SFNA: Senthang Tuanbia\nBy Chan Pum\nSenthang a sullam hi mitampi nih kan thei kho lo. Pu Run Ro Thang Hakha i vuanthawk a tuan lio ah Sakta khua ah Senthang peng chung khua bawi vialte 1967 lioah a khomh hna i Senthang a sullam a hal hna. Ahohmanh nih kan thei lo an ti cio nain Surkhua Pu Van Kio nih atanglei bantukin Senthang asullam cu a chimh hna tiah meeting i aa tel vemi Sakta Pu Ceu Mang nih a ka ti.\nSakta khuami Pu Tin Thang cu Mindat peng leiah ram hran ah a kal i Ro khuami a va thah hna. A kir leiah ka vainam ka philh sual a ti i a va kir hnawh i a lak than lioah Ro khuami nih an tlaih. Na min ahodah a si tiah an hal tikah Tin Thang ka si tiah a ti ko hna nain Tin Thang tiah an auhthiam lo i Senthang tiah an auh ruangah annih lei mi cu Senthang an si tiin Mindat leimi nih an kan ti ruangah Senthang min kan pu lan tiah Pu Van Kio nih a chim a ti. Pu Van Kio nih a chim a ti ning tein Myanmar Socialist Lansin Party nih 1968 kum i chuahmi Nunphung cauk cahmai 54 ah catialtu Pu Run Ro Thang te nih an khumh.\nCun ramdang i kuli hlawhfami (or) ralzam pawl cheukhat nih 1948 kum hnu ceo ah Senthang an kan ti tiin Phaipha (A) khuami Pu Mang Cung nih a chim tiah Senthang forum chungah an thlah. Hihi cu a dik lo. Kan miphun kong tha tein an hlathlai bal lo caah a si. Mirang an rak kai ka 1890 kum lioah Senthang tiin Record a um dih cang. The Chin Hills, Carey and Tuck, Vol I&II chungah Senthang biafang an hman diam cang.\nPu Van Kio nih a chimmi hi a dik maw dik lo tiah Hakha i biaceih bawi a rak tuan balmi Mg Mg Naiang (Mindat) mi cu 1998 lioah ka hal. A dik lo, Tin Thang an thah hlan pi ah Senthang kan si tiin pei nanmah le nanmah nan i ti cang i Senthang tiah auh nan si cang cu, Tin Thang an thahnak cu Mirang an kai lai te ah a si. Tin Thang zong kan rak hngal lo. Senthang pa kan thah ti lawng pei kan hngalh ko cu, Tin Thang ruangah Senthang nan si lo. Senthang nan si ruangah Senthang nan si ko tiah a ka ti.\nCun 2005 kum ah Hakha biaceih bawi a rak tuan balmi U Aung Than he bia kan i ruah lioah kei cu Tuluk miphun ka sinain Kawlram lei i kan pupa hna an phanhnak hi chan 4 a si cang. Kan phun min cu Sinhthan ka si a ka ti. Kei zong Senthang ka si ve, unau pei kan si cu a ka ti i kan kut kan i tlai. Cun Sakta Pu Ceu Mang nih a ka chimh thanmi cu Sakta Tin Thang an thahnak hi a caan a rau rih lo. Mirang an kai lai 1885 kum hrawnghrang ahhin sidawh a si a ka ti hlei ah Tin Thang nih Ar Mang, Ar Mang nih Hrang Ceu, Hrang Ceu nih Sang Hre, Sang Hre a hrin i chankhat ah kum 25 in tuak ahcun kum 100 fai lawng a si rih tiah a ka ti. Cu he pehtlai in Hakha khua i mission a rak tuan balmi Dr. East cun 1905 Kum January 23 ah Sakta a tlawng. An khuabawi pakhat a si vemi Pu Sawm Ung (Saya Lai Mang Pu) Dr. East cu atanglei bantukin a chim. Ka mi pakhat cu ralram ah a kal i an tlaih. A kut kha an temh i thingkung ah an hren.Ti le rawl zong an pe lo.Hnu deuh ah puai an tuah i zu an ding heh tiah an lamhnawh i a kut dong kha an tan hna i khua dang ah an kuat hna.Cun lile cantiang in an kah.A hmasa ahcun a kut le a ke ah an kah.a donghnak ah an thah i a sa kha an phun ning in an i phaw. Falam Zipeng bawipa kha va chimh ka tih caah nangmah kha kan chimh i nangmah nih na ka chimhpiak lai tiah kan nawl, Maw Bawipa na ka chimh piak kho hnga maw? a ti. Ralram tinak cu Matu le Kanpalet, Mindat tinak asi. Cu History of The American Baptist Chin Mission Vol. I, page 121), (Dr. East, Burma Manuscript, Page 69). Acunglei i Pu Sawm Ung nih Dr. East sin i a chimmi bia hi Tin Thang an thahnak kong a si ti cu a ti lo nain Pu Ceu Mang nih Tin Thang an thahnak cu naite bia a si a ti caah hi kong hi an thahnak kong a si lai tiah zumhnak ka ngei.\nNgatainu tuanbia hi zohta rih uhsih. Hlan ah khua pakhat ah nu fa an um ve i a fanu min cu ngatai a si. Kum khat cu ruah a sur a sur ciamman i han hngal lo in a sur peng.\nTiva pi le tiva te hna cu ti a lian dih i hmunrawn cu chim lo tlang niam a phun dih. Minung tampi cu inn le lo kal tak in ti a phanhkhawh lonak tlang a sannak ah an kai dih nain cheukhat a kai kho lo mi cu ti nih a phum dih hna i an thi dih. Ruah pi cu a sur chin lengmang i tlangsang bik a kai kho mi minung le saram lawng an nung. Tilian awthawng cu an ngaih tikah ngatainu ngaknu hi a duh caah a si ko tiah an ti. Ngatai a samfa pakhat an phawi i ti ah an paih. Ti cu tlawmpal a zor deuh nain a thangthan lengmang. A aangki an phawih i an paih than nain tlawmpal lawng a zor i a thangthan lengmang. Cuticun a tuah lengmang i a hnipuan an phawih dih i an thlak dih zong ah ti cu a zor dih hlei lo i a thang than leng mang caah kan zapi tein thih dihnak cha cun pakhat thih a tha deuh an ti i Ngatainu cu ti chungah an thlak. A nu nih ka fa Ngatai aw nang nga mi ah vung i cang law, kei cite ah kaa cang lai, zing tha zing ah kan i tong te lai i a thah. Ngatai ti chung i an paih le cang ka cun ruah a han i ti a zor dih. Hlan lio umtuning tein a um than. Ngatai cu ngai mi a cang ti a si. Cucaah nga mi cu minung bantukin hnuk le taw a ngei an ti. Ngatai a nu cu a lunglen bu he a vak lengmang i Senthang ram a phan. Senthang ram chung a um lio ahcun lung ah a cang. Lung chung cun cite a chuak i a tu tiang Senthang ci khawr ti a si tiin Laimi nih tuanbia kan ngei. Tuanbia hi hlanlio pupa hna nih an rak ngeihmi a si i a tlawmbik kum 200 leng a rau cangmi lawng te an si. A tlawm bik kum 200 tal cu a rau cang lai tiah ti khawh a si.\nHi Cikhawr hi Senthang peng Chawncum ram chungah a um taktak i a cheu nih cun Za Tua Nu tiah an ti. Nu pungsan he a lo caah Zatuanu tiah tiah an tinak cu a si. Senthang timi biafang hi rak um cia cang caah Senthang Cikhawr tiah an auhnak cu asi. Cun a rawk ciami Sumsi khua in an tlakmi Gangaw pawng Sungsih khua mi nih Senthang asullam cu hi tin hin an chim ve.\nA rawk cangmi Sumsi khua ah Pu Senthang timi pa a rak um i cu pa cu Mangkhua bawi (Minywa) he an rak i daw ngai. Mangkhua bawi nih cun Pu Senthang cu na khua kiang kap khua vialte hi nangmah nih Sakhua na kan hal piak lai, an pe duh lo mi khua an um ahcun na kan chimh lai, kan mah nih kan doh (tuk) hna lai tiah an ti i Pu Senthang nihcun Mangkhua bawi caah Sakhua a hal piak lengmang hna. Pu Senthang nih Sakhua a hal mi khua poah cu ka uk mi le ka pen mi khua an sia ti caah Senthang peng tiah min a ngiehnak hi asi tiah an ti. Cu he pehtlai in (Lungtin khua (Phaizawng) hi Mangkhua nih Sakhua rak hal i an pek duh lo ruangah Mangkhua nih cun Lungtin khua cu a thio) tiah tuanbia a um.\nChin miphun cu Tibet ram lei in kan ra ti a si i kan phun min Senthang hi Tibet (Mongolia) ram lei in kan rak i ken ciami min a si hnga maw ti zong hi ruah a hau. Cun Sumsi tuanbia zong zohthan a hau. Cun Kalay Valley ah kan rak um hmasa i Kalay valley i kan um lio kan pupa hna min a si hnga maw ti zong ruah a hau. Mindat lei mi nih Senthang ti an kan ti ruangah Senthang miphun kan si tiin auh kan si ti cu keimah nihcun ka zum kho lo. An thahmi pa cu Tin Thang cu a si ko lai nain Senthang miphun a si kha Ro lei mi nih an rak theih cia cang caah Tin Thang kan thah ti lo in Senthang pa kan thah ti tu in an ti ko lai ti hi ka zumh ning a si. Tin Thang an thah hlanah Senthang timi phun min kan rak ngeih cia cang ko lai. Tuluk pa Aung Tan nih kan phun min Sinhthan a timi le Senthang timi biafang hi aa naih ngaingai, aa khatmi zong a si kho ko. Cun Sumsi pa Pu Senthang minput in Senthang tiah ti a si ti zong zumhawk a tlak taktak mi a si i Tin Thang ruangah Senthang kan si kho lo ti hi ka pom ning a si. Tin Thang cu Senthang miphun a si caah Senthang pa kan thah tiah Ro lei mi nih an ti ko lai.\nMirang nih cun Lai (or) Senthang an kan ti chel a si. Lai timi ah Hakas, Klang Klangs, Yokhuas, Saktas le Khuapi an i tel hlei ah Independent villages asi mi hna Senthang, Zotung, Lautu an i tel tiah, The Chin Hills, Carey & Tuck, Vol. I, P. 152, ah aa tial. (The Little of Lais are The Hakas, Klang Klangs, Yokwas, Thetlas, Kapis, as well as certain other Independent Southern Villages).\nBaungshe ti zong in an kan ti i Baungshe a sullam cu Lupong sau pipi aa ponh mi phun tinak a si ko. Senthang cu Independent Villages an rak kan ti i a sullam cu aho miphun hmanh nih uk lo mi le pen lomi, mah tein luat tein a um mi hna miphun tinak asi (Carey & Tuck, Vol. I).\nSenthang a sullam zeidah asi? ti hi kan fale kan nau le nih biatak tein hlathlai ding ah kan sawm hna. Senthang a sullam hi mirang nih an tialmi ca ka hmu bal lo. Keimah santlaih lo zong a si ko lai.\nSenthang peng chung i khua hlun bik hna cu, Sakta, Khuapi le Phaizawng (Lungtin khua) an si.\nKhuapi khua pawngah hin Sumsi khua a rak um. Sumsi khua cu a tio than i Gangaw pawng Sungsih timi Daidin khua an tlak than. Sungsih khua tiah an auh. Cu khua tlak lio i lam hruaitu cu Cindir phun an si. Daidin khua tlaknak in chan 9 asi cang tiah Sungsih khua mi Cindir phun Sayci Ung Maung nih 2007 kum lio ah a ka chimh.\nKhuapi khua tlatu hna cu lam hri hmun i a rak ummi Khup Sawm phun Hoi Cin le Lungthu hmun i a rak ummi Lak Nam phun San Mang nih an tlak hmasa. An ratnak lam cu Gangaw lei in Phokva le Riva an rak hrawng tiah Pu That Mang (Khuapi) le Pu Ngun To nih an ti, cu hnu ah ka dang le hmun dang in mi tampi nih an fuh hna. Khuapi khua i hotu cu Somhal phun an rak si i Khup Sawm pa le Lal Nam pa nih ram an vaihnak ah Boi Hram lungkhua i an vacharmi a si an ti. Somhal phun asi mi Pu Rum Phung chan ah hin Gangaw peng Mang Khua (Minywa) tiang an uk i khua chia an lak hna.Cu hlei ah Minywa nih a uk mi Zo Daidin, Lungdo, Cengceh (Matu ramri) tiang uknak nawl an pek. Senthang chungah khuate a ngeimi cu Khuapi lawng asi. 1891 kum hrawnghrang i bawi a tuanmi hna cu Ral Tu (Longla phun), Lian Kung (Cinzah phun), le Lian Hram (Somhal phun) hna an si. Pu Lian Hram cu mirang nih Chin Chief ram uktu bawi ah 1910 kum ah an ser i Khuapi kiangkap khua le Zotung peng an uk ter. (Hakha Tipil Khrihfabu tuanbia 1908-2008 cauk Cahmai-46 chung i aa tialmi Pu Lian Hram cu mirang nih ram uk bawi phun an pek i Khuapi khua le Senthang peng vialte cu a uk dih hna tiah a tialmi kha palh a si).\nKhuapi khua i bawi a tuan balmi hna cu: Som Hal, Mang Thar, Ram Phong, Mang Kham, Rum Phung, Maung Ki, Ral Tu, Lian Kung, Lian Hram, Ceu Luai, Zen Mang, le Lian Hu an si. Ral Tu, Lian Kung le Lian Hram hi chan khat chungah a tuanti mi an si an khua sang-3 in an then i sangkhat cio an uk. Mirang nih Lian Hram bawi an pek hnu ahcun Khuapi cu Lian Hram nih a uk dih cang. Lian Hu cu a hnu bik ram uk bawi a si i Independent kan hmuh tiang a tuan.\nSomhal phun an chuahkehnak hi a tanglei bantukin a si lai tiah ka ruat. Asi hrimhrim titu cu ka ti ngam ve lo. Kalaymyo in Thuam Kai nih Lailun khua a tlak. Thuam Kai nih fa upa bik ah Tlai Sun a hrin. Tlai Sun nih Tlai Sun khua a tlak. Tlai Sun nih fapa -12 a hrin hna i a hniangpa a mi cu Pu Saza Hrin a si (Relsing Tuanbia cahmai 22) ah a um. Cucaah Som Hal hi Pu Saza Hrinsor an si lai tiah ka zumh. Somhal phun nih Saza cu a kan hringtu a si an rak ti i Saza sa an rak ei lo. (Sakta and Khuapi the Letter Framcing their Descent to a wildgoat coceived and give birth to a man on the top of a precipice called Boi Hram), (Carey and Tuck, Vol. I, P. 153). A taktak ti ahcun Saram Saza nih minung a hring kho lo. Min aa khah caah an i palh bia a si ko lai.\nKhuapi hi Senthang peng chungah a thawng ngaimi khua a rak si ve i Thantlang he an rak i do tawn. Cu ruangah Thantlang Cinzah zong kan um pi ko u tiah an rak auh hna. An rak auhmi cu Lian Thaw (Lian Hmung) a si. Lian Hmung nih Lian Phung, Lian Phung nih Lian Kung, Lian Kung nih Ni Luai, Ni Luai nih Saya Hram Uk a hrin. Sakta he zong an rak i hranh pah lengmang tawn.\nKhuapi cu Senthang peng chungah Khuangcawi tam bik khua ah aa tel ve. Lian Hram nih khuang voi-5 a cawi an ti i Senthang peng chungah voi tam bik Khuang a cawi mi a si. (A mah nihcun Khuang voi (30) ka cawi hlei ah Khuang Cin zong ka cawi a ti. Khuangcin cawi cu Khuangcawi puai a dih le cangka Khuangcawi puai voi (2) nak peh than kha a si).\nSakta khua hi Falam peng lei le Hniarlawn khua lei in min hrin, Lailung, Khisel, Hrang Tlung, Hrang Lung, Somlawm le Famcun miphun hna nih tlakmi khua a si. Phaizawng pupu cheukhat nihcun Fam Cun pa hi Phaizawng khua pawng Fam Cun Manglung khua mi a si an ti nain Pu Tan Ki nih cun a si lo, Aive khua mi a si a ti.\nSakta khua i totu cu ahmasa ah Fam Cun pa a rak si. Sa khua caah vok cuar a rak lak hna. A hnu ahcun a cuar lawng si lo in a thau zong an ka pek chih lai a ti hna caah Sakta khua uktu dingah Khuapi khua mi Som Hal fapa Bawi Al cu bawi tuan ding ah an put. Bawi Al nih fapa -5 a hrin hna. Kak Nung, Cung Nung, Ngun Mang, Lul Mang le Lawng Ler an si. Hi unau hna phun nih Sakta khua cu an uk peng.\nMirang an kai lio 1890 kum lio i Senthang peng chungin mirang a dotu bik cu Sakta an si. Mirang an kai lio ah Pu Van Hmung cu mi raltha a rak si. Mirang pawl cu Gangaw lei in an rak kai i Lamtuk khua a phanh hlan ah Pu Van Hmung nih a rak bawh hna. Lt Foster cu 9/1/1890 ni ah a thah. Cu hnu zong ahcun a doh thiamthiam hna i Ruavan khua pawngah Mr. C.H.P Wetherell (Police) cu a thah than. 24/12/1890 ni ah Duffader pa a thah rih. Cun 30/12/1890 ni ah Gurkha ralkap pakhat le Kawl mi lam hruai pahnih a thah hna.\nSakta cu mirang nih an pawh hnawh hna i Sakta nih lam i an bawh than hna. Hau Khar nih Capt. James a thah. Cun ralkap pahnih an thah hna. Sakta cu mei in ka duah lai a ti i Sakta nih an nawl hna. Van Hmung, Hau Khar le Ral Kulh hi minthang an si.\nLai Ral (1917-1918) lio i mirang fakpi in a dotu zong Sakta thiamthiam an si. Hotu hna cu Za Dun, Van Dun, Ral Dun, Ral Bawi, le Som Ung an si. Mirang an kai hlan ahcun Sakta cu an rak thawng ngaingai. Zokhua, Hakha pawl he an rak i do tawn. Khuapi, Surkhua he zong an rak i hranh pah tawn. Sakta i bawi a tuan balmi hna cu a changchang in, Van Hmung, Ral Dun, Van Dun, Cia Kulh, Za Biak, Hei Mang an si. Za Biak cu 21/10/1919 ni ah bawi an pek nain Laisen loin an khamhmi fung a kah caah an phuah lengah thong thla ruk an thlak. Sakta khua i Mission Sianginn cu an hrawh i 1922 kum ah Surkhua ah an thial piak hna. Ral an i thawh caah a si an ti.\nPhaizawng (Lungtinpi Khua)\nLungtin khua cu AD 1500 hrawnghrang ah hin Kalay Valley lei in Letsa va cu a hna lei ah an rak hrawng i Gangaw khua pawng, Gangaw khua pawng in Lairam lei ah Phokva cu an rak hrawng than i Lungtin khua cu an tlak ti a si. Khua tla hmasa hna cu Thian Hlun, Hran Ca, Khengsi miphun an si. Anmah hnu in Lang Ting le Tin Thei an ra ve ti a si. An ratnak he pehtlai in Rawlsawmtuk hla i an sak tawnmi cu, “Ka va sei nawh Kan, Letsaron a lang lai hu maw, Lungrawn in” ti a si i Letsa lei in an ra ti a fianter ngai. Cu hnu ah ka dang le hmundang in miphun dang nih an rak panh ve hna. Thian Hlun cu hotu a rak si i Thian Hlun fapa Suntuk le Vanzen chan ah Falam peng Mangkheng khua in khuangcawi hmasa bik Mang Sui le a chungkhar an ra ve i Lungtin khua ahcun khua an rak sa ve. A rat lio ah hin Sumkhal le Arbom a rak temchih i hi sumkhal le Arbom a tannak hmun ah khua ka sa lai tiin Timit va a rak fenhter ti a si. Lungtin khua a si lomi cheukhat nihcun Sumkhal le Arbawm a tem chih an ti i a dik lo. Arbom a si. Pupa chan in alkhawh lomi tuanbia a si. A tannak hmun cu Phaizawng khua taw, Salung tili ah a si i cu ka hrawng cu Mangkheng tiah min a sak. Cu ka hmun i lung nganpi zong Mangkheng lung tiah min a pek. Cu ka pawng i tiva te zong Mangkheng va tiah auh a si. Cucaah Mang Sui cu Mangkheng in a ra ti cu a fiang. Pu Chawn Kio nih Hakha Tipil Khrihfabu Tuanbia (1908-2008), cahmai-47 chungah siseh, Chin sining tuanbia cauk cahmai-48 chung i a tial mi siseh, Pu Ngun To nih Hakha peng khua tlaknak le phun thawhkehnak cauk cahmai-272 i a tialmi “Thian Hlun nih Sumkhal le Arbom a tem chih tiah an tialmi adik lo. Pu Thang Sun Diary chung in a lakmi a si i aa palh cikcek. Mang Sui a si i , cun Pu Ngun To nih Mang Sui cu lungpang hmun ah a rak um ve tiah a tialmi zong a dik lo. Lungtin khua deuh a si.\nLungtin khua cu Mangkhua (Minywa) nih an thio. A thio hnu ah Lungpang hmun ah an i thial. Lungpang in meilam tlang, meilam tlang an um lio 1850 kum ah Hakha nih an thio hna. Mei lam in Phaizawng khua hlun, khua hlun in a tu khua thar ah 1925 kum ah an i thial.\nMirang an kai lio ah Phaizawng cu inn-200 lawng an tang. Cu lio i khua bawi cu Than Ci a si. Mang Sui nih Cal Thawng khua ah fapa Lai Bawi a hrin. Lai Bawi hrin cu Zotung peng khua -13 ah bawi an tuan tiah an chim theu. Lai Bawi cu Mang Sui i ngeih chun fapa a si caah a thil ngeihmi lakah man sung bik Darno le Dartuha a pek an ti. Lungtinpi khua ah Mang Sui nih fapa a ngei lo. Senthang peng chungah ciruang hrinsor a ngei lo.\nHakha nih a thio hlan ahcun Lungtin khua cu thlanglei khua lakah a min a rak thang ngai. (Paizon was in olden times the most important village in the south, but two generations as ago it was attacked and destroyed by the Hakha), (Carey and Tuck, Vol. II).\nMang Sui cu Lairam chungah Khuang a cawi hmasa bik a si. A cawi hmasanak a hla cu:\nKhuangcawi cu, Lungtinpi, Mang Sui Se, a zungzata. (Khuangcawi cu Lungtin khua mi Mang Sui nih a thawk hmasa)\nKha pai aw, ka nun cu, cawng hai e, kha zu e, tluang zong nawh. (Ka khuangcawi nunphung cu khua chin tluang zong nih an i cawn i an cawi ve)\nSurkhua cu Phaizawng in tlakmi khua a si. Thian Hlun a fapa Sun Tuk a fa Ri Hlung nih a tlak ti a si. Ri Hlung nih Tial Kheng, Zu Dia le Than Zua a hrin hna. Zudia nih Phaipha (A) khua a tlak i Phaizawng khua hotu Mang Thian a thih caah Than Zua cu Phaizawng hotu ah Phaizawng lei ah a kir than ti a si. (Van Kio, Lian Dum, Lian Thum, Lian Hup, Dar Luai, Khuang Sui, Lian Lai, Mang Vei, Van Tum, Ram Dun, Kio Tu le a dang upa chim ning in).\nMirang an kai lio ah hin Senthang peng chungah Khualipi bik a si i inn-200 an si. Lotaw lei in mirang an rak kir lio ah Surkhua uktu Pu Mang Kung(Van Kio Pa) nih riah caw le tlil phawrtu kuli a pek duh hna lo ruangah 29/3/1892 ni ah Surkhua le mirang cu an i kap.Kan i tu lai lo tiin Surkhua lei in bia a chim tu cu Pu Vai Thang(Hlei Lian Pu) asi.Cu lio ah cun Surkhua cu Zu an ri imirang cu an kheng thiam hna lo.I tu hlah usih tiah an karlak i bia a chimtu Pu Vai Thang zong a thi ve.Surkhua inn cu mei in an duah piak hna i cheuli ah cheu thum a kang dih.\nAn bawipa Mang Kung cu an tlaih i a sam cu Lamei ah an tem chih i Hakha lei ah an hruai.An kal pi lio ah a nupi Cer Cin nih hla a phuahmi cu:\nLiam pi hlah law, thlang vairang pa aw,\nChaw na duh cem cang ai law, Van tawi\nRenh nangmah hluan sem dah ngai kan si ve\nVairang ca chuan na lung ka hlen khawh lo cu.\nMang Kung cu kum thum thong thlak awk ah Pakukku lei ah an kal pi. An kal pi lai ah a nupi nih:\n“Zawng rang hmai ah vui pi hmanh kal ri lang,\nPawpi bang lung kam lo hreng cung in\nA min chal tawn Mang Kung bel.”\nAmah nih hla aa phuah ve mi cu:\nKa nu paw chung sem lo bang, Latum mei hren in hruai cu,\nKhen ral that bang thawng hrin thawr sinah,\nKa pa Hram Cin min au ing.”\nMang Kung cu Surkhua nih meithal zun-55 in an tlanh i kum khat a tlak hnuah an thlah than. Mang Kung a fapa Van Kio cu 1910 kum in ram uk bawi an ser i khua te khua hra an uk ter.\nLai ral 1919-18 lio ah Surkhua cheukhat nih mirang an doh ve. An dotu hna cu: Ral Kio, Ral Bua, Khua Kung le Chawn Kung an si. Lai ral kan tho lai tiah Pu Van Kio nih a kan sawm nain a taktak ah a kan tu pi duh lo an ti ruangah lai ral a thotu Sakta mi Ral Dum le Ral Bawi Party nih Van Kio inn cu 1918 kum ah an khangh piak ti asi. (Dr. Vomson, Zo History, p. 134, The Resulting uprising was started sometime in Sept. 1917 by Van Kio, the chief of Surkhua, who declined to send men as demanded, and who was met with threats by the administration. The rebellion was joined by the Sangte chief of Hakha and quickly spread to surrounding areas).\nLaitlang i Lei a ser hmasa bik cu Pu Van Kio (1919) a si. Cu hlei ah Senthang peng chungin ca a cawng hmasa bik a si i Hakha mission sianginn in 1909 kum ah tangli a awng. Van Kio hi kan i zohchunawk Senthang kan pa bik a si.\nIndependent Hlan Uknak\nSenthang peng chungah Sakta, Khuapi, Sumsi, Hausen, Cintlang le Bungtuah khua hna ah Somhal phun nih hotu an tuanpiak hna. Buanlung, Dongva le Lunghau cu Hakha nih an uk hna. Buanlung cu Sangte chung Hram Cem hrinsor nih an uk i Dongva le Lunghau cu sangpi chung nih an uk hna. Hi khua pathum hna hi Hakha ngeihmi ram chungah khua tlak an si caah Hakha nih an uknak han cu a si. Dongva khua a changchang in a uktu hna cu: Rum Hmung, Lian Sai, Sang Kung, Sui Kio le Maung Nak an si.\nPhaipha (A) le (B), Phaizawng, Lungrang, Lungkhin, Dumva, Fahau, Pangva, Lungtar, Maukhua, Leium, Chawncum, Cangva le Surkhua ah Thian Hlun nih hotu an rak tuan.\nLichia (Vanmualthar), Bungzung, Keizuan, Tilak le Dinlaupa khua hna hi Independent kan hmuh hnuah tlakmi khua an si. Langpho cu Zokhua in tlakmi khua a si nain uknak lei ah Senthang peng chungah an telh. Khua tla hna cu Tei Cem le Nawl Ung an si.\nRam uk bawi chan lio i ram uk bawi nih uk lo in mah tein aa ukmi, aa penmi khua hna cu Phaizawng, Sakta le Phaipha (A) an si.\nLeipi Khua cu Khuahrang in Tumpa chung Zasia nih a tlak. Asinain Lungrang nih kan mah kan khua tlak a si i Phuting miphun nih kan tlak an ti ve. Lautu peng ah an telh tawn nain 1967 kum hnu ah Senthang peng ah an telh. Leipi khua in Ohhla khua le Langli khua an tlak chin.\nFahua Khua cu Surkhua in an tlak. Thian Hlun phun Khen Kio, La Khen, Ci Lian, Lang Ceng hna nih a changchang in hotu an rak tuan. Fahau ram cu a hmasa ah Zokhua ram a rak si.\nPangva khua cu a hmasa ah Hakha ram a rak si. Surkhua in Ni Kung nih a tlak mi khua a si. Khua a changchang in a uk tawn mi hna cu Van Rum, That Mang le Mang Hnin an rak si.\nLungkhin Khua Hring Thang khua in Zali phun chung Tial Kheng nih a tlak. Surkhua in Tuluk fapa Lal Bik cu uktu ding ah an put. Surkhua Mang Kung aw an deuh in an rak um. Lungkhin khua in Tu Phei le Khuataw khua an tlak. Mirang an kai lio khua uktu cu Aw Mang a si. Cu hnu ah Aw Mang a fapa Van Kil nih a tuan. Cu hnu ah Tum Kar a fapa Za Kawi nih a chan. Lungkhin khua in Pu Khua Uk nih Rangsi khua a tlak.\nLungrang khua Lungrang khua hi Hring Thang khua in inn Hmai pa Tial Hau le Lungsen Pi Kai Lung khua in Khup Lal pa Zu Thiang nih an tlak an ti ko nain Khup Lal pa a arbawm cu Innhmai pa a arbawm nak in a hlunh deuh caah Khup Lal khua tlak ah an chiah. Khua tla hmasa na si, zei sa khua dah kan in pek lai an va ti i Vuiphei ka pe u a ti hna an ti.A um lomi hak kau in a ham sual.Zo khua ral tih ruangah Hausen in Leitak ah a kalmi Tia Thua cu uktu dingah Lungrang nih an put i Tia Thua hrinsor cu Zupi chung tiah an i ti. Zupi chung zong nih cun sa le ral an ven khawh lo ruangah Surkhua in Mang Ceu an put than.Mang Ceu nih, Khua Hnin, Khua Hnin nih Ceu Khar, Ceu Khar nih Mang Hmung a hrin. Mang Hmung ro cu Van Kio nih a co. Mirang nih Lian Thang a fapa Za Kip cu 18/4/1910 ni ah khua bawi an pek. Mission sianginn kan in pek lai an rak ti hna nain Pu Za Kip nih a rak duh lo. Lungrang khua ah Phaizawng in a pemmi miphun tampi an um. Lungrang in Lailung chung Pa Mang Hreng nih Lunghnam khua a tlak. Mirang an kai lio ah Lungrang nih lam in an bawh hna i mirang nih Innhmai chung pa Sui Ling cu ril ko an kah. Mirang an kia lio i khua bawi hna cu Hlway Hmon le Kar Hon an si i Lai ral (1917-1918) thawh kong ah mirang nih Rs. 420 dan an tat hna. Senthang peng chungah khuangcawi bik khua an si hlei ah hlathiam, khuang thiam khua an si i khuangcawi le sarlam a thiam bik khua an si.\nPhaipha (A) cu Surkhua in Ri Hlung a fapa Zudia nih a tlak. Mirang an kai lio ah hotu cu Ngun Ceu le Kim Hmung an rak si. Phaipha nih Hakha Darkhuah chung an rak thit hna caah Hakha aw aan deuh in an rak um. Ngun Ceu a rian cu a naupa Bawi Kung nih a chan. Cu hnu ah Mawng Kio cu 17/2/1922 ni ah mirang nih khua bawi an pek. Phaipha cu inn-90 an rak si i Lai ral thawh ruangah Bawi Kung, Heih Khar le Van Kung cu mirang nih thong an thlak hna.\nA Rawk Cangmi Hausen Khua\nPhaipha (A) in Ceu Nak pa le Bawk Kheng pa nih Phaizang in Hran Ca miphun zong khua tlak lio ah an sawm ve hna. Cu hlei ah Lungrang le Lungkhin karlak i a ummi Lailung khua in Lei Vak pa le Khup Lal pa zong Tikhor a khuahtu ding le khua tlaknak Ar a thattu dingah an sawm hna. Ruavan pa Run Mang cu Tia Thua nih Hausen khua ah a thah. Ruavan khua cu Zokhua i an khua te a si caah Zokhua nih an kan thio lai ti an phan ruangah Hausen khua cu an tio tak i Vanmualthar khua an tlak. Hausen khua tlak lio ah uktu dingah Hakha Darkhuah chung Lul Mang an chimh i Lul Mang a fapa Tial Hngak nih khua a sak pi hna. Lul Mang cu ral ven man an pek. Van Mual in Buanlung le Sihmuh khua hna a tlak. Hausen in Vanmual lei khua tlak lio hruaitu cu Tial Hngak a si i Buanlung khua an tlak lio zongah Tial Hngak nih lam a hruai rih hna.\nHausen Khua hi Khuapi in Kha Lung nih a tlak. Khuapi Lian Hram uk ahan chiah. Bawi Thang fapa Lian Hnawk cu 22/2/1926 ni ah khuabawi rian an pek. Hausen khuami Pu Lian Thum cu Senthang peng chungin M.P a tuan balmi a si.\nMau Khua cu Phaipha (A) in Zudia nu tlai fa Za Kheng nih a tlak an ti. lungtar Jubilee cauk chungah Phaizawng in Thianem Vang Khua, Thianem Vang khua in Mau khua an tlak tiah an tial nain hi tuanbia hi Phaizawng nih an ngei lo. Mirang an kai lio ah inn-20 lawng an si. An khuabawi ah Kung Mang a rak si. Tial Phung a fapa Ceu Ling cu 18/1/1922 ni in khuabawi an tuanter. Ceu Ling cu a thi i a fapa Rung Kung a zat hlan chung Za Kung nih khuabawi a tuan. Cu hnu ah Rung Kung nih a chan than. Mau khua in Lungtar khua an tlak.\nSumsi Khua cu Khuapi in Phun Bawm nih a tlak. Khuapi Lian Hram uk ah an chiah. 1910 kum ah tlakmi khua a si i Lian Zap a fapa Zo Ling khuabawi a si. Cu hnu ah a fapa Thang Nawn nih a chan.\nCintlang khua cu Khuapi in Ngai Kar nih a tlak. A hmasa khua tlatu Ngai Kar cu fa hring lo a si. A hnu ah an unau chungin Ngai Kar min an i sak than i Ngai Kar cu khuabawi an pek. Khuapi uk ah an chiah.\nDumva khua ram cu a hlan ah Hakha le Zokhua ram a rak si. Surkhua Than Lung nih khua tlak dingah a hal hna i Than Lung nih a tlak. Mirang an kai lio ah Dumva cu Inn-140 a rak si i a rak ropui ngai te. An khuabawi cu Ngun Kung, Sa Bawi le Tial Kaw an rak si. Mirang nih Sa Bawi cu 24/11/1915 kum ah khuabawi an pek. Cu hnu ah Ngun Thawng nih Sui Tum le Lian Suai an zat hlan chung a tuan. Dumva khua cu Lai ral a thomi Ral Dum le Ral Bawi Party nih an tuk hna ruangah Dumva cu mirang nih tangka 3000 an bawmh hna.\nChawncum khua ram cu Surkhua Van Kio le Tin Thang hna an ram a rak si. 1930 kum ah Buanlung in Sui Hu, Khua Lei, Hmun Kar, Len Hmung, Ruang Lo, Hrang Thluai, Sa Tu, Khua Kung, Tial Kheng le Ram Dun nih an tlak. Surkhua Van Kio uk ah an chiah.\nKeizuan khua cu Independent hnu ah Bawi Hram i a ummi Buanlung pa nih Phaipha (A) le Khuapi a sawm hna i Bual Sum, Pum Ling, Mang Dun, Khen Lian, Thang Nawn le Tluang Khar nih an tlak.\nLeium (A) khua cu Cangva in Khua Lum nih a tlak. Leium (B) cu Leium (A) in Lian Chum nih a tlak.\nZathal khua cu Buanlung khua in Hmun Ling, Pa Thiap le Hram Hmung nih an tlak. Sakta ram chungah tlakmi khua a si i Sakta uk ah an chiah.\nLichia khua cu Buanlung in Lei Hmung, Van Hu, Khup Er, le Zam Bil nih an tlak.\nSakta Bualfiang khua cu Buanlung in Nun Tum, Ral Ling, Kio Nawl, Sia Phen, Sia Khup, Min Thang, Hram Er, Hmun Hnin, Lian Duai, Bil Khar, Huat Dun, Hrang Awi, Nawl Kham le Sakta khua in Ni Sum nih an tlak.\nTilak khua cu 1972 ah Keizuan khua in Uk Mang nih a tlak.\nTinam khua cu Sakta in Sun Kim, Ceu Tling le Hlei Hnin nih an tlak.\nCangva khua cu Lungtar khua in Than Cuai nih a tlak. Cangva ram cu a hmasa ah Hakha ram a rak si i Lian Hre cu 8/11/1921 kum in khuabawi an pek. Mirang an kai lio i uktu cu Tang Ling a si. Lian Hre hnu ah a fapa Khup Doi nih a chan. Khuapi Lian Hram uk ah an chiah. Cangva khua in Leium (A) an tlak.\nLungtar khua cu Maukhua in Kip Lian nih a tlak. Mirang an kai lio i khua uktu hna cu Khua Thun le Mang Nuai an si.\nDongva khua cu a hmasa ah Hakha ram a rak si. Phaipha (A) in Khup Sawm pa Lai Hreh le Leitak khua in Thang Eng nih an tlak. Hakha ram a si batukin Hakha nih an uk hna. Khua uktu hna cu Rum Hmung, Lian Sai, Sang Kung, Sui Kio le Mawng Nak an si. Mirang an kai lio ah Rum Hmung, Lian Sai le Tial Bik Bawi an si.\nBuanlung khua cu a rawk ciami Hausen khua in Vanmual, Vanmual in Buanlung an tlak. Khua tlak lio i hotu cu Tial Hngak a si. Hakha ram chung i tlakmi khua a si bantukin Hakha Sangte chung Hram Ceu hrinsor nih an uk hna. Mirang an kai lio i khua uktu hna cu Mang Sau le a fapa Sum Tang an si. Buanlung in Lichia khua an tlak. Senthang peng chungah Buanlung khua tlak hrinsor kan tam ngaingai.\nCia-inn khua cu Hmawngtlang in Ni Dun le a hawi le nih an tlak.\nHmawngtlang khua cu Phaipha (B) in Lai Heih, No Sang, Za Khar le Hram Ceu nih an tlak.\nSihmuh khua cu Vanmual in Rev. Van Lo a pu Tei Ceu nih a tlakk pi hna.\nLoklung khua cu Buanlung in Ui Kung, Hrang Kual, Than Dum nih an tlak. Hakha ram a rak si i Hakha sinah khuatlaknak nawl an hal hna.\nPhai Khua cu Buanlung in Ni Vung nih a tlak.\nBungtuah khua cu Sakta in Rum Ca nih a tlak. Bawi a rak tuanmi hna cu Van Duai, Bawi Ceu an si.\nBungzung khua cu Khuapi in Long Tu le Tial Sang nih an tlak.\nDinlaupa khua cu Cintlang in Hrang Lian, Tum Khar, Than Hnin, Hram Bawm le Khen Du nih an tlak.\nLungcawi khua cu Buanlung khua in Thong Ngai nih a tlak.\nCalthawng, Rezua, Siatlai, Siasih, Lotaw, tbt...Khua hleithum ah Phaizawng (Lungtinpi) Mang Sui fa Lai Bawi hrinsor an um. Zotung cu kan unau an si.\nMirang an kai lio (1890) i khuabawi a tuanmi hna ........Minung tial dingmi\n(Carey and Tuck, Vol. II)\nNo. Khua Khuabawi Inndong\n1. Khuapi Ral Tu (Longla) Lian Kung (Cinzah) Lian Hram 170\n2. Lungrang Hlway Hmon, Kar Hon 150\n3. Lunghau Ra Sum 20\n4. Lungkhin Aw Mang 50\n5. Lungtar Khua Thun, Mang Nuai 70\n6. Mau Khua Kawng Min 20\n7. Phaipha (A) Ngun Ceu, Kim Hmung 90\n8. Phaizawng Than Ci 20\n9. Pangva Van Rum 40\n10. Surkhua Mang Kung, Lian Cei 200\n11. Sakta Ram Dum, Van Dun, Tan Ling, Tir Kwe 180\n12. Dumva Ngun Kung, Sa Bawi, Tin Kaw 140\n13. Cangva Tang Ling 40\n14. Buanlung Mang Sau, Sum Tang 70\n15. Dongva Rum Hmung, Lian Sai, Tial Bik 90\n16. Bungtuah Van Duai, Bawi Ceu 30\nLai Ral (1917-1918) Ruangah Thong a tlami hna\nNgun Kung, Van Thio (20/8/1920 ni ah an luat than).\nBawi Kung, Van Kung le Heih Khar (20/8/1920 ni ah a luat than).\nRal Dum, Ral Bawi, Som Ung, Cia Kulh, Al Chum, Chum Ling, Tum Ling, Sai Er, (kum saupi an tlak hnu ah an luat than). Lai Ral hotu bik cu Ral Dum le Ral Bawi an si. Ral Dum cu Leikang mi a si.\nPing Lut- Buanlung\nThong a tlami hna an thlah dih hna hnu ah Lian Hram cu Hakha Van Mang le nupi Tial Nawn he Taungkyi thong ah an chiah rih hna. (Head man file, p.178) cu hnu ah Khuapi lei kirter ngam lo in an pupa hna nih an rak rak uk tawn mi hna Zotung peng Cengceh khua ah kum thum an umter. Cu khua ahcun nupi zong a ngei. Khuapi mi nih khua ah umnak nawl kan pek piak cang u tiah, mirang bawi an nawl piak i Khuapi ah um thannak nawl an pek hlei ah ram uk bawi an tuanter than. (Pu Tluang Hnin tialmi Khuapi theihtlei, p. 4).\nLai ral ruangah Lungrang cu mirang nih phaisa Rs. 420 dan an tat hna.\nKhuatlak chin ning cu a tanglei bantukin a si\nLunghau Phokva Tongpiang Kawllunghau Bungtuah\nBualfiang cu Buanlung khua tlak deuh a si.\nHausen Sumsi Cintlang Bungzung\nKhuapi nih Bawi Hram lungkua i Som Hal pa an lak lio ah hin Phaizawng in Tin Thei pa zong Khuapi ah khua a sa ve cang. Sakta khua i Tin Thei zong Khuapi in a kal chinmi an si. Keizuan khuatlak lio ah Khuapi an i tel ve.\nLeipi khua cu Lungrang nih kanmah khuatlak an ti. khuahrang zong nih kanmah khuatlak an ti ve. Khuahrang uk an rak si tawn caah Khuahrang khuatlak deuh a si lai.\nKhuataw (Zotung) Tuphei (Zotung) Rangsii\nOhhla (Gangaw pawng) Langli (Zotung)\nLeipi khua in Saya Inn Kung le a fale pariat nih Degree an la dih.\nSurkhua Ratu Thalang (Thilang) Lailung (A voihnihnak)\n(Thilin ram chungah)\nFahau Pangva Dumva Sipiah Caleikiah Phaipha (A)\nMaukhua Keizuan Phaipha (B) Dongva X-Lungthu\nLungtar Tilak Hmongtlang X-Hausen\nCangva Ciainn X-Vanmual X-Darkham\nLeium (A) Buanlung Sihmuh\nRicum-X Lungcawi Zathal Lichia X-Kauva Bualfiang Phaikhua\nKeizuan X-Lamainu khua\nKeizuan khua cu Bawi Hram i a ummi Buanlung pa, Phaipha (A) le Khuapi nih an tlak ti.\nX- kan tuahmi khua cu a rawk ciami khua an si.\nX- Lailung khua a voikhatnak cu unau a simi Tum Pa, Pa-U le Ngen Tau nih an tlak hnu ah a tio. A voi hnihnak cu Phaizawng in Hran Ca nih an tlak than i an tio than.\nSenthang ram chung i khua hna cu a bik in Sakta, Khuapi le Phaizawng in tlak chinmi khua kan si. Khua tlak hnu ah Zotung, Zophei, Lautu, Hakha, Thantlang lei a kenkip in miphun kip nih fuh le panh cio a si. Senthang ram chung i a ummi cu khua zei in kan rat hmanh ah miphun phun khat kan si dih cang i Senthang miphun kan si dih. Arsa ei ti khat unau kan si dih.\nMirang an kai hnu fimthiam cawnnak\nMirang nih an kan uk chung 1900 kum ah Hakha ah mission sianginn an rak tuah. Cu ka sianginn i a rak kai hmasa bik cu Surkhua ramuk bawi Pu Van Kio a si. 1909 kum ah tangli a awng. A hmasa bik cacawng le cathiam a rak si. Van Kio hnu ah Rev. Za Ling (Sakta) le Saya Tial Hmung (Sakta) hna an rak kai ve. Cu lio ah cun Hakha cu mi tampi sianginn an rak kai cang. Hi hna hnu zul in Falam Sianginn ah Khuapi in Khua Hat le Lian Hu, Surkhua in Thang Sun, Sui Mang, Ni Uk, Tum Lian, Kham Hlei, Lian Kar le Lian Hei an rak kai i mi ngan le bawi pipi ah an i chuah. Cu hna hnu zul tu ah Surkhua in Siang Uk, Rosie Zing Men, Chan Peng le Khuapi in That Mang nih 1960-1967 kar lak ah Degree an kan lak piak.\nAcunglei i ca a cawng hmasa bik hna hi Surkhua le Khuapi in an si i adang Senthang kan i tel lo. Fimthiamnak lei in san kan rak tlai hrim lo. Sianginn kai hrimhrim kan rak duh lo. Surkhua cu 1922 kum ah Mission sianginn a rak um ruangah le Pu Van Kio nih cacawn a thatnak kong a rak cawnpiak khawh hna caah sianginn kai an rak tam. Lahkhah ei le riansang a tlaimi an rak tam. Nahzahkha chan tiang zung kip ah an thu kho. A tu bel cu Pension an la dih ngawt cang i an um tuk ve ti lo. Zipeng reng pahnih an tang. Sianginn kai le inn tha lo tha papet an rak duh caah Surkhua cu keimah ka kum sawmruk chungah khuang a cawimi zong pali lawng an si (Thang Hmung, Van Kio, Zam Ci Pa, le Iang Men Pa). Kum sawmruk chungah Khuapi in inn sawmthum leng nih khuang an cawi. Lungrang cu inn sawmli le inn nga leng nih an cawi. Phaizawng inn riat nih an cawi.\nSakta khua ah mission sianginn a rak um nain sianginn kai an rak duh lo hlei ah Lai ral an tho i an sianginn zong cu an rak chuh than hna. Lungrang zong mission sianginn an rak duh lo. Khuangcawi le chunthah lawnglawng an rak duh.\nA luan cia kum hra in nihin tiang kan zoh tik zongah tanghra awngmi le degree a lami kan tlawm ngai. Tanghra awn ah kan unau a simi, Lautu, Zophei, Zotung nih an kan laan tuk. Senthang kan dih lak kumkhat chung i tanghra a awngmi hi Zophei khuakhat a awmgmi zat lawng kan si. Ngaihchiat ngai awk kan si. Fim cacawnnak lei ah tha kan pek lo hlei ah a kaimi zong zuam duhnak thinlung kan ngei kho lo. Nuamhnak sawhsawh in kan kai.\nHakha peng ah Senthang hi sumlet a thawk hmasa kan rak si. A bik in Khuapi le Dongva hi lam hruaitu an rak si. Pumtek thi hoi hna hi Senthang thi tiah, kan ti tiin Pu Ro Thang (M.P) nih a ka ti. A tu ahcun sumlet zong kan um ti lo. Sipuazi lei ah a niam bik kan si. Hakha khua ah Senthang dawr, dawrli lawng a um. Hakha khua ah inn-tung a dirhmi zahnih sawmriat hrawng kan si. Zophei cu inn zasarih leng an kai. Ramdang lei hlawhfa CARD nih thonghnih kum riat kum i an chuahmi ca chungah ramdang i aa hlawhfami lakah Senthang kan tlawm bik. Zophei, Zotung le Lautu nih an kan tei. Hi zong hi kan sipuazi a that lo le kan si a fah caah ramdang ah kan thlah khawh hna lo bia a si deuh. CARD ram chungin ram tha ah a lan khomi zong kan tlawm ngai. Peng dang le khua dang kan tluk hna lo.\nZu hi kan ral ngan bik a si ko. Zudin saei nih Senthang cu an kan thah. Phaisa kan ngeihchun zu caah kan hman dih. Kan ngeih lo hmanh ah do kan cawi chom. Kan cawi khawh lo hmanh ah a ba in kan ding. Zureu nih a kan reu dih.\nFim cacawnnak hi biapi bik ah chia usih.\nLungrual tein tangti usihlaw, i tlaihchannak, i siaherhnak, i bawmhchannak lungthin ngei hna usih.\nPhun khat chuak ti unau kan sinak philh hlah usih. Kan miphun tanh in kan peng daw usih.\nA lamkip in thanchonak i zuam hna usih.\nA khua kip Minihydro Electric van khawhnak i zuam hna usih.\nA khua kip an motor luh khawhnak i zuam hna usih.\nZu hi kan ral ngan bik ah chia usih.\nKa Rem Lo Ci!\nMiphun dang hmai le mipi hmai ah hngalhmi le theihmi kong siseh, a dik le dik lo kong siseh, chim duhmi le rel duhmi kong siseh, chiatnak thatnak kong ah siseh, zei bia hmanh chim le rel ngam loin mi bia lawng ngaih, Hohkeh ti lawng thiam, Senthang mi ralchia ka rem lo ci!\nBy Chan Pum(Hakha)\nPosted by Senthang Family Of North America at 12:25 PM\nRal K lian July 21, 2013 at 5:18 PM\nRal K lian August 13, 2013 at 7:11 PM\nRam, Khua, Pengtlang, Phunghram, Biaknak, Miphun, Unau akan tthentthek tuhna hi Nihin ni caan ah zalam tlang I zu ari I a aukhuang mi minung pawl khi anrak siton lo, kan cabuai cungah ca atialmi, tthutden cungah atthu I Bia achim mipawl khi anrak si deuh, cu caah hibantuk minung pawl hna khi kan ralring ngai an hau........\nChanPum hi tuanah lehding asi ko nain hi Ca atialmi hi tuanah karak hmuve lo cu ruangah tu long2 ah kaleh kho.............\nPU THIANHLUN tuanbia toi...........Hlan lio Lailun hrawng anrak umlio ahhin Pu Hlawnceu nih Pu Thianhlun cu ka U kan nih zong Ngalrang ka kahnak lei ahkhin khuathar kanva kawlve kolo arak ti, cu caah kamang ka khenh tiin cu hmuncu MangKheng tiah Min anrak pek, Pu ThianHlun cu falam peng Mangkheng khua in ara mi asi, Pu Thianhlun cu ami hna he hmunthar kawl ah anrak I thawhlio ahhin hmunthar kawlve dingin ara mi minung pariat he an I tong: Ai Neh, Caan Hlun, MangPa, RamLawt, Cia Khar, NamLer, ChiaTo, LawTlai hna ansi "Chuncung Baptist Golden Jubilee" ah cun Chuncung khua tlatu hna an min ah an telhchih ve nain tin covo an I phawtlio ah amin antelh tilo, chuncung ah sau umlo in hmunthar kawl ah aa thawkthan ticu aa fiang ngai,Hi lio caan ah antlakmi hmun cu TiKual hmun asi I thlanrawn lu lei in anrak halhmi hmun asi, Tikual hmun cu chun ah anvung phan I "Chuntlung" tiin min anpek, cu Chuntlung cu aa thleng I "Chuncung" tiin auh asi, Sumkhal le Arbawm temchih in chuncung khualu bawinu va aa thawhnak in bawinu hrawngin lungtin khua arak phan, Lungtin khua aphanh hnu in atantak mi Neh le Nang hmuhkhawh asi tilo cu caah sau anung tilo ticu afiang ngaingai,,,,,,Chanpum nih letsa arak hrawng atimi kazawn ah 100% bakin a Lih, Lih le Fir tukin ca kantial mihi ningzah zong theipah ding asi, Thianhlun Miphun asilo minih I thlaktuk hi attha lo.......................\nPU MANGSAWI tuanbia toi........Lungtin khua anrak umhlan ahhin lungpang khuami anrak um cang, Pu MangSawi nih a komtang ah cite arak pumhton I lungpang khua siapawl nih anrak doiton ti asi, sa ankah tikah mipem pa tiin anrak hlehve ton ti asi, voikhat cu SamCin pa sinah hitihin arak ti " nangmah zong kasin ah rak I thial lawlaw ko na mipawl hna zong anra cang cun sake anka pekmi khi zoh hmanh nangmah zongnih naka pekve lai arak ti, Samcin pa cu athin ahungtuk I mipem pa hi hna akan hnawhtuk cang I athah in kan thah lawlaw lai tiin khua arak khangpi hna culio ah vate (cunteng) nih an hmurkha cuk arak zalh hna I vate cu kantuk anti I anmah le anmah tu an I hliamdih ti asi, cu caah hipa hi kan doh zongah kantei kho lailo anrak ti I an ngolthan, cu thawngcu MangSawi nih arak theive I ziah cubantuk zia thalo cu nan keng nan ka doh zongah nanka teikho lailo nangmah tham2 cu Mihnawm santlailo pei nasi ko cu arak ti, khah asile Sia dotla veve kanthah lai I Mithiang asi mi asia hnar in tifim chuak sehlaw Mithianglo asia hnar in pelep anakmi chuakseh anti, Mangsawi sia cun tifim achuak I Samcinpa sia cun pelep anak mi achuak cu caah samcinpa cu bawinu va atan I aa pem colhve atan nak Bawinu hmuncu SamCin Lungzuan tiin min angei thai, Voikhat cu MangSawi asal pa Asia congtu pa nih Bawinu kam ah sia cu acongh ti asi I culio ah Limpi (rul) ek rangte ahmuh ti asi, Limpi ek cu chuncaw a eibang mite kha aphulh hnu ah atemtak ti asi, zarhkhat arauh hnu ah afuntak mi chuncaw tecu ava hun I arim thawtuk in atheih ti asi, arak ei cu arit I anuamtuk ti asi, cu chuncaw arak einak mi tilipi cungah thingluang kha tinih arak fenh I hla arak sapah I arak I keihtuk hna ti asi I a thinlung ah arak chuakmi cu ka bawipa nupi hi hitihin cawive uh sehlaw aa nuamngai lai tiin alung arak chuak, cun inn ahcun ava tlung I MangSawi cu ava chimhtik ah Mangsawi nih Nu cu kan cawisan awk ansi Nupi le cu kan Upat ding hrim2 ansi arak tive I KhuangCawi hram cu anrak thawk " khuangcawi e cu e MangSawi se azung e zawta hai" tiin hla kan ngei..............karak peh thluahmah lai!!!!!!!!!!!\nRal K lian August 13, 2013 at 7:25 PM\nPu Thianhlun1 nih MangSawi1 (lungtin) le SangCin (surkhua) ahrin hna, MangSawi1 nih LaiBawi (calthawng bawihram) ahrin, SangCin nih Rihlung le MangCem ahrin hna, RiHlung nih ThanZua (phaizong nih Ramuk bawi tuanding in anlak) le TialMang ahrin hna, MangCem nih Thianhlun2 ahrin, Thianhlun2 nih MangSawi2 le ZuDia (phaipha khua tlatu) ahrin hna....\nRal K lian August 13, 2013 at 9:14 PM\nPhaizong khua cu phaipha lei ah menghnih le lungrang lei ah mengkhat le cheu hrawngkhi asi Bawinu lei lungrang kalnak lamthlang lei Taitlang khi surkhua ram asi, Mirang anrak kai lio ah Inn200 asi ati I khoika hrawng ahdah lo anva thloton hnga? Lopial hmanh phaipha Ram akan halton, Cun atu hi inn 90 hrawnghrang ansi I innhmun cawhding hmanh a umlo cun inn hmunthing zonghi lungtin khuahlun long asi mahhmanh cu inn 100 hmun a umlo, thingkung cungah maw anva kaideuh hnga I lungkua chungah maw anva thuhdeuh tonhnga tin karuat theu,,,,,,,kapeh thluahmah rih lai!!!!!!!!!!!!!!!\nRal K lian August 14, 2013 at 6:52 AM\nPu VanKio tuanbia toi......Pu Vankio cu 1892 kum ah achuak, Hakha America Baptist Mission sianginn in tangli adih, sagaing ah tang5 le tang6 apeh I cu lio ah apa MangKung nih 1910 ah RamBawi tuanding in acah, Mirang nih anrak duhtuk caah 1914 kum ah Surkhua Tribal Area Chief anpek, khua 10 an Uk ter, kawl holh le miring holh tha tein arak chimkho, 1934 kum ah Gorvernor Of Burma sinin Meithal laksong arak hmu, Mirang le Laimi karah remnak tuah arak duh caah Ahawi le ramuk bawipawl nih miring kuttang umkha anrak duhlo ruangah Pu Vankio inn tiang mei in anrak duahpiak, Mirang pawl nih Pu Vankio cu chimlaw naduh ningte in inn cu kan sak than lai anrak ti I hmasa a inn nakin thadeuh in Canphio anrak cihpiak, Mirang he remding in Senthang chung bawipawl le lautu bawi, zophei bawi pawl cu arak cawnpiak ton hna, cu bantukin a riantuan adik caah Mirang siangpahrang Geoge King V & Queen hna nih 1935 kum ah Minthat nak (Medal) arak pek cun Ngun nam le Sui Roca zong arak hmu chih, 1922 kum ah ABM siangbawi Rev. Dr. Cope nih Primary School cu surkhua ah arak tuahpiak hna, Pu VanKio tuanbia chung kan zoh tikah Adiklo in riantuan nak le Lih in atuahmi pakhat hmanh hmuhkhawh asi lo.....Chanpum nih adiklo in achim atimi hi khuaruah harngai asi.......\nPuMangCung tuanbia toi........Pu MangCung cu 1934 kum ah achuak, phaipha private sianginn ah tangthum a awng, khuapi ah Laica in tangli a awng, Calthawng ah tang5 a awng, surkhua ah tang6 le tang7 a awng, Hakha ah tang8 in tang10 tiang akai, 1962 in 1974 tiang phaipha khua ah khuabawi atuan, 1974 in 1977 tiang Myone EC ah Biaceih nak lei in arak tuan, Senthang Khualbuk caah fund zong arak kawlpi hna, cu caah Pu MangCung tuanbia chungah Adiklo in atuanmi kan hmu kholo,,,,,,,,,ChanPum nih adiklo in arak chim hna atimi hi ka khuaruah ahar ngai............\nKhah ChanPum tuanbia kanzoh ve lai..........Pu ChanPum cu 1969 kum falam sianginn ah tang10 arak kai I kum5 nak ah tang10 arak awng, a nih hi Biaceih lei arak uar ngaimi asi caah Law in arak um Sihne atuan I khuate lei le khuapi lei biaceih dingpawl hna zong arak ceihkhan tu asi, cun anih hi Ralkap cozah uk lio chancu asi ve I RalBawi pawl duhnak Azul kho ngaingai mi asi, Hakha khua I (beohahmu) le (myonehmu) pawl zongnih anrak uarngai mipa asi (kawl duhnak zulkho tupa kan ti lai cu), atu kan senthang miphun chungin Nungak Nu pakhat zongkhi Kawl Ralbawi pawl an caah arak hlanpiak lengmang hna, cu Nu nihcun ka (bawah) nangmah nih naka hrawh taza kan cuai lai arak ti I cu Nu cu amah nih athit beh, A Nupi thingnu zong nih nangmah chanpum Milih pa Mifir pa nalih le nafir in naka cawmmi cu maw mi nih sihne anrak inti nalih man cu na in te lai tiin arak titon ti asi,,,,,,,,,,,,,\nCu bantuk minung nih kan Pa le pawl Adiklo in bia anchim atimi hi an Tuufa pawl kanlung afak ngaingai, Senthang Tuanbia le thawhkeh nak kongah duhnak paohin akan timi hicu kan duhlo hrim2, senthang forum chung ca katialmi chungah Pu Mangcung nih achim kati bal lo, Lih rumro in mi tuah hicu atthalo ngaingai, Phaizong pawl hi Malaysia anrak phanh hmasa deuh lio ah thut umnak inn hmanh anrak ngeilo I phaipha kan sinah akan hrawmtu ansi, Atu senthang forum moderator atuan liomi Van Biak Lian khi phaipha inn ah caansau nawn arak umhnu ah anmah phaizong pawlhna khi akhawmh hna I inn an hlang cucu asi, tu ahcun senthang moderator kasi ati I ka mail zong arak kathah piak hibantuk minung pawl hna phaipha aw an in arak thudir tawnmi hna nih phaipha nehsawh phun in heiti ve hicu ningzak nansi I ralring uh face to face in kan I tongte hna lai............\nAung Thang September 25, 2013 at 4:07 PM\nPu Chan Pun nih Senthang khua thawhkehnak kong na rak thlahmi hi a tu lawng ah ruah lo piin ka hmuh i ka rak rel ve.Na tialmi ka rel i khauka hmanh ah reference na lak nak zong a um lo a tlamtling lo ngai ngai.Khua,ram le peng tlang a si lo mi hmanh hi ca tial tik ah tha tein manuscript in cun,reference lak in tial phung asi.Hi khua thawhkehnak hna hi khuai ka hmanh ah reference kawl khawh asi ti lo,lak khawh asi ti lo ti na theih ko ah cun na tial lo law law ah a rak tha deuh hnga.Zei ruang ah dah?Khua thawhkehnak hna hi a biapi tuk ti cu na theih ko lai dah.Mah tlukin a biapi mi Senthang khua kip i khua thawhkehnak na rak tial ngammi le public ah na rak thlah ngammi hi kharuahhar ngai zong asi.Na tialmi ka rel ah Senthang miphun na cawisang i na lawmhter hna lai ti zong ka zum fawn lo.A ruang cu na ca tialmi nih a tlinh lo tuk.Na tial mi a dihlak in categorical pa khat te hmanh a um lo.Cu lio ah mah ti cun an rak ti ti bantuk men men in ca tial i mipi sin ah ca thlah zong hi a um bal lo.Na tial mi hna hi evidence pa khat hmanh a um lo.Ral K. Lian a mah pa khat te nih a theihmi hmanh kha na tlinh kho ti lo.Mah ca hi Senthang aiawh in tial an in fialmi maw asi?Public ah ca na rak thlahmi hi Senthang khua kip in khua Upa le khau nu khua pa an zate nih hnatlaknak an tuah hnu ah na rak thlahmi maw asi?Cu ti si lo in nang mah na theih mi zatte ka theih bik ko,a tlamtling dih ko tiin nang mah tein na confirm mi asi sual ah cun na palh cikcek lai.Hi khua thawhkehnak ca a tlamtling lo tak tak in na tial mi ,a dik lo tak mi hi a ran nak in na phiak than lo asi ah cun pui ngai lai cun a tlawm bik kum (20) chung tal cu Senthang khua thawhkehnak hi research na tuah a hau lai rian khinh na si lo buin .....\nsalai laltum September 7, 2017 at 4:34 AM\nZeidang dang cu um rih seh.\nCia-inn khua cu Hmawngtlang in Pu Ni Dun le a hawile nih an tlak timi le\nHmawngtlang khua cu Phaipha(b)in Lai Heih, No Sang,Za Khar le Hram Ceu hna nih an tlak a timi hrimhrim hi aa palh cikcek cang. A cațial sullam vanzawt ahcun Leitak khua tlak hlanah Hmawngtlang nih hei tlak hmasa hna sehlaw a dawh. Cuhleiah\nCia-inn khua tlak hlan ah Hmawngtlang nih Cia-inn khua khi hei tlak hna sehlaw a dawh.\nA ngaingai kan ti sicun Za Khar te phu hi hmun ram khua tlak ah a vaimi an si lo. Tlawmhal ah Leitak sinah a rami an si.\nTlawmpal ah an mah le mah an irem lo i Hmawngtlang in Cia-inn tu-ah a pemmi an um. Hmawngtlang nih\nCia-inn khua cu tlakmi asi lo.\n"Vote Rak Pe Ve"\n<div><a href="http://www.micropoll.com/a/mpview/1136112-3777947">Click Here for Poll</a><a href="http://www.questionpro.com" title="online survey">Online Survey</a><BR><a href="http://www.surveyanalytics.com/conjoint" title="Conjoint Analysis">Conjoint Analysis</a><BR> <a href="http://www.micropoll.com" title="Polls">Polls</a><BR> <a href="http://www.surveyswipe.com" title="mobile surveys">Mobile Surveys</a><BR><BR> <a href="http://www.ideascale.com/feedback-tab.html" title="Feedback Tab">Feedback Tab</a><BR><a href="http://www.micropoll.com/a/MicroPoll?mode=html&id=3777947">View MicroPoll</A></div>\nSFNA Member Fee & Annual Fee\nSFNA Directory Caah\nSFNA He I Tonnak\nSFNA Le Pu Hrang Tar I Tonnak\nZEC Building Ca-ah\nSenthang Website Ah Rak Kan Leng Ton Ve Te\n**Thawngpang Theih Le Rel Na Duh Ah Cun Vakok-Lian Ah Rak Leng Te**\n"SFNA ADDRESS PAWL AN SI"\nNewyork & Connecticut\nSFNA Kong He Aa Pehtlaimi\n*One Year Planning*\nSFNA-EC Meeting New York\nSFNA Avoi(1)nak Meeting New York\nSFNA Avoi (4)nak Meeting Indiana\nSFNA Avoi(2)nak Meeting DC\nSFNA AVoi(3)nak Meeting Dallas\n2009SFNA UPA PAWL HMANTHLAK\n"Senthang Family Of North America Member Fee & Ann...\nSenthang Family Of North America


