Республика Адыгея - Адыгэ къуаер республикэ закъор ары къызщыдагъэкIын фитыщтхэр\nАдыгэ къуаер республикэ закъор ары къызщыдагъэкIын фитыщтхэр\nМыщ фэдэ унашъо ышIыгъ Урысые Федерацием и Апшъэрэ Хьыкум. Шъугу къэдгъэкIыжьын, нэмыкI шъолъырхэм ащыIэ предприятиехэм адыгэ къуаер къыдагъэкIынымкIэ фитыныгъэ зэраIахыгъэм емызэгъхэу ахэм хьыкумым зыфагъэзэгъагъ.\nАдыгэ къуаер къыдэзыгъэкIыхэрэм я Союз июристэу Наталья Логуновам къызэрэтиIуагъэмкIэ, кассационнэ тхьаусыхэ тхылъэу къырахьылIагъэр экономикэ IофыгъохэмкIэ хьыкум коллегием зэхифыныр имыщыкIагъэу УФ-м и Апшъэрэ Хьыкум ылъыти, щылэ мазэм и 12-м ар зэкIигъэкIожьыгъ.\nУрысыем ишъолъырхэм ямызакъоу, IэкIыб къэралыгъохэми адыгэ къуаер дэгъоу ащашIэ, ыцIэ чыжьэу Iугъэ. ИIэшIугъэкIэ, изэхэлъыкIэкIэ ащ ебгъэпшэнэу щыIэр макIэ. Ижъырэ лъэхъаным къыщегъэжьагъэу мы гъомылапхъэм адыгэхэм осэшхо фашIы, агъэлъапIэ.\nАдыгэ Республикэм и ЛIышъхьэу КъумпIыл Мурат республикэм ибренд шъхьаIэу адыгэ къуаем хэхъоныгъэ ышIыным мэхьанэшхо реты. Мы шхыныгъор нахьыбэу къыдэдгъэкIымэ, ащ епхыгъэ лъэныкъом зэзэриушъомбгъущтыр къыхегъэщы. Ащ пае адыгэ къуаер къыдэзыгъэкIыхэрэм я Союз республикэм щызэхащагъ.\nАдыгэ къуаер тыди зэрэщызэлъашIэрэр къызфагъэфедэзэ, илъэс пчъагъэхэм къакIоцI ар нэмыкI шъолъырхэм Iоф ащызышIэрэ хъызмэтшIапIэхэм къыдагъэкIыщтыгъ. Специалистыбэмэ, цIыф къызэрыкIохэм зэралъытэрэмкIэ, иIэшIугъэкIи, изэхэлъыкIэкIи Адыгеим къыщыдагъэкIырэм ар лъэшэу текIыщтыгъ. «Адыгэ къуай» зытетхэгъэ продукциер къызщыдэбгъэкIын плъэкIыщт закъор тиреспублик ары. Ащ фэдэ унашъо блэкIыгъэ илъэсым ашIыгъагъ. Ау нэмыкI къыдэгъэкIакIохэр ащ къемызэгъхэу хьыкумым зызэрэфагъэзагъэр ары дэо тхылъым лъапсэ фэхъугъэр.\nХьыкумым унашъоу ышIыгъэм республикэм ифитыныгъэхэр къыухъумагъэх ыкIи нэмыкI шъолъырхэм Iоф ащызышIэрэ предприятии 4-м къапкъырыкIыгъэ зэмызэгъыныгъэм ар кIэух фэхъугъ.\n— РеспубликэмкIэ мыр апэрапшIэу экономическэ къэкIуапI. Дунаим щызэлъашIэгъэ лъэпкъ шхыныгъо къыдэтэгъэкIымэ, ар продукцие нэпцIым щытыухъумэныр типшъэрылъ шъхьаI. УФ-м и Премьер-министрэу Дмитрий Медведевыр Адыгеим зыщэIэм, Адыгеим ибренд шъхьаIэу адыгэ къуаем иIэшIугъэ уасэ фишIыгъ ыкIи тишхыныгъо шъхьаIэ къэтыухъумэн зэрэфаем дыригъэштагъ, — къыIуагъ АР-м и ЛIышъхьэ.\nШъолъыр брендхэр зэлъягъэшIэгъэнхэмкIэ IэпыIэгъу афэхъугъэным фытегъэпсыхьэгъэ пшъэрылъэу УФ-м и Федеральнэ ЗэIукIэ ФедерациемкIэ и Совет и Тхьаматэу Валентина Матвиенкэм сенаторхэм афигъэуцугъэм зэрэдыригъаштэрэр КъумпIыл Мурат къыIуагъ. Брендэу «Адыгэ къуаем» республикэмкIэ мэхьанэшхо зэриIэр хигъэунэфыкIыгъ.\n— Тибрендэу «Адыгэ къуаер» тапэкIи нахь зэлъашIэныр зэтпхырэр зекIоным хэхъоныгъэхэр ышIынхэр ыкIи мэкъу-мэщым илъэныкъо зырызхэр ары. Мы уахътэм тикъэралыгъо къыщыдагъэкIырэ гастрономическэ брендхэр пштэхэмэ, адыгэ къуаер анахь зэлъашIэрэмэ, агъэфедэрэмэ ашыщ, а лъэныкъомкIэ я 3-рэ чIыпIэр ыIыгъ. Ар къеушыхьаты илъэс къэс республикэм адыгэ къуаем ифестивалэу щызэхатщэрэм хэлажьэхэрэ цIыфхэм япчъагъэ зэрэхэхъуагъэр, — къыIуагъ КъумпIыл Мурат.\n2017-рэ илъэсым Адыгеим адыгэ къое тонн мин 12,8-рэ къыщыдагъэкIыгъ, 2016-м егъэпшагъэмэ, а пчъагъэр процент 12-кIэ нахьыб.


Анахь чанхэр агъэшIуагъэх | Адыгэ Макъ\nАнахь чанхэр агъэшIуагъэх\nМэфэкI IофтхьабзэхэмкIэ волонтерхэм я Илъэс Адыгеим щызэфашIыжьыгъ.\nШъугу къэтэгъэкIыжьы мыгъэ УФ-м и Президент иунашъокIэ волонтерхэм я Илъэсэу зэрагъэнэфагъэр. Ащ къыдыхэлъытагъэу, мы лъэныкъомкIэ шъолъырым гъэхъагъэхэр ышIынхэм къэралыгъо ыкIи гъэцэкIэкIо къулыкъум иIофышIэхэр, общественнэ организациехэм ялIыкIохэр, цIыф пстэури чанэу къыхэлэжьагъэх. Илъэсым къыкIоцI Iофэу ашIагъэр зэфахьысыжьыным, анахь къахэщыгъэхэр агъэшIонхэм игъо къэсыгъ.\nШэкIогъум и 29-м Шъолъыр добровольческэ форум-семинарэу «Команда» зыфиIорэр Адыгэ къэралыгъо университетым щыкIуагъ. Адыгеим гъэсэныгъэм иучреждениеу итхэм анахь къащыхэщыгъэхэ волонтерхэр ащ щызэрэугъоигъэх, джэгукIэ гъэшIэгъон щырагъэкIокIыгъ.\nШэкIогъум и 30-м АР-м и Къэралыгъо филармоние волонтерхэм лъэныкъо зэфэшъхьафхэмкIэ гъэхъагъэхэу ашIыгъэхэр къыщагъэлъэгъуагъэх. Нэужым тишъолъыр мы илъэсым Iофэу щагъэцэкIагъэр къаIотагъ, «Доброволец России-2018» зыфиIорэ Урысые зэнэкъокъум ишъолъыр уцугъо текIоныгъэ къыщызыхьыгъэхэр къыхагъэщыгъэх.\nТыгъэгъазэм и 1-м АР-м гъэсэныгъэмрэ шIэныгъэмрэкIэ и Министерствэ илIыкIохэм волонтерхэр аIукIагъэх, къэкIорэ илъэсым анахьэу анаIэ зытырагъэтыщтхэм атегущыIагъэх.


АтекIуагъэр Адыгеим щыщ — Адыгэ макъ\nАтекIуагъэр Адыгеим щыщ\nРедактор 07.11.2019 КЪЭБАРЫКlЭХЭР\nМысатыу чIыопс ухъумэкIо гупчэу «НАБУ-Кавказым» шъолъыр зэнэкъокъоу «Самая экологичная турфирма» зыфиIоу зэхищэгъагъэм зэфэхьысыжьхэр фишIыгъэх.\nЗэнэкъокъум апэрэ чIыпIэр щызыубытыгъэр Адыгеим щызэхэщэгъэ туристическэ фирмэу «Ошъутен-Тур» зыфиIорэр ары, ар зэхэзыщагъэр Бэрзэдж Мурат. ЯтIонэрэ чIыпIэр Ростов- на-Дону щыIэ турфирмэу «Пора в горы» зыцIэр (пащэр Татьяна Жикина), ащ къыкIэлъыкIорэ ящэнэрэ чIыпIэри Адыгеим и Мыекъопэ район ит псэупIэу Каменномостскэм щызэхэщэгъэ «Ковбоир» (пащэхэр Марина ыкIи Виктор Уразматовхэр) ары зыхьыгъэр.\nЗэнэкъокъум Адыгэ Республикэм, Къэбэртэе-Бэлъкъар ыкIи Къэрэщэе-Щэрджэс республикэхэм, Краснодар краим ыкIи Ростов хэкум Iоф ащызышIэхэрэ туристическэ фирмэхэр арых хэлэжьагъэхэр. Iофтхьабзэр экологическэ кампаниеу «ЭКОлогично!» зыфиIорэм къыдыхэлъытагъэу зэхащэгъагъ.\nЗэхэщакIохэр зыфэягъэхэр туристхэм яфэIо-фашIэхэр зыгъэцакIэхэрэ турфирмэхэм тыкъэзыуцухьэрэ дунаим икъэбзагъэ анаIэ тырагъэтэу, зыгъэпсэфакIо къакIохэрэми алъэгъурэ дэхагъэм, зыгъэпсэфыпIэ чIыпIэхэм, мэзхэм, къушъхьэхэм уасэ афашIэу, чIыопсым язэрар рамыгъэкIэу къызэраухъумэщтым зэрэфащэхэрэр зэрагъэшIэнэу ары.\nДжащ фэдэу республикэм къихьэхэрэ зыгъэпсэфакIохэм турфирмэхэр зэрапэгъокIыхэрэм, къэбархэр зэрарагъашIэхэрэм, чIыпIэ гъэшIэгъонхэм апылъхэ хъишъэхэр къызэрафаIуатэхэрэм мэхьанэ яI. ЧIыопсыр амыушIоиным лъыплъэхэрэ турфирмэхэр «НАБУ-Кавказым» къыхигъэщыхэзэ ыкIи шIухьафтынхэмкIэ ыгъэгушIохэзэ ышIыщт.\nАдыгэ Республикэм туризмэмрэ зыгъэпсэфыпIэхэмрэкIэ и Комитетрэ «НАБУ-Кавказымрэ» турфирмэ пэпчъ чек-тхьапэхэр афызэхагъэуцуагъэх, яIофшIакIэ уасэу фашIырэр балл пчъагъэу рагъэкъугъэм къыIотагъ. Анахьэу зылъыплъагъэхэр пыдзафэхэр зэтырамыгъаоу Iуащыхэмэ, экологие политикэр агъэцакIэмэ, фирмэм иIофышIэхэр къэбзэныгъэм фэсакъыхэмэ, цIыфхэр зыдащэхэрэ зыгъэпсэфыпIэ чIыпIэхэр гуIэтыпIэхэу щытхэмэ, нэмыкIхэри.\nТурфирмэхэм цIыфхэм яфэIо-фашIэхэр зэряфэшъуашэм фэдэу афагъэцакIэхэмэ, зыгъэпсэфакIо къакIохэрэри къэбзэныгъэм ыкIи чIыопсыр къэухъумэгъэным нахь апылъыщтых.\nПредыдущая ШIукIэ ыцIэ тарихъым хэхьагъ


Автор Тема: Очередной топорик (Прочитано 11911 раз)\nВы не можете просматривать изображения. Пожалуйста, зарегистрируйтесь или войдите (113.87 кБ, 640x502 - просмотрено 120 раз.)\nВы не можете просматривать изображения. Пожалуйста, зарегистрируйтесь или войдите (84.97 кБ, 640x429 - просмотрено 110 раз.)\nВы не можете просматривать изображения. Пожалуйста, зарегистрируйтесь или войдите (44.99 кБ, 429x375 - просмотрено 86 раз.)\nВы не можете просматривать изображения. Пожалуйста, зарегистрируйтесь или войдите (28.14 кБ, 355x375 - просмотрено 96 раз.)\nВы не можете просматривать изображения. Пожалуйста, зарегистрируйтесь или войдите (56.66 кБ, 500x334 - просмотрено 42 раз.)\nВы не можете просматривать изображения. Пожалуйста, зарегистрируйтесь или войдите (55.03 кБ, 500x334 - просмотрено 56 раз.)\nВы не можете просматривать изображения. Пожалуйста, зарегистрируйтесь или войдите (27.05 кБ, 359x375 - просмотрено 77 раз.)


Фэхьазырхэу зэхащэ — Адыгэ макъ\n— Зэфэсым лIыкIо 400-м нахьыбэ хэлэжьэщт. Егъэблэгъэ тхылъхэр зэттыгъэхэри бэ мэхъух, — къытиIуагъ республикэ общественнэ движениеу «Адыгэ Хасэм» итхьаматэу ЛIымыщэкъо Рэмэзан. — Лъэпкъ зэхахьэм пэшIорыгъэшъэу зыфэдгъэхьазырыгъ. Адыгабзэм, тарихъым, шэн-хабзэхэм язэгъэшIэн, ныбжьыкIэхэм пIуныгъэ дэгъу ятыгъэным тапэкIи тадэлэжьэщт.\n— Хабзэмрэ общественнэ движениехэмрэ гъусэныгъэ зэдыряIэу Зэфэсым къызэрекIолIэщтхэм мэхьэнэ ин етэты, — къеIуатэ Адыгэ Республикэм лъэпкъ IофхэмкIэ, IэкIыб къэралхэм ащыпсэурэ тилъэпкъэгъухэм адыряIэ зэпхыныгъэхэм-\nкIэ ыкIи къэбар жъугъэм иамалхэмкIэ и Комитет итхьаматэу Шъхьэлэхъо Аскэр. — Республикэм ирайонхэм тащыIэу чIыпIэ хэбзэ къулыкъушIэхэм, цIыф къызэрыкIохэм таIукIагъ. ЗэкIэ гущыIэгъу тызыфэхъугъэхэр\nлъэпкъ Iофыгъохэм агъэгумэкIых. Анахьэу къыхэзгъэщынэу сызыфаер зэхэсхыгъэ къэбарыр ары. Пащэхэр, Адыгэ Хасэр къаубыхэрэп. Ежьхэри общественнэ движением иIофыгъохэм ахэлэжьэнхэу зэрэфаехэр сшIогъэшIэгъон.\nТэхъутэмыкъое районым тызэкIом, Хэсашъхьэм хэтхэу Ацумыжъ Юсыф, Хьаджые Адам, фэшъхьафхэри къыдгоуцохи, зэхэщэн Iофыгъохэр дэгъоу дгъэцэкIагъэх, — къеIуатэ Адыгэ Хасэм игъэцэкIэкIо куп хэтэу Хъот Юныс. — Къуаджэм дэсхэм гумэкIыгъоу яIэр Зэфэсым къыщаIуатэ ашIоигъу.\n— Мыекъуапэ щыпсэурэмэ аIукIагъэх Къуижъ Къэплъан, ЦIыкIушъо Аслъан, ГъукIэлI Асхьад, фэшъхьафхэри. А. ЦIыкIушъом зэрилъытэрэмкIэ, диныр зылэжьыхэрэм яеплъыкIэхэр нахь куоу Хэсашъхьэм зэригъэшIэнхэ фае.\nОбщественнэ-политикэ щыIакIэм чанэу хэлажьэхэрэр, культурэм, спортым, экономикэм, псауныгъэм икъэухъумэн, гъэсэныгъэм пылъхэм ягупшысэхэр Зэфэсым къырахьылIэщтых. Общественнэ движение зэфэшъхьафхэри зэхахьэм къырагъэблэгъагъэх.\n— Тигуапэу Зэфэсым тыкъэкIощт, — къытиIуагъ къэндзалхэм культурэмкIэ яобществэу «Дуслыкым» ипащэу Алям Ильясовым. — Мыекъуапэ еджапIэ къыщызэIутхыгъэу тиныдэлъфыбзэ зэтэгъашIэ, Адыгэ Хасэм иIофыгъохэм чанэу тахэлажьэ. ЛIымыщэкъо Рэмэзан, Хэсашъхьэр бэрэ упчIэжьэгъу тэшIых, IэпыIэгъу къызэрэтфэхъухэрэм тегъэгушхо.\nЗэфэсым иIофшIэн мафэм сыхьатыр 11-м филармонием щыригъэжьэщт.\nСурэтым итхэр: Адыгэ Хасэм и Зэфэс зыфагъэхьазырзэ гущыIэгъу зэфэхъугъэхэр.\nПредыдущая «Сбербанк», «Ошъутен»…\nСледущая Унагъор къафэраз


Тхьамафэм ихъугъэ-шIагъэхэр | Адыгэ Макъ\nАвтор: Редакция\t/ 07.12.2017\t/ КЪЭБАРЫКlЭХЭР\t/\nАдыгэ Республикэм хэгъэгу кIоцI IофхэмкIэ и Министерствэ къызэритырэмкIэ, шэкIогъум и 27-м къыщегъэжьагъэу тыгъэгъазэм и 3-м нэс республикэм бзэджэшIэгъэ 67-рэ щызэрахьагъ.\nАхэр: хъункIэн бзэджэшIагъэу 1, тыгъуагъэхэу 36-рэ, гъэпцIагъэ зыхэлъ бзэджэшIэгъи 4, нэмыкIхэри. Экономикэм ылъэныкъокIэ хэбзэгъэуцугъэр гъогогъуи 5-рэ аукъуагъэу хэбзэухъумэкIо къулыкъухэм къыхагъэщыгъ. БзэджэшIагъэ зезыхьэгъэ нэбгырэ 39-рэ агъэунэфыгъ, зэхафын алъэкIыгъэр процент 60-м ехъу.\nБлэкIыгъэ тхьамафэм Адыгеим игъогухэм хъугъэ-шIэгъи 9 къатехъухьагъ, ахэм зы нэбгырэ ахэкIодагъ, нэбгырэ 11-мэ шъобжхэр атещагъэхэ хъугъэ. Ешъуагъэу рулым кIэрысхэу водитель 39-рэ къаубытыгъ, гъогурыкIоным ишапхъэхэр гъогогъу 3422-рэ аукъуагъэу къыхагъэщыгъ.\nНы мылъкум икъэралыгъо сертификатхэр зэратыгъэхэм атефэрэ ахъщэр гъэпцIагъэкIэ ашIозыштэгъэ бзэджашIэм ылъэныкъокIэ къызэIуахыгъэ уголовнэ Iофыр АР-м хэгъэгу кIоцI IофхэмкIэ и Министерствэ иследственнэ гъэIорышIапIэ икъулыкъушIэхэм зэхафыгъ. ГъэпцIагъэ зыхэлъ бзэджэшIагъэ зезыхьагъэу агъэмысэрэр илъэс 31-рэ зыныбжь хъулъфыгъэу Мыекъуапэ щыпсэурэр ары.\nХэбзэухъумакIохэм зэрагъэунэфыгъэмкIэ, 2015 — 2016-рэ илъэсхэм Мыекъуапэ дэт риелторскэ компание горэм агъэмысэрэр ипэщагъ. Ны мылъкур къызэратыгъэхэу, псэупIэ зэзыгъэгъоты зышIоигъохэм ахъщэ чIыфэ зэраритыщтым фэгъэхьыгъэ зэзэгъыныгъэхэр бзэджашIэм адишIыщтыгъэх. Ащ къызэригъэнафэу цIыфхэм къызэIуахыгъэ расчетнэ счетым ахъщэр ригъахьэщтыгъ. Ау нэужым бзылъфыгъэхэр ыгъэделэщтыгъэх, ахъщэр зэкIигъэкIожьыщтыгъ, ПенсиехэмкIэ фондым мылъкур къызихьэкIэ, ар икIэрыкIэу аритыжьыщтэу ариIощтыгъ. Бзылъфыгъэхэм псэукIэ амалэу яIэхэр нахьышIу зэрэхъугъэр зэрыт тхьапэхэр пенсиемкIэ къулыкъухэм арахьылIэщтыгъэх ыкIи ны мылъкум исертификат илъ ахъщэр риелторскэ компанием исчет рагъэхьанымкIэ лъэIу тхылъ атхыщтыгъ. ПенсиехэмкIэ фондым къикIэу ахъщэр къызыIэкIахьэрэм ыуж бзэджашIэм ар ежь къызфигъанэщтыгъ. Следовательхэмрэ оперативникхэмрэ зэрагъэунэфыгъэмкIэ, ны мылъкум исертификат къызэратыгъэ нэбгырэ 14 бзэджашIэм ыгъэпцIагъэх, зэрарыр сомэ миллиони 5-м ехъугъ. Iофыр Мыекъопэ къэлэ хьыкумым зэхифынэу IэкIагъэхьагъ.\nИмые машинэр ыщагъТэхъутэмыкъое районым щыпсэурэ хъулъфыгъэм ылъэныкъокIэ къызэIуахыгъэ уголовнэ Iофыр хэбзэухъумакIохэм зэхафыгъ. ГъэпцIагъэ зыхэлъ бзэджэшIагъэ зэрихьагъэу ар агъэмысэ.\nПолицием икъулыкъушIэхэм зэрагъэунэфыгъэмкIэ, хъулъфыгъэ горэм имашинэ бэджэндэу ытыщтыгъ. Илъэсэу тызхэтым ижъоныгъуакIэ ащ дэжь клиентыр къэкIуагъ ыкIи автомобилыр охътэ гъэнэфагъэкIэ ыгъэфедэнэу зэриштэрэм епхыгъэ зэзэгъыныгъэм кIэтхагъ. Ащ къыдыхэлъытагъэу, бэджэндэу ыштэгъэ машинэм тефэрэ ахъщэм изы Iахь а чIыпIэ дэдэм къытыгъ, адрэ къанэрэр мазэ къэс счетым къыригъэхьан фэягъ. Ау автотранспортыр къызыIэкIахьэм ыуж хъулъфыгъэм зыкъигъэлъэгъожьыгъэп, ипшъэрылъхэри ыгъэцэкIагъэхэп. ХэбзэухъумакIохэм къызэралъытагъэмкIэ, зэрарыр сомэ мин 350-м кIэхьагъ. Полицейскэхэм оперативнэ-лъыхъун Iофтхьабзэхэр рагъэкIокIызэ, бзэджашIэри, ытыгъугъэ машинэри зыдэщыIэхэр агъэунэфынхэ алъэкIыгъ. А уахътэм ехъулIэу имые автотранспортыр бзэджашIэм ыщагъэу къычIэкIыгъ. Уголовнэ Iофыр Тэхъутэмыкъое район хьыкумым зэхифыщт, бзэджашIэм лажьэ иIэу загъэунэфыкIэ, илъэси 6-м нэс хьапс къыхьын ылъэкIыщт.\nАР-м хэгъэгу кIоцI IофхэмкIэ и Министерствэ ипресс-къулыкъу.


