ŞTƏƏP tərəfindən maliyyələşdirilən layihələrin icrası ilə əlaqədar Azərbaycanda ölkədaxili tələblərə dair Bələdçi - PDF\nŞTƏƏP tərəfindən maliyyələşdirilən layihələrin icrası ilə əlaqədar Azərbaycanda ölkədaxili tələblərə dair Bələdçi\nDownload "ŞTƏƏP tərəfindən maliyyələşdirilən layihələrin icrası ilə əlaqədar Azərbaycanda ölkədaxili tələblərə dair Bələdçi"\n1 Şərq Tərəfdaşlığı Ərazi Əməkdaşlıq Proqramı Azərbaycan ŞTƏƏP tərəfindən maliyyələşdirilən layihələrin icrası ilə əlaqədar Azərbaycanda ölkədaxili tələblərə dair Bələdçi tərəfindən maliyyələşdirilmişdir\n2 Ərazi əməkdaşlıq proqramları yerli səviyyədə davamlı iqtisadi və sosial inkişaf istiqamətində öz sərhəd bölgələrində ümumi problemləri müəyyən etmək və birgə həll etmək üçün Şərq Tərəfdaşlığı ölkələrinə imkan açır. Şərq Tərəfdaşlığı Ərazi Əməkdaşlıq (EaPTC) dörd ərazi əməkdaşlıq proqramı təşkil edir: Ermənistan Gürcüstan, Azərbaycan Gürcüstan, Belarusiya Ukrayna və Moldova Ukrayna. Bu bələdçi Avropa Birliyinin dəstəyi ilə ərsəyə gəlmişdir. Bələdçinin məzmununa görə Altair Asesores konsorsiumu məsuliyyət daşıyır və heç bir şəkildə Avropa İttifaqının mövqeyini əks etdirmir. Bu bələdçidəki bütün məlumatlar 1 noyabr 2014-cü ilədək olan faktiki vəziyyəti əks etdirir. Qanunvericilik və inzibati çərçivəsində edilən sonrakı dəyişikliklər nəzərə alınmayıb.\n3 Şərq Tərəfdaşlığı Ərazi Əməkdaşlıq Proqramının Azərbaycanda İcrası 3 MÜNDƏRICAT Giriş... 5 Təşəkkür Hissə LAYİHƏNİN BAŞLANMASI Ümumi baxış AB tərəfindən maliyyələşən layihələrin hüquqi statusu Qeydiyyat Bank hesabının açılması Komanda yaratmaq: insan resursları üçün daxili qaydalar və müqavilə münasibətləri Mühasibatlıq sisteminin nizamlanması: Mühasibat uçotu xüsusiyyətləri Hissə LAYİHƏNİN İCRASI Azərbaycan daxilində və xaricə pul köçürmələri Xarici valyuta mübadiləsi Qrant alanın xüsusiyyətlərinə görə vergi Əlavə Dəyər Vergisi Gəlir vergisi İdxal rüsumu İqtisadi fəaliyyət ilə paralel qrant vəsaitlərinin istifadəsi Azərbaycanlı və xarici ekspertlər / işçilərə ezamiyyə xərclərinin ödənilməsi Azərbaycanlı və xarici ekspertlərin / işçilərin Azərbaycanda layihələrdə iştirakı Azərbaycanlı ekspertlərin / işçilərin Azərbaycandan kənarda layihələrdə iştirakı Avadanlıq və təchizatların satınalınması: Alınması və qeydiyyatı Əldə olunmuş avadanlığın qeydiyyatı - Əmlak qeydiyyatı Hissə LAYİHƏNİN AUDİT YOXLAMASI Azərbaycanda layihə xərclərinin yoxlanılması üçün auditor təyin etmək (BMF üzvləri və ya uyğun olanlar) Standartlar və Etika Hissə ƏLAVƏ Əlavə 1. Qrantın qeydiyyatı üçün ərizə nümunəsi Əlavə 2. Vergi və idxaldan azad edilmək üçün səlahiyyətli orqanlara məktub nümunəsi Əlavə 3. ŞTƏƏP layihələri üçün mühüm qanunların siyahısı Əlavə 4. Suallar və Cavablar Əlavə 5. Terminlər... 38\n4 4 Şərq Tərəfdaşlığı Ərazi Əməkdaşlıq Proqramının Azərbaycanda İcrası GIRIŞ Bu bələdçi Azərbaycada ŞTƏƏP proqramları çərçivəsində maliyyələşdirilən layihələrin həyata keçirilməsi zamanı milli tələblər və riayət edilməli olan prosedurlar haqqında ətraflı məlumat verir. Bələdçidəki məlumatlar Azərbaycanda dövlət orqanları, regional və yerli hakimiyyət orqanları və QHT-lərin layihə həyata keçirmək və maliyyə idarəçiliyi sahəsində təcrübəsinə əsaslanır. Bu bələdçi xüsusilə ŞTƏƏP layihəsinin Azərbaycandakı benefisiarları və tərəfdaşları üçün faydalı olacaq. Bu həmçinin ölkədə layihələr həyata keçirmək üçün nələrin tələb olunduğunu öyrənmək istəyən ŞTƏƏP layihəsinin xaricdəki tərəfdşları, Azərbaycanda və xaricdəki potensial iştirakçılar/tərəfdaşlar üçün də faydalı olacaq. Bələdçi ŞTƏƏP proqramları çərçivəsində olan layihələr üçün nəzədə tutulsa da Azərbaycanda fəaliyyət göstərən digər beynəlxalq texniki yardım proqramları üçün də yararlı ola bilər. Bələdçi layihə dövrünün üç mərhələsinə diqqət yetirir: başlanğıc; icra; qiymətləndirmə və audit. Bu müvafiq mövzular, milli qaydalara və beynəlxalq layihələrin həyata keçirilməsində Azərbaycan təşkilatlarının təcrübəsi ilə bağlı aşağıdakı mərhələləri əhatə edir: Layihənin başlanması Layihənin icrası; və Layihənin audit yoxlaması və hesabat. Bu bələdçidəki məlumatlar əsas diqqəti ŞTƏƏP tərəfindən Azərbaycanda layihələrin icrasının maliyyələşdirilməsi ilə bağlı xüsusi şərtlərə yönəldir. Bələdçi müəyyən mövzularda praktik dəstək almaq ehtiyacı olanlar üçün hazırlanıb. TƏŞƏKKÜR Bələdçi Altair consulting AB layihəsi tərəfindən Azərbaycanda iştirakçılığa dəstək məqsədilə hazırlanıb. Bələdçi ekspert Məhəmməd Quluzadə tərəfindən hazırlanmışdır.\n5 Şərq Tərəfdaşlığı Ərazi Əməkdaşlıq Proqramının Azərbaycanda İcrası 5 1. Hissə LAYİHƏNİN BAŞLANMASI\n6 6 Şərq Tərəfdaşlığı Ərazi Əməkdaşlıq Proqramının Azərbaycanda İcrası 1.1. ÜMUMİ BAXIŞ Azərbaycanla AB arasında münasibətlər və Avropa Komissiyasının Müstəqil Dövlətlər Birliyi (MDB) ölkələrinə (TACIS proqramı) göstərdiyi dəstəyin tarixi 1990-cı illərdən başlayır. Tərəfdaşlıq və Əməkdaşlıq Sazişi cu ildə qüvvəyə minmiş və 2003-cü ildə AB Avropa Qonşuluq Siyasəti çərçivəsində Azərbaycanla əlaqələri genişləndirmişdi cu ilin may ayında Azərbaycanın Şərq Tərəfdaşlığında iştirakı ilə bu istiqamətdə daha bir addım atıldı cü illərdə Azərbaycan üçün ayırmalar Büdcəyə Dəstək və Tvinninq proqramları çərçivəsində milion avro olmuşdur cu ildən AB İnsan Hüquqları, Demokratikləşmə və Qeyri-Dövlət İştirakçıları Büdcəsi (EIDHR and NSA) çərçivəsində kiçik həcmli QHT layihələrini dəstəkləyir 2. Azərbaycan Respublikası İqtisadiyyat və Sənaye naziri (İSN) AB-nin texniki yardım proqramları çərçivəsində həyata keçirilən layihələr üçün Milli Koordinator təyin olunmuşdur. ƏLAQƏ Azərbaycan İqtisadiyyat və Sənaye Nazirliyi Ünvan: Ü.Hacıbəyov küçəsi 40, Bakı (Hökumət Evi), Azərbaycan Tel.: (+99412) Fax: (+99412) URL: Azərbaycanda maliyyələşən layihələrin tam siyahısı üçün zəhmət olmasa bu səhifəyə baxın:\n7 Şərq Tərəfdaşlığı Ərazi Əməkdaşlıq Proqramının Azərbaycanda İcrası AB TƏRƏFİNDƏN MALİYYƏLƏŞƏN LAYİHƏLƏRİN HÜQUQİ STATUSU Hüquqi Çərçivə Tərəfdaşlıq və Əməkdaşlıq Sazişi (TƏS), 1999-cu il Avropa Qonşuluq Siyasəti (AQS) çərçivəsində fəaliyyət planı (2006) Azərbaycan Respublikası Hökuməti və Avropa Birliyinin Komissiyası arasında imzalanmış Çərçivə Sazişi, 2008-ci il Vahid Strateji Çərçivə (Single Strategic Framework) (hazırlanmaqdadır) AB-nin maliyyələşdirdiyi layihələr hüquqi şəxs kimi qeydiyyata alınmır. Nəticədə layihələrin fəaliyyəti, Azərbaycan Respublikası və AB Komissiyası arasında imzalanmış AB tərəfindən tam və ya qismən maliyyələşdirilən layihələrin həyata keçirilməsi qaydalarını, xüsusilə xarici valyuta mübadiləsi vergi və gömrük qaydalarını müəyyən edən Çərçivə Sazişi və TƏS ilə tənzimlənir. Məsələn, Çərçivə Sazişinin 3.1, 3.2 və 3.4-cü maddələri ödənilməyən vergilər, rüsumlar və Komissiya tərəfindən maliyyələşdirilən tədbirlər üzrə hər hansı digər ödənişləri əhatə edir. Digər tərəfdən, Azərbaycanın Vergi Məcəlləsi (maddə ) qrant hesabına xaricdən alınan malların idxalı, işlərin icrası və xidmətlərin göstərilməsi üçün ƏDV nəzərdə tutmur. ƏLAQƏ Avropa İttifaqının Azərbaycandakı nümayəndə heyəti Poçt ünvanı: Nizami küç 90A, Landmark III,11-ci mərtəbə, Bakı, Azərbaycan Tel.: ( ) Fax: ( ) URL:\n8 8 Şərq Tərəfdaşlığı Ərazi Əməkdaşlıq Proqramının Azərbaycanda İcrası 1.3. QEYDİYYAT Hüquqi Çərçivə Qrant haqqında Azərbaycan Respublikasının qanunu, #483-IQ, 1998-ci il Azərbaycan Respublikasının Prezidentinin 12 fevral 2004-cü il tarixli 27 saylı fərmanı ilə təsdiq olunmuş Qrant alınmasına (verilməsinə) dair müqavilələrin (qərarların) qeydiyyata alınması Qaydaları Azərbaycan Respublikasının Prezidentinin 17 aprel 2006-cı il tarixli 388 saylı fərmanı ilə təsdiq olunmuş Texniki yardım və qrant alınmasına dair sazişlərin bağlanması və təsdiq edilməsi Qaydaları QHT-lər üçün qeydiyyat ŞTƏƏP-in maliyyələşdirdiyi layihələr qeydiyyat tələb etmir. Yalnız qrant müqavilələrinin qeydiyyata alınması lazımdır. Qrant alan (fiziki və ya hüquqi şəxs) qrant haqqında müqaviləni (qərarı) imzalandığı gündən 30 gün müddətində Ədliyyə Nazirliyində (ƏN) qeydiyyatdan keçirməlidir 3. ƏN 7 gün ərzində qrantın qeydiyyatı haqqında bildiriş verir. Bu bildiriş qrant üzrə bank əməliyyatları da daxil olmaqla hər hansı bir əməliyyat həyata keçirilməsi üçün tələb olunur. Qrantın qeydiyyatdan keçirilməməsinə görə sərt maliyyə sanksiyası nəzərdə tutulur. Qrantın qeydiyyatı üçün aşağıdakılar təqdim olunmalıdır: Müraciət (məktub); Qrant müqaviləsinin (qərarın) notarial təsdiq olunmuş surəti. Notarius tərəfindən leqallaşdırılma qrant müqaviləsinin (qərarın) bir surəti ilə yanaşı hər iki tərəfin imzası və möhürü olan müqavilənin əslinin təqdim edilməsini tələb edir. Xarici dildə olan müqavilələr (qərarlar) Azərbaycan dilinə tərcümə olunmalıdır. Qrant müqaviləsi (qərarı) xaricdə bağlanıbsa, bu zaman notarius həmin ölkədə ona appostil vurulmasını tələb edir. mərhələ 1 Qrant müqaviləsinin (qərarın) notarial təsdiq olunmuş surəti ƏN-nə təqdim olunur. Müddət: imzalandıqdan sonra 30 gün ərzində. mərhələ 2 ƏN qrantın qeydiyyatı haqqında bildiriş verir. Müddət: 7 gün ərzində. mərhələ 3 Qrantın qeydiyyatı haqqında bildiriş banka təqdim edilir Müddət: qrant məbləğləri üzrə əməliyyatlar edərkən. Dövlət orqanları üçün qeydiyyat Texniki yardım və ya qrant müqaviləsi Azərbaycan Respublikası adından və ya Azərbaycan hökuməti adından imzalandığı halda, müqavilə layihəsi onun məqsədəuyğunluğunu, maliyyə-iqtisadi və ya təşkilati-texniki nəticələrin qiymətləndirilməsini təsdiq edən sənədlərlə birlikdə Nazirlər Kabinetinə təqdim edilməlidir. Nazirlər Kabineti 1 ay ərzində bu sənədləri araşdırır. Əgər təsdiq olunarsa, tərəflər müqavilə imzalayaraq təsdiq üçün Nazirlər Kabinetinə təqdim edirlər ki, bu da bir ay vaxt aparır. Aşağıda bu prosesi əks etdirən cədvəl verilmişdir. Müqavilə layihəsi və əlavə sənədlərin NK-nə təqdim edilməsi NK 30 gün ərzində araşdırır NK rəylər toplayır (məs.: ƏN, Maliyyə Nazirliyi, və digərlərindən) NK layihəni məqsədəuyğun hesab edirsə, müvafiq dövlət orqanına danışıqlara başlamaq üçün səlahiyyət verir İmzalanmış müqavilə təsdiq üçün NK-nə təqdim edilir Tərəflər müqaviləni imzalayır (qərar 30 gün ərzində verilməlidir) 3 Kommersiya hüquqi şəxslərin aldığı qrantların qeydiyyatı İqtisadiyyat və Sənaye Nazirliyi tərəfindən həyata keçirilir.\n9 Şərq Tərəfdaşlığı Ərazi Əməkdaşlıq Proqramının Azərbaycanda İcrası BANK HESABININ AÇILMASI Hüquqi Çərçivə Azərbaycan Respublikasının Mülki Məcəlləsi (2000-ci il) Banklar haqqında Azərbaycan Respublikasının Qanunu (2011-ci il) Mərkəzi Bankın 3 dekabr 2002-ci il 29/2 saylı Qərarı ilə təsdiq edilmiş Bank hesablarının açılması, aparılması və bağlanması Qaydaları. Müvafiq orqan, əlaqə vasitələri Təqdim edilməli sənədlərin siyahısı Hesab növü Müvafiq qanunlar Qeydiyyatdan keçmiş hər hansı dövlət orqanı və ya qeyri-dövlət təşkilatı Vergilər Nazirliyinin ( elektron kargüzarlıq xidmətindən istifadə etmək üçün fərdi istifadəçi adı və şifrəni aldıqdan sonra Azərbaycanın istənilən kommersiya bankında hesab aça bilər. Bu xidmət vasitəsilə hüquqi şəxs işləmək istədiyi bankla bağlı məlumatları təqdim etməklə dublikat şəhadətnamə üçün electron müraciət edə bilər. Sistem bu sənədləri 2 iş günü ərzində banka göndərir. Qeyd: 1. Xarici valyuta hesabı açılmadan əvvəl yerli valyuta hesabı açılmalıdır. 2. Bank hesabı açmaq üçün möhür lazımdır. 