ATA "BEŞBARMAQ" ZƏRBƏSİ ALAN OĞLUNUN TALEYİNDƏN NARAHATDIR\nNəşr edilib 17.04.2019 09:03\nAtasının qorxusu hələ də tutulmayan belə bir cinayətkarla oğlu arasında hər an neqativ hadisələrin ola biləcəyidir\nVaqif ƏLİYEV: "Muradın hüquqlarını istintaq orqanı pozub, onun həyat və sağlamlığına xəsarət yetirən cinayətkarın azadlıqda qalıb, məsuliyyətə cəlb olunmaması hansısa maraqdan xəbər verir"\nBu cinayət hadisəsi cari ilin yanvar ayının 7-si saat 13.00 radələrində paytaxtın Nərimanov rayonundakı Aşıq Molla Cümə küçəsi, 11 "B" ünvanında yerləşən yaşayış binasının arxasında, iki qonşu -- Murad Vaqif oğlu Əliyev və Tamerlan Nadir oğlu Əfəndiyev arasında şəxsi münasibətlərin pozulması zəminində əvvəllər yaranmış ədavətin acı nəticəsidir. Həmin gün əliyevlər ailəsinin başına gələn faciənin ictimailəşməsi üçün araz.az saytının redaksiyasına gəlməsi məsləhət bilinən ailə başçısının -- yarandığı gündən hakim Yeni Azərbaycan Partiyasının üzvü olan fəal ictimaiyyətçi Vaqif Əliyevin əməkdaşımıza təqdim etdiyi sənəd və sübutlar əsasında geniş araşdırma yazısı çapa hazırlanır. Bu yazıda isə, əməkdaşımız şikayətçi ilə söhbətinin bəzi detallarını qələmə alıb.\nÖncə qeyd edək ki, Nərimanov rayon Polis İdarəsinin İstintaq Şöbəsində Azərbaycan Respublikası Cinayət Məcəlləsinin 127.1 maddəsi ilə istintaq olunmuş və bu yaxınlarda məhkəmə araşdırması başlanacaq 190066011saylı bu cinayət işində zərərçəkmiş şəxs kimi adı keçən Murad Əliyevin atası belə bir cinayəti törədən şəxsin istintaqda necə müdafiə edildiyindən şikayətçidir və onun hələ də azadlıqda qalmasının hansısa maraqdan xəbər verdiyini söhbətimizin hər məqamında xüsusi vurğulayır.\nVaqif Əliyevin dediyinə görə, Tamerlan yaşadıqları həmin binanın arxasında oğluna hücum edərək, heç bir söz demədən və səbəb göstərmədən, Muradın alnına güclü zərbə vurub:\n"İlk zərbədən sonra oğlumun gözlərini qan örtüb. Tamerlan edəcəyi hərəkətə əvvəlcədən hazırlaşdığından, ilk zərbəni beşbarmaqla həyata keçirib. Bu zərbə o qədər ağır olub ki, Murad ondan qoruna bilməyib. Qan itirdiyindən, başı fırlanaraq, huşunu itirib və yerə yıxılıb. Özünə gələndə anlayıb ki, bədəninin hər tərəfindən yumruq və təpik zərbələri də alıb. Yerdə uzanmış vəziyyətdə qalmağın daha təhlükəli ola biləcəyindən, cox böyük çətinliklə ayağa qalxaraq, qışqırmağa və ətrafdakıları köməyə çağırmağa başlayıb. Bəxti gətirib ki, özünü qurtara bilib.\nAğır olan zərbələrlə cinayətkar Muradın həyat və sağlamlığına ciddi xəsarətlər yetirib. Hadisədən sonra xəstəxanaya çatdırılan oğlumun müalicəsini həyata keçirən həkimlər də açıq dedilər ki, onun həyati vacib orqanlarına ciddi xəsarətlər dəyib, sağ gözü daha çox qorxuludur, görmə qabiliyyətini itirə bilər. Beynində güclü silkələnmə olduğunu da bildirdilər. Elə, indi də deyirlər ki, yalnız uzun zaman tələb edən müalicədən sonra bilmək olar ki, o, tam sağala bilər, yoxsa yox.\nMəni daha çox narahat edənsə, müalicəni aparan həkimlərin fikirlərində fərqli qərəzli rəylərin olmasıdır. Çünki cinayət işi üzrə təyin olunmuş məhkəmə-tibbi ekspertizasının 09 yanvar 2019-cu il tarixli, 20 nömrəli və 21 yanvar 2019-cu il tarixli, 12/20-A nömrəli rəylərindəki ekspertiza nəticələri şübhə doğurur, rəylərdə mötəbər sübutlar təhrif olunub. Eyni zamanda, sağlamliğa ağır zərər vurmaya dair xəsarətlər olmasına baxmayaraq, yetərsiz rəylər verilib. Belə ki, rəydə göstərilib ki, oğlumun almış olduğu xəsarətlər -- sağ göz almasının kontuziyası, göz dibinə qansızma, torlu qişanın zədələnməsi, sağ gözdə ikili görmə və sağ gözün görmə itiliyinin 0,3-ə qədər azalması, sağ qaşüstü nahiyənin əzilmiş yarası, sağ göz ətrafının hematoması, sağ göz yuvasının iç kənarlarının əzilmiş yarası ilə müşayiət olunmuş sağ frontal sinusun\nön divarının basılmış sınıqları, sağ orbitanın üst və alt divarının qəlpəli basılmış sınıqları küt əşyanın təsirindən törənib. Göstərilənlər isə, sağlamlığın uzun rnüddətə pozulmasına yox, az ağır zərər vurmaya aiddir. Bu, necə bir az ağır xəsarətdir ki, indiyədək onun qurtarması üçün, azı 10 min manat pul xərcləmişik. Di gəl ki, oğlumun vəziyyəti düzəlmir ki, düzəlmir. Axı, insaf da yaxşı şeydir. Bu cinayət işinə məsul olanlar isə, sanki bu insani hisslərdən məhrumdurlar.\nBildirmək istəyirəm ki, 5 saylı Kliniki Xəstəxana tərəfindən oğlumun bədəni üzərində olan xəsarətlərə dair verilmiş 18 yanvar 2019-cu il tarixli arayışdan görünür ki, onun başında 07 yanvar 2019-cu il tarixdə "sağ qaşüstü nahiyəsinin kəsilmiş-çapılmış, sağ gözaltı nahiyənin əzilmiş-çırılmış yaraları aşkar olunub. Göstərilənlərdən aydın olur ki, kəsilmiş-cırılmış xəsarətlər yalnız hər-hansı bir metal əşyanın təsiri nəticəsində alınır. Bundan başqa, Milli Oftalmologiya Mərkəzi tərəfindən tərtib edilmiş 07 yanvar 2019-cu il tarixli hər iki orbitanın KT müayinəsindən görünür ki, orbitanın alt divarının və alın sümüyünün sınığı aşkar edilib, yuxarı lateral divarının basılmış parçalı sınığı izlənib. KT müayinəsi zamanı sağ frontal sinusun ön divarının çökmə sınığı və yerdəyişən sınıqlarının olması da qeyd olunub. Bütün bunlar ona dəlalət edir ki, oğlumun aldığı xəsarətlər sağlamlığa ağır zərər vurmaya aiddir.\nAzərbaycan Respublikası Səhiyyə Nazirliyinin Məhkəmə Tibbi-Ekşpertiza və Patolpji Anatomiya Birliyinin direktoru Ədalət Həsənova etdiyimiz şikayət xarakterli müraciətlərimizdə də,\nyuxarıda qeyd olunanları nəzərə alaraq, oğlumun barəsində təyin olunmuş ekspertizanın obyelktiv aparılmasını nəzarətə götürməsini, rəyin obyektiv yazılmasina göstəriş verməsini xahiş etmişik. Nə olsun, bunun da bir xeyri olmayıb.\nBunlar bir kənara, dəhşət odur ki, Nərimanov rayon Polis İdarəsinin 18-ci Polis Bölməsində və rayon Polis İdarəsinin İstintaq Şöbəsində cinayət işinin təhqiqatı və istintaqı düzgün aparılmadı. Cinayətkarın əməli Cinayət Məcəlləsinin 126.2.4 və 221.3 maddələrinə tövsif edilməli olduğu halda, düzgün olmayaraq, həmin məcəllənin 127.1 maddəsinə tövsif edilib. Həkim Rəhman Allahverdiyevin ekspertiza zamanı oğlumun görmə qabiliyyətini itirməsi barədə verdiyi rəy də, sonda nəzərə alınmayıb. Təhqiqatçı, polis kapitanı Emin Quliyev və baş müstəntiq, polis mayoru Pərviz Məmmədov cinayət işini düzgün aparmadıqlarından, rayon prokurorluğu tərəfindən araşdırmaya nəzarət başdansovdu olduğundan cinayət törədən həmin şəxs indiyədək həbs edilməyib. Sadəcə, barəsində başqa yerə getməmək haqqında iltizam qətimkan tədbiri seçilib. O, hər gün, sanki etdiklərindən qürrələnirmiş və bizə acıq verirmiş kimi, özündənrazı tərzdə azadlıqda gəzir".\nZərərçəkənin atası deyir ki, bu tip işlərdə polis qətiyyət nümayiş etdirib, cinayət törədən şəxsi dərhal tutaraq, istintaqa təhfil verməli olduğu halda, indiyədək heç bir tədbir görməyib, hətta\ntəhqiqatçı və istintaqçı hadisənin şahidlərinin tapılmasına belə səy göstərməyiblər: "Dəhşət ondadır ki, polislər oğlumun aldığı beşbarmaq zərbəsini belə yumruq zərbəsi ilə əvəz etməyə müvəffəq olublar. Ya bu cinayətkar şəxs polisin himayəsindədir, ya da müəyyən “razılaşma” əsasında onun cinayət məsuliyyətindən kənarda qaldığını düşünürük. Axı, başqa cür də ola bilməz.\nBu cavab məktubunu oxusanız, siz də, görərsiniz ki, insan taleyi çox kreslo sahiblərini narahat etmir, ötür-ötür oyunu gedir. Həmin məktubu sizin də dərc etməyinizi istərdim. Bu həmin cavab məktubunda yazılanlardır, özü də İstintaq və Təhqiqat İdarəsinin rəisi Nazim İsmayılov imzalayıb. Məktubda belə yazılıb:\n"Hörmətli Vaqif Hüseyn oğlu!\nOğlunuz Murad Əliyevin döyülməsi ilə bağlı araşdırmanın obyektiv aparılmaması barədə Azərbaycan Respublikası Prezidentinin Administrasıyasına ünvanlanmış\nMüəyyən olmusdur ki, 8 yanvar 2019-cu il tarixdə oglunuz Murad Əliyev Nərimanov rayon Polis idarəsinin 18-ci Polis şöbəsinə ərizə ilə müraciət edərək, 7 yanvar 2019-cu il tarixdə yaşadığınız Bakı şəhəri, Nərimanov rayonu, A.M.Cümə küçəsi ev 11 B-nin birinci mərtəbəsində qonşunuz Əfəndiyev Tamerlan Nadir oğlu tərəfindən döyüldüyünü bildirmişdir.\nƏrizə ilə bağlı Nərimanov rayon Polis idarəsinin 18-ci Polis şöbəsində araşdırma aparılaraq toplanmış material 12 yanvar 2019-cu il Nərimanov rayon prokurorluğuna göndərilmişdir.\n23 yanvar 2019-cu il tarixdə Nərimanov rayon prokurorluğunda fakta görə Azərbaycan Respublikası Cinayət Məcəlləsinin 221.1-ci (xuliqanlıq) maddəsi ilə cinayət işi başlanılaraq, istintaq aidiyyəti üzrə rayon Polis idarəsinin İstintaq şöbəsinə göndərilmiş və istintaqın aparılması baş müstəntiq Pərviz Məmmədova həvalə olunmuşdur.\nGöstərdiyiniz xüsusiyətlər və işin digər halları tam və hərətərəfli araşdırılmaqla istintaq davam etdirilir. Müraciətiniz cinayət-prosessual qanunvericiliyinə müvafiq olaraq, cinayət işinə əlavə edilib, araşdırılması üçün, Nərimanov rayon Polis idarəsinə göndərilmışdır"\nƏslində, bu hadisə Cinayət Məcəlləsinin digər maddələrinə tövsif edilməklə araşdırılmalıydı. Çünki baş vermiş hadisə ədavət, qisas, intiqam almaq zəmnində, həmçinin cinayətdə istifadə edilən alət və vasitə olan beşbarmaq vasitəsilə törədildiyindən, bu, sağlamlığa ağır zərbəyə cəhd olduğunu göstərən dəlillərdir.\nOğlumun vəkili də müvafiq qurumlara müraciət edərək, oğluma qarşı cinayət törədənin məsuliyyətə cəlb edilməsini istəyib. Nərimanov rayon Polis İdarəsindən bildiriblər ki, istintaq şöbəsində fakt üzrə Cinayət Məcəlləsinin başqa bir maddəsi ilə cinayət işi başlanıb. İstintaq hərəkətləri sonadək bu cür saxtakarlıq və qanunsuzluq çərçivəsində davam edib. Artıq, bu yaxınlarda məhkəmə olacağı barədə xəbər alsaq da, hadisəni törədən hələ də saxlanılmayıb.\nMənim qorxum hələ də tutulmayan belə bir cinayətkarla oğlumun arasında hər an neqativ hadisələrin ola biləcəyidir.\nMənim yerimdə başqa bir ata olsun, kim zəmanət verə bilər ki, növbəti dəfə oğlum zorakılığa məruz qalmayacaq? Belə hadisə zamanı müdafiə olunmaq da olmur.\nAçıq-aydın görünür ki, Muradın hüquqlarını istintaq orqanı kobudcasına pozub, onun həyat və sağlamlığına xəsarət yetirən cinayətkarın azadlıqda qalıb, məsuliyyətə cəlb olunmaması hansısa maraqdan xəbər verir. Bu barədə, yuxarılara yazmaqdan, rəis və məmur qapısı döyməkdən, qəbullarda növbə gözləməkdən də bezmişik. Dərdimizə əlac edən tapılmır ki, tapılmır!\nOnu da qeyd etməyi vacib bilirəm ki, indiyədək oğlumun vəkilinin bir dənə olsun vəsatətini istintaq orqanları təmin etməyib. Guya, vəsatətlər öyrənilərkən müəyyən olunub ki, göstərilən xüsusatlar əsassızdır, cinayət işinin materialları ilə araşdırılıb və tam təkzib olunmaqla, istintaq üçün heç bir əhəmiyyət kəsb etmir. Əslində isə, vəkil öz vəsatətlərində həmişə baş verən münaqişəni görən şəxslərin müəyyən edilərək ifadələrinin alınmasını, oğlumun barəsində təyin edilmiş məhkəmə-tibbi ekspertizasının rəyi ilə razı olmadığımız üçün, iş üzrə komisyon məhkəmə-tibbi ekspertizasının təyin edilməsini və hadisə yerini müşahidə edən müşahidə kamerasından görüntülərin götürülüb, baxış keçirilməsini xahiş edib. Azərbaycan Respublikası CPM-nin 121.2 maddəsində isə göstərilib ki, cinayət təqibi ilə bağlı olan bütün halların lazımı hüququ prosedur daxilində hərtərəfli, tam və obyektiv araşdırılmasına, cinayət prosesi iştirakçılarının və cinayət prosesində iştirak edən digər şəxslərin pozulmuş hüquqlarının və qanuni manafelərinin bərpa edilməsinə yönəldilmiş vəsatət və xahişlər rədd edilə bilməz. Aydın görünür ki, bu yöndən də, oğlumun hüquqları kobud şəkildə pozulub".\nVaqif Əliyev deyir ki, son vaxtlar ölkə başçısının bütün sahələrdə islahatlara dair sərəncam və fərmanlar verməsi, onun cəmiyyətə mesajı kimi qəbul edilməlidir. Cənab prezident həyatı vacib həmin sənədlərdə də göstərir ki, ölkəmizin davamlı tərəqqisinin təmin edilməsi üçün, bütün sahələrdə həyata keçirilən islahatlar hüquq-mühafizə sisteminin inkişafında yeni mərhələnin başlanmasını və bu sahədə islahatların dərinləşdirilməsini zəruri edir: "Azərbaycanda ən çox şikayət olunan sahə hüquq-mühafizə sistemidir. Yüz minlərlə şikayətlər var. İnsanları incidirlər, rüşvət tələb edirlər, süründürməçiliyə yol verirlər. Qərarlar Azərbaycan qanunlarına uyğun yox, müəyyən təzyiqlər nəticəsində qəbul olunur. İslahatlarda əsas məqsəd isə,\ncəmiyyətdə bu vacib sistemə etimadın möhkəmlənməsi üçün fəaliyyətində ədaləti, qanunçuluğu, şəffaflığı, qərəzsizliyi, aşkarlığı, hər kəsin qanun qarşısında bərabərliyini, Azərbaycan Respublikasının Konstitusiyası və qanunlarında təsbit edilmiş ədalət mühakiməsinin digər prinsiplərini\ntəmin etmək, korrupsiyanı aradan qaldırmaqdır. Cənab prezident istəyir ki,\nbütün dünyada olduğu kimi, Azərbaycan hüquq-mühafizə sistemində də qərarlar heç kimə qulaq asmadan, tam sərbəst, yalnız dövlət qanunlarına uyğun qəbul edilsin. Əgər insanın cəzası varsa, çəkməlidir. Təəssüf ki, inqilabi və davamlı olacaq prezident fərmanları və sərəncamlarının xoş havası hələ də Nərimanov rayon hüquq-mühafizə sistemi işçilərini qəflət yuxusundan oyatmayıb. Yoxsa, bizim başımıza bu oyunu gətirməzdilər!..".


