Хэгъэгум имедали 5 — Адыгэ макъ\nХэгъэгум имедали 5\nРедактор 15.11.2021 15.11.2021 КЪЭБАРЫКlЭХЭР, СПОРТЫР\nУрысыем иныбжьыкIэхэм атлетикэ онтэгъумкIэ язэнэкъокъу шэкIогъум и 1 — 10-м къалэу Грознэм щыкIуагъ.\nХэгъэгум ишъолъыр 50 фэдизмэ къарыкIыгъэхэр Чэчэным икъэлэ шъхьаIэ щызэIукIагъэх. Спортсмен 470-м нахьыбэ зэнэкъокъум хэлэжьагъ. Илъэс 15 – 18 ыкIи илъэс 19 – 20 зыныбжьхэр куп зэфэшъхьафхэм ахэтхэу текIоныгъэм фэбэнагъэх.\nАдыгэ Республикэм щыщ нэбгырэ 11 щылычым икъэIэтын яIэпэIэсэныгъэ къыщагъэлъэгъуагъ.\nИнэм зыщызыгъэсэрэ Артем Горловым, кг 81-рэ, апэрэ чIыпIэр гъогогъуи 3 къыдихыгъ. ШIыкIэу рывокым кг 150-рэ, толчокым кг 170-рэ, тIоштэгъукIэ кг 320-рэ къыIэти, дышъэ медалищ къыфагъэшъошагъ. Тренерхэу Александр Горловымрэ, ар ышнахьыжъ, Роман Казаковымрэ батырыр агъасэ.\nМыекъуапэ щыщэу Давид Саядян, илъэс 15 – 18 зыныбжьхэм якуп, рывоккIэ кг 122-рэ къыIэтыгъ, ятIонэрэ чIыпIэр кг 73-рэ къэзыщэчыхэрэм язэнэкъокъу къыщихьыгъ.\nСихъу Аслъан ипащэу Д. Саядян атлетикэ онтэгъум зыфегъасэ.\nХьатыгъужъыкъуае щапIугъэ Хьабый Хъусен кг 89-рэ къэзыщэчыхэрэм янэкъокъугъ. Илъэс 19 – 20 зыныбжьхэм якуп хэтэу шIыкIэу рывокыр ыгъэцэкIагъ. Килограмми 141-рэ къыIэти, джэрзыр къыфагъэшъошагъ.\nАдыгэ Республикэм атлетикэ онтэгъумкIэ испорт еджапIэу Чыржьын Мухьарбый ыцIэ зыхьырэм итренерхэу Сихъу Аслъан, Чэмбэхъу Анзор, Сихъу Рэмэзан, Алексей Красновыр, Александр Горловыр тиспортсменхэм ягъусэхэу зэнэкъокъум хэлэжьагъэх, зэхэщэн Iофыгъохэр агъэцэкIагъэх.\n— Зэнэкъокъур тыгу рихьыгъ, — къытиIуагъ республикэм атлетикэ онтэгъумкIэ испорт еджапIэу М. Чыржьыным ыцIэ зыхьырэм ипащэу, спортымкIэ дунэе класс зиIэ мастерэу Сихъу Рэмэзан. — Мыекъуапэ, Джамбэчые, Инэм, Хьатыгъужъыкъуае защызыгъэсэрэ тиныбжьыкIэхэр хэгъэгум изэIукIэгъухэм ахэлэжьагъэх, медальхэр къахьыгъэх. Къоджэ спортым зыкъегъэIэтыгъэным тапэкIи тыпылъыщт. Физкультурэм, спортым зядгъэушъомбгъузэ, псауныгъэм игъэпытэн, батыр цIэрыIохэр гъэсэгъэнхэм Iоф адэтшIэщт.\nСурэтым итхэр: апэрэ чIыпIэр Урысыем къыщыдэзыхыгъэ Артем Горловым, нэмыкIхэм афэгушIох.\nПредыдущая ИешIакIэ лъэхъу\nСледущая Робот-хирургыр яIэпыIэгъушIу


IэпыIэгъур къызэтеуцощтэп — Адыгэ макъ\nЗымылъэгъухэрэм апае Адыгэ республикэ хэушъхьафыкIыгъэ тхылъеджапIэм Адыгэ Республикэм и ЛIышъхьэу КъумпIыл Мурат тыгъуасэ щыIагъ. Брайль ишапхъэхэмкIэ еджэхэрэм усэ къеджэнымкIэ яшъолъыр зэнэкъокъоу «СIэхъуамбэхэр — сынэх» зыфиIорэм хэлажьэхэрэми республикэм ипащэ мыщ щаIукIагъ.\nАР-м IофшIэнымкIэ ыкIи социальнэ хэхъоныгъэмкIэ иминистрэу Мырзэ Джанбэч, АР-м культурэмкIэ иминистрэу Аулъэ Юрэ, зымылъэгъухэрэм я Урысые обществэ АдыгеимкIэ икъутамэ итхьаматэу Нэхэе Руслъан лIышъхьэм игъусагъэх. Зымылъэгъухэрэм яреспубликэ хэушъхьафыкIыгъэ тхылъеджапIэ Iоф зэришIэрэм къытегущыIагъ ащ ипащэу Ирина Корниенкэр.\nАдыгеим и ЛIышъхьэ иIэпыIэгъукIэ 2015-рэ илъэсым квадратнэ метрэ 320-м нахьыбэ зиинэгъэ псэуалъэ учреждением къыIэкIэхьагъ ыкIи гъэцэкIэжьынхэр щашIыгъэх. «Iэрыфэгъу щыIакI» зыфиIорэ программэм къыдыхэлъытагъэу фондыр зэрагъэуIугъ, чIэхьапIэр зэтырагъэпсыхьагъ, зымылъэгъухэрэр щызекIонхэ зэралъэкIыщтым тетэу унэ кIоцIхэр агъэпсыгъэх, макъэхэр зыщытыратхэхэрэ студиер агъэкIэжьыгъ. «2014 — 2018-рэ илъэсхэм ателъытагъэу Адыгэ Республикэм культурэм хэхъоныгъэ щегъэшIыгъэныр» зыфиIорэ программэм къыдыхэлъытагъэу мылъку шъхьаф афатIупщыгъ — псэуалъэхэр, тхылъхэр зытетыщтхэр, электрон шъуашэм илъыщт каталогым пае техническэ Iэмэ-псымэхэр ащэфыгъэх. 2018-рэ илъэсым Адыгэ Республикэм иминистрэхэм я Кабинет иIэпэчIэгъэнэ фонд къикIэу къафэкIогъэ мылъкумкIэ «къэгущыIэрэ тхылъхэм» ядэIушъунхэм пае оборудование ащэфыгъ, еджакIохэу къеуалIэхэрэм яфэIо-фашIэхэр лъэхъаным диштэу афагъэцэкIэнхэм тхылъеджапIэр тырагъэпсыхьагъ. Мы илъэсыми IэпыIэгъу тедзэу афатIупщыгъэмкIэ сигнализациер, видеолъыплъэныр щагъэпсыгъэх, сайтыр агъэкIэжьыгъ.\nОтдел зэфэшъхьафхэр, зэрамылъэгъурэмкIэ сэкъатныгъэ зыфагъэуцугъэхэм агъэфедэрэ пкъыгъохэу «Iэрыфэгъу щыIакI» зыфиIорэ программэмкIэ къызIэкIагъэхьагъэхэм якъэгъэлъэгъон республикэм и ЛIышъхьэ рагъэлъэгъугъэх. КъызэраIотагъэмкIэ, тхылъеджапIэм джы амал иI Брайль ишапхъэхэм атетэу, хэушъхьафыкIыгъэ принтерымкIэ кIэлэцIыкIухэм апае тхылъхэр къыдигъэкIынхэу, аудиотхылъхэри щытыратхэнхэу. Джащ фэдэу тхылъеджапIэм иIофышIэхэм кIэлэцIыкIухэр зэрэрагъэджэщтхэ шIыкIэхэм афэгъэхьыгъэ пособие хэушъхьафыкIыгъэхэм язэхэгъэуцони Iоф дашIэ.\nЗэIукIэгъум илъэхъан КъумпIыл Мурат къыIуагъ тапэкIи республикэ хэбзэ къулыкъухэм учреждением яшIуагъэ къызэрэрагъэкIыщтыр. Мы Iофыгъом партиеу «Единэ Россием» иамалхэри щагъэфедэщтых. ТхылъеджапIэм ипащэхэми, иIофышIэхэми Адыгеим и ЛIышъхьэ рэзэныгъэ гущыIэхэр фагъэзагъэх ренэу анаIэ къызэратетым пае.\nНэужым КъумпIыл Мурат гущыIэгъу афэхъугъ хэушъхьафыкIыгъэ еджэпIэ-интернатым икIэлэеджакIохэу Брайль ишапхъэхэмкIэ къеджэхэрэм язэнэкъокъу хэлажьэхэрэм. Ар илъэс къэс зэхащэ мазэрэ кIорэ Iофтхьабзэу «Бэщ фыжь» зыфиIорэм къыдыхэлъытагъэу.\n«ТэркIэ мэхьанэшхо иI еджэныр къышъуфэIэрыфэгъуным, ащ пае ищыкIэгъэ фэIо-фашIэхэр мыщ щызэшIотхыгъэх. ТапэкIи шъуитхылъеджапIэ хэхъоныгъэ ышIыным тыпылъыщт. Мы учреждением Iоф щызышIэхэрэми, зымылъэгъухэрэм яреспубликэ обществэ хэтхэу чанэу зыкъэзыгъэлъагъохэрэми сафэраз Iофэу зэдызэшIотхырэм яIахьышхо къызэрэхалъхьэрэм пае. Шъо, кIэлэеджакIохэм, зэнэкъокъум гъэхъагъэхэр щышъушIынхэу шъуфэсэIо. ТапэкIэ текIоныгъабэ зэрэшъушIыщтым тицыхьэ телъ ыкIи зэкIэ къыжъудэхъунэу тыфай», — къыIуагъ КъумпIыл Мурат.\nЗэIукIэм икIэух Адыгеим и ЛIышъхьэ культурэмкIэ министерствэм ипащэхэм пшъэрылъ афишIыгъ тхылъеджапIэм игъэкIэжьын зэрэзэшIуахыщтым егупшысэнхэу, ащкIэ шIошIэу яIэхэр къыраIотыкIынэу. IофшIэнымрэ социальнэ хэгъоныгъэмрэкIэ министерствэм фигъэпытагъ чIыпIэхэм Iофтхьабзэу «Бэщ фыжь» зыфиIорэр ащызэхэщэгъэнымкIэ муниципальнэ псэупIэхэм япащэхэм адызэрахьэрэ Iофтхьабзэхэр агъэлъэшынхэу.\nПредыдущая Агъэнэфэгъэ пIалъэхэм аухынхэу\nСледущая Урысыем и Правительствэ идиплом Адыгеим къыфагъэшъошагъ


ЦСКА-м зэрэхэтыгъэм рэгушхо — Адыгэ макъ\nЦСКА-м зэрэхэтыгъэм рэгушхо\nЛIыхъужъхэр сыдигъуи тигъусэх. Щысэу атетхырэм тегъэгъуазэ.\nХэгъэгу зэошхом илъэхъан фашист техакIохэм язэхэкъутэн хэлэжьэгъэ спортсменхэр чIыпIэ къин ифэхэу бэрэ къыхэкIыгъ. МашIом, псым апхырыкIынхэмкIэ лIыгъэ шъыпкъэ зэрахьагъ.\nКощхьаблэ щапIугъэ Чыржьын Мухьарбый дунаим щызэлъашIэрэ ЦСКА-м илъэсыбэрэ дзэ къулыкъур щихьыгъ. Олимпиадэ джэгунхэм атлетикэ онтэгъумкIэ дышъэр къащыдихыгъ.\nТекIоныгъэм ия 75-рэ илъэс фэгъэхьыгъэу М. Чыржьыным гущыIэгъу тызыфэхъум, щысэ зытырихыщтыгъэ ветеранхэм яхьылIэгъэ къэбархэр къытфиIотагъэх.\n— Сэ Хэгъэгу зэошхом ыуж сыкъэхъугъ. СыкIэлакIэу ЦСКА-м сызаштэм, цIыф гъэшIэгъонхэм саIукIагъ. Сафэраз, IэпыIэгъу къысфэхъугъэх, хэгъэгум испорт лъагэу зыIэтыгъэхэр къахэкIыгъэх, — къеIуатэ М. Чыржьыным.\nИван Удодовыр Хэгъэгу зэошхом иилъэсхэм укIыпIэм ифэу бэрэ къыхэкIыгъ. Фашистхэм гъэры зашIым, ылъакъохэм амыIэтыжьэу оды хъугъагъэ. Спортсмен-дзэкIолIым пытагъэ къызыхигъафи, пыйхэм къаIэкIэкIыжьыгъ.\n1945-рэ илъэсым ТекIоныгъэм и Мафэ загъэмэфэкIым, Иван Удодовыр икIэрыкIэу спортышхом хэхьажьыгъ. Олимпиадэ джэгунхэм атлетикэ онтэгъумкIэ дышъэр къащихьыгъ.\n— Александр Бошко, Аркадий Воробьевыр, фэшъхьафхэу Хэгъэгу зэошхом лIыгъэ щызезыхьагъэхэр упчIэжьэгъу сшIыщтыгъэх, — тизэдэгущыIэгъу лъегъэкIуатэ Чыржьын Мухьарбый. — Спортымрэ шIэныгъэмрэ зэрэзэпхыгъэхэм къытегущыIэхэ зыхъукIэ, цIыфым щыIэныгъэм пытагъэ къызыщыхигъэфэн зэрэфаем мэхьэнэ ин ратыщтыгъ. Заом иветеранхэм къулыкъур адэсхьызэ ЦСКА-м сызэрэхэтыгъэм сырэгушхо, шIукIэ сыгу къэсэгъэкIыжьых.\nПредыдущая «Зэкъошныгъэр» ящэнэр\nСледущая Шъхьащэ афашIы


ГумэкIыгъом тыпэуцужьы — Адыгэ макъ\n«Антидепрессант» зыфаIорэ Iэзэгъу уцхэр процент 15-кIэ нахьыбэу аптекэхэм ащэ хъугъэ. Рецепт зыпылъхэу врачхэм къыратхыкIыхэрэри, «узыгъэIэсэрэ» уцхэри цIыфхэм бэу ащэфых.\nГукъыдэчъыр тIэкIу нахь макIэ зыхъукIэ, сыд пае «депрессиеу» ар къытщыхъура? ТыгуIэзэ уцхэр зэдгъэгъотхэу, тэр-тэрэу ащ тыпэуцужьын амал тимыIэу сыд пае къытшIошIыра?\nМы илъэсым иапэрэ мазэ къыщегъэжьагъэу Iоныгъом нэс тикъэралыгъо ис цIыфхэм сомэ миллиарди 2,6-рэ зытефэгъэ Iэзэгъу уц къэмлан миллиони 5,5-рэ ащэфыгъ. Ахэр врачхэм къафыратхыкIыгъэхэр ары. Ежь-ежьырэу цIыфхэм къыхахыгъэ Iэзэгъу уцхэм миллиарди 7 фэдиз апэIуагъэхьагъ, ащ фэдэ къэмлан миллиони 123-рэ къызIэкIагъэхьагъ.\nПсихиатрэхэм зэраIорэмкIэ, бжыхьэм цIыфхэм гукIуачIэу яIэр нахь макIэ мэхъу. Ащ пэшIуекIощт Iэзэгъу уцхэм яшъонхэу рагъажьэ. Ау гукъыдэчъыр зэреIыхыгъэм пае «депрессия» зыфаIорэ узыр яIэу алъытэныр тэрэзэп. Мыщ фэдэ уз зиIэм щхыпэ къызэремыкIурэм дакIоу зигъэсысынри, гупшысэныри къехьылъэкIы, цIыфым «зиугъоин» ылъэкIырэп, иIахьылхэр гущыIэгъу къыфэхъухэ зыхъукIэ, ипсауныгъэ изытет нахь дэи мэхъу.\nМыщ фэдэ зекIуакIэр цIыфым тхьамэфитIум ехъурэ иIагъэу, Iоф ышIэнэуи фэмыеу, щыIэныгъэм мэхьанэ щыримыIэжьэу къыщыхъоу ыкIи псэунэу фэмыежьы зыхъукIэ — шIокI имыIэу психиатрэм дэжь кIон фае. Узыр къызщежьагъэр, ушъхьагъоу фэхъугъэр ащ ыгъэунэфыщт.\nТыгъэм инэф, чэщ-зымафэм инэфынэ нахь макIэ зэрэхъухэрэм, къызэрэучъыIырэм апкъ къикIыкIэ цIыфхэм гукъыдэчъэу яIэр нахь макIэ мэхъу. Пчыхьэм унэм остыгъэр нахь шIэтэу хэбгъанэмэ, гумэкIыгъом зыщыуухъумэнкIэ ишIуагъэ къэкIощт.\nПкъышъолым ищыкIагъэм фэдизрэ учъыен фае. Режим гъэнэфагъэм утеты зыхъукIэ (а зы уахътэм угъолъыжьэу ыкIи укъэтэджэу), ар гъэцэкIэгъошIу хъущт. Чэщ-зымафэм сыхьати 7 — 8-м учъыен фае.\nДжащ фэдэу цIыфым ыгу мыкIодынымкIэ, игукъыдэчъ бжыхьэ чъыIэм хэмыкIодэнымкIэ IэпыIэгъу къыфэхъущтмэ спортыр ащыщ. Фитнесым, бассейным, жьы къабзэм ухэтэу къэпкIухьаным е къэпчъыхьаным, къэшъоным яшIуагъэ къэкIощт. Зыбгъэгупсэфынышъ, рэхьатэу жьыкъэпщэныри мыщ фэдэ гумэкIыгъом иIэпыIэгъущт.\nТэрэзэу ыкIи игъом ушхэным унаIэ тебгъэтын фае. Диетэ «хьылъэхэм» уатетIысхьэмэ къикIын щыIэп, ау гукъыдэчъыр нахь макIэ зэрэхъугъэм пае зэпымыоу ушхэныри тэрэзэп.\nШъон пытэхэм, тутыным рэхьатыгъо къыуатэу зэраIорэр зэрэмытэрэзыр хэти къыгурыIон фае. Тутыным е шъоным тIэкIу нахь уагъэгупсэфыгъэу къыпщыхъун ылъэкIыщт, ау охътэ тIэкIу зэрэтешIэу пстэури къызэпырызэжьыщт.\nПредыдущая ЦIыфхэм яшIэныгъэхэм ахагъэхъонэу\nСледущая Нэжъ-Iужъхэр агъэгушIуагъэх