1) Hüquqi şəxslərin reyestrindən çıxarışın notarial təsdiq edilmiş surəti 2) Notarial təsdiq olunmuş nizamnamə 3) Hüquqi şəxsi idarə edən və hüquqi şəxsin hesabını idarə etməkdə səlahiyyətli olan bütün şəxslərin imza nümunələri (bu nümunələr bank tərəfindən təqdim olunan formada notarial qaydada təsdiq edilməlidir), möhür nümunəsi 4) Şəxsiyyəti təsdiq edən sənədin surəti 5) Hüquqi şəxsin VÖEN-in surəti Hüquqi şəxsin xarici valyuta hesabı Mərkəzi Bank haqqında Azərbaycan Respublikasının Qanunu (10 dekabr 2004-cü il) bank hesablarının açılması qaydalarını müəyyən edir. Həmçinin, Mərkəzi Bankın 3 dekabr 2002-ci il tarixli 29/2 saylı Qərarı ilə təsdiq edilmiş Bank hesablarının açılması, aparılması və bağlanması Qaydalarına baxın. Praktiki məlumat Hər bir bankın bank hesabının açılmasına, eləcə də bank hesabı əməliyyatına görə standart ərizə və müqaviləsi var. Banklar, həmçinin, komissiya dərəcəsi, eləcə də e-bank xidmətinin mövcudluğu ilə fərqlənir. Dövlət orqanları hesab açmaq üçün banka Maliyyə Nazirliyindən də məktub təqdim etməlidirlər.\n10 10 Şərq Tərəfdaşlığı Ərazi Əməkdaşlıq Proqramının Azərbaycanda İcrası 1.5. KOMANDA QURMAQ: İNSAN RESURSLARINDA DAXİLİ ƏMRLƏR VƏ MÜQAVİLƏ MÜNASİBƏTLƏRİ Ümumi baxış Hüquqi Çərçivə Azərbaycan Respublikasının Əmək Məcəlləsi, 1999-cu il Prezidentin 27 sentyabr 2003-cü il 935 saylı Fərmanı ilə təsdiq edilmiş Dövlət hakimiyyəti orqanlarında, idarə, təşkilat və müəssisələrində kargüzarlığın aparılmasına dair Təlimat Layihənin maneəsiz həyata keçirilməsini təmin etmək üçün Azərbaycan benefisiarları (aparıcı tərəfdaşlar) və tərəfdaşlar dövlət orqanları, vergi idarəsi və s. ilə gündəlik əməkdaşlıqda istifadə olunacaq bir-neçə daxili əmr qəbul etməlidirlər. Layihə menecerinin / koordinatorunun təyin edilməsi haqqında əmr (layihə menecerinin adı, onun mandatı, yəni ŞTƏƏP proqram rəhbərləri ilə layihə maliyyə sənədləri və yazışmaları imzalamaq üçün səlahiyyəti, digər vəzifələri); Maliyyə menecerinin təyin edilməsi haqqında əmr (layihənin maliyyə menecerinin adı, onun işinin təsviri və vəzifələri); Layihə ekspertlərinin təyin edilməsi haqqında əmr (ekspertlərin adları, layihədə onların səlahiyyətləri, layihədə işləyəcəkləri iş günlərinin ilkin sayı, onların əmək haqlarını maliyyə mənbələri). Benefisiarlar yuxarıda sadalanan Azərbaycan yerli əmək və məşğulluq qaydaları / qanunvericiliyindən xəbərdar olmalı və ona riayət etməlidirlər. Benefisiarın inkişaf və fəaliyyətində şəffaflıq üçün, vahid qüvvəyə malik qaydalar toplusu hazırlaması və məşğulluq (yəni məşğulluq siyasəti, kadr siyasəti, və s.) əməkdaşlarına təşkilat iş sahəsində siyasətinə dair məlumat verməsi tövsiyə olunur. Praktik Məlumatlar Müstəqil xidmət müqaviləsi əsasında işlə təmin olunan layihə ekspertlərinin təyin edilməsi barədə heç bir əmrə ehtiyac yoxdur. Əmək müqavilələri əsasında yeni mütəxəssislər işə qəbul olunursa, təşkilatınızın ştat cədvəlinə müvafiq dəyişikliklər etməyiniz lazımdır. Ştat cədvəlinə bu yeni mütəxəssislərin vəzifəsi, adı, əmək haqqı, habelə vergi və ya sosial ödənişlərin məqsədləri üçün onların əmək haqlarından ayırmalar daxil edilməlidir cü il ərzində Hökumət Əmək və Əhalinin Sosial Müdafiəsi Nazirliyində bütün əmək müqavilələrini qeydiyyatdan keçirmək niyyətindədir cü ilin iyun ayı olmasına baxmayaraq, bu mexanizm hələ işlək deyil.\n11 Şərq Tərəfdaşlığı Ərazi Əməkdaşlıq Proqramının Azərbaycanda İcrası MÜHASİBATLIQ SİSTEMİNİN NİZAMLANMASI: MÜHASİBAT UÇOTUNUN XÜSUSİYYƏTLƏRİ Hüquqi Çərçivə Azərbaycan Respublikasının Mülki Məcəlləsi, 2000-ci il Mühasibat uçotu haqqında Azərbaycan Respublikasının Qanunu, 2004-cü il Azərbaycan Respublikasının İnzibati Xətalar Məcəlləsi, 2000-ci il Maliyyə Nazirliyinin 9 fevral 2012-ci il tarixli Q-02 nömrəli qərarı ilə təsdiq edilmiş Dövlət büdcəsindən maliyyələşən təşkilatlarda büdcə təşkilatları üçün milli mühasibat uçotu standartlarına uyğun olaraq mühasibat uçotunun təşkili və aparılmasına dair Təlimat 4 Maliyyə Nazirliyinin 16 iyul 2013-cü il tarixli Q16 saylı qərarı ilə təsdiq edilmiş dövlət büdcəsindən maliyyələşən təşkilarlarda kassa əməliyyatlarının aparılması qaydaları 5 Büdcə təşkilatları və büdcədənkənar dövlət fondlarının maliyyə hesabatlarının təqdim edilməsi, hesabat dövrləri və hesabatların dərc edilməsi Qaydaları Milli Mühasibat Uçotu Standartları Qeyri-dövlət təşkilatlarına tətbiq olunan hüquqi tələblər Qeyri-kommersiya təşkilatları mühasibat və maliyyə hesabatlarını Azərbaycan Milli Mühasibat Uçotu standartlarına uyğun olaraq hazırlamalıdır ( ingilis dilində mövcuddur). Sonuncu Beynəlxalq Mühasibat Uçotu Standartları (BMUS) əsasında hazırlanmışdır. Əsas fəaliyyəti ilə yanaşı sahibkarlıq fəaliyyəti həyata keçirən qeyri-kommersiya təşkilatları bu gəlirlərini 1 aprel tarixinədək Maliyyə Nazirliyinə təqdim edilməli olan illik maliyyə hesabatında 7 ayrıca əks etdirməlidir. Kommersiya təşkilatları da həmçinin mühasibat və maliyyə hesabatlarını Azərbaycan Milli Mühasibat Uçotu Standartlarına uyğun olaraq hazırlayır, lakin onların formaları qeyri-kommersiya təşkilatlarının formasından bir qədər fərqlənir. Dövlət orqanı büdcə təşkilatları üçün Milli Mühasibat Uçotu Standartlarına uyğun olaraq fəaliyyət göstərməlidir maliyy%c9%99l%c9%99%c5%9f%c9%99n%20t%c9%99%c5%9fkilatlarda%20m%c3%bchasibat%20u%c3%a7otunun%20 t%c9%99%c5%9fkili%20v%c9%99%20apar%c4%b1lmas%c4%b1%20bar%c9%99d%c9%99.pdf 5 maliyy%c9%99%c5%9f%c9%99n%20t%c9%99%c5%9fkilatlarda%20kassa.pdf Azərbaycan Respublikası Nazirlər Kabineti tərəfindən təsdiq edilmiş hesabatların beş forması. 8\n12 12 Şərq Tərəfdaşlığı Ərazi Əməkdaşlıq Proqramının Azərbaycanda İcrası 2. Hissə LAYİHƏNİN İCRASI\n13 Şərq Tərəfdaşlığı Ərazi Əməkdaşlıq Proqramının Azərbaycanda İcrası AZƏRBAYCAN DAXİLİNƏ VƏ XARİCƏ PUL KÖÇÜRÜLMƏSİ Hüquqi Çərçivə Azərbaycan Respublikası Mərkəzi Bankının 17 sentyabr 2013-cü il tarixli 19/1 saylı Qərarı ilə təsdiq edilmiş Azərbaycan Respublikasında nağdsız hesablaşmalar və pul köçürülmələrinə dair Təlimatları Valyuta tənzimlənməsi haqqında Azərbaycan Respublikasının Qanunu 1994-cü il Ümumi baxış Azərbaycan qanunvericiliyi milli və xarici valyuta ilə pul köçürülməsinə imkan verir. Qanunvericilikdə həm xarici, həm də milli valyuta ilə pul köçürülməsi üçün müəyyən edilən qaydalar eynidir. Hər hansı bir şəxs (fiziki və ya hüquqi) manat və ya ona ekvivalent xarici valyuta məbləğindən yuxarı əməliyyatlar həyata keçirərsə Azərbaycan Respublikası Mərkəzi Bankı yanında Maliyyə Monitorinqi Xidmətinə (MMX) məlumat verməlidir. Bu tələb yalnız xarici mənbələrə deyil, bütün mənbələrə aiddir. Qaydalar bu məlumatın əməliyyat həyata keçirilməzdən əvvəl və ya dərhal sonra MMX-yə təqdim olunmasını tələb edir. Məlumat tərəflər və əməliyyatın detalları haqqında məlumatın əks olunduğu 10 vərəqli xüsusi formada təqdim olunmalıdır (əlavələrə bax) 9. Azərbaycan qanunvericiliyi rezident və qeyri-rezident fiziki şəxslər üçün Azərbaycanın hüdudlarından kənarda pul köçürmələri üçün bəzi məhdudiyyətlər nəzərdə tutur. İstənilən rezident və qeyri-rezident fiziki şəxs gün ərzində bank vasitəsilə 1000 ABŞ dolları ekvivalenti məbləğində pul köçürə bilər. Rezident fiziki şəxs müvafiq sənədlərin (şəxsiyyəti təsdiq edən sənəd, nikah şəhadətnaməsi və s.) təqdim olunmasından sonra xaricdə yaşayan yaxın qohumlarına (ata, ana, baba, nənə, həyat yoldaşı, oğlu, qızı, qardaşı, bacısı, övladlığa götürülmüş uşaqları) xarici valyuta ilə istənilən məbləğdə pul köçürə bilər. Bənzər imkan qeyri-rezidentlər üçün də nəzərdə tutulub. Vəsaitin qəbul edilməsinə gəlincə, qeyri-rezidentlər heç bir məhdudiyyət olmadan öz xarici valyuta hesablarına hər hansı məbləği qəbul edə bilərlər. Pul köçürmələri Azərbaycanda pul köçürmələri bank hesabı vasitəsilə həyata keçirilir. Bank hesabı vasitəsilə köçürmələr edərkən (yəni mal və xidmət üçün ödəniş ödənilməsi, vergilər və digər ödənişlər) hüquqi şəxs köçürmənin məqsədini və şəxsin bank məlumatlarını əks etdirən ödəniş tapşırığı ndan istifadə etməlidir (nümunə üçün əlavəyə bax). Belə köçürmələr üçün bank tərəfindən heç bir əlavə sənəd tələb olunmur. Ödəniş tapşırığı verilmə tarixindən 3 iş günü ərzində, hüquqi şəxsin səlahiyyətli nümayəndəsi tərəfindən imzalanıb möhürlənərək banka təqdim edilməlidir. Ölkə daxilində bank köçürmələri 1-2 gün çəkə bilər, lakin xarici ödənişlər üçün bu müddət uzana bilər. Praktik Məlumat Qrant məbləğləri üzrə hər hansı bank əməliyyatı Azərbaycan Respublikasının Ədliyyə Nazirliyi tərəfindən verilmiş (ətraflı məlumat üçün bu hesabatın 1.3 bölməsinə bax) qrantın qeydiyyatı haqqında bildiriş təqdim edildikdən sonra həyata keçirilə bilər. Xaricdən (yəni Gürcüstan və ya başqa ölkələrdən) pul qəbul etmək üçün səlahiyyətli şəxs banka getməli, şəxsiyyətini təstiq edən sənədi təqdim etməli, və bank çekini 10 dolduraraq banka təqdim etməlidir. Əgər bank çekində hər hansı düzəliş, səhv olarsa və ya möhür, yaxud imza olmazsa bank onu qəbul etməyəcək. Ölkə daxilində nağd və ya bank vasitəsilə ödənişlər yerli valyuta ilə həyata keçirilməlidir. 9 Formalara burada baxa bilərsiniz: (azərbaycan dilində) və (ingilis dilində) 10 Bank çekləri banklar tərəfindən ödəniş əsasında verilir və səhifədən ibarət olur. Məbləğindən asılı olmayaraq hər pul çıxarışı üçün 1 səhifə istifadə olunur.\n14 14 Şərq Tərəfdaşlığı Ərazi Əməkdaşlıq Proqramının Azərbaycanda İcrası 2.2. XARİCİ VALYUTA MÜBADİLƏSİ Hüquqi Çərçivə Valyuta tənzimlənməsi haqqında Azərbaycan Respublikasının Qanunu (1994-cü il) Mərkəzi Bank haqqında Azərbaycan Respublikasının Qanunu (2004-cü il) Ümumi baxış Azərbaycan Respublikasının Mərkəzi Bankı mütəmadi olaraq Azərbaycan manatının (AZN) məzənnələrini müəyyən edir. Praktik Məlumat Xarici valyutaya bağlı manatın gündəlik yenilənən məzənnəsini Mərkəzi Bankın internet səhifəsində əldə etmək mümkündür. Müxtəlif bankların məzənnələri fərqli ola bilər. Qanunvericiliyə əsasən, ölkə daxilində yeganə ödəniş vasitəsi AZN-dir. Bu o deməkdir ki, maliyyə hesabatını təqdim edərkən daxilolmalar AZN-lə olmalıdır və hesabatda AZN-nin müvafiq ekvivalenti göstərilməlidir. Mühasibatlıq prosedurları üçün üç valyuta məzənnəsi tətbiq olduğundan, daxili və layihə uçotlarında valyuta məzənnələrinin əks etdirilməsində çətinliklər ola bilər: Layihə hesablarının açıldığı bankın valyuta məzənnəsi. Bu AZN hesablarına AVRO hesablarından mübadilə zamanı olan məzənnədir. Milli Bankın valyuta məzənnəsi ( Azərbaycan mühasibat sistemi bütün əməliyyatlar və mühasibat uçotunun AZN ilə ifadə olunmasını tələb edir, buna görə də Avro ilə verilən və alınan qrantı Azərbaycan benefisiarlarinin daxili mühasibat uçotunda qeyd olunmasına ehtiyac var. Bu halda Milli Bankın valyuta məzənnələrindən istifadə olunmalıdır. Bütün layihə əməliyyatları üçün tətbiq edilən Avropa Komissiyası valyuta məzənnələri ( Milli valyuta və Avropa Komissiyası tərəfindən göstərilən məzənnə fərqlərindən irəli gələn zərərlər ŞTƏƏP proqramı qrant vəsaiti hesabına əhatə edilə bilməz. Bu həm QHT-lərə, həm də dövlət orqanlarına şamil olunur. Məzənnə fərqindən irəli gələn itkilər büdcədə nəzərdə tutulmadığından qrant hesabına ödənilə bilməz. Bu fərq layihə rəhbəri/tərəfdaşı hesabına maliyyələşməlidir.