Azərbaycanda bütün azadlıqlar təmin edilir-İlham Əliyev » XalqInfo.az Xəbər Portalı\nXalqinfo.az Xəbər Portalı » Siyasət » Azərbaycanda bütün azadlıqlar təmin edilir-İlham Əliyev\n26 iyun 2014 11:43 Baxış: 648 Şərh: 0 Çap\n"Strasburqda yenidən olmaqdan böyük şərəf və iftixar hissi duyuram. Həmçinin burada on il öncə söylədiyim nitqimə istinad etdiyinizə görə minnətdaram. Mən sadəcə on il öncə söylədiyim sözləri bir daha təsdiqləyə bilərəm ki, bu, islahatlara aid mövqeyimizdir. Müstəqillik illərində Azərbaycanın uğurlu inkişafı göstərdi ki, iqtisadi və siyasi islahatlar paralel şəkildə həyata keçirildiyi təqdirdə uğurla nəticələnir. Əlbəttə ki, biz islahatlarımızı davam etdirəcəyik". Trend-in məlumatına görə, bunu Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyev iyunun 24-də Strasburqda Avropa Şurası Parlament Assambleyasının (AŞPA) sessiyasında nitqi zamanı deyib.\nİlham Əliyev bildirib ki, Azərbaycanda həyata keçirilmiş islahatlar göstərir ki, onlar paralel şəkildə aparıldıqda gözəçarpan tərəqqi ilə nəticələnə bilər: "Əlbəttə ki, Azərbaycanın Avropa Şurasında üzvlük illəri çox sürətli iqtisadi və siyasi dəyişikliklər illəri oldu. Əslində, Azərbaycandakı islahatlar müstəqilliyimizin bərpasından bir neçə il sonra, yəni 1990-cı illərin ortalarında başladı. Müstəqilliyin ilk illəri xalqımız üçün həddindən artıq böyük çətinliklərlə və fəlakətlərlə yadda qaldı. Əvvəlcə, sosial narazılıq, iqtisadi çətinliklər, siyasi, iqtisadi və hərbi böhran, Azərbaycanın əvvəlki rəhbərliyinin yarıtmaz idarəçiliyi, bütün bunlar elə bir çətin vəziyyətə gətirib çıxardı ki, hətta dövlətçiliyimiz belə sual altına çəkilmişdi. Bu vəziyyət nəticəsində 1993-cü ildə Azərbaycanda vətəndaş müharibəsi başladı. Bu, müasir tariximizin ən ağrılı hissəsinə çevrildi.\nBeləliklə, islahatlar 1990-cı illərin ortalarında başladı. Azərbaycanın yeni demokratik Konstitusiyası qəbul edildi. İqtisadi və siyasi islahatlar isə qeyd etdiyim kimi, paralel şəkildə aparıldı və ölkəmizin müstəqillik illərində nail olduğu böyük tərəqqi ilə nəticələndi".\nDövlət başçısının sözlərinə görə, Avropa Şurasına qoşulmaq bizim düşünülmüş seçimimiz oldu: "Çünki biz islahatların genişləndirilməsi üçün bu təsisatın üzvü olmaq istəyirdik. Əlbəttə, bilirdik ki, Avropa Şurasına qoşulmağımız, həmçinin öhdəlikləri nəzərdə tutacaqdır. Biz isə bunlara hazır idik. Bu günə qədər biz öhdəlikləri yerinə yetiririk. Xanım sədrin qeyd etdiyi kimi, biz demək olar ki, 60-a yaxın konvensiyaya qoşulmuşuq. Qanunvericiliyimizi təkmilləşdirmişik. Bu gün həyata keçirdiyimiz islahatlar cəmiyyətimizdə çox müsbət mühit yaradır.\nFundamental azadlıqlara gəldikdə, Azərbaycanda bütün azadlıqlar təmin edilir. Siyasi fəaliyyət azadlığı vardır. Yüzlərlə siyasi təşkilat, partiya mövcuddur. İfadə azadlığı, mətbuat azadlığı vardır. Qırxdan artıq gündəlik və təxminən iki yüz həftəlik və aylıq qəzet çıxır. Respublika səviyyəsində doqquz televiziya kanalı vardır. On dörd bölgə və on dörd kabel televiziya kanalı fəaliyyət göstərir. Bizdə azad internet vardır. Azərbaycanda internet istifadəçilərinin sayı 70 faizdən artıqdır. Hazırda hökumətimiz böyük sərmayələri tələb edən layihəni həyata keçirməkdədir: genişzolaqlı internet hər bir şəhər və kənd üçün təmin edilməlidir. Digər sözlə, azad internetin mövcudluğu, senzuranın olmaması şəraitində biz mətbuat azadlığını məhdudlaşdıra bilmərik. Əksinə, biz mətbuat azadlığının tərəfdarıyıq, çünki media azadlığı demokratiya deməkdir. O, hökumətə çatışmazlıqlara diqqət yönəltməyə yardım edir. O, hökumət ilə cəmiyyət arasında zəruri əlaqələrin qurulmasına zəmin yaradır. Bu, Azərbaycanın, müasir Azərbaycanın ən böyük zənginliklərindən biridir. Biz bundan qürur hissi duyuruq. Bu səbəbdən, biz bir daha söyləyə bilərik ki, mətbuat azadlığı tam şəkildə təmin edilir".\nPrezidentin sözlərinə görə, təşkilatlanma və toplaşma azadlığı, həmçinin tam şəkildə təmin edilir: "Siyasi təşkilatlar bundan yararlanır, vaxtaşırı nümayişlər keçirirlər. Bu, dinc şəkildə baş tutur. Bu, həmçinin islahatlara sadiqliyimizi nümayiş etdirir. Bildirmək istəyirəm, islahatların həyata keçirilməsi bizim üçün onunla bağlı deyil ki, biz öhdəliklərimizi icra edək və ya beynəlxalq təsisatlardan müəyyən müsbət qiymətlər alaq. Bu, onunla bağlıdır ki, biz ölkəmizi müasirləşdiririk. On il öncə qeyd etdiyim kimi, güclü demokratik təsisatlar olmadan iqtisadi uğurumuz davamlı ola bilməz. Bu səbəbdən iqtisadi və siyasi islahatlar paralel şəkildə aparılmalıdır. Cəmiyyətin demokratikləşdirilməsi cəmiyyətimizdə müsbət əhval-ruhiyyə yaradır.\nBizdə dini azadlıq vardır. Bu da ölkəmizin ən böyük varlığıdır. Biz çoxmillətli və çox dinlərin olduğu cəmiyyətik. Əsrlər boyu müxtəlif millətlərin və dinlərin nümayəndələri Azərbaycanda sülh şəraitində layiqli həyat sürüblər. Multikulturalizm dəyərləri sədrliyimiz zamanı diqqət yetirəcəyimiz prioritetlərdən biri olacaqdır".\nİlham Əliyev xatırladıb ki, Azərbaycan 2008-ci ildə Avropa Şurasının mədəniyyət nazirlərinin toplantısında başlamış Bakı prosesinin təşəbbüskarı olub: "Biz həmin tədbirə İslam Əməkdaşlıq Təşkilatının mədəniyyət nazirlərini dəvət etdik. Bu, tarixdə ilk dəfə idi ki, iki mühüm beynəlxalq təşkilatın nümayəndələri Bakıya toplaşmışdılar. Növbəti il, 2009-cu ildə əksinə etdik: biz Avropa Şurasının mədəniyyət nazirlərini İslam Əməkdaşlıq Təşkilatının Bakıda keçirilən tədbirinə dəvət etdik. Bir sözlə, multikulturalizm üstünlüklərdən, böyük varlıqlardan biridir. Sədrliyimiz zamanı biz bu məsələyə birmənalı olaraq diqqət yetirəcəyik. Çünki bunun üçün böyük ehtiyac vardır. Əfsuslar ki, dünyanın müxtəlif yerlərində, qonşu bölgələrdə, Orta Şərqdə və Avropada müəyyən narahatlıq yaradan meyllərin şahidi oluruq. Təcridolunma, ayırma və bəzən ədavət meyllərini görürük. Biz bu məsələləri həll etməliyik. Çünki dünyaya töhfə vermək, daha yaxşı dünyanı, hamı üçün müvafiq olan dünyanı qurmaq üçün yaşayırıq. İstəyirik ki, bütün xalqların, dinlərin nümayəndələri yaşayış tərzindən asılı olmayaraq, layiqli şəraitdə dinc həyat sürsünlər. Dini hisslərə əsaslanan gərginlik halları bütün ölkələr, o cümlədən çoxmillətli cəmiyyəti olan ölkələr üçün çox təhlükəlidir".\nDigər prioritetlərə gəldikdə, Azərbaycan diqqəti beynəlxalq təşkilatların qətnamə və qərarlarının icrasına yönəldəcək: "Çünki bizə gəldikdə, Ermənistan ilə Azərbaycan arasında münaqişəyə dair BMT-nin Təhlükəsizlik Şurasının, Avropa Şurası Parlament Assambleyasının, Avropa Parlamentinin, ATƏT-in qəbul etdiyi bir sıra mühüm qərar və qətnamələrdən heç biri icra olunmayıb. Beləliklə, nüfuzlu beynəlxalq təsisatlar tərəfindən qəbul edilmiş qətnamələrin həyata keçirilməsi mexanizmi olmalıdır. Bu mexanizm hamımız tərəfindən yaradılmalıdır. Digər halda, bu qətnamələr öz mahiyyətini itirir.\nBiz beynəlxalq hüququn norma və prinsiplərini qəti şəkildə təşviq edəcəyik. Xanım sədrə çox minnətdaram ki, giriş nitqində Azərbaycanın ərazi bütövlüyünə dair şərhlərini verdi. Bu, beynəlxalq hüququn fundamental prinsipidir. Bu, dondurulmuş münaqişələrin həllində riayət edilməli əsas prinsip olmalıdır.\nDünən nazirimiz Parlament Assambleyasında çıxış etdiyi zaman digər prioritetləri də qeyd edib və mən təfərrüatlara varmayacağam. Mən sadəcə onları xatırlatmaq istəyirəm: korrupsiyaya qarşı mübarizə. Bu, prioritetimizdir. Hesab edirəm ki, Azərbaycanın bu sahədə nadir təcrübəsi vardır. Əfsuslar ki, bütün keçmiş sovet respublikalarında eyni problem yaşanır. Korrupsiya mirası ölkəmizin uğurlu inkişafına ciddi zərbə vurur. Biz Azərbaycanda bir çox tədbirlər görürük, o cümlədən inzibati və təsisat islahatlarını həyata keçiririk ki, korrupsiyaya qarşı uğurla mübarizə aparaq. Onlardan biri bu yaxınlarda dövlət xidmətləri proqramının qəbul edilməsi oldu. O, il yarımdır ki, icra edilir və artıq iki milyona yaxın insan bu dövlət xidmətləri mərkəzlərinə müraciət edib və lazımi sənədləri alıb. Bu, Azərbaycanda korrupsiyanın azaldılmasına böyük təsir göstərdi. Hesab edirəm ki, bu təcrübə üzv dövlətlər üçün də maraqlı ola bilər. Cənab baş katibin Azərbaycana səfəri zamanı o, həmin mərkəzlərdən birində oldu".\nİlham Əliyevin sözlərinə görə, gənclər və təhsillə bağlı daxili siyasətimizə gəldikdə, bu, prioritetlərimizdən biridir: "Cəmiyyətimiz gəncdir, çox dinamikdir və yaxşı təhsilə malikdir. Azərbaycanda savadlılıq səviyyəsi 100 faizə yaxındır. Aydın şəkildə anlayırıq ki, yalnız yaxşı təhsil səviyyəsinə malik olan cəmiyyət uğurlu inkişafın qarantıdır. Bu, radikalizm və fundamentalizmə qarşı qarantiya ola bilər. Bu səbəbdən, təhsil hökumətimiz üçün ən yüksək prioritetlərdən biridir. Son on ildə Azərbaycanda üç yüzdən artıq yeni məktəb binası tikilmişdir. Təhsilin keyfiyyəti də yaxşılaşır. Eyni zamanda, biz dünyanın aparıcı universitetləri ilə əməkdaşlıq proqramlarını həyata keçiririk. Gənc tələbələrimizi iqtisadi potensialımıza uyğun intellektual potensiala da malik olmaları üçün təhsil məqsədilə xaricə göndəririk. Bu, sədrliyimiz zamanı diqqət yetirəcəyimiz əsas prioritetlər olacaqdır.\nSədrliyimiz Avropa Şurasında üzvlük tariximizdə mühüm mərhələdir. Əlbəttə ki, bu sədrlik rotasiya prinsipinə əsaslanan sədrlikdir. Bu səbəbdən, növbəmiz artıq çatıb. Lakin, eyni zamanda, bu, bizim üçün ölkəmizi təqdim etməkdə gözəl fürsət olacaq və həmçinin müxtəlif Avropa ölkələrində narahatlıq doğuran mühüm məsələləri həll etmək imkanını yaradacaqdır. Bunlar demokratiya, qanunun aliliyi və müxtəlif ölkələrdəki vəziyyətə bəzən selektiv yanaşma kimi məsələlər olacaqdır.\nHesab edirəm ki, sədrliyimiz dövründə birmənalı şəkildə qaldıracağımız məsələlərdən biri eyni regionda olan ölkələrə tətbiq edilən yanaşmada fərqlərin aradan qaldırılmasına aid olacaqdır. Buna görə, ikili standartlar yanaşmasından imtina, fikrimcə, sədrliyimiz dövründə Assambleyada bacardığımız təqdirdə, böyük töhfə ola bilərdi".\nAzərbaycanın ümumi inkişafına gəldikdə, Prezident bildirib ki, öncə qeyd etdiyim kimi, ölkəmiz gəncdir, lakin zəngin tarixə, ənənələrə və inkişafa malik olan ölkədir: "Bizim olduqca fəal xarici siyasətimiz vardır. Ölkə regionda sabitləşdirici rol oynayır, çünki Azərbaycanın potensialı artır. Regional əməkdaşlığa aid təşəbbüslərimiz qonşularımız tərəfindən dəstəklənir. Bu gün qonşuluq əlaqələri genişlənir. İrəli sürdüyümüz təşəbbüslər bir çox ölkələri əhatə edir.\nBeynəlxalq ictimaiyyət bizi güclü şəkildə dəstəkləyir. Nüfuzumuz beynəlxalq təsisatlar qarşısında çox müsbətdir. Ən böyük diplomatik uğurumuz Azərbaycanın BMT-nin Təhlükəsizlik Şurasına qeyri-daimi üzv seçilməsi oldu. Özünü dünyaya təqdim etməyi arzulayan gənc dövlət üçün bu, böyük nailiyyət idi və biz bundan fərəhlənirik. Eyni zamanda, 155 üzv ölkənin namizədliyimizin lehinə səs verməsi faktından da qürur hissi duyuruq. Beləliklə, beynəlxalq ictimaiyyətin əksər hissəsi Azərbaycana etimad göstərir, onu dəstəkləyir və etibarlı tərəfdaş hesab edir. Təhlükəsizlik Şurasında iki illik üzvlüyümüz zamanı biz bu qurumda iki dəfə sədrlik etdik. Ümumi qiymətləndirməyə görə, üzvlüyümüz və sədrliyimiz çox uğurlu olmuşdur. Biz dünyada sülhə, təhlükəsizliyə, sabitliyə və proqnozlaşdırmaya böyük töhfə verdik. Eyni zamanda, Təhlükəsizlik Şurasına üzvlük ölkəmiz üçün nadir təcrübə oldu və biz bu təcrübədən gələcək təşəbbüslərdə istifadə edəcəyik.\nBiz beynəlxalq ictimaiyyətin tam əksəriyyəti ilə çox konstruktiv münasibətlər qurmuşuq. Avropa ölkələri ilə ikitərəfli əlaqələrimiz çox uğurla inkişaf edir. Avropa əsas ticari tərəfdaşımızdır. Azərbaycan ilə Avropa arasında tarixi əlaqələr müstəqillik illərində daha da möhkəmlənib. Eyni zamanda, Azərbaycan müsəlman ölkəsi kimi İslam Əməkdaşlıq Təşkilatının fəal üzvüdür. Fikrimcə, nəinki coğrafi baxımdan, o cümlədən mədəni və siyasi baxımdan regionumuzda mühüm körpü rolunu oynayırıq. Nə qədər uğurlu olarıqsa, sivilizasiyalar arasında bir o qədər mühüm rol oynaya bilərik. Sivilizasiyalararası Dialoq Forumunun Bakıda keçirilməsi göstərir ki, Azərbaycan multikulturalizm baxımından dünya mərkəzlərindən biridir. Bu yaxınlarda isə ölkəmizdə Dünya Multikulturalizm Mərkəzi yaradılacaqdır".