Складанне па твору Дзяніс Іванавіч фонвизина Недалетак вобраз митрофанушки\n1 Вобраз Митрофанушки ў камедыі Фонвизина «Недалетак»\n2 Вобраз Митрофанушки ў камедыі Дзяніса Іванавіча Фонвизина "Недалетак"\n2.1 / Складанні / Фонвизин Д.І. / Недалетак / Вобраз Митрофанушки ў камедыі Дзяніса Іванавіча Фонвизина "Недалетак"\nВобраз Митрофанушки ў камедыі Фонвизина «Недалетак»\nУ часы Фонвизина дзяцей дваран ужо з шасці гадоў прыпісвалі да якога-небудзь палку ў якасці ніжніх чыноў: Капралаў, сяржантаў і нават радавых. Да паўналецця юнакі атрымлівалі за выслугу афіцэрскі чын і павінны былі «Ісці ў службу». Падлеткаў, якія не дасягнулі шаснаццаці гадоў, называлі «Недалетак», што азначала: не дарос да адказнасці, дарослага жыцця.\nСям'я будучага афіцэра быў абавязаны арганізаваць недалеткам пэўны ўзровень адукацыі, які правяраўся на экзамене. Часта падобная праверка была фармальнай, і маладому чалавеку дазвалялі працягнуць хатняе навучанне да 25 гадоў. Увесь гэты час ён атрымліваў павышэнне ў чынах, не выходзячы з хаты. Распешчаны і невук, часта ўжо жанаты і мае дзяцей афіцэр адразу займаў высокую пасаду. Няцяжка здагадацца, як гэта адбівалася на баяздольнасці арміі. Ані не лепш ішла справа і з грамадзянскай службай.\nТакую заганную практыку хатняга навучання дваран і высмеяў Дзяніс Фонвизин ў камедыі «Недалетак». Галоўны герой твора не выпадкова названы Мітрафанам, што азначае - «Падобны маці». Спадарыня Прастакова ўвасабляе самыя непрывабныя рысы памешчыцы часоў прыгоннага права: самадурства, жорсткасць, прагнасць, фанабэрыя, невуцтва. Яе слабавольны і недалёкі муж слова баіцца сказаць без адабрэння жонкі.\nПрастакова стараецца зрабіць з сына сваю копію. Митрофанушка расце эгаістычным, грубым і агрэсіўным лайдаком, усе інтарэсы якога сканцэнтраваны вакол смачнай ежы і забаў. Празмерны апетыт вялікаўзроставага «дзіцяці» ўсяляк заахвочваецца маці, нават на шкоду здароўю сына. Нягледзячы на цяжкую ноч пасля багатага вячэры, Митрофанушка з'ядае на сняданак пяць булачак, а Прастакова патрабуе, каб яму падалі шостую. Нядзіўна, што Недалетак, па словах маці, «Далікатнага складання».\nЗабавы ў Мітрафана самыя прымітыўныя. Ён любіць ганяць галубоў, гарэзнічаюць і слухаць апавяданні скотницы мацёры. Маці заахвочвае такое гультайства, бо сама Прастакова непісьменнасць, як яе бацькі, муж і брат. Яна нават ганарыцца сваім невуцтвам: «Не будзь той Скотинин, хто нечагась вучыцца захоча». Але памешчыца вымушаная запрасіць да сына настаўнікаў. З-за сваёй паталагічнай прагнасці яна наймае самых танных «Спецыялістаў». Адстаўны сяржант Цыфиркин выкладае арыфметыку, невук семінарыст Кутейкин - граматыку, а былы фурман Вральман вучыць «Ўсяго іншаму».\nАднак тупасць і лянота не дазваляюць Мітрафанаў атрымаць нават тыя прымітыўныя веды, якія спрабуюць данесці да яго гора-выкладчыкі. Цыфиркин прызнае, што за тры гады не вывучыў падапечнага «Трох пералічыць», а Кутейкин скардзіцца, што Недалетак чатыры гады «Зады мямліць». Навука Вральмана складаецца ў тым, каб пастаянна раіць «Дзіцяці» менш напружвацца і не кантактаваць з разумнымі людзьмі. Апасенні спадарыні Прастакова, што каханаму дзіцяці ня знойдзецца кампаніі, Вральман лёгка аспрэчвае: «Какоф тфой тражайший сын, такіх на сфете мільёны».\nПадтрымка з боку немца толькі умацоўвае ў свядомасці памешчыцы пагардлівае стаўленне да адукацыі. І гэта вельмі радуе Митрофанушку. Ён нават не чуў пра геаграфію, а слова «Дзверы» лічыць прыметнікам, паколькі «Яна прыкладзеная да свайго месца».\nВарта заўважыць, што Мітрафан хоць і дурны, але хітры, выдатна разумее сваю выгаду. Ён спрытна маніпулюе пачуццямі сваёй маці. Не жадаючы пачынаць ўрок, падлетак скардзіцца, што яго збіў дзядзечка, абяцае ад такой крыўды ўтапіцца.\nМітрафан ні ў што не ставіць тых, хто ніжэй яго па званні або становішчу ў грамадстве, але паддобрываецца да багаццем і ўладай. Характэрныя звароту недалетка да слуг і настаўнікам: «Старая хрычовка», «Гарнізонная пацук». Прыснілася бацькоў ён называе «Така дрэнь», але выдыгае перад багатыром Стародумом і гатовы цалаваць яму рукі.\nМітрафан вельмі баязлівы. Ён пагражае гневам маці, якую навакольныя баяцца, але ў сутычцы са Скотининым хаваецца за старую няньку. Прастакова душы не чуе ў адзіным дзіцяці, аберагаць ягонае і імкнецца задаволіць шчаслівае будучыню. Дзеля сына яна ўступае ў бойку з уласным братам, праўдамі і няпраўдамі спрабуе абвянчаць яго з багатай спадчынніцай Соф'яй.\nНяўдзячны Митрофанушка плаціць Прастакова за любоў і клопат сваім абыякавасцю. Калі ў фінальнай сцэне, якая страціла ўладу жанчына, кідаецца да сына за суцяшэннем, Недалетак з пагардай адштурхвае Прастакова: «Так адчапіся ты, матушка, як навязаць».\nВобраз Митрофанушки ня страціў сваёй актуальнасці і праз два з паловай стагоддзя. Праблемы выхавання, сляпой мацярынскай любові, невуцтва і хамства, на жаль, застаюцца таксама важныя для сучаснага грамадства. А лянівых, бясталентных вучняў лёгка можна сустрэць і сёння.\nГалоўнаму герою было шаснаццаць гадоў, ён жыў з бацькамі, хоць даўно ўжо павінен быў служыць у войску. Мітрафан быў адзіным дзіцем у сям'і, таму яго маці, спадарыня Прастакова, душы ў ім не чула. Галоўны герой быў гультаяваты, нічога не рабіў, толькі галубоў ганяў. "Митрофан9quot; значыць "падобны на маці". Магчыма, менавіта так Дзяніс Іванавіч паказаў падабенства персанажа з маці ў дачыненні да вучобы, працы і ў адносінах з навакольнымі.\nМітрафан быў абсалютна не вельмі адукаваны, хоць ва ўладаньнях Прастакова настаўніка меліся. Бо так было заведзена у дваранскіх сем'ях. Усё толькі хвалілі Митрофанушку за нежаданне вучыцца.\n138966 чалавек прагледзелі гэтую старонку. Зарэгіструйся або увайдзі і даведайся колькі чалавек з тваёй школы ўжо спісалі гэта сачыненне.\n/ Складанні / Фонвизин Д.І. / Недалетак / Вобраз Митрофанушки ў камедыі Дзяніса Іванавіча Фонвизина "Недалетак"


Суд над Кастусёвым: 30 базавых велічынь за ўдзел у мерапрыемстве супраць інтэграцыі з Расіяй - Магілёўскі Рэгіён\n10 лютага ў Шклове адбылося другое пасяджэнне суда над старшынёй партыі БНФ Рыгорам Кастусёвым за ўдзел у несанкцыяваным мітынгу супраць інтэграцыі з Расіяй. Вынік суда – штраф у 30 базавых велічынь.\nПершае пасяджэнне адбылося 28 студзеня, але было перанесена з-за неяўкі сведкаў. Зараз у судзе падрыхтаваліся больш грунтоўна: сведкі, два міліцыянеры з Мінску, давалі тлумачэнні па справе і адказвалі на пытанні суддзі Святланы Баранцавай і Рыгора Кастусёва па скайпу з зала суда Савецкага раёна сталіцы.\nТрэба сказаць, што, як і на першае пасяджэнне суда, Рыгора Кастусёва прыйшлі падтрымаць шматлікія сябры.\nНа судзе Рыгор Кастусёў выступаў без абаронцы (юрыдычную дапамогу забяспечыў вядомы праваабаронца Барыс Бухель), але зрабіў гэта на даволі прафесійным узроўні. Ва ўсялякім разе ён даказаў, што дакументы Маскоўскага г.Мінска і Шклоўскага РАУС не даказваюць віны падсуднага. Пратаколы аформлены не акуратна, прозвішча Кастусёва перакручана, памылкі дапушчаны супрацоўнікамі абоіх РАУС. Адзін з фотаздымкаў нават быў прысабечаны да справы з іншага мерапрыемства і не ад 20.12.2019 года, калі адбыўся мітінг на плошчы Незалежнасці.\nТым больш, што аптымізму яму займаць не прыйшлося.\nРыгор Кастусёў наогул лічыць, што Пастанова аб прыцягненні да адказнасці за ўдзел у мерапрыемстве за адстойванне незалежнасці Беларусі не мае сілы. Тым больш, што дакументы Маскоўскага РАУС аформлены неналежным чынам, фактычна адсутнічаюць першастныя дакументы для ўзбуджэння справы супраць Кастусёва. Рыгор Андрэевіч зноў нагадаў аб парушэнні рада міжнародных дагавораў, падпісаных безагаворачна Беларуссю і якія зараз парушаюцца ў Шклоўскім судзе. Таксама звярнуў на адказнасць суддзі перад Законам, на неабходнасць прынцыповай ацэнкі сітуацыі, у тым ліку неабходнасці вынясення прыватнага вызначэння аб неналежным выкананні абавязкаў супрацоўнікам Шклоўскага РАУС маёрам Бугаёвым.\nПершы сведка, Кашынскі Дзяніс, разумее беларускую мову і быў не супраць яго фатаграфавання ў скайпе.\nЁн прысутнічаў ў якасці міліцыянта на несанкцыянаваным мітынгу 20.12.2019 года, на якім выступаў Рыгор Кастусёў. Але падыход трохі іншы ў інтэрпрэтацыі падзей – мітынг праводзіўся супраць інтэграцыі з Расіяй і ніводнага слова пра незалежнасць Беларусі. Прыгэтым ён адзначыў, што Рыгор Кастусёў парадку не парушаў, але чуў, як той сказаў “Жыве Беларусь”.\nДругі сведка Палякоў Максім фатаграфаваць сябе забараніў. Але адзначыў, что Рыгор Кастусёў на мітынгу выступаў на беларускай мове (відаць, ўсе ж такі разумее).\nТрэба сказаць, што падпісаныя пратаколы сведкаў былі складзены, як пад капірку. Выступы таксама асаблівай арыгінальнасцю не вызначаліся. На пытанні Рыгора Кастусёва абодвы сведкі адказвалі не зусім упэўнена.\nАле у выніку суддзя Святлана Баранцава вынесла прыгавор: штраф 30 базавых велічынь.\nА можа і праўда няма грошай у дзяржавы, бо прыцягваюць да адказнасці сапраўдных патрыётаў. Тады на самай справе трэба гучней казаць “Жыве Беларусь!”


У Баранавічах не далі памяшкання пад беларускую дыктоўку\n21.02.2012 10:47 2656 Праглядаў Баранавічы\nСябры Таварыства беларускай мовы прасілі ўлады выдзеліць памяшканне ў адной з гарадскіх бібліятэк для напісання беларускай дыктоўкі. але атрымалі адмову.\nПа прапанове Рэспубліканскай рады ТБМ Баранавіцкая рада Таварыства беларускай мовы імя Францыска Скарыны хацела правесці 16 сакавіка дыктоўку па беларускай мове. У ёй павінны былі прыняць удзел прыхільнікі беларускага слова ў нашым горадзе. Падобныя дыктоўкі адбываюцца ў розных гарадах Беларусі, а ў Мінску ў дыктоўцы удзельнічаюць амбасадары Швецыі, Францыі, Польшчы, Даніі, Эстоніі, Галандыі, Чэхіі і Славакіі, піша intex-press.by.\nАддзел культуры Баранавіцкага гарвыканкама, аднак, адмовіў сябрам ТБМ у прадастаўленні памяшкання. У адказе пазначана, што «памяшканне бібліятэкі прызначана для бібліятэчнага абслугоўвання і правядзення мерапрыемстваў, запланаваных адміністрацыяй Цэнтралізаванай бібліятэчнай сістэмы». У планах масавай работы ЦБС беларуская дыктоўка не прадугледжана, паведамляе аддзел культуры.\n«Летась нам таксама адмовілі прадаставіць памяшканне пад дыктоўку, — кажа актывіст Руху „За Свабоду“, старшыня Баранавіцкай рады ТБМ Віктар Сырыца. — У горадзе дзясяткі бібліятэк, а для нас не знайшлося ніводнай. Мы плацім падаткі, на якія ўтрымліваюцца бібліятэкі, але не можам скарыстацца імі на карысць роднай мовы».\nТэгі: ТБМ 11 дыктоўка 9


На Камароўцы сьвіньня звалілася са столі\n08 сьнежань 2006, 09:08\nРадыё Свабода Агляд некаторых публікацыяў недзяржаўных мэдыяў за 8 сьнежня.\n“Брестская газета”. Кандыдатамі мясцовых Саветаў у Берасьцейскай вобласьці вылучана 3797 чалавек. Палова зь іх – дзейныя дэпутаты, 39% жанчыны, 238 чалавек (6%) – моладзь да 30 гадоў. Ад палітычных партыяў вылучана 72 чалавекі, ад працоўных калектываў – 1364, шляхам збору подпісаў – 2361. У Берасьці на 40 дэпутацкіх месцаў прэтэндуе 98 чалавек. У мясцовыя Саветы будзе абрана 3573 дэпутаты – на 109 менш, чым у 2003 годзе.\nМаладзечанская “Рэгіянальная газэта”. “П’юць дзеці і падлеткі”. Распавядае журналіст Сяргей Зянько:\n(Зянько: ) “Колькасьць зарэгістраваных выпадкаў спажываньня алькаголю непаўналетнімі ў параўнаньні з канцом 90-х гадоў сёньня ўзрасла прыкладна ў 8 разоў. У 1989 годзе такіх выпадкаў было 48, а ў 2005 годзе – ужо 393”.\n“Мясцовы час”. У Пінску моладзевыя групоўкі (па 30 – 40 чалавек) зьбіраюцца на пустоўях і ўчыняюць бойкі бэйсбольнымі бітамі. Распавядае пінскі журналіст Віктар Ярашук.\n(Ярашук: ) “Міліцыянты нічога ня могуць зрабіць, нават калі яны сустракаюць людзей, якія ідуць па горадзе зь бітамі. Затрымаць іх немагчыма, бо біта лічыцца спартовым снарадам. Гэтыя бойкі адбываюцца проста так, без усялякіх прычынаў. У ноч з суботы на нядзелю на цэнтральнай плошчы гораду быў вельмі жорстка зьбіты малады чалавек, у вельмі цяжкім стане ён трапіў у шпіталь”.\n“Комсомольская правда” в Белоруссии”. На Камароўцы “падклалі” сьвіньню пакупнікам”. Вялізны пенапляставы кныр, сымбаль наступнага году, рухнуў са столі рынку. Адбылося гэта перад самым закрыцьцём, калі народу ў гандлёвай залі было мала. Ніхто не пацярпеў. Але памеры кныра ўражваюць – каб вынесьці яго з памяшканьня, спатрэбілася 10 чалавек. У адміністрацыі рынку – сур’ёзныя прэтэнзіі да фірмы, якая вырабляла і вешала парсюка. Пасьля таго, як кныра адрэмантуюць, яго зноў павесяць пад купал Камароўкі.


