Варламаў: «Я ня надта добра пачуваюся»\nАпошняе абнаўленьне: 21 люты 2013, 15:45\nУ Ленінскім судзе Менску працягваецца працэс над мадэльерам Сашам Варламавым, якога вінавацяць у прысваеньні грошай.\n15.46 Нямчынавы, Уладзімер і Вікторыя, муж і жонка. У «Млынах моды» ўдзельнічалі і разам, і паасобку. Адказаць на пытаньні Радыё Свабода даверылі Ўладзімеру:\n«Я вельмі задаволены, што я ўдзельнічаў. Гэта 200 працэнтаў прасунула мяне наперад у маёй прафэсіі. Варламаў як чалавек вельмі складаны: наколькі творчы, настолькі і патрабавальны. Сама камунікацыя зь ім шмат у чым дапамагала».\n15.35 Нямчынаў Уладзімер, студэнт\nЯк дызайнэр удзельнічаў у «Млынах моды». Кажа, што быў вельмі рады паехаць за мяжу. Распавядае, што загружаў у аўтобус скрынкі з абсталяваньнем, а пасьля выгружалі іх.\nУладзімер кажа, што ў аўтобусе сядзеў адразу за Аляксандрам Варламавым і чуў, пра што той гаварыў.\n«Пра грошы не гаварылі ўвогуле», — сьцьвярджае ён.\n«Я абсалютна ня супраць выкарыстаньня гэтых грошай на паказ, як і іншыя, — кажа Ўладзімер у дыялёгу з адвакатам. — Я ўвогуле ня маю аніякіх прэтэнзіяў. Падчас сьледзтва мне сказалі, што я аўтаматычна пацярпелы, бо на мяне былі выдзеленыя грошы, а мне іх не далі. Я лічу, што пацярпелыя — гэта тыя, хто не праверыў бухгальтара БДУ».\nУладзімер апісвае паказы ў Швэцыі: «Для нас шмат чаго было зроблена, мы асабіста кантактавалі з арганізатарам з таго боку — гэта знакаміты дызайнэр. Мы тры дні з ранку да вечара выстаўляліся, адзеньне нашае вісела. Кожная калекцыя была падпісаная. Усё гэта было падрыхтаванае загадзя. Калі б не было беларусаў, там была б ерунда».\nВарламаў: Можна сказаць, што «Фрэш-фіш» (так называўся праект у Швэцыі. — РС) пад нас быў зроблены?\nУладзімер: Дакладна так.\nЗгадваючы візыт у Швэцыю, малады чалавек кажа: «Былі экскурсіі ў Інстытуце дызайну, у музэі дызайну — усё проста супэр. Я нічога за гэта не плаціў. Але я дакладна ведаю, што гэта было платна».\nСудзьдзя: Тое, што вам грошы былі выдзеленыя, а нехта імі распарадзіўся, — гэта было падманам?\nУладзімер: Падману не было.\nСудзьдзя: Лічыце, што вас не падманулі?\nУладзімер: Як мне сказалі, усё так і было.\nСудзьдзя: А калі не сказалі?\nУладзімер: Не сказалі — значыць, не сказалі.\nСудзьдзя: Дык гэта не падман?\nУладзімер: Для мяне гэта не падман.\nПракурор: А вы дакладна ведаеце, на што былі патрачаныя вашыя сутачныя? І ці былі яны патрачаныя ўвогуле?\nУладзімер: Я ня ведаю.\nПракурор: Вы ўпэўнены, што іх патрацілі на арганізацыю паказаў?\nУладзімер: Так, я там прысутнічаў.\nПракурор: З чаго вы робіце такую выснову?\nУладзімер: З маштабнасьці самога дзеяньня.\nАдвакат: А вам прадстаўленыя доказы, што вашыя сутачныя патрачаныя не на арганізацыю паказаў?\n15.45 Перапынак да 10.00 да 25 лютага\n15.20 Пацярпелая Нямчынава Вікторыя, дэкаратар\nЯк дызайнэрка тройчы ўдзельнічала ў «Млыне моды». Аднойчы езьдзіла ў замежную паездку ў Вільню.\nПракурор пытаецца, ці нанесеная ёй матэрыяльная або маральная шкода. Выглядае, што падчас сьледзтва Вікторыя заяўляла гэта.\nВікторыя: Тады — так. Я была вельмі разгубленая, нават абражаная. Але цяпер я не лічу, што мне нанесеная шкода. Я лічу, што так і павінна быць. Калі б такое паўтарылася...\nПракурор: Тое, што людзі забіраюць сутачныя, — гэта для вас нармальная практыка?\nВікторыя: Я ня ведаю... Я не лічу..\nВарламаў удакладняе, ці памятае Вікторыя, што група ад’яжджала ў Вільню безь яго? Вікторыя гэта ўспомніла. «Як вы думаеце, — працягвае Варламаў, — калі б я быў кіраўніком групы, я б мог яе адправіць безь сябе?» — «Думаю, не», — упэўнена адказвае дзяўчына.\nАдвакат просіць Варламава гаварыць гучней, на што Варламаў кажа: «Я ня надта добра пачуваюся».\n«Млын моды» — гэта прэстыжны праект. Шмат хто пашкадаваў, што цяпер яго няма«, — кажа Вікторыя.\nВарламаў спрабуе высьветліць, што, магчыма, дакумэнты падаваліся «пачкам» — за гатэль, за паром, за сутачныя. Таму ў іх цяжка было разабрацца. Судзьдзя рэагуе: «Трэба было разьбірацца».\nВарламаў: Я ніколі не разьбіраўся. Дакумэнты даваліся пачкамі.\nСудзьдзя: А чаму дакумэнты падаваліся пачкамі?\nАдвакат: Таму што БДУ сябе няправільна паводзіць.\nСудзьдзя: Гэта пазыцыя абароны?\nАдвакат: Не, я думаю, што гэта пазыцыя Сьледчага камітэту.\n14.45 Пацярпелая Гуранкова Вікторыя, даглядае дома малое дзіця.\nНавучалася ў школе мадэляў Сашы Варламава. За ўдзел у беларускіх паказах атрымлівала па два даляры за выхад на подыюм.\nЕзьдзіла таксама ў замежныя паездкі. Пра налічэньне на яе сутачных ня ведала, подпісаў сваіх на фінансавых дакумэнтах не пазнала.\nКажа, што падпісвала толькі адзін дакумэнт. Агулам пракурор агучвае для выпадку Гуранковай суму ў 415 эўра і каля 3 мільёнаў 300 тысяч беларускіх рублёў. Пытаецца, ці нанесеная ёй матэрыяльная ці маральная шкода\n«Матэрыяльнай шкоды мне не нанесьлі, але маральнай... Мне непрыемна, што гэта хавалі... Але я не хачу, каб мне кампэнсавалі», — кажа Вікторыя.\nАдвакат задае пытаньне, ці адмовілася б Вікторыя ад гэтых грошай дзеля паказаў.\n«Думаю, так, — кажа дзяўчына. — Усе гэтыя паездкі былі вартыя таго, каб паехаць і паглядзець. Я б сама не змагла».\nВарламаў пытаецца: «Калі б перад паездкай вам сказалі, што вашыя сутачныя трэба патраціць на паказ, вы б пагадзіліся?»\nВікторыя: Калі б спыталі, я думаю, што не былі б супраць.\nВарламаў: Усе не былі б супраць?\nВікторыя: Большая частка людзей — напэўна.\nПракурор: Калі б вы не адмовіліся ад сутачных, паказ бы не адбыўся?\nДзяўчына ня мае адказу.\n14.30 Пацярпелая Марына Дзейка.\nЯк дызайнэр прымала ўдзел у «Млыне моды». У чэрвені 2009 году езьдзіла ў Аўстрыю.\nМарына падчас сьледзтва заявіла, што ёй была нанесеная матэрыяльная шкода дзеяньнямі Варламава. Але цяпер яна адмаўляецца.\nНа пытаньне пракурора, ці паўплываў нехта на яе рашэньне, адказвае: «Не, гэта маё асабістае».\nВарламаў пытаецца, як Марына ўспрымала яго ў паездцы. Яна адказвае: «У мяне добрае ўражаньне склалася пра вас. Я непасрэдна расла, разьвівалася».\n13.00 Перапынак да 14.00\n12.45 Пацярпелая Вольга Бухал, індывідуальны прадпрымальнік\nЯк дызайнэрка ўдзельнічала ў «Млыне моды», езьдзіла ў Бэрлін на паказ у галерэю «Лафает».\nДля паказу ў Нямеччыну Вольга зрабіла 8 сукенак, яны пасьля засталіся там для продажу. Дзьве сукенкі прадаліся, і яна атрымала за іх каля 800 даляраў. Кажа, што такія грошы і хацела атрымаць, але за колькі сукенкі насамрэч прадаліся, ня ведае.\nПадчас сьледзтва Бухал казала, што паказ у галерэі «Лафает» быў арганізаваны коштам нямецкага боку. Цяпер кажа, што дакладнай інфармацыі ня мела, а гэта толькі меркаваньне.\nПракурор агучвае дакумэнт, паводле якога галерэя «Лафает» бярэ на сябе ўсе выдаткі па правядзеньні паказу, і загад рэктара БДУ ад 9 сакавіка 2009 году, паводле якога БДУ бярэцца аплачваць транспартныя выдаткі, гатэль, сутачныя, страхавыя полісы.\nВарламаў робіць заўвагу: «Паездка была 17 сакавіка!»\nВольга лічыць, што на той момант яе правы былі парушаныя, бо грошы былі налічаныя, а яны іх не атрымалі. Але кажа, што яны атрымалі болей. Патрабаваць вяртаньня 200 эўра, якія ёй належацца, ня хоча.\nАдвакату Вольга кажа, што яе задавальнялі ўмовы, калі яна ня плаціць за паездку, але і не атрымлівае грошай. Яна б адмовілася ад сутачных дзеля паказу.\nВарламаў пытаецца ў Вольгі: «Тое, што беларускія дызайнэры шэсьць месяцаў выстаўляюцца на першым паверсе галерэі „Лафает“ — гэта плюс для краіны?» — «Вядома», — адказвае дзяўчына.\nАдвакат — Варламаву: У дакладной запісцы стаіць адна сума меркаваных выдаткаў, у загадзе — іншая, а ў запрашэньні ад галерэі «Лафает» напісана, што ўсё будзе бясплатна. Патлумачце, як гэта магло атрымацца?\nВарламаў: Запрашэньняў было заўжды два. Адно — для амбасады, бо павінна было быць пазначана, што прымаючы бок бярэ на сябе ўсе выдаткі. Толькі тады даваліся візы. Інакш нам трэба было б на кожнага чалавека дарожных чэкаў на 600 эўра. Другое запрашэньне — таму, хто накіроўваў. І там былі сапраўдныя выдаткі, які нясе беларускі бок. Ёсьць лісты зь Вены, з Брусэлю, ёсьць пацьверджаньні дыпляматычных работнікаў, і там гаворыцца, што ў БДУ папярэджаныя, што ўсе выдаткі нясе беларускі бок.\nАдвакат: У дадзеным выпадку па паездцы ў сакавіку 2009 году. Страхоўка была аплочаная 16 сакавіка, а паездка пачалася 17 сакавіка. Ці сапраўды без страхоўкі нельга здаць дакумэнты на візу?\nВарламаў: 16 сакавіка мы ўжо сядзелі ў аўтобусе, а 17-га мы ўжо мусілі быць на тым баку мяжы. Без страхоўкі мы не маглі здаць дакумэнты ў амбасаду. Прымаючы бок ня мог яе гарантаваць.\nАдвакат: За адзін дзень можна аформіць візу?\nВарламаў: Ні ў якім разе.\nАдвакат: У якую амбасаду падавалі?\nВарламаў: У амбасаду ФРГ, там заўжды патрабавалі маёй асабістай прысутнасьці.\nАдвакат: Калі ўсё ж страхоўку аплацілі, чаму павінен быў яшчэ нешта дадаткова аплачваць БДУ?\nВарламаў: Я на ніводнае пытаньне, зьвязанае зь імі, адказаць не магу. Гэта ня мой клопат. І, магчыма, нават той Вадзім Кастэнка, які мусіў гэтым займацца, ён мог у гэтым ня цяміць, бо ў яго няма адмысловай адукацыі.\nПракурор: Правільна я зразумеў, што было два запрашэньні: адно — у амбасаду, другое — у БДУ?\nПракурор: А як яно трапіла ў справу, калі няма ніводнай выемкі з замежных амбасадаў?\nВарламаў: Справу камплектаваў ня я.\nПракурор: Вы запрашэньне ў амбасаду занесьлі?\nВарламаў: Так. Значыць, гэта копія. Я ня ведаю. Арыгінал быў у амбасадзе.\nВарламаў: Можна я спытаюся, чаму трэба ўвесь час яхідна сьмяяцца?\nПракурор: Трэба заўвага.\nСудзьдзя: Ну праўда, заўвага. Хто вам яхідна сьмяецца?\nВарламаў: Увесь час проста ў твар!\nПракурор: Я хачу вам паясьніць, што заўвагі ня проста так. Калі будзе шмат заўвагаў, то я магу хадайнічаць, каб вас адхілілі.\nСудзьдзя: Пакуль яшчэ суд разьясьняе парадак суду. Калі вы хочаце зрабіць заўвагу абвінавачанаму, то зьвярніцеся да суду.\n12.30 Пацярпелая Марыя Касека, беспрацоўная.\nЯк дызайнэрка прымала ўдзел у «Млыне моды».\nДзяўчына ня можа згадаць, ці яе подпіс быў на фінансавых дакумэнтах, якія ёй паказвалі падчас сьледзтва.\nПракурор просіць паказаць ёй дакумэнты яшчэ раз. Подпісаў сваіх яна не пазнае.\nАле на пытаньні адваката кажа, што прэтэнзіяў да Варламава, матэрыяльных ці маральных, ня мае.\nВарламаў ізноў акцэнтуе ўвагу на тым, што страхоўка была аплочаная БДУ нашмат пазьней за той час, калі дакумэнты на візу пайшлі ў амбасаду.\n«Немагчыма было такую страхоўку прыкласьці да дакумэнтаў», — кажа Варламаў.\n«Вы ведалі, што на сцэнічнае афармленьне не было грошай? — пытаецца Варламаў. — Вы памятаеце паказ? Усё было?»\nМарыя пацьвярджае, што паказ быў арганізаваны на высокім узроўні.\nПракурор — Варламаву: Вам вядома, калі падаваліся дакуманты за візу?\nВарламаў: За месяц падавалі\nПракурор: А адкуль вы гэта ведалі? Вы ўвесь час сьцвярджаеце, што вы свабодны мастак, дакумантамі не займаліся?\nВарламаў: Да мяне падыходзіў Вадзім Кастэнка і казаў, што грошай няма, а трэба падаваць. Я сказаў, што трэба плаціць самім.\nПракурор: А ліст амбасады з просьбай прадставіць бясплатныя візы?\nВарламаў: Візы бясплатныя выдаваліся не таму, што беларуская амбасада зьвярнулася з лістом, а таму што было дамоўленасьць. І гэта была падтрымка. Пакажыце мне яшчэ сьпіс удзельнікаў?\nВарламаў: Гэта іншы сьпіс.\n12.00 Пацярпелая Кацярына Барысюк, працуе ў Беларусбанку.\nУ 2008 годзе навучалася на курсах мадэляў у Сашы Варламава. Шмат разоў удзельнічала ў замежных паездках. Пра сутачныя, якія ёй належаліся, ня ведала. Пракурор таксама высьветліў, што ў адну з паездак яна ўвогуле ня езьдзіла, а сутачныя на яе ўсё адно налічылі.\nПракурор акцэнтуе ўвагу, у які дзень вярнулася дэлегацыя зь першай паездкі — 2 ці 3 сакавіка? Дзяўчына ня памятае.\nПракурор сьцьвярджае, што, паводле матэрыялаў сьледзтва, вярнуліся яны 2 сакавіка. Аднак было пададзенае патрабаваньне пра пераразьлік сутачных, бо група нібыта вярнулася на дзень пазьней.\nБарысюк належыцца сума ў 700 эўра.\n«Я лічу, што факт падману ёсьць, — кажа Кацярына. — Але калі б вярнуць той час, я б ізноў паехала на такіх умовах».\nАдвакат пытаецца, ці адмовілася б дзяўчына ад сутачных дзеля паказу. Яна адказвае: «Так. У мяне тады такой магчымасьці не было. Умовы мяне задавальнялі, таму я і езьдзіла».\n«Паказ у галерэі „Лафает“ для вас — гэта прыз, узнагарода?» — пытаецца ў Кацярыны Варламаў. — «Так», — адказвае яна.\nВысьвятляецца, што пацярпелую распытвалі пра паездку (кастрычнік 2009 году), якая не ўвайшла ў абвінавачаньне. На гэта зьвярнулі ўвагу Варламаў і судзьдзя.\nВарламаў зьвяртаецца да судзьдзі: «У мяне ёсьць дакумэнты, якія я хачу прад’явіць».\nАдвакат: «Мы маем дакумэнты, дзе інфармацыя прадстаўленая інакш, чым прадстаўляе пракурор».\nВарламаў зачытвае з дакумэнту («канцэпцыя 2004 году): «Мэта фэстывалю — прасоўваньне беларускіх прадуктаў на беларускі і эўрапейскі рынак».\n«Уся дзейнасьць, — тлумачыць ён, — для таго, каб нашыя прадукты прасоўваліся. І гэта ёсьць ва ўсіх дакумэнтах. Пераможцам „Млына моды“ зьяўляюцца фіналісты».\n«Тая дзяўчына, якая вывозіла свае калекцыі ў Бэрлін, — яна пераможца, фіналіст, яна мае права прадстаўляць сваю калекцыю ў іншай краіне», — падсумоўвае Варламаў.\nПракурор: «А колькі разоў можа гэты пераможца ехаць у замежныя паездкі?»\nВарламаў: «Няма такіх дакумэнтаў».\nПракурор: «А хто вызначае, хто паедзе? У выніку — вы?»\nВарламаў: «Не, ня ведаю. Як атрымлівалася. У дадзеным выпадку было прапанавана ўсім, хто хацеў. А рашэньне прымалі міжнародныя экспэрты».\n11.30 Пацярпелая Сабашэвіч Алёна, мастак-мадэльер у ЗАТ «Івушка».\nЕзьдзіла як дызайнэр у Швэцыю і Нямеччыну. У Швэцыю вазіла сваю дыплёмную калекцыю, а ў Нямеччыну — калекцыю вечаровых сукенак.\nПракурора надзвычай цікавіць, як адбываўся адбор вечаровых сукенак для паездкі ў Бэрлін. Высьвятляецца, што ў Беларусі гэтая калекцыя не паказвалася, а адбор адбываўся ўжо ў Нямеччыне.\n«Хто павінен быў ехаць у такую паездку? Гэта пераможцы рэспубліканскага конкурсу ці тыя, каго адабралі нямецкія экспэрты для паказу ў сваёй галерэі?» — пытаецца пракурор. Дзяўчына сумелася. «Вам вядома, што гэтыя сукенкі рыхтаваліся для продажу?» — «Так», — адказвае Сабашэвіч.\nВарламаў расхваляваўся і выказваецца зь месца: «Гэта некарэктнае пытаньне!»\nПракурор патрабуе зрабіць Варламаву заўвагу ў пратакол за неаднаразовыя выказваньні зь месца. Варламаў абураецца і нэрвуецца: «Цкуюць чалавека!»\nСудзьдзя кажа: «Наступны раз вам зробяць заўвагу. Трэба ўсё рабіць спакойна». «Я буду запісваць усе пытаньні», — рэагуе Варламаў.\nПасьля спрэчак паміж пракурорам, адвакатам і судзьдзёй агалошваецца прыказ рэктара БДУ, які тычыцца паездкі ў Швэцыю. Паводле яго БДУ аплачвае аўтобус, паром, пражываньне, страхоўку і сутачныя для 60 удзельнікаў паездкі. Усе дакумэнты падпісаныя Варламавым.\nСабашэвіч пра сутачныя ня ведала, але кампэнсаваць гэтыя грошы (482 эўра) ня хоча.\nПракурор зьвяртае ўвагу, што падчас сьледзтва Алена лічыла, што матэрыяльная шкода ёй нанесеная. Дзяўчына адказвае, што так, інфармацыю ад яе схавалі, але цяпер гэта ня важна. Пракурор адправіў свайго памочніка па матэрыялы справы, каб агаласіць паказаньні Сабашэвіч падчас сьледзтва.\nАдвакату Алёна кажа, што гатовая была адмовіцца ад сутачных дзеля паказу.\nВарламаў у дыялёгу з дызайнэркай падводзіць яе да таго, што ў паказе калекцыі вечаровых сукенак яна ўдзельнічала як фіналіст «Млына моды». Ён зьвяртае ўвагу, што адной з мэтаў правядзеньня «Млына» было прасоўваньне беларускіх тавараў на ўнутраны і эўрапейскі рынак, і гэта пацьверджана дакумэнтальна.\nТаксама Варламаў кажа, што ён ня быў кіраўніком Цэнтру моладзевай моды БДУ, а дакумэнты, якія цяпер агалошваюцца ў судзе, падпісаныя ад імя чалавека з такой пасадай.\nВарламаў зьвяртае ўвагу, што страхоўка аплочаная БДУ на 20 дзён пазьней, чым былі пададзеныя дакумэнты на візу. «Хто аплаціў страхоўку?» — пытаецца ён.\nВарламаў згадвае паказ у галерэі «Лафает»: «Пакупнік уваходзіць і бачыць шыльду „Рэспубліка Беларусь, дызайнэр...“ — гэта гонар?»\n«Яшчэ хто-небудзь у Беларусі можа пахваліцца тым, што прадаваў адзеньне ў галерэі „Лафает“?» — пытаецца ён.\n«Так, тыя, хто езьдзіў тады разам са мной», — адказвае Алёна.\n«Вы калі-небудзь бачылі рэктара Стражава (рэктар БДУ — рэд.)? Ён быў на паказах? Ён уручаў статуэткі?» — працягвае размаўляць з дызайнэркай Варламаў.\n«Не, ніколі», — адказвае Алёна.\nПракурор зачытвае паказаньні Сабашэвіч на сьледзтве. Там распавядаецца, што яна пашыла сукенкі сваім коштам па просьбе адной з супрацоўніц Варламава, адвезьлі ў Нямеччыну 3 сукенкі, але яны не прадаліся.\nПракурор пытаецца: «Як так атрымалася, што ў Нямеччыну за дзяржаўны кошт паехала калекцыя, якая не прайшла адбору ў Беларусі? А гэта павінна адбывацца паводле ўмоваў конкурсу «Млын моды». Дзяўчына ня ведае, што адказаць.\nПаказаньні гадавой даўніны. Тады Сабашэвіч лічыла, што ёй нанесеная матэрыяльная шкода. На пытаньне пракурора, ці паўплываў нехта на тое, што цяпер яна ня бачыць для сябе шкоды, дзяўчына адказвае: «Не, ніхто».\nВарламаў: «А сьледчы не ўплываў на вашае рашэньне пра тое, што вам нанесеная шкода?»\nПракурор: «Я пратэстую».\nСабашэвіч: «Не, не».\nВарламаў пярэчыць: «У ніводным дакумэнце няма такога, каб у замежных паездках удзельнічала менавіта тая калекцыя, якая перамагла. Удзельнічае сам пераможца, а калекцыі ўвесь час дапрацоўваліся, мяняліся». «Калі дызайнэр робіць адзеньне, яго павінны насіць, — кажа Варламаў. — Гэта не карціна».\nСудзьдзя спрабуе ўдакладніць: «Ці трэба было абавязкова праходзіць конкурсныя туры ў Беларусі, каб калекцыя трапіла ў паездку?» — «Не! — адказвае Варламаў. — Пераможца — не калекцыя, а дызайнэр. Яна можа выстаўляць любую калекцыю, новую прыдумаць і ўдзельнічаць у замежнай паездцы, бо яна пераможца «Млына моды».\n10.30 Пацярпелая Вікторыя Колб, дызайнэр Цэнтру моды.\nУспрымала Варламава «як чалавека, які адкрыў нам сьвет». Так яна адказала на пытаньне пракурора.\nПракурор высьветліў стандартныя пытаньні, якія тычыліся замежнай паездкі ў Прагу і Вену. Пра налічэньне сутачных (213 эўра) дзяўчына ня ведала, фінансавыя дакумэнты таксама не падпісвала.\nАдваката болей цікавіць правядзеньне адборачных тураў для фэстывалю Млын моды. Дзяўчына тлумачыць: «Мы абмяркоўвалі маю калекцыю, ён мне казаў, якія плюсы, якія мінусы. Гэта было вельмі далікатнае абмеркаваньне, парады, да якіх я прыслухоўвалася».\n«Падчас паказаў, — распавядае Вікторыя, — у мяне нешта не атрымлівалася, не пасьпявала пераапранаць, было шмат стрэсаў, але мы вельмі ціха і тактоўна пагаварылі з Аляксандрам. Ён быў вельмі ўраўнаважаны, спакойны. Гэта была падтрымка».\nКажа, што была б гатовая адмовіцца ад сутачных, каб правесьці паказ: «Усё гэта каштавала больш за сутачныя».\nНа пытаньне, ці мае Вікторыя прэтэнзіі да Варламава, адказвае: «ніякіх прэтэнзіяў ані матэрыяльнага, ані маральнага характару».\nВарламаў пытаецца ў дызайнэркі: «Я сябе высоўваў наперад у гэтых мерапрыемствах? Позу кінг-конга займаў?» Вікторыя адказвае: «Не». Але тут умешваецца судьдзя: «Абвінавачаны, калі на пытаньне пра позу кінг-конга пацярпелая адказвае „не“, мы так і запішам. Але я так разумею, што вы нешта іншае хацелі спытаць?» Варламаў выпраўляецца, і Вікторыя кажа: «Не, мы заўжды былі з вамі на роўных. Усё было па-добраму».\n10.15 Паседжаньне пачалося. У залі 7 пацярпелых, і сястра Варламава Рыма з сям’ёй.\nАпошнія некалькі дзён суд у справе Варламава апытваў людзей, якія праходзяць як пацярпелыя.\nАмаль усе яны адмовіліся, заявілі, што ня маюць фінансавых прэтэнзіяў да Варламава. Тыя, хто ўжо выступіў у судзе, таксама казалі, што сьледчыя ціснулі на іх у часе допытаў, каб давалі паказаньні супраць Варламава.\nСаша Варламаў прызнаў сваю віну толькі ў нясплаце падаткаў.\nУ справе праходзяць 300 пацярпелых. На мінулых паседжаньнях суд заслухаў каля 20 зь іх. Амаль усе дапытаныя адмовіліся ад прэтэнзіяў да Варламава.\nБылога кіраўніка фэстывалю «Млын моды» абвінавацілі, між іншага, у крадзяжы ў вялікім памеры праз злоўжываньне службовым становішчам.\nСьведкамі і пацярпелымі ў справе праходзяць 800 чалавек.\nВарламаў быў арыштаваны ў траўні 2011 году і з таго часу ўтрымліваецца пад вартай.\nСудзьдзя — Надзея Навіцкая\nАдвакат — Павал Піваварчык\nАдзін з пракурораў — Антон Загароўскі — той самы, які прадстаўляў бок абвінавачаньня ў працэсе над былым кандыдатам у прэзыдэнты Андрэем Саньнікавым.\nПершы дзень: Саша Варламаў — на месцы Канавалава-Кавалёва\nДругі дзень: Варламава перавялі з «залі сьмяротнікаў»\nДзень трэці: Скрыні шампанскага, «Белавескай», ікры і беларускага хлеба\nДзень чацьверты: Варламаў прызнаў сваю віну, што не сплаціў падаткі\nДзень пяты: Сьведкі кажуць пра ціск з боку сьледчых\nДзень шосты: Мадэлькі адмаўляюцца ад статусу пацярпелых\nДзень сёмы: Пацярпелыя становяцца на бок Варламава\nДзень восьмы: Сьлёзы ў судзе\nДзень восьмы: Нас пытаньне грошай не хвалявала\nЯк выглядала жыцьцё Варламава да турмы? (фота кватэры, сямейны альбом)\nЭлеанора Язерская: Не выключаю, што Варламава «падставілі»