\nDövlət başçısı deyib ki, üzləşdiyimiz problemlərdən biri Azərbaycanın beynəlxalq səviyyədə tanınmış ərazi bütövlüyünün pozulmasıdır: "Ermənistan-Azərbaycan münaqişəsi bütün regionu təhlükə altına salır. Bu, dondurulmuş münaqişədir. Lakin bu münaqişə əslində donmuş hesab edilə bilməz. O, dondurula bilməz, çünki münaqişə öz həllini tapmalıdır. Dağlıq Qarabağ Azərbaycanın tarixi hissəsidir. Azərbaycanlılar Dağlıq Qarabağda əsrlər boyu yaşayıblar. Ermənilər bu yerlərdə iki yüz ildən az müddət öncə yaşamağa başlayıblar. Tarixi abidələr, Dağlıq Qarabağdakı irsimiz, əfsuslar ki, hazırda erməni işğalçı ordusu tərəfindən dağıdılıb. Münaqişə Azərbaycanın beynəlxalq səviyyədə tanınmış ərazisinin 20 faizinin işğalı ilə nəticələnib. Biz erməni silahlıları, erməni ordusu tərəfindən etnik təmizləməyə məruz qalmışıq. Bir milyon azərbaycanlı öz ölkəsində qaçqın və məcburi köçkün vəziyyətinə düşüb. Dağlıq Qarabağ və onun ətrafında yerləşən yeddi rayon iyirmi ildən artıqdır ki, işğal altındadır. Bu, çox böyük ədalətsizlikdir.\nArtıq qeyd etdiyim kimi, Dağlıq Qarabağ Azərbaycanın tarixi hissəsidir. Qarabağ sözünün özü Azərbaycan mənşəli addır. Bu sahədə bütün coğrafi toponimlər xalqımıza məxsusdur. Eyni zamanda, beynəlxalq hüquq normaları baxımından Dağlıq Qarabağ Azərbaycanın tərkib hissəsidir. Bütün dünya Dağlıq Qarabağı Azərbaycanın hissəsi kimi tanıyır. Heç bir ölkə, o cümlədən Ermənistan qeyri-qanuni Dağlıq Qarabağ rejimini müstəqil qurum kimi tanımayıb".\nPrezident xatırladıb ki, dünyanın ən ali beynəlxalq orqanı - BMT-nin Təhlükəsizlik Şurası erməni işğalçı qüvvələrin işğal olunmuş ərazilərdən dərhal və qeyd-şərtsiz çıxarılmasını tələb edən dörd qətnamə qəbul edib:\n"Təəssüf ki, öncə qeyd etdiyim kimi, bu qətnamələr icra edilməyib. Bu, bir daha ikili standart siyasətini göstərir. Çünki bəzən görürük ki, BMT-nin qətnamələri bir neçə saat ərzində icra edilir. Bizə gəldikdə isə bu, iyirmi ildən çox çəkir. Mexanizm isə yoxdur. Ermənistan əraziləri tərk etmək istəmir. Onlar işğal etdiyi ərazilərdən çıxmaq istəmir. Onlar hər bir şeyi olduğu kimi saxlamaq istəyirlər. Onlar status-kvonu dəyişməz olaraq saxlamaq istəyirlər. Bu, beynəlxalq vasitəçilərin göstərdiyi səylərə tam ziddir. ATƏT-in Minsk qrupu və həmsədrləri, BMT-nin Təhlükəsizlik Şurasının daimi üzvləri - Birləşmiş Ştatlar, Rusiya və Fransa - onların prezidentləri dəfələrlə aydın bəyan ediblər ki, status-kvo qəbuledilməzdir. Bu, o deməkdir ki, Ermənistan işğal edilmiş ərazilərdən öz işğalçı qüvvələrini çıxarmağa başlamalıdır. Lakin onlar beynəlxalq hüquqa sadəcə məhəl qoymur. Onlar dünyanın aparıcı dövlətlərinin bəyanatına məhəl qoymurlar. Onlar Avropa Şurası Parlament Assambleyasının 2005-ci ildə qəbul etdiyi qətnaməsinə məhəl qoymurlar. Müvafiq qətnamələr Avropa Parlamenti tərəfindən də qəbul edilib. ATƏT-in qərarları vardır. Bütün bu qərarlarda işğala son qoyulması, erməni işğalçı qüvvələrin zəbt edilmiş ərazilərdən çıxması tələb olunur. Əfsuslar olsun, münaqişə həll olunmayıb. Azərbaycan çox konstruktiv şəkildə çıxış edir. İyirmi ildən artıqdır ki, biz danışıqlar prosesinə sadiq qalmışıq. Lakin hər kəs, o cümlədən ermənilər anlamalıdır ki, bu proses daim davam edə bilməz. Gec ya tez nə isə baş verə bilər".\nİlham Əliyevin sözlərinə görə, Ermənistan rəhbərliyi digər ölkənin ərazisinin XXI əsrdə zəbt edilməsinin qəbuledilməz olduğunu nə qədər tez anlasa, bir o qədər onlar üçün yaxşı olar: "Əfsuslar olsun ki, Ermənistan rəhbərliyindən adekvat yanaşmanı görmürük.\nErmənistanın əvvəlki Prezidenti burada, demokratiya sarayında çıxış edərkən bildirmişdir ki, ermənilər ilə azərbaycanlılar arasında milli uyğunsuzluq vardır. Onun davamçısı, Ermənistanın indiki rəhbəri münaqişəyə dini don geyindirir. Bu, tamamilə qəbuledilməz yanaşmadır. Ondan başlayaq ki, azərbaycanlıların heç bir digər millətlə uyğunsuzluğu yoxdur. Bəlkə ermənilərdə bu meyar vardır. Özü də tək bizimlə deyildir. Bu gün həmin ölkə monoetnikdir. Ermənistan əhalisinin 99,9 faizi ermənilərdən ibarətdir. Bütün azlıqlar, o cümlədən azərbaycanlılar qovulublar. Bu səbəbdən, belə irqçi yanaşma danışıqlarda üstünlük təşkil edə bilməz. Biz bu məsələni həll etməliyik, ədaləti və Azərbaycanın ərazi bütövlüyünü bərpa etməliyik.\nƏfsuslar olsun ki, bu işğal nəticəsində tarixi abidələrimiz məhv edilib, məscidlərimiz yerlə yeksan edilib, qəbiristanlıqlarımız dağıdılıb. İşğal edilmiş ərazilər bu gün tam məhvə məruz qalmış torpaqlardır. ATƏT iki dəfə faktaraşdırıcı və vəziyyəti qiymətləndirən missiyasını işğal edilmiş ərazilərə göndərib. Onların hesabatında aydın şəkildə göstərilir ki, hər şey dağıdılıb. Bu, işğal edilmiş ərazilərdə erməni vandallığının nəticəsidir. Ərazi bütövlüyü beynəlxalq hüququn əsas prinsipidir. Erməni tərəfinin daim istinad etdiyi öz müqəddəratını təyinetmə prinsipi ölkələrin ərazi bütövlüyünü pozmamalıdır. Qoy Ermənistan rəhbərliyi Helsinki Yekun Aktını diqqətlə oxusun və aydın tərifləri görsün. Bundan başqa, ermənilər artıq öz müqəddəratını təyin ediblər. Onlar əslində Azərbaycanın tarixi torpaqları hesabına yaradılmış Ermənistan dövlətinə malikdirlər. Bəlkə də Assambleyanın bir çox üzvü bilmir. Amma erməni nümayəndə heyəti bunu, əlbəttə, bilir ki, Rusiya imperiyasının dağılması nəticəsində 1918-ci ildə yaradılmış Azərbaycan Demokratik Respublikasının ən birinci fərmanlarından biri İrəvanın paytaxt kimi Ermənistan dövlətinə verilməsi idi. Bir sözlə, onların artıq öz dövləti vardır. Onlar bununla neçə erməni dövlətinə nail olmaq istəyirlər? Onlar yaşadıqları hər bir yerdə öz dövlətini yaratmaq istəyirlər? Nəyə görə Azərbaycanda bu gün belə dövlət olmalıdır? Buna görə, öz müqəddəratını təyinetmə ərazi bütövlüyünü pozmalı deyildir. Münaqişə hamımızın, o cümlədən Ermənistanın tam məhvinə və fəlakətə aparan bugünkü hökumətindən əziyyət çəkən erməni xalqının xeyri üçün mümkün qədər tez həll olunmalıdır".\nDövlət başçısı bildirib ki, münaqişəyə baxmayaraq, Azərbaycan iqtisadiyyatı artmaqdadır: "Son on il ərzində Azərbaycan iqtisadiyyatı dünyada ən sürətlə artan iqtisadiyyat olub. Heç bir digər ölkə Azərbaycanın artırdığı kimi öz iqtisadi potensialını artırmayıb. Ümumi daxili məhsul 3,5 dəfə artıb, biz iqtisadiyyatı şaxələndirmişik. Bunun nəticəsində hazırda iqtisadiyyatımızın qeyri-enerji sektoru ümumi daxili məhsulumuzun 55 faizini təşkil edir. Bütün beynəlxalq maliyyə təsisatları islahatlarımızı yüksək dəyərləndirir. Maliyyə böhranı illərində əsas reytinq agentlikləri - S&P, Moody`s və Fitch Azərbaycanın kredit reytinqini artırmışlar. Davos Dünya İqtisadi Forumu Azərbaycan iqtisadiyyatına Qlobal Rəqabət Cədvəlində 39-cu yeri vermişdir. Bu, o deməkdir ki, biz planlı iqtisadiyyatdan bazar iqtisadiyyatına maksimal dərəcədə keçə və eyni zamanda, rəqabətədavamlı iqtisadiyyat yarada bildik. Azərbaycanda 1 milyon 200 min iş yeri yaradılıb. Həmçinin milli sərvətin ədalətli şəkildə paylanılması ölkəmizin əsas nailiyyətlərindən biridir. Bunun nəticəsində yoxsulluq səviyyəsi son on il ərzində 49 faizdən 5,3 faizə düşmüşdür. İşsizlik beş faizdir. Büdcə kəsiri Avropa İttifaqı ölkələri üçün qəbul edilən limitlər çərçivəsindədir. Xarici borc ümumi daxili məhsulun səkkiz faizini təşkil edir. Maliyyə vəziyyəti sabitdir. Sosial proqramlar həyata keçirilir. Siyasi vəziyyət sabitdir. Öncə qeyd etdiyim kimi, Azərbaycan beynəlxalq birliyin fəal üzvüdür. Ölkə müasirləşir və biz gələcəyə böyük nikbinliklə baxırıq.\nMən müzakirələr üçün vaxtın çox hissəsini almaq istəmirəm. İstəyirəm suallar üçün də vaxt qalsın. Lakin gördüyünüz kimi, ölkəmiz haqqında saatlarla danışa bilərəm. Bütün vaxtı çıxışıma sərf etmək istəmirəm. Sadəcə qeyd edim ki, Nazirlər Komitəsində sədrlik böyük məsələdir, məsuliyyətdir. Biz buna hazırıq və əlimizdən gələni edəcəyik ki, demokratiyanın ümumi dəyərlərinə, qanunun aliliyinə və azadlıqlara töhfə verək".\nSonra Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyev deputatların suallarını cavablandırıb.\nSosialist qrupu adından çıxış edən Maykl Maknamara sualında qeyd edib: "\nXanım sədr, cənab Prezident, çox sağ olun. "Amnesty International"ın məlumatına görə ölkənizdə 19 siyasi məhbus vardır. Digər təşkilatlar isə onların daha çox olduqlarını qeyd edirlər. Buradakı məhkəmə İlqar Məmmədovun həbs olunmasını qeyri-qanuni bəyan edib və bu həbsin arxasında duran motiv seçkilərlə bağlı idi. Digəri isə Anar Məmmədlidir ki, Sizin sonuncu dəfə qalib gəldiyiniz prezident seçkilərində səhvləri aşkara çıxarıb. "Nida" fəalları öz fikirlərini bildirdiklərinə və dinc xarakterli nümayişlər keçirdiklərinə görə həbs olunublar. Bu qurum siyasi məhbusların tərifini qəbul edib. Lakin məruzəçiyə Azərbaycana gəlmək imkanı verilməmişdir. Bütün bu hadisələr Avropa Şurasının Nazirlər Komitəsinə sədrlik legitimliyinizi azaltmırmı və Siz bu məhbusları buraxacaqsınızmı?"\nPrezident İlham Əliyev isə cavabında deyib: "Əvvəlcə qeyd etmək istəyirəm ki, Azərbaycanda siyasi məhbus yoxdur və sizin qeyd etdiklərinizin hamısı yanlış informasiya əsasındadır, ya da sizin Azərbaycana qarşı qərəzli mövqeyinizdən irəli gəlir. Birinci dəfə deyil ki, siz Azərbaycanı təhqir etməyə çalışırsınız. Lakin burada hər hansı bir nəzərəçarpan uğur əldə etməmisiniz və əminəm ki, sizin dünənki təşəbbüsünüzün nəticəsi bir neçə il bundan öncə olan təşəbbüsün nəticəsi ilə eynilik təşkil edəcəkdir. Bunun da nəticəsi 2013-cü ilin yanvar ayında cənab Ştrasserin burada fiaskoya uğraması idi. Əfsuslar olsun ki, Azərbaycan məqsədyönlü təxribatlara məruz qalıb. Biz bunların mənbəyini və səbəbini bilirik. Bunun insan haqları və demokratiya ilə heç bir əlaqəsi yoxdur. Bu, geosiyasi məsələdir. Çox güman ki, sizin kağız üzərindən oxuduğunuz sualı sizə Azərbaycana hücum etmək marağı olan tərəflər veriblər".\nMaykl Maknamara: "Mən bunu çıxışlardan götürürəm".\nPrezident İlham Əliyev: "Anlayıram, əgər siz müzakirə açmaq istəyirsinizsə, biz bunun üçün başqa yer tapa bilərik.\nBuna görə də Azərbaycanda heç bir siyasi məhbus yoxdur və cənab Ştrasserin hesabatı da bu zalda uğursuzluqla nəticələndi. Çünki o hesabat yanlış informasiyaya, şər və uydurmalara əsaslanırdı. Siz də indi eyni şeyi etməyə çalışırsınız. Siz bu səhv informasiyanı təkrarlamaqla Assambleyanı yanlış fikrə yönəltmək istəyirsiniz. Azərbaycanda siyasi məhbuslar yoxdur və ölkəmiz İnsan Hüquqları üzrə Avropa Məhkəməsinin üzvüdür. Məhbuslarla əlaqəli bütün məsələlər öz həllini orada tapa bilər və biz İnsan Hüquqları üzrə Avropa Məhkəməsinin qərarlarına hörmət edirik. Buna görə, bir daha qeyd etmək istəyirəm ki, ölkəmizə hücum cəhdləri tamamilə əsassızdır və bunların heç bir nəticəsi olmayacaqdır".\nEPP qrupu adından xanım Dora Bakoyannis sual verdi: "Cənab Prezident, icazə verin EPP qrupu adından Sizi salamlayım. Mən Dağlıq Qarabağ məsələsinə qayıtmaq istəyirəm. Son illər ərzində bir çox təşəbbüslər irəli sürülüb. ATƏT-in Minsk qrupu regionda fəaldır və Sizin fikrinizcə, Avropa Şurasının Dağlıq Qarabağ münaqişəsi ilə bağlı hər hansı təşəbbüslə çıxış etmək imkanı varmı? Son aylar ərzində vəziyyəti necə dəyərləndirirsiniz? Sizin fikrinizcə, belə bir təşəbbüsdən faydalanmaq məqamı olacaqmı?"