Депутаты заслушали информацию о реализации в республике национальных проектовЛъэпкъ проектхэр республикэм зэрэщагъэцакIэхэрэм депутатхэр едэIугъэх\nЛъэпкъ проектхэр республикэм зэрэщагъэцакIэхэрэм депутатхэр едэIугъэх\n29 июля 2020 года 16:21\nБэдзэогъум и 29-м Къэралыгъо Совет – Хасэм изэхэсыгъо депутатхэм повесткэм ианахь Iофыгъо шъхьаIэхэм ащыщ зэхафыгъ. «Правительственнэ сыхьатым» къыхиубытэу ахэр едэIугъэх АР-м иминистрэхэм я Кабинет къыгъэхьазырыгъэ къэбарэу УФ-м и Президент и Указэу «О национальных целях и стратегических задачах развития Российской Федерации на период до 2024-го года» зыфиIорэм иIахьэу лъэпкъ проектхэр Адыгеим зэрэщагъэцакIэхэрэм фэгъэхьыгъэм.\nДепутатхэр информацием щызыгъэгъозагъэхэр АР-м и Премьер-министрэу Александр Наролиныр ары. Финанс пчъагъэхэм ямызакъоу, лъэпкъ проектхэм ягъэцэкIэн епхыгъэ Iофтхьабзэу рахъухьагъэхэми ар игъэкIотыгъэу къатегущыIагъ.\nАР-м иминистрэхэм я Кабинет илIыкIо мы лъэныкъомкIэ анахь шъхьаIэхэм къащыуцузэ, къыхигъэщыгъ Адыгэ Республикэм лъэпкъ проект 11 ыкIи региональнэ проект 50 зэрэщагъэцакIэхэрэр. Региональнэ проектхэм 2020-рэ илъэсым сомэ млрд. 4,2-рэ апэIухьащт, ащ щыщэу: федеральнэ бюджетым – млрд. 3,6-рэ, республикэ бюджетым – млн. 558-рэ, чIыпIэ бюджетхэм – млн. 37-рэ, мыбюджет къэкIуапIэхэм ыкIи фондхэм ямылъкоу млн. 44-рэ къатIупщыгъ. Бэдзэогъум и 17-м, 2020-рэ илъэсым ехъулIэу млрд. 3,7-рэ зытефэрэ зэзэгъыныгъэхэр зэдашIыгъэх, ар зэкIэ мылъкоу региональнэ проектхэм атефэнэу щытым ипроцент 87,5-рэ, агъэцэкIагъэр сомэ млрд. 2-м ыуас е мылъкоу къатIупщынэу щытым ипроцент 48,1-рэ.\nИкIыгъэ илъэсым итыгъэгъэзэ мазэ АР-м иминистрэхэм я Кабинет 2030-рэ илъэсым нэс социальнэ-экономическэ хэхъоныгъэхэмкIэ Стратегиер ыштагъ. Апэрэ чэзыум, 2019 – 2024-рэ илъэсхэм стратегическэ ориентирэу агъэнэфагъэхэр лъэпкъ проектхэр ары.\nЛъэпкъ проектэу «Псауныгъэм» 2020-рэ илъэсым пэIухьанэу щытыр сомэ млн. 829-рэ. Проектым пшъэрылъ шъхьаIэу иIэр лIэхэрэм япчъагъэ къыщыгъэкIэгъэныр ыкIи медицинэ организациехэм кадрэхэмкIэ щыкIагъэ ямыIэныр. Бэдзэогъум и 17-м, 2020-рэ илъэсым ехъулIэу сомэ млн. 717-рэ аосэ зэзэгъыныгъэхэр ашIыгъэх, агъэцэкIагъэр млн. 438-рэ е процент 52,8-рэ. А проектыр агъэцакIэзэ, Адыгэ республикэ клиническэ онкологическэ диспансерым, Адыгэ республикэ ыкIи Мыекъопэ къэлэ сымэджэщхэм оборудованиякIэ ачIагъэуцо, Адыгэ республикэ кIэлэцIыкIу сымэджэщым хэхьэрэ диагностическэ гупчэми, кIэлэцIыкIу поликлиническэ отделениеми ящыкIэгъэ оборудованиер арагъэгъоты (техникэ единицэ 32-рэ), нэмыкIхэри.\nРеспубликэ проектэу «Апэрэ медико-санитарнэ IэпыIэгъум исистемэ хэхъоныгъэ егъэшIыгъэныр» зыфиIорэм къызэрэдилъытэу, ФАП 23-рэ ашIы, ахэм сомэ млн. 124-рэ апэIухьащт (сомэ млн. 70-рэ зытефэрэ зэзэгъыныгъэхэр зэдашIыгъах). Ахэм ягъэпсын тыгъэгъазэм и 30-м нэс аухынэу ары. ШышъхьэIу-Iоныгъо мазэхэм оборудованиеу ахэм ачIагъэуцощтхэм ищэфынкIэ аукционхэр зэхащэщтых.\nЛъэпкъ проектэу «Гъэсэныгъ» зыфиIорэм пшъэрылъ шъхьаIэу иIэр урысые гъэсэныгъэр пстэуми янэкъокъун ылъэкIыным фэщэгъэныр, лъэныкъо зэфэшъхьафхэмкIэ пIуныгъэ, гъэсэныгъэ дэгъу ыкIи социальнэ пшъэдэкIыжь зиIэ ныбжьыкIэхэр пIугъэнхэр ары. А проектым игъэцэкIэн пае сомэ млн. 866-рэ агъэнэфагъ. Бэдзэогъум и 17-м, 2020-рэ илъэсым ехъулIэу сомэ млн. 708-рэ аосэ зэзэгъыныгъэхэр ашIыгъэх, агъэфедагъэхэр сомэ млн. 312-рэ.\nМы проектым къыдыхэлъытагъэу 2020-рэ илъэсым аухынэу щыт нэбгырэ 1100-мэ ателъытэгъэ еджапIэу Мыекъуапэ щашIырэр, станицэу Ханскэм дэтыщт еджапIэу чIыпIэ 250-рэ зиIэр, къоджэ еджэпIи 9-мэ гъэцэкIэжьын IофшIэнхэр ащэкIох. Гъэсэныгъэ организацие 90-мэ цифровой гъэсэныгъэм исистемэ епхыгъэ оборудование ачIагъэуцуагъ. Джащ фэдэу мобильнэ технопаркэу «Кванториумыр», цифровой ыкIи гуманитарнэ профильхэм ягупчэу «Точка роста» зыфиIорэр къоджэ еджэпIэ 15-мэ, гъэсэныгъэ тедзэ кIэлэцIыкIухэм зыщагъотыщт чIыпIэ 4485-рэ агъэпсыгъ, ипсауныгъэкIэ щыкIагъэ зиIэ кIэлэцIыкIухэм гъэсэныгъэ ягъэгъотыгъэным дэлажьэх (мы псэуалъэхэм ачIэтыщт оборудованиер къафащэфы).\nЛъэпкъ проектэу «Демографием» епхыгъэ Iофыгъохэм язэшIохын пае сомэ миллиардрэ миллион 237-рэ къыхагъэкIыгъ. Бэдзэогъум и 17-м, 2020-рэ илъэсым ехъулIэу зэзэгъыныгъэу зэдашIыгъэхэр сомэ миллиардрэ миллион 215-рэ ауас, агъэфедэгъахэр млн. 345-рэ е процент 27,9-рэ.\nМы лъэхъаным Мыекъуапэ зы кIэлэцIыкIу IыгъыпIэ щаухы, къоджэ псэупIэхэм кIэлэцIыкIу IыгъыпIи 3 ащашIы, мыл площадкэ зиIэ спорт комплексым ишIын Мыекъуапэ щаухыгъ, джыри спорт комплекси 4 ашIы, региональнэ проектэу «Сабый къызыфэхъурэ унагъохэм IэпыIэгъу афэхъугъэныр» зыфиIорэм къыхиубытэу чIыпIэ къин ифэгъэ унэгъо 3407-мэ IэпыIэгъу афэхъугъэх.\nЛъэпкъ проектэу «Культурэм» къыфатIупщыгъэр млн. 106-рэ. Бэдзэогъум и 17, 2020-рэ илъэсым ехъулIэу проценти 100-у зэзэгъыныгъэхэр адашIыгъэх, сомэ млн. 74-м аосэ IофшIэнхэр агъэцэкIагъэх.\nМы лъэхъаным къоджэ псэупIэхэм культурэм иунэу адэти 5-м гъэкIэжьын IофшIэнхэр ащэкIох, модельнэ стандартым тетэу тхылъеджэпIи 2 зэтырагъэпсыхьэ, Фэдз культурэм и Унэу чIыпIэ 300-м телъытагъэу дашIыхьэрэр аухы. Гъэсэныгъэм иучреждениеу культурэм епхыгъэхэм ящыкIэгъэ музыкальнэ инструментхэр, оборудованиер, еджэн материалхэр арагъэгъотых.\n«Щынэгъончъэ ыкIи шэпхъэшIухэм адиштэрэ гъогухэр» зыфиIорэ лъэпкъ проектым игъэцэкIэн пэIуагъэхьанэу сомэ млн. 637-рэ агъэнэфагъ. Бэдзэогъум и 17-м, 2020-рэ илъэсым ехъулIэу млн. 491-рэ зыосэ зэзэгъыныгъэхэр зэдашIыгъэх, агъэфедэгъахэр млн. 440-рэ е процент 69-рэ.\n2020-рэ илъэсым автомобиль гъогухэм яобъект 49-мэ гъэцэкIэжьын ыкIи гъэкIэжьын IофшIэнхэр ащэкIох (объект 43-мэ ахэр ащаухыгъэх). Илъэсым икIэухым нэс камерэ 52-у гъогурыкIоным ишапхъэхэр зыукъохэрэр зыгъэунэфыщтхэр агъэуцущтых. 2021-рэ илъэсым автомобиль гъогухэм яобъект 54-мэ гъэцэкIэжьын ыкIи гъэкIэжьын IофшIэнхэр ащыкIощтых: «Адыгеяавтодорым» - объект 38-рэ, километрэ 53,11-рэ; МО-у «Къалэу Мыекъуапэ» - объект 14, километри 10,9-рэ; МО-у «Яблоновскэ къэлэ псэупIэм» - объекти 2, километри 2,2-рэ.\nПсэупIэхэм яшIын хэгъэхъогъэныр, цIыфхэр щыпсэунхэмкIэ щынагъоу щыт псэупIэхэр нахь мэкIэнхэр – джары «ПсэупIэхэр ыкIи къэлэ щыIакIэр» зыфиIорэм ипшъэрылъ шъхьаIэхэр. Ащ игъэцэкIэн пае мы илъэсым сомэ млн. 176-рэ зыосэ зэзэгъыныгъэхэр зэдашIыгъ, агъэцэкIагъэр сомэ млн. 136-рэ зытефэгъэ IофшIэн. Мы илъэсым общественнэ чIыпIэ 14-рэ щагу 34-рэ зэтырагъэпсыхьанхэу щыт (щагу 28-мэ ыкIи общественнэ чIыпIи 5-мэ IофшIэнхэр ащаухыгъэх). Адыгэкъалэ (Всероссийскэ зэнэкъокъоу «Къэлэ цIыкIухэр» зыфиIорэм ащытекIуагъ) дэт мемориальнэ комплексэу «ТекIоныгъэм» изэтегъэпсыхьан Iоф дашIэ. Илъэсым икIэухым нэс узыщыпсэункIэ щынагъоу щыт кв. м. 740-мэ цIыфхэр аращыжьыщтых. Мы IофшIэнхэм апае сомэ млн. 29-рэ агъэнэфагъ.\nПредпринимательствэ цIыкIумрэ гурытымрэ ыкIи унэе предринимательскэ инициативэхэм IэпыIэгъу афэхъугъэныр лъэпкъ проектхэм ащыщ. Ащ игъэцэкIэн сомэ млн. 267-рэ пэIуагъэхьащт, бэдзэогъум и 17-м, 2020-рэ илъэсым ехъулIэу агъэфедагъэр сомэ млн. 240-рэ е процент 90,2-рэ.\nДжащ фэдэу Александр Наролиным игъэкIотыгъэу къыIотагъ экологием, цифровой экономикэм, международнэ кооперацием ыкIи экспортым, цIыфхэм IофшIэн ягъэгъотыгъэным афэгъэхьыгъэ лъэпкъ проектхэм япхыгъэ IофшIэнэу зэшIуахыхэрэр.


Псыр, ащ иамалхэр, ишъэфхэр\nПсыр псэм ызыныкъу.\nМы гущыIэжъым егъэлыекIыгъэ горэ зэрэхэмылъыр хэткIи гъэнэфагъэ. Ары, псыр щыIэныгъэм ылъапс. Ежь щыIэныгъэри, шIэныгъэлэжьхэм зэралъытэрэмкIэ, океаным къыщежьагъ.\nНафэу зэрэщытымкIэ, псэ зыхэлъ организмэ щыIэп псы хэмытэу, цIыфыри ары. Ащ ыпкъышъол ипроцент 65 — 70-р псы. А псым «щыщыIэх» клеткэхэр, ащ пкъышъолым хэхьэрэ вещество зэфэшъхьафхэр хэткIухьэх. Псыр ары гъомылапхъэр ыкIи кислородыр пкъышъолым къыщезыгъэкIокIырэр, имыщыкIагъэхэр ащ къыхэзыщыжьыхэрэр. ЦIыфыр мазэ фэдизрэ гъомылапхъэ Iумыфэми щыIэн ылъэкIыщт, ау псы емышъоу мэфи 2 — 3 нахьыбэ рихышъущтэп.\nБиоэнергетикхэм зэралъытэрэмкIэ, псым амал гъэшIэгъон иI — информациер «зэIуигъэкIэн» елъэкIы. Ар ушэтын зэфэшъхьафхэмкIэ шIэныгъэлэжьхэм агъэунэфыгъ. Пчыхьэ къэс псы къызэбгъэчъэхыным къэбзэныгъэ закъор арэп шIуагъэ къызэрихьырэр, мэфэ псаум энергетикэ мыхъунэу «къыопкIыгъэр» (гухэкIыр, губжыр, гукъаор) птырехы, зытеотхьакIыкIы. Псым Iэзэгъоу хэлъхэр бэкIэ ялъытыгъ «примеси» зыфаIоу ащ къыхагъэщыхэрэм. Краным къичъырэ псыр зэрэзэхэтыр лъэшэу текIы пкъышъолым хэт псым изэхэлъыкIэ. Теплъын псы зэфэшъхьафхэу нахьыбэрэ дгъэфедэхэрэм язэхэлъыкIэ, шIуагъэу яIэхэм.\nМы рубрикэм чIэтэу псым IэзэкIэ амалэу иIэхэр къэттхыгъагъ, ау ар, псыр, зэрэзэтефыгъэм, зигугъу джынэс тымышIыгъэ лъэныкъохэм талъыIэсы тшIоигъу.\nПсырыкIуапIэхэмкIэ къытатырэ, тызэшъорэ псыр\nАр мафэ къэс дгъэфедэрэ, технологие гъэнэфагъэм тетэу аукъэбзыгъэ псыр ары. Псыр укъэбзыгъэным фэшI хлорыр нахьыбэрэм къызфагъэфедэ.\nХлорым нэгъу-кIэтIый зэхэтыр егъэхъупцIы, пкъышъолым ищыкIэгъэ микрофлорэр еукIы, белокэу ащ хэлъыр зэщегъакъо.\nАщ фэдэхэм защыуухъумэным фэшI, народнэ медицинэм къызэриIорэмкIэ, краным къичъырэ псыр тIэкIурэ щыбгъэтын е къэбгъэжъон фае (арэущтэу зышIэу тхэтыр мыбэу къысшIошIы). Хлорым ищыгъухэр мэкIодых псыр бгъэщтэу, нэужым бгъэжъужьыми. Ар зыукъэбзырэ аппаратэу унагъом щыбгъэфедэн плъэкIыщтхэри джы щыIэх. Ащ фэдэ уимыIэмэ, псы литрэм щайджэмышхым изэу мыIэрысэ уксусрэ джащ фэдиз шъоурэ ыкIи йод гъоткIуи 3 — 5 хэбгъахъомэ, такъикъ заулэкIэ псыр къабзэ, щынэгъончъэ мэхъу.\nПсэу краным къичъырэм мыIэрысэ шъуампIэ, клюквэ е брусникэ хаплъхьэзи уукъэбзын плъэкIыщтэу еIо народнэ медицинэм.\nПсыр зэраукъэбзырэ аппаратэу фильтрэхэр зыкIыгъу-хэр шъогъэфедэмэ, ар (фильтрэр) игъом зэблэпхъун фае, сыда пIомэ ащ микробхэр техъуагъэхэ зыхъукIэ, уигъэсымэджэн ылъэкIыщт.\nАр «примеси» зыфаIохэрэм афэдэ зыпари зыхэмылъ, техническэ амалхэр къызфагъэфедэхэзэ (конденсатор-дистилляторхэр) аукъэбзыгъэ псыр ары. КъызэрэнэфагъэмкIэ, ащ фэдэ псыр унэм щыбгъэхьазырын зэрэплъэкIыщт пкъыгъохэр джы тучанхэм къатехьагъэх.\nАу къыдэплъытэн фае дистиллированнэ псым псыфалIэр зэрэпщимыгъэгъупшэрэр. ЕтIани ащ фэдэ псым хэлъхэп пкъышъолым ищыкIэгъэ щыгъухэр ыкIи микроэлементхэр, кальцийри ахэтэу.\nПкъышъолыр уукъэбзы пшIоигъо зыхъукIэ ары ащ фэдэ псыр зыбгъэфедэн фаер.\nМы псы лъэпкъым бэрэ уешъо хъущтэп. Кальций зыхэмылъ е ар макIэу зыхэлъ псым гу-лъынтфэ узхэр къатынхэ ылъэкIыщт.\nОщхыпсым икъэбзагъэ узыщыпсэурэ чIыпIэм иэкологие изытет елъытыгъ. Непэ, тыкъэзыуцухьэрэ дунаим экологием ылъэныкъокIэ икъэбзагъэ къыдэплъытэмэ, ощхэу къещхырэр зэкIэ «кислотнэу» зэрэщытыр гъэнэфагъэ. Ащ пае медикхэм къыхагъэщы ощхыпсымкIэ пшъхьэ пфыкIэ, ащ фэдэ псым уешъо, урыпщэрыхьэ ыкIи урыгыкIэ зэрэмыхъущтыр.\nСерэмрэ азотымрэ атмосферэм хэтых, ахэр псым зыхахьэхэкIэ, кислотэ мэхъух. А кислотэхэр чIыгум къынэсых «кислотнэ ощх» зыфаIохэрэм афэдэу.\nПсыр къажъо зыхъукIэ, ащ дэеу ткIурэ щыгъухэр хэкIодыкIых, ар нахь шъабэ, нахь къабзэ мэхъу. Псы гъэжъуагъэм шIуагъэ зиIэу хэлъыр къэнэныр зэлъытыгъэр ар къызэрэжъорэ уцугъоу зэтырафыхэрэр ары. Ахэр щы мэхъух: ублэгъур — апэрэ псы щэрэбхэр зыщыплъэгъурэр, ятIонэрэр — «фыжьэу» къызыщыжъорэр — псым ычIэкIэ къыщыригъажьэу псы щэрэбхэр бэу къызыщыдэкIуаехэрэр, ящэнэрэр — псыр лъэшэу къызыщыжъорэр. Аужырэ уцугъом псым Iэзэгъу амалэу иIэхэр чIенэх, арышъ, ятIонэрэ уцугъом нэс псыр зыбгъэжъон фаер.\nУзэшъон, бгъэфедэн фэе псэу народнэ медицинэм къыIорэр псы гъэжъогъакIэр ары — зэрэстырэу е гъэучъыIыгъакIэу. Сыхьат е сыхьатрэ ныкъорэм шIокIыгъэу щытыгъэ псы гъэжъуагъэр умыгъэфедэмэ нахьышIу.\nБэрэ къэжъогъэ псым е ятIонэрэу къэбгъэжъожьыгъэм шIуагъэ хэлъыжьэп, ары пакIошъ, иягъэ къыокIыщт.\nСыдэущтэу псым уешъон фая?\nУпчIэр имыщыкIагъэу, ар зэкIэми ашIэу бэмэ къаIон алъэкIыщт. Ау арэущтэу зэрэщымытыр народнэ медицинэм къыIохэрэм нафэ къашIы. Псым узэрешъощтми шапхъэ иI. Iазэхэрэм, врачхэм ащыщхэми къаIо пчэдыжьым, укъызэрэущэу, псы стэчан ипшъун фаеу, пчыхьэми, угъолъыжьыным ыпэкIэ, джащ фэдиз, мафэми шхэгъу пэпчъ сыхьатныкъо иIэу псы стэчан ипшъузэ пшIынэу. Пчэдыжьым узэшъорэ псым «укъегъэущы», пчыхьэм — уегъэрэхьаты, мафэм пшхыгъэр чэщым ащ «егъэжъожьы», кIуачIэр зэтеуцожьынымкIэ IэпыIэгъу мэхъу. Ушхэным ыпэкIэ сыхьатныкъо иIэу узэшъорэ псы стэчаным нэгъур «къетхьакIы», ыпэрэ шхэгъум щыщэу ащ къинагъэр «къырелъэсыкIы», къыкIэлъыкIощт шхэгъум нэгъур фегъэхьазыры. Народнэ медицинэм къызэриIорэмкIэ, мыщ ушIокIынэу щымытэу арэп. ГущыIэм пае, шхэгъум ыпэкIэ мыIэрысэ пшхыгъэу е сок уешъуагъэу щытмэ, псым уемышъоми хъущт.\nДжыри зы упчIэ — узышхахэкIэ псы уешъо хъущт-мыхъущтым народнэ медицинэм джэуап къыретыжьы. Псым ащ лъыпытэу уешъоныр имыщыкIагъэмэ, сыд фэдиз уахъта ащ тешIэн фаер? Iэзэн Iофым пылъхэм къызэраIорэмкIэ, узышхахэрэм ыуж лъэтемытэу псы уешъо хъущтэп! Ау мыщ дэжьыми къыдэплъытэн фае гъомылапхъэу пшхыгъэр зыфэдэр. Ар щыбжьыйкIэ стырэу е тхъур бэу хэлъэу, е гъушъэу (хьалыгъу, гущыIэм пае) щытмэ, щай стыр е псы гъэжъогъэкIэ стыр тIэкIу ипшъу хъущтэу еIо народнэ медицинэм.\n— Доктор, сишъхьэгъусэ инервэхэр лъэшэу дэи хъугъэх. Тыдэ тыкIомэ нахьышIоу плъытэрэ? Хыр ара, хьауми къушъхьэм тыдэкIуаемэ нахь дэгъуа?\n— О хым кIо, уишъхьэгъусэ къушъхьэм дэрэкIуай. Е шъузэхъожь.\nУахътэр — зыфэдэ къэмыхъугъэ Iаз, ау косметолог дэй.\nАр псаугъ, зыпари уз имыIэу плъытэми хъущтэу иврач къыриIощтыгъ зэрэмиллионерыр адрэм къешIэфэ.\n— Ацетилсалициловэ кислота шъуиIа? — еупчIы щэфакIор аптекэм иIофышIэ.\n— Аспирина уищыкIагъэр?\n— Ары шъыу, мы гущыIэр ренэу сщэгъупшэ, зэзгъэшIэн слъэкIырэп.\nПредыдущая «Ставропольер» «Ошъадэм» иныбджэгъу\nСледущая Шъыпкъагъэ, теубытагъэ хэлъыгъ