Kirayə (aylıq) 3 otaqlı Ofis Elmlər akademiyası metrosu Yasamal rayonu Qiyməti 900 manat\nKirayə (aylıq) 3 otaqlı Ofis, Elmlər akademiyası metrosu, Bakı Dövlət Universiteti, Yasamal rayonu\nElanın kodu: 699874\nYENİCƏ TƏMİRDƏN ÇIXMIŞ OFİS İCARƏYƏ VERİLİR !!! OFİS şeherin prestijli yerlerinden biri olan Elmlər Akademiyası metrosu ilə üzbəüz, B. Vahabzadə küçəsində, "BÖYÜK FIRAT" ın üstündə, yerləşən daş binada 3 otaqlı OFİS icarəyə verilir. Ümumi sahəsi 60 kv.m.5 mərtəbəli daş binanın 3-cü mərtəbəsi. Əla təmirlidir. Geniş işıqlı otaqlar, mətbəxi, duş kabinalı s/q. KOMBİ istilik sistemi və daimi su təchizatı, telefon xətti, internet xətti. Obyektin yerləşdiyi binada və ətraf binalarda yaşayış vardır. Daha ətrafli məlumat almaq uçun elanda qeyd olunan nomrə ilə əlaqə saxlaya bilərsiz.\nÜnvan: Elmlər Akademiyası metrosu ilə üzbəüz, B. Vahabzadə küçəsində


“Rus NATO”su: Qarabağa həll,yoxsa tilov? -\n“Rus NATO”su: Qarabağa həll,yoxsa tilov?\n30 İyun 2018 21:36 Turkustan.info\nSiyasi-şərhçi Natiq Miri “Cümhuriyət” qəzetinə açıqlamasında bu iddiaların Dağlıq Qarabağ məsələsinin həllində heç bir rol oynamayacağını deyib. N.Mirinin sözlərinə görə, Rusiya heç vaxt Azərbaycanın istədiyini verməyəcək: “İlk növbədə Rusiya dövlətinin siyasətini anlamaq lazımdır. Rusiya heç bir zaman özünün “arxa bağçası” saydığı müstəqil ölkələri özünə bərabərhüquqlu tərəfdaş kimi tanımayıb və bundan sonra da tanımayacaq. Rusiyaya verilən istənilən güzəştlərə rəğmən yenə də öz geosiyasi maraqlarını öndə tutacaq. Bu da o mənaya gəlir ki, Dağlıq Qarabağ problemi birdəfəlik ədalətli həllini tapmayacaq. 1990-cı illərdə Azərbaycan Xalq Cəbhəsi hakimiyyətindən sonra dərhal Müstəqil Dövlətlər Birliyinə üzvlüyünü qəbul etdi və bunu dolayısı ilə Dağlıq Qarabağ məsələsi ilə əlaqələndirdilər. Nəticədə isə Dağlıq Qarabağ problemi həll olunmadı. Bu mənada bu günə qədər Rusiyaya onlarca güzəştlər olunub. Ancaq hələ də Dağlıq Qarabağ problemi 25 ildir ki, həllini tapmır. Hesab edirəm ki, Azərbaycan Avrasiya İttifaqı və Kollektiv Təhlükəsizlik Müqaviləsi Təşkilatına üzv olsa belə, Dağlıq Qarabağ problemi öz həllini tapmayacaq.\nNatiq Miri hesab edir ki, Rusiya bu cür təkliflərlə Azərbaycanı aldatmaq istəyir: “Bu informasiyaların dövriyyəyə buraxılması siyasi gedişdir. Çünki Rusiya Azərbaycan üçün cəlbedici olsun deyə ortalığa zaman-zaman bu cür təkliflər atır. Yəni, bu bir növ balığı aldatmaq üçün dənizə atılan tilovdur. Əminəm ki, Rusiya istədiklərini aldıqdan sonra Dağlıq Qarabağla bağlı Azərbaycanın istədiklərini verməyəcək.\nAzərbaycanın maraqları qismən təmin olunacaq ki, bu da Dağlıq Qarabağ probleminin həlli anlamına gəlməyəcək. Azərbaycan üçün isə lazım olan bu problemə birdəfəlik çözümün tapılması və məsələnin bağlanmasıdır. Bu çözüm isə heç də mümkünsüz riyazi tənlik deyil. İşğalçılar torpaqlarımızdan çıxarılır və həmin ərazilər məxsus olduğu dövlətə qaytarılır. Azərbaycan da öz vətəndaşları olan ermənilərə dövlət təhlükəsizliyi təminatı verir. Təbii ki, regionun iqtisadi inkişafı yönündə də üzərinə öhdəliklər götürür. Ermənilər Azərbaycanın tamhüquqlu vətəndaşı olaraq qanunlara tabe olurlar və burada yaşamağa davam edirlər. Söhbət yalnız bundan gedə bilər. Əks halda, Azərbaycanı geosiyasi hiylələrlə bu prosesə qatmaq hakimiyyət adına çox böyük yanlış olardı”. /Cebhe.info/


Isti yay günlərində saçlarınıza fen vurmayın. Imkan verin ki, saç özü qurusun. Pəncərənin yanında yaxud da ventilyasiyalı bir otaqda saçınızı quruda bilərsiniz. Əgər çimdiyiniz məkanda saçınızı qurutmaq istəsəniz bu sizi tərlədəcək və saçınızın elektrikləşməsinə səbəb olacaq. Saçınızın tam qurumasına əmin olduqdan sonra fendən istifadə edə bilərsiniz. Belə olarsa saçı qırılmaqdan qorumuş olarsınız.\nIstidən quruyub çatlayan dodaqlarınıza soyuq süd və ya buz qoyub kompres edin.\nGünəşin əllərdə yaratdığı ləkələrdən isə limon suyu vasitəsilə azad ola bilərsiniz. Pambığa limon suyu sıxın və əllərinizi ovuşdurun. Bunu hər gün təkrarlayın.\nGünəş şüalarının altında çox vaxt keçirsəniz dəridə müxtəlif səpkilər və allergiyalar yarana bilər. Mütəxəssislərin günəş altında qalma saatlarını öyrənin. Çalışın ki, ona əməl edəsiniz.\nTarix: 23.12.2012 / 14:24 Müəllif: *_*M_O_N_I_K_A*_* Baxılıb: 279\tBölmə: Maraqli Melumatlar ve gozellik sirleri


Kabinet tədqiqatları (Desk Research) | 4Service Group Azərbaycan\nDemo Sifariş xidməti\nKabinet tədqiqatı (desk research) — bazar haqqında əlçatan mənbələrdən əldə olunan təkrar məlumatın toplanması, tədqiq olunması, sistemləşdirilməsi və təhlili. Beləliklə, əlçatan məlumat mənbələrində (dövri mətbuatda, iqtisadi nəşrlərdə, statistik məlumat kitabçalarında, şirkətdaxili hesabatlarda və s.) olan məlumatlar toplanır, müəyyən qaydada emal olunur və obyektiv bazar vəziyyətini əks etdirən hesabatda bir araya gətirilir.\nKabinet tədqiqatı terminitədqiqatın formatı və mahiyyətindən əmələ gəlib, “masadan qalxmadan”, yəni “sahə tədqiqatları” aparmadan – artıq mövcud olan məlumatların tədqiqi, təhlili və sistemləşdirilməsi üzrə iş aparmaq.\nKabinet tədqiqatları əldə olunmalı olan məlumatın hamı üçün əlçatan olduğu hallarda aparılır.\nKabinet tədqiqatların aparıldığı hallar:\ngələcəkdə aparılacaq tədqiqatın vəzifələrinin formalaşdırılması məqsədilə məlumatların ilkin təhlili zamanı;\ntamdəyərli tədqiqat üçün vəsaitlər çatışmadığı halda;\nməlumatların yüksək dəqiqliyinə ehtiyac olmadığı hallarda (ekspress-qiymətləndirmə);\nbir çox amilin tədqiqat obyektinə təsirinin qiymətləndirilməsi zəruri olduğu halda;\nzaman ərzində obyektdəki dəyişikliklərin müşahidə olunması zəruri olduğu halda.\nHƏLL ETDİYİ MƏSƏLƏLƏR\nbazar tədqiqatı: konyunktura, tutum (tələbat), risk və imkanlar;\nbazarın inkişaf tendensiyaları və perspektivlərini qeyd etmək;\nrəqiblərin təhlili: oyunçuların sayı, boş nişalar;\nbazarın strukturunu müəyyən etmək;\nməhsulların əsas satış və reklam kanallarının müəyyən edilməsi;\nbazarın qiymət siyasəti, qiymətqoyma şərtlərinin müqayisəli təhlili;\nbazar təklifinin sistemləşdirilməsi və əmtəə siyasətinin qiymətləndirilməsi;\nmedia-fəallığın və KİV-də dərclərin nəzərdən keçirilməsi;\nmili, xarici bazarın tendensiyaları və texnoloji inkişafının tədqiqi.\nKabinet tədqiqatları məhsulu yeni bazara çıxarmazdan əvvəl, əmtəə çeşidlərinin genişləndirilməsi, reklam kampaniyalarının işə salınması və tələbat qeyri-bərabər olduğu hallarda aparılmalıdır.\nNİYƏ MƏHZ 4Service\n1) Kabinet tədqiqatlarının aparılması sahəsində 17 illik ekspertiza, bu məlumatları daha dərindən təhlil etməyə, dinamikanı izləməyə və kompleks həlləri formalaşdırmağa imkan verir.\n2) Bir sahə kəsimində işləyən dar ixtisaslı analitiklər komandası.\n3) Kabinet tədqiqatları zamanı alınan məlumatların toplanması, emalı, tədqiqi, sistemləşdirilməsi və təhlilinin müəllif metodikaları\nBazardakı ümumi vəziyyətlə bağlı kabinet tədqiqatları ildə bir dəfə aparılır. Tələbatın dəyişməsi və rəqiblərin fəaliyyətinin izlənilməsi üçün kabinet tədqiqatları hər ay aparılır.\nRəqiblərin təhlili / Rəqib kəşfiyyatı – proseslərin ölçülməsi\nKəmiyyət tədqiqatları – kabinet tədqiqatlarının ikinci mərhələsi\nKeyfiyyət tədqiqatları – istehlakçının psixologiyası, dəyərləri, dərin davranış motivləri, brendin emosional qavrayışı barədə daha tam məlumat əldə etmək üçün istifadə olunur. İnsanların etdikləri və dediklərini müşahidə edərək məlumatların toplanması, təhlili və şərh edilməsindən...\nDaha çox Demo Sifariş vermək\nUkraynalıların ildə bir dəfə zərgərlik məmulatları alır\nRespondentlərin Viber/WhatsUP göndərişləri qıcıqlandırır\nsığorta şirkətləri sahəsi üzrə\nAvropa sakinlərinin xidmət sürətindən razıdır\nGeyim mağazalarında standartdankənar konsultasiya respondentlərin gözləntilərini üstələyib\nİstehlakçıların danışıqlarınınё insanlar barədə müştəri təcrübəsinə aiddir\nBayramdan öncəki günlərdə xidmətin keyfiyyəti artır\nMüştərilərin şirkətlərin sosial şəbəkə vasitəsilə dəstək təklif edəcəyini gözləyir\nBlog İstehlakçı davranışının marketinq araşdırması: məsafə saxlayaraq necə keçirmək olar? Onlayn...\nOnlayn iş. Onlayn həyat. Dünyada mümkün olan hər yerdə onlayn fəaliyyət. Lakin tələbatlar yenədə mövcüddur. Amma həmin tələbatların özü və...\nBütün xəbərləri oxuyun


Oskar Schindler-in şəxsi əşyaları hərraca çıxarılacaq\n2021, 28 Oktyabr, Cümə axşamı, Bakı vaxtı 06:31\nOskar Schindler xilas etdiyi yəhudilərlə, 1947-ci il\n2-ci Dünya müharibəsi zamanı mindən artıq yəhudini xilas etmiş alman sənayeçisi Oskar Schindler-in bəzi şəxsi əşyaları hərraca çıxarılır.\nBostonda mənzillənən RP hərracı fevralın 27-də bildirib ki, əşyalar Schindler-in 2001-ci ildə dünyasını dəyişmiş həyat yoldaşı Emilie-nin mülkiyyətidir. Schindler özü 1974-cü ildə vəfat edib.\nHərrac martın 6-da Bostonda keçiriləcək.\nƏşyalar içində Schindler-in Longines qol saatı, həyat yoldaşı və özünün yəqin 1945-ci ildə ruslardan qaçarkən istifadə etdiyi kompas, iki qələm var.\nSchindler-in 1938-ci ildə Almaniya hökuməti tərəfindən layiq görüldüyü medal da hərraca çıxarılır. O, medalı Sudetenlandın işğalı zamanı casus roluna görə alıb.\nSchindler-in Holokost zamanı etdikləri Steven Spielberg-in 1993-cü ildə çəkdiyi “Şindlerin siyahısı” filminin ərsəyə gəlməsinə səbəb olub.\nO, nasist partiyasının üzvü olsa da, yəhudiləri öz fabriklərində işə götürməklə xilas edib.\nSchindler hazırda Çexiya ərazisi olan Svitavi şəhərində doğulub.


Şabranda rus dili və ədəbiyyatı üzrə olimpiada təşkil olunub » Aztehsil.com\nFevralın 24-də Şabranda şimal bölgəsinin ümumtəhsil məktəblərinin şagirdləri arasında rus dili və ədəbiyyatı fənni üzrə IX Respublika olimpiadası təşkil olunub.\nOlimpiadaya Şabran ,Quba, Qusar, Xaçmaz və Siyəzən rayonlarında tədrisi Azərbaycan və rus dillərində olan məktəblərin 7-8-ci sinif şagirdləri qatılıb. Şagirdlər 2 mərhələli imtahanda test və yazı bacarıqlarını nümayiş etdiriblər.\nQeyd edək ki,Şabran ümumi təhsil məktəblərindən 11şagird olimpiadada iştirak edib. Olimpiada Azərbaycan Respublikası Təhsil Nazirliyi, Rusiya Federasiyasının Azərbaycandakı səfirliyi, "Rossotrudniçestvo" agentliyinin Azərbaycandakı nümayəndəliyi və Azərbaycanın Rusdilli Tədris Müəssisələrinin Müəllimləri Assosiasiyasının birgə təşkilatçılığı ilə keçirilir.\nOlimpiada başlamazdan əvvəl, Rusiyanın Azərbaycandakı səfirliyinin nümayəndələri, Şabran Rayon Təhsil Şöbəsinin əməkdaşları çıxış edərək ölkələrimiz arasında mövcud olan dostluq münasibətlərindən, təhsil, eləcə də digər sahələrdəki tərəfdaşlıqdan danışıblar.\nOlimpiadanın qalibləri diplom və sertifikatlarla təltif olunacaq, Rusiyanın Azərbaycandakı səfirliyinin dəstəyi ilə yay tətilində Rusiya Federasiyasının müxtəlif şəhərlərinə səyahət etmək imkanı əldə edəcəklər.\nGülər Hüseynova(Şabran təhsil şöbəsi, ictimaiyyətlə əlaqələr üzrə məsul şxəs)