Адыгеир фэхьазыр — Адыгэ макъ\nАР-м и ЛIышъхьэ пэублэ псалъэ къышIызэ, республикэм анаIэ къызэрэтетымкIэ ыкIи гъэсэныгъэм ылъэныкъокIэ щыIэ пшъэрылъхэр шIуагъэ къытэу зэшIохыгъэнхэмкIэ шъолъырым IэпыIэгъу къызэрэфэхъухэрэмкIэ федеральнэ ведомствэм ипащэхэм зэрафэразэр къыхигъэщыгъ.\n— Сергей Кравцовыр зипэщэ Рособрнадзорым иIэпыIэгъу ишIуагъэкIэ къэралыгъо кIэух аттестацием изэхэщэнкIэ ыкIи ирегъэкIокIынкIэ щыIэгъэ хэукъоныгъэхэр дэдгъэзыжьынхэ тфызэшIокIыгъ. Ар хэгъэкIи, зэикI къэралыгъо ушэтынхэм язэхэщэн изэфагъэ къэзыгъэлъэгъорэ рейтингымкIэ Адыгеир «уцышъо зонэм» хэхьагъ. IэпыIэгъу шъукъызэрэтфэхъурэм ишIуагъэкIэ къэгъэлъэгъонэу тиIэхэр къэтыухъумэнхэм тызэрэщыгугъырэм дакIоу, гъэсэныгъэм исистемэ джыри нахьышIу шIыгъэным Iоф дэтшIэщт. УФ-м и Президентэу Владимир Путиным къыгъэуцурэ пшъэрылъэу гъэсэныгъэм изытеткIэ пэрытныгъэ зыIыгъ къэралыгъо анахь дэгъуи 10-мэ Урысыер ащыщ хъуным тишъыпкъэу тыпылъыщт, — къыIуагъ КъумпIыл Мурат.\nЗэхэсыгъом хэлэжьэнэу къызэрэригъэблэгъагъэмкIэ Анзор Музаевыр АР-м и ЛIышъхьэ фэрэзагъ ыкIи лъэныкъуитIум яIо зэхэлъэу Iоф зэрэзэдашIэрэм зэфэхьысыжь дэгъухэр къызэрэкIэлъыкIохэрэр хигъэунэфыкIыгъ.\n— ГИА-м изэхэщэнкIэ хэукъоныгъэу щыIэхэм ядэгъэзыжьын епхыгъэу Адыгеим ыпэкIэ тыкъакIощтыгъэмэ, непэ Iофхэм язытет нэмыкI шъыпкъ, республикэр шъолъыр анахь дэгъухэм ащыщ, — къыIуагъ А.Музаевым.\nАР-м гъэсэныгъэмрэ шIэныгъэмрэкIэ иминистрэу КIэрэщэ Анзаур къызэриIуагъэмкIэ, Адыгеим и ЛIышъхьэ ыкIи Рособрнадзорым япшъэрылъкIэ гъогу картэм изэхэгъэуцон джырэ уахътэм дэлажьэх. Ащ фэшI гъэсэныгъэм изытет уасэ фэзышIырэ федеральнэ институтым зэпхыныгъэ дыряIэу Iоф ашIэ.\nЗэрагъэнэфагъэмкIэ, къихьащт илъэсым щегъэжьагъэу гъогу картэм къыдилъытэрэ лъэныкъохэр агъэцэкIэнхэу рагъэжьэщт. МыщкIэ Адыгеим опытэу IэкIэлъыр нэмыкI шъолъырхэм ащагъэфедэнэу Рособрнадзорым егъэнафэ.\nНепэрэ мафэм ехъулIэу зэикI къэралыгъо ушэтынхэм республикэр афэхьазыр, а кампаниер жъоныгъуакIэм и 24-м рагъэжьэщт. Мы илъэсым я 11-рэ классыр къэзыухыгъэ нэбгырэ мин 1,7–рэ фэдизмэ, я 9-рэ классым икIэлэеджэкIо мини 4,5-м ехъумэ ушэтынхэр акIущтых. Ахэр къызэкIолIэщтхэ ыкIи экзаменхэр зыщатыщтхэ чIыпIэхэр шапхъэхэм адиштэхэу зэтырагъэпсыхьагъэх, ящыкIагъэр зэкIэ аIэкIэлъ. Мы Iофыгъохэм язэшIохын сомэ миллион 16,4-рэ республикэм щыпэIуагъэхьагъ.\nШэпхъэшIухэм адиштэу ыкIи хэукъоныгъэ щымыIэу ГИА-р зэхэщэгъэн зэрэфаер КъумпIыл Мурат джыри зэ къыхигъэщыгъ. Мыщ дэжьым пшъэрылъ шъхьаIэу щытыр еджапIэр къэзыухыгъэхэм зэрифэшъуашэу экзаменхэр атынхэр ары.\nПредыдущая Тиунагъохэм алъапсэ орэпытэ!\nСледущая Къэгъэлъэгъон 15 кIэу къыхэхьагъ


Адыгэ джэгум фэгъэхьыгъэ гупшысэхэр — Адыгэ макъ\nАдыгэ джэгум фэгъэхьыгъэ гупшысэхэр\nРедактор 17.12.2019 17.12.2019 КУЛЬТУРЭР, КЪЭБАРЫКlЭХЭР\nУнагъо щыIэп лъфыгъэхэр иIэу ахэм зыкъаIэтымэ къызэращэщтым е зэрэдэкIощтхэм емыгупшысэу, джэгу зэришIыщтым темыгущыIэу.\nСабыйхэр цIыкIухэзэ, пшысэхэу къафаIуатэхэрэм е ежь ны-тыхэм къаугупшысыгъэхэ къэбархэм джэгур къахафэхэу мэхъу. «Хахьэрэр хэкIуадэу джэгу афашIыгъ, укъэхъумэ тэри ащ фэдэ джэгу пфэтшIыщт» араIоу къыхэкIы.\nЩыIэныгъэм зызэрэзэблихъурэм елъытыгъэу джэгу шIыкIэри зэхъокIыгъэ хъугъэ. Джэгур зышIырэм гъотэу иIэм елъытыгъэу лъэшэу къахэщхэрэри, нахь кIэугъоягъэу хъярыр зэхэзыщэхэрэри ахэтых. Ау гъот зимыIэми, лъэкI зиIэм енэкъокъузэ, чIыфэ ыштэзэ, джэгур ышIэу бэрэ къыхэкIы. Сыд фэдизэу ахъщэшхо тефэщтми, ны-тыхэм «Къо пчъагъэ тиIа тэ, тикIэлэ закIо къэтымыгъэукIытэжьэу, зэрэфаеу фэтшIыщт» аIо. НыбжьыкIэхэри джэгу тхьамыкIэ фаехэп. Ар дэгъу, къэзыщэрэм Iоф ышIэу, гъот иIэмэ, ау бэрэ къыхэкIы банкым къыIахыгъэ ахъщэр апщыныжьын амылъэкIызэ, ныбжьыкIэхэм сабыйхэр къапыфэхэу. НыбжьыкIэхэу гущыIэгъу тшIыгъэхэм зы нэбгыр ныIэп къахэкIыгъэр «СэркIэ джэгу баим мэхьанэшхо иIэп, щыIэм елъытыгъэу упсэун фае» зыIуагъэр.\nДжэгум ыуж къыкIэлъыкIощт щыIакIэр ары анахь мэхьанэ зиIэр. Ау ныбжьыкIэхэр ащ егупшысэщтхэмэ, ащыгъум ныбжьыкIэхэп ныIа! ГъашIэр, ныбжьыр ары неущырэ мафэр зыфэдэщтым уегупшысэу узыгъасэрэр, узышIырэр. ЕтIанэ джэгум улэоу щыпшIыгъэр арэп насыпыр зэлъытыгъэр. Ари ныбжьыкIэхэм къагурыгъэIогъуай. «Сыдэущтэу уисабыеу гухэлъ нэфхэр зиIэхэм епIощта джэгум илъэпIагъэ зэремыпхыгъэр насыпыр, джэгу ужым къыкIэлъыкIощт щыIэныгъэр зыфэдэщтыр а зы пчыхьэм зэремылъытыгъэр сыдэущтэу гурыбгъэIощта? Ащ фэдэ бэрэ Тхьэм ерэмыгъэхъу, ау къыхэкIы джэгум ыуж, ятIонэрэ мафэм нысэр икIыжьэу е мэфэ заулэ тешIагъэу янысэ зэрикIыжьыгъэм икъэбар гъогум къытехьэу. Ау джэгум игъом зэкIэри нахьышIум щэгугъы. Арышъ, джэгум хъохъубжъэу, тхьэлъэIоу къыщаIорэм щыщэу тIэкIу нэмыIэми Тхьэшхом къызэхихэу, ныбжьыкIэхэм ынэшIу къащифэмэ дэгъу.\nАдыгэ джэгум лъэныкъуабэ къызэлъеубыты. Джэгу пшIыным изыфэгъэхьазырын чыжьэкIэ къыщежьэ, ошIэ-дэмышIэ Iоф къыхэмыхьэмэ (пшъашъэр къамыхьымэ), зыфэбгъэхьазырын плъэкIыщт. Джэгум зыфэбгъэхьазырыныр машинэ зэкIэгъэнагъэу ежьэгъахэм фэд. Унагъом, лIакъом Тхьэм къин къаферэмыхь нахь, ехьыжьэгъэ Iофышхор къэгъэуцужьыгъуай.\nНепэ нэбгырэ заулэ зызэIукIэрэм, е джэгу, е хьадагъ зытегущыIэхэрэр. Аужырэм ехьылIагъэу тхылъ къыдэкIыгъ, ащ елъытыгъэу цIыфхэр псэунхэу динлэжьхэр къяджэх. ДжэгушIыным фэгъэхьыгъэу зэкIэри дэтэу шIэныгъэлэжьхэм тхылъ агъэхьазырыгъ, тлъэгъугъэгоп, къыдэкIынэу щыт.\nСэ непэ джэгум фэгъэхьыгъэу къэстхынэу сызышIыгъэр «Урысые гъэзетым» игуадзэу Темыр Кавказым ехьылIагъэу къыдэкIырэр ары. Ингушхэм, осетинхэм, чэчэнхэм, Дагъыстан щыпсэурэ лъэпкъыбэм уасэу ахьырэр, фэIо-фашIэу яджэгухэм къапыкIырэм ялъытыгъэмэ, тэ «шыкур» тIон фаеу къысщыхъугъ.\nСэ сишIошIыкIэ, аужырэ уахътэм благъэ зэфэхъухэрэр нахь зэфэсакъыжьыхэ хъугъэ, нахь псынкIэу зэблэкIынхэм пылъых. Пщы-гуащэхэм ямыщыкIэгъэ щыгъын шIухьафтынхэу гуIэм хэтхэу ащэфыщтыгъэхэр ащэфыжьхэрэп. Ахъщэ ахьышъ, къахьыжьы.\nДжы къоджэдэсхэм яджэгухэри къалэхэм ащашIэу аублагъ. Мыекъуапэ пэмычыжьэ къуаджэхэм ащ щашIы, нэмыкI псэупIэшхохэм апэблэгъэ къуаджэхэм ахэм адэт ресторанхэм хъярыр ащызэхащэ. Апэ ар къызырагъажьэм, «Ащ фэдэ мэхъуа, унэ дэхэшхо ашIыгъ, щагу зэгъэфэгъэшхоу яIэм зэрэчыли дэфэщт. ЯкIэлэ закъоу къэзыщэщтым иджэгу иунэ щимышIыныр тэрэза?» аIощтыгъ. ЕтIанэ ар цIыфхэм ашIотэрэз хъужыгъэ ыкIи ащ дэгъоу хэлъыр къыхагъэщэу аублагъ. ГущыIэгъу сызыфэхъугъэхэм нахьыбэмэ къызэраIуагъэмкIэ, «Сыд фэдиз унэ уиIэкIи, джэгум къекIуалIэрэр рестораным зэрэщашIэу зэтIысыгъоу Iанэм пэбгъэтIысхьанхи, бгъэдэIонхи плъэкIыщтэп». Ар тэрэз, нэбгырэ 200 — 400, нахьыбэуи бэрэ къыхэкIы къызэкIолIэрэ джэгум сыдэу хъугъэми а зэпстэури зэтIысыгъоу щыбгъэтIысыщт?\nКъэшъон уахътэр къэсыми ныбжь зиIэхэмрэ кIэлэ ныбжьыкIэхэу къэшъон фалIэхэу къызэгоуцохэрэмрэ хьатыякIор къямыджагъэми «къыпшIошъощтых». Ащ джэгур къыгъэдэирэп, аужым, нахь дэгъу къешIы. Къытещэгъое нахьыжъхэр хьатыякIом къегъэтэджыфэхэкIэ кIэлакIэхэм загъэхьаулыерэп. Арышъ, хьатыякIом тхыгъэу ыIыгъым утемыкIэу хъярыр зепщэн умылъэкIэу къыхэкIы. Джэгур зезыщэрэм ыIорэм щэхъу зыщымыхъурэ хъярыр пхыгъэ-дыгъэм фэдэу макIо.\nМы аужырэ уахътэм шэн-хабзэ хъугъэ джэгум артистхэр къырагъэблагъэхэу. Номерэу къэшъуакIохэм, орэдыIохэм къагъэхьазырырэ пэпчъ уасэ иI. Арышъ, пщынэо купым, хьатыякIом, музыкантхэм ахъщэу аратырэм нэмыкIэу номерхэр къэзыгъэхьазырхэрэми джэгум ыуасэ къыхагъахъо. Номерхэу артистхэм къагъэхьазырыгъэмэ джэгум охътабэ щахьыми, ахэм чэфыгъо ащ къыхалъхьэ, ау къекIолIагъэхэм «Арэп, концерта мы тыкъызыдэкIуагъэр?» зыIохэрэр къахэкIы.\nХьатыякIом бэ елъытыгъэр джэгур дэгъоу рекIокIынымкIэ. Ар джэгур зышIырэ унагъом инэIуасэу, лIакъор ышIэу щытмэ нахь зещэгъошIу къыфэхъу. Тхыгъэм темытэу Iофтхьабзэр нахь гъэшIэгъонэу зэрищэн елъэкIы. Ау джэгур зыукъон зылъэкIырэ хъугъэ-шIагъэхэри ащ хэхъухьэхэу мэхъу. ГущыIэм пае, къэгужъуагъэу къоджэ чыжьэ къикIыгъэхэ благъэхэм, ежь яхабзэкIэ, тIысынхэм ыпэкIэ джэгунхэ фаеу къырагъэкIы, ахэр къэгущыIэх, ныбжьыкIэхэм къафэлъаIох, джэгу цIыкIу ежьхэм ашIы. Ары «джэгуакIом къыдимылъытагъэхэри Iофым къыхэхьанхэ ылъэкIыщт» зыкIэсIуагъэр. ЕтIани нысэм ищыгъынхэр къэзыхьыжьырэ купыр кIалэм иунэ мыкIоу, джэгу шIыпIэм занкIэу къэкIо. Ахэр джэгур зыщырагъэжьэщтым емылъытыгъэу, уасэр зыхьыгъэхэр зыкIуахэхэкIэ, ежьхэм щыгъынхэр къахьыжьых. Ахэми джэгум зэпыугъо горэ фашIы.\nГъэтэджыпкIэр, пшъашъэр унэм къыращы зыхъукIэ агъэтIылъырэ уасэр зэтемыфэхэу бэрэ къыхэкIы. ЗиIэм зимыIэр енэкъокъузэ, макIэу ыгъэтIылъыным теукIытыхьэ. Непэрэ мафэм, къызэраIорэмкIэ, гъэтэджыпкIэр сомэ мини 5 зэрэхъурэр, уасэр мин 20-м къызыщыуцугъэр тIэкIу шIагъэ. Ар шъхьэихыгъэу зытегущыIэхэрэ уасэхэр арых. ЗиIэм нахьыбэ етынкIи хъун.\nХьатыякIом джыри зэ къыфэзгъэзэжьымэ сшIоигъу. Мы аужырэ уахътэм шэн-хабзэ хъугъэ кIэлэ ныбжьыкIэхэу IофшIэпIэ тэрэз зимыIэхэм къакIухьэзэ джэгухэр зэрэзэращэхэрэр. НэмыкI къоджэ чыжьэ къикIыгъэ хьатыекIо кIалэу ымышIэхэрэ цIыфхэм зызэрафишIыщтыр, купым зызэрэхигъэкIокIэщтыр къин къыщыхъоу къыхэкIы. ЦIыфхэр зэримынэIуасэхэм къыхэкIэу джэгу зещэныр къин къыщыхъоу урихьылIэщт. Ащ фэдэ хьатыякIом птхи тхьапэу ептыгъэм нэмыкIэу ренэу езыIожьын цIыф игъусэн фае. ЕтIанэ хьатыякIохэм къалэм щапIугъэхэ ныбжьыкIэхэри къахэфэх. Ахэм адыгабзэр дэгъу дэдэу зэрамышIэрэм къыхэкIэу сэмэркъэур зынэсырэр къагурымыIоу мэхъу. Ау сыдэу пшIына, ахъщэм уимыгъэшIэн щыIэп. Ащ фэдэ хьатыякIор кIэкуукIэуи, кIэшъуикIэуи къыхэкIыми, къыхэукъонкIэ ренэу уфэщынэ.\nПредыдущая ЗимыIэхэм афагъэуцух, жъыхэр зэблахъух\nСледущая Адыгеим иинвестиционнэ амалхэр къыгъэлъэгъуагъэх


Адыгеим и Премьер-министрэ ипшъэрылъхэр ыгъэцэкIэнхэу Геннадий Митрофановыр агъэнэфагъ — Адыгэ макъ\nАдыгеим и Премьер-министрэ ипшъэрылъхэр ыгъэцэкIэнхэу Геннадий Митрофановыр агъэнэфагъ\nАР-м иминистрэхэм я Кабинет зичэзыу планернэ зэхэсыгъоу тыгъуасэ иIагъэм тхьамэтагъор щызэрихьагъ Адыгэ Республикэм и ЛIышъхьэу КъумпIыл Мурат. Республикэм иминистрэхэм я Кабинет ипащэ ылъэныкъокIэ кадровэ унашъоу ышIыгъэр Iофтхьабзэм къыщиIуагъ.\nАдыгеим и ЛIышъхьэ иунашъоу Iоныгъом и 14-м къыдэкIыгъэм къызэрэщиIоу, республикэм экономикэ хэхъоныгъэмкIэ ыкIи сатыумкIэ иминистрэу Геннадий Митрофановым иIэнатIэ къегъэтIылъы ыкIи АР-м и Премьер-министрэ ипшъэрылъхэр ыгъэцэкIэнхэу агъэнафэ.\nШъугу къэдгъэкIыжьын, 2020-рэ илъэсым шышъхьэIум и 4-м нэс АР-м иминистрэхэм я Кабинет пэщэныгъэ дызезыхьагъэр Александр Наролиныр ары. НэмыкI IофшIапIэ зэрэIухьэрэм къыхэкIэу ащ ежь-ежьырэу иIэна-\nГеннадий Митрофановыр АР-м и Премьер-министрэ ипшъэрылъхэр ыгъэцэкIэнхэу зэригъэнэфагъэм КъумпIыл Мурат къытегущыIэзэ, исэнэхьат хэшIыкIышхо фызиIэу ар зэрэщытыр ыкIи шъолъырым ихэбзэ къулыкъухэм Iоф ащишIэнымкIэ опытышхо зэрэIэкIэлъыр хигъэунэфыкIыгъэх.\n— Геннадий Алексей ыкъом лъэпкъ проектхэм ягъэцэкIэн зэхэщагъэ зэрэхъурэм ынаIэ тетыгъ, джащ фэдэу республикэм социальнэ-экономикэ хэхъоныгъэ ышIыным иунэе программэ изэхэгъэуцон иIахьышхо хэлъ. Исэнэхьат хэшIыкIышхо фызиIэ пащэу зэрэщытыр иIофшIэнкIэ пчъагъэрэ къыгъэшъыпкъэжьыгъ. Джащ фэдэу къэлэ администрацием, АР-м IофшIэнымкIэ ыкIи социальнэ хэхъоныгъэмкIэ, финансхэмкIэ, экономикэ хэхъоныгъэмкIэ ыкIи сатыумкIэ яминистерствэхэм Iоф ащишIагъ. А пстэури къыдэслъыти, мы IэнатIэм IугъэхьэгъэнымкIэ унашъор сшIыгъэ, — къыIуагъ КъумпIыл Мурат.\nАдыгеим и ЛIышъхьэ Геннадий Митрофановым зыкъыфигъазэзэ пшъэдэкIыжь зыпылъ IэнэтIакIэм епхыгъэ IофшIэныр псынкIэу ригъэжьэнэу къыриIуагъ. Шъолъырым хэхъоныгъэ ышIыным фытегъэпсыхьэгъэ пшъэрылъхэм язэшIохын зэрифэшъуашэу лъыгъэкIотэгъэным пае шIуагъэ къытэу федеральнэ гупчэм дэлэжьэгъэн зэрэфаер республикэм ипащэ къыхигъэщыгъ.\nАдыгеим и Къэралыгъо Совет — Хасэм зичэзыу зэхэсыгъоу иIэщтым Геннадий Митрофановыр мы IэнатIэм IугъэхьэгъэнымкIэ икандидатурэ депутатхэр хэплъэщтых. Ащ ехъулIэу ищыкIэгъэ тхьапэхэр агъэхьазырынхэу Адыгеим и ЛIышъхьэ къафигъэпытагъ.\nПредыдущая IофшIэнхэр лъагъэкIуатэх\nСледущая В Адыгее подвели итоги социально-экономического развития за полугодие


