཚོའི་རྩོད་གཞི་དང་པོ་ནི་དཀོན་མཆོག་གི་ངོ་བོ་དང་། གཉིས་པ་ནི་སྐྱེ་བ་སྔ་ཕྱིའམ་འཁོར་བ་འཁོར་ཚུལ། གསུམ་པ་ནི་མ་ཎི་ཡིག་དྲུག་གི་ནང་དོན་གསུམ་རེད། སྐབས་དེར་ཁོང་གིས་ནང་པའི་དགེ་སློང་ཚོར་གྲག་འགུལ་མེད་པ་བཟོས་པ་དང་། ནང་པའི་དགེ་སློང་ཚོས་དཀོན་མཆོག་གི་ངོ་བོ་མི་ཤེས་པ་དང་། ཁོ་ཚོས་བཤད་པའི་འཁོར་བ་འཁོར་ཚུལ་གྱི་གཏམ་ལ་གཏན་ཚིགས་མེད་པ། མ་ཎི་ཡིག་དྲུག་གི་ནང་དོན་འགྲེལ་བཤད་བྱེད་མི་ཤེས་ཚུལ་བཤད་པ་མ་ཟད། རྩོད་པ་དེའི་འབྲས་རྟགས་ལ་བརྟེན་ནས་རྒྱལ་པོའི་ཉེ་འཁོར་དང་བླ་བཙུན་དག་གིས་ཀྱང་ཡེ་ཤུའི་ཆོས་ལུགས་ལ་རྣམ་འགྱུར་ཡག་པོ་བཟུང་ཚུལ་སོགས་བཤད་ཡོད་དོ། །\nཨང་ཁྲོ་ནཱས་ཀྱི་འཕྲིན་ཡིག་ཁག་ཏུ། ད་དུང་གུ་གེའི་རྒྱལ་ཕྲན་འདི་སྟོབས་ཤུགས་ཆེ་བའི་རྒྱལ་ཕྲན་ཞིག་ཡིན་པ་དང་། ད་དུང་རྒྱལ་ཕྲན་འདིའི་མཐའ་མཚམས་སུ་ལ་དྭགས་དང་། མར་ཡུལ། ཤར་ཕྱོགས་སུའང་རྒྱལ་ཕྲན་གཉིས་ཡོད་པར་བཤད་ཅིང་། རྒྱ་ནག་གི་མཐའ་མཚམས་སུ་སོག་པོ་ཞེས་པའི་རྒྱལ་ཁབ་སྟོབས་ཅན་ཞིག་ཡོད་པ་དང་། དེའི་མངའ་ཁོངས་སུ་རྒྱལ་ཕྲན་བརྒྱ་ཕྲག་ལྷག་ཡོད་ཚུལ། སོག་པོའི་ཆོས་ལུགས་ནི་ནང་བསྟན་ཆོས་ལུགས་ཡིན་པ་མ་ཟད། སྐད་ཡིག་ནི་བོད་སྐད་དང་འདྲ་མཚུངས་སུ་ཡོད་ཚུལ་བཤད་ཡོད་ལ། རྒྱ་ནག་གི་ས་མཚམས་སུའང་བོད་ཀྱི་སྐད་ཡིག་དང་ཆོས་ལུགས་གཅིག་པའི་རྒྱལ་ཕྲན་མང་པོ་ཡོད་པ་དང་། ཁོང་ཚོ་གུ་གེར་གནས་སྡོད་བྱེད་པའི་སྐབས་དེར། རྒྱ་ནག་ནས་འབྱོར་བའི་ཚོང་པ་རྣམས་གུ་གེའི་ཕྱོགས་སུ་མཐོང་རྒྱུ་ཡོད་པ་དང་། ཁོ་ཚོས་གོས་དང་། བལ། ཇ་སོགས་དྲུད་ཡོང་སྟེ་ཚོང་རྒྱག་གི་ཡོད་ཚུལ་བྲིས་ཡོད།\nདེ་ནས་གུ་གེའི་ཡུལ་གྱི་བོད་མི་ཚོའི་གཞུང་རྒྱུད་དྲང་ཞིང་གཤིས་ཀ་འཇམ་པོ་དང་། དགེ་བའི་སེམས་དང་ལྡན་པའི་མི་རིགས་ཤིག་ཡིན་མོད། ཁོ་ཚོས་ཁ་ཆེའི་ཆོས་ལུགས་ལ་དགའ་བོ་མི་བྱེད་ཅིང་། ཆོས་ལུགས་དེའི་སྐོར་གླེང་ན་ཉན་འདོད་ཀྱང་མི་བྱེད། གུ་གེའི་སྐྱེས་པ་ཚོའི་ལས་ཀ་གཙོ་བོ་ནི་དམག་ལ་ཞུགས་རྒྱུ་དེ་ཡིན་པ་དང་། དམག་ཏུ་ཕྱིན་ནས་ཕྱིར་ལོག་མཚམས་མདའ་རྩེད