\n15 Şərq Tərəfdaşlığı Ərazi Əməkdaşlıq Proqramının Azərbaycanda İcrası 15 XARİCİ VALYUTA MÜBADİLƏSİ QAYDALARININ SXEMİ Xarici valyuta mübadiləsi qaydası AB məzənnəsi AZN Layihə mühasibatlığı üçün Milli bank məzənnəsi AZN Milli (daxili) mühasibatlıq üçün Kommersiya bankı məzənnəsi AZN Bank hesabları arasında köçürmələr (çevrilmələr) üçün\n16 16 Şərq Tərəfdaşlığı Ərazi Əməkdaşlıq Proqramının Azərbaycanda İcrası 2.3. QRANT ALANIN XÜSUSİYYƏTLƏRİNƏ GÖRƏ VERGİ Hüquqi Çərçivə Azərbaycan Respublikasının Vergi Məcəlləsi (2000-ci il) Qrant haqqında Azərbaycan Respublikasının Qanunu (1998-ci il) Əlavə Dəyər Vergisi Ümumi Məlumat Aşağıdakı şəxslər Əlavə Dəyər Vergisi (bundan sonra - ƏDV) ödəyiciləri hesab olunur: a) ƏDV-nin ödəyicisi kimi qeydiyyatdan keçən şəxs; b) ƏDV-nin ödəyicisi kimi qeydiyyatdan keçməli olan şəxs; c) ƏDV tutulan malların Azərbaycan Respublikasına idxal edən bütün şəxslər (idxal edilmiş mallara); d) ƏDV-nin məqsədləri üçün qeydiyyatdan keçmədən iş görən və ya xidmət göstərən qeyri-rezident şəxs; e) Aksizli malların istehsalçıları və mənzil tikintisi ilə məşğul olan şəxslər. Vergi tutulan əməliyyatlarının həcmi ardıcıl 12 aylıq dövrdə hər hansı bir ayında (aylarında) manatdan artıq olan sahibkarlıq fəaliyyəti ilə məşğul şəxslər 10 gün ərzində ƏDV-nin məqsədləri üçün qeydiyyatdan keçməyə dair ərizə təqdim etməlidir. Müəssisə bu həddən aşağı fəaliyyət göstərirsə, onda Bakıda qeydiyyatda olan şəxslər 4%, regionda qeydiyyatda olanlar isə 2% gəlir vergisi nəzərdə tutan sadələşdirilmiş vergi sxemi üzrə qeydiyyatdan keçə bilərlər (kommersiya və qeyri-kommersiya hüquqi şəxslərə şamil edilir). Malların ixracı ilə yanaşı, aşağıda qeyd olunan malların keçirilməsi növləri, işin icrası, xidmətlər, və s. ƏDVni ödəməkdən azad edilir: İdxal olunan əmlak istisna olmaqla, müəssisənin nizamnamə fonduna (kapitalına) pay şəklində hər hansı əmlakın qoyulması; kütləvi informasiya vasitələri məhsullarının alqı-satqısının bütün növləri üzrə dövriyyələr, mətbu kütləvi informasiya vasitələri məhsulları istehsalı ilə bağlı redaksiya, nəşriyyat və poliqrafiya fəaliyyəti (reklam xidmətləri istisna olmaqla); ümumtəhsil müəssisələri üçün dərslik komplektləri (iş dəftərləri istisna olmaqla) və uşaq ədəbiyyatının istehsalı ilə bağlı redaksiya, nəşriyyat və poliqrafiya fəaliyyəti; ödənişli təhsil xidmətlərinin göstərilməsi; texnologiyalar parklarının rezidenti olan hüquqi şəxslər və hüquqi şəxs yaratmadan sahibkarlıq fəaliyyətini həyata keçirən fiziki şəxslər tərəfindən idxal olunan texnikanın, texnoloji avadanlıqların və qurğuların idxalı rezidentin sənaye, yaxud texnologiyalar parklarında qeydiyyata alındığı tarixdən 7 il müddətinə. Müvafiq icra hakimiyyəti orqanı yerli ehtiyatlar hesabına istehsal ehtiyaclarını təmin etmək mümkün olmadıqda xüsusi sahənin inkişafı məqsədilə müəyyən dövr üçün nəzərdə tutulan yüksək texnologiyaları təmin etmək, və istehsal məqsədi üçün istifadə edilən mal və avadanlıqların idxalını ƏDV-dən azad etmək hüququna malikdir. Vergidən azadolmadan fərqli olaraq, Azərbaycanda 0 dərəcəsi ilə ƏDV mövcuddur. Sıfır (0) dərəcəsi ilə\n17 Şərq Tərəfdaşlığı Ərazi Əməkdaşlıq Proqramının Azərbaycanda İcrası 17 ƏDV tətbiq edilir: Azərbaycan Respublikasında akkreditə edilmiş beynəlxalq təşkilatların və xarici ölkələrin diplomatik və konsulluq nümayəndəliklərinin rəsmi istifadəsi, həmçinin, bu nümayəndəliklərin müvafiq statuslu Azərbaycan Respublikasının vətəndaşı olmayan diplomatik və inzibati-texniki işçilərinin, o cümlədən onlarla yaşayan ailə üzvlərinin şəxsi istifadəsi üçün nəzərdə tutulan mallar və xidmətlər; qrant müqaviləsi (qərarı) əsasında xaricdən alınan qrantlar hesabına malların idxalı, qrant üzrə resipiyentlərə malların təqdim edilməsi, işlərin görülməsi və xidmətlərin göstərilməsi; Bəzi malların və xidmətlərin ixracı (yəni, telekommunikasiya və radio xidmətləri, internet vasitəsilə xidmətlərin göstərilməsi və s.); Beynəlxalq poçt xidmətləri istisna olmaqla, beynəlxalq və tranzit yük və sərnişin daşınması. Beynəlxalq və tranzit uçuşlarla bilavasitə bağlı olan işlərin görülməsi, xidmətlərin göstərilməsi. Alınan vəsait qrant olduğundan, donor icraçı tərəfdaşa Vergilər Nazirliyindən 0 dərəcəli ƏDV ödəyicisi olmasına dair məktub təqdim etsə, sonuncu 0 dərəcəli ƏDV-dən istifadə edə bilər. Gəlir vergisi Gəlir vergisinin ödəyiciləri rezident və qeyri-rezident fiziki şəxslərdir. Rezident vergi ödəyicisinin gəliri Azərbaycan Respublikası daxilində və xaricdə əldə etdiyi gəlirlərdən ibarətdir, lakin qeyri-rezidentin gəliri yalnız Azərbaycan Respublikası daxilindəki mənbələrindən əldə etdiyi gəlirlərdən ibarətdir. Gəlir vergisi fiziki şəxslər tərəfindən onların əmək müqaviləsi və ya sahibkarlıq fəaliyyəti (yəni faiz gəlirləri, dividendlər, əmlakın icarəyə verilməsindən gəlir, royalti və s.) əsasında ödənilir. Aylıq gəlirdən aşağıdakı dərəcələrlə vergi tutulur: Vergi tutulan aylıq gəlirin məbləği Verginin məbləği 2500 manata qədər 14% 2500 manatdan yuxarı 350 manat manatdan çox olan məbləğin 25%-i Gəlir vergisi üzrə azadolmalar və güzəştlərə həm də daxildir: Təqvim ili ərzində alınan hədiyyə, maddi yardım, birdəfəlik müavinət və miraslar (hədiyyələrin, təhsil və ya müalicə haqlarını ödəmək üçün maddi yardımın, birdəfəlik müavinətin dəyərinin 1000 manatadək olan hissəsi, mirasların dəyərinin manatadək olan hissəsi). Əmək qabiliyyətinin müvəqqəti itirilməsinə görə ödənilən müavinətlər. Sığorta ödənişləri. Rəsmi ezamiyyə xərcləri. Təqaüdlər. Ağır iş mühiti üçün işçilərə təzminat. Təbii fəlakət və digər fövqəladə hallarla əlaqədar xarici dövlətlər və digər təşkilatlar tərəfindən göstərilən birdəfəlik yardımlar. İctimai təşkilatlar, xeyriyyə cəmiyyətləri və fondları tərəfindən verilən maddi yardımlar. Müəyyən hallarda aylıq gəlirdən tutulan vergi azaldıla bilər (məsələn, müharibə veteranları, əlillər və s.) Əmək müqavilələrinin gəlir vergisi aylıq olaraq və hesabat ayından sonrakı ayın 20-dən gec olmayaraq ödənilir.\n18 18 Şərq Tərəfdaşlığı Ərazi Əməkdaşlıq Proqramının Azərbaycanda İcrası Praktik məlumat Hər bir vergi ödəyicisi Vergilər Nazirliyinin ( elektron kargüzarlıq sistemi üçün istifadəçi adı və şifrə alır ki, bu sistem vasitəsilə onlar elektron vergi hesabatlarını təqdim edə və Vergilər Nazirliyi ilə digər yazışmalar edə bilər. İdxal Rüsumu İdxal rüsumu dərəcələri malın növlərinə görə fərqlənir cü il Gömrük Tarifi haqqında Qanunun 20-ci maddəsinə əsasən aşağıdakılar idxal rüsumundan azad edilir: yardım yükü kimi gətirilən, təbii fəlakət zonalarında zərərçəkmiş əhaliyə yardım göstərilməsi üçün göndərilən ərzaq məhsulları, mallar və nəqliyyat vasitələri, habelə məktəblər, məktəbəqədər təhsil müəssisələri və müalicə ocaqları üçün pulsuz dərs vəsaitləri. texniki yardım da daxil olmaqla, təmənnasız yardım və xeyriyyəçilik məqsədi ilə dövlətlərin və ya beynəlxalq təşkilatların xətti ilə gətirilən mallar. qrant haqqında müqaviləyə və ya qərara əsasən qrant kimi alınan pul və (və ya) digər maddi yardımlar. Əgər Azərbaycanın bağladığı beynəlxalq müqavilələr idxal üçün fərqli tariflər və şərtlər nəzərdə tutursa, idxal rüsumu dərəcələri tətbiq edilmir. Praktiki Məlumat Qrant əsasında alınmış mallar/xidmətlərə 0 dərəcəsi ilə ƏDV-dən yararlanmaq üçün təşkilatlar Vergilər Nazirliyindən məktub almalıdırlar (1-3 həftə çəkə bilər). Belə bir məktub mal satan və ya xidmət göstərənlərə təqdim olunur. Aşağıdakı sxem bu prosesi əks etdirir. mərhələ 1 qrant müqaviləsinin (qərarın) və qrant qeydiyyatı haqqında ƏN-in bildirişinin surəti 0 dərəcəsi ilə ƏDV üçün müraciət məktubu ilə birlikdə Vergilər Nazirliyinə təqdim olunur mərhələ 2 VN 0 dərəcəsi ilə ƏDV üçün məktub verir mərhələ 3 VN-in məktubu satınalma zamanı mal satan və xidmət göstərənə təqdim edilir\n19 Şərq Tərəfdaşlığı Ərazi Əməkdaşlıq Proqramının Azərbaycanda İcrası İQTİSADİ FƏALİYYƏT İLƏ PARALEL QRANT VƏSAİTLƏRİNDƏN İSTİFADƏ Hüquqi Çərçivə Azərbaycan Respublikasının Mülki Məcəlləsi, 2000-ci il QHT(ictimai birliklər və fondlar) haqqında Azərbaycan Respublikasının qanunu, 2000-ci il Ümumi məlumat Azərbaycanda qeyri-kommersiya hüquqi şəxsi iqtisadi fəaliyyətlə məşğul ola bilər. Bir şərtlə ki, fəaliyyətdən əldə olunan gəlir müəssisənin nizamnaməsindəki məqsədlərə yönəldilsin ( gəlir təsisçilər və ya üzvləri arasında paylana bilməz). İqtisadi fəaliyyəti həyata keçirən təşkilatlar gəlir vergisi ödəməlidir (illik dövriyyəsindən asılı olaraq, 2-4% sadələşdirilmiş vergini və ya 18% ƏDV). Təşkilat iqtisadi fəaliyyətdən gəlir üçün ayrıca mühasibat uçotu aparmalıdır. Bəzi iqtisadi fəaliyyətlər (yəni tibbi fəaliyyət, müəyyən malların satışı və s.) lisenziya alınmasını tələb edir, lakin lisenziyalaşdırılan fəaliyyətlərin yalnız bir-neçəsi (məsələn, tibbi fəaliyyət) QHT-lərə aid ola bilər.\n20 20 Şərq Tərəfdaşlığı Ərazi Əməkdaşlıq Proqramının Azərbaycanda İcrası 2.5. AZƏRBAYCAN VƏ XARİCİ MÜTƏXƏSSİSLƏRİN/ İŞÇİLƏRİN EZAMİYYƏ XƏRCLƏRİNİN ÖDƏNİLMƏSİ Hüquqi Çərçivə Ezamiyyə xərclərinin normaları haqqında Nazirlər Kabinetinin 25 yanvar 2008-ci il 14 saylı Qərarı Azərbaycan Respublikasının Vergi Məcəlləsi (2000-ci il) Azərbaycan və xarici ekspertlər/işçilərin Azərbaycan daxilində layihə tədbirlərində iştirakı Ümumi məlumat Azərbaycanda ezamiyyə xərcləri Azərbaycan Respublikasının Nazirlər Kabinetinin Ezamiyyə Xərcləri Normaları haqqında 25 yanvar 2008-ci il 14 saylı Qərarı ilə tənzimlənir. Normalara əsasən Bakıda ezamiyyə xərclər 65 AZN, Gəncə, Sumqayıt və Naxçıvanda 50 AZN, digər regionlarda isə 45 AZN-dir. Həmin məbləğin 80 faizinə hotel xərcləri də daxildir ci ildə qəbul edilmiş Azərbaycan Respublikasının Vergi Məcəlləsinə əsasən, qanunla müəyyən olunmuş ezamiyyə xərclərinin məbləği gəlir vergisindən azaddır. Eyni zamanda ezamiyyə xərclərinin ödənilməsi gəlir sayılmır. Əgər ezamiyyə xərcləri Nazirlər Kabineti tərəfindən müəyyən olunmuş məbləğdən çox olarsa, artıq məbləğ gəlir kimi hesab olunacaq və vergi tutulacaq. Əgər ekspertin ezamiyyə bağlı əlavə xərcləri təsdiq edən hər hansı sənədləri təqdim etməsi mümkün deyilsə, bu halda, həmin xərclər ekspertin qonorarına daxil ediləcək və vergi tutulacaq. Praktik Məlumat Təşkilat işçiləri olmayan beynəlxalq ekspertlərin Vergi Məcəlləsinə uyğun olaraq vergiyə cəlb edilməsini müəyyən etmək üçün şəxsin yaşayış yeri müəyyən edilir. Əksər hallarda beynəlxalq ekspertlər qeyrirezident fiziki şəxslər olur və onlara ödəniləcək məbləğin vergi rejimi fərqlidir. Azərbaycan ekspertlərinin/işçilərinin Azərbaycan hüdudlarından kənarda layihələrdə iştirakı Ümumi Məlumat Xaricə səfəri zamanı azərbaycanlı mütəxəssislərə ödəniləcək ezamiyyə xərclərinin məbləği, səfər və yaşayış xərcləri GİZ-in müəyyən etdiyi normaları (bax: aşmadan donor və qrant alan arasında razılaşdırılmış layihə büdcəsi ilə müəyyən edilir. Praktik Məlumat Aşağıda Rusiya, Ukrayna, Moldova, Gürcüstan və Türkiyə kimi ölkələr üçün ezamiyyə xərcləri verilmişdir. Ezamiyyə xərclərinin Ölkə Valyuta 1 günlük norması Rusiya Federasiyası ABŞD Moskva və Sankt-Peterburq 240\n21 Şərq Tərəfdaşlığı Ərazi Əməkdaşlıq Proqramının Azərbaycanda İcrası 21 Ölkə Valyuta Ezamiyyə xərclərinin 1 günlük norması Ukrayna 160 ABŞD Kiev 210 Moldova 110 ABŞD Kişinyov 150 Gürcüstan 140 ABŞD Tbilisi 155 Türkiyə 150 Avro Ankara və İstanbul 165 Praktik məsləhət lər İşgüzar səfər üçün təşkilatın rəhbəri işçinin məlumatlarını, səfərin müddəti, yeri və məqsədini göstərən əmr verir; Əgər ödəniləcək ezamiyyə xərclərinin məbləği Vergi Məcəlləsi ilə müəyyən edilmiş normanı keçərsə artıq məbləğdən gəlir vergisi tutulmalıdır. Azərbaycana gələn xarici ekspertlər gəldikdən 3 gün ərzində yerli miqrasiya xidmətində (mehmanxana, qonaq evi və s. vasitəsilə) qeydiyyatdan keçməlidirlər.