11 класс (12-годка) Гісторыя Беларусі\nСпампаваць 114.18 Kb.\nПамер 114.18 Kb.\n11 класс (12-годка)\nТэма § 25. Асноўныя тэндэнцыі сацыяльна-эканамічнага развіцця\nЗаходняя Еўропа на зломе двух эпох. XIII—XVI стст. у заходнееўрапейскай гісторыі — час пераходу ад Сярэдневякоўя да Новага часу, ад феадальнай сістэмы гаспадарання да капіталістычнай вытворчасці, ад феадальнага стану грамадства да буржуазнага. Пераходныя перыяды ў гісторыі чалавецтва ніколі не былі простымі. Яны заўсёды праходзілі бурліва і супя-рэчліва. Не стаў выключэннем і згаданы час. Ён увабраў у сябе жудасны па маштабах голад, вынішчальныя эпідэміі, разбуральныя войны і сацыяльныя канфлікты. Разам з тым гэта быў час грандыёзных тэхнічных вынаходніцтваў, пераасэнсоўвання чалавечай існасці на Зямлі, час з'яўлення сусветна значных мастацкіх здабыткаў. Супярэчлівасць — заўсёдны спадарожнік барацьбы новага са старым, што ўжо аджыла свой век. А новае, як правіла, нараджаецца пакутліва. Менавіта такімі пакутніцкімі для Заходняй Еўропы былі XIII—XIV стст. Дробная нату-ральная феадальная гаспадарка з яе нізкім узроўнем тэхналогіі працы, асабістай залежнасцю селяніна ад феадала ўжо не давала магчымасці забяспечыць сродкі для належнага існавання вытворцы-земляроба.\nСялянская гаспадарка не развівалася, таму што ўсе прыбыткі прысвойваліся землеўладальнікам, які скарыстоўваў іх для задавальнення ўласных і далёка не разумных патрэб. Такім чынам, селянін — галоўны вытворца феадальнай эпохі — не быу зацікаўлены ў эканамічным прагрэсе.\nТакое становішча не магло не прывесці феадальную сістэму да крызісу. Першым штуршком да яго стала кліматычнае пахаладанне ў другой палове XIII ст. Яно выклікала неўраджаі, а значыць, голад, які ахапіў большасць заходнееўрапейскіх краіч і працягваўся некалькі дзесяцігоддзяў. Галодны смерч з сярэдзіны XIV ст. дапоўніўся «чорнай смерцю» — эпідэміяй чумы. Гарады і вёскі абязлюдзелі, ворыўныя землі былі закіну-ты, назіраўся паўсюдны падзеж жывёлы, прадукцыя сельскай гаспадаркі рэзка падаражала. У такой сітуацыі прыбыткі землеўладальніка з сялянскіх гаспадарак не пакрывалі нават і часткі яго звыклых патрэбнасцей.\nВыхад з аграрнага крызісу быў знойдзены ў карэннай перабудове сельскай гаспадаркі. Характэрнымі яе рысамі з'яўляліся: паглыбленне падзелу працы паміж горадам і вёскай, як следства — пашырэнне таварнасці"сельскай гаспадаркі, новая арганізацыя землекарыстання і працы ў маёнтках. Паступова ў большасці заходнееўрапейскіх краін пашырэнне таварна-грашовых адносін прыводзіла да паслаблення, а потым і ліквідацыі асабістай феадальнай залежнасці селяніна ад землеўладальніка. Усё часцей у Англіі, Францыі, Германіі, Нідэрландах практыкавалася здольшчына, калі зямельны ўласнік аддаваў сваю зямлю ў арэнду на ўмовах разліку за яе карыстанне пэўнай часткай ураджаю. 3 цягам часу ў шэрагу краін (Англія, Нідэрланды) здольшчына пачала саступаць месца фермерству, калі прадпрымальнік-фермер арандаваў на пэўны тэрмін зямлю за папярэдне вызначаную грашовую плату, але правоў на валоданне зямлёй не меў. Пры гэтым у арандатара былі свой інвентар, насенне, пры неабходнасці ён наймаў рабочую сілу. З'яўленне фермерства сведчыла аб пранікненні капіталістычных пачаткаў у еўрапейскую сельскую гаспадарку. Праўда, працэс гэты ў параўнанні з пераўтварэннямі ў прамысловай і фінансава-гандлёвай сферах быў запаволеным і працяглым па часе.\nУ XIV—XV стст. у заходнееўрапейскіх краінах дасягнула параўнальна высокага ўзроўню вытворчая тэхніка, асабліва ў тэкстыльнай, горнай справах, металургіі. У гэты час з'яўляюцца механічныя прыстасаванні: крывашыпныя механізмы, зубчастыя перадачы, колавыя дамкраты, пад'ёмныя краны, якія значна павышалі прадукцыйнасць працы. Будуюцца першыя Домны па вырабу чыгуну, з'яўляюцца цэмент, стальныя іглы, папера. 1440 г. лічыцца годам адкрыцця кнігадрукавання. Сапраўдную рэвалюцыю ў ваеннай справе здзейсніла вынаходніцтва агнястрэльнай зброі. Ствараюцца новыя тыпы марскіх суднаў, а таксама ўскладняецца іх аснастка. У XV ст. у Заходняй Еўропе ўжо выраблялі кіслоты, солі, шчолачы, аміяк, шкіпінар, аліфу, эфірнае масла. Складаліся трактаты-дапаможнікі для адпаведных рамёстваў і промыслаў, што вылучала навуку ў самастойны від дзейнасці.\nПаступова цэхавая арганізацыя рамеснай працы прыходзіла ў заняпад. У XV ст. яна апынулася ў стане глыбокага крызісу. На змену цэху ішла капіталістычная мануфактура.\nНовыя формы вытворчасці і арганізацыі змянялі гаспадарчы характар гарадоў, якія паступова развітваліся са сваім паўаграрным мінулым і ўсё болып станавіліся месцам канцэнтрацыі прамысловасці і гандлю.\nПаглыбленне падзелу працы паміж вёскай і горадам, патрэба ў прыроднай сыравіне для прамысловай вытворчасці значна павялічвала тавараабарот паміж тэрыторыямі. Гэта, у сваю чаргу, мела на ўвазе развіццё безнаяўнага разліку ў гандлі і крэдытавання дзейнасці гандляроў. Таму ў XV—XVI стст. у гарадах Заходняй Еўропы значна павялічваецца колькасць гандлёва-банкаўскіх дамоў, з дапамогай якіх вырашаюцца пра-блемы гандлёвых узаемаразлікаў. Крэдытныя лісткі і вэксалі ліквідуюць для купцоў былую клапатлівую практыку перавозу вялікіх грашовых сум.\nТакім чынам, у Заходняй Еўропе на працягу XIV—XVI стст. была створана аснова для прамысловай рэвалюцыі і пераходу ад мануфактурнай да машыннай (фабрычнай) вытворчасці. Тым самым у прамысловым развіцці заходнееўрапейскія краіны значна апярэдзілі сваіх усходнееўрапейскіх суседзяў, якія ў XV—XVIII стст. у міжнародным падзеле працы сталі адыгрываць ролю аграрна-сыравіннага прыдатку Захаду.\nРазвіццё вытворчасці ў Вялікім княстве Літоўскім. Сацыяль-на-эканамічныя працэсы ў Заходняй Еўропе непасрэдным чы-нам уплывалі на эканамічны стан краін Цэнтральнай і Усход-няй Еўропы, у тым ліку Вялікага княства Літоўскага. Многія з іх знайшлі сваё паўтарэнне на вялізных абшарах ВКЛ.\nДля велікакняжацкай гаспадаркі ў XV—XVI стст. было характэрна далейшае паглыбленне грамадскага падзелу працы. Гэта знайшло сваё адлюстраванне ў значным росце гарадскіх пасяленняў. У канцы XVI ст. на беларускіх землях налічвалася каля 30 гарадоў і сотні мястэчак. Жыццё ў большасці з іх будавалася па заходнееўрапейскаму ўзору, згодна з Магдэбургскім правам.\n(Прынамсі, для Маскоўскай, а затым Расійскай дзяржавы гарадское самакіраванне не было ўласціва.)\nУ беларускіх гарадах вытворцы-рамеснікі аб'ядноўваліся на заходні манер у цэхавыя арганізацыі. 3 цягам часу — бліжэй да XVIII ст.— у Беларусі дзе-нідзе пачала з'яўляцца мануфактур-ная вытворчасць.\nАднолькавыя працэсы сацыяльна-эканамічнага развіцця ВКЛ мелі падабенства з заходнееўрапейскімі галоўным чынам па форме, але значна розніліся па свайму зместу і далёка не супадалі па часе. Калі, як адзначалася вышэй, у Заходняй Еўропе цэхавая арганізацыя працы ў канцы XV ст. знаходзілася ўжо ў стане крызісу, то ў беларускіх землях яна ў гэты час толькі зараджалася. Калі мануфактура ў заходнееўрапейскіх краінах стала пануючай у XVI ст., а ў канцы XVIII ст. ужо зжывала сябе, то ў беларускіх землях мануфактурная вытворчасць пачала па-сапраўднаму развівацца якраз у XVIII ст.\nСтанаўленне фальваркова-паншчыннай гаспадаркі. У другой палове XV—XVI ст. перад краінамі Захаду паўстала збожжавая праблема. Вялікія зямельныя абшары тут былі заняты пад гадоўлю авечак і развядзенне вінаграднай лазы. 3-за гэтага сялян зганялі з зямлі, і яны папаўнялі гарадское насельніцтва. У дадзенай сітуацыі попыт і цэны на хлеб сталі хутка ўзрастаць. Напрыклад, у Гданьску — буйным партовым горадзе на Балтыцы, адкуль экспартавалася збожжа на Захад,— кошт жыта на працягу першай паловы XVI ст. узрос у 5 разоў. Гандаль сельскагаспадарчай прадукцыяй на заходнім рынку станавіўся ўсё больш і больш прыбытковым.\nШто тычыцца гаспадаркі феадала ў Вялікім княстве Літоўскім у XIV—XV стст., то яна не была прыстасавана да атрымання лішкаў збожжавай прадукцыі, якая магла б экспар-тавацца. Панскі двор задавальняў патрэбы толькі свайго ўладальніка. Асноўным жа падаткам для сялян быў грашовы чынш і натуральная даніна. Аднак узрастанне попыту на хлеб у краі-нах Заходняй Еўропы і магчымасць атрымання вялікіх прыбыткаў ад продажу прымусіла ўласнікаў зямлі ў ВКЛ перабу-доўваць сваю гаспадарку. Яны пачынаюць ствараць прадпрыемствы па вытворчасці збожжа. Але для гэтага трэба было:\nпа-першае, пашырыць плошчу панскан ворнай зямлі,\nпа-другое, прымусіць сялян працаваць на ёй.\nТаму распачынаецца рэарга-нізацыя панскага двара ў фальварак. Фальварак — гэта феадальная гаспадарка, у якую ўваходзілі гаспадарскі двор з рознымі пабудовамі, а таксама ворыўныя землі і сельскагаспадарчыя ўгоддзі, заснаваныя на працы феадальна-залежных сялян. Першыя фальваркі ў ВКЛ з'явіліся ў XV ст. Але асаблівае пашырэнне фальваркі атрымалі з сярэдзіны XVI ст. у сувязі з правядзеннем аграрнай рэформы. Найбольшы рост фальваркаў назіраўся ў Панямонні і Падзвінні.\nФальварковая гаспадарка мела ўжо таварны характар. Гэта значыць прадукцыя, якая выраблялася ў фальварку, ішла на продаж. Засноўвалася яна па-ранейшаму на працы прыгонных сялян. Але цяпер уласнікі зямлі за карыстанне надзелам пачалі патрабаваць з іх не грашовага чыншу і натуральнай даніны, а працы на панскіх землях — выканання паншчыны.\nРазвіццё фальваркова-паншчыннай сістэмы паскарала працэс прымацавання сялян да зямлі. Дзяржава ж заканадаўчымі нормамі задавальняла імкненне феадалаў зрабіць земляроба ўласнасцю землеўладальніка. Прывілей вялікага князя Казіміра 1447 г. паклаў пачатак юрыдычнаму запрыгоньванню сялянства. У Статутах Вялікага княства Літоўскага 1529 г., 1566 г. нормы прыгоннага права былі замацаваны. А апошні са Статутаў (1588 г.) юрыдычна паставіў кропку ў гэтым працэсе.\nСтабільна высокі попыт на заходнееўрапейскім рынку на сельскагаспадарчую прадукцыю вызначыў аграрны характар эканомікі ВКЛ, а фальварак зрабіў вызначальным паказчыкам эканамічнага развіцця Беларусі аж да канца XVIII ст. Нават пасля спусташальных ваенных ліхалеццяў сярэдзіны XVII — пачатку XVIII стст. фальварак хутка адбудаваўся і зноў заняў сваё цэнтральнае становішча ў гаспадарчай сістэме ВКЛ.\nТакім чынам, галоўнай асаблівасцю эканамічнага развіцця Вялікага княства Літоўскага ў XVI—XVIII стст. стала ўзнікненне фальварковай гаспадаркі, якая хоць і была заснавана на выкарыстанні працы прыгонных сялян, але ўжо насіла таварны характар і працавала галоўным чынам на знешні рынак.\nУнутраны гандаль і знешнеэканамічныя сувязі\nФарміраванне ўнутранага рынку. Лдыход ад натуральнай гаспадаркі, развіццё таварна-грашовых адносін у Беларусі ў XV — першай палове XVI ст. садзейнічалі фарміраванню ўнутранага рынку, выводзілі беларускага селяніна, рамесніка, купца за межы воласці, прымушалі да асвойвання гандлёвых плошчаў як суседніх зямель, так і аддаленага замежжа. Рынкі гарадоў усё больш трывала звязвалі паміж сабою ўсе рэгіёны Вялікага княства Літоўскага. Гэтую сувязь забяспечвалі га-радскія гандляры, якіх у той час называлі «прасоламі».\nВа ўсіх гарадах і мястэчках у вызначаныя дні, звычайна раздва на тыдзень, адбываліся таргі. Для іх правядзення былі адведзены спецыяльныя месцы — рынкі. У буйных гарадах рын-кі займалі даволі вялікую плошчу. Так, у Магілёве яна складала больш чым 2 гектары, на якіх размяшчалася 400 лавак гандляроў. У гэтых лаўках можна было набыць самыя розныя тавары: футры, жалеза, дрот, грабяні, прыправы, іголкі, ртуць, бялілы, акуляры, серу, гузікі, струны, воўну, паперу, хусткі, медзь, рукавіцы, розныя тканіны і інш.\nАсноўным транспартным сродкам для перавозкі тавараў былі сялянскія фурманкі. Неабходнасць мець грошы для выпла-ты чыншу ці патрабаванне землеўласніка даставіць сабраны ў фальварку ўраджай да прыстані ці буйнога порта прымушалі селяніна адпраўляцца часам у няблізкі шлях. Так, падданыя ўладання Спіравічы Менскага ваяводства ў 1646 г. павінны былі рабіць адну паездку ў год у Вільню, адну — у Менск. У маёнтку Каменка Наваградскага ваяводства ў 1643 г. «кожны падданы, які мае каня, у кожны год абавязаны быў адправіць да Вільні дзве фуры». Фурманоў з беларускіх вёсак можна было сустрэць у Варшаве, Гданьску, Рызе. Напрыклад, у 1784 г. з Друйскага графства было выпраўлена ў Рыгу 60 фурманак. Аднак найчасцей земляроб збываў сваю прадукцыю сам ці з дапамогай перакупшчыка на мясцовым бліжэйшым рынку. Так паступова паміж вёскамі, гарадамі і мястэчкамі пракладваліся шляхі-«гасцінцы», якія звязвалі рынкі гарадоў усёй Рэчы Паспалі-тай. Дакумент 1619 г. самым «Вялікім галоўкым гасцінцам, што ідзе з Вялікага княства Літоўскага да Любліна, па якім буйныя купцы з цяжкімі таварамі часта праязджаюць», называе шлях ад Оршы праз Коханава, Талачын, Бобр, Начу, Барысаў, Менск, Койданава, Мікалаеўшчыну, Нясвіж, Мір, Цырын, Моўчадзь, Слонім, Ражаную, Новы Двор, Шарашова, Камянец і Берасце.\nМенш загружанымі купецкімі фурманкамі, але дастаткова накатанымі былі мясцовыя шляхі зносін. Так, Клецк быў звяза-ны гандлёвымі шляхамі з Ляхавічамі, Мірам, Стваловічамі, Мышшу, Слуцкам, Слонімам. «Шлях Гомельскі» згадваецца ў дакументах Гомельскага староства за 40-я гг. XVII ст. У сярэ-дзіне XVII ст. тэрыторыю Беларусі з захаду на ўсход і з поўначы на поўдзень праразалі не менш чым два дзесяткі буйных сухапутных шляхоў, якія, быццам капілярамі, былі злучаны прасёлачнымі грунтоўкамі.\nЦераз кожныя 5—10 міль (каля 40—80 км) на шляхах гэтых паўставалі гарады і мястэчкі, на іх буйных плошчах ішоў бойкі гандаль. Тут абменьваліся сваімі таварамі гандляры адна-го рэгіёну з другім, паколькі на беларускіх землях у XVII — XVIII стст. намецілася пэўная тэрытарыяльная вытворчая спе-цыялізацыя. Так, кушнерскае рамяство (апрацоўка аўчын) было найбольш развіта ў Магілёве, слуцкія рамеснікі ў гэты час спе-цыялізаваліся на выпрацоўцы скур, а пераважная большасць рамеснікаў Капыля займалася ткацтвам і вырабам адзення. На гарадскім рынку таксама ішоў абмен прадукцыяй паміж вёскай і горадам. Селянін і гараджанін былі на ім як прадаўцамі, так і пакупнікамі.\nТакім чынам, падзел працы паміж горадам і вёскай, узрас-таючая спецыялізацыя асобных рэгіёнаў Беларусі абумовілі ўстанаўленне паміж імі трывалых эканамічных сувязей, а гэта ў сваю чаргу садзейнічала кансалідацыі шматэтнічнага і шмат-рэлігійнага грамадства, якое пражывала на тэрыторыі Бела-русі.\nЗнешнеэканамічныя сувязі. Замежным гандлем у беларускіх гарадах у XV—XVIII стст. займаліся багатыя вярхі гарадскога купецтва. Іх называлі «гасцямі». Яны складалі значную праслой-ку гарадскога насельніцтва.\nНапрамкі гандлёвай актыўнасці купцоў-«гасцей» былі скіра-ваны ва ўсе бакі свету. У вызначаны час амаль 900 купцоў звязвалі ніцямі гандлёвага абмену каля 70 гарадоў Беларусі, Польшчы, Літвы, Расійскай дзяржавы.\nБеларускія купцы куплялі ў Кракаве, Любліне, Гнезна, Познані вялікімі партыямі сукны, палотны, жалеза, свінец, волава і прадавалі іх у беларускіх гарадах. Асаблівым попытам у беларускіх землях карысталіся гатовыя вырабы, набытыя купцамі ў Польшчы: папера, цвікі, косы, сярпы, нажы, галан-тарэя.\nНа знешнім рынку беларускія купцы пераважна прадавалі вырабы мясцовага рамяства. Буйнымі партыямі вывозіліся ў Польшчу, Прыбалтыку і рускія гарады сырыя і вырабленыя скуры, мыла, футравыя і рымарскія вырабы, тавары ганчарнай вытворчасці.\nБеларускія- купцы падтрымлівалі актыўныя гандлёвыя сувязі з Масквой, Цвер'ю, Смаленскам, Псковам і іншымі рускімі гарадамі. У гэтых гарадах закупляліся абутак, рукавіцы, сярмя-гі, грэбні, ніткі, футры. Частымі наведвальнікамі ўкраінскіх рынкаў былі купцы Магілёва, Віцебска, Слуцка, Менска, Пінска. Дакументальна зафіксавана іх заява ў судзе горада Луцка: «Завсегды есмо тут ездчалн».\nБеларускія землі падтрымлівалі цесныя гандлёвыя сувязі з краінамі Заходняй Еўропы. Важнейшай воднай артэрыяй для такога гандлю служыла, як і ў часы Полацкага княства, Заход-няя Дзвіна. Па Заходняй Дзвіне і Балтыйскаму мору ажыццяўляўся гандаль з Даніяй, Швецыяй, Свяшчэннай Рымскай імпе-рыяй і іншымі дзяржавамі. У адным з дакументаў таго часу занатавана: па Дзвіне «з Літвы вывозяцца цвёрдыя, сплаўленыя агнём кавалкі яловага, вязавага, ліпавага і вербнага попелу (паташу), на які вялікі попыт сярод суконшчыкаў і мылавараў, каровы і добрага вырабу скуры, пшаніца, смала, каноплі, лён, мёд, воск, сала і розныя каштоўныя футры — усё гэта дзеліцца паміж прусакамі, шведамі, датчанамі і немцамі. А прывозіць рака Дзвіна ў Літву і Маскву соль, віно, цэльныя залатыя і сярэбраныя яхімкі (манеты XVII ст.)».\nУ сувязі з развіццём фальварковай гаспадаркі ў знешні гандаль, акрамя купцоў, пачынаюць актыўна ўключацца і феадалы. Валодаючы шматлікімі фальваркамі і багацейшымі ляс-нымі абшарамі, яны праз сваіх аканомаў, упраўляючых і аран-датараў наладжваюць гандлёвыя сувязі з многімі еўрапейскімі дзяржавамі. Па Бугу, Нёмане, Заходняй Дзвіне караваны рач-ных суднаў перавозяць жыта, ячмень, пшаніцу, попел, абчэса-ную драўніну, клёпкі. Асабліва вялікім быў попыт на збожжа і попел. Так, у 1605 г. праз Віцебск і Рыгу было вывезена і збы-та каля 33 тыс. пудоў попелу. Для таго каб здабыць такую колькасць попелу, патрэбна было спаліць не менш чым 3 млн пудоў драўніны.\nТакім чынам, у Сярэдневякоўі і ў пачатку Новага часу землі Вялікага княства Літоўскага, як і іншыя ўсходнееўрапейскія, былі сыравінным прыдаткам прамыслова развітага Захаду. Аб гэтым яскрава сведчыць, напрыклад, экспартна-імпартны баланс Вялікага княства Літоўскага ў канцы XVIII ст.: вываз прадуктаў сельскай і лясной гаспадарак складваў 96 % экспарту з гэтай краіны, а ў імпарце — 95 % прыходзілася на прамыс-ловую прадукцыю. Сялянская гаспадарка і сельска-гарадское рамяство ў гэты час забяспечвалі ў асноўным унутраныя патрэ-бы ў сельскагаспадарчай прадукцыі, прыладах працы, таварах штодзённага попыту, а фальварак працаваў галоўным чынам на знешні рынак.\nКупцы-«госці» з беларускіх гарадоў, кантактуючы з насельніцтвам іншых зямель і краін, неслі яму інфармацыю аб сваёй мове, звычаях, традыцыях беларусаў. У той жа час па вяртанні ў свае родныя мясціны яны расказвалі аб іншаземным жыцці і тым самым замацоўвалі ў беларусаў пачуццё іх этнічнай своеасаблівасці.


