“རང་རྒྱུད་ཀྱི་རྟགས” ཀྱི་གལ་གནད་ལ་དཔྱད་པ། | རྫ་ཆུའི་རླབས་སྒྲ།\n2018 ལོའི་ཟླ 12 ཚེས 15 ཉིན། 24819 6\nགཉིས་པ། “རང་རྒྱུད་ཀྱི་རྟགས” བཞེད་མིན་གྱི་ཁྱད་པར་ལྷག་ཏུ་གལ་ཆེ་ཚུལ།\n[བརྡ་ཆད་གཙོ་བོ] རང་རྒྱུད། ཐལ་འགྱུར། རང་རྒྱུད་པ། ཐལ་འགྱུར་པ། རང་རྒྱུད་ཀྱི་རྟགས། རྗེས་དཔག གཏན་ཚིགས། ཆོས་ཅན་མཐུན་སྣང་། དོན་དམ། ཐ་སྙད། རྟེན་འབྲེལ། སྟོང་ཉིད།\n[ནང་དོན་གནད་བསྡུས] རྗེ་ཙོང་ཁ་པའི་<<དྲང་ངེས་ལེགས་བཤད་སྙིང་པོ>>ར་དབུ་མའི་ལྟ་བ་གཏན་ལ་འབེབས་བྱེད་ཀྱི་རང་རྒྱུད་ཀྱི་གཏན་ཚིགས་མི་འཐད་པ་དང་། སྤྱིར་གཏན་ཚིགས་ཀྱི་རྣམ་གཞག་འཐད་ཚུལ་གྱིས་དབུ་མ་ཐལ་འགྱུར་པའི་རིང་ལུགས་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པར་གསུངས་པ་དེ་ཉིད་གསལ་འདོན་བྱེད་པ་གཙོར་བཟུང་ཐོགའདི་དང་འབྲེལ་བའི་དབུ་མའི་ལྟ་བ་གཏན་ལ་འབེབས་བྱེད་ཀྱི་རིགས་པའི་འཕེལ་རིམ་སྤྱི་དང་། དེ་དང་འབྲེལ་བའི་འཕགས་ཡུལ་གྱི་ཕྱི་ནང་གི་ལྟ་གྲུབ་ཀྱི་འཕེལ་རིམ་མདོར་བསྡུས་སུ་བཀོད་ཡོད།\nསྤྱིར་དབུ་མ་ཐལ་རང་གཉིས་ཀྱི་ཁྱད་པར་ལ་ཞིབ་འཇུག་བྱེད་སྐབས། འདིའི་ལོ་རྒྱུས་བྱུང་འཕེལ་གྱི་ངོས་དང་། མཚན་ཉིད་རིག་པའི་ལྟ་བའི་ཆ། དཔྱད་ཐབས་ཀྱི་རིག་པའི་ངོས་བཅས་གནད་དོན་གསུམ་ལ་དོ་སྣང་བྱ་རྒྱུ་གལ་ཆེ་བར་མ་ཟད། འདི་དག་ལས་ཀྱང་དཔྱད་ཐབས་ཀྱི་རིགས་པ་ནི་གཞན་ལས་གལ་ཆེ་བར་འདོད་ལ། ཐེངས་འདིར་ཁོ་བོའི་དཔྱད་རྩོམ་གྱི་གླེང་གཞི་གཙོ་བོའང་དེ་དག་ལས་དཔྱད་ཐབས་ཀྱི་སྐོར་ཡིན། དེ་ཡང་སྤྱིར་འཕགས་བོད་ཀྱི་དབུ་མའི་སློབ་དཔོན་རྣམས་ཀྱིས་གནད་དོན་འདིའི་སྟེང་ལ་བགྲོ་གླེང་ཟབ་ཅིང་རྒྱས་པ་གནང་ཡོད་ལ། ཁྱད་པར་དུ་རྗེ་ཙོང་ཁ་པའི་<<དྲང་ངེས་ལེགས་བཤད་སྙིང་པོ>>ར་ཐལ་རང་གཉིས་ཀྱི་ལུགས་ལ“དོན་དམ་པ་འགོག་པའི་རིགས་པའི་གཙོ་བོ”རྣམས་སོ་སོར་ངོས་བཟུང་ཐོག་དབུ་མ་ཐལ་འགྱུར་པས “རང་རྒྱུད་ཀྱི་རྟགས”བཀག་པའི་སྟེང་ནས་རྣམ་བདུན་གྱི་རིགས་པ་དང་། རིགས་པའི་རྒྱལ་པོ་རྟེན་འབྲེལ་གྱི་གཏན་ཚིགས་གཙིགས་སུ་འཛིན་པ་སོགས་ཐལ་རང་གཉིས་ལ་དཔྱད་ཐབས་ཀྱི་རིགས་པའི་ངོས་ནས་ཁྱད་པར་ཆེན་པོ་གསུངས་ཡོད།\nདེར་བརྟེན། ཁོ་བོའི་དཔྱད་རྩོམ་འདིར་དཀའ་གནད་འདི་ཅུང་ཟད་གཏིང་ཟབ་ས་དང་རྒྱ་ཆེ་ས་ནས་འགྲེལ་ཐུབ་པའི་ཆེད་དུ། ཟབ་མོ་དབུ་མའི་ལྟ་བ་དར་རྒྱས་འབྱུང་སའི་འཕགས་ཡུལ་གྱི་གནའ་རབས་མཚན་ཉིད་རིག་པའི་ལྟ་གྲུབ་ཀྱི་བྱུང་རིམ་སྤྱི་དང་། དེ་དང་འབྲེལ་ནས་ནང་པ་སངས་རྒྱས་པའི་ལྟ་གྲུབ་ཁག་ལས་དབུ་མའི་ལྟ་གྲུབ་ཀྱི་ལངས་ཕྱོགས་གཙོ་བོ་དང་། དེ་དང་འབྲེལ་ནས་འཕགས་བོད་གཉིས་སུ་དབུ་མའི་ལྟ་བ་གཏན་ལ་འབེབས་བྱེད་ཀྱི་ཐལ་འགྱུར་དང་གཏན་ཚིགས་ཀྱི་རིགས་པའི་འཕེལ་རིམ། དེ་དག་ལས་རྗེ་ཙོང་ཁ་པ་ཆེན་པོས་དབུ་མ་ཐལ་རང་གི་ཁྱད་པར་འཇོག་ཚུལ་དང་། ལྷག་པར་དུ་དབུ་མའི་ལྟ་བ་གཏན་ལ་འབེབས་བྱེད་ཀྱི་རིགས་པའི་ཁྱད་པར་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པའི་སྐོར་གསལ་འདོན་བྱ་ཐབས་ལ་འབད་འབུངས་བྱ་རྒྱུ་ཡིན།\nརྗེ་ཙོང་ཁ་པ་ཆེན་པོས་དབུ་མ་ཐལ་འགྱུར་པའི་ལྟ་བ་གཏན་ལ་འབེབས་སྐབས། དེ་ལྟར་གཏན་ལ་འབེབས་བྱེད་ཀྱི་ལུང་རིགས་རྣམས་གནའ་བོའི་འཕགས་ཡུལ་མཁས་པའི་ཞལ་གསུང་དྲི་མ་མེད་པ་ལ་སྒོ་ཀུན་ནས་ཁུངས་སུ་བཅོལ་ཡོད་སྟབས། འདི་འབྲེལ་གྱིས་དཔྱད་པ་གཏོང་སྐབས་སྔོན་འགྲོའི་མཚམས་སྦྱོར་གྱི་རིམ་པ་ཞིག་མ་སོང་ཚེ། གོ་རྒྱ་ཆེན་པོ་ཞིག་ཆོད་དཀའ་བར་སྣང་བས།སྔོན་འགྲོའི་རིམ་པ་དེ་གནད་དོན་གཉིས་ཀྱི་ཐོག་ནས་བགྲོ་དགོས་པར་འདོད།\nགོང་དུ་བཤད་པ་ལྟར། ནང་པ་སངས་རྒྱས་པའི་ལུགས་ཀྱི་བདག་མེད་དམ་སྟོང་ཉིད་ཀྱི་ལྟ་བ་དང་འབྲེལ་ནས་དཔྱད་པ་ཅི་ཞིག་བཏང་ཡང་། དེའི་ཐུན་མིན་གྱི་རང་བཞིན་གསལ་པོར་རྟོགས་པ་ལ་སྤྱིར་འཕགས་ཡུལ་གྱི་མཚན་ཉིད་རིག་པའི་རྒྱབ་ལྗོངས་མདོ་ཙམ་ཞིག་མ་རྟོགས་སུ་མི་རུང་བར་བསམས་ནས། འདིར་དང་པོར་གནའ་བོའི་རྒྱ་གར་གྱི་མཚན་ཉིད་རིག་པའི་ལོ་རྒྱུས་ཀྱི་སྐྱ་ཐིག་ཙམ་ཞིག་དང་། ལོ་རྒྱུས་ཀྱི་དུས་སྐབས་དེ་དག་ལ་འགྲེལ་བརྗོད་སྙིང་བསྡུས་ཤིག་དགོས་གལ་དུ་མཐོང་།\nཆུ་བོ་སིནྡྷུའི་རྒྱུད་ཀྱི་ཤེས་རིགThe Indus Valley Civilization\n(སྤྱི་ལོའི་སྔོན་གྱི་ལོ༣༠༠༠-༡༥༠༠ c.3000-1500 B.C.E)\nརིག་བྱེད་ཀྱི་དུས་སྐབས།The Vedic Period\n(སྤྱི་ལོའི་སྔོན་གྱི་ལོ༡༥༠༠-༥༠༠ c.1500 -500B.C.E )\nལོ་རྒྱུས་སྙན་རྩོམ་རིང་མོའི་དུས་སྐབས།The Epic Period\nམདོ་ཡི་དུས་སྐབས།The Sutra Period\n(སྤྱི་ལོའི་སྔོན་གྱི་ལོ༥༠༠-སྤྱི་ལོ༥༠༠c.500 B.C.E-500 B.C. E)\nནང་བསྟན་འཕེལ་རྒྱས་ཀྱི་དུས་སྐབས།Development of Buddhism\nཐེག་ཆེན་གྱི་གྲུབ་མཐའ་དར་བའི་དུས། Rise of Mahayana Buddhism\n(སྤྱི་ལོ༡༠༠-༢༠༠ 100-200 C.E)\nདབུ་མའི་གྲུབ་མཐའ་འཕེལ་རྒྱས་ཀྱི་དུས། The development of the Mādhyamika\nསེམས་ཙམ་པའི་གྲུབ་མཐའ་འཕེལ་རྒྱས་ཀྱི་དུས། The development of Yogācāra\nགནའ་བོའི་རྒྱ་གར་མཚན་ཉིད་རིག་པའི་ལོ་རྒྱུས་ཀྱི་དུས་སྐབས་དབྱེ་སྟངས་འདི་ནི། འདི་དང་འབྲེལ་བའི་དཔྱད་གཞིའི་རྒྱུ་ཆ་ཁུངས་ལྡན་ཁག་ཅིག་ལ་གཞི་བཅོལ་ཏེ། སྐབས་དོན་དང་འབྲེལ་ཆེ་བ་རྣམས་མཁོ་བསྡུ་བྱས་ནས་བསྒྲིགས་པ་ཡིན།\nདུས་སྐབས་འདི་དག་ལས་ཆུ་བོ་སིནྡྷུའི་རྒྱུད་ཀྱི་ཤེས་རིག་(རྒྱ་གར་རྒྱལ་རབས་སུ་ཆུ་བོ་སིངྷུའི་ཡ་རབས་སྤྱོད་ཚུལ་ཟེར)ལ་མཚན་ཉིད་པའི་ལོ་རྒྱུས་ཀྱི་ངོས་ནས་གླེང་བྱ་ཆེར་མེད་ཀྱང་། རྒྱ་གར་གྱི་ཤེས་རིག་ལོ་རྒྱུས་སྤྱིའི་ངོས་ནས་བཤད་ན་ཧ་ཅང་གལ་ཆེན་བས་བཀོད་པ་ཡིན། ཤེས་རིག་འདིའི་ཁྲོད་དུ་རྡོ་བཟོ་དང་རྩིག་བཟོ་སོགས་ཕྱིའི་ལག་ཤེས་ཀྱི་རིག་གནས་མ་གཏོགས་ཡི་གེ་དང་མཚན་ཉིད་རིག་པ་སོགས་ནང་གི་རིག་གནས་དར་རྒྱས་བྱུང་བའི་སྐོར་ད་དུང་ཤེས་རྟོགས་བྱུང་མེད་པར་བསྙད་ཅིང་། འདི་དག་གི་སྐོར་<<རྒྱ་གར་རྒྱལ་རབས་>>སོགས་སུ་གསལ་བས་དེ་དག་ལ་གཟིགས་གལ་ཆེ།\nདུས་རིམ་གཉིས་པ་རིག་བྱེད་ཀྱི་དུས་སྐབས་རེད། སྤྱིར་འཕགས་ཡུལ་གྱི་མཚན་ཉིད་རིག་པའི་ལྟ་བ་ཕལ་མོ་ཆེ་རིག་བྱེད་ཀྱི་ལྟ་བ་ལ་ཁུངས་བཅོལ་ཡོད། དེ་ཡང་རིག་བྱེད་ལ་དབྱེ་ན་ངེས་བརྗོད་རིག་བྱེད(Rig Veda)དང་། སྙན་ཚིག་རིག་བྱེད(Sama Veda)དང་། མཆོད་སྦྱིན་རིག་བྱེད(Yajur Veda)དང་། སྲིད་སྲུང་རིག་བྱེད་(Atharva Veda) བཅས་བཞི་ཡོད་ལ། དེ་དག་རེ་རེ་ལའང་<<བསྡུས་པ>>(Samhitas)དང་། <<ཚངས་མདོ་>>(Brahmanas)དང་།<<ཉེར་གུས།>>(Upanisads)དང་། <<ནགས་ལྡན་>>(Aranyakas)བཅས“ཆ་བཞི”རེ་ཡོད་པ་བཅས་རིག་བྱེད་ཀྱི་གཞུང་ལ་དབྱེ་བ་དགར་སྟངས་མང་པོ་ཡོད། རིག་བྱེད་ཀྱི་གཞུང་དུ“སྐབས་བཞི”སྟེ། བྲམ་ཟེའི་རིགས་ཀྱི་མི་ཚེའི་ཉམས་ལེན་དང་། “རིགས་བཞི”སྟེ། སྤྱི་ཚོགས་ཀྱི་གྲལ་རིམ། བདག་དང་ཚངས་པའི་རྣམ་གཞག་སོགས་མཚན་ཉིད་རིག་པའི་ལྟ་གྲུབ། སྡེབ་སྦྱོར་དང་སྙན་ངག་སོགས་རྩོམ་རིག་གི་སྐོར། མཆོད་སྦྱིན་དང་ཆོ་ག་སོགས་ཆོས་ལུགས་ཀྱི་རྣམ་གཞག་བཅས་བཤད་ཡོད་པས། རིག་བྱེད་ནི་རིག་ཚན་མང་པོའི་སྤྱི་འདུས་ཀྱི་བང་མཛོད་ཅིག་ཏུ་གྱུར་ཡོད།\nསྐབས་དོན་དང་འབྲེལ་ནས་བཤད་ན། བྲམ་ཟེ་རྣམས་ཀྱིས་མགོན་པོ་ཀླུ་སྒྲུབ་ཀྱིས་གསུངས་པའི “སྟོང་ཉིད” ཀྱི་ལྟ་བའི་འབྱུང་ཁུངས་ཀྱང་རིག་བྱེད་ཀྱི་གཞུང་དང་། ལྷག་པར་དུ་<<ཉེར་གུས>>(Upanisads) ཀྱི་གཞུང་དུ་བཤད་པའི “ཀུན་ཁྱབ་ཀྱི་ཚངས་པ” འི་རྣམ་གཞག་དེ་ཡིན་པར་འདོད།དེ་ཡང་དགེ་འདུན་ཆོས་འཕེལ་གྱི<<གཏམ་རྒྱུད་གསེར་ཐང་>>ལས། “སངས་རྒྱས་དང་ཀླུ་སྒྲུབ་ཀྱི་ལྟ་བ་ནི། ཟུར་པ་ཅི་ཡང་མ་ཡིན་གྱི་ཁོ་བོ་ཅག་གི་ཨུཔནིཤདའི་ཆ་ཤས་འགའ་ཞིག་ཅུང་ཟད་བསྒྱུར་ནས་བཤད་པ་ཙམ་ཡིན་ནོ།། ཞེས་བྱ་བ་འདི་དེང་སང་གི་བར་བྲམ་ཟེ་རྣམས་ཁ་་གདངས་ཏེ་སྨྲ་བ་ཡིན་ནོ།། ”ཞེས་སོགས་དང་།ར་སྒྲ་ཀི་རེ་ཞི་ནན་གྱི་<<རྒྱ་གར་གྱི་མཚན་ཉིད་རིག་པ>>(Indian philosophy)(སྟོད་ཆ) ལས་ཀྱང་། “ཀླུ་སྒྲུབ་གྱིས་འདོད་པའི་དོགས་སློང་གི་རྣམ་གཞག་ནི་ནང་པ་སངས་རྒྱས་པའི་ལུགས་ཡིན་ནའང་། དེས་བཤད་པའི་དོན་དམ་གྱི་རྣམ་གཞག་འདི་ནི་ཉེར་གུས་ལས་བྱུང་བ་ཡིན་ནོ།།”ཞེས་སོགས་མང་།\nད་དུང་དེང་གི་ཞིབ་འཇུག་པའི་ཁྲོད་དུ་སངས་རྒྱས་འཇིགས་རྟེན་དུ་མ་བྱོན་སྔོན་གྱི་རྒྱ་གར་བའི་གཞུང་མང་པོར་ “སྟོང་ཉིད” (Sunya) ཞེས་པའི་བརྡ་ཆད་བྱུང་ཡོད་པར་མ་ཟད། དེ་ལ “ནམ་མཁའ”དང་། “སྟོང་པ” “ཀླད་གོར”སོགས་ཀྱི་ནང་དོན་ཡོད་པར་བརྗོད་ཅིང་། མགོན་པོ་ཀླུ་སྒྲུབ་ཀྱི་སྟོང་ཉིད་ཀྱི་ལྟ་བ་དང་། ཨང་རྩིས་ཁྲོད་ཀྱི་ཀླད་གོར་གཉིས་ལ་འབྲེལ་བ་ཡོད་པར་གསུང་མཁན་ཡོད། (ད་དུང་། ཡོངས་གྲགས་ལྟར་ན། ཨརྱ་བྷ་ཐ(Aryabhattac.476 AD-c.550) ཞེས་པའི་གནའ་བོའི་རྒྱ་གར་གྱི་རྩིས་རིག་སྨྲ་བ་གྲགས་ཅན་ཞིག་གིས་གྲངས་གནས་ཀྱི་ཁྲོད་ལ་ཀླད་གོར་བཅུག་ནས་གྲངས་རྩིས་ཀྱི་ལོ་རྒྱུས་ཁྲོད་དུ་བྱས་རྗེས་ཆེན་པོ་བཞག་པ་སོགས་ལ་གཞིགས་ན། ཡུལ་འདིར་སྟོང་ཆའམ་དགག་ཕྱོགས་ཀྱི་རྣམ་གཞག་ལ་བསམ་གཞིག་བྱེད་པའི་རིག་གནས་ཀྱི་རྫོང་ཤིན་ཏུ་མཐུག་པས། སངས་རྒྱས་པའི་རིང་ལུགས་ལྟ་བུའི་འཇིག་རྟེན་བྱེད་པོ་མེད་པ་དང་རང་སྐྱ་བའི་བདག་མེད་པར་སྒྲོག་པའི་ཆོས་ལུགས་མཚན་ཉིད་རིག་པའི་ལྟ་བ་སྣ་ཚོགས་ཤིག་དར་ཐུབ་སོང་བ་ལོས་ཡིན་སྙམ། འོན་ཀྱང་། འདི་དག་གི་འབྲེལ་བ་དང་རྒྱབ་ལྗོངས་ལ་ཞིབ་མོའི་ལུགས་ཀྱིས་དཔྱད་དགོས་པ་སྨོས་ཅི་དགོས)\nའདི་ལྟར་གནའ་བོའི་རྒྱ་གར་གྱི་རིག་གནས་ཁྲོད་མངོན་སུམ་གྱི་ཡུལ་ལས་འདས་པའི“ཀུན་ཁྱབ་ཚངས་པ” དང་། གྲངས་ཀ་ལས་འདས་པའི་ཀླད་གོར་གྱི་རྣམ་གཞག་དང་། འདི་དག་གིས་ནང་པའི་ལྟ་བ་ལ་ཤུགས་རྐྱེན་ཐེབས་ཡོད་མེད་ཀྱི་སྐོར་ལ་གཟུར་གནས་དང་ཞིབ་མོའི་ལུགས་ཀྱིས་ཞིབ་འཇུག་བྱ་རྒྱུ་ནི། ང་ཚོར་མཚོན་ན་བྱོལ་དུ་མེད་པའི་ལས་འགན་དུ་གྱུར་ཡོད།\nདུས་རིམ་གསུམ་པ་ལོ་རྒྱུས་སྙན་རྩོམ་རིང་མོའི་དུས་སྐབས་སུ། དཔའ་བོའི་ལོ་རྒྱུས་མཚོན་པའི་སྙན་རྩོམ་རིང་མོ་<<རཱ་མ་ཡ་ན་>>(The Ramayana)དང་།<<མ་ཧཱ་བྷ་ར་དྷ>>(The Mahabharata) གཉིས་བྱུང་ཅིང་། འདི་གཉིས་ནི་རྒྱ་གར་གྱི་རྩོམ་རིག་དང་། ལོ་རྒྱུས། མཚན་ཉིད་རིག་པ་སོགས་རིག་གཞུང་གི་ཆ་ཐམས་ཅད་ལ་འབྲེལ་བ་ཡོད་པའི་ལོ་རྒྱུས་རང་བཞིན་གྱི་སྙན་རྩོམ་རིང་པོ་གཉིས་རེད་ལ། ལྷག་པར་དུ་<<མ་ཧཱ་བྷ་ར་དྷ>>ལས་བྱུང་བའི་<<དཔལ་ལེགས་ལྡན་ནག་པོའི་གླུ>>(TheBhagavadgita)ནི་བྲམ་ཟེ་བའི་མཚན་ཉིད་རིག་པའི་གཞུང་གལ་ཆེ་ཤོས་(འདི་དང་།<<ཚངས་མདོ།>><<ཉེར་གུས>>གསུམ་ནི་བྲམ་ཟེ་པའི་གཞུང་ཆེན་རྣམ་གསུམ་དུ་བརྩི)ཤིག་ཡིན། སྐབས་དོན་བརྗོད་གཞི་དང་འབྲེལ་ནས་བཤད་དགོས་པ་ནི་ནང་པ་སངས་རྒྱས་པའི་ཆོས་ལུགས་དབུ་ཚུགས་པའི་དུས་སྐབས་དེ་གནའ་བོའི་རྒྱ་གར་གྱི་ཤེས་རིག་ལོ་རྒྱུས་ཀྱི་དཀྱོགས་མཚམས་འདི་ལ་འཁེལ་ཡོད་པ་དེ་ཡིན།\nདུས་རིམ་བཞི་པ་མདོ་ཡི་དུས་སྐབས་འདི་ནི། གནའ་བོའི་རྒྱ་གར་གྱི་གྲུབ་མཐའ་ཁག་གི་རྩ་བའི་མདོ་རྩོམ་པའི་སྐབས་ཡིན་ལ། སྐབས་འདིར་ཆེས་ཆེར་དར་བའི་གྲུབ་མཐའ་རྣམས་ནི་རིག་བྱེད་གཙིགས་སུ་འཛིན་པའི“རྟོག་གེ་སྡེ་དྲུག”རེད། དེ་ཡང་སྤྱིར་གནའ་བོའི་རྒྱ་གར་གྱི་མཚན་ཉིད་རིག་པའི་ལྟ་གྲུབ་ལ་རིག་བྱེད་ཀྱི་གཞུང་ཁུངས་སུ་འཛིན་མཁན་གྱི་གྲུབ་མཐའ་དང་། རིག་བྱེད་ལ་རྒོལ་བ་བྱེད་པའི་གྲུབ་མཐའ་གཉིས་ཡོད་ཅིང་། དེ་གཉིས་ཀྱི་དང་པོ་ལAstikaདང་། གཉིས་པ་དང་Nastikaཞེས་འབོད་ལ། བརྡ་ཆད་དང་པོ་འདི་རིག་བྱེད་ཀྱི་རིང་ལུགས་ཞེས་བསྒྱུར་ན་རེ་ཞིག་འཐུས་པར་སྙམ་ལ། ཕྱི་མ་འདི་དགེ་སྦྱོང་བའི་བསམ་བློའི་རླབས་རྒྱུན་ཞེས་བསྒྱུར་བ་མང་བས་དེ་ལྟར་བསྒྱུར།\nདེ་ཡང་གོང་སྨྲས་འདི་གཉིས་ལས་རྟོག་གེ་སྡེ་དྲུག་ནི་དང་པོའི་ཁོངས་སུ་གཏོགས་ལ། སངས་རྒྱས་པ་དང་། གཅེར་བུ་པ། རྒྱང་འཕེན་པ་རྣམས་ནི་ཕྱི་མའི་ཁོངས་སུ་གཏོགས།(ནང་བསྟན་དང་འབྲེལ་བའི་དུས་སྐབས་རྣམས་རྒྱས་པར་བཤད་པའི་སྐབས་སུ་མ་བབས་ཤིང་། སྤྱི་ཙམ་ཞིག་ནི་རང་རེ་ཀུན་ལ་རྒྱུས་ཆེ་བས་འདིར་མ་སྤྲོས\nགོང་དུ་བཤད་མ་ཐག་པ་ལྟར། ནང་པ་སངས་རྒྱས་པ་དང་། གཅེར་བུ་པ།NN རྒྱང་འཕེན་པ་རྣམས་ནི། གནའ་བོའི་རྒྱ་གར་གྱི་གཙོ་རྒྱུགས་ལྟ་གྲུབ་ལ་རྒྱབ་ཀྱིས་ཕྱོགས་པའི་རིགས་པ་སྨྲ་བའི་དཔུང་ཁག་ཅིག་ཡིན་པར་བསྙོན་དུ་མེད། དེ་ཡང་སྤྱི་ལོའི་སྔོན་གྱི་དུས་རབས་དྲུག་པ་སྟེ། སྟོན་པ་ཤཱཀྱ་ཐུབ་པའི་སྐུ་དུས་ནི་རྒྱ་གར་གྱི་ཤེས་རིག་ལོ་རྒྱུས་ཁྲོད་ཀྱི་འགྱུར་མཚམས་ཆེན་པོ་ཞིག་ཡིན་ཏེ།རིག་བྱེད་འགོག་མཁན་ཁོང་ཙམ་མ་ཡིན་པར།སྐབས་དེར་བྱུང་བའི “མུ་སྟེགས་སྟོན་པ་སྡེ་དྲུག”ཅེས་གྲགས་པ་དེ་དག་གིས་ཀྱང་རིག་བྱེད་ཀྱི་གཞུང་ལ་དགག་པ་བརྒྱབས་ཡོད། དེ་ཡང་<<འདུལ་བ་གཞི>>ལས། “དེའི་ཚེ་ན་རྫོགས་བྱེད་ལ་སོགས་པ་སྟོན་པ་དྲུག་པོ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་མ་ཡིན་པར་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པར་མངོན་པའི་ང་རྒྱལ་འདི་ལྟ་སྟེ། འདྲོབ་སྐྱོང་གི་བུ་རྫོགས་བྱེད་དང་། གནག་ལྷས་ཀྱི་བུ་ཀུན་ཏུ་རྒྱུ་དང་། སྨྲ་འདོད་ཀྱི་བུ་མོའི་བུ་ཡང་དག་རྒྱལ་བ་ཅན་དང་། མི་ཕམ་སྐྲའི་ལ་བ་ཅན་དང་། ཀ་ཏྱའི་བུ་ནོག་ཅན་དང་། གཉེན་གྱི་བུ་གཅེར་བུ་དག་རྒྱལ་པོའི་ཁབ་ན་ཉེ་བར་རྟེན་ཅིང་གནས་སོ། །”ཞེས་པ་སོགས་ལས་བྲམ་ཟེའི་ཁྱེའུ་པང་ནས་སྐྱེས་དང་བྲམ་ཟེའི་ཁྱེའུ་ཉེ་རྒྱལ་གཉིས་ཀྱིས་སྟོན་པ་དྲུག་ལ་དྲི་བ་དྲིས་ལན་བྱས་པའི་ཁྲོད་དུ་ཁོ་ཚོས་རིག་བྱེད་ལ་དགག་རྒྱག་བྱས་པའི་ཚུལ་གསལ་པོར་མངོན།\nསྤྱི་ཚོགས་གྲལ་རིམ་གྱི་ཆ་ནས་བཤད་ན། སྟོན་པ་སངས་རྒྱས་ཀྱིས“རིགས་མི་གཙོ།རུས་མི་གཙོ།བསླབ་པ་རིན་པོ་ཆེ་གཙོ”ཞེས་རིག་བྱེད་པའི་ལུགས་ཀྱི“རིགས་བཞི”ལ་དགག་པ་ནན་པོར་གནང་ཡོད་ལ། རིག་བྱེད་ལྟར་ན་བྲམ་ཟེའི་རིགས་མ་གཏོགས་ཆོས་ལུགས་ཀྱི་ལམ་སྟོན་མཁན་དུ་མི་འོས་ཀྱང་། སྐབས་འདི་ནས་དེ་ལའང་གསར་བརྗེའི་ཡོ་ལང་ཆེན་པོ་བྱུང་ཡོད། དཔེར་ན། སྟོན་པ་རང་ཉིད་རྒྱལ་རིགས་ཡིན་ཡང་ཆོས་ལུགས་ཀྱི་སྟོན་པར་གྱུར་བ་ལྟ་བུ་རེད།\nམཚན་ཉིད་རིག་པའི་ལྟ་བའི་ཆ་ནས་བལྟས་ན། གནའ་བོའི་རྒྱ་གར་གྱི་ཤེས་རིག་ལོ་རྒྱུས་ཀྱི་འགྱུར་ལྡོོག་འདིའི་ཁྲོད་ནས་སངས་རྒྱས་ཤཱཀྱ་མུ་᪄ᨑ་ཡིས་བདག་མེད་པའི་ལྟ་བ་ཐོག་མར་གསུངས་ནས་ནང་པ་སངས་རྒྱས་པའི་ཆོས་ལུགས་ཀྱི་སྲོལ་བཏོད་ཅིང་།འདིའི་སྐོར་ལ་ཕྱི་ནང་གཉིས་དང་། ཐེག་པ་ཆེ་ཆུང་གི་ལྟ་བའི་རྣམ་གཞག་སོགས་རྒྱ་ཆེ་ཡང་། སྐབས་དོན་མདོར་བསྡུས་ཏེ་བརྗོད་ན། <<དབུ་མའི་བྱུང་ཚུལ>>ལས། “ཕྱི་རོལ་པ་དང་། ཆོས་འདི་པ་དག་གི་ཁྱད་པར་ནི། ལྟ་བ་མཐའ་ལ་གནས་པ་དང་དབུས་ལ་གནས་པ་ལས་དང་། སྤྱོད་པ་ཕྱི་རོལ་ལ་ཆགས་པ་དང་ནང་ལ་འཇུག་པ་གཉིས་ལས་ནི། མུ་སྟེགས་དང་། ཕྱི་རོལ་པ། དབུ་མ་པ་དང་། ནང་པ་ཞེས་བྱའོ།།”ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར་ན། མུ་སྟེགས་པ་དང་དབུ་མ་པའི་ལྟ་བའི་ཁྱད་པར་ནི་མུའམ་མཐར་ལྷུང་མིན་བ་དང་དབུས་ལ་གནས་མིན་གྱི་སྟེང་ནས་བཞག་པར་མ་ཟད། མུ་སྟེགས་པ་ཞེས་པ་ནི་ལྟ་བའི་ཆ་ནས་བཏགས་ཤིང་། ཕྱི་རོལ་བ་ཞེས་པ་ནི་སྤྱོད་པའི་ཆ་ནས་བཏགས་པར་མངོན།\nདེར་བརྟེན། གྲངས་ཅན་པ་སོགས་མུ་སྟེགས་པ་ཕལ་མོ་ཆེ་ནི་རང་རྐྱ་བའི་བདག་སོགས་ལ་འཁྲེན་ནས་ནང་གི་བདག་གཙོ་བོར་འཛིན་མཁན་དང་། རྒྱང་འཕེན་དང་བྱེ་བྲག་པ་སོགས་ནི་རྡུལ་ཕྲན་སོགས་དངོས་གཟུགས་ལ་ཞེན་ནས་ཕྱི་རོལ་གྱི་ཡུལ་གཙིགས་སུ་འཛིན་མཁན་དུ་གྱུར་ཡོད།འོན་ཀྱང་། ཕྱི་ནང་གཉིས་ཀ་མི་གཙོ་བར་ཕྱི་ནང་གཉིས་ཀྱིས“སྟོང་པ”འམ། དེ་གཉིས་ལས་འདས་པའི“བདག་མེད”གཙོ་བོར་འཛིན་པ་ནི་ནང་པ་སངས་རྒྱས་པའི་ལུགས་ཡིན་ཞིང་། འདི་ནི་ཕྱི་ནང་གི་གྲུབ་མཐའ་གཉིས་ཀྱི་ལྟ་བའི་ཁྱད་པར་ཆེས་ཆེ་བ་དེའང་རེད།\nའོན་ཀྱང་། བདག་མེད་ཀྱི་ལྟ་བའི་ཐད་ནས་ཐེག་པ་ཆེ་ཆུང་གཉིས་ལ་ལུགས་མི་འདྲ་བ་ཡོད།<<མཛོད་རྩ་བ>>ལས“སྡུག་བསྔལ་སྟོང་བདག་མེད་པར་བལྟ།།”ཞེས་པ་ལྟར་ཐེག་པ་ཆུང་ངུས་བདག་མེད་པའི་རྣམ་གཞག་དེ་གང་ཟག་གཅིག་པུའི་སྟེང་ནས་འཇོག་ཀྱང་། ཐེག་པ་ཆེན་པོས་དེ་ཉིད་ཆོས་དང་གང་ཟག་གཉིས་ཀའི་སྟེང་ནས་འཇོག་སྟེ།དེ་ཡང་<<དབུ་མ་འཇུག་པ>>ལས། “བདག་མེད་འདི་ནི་འགྲོ་བ་རྣམ་གྲོལ་ཕྱིར།། ཆོས་དང་གང་ཟག་དབྱེ་བའི་རྣམ་གཉིས་གསུངས།།”ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར་རེད། ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་ནང་ཁུལ་ལའང་བདག་མེད་ཀྱི་ལྟ་བའི་ཆ་ནས་ཁྱད་པར་ཆེ་ཡང་། འདི་དག་གི་སྐོར་གཞན་དང་གཞན་དུ་རྒྱས་པས་འདིར་མི་གླེང་།\nདེར་བརྟེན། སྤྱིར་ནང་པ་སངས་རྒྱས་པའི་ཆོས་འབྱུང་ལོ་རྒྱུས་ཁྲོད་ཐེག་ཆེན་གྱི་གཞུང་ལ་མདོ་ཕྱོགས་དང་སྔགས་ཕྱོགས་གཉིས་ཡོད་ཅིང་། མདོ་ཕྱོགས་ལ་མགོན་པོ་ཀླུ་སྒྲུབ་ནས་བརྒྱུད་པའི་ཟབ་མོ་ལྟ་བརྒྱུད་དང་། འཕགས་པ་ཐོགས་མེད་ནས་བརྒྱུད་པའི་རྒྱ་ཆེན་སྤྱོད་བརྒྱུད། རྒྱལ་སྲས་ཞི་བ་ལྷ་ནས་བརྒྱུད་པའི་རླབས་ཆེན་སྤྱོད་བརྒྱུད་བཅས་བརྒྱུད་པ་གཙོ་བོ་གསུམ་ཡོད་པ་ལས། འདིར་ཁོ་བོའི་དཔྱད་རྩོམ་གྱི་བརྗོད་གཞིའི་ཁྱབ་ཁོངས་ནི། ཆོས་ཐམས་ཅད་བདེན་པར་མེད་པར་སྨྲ་བའི་ཟབ་མོ་ལྟ་བརྒྱུད་ཡིན་ཞིང་། འདིའི་ཁྲོད་ནས་ཀྱང་ལྟ་བ་གཏན་ལ་འབེབས་ཚུལ་གྱི་རིགས་པའི་དཔྱད་ཐབས་ཀྱི་རྣམ་གཞག་ཡིན་ལ། དེ་ཡང་རྣམ་གཞག་འདིའི་ཁྲོད་ཀྱི་གཏན་ཚིགས་དང་ཐལ་འགྱུར་གྱི་རིགས་པ་གང་ཞིག་གཙིགས་སུ་འཛིན་མིན་དང་འབྲེལ་བ་ཞིག་ཡིན་པས། གཤམ་དུ་རིགས་པའི་རྣམ་གཞག་དེ་ཉིད་ཀྱི་འཕེལ་རིམ་མདོ་ཙམ་གླེང་བར་བྱའོ།།\nསྤྱིར་གནའ་བོའི་འཕགས་ཡུལ་གྱི་མཚན་ཉིད་རིག་པའི་ཁྲོད་ལ་གཏན་ཚིགས་རིགས་པ་ཆེས་ཆེར་དར་ཡོད་ལ།གཏན་ཚིགས་རིག་པའི་ལངས་ཕྱོགས་འཛིན་མཁན་གཙོ་བོ་ནི་རིག་པ་ཅན་པའི་གྲུབ་མཐའ་ཡིན་ནའང་།ཕྱི་རོལ་བའི་གྲུབ་མཐའ་སྨྲ་བ་ཕལ་མོ་ཆེས(རྒྱང་འཕེན་པས་མངོན་སུམ་ཁོ་ན་སྨྲ)གཏན་ཚིགས་རིག་པ་གཙིགས་སུ་བཟུང་ཡོད་པར་མ་ཟད།ཐ་ན་རིག་པ་ཅན་པ་ལ་དགག་རྒྱག་བྱེད་མཁན་རྣམས་ཀྱིས་ཀྱང་རིག་པ་ཅན་པ་འགོག་སྐབས་རིག་པ་ཅན་པའི་གཏན་ཚིགས་དང་།དེའི་བརྡ་ཆད་རྣམས་བཀོལ་སྤྱོད་བྱས་ནས་བཀག་ཡོད་ཚུལ་<<རྒྱ་གར་གྱི་མཚན་ཉིད་རིག་པ>>(Indian Philosophy) ལས་གསུངས་ལ།མུ་སྟེགས་པའི་རྟོག་གེའི(གཏན་ཚིགས་རིག་པ)གཞུང་དུ་བཤད་པའི“རྟོག་གེའི་ཚིག་དོན་བཅུ་དྲུག”གི་ཁྲོད་དུ་སུན་འབྱིན་སོགས་རིགས་པ་སྣ་ཚོགས་བྱུང་ཡོད།འོན་ཏང་།འཕགས་ཡུལ་ནས་ལྟ་བའི་ཆ་གཏན་ལ་འབེབས་པར་གཞན་གྲགས་ཀྱི་ཐལ་འགྱུར་གཙོ་བོར་འཛིན་པའི་མཚན་ཉིད་རིག་པ་ནི་མགོན་པོ་ཀླུ་སྒྲུབ་ནས་དབུ་ཚུགས་པ་མིན་ནམ་སྙམ།\nདེར་བརྟེན། དབུ་མའི་གཞུང་གིས་ཆོས་དང་གང་ཟག་གཉིས་ཀའི་སྟེང་ནས་བདག་མེད་གཏན་ལ་འབེབས་སྐབས། དེ་རིགས་པ་ཅི་ལྟ་བུ་ཞིག་གི་ལམ་ནས་གཏན་ལ་ཕབ་ཡོད་ཅེ་ན།འདིར་འཕགས་བོད་ཀྱི་དབུ་མའི་བསྟན་བཅོས་ཁག་གཙོ་བོར་བཟུང་ཞིང་། དེ་ལ་དཔྱད་ཞིབ་བྱས་པའི་དེང་རབས་མཁས་པའི་བརྩམས་ཆོས་ཁག་གིས་ཟུར་བརྒྱན་ནས་བལྟས་ན། དུས་སྐབས་སོ་སོའི་དབུ་མའི་སློབ་དཔོན་རྣམས་ཀྱིས་རིགས་པ་གང་ཞིག་གཙོར་བཟུང་བྱས་ཡོད་མེད་དང་། དེ་དག་གི་འཕེལ་རིམ་ཐད་ལ་སྤྱི་སྡོམ་འདི་འདྲ་ཞིག་ལེན་ཆོག་པར་སྙམ།\n(སྤྱི་ལོའི་སྔོན་གྱི་དུས་རབས་དྲུག་པ།སྟོན་པ་ཤཱཀྱང་ཐུབ་པ།Gautama Buddhac. 563-483 B.C)\n(དུས་རབས་གཉིས་པ། ཀླུ་སྒྲུབ།Nagarjuna c. 150-250)\n(དུས་རབས་ལྔ་པ། སངས་རྒྱས་བསྐྱངས།Buddhapalita c.470-550)\n(དུས་རབས་བརྒྱད་པ། ཞི་བ་འཚོ།Santariksitac. 725-788)\n(དུས་རབས་བཅུ་གཅིག་པ། ཛ་ཡ་ཨཱནནྡ།Jayananda11th c. )\n(དུས་རབས་བརྒྱད་པ། ཞང་ཡེ་ཤེས་སྡེ།8th c.)\nཟབ་མོ་དབུ་མའི་ལྟ་བ་གཏན་ལ་འབེབས་བྱེད་ཀྱི་རིགས་པའི་རྣམས་གྲངས་དང་དེའི་བྱུང་རིམ་གྱི་སྤྱི་སྒྲོམ་ཙམ་ཞིག་བློ་ལ་ངེས་ཕྱིར་དུས་རིམ་འདི་ལྟར་བསྒྲིགས་ཀྱང་། འདི་ལ་ཞིབ་མོའི་ལུགས་ཀྱི་དཔྱད་པ་ནི་སྐབས་གཞན་དུ་ཞུ་འདོད་ཡོད་པས་འདིར་མ་སྤྲོས་ཀྱང་། སྐབས་བབ་ཀྱི་གནད་ཆེ་བ་རེ་གཉིས་ཤིག་ཞུ་ན། སྤྱིར་འཕགས་བོད་གཉིས་སུ་འཕེལ་རྒྱས་བྱུང་བའི་ཟབ་མོ་དབུ་མའི་ལྟ་བ་གཏན་ལ་འབེབས་བྱེད་ཀྱི་རིགས་པའི་དུས་རིམ་དང་པོ་དེ་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་སྐུ་དུས་ལ་གཏུགས་དགོས་པ་སྨོས་ཅི་དགོས། སངས་རྒྱས་ཀྱིས་སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱི་ལྟ་བ་འདི་ཉིད་གཞན་གྱིས་རྟོགས་དཀའ་བར་གཟིགས་ནས་རེ་ཞིག་ཅང་མ་གསུངས་པར་བཞུགས་པའི་སྐོར་ནི།<<དྲང་ངེས་ལེགས་བཤད་སྙིང་པོ་>>ལས།“རྟེན་འབྲེལ་རྟག་ཆད་དང་བྲལ་བ་འདི་ནི་ཆེས་ཤིན་ཏུ་རྟོགས་དཀའ་བས་སྟོན་པས་ཀྱང་ངས་ཆོས་ཟབ་མོ་ཁོང་དུ་ཆུད་པ་དེ་གཞན་ལ་བསྟན་ན་དེ་དག་གིས་མི་རྟོགས་པས་རེ་ཞིག་ཅང་མ་སྨྲ་བར་གནས་པར་བྱའོ་སྙམ་དུ་དགོངས་པ་ཡིན་ཏེ། རྩ་ཤེ་ལས། དེའི་ཕྱིར་གཞན་པས་ཆོས་འདི་ནི།། གཏིང་རྟོགས་དཀའ་བས་མཁྱེན་གྱུར་ནས།། ཐུབ་པས་ཐུགས་ནི་ཆོས་བསྟན་ལས།། རབ་ཏུ་ལོག་པར་གྱུར་བ་ཡིན།།”ཞེས་དང་།\nའདི་ལ་<<མདོ་རྒྱ་ཆེར་རོལ་བ་>>ལས་ཀྱང་། “ཟབ་ཞི་རྡུལ་བྲལ་འོད་གསལ་འདུས་མ་བྱས།།བདུད་རྩི་ཆོས་ནི་བདག་གིས་ཐོབ་པར་འགྱུར།། བདག་གིས་བསྟན་ཀྱང་གཞན་གྱིས་མི་ཤེས་སོ།།མི་སྨྲ་ནགས་འདབས་གནས་པར་བྱ་བ་སྙམ།།”ཞེས་སོགས་མདོ་མང་པོར་སྟོང་ཉིད་སྨྲ་བསམ་བརྗོད་བྲལ་དུ་གསུངས། ད་དུང་འདིའི་ཐད་ལ་<<ཚིག་གསལ་>>ལས། “གཞན་ལས་ཤེས་མིན་ཞི་བ་དང་།། སྤྲོས་པ་རྣམས་ཀྱིས་མ་སྤྲོས་པ།། རྣམ་རྟོག་མེད་དོན་ཐ་དད་མིན།། དེ་ནི་དེ་ཉིད་མཚན་ཉིད་དོ།། དེ་ལ་འདི་ལ་གཞན་ལས་ཤེས་པ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པས་ན་གཞན་ལས་ཤེས་མིན་ཏེ། གཞན་གྱིས་བསྟན་པས་རྟོགས་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་གྱི། རང་ཉིད་ཀྱིས་རྟོགས་པར་བྱ་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།།”ཞེས་སོགས་མང་དུ་གསུངས་ལ།<<དྲི་མ་མེད་པར་གྲགས་པས་བསྟན་པའི་མདོ་>>རུ་ཡང་འཇམ་དཔལ་གཞོན་ནུ་གྱུར་བས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ལི་ཙ་བཱི་དྲི་མེད་གྲགས་པ་ལ་གཉིས་མེད་ཀྱི་སྐོར་ནས་དྲི་བ་དྲིས་ཀྱང་། དེ་ནི་ཡི་གེ་དང་སྒྲའི་ཡུལ་ནས་འདས་ཕྱིར་དྲི་མེད་གྲགས་པས་ཅང་མི་སྨྲ་བར་བཞུགས་པའི་སྐོར་གསུངས།འདིའི་ཐད་ལ་<<བདེན་གཉིས་རང་འགྲེལ་>>ལས་ཀྱང་། “ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། དེ་ནི་སྤྲོས་པ་མེད་པ་ཡིན།། དེ་ཁོ་ན་རྟོགས་པའི་དྲི་བ་ཐམས་ཅད་དང་བྲལ་བའོ།། དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར།འཇམ་དཔལ་གྱིས་ནི་ཡང་དག་དྲིས།། རྒྱལ་བའི་སྲས་པོས་མི་གསུང་བཞུགས།།”ཞེས་སོགས་ཀྱིས་དབུ་མའི་ལྟ་བ་ནི་ཚིག་གི་འགྲེལ་བརྗོད་ཀྱི་ཡུལ་ལས་འདས་པའི་སྐོར་རྒྱས་པར་བཤད་ཀྱང་། སྐབས་བབ་ཀྱི་དབང་གིས་དེ་ཙམ་ཞུ།\nའདིའི་སྐོར་ནི་ཁང་དཀར་ཚུལ་ཁྲིམས་སྐལ་བཟང་ལགས་ཀྱི་<<དེབ་སྔོན་གསར་མ>>ར་བཀོད་པའི་ “སངས་རྒྱས་ཀྱིས་ཅང་མི་གསུང་བ་(tusnimbhava)དང་དབུ་མའི་ལྟ་བ” ཞེས་པར་རྒྱས་པར་གསལ་བས་དེ་ལ་ངེས་པར་གཟིགས་དགོས།\nལྟ་བ་གཏན་ལ་འབེབས་པའི་རིགས་པའི་དུས་རིམ་གཉིས་པ་དེ་མགོན་པོ་ཀླུ་སྒྲུབ་ཀྱི་དུས་སྐབས་ཡིན། སྤྱིར་འཕགས་བོད་མཁས་པའི་དབུ་མའི་བསྟན་བཅོས་རྣམས་སུ་མགོན་པོ་ཀླུ་སྒྲུབ་ཀྱི་ལྟ་བ་གཏན་ལ་འབེབས་བྱེད་ཀྱི་རིགས་པ་དེ་ཐལ་འགྱུར་དང་། གཏན་ཚིགས་གང་ཡིན་གྱི་ཀླན་ཀ་ཆེ་བར་མ་ཟད། ཡོངས་གྲགས་སུ་ཁོང་གིས་རིགས་པའི་རྣམ་གྲངས་མཐའ་ཡས་པའི་སྒོ་ནས་བདེན་མེད་གཏན་ལ་ཕབ་ཅེས་ཟེར་ཡང་། ཁོང་གི་གསུང་རྩོམ་གཙོ་བོ་<<རྩ་བ་ཤེས་རབ>>གྱི་དངོས་བསྟན་གྱི་ཆ་ནས་བལྟས་ན། ཕྱོགས་སྔར་སུན་འབྱིན་གྱི་རིགས་པས་འཕུལ་ནས་ཡོད་མཐའ་གཙོ་བོར་བཀག་ཡོད་པ་ཤིན་ཏུ་གསལ།\nའདི་ལ་<<ཚིག་གསལ་>>ལས། “དེ་བཞིན་དུ། མྱ་ངན་འདས་པ་དངོས་པོ་མིན།། རྒ་ཤིའི་མཚན་ཉིད་ཐལ་བར་འགྱུར།། རྒ་དང་འཆི་བ་མེད་པ་ཡིན།། དངོས་པོ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ།། ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་ཕལ་ཆེར་ཐལ་བ་སྒྲུབ་པ་ཁོ་ནའི་སྒོ་ནས་གཞན་ཕྱོགས་སེལ་བར་མཛད་དོ།།”ཞེས་དང་། ཡང་དེ་ཉིད་ལས། “འོན་ཏེ་སྦྱོར་བའི་ངག་རྒྱས་པར་བརྗོད་པར་བྱེད་པ་གང་ཡིན་པ་འདི་ནི།འགྲེལ་བ་མཁན་པོ་རྣམས་ཀྱི་ལུགས་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། དེ་ཡང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། རྩོད་པ་ཟློག་པའི་འགྲེལ་བ་མཛད་པ་ན།། སློབ་དཔོན་གྱིས་ཀྱང་སྦྱོར་བའི་ངག་མ་གསུངས་པའི་ཕྱིར་རོ།།”ཞེས་སོགས་གསུངས། འདི་ཡིས་མགོན་པོ་ཀླུ་སྒྲུབ་ཀྱིས་དབུ་མའི་ལྟ་བ་གཏན་ལ་འབེབས་པའི་རིགས་པ་ལ་སྡོམ་ཆེན་པོ་ཞིག་མཛད་ཡོད་པར་མངོན།\nགཞན་ཡང་། རྗེ་ཙོང་ཁ་པའི་<<དབུ་མ་དགོངས་པ་རབ་གསལ་>>ལས། “རྩ་ཤེ་ལས་ཟབ་མོའི་ཕྱོགས་མ་གཏོགས་པ་རྒྱ་ཆེ་བའི་ཐེག་ཆེན་གྱི་ཁྱད་ཆོས་མ་བསྟན་ཀྱང་།”ཞེས་དང་། མཁས་གྲུབ་རྗེའི་<<རྒྱུད་སྡེ་སྤྱི་རྣམ>>ལས།“དེ་ལ་རྩ་ཤེས་ནི་ཆོས་ཐམས་ཅད་བདེན་པར་གྲུབ་པས་(སྟོང་) པ།རིགས་པའི་རྣམས་གྲངས་མི་འདྲ་བ་དུ་མའི་སྒོ་ནས་རྒྱས་པར་སྟོན་ལ། ཐབས་ཀྱི་ཆ་མི་སྟོན་ནོ།།”ཞེས་དང་། རྒྱལ་ཚབ་རྗེའི་<<རིགས་པ་དྲུག་བཅུ་པའི་ཟིན་བྲིས་>>ལས། “མགོན་པོ་ཀླུ་སྒྲུབ་ཆོས་ཅན། སྐབས་འདིར་ཉན་ཐོས་སྡེ་བའི་ངོར་ཡོན་ཏན་འགྲུབ་ཅིང་། ཉེས་པ་ཀུན་གྱི་འབྱུང་གནས་མེད་ལྟ་འགོག་པའི་རིགས་པ་རྒྱས་པར་མི་སྟོན་པའི་རྒྱུ་མཚན་ཡོད་དེ། ཉན་ཐོས་ཀྱི་སྡེ་སྣོད་རང་ལས་མེད་ལྟ་འགོག་པའི་རིགས་པ་རྒྱས་པར་གསུངས་ཤིང་། དེ་ལ་བརྟེན་ནས་ཉན་ཐོས་དེ་དག་གིས་ཀྱང་མེད་ལྟ་བཀག་པའི་རྒྱུ་མཚན་གྱིས་འདིར་མ་བཤད་པའི་ཕྱིར།”ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར། མགོན་པོ་ཀླུ་སྒྲུབ་ཀྱི་ལྟ་བའི་གསུང་རྩོམ་ཁག་ཏུ་སྒྲུབ་ཕྱོགས་ནས་མེད་མཐའ་འགོག་པའི་འབད་པ་ཆེར་མ་གནང་བར། དགག་ཕྱོགས་ནས་ཡོད་མཐའ་འགོག་པའི་ཕྱོགས་ལ་སྒོ་ཀུན་ནས་ཐུགས་བརྩོན་གནང་ཡོད་ལ།འགོག་སྟངས་ཀྱང་ཕྱོགས་སྔ་ལ་རྩོད་སྒྲུབ་གནང་ནས་ཕས་ཀྱི་རྒོལ་བའི་ལྟ་བ་བཟློག་པར་བྱེད་པའི་སུན་འབྱིན་གཙོ་བོར་བཟུང་ཡོད།\nསུན་འབྱིན་གྱི་རིགས་པ་གཙོ་བོར་བཟུང་བ་འདི་ནི། ཕྱོགས་གཅིག་ནས་དབུ་མ་པའི་གཞུང་ལུགས་ཀྱི་ཁྱད་ཆོས་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པ་ཞིག་ཡིན་ཏེ། སུན་འབྱིན་གྱི་བྱེད་ལས་ནི་དགག་ཕྱོགས་ནས་ཕས་རྒོལ་གྱི་ལྟ་བ་ངན་པ་ལྡོག་རྒྱུ་དེ་ཡིན་པ་དང་། གཏན་ཚིགས་དང་སྒྲུབ་ངག་གི་བྱེད་ལས་ནི་སྒྲུབ་ཕྱོགས་ནས་ཕས་རྒོལ་གྱི་རྒྱུད་ལ་ངེས་ཤེས་བསྐྱེད་རྒྱུ་དེ་ཡིན་པས།དབུ་མ་པའི་ལངས་ཕྱོགས་ནི་སྔ་མ་དེ་ཡིན། དེ་ཡང་ཁ་ཇེ་གསལ་དུ་བཏང་ནས་བཤད་ན། མངོན་པའི་གཞུང་དུ་ཕུང་ཁམས་སོགས་ཀྱི་རྣམ་གཞག་རྒྱས་པར་གཏན་ལ་ཕབ་པ་དང་། ཤེར་ཕྱིན་གྱི་གཞུང་དུ་ལམ་བགྲོད་ཚུལ་གྱི་རིམ་པ་རྒྱ་ཆེར་སྤྲོས་པ་དང་བསྡུར་ན། དབུ་མ་པའི་ལུགས་ལ་གོང་དུ་བཤད་པ་ལྟར་ལྟ་བའི་ལངས་ཕྱོགས་དམིགས་བསལ་བ་ཞིག་བདོག་པ་གསལ་པོར་རྟོགས་ཐུབ་པས། དབུ་མ་པའི་ལུགས་ལ་དྲང་ངེས་ཀྱི་མདོའི་ཁྱད་པར་འབྱེད་པའི་འབྱེད་ཆོས་གཙོ་བོ་གཅིག་དེ་ཡོད་མཐའ་འགོག་པའི་སྟོང་ཕྱོགས་ཀྱི་ཆ་དངོས་སུ་བསྟན་མིན་གྱི་ཆ་ནས་བཞག་པའང་གནད་དོན་འདི་ལ་ཐུག་ཡོད།\nདུས་རིམ་དང་པོ་དང་གཉིས་པ་ནི་དབུ་མའི་ལྟ་བའི་བྱུང་རིམ་སྤྱིའི་ཁྲོད་ལ་ཤིན་ཏུ་གལ་ཆེ་བར་འདོད་ནས་མདོ་ཙམ་སྨོས་པ་ཡིན་ལ། སྐབས་དོན་མི་བརླག་པའི་ཆེད་དུ་དུས་རིམ་གཞན་རྣམས་ཀྱི་སྐོར་ཐེངས་འདིར་བསྐྱུངས་ཤིང་། རྗེ་ཙོང་ཁ་པའི་རང་ལུགས་ཀྱི་རིགས་པའི་རྣམ་གཞག་ནི་འོག་ནས་གླེང་བར་བྱའོ།།\nསྤྱིར་དབུ་མ་པ་ལ་ཐ་སྙད་འཇོག་ཚུལ་གྱི་སྒོ་ནས་དབྱེ་བ་དང་། དོན་དམ་འདོད་ཚུལ་གྱི་སྒོ་ནས་དབྱེ་བ། ཕྱི་མོ་དང་དེའི་ཕྱོགས་འཛིན་པའི་ཆ་ནས་དབྱེ་བ། སྒྲའི་བརྗོད་རིགས་ཀྱི་སྒོ་ནས་དབྱེ་བ་བཅས་དབྱེ་སྲོལ་སྣ་ཚོགས་ཡོད།\nའོན་ཀྱང་། སྐབས་འདིར་གླེང་བར་བྱ་བ་ནི་བོད་ཀྱི་དབུ་མའི་བསྟན་བཅོས་ཁག་ཏུ་གྲགས་ཆེ་བའི་ “དབུ་མ་རང་རྒྱུད་པ”དང་། “དབུ་མ་ཐལ་འགྱུར་པ” གཉིས་ཀྱི་སྐོར་ཡིན་ལ། དབྱེ་བ་འདི་ནི་ལྟ་བ་རྒྱུད་ལ་སྐྱེ་ཚུལ་ལམ། ཡང་ན། རིགས་པ་ཅི་འདྲ་ཞིག་གི་སྒོ་ནས་དབུ་མའི་ལྟ་བ་གཏན་ལ་འབེབས་ཚུལ་གྱི་ཆ་ནས་དབྱེ་བ་ཡིན། འདིའི་ཐད་ལ<<ལྷག་མཐོང་ཆེན་མོ>>ལས། “དེས་ན་ཐ་སྙད་དུ་ཕྱི་རོལ་འདོད་མི་འདོད་གཉིས་སུ་ངེས་ལ། དོན་དམ་པ་སྟོང་པ་ཉིད་ངེས་པའི་ལྟ་བ་རྒྱུད་ལ་སྐྱེ་ཚུལ་གྱི་སྒོ་ནས་མིང་འདོགས་ནའང་ཐལ་རང་གཉིས་སུ་ངེས་པ་ཡིན་ནོ།།”ཞེས་གསུངས་ཤིང་།སྐབས་དོན་གླེང་བར་བྱ་བའང་འདི་ཡིན་ནོ།།\nདེ་ཡང་གྲུབ་མཐའ་འདི་གཉིས་ཀྱི་ཁྱད་པར་ནི། <<དྲང་ངེས་ལེགས་བཤད་སྙིང་པོ>>ལས། “བདག་མེད་རྟོགས་པ་དང་བདག་འཛིན་ཕྲ་རགས་སོགས་ཀྱི་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པའི་ཁྱད་པར་དང་། ཕྱི་དོན་འཇོག་ཅིང་ཀུན་གཞི་དང་རང་རིག་ཁས་མི་ལེན་པའི་ཐུན་མོང་མིན་པའི་ཁྱད་པར་དང་། རང་རྒྱུད་ཁས་མི་ལེན་པའི་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པའི་ཁྱད་པར་བཤད་པའོ།། ”ཞེས་དང་། “ཞིག་པ་དངོས་པོར་སྒྲུབ་ཚུལ་ཚིག་གསལ་དང་རིགས་པ་དྲུག་ཅུ་པའི་འགྲེལ་པ་ལས་གསུངས་ཏེ་རྩ་ཤེས་རྣམ་བཤད་དུ་འཆད་པར་འགྱུར་རོ།། ཞིག་པ་དངོས་པོར་བཞེད་པའི་གནད་ཀྱིས་དུས་གསུམ་འཇོག་པ་ལ་ཡང་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པའི་ཁྱད་པར་ཆེའོ།།”ཞེས་ཐལ་འགྱུར་པའི་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པའི་ཁྱད་པར་གཙོ་བོ་རྣམས་རིམ་ཅན་དུ་གསུངས་ཤིང་། དེ་བཞིན་དུ་<<དབུ་མ་དགོངས་པ་རབ་གསལ>>ལས་ཀྱང་ “རྣམ་པར་དག་པའི་གྲུབ་མཐའ་འགྲེལ་བྱེད་གཞན་དང་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པ་མང་དུ་ཡོད་དེ།”ཞེས་སོགས་ཀྱིས་ཁྱད་པར་ཆེན་པོ་བརྒྱད་བཞག\nརྗེ་རིན་པོ་ཆེས་གསུངས་པའི་ཐལ་འགྱུར་པའི་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པའི་དཀའ་གནད་རྣམས་ཕྱོགས་གཅིག་ཏུ་དྲིལ་བའི་བསྟན་བཅོས་<<དཀའ་གནད་བརྒྱད་ཀྱི་བརྗེད་བྱང་>>ལས “དེ་ལ་ཡང་འགྲེལ་བཤད་གཞན་དང་མི་མཐུན་པའི་ཁྱད་པར་ཕྲ་མོ་མཐའ་ཡས་པ་ཡོད་ཀྱང་གནད་དུ་ཆེ་བ་བརྒྱད་ཡིན་གསུང་སྟེ།གཞིའི་སྐབས་སུ། ཐ་སྙད་དུ་ཡང་ཀུན་གཞི་དང་རང་མཚན་ཁས་མི་ལེན་ཅིང་ཕྱི་དོན་ཁས་ལེན་པ་དང་། ལམ་གྱི་སྐབས་སུ།དེ་ཁོ་ན་ཉིད་རྟོགས་པའི་ཐབས་སུ་རང་རྒྱུད་དང་རང་རིག་ཁས་མི་ལེན་ཅིང་སྒྲིབ་གཉིས་ཀྱི་འཇོག་ཚུལ་དང་། ཉན་རང་ལ་ཆོས་རང་བཞིིན་མེད་པར་རྟོགས་པ་ཁས་ལེན་པའི་ཚུལ་དང་།འབྲས་བུའི་སྐབས་སུ།སངས་རྒྱས་ཀྱིས་ཇི་སྙེད་པ་མཁྱེན་པའི་ཚུལ་ཏེ། ཁས་ལེན་པའི་དམ་བཅའ་བཞི་དང་། མི་ལེན་པའི་ཕྱོགས་བཞིའོ།།”ཞེས་གཞི་དང་། ལམ་དང་། འབྲས་བུ་གསུམ་ལ་སྦྱར་ནས་ཁས་ལེན་པའི་དམ་བཅས་བཞི་དང་མི་ལེན་པའི་ཕྱོགས་བཞི་བཅས་དཀའ་གནད་བརྒྱད་ཀྱི་དབྱེ་བ་མཛད།\nགཞན་ཡང་། <<རྩ་ཤེའི་ཊཱིཀྐ་ཆེན>>དང་།<<ལྷག་མཐོང་ཆེན་མོ>>གཉིས་སུའང་དཀའ་གནད་བརྒྱད་ཀྱི་སྐོར་ལ་དཔྱད་པ་མང་དུ་གནང་ཡོད་པ་རྣམས་ཡིག་ཚོགས་སྐྱུང་ཕྱིར་འདིར་མ་བྲིས་ལ།དགེ་ལུགས་པའི་མཁས་པ་གཞན་མང་པོ་ཞིག་གིས་ཀྱང་ཐལ་རང་གི་ཁྱད་པར་སྣ་ཚོགས་གསུངས་ཡོད། དཔེར་ན། ཀུན་མཁྱེན་འཇམ་དབྱངས་བཞད་པས་ཁྱད་པར་ཉེར་གཉིས་དང་། ཀློང་རྡོལ་བླ་མ་ངག་དབང་བློ་བཟང་གིས་ཁྱད་པར་ཉི་ཤུ་དང་། མཁས་གྲུབ་བསྟན་དར་གྱིས་ཁྱད་པར་ཉི་ཤུ་བཞག་པ་ལྟ་བུ་རེད། འོན་ཀྱང་། འདི་དག་གི་སྐོར་ཡང་ཡིག་ཚོགས་ཀྱི་དབང་གིས་རེ་ཞིག་བཞག\nའོན་ཀྱང་། མཚམས་འདི་ནས་ང་ཚོས་ངེས་པར་དུ་དོ་སྣང་དང་ཞིབ་འཇུག་བྱ་དགོས་ས་གཅིག་ནི། དབུ་མ་ཐལ་རང་གཉིས་ཀྱི་ལྟ་བའི་ཁྱད་པར་དེ་འཕགས་ཡུལ་མཁས་པའི་གསུང་དུ་ཡོངས་གྲགས་ཤིག་ཡིན་མིན་དེ་རེད། ཇོ་ནང་ཏཱ་ར་ན་ཐའི་<<རྒྱ་གར་ཆོས་འབྱུང་>>ལས། “སློབ་དཔོན་འདི་གཉིས་ཀྱིས་དབུ་མ་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པར་སྨྲ་བའི་གཞུང་བཙུགས་ཤིང་། སངས་རྒྱས་བསྐྱངས་སློབ་མ་ཧ་ཅང་མང་བ་མ་ཡིན་ཀྱང་། སློབ་དཔོན་ལེགས་ལྡན་ནི་སློབ་མ་ཤིན་ཏུ་མང་བ་དགེ་སློང་སྟོང་ཕྲག་དུ་མ་རྗེས་སུ་འབྲང་བ་ཡིན་པས་ལུགས་དེ་ཤིན་ཏུ་དར་བར་འགྱུར་རོ།།”ཞེས་འཕགས་ཡུལ་དུ་ཐལ་རང་གི་ལུགས་གཉིས་ཀྱི་ལེགས་ལྡན་ནས་བརྒྱུད་པའི་རང་རྒྱུད་ཀྱི་ལུགས་དེ་ཆེས་ཆེར་དར་བར་གསལ་ལ། དེ་བཞིན་དུ་<<གྲུབ་མཐའ་ཆེན་མོ>>ལས་ཀྱང་། “སྤྱིར་རྩ་ཤེ་ལ་འགྲེལ་བ་བརྒྱད་ཡོད་ཅིང་། འགྲེལ་བ་གཞན་དྲུག་གིས་ཕལ་ཆེར་སྦྱོར་ངག་མཛད”ཅེས་རྩ་ཤེའི་འགྲེལ་བ་མང་ཤོས་ཀྱིས་སྦྱོར་ངག་གི་ལུགས་བཟུང་ཡོད་པ་དེའི་སྟེང་ནས་ཀྱང་འཕགས་ཡུལ་དུ་ཐལ་འགྱུར་གྱི་ལུགས་དེ་དར་རྒྱས་ཆེར་མ་བྱུང་བ་མཚོན།\nལྷག་པར་དུ་དཔལ་ལྡན་ཟླ་བ་གྲགས་པའི་ལུགས་ནི་འཕགས་ཡུལ་མཁས་པའི་ཁྲོད་དུ་གྲགས་ཆུང་བར་སྣང་སྟེ། ནུབ་ཕྱོགས་ཀྱི་ནང་བསྟན་ཞིབ་འཇུག་པ་གྲགས་ཅན་དགུ་ཡིས་དབུ་མ་ཐལ་རང་གི་ཁྱད་པར་ལ་ཆེད་དུ་ཞིབ་འཇུག་བྱས་པའི་བརྩམས་ཆོས་རྣམས་ཕྱོགས་བསྒྲིགས་<<ཐལ་རང་གི་ཁྱད་པར་>>(Svatantrika-Prasangika Distinction) ཞེས་པའི་དཔེ་དེབ་ཀྱི་སྔོན་གླེང་དུ། “དབུ་མ་འཇུག་པ་ལ་ཟླ་བ་གྲགས་པ་ཁོང་རང་ཉིད་ཀྱིས་རང་འགྲེལ་ཞིག་བརྩམས་པ་དེ་དང་། དུས་རབས་བཅུ་གཅིག་པའི་ནང་ལ་ཛ་ཡ་ཨཱནནྡས་འགྲེལ་བ་ཞིག་བརྩམས་པ་དེ་གཉིས་མ་གཏོགས་རྒྱ་གར་མཁས་པས་འགྲེལ་བ་གཅིག་ཀྱང་བརྩམས་མེད་པར་མ་ཟད། ད་བར་དུ་ལག་སོན་བྱུང་བའི་རྒྱུ་ཆ་ཁག་ལ་བལྟས་ན། རྒྱ་གར་གྱིས་མཁས་པ་གཞན་དག་གི་གསུང་དུ་ཟླ་བ་གྲགས་པའི་བརྩམས་ཆོས་ལས་ལུང་འདྲེན་བྱས་པ་ཞིག་ཕལ་ཆེར་མཐོང་དུ་མེད།”ཅེས་པ་འདིས་ཀྱང་སློབ་དཔོན་ཟླ་གྲགས་ཀྱི་བརྩམས་ཆོས་ཁག་ལ་འཕགས་ཡུལ་དུ་འཕྲིན་ལས་ཆེར་མ་རྒྱས་པ་དང་། ཁོང་གི་ལུགས་ཀྱི་དབུ་མ་ཐལ་འགྱུར་པའི་ལྟ་བ་ལ་དཔྱད་ཞིབ་བྱེད་པའི་ཚ་རླབས་ནི་ཁ་ཆེའི་པཎ་ཆེན་ཛ་ཡ་ཨཱནནྡ་ནས་དབུ་ཚུགས་ཤིང་། ཁོང་གི་རྗེས་འབྲང་པ་རྣམས་བརྒྱུད་ནས་བོད་ལ་དར་བར་མངོན།ད་དུང་དབུ་མའི་ལྟ་བ་ལ་ཞིབ་འཇུག་བྱེད་མཁན་གྱི་ནུབ་ཕྱོགས་མཁས་པའི་ཁོང་རྣམས་ལྟར་ན།འཕགས་ཡུལ་དུ་དབུ་མ་པའི་ནང་ཁུལ་ལ་བྱུང་བའི་མངོན་གསལ་གྱི་རྩོད་སྒྲུབ་ནི།ཕྱིའི་གཟུགས་སོགས་སེམས་ཀྱི་བདག་ཉིད་དུ་གྲུབ་མ་གྲུབ་གྱི་བགྲོ་གླེང་དེ་ཡིན་པ་དང་། རྩོད་སྒྲུབ་འདིའི་ཁྲོད་ནས་ལེགས་ལྡན་འབྱེད་དང་ཟླ་བ་གྲགས་པ་གཉིས་རང་ལུགས་གཅིག་པ་ཡིན་པ་དང་།ཞི་བ་འཚོ་དང་ཀ་མ་ལ་ཤི་ལ་གཉིས་རང་ལུགས་གཅིག་པ་ཡིན་པར་བཤད།\nགཞན་ཡང་། “དབུ་མ་ཐལ་འགྱུར་པ” དང་། “དབུ་མ་རང་རྒྱུད་པ” ཞེས་པའི་བརྡ་ཆད་ཀྱི་སྐོར་ནས་བཤད་ན། <<གྲུབ་མཐའ་ཆེན་མོ>>ར་དབུ་མ་པ་ལ་ཐལ་རང་གཉིས་སུ་དབྱེ་བ་དེ་པ་ཚབ་ལོ་ཙཱ་པའི་གསུང་དུ་བྱུང་ཡོད་པར་གསུངས།<<ཐལ་རང་གི་ཁྱད་པར་>>(Svatantrika-Prasangika Distinction) ལས། “ཐལ་འགྱུར་པ” དང་ “རང་རྒྱུད་པ” ཞེས་པའི་བརྡ་ཆད་འདི་ད་ཡོད་ལེགས་སྦྱར་གྱི་གཞུང་གང་ནས་ཀྱང་མི་རྙེད་ལ།དེང་སྐབས་བཀོལ་སྤྱོད་བྱེད་པའི་ལེགས་སྦྱར་གྱི་ཐ་སྙད་Svatantrika (རང་རྒྱུད་པ)ཞེས་པ་དང་Parasangika(ཐལ་འགྱུར་པ)ཞེས་པ་གཉིས་ནི་ནི་དེང་རབས་ཀྱི་མཁས་པ་རྣམས་ཀྱིས་གསར་བཟོ་བྱས་པ་ཞིག་ཡིན་ཚུལ་བཤད་ཅིང་། “ཐལ་འགྱུར་པ” དང་ “རང་རྒྱུད་པ” ཞེས་པའི་བརྡ་ཆད་འདི་བོད་ཀྱི་ལོ་ཙཱ་པ་པ་ཚབ་ཉི་མ་གྲགས་ཀྱི་གསུང་ནས་བྱུང་བ་ཞིག་ཡིན་པར་ཚོད་དཔག་བྱས་འདུགདེ་བཞིན་གླང་རི་བ་དགེ་བཤེས་ཐུབ་བསྟན་སྦྱིན་པ་ལགས་ཀྱིས་ཀྱང་ “དེ་ལྟར་ནའང་དབུ་མ་ཐལ་འགྱུར་པ་དང་རང་རྒྱུད་པར་གྲགས་པའི་ཐ་སྙད་ནི་ཕལ་ཆེར་བོད་དུ་པ་ཚབ་ཀྱིས་མཛད་པ་ལས་བྱུང་བར་མངོན”ཞེས་གསུངས།\nདེ་ཡང་གོང་གསལ་མཁས་པ་རྣམས་ཀྱིས “དབུ་མ་ཐལ་འགྱུར་པ”དང་ “རང་རྒྱུད་པ” ཞེས་པ་དེ་པ་ཚབ་ལོ་ཙཱ་པའི་གསུང་ལས་བྱུང་པར་ངོས་འཛིན་གནང་པ་ལྟར། པ་ཚབ་ཀྱི་<<དབུ་མ་རྩ་བ་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཊཱི་ཀ་སྒྲོལ་མ་གསལ་བྱེད>>ལས། “སྐྱོན་གཉིས་པ་ཡང་མི་འོང་སྟེ། ངེད་ཀྱིས་སྐྱོན་གྱི་ཡུལ་སྦྱོར་བ་མ་བརྗོད་པས་ན་སྐྱོན་སྤང་མི་དགོས་ཏེ་སྦྱོར་བ་ནི་ཁྱེད་རང་རྒྱུད་པས་བཀོད་ཀྱི།ངེད་ཐལ་འགྱུར་པས་མ་བཀོད་པས་སོ།།” ཞེས་སོགས་པ་ཚབ་ཀྱི་གསུང་དུ་བརྡ་ཆད་དེ་གཉིས་བྱུང་འདུག་ཀྱང་། “རང་རྒྱུད་པ”ཞེས་པའི་བརྡ་ཆད་ནི་ཛ་ཡ་ཨཱནནྡའི་འཇུག་འགྲེལ་དུའང་ཐེངས་འགར་བྱུང་། འོན་ཀྱང་། དེར“ཐལ་འགྱུར་པ” འི་བརྡ་ཆད་དེ་མི་གསལ།དེ་བས། ཁོ་བོས་མཐོང་བའི་དཔྱད་གཞིའི་ཡིག་ཚོགས་ལས“ཐལ་འགྱུར་པ”ཞེས་པའི་བརྡ་ཆད་ཐོག་མར་བྱུང་བ་ནི་པ་ཚབ་ཀྱི་གསུང་དེ་ཉིད་ལགས་སོ།།\nབོད་ཀྱི་མཁས་པ་ཁག་ཅིག་གིས་དབུ་མ་པ་ལ་ཐལ་རང་གཉིས་སུ་དབྱེ་བ་འདི་བོད་ཀྱི་རང་བཟོ་ཡིན་པ་དང་། ཡང་ན། ཕྱིས་སུ་བྱུང་བ་ཞིག་ཡིན་པར་འདོད་ཀྱང་། རྗེ་ཙོང་ཁ་པའི་<<བྱང་ཆུབ་ལམ་རིམ་ཆེན་པོ>>ར་“གངས་རིའི་ཁྲོད་ཀྱི་ཕྱི་དར་གྱི་མཁས་པ་རྣམས་དབུ་མ་པ་ལ་ཐལ་འགྱུར་པ་དང་རང་རྒྱུད་པ་གཉིས་ཀྱི་ཐ་སྙད་བྱེད་པ་ནི་ཚིག་གསལ་དང་མཐུན་པས་རང་བཟོར་མི་བསམ་མོ།།”ཞེས་དང་།<<དྲང་ངེས་ལེགས་བཤད་སྙིང་པོ>>ལས་ “ཚིག་གསལ་ལས། སངས་རྒྱས་བསྐྱངས་རང་རྒྱུད་མི་བཞད་པ་དང་། དབུ་མ་པས་རང་རྒྱུད་བྱ་མི་རིགས་པའི་སྒྲུབ་བྱེད་དང་བཟློག་ཕྱོགས་ལ་གནོད་བྱེད་མང་དུ་བསྟན་ནས་ཤིང་རྟའི་སྲོལ་ཕྱེ་ལ།”ཞེས་དཔལ་ལྡན་ཟླ་བ་གྲགས་པས་ཐལ་འགྱུར་པའི་ཤིང་རྟའི་སྲོལ་ཕྱེས་ཚུལ་གསུངས་པར་མ་ཟད། དེ་དང་བསྟུན་ནས་ཐལ་རང་གི་ཁྱད་པརའང་མང་དུ་གསུངས་པ་ནི་གོང་ལྟར་རོ།།\nགོང་གསལ་ཐལ་རང་གི་ཁྱད་པར་དེ་དག་ལས་ཕྱོགས་མང་པོ་ཞིག་ནས་ཞིབ་འཇུག་དང་རྟོག་དཔྱོད་བྱ་དགོས་ས་དེ་རང་རྒྱུད་མི་འདོད་པའི་ཁྱད་པར་འདི་ཡིན་པར་འདོད། དེ་ཡང་<<དྲང་ངེས་ལེགས་བཤད་སྙིང་པོ>>ལས།“དེ་ཡང་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་མ་འདས་ཀྱི་རྟེན་འབྱུང་ངེས་པར་ཁས་བླང་དགོས་པའི་རྟེན་འབྱུང་གི་རྒྱུ་མཚན་ཉིད་ཀྱིས་དགག་བྱ་དེ་འགོག་པར་བྱེད་པའི་རིགས་པ་རྣམས་ཟབ་ལ་ཕྲ་བའི་མཐར་ཐུག་ཏུ་སྣང་ལ། དེའི་ནང་ནས་ཀྱང་རང་རྒྱུད་འགོག་པ་འདི་རིགས་པ་ཕྲ་བར་སྣང་ངོ་།།”ཞེས་དགག་བྱ་འགོག་པའི་རིགས་པ་རྣམས་ཀྱི་ཁྲོད་ནས་རང་རྒྱུད་ཀྱི་རྟགས་མི་འཐད་པར་སྒྲུབ་པའི་རིགས་པ་འདི་ཟབ་ཅིང་ཕྲ་ཤོས་སུ་ངོས་འཛིན་གནང་ཡོད་ལ། གྲྭ་ཚང་སོ་སོའི་ཡིག་ཆའི་ནང་དུའང་དཀའ་གནད་འདི་ལས་བརྩམས་ནས“ཐལ་ཟློག” དང་། “ཆོས་ཅན་མཐུན་སྣང་”ཞེས་དོགས་གནས་ཆེན་པོར་བརྩིས་ནས་དཔྱད་པ་མང་པོ་བཏང་ཡོད།གཞིའི་གནས་ཚུལ་དང་འབྲེལ་ནས་བཤད་ན། ཐལ་རང་གི་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པའི་ཁྱད་པར་རྣམས་ཀྱི་རྩ་བ་ནི་རང་གི་མཚན་ཉིད་ཀྱིས་གྲུབ་པ་འདོད་མིན་ལ་ཐུག་ཡོད་ཀྱང་། ལམ་མམ་དཔྱད་ཐབས་ཀྱི་རིགས་པ་དང་འབྲེལ་ནས་བཤད་ན། དེ་དག་གི་རྩ་བ་ནི་རང་རྒྱུད་ཀྱི་རྟགས་འདོད་མིན་འདི་ལ་ཐུག་ཡོད་པར་སྣང་བས། ཁོ་བོས་འདི་ཉིད་གནད་དོན་གཉིས་ཀྱི་སྟེང་ནས་གལ་ཆེན་དུ་མཐོང་།\nདང་པོ། “ཐལ་འགྱུར་པ” དང་། “རང་རྒྱུད་པ” ཞེས་པའི་དབུ་མའི་རིང་ལུགས་ཆེན་མོ་འདི་གཉིས་ཀྱི་མིང་བརྡ་ནི་རང་རྒྱུད་འདོད་པ་དང་གཞན་གྲགས་ཀྱི་ཐལ་འགྱུར་ཙམ་འདོད་པའི་ཆ་ནས་བཏགས་ཡོད་པར་མ་ཟད། རྗེ་ཙོང་ཁ་པས་ཐལ་རང་གཉིས་ཀྱི་ཤིང་རྟའི་སྲོལ་ཡང་གནད་དོན་འདི་ལ་བརྟེན་ནས་བྱུང་བ་གསལ་པོར་གསུངས་ཡོད།\nདེ་ཡང་<<དྲང་ངེས་ལེགས་བཤད་སྙིང་པོ>>ལས། “རང་སྡེའི་གཞུང་འགྱུར་བ་རྣམས་ལས་ཐལ་རང་གང་འདོད་བརྟགས་ནས་རང་རྒྱུད་མི་འཐད་ཐལ་འགྱུར་འཐད་ཅེས་པ་ནི་ཟླ་བའི་གཞུང་རྗེས་འབྲང་དང་བཅས་པ་མིན་པ་ལས་དངོས་སུ་མ་བྱུང་ངོ་།། བྱུང་ཚུལ་ནི། བདག་ལས་མ་ཡིན་གཞན་ལས་མིན།། ཞེས་སོགས་ཀྱིས་ཚིགས་བཅད་ཀྱི་དོན་བཀྲལ་བ་ལ་ལེགས་ལྡན་གྱིས་སྐྱོན་བཟུང་མི་འཇུག་པར་སྟོན་པའི་སྐབས་སུ་ཚིག་གསལ་ལས།སངས་རྒྱས་བསྐྱངས་རང་རྒྱུད་མི་བཞེད་པ་དང་།དབུ་མ་པས་རང་རྒྱུད་བྱ་མི་རིགས་པའི་སྒྲུབ་བྱེད་དང་བཟློགས་ཕྱོགས་ལ་གནོད་བྱེད་མང་དུ་བསྟན་ནས་ཤིང་རྟའི་སྲོལ་ཕྱེ་ལ། བརྒྱ་པའི་འགྲེལ་པ་ལས་ཀྱང་སློབ་དཔོན་ཆོས་སྐྱོང་གི་འདོད་པ་འགོག་པའི་སྐབས་ཤིག་ཏུ་རང་རྒྱུད་འགོག་ཚུལ་མདོར་བསྡུས་ཤིག་གསུངས་སོ།།”ཞེས་བོད་འགྱུར་གྱི་རྒྱ་གཞུང་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ནང་ནས་ཐལ་རང་གི་ཁྱད་པར་གསལ་པོར་གསུངས་ཡོད་ས་ནི་སློབ་དཔོན་ཟླ་བ་གྲགས་པའི་གཞུང་དང་དེའི་རྗེས་འབྲང་བའི(འདི་འགྲེལ་བཤད་མཁན་པོ་ལ་གོ་དགོས་པར་འདོད)གཞུང་ཁོ་ནར་གསུངས་ལ། ཟླ་བའི་གཞུང་ཡང་མཐར་དེད་ན་གོང་སྨྲས་ལྟར།བདག་སྐྱེ་འགོག་སྐབས་ཀྱི་<<ཚིག་གསལ>>གྱི་གཞུང་ཚན་དེ་དང་སློབ་དཔོན་སྐྱོང་འགོག་སྐབས་ཀྱི་<<བཞི་བརྒྱ་པའི་འགྲེལ་བ>>འི་གཞུང་ཚན་དེ་ཡིན། དེར་བརྟེན། ཐལ་རང་གི་ལྟ་བའི་ལོ་རྒྱུས་ཀྱི་ངོས་ནས་བཤད་ན། གཞུང་ཚན་འདི་གཉིས་ཤིན་ཏུ་གལ་ཆེན་དུ་གྱུར་ཡོད་ལ། ཐལ་རང་གཉིས་ཀྱི་ལྟ་བའི་ལངས་ཕྱོགས་ཀྱི་ངོས་ནས་བལྟས་ན། རང་རྒྱུད་ཀྱི་རྟགས་འདོད་མིན་གྱི་ཁྱད་པར་ནི་ཐལ་རང་དུ་གྲགས་པའི་དབུ་མའི་རིང་ལུགས་གཉིས་ཀྱི་དབྱེ་མཚམས་འབྱེད་པའི་མཚམས་ཐིག་ཉག་གཅིག་ཏུ་གྱུར་ཡོད།\nགཞན་ཡང་། ཐལ་འགྱུར་པའི་ལྟ་བ་དང་འབྲེལ་ནས་རྗེ་ཙོང་ཁ་པ་ལ་དགག་པ་གནང་མཁན་གྱི་ཆོས་བརྒྱུད་གཞན་པའི་མཁས་པ་ཚོས་རྩོད་སྒྲུབ་གནང་ས་ལྟེ་བ་དེ་ཡང་ཐལ་འགྱུར་པས་ཐལ་འགྱུར་ཙམ་མ་གཏོགས་གཏན་ཚིགས་ཀྱི་རྣམ་གཞག་ཁས་ལེན་མིན་འདི་ཡིན་པ་དང་། འདིའི་ཐད་ལ་རང་རེའི་ཆོས་བརྒྱུད་རིས་མེད་ཀྱི་མཁས་པ་རྣམས་ལ་དགོངས་ཚུལ་མི་མཐུན་པ་ཆེན་པོ་བྱུང་བ་འདིའི་སྟེང་ནས་ཀྱང་། ཐལ་རང་གི་ཁྱད་པར་འདི་དབུ་མའི་གཞུང་ལུགས་ཁྲོད་ཀྱི་དཀའ་གནད་ཆེན་པོ་ཞིག་ཡིན་པ་མཚོན་ཡོད། དེ་བས་འདི་ལྟ་བུའི་ནང་བསྟན་གྱི་བརྗོད་གཞི་རྣམས་ལ་ང་ཚོས་ཆོས་ལུགས་དང་ཆོས་བརྒྱུད་ཀྱི་དད་མོས་ཟུར་དུ་བཞག་ནས་ཞིབ་འཇུག་བྱ་རྒྱུ་འགངས་ཆེ།\nགཉིས་པ། གནའ་བོའི་རྒྱ་གར་གྱི་མཚན་ཉིད་རིག་པའི་ལྟ་གྲུབ་ཀྱི་རྩོད་པ་ཕལ་མོ་ཆེ་ནི་གཞིའི་རྣམ་གཞག་དང་འབྲེལ་བའི་རྩོད་པ་ཡིན། དཔེར་ན། ཕྱི་ནང་གི་དབར་ལ་བདག་དང་བྱེད་པོ་རྩོད་པ་དང་། ནང་པ་སངས་རྒྱས་པ་ནང་ཁུལ་ལ་ཕྱི་དོན་དང་ཆོས་བདག་རྩོད་པ་ལྟ་བུ་རེད། འོན་ཀྱང་།ཐལ་རང་གི་རྩོད་པ་འདིའི་ཁ་ཕྱོགས་གཙོ་བོ་ནི་བདེན་པ་རྟོགས་བྱེད་ཀྱི་རིགས་པའི་རྣམ་གཞག་དང་འབྲེལ་ནས་བྱུང་ཡོད་པས། རྩོད་སྒྲུབ་ཀྱི་ཁ་ཕྱོགས་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པ་ཞིག་ཡིན། འདིའི་ཐད་ལ<<དྲང་ངེས་ལེགས་བཤད་སྙིང་པོ>>ལས། “སློབ་དཔོན་སངས་རྒྱས་བསྐྱངས་ཀྱིས་རྩ་བ་ཤེས་རབ་ཀྱི་འགྲེལ་བ་མཛད་པ་ལ།ལེགས་ལྡན་གྱིས་སྐྱོན་མང་པོ་བཟུང་ཡང་བདག་མེད་གཉིས་ལ་མི་མཐུན་པ་ཡོད་པའི་སྒོ་ནས་སྐྱོན་མ་བརྗོད་ལ།”ཞེས་སློབ་དཔོན་ལེགས་ལྡན་འབྱེད་ཀྱིས་དགག་པ་གནང་ཡུལ་དེ་གཞི་བདེན་གཉིས་ཀྱི་སྐོར་མིན་པར་གསུངས་པ་འདིའི་སྟེང་ནས་ཐལ་རང་གི་རྩོད་པ་དེ་ཐོག་མའི་ཆར་གཞིའི་རྣམ་གཞག་དང་འབྲེལ་བ་ཞིག་མིན་པར། གཞལ་བྱ་ཤེས་རྟོགས་བྱེད་ཚུལ་དང་འབྲེལ་བའི་རྩོད་སྒྲུབ་ཅིག་ཡིན་པར་བསྟན་ཡོད། འོན་ཀྱང་། རྗེ་ཙོང་ཁ་པ་གཙོ་བོར་གྱུར་བའི་ཕྱིས་ཀྱི་མཁས་པ་མང་པོས་སློབ་དཔོན་ཟླ་གྲགས་ཀྱི་<<ཚིག་གསལ་>>ལ་བརྟེན་ནས་དབུ་མ་ཐལ་རང་གཉིས་ལ་དགག་བྱ་དང་། གཞི་ལམ་འབྲས་གསུམ་གྱི་ཁྱད་པར་ཤིན་ཏུ་ཆེ་བའི་སྐོར་ཡང་ཡང་གསུངས་ཡོད།\nཡང་གཅིག་བཤད་ན། <<དཀའ་གནད་བརྒྱད་ཀྱི་ཟིན་བྲིས་>>སུ་རང་རྒྱུད་ཀྱི་རྟགས་མི་འདོད་པའི་ཁྱད་པར་དེ་གཞི་ལམ་འབྲས་གསུམ་གྱི་ལམ་གྱི་ཁོངས་སུ་བསྡུས་ནས་གསུངས་ཡོད་པ་ལྟར།རང་རྒྱུད་ཀྱི་རྟགས་བཞེད་མིན་གྱི་དཀའ་གནད་འདི་ནི་མཐར་གཏུགས་ན་ཅི་ཞིག་བདེན་པ་རྟོགས་བྱེད་ཀྱི་ཐབས་སུ་རུང་བ་དང་། གང་ཞིག་དེའི་ཐབས་སུ་འོས་མིན་གྱི་རྩོད་སྒྲུབ་ཅིག་ཡིན་ཞིང་། འདི་ལྟ་བུའི་རྩོད་སྒྲུབ་ཀྱིས་ནུབ་ཕྱོགས་མཚན་ཉིད་རིག་པའི་ལྟ་གྲུབ་ཀྱི་ཁྲོད་དུའང་གོ་ས་འགངས་ཆེན་བཟུང་ཡོད་པས།རྩོད་སྒྲུབ་འདི་མཚན་ཉིད་རིག་པ་སྤྱིའི་དཀའ་གནད་ཅིག་དང་འབྲེལ་ནས་ཞིབ་འཇུག་དང་དོ་སྣང་བྱ་རྒྱུ་དེའང་ཤིན་ཏུ་གལ་ཆེན་ཡིན་ཚོད་རེད།\nདེ་ཡང་<<དྲང་ངེས་ལེགས་བཤད་སྙིང་པོ>>ར་རང་རྒྱུད་པའི་ལུགས་ལ་དོན་དམ་འགོག་བྱེད་ཀྱི་རིགས་པ་གཙོ་བོ་གང་ཡིན་འཆད་སྐབས། རྣལ་འབྱོར་སྤྱོད་པའི་དབུ་མ་རང་རྒྱུད་པའི་གཞུང་དུ་གཅིག་དུ་བྲལ་དང་། རྡོ་རྗེ་གཟེགས་མ།ཡོད་མེད་སྐྱེ་འགོགམུ་བཞི་སྐྱེ་འགོགརྟེན་འབྲེལ་གྱི་གཏན་ཚིགས་བཅས་རིགས་པ་ལྔ་དང་། མདོ་སྡེ་སྤྱོད་པའི་དབུ་མ་རང་རྒྱུད་པའི་གཞུང་དུ་རྒྱུ་མཚན་མཚུངས་པའི་མགོ་སྙོམས་ཀྱི་རིགས་པ་གཙོ་བོར་བཟུང་ཡོད་པའི་སྤྱི་སྡོམ་མཛད་ཡོད་ལ། དེ་བཞིན་ཐལ་འགྱུར་པའི་ལུགས་ཀྱི་དོན་དམ་འགོག་བྱེད་ཀྱི་རིགས་པ་འཆད་སྐབས། ཆོས་ཀྱི་བདག་ཏུ་གྲུབ་པ་འགོག་བྱེད་ཀྱི་རིགས་པ་གཙོ་བོ་ནི་མཐའ་བཞིའི་སྐྱེ་འགོག་དང་། གང་ཟག་གི་བདག་ཏུ་གྲུབ་པ་འགོག་བྱེད་ཀྱི་རིགས་པ་གཙོ་བོ་ནི་རྣམ་བདུན་གྱི་རིགས་པ་ཡིན་པའི་སྤྱི་སྡོམ་མཛད།\nའོན་ཀྱང་། བོད་སྔ་རབས་པ་མང་པོས་ཐལ་འགྱུར་པའི་ལུགས་ལ་དོན་དམ་པར་གྲུབ་པ་འགོག་བྱེད་ལ་ངེས་པར་དུ་ཐལ་འགྱུར་གྱི་རིགས་པ་དགོས་པ་དང་། དེ་འདྲའི་ཐལ་འགྱུར་ལ་རིགས་བཞི་ཡོད་པར་བཤད་ཅིང་།འདིའི་སྐོར<<ལྷག་མཐོང་ཆེན་མོ>>ར་རྒྱས་པར་བཀག