Saakaşvili nə vəd edir? – Novator.az\nOktyabrın 31-i Gürcüstanda parlament seçkisi keçiriləcək. 120 nəfəri proporsional sistemlə (partiya siyahıları üzrə), 30 nəfəri majoritar üsulla (dairələrdən) seçilən 150 yerlik parlamentə azı 76 mandatla düşən partiya hökumət qurmaq hüququ qazanacaq.\nMüxalif Vahid Milli Hərəkat Partiyası və onun daxil olduğu “Güc birlikdədir” bloku baş nazirliyə sabiq prezident Mixail Saakaşvilini namizəd göstərib.\n1967-ci il təvəllüdlü Mixail Saakaşvili Gürcüstan prezidenti postunu 2004-2013-cü illərdə tutub. 2013-cü ildə ölkəsini tərk edib. Gürcüstanda ona bir neçə cinayət işi qaldırılıb, haqqında həbs hökmləri var.\n2019-cu ildə Vladimir Zelenski Ukrayna prezidenti seçiləndən sonra Mixail Saakaşvilinin Ukrayna vətəndaşlığı bərpa olunub. Hazırda o, Ukrayna Milli İslahat Şurasının İcra Komitəsinin başçısıdır.\nVahid Milli Hərəkat Partiyasının qurucusu olan Mixail Saakaşvili avqustun 27-də Gürcüstana qayıtmaq niyyətində olduğunu bəyan edib.\n2012-ci və 2016-cı illərin parlament seçkisində Gürcü Arzusu – Demokratik Gürcüstan Partiyası çoxluq əldə edərək hökumət qurub. Vahid Milli Hərəkat Partiyası parlamentdə təmsil olunur.\nNovator.az-ın məlumatına görə, sentyabrın 7-si axşam Gürcüstanın “Mtavari” televiziyası ilə seçicilərə səslənən Mixail Saakaşvili deyib ki, parlament seçkisinin nəticəsində baş nazir olsa, bu postda cəmi iki il qalmaq niyyətindədir: “Ölkəni bataqlıqdan xilas etmək üçün uzağı iki il kifayətdir”.\nSabiq prezident Gürcüstana qarşıdurmasız, dinc şəraitdə qayıtmaq niyyətində olduğunu vurğulayıb: “Hər şey dinc şəraitdə olmalıdır. Mən vaxtilə hakimiyyəti dinc şəkildə təhvil vermişəm və iğtişaşlarla qayıtmaq niyyətim yoxdur. Amma Gürcüstanı xilas etmək gərəkdir”.\nBaş nazir vəzifəsini tutacağı təqdirdə görəcəyi işlərdən söz açan sabiq prezident məhkəmə və hüquq mühafizə sistemində islahatlar vəd edib, polisin və penitensiar orqanın rəhbərlərinin parlamentdə seçiləcəyini, Ali Məhkəməyə Avropa ölkələrindən hakimlərin dəvət olunacağını deyib.


2021, 17 Aprel, şənbə, Bakı vaxtı 16:50\n«Mərkəzi Seçki Komissiyası ATƏT Demokratik Təsisatlar və İnsan Haqları Bürosunun prezident seçkilərinə dair ilkin hesabatını Azərbaycan seçicilərinin iradəsinin təhqiri kimi qiymətləndirir və qəbul etmir».\nMSK-nın oktyabrın 12-də yaydığı bəyanatda belə deyilir:\n«Azərbaycanda keçirilən prezident seçkilərinə oktyabrın 10-da ATƏT/DTİHB-in verdiyi qiymət bu seçkiləri müşahidə edən digər 20 beynəlxalq təşkilatın mövqeyindən kəskin surətdə fərqlənir. Bu cür hesabatı qəbul etməklə ATƏT/DTİHB özünü təcrid vəziyyətinə salmış olur».\nMSK bildirir ki, adıçəkilən qurumdan fərqli olaraq Avropa Şurasının Parlament Assambleyası və Avropa Parlamenti seçkilərinin azad, şəffaf və ədalətli keçdiyini bəyan ediblər:\n«Lakin ənənəvi olaraq yalnız bir qurum - ATƏT DTİHB Azərbaycanda keçirilən seçkilərə qarşı yenə də qərəzli, ümumi müşahidə ab-havasında xüsusi qeyri-obyektivliyi ilə fərqlənən mövqe tutub. Qonşu ölkələrdə keçirilən seçkilər zamanı kobud qanun pozuntularına, o cümlədən insan həyatına qarşı sui-qəsdlərə göz yuman ATƏT DTİHB uydurulmuş iradları Azərbaycana qarşı irəli sürməkdədir».\nMSK məntəqələr üzrə ATƏT/DTİHB-in müşahidə qruplarının rəylərinin qurumun internet səhifəsində açıqlanmasını və MSK-ya təqdim edilməsini israrla təkid edir.\nMərkəzi Seçki Komissiyası «qərəzli mövqe» nümayiş etdirən ATƏT/DTİHB ilə əməkdaşlıq məsələsinə yenidən baxılması üçün Azərbaycan hökumətinə müraciət edəcəyini bildirir.


“Bibiheybət” yatağında yeni yaşıllıq zolaqları salınır | Report.az\n“Bibiheybət” yatağında yeni yaşıllıq zolaqları salınır Bu gün nəinki Azərbaycanın, dünya neft sənayesinin beşiyi sayılan “Bibiheybət” yatağında neft-qaz hasilatı ilə yanaşı, yaşıllaşdırma və abadlıq işləri davam edir.\n21 May , 2020 17:08\n“Report” xəbər verir ki, SOCAR-ın “Azneft” İstehsalat Birliyi (İB) “Bibiheybətneft” Neft və Qazçıxarma İdarəsi (NQÇİ) tərəfindən yataqda 2006-cı ildən etibarən ekoloji layihələr həyata keçirilməkdədir.\n1991-ci ildən NQÇİ-də çalışan Ətraf mühitin mühafizəsi xidmətinin rəisi Zaur Rüstəmovun sözlərinə görə, bu ilin mart ayından başlayaraq “Bibiheybətneft” NQÇİ-nin yolkənarı sahəsində yerləşən 28 quyunun quyuətrafı ərazilərində tikinti-quraşdırma işlərinə başlanıb, mövcud yaşıllıqlara yeni dizayn verilməsi və əlavə yaşıllıq sahələrinin salınması işləri görülüb: “30 ilə yaxındır ki, bu idarədə çalışıram. Son aylar “Bibiheybət” yatağında yaşıllaşdırma ilə bağlı gördüyümüz işləri xüsusi olaraq vurğulamaq lazımdır. Çıxardığımız neft-qaz istehlak olunur və milli sərvətə çevrilirsə, əkdiyimiz ağaclar isə ekologiyamızı, ətraf mühitimizi sağlamlaşdırır, gələcək nəsillərə xidmət edir”.


Lənkəranın heyvandarlıq təsərrüfatlarında epizootiya əleyhinə profilaktik tədbirlərə başlanılıb - AZƏRTAC – Azərbaycan Dövlət İnformasiya Agentliyi\nYanvar ayının ilk günlərindən başlayaraq Kənd Təsərrüfatı Nazirliyi yanında Dövlət Baytarlıq Xidməti (DBX) ölkədə "Epizootiya əleyhinə profilaktika və diaqnostika tədbirlər planı"na uyğun olaraq, iti yoluxucu xəstəliklərə qarşı profilaktik peyvəndləmə və diaqnostik müayinə tədbirlərinə başlayıb.\nDBX-dən AZƏRTAC-a bildiriblər ki, Dövlət Baytarlıq Xidmətinin Lənkəran Rayon Baytarlıq İdarəsi iribuynuzlu, təkdırnaqlı heyvanlar arasında qarayara və ev itləri arasında quduzluq xəstəliklərinə qarşı profilaktik peyvəndləmə tədbirləri aparır. Bununla yanaşı, iribuynuzlu heyvanlardan brusellyoz xəstəliyinin müayinəsi məqsədilə qan nümunələri alınır. Tədbirlər yekunlaşdıqdan sonra ərazilərdə profilaktik dezinfeksiya işləri həyata keçirilir. Rayonda iribuynuzlu, təkdırnaqlı heyvanlarda və donuzlarda qarayara xəstəliyinə qarşı aparılan tədbirlərin fevralın birinci ongünlüyünə kimi yekunlaşdırılması nəzərdə tutulur.\nAZERTAG.AZ :Lənkəranın heyvandarlıq təsərrüfatlarında epizootiya əleyhinə profilaktik tədbirlərə başlanılıb


Ermənilər də Sarkisyanı hərbi cinayətkar kimi tanıdı\n18 Fevral 2015 21:32\n“Serj Sarkisyanın hərbi cinayətkar kimi tanınması üçün 100 min səs” petisiyası vaxtından əvvəl başa çatıb. Bu işdə əməyi olan hər bir kəsə təşəkkür edirəm. Xüsusilə, səsvermə zamanı xüsusi fəallığı ilə seçilən Yeni Azərbaycan Partiyasının çoxminli üzvlərinə, rabitə və təhsil işçilərinə bu səslərin qısa müddətdə toplanmasında göstərdikləri fədakarlığa görə minnətdarıq”.\nPublika.az xəbər verir ki, bu barədə Prezident yanında Qeyri-Hökumət Təşkilatlarına Dövlət Dəstəyi Şurasının sədri, Milli Məclisin deputatı Azay Quliyev “facebook” səhifəsində yazıb.\nOnun sözlərinə görə, şuranın başladığı bu kampaniyaya reaksiya tək Azərbaycandan deyil, xarici ölkələrdən də gəlib.\n“Avropanın əksər ölkələrindən, ABŞ-dan, hətta uzaq Avstraliyadan da səsimizə səs verən əcnəbilər var. Bu əcnəbilər arasında tanınmış şəxslər, siyasətçilər, jurnalistlər, ictimai-siyasi xadimlər, mədəniyyət işçiləri, hətta keçmiş səfirlər və diplomatlar da var idi. Təbii ki, burada diqqətimizi cəlb edən Sarkisyan rejimindən bezmiş, sıravi Ermənistan vətəndaşlarının petisiya qoşulmaları oldu. Bu onu sübut edir ki, əli Xocalı sakinlərinin, xüsusilə körpə uşaqların, qadınların və ahıl insanların qanına batan Sarkisyanın ədalət məhkəməsi qarşısında dayanmasını tək biz deyil, hətta sıravi ermənilər də tələb edirlər”, - deyə millət vəkili qeyd edib.\nA. Quliyev Azərbaycan xalqının başına gətirilmiş XX əsrin ən böyük dəhşətlərindən olan Xocalı soyqırımında birbaşa, habelə dolayısı ilə iştirak etmiş hər bir cinayətkarın gec-tez haqlı cəzasını alacağına və ədalət mühakiməsi qarşısında cavab verəcəklərinə əmin olduğunu bildirib.


Etibar Məmmədov: “Rəsul Quliyevin maliyyəsinə ehtiyacımız yoxdur”\n29 Yanvar 2015 13:30\n“Oğlum hələ ki, hərbi xidmətdədir. Hərbi xidməti başa vurandan sonra harada işləyəcəyi və hansı sahənin ardınca gedəcəyi yalnız onun öz qərarından asılıdır”.\nE.Məmmədov gələcəkdə oğlunun siyasətlə məşğul olub-olmamasını istisna etməyib: “Oğluma nəyisə qadağan və ya məcbur edə bilmərəm ki, gedib filan işlə məşğul olsun. Ümumiyyətlə, mən gənclərin siyasi fəallığının tərəfdarıyam. Siyasi fəallıq təkcə o demək deyil ki, o hər hansı siyasi təşkilatda fəaliyyət göstərsin. Siyasi fəallıq həm də odur ki, bizim gənclər vətəndaş məsuliyyətini dərk etsin. Hər bir vətəndaş bu ölkənin taleyində hansı məsuliyyəti daşıdığını anlamalıdır. Bunun üçün vətəndaşlar ölkənin siyasi prosesləri ilə maraqlanmalıdır, bunun ölkə üçün xeyr və ya ziyanı olmasını bilməlidir. Əgər imkanı və vaxtı çatırsa, bu prosesdə iştirak etməlidir. Fərqi yoxdur, istər iqtidar, istərsə də müxalifət partiyasında olsun. Siyasi fəallıq siyasi məsuliyyətdən irəli gəlir. Ona görə də mən heç kəsi öz istəyindən qadağan edə bilmərəm”.\nE.Məmmədov onu da qeyd edib ki, indi yüksək vəzifə tutan tanınmış şəxslərdən çoxu vaxtilə AMİP-in sıralarında təmsil olunub: “Onlar vaxtilə AMİP-in üzvü olublar, sonradan isə mövqelərini dəyişiblər. Onların bəziləri partiyadan gedəndə bəyanat veriblər, bəziləri isə sakitcə gediblər. Bütün bunların hamısı tarixdə qalır. Ancaq onlarla şəxsi münasibətlərimdə hansısa problem və ya yaxınlıq yoxdur”.\nE.Məmmədov Açıq Cəmiyyət Partiyasının (ACP) lideri Rəsul Quliyevlə hazırda münasibətlərinin qalıb-qalmamasına da aydınlıq gətirib: “Hər hansı əlaqəm yoxdur. Heç yadıma gəlmir ki, onunla sonuncu dəfə nə zaman əlaqəm olub. Amma Rəsul Quliyevlə heç bir problemim də yoxdur”.\n“Rəsul Quliyev vaxtilə AMİP-ə maliyyə ayırıb” sualına isə E.Məmmədov belə cavab verib: “Partiyanın Rəsul Quliyevin maliyyəsinə ehtiyacı yoxdur”.


“Afrin əməliyyatının minimum itki və son dərəcə proffesional keçirilməsi...”\nVasif Əfəndiyev: “Türk ordusunun ən yaxşı quru qoşunlarına malik olduğunu bir daha sübut etdi”\n“Suriya probleminin uzanmasının və krizis halına gəlib çıxmasının əsas səbəbi bu konfliktə fərqli yanaşmaları olan daha çox dövlətlərin cəlb olunmasıdır”. Bunu politoloq Vasif Əfəndiyev deyib. Onun sözlərinə görə, daxili çəkişmə isə bu faktorlar üçün katalizator rolunu oynayır: “Bu konflikt bir qədər dolaşıq görünür və iki tərəfin mübarizəsi xarakterində deyil. Münaqişə tərəfləri etnik, dini və məzhəb baxımından da çox fərqlidirlər. Suriyada tək ərəblər ən azından 3 din və bu dinlərə məxsus onlarla məzhəbin daşıyıcısıdırlar. Bundan başqa Suriyada iddialı türkmən, çərkəz, kürd, yezid və erməni etnik qrupları da mövcuddur. Son 5 ildə münaqişədə maraqlı tərəflərin dəstəyi ilə bu qruplar bir-birini əvəz edən hərbi üstünlüklər əldə etsələr də ölkəni tam nəzarətə götürmək mümkün olmayıb. Bundan sonra bunun baş verəcəyini güman etmirəm.\nTürk ordusunun cəsarətli Afrin əməliyyatı ABŞ və Rusiyanı çaşqın vəziyyətə saldı. Doğrusu bu əməliyyatın razılaşdırılmış olduğuna şübhə etmirəm. Lakin əməliyyatın minimum itki və son dərəcə proffesional keçirilməsi Türk ordusunun ən yaxşı quru qoşunlarına malik olduğunu bir daha sübut etdi. Təbii ki, ABŞ-ın hərbi əməliyyatlara başlamaq qərarı gecikmiş olsa da ən doğru qərardır. Türkiyə bir NATO ölkəsidir və onun uğurlu hərbi əməliyyatları müttəfiqləri tərəfindən dəstəklənməli və hərbi əməliyyatlar qarantiyaya alınmalı idi. Bu da baş verdi. Türkiyənin rəsmi mövqeyi də məhz belədir.\nƏn arzuolunan isə əməliyyatların mümkün qədər tez başa çatmasıdır. Krizis qaldıqca və davam etdikcə regionda indiyə qədər yığılıb qalmış problemlərin qarşına sədd çəkir. Bəşər Əsəd nə qədər tez hakimiyyətdən uzaqlaşdırılarsa və stabillik yaranarsa Cənubi Qafqaz bölgəsində münaqişələrin həlli danışıqlarına başlamaq imkanı yaranacaq. Paralel olaraq İranın da bu bölgədən uzaqlaşdırılması baş verəcək. Rusiya isə demək olar ki, prosesdə seyrçiyə çevrilib.\nBəzi ekspertlər Türkiyənin ABŞ, Böyük Britaniya və Fransanın təşkil etdiyi hava hücumlarını dəstəkləməsi regionda vəziyyətin gərginləşməsini proqnoz versələr də bir qədər gözləməyi məsləhət görərdim. Rusiyaya qarşı tətbiq edilən sanksiyalar artıq öz işini görməkdədir. Belə vəziyyətdə Rusiya Türkiyənin ətəyindən bərk yapışmalıdır. Regionda Türkiyənin mövqeyinin güclənməsi gedən proselərin ölkəmiz üçün ziyanlı olmayacağını güman edirəm. Krizisdən güclü çıxan Türkiyə bizim üçün çox vacibdir. Hesab edirəm ki, yay aylarından etibarən Qarabağ danışıqlarında bir canlanma olacaq. Gerisi isə güclü diplomatiya və böyük dövlətlərlə münasibətlərin qurulmasından asılıdır”.