Ключавыя пытанні ў парадку дня пятага Усебеларускага народнага сходу\nВажна ўмацаваць перавагі\nОпубликовано: 05.07.2016 14:43:08\nПадзеяй не толькі месяца, але, магчыма, і года стала правядзенне ў чэрвені Усебеларускага народнага сходу, які вызначае стратэгію дзяржавы на бліжэйшыя пяць гадоў. Падзея, адным словам, знакавая. Пра рашэнні сходу абавязкова раскажам у наступным нумары. А цяпер — матэрыялы пра ключавыя пытанні ў парадку дня пятага Усебеларускага народнага сходу.\nЗвычайна ў кантэксце правядзення народных сходаў узнікае цалкам заканамернае пытанне: наколькі шырока на ім прадстаўлены тыя ці іншыя слаі насельніцтва? Кіраўнік Мінскага гарадскога Савета дэпутатаў Васіль Панасюк называе лічбы статыстыкі. Аказваецца, палова мінскіх удзельнікаў будучага форуму — гэта людзі ва ўзросце 41 — 60 гадоў, а 11 працэнтаў — моладзь да 31 года. Дарэчы, 12 дэлегатаў — гэта студэнты ВНУ і ССНУ, а чацвёра маладых людзей з’яўляюцца стыпендыятамі спецыяльнага фонду Прэзідэнта па падтрымцы таленавітай моладзі. У ліку ўдзельнікаў Усебеларускага народнага сходу ад Мінска прадстаўнікі рабочых спецыяльнасцяў складаюць 5 працэнтаў, інжынерна-тэхнічных работнікаў — 9 працэнтаў, а 26 працэнтаў — гэта работнікі сацыяльна-культурнай сферы. Работнікі праваахоўных органаў складаюць 7 працэнтаў, а 9 працэнтаў — гэта прадстаўнікі розных грамадскіх аб’яднанняў і палітычных партый. Амаль трэць сярод абраных для ўдзелу ў народным вечы — жанчыны.\nНядаўна на мінскім гарадскім сходзе дэлегатаў Старшыні Мінгарвыканкама Андрэю Шорцу прыйшлося нясоладка. Пасля грунтоўнага даклада, у якім ён расказаў, з якім вынікам Мінск падышоў да Усебеларускага народнага сходу і што ў сталіцы было зроблена за апошнія пяць гадоў, яму давялося адказваць на пытанні дэлегатаў. Яны, здаецца, былі і не такія складаныя, больш датычыліся развіцця сталіцы, але ў гэтым і заключалася галоўная цяжкасць. Звычайна пра самыя простыя бытавыя рэчы гаварыць бывае не так проста. Шорац цярпліва расказваў, што ў сталіцы жылля будзе будавацца менш, чым у мінулыя гады, бо, згодна з патрабаваннямі Прэзідэнта, горад павінен перастаць разрастацца ранейшымі тэмпамі, а вось гарадская інфраструктура, наадварот, будзе актыўна развівацца. Мінск чакае далейшы рост гандлёвых цэнтраў, хоць па забяспечанасці гандлёвымі плошчамі ён сёння ўжо апярэджвае Варшаву, Вільнюс і Мадрыд. Будуць з’яўляцца новыя дзіцячыя сады і школы, паліклінікі і месцы для адпачынку гараджан.\n— У цэлым на сацыяльную сферу ў нас штогод накіроўваецца каля 60 працэнтаў агульнага аб’ёму расходаў гарадскога бюджэту, — расказаў Шорац.\nНа сходзе ішла шчырая і вострая размова. Але агульнае рэзюмэ — дэлегаты салідарныя ў тым, што цяперашні сацыяльна-эканамічны курс краіны паварочваць назад не варта, трэба прадоўжыць справу, пачатую некалькі дзесяцігоддзяў таму. Лепш за ўсё, на мой погляд, наконт гэтага выказаўся член Пастаяннай камісіі Палаты прадстаўнікоў Нацыянальнага сходу па бюджэце і фінансах Валерый Барадзеня:\n— Мы нічога новага ў бліжэйшыя пяць гадоў для сябе дакладна не адкрыем. Таму важна паглыбіць і ўзмацніць тыя перавагі, якія мы ўжо маем. Самы час працягнуць займацца праблемамі дэмаграфіі, развіваць сельскія населеныя пункты і малы і сярэдні бізнес. Мы павінны і далей ісці па шляху гарманічнага развіцця ўсіх формаў уласнасці і развіцця канкрэтнай эканомікі, павінны заахвочваць дзелавую ініцыятыву. Думаю, што беларускі народ будзе развівацца эвалюцыйна і гэтая эвалюцыя будзе садзейнічаць умацаванню аўтарытэту Беларусі.\nШТО ХВАЛЮЕ ДЭПУТАТАЎ\nДэлегаты ад рэгіёнаў скрупулёзна рыхтаваліся да гэтай важнейшай для краіны падзеі, прапрацоўвалі і канкрэтызавалі пытанні, якія мелі намер абмеркаваць\nГорад Віцебск на Усебеларускім народным сходзе прадстаўлялі больш за сто чалавек. Адзін з дэлегатаў — галоўны ўрач Віцебскай абласной клінічнай бальніцы Анатоль Аладзько. Ён упэўнены, што для развіцця аховы здароўя ёсць рэзервы:\n— У апошні час нашу бальніцу ператварылі ў магутны сучасны медыцынскі цэнтр. Адна са знакавых падзей, якой мы ганарымся, — аперацыі па трансплантацыі нырак. Упершыню ў вобласці мы пачалі праводзіць іх летась. Сёння многія разумеюць, што наша галіна затратная, што развіваць высокія тэхналогіі ў медыцыне немагчыма без салідных бюджэтных уліванняў. І дзяржава ідзе на гэта. Але ёсць, на мой погляд, яшчэ адна крыніца кампенсацыі расходаў — страхавая медыцына. Мы ўжо пачалі рухацца ў гэтым напрамку. Я згодны, што да тэмы трэба падыходзіць акуратна, паэтапна распрацоўваючы прыдатныя схемы. Але абмяркоўваць яе сёння неабходна. Бо тут крыецца яшчэ і вельмі магутны псіхалагічны фактар. Калі чалавек, да прыкладу, за свае грошы паставіў імпартны высокатэхналагічны пратэз, зрабіў рэдкую дарагую аперацыю, то да свайго здароўя, да ранняй дыягностыкі і прафілактыкі хвароб ён пачынае ставіцца больш адказна.\nТэма высокіх тэхналогій хвалюе і дырэктара віцебскага канструктарскага бюро “Дысплей” Аляксандра Вайцянкова. Але ўжо ў рэальным сектары эканомікі:\n— Мы занялі і захоўваем за сабою традыцыйную нішу — вытворчасць відавых манітораў, якія працуюць у экстрэмальных умовах. Наша навінка — манітор з дыяганаллю 2,5 метра. Ёсць у нас таксама 50-цалёвы мультымедыйны аператыўны стол камандзіра, які на днях будзе дэманстравацца падчас контртэрарыстычных вучэнняў краін СНД на Лукомльскай ГРЭС. Мы разумеем неабходнасць дыверсіфікацыі вытворчасці і таму працуем не толькі з ваеннымі. Зрабілі мікрадысплейную сістэму, сумешчаную з маскай пажарных, распрацавалі прамысловыя, вулічныя маніторы і табло, якія можна ўстанавіць на прыпынках аўтатранспарту, у супермаркетах, адміністрацыйных будынках. Нашы распрацоўкі запатрабаваныя як у суседняй Расіі, так і прадстаўленыя на міжнародных выставах. Напрыклад, у Малайзіі. Мы не скрываем, што адкрытыя для цікавых інавацыйных ідэй, што гатовыя супрацоўнічаць з разумнымі галовамі нашай Беларусі ды іншых краін. Свежыя ідэі і распрацоўкі мы маем намер запускаць у вытворчасць і зарабляць на гэтым. Як зрабіць гэты працэс максімальна эфектыўным, мы ў тым ліку хочам абмеркаваць на Усебеларускім народным сходзе.