Tu hrawng thil umtu ning zoh tik ah ral thawh rim anam pah. – Hakha Cherry\nTu hrawng thil umtu ning zoh tik ah ral thawh rim anam pah. Cu caah sau nawn ka rel tilo mi ral kong ah minthang bik, strategy a thiam bik tiah an ti mi Sun Tzu bia tete ka vun bih pah tthan.\n“The Arts of War” timi kum thonghnih renglo lio ah Sun Tzu nih cun a rak ttial. Cu cauk cu Aung San zong nih Burma Independence Army BIA timi a rak dirh ka ah kawl ca in a rak leh.\nRalkap a ttuan mi poh le ral he ai pehtlai mi poh nih hi ca hi an rel I a tak zong in nihin ni tiang ah ram le ram an I tuk nak le bu pakhat le pakhat an ituk nak zong ah chirhchan ah an hman mi asi.\nSun Tzu nih a chim mi tampi lak ah pakhat te ka vun tar. Nan uar bik mi Sun Tzu strategy pakhat cio in vun chim ve tuah u law.Credit-Salai Bawi Lian Mang\nKawl Ram buainak kong ruah le Tuluk le Russia cawlcangh ning zoh tikah Minung sinak cun lung a dong hulhual ko. Asi nain. zumtu kan lung dong hlah seh. Russia, Tuluk, Iran, Saudi Arabia, North Korea, Turkey le UEA ramhna komh vialte nak in Kan Biakinn kan Pathian a thawng deuh.\nZumtu tihin Thlacam.Maw China lev a uktu khua chia, Ralkap bu Bawipa le Fapa Jesuh min in kan thumh. Kawlram le Sifak Ram ah na tuahmi that lonak cu Nangmah lu cungah tla ko seh. Kum 70 chung kan thisen Na thlormi cu Nangmah lucungah tla ko cang seh. Na Ram cu cheu le then in um selaw Na khuapi le Na fingTlang sang hna cu cim dih ko seh. Vulei hmai ah ningzak hmai chia le tawlawng thu in Na tuahnak thalo nih vun in ei ko seh\nKawlram ah kan thisen thlortu Russia le a tan ti Hawi sinah cu ti cun tlung ko seh.\nChina he an tuahmi Thil vialte cu hruhnak le molhnak ah cang dih lo seh tiin\nVulei cungah a mui bik Ram Asia ah Bawipa Ram Thlarau biak inn Dinh can asi. Asia cu Bawipa nih vancung in Biathlam ah a Krihfa bu min a chim hmasa mi Ram asi. Asia a Ceu cun Bawipa zong vulei ah a rat chawm hmanh maw. Zumtu Kawlram le Asia ah Bawipa cu tilian bantuk in arat nak hnga vantek le khuari SUNAMY cyclone le tornado bang in Ram vialte hnuai sawp dih ding in Thlacam ko Hna usih.\nIsrael ral vialte teinak caah David pakhat a za ko. Kawlram le Asia phu teinak caah Chin a za kho ko.Credit-Sui Chin