Адыгэ Хэку Таймс: Адыгэ тхыбзэр кирил-латин тхыпкъхэм атетыным фэгъэхьыгъэ еплъыкIэхэр\nАдыгэ тхыбзэр кирил-латин тхыпкъхэм атетыным фэгъэхьыгъэ еплъыкIэхэр\nНепэ адыгабзэкIэ тызэрытхэрэ тхыбзэм лъапсэу иIэр кириллицэр ары. Ар латин тхакIэм тетэу гъэпсыжьыгъэмэ адыгабзэр нахь зэгъэшIэгъошIу хъунэу, дунаим адыгэу тетыр ащ нахь зэпэблагъэ ышIынэу зыIорэ адыгэхэм IэкIыбым непэ уащыIукIэщт. Анахьэу ахэр зыщыпсэухэрэр Тыркуер ары. Ащ фэдэ еплъыкIэ щыIэ зыхъугъэр непэп, тыгъуасэп, шIукIае шIагъэ.\nМы мафэхэм Тыркуем къикIи тхыгъэ къытIукIагъ. Iофыгъоу ыпшъэкIэ къыщыдгъэнэфагъэм ар ехьылIагъ, тыркубзэкIи, адыгабзэкIи, урысыбзэкIи ар тхыгъэ, лъэпкъым фэкIорэ джэпсалъэу гъэпсыгъэ. Ащ игъусэх Дюзджэ дэт университетым щезыгъаджэхэу ХьакIэмыз Мирэ, Долэ Рузанэ ыкIи Шъхьэлэхъо Сусанэ ятхыгъэхэр. Адыгабзэр латин тхакIэм тетэу гъэпсыжьыгъэныр ашIомытэрэзэу, а Iофыгъом яеплъыкIэхэр тхыгъэхэм къащыраIотыкIыгъэх.\n- Тихасэ ипшъэрылъхэм ащыщ тыбзи тихабзи щыдгъэIэныр, къыткIэхъухьэрэ ныбжьыкIэхэм алъыдгъэIэсыныр, хэхъоныгъэ ядгъэшIыныр, - къыщеIо Дюзджэ Адыгэ культурэ Хасэм адыгэ лъэпкъым фэкIорэ джэпсалъэу къыгъэхьазырыгъэм. - Тихасэ изэхэщакIохэм пшъэрылъ къызэрэтфашIыгъэм елъытыгъэу, ткIуачIэ къызэрихьэу Iофыгъо зэфэшъхьафхэр зэшIотэхых, тапэкIи ахэр лъыдгъэкIотэщтых. Ащ фэдэу тызыхэлэжьагъэхэм ацIэ къетIон.\nХэсэ Гупчэм адыгабзэ зыщызэрагъэшIэрэ курсхэр къыщызэIутхыгъэх. Дюзджэ къалэм дэт гурыт еджапIэми ащ фэдэ курсхэр щыгъэпсыгъэнхэм ткIуачIэ къызэрихьэу тыхэлэжьагъ. Джыри нахь зиушъомбгъуным тыпылъ. Дюзджэ университетым адыгабзэмрэ литературэмрэ якъутамэ къыщызэIухыгъэным пае лъэIу тхылъ дгъэхьазырыгъ. Хэкужъым къикIынхэшъ кIэлэегъаджэхэр Тыркуем къэкIонхэм пае Дюзджэ университетымрэ Адыгэ къэралыгъо университетымрэ зэзэгъыныгъэ зэдашIыным иIоф тыхэлэжьагъ. КIэлэегъаджэхэр тадэжь къэкIонхэмкIэ IэпыIэгъу тыхъугъ. Ащ ишIуагъэкIэ адыгабзэр зэзыгъашIэрэм ипчъагъэ нахьыбэ хъугъэ.\nАрэу щытми, непэ гумэкIыгъохэр щыIэх. ИкIыгъэ илъэсым ишэкIогъу мазэ Адыгэ Бзэ Хасэм зэхищэгъэ дунэе зэIукIэм мы Iофыгъом щытегущыIагъэх. Адыгэ Бзэ Хасэм иIофшIэн зырегъажьэм, ащ ипащэу Али Iихьсан Тарым зэрэлажьэрэм, игъусэхэм Iоф зэрашIэрэм тыкIырыплъыгъ. "Дэнэф онлайн Адыгэбзэ гущыIалъ" зыфиIорэ проектыр - латин хьарыфхэмкIэ зэхэгъэуцогъэ хьарыфылъэмкIэ гурыт еджапIэхэм зэращеджэщтхэ тхылъхэр атхынхэу зэрэпылъхэр зытэлъэгъум, тыгу учъыIыгъэ. Адыгабзэм ехьылIагъэу аIохэрэр, атхыхэрэр тштэхэрэп, емыкIоу тэлъытэ. Адыгэ лъэпкъым ыцIэкIэ Тырку къэралыгъо къулыкъухэм афэтхэнхэу, адэгущыIэнхэу фитыныгъэ яIэу, ар лъэпкъым пшъэрылъ афишIыгъэ фэдэу Бзэ Хасэм ипащэ мэзекIо. Мы шIыкIэм тырегъэгупшысэ.\nАдыгабзэр зыгорэм имонополиеу щытэп, арэу щытми, адыгабзэр шъхьарытIупщэу, зыми имыеуи щытэп...\nМы Iофыгъом ехьылIагъэу гуманитар шIэныгъэхэм апылъ институтым ипащэу, шIэныгъэлэжь заулэмэ гущыIэгъу тафэхъугъ. Ахэм ащыщэу гуманитар шIэныгъэхэм апылъ институтым ипащэу, бзэшIэныгъэлэжьэу Бырсыр Батырбый къытиIуагъэмкIэ къедгъэжьэн.\n- ИкIыгъэ илъэсым ишэкIогъу мазэ Стамбул щыкIогъэ Дунэе зэIукIэу адыгабзэм фэгъэхьыгъэм сыхэлэжьагъ. ТызытегущыIэщтыр гъэнэфагъэу щытыгъ. Адыгабзэр ежь Тыркуем щыпсэухэрэм нахь псынкIэу зэрагъэшIэным пае тхэн лъапсэу щыIэр зэблахъумэ ашIоигъоу зэIукIэм къыхалъхьагъ. Сэри мыщ сыкъыщыгущыIагъ, сишIошIхэр къыщысIуагъ. КъагурызгъэIуагъ сшIошIы а Iофыр зэшIохыгъэ хъун зэримылъэкIыщтыр. Шъыпкъэ, Интернетым урэлажьэмэ, латин лъапсэр зиIэ тхыгъэр нахь гурыIогъошIу. Ау лъэпкъым уфэлажьэ пшIоигъомэ лъэныкъо пстэури къыдэплъытэзэ, узэдеIэжьыным упылъын фае.\nШъыпкъэ, къызэраIорэмкIэ кириллицэ лъапсэ зиIэ адыгабзэр Тыркум щыпсэурэ лъэпкъхэм лъэшэу гурыIогъуае къащэхъу, къяхьылъэкIы. НыбжьыкIэхэм адыгабзэр аIэкIэкIышъ, нахьыжъыIохэр ащ лъэшэу егъэгумэкIых. Ары мы Iофыгъор къэуцунэу зыкIэхъурэри. Адыгэ лъэпкъэу ащ щыпсэурэр зыхэс лъэпкъышхом хэмыкIодэным пае нахьыжъхэм адыгабзэр ахэм арагъашIэ ашIоигъу, нахь къафагъэпсынкIэ ашIоигъу. Сэ сишIошIыкIэ нэмыкI гухэлъ ахэм яIэп.\nГъыщ Нухь, ыпшъэкIэ зыцIэ къетIогъэ институтым бзэшIэныгъэмкIэ иотдел ипащ.\n- Сыщыгъуаз бзэм ылъэныкъокIэ Iофыгъоу Тыркуем и Адыгэ Бзэ Хасэ къыIэтыгъэм. Ау ар Iоф къызэрыкIоу щытэп. Латин лъапсэ зиIэ хьарыфылъэм хэт буквэр нахь макI. Ащ ибуквэ пэпчъ мэкъэ пчъагъэ къеты. Непэ титхыбзэ зэблэпхъунэу фежьэмэ, зэкIэ къыдэкIыгъэу щыIэр, тыугъоигъэр къыткIэхъухьэхэрэм ашIэщтэп.\nИлъэс заулэкIэ узэкIэIэбэжьымэ, мы Iофыр татархэм къаIэтыгъагъ. Ау Урысые Федерацием и Правительствэ ащ фэдэ зэблэхъун лъэпкъхэм амышIынэу унашъо къыдигъэкIыгъэу щыI. Сэ сшъхьэкIэ ащ фэдэ зэхъокIыныгъэхэр сштэхэрэп.\nТэу Нуриет, гуманитар ушэтынхэм апылъ институтым иученэ секретарь, бзэшIэныгъэлэжь.\n- Мы Iофыгъор непэп къызежьагъэр. Латин тхакIэм тытехьанэу илъэсыбэ хъугъэу рэгущыIэх, ау ар сэ сшIотэрэзэп. АпэрэмкIэ къызэрэтшIошIырэм фэдэу мы Iофыр къызэрыкIоу щытэп, ар политикэшхоми епхыгъэн ылъэкIыщт.\nМэщфэшIу Нэдждэт, шIэныгъэлэжь, бзэшIэныгъэм хэшIыкIышхо фыриI, Тыркуем къыщыхъугъ, щапIугъ, Адыгеим къэкIожьыгъэу илъэсыбэ хъугъэу щэпсэу.\n- "Тыркуем исхэм адыгабзэр латин лъапсэм тыращэнэу фаех" оIокIэ тэрэзэп. Тыркуем ис пстэури а гупышсэм дырагъаштэу щытэп. Сэ сишIошIыкIэ мы Iофым лъэшэу уфэсакъызэ укъекIолIэн, утегущыIэн фае. Мы Iофыгом ехьылагъэу сигупшысэхэр сэ Адыгэбзэ Бзэ Хасэм ипащэ фэзгъэхьыгъэ тхыгъэм щыбгъотыщтых.\nЦуекъо Алый, ыпшъэкIэ зыцIэ къетIогъэ институтым иIофышI.\n- Мы Iофыгъом игугъу зашIырэр бэшIагъэ,м ау ащ шIуагъэ къытынэу сеплъырэп. А Iофым ухахьэмэ, титхыбзэ гъогоу къыкIугъэр хьаулыеу, зэкIэри икIэрыкIэу къегъэжьэжьыгъэн фаеу хъущт. Сэ сишIошIыкIэ къутамэу тызытесыр тэр-тэрэу пытыупкIыжьыщт, лъэпкъыр мы Iофыгъом зэрищэлIэщтэп, нахь зэпэчыжьэ ышIын ылъэкIыщт. Шъыпкъэ, Интернетыр зыгъэфедэрэм адыгабзэм латин лъапсэ иIэ хъумэ, нахь псынкIэу зэригъэшIэн ылъэкIыщт, ау...


ГъэIорышIапIэм пэщакIэ иI — Адыгэ макъ\nГъэIорышIапIэм пэщакIэ иI\nАдыгэ Республикэм и ЛIышъхьэу КъумпIыл Мурат УФ-м ошIэ-дэмышIэ Iофхэмк1э и Министерствэ Ростов хэкумкIэ и ГъэIорышIэпIэ ШъхьаIэ ипащэу Вячеслав Бутко тыгъуасэ IофшIэгъу зэIукIэгъу дыриIагъ. Ащ хэлэжьагъэх АР-м и Премьер-министрэу Александр Наролинымрэ Адыгеим и ЛIышъхьэрэ министрэхэм я Кабинетрэ я Администрацие ипащэу ТхьакIущынэ Муратрэ.\nФедеральнэ ведомствэм ипащэхэм япшъэрылъкIэ Вячеслав Бутко Адыгеим къэкIуагъ ыкIи УФ-м и МЧС АР-мкIэ и ГъэIорышIапIэ ипащэу агъэнэфэгъэ Александр Зыбкиным нэIуасэ фишIыгъэх. Мы IэнатIэм ыпэкIэ Iутыгъэ ыкIи ведомствэм и ГъэIорышIапIэу Новгородскэ хэкум щыIэм ипащэ игуадзэу агъэнэфэгъэ ХьацIыкIу СултIан ащ зэблихъугъ.\nВ.Бутко къэгущыIэзэ IэнатIэм Iуагъэхьэгъэ А. Зыбкиныр опытышхо зыIэкIэлъ ыкIи сыд фэдэ лъэныкъокIи узщыгугъын плъэкIыщт пащэу зэрэщытыр, чIыпIэ зэфэшъхьафхэм, ахэм ахэхьэ Адыгеири, къулыкъур зэращихьыгъэр хигъэунэфыкIыгъ.\nАР-м и ЛIышъхьэ къызэрэхигъэщыгъэмкIэ, мы къулыкъум и ГъэIорышIапIэу республикэм щыIэм непэ ыгъэцэкIэн ыкIи IофшIэныр зыщигъэлъэшын фэе пшъэрылъыбэ ыпашъхьэ щыт. Ахэр зэрифэшъуашэу зэшIохыгъэнхэм министракIэм ынаIэ тыригъэтыным зэрэщыгугъырэр риIуагъ. Пащэм тишъолъыр къулыкъур зэрэщихьыгъэм мэхьанэшхо иIэу АР-м и ЛIышъхьэ къыхигъэщыгъ. Анахьэу ынаIэ зытыридзагъэр чIыпIэ кадрэхэм ягъэхьазырын, ГъэIорышIапIэм иколлектив зэгурыIоныгъэ хэлъэу Iоф ышIэным, ащ иматериальнэ-техническэ зытет нахьышIу шIыгъэным пылъынхэр арых.\n— Псыкъиуным, нэмыкI ошIэ-дэмышIагъэхэм къыздахьырэ гумэкIыгъохэм ядэгъэзыжьынкIэ зэрифэшъуашэу, шIуагъэ къытэу Iоф зэдэтэшIэ, ащкIэ опытышхо тIэкIэлъ. Пстэуми анахь шъхьаIэр республикэм щыпсэухэрэм ящынэгъончъагъэ ухъумэгъэным тызэгъусэу Iоф дэтшIэныр ары, — къыIуагъ КъумпIыл Мурат.\nЦыхьэу къыфашIыгъэр, къулыкъушIэхэр, цIыфхэр къызэрэщыгугъыхэрэр къыгъэшъыпкъэжьыным, опытэу IэкIэлъыр къызфигъэфедэзэ министерствэм хэхъоныгъэхэр ышIынхэм ишъыпкъэу зэрэпылъыщтыр А.Зыбкиным къыIуагъ. АщкIэ Адыгеим и ЛIышъхьэ, профильнэ Министерствэм ипащэхэм зэрафэразэр хигъэунэфыкIыгъ. Пшъэрылъхэр, гухэлъхэр щыIэныгъэм щыпхырыщыгъэнхэм фэшI республикэм ихэбзэ къулыкъухэм чанэу Iоф адишIэным зэрэфэхьазырыр хигъэунэфыкIыгъ.\nАлександр Зыбкиныр 1965-рэ илъэсым чъэпыогъум и 14-м Белоруссием ит псэупIэу Островец къыщыхъугъ. Москва дэт Апшъэрэ дзэ команднэ училищыр къыухыгъ. Взводым, ротэм якомандирэу, батальоным иштаб ипащэу къулыкъур ыхьыгъ. 1998 — 2009-рэ илъэсхэм полкым иштаб ипэщагъ ыкIи икомандирыгъ.\nУФ-м ошIэ-дэмышIэ IофхэмкIэ и Министерствэ АдыгеимкIэ и ГъэIорышIэпIэ ШъхьаIэ къулыкъур щылъигъэкIотагъ. Ащ ыуж УФ-м и МЧС и Кавказ шъолъыр гупчэ игъэIорышIапIэ ипащэ игодзагъ. Къулыкъур зихьырэм щегъэжьагъэу къэралыгъо тын зэфэшъхьафхэр къыфагъэшъошагъэх.\nПредыдущая Мэкъуогъум и 12-р — Урысыем и Маф\nСледущая Мэхьанэшхо зиIэ проект


ЯIэпэIэсэныгъэ хагъахъо | Адыгэ Макъ\nАвтор: Редакция\t/ 05.02.2019\t/ КЪЭБАРЫКlЭХЭР, СПОРТЫР\t/\nУрысыем и Къыблэ шъолъыр дзюдомкIэ изэнэкъокъу мэзаем и 1 — 3-м Мыекъуапэ щыкIуагъ. ХагъэунэфыкIырэ чIыпIэхэр къыдэзыхыгъэхэр хэгъэгум икIэух зэнэкъокъоу Екатеринбург гъэтхапэм щыкIощтым хэлэжьэщтых.\nАдыгэ къэралыгъо университетым физкультурэмрэ дзюдомрэкIэ и Институт илъэс 23-м нэс зыныбжь кIалэхэр, пшъашъэхэр щыбэнагъэх.\nТиреспубликэ щыщ пшъашъэхэм Ульяна Ткаченкэр иIэпэIэсэныгъэкIэ къахэщыгъ. Килограмм 48-м нэс къэзыщэчыхэрэм якуп апэрэ чIыпIэр къыщихьыгъ. Физкультурэмрэ дзюдомрэкIэ Институтым У. Ткаченкэр щеджэ, иапэрэ тренерыр Адзынэ Алый. ЕджапIэм ипащэу Бгъуашэ Айдэмыр къытиIуагъ Ульянэ спортым ишъыпкъэу зэрэпылъыр.\nКъэлэбый Рузани кг 48-рэ къэзыщэчыхэрэм янэкъокъугъ, джэрзыр къыфагъэшъошагъ. Спорт унагъом щапIугъэ Тулпэрэ Данэ кг 78-м нахьыбэ къэзыщэчыхэрэм якуп джэрзыр къыщихьыгъ.\nХъулъфыгъэхэм язэнэкъокъу тибатырхэм медали 9 къыщыдахыгъ. Ордэн Заур, кг 81-рэ, Датхъужъ Алый, кг 90-рэ, дышъэ медальхэр къахьыгъэх. Нарт шъаохэм ягуетыныгъэкIи, яIэ-пэIэсэныгъэ зэрэхагъахъорэмкIи зыкъыуагъаштэ.\nПашIо Алый, кг 60, финалым дэгъоу щыбэнагъ, ау Ацумыжъ Азэмат шIокIын ылъэкIыгъэп. Алый тыжьыныр къыхьыгъ.\nМерэм Дамир, кг 60, Щыгъущэ Амир ыкIи Къуижъ Бислъан, кг 73-рэ, Бат Рэмэзан, кг 81-рэ, ЕпакIэ Теймураз, кг 90-рэ, Даур Къасим, кг 100, джэрзыр къыдахыгъ.\n— ТиныбжьыкIэхэм тагъэгугъэ. КIуачIэу, къулаеу ахэлъыр алырэгъум къыщагъэлъагъо. Ахэр арых Олимпиадэ джэгунхэм, дунаим ыкIи Европэм язэнэкъокъухэм ахэлэжьэщтхэр, — къытиIуагъ зэIукIэгъухэм ясудья шъхьаIэу, спортымкIэ дунэе класс зиIэ мастерэу Джон Липаридзе. — ЯIэпэIэсэныгъэ хагъэхъоным фэшI тибэнэкIо цIэрыIохэм щысэ атырахы. Владимир Невзоровым, Арсен Галстян, Мудрэнэ Бислъан, Хьасанэкъо Мурат, Тао Хьэсанбый, Емыж Арамбый, Хьэпэе зэшыхэу Арамбый ыкIи Хьамид, Псэунэ Мурат, Беданыкъохэу Рэмэзанрэ Байзэтрэ, нэмыкIхэри Мыекъопэ бэнэпIэ еджапIэм щашIагъэх. Кобл Якъубэ къызэриIощтыгъэу, спортым имызакъоу, щыIэныгъэм цIэрыIо щыхъугъэх.\n— Хьасанэкъо Мурат Урысыем и Къэралыгъо Думэ идепутат, Тао Хьэсанбый Урысыем дзюдомкIэ ихэшыпыкIыгъэ командэ итренер шъхьаI, — зэдэгущыIэгъур лъегъэкIуатэ Адыгэ Республикэм дзюдомкIэ ихэшыпыкIыгъэ командэ итренер шъхьаIэу Бастэ Сэлым. — Тызэгъусэу непи Iоф зэдэтэшIэ, IэпыIэгъу къытфэхъух.\nКIуае Хьазрэт, Емыж Арамбый зэнэкъокъум еплъыхэзэ гущыIэгъу тафэхъугъ. Зэгъэпшэнхэр ашIыхэзэ анахьэу анаIэ зытырадзагъэр дзюдом нахь зиушъомбгъуным фэшI тиеджапIэхэм шэн-хабзэу яIэхэм ныбжьыкIэхэр зэращагъэгъозэщтхэр ары.\nАдыгэ Республикэм физкультурэмкIэ ыкIи спортымкIэ и Комитет итхьаматэу Дэгужъые Мурат бэнэгъухэм алъыплъагъ, тренерхэм аIукIагъ, упчIэу яIэхэм защигъэгъозагъ.\nКъэбэртэе-Бэлъкъарым къикIыгъэ Бэрзэдж Светланэ Урысыем дзюдомкIэ исудья. Зэнэкъокъум лъыплъэрэ куп шъхьаIэм хэтыгъ.\n— Мыекъопэ бэнэпIэ еджапIэр дунаим щашIэ. Адыгэ Республикэм испорт псэуалъэхэм япчъагъэ хэхъо, гум рихьэу зэтегъэпсыхьагъэх. Хэгъэгум изэнэкъокъу инхэр щызэхащэнхэм Адыгеир фэхьазыр. Мыекъуапэ щыкIогъэ зэIукIэгъум урысхэр, ермэлхэр, къэндзалхэр, адыгэхэр, нэмыкI лъэпкъхэр щызэIукIагъэх. ЯзэфыщытыкIэхэр спортым зэрэщыпытэхэрэм тегъэгушхо. Мыекъуапэ джыри сыкъакIо сшIоигъоу сыкъызэплъэкIыжьызэ Налщык сэгъэзэжьы, —еIо Светланэ.\nКраснодар краим, Ростов ыкIи Волгоград хэкухэм, Адыгеим ябэнакIохэм яIэпэIэсэныгъэ зыкъызэриIэтырэр зэнэкъокъум къыщылъэгъуагъ.