Ня стала а. Аляксандра Надсана. Мы ўсе асірацелі\nЗ адыходам айца Аляксандра Надсана сканчаецца цэлая эпоха. Гэта сапраўды так.\nБеларускі асяродак у паўночным Лёндане - Бібліятэка і музэй імя Скарыны і Беларуская каталіцкая місія - ўтварыўся намаганьнямі трох чалавек: біскупа Чэслава Сіповіча, а. Льва Гарошкі і а. Аляксандра Надсана. Утварыўся празь іхную невычарпальную энэргію і энтузіязм, любоў да сваёй бацькаўшчыны Беларусі, якую біскупу Сіповічу і а. Льву Гарошку пасьля дзесяцігодзьдзяў эміграцыі так і не было наканавана ўбачыць зноў. Цяпер ня стала апошняга і самага малодшага зь іх, а. Аляксандра Надсана.\nБольш за тое, гэтыя людзі ня толькі стварылі найважнейшы культурніцкі цэнтар, дзе захавалі каштоўныя беларускія кнігі і архіўныя экспанаты, і ня толькі стварылі безьліч навуковых і рэлігійных тэкстаў для нас з вамі. Яны былі выбітнымі рэпрэзэнтантамі Беларусі ў сьвеце, калі пра незалежную беларускую дзяржаву можна было толькі марыць (і пра якую яны марылі).\nГэта былі людзі, якія ў свой час дастойна прадстаўлялі Беларусь перад найвышэйшым кіраўніцтвам Ватыкана і перад кіраўніцтвам Вялікай Брытаніі. Дзякуючы ім зьявілася беларуская служба Ватыканскага радыё і пераклады на беларускую мову літургічных тэкстаў як заходняга, так і ўсходняга абраду. Дзякуючы ў тым ліку ім, і асабіста а. Аляксандру Надсану, Касьцёл у постсавецкай Беларусі стаў тым апірышчам для беларускай мовы, якім ён ёсьць цяпер.\nа. Аляксандар натхняў сваёй нязломнасьцю і ўнутранай сілай. Хто яго ведаў, той пацьвердзіць, што а. Аляксандар да самых апошніх гадоў як быццам заставаўся ўнутры тым самым васямнаццацігадовым актывістам і энтузіястам беларушчыны, якім ён шмат гадоў таму апынуўся ў эміграцыі. Чалавекам, які выпраменьваў радасьць, які ўмеў добра і востра пажартаваць, распавесьці цікавую гісторыю з уласнага багатага на падарожжы і цікавыя сустрэчы жыцьця. Сапраўдным хрысьціянінам, ахвярным, сьціплым, адкрытым да людзей, гатовым дапамагчы тым, хто ў патрэбе. Выбітным інтэлектуалам і навукоўцам, які апошнюю сваю дасьледчыцкую працу падрыхтаваў да друку літаральна год-два таму.\nУсе людзі калісьці паміраюць. І кожны з нас таксама памрэ. І пытаньне ў тым, што мы пасьпеем зрабіць у гэтым жыцьці, што мы пакінем пасьля сябе. Айцец Аляксандар сваім жыцьцём і дзейнасьцію паставіў нам у гэтым недасяжна высокую плянку.\nІ самае лепшае, што кожны і кожная з нас маглі бы зрабіць, каб ушанаваць ягоную памяць, - гэта дастойна працягнуць ягоную справу. Дапамагаць захоўваць каштоўныя скарбы беларускай культуры і гісторыі і павялічваць іхную колькасьць. Дбаць пра беларускую мову і беларускую спадчыну. Дзе б мы ні былі, заставацца вернымі Беларусі і ўрэшце дамагчыся сапраўднай незалежнасьці і свабоды для яе - дамагчыся таго, дзеля чаго ён працаваў і за што ён маліўся штодзень на працягу дзесяцігодзьдзяў.\nМы ўсе асірацелі. Нізкі Вам паклон, Айцец Аляксандар. Маліце Бога за нас.


Трактар з прэс-падборшчыкам згарэлі ў Глыбоцкім раёне\n10 ліпеня ў поле ля вёскі Пыршчына Глыбоцкага раёна загарэўся трактар з прэс-падборшчыкам. Пажар адбыўся каля 14:55, падчас правядзення сельскагаспадарчых прац у полі. У выніку агнём быў цалкам знішчаны…\nСюжэт, які не паспеў скончыць Зміцер Лупач да затрымання\nЖурналіст #ЗміцерЛупач рыхтаваў сюжэт аб выгнанні з Беларусі @Ксёндз Барок. Але 8 ліпеня яго затрымалі ў санаторыі “Пліса” і змясцілі ў ІЧУ па крымінальнай справе.\nНакіроўваюцца памежнікі, патрульныя машыны і спецыяльныя афіцэры. Еўрапейскае памежнае агенцтва (Frontex) пачынае тэрміновую дапамогу Літве праз рост міграцыйнага ціску на мяжы з Беларуссю, гаворыцца ў паведамленні агенцтва. “Выканаўчы дырэктар Frontex пагадзіўся…


На Хмельнитчине пажарныя ліквідавалі пажар аўтамабіля\n5 сакавіка ў 05:16 на пункт н ’ сувязі 5-й дзяржаўнай пажарна-выратавальнай часткі г .. Кам ’ Камянец-Падольскі паступіла паведамленне аб пажары аўтамабіля Subaro Impreza на вул. Нигинское Шаша. Патэлефанавала гаспадыня, калі спрацавала аўтасігналізацыі. Якія прыбылі па Указнай адрасе, пажар лакалізавалі ў 05:22, а ў 05:24 – ліквідавалі. Агнём знішчана электраправодку, адсек рухавіка, часткова пашкоджаны салон аўтамабіля. Астатнія аўто былі выратаваны ад знішчэння агнём дзякуючы аператыўным і зладжаным дзеянням работнікаў ДСНС, якія за лічаныя хвіліны дабраліся да месца здарэння. Прычына пажару і страты – у становлюються. Няшчасных выпадкаў не было. ДУ ДСНС Украіны у Хмяльніцкай вобласці\n← Работнікі Дзяржаўтаінспекцыі... У Вінніцкую з Усходу ў... →


25 жнівень 2018, 08:00\n«ДЫК ТЫ ХУТЧЭЙ, ДА СЯМІ ПАСЬПЕЕШ»\nКаб адчуць розьніцу паміж патаснымі артыкуламі пра бацьку беларускага гістарычнага дэтэктыву і рэальна жывым Караткевічам, дастаткова паслухаць гісторыю ад пісьменьніка Валянціна Тараса. Пра тое, як ствараўся расейскі пераклад раману «Хрыстос прызямліўся ў Гародні» для часопісу «Нёман»:\n— Калі Навум Кісьлік перакладаў «Хрыстос прызямліўся ў Гародні», Валодзя літаральна не вылазіў ад яго на вуліцы Фрунзэ, 3. Як толькі Навум перакладзе які-небудзь разьдзел, так тут Валодзя. Абмяркоўваўся літаральна кожны разьдзел, яны спрачаліся, таму што Валодзя таксама лічыў сябе знаўцам расейскай мовы — ён жа быў выкладчыкам расейскай мовы ва Ўкраіне. І яны спрачаліся з Навумам. Навум хапае адзін слоўнік з паліцы, Валодзя другі… Гэта дало вялікі плён, таму што гэта выдатны пераклад. А дэталька такая: калі ўжо сканчалі апошнія разьдзелы, калі Братчык са сваімі апосталамі недзе начуюць і трэба схадзіць у вёску. А гэта быў той час, калі гарэлку забаранілі прадаваць пасьля сямі гадзін вечара. Валодзя кажа: дай, Навум, я тут адзін сказ папраўлю, а ты так і перакладзі. І напісаў: Трэба схадзіць па гарэлку ў вёску, хто пойдзе? Ну, Юда згадзіўся. І Хрыстос-Братчык кажа: дык ты хутчэй, да сямі пасьпееш. І так гэта ў «Нёмане» і пайшло.\n«ЯК ПРЫЕМНА Ў САВЕЦКІМ САЮЗЕ БЫЦЬ ІНШАЗЕМЦАМІ»\nА вось гісторыя ад Генадзя Бураўкіна. Пра тое, як Караткевіча не пускалі ў маскоўскі рэстаран.\n— Помню, калі Валодзя вучыўся ў Маскве і я прыехаў, пасялілі мяне ў гатэлі «Ленінград», ну і да мяне прыйшоў Валодзя. І кажа: «Гена, давай пойдзем да мяне ў інтэрнат». Я кажу: Валодзя, ну гэта ехаць, а ўжо вечар, цёмна. Давай, як бывала і раней, зьбегаю я ці мы разам зьбегаем у магазін і тут пасядзім у мяне. Валодзя як такі інтэлігентны (ён пры ўсім пры тым быў унікальны, натуральны інтэлігент) кажа: «Генадзь, як гэта так, ты прыехаў у Маскву. Масква — гэта мой горад. І я буду ў цябе ў нумары ў гатэлі сядзець. Не. Або едзем да мяне ў інтэрнат, або спускаемся ўніз у рэстаран гатэлю». Урэшце мы вырашылі спусьціца ў рэстаран. Пацікавіліся адзін у аднаго, ці ёсьць чым расплачвацца, прыкінулі, што для аднаго вечара хопіць. Спускаемся мы ўніз. А тады Масква была бедная на гэтыя ўстановы. І швайцар нас не прапускае. Усё. Мест нет. Мы і так і сяк, Валодзя нейкія жарты, а той: нікакіх! Вы мне бросьце! Нет і ўсё. Ну што ж. Адыходзім мы і я кажу: ну што, Валодзя, паедзем да цябе ў такім разе. А Валодзю ўжо гэта ўзбунтавала. Ён кажа: «Не! Мы будзем у гэтым рэстаране. Так, кажа, ты — інастранец, а я — паляк, які трошкі валодае расейскай мовай. Пайшлі». Ну а там людзей многа, відаць, швайцар нас асабліва не засёк. Валодзя да яго і — па-польску. Ён жа польскай свабодна валодаў. Маўляў, ці можа нам пан прапанаваць… мы тут упершыню… гэта мой зь нейкай там ледзь не з Лацінскай Амэрыкі сябра, мы пісьменьнікі, прыехалі… Той замітусіўся, выклікаў мэтрадатэля, тут жа нам знайшлі столік, пасадзілі, падбеглі афіцыянты. І вось мы з Валодзем пасядзелі, пагаманілі, узялі чарку, закусілі, выходзім адтуль, Валодзю трэба ехаць у інтэрнат у свой. І ён кажа: ты знаеш, Генадзь, як прыемна ў Савецкім Саюзе быць іншаземцамі…\n«МУДАКАВАТАЕ ВАША ЦК І ЎСЕ ВЫ МУДАКАВАТЫЯ»\nДраматург і энцыкляпэдыст Алесь Петрашкевіч у канцы 1970-х працаваў загадчыкам аддзелу культуры ЦК КПБ.\n— Загадчык аддзелу культуры ЦК прыходзіць на працу ранавата. Званок. Падымаю слухаўку. І чую: «Што вы там робіце, вашу маць!» Я кажу: Уладзімер Сямёнавіч, што здарылася? Добры дзень. «Здароў. Гэта мне ў вас папытацца, што здарылася… Толькі што пазваніў мітрапаліт Філарэт і прасіў пазваніць у ЦК, бо ў такой-та вёсцы разбураюць царкву ХVII стагодзьдзя, без адзінага цьвіка зробленую, пад аховай дзяржавы». Я кажу: гэта нейкая бздура. «Ня бздура, братка, памажы». І я з поўнай упэўненасьцю абяцаю: Уладзімер Сямёнавіч, зраблю ўсё, што магу. Званю ў райкам, пытаюся ў сакратара райкаму. Той робіць выгляд, што нічога ня ведае, але таксама абяцае мне, як я Караткевічу, і я яго прашу мне заўтра пазваніць. Назаўтра ён мне ня звоніць. Званю я яму. Ну што з царквой? «А вы ведаеце, нехта ноччу абліў бярвеньне саляркай і спаліў». Паклаў слухаўку. Званок. «Здароў, Алесь». Здароў. «Я ўжо ўсё ведаю». Я кажу: ну добра, што ты сам ведаеш. «Мудакаватае ваша ЦК і ўсе вы мудакаватыя. А цябе я паважаю. За п’есу пра Скарыну „Напісанае застаецца“». Вось такі ўвесь Караткевіч. Абсалютна дакладная рэакцыя і абсалютна дакладныя паводзіны ў гэтым выпадку.\n«ПЁТРА МІРОНАВІЧ, ВЫ НЕ МАШЭРАЎ»\nАказваецца, сказаць «дзякуй» Караткевічу мае за што і Музэй народнай архітэктуры ў Строчыцы. Бо пісьменьнік спрычыніўся да стварэньня музэю самым непасрэдным чынам. Алесь Петрашкевіч памятае, як Караткевіч езьдзіў з Машэравым выбіраць месца для беларускага скансэну.\nПятро Машэраў перад будынкам Дому ўраду ў Менску\n— Машэраў кажа: «Паедзем выбіраць месца для музэю архітэктуры і быту на адкрытым паветры. Дык пазвані Караткевічу, ён многа ведае, мы яго возьмем з сабой». Званю. Добры дзень, Уладзімер Сямёнавіч. Ці добрай раніцы… «Здароў». Я кажу: вось такая справа. Ён кажа: «Ай, братка, як гэта цікава і хораша, але ж…» Я кажу: што — але ж?.. «Я ўжо ўзяў на грудзь». Я кажу: многа ўзялі? «Ну, так, норму ўзяў». Я кажу: ну, вырашайце самі. Я магу прыкрыць, вядома. Скажу, што не знайшоў, не дазваніўся. Але паездка такая… «Я разумею, я разумею, што такое музэй». Ён ня столькі пра Машэрава думаў, колькі… «Прыеду! Калі што, я гэта ўсё на цябе зьвярну». Я кажу: ну зьвярні. І ўсё чакаў, як жа ён зьверне. Прыехаў. Нармальны Караткевіч, усё. Машэраў выйшаў, у машыну селі, едзем. Нешта гаварылі, потым стала ціха. І Караткевіч кажа: «Пётра Міронавіч, вы не Машэраў. Ваша прозьвішча зрусіфікавалі. І вы — француз. Мон шэр, ма шэр — зрусіфікаванае Машэр-ов». Машэраў расьсьмяяўся, а Караткевіч кажа: «Ну, калі я што-небудзь змарозіў, Пётра Міронавіч, дык гэта Петрашкевіч вінаваты». Той зьдзівіўся: «А чаму Петрашкевіч?» — «А ён мне пазваніў не да таго, а пасьля»… Пасьля я пісаў нарыс пра Машэрава і высьветліў, што сапраўды прозьвішча Машэрава — Машэра. Бацька яго Машэра.\n«ЁН ЖА ЗАКАРАНЕЛЫ НАЦЫЯНАЛІСТ!»\nНа свае 50-я ўгодкі Караткевіч атрымаў ордэн Дружбы народаў. Гэта была адзіная дзяржаўная ўзнагарода ў ягоным жыцьці і адзіны юбілей, які адзначаўся на дзяржаўным узроўні. Праз чатыры гады Караткевіча ня стане. Паэт Сяргей Законьнікаў, які ў той час працаваў загадчыкам сэкатару мастацкай літаратуры ЦК КПБ, быў непасрэдным удзельнікам той гісторыі.\n— Надышоў 1980 год. 50 гадоў Караткевічу трэба адзначаць. І я прыходжу да Аляксандра Трыфанавіча Кузьміна і кажу: прапаную, улічваючы заслугі Валодзі, давайце мы прадставім у ЦК КПСС яго на ордэн Леніна. «Ну ты і загнуў! Ён жа закаранелы нацыяналіст!» Я кажу: Валодзя ніякі не нацыяналіст. Ён проста сапраўдны патрыёт Беларусі. Кузьмін зморшчыўся: «Ды знаю я, знаю, але гэта нічога не мяняе». Я кажу: а як, Аляксандар Трыфанавіч, наконт «трудавіка»? (Гэта ордэн Працоўнага чырвонага сьцяга на чыноўніцкім жаргоне.) Ён падумаў і сказаў: «Цяжка будзе ўгаварыць бюро ЦК. Калі толькі Пётра Міронавіч сваё слова скажа». Машэраў тое слова сказаў, і дакумэнты пайшлі ў Маскву. Нарэшце ў самы прытык да юбілею прыходзіць з Масквы стужка. І, аказваецца, Валодзя ўзнагароджаны, але не «трудавіком», а ордэнам Дружбы народаў. Караткевіч паставіўся да ўсёй гэтай валтузьні-мітусьні, як заўсёды, з гумарам. Сказаў: «Вельмі шаную гэты ордэн, таму што я і праўда дружбу народаў усё жыцьцё ўмацоўваю. Тут у Беларусі я беларускі нацыяналіст. Калі вучыўся і працаваў ва Ўкраіне, дык быў украінскім нацыяналістам». На свой урачысты вечар Валодзя прыйшоў з ордэнам і падвяселены чаркаю. І ў кабінэце Максіма Танка, дзе звычайна распраналася начальніцкая багема, Караткевіч адкалоў нумар. Ён у прысутнасьці ўсяго начальства — і партыйнага, і літаратурнага — зьняў свой ордэн і прышпіліў на штрыфэль пінжака мне. «Панасі, браце, я ведаю, што гэта не яны, а ты спрыяў мне атрымаць узнагароду». Была такая самая нямая сцэна, як у гогалеўскім «Рэвізоры»…\n«А ЧАГО ТЫ ТУТ СЯДЗІШ У МАЁЙ ВАННАЙ?»\nПрацягнулася ордэнская гісторыя віншаваньнем Караткевічу ад першага сакратара ЦК КПБ Ціхана Кісялёва. Машэрава, які адпраўляў паперы на ўзнагароду ў Маскву, на той час ужо не было ў жывых.\n— Калі прыйшла стужка, што ён узнагароджаны, Ціхан Якаўлевіч Кісялёў адлятаў з дэлегацыяй у Баўгарыю. І памочнік Ціхана Якаўлевіча Віктар Якаўлевіч Крукаў хуценька знайшоў мяне і сказаў: «Сярожа, нямедля зьвяжы мяне з Караткевічам. Яго хоча павіншаваць Ціхан Якаўлевіч». Я адразу пабег у хату, званю, адчыняе дзьверы Валя, жонка. Дзе Валодзя? Кажа: у ваньне ляжыць, мыецца. Кажу: так, давай табурэтку, у цябе тэлефонны шнур доўгі? Кажа: ёсьць. Мы гэта падключаем з Валяю, я цягну табурэтку, стаўлю каля яго. Ён зь пены высоўвае галаву і кажа: «А чаго ты тут сядзіш у маёй ваннай?» Я кажу: Валодзя, усё нармальна, усё выдатна. Цябе ўзнагародзілі ордэнам, прыйшла стужка. «Ды ты што?» Ну праўда, зараз ты будзеш гаварыць зь Ціханам Якаўлевічам Кісялёвым. «Ды не жартуй ты, браце, дай мне дамыцца». Я кажу: Валодзя, я цябе прашу, дай сюды руку. Ён высоўвае руку зь пены, я яму ўкладаю тэлефонную слухаўку і кажу, бачачы, што ён трошкі ня ў тым настроі: ты толькі яму нічога не расказвай, ты толькі яму падзякуй простымі фразамі, бо па тваім языку будзе адразу бачна, у якім ты стане. Той яшчэ нічога ня ўцяміў, але слухаўку ўзяў. І я кажу: можна, злучайце. Ціхан Якаўлевіч гаворыць, а я слухаю гэта ўсё. «Уладзімер Сямёнавіч, мы вас так паважаем, вы ў нас унікальны чалавек». Ён і праўда яго вельмі любіў і паважаў. І вось яму добрыя словы гавораць-гавораць, а Валодзя, як я яго навучыў, кароткімі фразамі: дзякуй, пастараюся апраўдаць давер. За кожным абзацам Ціхана Якаўлевіча ідзе: дзякуй, пастараюся апраўдаць давер. Потым, калі гэта ўсё закончылася, адключыўся тэлефон, я сяджу на табурэце, гляджу на яго. А ён, увесь у пене, галава ўся ў пене, кажа: «Так, слухай, а чаго ты тут сядзіш?..»\nОРДЭН НЕЗАЎВАЖНА ЎПАЎ НА ПАДЛОГУ\nМастацтвазнаўца Ізабэла Гатоўчыц памятае той юбілейны вечар да дробязаў.\n— Увогуле гэта была нечаканая справа для Валодзі і для ўсіх. Валодзя трымаўся, з аднаго боку, незалежна, а з другога боку, ён не любіў, што называецца, мільгаць. І вось аднойчы, калі Валодзю споўнілася 50 гадоў… Але гэта ўжо быў час, калі многае зьмянілася, калі клімат ужо памякчэў… І мы дазнаёмся, што Валодзю прысуджаны ордэн Дружбы народаў. Валя вырашыла гэта сьвяткаваць. А ордэн уручалі ў Саюзе пісьменьнікаў. Сабралася даволі многа народу. Караткевіч выйшаў на сцэну, і мы ўсе ўціснулі галовы ў плечы. Таму што Валодзя быў нападпітку і, па меры таго як гаварылася прамова аб узнагародзе, ён п’янеў на нашых вачах усё больш і больш… Ну а потым быў банкет. Былі накрытыя столікі з гасьціннасьцю Караткевічаў. І Валодзя перад усім народам апавясьціў, што гэты ордэн заслужыў ня ён, а ягоная жонка. Зьняўшы ордэн, ён павесіў яго на Валю. Паколькі ўсім было весела і ўсе танцавалі, ордэн незаўважна ўпаў на падлогу. А калі яго паднялі, ён быў сплюшчаны і слаба напамінаў тую ўзнагароду, якую Валодзя атрымаў…\nХТО ТАКІ ПРАЛЯСКОЎСКІ?\nГісторыі пра Караткевіча, якія мне даводзілася чуць, не заўжды былі вясёлымі. Ізабэла Гатоўчыц памятае, як была закранутая чалавечая годнасьць Караткевіча.\nПомнік Уладзімеру Караткевічу ў Кіеве\n— Першай ластаўкай яго забясьпечанасьці стала апавяданьне «Былі ў мяне мядзьведзі», якое надрукавалі ў Гішпаніі, і Валодзя атрымаў ганарар. Гэта было вялікае шчасьце. Я добра памятаю гэтае жыцьцё на Харужай. Былі такія дні, калі папросту не было што есьці. І я памятаю адзін эпізод, калі мы прыйшлі з Валяй, і Валодзя, як заўсёды, раз госьць у хату, хацеў пачаставаць, але не было чаго паставіць на стол, і тады Валодзя сказаў: а я зараз пазваню Андрэю Макаёнку, ён мне грошы пазычыць. І Валодзя весела набраў нумар тэлефона Макаёнка і потым неяк так паволі паклаў слухаўку, і я ўбачыла — гэта адзін раз у жыцьці было — у яго на вочы навярнуліся сьлёзы. Ён пайшоў да сябе ў пакой, потым выйшаў, і Валя пачала дапытвацца, што яму адказаў Макаёнак. І Валодзя празь нейкі час сказаў, што Андрэй Ягоравіч яму сказаў так: у мяне грошы ёсьць, але яны ляжаць на кніжцы, а дзеля цябе я не пайду іх з кніжкі здымаць. І я памятаю, што Валодзя перажыў гэта даволі цяжка, таму што была парушана справа годнасьці.\nP. S. Перачытваеш сёньня гэтыя гісторыі эпохі позьняга застою і нават міжволі ў нечым зайздросьціш галоўнаму герою. Мне не хапае фантазіі ўявіць, як Аляксандар Лукашэнка разам з Уладзімерам Арловым едуць у Курапаты. Абмеркаваць будучы мэмарыял. Ці як Праляскоўскі нагадвае Лукашэнку, што трэба не забыцца адзначыць узнагародай Андрэя Федарэнку. Як? Вы ня памятаеце, хто такі Праляскоўскі? Дык і Кісялёў, і Сьлюнькоў, і ўсе астатнія БССРаўскія ўладары засталіся толькі фонам для героя. Альбо артыкуламі ў вікіпэдыі. Так што шкадаваць трэба зусім не Караткевіча.