་ལ་རོལ། ཁོ་ཚོ་མདའ་རྩེད་ལ་མཁས་པ་ཡོད་སྟབས། དཔེར་ན། སྐབས་ཤིག་སེ་རི་ན་གྷར་གྱི་དམག་གིས་གུ་གེའི་མཐའ་མཚམས་ཀྱི་དཔོན་པོ་གསུམ་བཟུང་བས་ཕན་ཚུན་དམག་འཁྲུག་ལ་རོལ་སྐབས། གུ་གེའི་དམག་གིས་སེ་རི་ན་གྷར་ཕྱོགས་ལ་དམག་དྲངས་ནས་དགུང་མ་གཅིག་ལ་མི་སུམ་བརྒྱ་བསད་ཚུལ་བཤད་ཡོད། ཡུལ་འདི་ནས་མི་ཤི་ཚེ་བེམ་པོ་ལ་ལ་ཞིག་བྱ་རྒོད་ལ་སྟེར་བ་དང་། བེམ་པོ་ལ་ལ་ཞིག་མེར་སྲེག་གཏོང་བ། རི་བོ་མཐོ་ས་ནས་དར་ལྕོག་འཛུགས་པའི་སྲོལ་རྒྱུན་དང་། དྲག་པོའི་ལྷ་འདྲེ་དག་གསོལ་བའི་ཆོ་ག་སྟེ་གླུད་འགོང་གི་སྐོར་སོགས་ཀྱང་ཞིབ་རྒྱས་སུ་བྲིས་ཡོད།\nམདོར་བསྡུས་ཏེ་བཤད་ན། ཨང་ཁྲོ་ནཱས་ཀྱི་འཕྲིན་ཡིག་གི་ནང་དུ་དུས་རབས་བཅུ་བདུན་པའི་ནང་གུ་གེ་རྒྱལ་པོ་དང་། བཙུན་མོ་སོགས་ཀྱིས་ཡེ་ཤུའི་ཆོས་ལ་དད་པ་གནང་བ་དང་། ཡེ་ཤུའི་ལྷ་ཁང་བཙུགས་པ། ཡེ་ཤུའི་ཆོས་ལུགས་དར་བར་བྱས་ཚུལ། ད་དུང་གུ་གེའི་ཡུལ་གྱི་སེར་མོ་བའི་རིག་གནས་དང་། སྐྱ་བོ་རིག་གནས་སོགས་ངོ་སྤྲོད་བྱས་ཏེ་རི་མོ་ཁྲ་ཁྲ་ཞིག་བཏབ་ཡོད། རི་མོ་ཡོད་ཚད་དངོས་བྲིས་ཡིན་པའི་ངེས་པ་ག་ལ་ཡོད་མོད། སྐབས་དེའི་གུ་གེའི་ལོ་རྒྱུས་དང་སྤྱི་ཚོགས་གསལ་བར་བྱེད་པའི་མེ་ལོང་ལྟ་བུ་ཡིན་པ་སྨོས་མ་དགོས། འོན་ཀྱང་། ཁོང་གི་འཕྲིན་ཡིག་ཁག་གི་བརྗོད་བབ་ལ་བལྟས་ན། ཁོང་ནི་ཡེ་ཤུའི་ཆོས་ལུགས་ཀྱི་ཆེ་བ་ཁོ་ན་བརྗོད་མཁན་ཞིག་རེད་སྙམ་པ་མ་གཏོགས། སྒྲི་སེ་སྒྲི་རེ་(Ippolito Desideri 1684-1733)ལྟ་བུའི་ཆོས་ལུགས་ཀྱི་སྒྲོག་ལས་ཐར་བའི་སྐྱེས་བུ་ཞིག་མིན་ཤས་ཆེ། ཡང་གཅིག་བཤད་ན། ཨང་ཁྲོ་ནཱས་འདི་ལྷ་འདྲེ་གཉིས་ལས་གང་ཡིན་བཤད་དཀའ་མོད། ཆོ་འཕྲུལ་ཅན་ཞིག་ཡིན་ཚོད་འདུག ཆོ་འཕྲུལ་ཅི་ལྟར་ཆེ་ཡང་། ཡུན་རིང་མ་འགོར་བར་བོད་སིལ་བུར་འཐོར་རྗེས་བོད་ཀྱི་སྲོག་ཤིང་ལྟ་བུར་གྱུར་པའི་རྒྱལ་རབས་ཆེན་པོ་དེ་ཉམས་རྒུད་དུ་གྱུར་པར་བརྟེན་ནས། ཡེ་ཤུའི་ཆོས་སྤེལ་མཁན་དང་། ཡེ་ཤུའི་ལྷ་ཁང་སོགས་ཀྱང་གར་སོང་ཆ་མེད་དུ་གྱུར་ཡོད་པ་དང་། དུས་རབས་བཅོ་བརྒྱད་པའི་དུས་མགོར་སྒྲི་སེ་སྒྲི་རེ་ལྟ་བུ་གུ་གེའི་ཡུལ་གྱི་ཆོས་ཚོགས་དེ་སླར་གསོ་བྱེད་དུ་སོང་བར་གྲགས་ཀྱང་སླར་གསོ་བྱས་ཡོད་མེད་ཀྱི་ཡིག་ཆ་མ་མཐོང་ངོ་། །\n（རྩོམ་ཡིག་འདི་ནི་ཕྲན་གྱིས་རྩོམ་རིག་གླེང་ངམ་ཞེས་པའི་སྐད་ཚོམས་སུ་སྐད་ཆ་འགའ་བཤད་པ་དེ་དག་སྣོན་འཕྲི་ཅུང་ཙམ་བགྱིས་ཏེ་ཡིག་ཐོག་ཏུ་བྲིས་པ་ཞིག་ཡིན་མོད། ཡིད་ཚིམ་པ་ཞིག་མ་བྱུང་བས། བརྗོད་གཞི་འདི་ལ་ཐུགས་རྒྱུས་ཡོད་པ་དག་གིས་དགོངས་འཆར་གནང་རོགས་ཞེས་ཞུའོ།）\n ཕྲན་གྱིས་མཁས་དབང་མཁར་རྨེའུ་བསམ་གཏན་མཆོག་ལ་ Le Grand Cathay ཞེས་པ་ཡུལ་གང་ཞིག་ལ་ངོས་འཛིན་བྱེད་དགོས་མིན་སྐོར་བཀའ་འདྲི་ཞུས་སྐབས། ཁོང་གིས་ Le Grand Cathay ཟེར་བ་དེ་རྒྱ་ནག་ལ་ཡིན་ཚོད་འདུག དེ་ཡང་དང་པོ་Arab སྐད་ལ་ Khita ཟེར་བ་ལས་བྱུང་བ་ཡིན་ཚོད་འདུག་ཅེས་གསུངས་སོང་། མཱར་ཁོ་ཕོ་ལོ་ཡི་ངོ་མཚར་དེབ་ཐེར་དུ་སོག་པོའི་ཡུལ་ལུང་ཞིག་ཡིན་པ་བསྟན་ཡོད།\n Les portugais au Tibet. Traduites et présentées par Hugues Didier Editions Chandeigne P. 19\n Les portugais au Tibet. Traduites et présentées par Hugues Didier Editions Chandeigne P. 15\n ཕྲན་གྱིས་རྩོམ་ཡིག་འདིའི་ནང་དུ་ཨང་ཁྲོ་ནཱས་ཀྱིས་བྲིས་པའི་འཕྲིན་ཡིག་ཁག་ཏུ་གསལ་བའི་གནས་ཚུལ་འགའ་ཁོལ་དུ་ཕྱུང་སྟེ་དོན་བསྒྱུར་བྱས་ཡོད་པས་ཤོག་གྲངས་སོགས་གསལ་ཁ་བཏོད་མེད། ཁོང་གི་འཕྲིན་ཡིག་ཁག་ཧྥ་ཡིག་ཏུ་སྒྱུར་མཁན་ Hugues Didier ཞུ་བ་རེད་ལ། དེབ་མིང་ལ་ Les portugais au Tibet ཟེར། 1995 ལོར་ Editions Chandeigne ཞེས་པས་པར་སྐྲུན་བྱས་འདུག\n གུ་གེ་ཚེ་རིང་རྒྱལ་པོའི་ཆེད་རྩོམ་ཕྱོགས་བསྒྲིགས། ཀྲུང་གོའི་བོད་རིག་པ་དཔེ་སྐྲུན་ཁང་། ༢༠༠༥ ཤོག་གྲངས ༦༤\n2016 ལོའི་ཟླ2ཚེས4ཉིན།\n2017 ལོའི་ཟླ 12 ཚེས 19 ཉིན། 14:41\n2016 ལོའི་ཟླ2ཚེས6ཉིན། 