Москва кIощтхэр тэшIэх — Адыгэ макъ\nМосква кIощтхэр тэшIэх\nРедактор 04.12.2019 04.12.2019 КЪЭБАРЫКlЭХЭР, СПОРТЫР\nХэгъэгум истудентхэм боевой искусствэхэмкIэ язэнэкъокъу Новочеркасскэ щыкIуагъ.\nКъыблэм иныбжьыкIэхэр самбэмкIэ зэнэкъокъугъэх. Адыгэ къэралыгъо университетым физкультурэмрэ дзюдомрэкIэ и Институт иеджакIохэр бэнэпIэ алырэгъум щызэхащэгъэ зэIукIэгъухэм ахэлэжьагъэх. Адыгэ къэралыгъо университетым ихэшыпыкIыгъэ командэ кIалэхэри, пшъашъэхэри хэтыгъэх.\nЯонтэгъугъэхэм ялъытыгъэу хагъэунэфыкIырэ чIыпIэхэр къыдэзыхыгъэхэм ацIэхэр къетэIох.\nУльяна Ткаченко, кг 48-рэ, Дарья Ищенко, кг 52-рэ, ПашIо Алый, кг 68-рэ, Святослав Пучков, кг 74-рэ, апэрэ чIыпIэхэр къафагъэшъошагъэх.\nКъэлэбый Рузан, кг 57-рэ, Надежда Лоцман, кг 72-рэ, тыжьыныр къахьыгъ. Николай Шаталов, кг 68-рэ, Гъыщ Къэплъан, кг 90-рэ, Михаил Мишин, кг 100, джэрзыр къыдахыгъ.\nАпэрэ ыкIи ятIонэрэ чIыпIэхэр къэзыхьыгъэхэр Урысыем истудентхэм якIэух зэнэкъокъоу Москва щыкIощтым хэлэжьэщтых.\nУльяна Ткаченкэр, ПашIо Алый, Къэлэбый Рузанэ, нэмыкIхэри хэгъэгум изэнэкъокъухэм ахэлажьэхэзэ, яIэпэIэсэныгъэ хэпшIыкIэу хагъахъо, медальхэр дзюдомкIи къыдахыгъэх. Тиспортсменхэм тапэкIи гъэхъагъэхэр ашIынхэу тагъэгугъэ.\nТренер-кIэлэегъаджэу Нэпсэу Бислъан тибэнакIохэр зэнэкъокъум фигъэхьазырыгъэх, пэщэныгъэ адызэрихьагъ.\n— Адыгэ къэралыгъо университетым иректорэу Мамый Даутэ, физкультурэмрэ дзюдомрэкIэ Институтым ипащэу Бгъуашэ Айдэмыр зэхэщэн IофыгъохэмкIэ IэпыIэгъу къытфэхъугъэх, — къытиIуагъ Нэпсэу Бислъан. — Урысыем истудентхэм якIэух зэIукIэгъухэм тибэнакIохэр афэдгъэхьазырыщтых.\nСурэтым итхэр: Адыгэ къэралыгъо университетым ихэшыпыкIыгъэ командэ хэтхэу хагъэунэфыкIырэ чIыпIэхэр къыдэзыхыгъэхэр.


ШIухьафтыныр Ялтэ къыщыдахыгъ | Адыгэ Макъ\nШIухьафтыныр Ялтэ къыщыдахыгъ\nАвтор: Редакция\t/ 15.09.2016\t/ КУЛЬТУРЭР, КЪЭБАРЫКlЭХЭР, ПОЛИТИКЭР\t/\nТеатрэхэм я 8-рэ Дунэе фестиваль зэнэкъокъу Ялтэ щыкIуагъ. Адыгэ Республикэм и Лъэпкъ театрэу Цэй Ибрахьимэ ыцIэ зыхьырэр зэIукIэгъухэм ахэлэжьагъ, хагъэунэфыкIырэ чIыпIэр къыфагъэшъошагъ.\nАдыгэ Республикэм и ЛIышъхьэу ТхьакIущынэ Аслъан Лъэпкъ театрэм иIофышIэхэр Правительствэр зычIэт Унэм тыгъуасэ къыригъэблэгъагъэх.\nЛъэпкъ театрэу И. Цэим ыцIэ зыхьырэм ихудожественнэ пащэу Шъхьэлэхъо Светланэ Ялтэ щыIэгъэ артистхэу Уайкъокъо Асыет, Жъудэ Аскэрбый, Мурэтэ Рустамэ, КIэмэщ Разыет, Хьэлэщтэ Саныет, ХьатхьакIумэ Аскэрбый испан тхакIоу Лорак ипьесэ техыгъэ къэгъэлъэгъонэу «ЛъышIэжь» зыфиIорэм зэрэхэлэжьагъэхэм къытегущыIагъ. С. Шъхьэлахъом ти ЛIышъхьэу ТхьакIущынэ Аслъан иупчIэхэм къаритыжьыгъэ джэуапхэм анахьэу къахэдгъэщырэр коммерческэ фестивалыр дэгъоу зэрэзэхащагъэр ары. Бысымхэм нэрылъэгъу IэпыIэгъухэр, мэкъэгъэIухэр гъэшIэгъонэу агъэпсыгъагъэх.\nШъхьэлэхъо Светланэ игупшысэхэр лъагъэкIуатэзэ, Лъэпкъ театрэм ирежиссер шъхьаIэу Кукэнэ Муратэ, Адыгэ Республикэм изаслуженнэ артисткэу Уайкъокъо Асыет, нэмыкIхэм къаIуагъэм уегъэгушхо.\nАдыгэ быракъэу жъогъо 12-р къызыхэлыдыкIырэр, спектаклэу «ЛъышIэжьым» хэлэжьэрэ артистхэм ясурэтхэр мэкъэгъэIухэм игъэкIотыгъэу къащагъэлъэгъуагъэх. Режиссерэу ЕмкIуж Андзор иIофшIагъэ осэ ин къыфашIыгъ.\n— КъызэрэзгурыIуагъэмкIэ, жюрим хэтхэм, залым къыщышъоплъыгъэхэм шIошъхъуныгъэу яжъугъэшIыгъэм къыхэщы артистхэм ярольхэр дэгъоу къызэрашIырэр, драматургиер гъэшIэгъонэу зэрэщытыр, — къыIуагъ ТхьакIущынэ Аслъан.\nКлассикэм идраматургие Лъэпкъ театрэм исценэ анахь дэгъоу къызэрэщигъэлъэгъуагъэм фэшI хэушъхьафыкIыгъэ шIухьафтын Адыгэ Республикэм и Лъэпкъ театрэу И. Цэим ыцIэкIэ щытым къыфагъэшъошагъ. Титеатрэ иIофышIэхэр А. ТхьакIущынэм, Правительствэм, зэкIэ IэпыIэгъу къыфэхъухи гъогу тезыгъэхьагъэхэм «тхьашъуегъэпсэу» араIуагъ.\nТеатрэхэм яфестивалэу Iоныгъом Татарстан щыкIощтым Адыгеим и Лъэпкъ театрэ хэлэжьэщт.\nСурэтхэр А. Гусевым зэхахьэм къыщытырихыгъэх.


Галактика Кельвина • Просмотр темы - Бэйли Мэдисон (Bailee Madison)\nТекущее время: 23 апр 2019, 09:41\nСписок форумов » фейки с других ресурсов » фейки на зарубежных знаменитостей\nБэйли Мэдисон (Bailee Madison)\nЗаголовок сообщения: Бэйли Мэдисон (Bailee Madison)\nДобавлено: 28 янв 2018, 07:04\nОткуда: BY 4832\nЧтобы видеть ссылки пожалуйста войдите, или зарегистрируйтесь. Чтобы видеть ссылки пожалуйста войдите, или зарегистрируйтесь. Чтобы видеть ссылки пожалуйста войдите, или зарегистрируйтесь. Чтобы видеть ссылки пожалуйста войдите, или зарегистрируйтесь. Чтобы видеть ссылки пожалуйста войдите, или зарегистрируйтесь. Чтобы видеть ссылки пожалуйста войдите, или зарегистрируйтесь. Чтобы видеть ссылки пожалуйста войдите, или зарегистрируйтесь. Чтобы видеть ссылки пожалуйста войдите, или зарегистрируйтесь. Чтобы видеть ссылки пожалуйста войдите, или зарегистрируйтесь. Чтобы видеть ссылки пожалуйста войдите, или зарегистрируйтесь. Чтобы видеть ссылки пожалуйста войдите, или зарегистрируйтесь. Чтобы видеть ссылки пожалуйста войдите, или зарегистрируйтесь. Чтобы видеть ссылки пожалуйста войдите, или зарегистрируйтесь. Чтобы видеть ссылки пожалуйста войдите, или зарегистрируйтесь. Чтобы видеть ссылки пожалуйста войдите, или зарегистрируйтесь. Чтобы видеть ссылки пожалуйста войдите, или зарегистрируйтесь. Чтобы видеть ссылки пожалуйста войдите, или зарегистрируйтесь. Чтобы видеть ссылки пожалуйста войдите, или зарегистрируйтесь. Чтобы видеть ссылки пожалуйста войдите, или зарегистрируйтесь. Чтобы видеть ссылки пожалуйста войдите, или зарегистрируйтесь. Чтобы видеть ссылки пожалуйста войдите, или зарегистрируйтесь. Чтобы видеть ссылки пожалуйста войдите, или зарегистрируйтесь. Чтобы видеть ссылки пожалуйста войдите, или зарегистрируйтесь. Чтобы видеть ссылки пожалуйста войдите, или зарегистрируйтесь. Чтобы видеть ссылки пожалуйста войдите, или зарегистрируйтесь. Чтобы видеть ссылки пожалуйста войдите, или зарегистрируйтесь.\nБэйли Мэдисон Виллиамс (Bailee Madison Williams; родилась: 15 октября 1999 года; Форт-Лодердейл , Флорида , США ) — американская актриса. Лучшие фильмы: "Мост в Терабитию", "Приговор", "Братья", "Фиби в Стране чудес", "Притворись моей женой". Лучшие сериалы: "Доктор Хаус", "Однажды в сказке", "Фостеры", "Закон и порядок. Специальный корпус", "CSI: Место преступления Нью-Йорк". (рост: 1.68 м) (19 лет)\nЧтобы видеть ссылки пожалуйста войдите, или зарегистрируйтесь. Чтобы видеть ссылки пожалуйста войдите, или зарегистрируйтесь. Чтобы видеть ссылки пожалуйста войдите, или зарегистрируйтесь. Чтобы видеть ссылки пожалуйста войдите, или зарегистрируйтесь. Чтобы видеть ссылки пожалуйста войдите, или зарегистрируйтесь. Чтобы видеть ссылки пожалуйста войдите, или зарегистрируйтесь. Чтобы видеть ссылки пожалуйста войдите, или зарегистрируйтесь. Чтобы видеть ссылки пожалуйста войдите, или зарегистрируйтесь. Чтобы видеть ссылки пожалуйста войдите, или зарегистрируйтесь. Чтобы видеть ссылки пожалуйста войдите, или зарегистрируйтесь. Чтобы видеть ссылки пожалуйста войдите, или зарегистрируйтесь. Чтобы видеть ссылки пожалуйста войдите, или зарегистрируйтесь. Чтобы видеть ссылки пожалуйста войдите, или зарегистрируйтесь. Чтобы видеть ссылки пожалуйста войдите, или зарегистрируйтесь. Чтобы видеть ссылки пожалуйста войдите, или зарегистрируйтесь.\nНевозможно дать всем все, ибо всех много, а всего мало.\nЗаголовок сообщения: Re: Бэйли Мэдисон (Bailee Madison)\nДобавлено: 28 янв 2018, 07:07\nДобавлено: 01 июл 2018, 11:59\nОткуда: RU 245\nДобавлено: 04 июл 2018, 11:11\nДобавлено: 09 авг 2018, 13:21\nДобавлено: 05 сен 2018, 06:58\nДобавлено: 04 окт 2018, 17:41\nДобавлено: 29 мар 2019, 20:16