31 сакавік 2015, 19:04\nІлюстрацыйнае фота: У Дзяржаўнай Думе Расеі абмяркоўваюць новы законапраект пра чарнобыльскія льготы, 2000 г.\nРадыё Свабода публікуе фрагмэнты новай кнігі «Дзевяноста пяты» Сяргея Навумчыка. У гэтым разьдзеле — пра наведваньне Дзяржаўнай думы.\nЛічыцца: чым больш удалы выступ — тым гучней аплядысмэнты. Ісьціна банальная, пацьвердзіць гэтае правіла магу ўласным досьведам 25 сакавіка 1992 году, у Дзень Волі. Гаварыў пра Беларускую Народную Рэспубліку — але аплядысмэнты гучалі нават ад камуністаў-вэтэранаў.\nІ ўсё ж адна з самых удалых маіх прамоў мела ў выніку поўнае маўчаньне аўдыторыі. Гэта — выступ у Дзяржаўнай Думе Расеі ў канцы студзеня 1995 году.\nМы прыляцелі ў Маскву позна ўначы ў складзе дэпутацкай групы, куды уваходзілі члены ўсіх фракцыяў; я прадстаўляў Апазыцыю БНФ. З намі быў начальнік аналітычнага аддзелу адміністрацыі прэзыдэнта Пятро Капітула, які меў імідж «галоўнага эканаміста» пры Лукашэнку. Статусу афіцыйнай дэлегацыі ў нас не было, узначальваў групу першы намесьнік старшыні Вярхоўнага Савета Вячаслаў Кузьняцоў. Пазьней да нашай групы далучылася Натальля Машэрава, якая тады ўваходзіла ў розныя камітэты «славянскага адзінства».\nУ маскоўскім аэрапорце мы выпадкова сутыкнуліся з міністрам замежных спраў Уладзімерам Сянько, які вяртаўся ў Менск; ён адвёў мяне ўбок і сказаў, што трэба неяк сустрэцца і пагутарыць, бо «сытуацыя неадназначная». Я добра ведаў Сянько. Калі ён быў амбасадарам у Варшаве, мы з жонкай у яго гасьцявалі (а перад гэтым разам выступалі ў Беластоку на ўрачыстасьцях з нагоды 75-ых угодкаў БНР), перад сваім прызначэньнем на пасаду міністра ў ліпені 94-га (тады яго тэрмінова выклікалі з Лёндану) раіўся з Пазьняком і са мной. Але ў пачатку 95-га ён ужо працаваў на ідэю інтэграцыі Беларусі і Расеі — магчыма, і без асаблівай ахвоты, але гэтая неахвота выяўлялася хіба што намёкамі ў такіх вось прыватных гутарках.\nПераначавалі ў гатэлі пры беларускай амбасадзе, і раніцай паехалі ў Дзярждуму, якая месьцілася ва ўзьведзеным яшчэ для сталінскага саўнаркаму будынку насупраць гатэлю «Масква», ня Манэжнай плошчы. У залі сабраліся ня толькі дэпутаты, але і вайскоўцы з генэральскімі пагонамі, журналісты, экспэрты, сярод якіх вылучаўся жвавы, як іртуць, Агранік Мігранян, дарадца расейскага прэзыдэнта і апантаны выкрывальнік беларускага нацыяналізму.\nУжо па вяртаньні ў Менск, начальнік аналітычнага аддзелу адміністрацыі прэзыдэнта Пятро Капітула, які ўваходзіў у склад нашай групы, заявіў журналістам, што «прадстаўнікі расейскага ўраду якія выступалі ў Думе, амаль не знаёмыя з праблемамі беларуска-расейскіх адносінаў».\nСапраўды, яны слаба арыентаваліся ў шмат якіх элемэнтарных пытаньнях, і гэта навяло мяне на думку, што цэнтар інтэграцыйнай ініцыятывы — не расейскі ўрад, але і не адміністрацыя прэзыдэнта і ня Дума, што чыноўнікі толькі выконваюць чыюсьці волю. Няцяжка было здагадацца, чыю: Лубянка у той час набывала ўсё большы ўплыў на расейскі істэблішмэнт, хаця да ўвацарэньня падпалкоўніка Пуціна заставалася яшчэ пяць гадоў.\nЯ тады занатаваў некаторыя выказваньні расейскіх дзеячаў, зь якімі па вяртаньні падзяліўся з чытачамі газэты «Свабода».\n«Расея не павінна аплачваць незалежнасьць Беларусі, бо гэтая незалежнасьць можа абярнуцца супраць нас. Інтарэсы Расеі патрабуюць дзяржаўнага адзінства з Беларусьсю. Каўказ палае, і дарэмна беларусы спадзяюцца адседзецца» (дэпутат Яўген Міхайлаў).\n«Адзіная мытная прастора — гэта і адзіны парадак зьнешнеэканамічнай дзейнасьці, і ў гэтым сэнсе мы як бы злучаемся ў адну дзяржаву» (Георгій Габуня, намесьнік міністра зьнешнеэканамічных сувязяў РФ).\n«Канешне, з пункту гледжаньня абароназдольнасьці Расеі найбольш аптымальны варыянт — мець адзіныя Ўзброеныя Сілы» (намесьнік начальніка Генэральнага штабу Мінабароны РФ, генэрал-палкоўнік).\nПрадстаўнік камандаваньня памежных войскаў РФ сказаў, што Расея мае намер узяць на сябе палову выдаткаў пры абсталяваньні мяжы Беларусі з Літвой і Латвіяй — але пры гэтым хоча, каб два намесьнікі камандуючага памежнымі войскамі Беларусі былі расейскім генэраламі. Натуральна, гэта б азначала толькі фармальнае іх падпарадкаваньне свайму «беларускаму» начальніку — яны б выконвалі каманды свайго маскоўскага начальства. І, адпаведна, аддавалі б маскоўскія загады беларускім памежнікам.\n«Дэпутаты Думы распачнуць палітычны перасьлед тых дзеячаў выканаўчай улады Фэдэрацыі, якія перашкаджаюць інтэграцыі з Беларусяй» — паабяцаў Канстанцін Затулін, старшыня Камітэту па пытаньнях СНД і сувязяў з суайчыньнікамі. Акрамя таго, Затулін наўпрост заявіў, што будучыя выбары ў Вярхоўны Савет Беларусі зьяўляюцца вызначальнымі ў расейска-беларускіх адносінах і паабяцаў фінансавую падтрымку тых палітычных сілаў, якія імкнуцца да інтэграцыі (я тут жа заявіў, што гэта — умяшаньне ва ўнутраныя справы.\nВыступілі і прадстаўнікі Беларусі.\nПершы намесьнік старшыні Вярхоўнага Савета Вячаслаў Кузьняцоў заклікаў да стварэньня наднацыянальнага органу, які б «каардынаваў інтэграцыю», што расейскія дэпутаты ўспрынялі з задавальненьнем. «Каардынацыйны орган», зразумела, месьціўся б ня ў Менску, а ў Маскве, а гэта — новая магчымасьць сінэкуры.\nАле сапраўдны энтузіязм аўдыторыі выклікала прамова Натальлі Машэравай. Яна сказала, што большасьць СМІ ў Беларусі — пад уплывам «этнарадыкалаў». Наступае «каталіцызм», — папярэджвала Натальля Пятроўна, — «нацыянал-шавіністы» насаджаюць непрыманьне ўсяго расейскага. І таму, сказала Машэрава, «Лукашэнку трэба падтрымаць як адзінага легітымнага гаранта беларуска-расейскіх дачыненьняў».\nСыходзіў я з трыбуны без аплядысмэнтаў, пры поўным маўчаньні залі — і ў той аўдыторыі ўспрыняў гэта як найвышэйшую ацэнку.\nНа гэтым фоне на цёплы прыём у расейскіх палітыкаў мне разьлічваць не даводзілася. Праўда, і ня ставіў перад сабой такой мэты. Увогуле, выступаць мне было вельмі проста: фактычна, я агучыў стаўленьне БНФ да тэмы беларуска-расейскай інтэграцыі. Выказаў рэзка нэгатыўныя адносіны Народнага Фронту і да мытнага пагадненьня, і да разьмяшчэньня ў Беларусі расейскіх ваенных базаў. Такія словы ў сьценах расейскага парлямэнту гучалі ўпершыню. Свой выступ я закончыў фразай, што Беларускі Народны Фронт — за добрыя адносіны з Расеяй — праз добрую мяжу.\nПотым беларускую дэлегацыю запрасілі да сябе расейскія дэпутаты-інтэгратары. Быў накрыты стол. Я ня стаў слухаць тосты пра «славянскае адзінства», а папрасіў супрацоўніцу апарату паказаць мне, дзе месьцяцца фракцыя «Выбар Расеі», якую ўзначальваў Ягор Гайдар.\nУ кабінэце Гайдара ішла нарада, і Гайдар папрасіў пагутарыць ўа мной Аркадзя Мурашова (які незадоўга да гэтага ўзначальваў маскоўскую міліцыю). Я падрабязна пераказаў яму пазыцыю Народнага Фронту ў дачыненьні да вайны ў Чачні, якая ў асноўным супадала з ацэнкамі «Выбару Расеі»^; у сьнежні 1994-га, у першы ж дзень, калі Рада бясьпекі Расеі прыняла рашэньне пра пачатак ваенных дзеяньняў, Гайдар накіраваў ліст Ельцыну, ў якім папярэдзіў, што «штурм і бамбаваньне Грознага прывядуць да вялізных ахвяраў, да зацягваньня канфлікту, да абвастрэньня ўнутрыпалітычнай сытуацыі. Гэта будзе ўдар па цэласнасьці Расеі, па нашых дэмакратычных заваёвах, па ўсім, што зроблена Вам ў апошнія гады». Гэта былі прароцкія словы — менавіта вайна ў Чачні была пераломным пунктам у палітычнай біяграфіі Ельцына, калі ён трапіў у залежнасьць да сілавых структураў, цесна зьвязаных з алігархамі — і ўжо ніколі ня здолеў пазбавіцца уплыву, выбраўшы пераемнікам падпалкоўніка КГБ.\nПраўда, у падыходах БНФ і партыі Гайдара была і розьніца. У заяве, якую дэпутаты Апазыцыі БНФ прынялі ў першыя дні 1995 году, гаварылася, што «расейскія імпэрскія палітыкі даўно адмовіліся ад дэмакратыі», і «імпэрскія сілы даўно кіруюць Расеяй». Ілюзіі адносна дэмакратызму Ельцына на мяжы 1994-95 гадоў у расейскіх дэмакратаў яшчэ заставаліся — у нас жа іх не было ніколі.\nА потым я пайшоў да Сяргея Юшанкова, які ў той час быў старшынём Камітэту Дзярждумы па абароне. Для мяне было дзіўна, як яму ўдаецца захоўваць гэтую пасаду пры ягоных дэмакратычных перакананьнях. Зь Сяргеем у нас усталяваліся прыязныя асабістыя адносіны. І што было для мяне вельмі важна — Сяргей быў цалкам пазбаўлены якога б ні было імпэрскага мысьленьня, ён вельмі прыязна ставіўся да незалежнасьці Беларусі (жонка ягоная паходзіла зь Беларусі).\nЮшанкоў сказаў, што ўсімі даступнымі яму спосабамі імкнецца супрацьстаяць націску «партыі генэралаў», якая і справакавала агрэсію ў Чачню, але рабіць гэта ўсё цяжэй, бо шмат хто зацікаўленыя ў вайне і робіць на гэтым грошы.\nТое была нашая апошняя размова зь Сяргеем. Далей я ўжо толькі назіраў за ягонымі дзеяньнямі і заявамі, якія ніколі ня супярэчылі ягоным перакананьням дэмакрата. Юшанкоў першым з палітыкаў расейскага дэмакратычнага лягеру у выступіў супраць Пуціна (і нават на гэтай на гэтай глебе выйшаў з «Саюзу правых сілаў», які ў Расеі ў канцы 90-ых — пачатку 2000-ых аб’ядноўваў прадстаўнікоў розных дэмакратычных рухаў Расеі. Шмат хто зь лідэраў гэтых арганізацый ўсё яшчэ падтрымліваў Пуціна. Адзін зь іх, Барыс Нямцоў, пазьней прызнае гэтую падтрымку вялікай памылкай).\nУ красавіку 2003 Сяргея застрэлілі каля ягонага дома. Вэрсіі былі розныя. Ацэнкі — таксама. Я прывяду дзьве станоўчыя ацэнкі асобы Юшанкова:\n«Глыбока ўзрушаны трагічнай весткай пра гібель Сяргея Мікалаевіча Юшанкова. Сышоў з жыцьця яскравы палітык нашага часу. Забіты чалавек, які лічыў сваім абавязкам абарону дэмакратычных свабодаў і ідэалаў» (Уладзімер Пуцін).\n«Загад аб забойстве Юшанкова прыйшоў з Крамля. Сяргей ня мог выйграць выбары, у яго і грошай не было. Але ён раздражняў уладу. Гэта расправа зусім зьвярыная, нематываваная, паколькі ён ня быў рэальнай канкурэнцыяй усемагутнаму Крамлю. Гэта забойства сьведчыць пра тое, што мы ў руках зьвяроў». (Валерыя Навадворская).\nПраз дваццаць гадоў, калі я пішу гэтыя радкі, няма ў жывых ні Гайдара, ні Юшанкова, ні Навадворскай, ні Нямцова. Але колькасьць тых расейскіх палітыкаў, якія прыязна ставяцца да беларускай незалежнасьці — як і тады, сёньня можна пералічыць на пальцах адной рукі.\nТады, у студзені 1995-га, я вярнуўся ў Менск з разуменьнем, што ў Маскве зусім няшмат палітыкаў, якія б спагадліва ставіліся да беларускай незалежнасьці. Іх можна (літаральна) пералічыць па пальцах.\n«Думаю, што БНФ, усе дэмакратычныя сілы павінны выйсьці на прынцыпова новы ўзровень дачыненьняў з дэмакратычнымі партыямі Расеі, — казаў я ў інтэрвію газэце „Свабода“ па вяртаньні з Масквы. — Можна, канешне, абвінавачваць іх у імпэрскіх амбіцыях — і заявы асобных лідэраў, на жаль, даюць падставы для гэтага. А можна інакш — распачаць двухбаковыя кансультацыі, аргумэнтаваць уласную пазыцыю. Вы ўявіце сабе рэакцыю таго ж Гайдара, калі ён чуе ад начальніка СС „Белая Русь“ пра тое, што дзецям забараняюць вучыць расейскую мову, што расейцу на Беларусі цяжка знайсьці інфармацыю на яго роднай мове — гэта, натуральна, будзе адмоўная рэакцыя. Але расейскія дэпутаты ня ведалі, што яшчэ сем гадоў таму ў Менску не было ніводнай беларускай школы, як невядома ім і тое, што агульны наклад расейскамоўнай прэсы нашмат перавышае наклад беларускамоўнай. Магчыма, дэфіцыт аб’ектыўнай інфармацыі зь Беларусі — гэта вынік і нашага нежаданьня ісьці на кантакт з дэмакратычнымі лідэрамі Расеі. І таму — пры ўсіх акалічнасьцях — найбольш плённым уяўляецца якраз шлях узаемных кантактаў і кансультацыяў. Не паедуць у Маскву Голубеў, Баршчэўскі, Хадыка — паедзе Гайдукевіч і К. Таму давайце выбіраць. Да таго ж палітыкі Беларусі павінны бачыць і пэрспэктыву разьвіцьця ўнутрыпалітычнай сытуацыі на ўсходзе. Рэйтынг расейскага прэзыдэнта як ніколі нізкі, да таго ж я пераканаўся, што на будучых выбарах яго не падтрымаюць дэмакратычныя рухі. Варта зьвярнуць увагу на такіх палітыкаў, як Ягор Гайдар і Георгій Яўлінскі. Я вылучыў бы і Сяргея Юшанкова, які вольны ад імпэрскага мысьленьня і рэальна бачыць пэрспэктыву разьвіцьця беларуска-расейскі дачыненьняў. У кожным разе, кантакт з такімі палітыкам быў бы на карысьць Беларусі... Калі ж казаць пра дачыненьні Беларусі і Расеі ў шырокім кантэксьце, то пазыцыя БНФ вядомая: Расея — у ліку нашых дзяржаўных прыярытэтаў, такая рэальнасьць. Але ўсё ж дачыненьні павінны будавацца на аснове парытэту, з улікам інтарэсаў абодвух бакоў». («Свабода», 1 лютага 1995).