къин - это... Что такое къин?\nСмотреть что такое "къин" в других словарях:\nкъыдилъэгъугъ — (къыделъэгъу) лъыI., дэшI. изакъоу къаIорэп Къин къыдилъэгъугъ пережил, а, о; перенес, ла, ло Къыфэулэугъ, къыфэгумэкIыгъ ХьакIэм ишъэогъу къыфэулэугъ, къин къыдилъэгъугъ … Адыгабзэм изэхэф гущыIалъ\nкъыдихъугъ — (къыдехъу) лъыI., дэшI. изакъоу къаIорэп он переживает, переносит трудности ради кого то Къин къыдилъэгъугъ Къин къыдихъугъ … Адыгабзэм изэхэф гущыIалъ\nпилъэгъуагъ — (пелъагъо) лъыI. 1. увидел, а, о (на) Пытэу ылъэгъугъ Чъыгым мыIэрысэ пытэу пилъэгъуагъ Пилъэгъуагъэр сыда сэIо мыщ 2. потрудился, лась, лось Къин тырилъэгъуагъ А Iофым ащ боу къин пилъэгъуагъ … Адыгабзэм изэхэф гущыIалъ\nы-гъэгумэкIыгъ — (е гъэгумэкIы) езгъ. беспокоил, а, о Ыгъэгупсэфыгъэп, къин ригъэлъэгъугъ ХьакIэм бысымыр ыгъэгумэкIыгъ … Адыгабзэм изэхэф гущыIалъ


ЕджэпIи 9-мэ гъэцэкIэжьынхэр ащырагъэжьагъэх | АДЫГЭ ДУНАЙ | АДЫГЭ ДУНАЙ | АиФ Адыгея\nЕджэпIи 9-мэ гъэцэкIэжьынхэр ащырагъэжьагъэх\nАдыгеим и ЛIышъхьэу КъумпIыл Мурат зэIукIэу зэрищагъэр зыфэгъэхьыгъагъэр еджапIэхэм яигъэкIотыгъэ гъэцэкIэжьын республикэм зэрэщыпхыращыщтым ипрограммэ игъэцэкIэн.\nМы Iофтхьабзэм хэлэжьагъэх Адыгэ Республикэм и Премьер-министрэ ипшъэрылъхэр зыгъэцакIэу КIэрэщэ Анзаур, Адыгеим гъэсэныгъэмрэ шIэныгъэмрэкIэ иминистрэ ипшъэрылъхэр зыгъэцакIэу Евгений Лебедевыр, республикэм псэолъэшIынымкIэ, транспортымкIэ, унэ-коммунальнэ ыкIи гъогу хъызмэтымкIэ иминистрэ иапэрэ гуадзэу Лафышъэ Рэмэзан, къалэхэмрэ районхэмрэ япащэхэр, гъэсэныгъэм имуниципальнэ къулыкъухэм яIэшъхьэтетхэр, еджапIэхэм ядиректорхэр, подряднэ организациехэм ялIыкIохэр.\nРеспубликэм и ЛIышъхьэ агу къызэригъэкIыжьыгъэмкIэ, шъолъырхэм яеджапIэхэм яигъэкIотыгъэ гъэцэкIэжьын къахэзылъхьагъэр партиеу «Единэ Россиер» ары, Урысые Федерацием и Президентэу Владимир Путиным ащ къыдыригъэштагъ. Къэралыгъом ипащэ пшъэрылъ зэрэфишIыгъэм тетэу Урысыем и Правительствэ а IофымкIэ федеральнэ программэ зэхигъэуцуагъ.\nШъолъырхэм апэрэхэм ащыщэу Адыгеим ащ хэлажьэмэ зэрэшIоигъом фэгъэхьыгъэ тхылъыр къытыгъагъ. Мы илъэсым федеральнэ программэм тегъэпсыхьагъэу къалэу Мыекъуапэ, Мыекъопэ, Шэуджэн ыкIи Красногвардейскэ районхэм яорганизациехэу гъэсэныгъэ зыщарагъэгъотыхэрэм ащыщхэу 8-мэ ягъэцэкIэжьын зэхащэщт. Зэхэубытагъэу къэпIон хъумэ, сомэ миллион 600-м ехъу ахэм апэIуагъэхьащт, сомэ миллион 596-р федеральнэ бюджетым къыхэкIыщт. Ащ нэмыкIэу программэу «Къоджэ чIыпIэхэм яхэхъоныгъ» зыфиIорэм диштэу Хьакурынэхьаблэ дэт гурыт еджапIэу N 1-м игъэцэкIэжьын рагъэжьагъ.\n«Дэгъоу ыкIи пIэлъэ кIэкIхэм къакIоцI а еджапIэхэм ягъэцэкIэжьын епхыгъэ пшъэрылъыр тапашъхьэ ит. Мыщ дэжьым кIэлэцIыкIухэми ны-тыхэми ар амал зэриIэкIэ зэрар афэмыхъуным тынаIэ тедгъэтын фае. Ащ къыхэкIэу IофшIэнхэм анахьыбэр кIэлэцIыкIухэр зыщыдэсыщтхэ лъэхъаным зэшIотхынхэу тетыубытагъ. ГъэцэкIэжьынхэр зыщыкIощтхэ лъэхъаным еджэныр зэрэзэхэщэгъэщтыр икъоу цIыфхэм алъыжъугъэIэс. ЕджапIэхэм, аужыпкъэм класс зэфэшъхьафхэм, ны-тыхэм яеплъыкIэ къыдэшъулъытэзэ, а пшъэрылъыр зэфэшъхьафэу ащызэшIохыгъэ хъущт: пэIудзыгъэ шIыкIэм къыщыублагъэу кIэлэцIыкIухэр пIэлъэ гъэнэфагъэкIэ нэмыкI еджапIэхэм кIонхэм иамал щыIэным нэсыжьэу. Джыри зэ къэсэIожьы: гъэсэныгъэр зэрэзэхэщагъэм зыпарэкIи ащ изэрар къекIынэу щытэп, еджапIэхэм ядиректорхэмрэ язавучхэмрэ а Iофыгъом ренэу анаIэ тырагъэтын фае. Министрэхэм я Кабинет пшъэрылъ фэсэшIы Iофыгъоу къэуцухэрэм язэшIохынкIэ подряднэ организациехэм яшIуагъэ арагъэкIынэу. Тызэгъусэу къиныгъохэр щыдгъэзыенхэ фае», — къыIуагъ Адыгэ Республикэм и ЛIышъхьэ.\nМы зэIукIэм муниципалитетхэм япащэхэм, еджапIэхэм ядиректорхэм, подряднэ организациехэм яIэшъхьэтетхэм агъэцэкIэжьыщт псэуалъэ пэпчъкIэ еплъыкIэу яIэхэр къыщаIуагъэх.\nКIэуххэр зэфихьысыжьхэзэ республикэм и ЛIышъхьэ джыри зэ агу къыгъэкIыжьыгъ Iофышхоу зэшIохыгъэн фаем мэхьанэу иIэр зыфэдэр. ЗэрэхагъэунэфыкIыгъэмкIэ, еджапIэхэр игъэкIотыгъэу загъэцэкIэжьыхэрэ нэужым ахэм къапэIулъ чIыпIэхэмрэ спортивнэ Iофтхьабзэхэр зыщызэрахьэхэрэмрэ зэтырагъэпсыхьащтых.


Галактика Кельвина • Просмотр темы - Мария Вальверде (María Valverde)\nЗаголовок сообщения: Мария Вальверде (María Valverde)\nЧтобы видеть ссылки пожалуйста войдите, или зарегистрируйтесь. Чтобы видеть ссылки пожалуйста войдите, или зарегистрируйтесь. Чтобы видеть ссылки пожалуйста войдите, или зарегистрируйтесь. Чтобы видеть ссылки пожалуйста войдите, или зарегистрируйтесь. Чтобы видеть ссылки пожалуйста войдите, или зарегистрируйтесь. Чтобы видеть ссылки пожалуйста войдите, или зарегистрируйтесь. Чтобы видеть ссылки пожалуйста войдите, или зарегистрируйтесь. Чтобы видеть ссылки пожалуйста войдите, или зарегистрируйтесь. Чтобы видеть ссылки пожалуйста войдите, или зарегистрируйтесь. Чтобы видеть ссылки пожалуйста войдите, или зарегистрируйтесь. Чтобы видеть ссылки пожалуйста войдите, или зарегистрируйтесь. Чтобы видеть ссылки пожалуйста войдите, или зарегистрируйтесь. Чтобы видеть ссылки пожалуйста войдите, или зарегистрируйтесь. Чтобы видеть ссылки пожалуйста войдите, или зарегистрируйтесь. Чтобы видеть ссылки пожалуйста войдите, или зарегистрируйтесь. Чтобы видеть ссылки пожалуйста войдите, или зарегистрируйтесь. Чтобы видеть ссылки пожалуйста войдите, или зарегистрируйтесь. Чтобы видеть ссылки пожалуйста войдите, или зарегистрируйтесь. Чтобы видеть ссылки пожалуйста войдите, или зарегистрируйтесь. Чтобы видеть ссылки пожалуйста войдите, или зарегистрируйтесь. Чтобы видеть ссылки пожалуйста войдите, или зарегистрируйтесь. Чтобы видеть ссылки пожалуйста войдите, или зарегистрируйтесь. Чтобы видеть ссылки пожалуйста войдите, или зарегистрируйтесь. Чтобы видеть ссылки пожалуйста войдите, или зарегистрируйтесь. Чтобы видеть ссылки пожалуйста войдите, или зарегистрируйтесь.\nМария Вальверде Родригес (María Valverde Rodríguez; родилась: 24 марта 1987 года; Мадрид , регион и провинция Мадрид , Испания ) — испанская актриса. Лучшие фильмы: "Трещины", "Три метра над уровнем неба", "Слабость большевика", "Борджиа". Награды и премии: «Премия Гойя» - (2004). (рост: 1.65 м) (31 год)\nЗаголовок сообщения: Re: Мария Вальверде (María Valverde)\nДобавлено: 07 окт 2018, 07:38


Къоджэшъэо Казбек: «Типшъэрылъ шъхьаIэр — хабзэм икъулыкъухэмрэ цIыфхэмрэ азыфагу илъ зэпхыныгъэр нахь гъэпытэгъэныр ары» — Адыгэ макъ\nКъоджэшъэо Казбек: «Типшъэрылъ шъхьаIэр — хабзэм икъулыкъухэмрэ цIыфхэмрэ азыфагу илъ зэпхыныгъэр нахь гъэпытэгъэныр ары»\nШъолъырым игъэIорышIэнкIэ гупчэ (ЦУР) мазэ хъугъэ республикэм къызыщызэIуахыгъэр. Ащ иIофшIэн зыфэгъэзагъэр Адыгеим илъ социальнэ-экономикэ щыIакIэр зэфэхьысыжь шIыгъэныр ыкIи Iофыгъоу къэуцухэрэр дэгъэзыжьыгъэнхэр ары. КъулыкъукIэм пшъэрылъ шъхьаIэу иIэхэм, иIофшIэн зэрэзэхэщагъэм, мазэу Iоф зэришIагъэм цIыфхэр анахьэу зыгъэгумэкIыхэу къыхагъэщыгъэхэм афэгъэхьыгъэу гущыIэгъу тыфэхъугъ АдыгеимкIэ шъолъырхэм ягъэIорышIэнкIэ гупчэм ипащэу Къоджэшъэо Казбек.\n— Казбек, сыдэущтэу мы гупчэр тиреспубликэ къыщызэIуахынэу хъугъа? Сыда ипшъэрылъ шъхьаIэхэр?\n— Урысыем и Президентэу Владимир Путиным иунашъокIэ, тиреспубликэ имызакъоу, къэралыгъом исубъект пстэуми мыщ фэдэ гупчэхэр ащагъэпсых. ИкIыгъэ илъэсым шэкIогъум и 30-м ЦУР-р Адыгеим къыщызэIуахыгъ. Ащ хэлэжьагъэх Адыгеим и ЛIышъхьэу КъумпIыл Муратрэ мыкоммерческэ организациеу «Диалог» зыфиIорэм ипащэу Алексей Гореславскэмрэ.\nМы проектыр зэпхыгъэр Урысыем цифрэ шIыкIэм хэхъоныгъэ ышIыным и Министерств ары, ар гъэцэкIагъэ зэрэхъурэм лъыплъэщт мыкоммерческэ организациеу «Диалогыр».\nПшъэрылъ шъхьаIэу мыщ фэдэ гупчэхэм яIэр — псауныгъэр къэухъумэгъэным, гъэсэныгъэм, социальнэ ухъумэным, псэупIэ-коммунальнэ хъызмэтым, нэмыкI лъэныкъохэм япхыгъэу закъыфэзыгъэзэрэ цIыфхэм ятхылъхэм ахэплъэнхэр, нэужым а Iофыгъохэр зэхафынхэм фэшI ащ афэгъэзэгъэ гъэцэкIэкIо хэбзэ къулыкъухэм аIэкIэдгъэхьанхэр. Ащ дакIоу, ахэр зэшIохыгъэ зэрэхъущт уахътэр нахь макIэ шIыгъэным тыпылъын фае.\n— Къэралыгъо хабзэм ылъэныкъокIэ цIыфхэм даоу яIэхэр шъо сыдэущтэу къышъуIэкIэхьанхэу хъура?\n— Дэо закъоп мыщ хахьэхэрэр, лъэIу ыкIи къэбар гъэнэфагъэу къатхыхэрэм зэкIэми Iоф адэтэшIэ. АщкIэ цIыфхэм анахьэу къызфагъэфедэрэр интернет амалыр ары. Хабзэм икъулыкъу пэпчъ линие занкIэхэр е онлайн-приемнэхэр иIэх, ахэм тарэхьэшъ къарэтэхых. Джащ фэдэу, къэралыгъо порталхэр ыкIи шъхьэихыгъэ социальнэ хъытыухэм тащылъэплъэ. Типшъэрылъ шъхьаIэр цIыфхэм хабзэм икъулыкъу-хэм зызэрэфагъэзагъэмкIэ ищыкIэгъэ джэуапыр игъом агъотыжьыныр ыкIи зэпхыныгъэу азыфагу илъыр гъэпытэгъэныр ары.\n— Казбек, гупчэм иIофшIэн зэрэзэхэщагъэм нахь игъэкIотыгъэу къытегущыIэба.\n— Лъэныкъуи 8-мэ атегъэпсыхьагъэу гупчэм къэбархэр къыIэкIэхьанхэу щыгъэпсыгъ: коммунальнэ пыдзэфэ пытэхэр, псэупIэ-коммунальнэ ыкIи гъогу хъызмэтыр, транспортыр, энергетикэр, гъэсэныгъэр, социальнэ ухъумэныр ыкIи псауныгъэр къэухъумэгъэныр. ЦIыфхэм ядаохэр зэхэт къэбар системэу «тепловой картэкIэ» заджэхэрэм къехьэх. Мыщ республикэм ирайон пэпчъ Iофыгъоу къыщыуцухэрэр иплъэгъон плъэкIыщт. Площадкэ пстэуми цIыфхэм ясообщениехэр автомат шIыкIэм тетэу атхых ыкIи тигупчэ къыIэкIэхьэх. Нэужым ахэр зыфэгъэзэгъэ министерствэхэм ыкIи ведомствэхэм япащэхэм алъытэгъэIэсых.\nАдыгеим мы Iофыр щызэхэмыщагъэу щытыгъэп. Илъэс хъугъэу программэу «Инцидент-менеджмент» зыфиIорэм Iоф ешIэ, джа къэбархэр еугъоих. Ау гъогу кIыхьэ къызэрикIурэм фэшI игъом цIыфхэм джэуап агъотыжьырэп.\nАдыгеим и ЛIышъхьэу КъумпIыл Мурат зэрилъытэрэмкIэ, гъэцэкIэкIо хабзэм иIофшIэн нахьышIоу зэхэщэгъэнымкIэ амалышIур социальнэ хъытыум цIыфхэм къыщатхырэр янэплъэгъу рагъэтыныр ары. Ежь ышъхьэкIэ а IофшIэныр зэрэзэхэщагъэм лъэшэу зэрэлъыплъэрэм ишIуагъэкIэ обществэм зэпхыныгъэ дыриI. Ащ иинстаграм-аккаунт нэбгырэ мин 90-рэ фэдиз кIэтхагъэх ыкIи Къыблэ федеральнэ шъолъырым ипащэхэм азыфагу анахь дэгъоу алъытагъ. ЦIыфхэм янахьыбэр мы нэкIубгъом къэтхэх, сыда пIомэ псынкIэу джэуапыр зэрагъотыжьыщтыр ашIэ.\n— Социальнэ хъытыухэм анэмыкIэу цIыфхэм сыдэущтэу джыри ядаохэр атынхэ алъэкIыщта?\n— Тыгъэгъазэм и 1-м къыщегъэжьагъэу, рекламэ къатэуи шъулъэгъугъэн фае, «платформа обратной связи» зыфиIорэ виджетыр щатIупщыгъ. Къэралыгъо фэIо-фашIэхэм япортал ущыт- хыгъэмэ, мыр хабзэм зыфэбгъэзэнымкIэ анахь къызэрыкIо амалэу щыт. Сыдэущтэу мыщ Iоф ышIэра? ГущыIэм пае, цIыфыр гъогум тетэу кIозэ, пкъэур укIорэигъэу ылъэгъугъ. Ащ сурэт тырехы, къэралыгъо фэIо-фашIэхэм япортал ехьэшъ, къэнэфырэ кнопкэм теIункIэшъ, ащ къыщыхехы «благоустройство» зыфиIорэ лъэныкъор, сурэтыр ыкIи зыщыхъугъэ чIыпIэр регъэгъусэх. А тхыгъэр зыфэгъэзагъэм фэкIо ыкIи автомат шIыкIэм тетэу шъолъырым игъэIорышIэн гупчэ «итепловой картэ» къехьэ. Гъэнэфэгъэ пIалъэм агъэцэкIагъэмэ, пкъэур агъэуцужьыгъэмэ тылъэплъэ. Iофыр лъымыкIотагъэ зыхъукIэ, зэпхыгъэ министрэм зыфэтэгъазэ.\nАщ нэмыкIэу, Iофыгъо зэфэшъхьафхэмкIэ социальнэ упчIэжьынхэр ыкIи мэкъэтынхэр мы платформэм щызэхащэщтых.\nДжыри зэ къыхэзгъэщымэ сшIоигъу, цIыфхэм зыкъызэрафагъазэрэм епхыгъэ тхылъхэм ахэмыплъэхэу щытэп. Джы тигупчэ ишIуагъэкIэ а IофшIэным изытет ыкIи пIалъэу зэрагъэцакIэрэр нахь псынкIэ хъущт. АгъэцэкIэгъахэхэр ыкIи джыри зэшIуамыхыгъэхэр зэфэтхьысыжьыхэмэ, республикэм и ЛIышъхьэ IэкIэдгъахьэхэзэ тшIыщт.\n— Казбек, тишъолъыр щыпсэухэрэм ядаохэр занкIэу къышъуахьылIэнхэ алъэкIыщта?\n— ЦIыфхэм таIукIэныр типшъэрылъ хахьэрэп, яупчIэ тэ къытахьылIэнэу щытэп. Iофыгъоу зыгъэгумэкIыхэрэм фэгъэзэгъэ хабзэм икъулыкъу ары къэзытырэр. Хабзэм иструктурэ тыхахьэрэп, ау тадэлажьэзэ, цIыфхэм зэпхыныгъэу адыряIэр дгъэпытэн фае. Министерствэ пэпчъ министрэм игуадзэ къытапхыгъ.\n— Адэ шъэфэу закъыфэзгъазэхэрэм ятхыгъэхэм шъуахаплъа, хьауми ахэр щышъогъэзыеха?\n— Ахэм зэкIэми тахэмыплъэн тыфит, ау къэбарым мэхьанэ иIэу зыхъурэм, а цIыфым тыфэтхэ, зыщыщым, ыцIэ, ылъэкъуацIэ такIэупчIэ.\nАщыщхэм къаIо, джащыгъум Iофыгъом изэшIохын тыфежьэ.\n— Мазэ хъугъэ Iоф зышъушIэрэр. Сыда анахьэу цIыфхэр зыгъэгумэкIыхэу къыхэжъугъэщыгъэхэр?\n— Ковиднэ Iофыгъор хэмытэу, цIыфхэр анахь зыгъэгумэкIыхэрэр Мыекъуапэ псым икъэтын зэпыугъохэр зэрэфэхъухэрэр ары. Джащ фэдэу, урамхэм ягъэцэкIэжьын, псэупIэ-коммунальнэ хъызмэтыр, пыдзафэхэр. Нахь макIэу къыхафэрэр гъэсэныгъэм епхыгъэхэр ары.\nПстэумкIи тхьамафэм къыкIоцI къатхыгъэ лъэIуи 135-мэ тахэплъагъ, ахэр лъэныкъоу зыфэгъэзагъэхэм ялъытыгъэу едгъэхьыгъэх.\n— Къэралыгъом ишъолъырхэм мыщ фэдэ гупчэхэр кIэу ащызэхащагъэх. Опыт гъэнэфагъэ щыIэп, сыд фэдэ къиныгъохэр шъуиIофшIэнкIэ къыхэбгъэщынхэ плъэкIыщта?\n— Шъыпкъэ, бэшIагъэп мыхэр щыIэ зыхъугъэхэр. Апэрэр, илъэскIэ узэкIэIэбэжьымэ, Московскэ хэкум къыщызэIуахыгъ. Ар джы зэкIэми щысэшIоу тиI. Джащ фэдэу, сэри, сигуадзи Москва тагъэкIуи тырагъэджагъ. ШIэхэу тиIофышIэхэми егъэджэн курсхэр акIущтых. Шъолъырым игъэIорышIэн игупчэ иIофшIэн зэтеуцуагъ, гумэкIыгъо тиIэп. Къиныгъоу тызэуалIэрэр муниципальнэ образованиехэр мы IофшIэным зэрэфэмыхьазырхэр ары. Къыхэзгъэщымэ сшIоигъу мыр проект гъэшIэгъонэу зэрэщытым дакIоу, республикэм исоциальнэ-экономикэ щыIакIэ тэрэзэу зэхэфыгъэнымкIэ, гумэкIыгъоу къэуцун ылъэкIыщтхэр дэгъэзыжьыгъэнхэмкIэ амалышIоу зэрэщытыр.\n— СыкъыкIэмыупчIагъэу къыхэбгъэхъожьын щыIэмэ…\n— Къыхэзгъэхъощт закъор щылэ мазэм и 20-м къыщегъэжьагъэу шъолъырым игъэIорышIэн игупчэ иинтернет нэкIубгъохэр ВКонтактым ыкIи инстаграмым щыттIупщыгъэх: @tsur_01.\nПредыдущая ИщыIэныгъэ хэгъэгум фигъэхьыгъ