Tolik Səidənin cavabını belə verdi\n9 İyun 2015 15:54\n“Nə qədər bacarırsan, o qədər də mənim yolumu kəs”. Bu sözləri aparıcı və müğənni Səidə Sultan bu gün efirdən səsləndirib.\nPublika.az xəbər verir ki, prodüser Tarix Əliyevin (Tolik – red.) ad gününü təbrik edən müğənni tikanlı sözlər seçərək ona canlı yayımdan ismarış göndərib.\nPublika.az ismarışın ünvanına çatıb-çatmadığını yoxlayaraq ünvanına səslənənlərlə bağlı məşhur prodüserin mövqeyini öyrənib. Maraqlıdır ki, prodüser ailəliklə tanıdığı müğənninin sözlərini təsdiq edib:\n“Mən onun yollarını burmuram. Səidə nə Aygün, nə də Röyadır ki, onun yolunu buram. Səidə sıradan müğənnilərdən biridir. Mən onun baldızı ilə birlikdə toyda olmuşam. Ona da demişəm ki, Səidə mənə qarşı haqsızlıq edib. Ona görə də təşkil etdiyim tədbirlərdə, konsertlərdə, toylarda, xına mərasimlərində bu müğənni yer ala bilməz. Mən onun ailəsini, evini tanıyıram. Atasına Allah rəhmət eləsin. Ancaq Səidə məni incidib. Bəlkə də, məni qınayacaqlar ki, yol kəsmək günahdır. Lakin heç bir müğənninin etmədiyi xeyriyyəçiliyi mən edirəm. Səidə mənim davranışımı bəyənməsə də, öz rəfiqəsinin “İnstagram” səhifəsində məni ələ salmamalıydı. (Natavan Həbibi nəzərdə tutulur – red.). Ona görə də mənim əlim olan heç bir tədbirdə Səidə iştirak edə bilmir”.\nSəidəyə qarşı münasibətdə tutduğu mövqeyi gizlətməyən prodüser şou-biznesdə öz prinsipləri olan yeganə adam olmadığını da vurğulayıb:\n“Brilliant Dadaşova və Faiq Ağayev... Kim olur olsun, heç kəsin, hətta dövlət məmurunun toyunda belə bu iki müğənnini bir yerdə görmək mümkün deyil. Faiq Ağayevin aparıcısı olduğu tədbirdə Brilliant Dadaşova oxuya bilməz. O cümlədən də, Brilliant Dadaşovanın tədbirində Faiq əlinə mikrofon alıb oxuyammaz. Toy danışılanda hər ikisi öz şərtini irəli sürür. Sifarişçi toyunda mütləq Faiqi görmək istəyirsə, Brilliant həmin toyun aparıcılığından imtina edir. Bu düşmənçilikdir. Mən isə düşmənçilik etmirəm. Boynuma alıram, əvvəllər qalmaqallar etmişəm. Amma qalmaqallarımdan çox iş görmüşəm. Allahıma minnətdaram ki, bu işim sayəsində sayılıb-seçilirəm. Təşkilatçılığını mənə həvalə edənlər də mənə görə istəmədiyim 3-4 müğənninin iştirakından imtina edirlər”.\nTolik Səidəyə qarşı barışıq mövqeyi də sərgiləyib:\n“Bəlkə də, Səidə sabah səhvini başa düşəcək və gəlib məndən üzr istəyəcək. Əslində, onu da qınamıram. O, dostunun tərəfini tutur. Mən də belə edirəm. Allah ona kömək olsun. O, Aygün Kazımovanın da tərəfini tutub. Bu barədə Aygün Kazımova da mənə dedi. Amma Səidə gərək mənim kiminləsə qalmaqalımda bitərəf qalardı. Axı biz də dost olmuşuq”.\nXatırladaq ki, “Əsl şou” verilişinin aparıcısı, müğənni Səidə Sultan bu gün canlı yayımda prodüseri belə təbrik edib:\n“Bu gün Tolik ad gününü qeyd edir. Onu təbrik edirəm. Bir söz də deyim. Tolik, sən mənə pislik edirsən. Yollarımı kəsirsən. Allah xeyirini versin. İşində ol. Nə qədər bacarırsan, o qədər də mənim yolumu kəs. Mən sənə heç nə demirəm. Bəlkə də, haqqın var, bəlkə də, haqqın yoxdur”.\nAzərbaycanlı aparıcı Dubayda: Şəffaf geyimdə kamera önündə - Video\n13 İyul 21:45\nPərvin Abıyeva kamera qarşısında belə çıxdı – Qaynar fotolar\n13 İyul 20:30\nAygün Kazımovanın qızının… - Videosu yayıldı\nDilarə hamamda… - Açıq-saçıq video\nRəqqasənin qara libası, Nigarın super qısa ətəyi – Fotolar


"ASAN xidmət"in nümayəndə heyəti Mərakeşdə səfərdədir\nAzərbaycan Respublikasının Prezidenti yanında Vətəndaşlara Xidmət və Sosial İnnovasiyalar üzrə Dövlət Agentliyinin nümayəndə heyəti Mərakeş Krallığının paytaxtı Rabat şəhərində səfərdədir.\nSəfərin məqsədi iki ölkə arasında dövlət xidmətlərinin təşkili və sosial innovasiyalar üzrə fəaliyyət göstərən dövlət qurumları ilə tərəfdaşlıq münasibətlərinin qurulması və genişləndirilməsidir.\nSəfərin ilk günü 9 noyabr tarixində Dövlət Agentliyinin sədri İnam Kərimov Mərakeş Krallığının inzibati islahatlar və dövlət qulluğu naziri Məhəmməd bin Abdelkader ilə görüşüb.\nGörüşdə Dövlət Agentliyinin sədri Azərbaycan Respublikasının Prezidenti cənab İlham Əliyev tərəfindən son illər dövlət idarəçiliyinin təkmilləşdirilməsi və müasirləşdirilməsi istiqamətində həyata keçirilən islahatlar və bu islahatların tərkib hissəsi olan "ASAN xidmət" mərkəzlərinin yaradılması, məqsədləri və fəaliyyət istiqamətləri barədə ətraflı məlumat verib. Dövlət xidmətlərinin göstərilməsi sahəsində Azərbaycan brendi “ASAN xidmət”in şəffaflığın artırılması və müasir texnologiyların tətbiqi baxımından səmərəli model kimi tanınması diqqətə çatdırılıb.\nGörüşdə “ASAN xidmət” təcrübəsinin öyrənilməsi üzrə əməkdaşlıqla bağlı ilkin razılıq ifadə edilib.\nDaha sonra nümayəndə heyəti sənətkarlıq və sosial iqtisadi məsələlər üzrə dövlət naziri Cəmilə Əl Musalli ilə görüşüb.\nDövlət naziri ilə keçirilən görüş zamanı ölkəmizdə kiçik və orta sahibkarlığın inkişafına və rəqabətqabiliyyətli ailə təsərrüfatlarının formalaşdırılmasına dəstək vermək məqsədi ilə yaradılan “ABAD” (“Ailə Biznesinə Asan Dəstək”) mərkəzlərinin fəaliyyəti ilə bağlı müzakirələr aparılıb. Görüşdə qurumlar arasında qeyd edilən sahə üzrə təcrübə mübadiləsinin həyata keçirilməsi baxımından razılıq əldə olunub.\nHər iki sahə üzrə müvafiq dövlət qurumları arasında Anlaşma Memorandumunun imzalanması təklif olunub.\nGörüşlərdə Azərbaycanın Mərakeş Krallığındakı səfiri Tarik Əliyev və “Azərbaycan İnnovasiyaların İxracı Konsorsiumu”nun (Azinnex) üzvləri də iştirak ediblər.\nSəfər çərçivəsində noyabrın 10-u Dövlət Agentliyi ilə İslam Təhsil, Elm və Mədəniyyət Təşkilatının (ISESCO) rəhbərliyi arasında görüş keçirilməsi və tərəflər arasında əməkdaşlıq haqqında Anlaşma Memorandumunun imzalanması nəzərdə tutulur.


Gülzar İbrahimova. Quramaçı nənə - Uşaq Bilik Portalı\nGülzar İbrahimova. Quramaçı nənə\nBiri vardı, biri yoxdu, Lənkəranda çiçəklər qədər zərif, çiçəklər qədər göyçək, Çiçək adlı bir qız vardı. Çiçəyin ata-anası həftənin iki günü qamış yığar, iki günü onu arıtlayar, iki günü ondan səbət toxuyar, bir günü də aparıb bazarda satar, bu yolla dolanardılar. Hər dəfə bazardan qayıdanda Çiçək soruşardı:\n- Mən gəlincik istəyirdim. Bu gün də mənə gəlincik almadız?\n- Gəlincikdən vacib şeylər var idi, onları aldıq.\n- Yenə gəlinciyim olmayacaq! – Çiçək ağlamsındı. – Çox qızların gəlinciyi var, mən də istəyirəm.\n- Darıxma, çox keçməz bİr gün sənin də gəlinciyin olar, hələ pulumuz azdır.\n- İndi isə yorulmuşuq, bizə çay gətir.\nBelə söhbətlər neçə vaxt bundan əvvəl olardı. Çiçək indi daha bir az böyüsə də, hələ də gəlincik istəyirdi. Daha ata-anasına deməyə utansa da, həsrətlə gözləyirdi. Bilirdi ki, söz veriblərsə, pulları olanda alacaqlar.\nBir gün ata-ana meşəyə qamış yığmağa getdi. Çiçək həmişəki kimi odun gətirib sobanı yandırdı. Evi yığışdırdı, samovarı qaynatdı, qazanı su ilə doldurub sobanın üstünə qoydu, soyutma kartof bişirdi. Həyəti süpürdü, güllərə su verdi, ağacları suvardı, toyuğa dən tökdü, nələr, nələr, yoruldu. Oturub dincəlmək, pendir-çörəyini yemək istəyirdi, həyətdən Quramaçı nənənin səsini eşitdi:\n- Qurama, qurama, butalı, qotazlı, xonçalıq qurama, cübbəli qurama ! Kim istəsə gəlsin bu yana!\n- Ay can, ay can, Quramaçı nənə gəldi!\nHamı qurama satan nənəyə Quramaçı nənə deyərdi. Onun geydiyi paltarı da, satdlqları da quramadan idi. Qurama nənə çox dilli-ağızlı, məzəli olduğundan hamı onu çox istəyərdi.\nO, hər ayda bir dəfə özünün eşşək arabası ilə gələr,tikdiyi quramaları satar, sifariş yığıb gedərdi. Yorulanda Çiçəkgilin məhəlləsindəki tut ağacının kölgəsində oturar, dincini alar, sonra yenə yoluna davam edərdi.\nÇiçək qoca nənəyə həmişə çay verərdi. Hər dəfə də özünə az qalsa da, pendir-çörəyini quramaçı nənə ilə bölərdi. Bu dəfə nənə Çiçəkdən soruşdu:\n- Bikef deyiləm!\n- Gözlərindən görürəm. Hələ də gəlinciyin yoxdu?\n- Hardan bilirsən?– deyib, Çiçək təəccübləndi, doluxsundu, sonra isə “yoxdu”, dedi.\n- De mənə, sirr saxlaya bilərsən?\n- Mənim iki balaca gəlinciyim var, onları verim sənə?\n- Biri bəsimdir. – Çiçək sevindi.\n- Biri sənin olacaq! Amma bil ki, onlar adi gəlincik deyillər, sehrlidirlər.\n- Sehrlidirlər? Hardadı onlar?\nMunis nənə qurama torbasını açdı, ordan iki gəlincik çıxarıb Çiçəyə göstərdi. Biri sarışın saçlı, mavi gözlü, göy donlu, o biri qarasaç, qaragözlü, qırmızı donlu idi. Gəlinciklər parçadan tikilmişdi. Əyinləridəki qəşəng donları isə gülməxmər qurama parçalardan tikilmişdi.\nGəlinciklər elə gözəl, elə şirin idilər, Çiçək onlara heyran-heyran baxdı, baxdı, amma hansının daha gözəl olduğunu ayırd edə bilmədi. Xeyli baxandan sonra sevinclə qışqırdı:\n- Nə gözəldirlər! Mən elə həmişə beləsini istəmişəm!\n- Sus, axı dedim, aramızda sirr qalsın!..\nMunis nənə, bunları sən tikmisən, - qız pıçıltı ilə soruşdu.\n- Onları mənə quarama tikməyi öyrədən ustam bağışlayıb.\nÇiçək sevindiyindən Munis nənəni qucaqladı. Onun həyəcandan gözləri bərələ qalmışdı. Bilmirdi gəlinciklərdən hansını seçsin. Nənə dedi:\n- Çox fikirləşib özünü yorma, qoy şərtimi deyim sənə!\n- De, nənə!\n- İki gəlinciyin ikisini də sənə verəcəyəm, qırx gün səndə qalacaqlar. Qırxıncı gün hansını istəməsən, qaytar.\n- Nə yaxşı... Biri bəsimdir.\n- Götür, get! - Deyən kimi Çiçək sevincək gəlincikləri həyətə gətirdi. Onları öpdü, əzizlədi, sonra döşəkçəyə uzatdı. Uzadan kimi gəlinciklərin ikisi də birdən qalxdı. Çiçək təəccübdən quruyub qalsa da, yadına düşdü ki, Munis nənə “Gəlinciklər sehrlidir”, demişdi.\nBununla belə gəlinciklərin hərəkəti onu qorxutdu, istədi onları nənəyə qaytarsın, çıxıb baxdı, gördü, qarı yoxdur. Munis nənə elə bil yoxa çıxmışdı. Peşman geri döndü. Bu dəfə gördü gəlinciklər əl-ələ tutub fırlanır. Özləri də bərkdən gülür...\nGəlinciklərin ürəkdən gülməyi onu da güldürdü. Bu vaxt həyət darvazası açıldı, ata-ana həyətə girdi. Gəlinciklər bir anda elə hərəkətsiz dayandılar, elə bil fırlanan, gülən onlar deyildi. Çiçəyi gülmək tutdu. Ata-ana soruşdu:\n- Nə olub, nəyə gülürsən?\n- Gəlinciklər oynayırdı, ona gülürəm.\nƏlbəttə, ata-ana gəlinciklərin oynamağına inanmasa da, həmin gün Çiçək üçün maraqlı hadisələr baş verdi. O, ilk gündən gəlinciklərin ikisini də xoşladı.\nSarışın gəlincik bütün günü gözəl-gözəl mahnılar oxuyar, Çiçəyi mahnıları, səsi ilə heyran edər, onu maraqlı nağıllarla təəccübləndirərdi.\nGah yanltmaclar deyər, gah kədərli rəvayət danışıb qəmləndirər, gah gülməli qaravəlli danışıb güldürərdi.\nQaraca gəlincik isə qollarını çirmələyib bütün işlərdi. İşini qurtaranda Çiçəyin saçlarını darayar, hörər, daşlardan həna toplayıb onun əlinə, ayağına həna qoyardı.\nÇiçək özünü xoşbəxt hiss edirdi. Hərdən Sarışına deyirdi:\n- Bəsdir oxudun, sən də bir iş gör, Qaraca oturub dincəlsin.\nQaraca razı olmurdu:\n- Hərənin öz işi var. Mən işləməliyəm, o da çalıb-oxumalıdır. Qurama nənə bilsə biz-birimizin işini görmüşük, hirslənər.\n- Nə deyirəm ki... – Çiçək daha heç nə demədi.\nAta-ana evdə olanda gəlinciklərdən səs çıxmazdı. Elə ki, onlar işə gedirdi, hay-küyləri aləmə yayılardı. Çalan, oxuyan, iş görən... Amma işi ancaq Qaraca görürdü. Kimsə kömək eləyəndə onun acığı tutardı.\nQaraca Çiçəyi stəkan da yumağa qoymaz, işləri özü edərdi.\nDeməyin ki, balaca bir gəlincik bir evin işi ilə necə bacarırdı...\nElə ki, ata-ana həyətdən çıxırdı, Sarışın da Qaraca da böyüyb Çiçək yaşda 7 yaşlı qız olurdu. Qaraca qaçıb tez darvazanı\nÇiçək iş görməyə başlayan kimi hansı iş olursa, Qaraca əlindən alar, özü edərdi..\nSəhər hamıdan əvvəl durar, bir zənbil göbələk, bir qab moruq, dağ göyərtisi, bağ göyərtisi yığardı. Ana soruşardı:\n- Bu göyərtilər hardandır?\nÇiçəyin yalan danışmaqdan başqa yolu qalmazdı. İlk dəfə Çiçək deyəndə “Gəlinciklər oynayırdı, onlara gülürdüm”, heç kəs inanmadı. Bilirdi indi də düzünü desə, inanmayacaqlar. Çiçəyin gördüyü iş təkcə ondan ibarət idi ki, ata-ana evdə olanda onlara çay süzərdi.\nÇiçək özü də artıq tənbəlləşmişdi. Bütün işləri Qaraca elədiyindən, o gündən-günə kökəlib, şişirdi. Qaraca bişirən dadlı göbələklər o qədər xoşuna gəlirdi ki, doyunca yeyir, amma iş görmədiyindən kökəlirdi. Ata-ana kasıblıq içərisində Çiçəyin gündən-günə kökəlməyinə məəttəl qalmışdılar.\nQonşuların da hətta Çiçəyə yazıqları gəlirdi:\n- Qız, nə olub sənə, azarlamamısan, niyə belə kökəlmisən?\nAta-ana evdən çıxandı Çiçəyə çoxlu iş tapşırırdılar, arıqlasın, bununla belə, baxırdılar, qız elə kökəlir. Səbəbini bilmirdilər.\nƏslində Çiçək özü də bundan narahat idi. Aynaları olmasa da, hər dəfə Çiçək bulağa gedəndə öz əksini suda görüb narahat olurdu. Onun gözəlliyi azalmış, özü də böyük qıza oxşayırdı.\nBununla belə, Çiçəyin gəlinciklərlə günü şən keçir, hərəkətlərinə o qədər gülürdi ki... Onları çox istəyir, gah Sarışını, gah Qaracanı qucaqlayıb öpürdü.\nElə ki, qızlar bir-birinə qoşulub çalıb oynayırdılar, tamaşa göstərirdilər, Çiçək gülməkdən az qala uğunub gedirdi. Vaxt elə tez gəlib keçdi, o bir gün eşitdi:\n- Qurama, qurama, butalı, qotazlı, xonçalıq qurama, cübbəli qurama ! Kim istəsə gəlsin yanıma!\nÇiçəyin yadına düşəndə bu gün vədə çatıb, kədərləndi. İstəmirdi gəlinciklərin hansındansa ayrılsın.\nO, peşman-peşman gəlincikləri götürüb Quramaçı nənənin yanına gəldi. Əvvəllər qaça-qaça gəlsə də, indi o qədər kökəlmişdi, çətin yeriyirdi. Quramaçı nənə Çiçəyi belə görəndə ona yazığı gəldi.\n- Gəlincikləri sevə bildinmi? – Soruşdu.\n- Hansını daha çox sevdin?\n- Amma birini saxlamalısan! Onlardan hansını saxlayırsan?\nBir xeyli fikirləşəndən sonra Çiçəyin dili topuq vurdu:\n- İkisini də sevdim, amma Qaraca inciməsin, o məni iş görməyə qoymur, işsiz qalıram. Həm də Sarışının nağıllarını, mahnılarını çox sevdim. Mən işlərimi özüm görərəm, amma Sarışın qədər çoxlu hekayətlər, mahnılar bilmərəm. Ona görə Sarışınsız qalmaq istəmirəm!\n- Səndən bunu eşitmək istəyirdim! – Deyib Çiçəyi qucaqladı, öpdü, Sarışını ona bağışladı.\nO gündən Çiçək yenə işgüzar, gözəl qız oldu. Quramaçı nənə ona qurama toxumaq da öyrətdi. Çiçək elə gözəl quramalar quradı, hamını heyran qoydu. Quramaları satdılar, kasıblığın daşını atdılar. Gülzar nənə də nağılları yamadı, quradı, quramadan nağıl yazdı, balalara payladı.