Прэм'еру оперы "Чароўная флейта" на беларускай сцэне рыхтуе міжнародная каманда\nКультура 15.03.2017 | 14:34\n15 сакавіка, Мінск /Кар. БЕЛТА/. Прэм'еру оперы "Чароўная флейта" на беларускай сцэне рыхтуе міжнародная каманда, паведамілі БЕЛТА ў Нацыянальным акадэмічным Вялікім тэатры оперы і балета Беларусі.\nПрэм'ера самай вядомай оперы Вольфганга Амадэя Моцарта "Чароўная флейта" запланавана 30 сакавіка і 18 красавіка ў праграме Аўстрыйскага культурнага сезона ў Рэспубліцы Беларусь на сцэне беларускага Вялікага.\nБудучая пастаноўка - сумесная работа канцэртнай залы "Брукнерхаус" у Лінцы і Вялікага тэатра Беларусі. Над увасабленнем моцартаўскай оперы працуе міжнародная каманда на чале з рэжысёрам-пастаноўшчыкам мастацкім кіраўніком канцэртнай залы "Брукнерхаус" у Лінцы прафесарам Ханс-Ёахімам Фраем, які ў 2013 годзе паставіў на беларускай сцэне "Лятучы галандзец" Вагнера. Дырыжор-пастаноўшчык - маэстра Манфрэд Маерхофер, мастак па касцюмах - прафесар Хартмут Шоргхофер.\nПаводле слоў Манфрэда Маерхофера, у апошні твор, які ствараўся як "опера для народа" ў даволі простым стылі, Моцарт уклаў увесь свой кампазітарскі вопыт. У "Чароўнай флейце" ёсць і простыя па мелодыцы моманты, і даволі складаныя, заснаваныя на вялікім вопыце аўтара. Гэта рэч была створана не для вышэйшага грамадства, а для звычайнай публікі, але нават самы звычайны глядач паступова станавіўся ўсё больш "разбалаваным" мастацтвам оперы, а "Чароўная флейта" дзякуючы сваёй шматграннасці была яму ўсё гэтак жа цікавая.\nМаэстра даволі даўно дырыжыраваў гэтай операй, апошні раз - у 2002 годзе ў оперы Гамбурга, і шчаслівы, што зноў можа працаваць над "Чароўнай флейтай". Ён адзначыў, што беларускім выканаўцам падабаецца працаваць над операй. Манфрэд Маерхофер хоча прывучыць артыстаў да больш лёгкага стылю выканання, уласцівага Моцарту, адысці ад цяжкага, як, напрыклад, у Чайкоўскага або Рахманінава.\n"Чароўная флейта" - опера-казка, дзе праслаўляецца перамога святла над цемрай, дабра над злом, любові над каварствам, дружбы над варожасцю. Менавіта на гэта проціборства і робяць упор пастаноўшчыкі прэм'еры. Рэжысёр-пастаноўшчык прафесар Ханс-Ёахім Фрай і мастак па касцюмах прафесар Хартмут Шоргхофер, распрацоўваючы канцэпцыю сцэнаграфіі і касцюмаў новай пастаноўкі, за аснову ўзялі стыль неверагодна папулярных цяпер кінасаг і тэлесерыялаў у стылі фэнтэзі: "Уладар пярсцёнкаў", "Гульня прастолаў" і інш.\nМоцарт умоўна падзяліў свой твор на некалькі частак: цёмны свет, якім кіруе Царыца ночы - свет драмы. Свет Зарастра - светлы, сонечны, Боскі. А паміж імі - сярэдні свет: прыроды, натуральны і просты. У оперы таксама скрыты элементы, якія датычацца гісторыі масонства і цырыманіялаў масонскай ложы. Усё гэта стваральнікі спектакля падкрэсляць у сцэнаграфіі, дзе задзейнічаюць камп'ютарную графіку і складаныя механізмы сцэны, а змена дэкарацый будзе адбывацца разам са зменай карцін і месца дзеяння ў оперы. Пастаноўшчыкі абяцаюць захапляючае сцэнічнае дзейства.-0-\n19 красавіка 2018\nЗаяўкі на ўдзел у конкурсе "Нацыянальная літаратурная прэмія-2018" прымаюцца да 1 ліпеня\nГрамадства павінна быць актыўным удзельнікам у вырашэнні пытанняў аховы гісторыка-культурнай спадчыны - меркаванне\nВыстава пад адкрытым небам беларускага сюррэаліста Георгія Скрыпнічэнкі адкрыецца ў Мінску\nСустрэчу музейшчыкаў Беларусі і Расіі плануецца правесці на "Славянскім базары ў Віцебску"\nЛукашэнка падарыў Маргвелашвілі трактар\nАб'ём выдзеленых на развіццё беларускіх тэатраў сродкаў у 2017 годзе павялічыўся на 15 працэнтаў\nШматпавярховыя будынкі з тэхналогіяй "разумны дом" з'явяцца ў Беларусі ў 2019 годзе