Экспертхэм яеплъыкIэхэр — Адыгэ макъ\nРедактор 24.11.2021 КЪЭБАРЫКlЭХЭР\nКоронавирусым пэшIуекIорэ вакцинациер жъугъэу Урысыем зыщырагъэжьагъэр мэзипшI хъугъэ. Прививкэ зязыгъэшIыгъэхэр непэ анахьэу зыгъэгумэкIыхэрэ Iофыгъохэм ащыщ икIэрыкIэу зыхябгъалъхьэмэ хъущт вакцинэм икъыхэхын. ЫпэкIэ зыхалъхьэгъэ вакцинэр агъэфедэщта, хьауми ар зэблахъумэ нахьышIуа? Мы упчIэм специалистхэм джэуап къыратыжьы.\nУФ-м псауныгъэр къэухъумэгъэнымкIэ и Министерствэ зэрилъытэрэмкIэ, анахь шъхьаIэр прививкэ зябгъэшIыныр ары. Ведомствэм иштат хэмыт терапевт шъхьаIэу Оксана Драпкинам къызэрэхигъэщыгъэмкIэ, ревакцинацием пае къэралыгъом щатхыгъэ вакцинэхэр зэ-\nкIэ бгъэфедэнхэ плъэкIыщт.\nАу ащ иеплъыкIэ бэхэм дырагъаштэрэп. ГущыIэм пае, медицинэ шIэныгъэхэмкIэ докторэу, вирусологэу Анатолий Альтштейн зэрилъытэрэмкIэ, вакцинэхэу «Спутник V» ыкIи «Спутник Лайт» зыфиIохэрэр мыщ дэжьым бгъэфедэнхэр нахьышIу.\nИммунологэу Николай Крючковым ащ фэдэ екIолIакIэр нахь тэрэзэу елъытэ. Экспертым къызэриIуагъэмкIэ, апэ прививкэ зы вакцинэмкIэ зябгъэшIэу, ревакцинациер нэмыкIымкIэ пшIымэ зи гумэкIыгъо къыпыкIыщтэп. Ау нахьыбэхэм «Спутник Лайтыр», джащ фэдэу зыныбжь хэкIотагъэхэм, зииммунитет къеIыхыгъэхэм «Спутник V-р» нахь къякIунэу специалистым хегъэунэфыкIы.\nУФ-м псауныгъэр къэухъумэгъэнымкIэ иминистрэу Михаил Мурашко зэрилъытэрэмкIэ, илъэс 18 — 60 зыныбжьхэм ревакцинациер «Спутник Лайт» зыфиIорэмкIэ, нахь зыныбжь хэкIотагъэхэм «Спутник V-мкIэ» ашIымэ ишIуагъэ къэкIощт.\nПредыдущая Проектым игъэцэкIэн рагъэжьагъ\nСледущая Депутатхэм дырагъэштагъ


Адыгэ Хэку Таймс: Адыгэхэм Тыркум зэрицIыфхэр къэзыушыхьатрэ тхылъыр агъэтIылъынэу рагъэзыхэу къыхагъэщы\nАдыгэхэм Тыркум зэрицIыфхэр къэзыушыхьатрэ тхылъыр агъэтIылъынэу рагъэзыхэу къыхагъэщы\nАдыгеим щыпсэухэрэ IэкIыбым къикIыжьыгъэ адыгэхэм теIункIэныгъэхэр къэралыгъо щынэгъончъэныгъэм икъэухъумэнкIэ Iахьэу хэкум щыIэм аришIылIэхэу бэдаушхэми, ежь хэкум къэзгъэзэжьыгъэ адыгэхэми къыхагъэщы. Анахьэу Тыркум къикIыжьыгъэ адыгэхэм теIункIэныгъэхэр афэгъэзагъэу зэрэщытыр цIыфмэ къаIо.\nМыр епхыгъэу ахэмэ алъытэ Тыркуем урысые къухьлъатэу къыриутэхыгъагъэм бэмышIэу. Ащ къыхэкIкIэ, адыгэхэм ухъумэкIо Iахьхэм къараIоу къыхагъэщы Тыркуем зэрицIыфхэр къэзыушыхьэтрэ тхылъыр агъэтIылъынышъ, Урысыем зэрицIыфхэр къэузыушыхьатрэ тхылъыр къагъэнэнэу. Мыщ дакIоу джырэкIэ Тыркуем иIэшъхьэтетэу Эрдоган иполитик фэгъэхьыгъэу мызэгъыныгъэ къыраIолIэнэу рагъэзхэу бэдаушмэ къыхагъэщы.\nДжаущтэу адыгэ пшIы заулэу илъэс заулэ хъугъэу Адыгеим исхэми, бэмышIэу къэзгъэзэжьыгъэхэми ауж итхэу къаIо. Хэкум къэкIожьыгъэ адыгэхэр зэрагъэщынэнхэу, е яIоф къызэрагъэхьылъэщтым фэгъэзагъэу, е тыркуе гражданствыр агъэтIылъынымкIэ фэгъэхьыгъээу ахэр зэрылажьэхэрэ лъэныкъомкIэ Iофыгъохэр къафагъэтэджхэу бэдаушмэ къыхагъэщы.\nГущыIэм пае, Фитыныгъэ радиом игущыIэгъугъэу зыцIэ къезымыIуагъэ хэкум къэкIожьыгъэхэ адыгэмэ ащыщэу, теIункIэныгъэхэр зыхэзышIагъэм игугъу къышIыгъ чIыгоу къзгъэзэжьыгъэ адыгэм къызэрищэфыгъэм фэгъэзагъэу имылажьэхэр къытыралъхьагъэхэу.\nМыщ джыри къыхигъэщыгъ, бэмышIэу къыраIуагъэу тырку пащэм иполитик емызэгъэу къаIонэу, ащ епхыгъэу тырку гражданствыми зэрэфэмыехэр къаIонэу. ЦIыфэу щыгъуазэхэм къызэраIорэмкIэ, Тыркуем къикIыжьыгъагъэхэ адыгэ заулэмэ джырэкIэ агъэзэжьыгъэхэу ары.\nДжаущтэу теIункIэныгъэр зыхэзышIагъэхэм ащыщ илъэс 20 ехъугъэу Тыркуем къикIыжьи Адыгеим къэкIожьыгъэ Хъуадэ Аднан. Мы мафэхэм ащ алрэгъу тучанэу Мыекъуапэ щыриIэр къагъэфедэхэрэм язытет кIэлъыплъэрэ къэралыгъо къулыкъум хэтхэм акIыгъоу къэралыгъо щынэгъончъэным икъэгъэпсыгъэн Iахьым хэтхэри акIыгъоу ауплъэкIугъ. Ежь Аднан ухъумэкIо Iахьыр зычIэт унэм ащагъэу Фитыныгъэ радиом изэдэгущыIэгъу къыщхигъэщыгъ.\nХъуадэ: Ситучан ауплъэкIуным пае зы тхьапэ гори къагъэлъэгъуагъэп. Ар зэфашIыным паен фай. Тыркуе гражданствыр гъэтIылъ аIуи къысаIуагъэп, арау зыраIуагъэ шъыпкъэхэр сэшIэ. Гупшысэу сэ сшIырэр мыкIэ –къэрадыгъо щынэгъончъэныгъэр къэгъэпсыгъэнымкIэ Iахьыр – бзэджэ-нэджэ купэу щыт. ЗэкIэ егъэщынэ, очылхэри прокуратурэри. Очыл укъыухъумэнэу пштагъэмэ агъэщынэнышъ ащ укъыгъэтIылъыжьын фае мэхъу. Къэралыгъоу тызэрысыр гъэшIэгъон дэд джы дэдэм. Зитырку гражданств зыгъэтIылъыгъэхэр сшIэрэп, ау зытеIункIагъэхэр сэшIэ. Тыркуем къикIыжьыгъэхэр къаугъоинхэшъ, агъэщынэнхэшъ, пчэгум къытырагъэхьанхэу ары. Къытырагъэхьанхэшъ, Эрдоган пае тыфаеп арагъэIонэу ары, къухьлъатэр къызэрэраутэхыгъэм фэгъэхьыгъэу. Мыр къызэкIэгъэблэныгъэу сэлъытэ.\nХъуадэ Аднан итучан уплъэкIунхэр щырагъэкIокIынэу къызэкIохэм ар зылъэгъугъэхэм ащыщ джаущтэу Адыгеим къэзгъэзэжьыгъэхэм ащыщ Бгъэнэ Алии. Ащ фэдэу зэрэзекIохэрэм иушъхьагъоу Алий ылъытэрэр – адыгэхэр ячIыгужъ къамыгъэзэжьышъуным пай, еIо ащ.\nБгъанэ: Урысые унэшъошIхэм ятхьаматэхэм адыгэхэр хэкум къагъэкIонхэу фаехэп. Ары къызхэкIрэр зэкIэ. Адыгэм афэгъэхьыгъэу ахэмэ яполитик щагъэтын фае. Илъэс 20 адыгэхэу хэкум къэкIожьыгъэхэм зи Iофыгъо къапыкIыгъэп.\nАдыгеим щыIэ бэдауш купхэми, бэдауш лэжьакIохэми мы ыужрэ къэхъу-къашIэхэу Адыгеим къыщекIокIхэрэмкIэ яемызэгъ къыхагъэщы. Бэдауш купхэм теIункIэныгъэхэр зэрашIылIэгъэ адыгэхэми зазэрафагъэзагъэхэри къаIо. Фитыныгъэ Радиом игущыIэгъугъэ бэдаушэу «Мыекъопэ Адыгэ Хасэм» ипащэу Чундышко Заурбий къыхегъэщы ежьри ащ фэдэ цIыф фитыныгъэ укъоныгъэм ишыхьатэу хъунэу къызэрэхэкIыгъэри.\nЧундышко: Тыркуем иIэшъхьэтетэу Эрдоган къухьлъатэр къызэрэриутэхыгъэм пае ащ зэремызэгъхэрэм пае тырку гражданствыр агъэтIылъынэу рагъэзыгъэх. Ащ фэдэхэр нэбгрэ 20-30 зэрэхъухэрэр. Сэ нэбгыритIум аущтэу къяхъулIагъэу сэшIэх.\nЧундышко Заурбий къызэрэхигъэщыгъэмкIэ, къэблэгъэрэ уахътэм хэкумкIэ емызэгъ зэхахьэхэр, къыдэкIыныгъэхэр агъэхьазыры мы Iофым зэремызэгъхэрэр къыхагъэщэу.\nАдыгэхэр джырэкIэ IэкIыб къэралыгъо 50 ехъумэ арысых я 19 лIэшIэгъум Урыс- Кавказ заоу щыIагъэм къыхэкIкIэ. Анахьыбэу адыгэхэр Тыркуем исхэу къалъытэх, къэтын зэфэшъхьафхэмкIэ, зы миллионым къыщежьэу миллионищым кIахьэу. ДжырэкIэ Адыгеим Тыркуем къикIыжьыгъэхэу нэбгырэ пшIы пчъагъэ щэпсэу. Зыхэм ясатыу Iофхэр Урысыеми Тыркуеми зэпхыгъэу рэлажьэх, зыхэм яунагъо щыщхэр модыкIи-мыдыкIи щыIэх. ДжырэкIэ къекIокIрэ Iофэу ятырку гражданств агъэтIылъынэу зэрэрагъэзхэрэм ящыIэныгъэ зэщикъоу, ячIыгу зэрисхэмкIэ яфитыныгъэхэр аукъохэу бэдаушмэ къалъытэ.


Унагъоми, гъогуми узащысакъкIэ… | Адыгэ Макъ\nУнагъоми, гъогуми узащысакъкIэ…\nИлъэс 60 зэдэзыгъэшIэгъэ зэшъхьэгъусэхэу Гамалянхэм яунэгъо насып къагъэгъунэзэ гушIуагъуи, гукъауи зэдагощыгъ. Къиныгъо пстэури зэготхэу зэпачызэ ящыIэныгъэ гъогу къырыкIуагъэх.\nАхэм зэралъытэрэмкIэ, унагъом имызакъоу, гъогуми гулъытэ инрэ сакъыныгъэрэ къызащыпхафэкIэ, псаоу уиунагъо укъекIолIэжьыщт. ЗимэфэкI пенсионерхэм афызэхащэгъэ Iофтхьабзэм къекIолIагъэхэм гъогурыкIоным ишапхъэхэр амыукъонхэу зафагъэзагъ.\nАвтоинспекторхэр юбилярхэм афэгушIуагъэх, ягъогу щынэгъончъэным фэшI нэфынэр къэзытырэ пкъыгъохэр аратыгъэх ыкIи яшIулъэгъу дахэ джыри илъэсыбэрэ къыздырахьакIынэу афэлъэIуагъэх.


Адыгэ Хэку Таймс: Жъамэ гъэунымрэ хасэ зэхэсыгъомрэ ныбжьыкIэхэр къыхэлэжьагъэх\nГъэтхапэм и 6-м Адыгэ Республикэм щылажьэрэ организациеу "Мыекъопэ къэлэ Адыгэ Хасэ - Черкес Совет" тхьэмафэ къэс Мыекъуапэ щишIырэ жъамэ гъэунымрэ хасэ зэхэсыгъомрэ Тэхъутэмыкъуай шъолъырым щыщ Адыгэ ныбжьыкIэхэр къыхэлэжьагъэх.\nХасэм хэтхэмрэ ныбхьыкIэхэмрэ зэгъусэхэу щэламхэр агъэжъагъэх ыкIи цIыфхэм афэугощыгъ ытIанэ хасэм иIофис кIохи зэхэсыгъо зэдашIыгъ.\nХасэм итхьэматэ Цундышк Заурбый зэхэсыгъор зэрищагъ. Илъэс ныкъо ыпэкIэ хасэр зэрэзэхащагъэм щегъэжьагъэу непэ нэс хасэм ыгъэцэкIагъэхэм тхьэматэр къатегущыIагъ. Урыс-Кавказ заор зэраухыгъэр 150 илъэс зэрэхъугъэм фэгъэхьыгъэу 2014 илъэсыр Шъыгъо илъэсэу хасэм зэрищтагъэр тхьэматэм къыхигъэщыгъ. Ащ фэгъэхьыгъэу тхьэмафэ къэс жъамэ зэрагъэурэр ыкIи а илъэсым нэмыкI Iофыгъохэу хасэм ыгъэцэкIэщтхэр къафиIотагъ. Ащ нэмыкIэу Сирие Адыгэхэм апае хасэм ыгъэцэкIагъэхэм тхьэматэр къатегущыIагъ ыкIи ащ нахь лъэщэу дунаем тет Адыгэу пстэури зэрэдэлжьэн фаехэр къычIигъэтхъыгъ. Ащ нэужьым гущыIэр ныбжьыкIэмэ аритигъ.\nАдыгэ ныбжьыкIэхэм Адыгэхэр нахь лъэшэу зэрэзэкъоцон фаехэр къаIуагъ. Ащ фэгъэхьыгъэу ахэм агъэцакIэхэрэм къатегущыIагъэх.\nЗэхэсыгъом хэлэжьагъэмэ зэдащтагъ мыщ фэдэ зэIукIэхэр нахь бэрэ ашIынхэу. КъакIорэ тхьэмафэм ныбжьыкIэхэм Тэхъутэмыкъуае зэIукIэу щашIыщтым Мыекъопэ хасэр хэлэжьэнэу къырагъэблэгъагъ.


ТIуапсэ Пресс - Ушу-саньда спорт бэнакIэмкIэ ШэкIо Бэлэ апэрэ чIыпIэр къыдихыгъ\nadmin - 2015-10-26 14:57:48\nСурэтым итыр: ШэкIо Бэл.\nКавказым и Кубок къыдэхыгъэным фэгъэхьыгъэ зэIухыгъэ зэнэкъокъу ушу-саньдамкIэ Лабинскэ щыкIуагъ. Адыгэ къэралыгъо университетым и Мыекъопэ къэралыгъо гуманитар колледж щеджэрэ ШэкIо Бэлэ апэрэ чIыпIэр къыдихыгъ,- къетхы гъэзетэу Адыгэ Макъэм.\nЧелябинскэ хэкум, Дагъыстан, Ростов-на-Дону, Краснодар краим, Адыгэ республикэм, Чэчэным, нэмыкIхэм къарыкIыгъэ спортсменхэр бэнапIэм щызэIукIагъэх. ШэкIо Бэлэ килограмм 48-м нэс къэзыщэчырэмэ янэкъокъугъ, апэрэ чIыпIэр къыфагъэшъошагъ.\nКъэрэщэе-Щэрджэсым икъуаджэу Кощ-Хьаблэ ШэкIо Бэлэ къыщыхъугъ, спорт лъэпкъ зэфэшъхьафхэм апыщагъ. ТхэквондомкIэ, боксымкIэ Урысыем спортымкIэ имастер хъунымкIэ кандидат шапхъэхэр ригъэкъугъэх. Ушу-саньдамкIэ итренерхэр Бжьэнтхьэлэ Алыйрэ Къэлэшъэо Аскэррэ. Бэлэ колледжым дэгъоу щеджэ, юрист сэнэхьатыр ыIэ къырегъахьэ.\n- Адыгеим нэIуасэхэр, ныбджэгъухэр щызгъотыгъэх, - къеIуатэ ШэкIо Бэлэ. - Зэхахьэхэм, мэфэкIхэм сигуапэу сахэлажьэ. Адыгэ шъуашэм, адыгэ быракъым ямафэхэр гъэшIэгъонэу Мыекъуапэ щыкIуагъэх, ныбжьыкIэхэр бэ хъухэу ащызэIукIагъэх, адыгэ джэгухэр къэлэ паркым, филармонием ыпашъхьэ дахэу ащырекIокIых.\n- ГъукIэ Замудин шыкIэпщынэм, къамылым, нэмыкI адыгэ музыкальнэ Iэмэ-псымэхэм ныбжьыкIэхэр афэгъэсэгъэнхэмкIэ зэIукIэгъоу зэхищэщтыгъэхэм сахэлажьэщтыгъ, - зэдэгущыIэгъур лъегъэкIуатэ ШэкIо Бэлэ. - Лъэпкъым итарихъ орэдхэмкIэ къытфиIуатэщтыгъ.\nШIэныгъэу зэригъэгъотыгъэр Б. ШакIом шIомакI, лъэпкъ искусствэм нахь куоу зыфигъасэ шIоигъу, спортым ишъыпкъэу пылъыщт.