Rakhine Ram Chungah Lawng Pakhat A Pil Hoi, Minung (19) Bak An Tlau – ZINGHMUH NEWS\nRakhine Ram Chungah Lawng Pakhat A Pil Hoi, Minung (19) Bak An Tlau\nMaw kan kawlram thawng le paang ngai hi thawngpaang ttha zong theih a har chin thluahmah ko cang, Rakhine ramkulh Maan Aung myone Zi Taw khua pawng ah a ummi mei ceihnak (mi piah tteih) ser dingin a kalmi lawng pakhat cu tuni February ni 11 zinglei suimilam pali tluk hrawngah khan ti chungah pil in minung 19 bak an tlau.\n“A tu hi a tlaumi minung hleikua cu kan kawl cuahmah hna lio si, Maan Aung myone uk tu bawi hruainak in ti lei ralkap hna le a dang dang department lei upa hna zong nih an kan tel pi ve” tiah a tu bantuk in lawng pilnak ah a tlaumi kawl tu hna chungin minung pakhat nih a chim.\nA tu bantuk in a pilmi lawng hi ‘sinpuang’ (ဆင္ေျပာင္သေဘၤာ) tiah auhmi si i mah lawng cungah cun minung 26 an cuang nain minung pasarih lawng mei ceuhnak hmun sernak dingah cun an rak phan kho. Lawng a pilnak kong he pehtlai in thawngpaang dik le fel tein theih khawhnak ding caah kawlram rili kam lawng dinhnak le lawng pilnak lei ah ttuanvo nei tu hna sin ah zei hmanh hal kho an si rih ve lo.\nMah lawng pilmi le minung tlaumi kawlhawl nak ah Pyine meithat phu lei zong nih biatak tein ttuanvo an laak ve i “a tu bantuk in a pilmi lawng hi mi piah tteih ser dingin a kalmi cozah lawng pakhat a si i zei ruangah dah a pil timi belte cu kan nih zong fiang tein kan thei ve rih lo, lawng pilnak hmun ah kal in a tlaumi tu kan kawl cuahmah hna lio si” tiah pyine meithat phu hruai tu U Thaw Dar nih Irrawaddy thawngzamh phu hna sin ah a chim.\nMah lawng hi zei ruang set ah dah a pil timi cu dik thliar tak in an thei kho rih lo nain mi piah tteih ser dingin an kal lio ah hin ti cung ummi lungpang he aa suk ruangah si ttheu lai tiah Maan Aung myone chungah cun thawngpaang a chuak ngai tiah Maan Aung myone lei in pyine hluttaw kusale U Boe Nweih nih a chim.\nHOME, MYANMAR February 11, 2019 February 11, 2019 by David