ЦIыфхэр аркъ нэпцIым щыухъумэгъэнхэ фае | Адыгэ Макъ\nЦIыфхэр аркъ нэпцIым щыухъумэгъэнхэ фае\nПравопорядкэмкIэ зичэзыу зэхэсыгъоу щыIагъэр зэрищагъ Адыгэ Республикэм и ЛIышъхьэ ипшъэрылъхэр пIэлъэ гъэнэфагъэкIэ зыгъэцэкIэрэ КъумпIыл Мурат.\nЛъэпкъ ыкIи дин зэмызэгъыныгъэхэр республикэм къимытэджэнхэмкIэ, хэбзэгъэуцугъэм димыштэрэ акциехэм ныбжьыкIэхэр ахэщагъэхэ мыхъунхэмкIэ чIыпIэ зыгъэIорышIэжьын ыкIи хэбзэухъумэкIо къулыкъухэм яIофшIэн зэрагъэпсырэм шIуагъэу къытырэм фэгъэхьыгъэу къэгущыIагъэх АР-м хэгъэгу кIоцI IофхэмкIэ иминистрэ ипшъэрылъхэр зыгъэцэкIэрэ БрантIэ Мурадинрэ муниципальнэ образованиеу «Красногвардейскэ районым» иадминистрацие ипащэу Осмэн Альбертрэ.\nБрантIэ Мурадин къызэрэхигъэщыгъэмкIэ, 2017-рэ илъэсыр къызихьагъэм щыублагъэу лъэпкъ ыкIи дин зэмызэгъыныгъэ республикэм къихъухьагъэу агъэунэфыгъэп. Ау лъэпкъи 100-м ехъу зыщыпсэурэ шъолъырым мы лъэныкъомкIэ зэмызэгъыныгъэ къитэджэн зэрилъэкIыщтыр къыдалъытэзэ, чIыпIэ зыгъэIорышIэжьын ыкIи хэбзэухъумэкIо къулыкъухэм, общественнэ организациехэм, нэмыкI ведомствэхэм яIофшIэн нахь агъэлъэшын зэрэфаем къыкIигъэтхъыгъ.\nЛъэпкъ ыкIи дин зэгурыIоныгъэр гъэпытэгъэным, ныбжьыкIэхэм азыфагу зэмызэгъыныгъэ къимытэджэным фэIорышIэрэ пэшIорыгъэшъ Iофтхьабзэхэр зэрэзэхащэхэрэр къыIуагъ нэужым гущыIэр зыштэгъэ Осмэн Альберт. Джащ фэдэу курдхэр зыдэсхэ къоджэ псэупIэхэм ащэIэх, ахэр тищыIэныгъэ, тикультурэ хэгъэгъозэгъэнхэм анаIэ тет, миграциемкIэ хэбзэгъэуцугъэр амыукъоным мэхьанэшхо раты.\n— Кощын IофхэмкIэ хэбзэгъэуцугъэм къыдилъытэрэ шапхъэхэр зымыгъэцакIэхэрэм яIоф пытагъэ хэлъэу тыкъекIолIэн фае. ТицIыфхэр зэкIэ тизэфэдэх, зэхэдз тиIэп, ау Урысыем изаконхэр, лъэпкъ ыкIи дин зэгурыIоныгъэр зыукъохэрэм атефэрэ пшъэдэкIыжьыр ядгъэхьыным мэхьанэшхо иI, — къыIуагъ КъумпIыл Мурат.\nХэбзэукъоныгъэхэр профилактикэ шIыгъэнымкIэ системэм илъэныкъо шъхьаIэхэр гъэцэкIагъэхэ зэрэхъурэм, ащкIэ хабзэм, чIыпIэ зыгъэIорышIэжьын ыкIи хэбзэухъумэкIо къулыкъухэм яIофшIэн зэрэзэхащэрэм шIуагъэу къытырэм епхыгъэу къэгущыIагъ общественнэ рэхьатныгъэр къэухъумэгъэнымкIэ полицием ипащэ игуадзэу Андрей Федосеевыр. Ащ къызэриIуагъэмкIэ, оперативнэ Iофхэм язытет нахьышIу шIыгъэным, цIыфхэм ящынэгъончъагъэ къэухъумэгъэным фэшI народнэ дружинникхэм ыкIи общественнэ объединениехэм яамалхэр къызфагъэфедэх. Мыщ фэдэ структурэхэр муниципальнэ образованиехэм ащызэхащагъэх. Мэхьанэшхо зиIэ лъэныкъохэм ащыщ республикэм ичIыпIэ зэфэшъхьафхэм ащагъэуцурэ видеокамерэхэм япчъагъэ илъэс къэс нахьыбэ зэрэхъурэр. 2016-рэ илъэсыр пштэмэ, мы техническэ пкъыгъохэм яшIуагъэкIэ хэбзэукъоныгъэ 1193-рэ къыхагъэщыгъ, бзэджэшIэгъи 4 зэхафыгъ. Джырэ уахътэм шъолъырым иавтомобиль гъогухэм мыщ фэдэ стационар комплекс 36-рэ атет. БлэкIыгъэ илъэсым видео ыкIи сурэт тезыхырэ камерэхэм сомэ миллион 57-рэ зытефэрэ административнэ хэбзэукъоныгъэ мини 103-м ехъу къыхагъэщыгъ. КъызэкIагъэкIожьын алъэкIыгъэр сомэ миллион 35-м ехъу. Полицием икъулыкъушIэхэм профилактикэм ылъэныкъокIэ Iофышхо ашIэ нахь мышIэми, республикэм иобщественнэ чIыпIэхэм ащызэрахьэгъэ бзэджэшIагъэхэр процент 11,8-кIэ нахьыбэ хъугъэ, ащ дакIоу урамхэм, паркхэм ыкIи скверхэм ащагъэунэфыгъэ бзэджэшIагъэхэм процент 51,5-рэ ахэхъуагъ. Хэбзэгъэуцугъэр зыукъуагъэхэм янахьыбэр ешъогъагъэх.\nА. Федосеевым анахьэу ынаIэ зытыридзагъэхэм ащыщ ешъуагъэу рулым кIэрытIысхьэхэрэм япчъагъэ зэрэбэр. Адыгеим игъогухэм къатехъухьэгъэ я 9-рэ хъугъэ-шIагъэ пэпчъ лажьэ зиIэр ешъуагъэу автомобилыр зезыфэхэрэр арых. Мы илъэсыр къызихьагъэм щыублагъэу мыхэм апкъ къикIыкIэ тигъогухэм аварие 11 къатехъухьагъ, ахэм нэбгыри 3 ахэкIодагъ, нэбгырэ 16-мэ шъобжхэр атещагъэхэ хъугъэ. Мыщ фэдэ хъугъэ-шIагъэхэм япчъагъэ нахь макIэ шIыгъэным фытегъэпсыхьэгъэ профилактическэ Iофтхьабзэхэр зэрэзэхащэщтхэр, гъогурыкIоным ишапхъэхэр зымыгъэцакIэхэрэм, анахьэу ешъуагъэу рулым кIэрытIысхьэхэрэм пшъэдэкIыжь зэрарагъэхьыщтыр докладыр къэзышIыгъэм къыIуагъ.\nАркъ нэпцIыр ыкIи наркотикхэр зыщэхэрэр хэбзэухъумакIохэм къыхагъэщызэ, ахэм пшъэдэкIыжь арагъэхьын зэрэфаер къыIуагъ АР-м и ЛIышъхьэ ипшъэрылъхэр пIэлъэ гъэнэфагъэкIэ зыгъэцакIэрэм.\n— Аркъ нэпцIыр зыщэрэ цIыфхэр, тучанхэр муниципалитетхэм, къоджэ псэупIэхэм япащэхэм дэгъоу ашIэнхэ фае. Джащ фэдэу чэщырэ шъон пытэхэр IуамыгъэкIыным лъыплъэгъэным мэхьанэшхо иI, сыда пIомэ мы уахътэр ары нахьыбэрэмкIэ бзэджэшIагъэхэр зыщызэрахьэхэрэр. Мыщ дэжьым къыхэзгъэщынэу сызыфаер зы — зыми пэрыохъу тыфэхъунэу е иIофшIэн къызэтедгъэуцонэу пшъэрылъ зыфэдгъэуцужьырэп, ау тицIыфхэм ярэхьатныгъэ, ящынэгъончъагъэ ыкIи япсауныгъэ къэтыухъумэным пытагъэ хэлъэу тыкъекIолIэщт, законыр зыукъохэрэм атефэрэ пшъэдэкIыжьыр ядгъэхьыщт, — къыIуагъ КъумпIыл Мурат.\nБзэджэшIагъэхэм зэрарэу къахьыгъэр къызэкIэгъэкIожьыгъэнымкIэ хьыкумым унашъоу ышIыгъэр гъэцэкIагъэ зэрэхъурэм иIофыгъуи комиссием хэтхэр тегущыIагъэх, унэшъо гъэнэфагъэхэр ашIыгъэх. Джащ фэдэу 2017-рэ илъэсым иятIонэрэ илъэсныкъо Iоф зэрашIэщтым иплан къэзэрэугъоигъэхэр тегущыIагъэх ыкIи ар аштагъ.


ЕджапIэм ищытхъу аIэты | Адыгэ Макъ\nЕджапIэм ищытхъу аIэты\nАвтор: Редакция\t/ 17.10.2019\t/ КЪЭБАРЫКlЭХЭР, СПОРТЫР\t/\nКъыблэм дзюдомкIэ изэнэкъокъу Ермэлхьаблэ щыкIуагъ. Илъэс 21-м нэс зыныбжь кIалэхэр, пшъашъэхэр алырэгъум щыбэнагъэх.\nАдыгэ Республикэм дзюдомкIэ испорт еджапIэу Кобл Якъубэ ыцIэ зыхьырэм зыщызыгъэсэрэ ныбжьыкIэхэм медаль 11 зэнэкъокъум къыщыдахыгъ.\nЛIэхъусэжъ Адам, кг 66-рэ, Джарымэкъо Долэт, кг 73-рэ, Джумбер Липаридзе, кг 81-рэ, Анна Юшкова, кг 78-м къехъу, зэкIэми дышъэр Къыблэ шъолъырым къыщахьыгъ.\nДаур Къасимэ, кг 90-рэ, тыжьыныр къыфагъэшъошагъ.\nДжэрзыр бэнэкIуи 6-мэ къыдахыгъ. Лъэцэр Амир, кг 55-рэ, Мухамед Липаридзе, кг 60, Аулъэ Айдэмыркъан, кг 73-рэ, Бэгъ Аслъан, кг 81-рэ, Анна Лодневам, кг 63-рэ, Тулпэрэ Данэ, кг 78-м къехъу, ящэнэрэ чIыпIэхэр къахьыгъэх.\n— БэнакIохэр зыгъэсэрэ тренерхэм шъуащыдгъэгъуазэ тшIоигъу, — къытиIуагъ Адыгэ Республикэм дзюдомкIэ испорт еджапIэу Кобл Якъубэ ыцIэ зыхьырэм ипащэу, Адыгеим дзюдомкIэ ихэшыпыкIыгъэ командэ итренер шъхьаIэу, республикэм изаслуженнэ тренерэу Бастэ Сэлым. — Шъынэхъо Мурат, Бэджыдэ Вячеслав, Хьакурынэ Дамир, Беданыкъо Рэмэзан, Беданыкъо Байзэт, Сергей Шутовым, КIубэ Хьамедэ, Мерэм Саидэ, Нэпсэу Бислъан, Ирина Власовам, Джарымэкъо Аслъан, Игорь Вержбицкэм, Роман Оробцовым, Адзынэ Алый яшIушIагъэ осэ ин фэтэшIы. Тренерхэм гуетыныгъэ ахэлъэу Iоф ашIэ, Мыекъопэ бэнэпIэ еджапIэм ишэн-хабзэхэр къэIэтыжьыгъэнхэм, ныбжьыкIэхэр спортым имызакъоу, щыIэныгъэм фэгъэсэгъэнхэм пылъых. ТиеджапIэ бэнэкIо цIэрыIоу щапIугъэхэм щысэ атетэхы, Адыгэ Республикэм ищытхъу дунаим щаIэты.\nЕрмэлхьаблэ щыкIогъэ зэнэкъокъум бэнэкIо 250-м нахьыбэ хэлэжьагъ. Ростов, Волгоград хэкухэм, Краснодар краим, Къырым, Къалмыкъым, Адыгеим яспортсмен-\nхэр алырэгъум щызэIукIагъэх. ХагъэунэфыкIырэ чIыпIэхэр къыдэзыхыгъэхэр Урысыем икIэух зэнэкъокъоу шэкIогъум и 14-м Красноярскэ къыщызэIуахыщтым хэлэжьэщтых.


В.Нарожный посетил конно-спортивную школуШы спортым иеджапIэ зэрагъэлъэгъугъ\nВ.Нарожный посетил конно-спортивную школу\nШы спортым иеджапIэ зэрагъэлъэгъугъ\n23 сентября 2019 года 16:58\n19 сентября Глава РА Мурат Кумпилов, Председатель Госсовета-Хасэ РА Владимир Нарожный, главный федеральный инспектор аппарата полпреда Президента РФ в ЮФО по Адыгее Сергей Дрокин, вице-премьер РА Наталья Широкова, председатель Комитета РА по физической культуре и спорту Мурат Дагужиев посетили республиканскую спортшколу по конному спорту, где около 130 детей обучаются олимпийским видам конного спорта: конкур, выездка и паралимпийская выездка, ведется оздоровительная работа с детьми, имеющими ограниченные возможности здоровья.\nАдыгэ Республикэм и ЛIышъхьэу КъумпIыл Муратрэ АР-м и Къэралыгъо Совет—Хасэм и Тхьаматэу Владимир Нарожнэмрэ къэралыгъо бюджет учреждениеу «Шы спортымкIэ спорт еджапIэм» тыгъуасэ щыIагъ. Мыщ икъулыкъушIэхэм, зыщызыгъасэхэрэм, волонтерхэм аIукIагъ, гущыIэгъу афэхъугъ. Республикэм ипащэ игъусагъэх Адыгеим и Къэралыгъо Совет — Хасэм и Тхьаматэу Владимир Нарожнэр, федеральнэ инспектор шъхьаIэу Сергей Дрокиныр, республикэм ивице-премьерэу Наталья Широковар, АР-м физическэ культурэмкIэ ыкIи спортымкIэ и Комитет итхьаматэу Дэгужъые Мурат.\nРуководство региона встретилось с паралимпийцами, волонтёрами, которые помогают в проведении занятий детей адаптивной группы, побывали на тренировке воспитанников спортивной школы по конкуру; осмотрели конюшни, в которых содержится свыше 50 лошадей чистокровных и смешанных пород\nПо итогам посещения спортшколы Глава РА Мурат Кумпилов поручил оказать максимальное содействие в оснащении спортсмена-паралимпийца, неоднократного призера чемпионатов РФ по конному спорту лиц с поражением опорно-двигательного аппарата Евгения Чурикова необходимым инвентарём для занятий и участия в соревнованиях, ускорить работу по подготовке проектно-сметной документации и включению проекта реконструкции школы в Федеральную целевую программу «Развитие физической культуры и спорта в РФ».\nЕджэпIэ кIоцIым Адыгеим и ЛIышъхьэ волонтерхэр къыщыпэгъокIыгъэх. Лъэныкъохэм шъхьэихыгъэ зэдэгущыIэгъоу зэдыряIагъэм ныбжьыкIэхэм Iофыгъуабэ къыщаIэтыгъ, мы движением республикэм ипащэ мэхьанэу ритырэр, ащ шъолъырым хэхъоныгъэу щишIыхэрэр, нэмыкIхэри.\n— УФ-м и Президентэу Владимир Путиным волонтер движением хэхъоныгъэхэр ышIынхэм ынаIэ тет, а пшъэрылъыр республикэм зэрифэшъуашэу щытэгъэцакIэ. Мыщ угукIэ уфэщагъэу, ар къыппэблагъэу, шIушIэныр уигъогогъоу щытын фае. Мы еджапIэм къекIолIэрэ волонтер ныбжьыкIэхэм ащкIэ щысэшIу къагъэлъагъо, — къыIуагъ КъумпIыл Мурат.\nОбщественнэ движением хэщэгъэ ныбжьыкIэхэу гъэхъэгъэшIу зышIыхэрэр ахъщэ шIухьафтынхэмкIэ къыхагъэщыхэзэ зэрашIыщтыр Адыгеим и ЛIышъхьэ къыIуагъ.\nЗэдэгущыIэгъум ыуж Адыгеим и ЛIышъхьэрэ ащ игъусэхэмрэ еджапIэм икъулыкъушIэ унэ къыдыхэлъытэгъэ манежым екIолIагъэх. Шы спортым пыщагъэхэм мыщ зыщагъасэ. Ахэм ащыщэу паралимпийцэу, Урысыем спортымкIэ имастерэу, къэралыгъом щызэхащэрэ зэнэкъокъухэм хагъэунэфыкIырэ чIыпIэхэр пчъагъэрэ къащыдэзыхыгъэ Евгений Чуриковымрэ ащ итренерэу Елена Демченкэмрэ республикэм ипащэ адэгущыIагъ. Непэ ахэр зыгъэгумэкIырэ Iофыгъохэр зэригъэшIагъ, IэпыIэгъу ящыкIагъэмэ кIэупчIагъ. Сэкъатныгъэ зиIэ спортсменым шым тыралъхьэрэ хэушъхьафыкIыгъэ уанэ шIухьафтынэу ритыгъ.\nСпортсменри, ар зыгъэсэрэ бзылъфыгъэри республикэм и ЛIышъхьэ, еджапIэм ипащэхэм къафэрэзагъэх, ящыкIэгъэ IэпыIэгъур зэрагъотырэр къыхагъэщыгъ. Непэ анахьэу анаIэ зытет лъэныкъохэм, пшъэрылъхэм къатегущыIагъэх спорт еджапIэм ипащэу Александр Андреевымрэ сэкъатныгъэ зиIэхэр щыIэныгъэм хэгъэгъозэгъэнхэм фытегъэпсыхьэгъэ Адыгэ республикэ физкультурнэ-спорт еджапIэм идиректорэу Татьяна Буграновамрэ.\nШы спортым пыщагъэхэм мыщ зызэращагъасэрэм дакIоу дэеу зэхэзыххэрэ ыкIи тэрэзэу зымылъэгъухэрэ кIэлэцIыкIухэри еджапIэм къэкIох. Тренерэу Алиса Долгаям къызэриIуагъэмкIэ, шыхэм атесхэу къызэрекIокIхэрэм, ахэм яфэбагъэ зэрэзэхашIэрэм ишIуагъэкIэ сэкъатныгъэ зиIэ сабыйхэм япсауныгъэ изытет нахьышIу мэхъу, ащкIэ къэгъэлъэгъон дэгъухэр яIэх. Тренерхэм аготхэу кIэлэцIыкIухэм IэпыIэгъу афэхъух волонтерхэри.\nСпортымкIэ мастерэу Къош Заур «конкур» зыфиIорэ шы спорт лъэпкъым пыщагъэхэр егъасэх, ахэм ащыщыбэхэм гъэхъагъэхэр яIэх. Адыгеим и ЛIышъхьэ спортсменхэм якIолIагъ, ахэм гущыIэгъу афэхъугъ.\nПстэуми ауж КъумпIыл Мурат шыхэр зыщаIыгъхэ псэуалъэм чIэхьагъ. Непэ шы лъэпкъ зэфэшъхьафхэр мыщ щаIыгъых, ахэм ащыщхэм текIоныгъэшхохэр къыдахыгъэх. Социальнэ пшъэрылъышхо зыгъэцэкIэрэ спорт еджапIэм тапэкIи IэпыIэгъу зэрэфэхъущтхэр, спортсменхэм, кIэлэцIыкIухэм ящыкIагъэр арагъэгъотыным анаIэ зэрэтырагъэтыщтыр АР-м и ЛIышъхьэ къыIуагъ. Къэзэрэугъоигъэхэм ахэтэу нэпэеплъ сурэт зытырахыгъ.


Галактика Кельвина • Просмотр темы - Ирина Гринева\nТекущее время: 22 апр 2019, 17:47\nСписок форумов » Голые знаменитости России » Голые Российские актрисы\nЗаголовок сообщения: Ирина Гринева\nДобавлено: 24 мар 2012, 17:20\nЗаголовок сообщения: Re: Ирина Гринева\nДобавлено: 01 авг 2013, 11:26\nЧтобы видеть ссылки пожалуйста войдите, или зарегистрируйтесь.Чтобы видеть ссылки пожалуйста войдите, или зарегистрируйтесь. Чтобы видеть ссылки пожалуйста войдите, или зарегистрируйтесь. Чтобы видеть ссылки пожалуйста войдите, или зарегистрируйтесь. Чтобы видеть ссылки пожалуйста войдите, или зарегистрируйтесь. Чтобы видеть ссылки пожалуйста войдите, или зарегистрируйтесь. Чтобы видеть ссылки пожалуйста войдите, или зарегистрируйтесь. Чтобы видеть ссылки пожалуйста войдите, или зарегистрируйтесь. Чтобы видеть ссылки пожалуйста войдите, или зарегистрируйтесь. Чтобы видеть ссылки пожалуйста войдите, или зарегистрируйтесь. Чтобы видеть ссылки пожалуйста войдите, или зарегистрируйтесь.\nДобавлено: 30 сен 2017, 08:18\nДобавлено: 27 июл 2018, 06:13\nДобавлено: 13 авг 2018, 07:12