Адыгэ Республикэм иминистрэхэм я Кабинет IофшIэгъу зэхэсыгъоу тыгъуасэ иIагъэм тхьамэтагъор щызэрихьагъ Адыгеим и ЛIышъхьэу КъумпIыл Мурат.\nФедеральнэ ыкIи лъэпкъ проектхэм къадыхэлъытэгъэ лъэныкъо шъхьаIэхэр шъолъырым зэрэщагъэцакIэхэрэм, къэгъэлъэгъон гъэнэфагъэхэм анэсыгъэнымкIэ пшъэрылъхэр зэшIохыгъэхэ зэрэхъурэм, тапэкIэ анахьэу анаIэ зытырагъэтын фаехэм ведомствэхэм япащэхэр къащыуцугъэх, зэфэхьысыжьхэр къашIыгъэх.\n2019-рэ илъэсым чъэпыогъум и 1-м ехъулIэу республикэ бюджетыр гъэцэкIагъэ зэрэхъугъэм къытегущыIагъ АР-м и Премьер-министрэу Александр Наролиныр. Ащ къызэриIуагъэмкIэ, 2018-рэ илъэсым мыщ фэдэ иуахътэ егъэпшагъэмэ, бюджетыр проценти 109,5-кIэ гъэцэкIагъэ хъугъэ. МыщкIэ муниципалитетхэми япшъэрылъхэр зэрифэшъуашэу зэшIуахых.\nВице-премьерэу Наталья Широковам анахьэу ынаIэ зытыридзагъэр бюджетым епхыгъэу Iоф зышIэхэрэм ялэжьапкIэ къэгъэлъэгъон гъэнэфагъэхэм анэгъэсыгъэнымкIэ республикэм щызэшIуахыгъэр ары. Непэрэ мафэм ехъулIэу мыщ къыхиубытэрэ IофышIэ купхэм ащыщхэм ялэжьапкIэ къэгъэлъэгъоным кIэхьагъ, адрэхэмкIэ IофшIэныр лъагъэкIуатэ. ЛэжьапкIэм ылъэныкъокIэ шъолъырым иорганизациехэм чIыфэу ателъыгъэр сомэ миллионипшIым кIахьэщтыгъэмэ, непэрэ мафэм ар сомэ миллиони 5,7-м нэсэу къырагъэIыхыгъ.\nЛъэпкъ проектхэм къадыхэлъытэгъэ Iофтхьабзэхэр зэрагъэцакIэрэм изэфэхьысыжьхэр къышIыгъэх вице-премьерэу Сапый Вячеслав. Ащ къызэриIуагъэмкIэ, мы пшъэрылъым епхыгъэу къэгъэлъэгъон гъэнэфагъэхэм акIэхьэгъэнымкIэ республикэм щызэшIуахырэр бэ, непи ахэм Iоф адашIэ. ГущыIэм пае, программэу «Экология» зыфиIорэм къыдыхэлъытагъэу къуаджэу Кощхьаблэ екIолIэрэ псырыкIуапIэр ашIы. Джащ фэдэу спортым ылъэныкъокIэ мыл ордэунэжъ Мыекъуапэ щагъэпсы, къихьащт илъэсым иIоныгъо ехъулIэу ар аухынэу ары. Проектхэм ягъэцэкIэнкIэ щыкIагъэхэр щыIэх, ау ахэр дэгъэзыжьыгъэнхэм непэ анаIэ тет.\nУФ-м и Президент къыгъэнэфэгъэ лъэпкъ проектхэм ягъэцэкIэн мэхьанэшхо зэриIэр, шъолъырхэм хэхъоныгъэ ашIыным а пстэури зэрэфэIорышIэщтыр Адыгеим и ЛIышъхьэ къыхигъэщыгъ. Ащ къыхэкIыкIэ федеральнэ гупчэм къикIэу республикэм къыIэкIэхьэрэ мылъкур игъом ыкIи шIуагъэ къытэу гъэфедэгъэн зэрэфаер ведомствэхэм, муниципалитетхэм япащэхэм джыри зэ агу къыгъэкIыжьыгъ.\nГъэсэныгъэм, псауныгъэр къэухъумэгъэным, нэмыкI лъэныкъохэм япхыгъэ социальнэ псэуалъэхэм яшIынкIэ IофшIэныр нахь гъэлъэшыгъэн зэрэфаер республикэм ипащэ хигъэунэфыкIыгъ.\n«УФ-м и Президентэу Владимир Путиныр Урысыем и Премьер-министрэу Дмитрий Медведевым бэмышIэу зыIокIэм, цIыфхэм арагъэгъотырэ апэрэ медицинэ IэпыIэгъум пстэуми анахьэу анаIэ тырадзэнэу къафигъэпытагъ. Арышъ, фельдшер-мамыку IэзапIэхэм, сымэджэщхэм яшIын, язэтегъэпсыхьан тылъыплъэн фае. Лъэпкъ проектхэм ягъэцэкIэнкIэ пшъэрылъ шъхьаIэу щытыр республикэм щыпсэухэрэм ящыIэкIэ-псэукIэ нахьышIу шIыгъэныр ары», — къыIуагъ КъумпIыл Мурат.\nДжащ фэдэу пенсием кIонэу щытхэр икIэрыкIэу егъэджэжьыгъэнхэм ипрограммэ амалэу ыкIи шIуагъэу къытырэр къызфэгъэфедэгъэн, ащ телъытэгъэ ахъщэу къатIупщырэр игъом зищыкIагъэм пэIугъэхьэгъэн зэрэфаер АР-м и ЛIышъхьэ къыхигъэщыгъ. Мыщ фэгъэзэгъэ гупчэм ипшъэрылъхэр зэригъэцакIэрэм икъу фэдизэу ыгъэрэзагъэп, ащ къыхэкIыкIэ IофшIэныр нахь агъэлъэшынэу къариIуагъ.\nКъэралыгъом щызэхащэрэ зэнэкъокъоу «Урысыем ипэрытхэр» зыфиIорэм Адыгеим илIыкIохэр нахь чанэу хэлэжьэнхэ зэрэфаер КъумпIыл Мурат къыхигъэщыгъ. ГъэIорышIэн IофшIэнымкIэ сэнаущыгъэ зыхэлъ ныбжьыкIэхэр къыхэгъэщыгъэнхэм ыкIи ахэм зыкъызэIуахын амал яIэным, шъолъырым кадрэхэмкIэ IэпэчIэгъанэ иIэным зэнэкъокъур афэIорышIэ. БлэкIыгъэ илъэсым зэхащагъэм изэфэхьысыжьхэм адиштэу дэгъоу зыкъэзыгъэлъэгъогъэ ныбжьыкIэхэм IофшIэпIэ чIыпIэхэр арагъэгъотыгъэх, нэбгыритIур пэщэ IэнатIэхэм аIухьагъэх. Ащ фэдэ екIолIакIэр мыгъи зэрагъэфедэщтыр республикэм ипащэ къыIуагъ.


Президентым и Джэпсалъэ ипхырыщын — Адыгэ макъ\nПрезидентым и Джэпсалъэ ипхырыщын\nУрысые парламентаризмэр зыщыIэр илъэси 115-рэ зэрэхъурэм фэгъэхьыгъэ Iофтхьабзэ УФ-м и Федеральнэ ЗэIукIэ хэбзэихъухьэхэм я Советэу щызэхащагъэм къалэу Санкт-Петербург щыриIагъ. Ащ хэлэжьагъ УФ-м и Президентэу Владимир Путиныр.\nДжащ фэдэу шъолъырхэм яхэбзэихъухьэ къулыкъухэм япащэхэм ягъусэу хэлэжьагъ АР-м и Къэралыгъо Совет — Хасэм и Тхьаматэу Владимир Нарожнэр.\nКъэралыгъом ипащэ парламентаризмэм и Мафэ пае къафэгушIуагъ. УФ-м и Федеральнэ ЗэIукIэ фэгъэзэгъэ Джэпсалъэу къышIыгъэм анахь шъхьаIэу къыщыхигъэщыгъэхэм ягъэцэкIэн шъолъыр парламентариехэр чанэу къыхэлэжьэнхэ фаеу зэрэщытым къыкIигъэтхъыгъ.\n— КIэщакIо тызыфэхъугъэ предложениехэм япхырыщынкIэ чанэу ыкIи шIуагъэ къытэу тызэдэлэжьэнэу, къотэгъу шъухъунэу, охътабэ ятымыгъэхьэу гъэцэкIагъэ хъунхэм Iоф дэшъушIэнэу сышъущэгугъы, — къыIуагъ Владимир Путиным.\nПредложениехэм ащыщыбэхэм региональнэ мэхьанэ зэряIэр, шъолъырхэм Iоф ащыдэшIэгъэн фаеу зэрэщытыр къэралыгъом ипащэ къыхигъэщыгъ.\n— ЦIыфхэм ящыIакIэ нахьышIу хъуным, гъотэу яIэм хэхъоным фытегъэпсыхьагъэхэу пшъэрылъ гъэнэфагъэхэр къэралыгъом ипащэ къышIыгъэх, — къыIуагъ АР-м и Парламент и Тхьаматэу Владимир Нарожнэм нэужым иеплъыкIэхэр къыриIотыкIыхэзэ. – Президентым и Джэпсалъэ зигугъу къыщишIыгъэхэм япхырыщынкIэ АР-м и Къэралыгъо Совет – Хасэр сыдигъокIи АР-м и ЛIышъхьэ, министрэхэм я Кабинет якъотэгъоу, агурыIоу зэрадэлажьэрэр къыхэзгъэщымэ сшIоигъу. Пшъэрылъэу Президентым къыгъэуцугъэхэр пхырыщыгъэ хъунхэм цIыфхэр къежэх, арышъ, хэбзэгъэуцугъэу ахэм ящыкIагъэхэм ягъэхьазырын охътэ благъэм ыуж тихьащт.\nМы мэфэ дэдэм хэбзэихъухьэхэм я Совет хэушъхьафыкIыгъэу зэхэсыгъо иIагъ. УФ-м ФедерациемкIэ и Совет и Тхьаматэу Валентина Матвиенкэмрэ УФ-м и Къэралыгъо Думэ и Тхьаматэу Вячеслав Володинымрэ ар зэращагъ. Джащ фэдэу УФ-м и Правительствэ ипащэ игуадзэхэу Дмитрий Григоренкэр, Татьяна Голиковар, УФ-м псауныгъэр къэухъумэгъэнымкIэ иминистрэу Михаил Мурашко, просвещениемкIэ министрэу Сергей Кравцовыр, УФ-м наукэмрэ апшъэрэ гъэсэныгъэмрэкIэ иминистрэу Валерий Фальковыр, УФ-м и Генеральнэ прокурорэу Игорь Красновыр хэлэжьагъэх.\nУФ-м и Президент мэлылъфэгъум и 21-м Джэпсалъэу къышIыгъэм зигугъу къыщишIыгъэхэм япхырыщын, коронавирусыкIэм пэшIуекIорэ Iофтхьабзэхэм ялъыгъэкIотэн, ащ къыздихьыгъэ Iофыгъохэм ядэгъэзыжьын, вакцинациер зэрэкIорэр анахь шъхьаIэу зытегущыIагъэхэм ащыщых. Ахэм анэмыкIэуи медицинэм пае кадрэхэм ягъэхьазырын, къыткIэхъухьэрэ лIэужхэм патриотизмагъэ ахэлъхьэгъэным, тарихъым ихъугъэ-шIагъэхэр ахэм икъоу алъыгъэIэсыгъэнхэм япхыгъэ Iофыгъохэми ягугъу ашIыгъ.\nВячеслав Володинымрэ Валентина Матвиенкэмрэ шъолъырхэм яхэбзэихъухьэхэм закъыфагъазэзэ, къэралыгъом ипащэ пшъэрылъэу къыгъэуцугъэхэр гъэцэкIэгъэнхэм фэшI хэбзэгъэуцугъэхэм ащыщхэм зэхъокIыныгъэхэр афэшIыгъэнхэ фаеу зэрэщытыр къыкIагъэтхъыгъ. Сабый ежэрэ бзылъфыгъэхэм аратыщт пособиехэм, кIэлэцIыкIоу зыныбжь илъэси 7-м шIомыкIыгъэр къэсымэджагъэмэ, а уахътэм ащ лъыплъэрэм «больничнэр» къызэрэратыщтым, унэгъо имыкъукIэ алъытэхэрэм арыс кIэлэцIыкIоу илъэс 16-м зыныбжь шIомыкIыгъэхэм пособиеу къафэкIощтым афэгъэхьыгъэ гъэтэрэзыжьынхэр охътэ благъэм законхэм афэшIыгъэнхэ фае.\nЗэпахырэ узэу дунаир зэлъызыкIугъэм къыздихьыгъэ Iофыгъохэм ядэгъэзыжьын тегущыIэхэзэ, вакцинациер зэрэкIорэр зэфахьысыжьыгъ, апэрэ медицинэ IэпыIэгъум итынкIэ системэм игъэкIэжьын, Iэзэгъу уцхэр цIыфхэм аIэкIэгъэхьэгъэнхэм ягугъу ашIыгъ.\nПредыдущая Шъэумэн Хьазрэт фэкIо\nСледущая УпчIэ зиIэхэм джэуапэгъу афэхъугъ


Гъогу хъугъэ-шIэгъэ ин — Голос Адыга\nПэшIорыгъэшъэу зэрагъэунэфыгъэмкIэ, ащ фэдиз машинэр зыхэфэгъэ зэутэкIыр къызхэкIыгъэр пщагъоу ыкIи гъогур Iумылэу зэрэщытыгъэр ары, ау гъогурыкIоныр щынэгъончъэным пылъ шапхъэхэри икъоу амыгъэцэкIагъэхэуи енэгуех.\nОшIэ-дэмышIэ IофхэмкIэ АР-м икъулыкъу къызэритырэмкIэ, шъобж зытещэгъэ нэбгыри 4-р Адыгэкъалэ ыкIи Краснодар адэт сымэджэщхэм анагъэсыгъэх. 6-мэ япсауныгъэ изытет зауплъэкIухэ нэуж ядэжь атIупщыжьыгъэх. ЗищыIэныгъэ зэпыугъитIумэ языр (1966-рэ илъэсым къэхъугъэр) хъугъэ-шIагъэм щыхэкIодагъ, зым (1996-рэ илъэсым къэхъугъэ кIалэм) Адыгэкъалэ исымэджэщ ыпсэ щитыгъ. Зы бзылъфыгъэр санавиациемкIэ Краснодар нагъэсыгъ.\nТхьамыкIагъор къызщыхъугъэ чIыпIэм елбэтэу къэгъэнэжьын къулыкъухэр къэсыгъэх, следственнэ-оперативнэ купым Iоф щешIэ.\nОшIэ-дэмышIэ IофхэмкIэ УФ-м и Министерствэ Адыгэ РеспубликэмкIэ игъэIорышIэпIэ ШъхьаIэ «ОшIэ-дэмышIэ Iоф» зыфиIорэ къулыкъу хьыкIэм техьагъ, Оперативнэ штабым иIофшIэн лъэтемытэу ригъэжьагъ, психологхэри чIыпIэм къыращэлIэгъагъэх. Адыгэкъалэ иадминистрацие тхьамыкIагъо хэфэгъэ цIыфхэм зызщагъэфэбэн алъэкIыщт чIыпIэ афыхихыгъ, ахэм шхын стыр аIэкIагъэхьагъ.\nХъугъэ-шIагъэм идэгъэзыжьын нэбгырэ 70-м ехъу дэлэжьагъ, ахэм ащыщэу 32-р Урысыем ошIэ-дэмышIэ IофхэмкIэ и Министерствэ щыщых.\nГъогум щынэгъончъэу щызекIонхэм пае гъогу-патруль къулыкъум икупхэм гъэлъэшыгъэу Iоф ашIэ. Гъогур зэпагъэIыгъэп, ау ушъагъэу бэрэ къыхэкIы.\nОм изытет зыщыдэим анахьэу сакъыныгъэ къызхагъэфэнымкIэ цIыфхэм ахэр къяджэх.\nСурэтхэр ошIэ-дэмышIэ IофхэмкIэ УФ-м и Министерствэ Адыгэ РеспубликэмкIэ игъэIорышIэпIэ ШъхьаIэ ыкIи хэгъэгу кIоцI IофхэмкIэ АР-м и Министерствэ япресс-къулыкъухэм тырахыгъэх.\nПредыдущая Мэз хъызмэтым иIофыгъохэр\nСледущая Класснэ пащэхэм къафыхэхъощт


Унэгъо пытэр къэралыгъо лъэшым ылъапс — Голос Адыга\nУнэгъо пытэр къэралыгъо лъэшым ылъапс\nРедактор 19.12.2018 КЪЭБАРЫКlЭХЭР\nАдыгэ Республикэм и ЛIышъхьэу КъумпIыл Мурат «Илъэсым иунагъу» зыцIэр Урысые зэнэкъокъум «Унэгъо ныбжьыкI» зыфиIорэ лъэныкъомкIэ текIоныгъэ къыдэзыхыгъэ зэшъхьэгъусэхэу Максим ыкIи Оксана Косенкэхэм, джащ фэдэу республикэ уцугъом лауреат щыхъугъэхэм аIукIагъ. \nIофтхьабзэм хэлэжьагъ АР-м IофшIэнымкIэ ыкIи социальнэ хэхъоныгъэмкIэ иминистрэу Мырзэ Джанбэч.\nМэхьэнэ ин зиIэ мыщ фэдэ зэнэкъокъухэм Адыгеим щыщ унагъохэр зэрэхэлэжьагъэхэр ыкIи текIоныгъэ къызэрахьыгъэр зэригуапэр республикэм и ЛIышъхьэ ипэублэ гущыIэ къыщиIуагъ.\n— Адыгэхэм сыдигъуи аIо: «Унагъо умыхъоу чылагъо ухъущтэп», — къэзэрэугъоигъэхэм закъыфигъэзагъ КъумпIыл Мурат. — Унагъор ары кIэлэцIыкIур зыщагъасэрэр. Нахьыжъхэм уасэ зыфашIырэ шэн-хабзэу ахэлъхэр яIэубытыпIэу къакIэхъухьэрэ лIэужхэр къэтэджых. Къэралыгъо лъэшыр гъэпсыгъэным икъежьапIэу, ылъапсэу ахэр щытых. Унагъом ишэн-хабзэхэр зыщагъэлъапIэхэрэм Адыгеир зэращыщыр шъуищысэкIэ къэжъугъэлъэгъуагъ.\nУрысые зэнэкъокъум Адыгеир къыщызыгъэлъэгъуагъэхэм КъумпIыл Мурат гущыIэгъу афэхъугъ. «Урысыем идышъэ унагъу» зыфиIорэ лъэныкъомкIэ республикэм къыщыхагъэщыгъэх Симболэт зэшъхьэгъусэхэр. Шыхьанчэрыерэ Любэрэ Улапэ щыщых. ЗэгурыIоныгъэ азыфагу илъэу илъэс 65-рэ зэдэпсэугъэх, сабыи 6 зэдагъотыгъ. Шыхьанчэрые Хэгъэгу зэошхом иветеран, ишъхьэгъусэ Ным имедалэу апэрэ степень зиIэр къыфагъэшъошагъ. Шэн-хэбзэ дахэхэр зыщалъытэрэ унагъом къорэлъф-пхъорэлъфхэр, ахэм къакIэхъухьажьыгъэхэр щапIух.\n«Сабыибэ зыпIурэ унагъу» зыфиIорэ лъэныкъомкIэ Сергей ыкIи Наталья Шека къыхахыгъэх. Ахэр станицэу Джаджэм щэпсэух. Илъэс 25-у зызэдэпсэухэрэм къыкIоцI сабыих зэдагъотыгъ. ЗэшъхьэгъуситIуми кIэлэегъаджэу Iоф ашIэ. Сергей Мыекъопэ къэралыгъо технологическэ университетым Iут, Наталье гурыт еджапIэм биологиер щарегъэхьы.\n«Къоджэ унагъу» зыфиIорэ лъэныкъомкIэ Блащэпсынэ щыщ Хьамырзэкъо Ибрахьимэрэ Женерэ республикэм текIоныгъэ къыщыдахыгъ. Ахэр илъэс 48-рэ хъугъэ зызэдэпсэухэрэр, кIэлитIу зэдагъотыгъ.\nМырзэ Руслъанрэ Асиетрэ «Унагъор — шэн-хабзэхэм яухъумакIу» зыфиIорэ лъэныкъомкIэ къахэщыгъэх. Джыракъые щыщ зэшъхьэгъусэхэр зызэдэпсэухэрэ илъэс 16-м сабыищ зэдагъотыгъ.\n«Унэгъо ныбжьыкI» зыфиIорэ лъэныкъомкIэ Максим ыкIи Оксана Косенкэхэм текIоныгъэр афагъэшъошагъ. Зэшъхьэгъусэхэр Красногвардейскэ районым щыщых. Илъэси 9 хъугъэ зызэдэпсэухэрэр, сабыитIу зэдагъотыгъ.\nУрысые зэнэкъокъум анахь мэхьанэ зэратыгъэ лъэныкъохэм ащыщ «Унэгъо ныбжьыкI» зыфиIорэр. Мыщ хэлэжьэгъэ унэгъо 69-м щыщэу 19 къыхагъэщыгъэр ыкIи Адыгеим икIыгъэхэри ахэм ахэфагъэх. ТекIоныгъэ къэзыхьыгъэхэр шэкIогъум и 23-м Москва щагъэшIуагъэх. Урысые зэнэкъокъум зэфэхьысыжьэу фэхъугъэхэм ялъытыгъэу Щытхъу тхылъэу «Семья года. Россия 2018» зыфиIорэр къыдагъэкIыгъ. ТекIоныгъэ къыдэзыхыгъэхэм зэкIэми якъэбархэр мы тхылъым къыдагъэхьагъэх. Максим ыкIи Оксана Косенкэхэм афэгъэхьыгъэ тхыгъэри ахэм ахэт.\nДжырэ уахътэ сабыибэ зэрыс унэгъо 6823-рэ республикэм щэпсэу. БлэкIыгъэ илъэсым егъэпшагъэмэ, унэгъо 957-кIэ ар нахьыб.\n— Пстэуми анахь лъапIэр цIыфхэр ары. УФ-м и Президент пшъэрылъэу къыгъэуцухэрэм ащыщ демографием изытет нахьышIум ылъэныкъокIэ зэхъокIыгъэныр. Ащ фэгъэхьыгъэу тишъолъыр щызэшIотхырэр макIэп. Сабыибэ зэрыс унагъохэм ыкIи унэгъо ныбжьыкIэхэм IэпыIэгъу тафэхъу, программэ гъэнэфагъэхэр республикэм щытэгъэцакIэх, — къыIуагъ КъумпIыл Мурат. — IофшIэгъу зэIукIэгъухэр щытиIэу республикэм ит район горэм тызыкIокIэ, сабыибэ зэрыс унагъо тыIохьэ зэпыт. Тинэплъэгъу итымыгъэкIынхэм, ахэм IэпыIэгъу тафэхъуным тыпылъ.\nЗэIукIэм къырагъэблэгъэгъэ унагъо пэпчъ диплом ыкIи шIухьафтын лъапIэ республикэм и ЛIышъхьэ ритыгъ. Нэужым зэшъхьэгъусэхэр Адыгеим ипащэ гущыIэгъу фэхъугъэх, ынаIэ къызэратетымкIэ зэрэфэразэхэр ягущыIэ къыщыхагъэщыгъ.\nУФ-м IофшIэнымкIэ ыкIи социальнэ ухъумэнымкIэ и Министерствэрэ щыIэныгъэм чIыпIэ къин ригъэуцогъэ сабыйхэм IэпыIэгъу афэхъугъэнымкIэ Фондымрэ «Илъэсым иунагъу» зыфиIорэ зэнэкъокъум кIэщакIо фэхъугъэх. 2016-рэ илъэсым Iофтхьабзэр апэрэу зэхащагъ. Ащ текIоныгъэ къыщыдэзыхыгъэхэм Адыгеим икIыгъэхэри ахэфэгъагъэх. Красногвардейскэ районым щыщ зэшъхьэгъусэхэу Михаил ыкIи Валентина Зайцевхэм «Къоджэ унагъу» зыфиIорэ лъэныкъомкIэ пстэуми къахэщыгъэх. Максим ыкIи Эльвира Раскоповхэми джащ фэдэу блэкIыгъэ илъэсым текIоныгъэ къахьыгъ.\nПредыдущая ЛIышъхьэм иIофшIэгъу зэIукIэгъухэр\nСледущая «Ростелеком» лидирует на рынке виртуальных мобильных операторов для бизнеса


Инфоурок › Другое ›Статьи›Доклад для научно-практической конференции "Хэгъэгу зэошхом иджэрпэджэжь"\nХэгъэгу Зэошхом хъишъэу пылъым игугъу пш1ыщтмэ – ар гъунэнчъ. Ау зэошхом инэк1убгъохэм п1ун –гъэсэныгъэм мэхьанэшхо ащыря1эу щыт. А нэк1убгъохэм зэу къахэбгъэщмэ хъущт тхак1охэмрэ усак1охэмрэ тек1оныгъэм икъэгъэблэгъэнк1э 1ахьыш1оу халъхьагъэр. Тхак1охэр лэжьак1охэм рабочхэм аготэу нэмыц техак1охэм, апсэ емыблэжьыхэу, апэуцущтыгъэх якъарыук1и яакъылк1и. Ахэмэ якъэлэмыпэ къыч1эк1ыгъэ тхыгъэхэм ц1ыфхэм агу зыкъыригъэ1этыщтыгъ, бэнэным фищэщтыгъэх, апсэ емыблэжьэу пыим пигъэуцущтыгъэх яхэгъэгу гупсэ паек1э. Тэ тиадыгэ тхак1охэри ахэмэ ясатыр хэтыгъэх. Нэбгырэ 22 рэ тиадыгэ тхак1оу Зэошхом хэлэжьагъэх. Ахэр Пэрэныкъо Мурат, Лъэустэн Юсыф, Кэстэнэ Дмитрий, Еутых Аскэр, Андырхъое Хъусен. Мы зыц1э къес1уагъэхэр а лъэхъаным литературэм ч1ып1э гъэнэфагъэ щыря1эу щытыгъэх. Ау к1элак1эхэу зикъэлэмыпэ апэрэ тхылъхэр, усэхэр къызч1эк1ыгъэ тхак1охэри а зэошхом пэ1ууцуагъэх. Ахэр: Андырхъое Хъ, Кобл Б., Жэнэ Къ., Нак1э Шъ,Яхъул1э С., Хьэдэгъэл1э А. Уджыхъу Хъ, Уджыхъу А., Тыгъужъ Д. . Шъхьаплъэкъо Хь., Шэуджэн А., Джэнчэтэ М., Бахъукъо Е.,\nТиадыгэ литературэ ч1энэгъэшхохэр ыш1ыгъэх тиныбжьык1э тхак1охэу Андырхъое Хъусен, Тыгъужъ Дышъэк1, Уджыхъу Алджэрые, Уджыхъу Хъалидэ л1ыхъужъыгъэ зэрахьэхэзэ зэфэхыхэм.Андырхъое Хъусен л1ыгъэу зэрихьагъэр адыгэ лъэпкъым имызакъоу ц1ыф зэфэшъхьафэу тихэгъэгушхо исыгъэхэм ятарихъ дышъэ хьарыфк1э ыц1э хатхагъ. Совет хэгъэгушхом итхак1охэм апэу Советскэ Союзым и Л1ыхъужъ щытхъуц1э лъап1эр къыфаусыгъ адыгэ хэку ик1элэ п1угъэу Андырхъое Хъусенэ. Ыпсэ ихэгъэгу пае зегъэт1ылъым илъэс т1ок1 ны1эп ыныбжьыгъэр Андырхъуаем. Зыфэхыгъэ уж къыхаутыжьыгъэх Хъусенэ ирассказ к1эк1хэу «Девушка Галя», «Смерть партизана», «Связисты» зыфи1охэрэр. Зэо ужым илъэс заулэ теш1агъэу Андырхъое Хъусен иусэхэр зырызэу ыугъоижьызэ Жэнэ Къырымызэ усэхэр зыдэт тхылъ Адыгэ тхылъ тедзап1эм къыдаригъэгъэк1ыгъ. Жэнэ Къырымызэрэ Андырхъое Хъусенэрэ зэныбджэгъуш1оу щытыгъэх. Заор къежьэным ыпэк1э, к1элэегъэджэ институтым щеджэзэ адыгэ литературэм мэкъак1эу къыхэуцо Къырымызи. Итворчествэ зиушъомбгъунэу игъо имыфэзэ заор къежьагъ. Жэнэ Къырымызэ бэрэ емыгупшысэу заом 1ухьагъ. Ащ икъэлэм ыгъэт1ылъыгъэп. 1ашэмрэ къэлэмымрэ зыди1ыгъэу нэмыц техак1ом пэуцущтыгъ тхэк1о ныбжьык1эр. Жэнэ Къырымызэ танкистэу щытыгъ заом хэтыфэ.Заом зэрэ1утэу тхэщтыгъ Жанэр. Зэо маш1ом ц1ыфхэм къафихьырэ къиныгъохэр, тхьамык1агъохэр , советскэ ц1ыфхэм япсэемыблэжьыгъэ къыщигъэлъагъощтыгъэх иусэхэм .«Гвардейцэхэр» зыфи1орэ усэм гвардейцэхэр зэол1 пхъашэу, пыир къэмыхъыежьынэу зэрэхагъафэрэр къыщегъэлъагъо. А усэр зэуап1эм къыфаригъэхыгъагъ ык1и 1943 илъэсым хэку гъэзетэм къыщыхаутыгъагъ. Жанэм иписьмэу фронтым къик1ыгъэр гъэзетэу «Социалистическэ Адыгеим » къыщыхауты 1943 илъэсым« Сэ танкистэу фронтым сы1ут , нэмыцмэ сау1агъ, ау сафэук1ыгъэп: нэмыцмэ сязэонэу джыдэдэм частым сэк1ожьы, Лъэу ск1этыр сыгу фекъуфэ , к1уач1эу си1эм с1э сегъэ1этыфэ , тек1оныгъэм сыфэбэнэщт..» Усэхэу «Фронтым к1орэ тхылъ» (1943), «Танк», «Тиштык папц1» (1944) къыщыхеутых хэку гъэзетым. Ежь къинэу зыпхырык1ыгъэхэр къыщегъэлъагъох зэо усэу ытхыгъэхэм ащыщхэм. Ахэр: « Письмит1у» (1942), «Пэ1ухъо фыжь»(1943), «Ным фак1о» (1943) «Андырхъое Хъусен» (1945). Усэу «Ным фак1о» зыфи1орэм гупшысэ шъхьа1эу пхырыщыгъэр ным илъфыгъэ псэемыблэжь ш1улъэгъоу, фэбагъэу фыри1эр. «Пэ1ухъо фыжь» зыфи1орэ усэм къыщырегъэлъэгъук1ы медсестрахэр яфэбэныгъэк1э ягук1эгъуныгъэк1э зэрэзэтырагъэуцожьыхэрэр зэол1хэу у1агъэхэр зытелъыхэр.\n1944 рэ илъэсым у1эгъэ хьылъэ телъэу заом къыхэк1ынэу хъугъэ Жэнэ Къырымызэ. Зэо мэш1уаем хэмытыгъэми къэлэмымрэ игущы1эрэ и1ашэу апэуцущтыгъ Къырымызэ нэмыц техак1омэ. Ащ иусэхэр тиц1ыфхэм, тихэгъэгу итек1оныгъэ фэгъэхьыгъэхэу, игущы1эр мэш1уащэм ипэш1эу тхэщтыгъ тхэк1о к1элак1эр. Жэнэ Къырымызэ итворчествэ нахь зызиушъомбгъугъэр зэоуж илъэсхэр ары. Опсэуфэ Жэнэ Къырымызэ тиц1ыф жъугъэхэми, сабыйхэми итхыгъэхэр афигъэхьыгъ, афигъэшъошагъ.\nЗаом 1утыгъэ тхак1охэм тарыгущы1э зыхъук1э игугъу къэтмыш1ын тлъэк1ыщтэп Лъэустэн Юсыфи. 1934-рэ илъэсым Лъэустэн Юсыф гъэзетэу «Колхоз быракъ» зыфиIорэм иредакцие Iоф щишIэнэу регъажьэ. Джа лъэхъаным къыщегъэжьагъэу журналист сэнэхьатым ишъэфхэр къызэрэгурыIорэр къэлъагъо. Гъэзет IофшIэным Юсыф псынкIагъэ къыхилъхьагъ, зэхъокIыныгъэ инэу хэкум щыхъурэ пстэумэ ащыгъозэ шъыпкъэ ышIыгъ. Усэхэр, очеркхэр, статьяхэр мымакIэу гъэзет нэкIубгъохэм къарегъахьэх, альманахэу «Тихахъу» зыфиIорэм къыщыхеутых. Лъэустэным иапэрэ художественнэ-публицистическэ очеркхэр зыфэгъэхьыгъагъэхэр хэкум ихъугъэ-шIагъэхэр, гъэсэныгъэ ягъэгъотыгъэныр, нэшэнэжъхэу лъахъэ атезылъхьэщтыгъэхэр ахэгъэзыжьыгъэнхэр, коллективизацием фэбэнэгъэныр арыгъэх («ШIуфэс тхылъ», «ТхылъеджапIэм ихъишъ», «Насыпыр къэкIуагъ»,нэмыкIыхэри).\nХэгъэгу литературэм зэрэпсаоу уеплъымэ адыгэ литературэми зэо илъэсхэм лъэгапIэ ащештэ. ЦIыфхэр пыим пэуцужьынхэу мэкъэ IэтыгъэкIэ уяджэн къодыер икъущтыгъэп, джэмакъэ пэпчъ ежь апкъырык1эу, гушхуагъэрэ пытагъэрэ къахилъхьэу зэхягъэшIэгъэн фэягъэ. Ар къыздэхъугъэхэм ащыщ Лъэустэн Юсыфи. Заом илъэхъан и1аши иакъыли зэфэдэу хэгъэгум икъэухъумэн, тек1оныгъэр къыдэхыгъэным афигъэ1орыш1агъ. ТхэкIоу зэрэщытыгъэм имызакъоу заом ибатальон комиссарэу, красноармейскэ гъэзетым иинструктор-корреспондентэу Iоф зэришIагъэм яшIуагъэкIэ, ыIорэм мэхьанэ купк1эу и1эр цIыфхэм алъигъэIэсынхэ ылъэкIыщтыгъ. АщкIэ щысэх рассказэу, очеркхэу, зарисовкэхэу, репортажэу зэо илъэсхэм ытхыгъэхэр.(«Народым ыкъу» (1942), «Губгъом щылажьэрэри текIоныгъэм фэбанэ» (1942), «Это и есть солдатская слава» (1944), «Дружба» (1943),«По дорогам наступления» (1944), «Сердца двух» , «В освобожденном Севастополе» «Изверги» нэмыкIхэри .\nОчерк, рассказ закъоп Лъэустэн Ю. зэошхом итемэ къызщи1этырэр. Лъэпкъ ини лъэпкъ ц1ык1уи зэкъоуцохи а Зэошхом нэмыц техак1ом пэуцужьыгъэх. А илъэс къинхэм яхэгъэгуи шъхьыдж ич1ыгу гупси пыим щаухъумагъ. А Зэошхом ихъишъэ сабыеу къытк1эхъухьэрэмэ алъызгъэ1эсыщтымэ ащыщ Лъэустэн Ю. ироманхэу «Къушъхьэр къэнэфы», «Насып нал» зыфи1охэрэр.Мы романит1ум азыфагу илъэс 40 фэдиз дэфагъ ау уахътэу къагъэлъагъорэр зы. Ц1ыфэу хэтхэмк1и зэпэблагъэу щытых. Заом тхьамык1агъэу къафихьыгъэр джыри ащыгъупшагъэп. Тек1оныгъэр къыдэзыхи къэк1ожьыгъэхэр нахь мак1э мэхъу зэпытых. Арышъ Лъэустэным ироманык1э хэт геройхэм тинэ1уасэу къытщэхъухэми ,тш1огъэш1эгъонэу теджэ. Тищы1ак1э мыхъо-мыш1эу хэхъухьагъэхэм, ц1ыф хыем зэфэнчъагъэу зэрэдэзек1ощтыгъэхэм япхыгъэ нравственнэ . психологическэ 1офыгъэхэр романым къыще1этых. Лъэустэн Юсыф адыгэ литературэм лъэпсэ пытэ, егъэжьэпIэшIу фэзышIыгъэ, псэ хэзылъхьэгъэ тхакIохэм ащыщ. Итхыгъэ пэпчъ зэрылъ жанрэм хахъо зэрэригъэшIыгъэм, игерой шIулъэгъу зэрэфыриIэм, ытхырэм ыгурэ ыпсэрэ ахэлъэу , зэрафэшъыпкъэм уехъырэхъышэрэп. Лъэустэн Юсыф итхыгъэхэр, игущыIэхэр къэIогъэ къодыеу щытхэп, акIоцIилъхьэрэ мэхьанэмрэ зыфэлэжьэрэ идеемрэ ышъхьэкIэ зэрафэшъыпкъэм осэшхо фыуагъэшIы, ямэхьани къемыIыхыгъэу тызэплъэкIыжьмэ щыIэкIэ-псэукIэу зыхэтыгъэхэр непэрэми къетпхынэу гъогупэхэр къыхэтэгъэщы.Ары кIуачIэ зиIэ тхыгъэу лIэшIэгъумэ къапхырыкIырэр зэрэщытын фаер, тхакIом ыцIэ щызыгъэIэщтыр.\nХэтмыгъэунэфык1ын тлъэк1ыщтэп Хьэдэгъэл1э Аскэри. Хьэдэгъал1эм лирическэ усэу мак1эп ытхыгъэр. А усэхэм темэ зэмыл1эужыгъуабэ къа1эты, щы1эныгъэмилъэныкъуабэхэм ямэхьанэ къахэ1ук1ы: мамыр щы1ак1эр, ц1ыфхэм язэкъошныгъ. Отечественнэ Зэошхор ык1и ц1ыфхэм япсэемыблэжьыныгъ. Зэо илъэсхэм уахътэ щымы1агъэми, Хьадэгъал1эм мак1эп усэу ытхыгъэр. А усэхэм тхак1ом къыщегъэлъагъох тиц1ыфхэм л1ыгъэу щызэрахьагъэр, къинэу ахэмэ ак1эхэк1ыгъэр, тек1оныгъэм ахэр зэрэфэбанэщтыгъэхэр. Зэо илъэсхэм Аскэр усэ пчъагъэ ытхыгъ: «Ныбжьырэ щытхъур оуй, Хъусен!»(1942) «Лъэмыдж» (1943) «Зэо гъогу» (1945), поэмэу «Джэнэт лъыхъухэр» нэмык1хэри. Мы тхыгъэхэм зэк1эм тидзэк1ол1хэм къиныбэхэр зэпачызэ тек1оныгъэм зэрэфэбанэщтыгъэхэр, зэрэфак1ощтыгъэхэр къащегъэлъагъо.\nЗэо илъэсхэм л1ыхъужъныгъэу тиц1ыфхэм щызэрахьагъэр , псэемыблэжь банэу пыим раш1ыл1агъэр къэзы1отэрэ усэ пчъагъэ ытхыгъэхэх зэоуж илъэсхэм Хьэдэгъэл1э А. «Штыкк1э к1этхэжьыгъэр», «Псэемыблэжь», «Солдат котелок», «Заом тыфаеп». Ык1и нэмык1хэр.\nМы непэ зигугъу тш1ыгъэ тхыгъэхэр еджап1э программэм хэхьагъэхэу ятэгъаш1э тик1элэеджак1омэ. Заом къинэу тиц1ыфмэ алъэгъугъэр, къафа1уатэзэ атхыгъэу щымытэу, ежь тхак1эхэр а къиным зэрэпхырык1ыгъэхэр ятхыгъэхэмк1э ягурыдгъа1озэ тик1элэеджак1омэ алъытэгъэ1эсы заом ихъишъэ.\nСтатья на родном ( адыгейском) языке. В статье рассказывается об адыгских писателях и поэтах и их творчестве в период ВОВ. .\nФрагмент непрерывной образовательной деятельности детей 5-6 лет "Поможем Черепахе Тортилле".\nПутешествие в музей морских обитателей\nЭлектронный тест на тему "Устройство и функционирование информационных систем"\nЭлектронный тест на тему "Разработка систем баз данных"


Адыгэ усакIоу Нач Шъалихьэ къызыхъугъэр илъэси 110-рэ мэхъу | Адыгэ Макъ\nАдыгэ усакIоу Нач Шъалихьэ къызыхъугъэр илъэси 110-рэ мэхъу\nИлъэпкъ, иныдэлъфыбзэ-адыгабзэ илъэпIагъэх\nОхътакIэм адыгэ тхыгъэ литературэр художественнэ гъэпсыкIэ-шIыкIэ зэфэшъхьафитIукIэ къежьагъ: зыр — ыпаIоу, адрэр — тIэкIу ыужыIокIэ. Ыпэрэхэр — араб гъэсэныгъэ зиIагъэхэр ары, ыужырэхэр — хэбзакIэм иеджапIэхэм ащеджагъэхэу, шIэныгъэ лъапсэр ащызэзгъэгъотыгъэхэр арых. Апэрэхэр диным готхэу, КъурIан лъапIэр япсалъэу, зэкIэ хъурэ-шIэрэр тхьэшIошъхъуныгъэм езыпхыщтыгъэх, цIыфхэми ахэр къяджэщтыгъэх Тхьэм зыфагъэзэнэу, ядин гъэсэныгъэ къыпкъырыкIыхэзэ, псэлъэ дахэ шIыгъэным зыфагъэзэнэу. ЯтIонэрэхэм ягупшысакIи ягущыIакIи шъхьафыгъэ: щыIэкIэ-псэукIэм щыхъурэ-щышIэрэ пстэур ежь цIыфым къыпкъырыкIэу ыкIи фэкIожьэу зэрэщытым гу лъызытагъэхэу, псэокIо-лэжьакIохэм гъусэ афэхъунхэу ягущыIэ лъэшкIэ хьазырыгъэх.\nАпэрэхэм ятхыгъэхэр Iэпэрытхэу къекIокIыщтыгъэх, езбырэу зэрагъашIэщтыгъэх. ЯтIонэрэхэм — цIыфыр ежь ышъхьэ сыдымкIи фырикъужьышъоу щытыныр, илъэшыгъэ зыдишIэжьэу, кIочIэшIоу хэлъыр щыIэкIэшIум хилъхьаныр къэзыIощтыгъэх, кIэзгъэтхъыщтыгъэх. Ятхыгъэхэр гъэзетхэм, журналхэм, сборникхэм къащыхаутыщтыгъэх е тхылъ шъхьафэу къыдэкIыщтыгъэх. Тхэрэр — тхэщтыгъ, усэрэр — усэщтыгъ, а уахътэм адыгэ хэкур анахь культурнэ лъэпкъ псэупIагъ. Я 30 — 40-рэ илъэсхэр адыгэ литературэм зыкъигъэнэфэнымкIэ анахь мэхьанэ зиIагъэх. ТхакIохэм яадыгэ организацие щыIэ зэрэхъугъэм адыгэ литературэм хэхъоныгъэ ышIынымкIэ лъэшэу ишIуагъэ къэкIуагъ. Адыгэ тхакIохэм я I-рэ зэфэс зэхащэным зыфагъэхьазырыщтыгъэ, тхыгъакIэхэр къыдагъэкIынхэм, кIочIакIэхэр литературэм къыхэщэгъэнхэм Iоф дашIэщтыгъэ. Мы уахътэм еджапIэхэм ащеджэхэу е ар къаухыгъакIэу зэчый зыхэлъ ныбжьыкIэхэр — Андырхъое Хъусен, Жэнэ Къырымызэ, Уджыхъу Хъалидэ, Уджыхъу Адылджэрые, Натхъо Долэтхъан, Меркицкэ Рэщыдэ, Iащкъэнэ Исмахьилэ, Нач Шъалихьэ, Еутых Аскэр, Кэстэнэ Дмитрий, Лъэустэн Юсыф, мыхэм анэмыкIхэри, Теуцожь Цыгъо ыкIи адыгэ шъолъырым исыгъэхэ IофIотэкIо нахьыжъ-хэр къыращалIэхэзэ литературэ-творческэ IофшIэным чанэу хэлажьэщтыгъэх. ЩыIэкIакIэм игъэпсын, цIыфыкIэм ипIун-лэжьын изы кIочIэ лъэшэу адыгэ литературэр хъугъэ.\n(1909 — 1993)\nИкIыгъэ я ХХ-рэ лIэшIэгъум ия 30-рэ илъэсхэм, егъэжьэпIэ гъогум литературэмкIэ тетыгъэхэм ащыщ Нач Шъалихьэ Щухьаибэ ыкъор, Теуцожь районым ит къуаджэу Хьалъэкъуае 1909-рэ илъэсым къыщыхъугъ. Илъэсибл еджапIэм щеджагъ, къыухыгъ. Ащ пыдзагъэу Дзэ Плъыжьым къулыкъур щихьыгъ. Ыужым Краснодар советскэ-партийнэ еджапIэр къыщиухыгъ. Хэку гъэзетхэу «Колхоз быракъым», «Социалистическэ Адыгеим» яредакциехэм яIофышIагъ. «Адыгэ радиом» идиректорыгъ. Хэгъэгу зэошхом хэлэжьагъ, орденхэр, медальхэр иIэу къыгъэзэжьыгъ, уIэгъэ хьылъэхэу тещагъэхэм апкъ къикIэу дзэ къулыкъум къыхагъэкIыжьыгъагъ. Хэкум къызэкIожьым, «Союзпечатым» и Адыгэ хэку конторэ Iоф щишIагъ.\nНач Шъалихьэ ныбжьыкIэу усэныр ригъэжьэгъагъ, ытхыхэрэр 1929-рэ илъэсым къыщегъэжьагъэу хэку гъэзетэу «Адыгэ псэукI», «Гъупчъэ-уат», «Колхоз быракъ», «Социалистическэ Адыгей» зыфиIохэрэм къащыхиутыщтыгъ, адыгэ литературэм иIофыгъохэм япхыгъэ статьяхэри ытхыгъэх. 1937-рэ илъэсым, гъэтхапэм и 8-м, ипоэмэу «Сафыет» зыфиIорэр «Колхоз быракъым» къыхиутыгъ. 1939-рэ илъэсым Адыгэ тхылъ тедзапIэм Шъалихьэ иусэхэмрэ ипоэмэрэ дэтхэу тхылъ «Нэфылъ» ыIоу къыщыдэкIыгъ. Нач Шъалихьэ Т. Шевченкэм итхылъэу «Стиххэмрэ поэмэхэмрэ» (1938), Меркицкэ Рэщыдэ игъусэу, зыфиIорэр адыгабзэкIэ зэридзэкIыгъ, илъэпкъ, иадыгабзэ лъэшэу илъэпIагъэх, ищыIэныгъэ нахьыбэм ахэм афэгъэзагъэу, хахъо афишIэу щыIагъ. Начым итворчествэ блэкIыгъэ лIэшIэгъум ия 30-рэ илъэсхэм адыгэ литературэмкIэ илъэсибл еджапIэхэм (адыгэ тхэкIо нэбгыри 8-мэ ахэтэу) ащызэрагъашIэщтыгъэ, щэч хэлъэп гупшысэкIэ амали, усэкIэ къулайныгъи зэрэIэкIэлъыгъэм ыкIи иадыгабзэр зэригъэбаигъэм. УсакIор къызыхъугъэр илъэси 110-рэ мэхъу, икъуаджэу Хьалъэкъуае иеджапIэхэм е иурамхэм ащыщ ыцIэкIэ яджэгъэныр е иунэу зыщыпсэугъэр гъэунэфыгъэмэ, мыжъобгъу къыфызэIухыгъэныр ифэшъуашэу теплъы, лъэпкъ гупшысэм, тиадыгабзэ, адыгэ литературэм иIахь ахэлъ.