Як смажаная індычка часткі Замест тушкі\nВячэру Амерыканская ежа Рэцэпты з нагоды Рэцэпты падзякі Асноўныя стравы\nУ той час як Norman Rockwell бачанне святочнага стала адлюстроўвае велізарную, зіготкую смажаную індычку, выведзеную на крыкі захаплення, часта, што індычка нераўнамерна прыгатаваная. Калі вы не хочаце , каб прыгатаваць індычку замарожаны , гэта цяжка атрымаць цёмны мяса (ногі і клубы) , прыгатаваныя шляхам да белага мяса (малочнай залозы) overcooks.\nГеаметрыя індычкі з'яўляецца праблемай. Грудзі падвяргаецца ўздзеянню цяпла і мае менш тлушчу, таму яна рыхтуе і высыхае хутчэй.\nНогі і сцягно, калі ён прымацаваныя да птушкі, акружаны злучальнай тканінай, а таксама больш абаронены ад тушкі. Яны рыхтуюць цеплаправоднасцю, а не прамога цяпла, так што спатрэбіцца больш часу, каб рыхтаваць на тушкі.\nДык вось, як вырашыць гэтую дылему: часткі смажанай індычкі замест цэлай птушкі! Калі адсякаюцца ад птушкі, нага і сцягно рыхтаваць больш хутка, у той час як уся грудзі, што значна больш, займае крыху больш часу, каб прыгатаваць. Гэтыя рэцэпты ўсе духмяныя мяса па-рознаму. Вы можаце зрабіць гэта , калі вы хочаце, ці выбраць адну траву або сумесь руб і выкарыстоўваць яго на ўсе часткі тушкі.\nКалі ваша сям'я любіць цёмны мяса больш, чым белы, выбраць меншую грудзі (якая будзе рыхтаваць на працягу больш кароткага часу) і дадаць больш сцягна і галёнкі. Калі белае мяса зоркі, выбраць вялікую грудзі або смажаныя два з іх, а таксама скараціць на нагах і сцёгнах. Паглядзіце, як універсальны гэты метад?\nВы ўсё яшчэ можаце мець начынне; проста ўзламаць грудзі ( паглядзець , як ), і паставіць яго на некаторыя з фаршу.\nПрыгатуйце астатнюю начынне ў Crockpot ; імжыць некаторую індычку капяжом над ім і размяшаць час ад часу, каб атрымаць густ птушкі. Або, каб дадаць больш густу да капяжу (і, такім чынам, вашаму падліўкі), пакласці нарэзаныя гародніна, такія як моркву, цыбулю, і цэлыя дзелькі часныку ў ніжняй жароўні.\nДобрая рэч аб гэтых рэцэптаў з'яўляецца тое, што вы сапраўды не можаце нічога дрэннага, так доўга, як выбар часу з'яўляецца правільным!\nТурцыя Частка Час падрыхтоўкі\nУсе гэтыя рэцэпты рыхтаваць пры той жа тэмпературы (350 градусаў F), так што вы можаце прыгатаваць дэталі ў момант часу; нават у той жа патэльні. Проста хістаюцца час пачатку. Дадайце індычку нагу пасля таго, як грудзі была ў духоўцы ў працягу 30 хвілін, а затым яшчэ праз 30 хвілін дадаць сцягна так яны зроблены прыкладна ў той жа самы час. Не забудзьцеся пакінуць досыць месцы вакол кожнай часткі (каля цалі), так што часткі смажыць раўнамерна. Змешчаныя 1-1 / 2 шклянкі індычкі або курынага булёна ў ніжняй частцы рондалі.\nВялікая Хітрасць заключаецца ў тым, каб атрымаць індычку з духоўкі, калі гэта зроблена. Я б рэкамендаваў выкарыстоўваць пару печкавых зондаў тэмпературы, так што вы папярэджаны, калі мяса дасягне патрэбнай унутранай тэмпературы. Калі ў вас ёсць толькі адзін, паклаў яго ў грудзі і сачыць за ім.\nПа меры набліжэння лініі фінішу, праверыць індычку часцей , калі вы выкарыстоўваеце імгненны тэрмометр . Вазьміце часткі, як яны дасягаюць патрэбнай тэмпературы і шчыльна накрыць фальгой, каб трымаць іх у цяпле. Часткі павінны ўсе быць зробленыя на працягу 20-30 хвілін адзін ад аднаго. І вы будзеце мець вільготнае і далікатнае мяса для ўсёй сям'і.\nЗрабіць соус , як вы заўсёды было б, выкарыстоўваючы кропель , якая засталася ў рондалі. Або выкарыстаць мой робяць наперад Соус рэцэпт! І атрымліваць асалоду ад казачным святам з сям'ёй і сябрамі!\nГарачае Турцыя Частка Рэцэпты\nХерб Запечаная індычка грудзей\nВыберыце свае любімыя травы для гэтага простага рэцэпту. Свежыя травы зрабіць больш густу, але вы можаце выкарыстоўваць высушаныя, калі гэта прасцей. Выкарыстоўвайце 1/3 колькасць сушаных траў, як свежыя травы, званых ў рэцэпце. Пачніце з грудкай індычкі скуры бокам уверх-над фаршу ці гародніны. Прагледзець больш індычкі рэцэптаў малочных залоз.\nСмажаная індычка ногі\nЧас падрыхтоўкі каля 30 хвілін менш, чым грудзі. Паколькі ногі адрэзаныя птушку, яны вараць больш хутка. Вось у чым сакрэт гэтага працэсу! Расстаўце ногі вакол грудзей, скуры бокам уверх. Не забудзьцеся пакінуць трохі месцы для т urkey сцёгнаў.\nКалі грудзі была на працягу гадзіны і ногі былі ў духоўцы на працягу 30 хвілін, зніміце рондаль з духоўкі і дадаць сцягна. Вяртанне ў духоўку і пячы на працягу 1 гадзіны перад тэставаннем любых частак. Выдаліць індычку, як ён заканчвае падрыхтоўкі ежы і шчыльна накрыць фальгой. Вы можаце выразаць кавалачкі і раскласці іх на талерцы, або прывесці іх цалкам да стала для ахі і СЗВЖА!\nБаклажаны і цукіні запеканка\nВенгерская пассерованные тархоня Рэцэпт - Piritott Tarhonya


Канвертаваць Барбадас даляры (BBD) і Джэрсі фунтаў (JEP) : Калькулятар абменнага курсу\nБарбадаскі даляр (BBD) і Джэрсі фунт (JEP) Курс валют пераўтварэнні калькулятар\nГэта Барбадаскі даляр і Джэрсі фунт пераўтваральнік да цяперашняга часу з абменнымі курсамі з 8 жнівень 2020.\nКалі ласка, увядзіце суму, якую ў полі злева ад Барбадаскі даляр. Выкарыстоўвайце "абмен валют", каб зрабіць Джэрсі фунт валюты па змаўчанні. Націсніце на Джэрсі фунтаў або Барбадас даляры канвертаваць паміж гэтай валютай і ўсімі іншымі валютамі.\nДаляр Барбадас гэта валюта, у Барбадас (BB, BRB). Фунт Джэрсі гэта валюта, у Нармандскія астравы (Aldernay, Ваўняная фуфайка, Джэрсі, Sark). Даляр Барбадас таксама вядомы як BDS. Сімвал BBD можа быць запісаная Bds$. Даляр Барбадас дзеліцца на 100 cents. Фунт Джэрсі дзеліцца на 100 pence. Абменнага курсу Даляр Барбадас Апошняе абнаўленне 8 жнівень 2020 ад Yahoo Finance. Абменнага курсу Фунт Джэрсі Апошняе абнаўленне 6 жнівень 2020 ад Міжнародны валютны фонд. BBD каэфіцыент мае 2 ўважаецца лічбаў. JEP каэфіцыент мае 6 ўважаецца лічбаў.


Пісьмы з фронту: “Дачку маю ахрысцілі на Каляды, а не ведаю, як зваць…”\nПісьмы з фронту: “Дачку маю ахрысцілі на Каляды, а не ведаю, як зваць…”\nУ верасні 1943 года ў пісьме да сваіх родных Андрэй Гісіч пісаў: “Дарагая мая жонка Оля, дзеці Пеця і Сярожа…” А ўжо праз год з’явіўся новы адрасат: маленькая дачушка. Тата ведаў, што немаўлятка нарадзілася, потым яму напісалі, што ахрысцілі дзяўчынку, але ці паспеў ён даведацца, як яе назвалі, невядома. Андрэя Гісіча забілі пад Варшавай.\nНяшмат такіх франтавых пісем, дзе да жанчыны звяртаюцца “каханая, любая”… Не да пяшчоты было вайскоўцам. Жонцы Андрэя Гісіча пашанцавала, калі можна так сказаць. Яна аўдавела, як тысячы іншых жанчын па ўсёй краіне, трэба было жыць і гадаваць дзетак без мужчынскай падтрымкі. Але ў яе засталіся гэтыя кранальныя словы, напісаныя мужавай рукой.\nКолькі разоў яна засынала ўночы з пісьмамі ў руцэ? Колькі слёз яна праліла, перачытваючы бацькавы наказы для сыноў? Не ведаў, не прадчуваў Андрэй Гісіч сваёй гібелі.\n“Дарагая Оля, я зараз знаходжуся на праклятых тэрыторыях. Б’ём паразітаў усюды, куды яны не павернуцца. Бягуць, праклятыя, без шапак. Будуць успамінаць потым, як нас чапаць. Навучым раз і назаўсёды!” Чытаеш гэтыя радкі – і ўяўляецца, як сабраліся ўсе родныя і слухаюць: як засмяялася жонка, успамінаючы знаёмыя інтанацыі ў голасе мужа, як бацька з гонарам паказвае кулак нябачнаму ворагу: “Так іх, сынок!”, як пабеглі хлопчыкі расказваць сябрам, што вайна хутка скончыцца, тата ж паабяцаў…\nЗусім няшмат не дажыў да перамогі Андрэй. Заставалася пару месяцаў да сустрэчы з жонкай і дзецьмі, бацькамі, братамі, пляменнікамі. Не ўбачыў, як рабіла першыя нясмелыя крокі дачушка, якімі дужымі хлопцамі павырасталі сыны… Для іх ён назаўсёды застаўся анёламахоўнікам, героем, які з такой смеласцю гнаў ворага як мага далей ад сваіх блізкіх.