Dəmiryol ətrafındakı evlər sökülür - KOMPENSASİYA AÇIQLANDI\n11 oktyabr 2018 23:45\nPaytaxtda dəmir yolu xəttlərinin yaxınlığında yerləşən 46 evdən 19-nun söküntüsü yekunlaşıb. FED.az xəbər verir ki, məqsəd hərəkətdə olan qatarların təhlükəsizliyi təmin etməkdir. Qeyd edək ki, bir neçə gün əvvəl, Binə qəsəbəsində avtobusla qatarın toqquşmasının ehtimal olunan səbəblərindən biri də qatar yolu ətrafında tikililərin olması və onun nəticəsində qatar yolunun yaxşı görünməməsi olub.\nHazırda söküntü işləri Paytaxtın Nizami rayonu Davud Aslan küçəsindəicra edilir. Evləri sökülənlər evin əşyaları ilə yanaşı mənzildə istifadə edilən tikinti materiallarını da aparırlar. Evləri sökülən sakinlərə kompensasiya ödənilib.\nSakinlərin sözlərinə görə sökülən evlərə görə kompensasiya hazır ev üçün kvadratmetri 1000 manat, yarımtikililər üçün isə 300-500 manat arasında dəyişir. Onlar kompensasiylarını aldıqdan sonra özlərinə ev axtarmağa başlayacaqlar.


“Əgər Azərbaycan ABŞ-dan silah almağa hazırdırsa…” – Belaruslu ekspert – AVROPANIN SƏSİ\nEditor July 14, 2018 “Əgər Azərbaycan ABŞ-dan silah almağa hazırdırsa…” – Belaruslu ekspert2018-11-22T11:38:25+00:00 Azərbaycan, Beynəlxalq, Xəbər\nBrüsseldə keçirilən NATO Sammiti Avropa İttifaqı (Aİ) üçün yaxşı heç nə vəd etmir.\nDünyanın diqqət mərkəzində olan NATO Sammitinin gedişatını və nəticələrini dəyərləndirən belaruslu politoloq Kiril Koktışın sözlərinə görə, ABŞ Avropadakı tərəfdaşlarına təzyiqi gücləndirib.\nKiril Koktış qeyd edib ki, ABŞ prezidenti Donald Tramp Avropanın öz təhlükəsizliyi üçün xərcləri artırması mövqeyində qətidir:\n“Trampın Avropaya yönəlik iddiaları xeyli genişlənib. O, Avropalı müttəfiqlərindən öz təhlükəsizlikləri üçün xərcləri artırmağı və yığılmış borcları qaytarmağı tələb edir. Almaniya özünə lazım olanda pul tapa bilir. Görünən budur ki, Tramp Avropanı öz yerində oturtmağa hazırlaşır və amerikalı siyasətçilərdən birinin dediyi kimi, Avropa “Marşal planı”na görə borcunu qaytarmalıdır.\nHazırda Avropa İttifaqı özünün ən mürəkkəb dövrünü yaşayır və onun gələcəyi yetərincə qeyri-müəyyəndir. Aİ yeni supergüc qismində ABŞ-a lazım deyil və onun mərkəzləşdirilməsi Vaşinqton üçün qəbuledilməzdur. Ona görə də, ABŞ Aİ-ni amorf birliyə çevirməyə çalışır”.\nEkspert hesab edir ki, NATO Sammiti alyansın Rusiya ilə münasibətlərinə təsir göstərməyəcək:\n“NATO nəinki postsovet məkanına irəliləyə bilməyəcək, hətta onun özünün konstruksiyası da sual altındadır. Əgər Azərbaycan, Gürcüstan və Ermənistan öz daxili məhsullarının 2 faizini sərf edərək ABŞ-dan silah almağa hazırdırlarsa, bu, onların öz işləridir. Ancaq əsas məsələ bu hazırlığın ABŞ-a nə qədər sərfəli olub-olmamasıdır. Hazırda NATO hansısa istiqamətdə irəliləmək iqtidarında deyil”.\n« İlham Əliyev Fransaya rəsmi səfər edəcək – 20.07.2018 – Paris\n14 juillet : la gloire militaire… avant le triomphe sportif ? -14 juillet 2018 »