10:48\nསྙན་བཟང་ལགས། ཁྱོད་གིས་ཞིབ་འཇུག་ཧ་ཅང་ལེགས་པོ་གནང་འདུག། ཁྱོད་ལ་འབྲེལ་བ་བྱེད་སའི་ཁ་པར་ཨང་གྲངས་ཤིག་རགས་ཐབས་ཡོད་ན། ཨང་གྲངས་གནང་ཐུབ་ཚེ་ངའི་མྱུར་འཕྲིན་ཁ་བྱང་ཐོག་གཏོང་གནང་རོགས་ཞུ།\nཁ་བ་སྙིང་ལྕགས་དྲན་བཞིན་ཡོད། མདང་ནུབ་ལྷག་ཏུ་དྲན་པར་བྱས། (195,349℃)\nནུབ་ཕྱོགས་བྱིས་པའི་རྩོམ་རིག་ལ་ཞིབ་འཇུག་བྱ་བའི་དགོས་པ་གླེང་བ། ཝེ་ཝིས་བརྩམས། འོན་རྡོ་འབུམ་གྱིས་བསྒྱུར། (124,550℃)\nགཡག་དང་གཡག་གི་རིག་གནས་ལས་འཕྲོས་ཏེ་འབྲོང་ནམ་ཞིག་ལ་གཡུང་དུ་ཕབ་པའི་སྐོར་མདོར་ཙམ་གླེང་བ། སྙིང་ལྕགས་རྒྱལ། (123,236℃)\nརྒྱ་གར་གྱི་སློབ་གསོའི་གློག་བརྙན“དགེ་རྒན་ཨིག་སྒྲ་ཅན”ཞེས་པའི་ངོ་སྤྲོད་མདོར་བསྡུས། འོན་རྡོ་འབུམ་གྱིས་བསྒྱུར། (121,192℃)\nགཅེས་ལོར་སྤྲིངས་པའི་འཕྲིན་ཆུང་། ◎ལི་ཧྥེ་ཡིས་བརྩམས། ◎འོན་རྡོ་འབུམ་གྱིས་བསྒྱུར། (117,758℃)\nརྒྭ་ལོ་གཞོན་ནུ་དཔལ་དང་། ཁམས་པ་སྒ་ལོ། རོང་པ་རྒྭ་ལོ་གསུམ་ལས་འཕྲོས་པའི་ཟིན་བྲིས། (115,109℃)\nབོད་ཀྱི་རང་མོས་སྙན་ངག་སྐོར་གྱི་བསྐྱར་ཞིབ། བོང་རྫི། (84,433℃)


42 Never forget who was there for you when no one else was.\n42 ཁྱེད་རང་ཁེར་རྐྱང་དུ་ལྷག་པའི་སྐབས། ཁྱེད་ཀྱི་གམ་ན་ཡོད་པའི་མི་དེ་ནམ་ཡང་བརྗེད་མི་རུང་།\n43 Don’t be so quick to believe what you hear, because lies spread faster than the truth.\n43 ཁྱེད་ཀྱིས་གང་ཞིག་ཐོས་པ་དེ་ལ་འཕྲལ་དུ་ཡིད་ཆེས་མི་རུང་། རྒྱུན་མཚན་བདེན་གཏམ་ལས་རྫུན་གཏན་ཁྱབ་གདལ་དུ་འགྲོ་མགྱོགས་པས་སོ།།\n44 Time is more value than money. You can get more money, but you cannot get more time.\n45 Don’t hurt anyone. It only takes few seconds to hurt people you love, and it can take years to heal.\n45 ཁྱེད་ལ་དགའ་བའི་མི་རྣམས་ལ་སྐར་ཆ་ཁ་ཤས་ཀྱི་ནང་དུ་ཕོག་ཐུག་བཟོ་ཐུབ་ཀྱང་། ཁོང་ཚོའི་སེམས་ཁམས་གསོ་བ་ལ་ནི་ལོ་ངོ་ཁ་ཤས་དགོས། དེར་བརྟེན་སུ་ལའང་ཕོག་ཐུག་བཟོ་མི་རུང་།\n46 Sometimes you have to keep your good news to yourself. Everybody is not genuinely happy for you.