\nPrezident İlham Əliyev: "Biz həmişə bu məsələyə burada - Avropa Şurasında baxılmasının güclü tərəfdarı olmuşuq. Təşkilata üzv olmağımızdan bəri bu, belə olub və şərhlərimdə qeyd etdiyim kimi, 2005-ci ildə Avropa Şurası vəziyyət, işğal və işğala son qoymaq zərurəti ilə bağlı qətnamə qəbul edib. Sonra xüsusi komitə yaradılmışdır. Lakin Ermənistanın qeyri-konstruktiv mövqeyinə və bu komitəni boykot etməsinə görə hazırda bu komitə artıq toplaşmır. Buna görə də düşünürəm ki, beynəlxalq təşkilatlar bu münaqişəyə nə qədər diqqət ayırsalar, biz bu məsələnin həllinə daha tez nail ola bilərik. Çünki qeyd etdiyim kimi, Ermənistan hər şeyi olduğu kimi saxlamaq istəyir. Ermənistan istəyir ki, beynəlxalq ictimaiyyət bu münaqişəni unutsun. Ona görə də onlar düşünürlər ki, Minsk qrupunun formatı onlar üçün çox əlverişlidir.\nBiz başa düşürük ki, bu gün vasitəçilik missiyası ilə bağlı Minsk qrupuna alternativ yoxdur, baxmayaraq ki, onların fəaliyyəti heç bir nəticə verməyib. Lakin düşünürəm ki, Avropa Şurası bu məsələyə daha fəal baxmalıdır və fikrimizcə, xüsusi komitənin fəaliyyətinin bərpa edilməsi çox vacib addım olardı.\nDanışıqların perspektivlərinə gəlincə, əfsuslar olsun ki, biz bu məsələ ilə bağlı çox da nikbin deyilik. Ermənilər status-kvonun dəyişməz olaraq qalması üçün əllərindən gələni edirlər. Vaxtaşırı bizim Ermənistan prezidenti ilə ikitərəfli görüşlərimiz olur, sonuncu görüşümüz keçən ilin noyabr ayında Vyanada baş tutdu. Bu görüşün nəticəsində bizdə müəyyən nikbinlik yaranmışdı və biz də ictimaiyyət qarşısında bu məsələyə mövqeyimizi bildirdik. İrəliyə kiçik addımların atılması, lakin prosesin ləngidilməsi ilə bağlı köhnə taktika davam etdirilir. Buna görə də, beynəlxalq ictimaiyyətin fəal iştirakı olmadan düşünürəm ki, Ermənistan etdiyini davam etdirməyə çalışacaqdır".\nEDD qrupundan Qraf Dandi: "Cənab Prezident, sualım insan hüquqları sahəsinin təkmilləşdirilməsi və bu sahədə aparılan islahatlarla bağlıdır. Avropa Şurası ilə hazırda razılaşdırılmış ictimai fəaliyyətlə bağlı tədbirlər planından əlavə, xüsusi hədəflərə nail olmaq üçün Sizin ölkəniz hansı tədbirlərə əl atacaqdır?"\nPrezident İlham Əliyev: "Bu, cənab baş katibin ölkəmizə səfəri zamanı razılaşdırıldı. Azərbaycan üçün bu, hərtərəfli bir sənəddir və Azərbaycan ilə Avropa Şurası arasında gələcək əməkdaşlıq üzrə yol xəritəsidir. Əlbəttə ki, insan haqları, qanunun aliliyi və demokratik islahatlarla bağlı vəziyyət bizim üçün prioritetdir. Əvvəldə qeyd etdiyim kimi, bir çox işlər artıq görülüb, lakin bir çoxunun da görülməsi nəzərdə tutulur. Əgər tənqid real faktlara əsaslanırsa, biz bu tənqidlərə çox açığıq. Əlbəttə ki, ola bilsin Parlament Assambleyasının digər üzvləri kimi, biz də mükəmməl deyilik. Lakin bəzi hallarda tənqid qərəzli yanaşmaya əsaslanır. Bu, sadəcə olaraq, Azərbaycanın nüfuzuna xələl gətirmək üçün bir cəhddir. Azərbaycanın Avropa Şurasına üzv olduğu illər sürətli siyasi islahatlar illəri idi və Azərbaycanın Avropa Şurasına üzv qəbul olunması bizim hökumət, eyni zamanda, Avropa Şurası üçün düzgün seçim idi. Buna görə də düşünürəm ki, gələcək əməkdaşlıq, o cümlədən bir neçə ay ərzində sədrliyimiz dövründə demokratik islahatlarla bağlı ölkəmizdə yeni, yaxşı nəticələr hasil olunacaqdır".\nLD qrupunun rəhbəri cənab Şukla: "2006-cı ildə Azərbaycan Respublikası Avropa Şurasının korrupsiya ilə mübarizəyə dair konvensiyasına qoşulub. Bu, bizim standartlar nöqteyi-nəzərindən çox vacib məsələdir və aydın təlimatlarımız vardır. Bilmək istəyirəm ki, həmin vaxtdan bəri bu konvensiyanın və informasiyaya çıxışla bağlı qanunun tələblərinin yerinə yetirilməsi, həmçinin maliyyə vəsaitləri və əmlakla bağlı şəffaflığa dair hökumətiniz tərəfindən hansı tədbirlər görülüb?"\nPrezident İlham Əliyev: "Qeydlərimdə bildirdiyim kimi, korrupsiya bizim Avropa Şurasının Nazirlər Komitəsinə sədrliyimiz dövründə diqqət yetirəcəyimiz əsas məsələlərdəndir. Çünki bu, müalicə olunmalı xəstəlikdir. Bayaq da qeyd etdiyim kimi, bizim ölkəmiz Sovet İttifaqına daxil olan bütün respublikalar kimi, cəmiyyətimizdə dərin kök salmış korrupsiyaya görə çətin vəziyyətdə idi. Buna görə də bu bəlanın aradan götürülməsi bizim hökumətin hədəflərindən biridir. Bu olmadan bizim uğurumuz dayanıqlı ola bilməz. Ona görə də konvensiyaya qoşularaq və xüsusilə Avropa İttifaqına daxil olan ölkələrin müsbət təcrübəsindən istifadə edərək bu, Avropa İttifaqı ilə əməkdaşlığımızın bir hissəsidir, ölkəmiz üçün müstəsna əhəmiyyət kəsb edir. Qeyd etdiyim kimi, bizim icra etdiyimiz institusional tədbirlər inzibati və cəza tədbirləri ilə müqayisədə daha yaxşı nəticə verir. Çünki əfsuslar olsun ki, məsələ insanların dəyişilməsi ilə öz həllini tapmır. Buna görə də biz elə bir mexanizm tapdıq ki, - qeydlərimdə ictimai xidmətlər sisteminin mövcud olduğunu bildirmişdim, - bu, korrupsiyanı mümkünsüz edir və əlbəttə, şəffaflıq artır. Mən sizin dediyinizlə tamamilə razıyam. Bizim yaxşı təcrübəmiz var, Azərbaycan Birləşmiş Krallığın sabiq baş naziri Toni Bleyer tərəfindən irəli sürülən Mədən Sənayesində Şəffaflıq Təşəbbüsünə qoşulan ilk ölkələrdən biri olub və Azərbaycan bu təşəbbüsün ilk tamhüquqlu üzvü olub. Buna görə də Azərbaycanda mədən sənayesində 100 faiz şəffaflıq təmin olunub. İndi isə eyni şəffaflıq göstəricisini maliyyə və ictimai xidmətlər sektorunda əldə etməliyik və biz bu məsələ üzərində işləyirik".\nBirləşmiş Solçular qrupunun rəhbəri cənab Koks: "Cənab Prezident, maraqlı çıxışınız üçün çox sağ olun. Çıxışınızda ölkənizdə insan hüquqları sahəsində əldə edilən nailiyyətləri yaxşı təhlil etdiniz. Lakin heç də hər kəs Sizin də bildiyiniz kimi, bu müsbət təhlillə razılaşmır. Bakıda olarkən bəzi insanlarla görüşdüm, bu gün də müəyyən insanlarla görüşəcəyəm və əlbəttə ki, gələn ilin yanvar ayında Assambleyada bu məsələyə baxılacaqdır. Cənab Prezident, bu baxımdan Azərbaycanda insan hüquqları üzrə "dəyirmi masa"nın təşkil olunmasını nəzərdən keçirməyə və bu "dəyirmi masa"da Siz Azərbaycanın insan hüquqları sahəsinin təkmilləşdirilməsini zəruri sayan tərəflərlə şəffaf dialoq aparmağa hazırsınızmı? Əminəm ki, Assambleya bu tədbirin təşkil edilməsində Sizə yardımçı olmaq istəyər".\nPrezident İlham Əliyev: "Əlbəttə ki, biz nəinki hazırıq, biz belə bir sessiyanı keçirmək istəyirik və tərəfdaşlarımızla birgə iş apardığımız zaman bu məsələni nəzərdən keçirmişdik. Bu ilin may ayında xanım sədr və baş katibin səfəri zamanı bu məsələ ilə bağlı əsaslı müzakirələr aparmışdıq. Baxmayaraq ki, biz bəzi məsələlərlə bağlı razılığa gəlməsək də, lakin, eyni zamanda, konstruktiv dialoqumuz oldu. Bayaq da qeyd etdiyim kimi, biz Azərbaycanda insan hüquqları və demokratiya ilə bağlı vəziyyətin mükəmməl olduğunu düşünmürük. Lakin böyük bir irəliləyiş də var və biz konstruktiv tənqidə reaksiya göstərməyə hazırıq, buna reaksiya veririk. Mən öz qeydlərimdə ölkəmizdə aparılan islahatların müsbət nümunəsinə diqqət yetirdim. Çünki adətən, bu zalda əsasən diqqət mənfi məqamlara yetirilir. Buna görə də bu sessiya ərzində azacıq tarazlıq yaratmaq üçün mən vaxtımdan istifadə etdim, lakin suallar üçün də müəyyən vaxt saxladım. Ona görə də düşünürəm ki, mahiyyət üzrə açıq və səmimi müzakirələrin aparılması yaxşı fikirdir. Çünki bəzən biz bu məsələləri müzakirə etdikdə həmkarlarım və tərəfdaşlarımdan eşidirəm ki, belə bir fikir formalaşıb. Lakin bu fikirləri kim yaradır? Bəzən Azərbaycanın nüfuzuna xələl gətirmək üçün bu fikirlər süni olaraq yaradılır. Ona görə də biz mahiyyətə nəzər yetirək. Azadlıqlarla bağlı mən öz qeydlərimdə bildirmişdim. Bizdə mətbuat azadlığı, azad internet vardır. Bizdə azad internet varsa, senzura yoxdursa və internet istifadəçilərinin sayı 70 faizə çatıbsa, biz mətbuatın azadlığını necə məhdudlaşdıra bilərik? Sonuncu dəfə keçirilən prezident seçkilərindən əvvəl və sonra müxalifətin mitinqləri oldu, onlara qarşı heç bir məhdudiyyət tətbiq olunmadı və bu gün kimsə mitinq keçirmək fikrinə düşərsə, müvafiq qaydada bildiriş verməklə 3 gün ərzində Azərbaycanın mərkəzində onlara mitinq keçirmək üçün yer ayrılacaqdır. Digər məsələ isə ondan ibarətdir ki, seçkilərdən sonra müxalifətin təşkil etdiyi sonuncu mitinqdə yalnız 840 nəfər iştirak etdi. Prezident seçkilərindən razı qalmayan 840 adam olub. Lakin Azərbaycanda müxalifətin zəif olması faktı bizim hansısa zərərli fəaliyyətlə məşğul olmağımız anlamına gəlmir. İqtisadiyyat və sosial inkişafla bağlı bildirdiklərimə məhəl qoyulmaya bilməz. Azərbaycana gələn və inkişafı görən hər bir kəs başa düşə bilər ki, belə böyük iqtisadi artım cəmiyyətimiz tərəfindən qəbul edilməyə bilməz. Ona görə də insanlar bizim etdiklərimizi, bizim hökumətimizi dəstəkləyir. Bizim hökumətimiz güclüdür, lakin insanları yatırmağımıza görə yox, işlərimizi lazımi qaydada gördüyümüzə görə.\nDigər bir məsələ ondan ibarətdir ki, indi müxalifətdə olan insanlar 1992-1993-cü illərdə hakimiyyətdə idilər. Onlar xaos yaratdılar, ərazilərimizin itirilməsinə və işğala görə məsuliyyət daşıyırlar. Onlar vətəndaş müharibəsini törətdilər və sonra da qaçdılar. Bu qrupun gənc nəsil nümayəndələri burada eyvanda əyləşiblər. Bu insanlar başa düşmürlər, onlar 1992-1993-cü illərdə nələr baş verdiyini bilmirlər və bu, onların günahı deyildir. Onlar yanlış yoldadırlar. Ona görə də biz sizin iştirakınızla "dəyirmi masa" müzakirələrində iştirak etməyə hazırıq".\nNorveçdən xanım Kristoferson: "Cənab Prezident, bu Assambleya üçün bütün Avropa miqyasında cinsi azlıqların hüquqlarının çoxsaylı pozuntuları məsələsi xüsusi olaraq nəzərdən keçirilir. Siz cinsi azlıqların hüquqlarını əsas insan hüquqlarının bir hissəsi kimi tanıyırsınızmı? Əgər bu belədirsə, Azərbaycan Respublikası cinsi azlıqların hüquqlarını təmin etmək və ölkənizdə onların təşkilatlanmaq azadlığını təmin etmək üçün hansı tədbirləri görəcəkdir?"\nNövbəti sual Fransa nümayəndəsi cənab Roj Bluanda: "Cənab Prezident, Azərbaycanda insan hüquqlarının müdafiəsi sahəsində tanınmış şəxs olan Leyla Yunusla pis davranış Avropa Şurasının Parlament Assambleyasını Azərbaycanın beynəlxalq səviyyədə tanınan Avropa İnsan Hüquqları Konvensiyasında göstərilən azadlıqlara hörmət etməsini inandıra bilərmi?"\nXanım Fiala: "Cənab Prezident, bu yaxınlarda beynəlxalq sərhədlərdə zorakı insidentlərin sayı əhəmiyyətli dərəcədə artıb. Demək olar ki, hər gün biz itkilər barədə məlumatlar alırıq və onların arasında mülki şəxslər də vardır. Cənab Prezident, əgər biz tərəfləri atəşkəsə ciddi əməl etməyə və Minsk qrupu həmsədrləri tərəfindən təklif olunan təhlükəsizlik tədbirlərinin yerinə yetirilməsinə, yəni snayperlərin çıxarılması və müstəqil araşdırmaların aparılmasına çağırsaq, Siz bununla razılaşarsınızmı?"\nPrezident İlham Əliyev: "Azərbaycanda bütün qrup insanların hüquqları təmin olunub və heç bir məhdudiyyət yoxdur. Azadlıqlarla bağlı Azərbaycandakı mövcud vəziyyət artıq bildirdim ki, sizin ölkənizdəki vəziyyətdən fərqlənmir.\nLeyla Yunusa qarşı pis davranışla bağlı suala gəldikdə, mən bu bəyanatla razı deyiləm, çünki onunla pis davranılmayıb. Əksinə, polis nəfəri onun fiziki və şifahi hücumuna məruz qalıb. Bəzi cinayət araşdırması ilə bağlı aparılan iş üzrə şahid ifadəsi vermək üçün çağırıldıqda o, qaçmağa cəhd edib və saxlanılaraq şahid qismində ifadə verməyə dəvət olunub. Lakin əfsuslar olsun ki, o, bu dəvətə bir neçə həftə ərzində məhəl qoymayıb və informasiya təqdim etmək üçün bu legitim müraciətdən imtina edib.\nSərhəddə insidentlərlə bağlı suala gəldikdə, sizin verdiyiniz sualı - təhlükəsizlik və etimadın artırılması tədbirləri ilə bağlı sualı mən həmişə Minsk qrupunun həmsədrlərindən eşidirəm. Deyə bilərəm ki, bəzən Azərbaycan və erməni əsgərləri arasında məsafə 50 metr təşkil edir. Burada hər hansı bir məkrli niyyətləri həyata keçirmək üçün heç snayper də lazım deyildir. Etimadın artırılması tədbirlərinin yaradılmasının ən yaxşı yolu işğalçı erməni ordusunun Azərbaycan ərazilərindən çıxarılmasına başlamaqdır. Sizin istinad etdiyiniz itkilər Azərbaycan ərazilərində baş verir. Onlar Azərbaycanın ərazisi olan Dağlıq Qarabağda yox, işğal edilmiş ərazilərdə baş verir. Erməni əsgərlərinin orada nə işi var? O əsgərlərin çoxu Ermənistandan cəlb olunub. Onların işğal olunmuş ərazilərdə nə işi var? Ona görə qüvvələrin öz mövqelərindən geriyə çəkilməsi mümkün deyildir. Belə olan halda biz torpaqlarımızı əlavə hücumlardan necə müdafiə edə bilərik? Buna görə də Ermənistan rəhbərliyi Dağlıq Qarabağla bağlı siyasətinin uğursuzluğunu, onların Azərbaycanla mübarizədə faktiki məğlub olduğunu nə qədər tez başa düşsə, o qədər də yaxşı olar. Onların statistik göstəricilərinə əsasən bu gün Ermənistanda yoxsulluğun səviyyəsi 40 faizdən artıqdır. Onların statistik göstəricilərinə görə, bu ilin yalnız birinci rübündə 40 min erməni vətəndaşı Ermənistanı birdəfəlik tərk edib və onlar heç vaxt geri dönməyəcəklər. Bu da işğal siyasətinin nəticəsidir. İndi də onlar hər yerdə şikayət edirlər ki, Azərbaycan təhlükə mənbəyidir. Bizim ölkəmizin torpaqları işğal olunub, onlar bizim üçün və bütövlükdə bütün region üçün təhlükə mənbəyidir. Onlar nə qədər tez bu siyasətin gələcəyinin olmadığını başa düşsələr, - Azərbaycan heç vaxt Dağlıq Qarabağın müstəqilliyinə razı olmayacaq, - münaqişə həllini o qədər tez tapacaq və erməni xalqı da o qədər tez firavan həyat yaşamağa başlayacaqdır".\nBirləşmiş Krallıqdan cənab Flin: "Jurnalistlər Azərbaycanda yalandan ittiham olunaraq həbs ediliblər. Seçkilər saxta olub. Mən bu proseslərə cəlb olunan insanlarla danışmışam. Ona görə də Azərbaycanın bu il standartları Avropa Şurasının səviyyəsinə yüksəldəcəyini, yoxsa digər ölkələr üçün insan hüquqları üzrə standartları daha da pisləşdirmək baxımından örnək ölkə olacağını gözləyə bilərikmi?"\nDias Terida: "Ölkənizin yerləşdiyi regionda bir çox qonşularınız vardır. Mən Sizə enerji riskləri və sabitliklə bağlı risklər barədə sual vermək istəyirəm. Çünki düşünürəm ki, İsrail Yaxın Şərqdə olduğu kimi, Siz də öz regionunuzda mühüm rol oynayırsınız. Birbaşa gələcək üçün enerji və sabitlik riskləri ilə bağlı fikrinizi öyrənmək istərdim. Gördüyünüz işlər üçün çox sağ olun".\nDanimarkadan xanım Lokli: "Cənab Prezident, Siz qeyd etdiniz ki, Azərbaycanda bütün azadlıqlar təmin olunur. Lakin biz beynəlxalq mediadan bilirik ki, Azərbaycanda neçə minlərlə məcburi köçkün vardır. Bu çağırışın öhdəsindən necə gəlirsiniz?"\nPrezident İlham Əliyev: "Birinci sualla bağlı. Verdiyiniz qısa sualda iki dəfə yalan danışdınız. Siz iki dəfə yalan dediniz və mən bunu sübut edəcəyəm. İndi isə mənə qulaq asın. Azərbaycanda jurnalistlər ittiham olunmur və 2009-cu ildən bəri heç kəs böhtana görə həbs olunmayıb. Heç bir kəs. Bu, sizin birinci yalanınızdır. İkinci yalanınız isə seçkilərin saxta olması ilə bağlıdır. Avropa Şurasının Parlament Assambleyası seçkini müşahidə etmək üçün nümayəndə heyəti göndərmişdi və çox güman ki, siz bu nümayəndə heyətinin tərtib etdiyi hesabatla tanış deyilsiniz. Əgər siz hesabatla tanış deyilsinizsə, həmkarlarınızla əlaqə saxlayın. Onlar Azərbaycanda keçirilən seçkiləri müsbət dəyərləndiriblər. Mindən çox beynəlxalq müşahidəçi seçkilərdə iştirak etmişdir, beynəlxalq təşkilatlar tərəfindən bir neçə exit-poll keçirilib. Bütün bu təşkilatlar seçkilərin rəsmi nəticələrini dəstəkləyib. Beləliklə, onların da verdiyi qiymət fərqli olmayıb. Avropa Şurası Parlament Assambleyası nümayəndə heyəti göndərmişdi və onların tərtib etdiyi hesabat müsbət olub. O hesabat burada tərtib olunub. Avropa Parlamenti nümayəndə heyəti göndərmişdi, hesabat müsbət olmuşdur. ATƏT-in Parlament Assambleyası da nümayəndə heyəti göndərmişdi, bu da müsbət nəticə vermişdir. Niyə görə siz burada yalan danışırsınız? Seçkilər azad və ədalətli idi və seçkilərin nəticələri burada bu təşkilat tərəfindən təsdiq olunub. Ola bilsin ki, bu vəziyyət sizin ölkənizdə baş verir.\nEnerji təhlükəsizliyi ilə bağlı məsələyə gəldikdə, Azərbaycan enerji təhlükəsizliyinə töhfə verən ölkə kimi öz rolunu oynayır. Bu gün mən bu məsələni qaldırmadım, çünki diskussiyalara daha çox vaxt ayrılmasını istəyirdim. Lakin enerji təhlükəsizliyi tərəfimizdən ciddi nəzərdən keçirilən bir məsələdir. Faktiki olaraq biz Azərbaycan üçün tam enerji təhlükəsizliyi səviyyəsinə nail olmuşuq. Çünki neft və qaz ehtiyatlarımız üçün şaxələndirilmiş təchizat marşrutumuz vardır. Biz indi bəzi Avropa ölkələrinin enerji təhlükəsizliyinin təmin olunmasına kömək etməyə çalışırıq. Bu gün Parlament Assambleyasının üzvü olan bəzi ölkələr neftin 40 faizini Azərbaycandan əldə edirlər. İndi isə biz böyük qazpaylama və nəqliyyat layihəsini işə salırıq. Bu layihə Azərbaycanın Avropaya qaz ixrac etməsinə imkan yaradacaqdır. Fikrimcə, sualınızda da düzgün qeyd etdiyiniz kimi, enerji təhlükəsizliyi, siyasi təhlükəsizlik və sabitlik birgə həll olunmalı məsələlərdir. Ona görə də Avropada hazırda icra edilən və ümumi sərmayə dəyəri ən azı 45 milyard avro olan ən böyük infrastruktur layihəsi hesab edilən yeni qaz infrastruktur layihəsi Azərbaycanın Avropanın enerji təhlükəsizliyinə verdiyi ən böyük töhfə olacaqdır.\nDanimarka nümayəndəsinin verdiyi növbəti suala gəldikdə siz məcburi köçkünlər məsələsinə toxundunuz. Əgər düz başa düşdümsə siz Ermənistanın işğalından əziyyət çəkən insanları nəzərdə tutursunuz? Bu, belədir?"\nXanım Lokli: "Bir çox məcburi köçkünlər vardır".\nPrezident İlham Əliyev: "Bizdə olan qaçqın və məcburi köçkünlərin ümumi sayı milyondan artıqdır. Bunların 250 mini Ermənistandan qovulan azərbaycanlılardır, 700 min azərbaycanlı isə Dağlıq Qarabağ və ətraf rayonlardan qovulub. Bizdə, həmçinin digər ölkələrdə gedən müharibələrin qurbanı olan və ölkəmizə gələn qaçqınlarımız vardır. Bu insanların yaşayış şəraitini yaxşılaşdırmaq üçün əlimizdən gələni etməyə çalışırıq. Lakin sizin də bildiyiniz kimi, bu, çoxlu vaxt və maliyyə vəsaiti tələb edir. Hər il biz 20 mindən çox məcburi köçkünü yerləşdiririk. Biz 82 qəsəbə tikmişik və artıq 40 min ailə mənzil və evlərlə təmin olunub. Amma bütün bu insanların ehtiyaclarını təmin etmək üçün bizə əlbəttə ki, əlavə vaxt və vəsait lazım olacaqdır".\nGürcüstan nümayəndəsi cənab Caparidze: "Cənab Prezident, Azərbaycana uğurlu və məhsuldar sədrlik arzu edirəm. Siz münaqişələr barədə danışdınız və bildiyiniz kimi, Gürcüstan da eyni problemləri yaşayır. Siz iqtisadi inkişaf barədə də danışdınız. Buna görə də mən Sizə regional əməkdaşlıqla bağlı sual ünvanlamaq istəyirəm. Çünki Azərbaycan Gürcüstan və Türkiyə ilə birlikdə bu layihələr üzrə aparıcı qüvvədir".\nPolşa nümayəndəsi cənab Bedro: "Cənab Prezident, yalnız kişilərdən ibarət nümayəndə heyətinizi gördükdə çox təəccübləndim, kişi və qadın bərabərliyi xatirinə bu sualı vermək məcburiyyətində qaldım. Azərbaycan qlobal gender ayrı-seçkiliyi indeksinə görə 136 ölkə arasında 99-cu yeri tutur. Gender bərabərliyi ilə bağlı bu, çox dəhşətli mövqedir. Buna görə bilmək istərdim ki, hökumətiniz kişi və qadın bərabərliyini həyata keçirmək üçün hansı addımları atır, İstanbul konvensiyasını nə vaxt imzalayacaq və ratifikasiya edəcəkdir?"\nUkrayna nümayəndəsi cənab Ariev: "Cənab Prezident, əvvəlcə GUAM-ın yenidən gücləndirilməsi ilə bağlı fikrinizi öyrənmək istərdim. Çünki bu quruma daxil olan bütün ölkələr Rusiyanın işğalının qurbanı olublar. İkincisi, Avropa Şurası Nazirlər Komitəsinə sədrlik edən ölkənin Prezidenti kimi Rusiyanın qadağası ucbatından Krıma qayıda bilməyən Krım tatarlarının lideri Mustafa Cəmiloğluna bu məsələdə kömək edə bilərsinizmi?"\nPrezident İlham Əliyev: "Cənab Caparidze tərəfindən verilən sualla bağlı onu qeyd edə bilərəm ki, enerji və nəqliyyat üzrə Azərbaycan, Gürcüstan və Türkiyə arasındakı üçtərəfli əməkdaşlıq artıq regionumuzda çox ciddi geosiyasi dəyişikliklə nəticələnib. Çünki keçən ay ilk dəfə üç ölkənin dövlət başçıları səviyyəsində Tbilisidə sammit keçirilib. Bu üç ölkə arasında siyasi, iqtisadi və enerji sahəsində əməkdaşlıq təkcə bizim üçün vacib deyil, həm də region üçün önəmlidir. Çünki biz birlikdə, xüsusilə enerji təhlükəsizliyinə aid məsələlərlə bağlı sabitləşdirici rol oynayırıq.\nBirinci geosiyasi dəyişiklik ilk dəfə Xəzər dənizini Aralıq dənizi ilə birləşdirən Bakı-Tbilisi-Ceyhan neft boru kəmərinin tikintisi idi. İndi isə biz TANAP-Trans-Anadolu, Cənubi Qafqaz və TAP-Trans-Adriatik qaz kəməri layihələrini həyata keçiririk. TAP Bakıdan başlayaraq Gürcüstan, Türkiyə, Yunanıstan, Albaniya, İtaliya, Bolqarıstan və bir çox ölkələri əhatə edəcəkdir. Biz, həmçinin çox önəmli Bakı-Tbilisi-Qars dəmir yolu layihəsini də həyata keçiririk. Bu, bizim ölkələrimizin ərazisindən Asiyanı Avropa ilə birləşdirən dəmir yolu xətti olacaqdır. Əlbəttə ki, regionda vəziyyətin uğurlu inkişafı üçün ölkələrimizdə sabitlik əsas ilkin şərtdir. Ona görə də biz Gürcüstan və Türkiyə ilə ikitərəfli əlaqələrimizi yüksək qiymətləndiririk və bu əməkdaşlığı fəal inkişaf etdirməkdə davam edəcəyik.\nAzərbaycanda gender sahəsində bərabərliyin olmaması ilə bağlı ittiham eşitmək çox qəribədir. Azərbaycan böyük ənənələrə malik olan ölkədir. 1918-ci ildə Azərbaycan Demokratik Respublikası yaradılanda ilk fərmanlardan biri qadınlara seçkilərdə iştirak etmək hüququnun verilməsi ilə bağlı idi və ola bilsin ki, bu, sizin ölkənizdən daha tez Azərbaycanda olub. Bu gün Azərbaycan qadınları eyni hüquq və imtiyazlardan faydalanırlar. Onlar ölkəmizin ictimai-siyasi həyatında fəal iştirak edirlər. Mən istəməzdim ki, siz məni müşayiət edən nümayəndə heyətini yalnız kişilərdən ibarət hesab edəsiniz. Burada Azərbaycanın nümayəndələri, məşhur qadın parlamentariləri əyləşiblər. Onlar özlərini göstərə bilərlər, siz bunu görə bilirsiniz və bizdə heç bir məhdudiyyət yoxdur. Biz heç vaxt mənim nümayəndə heyətimdə neçə nəfər kişinin və neçə nəfər qadının təmsil olunması məsələsini nəzərdən də keçirməmişik. Çünki onlar bərabərdirlər və bərabər hüquqlardan faydalanırlar.\nGender bərabərliyinə gəldikdə, siz yəqin bilirsiniz ki, Azərbaycan gender bərabərliyi ilə bağlı qanun və Ailə Məcəlləsini qəbul edib. Biz hazırda İstanbul konvensiyasını nəzərdən keçiririk. Buna qarşı bizim heç bir etirazımız yoxdur. Bakıya gələndə siz qadınların eyni hüquqlara malik olmasını özünüz görəcəksiniz. Bu, çox sevindirici haldır.\nGUAM-la bağlı deyə bilərəm ki, GUAM-ın fəallığı və ya passivliyi əsasən Ukraynanın mövqeyindən asılı idi. Çünki bu əməkdaşlıq formatındakı təcrübəmə əsasən deyə bilərəm ki, artıq bir neçə dəfə Ukrayna hökuməti ya GUAM-ın lehinə, ya da əleyhinə idi. Buna görə də bizim və əminəm ki, gürcüstanlı və moldovalı həmkarlarımız üçün bu qurumun inkişafı üzrə uzunmüddətli strategiyanı planlaşdırmaq çox çətindir. Çünki qurumun fəaliyyəti və ya fəaliyyətsizliyi əsasən əvvəllər hökumətinizin siyasi quruluşundan asılı idi. Buna görə də GUAM-ın əvvəllərdəki kimi, fəal olması üçün Ukraynadan müsbət siqnallar gözləyəcəyik".\nErməni yalanları ifşa edildi\n“Bu, ən böyük təhlükədir” –\n“Biz böyük qurbanlar verməli idik” –\n“Biz özümüz bundan əziyyət çəkirik” - İlham Əliyev\nİlham Əliyevin Sarkisyana dediyi sözlərin- Tam mətni


Zərif Pompeonu yalançı adlandırdı » Media Xəbərləri | Dogru Xəbərin Tək Ünvanı\nMedia Xəbərləri » Dünya xəbərləri » Zərif Pompeonu yalançı adlandırdı\nZərif Pompeonu yalançı adlandırdı\n13-01-2021, 01:31 Yazar: Samir Baxılıb: 61 Çap et\nİranın xarici siyasət idarəsinin rəhbəri Məhəmməd Cavad Zərif ABŞ-ın ölkəsini “Əl-Qaidə” terror qruplaşması əlaqədə olması barədə ittihamlarını uydurma adlandırıb.\nBu barədə nazir "Tvitter" səhifəsində yazıb.\nC. Zərif əlavə edib ki, ABŞ dövlət katibi Mayk Pompeo öz bərbad karyerasını yalan danışmaqla acınacaqlı şəkildə bitirir.\nQeyd edək ki, ABŞ dövlət katibi Mayk Pompeo İranı “Əl-Qaidə” terror qruplaşmasının sığınacağı adlandırıb.Publika.az\n09:08 Yalançı çobana saxta məlumat verilib - Zərif İran Xarici İşlər naziri Məhəmməd Cavad Zərif Tvitter hesabında ABŞ Prezidentinin milli təhlükəsizlik məsələləri üzrə müşaviri Con Boltonu "yalançı çoban" adlandıraraq, MOOSSAD-ın ona saxta məlumatlar verdiyini bildirib. Mediaxeberleri.az xəbər verir ki, bu barədə "Anadolu" agentliyi yazıb.