Thawngpang Tha (Good News):- Covid-19 Bawmhnak Stimulus Check Kong Biafiang – Kawltu Team\nThawngpang Tha (Good News):- Covid-19 Bawmhnak Stimulus Check Kong Biafiang\nMinung Pakhat Nih Stimulus Check $600 Cio Ngah Si Lai: Congress palai pawl cu weekend zongah din loin meting an tuah hnu ah US$900 billion economic relief package cu White House, Republican le Democrats hruaitu hna lungtlinnak an ngei cang. Mah lungtlin mi chungah minung pakhat nih $600 cio pek dingmi zong a tel chih. Asinain kum khat ah minung pakhat nih US$ 75000 nak tlawm a hmumi lawng nih an co lai.\nTu zanlei ah Senate hruaitu Mitch McConnel nih hnatlaknak kan ngei cangnak Washington Post ah a chimmi a si. Atu an chuahpi mi bill hi kap hnih lungtinnak a si cang caah fawi tein senate le house nih tuzan asiloah thaizing ah an pass colh lai tiah zumhnak an ngei. Congress nih an pass mi cu President Donald Trump nih min a thut lai i fehter colh a si lai. President Donald Trump nih cun minung pakhat nih $1200 in $2000 tiang pek ding an si tiah a ti.Nan hawile a thei lomi caah rak share chin te ulaw. Source: Salai Lairamthang\nRelchap: President Trump Nih Martial Law Chuah Dingah Ruahnak Hal Hna.\n← President Trump Nih Martial Law Chuah Dingah Ruahnak Hal Hna.\nCakei! Laipa Congratulation! Biak Kim nih Knockout in a Teinak a Hmuh (VIDEO) →