སྤྱིར་ཐལ་རང་གི་ལུགས་ཀྱི་རིགས་པ་འདི་དག་རེ་རེ་ལ་ཁྱད་ཆོས་མི་འདྲ་བ་རེ་རེ་ཡོད་པ་སྨོས་ཅི་དགོས། དཔེར་ན། སློབ་དཔོན་ལེགས་ལྡན་འབྱེད་ཀྱིས་རྒྱུ་མཚན་མཚུངས་པའི་མགོ་སྙོམས་ཀྱི་རིགས་པ་གཙིགས་སུ་འཛིན་དོན་ནི། རིགས་པ་འདི་མཐུན་དཔེ་དང་སྦྱར་ནས་སྟོན་སླ་བ་དང་། ཁོང་གིས་མཐུན་དཔེ་བརྗོད་པ་གལ་ཆེན་དུ་བཟུང་བའི་གནད་ཀྱིས་ཡིན་པ་ལྟ་བུ་རེད། འོན་ཀྱང་། འདིར་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སྐོར་བརྗོད་པའི་རྔོ་མི་ཐོགས་པས། རྗེ་ཙོང་ཁ་པ་ཆེན་པོས་དབུ་མ་ཐལ་འགྱུར་པའི་ལུགས་ཀྱི་ལྟ་བ་གཏན་ལ་འབེབས་བྱེད་ཀྱི་རིགས་པའི་གཙོ་བོ་ངོས་འཛིན་གནང་ཕྱོགས་ཀྱི་ཐད་ནས་མདོ་ཙམ་གླེང་བར་བྱ།\nདབུ་མའི་ལྟ་བ་ལ་གོ་བ་ལེན་ཕྱོགས་ཀྱི་ཐད་ནས་བཤད་ན། བོད་ཀྱི་དབུ་མ་པ་གཞན་དག་དང་རྗེ་ཙོང་ཁ་པའི་དབར་གྱི་ཁྱད་པར་གཙོ་བོ་ནི། རྟེན་འབྲེལ་གྱི་རིགས་པའི་གལ་གནད་དམ། ཡང་ན།རྟེན་འབྲེལ་གྱི་རིགས་པ་ལ་གོ་བ་ལེན་ཕྱོགས་དེ་ཡིན། རྗེ་ཙོང་ཁ་པས་<<དྲང་ངེས་ལེགས་བཤད་སྙིང་པོ་>>སོགས་ལྟ་བའི་ལེགས་བཤད་ཆེན་པོ་ལྔ་རུ་ལུང་རིགས་བརྒྱ་ཕྲག་ལ་བརྟེན་ནས་ཡང་ཡང་གསུངས་པ་ནི། རང་བཞིན་གྱིས་གྲུབ་པ་རྡུལ་ཙམ་ཡང་མེད་ཀྱང་། རྟེན་འབྲེལ་གྱི་རིགས་པ་འདི་ཉིད་ལ་བརྟེན་ནས་ཐ་སྙད་ཀྱི་རྣམ་གཞག་ཀྱང་ལེགས་པར་འཇོག་ཐུབ་པར་བསྒྲུབས་ཡོད་སྟབས། ཁོང་གིས་རིགས་པ་འདིའི་སྟེང་ནས་དབུ་མའི་ལྟ་བ་གཏན་ལ་འབེབས་པ་ལ་གལ་གནད་གཙོ་བོ་གཉིས་ཡོད།\nདང་པོ་དོན་དམ་དུ་མེད་པར་སྒྲུབ་པ་ལ་རྟེན་འབྲེལ་གལ་ཆེ་བ། བོད་ཀྱི་དབུ་མ་པ་ཕལ་མོ་ཆེས་ཐལ་རང་གཉིས་ལ་ལྟ་བའི་ཆ་ནས་ཁྱད་པར་མེད་པ་དང་། ལྟ་བ་གཏན་ལ་འབེབས་བྱེད་ཀྱི་རིགས་པའི་ཆ་ནས་ཁྱད་པར་ཡོད་པར་འདོད་ཀྱང་། རྗེ་ཙོང་ཁ་པས་རང་རྒྱུད་པའི་ལུགས་ལ་བཏགས་དོན་བཙལ་ན་རྙེད་རྒྱུ་ཡོད་པ་དང་། རང་མཚན་ཉིད་ཀྱིས་གྲུབ་པའི་རྣམ་གཞག་འཐད་ཀྱང་། ཐལ་འགྱུར་པའི་ལུགས་ལ་འདི་ཉིད་དགག་བྱ་ཕྲ་མོ་ཡིན་པར་གསུངས་ཡོད། དེར་བརྟེན། དེ་གཉིས་ཀྱི་ལྟ་བ་ལ་ཕྲ་རགས་ཀྱི་ཁྱད་པར་ཆེན་པོ་ཡོད་པ་དང་། དེ་ཡང་མཐར་གཏུགས་ན་རྟེན་འབྲེལ་གྱི་རིགས་པ་ལ་ཐུགས་ཡོད་པར་གསུངས།\nདེ་ཡང་<<དྲང་ངེས་ལེགས་བཤད་སྙིང་པོ་>>ལས།“‘དེའི་ཕྱིར་རྟེན་འབྱུང་གི་རིགས་པ་འདི་ཡིས་ནི།། ལྟ་ངན་དྲ་བ་མཐའ་དག་གཅོད་པར་བྱེད།།’ཅེས་གསུངས་པས། མྱུ་གུ་ལ་སོགས་པ་ཕྱི་དང་འདུ་བྱེད་པ་སོགས་པ་ནང་གི་དངོས་པོ་རྣམས་ས་བོན་དང་མ་རིག་པ་ལ་སོགས་པའི་རྒྱུ་རྐྱེན་ལ་བརྟེན་ནས་འབྱུང་བ་ཉིད་ཀྱིས། དེ་དག་སྐྱེ་བ་ལ་སོགས་པ་རང་གི་མཚན་ཉིད་ཀྱིས་གྲུབ་པའི་རང་བཞིན་གྱིས་སྟོང་པ་དང་། བདག་གཞན་གཉིས་ཀ་རྒྱུ་མེད་ལས་སྐྱེ་བ་མིན་ནོ་ཞེས་འགོག་པས། ལྟ་ངན་གྱི་དྲ་བ་ཐམས་ཅད་གཅོད་བྱེད་རིགས་པའི་རྒྱལ་པོ་རྟེན་འབྱུང་གི་རིགས་པ་ཉིད་ལ་གཏུགས་ནས་འགོག་གོ།”ཞེས་ཕྱི་ནང་གི་གྲུབ་མཐའ་སྨྲ་བ་རྣམས་འགོག་བྱེད་ཀྱི་རྣམ་བདུན་གྱི་རིགས་པ་དང་མཐའ་བཞིའི་སྐྱེ་འགོག་གི་རིགས་པ་སོགས་ནི་མཐར་གཏུགས་ན་རྟེན་འབྲེལ་གྱི་རིགས་པ་ལ་གཏུགས་དགོས་པར་གསུངས་ཤིང་། རྟེན་ཙམ་འབྲེལ་ཙམ་གྱི་རིགས་པ་འདི་ལ་བརྟེན་ནས་རང་ངོས་ནས་གྲུབ་པར་འཛིན་པའི་རྟག་མཐའ་དང་། ཐ་སྙད་དུ་མེད་པར་ཞེན་པའི་ཆད་ལྟ་གཉིས་ཅིག་ཅར་དུ་ཁེགས་ཐུབ་པ་སོགས་ལོག་རྟོག་འཇོམས་སྟོབས་ཤིན་ཏུ་ཆེ་བ་ཡིན་ནོ།།\nདེར་བརྟེན།<<དྲང་ངེས་ལེགས་བཤད་སྙིང་པོ་>>ལས། “འོ་ན་རྟེན་འབྱུང་གི་རྟགས་དེ་དག་གིས་རང་གི་མཚན་ཉིད་ཀྱིས་གྲུབ་པ་ཀུབ་རྫོབ་ཏུ་ཡང་འགོག་པ་འདི་ལུགས་འདིས་འཕགས་པའི་དགོངས་པ་འགྲེལ་བའི་ཁྱད་ཆོས་སུ་སྣང་ན། དེ་ལ་དམིགས་བསལ་གྱི་དགག་པ་ཇི་ལྟར་མཛད་ཅེ་ན། འདི་ནི་ཤིན་ཏུ་གནད་ཆེ་བས་བཤད་པར་བྱའོ།། འདི་ལ་འཇུག་པའི་རྩ་བར་རིགས་པ་གསུམ་དང་འགྲེལ་བར་རིགས་པ་གཅིག་སྟེ་བཞིས་བཀག་གོ།”ཞེས་སོགས་ཀྱིས་ལུགས་འདིའི་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པའི་དགག་བྱ་འགོག་ཚུལ་རྒྱས་པར་གསུངས་ལ། དེ་དག་མདོར་བསྡུས་ན། རང་གི་མཚན་ཉིད་ཀྱིས་གྲུབ་པ་དང་། བཏགས་དོན་བཙལ་ནས་རྙེད་ཀྱི་ཡོད་ཚེ།འཕགས་པས་མཉམ་གཞག་གིས་གཟིགས་ངོར་ཡོད་དགོས་ཀྱང་། དེ་ལྟར་དུ་མེད་པས།འཕགས་པའི་མཉམ་གཞག་གིས་དངོས་པོ་འཇིག་ཏུ་བཅུག་པར་ཐལ་བ་དང་། ཡང་ན། ཀུན་རྫོབ་པའི་ཆོས་རྣམས་རིགས་པས་དཔྱད་གཟོད་དུ་ཐལ་བ་དང་། དགག་བྱ་དོན་དམ་པ་ཁེགས་མི་ཐུབ་པར་འགྱུར་བའི་ཐལ་བ་བཏང་སྟེ།ཐལ་འགྱུར་པའི་ལུགས་ཀྱི་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པའི་ལྟ་བ་གཏན་ལ་ཕབ།\nམདོར་ན་<<ལྷག་མཐོང་ཆེན་མོ་>>ལས། “ལྟ་བ་གཏན་ལ་འབེབས་ཚུལ་ནི་དེ་མ་ཐག་ཏུ་བཤད་པའི་བདེན་གཉིས་ལ་ངེས་པ་རྙེད་པ་འདི་ཡིན་ནོ།། འདི་ནི་དབུ་མ་པ་མ་གཏོགས་པ་གང་ཟག་གཞན་སུའི་ངོར་ཡང་འགལ་བ་འདུ་བར་མཐོང་ནས་མི་འགལ་བ་འཆད་མི་ཤེས།”ཞེས་རྟེན་འབྲེལ་གྱི་རིགས་པ་ལ་བརྟེན་ནས་བདེན་གཉིས་ཀྱི་རྣམ་གཞག་འགལ་མེད་དུ་འཇོག་ཐུབ་མཁན་ནི་དབུ་མ་པ་ཁོ་ན་ཡིན་པར་གསུངས་ལ། <<ལེགས་བཤད་སྙིང་པོ>>ར་ལེགས་ལྡན་གྱིས་སངས་རྒྱས་བསྐྱངས་ཀྱིས་རང་མཚན་ཁས་ལེན་པ་འོས་མེད་དུ་བྱས་ནས་དགག་པ་གནང་བར་གསུངས་པ་ལྟར། དགེ་ལུགས་པའི་མཁས་པ་མང་པོས་སྔར་འཕགས་ཡུལ་གྱི་ཐལ་རང་གི་རྩོད་པ་ནི་ཐལ་འགྱུར་པའི་ལྟ་བ་ཕྲ་མོ་འདིའི་གནད་མཁྱེན་མིན་ལ་བརྟེན་ནས་བྱུང་བར་གསུངས། དབུ་མ་ཐལ་འགྱུར་པའི་ལུགས་ལ་ཆོས་ཐམས་ཅད་རྟེན་འབྱུང་ལྟོས་གྲུབ་ཙམ་གྱི་སྟེང་ནས་ལས་འབྲས་དང་།འཁོར་འདས་ཀྱི་རྣམ་གཞག་འཇོག་པ་ལས་རང་རྒྱུད་པས་འདོད་པའི་རང་མཚན་དུ་གྲུབ་པ་རྡུལ་ཙམ་ཡང་མི་བཞེད།\nའདི་ལྟར་ཐལ་འགྱུར་པའི་ལུགས་ལ་ལྟ་བ་གཏན་ལ་འབེབས་བྱེད་ནི་རྟེན་འབྲེལ་གྱི་རིགས་པ་གཙོ་བོར་བཟུང་པའི་གོང་སྨྲས་ཀྱི་རིགས་པ་རྣམས་ཡིན་པས། རང་རྒྱུད་ཀྱི་རྟགས་མི་བཞེད་ལ།ཚུལ་གསུམ་རང་ངོས་ནས་གྲུབ་པ་མེད་པར་མ་ཟད། དེ་ལྟར་ཡོད་པ་ལྟར་བཀོད་པའི་རྟགས་གང་གིས་ཀྱང་བདག་མེད་སྒྲུབ་མི་ཐུབ་པས། འགོད་ཚུལ་དང་སོང་ཚུལ་གྱི་ཆ་ནས་གྲགས་པའི་རྗེས་དཔག་དང་། རྟགས་ཀྱི་ཆ་ནས་རྟེན་འབྱུང་ལྟོས་གྲུབ་ཀྱི་སྟེང་ནས་སྒྲུབ་པ་ནི་ལུགས་འདི་ལ་ཤིན་ཏུ་གནད་ཆེའོ།།\nགཉིས་པ་ཐ་སྙད་ཀྱི་རྣམ་གཞག་འཇོག་པ་ལ་རྟེན་འབྲེལ་གྱི་རིགས་པ་གལ་ཆེ་བ། སྔར་བཤད་ཟིན་ལྟར། མགོན་པོ་ཀླུ་སྒྲུབ་ཀྱིས་ཡོད་མཐའ་འགོག་པའི་རིགས་པ་རྩལ་དུ་བཏོན་པས། དོན་དམ་དུ་མེད་པ་དང་ཐ་སྙད་དུ་ཡོད་པའི་རྣམ་གཞག་གཉིས་འགལ་མེད་དུ་འཇོག་པའི་ཐད་ལ་བོད་ཀྱི་དབུ་མ་སྨྲ་བ་མང་པོར་ཐུགས་ཁག་བྱུང་ཡོད། <<དྲང་ངེས་ལེགས་བཤད་སྙིང་པོ>>ར་བརྟགས་ཤིང་བཙལ་ན་གདགས་གཞི་རང་ངོས་ནས་གྲུབ་པའི་ཆོས་གང་ཡང་མི་རྙེད་ཀྱང་། མ་བརྟག་འཇིག་རྟེན་པའི་ངོར་འདི་ནི་མཆོད་སྦྱིན་ནོ།། འདི་ནི་མིག་གོ་ཞེས་སོགས་འཁོར་འདས་ཀྱི་རྣམ་གཞག་ཐམས་ཅད་འཐད་པ་འདི་འཕགས་པ་ཡབ་སྲས་ཀྱི་དགོངས་པ་ཡིན་ཚུལ་རྒྱས་པར་གསུངས་པར་མ་ཟད།དེ་ལྟ་བུའི་ཐ་སྙད་དུ་ཡོད་པར་འཇོག་ཚུལ་གྱི་ཐད་ལ། <<ལྷག་མཐོང་ཆེན་མོ་>>ལས། “དེ་ལ་ཐ་སྙད་དུ་ཡོད་པར་འདོད་པ་དང་མེད་པར་འདོད་པ་ནི་ཇི་འདྲ་བ་ཞིག་གི་སྒོ་ནས་འཇོག་པ་ཡིན་སྙམ་ན། ཐ་སྙད་པའི་ཤེས་པ་ལ་གྲགས་པ་ཡིན་པ་དང་ཇི་ལྟར་གྲགས་པའི་དོན་དེ་ལ་ཐ་སྙད་པའི་ཚད་མ་གཞན་གྱིས་གནོད་པ་མེད་པ་དང་། དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ལའང་རང་བཞིན་ཡོད་མེད་ཚུལ་བཞིན་དུ་དཔྱོད་པའི་རིགས་པས་གནོད་པ་མི་འབབ་པ་ཞིག་ནི་ཐ་སྙད་དུ་ཡོད་པར་འདོད་ལ། དེ་དག་ལས་ལྡོག་པ་ནི་མེད་པར་འདོད་དོ།།”ཞེས་ཐ་སྙད་དུ་གྲུབ་པའི་གྲུབ་ཚུལ་གྱི་རྣམ་གཞག་གསུམ་གསུངས།\nརིགས་པ་འདི་དག་ལ་བརྟེན་ནས་འཇིག་རྟེན་དུ་གྲགས་པའི་བྱ་བྱེད་རྣམས་ལེགས་པར་འཇོག ཐ་སྙད་ཀྱི་འཇོག་ཚུལ་འདི་ལ་བརྟེན་ནས་ཆོས་བརྒྱུད་གཞན་པའི་མཁས་པ་མང་པོ་ཞིག་གིས་དབུ་མ་ཐལ་འགྱུར་པའི་ལུགས་ལ“ཐ་སྙད་ཚད་གྲུབ”མེད་ཅེས་རྗེ་ཙོང་ཁ་པ་ལ་དགག་སྒྲུབ་ཀྱི་རྩོད་པ་ཟམ་མི་ཆད་པར་བརྒྱབས་ཡོད། གང་ལྟར་རྗེ་རིན་པོ་ཆེ་ཡིས་འདི་དག་ལེགས་པར་འཇོག་ཤེས་མིན་ནི་རིགས་པའི་རྒྱལ་པོ་རྟེན་འབྲེལ་གྱི་གཏན་ཚིགས་ལ་གོ་བ་ལེགས་པར་ལོན་མིན་ལ་ཐུག་ཡོད་པ་དང་། གཞན་དུ་ན་ལས་འབྲས་ལ་སྐུར་བ་འདེབས་པའི་སྐུར་འདེབས་སུ་འགྱུར་ཚུལ་སྐབས་མང་པོར་གསུངས།\nདང་པོ་བསྒྲུབ་བྱ་སྒྲུབ་པའི་རྟགས་འཐད་པ། བོད་སྔ་རབས་ཀྱི་དབུ་མ་སྨྲ་བ་ཚོའི་ཁྲོད་དུ་དབུ་མའི་ལྟ་བ་དང་གཏན་ཚིགས་ཟུང་འབྲེལ་བྱས་ནས་གསུང་མཁན་ཡོད་དེ། དཔེར་ན། ཕྱྭ་པ་ཆོས་ཀྱི་སེངྒེ་ལྟ་བུ་རེད། ཁོང་གིས་<<དབུ་མའི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་བསྡུས་པ་ཤར་གསུམ་སྟོང་ཐུན་>>དུ་རང་རྒྱུད་འཐད་ཅིང་ཐལ་འགྱུར་མི་འཐད་པར་གསུངས་ཏེ། ཀླུ་སྒྲུབ་ཀྱི་དགོངས་པ་རང་རྒྱུད་ཀྱི་ཕྱོགས་སུ་བཀྲལ་ཡོད། འོན་ཀྱང་། ད་ལྟ་ཡོངས་གྲགས་སུ་ཡོད་པའི་དབུ་མའི་བསྟན་བཅོས་ཁག་ལ་བལྟས་ན།དབུ་མ་ཐལ་འགྱུར་པའི་ལུགས་ལ་གཏན་ཚིགས་ཀྱི་རྣམ་གཞག་ཞལ་གྱིས་བཞེས་མཁན་ཐོག་མ་དེ་རྗེ་ཙོང་ཁ་པ་ཡིན་པར་སྣང་། འགྲེལ་བཤད་མཁན་པོ་དང་པ་ཚབ་ལོ་ཙཱ་པ་སོགས་ཀྱིས་ཟླ་བའི་ལུགས་ཀྱི་ཐལ་འགྱུར་པའི་ལྟ་བ་གཙིགས་སུ་བཟུང་ཡང་། དེ་ལ་གཏན་ཚིགས་ཀྱི་རྣམ་གཞག་འཐད་པ་ཞལ་བཞེས་གནང་མེད།དེ་ཡང་<<རྗེ་ཙོང་ཁ་པ་ཆེན་པོའི་དབུ་མའི་ལྟ་བའི་སྐོར་གྱི་འབེལ་གཏམ>>ལས་ཀྱང་། “དཔལ་ལྡན་ཟླ་བའི་ལུགས་ཀྱི་དབུ་མ་ཐལ་འགྱུར་བའི་ལྟ་བ་གཏན་ལ་འབེབས་སྐབས།ཕྱོགས་གླང་ཆོས་གྲགས་ཀྱི་ཚད་མའི་རིགས་པ་དང་ཐ་སྙད་སྦྱོར་བའི་སྲོལ་ནི། ཐོག་མར་རྗེ་ཙོང་ཁ་པ་ཆེན་པོས་གཏོད་པར་སྣང”ཞེས་གསུངས་པ་ནི་ཐུགས་དག་པར་མངོན།\nསྤྱིར་གཏན་ཚིགས་རིག་པའི་ཪིན་ཐང་ངོས་འཛིན་གནང་ཕྱོགས་ཀྱི་ཐད་ནས་རྗེ་ཙོང་ཁ་པ་ལ་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པའི་ལྟ་བའི་ལངས་ཕྱོགས་ཤིག་ཡོད་པ་དང་།ཡང་སྒོས་སུ་དབུ་མ་ཐལ་འགྱུར་པའི་ལུགས་ལ་བསྒྲུབ་བྱ་སྒྲུབ་པའི་གཏན་ཚིགས་ཡོད་པར་འདོད་པ་ནི། བོད་ཀྱི་དབུ་མ་སྨྲ་བ་མང་པོ་ཞིག་གི་དགོངས་པའི་ཡུལ་ལ་མེད་པ་ཞིག་ཡིན། འདིའི་ཐད་ལ་རྩོད་སྒྲུབ་ཤིན་ཏུ་མང་ཡང་། དཔེ་མཚོན་ཙམ་དྲང་ན། <<གྲུབ་མཐའ་ཀུན་ཤེས།>>ལས། “དེ་ལྟར་འགལ་བའི་ཁུར་ཆེན་ཡོད་པའི་རྒྱུ།། རྣམ་དཔྱད་མེད་པར་འཇིག་རྟེན་ཉིད་ལས་ཞེས།། ཡང་ཡང་སྨྲས་ཀྱང་རྟོག་གེར་གོམས་པའི་མཐུས།། འཐད་པ་བཅུག་ནས་དཔྱད་ཅིང་བསྒྲུབས་པས་སོ།། ཀླུ་སྒྲུབ་ལུགས་མཆོག་དབུ་མ་ཆེན་པོ་ནི།། ཟླ་བས་ལེགས་བཀྲལ་ཉི་མས་བསྒྱུར་བའི་སྲོལ།། སྲས་བཞི་ལས་འོངས་རྟོག་གེས་མ་སླད་པ།། གངས་ཅན་མཐའ་བྲལ་རྩེར་གཤེགས་འགའ་ཡིས་གཟིགས།། བོད་ཡུལ་རྟོག་གེས་བརྡ་ཡིས་གང་བའི་མཐུས།། ཐ་སྙད་སྨྲ་བརྗོད་ཅུང་ཟད་མི་བདེ་བས།། མཁས་རློམ་ཀུན་གྱི་བློ་གྲོས་ར་བར་ནི།། མ་ཤོང་ཁྲོམ་པའི་རུས་སྦལ་ཇི་བཞིན་ནོ།།”ཞེས་སོགས་ཀྱིས་ཐལ་འགྱུར་པའི་ལུགས་ལ་གཏན་ཚིགས་རིགས་པའི་རྣམ་གཞག་འདོད་པའི་ལྟ་བ་ལ་ཟུར་ཟ་དང་དགག་གཞག་གནང་བ་ལྟ་བུ་རེད།\nའདིའི་སྐོར་ལ་<<ཐལ་རང་གི་ཁྱད་པར་>>(TheSvatantrika-Prasangika Distinction) ལས། “རོང་སྟོན་ཤཱཀྱ་རྒྱལ་མཚན་(1367-1449)དང་སྟག་ཚང་ལོ་ཙཱ་པ་(1405-?)ནས་བཟུང་སྟེ། གོ་བོ་རམས་པ་བསོད་ནམས་སེང་གེ་(1429-1489)དང་།པཎ་ཆེན་ཤཱཀྱ་མཆོག་ལྡན་(1428-1509)དང་།ཀརྨ་པ་སྐུ་ཕྲེང་བརྒྱད་པ་མི་བསྐྱོད་རྡོ་རྗེ་(1504-1557)བཅས་ཀྱིས་རྒྱུན་བསྐྱངས་ནས་རྗེ་ཙོང་ཁ་པའི་ཐལ་འགྱུར་པའི་ལྟ་བ་འགྲེལ་སྟངས་ལ་དགག་པ་བརྒྱབས་ཡོད། ཁོང་ཚོ་གནད་དོན་མང་པོ་ཞིག་གི་སྟེང་ནས་ལྟ་བ་ཁ་ཁ་ཡིན་ནའང་། ཐུན་མོང་གིས་དགག་པ་རྒྱག་ཡུལ་ནི་རྗེ་ཙོང་ཁ་པས་ཐལ་འགྱུར་པའི་ལྟ་བ་དང་ནང་པའི་གཏན་ཚིགས་རིག་པ་གཉིས་ཟུང་འབྲེལ་བྱས་པ་འདི་རེད།”ཞེས་སྡོམ་བརྒྱབ་པའང་དོན་ལ་གནས།\nའོན་ཀྱང་། རྗེ་ཙོང་ཁ་པའི་ལུགས་ལ་གྲུབ་མཐའ་འོག་མས་འདོད་པ་ལྟར་གྱི་གཏན་ཚིགས་ཀྱི་རྣམ་གཞག་མི་འཐད་ཀྱང་། སྤྱིར་ཚད་མས་གྲུབ་པ་དང་། བསྒྲུབ་བྱ་སྒྲུབ་པའི་རྟགས་ཀྱི་རྣམ་གཞག་འཐད་པའི་སྐོར་ནི་ཁོང་གི་ལྟ་བའི་ལེགས་བཤད་རྣམས་སུ་ཡང་ཡང་གསལ་ལ། དེ་ནི་གོང་དུ་བཤད་པ་ལྟར་རྟེན་འབྲེལ་གྱི་གནད་ཀྱིས་འཇིག་རྟེན་ལ་གྲགས་པའི་བྱ་བྱེད་ཐམས་ཅད་འཐད་པ་དེའི་སྟེང་ནས་ཀྱང་གསལ་པོར་རྟོགས་ཐུབ་པ་ཞིག་རེད། <<དྲང་ངེས་ལེགས་བཤད་སྙིང་པོ་>>ལས། “རྩོད་བཟློག་རང་འགྲེལ་ལས་ཀྱང་རང་བཞིན་མེད་ཀྱང་བསྒྲུབ་བྱ་སྒྲུབ་ནུས་པ་དཔེ་དང་བཅས་ཏེ་གསུངས་སོ།། སྤྱིར། གང་ལ་སྟོང་པ་ཉིད་རུང་བ།། དེ་ལ་ཐམས་ཅད་རུང་བར་འགྱུར།། ཞེས་གསུངས་པའི་ཚུལ་གྱིས་རང་མཚན་གྱིས་གྲུབ་པའི་རང་བཞིན་སྟོང་པའི་ཕྱོགས་ལ་འཁོར་འདས་ཀྱི་རྣམ་གཞག་ཐམས་ཅད་འཐད་པར་ཡང་དང་ཡང་དུ་གསུངས་པ་ལ། རྟགས་ཀྱིས་བསྒྲུབ་བྱ་སྒྲུབ་པ་དང་ཚད་མས་གཞལ་བྱ་འཇལ་བའི་བྱ་བྱེད་མི་རུང་བར་འཛིན་པ་རང་གི་བློ་གྲོས་ཡང་བར་སྟོན་པ་ཙམ་མོ།།”ཞེས་སོགས་ཚད་མ་དང་རྟགས་ཀྱི་རྣམ་གཞག་ཐམས་ཅད་མ་བརྟག་མ་དཔྱད་པའི་ཐ་སྙད་ཙམ་གྱི་ངོར་འཇོག་ཏུ་ཡོད་པར་གསུངས། རྗེ་ཙོང་ཁ་པའི་གསུང་རྩོམ་རྣམས་གཞིར་བཞག་གིས་བཤད་ན། ཚད་མ་དང་གཞལ་བྱ།རྟགས་དང་ཆོས་ཅན། རྒྱུ་དང་འབྲས་བུ་སོགས་འཇིག་རྟེན་ལ་གྲགས་པ་ལྟར་ཁས་ལེན་དུ་རུང་བའི་རྒྱུ་མཚན་ནི། འདི་དག་གི་འཇོག་ལུགས་ནི་ཐ་སྙད་ཀྱི་རྣམ་གཞག་ཙམ་ཞིག་གི་ངོས་ནས་འཇོག་པ་མ་གཏོགས།དོན་དམ་གྱི་དཔྱད་པའི་ངོས་ནས་འཇོག་གི་མེད་པ་དེ་ལ་ཐུག་ཡོད།\nགཉིས་པ་རང་རྒྱུད་ཀྱི་རྟགས་མི་འཐད་པ། སྤྱིར་རྗེ་ཙོང་ཁ་པའི་གསུང་དུ་དངོས་པོའི་སྟོབས་ཞུགས་ཀྱི་རིགས་པ་དང་། ཆོས་ཅན་མཐུན་སྣང་བ་མེད་ཅེས་དངོས་སུ་གསུངས་པ་མེད་ཀྱང་། ཐལ་རང་གི་རྩོད་པའི་ཁ་ཕྱོགས་དང་རྗེ་ཙོང་ཁ་པའི་གསུང་གི་བབ་ལ་བལྟས་ན། ཁོང་གིས་རང་རྒྱུད་ཀྱི་རྟགས་མི་བཞེད་པར་མ་ཟད། དངོས་པོའི་སྟོབས་ཞུགས་ཀྱི་རིགས་པའང་ཞལ་གྱིས་མི་བཞེས་པར་མངོན།དཔེར་ན།<<ལྷག་མཐོང་ཆེན་མོ>>ལས། “དེ་འདྲ་དེ་འདོད་ན་དེ་ལ་དངོས་པོའི་སྟོབས་ཞུགས་ཀྱི་རྟགས་ཀྱི་ཐ་སྙད་མི་སྦྱོར་དུ་ཆུག་ཀྱང་རང་རྒྱུད་ཀྱི་རྟགས་ཡིན་པ་བཟློག་ཏུ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ།།”ཞེས་པ་སོགས་ཀྱི་གསུང་འགྲོས་ལ་བལྟས་ན་དངོས་པོའི་སྟོབས་ཞུགས་ཀྱི་རྟགས་ཞལ་གྱིས་མི་བཞེས་པར་མངོན་ལ། ཡང་གཅིག་བཤད་ན། རང་ངོས་ནས་གྲུབ་པ་རྡུལ་ཙམ་ཡང་མེད་ན་དངོས་པོའི་སྟོབས་ཤུགས་ཀྱིས་སྒྲུབ་པའི་རྟགས་འོངས་སའི་གནས་མེད་པར་སྙམ་མོ།།\nརང་རྒྱུད་ཀྱི་རྟགས་མི་འཐད་པའི་རྒྱུ་མཚན་གཙོ་བོ་ནི། ཆོས་ཅན་དང་། རྟགས། མཐུན་དཔེ་སོགས་མཐུན་སྣང་བ་འཇོག་ཚུལ་ལ་ཐུག་ཡོད། རི་བོ་དགེ་ལུགས་པའི་མཁས་པའི་ཁྲོད་དུ་ཆོས་ཅན་མཐུན་སྣང་བ་ཡོད་མེད་ཀྱི་ཐད་ནས་དགོངས་ཚུལ་སྣ་ཚོགས་ཡོད། མཁས་གྲུབ་རྗེའི་<<སྟོང་ཐུན་>>དང་རྗེ་བཙུན་ཆོས་ཀྱི་རྒྱལ་མཚན་གྱི་<<གོ་ལན>>དུ་ཐལ་འགྱུར་པ་དང་རང་རྒྱུད་པའི་དབར་ལ་ཆོས་ཅན་མཐུན་སྣང་བ་མེད་པ་དང་། ཐལ་འགྱུར་པ་ནང་ཁུལ་ལ་ཡོད་པའི་སྐོར་གསུངས་ཀྱང་དེ་དག་གི་སྐོར་རྒྱས་པར་སྤྲོ་བའི་ངལ་བ་མི་བྱ་ལ། སྐབས་དོན་ནི་བདེན་པར་མེད་པའི་དབུ་མའི་ལྟ་བ་དེ་ཉིད་ཇི་ལྟར་རྟོགས་ཐབས་ཀྱི་རིགས་པའི་སྐོར་ལས། རང་རྒྱུད་ཀྱི་གཏན་ཚིགས་ནི་དེའི་ཐབས་སུ་མི་འགྲོ་བའི་སྐོར་ནས་གླེང་དགོས།\n<<ལྷག་མཐོང་ཆེན་མོ་>>གཙོ་བོར་གྱུར་བའི་རྗེ་རིན་པོ་ཆེའི་ལྟ་བའི་ལེགས་བཤད་རྣམས་སུ་ཆོས་ཅན་མཐུན་སྣང་དང་འབྲེལ་བའི་སྐོར་མང་དུ་གསུངས་ཀྱང་། དཔྱད་རྩོམ་འདིའི་ཤོག་ངོས་ལ་ཚད་བཀག་ཡོད་པས། དེ་དག་དང་འདིའི་སྐབས་ཀྱི<<ཚིག་གསལ>>གྱི་ཀླན་ཀ་རེ་རེ་ལ་འགྲེལ་བརྗོད་བྱེད་ཐབས་མི་འདུགའོན་ཀྱང་། དབུ་མ་པས་ཕས་རྒོལ་ལ་བདེན་པར་མེད་པ་སྒྲུབ་པའི་སྐབས་སུ་ཆོས་ཅན་མཐུན་སྣང་བ་ཡོད་མེད་མདོར་བསྡུས་སུ་བརྗོད་ན། དེ་ཡང་ཆོས་ཅན་མཐུན་སྣང་གི་དོན་ནི་<<ལྷག་མཐོང་ཆེན་མོ་>>ལས། “མཐུན་སྣང་དུ་གྲུབ་པའི་དོན་ཡང་ཕྱི་རྒོལ་ལ་ཚད་མ་ཇི་འདྲ་བ་ཞིག་གིས་གྲུབ་པའི་ཚད་མ་དེ་འདྲ་བ་ཞིག་གིས་སྔ་རྒོལ་ལའང་གྲུབ་པའོ།།”ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར་རྒོལ་བ་དེ་ལ་ཚད་མ་དེས་གྲུབ་ཚུལ་ནི། དེ་ལ་རང་གི་ངོ་བོས་ཡོད་པ་དང་རང་གི་ངོ་བོས་མེད་པ་ལྟར་དུ་གྲུབ་པ་གང་རུང་ཞིག་ཡིན་དགོས་ལ། ཚུལ་འདི་ནི་རང་རྒྱུད་ཀྱི་རྟགས་འགོག་བྱེད་ཀྱི་རིགས་པ་གཙོ་བོ་དེ་ཡིན།\nདེ་ཡང་ལེགས་ལྡན་འབྱེད་ཀྱིས་གྲངས་ཅན་པའི་ངོར་མིག་སོགས་དོམ་དམ་པར་བདག་ལས་སྐྱེ་བ་མེད་པར་སྒྲུབ་པ་ལ། སློབ་དཔོན་ཟླ་བ་གྲགས་པས་དེའི་ཆོས་ཅན་ལ་ཅི་ཞིག་འགྲོ་མིན་བརྟག་པ་གནང་བ་ན། དབུ་མ་པའི་འདོད་པ་ལྟར་གྱི་མིག་སོགས་གཏན་ཚིགས་དེའི་ཆོས་ཅན་ལ་མི་འགྲོ་བ་དང་། གྲངས་ཅན་གྱི་འདོད་པ་ལྟར་གྱི་མིག་སོགས་ཀྱང་དེའི་ཆོས་ཅན་ལ་མི་འགྲོ་ནའང་།དེ་གཉིས་ཀར་ཐུན་མོང་དུ་སྣང་བའི་མིག་སོགས་སྤྱི་ཙམ་སྟེ། བདེན་གཉིས་ཀྱི་ཁྱད་པར་དོར་བའི་མིག་སོགས་དེའི་ཆོས་ཅན་ལ་འགྲོ་ཟེར་ན། ཕྱོགས་གཅིག་ནས་བཤད་ན་བདེན་གཉིས་ཀྱི་ཁྱད་པར་དོར་བའི་ཆོས་ཅན་དེ་འདྲ་འཇོག་ཏུ་མེད་དེ། <<དྲང་ངེས་ལེགས་བཤད་སྙིང་པོ>>ལས། “དེ་དག་གི་དོན་བཀ ག་ནས་ད་ནི་དཔེ་དགག་པར་བྱ་སྟེ། སངས་རྒྱས་པས་བྱེ་བྲག་པ་ལ་སྒྲ་མི་རྟག་པར་སྒྲུབ་པ་ན་གཉིས་ཀའི་ལུགས་ཀྱི་འབྱུང་གྱུར་དང་ནམ་མཁའི་ཡོན་ཏན་ཆོས་ཅན་འཇལ་བའི་ཚད་མས་མ་གྲུབ་ཀྱང་། གང་ལ་ཚད་མར་སོང་སའི་སྒྲ་ཙམ་ཞིག་གི་དོན་འདིའོ་ཞེས་སྟོན་རྒྱུ་ཡོད་ལ།མིག་སོགས་བདག་ལས་མི་སྐྱེ་བར་སྒྲུབ་པའི་རང་བཞིན་གྱིས་སྟོང་པར་སྨྲ་བ་དང་་རང་བཞིན་གྱིས་མི་སྟོང་བར་སྨྲ་བ་ལ་ནི། གཉིས་ཀ་ལ་ཡང་རང་གི་ངོ་བོས་ཡོད་པ་དང་རང་གི་ངོ་བོས་མ་གྲུབ་པ་གཉིས་གང་ཡང་མི་འཇལ་ཀྱང་ཆོས་ཅན་གྱི་ངོ་བོ་འདི་འདྲ་ཞིག་གཞལ་ལོ་ཞེས་ཕན་ཚུན་ལ་སྟོན་པར་མི་ནུས་པས་མི་འདྲའོ།།”ཞེས་འབྱུང་གྱུར་རམ་ནམ་མཁའི་ཡོན་ཏན་གང་རུང་གིས་ཁྱད་པར་དུ་མ་ཕྱེ་ནའང་སྒྲ་ཙམ་ཞིག་གི་དོན་ངོས་འཛིན་དུ་ཡོད་ཀྱང་། རང་གི་ངོ་བོས་ཡོད་པ་དང་རང་གི་ངོ་བོས་མེད་པ་གང་རུང་གིས་ཁྱད་པར་དུ་མ་ཕྱེ་བར་ཆོས་ཅན་གྱི་ངོ་བོ་འཛིན་ཚུལ་མེད་པའི་ཁྱད་པར་ཕྱེ་བ་འདི་ནི། དགག་བྱ་ཕྲ་རགས་ཀྱི་སྣང་ཚུལ་དང་འབྲེལ་བའི་ཟབ་གནད་ཤིན་ཏུ་ཆེ་བ་ཞིག་ཡིན་ལ།ཕྱི་མ་འདི་ནི་སྣང་སྟངས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རྩ་བར་གྱུར་ཡོད།\nཕྱོགས་གཞན་ཞིག་ནས་བཤད་ན། གལ་སྲིད་དེ་འདྲའི་ཆོས་ཅན་ཞིག་གྲུབ་ཚེ་རང་ངོས་ནས་གྲུབ་དགོས་ཏེ།<<དྲང་ངེས་ལེགས་བཤད་སྙིང་པོ་>>ལས། “དེའི་ཕྱིར་རང་རྒྱུད་པ་རྣམས་ཀྱི་ལྟར་ན་མིག་སོགས་ཀྱི་ཆོས་ཅན་ཤེས་བྱ་ཡང་དག་པ་དེ་འདྲ་བར་ཤེས་པ་མ་འཁྲུལ་བས་རྙེད་ཀྱང་བདེན་གཉིས་སུ་གྲུབ་པའི་ཐ་སྙད་དང་དོན་གང་གིས་ཀྱང་ཁྱད་པར་དུ་བྱས་ནས་གྲུབ་མི་དགོས་ཤིང་། དེ་ཁྱད་གཞིར་བཟུང་ནས་དོན་དམ་པར་ཡོད་མེད་དཔྱད་པས་ཆོག་པས། སྤྱི་ཆོས་ཅན་དུ་བཟུང་བ་ལ་བདེན་གཉིས་ཀྱི་ཁྱད་པར་ལ་བརྟགས་པའི་སྐྱོན་བརྗོད་ག་ལ་འཇུག་སྙམ་དུ་སེམས་སོ།། ཟླ་བས་དེ་འདྲ་བ་དེ་རང་གི་ངོ་བོས་ཡོད་པར་སོང་ལ་དེ་ཉིད་དོན་དམ་པར་ཡོད་པའི་དོན་ཡིན་པས་དེ་ལ་ཁྱད་གཞིར་བཟུང་བའི་ཆོས་ཅན་ཙམ་པོ་ག་ལ་སྲིད་སྙམ་དུ་དགོངས་ནས་ཁྱད་པར་དོར་བའི་སྤྱི་ཆོས་ཅན་དུ་གྲུབ་པ་འགོག་གོ།”ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར། རང་གི་ངོ་བོས་ཡོད་པ་དང་རང་གི་ངོ་བོས་མེད་པའི་ཁྱད་པར་དོར་བའི་ཆོས་ཅན་ཙམ་པོ་བ་ཞིག་དང་། སྔ་རྒོལ་ལ་སྣང་བའི་ཆོས་ཅན་ཡང་མ་ཡིན་ལ། ཕྱི་རྒོལ་ལ་སྣང་བའི་ཆོས་ཅན་ཡང་མ་ཡིན་པའི་ཆོས་ཅན་སྤྱི་ཧྲེང་ངེ་བ་ཞིག་ཡོད་པར་འདོད་པ་ནི། དོན་དམ་དུ་ཡོད་པར་འཛིན་པ་ཡིན་ལ། དེ་ལྟ་བུའི་རྟགས་དང་། གསལ་བ། ཆོས་ཅན་བཅས་ལྡན་པའི་སྦྱོར་བ་ནི་རང་རྒྱུད་ཀྱི་རྟགས་ཡིན་པས། དེས་དབུ་མ་ཐལ་འགྱུར་པའི་ལུགས་ཀྱི་དགག་བྱ་འགོག་མི་ནུས་སོ།།\nདེ་བས་ཐལ་འགྱུར་པའི་ལུགས་ལ་བདེན་གཉིས་ཀྱི་ཁྱད་པར་དོར་བའི་ཆོས་ཅན་ཞིག་གི་སྟེང་ནས་ལྟ་བ་གཏན་ལ་འབེབས་མི་བཏུབ་པར་མ་ཟད། བདེན་གཉིས་སམ་སྣང་སྟོང་སྐྱ་སྒྲིལ་བའི་སྟེང་ནས་དབུ་མའི་ལྟ་བ་སྒྲུབ་དགོས་ཏེ།<<ལམ་གཙོ་རྣམ་གསུམ་>>ལས། “སྣང་བ་རྟེན་འབྲེལ་བསླུ་བ་མེད་པ་དང་།། སྟོང་པ་ཁས་ལེན་བྲལ་བའི་གོ་བ་གཉིས།། ཇི་སྲིད་སོ་སོར་སྣང་བ་དེ་སྲིད་དུ།། ད་དུང་ཐུབ་པའི་དགོངས་པ་རྟོགས་པ་མེད།། ནམ་ཞིག་རེས་འཇོག་མེད་པར་ཅིག་ཅར་དུ།། རྟེན་འབྲེལ་མི་བསླུར་མཐོང་བ་ཙམ་ཉིད་ནས།། ངེས་ཤེས་ཡུལ་གྱི་འཛིན་སྣང་སྟངས་ཀུན་འཇིག་ན།། དེ་ཚེ་ལྟ་བའི་དཔྱད་པ་རྫོགས་པ་ཡིན།།”ཞེས་སྣང་སྟོང་ཡ་མ་བྲལ་བའི་སྒོ་ནས་དབུ་མའི་ལྟ་བ་ལ་འཇུག་དགོས་པར་གསུང\nབོད་སྔ་རབས་ཀྱི་དབུ་མ་པ་སོགས་མཁས་པ་མང་པོ་ཞིག་གིས་སྟོང་པ་འབྲེལ་འབྱུང་ལས་བརྩམས་ནས་དོན་དམ་དང་ཐ་སྙད་ཀྱི་རྣམ་གཞག་འགལ་མེད་དུ་འཇོག་མི་ཐུབ་པ་དང་། དབུ་མ་དང་གཏན་ཚིགས་རིག་པ་གཉིས་འབྲེལ་མེད་རྒྱབ་འགལ་ལྟ་བུར་གསུངས་ཡོད་ཀྱང་། རྗེ་ཙོང་ཁ་པས་ལུང་རིགས་བརྒྱ་ཕྲག་ལ་བརྟེན་ནས། རང་བཞིན་གྱིས་གྲུབ་པ་རྡུལ་ཙམ་ཡང་མེད་ནའང་ཐ་སྙད་དུ་བྱ་བྱེད་ཡང་དག་པར་འཇོག་ཐུབ་པའི“སྣང་སྟོང་འགལ་མེད་གྲོགས་སུ་འཆར་བ”འི་རྣམ་གཞག་དང་། གྲུབ་མཐའ་འོག་མས་འདོད་རྒྱུའི་རང་རྒྱུད་ཀྱི་གཏན་ཚིགས་མེད་ནའང་སྤྱིར་བསྒྲུབ་བྱ་སྒྲུབ་པའི་རྗེས་དཔག་ནི་དབུ་མ་པའི་ལུགས་ལའང་ཡོད་པའི་ “དབུ་ཚད་སངྒེ་མཇིང་བསྣོལ” གྱི་རང་ལུགས་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པའི་རྣམ་བཞག་གསལ་བར་མཛད་ཡོད།\nདེར་བརྟེན། སྔར་མདོ་ཙམ་ཞིག་བཤད་ཟིན་ལྟར་འཕགས་བོད་ཀྱི་དབུ་མའི་ལྟ་བ་དང་། ལྟ་བ་དེ་གཏན་ལ་འབེབས་བྱེད་ཀྱི་རིགས་པའི་འཕེལ་རིམ་སྤྱིའི་ངོས་ནས་བལྟས་ན། རྗེ་ཙོང་ཁ་པའི་ལུགས་ཀྱི་དབུ་མའི་ལྟ་བ་ནི། དབུ་མའི་ལྟ་གྲུབ་ཀྱི་ལོ་རྒྱུས་བྱུང་འཕེལ་ཁྲོད་ཀྱི་དཀྱོགས་མཚམས་ཆེན་པོ་ཞིག་གི་མཚོན་བྱེད་དུ་གྱུར་ཡོད་ལ། དེ་ཡང་སྔར་མེ་ཆུ་ལྟར་འཛིན་པའི་རིག་པའི་སྡེ་ཚན་དང་གཞིའི་འཇོག་ཚུལ་གྱི་ཟབ་གནད་མང་པོ་ཞིག་ལ་བར་འདུམ་དང་ཟུང་འབྲེལ་གྱི་ལྟ་བ་གསར་པ་ཞིག་བཏོད་པའི་ངང་ཚུལ་གསལ་པོར་མཐོང་ཐུབ་བོ།།\nསངས་རྒྱས་ཤཱཀྱ་ཐུབ་པ། (c. 563-483 B.C) <<འཕགས་པ་རྒྱ་ཆེར་རོལ་པ་ཞེས་བྱ་བ་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་མདོ།>>བཀའ་འགྱུར་དཔེ་བསྡུར་མ།མདོ་སྡེ།པོད་མ༽ཀྲུང་གོའི་བོད་རིག་པ་དཔེ་སྐྲུན་ཁང་།2005\n——— —— <<འཕགས་པ་དྲི་མ་མེད་པར་གྲགས་པས་བསྟན་པ་ཞེས་བྱ་བ་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་མདོ།>>བཀའ་འགྱུར་དཔེ་བསྡུར་མ།མདོ་སྡེ།པོད་མ༽ཀྲུང་གོའི་བོད་རིག་པ་དཔེ་སྐྲུན་ཁང་།2005\nམགོན་པོ་ཀླུ་སྒྲུབ།c. 150-250) <<རྩ་བ་ཤེས་རབ།>>འཕྲུལ་དེབ།\nསློབ་དཔོན་དབྱིག་གཉེན། (c.400-480) <<ཆོས་མངོན་པ་མཛོད་ཀྱི་ཚིག་ལེའུར་བྱས་པ>> (འཕྲུལ་དེབ) སེར་བྱེས་རིག་མཛོད་ཆེན་མོའི་རྩོམ་སྒྲིག་ཁང་།\nདཔལ་ལྡན་ཟླ་བ་གྲགས་པ།(c.600-650) <<དབུ་མ་རྩ་བའི་འགྲེལ་བ་ཚིག་གསལ།>>(ཞུ་སྒྲིག་པ།དགེ་སློང་ཕུན་ཚོགས་དོན་འགྲུབ) ཝཱ་ཎ་བོད་ཀྱི་གཙུག་ལག་སློབ་གཉེར་ཁང་གི་དགེ་ལྡན་སྤྱི་ལས་ཁང་།༢༠༡༥\n——– —— <<དབུ་མ་ལ་འཇུག་པ།>>(འཕྲུལ་དེབ) སེར་བྱེས་རིག་མཛོད་ཆེན་མོའི་རྩོམ་སྒྲིག་ཁང་།༢༠༡༥\nཁ་ཆེའི་པཎྜི་ཏ་ཛ་ཡ་ཨཱནནྡ། (11th c.) <<དབུ་མ་ལ་འཇུག་པའི་འགྲེལ་བཤད།>>སེར་བྱེས་དཔེ་མཛོད་ཁང་།༢༠༡༨\nཞང་ཡེ་ཤེས་སྡེ། (8th c.) <<ལྟ་བའི་ཁྱད་པར>> (<<ཟབ་མོ་ལྟ་བའི་ཁྱད་པར།>>) བོད་ཀྱི་གཙུག་ལག་གཅེས་བསྡུས་པོད་ཕྲེང་།༡༨བོད་ཀྱི་གཙུག་ལག་ཞིབ་དཔྱོད་ཁང་།༢༠༡༠\nརོང་ཟོམ་པཎྜི་ཏ་ཆོས་ཀྱི་བཟང་པོ། (11th c.) <<ལྟ་བུའི་བརྗེད་བྱང་ཆེན་མོ།>> (<<ཟབ་མོ་ལྟ་བའི་ཁྱད་པར།>>)བོད་ཀྱི་གཙུག་ལག་གཅེས་བསྡུས་པོད་ཕྲེང་།༡༨བོད་ཀྱི་གཙུག་ལག་ཞིབ་དཔྱོད་ཁང་།༢༠༡༠\nཔ་ཚབ་ལོ་ཙཱ་པ་ཉི་མ་གྲགས། (༡༠༥༥-?) <<དབུ་མ་རྩ་བ་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཊཱི་ཀ་སྒྲོལ་མ་གསལ་བྱེད་དང་ཚིག་གསལ་གྱི་དཀའ་གནད་དང་སྤྱི་སྡོམ>>བླ་རུང་སྔ་འགྱུར་དཔེ་ཚོགས།\nརྨ་བྱ་བྱང་ཆུབ་བརྩོན་འགྲུས། (11th c.)<<དབུ་མ་རྩ་བ་ཤེས་རབ་ཀྱི་འགྲེལ་བ་འཐད་པའི་རྒྱན་>>འཕྲུལ་དེབ།\nཇོ་ནང་ཏཱ་ར་ནཱ་ཐ། (3575-1634) <<དམ་པའི་ཆོས་རིན་པོ་ཆེ་འཕགས་པའི་ཡུལ་དུ་ཇི་ལྟར་དར་བའི་ཚུལ་གསལ་བར་སྟོན་པ་དགོས་འདོད་ཀུན་འབྱུང་>>བོད་གཞུང་ཤེས་རིག་དཔར་ཁང་།ཕྱི་ལོ༢༠༠༡\nརྗེ་ཙོང་ཁ་པ་བློ་བཟང་གྲགས་པ། (1357-1419) <<རྒྱལ་བའི་གསུང་རབ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སྙིང་པོའི་གནད་བསྡུས་ཏེ་གཏན་ལ་ཕབ་པ་བྱང་ཆུབ་ལམ་རིམ་ཆེན་མོ།>>(Corporate Body of the Buddha EducationFoundation,2000\n———— ——— <<དྲང་ངེས་ལེགས་བཤད་སྙིང་པོ།>> (ཞུ་སྒྲིག་པ།དགེ་བཤེས་ཡེ་ཤེས་ཐབས་མཁས) ཝཱ་ཎ་དབུས་བོད་ཀྱི་གཙུག་ལག་སློབ་གཉེར་ཁང་།༢༠༡༢\n———— ——— <<རྒྱལ་བའི་གསུང་རབ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སྙིང་པོའི་གནད་བསྡུས་ཏེ་གཏན་ལ་ཕབ་པ་བྱང་ཆུབ་ལམ་གྱི་རིམ་པ།>> (<<ལམ་རིམ་འབྲིང་།>>) (འཕྲུལ་དེབ) སེར་བྱེས་རིག་མཛོད་ཆེན་མོའི་རྩོམ་སྒྲིག་ཁང་།༢༠༡༥\n————- ——— <<དྲང་བ་དང་ངེས་པའི་དོན་རྣམ་པར་འབྱེད་པའི་བསྟན་བཅོས་ལེགས་བཤད་སྙིང་པོ།>>(ཞུ་སྒྲིག་པ་པ་དགེ་བཤེས་ཡེ་ཤེས་ཐབས་མཁས) ཝཱ་ཎ་དབུས་བོད་ཀྱི་གཙུག་ལག་སློབ་གཉེར་ཁང་།ཕྱི་ལོ༢༠༡༢\n————- ——— <<དབུ་མ་རྩ་བའི་ཚིག་ལེའུར་བྱས་པའི་ཤེས་རབ་ཅེས་བྱ་བའི་རྣམ་བཤད་རིགས་པའི་རྒྱ་མཚོ།>> (སྟོད་སྨད་གཉིས)(ཞུ་སྒྲིག་པ།དགེ་སློང་ཕུན་ཚོགས་དོན་གྲུབ) ཝཱཎ་དབུས་བོད་ཀྱི་གཙུག་ལག་སློབ་གཉེར་ཁང་གི་དགེ་ལྡན་སྤྱི་ལས་ཁང་།༢༠༡༧\n————- ——— <<དབུ་མ་ལ་འཇུག་པའི་རྒྱ་ཆེར་བཤད་པ་དགོངས་པ་རབ་ཏུ་གསལ་བ།>>བོད་ཀྱི་གཙུག་ལག་གཅེས་བསྡུས་པོད་ཕྲེང་།༡༩བོད་ཀྱི་གཙུག་ལག་ཞིབ་དཔྱོད་ཁང་།༢༠༡༠\nརྒྱལ་ཚབ་དར་མ་རིན་ཆེན། (1364-1432) <<རིགས་པ་དྲུག་བཅུ་པའི་ཟིན་བྲིས།>>རྗེ་ཙོང་ཁ་པ་ཡབ་སྲས་ཀྱིས་མཛད་པའི་ལྟ་བའི་གསུང་རྩོམ་ཕྱོགས་བསྡུས། Sera Mey Library 2008\nམཁས་གྲུབ་དགེ་ལེགས་དཔལ་བཟང་། (1385-1348) <<རྒྱུད་སྡེ་སྤྱིའི་རྣམ་པར་གཞག་པ་རྒྱས་པར་བཤད་པ།>>(རྒྱུད་སྡེ་སྤྱི་རྣམ) (འཕྲུལ་དེབ) སེར་བྱེས་རིག་མཛོད་ཆེན་མོའི་རྩོམ་སྒྲིག་ཁང་།༢༠༡༥\n————— —— <<ཟབ་མོ་སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་རབ་ཏུ་གསལ་བར་བྱེད་པའི་བསྟན་བཅོས་སྐལ་བཟང་མིག་འབྱེད>>(སྟོང་ཐུན་སྐལ་བཟང་མིག་འབྱེད)(འཕྲུལ་དེབ) སེར་བྱེས་རིག་མཛོད་ཆེན་མོའི་རྩོམ་སྒྲིག་ཁང་།༢༠༡༥\nསྟག་ཚང་ལོ་ཙཱ་པ་ཤེས་རབ་རིན་ཆེན། (1405-?) <<གྲུབ་མཐའ་ཀུན་ཤེས་ནས་མཐའ་བྲལ་སྒྲུབ་པ།>>ཝཱཎ་མཐོ་སློབ་དཔལ་ས་སྐྱའི་སློབ་གཉེར་ལྷན་ཚོགས།༢༠༡༤\nགོ་རམས་བསོད་ནམས་སེང་གེ (1429-1489) <<ལྟ་བའི་ཤན་འབྱེད་ཐེག་མཆོག་གནད་ཀྱི་ཟླ་འོད།>> བོད་ཀྱི་གཙུག་ལག་གཅེས་བསྡུས་པོད་ཕྲེང་།༡༩བོད་ཀྱི་གཙུག་ལག་ཞིབ་དཔྱོད་ཁང་།༢༠༡༠\nརྗེ་བཙུན་ཆོས་ཀྱི་རྒྱལ་མཚན། (1469-1544) <<དབུ་མའི་སྤྱི་དོན་སྐལ་བཟང་མགུལ་རྒྱན།>>སེར་བྱས་མཁས་སྙན་གྲྭ་ཚང་གིས་བསྒྲིགས།༢༠༡༥\n————- ———– <<དྲང་ངེས་རྒོལ་ངན་ཚར་གཅོད།>>སེར་བྱས་མཁས་སྙན་གྲྭ་ཚང་གིས་བསྒྲིགས།༢༠༡༥\n————- ———– <<གོ་ལན་ལྟ་ངན་མུན་སེལ།>>སེར་བྱས་མཁས་སྙན་གྲྭ་ཚང་གིས་བསྒྲིགས།༢༠༡༥\nཕུར་ལྕོག་ངག་དབང་བྱམས་པ། (1682-1762) <<རྟོགས་བརྗོད་རིན་པོ་ཆེ་འདུན་ལེགས་མའི་འགྲེལ་བ་མཁས་པའི་བཞུད་ལམ།>>(གསུང་འབུམ་པོད་དང་པོ༽སེར་བྱེས་ལྷོ་པ་ཁང་ཚན།༢༠༡༦\n———– ———– <<སྟག་ཚང་ལོ་ཙྪ་པའི་བརྒལ་ལན་རྡོ་རྗེ་གཟེགས་མ།>> (གསུང་འབུམ་པོད་དང་པོ༽སེར་བྱེས་ལྷོ་པ་ཁང་ཚན།༢༠༡༦\nཀློང་རྡོལ་ངག་དབང་བློ་བཟང་། (1719-1795) <<ཐེག་ཆེན་མངོན་པའི་སྡེ་སྣོད་ལས་བྱུང་བའི་མིང་གི་རྣམ་གྲངས།>>སེར་བྱེས་གཙུག་ལག་སློབ་གཉེར་ཁང་ཆེན་མོ།༢༠༠༢\nཀུན་མཁྱེན་འཇམ་དབྱངས་བཞད་པ་ངག་དབང་བརྩོན་འགྲུས། (1678-1721) <<གྲུབ་མཐའི་རྣམ་བཤད་རང་གཞན་གྲུབ་མཐའ་ཀུན་དང་ཟབ་དོན་མཆོག་ཏུ་གསལ་བ་ཀུན་བཟང་ཞིང་གི་ཉི་མ་ལུང་རིགས་རྒྱ་མཚོ་སྐྱེ་དགུའི་རེ་སྐོང་།>>འབྲས་སྤུངས་སྒོ་མང་དཔེ་མཛོད། 1999\nདགེ་འདུན་ཆོས་འཕེལ། (1903-1951) <<རྒྱལ་ཁམས་རིག་པའི་སྐོར་བའི་གཏམ་རྒྱུད་གསེར་གྱི་ཐང་མ།>>བོད་ལྗོངས་བོད་ཡིག་དཔེ་རྙིང་དཔེ་སྐྲུན་ཁང་། 1990\nཐུབ་བསྟན་མཆོག་སྒྲུབ།<<འཕགས་པའི་ཡུལ་གྱི་བྱུང་བ་བརྗོད་པ་ལེགས་བཤད་ཟླ་འོག་གསར་པ>>(<<རྒྱ་གར་རྒྱལ་རབས>>)(སྟོད་སྨད་གཉིས) ལྡི་ལི་བོད་ཀྱི་ཁང་པ། 2002\nསློབ་དཔོན་སེམས་དཔའ་རྡོ་རྗེ། (འཚོ་བཞུགས) <<གྲུབ་མཐའ་སྙིང་པོ་ཀུན་ལས་བཏུས་པ་ལུང་རིགས་སྙེ་མ>>(སྟོད་སྨད་གཉིས) ཀ་སྦུག་ཤྲཱིདིཝཱཀར་དཔེ་སྐྲུན་ཁང་།༢༠༡༠\nཁང་དཀར་ཚུལ་ཁྲིམས་སྐལ་བཟང་།(འཚོ་བཞུགས) <<ཚུར་མཐོང་སྐྱེ་བོར་སྣང་ཚུལ་མ་བཅོས་ལྷུག་པོར་བཀོད་པའི་རྒྱ་གར་ནང་པའི་ལྟ་གྲུབ་ཆོས་འབྱུང་ལེགས་བཤད་དཀའ་གནད་མདུད་གྲོལ།>>(དེབ་སྔོན་གསར་མ) གངས་ལྗོངས་ནང་རིག་མཐུན་ཚོགས།༢༠༠༧\nགླང་རི་བ་དགེ་བཤེེས་ཐུབ་བསྟན་སྦྱིན་པ། (འཚོ་བཞུགས) ཟབ་མོ་དབུ་མའི་ལྟ་བའི་འཕེལ་རིམ་ལས་བརྩམས་པའི་འབེལ་གཏམ།(སྔོན་གླེང་ངོ་སྤྲོད།<<ཟབ་མོ་ལྟ་བའི་ཁྱད་པར>> ) བོད་ཀྱི་གཙུག་ལག་གཅེས་བསྡུས་པོད་ཕྲེང་།༡༨བོད་ཀྱི་གཙུག་ལག་ཞིབ་དཔྱོད་ཁང་།༢༠༡༠\nGeorge B. JDreyfus and Sara L. McClintock. An Unusual Doxographical Distinction: The Svatantrika-Prasangika Distinction- What difference doesaDifference Make? Boston: WisdomPublication, USA, 2003.\nWilliam L. Ames. Bhavaviveka’s OwnView of His Differences with Buddhapalita. (The Svatantrika-Prasangika Distinction) Boston: Wisdom Publication, USA, 2003.\nC. W. Huntington, Jr. Was CandrakirtiaPrasangika? (The Svatantrika-PrasangikaDistinction) Boston: Wisdom Publication, USA,2003.\nSara L. McClintock. The Role of the“Given” in the Classification of Santaraksita and Kamalasila as Svatantrika-Madhyamikas. (The Svatantrika-PrasangikaDistinction) Boston: Wisdom Publication, USA,2003.\nMalcolm David Eckel. TheSatisfaction of No Analysis: On TsongKha Pa’s Approach to Svatantrika-Madhyamika. (TheSvatantrika-Prasangika Distinction) Boston:Wisdom Publication, USA, 2003.\nChizukoYoshimizu. TsongKha pap’sReevaluation of Candrakirti’s Criticism of Autonomous Inference. (The Svatantrika-Prasangika Distinction) Boston:Wisdom Publication, USA, 2003.