Twitter şefinin həyat tərzi | Chip.az\nTwitter şefinin həyat tərzi\nChip.az kaspi.az-a istinadən yazını təqdim edir.\n"Twitter "in baş direktoru Cek Patrik Dorsi gərgin iş mühitində sağlam qala bilmək və düzgün fokuslanaraq işləmək üçün öz vərdişlərini və uğura gedən yoldakı sirləri paylaşıb. Əgər Dorsinin uğurları sizin üçün də ilham qaynağıdırsa, onun gündəlik qrafikindən yararlana bilərsiniz.\n"Hər gün saat 5-də oyanıram"\nYəqin ki, səhər 5-də oyanmaq asan deyil. Cek, bununla "erkən oyanan, tez yol alar" deyimini təsdiqləyir. Bəlkə də, elə uğur, tezdən oyanmaqdan başlayır.\n"Buz kimi su ilə yuyunuram"\nDorsey bunun səbəbini belə izah edir: "Həyatda heç nə mənə otaq istiliyindən çıxıb buz kimi vanna otağına girməyin verdiyi zehni qüvvəti verə bilməz. Əgər bu qədər kiçik görünən, amma insanı incidən nüansı etməyə iradəm varsa, deməli, hər şeyi edə bilmək gücünə qadirəm və cəsarətliyəm. Əgər buzlu suya girməyə cəsarət edə bilmirsinizsə, günə isti su ilə başlaya bilərsiniz.\n"Meditasiya etmədən evdən çıxmıram"\nHər səhər və axşam bir saatlıq meditasiya edən Dorsey, bunu 20 ildir ki, tətbiq etdiyini vurğulayır. Hər səhər və axşam özünüzə bir saat vaxt sərf etmək, həmin günə diqqət ayırmağa, axşam tək qalmağınıza və günün hesabatını verməyinizə kömək edəcək.\n"Səhər yemək yemirəm"\nSəhər yeməyinin ən vacib yemək olduğuna əminik. Dietoloqlar da bunu təsdiqləyir. Lakin 42 yaşındakı Dorsey bunu gündəliklərinə daxil etməyib.\n"İşə 8 km yeriyərək gedirəm"\nDorsey hər səhər işə piyada getdiyini deyir. Gediş tempi də qaçış sürəti ilə eynidir. Yəni Dorsey hər gün işə 8 km qaçaraq gedir. Dorsey işə piyada getməyinin həm günəş işığından faydalanmaq imkanı verdiyini, həm də musiqi dinləmək üçün zaman qazandırdığını vurğulayır.\n"Gün ərzində ağır yeməklər yemirəm"\nMəşhur milyarder ilk və yeganə yeməyini saat 18.00 ilə 21.00 arasında yeyir. Menyusunda həmişə ət, balıq və ya toyuq, yanında da salat, ispanaq və Brüssel kələmi olur. Son olaraq da, meşə meyvələri və tünd şokoladdan hazırlanan desert yeyir. Yanında isə mütləq qırmızı şərab var.\n"Həftə sonları oruc tuturam"\nDorsey düşünür ki, həftə içi çox yemək yeyirik. Məhz bu səbəbdən cümə günü yemək yemir. Həftəsonu isə oruc tutur. Dorsey bu rejimə ilk dəfə başladığında, çətinlik çəkdiyini etiraf edib: "Mən bunu ilk dəfə etdiyim zaman, üçüncü gün xəyallar gördüyümü hiss edirdim. Qəribə bir hiss idi. Ancaq növbəti dəfə günlərimizin çoxunun yemək yeməyə sərf etdiyini hiss etdim. Nə qədər oruc tutsam, vaxtım o qədər yavaş gedir". Dorsey, müvəffəqiyyətinin arxasında duran iki əsas amilin düşüncə və oruc olduğunu vurğulayır.\nCekin istirahət etmək üsulu da maraqlıdır. Məşhur milyarder istirahət rejimini belə açıqlayır: "15 dəqiqə ərzində saunada qalıram. Daha sonra 2 dərəcəli suda 3 dəqiqə otururam. Masamın üstündə isə stress və ağrıları azaltmaq üçün istifadə olunan infraqırmızı lampa da var.\nHər uğurlu insan kimi, Cek Dorsinin də müvəffəqiyyətinin arxasında müəyyən rutinlər və əzmkarlıq var. Siz də öz uğur hekayənizi yazarkən planlarınızı yaratmağa və ona riayət etməyə başlaya bilərsiniz. Özü ilə bacara bilən insana, karyerası ərzində heç nə əngəl ola bilməz.\nAzərbaycan Web of Science-da nəşr aktivliyinə görə Cənubi Qafqazda liderdir


Yüksək texnologiyaların dərin humanist izləri Yaxud Azərbaycanda “Elektron hökumət” necə fəaliyyət göstərir?\nBəs ölkəmizdə vəziyyət necədir\nMüqayisələr nədən xəbər verir\nEtibar Əliyev Məqalə Azərbaycan Respublikası Rabitə və Yüksək Texnologiyalar Nazirliyinin elan etdiyi müsabiqəyə təqdim edilir.\nYüksək texnologiyaların dərin humanist izləri\nYaxud Azərbaycanda “Elektron hökumət” necə fəaliyyət göstərir?\nÖtən əsrin 90-cı illərində Sinqapurda işlədilən "Hökumətin istənilən xidməti elektron formada təqdim olunmalıdır" deyimi XXI əsrdə bu ölkəni "Elektron hökumət"lər içərisində liderə çevirdi. Prosesə bir qədər gec qoşulmağımıza baxmayaraq, gündəlik həyatımızda "Elektron hökumət" anlayışını tez-tez işlədirik. Zaman faktoru önəm kəsb etsə də, uğurlarımız heç də pis deyil. Hökumətimizin "elektron" xidmətinin hər hansı birindən istifadə etməmiş bu anlayışın fəlsəfəsini dərk etmək mümkün deyil. Əminliklə söyləmək olar ki, indiki dövrün insanları daha çox tələsirlər. Bu tələsmələr həm də mənəvi və psixoloji gərginlik yaradır. Yaxşı ki, tələsikliyi, gərginliyi aradan qaldıran "elektron hökumət"imiz var.\nHal-hazırda bütün dünyada təhsil, səhiyyə, sosial xidmətlər, insan potensialı və s. sahələrdə yüksək reytinq uğrunda gərgin mübarizə gedir. Artıq 2003-cü ildən Birləşmiş Millətlər Təşkilatı (BMT) ölkələrin "Elektron hökuməti"nin inkişafı indeksini tərtib edib. Bu indeks digər indekslərdən fərqli olaraq çoxfunksiyalıdır. İndeksin tərtib olunduğu tarixə diqqət etdikdə, görürük ki, bunun "yaşı" digərləri ilə müqayisədə azdır. Əslində bu belə də olmalıdır: "Elektron hökumət" postindustrial cəmiyyətin məhsuludur və bu paradiqma (nümunə) birmənalı şəkildə insan kapitalı və İnformasiya Kommunikasiya Texnologiyalarının (İKT) inkişafı ilə sıx surətdə bağlıdır. Bəs elektron hökumət nədir?\nBirləşmiş Millətlər Təşkilatı elektron hökuməti "xidmət, informasiya və biliyin iqtisadi effektiv və fəal şəkildə çatdırılmasının genişləndirilməsi vasitəsilə fərdin və dövlət sektorunun münasibətlərinin yaxşılaşdırılmasını hökumətin daimi tərəfdaşlığı" kimi müəyyən edir. Başqa sözlə, "Elektron hökumət" və ya e-hökumət - hər hansı bir ölkənin dövlət strukturlarının hər biri haqqında məlumatların hər bir vətəndaş üçün açıq olan şəbəkədə yerləşdirilməsi deməkdir. Yəni hər bir vətəndaş hər hansı bir nazirlik və komitədən tutmuş, mənzil-təsərrüfat, məktəbəqədər təhsil müəssisələrinə qədər olan idarənin mövcud durumu, bu qurumlara müraciət etmənin qaydalarını istənilən vaxt əldə edə və bu təşkilatlara elektron rabitə vasitəsilə müraciət edə bilər.\nMütəxəssislər hesab edirlər ki, "elektron hökumət"in qurulması ölkədə hakimiyyət strukturlarının şəffaf fəaliyyət göstərməsinə gətirəcək. Dünyanın inkişaf etmiş ölkələrinin əksəriyyətində "elektron hökumət" fəaliyyət göstərir. (http://az.wikipedia.org/wiki/Elektron_hökumət)\nAzərbaycan Respublikasının Prezidenti İlham Əliyevin 2012-ci il 29 dekabr tarixli fərmanı ilə "Azərbaycan 2020: Gələcəyə baxış" İnkişaf Konsepsiyası təsdiq olunub. "İnformasiya-kommunikasiya texnologiyalarının inkişafı və informasiya cəmiyyətinə keçidin təmin edilməsi" konsepsiyada əsas istiqamətlərdən birini təşkil edir. Burada qoyulan məqsədlərə görə, 2020-ci ilə qədər informasiya cəmiyyətinə keçid təmin edilməli, innovasiya yönümlü və biliyə əsaslanan iqtisadiyyat qurulmalı, dövlət və yerli özünüidarəetmə orqanlarında İKT-nin tətbiqi və elektron xidmətlər, həmçinin informasiya təhlükəsizliyi sahəsində fəaliyyət genişləndirilməlidir. İKT-nin ölkədə inkişaf etdirilməsi sahəsində qarşıya qoyulan məqsədlərə həmçinin cəmiyyətin informasiya məhsul və xidmətlərinə tələbatının dolğun ödənilməsi, rəqabətqabiliyyətli və ixrac yönümlü İKT potensialının gücləndirilməsi, yüksəkixtisaslı mütəxəssislərin və elmi kadrların hazırlanması da daxildir. Eyni zamanda, ölkə əhalisinin İKT və rabitə xidmətlərindən istifadə imkanları daha da genişləndiriləcək, informasiya-kommunikasiya texnologiyalarının inkişafı istiqamətində etibarlı təhlükəsizlik sistemi yaradılacaq, milli standartlar formalaşdırılacaq, ölkə üzrə tam rəqəmli televiziya yayımı tətbiq olunacaq. Eləcə də, 2020-ci ilə qədər "elektron hökumət" xidmətlərinin 100 faiz tətbiqi nəzərdə tutulur ki, bununla da, əhali hökumət orqanları tərəfindən qısa zaman ərzində göstərilən daha asan, keyfiyyətli xidmətlərlə təmin olunacaq.\nGöründüyü kimi, ölkəmizdə bu paradiqmanın geniş vüsət alması naminə dövlət səviyyəsində mühüm işlər görülür və görülməkdədir. Bəs ölkəmizin bu istiqamətdə mövqeyi necədir? İnkişafı səciyyələndirən faktorlar nədən ibarətdir?\nMüqayisələr nədən xəbər verir?\nBirləşmiş Millətlər Təşkilatının Elektron hökumətin inkişafı indeksi (The UN Global E-Government Development Index) vətəndaşlara dövlət xidmətlərini göstərmək üçün informasiya və kommunikasiya texnologiyalarının (İKT-nin) istifadəsi üzrə milli dövlət strukturlarının hazırlıq və imkanlarını qiymətləndirən kompleks göstəricidir.\nReytinqdə sıralama 3 əsas göstəricinin qiymətləndirilməsi üzrə aparılır:\n- İnternet xidmətinin əhatə dərəcəsi və keyfiyyəti\n- İKT infrastrukturlarının inkişaf səviyyəsi\n- İnsan kapitalı\nAzərbaycan 2012-ci ildə "Dünya ölkələrinin elektron hökumətlərinin inkişafı səviyyəsinin reytinqində" 96-cı yeri tuturdusa, 2014-cü ilin tədqiqatlarında 193 ölkə arasında ölkəmiz 28 pillə irəliləyərək 68-ci yeri tutmuşdur. Maraqlıdır ki, 2014-cü ilin göstəricilərində Azərbaycan Türkiyə və Çini qabaqlayır. Görülən işlər daha sürətli irəliləmə üçün optimist ovqat yaradır. Bu inkişaf tempi ilə Azərbaycan yaxın gələcəkdə lider dövlətlər sırasına daxil ola bilər. Hal-hazırda ölkəmizdə 40 nazirlik, komitə, şirkət və agentliklər vətəndaşlara 380-dən çox "elektron xidmət" göstərir.\nÖlkəmizdə birinci və ikinci kriteriyaların 2005-2013-cü illər üzrə inkişaf dinamikasına diqqət edək:\n2005-ci ildə əhalinin hər 100 nəfərinə düşən telefon aparatlarının sayı 13 ədəd idisə, 2013-cü ildə 17 ədəd;\n2005-ci ildə əhalinin hər 100 nəfərinə düşən əsas telefon aparatlarının sayı 13 ədəd idisə, 2013-cü ildə 16 ədəd;\n2005-ci ildə əhalinin hər 100 nəfərinə düşən mobil telefon nömrələrinin sayı 27 idisə, 2013-cü ildə 105;\n2005-ci ildə əhalinin hər 100 nəfərinə düşən internet istifadəçilərinin sayı 8 nəfər idisə, 2013-cü ildə 73 nəfər;\n2005-ci ildə əhalinin hər 100 nəfərinə düşən genişzolaqlı internet istifadəçilərinin sayı 0, 02 nəfər idisə, 2013-cü ildə 55 nəfər;\n2005-ci ildə adambaşına düşən beynəlxalq internet kanalların həcmi 0, 04 kbit/s idisə, 2013-cü ildə 26, 9 kbit/s;\n2005-ci ildə mobil rabitə ilə əhatə olunmuş ərazidə yaşayan əhalinin ölkə əhalisində xüsusi çəkisi 99 faiz idisə, 2013-cü ildə 99,8 faiz;\n2005-ci ildə ay ərzində internetdən 20 saatlıq istifadə üçün orta tarif 5 manat idisə, 2013-cü ildə 1,3 manat;\n2005-ci ildə İnternetdən istifadə tarifinin adambaşına düşən orta aylıq ümumi milli gəlirə nisbəti 4,5 faiz idisə, 2013-cü ildə 0, 3 faiz;\n2005-ci ildə ay ərzində 100 dəqiqə mobil rabitə ilə danışıq üçün orta tarif 18 manat idisə, 2013-cü ildə 7 manat;\n2005-ci ildə Mobil rabitə danışığı tarifinin adambaşına düşən orta aylıq ümumi milli gəlirə nisbəti 16,1 faiz idisə, 2013-cü ildə 1, 4 faiz olmuşdur.\nBütün bunların fonunda İKT-nin inkişaf indeksi 2, 6-dan- 8.4-ə qədər yüksəlmişdir.\nMəlumat () buradan götürülmüşdür. Bu göstəricilərin əksəriyyəti dünyanın inkişaf etmiş ölkələrindəki göstəricilərdən də yüksəkdir.\nİnsan kapitalına gəldikdə, Azərbaycanda bu sahəyə qoyulan investisiya digər ölkələrlə müqayisədə narahatçılıq yaratmır. Əhalinin savadlılıq səviyyəsinin yüksək olması, təhsilə ayrılan vəsaitin ilbəil artması, yeni məktəb binalarının tikintisi və Azərbaycan vətəndaşlarının xarici ölkələrdə təhsil almağa göndərilməsi buna sübutdur. Azərbaycan Respublikasının Prezidentinin sərəncamı ilə "2007-2015-ci illərdə Azərbaycan gənclərinin xarici ölkələrdə təhsili üzrə Dövlət Proqramı" təsdiq olunub. Hal-hazırda xaricdə təhsil alan tələbələrin sayı 3183 nəfərdir. Bu proqramda İKT ixtisasları üzrə təhsil prioritet kimi qəbul olunduğundan, xeyli sayda gənclərimiz dünyanın aparıcı universitetlərində bu ixtisaslar üzrə təhsil alırlar. Onların ölkəyə qayıdışı təmin olunduqdan sonra bu sahədə dönüş yaranacaq və bu da "Elektron hökumət"in inkişafına öz töhfəsini verəcəkdir. İnsan kapitalı nəzəriyyəsinə görə, dövlət insan kapitalına investisiya qoymaqla milli gəliri artıra, insanlar isə imkanlarını genişləndirə bilərlər.\nYaxşısı odur ki, Azərbaycan "Elektron hökumət"in fəaliyyətində kənd və şəhər fərqlərini tezliklə aradan qaldıra bilib. Lakin bu anlayış ictimai və elmi dövriyyəyə daxil edildikdə xidmətlərin kəmiyyət və keyfiyyət göstəricilərinə görə bir çox ölkələrdə şəhər və kənd fərqləri ortaya çıxdı. Hindistanın İKT sahəsindəki başgicəllədən uğurlarını ustalıqla qələmə alan məşhur "İnfosys Technologies Ltd." Şirkətinin həmsədri Nandan Nilekani "Hindistanın yeni obrazı" kitabında yazır: "Hindistanda 2005-ci ildə fəaliyyətə başlamış elektron hökumətin milli planı kənd yerlərində müxtəlif dövlət xidmətlərinin göstərilməsi üçün 100.000 İKT köşkünün quraşdırılmasını nəzərdə tutmuşdu. Hindli sahibkarların özlərinin yaratdıqları kənd köşkləri şəbəkəsi fermer və kəndlilərin məhsuldarlığın artırılması üçün səylərini gücləndirmişdi. "Elektron hökumət"in əhatə dairəsinin genişlənməsi hesabına savadsız kəndli də tez bir vaxtda sistemdən istifadə etməyi öyrənə bildi. Müxtəlif kanallardan daxil olan informasiya axını kənd təsərrüfatında məhsul artımına səbəb oldu. Məsələn, fermer mobil əlaqə vasitəsilə məhsulun qiyməti haqqında, hava haqqında, bazarda tendensiyalar barədə dəqiq informasiya aldıqdan sonra işini daha səmərəli qura bilirdi".\nKonkret olaraq bu nümunə onu göstərir ki, "Elektron hökumət"in əhatə dairəsinin genişlənməsində təkcə dövlət orqanları deyil, özəl təşkilatlar, Qeyri-Hökumət Təşkilatları və iş adamları da fəal iştirak etməlidirlər. Ölkəmizin "Elektron hökumət"in inkişafına görə lider dövlətlər sırasına daxil olması üçün həmin ölkələrdə tətbiq olunan fərqli xidmətlər hərtərəfli öyrənilməlidir. Bununla yanaşı:\n"Elektron hökumət"in xidmətlərinin tətbiqinin vaxtaşırı monitorinqi aparılmalı;\nTəhsil sisteminin İKT təminatı sürətləndirilməli;\nİnsan kapitalına investisiya qoyuluşu artırılmalı;\nKompyuter savadlılığı gücləndirilməli;\nRayon və kənd əhalisi arasında maarifləndirmə işləri genişləndirilməli;\nDövlət orqanlarının təqdim etdiyi elektron xidmətlərin geniş kütlələrə çatdırılması üçün vaxtaşırı təqdimatlar keçirilməlidir.\nSonuncu təkliflərin daha səmərəli həyata keçirilməsi üçün alimlərimiz, İKT sahəsində mütəxəssislər öz elmi və publisistik məqalələri və tədqiqatları ilə "Elektron hökumət" portalının (e-gov.az) populyarlığının artırılmasına yardımçı olmalıdırlar.\nMəqalə Azərbaycan Respublikası Rabitə və Yüksək Texnologiyalar Nazirliyinin elan etdiyi müsabiqəyə təqdim edilir.


