Гәзиттең номеры: 10 » Гәзиттең номеры: 10 » Яйыҡ гәзите | Газета Яик\nЯйыҡ гәзите » Гәзиттең номеры: 10\nҺайлауҙарҙа - яңы тәртиптәр07.02.2018\nБыйыл илебеҙҙә мөһим ваҡиға - Рәсәй Президенты һайлауҙары уҙасаҡ. Уға әҙерлек ниндәй кимәлдә бара, яңы алымдар ҡулланыласаҡмы?\nОшо һәм башҡа һорауҙарҙы асыҡлау маҡсатында беҙ Учалы районының территориаль һайлау комиссияһы рәйесе Әлфиә Ғарифуллина менән осрашып һөйләштек.\n- Участка һайлау комиссиялары 15 февралдән асыласаҡ.\nКомиссия ағзалары үҙ эшен урамдан-урамға, йорттан-йортҡа йөрөп, һайлаусыларға саҡырыу ҡағыҙҙары таратып сығыуҙан башлаясаҡ. Әгәр ҙә таныш булмаған кеше ишегегеҙҙе шаҡыһа, борсолмағыҙ.\nУчастка һайлау комиссияһы ағзаһы иң тәүҙә таныҡлығын күрһәтеп, үҙе менән таныштырасаҡ, исемлек буйынса был йортта йәки фатирҙа кем теркәлеүен асыҡлаясаҡ. Ниндәй ҙә булһа ҡағыҙға ҡултамға ҡуйыу талап ителмәй. Хужалар өйҙә булмай икән, саҡырыу ҡағыҙҙарын улар почта йәшнигенә ҡалдырып китәсәктәр.\nБыл донъяла ниҙәр бар?07.02.2017\nРәсәй хөкүмәтенең иң сәйер ҡарары - «Алыҫ Көнсығыш гектары» тураһында закон былтырҙан ғәмәлдә. Әммә быйылғы 1 февралдән генә 1 гектар бушлай бирелгән майҙанға бар Рәсәй граждандары дәғүә итә ала. Тәүге сәғәттәрҙә үк 1400 заявка килә, төп өлөштә Мәскәү менән Санкт-Петербургтан. Ни ҡыҙығын тапҡандарҙыр - ҡараңғы урман. Йәһәннәм тишегендәге участкаларҙы һатырға ла, ҡуртымға бирергә лә, «запас итеп» һалып ҡуйырға ла ярамай, алған кеше мотлаҡ үҙе биләргә һәм үҙләштерергә тейеш. Ер кәрәк икән, байтаҡҡа яҡыныраҡтан табырға мөмкин түгелме ни?\nУчалының моңло тауыштары07.02.2017\nӨсөнсө йыл ойошторолған «Тауыш. Балалар. Учалы» конкурсы ҡала-райондың йыр-моңға һәләтле ҡыҙҙарын һәм егеттәрен тағы бер үҙенә йыйҙы. Уҙған йылда уҡ старт алған ярыштың финалы ошо көндәрҙә ҡала филармонияһында үтте. Тамаша залы халыҡ менән шығырым тулы ине, алма төшөрлөк тә урын булманы. Касса эргәһендә лә кешеләр байтаҡ, әммә финал тамашаһына билеттар алдан уҡ һатылып бөткәйне шул.\nЯрыш өс йәш төркө-мөндә уҙғарылды: 6-10, 11-14 һәм 15-18 йәштәр. Конкурс дауамында ҡыҙҙарҙы һәм егеттәрҙе остаздары ҡурсалай, өйрәтә барҙы. Улар - Учалы филармонияһы солисы Ынйы Әхмәтова, Ижад һарайының вокал буйынса уҡытыусыһы Юлиә Кәримова, сәнғәт һәм мәҙәниәт коллед-жы, Иманғол мәктәбе уҡытыусыһы Минзәлә Яхина, сәнғәт һәм мә-ҙәниәт колледжы, 1-се балалар музыка мәктәбе уҡытыусыһы Валерий Фишер.\nБыл донъяла Ниҙәр бар09.02.2016\n[b]Хәйерлегә булһын инде, РФ Оборона министрлығының рәсми вәкиле Игорь Конашенков Төркиәне Сирияға бәреп инергә әҙерләнеүҙә ғәйепләне. Көньяҡ күршеләр «Асыҡ күк тураһында» килешеүҙе боҙоп, Рәсәй хәрбиҙәренә үҙ биләмәләрен самолеттан күҙәтергә ирек бирмәүҙәре лә быға дәлил (Рәсәй өҫтөнән былтыр Көнбайыш илдәре, шул иҫәптән Төркиә һәммәһе 32 бындай авиарейс башҡара). Әммә йыһан юлдаштарынан да асыҡ күренә инде: сик тирәләй техника туплана, яғыулыҡ-яһаҡ запастары булдырыла. Эх, берәй мөғжизә менән һуғыш тоҡандырған сәйәсмәндәрҙе, ҡан ҡойоштан байыған капиталистарҙы, уларҙың балаларын һуғыш ҡупҡанда алғы һыҙаттағы окопҡа ултыртырға ине! Юҡ шул, борон-борондан үлтереш-ҡырылыш «ҡара халыҡ» өсөн бәлә, «аҡһөйәктәр» өсөн бизнес һәм дан.


85 йыл балалар менән бергә!\nБашҡорт дәүләт ҡурсаҡ театры юбилей миҙгелен яңы премьера – «Нильстың ҡыр ҡаҙҙары менән сәйәхәте хроникаһы» спектакленән башланы. Был сәхнә әҫәре изгелек, ярҙамсыллыҡ кеүек төшөнсәләр хаҡында, унда һәр кем яҡшы яҡҡа үҙгәрә ала тигән фекер һалынған.\nТөп герой - тыңлауһыҙ мәктәп уҡыусыһы Нильс әҫәр дауамында кешелеклеккә һынауҙар үтә. Әкиәттең заманса ҡоролошо, сағыу декорация, махсус эффекттар - быларҙың барыһы ла кескәй тамашасыларҙа онотолмаҫлыҡ тәьҫораттар ҡалдыра.


оҫтаралар түгелме былар?\nБашҡорт милли юморын тергеҙеү, үҫтереү, башҡортса шаяртыу маҡсатын алға һөргән Башҡорт асыҡ КВН лигаһының финал уйындарын тамаша ҡылыусылар йәштәребеҙҙең илдәге һәр үҙгәрешкә ҡарата үҙ ҡарашы барлығына шаһит булды, тиһәк, яңылышмабыҙ. Уйында ҡатнашыусы һәр дүрт команда ысын сәхнә түренән башҡорт юморын яңғыратты, юғары кимәлдә сығыш яһаны.\nФиналда уйнау өсөн быйыл бөтәһе 17 команда көс һынашҡан. Шулар араһынан көсөргәнешле һайлап алыу турҙары аша үткән дүрт төркөм: Ейәнсура районы йәштәрен берләштереүсе "Бытбылдыҡ", БДУ-ның Сибай филиалынан "Еңмештәр", БДУ-ның Стәрлетамаҡ филиалынан "Страйк", Өфөнән тик бер генә кешенән торған "Кәкре сүкеш" командаһы сәхнәгә сыҡты. Элеккеләренән айырмалы, быйылғы ярыштан бер генә лә күңелһеҙ хәтирә ҡалмауы, уның ойошторолоу кимәле юғары булыуы, командаларҙың ныҡлы әҙерлеге, хатта "Урал Кәримов мөйөшкә баҫтырып ҡуйған вахтерҙың" да ҡағыҙға яҙылғандарҙы тасуири итеп уҡыуы күңелгә май булып ятты. Баһалама ағзаһы, яҙыусы Зөһрә Бураҡаева фекеренсә, быйылғы финал уйындарында ҡатнашыусы командалар Александр Масляковтың КВН-ында сығыш яһарлыҡ кимәлгә күтәрелеүгә табан ҙур аҙым яһаған. Алдағы йылдарҙа әйтелгән иҫкәртеүҙәр иҫәпкә алынған, билдән түбән шаяртыуҙар "ҡыҫҡартылған", иң мөһиме, көнүҙәк ижтимағи-сәйәси проблемаларға арналған көләмәстәр өҫтөнлөк алыуы ла күҙгә ташлана.\nФинал уйындарында икенсе урын яулаусы "Еңмештәр" командаһы был юлы тамашасыны барлыҡ һынауҙарҙы лайыҡлы кимәлдә үтеүе менән ҡыуандырҙы. Уларҙың һәр хәрәкәте, һәр көләмәсе урынлы ине. Әммә, үҙҙәре әйтеүенсә, финал уйындарына тиклем "быт-быт-быт" тип килеп етеп, финалда "дыҡ!" итә торған холоҡтары булған "Бытбылдыҡ" командаһы "Музыкаль өйгә эш" ярышында Башҡортостандың халыҡ артисы Хөрмәтулла Үтәшев менән бергә уңышлы сығыш яһап, "Еңмештәр"ҙең танауына сиртеп ҡуйҙы. Әйтергә кәрәк, "Музыкаль өйгә эш" ярышы сиктәрендә сәхнәгә йондоҙ менән бергә сығыу шартын "Бытбылдыҡ"тарҙан да уңышлыраҡ файҙаланыусы булманы. Абруйлы актерҙың балерина юбкаһы кейеп, сәхнә иңләп бейеп йөрөүен күреү күптәр өсөн көтөлмәгән хәл шул. Командалар менән бергә сығыш яһарға ризалашыусы Вәхит Хызыров, Венер Камалов, Заһит Ҡунафин, Заһир Ишкинин, Рәил Өмөтбаев та уйынға ниндәйҙер яңылыҡ индерҙе, мәртәбә өҫтәне. Уйын аҙағында "Тамыр" балалар һәм үҫмерҙәр телеканалы режиссеры Ләйсән Мәзитованан финал уйындарына һығымта яһап китеүен үтенгәс, ул: "Күңелемдә халҡым өсөн ғорурлыҡ хисе кисерҙем. Беҙҙең йәштәр бөтәһенең дә танауына сиртә ала - уларҙа ташып торған дәрт, дарман, рух бар. Артабан да Башҡорт асыҡ КВН лигаһы ошо темп менән эшен дауам итһә, иманым камил, өҫтә ултырыусылар ҙа уларҙың фекеренә ҡолаҡ һала башлар, тип уйлайым", - тигән ышаныс белдерҙе. Башҡорт асыҡ КВН лигаһының финал уйындары ошолай тамаланды: I урын - "Бытбылдыҡ", II урын - "Еңмештәр", III урын - "Кәкре сүкеш", IV урын - "Страйк" командаһына бирелде.\nЯҙылған: 26.04.14 | Ҡаралған: 1649


Дөмбәйҙәр ифтарға йыйылды\n28 Апрель , 09:29\nДөмбәйҙәр ифтарға йыйылдыДөмбәй (Үрге мөрсәләй) ауылында изге рамаҙан айында ифтар мәжлестәре лә күтәренке рухта үтә. Үҙ көстәре менән төҙөгән мәсет юлынан халыҡ өҙөлмәй. Йома намаҙҙары, балаларға исем ҡушыу, никах уҡытыу кеүек дини йолалар даими үткәрелә.Күптән түгел ошо ауылда мәсеттә ифтар мәжлесе ойошторолдо."Беҙҙең ауыл халҡы бик әүҙем. Дини байрамдар гел шулай бергә, берҙәм үтә. Алтын-көмөш яуған ерҙән тыуып үҫкән ер яҡшы, тип юҡҡа ғына әйтмәгәндәр. Ауылда тыуып үҫкән ҡыҙҙарыбыҙҙың ҡайтыуы ла мәртәбә. Үҙе ереңдең ҡәҙерен белһәң, һине лә ҡәҙерләрҙәр", - ти тураһында Гүзәлиә Ҡотлогилдина.\nМәжлескә ураҙа тотҡандар менән бергә илебеҙгә тоғро хеҙмәт итеп хаҡлы ялға сыҡҡан апайҙарҙы ла саҡырғандар. Кәримә Ҡотлогилдина, Фәниә Ғилметдинова,Миңъямал Исҡужина,Әлфиә Латыпова,Флүрә Арапова апайҙар Совет заманының хеҙмәт ветерандары.\n"Ауылыбыҙ Мораҡтан 50 саҡрым алыҫта ятһа ла, гел һағынып, ашҡынып ҡайтам тыуған яғыма. Уның шифалы һауаһын һулап, ауылдаштарым менән аралашып, үҙемә рәхәтлек ,көс алып китәм,"-ти Гөлгөнә Әбсәләмова.