Deuteronomi 32 (Deuteronomy 32)\n1“Maw van hna, nan hna rak chi tuah u, ka chim lai;\nKa kaa in a chuakmi bia kha vawlei nih thei seh.\n2Ruah bantukin keimah cawnpiaknak cu sur seh law,\nKa bia cu dap bangin tla seh,\nRam no cung i chum a sur siahmah bantuk le\nChawl borh cung i ruahti a tlami bantuk siseh.\n3Zeitintiah Bawipa min kha\nka thanh lai.\nLianngannak cu kan Pathian pe ko u!\n4“Lungpi bantukin an hupphengtu\nA lam vialte cu a dik i a hmaan.\nZumhawktlak le hlen hmang lo Pathian a si,\nAmah cu a ding i a dik.\n5Annih nih a cungah ṭhat lonak\nAn dotlak lonak thawngin a fale\nan si ti lo;\nMilolak le mizer chan an si.\n6Nannih mihrut le minga hna,\nBawipa cu hi bantukin nan rulh lai maw?\nAmah cu na pa, nangmah an ser,\nan siam i\nAn fehtertu a si lo maw?\n7Hlan lio ni kha hngal ṭhan hna law,\nChan tampi kum kha ruat tuah hna.\nNa pa kha hal law, an hmuhsak lai,\nNa upa hna zong hal hna law,\nan in chimh lai.\n8Cung Nung Bik nih miphun hna kha an ro a pek hna i\nMinung fapa hna kha a ṭhen hna tikah,\nPathian fapa an tlawm an tam ningin\nminung an ramri kha a fehter. *32:8: Lam 17:26\n9Zeitintiah Bawipa vo cu a mi kha an si,\nJakob cu amah ro hrimhrim kha a si.\n10“Amah nih thetse ram ah khan a char,\nThetse ram thlitu a awn vungmangmi\nah khan a char.\nA kulh, a zohkhenh, a mit falai bantukin a ven.\n11Mupi nih a bu kha a hninh i\nA fano kha a vun zuanhnawh hna i\nA thla a vun i samh i, a thla cungah\na futter i\nA zuanpi hna bantukin,\nBawipa nih khan a hruai hna;\n12 Bawipa lawnglawng an hruaitu a si i\nram dang pathian zeihmanh\nan i tel lo.\n13Vawlei hmunsang cungah a citter i\nLo in a chuakmi thil kha a eiter hna;\nLungpi chungin khuaihliti le\nṬeklung chungin chiti kha\na dawpter hna.\n14Cawrun chung hnuk khal,\nTuurun chung tuuhnuk,\nTuufa hna thau le tuukawng hna thau,\nBashan ram cawrun le meheh hna cu,\nChangvut lak i a ṭha bik he na ei hna i\nMitsur hang thisen cu na din.\n15“Jakob nih khim tein a ei,\nJeshurun cu a thau i\na ke a chaih;\nNa thau, na thial a chah, na miltlor;\nKhi tikah a sertu Pathian kha a hlawt i\nA khamhnak Lungpi kha zei ah\na rel lo.\n16Ram dang pathian hna in a nah\nFihnung an tuahnak in a thin\n17Nan pupa hna nih an ṭih bal lomi,\nTunaite ah a chuakmi pathian hna,\nAn hngalh bal lomi pathian hna,\nPathian a si lomi khuachia hna sinah cun rai an thawi. *32:17: 1Kor 10:20\n18An hringtu Lungpi kha na ruat lo i\nAn sortu Pathian kha na philh.\n19“ Bawipa nih a hmuh i a hlawt hna,\nA fapa hna le a fanu hna nih\na thin an phawh caah,\n20Amah nih, ‘An sinin ka hmai\nka thuh lai,\nAn donghnak kha zeidah a si lai\nka zoh lai,\nZeitintiah annih cu milotlau chan;\nZumhawktlak lo fa an si.\n21Pathian a si lomi thil in ka nahchuahnak an tuah i\nAn siasal in ka thin an ka phawh,\nCu bantukin miphun a si lomi in\nan nahchuahnak ka tuah ve lai i,\nA hrutmi miphun in an thin ka phawh ve hna lai. *32:21: 1Kor 10:22; Rom 10:19\n22Zeitintiah ka thinhunnak nih\nmei a kau i\nSheol tawne tiang a kangh,\nVawlei le a chungchuak a liah hna i\nTlang hram kha a kangh hna.\n23“ ‘Cun an cungah ṭhat lonak\nka pon hna lai i\nAn cungah ka thal kha ka hman dih hna lai;\n24Rawlṭam in an lotlau lai i\nA kangh in a kangmi linhnak le sivai ṭha rai nih an ei hna lai;\nSahrang ha hna cu, leidip ah\na lawnmi thil sivai hna he,\nAn cungah ka tlunter lai.\n25Tlangval he ngaknu he,\nHnuktlai lio he ṭuakpar he,\nLengah vainam nih a thah hna lai i\nInn chungah tuksapur thil a um lai.\n26-27An ral nihsawh lai kha le\nAn ral hna nih cun, “Kanmah kut nih\na tei hna,\nHi chungah hin pakhat hmanh\nBawipa i a tuahmi a um lo,”\nTiin an ti i an ruah sual lai kha\nṭih hlah ning law cu,\n“Ka hei ṭhek dih cang ko hna hnga i\nMinung lakin anmah theihhngalhnak\ncu ka hloh dih ko lai,”\nKa hei ti ko hnga,’ a ti.\n28“Zeitintiah fimnak a ngei lomi miphun an si i\nHngalhthiamnak zong an bau.\n29Fim hna seh law cu, mah hi an\nAn hmailei donghnak kha an hmuh hnga!\n30An Lungpi nih a rak zuarh hna i\nBawipa nih a rak hlawt cang hna dah ti lo ahcun,\nZeitindah pakhat nih thong khat kha\na dawi hna lai i,\nPahnih nih thong hra cu an zamter hna lai?\n31An lungpi cu kan Lungpi bantuk\na si lo,\nKan ral hna cu mihrut an si.\n32Zeitintiah an mitsur ruang cu Sodom mitsur ruang le\nGomorrah lo chungin a rami a si;\nAn mitsur tlai cu sivai ngeimi an si,\nA bor hna cu an kha;\n33An mitsur hang cu rul sivai le\nRawchok sivai ṭhawng ngai a si.\n34“Mah hihi keimah nih ka khon i\nKa ro kuang chungah ka hrenh chihmi a si lo maw?\n35An ke a nal tik caan caah phuhlamnak\nle teirul chamnak cu\nkeimah ta an si,\nZeitintiah an harnak ni cu a nai i\nAn rawknak cu khulrang in a ra. *32:35: Rom 12:19; Heb 10:30\n36Zeitintiah, an ṭhawnnak kha\na loh cang i\nKhihmi siseh, a luatmi siseh,\nPakhat hmanh an tang ti lo ti kha Bawipa nih a hmuh tikah,\nA mi cu thiam a coter hna lai i\nA sal hna cungah zaangfahnak\na ngei lai. *32:36a: Slm 135:14\n37Cu tikah, ‘An pathian hna, an i dornak lungpi cu,\nKhuazei ah dah an si kun,\n38An raithawinak thau a ei i\nAn thlet pekchanhnak mitsur hang\na dingtu hna cu khuazei ah dah\nan si kun?\nTho tuah hna seh law, in bawm tuah hna ngat seh,\nNa himnak si tuah hna ngat seh!\n39“ ‘Atu cu hngal tuah u,\nKeimah, keimah hi, amah cu ka si i\nKeimah hleiah pathian dang zeihmanh an um lo;\nKeimah nih ka thah, keimah nih\nka nunter ṭhan,\nKeimah nih hma ka banh, keimah nih ka damter i\nKa kut chungin a ka chut khotu ahohmanh an um lo.\n40Zeitintiah van ah ka kut ka hler i\nHi bangin chiat ka ser:\nZungzal in ka nun bangin,\n41Ka nam tleu ka tat i\nBiaceihnak kha ka kut nih a tlaih ahcun,\nKa ral hna kha phu ka hlam hna lai i\nA ka huatu kha ka rulh hna lai.\n42Sam saumi ral hna lu in le\nThahmi hna le tlaihmi hna thi in,\nKa thal hna cu thi ka ritter hna lai i\nKa nam nih sa a ei lai —\n43“Maw miphun hna, a mi kha thangṭhat hna u,\nZeitintiah a sal hna thisen phu kha\na hlam i\nA ral hna kha phu a hlam hna i\nA mi hna ram caah sual thianhnak\na tuah lai,” tiin au u. *32:43: Rom 15:10; Biat 19:2\n44Moses nih a ra i hi hla chung i a ummi bia vialte kha mizapi theih ah a va chim, amah le Nun fapa Hoshea nih an va chim. 45Cun Moses nih hi bia vialte kha Israel mi vialte sinah a chim dih tikah, 46annih sinah, “Nihin ah ralrinnak bia kan pekmi hna vialte hi nan lung chungah i chiah tuah u. Hi phungbia chung bia vialte cu, ṭha tein an tuah nakhnga, nan fale kha nawl pe hna u. 47Zeitintiah mah hihi nannih caah thil tetuai a si lo, sihmanhsehlaw nan nunnak a si i, cu thawng cun co awkah Jordan tiva nan tanhnawhmi ram chungah saupi nan nung lai,” tiah a ti.\nMoses Nih Kanaan Ram A Cuanh\n48Khi ni hrimhrim ah Bawipa nih Moses cu a chawnh i, *32:48-52: Nam 27:12-14; Deu 3:23-27 49“Jeriko zawn, Moab ram chung Abarim tlang thluan i a ummi Nebo Tlang ah va kai tuah law, ro caah Israel mi ka pekmi hna Kanaan ram cu va cuan tuah. 50Cun na u Aaron nih Hor Tlang ah a thih i a mi hna sinah pumh a si bantukin, na hung kainak tlang ah khin na thi lai i na mi hna sinah pumh na si lai, 51zeicahtiah Zin ramlak i Meribah-kadesh ti ah khan, Israel mi hna lakah khan, zumhawktlak loin nan ka umhnawh i, Israel mi hna lakah khan a thiangmi bantukin nan ka hmaizah lo. 52Na hmai i ram cu na hmuh lai; sihmanhsehlaw khika ah, Israel mi ka pekmi hna ram chungah cun na lut lai lo,” tiah a ti.