27.08.2020 13:06 Практыкум\nПершы ўрок “Я вырас тут, і край мне гэты дарагі” (10—11 класы)\nАла Жыліч, настаўніца гісторыі і грамадазнаўства Бараўлянскай сярэдняй школы №3 Мінскага раёна.\nМэта ўрока: спрыяць фарміраванню ў вучняў пачуцця гонару за дасягненні беларускай дзяржавы за гады незалежнасці, выхаванне актыўнай грамадзянскай пазіцыі і адказнасці за лёс сваёй краіны, ініцыятыўнасці і творчай актыўнасці; засяродзіць увагу на міралюбівай палітыцы беларускай дзяржавы.\nФорма правядзення: ролевая гульня. (Вучні выступаюць у ролі вядучых інфармацыйна-пазнавальнага канала).\nАбсталяванне (на выбар настаўніка): камп’ютар з выкарыстаннем сеткі інтэрнэт для прагляду відэаролікаў: “Спорт в Беларуси”\n(https://youtube/Cg2HPOt0kAE?t=31),“Наша.Незалежнае” www.youtube.com/watch?v=i9ShUfkpqAA,“Беларусь помнит”, падрыхтаваны Белтелерадиокомпанией https://www.tvr.by/videogallery/khronikalno-dokumentalnye/belarus-pomnit/aleksandra-andreevna-malyshko/;\nпрэзентацыі: “Галоўныя дасягненні Беларусі за гады незалежнасці”, “Ганаруся Міншчынай! Люблю Беларусь!”, ілюстраваная карта Беларусі.\nМузычнае суправаджэнне: мелодыя на цымбалах у запісе В.Іванова “Спеў дубраў”.\nАфармленне класа: ілюстраваная карта Беларусі, дзяржаўная сімволіка, фотавыстава “Ганаруся Міншчынай! Люблю Беларусь” (на фотавыставе размяшчаюцца фотаздымкі, прадстаўленыя вучнямі, дзе яны сфатаграфаны каля замкаў, цудоўных храмаў,тарадаўніх інжынерных збудаванняў, са знакамітымі людзьмі, на фоне прыродных пейзажаў з розных куткоў Міншчыны і Беларусі).\nНа мерапрыемства пажадана запрасіць ветэранаў Вялікай Айчыннай вайны, воінаў інтэрнацыяналістаў, прадстаўнікоў дзяржаўных органаў кіравання, старшыню сельскага Савета, ветэранаў працы, спартсменаў і іншых вядомых і знакамітых асоб.\nНастаўнік: Добры дзень, паважаныя вучні і госці! Віншую вас з пачаткам навучальнага года, з Днём ведаў! Па традыцыі наш першы ўрок прысвечаны нашай Радзіме — Беларусі. І я прапаную вам паслухаць шчырае прызнанне ў любові да роднай зямлі вядомага беларускага паэта Ніла Гілевіча. (Падрыхтаваны вучань чытае пад музыку верш, ствараючы адпаведны настрой (можна выкарыстаць музыку А. Іванова “Спеў дубраў”).\nНастаўнік. Лепш, напэўна, і не скажаш.\nГэтыя пранікнёныя радкі беларускага паэта сугучны з тэмай нашага урока “Я вырас тут, і край мне гэты дарагі”, з тэмай Года малой радзімы. Гэта выражэнне любові да роднага краю, бацькоўскай зямлі, бо для кожнага з нас Беларусь самая ласкавая і непаўторная. І дзе бы мы ні апынуліся пазней, мы заўсёды будзем чакаць сустрэчы са сваёй радзімай. Гэтыя знаёмыя з маленства мясціны, дзе мы жывём, — і ёсць часцінка таго вялікага і святога, што мы называем Бацькаўшчынай.\nНастаўнік. Сённяшні ўрок мы правядзём у форме ралевой гульні “Тэлевiзiйны канал. МЫ- Беларусы.ТV” . Сёння тэматычны выпуск нашага канала прысвечаны Беларусі — такому непаўторнаму азёрна-лясному краю.\nЗ галоўнымі навінамі вас пазнаёмяць вядучыя і карэспандэнты канала (прозвішчы вучняў). Дызайнеры (прозвішчы вучняў) займаліся эстэтычным афармленнем тэлевізійнага рэпартажу. Вашай увазе яны падрыхтавалі прэзентацыі, падборку відэаролікаў, выставу.\nІІ. Ралевая гульня “Тэлевiзiйны канал МЫ-Беларусы.ТV”.\nВядучы 1. Мы, маладое пакаленне, ганарымся нашай прыгожай Беларуссю. Гонар за родную зямлю не можа пачацца па волі кагосьці іншага або стварацца спецыяльнымі законамі. Ён бярэ свой выток з сэрца, душы чалавека разам з любоўю да роднага дома, духмянага хлеба, блакітнага льнянога палетка і шуму дуброў. А ганарыцца беларусам ёсць чым. Якая яна, наша Беларусь ХХІ стагоддзя?\nБлок І. “Беларусь — мой гонар!”\nВыступленне суправаджаецца прэзентацыяй “Галоўныя дасягненні Беларусі за гады незалежнасці” (7-10 слайдаў, на якіх адлюстраваны самыя значныя падзеі з гісторыі сучаснай Беларусі: святкаванне Дня Незалежнасці, прэстыжныя спартыўныя спаборніцтвы, разнастайныя культурныя міжнародныя мерапрыемствы, беларускія брэнды, Нацыянальная бібліятэка і інш.).\nКарэспандэнт 1(прозвішча вучня).\n1. Беларусь — міралюбівая краіна. Наша краіна прайшла нялёгкі гістарычны шлях станаўлення сваёй дзяржаўнасці і суверэнітэту, адстаяла права самастойна вырашаць свой лёс. І сёння, у ХХІ стагоддзі, мы з вамі жывём у суверэннай, незалежнай Беларусі. Здабыўшы незалежнасць, Беларусь будавалася і развівалася ва ўмовах складаных геапалітычных, эканамічных, грамадскіх, рэгіянальных і глабальных трансфармацый.\nБеларусь першая на пастсавецкай прасторы добраахвотна адмовілася ад\nразмяшчэння на яе тэрыторыі ядзернай зброі. Бяз’ядзерны статус дзяржавы\nзамацаваны ў Канстытуцыі. Галоўнае для нашай краіны — міралюбівая\nшматвектарная знешняя палітыка. Наша краіна — адна з нямногіх на\nпастсавецкай прасторы дзяржаў, якая не мае памежных спрэчак з суседзямі,\nміжрэлігійных канфліктаў, дыскрымінацыі грамадзян па моўнай прыкмеце.\nНа міжнароднай арэне Рэспубліка Беларусь выступае ў ролі адказнага і надзейнага партнёра, які жадае ўсім народам міру і дабра. Галоўнымі прыярытэтамі развіцця беларускай дзяржавы з’яўляюцца дабрабыт народа, міралюбівая знешняя палітыка, нацыянальная бяспека. За гады незалежнасці Рэспублікі Беларусь удалося захаваць і прымножыць нацыянальнае багацце.\nКарэспандэнт 2 (прозвішча вучня).\n2.Эканоміка Беларусі. Рэспубліка Беларусь — экспартнаарыентаваная\nдзяржава з развітай прамысловасцю, сельскай гаспадаркай і сектарам\nпаслуг. Найважнейшымі экспартнымі пазіцыямі з’яўляюцца прадукты\nнафтаперапрацоўкі, калійныя ўгнаенні, грузавыя аўтамабілі, трактары,\nшыны, малочная і мясная прадукцыя, мэбля і лесаматэрыялы. У краіне\nмаюцца значныя напрацоўкі ў сферы высокіх тэхналогій. Выгаднае геаграфічнае становішча краіны стала асновай дынамічнага развіцця лагістычнай сферы. Прадукцыя з маркай “Зроблена ў Беларусі” вядома ў 181 краіне. Можна нагадаць такія беларускія брэнды, як “БелАЗ”, “МАЗ”, трактар “Беларус”, “Белкамунмаш”,“Амкадор”, “Атлант”, “Беларуськалій”.\n“Беларуськалій” — гэта не проста брэнд, гэта нацыянальны здабытак. Паводле дадзеных Міжнароднай асацыяцыі ўгнаенняў, прадпрыемства выпускае 1/7 частку ад сусветнага запасу калійных угнаенняў, якія экспартуюцца ў больш чым 70 краін. Далёка за мяжой вядомы папулярныя маркі абутку і адзення “Белвест”, “Мілавіца”, “Контэ”, высакаякасныя прадукты харчавання, якія выпускаюць прадпрыемствы “Савушкін прадукт”, “Санта Брэмар”, “Камунарка” і інш. Брэнды Беларусі карыстаюцца шырокай папулярнасцю сярод пакупнікоў з розных краін свету і займаюць высокія месцы на міжнародных выставах, конкурсах, спаборніцтвах.\nАдным з самых вядомых брэндаў з’яўляецца БелАЗ. У краіне распрацаваны “суперцяжкі” кар’ерны самазвал БелАЗ грузапад’ёмнасцю 450 тон, які чакаюць у многіх краінах свету: Расіі, Казахстане, Украіне.\nПабудаваны завод па вытворчасці сучасных чыгуначных электрацягнікоў (такія цягнікі ўжо сталі на рэйкі нашай краіны). Беларусь будуе сваю атамную электрастанцыю. Энергетычны пуск першага рэактара з уключэннем у беларускую энергасiстэму запланаваны ўжо ў гэтым годзе.\nПаступова адрадзілася вёска, з’явіліся аграгарадкі. Беларусь экспартуе насенне і алей рапсу, ільновалакно, бульбу, гародніну, а таксама мяса-малочныя прадукты. Значныя сродкі ўкладзены ў дзяржаўную праграму развіцця малых гарадоў.\nПаводле звестак апошняга дакладу Сусветнага банка, Беларусь увайшла ў лік дзесяці вядучых краін свету па правядзенні рэформ, спрыяльных для бізнесу. У нашай краіне паспяхова рэалізуюцца інавацыйныя інвестыцыйныя праекты з шырокім прыцягненнем замежнага капіталу. Адзін з такіх праектаў — стварэнне Кітайска-Беларускага індустрыяльнага парка “Вялікі камень”, які ўжо назвалі жамчужынай Эканамічнага пояса Шаўковага шляху.\nПытанне. Назавіце, з якімі краінамі ў нас склаліся найбольш цесныя\nэканамічныя сувязі? (Адказы вучняў).\nКарэспандэнт 3 (прозвішча вучня).\n3. Беларусь спартыўная.\nУ нашай рэспубліцы фізічнай культуры і спорту надаецца вялікая значэнне. Пра гэта гавораць высокія дасягненні беларусаў на міжнародных спаборніцтвах, наяўнасць спартыўных збудаванняў сусветнага класа. Палітыка нашай дзяржавы накіравана на тое, каб усе мелі магчымасць займацца спортам. У краіне функцыянуе больш за 23 000 аб’ектаў фізкультурна-спартыўнага прызначэння: стадыёны, басейны, спартыўныя залы і манежы, лядовыя арэны. “Мінск-Арэна” — адзін з самых сучасных комплексаў у Еўропе. Менавіта яна стала асноўнай пляцоўкай чэмпіянату свету па хакеі ў 2014 г. і ІІ Еўрапейскіх гульняў у 2019 г. Відэаролік. “Спорт в Беларуси” (https://youtube/Cg2HPOt0kAE?t=31).\nКарэспандэнт 4 (прозвішча вучня).\n4.Ахова здароўя – прыярытэт дзяржаўнай палiтыкi\nАдной з асноўных задач беларускай дзяржавы з’яўляецца захаванне і ўмацаванне здароўя нацыі. Сістэма аховы здароўя Рэспублікі Беларусь захавала дзяржаўны характар з бюджэтнай сістэмай фінансавання аховы здароўя. У краіне функцыянуюць амаль 600 арганізацый аховы здароўя, якія аказваюць медыцынскую дапамогу ў стацыянарных умовах і каля 1,5 тыс. амбулаторна-паліклінічных арганізацый, 134 станцыі хуткай медыцынскай дапамогі.\nУ краіне працуюць рэспубліканскія навукова-практычныя цэнтры (РНПЦ): “Кардыялогія”, “Маці і дзіця”, “Трансплантацыі органаў і тканак”, “Неўралогіі і нейрахірургіі”, “Траўматалогіі і артапедыі” і іншыя. У іх забяспечана цесная сувязь навукі і практыкі, без якой не было б такой колькасці ўкараненняў новых тэхналогій у лячэнне і дыягностыку захворванняў. У Беларусі распрацаваны прэпарат для лячэння раку крыві ў дзяцей — “Клафарабін”.\nНа лячэнне ў Беларусь прыязджаюць грамадзяне з многіх краін свету, у тым ліку з Расійскай Федэрацыі, Украіны, Казахстана, Літвы, Узбекістана, ЗША, Кітая і іншых.\nЗараз усе нашы медыкі аб’ядналіся ў барацьбе з каранавіруснай інфекцыяй. Беларускія ўрачы за гэты перыяд набылі каштоўны вопыт і ўпэўненасць у тым, што краіне пад сілу справіцца з выклікам пад назвай COVID-19. Яны проста выконваюць сваю працу і не лічаць сябе героямі. Шчаслівыя твары выздаравелых пацыентаў — найлепшая ўзнагарода для іх.\nДавайце мы скажам сёння дзякуй медыкам за кругласутачную працу ў перыяд пандэміі каранавірусу. Нізкі паклон вам і бясконцая падзяка.\n(Пажадана выразіць сваю падзяку апладысментамі).\nКарэспандэнт 5 (прозвішча вучня).\n5. Адукацыя і культура.\nСучаснае культурнае жыццё Беларусі дынамічнае і разнастайнае. На працягу многіх гадоў Рэспубліка Беларусь выступае арганізатарам розных фестываляў, займаецца ўсебаковай падтрымкай сацыякультурных праектаў, галоўная мэта якіх аб’яднаць творчых людзей з розных краін, праз мастацтва дасягнуць узаемаразумення і міру. Адным з такіх фестываляў з’яўляецца “Славянскі базар” у Віцебску — міжнародны фестываль розных відаў мастацтва. Імкненне да духоўнага яднання народаў падкрэслівае дэвіз фестывалю: “Праз мастацтва — да міру і ўзаемаразумення”. Штогод у першую нядзелю верасня у краіне праводзіцца Дзень беларускага пісьменства.\nБеларуская адукацыя высока цэніцца ва ўсім свеце, таму навучанне ў Беларусі прываблівае мноства замежных студэнтаў. У сістэме адукацыі Беларусі выкарыстоўваюцца дзве афіцыйныя мовы – руская і беларуская. Нацыянальная бібліятэка — візітная картка Беларусі. Сёння гэта не толькі найбагацейшы збор кніг (каля 9 млн. экзэмпляраў на больш чым 80 мовах), але і вялікі мультыфункцыянальны цэнтр, дзе спалучыліся высокія тэхналогіі, ультрасучасны дызайн і незвычайная архітэктура.\nВідэаролік “Наша. Незалежнае”.www.youtube.com/watch?v=i9ShUfkpqAA\nВядучы 2. А зараз запрашаем усіх жадаючых да нашага “Актуальнага мікрафона”. Прапанум абмеркаваць наступнае пытанне: якім вы бачыце ўласны ўклад у росквіт сваёй краіны?\nБлок ІІ. Падзея года. Вялікай Перамозе — 75!\nНастаўнік. Якой самай значнай падзеяй адметны 2020 год? (адказы вучняў суправаджаюцца каментарыем настаўнiка або дадатковымi пытаннямi.)\nВядучы 1. У 2020 годзе Рэспубліка Беларусь адзначыла 75-ую гадавіну Перамогі ў Вялікай Айчыннай вайне. Гэта перамога дасталася нам дарагой цаной… Менавіта Беларусь у чэрвені 1941 года першай сустрэла ўдары нямецка-фашысцкіх захопнікаў. Другая Сусветная вайна стала самай кровапралітнай у гісторыі чалавецтва, знішчыла каля 50 мільёнаў людзей, яна змяніла палітычную карту свету і ход гісторыі, а таксама нясцерпным болем адбілася ў памяці людзей. За гады вайны Беларусь страціла кожнага трэцяга жыхара, былі спалены і зруйнаваны 209 гарадоў і гарадскіх пасёлкаў, 9200 вёсак. На тэрыторыі Беларусі нямецка-фашысцкія захопнікі стварылі больш за 260 лагераў смерці і месцаў масавага знішчэння людзей, правялі звыш 140 карных аперацый, але беларусы і ўвесь савецкі народ не здаваўся, а ўстойліва і мужна ўсімі сіламі абаранялі сваю Радзіму. Вайна закончылася 9 мая 1945 года. Гэты свяшчэнны для ўсіх нас дзень — Дзень Перамогі.\nВядучы 1. Госці, якія прыязджаюць ў Беларусь, бачаць, як далікатна тут ставяцца да памяці аб Вялікай Айчыннай вайне і як берагуць мір, заваяваны коштам мільёнаў жыццяў… У Беларусі праз шматлікія дзесяцігоддзі памяць пра подзвіг народа святая! У кожнай беларускай сям’і памятаюць сваіх бацькоў і дзядоў, якія самааддана ваявалі за волю. Менавіта ім мы ўдзячны за наша жыццё!\nВядучы 2. У вас таксама есць магчымасць аддаць даніну памяці ўдзельнікам Вялікай Айчыннай вайны і наведаць гераічныя месцы Беларусі: знак мужнасці і смутку Брэсцкую крэпасць, мемарыял у памяць спаленых вёсак Хатынь, комплекс Лінія Сталіна з абарончымі збудаваннямі і ваеннай тэхнікай, Беларускі Дзяржаўны музей гісторыі Вялікай Айчыннай вайны, а таксама іншыя знакавыя славутасці ваеннай тэматыкі.\nВідэаролік “Беларусь помнит”, падрыхтаваны Белтелерадиокомпаниейhttps://www.tvr.by/videogallery/khronikalno-dokumentalnye/belarus-pomnit/aleksandra-andreevna-malyshko/\nПытанне. У святочныя дні мы гаварылі ветэранам: “Дзякуй за Перамогу!” А што канкрэтна трэба рабіць, каб быць удзячнымі за мір, свабоднае і годнае жыццё? (Адказы вучняў).\nБлок ІІІ. Міншчына — наша малая радзіма.\nНастаўнік. Вялікая Радзіма складаецца з мноства маленькіх куткоў і куточкаў, якія для кагосьці з’яўляюцца лепшымі ў свеце, самымі дарагімі, адзінымі. Немагчыма ведаць сваю Радзіму, калі не ведаеш свой родны кут, сваё акружэнне. Якое месца мы займаем у свеце, дзе знаходзіцца наш кавалачак зямлі? (Музычная застаўка, выходзяць вядучыя).\nВядучы 1. Міншчына — наша малая радзіма. Гэта адзін з самых маляўнічых і цікавых куткоў Беларусі. Мінская зямля шчодрая на прыгажосць прыроды, працавітых і мужных людзей. Гісторыя нашага краю звязана з многімі цікавымі падзеямі. Запрашаю вас прайсціся па сцежках мінскай зямлі і пазнаёміцца з некаторымі гісторыка-культурнымі аб’ектамі нашага краю і яго таленавітымі людзьмі.\nВядучы 2. Прапаную вам скласці візітную картку Міншчыны (прадстаўляецца ў выглядзе празентацыі “Ганаруся Міншчынай! Люблю Беларусь!”) .\nМіншчына на карце Беларусі.\nСлайд 1. Мінскі раён адзін з самых буйных рэгіёнаў Рэспублікі Беларусь і па тэрыторыі, і па насельніцтву. Найбольш папулярная яго назва —Прысталічча. У сучасных межах — з 2003 года. Працягласць Мінскага раёна з поўначы на поўдзень складае больш за 66 км, з захаду на ўсход каля 60 км.\nПлошча Мінскага раёна — 190 тыс. га. Сумарная плошча населеных пунктаў Мінскага раёна амаль у 3,5 разы перавышае плошчу Мінска. Колькасць насельніцтва раёна на 1 студзеня 2020 года склала 240 064 чалавека.\nСлайд 2. Мінскі раён вядомы ў рэспубліцы як найважнейшы аграпрамысловы комплекс, які спецыялізуецца на вытворчасці малака, мяса, яек, збожжа, бульбы, цукровых буракоў, гародніны. Сёння ў раёне 14 сельскагаспадарчых арганізацый і 76 фермерскіх гаспадарак. На працягу многіх гадоў стабільныя вынікі паказваюць наступныя сельскагаспадарчыя прадпрыемствы: МРУП “Агракамбінат “Ждановічы”, ААТ “Гастэлаўскае”, ААТ “Ігнатычы”, ААТ “Шчомысліца”, КСУП “Мінская агароднінная фабрыка”, ААТ “РАПС”.\nСлайд 3. На тэрыторыі раёна працуюць прадпрыемствы, якія выпускаюць імпартазамяшчальную прадукцыю: група кампаній “Алютэх” (металаканструкцыі і профілі з алюмініевых сплаваў), ЗПУП “Косвік” (паркет), ТАА “Медіндустрыя сэрвіс” (медыцынская мэбля), ТАА “Заслаўскі лакафарбавы завод” (фарба), ТАА “Майстар Флекс” (стужка ўпаковачная з друкаваным малюнкам), ТАА “Эфектыўныя сістэмы ўпакоўкі” (ПЭТ-прэформ поліамідная штучная абалонка), СП ЗАТ “Юнісан” (аўтамабілі) і іншыя.\nБараўляны — тэрыторыя надзеі.\nБараўляны сельскі Савет знаходяцца ўсяго за некалькі кіламетраў ад Мінска.Гісторыя гэтай мясцовасці звязана з медыцынай. Тут размешчана адразу некалькі буйных устаноў аховы здароўя: Рэспубліканскі навукова-практычны цэнтр дзіцячай анкалогіі, гематалогіі і імуналогіі, Рэспубліканскі навукова-практычны цэнтр анкалогіі і медыцынскай радыялогіі імя М.М.Аляксандрава, Мінская абласная клінічная бальніца (дзіцячая і дарослая) і інш. Сёння РНПЦ АМР імя М. М. Аляксандрава — найбуйнейшая даследчая медустанова Беларусі. Штогод тут выратоўваюць тысячы людзей ад ракавых захворванняў.\nУказам Прэзідэнта Рэспублікі Беларусь ад 3 кастрычнiка 2006 года № 591 «Аб змяненні межаў Мінскага раёна» да Мiнскага раёну быў далучаны горад Заслаўе.\nБагаты сваёй старажытнай гісторыяй Заслаўе, у якім размешчаны гісторыка-культурны музей-запаведнік “Заслаўе”. У яго склад уваходзяць музейна-выставачны і два этнаграфічныя комплексы “Млын” і “Кузня”, курганныя могільнікі (X-XII ст.ст.), гарадзішча “Замэчак” (X-XI ст.ст.), гарадзішча “Вал” (XI -XVII ст.ст.), Спаса-Праабражэнская царква (былы кальвінскі збор), касцёл Нараджэння Панны Марыі XVII ст. Штогод, пачынаючы з 2001 года, у Заслаўе праводзіцца фестываль камернай музыкі, арганізатарам і кіраўніком якога з’яўляецца народны артыст Рэспублікі Беларусь, прафесар Міхаіл Фінберг.\nСлайд 5.Асаблівая месца займае гісторыка-культурны комплекс «Лінія Сталіна». Гэта адзін з самых вядомых музейных комплексаў Беларусі пад адкрытым небам. У ваенна-гістарычным музеі сабрана найбольш поўная ў Беларусі экспазіцыя, якая стаяла на ўзбраенні ў розныя гады, пачынаючы з часоў вайны, ваеннай тэхнікі, артылерыі, танкаў, авіяцыі, стралковай зброі.\nМінскі раён-цэнтр падрыхтоўкі Алімпійскіх чэмпіёнаў і не толькі…..\nСлайд 6.ГонарМіншчыны – спартыўная інфраструктура. Фізкультурна-спартыўныя збудаванні адпавядаюць сусветнаму класу. На іх базе праводзяцца спартыўныя спаборніцтвы рэспубліканскага і міжнароднага маштабаў.\nСярод найбольш вядомых фізкультурна-спартыўных комплексаў — Рэспубліканскі цэнтр алімпійскай падрыхтоўкі па зімовых відах спорту “Раўбічы”. Тэрыторыю, на якой размешчаны спорткомплекс, нярэдка называюць «беларускай Швейцарыяй», паколькі пралягае яна сярод унікальнай і непаўторнай прыроды. Рэспубліканскі цэнтр алімпійскай падрыхтоўкі коннага спорту і конегадоўлі ў Ратамцы, Рэспубліканскі цэнтр алімпійскай падрыхтоўкі па вяслярных відах спорту ў Заслаўе, Рэспубліканскі цэнтр алімпійскай падрыхтоўкі па водналыжным спорце.\nСлайд 7. Раён славіцца сваімі аматарскімі творчымі калектывамі, якія створаны амаль у кожным населеным пункце. Найбольш вядомыя з іх заслужаныя аматарскія калектывы Рэспублікі Беларусь — фальклорны ансамбль “Крупіцкія музыкі” Крупіцкія ЦК імя заслужанага работніка культуры Рэспублікі Беларусь В.Н.Грома і ансамбль песні і танца “Спатканне” Пятрышкаўскага сельскага дома культуры.\nСлавутыя імёны Міншчыны\nСлайд 8. У цэнтральным рэгіёне нарадзіліся многія знакамітыя людзі, якія праславілі не толькі Міншчыну, але і ўсю Беларусь. Ёсць сярод іх дзеячы культуры, вучоныя, вынаходнікі, ваеннаначальнікі, касманаўты, спартсмены.\nГэта класікі беларускай літаратурыЯнка Купала і Якуб Колас, беларускі пісьменнік і грамадскі дзеячАлесь Адамовіч, класік беларускай дзіцячай літаратуры Васіль Вітка , касманаўт, двойчы Герой Савецкага Саюза, ганаровы грамадзянін Мінскай вобласці Уладзімір Кавалёнак, народны паэт Беларусі Ніл Гілевіч ( радкі з яго верша “Я — беларус” сталі эпіграфам нашага мерапрыемства) і іншыя. Выступленні гасцей.\nНастаўнік. А зараз запрашаем вас заглянуць на нашу фотавыставу з цікавай назвай “Ганаруся Міншчынай! Люблю Беларусь!”. На выставе прадстаўлены цікавыя фотаздымкі, аўтарамі якіх з’яўляюцца вашы аднакласнікі. Фотаздымкі знаёмяць нас з цудоўнымі мясцінамі нашай малой радзімы, са знакамітымі людзьмі, якія жывуць тут, гістарычнымі і культурнымі помнікамі. Дзякуй усім за магчымасць акунуцца ў гэтую чароўную атмасферу і пабываць у тых месцах, дзе былі зроблены здымкі.\n(У час знаёмства з выставай можна задаць вучням пытанне: “Назавіце вядомыя культурныя і гістарычныя аб’екты нашай краіны, побач з якімі вы хацелі б сфатаграфавацца ўсім класам, каб падарыць гэтыя фатаздымкіі сваім аднагодкам з іншай краіны”. Аргументуйце свой выбар.)\nВядучы 1. Наша Радзіма — гэта Беларусь, самая прыгожая, самая любая краіна. І як сказаў наш Прэзідэнт Рэспублікі Беларусь Аляксандр Рыгоравіч Лукашэнка: “Шмат ёсць краін на свеце, але толькі пад небам Бацькаўшчыны ты зможаш знайсці сваё месца, раскрыць свае здольнасці, творчай працай прынесці найбольшую карысць грамадству і адчуць сябе па-сапраўднаму шчаслівым. Я веру, што ты прыкладаеш усе намаганні, каб стаць вартым грамадзянінам сваёй Айчыны”.\nНастаўнік. Дзякуй усім за плённую працу. Помніце: зямля нашых бацькоў — гэта наша зямля, яна ў нашых руках, і толькі ад нас з вамі залежыць, якой яна будзе ў будучым. Толькі вы самі павінны пабудаваць свой “дом” у шырокім сэнсе слова. І будзе гэта замак з пяску ці сучаснае збудаванне з самых трывалых матэрыялаў – залежыць ад вас. Я ўпэўнена, што ў будучыні вы выявіце сябе сапраўднымі творцамі і выдатнымі грамадзянамі сваёй краіны, а пакуль я жадаю вам поспехаў і выканання вашых жаданняў.\nА закончыць нашу сустрэчу мы хацелі б песняй “Мы народ гэтай ганаровай і моцнай краіны!” (гімн 5 Усебеларускага народнага сходу, youtube.com. у выкананні А. Хлястова).\nАла ЖылічПершы ўрок