Gürcüstanda mövcud hava şəraiti üzündən bu ölkə ərazisindən Ermənistana uzanan yolun bağlanması regionda kommunikasiyaların bərpası və yenilərinin yaradılması ilə bağlı Azərbaycanın təkliflərinin İrəvan üçün nə dərəcədə əhəmiyyətli olduğunu bir daha təsdiqləmiş oldu. Çünki Azərbaycanın təklifləri Ermənistanın Rusiya və İranla təbii şərait və havadan asılı olmayaraq daimi əlaqə saxlamasına imkan verir. Amma indilikdə Ermənistanın Rusiya ilə əlaqəsi yalnız Gürcüstan vasitəsilə mümkündür ki, bu da hava şəraitindən birbaşa asılıdır.\nElə Rusiyanın “Kommersant” qəzeti də yazır ki, yüzlərlə yük maşını 11 yanvardan pisləşən hava şəraiti səbəbilə bağlanan Gürcüstan hərbi magistral yolunda qalıb: “Gürcüstan-Rusiya gömrük buraxılış məntəqəsindən başlayan tıxac kilometrlərlə uzanıb gedir. Bu yol təkcə Gürcüstanı deyil, həm də Ermənistanı Rusiya Federasiyası ilə birləşdirən əsas magistral yoldur. Bir müddət əvvəl Asiya İnkişaf Bankı Avropa Yenidənqurma və İnkişaf Bankı ilə birlikdə Ermənistan üçün əhəmiyyətini nəzərə alaraq avtomobil yolunun yenidən qurulması məqsədilə Gürcüstana təqribən 500 milyon dollar ayırmışdı. Ancaq indi bu layihənin gələcəyi qeyri-müəyyəndir. Səbəb Rusiyanın dövlət başçısı Vladimir Putinin vasitəçiliyi ilə Ermənistanın baş naziri Nikol Paşinyan və Azərbaycan prezidenti İlham Əliyev tərəfindən 11 yanvarda Moskvada “bölgədəki bütün iqtisadi və nəqliyyat əlaqələrinin blokdan çıxarılmasına dair” razılaşmadır. Xatırladaq ki, söhbət iki əsas sahədən gedir. Birincisi Azərbaycanın əsas hissəsindən Ermənistanın Sünik (Zəngəzur) bölgəsindən keçərək Naxçıvana gedəcək dəhlizdir. İkincisi İrəvandan Naxçıvana çəkilən və Sünik (Zəngəzur) bölgəsindən keçib Azərbaycanla birləşəcək dəmir yoludur. Hər iki marşrut Sovet dövründə fəal şəkildə istifadə olunurdu. Lakin Dağlıq Qarabağ münaqişəsinin başlanması ilə bu dəhlizlər fəaliyyətini dayandırdı. Yeni layihə həyata keçirilərsə, Azərbaycandan Naxçıvana və Türkiyəyə, Rusiyadan Türkiyə və Ermənistana, Ermənistandan İrana və Rusiyaya yeni nəqliyyat yolu alacaq”. Bütün bunlar bir daha təsdiq edir ki, Azərbaycanla münasibətləri normallaşdırmaq Ermənistan üçün həyati əhəmiyyətə malikdir. Avropanın nüfuzlu “Euractiv” nəşri də məsələyə məhz bu prizmadan yanaşır. Nəşr qeyd edir ki, yeni yaradılacaq Naxçıvan dəhlizi Qafqazda nəqliyyat bağlantılarını artıracaq. Burada əsas diqqət noyabrın 10-da Azərbaycan, Rusiya prezidentləri və Ermənistanın baş naziri tərəfindən imzalanan bəyanatda yer alan Mehri rayonundan keçərək Naxçıvanı Azərbaycanın digər rayonları ilə birləşdirəcək dəhlizin ölkəmiz və Ermənistan daxil olmaqla regionun digər ölkələri, o cümlədən regional nəqliyyat layihələri üçün yaratdığı yeni imkanlara yönəldilib. Naxçıvan dəhlizinin açılmasının muxtar respublikanın iqtisadi blokadadan azad olunmasına imkan yaradacağının qeyd edildiyi məqalədə deyilir: “Hazırda Naxçıvanla hava və quru əlaqəsi İran və ya Türkiyə vasitəsilə mümkündür. Ona görə də Naxçıvanla birbaşa əlaqənin qurulması vaxtı və xərcləri azaltdığından, Azərbaycan və Naxçıvan üçün yeni iqtisadi inkişaf imkanları yaradacaq. Eyni zamanda, Naxçıvanın təhlükəsizliyi ilə bağlı narahatlıqlar da aradan qalxacaq”. Müəllif bildirib ki, Naxçıvan dəhlizi, eyni zamanda, region ölkələri üçün yeni imkanlar yaradacaq, Türkiyə bu dəhlizdən istifadə etməklə Azərbaycana birbaşa çıxış əldə edəcək: “Türkiyə ilə Azərbaycanı birləşdirən Bakı-Tiflis-Qars (BTQ) dəmiryolu ilə müqayisədə Naxçıvan dəhlizindən keçən yol 340 km daha qısa olacaq. Bu da məsafəni və xərcləri azaltmaqla Türkiyə ilə Azərbaycan arasında ikitərəfli ticarət əlaqələrinin inkişafına imkan yaradacaq. Dəhliz, həmçinin, Azərbaycanla Türkiyə arasında turizm əlaqələrinin inkişafına da səbəb olacaq. Naxçıvan dəhlizinin yaradılması regionun digər ölkələri ilə alternativ quru yolunun açılmasına imkan açdığından Rusiya üçün də faydalı olacaq. Belə ki, Rusiyanın dəmir yolu şəbəkəsi Azərbaycanın dəmir yolları ilə əlaqəli olduğundan, bu ölkədən gələn qatarlar Naxçıvan dəhlizinə çataraq oradan asanlıqla İran, Türkiyə və Ermənistana gedən xətlərə birləşdiriləcək. Əgər Ermənistan sülhə yönələn siyasətə və əməkdaşlığa üstünlük verərsə, o zaman Naxçıvan dəhlizindən o da faydalana bilər. Bu dəhlizdən istifadə etməklə Ermənistan özünün iqtisadi blokadasına son qoya, regional nəqliyyat layihələrinə qoşula və ən əsası, Avrasiya İqtisadi Birliyinin bazarlarına çıxış əldə edə bilər”.\nDigər tərəfdən burada o da qeyd edilməlidir ki, regionda yeni nəqliyyat layihələri Gürcüstanın tranzit əhəmiyyətini azaltmır. Bu xüsusda iddiaların əksinə olaraq, gürcü mütəxəssisi David Avalişvili əmindir ki, vəziyyət qaranlıq rənglərdə qəbul edilməməlidir: “Məsələn, onsuz da fəaliyyət göstərən Bakı-Tiflis-Supsa və Bakı- Tiflis-Ceyhan neft boru kəmərlərinin, eləcə də Bakı- Tiflis-Ərzurum qaz kəməri “heç yerə getməyəcək” və bunun ölkəyə xeyli mənfəət və fayda gətirməsi davam edəcək. Uzunmüddətli müqavilələrə əsasən, Gürcüstan bu boru kəmərləri ilə ixrac olunan enerji ehtiyatlarının 5 faizini alır və əhəmiyyətli miqdarda qaz və nefti endirimli qiymətlərlə almaq hüququna malikdir”.


"26-lar" abidəsini ziyarət edən sədr müavininə 10 il cəza istənildi » www.tezadlar.az\n"26-lar" abidəsini ziyarət edən sədr müavininə 10 il cəza istənildi\n"Azərbaycan Karlar Cəmiyyəti"nin sədr müavini Musa Tukanov növbəti dəfə hakim qarşısına çıxarılıb.\nBakı Ağır Cinayətlər Məhkəməsində hakim Samir Əliyevin sədrliyi ilə keçirilən prosesdə dövlət ittihamçısı çıxış edib. Prokuror M.Tukanovun 10 il müddətinə azadlıqdan məhrum edilməsini istəyib.\nRüşvət almaqda və vəzifə səlahiyyətlərini aşmaqda təqsirləndirilən M.Tukanov həbsindən əvvəl qalmaqalla gündəmə gəlmişdi. M.Tukanov "26 məzarı"nı ziyarət etmişdi.


"Telegram"ın "WhatsApp"da olmayan 11 – Xüsusiyəti | Milli Tribuna\n“Telegram”ın “WhatsApp”da olmayan 11 – Xüsusiyəti\nAni mesajlaşma tətbiqi dedikdə ağıla gələn ilk ad şübhəsiz ki, WhatsAppdır.\nBütün dünyada yayılan WhatsApp-a əlavə olunan xüsusiyyətlər bir çox istifadəçinin mənfi reaksiyalarını toplayıb.\nMillitribuna.az markzone.az-a istinadla Telegram-ın WhatsApp-da olmayan 11 xüsusiyətini təqdim edir:\nMesajlaşmada bəzən orfoqrafik səhvlərə görə çətin vəziyyətlərə düşürük. Telegram sayəsində bunun qarşısını ala bilərsiniz. Bir mesaj göndərdikdən sonra mesajı basıb saxlayın və “edit” düyməsini basaraq mesajınızı düzəldə bilərsiniz. Digər şəxs mesajınızı redaktə etdiyiniz bir simvolu görəcək, ancaq əmin ola bilərsiniz ki, əvvəlki sözü görməyəcəkdir.\nGün ərzində dostlarınızdan və ya ailənizdən videolar əldə edə bilərsiniz. Bu videolara baxarkən bir yandan da mesajlaşa bilərsiniz. Etməli olduğunuz şey, video bağlantısının kiçik düyməsini vurduqdan sonra “picture-in-picture” işarəsinə vurun.\n6. “Son görülən” istisnalar\nTelefonunuzun qalereya hissəsini lazımsız fotoşəkillərdən təmizləyən Telegram-da təklif olunan ən faydalı xüsusiyyətlərdən biridir. “Qalereyaya Saxla” seçimi sayəsində qruplarınızdan və digər əlaqələrdən olan medianın qalereyada saxlanmamasını təmin edə bilərsiniz.\nFatih Terimin köməkçisi istefa etdi\n“Koronavirus Azərbaycan üçün spesifik bir yaşam şəraiti yaratdı”\nBayden: “Trampın bu fərmanlarını ləğv edəcəyəm”\n“Məni qapı arxasına qoydular ki, qocalıb”\n“Düşmənin gündəliyində bizə qarşı hərbi əməliyyat yoxdur” – İranlı general\n“Çox az adam İlham Əliyevi başa düşürdü” – Fransa qəzeti\n“Nikol efirdə əl yumaq öyrədirdi” – Erməni hüquq müdafiəçisi\nİlin ən yaxşı məşqçisi və futbolçusu adına namizədlərin siyahısı açıqlandı\nKəlbəcərin 27 illik əsarətdən qurtulan abidələri – FOTOLAR


Bakıda qiymətlər Brüsseli keçib – İzahı yoxdur Ayna.az\nBakıda qiymətlər Brüsseli keçib – İzahı yoxdur\nBakıda portağalın kiloqramı 2.38 avroya, orta aylıq əməkhaqqı bizdən 12 dəfə çox olan Brüsseldə isə 2.1 avroya satılır\nİdxal edilən məhsulların bir qisminin qiymətinin qonşu ölkələrlə müqayisədə xeyli baha olması son zamanlar müzakirə olunan məsələlərdəndir. İstehlak bazarında uzun müddət qiyməti aşağı düşməyən məhsullardan biri də portağaldır. Hazırda Bakı supermarketlərində portağalın qiyməti, orta hesabla 4.5 manatdan başlayır.\nYay aylarından yüksələn qiymət payızda da dəyişmədi. Ola bilər, bu meyvənin istehlakımızda payı çox deyil, amma bir məhsulun qiymətinin artıq aylarla dəyişməməsi və qonşu ölkələrlə müqayisədə dəfələrlə baha olması iqtisadi əsaslarla izah edilə bilməz.\nBelə ki, qonşu Gürcüstanda keyfiyyətindən və istehsal yerindən asılı olaraq portağalın qiyməti 0.4-1.35 avro arasında dəyişir. Yəni, qonşu ölkədə sözügedən məhsulun qiyməti bizim ishtehlak bazarı ilə müqayisədə keyfiyyətindən asılı olaraq 2-5 dəfə ucuzdur.\nOrta aylıq əməkhaqqı 3,300 avro olan, Avropanın siyasi paytaxtı hesab edilən Brüsseldə də portağalın qiyməti Bakı ilə müqayisədə aşağıdır. Avropa pulu ilə ifadədə Bakıda portağalın kiloqramı 2.38 avroya, orta aylıq əməkhaqqı bizdən 12 dəfə çox olan Brüsseldə isə 2.1 avroya satılır.\nBunun səbəblərini iqtisadi baxımdan izah etmək mümkün deyil. Düşünə bilərsiniz ki, niyə sadəcə bir meyvənin qiymətini müzakirə edirik. Məsələ sadəcə portağılın qiyməti ilə bitmir.\nBu, əslində ondan xəbər verir ki, hələ də xarici ticarətimiz tam liberallaşmayıb. Belə olmasaydı, sahibkarlar ən asan variantda Gürcüstandan həmin meyvəni gətirib daha ucuz qiymətə təklif edib gəlir əldə edə bilərlər. Deməli, bu meyvənin idxalı ilə az sayda sahibkarlar məşğul ola bilirlər: hətta bəzən rəsmi statistikada say çox görünsə də.\nTəəssüf ki, bu, bir sıra digər ərzaq məhsulları üzrə də müşahidə olunur. İstehlak bazarında qiyməti region bazarları ilə müqaysədə kəskin yüksək olan məhsullarla bağlı monitorinq aparılaraq, mətbuatda işıqlandırılmasını və xüsusən də idxal prosesinin, yaşıl dəhlizin fəaliyyətinin monitorinqində ictimai nəzarətin gücləndirilməsini təklif edirik.\nGizli iqtisadiyyatın minimumlaşdırılması, monopoliyanın tam aradan qalıdırılması iqtisadiyyatın tam libeallaşdırılması sayəsində mümkündür.\nMüəllif: Vüqar Bayramov, deputat, iqtisadçı-ekspert 22 Oktyabr 2019 11:08\n22 Oktyabr 11:08 İqtisadiyyat


5 rəis işdən çıxarıldı – Kadr dəyişiklikləri – Səhifə 306840 – Yenicag.Az\nAna Səhifə Cəmiyyət 5 rəis işdən çıxarıldı – Kadr dəyişiklikləri\n5 rəis işdən çıxarıldı - Kadr dəyişiklikləri\nYeni Çağ Media Qrupu – May 08, 2019 - 16:47\nBu barədə Yenicag.az-a Dövlət Xidmətindən məlumat verilib.\nAprelin 1-dən 30-dək müddətli həqiqi hərbi xidmətə çağırışın yekunları, ulu öndər Heydər Əliyevin banisi olduğu müasir, müstəqil Azərbaycanın Silahlı Qüvvələrinin çağırışçılarla komplektləşdirilməsi ilə bağlı Səfərbərlik və Hərbi Xidmətə Çağırış üzrə Dövlət Xidməti tərəfindən ay ərzində həyata keçirilən tədbirlər təhlil edilib.\nMüşavirə iştirakçılarının diqqətini həlli vacib olan məsələlərə cəlb edən general-leytenant Arzu Rəhimov Xidmətin fəaliyyət istiqamətlərinə uyğun olaraq səfərbərlik hazırlığı və səfərbərlik işinin təşkili, vətəndaşların hərbi qeydiyyata alınması, hərbi xidmətə hazırlanması və müddətli həqiqi hərbi xidmətə çağırılması, gənclərin hərbi vətənpərvərlik ruhunda tərbiyə olunması istiqamətində həyata keçirilmiş işlərdən və qarşıda duran vəzifələrdən danışıb. Xidmət rəisi xüsusi vurğulayıb ki, Azərbaycan Respublikasının Prezidenti, Silahlı Qüvvələrin Ali Baş Komandanı İlham Əliyevin Xidmətin qarşısında qoyduğu tapşırıqlar tutduğu vəzifədən asılı olmayaraq, bütün şəxsi heyəti daha səylə xidmətə səfərbər edir. Elə bunun nəticəsidir ki, hər bir zabit, gizir, qulluqçu xidməti fəaliyyətinin yüksəldilməsi istiqamətində əlindən gələni əsirgəməməlidir. Xidmət rəisi ilk növbədə Azərbaycan Respublikasının Prezidenti İlham Əliyevin Ali Baş Komandanlığı altında son illər ərzində SHXÇDX-də əldə edilən nəticələri qeyd edib. Bildirib ki, həyata keçirilən uğurlu islahatlar nəticəsində bütün sahələrdə olduğu kimi SHXÇDX-də idarəetmə müasir dövrün tələblərinə uyğunlaşdırılır. Xidmətin peşəkar kadrlarla komplektləşdirilməsi, maddi-texniki imkanlarının genişləndirilməsi istiqamətində əsaslı işlər görülür.\nMüşavirəyə yekun vuran general-leytenant Arzu Rəhimov görüləcək işlər və xidməti fəaliyyətin daha yüksək səviyyədə təşkil olunması barədə tapşırıqlarını verərək bildirib ki, qurumun hər bir əməkdaşı bundan sonra da üzərinə düşən vəzifələrini şərəf və ləyaqətlə yerinə yetirməlidir.