\n46 མཚམས་རེར་རང་ཉིད་ཀྱི་གནས་ཚུལ་བཟང་པོ་རྣམས་གཞན་ལ་སྨྲ་མི་བྱ། རྒྱུ་མཚན་གཞན་ཐམས་ཅད་ཁྱེད་ཀྱི་བདེ་སྐྱིད་སླད་དུ་ལྷག་བསམ་རྣམ་དག་མིན་པས་སོ།།\n47 Never hide your bad side to make someone stay. Show your bad side and see who can stay.\n48 In life, you’ll realize that there isapurpose for every person you meet. Some are there to test you, some will use you, some will teach you and some will bring out the best in you.\n48 མི་ཚེའི་གོ་རིམ་ཁྲོད་ནས་ཁྱེད་ཀྱི་དམིགས་འདུན་གྱི་སླད་དུ་མི་མང་པོ་ཞིག་ལ་འཕྲད་ངེས། འགའ་ཞིག་གིས་ཁྱེད་ལ་ཉམས་ཚོད་ལེན་ངེས། འགའ་ཞིག་གིས་ཁྱེད་རང་བེད་སྤྱོད་གཏོང་ངེས།འགའ་ཞིག་གིས་ཁྱེད་ལ་སློབ་སྦྱོང་དང་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པའི་ཉམས་མྱོང་སྤྲོད་ངེས།\n49 Easy to judge the mistakes of others. Difficult is to realize your own mistakes.\n49 རྟོགས་སླ་བ་ནི་གཞན་གྱི་ནོར་འཁྲུལ་དང་། རྟོགས་དཀའ་བ་ནི་རང་ཉིད་ཀྱི་ནོར་འཁྲུལ་ཡིན།\nམཆན། •ཕྱི་ལོ་གཉིས་སྟོང་ཉི་ཤུ་རྩ་གཅིག་གི་ཟླ་བ་དང་པོའི་ཚེས་དང་པོ་ནས་བཟུང་། ཁོ་བོས་དྲ་ལམ་གྱི་ལེགས་བཤད་ཐུང་ངུ་གོ་སླ་བ་དག་བོད་ཡིག་ཏུ་བསྒྱུར་བའི་འཆར་གཞི་བཏང་བ་ཡིན། ངའི་རེ་བ་ཡིན་ན་མ་མཐའ་ཉིན་རེེར་ལེགས་བཤད་ཚན་པ་རེ་བོད་ཡིག་ཏུ་བསྒྱུར་དགོས་སྙམ་ཡོད། འོན་ཀྱང་ཁོ་བོ་ནི་ཆུང་ཆུང་སྐབས་སུ་དབྱིན་ཡིག་སྦྱོང་བའི་གོ་སྐབས་མ་རག་པར། ལོ་ན་སོན་པའི་སྐབས་སུ་གཞི་ནས་དབྱིན་ཡིག་བཙན་སྦྱོང་བྱས་པའི་ལས་དང་པོ་བ་ཞིག་ཡིན། དེ་ལྟར་ན་ད་ལྟ་ལྷག་བསམ་རྣམ་པར་དག་པའི་དགེ་རྒན་རྣམས་དང་། མཛའ་བརྩེ་ཟབ་པའི་གྲོགས་པོ་རྣམས་ཀྱི་རོགས་རམ་དང་ལམ་སྟོན་ཧ་ཅང་མཁོ་བས། ཁོ་བོས་བསྒྱུར་ཁུལ་བྱས་པའི་ལེགས་བཤད་དག་ལ་ནོར་བ་ཡོ་བསྲང་དང་ལམ་སྟོན་གང་མང་ཞིག་གནང་བའི་རེ་བ་ཧ་ཅང་ལྕི།\nPrevious Post: རྨི་ལམ།\nNext Post: ཀ་བཤད་དུས་ཀྱི་ཕོ་ཉ།