КъумпIыл Мурат: «ЦIыфхэм ящыIакIэ нахьышIу шIыгъэныр пстэумэ анахь шъхьаI» | Адыгэ Макъ\nКъумпIыл Мурат: «ЦIыфхэм ящыIакIэ нахьышIу шIыгъэныр пстэумэ анахь шъхьаI»\n«Iофэу зэшIотхыхэрэм ятэрэзыгъэ къэзыгъэлъэгъощтыр цIыфхэм цыхьэу къытфашIырэр ары, кIочIэ къэкIуапIэуи ар тэркIэ щыт. Ахэр къызэрэтщыгугъыхэрэр къэдгъэшъыпкъэжьын, шъхьэихыгъэу, тшIэрэр зэкIэхэмкIи нэрылъэгъоу тылэжьэн фае»\nАР-м и ЛIышъхьэу КъумпIыл Мурат илъэсэу икIырэм Адыгеим социальнэ ыкIи экономическэ хэхъоныгъэу ышIыгъэхэм къатегущыIагъ.\n— Мурат Къэралбый ыкъор илъэсым ыкIэм зэшIохыгъэ хъугъэхэр зэфэхьысыжьыгъэнхэр хабзэ. О уишIошIкIэ, сыд лъэныкъохэр ара пэрытныгъэр зыубытыгъэхэр, тапэкIи республикэм анахьэу хэхъоныгъэ езыгъэшIыщтхэр?\n— Адыгеим амал ыкIи къэкIопIэ пстэоу иIэр дгъэфедэным ыуж тит. Ащ пае лъэныкъо пэпчъ пшъэрылъ гъэнэфагъэ ыпашъхьэ ит. УФ-м и Президент и Джэпсалъэ къыщыхигъэщыгъэхэми, жъоныгъокIэ унашъохэми, лъэпкъ проектхэми ахэр атегъэпсыкIыгъэх. Адыгеим щыпсэухэрэм ящыIакIэ нахьышIу шIыгъэныр хэбзэгъэцэкIэкIо органхэмкIэ анахь шъхьаIэу щыт. Экономикэм хэхъоныгъэхэр ышIыхэу, амалэу, къэкIуапIэу республикэм иIэр зэкIэ гъэфедагъэ хъумэ социальнэ лъэныкъомкIэ зэшIохыгъэри нахьыбэщт. Амалхэр, къэкIуапIэхэр — республикэр зыдэщыс чIыпIэр, чIыопс ыкIи рекреационнэ хэкIыпIэхэр, демографиер. Общественнэ ыкIи политическэ зыпкъитыныгъэмрэ лъэпкъ зэгурыIоныгъэу илъымрэ ахэм анахь шъхьэIэжь мэхъух.\nЛъэныкъоу Iоф зыдэпшIэщтхэр тэрэзэу къыхэпхынхэм пшъэрылъхэр икъоу гъэцэкIэгъэнхэмкIэ мэхьанэ иI. Iоф зыдэтшIэщт пстэури АР-м хэхъоныгъэхэр егъэшIыгъэнхэмкIэ Стратегиеу зэхэдгъэуцуагъэм щыгъэнэфагъ. Ащ къыдыхэлъытэгъэ проектхэм ащыщ мэзлэжьынымкIэ кластер гъэпсыгъэныр. Пхъэм хэшIыкIыгъэу псэолъэшIыным щагъэфедэхэрэр, унэгъо псэуалъэхэр, паркетыр, нэмыкIхэр лъэхъаным диштэрэ шIыкIэхэмкIэ къызщыдагъэкIыщт комплексэу ар щытыщт. Ащ нэмыкIэу экономикэм хэхъоныгъэхэр езыгъэшIынхэу гугъапIэ зэтпхырэр бизнес цIыкIум ыкIи гурытым яобъектхэм ящыкIэгъэ инфраструктурэ пстэури къызщыдэлъытэгъэ паркэу дгъэпсыщтыр ары.\nПроект анахь инэу етхьыжьагъэхэм ягугъу къэсшIымэ сшIоигъу. Федеральнэ IэпыIэгъум ишIуагъэкIэ инфраструктурэм ылъэныкъокIэ Iофыгъоу щыIагъэхэр дэгъэзыжьыгъэ хъугъэх. Ахэм республикэм инеущырэ хэхъоныгъэхэр мымакIэу япхыгъагъэх. ГущыIэм пае, Мыекъуапэ ыкIи Мыекъопэ районым ащыпсэухэрэр псэу зэшъощтхэр къязытыщт псэуалъэхэм (водозаборымрэ водоводымрэ) яшIын илъэсэу икIырэм едгъэжьагъ.\nАхэм къушъхьэ чIыпIэхэр къызэпачыхэшъ, псэолъэшIын IофшIэнхэр къин мэхъух. Арэу щытми, мы псэуалъэхэм тэркIэ мэхьэнэшхо яI, ахэм яшIын шIокI зимыIэ Iофэу щыт. Сыда пIомэ псы къабзэу цIыфхэм ящыкIагъэр икъу фэдизэу ягъэгъотыгъэн фае. Проектыр илъэсищым ателъытагъ, илъэс къэс сомэ миллиардым ехъу пэIухьащт.\nТуристическэ кластерэу «Лэгъо-Накъэ икъэлапчъэхэр» зыфиIорэм къыщыдэлъытагъэу гъэстыныпхъэ шхъуантIэм ыкIи псым якIуапIэхэри тэгъэпсых. Мы проектыр туризмэм зиушъомбгъуным имызакъоу, цIыфэу а чIыпIэм щыпсэухэрэм ящыIакIэ нахьышIу хъуным фэIорышIэ. Инвесторхэр нахьыбэу къеблэгъэнхэмкIэ, гъогурыкIоныр щынэгъончъэнымкIэ шIуагъэ къэзытыщт псэолъэшхохэу транспортым епхыгъэхэри федеральнэ Гупчэм иIэпыIэгъукIэ тэшIых.\nЭкономикэр социальнэ лъэныкъомкIэ Iофыгъоу щыIэхэр зэшIохыгъэ хъуным фэIорышIэрэ Iэмэ-псым ныIэп. Пшъэрылъ шъхьаIэу УФ-м и Президент къытфигъэуцурэр демографием ылъэныкъокIэ Iофхэр нахьышIу шIыгъэнхэр ары. Ащ пае унэгъо ныбжьыкIэхэм ыкIи сабыибэ зэрысхэм IэпыIэгъу ятыгъэным фытегъэпсыхьэгъэ программэ заулэ щыIэныгъэм щыпхырытэщы. Сигуапэ ащ фэдэ унагъоу республикэм исыр нахьыбэ зэрэхъугъэр. Сабыибэ яIэу унэгъо 6823-рэ непэ Адыгеим щэпсэу.\n— Гъэсэныгъэм ылъэныкъокIэ сыда зэшIохыгъэ хъугъэр?\n— ЕджапIэхэм, кIэлэцIыкIу IыгъыпIэхэм нахьыбэу чIыпIэхэр яIэ хъунхэм ыуж тит, IэпэIэсэныгъэ зыхэлъ кIэлэцIыкIухэм тадеIэным тыпылъ. ХьисапымкIэ тикIэлэцIыкIухэм гъэхъагъэу ашIыхэрэм тарэгушхо. Мы илъэсым зыфэдэ къэмыхъугъэ шъхьэихыгъэ хьисап музей къыщызэIутхыгъ республикэ естественнэ-хьисап еджапIэу тиIэм. Ащ фэдэ къэралыгъом итэп. ТиныбжьыкIэхэм яшIэныгъэ хагъэхъоным, ятворческэ амалхэм зягъэушъомбгъугъэным лъэшэу тызэрэпылъыр ащ къеушыхьаты. Гъэсэныгъэм и Гупчэу «Сириус» зыфиIорэм зэзэгъыныгъэу дэтшIыгъэми шIуагъэ къытынэу тыщэгугъы. Ащ IофшIэкIэ амалэу иIэм тыкIырыплъызэ, наукэмкIэ, искусствэмкIэ ыкIи спортымкIэ кIэлэцIыкIу анахь IэпэIасэхэр къыхэгъэщыгъэнхэм ыкIи IэпыIэгъу ятыгъэным фэгъэзэгъэщт Гупчэ 2019-рэ илъэсым къызэIутхын тыгу хэлъ. Ащ нэмыкIэу кIэлэцIыкIу технопаркэу «Кванториум» зыфиIорэм ишIын пае грант джырэблагъэ къытатыгъ.\nТикIэлэеджакIохэм шIэныгъэ куу агъотыным, сэнэхьатэу зыфаехэм икъыхэхынкIэ зэкIэми зэфэдэу амал яIэным мэхьанэшхо етэты. Ащ фытегъэпсыхьэгъэ Iофэу тшIэрэм къыкIэкIуагъ нэбгырэ 990-мэ ателъытэгъэ гурыт еджапIэу мыгъэ къуаджэу АдыгеякIэм къыщызэIутхыгъэр. Ащ фэдэ Мыекъуапи, ащ хэхьэрэ станицэхэм ащыщи ащыдгъэуцун тыгу хэлъ. Федеральнэ программакIэу ежьагъэм тызэрэхэлажьэрэм ишIуагъэкIэ еджэпIэ 11 дгъэуцунэу амал тиIэ хъугъэ.\nКIэлэцIыкIу IыгъыпIэхэмкIи гумэкIыгъо щымыIэжьыным ыуж тит. Илъэсэу икIырэм IыгъыпIитIу икIэрыкIэу кIэтшIыкIыжьи чIыпIэ 280-рэ къэттыгъ. КIэлэцIыкIу IыгъыпIэ пэпчъ чIыпIэ 240-м телъытагъэу псэолъиплI едгъэжьагъ. Джыри къихьащт илъэсым ащ фэдизмэ ателъытагъэхэу 3-мэ яшIын тыублэщт, непэ Iоф зышIэрэ IыгъыпIиплIымэ апытшIыхьажьынышъ, чIыпIэ 480-рэ джыри хэдгъэхъощт.\nМы проектхэм япхырыщынкIи федеральнэ Гупчэр лъэшэу къыддеIагъ. УФ-м и Президент иIэпэчIэгъэнэ фонд къыхэхыгъэу Адыгеим къыфатIупщыгъэм ишIуагъэкIэ гъэсэныгъэм, культурэм, псауныгъэм икъэухъумэн алъэныкъокIэ Iофыгъуабэ дэдгъэзыжьын тлъэкIыгъэ. А ахъщэмкIэ кIэлэцIыкIу IыгъыпIитIу, культурэм иунитIу ыкIи медицинэм иучреждениищ икIэрыкIэу кIэтшIыкIыжьыгъ.\nКъэралыгъо мылъкумкIэ республикэм щедгъэжьагъэр е щытшIыщтыр псэолъэ 16 мэхъу, ахэм ащыщэу 8-р социальнэх. ГущыIэм пае, 2019-рэ илъэсым станицэу Джаджэм, 2020-рэ илъэсым – Адыгэкъалэ ФОК-хэр (физкультурнэ-оздоровительнэ комплексхэр) ащыдгъэуцущтых. Мыл Унэшхом ишIыни едгъэжьэщт. КIымэфэ спорт лъэпкъхэм зягъэушъомбгъугъэнымкIэ ащ федэ къыхьынэу тэгугъэ, хоккеим изэхэщэнкIэ программэм Iоф дэтэшIэ. А зэпстэумэ анэмыкIэу, ПАО-у «Газпромым» иправление итхьаматэу Алексей Миллер зэIукIэгъоу дытиIагъэм «Газпром – детям» зыфиIорэ программэр Адыгеим щыпхыращынэу зэзэгъыныгъэ щыдэтшIыгъ. Ащ къыдыхэлъытагъэу спортивнэ площадкэхэм яшIын къихьащт илъэсым рагъэжьэщт.\n— Псауныгъэм икъэухъумэнкIэ системэр лъэхъаным диштэу гъэпсыгъэнымкIэ зэшIохыгъэ хъугъэхэм тащыбгъэгъозагъэмэ дэгъугъэ.\n— Диагностическэ Гупчэшхом ишIын мары джырэблагъэ тыухыгъ, къызэIутхын тыгу хэлъ. Ащ иунашъхьэ вертолетыр къыщытIысыным фытегъэпсыхьагъ, лъэхъаным диштэу ищыкIэгъэ пстэури къыщыдэлъытагъ. Сымэджэщхэм, поликлиникэхэм ягъэкIэжьыни, ящыкIэгъэ оборудованиемкIэ зэтегъэпсыхьэгъэнхэми мымакIэу мылъку пэIудгъэхьагъ. Мыекъуапэ иполиклиникэу N 1-р зычIэтыщт унакIэ тшIыгъэ, Тэхъутэмыкъое район сымэджэщым пае корпусыкIэ дгъэуцугъ.\nУФ-м и Президент иIэпэчIэгъэнэ фонд къыхэхыгъэ мылъкоу къытфатIупщыгъэмкIэ Шэуджэн район сымэджэщэу IыгъэкI хъугъагъэм гъэцэкIэжьынышхохэр етшIылIагъэх, Джэджэ район сымэджэщым ишIын едгъэжьагъ. Джы жъэгъэузым зыщеIэзэхэрэ диспансерыкIэ, Мыекъопэ къэлэ сымэджэщым терапиемкIэ иотделение зычIэтыщтыр тшIынхэу, Перинатальнэ гупчэр дгъэкIэжьынэу гухэлъхэр тиIэх.\nКIэлэцIыкIу поликлиникэхэм ягъэцэкIэжьын ыкIи оборудованиеу ящыкIагъэр афэщэфыгъэным сомэ миллион 53-рэ пэIудгъэхьагъ. Ащ пае «Десятилетие детства» зыфиIорэ программэм Адыгеир хэхьагъ. Ащ нэмыкIэу уз хьылъэ зиIэ сымэджэ дэйхэм апае отделение апэрэу республикэм къыщызэIутхыгъ. Мыекъопэ район сымэджэщыр ары зыщыдгъэпсыгъэр. Ащ сомэ миллион 17 пэIухьагъ.\nМедицинэм «терапевтическое окно» ыIоу гущыIэ зэпхыгъэ хэт. Ар цIыфым ыпсэ къэбгъэнэным пае IэпыIэгъу зыщетыгъэн фэе уахътэу узшIокIы мыхъущтыр ары. А уахътэр зыIэкIэтымыгъэкIыным пае республикэм исхэм зэфэдэу медицинэ IэпыIэгъу игъом агъотыным лъэшэу тыпылъ. Анахьэу къоджэ псэупIэхэм адэсхэр ары тынаIэ зытетхэр. Мары мы аужырэ уахътэхэм ФАПи 6 ыкIи «врач общей практики» зыфаIорэм Iоф зыщишIэщт офис республикэм ирайонхэм ащыдгъэпсыгъ, IэпыIэгъу псынкIэм пае автомашинэ 18 къэтщэфыгъ.\n«Земский доктор» зыцIэ федеральнэ программэм ишIуагъэкIэ къуаджэм Iоф щызышIэн фэе специалистэу тызщыкIэхэрэм япчъагъэ нахь макIэ тшIыгъэ. Технологие пэрытхэм адиштэу медицинэ IэпыIэгъур цIыфхэм аIэкIэхьаными тыпылъ. БлэкIыгъэ илъэсым нэбгырэ мини 2,5-мэ ащ фэдэ IэпыIэгъу агъотыгъ.\nШэпхъэшIухэм адиштэу тимедицинэ щытыным фэшI инвесторхэри къетэгъэблагъэх. Ащ тетэу Адыгэкъалэ дэт межрайон сымэджэщым рентгенохиругическэ амалхэр зыщагъэфедэхэрэ отделение къыщызэIутхыгъ. Ащ ишIуагъэкIэ гум екIурэ лъынтфэхэм агъэгумэкIырэ сымаджэу Адыгэкъалэ, Тэхъутэмыкъое ыкIи Теуцожь районхэм адэсхэм IэпыIэгъу игъом агъотыщт.\nIэзэгъу уцхэр икъоу цIыфхэм аIэкIэмыхьэхэмэ зэрарэу къыхьыщтыри къыдгурэIо. Ащ фэшI ахэм ящэфын пэIудгъэхьащт ахъщэм илъэс къэс хэтэгъахъо. 2018-рэ илъэсым бюджет пстэуми къахэхыгъэу зэкIэмкIи сомэ миллион 867-рэ ащ пэIудгъэхьагъ.\nАдыгеим исхэм къагъашIэрэр гурытымкIэ илъэс 73-м нэсыгъ. Урысыер зэрэщытэу пштэмэ, гурытымкIэ щагъашIэрэм нахьи ар нахьыб. Дунаим ехыжьыхэрэм япчъагъи бэкIэ нахь макIэ тшIышъугъ. Нэбгырэ 1000 пэпчъ 12-р ары зидунай зыхъожьырэр.\n— Социальнэ программэхэм ягъэцэкIэни, нэмыкI пшъэрылъхэм язэшIохыни экономикэм бэкIэ елъытыгъэх…\n— Промышленностыр ары анахь Iофыгъо инэу тиэкономикэ иIэр. Арышъ, охътабэм къакIоцI ащ икъэгъэлъэгъонхэр еIыхыщтыгъэхэу джы хэхъоныгъэхэр ышIынхэу зэрежьагъэм тегъэгушIо. Мэкъумэщ хъызмэтымкIэ илъэс пчъагъэ хъугъэу пэрытныгъэр тIыгъ. Мы илъэсым джыри хэхъоныгъэхэр проценти 112,7-у тшIыгъэх. Лэжьыгъэу мыгъэ тыугъоижьыгъэр тонн мин 553-м ехъу.\nАдыгэ къуаер тэщ нэмыкI зыпарэми къыдигъэкIын фимытэу зэрэхъугъэм тэркIэ мэхьэнэ ин иI. УФ-м и Апшъэрэ Хьыкум мы илъэсым ащкIэ къыткъоуцуагъ. Арышъ, джы Адыгеим ихъызмэтшIапIэхэр ары ныIэп адыгэ къуаер къыдэзгъэкIынэу фитыныгъэ зиIэр. Роскачествэми тикъуае иIэшIугъэ къызэрэкIигъэтхъыгъэм имызакъоу, гъомылапхъэхэр щынэгъончъэнхэмкIэ шапхъэхэм адиштэу ылъытагъ. Специалистхэм къызэраIорэмкIи, IэкIыбым ащэщт гъомылэпхъэ шъхьаIэхэм ар ащыщ. Мы уахътэм Германием ибэдзэршIыпIэхэм ащыIуагъэкIы, Иорданием ащэ. США-м, Тыркуем, Зэхэт Араб Эмиратхэм ыкIи Азербайджан япредпринимательхэми тикъуае ащэфымэ ашIоигъоу тихъызмэтшIапIэхэм зэдэгущыIэгъухэр адашIых.\nТипредприятиеу щэм хэшIыкIыгъэ гъомылапхъэхэр къыдэзыгъэкIыхэрэм оборудованиеу Iоф зэрашIэрэри агъэкIэжьыгъ. Джы ахэм кIуачIэу яIэр процент 37-кIэ нахь ин хъугъэ. 2017-рэ илъэсым къое зэфэшъхьафэу тонн мин 12,8-рэ къыдагъэкIыгъ. 2016-рэ илъэсым егъэпшагъэмэ, ар проценти 113-кIэ нахьыб. Илъэсэу икIырэм имэзэ 11 пштэмэ, тонн мин 12,3-рэ къашIыгъах. 2021-рэ илъэсым нэс къуаеу типредприятиехэм къыдагъэкIырэр тонн мин 16,4-м нэсынэу тэгугъэ.\nЛэжьыгъэм нахьэу, хэтэрыкIхэр, пхъэшъхьэ-мышъхьэхэр нахьыбэу республикэм къыщагъэкIыным тыкъыфакIомэ нахьышIу хъущтэу тэлъытэ ыкIи ащ ыуж тызэритым ишIуагъэ къэкIо. Пхъэшъхьэ-мышъхьэхэм ыкIи цумпэ зэфэшъхьафхэм якъэгъэкIынкIэ, фэбапIэхэм ягъэпсынкIэ IэпыIэгъу цIыфхэм яттыным тыпылъ. Мары мы илъэсым езыгъэжьэгъэкIэ фермерхэм ыкIи былымэхъо фермэ зыгъэпсы зышIоигъохэм грантэу пстэумкIи сомэ миллиони 126,8-рэ къаратыгъ. Ахэм зэкIэми тэркIэ мэхьанэшхо яI, къоджэ псэупIэхэм адэсхэм ягъот нахьыбэ хъунымкIэ ыкIи цIыфхэм IофшIэпIэ чIыпIэхэр яIэнхэмкIэ яшIуагъэ къэкIощт.\nБизнесым зиушъомбгъун амал иIэным, езыгъэжьэгъэкIэ предпринимательхэм къэралыгъо IэпыIэгъу агъотыным, тхылъхэм ягъэхьазырын нахь псынкIэ афэхъуным лъэшэу тынаIэ тет. Бизнес цIыкIум ыкIи гурытым IэпыIэгъу ятыгъэным мыгъэ сомэ миллиони 121-м ехъу пэIудгъэхьагъ. Бизнесыр мылъку къэкIуапIэ зышIымэ зышIоигъохэмкIэ Адыгеир хъопсагъо хъунэу тыфай. IофшIэпIэ чIыпIэ зимыIэхэм япчъагъэ къыщыкIэным ар фэIорышIэщт. Ащ фэшI бизнесым инфраструктурэу ищыкIэгъэ пстэури къызщыдэлъытэгъэ парк илъэс благъэхэм дгъэпсыным ыуж тит. Агробизнес-инкубаторым ишIын тэухы. Мары мы илъэсэу икIырэм промышленностым зегъэушъомбгъугъэнымкIэ республикэ Фонд къызэIутхыгъ. Банкхэм чIыфэу къатырэр нахь къызIэкIэгъэхьэгъошIу шIыгъэныр ащ ипшъэрылъ шъхьаIэхэм ащыщ.\n— Республикэм иэкономикэ инвестициехэр нахьыбэу къыхэлъхьэгъэнхэмкIэ сыда джыри анахьэу шъунаIэ зытежъугъэтырэр?\n— Адыгеир инвесторхэмкIэ нахь хъопсагъо къэхъугъ. Прогнозхэм къызэрагъэлъагъорэмкIэ, 2018-рэ илъэсым инвестициеу къыхалъхьагъэр миллиард 24-м нэсы. Республикэм ирейтинг фэдитIукIэ нахьышIу хъугъэ. ИнвестициехэмкIэ субъектхэм яIофхэм язытет зыгъэунэфырэ агентствэм къызэритыгъэмкIэ, 2017-рэ илъэсым Адыгеир я 43-рэ чIыпIэм нэс къыдэкIоегъагъэмэ, 2018-рэ илъэсым чIыпIэ 19 къызэринэкIи, я 24-рэ хъугъэ.\nИКЕА-м УрысыемкIэ анахь инвестиционнэ проект иныр зыщыпхырищырэр Адыгеир ары. Илъэсищ благъэм ащ квадратнэ метрэ мини 100 фэдиз хъоу псэолъэ зэфэшъхьафхэр щэпIэ зэхэтышхоу «МЕГА-Адыгеям» дэжькIэ щигъэуцун, непэ Iоф зышIэрэ площадкэхэри ыгъэкIэжьынхэ ыгу хэлъ. ПстэумкIи «МЕГА-Адыгеям» изегъэушъомбгъун сомэ миллиард 14 инвестициеу хилъхьанэу ыгъэнэфагъ.\nМэкъу-мэщым ылъэныкъокIэ анахь проект инхэм ащыщ соем Iоф зыщыдашIэщт заводэу компаниеу «Ошер» зыфиIорэм Джэджэ районым щишIыщтыр. 2018-рэ илъэсым Шъачэ щыкIогъэ инвестиционнэ форумым зэзэгъыныгъэу тызщыкIэтхагъэм къыщыдэлъытагъэу, ООО-у «СБ-Агро» зыфиIорэм технологие пэрытхэм атегъэпсыкIыгъэ фэбапIэ станицэу Курджипскэм дэжькIэ къыщешIы. ХэтэрыкIхэр зыщызэкIоцIащыхьащт цехыр атIупщыгъах, нэмыкI оборудованиеу ящыкIагъэри къащэфыгъ. ПстэумкIи сомэ миллион 600 проектым хилъхьанэу компанием гухэлъ иI.\nХэтэрыкIхэм, пхъэшъхьэ— мышъхьэхэм ыкIи цумпэ зэфэшъхьафхэм якъэгъэкIынкIи Италием испециалистхэм зэзэгъыныгъэхэр адэтшIыгъэхэу Iоф адэтэшIэ. Мы илъэсым ащ къикIыгъэ предпринимательхэр тихьэкIагъэх. Щылэ мазэм Адыгеим илIыкIо куп Тыркуем кIощт.\nИнвесторхэмкIэ анахь хъопсэгъо субъектипшIым республикэр ащыщ тшIыныр пшъэрылъ шъхьаIэу тиIэхэм ащыщ. Ащ пае хъызмэтшIапIэ къызэIузыхырэм ар зыщаригъэтхыщт, электрическэ сетьхэм зыщапишIэщт, нэмыкI Iофыгъоу пылъхэр зыщызэшIуихыщт уахътэр нахь дгъэкIэкIыгъ. Ащ тетэу проект 11 тэгъэхьазыры. Ахэр щыIэныгъэм щыпхырыщыгъэ хъухэмэ, IофшIэпIэ чIыпIэ мини 2,8-рэ къатыщт.\nРеспубликэр зыдэщыс чIыпIэм шIуагъэу хэлъыри тэгъэфедэ. Краснодар пэблэгъэ районхэм непэ нахь заушъомбгъу. Ахэр инвесторхэмкIэ нахь хъопсагъох. Ау ахэм ямызакъоу, нэмыкI районхэми амалэу, хэкIыпIэу яIэхэр къыдэтлъытэхэзэ, хэхъоныгъэхэр ядгъэшIынхэм тыпылъ.\nЭнергетическэ кIуачIэхэр нахь ин тшIынхэми ыуж тит. Сыда пIомэ инвестициехэр нахьыбэ хъунхэмкIэ ащ мэхьанэ иI. Гъэстыныпхъэ шхъуантIэр цIыфхэм аIэкIэгъэхьэгъэнымкIэ апэ итхэм тащыщ, ау ащ икIуапIэхэм кIуачIэу яIэр гъэфедагъэ хъурэм нахьи нахь макI. ПАО-у «Газпромым» иправление итхьаматэ зэIукIэгъу зыдытеIэм а Iофыгъор лъыдгъэIэсыгъ ыкIи гъэстыныпхъэ шхъуантIэу республикэм щызэпхырыкIырэм ыкIуачIэ нахь ин къашIынэу зэзэгъыныгъэ зэдэтшIыгъ. Ащ пае ар зэбгырызытIупщырэ станцие (ГРС) агъэуцущт. Краснодар пэблэгъэ районэу нахь зызыушъомбгъухэрэм гъэстыныпхъэ шхъуантIэу ящыкIагъэр икъоу аIэкIэгъэхьэгъэнымкIэ ащ ишIуагъэ къэкIощт.\nЭкологием ылъэныкъокIэ гумэкIыгъо Адыгеим иIэп. Ар зэщымыкъонми тыпылъ. Ары зыфэIорышIэщтхэр ветропаркэу республикэм щедгъэжьагъэхэр. Ахэм анахь ин мы уахътэм къэралыгъом итэп. Ветропаркым ишIуагъэкIэ электроэнергиемкIэ щыкIагъэу тиIэр процент 20-кIэ нахь макIэ хъущт. 2019-рэ илъэсым аухынышъ, атIупщынэу ары зэрэдгъэнэфагъэр.\n— Транспорт инфраструктурэм игъэпсынкIэ сыда зэшIохыгъэ хъугъэр?\n— Хы ШIуцIэ Iушъом ыкIи Къыблэ Федеральнэ шъолъырым исубъектхэм ягупчэхэм якIурэ гъогу анахь кIэкIхэр Адыгеим пхырэкIых. Керчь илъэмыдж къызызэIуахыгъэм къыщыублагъэу цIыфэу Адыгеир зэпызычырэри нахьыбэ хъугъэ. А зэпстэумэ апкъ къикIыкIэ лъэхъаным диштэрэ гъогу дэгъухэм яшIын лъэшэу тынаIэ тетыдзагъ. 2018-рэ илъэсым бюджет пстэумэ къахэхыгъэу ащ сомэ миллиардитIу пэIудгъэхьагъ.\nКраснодар лъэныкъокIэ республикэр зэпызычырэ автомобиль гъогумрэ М4 «Дон» зыфиIорэ федеральнэ гъогумрэ анахьыбэ зытегъэуагъэ хъурэр. Ащ фэшI ахэм гъогу зэхэкIыпIэхэр афэшIыгъэныр апэ идгъэшъыгъ. Къэралыгъо компаниеу «Российские автомобильные дороги» зыфиIорэм иIэпыIэгъукIэ объектыкIэхэм яшIын едгъэжьагъ. ГущыIэм пае, поселкэу Лъэустэнхьаблэ дэжькIэ гъогу зэхэкIыпIэ щытэшIы. Ари, къуаджэу Тыгъургъой дэжь щедгъэжьагъэри къихьащт 2019-рэ илъэсым тыухынхэу тыфай.\nЕрмэлхьаблэ ылъэныкъокIэ укъикIымэ Мыекъуапэ укъызэрэдэхьэрэ гъогури икIэрыкIэу тэшIыжьы. Ари мэхьэнэ ин зиIэ проектхэм ащыщ. Мыекъуапэ къэзыухьэрэ гъогу тиIэ зыхъукIэ, къалэр зэпызычырэ транспортыр нахь макIэ хъущт, экологиер къызэтенэщт.\n— Адыгеим зекIоу къихьэрэм ипчъагъи нахьыбэ хъугъэ…\n— Аужырэ илъэсхэр пштэхэмэ, Адыгеим зыщызыгъэпсэфынэу къакIорэм проценти 5 — 8 илъэс къэс къыхэхъо. 2017-рэ илъэсым нэбгырэ мин 432-рэ къихьагъ, ар 2016-рэ илъэсым тиреспубликэ щыIагъэм нахьи проценти 5-кIэ нахьыб. Мыгъэ къэкIуагъэр нэбгырэ мин 450-м нэсы. ИлъэсыкIэ мэфэкI мафэхэм Адыгеим къакIорэр нахьыбэ мэхъу, мы зыгъэпсэфыгъо мафэхэу къэблагъэхэрэм нэбгырэ мини 100-м къыщымыкIэнэу тежэ.\nЗекIоным изегъэушъомбгъун инфраструктурэм бэкIэ елъытыгъ. Ащ фэшI тикъушъхьэхэм гъогухэр ащытэшIых, энергосетьхэр ащытэгъэпсых. ЗекIоным хэхъоныгъэ егъэшIыгъэным фытегъэпсыхьэгъэ федеральнэ программэм къыдыхэлъытагъэу къихьащт илъэсым сомэ миллион 500 Адыгеим къыфэкIощт. Республикэм иIахьи ащ хэлъын фаеу щыт. Ахъщэр бгы сэтхэу Лэгъо-Накъэрэ поселкэу Гъозэрыплъэрэ зэзыпхыщтхэ гъогум ишIын пэIудгъэхьащт. АдыгеимкIэ ащ стратегическэ мэхьанэ иIэу щыт.\nКъызэрэсIуагъэу, Хы ШIуцIэ Iушъом ыкIи Къырым якIурэ гъогу нахь кIэкIым Адыгеир зэпечы. Арышъ, ахэм защызыгъэпсэфынэу кIохэрэм республикэри агу рихьынэу, къыщыуцухэ ашIоигъоу шIыгъэным тыпылъ. IэкIыбым къикIыгъэ туристхэр къегъэблэгъэгъэнхэмкIи опыт тиI. Этнографическэ ыкIи культурнэ мэхьанэ зиIэ Iофтхьабзэхэм язэхэщэн ащкIэ зишIуагъэ къакIорэр. ГущыIэм пае, адыгэ къуаем ифестиваль. Мыгъэ ащ нэбгырэ мин 12 фэдиз къекIолIэгъагъ. Адыгэ культурэм и Дунэе фестивалэу зэхатщэрэми IэкIыбым къикIыгъэу хьэкIабэ къеблагъэ.\n— Мурат Къэралбый ыкъор, илъэсэу къихьащтымкIэ сыд фэдэ пшъэрылъа зыфэжъугъэуцужьыгъэхэр?\n— Лъэпкъ проект 12-у демографием, псауныгъэм икъэухъумэн, гъэсэныгъэм, псэупIэхэм ыкIи къэлэ щыIакIэм, экологием, автомобиль гъогухэм, цIыфхэм IофшIэпIэ чIыпIэхэр ягъэгъотыгъэнхэм, наукэм, цифровой экономикэм, культурэм, бизнес цIыкIум ыкIи гурытым, дунэе кооперацием ыкIи экспортым афэгъэхьыгъэхэм ягъэцэкIэн анахьэу тиIофшIэн зыфэгъэзэгъэщтыр. Мыхэм тахэхьаным пае предложение гъэнэфагъэхэр федеральнэ хэбзэ органхэм афэдгъэхьыгъэх. Федеральнэ программэхэм тахэлэжьэным пае амалэу щыIэ пстэури дгъэфедагъэ. Проект 46-мэ тахэлэжьэнэу тхылъхэр дгъэхьазырыгъэх.\nАдыгэ автоном хэкур загъэпсыгъэр илъэси 100 зэрэхъурэм изыфэгъэхьазырыни IофшIэнышхоу щыт. Ащ ихэгъэунэфыкIын, мэфэкI Iофтхьабзэхэм ямызакъоу, социальнэ псэолъэ зэфэшъхьафхэм яшIыни къыдыхэлъытагъ. Мы мэфэкIым изыфэгъэхьазырынкIэ ыкIи ихэгъэунэфыкIынкIэ зэхэщэкIо комитетэу УФ-м и Правительствэ ипащэ игуадзэу Виталий Мутко зитхьаматэм предложениеу дгъэхьазырыгъэхэм къадыригъэштагъ, ахъщэ къатIупщынэу тежэ.\nНахьыпэкIэ федеральнэ гупчэм Iоф зэрэдэтшIэщтымкIэ, программакIэхэм тызэрахэлэжьэщтымкIэ пшъэрылъ гъэнэфагъэу зыфэдгъэуцужьыгъагъэхэм шIуагъэ къатыгъ. Гъэсэныгъэм, медицинэм, спортым алъэныкъокIэ псэолъакIэхэм яшIын пае, Адыгеим имылъкуи хэлъэу, ахъщэ къатIупщынэу зэзэгъыныгъэхэр тиIэ хъугъэх.\nТуристическэ кластерым пае едгъэжьагъэхэм яшIыни лъыдгъэкIотэщт. Муниципальнэ образованиехэм ягупчэхэм яобщественнэ чIыпIэхэм язэтегъэпсыхьанкIи пшъэрылъхэр зыфэдгъэуцужьыгъэх. Мы илъэсым ащ сомэ миллион 245,8-рэ пэIудгъэхьагъ. ИкIэрыкIэу тшIыщт е зэтедгъэпсыхьащт псэуалъэхэм якъыхэхын республикэм щыпсэухэрэри къыхэдгъэлэжьагъэх. 2019-рэ илъэсым джыри фэтэрыбэу зэхэт унэхэм ящагу 36-рэ ыкIи общественнэ чIыпIэ 20 дгъэкIэжьын тыгу хэлъ. Ащ пае сомэ миллион 251-м ехъу дгъэнэфагъэ.\nУФ-м и Президент къытфишIыгъэ пшъэрылъхэм ягъэцэкIэн, ахэм шIуагъэу къатырэр нафэ хъуным кIочIэ пстэури етхьылIэн фае. Адыгеим щыпсэухэрэм ящыIакIэ нахьышIу хъуным ахэр фэIорышIэщтых. Iофэу зэшIотхыхэрэм ятэрэзыгъэ къэзыгъэлъэгъощтыр цIыфхэм цыхьэу къытфашIырэр ары, кIочIэ къэкIуапIэуи ар тэркIэ щыт. Ахэр къызэрэтщыгугъыхэрэр къэдгъэшъыпкъэжьын, шъхьэихыгъэу, тшIэрэр зэкIэхэмкIи нэрылъэгъоу тылэжьэн фае.