Адыгея Сегодня – ИпIалъэм тетэу гурыт еджапIэр АдыгеякIэм щагъэпсы\nИпIалъэм тетэу гурыт еджапIэр АдыгеякIэм щагъэпсы\nАдыгеим и ЛIышъхьэу КъумпIыл Мурат Тэхъутэмыкъое районым зэкIом, нэбгырэ 990-мэ ателъытэгъэ гурыт еджапIэр зыщагъэпсырэ къуаджэу АдыгеякIэм щыIагъ. Илъэсым ыкIэхэм анэс псэолъэшIын IофшIэнхэр аухынэу рахъухьэ.\nРеспубликэм и ЛIышъхьэ псэолъэшIыпIэм Iофхэр зэрэщыкIорэм нэIуасэ зыфишIыгъ, подрядчикым дэгущыIагъ. ПIалъэхэр къыдалъытэнхэм мэхьанэшхо зэриIэр, шIуагъэ къытэу ахъщэр агъэфедэн зэрэфаер КъумпIыл Мурат хигъэунэфыкIыгъ.\nПодряднэ организацием ипащэ игуадзэу ДзэлI Аскэр къызэриIуагъэмкIэ, пIалъэу афагъэнэфагъэхэм атетэу IофшIэнхэр зэкIэ зэхащэх, джырэ уахътэм диштэрэ технологиехэмрэ псэолъапхъэхэмрэ анэмыкI псэолъэшIыным щагъэфедэрэп. Непэрэ мафэм ехъулIэу псэолъэшIын IофшIэнхэм япроцент 60-м ехъур аухыгъах. Дэпкъхэр зэтыралъхьэгъахэх, унашъхьэм иIэтын аухы, унэ кIоцI IофшIэнхэр зэхащэх. Гурыт еджапIэм газрыкIуапIэхэмрэ псырыкIуапIэхэмрэ ращэлIэгъахэх, корпусым апчхэр хэлъхьэгъэнхэм тегъэпсыхьэгъэ Iофхэр мы охътэ благъэм рагъэжьэщтых. ПстэумкIи нэбгырэ 200-м ехъумэ псэолъэшIыпIэм Iоф щашIэ.\nАдыгеим и ЛIышъхьэ унэу агъэпсырэмрэ ащ къыпэIулъ чIыпIэмрэ язытет зэригъэлъэгъугъ. КъумпIыл Мурат гурыт еджапIэм къыпэIулъ чIыпIэм изэтегъэпсыхьан хэлэжьагъ, клумбэхэм ащыщ горэм куандэ хигъэтIысхьагъ, къэзытхырэр Адыгэ Республикэм и ЛIышъхьэ ипресс-къулыкъу.\nШъугу къэтэгъэкIыжьы къатищэу зэтетыщт гурыт еджапIэр федеральнэ къэралыгъо программэу «2013 — 2020-рэ илъэсхэм гъэсэныгъэм зегъэушъомбгъугъэныр» зыфиIорэм диштэу зэрагъэпсырэр. Ащ ишIын пае федеральнэ, республикэ, муниципальнэ бюджетхэм сомэ миллион 594-рэ фэдиз къахагъэкIыгъ. ГъэсэныгъэмкIэ федеральнэ къэралыгъо шэпхъэ пстэуми псэуалъэр адиштэщт. Гурыт еджапIэхэм сменитIукIэ зэращеджэхэрэр дэгъэзыжьыгъэным тегъэпсыхьэгъэ Iофхэр чэзыу-чэзыоу джыдэдэм республикэм щызэрахьэх.\nКъихьащт илъэсым поселкэу Инэм гурыт еджапIэм ишIын щырагъэжьэнэу, къалэу Мыекъуапэ гурыт еджэпIи 3 щагъэпсынэу рахъухьэ.


ХЭДЗЫНХЭМКIЭ ШIЭНЫГЪЭ ТЕДЗЭХЭР АРАГЪЭГЪОТЫГЪЭХ\nРеспубликэ программэ зыкIэу «Адыгеим иныбжьыкIэхэр» зыфиIорэм хахьэу Адыгэ Республикэм ныбжьыкIэ IофхэмкIэ и Комитетрэ АР-м хэдзынхэмкIэ и Гупчэ комиссиерэ кIэщакIо зыфэхъугъэхэ Iофтхьабзэу «Летние каникулы в Выборграде» зыфиIорэр шышъхьэIум и 14 - 16-м ОАО-у «Майкопавтотурист» зыфиIорэм щыкIуагъ. Iофтхьабзэм пшъэрылъэу ыкIи мурадэу иIагъэр ныбжьыкIэхэр общественнэ-политическэ щыIэныгъэм хэщэгъэнхэр, ахэр чанэу хэдзынхэм ахэлэжьэнхэмкIэ амалхэр ятыгъэныр, а лъэныкъохэмкIэ шIэныгъэ гъэнэфагъэхэр зэрагъэгъотынхэр ары.\nАР-м ныбжьыкIэ IофхэмкIэ и Комитет иIофышIэхэм къызэраIуагъэмкIэ, Iофтхьабзэм хэлэжьагъэхэр АР-м имуниципальнэ образованиехэм къарыкIыгъэ ныбжьыкIэхэу илъэс 17 - 22-рэ зыныбжьхэр арых, зэкIэмкIи ахэр нэбгырэ 50 хъущтыгъэх. ЗэхэщакIохэм зэрагъэнэфэгъагъэмкIэ, проектыр уцугъуищэу зэтеутыгъагъ, ащ диштэу IофшIэнри зэхащагъ. Хэдзынхэм алъэныкъокIэ шIэныгъэу аIэкIэлъхэм ахэгъэхъогъэнымкIэ ныбжьыкIэхэм IэпыIэгъушIу къафэхъугъэх Мыекъуапэ, Мыекъопэ районым ыкIи Краснодар краим ячIыпIэ хэдзэкIо комиссиехэм яспециалистхэр, психологхэр, юристхэр. Адыгэ РеспубликэмкIэ мы Iофтхьабзэм хэлэжьагъэх АР-м хэдзынхэмкIэ и Гупчэ комиссие итхьаматэ игуадзэу Фанюс Казыхано-\nвыр, ащ иIофышIэгъухэу Татьяна Ларинар, Виктор Хижняк.\nМэфищым къыкIоцI кIогъэ Iофтхьабзэм ишIуагъэкIэ лъэныкъо зэфэшъхьафхэмкIэ егъэджэн курсхэр, семинархэр ныбжьыкIэхэм афызэхащагъэх, хэдзын правэм ыкIи законодательствэм къыдилъытэрэ шIэныгъэ тедзэхэр арагъэгъотыгъэх. Джащ фэдэу джэгукIэ шъуашэм итэу хэдзынхэмкIэ штабхэр къызэIуахыхи, агитационнэ Iофтхьабзэхэр рагъэкIокIыгъэх.\nНэужым анахь чанэу хэдзыным хэлэжьагъэхэр, анахьыбэу зымакъэ зыфатыгъэ кандидатхэр къыхагъэщыгъэх. Апэрэ чIыпIэр Мыекъопэ районым къикIыгъэ Андрей Белоусовым, ятIонэрэ чIыпIэр Теуцожь районым щыщ Чэтэо Муратэ, ящэнэрэр Мыекъуапэ щыпсэурэ Татьяна Ланцевам афагъэшъошагъэх ыкIи шIухьафтынхэр аратыгъэх.\nДжащ фэдэу мы Iофтхьабзэм хэлэжьэгъэ ныбжьыкIэхэм яуахътэ шIуагъэ къытэу агъэкIоным зэхэщакIохэр пылъыгъэх, псыкъефэхыпIэу «Руфабго» зекIо ащагъэх, зэнэкъокъу, джэгукIэ зэфэшъхьафхэр, дискотекэ афызэхащагъэх.


Композитор, кIэлэегъэджэ дэгъу, лъэпкъ музыкэм иIотакIу — Адыгэ макъ\nКомпозитор, кIэлэегъэджэ дэгъу, лъэпкъ музыкэм иIотакIу\nБэдзэогъум и 25-м 2020-рэ илъэсым иилъэс 80 мэфэкI хигъэунэфыкIыгъ тичIыпIэгъу цIэрыIоу, Урысые Федерацием, Адыгэ Республикэм культурэмкIэ язаслуженнэ IофышIэу, композитор IэпэIасэу, егъэджэкIо шIагъоу, цIыф Iушэу КIыргъ Юрэ Мыхьамодэ ыкъом.\nАдыгэ Республикэм и Лъэпкъ тхылъеджапIэ мыщ фэдэ хъугъэ-шIагъэхэм мэхьанэ щафашIы ыкIи Iофтхьэбзэ зэфэшъхьафхэр щызэхащэх — тхылъ къэгъэлъэгъонхэр, зэIукIэгъухэр.\nКIыргъ Юрэ ыцIэ къепIо къодыемэ, тиреспубликэ щыпсэухэрэм ащыщыбэхэм псынкIэу ашъхьэ къапхъуатэ. Адыгеим, Краснодар краим, Къыблэ Федеральнэ шъолъырым ыкIи IэкIыб къэралхэм ащыпсэухэрэ адыгэхэр ащ итворчествэ дэгъоу фэнэIуасэх. Пстэуми якIэсэ композиторым имэкъамэхэр, ипроизведениехэр къоджэ клубхэм къащегъэжьагъэу, Союзхэм я Унэ и Колоннэ зал ыкIи Москва и Кремлевскэ Дворец нэсыжьэу зэхэзыхыхэрэр ыгъэразэу къащырагъэIуагъэх. Мэхьанэ зиIэ творческэ мэфэкIхэм КIыргъыр ахэмылажьэхэу къыхэкIырэп. Джащ фэдизэу ыусыгъэхэм уасэ яI, уахътэм дештэх. Непэ тищыIэныгъэ Ю. КIыргъым итворчествэ хэмытэу къызышIогъэшIыгъуай — иорэдхэм щыIэныгъэ лъэныкъуабэр, тищыIакIэ куоу къыраIотыкIы, ежь композиторми шъхьэкIафи лъытэныгъи фыуагъэшIы. КIыргъ Юрэ лъэпкъ эстрадэм чIыпIэ дахэ щыриI, орэдыр зэрикIасэр, ащ ыгу зэрэфакIорэр, музыкэм ищыIэныгъэ епхыгъэ къодыер арымырэу, ар ижьыкъэщэ гуапэу зэрэщытыр гъуащэрэп. Чэщи мафи орэдыр игъус, къыгот КIыргъым — ар ищыIэныгъ.\nМузыкэмкIэ хэлъ сэнаущыгъэр пасэу къэнэфэгъагъ. Композиторэу КIыргъ Юрэ орэд 500-м нахьыбэ ыусыгъ: патриотическэхэр, лирическэхэр, мэфэкI нэшанэр зиIэхэр, къэпIон хъумэ, зэкIэ щыIэныгъэм ыбгъухэр къызэлъызыубытыхэрэр. А орэдхэм гур агъэшIу, цIыфыгъэм, шъыпкъагъэм уфапIу, дэим укIэращы.\nКомпозиторым илирическэ орэдхэм шъэбагъэр, гуфэбагъэр ахэлъ. КIэлэцIыкIу музыкэри ыусыныр къыдэхъу. КIыргъым иорэдхэм абзэ хэткIи гурыIогъошIу, цIыфыгъэ шапхъэм диштэхэу гущыкIох. Ахэр къызэрыкIох, ау къэбзэгъэ-зэфагъэр ахэлъ, лъэпкъ орэдхэр гум къагъэкIэу.\nСыда адэ орэдхэр ащ фэдэу гум нэсхэу ытхыныр композиторым къызыхэкIырэр пIомэ, джэуапыри зэу къэуцу: Юрэ адыгэ лъэпкъэу къызхэкIыгъэм пэблагъ, ищыIэныгъэ зыфэдэр ешIэ, илъэпкъ фэусэныри къыдэхъу.\nКомпозиторэу КIыргъ Юрэ иорэдхэр тхылъ шъхьафхэуи, нэмыкI сборникхэм адэтхэуи зыбгъу-зыпшI фэдизэу къыдэкIыгъэх. «Ситхьаркъо фыжь», «Орэдыр о зигъэгъус», «Ныбджэгъум фэгъэхьыгъэ гущыI», «Сиорэдхэр шъощ пай», мыхэм анэмыкIхэри.\nКомпозиторым иорэдхэр эстрадэм иIэпэIасэхэм ыкIи коллектив зэфэшъхьафхэм къаIох.\nКIыргъым итворчествэ Iэмэ-псымэ музыкэми къегъэбаи, театрэ къэгъэлъэгъонхэм апай музыкэр етхы. ГущыIэм пае: Адыгэ лъэпкъ драмтеатрэм щагъэуцугъэ пьесэхэу Н. Къуекъом, Е. Мамыим, И. Нэгъоим атхыгъэхэм орэдышъор афыхэзыхыгъэр Юр. Композиторым имэфэкI ин ипэгъокIэу тхылъыкIэ «Не только песня» ыIоу къыдэкIыным фигъэхьазырыгъ. Ащ музыкэм иклассическэ жанрэхэр къыщитыгъэх: сонатэхэр, концертхэр, фантазиехэр. Илъэс 80-р хэзгъэунэфыкIырэ КIыргъ Юрэ ыкIуачIэ из, чан ыкIи чэф.\nКомпозиторым ипроизведениехэм афэгъэхьыгъэу къэпIон хъумэ, якъэхъукIи, япщыналъи, къаIуатэрэмкIи зэфэшъхьафых: «Къеблагъ!», «Бжыхьэ шIулъэгъу», «Тыдэ шъухъугъа, сикъуаджэхэр», «Сятэжъ икIуакI», нэмыкIхэри.\nДунаим щыхъурэ-щышIэрэр зэкIэ цIыфым ищыIэныгъэ къыпкъырэкIых ыкIи фэкIожьых. Арышъ, композитор КIыргъымрэ ищыIэныгъэрэ зэгопчынхэу щытхэп. Иапэрэ произведениехэм къащегъэжьагъэу орэдым ыгу факIоу, гъогу тэрэз ащ зэрэфыхихырэр къащылъэгъуагъ ыкIи щытхъур къыфахьыгъ. «Октябрьский вальс» — е «Сикъоджэ гупс» (гущыIэхэр зыер Хьагъуп Аскэр), «Люблю Адыгею» (гущыIэри музыкэри Ю. КIыргъ), «Адыгея моя» (гущыIэхэр — Пэрэныкъо Мурат иеу). Ыгуи ыпси хэтрэ цIыфи атешIыкIыгъ шIулъэгъу орэд дахэу «Апэрэ шIулъэгъур хэти ерэмыхъожь» зыфиIорэр, зэлъашIэрэ усакIоу Бэрэтэрэ Хьамидэ ыусыгъэр. Ухэтми шIулъэгъум уфэшъыпкъэн зэрэфаер ащ щыкIэгъэтхъыгъ. Ар ныбжьыкIэхэми, ныбжь зиIэхэми зэфэдэу аштагъ, орэдышъори гущыIэхэри лъэшэу зэкIух, гимным пэгъэшIыгъ. «Ситхьаркъо фыжь» зыфиIоу Бэрэтарым ыусыгъэм илъ орэдышъоу КIыргъым хихыгъэри композиторым итворчествэ зыIэтыгъэхэм ащыщ. Анахьэу мы орэдым тамэ езытыгъэр УФ-м ыкIи АР-м янароднэ артисткэу Нэхэе Тэмар, ары апэдэдэ къэзыIуагъэри. Ащ дэжьым ежьыр орэдыIо цIэрыIо дэдэу джыри щымытыгъэми, ыгу факIоу къызэриIорэмкIэ цIыфхэм зыкъаригъэштагъ. Мэкъэ гохь лъэш Iэтыгъэр, пщынэ жъынчым фэдэу, зэхэзыхырэр зыдырищажьэу, гум хэтIысхьэу, орэдым ошъогум, пщэфхэм уахищэу, бгъэр ыгъэуалъэу къыIоныр фызэшIокIыгъ Тэмарэ, ыгукIэ ыштэу, игуапэу къеIоти, къыдэхъугъ.\nОрэдым ыцIи, тхьаркъо фыжь бзыум игъэпсыкIэ-шIыкIи, адыгэхэмкIэ, гулъачIэм лIыIэсыри шъэбэгъэ-къэбзагъэр, шэнышIуагъэр зыхэлъых. Бэрэтарым иусэ идэхагъэ зеджэм, КIыргъ Юрэ ышъхьэ, ыгу бэ щызэблэкIыгъэр, узэкъотыным, узэфэсакъыным ямэхьанэ къыплъигъэIэсэу орэдыр тхыгъэ.\nБзыум фэдэу цIыфыр мы чIым щэпсэу — псынкIэу, гум зипхъуатэу, ицыхьэ зытелъыжьэу, тамэ къыгуакIэу, гушIуагъом зыригъэушхоу.\nЦIыфхэм якIэсэ композиторэу КIыргъ Юрэ итворчествэ, ищыIэныгъэ яхьылIагъэу бэ къэпIон плъэкIыщтыр, тхылъхэм, гъэзет тхыгъэхэм ыкIи иорэдусыгъэхэм бэ къаIуатэрэр. Нотнэ-музыкэ литературэмкIэ Лъэпкъ тхылъеджапIэм иотдел КIыргъым итворчествэ пэблагъэ зызышIымэ зышIоигъохэм къащежэх.\nАР-м и Лъэпкъ тхылъеджапIэ иIофышI.\nПредыдущая Бжыхьасэхэм яIухыжьын аухыгъ\nСледущая УиIэнкIэ пшъхьап