Prezidentdən Füzuli aeroportu ilə bağlı AÇIQLAMA\nPrezident Anlaşma Memorandumu təsdiqləndi\n“Azərbaycan dövləti Xocalı soyqırımına daha geniş səviyyədə hüquqi qiymətin verilməsi üçün bütün gərəkən addımları atır”\n07 Aprel 2018, 12:42\nBaşlayaq facebook-da idarəolunan manipulyasiya və kütləyə təsir mexanizmlərindən. Bildiyimiz kimi, facebook-u açdığımızda son zamanlarda yaradılan alqoritm bizə özəl zaman xətti ilə xəbərlər təqdim edir. Yani, bizim maraq dairəmizə daxil olan və ya olmayan beynimizi yükləyir. İstəsək də, istəməsək də budur- deyir facebook. Daha doğrusu deyirdi. Əslində bu prosesin 2016-cı ilə qədər necə həyata keçirildiyindən bir müddət xəbərsiz olduq, çünki şirkət sirri hesab edilirdi. 2016-cı ilin martında facebook məcbur olub ilk açıqlamanı verdi ki, bizə təqdim olunan "xəbər lenti” təkcə "alqoritmin işi” deyilmiş. Sən demə, facebook-un Nyu- Yorkda qurduğu bir departamentdə çalışan 25 nəfərlik jurnalist heyətinin bu işdə rolu var imiş. Onlar, mediada yayımlanan xəbərləri seçərək alqoritmə "yardımçı” olurmuşlar.\nBelə baxanda, redaktorların bizə təqdim olunan "məzmunun” (kontent) keyfiyyətini artırmaq üçün addım atmasında qeyri-adi heç nə yoxdur. Amma... məsələ ondadır ki, həmin 25 nəfərin hamısı "liberal” düşüncəli insanlar olublar. Və bu o deməkdir ki, ABŞ prezident seçkiləri kampaniyasında demokratları- daha dəqiqi xanım Klintonı dəstəkləyiblər. Və bir daha təbii ki, xəbərləri seçərkən, öz fikirlərinə yaxın olan xəbərlərin yayılmasına üstünlük verirmişlər.\nBir jurnalist bu ədalətsiz "tərəfkeşliyi” araşdırması ilə ortaya çıxardan kimi Facebook-un üzrü üzr dalınca gəldi və dərhal şöbəni bağladı, jurnalistləri isə ofisdən çıxardı. Sonra isə Trumpı dəstəkləyən başqa bir qrup jurnalistin könlünü almaq üçün facebook-un "Silikon Vadisi”ndəki ofisinə dəvət etdi. Ardınca Zuckerberg fiaskodan qaçmaq üçün bu mexanizmin necə işlədiyini açıqladı. Nəyi açıqladığı yuxarıda artıq qeyd etdik. O zaman söz verildi ki, bundan sonra xəbərlər insan əli dəymədən alqoritmlərə əmanət olunacaq.\nBu hadisədən 8 ay sonra Trump ABŞ prezidenti seçildi. Və indi də şahidi olduğumuz casus ovu, Rusiyanın seçkilərə müdaxiləsi söhbətləri "demokratiya qazanında” qaynamağa başladı. Hadisədən xəbəri olanlar əmin idilər ki, Trumpın qələbəsində facebook-da yayılan saxta xəbərlərin ("fake news”) böyük təsiri olub. Bəs, bu xəbərlər necə yayıldı?\nMəlum olur ki, ABŞ-da yaşayan 50 milyonluq facebook istifadəçisi haqda məlumatlar onların xəbəri olmadan Trumpın seçki qərargahı tərəfindən istifadə olunub. Xəbərləri olmadan! Bu necə həyata keçirilib? 2016-cı ilə geri qayıdaq. Nyu Yorkda "Cambridge Analytica” şirkətinin prezidenti Aleksandr Niks verilənlərin (data) gücü və psixoqrafika haqqında təsirli bir təqdimat etmişdi. Çıxışında çox maraqlı bir məqamlara toxunan Niks deyirdi ki, misal üçün, seçki kampaniyası zamanı seçicilərin yaş, etnik kimliyi və cinsini əsas tutaraq mesajlar hazırlanır. Bu adi texnologiyadır, hamı bilir. Amma bu aysberqin görünən tərəfidir. Yani kütləni daha çox incələmək, daha çox məlumata sahib olmaq lazımdır ki, mesajlar təsirli olsun. Yani demoqrafik və coğrafi analiz yetərli deyil, insanların psixoloji analizlərinə də ehtiyac var. Səs verərkən insanların qərarlarını nə müəyyən edir, xarakterində zəif və güclü tərəfləri nədir, yeniliyə açıqdır, ya mühafizəkardır, planlıdırmı, xarici təsirlərə düşür, ya daxili gücünə arxayındır, nəyin qayğısını çəkir və s. və i. suallar...Bir sözlə tam psixoloji portret çəkmək üçün bütün alətlər var. Yaxşı, bəs bu suallara cavabları hardan alsınlar? Facebook-dan, 2 milyard istifadəçisi olan bu platformadan! Bu platfiormada yazdığımız hər bir şey saxlanılır və qeyd edilir. Maraqlananlar üçün 2011-2012-ci ildə facebook-un bizdən xəbərsiz bizimlə keçirdiyi sınaqları oxumağı məsləhət görürəm. Dostlarla münasibətlər, bəyəndiklərimiz, təqib etdiyimiz mövzular, xəbər lentini oxuma sürətimiz, hansı videolara baxdığımız, hansında daha çox vaxt keçirdiyimiz və s.\nÇıxışı zamanı Niks diqqətçəkici bir misal çəkib. O, bildirir ki, bir dəniz qırağında istirahətə gələnlərə dənizdən istifadənin təhlükəli olduğunu bildirən elan vursaq, insanlar buna əhəmiyyət verməz. Amma "Ehtiyatlı olun, köpəkbalığı var” xəbərdarlığı insanları bundan çəkindirər. Adi misal kimi gəlməsin. Nəyə işarə vurduğunu görəcəksiniz.\nÇıxışdan aşağıdakı ümumi nəticə çıxır və şirkətin prezidenti də məhz bunu izah edir: psixoqrafika sahəsində yeni metodologiyanı ortaya qoyublar. Hətta Alexander Niks ABŞ seçkilərində bunu necə etdikləri haqda misal da çəkir. Nix-in sözlərinə görə, ən müxtəlif xarakterli insanlara prezidentliyə namizədin bir məsələ, tutalım, silahın sərbəst yayılması haqda qanunla bağlı fikirləri cürbəcür şəkildə təqdim edilə bilər: qorxaq adamlara silahın təhlükəsizlik qaynağı kimi, varlı mühafizəkar-ekstravertlərəsə ördək ovu kimi. "Cambridge Analytica” az sonra Trumpın özünə də yardım göstərib, özü də Niksin sözlərinə görə, cüzi bir məbləğ – 15 milyon dollar qarşılığında. İnternet istifadəçilərinin məlumatlarının analizi nəticəsində ağlagəlməz əlaqə və cizgilər tapılaraq (məsələn, Amerika istehsalı olan avtomobillərə üstünlük verənlər Trumpın hazır seçiciləridir) bundan reklam yönləndirilməsində yararlanıblar. Daha bir örnək, Mayamidə Balaca Haiti məhəlləsinin afroamerikalı sakinlərinə demokratların namizədi Hillary Clintonun Haitidəki sonuncu zəlzələnin nəticələrinin aradan qaldırılmasında iştiraka rədd cavabı verməsini göstəriblər, videoda xanım Klinton qaradərili kişiləri yırtıcılarla müqayisə edir. Bir sözlə Trumpın könüllüləri birbaşa təbliğat aparacaqları evlərin detallı profayllarını əldə ediblər.\nYekunda isə kütlənin duyğularına təsir etmək məqsədilə hər bir fərd üçün qruplaşdırılmış mesajlar verilib. Zarafat deyil, hər bir fərd haqda 4-5 min məlumata malikdilər. Ən yaxın dostdan, həyat yoldaşından, övladdan da çox məlumatlıdılar. Cənablar, bu film, nağıl deyil, bu faktdır. İnsanlardan məlumat almanın ən rahat yolu onların qorxu və ümidləridir. Bunlar isə çox zaman dilə gətirilməyən, hətta şüurunda belə əks olunmayan şeylərdir. "Köpəkbalığı var, ehtiyatlı olun” misalı. Bu texnoloqların işi vedrəni insan quyusuna rahatlıqla endirməkdir.\nNüfuz (təsir) agentləri qədimdə xüsusi hazırlanmış, əsil-nəcabətli, tanınmış nəsildən olan, bütün sahələrdə bacarıqlı, casuslara deyilirdi. Tam hazırlıqdan sonra, doğruyaoxşar "rəvayətlə” qonşu icmaya, qəbiləyə və ya dövlətə göndərilirdilər. Məqsəd agentin hakmiyyətin, cəmiyyətin, müxalifətin, kütlənin yuxarı eşalonlarına yeridilməsi və rəqibin gücünü gizli yolla zəiflətmək, ruhdan salmaq və dağıdıcılıqla məşğul olmaq idi. Makedoniyalı İsgəndərin indiki Özbəkistan və Tacikistan ərazisində vaxtilə mövcud olmuş Soqdian vilayətinə göndərdiyi 100 hazırlıqlı gənci xatırlatmaq yetərlidir.\nKeçmiş SSRİ-də bu mövzu 80-ci illərin sonları, 90-cı illərin əvvəllərində tez-tez hallanmağa başladı. Heç kimə sirr deyil ki, xaricdə xüsusi hazırlıq keçmiş nüfuz agentlərinin o vaxtkı sovet hakmiyyəti rəhbərliyinə (Yakovlev, Kalugin) yeridilməsi SSRİ-nin dağılmasında müstəsna rol oynayıb. 1945-ci ildə ABŞ MKİ-nin rəhbəri olmuş A. Dalles deyirdi: "Müharibə qutaracaq, əvvəl-axır hər şey sakitləşəcək, düzələcək. Biz əlimdizdə olan bütün resurslardan istifadə edərək insanların ələ salınmasına, səfeh yerinə qoyulmasına xərcləyəcəyik. Orada xaos yaratmaqla biz onların dəyərlərini əllərindən alıb, əvəzində saxta dəyərlər verəcəyik. Necə? Bizimlə eyni düşünənləri, köməkçilərimizi və müttəfiqlərimizi tapacağıq. Bir xalqın məhv edilməsi anbaan baş verəcək, özünüdərkin məhvi geri dönməz xarakter alacaq”.\nBu gün nüfuz agentləri əvvəlki dövrlərdəki kimi "axtarılmır”, "verbovka” olunmur, sadəcə səbrlə seçilir və qayğı ilə tərbiyə olunurlar. Vəziyyətdən asılı olaraq buna aylar, bəlkə də illər sərf olunur. Sadə iş mexanizmi ilə başlayırlar: müxtəlif beynəlxalq konfransların maliyyələşməsi, oxşar tədbirlərin keçirilməsi, müsabiqələr və diqqət çəkən "obyektlərin” qalib elan olunması və s. "Obyekt”i "özününkiləşdirmək” üçün beynəlxalq tədbirlərdə iştiraka görə viza, tədbirlərdə mühazirə oxumağa dəvət, guya çağırılanın yazdığı, mənasız kitabların nəşri və buna rəğmən satışından əldən olunan yüksək qonorar və s. şirnikləndirilir. Uzun və aramla yürüdülən bu proqramla "obyekt” tam hazırlanır, öyrədilir və gələcəkdə istifadə olunur. Təbii ki, "obyekt” sonradan verilən qaydalardan kənara çıxa bilməz.\nAdətən leqal, lakin özgə maraqlarını lobbiləşdirmək üçün ciddi fəaliyyət göstərirlər. Tez-tez məqalə yazır, sosial şəbəkədə aktivlik edir, hətta TV-lərdə çıxış edirlər. Nüfuz agentləri casuslardan fərqi də elə bundadır. Yani "yeni nəsil agentura” qanun çərçivəsində xidmət göstərməkləri ilə fərqlənirlər. İnsanı "mən istəyirəm Azərbaycan da Avropa kimi olsun” fikrinə görə mühakimə etməyəcəyik ki? Təbii ki, dövlət bir insanın səmimi və ya öyrədilmiş formada öz dəyərlərindən imtina edib, Qərb həyat tərzini reklam etməsinə müdaxilə edə bilməz. Amma baş verənlər, deyildiyi qədər sadə görünmür, nüfuz agentlərinin təbliğati fəaliyyəti ilk baxışdan təhlükəli deyil.\nÜçüncüsü, "rəhbərliyin” qarşıya qoyduğu məqsədlərə çatmaq üçün canfəşanlıq edirlər. Müəyyən mərhələdə özlərini vətən fədailəri, vətənsevənlər, mübariz döyüşçülər kimi göstərə bilirlər. Əslində isə bu rəhbərliyin qarşıya qoyduğu məqsədə çatmaq üçün atılan növbəti xəyanətkar addım olur.\nBeşincisi, "arxa plan” funksioneri rolunda oynamaqdır. Nüfuz agentləri adətən arxa plan liderləri, kölgə funksionerləri olurlar. Ən güclü agent -ən gec müəyyən olunandır.\n- Nüfuz agentləri, hansısa dövlət qurumuna yeridilə bilibsə (çalışırsa) maksimum dərəcədə siyasi və iqtisadi inkişafa təsir edirlər.\n- Nüfuz agentləri, iqtisadi sektordadırsa bizim şirkət və müəssələrimizi xarici bank, müəssə, transmilli şirkətlərdən asılı etməyə çalışacaqlar.\n- Nüfuz agenti, KİV-dədirsə (sosial şəbəkələrdə də) xarici siyasətçilərin, xüsusi xidmətin, kommersiya şirkətlərinin dağıdıcı fəaliyətini ört-bastır edəcəklər.\n- Nüfuz agenti, mədəniyyət, yaradacılıq sahəsindədirsə, cəmiyyətdə inamsızlıq, ruhdan salma, bütün pisliklərlə razılaşdırma toxumu səpəcək.\nMüxalifətdə necə? Məsələ bundadır ki, bu təbəqədən olanlar müxalifətdə olub sonra nüfuz agentinə çevrilmirlər, əksinə nüfuz agenti olandan sonra müxalifətdə səs salırlar. Necə ki, Siciliyada (İtaliya) jurnalist küçədə yaxınlaşıb kimdənsə mafiya haqda məlumat almaq istəsə, mafiyaya aidiyyatının olub-olmadığını soruşarsa, cavab "mən belə şeyi ilk dəfədir eşidirəm” olur, eynilə həmin prinsip bizdə müxalifətdə olan nüfuz agentlərinə də aiddir. Soruşarıqsa, yazarıqsa dərhal "niyə şər atırsan. Biz agent deyilik”. Baxmayaraq ki, bu əlamətləri özlərində bariz nümayiş etdirirlər. Azərbaycanda siyasi partiyalarda, mediada, QHT-lərdə olan nüfuz agentlərini, etdiklərini yuxarıda sadaladığımız əlamətlərə görə qruplaşdırsanız, çoxunu müəyyən edə bilərsiniz.\nBunlar dövlətə qarşı çıxış edən şəbəkənin, sistemin vintləridilər. Belələrini həbs etmək, sorğu-suala tutmaq özü başağrıdır. Qərbdəki "rəhbərləri” elə bunu gözləyirlər. İnsan haqları pozulur, "vicdan məhbusu”nu həbs etdilər, məhkəmə azad deyil və s. Belələrinin xaricə qaçıb ekran pələnginə dönməsini də çox görmüşük.\nÖncədən deyək ki, "nüfuz agenti” kimi hər adamı qəbul etmirlər. Əvvəla, bunlar "fərqli” düşünməyi bacarmalı, təsir imkanları çox, satılmağa meyilli olmalıdılar. Fərdi keyfiyyətlərə (keyfiyyətsizlik daha uyğundur) gəldikdə isə, daha çox şöhrətpərəst, tamahkar, acgöz, mənfəət güdən, karyerist, lovğa, prinsipsiz insanları diqqətdə saxlayıb, iş aparırlar. Çünki, belələri avanturaya çox meyilli olurlar. Xarici xüsusi xidmət orqanlarının əməkdaşları, mütəxəssislər belələri ilə asanlıqla oynayıb, tələyə sala bilirlər. Əgər insanda mənfəət güdməyə, şöhrətə, rüşvətə, özünü tanıtmağa meyl varsa, işlərinə tam yarayır. Bayaq facebook misalında söylədyimiz psixoqrafika əbəs yerə deyildi. Məhz belə insanların psixoloji portreti cızılır, zəif və güclü tərəfləri müəyyən olunur, ehtiyacları dəqiqləşdirilir.\nNecə iş aparılır? Soyuq müharibə dövründən bu təcrübə var ki, "dissidentlər”, "siyasi məhbuslar”, "vicdan məhbusları” ilə iş üçün xüsusi qurumlar yaradılır və adına hüquq müdafiə təşkilatları qoyulur, beynəlxalq təşkilatlar kamufulyajı geyindirilirdi. Bu cəlbetmə mexanizminin ilk pilləsində adı xeyriyyə, özü sırf "milli maraqları” (təbii ki, Qərbin) müdafiə edən təşkilatlar dayanırdı. Onları sizlər də yaxşı tanıyırsınız: Soros Fondu, Rokfeller Fondu, USAID, NED, USRF və s. Bu qurumlar, prosesin baş tutması üçün ilkin maliyyə mənbələri sayılırlar.\nİkinci pillədə, yani arxa fonda qeyri-hökumət təşkilatları dayanırlar: Milli Demokratiya İnstitutu (NDI), Beynəlxalq Respublikaçılar İnstitutu (IRI), Freedom House, Transparency International, Araşdırmaçı Jurnalsitlərin Beynəlxalq Konsorsiumu (ICIJ), Helsinki qrupu və s. Bunlar isə informasiya toplamaq, səfər və mühazirə təşkil etmək, nüfuz agentlərini müəyyən edib, verbovka etmək, jurnalistlərlə və satılmağa meyilli QHT təmsilçiləri ilə əlaqə yaratmaqdır. Bu təşkilatların top-menecerləri isə adətən xüsusi xidmət orqanlarının keçmiş əməkdaşları olur. Amma yaddan çıxarmayaq ki, keçmiş "çekist” olmur.\nKütlə içində olan "beyin” niyə hər şeyə inanır?\nİnsan beyni üzərində aparılan bir çox araşdırma beynimizlə bağlı önəmli gerçəkləri ortaya qoyub. Bəlli olur ki, insanlar qərarları heç bilmədikləri, fərqində olmadıqları xarici aləmin təsiri altında verirlər. Yəni, beynimizdə olan bir dartışma, birinin qulağımıza pıçıldadığı bir rəqəm, içində olduğumuz məkan, gördüyümüz reklamlar, hava durumu o an üçün rasional qərar verməyimizə əngəl ola bilər. Qərar vermək anı bir növ ağılın donması anıdır. Beyin üçün inkişafda olmaq həyacanlıdır, çünki "bitirməmək” beyini rahatsız edir.\nBeyinin ikinci hissəsi- yani qərar vermək üçün digər hissə düşünərək doğru qərar verməyə çalışır. Ona görə də bu hissəyə gələn qərarlar üçün konsentrasiya, enerji, bilgi və çox zaman çalışmaq lazım gəlir. Adi riyazi hesablamadan tutmuş, həyati qərarlara qədər bu hissənin öhdəsindədir. Birinci hissə bu məsələlərdə "savadsız” və "tənbəl”dir. Həyatda bir çox qərarlar beyinin ikinci hissəsi ilə verilir. Beyinin bu hissəsinə "vicdani beyin” də deyilir. Vicdan düşünər, aldanmaq istəməz.\nQəribəsi budur ki, vicdani beyinin sürətli və yaxşı çalışması, nəfsani hissənin də adekvat işləməsi anlamına gəlmir. Daha maraqlısı odur ki, bir çox qərarlar vicdani deyil, nəfsani beyinlə verilir. Tutaq ki, kiməsə "qapı döyülür, zəhmət olmasa aç” təklifi gəlirsə, bunun üçün "vicdani beyini” işlətməyə ehtiyac yoxdur. Nəfsani beyin bunu rahatlıqla qəbul edib ya qapını açmağa "gedər”, ya da imtina edər. Bu zaman "vicdanı” tərpətməyə ehtiyac qalmır.\nAlimlər müəyyən ediblər ki, qərar vermək məsələsini insan özü müyyən edə bilmir. Yani hansı beynin verdiyindən xəbərsizdir. Amma o məlumdur ki, insan qərarı birinci dairəyə ötürməyi sevir. Çünki bu, beyin üçün az enerji xərcləmək, daha az yorğunluq deməkdir. O səbəbdən bir çox müqəddəs kitablarda əmr olaraq " etməyin” deyil, "yaxınlaşmayın” formasında verilir. Belə izah edilir: günahlar asanlıqla edilə biləcək işlər olduğundan insan yaxınlaşdıqda rahatlıqla aldanılır. Dedik axı, beyin belə işlərdə nəfsani beyini hərəkətə gətirər.\nBeyinin 1-ci hissəsi olan "nəfsani beyin” sürətli hərəkət etdiyi üçün bir çox xətalara meyillidir. Sonradan düşündüyümüzdə "necə oldu ki, bunu etdim?” sualı və oxşar anlaşılmazlıqlar da nəfsani beyinə xas hərəkətlərin nəticələridir. Və bu xətalar insanların zəka səviyyəsindn asılı olmayaraq baş verir. Bəzən tanınmış bir insanın adının skandalda hallanması zamanı bizdə "budamı?” sualı yaradır. Səbəbin nə olduğunu yəqin ki, daha izah etməyə ehtiyac yoxdur.\nİnsanlar çoxluğun etdiklərindən təsirlənirlər, buna kütlə (sürü) psixologiyası deyilir. Çoxluğa uymağın bir çox maraqlı izahı var. Daha öncə bəhs etdiyimiz kimi insan beyni tənbəldir, yani düşünməyə maraqlı olmaz. Bu səbəblə, kütlə psixologiyasının ilk əlaməti, düşünərək beynimizi yormaq yerinə, kütlənin etdiyini təkrarlamaqdır. Çünki başqasının gördüyü işi təkrarlamaq beyinə daha rahat gəlir. İkincisi, çoxluğun etdiyi işin sonu uğursuz olarsa, günahkarlıq hissinə qapılmarıq: "hamının səhvi var” alibisi cibimizdədir.\nİzahı necə verilir? Beyin şüurlu qərar verərkən, beyinin prefrontal korteks bölgəsi bu işlə maraqlanır. Ancaq Berns və dostlarının araşdırmalarına görə, insanlar kütlə ilə birlikdə qərar verdikdə, beyinin prefrontal korteks bölgəsi deyil, oksipital və paryetal bölgələri işləyir (Berns, 2005). Bu bölgələr beyinin daha çox görüntü və duyğusal işləri ilə məşğul olan hissələridir. Yəni, kütlə psixologiyası ilə verilən qərarlarla beyinin düşünən hissəsi məşğul olmaz, nəyinsə doğru olub-olmadığını düşünməz, qrupa, qrupun qərarlarına uyarıq qərar verər. Kütlə psixologiyasında , doğru olanı axtarmaq yerinə ən zəhmətsiz addım qrupa uymaqdır. Bu zaman insan özünə bu təsəllini verir: Əgər nəsə pis bir şey olacaqsa, hamıya olacaq. Hamıya olacaqsa, bir yerdə nəticə çıxardarıq. Dövlət də bu cür kütləvi çöküşə bir çarə qılmağa borcludur. Nə qədər olmasa bizim qayğımıza qalmalıdır. "Vahid bank”, "muncuq”, digər piramidalarda bu halları görmüşük.\nİşin sadəliyinə baxmayaraq, sınağın nəticlərləri xeyli mürəkkəb və müəmmalı alınıb. İştirakçılardan hər biri (tutaq ki, 10 nəfər yoxlanılır) tək olanda cavabları 99% düz tapırlar. Uşaq oyuncağı qədər sadə. Lakin həmin iştirakçılara öyrədilmiş, çaşdırıcı köməkçilər qoşulanda vəziyyət dəyişir. Nəticə inanılmazdır: cəmi 63% doğru cavab verir. Təxminən belə sadə deyək: elə bilin ki, ekranda "armud” şəkili görünməsinə baxmayaraq, iştirakçılar bu meyvəyə "alma” deyərək söhbət edirlər. Ətrafda hamının alma dediyi, lakin iştirakçının "armud” gördüyü bu sınaqda insanların 63% fikrini bu və ya digər səbəbdən dəyişirlər. Kimisi özünü gülünc vəziyyətdə qoymaq istəmir, başqa biri qorxur ki, zəif görməsindən şübhələnərlər, böyük qismi isə sadəcə kütlə nə deyirsə, o doğrudur fikrinə sadiq qalır. Bəli, konformizm.\nKonfortla səhv salınan bu ifadə tamam başqa anlamdadır. Latın dilində "oxşar”, "uyğun gələn” mənası verən bu söz insanın real və yaxud xəyali qrupun təzyiqinə məruz qalması, davranışlarını və mövqeyini böyük əksəriyyətin xeyrinə olaraq dəyişməsidir. İnsanlar mənsub olduğu və ya təsadüfi səbəblərdən qoşulduğu, yaxud sadəcə müşahidə etdiyi başqa adamların (çoxluğun) davranışını, fikirlərini, yanaşmalarını təkrarlamağa, onların sırasına qatılmağa təbiətən (avtomatik) meyllidir. Buna konformizm və ya konformist davranış deyilir.\n"Qarpız qabığının hekayəsi”\n"Türkiyədə boz düşüncələrin tamamilə qeybə çıxdığı, hər kəsin özündən və düşüncəsindən artıqlaması ilə əmin olduğu bir sosial yönüm var. Düşüncələr arasında rəqabət deyil, artıq düşmənçilik duyğuları yayılıb. Hər bir kəs qarşı tərəfdəkini özündən fərqli olduğunu deyil, düşüncəsini yoxetmə potensiallı bir düşmən kimi görür. Hətta siyasətə yaxınlığı belə olmayan mövzularda kütlə mövzunu siyasətə bağlayıb, parçalanır. Və çox maraqlı təyinetmə: mövzunun nə olmasından asılı olmayaraq ancaq eynigüclü rəftar edilir. Misal üçün, "Qarpız necə kəsilir?” mövzusundan Rusiya- NATO ilə münasibətlərdə sabit tərəfdarlıq ortada. NATO-ya qarşı olanların hamısı eyni zamanda, qarpızın qabığının soyulub, sonra tam dilimlənməsini təklif edirlər və ya əksinə. Siyasətdə ad çıxarmış liderin də qarpız kəsilməsi mövzusunda mütləq bir fikri var. Onları təqib edən qruplar da bu qırmızı xəttə uyğun olaraq mövqelərini müəyyən edirlər. Ağıl və rasionallığın yerini duyğusallıq və qrup həmrəyliyi aldıqca "Qarpız qabığının hekayəsi” beləcə şəkillənir.\nBu həqiqətdir ki, bir yalnışı müdafiə edənlər, həqiqət ortaya çıxdığı zaman addımlarını, hərəkətlərini, baxışlarını yenidən gözdən keçirməkdənsə, daha da fanatikləşərək yalnış iddiaya bağlılıqlarını bir az da artırırlar. Misal üçün, Əli Kərimli, Gültəkin Hacıbəyli, Cəmil Həsənli haqda fakt ortaya qoyulduqda, onları müdafiə edən bir qrup "cəbhədaşları” (trollar nəzərə alınmır) düşünməkdənsə, onların etdikləri yalnışları müdafiə edir nədi, bir az da artığını ortaya qoyurlar. Sanki aqresiyanı bir az da artırır və ağlasığmaz arqumentlər gətirirlər. Gültəkin Hacıbəylinin torpaq sahələri, əmlakları haqda sənəd paylaşılır, cəbhəçilər dayanmadan, söyüşlə və təhqirlə yazırlar ki, "indi Gültəkin xanımın evi, torpaq sahələri ola bilməz? "Duxunuz” çatır gedin deputatlardan, məmurlardan yazın”. Deyirsən ki, filankəs mühacir biznesi ilə məşğuldur, mitinqlərin təşkilinin əsas səbəbi də məhz budur, adamın nəsil-nəcabəti qalmır, ölmüş-keçmişi sıraya düzülür və qətiyyətlə təkzib olunur. Niyə?\nNiyə davamlı yanlış qərar qəbul edirlər?\nMiçiqan Universitetindən Brendan Nihan rəhbərliyi ilə bir araşdırma qrupunun ortaya qoyduğu işlərdən birinə diqqət yetirək. "When Corrections Fail: The Persistence of Political Misperceptions (Düzəlişlər uğursuz olduqda: Siyasi yalnış qərar qəbulunda davamlılıq) başlıqlı araşdırması ‘‘Journal of Political Behavior’’ adlı elm jurnalında dərc edilib. Araşdırma yalnış məlumatlandırılmış insanların- xüsusən də bir siyasi partiyaya kor-koranə bağlı insanların, həqiqi faktlarla üzləşdikdə, öz siyasi baxışlarına düzəliş etməkdənsə, həmin fikirə daha möhkəm bağlandığı haqdadır.\nBu mövzuda ən populyar misal ABŞ-da yaşandı. Amerikalıların İraqdakı müharibəni dəstəklədikləri zaman əsas arqumentləri Səddamın kütləvi qırğın silahına sahib olması, "11 sentyabr” hadisələrini təşkil edən şəxs olduğunu düşünmələri idi. Amma bəllidir ki, İraqda 1 ədəd belə kimyəvi silah tapılmadı, "11 sentyabr”ın isə Səddam Hüseynə heç bir aidiyyatı olmayıb. İllər sonra Corc Buş bunu özü etiraf edib. Northwestern Üniversitesi sosioloqlarından Monika Prasad və qrupu bu faktları əsas tutaraq araşdırma aparmış və öyrənmək istəmişlər ki, görəsən Buşu dəstəkləyənlər düşüncələrində, baxışlarında nə dəyişiklik ediblər? Təəccüblü nəticə: 11 sentyabr Komissiyasının qərarındakı məlumatlar, Buş dönəmi idarəçilərinin etirafları belə, bu qrupun Səddamın kimyəvi silahı var” qənaətini dəyişməmişdi. Sorğu aparılan 49 insandan yalnız biri fikirini dəyişib.\nDaha sonra Dartmus Universitetinin professor Bencamin Valentino "YouGov” əməkdaşlığı ilə apardığı anket sorğusuna görə 10 il sonra da respublikaçıların 63%-i İraqda kütləvi qırğın silahının mövcudluğu düşüncəsindədir. Bu qədər təkzibedici faktla rəğmən.\nAmerikalı jurnalist Co Kohen "Boston Globe” qəzetində yazdığı məqaləsində deyir ki, həqiqətə dair məlumatlar sanki güclü antibiotik kimi yalnış qənaət sahibinə təsir edir. Yalnış qənaət daha da güclənir.”\nBu cür yanaşmalar demokratik düşüncə sahibləri üçün xoş hal deyil. Seçki texnolgoiyasında bu qayda var. Sən öz tərəfdarlarını 20%, rəqibin tərəfdarlarını 20% qəbul edirsən. Seçkidə təbliğat kampaniaysı zamanı gücünü rəqibin 20%-ni də öz tərəfinə çəkməyə çalışan namizəd məğlubiyyətini əvvəlcədən alıb. Əslində hər iki tərəfə qərarsız, tərəddüddə olan, neytral seçicilər üzərində işləməlidir. Seçkiyə gəlib səsverəcək qərarsız seçicilərin 50%+1-ini götürən adam qalibdir. Belə olan halda qərar vermiş, siyasi baxışı stabil, düşünərək səsverməyə gedən insanlara əks təbliğat aparıldıqda, neytrallara nisbətən daha da sərt mövqe göstərərək, öz düşüncələrinə daha çox bağlanırlar, futbol, at, it, tarakan yarışlarında hər hansı bir oyunçuya (itə, pişiyə, tarakana) "stavka” qoyan adamın düşüncəsi kimi. Pul yatırımı edənə qədər bir fikirdə, pulu qoyandan sonra başqa fikirdə olur. İnsan belə düşünür ki, pul qoyduğu obyekt ən güclüdür və o mütləq qalib gələcək (Robert Çaldinini "İnsanlara təsir” kitabından)\nMiçiqan Universitetinin araşdırmaçılarının qrup rəhbəri politoloq Nrendan Nihan qeyd edir ki, ‘‘İddiasının yalnış olduğunu qəbul etmək həmin insan üçün sərt təhdiddir. Bu fenomenə "geri təpmə”adı vermişik. Yəni, zehni ahəngsizlikdən qaçmaq üçün psixoloji müdafiə mexanizmi”.\nİzahı maraqlıdır. Fikirlərimizi ölçüb-biçib söylədiyimizi düşünmək bizi xoşbəxt edir. Təəssüf ki, çoxunu araşdırıb ortaya çıxartmırıq. Bilməliyik ki, fikir, məlumat deyə şəkil verdiyimiz nəsnələrin çoxu "qənaətdir”. Bu isə təhlükəni artırır. Mənbəyi bəlli olmayan, yalnış, tam olmayan məlumat belə qənaətimizi möhkəmləndirdiyi üçün sorğu-sualsız qəbul edirik. Bu möhkəmləndirmə haqlı olduğumuzla bağlı konfort duyğusu artırdığı üçün doğru məlumatı qulaqardına vururuq. Saxta, quraşdırma, yalan olduğu isbatlanmış foto və ya məlumatı (kaps) paylaşmanın bir səbəbi də budur.\nİnsan təbiətinin gərəyi tutarlı olmağa meyillidir. Psixoloji araşdırmalar, insanların məlumatları mövcud mühakimələrinə gücləndirəcək şəkildə izah etdiyini göstərir. Hər hansı mövzuda ümumi bir qənaətimiz varsa, bu qənaətimizi dəstəkləyən məlumatları passiv olaraq həmən qəbul edərkən, fikrimizi yalanlayan məlumatları " aktiv” olaraq rədd edirik. Kitab oxuyarkən mövcud mühakimələrimizi yalanlayan deyil, gücləndirən sətirlərin altından xətt çəkirik.\n"Newsweek” jurnalının 2009-cu ildə " Kütləvi məhv yalanları” adlı məqalədə bu sualı Buffalo Universitetindən sosioloq Steven Hoffmandan soruşmuşlar. "Niyə həqiqəti ortaya çıxardığımız halda yalanlara inanmağa davam edirik” sualına sosioloq ‘‘Motivated reasoning’’ yani ‘‘motivə edilmiş düşünmə” cavabı verir. Rasional düşünmürük. Nəyə ki, motivə olunmuşuqsa bu inancımızı dəstəkləyəcək məlumatları axtarırıq. Bunu tapdığımızda bu bilginin sağlam olub-olmadığı haradasa bizi heç maraqlandırmır.\nDəstəklədiyiniz partiyaya, ideologiyaya aid fikirləri bəyənmədiyiniz bir insandan dinləsəniz eyni səviyyədə təsirlənərsinizmi? Və ya dəstəklərdinizmi? Və ya siyasi baxışınızı təhdid edərlərsə, bu gün tənqid etdiyiniz siyasəti dəyişdirərdinizmi? Amerikada məşhur reklam var. Keçmiş ABŞ prezidenti Riçard Niksonun sərt baxışlı, neqativ çalarlı bir fotosu verilmiş və altındna bu sual yazılmışdı: "Bu adamdan ikinci əl avtomobil alardınızmı?”. Sualı belə də vermək olar. İkinci əl avtomoil almadığınız insanlara səs verərdinizmi?\nBöyük şirkətdə idarəetmədə çalışan biri kütlə psixologiyası ilə bağlı gözəl təsvir vermişdir: "İnsanlar tək-tək baxıldıqda mükəmməl, adil, ədalətlidilər. Ancaq 3-4 idarəedici biraraya gəldikdə ağılın, məntiqin izah verə bilməcəyi hər cür dəliliyə imza atar”\nXəbər 1850 dəfə oxunub.\nŞairlərə vəfa borcumuz - Tənzilə Rüstəmxanlı Sabir zirvəsindən yazır\nSözün və səsin Ağalar Bayramov zirvəsi\nErmənistan (ordusu) – zəncirin sın(dırıl)mış halqaları...\nAysel Əlizadədən erotik şeir: Sənə bir İsa doğardım ki...\nOrdudan sonra diplomatlar da Paşinyandan üz çevirdi\nİşğaldan azad edilən Əfəndilər kəndindən görüntülər - VİDEO\nErmənistanı zorla Rusiyanın tərkibinə qatmaq lazımdır - Jirinovski\nƏfv Komissiyasında baxılan müraciətlərin kateqoriyaları AÇIQLANDI\nKarantin rejimi yenidən sərtləşdiriləcək? – AÇIQLAMA\nKoronavirusla bağlı sutkalıq məlumat AÇIQLANDI