ЦIыфхэм ярэхьатныгъэрэ ящынэгъончъагъэрэ къаухъумэ | Адыгэ Макъ\nЦIыфхэм ярэхьатныгъэрэ ящынэгъончъагъэрэ къаухъумэ\nАвтор: Редакция\t/ 19.05.2017\t/ КЪЭБАРЫКlЭХЭР\t/\nАдыгэ Республикэм хэгъэгу кIоцI IофхэмкIэ и Министерствэ зызэхащагъэр илъэс 25-рэ зэрэхъугъэм фэгъэхьыгъэ зэхахьэ тыгъуасэ Мыекъуапэ щыкIуагъ. ЗимэфэкI хэзыгъэунэфыкIхэрэм къафэгушIонэу мыщ къекIолIагъ Адыгеим и ЛIышъхьэ ипшъэрылъхэр пIэлъэ гъэнэфагъэкIэ зыгъэцэкIэрэ КъумпIыл Мурат.\nАР-м и ЛIышъхьэ ипшъэрылъхэр пIэлъэ гъэнэфагъэкIэ зыгъэцакIэрэм зэхахьэм пэублэ псалъэ къыщишIызэ полицием зищыIэныгъэ гъогу езыпхыгъэ пстэуми, анахьэу ветеранхэм, мэфэкIымкIэ къафэгушIуагъ. ЦIыфхэм ярэхьатныгъэрэ ящынэгъончъагъэрэ къэухъумэгъэнымкIэ, республикэм общественнэ рэхьатныгъэ, лъэпкъ ыкIи дин зэгурыIоныгъэ илъынымкIэ хэбзэухъумэкIо къулыкъухэм непэ Iофэу ашIэрэм осэшхо фишIыгъ.\n— Непэ полицием иIофшIэн зэрэзэхищэрэ шIыкIэм бэкIэ елъытыгъ цIыфхэм ящынэгъончъагъэ къэухъумэгъэнымкIэ планэу щыIэр гъэцэкIагъэ зэрэхъущтыр. БзэджэшIагъэхэм тапэшIуекIоныр зэкIэми зэдытиIоф. Илъэс 25-м къыкIоцI гъэпсэф шъуимыIэу, зэрифэшъуашэу шъуипшъэрылъхэр зэрэжъугъэцакIэрэм фэшI инэу тышъуфэраз. Мыщ дэжьым анахьэу къыхэзгъэщы сшIоигъор тиветеранхэр ары, республикэм щыIэ къулыкъур ылъэ теуцонымкIэ ахэм Iофышхо ашIагъ. Министерствэр зызэхащагъэм щыублагъэу къулыкъушIэ 710-мэ къэралыгъо тын лъапIэхэр къафагъэшъошагъэх. ГухэкI нахь мышIэми, къулыкъур ахьызэ нэбгырэ 65-мэ ядунай ахъожьыгъ, ахэм ащыщ Урысыем и ЛIыхъужъэу Артем Гармаш. Республикэм икIалэхэм лIыхъужъныгъэу зэрахьагъэр, ясэнэхьат зэрэфэшъыпкъагъэхэр тыгу илъыщт, яшIэжь дгъэлъэпIэщт. Ахъщэ къолъхьэ тын-Iыхыным, терроризмэм ыкIи экстремизмэм, зэхэщэгъэ бзэджэшIэ купхэм апэшIуекIогъэнымкIи Iофышхо шъошIэ. Ащ дакIоу, гумэкIыгъохэр, щыкIагъэхэр зэрэщыIэхэри дэгъоу къыжъугурэIо, ахэр дэгъэзыжьыгъэнхэм шъунаIэ тет. Ныбджэгъу лъапIэхэр, шъуимэфэкIкIэ джыри зэ сыгу къыздеIэу сышъуфэгушIо, шъуиунагъохэм псауныгъэ пытэ арылъэу, гъэхъэгъакIэхэр шъушIыхэзэ ыпэкIэ шъулъыкIотэнэу шъуфэсэIо, — къыIуагъ КъумпIыл Мурат къэзэрэугъоигъэхэм закъыфигъазэзэ.\nАР-м и ЛIышъхьэ ирэзэныгъэ тхылъхэр зыфагъэшъошэгъэ къулыкъушIэхэм нэужым афэгушIуагъэх, яIофшIэнкIэ къалэжьыгъэхэр аратыжьыгъэх.\nБзэджашIэхэм апэуцужьыхэзэ зыпсэ зыгъэтIылъыгъэ къулыкъушIэхэр къэзэрэугъоигъэхэм агу къагъэкIыжьыгъэх, зы такъикърэ афэшъыгъуагъэх.\nАР-м и МВД ипащэ ипшъэрылъхэр зыгъэцэкIэрэ БрантIэ Мурадинэ иIофшIэгъухэм, ветеранхэм къафэгушIуагъ. Министерствэр зыщызэхащэгъэ уахътэр къэралыгъомкIэ къинэу зэрэщытыгъэр, а илъэсхэм бзэджэшIагъэхэм япчъагъэ хэпшIыкIэу нахьыбэ зэрэхъугъагъэр, ащ къыхэкIыкIэ хэбзэухъумакIохэр гумэкIыгъуабэм зэряуталIэщтыгъэхэр къыхигъэщыгъ. Ау а пстэури къулыкъушIэхэм къызэранэкIын, яIофшIэн нахь агъэлъэшын зэралъэкIыгъэр кIигъэтхъыгъ.\n— Зисэнэхьат хэшIыкIышхо фызиIэ IофышIэхэр непэ тиIэх, ащ дакIоу материальнэ-техническэ базэри зэтедгъэпсыхьагъ. Ащ ишIуагъэкIэ илъэсым къыкIоцI зэрахьэрэ бзэджэшIагъэхэм япроцент 70-рэ фэдиз зэхэтфын тэлъэкIы, нэмыкI къэгъэлъэгъонхэмкIи пэрытныгъэ зыIыгъхэм тащыщ. ЦIыфхэм цыхьэ къытфашIыным пае тиIофшIэн зэрифэшъуашэу тыкъекIолIэн, обществэр зыгъэгумэкIырэ Iофыгъохэм тынаIэ атедгъэтын фае, — къыIуагъ БрантIэ Мурадинэ.\nЗимэфэкI хэзыгъэунэфыкIхэрэм къафэгушIуагъэх АР-м и Къэралыгъо Совет — Хасэм и Тхьаматэу Владимир Нарожнэр, федеральнэ инспектор шъхьаIэу Сергей Дрокиныр, Адыгеим и Апшъэрэ хьыкум и Тхьаматэу Трахъо Аслъан, республикэм ипрокурорэу Василий Пословскэр, АР-м и\nМВД иветеранхэм я Совет ипащэу ХъутIыжъ Азмэтрэ мыщ хэт Кукэнэ Муратрэ, нэмыкIхэри.\nЧанэу Iоф зышIэрэ къулыкъушIэхэм ведомственнэ тын лъапIэхэр, медальхэр, щытхъу ыкIи рэзэныгъэ тхылъхэр афагъэшъошагъэх. Джащ фэдэу кIэлэцIыкIухэм азыфагу щызэхащэгъэ зэнэкъокъум изэфэхьысыжьхэр ашIыгъэх, анахь дэгъухэр щытхъу тхылъхэмрэ шIухьафтынхэмрэкIэ къыхагъэщыгъэх.


22 | In Your Language\nHome » Adyghe » 03 Luke » 22\nТхьэмэтэ Хэсэшхом щыщ тхьаматэхэм Хьисэ\nтхьагъэпцІыгъэкІэ аукІынэу гухэлъ зэрашІыгъэр\n(Маттэ 26:1-5, 14-16; Марк 14:1-2, 10-11; Иуан 11:45-53)\nХьалыгъу Мыгъэтэдж зыщашхырэ мэфэшхо мафэхэу ПасхъэкІэ заджэхэрэр* къэблэгъагъэх. 2Дин пэщэшхохэмрэ Тэурат егъэджэкІо пащэхэмрэ Хьисэ цІыфхэм амышІэу зэрагъэкІодыщт шІыкІэм лъыхъущтыгъэх, сыда пІомэ ахэр цІыфхэм ащыщынэщтыгъэхэти ары. 3Джащыгъум Хьисэ игъогу рыкІорэ нэбгырэ пшІыкІутІумэ ащыщэу ИскариоткІэ заджэхэрэ Иудэ ыгу шэйтаныр ихьагъ. 4ЕтІанэ Иудэ дин пэщэшхохэмрэ Тхьэм иунэшхо иухъумакІохэм япащэхэмрэ адэжь кІуи, Хьисэ зэраІэкІигъэхьащт шІыкІэмкІэ адэгущыІагъ. 5 Ахэр гушІуагъэх, ахъщи ратынэу къагъэгугъагъ. 6Арэущтэу Иудэ адишти, цІыф купышхохэм амышІэу Хьисэ аГэкІигъэхьаным пае, Іэрыфэгъу уахътэ паплъэу ыублагъ.\nХьисэ игъогу рыкІохэрэм Пасхъэ пчыхьэшъхьашхэр\n(Маттэ 26:17-25; Марк 14:12-21; Иуан 13:21-30)\n7Хьалыгъу Мыгъэтэдж зыщашхырэ мэфэкІ мэфэшхо мафэхэм ащыщэу Пасхъэ шъынэр зыщышІуаубзын фэе мафэр къэсыгъ. 8Арэущтэу зэхъум, Хьисэ Петрэрэ Иуанрэ ыгъэкІуагъэх, мырэущтэу ариІуагъэу:\n22:1 Хьалыгъу Мыгъэтэдж зыщашхырэ мэфэкІ мэфэшхо мафэхэу ПасхъэкІэ заджэхэрэр – еплъ 2:41.\n–ШъукІуи, Пасхъэ пчыхьэшъхьашхэр тшІыным пае жъугъэхьазыр.\n9–Тыдэ щыдгъэхьазырынэу уфая?– къыраІожьыгъ ахэмэ.\n10–ШъукъэдаІу!– ариІуагъ Хьисэ. –Къалэм шъузэрэдахьэу, зы лІы горэм псы къошын ыхьэу къышъуІукІэщт. А лІым ыуж шъуитэу унэу зэрыхьэрэм шъори шъуихьи, 11 унэр зием ешъуІу: «Дин гъэсакІом къыуеІо: Сэррэ сигъогу рыкІохэрэмрэ Пасхъэ пчыхьэшъхьашхэр зыщытшІыщт хьакІэщыр тыдэ щыІа?» 12Джащыгъум гъэкІэрэкІагъэу зы хьэкІэщышхо лъагэ горэ шъуигъэлъэгъущт. Ащ дэжьым зэкІэри щыжъугъэхьазыр.\n13Ахэр етІанэ кІохи, Хьисэ къызэрариІуагъэм тетэу къагъоти, Пасхъэ пчыхьэшъхьашхэр агъэхьазырыгъ.\n(Маттэ 26:26-30; Марк 14:22-26; 1 Кор. 11:23-35)\n14Сыхьатыр къызэсым, апостол нэбгырэ пшІыкІутІур игъусэхэу Хьисэ Іанэм пэтІысхьагъ.\n15 –Къин сщэчыным ыпэкІэ, мы Пасхъэ пчыхьэшъхьашхэр къыжъудэсшІымэ лъэшэу сшІоигъуагъ,– ариІуагъ ахэмэ. 16–Сыда пІомэ сэ шъосэІо, Тхьэм и Тетыгъошхо къэсыгъэу, Пасхъэ мэфэкІ мэфэшхом къикІырэр шъыпкъэ къыщэхъуфэ, Пасхъэ пчыхьэшъхьашхэр сэ сшІыжьыщтэп.\n17ЕтІанэ Хьисэ зы шъуалъэ къышти, Тхьэм щытхъу фишІи къыІуагъ:\n–Мыр къашъушти, мыщ итым щыщ шъукъыздешъу; 18сыда пІомэ сэ шъосэІо, Тхьэм и Тетыгъошхо къэсыфэ, сэнэшъхьэ къутамэм ипс сешъожьыщтэп.\n19ЕтІанэ Хьисэ хьалыгъур къыштагъ, Тхьэм щытхъу фишІи, зэгуичи, ахэмэ арити къыІуагъ:\n–Мы хьалыгъур сэ спкъэу шъо сишІуагъэ шъокІынэу стыщтыр ары. Шъугу сыкъэжъугъэкІыжьыным пае, шъушхы.\n20 Ащ фэдэу пчыхьэшъхьашхэ ужым шъуалъэр къышти къыІуагъ:\n–Мы шъуалъэм сэнэпсэу итым къикІырэр зэзэгъыныгъакІэу Тхьэм ежьыррэ шъоррэ шъуазыфагу дилъхьарэр ары. А зэзэгъыныгъакІэр къэзыгъэшъыпкъэжьырэр лъэу шъо сишІуагъэ шъокІынэу сэ къыскІэкІыщтыр ары.* 21 Ау тетыгъо зиІэхэм сэ саІэкІэзыгъэхьащтыр сигъусэу мы Іанэм пэс. 22ЦІыф Лъэпкъым ы Къо* Тхьэм зэриухыгъэм тетэу, дунаим ехыжьыщт. Ау тетыгъо зиІэхэм ар аІэкІэзыгъахьэрэр сыхьатмыгъо ежьагъ.\n23Хьисэ ар зеІом, игъогу рыкІохэрэр зэупчІыжьхэу аублагъ:\n–Тэ тщыщэу хэта ар зышІэнэу зыгу хэлъыр?\nХьисэ игъогу рыкІохэрэм ащыщэу анахь инэу алъытэн\n24Хьисэ игъогу рыкІохэрэм ащыщэу анахь инэу алъытэн фаемкІэ зэнэкъокъухэу аублагъ.\n25 –Дунаим тет пачъыхьэхэр цІыфхэм апшъэ дэсых,– ариІуагъ Хьисэ. –Тетыгъор зиІэхэми шІу зышІэхэрэмкІэ цІыфхэр зэрагъаджэх. 26Шъо шъуазыфагу арэп зэрэщытын фаер. Ар мыхъоу, шъуазыфагу анахь иныр цІыкІум фэдэу орэхъу, тхьаматэри шъхьагърытым фэдэу орэхъу. 27Хьауми хэта анахь иныр, Іанэм пэсыр ара, шъхьагърытыр ара? Іанэм пэсыр арыба? Ау шъхьагърытым фэдэу сэ сышъухэт. 28Сэ къин сщэчэу сызыщэтым, сигъусагъэхэр шъоры. 29Сэ тетыгъо сиІэнэу c Ятэ къызэрэситыгъэм фэдэу, шъори тетыгъо шъуиІэнэу шъосэты. 30Сэ си Тетыгъошхо къызыскІэ, сиІанэ шъупэсэу шъушхэщт ыкІи шъуешъощт, Израил иунэгъо лъэпкъ пшІыкІутІум хьыкум атешъушІыхьанэу пачъыхьэ тІысыпІэхэм шъуатетІысхьащт.\n22:20 А зэзэгъыныгъакІэр къэзыгъэшъыпкъэжьырэр лъэу шъо сишІуагъэ шъокІынэу сэ къыскІэкІыщтыр ары – пэсэрэ зэзэгъыныгъэу Тхьэм ежьымрэ ылъэпкъырэ азыфагу дилъхьагъэр къэзыгъэшъыпкъэжьыгъагъэр къурмэныпхъэм ылъ арыгъэ. А лъыр цІыфхэм атыраутхэгъагъ. Еплъ пегъымбар Мусэ ятІонэрэ тхылъэу ытхыгъэм 24:7-8. Ащ фэдэу зэзэгъыныгъакІэу Тхьэм ежьыррэ ицІыфхэмрэ азыфагу дилъхьагъэр зыгъэшъыпкъэжьыгъэр Хьисэ ылъэу къащым щыкІэкІыгъэр ары. А зэзэгъыныгъэм зэритым фэдэу, цІыф горэм ХьисэкІэ шІошъхъуныгъэ иІэ хъумэ, мыкІодэу Тхьэм ар къыгъэнэжьыщт.\n22:22 ЦІыф Лъэпкъым ы Къо – еплъ 5:24.\n«Сэ сыкъэмышІэу къэпІощт», Хьисэ Петрэ зэрэриІуагъэр\n(Маттэ 26:31-35; Марк 14:27-31; Иуан 13:36-38)\n31 –Симон, Симон, къэдаІу. МэкъумэщышІэм коцымрэ уарзэмрэ зэрэзэхидзыхэрэм фэдэу, шъуигъэунэфыным пае, шэйтаным Тхьэм фитыныгъэ къыІихыгъ. 32Ау шІошъхъуныгъэм игъогу утемыкІынэу Тхьэм сыпфелъэІугъ. О садэжь къызыбгъэзэжькІэ, пшыхэм* агухэр гъэпытэх.\n33 –Зиусхьан, сэ о сыуигъусэу хьапсым сыкІощтми, лІэныгъэм сыІукІэщтми, сыфэхьазыр, – къыриІуагъ Симон Петрэ Хьисэ.\n34–Петрэ, сэ осэІо,– къыІожьыгъ Хьисэ, –непэ атакъэр Іоным ыпэкІэ, сэ сыкъэмышІэу гъогогъуищэ къэпІощт.\nАхъщалъэр, Іалъмэкъыр, сэшхор\n35–Ахъщалъи Іалъмэкъи шъумыІыгъхэу, цуакъэхэри шъущымыгъхэу шъузыдэсэгъэкІым*, щыкІагъэ горэ шъуиІагъа?– ариІуагъ Хьисэ.\n–Хьау, щыкІагъэ зи тиІагъэп,– къаІожьыгъ ахэмэ.\n36 –Ау джы, ахъщалъи, Іалъмэкъи зиІэм зыдерэшт,–ариІуагъ Хьисэ. –Сэшхо зимыІэми ищыгъын кІыІутелъ ерэщи, сэшхо къерэщэф. 37Сэ шъосэІо, мы гущыІэхэу Тхьэм игущыІэ тхыгъэхэм арытхэр* сэ къысэхъулІэхэзэ, къэшъыпкъэжьынхэ фае: «Хабзэм текІыгъэхэм ащыщэу ежьыр алъытагъ». Сыда пІомэ сэ къысэхьылІагъэу Тхьэм игущыІэ тхыгъэхэм арытхэр къэхъу пэтхэшъ ары.\n38–3иусхьан, мары сэшхуитІу тиІ,– къаІуагъ ахэмэ.\n–Ар икъущт,– ариІожьыгъ Хьисэ.\n22:32 о пшыхэр – зы диным рыкІохэрэр ары.\n22:35 шъузыдэсэгъэкІым – еплъ 10:4.\n22:37 Тхьэм игущыІэ тхыгъэхэм арытхэр – еплъ Пегъымбар Ешай тхылъэу ытхыгъэм 53:12.\nХьисэ Елеон зыцІэ Іуашъхьэм Тхьэм зэрэщелъэІугъэр\n(Маттэ 26:36-46; Марк 14:32-42)\n39Хьисэ Ерусалим дэкІи, ихабзэ тетэу Елеон Іуашъхьэм дэкІоягъ. Игъогу рыкІохэрэри игъусагъэх. 40ЗыдэкІощт чІыпІэм зынэсым, ариІуагъ:\n–ПсэкІодшІэным шъудимыхьыхынэу Тхьэм шъуелъэІу.\n41 ЕтІанэ Хьисэ зы мыжъо дзыгъом фэдизэу ахэмэ ахэкІи ІукІыгъ. ЛъэгонджэмышъхьэкІэ тІыси, Тхьэм елъэІугъ:\n42–Сэ c Ят, уфаемэ мы къин щэчыныгъэм ишъуалъэ сэ сІых. Ау сэ сызыфаер мыхъоу, о узыфаер орэхъу.\n43Джащыгъум зы мэлэІич горэ уашъом къехи, кІуачІэ ригъэгъотыжьынэу къыфэлъэгъуагъ. 44 Хьисэ гумэкІыгъэшхом хэтэу, нахь лъэшэу Тхьэм елъэІугъ. ИпкІэнтІэпсхэри лъы ткІопсхэм афэдэу чІыгум теткІощтыгъэх.\n45Тхьэм зелъэІум ыуж Хьисэ къызэтэджыжьым, игъогу рыкІохэрэм адэжь зэкІом, гумэкІыгъэшхо зэряІэм пае, хэчъыягъэхэу къыгъотыжьыгъэх.\n46–Сыд пае шъучъыера?– ариІуагъ Хьисэ ахэмэ. –Шъукъэтэджи, псэкІодшІэным шъудимыхьыхынэу Тхьэм шъуелъэІу.\n(Маттэ 26:47-56; Марк 14:43-50; Иуан 18:3-12)\n47Хьисэ гущыІэзэ, игъогу рыкІорэ нэбгырэ пшІыкІутІум ащыщэу Иудэ зыцІэр апэ итэу цІыф купышхо къэкІуагъ. Иудэ Хьисэ ебэунэу къыбгъодэхьагъ.\n48–Иудэ, ЦІыф Лъэпкъым ы Къо укъызэребэурэмкІэ тетыгъо зиІэхэм аІэкІэогъахьа?– риІуагъ Хьисэ.\n49Хьисэ игъусэхэм къэхъущтым гу зылъатэм, къаIуагъ:\n–Зиусхьан, сэшхохэмкІэ тахэона?\n50Хьисэ игъусэхэм ащыщэу зыр дин пэщэшхом иунэІутым еуи, иджабгъу тхьакІумэ гуиупкІыгъ.\n51 –Икъун! Ыуж икІ!– къыІуагъ Хьисэ. ЕтІанэ унэІутым ытхьакІумэ теІаби ыгъэхъужьыгъ.\n52 Ащ нэужым Хьисэ ежьыр зыубытынэу къэкІогъэ дин пэщэшхохэми, Тхьэм иунэшхо иухъумакІохэм япащэхэми, нахьыжъхэми ариІуагъ:\n–ХъункІакІо горэ шъуубытыщтым фэдэу, сэшхохэмрэ умэхэмрэ шъуІыгъхэу шъукъэкІуагъа? 53Мафэ къэси Тхьэм иунэшхо сышъухэтыгъ, арышъхьакІэ сышъуубытыгъэп. Ау джы игъо шъуфифагъ, мы сыхьатми шІункІыгъэ бзаджэм тетыгъор ие хъугъэ.\nПетрэ Хьисэ ымышІэу къызэриІуагъэр\n(Маттэ 26:57-58, 69-75; Марк 14:53-54, 66-72; Иуан 18:15-18, 25-27)\n54Арэущтэу ахэмэ Хьисэ аубыти, Іуащи, дин пэщэшхом иунэ ращагъ. Петрэ чыжьэкІэ ауж итэу алъыкІуагъ. 55 Щагу гузэгум машІор рашІыхьи къызетІысэкІыхэм, Петри ахэтІысхьагъ. 563ы унэІут пшъашъэ горэм Петрэ машІом пэсэу ылъэгъуи, къызеплъыпэм, къыІуагъ:\n–Мыри Хьисэ игъусагъ.\n57–Хьау,– къыІуагъ Петрэ, – ар сшІэрэп, пшъашъ.\n58 Зы тІэкІу тешІагъэу нэмыкІ горэми Петрэ къылъэгъуи къыІуагъ:\n–Ори ахэмэ уащыщ.\n–Хьау, лІы, сэ ахэмэ сащыщэп, – къыІожьыгъ Петрэ.\n59 Зы сыхьат фэдиз тешІагъэу, етІани зыгорэм теубытагъэу къыІуагъ:\n–Щэч хэмылъэу мы лІыри ащ игъусагъ, сыда пІомэ ар Галилей щыщ.\n60–Хьау, лІы, а зыфапІорэр сшІэрэп,– къыІожьыгъ Петрэ. КъэгущыІэзэ, ардэдэм атакъэр къэІуагъ. 613иусхьаным зыкъызэригъэзэкІи, Петрэ еплъыгъ. Джащыгъум Зиусхьаным къыриІогъэгъэ гущыІэхэр Петрэ ыгу къэкІыжьыгъэх:\n–Непэ атакъэр Іоным ыпэкІэ, сэ сыкъэмышІэу гъогогъуищэ къэпІощт.\n62 Ар ыгу къызэкІыжьым, Петрэ щагум дэкІи, лъэшэу гъыгъэ.\nУхъумакІохэр Хьисэ зэрэкІэнэкІагъэхэр\n(Маттэ 26:67-68; Марк 14:65)\n63 Хьисэ зыухъумэщтыгъэхэр ежьым кІэнакІэщтыгъэх ыкІи еощтыгъэх.\n64Хьисэ ынэхэр щапхэхи еупчІыгъэх:\n–Упегъымбармэ, хэтми къыоуагъэм ыцІэ къаІо!– 65 Къехъонхэзэ, нэмыкІ Іаджи къыраІуагъ.\nХьисэ Тхьэмэтэ Хэсэшхом ыпашъхьэ зэрэращагъэр\n(Маттэ 26:59-66; Марк 14:55-64; Иуан 18:19-24)\n66Нэф къызэшъым, цІыфмэ анахьыжъхэри, дин пэщэшхохэри, Тэурат егъэджэкІо пащэхэри къызэІукІэхи, Тхьэмэтэ Хэсэшхом* ыпашъхьэ Хьисэ ращагъ.\n67 –Мэссихьыр орымэ, къытаIу,– къыраІуагъ.\n–Сэ къышъуасІомэ, шъушІошъ хъущтэп,– ариІожьыгъ Хьисэ. 68– Сэри сышъоупчІымэ, пэгъокІ къысэшъутыщтэп ыкІи сышъутІупщыжьыщтэп. 69Ау джы щегъэжьагъэу ЦІыф Лъэпкъым ы Къо лъэкІыныгъэшхо зиІэ Тхьэм иджабгъукІэ госыщт.\n70– Ащыгъум о Тхьэм ури Къоу ара?– къаІуагъ ахэмэ зэкІэмэ.\n–Ары, шъо зэрэшъуІорэм фэдэу арэу сыщыт,–* ариІожьыгъ Хьисэ.\n71 –Сыда нэмыкІ шыхьат зэрэтищыкІэгъэжьыр?– къаІуагъ ахэмэ. –Ежь ижэдэкІэу зэхэтхыгъэба?\n‹ 21 up 23 ›