Шапсыгъэмэ язэфэсэу Шъачэ щырекIокIыщтыр зэпстэу адыгэмэ язэфэсэу къикIын ылъэкIыщт »\nШапсыгъэмэ язэфэсэу Шъачэ щырекIокIыщтыр зэпстэу адыгэмэ язэфэсэу къикIын ылъэкIыщт\nОлимпиадэм ыпэкIэ шапсыгъэмэ язэфэсэу Шъачэ щырекIокIыщтыр зэпстэу адыгэмэ язэфэсэу къикIын ылъэкIыщт. Ащ тетэу елъытэ «Адыгэ Хэсэ» (Тэхътэмыкъуай) тхьэматэу ШъэопцIэкъо Ильясэ. «Джыдэдэм зэфэсым зышI-зымышIи – бэ тегущыIэрэр. Ар зэпхыгъэр, непэ шапсыгъэхэр «черкес IофымкIэ» гупчэм итэу мэхъух», - иеплъыкIэ къыреIотыкIы ШъэопцIэкъом.\n«Непэ шапсыгъэмэ япшъэрылъ хъурэр, - еIо ащ, - зэпстэу адыгэмэ – Урысыем щыпсэухэрэмэ ямызакъоу – ягухэлъхэм тетэу псэунхэу ары. Джащ пае ахэмэ пащэ афэхъущтыр зыфэдэщтым мэхьанэшхо иIэ мэхъу. ЗэрэсшIэрэмкIэ, IэкIыбым къикIыхэу тилъэпкъэгъухэу пчъагъ мы зэфэсым къэкIощтыр. Сэ сиеплъыкIэкIэ, зэфэсэу тапэ илъэр уасэу иIэмкIэ зэпстэоу адыгэмэ язэфэсэу къикIын ылъэкIыщт».\nШъугу къэтэгъэкIыжьы, хыIушъо шапсыгъэмэ я Хасэ изэфэс мэлылъфэгъум и 30-м Шъачэ хахьэу къэлэпапкIэу Лазоревскэ щырагъэкIокIынэу рахъухьагъ. Iофыгъоу щызэшIуахын агу хэлымэ ащыщых: тхьэматэм изэблэхъуныр, Краснодар краимкIэ шапсыгъэмэ ястатус, Шъачэ щыкIощт Олимпиадэм изэикI еплъыкIэр.\nОпубликовал administrator, 27-04-2011, 02:03. Просмотров: 1544\n– ХыIушъо шапсыгъэмэ язэфэс: ЧIыпIэрыс лъэпкъ цIыкIухэм хабзэу апылъымкIэ тып ...\n– Шъачэ щыкIощт джэгунхэм апэуцужьырэ емызэгъ-зэхахьэ адыгэмэ Истамбыл щашIыш ...\n– Кисловодскэ укъыщежьэу Шъачэ сыхьатищыкIэ узэрэнэсын гъогу ашIышъун фэдэу а ...


ИлъэсыкIэ шIухьафтын | Адыгэ Макъ\nГухэлъ гъэнэфагъэ зиIэ къэралыгъо программэу «Къуаджэм зыпкъ итэу хэхъоныгъэхэр ышIынхэр» зыфиIорэм къыдыхэлъытагъэу Адыгеим икъоджэ псэупIэхэм Iоф ащызышIэрэ унэгъо ныбжьыкIэхэм ыкIи специалистхэм (зэкIэмкIи 7 мэхъух) атефэрэ псэупIэ сертификатхэр Адыгэ Республикэм и Премьер-министрэу Александр Наролиным аритыжьыгъэх.\nСомэ миллиони 7,4-рэ хъурэ ахъщэ тедзэу къатIупщыгъэм ишIуагъэкIэ джы унэгъо ныбжьыкIэхэм ыкIи специалистхэм псэупIэ ашIын е ащэфын амал яIэ хъугъэ. Ахэм гъэсэныгъэмкIэ, псауныгъэр къэухъумэгъэнымкIэ къулыкъухэм Iоф ащашIэ. Ахъщэу къаратыгъэр унагъом ис пчъагъэм елъытыгъ. ГушIогъо зэхахьэм хэлэжьагъэх ыкIи къэзэрэугъоигъэхэм къафэгушIуагъэх министрэхэу Мэрэтыкъо Рустем, Мырзэ Джанбэч, Владимир Свеженец.\nАР-м и Правительствэ и Тхьаматэ Iофтхьабзэм пэублэ псалъэ къыщишIызэ, Адыгеим и ЛIышъхьэу КъумпIыл Мурат ыцIэкIэ къэралыгъо программэм хэлэжьагъэхэ ыкIи сертификатхэр къызэратыжьхэрэм игуапэу къафэгушIуагъ. Программэм Iоф зишIэрэ 2014-рэ илъэсым къыщыублагъэу 2018-рэ илъэсым нэс республикэм испециалист ыкIи унэгъо ныбжьыкIэ 80-мэ псэупIэ амалэу яIэхэр нахьышIу ашIынхэ зэралъэкIыгъэр пащэм игуапэу къыхигъэщыгъ. ШIуагъэ къэзытырэ мыщ фэдэ программэхэм Адыгеир чанэу зэрахэлажьэрэм къыкIигъэтхъыгъ.\n— Илъэсэу тызхэтым специалист ыкIи унэгъо ныбжьыкIи 10-мэ мыщ фэдэ IэпыIэгъу ядгъэгъотыгъ, ащ сомэ миллиони 10,2-м ехъу пэIудгъэхьагъ. Республикэм ипащэ Iофышхоу ышIагъэм ишIуагъэкIэ, непэрэ зэхахьэм къекIолIагъэхэм ахъщэ тедзэу сомэ миллиони 7,4-м ехъу атедгощагъ, джы ахэм ягухэлъхэр агъэцэкIэнхэ алъэкIыщт. А IофшIэныр тапэкIи лъыдгъэкIотэщт, — къыIуагъ Александр Наролиным. — Мы аужырэ илъэсхэр пштэхэмэ, къуаджэм дэсхэм щыIэкIэ-псэукIэ амалэу яIэхэр нахьышIу шIыгъэнхэм фытегъэпсыхьагъэу зэшIотхыгъэр макIэп. Гурыт еджапIэхэр, кIэлэцIыкIу IыгъыпIэхэр, фельдшер-мамыку IэзапIэхэр, спорт псэуалъэхэр, гъогухэр тэшIых ыкIи тэгъэцэкIэжьых. Ащ дакIоу, непэрэ зэхахьэм къекIолIэгъэ ныбжьыкIэхэм бэкIэ тащэгугъы, сыда пIомэ тинеущырэ мафэ ахэр ары лъызыгъэкIотэщтыр. Унагъохэм къарыхъухьэхэрэ сабыйхэм япчъагъэ хэхъоным мэхьанэ-шхо иI. Непэ тищыкIагъэх зисэнэхьат хэшIыкIышхо фызиIэ специалистхэу тикъуаджэхэм Iоф ащызышIэщтхэр, ахэм шъо зэу шъуащыщ.\nГушIогъо зэхахьэм хэлэжьэгъэ ныбжьыкIэхэр АР-м и ЛIышъхьэ, профильнэ министерствэхэм афэрэзагъэх. Програмэм ишIуагъэкIэ гухэлъэу яIэхэр щыIэныгъэм щыпхыращынхэ амал яIэ зэрэхъугъэр, IэпыIэгъоу къаратыгъэр илъэсыкIэ шIухьафтын шъыпкъэ зэрафэхъугъэр къаIуагъ.


ЛIыхъужъым щысэ тырахы — Адыгэ макъ\nЛIыхъужъым щысэ тырахы\nРедактор 19.11.2018 КЪЭБАРЫКlЭХЭР\nНыбжьыкIэхэр яхэгъэгу фэшъыпкъэхэу, тарихъыр агъэлъапIэу пIугъэнхэм фэгъэхьыгъэ зэхахьэхэр Мыекъопэ къэралыгъо технологическэ университетым гъэшIэгъонэу щэкIох.\nХэгъэгум иобщественнэ организациеу «Единэ Россием» и НыбжьыкIэ гвардий» зыфиIорэм икъутамэу Адыгеим щыIэм ипащэу, Мыекъуапэ инароднэ депутатхэм я Совет идепутатэу Бэрзэдж Асиет кIэщакIо фэхъуи, Урысыем и ЛIыхъужъэу Цэй Эдуард зэхахьэм къыригъэблэгъагъ.\nЭ. Цэир Адыгэ Республикэм и Парламент идепутат, цIыф цIэрыIу. Студентхэм упчIабэ къыратыгъ. Анахьэу зэхахымэ ашIоигъуагъэр щыIэныгъэ гъогоу къыкIугъэм изакъоп. ЛIыхъужъныгъэр, шъыпкъэныгъэр, гукIэгъур — ахэр тэрэзэу ныбжьыкIэхэм къагурыIонхэм фэшI тарихъыр дэгъоу зэрагъэшIэн зэрэфаер джэуапым щызэхахыгъ.\nАбхъазым, Дагъыстан, Чэчэным Цэй Эдуард ащыIагъ, «чIыпIэ плъырхэм» ащыкIогъэ заохэм ахэлэжьагъ. Рязань апшъэрэ дзэ училищэу дэтыр къыухыгъ. Батальоным ипащэ игуадзэу щытыгъ. Заом имашIо хэтэу ныбджэгъоу къыготхэм япсауныгъэ икъэухъумэн зэрэфэбанэщтыгъэр, мамыр псэукIэр хэгъэгум щыгъэпытэгъэным имэхьанэ, фэшъхьафхэм Э. Цэир IупкIэу къатегущыIагъ.\nБэрзэдж Асиет, Роман Калугиным, Iащэ Дианэ, нэмыкIхэм яупчIэхэр депутатым ипшъэрылъхэр зэригъэцакIэхэрэм афэгъэхьыгъагъэх.\nЦIыфыр лIыхъужъэу къэхъурэп, ар лIыхъужъ мэхъу. Э. Цэим зэгъэпшэнхэр ышIыхэзэ, студентхэм щыIэныгъэм къыхэхыгъэ къэбархэр къафиIотагъэх.\nЗэIукIэгъур заухым студентхэм яупчIэхэм къападзэжьыгъ. Офицерэу дзэм къулыкъур щызыхьырэм, Урысыем и ЛIыхъужъ хъугъэм щысэ атырахы ашIоигъоу къаIуагъ, Цэй Эдуард гоуцохэзэ нэпэеплъ сурэтхэр атырахыгъэх.\nСурэтыр зэхахьэм къыщытырахыгъ.\nПредыдущая ИгъэкIотыгъэу щагъэмэфэкIыгъ\nСледущая Тлъэгъугъэм тыгу къыIэтыгъ


Зыкъэухъумэжьыгъэным фэгъэхьыгъэу Адыгеим патриотическэ Iофтхьабзэхэр мы мафэхэм щызэхащэх. Ахэм ащыщ Урысыем и ДОСААФ АР-мкIэ ишъолъыр къутамэ кIэщакIо зыфэхъугъэ автопробегыр. Ар мэзаем и 17-м республикэм щыкIощт.\nIофтхьабзэм хэлажьэхэрэр Мыекъуапэ, Пэнэжьыкъуае, Адыгэкъалэ, Щынджые, Тэхъутэмыкъуае, Афыпсыпэ, Хьащтыку адэхьащтых.\nХэгъэгу зэошхом илъэхъан Адыгеим нэмыц-фашист техакIохэр рафыжьхи, тишъолъыр шъхьафит зашIыжьыгъэр илъэс 74-рэ зэрэхъурэм, Хэгъэгум иухъумакIохэм я Мафэ ыкIи Урысыем и ДОСААФ зызэхащагъэр илъэс 90-рэ зэрэхъугъэм ар афэгъэхьыгъ.\nКъыткIэхъухьэрэ ныбжьыкIэхэм я Хэгъэгу шIу арагъэлъэгъуныр, ТекIоныгъэр къыдэзыхыгъэ тинахьыжъхэм яшIэжь гъэлъэпIэгъэныр ары Iофтхьабзэм пшъэрылъ шъхьаIэу иIэр.\nАдыгэ Республикэм иветеранхэм я Совет хэтхэр, Урысыем и ДОСААФ АР-мкIэ ишъолъыр къутамэхэм ялIыкIохэр, ныбжьыкIэ организациехэр ыкIи гурыт еджапIэхэм ащеджэхэрэр автопробегым хэтыщтых.\nАвтомобили 10 фэдиз Iофтхьабзэм хэлэжьэнэу агъэнафэ. Къоджэ псэупIэу зыдахьэхэрэ пэпчъ митингхэр ащашIыщтых, къэгъагъэхэр мыжъобгъухэм акIаралъхьащтых.


АгъэпцIэгъэ цIыфхэмрэ зыгъэпцIэгъэ псэолъэшIхэмрэ министерствэм егъэунэфых — Адыгэ макъ\nАгъэпцIэгъэ цIыфхэмрэ зыгъэпцIэгъэ псэолъэшIхэмрэ министерствэм егъэунэфых\nМы лъэхъаным унэ псэолъэшIыным пылъ подряд организацие 20-мэ Адыгеим Iоф щашIэ. ЦIыфхэм яахъщэ Iахьхэр харагъалъхьэхэзэ, ахэм фэтэрыбэу зэхэт унэхэу зэкIэмкIи квадратнэ метрэ мин 200-м ехъу ашIы.\nАдыгэ Республикэм псэолъэшIынымкIэ, транспортымкIэ, унэ-коммунальнэ ыкIи гъогу хъызмэтхэмкIэ и Министерствэ фэтэрыбэу зэхэт унэхэр шIыгъэнхэм ахъщэ Iахь хэзылъхьэгъэ цIыфхэм ыкIи зифитыныгъэхэр аукъуагъэхэм яреестрэ егъэхьазыры. Ащ нэбгырэ 32-рэ хагъэуцуагъ.\nАдыгэ Республикэм ипрокуратурэ къызэрэщытаIуагъэмкIэ, цIыфхэр зыгъэпцIэгъэ организациехэм яхьылIэгъэ унашъоу хьыкумым ышIыгъэм кIуачIэ иIэ хъугъэ. Ахэм ащыщэу зы организацием нэбгырэ 46-мэ яахъщэ Iахьхэу сомэ миллион 74-рэ зыкъуиупкIагъ.\nАдыгэ Республикэм псэолъэшIынымкIэ, транспортымкIэ, унэ-коммунальнэ ыкIи гъогу хъызмэтхэмкIэ и Министерствэ зэрэщыхагъэунэфыкIыгъэмкIэ, фэтэрыбэу зэхэт унэхэм яшIын ахъщэ Iахь хэзылъхьэгъэ ыкIи зифитыныгъэхэр аукъогъэ цIыфхэмрэ нэмыкI организациякIэхэмрэ къыхэгъэщыгъэнхэм ехьылIэгъэ IофшIэныр министерствэм лъегъэкIуатэ.\nАщ нэмыкIэу, Iахьзэхэлъхьэ унэ псэолъэшIыным хэлэжьэрэ цIыфхэм яфитыныгъэхэр ямыгъэукъогъэнхэ, къиныгъоу къыкъокIыхэрэм алъыплъэгъэн, ахэр псынкIэу дэгъэзыжьыгъэнхэ, унэ фитыныгъэхэу цIыфхэм яIэхэмрэ къэлэгъэпсын ыкIи чIыгу хэбзэгъэуцугъэхэм агъэнэфэрэ шапхъэхэмрэ ямыгъэукъогъэнхэ гухэлъым фэшI ведомствэ зэфэшъхьафхэм ялIыкIохэр зыхэтыгъэ IофышIэ куп зэхащагъ. Ащ хагъэхьагъэх республикэ, муниципальнэ хэбзэ къулыкъухэм ыкIи правэухъумэкIо къулыкъухэм яIофышIэхэр.\nКъэIуагъэмэ хъущт 2016-рэ илъэсым иапэрэ квартал зычIэсыхэрэ унэ квадратнэ метрэ мин 31-рэ республикэм зэрэщатыгъэр. Ар 2015-рэ илъэсым Адыгеим щатыгъэм фэдизрэ ныкъорэкIэ нахьыб.\nПредыдущая Къэралыгъо IофышIэхэм апай\nСледущая Тутыным ларекым «къыгъэзэжьыщта»?