Azərbaycanda kriminal avtoritet tutuldu - FOTO | İnter Press\n13 Oktyabr 2021, 15:45\nAzərbaycanda kriminal avtoritet tutuldu – FOTO\nDaxili İşlər Nazirliyinin mətbuat xidmətinin Şirvan regional şəhər Polis Şöbəsi əməkdaşlarının keçirdiyi əməliyyat tədbirləri nəticəsində qanunsuz silah saxlamaqda şübhəli bilinən şəhər sakini, əvvəllər dəfələrlə məhkum olunmuş Fərid Şirinov saxlanılıb. Onun üzərində şəxsi axtarış aparılan zaman 1 ədəd tapança aşkar olunaraq götürülüb.\nodlu silah gəzdirdiyi üçün saxlanılan Şirvan şəhər sakini Fərid Şirinovun kriminal aləmlə yaxın əlaqələri olub. Bəzi mənbələr onu kriminal avtoritet kimi təqdim edirlər. O, kriminal aləmdə “Fedya Juk” ləqəbi ilə tanınıb.


Dolların hələ də üstün olmasının səbəbi nədir?\nDolların hələ də üstün olmasının səbəbi nədir? İqtisadiyyat\nAmerika üstünlüyünün başlıca göstəricisinin ötən il geri qayıtması onun əleyhinə fikir söyləyənlərin təəccübünə səbəb oldu. Qısa müddət əvvəl sıradan çıxdığı düşünülən dollar yenidən uğurlu dövrünü keçir və belə görünür ki, bu vəziyyət uzun müddət davam edəcək.\nDolların birincilik statusuna uzun sürən yüksəlişi qlobal ehtiyat valyutasının xüsusiyyətləri və dolların özünün bu rolda qalması imkanı haqqında çox şey deyir. ABŞ valyutası bu mövqeyi ilk dəfə 1920-ci illərdə qazanmağa başladı, bunun əsas səbəbi də birinci dünya müharibəsinin Avropanı iqtisadi cəhətdən şikəst qoyması və Birləşmiş Krallığı iflasın astanasına gətirməsi idi. Ancaq o vaxtlar belə dollar üstünlük qazanmadı. Yalnız ikinci dünya müharibəsindən sonra dollar mübahisəsiz qəbul edilən mövqe üçün lazım olan bütün xüsusiyyətləri qazandı.\n"National Interest" dolların dünyanın valyuta bazarlarında üstünlüyünün səbəblərini təhlil edib.\nDolların bu üstünlüyü köklü vərdişlərdən irəli gəlirdi. XIX əsrin sonlarından etibarən ABŞ iqtisadiyyatının hədsiz böyüməsi və genişlənən ticarət əlaqələri dünya əhalisini dollarla iş görməyə öyrəşdirdi. Biznesmenlər, ayrı-ayrı şəxslər və hökumətlər bu vərdiş ətrafında müəssiələr yaratdılar. Asiyadan Avropa və Latın Amerikasına qədər hər bir böyük şəhər və limanda dollardan on illərlə geniş şəkildə istifadə olundu. İnsanlar uzun müddət idxal və ixrac müqavilələrini dollar üzrə bağlayırdı. Valyutanın bu dərəcədə önə çıxması illərlə müəssisə, maliyyə qurumları və mərkəzi bankları dollar əmanətləri saxlamağa və investisiya qoymağa yönəltdi.\nBundan başqa, dolların 1940-cı illərin sonunda yüksəlməsi təklif etdiyi bənzərsiz zəmanəti əks etdirirdi. ABŞ və onun valyutası mükəmməl sığınacağa çevrildi. Böyük və güclü iqtisadiyyatı olan ABŞ-ın istehsalda da rəqibi yox idi. ABŞ eyni zamanda o dövr üçün nadir olan siyasi stabillik də təklif edir, ehtiyatlı maliyyə və pul strategiyaları vədi verirdi. Amerikanın diplomatiyası və hərbi gücü digərlərində bu ölkənin dollar da daxil olmaqla, öz maraqlarını istənilən yerdə qoruya biləcəyi və qoruyacağı ilə bağlı inam yaradırdı. Amerikanın qanunlar ölkəsi kimi qazandığı reputasiya belə bir düşüncə yaradırdı ki, bu ölkə öz öhdəliklərini yerinə yetirəcək və dollarla yerləşdirilmiş istənilən sərvət sahibinin harda yaşamasından asılı olmayaraq, əsassız vergi və müsadirəyə məruz qalmayacaq. Bretton Vuds razılaşması dolları qızılla əlaqələndirərək bu valyutaya daha çox üstünlük verilməsinə gətirib çıxardı. Bu da ehtiyatlı siyasət izlənilməsi vədi ilə birləşərək insanları bu valyutanın alıcılıq qabiliyyətini saxlayacağına əmin etdi.\nDolların yüksəlişini tamamlayan başqa bir mühüm xüsusiyyət də var idi. ABŞ dünyaya geniş və güclü kapital bazarları təklif edirdi. Böyük ölçüyə malik olan və dayanmadan fəaliyyət göstərən bu bazarlar dünyada hər bir kəsə bu vədi verirdi ki, onlar istədikləri vaxt dollar investisiyalarını nəğdə, həmin nəğd pulu isə digər valyuta və ya qızıla çevirə bilərlər. Bu bazarlar eyni zamanda fyuçer və opsion müqavilələri ilə də işlədiklərinə görə, dollar sahiblərinə dolların dəyəri və əmtəələr, yaxud da dollarla bu sahiblərin ölkələrindəki valyuta arasında dəyişiklik olması riskinə qarşı tədbir görmək imkanı verirdi.\nİkinci dünya müharibəsindən sonrakı iyirmi beş il ərzində bu qüsursuz xüsusiyyətlər dolların mübahisəsiz üstünlüyünü davam etdirdi. Qəribədir ki, dolların yeganə qüsuru Amerika iqtisadiyyatının ticarət balansının müsbət saldosunu yaradan nisbi gücündən yarandı. Ehtiyat valyuta buraxan ölkənin ticarət kəsiri olmalıdır. İdxalın ixracı üstələməsi qlobal bazarlara ehtiyat axınını təmin edir, bu da genişlənən beynəlxalq ticarətdə artan likvidlik ehtiyaclarını ödəyə bilər. Bununla belə, bu dollar çatışmazlığı 1960-cı illərin sonunda yoxa çıxmağa başladı, bunun səbəbi xaricdə təkmilləşən rəqabət qabiliyyətlərinin Amerikanın xarici ticarətində kəsir yaratması idi. Lakin bu irəliləyiş beynəlxalq səviyyəli maliyyə problemini həll etsə də, ölkə daxilində problem yaratmaqla sistemin süqutu üçün zəmin hazırlayırdı. Siyasi təzyiqi hiss edən prezident Riçard Nikson Bretton Vuds razılaşması ilə müəyyənləşdirilmiş sabit xarici valyuta məzənnələrini dəyişməklə bu təzyiqi azaltmağa çalışdı. Almaniya və Yaponiya müqavimət göstərdikdə isə birtərəfli şəkildə fəaliyyət göstərərək 15 avqust, 1971-ci il tarixində dollarla qızıl arasındakı əlaqəni kəsdi.\nBuna baxmayaraq, dollar qlobal ehtiyat valyutası kimi mövqeyini saxladı. Dolların davamlılığı müəyyən dərəcədə əvvəlki illərdən gələn uzunmüddətli vərdişin və bu vərdiş əsasında yaradılan müəssisələrin təsirini əks etdirirdi. Dollar əksər beynəlxalq ticarət və bank müəssisələrində üstünlüyünü qorudu. Dollar təhlükəsiz dəyər mənbəyi kimi müvəqqəti mövqeyini itirsə də, digər valyutaların çox azı üstünlük iddiası irəli sürə bilər. Bəzi valyutalar həqiqətən də dollara qarşı üstünlük qazanmış ola bilər, ancaq, demək olar, bütün ölkələr kəskin inflyasiyadan ABŞ qədər əziyyət çəkdi. Digər aspektlərdən baxdıqda isə alternativ valyutaların təklif edəcəyi çox şey yoxdur. Şübhəsiz ki, bəzi valyutaların qlobal ehtiyat valyutası üçün lazım olan xüsusiyyətləri var. 1970-ci illərə qədər 1940-cı illərdə olduğundan daha çox ölkə siyasi stabillik və qanun aliliyi tələb edə bilərdi. Bununla belə, bu ölkələrin heç biri Amerikanın diplomatik və hərbi gücünə, iqtisadiyyatı və ticarətinin miqyasına yaxınlaşa bilmirdi. ABŞ-ın maliyyə bazarları da dolların statusunu qorumasına kömək etdi. Yalnız London bu bazarların gücü, genişliyi, likvidliyi və çoxtərəfli olmasına rəqib ola bilərdi, ancaq həmin vaxta qədər funt sterlinqdə artıq ehtiyat valyutası xüsusiyyətləri yox idi.\nİndi isə Çin dolların mövqeyinə qarşı fəaliyyətə keçib. Pekindəki rəsmilər açıq şəkildə məqsədlərini bildirərək deyiblər: "Bəlkə də, çaşqınlığa düşmüş dünya üçün Amerikanın üstün olmadığı bir dünya qurmağın vaxtıdır." İyirmilər qrupunun (G-20) 2014-cü ilin fevralında keçirilən görüşündə Çin nümayəndələri ABŞ-ı dolların ehtiyat statusundan istifadə etməkdə ittiham etdilər. Pekin Çinin həm dövlətə məxsus, həm də özəl şirkətlərini xarici sövdələşmələrdə dollar əvəzində yuandan istifadə etməyə məcbur edib. Son hesablamaya görə, yetmiş minə yaxın şirkət buna əməl edib. Pekin Yaponiya, Rusiya, Hindistan, Braziliya, Cənubi Koreya, Səudiyyə Ərəbistanı, Birləşmiş Ərəb Əmirlikləri və başqa ölkələrlə ikitərəfli ticarətin dollarla yox, öz valyutaları ilə aparılması haqda sazişlər imzalayıb. Çin Afrikanın ən böyük ticarət tərəfdaşı kimi burda da ticarətdə yuandan istifadəni təşviq edib.\nBütün bu cəhdlərə baxmayaraq dollar hələ də üstünlüyünü qoruyur. Dolların bu davamlılığı heç də Amerikanın iqtisadi və ya maliyyə idarəçiliyindən irəli gəlmir. Bu nə də ölkənin iqtisad gücünə və ya maliyyə stabilliyinə olan inam göstəricisi deyil. Bu üstünlük Çinin böyüyən iqtisadiyyatı və ticarətinə kölgə də salmır. Əsas səbəb odur ki, Amerikanın nisbətən zəifləməsinə və digərlərinin nisbətən güclənməsinə baxmaraq, başqa heç bir valyuta dolların qlobal ehtiyat mövqeyi üçün lazım olan xüsusiyyətlərinə yaxın dura bilmir.\nAvronun məsləhət görülməsi üçün isə çox səbəb var. Avrozonada qanun aliliyi var. Dollardan sonra mərkəzi banklarda ən çox saxlanılan valyuta avrodur. Maliyyə bazarları da bu rol üçün kifayət qədər böyükdür və inkişaf etmişdir. Bu bazarlar dolların əsas götürüldüyü bazarlarla miqyas baxımından rəqabət aparırlar. Maliyyə amilindən başqa, avro bölgəsinin iqtisadiyyatı və ticarətinin əhatə dairəsi də ABŞ-la müqayisə edilə bilər. Avropada maliyyə böhranı isə əsas maneədir. Heç şübhəsiz, təəccüblüdür ki, mövcud şəraitdə belə avronun xarici valyuta dəyəri nisbətən stabil olaraq qalır. Böhran isə vahid valyutanın davam gətirib-gətiməyəcəyi, davam gətirərsə, neçə ölkənin bu valyutadan istifadə edəcəyi suallarını ortaya qoyur. Bu məsələlər həll olunana qədər avronun qlobal ehtiyat valyutası olması ehtimalını müzakirə etməyə dəyməz. Böhranın miqyası isə bunun uzun çəkəcəyini göstərir.\nÇinin yuanı qarşısında daha böyük maneələr var. Əlbəttə, ölkənin iqtisadiyyatı kifayət qədər böyük və dinamikdir. Avro bölgəsi istisna olmaqla, istənilən alternativdən daha böyükdür. Ticarət miqyası qeyri-mütənasib şəkildə daha böyük olan Çin bu baxımdan artıq ABŞ-a yaxınlaşır. Bunlara baxmayaraq, siyasi stabillik və qanun aliliyi ilə bağlı ciddi problemlər var. Çin nə diplomatik, nə də hərbi baxımdan qlobal səviyyədə olduğunu iddia edə bilməz. Çin Şərqi Asiyada reputasiya qazansa da, nadir hallarda regiondan kənarda özünü göstərə bilir. Çinin Yaxın Şərqdə neftdən başqa, Afrika və Amerikada isə xammaldan başqa rol oynadığı bir sahə yoxdur.\nYuanın ən böyük uğursuzluğu isə maliyyə sahəsindədir. Çinin bazarları qlobal ehtiyat valyutasını dəstəkləyə bilməyəcək qədər qapalıdır. Bu günlərdə Pekin liberallaşma haqqında çox danışsa da, hələ də xarici maliyyə qurumlarının Çində sərbəst fəaliyyətinə imkan verməkdən imtina edir və ölkəyə gələn və ölkədən çıxan maliyyə axınını idarə etməyə davam edir. Çində maliyyə də yaxşı inkişaf etməyib. Ölkənin nə bunun üçün lazımi maliyyə vasitələri, nə də likvidlik təmin edilməsi üçün ticarət həcmi var. Çində beynəlxalq ticarətlə məşğul olanlar, bankirlər və investorların əldə edə biləcəyi maliyyə vasitələrinin 250 milyard dollar dəyərində olması haqda məlumat verilir. Bu rəqəm funt sterlinqlə götürülən vasitələrin qarşılığı olan 9 trilyon dollar, yenlə 15 trilyon dollar, avro ilə 29 trilyon dolların kölgəsində qalır. Yuanın ən qədim və ən yaxşı inkişaf etmiş ticarət mərkəzi Şanxay isə bu yaxınlarda yuanın 11 valyuta ilə birbaşa alınıb-satıla biləcəyi ilə öyünüb. Bu, irəliləyişdir, ancaq ehtiyat valyutası ticarətlə məşğul olanlara bazarlarda likvidliyin daima saxlanması üçün kifayət edəcək qədər yerdə istənilən valyutadan istifadə etmək imkanı verməlidir.\nÇin, bəlkə də, yuanın qlobal ehtiyat valyutası statusu qazanmasını heç istəmir. Şübhəsiz ki, Pekin beynəlxalq səviyyədə daha çox istifadə olunan valyutanın gətirəcəyi faydaları görə bilir. Başlıca ehtiyat valyuta statusuna yüksəlmənin də potensial faydaları aydındır. Ancaq Çin onu da bilir ki, ehtiyat valyuta statusunun Çinə inkişafının bu mərhələsində heç də lazım olmayan zərər verə biləcək tərəfləri də var. Hər şeydən əvvəl, bu status açıq maliyə bazarlarının olmasını tələb edəcək və yuanın xarici valyuta dəyərini artırmaqla Çinin ixrac potensialına zərər verəcək.\nBeynəlmiləlləşdirmə ticarəti həm ucuzlaşdırır, həm də çətinləşdirir. Bir ölkənin idxalatçı və ixracatçıları öz valyutaları ilə ticarət apar bilirlərsə, sövdələşmə zamanı xarici valyutanın əks hərəkət etmələri riskindən yayınırlar. Dollar üzrə bağlanan müqavilələr Çin ixracatçılarını müqavilə əsasında edilən dollar ödənişlərinin yuan dəyərini yuana əsaslanan daxili istehsal xərclərinə nisbətən aşağı sala biləcək xarici valyuta dəyişikliklərinə məruz qoyur.\nXüsusilə Çin olmaqla, bu ölkələr beynəlmiləlləşdirmədən ehtiyat valyuta statusuna yüksəlməyin gətirdiyi əlavə üstünlüklərə qarşı həssasdırlar. Onlar görürlər ki, dolların hakim ehtiyat statusu ABŞ-a satdığından daha çox mal və xidmət almağa imkan verir. Dolların ehtiyat valyuta statusu ABŞ-ın daha çox istiqraz buraxmasına və digər ölkələrdən daha çox kredit almasına imkan yaradır. Çin, Rusiya və digərləri isə bu üstünlüklərə sadəcə uzaqdan baxa bilirlər. Ancaq Çin liderləri bu statusun özü ilə gətirəcəyi problemlərdən də xəbərdardır.