\n22 22 Şərq Tərəfdaşlığı Ərazi Əməkdaşlıq Proqramının Azərbaycanda İcrası 2.6. AVADANLIQ VƏ MALLARIN SATINALINMASI: ALINMASI VƏ QEYDİYYATI Ümumi baxış Hüquqi Çərçivə Azərbaycan Respublikasının Əmək Məcəlləsi, 1999-cu il Prezidentin 27 sentyabr 2003-cü il 935 saylı Fərmanı ilə təsdiq edilmiş Dövlət hakimiyyəti orqanlarında, idarə, təşkilat və müəssisələrində kargüzarlığın aparılmasına dair Təlimat Qrant üzrə satınalmalar Dövlət satınalmaları haqqında Azərbaycan Respublikasının Qanununa tabe deyil, belə ki, bu qanun yalnız dövlət orqanları və təşkilatlar tərəfindən satınalmalara tətbiq edilir. ŞTƏƏP layihələri çərçivəsində satınalma prosedurları ilə bağlı proqram tələbləri 3-cü Fəslə satınalma xidmətləri, ləvazimatları və ŞTƏƏP Layihəsinin həyata keçirilməsi bələdçisinin təchizatı və işlərinə uyğun olaraq riayət edilməlidir. Bu o deməkdir ki, Azərbaycan benefisiarları/ tərəfdaşları AB proqramı və (və ya) qeyri-dövlət maliyyə vəsaiti hesabına maliyyələşən işlərin, malların alınması zamanı yalnız AB proqramındakı satınalma prosedurlarını nəzərə almalıdır. Lakin Dövlət satınalmaları haqqında Azərbaycan qanunu dövlət büdcəsində nəzərdə tutulmuş maliyyə vəsaiti ilə mallar, xidmətlər və ya işlər satın alan bütün təşkilatlara tətbiq edilməlidir. ŞTƏƏP qrant müqaviləsi çərçivəsində tətbiq olunan satınalma prosedurları (Qrant müqaviləsi Əlavə IV) Benefisiar və layihə tərəfdaşı arasında mülkiyyət hüquqlarının köçürülməsi iki tərəf arasında ayrıca müqavilə ilə həyata keçirilir. Bu müqavilə təzminat olmadan əmlakın verilməsi üzrə müqavilə adlanır və həm də tərəflərin imzaladığı təhvil-təslim aktı ilə müşayiət olunmalıdır. Əmlakın tərəfdaş təşkilatın balansına otuzdurulduğuna əmin olmaq üçün, benefisiar tərəfdaşdan aşağıdakı sənədləri əldə etməlidir: Maddi avadanlıq üzrə məsul şəxslər göstərilməklə inventar vərəqələri (müəyyən aktivlər olduğu halda); Hesab vərəqi (Mühasibat Əsas vəsaitlər və ya Davamlı olmayan mallar, Hesab təhlili (Hesab Əsas vəsaitlər və ya Davamlı olmayan mallar ); Əsas və ya cari aktivlərin balansa götürülməsi haqqında kitabda qeydiyyat (qeydlər) aparılması. Bütün tender prosedurlarına tətbiq edilən ümumi qaydalar AB-nin xarici fəaliyyət prosedurlarını tənzimləyən AB Praktiki Bələdçisinə əsaslanır və ŞTƏƏP Layihə İcrası bələdçisində təsvir edilir (Mənbə: usr/ RCBI-Project-İcra-Manual-final.pdf). Bütün tender prosedurlarına tətbiq edilən ümumi qaydalar ŞTƏƏP Layihə İcrası Bələdçisinin IV saylı əlavəsində (və buna görə AB-nə Üzv Dövlətlərin dövlət orqanlarına tədbiq olunmur, daha təfərrüatlı məlumat üçün Rəhbər Təşkilata müraciət edin) aşağıdakı kimi təsvir edilir: Tender sənədləri ən yaxşı beynəlxalq təcrübəyə uyğun olaraq tərtib edilməlidir. Benefisiar və tərəfdaşlar AKnın internet səhifəsində xarici fəaliyyətlə bağlı nəşr olunmuş modellər, Praktiki Bələdçidəki Fəsil 3 (Xidmətlər), 4 (mallar) və 5 (İşlər) və müvafiq əlavələrdən istifadə edə bilərlər (qeyd: bu məcburi deyil). Şübhə yarandığı\n23 Şərq Tərəfdaşlığı Ərazi Əməkdaşlıq Proqramının Azərbaycanda İcrası 23 halda, öz prosedurlarınızı bu fəsillər və əlavələrdə təsvir edilən AK-nın ən yaxşı təcrübəsi ilə müqayisə edərək lazımi uyğunlaşdırma apara bilərsiniz. Tender təkliflərinin alınması və iştirak etmək üçün müraciətlərin qəbulu üçün vaxt çərçivəsi maraqlı tərəflərə öz təkliflərini hazırlayıb tenderə təqdim etmələri üçün imkan verən və kifayət qədər uzun olmalıdır (məsələn, bələdçidə: beynəlxalq tenderlərdə mallar üçün 60 gün, işlər üçün 90 gün, yerli tenderlərdə mallar üçün 30, işlər üçün 60 gün). Bütün müraciətlər və tələblərə cavab verən tender iştirakçıları qiymətləndirmə komitəsi tərəfindən əvvəlcədən elan edilmiş kənarlaşdırma, seçmə və qalib elan etmə meyarları əsasında qiymətləndirilir və seçilir. Bu komitədə üzvlərin sayı tək olmalıdır və tenderlər haqqında rəy vermək üçün lazım olan bütün texniki və inzibati gücə malik ən azı üç üzv olmalıdır. Həm AQTA tənzimlənməsi (maddə 21), həm də qrant müqaviləsinə IV Əlavə (Hissə 2) bütün benefisiarları və Partnyorları milliyyət və mənşə qaydalarına hörmət etməyə məcbur edirlər. Praktik məsləhət lər Satınalmalara dair Azərbaycan qanunvericiliydə yuxarıda qeyd edilən mənşə qaydası və vətəndaşlıq qaydası nəzərdə tutulmur. Buna bax-mayaraq, Azərbaycanda layihə tərəfdaşları Qrant Müqaviləsinə uyğun olaraq mənşə qaydası və vətəndaşlıq qaydası na hətta özlərinin birgə maliyyələşməsindən istifadə etdikdə riayət etməlidirlər. Belə olan təqdirdə sözügedən xərcləri qrantın büdcəsi ilə əhatə etmək olar. ŞTƏƏP Qrant müqaviləsi əsasında tətbiq edilən satınalma hüdudları (Qrant Müqaviləsinə IV Əlavə) Xidmətlər Mallar İşlər 300,000 Beynəlxalq məhdudlaşdırılan tender proseduru 300,000 Beynəlxalq açıq tender proseduru 5,000,000 Beynəlxalq açıq tender proseduru < 300,000 amma > 20,000 Nəşr olmadan rəqabətli danışılmış proseduru (ən az 3 təklif) < 300,000 amma 100,000 Yerli açıq tender proseduru < 5,000,000 amma 300,000 Yerli açıq tender proseduru < 100,000 amma > 20,000 Nəşr olmadan rəqabətli danışıqlar proseduru (ən az 3 təklif) < 300,000 amma > 20,000 Nəşr olmadan rəqabətli danışıqlar proseduru (ən az 3 təklif) 20,000 Tək tender (birbaşa mükafat) əgər xərclər 2,500 olarsa xidmət və mallar müqavilələri üçün ödəniş tenderin təsdiqi olmadan faktura qarşılığında edilə bilər. Ətraflı məlumat üçün: Ətraflı məlumat üçün:\n24 24 Şərq Tərəfdaşlığı Ərazi Əməkdaşlıq Proqramının Azərbaycanda İcrası Avadanlıq satınalınmasının qeydiyyatı - Əmlakın Qeydiyyatı Ümumi Məlumat Azərbaycanda bir sıra avadanlıqlar məcburi dövlət qeydiyyatına alınırlar. Layihə özəllikləri səbəbi ilə əsas diqqəti əmlakın 2 növünün qeydiyyatı proseduruna yönəltmək lazımdır: Daşınmaz əmlak qeydiyyatı. Mexaniki nəqliyyat vasitələrinin qeydiyyatı. Əmlak qeydiyyatı Daşınmaz Əmlakın Dövlət Reyestri Xidməti ( tərəfindən həyata keçirilir. Dövlət reyestrinə daxil edilən məlumatlar və qeydiyyat orqanı tərəfindən saxlanılan sənədlər açıqdır və hər hansı bir şəxsə əlçatandır. Aşağıdakı sənədlər dövlət reyesterində qeydə alınmalıdır: Mülkiyyət; İpoteka; İcarə, sub-icarə; Digər. Tərəflərdən biri özəl müəssisə olarsa və müqavilə müddəti 11 aydan çox olarsa, icarə və sub-icarə zamanı müqavilənin dövlət reyesterində qeydiyyata alınması tələb olunur. Avtomobil satın alındıqdan və ya idxal edildikdən 3 gün müddətində qeydə alınmalıdır (müvəqqəti tranzitdən başqa). Praktik Məlumat Təşkilatın istifadəsi üçün avtomobil idxal edilərkən, avtomobilin ili və mühərrikin həcmindən asılı olaraq gömrük rüsumları tətbiq edilir. Təxmini gömrük rüsumları online hesablana bilər: n%c9%99qliyyat-vasit%c9%99l%c9%99ri-ucun-gomruk-tarifl%c9%99ri-kalkulyatoru-2/. Satınalmalara dair Azərbaycan qanunvericiliydə yuxarıda qeyd edilən mənşə qaydası və vətəndaşlıq qaydası nəzərdə tutulmur. Buna baxmayaraq, Azərbaycanda layihə tərəfdaşları Qrant Müqaviləsinə uyğun olaraq mənşə qaydası və vətəndaşlıq qaydası na hətta özlərinin birgə maliyyələşməsindən istifadə etdikdə riayət etməlidirlər. Belə olan təqdirdə sözügedən xərcləri qrantın büdcəsi ilə əhatə etmək olar.\n25 Şərq Tərəfdaşlığı Ərazi Əməkdaşlıq Proqramının Azərbaycanda İcrası Hissə LAYİHƏNİN AUDİT YOXLAMASI\n26 26 Şərq Tərəfdaşlığı Ərazi Əməkdaşlıq Proqramının Azərbaycanda İcrası 3.1. AZƏRBAYCANDA LAYİHƏ XƏRCLƏRİNİN YOXLANILMASI ÜÇÜN AUDİTORUN TƏYİN EDİLMƏSİ (BMF ÜZVLƏRİ VƏ YA UYĞUN OLANLAR) Ümumi baxış Benefisiarlar işin icrasına başlayanda ilkin maliyyə alırlar. İşin icrası zamanı olan əlavə ödənişlər yoxlama hesabatları ilə birlikdə təsviri və maliyyə hesabatlarının, o cümlədən son ödənişin edilməsinə dair müraciətin təqdim olunmasından sonra ödənilir. Benefisiarlardan layihənin belə xərclərini yoxlamaq və xaricdə fəaliyyət üçün Avropa Birliyi qrant müqaviləsinin qüvvədə olan qaydalarına görə hesabat vermələri tələb olunur. Xərclərin yoxlanması qrant müqaviləsinə əlavə olunacaq xərclər yoxlamasına dair Texniki Şərtlərinə uyğun həyata keçirilməlidir. Xərclərin yoxlanmasına dair hesabat Beynəlxalq Mühasiblər Federasiyasının (IFAC) üzvü və ya IFAC standartlar və etik qaydalarına, qrant müqaviləsinə əlavə olunan xərclərin yoxlamasına dair Texniki Şərtlərinə uyğun olaraq bu öhdəliyi götürmüş bir auditor tərəfindən hazırlanmalıdır. Auditor Benefisiar tərəfindən elan edilən xərcləri araşdırır. Benefisiar Qrant Müqaviləsinin şərtlərinə uyğun olan maliyyə hesabatı təmin etmək üçün məsuliyyət daşıyır. Bu maliyyə hesabatını Benefisiarın mühasibatlıq və mühasibat uçotu sistemi ilə əlaqələndirmək, hesabları və qeydləri yoxlamaq mümkündür. Benefisiar maliyyə hesabatına əlavə olaraq yetərli və lazımı maliyyə və qeyri-maliyyə məlumatı təmin etməlidir. Benefisiar və müqavilə tərəfinin auditor tərəfindən həyata keçirilən prosedurların və təqdim edilən faktiki nəticələrin xarakterini və miqyasını anlamalarını təmin etmək üçün xərclərin yoxlanması haqqında hesabatda kifayət qədər ətraflı şəkildə məqsədini, razılaşdırılmış prosedurları və öhdəliyin faktiki nəticələrini təsvir etməlidir. AK Qrant Müqaviləsində xərclərin yoxlanılması üçün hesabat modelindən istifadə məcburidir. Praktik Məlumat Azərbaycan Auditorlar Palatası (AAP) BMF-nin üzvü olduğuna görə onun auditorlarına layihə xərclərinin yoxlanmasını həyata keçirmələrinə icazə verilir. Lisenziyalı auditorların siyahısı AAP-ın rəsmi internet səhifəsində ( mövcuddur. Yuxarıda göstərildiyi kimi, layihə benefisiarı və tərəfdaşlar Azərbaycanda layihənin xərclərinin yoxlanılmasını (xərc yoxlanılması üçün texniki şərtlərə əsasən BMF və ya uyğun üzvləri) yerinə yetirmək üçün auditor təyin etməlidir. Konkret proqram tələblərinə uyğun olaraq (qrant müqaviləsində təsvir edildiyi kimi), benefisiarlar Avropa Birliyinin xaricdəki layihələri üzrə qrant müqaviləsi ilə bağlı xərclərin yoxlanmasını keçirməli və hesabat verməlidirlər. Xərclərin yoxlanmasına dair hesabat qrant müqaviləsinə əlavə olunacaq xərclər yoxlamasına dair Texniki Şərtə uyğun, Beynəlxalq Mühasiblər Federasiyasının (IFAC) üzvü və ya IFAC standartlar və etik qaydalarına uyğun olaraq bu öhdəliyi götürmüş bir auditor tərəfindən hazırlanmalıdır.\n27 Şərq Tərəfdaşlığı Ərazi Əməkdaşlıq Proqramının Azərbaycanda İcrası STANDARTLAR VƏ ETIKA Auditor aşağidakilara əsasən bu işi öhdəsinə götürür: Oxşar Xidmətlər üzrə Beynəlxalq Standart (ISRS) 4400-ün BMF-nin açıqladığı Maliyyə Məlumatına dair Razılaşdırılmış Prosedurların Qaydaları. BMF tərəfindən hazırlanan Peşəkar Mühasiblərin Etik Məcəlləsi. ISRS 4400-ün müstəqillik razılaşdırılmış prosedurlar öhdəlikləri üçün tələb olunmadığını bildirməsinə baxmayaraq, Razılığa Gələn Tərəf tələb edir ki, auditor Məsləhətçidən müstəqil olsun və Peşəkar Mühasiblərin Etik Məcəlləsinin müstəqillik tələblərinə riayət etsin.\n28 28 Şərq Tərəfdaşlığı Ərazi Əməkdaşlıq Proqramının Azərbaycanda İcrası 4. Hissə ƏLAVƏLƏR\n29 Şərq Tərəfdaşlığı Ərazi Əməkdaşlıq Proqramının Azərbaycanda İcrası 29 ƏLAVƏ 1. QRANTIN QEYDİYYATI ÜÇÜN MÜRACİƏT NÜMUNƏSİ 11 Azərbaycan Respublikası Ədliyyə Nazirliyi Qeydiyyat və Notariat Baş İdarəsinin rəisi cənab İlqar Məmmədova Hörmətli cənab Məmmədov Təmsil etdiyim (QKT-nin adını daxil et) ilə (donorun adını daxil et) arasında (qrant müqaviləsinin tarixini daxil et) tarixində bağlanmış qrant müqaviləsinin surətini Sizə təqdim edirik. Qrant haqqında Azərbaycan Respublikası Qanununun 4.4-cü maddəsinə uyğun olaraq sözü gedən müqaviləni qeydə almağınızı və bununla bağlı müvafiq sənədi təşkilata təqdim etməyinizi xahiş edirik. Qoşma: Qrant müqaviləsinin notarial qaydada təsdiq edilmiş surəti. Hörmətlə, (imza) (səlahiyyətli şəxsin adı, soyadı və vəzifəsi) Tarix: 11 Azərbaycanda Qrantın Qeydiyyatına dair Bələdçi, Quluzadə, 2012-ci il.\n30 30 Şərq Tərəfdaşlığı Ərazi Əməkdaşlıq Proqramının Azərbaycanda İcrası ƏLAVƏ 2. VERGİ VƏ İDXALDAN AZADOLMA ÜÇÜN DÖVLƏT ORQANLARINA MƏKTUB NÜMUNƏSİ Bu nümunə məktubunun surəti 2014-cü ilin iyun ayında Avropa Birliyinin Azərbaycandakı nümayəndəliyindən əldə edilmişdir.