АмалыкIэ агъэфедэщт — Адыгэ макъ\nРедактор 23.09.2021 КЪЭБАРЫКlЭХЭР\nАдыгеим шъолъыр гъэIорышIэнымкIэ и Гупчэ кIэщакIо фэхъугъ республикэм щыпсэухэрэм къагъэхьырэ къэбархэм е тхьаусыхэ тхылъхэм ахэплъэнхэ зыхъукIэ амалыкIэу къыхахыгъэм: республикэ гъэзетхэу «Адыгэ макъэмрэ» «Советскэ Адыгеимрэ», джащ фэдэу къэлэ гъэзетэу «Майкопские новости» зыфиIорэм ыпкIэ хэмылъэу купонхэр къарыхьащтых, гъэзетхэм акIатхэхэрэр ыкIи яджэхэрэр зыгъэгумэкIырэ Iофыгъохэр ахэм аратхэн алъэкIыщт.\nШъолъыр гъэIорышIапIэмкIэ Гупчэм ипащэу Къоджэшъэо Казбек ащ фэгъэхьыгъэу къыIуагъ:\n«Гупчэм иIофышIэхэм анахьэу анаIэ зытырагъэтырэр социальнэ хъытыухэмкIэ цIыфхэм къагъэхьыхэрэм Iоф адэшIэгъэныр ары. Ау социальнэ сетьхэр ыкIи Интернетыр къызфэзымыгъэфедэшъухэрэр бэу щыIэх — ахэр лъытэныгъэ зыфэтшIыхэрэ тинахьыжъхэр ары. Ахэр зыми щыгъупшэхэрэп ыкIи хабзэм яшIоигъоныгъэхэр лъагъэIэсынхэ амал яIэным мэхьанэшхо етэты. КъэбарлъыгъэIэс амалхэр къызфэдгъэфедэхэзэ, ащ фэдэ зэпхыныгъэр дгъэпытэныр бэшIагъэ тыгу къызихьэгъагъэр, джы ащ изэшIохын ыуж тихьагъ. Сэгугъэ Iофыгъо горэм изэшIохын къызэрэкIэлъэIухэрэм имызакъоу, мы Iофыгъоу къетхьыжьагъэми яшIошIхэр къыраIолIэнхэ ыкIи хабзэм икъулыкъухэм зэпхыныгъэ адыряIэн алъэкIынэу».\nКупонхэр къызфэбгъэфедэнхэр къызэрыкIоу щыт: гъэзетым ар къыхэуупкIын, пцIэ иптхэн, узгъэгумэкIырэ Iофыгъор кIэкIэу къипIотыкIын плъэкIыщт. Гупчэм IэкIэжъугъэхьан хъумэ е почтэмкIэ жъугъахьыщт редакцием иадрес тетэу, е зэрышъутхэгъэ купоныр шъо шъушъхьэкIэ редакцием шъухьыми хъущт.\nГъэзетеджэхэм яупчIэхэм яджэуапхэр гъэзет нэкIубгъохэм къарыхьащтых, рубрикэу «УпчIэ — джэуап» зыфиIорэр тетыщт, мазэм тIо ар къихьащт.\nРеспубликэм и ЛIышъхьэ ышъхьэкIэ зыгъэгумэкIырэ Iофыгъор е тхьаусыхэ тхылъыр фэзыгъэхьынэу фаем электрон почтэр къызфигъэфедэн ылъэкIыщт: kumpilov-online@yandex.ru.\nПредыдущая Экономикэр зыпкъ иуцожьыгъ\nСледущая Урысыем и Президент Адыгеим и ЛIышъхьэ зэIукIэгъу дыриIагъ


Дзэ къулыкъур зыхьыщтхэм япчъагъэ къыщыкIэрэп — Адыгэ макъ\nДзэ къулыкъур зыхьыщтхэм япчъагъэ къыщыкIэрэп\nРедактор 14.10.2019 14.10.2019 КЪЭБАРЫКlЭХЭР\nБжыхьэ дзэ дэщыгъор чъэпыогъум и 1-м Адыгеим щырагъэжьагъ ыкIи ар тыгъэгъазэм и 31-м нэс кIощт. Апэрэ купыр чъэпыогъум и 18-м гъогу техьащт.\nIофтхьабзэр республикэм зэрэщылъыкIуатэрэм, федеральнэ гупчэм къафигъэуцугъэ пшъэрылъыр гъэцэкIэгъэнымкIэ Iофыгъохэу зэшIуахыхэрэм, шэпхъакIэу къыхэхьагъэхэм зыщатегущыIэгъэхэ пресс-конференцие Адыгэ Республикэм идзэ комиссариат зэхищагъ.\nАщ хэлэжьагъэх дзэ комиссариатым ипащэу Александр Авериныр, кIалэхэм ядэщынкIэ ыкIи ягъэхьазырынкIэ отделым ипащэу Алексей Санташовыр, дзэ-врачебнэ комиссием ипащэу Руслан Мамаевыр, район дзэ комиссариатхэм япащэхэр, къэбарлъыгъэIэс амалхэу республикэм итхэм ялIыкIохэр.\nАлександр Авериным пресс- конференциер къызэIуихызэ, мы илъэс зэкIэлъыкIохэм дзэм къулыкъур щызыхьы зышIоигъо ныбжьыкIэхэм япчъагъэ къызэрэщымыкIэрэр къыхигъэщыгъ. Ащ къызэриIуагъэмкIэ, къулыкъур зыхьынэу къызытефэхэрэ нэбгырэ 2661-рэ фэдизмэ бжыхьэм къяджэщтых, ау мы уахътэм ехъулIэу ахэм ащыщэу 343-мэ джыри макъэ арагъэIун алъэкIыгъэгоп. УФ-м ухъумэнымкIэ и Министерствэ иунашъокIэ Адыгеим щыщ ныбжьыкIэ 610-мэ къулыкъур ахьыщт, хабзэ зэрэхъугъэу, ахэр чIыпIэ зэфэшъхьафхэм ащэщтых, нэбгырэ 325-р Къыблэ дзэ округым агъэкIощт.\nАдыгэ Республикэм ишъолъыр медицинэ комиссии 9-у Iоф щызышIэщтым ныбжьыкIэу дзэм ащэщтхэм япсауныгъэ изытет ауплъэкIущт. Руслан Мамаевым къызэрэхигъэщыгъэмкIэ, аужырэ илъэситIур пштэмэ, япсауныгъэ нахьышIу хъугъэ ыкIи процент 75,4-м къулыкъу ыхьын ылъэкIыщт. Арэу щыт нахь мышIэми, анахь къахагъэщыхэрэ узхэм ащыщэу къупшъхьэ-лъынтфэхэм япхыгъэм апэрэ чIыпIэр еубыты, ащ ыуж къекIых психикэм изэщыкъон, лъызекIоныр ыкIи кIэтIый узхэр.\nДзэ комиссариатым иIофышIэхэм зэрагъэунэфыгъэмкIэ, дзэ къулыкъум зыщызыдзыехэрэм япчъагъэ мыгъэ нахь макIэ хъугъэ. АщкIэ зишIуагъэ къакIоу алъытэрэр дзэ-патриотическэ пIуныгъэм ылъэныкъокIэ Iофтхьабзэхэр бэу еджапIэхэм ащызэрэзэхащэхэрэр ары.\nДзэ къулыкъум имэхьанэ зыкъегъэIэтыгъэным, ныбжьыкIэхэм ар ашIогъэшIэгъоныным фытегъэпсыхьэгъэ Iофтхьабзэу «Дзэм къулыкъу щызыхьыщтым и Маф» зыфиIорэр мы илъэсым чъэпыогъум и 24-м зэхащэщт. Ар мэфэкI шIыкIэм тетэу рагъэкIокIыщт. ГъэцэкIэкIо хабзэм иорганхэм, чIыпIэ зыгъэIорышIэжьыпIэхэм ялIыкIохэр, дзэм иветеранхэр, къэшъокIо купхэр, къулыкъум ащэщтхэм яIахьылхэр хэлэжьэщтых.\nДзэ дэщыгъо кампаниер Адыгеим сыдигъуи зэрифэшъуашэу зэрэщызэхащэрэр республикэ комиссариатым ипащэ къыIуагъ. Хабзэ зэрэхъугъэу, мы илъэсым ибжыхьэ дзэ дэщыгъуи шапхъэхэм адиштэу зэрэрагъэкIокIыщтыр, пшъэрылъэу къафагъэуцугъэхэр шIокI имыIэу зэрагъэцэкIэщтхэр кIигъэтхъыгъ.\nНэужым журналистхэм упчIабэ къатыгъ. Ахэр анахьэу зыфэгъэхьыгъагъэхэр къулыкъум зыщызыдзыехэрэм зэрадэзекIохэрэр, мыгъэ кIэу дзэ дэщыным къыхэхьагъэхэр, ныбжьыкIэхэм япсауныгъэ изытет адрэ илъэсхэм зэратекIырэр, чIыпIэу зыдэкIощтхэр ежь яшIоигъоныгъэкIэ къыхахынхэ алъэкIымэ, нэмыкIхэри. Дзэ комиссариатым иIофышIэхэм игъэкIотыгъэ джэуапхэр упчIэхэм къаратыжьыгъэх.\nПредыдущая Жьым ыкIуачIэ ехьылIэгъэщт\nСледущая Чъэпыогъум и 13-р – мэкъу-мэщымрэ промышленностымрэ яIофышIэ и Маф\nВ Адыгее прошло чествование семей-долгожителей\nВ Адыгее постепенно возобновляют пассажирские автоперевозки между регионами\nВ Адыгее введены дополнительные меры для помощи семьям в период пандемии\nIофшIэн зэфыщытыкIэхэм атегущыIагъэх


ПсэукIэ амалхэр нахьышIу шIыгъэнхэм пае — Адыгэ макъ\nПсэукIэ амалхэр нахьышIу шIыгъэнхэм пае\nРедактор 12.01.2022 12.01.2022 КЪЭБАРЫКlЭХЭР\nУФ-м и Президентэу Владимир Путиныр кIэщакIо фэхъугъэу фэгъэкIотэнхэр зиIэ ипотекэхэр къыздэлъытэгъэ программэр Правительствэм ытIупщыгъ. Унэгъо ныбжьыкIэхэм япсэукIэ амалхэр нахьышIу шIыгъэныр ары ащ пшъэрылъ шъхьаIэу иIэр.\n2020-рэ илъэсым зэпахырэ узэу дунаир зэлъызыкIугъэм къыздихьыгъэ кризисыр цIыфхэм афэгъэпсынкIэгъэным фэшI къэралыгъо IэпыIэгъоу Президентым къыгъэнэфагъэхэм ар ащыщ. А илъэс дэдэм ишэкIогъу мазэ программэм ипIалъэ ыухынэу щытыгъ, ау 2021-м ибэдзэогъу нэс лъагъэкIотэгъагъ. Нэужыми, унэгъо ныбжьыкIэхэм ар лъэшэу къызэрашъхьапэрэр къыдилъытэзэ, Владимир Путиным 2023-рэ илъэсым итыгъэгъазэ и 31-м нэс джыри лъагъэкIотэнэу унашъо ышIыгъ. Джащ фэдэу мы программэм сабыитIу, щы е нахьыбэ зиIэхэр къыхиубытэщтыгъэмэ, джы апэрэр къызэрыхъухьэгъэ унагъохэми агъэфедэн алъэкIыными Президентыр кIэщакIо фэхъугъ.\nМы программэм ишIуагъэкIэ проценти 6,5 — 7 нахьыбэ зытемыгъэхъогъэ чIыфэ банкым къыIахынышъ, псэупIэ ащэфын е агъэуцун алъэкIыщт. Кредитэу аштагъэр аухыфэкIэ ащ фэдэ процентым кIуачIэ иIэщт.\nПрезидентым зэхъокIыныгъэу къыфишIыгъэхэр пхырыщыгъэнхэм пае УФ-м и Правительствэ кредитхэм ятын пэIухьащт ахъщэр сомэ триллионрэ миллиард 700-кIэ нахьыбэ икIыгъэ илъэсым ышIыгъ.\n2020-рэ илъэсыр зэпахырэ узэу дунаир зэлъызыкIугъэм къин дэдэ къышIыгъагъэми, цIыфхэм псэукIэ амалэу яIэр нахьышIу ашIынымкIэ пэрыохъу афэхъугъэп. Аналитическэ Гупчэу «Дом РФ» зыфиIорэм къызэритырэмкIэ, фэгъэкIотэнхэр зиIэ унэгъо ипотекэу мин 78,8-рэ зэкIэмкIи агъэпсыгъ. АхъщэкIэ къэплъытэмэ, ар сомэ миллиард 214,9-рэ мэхъу.\nДжащ фэдэу унакIэу ашIыгъэм псэупIэ къыщызыщэфымэ зышIоигъохэми фэгъэкIотэнхэр зиIэ ипотекэ къаратыныр мы программэм къыдыхэлъытагъ. Ар агъэфедэзэ кредит мин 345,6-рэ икIыгъэ илъэсым аштагъ. Ар сомэ триллион мэхъу.\n2021-рэ илъэсым иапэрэ мэзих пштэмэ, пстэумкIи унэгъо мин 292-мэ мы ипотекэхэр агъэпсыгъэх. Ахъщэу аштагъэр зэкIэмкIи сомэ миллиард 959-рэ мэхъу.\nПредыдущая Сэнаущыгъэ зыхэлъ ныбжьыкIэхэр къыхагъэщыгъэх\nСледущая Расул пщынэр егъэбзэрабзэ