TƏSƏVVÜR ELƏ ki, sənin mindiyin qayıq batır. İstəyərdin, səni xilas etsinlər? ~ Birdən kimsə öz həyatını təhlükəyə ataraq səni xilas etsə, onda necə? ~ Bax, İsa məhz bunu etmişdi. 37-ci fəsildə öyrəndiyimiz kimi, bizi xilas etmək üçün o, öz həyatını fidyə olaraq verib.\nDüzdür, İsa bizi boğulmaqdan xilas etməyib. Bəs onda nədən xilas edib? Yadındadır? ~ Adəmdən miras aldığımız günah və ölümdən. Bəzi insanlar çox pis işlər görsə də, İsa onlar üçün də ölüb. Belə adamları xilas etmək üçün sən öz həyatını təhlükəyə atardın? ~\nMüqəddəs Kitabda deyilir: «Çətin güman etmək olar ki, kimsə saleh uğrunda ölsün; yaxşı bir adam uğrunda bəlkə də biri ölməyə cəsarət edər». Bununla belə Allahın Kəlamında izah olunur ki, İsa «allahsızlar uğrunda öldü». Bu adamların içində hətta Allaha xidmət etməyənlər də var idi! Müqəddəs Kitabda bunun ardınca deyilir: «Biz hələ günahkar ikən [pis işlər görərkən] Məsih bizim uğrumuzda öldü» (Romalılara 5:6-8).\nYadındadır, İsanın hansı həvarisi əvvəllər pis işlər görmüşdü? ~ Həmin həvari yazmışdı: «Məsih İsa günahkarları xilas etmək üçün dünyaya gəldi. O günahkarlardan ən yamanı mənəm». Bu sözləri deyən həvari Pavel idi. O deyirdi ki, bir zamanlar ağılsız olmuş və pis işlər görmüşdü (1 Timoteyə 1:15; Titusa 3:3).\nTəsəvvür elə, Allah dünyanı nə qədər çox sevmişdi ki, belə pis insanlara görə Oğlunu ölümə göndərmişdi! Zəhmət olmasa, Müqəddəs Kitabını götür və «Yəhya» kitabının 3-cü fəslinin 16-cı ayəsində yazılanları oxu. Orada deyilir: «Allah dünyanı [yəni dünyada yaşayan insanları] elə sevdi ki, vahid Oğlunu ona verdi; bunu ona görə etdi ki, Ona iman edənlərin heç biri həlak olmasın, hamısının əbədi həyatı olsun».\nİsa həyatını bizim uğrumuzda qurban verəndə hansı əzablara dözməli oldu?\nİsa sübut etdi ki, Atası sevdiyi qədər o da bizi sevir. Yəqin yadındadır, biz bu kitabın 30-cu fəslində İsanın həbs olunduğu gecə başına gələn bəzi şeylər haqqında oxumuşduq. Onu baş kahin Qayafanın evinə aparmış və orada onun üçün məhkəmə qurmuşdular. İsaya böhtan atmaq üçün yalançı şahidlər tutmuşdular və onu yumruqla döymüşdülər. Həmin vaxt Peter də İsanı tanıdığını danmışdı. İndi gəl təsəvvür edək ki, biz oradayıq və sonra baş verən hadisələri görürük.\nSəhər açılır. İsa bütün gecəni yatmayıb. Gecəki məhkəmə qanuni olmadığı üçün kahinlər tez-tələsik Sinedrionu, yəni yəhudi ali məhkəməsini çağırır və başqa bir məhkəmə qururlar. Burada yenidən İsanı Allaha qarşı günah işlətməkdə təqsirkar çıxarırlar.\nSonra kahinlər İsanın əl-qolunu bağlayıb, onu Roma valisi Pilatın yanına gətirirlər. Onlar Pilata deyirlər: ‘İsa dövlətə qarşı çıxır. Onu öldürmək lazımdır’. Lakin Pilat onların yalan danışdığını başa düşür. Buna görə də deyir: ‘Mən onda səhv bir şey görmürəm. Onu buraxıram’. Amma kahinlər və digər insanlar qışqırırlar: ‘Yox! Onu öldür!’\nBir qədər sonra Pilat yenə də camaata İsanı azad edəcəyini deməyə çalışır. Ancaq kahinlər xalqı qızışdırırlar. Onlar da: ‘Əgər onu buraxsan, onda deməli sən də dövlətə qarşı çıxırsan! Onu öldür!’ — deyə qışqırırlar. Camaat hay-küy salmağa başlayır. Bilirsən, Pilat nə edir? ~\nO təslim olur. Əvvəlcə o, İsanı qamçılatdırır, sonra isə onu öldürmək üçün əsgərlərə verir. Onlar İsanın başına tikandan düzəldilmiş çələng qoyurlar və qarşısında baş əyərək onu ələ salmağa başlayırlar. Sonra onlar İsaya böyük dirək verirlər və şəhərdən kənarda «Kəllə yeri» deyilən yerə aparırlar. Orada onlar İsanın əllərini və ayaqlarını dirəyə mismarlayırlar. Nəhayətdə, onlar İsanın asılaraq öldürülməsi üçün dirəyi yuxarı qaldırırlar. İsa qan içindədir. Onun ağrıları dözülməzdir.\nİsa dərhal ölmədi. O, hələ də dirəkdə asılı qalmışdı. Başçı kahinlər onu ələ salırdılar. Yoldan keçənlər isə deyirdilər: ‘Əgər Allahın Oğlusansa, özünü xilas et və dirəkdən düş!’ Amma İsa yaxşı bilirdi ki, Atası Onu hansı iş üçün göndərib. O başa düşürdü ki, bizim əbədi yaşaya bilməyimiz üçün o, öz kamil həyatını qurban verməlidir. Nəticədə, günorta, təxminən saat üçdə İsa Atasına fəryad edib öldü (Matta 26:36—27:50; Mark 15:1; Luka 22:39—23:46; Yəhya 18:1—19:30).\nİsa Adəmdən necə də fərqlənirdi! Adəm Allahı sevdiyini göstərmədi. O, Allahın sözündən çıxdı. Adəm heç bizi də sevdiyini göstərmədi. O günah işlətdiyindən indi hamımız günahlı doğuluruq. Lakin İsa həm Allahı, həm də bizi sevdiyini göstərdi. O, həmişə Allahın sözünə qulaq asırdı. Bütün bunlardan savayı, İsa Adəmin bizə vurduğu zərəri aradan qaldırmaq üçün öz canını qurban verdi.\nİsanı sevdiyimizi necə göstərə bilərik?\nİsanın etdiyi bu yaxşılığa görə ona minnətdarsan? ~ Allaha dua edəndə Oğlunu bizə verdiyinə görə Ona təşəkkür edirsən? ~ Ona etdiyi yaxşılığa görə həvari Pavel Məsihə minnətdar idi. Pavel yazmışdı ki, Allahın Oğlu ‘onu sevib, uğrunda Özünü fəda etdi’ (Qalatiyalılara 2:20). İsa sənə və mənə görə də ölüb. O, öz kamil həyatını qurban verib ki, biz əbədi yaşaya bilək! Sözsüz ki, İsanı sevmək üçün bu, tutarlı səbəbdir.\nHəvari Pavel Korinf şəhərindəki məsihçilərə yazmışdı: ‘Məsihin məhəbbəti bizi hərəkətə təşviq edir’. Bəs necə fikirləşirsən, bu məhəbbət bizi hansı hərəkətə təşviq edir? ~ Gör Pavel nə deyir: ‘Məsih hər kəs üçün öldü ki, onlar Onun üçün yaşasınlar. Onlar öz kefləri üçün yaşamamalıdırlar’ (2 Korinflilərə 5:14, 15).\nMəsihin xoşuna gələn tərzdə yaşadığını necə göstərə bilərsən? ~ Məsələn, onun haqqında öyrəndiklərini başqalarına danışa bilərsən. Yaxud gəl belə danışaq: tutaq ki, evdə təksən. Nə ata-anan, nə də başqa adam sənin nə etdiyini görmür. Sən televizorda və ya İnternetdə İsanın xoşuna gəlməyən şeylərə baxacaqsan? ~ Yadında saxla, İsa indi sağdır və o, bizim etdiyimiz hər bir şeyi görür.\nHər bir hərəkətimizi kim görür?\nMəsihi sevməyimizin digər səbəbi isə odur ki, biz Yehovaya oxşamaq istəyirik. İsa demişdi: ‘Ata məni sevir’. Bilirsən, nəyə görə Allah İsanı sevir? Bəs biz İsanı niyə sevməliyik? ~ Çünki İsa Allahın iradəsini yerinə yetirmək üçün hətta ölməyə də hazır idi (Yəhya 10:17). Buna görə gəl Müqəddəs Kitabda deyilən bu sözlərə əməl edək: «Sevimli övladlar kimi, Allahı təqlid edin. Və Məsih bizi sevib, Özünü bizim üçün Allaha xoş ətirli bir sovqat və qurban olaraq fəda etdiyi kimi, siz də məhəbbətlə hərəkət edin» (Efeslilərə 5:1, 2).\nİsaya və onun bizim üçün etdiklərinə görə minnətdarlığımızı artırmaq üçün gəl Yəhya 3:35; 15:9, 10 və 1 Yəhya 5:11, 12 ayələrini oxuyaq.


Maduro: “Tramp Kolumbiya mafiyasına məni öldürməyi sifariş edib”\nBaş səhifə»Dünya»Maduro: “Tramp Kolumbiya mafiyasına məni öldürməyi sifariş edib”\n30 Yanvar. 2019 152 dəfə baxılıb\nABŞ-ın Kolumbiyaya silahlı dəstə yola salmaq planı Venesuela prezidenti Nikolas Maduronu ciddi narahat edir. Ölkəyə tam nəzarət edə bilməyən dövlət başçısı öldürüləcəyindən qorxur.\nXariciMedia.com xəbər verir ki, Maduro Rusiyanın “RİA Novosti” agentliyinə müsahibəsində təhlükəni qonşu ölkədən gözlədiyini deyib: “Donald Tramp Kolumbiya hökumətinə, Kolumbiya mafiyasına məni öldürməyi sifariş edib. Mənə bir şey olsa, bunun məsuliyyətini Donald Trampla Kolumbiya prezidenti İvan Duke daşıyır”.\nMaduronu Venesuelanın kəşfiyyat xidməti qoruyur. Özü isə “hər şey Tanrının əlindədir” deyir.\nKolumbiyaya muzdluların göndərilməsi bir nüçə gündür dünya mediasında müzakirə olunur. Jurnalistlərdən biri Trampın sağ əli sayılan təhlükəsizlik məsələləri üzrə məsləhətçi Con Boltonun mətbuat konfransı zamanı bloknotunda “5000 əsgər” ifadəsini görüb. ABŞ-ın Kolumbiyaya məhz bu qədər canlı qüvvə göndərməkdə olduğunu düşünürlər. Rusiya mətbuatı isə bloknotda daha geniş ifadələr yazıldığını iddia edir. Guya orada “”Əfqanıstan danışıqlara hazırdır. Kolumbiyaya 5000 əsgər” ifadəsi yazılıbmış.\nHələ keçən ilin avqustunda Maduroya qarşı sui-qəsd olmuşdu. Prezidentin çıxış etdiyi səhnəyə partlayıcı olan dron yönləndirmişdilər. Həmin hadisəyə görə iki yüksəkrütbəli hərbi xidmətçini həbs etmişdilər.


Gürcüstan rəhbərliyindən İlham Əliyevə məktub – Yenicag.Az\nAna Səhifə Dünya Gürcüstan rəhbərliyindən İlham Əliyevə məktub\nGürcüstan rəhbərliyindən İlham Əliyevə məktub\nYeni Çağ Media Qrupu – İyun 05, 2017 - 20:21\nGürcüstan prezidenti Giorgi Marqvelaşvili Azərbaycan prezidenti İlham Əliyevi 28 May-Respublika Günü münasibəti ilə təbrik edib.\nMarqvelaşvilinin məktubunda deyilir:\n“Milli bayramınız – Respublika Günü münasibətilə Sizi və qardaş Azərbaycan xalqını səmimi qəlbdən təbrik edirəm. Məmnuniyyətlə qeyd etmək istərdim ki, müxtəlif çətinliklərə baxmayaraq, Azərbaycan xalqı uğurlu, müstəqil və inkişaf edən, beynəlxalq arenada layiqli yerini tutan dövlət yaratmağı bacarıb. Gürcüstan Azərbaycan Respublikası ilə dost əlaqələrinə böyük əhəmiyyət verir və inanıram ki, birgə səylərimiz nəticəsində strateji tərəfdaşlığımız və xalqlarımız arasındakı çoxəsrlik dostluq münasibətləri gələcəkdə daha da dərinləşəcək. Gürcüstanın suverenliyini və müstəqilliyini dəstəklədiyiniz üçün Sizə minnətdarlığımı ifadə edirəm. Zati-aliləri, fürsətdən istifadə edərək bir daha Sizə öz dərin ehtiramımı ifadə edir və dost Azərbaycan xalqına sülh, əmin-amanlıq və rifah diləyirəm”.\nGürcüstan baş naziri Giorgi Kvirikaşvili də Azərbaycan prezidentini 28 May-Respublika Günü münasibəti ilə təbrik edib:\n“İcazə verin, Sizi Gürcüstan hökuməti və xalqı adından salamlayım və Respublika Günü münasibətilə səmimi qəlbdən təbrik edim. Böyük məmnuniyyətlə qeyd etmək istərdim ki, bu il Gürcüstan və Azərbaycan Respublikası arasında diplomatik əlaqələrin yaranmasının 25 illiyi tamam olacaq. Bu illər ərzində ölkələrimiz nəinki regional, bütövlükdə qlobal qarşılıqlı maraqlara əsaslanan mehriban qonşuluq münasibətləri və möhkəm dostluq əlaqələri qura bilib. Gələcəkdə tərəfdaşlığımızın daha da güclənməsini, müxtəlif sahələrdə əməkdaşlığımızın genişlənməsini arzu edirəm. Zati-aliləri, Sizi bu əlamətdar bayram münasibətilə bir daha təbrik edir, Sizə və qardaş Azərbaycan xalqına davamlı sülh, əmin-amanlıq, uğurlar və rifah diləyirəm”.\nAzərbacan, Gürcüstan, İlham Əliyev,


Heydər Əliyev Fondunun vitse-prezidenti Leyla Əliyeva Talassemiya Mərkəzində müalicə olunan uşaqlara baş çəkib (FOTO)\nSiyasət 15 Noyabr 2011 20:53 (UTC+04:00)\nNoyabrın 15-də Heydər Əliyev Fondunun vitse-prezidenti, Ətraf Mühitin Mühafizəsi üzrə Beynəlxalq Dialoq Təşəbbüsünün (İDEA) təsisçisi Leyla Əliyeva Bakıdakı Talassemiya Mərkəzi ilə tanış olub.\nSəhiyyə naziri Oqtay Şirəliyev məlumat verib ki, uşaqların sağlamlığının qorunması fəaliyyətinin prioritet istiqamətlərindən biri olan Heydər Əliyev Fondunun "Talassemiyasız həyat naminə" proqramı çərçivəsində inşa olunmuş bu şəfa ocağı həmin xəstəlikdən əziyyət çəkənlər və onların yaxınları üçün ümid yeridir.\nQeyd edilib ki, mərkəz gün ərzində 30-40 xəstə qəbul edir. Azərbaycanda min nəfərə yaxın talassemiyalı xəstə var ki, onların da 60 faizi bu səhiyyə ocağında daimi müalicə olunur. Beynəlxalq standartlara tam cavab verən mərkəzin laboratoriyasında qan qrupunu avtomatik təyin edən müasir aparat və digər zəruri avadanlıq quraşdırılıb. Burada donorlardan götürülən qan dərhal müayinə olunur.\nSonra Leyla xanım Əliyeva reanimasiya palatası, molekulyar diaqnostika laboratoriyası, sterilləşdirmə mərkəzi ilə tanış olub. Bildirilib ki, burada regionda ilk dəfə olaraq sümük iliyinin köçürülməsi üçün əməliyyat otağı yaradılıb və bu prosesin tətbiqi istiqamətində geniş iş aparılır. Mərkəzdə xəstələrin müayinəsi üçün xüsusi poliklinika da fəaliyyət göstərir.\nHeydər Əliyev Fondunun vitse-prezidenti mərkəzin konfrans zalında respublikada talassemiyadan əziyyət çəkən xəstələrin statistik göstəricilərindən bəhs edən videoçarxa baxıb. Səhiyyə naziri məlumat verib ki, ölkədə "Hemofiliya və talassemiya irsi qan xəstəlikləri üzrə Dövlət Proqramı"ndan irəli gələn tədbirlər həyata keçirilir. Bu gün dövlət büdcəsində həmin proqrama ayrılan vəsait 16,3 milyon manat təşkil edir. Nazir qeyd edib ki, bundan əvvəl də bu xəstəliklə bağlı 5 illik proqram icra edilib. Bu Proqramların həyata keçirilməsi ilə talassemiya və hemofiliya kimi bəladan əziyyət çəkən xəstələr arasında ölüm halları demək olar ki, sıfıra enib.\nLeyla xanım Əliyeva mərkəzin yeməkxanasına da baş çəkib, xəstələrin qida rasionu ilə tanış olub.