«Киске Өфө» гәзитенең сайты - БАШҠОРТСА ТАПШЫРЫУҘАРҘЫ БЫЛ КАНАЛДА ЛА КӨН ДӘ ҠАРАЯСАҠБЫҘ - 2016 - Мәҡәләләр\nБөгөн ҡайҙалыр нимәнеңдер ябылыуы йәки ҡыҫҡартыуҙар, бүлеүҙәр, сикләүҙәр ғәҙәти күренеш булып китте. Быларҙың барыһын да "оптималләштереү" һүҙенә бәйләйбеҙ һәм күп осраҡта, үҙебеҙгә ҡағылмаһа, артыҡ уйлап та бирмәйбеҙ. Сөнки уларҙың аңлатмаһы бар - кризис. Бына шундай күптәр "кризис" тип зарланған көндәрҙең береһендә, "Рәсәй-Башҡортостан" холдингының Милли тапшырыуҙар бүлеге һөйөнөслө яңылыҡ менән шылтыратты. Әүҙем үҫеш осорон кисереү генә түгел, тағы ла киңәйергә - тапшырыуҙар һанын арттырырға торалар. Федераль ДТРК-ның йөҙгә яҡын филиалдары араһында бары ике төбәктә генә милли тапшырыуҙар көн һайын эфирға сыҡһа, ошо көндәрҙә Башҡортостан шуларҙың өсөнсөһө булмаҡсы икән. Милли тапшырыуҙар бүлеге етәксеһе Уйылдан ҒӘлин беҙгә бына нимәләр тураһында һөйләне:\n- Бүлекте утыҙға яҡын хеҙмәткәр берләштерә. Йыл ярым элек Мәскәү менән һөйләшеүҙәр алып барылып, рус телендәге тапшырыуҙар программаһына башҡортса яңылыҡтар программаһы ла индереү хәл ителде. Шунан алып аҙнаһына өс тапҡыр иртәнге туғыҙҙа башҡортса яңылыҡтар менән эфирға сыға килдек. Тик был ғына аҙ булып тойолдо. Күҙәтеүҙәрҙән күренеүенсә, башҡорт телендә сыҡҡан хәбәрҙәр, рейтингы буйынса, федераль хәбәрҙәрҙән бер ҙә кәм түгел. Ҡайһы саҡта өҫтөнлөк алып та китә хатта. Артабан барыһын да анализлап, сифатлы мәғлүмәт әҙерләрҙәй команда туплап алдыҡ. Был тәңгәлдә ҡайҙандыр журналистар эҙләп аптыранманыҡ, үҙебеҙҙең ресурстарҙы файҙаландыҡ. "Башҡортостан" радиоһында эшләүсе башҡорт телле хәбәрселәребеҙҙе йәлеп итеп, елле бер ижади төркөм ойошторҙоҡ. Ғәзиз Лоҡманов, Ғәлимйән Ибәтуллин, Рәмзит Әбүләев, Ғәлимйән Шәриповтар - улар журналистика өлкәһендә тәжрибәле кешеләр. Беҙҙә лә конвергент редакция, йәғни радио һәм телевидение синтезын берләштергән бүлек булдырылды.\nБашҡорт телендәге иртәнге тапшырыуҙар - компанияның милли тапшырыуҙар бүлегенең төп йүнәлеше. Башта "Ауаз" тип исемләнгән тапшырыу хәҙер, "Хәйерле иртә, республика!" тип атала. Ул республиканың сәйәси, социаль, мәғариф, мәҙәниәт, иҡтисад, спорт, сәләмәтлек, ауыл хужалығы, сауҙа һ.б. өлкәләре мәғлүмәттәрен халыҡҡа еткереүҙе маҡсат итеп ҡуя. Бөгөнгө телевизор ҡараусыны сәғәткә һуҙылған бер үк тема менән әүрәтеп булмай. Күп кешенең ваҡыты тар. Улар бары мөһим булған программаны ғына ҡарарға тырыша. Һәм беҙҙең "Хәйерле иртә, республика!" тап шундай мөһим мәғлүмәттәрҙе генә биреүсе программа ла инде.\nШулай итеп, 7 ноябрҙән беҙҙең алып барыусылар көн һайын телевизор ҡараусыларға яҡшы кәйеф еткерә. Был яңылыҡ, бер яҡтан, ҡыуаныслы, шул уҡ ваҡытта ҙур яуаплылыҡ та йөкмәтә. Телевидение - үҙенә күрә бер фән бит ул. Тамашасы иғтибарын яулау өсөн алып барыусының мөләйемлеге лә, уның үҙен тотошо, телмәре, кейеме, ҡарашы ла мөһим. Мәғлүмәттәрҙең яңы, ҡыҙыҡлы, фәһемле, тәьҫирле, этик һәм башҡа нормалар сигендә булыуы, видеосюжеттың ҡыҫҡалығы һәм сифаты шулай уҡ мөһим. Башҡорт телендәге тапшырыуҙарҙы башҡа милләт вәкилдәре лә ҡарай һәм йыш ҡына тәржемәһен һорап мөрәжәғәт итәләр. Беҙ уларҙың талабын да ҡәнәғәтләндерәбеҙ, йәғни башҡортса тапшырыуҙар барышында экран аҫтында рус телендәге йүгерек юлдар үтеп тора.\nМилли тапшырыуҙар эшләүсе төркөмдөң яуаплылығы икеләтә ҙур. Беҙҙең бүлек быны яҡшы аңлай һәм юғары кимәлде тотоу өсөн бар тырышлығын һала ла. Беҙҙең редакциянан өс кеше Мәскәүҙә белемен камиллаштыра. Әлбиттә, башҡорт теле белгестәре тарафынан тәнҡит һүҙҙәре лә ишеткеләйбеҙ. Шуға ла әҙәби башҡорт телен камиллаштырыу, башҡорт ғилеме буйынса белем алыу тураһында ла онотмайбыҙ. Тәнҡитләүселәр менән бер рәттән, беҙгә ошо йәһәттән ярҙам итергә ынтылыусылар ҙа юҡ түгел. Мәҫәлән, күптән түгел тел белгесе Миңһылыу Усманова шылтыратып, "Шундай-шундай тел етешһеҙлектәрен аңғарҙым", тине. Беҙ уға тапшырыуҙарыбыҙға анализ эшләп, бергәләп осрашып, фекерләшеп алырға тәҡдим иттек. Шулай иттек тә. Ғалимә менән бик фәһемле аралашыу булды. Ике-өс көн эсендә Миңһылыу Ғөбәй ҡыҙы күрһәткән хаталарҙы төҙәттек. Хаталарҙан ҡотолоуҙың иң һөҙөмтәле юлы ошо, беҙҙеңсә. Беҙ тәнҡитте ҡабул итәбеҙ һәм мотлаҡ хәл итеү юлдарын эҙләйбеҙ.\n"Башҡорт телендәге тапшырыуҙарға реклама килмәй" тигән ҡарашты ла тамырынан емерҙек беҙ. Тапшырыуҙарыбыҙ рейтингы юғары булғас, реклама бирергә теләүселәр һаны ла бермә-бер арта һәм был киләсәктә уңышлы эшләүҙең бер юлы буласаҡ...\n"Башҡортостан" ДТРК-һы директоры Азамат Сәлиховтың: "Рәсәй-Башҡортостан" каналында башҡорт телендәге тапшырыуҙарға иғтибар һәр саҡ лайыҡлы кимәлдә буласаҡ. Сөнки беҙ Башҡортостанда йәшәйбеҙ. Беҙҙең маҡсат - быуындан-быуынға ҡәҙерләп тапшырылған йолаларыбыҙҙы, туған телебеҙҙе һаҡлауға өлөш индереү", - тигән фекерен ишетеү ҙә күңелле булды.\nЕтәксе Милли тапшырыуҙар бүлегенең һуңғы уңышлы проекты - "Алтын бишек" телевизион акцияһы хаҡында ла хуплап телгә алды: "Яҙ иғлан ителгән бәйгегә йөҙҙән ашыу ауыл ҡатнашыу теләген белдереп мөрәжәғәт итте. Шуларҙың туғыҙы финалға сыҡты, өсәүһе - Баймаҡ районының Мерәҫ, Миәкә районының Сәфәр һәм Дәүләкән районының Иҫке Яппар ауылдары еңеүсе булды. Октябрҙа Ҡырғыҙ-Миәкә ауылында күркәм сара үткәрҙек. Ошондай ауыл мәҙәниәтен үҫтерерҙәй, рухты күтәрерҙәй телеакциялар буласаҡ әле..."\nАзамат Рафаэль улы телекомпанияның "ТЭФИ-Регион" Бөтә Рәсәй телевизион конкурсына әҙерлек эштәре менән мәшғүл булыуын да һөйләне. Был бәйгегә бөтә ил төбәк телекомпаниялары 11 номинацияға 300-ләп эш тапшырған. Конкурстың һуңғы этабы 22 -25 ноябрь көндәре Өфө ҡалаһында үтәсәк.\nБына ошондай һөйөнөслө, оптимистик рухтағы яңылыҡтары бар беҙҙең коллегалар -"Рәсәй-Башҡортостан" телекомпанияһы хеҙмәткәрҙәренең. Уларҙың фекеренсә, кризис донъяла түгел, ә - башта. Эйе, бында уйланырға урын бар. Заман талаптарына һуҡырҙарса яраҡлашып түгел, ә дөрөҫ ҡабул итеп һәм уларҙы файҙаланып эшләй белә торған кешеләрҙең фекерелер был.\nЯҙылған: 14.11.16 | Ҡаралған: 729


Юрмаш (Ғафури районы) — Башҡорт Википедияһы\n54°10′45″ с. ш. 56°44′06″ в. д.HGЯO\nЮрмаш (Ғафури районы)\nИҫке Тайыш, Суҡҡайын\n80 221 819 009\n80 621 419 141\nЮрмаш (рус. Юрмаш) — Башҡортостандың Ғафури районындағы ауыл. 2010 йылдың 14 октябренә ҡарата халыҡ һаны 175 кеше. Почта индексы — 453063, ОКАТО коды — 80221819009.\n2010 йыл 14 октябрь 175 88 87 50,3 49,7\nЮрмаш ауылы Имәндәш ауыл Советына инә. Район үҙәгенән төньяҡ‑көнсығышта 54 саҡрым һәм Аҡкүл тимер юл станцияһынан төньяҡ‑көнсығышта 60 саҡрым алыҫлыҡта Еҙем йылғаһы буйында урынлашҡан. Ауылға 1930‑сы йылдарҙа Иҫке Тайыш ауылы  кешеләре (Салауат Һиҙиәтов менән Монасип Ямалетдинов) Тайыш исеме менән нигеҙ һала. Ауыл эргәһендә Суҡҡайын күле урынлашҡан. Элек ауыл Суҡҡайын тип тә йөрөтөлгән.\nУҡлыҡая аръяғында ике аҡлан бар: береһе — Бала Юрмаш, икенсеһе — Оло Юрмаш. Юрмаш ауылына шул аҡландарҙың исеме бирелгән. Тәүҙә ауылда 60-70-ләп йорт булған. Халыҡ бойҙай сәскән, солоҡсолоҡ, малсылыҡ менән шөғөлләнгән. 1925—1926 йылдарҙа «Юрмаш» колхозы ойошторола. Беренсе рәйес Монасипов Бәхтегәрәй була, ул 1932 йылда кулактар ҡулынан һәләк була.\n1950 йылдан хәҙерге исемен йөрөтә. Халҡы: 1939 йылда — 398 кеше; 1959 йылда — 424 кеше; 1989 йылда — 224 кеше; 2002 йылда — 214 кеше; 2010 йылда — 175 кеше. Башҡорттар йәшәй (2002). Башланғыс мәктәп (Ҡарағай урта мәктәбе филиалы), фельдшер‑акушерлыҡ пункты бар.\nКоллектив урамы (рус. Коллективная (улица))\nВидео Еҙем йылғаһы Юрмаш ауылы эргәһендә\n↑ хәҙер Тайыш ауылы\n↑ Имәндәш ауыл Советы. Юрмаш ауылы тарихы\n↑ Башҡорт энциклопедияһы. Юрмаш (Ғафури районы)\n↑ Налог Белешмәһе статистикаһында Юрмаш (Ғафури районы)\nЮрмаш (Ғафури районы) // Башҡорт энциклопедияһы. — Өфө: «Башҡорт энциклопедияһы» ғилми-нәшриәт комплексы, 2015—2020. — ISBN 978-5-88185-143-9. (Тикшерелеү көнө: 4 май 2022)\nИмәндәш ауыл Советы. Юрмаш ауылы тарихы\nhttps://ba.wikipedia.org/w/index.php?title=Юрмаш_(Ғафури_районы)&oldid=1132311 ҡабул ителгән\nБыл бит һуңғы тапҡыр 13:37 4 май 2022 үҙгәртелгән.


Инфоурок / Другое / Конспекты / Разработка урока по родному(башкирский) языку и литературе на тему "М.Кәрим. Дан кәпәс түгел"(5класс)\nМостай Кәримдең “Өс таған”\nповесынан “Дан кәпәс түгел” бүлеге буйынса дәрес өлгөһө\nМостай Кәримдең тыуыуына – 95 йыл тулыуға арналған\nДәүләкән районы 7-се һанлы мәктәбенең\nМаҡсат: -М.Кәримдең “Өс таған” повесынан алынған “Дан кәпәс түгел” өҙөгөнөң йөкмәткеһен өйрәнеү,\n-яҙыусы тураһында белемдәрҙе тәрәнәйтеү,\n-фекерләү ҡеүәһен үҫтереү,\n-яҙыусының өлгөһөндә, әҫәрҙәге геройҙар өлгөһөндә һуғыш ҡаһармандарына ихтирам, тыуған илгә һөйөү тәрбиәләү.\nЙыһазландырыу: компьютер, интерактив таҡта, магнитофон, яҙыусы әҫәрҙәренән күргәҙмә.\nТел асҡысы - иман биргән\n- Уҡыусылар, экрандағы йыр һүҙҙәренә иғтибар итәйек:\nЯуға барып, яуҙы еңгәс,\nИр башҡайы менән ат ҡайтыр.\nИр башҡайы менән ат ҡайтмаһа,\nМәңге һүнмәй торған дан ҡайтыр.\n-Был һүҙҙәрҙең мәғәнәһен аңлауығыҙса, бөгөнгө дәрестә беҙ дан тураһында һөйләшәбеҙ.\n-Бөгөнгө дәресебеҙҙең темаһы: М.Кәримдең “Өс таған” повесынан “Дан кәпәс түгел” тигән өҙөгөн өйрәнеү\n-Дәресебеҙҙең маҡсаты: “Дан кәпәс түгел” өҙөгөнөң йөкмәткеһен үҙләштереү, яҙыусы, шағир тураһында белемдәрҙе тәрәнәйтеү, фекерләү ҡеүәһен арттырыу, Бөйөк Ватан һуғышы ҡаһармандарына ихтирам,үҙебеҙҙә тыуған илгә һөйөү тәрбиәләү.\nӘҫәр йөкмәткеһен өйрәнеүгә күскәнсе, автор тураһында белгәндәрегеҙҙе һөйләгеҙ.\nА)Бер уҡыусы экрандағы схема буйынса М.Кәримдең биографияһын\n-Уҡыусылар, яҙыусының балалар өсөн яҙылған ниндәй әҫәрҙәрен беләһегеҙ?\n-“Өс таған”, “Беҙҙең өйҙөң йәме”, “Оҙон-оҙон бала саҡ” повестары.\nДөрөҫ, уҡыусылар.Шағир, яҙыусы, драматург, публицист булған М.Кәримдең йөҙҙән ашыу китабы булып, уның әҫәрҙәре донъяның ун теленән артығыраҡ телгә тәржемә ителгән.\nБ)Уҡыусыларҙың яҙыусының балалар өсөн яҙылған әҫәрҙәрен белеү кимәлен диагностикалау.Һәр уҡыусыға алдан әҙерләнгән эштәр таратып бирелә.\n(Уҡыусылар эштәрен эшләп бөткәс, экрандағы яуаптар менән бер- береһенең зштәрен тикшереп үҙҙәренә үҙҙәре баһа ҡуялар.\nВ)Фонояҙманан шағирҙың үҙ тауышы менән шиғыр тыңлау.\n- Хәҙер, уҡыусылар, дәреслектәге әҫәр йөкмәткеһе менән танышайыҡ.\nА)һүҙлек эше (экранда)\nТыйнаҡлыҡ- тотанаҡлылыҡ, әҙәплелек, кротость,воспитанность\nҠылыҡ - поступок\nМәргән-төҙ атыусы, меткий стрелок\nМираҫ- ҡомартҡы, наследие\nКөпө-өҫ кейеме, верхняя одежда\nКәпәс - баш кейеме, бүрек, головной убор, шапка\nБ)Уҡытыусы үҙе уҡый башлай, уҡыусылар ролләп уҡып, дауам итәләр. Уҡылғанды аңлата баралар.\n4. Һорауҙар буйынса эш - рефлексия\n- Кем ул Ғабдулла?\n-Уға ниндәй сифаттар хас?\n-Ул сифаттар һеҙҙең үҙегеҙҙә бармы?\n-Уҡыусылар, һеҙ нисек уйлайһығыҙ, миҙалды ни өсөн бирәләр?\n-Дан һүҙенең мәғәнәһен һеҙ нисек аңлайһығыҙ?\n-Һеҙ орден, миҙалдар тураһында беләһегеҙме?\n(Уҡыусылар берәм-берәм яуап бирәләр)\n-Һеҙҙеңсә әҫәрҙең авторы данлы кешеме?\n-Әлбиттә, уҡыусылар,уның даны бөтә донъяға билдәле.Уның әҫәрҙәре донъяның төрлө телдәренә тәржемә ителеп, төрлө халыҡтар өйрәнәләр.\n- Тырыш хеҙмәте өсөн М.Кәрим - Салауат Юлаев исемендәге, К.С.Станиславский исемендәге РСФСР дәүләт премияһы һәм СССР дәүләт премияһы лауреаты, Социалистик Хеҙмәт Геройы. Урыҫ телендә сыҡҡан “Хәбәр көтәм” китабы өсөн 1977 йылда Г.-Х. Андерсен исемендәге Халыҡ-ара Почетлы дипломға лайыҡ булды.Һуғышта күрһәткән батырлыҡтары өсөн дә М.Кәрим бик күп орден, миҙалдар менән бүләкләнгән.\n-Һеҙ ниндәй орден миҙалдар күргәнегеҙ бар? (уҡытыусы бер уҡыусы алып килгән “Әсәлек” миҙалын, еңеүҙең 50 йыллығына бирелгән тылда эшләгән өләсәһенең миҙалын, экрандан бер төркөм миҙал, ордендар һүрәтен күрһәтә)\n-Уҡыусылар, бөгөнгө тыныс тормошта кешеләр ниндәй орден, миҙалдар менән бүләкләнә?\n-Башҡортостанда булдырылған ниндәй орден, миҙалдарҙы беләһегеҙ?\n-Дөрөҫ, фиҙәҡәр хеҙмәт өсөн Салауат Юлаев ордены булдырылды. Күп балалы әсәләр өсөн “Әсәлек даны” миҙалы булдырылған.\n-Балалар, әҙәбиәт өлкәһендәге уңыштар өсөн Башҡортостанда булдырылған наградаларҙы беләһегеҙме?\nУҡыусылар һанайҙар: С.Юлаев, Ш.Бабич, Һ.Дәүләтшина, Ғ.Сәләм исемдәрендәге премиялар.\nБөгөнгө дәресебеҙҙе йомғаҡлап, шуны әйтергә кәрәк:\nЕгетлек бүрек кейеүҙә түгел, ә батырлыҡта, намыҫлы хеҙмәттә икән. Тырыш хеҙмәт, батырлыҡ бер ҡасан да эҙһеҙ ҡалмай, ул ҡасан да булһа халыҡ тарафынан баһалана. Киләсәктә һеҙгә ата-әсәләрегеҙҙең йөҙөнә ҡыҙыллыҡ килтермәй, яҡшы. Тырыш кешеләр булып үҫеп. Данлы кешеләр булырға яҙһын. Ҡайҙа ғына йөрөһәгеҙ ҙә һеҙҙең турала гел яҡшы хәбәрҙәр генә йөрөһөн. Хеҙмәт яратып, яҡшыны ямандан айырып, тик файҙалы кешеләр кешеләр генә булып үҫегеҙ. Шул саҡта һеҙҙе маҡтарҙар ҙа, яратырҙар ҙа. Тик кеше даны булмаһынһеҙҙә, тик үҙегеҙҙеке – үҙегеҙҙең тырыш хеҙмәтегеҙ даны. Дан ул - кәпәс түгел. Уны баштан башҡа йөрөтөп булмай.\n6.Рефлексия - кроссворд сисеү ( бер уҡыусы интерактив таҡтала яҙа бара)\nҠомартҡы һүҙенең синонимы ( мираҫ)\nМостайҙың ысын исеме (Мостафа)\nДәрестә ниндәй темаға һөйләштек?(дан)\nМостай Кәрим кем ул?(шағир)\nӘҙәбиәт өлкәһендәге уңыштар өсөн булдырылған премия исеме.(Бабич)\nТөҙ атыусы һүҙен бер һүҙ менән алыштыр.(мәргән)\n1.Дан тураһында мәҡәлдәр,(“3”-кә)\n2.Дан тураһында мәҡәлдәр, 8-се һорауға яуап яҙырға(“4”-кә).\n3.“Һинең эргәңдәге данлы кеше” темаһына мини интервью яҙырға\nНомер материала: ДВ-387275