БзэджэшIагъэ зэрихьагъэу егуцафэх — Адыгэ макъ\nБзэджэшIагъэ зэрихьагъэу егуцафэх\nРедактор 08.02.2021 КЪЭБАРЫКlЭХЭР\nМыекъопэ къэлэ сымэджэщым исанитаркэ гъэпцIагъэ зыхэлъ бзэджэшIагъэ зэрэзэрихьагъэм пае уголовнэ Iоф къыфызэIуахыгъ.\nИлъэс 23-рэ зыныбжь бзылъфыгъэр 2018-рэ илъэсым мэкъуогъум и 1-м къыщегъэжьагъэу санитаркэу аштагъ, ау ащ къыщегъэжьагъэу 2020-рэ илъэсым имэзае нэс ар IофышIэм къэкIуагъэп. Арэу щытми, хэбзэгъэуцугъэр ыукъозэ лэжьапкIэр ащ къаIихыгъ. Медицинэ учреждением сомэ мин 366-рэ фэдиз чIэнагъэ ригъэшIыгъ.\nУрысые Федерацием и Следственнэ комитет иследственнэ гъэIорышIапIэу Адыгэ Республикэм щыIэм ипресс-къулыкъу къызэрэщаIуагъэмкIэ, уголовнэ Iофым изэхэфын джыри макIо. Бзылъфыгъэр IофышIэ къызэрэмыкIорэр зыушъэфыгъэхэр джырэкIэ агъэунэфых.\nПредыдущая МашIом фэсакъынхэу къяджэх\nСледущая ЧIыфэр къырагъэпщыныгъ


Home » Adyghe » 27 Revelation » 01\nИСУС ХРИСТОС АПОСТОЛ ИУАН ІОФХЭУ КЪЫФИГЪЭНЭФАГЪЭХЭР\nГущыІапэмрэ шІуфэс ехынымрэ\nМы тхылъым итхэр Тхьэм Исус Христос къыфигъэнэфэгъэ Іофхэр ары. Тхьэм ахэр къызфигъэнэфагъэр Исус Христос цІыфхэу Тхьэм фэлажьэхэрэм бэ темышІэу къэхъущт Іофхэр аригъэшІэнхэр ары. Арэущтэу Исус имэлэІич ежьым фэлажьэрэ Иуан ыдэжь ыгъакІуи, къэхъущт Іофхэр гуригъэІуагъэх. 2Арэущтэу Иуан ылъэгъугъэ пстэури ыІуатэзэ, Тхьэм игущыІэхэми Исус Христос ишыхьатныгъи шыхьат афэхъу. 3Мы гущыІэхэу Тхьэм ыдэжь къикІыгъэхэу къэхъущт Іофхэм яхьылІагъэхэм яджэрэр сыхьатмафэ ежьагъ. Мы гущыІэхэр зэхэзыххэу, зыгъэцакІэхэрэри сыхьатмафэ ежьагъэх, сыда пІомэ уахътэу мы Іофхэр къызщыхъущтыр къэблэгъагъ.\n4Сэ, Иуан, шъо, Асие хэкум* щыІэ чылыс зэІукІиблым, шІуфэс шъосэхыжьы. Тхьэу щыІагъэу, щыІэу, къэ-\n1:4 Асие хэкур – Рим къэралыгъошхом щыщ хэкоу щытыгъ. Ар джырэ Тыркуем итыгъэ къохьэпІэ лъэныкъо итыгъ. Икъэлэшхоу щытыгъэр Ефес ары.\nкІощт мафэхэми щыІэщтым ынэшІу къышъущерэфи, гупсэфыныгъэ къышъуерэт. Тхьэм ипсиблэу итІысыпІэ лъапІэ ыпашъхьэ щытхэми Исус Христосми анэшІу къышъущарэфи, гупсэфыныгъэ къышъуарэт. 5Исус Христос ары шыхьат шъыпкъэр, апэу лІагъэхэм къахэтэджыкІыжьыгъэр ежьыр ары, чІылъэм тет пачъыхьэмэ япащэр ежьыри ары.\nАщ тэ шІу телъэгъу, лъэу къащым щыкІэкІыгъэмкІэ типсэкІодхэм ялъэкІыныгъэ тыкъыІэкІихыжьыгъ. 6Ежьым игъусэхэу тетыгъо зиІэхэу, Тхьэу ежь Ятэ фэлажьэрэ дин пащэхэу тыхъунэу тигъэнэфагъ. МыкІодыжьын щытхъушхомрэ лъэкІыныгъэшхомрэ иех! Амин. 7ШъукъэдаІу, ошъуапщэхэм ахэтэу ар къэкІожьыщт, нэ пстэуми ар алъэгъущт, пчыкІэ* зыугъоныгъэхэми ар алъэгъущт. Дунаем тет лъэпкъ пстэури ежьым пае гъыхэу\nабгъэгу еожьыщтых. Джары зэрэхъущтыр. Амин. 8ЛъэкІыныгъэшхор зэкІэ зиІэ Зиусхьан Тхьэу щыІагъэу, щыІэу, къэкІощт мафэхэми щыІэщтым къеІо: «Алфэрэ Омегэрэ, апэрэри аужырэри сэры».\nИсус Христос Иуан зыкъызэрэригъэлъэгъугъэр\n9Сэ, Иуанэу шъушыр, Исус тыгухэм зэрарылъым пае, гузэжъогъоу шъузыхэтым сышъуигъус, сышъуигъусэуи Тхьэм и Тетыгъошхо ыІэчІэгъ сычІэт, сышъуигъусэуи теубытэныгъэ сиІэу сэзекІо. Тхьэм игущыІэхэмрэ Исус Христос ишыхьатныгъэрэ цІыфхэм зэрязгъэІугъэхэм пае, саубытыгъэу хыгъэхъунэу Патмос* сагъэкІуагъэу сыщыІагъ. 103иусхьаным имафэ* дэжь Тхьэм Ыпсэ ЛъапІэ къысфехыгъ. СаужкІэ бжъэмыешхом ымакъэ фэдэ мэкъэшхо горэм къыІоу зэхэсхыгъ: «Алфэрэ Омегэрэ, апэ-\n1:7 пчы – шыудзэхэм пасэм аІыгъыщтыгъэ пхъэ кІыхьэу, гъучІ папцІэ зыпылъыщтыгъэр ары.\n1:9 Патмос – Эгейскэхым ит хыгъэхъунэу Рим цІыфхэм бзэджашІэхэм пае щыгъэтІысыпІэу щашІыгъэр ары. Патмос хыгъэхъунэр Ефес къалэм километрэ 100-кІэ пэчыжьэу, икъыблэ тыгъэ къохьэпІэ лъэныкъокІэ ит.\n1:10 Зиусхьаным имафэ – тхьаумафэ мафэр ары.\nрэри аужырэри сэры. 11Плъэгъурэр тхылъ горэм итхи, чылыс зэІукІиблымэ афегъэхь: Къалэхэу Ефес, Смирнэ, Пергам, Фиатирэ, Сардис, Филаделфие, Лаодикие щыІэ чылыс зэІукІэхэр ары».\n12КъыздэгущыІэрэ макъэр зымакъэр слъэгъунэу зыфэзгъэзагъ. Зызыфэсэгъазэм, дышъэм хэшІыкІыгъэхэу, остыгъэ тетыпІибл слъэгъугъэ, 13остыгъэ тетыпІиблыми ахэтэу, ЦІыф Лъэпкъым Ыкъо фэдэу* зыгорэ слъэгъугъэ. Ылъакъомэ анэсэу шъошэ кІыхьэ щыгъыгъ, дышъэм хэшІыкІыгъэ бгъэрылъи илъыгъ. 14Ышъхьэ шъхьацэу телъыгъэр цы фыжьым е осым фэдэу фыжьыбзагъ. Ынэхэри мэшІотхъуабзэм фэдагъэх. 15Ылъакъохэри хьакум щагъэплъыгъэ гъуаплъэм фэдэу, лыдхэу щытыгъэх, ымакъи псы къиугъабэмэ амэкъэшхо фэдагъ. 16ЫІэ джабгъукІэ жъогъуибл ыІыгъыгъ, бгъуитІуцэ зиІэ сэшхо чан горэ ыжэ къыдэкІыгъ. ЫнэкІуи лъэшэу къепсырэ тыгъэм фэдагъ.\n17Ар зысэлъэгъум, ылъакъохэм адэжь лІагъэм фэдэу сыщытефагъ. Джащыгъум ыІэ джабгъу къыстрилъхьи къысиІуагъ: «Умыщын, апэрэри аужырэри сэры. 18ЩыІэныгъэ зиІэр сэры. СылІагъ, ау джы сыщыІ, егъашІэми сыщыІэщт. Амин. ЛІэныгъэми лІагъэхэм ядунаий яІункІыбзэхэр сІыгъых. 19Арышъ, Іофхэу плъэгъугъэхэри, Іофхэу джы щыІэхэри, къэхъущтхэри тхых. 20СІэ джабгъукІэ сІыгъыгъэ жъогъуиблымрэ дышъэм хэшІыкІыгъэ остыгъэ тетыпІиблымрэ къарыкІырэр мары: Жъогъуиблымэ къарыкІырэр чылыс зэІукІиблымэ ямэлэІичхэр* ары. Остыгъэ тетыпІиблымэ къарыкІырэр чылыс зэІукІиблыр ары».\n‹ 27 Revelation up 02 ›


«Нэбгырэ пэпчъ екIолIакIэ ищыкIагъ» | Адыгэ Макъ\n«Нэбгырэ пэпчъ екIолIакIэ ищыкIагъ»\nСэкъатныгъэ зиIэхэр щыIэныгъэм хэгъозэжьынхэмкIэ республикэ физкультурнэ-спортивнэ Гупчэм ипащэу Татьяна Буграновам зэIукIэгъоу дэтшIыгъэм илъэсныкъоу пыкIыгъэм Iоф зэрашIагъэм зэфэхьысыжьхэр къыщытфишIыгъ.\n— Илъэсныкъоу пыкIыгъэм къиныгъо зэфэшъхьафхэм тащыпхырыкIыгъ, ау гъэхъагъэхэри тиIэх. Зэнэкъокъуи 10-мэ тыдэкIызэ тахэлэжьагъ. Зэхэзымыххэрэм яспорт куп хэтхэу Беданэкъо Зауррэ Инна Кибиткинамрэ Урысые зэнэкъокъухэм апэрэ ыкIи ящэнэрэ чIыпIэхэр Зеленоград къыщахьыгъэх. Евгений Чуриковым Москва хэкум шы спортымкIэ щыкIогъэ зэнэкъокъухэм я 3-рэ чIыпIэр ащиубытыгъ. Юлия Башмаковам щэрыонымкIэ Казань я 4-рэ щыхъугъ. ПауэрлифтингымкIэ Урысыем ичемпионат Бзэджэжъыкъо Заурбэч Брянскэ я 2-рэ чIыпIэр щиубытыгъ, парафестымкIэ дартс зэнэкъокъухэм Ольга Карапетян я 3-рэ чIыпIэр къыщыдихыгъ. Сэкъатныгъэ зиIэхэм яя 3-рэ Урысые спартакиадэу Йошкар-Ола щыкIуагъэм республикэ интернатым изэхэт куп голболымкIэ я 3-рэ чIыпIэр къыщыдихыгъ. Республикэми спортивнэ Iофтхьабзэ зэфэшъхьафхэр щыредгъэкIокIыгъэх: шашкэ зэнэкъокъухэр, бочча, голбол, теннис, нэмыкI спорт лъэпкъхэмкIэ Урысые чемпионатхэм ахэлэжьэщтхэр къащынэфагъэх.\n— Сэкъатныгъэ зиIэ спортсменхэр нэмыкI шъолъырхэм ащыкIощтхэ зэнэкъокъухэм ахэлэжьэнхэу дэкIыхэ зыхъукIэ хэта гъусэ афэхъухэрэр?\n— Тренерхэр ягъусэхэу макIох, гъогупкIэр физкультурнэ-спортивнэ Гупчэм афеты. Урысыем ишъолъырхэр хэгъэкIи, Европэм изэнэкъокъухэми ахэлажьэх. ТетэгъэгушIухьэх. Тишъыпкъэу Iоф адэтэшIэ. Мыхэм афэдэ цIыфхэр IэпыIэгъунчъэу къэбгъанэхэ хъущтхэп. Спортым зэрэпыщагъэхэр къашъхьапэ, ащ кIэбгъэгушIунхэ фае.\n— ЯпсауныгъэкIэ зыгорэ къямыкIоу къызхэкIырэм IэпыIэгъу псынкIэ ябгъэгъотыным иамалхэр икъоу зэнэкъокъухэм ащызэхэщагъэу щытха?\n— Ащ фэдэхэри мэхъу. Ау зэнэкъокъухэм зэкIэри дэгъоу къащыдыхэлъытагъ. Тиспортсмен кIэлэцIыкIу горэ зэнэкъокъухэм дэи къащыхъугъагъ, сымэджэщыми чIэфэнэу хъугъагъэ, ау псынкIэу ипсауныгъэ зэтырагъэуцожьыгъ. ЗэрэтфэлъэкIэу тынаIэ атет. Ежьхэри мэгумэкIых, ащ фэдэ зыхъурэм, узэмыжэгъэ чIыпIэхэри къыхэкIых, ау зэкIэри дэгъоу зэхэщагъэ хъумэ, а зэпстэур пхырыгъэкIыгъошIу.\n— Психологхэм Гупчэм Iоф щашIа?\n— Ары. Нэбгырэ пэпчъ екIолIакIэ ищыкIагъ. Ежь спортсменхэм ямызакъоу, яунагъо щыщхэми нэIуасэ зафэтэшIы, такIэупчIэ. Iазэхэм, психологхэм язакъоп, Гупчэм иадминистрацие хэтхэр зэкIэ мы IофшIэным хэщагъэх. ЦIыфхэу Iоф зыдатшIэхэрэр зэрэхэушъхьафыкIыгъэхэр къыдгурыIозэ типшъэрылъ зэшIотэ- хы. IэзапIэу, сымэджэщэу зэпхыгъэхэм тафытео, япсауныгъэ изытет тылъэплъэ, зэхъокIыныгъэхэу афэхъухэрэр тэгъэунэфых, Iазэхэм ятэIо. Тренировкэхэр зыханэхэкIэ, нэмыкI спортсменхэм акIэхьажьынхэмкIэ нахь къин къафэхъу. Мыхэр спортсмен хэушъхьафыкIыгъэх. Арышъ, тынаIэ атет.\n— Хэгъозэжьын спортыр республикэм сыдэущтэу щызэхэщагъа, шъузфэныкъо горэхэр щыIэха?\n— Спортзал зэтегъэпсыхьагъэ тиI, ау зыIэпкъ-лъэпкъхэр пымытыжьхэм джэхэшъо фабэ афэшIыгъэн фае. ЕтIани спортклуб зэфэшъхьафхэм япчъэхэр афызэIухыгъэнэу ахэр зыIэ илъхэм тыкъяджэ. Мары бассейнэу тиIэм щесынхэу сэкъатныгъэ зиIэ нэбгырэ 70-рэ къэкIо. Псаухэри, пкъы фыкъуагъэ зиIэхэри къызэдэкIох. Ар зыгу темыфэхэрэри щыIэх. ЦIыфхэм зэхэшIыкIыныгъэ къызхагъэфэнэу сыкъяджэ. Непэ упсаумэ, неущ ори къыпщышIыщтыр пшIэрэп. Арышъ, пстэуми тызэдеIэжьын фае. ЕсынымкIэ тренерэу тиIэ Тамара Винокуровам тыфэраз. Пкъы фыкъуагъэ зиIэхэр псым зэрэхагъахьэхэрэ Iэмэ-псымэри бассейным хэт, ар IэпыIэгъушIу.\n— Илъэс пчъагъэм спортзал шъуиIагъэп. Илъэсым къехъугъэу ари къышъуIэкIэхьагъ. Шъуфэхъуа?\n— Ары. Тренировкэхэм анэмыкIэу спортзалыр зэIукIапIэ афэхъугъ, фаехэми щаибжъэ щешъонхэ алъэкIыщт. Унэм къикIыхэу цIыфхэм ахахьэхэ къэс нахь дэгъу, арышъ, «тыкъэкIощт» зыщаIорэм нэм фэдэх, псэм фэдэх.\n— Республикэм изекIо чIыпIэхэм зэпхыныгъэ адышъуиIа? Шъуиспортсменхэм языгъэпсэфыгъо чIыопсым щагъэкIон алъэкIынэу сыда шъушIэрэр?\n— БэмышIэу Свято-Михайловскэ чылысым тщэгъагъэх. ПсыкъечъэхыпIэхэм таIухьан тлъэкIырэп, сэкъатныгъэ зиIэхэр зэрысхэрэ курэжъыер ащызекIонэу амал щыIэп. Ащ пае кIошъухэрэп. Сэкъатныгъэ зиIэхэм я Урысые обществэ ыкIи ащ икъэлэ къутамэ зэпхыныгъэхэр адытиIэхэу Iоф адэтэшIэ. Тызэгъусэу Гъуамэ тIуакIэ тыкIонэу тыфай физкультурникым и Мафэ — шышъхьэIум и 10-м ехъулIэу.\nКъэралыгъо программэхэмкIэ анахьэу «Iэрыфэгъу щыIакI» зыфиIорэмкIэ лъэшэу IэпыIэгъу къытфэхъух. Игъорыгъозэ мылъкури къытIэкIэхьэ, спортымкIэ Урысыем и Комитет, паралимпийскэ комитетым анаIэ къыттет, республикэми ылъэкI къанэрэп. Мылъкур къызэрэтIэкIэхьагъэм тетэу спортивнэ шъуашэхэр тиспортсменхэм афэтщэфыщтых, маскэхэр, лъэкъопылъхьэхэр псынкIэу мэлажьэх. Тиспортивнэ шъуашэхэм тишъолъыр ипчъагъэ — 01 — зэратетхагъэр тиспортсменхэм лъэшэу агу рехьы. Ахэр ащыгъэу Москва игупчэ шъхьаIэ къызиуцохэкIэ, тиспортсменхэр рэгушхо!


Джыри проценти 2,7-рэ къахэхъощт — Адыгэ макъ\nДжыри проценти 2,7-рэ къахэхъощт\nАр УФ-м и Президентэу Владимир Путиным иунашъохэм ащыщ.\nСтрахованиемкIэ пенсиехэм проценти 5,9-рэ къахэхъуагъэу илъэсыкIэу къихьагъэм ищылэ мазэ и 1-м къыщегъэжьагъэу къаты. Илъэс къэс ащ тетэу пенсиехэм къахэгъэхъогъэным кIэщакIо фэхъугъэри Владимир Путиныр ары.\nУрысые политическэ партиеу «Единая Россия» зыфиIорэм изэхэсыгъоу илъэсэу икIыгъэм игъэмафэ зэхащэгъагъэми, пресс-конференциеу къэралыгъом ипащэ тыгъэгъэзэ мазэм къытыгъэми ар къащиIогъагъ.\nДжыри илъэсыкIэу къихьагъэм мыщ къыфигъэзэжьызэ, инфляциер проценти 8,4-кIэ зэрэдэкIоягъэм фэшI проценти 8,6-м индексациер нагъэсынэу унашъо къышIыгъ. Аущтэу къызыхагъахъокIэ инфляциеу проценти 8,4-кIэ дэкIоягъэм нахьи нахьыбэкIэ пенсиехэр къаIэтыгъэхэу мэхъу.\n— Пенсиехэр илъэсым икъихьагъум индексацие тшIыгъэх шъхьаем, инфляциер зэрэдэкIоягъэм къыхэкIэу цIыфхэм нахьыбэу агъэкIодын фаеу мэхъу, ахъщэ тынхэм къахэхъуагъэм ишIогъэшхо къэкIожьырэп. Джыри тапэкIэ инфляцием къыгъэлъэгъощтыр къэшIэгъуай. Ар къыдэтлъытэзэ, непэ ащ проценти 8,4-рэ хэхъуагъэмэ, пенсиехэр проценти 8,6-кIэ индексацие тшIын фае, — къыIуагъ Владимир Путиным.\nПрезидентым пшъэрылъэу къафишIыгъэр агъэцакIэзэ, охътэ кIэкIым ищыкIэгъэ Iофтхьабзэхэр Правительствэм зэшIуихыгъэх. Джы мары проценти 5,9-рэ къахэхъуагъэу щылэ мазэм и 1-м къыщегъэжьагъэу къатырэ пенсиехэм джыри проценти 2,7-кIэ къаIэтыгъэу къатынэу рагъэжьэщт. ЗэрэхъурэмкIэ, мэзитIум пенсиехэм къахахъорэр зэхэубытагъэу проценти 8,6-рэ.\nПредыдущая Тхылъэу птыгъэм узэрэлъыплъэщтыр\nСледущая Процент 70-рэ фэдизмэ вакцинэр ахалъхьагъ


Гъунапкъэм блэкIыныр игухэлъ | Адыгэ Макъ\nГъунапкъэм блэкIыныр игухэлъ\nАвтор: Редакция\t/ 25.01.2019\t/ КЪЭБАРЫКlЭХЭР, СПОРТЫР\t/\nАдыгэ къэралыгъо университетым физкультурэмрэ дзюдомрэкIэ и Институт ия 5-рэ курс щеджэрэ Виталий Диденкэм гъатхэм чэщ-мэфищым мычъыеу километрэ 500-м ехъу ычъынэу зегъэхьазыры.\nИлъэс 14-кIэ узэкIэIэбэжьмэ Америкэм щыщ Дин Карнасис гъэхъэгъэ гъунапкъэу ыгъэуцугъэм блэкIын гухэлъ ышIыгъ.\n— ИлъэсищыкIэ узэкIэIэбэжьмэ, Кисловодскэ щыкIогъэ зэнэкъокъум щызэхэсхыгъ 2005-рэ илъэсым Дин Карнасис гъэхъэгъэ гъунапкъэ зэригъэуцугъэр. Ащ икъэгъэлъэгъон сышъхьарыкIын пшъэрылъ зыфэзгъэуцужьыгъ. Дин мычъыеу сыхьат 81-м фэдизкIэ километрэ 560-рэ ычъыгъ. Сэ чэщ-мэфищыкIэ ар къэсчъынэу зысэгъэхьазыры. ТекIоныгъэ къызыдэсхыкIэ, Урысыем гъэхъэгъэ гъунапкъэр ыгъэуцугъэу язгъэтхыщт. Ащ пае сыкъызэрэчъэрэр видеокIэ тесхыщт ыкIи тхьапэхэр згъэхьазырыщтых, — къыIуагъ спортсменым.\n1996-рэ илъэсым станицэу Джаджэм Виталий Диденкэр къыщыхъугъ. 2011-рэ илъэсым къыщегъэжьагъэу атлетикэ псынкIэм пылъ. Адыгеим ыкIи Пшызэ шъолъыр мы спортымкIэ чемпион хъугъэ.\nИлъэсищ фэдиз хъугъэ Диденкэм мы Iофтхьабзэм зызыфигъэхьазырырэр. 2016-рэ илъэсым марафонэу кIуагъэм хэлэжьагъ, чэщ зымафэкIэ километрэ 200 къычъыгъ. Илъэс тешIагъэу триатлонымкIэ анахь зэнэкъокъу къинхэм ащыщэу IRONMAN хэлэжьагъ. Сыхьат 12-м къыкIоцI ащ хэлэжьагъэхэр километри 4 есыгъэх, кушъхьэфачъэкIэ километри 180-рэ акIугъ ыкIи километрэ 42-рэ ачъыгъ.\n— Гъэтхапэм ыкIэм, мэлылъфэгъум икъежьапIэм марафоныр редгъэкIокIынэу тэгъэнафэ. Зэшъхьэзэшъо чIыпIэм сыщычъэщт. Iофтхьабзэр систаницэ гупсэу Джаджэм щысыухыщт. Сыкъызэрэчъэрэр кушъхьэфачъэм тесэу синыбджэгъу видеокIэ тырихыщт, — къыхигъэхъуагъ спортсменым.\nАдыгэ къэралыгъо университетым ипресс-къулыкъу къызэритырэмкIэ, Виталий къызэрэчъэрэр инстаграмымкIэ (import555) эфир занкIэм къыщагъэлъэгъощт.