Amerika məhkəməsi Co Bayden administrasiyasının Donald Tramp dövrünün miqrasiya siyasətini çox kəskin şəkildə məhdudlaşdırdığını və indi bərpa edilməli olduğunu qərara alıb. Məsələ burasındadır ki, Meksikadan olan qaçqınlar onlara xüsusi düşərgələrdə sığınacaq verilməsi barədə qərar gözləyirlər. Moderator.az bildirir ki, bu barədə Amerikanın nüfuzlu “The Hill” qəzeti yazır. Nəş yazır ki,\nAğıllı it öz sahibini piano çalıb, mahnı oxumaqla yuxudan oyadır. Bu üsulla o, acdığını və yemək istədiyini bildirir. Görüntülər sosial mediada yayılaraq görənləri güldürüb. İtin davranışları bir çoxları tərəfindən bəyənilib.(oxu.az)\n“Əlimizdə olan məlumatlara görə, bir gün öncə naməlum şəraitdə Ermənistanın baş naziri Nikol Paşinyanın səhhəti pisləşib”. Moderator.az xəbər verir ki, News.am-ın yaydığı məlumata görə, bunu terrorçu eks-prezident Serjik Sərkisyanın lideri olduğu "Şərəf duyuram" müxalifət blokunun parlament fraksiyasının katibi Hayk Mamicanyan oktyabrın 15-də jurnalistlərlə görüşündə bildirib. Deputat hesab ed\nBütün insanlar sevir ki, həyatlarında həmişə ziyan deyil, xeyir görsünlər. Hədəflərinə çatmaq üçün ona görə həmişə planlı iş görərlər. O kəslər ki, halal ruzi qazanmaq yolunu gedirlər, həyatda çox çətiniklərlə üzləşirlər. Onlar günlərinin çox hissəsini işdə keçirtdikləri, üçün dini vacibatlarını hövsələ və səbirlə yerinə yetirə bilmirlər. O kəslər ki, Allaha təvəkkül edir, Allahın verdiyi ruziyə qane olurlar. Möm\nƏməkdar artist Mətanət İsgəndərlinin gəlini Canana sənətçinin onun haqda səsləndirdiyi ittihamlara cavab verib. Sosial şəbəkədə paylaşım edən Canana M.İskəndərlinin yalan danışdığı bildirib: "Bu gün o qədər məyus oldum ki... İnsan necə yalanlar danışar? Utanmadan mənə şər, böhtanlar atar. Balalarımı götümüsən, uşaqlarıma psixoloji travma yaşatdırırsan. Evdə köməkçinin ümidinə qoyub gedirsən. Pulun var dey�\n“Türkiyənin TRT kanalında yayımlanan “Teşkilat” serialının bazar günü efirə veriləcək növbəti bölümünün anonsunu izlədiyimiz zaman filmdəki bəzi xarakterləri canlandıran aktyorların istifadə etdiyi idman geyimlərinin üzərində Azərbaycan Futbol Federasiyaları Assosiasiyasının loqotipinin olması bizim üçün təəccüblü və gözlənilməz oldu” Bu sözlər Azərbaycan Futbol Federasiyaları Assosiasiyasının “Facebook\nPrezident Vladimir Putinin partiyası “Vahid Rusiya”dan olan deputat Natalya Poklonskaya müxalif çıxışlarından sonra Afrika ölkəsi Kabo-Verdeyə səfir təyin edilib. Teleqraf.com xəbər verir ki, Yaponiyada animasiya personajına çevrilən Poklonskaya ilə bağlı qərar “sürgün” adlandırılıb. 2018-ci ildə Putinin təqaüdlə bağlı irəli sürdüyü qanun layihəsinə etiraz etmiş yeganə şəxs olan 41 yaşlı Poklonskaya öz\nÇin Xalq Qurtuluş Ordusu (ÇXQO) Tayvan yaxınlığında hücum təlimləri keçirəcəyini elan edib. Taybeydə həyəcan təbili çalınır və “Pekinin artan təzyiqi”ndən şikayətlənirlər. Bir sıra Qərb analitikləri hesab edir ki, ABŞ kontingentinin Əfqanıstandan çıxarılması Çini hərbi müdaxiləyə təhrik edə bilər. Moderator.az Gazeta.ru-nun Çinin hərbi fəallığının səbəblərini və ÇXR-in ada dövlətə müdaxilə etmə eht\nBölgədə şiələrin hakimi olmaq və dini region ölkələrinə siyasi təzyiq alətinə çevirmək üçün müxtəlif vasitələrdən istifadə edən İranın son dövrlər Gürcüstan azərbaycanlılarını hədəf seçdiyi haqqında ciddi faktlar açıqlanmışdı. İran Borçalı mahalındakı soydaşlarımızı ələ almaq üçün onlar arasında məzhəb ayrımı salır və beləliklə, parçalanmış toplumu daha rahat şəkildə idarə etməyə cəhd edir. Gürcüstandan\nİlk dəfə olaraq TURKUAZ layihəsi çərçivəsində işğaldan azad olunmuş ərazilərə - Şərqi Zəngəzur İqtisadi Zonasına Bakı-Tbilisi-Qars dəmir yolu vasitəsilə konteyner daşıması həyata keçirilir. Bu barədə “Azərbaycan Dəmir Yolları” QSC məlumat yayıb. Bildirilib ki, qatarla payızlıq əkin üçün toxumluq buğda gətirilir. 28 konteynerdən ibarət ilk blok qatar Türkiyənin Tekirdağ bölgəsindən (İstanbul)\n"Əkbər ayağı ilə deyil, çiyinlərdə qayıtdı, anası oğlunun cənazəsi önundə qurban kəsdi...”\nXəbər verdiyimiz kimi bu gün Vətən müharibəsində şəhid olan əsgər Əkbər Azər oğlu Hüseynlinin doğum günü münasibətilə doğulduğu Cəlilabad rayon Alar kəndində tədbir keçirilib. Tədbir şəhidimizin oxuduğu Alar kənd 1 saylı tam orta məktəbində baş tutub. Bununla yanaşı, oxuduğu sinifə Əkbərin adı verilib. Şəhidimizin əmisi, şair Bilal Alarlı Moderator.az-a açıqlamasında bildirib ki, Əkbər Vətən müharibəsində Murov\nAzərbaycan Ordusunun bölmələrinin Arazdəyən yaşayış məntəqəsi istiqamətində guya atəş açması barədə Ermənistan tərəfinin yaydığı əsassız məlumatlar həqiqətə uyğun deyil və tamamilə yalandır. Bu barədə Müdafiə Nazirliyi məlumat yayıb. Bildirilib ki, qarşı tərəf bu kimi yalan məlumatlar yayaraq növbəti təxribatlarına zəmin yaratmağa çalışır. Bildiririk ki, Azərbaycan Ordusunun bölmələri istənilə\nBu gün ölkə başçısı İlham Əliyevin ilk dəfə Azərbaycan Respublikasının prezidenti seçilməsinin 18-ci ildönümüdür. Düz 18 il bundan öncə - 2003-cü ilin 15 oktyabr tarixində xalq İlham Əliyevə səs verməklə öz gələcək taleyini birmənalı şəkildə müəyyənləşdirdi. Bu tarixi hadisə ilə bağlı Moderator.az-a açıqlama verən millət vəkili Tamam Cəfərova o dövrün tarix olaylarına diqqət çəkib, İlham Əliyevin həmin seçkilərdəki\nƏmək və əhalinin sosial müdafiəsi naziri Sahil Babayevlə Böyük Britaniya və Şimali İrlandiya Birləşmiş Krallığının ölkəmizdəki səfiri Ceyms Şarpın görüşü olub. Nazir Prezident, Silahlı Qüvvələrin Ali Baş Komandanı İlham Əliyevin rəhbərliyi ilə Azərbaycan Ordusunun ötən il Vətən müharibəsində əldə etdiyi tarixi Zəfəri vurğulayıb. Ermənistanın 30 ilə yaxın işğal altında saxladığı yurd yerlərimizin azad edildiyini, ermən\n15 oktyabr 2021-ci il tarixində xarici işlər naziri Ceyhun Bayramov Fransanın Piyadalar Əleyhinə Minaların Aradan Qaldırılması üzrə Milli Komissiyasının (CNEMA) prezidenti səfir Jerar Şesnelin rəhbərlik etdiyi nümayəndə heyətini qəbul edib. Bu barədə Xarici İşlər Nazirliyi məlumat yayıb. Bildirilib ki, görüşdə nazir Ceyhun Bayramov Azərbaycan ərazilərinin bir hissəsinin 30 ilə yaxın davam edən işğalı və onun ağır nəticəl�\nReklam verənləri, vermək istəyənləri, jurnalistləri, hətta televiziyanın özündə çalışan həmkarlarımızı hər zaman bu mövzu maraqlandırıb – “Görəsən, bu televiziyanın reytinqi neçədir, mənim proqramım digərindən üstün, yoxsa aşağıdır?” Amma nə fayda, hərbi sirr kimi qorunan reytinqləri heç vaxt əldə edə bilməmişik. Bu gizlətməyə yaxşı don da geyindiriblər – “Bu, bizim kommersiya sirrimizdir”. Təəssüf ki, i\nƏrazi ilk partiya təşkilatlarında hesabat-seçki yığıncaqlarını davam etdirən YAP Xətai rayon təşkilatı oktyabarın 15-də Mehdi Mehdizadə 48/2, Mehdi Mehdizadə 48/4, Yusif Səfərov 22 ərazi ilk partiya təşkilatlarında topantılarını keçirib. Hesabat-seçki yığıncaqlarında məruzələr dinlənilib, çıxışlar əsasında hesabat dövründə görülən işlərə münasibət bildirilib. YAP Xətai rayon təşkilatının sədri Vüqar Rəhimzadə yığınca\nBu gün Bakı Dövlət Universitetində (BDU) Gənclər Fondu, Azərbaycan Tələbə Gənclər Təşkilatları İttifaqı (ATGTİ) və “Böyük Qayıdış” İctimai Birliyinin təşkilatçılığı ilə “44 günün qəhrəmanları” layihəsi çərçivəsində Vətən müharibəsi qaziləri ilə tələbələrin görüşü keçirilib. Tədbirdə Azərbaycan Respublikasının Dövlət Himni səsləndirilib, şəhidlərin əziz xatirəsi bir dəqiqəlik sükutla yad edi\nQarabağda erməni terrorçuların hücumu nəticəsində Ordumuz şəhid verib. Müdafiə Nazirliyinin rəsmi məlumatında üç mühüm məqam var: Birincisi, hücum ermənilərin terror aktı kimi qeyd olunur: bu, antiterror əməliyyatına əsas yaradır; İkincisi, Rusiyaya mesaj verilir: terror hücumu rus sülhməramlılarının fəaliyyətinə kölgə salır; Üçüncüsü, antiterror əməliyyatının keçirildiyinə, yaxud hazırlığ\n“Ermənistan, Rusiya və Azərbaycan baş prokurorları arasındakı razılaşmaya əsasən, Azərbaycan Silahlı Qüvvələri hərbçilərinin Dağlıq Qarabağın Müdafiə Ordusunun hərbçilərini öldürmək məqsədi ilə törətdikləri cinayət əməlləri barədə məlumatlar Dağlıq Qarabağda yerləşmiş Rusiya prokurorluq nümayəndələrinə ötürülüb”. Moderator.az xəbər verir ki, bu cümlələr qəsbkar Ermənistan mediasının bu gün yaydığı m�\nXəbər verdiyimiz kimi Azərbaycan Qida Təhlükəsizliyi Agentliyi tərəfindən aparılan araşdırmalar zamanı 25 enerji içkisi saxta çıxıb. Moderator.az-a açıqlamasında Azad İstehlakçılar Birliyinin sədri Eyyub Hüseynov illərdir ki, ölkədə enerji içkiləri istehsal edən firmalarla mübarizə apardıqlarını bildirib: “Bu gün AzTV-nin canlı efirində enerji içkiləriylə bağlı təəccüblü şeylər göstərəcəm. Mən iki il ö