Главная/Общество/На шляху да храма/Тры святыні\nЛунінчанкі, што служаць у новым храме, расказалі, што на падножжы помніка-крыжа, устаноўленага каля Кургана Бессмяротнасці, хтосьці паставіў невялікую іконку. Людзі ўбачылі яе і прынеслі ў царкву. Сапраўды, ікона – не пластыкавыя лампадкі, якія могуць вытрымаць любое надвор’е. Нават немастацтвазнаўцу бачна, што ікона – старажытная, пісаная на дрэве, якое ад часу раскалолася, але фарбы дастаткова яркія і прыгожыя.\nХто мог пакінуць ікону ў мемарыяльным месцы? Родныя загінуўшых, якія знайшлі тут апошні спакой? Хтосьці пабочны? Людзі не абцяжарвалі сябе гэтымі думкамі, але мелі рацыю, што аднеслі яе ў храм, дзе абраз будзе захаваны.\nАд іканапісца, якому іншы раз даводзіцца рэстаўраваць старажытныя святыні, пачуў аналагічную гісторыю:\n– Аднойчы да мяне звярнуўся бацюшка. Прыхаджане перадалі яму дзве вялікія іконы, якія знайшлі на гарышчы пры рамонце дома на адным з мясцовых хутароў. Мяркуючы па напісанню асобных дэталяў, адна з іх была каталіцкая, другая – праваслаўная. Апошняя стваралася, хутчэй за ўсё, у перыяд уніяцтва, таму што адлюстроўвала змешаны стыль. Працаваў над ёй доўга, перыядычна рабіў пэўныя захады, а займаўся выключна іконай – два поўныя тыдні. Яна была вельмі пашкоджаная часам і неналежнымі ўмовамі захоўвання. Калі ж сфатаграфаваў першапачатковы выгляд, на здымку быццам праявілася тое, чаго не заўважыла вока. Бачу сваю задачу не ў тым, каб навесці глянец на рарытэт, а каб максімальна захаваць напісанае. Ачысціў, адмыў ад землянога паху, высушыў, зняў пласт лаку; кожную ямінку загрунтаваў і праклеіў, у тым ліку вялікую трэшчыну ўздоўж абраза; дадаў тых фарбаў, што зніклі. Калі ж адрэстаўраваную ікону паставілі ў ківот, выраблены выдатным майстрам, рука сама пацягнулася перахрысціцца. Гэты тып абраза Божай Маці называецца “Умиление”. Цікава, што яшчэ ні на адной іконе, акрамя гэтай, не бачыў райскіх яблычак… Цяпер святыня пачатку ХІХ стагоддзя заняла ганаровае месца ў адной з цэркваў нашага раёна.\nСвятыя іконы заказваюцца для храмаў, але ствараюцца – для людзей. Да ікон звяртаюцца ў цяжкія хвіліны, просяць аб дапамозе – і атрымліваюць яе. Зразумела, хацелася б, каб мясцовыя святыні спрыялі благадаці роднага краю, але галоўнае – яны захаваны для Беларусі.


Асцярожна, Еўропа зачыняецца! | Новы Час\nЕўропа імя Лідзіі Ярмошынай\nДоўгі час мне здавалася, што Беларусь не гатовая да ўз'яднання з Еўропай не толькі праз негатоўнасць да гэтага нашых дзяржаўных інстытутаў, ганебна анахранічных, але і праз «цывілізацыйную неадпаведнасць» саміх беларусаў. Бо Еўропа — гэта перадусім сістэма каштоўнасцяў. Якіх беларусы ў масе сваёй не падзяляюць ці не разумеюць.\nУяўленне пра «еўрапейскія каштоўнасці» ў Беларусі заўсёды было вельмі прыземленае. Напрыклад, Лідзія Ярмошына вызначала іх такім чынам: «Здаровая нацыя, здаровая сям'я, грамадства без наркотыкаў, добрыя дарогі, крамы і гэтак далей». Даследаванні НІСЭПД грамадскай думкі паказвалі, што старшыня ЦВК зусім не далёкая ад народу. З многіх варыянтаў адказу на пытанне «З чым у вас асацыюецца Еўропа?» з вялікім адрывам на першае месца выходзіў дабрабыт.\nНе тое каб еўрапейцы не цанілі сям'ю, добрае здароўе, адладжаную інфраструктуру і маленькія радасці спажывання. Аднак не праз іх вызначалася ідэя Еўропы. Яна вызначалася праз такія каштоўнасці, як, напрыклад, безумоўная павага да правоў чалавека, талерантнасць, адкрытасць, «адзінства ў разнастайнасці» («in varietate concordia» — афіцыйны дэвіз ЕС).\nНа мой погляд, пералічаныя каштоўнасці — найбольш незразумелыя для беларусаў. Не, чыста тэарэтычна мы можам быць за правы чалавека. Але калі справа даходзіць да практыкі...\nАдным з правоў чалавека з'яўляецца права на жыццё. Безумоўная павага да правоў чалавека ў гэтым выпадку азначае, што ніхто не мае права пазбаўляць жыцця іншага, адсюль адмена смяротнага пакарання. Андэрса Брэйвіка, забойцу 77 чалавек, што, таксама нельга пакараць смерцю? Нельга. Цьху ты! Ну, ён хаця б усё жыццё будзе заслужана пакутаваць у нечалавечых умовах? Не, не будзе, бо кожны чалавек мае права не быць падвергнутым пакаранню, якое зневажае яго годнасць. Ды яны з глузду з'ехалі ў гэтай сваёй Еўропе!\nТалерантнасць азначае павагу да чалавечай індывідуальнасці, цярпімасць да іншых спосабаў жыцця, паводзінаў і самавыяўлення, пакуль яны нікому не пагражаюць. Мы ўсё разумеем, але «барадатыя жанчыны» — гэта ўжо занадта! Гэтую вашу Канчыту Вурст трэба прымусова лячыць або ў цырку паказваць.\nАдкрытае грамадства не адасабляе сябе ад чалавецтва, яно адкрытае для ўсяго новага, гэта грамадства, заснаванае на палітычнай свабодзе, гуманнасці... Годзе, кіньце ўжо! Ведаем, да якой разнастайнасці тая гуманная адкрытасць прывяла. Панаехала рознакаляровага зброду з усяго свету, у вачах ад іх мітусіцца, і ўсе халяўшчыкі, гультаі ды злачынцы. Гнаць іх трэба ў карак, іначай нічога ад той Еўропы не застанецца. І дзверы за імі зачыніць, каб не павярнуліся!\nТакім ці падобным чынам выказваліся не бабкі пад пад'ездам, а нашыя «chattering classes» («гаваркія класы», прадстаўнікі адукаваных пластоў грамадства, якія любяць пагутарыць пра палітычныя, сацыяльныя ды іншыя надзённыя пытанні) на сваіх старонках у сацыяльных сетках і ў каментарах на сайтах. Раней гэта гучала неяк дзікавата і маргінальна, калі мераць еўрапейскімі меркамі. Здавалася, што паміж нашым адукаваным грамадствам і еўрапейскім ляжыць каштоўнасная прорва...\nЦяпер жа Еўропа стала значна бліжэй. На жаль, толькі ў тым сэнсе, што раздражнёная нецярпімасць, выкліканая страхам перад імклівымі пераменамі ў навакольным жыцці, на вачах робіцца новай нормай.\n«Брэйвік меў рацыю... Брэйвіка на іх няма!... Прыйшоў час выпускаць Брэйвіка!.. Брэйвіка яшчэ пры жыцці зробяць нацыянальным героем і помнік яму паставяць... Цікава, як хутка Брэйвік стане камісарам ЕС па справах міграцыі?»\nГэтыя каментары з'яўляліся на парталы TUT.BY пад навінамі пра кёльнскія падзеі. Мадэратары, відавочна, палічылі іх дапушчальнымі. Тут яшчэ праходзіць мяжа, якая аддзяляе нас ад Еўропы. Але яна даволі тонкая, бо погляды, дзеля прапаганды якіх Андэрс Брэйвік здзейсніў масавае забойства, імкліва набіраюць папулярнасць сярод еўрапейцаў. І цяпер ужо выказваць іх не сорамна.\nАндэрс Брэйвік называў «вар'яцтвам» палітыку, якая дазволіла «навадніць» еўрапейскія краіны блізкаўсходнімі і афрыканскімі мігрантамі. Ён бачыў пагрозу ў тым, што еўрапейцы ў хуткім часе могуць стаць меншасцю ў сваіх краінах, а хрысціянства будзе выцесненае ісламам, і лічыў гэты працэс «нацыянальным знішчэннем» і «сапраўдным злом».\nСудзячы па настроях каментатараў у байнэце, гэтыя погляды даўно падзяляе пераважная большасць беларусаў. Значная частка еўрапейцаў пад ціскам міграцыйнага крызісу і асабліва кёльнскіх падзеяў таксама стала іх выказваць.\nРаптоўнае светапогляднае збліжэнне не азначае, што беларусам стане прасцей уліцца ў еўрапейскую сям'ю народаў. Хутчэй наадварот.\nЕўропа імя Андэрса Брэйвіка\nБольшасць еўрапейскіх правых партыяў, чыя папулярнасць расце як на дражджах, сілкуючыся страхамі перад «засіллем» мігрантаў, гэта антыеўрапейскія партыі. Усе яны так ці іначай лічаць, што еўрапейская інтэграцыя аслабляе нацыянальныя дзяржавы, і выступаюць за тое, каб яе запаволіць, спыніць або наогул павярнуць кола гісторыі назад — да Еўропы суверэнных нацыяў. Разбегчыся зноў па сваіх нацыянальных кватэрах, зноў адгарадзіўшыся адзін ад аднаго.\nНатуральна, гэтыя партыі не падтрымліваюць далейшага пашырэння ЕС. Як дэманструе выпадак галандскага рэферэндуму супраць асацыяцыі Украіна — ЕС, яны таксама схільныя пакінуць постсавецкія краіны ў сферы ўплыву пуцінскай Расіі.\nНатуральна, што ў такой Еўропе беларусам месца не будзе. Аб'яднаная Еўропа папросту перастане існаваць. Бо яна аб'яднаная не толькі і не столькі эканамічнымі інтарэсамі, а каштоўнасцямі, сярод якіх адкрытасць, разнастайнасць, талерантнасць, пошук кампрамісаў і свабода перасоўвання займаюць вельмі важнае месца.\nЁсць тыя, хто мяркуе, што магчымая іншая аб'яднаная Еўропа, пабудаваная на «хрысціянскіх каштоўнасцях». Яе прапагандуюць, напрыклад, славацкі прэм'ер Роберт Фіцо і ягоны вугорскі калега Віктар Орбан. Апошні сцвярджае, што існуе «прыхаваная» Еўропа, якая падзяляе ягоныя кансерватыўныя погляды, але пакуль яшчэ не наважваецца выказаць іх адкрыта.\nСтварэнне такой Еўропы занятак не менш марны, чым спрабаваць запхаць выціснутую пасту назад у цюбік. Але здзейсненая спроба стала б катастрофай. Такая Еўропа непазбежна пераўтварылася б у Еўропу імя Андэрса Брэйвіка. Бо хрысціянства, якое тут маецца на ўвазе, гэта не рэлігія міласэрнасці, спачування і любові, а «даспехі» для супрацьстаяння ісламу. Чым яно з'яўляецца і для самога Брэйвіка, «хрысціянскага атэіста».\nСпадзяюся, не трэба тлумачыць, чым абярнулася б для Еўропы дэкларатыўнае проціпастаўленне сябе ісламскаму свету.\nШто да Еўропы суверэнных нацый, у якой еўрапейцы ўжо жылі, яна была не толькі Еўропай агароджаў, Еўропай нязручнасцяў, але таксама і Еўропай разладу, Еўропай войнаў.\nКамусьці карціць паўтарыць?\nЕўропа як цуд\nГерыберт Прантл, кіраўнік аддзелу ўнутранай палітыкі Süddeutsche Zeitung, у 2014 годзе назваў Еўрапейскі Саюз «незаслужаным раем»:\n«Еўрапейскі саюз — гэта найлепшае, што калі-небудзь адбывалася з Еўропай за яе доўгую гісторыю. Гэта сусветны цуд. Яна мае Еўрапейскую хартыю асноўных правоў, свабоды перамяшчэння, а значыць, і права на прытулак і абарону ад дэпартацыі, высылцы і экстрадыцыі, гэты цуд ўключае абарону людзей, якія пераследуюцца на радзіме. Еўрапейскі саюз з'яўляецца завяршэннем амаль тысячагадовай вайны ўсіх супраць усіх. Гэта незаслужаны рай для людзей усяго кантынента».\nЯк мы памятаем з гісторыі пра рай, дзякуючы хрысціянскім караням нашай культуры, парушэнне прынцыпаў, на якіх ён быў заснаваны, прывяло да таго, што праект закрыўся, усе вымушаныя былі разысціся.\nНават калі прытрымлівацца іх — задача вельмі няпростая, а спакуса парушыць вельмі вялікая, усё ж яно таго варта, каб паспрабаваць. А як гэта зрабіць — тэма сапраўды вартая абмеркавання.\nЗ цікавасцю прачытаў Вашыя развагі, Зміцер. Шмат чаго ў ЭЗ такога, што прэтэндавала на "ідэальнае", на ўвасабленне самых добрых надзеяў эўрапейцаў. Але РЭАЛЬНАЕ - ў жыцці, і толькі ў\nмарах - ІДЭАЛЬНАЕ...І тут нічога не зробіш. Але імкнуцца да таго, што ў марах - трэба. набліжацца - трэба. А што замест гэтага?! «Еўрапейскі саюз — гэта найлепшае, што калі-небудзь адбывалася з\nЕўропай за яе доўгую гісторыю, - гэтую думску могуць і будукць аспрэчваць." Але нічога лепшага пакуль што не змаглі прад'явіць... І трэба берагцы гэтыя здабыткі. Не згубіць.\nПадтрымліваю. Але ж гаворку можна весці ня толькі пра тое, што ідэальнага ў жыцці не бываве, але і пра тое, што ў глабальным свеце вырашэнне ўсіх праблем патрабуе згоды і сумеснага дзеяння адразу\nмногіх краін. А дагаворвацца няпроста...\nТакі песімістычны сцэнар заснаваны на дапушчэнні, што пуцінская Расія вечная, а гэта не так. І на тым, што ўсе межы ўжо зафіксаваныя, ніякая іншая іх канфігурацыя немагчымая. Напрыклад, ВКЛ 2.0 або\nБалта-Чарнаморскі саюз. Як па мне, гэты праект больш прывабны для беларусаў, чым незразумелы і далёкі ад нас (тут я пагаджуся) ЕС. Згаданым праектам вяртанне да Еўропы нацый і нялюбым для вас\nтрадыцыйным каштоўнасцям не пагражае як раз.\nВы не адказалі на маё пытанне пад папярэднім артыкулам, зацыкліліся на "унутранай роднасці" Пуціна з еўрапейскімі правымі, а пра галоўнае забыліся.\nХто, калі не правыя, вырашыць праблему з мігрантамі, якія не проста не хочуць інтэгравацца, а ствараюць пагрозу для еўрапейскіх грамадстваў альбо сваёй рэлігійнай дурасцю, альбо проста злачыннымі\nА ці не занадта дарагой цаной было б гэтае абяцанне правых вырашыць праблему мигрантаў?\nЗдравствуйте, Дмитрий! Интересно. если бы вы оказались на месте одного из лидеров крупных стран ЕС, какое решение по мигрантам Вы бы отстаивали? Вы видите какой-то РЕАЛЬНО РАЗУМНЫЙ выход из этой\nУ Францыі арыштаваны Бурзум