Адыгэ Хэку Таймс: Шэрэлlыкъо Къызбэч исаугъэт Афэпсыпэ щагъэуцущт\nШэрэлlыкъо Къызбэч исаугъэт Афэпсыпэ щагъэуцущт\nБэдзэогъум и 9-м Адыгэ лъэпкъым илIыхъужьэу Шэрэлlыкъо Къызбэч тыгъужъ икъо (Тыгъужъыкъо) исаугъэт шIыгъэным ипроект Адыгэ республикэм илъэпкъ музейеу Мыекъуапэ дэтым къыщагъэлъэгъуагъ.\nСаугъэтым игъэуцун зыригъэжьагъэмэ ащыщ Адыгэ республикэ иминистыр къультурэ щытыгъэу Чъэмшъо Гъази. Ащ къызэриIуагъэмкIэ мы проектыр илъэс ипэкIэ рагъэжьэгъ, непэ ар шIыгъэным пае тхьапэ ищыкIагъэ пстэури хьазырх.\nСаугъэтым метыр 3 илъэгэщт, метыр 4 ишъомбгъощт. Ар Адыгэ республикэ ит къуаджэу Афэпсыпэ щагъэуцущт.\nЩэрэлIыкъ Къызбэч Адыгэ хэкум икъуапэу Щапсыгъэ ит къуаджэу Нашъхьэ 1777 илъэсым къыщыхъугъ. Адыгэ хэкум иасльанкIэ еджэщтыгъэх лIыхъужьыныгъэу зэрихьагъэм пае. Къызбэч иуахътэ Урыс пачэхьым идзэ Адыгэ хэкум икIоцI къыхьан ылъэкIыгъэп. Къызбэч зао шъэ пчъагъэкIэ Урыс дзэм пэуцуагъ ыкIи нахьыбэмкIэ атекIуагъ. А заохэм ащыщэу Къызбэч Адыгэ зэоэлI мин 4 фэдиз регъусэу Мин 20 хъурэ Урыс дзэр зэхикъутагъ, текIуагъ. Ащ нэмыкIэу заогорэм Къызбэч Адыгэ зэолI 700 ригъусэу 5000 хъурэ Урыс дзэм текIуагъ ыкIи ахэр гъэрыу ыубытгъагъэх. Джащ фэдэу Къызбэч шэIэфэ нэс лIыхъужьыныгъэ зэрихьагъ, текIоныгъэхэр ышIыгъэх. 1840 илъэсым Къызбэч икъуаджэу Нашъхьэ дунаем щехыжьыгъ.\nЩэрэлIыкъ Къызбэч тыгъужъ икъо\nБританием щыщ тхакIоу Джемс Бел Адыгэ хэкум 1837-1839 илъэсхэм щыпсэугъагъ. Ащ мы сурэтыр ышIыгъагъ.


Адыгэ Хэку Таймс: Касогмэ ячIэтэжьыгъэхэр къагъотыгъэх\nКасогмэ ячIэтэжьыгъэхэр къагъотыгъэх\nКъалэхэу ЦIэмэзрэ Анапэрэ азфагу чIэтIэжьыныгъэхэр къыщагъотыгъэх. Ащ ижърэ касогкIэ заджэщтыгъэхэу, адыгэхэм апэкIэ итыгъэ лъэпкъым щыщ зэолIхэр чIэлъхэу археологмэу а чIыпIэм щылажьэхэрэм агъэунэфыгъ. ЦIэмэз къэралыгъо музеим ипащэу Шишлов Александр игущыIэхэу интернет къэбар лъыгъэIэс амалхэм къатырадзагъэхэмкIэ, а уахътэм шэн-хабзэхэу щыIагъэхэмкIэ, зэолIыр иIэшэ-шъуашэхэр игъусэу, иш кIыгъоу ежьым ылъакъохэр чIэуплIэнкIагъэу чIыгум ратыжьыщтыгъэ.\nКасогхэм апэ ацIэ къызыраIорэр 943 илъэсыр ары. Ахэм алъыIэсыгъ арап тарихълэжьэу аль-Масуди иIэшIагъэ. Ащ къызэритхыщтыгъэмкIэ, «амы лъэпкъыр щэпсэу аланхэм ягъунэгъоу Кавказымрэ Хы шIуцIэмрэ азфагу», къеты нтв.ру-м.\nКосогмэ къатегущыIагъ Адыгеим щыщ археологэу, Фитыныгъэ Радиом игущыIэгъугъэу Тэу Аслъан.\nТэу: Косогмэ ятарихъ тэ ти эрэ я 7,8,9, 10 –нэ лIэшIэгъухэм ехьылIагъ.\nФитыныгъэ Радио: Ахэмэ сыдэущтэу дунаим ехыжьыгъэхэр агъэтIылъыжьыщтыгъэха?\nТэу: А лъэхъаным бэмэ хьадэмэ пкъыгъохэр аддэлъхьажьыщтыгъэх. Ащыгъум ахэмэ ядунэееплъыкIэкIэ цIыфыр лIагъэу къащыхъущтыгъэп, идунай ыхъожьыгъэу ары ныIэп. Хьадэмэ адычIалъхьажьыщтыгъэх псэу зэхъум ыгъэфедэщтыгъэ пкъыгъохэр, нэмыкIхэри. ЕтIанэ гъэшIэгъонэу тызэрихьылIэрэр ащ фэдэу хьэдэ къупшъхьэхэри чIэлъэу, пкъыгъохэри, шыхэри аголъэу зэолIхэр джаущтэу къэтэгъотыжьых. ЗэолI къодыехэп, цIыф къызэрыкIохэри ары. Ау гъэшIэгъоныхр я 8, 9, 10 лIэшIэгъум адыгэ шъолъырым хьадэхэр агъэстыжьэу шэн щыIагъ. Хьадэр агъэстыжьти, истафэхэр къошыныр ратэкъожьыщтыгъэ. Косогмэ ятарихъ тэркIэ анахь шъхьаIмэ ащыщ.\nКъалэу ЦIэмэз дэжь касогмэ ячIэтэжьыгъэхэм къачIахыгъэхэ пкъыгъохэр чIыпIэ музеим чIалъхьащтхэу, археологэу ахэр къэзгъотыгъэхэм къаIо. Адырэ цIыф къупшъхьэхэр шIэныгъэлэжьмэ аушэтыщтых.


Интернеn-магазин "Лимпопо 74" Товары для детей по лучшим ценам.\n8 (950) 747-19-76\nЗдесь может быть любой Ваш текст и любые Ваши изображения. Текст может быть любым шрифтом и любым цветом. Вы можете вставить сюда любые Ваши ссылки. Здесь может быть любой Ваш текст и любые Ваши изображения. Текст может быть любым шрифтом и любым цветом. Вы можете вставить сюда любые Ваши ссылки.\nЗдесь может быть любой Ваш текст и любые Ваши изображения. Текст может быть любым шрифтом и любым цветом. Вы можете вставить сюда любые Ваши ссылки. Здесь может быть любой Ваш текст и любые Ваши изображения. Текст может быть любым шрифтом и любым цветом. Вы можете вставить сюда любые Ваши ссылки. Здесь может быть любой Ваш текст и любые Ваши изображения. Текст может быть любым шрифтом и любым цветом.\nВы можете вставить сюда любые Ваши ссылки. Здесь может быть любой Ваш текст и любые Ваши изображения. Текст может быть любым шрифтом и любым цветом. Вы можете вставить сюда любые Ваши ссылки. Здесь может быть любой Ваш текст и любые Ваши изображения. Текст может быть любым шрифтом и любым цветом. Вы можете вставить сюда любые Ваши ссылки. Здесь может быть любой Ваш текст и любые Ваши изображения. Текст может быть любым шрифтом и любым цветом.\n© 2015 Интернет-магазин Limpopo74.ru


Урысыем ицIыфыщтых — Адыгэ макъ\nАщкIэ гухэлъэу яIэр IэкIыб къэралыгъохэм ащыпсэурэ тихэгъэгогъухэу, адыгэ лъэпкъым къыхэкIыгъэхэри ахэм зэрахэтхэу, IэпэIэсэныгъэшхо зиIэхэм тарихъ чIыгужъым къагъэзэжьынымкIэ IэпыIэгъу афэхъугъэныр ары.\n2019-рэ илъэсым нэбгыри 6 программэм хэлэжьагъ. Ахэм яунагъохэм арысхэр къызыдэплъытэкIэ, IэкIыб къэралыгъохэм ягражданин 11 ащ хэлэжьагъ. Ахэм ащыщэу нэбгыри 2-р — Тыркуем, 2-р — Иорданием, нэбгыри 3-р — Сирием, нэбгыри 4-р — Узбекистан къарыкIыжьыгъэх.\nПрограммэм хэлэжьэгъэ пстэуми IофшIапIэ къагъотыгъ. Ахэм ащыщэу нэбгыри 4-р IофшIапIэхэм аштагъ, нэбгыри 2-р унэе предпринимателых. Тихэгъэгогъухэм зыпылъыщтхэ Iофхэр Адыгэ Республикэм щыпсэухэрэм IофшIэн ягъэгъотыгъэнымкIэ къэралыгъо къулыкъум и ГъэIорышIапIэ IэпыIэгъу ареты.\nПрограммэм къызэрэщыдэлъытагъэмкIэ, ащ хэлажьэхэрэм ыкIи ахэм яунагъохэм арысхэм щыпсэунхэу республикэм исыд фэдэрэ муниципальнэ образовании къыхахын алъэкIыщт. Гъэсэныгъэм, медицинэм япхыгъэ фэIо-фашIэхэр, нэмыкI къэралыгъо, муниципальнэ фэIо-фашIэхэр афэгъэцэкIэгъэнхэмкIэ а пстэуми ящыкIэгъэ амалхэр яIэх.\nКъэралыгъо программэм хэлажьэ зышIоигъохэмрэ цIыфхэмрэ ащ игъэцэкIэн зэрэкIорэм фэгъэхьыгъэ къэбархэр икъоу аIэкIэгъэхьэгъэнхэм пае Адыгэ Республикэм лъэпкъ IофхэмкIэ, IэкIыб къэралхэм ащыпсэурэ тилъэпкъэгъухэм адыряIэ зэпхыныгъэхэмкIэ ыкIи къэбар жъугъэм иамалхэмкIэ и Комитет иофициальнэ сайт разделэу «Тихэгъэгогъухэр» зыфиIорэр щызэхащагъ.\nТихэгъэгогъухэм якъэкощыжьын епхыгъэ официальнэ документхэр джащ фэдэу Адыгэ Республикэм и МВД кощын IофхэмкIэ и ГъэIорышIапIэ исайти рагъотэнхэ алъэкIыщт.\nПредыдущая Унагъор къафэраз\nСледущая Ушэтынхэр зыщатыщт мафэхэр


ЕшIэгъуитIу къэнагъэр | Адыгэ Макъ\nАвтор: Редакция\t/ 13.09.2019\t/ КЪЭБАРЫКlЭХЭР, СПОРТЫР\t/\nАдыгэ Республикэм футболымкIэ изэнэкъокъу кIэухым фэкIо. Финалныкъом хэхьагъэхэм ешIэгъухэр яIагъэх.\nМыекъопэ районым икомандэу «Урожаир» 3:1-у Теуцожь районым текIуагъ. Адыгэкъалэрэ Кощхьэблэ районымрэ яешIакIохэр зызэIокIэхэм 2:1-у Адыгэкъалэ щыщхэм ахьыгъ.\nЯщэнэрэ чIыпIэм икъыдэхын фэгъэхьыгъэ ешIэгъум Кощхьэблэ районымрэ Теуцожь районымрэ щызэнэкъокъущтых. Апэрэ чIыпIэм Адыгэкъалэрэ «Урожаимрэ» фэбэнэщтых.\n— ПэшIорыгъэшъэу зэрэдгъэунэфыгъэмкIэ, кIэух ешIэгъур Адыгэ Республикэм имэфэкI мафэ зэхэтщэщт, — къытиIуагъ Адыгеим футболымкIэ и Федерацие итхьаматэу Николай Походенкэм. – Чъэпыогъум и 5-м республикэм истадион ешIэгъур щыкIощт.


Адыгэ Республикэм и Конституционнэ Хьыкум 2018-рэ илъэсым Iофэу ышIагъэмкIэ зэфэхьысыжьхэр » Адыги.RU - Новости Адыгеи, история, культура и традиции адыгов (черкесов)\nАдыги - Новости Адыгеи, история, культура и традиции » Новости » Адыгэ Республикэм и Конституционнэ Хьыкум 2018-рэ илъэсым Iофэу ышIагъэмкIэ зэфэхьысыжьхэр\nАдыгэ Республикэм и Конституционнэ Хьыкум ипшъэрылъ шъхьаIэхэм ащыщ цIыфхэм яконституционнэ фитыныгъэхэмрэ яшъхьафитыныгъэрэ къэухъумэгъэнхэр. Адыгэ Республикэм и Конституцие къыщыдэлъытэгъэ иполномочие шъхьаIэхэм атетэу мы къулыкъум фитыныгъэхэм якъэухъумэнкIэ пшъэрылъ гъэнэфагъэхэр егъэцакIэх. Зы нэбгырэм итхыгъэкIэ Хьыкумым ыштэрэ унашъор нэбгырабэмэ алъэIэсы. Къулыкъу е цIыф горэм тхыгъэ къызэрэIэкIигъахьэрэм лъыпытэу Адыгэ Республикэм и Конституционнэ Хьыкум ащ къыщаIэтыгъэ Iофыр Конституцием зэрэдиштэрэр еуплъэкIу. 2018-рэ илъэсым нэбгыри 8-мэ Адыгэ Республикэм и Конституционнэ Хьыкум зыкъыфагъэзэгъагъ. Адыгэ Республикэм и Законэу 1996-рэ илъэсым мэкъуогъум и 17-м аштагъэу N 11-р зытетэу «Адыгэ Республикэм и Конституционнэ Хьыкум ехьылIагъ» зыфиIорэм ия 40-рэ статья диштэу секретариатыр зы тхыгъэм хэплъагъ, ежьхэм къазэрафэмыгъэзагъэм къыхэкIэу ащ изэхэфын щагъэзыягъ. 2006-рэ илъэсым жъоныгъуакIэм и 2-м аштэгъэ Федеральнэ законэу N 59-р зытетэу «Урысые Федерацием щыпсэухэрэм ятхылъхэм зэрахэплъэхэрэ шIыкIэм ехьылIагъ» зыфиIорэм диштэу тхыгъи 7-мэ ахэплъагъ. Законым щыгъэнэфэгъэ пIалъэхэм адэмыхыхэу ахэр зэхафыгъэх, закъыфэзыгъэзагъэхэм икъоу джэуап аратыжьыгъ. Iофыгъоу къаIэтыгъэхэр зэшIозыхынхэу зипшъэрылъ къулыкъухэм тхыгъищ аIэкIагъэхьагъ. Къалэу Мыекъуапэ, Мыекъопэ, Кощхьэблэ районхэм адэсхэр ары зыкъытфэзыгъэзагъэхэр. Тхьаусыхэ тхылъхэм анахьэу къащаIэтыгъэхэр правовой нэшанэ зиIэ ыкIи ЖКХ-м епхыгъэ Iофыгъохэр ары. Электрон амалхэр къызфагъэфедэзэ, Адыгэ Республикэм и Конституционнэ Хьыкум зыфагъэзэн алъэкIыщт. Ащ фэIорышIэ интернет-сайтым инэкIубгъоу «Электронная приемная» зыфиIорэр. ГъэрекIо электрон почтэкIэ зы тхыгъ къытIэкIагъэхьагъэр. Хьыкумым и Тхьаматэ ыухэсыгъэ графикым тетэу хьыкумышIхэми, Хьыкумым иаппарат иIофышIэхэми ыпкIэ зыхэмылъ правовой IэпыIэгъу цIыфхэм арагъэгъотыгъ. Ащ фэдэ гухэлъхэмкIэ нэбгыри 105-мэ Хьыкумым зыкъыфагъэзагъ. Статистикэм къызэриушыхьатырэмкIэ, нахьыбэрэмкIэ Хьыкумым зыкъызкIыфагъазэрэр правовой нэшанэ зиIэ Iофыгъохэр къафызэхифынэу ары. 2016-рэ илъэсым ащ фэдэ тхыгъэ 65-рэ, 2017-м — 95-рэ, 2018-рэ илъэсым — 94-рэ Хьыкумым къыIэкIэхьагъ. Социальнэ Iофыгъохэр къызыщаIэтырэ тхыгъэхэр уахътэ тешIэ къэси нахь макIэ мэхъух. ГущыIэм пае, 2016-рэ илъэсым ащ фэдэ тхыгъэ 24-рэ, 2017-м — 17, 2018-рэ илъэсым — 11 къытIукIагъэр. Къалэу Мыекъуапэ дэсхэр ары анахьэу Хьыкумым зыкъыфэзыгъэзагъэхэр. Ау къэIогъэн фае ащ фэдэ къыхэмыкIыгъэу, Мыекъуапэ щыщхэм анэмыкIэу, республикэм ирайонхэм ащыпсэухэрэми гъэрекIо зыкъызэрэтфагъэзагъэр. БлэкIыгъэ илъэсым Хьыкумым къыIукIэгъэ тхылъхэм япроцент 28-р (2017-рэ илъэсым процент 16-р) ахэм атефэ. Джащ фэдэу Краснодар крайми, Урысыем инэмыкI шъолъырхэми арысхэм Хьыкумым зыкъыфагъэзагъ. Урысые Федерацием и Президент 2017-рэ илъэсым мэлылъфэгъум и 17-м ышIыгъэ унашъоу N 171-р зытетэу «ЦIыфхэмрэ организациехэмрэ ятхылъхэм зэрахэплъагъэ-\nхэм икIэуххэр зэфэхьысыжьыгъэнхэм ехьылIагъ» зыфиIорэм къызэрэщыдэлъытагъэу, цIыфхэмрэ организациехэмрэ ятхылъхэм зэрахэплъагъэхэм ыкIи ахэмкIэ ашIагъэм яхьылIэгъэ къэбархэр Хьыкумым Урысые Федерацием и Президент и Администрацие мазэ къэс IэкIегъахьэх. Хэбзэ шапхъэхэм атетэу, нэфэIоныр ылъапсэу Хьыкумым Iофхэр шъхьэихыгъэу зэхифынхэм лъэшэу тынаIэ тетэгъэты. Конституционнэ Хьыкумым Iоф зэришIэрэм, ащ иполномочиехэм, унашъоу ыштэхэрэм яхьылIэгъэ къэбархэр цIыф жъугъэхэм нахь икъоу алъыгъэIэсыгъэнхэмкIэ Хьыкумым ищыкIэгъэ амалхэр зэрехьэх. Хьыкумым ехьылIэгъэ къэбархэу хэбзэгъэуцугъэмрэ Адыгэ Республикэм и Конституционнэ Хьыкум иофициальнэ интернет-сайт фэгъэхьыгъэ Положениемрэ къащыдэлъытагъэхэр Конституционнэ Хьыкумым иофициальнэ сайтэу ksra01@mail.ru зыфиIорэм ижъугъотэщтых. ГущыIэм пае, 2018-рэ илъэсым Хьыкумым лъэныкъо зэфэшъхьафхэмкIэ Iоф зэришIагъэм фэгъэхьыгъэ материали 118-рэ сайтым къихьэгъагъ. Хьыкумым иаппарат иIофышIэхэм цIыфхэм тиофициальнэ сайт зыкъызэрэфагъазэрэр тхьамафэ къэс ауплъэкIу. 2018-рэ илъэсым нэбгырэ 24380-мэ сайтым ит къэбархэм нэIуасэ зызэрэфашIыгъэр ахэм нафэ къафэхъугъ. Къэбар жъугъэм иамалхэм зэдэлэжьэныгъэу адыряIэр гъэлъэшыгъэным, хьыкумым иIофшIэн зэрэзэхищэрэм ехьылIэгъэ къэбархэр цIыфхэм псынкIэу аIэкIэгъэхьэгъэнхэм атегъэпсыхьагъэу 2018-рэ илъэсым гъэтхапэм и 5-м Хьыкумым ыштэгъэ унашъоу N 2-мкIэ Адыгэ Республикэм и Конституционнэ Хьыкумрэ къэбар жъугъэм иамалхэмрэ зэрэзэдэлэжьэщтхэ шIыкIэм ехьылIэгъэ Положениер аухэсыгъ. Ащ республикэ, район СМИ-хэм зэпхыныгъэ дэгъу адыриI. Адыгэ Республикэм и Конституционнэ Хьыкум Iоф зэришIэрэм ехьылIэгъэ къэбархэр, хьыкумышIхэм, Хьыкумым иаппарат иIофышIэхэм афэгъэхьыгъэ статьяхэр илъэс къэс гъэзет-хэм, журналхэм, нэмыкI тедзэгъухэм къарэхьэх. 2018-рэ илъэсым къыщегъэжьагъэу Урысые Федерацием и Конституционнэ Хьыкум иунашъохэр рубрикэу «Адыгэ Республикэм и Конституционнэ Хьыкум» зыфиIорэр иIэу республикэ, район гъэзетхэм къащыхауты хъугъэ. БлэкIыгъэ илъэсым Хьыкумым Iоф зэришIагъэм ехьылIагъэу статья 39-рэ къэбар жъугъэм иамалхэм къыхаутыгъ, къэтыни 5 телевидением къыгъэхьазырыгъ. 2018-рэ илъэсым Урысые Федерацием и Конституцие заштагъэр илъэс 25-рэ хъугъэ. Ащ фэгъэхьыгъэу Iофтхьэбзэ заулэ Конституционнэ Хьыкумым зэхищагъ. Ахэм зэу ащыщ Мыекъуапэ иколледжхэм ачIэсхэм апае Адыгэ Республикэм и Лъэпкъ библиотекэ иIофышIэхэм ягъусэу зэхищэгъэгъэ правовой сыхьатэу Урысые Федерацием и Конституцие фэгъэхьыгъагъэр. Адыгэ Республикэм и Конституционнэ Хьыкум Адыгэ Республикэм, Урысые Федерацием инэмыкI шъолъырхэм якъэралыгъо хабзэ икъулыкъухэм (ре-гион конституционнэ (уставной) хьыкумхэри ахэм зэрахэтхэу), общественнэ организациехэм зэдэлэжьэныгъэ пытэ адыриI. Зэзэгъыныгъэ зэрадишIыгъэм тетэу Хьыкумыр Урысые Федерацием ишъолъырхэм яконституционнэ (уставной) хьыкумхэм, Урысые Федерацием и Конституционнэ Хьыкум адэлажьэ, опытэу яIэмкIэ зэдэгуащэх. Хьыкумым Iоф зэришIагъэмкIэ зэфэхьысыжьхэр, конституционнэ Iофтхьабзэхэр республикэм зэрэщызэрахьэрэм епхыгъэ IофыгъохэмкIэ регион хэбзэгъэуцугъэр, нэмыкI материалхэр къащыхаутынхэу «Акты конституционного (уставного) правосудия субъектов Российской Федерации» зыфиIорэ дайджестым агъэхьых. 2018-рэ илъэсым ишышъхьэIу Абхъаз Республикэм и Конституционнэ Хьыкум илIыкIо куп Адыгэ Республикэм и Конституционнэ Хьыкум зэрэщыIагъэр, тиопыткIэ тызэрэзэдэгощагъэр къэIогъэн фае. Хьыкумым и Тхьаматэ, ихьыкумышIхэм, Хьыкумым иаппарат иIофышIэхэм Адыгэ Республикэм ихьыкумышI къулыкъухэм зэпхыныгъэ пытэ адыряI. Конституционнэ Хьыкумыр республикэм ихьыкумышI къулыкъухэм яIофшIэн чанэу хэлажьэ. Хьыкумым и Тхьаматэу А. Къ. ЛIыхьэтыкъор Адыгэ Республикэм ихьыкумышIхэм я Совет хэхьэ, хьыкумышIхэм я Совет итхьаматэ игуадз, къолъхьэ тын-Iыхыным игъогупэ пыбзыкIыгъэнымкIэ, яполномочиехэр агъэцакIэхэзэ е къулыкъум емыпхыгъэу хьыкумышIхэм азыфагу къитэджэрэ зэмызэгъыныгъэхэр дэгъэзыжьыгъэнхэмкIэ комиссием итхьамат. ХьыкумышIэу З. Р. Бырджыр Адыгэ Республикэм ихьыкумышIхэм я Квалификационнэ Коллегие хэхьэ. ГъэрекIо хьыкумышIхэри, Хьыкумым иаппарат иIофышIэхэри Адыгэ Республикэм ихьыкумышIхэм азыфагу щыкIогъэ спорт зэнэкъокъухэм, шIушIэ Iофтхьабзэхэм чанэу ахэлэжьагъэх. ЫпшъэкIэ зигугъу къэтшIыгъэхэр IэубытыпIэ къызыфэтшIыхэзэ къэтIон тлъэкIыщт хабзэр амыукъонымкIэ, цIыфхэм яконституционнэ фитыныгъэхэмрэ яшъхьафитыныгъэрэ къэухъумэгъэнхэмкIэ, нэфагъэр ылъапсэу Хьыкумым иIофшIэн шъхьэихыгъэу зэхэщэгъэнымкIэ, республикэм икъэралыгъо хэбзэ къулыкъухэм, хьыкумышI къулыкъухэм зэпхыныгъэу адыриIэр гъэпытэгъэнымкIэ гъэрекIо Конституционнэ Хьыкумым Iофышхо зэришIагъэр. Хьыкумым къыIэкIэхьэгъэ тхылъхэмкIэ къэтIон тлъэкIыщт гъэрекIо Адыгэ Республикэм и Конституцие иположениехэр зэрамыукъуагъэхэр. Ар зишIушIагъэр республикэм икъэралыгъо хэбзэ къулыкъухэр, ихьыкумышI къулыкъухэр, граждан обществэм иинститутхэр зэдырагъаштэу зэрэзэдэлэжьагъэхэр ары. Хьыкумыр непэ зы чIыпIэ итэп, пшъэрылъыбэмэ ягъэцэкIэн ар егъэгумэкIы. Ау анахь шъхьаIэу тапэкIи тызыпылъыщтыр хабзэр амыукъонымкIэ, цIыфхэм яконституционнэ фитыныгъэхэмрэ шъхьафитыныгъэмрэ якъэухъумэнкIэ Хьыкумым амалэу, полномочиеу иIэхэм СМИ-мкIэ цIыфхэр ащыгъэгъозэгъэнхэр ары. Конституционнэ Хьыкумым и Тхьаматэу