Putindən son addım: rayonların qaytarılacağı vaxt açıqlandı » Qadınlar.Co - Qadınlara Özəl Paylaşımlar\nSentyabrın 8-də Rusiya xarici işlər naziri Sergey Lavrov Moskvada Minsk qrupunun həmsədrləri ilə görüşəcək. Ermənistan mediası Moskvanın rayonların qaytarılması ilə bağlı məsələnin həlli üçün 8 sentyabr tarixində son və ən güclü cəhdini edəcəyini yazıb.\nMəqalədə bildirilir ki, Qarabağ münaqişəsinin həlli düz xəttə çıxıb. “Rusiya Ermənistanı güzəştə məcbur etmək üçün son cəhdlərini edir. Sentyabrın 8-də Moskvada baş tutacaq görüş də bu cəhdlərdəndir”, - deyə müəllif qeyd edib.(Publika.az)скачать dle 11.3\nsonra rayonların qaytarılması Rusiya həlli sərhədlər Sentyabrın prosesi Moskvada yaxud planda “Hansı yaradılacaq rayonun cəhdlərdəndir” Moskva qədər qiyama İrəvandakı qaytarılmasından


06 sen 2019, 23:41\nÖlkədaxili yollarda hələ də istismar müddəti bitmiş avtomobillərə rast gəlinir. Bu avtomobillər daha çox yükdaşıma məqsədi ilə istifadə edilsə də, digər hərəkət iştirakçıları üçün təhlükə yaradır. Gələn ildən bu problemin həlli üçün konkret işlər görüləcək. Bunun üçün yen dövlət proqramı hazırlanır.\nAvtomobilin demək olar ki, çürüməyən detalı yoxdu. Amma bu vəziyyətdə yenə də idarə olunur.\nPaytaxt və bölgə yollarında belə avtomobillərə tez-tez rast gəlinir. İstismar müddətini başa vursa da, belə avtomobillər hələ də istifadə edilir.\nEkspertlər son illərdə köhnə avtomobillərdə yaranan texniki nasazlıq səbəbindən baş verən qəzaların sayının artdığını deyirlər. Problemin həlli isə "Azərbaycan Respublikasında yol hərəkətinin təhlükəsizliyinə dair 2019-2023-cü illər üçün Dövlət Proqramı"nda öz əksini tapıb.\nYol hərəkəti üzrə ekspert Ərşad Hüseynovun sözlərinə görə, proqramın icrasına gələn ildən başlanılması nəzərdə tutulur. Avtomobillərin utilizasiyası məsələsinin həllü üçün dünya təcrübəsindən də istifadə ediləcək.\nHazırkı qanunvericiliyə görə, köhnə avtomobilin utilizasiyası ilə bağlı Dövlət Yol Polisinə müraciət edilməlidir. Yəni avtomobil sahibi özünə məxsus avtomaşının vəziyyəti haqqında Dövlət Yol Polisinə məlumat verir. Daha sonra isə nəqliyyat vasitəsini dövlət nömrə nişanı və qeydiyyat şəhadətnaməsi ilə birlikdə təhvil verir.\n30 sen 2020, 21:40 545\n30 sen 2020, 16:30 307


Tatyana Poloskova: “Ermənistan gec-tez bu torpaqları qaytarmalı olacaq” | Voice Press\nHome Manşet Tatyana Poloskova: “Ermənistan gec-tez bu torpaqları qaytarmalı olacaq”\nTatyana Poloskova: “Ermənistan gec-tez bu torpaqları qaytarmalı olacaq”\nErmənistanın birinci prezidenti Levon Ter-Petrosyanın Dağlıq Qarabağ ətrafındakı ərazilərin Azərbaycana qaytarılması ilə bağlı erməni hakimiyyətini şoka salan təklifi bütün dünyada politoloqlar və ekspertlər arasında geniş müzakirələrə səbəb oldu.\nVOİCEPRESS bildirir ki, siyasi elmlər doktoru, Şiffers adına İnstitutun (Moskva) direktor müavini Tatyana Poloskova deyib: “Aydındır ki, Levon Ter-Petrosyanın bəyanatı erməni ekspertləri və ictimaiyyət nümayəndələri tərəfindən birmənalı qarşılanmayıb. Təbii, sabiq prezidentin təklifi Ermənistanda qızğın müzakirə edilir. Fikir bildirir, həmçinin şəxsi söhbətlərdə ortaya müxtəlif nöqteyi-nəzərlər qoyurlar. Və Dağlıq Qarabağ problemi üzrə qarşıdurma strategiyasından konstruktiv danışıqlar strategiyasına keçmənin lazım olduğu Ermənistanın bir sıra ekspertləri arasında dəstəyə malikdir. Ancaq seçkiqabağı müzakirələr çərçivəsində Ermənistanın birinci prezidentinin bəyanatının kifayət qədər sərt qiymətləndirildiyi də faktdır.\nMənə gəlincə, mən konstruktiv dialoqun tərəfdarı olmuşam və olaraq da qalıram. Ermənistandakı seçkilərin nəticələrini gözləyək. Şəxsi söhbətlərdə Dağlıq Qarabağın müstəqilliyi şərti ilə ərazilərin qaytarılması imkanı müzakirə edilir. Yəni Ermənistanın ekspertlər cəmiyyəti hissəsinin nümayəndələri arasında başa düşürlər ki, torpaqları gec-tez qaytarmaq lazım olacaq”.\nPrevious articleBakıda kirayə evlərin qiyməti düşür\nNext articleKolumbiyada torpaq sürüşməsi: azı 112 nəfər ölüb


Son məlumat: Cəbhədə qızğın döyüşlər gedir - itkilər var (Yenilənir-3)\nCəbhə xətti (Görüntü Müdafiə Nazirliyinin videosundan götürülüb)\nAzərbaycan Silahlı Qüvvələrinin həyata keçirdiyi qabaqlayıcı tədbirlər və dəqiq vurulan atəş zərbələri nəticəsində böyük itkilərə məruz qalan erməni hərbi qulluqçuları vahimə içində silah-sursatlarını ataraq öz mövqelərindən qaçır, panikada olan düşmən geri çəkilir. Bu barədə Azərbaycan Müdafiə Nazirliyinin son məlumatında deyilir.\nMətbuta xidmətinin Bakı vaxtı ilə saat 17 radələrində yaydığı məlumatda bildirirlir ki, son saatlar ərzində cavab atəşləri nəticəsində erməni tərəfinin 170-dək hərbi qulluqçusu və 12 zirehli texnikası sıradan çıxarılıb.\n“Silahlı Qüvvələrimizin nəzarətinə keçən daha əlverişli və strateji cəhətdən üstün mövqelərdə bölmələrimiz tərəfindən mühəndis-istehkam möhkəmləndirmə işləri, ərazinin vizual kəşfiyyatı və atəşin korrektəsi tədbirləri icra edilir”, müdafiə nazirliyi qeyd edir.\nErməni tərəfi də cəbhədə qızğın döyüşlər olduğunu təsdiq edir.\nAzərbaycan Müdafiə Nazirliyinin mətbuat xidməti Azərbaycan Silahlı Qüvvələrinin erməni ordusunun növbəti təxribatına cavab verdiyini bildirir.\nMətbuat xidmətinin məlumatında deyilir ki, aprelin 4-də erməni silahlı bölmələri Xocavənd - Füzuli istiqamətində Azərbaycan Silahlı Qüvvələrinin mövqelərinə hücuma cəhd göstərib.\n“Cavab olaraq Azərbaycan Silahlı Qüvvələri düşmənin mövqelərinə sarsıdıcı zərbələr vurub. Əks hücum zamanı erməni silahlı qüvvələrinin 3 tankı və 30-dək hərbi qulluqçusu məhv edilib. Bundan əlavə, qoşunlarımızın vurduğu dəqiq cavab atəşi ilə düşmənin bir batareyası darmadağın edilib. Silahlı Qüvvələrimiz cəbhəboyu əməliyyat şəraitini tam nəzarət altında saxlayır və gözlənilən bütün təxribatların qarşısını almağa hazırdır”, məlumatda qeyd edilir.\nÖz növbəsində, Ermənuistan mediası rəsmi mənbələrə istinadən cəbhədə ağır döyüşlər getdiyini bildirir. İtkilərlə bağlı məlumat verilmir.\nAzərbaycan Müdafiə Nazirliyinin mətbuat xidməti erməni qüvvələrinin yüksək vəzifəli zabitlərinin öldürüldüyü barədə aprelin 4-də məlumat yayıb.\nMəlumatda deyilir ki, “Ermənistan silahlı qüvvələri işğal olunmuş ərazilərdə fəaliyyət göstərən komanda-qərargah məntəqəsi qoşunlarımızın vurduğu dəqiq cavab atəşi ilə darmadağın edilib. Düşmənin çoxlu sayda hərbi qulluqçusu - polkovnik və general rütbəli zabitləri də zərbə nəticəsində məhv edilib”.\nMüdafiə Nazirliyi bildirir ki, həyata keçirilən əməliyyatla bağlı video görüntülər ictimaiyyətə təqdim olunacaqdır.\nRəsmi Yerevan Azərbaycan Müdafiə Nazirliyinin məlumatını təsdiq və ya təkzib edən mlumat yaymayıb.


'Əfqan qızı" pul cəzası ilə sərbəst buraxılır - YAAZ\nHomeXəbərlərDünya‘Əfqan qızı” pul cəzası ilə sərbəst buraxılır\nOkt. 31, 2016 at 11:32 səhər\n‘Əfqan qızı” pul cəzası ilə sərbəst buraxılır\nefqan qiziEfqanistanhebsHindistannational geograpjicpakistanslider\n‘Əfqan qızı” pul cəzası ilə sərbəst buraxılır.\nNational Geographic jurnalına qapaq olan fotoşəkiliylə bilinən ‘Əfqan qızı” ləqəbli Sharbət Gula, saxta şəxsiyyətlə Pakistanda oturma icazəsi almaq günahıyla həbs olunduqdan günlər sonra pul cəzası ilə sərbəst buraxılır.\nPakistan təhlükəsizlik orqanları tərəfindən həbs olunan və 14 il həbs cəzası ilə qarşı-qarşıya olduğu açıqlanan Gula üçün, Pakistan Daxili İşlər naziri dövrəyə girib. Həbs ilə əlaqədar açıqlama verən nazir Chaudhry Nisar Ali Khan, “Zənn edirəm ki, bu iddianı, həm onun qadın olması həm də insani bir baxış sərgiləməklə yenidən araşdırmaq lazım olacaq” deyib.\nBBC Türkcənin məlumatına görə, Gula üçün girov təyin olunması təlimatı verən Daxili İşlər naziri Khan, ittihamların isə qaldırılmacağını ifadə edərək deyib ki: “Əgər onun haqqındakı ittihamları qaldırsaq və onu deportasiya etsək, ona saxta şəxsiyyət vəsiqəsi verən səlahiyyətlilər haqqındakı iddianı da qaldırmağımız lazımdır. Amma burada əsl günahkar onlardır və mən onların bu işdən yaxalarını qurtarmalarını istəmirəm.”\nXatladaq ki, Gula, 12 yaşındaykən çəkilən fotoşəkiliylə 1985-ci ildə National Geographic jurnalının qapağında iştirak etmişdi. Gənc qızın qorxu dolu baxan yaşıl gözləri ona bütün dünyada tanınırlıq qazandırmışdı. ‘Əfqan qızı’ olaraq bilinən fotoşəkil, 1984-ci ildə Pakistanın şimal-qərbindəki bir qaçqın düşərgəsində çəkilmişdi. Fotoşəkili çəkən Steve McCurry, Sharbat Gula‘yı 17 il axtardıqdan sonra 2002-ci ildə tapmışdı. O tarixdə Gula, Əfqanıstanın uzaq bir kəndində çörəkçi yoldaşı və üç qızı ilə yaşayırdı. Gözaltı xəbərlərinin ardından McCurry, Instagram’da Gula’nın ikonik fotoşəkilini qoymuş və altına bu ifadələri yazmışdı: “Ona və ailəsinə hüquqi və maddi dəstək təmin etmək üçün nə lazımdırsa etməyə hazıram. Səlahiyyətlilərin bu hərəkətinə mümkün olan ən güclü şəkildə etiraz edirəm. O bütün həyatı boyunca acı çəkib və bu nəzarət onun insan haqqının qorxunc bir şəkildə pozulması anlamına gəlir. “\nTags :efqan qiziEfqanistanhebsHindistannational geograpjicpakistanslider