İşğal ərəfəsində Bakıda erməni casusları vardı\nİşğal ərəfəsində Bakıda erməni casusları vardı Layihə\n28 Aprel 2015 15:23\n100 ildir dünyanın zəhləsini tökən ermənilər 28 Aprel işğalı zamanı da canfəşanlıq göstəriblər\n100 ildir ki, guya ermənilərə qarşı soyqırım olduğu ilə bağlı "dünyəvi həşir", oyun yaradan ermənilər bunun cəfəngiyyat olduğunu gözəl bilirlər. Ona görə dünya ermənilərin tərəfindədir ki, erməni dünyanın istəyinə uyğundur. Bütün bu "erməni soyqırımı" cəfəngiyyatı yalnız bir hədəf tanıyır: türkü tamamilə diz çökdürmək, az qala yox etmək, bu, mümkün olmadıqca sarsıntılarla başını qatmaq, enerjisini tükətmək, dünyadan tamamilə asılı etmək.\nÇağımızda dünya bizi özümsüzləşdirmək, ulusallıqdan uzaq salmaq, bütün vasitələrlə yadlaşdırmaq istəyir. Ona görə ki, özgələşənləri, dünyanın halına uyğun olanları idarə etmək, təbii ki, sonda tamamilə dövlətsizləşdirmək çox asan olur. Bir məqam: ulusun varlığının təsdiqi yetkin fərdlərdir. Fərdsiz də ulus yoxdur. Deməli, bizi sarsıtmaq, yox etmək istəyənlərin hədəfi hər birimizik. Özümüzdən ayrılmaqla, dünyanın hədyanlarına, böhtanlarına boyun əyməklə dünya kimi olacağıq, oluruq. Ona görə də aqibətimizin yiyəsi olmalıyıq. Bilməliyik ki, ulus olaraq özümüzəməxsus keyfiyyətlərimiz (halallıq, mərdlik, birüzlülük, həqiqətçilik, inamçılıq və b.) gerçəkdən özündən ayrılımış, yox olmağa doğru gedən dünyaya hava-su kimi gərəklidir.\nNə qədər məntiqsiz görünsə də, dünyanın türkə qarşı açdığı amansız, ruhsuz, insansız savaşı Illərdir "erməni-müsəlman", "xristian-müsəlman" savaşı kimi anlayanlar və bunu özünə, başqalarına təlqin edənlər tapılır. Başqa yandan da bunu "Qərb-Şərq" savaşı kimi sunanlar var: bu, qismən anlaşılandır, ancaq Şərq hadisəsi olan Türklə bağlı Qərbin ayrıca yanaşması, əslində "Qərb (Dünya) – Türk" savaşının olduğunu qəbul etmək gərəkdir. Ən zəif halımızda belə insani-ulusal imkanımızın yox olmadığını düşünənlər təbii ki, yanılmırlar. Ancaq insanlığımız - xilasçılığımız bundan sonrakı dönəmdə yalançı "erməni soyqırımı" ittihamına, hədyanına tuş gələn ulusumuzun dünyaya hava-su kimi gərəkliyini bir daha təsdiq edəcək.\nKim elə sanır ki, erməni hardasa arxayınlaşacaq, yanılır. Bundan sonra erməni dünyanın şəxsində daha da həyasızlaşacaq. Deməli, bundan sonrakı dönəmdə ulusal keyfiyyətlərimizin hər birimizdə yaradıcı səviyyədə aşkarlanması üçün çalışmalı, dünyanın gedişatını dərindən bilməklə həm də o dərəcədə ruhlu, inamlı olmalıyıq ki, dünyanın ruhsuz, ümidsiz, amansız əhvalı bizə təsir eləyə bilməsin. Bilməliyik ki, bundan sonrakı gedişat çox çətin olacaq…\nTarixi taleyimizdə faciəvi günlərdən biri: 1920-ci il aprelin 28-də Azərbaycanın bolşevik Rusiyası tərəfindən işğal olunmasından 95 il ötdü. Faktlar göstərir ki, xüsusən son 100 ildə gecə-gündüz ağlamaqla dünyanın zəhləsini təkən ermənilər 28 Aprel fəlakətinin yaranmasında canfəşanlıq göstəriblər, inqilabdan sonra yüksək vəzifələr tutublar, soydaşlarımıza qarşı terror, əslində soyqırımı həyata keçiriblər.\nƏslində çar Rusiyasının müstəmləkəçilik siyasətini həyata keçirən bolşeviklər Azərbaycan Demokratik Cümhuriyyətinin mövcud olduğu 23 ay ərzində onu hər an yıxmağa cəhd edirdilər. Ortaya sual çıxır: 28 Aprel fəlakəti reallaşmaya bilərdimi? Görəsən, fəlakətin baş verməsini yaradan səbəbləri niyə vaxtında görə və qarşısını ala bilmədik? Xalq niyə Demokratik Cümhuriyyəti sözün əsil mənasında müdafiə etmək qüdrətində olmadı?\nI Dünya Müharibəsinin sonuna yaxın Avropada, dünyanın başqa bölgələrində, eləcə də Qafqazda geosiyasi durum daha gərginləşmişdi. Qərb dünyası bir tərəfdən Qafqazda Azərbaycan, Gürcüstan və Ermənistan kimi dövlətlərin yaranmasını alqışlayır, başqa tərəfdən də Rusiya imperiyasının caynağından qurtulmuş dövlətlərin müstəqilliyini tərəddüdlə qarşılayırdı. Çünki ortada Rusiyanın imperiyaçılıq xəttinin cani-dildən qoruyucusu olan bolşevik Rusiyası var idi. Siyasətin öz dili olur. Qərb bu məkanın Rusiyaya güzəştə gedilməsini məqbul saydı.\n28 Aprel fəlakətimiz birdən-birə yaranmadı. Bu fəlakətin cizgiləri əslində türkü sevməyənlərin xəbis niyyətlərində yaşayırdı, imkan tapan kimi gerçəkləşdi.\nBelə bir gərgin zamanda cümhuriyyəti nəinki elan etmək, üstəlik də onu 23 ay yaşatmaq hünər idi. Ancaq ADR hökuməti təəssüf ki, gördüyü böyük işin dəyərini kütlələrə istənilən səviyyədə anlada bilmədi. Əgər bu, baş tutsaydı, o zaman milli dövlətimizin ömrü daha uzun ola bilərdi. 23 ay ərzində Cümhuriyyətin daxilində müxtəlif qüvvələr tərəfindən çoxlu iğtişaşlar törədildi. Təbiidir ki, bu, hökumətin qüvvəsinin parçalanmasına, bir neçə tərəfli mübarizə aparmasına səbəb olurdu. Bir neçə dəfə kabinet dəyişikliyi baş verdi. Belə bir vəziyyətdə ölkədə bolşevizm təhlükəsi gündən-günə artırdı. Bolşeviklərin uydurduğu ideyalar fəhlə və kəndliləri şirnikləndirirdi. "Fabrik-zavod fəhlələrə, torpaq kəndlilərə" şüarı cəlbedici səsləndiyi dərəcədə milli dövlətimizi yıxacaq bir təhlükəli güc halına gəlirdi. Azərbaycanın daxilindəki müxtəlif əqidəli bəzi şəxslər son məqamda satqınlıq etdilər. Səmədağa Ağamalıoğlunun "O olmasın, bu olsun" məşhur kəlamı buna gözəl sübutdur.\nI Dünya Müharibəsindən məğlubiyyətlə çıxan, əsrin əvvəllərindən bəri dəfələrlə inqilab edərək əldən düşən, vətəndaş müharibəsinin birtəhər səngiməyə başladığı Rusiya Bakı neftinə, ümumiyyətlə, Azərbaycan kimi hər mənada zəngin bir ölkəyə yiyələnməyin əhəmiyyətini çox gözəl başa düşürdü. Bu baxımdan da Moskva Azərbaycanda ötən illər ərzində tərəfdarlarını yarada bilmişdi. Bu şəxslər o dövrün inqilab havasının təsiri ilə fanatlıq dərəcəsinə gəlmişdilər. Çox az sonra, 30-cu illərdə bu şəxslərin demək olar, hamısını sovet ideologiyası fiziki cəhətdən məhv etdi.\n28 Aprel fəlakəti həm də Güney Azərbaycanda məşhur Xiyabani hərəkatının süqut etməsindən az sonraya təsadüf edir. Bolşevik Rusiyası Bakının üzərinə 100 min nəfərlik təpədən- dırnağa qədər silahlanmış ordu ilə gəlirdi. Faktiki olaraq milli dövlətimizin bu qədər hərbi qüvvənin qarşısında dayanmağa gücü yox idi. Fəlakət yeni fəlakətli hallar yaratdı: 1920-ci il aprelin 28-də Azərbaycanı işğal etdilər, 1930-cu illərdə isə türk xalqına qarşı yeni terror silsiləsi yaratdılar. Xalqımızın ruhu ardıcıl olaraq sarsıdıldı. Onun məhv edilməsi üçün bəşər tarixində misli görünməyən vəhşi üsullara əl atıldı. Təəssüf ki, hələ də soydaşlarımız 28 Aprel fəlakətinin yaratdığı fəsadları, Demokratik Cümhuriyyətin süqutunu tam anlamayıblar. 28 Aprel fəlakəti bir dərs olaraq bizdən qarşıda gözlənilən yeni-yeni təhlükələri qabaqcadan görməyi, ona qarşı durmağı tələb edir.\nProfessor Qüdrət Əbdülsəlimzadə hesab edir ki, 28 Aprel faciəsi xalqımızın çoxəsrlik tarixinin ən acı səhifələrindən biridir: "O dövrdə Azərbaycanın daxilində birlik yox idi. Daxildə müxtəlif partiyaların, hərəkatların ictimai qüvvələrin birliyi yaranmadı. Bolşeviklərin erməni daşnaklarla həmrəyliyi nəticəsində yeritdikləri siyasi xətt açıq-aşkar Bakını Azərbaycandan ayırmaq məqsədinə xidmət edirdi. Getdikcə bu cür cəhdlər artdı və Demokratik Cümhuriyyətin süqutu ilə nəticələndi. Böyük dövlətlər həmişə öz siyasi xətlərini davam etdirmək inadı ilə yaşayırlar. Kiçik dövlətlər isə həmişə böyük dövlətlərə yarınmaq siyasəti yürüdürlər. Belə bir vəziyyətdə xarici və daxili təhlükələrə qaşı dövlətin həmişə ayıq olması zəruridir.\n28 Apreldən həm daxili qüvvələrin birliyi baxımından, həm də xarici təhlükəyə qarşı uzaqgörən siyasi nəticə çıxartmaq olar. Əlbəttə, indiki mürəkkəb zamanda hər hansı bir dövlətin müstəqilliyinin qorunub saxlaması olduqca çətin məsələdir, hər halda buna həmişə çalışmaq lazımdır".\nRespublika Milli Arxivinin rəisi, tanınmış tədqiqatçı Ataxan Paşayev isə bildirir ki, o zaman da mühüm geopolitik regionda yerləşən, Şərqlə Qərb arasında körpü rolunu oynayan və təbiətən çox zəngin ölkə olan Azərbaycana dünya dövlətlərinin marağı böyük idi. Azərbaycana qarşı ən böyük təhlükə "vahid və bölünməz Rusiya" uğrunda mübarizə aparan Denikin orduları, "proletar beynəlmiləlçiliyini" əlində bayraq edən bolşevik Rusiyası və "böyük Ermənistan" yaratmaq xülyası ilə azərbaycanlılara qarşı hər cür vəhşiliklər törədən Daşnak Ermənistanından idi. Bu qüvvələr ölkədə, xüsusən də Bakıda geniş təxribat işləri aparır, hər vasitələrdən istifadə edərək cümhuriyyətin möhkəmlənməsinə mane olamağa çalışırdılar. Bakı Denikin və erməni casusları ilə dolu idi. Bolşevik Rusiyasının nümayəndələri isə daxildə təxribat işləri görür, tətillər təşkil edir, Sovet Rusiyası ilə birləşmək təbliğatı aparırdılar. Bakıda Denikin ordusunun casusları ilə erməni daşnaklarının casusları sıx əlaqədər işləmiş və geniş casusluq şəbəkəsi qura bilmişdilər. Bu sənədlər sübut edir ki, Denikin ordularında xidmət edən ermənilər və erməni casuslarının başlıca məqsədi "Vahid Rusiya"nın qorunub saxlanılmasına deyil, "böyük Ermənistan"ın yaradılması xeyrinə iş görmək idi".\nTarixçi Xəliyəddin Xəlilli hesab edir ki, bu gün Azərbaycanın milli dövlət quruculuğu və inkişafı prosesində rastlaşdığı çətinliklərin əksəriyyəti sovet imperiyası dövründə xalqımızın mənəviyyatına vurulan zərbələrin nəticəsidir: "Əgər 30-cu illərdəki amansız represiyalar olmasaydı, o dövrdə Azərbaycan tarixçilərinin milli tariximizi yazacaq yeni nəsli yetişəcəkdi, bu tarixdən milli ruh bütün çalarları ilə hiss olunacaqdı. Sovet tarixşünaslığı Azərbaycanda milli ruhu bilavasitə məhv etməyə yönəldilmişdi. Bu tarixşünaslığın məqsədi Azərbaycanda milli ruhu öldürmək, etnososial prosesləri mexaniki hadisə kimi qələmə vermək idi. Məhəmməd Əmin Rəsulzadə, Fətəli xan Xoyski, Nəsib bəy Yusifbəyli və başqaları demokratik cəmiyyət ideyasının gerçəkləşdirilməsi uğrunda mübarizə aparırdılar. Cümhuriyyətin 23 aylıq mövcudluğu dövründə qəbul etdiyi qanunlar ABŞ-ın və İngiltərənin qanunlarından da qabağa getmişdi. Demokratik Cümhuriyyət Şərqdə ilk dəfə qadınlara seçki hüququ verirdi. Ancaq müstəmləkə həyat tərzindən sıyrılıb çıxmış, savadlı təbəqəsi az olan bir ölkədə bütün bu istəkləri gerçəkləşdirmək çətin idi. Sovet hakimiyyəti Azərbaycanda bərqərar olan kimi milli düşüncə ilə bağlı nə soraq varsa, hamısının daşıyıcılarını məhv etdilər".


Bədəndə yaranan şişkinlik hansı xəstəliklərin əlamətidir?\n13 Noyabr 2014 13:36\n5 953 Baxış\nYaş fərqi olmadan bütün insanlarda ödəm, yəni bədəndə şişkinlik və su yığılması müşahidə oluna bilir. Ödəm toxumalar arasında bədəndəki mayenin artması nəticəsində yaranır.\nÜz, göz, əl və ayaqlar başda olmaqla bədənin bir çox yerində ortaya çıxan şişkinliklər müxtəlif xəstəliklərin əlaməti ola bilər. Həkimlər bu kimi hallarda daha çox ürək, qaraciyər və böyrək çatışmazlığı problemindən şübhələnirlər.\nİstifadə edilən dərmanlar və hamiləlik də ödəmin yaranmasına səbəb ola bilər.\nToxumaların arasında maye axınının tarazlığı pozulduqda, kapilyar damarlarda problem olduqda, virus və bakteriyalar səbəbindən, həmçinin zülal itkisinə səbəb olan xəstəliklər, duzdan çox istifadə etmək də ödəmlə nəticələnə bilər. Bu xəstəliklər zamanı qan dövranı azalır və böyrəklər su, həmçinin duz yığmağa başlayır.\nQadınlarda klimaks və mensturasiya zamanı estrojen hormonunun səviyyəsindəki dəyişikliklər səbəbindən də şişkinlik yarana bilər.\nÖdəmin müşahidə olunduğu bölgə onun hansı xəstəliyin əlaməti olduğuna işarə edir.\nMəsələn, əgər xüsusilə də səhərlər, üz və gözlərdə şiş yaranırsa, deməli sizdə zülal əksikliyi var.\nAyaqlarda və qollarda müşahidə olunan şişkinliklər isə damarlarda olan problemlərdən qaynaqlanır. Ürək çatışmazlığı da ayaqlarda ödəm yaranması ilə nəticələnə bilər. Bu zaman hər iki ayaq şişir.\nŞişkinlik bütün bədəndə də ola bilər. Bu daha çox hərəkətsizlik və gün ərzində çox oturmaqdan olur.\nGün ərzində uzun müddət ayaqüstə qalmaq da ayaqların şişməsinə səbəb ola bilər.\nÖdəmli bölgənin görünüşü, dərinin qalınlığı, rəngi və s. də onun hansı xəstəliyin əlaməti ola biləcəyini göstərir. Məsələn, bədənə istilik verən, təkrarlanan və qızarıqlıq müşahidə olunan ödəm iltihablı ödəm sayılır.\nArd-arda bir neçə gün bədəninizdə ödəm və su yığıldığını görsəniz, mütləq həkimə müraciət etməlisiniz. Çünki həkim ödəmə səbəb olan xəstəliyi tapıb müalicə etməlidir. Heç bir səbəb olmadan yaranan ödəm zamanı isə qəbul edilən duz miqdarının azaldılması məsləhət olunur.\nDuz istifadəsini mütləq azaltmaq lazımdır. Unutmayın ki, 1 qram duz bədəndə 200 ml mayenin yığılmasına səbəb olur.\nÖdəmdən əziyyət çəkənlər ilk növbədə duzu azaltmalı, spirtli içkilərdən uzaq durmalı, hazır şəkildə satılan qidalardan və souslardan istifadə etməməlidirlər.\nHəkim məsləhəti olmadan ödəm və sidikqovucu dərmanlardan istifadə etmək olmaz. Bunlar təbii mənşəli olsalar belə sağlamlığınız üçün zərərli ola bilərlər.\nRusların Azərbaycanda inanılmaz sərgüzəştləri - FOTO