«Наша альтэрнатыва» новага рок-сэзону\nДобавлено: Сб Окт 10, 2009 7:28 pm Заголовок сообщения: «Наша альтэрнатыва» новага рок-сэзону\nПабычыла сьвет складанка самых сьвежых трэкаў ад беларускамоўных альтэрнатыўных гуртоў. Сярод удзельнікаў кампіляцыі – мэйнстрым беларускага цяжкага року: гурты Partyzone, Ściana, SOK, «Голая манашка», «Глюкі», ZM99 (экс-«Зьмяя»), UNIA, Tarpach ды іншыя.\nСьпіс трэкаў складанкі «Наша альтэрнатыва», падрыхтаванай «Фан-клюбам беларускай музыкі», зьмяшчае дваццатку самых актуальных песень новага музычнага сэзону. Гэта ўжо другі дыск выдадзены «Фан-клюбам». Першы – «Фэстывальны рух Беларусі» быў прысьвечаны гісторыі музычных фэстаў. На новым дыску прадстаўленыя кампазыцыі гуртоў з усёй Беларусі, а таксама Беласточчыны. «Наша альтэрнатыва» прэзэнтуе аматарам беларускай рок-музыкі некалькі новых імёнаў: два віцебскія гурты – JENOWA і LaBo, мэталкор-каманду intra muros зь Берасьця, ню-мэтал ад маладзечанцаў Ann Core, а таксама менскі рок-бэнд Lavatrina, які складаецца з былых музыкаў сталічных гуртоў «Мутнаевока» і «Крок».\nШэраг гуртоў бяруць удзел у складанцы з трэкамі альбо зь нядаўна выдазеных альбомаў (Глюкі «Ідыятызм», Nevma «Стыхія сьлёз», Zatoczka, міні-альбом Ściana «EP» ), альбо з кружэлак, рэліз якіх адбудзецца ў хуткім часе (Голая манашка «АлілуйА», максі-сынгл JENOWA «Жывыя», сынгл і рэміксы Glofira «Этот фильм»).\nБеларускамоўны рок зь Беласточчыны прадставяць вядомыя па выступах на штогадовым фэстывалі «Басовішча» гурты 5set5 і RIMA. Апошнія – са сьвежавыдадзенага альбому «Kalevala».\n«Фан-клюб» падрыхтаваў грунтоўны інфармацыйны буклет-укладыш, які ўтрымлівае звесткі пра гісторыю, склад, стыль, дыскаграфію і апошнія навіны прадстаўленых на кампіляцыі гуртоў.\nСкладанка «Наша альтэрнатыва» будзе распаўсюджвацца бясплатна на кампакт-дысках, а таксама ўсе трэкі ў mp3-фармаце будуць выкладзеныя для вольнага запампоўваньня на сайце www.belmusic.org.\nДля таго, каб атрымаць дыск бясплатна, трэба даслаць ліст на e-mail: fanclubbudzma@gmail.com – пазначыўшы свае кантакты.\nАфіцыйная прэзэнтацыя складанкі мае адбыцца ў сярэдзіне кастрычніка на хвалях інтэрнэт-радыёстанцыі «АПЛЮС РОК» (http://rock.aplus.by).\n«Фан-клюб беларускай музыкі» – моладзевая ініцыятыва, якая мае на мэце дапамагаць музыкам і папулярызаваць айчынную музыку. Стаць сябрам фан-клюба вельмі проста. Для гэтага трэба проста даслаць ліст на e-mail: fanclubbudzma@gmail.com. Калі Вы маеце нейкую задуму, сябры суполкі дапамогуць яе рэалізаваць.