БАТЭ - "Баер": гол на другой хвіліне і непрыемная нічыя - 25.11.2015, Sputnik Беларусь\nУ аўторак у Барысаве прайшоў матч пятага тура групавога раўнда ЛЧ - барысаўчане прымалі на сваёй арэне гасцей з Леверкузена. 25.11.2015, Sputnik Беларусь\nу беларусі, навіны , увесь свет, беларусь, еўропа, фк батэ\n17:35 25.11.2015 (абноўлена: 19:31 29.11.2015)\nБарысаўскі футбольны клуб БАТЭ на "Барысаў-арэне" згуляў унічыю ў матчы Лігі чэмпіёнаў з леверкузенскім "Баерам" — 1: 1.\nГлядзіце ў фотастужцы Sputnik лепшыя кадры матчу.\n© Sputnik / Виктор ТолочкоМатч на "Барысаў-Арэне" супраць леверкузенскага "Байера" многія называлі вырашальным для барысаўчан: перамога ў сябе дома магла значна палегчыць шанцы на выхад у плэй-оф Лігі чэмпіёнаў або вырашыць пытанне з выхадам у Лігу Еўропы.\nМатч на "Барысаў-Арэне" супраць леверкузенскага "Байера" многія называлі вырашальным для барысаўчан: перамога ў сябе дома магла значна палегчыць шанцы на выхад у плэй-оф Лігі чэмпіёнаў або вырашыць пытанне з выхадам у Лігу Еўропы.\n© Sputnik / Виктор ТолочкоЛаўка запасных БАТЭ падчас матчу.\nЛаўка запасных БАТЭ падчас матчу.\n© Sputnik / Виктор ТолочкоГалкіпер БАТЭ Сяргей Чэрнік, на думку трэнера і яго напарнікаў па камандзе, быў адным з лепшых у матчы. "Былі моманты больш відавочныя, дзе Сярожа Чэрнік выратоўваў нас. Варта аддаць яму належнае", - сказаў на пасляматчавай прэс-канферэнцыі Аляксандр Ермаковіч.\nГалкіпер БАТЭ Сяргей Чэрнік, на думку трэнера і яго напарнікаў па камандзе, быў адным з лепшых у матчы. "Былі моманты больш відавочныя, дзе Сярожа Чэрнік выратоўваў нас. Варта аддаць яму належнае", - сказаў на пасляматчавай прэс-канферэнцыі Аляксандр Ермаковіч.\n© Sputnik / Виктор ТолочкоПаядынак у Леверкузене для БАТЭ стаў кашмарным сном - барысаўчане саступілі з лікам 4: 1. У Беларусі гульня склалася зусім па-іншаму. "На гэты раз супернік дзейнічаў па-іншаму", - сказаў Роджэр Шміт. Гуляць інакш, па словах Ярмаковіча, камандзе дапамог хуткі гол.\nПаядынак у Леверкузене для БАТЭ стаў кашмарным сном - барысаўчане саступілі з лікам 4: 1. У Беларусі гульня склалася зусім па-іншаму. "На гэты раз супернік дзейнічаў па-іншаму", - сказаў Роджэр Шміт. Гуляць інакш, па словах Ярмаковіча, камандзе дапамог хуткі гол.\n© REUTERS / Vasily Fedosenko"Спачатку не верыў, што мяч заляціць, але калі стала відаць, што брамнік прапускае, заставалася толькі пабегчы радавацца", - распавёў пра свае адчуванні пасля забітага гола Міхаіл Гардзяйчук, словы якога прыводзіць "Прессбол". Што тычыцца прапушчанага мяча ад Адміра Мехмеда, то, па словах нападаючага БАТЭ, гол атрымаўся "класным". "Прапушчаны мяч? Мехмед выканаў добра, не ведаю толькі, біў ён ці падаваў. Але атрымалася ў яго класна. Гол ёсць гол".\n"Спачатку не верыў, што мяч заляціць, але калі стала відаць, што брамнік прапускае, заставалася толькі пабегчы радавацца", - распавёў пра свае адчуванні пасля забітага гола Міхаіл Гардзяйчук, словы якога прыводзіць "Прессбол". Што тычыцца прапушчанага мяча ад Адміра Мехмеда, то, па словах нападаючага БАТЭ, гол атрымаўся "класным". "Прапушчаны мяч? Мехмед выканаў добра, не ведаю толькі, біў ён ці падаваў. Але атрымалася ў яго класна. Гол ёсць гол".\n© Sputnik Виктор ТолочкоЗаўзятары на "Барысаў-арэне" радуюцца галу БАТЭ ў вароты "Байера". Усяго матч наведалі 12601 чалавек, у іх ліку 250 гасцей з Леверкузена.\nЗаўзятары на "Барысаў-арэне" радуюцца галу БАТЭ ў вароты "Байера". Усяго матч наведалі 12601 чалавек, у іх ліку 250 гасцей з Леверкузена.\n© Sputnik / Виктор ТолочкоНайбольш заўважным ў складзе гасцей быў Адмір Мехмед, ён і зраўняў лік на 67-й хвіліне. "Думаю, футбаліст гасцей прастрэльваецца ў кірунку далёкай штангі, а мяч заляцеў у сетку. У прынцыпе, і наш гол мог здацца кур'ёзных. Хоць лічу яго заслужаным", - сказаў абаронца БАТЭ Дзяніс Палякоў.\nНайбольш заўважным ў складзе гасцей быў Адмір Мехмед, ён і зраўняў лік на 67-й хвіліне. "Думаю, футбаліст гасцей прастрэльваецца ў кірунку далёкай штангі, а мяч заляцеў у сетку. У прынцыпе, і наш гол мог здацца кур'ёзных. Хоць лічу яго заслужаным", - сказаў абаронца БАТЭ Дзяніс Палякоў.\n© Sputnik Виктор ТолочкоАляксандр Ермаковіч, адказваючы на пытанне журналістаў на пасляматчавай прэс-канферэнцыі, хацеў бы ён бачыць у складзе БАТЭ ў наступным сезоне Глеба, адназначна сказаў: "Вядома, хацеў бы".\nАляксандр Ермаковіч, адказваючы на пытанне журналістаў на пасляматчавай прэс-канферэнцыі, хацеў бы ён бачыць у складзе БАТЭ ў наступным сезоне Глеба, адназначна сказаў: "Вядома, хацеў бы".\n© REUTERS / Vasily FedosenkoПасля гульні галоўны трэнер Роджэр Шміт прызнаўся, што злы на сваю каманду. Спецыяліст упэўнены, што яго падапечныя заслугоўвалі перамогі ў Барысаве. "Вядома, вельмі крыўдны гол для брамніка. Сто такіх момантаў яшчэ здарыцца - і галкіпер возьме ўсе сто", - пракаментаваў Шміт хуткі гол на другой хвіліне ад Міхаіла Гардзейчука.\nПасля гульні галоўны трэнер Роджэр Шміт прызнаўся, што злы на сваю каманду. Спецыяліст упэўнены, што яго падапечныя заслугоўвалі перамогі ў Барысаве. "Вядома, вельмі крыўдны гол для брамніка. Сто такіх момантаў яшчэ здарыцца - і галкіпер возьме ўсе сто", - пракаментаваў Шміт хуткі гол на другой хвіліне ад Міхаіла Гардзейчука.\n© Sputnik / Виктор Толочко"Вельмі складана праводзіць матчы з такога ўзроўню камандамі, з такімі футбалістамі з высокім узроўнем індывідуальнага майстэрства. Разумееце, мы гуляем ўсяго шэсць гульняў у групе такіх у годзе, а наш супернік праводзіць падобныя гульні ў чэмпіянаце. Так, у нашым чэмпіянаце (Беларусі) нам не хапае інтэнсіўнасці. Натуральна, мы граем на мяжы і, зразумела, нас не хапае на ўсю гульню. Калі б мы валодалі мячом так, як супернік, цяжка было б "Баер". Адназначна, без мяча складана бегаць, пры такой гульні футбалісты хутка стамляюцца", - сказаў Ермаковіч на пасляматчавай прэс-канферэнцыі ў Барысаве.\n"Вельмі складана праводзіць матчы з такога ўзроўню камандамі, з такімі футбалістамі з высокім узроўнем індывідуальнага майстэрства. Разумееце, мы гуляем ўсяго шэсць гульняў у групе такіх у годзе, а наш супернік праводзіць падобныя гульні ў чэмпіянаце. Так, у нашым чэмпіянаце (Беларусі) нам не хапае інтэнсіўнасці. Натуральна, мы граем на мяжы і, зразумела, нас не хапае на ўсю гульню. Калі б мы валодалі мячом так, як супернік, цяжка было б "Баер". Адназначна, без мяча складана бегаць, пры такой гульні футбалісты хутка стамляюцца", - сказаў Ермаковіч на пасляматчавай прэс-канферэнцыі ў Барысаве.\n© Sputnik / Виктор Толочко"Гер Фелер і яго каманда прывялі ў "Баер" Чычарыта, Мехмеда і Крамера. Няўжо яны не адпавядаюць узроўню Лігі чэмпіёнаў? Лухта. Галоўная праблема - баланс у гульні і адсутнасць адладжанага да аўтаматызму наступу. У гэтай гульні мы былі статычныя, а супернік, па сутнасці, рэалізаваў адзіны момант, які ўзнік на роўным месцы. Фелер можна шмат за што лаяць, але толькі не за трансферную палітыку, якая пры абмежаваных заробках вельмі нават нічога", - пішуць нямецкія заўзятары, карыстальнікі sport1.de.\n"Гер Фелер і яго каманда прывялі ў "Баер" Чычарыта, Мехмеда і Крамера. Няўжо яны не адпавядаюць узроўню Лігі чэмпіёнаў? Лухта. Галоўная праблема - баланс у гульні і адсутнасць адладжанага да аўтаматызму наступу. У гэтай гульні мы былі статычныя, а супернік, па сутнасці, рэалізаваў адзіны момант, які ўзнік на роўным месцы. Фелер можна шмат за што лаяць, але толькі не за трансферную палітыку, якая пры абмежаваных заробках вельмі нават нічога", - пішуць нямецкія заўзятары, карыстальнікі sport1.de.\n© REUTERS / Vasily Fedosenko"Гол на 2-й хвіліне выпадковым не назаву. Так, галкіпер дапусціў памылку, але ж Мішу Гардзяйчуку ўдалося выбрацца на ўдарную пазіцыю", - падзяліўся меркаваннем пасля матчу паўабаронца "жоўта-сініх" Яўген Яблонскі. "Па тым, як складваўся матч пасля ліку 1: 1, нічыя - нармальны вынік. Галоўнае - захоўваем шанцы на выхад з групы. У Рыме спатрэбіцца толькі перамога? Значыць, будзем ставіць максімальную задачу", - канстатаваў футбаліст.\n"Гол на 2-й хвіліне выпадковым не назаву. Так, галкіпер дапусціў памылку, але ж Мішу Гардзяйчуку ўдалося выбрацца на ўдарную пазіцыю", - падзяліўся меркаваннем пасля матчу паўабаронца "жоўта-сініх" Яўген Яблонскі. "Па тым, як складваўся матч пасля ліку 1: 1, нічыя - нармальны вынік. Галоўнае - захоўваем шанцы на выхад з групы. У Рыме спатрэбіцца толькі перамога? Значыць, будзем ставіць максімальную задачу", - канстатаваў футбаліст.\n© Sputnik / Виктор ТолочкоАляксандр Глеб быў заменены на 73-й хвіліне гульні, замест яго на поле выйшаў Аляксандр Карніцкі. "Ці быў я незадаволены заменай? Не, гэта чыста футбольны момант. Хацелася яшчэ пагуляць, можа быць, арганізаваць гол. Але гэта рашэнне трэнера, з павагай да яго стаўлюся. Проста крыху захліснулі эмоцыі - такое бывае ў спорце", - растлумачыў паўабаронца. У сваю чаргу, Ермаковіч звярнуў увагу, што "Саша адыграў вельмі карысна".\nАляксандр Глеб быў заменены на 73-й хвіліне гульні, замест яго на поле выйшаў Аляксандр Карніцкі. "Ці быў я незадаволены заменай? Не, гэта чыста футбольны момант. Хацелася яшчэ пагуляць, можа быць, арганізаваць гол. Але гэта рашэнне трэнера, з павагай да яго стаўлюся. Проста крыху захліснулі эмоцыі - такое бывае ў спорце", - растлумачыў паўабаронца. У сваю чаргу, Ермаковіч звярнуў увагу, што "Саша адыграў вельмі карысна".\n© REUTERS / Vasily FedosenkoГалкіпер БАТЭ Сяргей Чэрнік пасля гола "Байера". "Мы разумелі, што нічыя не дае нам ніякай перавагі. Шанцы выйсці ў плэй-оф тады сур'ёзна памяншаюцца. Мы спадзяемся, што ў нас будзе футбольная вясна ў Беларусі. Мы будзем старацца зрабіць для гэтага ўсё магчымае. Зрабіць гэта будзе досыць складана, але у той жа час, скажам так, і немагчымае бывае магчымым", - сказаў трэнер Ермаковіч.\nГалкіпер БАТЭ Сяргей Чэрнік пасля гола "Байера". "Мы разумелі, што нічыя не дае нам ніякай перавагі. Шанцы выйсці ў плэй-оф тады сур'ёзна памяншаюцца. Мы спадзяемся, што ў нас будзе футбольная вясна ў Беларусі. Мы будзем старацца зрабіць для гэтага ўсё магчымае. Зрабіць гэта будзе досыць складана, але у той жа час, скажам так, і немагчымае бывае магчымым", - сказаў трэнер Ермаковіч.\n© Sputnik / Виктор Толочко"Добра адыграў наш галкіпер Сяргей Чэрнік. Ён ўвесь сезон так надзейна дзейнічае, калі б не Чэрнік, можа быць, мы б ужо і не захоўвалі шанцы на працяг выступы ў еўракубках да заключнага тура", - пракаментаваў гульню галкіпера БАТЭ Аляксандр Глеб.\n"Добра адыграў наш галкіпер Сяргей Чэрнік. Ён ўвесь сезон так надзейна дзейнічае, калі б не Чэрнік, можа быць, мы б ужо і не захоўвалі шанцы на працяг выступы ў еўракубках да заключнага тура", - пракаментаваў гульню галкіпера БАТЭ Аляксандр Глеб.\n© Sputnik / Виктор ТолочкоГалоўны трэнер БАТЭ Аляксандр Ермаковіч прыкметна нервуецца: вёў у ліку амаль усю гульню, "непрыемна" прапускаць гол. "Напэўна, на сённяшні дзень мы не гатовыя гуляць па-іншаму з такімі камандамі. Мы рэальна разумеем сілу супернікаў і нашу сілу. Пакуль нам, напэўна, рана гуляць у адкрыты футбол, адказваць атакай на атаку. Пакуль мы можам гуляць так, як мы гуляем", - сказаў трэнер, адказваючы на пытанне Sputnik, ці зменіцца тактыка гульні ў выязным матчы супраць "Ромы" 9 снежня.\nГалоўны трэнер БАТЭ Аляксандр Ермаковіч прыкметна нервуецца: вёў у ліку амаль усю гульню, "непрыемна" прапускаць гол. "Напэўна, на сённяшні дзень мы не гатовыя гуляць па-іншаму з такімі камандамі. Мы рэальна разумеем сілу супернікаў і нашу сілу. Пакуль нам, напэўна, рана гуляць у адкрыты футбол, адказваць атакай на атаку. Пакуль мы можам гуляць так, як мы гуляем", - сказаў трэнер, адказваючы на пытанне Sputnik, ці зменіцца тактыка гульні ў выязным матчы супраць "Ромы" 9 снежня.\n© Sputnik / Виктор ТолочкоПасля пяці тураў у БАТЭ - чатыры ачкі, у "Байера" - пяць, узначальвае квартэт Е "Барселона" (13 балаў), другім ідзе "Рома" (5). Наступны паядынак каманды правядуць 9 снежня: "жоўта-сінія" адправяцца ў госці да "Ромы", "аптэкары" прымуць у Леверкузене "Барселону".\nПасля пяці тураў у БАТЭ - чатыры ачкі, у "Байера" - пяць, узначальвае квартэт Е "Барселона" (13 балаў), другім ідзе "Рома" (5). Наступны паядынак каманды правядуць 9 снежня: "жоўта-сінія" адправяцца ў госці да "Ромы", "аптэкары" прымуць у Леверкузене "Барселону".