Материалы за 06.03.2018 » Яйыҡ гәзите | Газета Яик\nЯйыҡ гәзите » Материалы за 06.03.2018\nГәлсәр шишмә төҫлө - татыулыҡ06.03.2018\nҠалабыҙҙа «Татыу ғаилә - ил күрке» исемле конкурс үтте. Ярышта туғыҙ ғаилә ҡатнашты, таң ҡалдырҙы.\nУларҙың бик етди әҙерлек менән килгәндәре күренеп тора. Өҫтәрендә башҡорт кейемдәре, милли аш-һыу менән тулы өҫтәлдәр - ҡаҙы менән эшләнгән биш-бармаҡ, буҙа, ҡоймаҡ, сәк-сәк, әжегәй, ҡаҡ, бал, бишбармаҡтан һығыла ине.\nБеренсе этап - ғаилә тарихы менән таныштырыу ине. Амановтар ғаиләһе сәхнә түренә сыҡты. Ғаилә башлығы эштә булыу сәбәпле, килә алмаған, шуға ла уның икенсе яртыһына еңел булмағандыр инде.\nӘлиә улы Айназ, ҡыҙҙары Лиана һәм Илмира менән килгәйне. Башта ғаилә тарихы менән таныштырып, шәжәрәһен һөйләп үтте.\nИкенсе булып Зөлфиә һәм Морат Басировтар сыҡты. Зөлфиә ҡаланың 15-се балалар баҡсаһында тәрбиәсе булып эшләй. Морат Учалы тау-байыҡтырыу комбинатында хеҙмәт итә. Ғаиләлә игеҙәк малай һәм ҡыҙ үҫеп килә. Был ярышта улар беренсе тапҡыр ҡатнаша.\nӨсөнсө булып Бүләковтар ғаиләһе сығыш яһаны. Бында ла ғаилә башлығы эштә булып, килә алмаған. Бүләковтарҙың ике ҡыҙҙары үҫеп килә. Әминә 4-се класс уҡыусыһы, ә Камилла 1-се класта белем ала. Альбина «Ровесник» балалар һәм үҫмерҙәр клубында ойоштороусы педагог булып эшләй. Улар «Ете ҡыҙ» бейеүен сәхнәгә ҡуйҙы.


Алда беҙҙе бик күп эштәр көтә\n18 Февраль 2019, 19:57\nЙәмәғәт эштәрендә ҡатнашып, уйындар, йырҙар йырлап үҫкән, пионер булған йылдар күптәрҙең күңелендә әлегеләй һаҡлана. Кисәге пионерҙар өлкәнәйҙе, әммә, улар менән һөйләшкәндә, пионер тормошо тураһындағы хәтирәләрҙән күҙҙәре осҡонланып китә.\nБеҙҙең мәктәптә “Ялҡын” дружинаһының пионер эше башланды, ул биш пионер отрядын берләштерә. Барлығы 83 пионер. Һәр отряд райондың күренекле шәхесе исемен йөрөтә. Дриужинала эш тәүге көндәрҙән үк башланды. Беренсе йыйын пионерҙар ойошмаһы тарихына бағышланғайны, унда уның тарихи үткәне, балаларҙың пионерҙар закондары буйынса нисек йәшәүе, пионерҙар ойошмаһының ниндәй роль уйнауы тураһында белделәр. Әлеге мәлдә әүҙем пионерҙар макулатура йыйыу менән мәшғүл.\n“Изгелек ишек шаҡый” тигән акцияға ҡушылып, ҡулдан бәйләнгән йылы әйберҙәр йыйып, социаль приютта тәрбиәләнеүсе малай һәм ҡыҙҙарға бүләк иттек. Беҙҙә тимурсылыҡ эше әүҙемләште. Һәр ай һайын дружина советы йыйыла, унда төрлө мәсьәләләр буйынса фекер алышабыҙ. Төп һорау: “Пионер ойошмаһы булырмы йәки юҡмы?” Балалар бер тауыштан: “Булыр!” – тине. 22 ғинуарҙа Аркадий Гайдарҙың 115-йыллығын билдәләп үттек, “Тимур һәм уның командаһы” фильмын ҡараныҡ.\n“Күп белеүселәр” уйын-конкурсы бик мауыҡтырғыс булды. Отрядтар пионерия тураһында һорауҙарға яуап эҙләп, үҙ белемдәрен күрһәтте, пазл-рәсемдәр йыйҙы, мәҡәлдәрҙән һүҙҙәр төҙөнө, Башҡортостан, Бөйөк Ватан һуғышы геройҙарының биографияһы буйынса яуап эҙләне. Иң яҡшыһы Муса Гәрәев исемендәге отряд булды. 8 февралдә уҙғарылған йыйын йәш герой-антифашист көнөнә арналғайны.\nБалалар рапорт бирергә, актик эшләргә, кәрәкле мәғлүмәт эҙләргә, хәбәрҙәр әҙерләргә, бер-береһен тыңларға өйрәнде. Пионер үҙидарһы уларға ойоштороу күнекмәләрен булдырырға, үҙ ҡыҙыҡһыныуҙарын коллектив ихтыярына буйһондорорға өйрәнергә ярҙам итә.\nАйыт урта мәктәбенең өлкән пионервожатыйы.


Башҡортостан көслө буран аҫтында ҡалды - GTRK.TV — Новости Уфы и РБ\nБашҡортостан көслө буран аҫтында ҡалды\nУл кисә башланып бөгөн дә дауам итте. Бер-нисә сәғәт эсендә юлдарҙы көрт баҫты. Ҡала эсендә генә түгел, оло юлдарҙа ла хәрәкәт итеү ҡатмарлашты. Шул сәбәпле бөгөн Өфөлә ун баллыҡ тығындар барлыҡҡа килде. Башҡаланың барлыҡ урамдарында ла тиерлек иртән автомобилдәр тығында тора ине. Авариялар хәлде тағы ла ҡатмарлаштырҙы. Көндөҙгө сәғәт икегә тиклем Аэропорт, Шаҡша, Жилино һәм Затон яғынан ауыр йөк машиналарына Өфөгә инеү сикләнде. М5 федераль трассаһында ла йөк машиналары һәм автобустар өсөн сикләүҙәр бар. Әлеге минуттарға буран бер аҙ тынды. Ял көндәрендә бер аҙ һыуытасаҡ, тип хәбәр итә синоптиктар.


«Киске Өфө» гәзитенең сайты - МИЛЛИ-ЭТНИК ФЕСТИВАЛЬ БАШҠОРТ КИНОҺЫН ҮҪТЕРӘСӘК - 2014 - Мәҡәләләр\nМилли фильм тәрбиәләргә тейеш\nКино төшөрөү ҙур сығымдар талап итә. Бына шуның өсөн дә сәнғәттең был төрөнә үҙаллы, дәүләт ярҙамынан тыш көн күреүе ауырға төшә. Әлбиттә, беҙ бөгөн милли киноға иғтибар күберәк булыуын теләр инек. Тик башҡа төбәктәрҙең хәле күпкә ауырыраҡ икәнен күҙ уңында тотҡанда, беҙ ул тиклем көрсөктә түгел әле, шөкөр. Ғөмүмән, сәнғәттең һәр төрө үҙ эшенең оҫталары иҫәбенә йәшәп килә, кино төшөрөүселәр араһында ла бер нәмәгә лә зарланмайынса, мөмкинлектәр табып, үҙ хыялдарын тормошҡа ашырыусылар күп. Тап улар башҡорт киноһын бар итә, уны үҫтерә һәм камиллаштыра. Республикала һәләтле кинорежиссерҙар байтаҡ, киностудия уларҙың барыһын да штатҡа ала ла алмай. Беҙҙә уларҙың бер өлөшө генә эшләй.\nМилли кино сәнғәтенә инвесторҙар йәлеп итеү ҙә әлегә ауыр мәсьәлә. Бер кем дә кино төшөрөүгә аҡсаһын былай ғына бирмәй. Уларҙы йә шәп проект ҡыҙыҡһындырасаҡ, йә абруйлы, данлыҡлы берәй исем ылыҡтырасаҡ. Быларҙың икеһе лә булһа, тағы ла яҡшыраҡ. Иң мөһиме, бай кешенең башҡорт киноһына ышанысы, тимәк, уның үҙ халҡын фиҙаҡәр һөйөүе кәрәк. Ҡыҙғанысҡа күрә, әлегә беҙҙә был йәһәттән маҡтанырлыҡ өлгөләр юҡ. Кино фондына ла йыл да ғариза бирергә тырышабыҙ, әммә әлегә унан ярҙам алғаныбыҙ булманы.\nШулай ҙа "Башҡортостан" киностудияһы эшмәкәрлеген дауам итә. Күберәк ҡыҫҡа метрлы, аҙ бюджетлы фильмдар төшөрәбеҙ. "Ҡыҫҡа метрлы фильм менән генә милли кино сәнғәтен үҫтереп буламы?" тигән һорауҙы миңә йыш бирәләр. Кино төрлө булырға тейеш. Әлбиттә, мөмкинлектәр булғанда, исмаһам, ике йылға бер тапҡыр булһа ла тулы метрлы фильм төшөрөргә лә кәрәк. Әлегә Айсыуаҡ Йомағоловтың "Ел аулаусы" фильмы - киностудияла төшөрөлгән тулы метрлы аҙаҡҡы фильм. Уға республика һәм федераль сығымдар һалынды. С. Бондарчук исемендәге "Волоколамск сиге" VII Халыҡ-ара хәрби-патриотик фильм фестивалендә кешенең әхлаҡи матурлығын кәүҙәләндергәне өсөн махсус приз менән бүләкләнгән был фильм киң прокатҡа сыға алманы. Үкенескә күрә, Рәсәй кино прокаты менән шөғөлләнеүселәр уның милли колоритлы булыуы менән тамашасыға ҡыҙыҡлы булмаясаҡ, тип тапты шикелле. Ә бит кинематограф һәр эше менән тәрбиәүи функция үтәргә тейеш. Бәлки, шуның өсөн дә милли кино коммерция киноһына әүерелә алмайҙыр, сөнки ул һәр ваҡыт ошо хәҡиҡәтте күҙ уңында тотоп ижад ителә. Тамашасы кино ҡарағанда үҙен герой менән сағыштырып ҡарарға, яҡшылыҡтың яуызлыҡты еңеүенә ҡыуанырға, фильмда үҙенсә йәшәргә тейеш.\nКиләһе йыл "Башҡортостан" киностудияһы 25 йыллыҡ юбилейын байрам итә. Һәр төбәктең киностудияһы, кино төшөрөүгә дәүләт ярҙамы юҡ, был йәһәттән беҙ күпкә бәхетлебеҙ. Элек союздаш республикаларҙа ғына киностудиялар төҙөү рөхсәт ителгәнлектән, Башҡортостанда ул ваҡытта киностудия булмай. Союз мәлендә үк кино сәнғәте яҡшы үҫешкән дәүләттәрҙең бөгөнгө хәле беҙҙекенә ҡарағанда күпкә яҡшыраҡ. Сөнки булған база Советтар Союзы тарҡалғас та уларҙа тороп ҡалған, һәр хәлдә, уларҙың үҙ биналары бар. "Башҡортостан" киностудияһының ошоға тиклем үҙ йорто ла булманы, бер бинанан икенсеһенә күсенеп йөрөүҙәр уның рухын ҡаҡшата алманы, әлбиттә, шулай ҙа ауыр ине. Быйыл беҙ, шаяртып әйткәндә, 10-сы юбилей күсенеүен тағы кисерҙек. Хәҙер киностудияның баш ҡаланың "Ағиҙел" биҫтәһендә ике бинаһы бар. Күптәр беләлер, Затонда кино төшөрөү павильоны эшләй алдыҡ. Киностудия өсөн был павильон бик кәрәк ине, унда кино, сериалдар төшөрөүҙән тыш, күргәҙмәләр ойошторорға, спектаклдәрҙең телевизион версияһын төшөрөргә мөмкин буласаҡ. Унан һуң, беҙҙең эргәлә кинопавильондар юҡ, тимәк, беҙ уны арендаға ла бирә аласаҡбыҙ.\n"Башҡортостан" киностудияһы прокат ойошмаһы ла. Дәүләт һәм муниципаль кинотеатрҙарҙа барған фильмдарҙы беҙ һайлап алабыҙ. Бөгөнгө көндә Рәсәй кино баҙарында Голливуд төп урынды биләй, финанс яғынан ҡарағанда, Рәсәй прокатының 80 проценты Америкаға китә. Иң хәүефлеһе шул: был боевик, мистика, фантастикалар нигеҙендә икенсе ҡиммәттәргә өҫтөнлөк бирәсәк яңы быуын тәрбиәләнә. Милли фильмдарға йөрөүселәр аҙ, мәҫәлән, 2013 йылда дәүләт аҡсаһына Рәсәйҙә төшөрөлгән фильмдарҙың 10 проценты ғына үҙенең хаҡын ҡайтара алған. Ә был фильмдарҙы исемдәре диңгеҙ аръяғында билдәле булған режиссерҙар төшөргән, быға етди компаниялар ҡатнаштырылған, ҙур аҡсалар һалынған. Бөгөн тамашасыны Рәсәй фильмдарына йәлеп итеү эшмәкәрлеге алып барыла барыуын. Ошо шарттарҙа башҡорт киноһының республикала булһа ла үҙенең тоғро тамашасыһы булыуы шатлыҡлы.\nКино фестивале - Өфөлә\n27-29 ноябрҙә Өфөлә "Аҡбуҙат" Милли һәм этник кино халыҡ-ара фестивале үтәсәк. Республикала "Ер һәм Кешеләр" Төбәк-ара телевизион фестивале бер нисә тапҡыр үткәйне. Әммә бындай форматта һәм тап ошо йүнәлештә әлегә фестиваль булғаны юҡ. Шуға ла беҙ бер кемде лә ҡабатламайбыҙ, тип кенә әйткем килә. Халыҡ-ара фестиваль булараҡ, унда ҡатнашыусылар күп буласаҡ. Әлеге мәлдә уларҙың барыһы ла үҙ эштәрен конкурсҡа ебәрә, ойоштороусылар халыҡ-ара жюри өсөн фильмдар һайлау эше менән мәшғүл.\nРеспубликала йыл һайын уҡ булмаһа ла, мәҫәлән, ике йылға бер үтеп торған кинофестиваль үткәреү идеяһы менән күптән яна инек. Теге йәки был сәбәп-тәр менән уны әлегәсә тормошҡа ашыра алмаһаҡ, былтыр фестиваль үткәреү һәм кино төшөрөү өсөн тәғәйенләнгән павильонды йыһазландырыу өсөн Президент грантына лайыҡ була алдыҡ. Әлбиттә, фестиваль үткәреү тәжрибәһе юҡ, әммә беҙ уны нисек эшләргә кәрәклеген беләбеҙ. Ә бына төрлө кимәлдәге фестивалдәрҙә ҡатнашыу тәжрибәһе ҙур. Рәсәй кимәлендәгеләрен иҫәпкә алмағанда, 2013-2014 йылдарҙа 50-нән ашыу халыҡ-ара фестивалдә ҡатнашып, киностудия фильмдары 30 диплом һәм бүләккә лайыҡ булды. Вилүрә Иҫәндәүләтованың Ирек Зарипов тураһындағы "Ике килгән ғүмер" документаль фильмы Миланда Халыҡ-ара спорт киноһы фестивалендә юғары баһаланды. Мультипликаторҙарыбыҙ күптән донъя кимәленә сыҡҡан.\n"Аҡбуҙат" кинофестивалендә фильмдар өс - тулы метрлы, ҡыҫҡа метрлы, документаль фильм жанрҙарында баһаланасаҡ. 30-ҙан ашыу фильм һайлап алынды. Өфөлә өс көн дауамында кинофестиваль рухы гөрләп торасаҡ. Сараны тантаналы асыу, ҡыҙыл балаҫ буйлап үтеү, һәләтле кино төшөрөүселәр - былар барыһы ла буласаҡ. Конкурста ҡатнашҡан киноларҙы жюри ағзалары, төшөрөүселәр менән бергә тамашасылар ҙа ҡарай аласаҡ, улар Актерҙар йортоноң залында күрһәтеләсәк. Документаль фильмдарҙы "Родина" кинотеатрында күрһәтәбеҙ. Һәр фестиваль урындағы милли кинематографияны үҫтереүгә булышлыҡ итә. Фестивалдән һуң кемдер башҡорт киноһы тураһында һүҙ йөрөтә башлай икән, башҡорт киноһы Рәсәйҙә генә түгел, сит илдә лә танылыу ала икән, маҡсатыбыҙға өлгәштек, тигән һүҙ. Мәҙәниәт йылында республикала кинофестиваль үтеүе һәр кем - кино төшөрөүселәр өсөн дә, кино һөйөүселәр өсөн дә ҙур ваҡиғаға әүерелһен ине.\nИң яҡшыһы булырға тейешһең\nКино өлкәһенә мин телевидение аша килдем. 1991 йылда ВГИК-тың режиссура факультетына профессор Виктор Лисаковичтың оҫтаханаһына уҡырға ингәндә унда мультипликатор булып эшләй инем. Уҡыу йортон тамамлағандан һуң телевидениела башта режиссер, аҙаҡтан художество етәксеһе булдым, документаль, бөтәһенә лә билдәле "Таныш түгел таныштар" кеүек музыкаль-нәфис фильмдар төшөрҙөм. 2000-2002 йылдарҙа Мәскәүҙә Александр Политковскийҙың студияһында эшләү бәхете тейҙе. Был йылдарҙа ҙур тәжрибә тупланды, Политковский кеүек үҙенсәлекле фекерле, ижади кеше менән аралашыу үҙе оло мәктәп булды. Унда режиссер булараҡ ҡына түгел, журналист булараҡ та эшләргә тура килде. Шул саҡ бер нәмәгә төшөндөм: ҡайҙа ғына булһаң да, нимә генә эшләһәң дә, һин бар нәмәне лә яҡшы итеп башҡарырға тейешһең, юғиһә, һинең урыныңда башҡалар буласаҡ.\nӨфөгә ҡайтҡас, СТС Өфө телеканалы асырға ярҙамлашып, унда ун йылға яҡын генераль директор вазифаһын башҡарҙым, "Башҡортостан" киностудияһына күскәнсе йылға яҡын "Рәсәй-Башҡортостан" каналында эшләп алдым. Телевидениела эшләгәндә үҙем теләгән нәмәләрҙе төшөрә ала инем, шуға ла был осор ижади яҡтан үҙемде асыу йәһәтенән иң бәхетлеһе булғандыр. СТС каналында менеджер һөнәрен энәһенән ебенә тиклем өйрәнергә тура килде. Шулай ҙа кино төшөрөү күңелемә яҡыныраҡ ине, шуға киностудияға эшкә килергә ризалаштым да инде. Бер кемгә лә сер түгел, ул саҡта был ойошманың финанс проблемалары бар ине, шулай уҡ милли киноның торошо, уның талғын үҫеше күңелемә тынғы бирмәй ине. Кемгәлер, бәлки, әле лә башҡорт киноһы насар үҫешә кеүек тойолор, әммә был йәһәттән алға китеш бар, тип әйтер инем. Кино ла төшөрәбеҙ, кинопрокат та үҫешә. Былтыр "Визит" фильмын төшөрөү өсөн Президент грантын яуланыҡ. Режиссер булараҡ, фильмдар төшөрөү тураһында хыялланам, әлбиттә, әммә әлегә бындай теләгемде тормошҡа ашырыу кисектерелеп килә. Бына киностудияның хәлен бер аҙ яйға һалһаҡ, бәлки, нимәгәлер тотонормон да.\n"Ашаған белмәй, тураған белә" тигән тапҡыр мәҡәл киностудияның эшмәкәрлеген тулыһынса сағылдыра алыр ине, моғайын. Ысынлап та, башҡорт киноһы юҡ ул, беҙҙә кино төшөрә беләләрме, тип әйтеүселәр үҙҙәренең ни тиклем хата фекерҙә булыуын аңлаһа ине. Финанс ҡытлығы Рәсәйҙә бөтөн кимәлдә лә күҙәтелә, әхлаҡи ҡиммәттәр үҙгәргән, мәҙәниәт менән сәнғәткә тейешле иғтибар булмаған мәлдә йылына бер-нисә ҡыҫҡа метрлы булһа ла фильм төшөрөү үҙе үк уңыш. Унан һуң, бар эшмәкәрлеге башҡорт киноһын үҫтереүгә йүнәлтелгән киностудияның башҡа мәшәҡәттәре лә байтаҡ - архивта яҡтан фильмдарҙы тергеҙеү, ресраврациялауға матди саралар табыу, элекке кинотаҫмаларҙы, магнит таҫмаларҙы һаҡлап ҡалыу өсөн цифрлы форматҡа күсереү, дәүерҙең данлыҡлы шәхестәре тураһында фильм-портреттар төшөрөү, ваҡиғаларҙы киножурналға индереп барыу шулай уҡ улар иңенә төшә. "Ә башҡорт киноһы бармы ул?" тигән һорауға яуапты, моғайын, барыбыҙ ҙа ай аҙағында буласаҡ кинофестивалдә күрербеҙ.\nЯҙылған: 17.11.14 | Ҡаралған: 1391