Зэнэкъокъум еплъыгъ — Адыгэ макъ\nРедактор 29.11.2021 29.11.2021 КЪЭБАРЫКlЭХЭР, СПОРТЫР\nБаскетболымкIэ Урысыем изэнэкъокъоу Мыекъуапэ икомплексэу «Ошъутенэм» щыкIуагъэм «Динамо-МКъТУ-мрэ» (Адыгэ Республик) «Барс-РГЭУ-мрэ» (Ростов хэку) якупхэр щызэдешIагъэх. Республикэм и ЛIышъхьэу КъумпIыл Мурат а зэнэкъокъур зэрэкIуагъэм еплъыгъ.\nМэфитIурэ кIогъэ зэнэкъокъухэм «Динамо-МКъТУ-м» икомандэ текIоныгъэр къащыдихыгъ.\nЗэдешIэгъу ужым Адыгэ Республикэм и ЛIышъхьэ «Динамо-МКъТУ-м» ибаскетболистхэмрэ игенеральнэ тренерэу Андрей Синельниковымрэ аIукIагъ. ТекIоныгъэ ахэм къызэрэдахыгъэмкIэ афэгушIуагъ, спортым республикэм тапэкIэ зызэрэщырагъэушъомбгъущт шIыкIэм тегущыIагъэх.\nЗэIукIэгъум хэлэжьагъэх Адыгэ Республикэм физическэ культурэмрэ спортымрэкIэ и Комитет итхьаматэу Дэгужъые Муратрэ Адыгэ республикэ организациеу «Динамэм» итхьаматэ игуадзэу Александр Леваковымрэ.\n«Динамо-МКъТУ-м» ибаскетболистхэмрэ итренерхэмрэ 1995-рэ илъэсым зэхащэгъэ командэм спортивнэ гъэхъагъэу иIэхэм къатегущыIагъэх. Мы аужырэ илъэсхэм «Динамо-МКъТУ-м» апшъэрэ лигэм апэрэ, ящэнэрэ чIыпIэхэр, ящэнэрэ дивизионым исуперлигэ апэрэ, ящэнэрэ чIыпIэхэр ащиубытыгъэх. Джыдэдэм командэр суперлигэм иятIонэрэ дивизион щешIэ. Зэнэкъокъу 14-мэ ахэлэжьэгъэ тикомандэ джыдэдэм турнирнэ таблицэм ятIонэрэ чIыпIэр щиIыгъ. Тыгъэгъазэм и 4 — 5-м тибаскетболистхэр Курскэ икомандэу «Русичи» испортсменхэм адешIэщтых. Тыгъэгъазэм ыкIэхэм адэжь Мыекъуапэ джыри баскетболымкIэ зэнэкъокъу щыкIощт.\nСпортсменхэм къызэраIуагъэмкIэ, ахэм гъэхъагъэхэр ашIынхэмкIэ лъэшэу зишIуагъэ къакIорэр къэралыгъо хабзэм икъулыкъухэм IэпыIэгъу къазэраратырэр, яешIакIэ зыгу рихьыхэрэр яджэгукIэ къызэреплъыхэрэр ары. Баскетболистхэм Адыгеим и ЛIышъхьэ IэпыIэгъу къазэраритырэм ыкIи амал дэгъухэр яIэ зэрэхъугъэм афэшI зэрэфэразэхэр раIуагъ.\nЗэIукIэгъум хэлэжьагъэхэр командэм фэныкъоныгъэу иIэхэми атегущыIагъэх. Республикэм и ЛIышъхьэ Адыгэ Республикэм физическэ культурэмрэ спортымрэкIэ и Комитет пшъэрылъ фишIыгъ клубым ипащэхэм ягъусэу спортсменхэм къаIэтыгъэ Iофыгъохэм язэшIохынкIэ хэкIыпIэхэр къагъотынхэу. КъумпIыл Мурат джащ фэдэу анаIэ тыраригъэдзагъ Олимпиадэхэм ахэлэжьэщтхэр зыщагъэхьазырырэ спорт еджапIэу N 2-у Максимовым ыцIэ зыхьырэм баскетболымкIэ иныбжьыкIэ куп IэпыIэгъу егъэгъотыгъэн зэрэфаем.\n«Тиреспубликэ щызэхэщэгъэ «Динамо-МКъТУ-м» гъэхъэгъэшIухэр ешIых. Спортсменхэм IэпыIэгъоу яттырэр лъыдгъэкIотэщт. Республикэм иэкономикэ зыкъызэриIэтырэм амалыкIэхэр къытеты спортсменхэм IэпыIэгъу тафэхъунэу, тренировкэхэр зыщашIырэ чIыпIэхэр нахь зэтедгъэпсыхьанхэм, гъэхъэгъакIэхэр ашIынхэм спортсменхэр кIэдгъэгушIунхэм тафэхьазыр. Командэм спортивнэ текIоныгъакIэхэр ышIынхэу тыщэгугъы», — къыIуагъ КъумпIыл Мурат.\nАдыгэ Республикэм и ЛIышъхьэ Урысыем, Европэм ячемпионхэр, Олимпийскэ чемпионхэр зыщагъэсэгъэ Адыгеим спортивнэ хэбзэ шIагъохэр зэриIэхэр зэIукIэгъум хэлажьэхэрэм агу къыгъэкIыжьыгъ. Республикэм ипащэхэм апашъхьэ непэкIэ пшъэрылъ шъхьаIэу итыр спортышхоми, цIыфхэр жъугъэу зыхэлэжьэрэ спортми зягъэушъомбгъугъэныр ары.\n«Адыгеим исхэр ягуапэу физическэ культурэмрэ спортымрэ апылъых. Пшъэрылъэу тиIэр псэупIэ пстэуми яспорт псэуалъэхэм цIыфхэр къякIолIэнэу амал ядгъэгъотыныр, профессиональнэ спортсменхэм IэпыIэгъу тафэхъуныр ары», — къыIуагъ Адыгэ Республикэм и ЛIышъхьэ.\nЗэIукIэгъум икIэухым «Динамо-МКъТУ-м» икапитанэу Илья Александровым спортсменхэмрэ баскетбол клубым итренерхэмрэ ацIэкIэ республикэм и ЛIышъхьэ шIухьафтынхэр ритыгъэх.\nПредыдущая Адыгеим и ЛIышъхьэ афэтхьаусыхагъ\nСледущая ШэкIогъум и 28-р — ным и Маф


«ЦIыфхэм ящыIакIэ нахьышIу зэрэхъущтым зэкIэ фэдгъэIорышIэн фае» | Адыгэ Макъ\n«ЦIыфхэм ящыIакIэ нахьышIу зэрэхъущтым зэкIэ фэдгъэIорышIэн фае»\nДунэе экономическэ форумэу Петербург щызэхащагъэм Урысые Федерацием ишъолъырхэм инвестициехэмкIэ яIофхэм язытет къэзыгъэлъэгъорэ кIэуххэм щатегущыIагъэх.\nАдыгеим мы илъэсым рейтингымкIэ я 26-рэ чIыпIэр ыубытыгъ. Республикэм ииндекс балли 9-кIэ зыкъыIэтыгъ, инвестиционнэ IофшIэнэу зэшIуахырэр нахь лъэш зэрашIыгъэм къыхэкIэу къэгъэлъэгъон 14-кIэ нахь къыдэкIоягъэх.\nРейтингым чIыпIэ дэгъу щаубытынымкIэ анахь мэхьанэ зиIагъэхэр юридическэ лицэхэм ятхын зэрэкIорэр, лицензиехэм уасэу афашIырэр, мылъку IэпыIэгъумкIэ Iофтхьабзэхэу зэрахьэхэрэр, инфраструктурэм тегъэпсыхьэгъэ фэIо-фашIэхэу арагъэгъотыхэрэр ыкIи нэмыкIхэр ары.\nИнвестициехэмкIэ республикэм нахь зыкъыфакъудыи зэрэхъугъэр къэзыгъэлъагъохэрэм зыкIэ ащыщ 2018-рэ илъэсымкIэ инвестициехэр нахьыбэу къызIэкIэхьэгъэ шъолъырэу ар зэрэхъугъэр.\nАСИ-м и Лъэпкъ рейтинг икIэуххэм къатегущыIэзэ Адыгэ Республикэм и ЛIышъхьэу КъумпIыл Мурат къызэрэхигъэщыгъэмкIэ, республикэм джырэкIэ анахьэу ынаIэ зытыригъэтыхэрэм ащыщ инвестициехэр нахьыбэу къызIэкIэгъэхьэгъэнхэр. А лъэныкъомкIэ Iофтхьэбзэ гъэнэфагъэхэр зэрахьэх, хабзэм икъулыкъухэмрэ бизнесымрэ язэдэлэжьэныгъэ джыри нахь зэрэпытэщтым епхыгъэ Iофыгъохэр зэшIуахых.\n«Рейтингым къызэриушыхьатырэмкIэ, республикэм икъулыкъу зэфэшъхьафхэм аIэ зэкIэдзагъэу къэуцурэ пшъэрылъхэр зэшIуахых. Бизнесым ылъэныкъокIэ Iофхэм язытет нахь дэгъу хъуным пае республикэм Iофышхо щашIагъ. Непи предпринимательхэм амал дэгъухэр ягъэгъотыгъэнхэм пае Iофтхьэбзэ гъэнэфагъэхэр зэшIотэхых. АмалышIоу щыIэхэр зэкIэ дгъэфедэхэзэ бизнесым илIыкIохэм хабзэм цыхьэу фашIырэм нахь зыкъызэриIэтыщтым тыдэлажьэ. А пстэуми яшIуагъэ къэкIо инвестициехэр нахьыбэ зэрэтшIыхэрэм имызакъоу лъэпкъ проектхэм атегъэпсыхьэгъэ пшъэрылъхэм язэшIохын екIолIэкIэ гъэнэфагъэ къыфэдгъотынымкIи, цIыфхэм ящыIэкIэ-псэукIэ нахьышIу шIыгъэнымкIи», — къыкIигъэтхъыгъ Адыгеим и ЛIышъхьэ.\nРеспубликэм инвестициехэмкIэ иIофхэм язытет джыри нахьышIу шIыгъэным пае стратегическэ инициативэхэмкIэ Агентствэм (АСИ-м) къыдилъытэхэрэр агъэфедэх. 2017-рэ илъэсым икIэуххэм къызэрагъэлъэгъуагъэмкIэ, процент 85-кIэ ахэр гъэцэкIагъэ хъугъэх, 2018-рэ илъэсым – процент 93-кIэ.\nУрысыем щагъэфедэрэ амал зэфэшъхьафхэм къапкъырыкIыхэзэ, бизнесымкIэ зэшIохыгъэн фэе Iофыгъохэу уахътэм къыгъэуцухэрэр агъэцакIэх. Ахэр зэпхыгъэхэм ащыщых предприятиехэм ятхын нахь шIогъэ ин къытэу зэхэщэгъэныр, псэолъэшIынымкIэ игъом ыкIи тэрэзэу Iизынхэр ятыгъэнхэр, электроэнергиер игъом аIэкIэгъэхьэгъэныр, кадастрэ учетым чIыгу Iахьхэр хэгъэуцогъэнхэм ыкIи нэмыкIхэм япхыгъэхэр. Ащ нэфэшъхьафэу предпринимательствэм IэпыIэгъу етыгъэнымкIэ инфраструктурэ гъэнэфагъэу щыIэм гъэхъагъэ хэлъэу къытефэрэр егъэцакIэ.\nАСИ-м игъусэхэу зыкIэтхэгъэхэ зэзэгъыныгъэхэм атетэу кадрэ ныбжьыкIэхэр къызфэгъэфедэгъэнхэмкIэ, предпринимательствэ цIыкIумрэ гурытымрэ джыри нахь заушъомбгъунымкIэ шIыкIэ-амал зэфэшъхьафхэм яусэх.\n«ЕкIолIэкIэ тэрэз къызфэдгъотыгъэ инвестиционнэ политикэм амал къытыгъ зимылъку Адыгеим иэкономикэ къыхэзылъхэ зышIоигъохэм Iэрыфэгъу ар къафэхъунымкIэ. Ащ ишIуагъэкIэ мы аужырэ илъэсищым инвестициехэр фэди 1,5-кIэ нахьыбэ хъугъэх. Илъэсэу икIыгъэм инвестициехэр сомэ миллиард 31,6-рэ хъугъэх, 2017-рэ илъэсым елъытыгъэмэ, процентхэмкIэ ар 142,5-рэм нэсыгъ», — къыIуагъ КъумпIыл Мурат.


Тазырхэр арагъэпщыныжьых | Адыгейское УФАС\nХабзэр зыщыбгъэфедэн плъэкIыщт практикэм изэфэхьысыжьхэм защытегущыIэгъэхэ зэхэсыгъо монополием пэшIуекIогъэнымкIэ федеральнэ къулыкъум АР-мкIэ и ГъэIорышIапIэ щыкIуагъ.\nМэхьанэ гъэнэфагъэ зиIэ программэу «УплъэкIун ыкIи лъыплъэн IофшIэнхэр кIэу гъэпсыгъэнхэр» зыфиIорэм игъэцэкIэн хэлажьэхэу Урысыем ифедеральнэ антимонопольнэ къулыкъу ыкIи ащ ичIыпIэ къулыкъухэр федеральнэ гъэцэкIэкIо къулыкъухэм ахэхьэх. Мы программэм анахь лъэныкъо шъхьаIэу иIэр «ШIокI зимыIэ шапхъэхэр амыукъонхэмкIэ зэхэубытэгъэ пэшIорыгъэшъ системэр пхырыщыгъэныр» зыфиIорэ проектыр ары. Мы проектым изы лъэныкъоу щыт уплъэкIун-лъыплъэн IофшIэным епхыгъэу хабзэр зыщыбгъэфедэн плъэкIыщт практикэм итегущыIэнкIэ цIыфхэр бэу зыхагъэлэжьэрэ Iофтхьабзэм изэхэщэн.\nЦIыфхэр жъугъэу зыхагъэлэжьэгъэ Iофтхьабзэм тхьамэтагъор щызэрихьагъ монополием пэшIуекIогъэнымкIэ федеральнэ къулыкъум АР-мкIэ и ГъэIорышIапIэ ипащэу Кобэщыч Аслъан.\nЗэхэсыгъом хэлэжьагъэх Адыгэ Республикэм ихэбзэ ыкIи чIыпIэ зыгъэIорышIэжьын къулыкъухэм, уплъэкIун-лъыплъэн IофшIэным епхыгъэу Iоф зышIэхэрэ къэралыгъо къулыкъухэм, АР-м и Прокуратурэ, сатыу-промышленнэ ыкIи Общественнэ палатэхэм ялIыкIохэр, АР-м ипредпринимательхэм яфитыныгъэхэр къэухъумэгъэнхэмкIэ Уполномоченнэр, сатыу IофшIэным пылъхэ субъектхэм ялIыкIохэр, нэмыкIхэри.\nХэбзэгъэуцугъэм къыдилъытэрэ лъэныкъо пстэури гъэцэкIэгъэным, рекламэм, къэралыгъо ыкIи муниципальнэ фэIо-фашIэхэм язаказхэр, нэмыкIхэри зэшIохыгъэнхэм лъыплъэгъэныр монополием пэшIуекIогъэнымкIэ федеральнэ къулыкъум АР-мкIэ и ГъэIорышIапIэ ипшъэрылъ шъхьаIэу зэрэщытыр Кобэщыч Аслъан къыIуагъ. Джащ фэдэу монополием пэшIуекIогъэнымкIэ федеральнэ къулыкъум гъунэ лъефы естественнэ монополиехэм Iоф зэрашIэрэм. А IофшIэныр зыфытегъэпсыхьагъэр ахэм къыдагъэкIхэрэ товархэр, агъэцэкIэрэ фэIо-фашIэхэр къызыIэкIагъэхьанхэмкIэ зэкIэми зэфэдэ амал яIэныр ары.\nДжащ фэдэу 2017-рэ илъэсым ия IV-рэ квартал монополием пэшIуекIогъэнымкIэ хэбзэгъэуцугъэр зэрагъэцэкIагъэм изэфэхьысыжьхэм, хэбзэ къулыкъухэм алъэныкъокIэ антимонопольнэ Iофхэр зэрэзэшIуахыгъэхэм зэхэсыгъом хэлажьэхэрэр А. Кобэщычым щигъэгъозагъэх. Ащ нэмыкIэу бизнесым административнэ пэрыохъу фэмыхъунхэмкIэ уплъэкIун-лъыплъэн IофшIэныр кIэу зэрэзэхащэрэм къытегущыIагъ. Ащ къызэриIуагъэмкIэ, мы уахътэм къыриубытэу дэо ыкIи тхылъи 100-м ехъумэ ГъэIорышIапIэр ахэплъагъ, ахэмкIэ унэшъо гъэнэфагъэхэр ышIыгъэх. ЗэкIэмкIи сомэ мин 700 хъурэ тазырыр атыралъхьагъ. 2017-рэ илъэсым къыкIоцI миллиони 2-м ехъу тазыр арагъэпщыныжьыгъ.\n— Урысыем нэкъокъоным зыщегъэушъомбгъугъэнымкIэ къэралыгъо политикэм илъэныкъо шъхьаIэхэм афэгъэхьыгъэу 2017-рэ илъэсым тыгъэгъазэм и 21-м УФ-м и Президентэу В. Путиныр Унашъом кIэтхагъ. Ар зыфэгъэхьыгъэр тикъэралыгъо иэкономикэ илъэныкъо пстэуми, естественнэ монополием исубъектхэр ыкIи ухъумэн-промышленнэ комплексым иорганизациехэр хэмытхэу, хъызмэт субъекти 3-м мынахь макIэу ащыгъэпсыгъэнхэр, ахэм ащыщэу зыр унэе бизнесым хахьэу щытыныр ары. А пшъэрылъхэр ыкIи мурадхэр гъэцэкIэгъэнхэм фэшI УФ-м и Президент и УнашъокIэ нэкъокъо-ным зегъэушъомбгъугъэнымкIэ Лъэпкъ планэу 2018 — 2020-рэ илъэсхэм ателъытагъэр аштагъ. Мы унашъом тикъэралыгъокIэ тарихъ мэхьанэшхо иIэ хъугъэ. Ащ къегъэнафэ къэралыгъомрэ обществэмрэ зэпхыныгъэу яIэр, нэкъокъонымкIэ шъыпкъэныгъэ зимыIэхэм ыкIи монополием изытет къызфэзыгъэфедэхэрэм екIолIэкIэ шъхьаф къафэгъотыгъэныр, — къыIуагъ Кобэщыч Аслъан.\n
Адыгейское УФАС России

Хабзэр зыщыбгъэфедэн плъэкIыщт практикэм изэфэхьысыжьхэм защытегущыIэгъэхэ зэхэсыгъо монополием пэшIуекIогъэнымкIэ федеральнэ къулыкъум АР-мкIэ и ГъэIорышIапIэ щыкIуагъ.

Мэхьанэ гъэнэфагъэ зиIэ программэу «УплъэкIун ыкIи лъыплъэн IофшIэнхэр кIэу гъэпсыгъэнхэр» зыфиIорэм игъэцэкIэн хэлажьэхэу Урысыем ифедеральнэ антимонопольнэ къулыкъу ыкIи ащ ичIыпIэ къулыкъухэр федеральнэ гъэцэкIэкIо къулыкъухэм ахэхьэх. Мы программэм анахь лъэныкъо шъхьаIэу иIэр «ШIокI зимыIэ шапхъэхэр амыукъонхэмкIэ зэхэубытэгъэ пэшIорыгъэшъ системэр пхырыщыгъэныр» зыфиIорэ проектыр ары. Мы проектым изы лъэныкъоу щыт уплъэкIун-лъыплъэн IофшIэным епхыгъэу хабзэр зыщыбгъэфедэн плъэкIыщт практикэм итегущыIэнкIэ цIыфхэр бэу зыхагъэлэжьэрэ Iофтхьабзэм изэхэщэн.

ЦIыфхэр жъугъэу зыхагъэлэжьэгъэ Iофтхьабзэм тхьамэтагъор щызэрихьагъ монополием пэшIуекIогъэнымкIэ федеральнэ къулыкъум АР-мкIэ и ГъэIорышIапIэ ипащэу Кобэщыч Аслъан.

Зэхэсыгъом хэлэжьагъэх Адыгэ Республикэм ихэбзэ ыкIи чIыпIэ зыгъэIорышIэжьын къулыкъухэм, уплъэкIун-лъыплъэн IофшIэным епхыгъэу Iоф зышIэхэрэ къэралыгъо къулыкъухэм, АР-м и Прокуратурэ, сатыу-промышленнэ ыкIи Общественнэ палатэхэм ялIыкIохэр, АР-м ипредпринимательхэм яфитыныгъэхэр къэухъумэгъэнхэмкIэ Уполномоченнэр, сатыу IофшIэным пылъхэ субъектхэм ялIыкIохэр, нэмыкIхэри.

Хэбзэгъэуцугъэм къыдилъытэрэ лъэныкъо пстэури гъэцэкIэгъэным, рекламэм, къэралыгъо ыкIи муниципальнэ фэIо-фашIэхэм язаказхэр, нэмыкIхэри зэшIохыгъэнхэм лъыплъэгъэныр монополием пэшIуекIогъэнымкIэ федеральнэ къулыкъум АР-мкIэ и ГъэIорышIапIэ ипшъэрылъ шъхьаIэу зэрэщытыр Кобэщыч Аслъан къыIуагъ. Джащ фэдэу монополием пэшIуекIогъэнымкIэ федеральнэ къулыкъум гъунэ лъефы естественнэ монополиехэм Iоф зэрашIэрэм. А IофшIэныр зыфытегъэпсыхьагъэр ахэм къыдагъэкIхэрэ товархэр, агъэцэкIэрэ фэIо-фашIэхэр къызыIэкIагъэхьанхэмкIэ зэкIэми зэфэдэ амал яIэныр ары.

Джащ фэдэу 2017-рэ илъэсым ия IV-рэ квартал монополием пэшIуекIогъэнымкIэ хэбзэгъэуцугъэр зэрагъэцэкIагъэм изэфэхьысыжьхэм, хэбзэ къулыкъухэм алъэныкъокIэ антимонопольнэ Iофхэр зэрэзэшIуахыгъэхэм зэхэсыгъом хэлажьэхэрэр А. Кобэщычым щигъэгъозагъэх. Ащ нэмыкIэу бизнесым административнэ пэрыохъу фэмыхъунхэмкIэ уплъэкIун-лъыплъэн IофшIэныр кIэу зэрэзэхащэрэм къытегущыIагъ. Ащ къызэриIуагъэмкIэ, мы уахътэм къыриубытэу дэо ыкIи тхылъи 100-м ехъумэ ГъэIорышIапIэр ахэплъагъ, ахэмкIэ унэшъо гъэнэфагъэхэр ышIыгъэх. ЗэкIэмкIи сомэ мин 700 хъурэ тазырыр атыралъхьагъ. 2017-рэ илъэсым къыкIоцI миллиони 2-м ехъу тазыр арагъэпщыныжьыгъ.

— Урысыем нэкъокъоным зыщегъэушъомбгъугъэнымкIэ къэралыгъо политикэм илъэныкъо шъхьаIэхэм афэгъэхьыгъэу 2017-рэ илъэсым тыгъэгъазэм и 21-м УФ-м и Президентэу В. Путиныр Унашъом кIэтхагъ. Ар зыфэгъэхьыгъэр тикъэралыгъо иэкономикэ илъэныкъо пстэуми, естественнэ монополием исубъектхэр ыкIи ухъумэн-промышленнэ комплексым иорганизациехэр хэмытхэу, хъызмэт субъекти 3-м мынахь макIэу ащыгъэпсыгъэнхэр, ахэм ащыщэу зыр унэе бизнесым хахьэу щытыныр ары. А пшъэрылъхэр ыкIи мурадхэр гъэцэкIэгъэнхэм фэшI УФ-м и Президент и УнашъокIэ нэкъокъо-ным зегъэушъомбгъугъэнымкIэ Лъэпкъ планэу 2018 — 2020-рэ илъэсхэм ателъытагъэр аштагъ. Мы унашъом тикъэралыгъокIэ тарихъ мэхьанэшхо иIэ хъугъэ. Ащ къегъэнафэ къэралыгъомрэ обществэмрэ зэпхыныгъэу яIэр, нэкъокъонымкIэ шъыпкъэныгъэ зимыIэхэм ыкIи монополием изытет къызфэзыгъэфедэхэрэм екIолIэкIэ шъхьаф къафэгъотыгъэныр, — къыIуагъ Кобэщыч Аслъан.

КIАРЭ Фатим.

полная версия статьи