Lockdown Kong Ah Chin Ralzaam Sin Theihternak – Chuncha News\nLockdown Kong Ah Chin Ralzaam Sin Theihternak\nChin ralzaam hawikom dawt vialte hna dam in na um cio hna tiah zumhnak kan nei. Nai hrawnghrang kan thawngpang tete cu thinphang le lungrethei in kan um cio hna. A hlei in Pudu thirhling kulh (lockdown) kong ah kan thinphang khun.\nHopoh nih kan theih dingmi cu Malaysia ngandamnak lei (Ministry of Health) tuanvo ngeitu lei nih Covid-19 zawtnak hi ramdangmi (migrant worker) le Ralzaam (refugee) hna sin zong ah a um lo nakding le a karh lonak ding ah biatak tein aa zuam.\nCucaah Chin ralzaam tampi kan umnak Pudu zong ramdangmi sinah zawtnak an hmuh caah thirhling kulh (lockdown) an tuahnak asi.\nA tu lockdown an tuah chung ah Chin ralzaam cheukhat cu dam lomi phortu (Ambulance) in an thir hna i hmun dang ah an kalpi hna. Mi cheukhat nih tlaihkhih ah kan ruah. Hi hi an tlaih hna asi lo. Zawtnak an check dih hna hnu ah Zawtnak a neimi he neih niam deuh in an um hna caah Quarantine (ngandamnak tuanvo ngeitu hna nih zohkhenhnak hmun) ah an chiah hna khi asi. A tlawm bik ni 10-14 an um lai i an thlah than ko hna lai. A tu i an chiahnak hna hmun ah a ummi pakhat nih cun an kan zohkhenh dan a tha tuk, zohkhenhtu zong an tha tuk tiah a chim.\nCucaah Pudu thirhling kulh (lockdown) chung i a ummi motor in an rak laak tawnmi hna hi thinphan ding le lungretheih ding asi lo. Kan mah an kan runven tu asi ko caah hnangam tein um ko hna uhsih. Tlaihkhihnak kongkau ah riantuantu le tawlreltu (CRC, ACR) kan um ko caah lugretheih ding asi lo.\nLockdown chung ummi nih kan herh baumi tete cu kan mah le community riantuantu sin cio ah thawngthanh khawh peng i zuam hna uhsih.\nThlacamnak in kan i bawmh hna. Bawipa nih in huhpheng cio ko hna seh.\nCredit : Chin Refugee Committee, Malaysia\nCovid-19 Thlopnak Dingah Malaria Thlopnak Sii Trump Nih Hman A Thok Cang\nThailand Ram Ah Kawlram Kan Unau Hna Mi Tampi Harsatnak An Tuar


Norway Nih Kawlram Cungah Achiahmi Dantatnak a Thlah – Chin Community in Norway\nJanuary 29, 2012 Salai Biak Lian Thawng 0 Comments\nNorway ramleng vuanci H.E.Mr. Jonas Gahar Store\nSeh lei rianṭuannak le khualtlawnnak visa pahnih cu Norway nih sanction kha an zuh,laak cang i, chawleh thalnak rian cu Kawl ram ah kan ṭuan lai tiah Norway ramleng vuanci H.E.Mr. Jonas Gahar Store nih tangkawng (26) ni i Traders Hotel ah seh leipang vuanci department union vuanci U Soe Thein he tonnak an ngeih hnu i thawngpang(tadinca) hrilhfiahnak a tuahnak ah a chim kong thawng kan theih.\nVaupi (1) ah an tuah dingmi caan karlak thimnak a dih in thimnak an tuahmi thil sining cungah i hngatchan in sanction dihlak cu kan zuh, laak lai tiah amah nih cun a chim chih. Norway ramleng vuanci pa cu tangkawng (25) ni ah Myanmar president U Thein Sein he siseh, Daw Aung San Su Kyi he siseh tonnak an ngei tiah thawng kan theih.\nPrevious Previous post: Håp i Burma\nNext Next post: Norge fjerner tollbarriere mot Burma


Zotung Bu Hnih Nih Cathanh Chuah in Dr. Thlaawr Bawihrin Ralrin Pek – THE CHIN JOURNAL\nZotung Bu Hnih Nih Cathanh Chuah in Dr. Thlaawr Bawihrin Ralrin Pek\nMay 4, 2019 | The Chin Journal | Hakha, Chin State\nZotung Lungngin Bu (ZLB) le Zotung Organization of America (ZOA) nih May 2 le May 1 nithla khenh in CBC USA General Secretary Rev. Dr. Thlaawr Bawihrin ralrin peknak cathanh an chuah, tiah theih a si.\nAtu bantuk in ZLB le ZOA nih Rev. Dr. Thlaawr Bawihrin ralrin an peknak aruang cu aluancia March 28-30 ah rak tuahmi CBC USA BT meeting ah Zotung pawl limhaang chiatchuah in Rev. Dr. Thlaawr Bawihrin nih bia a rak chim ruang ah a si.\nCu BT meeting ah cun Rev. Dr. Thlaawr Bawihrin nih, “Khumi nih hin Zotung pawl nih Kawlholh holh ahcu khamhnak kan hmuh lai ti tluk in an ruah bantuk khan Khumi pawl nih hin Rakhine holh holh ahcun fim ah an ruah ve…” tiah a rak chim.\nA cunglei bia a chimnak cu Youtube le Facebook ah video zong in tar a si i Zotung kan unau hna karlak ah lungfahnak nganpi a chuahpi.\nKan unau Zotung hna lungfak ngaiin an um ko nain atu tiang ah Rev. Dr. Thlaawr Bawihrin nih a chim ciami kong ah tuanvo laknak le chimfiannak pakhat hmanh a tuah rih lo tik ah ZLB nih cun “Chinram rak ra in Rev. Dr. Thlaawr Bawihrin pumpak nih chimfiannak rak tuah seh. A tuah lo a si ahcun ZLB nih a herh ning in kan rawlrel lai,” tiah an langhter.\nCun, ZOA zong nih, “Rev. Dr. Thlaawr Bawihrin nih khua tuaktaan loin a chimrelmi cung ah ZOA kan lung a tling hrimhrim lo. Hi hnu pinlei zong ah miphun huap piin a hnorsuangtu ding biachim hi i ralring cang seh,” tiah cathanh ah an langhter.


Falam Peng khua 3 nih zaan cacawnnak an hon – FIAKFAIROCK\nFalam Peng khua 3 nih zaan cacawnnak an hon, Falam peng Zawlnu, Thungthul, le Sumhrang khua nih zaan sianginn,ngakchia pawl cacawnnak an ngei tiah theih a si. Zawlnu khua hi thlakhat leng an cawnfcang i an khua i CDM siangcachim pawl nih an cawnpiak hna Thungthul khua cu an cawnnak zarhkhat hrawng a si cang i ramdang ummi Thungthul fanau hna nih chawva an thawh.\nCun Sumhrang khua hi nizaan September 14 zaan in an thok i cozah sianginn hon hlan chung kan cawng lai tiah an ti. Sumhrang Baptist Church i “Pastor Sui Uk Thang nib “kan i timhtuahnak cu a rau ngai cang nan,biakinn sak tibantuk he kan thawk kho lo,kan Khrihfabu in kan tawlrel nan,a kai tu cu khuachung ngakchia zate an si,tang 2 in tang 10 tiang an si i an zaten minung 50 hrawng an si,kan cawnmi cu English, Myanma, Myths, Lai ca, Reading times le ngakchia caah zukthai tibantuk a si “tiah a chim.\nAn ca cawn caan hi ngakchia bik hi suimilam 1 hrawng,a lai i suimilam 1:30,upa bik hi suimilam 2 an cawng,cawnpiak tu hi khuachung in tang 10 lim le tang 10 kai cang 8 pumpek in an cawnpiak hna. Credit : The Chin Post\n← Taungzalat Center in COVID-19 mizaw 8 an dam cang i 17 zohkhenh lio an si\nThlathum Chung Kahdohnak Chungah Ralhrang 1700 Leng An Thi I Mipi 431 Nunnak Liam →


Ahodah Na Si Lai? - A VEL IN KHAMH KAN SI\nJesuh nih a leh i, “Asi, na chimmi cu ahmaan, cun hihi kan chimh hna: Pathian Pennak ruangah inn siseh, nupi siseh, unau siseh, nu le pa si hna seh, fale si hna seh, a kaltakmi cu 30tu chan ah hin a let tampi in rulh an si lai i hmai chan ah zungzal nunnak an hmuh lai,” tiah a ti.\nBawipa nih Thil Ti khawhnak an pek i, cu thil ti khawhnak cu i lak sehlaw, Keimah chung ah chia seh ti zong Pathian nih an duh fawn. Cucaah Pathian nih siseh ti a kan duhmi sining phak lo hi SUAL asi. Vawlei min thang, Einstein, Billy Graham tbk.. hna bantuk cu na si lo kho men. Siseh khakha a biapimi asi lo. Tih a nungmi cu, na tuah khawh mi na tuah lai lo mi kha asi. Bawipa ah na thil ti khawhnak na pek lo tikah, tuah khawh dingah Bawipa nih an pek mi thil a tuah kho lo mi le, Bawipa nih phak ter an duhmi a phan kho lomi ah na cang lai.\nNa Nunnak chungah sining pathum; Minung pathum an um. 1) Atu lio na sining, 2)Thiltha lo naa uk ter I amah naa tlaihter ahcun, Thiltha lo, Setan caah mizedah na si khawh timi le, 3) Pathian caah mizeidah na si khawh ti hna kha an si. Thlacam na herhmi cu, na kut pahnih nih a tlaihmi VAWLEI kha a dihlak tein THLAH in, ka hmangko Bawipa tiah na kut pahnih ning tein Amah, Pathian pek kha a biapi taktak mi asi. Bawipa nih an tinhpiakmi dirhmun na phak khawh nak le, tuah an fialmi rian na lim khawh i an tinhpiakmi sining na phak khawh nakhnga, an pekmi thil ti khawhnak i lak law, a mah chungah chia, na ruahnak nih a phak khawh lomi Dirhmun ah an cawi sang khotu cu Pathian asi. Cu Pathian cu na Thil ti khawhnak vilate pe law an hman lai.


Hi Nak Christmas Hla Dawh Cu A Um Kho Ti Lai Maw Zei. – Kawltu Team\nHi Nak Christmas Hla Dawh Cu A Um Kho Ti Lai Maw Zei.\nKan Lainu hlasakthiam le rapper thiam ngaingai simi Khuaitizuu le a hawinu Thama nih Christmas hla an sakmi nak dawh Christmas hla hi a um hnga maw. An mak bak ko. An thiam law law khi si. Guiter lawng he bak an phomh rih cu mu. An mak law law khi si. An aw siseh aa dawh taktak fawn. Ngaih cim zong a har ngaingai. A tang bak ah a video a um lai.\nVideo Credit : Khuaitizuu\n(Mah capar hi van rel chap) Kan Lai hlasakthiam ngaingai simi Sung Tin Par te nufa cu zoh an nuam kho taktak. Mirang Christmas hla cu dawh taktak in an sak. Tutan hla an sak mi hi “O Holy Night” timi hla asi. An thiam kho taktak si. Hi bantuk in an nufa in Pathian thangthatnak hla an sak tik ah uar lo awk hrim an tha bak lo. A tang bak ah a video van zoh ve tuah.\n← Mizoram Prophet Nungak Mimi Nih Thil Tlung Dingmi A Phuan Than Cang.\nVan Lal Sailo Ram Tang A Vahnak Video Cu Zoh A Nuam Bak Si. →


Thihdar: Pu Thawng Cin Nih Mual A Kan Liam Tak – The Chinlung Post\nApoi hringhran ee kan pa kan pu si mi Pu Thawng Cin Nih US ah Mual a kan Liam Tak, Pu Thawng Cin cu hi vawlei harsat nak hin a daw bik tu Pa Pathian sin ah a kan dinh tak cang, Pu Thawng Cin Nang mah cu na khrihfa bu le na hawi le na inn Chungkhar in na nau cang hmanh seh law, Zung zal kan inn si mi Hmun tu in rak kan dong te mu.\nTantak mi Chungkhar le khrihfa bu Pathian tu nih lam hruai hram hna seh .\nLAIPA NIH DONALD TRUMP PHILH LONAK TUAH ATIMH NING CU AMAK KOMatthew Trump 2020: Trump Philhlonak Ca Ro” Li Le Thal” hi Bible chungah a ummi raltuknak hriamtha bik a si. Khah ka hawi le nan dihlak cungah theihternak ka vun tuah than. Kan pu Trump nih teinak a co a si ah cun lawmhnak le philhlonak caah tiah hihi tuah ka timh. Hi thal hi a min ah Matthew Bow ti a si I a tha taktakmi a si.\nTrump Caah Van A Awng Cang Lai


BREAKING NEWS: KALAYMYO AH RALHRANG LE PDF AN I KAP – The Chinlung Post\nBreaking News: Kalaymyo ah nihin zaan suimilam 8:00 hrawng ah PDF le Rallokap Kar Kahdohnak A Chuak. Kalaymyo,Tahan Naygyiateih( ေနၾကာတိုက္) pawng ah nihin zaan suimilam 8:00 hrawng ah ralhrang rallokap phu hna le PDF-Kalay kar ah kahdohnak a chuak. Atu an i kap lio (ေနၾကာတိုက္) lei Batany(ေဗသနိ) sii khan lam ah an i kap.\nI Kahdohnak ah kap hnih in Hliam tuar mi kong ah theih khawh a si rih lo, rallokap nih um hmun an khuar nak a si tiah khua mi pakhat nih a chim. Atu Kahdohnak a chuah ruang ah ralhrang rallokap hna nih Tahan veng chung ah zohfel nak an ngei tiah theih a si. Credit: The Chin Post\nTuni Thawngpang pawl: Thantlang Khua Ah COVID-19 Zawtnak In Mithi Um.Thantlang khua, zunghmun sang um mi, Pi Tha Iang nih Covid-19 zawtnak in zinglei sml 2:00am ah a kan thihtak. Pi Tha Iang hi an inn i zarh hnih tluk ai thlop hnu ah TC-19 ERC tuahmi sii-inn i an um zarh thum tluk ah a nunnak a liam hi asi.