ИшIушIэ IэшIэх — Адыгэ макъ\nРедактор 01.02.2017 КУЛЬТУРЭР\nШIушIэныр зыпэ ит цIыфым шIу фэпIоныр псапэ. Ахэм апэ ибгъэуцоныр тефэ Даутэ Юрэ Юныс ыкъом. ШIум ыуж имыкIырэ цIыфэу Даутэр Урысыем псауныгъэр къэухъумэгъэнымкIэ изаслуженнэ IофышI, медицинэ шIэныгъэхэмкIэ доктор, профессор, Европейскэ академием естественнэ шIэныгъэхэмкIэ идействительнэ член. Ахэм къаушыхьаты зэрэдокторышхор, ау пстэуми апэр зэрэцIыф шъыпкъэр ары.\nЕчэнды. Гъэмэфэ тыгъэр къэшэлIагъэми, джыри хэпшIыкIэу жъоркъы. Пщыщэ псыхъо къытырихырэ жьы гохьыр зэхапшIэу пкъынэ-лынэм къыхэхьэшъ, гум шъхьапэ щэхъу. Мы лъэхъаныр икIас псым ынэ тыримыхэу хэплъэрэ кIэлэ къопцIэ цIыкIоу нэпкъышъхьэм тесым. Пцэжъые зэфэдиз закIэхэу тыжьынышъо зезыгъэшIыхэрэр, къыхэпкIынхэу зызыгъэпсыхэрэр псышъхьашъо къызыхъухэкIэ, гуIэхэзэ зычIагъэбыжьы, къычIэужьхэшъ, псы рэхьатым тхъэжьхэу щесых. Хьалыгъуанэу кIочIэгъу зыфэмыхъущтхэр къаухьэх, зырырагъэхьыжьэрэп. Псыхъоу зэтечъызэ чъэрэм хэплъэ зэпытыгъэкIи езэщырэп кIэлэ Iэтахъор, дунаишхор щэгъупшэ, мэрэхьаты.\n— КъэкIожь, сикIал! КъэкIожь, си Юр! — къэджэ янэжъ ШыпхъукIасэ, — узгъэшхэщт, щэджэгъуашхэри блэбгъэкIыгъ, уимышхакIэкIэ пкуцI изыщт, сэкъатэу укъэнэщт! Зянэр зыпылIыхьэу, сикIэлэ закъу. Уянэ уцуи, тIыси иIэп, чэщымрэ мафэмрэ шIузэхэкIокIэжьыгъэу къекIухьэ, сымаджэхэр зыпIокIэ, зишIэжьырэп. Сэ сигоныхьи уянэ игоныхьи къызIумыгъакI, спсэ къурмэн зыфэхъун! Шхэ!\nФэгуитIу хьазырэу Юрэ къыгъэзэжьыгъ. Мытхъытхъэу унэ цIыкIоу фыжьыбзэу кIэижьыгъэм ихьажьыгъ. Къумгъаныпс-\nрэ сабынрэкIэ ыIэхэр шIоу ытхьакIыгъэх. Чэтщыпс плъыжьыбзэу къонымэ IэшIур къызхэоу Iанэм тетым егугъугъэп. ПIэстэ учъыIыжьыгъэм къыхихи IэпищымкIэ щыпсым хигъапкIэзэ Iулъхьэ заулэ ригъэхыгъ. Чэт кIэпцыри щигъэзыягъ.\n— Тхьэр къысэмыуи, сикIэлэцIыкIу, зи пшхыгъахэпи, пцагэхэр къыхэщы ухъугъ! ПкуцI изыщт, уесымыгъэзымэ, ужэ тIуалэ пIапэ фэпщэирэп. Ухъыртэ ухъугъ, жьым уриутыщт, — мэгуIэ ШыпхъукIасэ.\n— Семыгъэз, синэнэжъ кIас, сфикъущтым фэдиз сэшхы. Адрэр зэкIэ лые, сIихырэп сыгу.\nАрэущтэу Даутэ Юрэ икIэлэцIыкIугъо мафэхэр Гъобэкъуае щыкIощтыгъэх. Бэ ымышхыныр кIалэзэ къыздиштагъ. АщкIэ яни янэжъи ядэIущтыгъэп.\nЯнэ Сарети къыфэкъаигъэщтыгъэп. Сарет Гъобэкъуаеу зыщыщхэр ыцIэ шъыпкъэкIэ еджагъэхэп, Сар е Хьэкуаку цIэ гъэшIуагъэу зэреджэщтыгъэхэр, нахьыбэрэм зэресагъэхэу Сар раIощтыгъ.\nКъэбарыр кIыхьащи кIэкуащи сымышIэу Даутэ Юрэу зищыIэныгъэ гъогу пхырызыщырэм игугъу къэсшIымэ сшIоигъу. БэшIагъэ зызтесIажэрэр къэстхынэу, ау джынэс къысшIосыгъ седжэнджэшызэ. «Мощ фэдизэу лIы гъэсэгъэшхоу дунаим щызэлъашIэ хъугъэм тхэнымкIэ сиамал фырикъун шъуIуа?» зыфэпIощтыр сыгу къихьагъ. Ау сэщ нахь дэгъоу икъэхъукIэ, иеджакIэ, иIофшIакIэ зынэгу кIэкIыгъэ дунай нэфым зэрэтемытыр къызэхасшIи, ыуж сихьагъ тхэным.\nТыкъызэдэхъугъ, тыщызэдеджагъ зы еджапIэ, сапэ илъэс зытIущкIэ итыгъ Юрэ. Фаблэу, кIэзыгъэ фимышIэу, зыдеджэхэрэм къахэщэу щытыгъ. Гъобэкъое гурыт еджапIэр щыкIагъэ имыIэу къыухыгъ. Янэрэ янэжърэ апсэ Iуалъхьэзэ апIугъ, рагъэджагъ.\nЮрэ янэкIэ инэнэжъ Сихьаджэкъо ШыпхъукIасэ Нэшъукъуае щыпхъугъ. Янэ Сарэ Уджыхъухэм япхъугъ. Ятэжъ пIашъэр Уджыхъу Пэчан, ащ ыкъу Уцужьыкъо, Уцужьыкъом ыкъожь Хъымыщыр, ар Юрэ ятэжъ, Сарэ ят. Ятэжъ пIашъэу Пэчаным ыцIэкIэ лIакъом еджагъэх. Джы къызнэсыгъэм а цIэр къатенагъэу ПэчаныкъокIэ яджэх.\nСарэ Хъымыщ ыпхъур къызхиубытэгъэ лъэхъаным IэзэнымкIэ анахь еджагъэхэм ащыщыгъ. 1939-рэ илъэсым Мыекъопэ медицинэ училищыр къыухыгъ, фельдшер сэнэхьат иIэ хъугъэ. Ышнахьыжъэу Аслъанбэчрэ Сарэрэ Пэнэжьыкъуае Iоф щашIэщтыгъ. Ахэм Iоф адэзышIэщтыгъэ Даутэ Юныс 1940-рэ илъэсым шъхьэгъусэ фэхъугъ Сарэ ыкIи Шэуджэнхьаблэ Iоф ашIэнэу кIуагъэх, нэужым Юныс зыщыщ Кощхьаблэ загъэзэжьыгъ. 1941-рэ илъэсым Даутэхэм яунагъо сабый къихъуагъ. Ащ ятэжъ Сахьидэ къорэлъфым Юр фиусыгъ. 1942-рэ илъэсым Сарэ илIэу Юныси ышэу Аслъанбэчэу кIэлэ зикъэмыщэри Хэгъэгу зэошхом хэкIуадэх.\nДаутэ лIакъоу Юрэ къызхэкIыгъэм хъишъэ гъэшIэгъон пылъ. Ахэр Къэбэртэе чыжьэм къикIыжьхи, чылэ заулэ хъухэу Лэбэ Iушъо IутIысхьэгъагъэх. Кощхьабли ахэм ахэтыгъ. А къуаджэм щыщыгъ Юрэ ятэжъ пIашъэу Мухьамэдыр, ащ ятагъ Хъалидэ. Ящэнэрэу къакIэлъэкIо Сахьидэ, яплIэнэрэу мэхъу Юрэ ятэ Юнысэу заом хэкIодагъэр. Нахьыжъхэр Кавказ заом ригъэзыхи зышъхьэ езыхьыжьэжьыгъэхэм ащыщыгъэх. Даутэр ары Къэбэртае къикIыжьыгъэу хъурэр. Ар къызтекIыгъэхэм ЩэпарэкIэ яджэщтыгъэх. Даутэ лъэкъуацIэр къызфэнэгъэ кIалэр псыикIыжьым хэфагъэп.\nЯнэхэмкIэ зэфэшъхьафхэу, ятэ къыкIэныгъэу зы шыпхъу иI Юрэ ЛюбэкIэ еджэхэу. Итэтэжъэу Сахьидэ нэм кIэпкIэрэ икъорэлъф Юрэ шIудэдэ ылъэгъущтыгъ, къыгъашIощтыгъ. МылъкукIэ фэшIыгъэ Сахьидэ амал иIагъ Юрэ дахэ къыриIонэу, зи къыгъанэщтыгъэп, шъхьамысэу къешIушIэщтыгъ.\nСари шIу ригъэлъэгъущтыгъэх итэтэжъэу Сахьиди, ышыпхъу цIыкIоу Люби, ятэшхэри, ятэшыпхъухэри, Кощхьабли.\nТхьэр зышIошъ хъурэ ШыпхъукIасэ ипхъорэлъф цIыкIум ыIапэ ыIыгъэу ягъунэгъу Тыужъыебын адэжь нэмазышIэ зы- дищэщтыгъ, тхьэшIошъхъуныгъэм къыфигъэущыщтыгъ. Къуаджэм урыс врач дэсыгъ, ащ Сарэ тIэкIурэ Iоф дишIагъ, нэужым Аскъэлае зигъэзагъ.\nГъобэкъое закъоп Сарэ Iоф зыщишIагъэр, ащ къутыр пчъагъэу къегъэтIысэкIыгъэхэри хэтыгъэх. Сарэ закъу а лъэхъаным диплом зиIэу Iазэщтыгъэр. Илъэс 40-м къехъурэ къуаджэми ащ епхыгъэ къутырхэми IэзэпIэ пчэгоу Гъобэкъуае щыриIагъэм итхьаматэу лэжьагъэ. Юрэ сабыйзэ къыгурыIогъагъ цIыфым ипсауныгъэ уфэбэнэным нахь сэнэхьат лъэш зэрэщымыIэр, ыгукIэ ар къыхихыгъэу янэ риIощтыгъ: «Сэри ощ фэдэ сыхъущт! Тызэготэу сымаджэхэм тызэдяIэзэщт».\nИщыIэныгъэ шъхьамысыжьэу цIыфхэм япсауныгъэ пае ыпсэ ытынэу хьазырыгъэ Сарэ игъашIэ зеухым, къоджэдэсхэм ялъэIукIэ район депутатхэм унашъо ашIыгъ Уджыхъу Сарет Хъымыщ ыпхъум шIэжь пхъэмбгъу къуаджэм къыщыфызэIуахынэу ыкIи ар агъэцэкIагъ. Медицинэм иIофышIэ уасэу фашIырэр арэущтэу Адыгеим апэрэу къыщыгъэлъэгъуагъэ хъугъэ. Ащ ыпэкIэ «Медицинэм иотличник» зыфиIорэ щытхъуцIэр, ЛэжьэкIо Быракъ Плъыжьым иорден къыратыгъагъэх.\nНы щысэтехыпIэшIу зиIэгъэ Юрэ ехъырэхъышэжьыгъэп, Гъобэкъое гурыт еджапIэр къызеухым, Мыекъопэ медицинэ училищым чIэхьэ, ау Краснодар мэкIожьы, ащ еджэныр щеухыжьы. Дзэ къулыкъур Германием фельдшерэу щихьыгъ. Къулыкъум ыуж Пшызэ медицинэ институтым чIэхьагъ. Ар зыхъугъэр 1964-рэ илъэсыр ары. А лъэхъаным еслъэгъулIагъэр сшIогъэшIэгъоныгъ. Дзэм зэмыкIом зытетыгъэ шъыпкъэу къэкIожьыгъ, зэхъокIыныгъэ иIагъэп. Лъэрыгъым ралъэшъугъэм фэдэу псыгъо цIыкIугъ, зэрэчаныгъ. Мединститутымрэ университетымрэ (ащыгъум кIэлэегъэджэ институтыгъ) зы унэшхом зэдыхэтыгъэх. СэмэгубгъумкIэ кIэлэегъаджэхэр щырагъаджэщтыгъэх, джабгъумкIэ — врачхэр. ПэшIорыгъэшъэу зыщагъэхьазырыхэрэ курсхэу хьисапымкIэ къызэIуахыгъэхэм тIумкIи тызэгосэу тычIэс. Зы хьарыф блимыгъэкIэу егугъузэ профессорым къыIорэр зэкIэ ытхыщтыгъ. ЗгъэшIагъощтыгъ гуетыныгъэшхо шIэныгъэм зэрэфыриIэр. Дэгъу дэдэу ушэтынхэм апхырыкIи институтым чIэхьагъ. Илъэси 3-рэ тызэдеджагъ, ежь джабгъумкIэ ыгъазэщтыгъ, сэ сэмэгумкIэ сурэтышIэ сыкIощтыгъ. ЗгъэшIагъощтыгъэхэм джыри зы къахэхъуагъ — тутыни, аркъи ешъощтыгъэп, шхэуи слъэгъугъэп. СэгъэшIагъо: «Тхьэм семыукIи, мыр жьыкIэ щыIа?!»\nМафэ горэм тызэIукIагъ.\n— Сыд, земляк, неущ уимурад? — тыкIалэзэ цIэу тызэрэзаджэщтыгъэм тетэу къысэупчIыгъ.\n— Iоф сиIэп, узыфаер къаIо.\n— Къэлэм зэмылIэужыгъохэр къигъэгъуси, тхылъыпIэ къабзэ къашти, институтым къыIухь.\nЗэриIуагъэу сшIыгъэ. Ежьхэм ябгъукIэ сищи чIыунэм сычIищагъ. МэкIаем апч банкэ горэ къырихьыхи, кIэлэцIыкIуIэ къырихыгъ. Iэ къэуфапIэм ыкIоцIыкIэ шъор плIэмыеу техыгъагъ. IадэмкIэ иIаби, лъынтфэхэр къырикъудыикIыгъэх.\n— Сурэт тешIыкI, — къысиIуагъ.\nСэ сиIоф дэи къэхъугъ, сызфэежьи щымыIэу сшъхьэ къыIусхыжьыгъ.\nХэт ышIэра Даутэ Юрэ иIоф зэрэкIэкIыщтыгъэр Милинэ Сарет псэогъу фэмыхъугъэемэ?! Ящэнэрэ курсым исхэу ныбжьыкIитIур къэзэрэщагъэх. Сарэ Саратов дэт консерваторием щеджэщтыгъ, Юри а къалэм дэт медицинэ институтым зигъэзэжьыгъ.\nИнститутыр къызеухым, врач ныбжьыкIэр хэку сымэджэщым эндокринологиемкIэ иотделение аштагъ. Уахътэ зытешIэм, эндокринологиер ылъэ тыригъэуцуагъ, муниципалитет пэпчъ къутамэхэр къащызэIуаригъэхыгъэх. Джащ фэдэ къабзэу кардиологием иотделениеу зыщылэжьагъэми дэпсэугъ. ИIахьышIу хишIыхьагъ медицинэ институтыр Мыекъопэ технологическэ университетым къыщызэIуахынымкIэ, къыкIэлъыкIогъэ илъэситфым институтым идиректорыгъ.\n— Джащ сыфэд сишэнкIэ — сигъашIэм Iоф сэшIэ, зэкIэхэмкIи гъэхъагъэ сшIы сшIои-\nгъу, фэшъхьафэу сисэнэхьаткIэ хъун ылъэкIыщтэп. КъегъэжьапIэм щыублагъэу кIэухым нэскIэ нэцIэкI имыIэу узпылъыр зэшIопхын фае. Загъорэ сызыфаер къыздэмыхъоу, зэрэслъэкIэу сикъарыу, сишIэныгъэ хэслъхьагъэми, цIыфым ипсауныгъэ зэтесымыгъэуцожьышъумэ, сычъыен слъэкIырэп.\nДжэуапым сыфищагъ щыIэныгъэм. Профессор цIэрыIоу Юрий Николаевым, Iэзэгъу гъэнэкIыным пылъым, щыIэныгъэм лъапсэ фэзышIызэ природэм зыпкъ ригъэуцожьырэ амалхэу цIыфым хэлъхэр къызфигъэфедагъэх. ТIэшъу Феликсэу Мыекъуапэ щыщ врач-терапевтыр игъусэу яшъыпкъэу Iофым ыуж ихьагъэх.\nАмалхэр ыIэ къихьэхи, нахь инэу ышIошъ зэхъум, ишъыпкъэу а IэзакIэм щыIэныгъэм зыщыригъэушъомбгъугъ.\n— СэркIэ зыфэдэ щымыIэ къэзгъотыгъэу хъугъэ, — еIо Юрэ. — Зыгу узырэ цIыфхэм зэряIазэхэрэм сэ къэзгъотыгъэ гъэодын IэзакIэр изгъэгъусагъ. Ахэм яшIогъэшхоу къакIорэр зысэлъэгъум, Iэзэгъу уц ешIэфыныр зэпызгъэугъ, ар ищыкIэгъэжьыгъэп. Къэзгъотыгъэ IэзакIэмкIэ медицинэ шIэныгъэхэмкIэ кандидатыцIэр къэзгъэшъыпкъэжьыгъ.\nА IэзакIэр зылъэпсэ мэлэкIэлIэным псауныгъэ шхыныр игъусэу докторэу Даутэм илъэс 33-м ехъугъэу Iоф решIэ. А илъэсхэм нэбгырэ мин 20-мэ япсауныгъэ зыпкъ рагъэуцожьыгъ. КъеолIагъэх гъэхъужьыпIэм Москва, Петербург, Прибалтикэм, Тыркуем, Грецием, Германием, Францием, Израиль, Англием, Америкэм къарыкIыгъэхэр. Ахэр зэкIэ фэягъэх Кавказ ибэгъашIэхэм яшъэф ашIэнэу. Докторэу Даутэр гушIозэ зэкIэми адэгуащэщтыгъ.\n— Псауныгъэм пэшIуекIоу щытэп! Гиппократ ыIощтыгъ: «Хэтрэ цIыфи илъэси 120-рэ щыIэн ылъэкIыщт!» Псауным пае цIыфым къыгурыIон фае щыIэныгъэр къызкIыратыгъэр. ТыкъызыхъукIэ, природэм ыпкIэ хэмылъэу шIухьафтын лъапIэ къытфешIы — щыIэныгъэмрэ псауныгъэмрэ. Ащ пае щыIэныгъэм ищыкIагъэр зы — цIыфым ирэзэныгъ. Сыда ар къэзыгъэлъагъорэр? ШIулъэгъур яптын плъэкIынэу, хьалэлыгъэмрэ гукIэгъумрэ нэмыкIхэми, ори зэптыжьынэу. Уипкъышъол шIу плъэгъуныр, ащ пае узфэсакъыжьыныр. ЗэрэхъурэмкIэ, гъэшIэгъонышхоп, къызэрыкIу нахь. Нахьыбэхэм ар къагурыIорэп. Ащ фэшI клиникэм иIэзэгъу уахътэ лекциехэр игъусэх. Шъыпкъэу узшIомыкIы мыхъущтхэр агурытэгъаIо, — еIо Даутэм.\nДаутэ Юрэ иунагъо а Iофыгъо дэгъухэр къыгурэIох. Нахьыбэр илъагъо рэкIо пIомэ, ухэукъощтэп. КъорэлъфитIу, пхъорэлъфиплI — пстэуми медицинэ гъогур къыхахыгъ. Ыпхъу нахьыкIэу Тэмарэ 2010-рэ илъэсым Москва медицинэ шIэныгъэхэмкIэ доктор диссертациер къыщигъэшъыпкъэжьыгъ, ВАК-м иунашъокIэ профессорыцIэр къыфагъэшъошагъ. МКъТУ-м имедицинэ институт щырегъаджэх, клиникэми щэлажьэ. Ипшъэшъэ Дианэ Пшызэ медицинэ университетым щеджэ. Къорэлъф анахьыкIэу Ибрахьимэ институтыр къеухы. Ипхъорэлъф нахьыжъэу Рустем врач-терапевтэу ятэжъ иклиникэ щэлажьэ. Ащ янэ Тифлис консерваториер къыщиухыгъ.\nПрофессорищ лекцие къыщеджэх Даутэ Юрэ иклиникэ: ежь Юр, ащ ыпхъоу Тэмар, ящэнэрэр Сергей Петр ыкъор — диетологыр. Профессорищри яшэнкIи, ясэнэхьаткIи зэдештэх, ягухэлъи зы — цIыфхэм яшIуагъэ якIыныр ары. Шхэным имэхьанэ, шхыныгъо зэтефэн-зэкIужьыным федэу хэлъыр ижъыкIэ къыщежьэу непэ къызэрэнэсыжьырэм ихъишъэ профессорхэм къагъэлъагъо. Еджэнджэшыщтыгъэхэри къеуцолIэжьых.\nКлиникэм етIупщыгъэу Iоф ешIэ. Сыда Даутэ Юрэ ямышIыкIэ IэзакIэкIэ ишIуагъэ зыкIаригъэкIырэр? МэлэкIэлIэным имэхьанэр?\nЮрэ Iэзэн IофкIэ гъэсэгъэшху, дунэе мэхьанэ зиIэ лэжьэкIошху, цIэрыIу. Илъэс пчъагъэм зыпылъыгъэ ямышIыкIэ IэзакIэм творческэ гупшысакIэр ригъэгъусагъ. Ар илекциехэмкIэ къыушыхьатыгъ. Iэзэгъу гъэнэкIын закъоу щымытэу, илекциехэри къыгуигъэуцуагъ, ащ фэшI иIофшIэн кIэлъэныкъогъазэп, IофшIэн псау нахь. Лъэпкъ шхынхэу мыгуаохэрэм, цIыфым хахьэхэу зиягъэ къемыкIыщтхэм лекциехэр ягъусэх. Ахэр цIыфэу зэIазэхэрэм апкъырэхьэх, джэуап афэхъух. Илекциехэм тIогъогогъо сядэIугъ. АпэрэмкIэ сыгу джэнджэш макIэ къафихьэгъагъ. «ЗыбгъэнэкIымэ икъунба, лекцие имыгъусэми ишIуагъэ къэкIонба?» зыфэпIощт гупшысэхэр сшъхьэ къихьагъэх. ЯтIонэрэм — кIэзыгъэ фэсымышIэу седэIугъ, къызгурыIуагъ Iофыр зытетыр — тIури зэгъусэ. ГъэнэкIынри лекциери зэдеIэжьых, зы мэхьэнэ ухыгъэ къарэкIы. Щэч хэлъэп «узыгъуибл егъэкIоды» адыгэхэм зыфаIощтыгъэм ахэр зэришыхьатхэм.\nБэрэ илекциехэм къахэфэ гущыIэхэу «ТыкъэзгъэшIыгъэм», «Дунаим тыкъытезгъэхъуагъэм», ары пэпчъ уашъом Iапэ фешIы, тхьэшIошъхъуныгъэр зэрэхэлъыр къеушыхьаты. Гъэсэгъэшхом, цIыф Iушым тхьэщынагъор шъхьащыт, зыкIи щыгъупшэрэп.\nДунэешхом цIэрыIо щыхъугъэу, зэмыблэжьэу цIыфхэм ишIуагъэ языгъэкIырэ Iэзэшхоу Даутэ Юрэ бэмышIэу ыныбжь илъэс 75-рэ хъугъэ. Ащ фэд, ишъхьэгъусэ Сарэу пкъэушхоу къыкIэгъэкъуагъэу, игушIуагъуи, игукIаий дэзыгощыгъэмрэ ящыIэныгъэ гъогу зызэдытетхэр илъэс 50 хъугъэ. НасыпышIохэу, ежь Даутэ Юрэ зэриIоу, илъэси 120-рэ зэдыращынэу сафэлъаIо.\nУрысыем итхакIохэм, ижурналистхэм ясоюзхэм ахэт.\nПредыдущая Адыгэ шыкIэпщынэм и Атлас — шIушIэ тхылъ «Адыгэ шыкIэпщынэм и Атлас» зыфиIорэ тхылъыкIэ шIэхэу къыдэкIыщт.\nСледущая ФэIо-фашIэр бэмэ алъыIэсыгъ


Апэрэ зэIукIэгъухэр | Адыгэ Макъ\nАвтор: Редакция\t/ 04.12.2018\t/ КЪЭБАРЫКlЭХЭР, СПОРТЫР\t/\nМыекъуапэ футболымкIэ икIымэфэ зэIухыгъэ зэнэкъокъу республикэ стадионэу «Юностым» щэкIо. Апшъэрэ купым хэтхэм апэрэ зэIукIэгъухэр тыгъэгъазэм и 2-м яIагъэх.\nЗэнэкъокъум икъызэIухын фэгъэхьыгъэ зэхахьэм нэбгырабэ хэлэжьагъ. Мыекъуапэ иадминистрацие физкультурэмкIэ ыкIи спортымкIэ икомитет итхьаматэу Дмитрий Щербаневыр, зэнэкъокъум исудья шъхьаIэу Сергей Двойниковыр ешIакIохэм, футболыр зышIогъэшIэгъонхэм къафэгушIуагъэх. Псауныгъэм игъэпытэн, футболым зегъэушъомбгъугъэным япхыгъэ Iофтхьабзэхэр нахьыбэрэ зэхащэнхэу къаIуагъ.\n«Мыекъуапэ-СШОР» — «Картонтарар» — 4:1, «Урожай» — «Щагъдый» — 1:0, «Ошъутен» — «ЧIыгушъхь» — 3:1.\n«Мыекъуапэ-СШОР-м» иешIакIохэу Роман Юрченкэм гъогогъуитIо, Вячеслав Шулик ыкIи Тимур Ковтуновым зырызэ хъагъэм Iэгуаор радзагъ. «Урожаим» иешIакIоу Андрей Ушениным шъхьэкIэ «Щагъдыим» икъэлапчъэ Iэгуаор дидзагъ. «Ошъутенэр» «ЧIыгушъхьэм» зыIокIэм, Джыгунэ Арсен гъогогъуитIо, Такълый Руслъан зэ хъагъэм Iэгуаор дагъэфагъ.\nЗэIукIэгъухэм Мыекъопэ «Зэкъошныгъэм», Ермэлхьаблэ, Краснодар, республикэм щапIугъэхэр, нэмыкIхэри ахэлажьэх. ЗэхэщакIохэм стадионыр зэтырагъэпсыхьагъ, къабзэ. Щай ешъо зышIоигъохэм афагъэстыры, ыпкIэ хэмылъэу къараты. Зызыгъэпсэфын зимурадхэм яуахътэ гъэшIэгъонэу стадионым щагъакIо.\nЯтIонэрэ, ящэнэрэ купхэм ахэтхэр, футболым иветеранхэр шъхьафэу зэнэкъокъух. Апшъэрэ купым ятIонэрэ зэIукIэгъухэр тыгъэгъазэм и 9-м щыкIощтых.