Гейне Интерактив Уйын – Уйын Бушлай Онлайн Порно\nӨлкәндәр Өсөн Концентрат Геймер\nӨлкәндәр уйындарын яратыусылар берләшмәһе барып ҡушылыу өсөн\nГейне Интерактив Уйын - Бысраҡ Күңелле Һәм Наслаждайся Был Ысул Порно\nИнтерактив уйын гей-был блокта балалар яңы, һәм уның киләсәк өсөн, бөтә башҡа ир балалар уйынсыҡты ала. Был ғәжәп оҡшашлыҡ, ләкин ул тағы ла ғәжәп булмаҫ, сөнки башҡа малайҙар башҡа бөтә был гей-уйын сайттары, ә уйынсыҡ-ул һеҙгә, бөтә уйынсылары, ул үҙенә оҡшаған ваҡытын шунда үткәрә. Бынан башҡа теләсә ҡайһы һеҙҙең онотмай гей тураһында-уйындар платформаһында, сөнки беҙҙе бушлай коллекция башлағанда ғына тулы секс-уйын. Бөтә был сайтта булған, тип, һеҙҙең өсөн күңелле багктар кәрәк, һәм был беҙҙең бөтә команда буласағын, улар беҙгә һәр сервер ҡорамалдарын тейәп бер нисә тикшереү., Премиальный беҙ порноигр коллекция булдырып, унда уйнарға мөмкин бушлай, һәм беҙ шулай ҡайғырта, уның өсөн бөтә фантазияғыҙҙы һәм һын үҙ эсенә ала, виртуаль донъяға улар телисез икән, наслаждаться-се.\nБыл йыйынға һеҙ яңы уйын манераһы китапхана ҡыҙыҡ һыныу күпкә артыҡ сексуаль шатландыра, ул порно һеҙ даими әйләнеп кульминационный оргазм ваҡытын булған, шулай уҡ ул реаль булып күренмәй тиерлек, шул булараҡ, һеҙ ала улар, ҡасан тормошҡа реаль секс менән шөғөлләнә. Был уйындарҙы юғары интерактивты һәм факторы арҡаһында, улар һеҙ алдан мейе, уйланырға мәжбүр итә, тип актив ролде уйнай бөтә был порно һеҙ-контент, дөрөҫө шунда, тип, реаль тормош секс менән шөғөлләнмәй икән., Ауыр һүҙҙәрен белдерҙе, юҡһа, һеҙ нимә, был хардкорный уйындар уйнап, моғайын, һеҙ әммә барыһын да аңлап, ваҡытында уйын, дөрөҫөн ҡасан кончать беҙҙең сайтта. Был һезгә лә бер ни ҙә тормай, хәҙер был шулай булып эшләй.\nУйын Өлкәндәр Өсөн Бушлай, Башҡа Улар Һеҙгә Ярҙам Сперма\nБыл уйын шул тиклем ҡуйы, биш минуттан артыҡ түгел, тип, һеҙ, аласыз һакларға, ла кончать беренсе булып башлап ебәргән. Тик, сөнки һин кончать, был түгел, тимәк, һин уйнай башлай. Бөтә төн һеҙҙең өсөн интерактив уйын уйнай. гейне коллекцияһының исеме бар, һәм улар бик күп. Беҙ күп ваҡыттарҙағы уйындарҙы ла тәҡдим итеү, үткәреү өсөн ввязаться төндә һеҙ аласыз, шулай уҡ юғары реиграбельность менән уйындар күп.\nҠайһы бер сайттарҙа беҙҙең таба булған иң көсөргәнешле уйын категорияһында секс-симулятор. Был уйын бөтәһенә лә оҡшап ул порнофильм күберәк, сөнки уларҙың уйын процессы китерелә менән POV, трахать ирек сездә бар, сөнки унда персонаждар, тип һезгә ошай. Ул уны һеҙгә задница засовывать бәлки, ауыҙ итергә, йәки һеҙҙән хатта ҡайһы бер уйында улар һеҙҙең ҡараштар менән улар трахать мәжбүр раят дрочить мәжбүр. Эш графигы арҡаһында уйын реаль тойолған был HTML5, ул движок хәрәкәте ҡулланыу, эшләү өсөн бөтә тәне ответ., Шулай уҡ был уйын иҫкә тауышлы движок кәрәк, сөнки егет һәм стон хрюканье, ул трахать булһа, һеҙ, яҡшы contemporize, һәм әгәр һеҙ күҙҙәрен йомоп, һеҙ булып тойолған эштәр порно һеҙ тыңлағыҙ.\nӘгәр уйын ваҡытында нисә персонаждары менән һеҙҙе яратам, һеҙҙең менән танышырға кәрәк. гейне симулятор-беҙҙең сайтта таныша. Был процесс һеҙгә уйын оҡшанымы аватар эшләй, ә һуңынан һеҙ был донъяла аватар алыу өсөн, егеттәрҙе, эҙләп, һеҙҙең уның трахнуть һәм аҙҙыра. Секс шул оҡшаны, хатта секс-симулятор, башҡа нәмәләрҙе йыйыу изгинов һәр бер егет бар, ул буласаҡ яһарға, һеҙҙең өсөн. Был бары тик ике гей һәм төп жанры-уйын, сайты һеҙҙе көтә ул беҙҙең. Беҙҙең коллекцияһын ҡарай, беләләр, улар өсөн барыһы да.\nПорно Сайттар Һеҙҙең Өсөн Уйындар Алмаштыра Тубал\nИнтерактив уйын гей-гей береһе-уйын сайттары, улар һеҙ аласаһы һеҙҙең бушлай альтернатива тәҡдим споралы ысынлап секс-тубал. Категория gnu булманы һәм беҙҙең кеүек үк, контент әҙ булһа ла тәҡдим итә, һәм беҙ, был һеҙгә бер өлөшө булып, уйын уйнай. Пользовательский тәжрибәһе бөтә һәм шул уҡ интерфейсы беҙҙең сайттың, улар һеҙ булдылар эйә секс-тубал. Беҙ ысул тәҡдим итә һәм һеҙ, һеҙҙең менән бәйләнештәр шулай уҡ уйынсыларға ярҙам менән ул башҡа, тәфсир һәм бүлегенең иғлан таҡталарында булған.


Әбүзәрҙең хәтер һандығынан\nҺигеҙ йәш самаһы булғандыр. Бер көн эсем бошоп торғас, туҡтале, күрше ауылдағы әбейемдәргә ҡунаҡҡа барып киләйем тип, инәйемә әйттем дә сығып киттем.\nМине күргәс, әбейем эй ҡыуанды, шундуҡ самауырына йәбеште. Бигерәк тә уның улы, минән бер йәшкә бәләкәй ҡустымдың түбәһе күккә тейҙе: уйнарға иптәш табылды бит. Донъя хәлдәре тураһында сөкөрҙәшә-сөкөрҙәшә сәй эсеп алғас, әбейем үҙ эшенә тотондо, беҙ үҙ мәшәҡәтебеҙгә сумдыҡ.\nУйын менән була торғас, кис еткәнен дә шәйләмәй ҡалғанбыҙ. Әбейем киске табынға саҡырып һөрәнләй икән. Ҡунаҡ әҙәбен һаҡлап, мул һыйлы өҫтәл янына тыйнаҡ ҡына барып ултырҙым. Алһыуланып ятҡан бәрәмәстәр, майлы ҡоймаҡтар, баллы бауырһаҡтар күҙҙе ҡыҙҙырһа ла, ризыҡҡа үрелмәйем, сабыр итеп, ҡыҫтағандарын көтәм. Күргәнем бар, ҡунаҡ халҡы ҡыҫтағанды ярата ул.\nЙомарт әбейем ни, шуны һиҙгәндәй, ашап ултыр, улым, бына бынауһын ауыҙ ит, бынауһын ҡап, тип алдыма тәм-томдо өйә генә. Бер каса сәйҙе бушатып ҡуйҙым, икене... өстө... Ҡорһаҡ тулғанын белдереп, кикертеп ебәрһә лә, күҙ туймай, ҡәһәрең. Етмәһә, әбейем, ҡана, тағы яһайым, тип өлтөрәп тора. Ярай, өсәү һыйған ергә дүртәү ҙә һыйыр, тим эстән. Бындай тәғәм тағы ҡасан эләгә әле!..\n“Әппәр” итеп, рәхмәт әйтеп, аш табынынан торғас: “Ярай, балалар, йоҡлағыҙ”, – тип әбейем урын йәйеп бирҙе. Арығас ни, ятыу менән йоҡлап та киткәнмен.\nБер мәл... ниндәйҙер рәхәт йылылыҡтан күҙҙе асып ебәрҙем дә, һәрмәнеп ҡарағайным, ҡотом осто – аҫтым “күл” булған да ҡуйған. Һикереп торғанымды һиҙмәй ҙә ҡалдым. Нимә эшләргә? Таң саҡ беленә башлаған. Тауыш-тын юҡ, барыһы ла йоҡлай, күрәһең. Әбейемдәр уянһа, уларҙың күҙенә нисек ҡарармын?\nШым ғына урамға сыҡтым да ауылым яғына һыпырттым. Үҙ-үҙемде әрләй-әрләй йүгерәм: “Убыр! Аскернә! Тамағың арҡаһында, ана, ниндәй оятҡа ҡалдың!” Шулай ҙа күңелде йыуатҡан булам: ярай әле әбейем урынды соланға алам-һалам йәйеп һалған. Ҡунаҡ тип, теге түрбашта торған карауаттағы күпмәгә ятҡырған булһа!..\nОшо ваҡиға миңә ғүмерлек һабаҡ бирҙе. Аш өҫтәле янында ғына түгел, башҡа осраҡтарҙа ла нәфсене аҙҙырмаҫҡа тырышам – аҫтың “күл” булып ҡуйыуы бар!


Башҡортостанда “Минең Мостай Кәрим” балалар конкурсы тамамланды // Йәмғиәт | новости башинформ.рф\nБашҡортостанда “Минең Мостай Кәрим” балалар конкурсы тамамланды\n15:20, 2 декабря 2009 Йәмғиәт\nМөмкинлектәре сикләнгән балалар араһында үткәрелгән “Минең Мостай Кәрим” республика ижади конкурсы тамамланды. Был сараны Республика һуҡырҙар өсөн махсус китапханаһы ойошторҙо.\nРеспублика һуҡырҙар өсөн махсус китапханаһы был конкурсты насар күргән һәм һуҡыр балалар өсөн дүртенсе тапҡып үткәрә һәм традиция буйынса Халыҡ-ара инвалидтар көнөндә, 3 декабрь, уны йомғаҡлау өсөн республиканың бөтә төбәктәренән балаларҙы саҡыра. Быйылғы ижади бәйге Башҡортостандың халыҡ шағиры Мостай Кәримдең тыуыуына 90 йыл тулыуына арналды.\nИжади бәйге ике этапта үтте: тәүҙә ҡала һәм райондарҙың балалар китапханалары нигеҙендә, һуңынан республика кимәлендә. Икенсе турға балығы 75 эш һайлап алынды. Конкурста ҡатнашыусы 69 баланың 12-һе төрлө номинацияларҙа еңеүсе тип танылды.