Judith Butler: Qadınları öldürmək cinayət deyilsə\nBy: Leyla Həsənova\nYancy: Kosmopolit aktivist hərəkat Ni Una Menos-a simpatiyanız olduğundan xəbərdaram. Latın Amerikada böyük marağa səbəb olan bu hərəkat zorakılığın fərqli növlərinə qarşı mübarizə aparır. Xüsusilə, femicide [femisayd] – qadınların və qız uşaqlarının məhz cinsiyyətlərinə görə, yəni qadın olduğu üçün qətlə yetirilmələriylə mübarizə aparır (Məsələn, Argentinada hər 30 saatda 1 qadın öldürülür). ABŞ-da da #metoo hərəkatı var. Belə fərqli, ancaq bir-birinə oxşayan mobilizasiyalar haqqında nə fikirləşirsiniz?\nJudith Butler: Feminizmin həm keçmişdə müxtəlif axınları olub, həm də günümüzdə fərqli axınları var və bu axınların hədəfləri və fəaliyyətləri bir-birlərindən fərqlidir. Ni Una Menos qadınlara, translara və yerli camaata qarşı zorakılığa etiraz etmək üçün milyonlarla qadını Latın Amerika küçələrində toplayan hərəkatdır. “Bir nəfər də azalmayacaq” sloqanı ilə bundan sonra bir qadının belə zorakılıq qurbanı olmayacağını iddia edir.\nVacib amillərdən biri də bu şüarın artıq birlik olmuş insanların şüarına çevrilməsidir: “qadın sinfinə mənsub, məruz buraxıldığı zorakılıqlara qarşı mübarizə aparan bu birlikdən daha bir nəfər də olsa itirməyəcəyik”, və “sıralarımızdan bir nəfər daha əksilməyəcək” deyirlər. Ni Una Menos ancaq kimliklərlə əlaqəli hərəkat yox, həmçinin sindikatlar, kilsələr və universitetlərlə əlaqəsinin olub olmamasından asılı olmayaraq işçi qadın və translardan dəstək görən hərəkatdır. Qadınların öldürülməsinə və zorakılığa məruz buraxılmasına qarşı birlik olmaq və mübarizə aparmaq çox vacibdir və bu zorakılığa həm translar, xüsusilə trans qadınlar və transvestitlər də məruz buraxılır. Məhz buna görə bəzən qadınların məruz buraxıldığı zorakılıq və onun növləri “feminicidio” [feminisidio] adlandırılır, yəni femininləşdirilmiş yaxud feminin kimi qəbul edilən bütün insanların məruz buraxıldığı zorakılığa qarşı hərəkat. Bu vacib nüansdır, çünki cinayətlər ancaq “ənənəvi” genderlərə qarşı törədilmir. Qadına qarşı zorakılıq qadının femininliyini qəbul etdirməyin yollarından biridir. Zorakılığın məqsədi qadın sinfinin öldürülməsi və asan formada yox edilməsini legitim etməkdir. Zorakılıq qadınların həyatını kişiliyə aid, kişilərin imtiyazlarından asılı qalmış kimi təyin edən hərəkətdir.\nNi Una Menos həm azadlıq, həm də bərabərlik mübarizəsidir. Bir tərəfdən abort haqqı, bərabər əmək haqqı üçün mübarizə edərkən digər tərəfdən həm də qadınların, yerlilərin və gündən-günə kasıblaşan təbəqənin təhlükəsizliyinin getdikcə daha çox gözardı edilməsinə səbəb olan neoliberal iqtisadi siyasətə qarşı mübarizə aparır. Abort hüququ hər qadının öz bədəni haqqında azad qərar vermə haqqıdır. Eyni zamanda dövlət tərəfindən qadınların bədəninə hər hansı formada müdaxilə edilməsi, zorakılıq, intiqam və həbs edilmə qorxusu olmadan istədikləri kimi azad yaşamaqlarını dəstəkləyən haqdır.\nNi Una Menos, fərdi azadlıqlar və fərdi haqları əsas götürən fərdiyyətçi feminizm anlayışından fərqlənir. Bu o demək deyil ki, fərdlərin keçmişlərinin və hekayələrinin dəyəri yoxdur. Hər fərdin keçmişi və hekayəsi dəyərlidir, lakin kapitalizmi tənqid etməyən feminist axınlar fərdiyyətçiliyi yenidən formalaşdırır. Bir-biriylə oxşar situasiyada olduğunu görən insanlar aralarında bağ quraraq birlik nümayiş etdirir. Başqalarının da onun kimi zorakılığa, borca, patriarxal avtoritarizmə məruz buraxıldığını görürlər. Hər hadisə fərqli formada olsa da hamı eyni şeyi yaşayır. Oxşar təcrübələr də öz növbəsində toplu mübarizənin əsasını yaradır.\nABŞda #metoo hərəkatı məruz buraxıldığımız cinsi qısnama və hücumların hər cür iş mühitinə necə nüfus etdiyini açıq formada göstərdi. Qadınlar şantaj edilmək və işsiz qalmaq qorxusu altında daimi cinsi qısnama halları ilə üz-üzədirlər. Bu da öz növbəsində iş verən tərəfə olan inamlarının itməsinə səbəb olur. Biz bunları görməzdən gələ bilmərik. Ancaq #metoodaki “mən” birlik olmağın yaratdığı “biz” qavramıyla eyni deyil. Birlik olmaq da fərdlərin hekayələrinin birləşməsi demək deyil. Mübarizə aparmaq üçün, xüsusilə, təşkilatlanaraq mübarizə aparmaq üçün fərdiyyətçi yanaşmanı bir kənara qoymaq lazımdır. ABŞ-da siyasi libealizmin davamiyyətini qorumaq uğrunda güclü və dözümlü birlik bağları fəda edilir. Ni Una Menos Argentinada diktator rejiminin başa çatmasıyla başlayan “Nunca Mas”, digər adıyla “Bir Də Heç Vaxt (Never Again)” bəzi aspektlərdən dövrün gətirdiyi etik və siyasi məsuliyyəti mənimsəyib. Minlərlə solçu tələbə və aktivistin öldürülməsi və həyatının məhv edilməsi insanların dövlət senzurasına, təzyiqinə və zorakılığına etiraz etməsinə səbəb oldu. Qadınların öldürülməsi də eyni dərəcədə vahiməli və vacib mövzudur. Polis və məhkəmələr qadınların qətlə yetirilməsini cinayət hesab etməyərək, hökümət isə ölüm qorxusu olmadan rahat və azad yaşamaq istəyən qadınlara bərabər haqları verməkdən imtina edərək qadınların öldürülməsinə dəstək olur.\nYancy: Bu iki hərəkat da siyasi və iqtisadi strukturların qadınları marjinallaşdıraraq təcrid edən və təzyiq altında saxlaması nəticəsində meydana çıxdı. Bu siyasi və iqtisadi strukturlar isə bir növ zəhərli (toxic) və maço olan kişiliyin qadınların bədəni və həyatı üzərində haqq tələb etməsini dəstəkləyir. Bir az da maçoluğun performativ səviyyədə özünü hansı formada göstərdiyi haqqında danışaq.\nButler: Düzü, daha nəyin performativ sayıldığından əmin deyiləm, ancaq məncə, kişilərin qadınların həyatını istədiyi kimi yox etməkdə azad hiss etmələrinin səbəblərindən biri aralarında gizli (yaxud gizlətməyə ehtiyac belə görmədikləri) qardaşlıq müqaviləsinin olmasından irəli gəlir. Bir-birlərinin etdiklərini görməzdən gələrək bir-birlərinə bir növ zorakılıq etməyə icazə verir və etdiklərinin cəzasını almırlar. Bir çox yerdə qadına qarşı zorakılıq cinayət sayılmır. “Həyat belədir də” yaxud “sevdiyi üçün belə edib” deyilir. Bu cür ifadələr qadına qarşı zorakılığı legitimləşdirən, zorakılığı həyatın təbii yaxud normal bir hissəsiymiş kimi göstərən stereotipləşmiş ifadələrdir. Feminist kişilər bu qardaşlıq müqaviləsini pozanda bəzi qruplardan təcrid edilmək riskini nəzərə alırlar və əslində, elə bu cür risklərə ehtiyyac var.\nBarselonada olanda yaxşı niyyətli bir kişi zorakılığa qarşı olan feminist aksiyalarda iştirak etməyə haqqının olmadığını demişdi. Mən həm onunla həmfikirəm, həm də deyiləm. Bu cür aksiyalarda iştirak etmək haqq yox, zərurətdir. Ancaq qadın və translara qarşı zorakılıqlara etiraz edən aksiyalarda kişilər qadınların liderliyi ilə bu mübarizəyə qoşulmalıdır. Zorakılığa göz yuman, zorakılığın tərifini dəyişən və onu yumşaldaraq cinayət hesab etməyən bu öldürücü gücü olan qardaşlıq müqaviləsinə qarşı mübarizə aparmaq istəyən kişilər ən birinci bunu digər kişilərlə üzləşərək və zorakılıqla mübarizə aparan, ondan imtina edən, radikal bərabərliyi müdafiə edən qruplar, təşəbbüslər təklif edərək etməlidirlər. Qadınlar və azlıq kimi görülən subyektlərin həyatına hücum edilir, çünki onların həyatı hamının həyatı kimi və hamının həyatı qədər dəyərli hesab edilmir. Zorakılığa qarşı mübarizə və bərabərlik mübarizəsi bir-birindən ayrı və fərqli məsələlər kimi hesab edilməməlidir.\nYancy: Zorakılıq haqqında olan yeni kitabınız qadınların müdafiəsizliyi mövzusundaki suallara necə cavablar verir?\nButler: Qeyri Zorakılığın Gücü adlanan (The Force of Non-Violence) yeni kitabımın mövzusu qadınlar olsa da, kitab yası tutulmayan bütün həyatlar haqqındadır. Mən əlaqəliliyə (relationality) feminist perspektivdən yanaşıram. Beləcə həm insanların həyatının bir-birindən asılı olduğunu, həm də yaşamağa davam edə bilmək üçün bir-birimizə qarşı etik məsuliyyətlərimizin bu əlaqəlilikdən qaynaqlandığını göstərirəm. Zorakılığın qadağan edilməsi bütün insanların həyatının eyni dəyərdə olduğunun təmin edilməsinin əsas şərtidir. Ancaq zorakılığın qadağan edilməsi abstrakt yaxud struktural prinsip deyil. Yaşamaq üçün bir-birimizə ehtiyyacımız var. Bu vəziyyət ailə və qohumluq münasibətlərində olduğu qədər qlobal münasibətlər üçün də keçərlidir. Fərdiyyətçiliyin tənqidi həm feminist, həm də marksist yanaşmanın bir hissəsidir. İnsani və qeyri-insani canlılara, geniş şəbəkə və həyat sistemlərinə bağlılığımızı anladıqca, bu tənqid daha da güclənir. Yox edilmək təhdidi özünü dövlət zorakılığında, qadınlara qarşı olan qətliamlarda, atılmasında, qlobal istiləşmə kimi məsələlərdə biruzə verir. Xüsusilə hücum etməkdən çəkinməyənlərin bu qədər artdığı dövrdə zorakılığa etirazımızın səbəbini anlamaq üçün bir-birimizin həyatı arasındaki əlaqə haqqında düşünməliyik.\nYancy: Qeyri-zorakılıq haqqında olan müzakirələriniz hansı perspektivlərdən mədəniyyətimizdə yayğın olan zorakılığa, xüsusilə kişilərin zorakılığına toxunur?\nButler: Yaxşı sualdır. Mənim üçün kişilik zorakılıq demək deyil. Zorakılığın kişilərin təbiətində olduğunu ya da kişiliyin ayrılmaz hissəsi olduğunu fikirləşmirəm. Ancaq kişi dominantlığı yaxud patriarxal strukturlardan danışa bilərik. Yox edilməli olan sosial strukturlar və bu strukturların tarixləridir. Zorakılığı dəstəkləyən, cinayət hesab etməyən və zorakılığa göz yuman sosial strukturlarda fərdi zorakılıq aktlarını anlamaq çətindir. Bu sosial strukturlar daxilində həyatını davam edən sosial varlıqlar olduğumuz üçün özümüzü dəyişdirə bilərik. Buna görə də kişilərin “sosial strukturları” bəhanə etdiklərinə və belə dediklərinə inanmıram. Məsələn “sosial kişi dominantlığı strukturu bu zorakılığı etməyimin səbəbi idi” demirlər.\nHəmçinin bu sosial strukturlar içində necə yaşadığımızı, bu strukturların davamiyyətini necə qoruduğumuzu və formalaşdırdığımızı və bunlarla necə mübarizə apardığımızı sorğulamaq da məsul olduğumuz məsələlərdir. Buna görə də fərdi mənada dəyişiklik mümkün olsa da rekonstruktiv ədalət modellərinə görə fərdlər, cəmiyyət və münasibətlər müstəvisində dəyişir. Beləcə köhnə münasibət formaları yeniləri ilə əvəzlənir. Etik dəyərlər fərdi yenilənmə cəhdlərindən daha çoxunu tələb edir. Çünki insan həyatı başqa həyatlarla birlikdə yenilənir. Həyatımızın davamlılığını təmin edən bu münasibətlərdir və buna görə də hamımız bunun üçün mübarizə aparmalıyıq.\nMənbə: The New York Times\nPrevious Post: Dua edin bədənimə\nNext Post: Görünməz Qadınlar: Datada Gender Fərqi\nSaytdakı işlər Creative Commons Qeyri-Kommersiya-Atribusiya 4.0 Beynəlxalq Lisenziyası altında dərc olunur.\nBülletenimizi e-mailinizə almaq üçün sayta abunə olun.\nAbunə olduğunuza görə çox sağ olun.