Хабзэр ыукъуагъ — Адыгэ макъ\nУрысыем и Следственнэ комитет Адыгэ РеспубликэмкIэ иследственнэ гъэIорышIапIэ иотделэу уголовнэ Iоф хьылъэхэр зэхэзыфырэм Урысыем и МВД Мыекъопэ районымкIэ иотдел ипащэ уголовнэ Iоф къыфызэIуихыгъ.\nУрысые Федерацием и Уголовнэ кодекс ия 285-рэ статья иа 1-рэ Iахь зигугъу къышIырэ бзэджэшIагъэр зэрихьагъэкIэ (иIэнатIэ къызфигъэфедагъэкIэ) хъулъфыгъэм егуцафэх.\nУрысыем щынэгъончъэнымкIэ и Федеральнэ къулыкъу Адыгэ РеспубликэмкIэ и ГъэIорышIапIэрэ Адыгеим и МВД щынэгъончъэнымкIэ иподразделениерэ уплъэкIунхэр зызэхащэхэ нэуж ары уголовнэ Iофыр къызызэIуахыгъэр.\nСледствием зэригъэунэфыгъэмкIэ, полицием иотдел ипащэ иподразделение щыкIагъэу иIэхэр чIиухъумэу ыIозэ, зыгорэм имылъку зэратыгъугъэм ехьылIэгъэ тхылъэу ыцIэкIэ къагъэхьыгъэр регистрацие ышIыгъэп. НэмыкIэу къэпIон хъумэ, бзэджэшIагъэ зэрэзэрахьагъэр чIиухъумагъ.\nПолицием иIофышIэ мытэрэзэу зэрэзекIуагъэмкIэ, хабзэм къыдилъытэрэр зэримыгъэцэкIагъэмкIэ тхылъыр къыIэкIэзыгъэхьагъэм ифитыныгъэхэр ыукъуагъэх.\nБзэджэшIагъэу зэрахьагъэм изэхэфын епхыгъэ следственнэ, процессуальнэ Iофхэр джыри зэрафэх. Уголовнэ Iофым изэхэфын аухыгъэгоп.\nПредыдущая Псапэмрэ гукIэгъумрэ ямаз\nСледущая Космонавтикэм и Мафэ фэгъэхьыгъэу


Дин Iофыгъохэм атегущыIагъэх | Адыгэ Макъ\nАвтор: Редакция\t/ 19.04.2019\t/ КЪЭБАРЫКlЭХЭР\t/\nЛъэпкъ ыкIи дин зэгурыIоныгъэр гъэпытэгъэным, чылысхэм язэтегъэпсыхьан, нэмыкI Iофыгъохэм лъэныкъохэр атегущыIагъэх.\nАР-м и ЛIышъхьэ пэублэ псалъэ къышIызэ, къэблэгъэрэ православнэ мэфэкIышхоу ПасхэмкIэ архиепископым къыфэгушIуагъ, игухэлъышIу пстэури къыдэхъунэу фэлъэIуагъ.\n— Дин зэгурыIоныгъэр гъэпытэгъэнымкIэ тызэгъусэу Iофышхо тэгъэцакIэ. Ащ зэфэхьысыжь дэгъухэри фэхъух — республикэм общественнэ-политическэ зыпкъитыныгъэ илъ. ТичIыгу мамырныгъэрэ зэгурыIоныгъэрэ илъынымкIэ епархиемрэ муфтиятымрэ зэпхыныгъэу, зэгурыIоныгъэу адытиIэр тапэкIи лъыдгъэкIотэным мэхьанэшхо иI. Ары тиIофшIэнкIэ анахь шъхьаIэу тлъытэрэр, — къыIуагъ КъумпIыл Мурат.\nСыд фэдэрэ лъэныкъокIи республикэм ипащэхэу IэпыIэгъу къафэхъухэрэм зэрафэразэр ыкIи шъолъырым илъ мамырныгъэр, лъэпкъ зэгурыIоныгъэр гъэпытэгъэным яIахьышIу халъхьаным сыдигъуи зэрэфэхьазырхэр Тихон къыхигъэщыгъ.\nЧылысхэм яшIын, ахэм къапэIулъхэ чIыпIэхэм язэтегъэпсыхьан, Пасхэм ехъулIэу къэхалъэхэм ягъэкъэбзэн япхыгъэхэ Iофыгъохэри зэхэсыгъом къыщаIэтыгъэх.\n— Лъэныкъо зэфэшъхьафхэм къарыкIырэ шIушIэ IэпыIэгъум ишIуагъэкIэ чылысхэм яшIын лъыдгъэкIотэн тлъэкIыгъ. Непэрэ мафэм ехъулIэу мыщ фэдэ объект 13, ащ хэхьэ кафедральнэ Святэ-Успенскэ чылысри, республикэм щытэшIых. Гъэмафэм ехъулIэу ащ иунашъхьэ тетлъхьанэу тэгъэнафэ. Джащ фэдэу Мыекъуапэ дэт Троицкэ чылысым иконостасыкIэ иIэ зэрэхъугъэр православнэ цIыфхэм шIухьафтын шъыпкъэ афэхъущт, — къы-Iуагъ архиепископэу Тихон.\nЗэгурыIоныгъэр, зыкIыныгъэр азыфагу илъэу тапэкIи Iоф зэдашIэным, лъэпкъ зэгурыIоныгъэр гъэпытэгъэным мэхьанэшхо зэряIэр Адыгеим и ЛIышъхьэ хигъэунэфыкIыгъ.


Бэмэ IэпыIэгъу афэхъугъэх | Адыгэ Макъ\nБэмэ IэпыIэгъу афэхъугъэх\nАвтор: Редакция\t/ 22.06.2016\t/ КЪЭБАРЫКlЭХЭР\t/\nАдыгэ Республикэм псауныгъэр къэухъумэгъэнымкIэ и Министерствэ ипресс-къулыкъу къызэритырэмкIэ, аужырэ шапхъэхэм адиштэрэ медицинэ IэпыIэгъур республикэм щыпсэухэрэм нахь арагъэгъоты хъугъэ. БлэкIыгъэ илъэсыр пштэмэ, Адыгеим щыпсэурэ нэбгырэ минрэ шъибгъурэм ехъумэ ащ фэдэу IэпыIэгъу афэхъугъэх. Ахэм ащыщэу нэбгырэ 700-м ехъумэ аужырэ шапхъэхэм адиштэрэ медицинэ IэпыIэгъур республикэм ит учреждениехэм ащарагъэгъотыгъ.\nГъэкIэжьыным епхыгъэ программэу 2011 — 2013-рэ илъэсхэм республикэм щагъэцэкIагъэм сомэ миллиардрэ мини 184-м ехъу пэIуагъэхьагъ. Ащ къыдыхэлъытагъэу псауныгъэр къэухъумэгъэным иучреждение 48-мэ игъэкIотыгъэ гъэцэкIэжьынхэр ащашIыгъэх, Iэзэн-диагностическэ Iэмэ-псыми 176-рэ зэрагъэгъотыгъ. ГЛОНАСС зыфиIорэ системэр IэпыIэгъу псынкIэм имашинэхэм арагъэуцуагъ. Мы уахътэм къэралыгъо программэу «Развитие здравоохранения» зыфиIоу 2014 — 2020-рэ илъэсхэм ателъыта-гъэр республикэм щагъэцакIэ. Сомэ миллиарди 3-м ехъу ащ пэIухьанэу къатIупщыгъ.\n— Мы илъэсхэм къакIоцI Адыгэ республикэ клиническэ сымэджэщым сомэ миллион 98-рэ зыпэIухьэгъэ гъэцэкIэжьынхэр щыкIуагъэх. Адыгэ республикэ клиническэ психоневрологическэ диспансерым чIыпIэ 40 зиIэ стационар корпусыкIэ къыщызэIуахыгъ. Инэм район сымэджэщым иинфекционнэ отделение ыкIи хирургическэ корпусым игъэкIотыгъэ гъэцэкIэжьынхэр ащыкIуагъэх, — къаты Адыгэ Республикэм псауныгъэр къэухъумэгъэнымкIэ и Министерствэ иIофышIэхэм.\nАдыгэ республикэ клиническэ онкологическэ диспансерым ирадиологическэ корпус игъэкIэжьын аухыгъ. 2009-рэ илъэсым федеральнэ целевой программэу «Юг России (2008 — 2012 годы)» зыфиIорэм къыдыхэлъытагъэу сомэ миллион 61,9-рэ зыпэIухьэгъэ Адыгэ республикэ кIэлэцIыкIу клиническэ сымэджэщым хэт диагностическэ Гупчэ ашIыгъ. Джащ фэдэу ыпэкIэ зигугъу къэтшIыгъэ федеральнэ программэм къыдыхэлъытагъэу сомэ миллион 50,3-рэ зыпэIухьэгъэ чIыпIи 100 Адыгэкъалэ дэт сымэджэщым къыщызэIуахыгъ.


Загъэпсыгъэр илъэс 30 хъугъэ — Адыгэ макъ\nЗагъэпсыгъэр илъэс 30 хъугъэ\nУФ-м ПенсиехэмкIэ ифонд и Къутамэу АР-м щыIэр загъэпсыгъэр непэ илъэс 30 мэхъу.\nЮбилеим ипэгъокI Iофтхьабзэу тыгъуасэ Къутамэр зычIэт Унэм щыкIуагъэм тхьамэтагъор щызэрихьагъ ащ ипащэу МэщлIэкъо Хьамидэ. Зэхахьэм хэлэжьагъ АР-м IофшIэнымкIэ ыкIи социальнэ хэхъоныгъэмкIэ иминистрэу Мырзэ Джанбэч.\nПстэумэ апэу ар АР-м и ЛIышъхьэ ыцIэкIэ къафэгушIуагъ. Профессионализмэгъэ ин хэлъэу, зэрифэшъуашэм тетэу япшъэрылъхэр зэрагъэцакIэхэрэм, цIыфхэм афагъэнэфэгъэ ахъщэ тынхэр игъом ыкIи икъоу аIэкIэгъэхьэгъэнхэр сыдигъокIи апшъэ зэрашIырэм къыкIигъэтхъызэ, шIуагъэ къытэу яIофшIэн лъагъэкIотэнэу къафэлъэIуагъ.\nАщ ыуж Къутамэм ыкIи къулыкъум иподразделениехэм яIофышIэу АР-м IофшIэнымкIэ ыкIи социальнэ хэхъоныгъэмкIэ и Министерствэ ищытхъу тхылъхэмкIэ къыхагъэщыгъэхэм ахэр аритыжьыгъэх.\nКъутамэм ипащэу МэщлIэкъо Хьамидэ гущыIэр зештэм, илъэс 30-м къыкIоцI УФ-м ПенсиехэмкIэ ифонд игъэцэкIэкIо пащэхэр, АР-м и ЛIышъхьэ, Къэралыгъо Советыр — Хасэр икъотэгъухэу социальнэ учреждение цIыкIоу езыгъэжьэгъэгъэ Къутамэр Адыгеим исоциальнэ лъэныкъо чIыпIэ ин щызыубытырэ структурэшхо зэрэхъугъэр къыхигъэщыгъ.\nЗэпахырэ узэу дунаир зэлъызыкIугъэм ыпкъ къикIыкIэ игъэкIотыгъэу мэфэкIыр хагъэунэфыкIынэу, ветеранхэри къырагъэблэгъэнхэу хъугъэп. Арэу щытми, Къутамэм итарихъ кIэкIэу къытегущыIэзэ, ыпэкIэ пащэу иIагъэхэм, егъэжьапIэм Iутыгъэу илъэсыбэрэ нэужым Iоф щызышIагъэхэм ацIэ къыриIуагъ.\n1991-рэ илъэсым ПенсиехэмкIэ фондым и Къутамэ загъэпсым пащэ фашIыгъагъ Юрий Шпиталенкэр. 1997-рэ илъэсым нэс ар мы IэнатIэм Iутыгъ. Нэужым, а илъэсым къыщыублагъэу 2006-м нэс, пэщэныгъэр дызэрихьагъ Хьаджэбыекъо Руслъан. Ащ къыщегъэжьагъэу 2021-рэ илъэсэу тызыхэтым ищылэ мазэ нэс Къутамэм ипэщагъ Къулэ Аскэрбый.\nМэщлIэкъо Хьамидэ къызэриIуагъэмкIэ, пенсионерэу Адыгеим исыр, 2020-рэ илъэсым итыгъэгъазэ и 31-м нэс пштэмэ, нэбгырэ мини 125-м ехъу. Ар республикэм щыпсэурэм ипроцент 27,1-р ары. ИкIыгъэ илъэсым изакъоу пстэумкIи сомэ миллиард 22-рэ пенсиеу, пособиеу е нэмыкI ахъщэ тынэу Къутамэм ытIупщыгъ.\n— Пенсиехэр, нэмыкI ахъщэ тынхэр зэпыугъэ фэмыхъоу, игъом цIыфхэм аIэкIэгъэхьэгъэнхэм пае илъэс 30-м къыкIоцI Къутамэм щылажьэхэрэм Iофышхо ашIагъ, — къыIуагъ ащ ипащэ. — Унагъоу сабый зэрысхэм IэпыIэгъу ятыгъэным фытегъэпсыхьэгъэ къэралыгъо программэм къыдыхэлъытагъэхэр хэзыгъэ имыIэу Къутамэм зэшIуехых, нэмыкI фэIо-фашIэу фондым ыгъэцакIэхэрэр цIыфхэм къызIэкIэгъэхьэгъошIу афэхъунхэм сыдигъокIи тыпылъ. ЗэшIохыгъэ хъурэр пстэумэ апэу зишIушIагъэр коллективэу зипшъэрылъхэр игъом ыкIи икъоу зыгъэцакIэрэр ары.\nДжащ фэдэу пшъэрылъхэр хэзыгъэ имыIэу гъэцэкIэгъэнхэм анахь чанэу дэлажьэхэрэр щытхъу тхылъхэмрэ нэпэеплъ тамыгъэхэмрэкIэ къыхагъэщыгъэх.\nПредыдущая IофшIэным икъэухъумэн анахь шъхьаI\nСледущая МэфэкIхэм пенсиехэр къызэратыщтхэр


Адыгэ Хэку Таймс: Беженц адыгэхэм япчъагъэ икъэлъытэн фежьагъ\nБеженц адыгэхэм япчъагъэ икъэлъытэн фежьагъ\n«Хэкум гъэзэжьынымкIэ Адыгэ Хасэр» хэкум къэкIожьыгъэ адыгэхэмэ ыкIи зышъхьэ къезыхьыжьэжьыгъэ адыгэхэм япчъагъэ икъэлъытэн ыкIи Урысыем,\nСирием ыкIи нэмыкI хэгъэгухэм щыIакIэу ащыряIэм игъэнэфэн фежьагъ. Мы Iофыр гъэцэкIэгъэным пае куп зэхахьэр къэралыгъо IофшIапIэхэмэ, нэмыкI къулыкъухэу хэкум къэкIожьыгъэ адыгэхэмэ IэпыIэгъу афэхъухэрэмэ адэлажьэ.\nКъэбарэу къаугъоигъэмкIэ, егъэзыгъэкIэ къэзгъэзэжьыгъэ тилъэпкъэгъухэмэ непэ адыгэ республикэхэмэ гумэкIэгъо инхэр ащыряIэхэп, сыда пIомэ республикэхэм яправительствэхэм Iофыхэм анаIэ тет. Ау нэмыкI хэгъэгухэм Iофыхэм язытет нэмыкI.\nЗышъхьэ къезыхьыжьэжьыгъэхэм къиныбэ яI, адыгэхэу егъэзыгъэкIэ кIощыжьыгъэхэм IэпыIэгъу афэхъунхэм дэлэжьэхэрэ къулыкъухэм ыкIи купхэм яIофхэм зыкIыныгъэ зэрахэмылъым ар ыпкъ къекIы. Адыгэхэмэ адэIэпыIэнхэм тегъэпсыхьэгъэ зэикI гупчэ зэрэщымыIэм къыпкъырэкIы. «Хэкум гъэзэжьынымкIэ Адыгэ Хасэм» ипшъэрылъ шъхьаIэхэм ащыщ мы гумэкIыгъор зэшIохыгъэныр. Iофыхэм язытет изэгъэшIэн ыкIи изэхэфын джыри ыкIэм нэсыгъэп, ау охътэ благъэхэм апэрэ пчъагъэхэм ашъхьэ къитхыщт. Адыгэ республикэхэм япащэхэм тарихъ чIыгум къэзгъэзэжьыгъэ адыгэхэмэ япчъагъэ къаIуагъ. Непэ ахэр нэбыгрэ I624-рэ мэхъух. Ахэмэ ащыщэу нэбгырэ1000-р Къэбэртэе-Бэлъкъар Республикэм щыIэх, 600 фэдизыр Адыгэ Республикэм щэпсэух, нэбгырэ 24-рэ Къэрэщэе-Щэрджэс Республикэм исых.\nАдыгэ куп зэхэхьэ зэфэшъхьафхэм къызэралъытэрэмкIэ, зышъхьэ езыхьыжьэжьыгъэ адыгэхэу Сирием ыкIыб щыIэхэр нэбгырэ 12 000-м нахьыб. Нэбгырэ 6 000-р Тыркуем щыIэх, 4 000-р – Иорданием, нэмыкI къэралыгъохэм кIуагъэхэр нэбгырэ мини 2 000 фэдиз.\nЗышъхьэ езыхьыжьэжьыгъэ адыгэхэу Сирием кIоцIым къинагъэхэм афэгъэхьыгъэ къэбар гъэнэфагъэ щыIэп. Ау къабгынэгъэ адыгэ къуаджэхэм ыкIи адыгэ псэупIэхэм япчъагъэ укъыпкъырыкIын зыхъукIэ, егъэзыгъэкIэ зышъхьэ езыхьыжьэжьыгъэ адыгэхэмэ япчъагъэ пэшIорыгъэшъэу нэбгырэ мин 15 000-м нэсэу къалъытэ.\n«Хэкум гъэзэжьынымкIэ Адыгэ Хасэм» къэбар жъугъэхэм яамалхэмкIэ икомитет.


Галактика Кельвина • Просмотр темы - Анна Нетребко (Anna Netrebko)\nЗаголовок сообщения: Анна Нетребко (Anna Netrebko)\nЧтобы видеть ссылки пожалуйста войдите, или зарегистрируйтесь. Чтобы видеть ссылки пожалуйста войдите, или зарегистрируйтесь. Чтобы видеть ссылки пожалуйста войдите, или зарегистрируйтесь. Чтобы видеть ссылки пожалуйста войдите, или зарегистрируйтесь. Чтобы видеть ссылки пожалуйста войдите, или зарегистрируйтесь. Чтобы видеть ссылки пожалуйста войдите, или зарегистрируйтесь. Чтобы видеть ссылки пожалуйста войдите, или зарегистрируйтесь. Чтобы видеть ссылки пожалуйста войдите, или зарегистрируйтесь. Чтобы видеть ссылки пожалуйста войдите, или зарегистрируйтесь. Чтобы видеть ссылки пожалуйста войдите, или зарегистрируйтесь. Чтобы видеть ссылки пожалуйста войдите, или зарегистрируйтесь. Чтобы видеть ссылки пожалуйста войдите, или зарегистрируйтесь. Чтобы видеть ссылки пожалуйста войдите, или зарегистрируйтесь. Чтобы видеть ссылки пожалуйста войдите, или зарегистрируйтесь. Чтобы видеть ссылки пожалуйста войдите, или зарегистрируйтесь. Чтобы видеть ссылки пожалуйста войдите, или зарегистрируйтесь. Чтобы видеть ссылки пожалуйста войдите, или зарегистрируйтесь. Чтобы видеть ссылки пожалуйста войдите, или зарегистрируйтесь. Чтобы видеть ссылки пожалуйста войдите, или зарегистрируйтесь. Чтобы видеть ссылки пожалуйста войдите, или зарегистрируйтесь. Чтобы видеть ссылки пожалуйста войдите, или зарегистрируйтесь. Чтобы видеть ссылки пожалуйста войдите, или зарегистрируйтесь. Чтобы видеть ссылки пожалуйста войдите, или зарегистрируйтесь. Чтобы видеть ссылки пожалуйста войдите, или зарегистрируйтесь. Чтобы видеть ссылки пожалуйста войдите, или зарегистрируйтесь. Чтобы видеть ссылки пожалуйста войдите, или зарегистрируйтесь. Чтобы видеть ссылки пожалуйста войдите, или зарегистрируйтесь. Чтобы видеть ссылки пожалуйста войдите, или зарегистрируйтесь. Анна Юрьевна Нетребко (Anna Yuryevna Netrebko; родилась: 18 сентября 1971 годa; Краснодар , Краснодарский край , РСФСР , СССР ; Гражданство: Россия , Австрия ) — российская и австрийская оперная певица (сопрано). - Народная артистка России (2008), - лауреат Государственной премии Российской Федерации (2004), - Герой труда Кубани (2006), - "Золотой граммофон" (2010). Певица года (2004, 2005, 2014). Введена в зал славы журнала "Gramophone". (46 лет)\nЗаголовок сообщения: Re: Анна Нетребко (Anna Netrebko)