Волонтерҙың күңеле изге » «Йәшлек» гәзите | Газета «Йәшлек» | Официальный сайт газеты Йэшлек\nГазета "Йәшлек" » Яңылыҡтар таҫмаһы » Волонтерҙың күңеле изге\n29.10.2019 Волонтерҙың күңеле изге\nТоратау конгресс-холында республиканың төрлө район-ҡалаларынан килгән волонтерҙар бәйгеһенә йомғаҡ яһалды. Уҡыусыларҙы Каринэ Хәбирова, Йәмәғәт палатаһы етәксеһе Ольга Панчихина, төрлө министрлыҡтар вәкилдәре сәләмләне.\nБер йыл буйы йәш ирекмәндәр ауыл-ҡалаларҙа әбей-бабайҙарға, мөмкинлеге сикләнгән балаларға ярҙам итә һәм бының хаҡта конкурсты ойоштороусыларға отчет ебәрә.\nТуймазы ҡалаһынан килгән алтынсы синыф уҡыусыһы Реналь Хәбиров юлдарҙа балаларҙың машинанан тапалыу осраҡтарын кәметеү өсөн, киске мәлдә яҡтылыҡты сағылдырған элемент тағырға йәки кейергә кәрәк, тигән баннер яҙып элеп ҡуйған. Балалар хәүефһеҙлеге буйынса урындағы ЮХХДИ хеҙмәткәрҙәре менән осрашҡан.\nБөгөн 6-сы класс уҡыусыһы автоҡаласыҡ проектын тәҡдим итә. Автоҡаласыҡ - транспорт системаһыһының бәләкәй күсермәһе буласаҡ. Һәр бала үҙен төрлө ролдә һынап ҡараясаҡ - йәйәүле, водитель, ЮХХДИ инспекторы. Бының кеүек урындар республиканың бер-нисә ҡалаһында ғына бар.\nБашҡортостанда бөгөн 200-ҙән ашыу ирекмәндәр ойошмаһы иҫәпләнә. Улар 14 йүнәлеш буйынса эшләй. Һуңғы йылдарҙа волонтерҙар юғалған кешеләрҙе эҙләү, ихата-парктарҙы йәшелләндереү, төзөкләндереү кеүек эштәрҙә яҡшы һөҙөмтәләр күрһәтә. Ирекмәндәр хәрәкәтен әүҙемләштереү маҡсатында, малай-ҡыҙҙар өсөн эшлекле йәйге лагерҙар һәм яңы проекттар ойошторола.


Эшсе кадрҙар ҡайҙа әҙерләнә? » Башҡортостан гәзите | Газета Башкортостан на башкирском языке\nБашҡортостан гәзите » Белем һәм тәрбиә » Эшсе кадрҙар ҡайҙа әҙерләнә?\nЭшсе кадрҙар ҡайҙа әҙерләнә? 29.05.2018 // Белем һәм тәрбиә\nБөгөн илебеҙ эшсе кадрҙарға ҡытлыҡ кисерә, бигерәк тә ауыл хужалығы. Совет осорондағы механизаторҙар, агрономдар хаҡлы ялға китә. Тағы ла бер нисә йылдан кем ерҙә эшләр тигән һорау етәкселәрҙе борсой. Ҡулайлаштырыу ваҡытында ауыл ерендә ҡайһы бер мәктәптәр ябылһа ла, урта һөнәри лицей, колледж кеүек белем усаҡтарына уның шауҡымы ҡағылманы. Шуға ла “Йәштәрҙә ниңә ябай эшсе һөнәрҙәре ҡыҙыҡһыныу уятмай?” тигән һорауҙы уҡыу йорттарына биреү урынлы түгел, сөнки был мәсьәлә ил иҡтисадына, хеҙмәт баҙарына, эш хаҡына барып тоташа.\nӘммә эшсе һөнәрҙәрен үҙләштереп, уңышлы хеҙмәт итеп, ныҡлы тормош юлына баҫҡан, илдең киләсәген тотоп торған йәштәребеҙ ҙә бихисап. Ана шундай ерҙә эшләгән, илде туйындырған, ашатҡан белгестәрҙе әҙерләүгә Мишкә агросәнәғәт колледжы ҙур өлөш индерә. 25 йыллыҡ тарихҡа эйә булған уҡыу йорто төбәктә инде бер нисә йыл алдынғылар рәтендә. Мәҫәлән, 2016 йылда республикала ауыл хужалығы һөнәрҙәре буйынса әҙерлек алып барған иң яҡшы профессиональ белем биреү учреждениеһы исеменә лайыҡ була.\nБылтыр ҙа республика Башлығы Рөстәм Хәмитов Мишкә районында уҡытыусыларҙың август кәңәшмәһендә сығыш яһап: “Беҙҙең Мишкә агросәнәғәт колледжы яҡшы эшләй. Беҙ урынға сығып, студенттарҙың уңыш йыйыу мәлендә техника менән оҫта эш итеүен, был йәһәттән ниндәй белемдәре барлығын ҡараныҡ. Республикала колледж беренселәрҙән булып ҡабул итеү планын үтәне, был бик яҡшы. Директор әүҙем, ыңғай тәьҫораттар ҡалдыра. Тик һуңғы сиккә еткәндә генә белем биреү учреждениеларын ҡулайлаштырыу аҙымына барырға кәрәк. Уҡыусылар мөмкин булған тиклем үҙҙәре йәшәгән төбәктә белем алырға тейеш, шул иҫәптән дистанцияла белем биреүҙең заман технологияларын ҡулланырға кәрәк”, – тине. Премьер-министр урынбаҫары, ауыл хужалығы министры Илшат Фазрахманов та былтыр колледжды 25 йыллыҡ юбилейы менән тәбрикләп: “Бында мәғариф эшмәкәрлеген алып барыу өсөн яҡшы шарттар тыуҙырылған. Иң мөһиме – студенттар үҙҙәрен өйҙәге кеүек тойоп, ошо һөнәрҙе һайлағандарына бер ҙә үкенмәйәсәгенә ышанам”, – тине.\n1992 йылда “Мишкә” совхозы базаһында ойошторолған уҡыу учреждениеһы ҡыҫҡа ваҡыт эсендә бай тәжрибә туплап өлгөргән, бөгөн башҡаларға үрнәк итеп ҡуйырлыҡ эшмәкәрлек алып бара. Илдәге мәғариф системаһында барған үҙгәрештәргә бәйле, уның юридик исеме үҙгәрһә лә, төп тәғәйенләнеше шул килеш ҡала. Тәүге йылдарҙа унда тракторсы, ташсы, штукатур-буяусыларҙы әҙерләһәләр, бер аҙҙан, уҡырға теләгәндәрҙең күп булыуын иҫәпкә алып, 120 урынға тәғәйенләнгән төкәтмә төҙөлә. Шулай уҡ уның матди-техник базаһы ла нығытыла.\nРәсәйҙең маҡтаулы башланғыс һөнәри белем биреү хеҙмәткәре, Башҡортостандың атҡаҙанған мәғариф һәм ауыл хужалығы хеҙмәткәре Валерий Тимерғәле улы Байбулатов уҡыу йорто ойошторолғандан бирле директор йөгөн тарта. Абруйлы, һәләтле етәксе йылдар дауамында колледждың эшмәкәрлеген уңышлы ойоштора. Әле уның етәкселегендә 28 педагог уңышлы хеҙмәт юлы үтә. Колледж ошо йылдарҙа биш меңдән ашыу эшсе белгес әҙерләгән, улар төрлө тармаҡтарҙа уңышлы эшләп йөрөй.\nЙылдар үтеү менән колледж да үҫә, белгестәр әҙерләү даирәһе лә арта. Әле ауыл хужалығын механизациялау, йорт хужабикәһе, ауыл хужалығы производствоһы мастеры, тракторсы-машинист, ашнаҡсы, кондитер, дөйөм төҙөлөш эштәре мастеры, умартасы һөнәрҙәренә уҡыталар.\nКолледжда Мишкә, Бөрө, Балтас, Ҡариҙел райондарынан ҡыҙ һәм егеттәр белем ала. Уҡыу өсөн уңайлы шарттар тыуҙырылған: махсус дисциплиналар һәм дөйөм белем биреү предметтары буйынса кабинеттар, бай китапхана, заманса автодром, трактородром, умартасылыҡ, дөйөм ятаҡ, ашхана, тамаша залы бар.\nУҡыу йорто үтә яуаплы социаль функцияны ла үҙ өҫтөнә алған. Бында етемдәр, күп балалы ғаиләләрҙән балалар, “ауыр үҫмерҙәр” үҙенә яҡлау, аңлау табып, һөнәрле булыуға өлгәшкән. Мәҫәлән, былтыр йыл башында унда күп балалы ғаиләләрҙән – 56, аҙ тәьмин ителгән һәм тулы булмаған ғаиләләрҙән – 144, етем – 29, инвалид 12 бала уҡыған.\nКолледж хужалыҡ эшмәкәрлеген дә уңышлы алып бара. Уның 600 гектар һөрөнтө ере, 100 баш һыйыры һәм йылҡыһы, 100-ҙән ашыу сусҡаһы, 200-ләп ҡаҙы, 80-ләп умартаһы бар. Студенттар хужалыҡта производство практикаһын үтә, ә етештерелгән продукция колледждың ашханаһына оҙатыла.\nҒөмүмән, агросәнәғәт колледжы Мишкә районының социаль-иҡтисади үҫешенә, шулай уҡ илебеҙ өсөн яңы быуын эшсе кадрҙарҙы әҙерләүгә тос өлөш индерә.


«ЙОМШАҠҠАЙЫМ!» – ТИЕП ӨНДӘШ... » Башкортостан кызы | Башҡортостан ҡыҙы\nҺәр нәмәгә ижади ҡараған уңған һәм һәләтле кешеләр күп арабыҙҙа. Башҡортостандың атҡаҙанған матбуғат һәм киң мәғлүмәт хеҙмәткәре, шағирә, «Тамыр» балалар телеканалы мөхәррире Рәзилә САЛАУАТОВА – шундайҙарҙан. Шиғри күңелле ҡыҙ өйҙә шаршау, салбар, күлдәктәр тегә. Бөгөн журнал уҡыусыларға тәҡдим иткән кейемдәрҙе лә үҙе уйлап тапҡан.\n«Мине Ғәйшә өләсәйемә оҡшаталар. Ул тегенергә әүәҫ булған, матур биҙәүестәр яратҡан.\nБер мәл әсәйем үҙе кеймәгән матур ҡара тунын миңә бирҙе. Берәй нимә эшләт йә берәйһенә бир, кейерҙәр, тине. Модалы тиреле жакет тегеп ҡарарға булдым», – тип һөйләй Рәзилә.\nЗауыҡлы кейемдең нигеҙе булып көләпәрәле, молния ҡаптырмалы ҡара кофта хеҙмәт итә. Тунды буй-буй итеп ҡырҡып ала ла шул кофта өҫтөнә тегеп сыға. Матур төймәләр беркетә, зәңгәр ялтырауыҡтар менән биҙәй. «Эй, рәхәтләнеп кейәм мин ул жакетты!» – тип ҡыуанысын йәшермәй егәрле ҡатын.\nҠара ҡуян тиреһенән тағы нимә тегергә була икән? Тундың ҡалған яғына ҡарап, уйланып торғанда, башына шәп фекер килә – унта тегергә! Йәһәт кенә эшкә тотона, бер сәғәттә унтаны тегеп тә ҡуя.\nБының өсөн ул самалап үлсәп, аяҡ оҙонлоғона һәм киңлегенә тап килтереп, тирене киҫә лә ситен торба рәүешендә тегеп сыға. Өҫ яғына резинка үткәрә. Эстән, йылы булһын өсөн, бер ҡат туҡыма уратып тегә. Шулай итеп, йылы һәм уңайлы унталар хасил була. Ул гетраны хәтерләтә – йәнең теләгән аяҡ кейеме менән кейергә мөмкин.\n«Жакет менән унтаның ҡайҙан барлыҡҡа килгәнен белгәс, әсәйем «ыһ!» итеп ҡалды. Ҙур оҙон тунды әрәм иттең, тимәне былай. Ҡыҙының бер әйберҙе тулғандырып, икенсегә әйләндереп тегеүенә күнеп-өйрәнеп бөткәндер инде. Мине нисек бармын – шулай ҡабул итеүенә әсәйемә мең рәхмәт!» – ти тәүәккәл оҫтабикә.\nҒәҙәти сумкаға төлкө тиреһен тегеп сыҡҡас, ул шунда уҡ күҙҙең яуын алып торған зиннәтле аксессуарға әйләнә.\nШуныһын билдәләп үтергә кәрәк: Рәзилә әллә ниндәй махсус ҡулайламалар тотонмай, барыһын да ҡул менән, ябай энә ярҙамында башҡара. Модалы, зауыҡлы кейенәм тиһәң, әллә күпме аҡсалар сарыф итеү мотлаҡ түгеллеген тағы ла иҫбатлай был эштәр.\nӘйткәндәй, кибеттә бындай жакеттар 10 – 55 мең һум, ә унталар ете мең һум самаһы тора...


Әлеге шул сүп-сар...\nҠалала сүп-сар эшкәртеү полигоны төҙөү хаҡындағы хәбәр халыҡты ҡуҙғытып ебәрҙе. Күптәр социаль селтәрҙәрҙә ризаһыҙлығын белдереп үҙ фекерен яҙҙы.\nҠалала сүп-сар эшкәртеү полигоны төҙөү хаҡындағы хәбәр халыҡты ҡуҙғытып ебәрҙе. Күптәр социаль селтәрҙәрҙә ризаһыҙлығын белдереп үҙ фекерен яҙҙы. Һүҙҙең сығыуы ғына кәрәк, ул телдән-телгә күсеп йөрөй торғас, төрлөсә үҙгәреп, имеш-мимештәргә байып китеүсән. Был хәбәр менән дә шулай булды. Уның ысынбарлыҡҡа тап килеү-килмәүен күҙаллай алмағандар халыҡ араһында ҡыҙыу бәхәс тыуҙырҙы.\nАпрель аҙағында интернет селтәрендә ҡалаға Мораҡ полигонынан 66 мең тонна сүп-сар килтерелеүе хаҡында мәғлүмәт таралғайны. Йәмәғәт эшмәкәре Бәғҙәт Ниғмәтйәнов беҙгә башҡа райондарҙан ҡаты сүп ҡалдыҡтарын килтереүҙе закон нигеҙендә тыйыу өсөн петиция булдырҙы. Был хәлгә ризаһыҙлыҡ белдереп 600-ҙән ашыу кеше ҡул ҡуйған.\n«Эко-Сити» төбәк операторының генераль директоры вазифаһын ваҡытлыса башҡарған Игорь Федоров килеп тыуған мәсьәләгә аныҡлыҡ индерҙе. Уның әйтеүенсә, Мораҡ полигонындағы сүп-сар һәр 11 ай һайын сығарылып торорға тейеш.\n- Күгәрсен районынан килтерелгән ҡалдыҡтар беҙгә түгел, ҡаланан ситтә ятҡан «Нур» полигонына ебәрелде. Уның күләме 66 тонна тип күрһәтелеүе лә дөрөҫлөккә тура килмәй. Район үҙәгендә был тиклем күләмдең булыуы мөмкин түгел. Беҙҙең ҡалала айына ни бары 30 мең тонна сүп-сар йыйыла. Уның 80 проценты яңынан эшкәртелә. Сорттарға айырылғандан һуң ҡалдыҡтар Мәләүездән 40 саҡрым алыҫлыҡта ятҡан «Нур» полигонына оҙатыла, - тине Игорь Николаевич.\nУл шулай уҡ «Минераль ашламалар» ойошмаһынан алыҫ булмаған урында төҙөләсәк полигон хаҡында ла аңлатма бирҙе.\n- Һәр ваҡытта ла киҫкен торған сүп-сар мәсьәләһен хәл итеү, әлбиттә, кәрәк. Йыйылған ҡаты ҡалдыҡтарҙы ҡайҙалыр ҡуйыуҙы, эшкәртеүҙе күҙ уңында тотам. Полигон урыны 1970-се йылдарҙа уҡ билдәләнгән була, иҫкеһе урынына яңыһын төҙөү иһә 90-сы йылдарҙа хәл ителә. 2003 йылда башланған төҙөлөш 2014 йылда матди ҡатмарлыҡтар сәбәпле туҡтатыла. Район етәкселеге сүп-сар ҡалдыҡтарын эшкәртеү полигонын инвесторҙар ярҙамы менән төҙөп бөтөүҙе күҙ уңында тота.