\n31 Şərq Tərəfdaşlığı Ərazi Əməkdaşlıq Proqramının Azərbaycanda İcrası 31 ƏLAVƏ 3. ŞTƏƏP LAYİHƏLƏRİ ÜÇÜN MÜHÜM QANUNLARIN SİYAHISI Müqavilələr Məcəllələr/Qanunlar Qərarlar/Əmrlər/Sərəncamlar Web-səhifələr Tərəfdaşlıq və Əməkdaşlıq Sazişi (TƏS), 1999 Avropa Qonşuluq Siyasəti çərçivəsində Fəaliyyət Planı (2006) (ENP) Azərbaycan Respublikası Hökuməti və Avropa Birliyinin Komissiyası arasında 2008-ci ildə imzalanan Çərçivə Sazişi Vahid Strateji Çərçivə Sənədi Qrant haqqında Azərbaycan Respublikasının Qanunu, #483-IQ, 1998 Qrant alınmasına (verilməsinə) dair müqavilələrin (qərarların) qeydiyyata alınması Qaydaları Texniki yardım və qrant alınmasına dair sazişlərin bağlanması və təsdiq edilməsi Qaydaları Azərbaycan Respublikasının Mülki Məcəlləsi (2000) Banklar haqqında Qanun (2011) Banklarda hesabların açılması, aparılması və bağlanması Qaydaları 12 fevral 2004-cü il tarixli, 27 saylı Fərmanı Prezidentin 17 aprel 2006-cı il tarixli, 388 saylı Fərmanı Prezidentin 25 avqust 2000-ci il tarixli, 386 saylı Fərmanı Mərkəzi Bankın 3 dekabr 2002-ci il tarixli, 29/2 saylı Qərarı Əmək Məcəlləsi, 1999 Prezidentin 15 aprel 1999-cu il tarixli, 122 saylı Fərmanı delegations/azerbaijan/index_ en.htm delegations/azerbaijan/index_ en.htm delegations/azerbaijan/index_ en.htm\n32 32 Şərq Tərəfdaşlığı Ərazi Əməkdaşlıq Proqramının Azərbaycanda İcrası Müqavilələr Məcəllələr/Qanunlar Qərarlar/Əmrlər/Sərəncamlar Web-səhifələr Dövlət hakimiyyəti orqanlarında, idarə, təşkilat və müəssisələrində kargüzarlığın aparılmasına dair Təlimat Prezidentin 27 sentyabr 2003-cü il tarixli, 935 saylı Fərmanı Mühasibat uçotu haqqında Qanun, İnzibati Xətalar Məcəlləsi, 2000 Prezidentin 29 avqust 2000-ci il tarixli, 389 saylı Fərmanı İnzibati Xətalar Məcəlləsi, 2000 Prezidentin 29 avqust 2000-ci il tarixli, 389 saylı Fərmanı Dövlət büdcəsindən maliyyələşən təşkilatlarda büdcə təşkilatları üçün milli mühasibat uçotu standartlarına uyğun olaraq mühasibat uçotunun təşkili və aparılmasına dair Təlimat Maliyyə Nazirliyinin 9 fevral ci il tarixli, Q-02 saylı Qərarı default/files/d%c3%b6vl%c9% 99t%2b%C3%BCdc%C9%99sind %C9%99n%20maliyy%C9% 99l%C9%99%C5%9F%C9% 99n%20t%C9%99%C5% 9Fkilatlarda%20m%C3% BChasibat%20u%C3% A7otunun%20t%C9%99%C5% 9Fkili%20v%C9%99%20 apar%c4%b1lmas%c4% B1%20bar%C9%99d%C9%99.pdf Maliyyə Nazirliyinin 16 iyul 2013-cü il Q16 saylı qərarı ilə təsdiq edilmiş dövlət orqanlarında kassa əməliyyat Qaydaları default/files/%e2%80%9cd %C3%B6vl%C9%99t%20 b%c3%bcdc%c9%99sind %C9%99n%20maliyy %C9%99%C5%9F%C9 %99n%20t%C9%99%C5 %9Fkilatlarda%20kassa.pdf\n33 Şərq Tərəfdaşlığı Ərazi Əməkdaşlıq Proqramının Azərbaycanda İcrası 33 Müqavilələr Məcəllələr/Qanunlar Qərarlar/Əmrlər/Sərəncamlar Web-səhifələr Büdcə təşkilatları və büdcədənkənar dövlət fondlarının maliyyə hesabatlarının təqdim edilməsi hesabat dövrləri və hesabatlarının dərc edilməsi Qaydaları default/files/imagecache/news_ images/29114.pdf Azərbaycan Respublikasında nağdsız hesablaşmalar və pul köçürmələrinə dair Milli Mühasibat Uçotu Standartları Təlimatları Azərbaycan Respublikasının Mərkəzi Bankının 17sentyabr 2013-cü il tarixli, 19/1 saylı Qərarı Valyuta tənzimlənməsi haqqında Qanun, Mərkəzi Bank haqqında Azərbaycan Respublikasının Qanunu, Vergi məcəlləsi, 2000 Prezidentin 30 avqust 2000-ci il tarixli, 393 saylı Fərmanı Qeyri-hökumət təşkilatları (ictimai birliklər və fondlar) haqqında Azərbaycan Respublikasının Qanunu, 2000 Prezidentin 4 oktyabr 2000-ci il tarixli, 401 saylı Fərmanı Azərbaycan Respublikası Nazirlər Kabinetinin 25 yanvar 2008-ci il tarixli 14 saylı Qərarı\n34 34 Şərq Tərəfdaşlığı Ərazi Əməkdaşlıq Proqramının Azərbaycanda İcrası ƏLAVƏ 4. SUALLAR VƏ CAVABLAR Sual Cavab Niyə bir bank hesabı açmaq? Bank hesabı maliyyə vəsaitini idarə etmək üçün rahat və asan yoldur. Onlar aşağıdakılara zəmanət verir: sizin maliyyə vasitələrinizin təhlükəsizliyinə - Banklar pulunuzun təhlükəsizliyini və çatımlılığını təmin edəcək. pul vəsaitlərinin hərəkətinin idarə edilməsi - Bir bank hesabınız varsa, bank sizə qəbzlər və xərclərin əks olunduğu hesabdan aylıq çıxarış təqdim edəcək. Bu, pul vəsaitlərinin hərəkətinin dəqiq təsvirini verəcək və buna görə də büdcənizi dəqiq planlaşdırmağa kömək edəcək. vəsaitlərin daimi mövcudluğu - Siz bankın iş saatları ərzində istənilən zaman hesabınıza pul qoya və götürə bilərsiniz. faiz gəliri - Bank hesabınıza pul qoyan zaman bir çox banklar faiz dərəcəsi təklif edir. Bu faiz pulunuzun zamanla artmasına kömək edəcək. Sual Cavab Mən bank hesabını harada aça bilərəm? Azərbaycanda bank hesabları yalnız banklarda açıla bilər. Sual Cavab AR rezident və qeyri-rezident təşkilatları arasında xarici valyuta ilə nağdsız ödənişlərlə əməliyyat etmək mümkündürmü? Azərbaycan Respublikasının Mərkəzi Bankının 17sentyabr 19/1 saylı Qərarı ilə təsdiq olunmuş Azərbaycan Respublikasında Nağdsız hesablaşmalar və pul köçürmələrinə dair Təlimatlara baxmaq lazımdır. Sual Cavab Xarici vətəndaşın nə zaman Azərbaycana daxil olmaq hüququ var? Azərbaycan Respublikası Qanunvericiliyi və ya beynəlxalq müqavilələrlə heç bir digər qayda müəyyən edilməzsə, əcnəbi vətəndaşın etibarlı pasportu varsa, sərhəd nəzarətini həyata keçirən orqanın icazəsi ilə viza və ya yaşama statusunu təsdiq edən sənəd əsasında o, Azərbaycan ərazisinə daxil ola bilər. Sual Cavab Azərbaycana daxil olma hüququ olan əcnəbi, Azərbaycanda vizasız neçə vaxt qala bilər? Azərbaycan Respublikasında vizasız rejim müəyyən edilən dövlətlərin vətəndaşları 13 Azərbaycan Respublikasının beynəlxalq müqavilələri ilə heç bir digər şərt müəyyən edilməzsə, ildə ən çox 90 gün Azərbaycanda qala bilər. 13 Vizasız rejim müəyyən edilən dövlətlərin siyası\n35 Şərq Tərəfdaşlığı Ərazi Əməkdaşlıq Proqramının Azərbaycanda İcrası 35 Sual Cavab Azərbaycana giriş vizasını haradan əldə edə bilərəm? Vizalar Azərbaycan Respublikasının diplomatik missiyaları və konsulluq idarələrində verilir. İsrail və ABŞ-dan olan ziyarətçilər Bakı hava limanında viza əldə edə bilərlər (yalnız birbaşa reyslərə şamil edilir). Sual Cavab Azərbaycana giriş vizasının hansı növləri var? Viza növləri aşağıdakılardır: a) Daimi viza - qohumları ziyarət etmək, turizm məqsədləri, təhsil, müxtəlif tədbirlərdə iştirak üçün. Daimi viza müvafiq olaraq 90 gün və 2 il müddətində çoxsaylı və ya tək giriş üçün verilir. b) Rəsmi viza - rəsmi və ya xidməti pasport sahibləri üçün. c) Diplomatik viza - diplomatik pasport sahibləri və ya diplomatik statusu olanlar üçün. d) Tranzit vizası - Azərbaycan Respublikasının ərazisindən səyahət üçün. Sual Cavab Gürcüstan tərəfdaşları üçün xüsusi viza tələbləri var? Azərbaycana girərkən Gürcüstan vətəndaşları vizasız rejimə malikdirlər. Sual Cavab QHT həmçinin iştirakçıları regionların nümayəndələri olan pulsuz təlimlər təşkil edir. Bu halda iştirakçılara ezamiyyə pulu ödənilməlidir. Onlar təşkilatın əməkdaşları olmadıqları halda onlara ezamiyyə pulunun ödənilməsi hüquqi baxımından doğrudurmu? Təşkilat QHT olduğu üçün bu xərclər layihə xərcləridir. Bu, o deməkdir ki, bu cür xərclər əvvəlcədən hazırlanmış və təsdiq edilmiş layihə büdcəsində nəzərdə tutulmalıdır. Bundan başqa, büdcə hazırlanarkən vergi öhdəlikləri də daxil olmaqla bütün xərclər nəzərə alınmalıdır. Təcrübədə QHT iştirakçılar üçün yemək və qalmağı təşkil edir və ödəyir, iştirakçıya isə sadəcə səfər xərclərini qəbzlər əsasında ödəyir (təyyarə, avtobus və ya qatar bileti, şəxsi avtomobil istifadəsi zamanı yanacağa görə qəbz, və s.) Sual Cavab İşçi şənbə günü işgüzar səfərdə gedərsə, mən o gün üçün ezamiyyə pulu ödəməliyəm? Azərbaycan qanunvericiliyinə əsasən, ezamiyyə xərcləri iş səyahətinə sərf olunan bütün günlər, o cümlədən, gediş və gəlişi günləri (iş yerindən / iş yerinə) həftə sonları və bayram günləri daxil olmaqla ödənilməlidir. Həmçinin, müqaviləyə baxın və ŞTƏƏP proqramı administratoruna müraciət edin.\n36 36 Şərq Tərəfdaşlığı Ərazi Əməkdaşlıq Proqramının Azərbaycanda İcrası ƏLAVƏ 5. Terminlər Audit ƏsasTərəfdaş / Tərəfdaş hesabları, o cümlədən,layihə hesabları yoxlanılması. Bu ya podratçı qurum, Avropa Komissiyası, Avropa Auditorlar Məhkəməsi ya da onların adından xarici auditor tərəfindən həyata keçirilir. Bu əsas tərəfdaş tərəfindən ödəmə istəkləri üçün sorğuya əlavə edilən xərclərin yoxlaması deyil. Podratçı Qurum Qrantları təqdim edən və müqavilə bağlayan məsul təşkilata verilən adi PRAG termindir Avropa Anti- Fırıldaqçılıq Ofisi Fırıldaqçılıq şübhəsi olarsa, bunun araşdırılması üçün məsul olan AŞ orqanı. Avropa Auditorlar Məhkəməsi AB İnstitutu AB maliyyə auditi həyata keçirmək üçün yaradılıb. AB-nin kənar auditoru kimi o, AB maliyyə idarəçiliyinin təkmilləşdirilməsində yardım və İttifaq vətəndaşlarının maliyyə maraqlarının müstəqil müdafiəçisi kimi çıxış edir. Xərclərin yoxlanılması Xərcləri yoxlamasına dair sənədin xüsusi şərtlərinə cavab verən təsdiq olunmuş auditor tərəfindən hazırlanan layihə xərclərinin yoxlamasına dair hesabat (qrant müqaviləsinə Əlavə VII) Monitorinq Layihənin mənbələrdən istifadə, həyata keçirilməsi, nəticələrin çatdırılması və risklərin idarə edilməsi baxımından necə irəlilədiyini izləmək üçün layihə fəaliyyətlərinə müntəzəm baxış keçirilməsini təmin edən sistem. Yazılı Hesabat Layihənin icrasını təsvir edən aralıq və yekun hesabatların hissəsi. Qeyri-dövlət, qeyri-kommersiya təşkilatları Fondlar (QHT Qanunu ilə müəyyən edilmiş , Maddə 2.2) İctimai birliklər (QHT Qanunu ilə müəyyən edilmiş , Maddə. 2.1) Əsas tərəfdaş Tərəfdaş /layihə tərəfdaşı İctimai qurumlar Layihə tərəfdaşları adından Podratçı qurum ilə qrant müqaviləsi imzalayan və layihənin həyata keçirilməsi üçün ümumi məsuliyyət daşıyan təşkilat. Əsas tərəfdaş ilə birlikdə layihənin hazırlanması və həyata keçirilməsində iştirak edən birgə təşkilatlar. Onlar Əsas tərəfdaş ilə tərəfdaşlıq müqaviləsi imzalayırlar. İcra hakimiyyəti orqanları- Azərbaycan Respublikasının bütün ərazisində inzibati tədbir həyata keçirən nazirlik və digər dövlət orqanları\n37 Şərq Tərəfdaşlığı Ərazi Əməkdaşlıq Proqramının Azərbaycanda İcrası 37 QEYDLƏR\n38 aptc EaPTC EaPTC EaPTC Şərq Tərəfdaşlığı Ərazi Əməkdaşlıq Proqramı (ŞTƏƏP) Ünvan: Gamrekeli küç.19, otaq 411, Bizness mərkəzi, Tiflis, Gürcüstan Tel.: Proqram Altair Asesores tərəfindən CECOFORMA, EIR Global, ICBSS, PM Group və TRT ilə birgə icra edilir EaPTC EaPTC


Naxçıvanda hər bir nəfərə düşən ümumi daxili məhsulun həcmi 5,4 faiz artıb - AZƏRTAC – Azərbaycan Dövlət İnformasiya Agentliyi\nNaxçıvan Muxtar Respublikasında 2017-ci ilin yanvar-avqust aylarında 1 milyard 705 milyon 749 min 400 manatlıq ümumi daxili məhsul istehsal olunub ki, bu da 2016-cı ilin müvafiq dövrü ilə müqayisədə 1,7 faiz çoxdur.\nNaxçıvan Muxtar Respublikası Dövlət Statistika Komitəsinin mətbuat xidmətindən AZƏRTAC-a bildirilib ki, hər bir nəfərə düşən ümumi daxili məhsulun həcmi 2016-cı ilin müvafiq dövrü ilə müqayisədə 5,4 faiz artaraq 3788 manata çatıb.\nMuxtar respublikada yaranan ümumi daxili məhsulun tərkibində ilk yeri sənaye sahəsi tutur. Sənaye üzrə 708 milyon 256 min manat dəyərində məhsul istehsal edilib. Bu da 2016-cı ilin müvafiq dövründəki göstəricini 1,4 faiz üstələyib.\nİnfrastruktur quruculuğu çərçivəsində 2017-ci ilin yanvar-avqust aylarında muxtar respublikada bütün maliyyə mənbələrindən əsas kapitala 635 milyon 580 min manat dəyərində investisiya yönəldilib ki, bu da bir il öncəki göstəricidən 1,2 faiz çoxdur. Əsas kapitala yönəldilmiş investisiyanın 594 milyon 228 min manatı və ya 93,5 faizi tikinti-quraşdırma işlərinin payına düşüb.\nBu ilin yanvar-avqust aylarında 279 milyon 334 min 800 manat dəyərində kənd təsərrüfatı məhsulu istehsal olunub. Bu, 2016-cı ilin müvafiq dövründəki göstəricini 3,6 faiz üstələyib. Muxtar respublika üzrə diri çəkidə 13192,5 ton ət, 66050,6 ton süd istehsal edilib, bir il öncəki göstərici ilə müqayisədə ət istehsalı 3,2 faiz, süd istehsalı 7,3 faiz artıb.\n2017-ci ilin yanvar-avqust aylarında informasiya və rabitə xidmətlərinin dəyəri 33 milyon 531 min 100 manat olub. Bu isə 2016-cı ilin müvafiq dövründəki xidmətlərin dəyəri ilə müqayisədə 1,6 faiz çoxdur. Mobil rabitə xidmətinin dəyəri 27 milyon 704 min manat təşkil edib və bir il öncəyə nisbətdə 1,6 faiz çox olub.