Лъэпкъыр щымыIэжьми… | Адыгэ Макъ\nАщ апэрэу адыгабзэкIэ ыкIи урысыбзэкIэ зэдзэкIыгъэ убых текстхэр къыдэхьагъэх. ГущыIалъэр зэхэзыгъэуцуагъэхэм агъэфедагъэх тапэкIэ убыхыбзэм дэлэжьагъэхэу П. Услар, Ю. Мессарош, А. Дирр, Ж. Дюмезиль, Г. Фогт, М. Къомафэм яIофшIагъэхэр.\nГущыIалъэм ипэублэ убыхыбзэм изэгъэшIэн гъогоу къыкIугъэр авторхэм къыщаIотагъ. Ащ абхъаз гущыIэ мин 12 къыдэхьагъ, ащ нэмыкIэу зэдзэкIыгъэ текстхэр, гущыIэжъхэр, IорIуатэхэр дэтых.\nМы мафэхэм къытIэкIэхьэгъэ тхылъым ехьылIагъэу гущыIэгъу тшIыгъэ филологие шIэныгъэхэмкIэ докторэу Бырсыр Батырбый.\n— ТизэдэгущыIэгъу, Батырбый, гущыIалъэм итхын шъукъызэрэфэкIуагъэмкIэ къедгъэжьэн.\n— ТызэныбжьыкIэм убыххэм афэгъэхьыгъэу тхылъхэр аукъодыеу бгъотынхэу щытыгъэп. Ау тиунагъо къыщаIоу хъущтыгъ убыххэр зэрэщыIагъэхэр, ахэм къарыкIуагъэр, къатекIыгъэхэр тичылэ зэрэдэсхэр тятэ къыIуатэу къыхэкIыгъ.\nЕтIанэ Тбилиси сыщеджэ зэхъум, убыххэм яхьылIагъэу шIэныгъэшхо дгъотынэу хъугъэп. Ау тезыгъэджагъэу Георгий Рогавэ лекцие къытфеджэ зыхъукIэ адыгабзэм игъусэу убых гущыIэмэ язэхэтыкIэ, макъэмэ ягъэпсыкIэ къытфиIуатэщтыгъ. Убыххэр зыфэдагъэхэр, адыгэхэмрэ убыххэмрэ зэфэдэныгъэу ахэлъхэр ыкIи зэрэзэтекIыхэрэр жэрыIо народнэ творчествэмкIэ материалхэр къэтыугъоихэ зэхъум нахь зэхэтхыщтыгъэх.\nТикъуаджэ убых унагъохэр зэрэдэсхэри, Бырсырхэр ахэм зэращыщхэри сшIэщтыгъ. Ащ фэдэу Джарымэхэр, Цурмытхэр, Мэрэтыкъохэм ащыщхэр, НакIэхэр, Тхыгъохэр, Абрэджхэр, Къэлэшъаохэр ыкIи нэмыкIхэр зэрэубыххэр сшIэщтыгъ.\n— А унагъохэр къоджэдэсхэм къахэщхэу е зыхэсхэм захагъэкIуакIэу щытыгъа?\n— ЗэкIэми зыхэсхэм ащыщ зашIыщтыгъ, закъыхэзыгъэщырэр мэкIагъэ. Зэрэубыххэр ашIэщтыгъ, ау зыхэс адыгэ лъэпкъым щыщхэу залъытэжьыщтыгъ. ГущыIэм пае, Хьакурынэхьаблэ дэсхэм «тыабдзах, чыжьэкIэ тыубых нахь мышIэми» аIощтыгъ.\n— Ары, лъэпкъ макIэр бэм зэрэхэкIухьэрэм ар ишыхьат. Узыхэс лъэпкъым щыщ зыпшIыныр нахь гупсэф.\n— Сэ сыгукIэ сыабдзахэу егъашIэми къэсхьыгъ, ау тызэрэубыхыр ренэу тшIэщтыгъ.\nАдыгэхэр зыщыпсэурэ пстэуми убыххэр щыIэх. Ащ фэдэу шапсыгъэхэми, бжъэдыгъухэми убыххэм къахэкIыгъэу ахэсыр бэ. Ахэр ХъуакIох, Хъуадэх, КIуашъэх, Хьашхъуанэкъох, Уджыхъух, Джарымэх ыкIи нэмыкIых. УаIукIэмэ, «Тэри тыубых» аIо, ау зыхэсхэм ащыщхэу залъытэжьы. Арэу щытми, зэрэубыхыр зышIэжьырэр нахь макIэ мэхъу зэпыт, зыхэсхэм ащыщ хъужьыгъэх.\nIофыр зэзгъэшIэнэу сызыпэхьэм къызгурыIуагъ убыххэр тыдэ щыIэхэми къызэрэзэрэщэжьыщтыгъэхэр. Чыжьэу къыращыми, ялъэпкъ щыщэу къащэщтыгъ. Ау ащ тетэу зыщытыгъэм илъэси 100 тешIагъ. ЛIэкъо шэнхэри хэбзэ шэнхэри зэхъокIынхэмкIэ ар мэхьанэ зиIэ уахът.\nГущыIалъэм тыпыхьанэу зэрэхъугъэм нахь благъэу сыкъекIолIэн. 1981-рэ илъэсым Тбилиси щыкIорэ дунэе научнэ конференцие горэм сыхэлажьэзэ, убыхыбзэр, а лъэпкъым къырыкIуагъэр зэзыгъэшIэрэ шIэныгъэлэжьэу Даниель Трук нэIуасэ сыфэхъугъэти, «Ухэт?» ыIуи къысэупчIыгъ. «Сыадыг» сIуагъэти, «Адыгэр зэтефыгъэшъ, хэтмэ уащыщ? ыIуи етIани къысэупчIыгъ. «Сыубых» зысэIом, «Адэ а лъэпкъым фэгъэхьыгъэу сыд тхылъ уиIэхэр?» ыIуи етIани зыкъысфигъэ-загъ. СиIэ хъатэ зэрэщымыIэр есIуагъэти, тхылъи 7 убыххэм, ахэм абзэ яхьылIагъэу къысфигъэхьыгъ. Ахэр нэмыцыбзэкIэ, французыбзэкIэ тхыгъагъэх. Сэ нэмыцыбзэр сэшIэти, зыфэзгъэзагъ, сишъхьэгъусэ французыбзэр исэнэхьатти, ащ а бзэмкIэ тхыгъэхэр зэридзэкIыгъэх.\nИлъэс 37-рэ фэдизкIэ узэкIэIэбэжьмэ, ащ тетэу тхылъым тыдэлэжьэнэу едгъэжьагъ, цIыкIу-цIыкIоу гущыIалъэм Iоф дэтшIагъ, ащ игъусэу убыхыбзэм играмматики зэхэдгъэуцуагъ. Непэрэ шIэныгъэм тегъэпсыхьагъэу убыхыбзэр зэхэтфыныр типшъэрылъыгъ.\nАужырэ убыхэу илъэс заулэкIэ узэкIэIэбэжьмэ дунаим ехыжьыгъэ Эсенч Тевфик.\nГущыIалъэм тыдэлажьэ зэхъум, сэркIэ бэ къэнэфагъэр. Адыгэ лъэпкъыр ылъэ теуцоным иIоф убыххэм чIыпIэшхо щаубыты. СшIогъэшIэгъоныр непэ бжъэдыгъу курыпсэу е абдзэхэ шъыпкъэу зызылъытэжьхэрэр убыххэу къэнафэхэу бэрэ къызэрэхэкIырэр ары. Адыгэ лъэпкъхэр зэхэпхъагъэхэу къуаджэхэм зэрадэсхэм лъапсэу иIэхэри нафэ къэхъугъэх. 1641-рэ илъэсым адыгэмэ къахэхьэгъэ тыркоу Эвлия Челеби къегъэнафэ бжъэдыгъухэр къушъхьэм къехыхэ зэхъум гъогу зэфэшъхьафхэмкIэ къызэрэкIуагъэхэр. Зыхэр хыIушъомкIэ, адрэхэр абдзахэмэ къахэкIыхэзэ къехыгъэх. Ащ ишыхьат ХъымыщкIэий. Ар къэбар кIыхь ыкIи гъэшIэгъоны.\n— Убыххэм къафэдгъэзэжьын. А лъэпкъыр ыбзэкIэ хэта нахь зыпэблагъэр? Адыгабзэр ара, абхъазыбзэр ара?\n— Iо зыхэмылъыр — зы лъэныкъо горэхэмкIэ адыгабзэм пэблагъ, нэмыкI лъэныкъохэмкIэ абхъазыбзэм екIуалIэ. Бзищыри зэзыпхырэ горэхэр щыIэх. Ау убыхыбзэм ежь иеу бзэ гъэпсыкIэ иIэу, ежь шъхьаф шъыпкъэу щытыгъ. Арышъ, бзэхэм атегущыIэхэ зыхъукIэ агъэфедэрэ къэIуакIэу «абхъаз-адыгэбзэ купым» ычIыпIэкIэ «абхъаз-адыгэ-убыхыбзэ купыр» пIоныр нахь тэрэз.\nТыбзэхэм къарыкIуагъэр зэгъэшIэгъэнымкIэ, къэгъэнэфэгъэнымкIэ непэ къиныгъуабэ шIэныгъэлэжьхэм апэ къекIы. АщкIэ мы тхылъым дэт гущыIалъэри грамматикэри IэубытыпIэ пшIынхэ плъэкIыщт.\nАдыгэ цIыф зитарихъ зышIогъэшIэгъонэу Баграт Шинкубэ итхъылъэу «Последний из ушедших» зыфиIорэм емыджагъэу, абхъаз лъэпкъэу Кавказым икIыжьи кIодыжьыгъэм зыгу ымыгъэузыгъэ непэ къэбгъотынэу къысшIошIырэп. Адыгэ наукэм джы а лъэпкъым ыбзэ фэгъэхьыгъэу IофшIэгъэшхо къыхэхьагъ. Ар, ыпшъэкIэ къызэрэщытIуагъэу, адыгэ тарихъымкIи наукэмкIи мэхьанэшхо зиIэ IофшIагъэу зэрэхъущтым тицыхьэ телъ.


Шъхьадж ынэтIэгу итхагъэр — Адыгэ макъ\nШъхьадж ынэтIэгу итхагъэр\nСиIахьыл гупсэхэу сищыIэныгъэ, слъакъо сыкъытеуцоным зиIахьышхо къыхэзылъхьагъэхэм, заор къызэпызычыгъэу, къэралыгъом, цIыфхэм зигъашIэ афэзытыгъэхэм афэгъэхьыгъ ситхыгъэ.\nЦIыфым ышъхьэ къырыкIуагъэм, инасып зэрэзэпыуцуагъэм уакъытегущыIэныр сыдигъокIи хьылъэ. О угукIэ къыппэблагъэхэм афэгъэхьыгъэу къэпIоныр нахь хьылъэжь.\nСятэжъэу, сянэ ятэу, къуаджэу Къэлэжъ дэсыгъэ Кобл Сообук кIэли 8 иIагъ. Ыпхъу анахьыжъэу Сэфэрхъан игъашIэм колхозым хэтыгъ, ишъхьэгъусэрэ икIалэу Алыйрэ Хэ-гъэгу зэошхом хэкIодагъэх. Ащ къыкIэлъыкIорэ Айсэ ары мы тхыгъэр зыфэгъэхьыгъэр. Фатимэ кIэлэегъэджэ сэнэхьат зэригъэгъотыгъэу илъэсыбэрэ рылэжьагъ. Айдэмыри а лъэныкъор къыхихыгъагъ, Къэлэжъ иеджапIэ хьисапымкIэ щыригъаджэщтыгъэх. Ахэм къакIэлъыкIорэ Осмэн бжьэхъунымкIэ ыкIи шэкIонымкIэ текIон щымыIагъэу аIо. Щэйдэт IофшIэпIэ зэфэшъхьафыбэ щыIэны-гъэм щызэблихъугъ. Георгий илъэсыбэрэ хэбзэнчъэу пцэжъые ешэхэрэм якъыхэгъэщын фэбэнагъ, пенсием зэкIом Ростовскэ телеграфым игъэпсэфыпIэу поселкэу Лазаревскэм дэтым ипэщагъ. Зынкъылъфыгъэхэм анахьыкIэ Зое сэ сян ары. ТIуапсэ дэт кулинарнэ училищэр къыухыгъэу ащ щызэригъэгъотыгъэ пщэрыхьэкIо сэнэхьатымкIэ илъэсыбэрэ Шъачэ щылэжьагъ.\nСообук илъфыгъэхэр анэтIэгу итхагъэм рыкIуагъэх, шъхьадж икъин Iахь ылъэгъугъ, гушIогъуаби ящыIэныгъэ къыхэфагъ. Коблхэм яунагъо зышIэхэрэм шIукIэ агу къэмыкIыжьын, зигугъу дэйкIэ ашIын зэрахэмытым сицыхьэ телъ.\nАнахьыбэу иIофшIэн гъэхъагъэ щызышIыгъэр Айсэ ары. 1909-рэ илъэсым ар къэхъугъ. Икъоджэ гупсэ еджапIэр къыщиухыгъ. 1925-рэ илъэсым илэгъухэм ягъусэу комсомолым хэхьэгъагъ, илъэситф зытешIэ ужым коммунистическэ партием исатыр хэтынымкIэ кандидат хъугъэ, 1931-рэ илъэсым хагъэхьагъ.\n1925-рэ илъэсым къыщыублагъэу 1928-м нэс Айсэ хэбзэIахь политикэм ипхырыщын, Шапсыгъэ районым еджапIэхэр, еджэпIэ унэхэр, клубхэр къыщызэIухыгъэнхэм, гъэсэныгъэ цIыфхэм ягъэгъотыгъэным иIахь мымакIэу хилъхьагъ, унагъохэм былымышъхьэу яIэм икIэтхыкIыжьын хэлэжьагъ, ВЛКСМ-м ирайон комитет пшъэрылъ къыфишIыгъэу, комсомол ячейкэхэр къуаджэхэм ащигъэпсыгъагъэх.\nАщ ыужым, 1928-рэ илъэсым, Адыгэ Советскэ партийнэ еджапIэм агъэкIогъагъ. Ащ щеджэзэ Шапсыгъэ районым колхозхэр щызэхищэнхэу ыкIи цIыфхэм гъэсэныгъэ ягъэгъотыгъэным Iоф дишIэнэу фагъэзэгъагъ, гъэсэныгъэмкIэ район отделым иинспекторыгъ, ВЛКСМ-м ирайон комитет итхьаматэ игуадзэщтыгъ…\nДзэ къулыкъу ужым Шапсыгъэ райисполкомым иинструкторэу Iоф ышIагъ. 1933-рэ илъэсым ишышъхьэIу мазэ КIыщмай къоджэ Советым итхьаматэу агъэнэфэгъагъ. А IэнатIэм Iутызэ Апшъэрэ коммунистическэ мэкъумэщ еджапIэу Краснодар дэтыр къыухыжьыгъагъ. Ащ нэужым мы лъэныкъом илъэсыбэрэ Iоф щишIагъ. 1929-рэ илъэсым мэкъумэщ къэгъэлъэгъонэу Моск-ва щыкIуагъэм хэлэжьагъ.\nХэгъэгу зэошхом иилъэсхэм Айсэ Кавказ фронтым иполитIофышIагъ, хьылъэу къауIэгъагъ. «Жъогъо Плъыжьым» иорден, медаль зэфэшъхьафхэр къыфагъэшъошагъэхэу щыт.\nЗэо ужым поселкэу Лазаревскэм къызегъэзэжьым, Айсэ райисполкомым исекретарэу хадзыжьыгъагъ ыкIи а илъэс дэдэм Краснодар дэт партийнэ еджапIэм агъэкIогъагъ. Ар къызеухым, СССР-м заготовкэхэмкIэ и Министерствэ иуполномоченнэу Адыгэ автоном хэкум и Теуцожь район агъэзагъ, 1950-рэ илъэсым КПСС-м ирайком партие исекретарэу агъэнэфагъ. Ащ ыуж илъэситIум ар Кощхьэблэ районым финансхэмкIэ иотдел ипэщагъ, 1953 — 1957-рэ илъэсхэм Шэуджэн райисполкомым итхьэмэтэ IэнатIэ Iутыгъ, хэку Советым идепутатыгъ. Шэуджэн ыкIи Кощхьэблэ районхэр зы зашIыжьыхэм, Айсэ Кощхьэблэ райисполкомым итхьаматэ игуадзэщтыгъ. 1958-рэ илъэсым Всесоюзнэ мэкъумэщ къэгъэлъэгъонэу Москва щыкIуагъэм хэлэжьагъ.\n1966-рэ илъэсым сымаджэ хъуи, операцие хьылъэ зашIым ыуж сэкъатныгъэ иIэу пенсием кIожьыгъ. Арэу щытми, зэкIакIоу унэм итIысхьажьыгъэп. 1967 — 1973-рэ илъэсхэм Кощхьэблэ районым исберкассэ ипэщагъ, общественнэ пшъэрылъхэр ыгъэцакIэщтыгъэх, КПСС-м ирайком хэтыгъ, мызэу-мытIоу депутатэу хадзыжьыгъ.\n1949-рэ илъэсыр ары ишъхьэгъусэгъэ Мамый Дарихъан нэIуасэ зыфэхъугъагъэр. Ар Адыгэ хэкум икъуаджэу Шэбэнэхьаблэ щыщыгъ, яни яти иIэжьыгъэхэп. Мыекъуапэ дэт кIэлэегъэджэ училищыр къыухыгъэу заор къежьагъ, 1942-рэ илъэсым къыщыублагъэу, 1945-рэ илъэсым нэс, я 131-рэ зенитнэ-артиллерийскэ бригадэм хэтэу зэуагъэ, орденэу «За оборону Кавказа» зыфиIорэр, медаль зэфэшъхьафхэр къыфагъэшъошагъэх.\nЗэо ужым, 1973-рэ илъэсым нэс Дарихъан пэублэ классхэм якIэлэегъаджэу Iоф ышIагъ, поселкэу Шэхапэ дэт кIэлэцIыкIу IыгъыпIэм икIэлэпIугъ. Шъыпкъагъэрэ зэфагъэрэ зыхэлъ бзылъфыгъэ Iушыгъ, хьалэлыгъ, гукIэгъушхощтыгъ. Айсэрэ аррэ пшъэшъищ зэдапIугъ, Марыет, Мирэ ыкIи Къадырхъан. Ащ нэмыкIэуи ахэм зы шыпхъу яIагъ. Галинэ сянэшым иапэрэ унагъо къихъухьэгъагъ, ар лъэшэу шIу тлъэгъущтыгъ, зэшыпхъуищыми янэ къымылъфы-гъэу ныбжьи къызхагъэщыгъэп. КъасIомэ сшIоигъор Коблхэм яунагъо ащ фэдэ зэмызэгъыныгъэ гъашIэм зэримылъыгъэр ары. Зэшъхьэгъусэхэм язэфыщытыкIи, ясабыйхэр зэрагъасэхэрэри щысэтехыпIэ пшIынэу щытыгъ.\nАйсэ 1983-рэ илъэсым ишышъхьэIу мазэ дунаим ехыжьыгъ. Дарихъан ащ ыуж илъэс 12-рэ псэугъэ, Хэгъэгу зэошхор заухыгъэр илъэс 50 хъункIэ мэ-\nзищ нахьыбэ къэмынагъэу ари тхэкIыжьыгъ…\nПшъэшъэ нахьыжъэу Галинэ Мыекъуапэ дэсыгъ. Юридическэ институтэу къалэу Свердловскэ дэтыр къыухыгъэу илъэсыбэрэ следствиемкIэ органхэм ясатыр хэтыгъ, Адыгеим ипрокуратурэ, адвокатурэм Iоф ащишIагъ. БлэкIыгъэ илъэсым дунаим ехыжьыгъ.\nМарыет Адыгэ кIэлэегъэджэ институтым IэкIыб къэралыгъуабзэхэмкIэ ифакультет къыухыгъ. Илъэсыбэрэ инджылызыбзэмкIэ ригъэджагъэх, субтропическэ культурэхэм ыкIи къэгъагъэхэм якъэгъэкIын пылъ научнэ-ушэтыпIэ институтэу Шъачэ дэтым щылэжьагъ. Филологие шIэныгъэхэмкIэ кандидатэу, доцентэу Московскэ къэралыгъо социальнэ университетым икъутамэу Шъачэ щыIэм ипащэ егъэджэн-пIун IофшIэнымкIэ игуадзэщтыгъ, кафедрэм ипэщагъ. Джы пенсием щыI. Зы пшъашъэ ыпIугъ.\nМирэ Кощхьаблэ дэсыгъ. Краснодар культурэмкIэ институтэу дэтыр къыухыгъэу, библиотекэрэу илъэс пчъагъэрэ Iоф ышIагъ. Пшъашъэрэ кIалэрэ иIэхэу, 2008-рэ илъэсым дунаим ехыжьыгъ.\nКъадырхъан поселкэу Шэхапэ щэпсэу. Адыгэ къэралыгъо кIэлэегъэджэ институтым филологиемкIэ ифакультет къыухыгъ, илъэс 30-м ехъурэ урысыбзэмрэ литературэмрэкIэ мы поселкэм щыригъэджагъэх. Лазаревскэ районым ирайсовет идепутатыгъ, район хьыкумым илъэсыбэрэ изаседателыгъ. Къорэ пхъурэ ыпIугъэх.