16 Апрель 2019, 12:47\nБөгөн төндә “Башнефть”-УНПЗ”-ның етештереү майҙансығында янғын сыҡты. Урынға шунда уҡ янғындың икенсе рангы буйынса Ғәҙәттән тыш хәлдәр министрлығынан һәм “Роснефть” янғын хәүефһеҙлегенең “Башҡортостан” филиалы бүлексәләре ебәрелгән.\nҒәҙәттән тыш хәлдәр министрлығының Башҡортостан буйынса Баш идаралығы матбуғат хеҙмәтенән хәбәр итеүҙәренсә, беренсе янғын һүндереүселәр килгәндә майҙансыҡта гудрон яныуы күҙәтелә. Улар шунда уҡ эш башлай һәм төнгө сәғәт 4-тә янғын һүндерелә. Янғын майҙаны 140 квадрат метр тәшкил иткән. Һәләк булғандар һәм йәрәхәтләнеүселәр юҡ.\nУрынға Ғәҙәттән тыш хәлдәр министрлығының Башҡортостан буйынса Баш идаралығы начальнигы урынбаҫары Виталий Барзайкин барған.


Аҡыл зәғифлеге аяныслыраҡ » Башҡортостан гәзите\n22-11-2017, 00:09 // Йәмғиәт, Спорт һәм туризм // Баҫып сығарырға\nМәғлүмәт технологиялары боғаҙҙан алған заман, йәмәғәт: һөйләмеңде аныҡ кешегә түгел, хатта Йыһандағы йондоҙҙарға төбәп әйтһәң дә, уны ишеткән, яҙҙырған ғәмәлдәр табыла, һәм мәғлүмәт елдән дә тиҙерәк, нурҙан да етеҙерәк Интернет селтәрендә таралырға өлгөрә. Әйҙә, унан яуап биреп ҡара – тап шуны әйтергә теләгәйнеңме, тап ошо фекер, турғай һымаҡ, сығып остомо ауыҙыңдан?\nАна шул Интернет селтәрендә “оялаған”, “блогер” тип нарыҡланған кешеләр ифрат популяр хәҙер. Һәр ҡайһыһы хәленән килгәнсә, зиһен-аҡыл кимәленән сығып мәғлүмәт еткерә, аудитория яулай – иң мөһиме иғтибар булһын да дан-шөһрәте артһын. Ә ул дан-шөһрәт лайыҡлымы, шиклеме – уныһы бөтөнләй икенсе мәсьәлә. “Шикле” тиеүем дә шунан: бынан бер нисә көн элек Данилов атлы бер әҙәм Интернет селтәрендә “буран ҡуптарҙы”: “Теге йәки был сәбәптән аяҡ-ҡулһыҙ ҡалғандарға ярҙам итеү кәрәкме? Уйлауымса, юҡ. Был кешеләр беҙҙе мәсхәрә итә, дәүләт иңендәге йөк булып тора... Инвалидтар – хайуандар бит ул...” Әлбиттә, йәмәғәтселек бындай хаяһыҙлыҡты иғтибарһыҙ ҡалдырманы, хайуан кимәлендә фекерләгән әҙәмде шунда уҡ урынына ултыртты, ләғнәт яуҙырҙы. Билдәле булыуынса, табып, туҡмап та киткәндәр икән... Хатта үҙәк каналдарҙың береһендә аҡланырға маташҡанында, бер ҡыҙыуыраҡ оппоненттың йоҙроғона саҡ барып менмәгән. Ҡыҫҡаһы, уйламай һөйләгән – ауырымай үлгән. Әммә... Әрем ҡапҡандан һуң ауыҙҙа әсе тәм ҡала бит әле? Бына шуның төҫлө, был хәлдән һуң булмышты һыҡратып, йәнде өшөтөп торған ниндәйҙер тәмһеҙ тойғо ҡалды күңелдә...\nИң тәүҙә билдәле милләттәшебеҙ, рухи ҡаһарманлыҡ өлгөһө Ирек Зарипов иҫкә төштө. Мотоциклда аварияға осрап, һау-сәләмәт, күркәм егеттең 17 йәшендә аяҡһыҙ ҡалыуы; уның ғүмерен, физик ҡына түгел, рухи һаулығын да ҡотҡарыу өсөн ваҡытын, көсөн йәлләмәгән, иң мөһиме, ғәзиз балаһының йүнәлеренә бер генә минутҡа ла ышанысын юғалтмаған әсәһе Вәсилә ханым тураһында матбуғат сараларында күп яҙҙылар. Хәйер, ул ҡәһәрле көндәр күптән артта ҡалған. Бөгөн Ирек – данлыҡлы саңғысы һәм биатлонсы, Рәсәйҙең атҡаҙанған спорт мастеры, дүрт тапҡыр Паралимпия чемпионы. Бына тигән ғаилә башлығы, балалар атаһы... Йәмәғәт эшмәкәре, “Йыл рәсәйлеһе” Милли премия лауреаты һәм башҡалар, һәм башҡалар...\nӘ Саҡмағош егете Рөстәм Нәбиев? Бынан ике йыл элек Омскиҙа казарма ишелгәндә аяҡһыҙ ҡалған егеттең яҙмышы ла Ирек Зариповтыҡына оҡшаш. Түҙеп торғоһоҙ һыҙланыуҙарға ҡарамаҫтан, Рөстәм протезға баҫҡан, спорт менән шөғөлләнә башлаған, парашюттан һикергән. Ул слэдж-хоккей буйынса профессиональ уйынсы, Рәсәй чемпионаттары призеры. Әлеге ваҡытта 2022 йылда үтәсәк Паралимпия уйындарына әҙерләнә. Яратҡан ҡыҙына өйләнгән. Быйыл иһә тормошона йәм һәм мәғәнә өҫтәүсе тағы бер ҙур ваҡиға булған – сентябрҙә ҡыҙы тыуған. Ҡыҫҡаһы, бер нимәгә ҡарамаҫтан, Рөстәм үҙенең бар хыялдарын тормошҡа ашырған. Шулай уҡ яҡташыбыҙ – Рәсәй киңлегендә танылған (эйе-эйе, яңылыш ишетмәнегеҙ) блогер ҙа! Ҡаҙаныштары хаҡында ул Instagram социаль селтәрендә даими һөйләп бара, уның битенә 41 меңдән ашыу кеше яҙылған. Рөстәм фотолар менән бүлешә, ауыр хәлдә ҡалғандарға йылы һүҙ таба, алға, бер нимәгә ҡарамаҫтан, йәшәргә әйҙәй... Әйткәндәй, әлеге ваҡытта ул NeForum тип аталған Рәсәй блогосфераһының иң абруйлы премияһы өсөн көрәшә, “Иң тормошсан блог” номинацияһында еңеү яуламаҡсы. Афарин, башҡа ни әйтәһең!\nБындай миҫалдарҙы бик күп килтерергә була. Һис шикһеҙ, Ирек һәм Рөстәм кеүек кешеләр һау-сәләмәттәргә иҫкәртеү булып та тора – тормош юлдары ҡатмарлы, сәләмәтлегегеҙҙең ҡәҙерен белегеҙ, лайыҡлы, файҙалы, емешле ғүмер юлын үтегеҙ, һынауҙар алдында бирешмәгеҙ!\nОшонан һуң, уйлап ҡарағыҙ: аяғы-ҡулы булып та, күҙаллауымса, аҡыл зәғифлегенән йонсоған, инвалидтарҙы түбәнһетеп, үҙе хайуан кимәленә төшкән Даниловтың һүҙҙәрендә тамсы ғына булһа ла дөрөҫлөк бармы икән? Билдәле әҫәрҙәгесә, Зарипов һәм Нәбиев кеүек батырҙарҙы – фил, ауыҙы ни әйткәнен ҡолағы ишетмәгән Данилов ише әҙәмдәрҙе фил янында өргән сәүек кеүек күрәм, шул ғына... Интернетта буш һүҙ һөйләүҙән уҙа алмаған бушҡыуыҡ Данилов кем дә, егеттәребеҙ ҡайҙа, тигәндәй.\n...Кеше – аҡыллы зат, зиһенле йән эйәһе. Донъялағы башҡа тере йәндәрҙән уны айырып торған, башҡаларҙан бер нисә баҫҡысҡа юғарыраҡ күтәргән ғәмәл дә – тап ошо. Кешелек ҡиммәттәре, йәшәйеш нигеҙе лә – аҡылдан, сөнки инстинкттар һәм рефлекстар менән социаль-иҡтисади, мәҙәни-рухи ҡаҙаныштарға өлгәшеп, Ерҙе сәскәгә күмеп, Йыһанды яулап булмай. Шулай уҡ кешене кеше иткән, хайуандан айырған һыҙаттар – ул да булһа миһырбанлыҡ, шәфҡәтлелек, мәрхәмәт... Тормоштоң был ҡанунын инҡар итерлек көс юҡ.


14 Февраль , 14:45\n14 февралдә бөтә донъяла Ғашиҡтар көнө (Изге Валентин) билдәләнә. Үҙенсәлекле байрам кисенә бар йөрәк йылыһын һалып тәм-томдар бешерелә, ғаилә табыны әҙерләнә. Ысынлап та, әйҙәгеҙ көнөбөҙҙөң хозурлығын күрергә, бер-беребеҙҙе ихтирам итергә, ҡәҙерләргә, яратырға өйрәнәйек.\n150 грамм ҡаҡланған колбаса, ике помидор, 2-3 тырнаҡ һарымһаҡ,\nике йомортҡа, 100 грамм ҡаты сыр, майонез, тоҙ кәрәк буласаҡ.\nТәүҙә колбаса менән помидорҙы шаҡмаҡлап турайбыҙ. Колбаса өҫтөнә помидор һалабыҙ, ваҡланған һарымһаҡ өҫтәйбеҙ, майонез һылайбыҙ. Артабан бешерелгән йомортҡаны ҡырғыс аша үткәреп, ҡатламға өҫтәйбеҙ. Шулай уҡ майонез һылайбыҙ. Иң аҙаҡтан өҫтөнә сыр ҡырып һалабыҙ. 30 минут тирәһе һеңгәндән һуң, өҫтәлгә ҡуйырға була.\n200 г тауыҡ итен, 2 картуф, 1 һуған, 1 тоҙло ҡыяр, 3 йомортҡаны ҡатлап һалабыҙ араларына самалап тоҙ һибәбеҙ, кибет ҡаймағы йәки майонез һылайбыҙ.\nҠамыр өсөн 1 ҡап маргарин йәки аҡ май, 0,5 стакан һөт, 1 аш ҡалағы шәкәр ҡомо, 1 сәй ҡалағы сүпрә, бер семтем тоҙ, 2-3 стакан он кәрәк буласаҡ. Эслеккә берәр лимон, әфлисун, бер стакан шәкәр ҡомо һалына.\nӨй температураһында иретелгән маргаринға он ҡушып болғатабыҙ. Йылымыс һөткә шәкәр ҡомо, сөпрә, тоҙ һалып бер аҙ тотабыҙ. Ике массаны бергә ҡушып, ҡамыр баҫабыҙ һәм бер сәғәткә һыуытҡысҡа ҡуябыҙ. Ҡамырҙы 4 өлөшкә бүлеп йәйәбеҙ, береһен пирогтың аҫҡы өлөшө өсөн ҙурыраҡ итеп йәйәбеҙ.\nЭслек әҙерләйбеҙ (уны ҡамыр йәйгәс кенә яһайбыҙ): лимон менән әфлисунды, емештәренән таҙартып, ит турағыстан сығарабыҙ, шәкәр ҡомо өҫтәп болғатабыҙ һәм өс өлөшкә бүләбеҙ.\nПирогты, ҡат-ҡат итеп, ҡамыр менән эслекте сиратлаштырып яһайбыҙ. Өҫтөнә берәр аш ҡалағы шәкәр ҡомо, аҡ май, он болғатып һибергә була. Уртаһында, һауа сығарыу өсөн бәләкәй генә тишек ҡалдырабыҙ. Духовкала 40 минут самаһы бешерәбеҙ.