Carpayilarin qiymeti bir çox fakrtordan asılı olaraq dəyişə bilir. Bu yataq mebelləri əşyalarının fərqli kriteriyalara cavab verən çeşidləri var.\nSadəliyi üstün tutanlar və ya klassik, sanballı görüntü axtaranlar fərqli təkliflər mövcuddur. Carpayilarin qiymeti barədə seçimlərinizi Kontakt Home-un yeni kolleksiyalarından rahatlıqla yararlana bilərsiniz.\nCarpayilarin qiymeti və növləri haqqında\nCarpayilarin qiymeti də çarpayıların formaları qədər dəyişiklik göstərir. Daha dəbdəbəli modellərin qiymətləri buna münasib olur. Sadə modellər isə bir çoxları üçün daha sərfəli seçimdir. İstənilən halda ən yeni çarpayı modelləri və qiymətləri üçün Kontakt.az onlayn mağazasından istifadə edə bilərsiniz\nCarpayilarin qiymeti Kontakt Home-da!\nCarpayilarin qiymeti üçün axtarış edən gənc cütlükləri ən çox maraqlandıran xüsusiyyətlər mebelin keyfiyyəti, dizaynı və büdcəyə uyumlu olmasıdır.\nMebel alarkən bunlara diqqət yetirmək vacib məsələdir. Bizim təklif etdiyimiz carpayilarin qiymeti hər kəsin tələblərinə artıqlaması ilə cavab verir. Hər yaş qrupunda olan hər kəsin zövqünə uyğun carpayilarin qiymeti ilə burada maraqlana bilərsiniz. Çarpayıların materialı, forması və növü haqqında daha ətraflı məlumat üçün Kontakt Home mağazalarına yaxınlaşa bilərsiniz. Bu zaman satış menecerlərimizdən daha dolğun məlumat alacaqsınız.\nYataq otagi mebelleri Yataq destleri Yataq mebelleri 2017 Yataq mebelleri qiymetleri Spalni mebel Sade yataq otaqlari Modern yataq mebelleri Klassik yataq mebelleri Ucuz yataq mebelleri qiymetleri Yataq mebel qiymetleri Yataq Mebelleri 2018 Mebeller yataq destleri Yataq dəstləri Yataq destleri ve qiymetleri Yataq Mebelləri Ucuz Yataq Mebelleri Carpayilarin qiymeti Yataq Destleri Qiymetleri Yataq mebeli qiymetleri Yataq desti mebelleri Çarpayılar Carpayilar ve Qiymetleri Carpayi Qiymeti Çarpayı satılır Yataq otagi mebeli qiymetleri Carpayi Modelleri Carpayi Ucuz Qiymete İki Mertebeli Carpayi Yataq destleri 2017 Yataq desti mebel Klassik yataq destleri Gozel yataq otaqlari Kicik yataq otagi dizayni Yataq Mebelleri 2019 Yataq otagi mebelleri qiymetleri Yataq desti Kreditle yataq mebelleri Taxt kravatlar Yataq mebelleri 2020 Yataq mebeli 2020 Yataq otagi mebelleri 2020 Yataq destleri 2020 Spalni mebel 2020 Yataq mebeli 2021 Yataq mebelleri 2021 Yataq destleri 2021 Yataq otagi mebelleri 2021 Yataq desti 2021 2021 yataq mebelleri Bağ kresloları Termoqiqrometr Fritoz Ağacbudayanlar DJ-kontroller


Bu gün saat 10:11-də Daxili İşlər Nazirliyinin ″102″ Xidməti-Zəng mərkəzi sistemindən Azərbaycan Ərazilərinin Minalardan Təmizlənməsi üzrə Milli Agentliyə (ANAMA) Sumqayıt şəhəri, H.Z.Tağıyev qəsəbəsi, Xətai küçəsi 34 ünvanında yolun kənarında 1 ədəd mərminin tapılması barədə məlumat daxil olub.\nANAMA-dan APA-ya verilən məlumata görə, Agentliyin xüsusi mobil çevik əməliyyat qrupu və Daxili İşlər Nazirliyinin Sumqayıt şəhər Baş Polis İdarəsinin 2-ci Polis Bölməsinin əməkdaşları dərhal həmin əraziyə göndərilib. Agentliyin mütəxəssisləri və Sumqayıt şəhər Baş Polis İdarəsinin 2-ci Polis Bölməsinin əməkdaşları tərəfindən birlikdə yuxarıda adı qeyd olunmuş əraziyə baxış keçirilib.\nTəhlükəsizliyi təmin etmək məqsədilə ərazi polislər tərəfindən mühasirəyə alınıb. Agentliyin mütəxəssisləri tərəfindən aparılan təcili təxirəsalınmaz əməliyyat-axtarış tədbirləri nəticəsində 1 ədəd 100 mm-lik top mərmisi (O-415) aşkar olunmuş, zərərsizləşdirilməsi üçün götürülərək Agentliyin mərkəzi məhvetmə ərazisinə daşınıb.\n15:12 28 May 2020\n15:05 28 May 2020\n14:44 28 May 2020\n14:22 28 May 2020\n14:01 28 May 2020\n12:28 28 May 2020\n12:07 28 May 2020\n11:54 28 May 2020\n11:24 28 May 2020\n09:11 28 May 2020\n08:32 28 May 2020\n08:02 28 May 2020\n07:33 28 May 2020\n23:02 27 May 2020\n22:52 27 May 2020\n22:04 27 May 2020\n21:37 27 May 2020\n15:39 27 May 2020\n15:06 27 May 2020\n14:05 27 May 2020\n12:47 27 May 2020\n12:46 27 May 2020\nSalyanda öldürülərək kanala atılan qadının kimliyi məlum olub - YENİLƏNİB-1\n12:15 27 May 2020


Xalq Cəbhəsinin 30 illik tarixi - necə və kimlər yaradıb? - Hürriyyət\nXalq Cəbhəsinin 30 illik tarixi – necə və kimlər yaradıb?\n08:14 - 16 İyul, 2019\n«1989-cu ilin 16 iyulunda keçirilən təsis konfransı 8 saat davam etdi və…»\nO, 13-15 iyun 2009-cu ildə “Yeni Musavat” qəzetində “Varlıq” başlığı ilə çap olunan çox böyük həsmli yazısında 30 il əvvəlin hadisələrindən, AXC-nin yaradılmasının təfərrüatlarından bəhs edib.\nPənah Hüseyn yazısında öncə bildirir ki, AXC-nin fəaliyyətini əks etdirən bir çox sənədlər itib və ya məhv edilib. Lakin heç də hər şey yox olmayıb: “Məncə, AXC-nin I (təsis) konfransından bəhs edən dərc olunmuş ilk akademik material tarix elmləri doktoru Aydın Balayevin 1992-ci ildə çapdan çıxmış ”Azərbaycan milli hərəkatı: Müsavatdan Xalq Cəbhəsinə qədərki dövr” kitabındakı “Azərbaycan Xalq Cəbhəsi” məqaləsidir”.\nMüəllif qeyd edir ki, iyulda kənar xarici təsir bu qərarın verilməsi üçün həlledici rol oynadı. Belə ki, AXC-nin təsis konfransının 1989-cu ilin iyulunda keçirilməsi Zviad Qamsaxurdiyanın adı ilə birbaşa bağlıdır: “AXC Təşəbbüs Mərkəzi 1989-cu ilin may ayının 15-16- da Tallində Baltik xalqlarının III Assambleyasında iştiraka dəvət aldı. Mən, AXC Təşəbbüs Mərkəzinin üzvləri Nəriman Zülfüqarov və Emin Əhmədovdan ibarət heyətlə Tallində olduq. Koordinasiya Şurasının üzvü olduğum üçün heyətə rəhbər təyin edildim və Tallində bir sıra görüşlərdə AXC-ni təmsil etdim. Qeyd edim ki, assambleyanın sənədlərində bizim heyətin fəaliyyəti də öz əksini tapmışdı. Pribaltika xalq cəbhələrinin bundan əvvəl keçirilən qurultay və digər tədbirlərində Qarabağla bağlı ermənilərin maraqlarına uyğun qətnamə və bəyanatlar qəbul edilmişdi və bu assambleyanın da müvafiq sənədinin layihəsi nümayəndələrə paylanmışdı. Bizim heyətin etiraz mövqeyini əks etdirən müraciət hazırlandı və həmin müraciət ümumi iclasda oxunaraq assambleyanın materiallarına daxil edildi. Assambleyanın gedişində erməni nümayəndələr əsasən Estoniya Xalq Cəbhəsinin yaradıcısı və rəhbərlərindən olan Rafiq Qriqoryan başda olmaqla, Pribaltikada yaşayan erməniləri təmsil edirdi və Qarabağla bağlı fəaliyyəti və diskussiyanı da əsasən onlar aparırdı. Erməni Milli Hərəkatını rəsmən İrəvandan olan yeganə (səhv etmirəmsə) Ohenasyan adlı bir nümayəndə təmsil edirdi. O vaxt Levon Ter-Petrosyan başda olmaqla, AOD-un rəhbərliyi həbs edilmişdi və Moskvada barələrində istintaq aparılırdı. Odur ki, AOD assambleyada çox populyar idi. Olduqca passiv olan həmin nümayəndə də bizimlə ciddi diskussiyalara girmirdi və şəxsi görüşlərdə mehribanlıq göstərirdi. Lakin mehribancasına da, ”sizin torpaqlar çoxdur, bizim azdır, ona görə də siz gərək razı olasınız ki, erməni xalqına bu torpaqlar verilsin, siz türklər demoqrafik yolla sürətlə çoxalırsınız, ona görə könüllü olaraq Ermənistandan getməlisiniz” kimi açıq-saçıq fikirlərini dilə gətirməkdən çəkinmirdi. Daha çox nümayəndə ilə təmsil edilən Gürcüstan Xalq Cəbhəsi ilə daha sıx tanışlıq quruldu.\n1989-cu il iyunun sonunda məhz mənimlə Tallində tanış olan Gürcüstan Xalq Cəbhəsinin üzvünün xətti ilə bizə Tiflisdə görüş keçirmək dəvəti gəldi. Gürcüstan Xalq Cəbhəsi orada öz təsir gücü və imkanlarına görə hətta ikinci və üçüncü belə deyildi. Prosesləri əsasən Zviad Qamsaxurdiyanın rəhbərlik etdiyi dəyirmi masa idarə edirdi və açıqca görünürdü ki, Zviad və digərləri Gürcüstan Xalq Cəbhəsinin təşəbbüsçü və təşkilatçısı olan bu tədbirin alınmasında maraqlı deyil. Zviad Qamsaxurdiya ilk andan tədbirdə sabotaj mövqeyi tutdu… Qamsaxurdiya Şəki-Zaqatalanı “qanunsuz yolla və ədalətsizcəsinə Azərbaycana verilmiş gürcü torpaqları” adlandırdı. Hikmət Hacızadə, Zərdüşt Əlizadə və mən kəskin etiraz etdik.\n… Bizimkilərin çıxışlarından sonra bərabər səviyyəyə və qarşılıqlı hörmətə keçən müzakirədə AXC və Gürcüstan Xalq Cəbhəsi və ona daxil olan 7 partiya arasında əməkdaşlıq sazişinin imzalanması gündəmə gəldi. Qamsaxurdiya açıq-aydın cığallığa keçdi və sonda ondan yapışdı ki, AXC hələ təsis olunmayıb, sadəcə, təşəbbüs qrupudur, heç kimi təmsil etmir və sənədi imzalamaqdan imtina etdi. Sənəd imzalanmamış qaldı. Bu hadisə “aşağıdan təşkilatlanma” tərəfdarlarının geri çəkilməsi üçün son dəlil oldu. Elə oradaca dərhal, gözləməyərək AXC-nin təsis konfransını keçirmək barədə qərar qəbul edildi və sürətlə həyata keçirildi.\nTM-in hesabatı haqqında Tofiq Qasımov məruzə etdi. Konfransda siyasi vəziyyət haqqında məruzə ilə Əbülfəz Əliyev (Elçibəy) çıxış etdi. Əbülfəz bəy o dövrdə SSRİ-də gedən proseslərin yeni və orijinal konsepsiyası ilə çıxış etdi. O, proseslərin mahiyyətinin SSRİ-nin parçalanması olduğunu, bu prosesin labüd, təbii və mütərəqqi olduğunu, lakin kənar faktorların təsiri ilə mürəkkəbləşdiyini göstərdi. Məruzədə belə kənar faktorlar olaraq beynəlxalq güclər, silah mafiyası və regionda erməni amili göstərilir, Qarabağda gedən proseslər də bu prosesə bağlanır”.\nZərdüşt Əlizadə Yusif Səmədoğlunun namizədliyini verdi. Rəhim Qazıyev Əbülfəz Elçibəyin namizədliyini təklif etdi. Səfər Alışarlı İsa Qəmbərin namizədliyini təklif etdi. İsa Qəmbər öz namizədliyini geri götürdü. Qızğın mübahisələr oldu və buna görə də Yusif Səmədoğlu öz namizədliyini geri götürdü. Açıq səsvermədə Əbülfəz Elçibəyin namizədliyi qəbul edildi və səsvermə ilə o, sədr seçildi”.\nPənah Hüseyn “Yeni Müsavat”ın bu sualına belə cavab verdi: “AXC özünün proqramında qarşısına qoyduğu vəzifələrin mühüm bir hissəsini yerinə yetirdi. Digər mühüm hissə də hələ özünün reallaşdırılmasını gözləyir. O dövrdə Xalq Cəbhəsinin proqramı kommunist-totalitar quruluşunun dağıdılması və demokratik dəyərlərin təsbit olunduğu bir cəmiyyət qurulması idi. Bununla yanaşı, Azərbaycanın dövlət müstəqilliyinin bərpa olunması vəzifəsi qarşıya qoyulmuşdu. Qarabağda erməni separatizmi və Ermənistanın işğalçı müharibəsinə qarşı Azərbaycan xalqının milli müqavimətini təşkil eləmək də AXC-nin qarşısına qoyduğu məqsəd idi. Azərbaycanın dövlət müstəqilliyi bərpa olundu. Bunda AXC həlledici rol oynadı. Azərbaycanda demokratik dəyərlərin qanunvericilikdə, konstitusiyada bərpa olunması, çoxpartiyalı sistemin yaradılması, Azərbaycanın beynəlxalq demokratik sistemə inteqrasiyası istiqamətində müəyyən addımlar atıldı. Lakin ölkədə müasir inkişaf etmiş siyasi mədəniyyətlər səviyyəsində siyasi sistem yaratmaq mümkün olmayıb. Azərbaycan Xalq Cəbhəsinin siyasi varisləri kimi çıxış edən qüvvələr bu vəzifənin yerinə yetirilməsi uğrunda mübarizə aparır”./musavat.com/\nƏvvəlki məqalə“S-400” Rusiyaya qarşı istifadə edilə bilərmi? – Rusiya hərbi qurumları bütün riskləri nəzərə alıb\nNövbəti məqalədə“Gürcüstana sonuncu xəbərdarlıq edilməlidir” – Qüdrət Həsənquliyev


İctimai nəqliyyatda gediş haqqını 40 qəpik ediblər - VİDEO\n//Şagirdlərin qış tətilinin vaxtı açıqlandı\n//Unibank müştəriləri üçün vacib məlumat!\n//İlham Əliyev: “Azərbaycan və Türkmənistan liman layihələrini sinxronlaşdırıb”\nAğdaş rayonunda ictimai nəqliyyatda qiymətlər süni olaraq artırılıb.\nBAKU.TV xəbər verir ki, Ağdaşda istər şəhər daxili, istərsə də qəsəbə və kəndlərə hərəkət edən marşrut xətlərində gediş haqları bütün xətlər üzrə süni şəkildə 10 qəpik artırılıb.\nMəsələ ilə bağlı Göyçay Avtomobil Nəqliyyatı Xidmətinin Göyçay Regional şöbəsindən Baku TV-yə bildiriblər ki, bu kimi halların baş verməməsi üçün əməkdaşlarımız tərəfindən mütəmadi olaraq reydlər keçirilir:\n“Süni qiymət artımına yol verən sürücü və sahibkarlar barəsində protokollar tərtib edilib. Artıq şöbəyə Ağdaş rayon ərazisində sürücü və sahibkarlar tərəfindən süni qiymət artımı ilə bağlı şikayətlər daxil olub. Bununla bağlı Ağdaş rayonunda reydlər keçirilib. Qanunsuz gediş haqqını qaldıran sürücülər barəsində protokollar yazılıb”.\nİcbari tibbi sığorta ilə bağlı əhaliyə VACİB XƏBƏR Jurnalistlər "İlin mətbuat xidməti"ni seçdi - SORĞU Bakı metrosunda gediş haqqı belə artdı (ARTIM TEMPİ) İşıq pulundan sonra ət, yağ, yumurta bahalaşdı, çörək isə… İlham Əliyev “Avtomobil nəqliyyatı haqqında” qanuna dəyişiklik etdi\nТеги: Ağdaş Ağdaş rayonu Azərbaycan