Сакурэр къызэрэрихыгъэм фэгъэхьыгъагъ — Адыгэ макъ\nСакурэр къызэрэрихыгъэм фэгъэхьыгъагъ\nКъокIыпIэм щыпсэурэ лъэпкъхэм яискусствэкIэ Къэралыгъо музеим икъутамэу Мыекъуапэ дэтым мы мафэхэм фестиваль гъэшIэгъон щыкIуагъ.\n«Цветущий сад музея Востока» зыфиIорэр мы илъэсым апэрэу зэхащагъ. Сакурэм къэгъагъэ къызэрэрихыгъэм ар фэгъэхьыгъагъ. Мыгъэ Японием жьы дэдэу ар къыщырихыгъ, гъэтхапэм и 26-м ар щыхагъэунэфыкIыгъ. Адыгеим гъатхэр зэрэщыгужъуагъэм къыхэкIэу мэлылъфэгъум ыкIэм ар тефагъ.\nМузеим къызэрэщаIуагъэмкIэ, япон чэрэзэу сакурэр музеим ипэщагъэу Кушъу Нэф-сэт 2014-рэ илъэсым ыгъэтIысхьэгъагъ. КъокIыпIэм щыпсэурэ лъэпкъхэм яискусствэкIэ и Къэралыгъо музей икъутамэ чъыг цIыкIуих дагъэтIысхьэгъагъ. Нэужым, 2018-рэ илъэсым, АР-м и Къэралыгъо упчIэжьэгъоу, ащ дэжьым республикэм ипэща-гъэу, Мыекъопэ къэралыгъо технологическэ университетым ипрезидентэу ТхьакIущынэ Аслъан игукъэкIыкIэ джыри чъыг 63-рэ хагъэхъогъагъ. КъокIыпIэм щыпсэурэ лъэпкъхэм яискусствэкIэ и Къэралыгъо музей илъэси 100 зэрэхъурэм ар фэгъэхьыгъагъ.\n— Чъыгхэр тишъолъыр дэгъоу щиштагъэх, республикэм щыпсэухэрэми, хьакIэу къакIохэрэми музеим икъэгъэлъэгъонхэм ямызакъоу япон чэрэзхэр ашIогъэшIэгъоных. Мыжъо инхэр къэтщэнхэу гухэлъ тшIыгъэ. Аммонит-минерал апэрэ мыжъохэм тибаиныгъэ хагъахъо, — къыщаIуагъ музеим.\nФестивалым къыдыхэлъытагъэу, культурэмкIэ волонтерхэм флешмоб зэхащагъ, музеим щашIыгъэ садыр къекIолIагъэхэм арагъэлъэгъугъ. Урыс музеим ивиртуальнэ зал екIолIагъэх, лъэпкъ зэфэшъхьафхэм яджэгукIэхэр нэрылъэгъу афэхъугъэх. Ащ нэмыкIэу онлайн-лекциехэм къяджагъэх.\nФестивалым къекIолIагъэхэм алъэгъугъэр зэкIэ агу рихьыгъ ыкIи ашIогъэшIэгъоныгъ.\nПредыдущая ЯшIоигъоныгъэ къыраIотыкIыщт\nСледущая Анахь дэгъухэм ащыщ хъугъэх


Непэрэ Адыгеим итхэкIо анахьыжъмэ ащыщэу Пэнэшъу Сэфэр илъэс 85-рэ хъугъэ »\nСыдрэ чIыпIи шъыпкъэр щиIон фаеу зылъытэрэ цIыфхэр щыIэх. Ахэм ар къягоожьэу къыхэкIыми, шэныр зэблэхъугъуай.\nАхэм ащыщ Пэнэшъу Сэфэр. Сыдигъуи телъэшъуагъэ имыIэу зытетыр къыIощт иягъэ къекIын зэрилъэкIыщтыр къыдимылъытэу. Дэубэ-дашхэу, зыр зытебанэрэм ежьыри темыбанэу, «ар ошIа, ащ фэдэп ар» ыIонышъ, цIыфыр къыухъумэн ылъэкIыщт. Зыгорэ епIощтмэ, бэрэ къэуухьанэу щытэп, псынкIэу къыгурыIощт, джэуапи къыгъотыщт.\nСэфэр IофшIэкIошху. Гъэзетым щылажьэ зэхъум, отделым ипащэуи, редактор шъхьаIэм иапэрэ гуадзэуи къыхэкIыгъ. Сыдигъуи IофшIэным фаблэщтыгъ, иIоф дэгъоу ыгъэцакIэщтыгъ, имыIофи дишIэу къыхэкIыщтыгъ.\nГъэзетым къихьан фэе тхыгъэхэр отделхэр ары зыгъэхьазырхэрэр. Редактор шъхьаIэм игуадзэ ипшъэрылъхэм ар ахахьэрэп, ау Сэфэр ежь IофшIэнымкIэ зэрэчаным, зэрэгумэкIылэм къахэкIэу, материалхэр ыукъэбзыхэуи, оригиналхэм яджэуи хъущтыгъ.\nКъэсэшIэжьы, Сэфэр иIэнатIэ IукIын фаеу зэхъум, зыпари къыгъэлъэIуагъэп, ежьыри зигъэцIыкIугъэп, IэнатIэр къыгъэтIылъи, отделэу зыфаIуагъэм кIуи чIэтIысхьагъ, зыфагъэзэгъэ IофшIэныр дэгъоу ыгъэцэкIагъ.\nТхьагъэпцIыгъэ, хъоршэрыгъэ е кIэхъу-кIэчъыгъэ зыхэмылъ цIыф Сэфэр. Федэ къызыпихыщтым дечъажьэу, ащ зыфаер къызыфишIахэкIэ, «Ар сыдкIэ былым!» зыIорэмэ ащыщэп. Ары шъхьэкIафэу фэсшIырэм икъэкIуапIэр.\nИнэфэIуагъэ къыхэкIэу Сэфэр итхыгъэхэр икъоу къагурыIонэу фэмыехэу зыгу къебгъэхэрэри цIыфхэм къахэкIы. Ау ежь Iофым еплъыкIэу фыриIэм текIыгъэп. Сыда пIомэ а еплъыкIэр илъэс пчъагъэм къырихьакIыгъэу, шIошъхъуныгъэ фыриIэу щыт.\nСэфэр итхыгъэхэм, зэкI пIоми хъунэу, шIулъэгъуныгъэр къябэкIэу зыIохэрэр щыIэхэми, цIыфхэм ахэр агу рехьых, къяжэх. Ащ ишыхьат къыхэтыутынэу едгъэжьэгъэ къодыеу яшIошIхэр къатхыхэу зэрэрагъажьэрэр. Ащ фэдэу ежь тхакIоми тхылъеджэхэр къыфатхэх, яшIошIхэр гъэзетым къагъэхьэуи бэрэ къыхэкIы.\nСэфэр щыIэныгъэм ушэтыпIабэхэм аригъэуцуагъ, къин ылъэгъоу къыхэкIыгъ. Ау сыдрэ хъугъэ-шIагъи гухьэ-гужъ ригъэшIыгъэп, анахь ыгу хэзыгъэкIыгъэ цIыфри ыухыинэу амал зыхигъотэжьыгъ.\nИлъэсыбэрэ гъэзетым щылэжьагъэу, джыри ащ иныбджэгъушIоу Сэфэр итхылъеджэхэр бэрэ ыгъэгушIонхэу, ипсауныгъэ къыщымыкIэу къытхэтынэу фэсэIо.\nОпубликовал admin, 29-10-2015, 22:13. Просмотров: 1114


ИIофшIэн шIогъэшIэгъон | Адыгэ Макъ\nГъэзетым къэбарэу къихьэрэр гъэшIэгъонэу, еджэрэр зыIэпищэу тхыгъэным редакцием чIэсхэм зэкIэми Iоф дашIэ. Журналистым къыгъэхьазырыгъэ тхыгъэр гъэзет нэкIубгъом зэрегъэкIугъэщтми бэ елъытыгъэр. Пстэуми апэу гъэзетеджэм ащ ынаIэ тыредзэ, нэужым тхыгъэм еджэн гухэлъ ешIы.\nРеспубликэ гъэзетэу «Советскэ Адыгеим» пшъэдэкIыжьыр зыхьырэ исекретарэу Александра Минаковам урысые печатым и Мафэ ехъулIэу гущыIэгъу тыфэхъугъ, иIофшIэн зэрэзэхищэрэм, еплъыкIэу щыIэныгъэм щыриIэхэм защыдгъэгъозагъ.\nТигущыIэгъу Адыгэ къэралыгъо университетым филологиемкIэ ифакультет 2017-рэ илъэсым къыухыгъ ыкIи аспирантурэм ишIэныгъэхэм ащыхигъэхъонэу чIэхьагъ.\n— Гъэзетым Iоф щысшIэнэу сегупшысэу къыхэкIыгъэп. СицIыкIугъом къыщегъэжьагъэу кIэлэегъаджэ сыхъуным сыкIэхъопсыщтыгъэ. Седжэныр лъэшэу сыгу рихьыщтыгъэ, ащ къыхэкIэу урысыбзэмрэ литературэмрэкIэ кIэлэегъаджэу сэнэхьат зэзгъэгъотынэу гухэлъ сшIыгъагъэ. Университетыр къызысэухым аспирантурэм сычIэхьагъ. Ащ иятIонэрэ курс сыщеджэзэ гъэзетым сыкъыIухьанэу хъугъэ. 2008-рэ илъэсым къыщегъэжьагъэу Iоф зыщысшIэрэ чIыпIэр зэблэсхъугъэп.\nАлександрэ гъэзетым Iоф щишIэнэу зэрэхъугъэр ыгу къэкIыжьы. Ипшъэшъэгъу «Советскэ Адыгеим» щылажьэщтыгъ, мыщ IофшIэпIэ чIыпIэ щыIэ зэхъум ежьыри къыIухьанэу къеджагъ. ТIэкIу щылажьэмэ нэмыкI чIыпIэ кIон гухэлъ иIэу тигущыIэгъу гъэзетым къэкIогъагъ. Ау апэрэ мафэу редакцием ипчъэхэр къызызэIуихыгъэм къыщегъэжьагъэу фэчэфэу къэкIо ыкIи нэмыкI сэнэхьат къыхихыным егупшысэжьырэп.\nАлександрэ иIофшIэн къины, ау гъэшIэгъоны. Журналистхэм, редакторхэм, корректорхэм, нэмыкIхэми Iоф адешIэ, гъэзетым игъэхьазырын пылъ. ЗэрэхъурэмкIэ, иIофшIэгъухэм пшъэрылъэу яIэм лъыIэсын, ахэм зэгурыIоныгъэ адыриIэу Iоф адишIэн фае.\n— Журналистыр зы лъэныкъо гъэнэфагъэ фэгъэзагъэмэ, пшъэдэкIыжь зыхьырэ секретарыр темэ пстэуми дэгъоу ащыгъозэн фае, — иIофшIэн нахь игъэкIотыгъэу тыщегъэгъуазэ Александрэ. — Гъэзетым нахь гъэшIэгъонэу идгъэхьащт статьяр, ар зытетыщт нэкIубгъор, сурэтэу хэтыщтыр зыфэдизыр тэгъэнафэх. Текстэу журналистхэм къатхыгъэр тIэкIу дгъэтэрэзыжьэуи мэхъу. Пстэуми апэу коллективыр зыпылъыр тиIофшIагъэ гъэзетеджэм шIогъэшIэгъонэу тшIыныр ары.\nГъэзетыр статья зэмылIэужыгъохэмкIэ баеу, къэбарыкIэхэр итэу къыдэбгъэкIыныр IэшIэхэп. ТигущыIэгъу къызэриIорэмкIэ, чэщ кIахэм нэс IофшIапIэм чIэсхэуи къыхэкIы. Ау ащ пае къин алъэгъугъэу къащыхъурэп. Ежьхэр зэрэфаем фэдэу ашIыгъэ гъэзетым гухахъо хагъуатэ.\n— Республикэм щыхъурэ- щышIэрэр псынкIэу ыкIи гъэзетеджэмкIэ еджэгъошIоу къызэрэттхыщтым тыпылъ, — къеIуатэ тигущыIэгъу. — КъытIэкIэхьэгъэ къэбарым ишъыпкъагъэ зэхэтфыным, ар зэгъэфагъэу гъэзет нэкIубгъом къидгъэхьаным тыпылъ. Джащ фэдэу рубрикэ зэфэшъхьафхэри тиIэх. Хэти ежь шIогъэшIэгъон статья ригъотэным, джыри зэ гъэзетыр къыштэн гухэлъым къыфэущыным тишъыпкъэу Iоф дэтэшIэ.\nАлександрэ къызэриIорэмкIэ, гъэзетыр гъэшIэгъон зэрэхъущтым егупшысэ зэпыт, ишIэныгъэхэм зэрахигъэхъощтым сыдигъуи пылъ. ШIогъэшIэгъон горэ федеральнэ гъэзетхэм зарилъагъокIэ, ар ежь иIофшIапIэ зэрэщигъэфедэщтым егупшысэ.\n— Илъэс зэкIэлъыкIохэм зы чIыпIэ Iоф щыпшIагъэ зыхъукIэ, уиIофшIэгъухэри къыппэблагъэхэ мэхъу, — еIо тигущыIэгъу. —НэмыкI чIыпIэ сыкIонэу сырагъэблагъэми, ащ бэрэ сызэрегупшысэщтыр нафэ, сымыкIощтэуи къысщэхъу. СиIофшIэгъухэр сиунагъо щыщхэм фэдэ хъугъэх. ЧIыпIэ къин ифагъэм IэпыIэгъу тыфэхъу, гушIуагъо зиIэм дэтэгощы. ПIэ зэкIэдзагъэу узэдеIэжьы зыхъукIэ, къини, хъяри IэтыгъошIу мэхъу.\nАлександрэ къызэриIорэмкIэ, гъэзетыр зы чIыпIэ имытэу, ыпэкIэ лъыкIотэным дэлэжьэ зэпытых. Ащ итеплъэ зэблэхъугъэным, кIэ горэ хэлъхьэгъэным, къихьэрэ тхыгъэхэр нахь гъэшIэгъон хъунхэм зиIахьышIу хэлъыр редактор шъхьаIэу Цундышк Зар ары. Ащ пшъэдэкIыжьышхоу иIэр къыгурыIозэ иIофшIэн къекIуалIэ ыкIи иIофшIэгъухэм зэрифэшъуашэу япшъэрылъхэр зэрагъэцэкIэщтым пылъ. Мыщ фэдэ шIыкIэм зэфэхьысыжьышIухэр къызэрэкIэлъыкIохэрэр гъэзетым хэхъоныгъэ зэришIырэм къеушыхьаты.


Что готовить с адыгейским сыром\nПо рецептам с адыгейским сыром готовят не только теплые салаты и закуски, но и горячие блюда, например, домашний брюссельский пирог, сабджи или кичри с машем и рисом. Мягкий адыгейский сыр вкусно сочетается с фруктами, овощами, орехами и медом, хорошо подходит в качестве начинки для выпечки. Сам сыр, нежный и в меру плотный по консистенции, готовят из овечьего, козьего или коровьего молока, он бывает двух видов: свежий и копченый, с пряным кисломолочным оттенком. Адыгейские хозяйки умеют делать из него щалям-халюж, хапхалюж, щэгэпцаг, а еще вкусные супы, сырники и запеканки. Из смеси адыгейского сыра, свежей кинзы и сметаны готовят соус. Блюда с адыгейским сыром часто подают с красным и белым вином, а иногда — с молоком и кисломолочными напитками.\nЧто готовить с адыгейским сыром Ссылка на основную публикацию


ШIушIагъэм щыIэныгъэр егъэдахэ — Адыгэ макъ\nШIушIагъэм щыIэныгъэр егъэдахэ\nРедактор 28.02.2019 КЪЭБАРЫКlЭХЭР, СПОРТЫР\nАдыгэ Республикэм дзюдомкIэ иветеранхэм язэIухыгъэ зэнэкъокъу Адыгэ къэралыгъо университетым физкультурэмрэ дзюдомрэкIэ и Институт щыкIуагъ.\nХэгъэгум иухъумакIо и Мафэ фэгъэхьыгъэ зэнэкъокъум хэлэжьагъэхэ бэнакIохэр купищэу гощыгъагъэх. Илъэс 35 — 45-рэ зыныбжьхэм язэIукIэгъухэм апэрэ чIыпIэхэр къащыдэзыхыгъэхэр: Къатмэс Руслъан, кг 65-рэ, Хьагъур Аслъан, кг 71-рэ, Мэлэхъо Руслъан, кг 78-рэ, Тхьагъэпсэу Аслъан, кг 86-рэ, Бгъуашэ Зураб, кг 95-рэ, Мовладий Баялиев, кг 95-м къехъу.\nБэнакIохэр Шытхьалэ, Ермэлхьаблэ, ТIуапсэ, Адыгеим ащэпсэух. ЯтIонэрэ, ящэнэрэ чIыпIэхэр къыдэзыхыгъэхэр Краснодар краим, Адыгеим ащыщых. Iэшъхьэмэфэ Артур, Мэлэхъо Казбек, Шыбзыхъо Руслъан, Нэныжъ Азэмат, Мурат Коротенкэм, Мэрэтыкъо Мухьарбый, Игорь Куровым, Тхыгъо Байзэт, Къэлэшъэо Андзаур, НэмытIэкъо Аслъан, Къазый Заур, Джарымэ Руслъан, Набэкъо Байзэт, Къатмэс Заур, нэмыкIхэм тыжьыныр, джэрзыр къыдахыгъ.\nИлъэс 46 — 55-рэ зыныбжьхэм къахэщыгъэх Хьагъур Аслъан, ПIатIыкъо Мурат, Джумбер Липаридзе, Владимир Миллер. Килограмм 78-рэ къэзыщэчыхэрэм якуп улъыплъэнкIэ нахь гъэшIэгъоныгъ. В. Миллер апэрэ чIыпIэр ыхьыгъ, Гъыщ Хьазрэт тыжьыныр фагъэшъошагъ. Зезэрэхьэ Азэмат, Бэчыр Мурадин ящэнэрэ чIыпIэхэр ахьыгъэх.\n1963-рэ илъэсым ыкIи ащ ыуж къэхъугъэхэм язэнэкъокъу анахьэу къыхэдгъэщырэр спортышхом зищыIэныгъэ езыпхыгъэхэр непи алъэ пытэу зэрэтетхэр, дзюдор ящыIэкIэ-псэукIэ щыщ зэрэхъугъэр ары.\nЮровский Анатолий, кг 65-рэ, Къуижъ Къасим, кг 71-рэ, Болэкъо Налбый, кг 78-рэ, ХьакIэко Чатиб, кг 86-рэ, Джони Липаридзе, зэхэпхъэгъэ онтэгъу зиIэхэр, апэрэ чIыпIэхэр къыдахыгъэх. Хъущт Руслъан, Василий Фокиныр, Джумбер Липаридзе тыжьыныр ахьыгъ.\nАдыгэ Республикэм физкультурэмкIэ ыкIи спортымкIэ и Комитет ипащэу Дэгужъые Мурат къызэриIуагъэу, Хэгъэгум иухъумакIо и Мафэ фэгъэхьыгъэ зэнэкъокъоу зэхащагъэм лъэпкъхэр зэфищагъэх. Илъэс зэфэшъхьафхэм спортышхом медальхэр къыщыдэзыхыгъэхэр икIэрыкIэу бэнэпIэ алырэгъум щызэIукIагъэх.\nУрысыем, Адыгеим язаслуженнэ тренерэу, СССР-м спортымкIэ имастерэу Хъот Юныс зэхахьэр зэрищагъ. ЗэхэщэкIо купым хэтхэм, спортым щызэлъашIэхэрэм ацIэхэр, ягъэхъагъэхэр IупкIэу зэхахьэм къыщиIотагъ.\nДунаим самбэмкIэ гъогогъу 11 дышъэр къыщызыхьыгъэ Хьасанэкъо Мурат Урысыем и Къэралыгъо Думэ идепутат, спортымкIэ мастерэу Шъхьэлэхъо Азэмат Тэхъутэмыкъое районым иадминистрацие ипащ, спортымкIэ мастерэу Мырзэ Джанбэч Адыгэ Республикэм IофшIэнымрэ, социальнэ хэхъоныгъэмрэкIэ иминистр, СССР-м спортымкIэ изаслуженнэ мастерэу, дунаим дышъэр самбэмкIэ къыщызыхьыгъэ Мэрэтыкъо Сахьидэ тренерэу республикэм Iоф щешIэ.\nСпортымкIэ дунэе класс зиIэ мастерэу КIуае Хьазрэт Адыгэ Республикэм дзюдомкIэ ибэнэпIэ еджапIэу Кобл Якъубэ ыцIэ зыхьырэм ипащ. Джарымэкъо Юсыф спорт Унэшхоу «Ошъутенэм» ипащ, СССР-м спортымкIэ имастер, спортымкIэ дунэе класс зиIэ мастерэу Делэкъо Адамэ республикэм самбэмкIэ ибэнэпIэ еджапIэ ипащ. Мэхъош Аслъан илъэсыбэрэ спорт еджапIэм ипэщагъ, Къуекъо Асфар шIэныгъэлэжь, тхакIо, Беданыкъо зэшыхэу Рэмэзанэ, Байзэт тренерэу Iоф ашIэ, агъасэхэрэ ныбжьыкIэхэм ащыщых Ордэн Андзаур, ШъэоцIыкIу зэшыхэу Рустам ыкIи Айдэмыр. Липари-дзе зэшыхэу Джони, Джумбер къызэрэтаIуагъэу, ащ фэдиз цIыф цIэрыIо зыщыплъэгъурэ зэнэкъокъум ухэлэжьэныр сыда зымыуасэр?!\nАдыгэ къэралыгъо университетым физкультурэмрэ дзюдомрэкIэ ипащэу Бгъуашэ Айдэмыр изэфэхьысыжьхэр гум къегущыIыкIых.\n— Псэ зыпыт зэIукIэгъухэм цIыфыр апIу, щыIэныгъэм фагъасэ, — къытиIуагъ Бгъуашэ Айдэмыр. — Непэ ныбжьыкIабэ тизэхахьэ щыслъэгъугъ. Ахэр студентых, кIэлэеджакIох, IофшIэнхэм аIутых. Зэхахьэм щалъэгъурэр ашIогъэшIэгъон, неущ яныбджэгъухэм къафаIотэжьыщтыр макIэп.\nДунаим самбэмкIэ дышъэр къыщызыхьыгъэ Абрам Агамирян ыкъо игъусэу зэнэкъокъум къэкIуагъ. «Спортым цIыфыбэ зэрэзэфищэрэр сэшIэ, синыбджэгъухэм саIукIэ сшIоигъоу зэнэкъокъум сыщыI», — къытиIуагъ А. Агамирян. Тэхъутэмыкъуае къикIыгъэ Джарымэкъо Азмэти спортым щигъотыгъэ ныбджэгъухэм зэраIукIагъэм гушIуагъо къыфихьыгъ.\nДжони Липаридзе, Анатолий Юровскэм, Хьагъур Аслъан, Джарымэ Руслъан, ХьакIэко Чатибэ, нэмыкIхэу алырэгъум щыбэнагъэхэм зэнэкъокъур мэфэкI зэхахьэм рагъапшэ.\nОлимпиадэ джэгунхэм дышъэр къащыдэзыхыгъэ Мудрэнэ Бислъан, ащ ышэу Аслъан Мыекъопэ бэнэпIэ еджапIэм зыщагъэсагъ. ЗэIукIэгъухэм ягуапэу яплъыгъэх. «Дзюдом дэхагъэу хэлъыр алырэгъум щыолъэгъу», — къытиIуагъ Мудрэнэ Бислъан. — Тхьаегъэпсэух зэхэщакIохэр.\nХьасанэкъо Мурат, Дэгужъые Мурат, Мудрэнэ Бислъан, Шъхьэлэхъо Азмэт, КIуае Хьазрэт, Мэрэтыкъо Сахьидэ, Алхъо Сыхьатбый, Псеун Мурат, Делэкъо Адам, Хъот Юныс, нэмыкIхэри хагъэунэфыкIырэ чIыпIэхэр къыдэзыхыгъэхэм афэгушIуагъэх, шIухьафтынхэр аратыжьыгъэх.\nШъопсэу, зэхэщакIохэр, бэнакIохэр. Шъо шъуишIушIагъэ щыIэныгъэр егъэдахэ.\nСурэтхэр зэнэкъокъум къыщытетхыгъэх.\nПредыдущая Начинает работу совместное предприятие «Ростелекома» и «МегаФона» для развития сетей 5G\nСледущая «Лезгинкэмрэ» «Налмэсымрэ» зэдештэх