Бәйғәмбәребеҙгә бәйле хикәйәттәр... | Әбйәлил - Абзелил\nӘбйәлил - Абзелил > тарих, риүәйәттәр, легендалар > Бәйғәмбәребеҙгә бәйле хикәйәттәр...\n« «Светский» — динһеҙ йәшәү мәғәнәһендәме?\nЯулыҡ? Хиджап? Әллә баш кейемеме? »\nАмерика Ҡушма Штаттарында хәрби комиссар дәрәжәһендәге Паҡстан генералы Ғәбдәр-Рахим был Инжилды микропленкаға төшөрөп, йәшерен рәүештә Паҡстанга алып ҡайта. Күп тә үтмәй әлеге күсермә китап булараҡ баҫылып сыға һәм был Ислам донъяһында оло ваҡиға, оло асыш булараҡ ҡабул ителә.\nНи өсөн мосолмандар өсөн шатлыҡлы һуң был Инжил?\nЕр йөҙөндә нәсара дине үҙен өҫтөн күрһәтергә тырышып, мосолмандарға әшәкелектәр өйгән ваҡытта, был Инжилдә ахыры заман бәйғәмбәре, милләткә генә түгел, ә өммәткә ебәрелгән Аллаһ рәсүле Мөхәммәдтең, уға Аллаһ рәхмәте һәм сәләме булһын, Ғайса гәләйһиссәләмдән һуң киләсәге хаҡында бәйән ителә. Бына ни өсөн Барнабаның китабы ер өҫтөнә һыймаған. Был Инжилдә лә етешһеҙлектәр юҡ түгел. Шуға ҡарамаҫтан, ул үҙендә байтаҡ иғтибарға лайыҡ хәҡиҡәттәрҙе һаҡлаған булған.\n1. Әҫәрҙең 44-се битендә хәҙрәти Ғайса ғәләйһиссәләм үҙенән һуң килгән бәйғәмбәр тураһында: «Һеҙгә әйтәм: Аллалың Рәсүле аҡыллы, һәләтле, көслө, шәфҡәтле; ҡәлбе Аллаға булған һөйөү һәм ҡурҡыу менән тулы йомшаҡ рухлы. Уның йәне ярҙамсыл, ғәҙел, сабыр. Хаҡ Тәғәлә барса сифаттарҙы уға өсләтә биргән. Ул был донъяға киләсәк дәүер — Бәхет дәүере. Быға ышанығыҙ. Мин уны Алланың бәйғәмбәрҙәренә биргән күңел күҙе менән күрҙем һәм уны күреп, йәнемә рәхәт таптым.\n„Ии Алланың рәсүле Мөхәммәд, Аллаһ һинең менән бергә булһын һәм мине һинең аяҡ кейемеңдең бауы булыу бәхетен насип ит. Әгәр мин был моратыма ирешһәм, Алланың иң мөбәрәк бер ҡоло һәм бөйөк бер бәйғәмбәре булам“, һәм хәҙрәти Ғайса ғәләйһиссәләм шул һүҙҙәрҙе әйтеп, Аллаға шөкөр итте».\n2. Бында шулай уҡ икенсе бер ваҡиға теркәлә:\nХәҙрәти Ғайса ғәләйһиссәләм бер ҡатындың: «'Көтөлгән ҡотҡарыусыбыҙ һин түгелме?»—тип һорауына шундай яуап бирә: «Мин бары тик Исраил улдарына ебәрелгән ҡотҡарыусы бер бәйғәмбәрмен, Ләкин минән һуң Аллаһ бөтөн ғаләмгә Мөхәммәд исемле Рәсүл ебәрәсәк».\n3. Барнаба Инжилендә Ғайса ғәләйһиссәләм ошо һүҙҙәрҙе әйтә: «Бөтөн ер йөҙөндәгеләр көткән ҡотҡарыусы — мин түгел».\n4. 163-сө бүлектең 7-се йөмләһендә хәҙрәти Ғайса; «Хәҙрәти Мөхәммәд, уға Аллаһ рәхмәте һәм сәләме булһын, Ғәрәп далаларында донъяға килеп, һындарға, мәжүсиҙәргә ҡаршы көрәшәсәк»,—ти.\n5. «Эй, мөғәллим, донъяға килеүенән бәхәс ҡуптарған ул әҙәм кем?»—тип һорағандарға хәҙрәти Ғайса ғәләйһиссәләм: «Ул Мөхәммәд Рәсүлуллаһ», —тип яуап биргән.\n6. Шуның менән бергә мин һеҙгә яңы бер хаҡиҡәт тә әйтә алам: минең китеүем һеҙҙең өсөн хәйерлерәк, сөнки мин китмәһәм, һеҙгә йыуаныс биреүсе Рәсүл килмәйәсәк".\nБәйғәмбәребеҙҙең хаҡ икәнлеген дәлилләүсе ғәләмәттәрҙе ер өҫтөндәге Аллаһ мәхлүктәренең ҡылыҡтарынан да күрергә булған. Инжилдан башҡа индерелгән китаптарҙа ла был мөбәрәк зат тураһында Аллаһ Тәгәлә һүҙҙәренән билдәле булған.\nОшо китапта ла хөрмәтле уҡыусыларға Бәйғәмбәребеҙҙең, уға Аллаһ рәхмәте һәм сәләме булһын, Мәүлиденә, йәшәйешенә, вафатына бәйле хәдиҫтәр һәм хикәйәттәр бәйән ителәсәк.\nАпостол* — Ғайса ғәләйһиссәләмдең Инжил тәғлимәттәрен өйрәнгән һәр бер шәкерте.\nПапа* — католиктарҙа иң юғары рухани дәрәжәһе; Ватикан дәүләте етәксеһе.\nАтаһы Ғабдулланың өйләнеүе һәм әсәһе Әминәнец ауырға ҡалыуы\nХәҙрәти Хәсән ибн Әхмәд әл-Бәкри, Алланың рәхмәтендә булһын, был турала былай һөйләгән: "Аллаһ Тәғәлә Рәсүлебеҙҙец атаһы Ғабдуллаһ ибн Ғабделмоталлиб ҡәлбенә өйләнергә кәрәк тигән хис индерә.\nУл әсәһенә былай тип мөрәжәғәт итә: «Әсәкәйем миңә матур, хуш күңелле, камил, яҡшы нәҫелдән булған ҡатын-ҡыҙ димләһәң ине».\nӘсәһе: «Ии улым, теләгеңде үтәрмен», — тине. Бынан һуң әсәһе ҡөрәйештәрҙең өйҙәренә, ғәрәптәрҙең ҡыҙҙарына юл тота. Ваһһаб ҡыҙы Әминәнән башҡа береһе лә уны ғәжәпләндермәй. Әсәһе ҡайтып улына һөйләгәс, Ғабдуллаһ: «Ии әсәкәйем, ул ҡыҙҙы тағы бер ҡабат ҡараһаң ине»,—тип әсәһенән үтенә. Әсәһе, улының һүҙен тыңлап, ҡыҙҙы тағын бер ҡат ҡарарға китә. Уны барып ҡарағанда, Әминә хас яҡты йондоҙ шикелле нурланып торған була.\nМәһәргә бер уҡыййә көмөш (37,44 грамм—И.Ғ.), бер уҡыййә алтын, йөҙәр дөйә, һыйыр, һарыҡ бирелә. Туйға тип бик күп мал һуйыла, күпләп ризыҡ әҙерләнә. Рәжәб айының йома кисендә Аллаһ Тәғәләнең теләге менән хәҙрәти Әминә ауырға ҡала... Был төндә Аллаһ Тәғәләнең әмере менән Ридуан, йәннәттәр һаҡсыһы, Фирдәүес йәннәтен аса. Күктәрҙә, ерҙәрҙә ауаз була. Был төндә мәхлүктәрҙең иң камилы, кешеләргә шатлыҡ хәбәрен еткереүсе һәм өгөтләүсе, вәғәҙә ителгән Бәйғәмбәр, салләллааһу ғәләйһи үә сәлләм, әсәһе Әминә ҡарынында урынлаша.\nХәҙрәти Ибн Ғәббас, уға Аллаһ риза булһын, һөйләгән: «Был төндә ҡөрәйештәрҙә булған барса хайуандар телгә килгәндәр: „Рәсүлуллаһ, уға Аллаһ рәхмәте һәм сәләме булһын, ҡарынға үтте, Ҡәғбәтуллаһ Раббыһы менән ант итәбеҙ, ул бөтөн донъя әһелдәренә имам буласаҡ, донъяларға яҡты биреп тороусы шәмдәл булыр“. Был төндә ғәрәп батшаларының һәм ғәрәп булмаған батшаларҙың ята торған урындыҡтары ауалар.\nМәлғүн Иблис иһә, был хәбәрҙе ишеткәс, ҡасыу уйы менән йүгерә башлай. Шулай итеп ул Әбү Ҡубәйс тауына йүгереп менә лә әсе тауыш менән олой башлай. Был тауышҡа һәр яҡтан шайтандар йыйылалар ҙа: „Һиңә нимә булды?“—тип һорайҙар.\n»Бәлә булһын барығыҙға ла! Беҙ был Әминә исемле ҡатын ауырға ҡалыу менән һәләк булдыҡ!"—тигән Алланан ләғнәтләнгән Иблис. Мәккәләге барса ҡатындар ҙа Әминәнән көнләшкәндәр. Хатта унан көнләшеүҙән йөҙ ҡатын ҡайғырып үлгән икән. Көнсығыш, көнбайыштың барса хайуандары бер- береһенә йүгерә-саба барып шатлыҡ хәбәрен еткергән. Диңгеҙ мәхлүктәре лә шулай бер-береһен ҡотлағандар. Ҡарында булған саҡта һәр ай һайын күктә лә, ерҙә лә шулай шатлыҡ хәбәрен таратып торалар: «Шатланығыҙсы! Әбүл-Ҡасим ваҡыты, Мөхәммәд әл-Мостафа саллаллаһү ғәләйһи үә сәлләм ваҡыты килеп етә!». Бәйғәмбәребеҙҙең баш балаһы булып тыуған улына Ҡасим тип исем ҡушалар. Шуға ла уны гәрәптәрҙәге ғәҙәт буйынса Ҡасимдың атаһы — Әбүл Ҡасим тип тә йөрөткәндәр.\nМөхәммәдтең, уға Аллаһ рәхмәте һәм сәләме булһын, донъяға килеүе\nХәҙрәти Мөхәммәд әл-Вәҡыйди, уға Алланың рәхмәте булһын, һөйләгән:\n"Рабиғул-әүүәл айының 1-с.е төнө Бәйғәмбәребеҙҙең, уға Аллаһ рәхмәте һәм сәләме булһын, әсәһенә шатлыҡлы булып тойолдо.\nИкенсе төнө лә хәҙрәти Әминә тағы шатлыҡ хистәренә күмелә.\nӨсөнсө төндә Әминәгә: «Йә Әминә, Беҙҙе маҡтаусы һәм рәхмәтле булыусы заттың ваҡыты килеп етте,»—тип әйтелгән.\nДүртенсе төндә ул фирештәләрҙең тәсбих әйтеүен ҡолаҡтары менән ишетте.\nБишенсе төндә ул төш күрҙе: Ибраһим бәйғәмбәр, уға Аллаһ сәләме булһын, хәҙрәти Әминәгә: «Шатлансы был бөйөк пәйғәмбәр менән”—тине.\nАлтынсы төндә донъяның тирә-яҡтары нур менән тулды.\nЕтенсе төндә фирештәләр әҙәм балаһы ҡиәфәтендә хәҙрәти Әминә өйөн уратып алдылар. Хәҙрәти Әминә шатлығынан хәлһеҙ ҡала яҙҙы.\nҺигеҙенсе төндә: „Мәүлид көнө яҡыная,“—тип әйтелгән.\nТуғыҙынсы төндә шатлыҡ ауазы дауам итте.\nУнынсы төндә был хәбәргә Әл-Хайф һәм Минә шатланды.\nУн беренсе төндә ер һәм күк әһелдәре бер-береһен был хәбәр менән ҡотланылар.\nУн икенсе төн хәҙрәти Әминә әйткәнсә, бик нурлы, тулы айлы төн булған, хатта ҡараңғылыҡ та тойолмаған.\n»Ғабделмоталлиб балалары менән бергәләшеп Хәрәм Шәрифкә, Ҡәғбәтуллаға уның диуарҙарын* төҙәтергә йүнәлделәр. Минең янымда хатта бер ҡатын-ҡыҙ йәки ир-ат та ҡалманы. Бер үҙем ҡалғанға иланым: «Бер үҙем генә ҡалғанмын, бер ҡатын-ҡыҙ ҙа ярҙам итергә ҡалманы бит! „ — тип уйланым“.\nШул ваҡытта өйҙөң мөйөшөнә күҙ һалһа, ул мөйөштән ай шикелле гүзәл дүрт ҡатын килеп сыға. Уларҙан хуш мисек еҫтәре килеп торған була. Был матур ҡатындарҙан нурҙар таралып тора икән. Береһе хәҙрәти Әминә янына килеп баҫа ла: „Йә Әминә! Һин әҙәмдәрҙең әфәндеһен ҡарыныңда йөрөтәһең,“—тип әйтеп уның уң яғына барып ултыра.\n„Кем һин?“— тип хәҙрәти Әминә һорағас: „Мин Һәууа, Әҙәм балаларының әсәһе,“—тип яуап ҡайтарған был ҡатын. Икенсеһе иһә һул яғынан ултырған. Быныһы, хәҙрәти Әминә кем икәнлеген асыҡлағас, Ибраһим ғәләйһиссәләмдең ҡатыны хәҙрәти Сара булып сыға. Артына өсөнсөһө барып ултырғас, быныһы Фирғәүен ҡатыны, хәҙрәти Асия икәнлеге беленә. Иң матуры, гүзәле, күркәме алдына барып ултыра. Был Ғайса бәйғәмбәрҙең әсәһе хәҙрәти Мәрйәм ғәләйһумүс-сәләм булып сыға. Шул ваҡытта Аллаһ Тәғәлә Йәбраил фирештәгә әмер бирә: „Йә Ябраил, Мәликкә бар, ул йәһәннәм ҡапҡаларын ябып ҡуйһын. Ридуан иһә йәннәттәрҙең ҡапҡаларын асып ҡуйһын, фирештәләр менән ергә төш!“\nШулай итеп ошо мөбәрәк ваҡытта бөтөн донья, барса мәхлуҡаттар, хайуан булһын, ҡош булһын, балыҡ булһын донъяға Алланың Хәбибе, тоғролоҡҡа өндәүсе, ахыры заман бәйғәмбәре, Бәйғәмбәрҙәрҙең мөһөрө килеүенә шатланышалар. Күктәр, ер, улар араһында, өҫтөндә булған һәр нәмә сәләм-салауатта инеләр... Донъяға Рәсүл-Әкрәм салләллааһу ғәләһи үәс сәлләм килде. Бәйғәмбәребеҙ сөннәтле Һәм ҡарындан айырылған килеш тыуа. Аллаһ Субехәнә үә Тәғәләнең әмере менән бәйғәмбәребеҙ Мөхәммәд ғәләйһис- сәләмдең арҡаһына фирештәләр бәйғәмбәрлек мөһөрөн баҫалар. Был хәл миләди иҫәп буйынса 571 йылдың апрель айында була.\nАтаһы Ғабдуллаһ, атаһы Ғабделмоталлиб менән Мәдинәғә йомошҡа китеп, бәйғәмбәребеҙ тыуыуға ике ай ҡала, шунда вафат була. Бәйғәмбәребеҙ, уға Аллаһ рәхмәте һәм сәләме булһын, донъяға килеү ваҡыты рабуғүл-әүүәл айының 12-се төнө дүшәмбе көн таң алды була. Бәйғәмбәребеҙҙең олатаһы Габделмоталлиб уның янына килгәс, ул кәлимә-и шәһәдәт әйткәнгә оҡшатып, имән бармағын күрһәтеп: „Әшһәдү әлләә иләәһә иллалааһү“, — тип ишара яһап, „Өммәти“,—тигән һүҙ менән зикерҙә була. Олатаһы быға бик һөйөнөп, Аллаһ Тәғәләгә шөкөр итте һәм 7 көндән һуң Мөхәммәд, тип исем ҡушты. Сөнки әсәһе Әминәгә төшөндә Аллаһ Тәғәлә тарафынан балаға Мөхәммәд тип исем ҡушыу бойорола.\nХалҡыбыҙҙа бәйғәмбәребеҙҙең, уға Аллаһ рәхмәте һәм сәләме булһын, донъяға килеүенә бәйле әсәһе Әминә һөйләүендә бәйет тә йөрөгән.\nДиуар* — стена.\nМөхәммәд ғәләйһиссәләмдең әсәһе һөйләй...\nУл сәдәфтән тыуҙы ынйы данаһы.\nУл Мөхәммәд (ғәләйһиссәләм) донъяға тыуа ине.\nВаҡыт етте килергә Хәйрелбәшәр*\nИнде уның ҡалмаҫы булды асыҡ.\nКүп ғәләмәт заһир булды алдан уҡ.\nУл Рабиғүл-әүүәл айында ине.\nУн икенсе кисе дүшәмбе ине.\nТине күрҙем ул Мөхәммәд (ғәләйһиссәләм) әсәһе:\n„Бер ғәжәп нур, хас ҡояштың яҡтыһы,\nЯлт итеп сыҡты өйөмдән шул заман.\nКүктәргә саҡлы нур менән тулды йыһан\nҺәм һауа өҫтөндә түшәлде бер түшәк.\nЕбәк туҡыманан түшәгән уны мәләк*\nӨс ғәләм тағы тиелде өс ерҙә.\nАралары бик алыҫ бер-беренән,\nБереһе көнсығыш береһе көнбайышта уның.\nБереһе тап уртаһында Ҡәғбәнең.\nШунан белдем, ул мөбәрәктең нуры.\nЗаһир булды килеренән әүәле.\nИңде күктән күп фирештә саф-саф.\nҠәғбә кеүек эшләнеләр өйөм тауаф*\nЗаһир булды көтмәгәндә өс хур ҡыҙы\nБилгеле түгел, ҡайҙан булдылар?\nӨсөһө лә эргәмә ултырҙылар,\nМостафа килә тип гәп ҡорҙолар.\nӘйттеләр:“Улың кеүек хөрмәтлене,\nУл Хоҙай һис бер әсәгә бирмәне.\nБик оло дәүләт эйәһе булаһың.\nХолҡо күркәм бер ул тыуҙыраһың.\nБыл ул ғилемленән солтан булыр.\nБыл ул тәхид те* тәрбиәләүсе булыр»\nӘйтте Әминә: «Ваҡыт етте тамам.\nКилә инде донъяға яҡшым минең.\nЭҫелектән һыуһаным, тамаҡ кипте.\nШул ваҡыт эсерҙеләр бер шәрбәтте.\nАҡ ине, ҡарҙан тағы һалҡын ине.\nБындай тәм донъяла һис юҡ ине.\nЭстем уны, барса ағзам тулды нур.\nЭсемә һәм тышыма тулды нур.