Главная/Общество/Ратуюць штрафы і трафарэты!\nУ рамках акцыі “Брэстчына без тытуню”, якая працягвалася практычна ўвесь май, у рэдакцыі “Лунінецкіх\nнавін” спецыялісты зацікаўленых службаў абмеркавалі праект антытытунёвага закона, падзяліліся вопытам па прафілактыцы курэння і высветлілі некаторыя праблемныя пытанні, якія неабходна вырашаць.\nПа абодва бакі барыкад\nПраект па забароне курэння ў грамадскіх месцах быў вынесены на шырокае абмеркаванне і адразу падзяліў беларусаў на два лагеры. Адны адстойваюць сваё права на курэнне там, дзе раптам запатрабуе арганізм, а іншыя лічаць, што палітыку антытытуню трэба зрабіць больш жорсткай, каб засцерагчы тых, хто не курыць.\nПсіхолаг РЦГіЭ Святлана Дзмітрыева пазнаёміла прысутных з палажэннямі законапраекта.\nАдбылося пасяджэнне міжведамаснага савета пры Савеце міністраў па папярэджванню і прафілактыцы п’янства, алкагалізму, наркаманіі і курэння. Прызнана мэта-згодным уключэнне ў план падрыхтоўкі на 2014 год праекта закона “Аб абароне здароўя насельніцтва ад наступстваў тытуню і ўздзеяння яго дыму”. Падобныя законы ўжо ёсць у многіх краінах свету, у тым ліку ў суседняй Расіі. Калі ён будзе прыняты ў тым выглядзе, у якім існуе сёння, то ўжо ў 2015-ым ва ўсіх кафэ і рэстаранах, шпіталях і вакзалах, на заводах і ў многіх установах ліквідуюць зоны для курэння, а цыгарэты знікнуць з прылаўкаў звычайных гандлёвых кропак і будуць прадавацца толькі ў спецыялізаваных магазінах.\nІ хоць колькасць тых, хто курыць, з года ў год зніжаецца, спецыялісты лічаць, што гэта не дае падстаў супакойвацца. Бо ад хвароб, звязаных з тытунём, у краіне штогод памірае 15,5 тысячы чалавек.\n– Брэсцкая вобласць па колькасці курцоў ад агульнага насельніцтва ідзе на самым апошнім месцы, – расказвае Святлана Іванаўна. – З 2010-га паказчык знізіўся з 28,6 да 26,9 працэнта. Аднак у апошні час усё часцей паступаюць скаргі ад так званых пасіўных курыльшчыкаў, якія вымушаны дыхаць тытунёвым дымам на аўтобусных прыпынках, у барах, рэстаранах і нават медыцынскіх установах.\nЯк прыцягнуць да адказнасці?\nСёння заканадаўствам прадугледжана адказнасць за курэнне, распіццё алкагольных напіткаў ва ўсіх відах грамадскага транспарту, вагонах цягнікоў, за выключэннем месцаў, спецыяльна прызначаных для гэтай мэты. Як паведаміў намеснік начальніка АУСТ на транспарце Віталь Рылач, сёлета за жаданне пасмаліць у забароненых месцах пакараны штрафам 194 грамадзяніны. Большасць правапарушэнняў учынена ў цягніках, 20 працэнтаў – у вакзалах, пунктах грамад-скага харчавання.\nДым – ёсць, сведкаў – няма!\nУ абмеркаванні праблемы брала ўдзел намеснік дырэктара па ідэалагічнай рабоце Таццяна Вакульчык, якая таксама ўказала на шэраг праблем у жыллёвым сектары, звязаных з курэннем:\n– Пад нашым наглядам знаходзяцца аб’екты жыллёвага фонду. Усе ведаюць, што курыць у пад’ездах нельга, аб чым сведчаць і забараняльныя знакі, якія вывешваем у месцах агульнага карыстання. Аднак людзі зрываюць шыльды, кураць, смецяць… Ратуюць толькі трафарэты, якія наносяцца фарбай на сцены ў пад’ездах. Жыхары часта скардзяцца на тых, хто курыць у пад’ездах, але ананімна – проста не хочуць сварыцца з суседзямі і пісаць заявы. Таму прыцягнуць да адміністрацыйнай адказнасці злосных курцоў у памяшканнях агульнага карыстання складана.\nПраблема маральная і экалагічная\nУрач-валеолаг раённай паліклінікі Жанна Кулеш прапанавала зрабіць яшчэ больш жорсткай адказнасць. Ні для каго не сакрэт, што вадзіцелі кідаюць акуркі прама праз акно аўтамабіля, а тыя, хто курыць на вуліцы, – пад ногі акружаючым. Нават на тэрыторыі ўстаноў аховы здароўя, бывае, сустракаюцца цыгарэтныя “бычкі”.\n– Насельніцтва трэба часцей інфармаваць не толькі пра шкоду самога курэння, але і пра шкоду, якую яно наносіць навакольным, – упэўнена Жанна Леанідаўна. – Асабліва гэта датычыць нашай моладзі, пажадана праводзіць як мага больш прафілактычных мерапрыемстваў. Ад таго, як мы выхаваем сёння дзяцей і моладзь, залежыць наша будучыня.\nНапрыклад, ахвярамі тытунёвага дыму сталі многія знакамітасці: навукоўцы, пісьменнікі, артысты. Урач Сяргей Боткін быў заўзятым курцом. Паміраючы ў 57-гадовым узросце, ён сказаў: “Калі б я не курыў, то пражыў бы яшчэ як мінімум 10 або 15 год”.\nПаводле апошніх звестак сацдаследаванняў, большасць насельніцтва адмоўна ставіц-ца да курэння, асабліва ў грамадскіх месцах, і гатова падтрымліваць улады. Дзякуючы рабоце, якая праводзіцца, моладзь прытрымліваецца моды на здаровы лад жыцця і адмову ад шкодных звычак.


Восеньскі кірмаш у Наваельні | ДЯТЛОВЩИНА\nГандлююць сваёй прадукцыяй гаспадаркі: "Граніт-Агра", 'Жукоўшына", "Дварэц-Агра", "Белагурна". На продаж прывезлі бульбу, зерне, яблыкі, насенне.\nПопыт у Наваельні на зерне вялікі. Вось і ўгадай: у Дзятлаве на мінулым кірмашы лідскія фермеры прастаялі са сваёй фурай з зернем і не распрадаліся. Зерня ў Дзятлаве хапала, а вось бульбы - не. У Наваельні ж бульбы дастаткова: можна купіць і ў фермераў, і ў сельгаспрадпрыемстваў, а зерня - не хапіла.\nЯк расказала бухгалтер КСУП "Дварэц-Arpa" Алена Татарынава, прывезлі бульбу сорту "скарб" і "брыз" - больш за чатыры тоны. Цана даступная - па 30 капеек. Куплялі добра, і, здаецца, хто меў патрэбу - набыў.\n3 Белагурна на кірмаш прывезлі ячмень, пшаніцу, трыцікале, жыта. Андрэй Добыш, галоўны спецыяліст па ідэалагічнай рабоце КСУП "Белагурна", расказаў, што зерне разабралі хутка. Шэсць тон - лічы, за гадзіну. Добры попыт быў на гарох: прадалі ўсе 100 кілаграмаў. А вось насенне лёну попытам не вельмі карысталася.\n- Я некалі дамаўляўся сам з гаспадаркамі. 50 тон збожжа на пасёлак, пэўна, хапіла б. Трэба вывучаць попыт. Многія ж трымаюць гаспадарку, у самога ёсць куры.\nХутка раскупілі на кірмашы рыбу. 100 кілаграмаў карася Ірына Сокал прадала таксама, лічы, за гадзіну. Прыкупіла\nсама цыбулі ў фермераў. Па яе словах, а гандлюе Ірына Уладзіміраўна тут пастаянна і пакупнік яна пастаянны, сёлета на кірмашы ўсё ж менш прадпрымальнікаў, чым летась. Пашкадавала, што не было гандляроў са спецыямі, звычайна яны прыязджалі з Баранавічаў. Можа, падаліся ў іншае месца, цяпер паўсюдна кірмашы. А сваім гандлем жанчына задаволена, можна і адпачываць пасля напружанай працы.\nНякепскі попыт быў на агародніну, якую прывезлі і сельгаспрадпрыемствы, і фермерскія гаспадаркі.\nВось, да прыкладу, фермерская гаспадарка "Хіневіч" з Навагрудскага раёна прапаноўвала капусту па 40 капеек, буракі - па 30, моркву - па 45. Цэны - падобныя і ў іншых фермераў.\nКалі на мінулым дзятлаўскім кірмашы "экзотыкай" былі свяцільні ў выглядзе кветак, то ў Наваельні - жывыя блакітныя елачкі, лаванда, ля якой на памяць прыходзілі радкі песні "лаванда, горная лаванда...", і туі. Вось туі бралі вельмі ахвотна. А яшчэ многія новаяльнянцы неслі дахаты саджанцы. Самая пара для пасадак, таму набывалі і па адным, і па некалькі дрэўцаў.\n3 прамысловых прадпрыемстваў на кірмашы гандляваў крухмальны завод. Па словах прадаўцоў, гандаль ішоў не вельмі бойка, аднак хто хацеў на кісель крухмалу - купіў: за 1 кг - 2,50; за паўкілаграма - 1,25 рубля.\nУвогуле, новаяльнянскі кірмаш атрымаўся някепскі. Калі б хапіла зерня ды яшчэ мяса завезлі, зазначалі людзі, то і наогул можна было б казаць: кірмашовы дзень выдатны.


1 кастрычніка – Дзень утварэння Кітайскай Народнай Рэспублікі. - China Radio International\n1 кастрычніка – Дзень утварэння Кітайскай Народнай Рэспублікі\n1 кастрычніка 1949 года на плошчы Цяньаньмэнь адбылася афіцыйная цырымонія абвяшчэння КНР. Старшыня КПК Маа Цзэдун з галоўнай трыбуны ўрачыста заявіў усяму свету: «Сёння створаны Цэнтральны народны ўрад Кітайскай Народнай Рэспублікі». З гэтага часу Кітай адкрыў новую старонку сваёй гісторыі.\nПарад 1 кастрычніка 1949 г\nПарад ў 1959 годзе\nПарад у 1984 годзе\nПарад ў 1999 годзе\nСамае галоўнае дзяржаўнае свята Кітая – гадавіна ўтварэння КНР – адзначаецца 1 кастрычніка. Раней, у 60-я гады мінулага стагоддзя, абавязковай часткай прысвечаных яму урачыстасцяў быў грандыёзны ваенны парад на плошчы Цяньаньмэнь у Пекіне. Пасля гэтага, толькі ў 1984 годзе да 35-годдзя ўтварэння КНР, у 1999-м да 50-годдзя ўтварэння КНР і ў 2009 годзе да 60-й гадавіны з дня ўтварэння КНР былі праведзены ваенныя парады. У астатнія гады прайшлі іншыя ўрачыстыя мерапрыемствы.\nПарад ў 2009 годзе\nСвяткаванне дня ўтварэння Кітайскай Народнай Рэспублікі працягваецца сем дзён, гэты нерабочы тыдзень – адзін з трох «залатых тыдняў» у календары краіны. Галоўныя вуліцы сталіцы, цэнтральныя плошчы заўсёды упрыгожваюцца да гэтага свята велізарнымі кампазіцыямі з жывых кветак. Пад іх спачатку майструюць памост і каркасы з дошак, рэек, труб і дроту. Затым у цэнтры ўсталёўваюць па-майстэрску выкананую фігуру з зялёных галінак і кветак: дракона, паўліна, слана і г.д. У цэнтральных парках сталіцы 1 кастрычніка праводзяцца народныя гулянні, увечары, часам, адбываецца прыгожы феерверк.-0-


01 снежня 2021, 12:15\n1 снежня, Мінск /Кар. БЕЛТА/. У рабоце з моладдзю трэба адыходзіць ад фармалізму, спрабаваць размаўляць з ёй на блізкай, зразумелай ёй мове. Такую думку выказаў журналістам кіраўнік Адміністрацыі Прэзідэнта Ігар Сергяенка ў час выязнога пасяджэння калегіі Адміністрацыі Прэзідэнта па пытаннях рэалізацыі маладзёжнай палітыкі, перадае карэспандэнт БЕЛТА.\n"У рабоце з моладдзю трэба адыходзіць ад фармалізму, спрабаваць размаўляць у тым ліку на мове сучаснай моладзі", - сказаў Ігар Сергяенка. На думку, якая часам гучыць, што моладзь мы ўпусцілі, ён адрэагаваў так: "Я з гэтым абсалютна не згодны. Можа, нейкую частку і ўпусцілі. І сёння трэба больш увагі ўдзяліць (фарміраванню. - Заўвага БЕЛТА) актыўнай грамадзянскай, патрыятычнай пазіцыі".\nЁн звярнуў увагу: калі сёння ў Беларусі не будуць працаваць з моладдзю, то знойдуцца іншыя, хто гэта зробіць. "Не сакрэт, што сёння многія маладыя людзі едуць на вучобу ў Польшчу, Расію, - прывёў прыклад Ігар Сергяенка. - Гэта таксама тэма, якая патрабуе вырашэння не ў плане забарон, а ў плане павышэння ўзроўню адукацыйнага працэсу, яго прывабнасці ў нас у краіне".-0-