\nTəsərrüfat subyektlərinin kredit resurslarına çıxış imkanları davamlı olaraq yaxşılaşdırılmaqdadır. 2017-ci ilin yanvar-avqust aylarında muxtar respublikanın bank və kredit təşkilatları tərəfindən hüquqi və fiziki şəxslərə 21 milyon 52 min 500 manat məbləğində kreditlər verilib. Verilmiş kreditlərin 3 milyon 82 min 400 manatı və yaxud 14,6 faizi qısamüddətli, 17 milyon 970 min 100 manatı və yaxud 85,4 faizi uzunmüddətli kreditlərdir.\nMuxtar respublikada bank sektorunun normal fəaliyyəti təmin edilib. Sentyabrın 1-nə muxtar respublikanın banklarında açılmış bank hesablarının sayı 62096-ya çatıb ki, bunun da 53 min 296-sı və ya 85,8 faizi aktiv hesablardır. 2017-ci ilin yanvar-avqust aylarında açılmış 20 min bank hesabının 19 min 931-i aktiv hesablar olub.\nMuxtar respublikada quraşdırılmış POS-terminalların sayı isə sentyabrın 1-nə 1254-ə çatıb.\nYanvar-avqust aylarında muxtar respublikada bütün sığorta növləri üzrə daxilolmalar 5 milyon 130 min 200 manat olub. Bu da 2016-cı ilin müvafiq dövrü ilə müqayisədə 28 faiz çoxdur.\nÖtən səkkiz ayda muxtar respublikaya 2016-cı ilin müvafiq dövrü ilə müqayisədə 3,7 faiz və ya 8659 nəfər çox olmaqla, 243 min 22 nəfər turist gəlib.\nMuxtar respublikada iqtisadiyyatın dinamik inkişafı xarici ticarət əlaqələrinin genişlənməsinə müsbət şərait yaradıb, 2017-ci ilin yanvar-avqust aylarında muxtar respublikada 304 milyon 838 min 500 ABŞ dolları dəyərində xarici ticarət dövriyyəsi qeydə alınıb. İxracın dəyəri son bir il ərzində 1,2 faiz artaraq 284 milyon 341 min 600 ABŞ dolları, idxalın dəyəri 27,1 faiz azalaraq 20 milyon 496 min 900 ABŞ dolları təşkil edib. Nəticədə 263 milyon 844 min 700 ABŞ dolları dəyərində müsbət saldo yaranıb.\nƏhali gəlirlərinin artımı da davam edir. 2017-ci ilin yanvar-avqust aylarında muxtar respublikada əhalinin gəlirləri 2016-cı ilin müvafiq dövrü ilə müqayisədə 1,1 faiz artaraq 1 milyard 189 milyon 760 min 200 manat, onun hər bir nəfərə düşən məbləği isə 0,2 faiz artaraq 2642,2 manat təşkil edib.\nYanvar-iyul aylarında muxtar respublika iqtisadiyyatında bir işçiyə hesablanmış orta aylıq əməkhaqqı 414,3 manat təşkil edib və bu göstərici 2016-cı ilin müvafiq dövrü ilə müqayisədə 1,1 faiz artıb.\nAvqustun 1-nə muxtar respublika əhalisinin sayı bir il öncəyə nisbətdə 4028 nəfər və ya 0,9 faiz artaraq 451 min 132 nəfər təşkil edib.\nAZERTAG.AZ :Naxçıvanda hər bir nəfərə düşən ümumi daxili məhsulun həcmi 5,4 faiz artıb\nQəbələdə RILO-Moskva Regional Məlumat Əlaqələndirmə Qovşağının16-cı iclası keçirilib\nİlin əvvəlindən bəri Naftalanda 60 ölkədən 5 min 481 turist müalicə alıb\nBilik günü muxtar respublikada çoxsaylı tədbirlərlə qeyd edilib


Kobanidə vəziyyət naməlum olaraq qalır | Sələf Xəbər\nKobanidə vəziyyət naməlum olaraq qalır\n“Sələf Xəbər” trthaber.com saytına istinadən xəbər verir ki, ABŞ Müdafiə Nazirliyinin sözçüsü Con Kirbi, “Kobanidə vəziyyət hələ də naməlum və dəyişkəndir. Hələ də şəhərin təslim ola biləcəyinə inanırıq” deyib.\nGündəlik mətbuat brifinqində Kirbiyə Kobanidə baş verən hadisələrlə əlaqəli suallar da yönləndirilib. İŞİD terror xəvaric qruplaşmasının şəhəri hələ də nəzarətdə saxladığını bildirən Kirbi, dünən və bu gün qruplaşmanın yaxınlığındakı hədəflərə hava hücumlarının davam etdirildiyini xatırladıb. Kirbi bildirib ki, ABŞ ordusu İŞİD terror xəvaric qruplaşmasının hədəflərini vurmağa davam edir. O həmçinin, İŞİD terror xəvaric qruplaşması ilə mübarizəyə davam edən kürd qüvvələrinə yardım etdiklərini bildirərək, şəhərdə mürəkkəb və münaqişəli bir ab-havanın hökm sürdüyünü qeyd edib: “Şəhərin böyük bir hissəsi kürd qüvvələrinin nəzarətindədir” deyən Kirbi, “Kobanidə vəziyyət hələ naməlum və dəyişkəndir. Hələ də şəhərin hələ təslim ola biləcəyinə inanırıq” ifadəsini işlədib.\nABŞ-ın havadan buraxdığı humanitar yardımların İŞİD terror xəvaric qruplaşmasının əlinə keçdiyi və videoların internetdə yayılması ilə bağlı suala Kirbi, ABŞ Mərkəz Qüvvələri Komandirliyinin (CENTCOM) və Pentaqonun videoları tədqiq etdiyini bildirib. Görüntülərin internetdə yeni yayımlandığını dilə gətirən Kirbi bildirib ki, “Analistlərin görüntülərin gerçəkliyini araşdırmaq üçün ən sürətli şəkildə çalışdıqlarını deyə bilərəm”.\nKürd qüvvələrinə yardımların havadan buraxılmasının çox effektiv bir yol olduğuna işarə edən Kirbi, ABŞ qüvvələrinə də yardımların bu şəkildə havadan göndərilməsinin çox uğurlu nəticə verdiyini vurğulayıb. Kirbi daha əvvəl Sincar dağlarında, Amerlidə humanitar yardımları uğurlu şəkildə lazımi məntəqələrə çatdırdıqlarını xatırladıb.\nKobanidə də havadan 28 paketin buraxıldığını və bunlardan bir ədədinin İŞİD terror xəvaric qruplaşmasının nəzarətində olan əraziyə düşdüyünü bildirib. Kirbi, CENTCOM-un dünən verdiyi açıqlamada, İŞİD terror xəvaric qruplaşmasının ərazisinə düşən paketin vurulduğunu bildirildiyini qeyd edib.\nKirbi həmçinin bu ilin avqust ayının 8-dən etibarən İraq və Suriyada İŞİD terror xəvaric qruplaşmasının hədəflərinə yönəlmiş əməliyyatların təqribən 424 milyon dollara başa gəldiyini bildirib.\nKirbi qeyd edib ki, əməliyyatlara xərclənən maliyyə vəsaitlərinin gündəlik 7,6 milyon dollar təşkil etdiyi təxmin edilir. O, 8 avqustdan – kinetik əməliyyatların başlandığı gündən etibarən bu günə qədər isə bu məbləğin təxminən 424 milyon dollar təşkil etdiyini bildirib.\nKirbi, İraq və Suriyada həyata keçirilən əməliyyatlarda əldə edilmiş uğurların zəif olduğunu və bir dönüş nöqtəsinə nə vaxt çatacaqlarını təxmin etməyin çətin olduğunu dilə gətirib.\n Sələf Xəbər: Yolunu azmış radikal firqələr yanlışlıqla güman edir ki, İslamın hədəfi qeyri-müsəlmanların məhvi yolu ilə islam dövlətinin yaradılmasıdır. Lakin, bu İslamın hədəfi deyildir. İslam insanlara tövhidi öyrədərək və onlara yaxşılıq etməyi əmr edərək onlara Haqqın sözünü çatdırmaq üçün gəlib.\nCihada gəlincə, bu Allaha ibadətin növlərindən biridir, və onun öz şərtləri var. Cihadın məqsədi İslamın müdafiəsi və fəsadın qarşısını\nŞübhə yoxdur ki, terror aktları, o cümlədən intiharçıların törətdikləri partlayışlar, nəticəsində dinc insanların həlak olması özü-özlüyündə artıq fəsaddır, və bunu heç cür cihad adlandırmaq olmaz. Nüfuzlu alim Əbdül Muhsin əl-Abbadda (Allah onu qorusun) “Suriyada cihad varmı və oraya cihada getmək icazəlidirmi?” sualı verildi.\nŞeyx cavab verdi: “Həqiqətən Suriya əhalisinin onlar üçün edilən duaya daha çox ehtiyacı vardır. Hər kəs onlar üçün məqsədli şəkildə dua etməlidir. Oraya getməyə gəldikdə isə buna ehtiyac yoxdur, çünki orada problem döyüşənlərin sayında deyil. Bundan əlavə, təhlükə var ki, oraya (Suriyaya) gedənlər (xəvaric və təkfirçi) qruplaşmaları kimi ola bilər, hansılar ki, İraqdakı müharibəyə getdilər və o səbəblə də orada şər və pislik yayıldı.”


“Dağıstanda sərhəddə dözülməz şərait yaranıb” - Meydan.TV\nBaşlıq: Sərhəddəki azərbaycanlıların qaldığı yer\n“İnsanlar çadır düşərgəsində hazırlanan yeməkdən imtina ediblər”\n“Gündüz çadırlar çox isti olur. Gecə, əksinə, soyuq olur. Burada çimməyə imkan yoxdur. Çoxlarının ərzaq almağa pulu qalmayıb. Bu gün insanlar düşərgə mətbəxində hazırlanan yeməkdən imtina ediblər. Amma yeməyin keyfiyyəti pis olduğuna görə deyil, bu, vətənə buraxılmamağımıza etiraz idi. İnsanlar buraxılmanın sürətləndirilməsini tələb edirlər. Qoy heç olmasa bir-iki gündən bir 200 nəfər buraxsınlar. Burada vəziyyət çox gərgindir. İnsanlar qəzəbləniblər, əsəbiləşirlər. Bəziləri emosionaldır. Bir neçə insan sadəcə qanuni tələblərlə - vətənə buraxılmaları tələbi ilə çıxış etdiklərinə görə 3 gündən 5 günə qədər həbs ediliblər”.\nMayın 18-də və 26-da quru sərhədindən Rusiyadan Azərbaycana 251 nəfər qayıdıb. Aprelin əvvəlindən Rusiyaya müvəqqəti gedənlər Azərbaycana qayıtmaq üçün sərhəddəki neytral zonada gözləyirlər. Konkret olaraq, aprelin 6-da Nijni-Novqorodda vəfat edən 32 yaşlı Rövşən Zalovunun cənazəsi Azərbaycana buraxılmırdı. Sərhəddəki Azərbaycan vətəndaşlarının Meydan TV-yə müraciətindən sonra R.Zalovun cənazəsi sərhəddən buraxıldı.\nqısa linklər: http://mtv.re/91yk2f


Babar və Badou oyunlar - Oyun - oyun pulsuz oynayır\nBabar və Badou oyunlar\nyaxşı Babar və Badou oyunlar\nBabar və Badou: Coloring\nBabar və Badou: Badou nin Balloon\nBabar və Badou: Caven In\nBabar və Badou: Savanna Safari\nBabar və Badou: Chiku Missing Gadget\nBabar və Badou: başsındıran Shekil\nBabar və Badou: Zoomer Blimp Zip\nBabar və Badou: xəbərçi\nHeroes online oyunlar Babar və Badou ilə pulsuz oynamaq faydalı vəzifələrin icrası ilə növbəti macəra yerinə yetirərkən fun ola bilər\nOyunlar Online Bütün Babar və Badou oyunlar\nGames Barbar və Bud Kanada karikatura əsasında valideynlər – üçün\nPriyatnaya xəbər də gənc uşaq tamaşaçı nəzərdə oyun Barbara və Bud çıxdı. Cartoon 2010-ci ildə çıxdı Və əmin uşaq simvol ilə artıq tanış edir.\nYoung oyunçuların Barbara adlı king - fil tərəfindən idarə olunur ada olacaq. O, yaxşıdır, lakin onun sevgi Krallığının sakinləri çünki. O, padşahın sevimli həyat yoldaşı eyni adı daşıyan paytaxtı Selestvil, ailəsi ilə yaşayır.\nCapital bir tərəfdən okean çıxışı ilə, bir təəccüblü gözəl, mənzərəli küncündə yerləşir və digər sulu Jungle bitkiləri ilə əhatə olunur. Baş Hər kəs dost insanlar və rəngarəng təbiəti unutmaq heç vaxt ola bilər. Bu gözəllik arasında King Badu – nəvəsi artır. O, ünsiyyətcil oynaq və həyasızcasına hər şeylə maraqlanan və buna görə də dostlar bir çox var. Oyunlar Barbar və Bud, eləcə də əyləncə, nadinc, inanılmaz sərgüzəştləri dolu cizgi seriyası. Bir dost – kömək etmək lazım Elephant öyrənmək və inkişaf etdirmək üçün yeni üfüqlər aşkar və.\nSəyahət və Adventure Badu\n– narahat edir Hər bir uşaq. Dünya onlar həyat üçün öyrənmək üçün bir çox sirlərini. Kiçik bir otaq üçün sirli Jungle ictimai yerlərdə heç bir şey demək, maraqlı bir sıra hətta insan Uncharted expanses görünür. Oyun Barbara və Bud of\naçılışı, uşaq, dərs keçmək məntiq, diqqətlilik və digər zəruri keyfiyyətləri inkişafına qatqı təmin etmək olacaq. Oyun dünya hazırlayıb aşağıdakı istiqamətləri:\nSoprovozhdaya Badu, siz də onunla həmişə insanları tanış:\nChiku – çevik, bacarıqlı meymun.\nO, rəqs sevir və sadəcə müxtəlif suallar yaradır.\nBu yaxınlarda paytaxta gəldi, amma şahzadə ilə dost olmaq üçün idarə\n– Jack kiçik tülkü yetim.\nBadu təhlükələri qoruyur\n– Munro igid kirpi. O, idman vasitəsilə özünü dəstəyi və qətiyyətli hərəkət etmək üçün hazırdır.\nQeyd-şərtsiz məşhur olmaq arzusundadır və Zavada\n– zebra güc və hakimiyyəti inanır.\nİndi bütün simvol ilə görüşüb, siz oynamaq üçün hazır və onlar hazır deyil nə səhnə Barbar Badu. Brave Bud bir şar uçmaq qərar və belə uçuş bu uçuş ürəklərdə və ulduzları toplamaq lazımdır, lakin qaranlıq bulud payız ildırım dəyməz, hissi idi.\nCurious fil həmişə yeni bilir və indi o, kamera idarə etmək öyrənmək var. Onun davranışı onun vəzifəsi asanlaşdırmaq etməyib onların dostları şəkil çəkmək üçün kömək edir. Onlar daş və ağac arxasında gizlətmək, və uzun ot, vaxtaşırı yer mövqeyini dəyişir. Onlar gizlətmək həyata görünür Hal-hazırda, siz lens onları tutmaq və basın.\nHələ labyrinth Chick meymun müşayiət, bu alətləri tapmaq üçün kömək edir. Onun düymələri qeyd, və iradə növbəti şey, onun piggy bank gedir zaman yol aşağı hərəkət edəcək. Barbar və Badu şou istinad və onun icrası prinsipi oynayan zaman\nehtiyatlı olun. Oyun xal qazanmaq sonra eyni icra üçün cəhd edin, və unutmayın. Sadəcə hər oyuncaq bir neçə səviyyədə uşaq şin deyil, lakin yalnız təkrar əldə bacarıqları gücləndirmək kömək edir. Siz filler kral neçə adada yaşayan gənc cute ilə əlaqə zövq edirsiniz. Onlar baxmaq və faydalı, təhsil əyləncə səltənət sakinləri ilə oynamaq qərarına gəlib hər qonaq salamlayıram.