Democrats Governor 9 nih an tuah mi hi zeitin dah President Trump nih a phising lai ti cu vawlei cung ramkip nih an zoh cang; Pathian nih bawmh hram ko seh\nPathian nih Trump hi dirpi hram ko seh, mah bantuk in President zeirel lo mi Governor hna hi USA mipi caah ttih nun tuk mi an si. US-ah COVID-19 zawtnak ruangah mi 22,115 an thi cang. A damlo mi hi 560,433 an phan cang. USA caah cun khuaci a mui tak tak. A tu dirhmun zoh ah cun mah zawtnak ruangah USA mipi a thi ding mi minung cu a tlawmbik ah 240000 hrawng cu an thi lai tiah zum a si. Atu hi New York khuapi ah minung 189,415 nih mah zawtnak hi an ngei cang i, a thimi dihlak in 9385 an phan cang\nZeitik ah America re-open a si tthan te lai ti mi kongah President Trump le Democrat pawl cu fakpi in an buai cang. Democrats pawl nih USA state ah Governor 9 an ngei hna i, mah 9 lakah 6 nih cun kan state chungah cun kan mah nawl ngeihnak a si an ti cang. President nih an state chungah nawl a ngeihtuk mi an duh ti lo. Mah Democrats 6 pawl hna hi an thin a hun tuk cang i, a ruang cu an state chungah a thimi le a zawtmi an tam tuk caah a si. An mah paruk hi Covonavirus zawtnak ruangah an min zong a chiat ngai cang i, cun a dang pathum Democrat Governor zong an rating a hniam ngai cang.\nPresident Trump nih America re-open nak ding caan cu Governor pawl a chawn hna hmasa lai i, cun a rian ttuanti hawi le a chawn hnuah zeitin dah rian kawng hi kalpi a si te lai ti cu amah nih biachanak a tuah te lai. America cu coronavirus ruangah khuaici a mui tuk caah America dirhmun karhter le thanchonak ding caah Ivanka Trump, Jared Kushner, cabinet secretaries Steve Mnuchin, Ben Carson, Wilbur Ross, & Elaine Chao. Treasury Secretary Steven Mnuchin, Commerce Secretary Wilbur Ross, Transportation Secretary Elaine Chao, Housing and Urban Development Secretary Ben Carson, White House advisers Larry Kudlow, Peter Navarro – U.S. Trade Representative Robert Lighthizer a thim hna\nDemocratic governors 6 : Delaware, Pennsylvania, New Jersey, New York, Connecticut & Rhode Island hna nih an state chungah a dang in ‘Covid corridor’ ti an dir cang caah, Multi-state database, COVID-19 information share an ngei cang lai i, an state chungah reopening plan zong an mah nih duh ning bantuk in an kalpi ve cang lai\nWest Coast, lei ah governors Newsom, Jay Inslee of Washington & Kate Brown of Oregon te pawl zong nih anmah nawltein version dang an rak tuah hoi ve cang i, California, Oregon & Washington nih an State chungah Economic reopening kalpi ning an rak ser ve hoi cang. Mah bantuk in coronavirus ruangah thil zeipoah kha a buai dih cang caah President Trump caah cun zeipoah hi a fawi ti lai lo i, President Trump nih amah nawl in American Economy cu reopen a tuah ngam lai maw ti cu vawlei cung ramkip nih an zoh lio mi a si cang\nBe the first to comment on "Democrats Governor 9 nih an tuah mi hi zeitin dah President Trump nih a phising lai ti cu vawlei cung ramkip nih an zoh cang; Pathian nih bawmh hram ko seh"


Tuchun Falam Ah Rev Philip Tlei Thuan Le Pu No Lian Sang Nunnak A Liam – Thechinlandtoday\nTuchun Falam Ah Rev Philip Tlei Thuan Le Pu No Lian Sang Nunnak A Liam\nadmin July 9, 2021 Leave a Comment on Tuchun Falam Ah Rev Philip Tlei Thuan Le Pu No Lian Sang Nunnak A Liam\nNihin Falam ah COVID-19 in Minung 2 an Nunnak a LiamNihin (July 9) ah Falam khua ah COVID-19 in Rev. Philip Tlei Thuan (kum 63) le Pu No Lian Sang (kum 73) an nunnak a liam.July thla chung nihin tiang ah Falam peng ah COVID-19 in minung 7 an nunnak a liam i, kan hnu June thla chung ah minung 17 an nunnak a rak liam.\nBangaladet Ah Hangthlum Sernak Inn Ngan Pakhat A Kang,Minung Pathumnak Tlawmlo An Nunnak Liam. Bangaladet ram ah sehzung pakhat a kang,hi a kanghnak ah minung pathumnak tlawmlo an thi,20 hliam an pu,sehsung chungah a hreng mi zong an um tiah tuanvo ngeitu hna nih July 9 ah a chim.\nKhuami Daka in meng 12 tluk a hlatnak hmin Yiankanje khua pawng hangthlum sernak inn cu nihin nli ni zaanlei ah a kang,akanghnak ruang bik theih a si lo.”Riantuantu pa zeizet an i hren zong fianghlang in theih a si lo.Kan nih zong nih thawng kan hlat ve tiah” Yiankanje in Oh-Choh-Hmu nih a chim.\nA kangh cang mi ahhin minung pahnih an nunnak liam sii-inn ah a voithumnak ah pakhat a thi,20 hliam an tuar tiah a chim chap.Hliamtuar mi hna i,Sehzung dothnihnak le dotthumnak in a zuang mi an si tiah meithal riantuan pakhat nih a chim.\nRam Le Miphun Caah Hriamnam Fawi Tein Cawk Khawh Nak Lam A Um Cang Hih →\n← Lai mi a tu lio zawt nak le zawtnak dangdang kongah bawmh hal khawh si


Chin State ai Paletwa township song ah Sami Sub-township ding zo | www.zanniat.info\nChin State ai Paletwa township song ah Sami Sub-township ding zo\n1058 Chin Thuthang\t7 years ago Web Admin 0\nChin State ai veilam Paletwa Township song ah Sami sub-township thar dinghnak Chief Minister Pu Hung Ngai in June 7 nia ah hong ii.\nHe sub-township thar dinghnak puai ah U Kyaw Ngei (Minister of Energy, Mining and forestry) le acozah mipoimawh dang te khai tel tlang ii. Tun ai Sami sub-township heh a kau lam Area 3127.04 square miles tia ii ai Paletwa Township song in ukhnak a ce in thunaihnak nai hang ii.\nTun heh Chin state ah Township 9 umh ai cia song ah Sub-township heh Cikha, Rih, Rizua le Sami ah umh ii. Tun teng ah Matupi Township song ai Lailenpi khua in khai Sub-township ngah tuhin acozah hnen ah ngen teng ii.\nHetin Sami in acozah lam ah ukhnak thar a nai pan hang maan amah niu in ukhnak lam ah a kilkhawl ben hlan song heh Paletwa in tawlrel sah tuh ii. A rai hlan ah Fimthiamhnak zirhnak lam, Nuncakhnak lam, Palik (police) khai a rai hlan ah nai vual tuh ii.\nChin state Chief Minister Hung Ngai in Kyat 4 million heh Sami sub-township song ai Michaung lai (bridge) bawnhnak tuhin sumpai pe ai he lai in Paletwa le Sami sub-township karlak pehzom ii. Mipui te hrang Kyat 3 million khai Chief Minister in harsa bawmhnak in pe ii.


Hello khuami dihlak sinah chim le nawl ka duhmi cu, zahan i capo chimpah in ka chimmi cu hihi a si. – Hakha Cherry\nCongthia Sin Nawlpatnak.Cawngthia khuami dihlak sinah nawl palhnak bia chim ka duh. Hello khuami dihlak sinah chim le nawl ka duhmi cu, zahan i capo chimpah in ka chimmi cu hihi a si. Thazang peknak caah ka rak chimmi time line i commentnak he bianuam chimpah in, Congthia khua cu Zophei CDF nih Cawngthia kan lak lai timi cungah an cawngthia khuanu khuapa an ngeih a chia an ti caah palhnak ka vun remh pinah cathanh in ka vun chuahthan. USDP an tam caah lak le thlen a hau ka timi zawnte kha asi.\nZophei CDF nih an timi bia a si lo tihi fianter than ka vun duh. Keimah chimmi bia a si. Zophei mino le khuakip forhfialnak cungah ka vun tanhmi a si. Cun Zophei mino hna khi an thinlung thathawhnak bia ka vun chim hna, nihin zophei mino ZCDF ai telmi dihlak chungah cheuthum cheukhat cu keimah aw ka in an lut ti ninglaw ka palh tuk hnga maw? ka ti.\nCu caah mino hna sianh thazang peknak bia kan chim pah in kan vun chim sualmi a si. Cu caah Congthia khua nan ngeihchiat ka duh lo caah ngeithiam kan vun hal hna. Rak ka ngaithiam u law tiah kan nawl hna nan dihlak hngakchia upa in.\nLawmhnak chim cawklo nan cungah ka ngei. Kei cu midang nih ka cungah lungfahnak an ngeih lai ka duh lo . Zeitik caan poahah midang tangah i dawr kai tim zungzal. Midang duhnak tuah hi ka chunmang zong a si fawn.By-Laipa Kutzung


RAMKHEL LEI AH DR SASA NIH KAN HRUAI SEHLAW AA KAN NAWN DIH LAI – The Chinlung Post\nSeptember 27, 2020 admin Chin 0\nMah cabia hi a dik ngaingai mi pakhat le ruah awk tlak taktak mi pakhat cu a si ko. Thil hi a sining tein a rak um timi a chim duhnak asi. Dr Ngun Cung Lian hi Law in Dr a hmumi asi caah phung le lam kongah cun a theimi asi i, anmah le an rianning hoi cio in akal ding asi. Dr a si ko tiah Dr Ngun Cung Lian nih damlo mizaw kha sii a chunh ahcun zeidah acang lai timi theih khawh asi.\nCulawng siloin Dr Lian Hmung Sakhong zong hi Dr a si konain damlo mizaw sii hei chun sehlaw damlo mi cungah zeidah acang kho lai. Cun Pu Ngai Sak siseh Pu No Than Kap hna zong nih damlo mi zaw sii hei chun ve hna sehlaw an cungah zeidah a cang kho lai timi zong khi ruah khawh ve rih cu asi. An thiamnak hi a hmannak ai dang dih timi hi theih ahau.\nCu ve bantukin Dr Sasa hi Ngandamnak lei Sibawi Dr a lami asi caah damlo mizaw azohkhanh hna ahcun damnak a hmu dingmi an si i, damlo thlopbul lei ahcun zumhtuk dingmi asi. Sihmanhsehlaw Politic Law lei Dr a si lo caah Politic lei ah kan hruai sehlaw zeidah kan lawh lai timi zong khi ruah cu ahau ve.\nHi konghe pehtlaiin Kawi Thang, Ltro Thang nih hitihin an sining le an dirhmun a hmuhning atanglei bantuk in alanghter. Hi cabia hi Laimi tampi i funtomnak minung a ting renglo umnak Global Chinland ah a thlah mi a si. Cu cabia cu a tanglei bang hi a si. Zeitindah nan ruahcio timi tucu pumpak ruahnak cungah aihngat mi asi.\nDr Ngun Cung Lian leh Pu No Than Kap leh Pu Ngaisak Dr Lian Hmung Sakhong Law Degree la mi hna nih Ngan dam lei Si chunh hna se kan thi sual lai an thiam lai lo. .cu ve bantukin Dr Sasa si lei Degree la mi nih politirct law lei ah mi ka hraui la ati siah cun a kan thah dih lai pin ah a tang mi kha airport rawn he a kan thleng dih lai. tiah a ttial. Chirhchan Ltro Thang. Credit: John Tluang


Matt. 28: 19: Cucaah khuazakip ah va kal u law miphun vialte kha ka zultu ah va ser hna u\nTutan zarh hi Khrihfabu tam nawn ahcun Mission Sunday nan hman cio theo lai tiah ka zumh. An hmannak a ruang cu tutan zarh hi Mission riantuannak caah zaanghlei cawikhun u sih ti khi a si. Zeicatiah Mission rian le Khrihfabu cu aa tthen kho lomi le tthen awk a ttha lomi nu le va bantuk an si.\n1. Sinaitlang ( Nawlbiatlang)\nSinaitlang hi Moses nih nawlbia Pahra a rak laknak tlang a si caah phundang in chim ahcun Nawlbiatlang tiah kan ti khawh. Cu nawlbia Pahra hna cu- 1) Keimah hlei in pathian dang nan biak lai lo. 2) Siasal nan biak lai lo. 3) Nan Pathian min cu ningcang lo in hmang hlah u. 4) Sabbath ni kha ulh hna u. 5) Nan nu le nan pa kha upat hna u. 6) Lai nan nawng lai lo. 7) Va cung in pa nan i duh lai lo, nupi cung in nu nan i duh lai lo. 8) Nan fir lai lo. 9) Nan minung hawicungah tehte dinglo nan si lai lo. 10) Nan inn pa inn kha nan mit a thi lai lo. A satil siseh, a nu pi siseh, a sal pa le a sal nu siseh, a ngeihmi thil poah siseh, nan mit a thi lai lo, a ti.\nHi lio caan hi kan zoh ahcun nawlbia zulhnak le tuahnak in Pathian rak biak caan a si tiah kan ti khawh. Nawlbia ti sullam cu zulh ding phunglam a si i zulh ahcun luat ding a si i, zulh lo ahcun dantat ding a si. Phundang in kan chimh ahcun kan zulh kho ahcun zungzal nunnak kan co hnga i kan zulh kho lo ahcun zungzal hell ram kan co hnga. Tuah u, zulh u, nan tuah lo i nan zulh lo ahcun nan thi lai ti cu nawlbia kha a si. Cucu kan i ruah duhmi tlang pakhatnak cu a si.\n2. Kalvari tlang ( Velngeihnak/ Khamhnak tlang)\nChan a hung liam zuahmah i Pathian nih Sinaitlangah nawlbia a kan pekmi cu a homihmanh nih kan zulhkho lo caah Kalvari tlangah a kan lanhpi. Kalvari tlang kan timi cu kan theih dih cia mi, Bawi Jesuh Khrih nih vawilei mivialte kan caah, chiatsernak phunzakip he vailam cungah a nunnak hloh bak in a kan tlanhnak/ khamhnak tlang kha a si.\nCu Kalvari tlang, chiatsernak vailam cungah a thimi Bawi Jesuh Khrih vel le thisen thawng in Nawlbia a rak zulh kho lo ruangah a thi hngami nang le kei cu luat ter kan si cang. Haleluiah! Cucaah Kalvari tlang cu Velngeihnak/Khamhnak tlang tiah ka ti duhnak a si. Khrih nih Kalvari tlang vailam cungah kan ca i, a nunnak a hloh thawng in mi zeihmanh hi thihnak chung in luat ter kan si cang. Cucu Pathian vel thawng in a si. A min thiang thangtthat in um ko seh. Amen! Hihi kan i ruah duhmi tlang pahnihnak a si.\n3. Galili tlang (Mission tlang )\nGalili tlang hi Mission tlang tiah kan ti khawh. Kan Bawipa Jseuh Khrih cu vawlei mivial te kan caah a thi i a tho tthan hnu ah a zultu hna sinah a langhthan. Cutincun azultu hna he ni tlawmpal an len tti hnu, vancung khua a kai lai te ah, rovui bia a cah takmi hna cu nihin kan Biblecang thimmi hi a si. Siaherh taktak in a cah takmi hna rovui bia mak taktak khi a si. Cu a rovui bia cu hi ti hin a si-\n“Cucaah khuazakip ah va kal u law, miphun vialte cu ka zultu ah va ser hna u,” ti hi a si. Hi rovui bia hi zumtu nang le kei caah a si. Hi bia umtu ning zohhliah tikah ralkap bawinih a kuttang ralkap hna sinah va kal u, va tuah u, tiah order a chuahmi bantuk khi a si. Kal lo awk tha lo le ttuan lo awk tha lomi kan tuah hrimhrim dingmi a si. A hopoah hi bia chung in kan luat kho lo. Cucu Mission rian kan ti lengmangmi cu a si.\nCucaah kan bia hmaiah kan chimh cang bantukin Khrihfabu le Mission rianttuannak cu aa tthen kho lomi a si. Nihin Khrihfa kan chan hi Galili tlang pin lei chan a si cang. Kalvari tlang cu kan lonh diam cangmi tlang a si. Nain micheukhat cu Kalvari tlangah a helhum rihmi kan tam ngai rih. Pathian nih a fale kan nunnak hi a dotdot tein a kan kal pi lengmang. Cucaah mithiang Paul zong nih cekcek (Sanpioh) lawng ei duh peng hlah ngat u, bu hakmi zong hi ei pah cang tuah ngat u tiah a kan ti phah.\nKhrihfa mi nunlam hi a fawimi le a nuammi lam a si bal lo. Biakinn chungah khuangtum in lam cu a nuam ngai nain rammui ah vakal i nunnak le thisen vathaap cu a fawi hrimhrim lo. Carson bawinu le bawipa cu vawlei ram ttha bik le ram nuam bik an timi US ram chuak takin vawlei cung sifaknak ram Laitlangah an nunnak liam tiang in Khrih rovui bia cu an zulh i an ttuan. Lairam ah CCOC palai mi tampi an nunnak liam tiangin Khrih rovui bia (Mission) cu an zulh i an ttuan ve.\nLautu zumtu nusal pasal hna- hawi dang cu an nunnak liam tiang in dahkaw thlarau tlau caah rian an ttuan hih! na biartung ilet law, na taisawm fek tein i sawm tuah, na hacang irial chih law, na kuttum i sum chih law a tlau cuahmah mi le rak kan chanh u tiah a ho bawmtu ngei lo in a hrum a ai cuahmahmi kan unau caah tho usih law kal usih. Kumkhat chungah thla 12 kan ngei sikaw, na ni hlawh chungin thlarau a tlaumi caah kumkhat chungah thlakhat na ni hlawh tal in na kal ve lai lo maw? Pathian dawtnak le tthatnak kha philh hrimhrim lai ci unau.\nKhuazakip ah kal kan ti tikah kan zapi Lai Bible pakhat cio le hla cauk pakhat cio zal ah isanh zau in kan kal dih lai tinak a si hrimhrim lo. Kan zumhnak dirhmun ah a dilmi si lo in a luangmi si ding tu kha a si deuh. Ti cu aa dil peng ahcun a thu a nam i, dinawk ttha a si kho lo. Khrihfabu/ zumtu kan ti mi zong hi a luang lo ahcun din awk ttha lo ti bantuk kan si ko hnga.\nDawtmi ka phun hawi hna, Mission rianttuannak ahhin, ka manh rih lo, ka fim lo, ka rum lo, ka dam lo ka tar cang tiah hrial khawh le al awk khawh a si lo. A tu kan caan hi kal i ttuan caan a si. A homihmanh nih kan i hmaithla dingmi rian pipa taktak a si. Cu rian cu Galili tlang i, Khrih nih vancungkhua a kai lai te caan, a zultu hna sinah ro a vuih takmi rovui bia a si. Nihin Khrih zumtu kan dirhmun cu Galili tlang pin lei nun a si awk a si cang. Cu bantuk zumtu nunnak nih cun caandongh Ni ah sunparnak sui luchin he na Pathian an tawng tertu a si te lai. Pathian nih thlua kan chuah piak hram seh. A men!