Ластоўскі Вацлаў. Гісторыя беларускай (крыўскай) кнігі: KNIHI.BY. Беларускія кнігі\nВага: 2410 г\nМастацкая Літаратура (выдавецтва)ГісторыяНавуковая літаратураНавукова-папулярная літаратураФаксымільныя выданьніЛітаратуразнаўстваКультуралёгіяЛастоўскі Вацлаў\nФаксімільнае выданне / Прадмова Алеся Сушы. — Мастацкая літаратура, 2012. — 814 с. Цвёрдая вокладка.\nЯзэп Янушкевіч: “Гісторыя крыўскай кнігі” — подзьвіг Ластоўскага (Радыё Свабода)\nДзве Крывіі. Расчытваючы Ластоўскага (SVAJKSTA.BY)\nКанец X-га і XI стагодзьдзе\nНяма больш занядбанай дзедзіны ў сьветавой пісьменнасьці як гісторыя паняволеных народаў. Вышэйсказанае асабліва кідаецца ў вочы калі ўзяць якую колечы галіну нашай, крыўскай, гісторыі. То знача гісторыі народу, каторы, ня так яшчэ даўно, жыў сваім самаістым палітычным і культурным жыцьцём. Супярэчнасьць між сьведчаньнем гістарычных помнікаў і асьвятленьнем іх сучаснай пісьменнасьцю — прост паражаючая. Бяручы ў рукі гістарычную кнігу часовых нашых пераможцаў, ня ведама чаму больш дзівіцца, ці іх бескрытычнасьці, ці парадаючай умеласьці тэндэнційна выкарыстываць об’ектыўныя сьведчаньні гісторыі… (з прадмовы да кнігі)


Што такое адзіночны, пацверджаны і падвойны выбар? | Martech Zone\nПятніца, верасень, 9, 2016 Пятніца, верасень, 9, 2016 Douglas Karr\nНезалежна ад таго, які тып маркетынгавых паведамленняў вы робіце, вам трэба будзе прадаставіць метадалогію, па якой абанент можа выбраць гэтыя паведамленні. Большасць краін і гандлёвая палітыка забяспечваюць нейкі характар правілы барацьбы са спамам, таму запіс крыніц і відаў паводзін мае вырашальнае значэнне. Вось метадалогіі:\nАдзін выбар - Гэта тыповы метад адмовы ад электроннай пошты і тэкставых паведамленняў. Падпісчык падпісваецца на сайце альбо імпартуецца кампаніяй на платформу абмену паведамленнямі. Перавага аднаразовага ўключэння заключаецца ў яго прастаце, якая не патрабуе дадатковага ўзаемадзеяння. Падзенне аднаразовага ўключэння заключаецца ў тым, што ваша форма можа быць мэтанакіраванай, і адрасы для захоўвання спаму аўтаматычна падпісваюцца на ваш спіс. Вы можаце знайсці свае электронныя лісты заблакаванымі па дарозе. Перавага аднаразовай падпіскі заключаецца ў тым, што карыстальнікі часта выбіраюць падпіску, але не будуць прымаць далейшых мер з метадалогіямі падвойнай падпіскі.\nАднаразовае ўключэнне з пацверджаннем - Гэта лепшая практыка для падпіскі на адзінкавыя паведамленні, але часта яе не ўлічваюць. Прыемнае прывітальнае паведамленне, якое пацвярджае, што абанент уключыўся, і задае чаканні наконт таго, як часта будуць адпраўляцца паведамленні і якую каштоўнасць яны будуць прыносіць абаненту - выдатная стратэгія.\nПадвойная падпіска - Усе платформы абмену паведамленнямі хочуць, каб вы выкарыстоўвалі гэтую метадалогію, таму што яна зніжае рызыку скаргаў на спам. Абанент падключаецца праз форму, імпарт альбо тэкставае паведамленне. Пасля гэтага неадкладна паведамляецца, каб пацвердзіць выбар. Калі гэта электронны ліст, ім звычайна трэба націснуць спасылку ў электронным лісце. Калі гэта тэкставае паведамленне, яны павінны адказаць з пацверджаннем, што яны выбіраюць.\nЗ падвойнай адмовай таксама звязана пэўная псіхалогія:\nПадвойнае прыняцце па сутнасці зводзіцца да прынцыпу ўзаемнасці, а асноўны закон сацыяльнай псіхалогіі гэта кажа, што ў многіх сацыяльных сітуацыях мы вяртаем тое, што атрымліваем ад іншых. Пачніце адносіны, прадэманстраваўшы павагу да чалавека - і адрасу электроннай пошты, які яны вам даюць, - і вы наладжваеце сябе на вяртанне як узаемнасці, так і адкрытасці.\nГэтая інфаграфіка ад Salesforce, Як псіхалогія можа зрабіць вашу электронную пошту больш прывабнай, азнаёміўся з кожным варыянтам падпісання і абмеркаваў спосабы персаналізацыі вашага досведу электроннай пошты, каб павялічыць удзел і скараціць колькасць адпісак і справаздач пра спам. Ён таксама займаецца персаналізацыяй і аптымізацыяй тэм для большага ўдзелу.\nКлючавыя словы: пацверджаны выбардвайны адмову ўаднаразовы выбаршто такое пацверджаннешто такое двайны выбаршто такое адзіны выбар


Улялюм — Вікіпэдыя\nІлюстрацыя Дантэ Габрыеля Расэцьці, каля 1847—1848\n«Улялюм» (па-ангельску: Ulalume) — верш Эдгара Алана По, напісаны ў 1847 годзе. Як і некаторыя яго вершы («Крумкач», «Анабэль Лі», «Лінор»), «Улялюм» факусіруе ўвагу на страце апавядальнікам прыгожае жанчыны пасьля яе сьмерці. Верш прасякнуты шматлікімі міталягічнымі алюзіямі, і асабовасьць самой Улялюм, калі гэта рэальная асоба, стаіць пад пытаньнем. «Улялюм» напісаны амфібрахіем і анапэстам і ўяўляе сабой дыялёг лірычнага героя са сваёй душой.\nДзеяньне адбываецца ў Ноч Начэй у кастрычніку «тужлівым бязь меры» з шэрым небам уверсе і зьлятаючым на дол лісьцем. У абшарах Уіра, ля возера Абэр, прыгнечаны апавядальнік блукае разам з Псыхеяй, згадваючы, як калісьці яго сэрца «біла вульканам». Апавядальнік размаўляе ў разважнай манэры са сваёй душой, але не ўсьведамляе ні месяца году, ні канечнага шляху, куды ўрэшце павінна прывесьці ягонае блуканьне. Ён зьвяртае ўвагу на цьмянае сьвятло зоркі, якое ён назваў сьвятлом Астарты, і цікавіцца, ці ведае яна, што сьлёзы на ягоных шчаках яшчэ не высахлі. Яго душа, тым ня менш, ня верыць зорцы і шляху, па якім яна іх вядзе. Як толькі апавядальнік супакойвае сваю душу, ён разумее, што неўсьвядомлена дайшоў да магілы сваёй Улялюм, якую летась пахаваў у ноч начэй.\nУ адрозьненьне ад верша По «Анабэль Лі», у гэтым вершы апавядальнік прыходзіць да магілы сваёй каханай неўсьвядомлена, што выяўляе яго залежнасьць ад Улялюм і яе каханьня; ейная страта пакідае яго ня толькі глыбока замаркочаным, але і суцэльна спусташоным і пасьля наведваньня яе магілы ён няўсьвядомлена аддае сябе на далейшыя самапакуты. Гэтаму вершу ўласьцівы моцны ўхіл у разлад і ўшкаджэньне: для лісьця, якое зьлятае долу аўтар выкарыстоўвае прыметнік withering (чэзнучы, марнеючы, губляючы сьвежасьць) і для мэнтальнага стану апавядальніка знаходзіць слова palsied, якое ўтворана ад назоўніка palsy, які ў ангельскай мове ў пераносным сэнсе азначае стан суцэльнай бездапаможнасьці і скутасьці. Як і большасьць пазьнейшых вершаў По, Улялюм мае дакладна выпрацаваную рытмічнасьць і музыкальнасьць. Аўтар наўмысна робіць строфы гучнымі і


Чым адрозніваецца смяротнасць у Беларусі ад смяротнасці ва ўсім свеце? | Новы Час\nПаводле дадзеных міжнародных даследчыкаў, суіцыд — 4-я па частаце прычына смяротных зыходаў у Беларусі, у той час як у свеце гэта прычына смяротнасці толькі на 15-й пазіцыі. Але з Белстатам гэта не сыходзіцца.\nПраект ourworldindata.org Оксфардскага ўніверсітэта паспрабаваў абагульніць і прааналізаваць асноўныя прычыны смяротнасці — і ў большасці дзяржаў у прыватнасці, і ў цэлым у свеце. Дадзеныя пра смяротныя выпадкі былі сабраныя за 2016 год.\nУ спіс краін, якія разглядаў Оксфардскі ўніверсітэт, трапіла і Беларусь. Згодна з апублікаванымі ў праекце дадзенымі, асноўныя прычыны смяротнасці ў нашай краіне некалькі адрозніваецца ад уласцівых свету ў цэлым.\nТак, у Топ-5 асноўных прычын смерці ў свеце уваходзяць сардэчна-сасудзістыя захворванні, рак, рэспіраторныя захворванні, дибет і захворванні крыві, дэменцыя.\nУ той жа час у Топ-5 прычын смерці ў Беларусі, як сцвярджае праект, уваходзяць сардэчна-сасудзістыя захворванні, рак, дэменцыя, суіцыд, хвароба печані.\nАдзначым, што гэты пералік не супадае з дадзенымі Белстата. Як раней пісаў Thinktanks.by, часцей за ўсё беларусы ў 2016 годзе паміралі ад хвароб сістэмы кровазвароту (па гэтай прычыне ў сярэднім кожныя восем хвілін памірае адзін чалавек), хвароб органаў стрававання (кожныя 24 хвіліны) і ад анкалогіі (кожныя паўгадзіны).\nДалей у гэтым сумным спісе ідуць смерць ад сімптомаў, прыкмет і адхіленняў ад нормы, выяўленых пры клінічных і лабараторных даследаваннях; ад псіхічных адхіленняў; з-за самазабойства; ад хвароб органаў дыхання; ад вострага інфаркту міякарда; з-за смяротнага атручвання алкаголем; ад інфекцыйных і паразітарных хвароб; у выніку ДТЗ.


Будзьма беларусамі! » Турыстычная вёска эпохі неаліту з’явіцца ў Ваўкавыскім раёне\nНаведвальнікам тут прапануюць акунуцца ў атмасферу першабытнай вёскі: пажыць у хацінах таго часу, здабыць агонь, зляпіць з гліны посуд і нават адправіцца ў паляванне на маманта. У планах — стварыць макет шахты, дзе турысты змогуць самастойна здабыць крэмень.\n— Пабудаваць аб’ект — палова справы, — кажа каардынатар праекта Дзяніс Ваканаў. — Яго неабходна забяспечыць прафесійным і творчым калектывам энтузіястаў, з дапамогай якіх ён стане запатрабаваным у галіне турыстычнага сэрвісу і паслуг.\nПлануецца, што вёска эпохі каменнага веку прыме першых наведвальнікаў ужо праз чатыры гады.\nТэгі: Ваўкавыск, Ваўкавысчына


Галоўная Праграмы Аб'ектыў 01.10.2018\nАб'ектыў\t01.10.2018 «Збівалі сяржантаў палкай, а яны не бачаць у гэтым нічога выключнага»\n<iframe src="https://www.tvp.pl/sess/tvplayer.php?object_id=39274190&autoplay=false" width="640" height="360" frameborder="0" scrolling="no" marginwidth="0" marginheight="0" name="bel_tvp" allowfullscreen></iframe>\nДругі судовы працэс, які звязаны з гібеллю шарагоўца Аляксандра Коржыча, мае паказальны характар, гавораць назіральнікі. На паседжанне Менскага абласнога суда сёння прыйшлі, а дакладней прывялі некалькі дзясяткаў курсантаў Вайсковай акадэміі, якія ў выхаваўчых мэтах назіралі за хадою працэсу.\nКалі сяржантаў, якіх вінавацяць у давядзенні да самагубства Аляксандра Коржыча, вінавацяць сярод іншага ў вымаганні грошай і збіцці жаўнераў, то цяпер самыя сяржанты праходзяць пацярпелымі. Іхныя камандзіры рабілі ўсё тое ж, што яны самыя адносна прызыўнікоў. Ігар Ілляш, журналіст belsat.eu:\n«Збівалі сяржантаў драўлянаю палкай па ягадзіцах, па спіне, але яны нават не бачаць у гэтым нічога выключнага. Кажуць, так было заведзена, і не ім гэта змяняць».\nГэта можна лічыць працягам справы Коржыча, і ёсць пытанні, чаму гэтыя справы не аб’ядналі, адзначае журналіст Ігар Ілляш. Адразу на пачатку працэсу абвінавачаны прапаршчык Артур Вірбал, у якога знайшлі банкаўскую картку загінулага Коржыча, заявіў, што прызнае віну цалкам. Пры гэтым за давядзенне да самагубства Вірбал не адказвае перад судом. Ігар Ілляш, журналіст belsat.eu:\n«Калі лічыць, што Коржыча давялі да самагубства тыя дзеянні і парадкі, якія былі ў Печах, то чаму за гэтыя парадкі не нясе адказнасць прапаршчык Вірбал?»\nМаці загінулага год таму прызыўніка, 21-гадовага Аляксандра Коржыча, цвердзіць, што ёсць вайсковыя часткі, дзе зусім інакш ставяцца да жаўнераў. Паводле ейных высноваў, рэч не ў сістэме, а стаўленні камандавання менавіта Печаў. Святлана Коржыч, маці загінулага Аляксандра Коржыча:\n«У першую чаргу да адказнасці павінен быў быць прыцягнуты былы камандзір цэнтру ў Печах – Чарнецкі і ягоныя намеснікі, камандзір часткі і вось гэтыя таварышы, якія сядзяць на лаве падсудных».\nСправа гібелі жаўнера Аляксандра Коржыча доўжыцца роўна год. Святлана Коржыч не згодная са следчымі, што ейнага сына давялі да самагубства. Жанчына мяркуе, што Аляксандра забілі пасля таго, як той адмовіўся плаціць грошы саслужыўцам.\nПасля гібелі Аляксандра Коржыча за перавышэнне статутных дачыненняў у войску ўжо былі вынесеныя прысуды 28-мі асобам, але рэальныя тэрміны атрымалі толькі двое вайсковаслужбоўцаў.\nФота: Ігар Ілляш\nТэгі: войска, дзедаўшчына, Коржыч, Печы, самоубийство, суд, Сяргей Коржыч\n01.10.2018\tГлядзі выданне цалкам\nПенсіі заплоцяць за кошт бальніц і дзіцячых садкоў