\nS. Radhkrishnan. (1888-1975) Indian philosophy (two volumes). OXFORD University press, 2008\nSatischandraChaterjee&DharendramohamDatta.An Introduction to IndianPhilosophy.Rupa Publication India Pvt. Ltd 2007\nV.D. Mahajan: Ancient India. (Thoroughly Revised and Enlarged) ,S.CHAND & COMPANY PVT.LTD, 1990\nP.T Raju.The Principle of Four-Cornered Negation, inReview of Metaphysics, 1955\nDaviadSeyfortRuegg. The BuddhistPhilosophy of the Middle. WisdomPublication 2010\nར་སྒྲ་ཀི་རེ་ཞི་ནན་གྱིས་བརྩམས་པའི་<<རྒྱ་གར་གྱི་མཚན་ཉིད་རིག་པ>>(སྟོད་སྨད་གཉིས) (Indian philosophy by S. Radhakrishnan(1888-1975) Tow Volumes) དང་།ཆ་ཁྲེར་རྗེ་དང་སྒྲེ་རེན་སྒྲི་ར་མོ་ཧན་གཉིས་ཀྱིས་བརྩམས་པའི་<<རྒྱ་གར་གྱི་མཚན་ཉིད་རིག་པའི་སྤྱི་བཤད>> (An Introduction To Indian Philosophy by SatischandraChaterjee and DharendramohamDatta) མ་ཧ་ལྗེན་གྱིས་བརྩམས་པའི་<<གནའ་བོའི་རྒྱ་གར>>(Ancient India by V.D. Mahajan) ཐུབ་བསྟན་མཆོག་སྒྲུབ་ཀྱིས་བརྩམས་པའི་<<རྒྱ་གར་རྒྱལ་རབས>>(སྟོད་སྨད་གཉིས)སློབ་དཔོན་སེམས་དཔའ་རྡོ་རྗེས་མཛད་པའི་<<གྲུབ་མཐའ་སྙིང་པོ་ཀུན་ལས་བཏུས་པ་ལུང་རིགས་སྙེ་མ>>(སྟོད་སྨད་གཉིས) བཅས་སོ།\n༡)V.D. Mahajan: Ancient India (Thoroughly Revised and Enlarged) , S.CHAND & COMPANY PVT.LTD, 1990 P. 54-94 ༢)ཐུབ་བསྟན་མཆོག་སྒྲུབ།རྒྱ་གར་རྒྱལ་རབས།ལྡི་ལི་བོད་ཀྱི་ཁང་པ། 2002 ཤོག་གྲངས 52-82\n<<རྒྱལ་ཁམས་རིག་པའི་སྐོར་བའི་གཏམ་རྒྱུད་གསེར་གྱི་ཐང་མ།>>བོད་ལྗོངས་བོད་ཡིག་དཔེ་རྙིང་དཔེ་སྐྲུན་ཁང་། 1990 ཤོག་ངོས། 174\n<<རྒྱ་གར་གྱི་མཚན་ཉིད་རིག་པ>>(Indian philosophy two volumes), OXFORD University press, 2008, ཤོག་ངོས།༥༥༤\nP.T Raju. The Principle of Four-Cornered Negation, in Review of Metaphysics, 1 955, P. 701\nསྤྱིར་རང་རེའི་གཞུང་འགར་ “རྟོག་གེ་སྡེ་ལྔ” ཞེས་གསལ་ཡང་། “རྟོག་གེ་སྡེ་དྲུག” གི་བཤད་སྟངས་འདི་ནི་རྒྱ་གར་རང་གི་མཁས་པའི་གསུང་དུ་གྲགས་ཤིང་། དགེ་འདུན་ཆོས་འཕེལ་ལགས་ཀྱིས་ཀྱང་“དརྴཎ་འམ་ལྟ་བ་བྱ་བའི་སྡེ་ཚན་དྲུག” དང་། “རྟོག་གེ་སྡེ་དྲུག”ཞེས་པའི་བརྡ་ཆད་བཀོལ་འདུག(<<གཏམ་རྒྱུད་གསེར་ཐང་་>> P.182 བོད་ལྗོངས་བོད་ཡིག་དཔེ་རྙིང་དཔེ་སྐྲུན་ཁང་།) དེ་ཡང་རྟོག་གེ་སྡེ་དྲུག་ནི།༡) གྲངས་ཅན་(Samkya/Count) དང་།༢)དཔྱོད་པ་བ(Mimamsa/Art of reasoning and interpretation) དང་།༣)ཡོ་གའམ་རྣལ་འབྱོར་ཆུང་ལྷུང་གི་རིགས་པ་(Yoga/Concentration) དང་།༤)བྱེ་བྲག་པ(Vaishesika/The atomist school) དང་།༥)རིགས་པ་ཅན་པ(Nyaya/The school of analysis)དང་།༦)རིག་བྱེད་མཐའ་པ་(Vedanta/The end of the Veda) བཅས་རེད་ལ།དེ་དག་གི་རྩ་བའི་མདོ་རྣམས་ནི།༡)<<གྲངས་ཅན་གྱི་མདོ>>(Samkhya Sutra) དང་།༢)<<དཔྱོད་པ་བའི་མདོ་>>(Mimamsa Sutra)དང་།༣)<<རྣལ་འབྱོར་གྱི་མདོ>>(Yoga Sutra)དང་།༤) <<བྱེ་བྲག་པའི་མདོ་>>(Vaisesheka Sutra) དང་།༥)<<རིགས་པའི་མདོ་>>(Nyaya Sutra)དང་། ༦)<<རིག་བྱེད་མཐའི་མདོ་>>(Vedanta Sutra)བཅས་སོ།\nSatischandraChaterjee&DharendramohamDattas, An Introduction to Indian Philosophy,Rupa Publication India Pvt. Ltd 2007 P. 7\nསངས་རྒྱས་ཤཱཀྱ་ཐུབ་པ།<<འདུལ་བ་གཞི།>>པོད་༡༽ བཀའ་འགྱུར།ཡེ་ཤེས་སྡེའི་ཆོས་པར་ཁང་། ཤོག་ངོས། ༦༡-༧༥\nསློབ་དཔོན་དབྱིག་གཉེན།<<ཆོས་མངོན་པ་མཛོད་ཀྱི་ཚིག་ལེའུར་བྱས་པ>> (འཕྲུལ་དེབ) སེར་བྱེས་རིག་མཛོད་ཆེན་མོའི་རྩོམ་སྒྲིག་ཁང་།ཤོག་ངོས།༥༧\nS.Radhakrishnan (1888-1975), Indian philosophy (two volumes), OXFORD University press, 2008 P. 17\nརྗེ་ཙོང་ཁ་པ་བློ་བཟང་གྲགས་པ།<<དྲང་ངེས་ལེགས་བཤད་སྙིང་པོ།>> (ཞུ་སྒྲིག་པ།དགེ་བཤེས་ཡེ་ཤེས་ཐབས་མཁས) ཝཱ་ཎ་དབུས་བོད་ཀྱི་གཙུག་ལག་སློབ་གཉེར་ཁང་།ཕྱི་ལོ༢༠༡༢ཤོག་གྲངས།༡༣༨\nདཔལ་ལྡན་ཟླ་བ་གྲགས་པ།<<དབུ་མ་ཟླ་བའི་འགྲེལ་བ་ཚིག་གསལ།>> (ཞུ་སྒྲིག་པ།དགེ་སློང་ཕུན་ཚོགས་དོན་འགྲུབ) ཝཱ་ཎ་བོད་ཀྱི་གཙུག་ལག་སློབ་གཉེར་ཁང་གི་དགེ་ལྡན་སྤྱི་ལས་ཁང་།ཕྱི་ལོ།༢༠༡༥ཤོག་ངོས།༣༡༣\n<<འཕགས་པ་དྲི་མ་མེད་པར་གྲགས་པས་བསྟན་པ་ཞེས་བྱ་བ་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་མདོ།>> བཀའ་འགྱུར་དཔེ་བསྡུར་མ།མདོ་སྡེ།པོད་མ༽ཀྲུང་གོའི་བོད་རིག་པ་དཔེ་སྐྲུན་ཁང་།2005 ཤོག་ངོས།༤༥༨\nམཁས་གྲུབ་དགེ་ལེགས་དཔལ་བཟང་།<<རྒྱུད་སྡེ་སྤྱིའི་རྣམ་པར་གཞག་པ་རྒྱས་པར་བཤད་པ།>> (འཕྲུལ་དེབ) སེར་བྱེས་རིག་མཛོད་ཆེན་མོའི་རྩོམ་སྒྲིག་ཁང་།ཤོག་ངོས།༤༤\nརྒྱལ་ཚབ་དར་མ་རིན་ཆེན།<<རྗེ་ཙོང་ཁ་པ་ཡབ་སྲས་ཀྱིས་མཛད་པའི་ལྟ་བའི་གསུང་རྩོམ་ཕྱོགས་བསྡུས།>> Sera Mey Library 2008 ཤོག་ངོས།༣\nཞང་ཡེ་ཤེས་སྡེའི་<<ལྟ་བའི་ཁྱད་པར>>ལས“དབུ་མའི་བསྟན་བཅོས་ལུགས་ཅུང་ཟད་མི་མཐུན་པ་གཉིས་བྱུང་བས།ཨཱཙཱརྱ་བྷ་བྱས་མཛད་པ་མདོ་སྡེ་བའི་དབུ་མ་ཞེས་བཏགས།ཨཱཙཱརྱ་ཤཱནྡ་རཀྵི་ཏས་མཛད་པ་ལ་ནི་རྣལ་འབྱོར་སྤྱོད་པའི་དབུ་མ་ཞེས་བཏགས།” ཞེས་སོགས་ཀྱིས་དབུ་མ་པ་ལ་མདོ་སྡེ་སྤྱོད་པ་དང་རྣལ་འབྱོར་སྤྱོད་པའི་དབུ་མ་པ་གཉིས་ཀྱི་དབྱེ་བ་ཕྱེས།(<<ཟབ་མོ་ལྟ་བའི་ཁྱད་པར།>>བོད་ཀྱི་གཙུག་ལག་གཅེས་བསྡུས་པོད་ཕྲེང་།༡༨བོད་ཀྱི་གཙུག་ལག་ཞིབ་དཔྱོད་ཁང་།༢༠༡༠ཤོག་ངོས།འདི་ལ་དཀར་ཚུལ་ཁྲིམས་སྐལ་བཟང་ལགས་ཀྱི་<<དེབ་སྔོན་གསར་མ>>ལས།འདི་ནི “མདོ་སྡེ་སྤྱོད་པའི་དབུ་མ་པ་དང་།རྣལ་འབྱོར་སྤྱོད་པའི་དབུ་མ་པ་ཞེས་པ་ཐོག་མར་གསལ་ས” དེ་ཡིན་པར་གསུངས།(གངས་ལྗོངས་ནང་རིག་མཐུན་ཚོགས་ཀྱིས་པར་བསྐྲུན་བྱས།༢༠༠༧ཤོག་ངོས།༣༨༦)\nརོང་ཟོམ་པཎྜི་ཏ་ཆོས་ཀྱི་བཟང་པོའི་<<ལྟ་བུའི་བརྗེད་བྱང་ཆེན་མོ>>ར “དབུ་མའི་ལྟ་བ་མདོར་བསྡུས་ན།མ་ཡ་སྟེ་སྒྱུ་མ་ལྟ་བུར་འདོད་པ་དང་།ཨ་བྲ་ཏི་སྟི་ཏེ་རབ་ཏུ་མི་གནས་པར་འདོད་པའོ།།”ཞེས་གསུངས།(<<ཟབ་མོ་ལྟ་བའི་ཁྱད་པར།>>བོད་ཀྱི་གཙུག་ལག་གཅེས་བསྡུས་པོད་ཕྲེང་།༡༨བོད་ཀྱི་གཙུག་ལག་ཞིབ་དཔྱོད་ཁང་།༢༠༡༠ཤོག་ངོས།༥༠) འདིའི་སྐོར་ལ་རྗེ་ཙོང་ཁ་པའི<<ལྷག་མཐོང་ཆེན་མོ>>ར་ “སྒྱུ་མ་ལྟ་བུ་དང་རབ་ཏུ་མི་གནས་པའི་ཐ་སྙད་ནི་རྒྱ་གར་བའི་སློབ་དཔོན་ཁ་ཅིག་ཀྱང་བཞེད་དོ།།” ཞེས་དང་། “དོན་དམ་འདོད་ཚུལ་གྱི་སྒོ་ནས་གཉིས་སུ་བཞག་པ་ནི་རྨོངས་པ་ངོ་མཚར་སྐྱེད་པའི་རྣམ་གཞག་གོ་ཞེས་ལོ་ཙྪ་བ་ཆེན་པོ་བློ་ལྡན་ཤེས་རབ་གསུང་བ་ནི་ཤིན་ཏུ་ལེགས་ཏེ།།” ཞེས་སོགས་ཀྱིས་དབུ་མ་པའི་དབྱེ་བ་འདི་ལ་དགག་པ་མཛད།(Corporate Body of the Buddha Education Foundation, 2000 ཤོག་ངོས།༥༧༢)(<<སྟོང་ཐུན་>>དུ་“བོད་ཀྱི་བླ་མ་སྔ་མ་ཁ་ཅིག་ན་རེ།”ཞེས་གསུངས་པས་ལམ་རིམ་ཆེན་མོར་གསལ་བའི་ཕྱོགས་སྔ་དང་མི་འདྲ) འདི་དག་གི་སྐོར་ལ་ལྕང་སྐྱ་རོལ་བའི་རྡོ་རྗེའི་<<གྲུབ་མཐའ་བསྟན་ལྷུན་པོའི་མཛེས་རྒྱན>>དུ་དབུ་མ་པ་ལ་དོན་དམ་འདོད་ཚུལ་གྱི་སྒོ་ནས་སྒྱུ་མ་རིགས་གྲུབ་པ་དང་རབ་ཏུ་མི་གནས་པ་གཉིས་སུ་དབྱེ་བ་དེ།སློབ་དཔོན་དཔའ་བོས་མཛད་པའི་<<དོན་དམ་པ་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་བསྒོམ་པའི་ཡི་གེ་རིན་པོ་ཆེའི་སྒྲོན་མ>>ར་གསལ་བར་མཁས་གྲུབ་ནོར་བཟང་རྒྱ་མཚོས་གསུངས་ཞེས་བཀོད།(དབུ་མ་པའི་སྐབས།འཕྲུལ་དེབ།ཤོག་ངོས།༣༤༦)འོན་ཀྱང་།བསྟན་འགྱུར་གྱི་དབུ་མའི་སྡེ་ཚན།པོད་ཀི༽པར་བཞུགས་པའི་སློབ་དཔོན་དཔའ་བོའི་གསུང་རྩོམ་དེར་དབུ་མ་པའི་དབྱེ་བ་དེ་འདྲ་ཞིག་གཏན་ནས་མི་གསལ་བས་དཔྱད་དགོས་པར་སྙམ།\nདབུ་མ་པ་ལ་གཞུང་ཕྱི་མོའི་དབུ་མ་པ་དང་ཕྱོགས་འཛིན་པའི་དབུ་མ་པ་གཉིས་སུ་དབྱེ་བའང་ཡོད་དེ།རྗེ་ཙོང་ཁ་པ་བློ་བཟང་གྲགས་པའི་<<བྱང་ཆུབ་ལམ་རིམ་ཆེན་མོ་>>ལས། “ཡབ་སྲས་དེ་གཉིས་ཀ་དབུ་མ་པ་གཞན་རྣམས་ཀྱི་ཁུངས་ཡིན་པས།སྔ་རབས་པ་རྣམས་དེ་གཉིས་ལ་གཞུང་ཕྱི་མོའི་དབུ་མ་པ་ཞེས་དང་།གཞན་རྣམས་ལ་ཕྱོགས་འཛིན་པའི་དབུ་མ་པ་ཞེས་ཐ་སྙད་བྱེད་དོ།།”ཞེས་གསུངས།(Corporate Body of the Buddha Education Foundation, 2000 ཤོག་ངོས།༥༧༡)\nརྗེ་ཙོང་ཁ་པ་བློ་བཟང་གྲགས་པ།<<བྱང་ཆུབ་ལམ་རིམ་ཆེན་མོ།>>Corporate Body of the Buddha Education Foundation, 2000 ཤོག་ངོས།༥༧༣\nརྗེ་ཙོང་ཁ་པ་བློ་བཟང་གྲགས་པ།<<དྲང་ངེས་ལེགས་བཤད་སྙིང་པོ།>> (ཞུ་སྒྲིག་པ།དགེ་བཤེས་ཡེ་ཤེས་ཐབས་མཁས) ཝཱ་ཎ་དབུས་བོད་ཀྱི་གཙུག་ལག་སློབ་གཉེར་ཁང་།ཕྱི་ལོ༢༠༡༢ཤོག་གྲངས།༢༡༢དང་༢༢༧-༨\nརྒྱལ་ཚབ་དར་མ་རིན་ཆེན།<<རྗེ་ཙོང་ཁ་པ་ཡབ་སྲས་ཀྱིས་མཛད་པའི་ལྟ་བའི་གསུང་རྩོམ་ཕྱོགས་བསྡུས།>> Sera Mey Library ཤོག་ངོས།༢༥༣\nཀུན་མཁྱེན་འཇམ་དབྱངས་བཞད་པ།<<གྲུབ་མཐའི་རྣམ་བཤད་རང་གཞན་གྲུབ་མཐའ་ཀུན་དང་ཟབ་དོན་མཆོག་ཏུ་གསལ་བ་ཀུན་བཟང་ཞིང་གི་ཉི་མ་ལུང་རིགས་རྒྱ་མཚོ་སྐྱེ་དགུའི་རེ་སྐོང་>>འབྲས་སྤུངས་སྒོ་མང་དཔེ་མཛོད། 1999 ཤོག་ངོས།༣༧༢\nGeorge B. J Dreyfus and Sara L. McClintock: An Unusual Doxographical Distinction, The Svatantrika-Prasangika Distinction- What difference DoesaDifference Make?), Wisdom Publication, Boston, USA, 2003, P. 3\nGeorge B. J Dreyfus and Sara L. McClintock: An Unusual DoxographicalDistinction,TheSvatantrika-Prasangika Distinction- What difference DoesaDifference Make?), Wisdom Publication, Boston, USA, 2003, P. 1\nGeorge B. J Dreyfus and Sara L. McClintock: An Unusual Doxographical Distinction, The Svatantrika-Prasangika Distinction- What difference DoesaDifference Make?), Wisdom Publication, Boston, USA, 2003, P. 3, 34\nནང་བསྟན་ཞིབ་འཇུག་པ་DaviadSeyfortRueggཡི་བརྩམས་ཆོས་The Buddhist Philosophy of the Middleཞེས་པར་ཁ་ཆེའི་པཎྜི་ཏ་ཛ་ཡ་ཨཱ་ནན་དས་མཛད་པའི་<<དབུ་མ་ལ་འཇུག་པའི་འགྲེལ་བཤད་>>དུ “རང་རྒྱུད་པ” ཞེས་པའི་བརྡ་ཆད་བྱུང་ཡང་། “ཐལ་འགྱུར་པ” ཞེས་པའི་བརྡ་ཆད་མི་གསལ་བ་དང་།གཞུང་འདིའི་ལེགས་སྦྱར་མ་དཔེ་བོར་བརླག་ཕྱིན་ཟིན་པས།བོད་དཔེ་ཁོ་ན་མ་གཏོགས་བཞུགས་མེད་པར་གསུངས།\nགླང་རི་བ་དགེ་བཤེེས་ཐུབ་བསྟན་སྦྱིན་པ།<<ཟབ་མོ་དབུ་མའི་ལྟ་བའི་འཕེལ་རིམ་ལས་བརྩམས་པའི་འབེལ་གཏམ>> (སྔོན་གླེང་ངོ་སྤྲོད།<<ཟབ་མོ་ལྟ་བའི་ཁྱད་པར>> )བོད་ཀྱི་གཙུག་ལག་གཅེས་བསྡུས་པོད་ཕྲེང་།༡༨བོད་ཀྱི་གཙུག་ལག་ཞིབ་དཔྱོད་ཁང་།༢༠༡༠ཤོག་ངོས། xxi\nརྗེ་ཙོང་ཁ་པ་བློ་བཟང་གྲགས་པ།<<བྱང་ཆུབ་ལམ་རིམ་ཆེན་མོ།>> Corporate Body of the Buddha Education Foundation ཤོག་ངོས།༥༧༣\nརྗེ་ཙོང་ཁ་པ་བློ་བཟང་གྲགས་པ།<<དྲང་ངེས་ལེགས་བཤད་སྙིང་པོ།>> (ཞུ་སྒྲིག་པ།དགེ་བཤེས་ཡེ་ཤེས་ཐབས་མཁས) ཝཱ་ཎ་དབུས་བོད་ཀྱི་གཙུག་ལག་སློབ་གཉེར་ཁང་།ཕྱི་ལོ༢༠༡༢ཤོག་ངོས།༢༣༦\nརྗེ་ཙོང་ཁ་པ་བློ་བཟང་གྲགས་པ།<<དྲང་ངེས་ལེགས་བཤད་སྙིང་པོ།>> (ཞུ་སྒྲིག་པ།དགེ་བཤེས་ཡེ་ཤེས་ཐབས་མཁས) ཝཱ་ཎ་དབུས་བོད་ཀྱི་གཙུག་ལག་སློབ་གཉེར་ཁང་།ཕྱི་ལོ༢༠༡༢ཤོག་ངོས།༢༣༣\nརྗེ་ཙོང་ཁ་པ་བློ་བཟང་གྲགས་པ།<<དྲང་ངེས་ལེགས་བཤད་སྙིང་པོ།>> (ཞུ་སྒྲིག་པ།དགེ་བཤེས་ཡེ་ཤེས་ཐབས་མཁས) ཝཱ་ཎ་དབུས་བོད་ཀྱི་གཙུག་ལག་སློབ་གཉེར་ཁང་།ཕྱི་ལོ༢༠༡༢ཤོག་ངོས།༡༨༣\nནུབ་ཕྱོགས་མཚན་ཉིད་རིག་པའི་ལྟ་གྲུབ་ལ་རྩ་བའི་གྲུབ་ཆ་ཆེན་པོ་གསུམ་ཡོད།དང་པོ་ཡུལ་གྱི་རང་བཞིན་ནམ་དེ་ཉིད(Ontology) ཀྱི་སྐོར་དང་།གཉིས་པ་ནི་ཡུལ་གྱི་རང་བཞིན་དེ་ལ་འཇུག་པའི་དཔྱད་ཐབས་སམ་ཤེས་རྟོགས་ཀྱི་རྣམ་གཞག་(Epistemology) དང་།གསུམ་པ་ནི་དེ་གཉིས་ལ་བརྟེན་པའི་རིན་ཐང་གི་རྣམ་གཞག(Axiology) བཅས་ཡིན་པས་མཚན་ཉིད་རིག་པའི་ཁྲོད་དུ་ཤེས་རྟོགས་བྱེད་ཚུལ་གལ་ཆེ་ལ།ནུབ་ཕྱོགས་མཚན་ཉིད་རིག་པའི་ཁྲོད་ཀྱི་གྲུབ་མཐའ་གཙོ་བོ་གཉིས་ཏེ།རྗེས་དཔག་རིང་ལུགས(Rationalism) དང་མྱོང་རྟོགས་རིང་ལུགས(Empiricism) གཉིས་ཀྱི་ཁྱད་པར་ཡང་དཔྱད་ཐབས་སམ་ཤེས་རྟོགས་ཀྱི་རྣམ་གཞག་གི་སྟེང་ནས་བཞག་ཡོད།རྗེས་དཔག་རིང་ལུགས་པ་རྣམས་ཀྱིས་ངེས་པར་དུ་གཏན་ཚིགས་སམ་རྗེས་དཔག་གི་སྟེང་ནས་ཤེས་རྟོགས་འབྱུང་དགོས་ཚུལ་གྱི་རྣམ་གཞག་མཛད་ཅིང་།མྱོང་རྟོགས་རིང་ལུགས་པ་རྣམས་ཀྱིས་ཤེས་རྟོགས་ནིམཐའ་གཅིག་ཏུ་མྱོང་བ (མངོན་སུམ) འི་ཁྲོད་ནས་ཡོང་བ་མ་གཏོགས་གཏན་ཚིགས་ལ་བརྟེན་ནས་མི་ཡོང་བའི་རྣམ་གཞག་མཛད་ཡོད།འོན་ཀྱང་།ལྟ་བ་འདི་གཉིས་ཀྱི་ལྡོག་ཕྱོགས་སུ་ཐེ་ཚོམ་རིང་ལུགས་(Skepticism) ཞེས་པའི་གྲུབ་མཐའ་གཞན་ཞིག་ཡོད་ལ་།འདི་ཡིས་མཐར་གཏུགས་ན་ངེས་ཤེས་ཟེར་བ་ཞིག་ཁས་མི་ལེན་པར།ཡོད་ཚད་ལ་དོགས་སློང་ཁོ་ནས་འཇུག་དགོས་པར་འདོད། (བོད་ཀྱི་དབུ་མ་པ་ཁག་ཅིག་གི་ལྟ་བ་ནི་ཕྱི་མ་འདི་དང་ཅུང་འདྲ)\nརྗེ་ཙོང་ཁ་པ་བློ་བཟང་གྲགས་པ།<<དྲང་ངེས་ལེགས་བཤད་སྙིང་པོ།>> (ཞུ་སྒྲིག་པ།དགེ་བཤེས་ཡེ་ཤེས་ཐབས་མཁས) ཝཱ་ཎ་དབུས་བོད་ཀྱི་གཙུག་ལག་སློབ་གཉེར་ཁང་།ཕྱི་ལོ༢༠༡༢ཤོག་གྲངས།༡༥༢/ ༡༧༨/ ༢༩༢\nརྗེ་ཙོང་ཁ་པ་བློ་བཟང་གྲགས་པ།<<དྲང་ངེས་ལེགས་བཤད་སྙིང་པོ།>> (ཞུ་སྒྲིག་པ།དགེ་བཤེས་ཡེ་ཤེས་ཐབས་མཁས) ཝཱ་ཎ་དབུས་བོད་ཀྱི་གཙུག་ལག་སློབ་གཉེར་ཁང་།ཕྱི་ལོ༢༠༡༢ཤོག་གྲངས།༢༩༤\nརྗེ་ཙོང་ཁ་པ་བློ་བཟང་གྲགས་པ།<<དྲང་ངེས་ལེགས་བཤད་སྙིང་པོ།>> (ཞུ་སྒྲིག་པ།དགེ་བཤེས་ཡེ་ཤེས་ཐབས་མཁས) ཝཱ་ཎ་དབུས་བོད་ཀྱི་གཙུག་ལག་སློབ་གཉེར་ཁང་།ཕྱི་ལོ༢༠༡༢ཤོག་གྲངས།༢༩༥-6\nརྗེ་ཙོང་ཁ་པ་བློ་བཟང་གྲགས་པ།བྱང་ཆུབ་ལམ་རིམ་ཆེན་མོ།Corporate Body of the Buddha Education Foundation ཤོག་ངོས།༥༨༣\nརྗེ་ཙོང་ཁ་པ་བློ་བཟང་གྲགས་པ།<<དྲང་ངེས་ལེགས་བཤད་སྙིང་པོ།>> (ཞུ་སྒྲིག་པ།དགེ་བཤེས་ཡེ་ཤེས་ཐབས་མཁས) ཝཱ་ཎ་དབུས་བོད་ཀྱི་གཙུག་ལག་སློབ་གཉེར་ཁང་།ཕྱི་ལོ༢༠༡༢ཤོག་གྲངས།༢༡༢\nརྗེ་ཙོང་ཁ་པ་བློ་བཟང་གྲགས་པ།བྱང་ཆུབ་ལམ་རིམ་ཆེན་མོ།Corporate Body of the Buddha Education Foundation, 2000ཤོག་ངོས།༥༨\nརྗེ་ཙོང་ཁ་པའི་<<རྟོགས་བརྗོད་འདུན་ལེགས་མ>>ར་“བྱང་ཕྱོགས་འདི་ན་ཚད་མའི་གཞུང་ལུགས་ལ།།སྦྱངས་དང་མ་སྦྱངས་དུ་མ་མགྲིན་གཅིག་ཏུ།།མདོ་དང་སྡེ་བདུན་ཀུན་ལ་བྱང་ཆུབ་ཏུ།།བགྲོད་པའི་ཉམས་ལེན་རིམ་པ་ཡོད་མིན་ཟེར།།” ཞེས་དང་།དེའི་ཐད་ལ་ཕུར་ལྕོགས་ངག་དབང་བྱམས་པས་མཛད་པའི<<རྟོགས་བརྗོད་རིན་པོ་ཆེ་འདུན་ལེགས་མའི་འགྲེལ་བ་མཁས་པའི་བཞུད་ལམ།>>ལས། “དོན་ནི།མ་ག་དྷ་རྡོ་རྗེ་གནད་གྱི་བྱང་ཕྱོགས་ཁ་བ་ཅན་འདི་ན་སྔོན་བྱོན་པའི་རིག་པའི་གནས་ལྔ་ལ་མཁས་ཤིང་།ཁྱད་པར་ཚད་མ་སྡེ་བདུན་གྱི་གཞུང་དང་།དེའི་ལུགས་ཀྱི་རིགས་ལམ་ཡུན་རིང་དུ་སྦྱངས་པ།རྗེ་ས་པཎ་སོགས་དང་།ཀུན་མཁྱེན་བུ་སོགས་དང་།དེ་དག་གི་ཕྱོགས་འཛིན་ཀྱང་རིགས་གཞུང་ལ་མ་སྦྱངས་པ་དུ་མ་མགྲིན་གཅིག་ཏུ།” ཞེས་སོགས་གསུངས་པ་ལྟ་བུ་རེད།(གསུང་འབུམ་པོད་དང་པོ༽སེར་བྱེས་ལྷོ་པ་ཁང་ཚན།༢༠༡༦ཤོག་ངོས།༢༣༧)\n(Svatantrika-Prasangika Distinction) George B. J Dreyfus and Sara L. McClintock: An Unusual Doxographical Distinction, The Svatantrika-Prasangika Distinction- What difference DoesaDifference Make?), Wisdom Publication, Boston, USA, 2003, P. 26\nརྗེ་ཙོང་ཁ་པ་བློ་བཟང་གྲགས་པ།<<དྲང་ངེས་ལེགས་བཤད་སྙིང་པོ།>> (ཞུ་སྒྲིག་པ།དགེ་བཤེས་ཡེ་ཤེས་ཐབས་མཁས) ཝཱ་ཎ་དབུས་བོད་ཀྱི་གཙུག་ལག་སློབ་གཉེར་ཁང་།༢༠༡༢ཤོག་ངོས།༢༤༥\nརྗེ་ཙོང་ཁ་པ་བློ་བཟང་གྲགས་པ།<<བྱང་ཆུབ་ལམ་རིམ་ཆེན་མོ།>> Corporate Body of the Buddha Education Foundation, ཤོག་ངོས།༦༩༥\nརྗེ་ཙོང་ཁ་པ་བློ་བཟང་གྲགས་པ།<<བྱང་ཆུབ་ལམ་རིམ་ཆེན་མོ།>> Corporate Body of the Buddha Education Foundation, ཤོག་ངོས།༥༧༣\nརྗེ་ཙོང་ཁ་པ་བློ་བཟང་གྲགས་པ།<<དྲང་ངེས་ལེགས་བཤད་སྙིང་པོ།>> (ཞུ་སྒྲིག་པ།དགེ་བཤེས་ཡེ་ཤེས་ཐབས་མཁས) ཝཱ་ཎ་དབུས་བོད་ཀྱི་གཙུག་ལག་སློབ་གཉེར་ཁང་།༢༠༡༢ཤོག་ངོས།༦༩༧\nརྗེ་ཙོང་ཁ་པ་བློ་བཟང་གྲགས་པ།<<དྲང་ངེས་ལེགས་བཤད་སྙིང་པོ།>> (ཞུ་སྒྲིག་པ།དགེ་བཤེས་ཡེ་ཤེས་ཐབས་མཁས) ཝཱ་ཎ་དབུས་བོད་ཀྱི་གཙུག་ལག་སློབ་གཉེར་ཁང་།༢༠༡༢ཤོག་ངོས།༢༥༤-༢༥༥\nརྗེ་ཙོང་ཁ་པ་བློ་བཟང་གྲགས་པ།<<དྲང་ངེས་ལེགས་བཤད་སྙིང་པོ།>> (ཞུ་སྒྲིག་པ།དགེ་བཤེས་ཡེ་ཤེས་ཐབས་མཁས) ཝཱ་ཎ་དབུས་བོད་ཀྱི་གཙུག་ལག་སློབ་གཉེར་ཁང་།༢༠༡༢ཤོག་ངོས།༢༥༢-༢༥༣\n6 སྤྱན་གསལ་པོ། “རང་རྒྱུད་ཀྱི་རྟགས” ཀྱི་གལ་གནད་ལ་དཔྱད་པ།