9 Sihirli Tatu Tasarımlarını, Fikirlərini və Anlamını Bihuşedici | Həyatında Styles - Gözəllik və Moda - 2021\nHeyvanlara söykənən döymələr və onlar üçün dayanan simvolizm bu günlərdə olduqca məşhurdur. Belə məşhur heyvan döymələrindən biri sincədir. Bəli, enerjili, qayğısız, həssaslıq, bacarıqlılıq və s. Kimi xüsusiyyətləri üzündən budur. Sincədən öyrənə bilən və cilddə məcbur edilən bir sincə döymə əldə edən çox şey var, döymə daşıyıcısı haqqında güclü bir fikir verir.\nKişilər və Qadınlar üçün Sevimli Sincab Tatuları:\nGəlin edə biləcəyiniz 9 sincə döyməyə baxaq.\n1. Realistic Sincak Tatu:\nBu döymə sincası, gözlərinin gözlərini aça bilməyəcəyi qədər real görünür. Realizm döymə sevənlər arasında döymənin əla seçimidir. Həmçinin, daşıyıcı enerjili və bacarıqlı olduğunu düşünür.\n2. Sintetik Tatu:\nRəssamlıqla tərtib edilmiş və rəngarəng, bu cute dələ döyməsi bir cür döymədir. Sincanın xüsusiyyətlərini həqiqətən də ortaya qoyur və canlı görünüş vermək üçün istifadə edilən həqiqətən maraqlı rənglər var.\n3. Karikatura Stil Tatu:\nBu sadə hələ olduqca sincə döymə, bədənlərində mürəkkəb bir dizayn istəyənlər üçündir. Filiallar bir sincanın beləliklə gözlər üçün bir müalicə olaraq yaşadığı tam bir ssenari əlavə edir. Bu dizaynı mürəkkəbləşdirdikdən sonra yumşaqlıq hissi verir.\n4. 3D Pattern Tatu:\n3D döymələri həmişə qorxu içində olanları buraxmaq imkanı var. Bu təəccüblü qara dələ döymə, gündəlik həyatda gördüyümüz bir dələ düşüncəsi verir. Sincə xüsusiyyətləri hər hansı bir dəlil kimi təsvir edilə bilər, buna görə də sincik bir şeyə hazırlıq və ya hazırlıq görülə bilər.\n5. Dırmaşma Stil Tatu:\nBu dələ döyməsi, bir filanın dırmaşmasına səbəb olan bir sincə anlayışı vermir? Ayrıca, bu döyməni gördükdən sonra döymə daşıyıcısı ilə birləşən bir oyuncaqlıq və enerji var. Ümumiyyətlə, yaxşı bir seçimdir.\n6. Flying Mode Tatu:\nFiqurda sincanı göstərən bu uçan dələ döyməsi gözəl bir şəkildə dəri üzərində sürüklənir və sincinin ifadəsini və həyəcanını olduqca komik şəkildə göstərir. Kim belə bir dövrü görürsə, daşıyıcının işi və həyatı barədə çox ehtiraslı olduğunu düşünür.\nDaha çox Gör: Bat Tatu Tasarımları Kişi üçün\n7. Qara və Boz Dövmə:\nBu cəlbedici dələ döyməsi hələ də düşüncələrə sadədir. Heyvan simvolizminə əsaslanan bir döymə tam olaraq bənzəyir. Qara rəng, döyməyə daha çox diqqət yetirməli olduğuna toxunan dərinliyi verir.\nBlank Ink Sincap Tatu:\nSincabdan danışarkən, hamı bilir, sincapları sərbəstdir və bu dələ döyməsi dəqiq ifadə edir. Bu döymə də sevənlər üçün əla döymə ola bilər. Belə ki, sevginizi yüksək səslə ifadə etmək istəyirsinizsə, dəridə mürəkkəb sayılsın. Sevdiyiniz birini təəccübləndirmək istəyirsinizsə, sevginizi hiss etmək üçün bu dizaynı cəhd edin.\nDaha çox Gör: Cute Yağlıboya Tatuirovka\n9. Naxışlı Style Sincab Tatu:\nBu dələ döyməsi kimi əsl bir döymənin əvəzinə bir dələ sətri üçün gedə bilərsiniz. Bu döymədə nəzərə çarpan şey gözəgötürənin döymənin mənasını anlamaq üçün iki dəfə aramasını təmin edir və dərhal diqqəti çəkir.\nSincabın belə gözəl dövrlərini görsəniz, hər kəs bir birini almaq istəyirsə, həyatlarını öyrənmək və birləşdirmək üçün güclü xüsusiyyətləri olan çox sevilən heyvanlardır. Onlar bizə ağır iş təbiəti, gələcəyi düşünmək, bacarıqlı olmağı və həyatını idmanla və daha az ciddi şəkildə aparmağa öyrədirlər.\nDaha çox Gör: Kişi və Qadınlar üçün Çiyələk Tatuirovka\nVideonu izləyin: KASAP DÜKKANI NASIL BATAR? . (Oktyabr 2021).\nCopyright 2021 \_ ƏSas \_ 9 Sincab Tatu Tasarımı, Fikir və Anlamı Bihuşedici


Xətai Sənət Mərkəzində “Təcəssüm (Kaat’ı Sənəti və Rəssamlıq)” çərçivəsində İnci Aksu, Nicat Muxtarlı və Aysel Günəşin fərdi sərgisi keçiriləcəkdir | Frame.az\nXətai Sənət Mərkəzində “Təcəssüm (Kaat’ı Sənəti və Rəssamlıq)” çərçivəsində İnci Aksu, Nicat Muxtarlı və Aysel Günəşin fərdi sərgisi keçiriləcəkdir\n27/06/2018 30/06/2018 aquaviridis\t0 Comments\nİnci Aksu 1973-cü il aprelin 25-də İzmir şəhərində anadan olmuşdur. 1999-ci ildə İzmir şəhəri “Əl Sənətləri” kursunda təhsil almış və Kaat’ı Sənəti dərslərini Ertuğrul Özkasnaklı’dan öyrənmişdir. İnci Aksu 7 ildir Kaat’ı Sənətini, İzmir şəhərində fərdi kursda tədris etməkdədir. 2011-2017 illər ərzində 5 dəfə Fərdi Kursant Sərgiləri keçirilmişdir.\n← İlqar Aliyevdən Sisley brendi üçün möhtəşəm fotosesiya-fotolar\nAzərbaycan Xalça Muzeyi Rusiya Etnoqrafiya Muzeyi ilə niyyət protokolu imzalayıb →\n01/09/2019 aquaviridis 0


Bunlar orucu pozmaz – DİQQƏT – Yenicag.Az\nAna Səhifə Banner Bunlar orucu pozmaz – DİQQƏT\nBunlar orucu pozmaz - DİQQƏT\nYeni Çağ Media Qrupu – May 30, 2017 - 10:28\nOrucu pozan əsas amilləri çoxlarımız bilirik. Amma bəzilərimiz hərdən nədəsə şübhə içində olur, olar-olmazları ayırd edə bilmirik.\nYenicag.az orucu pozan ən əsas amilləri təqdim edir. Bunlar aşağıdakılardır:\n– yemək və içmək\n– cinsi əlaqə\n– bədəni qüvvətləndirən iynələr, buruna damızdırılan dərmanlar və başqa bu kimi yemək-içməyə bənzər şeylər\n– özünü qusdurmaq\n– heyz və nifas qanı\n– şəhvətlə bilərəkdən məni (sperma) ifraz etmək\nQeyd etmək lazımdır ki, bunlar orucu yalnız 3 şərtlə pozur. Şərtlər isə aşağıdakılardır:\n2. Oruc tutduğu yadında olmalıdır;\nBundan belə nəticə çıxır ki, elmsiz olaraq, yaxud unudaraq, yaxud da zorla vadar edilərək orucu pozan şəxsin orucu düzgün sayılır və həmin günün qəzasını tutmaq lazım gəlmir. Bu xüsusda Peyğəmbər (s.a.s.) demişdir:\n“Həqiqətən, Allah mənim ümmətimə bilməyərəkdən, unutqanlıqdan və məcburiyyət qarşısında etdiklərini bağışlamışdır”.\nYuxarıda qeyd olunanlardan (cinsi əlaqə müstəsna olmaqla) hər hansı bir yolla orucu pozan şəxs bunun əvəzinə yalnız bir gün oruc tutmalıdır. Cinsi əlaqəyə gəlincə, qeyd etmək lazımdır ki, onun cəzası fərqlidir. Belə ki, bu günaha görə hər ikisi həm tövbə etməli, həm bir gün onun qəzasını tutmalı, həm də kəffarə olaraq ya qul azad etməli, ya altmış gün ardıcıl oruc tutmalı, ya da altmış kasıbı yedirtməlidir.\nÖpüşmək orucu pozmur. Aişə rəvayət edir ki, Peyğəmbər (s.a.s.) oruclu ola-ola zövcələrini öpərdi.\nDişlərin dibindən, burundan, boğazdan çıxan qanı udmaq orucu pozmur. Bunu məcburi halda qalıb və yaxud bilməyərəkdən etdikdə pozulmur, amma bunu bilərəkdən etmək orucu pozur. Eləcə də tüpürcəyi, bəlğəmi və ya burundan axan seliyi udmaq orucu pozmur.\nAğrıkəsici, sakitləşdirici və bu kimi iynələr vurmaq orucu pozmur, amma gərək iynə, bədəni qüvvətləndirən inyeksiya olmasın.\nDiş çəkdirmək, onu müalicə etmək, diş ətinə iynə vurmaq orucu pozmur.\nDiş məcunundan (udmamaq şərti ilə) istifadə etmək olar.\nYeməyin dadına baxıb, sonra onu tüpürmək orucu pozmur.\nSaç qırxdırmaq, dırnaq tutmaq və bədəndəki tükləri təmizləmək orucu pozmur.\nbunlar orucu pozmaz, ətir vurmaq, oruc, oruc tutmaq, orucu batil edən əməllər, ramazan,


3d aboy 5d aboy fresko ketan lakli oboylar - elanlar Bakida alqi satqi - Tezbazar.az\n3d aboy 5d aboy fresko ketan lakli oboylar\nElan kodu: 1024877\nQiymət 28 Azn\n3d dartma tavan 5d dartma tavanlar topdan satish merkezi oboy 3d oboylar 3d aboy 3d aboylar 5d oboy 5d oboylar 5d aboy 5d aboylar 7d oboy 3d divar kagizlari 5d divar kagizdari 3d divar kagizi 5d divar kagizlari 5d oboy lar foto oboy Foto oboylar foto aboy foto aboylar 3d divar kagizi 5d divar kagizi 3d oboy 3d oboylar 3d aboy 3d aboylar 5d oboy 5d oboy lar foto oboy Foto oboylar 3d divar kagizlari 5d oboy 7d oboylar dartma tavan dartma tavanlar 3d dartma tavan shekil secimler coxdu sayitimizda. Istehsal Alman turk fransa Bize zeng edin zemanetli mallar bizim design dekor oboylar dekoriza Dekoriza dekorativ fresko Fresko lak\nHer nov pencere ve qapi torlari hazirlanir Pencere toru ucun olcu alma qaydasi sekillerde qeyd olunub. Qiymetler bir ed ucun qeyd olunub. Xidmetler Baki sheheri ve etrafi ucun gosterilir. Sade model Icden kecme\nTermo aqlay dekorativ izolyasiya məhsulları hər yerdə rahat şəkildə istifadə olunan ev,villa,bina,obyekt üzərinə vurmaq olar,qışda tam nəmişliyin qabağını alır,yayda isə ev sərin olur,buyurub gəlib maraqlana bilərsiniz!\nHer nov suse xidmetlerile xidmetinizdeyik. Malın növü: Pəncərələr, qapılar, eyvanlar\nİsti döşəmə ustası\nÇox çeşidli santexnika xidmətləri ilə xidmətinizdəyik. Adi soyuq su çəkilişindən tutmuş istilik qazanxana sistemlərinə kimi. Prşəkar komanda heyəti. 10 ildən artıq təcrübə. Müasir innovativ yeniliklərlə işləyirik.\nBeton setkaları hər ölçüdə var. F3 10x10 15x15 20x20 20x30 F4 10x10 15x15 20x20 20x30 F5 15x15 20x20 F6 15x15 20x20 F8 15x15 20x20 2.3 dan başlayan qiymətlər. Topdan və pərakəndə satış\nTükiyyə istehsalı olan hasar setkaların topdan satışı. 1kv 16 azn\nGününə 20 manata işləyən fəhlə axtarılır\nGününə 20 manata işləyən fəhlə axtarılır.İş təzə tikilən evlə əlaqəlidi.*Hal hazırda* görüləcək iş torpağı yaymaqdı.Son qiymətdi.Fikri ciddi olan və işliyən fəhlələr narahat eləsin xahiş eliyirəm!\nHər növ təmir və tikinti işlərinin görülməsi. Münasib qiymətlər Malyar Lepka Laminat Oboy Böyük təcrübə Keyfiyyətli iş yüksək peşəkarlıqla həyata keçirirlər. Zamanətlə təhvil verilir. Əlaqə Xidmətin növü: Təmir\nLepka paduqa işləri\nEvinizi təmir etmək istəyirsiniz? Buyurub müraciət edib mənə etibar edə bilərsiniz qoyduğum şəkillər hamısı realdır özümən və öz əl islərimdir necə deyərlər bir sözlə peşman olacaqsınız vatçaplada əlaqə saxlaya\nRolling roof model tavan\nKeramoqranit BIEN-HYPNOS (60x120)\n"BIEN-HYPNOS" Kateqoriya: Keramoqranit; İstifadə: Divar, döşəmə, dekor; Ölçülər: 60x120sm; Səth görünüşü: Parlaq; İstehsal: Türkiyə Qiyməti: 36 azn/m2 #kafel #metlax #keramoqranit #dekor #tikinti #təmir\nev alqi satqisi ustalar ehtiyat hisseleri kurslar kombi ustasi masinlar kredit islenmis pencere evimiz.az sumqayit seheri nasosnu qesebesi sebet.az turlar.az masinlar kondisoner ustasi a5 2016


“PUTİN DAHA QALİB GƏLƏ BİLMƏZ” - Müharibənin növbəti mərhələsi üzrə 5 ssenari | AzPolitika — onlayn siyasi-ictimai qəzet\nDərc olunub: 22/05/2022 - 00:02\n“Wall Street Journal”-ın bu yazısından da göründüyü kimi, Rusiyanın Ukrayna savaşından uğurlu çıxış variantı demək olar ki, yoxdur. Göstərilən 5 ssenaridən yalnız biri Rusiyanın lehinədir – Ukraynanın çöküşü. Bu versiya isə getdikcə daha az ağlabatan görünür. Çünki hələ Ukraynanın dövlət və əhali olaraq şokda olduğu savaşın ilk günlərində belə Rusiya özünün say və hərbi texnika üstünlüyünə, psixoloji üstün durumuna baxmayaraq, Ukraynanı çökdürə, təslim olmağa məcbur edə bilmədi. İndi isə artıq savaşa alışan yüksək motivasiyalı ordusu və əhalisi olan, üstəgəl də Qərbin böyük hərbi və maliyyə dəstəyilə təmin olunmağa başlayan Ukraynanı çökdürmək qat-qat daha çətin olacaq. Əksinə, yaxın müddətdə işğala məruz qalan bu ölkə əks-hücuma keçməyi planlaşdırır. Rusiyanınsa yeni hərbi texnika və canlı qüvvə təminatıyla bağlı ciddi problemləri var və bu problemlərin getdikcə artacağı proqnozlaşdırılır. Bu isə o deməkdir ki, zaman qətiyyən Kremlin xeyrinə işləmir...\nMümtaz Tehrani 2022-05-22 00:42:26\nAncaq, grek katolik təriqətlilərin informasion-təxribat, siyasi-hərbi soyqırım və işğal ssenarilərini daşnaq instruktajı üzrə Kreml otuz beş ildir icra etməkdə, ABŞ, Fransa və Avropa dəstəkləməkdədirlər. Üzdə Bakı dostlarına daldan yermənilər?\nVuqar Memmed.oglu 2022-05-21 17:38:41\nBir onu deqiq bilirem ki, ne qeder Putin hakimiyyetden getmeyib,ferqi yoxdu nece ve ne cur ,Dunya hegemonlari bu muharibeni dayandirmayacaqlar,hedef mehv edilmemis dayanmaq olmayacaq,cunki bele furset birde ele dusmeyecek!\nturan 2022-05-21 14:05:43\nƏsas odur imperiya kiçik dövlətlərə parçalansın. Sonrası isə sarıqulaqlardır\nB.Qarabağlı 2022-05-21 12:42:55\nAparıcı qərb Dövlətləri və "Avropa Evi" Qorbaçovun idiologiyası rəqibi-SB və SSRİni buraxdıranda Kreml, Ukrayna onlardan güclü tərəqqi dəstəyinə aldandılar desək, daha gerçək olar? Ukraynaya heç bir əsası olmayan müharibədə belə baş məramı bilinməz NATOnun birbaşa heç bir müdafiəsi yoxdur? BMT TŞnın operativ-hüquqi qərarına baxmayaraq otuz il işğal edilmiş Azərbaycan Türkiyənin mənəvi-maddi dəstəyi istisna olmaqla heç bir Beynəlxalq müdafiə dəstəyi almayıb?


YER QАBIĞININ GEОFIZIКI TƏDQIQАTLАRI ELMİ-TƏDQİQАT LАBОRАTОRIYАSI ETL-i\nLaboratoriyanın Böyük elmi işçisi: dos. Ə.L.Məmmədov\nYer qаbığının müхtəlif dərinliкlərin öyrənilməsində, о cümlədən fаydаlı qаzıntı yаtаqlаrının ахtаrışı və кəşfiyyаtındа, geоdinаmiк prоseslərin tədqiqində geоfiziкi tədqiqаt üsullаrınıngeniş tətbiq оlunduğunu nəzərə аlаrаq «Yer qаbığının geоfiziкi tədqiqаtlаrı» ETL-i Аzərbаycаn Respubliкаsı Təhsil Nаzirliyinin 09.10.2002-ci il tаriхli 965 sаylı əmri əsаsındааçılmışdır.\nÖtən dövr ərzində lаbоrаtоriyа Аşаğı Кür çöкəкliyinin dərinliк quruluşu və neftliliк-qаzlılıq perspeкtivliyi mövzusu çərçivəsində ərаzinin dərinliк quruluşunun mоdelləşdirilməsivə qeyri-аntiкlinаl iələlərin neftliliк-qаzlılıq perspeкtivinin qiymətləndirilməsi istiqаmətində və geоfiziкi üsullаrın səmərəliliyini аrtırmаsı sаhəsində elmi işlər həyаtа кeçirir.\nBununlа əlаqədаr, Аşаğı Кür çöкəкliyində yerinə yetirilmiş qrаfimetriк, eleкtriк (MTZ), seysmiк (SDКÜ) кəşfiyyаtı, geоlоji, quyulаrın geоfiziкi tədqiqаtı məlumаtlаrının nəticələrindən və seysmоlоji məlumаtlаrdаn istifаdə edilir.\nNeftli-qаzlı sаhələr üzrə dərinliк qırılmаlаrının, аntiкlinаl qаlхımlаrın mövcudluğunun хаrакteriк оlmаsı əlаmətləri, həmçinin qeyri-аntiкlinаl quruluşlаrın seçilməsi tədqiqаtlаrın əsаsını təşкil etmişdir.\nStruкturlаrın müхtəlif strаtiqrаfiк mərtəbələr üzrə irsiliк və yа hоrizоntаl sürüşmə əlаmətləri gərginliк-defоrmаsiyа prоseslərinin dinаmiкаsını öyrənməyə əsаs verir.\nBundаn əlаvə, ərаzidə mövcud оlаn sinкlinаllаrın bоrt hissələrində müхtəlif çöкüntü коmpleкslərinin pаzlаşdığı zоnаlаrdа qаpаlı коlleкtоr tələlərə rаst gəlinir ki, оnlаrın neftliliк-qаzlılığının təyin edilməsi geоfiziкi кəşfiyyаtın qаrşısındа durаn əsаs məsələdir.\nBu nöqteyi-nəzərdən qeyri-аntiкlinаl tələlərin geоfiziкi ахtаrış коnsepsiyаsının işlənməsi istiqаmətində tədqiqаtlаr аpаrılır.\nQeyd оlunаn istiqаmətdə аpаrılаn elmi tədqiqаt işləri hаzırlаnаn mütəхəssislərin prоfilinə tаm uyğun оlduğunа görə аlınаn nəticələr öz əкsini bакаlаvr pilləsində – «Seysmiк кəşfiyyаt» və «Seysmiк məlumаtlаrın geоlоji interpretаsiyаsı», mаgistrаturа pilləsində – «Кiçiк dərinliкlərin seysmiк кəşfiyyаtı» fənlərinin tədrisində öz əкsini tаpmışlаr.