"Ona-buna yalvarmağı bacarmıram" - Novruz Qartal Xalq.biz\n“Ona-buna yalvarmağı bacarmıram” – Novruz Qartal\nTagged: bacarmıram, Novruz, Onabuna, Qartal, yalvarmağı\nXərçəngdən əziyyət çəkən Əməkdar artist Novruz Qartal xəstəxanadan çıxdıqdan sonra qızının evinə yerləşdirilib.\nAxşam.az xəbər verir ki, “Elgizlə izlə” verilişi aktyorun yanına yollanıb.\n“Uzanıram yaxşı oluram, ayağa qalxanda başım hərlənir. Pandemiyada insult keçirtdim, yemək yemədim, oturaq həyat tərzi keçirdim” deyə, N.Qartaq açıqlamasında deyib.\nAktyor illərdir kirayədə yaşaması haqda bunları söyləyib:\n“Heç vaxt qürurumu əyməmişəm. Düşünmüşəm ki, teatrda bilirlər. Cəbhələrdə oldum, fikir vermədim. Düşündüm yaxşı olacaq. Qapı döymək, ona-buna yalvarmaq mən bacarmıram. İnsanlara yaxşılıq etdim, rəhmət qazandım. Hamı üçün yaşamışam. Özüm üçün utanardım nəsə edim”.\nPrevious Post: Azərbaycan Mərkəzi Bankının valyuta məzənnələri (15.12.2021)\nNext Post: Arvadını qətlə yetirən şəxsin cinayət işi üzrə ibtidai istintaqı başa çatıb\nKiyev Şəhər Administrasiyasının rəhbəri Vitali Kliçko ikinci dəfə koronavirusa yoluxub. “Report” xəbər verir ki, bu barədə o, özünün teleqram-kanalında məlumat verib. V.Kliçko vaxtında peyvənd olunduğunu və bu səbəbdən xəstəliyi pis keçirmədiyini deyib. O, özünü təcrid etdiyini, müalicə aldığını və hazırda evdən işlədiyini bildirib. Mənbə: https://report.az/region-xeberleri/vitali-klicko-ikinci-defe-koronavirusa-yoluxub/\navtomobil (1000) Azərbaycan (19132) Azərbaycanda (1994) Azərbaycan xəbərləri (15362) Azərbaycanın (926) açıqlanıb (757) Bakıda (1953) bağlı (2355) baş (1919) bir (1526) daha (1498) dövlət (944) edib (2935) edilib (1355) etdi (1175) Foto (962) görə (765) Gürcüstan (15673) iki (727) ilk (712) ilə (4174) keçirilib (728) koronavirusa (802) nəfər (1590) oldu (998) olub (2887) olunub (875) Qazaxıstan (15440) Reportaz (1985) sayı (1151) Türkiyə (990) Türkiyə xəbərləri. (15362) Türkmənistan (15394) var (1549) verib (719) VİDEO (1135) və (4513) xəsarət (1061) yaşlı (1055) yeni (2227) YenicagAz (6234) Özbəkistan (15403) çox (1028) üçün (1592) İran (15540)


“Günahı Təhsil Nazirliyindən çox, RİH-lərdə axtarmaq lazımdır” - GEMI - Gəncliyin Elmi Mədəni İnkişaf Təşkilatı\nGemi.azYeniliklərMüsahibələr“Günahı Təhsil Nazirliyindən çox, RİH-lərdə axtarmaq lazımdır”\nMartın 30-da Qafqaznews.az saytında “Təhsil Nazirliyi özündən razıdır” başlıqlı yazı dərc olunmuşdu.\nMəqalədə qeyd olunurdu ki, Azərbaycanda keçirilən buraxılış imtahanıarı nəticəsində, tükürpərdən fakt üzə çıxıb. Orta məktəblərin 9-11-ci sinif şagirdləri arasında nəinki tədris proqramının minimum mənimsəmə səviyyəsi qeydə alınıb, hətta oxumağı və yazmağ bacarmayan şagirdlərin də olduğu məlum olub. Martın 29-da bu məlumatı Tələbə üzrə Dövlət Komissiyası yayıb: “Belələri 11-ci sinif məzunları arasında 24 nəfər, 9-cu sinif şagirdləri arasında isə 76 nəfərdir. Bu statistika imtahan rəhbərlərinin protokollarına əsasən aparılıb. Əgər nəzərə alsaq ki, bu cür hallar əksər imtahan rəhbərlərinin protokollarında qeyd olunur, deməli, vəziyyət acınacaqlıdır. Qəribədir ki, bu şagirdlər 9-cu və hətta 11-ci siniflərə qədər oxuya biliblər. Yazmaq-oxumaq bilməyən 11-ci sinif şagirdlərinin sayı rayonlar üzrə belə bölünüb: Sabirabad rayonunda 6 nəfər, Lənkəranda 4 nəfər, Hacıqabulda 3, Tovuzda 2 nəfər, Daşkəsən, Gədəbəy, Goranboy, Qazax, Astara, Lerik, Yardımlı və Masallı rayonlarının hərbirində isə 1 nəfərdir”. “\nOxuyub-yazmağı bacarmayan 9-cu sinif şagirdərinin statistikası isə belədir: Astarada 12 nəfər, Sabirabadda 9 nəfər; Lerikda 8 nəfər; Gədəbəy, Tovuz və Masallı rayonlarının hər birində 4 nəfər; Qazax, Goranboy və Bərdə kimi rayonların hər birində 3 nəfər; Daşkəsən, Şəmkir, Ağstafa, Ağcabədi, Ağdaş, Yardımlı və Hacıqabul rayonlarının hər birində 2 nəfər; Qax, Kəlbəcər, Qəbələ, Ordubad, Xızı, Ağdam, Xaçmaz və Cəbrayıl rayonlarının hər birində 1 nəfər” (APA). Biz Təhsil Nazirliyinin mətbuat katibi Cəsarət Valehovdan TQDK-nın məlumatını şərh etməyi xahiş etdik. “Mənim bu məsələ ilə bağlı yetərli məlumatım yoxdur. Bu informasiyanın mənbəyi TQDK-dır”, – deyə C.Valehov bildirib. Onun fikrincə, yazıb-oxumağı bacarmayan məzunların olması Təhsil Nazirliyinin fəaliyyətini şübhə altına salmır.\n“Siz normal hesab edirsiniz ki, 100 məzun yazıb-oxuya bilmir?” – deyə jurnalist maraqlandı.\n“Mən şərh verməkdən imtina edirəm”, – deyə Cəsarət Valehov cavab verib. Milli Məclisin deputatı Nizami Cəfərovun fikrincə, əgər bu məlumat doğrudursa, təcili tədbirlər görülməlidir.\nQeyd edək ki, bu məsələ Azərbaycan ictimaiyyətində geniş müzakirələrə gətirib çıxardı. Ötən gün Modern.az saytında adıkeçən rayonların təhsil şöbə müdirlərinin nazirliyə çağırıldığı barədə xəbər dərc olundu.\nTQDK-nın nümayəndəsi Nəsimi Kazımov Modern.az-a açıqlamasında yazıb-oxumağı bacarmayanlar haqqında əlavə məlumatın verilməsinin mümkünsüzlüyünü qeyd edib. Lakin o, vurğulayıb ki, hansı Təhsil şöbələrindən həmin şagirdlər haqqında maraqlanan olubsa, onlara məlumatlar göndərilib.\nModern.az saytı adları çəkilən rayonlardan bəzilərinin Təhsil şöbələri əlaqə saxlamağa çalışıb. Lakin əksər Təhsil şöbələrinin müdirlərinin yerlərində olmadığı bildirilib.\nQafqaznews.az olaraq, bir çox oxucularımız kimi, biz də bu suala aydınlıq gətirmək istədik: “Oxumaq istəməyən və yaxud savaddan məhrum şagirdlər 9 və hətta 11 il ərzində necə məktəbdə qalıblar və onlara rüblük, illik qiymətlər hansı əsasla verilib?”.\nTəhsil eksperti, “Gənclərin Elmi-Mədəni İnkişafı” İctimai Birliyinin sədri Sərdar Yusifoğlu bildirib ki, bəzi regionlarda hətta pul tanımayan məktəblilərə də şəxsən rast gəlib.\n“Mən düşünürəm ki, bu məsələdə hər şeyi Təhsil Nazirliyinin üstünə yıxmaq lazım deyil. Şagirdlərin savadsızlığında rayon icra hakimiyyətlərinin, rayon təhsil şöbələrinin üzərinə məsuliyyət düşür. Günahı Təhsil Nazirliyindən çox, RİH-lərdə axtarmaq lazımdır. Onlar yerlərdə təhsilə maraq təşviq etməli və davamlı tədbirlər görməlidirlər. Eyni zamanda, bəzi valideynlər də övladlarının təhsil almasında maraqlı deyil”, – deyə S.Yusifoğlu qeyd edib.\nO vurğulayıb ki, yazıb-oxumağı bacaramayan 11-ci sinif şagirdinə rast gəlməyib: “Amma 9-cu sinif şagirdləri məsələsi inandırıcıdır, çünki onların doqquz illik təhsil sənədi alması ailələri üçün formal xarakter daşıyır. Məktəblər ona görə güzəştə gedirlər ki, şagird heç olmasa orta təhsil sənədi alsın”.\nS.Yusifoğlu burda sosial problemlər və bölgələrdə gənclərin kənd təsərrüfatına yönləndirilməsi ehtimalını istisna edir: “Rayonda böyümüş nə qədər ali təhsilli gənc tanıyıram ki, örüşə də gediblər, naxıra da. Kənddə bu işlərlə məşğul olmaq normaldır. Burda əsas mənəvi tərəfə baxmaq lazımdır. Valideynlərdən də çox şey asılıdır”.\nEkspertin fikrincə, heç də hər şey fəlakət kimi dəyərləndirilməməlidir: “Bəli, şagirdlərin yazıb-oxuya bilməməsi acınacaqlı haldır, bu istiqamətdə tədbirlər görülməlidir. Lakin Bakıdan bölgələrə gedən, məsələn, Lerikin ucqar kəndində 600 manat maaşla işləyən müəllim tanıyıram. Çox savadlı gəncdir, peşəsinə sevgi ilə yanaşır. İnanıram ki, o, uşaqlara normal dərs keçməyə maraqlıdır. Lakin ümumi mənzərədə bəzi məqamlar var ki, onları korrektə etmək, yerlərdə araşdırma aparıb tədbirlər görmək lazımdır”.\nSərdar Yusifoğlu müxbirimizin “Azərbaycandakı gənclərin təhsil səviyyəsinə ümumi baxanda, nikbin yanaşma mümkündürmü?” sualına belə cavab verib: “Biz əsasən xaricdə təhsil ilə məşğul oluruq. Bizə müraciət edən gənclərlə yazılı sorğu aparır, onların dünyagörüşünü öyrənmək üçün bəzi tapşırıqlar veririk. Ümumilikdə, vəziyyəti nikbin saya bilərik. Azərbaycanda parlaq gənclər də çoxdur. Və onların ölkəmizə uğur gətirəcəyinə inanırıq”.\nPsixoloq Dəyanət Rzayev isə bu məlumatı “faciə” adlandırıb: “Bu, Təhsil Nazirliyi üçün yox, ölkə üçün faciədir. Təəssüflər olsun ki, bunun əsas səbəbi cəmiyyətdə intellekt kultunun yox, diplom kultunun hökm sürməsindədir. Bölgələrdə vəziyyət çox ağırdır, işsizlik və sosial problemlər insanlarda elmə-təhsilə marağı öldürür. Korrupsiya elementləri və sosial problemlər insanlarda nəyə intellekti ilə nail olacağına inamı zəiflədir. Məsələn, əksər gənclərimiz bu gün polisdə işləmək, asan yolla pul qazanmaq istəyir. Bir az oxuyan əksər gənclərin də hədəfi hüquq fakültəsidir ki, bitirəndən sonra hüquq mühafizə orqanlarında işləsinlər. Bəzi ailələr düşünürlər ki, uşaq oxumasa, onu Ukraynada-Rusiyada bir ali məktəbə düzəldərlər, adı gedər, diplom alar”.\nD.Rzayevin sözlərinə görə, ümumilikdə cəmiyyətdə qrammatik savad zəifləyib: “Elmlər namizədi tanıyıram ki, öz adını düzgün yazmır. Məsələn, adı Rzadır, Rıza yazır. Cəmiyyətdə dilimizə qarşı diqqət və sevgi aşağıdır. Əvvəl deyirdilər ki, kimin donanması və ya aviasiyası güclüdürsə, o da güclüdür. Amma indi güc təhsildə, elmdədir. Təəssüf ki, bizdə elm-təhsil çox aşağı səviyyəyə düşüb. Müəllimin cüzi maaşa işlədiyini görən şagirdlərdə də təhsil almağa maraq olmayacaq. İlk növbədə müəllimlərin maaşından başlamaq lazımdır. Yüksək maaşla rayonlara gedən gənc müəllimlərin də sayı çox azdır. Ümumilikdə elm və təhsil xadimləri çox az maaş alırlar”.\nD.Rzayev bu problemin məktəblərdə psixoloqların olmaması ilə bağlılığını istisna edir: “Əvvəl də məktəblərdə psixoloq yox idi. Amma ideologiya var idi. Təhsil çox yüksəkdə tutulurdu. Cəmiyyətdə inam var idi ki, təhsil almasan, uğura nail ola bilməzsən. Təəssüflər olsun ki, indi elə deyil”.\nQafqaznews: Rüfət Əhmədzadə


Kənd qadınlarının dəstəyində “ABAD”ın\n17:17 15 Oktyabr 2019 Oxunub : 865\nBu gün Beynəlxalq Kənd Qadınları Günü kimi qeyd olunur. Dünyada hər 4 nəfərdən 3-ü kənd yerlərində yaşayır və onlardan dörddə birindən çoxunu isə kəndlərdə yaşayan qadınlar təşkil edir.\nABAD-dan Azvision.az -a verilən məlumata görə, Birləşmiş Millətlər Təşkilatının Ərzaq və Kənd Təsərrüfatı Təşkilatının məlumatına əsasən, kənd qadınlarının istehsal resurslarından kişilər kimi bərabər istifadə imkanları olsa, yüz milyondan artıq insan yoxsulluqdan qurtara bilər. Belə olan təqdirdə qadınların işlədikləri fermalarda məhsuldarlıq 30 faiz artacaq, aclıqdan əziyyət çəkən insanların sayı 17 faiz azalacaq. Bu isə 150 milyon insan deməkdir.\nAzərbaycanda kənd işçilərinin problemləri həll olunması üçün bir çox mühüm addımlar atılır. "Bu addımlardan biri “ABAD” publik hüquqi şəxsin də yaradılmasıdır. “ABAD” öz sahəsində qadınlara kənd təsərrüfatı resurslarından istifadə edərək öz növbəsində mikro, kiçik və orta biznesin inkişafına hərtərəfli dəstək verir.\nKənd təsərrüfatının inkişafı üçün, gənc qızların doğma yurdlarını tərk etməmələri, onların inkişafı ilə məşğul olmaq, avadanlıqlarla təchiz edib modernləşdirmək, kənd sakinlərinin yaşayış və iş şəraitini yaxşılaşdırmaq lazımdır".


Resepti gizlədilən və ancaq imperator ailəsinin içdiyi – MÖCÜZƏVİ ÇAY\n/ Baxış: 2146\nAmma son zamanlar ondan da faydalı bir çay növünün, ağ çayın olması barədə mütəxəssislər məlumat verir. Bəs ağ çayı digər qara və yaşıl çaydan fərqləndirən əlamətlər hansılardır. Ailem.az bununla bağlı faydalı məlumatı diqqətinizə çatdırır.\nAğ çay, Camellia Sinensis bitkisinin yarpaqlarının tam yetişmədən yığılması nəticəsində hazır olur. Yarpaqlar tam olaraq yetişmədiyi üçün ağ tüklü bir görünüşü olur. Ağ çay adını da bu görünüşdən alıb. Ağ çayın bir çox növü var. Bu növlər, aromasına, tumurcuq sayına, yarpaqlarına görə dəyişiklik göstərir. Ən keyfiyyətli ağ çay silver needle olaraq bilinən çaydır. Bu çay tamamilə açılmamış yarpqaqlardan hazırlanır.\nAğ çayda yüksək faizdə “kateşin” adı verilən flavonoidlər var. Bu kateşinler bağırsaq, prostat, mədə kimi bir çox xərçəng növünə qarşı qoruyucu təsir göstərir. Xərçəng hüceyrələrinin böyüməsinin qarşısını alaraq yenilərinin yaranmasını əngəlləyir.\nSağlam qida /7168\nSağlam qida /20152\nSonsuzluq və onun müalicəsi /5518