Terdzo-LI-020 - Rinchen Terdzö\nrdzogs pa chen po rang byung rang shar gyi snying po bcud bsdus rig pa'i dbang blta bder bkod pa ye shes rang shar\nin cycle ཀ་དག་རང་བྱུང་རང་ཤར་ (Ka dag rang byung rang shar)\nVolume 56 (ལི) / Pages 637-658 / Folios 1a1 to 11b6\nRinchen Terdzö Volumes List > Volume 56 > Text #21 (Scroll to Bottom)\n'jam mgon kong sprul. rdzogs pa chen po rang byung rang shar gyi snying po bcud bsdus rig pa'i dbang blta bder bkod pa ye shes rang shar. In Rin chen gter mdzod chen mo pod nga drug pa (The Great Treasury of Rediscovered Teachings Volume 56) by 'jam mgon kong sprul, 637-658. New Delhi: Shechen Publications, 2007-2016.\nces rin po che gter gyi mdzod chen po'i yang bcud gces pa'i snying tig gi dbyig tu bzhugs su gsol ba'i ched du 'chi med bstan gnyis g.yung drung gling pas bltas chog gi zhabs tog spel ba dge legs 'phel\n༄༅། །རྫོགས་པ་ཆེན་པོ་རང་བྱུང་རང་ཤར་གྱི་སྙིང་པོ་བཅུད་བསྡུས་རིག་པའི་དབང་བལྟ་བདེར་བཀོད་པ་ཡེ་ཤེས་རང་ཤར་ཞེས་བྱ་བ་བཞུགས་སོ། ། ན་མོ་གུ་རུ་ས་མནྟ་བྷ་དྲ་ཡ། གདལ་ཁྱབ་ཡངས་པ་ཀུན་བཟང་དོན་གྱི་དབྱིངས། །རང་བྱུང་རང་ཤར་རང་གྲོལ་འོད་གསལ་བ། །བླ་མ་གདོད་མའི་མགོན་པོ་ལ་བཏུད་དེ། །བཅུད་བསྡུས་རིག་པའི་དབང་མཆོག་མཐོང་གསལ་བྱ། །བཅུད་དང་ལྡན་པའི་བླ་མས་སྣོད་དང་ལྡན་པའི་སློབ་མ་ལ་སྙིང་པོ་དོན་གྱི་དབང་བསྐུར་བས་རྒྱུད་སྨིན་པར་བྱེད་པའི་ཚུལ་ལ་གསུམ། སྦྱོར་དངོས་རྗེས་སོ། །དང་པོ་སྦྱོར་བ་ལ་གཤོམ་དང་སྒྲུབ་མཆོག་གཉིས་ལས་དང་པོ་ནི། དབེན་པའི་གནས་སུ་སྟེགས་བུ་ཁེབས་ལྡན་རིམ་པ་གཉིས་པའི་དང་པོ་ལ་དཔལ་བཤོས་རྒྱན་ལྡན་གྱི་གཡས་གཡོན་དུ་སྨན་རཀ །གཉིས་པ་ལ་བཀའ་སྲུང་དབང་གི་མ་མོ་གསུམ་ལ་སྣོད་གཅིག་ཏུ་ཟུར་གསུམ་དམར་པོ་པདྨས་བསྐོར་བ་གསུམ། གཏེར་སྲུང་བརྟན་མ་བཅུ་གཉིས་ལ་སྣོད་གཅིག་ཏུ་ཟླུམ་གཏོར་པདྨ་སྤུངས་པ་གཅིག་གམ་འགྲུབ་ན་བཅུ་གཉིས་བཤམ། སློབ་དཔོན་གྱིས་ཕྱག་གིས་སླེབ་པའི་མདུན། སྟེགས་ཧ་ཅང་མི་མཐོ་བ་སློབ་མས་དཀྱིལ་འཁོར་མཐོང་ངེས་པ་ལ་མཎྜལ་ཁྲུ་གང་དུ་ལོངས་པ་འབྱོར་ན་རབ། མ་འབྱོར་ནའང་ཆེ་ལེགས་ཞིག་ལ་རྡུལ་ཚོན་གྱིས་དབུས་སུ་ཟླུམ་སྐོར་མཐིང་ནག་འོད་ལྔའི་ར་བས་བསྐོར་བ། དེ་རྒྱབ་མུ་ཁྱུད་རིམ་པ་བཅུ་གཅིག་བསྐོར་བའི་དང་པོ་ལ་མཐིང་དམར་གཉིས་རིམ། གཉིས་པར་དཀར་སེར་དམར་ལྗང་མཐིང་ག་ལྔ་རིམ། གསུམ་པ་ལ་དཀར་དམར་གཉིས་རིམ། བཞི་པར་ཡང་དཀར་དམར་གཉིས་སྤེལ། ལྔ་པར་དཀར་སེར་མཐིང་ག་གསུམ་རིམ། དྲུག་པར་དཀར་པོ་གཉིས་རིམ། བདུན་པར་སེར་པོ་གཅིག་རིམ། བརྒྱད་པར་ལེའུ་ཚེ་བཅུ་གཉིས་ཆ་བསྒོས་ལ་ཚོན་ལྔ་བཏང་བ། དགུ་པར་སེར་པོ་གཉིས་རིམ། བཅུ་པར་དཀར་ནག་གཉིས་རིམ། བཅུ་གཅིག་པ་ནང་ནས་རིམ་བཞིན་དཀར་པོ་དང་སེར་པོ་དང་ལྗང་གུ་དང་དམར་ནག་དང་སེར་ནག་དང་ནག་པོ་བཅས་རིམ་པ་དྲུག་སྤེལ་བ་བྲི། དེའི་སྟེང་དུ་ཁྲིའུ་ལ་བུམ་པ་སོ་ལྔའི་བཅུད་ལྡན་ཁ་རྒྱན་མགུལ་ཆིངས་དང་ལྡན་པ་བཀོད། གཞན་ཡང་མཆོད་གཏོར་ཚོགས་རྫས་སོགས་དགོས་པའི་ཡོ་བྱད་ཚོགས་པར་བྱའོ། །གཉིས་པ་ལ། འདི་ཉིད་ཀྱི་རང་ལུགས་སློབ་དཔོན་རྟོགས་དགོངས་དང་ལྡན་པ་གཞིར་བཞག །སྤྲོས་བཅས་ཀྱི་དབང་བསྐུར་གཞན་ལྟར་སྤྲོས་པ་མང་པོ་མི་དགོས་པས། ཐོག་མར་དོན་གྱི་སེམས་བསྐྱེད་ནི། བདག་དང་མཐའ་ཡས་སེམས་ཅན་རྣམས། །ཡེ་ནས་སངས་རྒྱས་ཡིན་པ་ལ། །ཡིན་པར་ཤེས་པའི་བདག་ཉིད་དུ། །བྱང་ཆུབ་མཆོག་ཏུ་སེམས་བསྐྱེད་དོ། །ལན་གསུམ། མཚམས་གཅད་པ་ནི། བདག་ཉིད་རང་བྱུང་གཉུག་མའི་ཧེ་རུ་ཀར་གསལ་བས། ཨཱོྃ་བཛྲ་ཙཀྲ་རཀྵ་རཀྵ་ཀྲོ་ཏ་ཛྭ་ལ་ཧ་ན་ཧ་ན་ཧཱུྃ་ཕཊ༔ ཨཱོྃ་བཛྲ་ཙཀྲ་རཀྵ་རཀྵ་མཱུ་ལ་ཙ་ལེ་རཀྵ་རཀྵ་ཧཱུྃ་ཧཱུྃ་ཧཱུྃ༔ བདག་དང་དད་ལྡན་སློབ་བུ་རྣམས༔ རྡོ་རྗེ་འཁོར་ལོ་མཚོན་ཆའི་གུར༔ བར་གཅོད་བགེགས་ཀྱིས་མི་ཚུགས་བསམ༔ བདག་བསྐྱེད་ནི། རང་ཉིད་སྐད་ཅིག་གིས་པདྨ་ཉི་ཟླའི་གདན་གྱི་སྟེང་དུ་གཞིའི་ཀུན་ཏུ་བཟང་པོ། སྐུ་མདོག་མཐིང་སྔོན་ནམ་མཁའ་དྭངས་པའི་མདོག་ལྟ་བུ། རྒྱན་མེད་གཅེར་བུ་ཕྱག་མཉམ་གཞག་དང་ཞབས་སྐྱིལ་ཀྲུང་གིས་བཞུགས་པ། ལྔ་ལྡན་འོད་ཟེར་གྱི་ཕུང་པོ་མཁའ་ཁྱབ་ཏུ་འཁྲིགས་པར་དམིགས་ལ། ཨཱོྃ་བཛྲ་སརྦ་ཏ་ཐཱ་ག་ཏ་ཀཱ་ཡ་ཝ་ཀ་ཙིཏྟ་བོ་དྷི་ཙིཏྟ་མ་ཧཱ་སུ་ཁ་ཧཱུྃ་ཨཱ༔ ཞེས་ཅི་རིགས་བརྗོད་ལ་ང་རྒྱལ་གཟུང་། བུམ་པ་རང་བྱུང་ཡེ་ཤེས་འོད་ཀྱི་གཞལ་ཡས་ཁང་དུ་དཔལ་ཆེན་ཁྲག་འཐུང་རིགས་ལྔ་ཡབ་ཡུམ་བཅུ། དབུ་གཙུག་ཏུ་ཀུན་བཟང་ཡབ་ཡུམ་དང་བཅས་པ་སྐད་ཅིག་གསལ་ཞིང་རྫོགས་པར་གྱུར། ཞི་ཁྲོ་སྤྱི་བསྡུས་སྔགས་སམ། རིགས་ལྔའི་ས་བོན་དང་། ཨ་ཨ། ཅི་ནུས་བཟླས་པས་བྱིན་བརླབ། མཆོད་རྫས་རྣམས། ཨཱོྃ་ཨཱཿཧཱུྃ༔ ལན་གསུམ་གྱིས། ཡེ་ཤེས་ཀྱི་བདུད་རྩིའི་རྒྱ་མཚོ་འདོད་ཡོན་མཆོད་པའི་སྤྲིན་ཕུང་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་དང་མཉམ་པར་གྱུར། ཅེས་བྱིན་བརླབས་ལ། ན་མོ་གུ་རུ་དྷེ་བ་དྷཱ་ཀི་ནཱི་ཡེ་ས་པ་རི་བཱ་ར་ཨི་དཾ་བ་ལིཾ་ཏ་ཁ་ཁ་ཁཱ་ཧི་ཁཱ་ཧི། གསུམ། ཞི་ཁྲོ་སྤྱི་སྔགས་ལ་གཏོར་སྔགས་བཏགས་པ་གསུམ། སརྦ་དྷརྨ་པཱ་ལ་ནི་དྷི་པ་ཏི་བྷཱུ་མི་པ་ཏི་ས་པ་རི་བཱ་སོགས་ལན་གསུམ། བདེ་གཤེགས་རྣམས་ལ་མཆོད་པར་འབུལ༔ བཀའ་སྲུང་གཏེར་བདག་ཚིམ་པར་བསྔོ༔ བསྟན་པ་བསྲུང་བའི་ཕྲིན་ལས་མཛོད༔ ཅེས་གཏོར་མ་འབུལ་ཞིང་ཕྲིན་ལས་བཅོལ། ལས་དང་པོ་པའི་སློབ་དཔོན་དེ་ཙམ་གྱིས་གོ་མི་ཆོད་ན་གོང་མ་ཁ་ཅིག་གིས་ཕྱག་བཞེས་ལྟར། སྤྱི་རྒྱུག་བྱང་གཏེར་ཐུགས་སྒྲུབ་བམ། ཁྱད་པར་འདི་དང་འབྲེལ་མཚུངས་ཀུན་བཟང་དགོངས་པ་ཟང་ཐལ་གྱི་ཕྲིན་ལས་གཏང་། བཟླས་པ་དང་། བཀའ་སྲུང་བསྡུས་མཆོད་ཙམ་མམ། དབང་གི་ལྷ་མོ་དང་བརྟན་མའི་སྒེར་མཆོད་སོགས་ཀྱང་སྦྱར། ཆོས་ཉིད་མཉམ་པའི་ངང་དུ་ཞུགས། ལས་བུམ་ལས་སྔགས་གང་ཡང་རུང་བས་བྱིན་བརླབ། དེ་དག་གི་སྐབས་སུའང་བུམ་སྒྲུབ་སྔར་སྨྲོས་ལྟར་དང་། དབང་བསྐུར་བ་ན་གཞིའི་ཀུན་བཟང་གི་ང་རྒྱལ་ལ་གནས་པར་བྱ་དགོས་སོ། །གཉིས་པ་དངོས་གཞི་དབང་ལ། སློབ་མ་རྣམས་ཕྱི་རོལ་དུ་ཁྲུས་བྱ། སྒོ་གདོང་དུ་དྲག་སྔགས་དང་སྤོས་ཐུན་སོགས་ཀྱིས་བགེགས་བསྐྲད། ཕྱག་བཅས་ནང་དུ་འཁོད་པ་ན་གོང་སྨྲོས་སྲུང་སྔགས་དང་སྲུང་འཁོར་སྒོམས་ལ། མཚམས་གཅད། བླ་མས་འདི་ལྟར་བསྒོ་སྟེ། ཀྱེ་མ་རིགས་ཀྱི་བུ་ཁྱོད་ཉོན༔ བདག་ལ་དད་ཅིང་གུས་པ་ཡིས༔ གནས་མཆོག་འདིར་ནི་འོངས་པ་ལེགས༔ ཀུན་གཞི་ཡངས་པའི་ཀློང་དཀྱིལ་ན༔ མ་རིག་བག་ཆགས་རིམ་གྱིས་འཐས༔ འགྲོ་བ་དྲུག་གི་སྡུག་བསྔལ་ལ༔ རིམ་པར་འཁོར་ཞིང་ལས་ལ་སྤྱོད༔ ད་ལྟ་བུ་ཁྱོད་དག་པའི་སེམས༔ འབྲས་བུ་ཐོབ་འདོད་སྐྱེས་པ་དེ༔ བསྐལ་པ་དཔག་ཏུ་མེད་པ་ནས༔ བསོད་ནམས་ཚོགས་གཉིས་བསགས་པ་ཡིན༔ ཡིད་ལ་ཅི་འདོད་གསོལ་བ་ཐོབས༔ ཁྱོད་ཀྱིས་དད་པའི་གདུང་ཤུགས་སྐྱེད༔ ཅི་འདོད་ལས་རྣམས་སྦྱིན་པར་བྱ༔ ཞེས་ལེགས་པར་གདམས་པ་ལ་གུས་ཤིང་གདུང་བའི་སེམས་ཀྱིས་གསོལ་བ་འདེབས་པ་འདིའི་རྗེས་ཟློས་མཛོད། ཀྱེ་མ་ཀྱི་ཧུད་བདག་འདྲ་བ༔ སྔོན་ཆད་རིགས་དྲུག་གནས་སུ་འཁྱམས༔ རང་སེམས་འཁྲུལ་པའི་སྡུག་བསྔལ་ལ༔ རྒྱུན་ཆད་མེད་པར་སྤྱོད་སྤྱོད་ནས༔ སྐྱི་གཡའ་འཇིགས་སྐྲག་ཡི་མུག་པས༔ དྲིན་ཅན་ཁྱེད་ཀྱི་ཐུགས་རྗེ་ཡིས༔ བདག་གི་ལུས་ངག་ཡིད་གསུམ་པོ༔ རང་དབང་མེད་པར་མོས་གུས་སྐྱེས༔ ད་ནི་འཁོར་བའི་སྡུག་བསྔལ་སྤང༔ འཇིག་རྟེན་འཁྲི་བ་རྩད་ནས་གཅད༔ རྩེ་གཅིག་དད་པས་ཆོས་ལ་འཇུག༔ ཐེག་པ་ཆེ་ཆུང་བསམ་ཡས་པའི༔ འོག་མ་རྣམས་ལ་རིམ་གྱིས་བགྲོད༔ རེ་དོགས་མཐའ་ལ་མ་ཞེན་པའི༔ ཡང་དག་དོན་དམ་སྙིང་པོའི་མཆོག༔ རིག་པ་རང་ཤར་དབང་བསྐུར་ཞུ༔ ལན་གསུམ། འོ་ན་ནམ་མཁའི་མཐའ་དང་མཉམ་པའི་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་སྲིད་པའི་རྒྱ་མཚོ་ལས་མྱུར་དུ་བསྒྲལ་ཏེ་ཁྱབ་བདག་གདོད་མའི་མགོན་པོའི་གོ་འཕང་ལ་དགོད་པར་བྱ། དེའི་ཆེད་དུ་རང་བྱུང་རྫོགས་པ་ཆེན་པོའི་དོན་གྱི་དབང་བསྐུར་བ་གསན་ནས་འོད་གསལ་རྫོགས་པ་ཆེན་པོའི་ལམ་བསྒོམ་པར་བགྱིའོ་སྙམ་པའི་ཐུགས་བསྐྱེད་གསལ་ཐོབས་ཤིག །དེའང་ཐེག་པ་རིམ་དགུའི་ཡང་རྩེ་བླ་མེད་འབྲས་བུའི་ཐེག་པ་མན་ངག་རྫོགས་པ་ཆེན་པོ་ཤིན་ཏུ་རྣལ་འབྱོར་ཡང་གསང་རྩོལ་བྲལ་སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་བགྲོད་པ་གཅིག་པའི་སྐྱེལ་སོ་འདི་ལ། བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པའི་ཆོས་སྒོ་རབ་འབྱམས་རང་བྱུང་རྡོ་རྗེའི་སྒྲ་དབྱངས་སུ་རང་ཤར་བ་རྣམས་ཀྱང་། ངེས་པའི་བཀའ་སྲོལ་འབུམ་ཕྲག་དྲུག་ཅུ་རྩ་བཞིའི་རྒྱུད་དུ་བསྡུས་ཤིང་བཅོམ་ལྡན་འདས་རྡོ་རྗེ་སེམས་དཔས་སྤྲུལ་པའི་སྐུ་དགའ་རབ་རྡོ་རྗེ་ལ་གནང་། དེ་རྣམས་ཀྱི་སྙིང་པོའི་ཡང་ཞུན་བཅུད་དུ་དྲིལ་བའི་གདམས་ངག་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པ་དུ་མ་ཞིག་རང་བྱུང་ཧེ་བཛྲས་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་སྐུ་ཅན་ཤྲཱིི་སིཾ་ཧ་ལ་བཤད། དེ་ལས་འཆི་མེད་འཇའ་ལུས་རྡོ་རྗེའི་སྐུ་བརྙེས་པ་སློབ་དཔོན་ཆེན་པོ་པདྨཱཀ་རས་ཚིག་དང་དོན་གྱི་བརྒྱུད་པ་མཐའ་དག་བུམ་པ་གང་བྱོའི་ཚུལ་དུ་གསན། གུ་རུ་རིན་པོ་ཆེས་བོད་ཡུལ་སྐལ་ལྡན་རྗེ་འབངས་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པ་རྣམས་ལ་ཨ་ཏི་ཡོ་ག་ཕ་མ་གཉིས་མེད་ཀྱི་རྒྱུད་དང་འབྲེལ་བའི་གདམས་པ་ཟབ་ཅིང་རྒྱ་ཆེ་བ་ཇི་སྙེད་ཅིག་བསྩལ་པ་ལས། སྐབས་སུ་བབས་པ་འདི་ནི། ཀུན་བཟང་པདྨ་འབྱུང་གནས་ཀྱིས་ཇོ་མོ་ཡེ་ཤེས་མཚོ་རྒྱལ་ལ་ཉམས་ལེན་གནད་ཀྱི་བཅུད་ཕུར་དགོངས་པ་ཉམས་ཀྱི་ངོ་སྤྲོད་དུ་བསྩལ་པ་རྫོགས་པ་ཆེན་པོ་རང་བྱུང་རང་ཤར་ཞེས་བྱ་བའི་ཟབ་མོའི་གདམས་སྐོར། རྒྱུད་གཉིས་དང་མན་ངག་བརྒྱད་བཅས་ཟང་ཟང་ལྷ་བྲག་གི་རྐེད་པ་བྲག་རི་དུག་སྦྲུལ་སྤུངས་པ་འདྲ་བར་བསེ་སྒྲོམ་སྨུག་པོར་མཛོད་ཆེན་ལྔའི་བཅུད་དུ་མི་ཤིགས་གཏེར་གྱི་རྒྱས་བཏབ་པ། ཕྱིས་དུས་ལ་བབས་པའི་ཚེ་སྣ་ནམ་རྡོ་རྗེ་བདུད་འཇོམས་ཀྱི་ཡང་སྲིད་རིག་འཛིན་ཆེན་པོ་དངོས་གྲུབ་རྒྱལ་མཚན་གྱིས་སྤྱན་དྲངས་པའི་ཤར་དུང་མཛོད་དཀར་པོའི་ཆོས་སྡེ་ལས་བྱོན་པ། ཀུན་བཟང་དགོངས་པ་ཟང་ཐལ་དང་འབྲེལ་ཞིང་ཀ་དག་གཙོ་བོར་སྟོན་པའི་རྫོགས་པ་ཆེན་པོ་རང་བྱུང་རང་ཤར་གྱི་སྨིན་བྱེད་སྙིང་པོའི་བཅུད་བསྡུས་རིག་པའི་དབང་བསྐུར་བསྒྲུབ་པ་ལ། ཐོག་མར་ཞུ་བའི་ཡོན་དུ་དམིགས་ཏེ་མཎྜལ་འབུལ་འཚལ། ཅེས་མཎྜལ་འབུལ་དུ་གཞུག །དེ་ནས་བླ་མས་རྡོ་རྗེ་ཐོགས་ལ། ཧཱུྃ༔ དང་པོ་མ་བཅོས་ཡུམ་གྱི་དཀྱིལ་འཁོར་ནས༔ ལུང་མ་བསྟན་གྱི་ཤེས་པ་རྐྱེན་གྱིས་བསྒྱུར༔ སྟོང་པ་སྣང་བར་བཟུང་བས་བག་ཆགས་འཐས༔ རིགས་དྲུག་འཁོར་བའི་སྡུག་བསྔལ་སྣ་ཚོགས་བྱུང༔ དེ་ཕྱིར་ལེགས་པར་འཁོར་བའི་ཐོག་མཐའ་གཅད༔ རང་བྱུང་ངོ་བོ་ཆོས་སྐུར་ཤེས་པའི་ཚེ༔ རང་བྱུང་ཡེ་ཤེས་དབང་མཆོག་ཐོབ་པ་ཡིན༔ ཨ་ཨ་ཨ༔ མ་ཧཱ་ཨ་བྷི་ཥིཉྩ་ཧཱུྃ༔ ཞེས་སྙིང་ཁར་རྡོ་རྗེ་གཏད་དོ༔ ཧཱུྃ༔ ཉོན་མོངས་ཞེ་སྡང་ཧྲགས་པས་དམྱལ་བར་སྐྱེས༔ གསོད་གཅོད་བཙོ་བསྲེག་ཚ་གྲང་སྡུག་བསྔལ་སྤྱོད༔ སེར་སྣ་འཇུར་གེགས་བྱས་པས་ཡི་དྭགས་སྐྱེས༔ བཀྲེས་སྐོམ་རིད་ཅིང་གདུང་བའི་སྡུག་བསྔལ་སྤྱོད༔ གཏི་མུག་མུན་པ་འཐིབས་པས་བྱོལ་སོང་སྐྱེས༔ གླེན་ལྐུག་གཅིག་གིས་གཅིག་ཟ་སྡུག་བསྔལ་སྤྱོད༔ འདོད་ཆགས་འཛིན་པ་ཧྲགས་པས་མི་རུ་སྐྱེས༔ འདོད་པས་གདུང་ནས་ཚིམས་མེད་སྡུག་བསྔལ་སྤྱོད༔ ཕྲག་དོག་ཟུག་རྔུ་ཧྲགས་པས་ལྷ་མིན་སྐྱེས༔ འཐབ་རྩོད་རྒོལ་བ་དྲག་པོའི་སྡུག་བསྔལ་སྤྱོད༔ ང་རྒྱལ་ཁེངས་པས་ལྷ་ཡི་གནས་སུ་སྐྱེས༔ བདེ་ལ་ཆགས་དང་ལྟུང་བའི་སྡུག་བསྔལ་སྤྱོད༔ དེ་ལྟར་རིགས་དྲུག་སྡུག་བསྔལ་ཐོག་མཐའ་གཅད༔ རང་བྱུང་ངོ་བོ་ཆོས་སྐུར་ཤེས་པའི་ཚེ༔ འགྲོ་དྲུག་སྡུག་བསྔལ་རང་གྲོལ་དབང་ཐོབ་འགྱུར༔ ཧཱུྃ་ཧཱུྃ་ཧཱུྃ༔ ཧཱུྃ་ཧཱུྃ་ཧཱུྃ༔ ཨ་བྷི་ཥིཉྩ་ཧཱུྃ༔ སློབ་དཔོན་གྱི་མཛུབ་མོའམ་སྡུད་མོ་ཆུང་ངུས། འགྲོ་དྲུག་གི་ཡུལ་མཚོན་པའི་མུ་ཁྱུད་ཁ་དོག་དྲུག་བསྡུས་ཏེ༔ བུའི་སྙིང་གར་རྡོ་རྗེ་གཏད་དོ༔ ཧཱུྃ༔ ལམ་ལས་གོལ་བའི་མུ་སྟེགས་རྟག་ཆད་པ༔ ལོག་པ་ལམ་དུ་ཁྱེར་ནས་བདེན་པར་འཛིན༔ བསྐལ་པ་འབུམ་དུ་མཐའ་འཁོབ་ཀླ་ཀློ་དང༔ ངན་སོང་གསུམ་དུ་སྐྱེས་ནས་སྡུག་བསྔལ་སྤྱོད༔ བུ་ཁྱོད་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་བློ་རྩལ་གྱིས༔ རྟག་ཆད་གཉིས་སུ་འཛིན་པའི་བདུད་ལས་གྲོལ༔ ཨ་ཏི་མཉམ་ཉིད་ཕྱོགས་ཞེན་མེད་པ་ཡི༔ རང་གྲོལ་དོན་ལ་ལྟོས་ཤིག་རིགས་ཀྱི་བུ༔ གུ་ཧྱ་སིསཏྭཾ་པ་རི་ཨ་བྷི་ཥིཉྩ་ཧཱུྃ༔ རྟག་ཆད་གཉིས་ཀྱི་ཡུལ་མཚོན་པའི༔ མུ་ཁྱུད་དཀར་ནག་གཉིས་བསྡུས་ཏེ༔ བུའི་སྙིང་གར་རྡོ་རྗེ་གཏད་དོ༔ ཧཱུྃ༔ ཉན་ཐོས་བྱིས་པའི་ཆོས་དེ་སྤྱོད་ལམ་གཙོ༔ ཁྲུས་དང་གཙང་སྦྲ་ལྷག་བཅས་དགེ་བ་སྒྲུབ༔ བསྐལ་པ་གྲངས་མེད་འདས་ནས་སངས་རྒྱས་རེ༔ བུ་ཁྱོད་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་བློ་རྩལ་གྱིས༔ བྲེལ་མེད་ཕྱོགས་སུ་འཛིན་པའི་བདུད་ལས་གྲོལ༔ ཨ་ཏི་ཡོད་མེད་མཉམ་པའི་ཆོས་ཉིད་ལ༔ རང་ཤར་རང་གྲོལ་དོན་ལ་ཆོད་ཅིག་རིགས་ཀྱི་བུ༔ གུ་ཧྱ་སིསཏྭཾ་པ་རི་ཨ་བྷི་ཥིཉྩ་ཧཱུྃ༔ ཉན་ཐོས་ཕྱོགས་སུ་འཛིན་པའི་ཡུལ་མཚོན་པའི༔ མུ་ཁྱུད་སེར་པོ་བསྡུས་ནས་སུ༔ བུའི་སྙིང་གར་རྡོ་རྗེ་གཏད་དོ༔ ཧཱུྃ༔ རང་རྒྱལ་རྟེན་འབྲེལ་བཅུ་གཉིས་སྒོར་ཞུགས་ནས༔ ཚོགས་གཉིས་རང་དོན་བྱས་ནས་དགེ་བ་སྒྲུབ༔ བསྐལ་པ་བརྒྱ་ནས་དགེ་བའི་འབྲས་བུ་རེ༔ བུ་ཁྱོད་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་བློ་རྩལ་གྱིས༔ ཡོད་པར་འདོད་པ་འཛིན་པའི་བདུད་ལས་གྲོལ༔ ཨ་ཏི་ཡོད་མེད་མཉམ་པའི་ཆོས་ཉིད་ལ༔ རང་ཤར་རང་གྲོལ་ཆོད་ཅིག་རིགས་ཀྱི་བུ༔ གུ་ཧྱ་སིསཏྭཾ་པ་རི་ཨ་བྷི་ཥིཉྩ་ཧཱུྃ༔ ཚོན་བཅུ་གཉིས་པའི་མུ་ཁྱུད་བསྡུ༔ ཧཱུྃ༔ སེམས་ཙམ་རང་རྟོགས་བདེ་བར་ལྟ་བ་ཡི༔ འབྲས་བུ་ཤེལ་གོང་དག་པ་ལྟ་བུར་འདོད༔ བསྐལ་པ་དྲུག་ཅུ་འདས་ནས་དགེ་བར་རེ༔ བུ་ཁྱོད་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་བློ་རྩལ་གྱིས༔ བདག་མེད་གཉིས་སུ་འཛིན་པའི་བདུད་ལས་གྲོལ༔ ཨ་ཏི་ཡོད་མེད་མཉམ་པའི་ཆོས་ཉིད་ལ༔ རང་ཤར་རང་གྲོལ་ཆོད་ཅིག་རིགས་ཀྱི་བུ༔ གུ་ཧྱ་སིསཏྭཾ་པ་རི་ཨ་བྷི་ཥིཉྩ་ཧཱུྃ༔ མུ་ཁྱུད་སེར་པོ་བསྡུ༔ ཧཱུྃ༔ དབུ་མ་ཀུན་རྫོབ་དགག་བྱ་རིག་པས་དཔྱད༔ དོན་དམ་སྤྲོས་བྲལ་ངང་ལ་འཇལ་བྱེད་ཅིང༔ བདེན་པ་གཉིས་ཀྱི་དོན་ལ་ཡིད་ཆེས་བལྟ༔ བསྐལ་པ་གྲངས་མེད་གསུམ་ནས་དགེ་བར་རེ༔ བུ་ཁྱོད་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་བློ་རྩལ་གྱིས༔ ཕྱོགས་མེད་ཕྱོགས་སུ་འཛིན་པའི་བདུད་ལས་གྲོལ༔ ཨ་ཏི་ཡོད་མེད་མཉམ་པའི་ཆོས་ཉིད་ལ༔ རང་ཤར་རང་གྲོལ་ཆོད་ཅིག་རིགས་ཀྱི་བུ༔ གུ་ཧྱ་སིསཏྭཾ་པ་རི་ཨ་བྷི་ཥིཉྩ་ཧཱུྃ༔ མུ་ཁྱུད་དཀར་པོ་གཉིས་སྤེལ་བསྡུ༔ ཧཱུྃ༔ ཀྲི་ཡ་དག་པ་གསུམ་གྱི་སྒོར་ཞུགས་ནས༔ ལྷ་དང་བདག་གཉིས་རྗེ་ཁོལ་ཚུལ་དུ་བལྟ༔ མི་ཚེ་བདུན་ནས་འབྲས་བུ་ཐོབ་པར་རེ༔ བུ་ཁྱོད་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་བློ་རྩལ་གྱིས༔ བཟང་ངན་གཉིས་སུ་འཛིན་པའི་བདུད་ལས་གྲོལ༔ ཨ་ཏི་ཡོད་མེད་མཉམ་པའི་ཆོས་ཉིད་ལ༔ རང་ཤར་རང་གྲོལ་ཆོད་ཅིག་རིགས་ཀྱི་བུ༔ གུ་ཧྱ་སིསཏྭཾ་པ་རི་ཨ་བྷི་ཥིཉྩ་ཧཱུྃ༔ མུ་ཁྱུད་དཀར་སེར་མཐིང་ག་གསུམ་སྤེལ་བསྡུ༔ ཧཱུྃ༔ ཨུ་པ་ཡ་ཡི་ལྟ་བ་ཀྲི་ཡོག་གཉིས༔ ཐུན་མོང་སྤྱོད་ཅིང་ཕྱག་རྒྱ་བཞི་པོ་བསྒོམ༔ མི་ཚེ་བདུན་ནས་སངས་རྒྱས་ཐོབ་པར་རེ༔ བུ་ཁྱོད་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་བློ་རྩལ་གྱིས༔ གཉིས་འཛིན་ཁ་ལྟ་འཛིན་པའི་བདུད་ལས་གྲོལ༔ ཨ་ཏི་ཡོད་མེད་མཉམ་པའི་ཆོས་ཉིད་ལ༔ རང་ཤར་རང་གྲོལ་ཆོད་ཅིག་རིགས་ཀྱི་བུ༔ གུ་ཧྱ་སིསཏྭཾ་པ་རི་ཨ་བྷི་ཥིཉྩ་ཧཱུྃ༔ དཀར་ནག་གཉིས་ཀྱི་མུ་ཁྱུད་བསྡུ༔ ཧཱུྃ༔ ཡོ་ག་མངོན་པར་བྱང་བའི་ཆོས་ལྔ་སྤྱོད༔ མཚན་མ་ཡོད་མེད་ལྷ་ཡི་ཏིང་འཛིན་བསྒོམ༔ འབྲས་བུ་སྟུག་པོ་བཀོད་པའི་ཞིང་ཁམས་ཏེ༔ སྐྱེ་བ་ལྔའམ་བདུན་ནས་ཐོབ་པར་རེ༔ བུ་ཁྱོད་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་བློ་རྩལ་གྱིས༔ ལྷ་དང་ལྷ་མོར་འཛིན་པའི་བདུད་ལས་གྲོལ༔ ཨ་ཏི་ཡོད་མེད་མཉམ་པའི་ཆོས་ཉིད་ལ༔ རང་ཤར་རང་གྲོལ་ཆོད་ཅིག་རིགས་ཀྱི་བུ༔ གུ་ཧྱ་སིསཏྭཾ་པ་རི་ཨ་བྷི་ཥིཉྩ་ཧཱུྃ༔ དཀར་དམར་རིམ་པའི་མུ་ཁྱུད་བསྡུ༔ ཧཱུྃ༔ མ་ཧཱ་ཡོ་ག་བསྙེན་སྒྲུབ་བཞི་ལ་སྒྲུབ༔ རང་རྒྱུད་གསལ་སྟོང་ལྷ་ཡི་དཀྱིལ་འཁོར་བལྟ༔ ཟླ་བ་བཅུ་དྲུག་བསྒྲུབས་ནས་འབྲས་བུ་ཐོབ༔ བུ་ཁྱོད་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་བློ་རྩལ་གྱིས༔ དབྱེར་མེད་སྤྱོད་ཡུལ་བྲལ་བའི་བདུད་ལས་གྲོལ༔ ཨ་ཏི་ཡོད་མེད་མཉམ་པའི་ཆོས་ཉིད་ལ༔ རང་ཤར་རང་གྲོལ་ཆོད་ཅིག་རིགས་ཀྱི་བུ༔ གུ་ཧྱ་སིསཏྭཾ་པ་རི་ཨ་བྷི་ཥིཉྩ་ཧཱུྃ༔ ཚོན་ལྔ་སྤེལ་བའི་རིམ་པ་བསྡུ༔ ཧཱུྃ༔ ཨ་ནུ་ཡོ་ག་ཐབས་ནི་ཡབ་ཀྱི་ངང༔ ཤེས་རབ་ཀུན་ཏུ་བཟང་མོ་ཡུམ་གྱི་ཀློང༔ གཉིས་མེད་བདེ་བ་ཆེན་པོའི་དལ་དུ་བལྟ༔ ཟླ་བ་དྲུག་གིས་འབྲས་བུ་ཐོབ་པར་བྱེད༔ བུ་ཁྱོད་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་བློ་རྩལ་གྱིས༔ གཉིས་མེད་སྒོམ་པ་ཕྱོགས་འཛིན་བདུད་ལས་གྲོལ༔ ཨ་ཏི་ཡོད་མེད་མཉམ་པའི་ཆོས་ཉིད་ལ༔ རང་ཤར་རང་གྲོལ་ཆོད་ཅིག་རིགས་ཀྱི་བུ༔ གུ་ཧྱ་སིསཏྭཾ་པ་རི་ཨ་བྷི་ཥིཉྩ་ཧཱུྃ༔ སྣང་སྟོང་མཚོན་པའི་མུ་ཁྱུད་མཐིང་དམར་སྤེལ་བའི་རིམ་པ་བསྡུ༔ རིགས་ཀྱི་བུ་ཁྱོད་ལ་ཨ་ཏི་ཡོ་ག་བྱ་བྲལ་རྩོལ་མེད་ཀྱི་དབང་ཐོབ་པར་འདོད་ན༔ ནོར་བུ་རིན་པོ་ཆེ་ལ་གསོལ་བ་བཏབ་ན་དགོས་འདོད་འབྱུང་བ་བཞིན་དུ༔ ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་དངོས་གྲུབ་ཐམས་ཅད་བླ་མ་ལ་བསྟེན་ནས་འབྱུང་བ་ཡིན་པས༔ སྒོ་གསུམ་གུས་པས་གསོལ་བ་དུང་པ་ཞིག་ཐོབས་ཤིག༔ དང་པོ་བདེ་བར་གཤེགས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཡབ༔ དཔལ་ཀུན་ཏུ་བཟང་པོ་ཞལ་གཅིག་ཕྱག་གཉིས་པའི་རྣམ་པར་བཞེངས་ནས༔ སྐུ་གསུང་ཐུགས་ཀྱི་འདུལ་བྱེད་ཕྱོགས་བཅུར་བཀྱེ་བས༔ ལས་དག་པའི་འགྲོ་བ་རྣམས་ཀྱིས༔ སྐུ་མཚོན་དུ་མེད་པར་གསལ་བ༔ མཁའ་ལ་ཉི་མ་ཤར་བ་ལྟ་བུ༔ གསུང་ཨ་ཏི་བྱ་བྲལ་ཀློང་ནས་ངོ་སྤྲོད་པ༔ ཐུགས་མ་བཅོས་རང་གྲོལ་དུ་རྟོགས་སོ༔ གདུལ་བྱ་བར་མའི་འགྲོ་བ་རྣམས་ཀྱིས༔ སྐུ་འཇའ་ཚོན་ལྟ་བུར་རིགས་ལྔའི་སངས་རྒྱས༔ གསུང་དུག་ལྔ་ཡེ་ཤེས་ལྔ་རུ་གྲུབ་པ༔ ཐུགས་སྣང་སྲིད་ལྷའི་ཞིང་དུ་ངོ་སྤྲད་པས་རྟོགས་སོ༔ གདུལ་བྱ་མ་དག་པ་རྣམས་ཀྱིས༔ སྐུ་རང་རང་གི་སྣང་ངོ་དང་མཐུན་པར་མཛེས་པ༔ གསུང་རང་གི་གཉེན་པོ་དང་གྲོགས་སུ་འགྱུར་བ༔ ཐུགས་བྱམས་པའི་སྙིང་རྗེས་གཟིགས་པར་གོ་བ་སོགས༔ མདོར་ན་མཛད་སྤྱོད་ཐམས་ཅད་དཔལ་ཀུན་ཏུ་བཟང་པོ་རང་བྱུང་གི་རོལ་པ་ཡིན་པས༔ བུ་ཁྱོད་ཤེས་པ་རང་ལུགས་སུ་མ་བཅོས་པའི་ངང་ནས་གསོལ་བ་ཐོབས་ཤིག༔ ཅེས་བྱས་ལ་གསོལ་འདེབས་དབྱངས་བཅས་དཔོན་སློབ་ལྷན་ཅིག་གཏང་ན་ལེགས༔ དཔེ་སོགས་ཀྱིས་མི་འགྲུབ་ན་རྗེས་ཟློས་བྱར་གཞུག་ལ། ཨཱོྃ་ཨཱཿཧཱུྃ་བཛྲ་གུ་རུ་བུདྡྷ་སིདྡྷི་ཧཱུྃ༔ འོག་མིན་ཆོས་དབྱིངས་ཕོ་བྲང་དུ༔ བདེ་བར་གཤེགས་པ་ཀུན་གྱི་ཡབ༔ མ་བཅོས་རང་བྱུང་ལྷུན་གྲུབ་སྐུ༔ ཆོས་སྐུ་ཀུན་ཏུ་བཟང་པོ་ལ༔ རྩེ་གཅིག་གུས་པས་གསོལ་བ་འདེབས༔ བར་མཚམས་ཐམས་ཅད་སྔགས་བརྗོད་པ་འགྲེ། ཡོན་ཏན་བཀོད་པའི་ཞིང་ཁམས་སུ༔ འཇའ་འོད་ལྟ་བུའི་སྣང་བ་སྟོན༔ ཡེ་ཤེས་ལྔ་ཡི་བདག་ཉིད་ཅན༔ ལོངས་སྐུ་རྒྱལ་བ་རིགས་ལྔ་ལ༔ རྩེ་གཅིག་གུས་པས་གསོལ་བ་འདེབས༔ ཐུགས་རྗེས་བརྩེ་བའི་ཞིང་ཁམས་སུ༔ གང་ལ་གང་འདུལ་ཐབས་ཀྱིས་འདུལ༔ འགྲོ་དྲུག་སྙིང་རྗེས་འདྲེན་པའི་ཐུགས༔ སྤྲུལ་སྐུ་ཐུབ་པ་དྲུག་རྣམས་ལ༔ རྩེ་གཅིག་གུས་པས་གསོལ༴ དྷ་ན་ཀོ་ཤའི་མཚོ་གླིང་དུ༔ རྡོ་རྗེ་སེམས་དཔའི་ཐུགས་ཀྱི་སྲས༔ འཛམ་བུའི་གླིང་དུ་རང་གྲོལ་བསྟན༔ སྤྲུལ་སྐུ་དགའ་རབ་རྡོ་རྗེ་ལ༔ རྩེ་གཅིག་གུས་པས་གསོལ༴ བསིལ་བ་ཚལ་གྱི་དུར་ཁྲོད་དུ༔ བརྟུལ་ཞུགས་གསང་བའི་སྤྱོད་པ་མཛད༔ ལྷུན་གྱིས་གྲུབ་པའི་ཆོས་བསྟན་པ༔ གུ་རུ་ཤྲཱི་སིཾ་ཧ་ལ༔ རྩེ་གཅིག་གུས་པས་གསོལ༴ ཨོ་རྒྱན་མཁའ་འགྲོའི་མཚོ་གླིང་དུ༔ སྣང་བ་མཐའ་ཡས་ཐུགས་ཀྱི་སྲས༔ འགྲོ་དྲུག་སེམས་ཅན་ཐུགས་རྗེས་འདྲེན༔ རྒྱལ་སྲས་པདྨ་འབྱུང་གནས་ལ༔ རྩེ་གཅིག་གུས་པས་གསོལ༴ བསམ་ཡས་མཆིམས་ཕུའི་བྲག་ཕུག་ཏུ༔ འགྲོ་ལ་སྨན་པའི་དོན་ལ་དགོངས༔ ལྷ་མོ་ལཱ་སྱེའི་སྤྲུལ་པ་སྟེ༔ མཁའ་འགྲོ་ཡེ་ཤེས་མཚོ་རྒྱལ་ལ༔ རྩེ་གཅིག་གུས་པས་གསོལ༴ རི་བོ་བཀྲ་བཟང་ཤར་འདབས་སུ༔ མ་བཅོས་ཨོ་རྒྱན་ཐུགས་ཀྱི་སྲས༔ བོད་ཀྱི་སེམས་ཅན་ཐུགས་རྗེས་འདྲེན༔ སྤྲུལ་སྐུ་རིག་འཛིན་ཆེན་པོ་ལ༔ རྩེ་གཅིག་གུས་པས་གསོལ༴ ལུང་བསྟན་ཐོབ་པའི་སྒྲུབ་ཁང་དུ། །གདུལ་བྱ་དྲག་པོའི་བསྟན་པ་སྐྱོང་། །བོད་ཀྱི་སེམས་ཅན་སྐྱོབ་མཛད་པ། །རིག་འཛིན་རྣམ་རྒྱལ་མགོན་པོ་ལ། །རྩེ་གཅིག་གུས་པས་གསོལ༴ བཀའ་བབས་ལུང་གི་ཕོ་བྲང་དུ། །ཨོ་རྒྱན་ཆེན་པོས་བྱིན་བརླབས་པའི། །རིག་འཛིན་བརྙེས་པའི་སྣང་བ་ཐོབ། །སྔགས་འཆང་རྡོ་རྗེ་མགོན་པོ་ལ། །རྩེ་གཅིག་གུས་པས་གསོལ༴ གར་བཞུགས་ཆོས་ཀྱི་ཕོ་བྲང་དུ། །སྤྲུལ་སྐུ་འགྲོ་བའི་དོན་མཛད་པ། །གསང་སྔགས་དགོངས་པ་ལྷུག་པར་སྟོན། །མཚན་ལྡན་ངག་དབང་གྲགས་པ་ལ། །རྩེ་གཅིག་གུས་པས་གསོལ༴ སྤྱི་གཙུག་ཉི་ཟླའི་གདན་སྟེང་དུ། །སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་འདུས་པའི་སྐུ། །ཨོ་རྒྱན་ཆེན་པོའི་རྒྱལ་ཚབ་མཛད། །དྲིན་ཆེན་སངས་རྒྱས་དཔལ་བཟང་ལ། །རྩེ་གཅིག་གུས་པས་གསོལ༴ འབྲལ་མེད་སྙིང་ཁ་འདབ་བརྒྱད་དབུས། །ཀུན་བཟང་ཐུགས་རྗེའི་འོད་ཟེར་ལས། །འགྲོ་དྲུག་འདྲེན་པའི་དཔལ་དུ་བྱོན། །སྤྲུལ་སྐུ་ཐུགས་སྲས་ཆོས་རྗེ་ལ། །རྩེ་གཅིག་གུས་པས་གསོལ༴ འགྲོ་དྲུག་འཁྲུལ་པའི་བག་ཆགས་འདི༔ མ་བཅོས་རང་གྲོལ་ཆོས་སྐུར་སྟོན༔ བདག་ལ་བརྩེ་བའི་ཐུགས་རྗེས་གཟིགས༔ ཡང་དག་དོན་སྟོན་བརྒྱུད་པ་ལ༔ རྩེ་གཅིག་གདུང་བས་གསོལ་བ་འདེབས༔ བར་མཚམས་སུ༔ ཨཱོྃ་ཨཱཿཧཱུྃ་བཛྲ་གུ་རུ་བུདྡྷ་སིདྡྷི་ཧཱུྃ༔ སྔགས་བཅས་གསོལ་བ་དུང་དུང་འདེབས་སུ་གཞུག །དེ་ནས་བླ་མས་རོལ་མོ་བསྒྲག༔ ཕྱག་མཛུབ་བུའི་སྙིང་ཁར་གཏད་ལ༔ རིགས་ཀྱི་བུ་ཁྱོད་ཀྱིས་སྔར་བསྒོམས་པའི་ཉམས་དང་རྟོགས་པ༔ རང་ལ་ཡིད་ཆེས་པའི་གདིང་གང་ཡོད་པ་དེ༔ གོ་ཡུལ་ཐ་སྙད་ཚིག་གི་རྗེས་སུ་མ་འབྲང་བར་ཤུགས་འབྱུང་དུ་ཤོད་ཅིག༔ ཅེས་བརྗོད། སློབ་མས་བསམ་མནོ་མི་གཏང་བར་རང་གིས་སེམས་དོན་གང་ཤེས་བཤད། དེ་དང་མཐུན་པའི་ངོ་སྤྲོད་བསྟན་ནས་དབང་བསྐུར་བར་གསུངས་ཀྱང་། དཀྱུས་མ་ཙམ་གྱི་སྐབས་དེ་ལྟར་མི་འགྲུབ་ན། དེ་ལྟར་དྲིས་པའི་སྐབས་རང་གི་སེམས་ཅིར་ཡང་མི་རྟོག་པ་ཧད་དེ་ཕྱད་དེ་གསལ་ལ་མི་རྟོག་པར་གནས་པ་དེ་ཉིད་རང་བྱུང་རང་ཤར་ཀུན་བཟང་དོན་གྱི་དགོངས་པ་རང་རིག་རང་གསལ་དུ་ཡེ་གདོད་མ་ནས་གནས་པར་ཤེས་པར་གྱིས་ཤིག །དེ་རྣམས་ཀྱིས་མ་རྟོགས་ལོག་རྟོག་ཕྱོགས་རྟོགས་བྱ་རྩོལ་རིམ་བགྲོད་ལམ་གྱི་གཡང་ས་ལས་བསྒྲལ་ནས། ཨ་ཏི་ཆོས་ཉིད་མཉམ་པ་ཆེན་པོའི་དཀྱིལ་འཁོར་དུ་གནས་ལུགས་དོན་གྱི་དབང་ཆེན་ཐོབ་པའི་བྱིན་རླབས་དབབ་ཅིང་རང་རིག་གནས་ལུགས་ཀྱི་ངོ་སྤྲོད་པ་སྔོན་དུ་སོང་ནས། དབང་བསྐུར་བ་དངོས་ལ་གསུམ་ལས། དང་པོ་རྒྱལ་ཐབས་སྤྱི་བླུགས་ཆེན་པོའི་དབང་བསྐུར་བྱིན་པར་མོས་ཤིག །བུམ་པ་སྤྱི་བོར་བཞག་ལ། ཧཱུྃ་ཧཱུྃ་ཧཱུྃ༔ དཔེར་ན་བྲམ་ཟེ་གཙང་མས་ཁྲུས་གསོལ་ནས༔ སྟོང་གསུམ་འཇིག་རྟེན་ཁམས་ལ་དབང་སྒྱུར་བཞིན༔ བུ་ཁྱོད་མཚན་མའི་རྟོག་པ་ཀུན་བསལ་ནས༔ མ་བཅོས་ལྷུན་གྲུབ་ཆེན་པོར་མངའ་གསོལ་ལོ༔ མ་ཧཱ་དྷརྨ་རཱ་ཛ་ཨ་བྷི་ཥིཉྩ་ཧཱུྃ༔ བུམ་ཆུ་སྦྱིན་ཅིང་འཐོར། སྤྱི་བོར་བླུགས་ཏེ་བཀྲུ་བའི་ཚུལ་བྱ། ཨེ་མ་ཉོན་ཅིག་སྐལ་ལྡན་རིགས་ཀྱི་བུ༔ ཀུན་རིགས་སེམས་ཀྱི་རྒྱལ་པོའི་དབང་ཐོབ་ནས༔ མཚན་མའི་རྟོག་པ་ཟིལ་གྱིས་གནན་པར་བྱ༔ ལུས་ངག་ཡིད་གསུམ་བདེ་བའི་མཉམ་གཞག་བྱ༔ ཚད་དང་ལྡན་པའི་སེམས་ཉིད་དྲག་ཏུ་གཏད༔ དཔེར་ན་གྱི་ལིང་རྟ་རྒོད་འདུལ་བ་བཞིན༔ རང་སེམས་མ་ཡེངས་དྲག་ཞན་རྩོལ་བ་བརྟེན༔ ཁམས་དང་སྦྱར་ཏེ་ཚོད་ཟིན་མཁས་པ་ཡིས༔ མཚན་མའི་རྣམ་རྟོག་མེད་པར་འཇུར་ལ་བཏབ༔ རྟགས་ནི་ལུས་སེམས་གཉིས་ལ་འབྱུང་བར་འགྱུར༔ ལུས་རྟགས་འདར་ཞིང་མཆི་མ་འཛག་པ་དང༔ སེམས་ནི་བདེ་ཞིང་རྟོག་པ་མེད་པར་གནས༔ དེ་ཡི་རྟགས་དང་མ་ལྡན་བར་དུ་སྒོམས༔ ཨེ་མ་ཧོ༔ དཔེར་ན་བྱ་བ་བཏང་བའི་སྐྱེས་བུ་བཞིན༔ གང་ལ་མི་ཆགས་མ་བཅོས་ངང་ལ་ཞོག༔ མ་ཡེངས་ངང་ལ་གསལ་ཞིང་ལྷུག་པར་གནས༔ དཔེར་ན་མཁའ་ལ་སྤྲིན་བྱུང་ཇི་བཞིན་དུ༔ ནམ་མཁའི་ངོ་བོ་དེ་ལ་འཕོ་འགྱུར་མེད༔ དེ་བཞིན་སེམས་ཀྱི་ངོ་བོ་ཚད་ཟིན་ན༔ སྣ་ཚོགས་རྟོག་པས་མི་སྒྲིབ་བཅོས་མི་དགོས༔ མཚན་མའི་ཡུལ་ལ་མི་རྟོག་བདེ་བར་གནས༔ ཞེན་རྟོག་སྐྱེས་ཀྱང་བ་མོར་ཉི་ཤར་འདྲ༔ རྗེས་སུ་མི་འབྲང་རྟོག་མེད་ལྷན་གྱིས་འགྲོ༔ དེ་ཡི་དུས་ན་མཚན་མའི་འཁྲུལ་སྣང་རྣམས༔ སྣང་ཡང་དངོས་མེད་འཁྲུལ་སྣང་རང་ལོག་ཡིན༔ སྣང་བ་ཤར་བ་རང་གྲོལ་རང་གི་ཉམས༔ དེ་ཉིད་བསྒོམ་པས་རྣལ་འབྱོར་ལམ་དུ་བདེ༔ སེམས་དཔའ་རྡོ་རྗེ་ཁྱོད་ཉོན་ཅིག༔ ང་ཡི་སྤྱོད་པའི་ཆོས་ཉིད་འདི༔ སངས་རྒྱས་ཀུན་གྱི་ལམ་ཡིན་ཏེ༔ ཆོས་རྣམས་ཀུན་གྱི་རྩ་བའང་ཡིན༔ རྒྱུ་འབྲས་ཐམས་ཅད་སྣང་སྟོང་ཡིན༔ འདུ་ཤེས་རྟོགས་པའི་ཐབས་བསྟན་པ༔ ཅི་ཤར་དུས་མཉམ་ཡུལ་ན་སྣང༔ ཉི་ཟླ་གཟས་ཟིན་ཇི་བཞིན་དུ༔ ཕྱི་ནང་གསང་བ་གསུམ་ལ་ཡང༔ ཐབས་ཀྱི་ལམ་དུ་བསྟན་པ་ཡིན༔ ཞེས་གསུངས་པ་ཡིན་ནོ།། །།གཉིས་པ་རིག་པ་རྩལ་གྱི་དབང་བསྐུར་ནི། མན་ཤེལ་བསྟན་ལ། རང་བྱུང་རྡོ་རྗེ་སེམས་དཔའི་མེ་ལོང་གི་འོད་ལ་ཁྱེད་རང་རྣམས་ཀྱི་མིག་གི་དབང་པོ་རྩེ་གཅིག་ཏུ་གཏོད་ཅིག །ཧཱུྃ་ཧཱུྃ་ཧཱུྃ༔ དཔེར་ན་ནོར་བུ་རིན་ཆེན་འཚོལ་བ་དེ༔ ཆུ་ཡི་མདངས་ལ་བརྟགས་ནས་འཚོལ་བ་ལྟར༔ བྱང་ཆུབ་སེམས་ཀྱི་རིག་པའི་དོན་འདོད་ན༔ སྔ་མ་འཕྲོ་བ་བག་ཆགས་རྗེས་འབྲང་ཡིན༔ ཕྱི་མ་སྐྱེ་བ་ཉོན་མོངས་རྣམ་རྟོག་ཡིན༔ ད་ལྟའི་རྟོག་པ་གང་ཤར་སྒོ་ལྔའི་རྐྱེན༔ དེ་གསུམ་དབང་དུ་མ་ཤོར་སེམས་ཉིད་དེ༔ གཉུག་མ་དམིགས་འཛིན་མེད་པ་ངང་གིས་གསལ༔ ཡེ་ཤེས་ཟང་ཐལ་ཆེན་པོ་དེ་ཡིན་ཏེ༔ རང་རིག་ངོ་བོ་ཆོས་ཉིད་བདེ་བའི་སྐུ༔ ཤེས་པ་རྩིས་མེད་དྲང་པོར་རང་ལུགས་ཞོག༔ ཛྙཱ་ན་དྷཱ་ཏུ་ཨ་བྷི་ཥིཉྩ་ཧཱུྃ༔ དཔེ་ཤེལ་གྱི་འོད་དྭངས་པས་མཚོན་ཏེ་དོན་དམ་རང་བྱུང་རིག་པའི་ཡེ་ཤེས་ཟང་ཐལ་ཆེན་པོ་རང་བྱུང་སྒྲིབ་མེད་དུ་འཆར་བའི་རང་ངོ་ཤེས་པར་གྱིས་ཤིག །ཨེ་མ་ཉོན་ཅིག་སྐལ་ལྡན་རིགས་ཀྱི་བུ༔ རང་རིག་རྩལ་གྱི་དབང་མཆོག་ཐོབ་པ་དང༔ བསྒོམ་དུ་མེད་ཀྱིས་མ་ཡེངས་ངང་ལ་ཞོག༔ དེ་ལ་གོམས་པས་བདེ་བ་ཆེན་པོ་ཐོབ༔ དཔེར་ན་ཉ་ནི་ཆུ་ལས་མི་འདའ་བཞིན༔ ཡང་དག་དྲན་པའི་རྩིས་ལས་འདའ་མི་བྱ༔ རྒྱལ་པོས་དབང་བྱས་བཙུན་མོ་ཇི་བཞིན་དུ༔ སྔ་ཕྱི་རྟོག་པའི་རྗེས་གཅོད་མི་བྱ་འོ༔ རྐུན་པོ་ཚོར་མ་ཐག་ཏུ་དེངས་པ་ལྟར༔ རྣམ་རྟོག་འཕྲོ་ན་དྲན་པས་ཟིན་པར་གྱིས༔ ཕྱུག་པོ་ནོར་ལ་རྩོལ་བ་མེད་པ་ལྟར༔ ལུས་སེམས་རྩོལ་བ་མེད་པར་མཉམ་པར་ཞོག༔ དེ་ལྟར་རྟོགས་པའི་རྣལ་འབྱོར་སྒོམ་པའི་ཉམས༔ ལུས་འདི་ཤིང་བལ་ལྟ་བུར་འཇམ་ཞིང་མཉེན༔ ཕྱི་ནང་འབྱུང་འཇུག་དབུགས་ནི་བདེ་ཞིང་སྙོམས༔ སེམས་ཉིད་བདེ་ཆེན་ཆོས་ཉིད་རྟོགས་པར་ལྡན༔ སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་ལེགས་པར་འདི་ཉོན་ཅིག༔ ང་ཡི་ཆོས་ཉིད་མཁའ་ལ་ཉི་ཤར་བཞིན༔ མ་བཅོས་དོན་ལ་མ་ཡེངས་སྒོམ་པ་ཡིན༔ གང་ཡང་མ་བཀག་ཆོས་ཉིད་སྤྱོད་ཡུལ་ཡིན༔ དེ་ལས་མི་འདའ་དམ་ཚིག་ཆེན་པོ་ཡིན༔ ཉོན་མོངས་བག་ཆགས་རྟོག་པ་སྔ་ཕྱིའི་བདུད༔ གློ་བུར་མཁའ་ལ་སྤྲིན་འཐིབས་བཞིན་དུ་སྒྲིབ༔ མཁའ་ལ་སྤྲིན་སངས་བཞིན་དུ་དོན་འདོད་ན༔ ང་ཡི་ཡེ་ཤེས་བཅོས་མེད་ངང་ལ་ཞོག༔ སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་ཁྱོད་ཉོན་ཅིག༔ འཇིག་རྟེན་འཁོར་བའི་ཁ་བརྒྱུད་ནས༔ མ་རིག་མུན་པས་བསྒྲིབས་པ་ཡིན༔ གཞི་རྩ་མེད་པའི་སྐད་ཅིག་མ༔ དེ་ཉིད་རིག་ན་དོན་ཆེན་འགྲུབ༔ ཀུན་ལ་དབང་སྒྱུར་ཐོབ་པ་ཡིན༔ ཞེས་གསུངས་པ་ཡིན་ནོ།། །།གསུམ་པ་ཡེ་ཤེས་སྤྱི་བླུགས་ཀྱི་དབང་བསྐུར་བ་ཡིན་པས། ཁྱེད་རང་རྣམས་ཀྱི་མིག་གི་དབང་པོ་དང་ཤེས་པ་ནམ་མཁའི་དབྱིངས་སུ་གཏོད་ལ་ཕྱི་ནང་གི་དབྱིངས་གཉིས་མེད་དུ་བསྲེ་བར་གྱིས་ཤིག །བླ་མས་ནམ་མཁར་སྡིགས་མཛུབ་ཀྱིས་མཚོན་ལ། ཧཱུྃ་ཧཱུྃ་ཧཱུྃ༔ རང་རིག་ཡེ་ཤེས་ཆེན་པོའི་མཐུན་དཔེ་ནི༔ མཐའ་དང་དབུས་མེད་ནམ་མཁའ་ལྟ་བུ་ལ༔ མི་གཡོ་མི་སྐྱོད་རྒྱ་མཚོའི་ཀློང་བཞིན་ནོ༔ རྣམ་པར་མི་རྟོག་ཅིར་ཡང་ས་ལེ་བ༔ དེ་ཡི་ངང་ལ་རྣམ་རྟོག་འཁྲུལ་པ་མེད༔ ཡེ་ནས་རང་བྱུང་ཡེ་ཤེས་ཆེན་པོ་ཡིན༔ ཛྙཱ་ན་ཙཀྵུཿཨ་བྷི་ཥིཉྩ་ཧཱུྃ༔ ནམ་མཁའ་དྭངས་པའི་དཔེས་མཚོན་ཏེ་དོན་རང་བྱུང་རིག་པའི་ཡེ་ཤེས་མཐའ་དང་དབུས་མེད་ཅིང་རང་བཞིན་གྱིས་འོད་གསལ་བའི་གནས་ལུགས་ངོས་ཟིན་པར་གྱིས་ལ་རང་བབ་ངང་བཞག་གི་བསམ་གཏན་དང་རྟག་ཏུ་མ་བྲལ་བར་གྱིས་ཤིག །ཨེ་མ་ཉོན་དང་སྐལ་ལྡན་རིགས་ཀྱི་བུ༔ དཔེར་ན་ནོར་བུ་རིན་ཆེན་ཡོན་ཏན་གྱིས༔ དགོས་འདོད་ཐམས་ཅད་ཤུགས་ཀྱིས་འབྱུང་བ་ལྟར༔ རང་བྱུང་ཡེ་ཤེས་ཡོན་ཏན་ཀུན་གྱི་གཞི༔ ངོས་ཟིན་དུས་ན་བྱིང་རྒོད་རང་སར་གྲོལ༔ དུག་ལ་སྔགས་བཏབ་ནད་འཇོམས་སྨན་དུ་འགྱུར༔ ཉོན་མོངས་ཆགས་སྡང་དུག་བཏབ་ལྟ་བུ་ལ༔ ཡེ་ཤེས་གསལ་བཏབ་ལྟ་བའི་གྲོགས་སུ་འགྱུར༔ བཟང་ངན་རྟོག་པ་རྒྱུད་ལ་ཅི་སྐྱེས་ཀྱང༔ དགའ་བྲོད་བླང་དོར་སེམས་ཀྱི་ཞེན་པ་དོར༔ སྣང་བ་མི་དགག་རང་བྱུང་ངོ་བོ་ཉིད༔ སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་གུས་པས་ད་ཉོན་ཅིག༔ གསལ་ལ་མི་རྟོག་རང་བྱུང་ཆེན་པོའི་དོན༔ རྒྱུ་འབྲས་དབྱེར་མེད་ལྷུན་གྲུབ་ངང་གིས་གསལ༔ རྩོལ་སྒྲུབ་གཟུང་འཛིན་འདས་པའི་ཡེ་ཤེས་གསལ༔ གསལ་བའི་དུས་ན་དམིགས་པའི་ཡུལ་འཛིན་མེད༔ མཚོན་དུ་མེད་པས་མི་མཐུན་རྐྱེན་དང་བྲལ༔ ཐམས་ཅད་མ་ལུས་སེམས་ཉིད་ངང་ལས་བྱུང༔ འདི་ཤེས་མཁས་པ་ཀུན་གྱི་མཆོག༔ གསང་བ་ཆེན་པོ་སྦས་པའི་གཏེར༔ ཉིད་ཀྱིས་མ་མཐོང་གཞན་གྱིས་མིན༔ བལྟ་བྱ་མེད་པར་རང་ལུགས་ཞོག༔ སངས་རྒྱས་ཀུན་དང་མཉམ་པར་སྦྱོར༔ ཅེས་གསུངས་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ནས་མེ་ཏོག་འཐོར་ལ་ཤིས་བརྗོད་བྱ། དེས་རྫོགས་པ་ཆེན་པོ་ཀ་དག་རང་བྱུང་རང་ཤར་གྱི་དབང་བསྐུར་གྲུབ་པ་ལགས་པས་འདི་ཉིད་སྟོན་པའི་སློབ་དཔོན་དང་། བསྟན་བྱའི་གསང་བ་ཟབ་མོ་དང་རྟག་ཏུ་མི་འབྲལ་བར་དོན་ཚུལ་བཞིན་ཉམས་སུ་བླང་བར་བགྱིའོ་སྙམ་པས་འདིའི་རྗེས་ཟློས་མཛོད། ཡང་དག་དོན་སྟོན་བླ་མ་མཆོག༔ བདག་ལ་ཟབ་མོའི་བརྡ་བསྟན་པ༔ བཀའ་དྲིན་ཆེན་པོར་རྒྱུན་དུ་བསམ༔ མི་འབྲལ་རྩེ་གཅིག་ཐུགས་རྗེས་ཟུངས༔ བཀའ་དྲིན་གཏང་རག་གི་ཡོན་དུ་མཎྜལ་འབུལ་འཚལ། ཞེས་མཎྜལ་དང་ཡོན་ཕུལ། དབུགས་དབྱུང་བ་ནི། ཨེ་མ་ཧོ་སྐལ་ལྡན་རིགས་ཀྱི་བུ༔ མ་ཡེངས་དྲན་པས་ཟིན་པར་གྱིས༔ སྔ་ཕྱིའི་རྟོག་པའི་སྒྲིབ་ཤིང་དོར༔ མ་བཅོས་ས་ལེ་ངང་ལ་ཞོག༔ ཡང་དག་སྙིང་པོ་ལོངས་ནས་ཀྱང༔ ཁྱོད་ཉིད་བདེ་བ་ཆེན་པོར་གནས༔ ཞེས་བརྗོད། ལུས་ལོངས་སྤྱོད་འབུལ་བ་སྤྱི་ལྟར་སྤྲོས་ཀྱང་ཆོག་ལ་དགེ་བ་བསྔོ། གསུམ་པ་རྗེས་ཀྱི་བྱ་བ། ཚོགས་ཀྱི་མཆོད་པ་ནི། ཐུགས་སྒྲུབ་དང་ཞི་ཁྲོའི་ཕྲིན་ལས་བཏང་ན་དེ་དང་དེའི་ཚོགས་མཆོད་ནས་རྗེས་ཆོག་ཤིས་བརྗོད་ཀྱི་བར་རྒྱས་པར་བྱ། དེ་དག་དང་མི་འབྲེལ་ན་སྤྱི་རྒྱུག་བཀའ་བརྒྱད་རང་ཤར་གྱི་སྐོང་བཤགས་ལྟ་བུ་ཚོགས་མཆོད་ཀྱང་གང་གིས་བྱས་རུང་ཁྱད་པར་མེད་པས་ཡིད་ལ་གང་ངེས་པ་ཞིག་གི་ཆོ་ག་གཏང་ཞིང་མཆོད་བསྟོད་ནས་ཤིས་བརྗོད་ཀྱི་བར་ཡང་སྤྱི་མཐུན་བྱས་པས་ཆོག་གོ །རང་བྱུང་རིག་པ་རང་གསལ་རྩོལ་མེད་རྟོགས། །ཡེ་ཤེས་སྤྱི་བླུགས་དབང་ཆེན་ཇི་བཞིན་ཐོབ། །ཀུན་བཟང་དགོངས་པ་དོན་གྱི་བཙན་ས་ཟིན། །སྲིད་པ་ཐམས་ཅད་གཞི་ལ་རྫོགས་གྱུར་ཅིག །ཅེས་རིན་པོ་ཆེ་གཏེར་གྱི་མཛོད་ཆེན་པོའི་ཡང་བཅུད་གཅེས་པའི་སྙིང་ཏིག་གི་དབྱིག་ཏུ་བཞུགས་སུ་གསོལ་བའི་ཆེད་དུ་འཆི་མེད་བསྟན་གཉིས་གཡུང་དྲུང་གླིང་པས་བལྟས་ཆོག་གི་ཞབས་ཏོག་སྤེལ་བ་དགེ་ལེགས་འཕེལ།། །།\nRetrieved from "https://rtz.tsadra.org/index.php?title=Terdzo-LI-020&oldid=128598"