Xurşudbanu Natəvanın indiyədək heç kəsə məlum olmayan şeirləri tapılıb\nMədəniyyət 30 Avqust 2012 15:58 (UTC+04:00)\nAzərbaycan Milli Elmlər Akademiyasının Əlyazmalar İnstitutu 19-cu əsrin tanınmış ictimai xadimi, şairəsi, Qarabağ xanlıqlarının sоnuncu vərəsəsi Xurşudbanu Natəvanın indiyədək heç kəsə məlum olmayan iki şeirini aşkar edib.\nİnstitutun direktor əvəzi Paşa Kərimov cümə axşamı Trend-ə deyib ki, institut apardığı tədqiqatlar nəticəsində 1928-ci ildə çap edilmiş, redaktoru və ön söz müəllifi Hənəfi Zeynallının olduğu göstərilən, amma hansısa səbəbdən müəllifinin adı qeyd edilməyən "Xurşudbanu Natəvan" adlı kitabın geniş əlyazma variantını tapıb. Məlum olub ki, bu əsərin müəllifi repressiya qurbanı olmuş Əlabbas Müznibdir. O, burada Natəvanın həyat və yaradıcılığına dair materialları, şeirlərini, şeirlərinə yazılmış nəzirələri, Natəvana həsr olunmuş şeirləri toplayıb. Amma bu kitabı ikinci dəfə çap edə bilməyib.\nKərimov bildirib ki, həmin şeirlər toplusunda Natəvanın indiyədək heç bir şerlər toplusuna daxil edilməyən iki şeirinə rast gəlinib. Bu şeirlərdən biri "And verirəm" adlanır, digəri isə "Zeynəb" rədifli şeirdir. Hər iki şerin sonunda Xurşudbanu Natəvan öz təxəllüsü ilə yazdıqlarının ona məxsus olduğunu bildirib.


“Azərbaycan istəyir ki, onu istədikləri kimi deyil, olduğu kimi qəbul etsinlər”\n“Azərbaycan istəyir ki, onu istədikləri kimi deyil, olduğu kimi qəbul etsinlər” Siyasət\n8 Yanvar 2015 16:53\nƏli Həsənov: " Azərbaycanı "satellit", yaxud forpost dövlət kimi görmək istəyənlər nə qədər tez bu fikirlərindən əl çəksələr, bir o qədər ölkəmizlə yaxın dost ola bilərlər "\nAzərbaycan Respublikası Prezidenti Administrasiyası İctimai-siyasi məsələlər şöbəsinin müdiri Əli Həsənov "Bloomberg" agentliyinə müsahibə verib. BayMedia müsahibənin tam mətnini təqdim edir.\n- Hörmətli Əli müəllim, Azərbaycan- ABŞ münasibətlərində son zamanlar yaranmış gərginliyi nə ilə izah edərdiniz? Kimdir günahkar?\n- Azərbaycan Respublikasının xarici siyasəti bərabərhüquqlu əməkdaşlıq, qarşılıqlı etimad, beynəlxalq hüquq normalarına hörmət, daxili işlərə qarışmamaq prinsipləri üzərində qurulub. Azərbaycan bütün ölkələrlə, o cümlədən Amerika Birləşmiş Ştatları ilə əməkdaşlıq və artıq formalaşmış tərəfdaşlıq münasibətlərini məhz bu prinsiplər əsasında həyata keçirir. Tarixə nəzər salaraq, əminliklə qeyd edə bilərik ki, ABŞ-Azərbaycan əlaqələrinin inkişafında bu və ya digər qlobal geosiyasi, geoiqtisadi və hərbi-geostrateji məsələlərə yanaşmada, Xəzərin alternativ enerji resurslarını dövriyyəyə buraxması və üçüncü minillikdə Qərbin enerji təhlükəsizliyinin təmin olunması kimi məsələlərdə üst-üstə düşən mövqelər böyük rol oynamışdır. Məhz Azərbaycan Xəzər regionunu Qərbin üzünə açmış, ABŞ və Avropanın nəhəng neft şirkətlərinin Xəzər dənizinin karbohidrogen ehtiyatlarının hasilatı və ixracında iştirakını təmin etmişdir. Azərbaycan 1994-cü ildə NATO-nun "Sülh naminə tərəfdaşlıq" proqramına qoşulmuş, Kosovo, İraq və Əfqanıstan kimi qaynar nöqtələrdə bu qurumun sülhyaratma missiyasında fəal iştirak etmişdir. Prezident Heydər Əliyev 2001-ci il sentyabrın 11-də ABŞ-da baş vermiş terror aktına çevik reaksiya verən, bu aktı birmənalı pisləyən ilk dünya prezidentlərindən biri olmuş və öz ölkəsinin münasibətini ortaya qoymuşdur. Azərbaycan demokratiya yolu ilə inamla irəliləyən modern müsəlman ölkəsi kimi Qərb institutları ilə daim yaxından əməkdaşlıq etmiş, Avropa Şurasına daxil olmuş, Avropa İttifaqının "Şərq tərəfdaşlığı" proqramına qoşulmuş, vətəndaş cəmiyyəti institutlarının, müstəqil medianın inkişafına, insan hüquq və azadlıqlarının təmin olunmasına hərtərəfli dövlət dəstəyi göstərmişdir. Məntiqlə yanaşsaq, hesab etmək olar ki, bütün bunlar ABŞ-Azərbaycan əlaqələrini sonrakı dövrdə də hər iki xalqın və dövlətin maraqları nəzərə alınmaqla, qarşılıqlı hörmət və səmimi tərəfdaşlıq prinsipləri əsasında inkişaf etdirməlidir.\nAncaq təəssüf ki, son illər ABŞ-ın bəzi dairələri, xüsusən bir sıra qeyri-hökumət təşkilatları, media və ayrı-ayrı "ekspertlər" Azərbaycana qarşı qeyri-sağlam, tərəfdaşlıq münasibətlərinin ruhuna zidd olan "qara piar" kampaniyası həyata keçirirlər. Bu kampaniyanın məntiqini, məqsədini, hədəflərini anlamaq və izah etmək çətin olsa da, onun ikitərəfli münasibətlərə mənfi təsir göstərdiyi aydın görünür. Üstəlik, ABŞ Dövlət Departamentindəki bəzi məmurlar da hərdən anlaşılmaz açıqlamalar verərək, Azərbaycan ictimaiyyətini çaşdırır və müvafiq olaraq iki ölkə arasındakı konstruktiv münasibətlərə xələl gətirirlər.\n- Təəssüf ki, müasir dövrdə bəzi beynəlxalq qüvvələr demokratiya prinsiplərinin təşviqi adı altında hansısa "siyasət laboratoriyalarında" hazırlanmış standart proqramlarla müstəqil dövlətlərin daxili işlərinə müdaxilələr edir, bu ölkələrin rəsmi dövlət siyasətini və ictimai prosesləri nəzarətə götürməyə, belə demək mümkünsə, yönəltməyə, idarə etməyə çalışırlar. Bir müddət bundan əvvəl Şərqi Avropada tətbiq olunan bu ssenari sonrakı mərhələdə postsovet məkanını və Yaxın Şərqi də əhatə edib. Nəticələr heç də hər yerdə eyni dərəcədə "ürəkaçan" olmamışdır. Belə müdaxilələr bir çox ölkələrdə ictimai-siyasi sabitliyin pozulmasına, vətəndaş qarşıdurmasına, iqtisadi tənəzzülə, sosial kataklizmlərə yol açmışdır. Bəzi faktlar analoji ssenarinin Azərbaycanda da həyata keçirilməsi üçün müəyyən planların qurulduğu fikrinə gəlməyə əsas yaradır. Bununla yanaşı, mən belə cəhdləri birbaşa ABŞ Prezidenti və onun Administrasiyası ilə əlaqələndirmək istəməzdim. Çünki istər Prezident Barak Obama, istərsə də ABŞ-ın digər yüksək səviyyəli rəsmi şəxsləri müxtəlif vaxtlarda Azərbaycanla əməkdaşlığın inkişaf etdirilməsinə böyük önəm verdiklərini və bu məqsədlə Azərbaycanın hazırkı prezidenti İlham Əliyevlə, onun rəhbərlik etdiyi iqtidarla işləmək arzusunda olduqlarını ifadə ediblər. Biz bu fikirlərin səmimiliyinə inanırıq...\n- ABŞ-ın "Sülh Korpusu" bu ildən Azərbaycanı tərk etdi. "Azadlıq" radiosunun Bakı ofisinin qapısı möhürləndi. ABŞ-ın maliyyələşdirdiyi Media Forum saytı fəaliyyətini dayandırmaq məcburiyyətində qalıb. Bütün bunları, bəzilərinin dediyi kimi, "anti-Amerikan siyasətinin" nəticəsi saymaq olarmı?\n- Təəssüf ki, media bir çox hallarda "bəzilərinin" süni şəkildə siyasiləşdirilmiş, qeyri-obyektiv və qərəzli iddialarına həddən artıq böyük önəm verir və onun əsasında da ümumi tendensiyaları müəyyənləşdirməyə çalışır. Azərbaycanın Baş Prokurorluğunun məlumatında göstərilmişdir ki, "Azadlıq" radiosunun Bakı ofisinin maliyyə fəaliyyəti şəffaf deyil. Buna görə də prokurorluqda "radio vasitəsilə böyük məbləğdə vəsaitlərin mənimsənilməsi və yuyulması şübhəsi" yaranıb. Bunun üçün prokurorluq müvafiq araşdırma aparmış və əməkdaşların sorğulanmasını həyata keçirib.\n"Sülh Korpusu"nun fəaliyyətinə gəldikdə, qeyd etmək istəyirəm ki, bu qurum 2003-cü ildən Azərbaycanda fəaliyyət göstərmiş və düşünürük ki, öz missiyasını yerinə yetirmişdir. Hesab edirik ki, bundan sonrakı dövrdə bizdə "Sülh Korpusu"nun belə fəaliyyətinə ciddi ehtiyac qalmamışdır. Azərbaycan hökuməti həm də hesab edir ki, ABŞ kimi fövqəldövlətin başını belə xırda məsələlərlə məşğul etmək olmaz. Bu dövlətin qlobal səviyyədə məşğul olacağı çoxsaylı transmilli problemlər, beynəlxalq və regional konfliktlər və s. məsələlər olduğu halda, onun diqqətini "Sülh Korpusu" kimi lokal məşğuliyyətlə məhdudlaşdırmaq düzgün deyil.\n- Azərbaycanda xarici KİV-lərin nümayəndəlikləri və ya əməkdaşları öz nizamnamələri, Azərbaycan qanunları və akkreditasiya qaydaları əsasında fəaliyyət göstərirlər. Müvafiq dövlət orqanları bu sahədə qanunun tələblərinin yerinə yetirilməsinə nəzarət funksiyasını həyata keçir və əgər pozuntu halları müşahidə olunursa, hüquqi ölçü götürürlər. Bu onların birbaşa vəzifəsidir. "Azadlıq" radiosunun Azərbaycanda yerli tezliyi mövcud deyildi və internet radiosu kimi fəaliyyət göstərirdi. Radio öz nizamnaməsinə uyğun olaraq internet müstəvisində fəaliyyətini indiyə qədər davam etdirdiyi kimi, hazırda da davam etdirir və bundan sonra da yəqin ki, etdirəcəkdir. Sadəcə, Azərbaycanda akkreditasiyadan keçmək və yerli ofis açmaq üçün dövlətin qayda-qanununa əməl etmək tələb olunur. Təbii ki, burada "Azadlıq" radiosunun qanunlar çərçivəsində işləyib-işləməməsinə dair istintaq araşdırmasının nəticəsi də öz rolunu oynayacaq.\n- Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyevin ABŞ Dövlət katibi Con Kerri ilə telefon danışığında, fikrimcə, ilk növbədə ikitərəfli münasibətlər, ümumi maraq kəsb edən aktual məsələlər müzakirə olunub. Qeyd edim ki, belə təmaslar Azərbaycan və ABŞ rəhbərləri arasında həmişə olub və cənab Kerrinin telefon zəngi də bu baxımdan istisna xarakter daşımır və hüquq mühafizə orqanlarının "Azadlıq" radiosunun Bakı ofisində həyata keçirdiyi axtarışla heç bir əlaqəsi yoxdur.\n- Azərbaycan 20 ildən artıqdır ki, torpaqlarının 20 faizinin Ermənistan tərəfindən işğal olunduğunu, son iki yüz ildə ermənilər tərəfindən azərbaycanlılara qarşı soyqırım və etnik təmizləmə siyasəti törədildiyini, bizə məxsus milli mədəni abidələrin məhv edildiyini bütün dünyaya bəyan edir və beynəlxalq müdiriyyəti, dünyada söz sahibi olan fövqəldövlətləri bu problemin beynəlxalq hüquq normaları, BMT-nin məlum 4 qətnaməsi əsasında həllinə yardım göstərməyə çağırır. Ancaq hər dəfə ABŞ, Fransa və Rusiyanın təmsil olunduğu ATƏT-in Minsk qrupu problemin konstruktiv həllini tərəflərin üzərinə ataraq işğalın ömrünü uzadırlar. BMT-nin sanksiyaları, yaxud adı keçən böyük ölkələrin iradəsi əsasında İraq, Liviya və digər ölkələr dərhal havadan bombardman edilir, Ukraynada olduğu kimi separatçı rejimlərə qarşı sanksiyalar tətbiq olunur, amma işğalçı Ermənistan və separatçı Dağlıq Qarabağ rejiminə qarşı heç bir təsirli beynəlxalq tədbir görülmür. Əksinə, bu rejimə çox vaxt himayədarlıq edilir. Məgər ABŞ hökuməti Dağlıq Qarabağdakı separatçı rejimə hər il 10 milyon dollar vəsait ayırmır? Yaxud separatçıların ABŞ və Avropa ölkələrindəki "nümayəndəliyinin" fəaliyyətinə şərait yaradılmır? Nəyə görə bu rejimin başçılarının ABŞ-da, Fransada marafon keçirib pul yığmasına mane olmurlar? Bəli, bütün bunlar dünyada ikili standartların, ayrı-seçkiliyin, ədalətsizliyin bariz nümunələridir. Kimlərsə silahla, kimlərsə də maliyyə yardımı və susqunluqları ilə işğalçılara və separatçılara dəstək göstərir, bu isə, təbii ki, beynəlxalq hüququn iflic olmasına birbaşa dəstəkdir. Bu anlamda, hesab edirəm ki, Ermənistan-Azərbaycan, Dağlıq Qarabağ münaqişəsinin beynəlxalq hüquq normaları çərçivəsində həlli BMT və onun Təhlükəsizlik Şurasının, ATƏT-in Minsk qrupunun və onun həmsədrlərinin birbaşa öhdəliyi və vəzifəsidir. Bu problem ABŞ, Rusiya və Fransanın ümumi səyləri nəticəsində həll oluna bilər və həll olunmalıdır. Biz bütün həmsədr dövlətlərlə münasibətlərin inkişafında maraqlıyıq.


Rejimin əlaltıları Təbriz Yanğınsöndürmə İdarəsi işçilərinə ana dilində danışmağı qadağan edib – GADTB\nİyul 6, 2020\t220 Baxış\nGADTB-nin Mətbuat Mərkəzinə daxil olan məlumata görə, irqçi fars rejimin Təbriz Bələdiyyəsi və Yanğınsöndürmə İdarəsindəki əlaltıları həmin idarəsinin işçilərinə türk dilində danışan şəhərdə əhalinin dilində danışmağı qadağan ediblər.\nİdarəyə Məhəmməd Rza Məhəmmədi tərəfindən imzalanıb göndərilən sərəncamda bildirilib ki, qurumun rəhbərliyinin əmrinə əsasən telsiz rabitədə bütün işçilər farsca danışmalıdır.\nHəmçinin bildirilir ki, kimsə türkcə danışsa əlavə iş saatı hüququndan məhrum ediləcək. Bu isə yalnız orta əsr dövrünə xas irqçilikdən başqa bir şey deyildir.\nQeyd edək ki, irqçi fars rejimin əlaltısı olan Təbrizin bələdiyyə rəisi İrəc Şəhin Bahirin vasitəsilə əsaən bu irqçi siyasət davam etdirilir. Həmin manqurd kürdləri və irqçi farsların əlaltıların Təbrizdə işə cəlb edir.\nÖncəki Orta Şərqi qarışdıran İranın terrorçu sepah təşkilatı yeraltı raket şəhərləri qurduqlarını bildirdi\nSonrakı Güney Azərbaycan İstiqlalçılar Birliyinin Azərbaycan milli hərəkatına sızdırılan irançılarla bağlı bildirişi