Məlumlur ki, Azərbaycan xalq musiqi yaradıcılığı kursu bəstəkarlıq və həvəskar özfəaliyyət istisna olmaqla, Azərbaycan musiqi mədəniyyətinin ümumi mənzərəsini əks etdirir və bu əksetmədə, ən başlıcası, üç fəaliyyət dairəsi əhatə olunur. Bunlar: 1) mənaca hamılıqlı qəbul olunmuş "musiqi folkloru" anlayışına uyğun xalq musiqisi; 2) xalq-professional musiqisi və 3) şifahi ənənəli professional musiqidir1. Azərbaycan xalq musiqisinin bu cür təsnifatı məqsədəuyğundur, çünki hər bir növün ayrılıqda nəzərdən keçirilməsi quruluş, üslub və janr külliyatının ayırd edilməsi ilə yanaşı, nəzərdən keçirilənlərin qarşılıqlı fəaliyət mənzərəsini qurmağa imkan verir. Burada xüsusi qeyd olunmalıdır ki, Azərbaycan xalqının maddi-mənəvi mədəniyyət dairəsi və onun, bütövlükdə götürdükdə, incəsənətə aid edilən bədii-estetik, təqvim-mərasim, musiqili-poetik, instrumental janr (bədii əsər növü və bədii vasitə) tərəfləri, eləcə də şifahi ənənəli professional musiqi sayılan klassik muğam sənəti az- çox yaxud ümumilikdə, başl ıca xüsusiyyətləri baxımından öyrənildiyi halda, "xalq-professional musiqi" anlayışı indiyədək həllini gözləyən məsələ olaraq qalır. Xüsusilə də ona görə ki, həmin yaradıcılıq sahəsi və onun fəaliyyət dairəsi indiyədək dəqiq müəyyən olunmayıb. Bu növə çox vaxt "ənənəvi musiqi", "şifahi ənənəli musiqi", "şifahi-professional musiqi", "yazısız mədəniyyət" kimi anlayışlar da aid edilir. Həmin səbəbdən də "xalq-professional musiqisi" anlayışına ümumi təyin və tərif verməkdən öncə vahid metodoloji nöqteyi-nəzər və yaxud mövqe işlənməlidir. Yəni qısa və dürüst ifadə etməzdən öncə haqqında söhbət gedən bədii fəaliyyət haqqında vahid metodoloji yanaşma yolu aydınlaşdırılmalıdır. Və bu yanaşma Azərbaycan musiqi mədəniyyəti, yaradıcılıq prosesi və xalq-professional musiqisi nümunələrini qavrama mövqelərindən həyata keçirilməlidir. Haqqında danışılan yaradıcılıq fəaliyyətinin təbiəti yaxud mahiyyəti mövzunun şərhi gedişində, daha doğrusu, kitabın I bölməsində nəzərdən keçiriləcək. Burada isə "xalq-professional" tipli fəa liyyətin şərhində ən çox işlənən terminlər üzərində qısa müddəalarla dayanmaq istərdik. Ilk növbədə "ənənə" və "şifahilik" terminlərini götürək.\nƏnənə sözünün ilk mənası (lat. "traditio" – ötürmə, ötürülmə) sabitlik və varisliyi ifadə edir. Ənənə mahiyyətcə bəşəri təcrübənin, o cümlədən, mədəniyyətin qorunması, ötürülməsi və yayılması deməkdir. Sadə dillə desək, ənənə müasirliklə keçmişin əlaqəliliyi, bağlılığı sistemidir ki, onun köməyi ilə təcrübənin toplanması, seçilməsi, stereotiplənməsi (surətlərinin (əkslərin) çıxarılması), ötürülməsi və yenidən əmələ gətirilməsi (istehsalı) həyata keçirilir. Dediklərimizə əyani misal gətirək.\nAşıq yaradıcılığı yığma (toplum) sənət kimi özündə bir neçə sənət növünü birləşdirsə də, bu topluda başlıca yer ənənəvi havacatındır. Musiqili təsvir vasitələri və bədii ümumiləşdirmələrlə zəngin olan ənənəvi aşıq havacatı öz dəyişməz estetik dəyəri, cilalanmış dil-üslubu, dərin fəlsəfi mənalanma, əxlaqi və vətəndaşlıq yönümü ilə Azərbaycan xalqının tarixinin şifahi salnaməsi səviyyəsinə qalxa bilmişdir.\nFolklor ənənəsi – "sıx təmasda olan insanların məişətində işlənən mətnlərin ötürülmə prosesidir" (K. V. Çistov). Yüzlərlə insan nəsillərinin gündəlik həyatını yola salan, onlar tərəfindən yaşadılan folklor ənənəsi Azərbaycan mədəniyyətinin ayrılmaz hissəsi olmaqla yanaşı, ümumbəşəri sərvətdir. Aşıq sənəti də məhz bu saz-söz ənənəsi çərçivəsində boya-başa çatmış auditoriya, yaxud tamaşaçı kütləsi üçün nəzərdə tutulub. Tamaşaçı yaxın tanış olduğu, bir növ onunla doğmalaşan invariantı (fransızca "invariable" – "dəyişməz" deməkdir) dinləyir və eyni zamanda ifanın düzgünlüyünə nəzarət edir. Bu da aşığın davranışına öz təsirini göstərir və onu ifa zamanı, – tamaşaçı marağı "sönməsin" deyə – yeni bədii şəklidəyişmələrə, yaradıcılıq axtarışlarına ilhamlandırır. Öz sənəti ilə tamaşaçılara zövq, mənəvi ləzzət verməklə yanaşı, aşıqlar ənənəvi dəyərləri və klassik aşıq şeri nümunələrini aşılayırlar. Şifahi xalq şeri ("barmaqhesabı") və yazılı poeziyanın (əruzun) ifadəliliyi aşıq havacatının şer əsasını təşkil edir.\nHavacatın tərkib hissəsi kimi, klassik aşıq şeri qaydaqoyuculuq (normativ) vəzifəsini yerinə yetirir. Insan və onun varlığı haqqında vahid şəklə salınmış təsəvvürlər keçmişlərin bədii təcrübə daşıyıcısı olan aşığın şüurunda əks olunaraq, Azərbaycan xalqının ən qədim şifahi musiqi sənətindən başlanğıc alan bədii-zövqi görüşlərin, üsulların və qanunauyğunluqların (kanon) təsdiqlənməsinə və gücləndirilməsinə xidmət edir. Şübhəsiz ki, bütün adı çəkilən qəliblər bədii dili məhdudlaşdırsa da, digər tərəfdən aşığın üzərinə ənənəvi mövzularda və bədii vasitələrdə sələflərini ötüb keçmək və poetik üslubu təkmilləşdirmək öhdəliyi də qoyur. Şifahiliyə gəldikdə isə, akademik B. Asafyev bu anlayışa musiqi ənənəsi baxımından təfəkkürün özəl xüsusiyyəti kimi yanaşırdı. Özünün "Putevoditelh po konöertam" ("Konsertlərin soraq kitabçası") kitabında o həmin anlayışı "...yazıyaalma məqsədi olmadan yaradılan, əzbərdən ifa olunan və yaddaşda saxlanılan musiqi" (şifahi ənənəli musiqi – T. M.)2 sayın. Şübhəsiz ki, ənənəvi bilik, təcrübə, mənalı-yaşantılı informasiya və onun ifadəliliyinin şifahi təbiəti ancaq folklorun canlı ifası və bilavasitə qavrayışı zamanı bütövlükdə və tamdəyərli şəkildə aşkarlana bilər. Məhz ənənəvi aşıq havalarının yaşadılması mətnlərin yığılıb toplanması ilə bağlı deyil: şifahi yaşayan və ötürülən havaların sayı az-çox sabit olub, kollektiv yaddaşın imkanları ilə məhdudlaşır. Yeni havaların yaradılması öncə yaradılanlardan bəzilərinin yaddaşdan silinməsi və sıradan çıxması demək olardı. Həmin səbəbdən mədəni ənənələrin qorunub saxlanması və inkişafı ancaq mədəni irsdə indiyədək mövcud olan mətnlərin daim bərpası yolu ilə həyata keçirilə bilər. Bu baxımdan şifahi ənənə Azərbaycan mədəniyyəti çərçivəsində, bütövlükdə götürsək, bir mətnə ("invariant/variant" şəklində) oxşadıla bilər. Yeniliklər ənənəvi mətnin şəklidəyişməsi və, ən başlıcası, bunun mədəni inkişafın yeni-yeni mərhələlərinə qoşulması ilə başa gəlib.\nHər bir hava ənənə baxımından tam əsaslanmış olsa da, ifaçının özünün şərhi ilə, özünün duyduğu və yozduğu şəkildə ifa olunur. Havacatın mətni həyat şəraiti; ifaçı aşığın sənətkarlıq səviyyəsi; ifanın məkanı və baş verdiyi şərait; nəhayət, yerli ənənələrdən asılıdır. Minlərlə ağızdan-ağıza, ifaçıdan-ifaçıya keçən aşıq havalarının saysız şəklidəyişmələri olur və olmalıdır. Və bu saysızlıqlar arasında hansınasa üstünlük verməyə əsas da yoxdur. Lakin onları, bir sıra amilləri nəzərə almaqla, tutuşdurmaq olar. Həmin amillərdən ifanın ənənəyə yaxınlıq dərəcəsini, aşığın şəxsiyyəti və fərdiyyətini, bədii ifadənin dolğunluğu və parlaqlığı dərəcəsini, ifaçılıq ünsürlərinin kamil işlədilməsi dərəcəsini qeyd etmək olar.\nYuxarıda deyilənlər baxımından və türk bədii mətnlərin ötürülmə ənənələrini nəzərə alaraq, "şifahilik" anlayışının folklor əsərlərinin varlığı, yaşama qaydası (üsulu) kimi təyini qarşıya qoyulan məqsəd çərçivəsində dəqiqləşmə tələb edir.\nGerçəklikdə danışmaq eşidilmək gümanı ilə şərtlənir. Qədim türklərin şüurunda təmas anlayışı iki tərkib hissənin – səs və eşitmənin birliyindən ibarət olub. Türk lüğəti tərkibində "tan/tın" feli törəmələr "eşitmə" bildirirlər. Altayca "tında" – dinləmək", "qulaq asmaq" mənasındadır; xakasca "tınqo", uyğurca "tingit", qazaxca "tında", azərbaycanca "dinlə", Türkiyə türkcəsində "dinle" də "maraqla dinləmək, qulaq asmaq" deməkdir. Söyləmə və eşitmə (danışma) bağlılığı mahiyyətcə biliyin (informasiyanın) vahid mənimsəmə və ötürmə qurğusu (sistemi, mexanizmi) yaradır. Şifahiliyə arxalanan türk ənənəsinə görə, səs və eşitmə düşünmə ilə əlaqələnirlər. Bu səbəbdən də, xalq-professional musiqisi haqqında danışılanda, burada mədəni irs daşıyıcılarının musiqili-poetik mətnləri, bədii-üslub vasitələrini, ümumiyyətlə, bütün biliklərin ötürülməsində şifahi (yaddaş) – eşitmə ənənəsini əsas gətirmək lazımdır3.\nAzərbaycan xalq professional musiqi mədəniyyəti əsası ictimai şüurun inkişafının ayrı-ayrı mərhələlərində yaranın iki gerçəkliyin əksetmə üsulundan, daha doğrusu, iki bədii təfəkkür sistemindən ibarətdir. Hər bir sistem müəyyən mənəvi ehtiyacların ödənişi məqsədi ilə meydana gəlib və həmin məqsədlərin həllində yetkindirlər.\nBizi maraqlandıran "xalq-professional" anlayışının mahiyyətcə və məzmunca təyini ancaq bədii mədəniyyətin adı çəkilən hər iki sahəsinin müqayisəsi yolu ilə mümkündür4. "Xəlqilik" və "professionallığ"ın birgə fəaliyyəti və qarşılıqlı təsiri, həm də bu mədəniyyət daşıyıcılarının yaradıcılığı qarşılıqlı ünsiyyət, daha doğrusu, "müəllif" (göndərişçi, ifadəçi) – "əsər" (xəbər, bildirmə) – "alan" (alıcı)" sistemi üzrə əyani ifadə olunur. Belə metodoloji quruluş həm xalq, həm professional şifahi bədii musiqi mədəniyyətinin ümumi cəhətidir.\nQuruluşun əsaslarının sxem şəklində nəzərdən keçirilməsi aşağıdakıları aşkarlayır:\nI.Müəllif (göndərişçi), müəllif işinin xüsusiyyətləri\nXalq mədəniyyəti professional mədəniyyət\nMüəllifin adsızlığı (anonimliyi); yaradıcılığın şəxssiz, kollektiv təbiəti; kortəbiilik; sinkretiklik Müəllifin qeyri-şəxssizliyi (qeyri-adsızlığı); yaradıcılığın fərdiliyi; məktəbənənə; sintetiklik.\nƏsərin yarandığf mühitin qeyrirəsmiliyi; qeyrirəsmi baxışların (fikirlərin) ifadəsi Əsərin yarandığı rəsmi mühit; rəsmi baxışların (fikirlərin, nöqteyinəzərlərin) ifadəsi.\nYaşama mühitinin senzurası; ifaya (çıxışa) kollektiv icazə (bəyənmə) Rəsmi senzura; ifaya (çıxışa) rəsmi icazə.\nYaradıcılığın və ifanın müəyyən mühitdə həyata keçirilməsi; kollektiv sifarişlə yara-dıcılıq Yaşama mühitindən asılı olmadan, hamının sifarişi ilə yaradıcılıq\nII.Əsər (xəbər, bildirmə), ifanın xüsusiyyətləri.\nXəbərin (yaradıcılığın, bildirmənin) təbii əlaqə ilə canlı ötürülməsi Xəbərin (yaradıcılığın, bildirmənin) texnikası (süni) əlaqə ilə ötürülməsi\nQəti müəyyən olunmamış, yazılmamış (canlı) mətn; hazırlıqsız düzəldilmə (improvizasiya) və şəklidəyişmə Qəti müəyyən olunmuş, yazılı mətn; sabitlik, dəyişməzlik\nXalq ənənələri ilə bağlı üslub fərqləri Xalq ənənələri ilə bağlı üslub fərqləri\nVəzifəsi (ötürücü) bilavasitə canlı ifaçı-dır Vasitəsi (ötürücü) - yazılı mətndir\nVasitəsi (ötürücü) - yazılı mətndir Ifaçı şəxsiyyəti ilə onun ifa etdiyinin uyğunluğu\nIfaçının əvəz olunması şəraitində şəklidəyişən ifanın çox-cəhətliyi Bir ifaçının diqər ilə əvəz olnmasının mümkünsüzlüyü şəraitində sabit ifanın çoxcəhətliliyi\nIII. Alıcı, dinləyici kütləsinin xüsusiyyətləri\nDinləyici kütləsinin iştirakı olmadan əsəri bitirməyin mümkünsüzlüyü Dinləyici gütləsindən bilavasitə asılı olmadan əsəri bitirməyin qanunauyğunluğu\nDinləyici kütləsinin tamaşaya bilavasitə cəlb olunması; əsərin iştirakçısı kimi istifadənin mümkünlüyü Dinləyici kütləsinin iştiraksızlığı; tamaşada dinləyicinin fəaliyyətsizliyi\nDinləyici (tamaşaçı) ilə birbaşa təmasda olmaq, söhbət aparmağın mümkünlüyü; baş-qalarını "eşidib", öz ifasında "eşidilənlərə" uyğun dəyişmələr aparmağın mümkünlüyü Dinləyici (tamaşaçı) ilə birbaşa təmasın mümkünsüzlüyü; başqalarını "eşitməyin" və ifada buna uyğun dəyişiklik aparmağın mümkün-süzlüyü\nDinləyici (tamaşaçı) kütləsinin qavrama zamanı yaradıcı fəallığının artması Dinləyici (tamaşaçı) kütləsinin qavrama zamanı yaradıcı fəallığının azalması\nIfaçının tam qeyrifərdi dəyərləndirilməsi; ifaçı şəxsiyyətindən "qəhrəman"ın ayrılması Ifaçının tam qeyrifərdi dəyərləndirilməsi; ifaçı şəxsiyyətindən "qəhrəman"ın ayrılması


Türkiyədə “Renault” elektrik dirəyinə çırpıldı: 3 nəfər yanaraq öldü - FOTO - Avtosfer.az\nTürkiyədə “Renault” elektrik dirəyinə çırpıldı: 3 nəfər yanaraq öldü - FOTO\nQəzalar 23 May 2020 15:50 Oxunub 1732\n“Türkiyədə Trabzonun Of rayonunda bir Azərbaycan vətəndaşı yaralanıb, hazırda onun həyati təhlükəsi yoxdur”. Bu məlumatı APA-nın yerli bürosuna Azərbaycanın Türkiyədəki Səfriliyinin mətbuat xidmətinin rəhbəri Elvin Süleymanlı bildirib. E.Süleymanlı deyib ki, hadisə barədə məlumat yayıldığı ilk andan etibarən səfirlik araşdırmalar aparıb, həm Of jandarması, həm Of xəstəxanası ilə əlaqə yaradıb, lakin məlum olub ki, ölənlər arasında Azərbaycan vətəndaşı yoxdur: “Həyatını itirənlərdən ikisi Əfqanıstan, biri isə Türkiyə vətəndaşıdır. Yaralanan Azərbaycan vətəndaşı isə Trabzondakı Fərabi xəstəxanasına yerləşdirlib. Onun alt çənə sümüyü qırılıb, xəstəxana şəraitində müalicəsi davam edir”.\nTürkiyənin Trabzon vilayətində azərbaycanlılar ağır yol qəzasına düşüblər. Avtosfer.az DHA-ya istinadən xəbər verir ki, hadisə mayın 23-də yerli saatla 11:30-da “Of” - “Çaykara” avtomagistralında qeydə alınıb. Məlumata görə, Azərbaycan vətəndaşı Fariz Farizovun idarə etdiyi 61 MA 0611 qeydiyyat nömrə nişanlı “Renault” markalı minik avtomobillə hərəkətdə olan zaman, naməlum səbəblərdən sürücünün idarəetməsindən çıxaraq betondan elektrik dirəyinə çırpılıb. Zərbənin təsirindən “Renault” yanmağa başlayıb.\nAvtomobildə sıxışmış vəziyyətdə qalan çay plantasiyasında işləyən 3 nəfər yanaraq hadisə yerində vəfat ediblər, sürücü isə yanıq xəsarətləri ilə, hadisə yerinə çağırılan ambulansla xəstəxanaya çatdırılıb.\nHazırda Azərbaycan vətəndaşları olan 3 nəfərin şəxsiyyətləri müəyyənləşdirilir.


14.11.2018 - Bakı şəhər sakini Nemət Dəmirov DİN rəhbərliyinə ünvanladığı minnətdarlıq...\nBakı şəhər sakini Nemət Dəmirov DİN rəhbərliyinə ünvanladığı minnətdarlıq məktubunda ona dəymiş ziyanın ödətdirilməsində göstərdikləri köməkliyə görə Nəsimi RPİ-nin əməkdaşlarına təşəkkürünü bildirir.\n14.11.2018 - Bakı şəhər sakini Zeynalabdin Zeynalov DİN rəhbərliyinə ünvanladığı təşəkkür...\nBakı şəhər sakini Zeynalabdin Zeynalov DİN rəhbərliyinə ünvanladığı təşəkkür məktubunda etdiyi müraciətə baxılmasına və köməklik göstərdiklərinə görə Bakı BPİ-nin rəhbərliyinə və əməkdaşlarına minnətdarlığını bildirir.\n14.11.2018 - Masallı rayon sakini Eldəniz Səfərli DİN-ə ünvanladığı minnətdarlıq...\nMasallı rayon sakini Eldəniz Səfərli DİN-ə ünvanladığı minnətdarlıq məktubunda etdiyi müraciətə vaxtında və çevik reaksiya verildiyinə görə təşəkkürünü bildirir.\n14.11.2018 - Bakı şəhər sakini Elvin Abdullazadə DİN-ə ünvanladığı təşəkkür məktubunda...\nBakı şəhər sakini Elvin Abdullazadə DİN-ə ünvanladığı təşəkkür məktubunda cinayətkarlıqla mübarizədə və asayişin qorunmasında göstərdikləri nümunəvi xidmətə görə Azərbaycan Polisinə minnətdarlıq edir.\n14.11.2018 - Bakı şəhər sakini Cumar İsayev DİN rəhbərliyinə ünvanladığı minnətdarlıq...\nBakı şəhər sakini Cumar İsayev DİN rəhbərliyinə ünvanladığı minnətdarlıq məktubunda Sabunçu RPİ-yə etdiyi müraciətinə tez bir zamanda və operativ baxılmasına görə təşəkkürünü bildirir.\n14.11.2018 - Bakı şəhər sakini Ramin Mahmudlu DİN-ə ünvanladığı təşəkkür məktubunda...\nBakı şəhər sakini Ramin Mahmudlu DİN-ə ünvanladığı təşəkkür məktubunda Polisin xidmətindən razılıq edir və minnətdarlığını bildirir.\n14.11.2018 - Bakı şəhər sakini Elmir Məhərrəmov şikayət ərizəsinə baxıldığına və üzləşdiyi...\nBakı şəhər sakini Elmir Məhərrəmov şikayət ərizəsinə baxıldığına və üzləşdiyi problemin həllində göstərdiyi köməkliyə görə Baş Mütəşəkkil Cinayətkarlıqla Mübarizə İdarəsinin rəhbərliyinə minnətdarlığını bildirir.\n14.11.2018 - “Azerconnect” MMC-nin rəhbərliyi üzləşdikləri problemin həllində göstərdiyi...\n“Azerconnect” MMC-nin rəhbərliyi üzləşdikləri problemin həllində göstərdiyi köməkliyə görə Nizami RPİ-nin rəhbərliyinə təşəkkürünü bildirir.\n14.11.2018 - İran İslam Respublikasının vətəndaşı Şəmsi Şəmsəddin Fətulla oğlu ona dəymiş...\nİran İslam Respublikasının vətəndaşı Şəmsi Şəmsəddin Fətulla oğlu ona dəymiş maddi ziyanın ödətdirilməsində göstərdiyi köməkliyə görə Baş Mütəşəkkil Cinayətkarlıqla Mübarizə İdarəsinin müstəntiqi, polis mayoru Fəxri Babazadəyə və Baş idarənin rəhbərliyinə minnətdarlığını ifadə edir.


“Gəncliyin səsi” festivalının açılış mərasimi baş tutub\n2 fevral 2018-ci il tarixində Azərbaycan Dövlət Gənc Tamaşaçılar Teatrında Gənclər Günü münasibəti ilə keçirilən “Gəncliyin səsi” festivalının açılış mərasimi keçirilib. Festival Mədəniyyət və Turizm Nazirliyi və Azərbaycan Respublikasının Prezidenti yanında Vətəndaşlara Xidmət və Sosial İnnovasiyalar üzrə Dövlət Agentliyinin birgə təşkilatçılığı ilə baş tutub.\nƏvvəlcə tədbir iştirakçıları Bakı Turizm Peşə Məktəbinin, Azərbaycan Turizm və Menecment Universitetinin tələblərinin əl işlərindən ibarət fotosərgi ilə tanış olublar.\nAçılış mərasimində mədəniyyət və turizm naziri Əbülfəs Qarayev çıxış edərək hər il ənənəvi olaraq keçirilən festivalın əhəmiyyətindən danışıb. Nazir bildirib ki, 1997-ci ildə ümummilli lider Heydər Əliyevin imzaladığı “2 fevral - Azərbaycan Gəncləri Gününün elan edilməsi haqqında” Sərəncamı Ulu Öndərin Azərbaycan gəncliyinə göstərdiyi diqqət və qayğısının bariz nümunəsidir. Həmin vaxtdan etibarən hər il 2 fevral günü Azərbaycan gənclərinin bayramı kimi təntənəli şəkildə qeyd olunur. “Sevindirici haldır ki, Azərbaycanda son illər Prezidentin dəstəyi və birbaşa qayğısı nəticəsində yeni gənclər hərəkatı formalaşıb. Bu, könüllülər hərəkatdır. Könüllülük hərəkatı dövlət siyasətinə dəstək formasını alır. Gənclərin ictimai həyatda fəal iştirakı yeni ab-hava gətirib. Ölkənin taleyi, inkişafı və gələcəyi birbaşa gənclərlə bağlıdır”, - deyə nazir qeyd edib.\nDiqqətə çatdırılıb ki, fevralın 6-dək davam edəcək festival paytaxtla yanaşı, Sumqayıt və Mingəçevir şəhərlərində, Şəmkir, Gədəbəy, Quba və Masallı rayonlarında da keçiriləcək.