ЩыIэныгъэм щылъэкIуатэ | Адыгэ Макъ\nАвтор: Редакция\t/ 20.12.2018\t/ КЪЭБАРЫКlЭХЭР\t/\nАдыгэ Республикэм и Къэралыгъо филармоние и Къэралыгъо симфоническэ оркестрэ иапэрэ концерт илъэтегъэуцо зыщыIагъэр илъэс 25-рэ хъугъэ.\nСимфоническэ оркестрэм изэхэщэн кIэщакIо фэхъугъэх Адыгеим иапэрэ Президентэу Джарымэ Аслъан, АР-м культурэмкIэ иапэрэ министрэу Хьанэхъу Адамэ. Оркестрэм иапэрэ дирижерэу Роман Матсовыр япащэу музыкантхэм апэрэ илъэсым къырагъэIуагъэхэ произведениехэм ащыщхэр юбилей пчыхьэзэхахьэм щыIугъэх.\nБетховен, Вебер — ахэр дунаим щашIэх. Оркестрэм идирижерэу, Адыгэ Республикэм изаслуженнэ артистэу Аркадий Хуснияровыр япащэу Адыгеим икомпозиторхэу Нэхэе Аслъан, Тхьабысымэ Умарэ аусыгъэхэр концертым къыщырагъэIуагъэх. Хьанэхъу Заремэ фортепианэмкIэ орэдышъор къыхидзэзэ, оркестрэр дежъыугъ. Пчыхьэзэхахьэр Хьакъуй Заремэ зэрищагъ. Ащ къызэриIуагъэу, симфоническэ оркестрэр пытэу ылъэ теуцуагъ, щыIэныгъэм щылъэкIуатэ.\nКлассикэм хэхьагъэхэ произведениехэр, Адыгеим икомпозиторхэм аусыгъэхэр оркестрэм къырегъаIох, музыкальнэ искусствэм хэхъоныгъэхэр фешIых. ЦIыфым ипIун хэлажьэ.\nСурэтыр зэхахьэм къыщытетхыгъ.


Республика Адыгея - Яамалхэм ахэхъуагъ\nАдыгэ Республикэм и ЛIышъхьэу КъумпIыл Мурат псауныгъэр къэухъумэгъэнымкIэ ыкIи гъэсэныгъэмкIэ къулыкъухэм къафащэфыгъэ хэушъхьафыкIыгъэ автомобильхэм яIункIыбзэхэр тыгъуасэ мэфэкI шIыкIэм тетэу зытефэхэрэм аритыжьыгъэх. АР-м и Правительствэ и Унэ дэжь щыкIогъэ зэхахьэм хэлэжьагъэх Адыгеим и Къэралыгъо Совет — Хасэм и Тхьаматэу Владимир Нарожнэр, профильнэ министрэхэу Мэрэтыкъо Рустемрэ КIэрэщэ Анзауррэ, министрэхэм я Кабинет хэтхэр, депутатхэр, медицинэм ыкIи гъэсэныгъэм яIофышIэхэр, нэмыкIхэри.\nАР-м и ЛIышъхьэ мэфэкI Iофтхьабзэм пэублэ псалъэ къыщишIызэ, хэушъхьафыкIыгъэ техникэр зэратырэ пстэуми игуапэу къафэгушIуагъ. Адыгеим щыпсэухэрэм апашъхьэ пшъэдэкIыжь зэрахьырэр къагурыIозэ, гъэсэныгъэмрэ псауныгъэр къэухъумэгъэнымрэ ясистемэхэм хэхъоныгъэхэр ашIынхэмкIэ пшъэрылъхэр зэрифэшъуашэу зэшIуахынхэм анаIэ зэрэтетым республикэм ипащэ къыкIигъэтхъыгъ. Ахэм зэу ащыщ IэпыIэгъу псынкIэм ыкIи кIэлэеджакIохэр зезыщэрэ автобусхэм яавтопаркхэм ягъэкIэжьын. Джырэ уахътэм ехъулIэу автобус 70-мэ шъолъырым Iоф щашIэ, ахэм кIэлэеджэкIо минищым ехъу еджапIэхэм къаращалIэх. ИлъэсипшI къэс мы автотранспортыр зэблэпхъун фаеу щыт. А пшъэрылъыр республикэм егъэцакIэ, блэкIыгъэ илъэсым Iоф зышIэщтыгъэхэм ачIыпIэ автобусыкIэ 11 муниципалитетхэм атырагощагъ.\n— Адыгеим имуниципалитети 5-мэ непэ автобусыкIэ зырыз аIэкIэхьащт. Мы илъэсым джыри 20-м ехъу зэблэтхъун гухэлъ тиI, — къыIуагъ КъумпIыл Мурат.\nАдыгеим ипащэхэм анахьэу анаIэ зытырагъэтырэ лъэныкъохэм ащыщ псауныгъэр къэухъумэгъэным хэхъоныгъэхэр ышIынхэр, медицинэ IэпыIэгъу зищыкIэгъэ цIыфхэм яфэIо-фашIэхэр зэрифэшъуашэу афэгъэцэкIэгъэнхэр. Ащ къыдыхэлъытагъэу медицинэ IэпыIэгъу псынкIэм и Адыгэ республикэ станцие аужырэ шапхъэхэм адиштэу зэтегъэпсыхьэгъэ хэушъхьафыкIыгъэ техникакIэ къыфащэфы.\nАужырэ илъэси 5-м федеральнэ ыкIи республикэ бюджетхэм къахэхыгъэ мылъкумкIэ медицинэ IэпыIэгъу псынкIэм иавтопарк зэтырагъэпсыхьагъ, агъэкIэжьыгъ. Джырэ уахътэм машинэ 45-мэ Iоф ашIэ. Ахэм зэкIэми аужырэ шапхъэхэм адиштэрэ оборудованиер арыт, системэу «ГЛОНАСС-GPS» зыфиIорэр, навигаторхэр ахэтых.\n— Псауныгъэр къэухъумэгъэным иIофышIэхэм непэ автомобиль 18 яттыщт. Ащ ишIуагъэкIэ илъэситф нахьыбэрэ Iоф зышIэгъэ хэушъхьафыкIыгъэ техникэ IэпыIэгъу псынкIэм иавтопарк дэтыжьыщтэп. Джащ фэдэу зекIорэ медицинэ комплексэу фельдшер-мамыку IэзапIэр зыхэтыр Мыекъопэ районым къыфэтщэфыгъ. Ащ пэIухьэгъэ сомэ миллиони 6,3-м ехъур федеральнэ ыкIи республикэ бюджетхэм къахэхыгъ. Мыщ фэдэ екIолIакIэм ишIуагъэкIэ медицинэ IэпыIэгъу псынкIэр цIыфхэм зэралъыIэсырэ уахътэр, ащ епхыгъэу зидунай зыхъожьыхэрэм япчъагъэ нахь макIэ тшIынхэ амал щыIэ мэхъу. Мыщ тыкъыщымыуцоу тапэкIи IофшIэныр лъыдгъэкIотэщт, программэ зэфэшъхьафхэр дгъэцакIэхэзэ, цIыфхэм ящыIэкIэ-псэукIэ нахьышIу шIыгъэным тыпылъыщт, — къыIуагъ АР-м и ЛIышъхьэ.\nСымэджэ хьылъэ дэдэхэм IэпыIэгъу афэхъугъэным фытегъэпсыхьэгъэ дэкIыгъо бригадэ зэхэщэгъэным ыкIи ащ Iоф щызышIэщтхэм япшъэрылъхэр зэрифэшъуашэу агъэцэкIэнхэ амал яIэным апае республикэ бюджетым имылъкукIэ автомобилэу «Лада-Ларгус» зыфиIорэр къащэфыгъ.\nАР-м и ЛIышъхьэ хэушъхьафыкIыгъэ автомобильхэм яIункIыбзэхэр зытефэхэрэм аритыжьыгъэх, ахэр зэрэзетегъэпсыхьагъэхэр ыуплъэкIугъ, ылъэгъугъэм осэшIу фишIыгъ.\n15.03.2019 Тхьаусыхэ тхылъэу къыIэкIахьэрэр нахь макIэ хъугъэ


Гъэзетэу «Адыгэ макъэм» мэкъуогъум и 7-м шIушIэ пчыхьэзэхахьэ Мыекъуапэ щешIы »\nЛъэпкъ гупшысэр щыIэныгъэм щыпхырыщыгъэным искусствэм иIофышIэхэр хэлажьэх. Республикэ гъэзетэу «Адыгэ макъэм» ишIушIэ пчыхьэзэхахьэу мэкъуогъум и 7-м филармонием щыкIощтым Адыгеим иэстрадэ «ижъуагъохэм» орэдхэр къыщаIощтых, музыкантхэм лъэпкъ мэкъамэхэр щагъэжъынчыщтых.\nТишIушIэ пчыхьэзэхахьэ зыфэдгъэхьазырзэ, Урысыемрэ Абхъазымрэ язаслуженнэ артистэу, Адыгэ Республикэм инароднэ артистэу Нэхэе Тэмарэ орэдыкIэхэм ятетхэн зэрэпылъыр къытфиIотагъ. Концертыр шIушIэ зэхахьэу щытми, искусствэ лъагэр артистхэм къагъэлъагъо ашIоигъу.\n- Тиреспубликэ фестивалэу, концертэу щыкIорэр макIэп, - еIо Нэхэе Тэмарэ. - ЗэкIэми тахэлэжьэнэу амал тиIэп. «Адыгэ макъэм» ишIушIэ зэхахьэ зыми фэдгъадэрэп. УисэнэхьаткIэ цIыфмэ шIу афэпшIэн олъэкIымэ - ар гушIуагъо, насыпыгъэуи плъытэ хъущт.\nОрэдыкIэ зэхахьэм къыщиIо зэрэшIоигъоми Нэхэе Тэмарэ къытегущыIагъ. Искусствэм лъэпкъыр зэрэзэфищэрэм уасэ ритыгъ.\n- IэкIыб хэгъэгу тыкIуагъэми, Москва, Налщык, нэмыкI къалэхэм концертхэр къыщытэтыхэми, лъэпкъ гупшысэр зыщыдгъэгъупшэрэп, - къеIуатэ музыкант цIэрыIоу ЛIыбзыу Аслъан. - Пщынэ макъэм седэIуныр сэри сикIас. Концертэу «Адыгэ макъэм» зэхищэрэм къэкIощтхэр кIэгъожьыщтхэп - ащ сицыхьэ телъ.\nДзыбэ Фатимэ фестивалэу «Адыгеим ижъогъожъыехэм» нэIуасэ тыщыфэхъугъ. ИцIыкIугъом къыщыублагъэу искусствэм зэрэфэщагъэм дакIоу, ыгу лъэпкъым къызэрэфытеорэм тегъэгушхо. Репатриантхэм я Мафэ Мыекъуапэ щыхагъэунэфыкIы зыхъукIэ унэм исыныр къыригъэкIурэп. Адыгэкъалэ къикIызэ, зэIукIэм хэлажьэ. Орэд къызэрэщиIорэр шIомакIэу, пчыхьэзэхахьэр зэрищэуи тэлъэгъу.\n- «Кавказ» «Гум цыхьэ фешIы» зыфиIорэ орэдхэр «Адыгэ макъэм» ипчыхьэзэхахьэ къыщысIонхэу зысэгъэхьазыры, - игупшысэмэ тащегъэгъуазэ Дзыбэ Фатимэ.\nКраснодар щеджэми, республикэм зэпхыныгъэу дыриIэр лъегъэкIуатэ. ЛIыхэсэ Мухьдинэ, Хьакъунэ Заремэ, Барцо Руслъан, нэмыкIхэм ягущыIэмэ атехыгъэ орэдхэр къеIох. Лъэпкъ пчыхьэзэхахьэхэм ишIэныгъэ ащыхигъахъоу елъытэ.\nДзыбэ Мыхьамэт Адыгэ Республикэм иэстрадэ щигъэуцугъэ рекордыр дунаими щызэлъашIагъ. Зы мазэм къыкIоцI концерти 4 филармонием къызыщетым, тIысыпIэ нэкI имыIэжьэу ахэр кIуагъэх. Лъэпкъ гупшысэр щыIэныгъэм щыпхырызыщырэр ыбгъэ теожьырэп, «сыкъэшъулъэгъу» ыIоу закъыхигъэщырэп. ЦIыфхэми гу къылъатэ, ишIушIагъэкIэ агъэлъапIэ.\nШIу зышIэ зышIоигъом бэрэ уелъэIуныр Дзыбэ Мыхьамэт къыригъэкIухэрэп. Хэкум къэзыгъэзэжьыгъэмэ япчыхьэзэхахьэ Мыекъуапэ щыкIозэ, Мыхьамэт зэIукIэр зезыщэрэмэ къякIуалIи, микрофоныр къыратынэу къялъэIугъ. Къемыжэщтыгъэхэми, пчэгум къихьи, лъэпкъ шIэжь орэдхэр гур ыгъэблэу къыщиIуагъэх. Адыгэ быракъым и Дунэе мафи М. Дзыбэм лъэпкъ орэдхэм таригъэдэIугъ.\nЭльдарэ Айдэмыр, Быщтэкъо Азэмат, Кушъэкъо Симэ, Нэчэс Анжеликэ, Еутых Вячеслав, нэмыкI артистхэр типчыхьэзэхахьэ ягуапэу хэлэжьэщтых. Эльдарэ Айдэмыр сыхьатым бащэрэ еплъэу къытщэхъу - уахътэр зэрэфимыкъурэм къыхэкIэу. Ансамблэ цIэрыIоу «Ислъамыем» ыпIугъэу, искусствэм гъогу къыщыритыгъэу елъытэ.\n- Шъуипчыхьэзэхахьэ сешъумыгъэблагъэмэ, лъэшэу сыгу хэкIыщт, - къытиIуагъ Адыгэ Республикэм изаслуженнэ артисткэу Кушъэкъо Симэ. - «Адыгэ макъэм» седжэ, игъом унэм къызамыхьыкIэ сэгумэкIы...\nИскусствэр зикIасэхэр, лъэпкъ гупшысэр щыIэныгъэм щыпхырызыщы зышIоигъохэр типчыхьэзэхахьэ щытлъэгъунхэу тэгугъэ. ТIысыпIэ нэкI зымыгъотыжьыщтхэм агу арэмыгъэкIод, ахэми хэкIыпIэ къафагъотыщт. Шъукъеблагъэх.\nОпубликовал administrator, 7-06-2011, 11:58. Просмотров: 2418\n– Дзыбэ Мыхьамэт иорэдыкIэхэр Мыекъуапэ къыщигъэлъэгъонхэу зэухьазыры\n– Адыгэ лъэпкъ музей: Псэушъхьэмэ сяплъын зыIорэхэрэмкIэ, шъукъеблагъ


ЗэхэщакIохэм тафэраз | Адыгэ Макъ\nАвтор: Редакция\t/ 30.12.2019\t/ КЪЭБАРЫКlЭХЭР, СПОРТЫР\t/\nМыекъопэ бэнэпIэ еджапIэм лъапсэ фэзышIыгъэ Кобл Якъубэ къызыхъугъэр илъэс 80 зэрэхъугъэм фэгъэхьыгъэ зэнэкъокъур Адыгэ къэралыгъо университетым физкультурэмрэ дзюдомрэкIэ и Институт тыгъуасэ щыкIуагъ. Адыгэ къэралыгъо университетым ипащэу Мамый Даутэ зэнэкъокъум икъызэIухын фэгъэхьыгъэ зэхахьэм къыщыгущыIагъ. Кобл Якъубэ зэхэщакIо зыфэхъугъэ бэнапIэр дунаим цIэрыIо зэрэщыхъугъэр Д. Мамыим хигъэунэфыкIыгъ. НыбжьыкIэхэм пIуныгъэ дэгъу ятыгъэным самбэмрэ дзюдомрэ ябэнапIэхэр зэрэфэлажьэрэм мэхьэнэ ин ритыгъ.\nКобл Якъубэ ыгъэсагъэхэм ащыщэу, спортымкIэ дунэе класс зиIэ мастерэу, республикэмкIэ мамырныгъэм и Лигэ итхьаматэу Аристотель Спировыр тренер цIэрыIом ишIушIагъэ зэрэлъыкIуатэрэм къытегущыIагъ.\nУрысыем и Къэралыгъо Думэ идепутатэу, дунаим самбэмкIэ гъогогъу 11 дышъэр къыщыдэзыхыгъэ Хьасанэкъо Мурат, спортым иIофышIэхэу Джарымэкъо Юсыф, КIуае Хьазрэт, Мэрэтыкъо Сахьид, Делэкъо Адамэ, Адзынэ Алый, Беданыкъо Байзэт, Бастэ Сэлымэ, ШъэоцIыкIу Рустам, Хьакурынэ Дамир, Игорь Вержбицкэм, Джарымэкъо Нурбый, Чэтыжъ Алый, Сергей Шутовым, Хьабэхъу Адамэ, нэмыкIхэу гущыIэгъу тызыфэхъугъэхэм ягукъэкIыжьхэр гъэшIэгъоных, Кобл Якъубэ ахэм ятренер къодыягъэп. Илъэпкъ, республикэм ыгу къафытеозэ Iофэу ыгъэцэкIагъэр щыIэныгъэм шIукIэ къыхэнагъ.\nБэнэкIо ныбжьыкIэхэр дзюдомкIэ зэнэкъокъугъэх, Тэхъутэмыкъое районым икомандэ апэрэ чIыпIэр къыдихыгъ. Адыгэкъалэ къикIыгъэхэр ятIонэрэх, Мыекъуапэ самбэмкIэ ибэнэпIэ еджапIэ ящэнэрэ хъугъэ.\nЗэнэкъокъум исудья шъхьаIэу Джон Липаридзе зэхэщакIохэм лъэшэу зэрафэразэр къыIуагъ.