Будзьма беларусамі! » Брэст упрыгожыўся муралам з сокалам-пустальгой\n01.11.2021 | Грамадскі сектар\nГрамадская арганізацыя «Ахова птушак Бацькаўшчыны» (АПБ) працягвае ўпрыгожваць гарады птушынымі мураламі, а дапамагае ёй у гэтым мастак Алесь Kontra.\nВыява «чырванакніжніка» з’явілася на набярэжнай Францыска Скарыны, 30 з ініцыятывы Брэсцкага абласнога аддзялення АПБ. Сродкі на мурал збіралі летась праз краўдфандынг-платформы Ulej і MolaMola — дзякуй усім, хто ахвяраваў на добрую справу. Цяпер кожны жыхар Брэста запомніць, як выглядае гэты рэдкі від, і з лёгкасцю пазнае сярод іншых птушак.\nАкурат у гэтым горадзе жыве найбуйнейшая ў Беларусі гарадская папуляцыя сокала-пустальгі. Ён нярэдка селіцца на шматпавярховіках і робіцца нашым суседам.\nМурал створаны для таго, каб звярнуць увагу на праблемы гарадскіх пустэльг. Вясной у Брэсце сакаляняты, якія яшчэ не ўмеюць лётаць, часта апынаюцца на зямлі. Каб дапамагчы ім, трэба падсадзіць іх вышэй ці патэлефанаваць у Брэсцкую гарадскую інспекцыю Мінпрыроды ці ў АПБ.\nШтогод увесну сайт «Птушкі штодня» ладзіць анлайн-трансляцыю з гнёзд пустальгі ў Брэсце, а Рабочая група АПБ па сокала- і совападобных усталёўвае штучныя гнёзды для гэтых птушак і кальцуе іх птушанят. Дзякуючы кальцаванню і сацсеткам летась упершыню пацвердзілася гіпотэза, што брэсцкія пустэльгі зімуюць нават у Паўночнай Афрыцы. Тых, хто хоча дапамагчы будаваць і развешваць домікі для сокалаў у Брэсце, АПБ просіць пісаць на электронную пошту ornitophylus@tut.by (Аляксандр).\n— Маляваць пустальгу ў Брэсце было файна, надвор’е было проста шык і столькі пазітыўных водгукаў я даўно не чуў, — кажа Алесь Kontra. — Дзякуй валанцёрам і ўсім арганізатарам з АПБ за чарговы яскравы і добры праект, дзякуй кіроўцу Віталю, які заўжды ішоў насустрач, дзякуй будтрэсту № 8, што дапамаглі з пад’ёмнікам.\nЦікава, што калі год таму ўлетку Алесь зрабіў скетч мурала і выйшаў на двор, то пачуў пустальгу і ўбачыў, як сокал лётае акурат над яго пад’ездам і адганяе варону.\n— Сімвалічна атрымалася, — кажа Алесь. — Заўжды, пасля кожнага муралу, пазнаёміўшыся з чарговай птушкай, ужо больш звяртаю ўвагі на яе, бо перад маляваннем дбайна вывучаю ўсё пра яе выгляд, жыццё і паводзіны.\nРаней дзякуючы АПБ і мясцовым уладам птушкі на фасадах з’явіліся ў Гомелі, Валожыне, Клічаве, Мінску, Маларыце і Івянцы — можна зладзіць сабе сапраўдны квэст: пабываць ва ўсіх гэтых гарадах, пазнаёміцца з птушкамі на муралах — а потым пабачыць іх і ў жыцці.


Гульні прапаганды, ці Нашто ламаць камедыю аб Еўропе, "якая паклікала" мігрантаў | Навіны Беларусі | euroradio.fm\nГалоўная / Гульні прапаганды, ці Нашто ламаць камедыю аб Еўропе, "якая паклікала" мігрантаў\nГульні прапаганды, ці Нашто ламаць камедыю аб Еўропе, "якая паклікала" мігрантаў\n23/11/2021 - 11:03\n“Транзітны шлях прайшоўшы да паловы, я апынуўся ў лагеры ў Брузгах” / калаж Улада Рубанава\n"Беларускай уладзе выгадна перакладаць з хворай галавы на здаровую і прыкідвацца, што ва ўсім нібыта вінаватыя еўрапейцы"...\nАляксандр Лукашэнка нядаўна пахваліў нейкіх "мюнхенцаў", нібыта гатовых прыняць да сябе мігрантаў з беларуска-польскай мяжы. Маўляў, Еўропа сама запрашае жадаючых, вось толькі Прыбалтыка і Польшча чамусьці не хочуць прапускаць людзей.\nДзяржпрапаганда падхоплівае такую рыторыку і падмацоўвае яе выказваннямі некаторых еўрачыноўнікаў, якія выступаюць за гуманітарны калідор. Можа, і насамрэч у Германіі з нецярпеннем чакаюць "новых немцаў"?\n— Тэзіс пра тое, што Еўропа сама нібыта запрасіла мігрантаў, — гэта класічная маніпуляцыя, калі ідзе падмена паняццяў, — распавядае Еўрарадыё палітычны кансультант, аналітык Вадзім Мажэйка. — Той факт, што ў Еўропу калісьці прынялі мігрантаў, не азначае, што абавязаныя прыняць цяпер і іншых, якія заехалі па іншых правілах. Беларускай уладзе выгадна перакладаць з хворай галавы на здаровую і прыкідвацца, што ва ўсім нібыта вінаватыя еўрапейцы.\nКалі б Германія сапраўды хацела людзей, якія ўехалі туды не па законе, то яна б пра гэта заявіла. Даслала б транспарт для трансферу, і пытанне б вырашылася. Але, як мы бачым, гэтага не адбываецца. Таму ніякіх мігрантаў Еўропа не запрасіла, іх запрасіла Беларусь. У іх не еўрапейскія, а беларускія візы.\nМігранты штурмуюць мяжу Польшчы недалёка ад памежнага пераходу "Брузгі — Кузня" / sb.by\nБеларускі рэжым адмаўляе сваю датычнасць да трансферу мігрантаў. У доказ сваіх слоў дзяржпрапаганда ківае на тое, што паліцыя прылеглых да Беларусі краін затрымлівае мясцовых кантрабандыстаў, якія нелегальна перапраўляюць "людзей, якія церпяць бедства" ў Еўропу.\n— Фактычна беларускі рэжым цяпер апынуўся ўцягнуты ў гандаль людзьмі. У гэтым ланцужку задзейнічаны розныя ўдзельнікі, — працягвае аналітык. — Якія-небудзь мясцовыя вярбуюць людзей у Сірыі, Іраку. Далей іх беларускія ўлады прымаюць у Беларусі. Пасля гэтага нейкія злачынцы на тэрыторыі ЕС таксама могуць ім дапамагаць. Сам факт таго, што існуюць злачынцы ў Іраку ці Польшчы, ніяк не адмяняе таго, што ў гэты злачынны ланцужок зараз уцягнутая беларуская дзяржава. Яно гэтым людзям [мігрантам . — Еўрарадыё] выдае візы, прымае іх у аэрапорце, прывозіць у гасцініцы, з дапамогай сілавікоў выштурхвае — у прамым сэнсе — праз мяжу.\n"Уцекачы, якія пачулі ад сваіх сабратаў, што ў Еўропе добра, вырашылі туды прарвацца. Гэтых людзей Еўропа паклікала, але цяпер не пускае", — так нядаўна выказаўся расійскі палітык Віталь Мілонаў, які наведаў лагер у "Брузгах".\nРасійскі чыноўнік Віталь Мілонаў у прадстаўленым пад патрэбы мігрантаў лагістычным цэнтры / Еўрарадыё\nНягледзячы на прамую адмову ЕС прыняць мігрантаў, расійская і беларуская прапаганда працягвае хадзіць кругом ды навокал наратыву аб "еўрапейскім запрашэнні". Адкуль растуць ногі ў такіх выказванняў?\n— Я думаю, што тут Мілонаў і ў цэлым прапаганда думаюць так званымі нацыяналістычнымі тэзісамі, — лічыць Вадзім Мажэйка. — Маўляў, прызнайце, што ўсе гэтыя мігранты дрэнныя, і нікуды іх не пускайце. А калі вы за правы чалавека, то трэба пускаць усіх, усюды і заўсёды. Пазіцыя пра тое, што "Еўропа запрасіла", — гэта неразуменне прававых рамак. У прынцыпе лагічна, што ні расійскія, ні беларускія праўладныя палітыкі і чыноўнікі не разумеюць, як працуюць нармальныя механізмы прававой дзяржавы, паколькі гэтыя механізмы не працуюць ні ў Расіі, ні ў Беларусі.\nІ атрымліваецца даволі смешна, таму што дзяржпрапаганда высмейвае сама сябе. Яна паказвае, што ўсе імкнуцца па лепшае жыццё ў Германію, хоць здавалася б, што ў Беларусі ўсё павінна быць добра. Даволі каларытна выглядае тое, што ніхто з мігрантаў не спяшаецца ў Расію ці Беларусь. Яны ні ад кога не чуюць, што тут добра па аналогіі з Еўропай.\nМінінфарм не будзе выносіць папярэджанне СТБ за мат у праграме Азаронка\nТэст па прапагандзе тыдня / Еўрарадыё\nАкупацыя і цені Казахстана. Тэст па прапагандзе тыдня\nДобры дэзерцір і небяспечны калій: тэст па прапагандзе тыдня\nАгітатары запрашаюць пратэстоўцаў вяртацца з-за мяжы. На што яны разлічваюць?\nЧэчка не першы: як раней выкарыстоўвала замежнікаў дзяржпрапаганда?\nРэпарацыі і (зноў) вайна. Тэст па прапагандзе тыдня


24 сакавік 2014, 18:39\nФрагмэнты з пастаноўкі ўкраінскіх актораў у Магілёве\nУ Магілёве на міжнародным фэстывалі «Март-кантакт-2014» выступіў Львоўскі акадэмічны духоўны тэатар «Воскресіння». Ягоны ўдзел у тэатральным форуме на фоне антыўкраінскай гістэрыі выглядаў нечакана. Магілёўская публіка, тым ня менш, цёпла сустрэла прэм’ерны паказ тэатральнай пастаноўкі. Наш карэспандэнт распытаў кіраўніка львоўскага тэатру Яраслава Федарышына, чым цяпер жыве Ўкраіна.\nМастацкі кіраўнік Львоўскага акадэмічнага духоўнага тэатру «Воскресіння» Яраслаў Федарышын перад паказам заўважна хвалюецца. Яго непакоіць, як успрыме магілёўская публіка незвычайны тэатральны твор, як прыме саміх украінскіх актораў пасьля нэгатыўнага розгаласу ў расейскай прэсе пра трагічныя падзеі на іх радзіме.\n«Мы, вядома ж, доўга разважалі і перажывалі, як зьбіраліся ехаць на фэстываль у такі час у Магілёў, які дужа блізка да Расеі. Пра гэта кажу вам шчыра, — прызнаецца Яраслаў Федарышын. — Але ў вас дужа спакойна, і гэта добра. Ва Ўкраіне неспакойна і дужа трывожна».\nТворца тлумачыць: для Ўкраіны падзеі ў Крыме — вельмі балючая тэма, аднак: «Для нас цяпер ня гэта галоўнае. Для нас найгалаўнейшае, каб не было вялікай вайны. Мы цешымся, што тую сыстэму здолелі зламаць», — зазначае Яраслаў Федарышын.\n«Бясспрэчна, далей будзе дужа складанае жыцьцё — пакуль усё не адновіцца, каб было разьвіцьцё і каб думалі ўлады пра чалавека і чалавек некаму быў патрэбны. Было вялікае абкраданьне людзей. Колькі вывезьлі грошай нашы мільярдэры! А гэта хіба справядліва?»\nТэатар «Воскресіння» выступаў 14 студзеня на Майдане. Тады яшчэ было адносна спакойна, кажа госьць з Украіны, хоць і трывожна. Усе спадзяваліся тады, што супрацьстаяньне можна разьвязаць дыпляматычнымі сродкамі, але не ўдалося.\n«Мы хочам, каб ва ўладу прыйшлі новыя людзі. Каб прайшлі люстрацыю тыя, хто цяпер пры ўладзе. Складана, аднак, знайсьці новых, якія б здолелі нешта рабіць. Патрэбныя кадры, патрэбныя мэнэджэры, якія б маглі думаць пра людзей, даць ім працу, каб запрацавала вытворчасьць, каб запрацаваў малы бізнэс. Дужа шмат цяпер правакацыяў ва Ўкраіне. І гэта якімсьці чынам трэба выкараняць. У нас дужа складаны пэрыяд. Цяпер у нас такая анархія ў кадрах...», — зазначае Яраслаў Федарышын.\nТворца падкрэсьлівае, што ва Ўкраіне цяпер няма ніякага ваеннага становішча. Уся грамадзкая інфраструктура працуе ў звыклым рэжыме.\n«У нас працуюць садочкі, школы, езьдзяць тралейбусы, ёсьць газ і вада. Дужа багата мітынгаў, на якіх сёньня незадаволеныя адным, а заўтра другім», — кажа пра сытуацыю ва Ўкраіне Яраслаў Федарышын.\nФрагмэнты з пастаноўкі ўкраінскіх актораў\nВа Ўкраіне, зноў адзначае ён, ламаецца ўладная кадравая структура, і гэты працэс зацягнецца надоўга:\n«Зразумейце, які млын павінен папрацаваць, каб ва ўладу прыйшлі новыя людзі, добрыя спэцыялісты. Каб яны дбалі пра ўсю Ўкраіну і маглі разумець, што Ўкраіна — гэта ня толькі ўкраінцы».\nМіжнацыянальных канфліктаў ва Ўкраіне не было. На думку Яраслава Федарышына, падобнага роду сутычкі цяпер штучна разьдзьмухваюцца. Навязваецца меркаваньне, што ўкраінцы выступаюць супраць расейцаў і расейскае мовы. Але гэта няпраўда, абураецца творца:\n«Мільёны людзей паўсталі і скінулі ўладу, і гэта сапраўды факт, і гэта істотна. Расейцам украінцы не забаранялі гаварыць па-расейску. Ніякага ўціску не было ні на захадзе Ўкраіны, ні на ўсходзе, ні ў тым жа Крыме. Усе мы гаварылі рознымі мовамі. І тут раптоўна так сталася, што мы чамусьці расейцаў павінны ненавідзець і зьнішчаць. Дык гэта ж брахня».\nНа ягоную думку, пакуль няясна, як будуць складацца дачыненьні Ўкраіны з анэксаваным Расеяй Крымам, якімі будуць адносіны з самой Расеяй. Творца перакананы, што да канца году сытуацыя, аднак, праясьніцца. І Расея, кажа ён, зразумее, што яе палітыка — гэта тупік.\nТое, што цяпер адбываецца ва Ўкраіне, знойдзе сваё ўвасабленьне ў нацыянальным тэатральным мастацтве. Прэзэнтаваны на магілёўскім фэстывалі вулічны спэктакль «Баль генія» мае ў сюжэце паралелі з трагічнымі падзеямі на Майдане.\nПастаноўка «Баль генія» — пра творчасьць вядомага ўкраінскага скульптара Івана Пінзэля. Яраслаў Федарышын кажа, што гэты творца дзіўна зьявіўся і дзіўна зьнік. Пра яго дужа мала зьвестак: некалькі лістоў ды ягоныя творы, якія захоўваюцца ў цэрквах Заходняй Украіны.\n«Спэктакль сканчаецца — гараць цэрквы ды купалы, адбываецца такі вэрхал, празь які зьнікае Пінзэль разам са сваёю музаю. Вось гэта мяне дужа набліжае да тых падзеяў, якія нядаўна былі на Майдане, — кажа майстар. — Цяпер мы зрабілі прэм’еру да 200-годзьдзя Шаўчэнкі, і там таксама ёсьць шмат агульнага з падзеямі на Майдане», — зазначае Яраслаў Федарышын.\n«Баль генія» магілёўцы пабачылі на плошчы перад ратушай. Гледачоў прыйшло шмат. Вядоўцы прэзэнтавалі спэктакль на расейскай мове. Яраслаў Федарышын да публікі зьвярнуўся па-ўкраінску. Прызнаў, што ва Ўкраіне цяпер неспакойна, але ўсё мінецца, казаў ён, і надыдуць лепшыя часы. Калі пастаноўка скончылася, магілёўцы аддзячылі акторам дружнымі аплядысмэнтамі. Чуліся і нясьмелыя выгукі «Слава Ўкраіне». Яраслаў Федарышын расчулена вымавіў: «Украіна з вамі» — яму адказалі нясьмела: «Беларусь з Украінай».\n«Я б хацеў, каб нашы культурныя абмены былі заўжды. І я спадзяюся, што яны будуць, бо мы славяне і нашы карані практычна адны. Мы не павінны між сабой ніколі ваяваць. Мы павінны падтрымліваць адзін аднаго», — зазначыў пры канцы інтэрвію Яраслаў Федарышын і, крыху падумаўшы, дадаў: «Мне падаецца, што ваш прэзыдэнт ня пойдзе на Ўкраіну са зброяю і танкамі. Я ў гэтым чамусьці перакананы».