Anil Kumar K M, Ramu R, Chandan S, Puttaiah SH. Kaempferol – A dietary flavonoid isolated from blepharis integrifolia. Phcog Res [serial online] 2020 [cited 2021 Jun 12];12:250-9. Available from: http://www.phcogres.com/text.asp?2020/12/3/250/292046


Misual Min Aung Hlaing Cu Khua Hoi Ngam Lo In An Tuah Ko Cang – Thechinlandtoday\nMisual Min Aung Hlaing Cu Khua Hoi Ngam Lo In An Tuah Ko Cang\nadmin October 26, 2021 Leave a Comment on Misual Min Aung Hlaing Cu Khua Hoi Ngam Lo In An Tuah Ko Cang\n𝗔𝗦𝗘𝗔𝗡 𝗦𝘂𝗺𝗺𝗶𝘁 𝗶𝗻 𝗯𝗶𝗮𝗰𝗵𝘂𝗮𝗸 pakhat Cambodian Prime Minister nih “Atutan ASEAN Summit ah Kawlram aiawhtu an i tel lomi cu ASEAN palh a si lo. Kan sawm ko mi hna an i tel duh lomi cu caantha an i lak duh lo a si” tiah ASEAN Summit a ni khatnak tuchun ah a chim.“Kawl ralkap cu ASEAN he thathi in cooperate an tuah lo” tiah a hun mawhchiat pah chih hna, Myanmar Now nih an langhter.\nAtu lio ASEAN Chair a tlaitu hi Brunei a si. Tukum dih in Cambodia nih a chawn colh ding a si caah Cambodia cozah nih atu bantuk in an hun chim cu thil biapi ngai a si. Kawl ralkap nih an lung an thumh lo ahcun 𝗵𝗺𝗮𝗶𝗹𝗲𝗶 𝗮𝗵 𝘇𝗲𝗶𝗱𝗮𝗵 𝗮 𝗰𝗮𝗻𝗴 𝗸𝗵𝗼, timi zeimawzat a hun langhter cia kan ti lai.Malaysia Prime Minister nih “ASEAN Chair Brunei nih Kawl ralkap aiawh political representative a sawm lomi cu ka dirpi” a ti ve. Hi tu hi cu thil phundang tuk a si lo; tutan kong i a thawktu rereng hi Malaysia an si, ti kha ka langhter bal cang.\nKum 1967 ah rak dirhmi ASEAN tuanbia ah Summit i ram hruaitu kainak nawl ngeih lo le, ram aiawhtu an i tel lo cu atutan Summit hi a hmasa bik a si. Zohchia a si pin ah cozah uknak kai lak aa ti vemi Kawl ralkap nih kainak nawl a ngeih lo caah ningzak khun a si. ASEAN Summit cu thaizing le kip tiang peh a si rih lai. Thilthar a biapi mi um ahcun kan hun char than te lai.\nLaknak:June Nilian Sang\nMin Aung Hlaing Cozah An Hrambungh Dingah NU Ralkapbu Thar Dirh A Si Than Cang →\n← PDF Nih Uico Dalaan Minung Pathum Le Meithal Zuun Riat Bak An Tlaih Khawh


An tleihrem ruang I, report tuah ding I kalmi cu palik pa nih arak tleihrem ve than. – Chin 7 News\nPakistan ram I, thil cangmi a si. Nu pakhat cu aho ti theilo hna nih an tleihhrem I, Palik sinah report tuah dingah ava kal I, palik pa nih arak tleihhrem ve than. Hi ni hi Uch sharif khawpi chung I um mi asi I, palik sin I report ding I ava kal tikah inn pakhat ah interview tuah ding pungsan in ahruai I, atleihrem colh ti asi.\nA tleihhrem long silo in a tuahto ning vialte cu video in azeih I, na chim ah cun na video hi mipi zoh dingin ka tuah lai tiah ati. English thawngzamh pakhat nih alangter ningah cun hi assistant sub police hi tleih asi cang tiah ati. Palik station ava kal nak hmun hi Ahmedpur East police station asi.\nPa pahnih nih tleihrem ruang I report tuah ding I kal mi asi. cun palik officer pa nih hin february ni 12 khan interview tuah duh pungsan in a auh I, cun video record hmangin fianter nak ahau tiah achimh fawn. Hi palik pa hi lainawng nak case ah akonglam an hlat cuahmah lio mi asi.\nJanuary thla chungah khan palik pahra nak tam cu tlaih an si cang hna I, mah hi hi kum13 nu nghakchia le apa an thah ruangah asi. hi thil hi palik lei nih cun an I pheh ngai hna I, asinain atuarmi hna chungkhar in ahmu tu an um ve runangah sau cu an I pheh kholo. Cun hi thil cangmi nih hin zual lei apanh ngai.\nMipi thinhung mi hna cu palik tuahser nak le thil hmanlo ati nak cu an au pi hna. Ccu lio ah pakistan prime minister nih cun hi bantuk I, fale hna nih an nu le pa an hmuh lio I thah an si hi pawi ati nak kong achim ve.


Mipi Vengtu, Pasaltha Hna Le, SAC Ralhrang Hna Cu, Atu Tiangah Kahdohnak Cu A Dairih Loh. – Chintanbo\nMawlamyine, Tanhsae, Phakanh le Mandalay ramṭhen, Nganzun ah, SAC ralkap kahdoh an tong i, SAC ralkap 13 hrawng an thi; hliam tuar zong an tam, tiah theih a si. Mon ramkulh, Mawlamyine peng Kyaitkhami lampi ah a um mi.\nSAC ralkap umnak no.565 sakhan cu Mawlamyine peng mizapi vengtu ralkap hna nih nihin April 11, zinglei suimilam 4:40 hrawng ah an kahdoh hna. Cu kahdohnak ah cun SAC ralkap 2 an thi i, hliamtuar zong an tam, tiah theih a si.\nCun, Sagaing ramṭhen Tanhsae peng, Moekhuah khua le Thanpinsait khua karlak ah, kahdohnak cu,April 10, zaan suimilam 8:30 in zaan suimilam 11:30 tiang SAC ralkap le mizapi vengtu ralkap hna cu an i kap i.\nSAC ralkap 11 an thi. Cu kahdohnak ah cun Tanhsae-PDF battalion 6,7 le TCP Mizapi ralkap phufonh an i bawm, tiah theih a si.Kachin ramkulh Phakanh peng April 10, zaan suimilam 10:00 hrawng ah Phakanh Uruh Yadana hleidonh ah.\nSAC ralkap nih security an hngahnak gate pawng ah puahkehnak a chuak i, puahkehnak a chuah tlawmpal ah kahdohnak a chuak ṭhan. Hi kahdohnak ah hin SAC ralkap 3 hliam an tuar, tiah theih a si.\nRelchap April 11, 2022 ah Chin ramkulh Matupi khuachung lamruk tonnak, Sanbawng lam tonnak le No.2 Sianginn kam ah, SAC ngandamnak rianṭuantu hna nih lampi ah aa chok mi hna cu.\nNRC.No le covid raikhamsii chunhcianak catlap(certificate an ngeih le ngeih lo cu nifatin an chek hna, tiah theih a si.Cu catlap an ngeih lo ahcun an cheknak hna hmun ah hramhram in sii an chunh ter hna i.\nnau hnukdinh lio nu pawl le kum khua upa cang mi zong an hruai hna i an chunh hna. A luan cia zarh ah khan raikhamsii aa chun cang mi zong a voithumnak i chun ṭhan ding in an auh caah a va i chun mi zong an um, tiah khua mi pakhat sin in theih a si.\nMatupi khuachung ah SAC he rianṭuan lak i rian sang bik a tlaitu cu minung 30,000 hrawng raikhamsii an i chunh lawng ah a rian kaiter in, rianhmun ṭhial tiamhnak pek a si caah hramhram in raikhamsii hi a chunhter mi hna a si, tiah tualchung thawnglatu nih an chim.


US Laimi Caah Thawngpang Tha Tak Tak. – Kawltu Team\nUS Laimi Caah Thawngpang Tha Tak Tak.\nCovid-19 zawtnak i ralrinnak, ichonh lonak le hrial khawhnak caah na cell phone i APP ah download tuah law na pawngah zawtnak ngeimi an um ahcun ralrinnak notification an pek lai i na hrial khawh lai. Apple le Google company nih an serchuah mi a si US state 50 chungah ah a zapi in ngeih dih a si rih lo.\n← TBC Te Chungkhar Hmanthlak Thar Pawl Cu Zoh An Nuam Law Law.\nRak I Cawk Cio Uh. Man Fawi Tete In Nilen Nih A Zuar Cuahmah Lio Te Siko Hi. →


Breaking News; Emergency Thawngthanhnak! – The Cherry Par\nBreaking News; Emergency Thawngthanhnak!\nAtu hi CNF/A camp lak dingin Kalaymyo in Hakha lei ralhrang mawttaw 11 bak an rak i thawh i lampi ah PDF le CDF he an i kap cuahmah lio a si ti a si. Cucaah Falam, Hakha an rak luh khawh sual nakhnga lo, thing le lung tal in lam nan rak kham cio a hau lai.\n← Kawlram Pumpi Chung Thawngpang Update Thar!\nDr. Lian Hmung Sakhong; Camp Victoria An Tuk Lai An Phan Deng Cang! →


2017 kum chung i vawleicung dihlak ah thah tong mi milu zat an langhter mi – CHIN IDOL\n2017 kum Chung I vawleicung dihlak ah mi nih an thah mi hi (464000) an si tiah UNO lei nih July/8/19 ni ah an chim.\nMithah nak in a thi mi tamcem nak ram hi American ram si.I thah nawnnak hi kum(25) Chung ah a karh ngai nain minung zong hi kum khat hnu kum khat kan karh chin lengmang ve caah milu tuak cun I thahnawn nak hi a zor leitu si diam.\n1972 kum Chung ah hin minung tingkhat ah(7.2) hi thah an tong I, 2017 kum chungah cun minung tingkhat ah (6.1) lawng hi thah an tong.\n2017 kum chungah mithah nak ruangah a thi mi(464000)an si. Cu chungah minung (89000) hna hi hriamnam hmang in thah mi an si, a dang minung (26000) hna hi a phun phun ruangah thah mi an si.\nAmerican ram chungah hin minung tingkhat ah (17.2) hi thah an tong.\nSuh Kyi Bodyguard Chrry Htet cu Motor cung in a tla Tthan\nDaw Aung San Suhkyi I a bodyguard Mah Cherry Htet cu Danuhphyo khua ah a nu motor kal nak ding lam ah midamlo mi namnak leng a um I motor kal kho ding si lo caah mah cu thawng dingin motor Cung in a zuang I motor a ten deuh caah a thlak in tlaih […]\nTuluk ram ah Gas Sarchuahnak Setzung a puak i minung(10)an thi i a dang minung(19)\nTuluk(China)Ram Hinan khua ah ummi Gas Sehzung pakhat cu 7/19/19 ni ah aa kang I minung (10) an thi I a dang minung (19) hliamhma fak an pu ram Chung CCTV zung lei nih an chim. A puah nak ah hin minung (5) an tlau I mibawmtu phu le meithattu minung (209) nih an kal […]\nGoogle maps lam hruainak a zul mi motor(100)hrawng harnak an tong


PDF Nih Ralhrang A Thimi Zat A Thanh - News and Media\nSeptember 10, 2021 admin MYANMAR 0\nKyaukthu peng PDF cu September 9 zing lei tuan deuh ah an i kah hnu in chun hrawng ah Kyaukthu PDF phu hna nih ralhrang hna cu an kah hna I a thi mi minung 15 -20 hrawng an si i a hliam mi an tam i an mawtaw pakhat zong bomb in puah a si tiah Kyaukthu PDF nih a thanh. Mipi hna zong nih Kyaukthu PDF phu hna he a pehtlai mi thawngpang hna cu kaphih in ruah lo piin bomh.\nkan herh nak a um tik zong ah nan kan bawmh khawh mi tete a si ahcun nan kan bawmhnak lai kan in nawl hna. Rallokap hna an cawlcangh ning cu a caan kel tein page cb ah siseh thawng na kan pek nak lai kan in nawl hna. Zarh fatin, thla fatin in pekchanhnak lei zong ah a lamkip in nan kan bawmhnak lai bawmh kan in hal ko hna tiah Kyaukthu thawngpangthanh chintu committee nih an thanh.TCP\nRelchap Gangaw Peng Thar Lin Khua Ralhrang Nih Lut In Mei An Khangh Magwe ramthen Gangaw peng Thar Lin khua cu September 9 ah ralhrang nih lut in mei in an khangh tiah theih a si. Thar Lin khua cu tuzing ah ralhrang tam pi cu ra i mipi inn hna cu meikhangh in an hrawh tiah khuami hna nih an chim.\nRalhrang hna cu Phungki inn ah umhmun an khuar, meithal an puah an kah i khuami hna cu rak kan rem uh tiah an auh hna nain khuami hna cu a himnak hmun ah an zaam dih. Ralhrang hna cu Gangaw peng chung khuate hna ah atu le atu an lut i inn le thilri an hrawh i phaisa zong an lak, mipi hna cu meithal in an kah, an hrem hna caah a thi mi le hliam mi zong an um tiah DVB nih a tial.\nPDF Nih Ralhrang Tampi An Thah Hoi


Breaking News : Hakha La-Wa-Ka Zung (Thing-inn) a Kaang – Onlinenungak\nBreaking News : Hakha La-Wa-Ka Zung (Thing-inn) a Kaang\nHakha La-Wa-Ka Zung (Thing-inn) a Kaang\nTu zaan sml. 11:00 hrawng ah Hakha, Chin-Oo-Sii sang ah a ummi La Wa Ka zung (thing-inn) a kaang cuahmah. Mei a kangh hlan sml. 10:30 hrawng ah Hakha khuachung in meithal le bomb puah thawng a thang. Zei ruang ah dah mei a kangh timi belte theih a si lo.\nthawngpang dang relchap : Thlanrawn Khua pawng ah CNA/CDF nih SAC Ralhrang an Kah Hna, CNA/CDF an Him\nFalam-Hakha karlak, Falam peng chung Thlanrawn khua pawng ah a phanmi SAC ralhrang pawl cu CNA/CDF nih nihin zinglei sml. 11:00 hrawng ah khan an kah hna i minute 30 chung hrawng i kahnak a chuak.\n“Nihin zinglei sml. 11:00 hrawng ah kan i kap. Hakha lei ah kai a timmi an si i kanmah nih kan kah hmasa hna. Falam ralkap sakhaan in miakpi (122MM) in kah an rak bawmh hna. Atu cu chikhat kah kan dai. Kanmah lei cun aa hliam kan um lo,” tiah CNF chimnak nawlngei Salai Htet Ni nih a chim.\nSAC ralhrang pawl hi Lungpi le Thlanrawn ah chikhat hmun an khuar i Hakha lei ah kai an rak tim. Thlanrawn phaklai Rialti khua ah biakinn pakhat telh in inn 10 le Thlanrawn Khuathar ah inn 9, SAC ralhrang nih an khangh cang. Atu zong Thlanrawn khua inn pawl an kaang cuahmah i a dang inn pawl zong SAC ralhrang nih an duah chap khawh, tiah khuami nih an chim. The Chin Journal