43 il ərdə olmuşam, belə öpüş görməmişəm – Reportaj\nƏvvəllər Nərimanov parkında dahi inqilabçı, yazıçı və həkim Nəriman Nərimanovun heykəli vardı.\nİndi o heykəl yoxdur. Yerində gül-çiçək əkilib. Parkın dörd bir yanı kafe və çayxanalardan ət-ətədir.\nBu parkı şəhərimizin başqa parklarından fərqləndirən cəhətlərdən biri son 3-4 ildə burada bir-neçə dəfə əsaslı təmir-tikinti işlərinin aparılmasıdır. Bunun kifayət qədər maliyyə mənimsəməsinə səbəb olmasını deyənlər də az deyil. Lakin bu, başqa yazının mövzusu olduğuna görə üstündən keçirik. İndi isə fotomüxbirimiz Emin Nihillə haqqında bəhs etdiyim parkdakı müşahidələrimizi "Axar.az"ın dəyərli oxucuları ilə bölüşürük.\nMən qorxaq adamam, qardaşoğlu\nParkın girəcəyində yaşlı kişi qara rəngli, içərisində günəbaxan tumu olan torbasından iki ədəd siqaret qutusunu çıxarıb qapağını açır, səliqə ilə alçaq daş barının üstünə qoyur. Yaxınlaşıram. Söhbətə körpü salmaq üçün onda olmayan siqaretdən soruşuram. "Yoxdur,- deyir.- Mən iki qutunu gilə-gilə ancaq satıram". Eminə işarə edirəm ki, kişinin şəklini çəksin. "Neynirsən, a bala,- sonra da üzünü mənə tutur.- Sənə nə lazımdır?"\n- Əsgər yoldaşıma oxşatdım, ona görə yaxınlaşdım.\nKöhnə eynəyini üstündən təəccüblə sifətimə baxır:\n- Dolamısan məni, mənim 76 yaşın var.\n- Amma çox cavan qalıbsan.\nZarafatıma zarafatla cavab verir: - Düz deyirsən, hələ arvad evdə günümü bir az qara edib.\nSöhbətimiz alınır. Kişi danışmağa başlayır.\n- Adım Həmzədir. Özüm də yerazam. Pensiyadayam. 88-də gələnlərdənəm. Erməni ilə evimi dəyiş-düyüş etmişəm. Günə 6-7 manat da burdan qazanıram. Allaha min şükür".\nÖlkədəki ictimai-siyasi vəziyyətlə bağlı sualıma isə, "guya dediklərimi yaza biləcəksən? Mən qorxaq adamam, qardaşoğlu. Qoy tumumu satım",- deyir.\nGənclər mane olur\nParkda nəzərimizi körpələri uşaq arabalarında gəzdirən iki qadın cəlb edir. Yaxınlaşırıq. Söhbət edirik. Xanımlardan biri əslən Qubanın Çiçi kəndindən olan Ela, o biri isə Balaxanıda doğulub, ailəsi ilə Əhmədlidə yaşayan, Sevdadır. Hər ikisi dayədir. Elanın "uşağının" adı Gülçöhrədir: "Valideynləri çox alicənab insanlardır. Mənə 500 manat zəhmət haqqı, gündə də üç dəfə yeməyimi verirlər. Səhər saat 8-dən axşam 9-a qədər Gülçöhrə mənim balamdır. Sonra valideynlərinə təhvil verirəm. Bu uşağa o qədər bağlanmışam ki, elə bilirəm ki, onu özüm dünyaya gətirmişəm".\nSevda xanım da balaca Nurayının valideynlərindən razılıq edir: "Yaxşı insanlardır. Mənə də ürək qızdırırlar. Balalarına öz balam kimi baxıram, iş yeri kimi gəlib-getmirəm bura. Görməyəndə darıxıram. Yoldaşım da işləyir. Mən də dayə kimi bu uşağa baxıram. Səhərdən axşam saat 7-yə qədər uşaqla bir oluram". Sevda xanımın maaşı isə 350 manatdır.\nHələ belə öpüş görməmişəm\nYaxınlıqda iki yaşlı qadın oturub. Zinaida Petrovna və Sevil xanım. Sevil xanım deyir ki, gərək 5 dəqiqə tez gələydin. Burda bir oğlanla qız elə öpüşürdü ki, marçıltıları aləmi götürmüşdü. 43 il ərdə olmuşam, hələ belə öpüş görməmişəm. Deyir və gülür.\n- Paxıllığın tutdu?\n- Yox, əşşi, Allah vurmuşdu onları. Qovduq burdan. Öpüşməyin də təhri var da. O gedələr o qızları almayacaq. Adam da arvadı edəcəyi qızı günün günorta çağı xalqxın içində basmarlayar? Gənclər istirahət etməyə mane olur.\nAdım Marksdır - Markıs Ağayev\nBir qədər aralıda isə yaşlı kişilərin şıdırğı nərd oyunu gedir. Salam verirəm, "oyunçu aparsın",– deyirəm. Hazırcavab, qalstuklu kişi: "Narahat olma, onsuz da oyunu aparıram, bunun bütün "polyasını" tutmuşam, daşları da "plendir",- deyir.\nJurnalist olduğumuzu Eminin əlindəki foto-kameradan bilir. Tanış oluruq.\n- Adım Marksdır. Markıs Ağayev. Karl Marksın şərəfinə məni belə adlandırıblar. Mənim bütün nəslim bolşevik olub. "Slujbada" olmuşam, indi "Otstavkadayam".\n- Deyəsən hərbçi olmusuz.\n- Hə, mayor kimi ordudan uzaqlaşmışam. Sovet vaxtı çox yerlərdə xidmətdə olmuşam. Yüksək təqaüd alıram. Özümə də, nəvələrimə də çatır. Qara gün üçün də tədarükümü görmüşəm.\nKeçmiş hərbiçidən Milli Ordumuz haqda soruşuram.\n- İndi, Zakir Həsənov gələndən sonra hər şey yaxşı olmalıdır. O, milli adamdır. Səfər Əbiyev şişmişdi, kitelinə sığmırdı. Dilimizi bilmirdi. Bu yox, "molades" buna, gələn kimi islahatlara başladı.\nMənə 7 not bəs eləmir\nKənardakı stolda isə bir nəfər dil boğaza qoymur. Nərd oynayanların başına xeyli adam toplaşıb. Danışqan oyunçu Eminin şəkil çəkdiyini görüb: - İcazəsiz olmaz. Məhkəməlikdir bu,- deyir. Bir soruşun da... Bəlkə "ÇRU"-nun agentisiz?\nƏtrafdaklar gülüşür. "Məclis" onun məclisidir, hiss olunur ki, seyrçilər də bunun danışığına və oyununa diqqət kəsilib.\nSonra harda işlədiyimizlə maraqlanır. Mətbuatdan olduğumuzu bilən kimi, oyuna ara vermədən danışır:\n- Mən məşhur kompozitor və gitaraçıyam. Etibar Qasımov, bəlkə də eşitməmisiz, başınız qarışıq olub, bilirəm.\nSonra da mobil telefonunu açıb bir çəkiliş göstərir:\n- Bunu Zəncanda çəkiblər, İranın ən gözəl məkanında. Orda məni yaxşı başa düşürlər. Bax, burda gitaranı "ağladan" mənəm. Qalan çalğıçılar "mesnidir". Mən dahi sənətkaram, yiyəm yoxdur. Rəmiş, Mahmud, İdrak ortabab gitara çalandır. Mən musiqi bəstələyirəm. Məni heç kəs duymur. Mehriban xanıma müraciət etmişəm. O, yetim–yesirin anasıdır. Mənim və Azərbaycan musiqisinin nicatı yalnız onun verdiyi qərardan aşlı ola bilər.\n- Musiqilərini nota köçürmüsən?\n- Yox, mənə yeddi not çatmaz. Mən qəlblərə köçürürəm əsərlərimi...\nVə... qədim peşə sahibləri\nSir-sifətindən hansı yuvanın quşu olduqları ilk baxışdan bəllidir. Gözləri ilə yaxınlıqdan keçən bütün kişiləri "qarşılayıb, yola salırlar". Diqqətlə üzünə baxıram. Göz vurur. Yaxınlaşıram. Salam vermədən, vaxtının az olduğunu, qərarımı tez verməyimi tələb edir. Mən isə onu sorğu-suala tuturam:\n- Adımı neynirsən, adımı heç kimə verə bilmərəm. Bəyənmirsənsə məni, gözlə, indi qızlar gələcək, birini seçərsən.\n-Yox, mən elə bildim, sən burda iş üçün oturmusan, ona görə yaxınlaşdım.\n- Elə işimdir də bu. Əvvəllər Keşlədə kafedə işləyirdim. Həm qab-qacaq yuyurdum, həmdə indi gördüyüm işi məcbur, özü də pulsuz gördürürdülər mənə. İndi Allaha şükür, qab-qacaq zad yumuram, bu işi də pulnan görürəm. Millətə xidmət etmək şərəfdir.\nHəyasızcasına dişini ağardır və əlavə edir: - Get işinin-gücünün dalıyca, o şəkil çəkəninə də de, alıb təpəsinə çırparam "çırt-çırtını". Səni tanıdım, sənə qız-zad lazım deyil. Ac adama oxşamırsan.\n- Nədən tanıdın?\n- Gəlib-gedənə fikir verirəm. Kişiləri uzaqdan "rastomoşka" eləyirəm ki, kim kimdir. Bura təsadüfdən yad adam gəlir. Sənin o şəkilçəkənə göz vurmağından, işarə verməyindən gördüm ki, ev yıxansan, çörək verən deyilsən. "Duxlu" cayılsan, o gedəni görürsən, narkomandır, onun şəklini çək e, bizi hər gün döyüb pulumuzu əlimizdən alır.\nEmin narkomanın şəklini çəkir.\nYerə əlavə 10 manat verəcəksən...\nİki skamya kənarda otururam. Az keçmir sarışın saçlı bir xanım yaxınlaşır və etinasızcasına bir qədər aralı oturur. Çantasından dönər çıxarıb, mənə tərəf dönür, qonaq etmək istəyir. Təşəkkür edirəm.\n"Tək çörək yeyəndə boğazımdan keçmir. Elə bilirəm, kimsə hardasa acdır",- deyir və səliqə ilə dönərdən qoparıb yeməyə başlayır. Kənara baxıram, o isə altdan-altdan məni müştəri gözü ilə süzür.\n- Burda kimisə gözləyirsən? - soruşur.\nSöhbətimizə beləcə körpü salınır. Sual verib, məni danışığa çəkən o olur.\nAdının Çiçək, xalası oğlu olmuş ərinin rəfiqəsinə vurularaq onu iki uşaqla tək qoymasından danışır və axırda da deyir ki, bəs nə edim, durum onun yetimini nəynən saxlayım? Mənim müştəri olmadığımı bilənə qədər isə saatı 15 manata getdiyini, mənim isə sakit adama oxşadığıma görə 5 manat "skidka" edəcəyini deyir. Onu da əlavə edir ki, əgər yerim yoxdursa, yer üçün də əlavə olaraq 10 manat ödəməliyəm... Mənim isə heç də bu istəkdə olmadığımı bilən kimi, qəzəblə:\n- Bəs burda niyə oturmusan, yer qəhətdi başına?- deyib hirslə ayağa durur.\nParkın girəcəyindəki ilk skamyada isə iki gənc qız və bir yaşlı rus qadını oturub. Qadın özünü Tatyana İvanovna kimi təqdim edir. Əlində qəzet var. "Havalar əl verəndə gəlib gəzirəm, mütaliə edirəm,- deyir.- Burda axşamlar pozğun qadınlar, narkoman kişilər olur. İndi hələ yaxşıdır".\nQızlar isə yaxınlıqdakı kollecin tələbələridir. Kollecdə kompüter öyrənirlər. Bura isə dərsin başlanmasına hələ xeyli qaldığına görə gəliblər: "Rahat oturmağa qoymurlar, gələn göz vurur, işarə edir, hırıldayırlar".\nQızlara məsləhət görürəm ki, burda yox, o tərəfdəki skamyalardan birində otursunlar: "Onda istirahətinizə heç kəs mane olmaz". Qızlar məsələnin nə yerdə olduğunu anlayıb, "aaaa", deyərək cəld ayağa dururlar.\n"Bəli, burdakı ilk üç skamyada əsasən qədim peşə sahibləri oturur. Həmişə yox, günün müəyyən vaxtlarında, kişilərin yaddaşında isə bu yer bütün vaxtlarda belə qalıb",- Tatyana İvanovna belə deyir...\n2013.11.13 / 18:02


İslamda şeirin hökmü » Yeni İslami Nəsil\nİslamda şeirin hökmü\nŞeirin yaxşısı insanları haqqa və düz yola çağırır, pis olanı isə küfrü və günahları tərənnüm edir. Uca Allah Quranda haqq yoldan azmış şairləri belə vəsf edir: “Şairlərə gəldikdə isə, onlara ancaq azğınlar uyar. Məgər görmürsənmi ki, onlar hər vadidə veyl- veyl gəzir (hər mövzuda şeir uydurur) və etmədikləri şeylərə aid söhbət açırlar? Təkcə iman sahibi olub xeyirxah əməlləredən, Allahı tez-tez yada salan və haqsızlığa məruz qaldıqdan sonra dini müdafiə edənlərdən başqa. Zalımlar isə qayıdacaqları yeri mütləq biləcəklər”. (Şuəra 224-227).\nƏbu Hüreyrə radiyallahu anhu Allah Rəsulu salləllahu əleyhi və səlləmin belə buyurduğunu rəvayət etmişdir: “Şair tərəfindən deyilmiş ən doğru söz, Ləbidin bu sözüdür: “Allahdan başqa nə varsa, fanidir”. Umeyyə ibn Əbu Saltə gəlincə isə o, az qalmışdı ki, müsəlman olsun”. (Buxari 5795) Ləbid ibn Əbu Rəbiə İslama qədərki dövrdə məşhur şair olmuş və sonradan İslamı qəbul etmişdir. O, müsəlman olduqdan sonra: “Mənə Quran yetər!” demişdir. Ləbid hicrətin 41-ci ilində, yüz qırx yaşında vəfat etmişdir. Umeyyə ibn Əbu Salt əs-Səqəfi isə İslam dininin gəldiyi dövrlərdə yaşamış, lakin İslamı qəbul etməmişdir. Buna rəğmən o, öz şeirlərində həqiqətləri əks etdirmiş və haqqı bəyan etmiş, etiqadı müsəlman əqidəsinə yaxın olmuşdur. Elə bu səbəbdən də Peyğəmbər salləllahu əleyhi və səlləm onun barəsində bu sözü söyləmişdir.\nHəmçinin, rəvayət edilir ki, Şərid demişdir: “Mən Peyğəmbərin tərkində yol gedərkən, ona Umeyyə ibn Əbu Salt əs-Səqəfinin şeirindən yüz beyt oxudum. Mən hər dəfə bir beyt oxuduqda, o mənə: “Davam et!” deyə buyururdu. Nəhayət, mən ona yüz beyt oxudum. Sonra Peyğəmbər mənə belə buyurdu: “O, az qala ki, müsəlman olacaqdı”.\nCundub ibn Sufyan əl-Bəcəli demişdir: “Döyüşlərin birində Allah Rəsulu salləllahu əleyhi və səlləmin ayaq barmağı daşa dəyib yaralandı və ondan qan axmağa başladı. Bu zaman O buyurdu: “Sən ancaq qanayan bir barmaqsan! Sənə üz vermiş bu müsibət Allah yolundadır!”\nCabir ibn Səmurə demişdir: “Mən Peyğəmbərlə birlikdə yüzdən çox məclisdə iştirak etmişəm. Bəzən məclislərdə onun səhabələri şeir deyər və öz şeirlərində cahiliyyə dövrünə aid olan şeyləri zikr edərdilər. Peyğəmbər isə sakitcə buna qulaq asar, hərdən də onlara təbəssüm edərdi”. (Tirmizi 2854). Burada “cahiliyyə dövrünə aid olan şeylər” deyildikdə, həmin dövrdə söylənilmiş, həm də batil mənalar ifadə etməyən, bəyənilən şeirlər nəzərdə tutulur.\nPeyğəmbər salləllahu əleyhi və səlləmin səhih hədislərindən məlum olur ki, hikmətli şeir parçalarını həm demək, həm dinləmək, həm də tərif etmək olar. Ələlxüsus da İslam dinini yaymaq və ya onu müdafiə etmək məqsədilə münasib yerlərdə və uyğun məqamlarda şeir demək icazəli əməllərdəndir.


Azərbaycan cüdoçusu "Böyük dəbilqə" turnirində bürünc medal qazanıb | Report.az\nAzərbaycan cüdoçusu "Böyük dəbilqə" turnirində bürünc medal qazanıb\nAzərbaycan cüdoçusu "Böyük dəbilqə" turnirində bürünc medal qazanıb Milli komandamızın qazandığı medalların sayı 4-ə yüksəlib\n1 Noyabr , 2014 18:06\nBakı. 1 noyabr. REPORT.AZ/ Birləşmiş Ərəb Əmirliklərinin paytaxtı Abu-Dabidə keçirilən cüdo üzrə "Böyük dəbilqə" turnirində Azərbaycan millisi daha bir medal qazanıb. "Report"un məlumatına görə, bu gün 73 kq çəki dərəcəsində mübarizə aparan Rüstəm Orucov bürünc medal əldə edib.\nOrucov ilk görüşündə çinli Jinjiriqala Sai üzərində təmiz qələbə qazanıb. Növbəti mərhələdə o, kanadalı Artur Marqelidonu ipponla məğlub edərək 1/8 finala yüksəlib. Burada Azərbaycan idmançı sloveniyalı Rok Draksiçlə məğlub olub. Təsəlliverici görüşlərin birincisində həmyerlimizin rəqibi Uqo Leqrand olub. Fransalı cüdoçunu mübarizədən kənarlaşdıran Orucov son görüşündə də şimali koreyalı Honq Kuk Hyona ipponla qalib gələrək bürünc medal qazanıb.\nBu gün tatamiyə çıxan digər azərbaycanlı cüdoçu Abdulhaqq Rəsullu (81 kq) isə ilk görüşündə macarıstanlı Laslo Çokniaiyə məğlub olaraq mübarizəni dayandırıb.\nQeyd edək ki, Azərbaycan komandasının aktivində artıq 4 medal var. Oktyabrın 31-də Orxan Səfərov (60 kq) qızıl, Tərlan Kərimov (66 kq) gümüş, İlqar Müşkiyev (60 kq) isə bürünc medal qazanıb.


Yaponiya Cənubi Koreyadan Dünya Ticarət Təşkilatına şikayət edəcək » www.tezadlar.az\nYaponiya Cənubi Koreyadan Dünya Ticarət Təşkilatına şikayət edəcək\nYaponiya gəmi tikintisi üçün subsidiyaların ayrılması qaydalarını pozduğuna görə Koreya Respublikasından Dünya Ticarət Təşkilatına (DTT) şikayət edəcək.\nAZƏRTAC xəbər verir ki, bu barədə NHK telekanalı hökumətdəki etibarlı mənbələrə istinadla məlumat yayıb.\nYaponiya tərəfinin bəyan etdiyinə görə, Koreya Respublikası “Daewoo Shipbuilding & Marine Engineering” şirkətinə kömək məqsədilə ictimai fondlardan 10 milyard dollardan çox vəsait cəlb edib. Həmin vəsait şirkətə gəmi tikintisi üçün sifarişləri aşağı qiymətlərlə qəbul etməyə şərait yaradıb ki, bu da öz növbəsində bazara mənfi təsir göstərib.\nİki ölkənin hökumətləri bu məsələni oktyabrda müzakirə etsələr də, vahid rəyə gələ bilməyiblər.\nYaponiya nümayəndələri bildiriblər ki, onlar məsələnin ikitərəfli qaydada müzakirəsinə başlamaq üçün formal addım olaraq DTT-nin mübahisələrin tənzimlənməsi qurumuna müraciət etmək niyyətindədirlər.\nYaponiya tərəfi DTT-yə şikayət edəcəyi təqdirdə, bu, Koreya Respublikası ilə aidiyyəti təşkilatın nəzarətində olan dördüncü məsələ olacaq.