Савецкія газеты часта і маляўніча пісалі пра невясёлае становішча беларусаў на тэрыторыях, якія адышлі да Польшчы па ўмовах Рыжскага міру. Дыскрымінацыя, прыгнёт, галеча… Сярод тых, хто найбольш цярпеў ад санацыйнага рэжыму, была і беларуская творчая інтэлігенцыя. І таму многія яе прадстаўнікі сустракалі савецкія войскі з надзеяй. Тым болей, у шэрагах удзельнікаў вызваленчага паходу былі не толькі салдаты, але і вядомыя пісьменнікі. Іх улада выкарыстоўвала ў якасці ідэалагічнай зброі — і даволі паспяхова.\nВершы на турэмных сценах\nУ Заходняй Беларусі хоць і не дайшло да расстрэлу паэтаў, але многім з іх давялося зведаць, што такое вязніца. У сумнавядомых віленскіх Лукішках у розны час сядзелі Максім Танк, Піліп Пестрак, Валянцін Таўлай, Міхась Машара, Алесь Дубровіч ды іншыя. Паэт Мікола Засім у 1925 годзе патрапіў у пружанскую турму. Рэпрэсіі зазналі тысячы актывістаў беларускіх партый і грамадскіх арганізацый. Напрыклад, выдатны публіцыст Антон Луцкевіч быў пазбаўлены права выкладаць беларускую літаратуру...\nПра жорсткую палітыку паланізацыі ў дачыненні да беларусаў сведчыць статыстыка. У дакладной запісцы намесніка наркама асветы БССР К.С. Чарнова аб стане народнай адукацыі ў Заходняй Беларусі ад 25.10.39 (апублікаваная ў зборніку “Ты з Заходняй, я з Усходняй нашай Беларусі…” (“Беларуская навука”, Мн., 2009) прыведзеныя такія дадзеныя: “Пачатковыя школы. На тэрыторыі чатырох абласцей Заходняй Беларусі маецца 6199 пачатковых (т.зв. паўшэхных) школ, у якіх вучыцца 804472 вучні. З іх у горадзе 1142 школы і ў вёсцы 5057... з іх польскіх — 5932, рускіх — 3, яўрэйскіх — 263, нямецкіх — 1, беларускіх — няма”.\nТаму і не дзіва, што ў такіх умовах літаратары Заходняй Беларусі марылі пра зусім іншае стаўленне да сябе з боку ўладаў, якое — так яны верылі — было ў БССР. З ёю яны заўсёды адчувалі духоўную сувязь, нягледзячы на мяжу. Напрыклад, Валянцін Таўлай у артыкуле “Творчасць Янкі Купалы ў барацьбе за ўз’яднанне беларускага народа” сцвярджаў, што радкі Песняра не раз з’яўляліся на сценах польскіх астрогаў.\nПра тую беларусізацыю, якая адбывалася ў БССР і прывяла да небывалага раней нацыянальнага ўздыму, за заходняй мяжой дзеячы культуры маглі толькі марыць. І далёка не ўсе ўсведамлялі, што ўздым быў нядоўгім. Напачатку 30-х палітычны клімат у БССР стаў рэзка мяняцца.\nЯсна, што на сустрэчах з жыхарамі Заходняй Беларусі ніхто з пісьменнікаў не казаў пра рэальнае становішча ў рэспубліцы. Вядома, пра многае тады не ведалі і самі вызваляльнікі. Скажам, пра “Ноч расстраляных паэтаў”, пра сакрэтны ліст, які ў лістападзе 1938 года адправіў Сталіну першы сакратар ЦК КП (б) Беларусі Панамарэнка — з прапановай усчаць новую хвалю рэпрэсій у дачыненні да беларускіх пісьменнікаў. У тым ліку, быў прадугледжаны арышт нават саміх Купалы і Коласа.\nТолькі рашэнне Масквы выратавала беларускіх пісьменнікаў — яна гэтым разам абрала пернік, а не бізун. Указам Прэзідыума Вярхоўнага Савета СССР ад 31 студзеня 1939 годзе сем літаратараў з БССР за “поспехі і дасягненні ў развіцці савецкай літаратуры” атрымалі ўрадавыя ўзнагароды: Янка Купала і Якуб Колас — ордэны Леніна, Змітрок Бядуля, Міхась Лынькоў і Эдуард Самуйлёнак — ордэны Працоўнага Чырвонага Сцяга, Пётр Глебка і Пятрусь Броўка — ордэны “Знак Пашаны”.\nАднаго з найбуйнейшых празаікаў таго часу Кузьмы Чорнага ў гэтым спісе быць не магло. Найвялікшым шчасцем для яго стала магчымасць хаця б ізноў апыгнуцца на волі — пасля 8-месячнага знаходжання ў мінскай турме.\nУ сваіх мемуарах ён пакінуў страшны запіс, які сведчыць пра лучнасць лёсу беларускіх літаратараў з Захаду і Усходу: “Аўторак. У нядзелю ўвечары Пестрак расказваў Лужаніну, як яго мучылі ў польскай турме. Алаўкі паміж пальцаў, пампавалі ваду праз нос, білі гумавым кіем, замыкалі рукі ў кайданы. Я слухаў. Пестрак умее цікава расказваць. У яжоўскай турме ў Менску ўвосень 1938 г. мяне саджалі на кол, білі вялікім жалезным ключом па галаве і палівалі збітае месца халоднай вадой, паднімалі і кідалі на рэйку, білі паленам па голым жываце, устаўлялі ў вушы папяровыя трубы і раўлі ў іх на ўсё горла, уганялі ў камеру з пацукамі...”\nМяркуючы па ўсім, толькі прызыў у 1939 годзе ў войска выратаваў ад арышту маладых літаратараў і крытыкаў Уладзіміра Кандраценю, Івана Казеку, Івана Грамовіча, Аляксандра Бачылу і Пімена Панчанку (з верасня 1939 года па студзень 1946 года ён служыў спецыяльным карэспандэнтам і пісьменнікам у армейскіх газетах).\nБадай усе беларускія літаратары перажылі арышты блізкіх, сяброў і калег. Бадай кожны разумеў, як блізка ў гэтыя гады прайшла ад іх смерць. Таму, наступаючы на горла ўласнай песні, яны ва ўнісон славілі партыю і Сталіна. Тым больш, уз’яднанне Беларусі многія цалкам шчыра ўспрымалі як аднаўленне справялівасці і спраўджванне доўгачаканай запаветнай мары.\n8 кастрычніка 1939 года Якуб Колас разам з цэлай брыгадай іншых пісьменнікаў (Міхась Клімковіч, Змітрок Бядуля, Зелік Аксельрод, Янка Маўр, Макар Паслядовіч…) выехаў у Заходнюю Беларусь для правядзення творчых вечароў і ўдзелу ў падрыхтоўцы выбараў у Народны сход. Цягам наступнага тыдня дэлегацыя наведала Стоўбцы, Ваўкавыск, некалькі дзён прабыла ў Беластоку.\nПершая літаратурная сустрэча ў Беластоку адбылася ў тэатры “Апалон”. На ёй выступілі Якуб Колас, Змітрок Бядуля, Міхась Клімковіч, а таксама Янка Купала. Не адгукнуцца на такую падзею, як уз’яднанне, народны паэт не мог. І публіцы ў той вечар быў прэзентаваны новы цыкл “На заходнебеларускія матывы”:\nГоркіх слёз напіліся\nШто здавалася ўчора\nПрыйшло сёння у сонцы\nУ часе паездкі члены брыгады сустракаліся з працоўнымі Заходняй Беларусі, праводзілі літаратурныя вечары. 21 кастрычніка беларускія пісьменнікі і кампазітары выступілі на сустрэчы з беластоцкай інтэлігенцыяй. Менавіта там Якуб Колас прачытаў новы верш “Свайму народу”. Сёння яго вельмі часта цытуюць, і асабліва радкі “На прастор, на шырокі разлог выхадзі, мой народ, грамадою”. Аднак там ёсць і іншыя — пра іх цяпер лічаць за лепшае не ўзгадваць:\n…Ідзі ж смела і ясна\nРазам з намі дарогай\nМудры Сталін вядзе\nСамай вернай і простай\nНаколькі шчырым быў паэт у дадзеным выпадку? Сёння пра гэта цяжка сказаць. Але не выклікае сумневаў адно: уз’яднанне Беларусі ён, як і бадай што ўсе ягоныя калегі, успрыняў з радасным сэрцам.\nСход у тэатры\nПачатак Народнага сходу Заходняй Беларусi быў запланаваны на 28 кастрычнiка. Месцам дзеяння стаў гарадскі тэатр у Беластоку. 926 кандыдатаў ледзьве размясціліся ў ягонай зале. А былі ж яшчэ і ганаровыя госці! У іх лік — што асабліва акцэнтавалася падчас сходу — патрапілі і народныя паэты Беларусі Янка Купала і Якуб Колас.\nЯк і кожная палітычная падзея таго часу, сход меў і культурны складнік. Свята ладзілася на пляцоўцы перад тэатрам. Ансамбль беларускай песні і танца Белдзяржфілармоніі ладзіў свой выступ наўрост на бруку.\nДэкларацыя пра ўстанаўленне савецкай улады на ўсёй тэрыторыi Заходняй Беларусi і далучэнне гэтых зямель да БССР была прынятая бадай аднагалосна. Пасля вяртання з Беластока ў Мінск Якуб Колас пісаў рускаму літаратару Сяргею Гарадзецкаму: “Потрясающее, глубоко волнующее впечатление произвело это собрание. Мне никогда еще не случалось видеть такой съезд, такой народный сход, где бы с такой силой изливалась душа народа, его горькая обида, нанесённая подлыми, глупыми, спесивыми угнетателями… Меня также глубоко взволновало и то обстоятельство, что белорусский народ не забыл и своих певцов, меня и Купалу, и выразил нам громко свою признательность. Никогда не забудутся эти великие, подлинно исторические дни…”\nА ўжо 15 лістапада паэты і пісьменнікі Заходняй Беларусі зладзілі зваротны візіт. У сустрэчы са студэнтамі і выкладчыкамі Мінскага педінстытута імя М. Горкага ўзялі ўдзел Максім Танк, Піліп Пестрак, Ніна Тарас, Міхась Машара, Анатоль Іверс... Усе яны — перакананыя камуністы. Для многіх з іх прыход улады аднадумцаў азначаў канец пераследу і напаўгалоднага існавання — якое вёў у апошнія гады, да прыкладу, той жа Машара, ледзь-ледзь здабываючы сабе пракорм як просты селянін. Перад імі адкрываліся новыя перспектывы: публікацыі, пасады, ільготы…\nА вось тых пісьменнікаў з Заходняй Беларусі, якія прыхільнікамі камуністычнай ідэалогіі не з’яўляліся, нічога добрага, вядома, не чакала. Многія з іх спрабавалі наладзіць з новай уладай адносіны. Але ў большасці выпадкаў — марна. Ім было наканавана перажыць тое самае, што і калегам з БССР — чарговую хвалю рэпрэсій.


22 жнівень 2009, 19:08\nУ Браславе прайшла цырымонія каранаваньня папскімі каронамі абраза Божай Маці Уладычыцы Азёр. Гэты абрад зьяўляецца ў каталіцкай царкве прызнаньнем цудатворнасьці абразу.\nКаранацыя прайшла на часовым алтары, выбудаваным у форме карабля даўжынёй 32 мэтры, устаноўленым у двары браслаўскага касьцёла. Побач з алтаром на невялікай яхце пад белымі ветразямі быў устаноўлены абраз, упрыгожаны вянком зь белых лілей. Сам алтар быў увенчаны мачтай у выглядзе крыжа вышынёй 22 метры. На алтары знаходзіўся хор, малітоўныя песнапеньні якога суправаджалі цырымонію.\nМаці Божая Жыровіцкая (1730)\nМаці Божая Бялыніцкая (1761)\nМаці Божая Берасьцейская (1996)\nМаці Божая Лагішынская (1997)\nМаці Божая Будслаўская (1998 г.)\nМаці Божая Кангрэгацкая ў Фарным гарадзенскім касьцёле (2005)\nМаці Божая Гудагайская (2007)\nМаці Божая Тракельская (2009)\nБоскую літургію і абрад каранацыі ўзначаліў ксёндз-кардынал Ёахім Майснэр, мітрапаліт Кёльнскі. Перад абрадам каранацыі ён прачытаў пропаведзь, якую з нямецкай мовы вернікам пераклалі на беларускую.\nНа плошчы каля касьцёла, па розных ацэнках, сабралася ад пяці да дзесяці тысяч чалавек з розных гарадоў Беларусі і шэрагу іншых краін. На цырымоніі прысутнічалі паслы і прадстаўнікі дыпляматычных місіяў Індыі, Вялікабрытаніі, Нямеччыны, ЗША, Славаччыны, Польшчы, каля 30 іерархаў каталіцкай царквы з 11 краін, а таксама прадстаўнікі Грэка-каталіцкай і Рускай праваслаўнай цэркваў.\nЗалатыя кароны, вырабленыя ў Кракаве, былі надзетыя спачатку на Ісуса, а потым на Божую Маці. Пасьля гэтага біскуп Віцебскі Ўладзіслаў Блін учыніў акт пасьвячэньня Віцебскай дыяцэзіі пад апеку Божай Маці Браслаўскай, пасьля чаго абраз разьмясьцілі высока над алтаром-яхтай для ўсеагульнага агляду.\nПасьля цырымоніі вернікі з розных краін паднесьлі ахвярныя дары абразу. Сярод іх былі залаты ружанец, некалькі залатых чашаў, расшытыя абрусы для алтара, партрэты папы рымскага Яна Паўла ІІ, абразы, сьвечкі.\nЗавершыцца цырымонія ўрачыстым перанясеньнем каранаванага абраза ў галоўны алтар касьцёла Нараджэньня Найсьвяцейшай Панны Марыі.\nАрцыбіскуп Кёльнскі карануе абраз Браслаўскай Божай Маці


Абстрэл у першым мікрараёне\nГлавная→Новости→Новости→Абстрэл у першым мікрараёне\nАбстрэл у першым мікрараёне\n10:21 / 22.09.2020\nНездарма ў народзе кажуць: бяда не ходзіць адна. І хоць абмаляваныя кімсьці сцены гарадскіх шматпавярховак, якія толькі ўчора аднавіліся і папрыгажэлі («АП» №72 ад 15 верасня), бядой не назавеш – так, маленькая непрыемнасць для тых, хто потым убіраў гэтыя сляды «творчай дзейнасці», аднак паўторны выпадак, толькі з большым «размахам», насцярожвае: да чаго дойдзем такімі тэмпамі?\nНа мінулым тыдні хтосьці пабіў шкло ў вокнах падвальных памяшканняў аднаго з дамоў на вуліцы Берагавой у першым мікрараёне. Калі б толькі адно, то сітуацыю можна было б «спусціць на тармазах», маўляў, неасцярожны жыхар, прабіраючыся да свайго падвала, быў няўважлівым. З кім не бывае? Аднак вось яна, справа невядомых рук – адно акно, другое, трэцяе. Значыць, білі шкло спецыяльна. Як і размалёўвалі сцены пад першым паверхам каляровымі крэйдамі…\nГлядзела я на забітыя свежымі дошкамі вокны – не ўсе адразу работнікам ЖКГ удалося зашкліць, фатаграфавала насценныя малюнкі ў выглядзе разбітых сэрцаў, рознакаляровыя словы-прызнанні ў пачуццях, ганебныя «оды» ў чыйсьці адрас і думала: няўжо жыхарам гэтага дома – хаця чаму толькі гэтага, падобных «абмаляваных» ў горадзе шмат – усё роўна на тое, што робіцца ў іх пад носам? Няўжо падобныя дзіцячыя гульні яны ўспрымаюць як мае быць і жывуць па прынцыпу «за маімі дзвярыма хоць трава не расці»? А калі б падобныя «шэдэўры» з’явіліся на гэтых самых дзвярах?..\nІ не трэба мне даказваць, што праз адчыненую фортку не чутно, што робіцца за акном, асабліва калі звініць пабітае шкло. Маці абавязкова пачуе, бо на вуліцы ў гэты час гуляюць яе дзеці: не дай бог, зваліўся адкуль ці параніўся чым…\nІнакш як раўнадушшам і абыякавасцю не назавеш і тое, што ні адзін жыхар шматпавярхоўкі на Казіміра Сваяка і суседніх дамоў не бачыў і не чуў, як «абстрэльвалі» яе фундамент. Дзіркі і драпіны пацвярджаюць: кідалі не маленькімі каменьчыкамі – нечым цяжкім і завостраным. Мэтанакіравана. Бо колькі іх, гэтых дзірак, – не злічыць!\n…Сёння глухія і нямыя заўтра абавязкова прачнуцца і стануць патрабаваць – не, не ў сваіх дзяцей, каб бераглі і цанілі тое, што пабудавана чужымі рукамі, а ў тых, «хто абавязаны ўтрымліваць двары ў чысціні», памыць, памаляваць, адрамантаваць. І пажадана, каб гэта не адбілася на іх жыроўках…