Prezident İlham Əliyev: "Azərbaycanla Pakistan əlaqələri yüksək səviyyədədir"\n13:57 14 Oktyabr 2016\n- Bu gün bizim üçün vacib gündür. Bizim əlaqələrimiz yüksək səviyyədədir və əminəm ki, bu görüş əlaqələrimizi daha da gücləndirmək baxımından uğurlu olacaq. Biz bir çox sahələrdə əməkdaşlıq edirik. Bu gün həyata keçirilmiş işlərə bir daha nəzər salmaq və gələcəklə bağlı planlar qurmaq üçün yaxşı fürsətdir. Sizi qəbul etməkdən çox məmnunam. Ümidvaram ki, ölkəmizə səfəriniz səmərəli keçəcək.\nMən bir dəfə 1998-cu ildə yolüstü Bakıda olmuşam. Bu, mənim ondan sonra bu şəhərə ilk səfərimdir. Gözəl Bakı şəhərində olmaqdan məmnunam. Bakı dünyanın ən gözəl şəhərlərindən və mənim gördüyüm ən təmiz şəhərlərdən biridir. Mən bir daha burada olmağıma şadam.\nMilli.Az AZƏRTAC-a istinadən bildirir ki, söhbət zamanı ikitərəfli münasibətlər və qarşılıqlı maraq doğuran digər məsələlər ətrafında fikir mübadiləsi aparıldı.\nPrezident İlham Əliyev Azərbaycanla Pakistan əlaqələri yüksək səviyyədədir


Bakıda narkotik şəbəkəsi ifşa olundu | Xəbərlər\nBakıda narkotik şəbəkəsi ifşa olundu\n19:22, 29 yanvar 2019\nŞəbəkə narkotikin qanunsuz dövriyyəsi və alqı-satqısı ilə məşğul olurmuş.\nBakucity.az xəbər verir ki, Xətai Rayon Polis İdarəsi Cinayət Axtarış Şöbəsi, Narkotiklərlə Mübarizə Bölməsi və 37-ci Polis Şöbəsi əməkdaşlarının həyata keçirdikləri əməliyyat-axtarış tədbirləri nəticəsində narkotik vasitələrin qanunsuz dövriyyəsi və alqı-satqısı ilə məşğul olan şəbəkə ifşa edilib.\nDİN-in Mətbuat xidmətindən alınan məlumata görə, daxil olan məlumat əsasında keçirilən əməliyyat zamanı qeyd edilən cinayətləri törətməkdə təqsirli bilinən paytaxt sakini, əvvəllər məhkum olunmuş Murad Məmmədov saxlanılıb.\nOnun avtomobilinə baxış zamanı 25,324 qram narkotik vasitə heroin, 26 ədəd yüksək psixotrop tərkibə malik metadon həbi, bir ədəd sənədsiz ov tüfəngi, həmçinin yaşadığı evdən 101,686 qram heroin aşkar edilib.\nƏlavə tədbirlər nəticəsində M.Məmmədova heroini və psixotrop tərkibli həbləri satanların da şəxsiyyətləri müəyyən edilib.\nBelə ki, narkotik vasitələrin satışı ilə məşğul olan dəstənin digər üzvləri, Lənkəran şəhər sakinləri Yalçın Qurbanov və Zamiq Cavadov saxlanılıblar.\nZ.Cavadovun üzərində ondan 100,840 qram heroin və 100 ədəd metadon həbi, Y. Qurbanovdan isə 2,985 qram tiryək, idarə etdiyi avtomobildən isə 8 kiloqram qurudulmuş marixuana aşkarlanıb.\nMüəyyən edilib ki, dəstə üzvü Y.Qurbanov narkotik vasitələri şəxsiyyəti məlum olmayan İran vətəndaşından aldıqdan sonra onları satmaq üçün Z.Cavadovun vasitəsilə M.Məmmədova hissə-hissə göndərib. M.Məmmədov narkotik vasitələri Bakıda satdıqdan sonra əldə etdiyi pulu Lənkəran şəhərinə Y.Qurbanova göndərməli imiş.


Ukrayna ibtidai təhsildə islahatlara başlayır\nUkraynanın ibtidai məktəb sistemində genişmiqyaslı islahatlar başlayır. Bu barədə ölkənin təhsil və elm naziri Liliya Qrineviç bildirib. Onun sözlərinə görə, islahatlara 2018-ci ildən start veriləcək. Bütün birinci sinif şagirdləri ibtidai məktəbin yeni standartı üzrə təlimə başlayacaqlar. “Standartların genişmiqyaslı tətbiqindən əvvəl 22 mindən çox müəllim yenidən hazırlanmadan keçməlidir. Hazırda bu cür müəllimlər üçün model kursunun tamamlanması, həmçinin onların təlimlərini dəstəkləyən distant vasitələrin hazırlanması üzərində iş gedir”, - deyə nazir bildirib. O, əlavə edib ki, müəllimlərin yenidən hazırlanmasının əsas mühərriki yerli orqanların rəhbərliyi altında olan diplomdansonrakı pedaqoji təhsil institutları olacaq. Nazir yeni tədris ili ərəfəsində 100-ə yaxın məktəbin yeni standartların tətbiqi üçün hazırlıq vəziyyətinə gətirildiyini deyib. Ukraynanın Nazirlər Kabineti təhsil islahatlarına planlaşdırılan müddətdə başlayacaq. Dəyişikliklərin tətbiqinə lazım olan vəsait isə həm daxili, həm də xarici mənbələrdən cəlb ediləcək, bu prosesə beynəlxalq tərəfdaşlar da dəvət olunacaq.\nQələmlə yazı beyini gücləndirir\nPsixoloq alimlər bu qənaətə gəliblər ki, qələmlə yazmaq kiçik motorikanı gücləndirir, bu isə beyinin fəaliyyətinə təsir edir. Alimlər əmindirlər ki, məktəb yaşlı uşaqların qələmlərlə yazması kompüterdə mətni yığmaqdan daha faydalıdır. Hazırda Amerika məktəblərində qələm vasitəsilə məktub yazmaq bərpa olunmaqdadır. Baxmayaraq ki, hələ son dövrlərə qədər ölkənin başlıca təhsil müəssisələrində uşaqların əsas diqqətini hüsnxəttə deyil, texnologiyalara yönəldiblər. Bəzi siniflərdə isə qələmlərdən tamamilə imtina ediblər. Uşaqlara əlifbanı klaviaturanın köməyi ilə öyrədiblər. ABŞ-ıın Luiziana ştatında yaxın vaxtlarda qəbul olunacaq qanuna əsasən, ibtidai siniflərdən başlayaraq buraxılış siniflərinə qədər şagirdlərə təkrarən əllə yazmağı öyrədəcəklər. İndi pedaqoqlar şübhə etmirlər ki, hüsnxətdən imtina uşaqlarda beyinin fəaliyyətinə mənfi təsir edəcək. Tədqiqatların gedişində sübut edilib ki, əgər uşaqlar əllə yazmağa alışırlarsa, onlar nəinki daha sürətli oxumağı öyrənir, həm də asanlıqla yeni ideyalar yaradır və informasiyanı yadda saxlayırlar.\nCenevrədəki Milli Elm Mərkəzindən olan tədqiqatçı Eduard Jantas qeyd edir ki, əllə məktub yazmaq incə motorika və təlimin inkişafı üçün çox əhəmiyyətlidir. Psixoloqlara görə, qələmlə yazdıqda yaddaşın işi güclənir, danışıq fəallığının funksiyaları yaxşılaşır və fikirlər aydınlaşır.\nƏn gənc nobelçi tələbə\nƏn gənc Nobel mükafatı laureatı, 20 yaşlı pakistanlı insan hüquqları vəkili Malala Yusufzay Oksford Universitetində təhsilini davam etdirəcək. O, Oksford Universitetinə qəbul üçün tələb olunan “A-Level” hazırlıq proqramı üzrə imtahanları uğurla verib. Bu barədə M.Yusufzay özünün Twitter şəbəkəsindəki səhifəsində açıqlama verib. “Oksforda düşdüyümə görə necə də xoşbəxtəm! Əhsən “A-Level”-in bütün tələbələrinə”, - deyə Malala yazıb. Malala Oksford Universitetinin məzunu olmuş Pakistanın mərhum baş naziri Benazir Bhutto kimi “fəlsəfə, siyasət və iqtisadiyyat” ixtisası üzrə təhsil alacaq. Qeyd edək ki, M.Yuzufzay 2014-cü ildə Nobel mükafatına layiq görülüb. 2017-ci ildə isə BMT-nin ən gənc sülh elçisi seçilib.\nBritaniya universitetlərə keçid balını aşağı salır\nBu il Böyük Britaniya universitetlərinə sənəd vermiş abituriyentlərin bəxti gətirib. Onların ali məktəblərə qəbul olmaq şansları bu qədər yüksək olmayıb. Məsələ ondadır ki, ölkənin ən aparıcı universitetləri tələbələrə ehtiyac duyduğundan abituriyentlər üçün keçid ballarını aşağı salıb. Britaniya mətbuatının yazdığına görə, ölkənin ən elitar universitetləri tələbə azlığından şikayət edir və avropalı tələbələrin sayının azalmasından narahatdır. Britaniya KİV-i qeyd edir ki, Dumanlı Albionun bəzi ali təhsil müəssisələri tələbə cəlb etmək üçün internetdə aktiv reklam kampaniyası aparır, başqaları isə pulsuz kirayə vəd edir. Beləliklə də universitetlərə sənəd verənlərin keçid balını toplamadıqları təqdirdə nufuzlu ali məktəbdə digər ixtisaslar seçmək imkanı (klirinq) yaranıb. Ekspertlərə görə, bu il universitetlərə daxil olanların görünməmiş şəkildə ixtisas və kurslar seçmək imkanı olacaq. Hazırda universitetlərdə hüquq, tibb, ingilis və riyaziyyat ixtisasları üzrə boş yerlər mövcuddur. Hətta bu ixtisaslar belə klirinq üçün əlçatandır. Qeyd edək ki, klirinq - abituriyentə seçdiyi istiqamət üçün keçid balı toplaya bilmədiyi halda Böyük Britaniya universitetinə daxil olmağa kömək edən üsuldur.\nFransa məktəbləri 4 günlük tədrisə keçir\nFransa Təhsil Nazirliyinin məlumatına əsasən, ölkənin ümumtəhsil müəssisələrinin 1/3-i yeni sistemə keçməyə hazırlaşır. Nazirlik tərəfindən dərc olunmuş sənədə əsasən məktəblərə tədris prosesinin müstəqil surətdə təşkil olunması səlahiyyəti verilir. Bu vaxta qədər kənd məktəbləri bu imkandan istifadə ediblər. Qeyd olunur ki, ölkənin ümumtəhsil sistemində başlamış islahatlardan 4 il sonra yeni tədris ilindən məktəblər 4 günlük iş həftəsinə keçəcək. “Le Figaro” nəşrinin yazdığı kimi, ölkə başçısı Emmanuel Makronun seçkiönü vədlərinə uyğun olaraq, məktəblər tədris prosesini müstəqil təşkil edə biləcəklər. Yeni tədris cədvəli artıq bu ilin sentyabrından qüvvədə olacaq.


Tahir Kərimov Salyandakı villasını neçiyə satır? “Çevrilişi bilirdim, bilərəkdən atəş açdım İlham Əliyev sərəncam imzaladı Fermerdən 40 qəpiyə alınan üzüm niyə 3 manata sa Vidadi Zeynalov 8, Beytulla Hüseynov 10 milyon m “Üçünün də vəziyyəti ağırdır” – Nazirlikdə Gəncədə hesabat yığıncağı… Türkiyədə növbəti FETÖ əməliyyatı: azərbaycanlı “Alfa Sığorta”da ləğv edildi İlham Əliyevin sakinlərlə dialoqu – Fotola Kriminal avtoritetin oğlu öldürüldü – Atasının n Azərbaycanda tanınmış biznesmen qətlə yetirilib – YENİLƏNİB\n26 May 2015 / 16:36 / Baxış sayı: 0 Öldürülən biznesmenin yanacaqdoldurma məntəqəsi və başqa obyektləri olub\nMayın 26-na keçən gecə Kürdəmir şəhərində törədilmiş qətllə bağlı bəzi məqamlar üzə çıxıb. Lent.az-ın məlumatına görə, 25 yaşlı Şaiq İsrafilov rayonda tanınmış iş adamlarından olan Sahibə Hacıəliyevanı münaqişə zəminində qətlə yetirib. Bir müddət əvvəl rayon mərkəzində S.Hacıəliyevaya məxsus yanacaqdoldurma məntəqəsinin yaxınlığında başqa iş adamı yanacaqdoldurma məntəqəsi açıb. Bundan sonra S.Hacıəliyevanın obyektinin alveri xeyli azalıb. Bir neçə gün əvvəl isə S.Hacıəliyeva Ş.İsrafilovun atası Şahin İsrafilovun işlədiyi restorana gələrək onları müştərilərini başqa yanacaqdoldurma məntəqələrinə istiqamətləndirməkdə ittiham edib. Mübahisə münaqişəyə çevrilsə də, Ş.İsrafilov oğlu Şaiqi sakitləşdirib və 61 yaşlı qadının sözlərinə əhəmiyyət verməməyə çağırıb. Lakin Şaiq İsrafilovun hirsi soyumayıb və o, dünən iş adamının yaşadığı evə gələrək ona 22 bıçaq zərbəsi endirib. 25 yaşlı oğlanın biznesmen qadına küt alətlə də xəsarət yetirdiyi bildirilir.\nKürdəmir rayonunda qətl törədilib. Lent.az-ın məlumatına görə, mayın 25-də gecə saatlarında rayonun Heydər Əliyev prospektindəki evin həyətində iş adamı, 1954-cü il təvəllüdlü Hacıəliyeva Sahibə Məhəmməd qızı 1990-cı il təvəllüdlü İsrafilov Şaiq Şahin oğlu tərəfindən bıçaqlanaraq qətlə yetirilib. Hadisənin mübahisə zəminində törədildiyi bildirilir. Ş.İsrafilov saxlanılıb. Faktla bağlı başlanmış cinayət işinin istintaqı davam etdirilir.\nQeyd edək ki, qətlə yetirilən S.Hacıəliyeva Kürdəmirdə, eləcə də bölgədə tanınmış biznesmenlərdən olub. Hacı Sahibə adı ilə tanınan iş adamının şəxsi yanacaqdoldurma məntəqəsi, eləcə də xeyli digər obyektləri olub.


Daşkəsən Gənclərin Təlim və İstirahət Mərkəzində MDB iştirakçı dövlətləri gənclərinin iştirakı ilə “Yaradıcılıq emalatxanası” adlı düşərgə təşkil olunub | Tele-İnform\n« Xətai rayonunda abadlıq, təmizlik işləri davam etdirilir\nXaçmazda “Korrupsiyaya qarşı mübarizədə ASAN Xidmət modelinin təbliği” tədbiri »\nDaşkəsən Gənclərin Təlim və İstirahət Mərkəzində MDB iştirakçı dövlətləri gənclərinin iştirakı ilə “Yaradıcılıq emalatxanası” adlı düşərgə təşkil olunub\nQeyd edək ki, ötən illərdə keçirilən “Yaradıcılıq emalatxanası-1” və “Yaradıcılıq emalatxanası-2” layihələri respublika gənclərini əhatə edirdisə, artıq layihə beynəlxalq miqyasda keçirilməyə başlayıb. Layihənin keçirilməsində məqsəd MDB iştirakçı dövlətləri arasında mədəni əlaqələrin möhkəmləndirilməsi, gənclərdə öz doğma mədəniyyətindən fərqli mədəniyyətlərə tolerant münasibətin formalaşdırılması, Azərbaycan mədəniyyət və incəsənətinin təbliği, yeni nəsil yaradıcı gənclərin yetişdirilməsi, onlar arasında mədəni mübadilənin möhkəmləndirilməsidir.\nTəlimlərin ilk günü Daşkəsən rayonu İcra Hakimiyyətinin başçısı Ə.Abıyev düşərgənin qonağı olmuş, gəncləri salamlayaraq təlim prosesini izləmiş və düşərgənin işinə uğurlar arzulamışdır.\nDüşərgədə Azərbaycan gəncləri ilə yanaşı, Rusiya, Belarus, Moldova, Qazaxıstan, Qırğızıstan və Tacikistandan olan istedadlı və yaradıcı gənclər iştirak edir. 20 iyul tarixində Bakıya səfər edən nümayəndə heyətləri növbəti gün Daşkəsən rayonuna yola düşüb. İyulun 21-dən “Yaradıcılıq emalatxanası”nda təlimlərə start verilib. Bir həftə ərzində yaradıcı gənclər “Milli musiqi alətləri”, ”Rəqs”, “Estrada ifası”, “Dekorativ-tətbiqi sənət”, “Kulinariya” və “Teatr” kimi incəsənət sahələrində təlim və ustad dərsləri keçəcək, Azərbaycan mədəniyyətinin incəliklərini öyrənəcəklər.\nTəlimlərin ilk günü gənclər üçün maraqlı və məhsuldar keçib. Düşərgə zamanı belarus, qazax, qırğız, moldova, rus və tacik gəncləri öz ölkələrinin milli musiqi alətlərində “Sarı gəlin” musiqisinin sədalarını səsləndirmiş, Azərbaycan və rus dillərində bəstəkar Oqtay Kazıminin “Ey həyat sən nə qəribəsən” mahnısını, “Bayram” və “İgidlər” kimi milli rəqslərimizi ifa etmiş, Azərbaycan mətbəxinin inciləri sayılan düşbərə, qutab, xəngəl kimi xörəkləri bişirmiş, xalçaçılıq sənətimizin sirrlərinə yiyələnməyə başlayaraq ilk ilmələrini atmış, Azərbaycanın klassik dramaturgiyası ilə, M.F.Axundzadənin yaradıcılığı ilə tanış olmağa başlamışlar.\nDüşərgənin proqramına əsasən xarici qonaqlar Azərbaycan mədəniyyətini öyrənmək ilə yanaşı öz ölkələrinin mədəniyyətlərini nümayiş etdirəcəklər. Bu məqsədlə hər gün bir ölkənin yaradıcılıq gecəsi təşkil olunacaq. Artıq düşərgədə Belarusiya və Qazaxıstan yaradıcılıq gecələri uğurla baş tutub.\nDüşərgənin işi 27 iyul 2018-ci il tarixdə “Qala konsert” və “Sərgi” ilə yekunlaşacaq. Yerli və xarici gənclər bir həftə ərzində öyrəndiklərini yekun tədbirdə geniş tamaşaçı kütləsinə nümayiş etdirəcək. Ən əsası isə bu gənclər öyrəndikləri mahnı və musiqilər, sənət və rəqslər ilə birlikdə vətənlərinə geri dönərkən özləri ilə Azərbaycandan kiçir bir parça aparacaqlar.


ulduzları süd yolumuzdan kənarda görə bilərikmi? | bu axşam"\nSamanyolu xaricində ulduzları görə bilərikmi?\nJeff Dai'nin Tibetdəki yazısının üstündəki şəkil. Bu görüntü haqqında daha çox oxuyun.\nQalaktikamızın xaricində yalnız gözlə görə biləcəyimiz ulduzlar varmı?\nMilyardlarla ulduzun birləşmiş işığını gördükdə, cavab yoxdur. Şimal Yarımkürəsindən, Süd Yolu xaricində gözə asanlıqla görünən yeganə qalaktikadırAndromeda bürcündəki böyük qalaktikaM31 olaraq da bilinir.Bu yazının altındakı Andromeda qalaktikası haqqında daha çox məlumat.\nCənub yarımkürəsindən iki cırtdan qalaktikanı görmək mümkündürBöyük və Kiçik Magellan Buludları.\nBəs yuxarı baxanda nə görürük? Bu yazının yuxarısındakı şəkil göydə dumanlı bir qrup olduğunu göstərir. Bu, özümüzün Süd Yolu qalaktikasına olan kənar görünüşdür. Qalaktikamızın diametri təxminən 100.000 işıq ilidir, lakin nisbətən düzdür, yalnız 10.000 işıq ili qalınlığındadır. Beləliklə - qaranlıq bir səmaya baxırıqsa - qalaktik diskinə baxanda Süd Yolu ulduzlu qrupunu görürük.\nQalaktikanın düz diskindən uzaqlaşaraq yuxarı və ya aşağı baxdığımız zaman Samanyolu ulduzlarını da görürük. Yalnız gözlə gördüyümüz ulduzların hamısı Süd Yolu qalaktikamıza aiddir.\nDaha böyük görün. Anthony Lynch Photography, bu gözəlliyi 2015 -ci ilin Avqust ayında təqdim etdi. Bu rəngli bir Perseid meteor və Andromeda qalaktikasıdır. Təşəkkür edirəm Anthony!\nOedirAndromeda qalaktikasını tək gözlə görmək mümkündür.Yerin Şimal Yarımkürəsindən. Bu qalaktikanın diametri dolunay qədər geniş olan gecə səmamızda dumanlı bir yamaq kimi görünür. Və həqiqətən, bu duman Andromeda qalaktikasının milyardlarla ulduzunun işığını əks etdirir. Ancaq hələ də bu qalaktikada tək ulduzları görə bilmirik - tək gözlə deyil. Həvəskar teleskoplarda belə, Andromeda qalaktikasında gördüyümüz işıq parçası ən yaxşı halda duman kimi görünür.\nBir neçə il əvvəl astronomlar birAndromeda qalaktikasının ən kəskin yeni görünüşü.\nVə qalaktikanı özünüz görə bilərsiniz. Noyabr ayının sonlarında şimal ortalarında, Andromeda qalaktikası gecədən səhər saat 4-ə qədər görünür, qalaktikanı tapmağın bir neçə yolu var:\nAndromeda qalaktikasını tapmaq üçün Böyük Pegasus Meydanından istifadə edin\nAndromeda qalaktikasını tapmaq üçün Cassiopeia bürcünü istifadə edin\nŞəhər işıqlarından uzaq bir qaranlıq səmada axtardığınızdan əmin olun. Uğurlar!\nAşağı xətt: Qaranlıq bir gecədə o qədər ulduz var. Tək gözlə gördüyümüz ulduzlar ev qalaktikamızın kənarında yerləşirmi? Cavab yox. Tək gözlə gördüyümüz ulduzların hamısı Süd Yolumuza aiddir. Ancaq Yerdən görə biləcəyiniz bir uzaq qalaktika var.\n2016-cı ilin sentyabr-dekabr ayı üçün astronomiya tədbirləri, ulduz gecələri, festivallar, seminarlar\nDemək olarki getdi! ForVM ay təqvimləri böyük hədiyyələr verir. İndi sifariş verin.\ngənə dişləmələrini yaxşılaşdıracaq yağlar\nQulaqlarınız üçün video: Planetlər nə kimi səslənir?\n2017 -ci ilin ən kiçik tam ayı 9 iyun\nYeni xəritələr bütün dünyada malyariyanı göstərir\nSamanyolu, Ay Krateri üzərində, Nevada


«Quran və elm»\nMüsəlman alimlərinin elmə xidməti\nHəkimlərin sultanı kimi tanınan İbn Sinanın (980-1037) "Qanun" adlı tibb kitabı islam dünyasında olduğu kimi, Avropada da tibb elminin təməl kitabı olmuşdur. Tibbin İncili adını qazanması və Avropa universitetlərində 600 il dərslik kimi işlənməsi bu kitabın cahanşümul şöhrətinə ən böyük dəlildir.\nİbn Sina, tibb də daxil olmaqla, özünün 29 elmi kəşfi ilə Avropanın elm adamlarına başçılıq edən böyük alimdir. Mikrobu ilk kəşf edən də o olub.\nBəzi mütəxəssislərin fikrincə, İbn Sina səviyyəli həkim olaraq qəbul edilən Razi (864-925) ilk dəfə çiçək və qızılca mikrobunu kəşf etmişdir.\nİbn cəssar (?-1009) günümüzdən min il əvvəl cüzamın səbəb və müalicəsini göstərmişdir. İbn Xətib (1313-1374) vəbanın yoluxucu xəstəlik olduğunu müəyyənləşdirmişdir. Vərəm mikrobunu isə Kambur Vəsim (?-1761) tapmışdır. Gözün retin (qişa) təbəqəsinin funksiyasından ilk bəhs edən İbn Rüşd (1126-1198) olmuşdur. XI əsrdə yaşayan məşhur göz həkimi Əli bin İsanın (?-1038) gözə dair yazdığı "Təzkirə" kitabı əsrlər boyu bu sahədə yeganə vəsait olmuşdur. Əmmar isə 9 əsr əvvəl gözdə cərrahiyyə əməliyyatı aparmağı gerçəkləşdirmişdir. Əli bin Abbas (?-994) müasir cərrahiyyə əməliyyatı səviyyəsində xərçəng əməliyyatını uğurla başa vurmuşdur. Onun qələmə aldığı "Kitabül-Məlik" adlı tibb ensiklopediyası müasir dövrümüzdə də maraqla öyrənilməkdədir.\nƏbülqasim Zəhravi (963-1013) cərrahiyyəni müstəqil elm şəklinə salmış, 200-ə yaxın cərrah alətinin şəklini çəkmiş, özünün "Təfsir" adlı əsərində onların funksiyalarından və istifadə qaydalarından bəhs etmişdir.\nİbn Sina başda olmaqla, Əbubəkr Məhəmməd Razi, Zəhravi, İbn Zöhr (Avenzoar) kimi müsəlman alimlərinin əsərlərindən Avropa universitetlərində uzun müddət dərslik kimi istifadə olunmuşdur.\nİbn Nəfs adlı müsəlman alimi avropalılardan 300 il əvvəl kiçik qan dövranını kəşf etmişdir. Müsəlmanlar bütün bunları dünyanın bir çox yerində həkimin cadugər, xəstənin isə şeytana uymuş, günahkar və təqsirli sayıldığı bir dövrdə gerçəkləşdirmişlər.\nOrta çağın görkəmli müsəlman fiziklərindən Əhməd bin Musa (?-?) "Qeyri-adi sistemlər" adlı əsərində 100-ə qədər avtomatik nəzarət sistemli alətin şəklini çəkmişdir. Əbul-İsmail əl-cəzəri (?-1206) "Kitabul-Hiyəl" adlı məşhur əsəri ilə kibernetikanın, bir növ, qurucusu olmuşdur.\nOptika elminin əsasını qoyan İbn Heysəm (965-1051) "Görüntülər kitabı" ilə R. Bekon (1214-təqr. 1292), Kepler (1571-1630) və Leonardo da Vinçi (1452-1519) kimi alimlərin fəaliyyətinə elmi istiqamət vermişdir. Onun bu əsəri elm aləmində 600 il əsas mənbə kimi qalmışdır.\nİşığın sferik güzgülərdə əks etməsi qanunu olan əl-Həzən (İbn Heysəmin Avropadakı adı) düsturu onun icadıdır.\nƏbu Nəsr Fərabi (870-950) səsin fiziki izahını vermiş, İbn Qərarə (?-1100) ilk torna dəzgahını yaratmışdı. İlk uçuş təcrübəsinə İsmail cövhəri (950-1010) girişdi. Həzarfən Əhməd Çələbi isə (XVII əsr) ilk dəfə uçmağa nail oldu. O, taxdığı qartal qanadları ilə İstanbuldakı Qalata qülləsindən Üsküdardakı Doğançılara qədər uçmuşdu. Raket tipli bir icadı ilə ilk uçuş uğurlarını IV Sultan Murad zamanında yaşayan Lagəri Həsən Çələbi qazanmışdı.\nTəyyarənin platformasını 880-ci ildə İbn Firnas adlı bir islam alimi yaratmışdı. O, quş tükü və qumaşdan hazırladığı təyyarəsi ilə uzun müddət havada qalmış və süzərək yerə enmişdi. Qərbdə isə bu işi Orvil Rayt qardaşları yalnız 1903-cü ildə həyata keçirə bilmişlər.\nYer cazibəsinin (cazibə qüvvəsinin) bir qayda olaraq Nyuton tərəfindən kəşf edildiyi qəbul olunur. Ancaq Razidən tutmuş Biruniyə, hətta Haziniyə qədər islam alimlərinin Yer cazibəsi ilə məşğul olduqları elm aləminə məlumdur. Hazini "Mizanul-hikmət" adlı əsərində tərəzilər haqqında məlumat vermiş, bir çox maddənin xüsusi çəkisini hesablamışdır. Biruni isə 18 maddənin xüsusi çəkisini müəyyənləşdirmiş, suyun sıxlığını tapmışdır. O, küləyin sürəti ilə hava sıxlığı arasındakı nisbəti (ölçünü) Qorçielidən daha əvvəl hesablamışdır.\nAtomda güclü enerji olduğunu, onun parçalana biləcəyini, parçalandığı zaman Bağdadı dağıdacaq bir gücə malik olduğunu ilk dəfə söyləyən İmam Cəfər Sadiqin (?-765) şagirdi, "kimyanın atası" ləqəbi ilə tanınan cabir bin Həyyandır (təqr. 721-815).\nBarıtı və topu da ilk dəfə müsəlmanlar işlətmişlər. Minomyot Sultan Məhəmməd Fatehin (1432-1481) kəşfidir. İlk raket də müsəlmanlar tərəfindən yaradılmışdır. Eynşteynin (1879-1955) üzərində çalışdığı, lakin başa çatdıra bilmədiyi "zəif və elektromaqnit qüvvələrin birləşmiş sahəsi" nəzəriyyəsinə görə pakistanlı professor Əbdüssəlam 1979-cu ildə fizika üzrə Nobel mükafatına layiq görülmüşdür.\n"Kimyanın atası" cabir bin Həyyan əsrlərcə əvvəl öz şəxsi laboratoriyalarında apardığı təcrübələr nəticəsində bəzi turşuları kəşf etmiş, kimya üzrə bir sıra kəşfləri ilə məşhurlaşmışdır.\nHəkim olduğu qədər də böyük bir kimyaçı olan Razi kükürd turşusu və təmiz spirt (əl-kuhul - alkoqol) əldə etmişdi. Müsəlman kimyagər Bəşir avropalı həmkarı Brantdan əvvəl fosforu tapmışdı.\nQısası, Avropa alimlərindən Viardonun dediyi kimi, müsəlmanların kimya sahəsindəki xidmətləri onların riyaziyyat sahəsindəki xidmətlərindən heç də az olmamışdır. Onların araşdırmaları müasir kimyanın əsasını təşkil etmişdir.\nOrta əsrlərin ən böyük botaniki və əczaçısı İbn Baytarın (1190-1248) 1400-ə qədər bitki və dərmanı izah edən kitabları XVI əsrə qədər bu elm sahələri üçün əsas qaynaq olmuşdur. Dəmiri (1349-1405) 1069 heyvanı araşdırdığı və təsvir etdiyi əsəri ilə zoologiyanı xeyli zənginləşdirmişdir. İbn Əvvam (XII əsr) kənd təsərrüfatına dair yazdığı kitabı ilə orta əsrlər elm aləmində geniş şöhrət qazanmışdır.\ncoğrafiyanı da ilk dəfə elm şəklinə salanlar müsəlmanlardır. X əsrdə yaşamış İstəxri ilk müsəlman coğrafiyaşünasıdır. O, rəngli xəritələrdən ibarət olan "Məsalikul-məmalik" adlı əsəri ilə məşhurdur. Bu kitab islam dünyasının ənənəvi coğrafiya kitabları üçün örnək olmuşdur. Miniatürlərlə bəzədilməsinə görə digər əsərlərdən fərqlənən bu kitab dəfələrlə nəşr olunmuşdur. Əsərin əvvəlində Aralıq dənizi və ətrafı, Ərəbistan yarımadası, Bəsrə körfəzi, İran və Xorasanı əhatə edən, beləliklə də X əsr dünyasını göstərən bir xəritə verilmişdir.\nKitabda bundan başqa daha iyirmi xəritə də vardır. Bu xəritələrdə dünyanın müxtəlif məntəqələri ayrı-ayrı, miniatürlü şəkildə təsvir edilir.\nİbn Hövqəl, İstəxrinin təklifi ilə "Məsalikul-məmalik" əsəri əsasında bir coğrafiya kitabı yazmışdır. İbn Məcid XV əsrdə yaşamış məşhur dənizçi və coğrafiyaşünasdır. O, xəritəçiliyi ilə geniş şöhrət qazanmışdır. İbn Məcid, Vasko da Qamaya (1469-1524) Hindistan səfərində yol göstərmiş, kompası Avropaya tanıdan islam alimləri arasında yer tutmuşdur.\nMərkəz.- 2010.- 9 oktyabr.- S. 16.