\nКилде бер аҡ ҡош ҡанат йәйеп осоп.\nАрҡамдан һыйпаны ул бында төшөп.\nТыуҙы шул сәғәттә ул Солтанитдин.\nНурға сумып китте сәмәүәт-зәмин*.\nӘгәр шәфәғәт кәрәк булһа эҙләгеҙ,\nИи Мөхәммәд Мостафа һин ии, Рәсүл!\nҠыл шәфәғәт барыбыҙға яумәннәзүл*!\nСалләллааһү ғәләйһи үәссәләмү тәслимә.\nАллаһуммә салли уә сәллим үә бәәрик ғәләйһи».\nХәйредбәшәр* — Бик яҡшы кеше; әҙәмдәрҙең яҡшыһы.\nТауаф*— Бер нәмә тирәләй әйләнеп сығыу.\nТәүхид* — Бер ғенә Аллаға ышаныу, инаныу.\nЯумәннәзүл* — Күктән төшкән көн.\nБуласаҡ бәйғәмбәребеҙгә, уға Аллаһ рәхмәте һәм сәләме булһын, 6 йәш була. Әсәһе Әминә һәм уның ҡоло Өммөәймән менән Йәтрибкә баралар. Унда нәджәр ҡәбиләһендә, әсәһе яғынан булған ағалары менән танышып, хәл белешә. Өйгә ҡайтканда хәҙрәти Әминә ауырый һәм үлә. Үлер алдынан ул улы Мөхәммәдте саҡырып:\n«Бер генә балаҡайым!\nАтанан етем булып тыуҙың!\nӘле Әсәйеңде лә юғалтаһың.\nАллаһ ярҙамсың булһын!\nРаббың һине һаҡлаһын!\nТөшөмдә күрҙем: Әгәр дөрөҫ булһа, һин Алланың илсеһе буласаҡһың!\nКешеләргә туры юлды күрһәтәсәкһең, уларҙы насар эштәрҙән ҡотҡарасаҡһың. Әүәлге бәйғәмбәрҙәр юлында йөрөп, иң һуңғы динде, бөтә донъяға иғлан итәсәкһең!\nКешелекте бер Аллаға ғибәҙәткә өндәйәсәкһең.\nИсемең милләттәрҙең теленән төшмәйәсәк!\nҺәр йәшәгән вафат булыр, һәр яңы иҫкерер, һәр юлдың бер аҙағы бар. Тыуғандар үҫәр, ҡартайғандар юҡҡа сығыр. Шуның өсөн балаҡайым, әсәйең дә вафат буласаҡ. Аллаһ шулай яҙған. Эйе балаҡайым, мин дә үләсәкмен! Ләкин исемем кешеләрҙең телдәрендә һәм күңелдәрендә мәңге йәшәйәсәк.\nСөнки һинең шикелле бөйөк, бик ҡиммәтле бер баланы артымда ҡалдырып донъянан айырылам'»,—тип, балаһына һуңғы һүҙҙәрен әйтә.\nМәрхүмәне Әбүәлә ерләйҙәр. Мөхәммәд ғәләйһиссәләм Өммөәймән менән Мәккәгә оло ҡайғыға дусар булын, күҙҙәре тулы йәш булып ҡайтып инә. Малайҙы тәрбиәгә олатаһы Ғабделмоталлиб ала. Әммә был хәл оҙаҡ дауам итмәй. Малайға 8 йәш тулғанда олатаһы ла вафат була. Уны ағаһы Әбүталиб тәрбиәләй башлай.\nБәйғәмбәребеҙ 25 йәшендә хәҙрәти Хәдисәгә өйләнә.\nУның ҡиссаһын ошолай еткерәләр...\nХәдисә йоҡоһонда төш күрә. Төшөндә ҡояш күктән төшөп, Хәдисәнең өйөнә инә. Һуңынан ҡояш нуры өйҙән сыға. Мәккәләге һәр бер өйгә ул ҡояштың нуры тейә.\nЙоҡонан уянғас, үҙенең атаһы менән бер туған төш юраусы Уарака исемле ҡәрҙәшенә барып, уға күргән төшөн һөйләп бирә.\n— Ахыры заман бәйғәмбәре һинең ирең булыр, — тигән. — Мәккә ҡалаһынан, Ҡөрәйеш ҡәбиләһенән һәм Һашим ырыуынан булыр. Ул бәйғәмбәрҙең исеме Мөхәммәд булыр, — тигән.\nХәдисә ҡәрҙәшенән был һүҙҙәрҙе ишеткәс:\n— Был шатлыҡ ҡасан булыр икән? — тип уйлай.\nБер көндө Мөхәммәд ғәләйһиссәләм үҙенең атаһы менән бер туған булған ҡәрҙәше Әбүталип менән тәғәм ашарға ултыра. Әбүталип һәм атаһы менән бер туған ҡыҙ ҡәрҙәше Ғатикә, бәйғәмбәрҙең әҙәп менән ултырыуына һәм күркәм холҡона ғәжәпләнеп ҡарап ултыралар ҙа:\n— Беҙҙең Мөхәммәдебеҙ етлеккән етет булған, беҙҙен байлығыбыҙ юҡ, уға ҡыҙ йәрәшә алмайбыҙ, ниндәй кәңәш бирәйек икән? — тип уйлашалар икән.\nШул саҡ Ғатикә:\n— И ҡәрҙәшем Әбүталип! Был Мәккәлә Хәдисә мөбәрәк ҡатын, һәр кем ул Хәдисә менән танышһа һәм уға хеҙмәт итһә, ул кешенең тереклеге хуш булыр, мөхтәж булмаҫ, ул Шамға каруан менән йөктәр һәм малдар ебәрә. Беҙ ҙә Мөхәммәдте Хәдисәгә яллайыҡ, шунан һуң унан алған аҡса менән Мөхәммәдте өйләндерәйек, — тигән. Һәм был хаҡта Мөхәммәд ғәләйһиссәләмгә әйтәләр. Ул: «Хуш булыр!»— ти һәм Хәдисәгә ялланып Шамға барырға була.\nҺуңынан, бәйғәмбәребеҙҙең туғаны Ғатикә Хәдисә янына бара.\n— И Хәдисә ҡәрҙәшем! Мөхәммәдте Шамға яллап ебәр, хаҡын бирерһең, — ти.\nХәдисә был һүҙҙе ишеткәс оҙаҡ уйланып тора һәм:\n— Был минең төшөмдә күргәнемдең, юрағандың ынғай булыуылыр,— тигән фекергә килә.\nТеге ваҡытта ла, Уарака:\n— Был, иншә Аллаһ, бәйғәмбәрҙер,— тигәс: «Шунда уҡ был Мөхәммәдкә ҡатын булам һәм никах уҡытам»,— тин теләгән була. Ләкин Мәккә халҡының ялған һәм ғәйбәт һөйләүенән ҡурҡып, оялып туҡтай.\n"Хәҙергә был Мөхәммәдте хеҙмәтемә яллайым, ғашиҡлыҡҡа сабыр итәйем, иншә Аллаһ, Хоҙай ҡыуандырһасы",— ти.\nҺуңынан Хәдисә шатлығынан:\n— И Ғатикә! Мин ялсыны егерме алтын тәңкәгә яллай инем, ә ҡәрҙәшем Мөхәммәдте илле алтын тәңкәгә яллайым, килһен,— тигән.\nХәдисәнең был һүҙҙәрен ишеткән Ғатикә шатлыҡлы хәбәрҙе барыһына ла еткерә һәм Мөхәммәд ғәләйһиссәләмгә:\n— Һине Хәдисәгә ялланыҡ, өйөнә бар, ул ниндәй эшкә ҡушһа, шуны эшлә, — тип әйткән.\nБыларҙың һүҙҙәрен ҡабул иткән Мөхәммәд ғәләйһиссәләм, илай-илай Хәдисәнең ҡапҡаһы төбөнә барып ултыра...\nОҙаҡламай каруандың Шам тарафына сығыу ваҡыты ла етә. Каруанбашы Мөхәммәд ғәләйһиссәләмгә килеп:\n— И Мөхәммәд, әгәр һин Хәдисәгә ялланып, беҙҙең менән Шамға барһаң, йөндән булған сәфәр кейеме кей, башыңа йөксөләр һәм юл өрөй торған кешеләр кейә торған бүректе кей, — ти. — Һәм дөйәнең теҙгененән тот та Шам тарафына йүнәл, — ти.\nМөхәммәд ғәләйһиссәләм каруанбашы бойорған эштәрҙе эшләп, Шам тарафына юлға сыға. Ул илай-илай күңеленән:\n— Ҡыҙғаныс, минең ата-әсәм иҫән булһалар, мине оҙатып ҡалырҙар ине,— ти. — Ят йортҡа барам, тыуған еремә ҡайтырмынмы йәки шул йортта үлерменме — белмәйем, — тип зар илай.\nШунан, Аллаһ Тәғәлә Мөхәммәд бәйғәмбәрҙе, эҫелектән һаҡлап, күләгә яһау өсөн бер аҡ болот ебәрә. Бәйғәмбәребеҙ Мөхәммәд ғәләйһиссәләм дөйә өҫтөндә йоҡлап, аҡ болот эҫелектән күләгәләп һәм ел иҫеп, рәхәтләнеп бара икән.\nШулай юлда бер раһиб*, йәғни Аллаға ҡоллоҡ ҡылып торған кешенең ҡыуышына килеп, бер ағас аҫтына килеп туҡтайҙар. Дәрүиш ҡыуышынан сыға, бәйғәмбәргә күҙ ташлай: башы осонда бер аҡ болот күләгәлән тора. Заһид* белә: «Был кеше бәйғәмбәрҙер, йәки әүлиәлер, йәғни оло кешелер»,—ти.\nДәрүиш-заһид аш бешереп, каруан халҡын ашҡа саҡыра. Быларҙың барыһы ла ҡыуышҡа инәләр, ә Мөхәммәд ғәләйһиссәләмде йөктәр менән дөйәләрҙе һаҡларға ҡалдыралар. Дәрүиш сығып ҡараһа, күрә: аҡ болот урынынан ҡуҙғалмаған, каруан туҡталған ағас төбөндә ҡалған.\n—Һеҙҙең арағыҙҙан малдар һәм дөйәләр менән ҡалған кешегеҙ юҡмы? — тип.\n— Ҡалған кеше юҡ, мәгәр бер етем ялсы дөйәләрҙе һәм йөктәре беҙҙе һаҡлап ҡалды, —тиҙәр.\nДәрүиш бәйғәмбәр янына килә. Уны күргәс Мөхәммәд ғәләйһиссәләм аяҡ өҫтө тороп һаулыҡ һораша. Дәрүиш бәйғәмбәрҙең ҡулынан тотоп ҡыуышына алып килә. Ошо ваҡытта әлеге дәрүиш теге аҡ болоттоң бәйғәмбәрҙең өҫтөнән йөрөүен шәйләй. Бәйғәмбәрҙе ҡыуышына индереп ултыртҡан дәрүиш, ҡыуышынан сығып ҡараһа, теге аҡ болот ҡыуыштың ишек алдында торғанын күрә.\n— И егет! Һин ҡайһы ҡаланан һәм ҡайһы ҡәбиләнәнһең, ҡайһы нәҫелдән, исемең кем??? — тип һорай.\nБәйғәмбәребеҙ быға яуап биреп:\n— Мәккә ҡалаһынанмын, Ҡөрәйеш ҡәбиләһенән, Һашим нәҫеленәнмен, исемем Мөхәммәд, — тип яуап бирә.\nДәрүиш бәйғәмбәрҙән был һүҙҙәрҙе ишеткәс, уның ҡаршыһына килеп, ике күҙе араһынан үткәс, әйтә:\n— Ләә иләәһә илләллааһ, — тип.\n— И егет! Бер билге күрһәт, күңелемдә бер ҙә шик ҡалмаһын, һинең бәйғәмбәрлек ғәләмәтеңде күрәйем,— тип һорай.\n— Ул ни ғәләмәт? --ти.\n— Өҫтөңдәге кейемеңде һал, ике ҡалаҡ һөйәгең араһында пәйғәмбәрлек ғәләмәтең бар,— ти.\nБәйғәмбәр елкәһен аса, дәрүиш бәйғәмбәрлек мөһөрөн һәм ғәләмәтен күрә. Ул мөһөрөндә:\n— «Тәджәджә әнтә мәнсур үә тәүәджәһү хәйсә шәьтә фәнникә мәнсур,» — тип яҙылған була.\nБыл һүҙҙәр: «Ии, Мөхәммәд! Ниәтләгән эштәреңдә ярҙам бирелде, һин теләгән эшкә һәм теләгән урынға, сөнки һин үҙең ярҙамсы итеп бирелдең, ни эште теләһәң дә, беҙ һиңә ярҙамсыбыҙ», —тигән мәғәнәне аңлаталар. Дәрүиш ул мөһөрҙө күргәс, бите менән ул мәһәрҙе һыйпай, үбә һәм әйтә:\n— Ии ҡиәмәт көнөнөң зиннәте! Ии гөнаһлы бәндәләргә булышыусы! Миңә ҡиәмәт көнөндә ярҙамсы бул, — ти. Шул сәғәттә мосолман булып үҙен тамуҡ утынан ҡотҡара. Был дәрүиш бәйғәмбәрҙең сифаттарын Тәүратта күргән була. Щуға ла уның бәйғәмбәрлеген белеп, күңелендә шик ҡалмағас, күрешеп, һаубуллашып ҡала. Бынан һуң барса каруан ҡуҙғалып, Шам ҡалаһына барып инәләр. Нәмәләрен шунда һаталар. Әбүбәкер менән каруанбашы йәһүдтәрҙең байрамдарын ҡарарға сығалар. Мөхәммәд ғәләйһиссәләм йәһүдтәрҙең ғибәҙәт ҡылыу өйҙәренә ҡарарға тип инеп китә. Шул саҡ өйҙә аҫылып ҡуйылған ҡандилдәр* барыһы ла ватылып, ергә төшәләр. Йәһүдтәр был ҡандилдәрҙең ватылыуынан бик ныҡ ҡурҡалар һәм үҙҙәренең ғалимдарынан:\n— Был ҡандилдәрҙең ватылыуына ни сәбәп? — тип һорайҙар.\n— Беҙ Тауратта күрәбеҙ, яҙылған: «Ахыры заман бәйғәмбәре Мөхәммәд ғәләйһиссәләм йәһүдтәрҙең байрамдарында булһа, ҡандилдәр ватылып төшәрҙәр», — тип. Тикшерә һәм эҙләй башлайҙар. Әйтәләр:\n— Әгәр Мөхәммәд бәйғәмбәрҙе тапһаҡ, үлтерәбеҙ, — тип, бик тырышып эҙләйҙәр.\nШунда, Әбүбәкер йәһүдтәрҙән был һүҙҙе ишеткәс, каруанбашы менән Мөхәммәд бәйғәмбәрҙе йәшерәләр һәм Шам шәрифтән Мәккә тарафына ҡайтырға сығалар.\nКаруанбашының ғәҙәте шул була: Мәккәгә ете көнлөк юл ҡалғас, бер илсене һөйөнсөләр өсөн Хәдисәгә ебәрер булған. Ул Мөхәммәд ғәләйһиссәләмгә әйтә:\n— Ии Мөхәмәд! Хәдисәнән һөйөнсө алырға барырға ҡулыңдан килерме? — ти.\n— Эйе, килер, — ти.\nБынан һуң каруанбашы бер тиҙ йөрөүсе дөйәне эйәрләтә, төрлө зиннәттәр менән биҙәй һәм Мөхәммәдте шул дөйә өҫтөнә атландыра. Хәдисәгә хат яҙа, бында ул: «И хужа ҡатын! Быйыл һатыуыбыҙҙа файҙа күп булды, башҡа йылдарҙағы һатыуҙарыбыҙҙан был ҡәҙәре файҙа булғаны юҡ ине»,— тип яҙа. Рәсүл ғәләйһиссәләм хатты алып Мәккәгә йүнәлә. Аллаһ Тәбәракә үә Тәғәлә Йәбраилға бойора:\n— Йәбраил! Ерҙе төр, ҡыҫҡарт, Мөхәммәд Мәккәгә тиҙерәк ҡайтып етһен, —ти.\nҺәм Исрафил фирештәгә:\n—Мөхәммәдте уңдап һаҡла! —ти.\n— Мөхәммәдте һулынан һаҡла! Һис нәмә Мөхәммәдкә зарар тейҙермәһен, — ти.\nҺәм болотҡа бойора:\n— Мөхәммәд өҫтөндә бул! Мөхәммәдкә эҫе зарар итмәһен,— ти.\nШулай итеп буласаҡ бәйғәмбәребеҙ Мөхәммәд ғәләйһиссәләм дөйә өҫтөндә йоҡлап, шул сәғәттә Мәккә ҡалаһына яҡынлаша.\nМәккәлә Хәдисә үҙ өйөнөң балконында ултырған була. Шам яғындағы юлға күҙ һалһа, күрә: дөйәгә атланған кеше килә, башы тапҡырында өҫтә бер аҡ болот күләгәләп килә икән. Хәдисәнең үҙе менән ҡол ҡатындары, хеҙмәтселәре ултырғандар. Хәдисә уларҙан:\n— Был Шам юлынан килгән әҙәмде таныйһығыҙмы, ул кем икән? — тип һорай. Араларынан береһе:\n— Ул Шам юлынан килгән әҙәм Мөхәммәдкә оҡшай,— ти икән. Хәдисә быға:\n— Әгәр ул дөйәгә менгән Мөхәммәд булһа, һеҙҙең барығыҙҙы ла азат итәм,— тигән.\nТап шул сәғәт Мөхәммәд ғәләйһиссәләм Хәдисә йортоноң ҡапҡаһы төбөнә килеп тә туктай. Хәдисә ҡаршы сығып хеҙмәтсеһе, буласаҡ бәйғәмбәрен ололап өйөнә алып инә лә Мөхәммәдкә ҡарап:\n— И Мөхәммәд! Үҙең менән ҡайтҡан дөйәне барса нәмәләре, байлыҡтары менән һиңә бүләк итәм, — ти икән.\nБынан һуң Мөхәммәд ғәләйһиссәләм үҙенең атаһы менән бер туған ҡәрҙәше Әбүталиб өйөнә ҡайта. Бер аҙ ваҡыт үткәс, Мөхәммәд Хәдисә йортона килә. Уны күргән Хәдисә:\n— И Мөхәммәд! Һөйлә, ней йомош менән килдең? — тигән. Мөхәммәд ғәләйһиссәләм быға:\n— Мине атайым менән бер туған ҡәрҙәшем Әбүталиб ебәрҙе, минең Шамға барып ҡайтҡан өсөн хеҙмәт хаҡымды һорарға, мине өйләндерергә ниәттәре бар, — ти. Был һүҙҙәрҙе ишеткәс Хәдисә оялышынан башын түбән эйә һәм:\n— И Мөхәммәд! Ул хеҙмәт хаҡың әҙҙер, уға кәләш ала алмаҫһың, ләкин мин һиңә бер ҡатынды бирәм, ғәрәптәрҙең бик ололарынан, бик күркәмдәренән һәм дә бик байҙарынан. Ул ҡатын шундай ҡатын: уға ғәрәп ололары һәм фарсы ололары яусылар ебәрҙеләр, һис береһен ҡабул итмәне, Әгәр ҙә теләгең булһа, мин тырышып ҡарайым ул ҡатынды һиңә никахларға, — ти, — Шулай ҙа ул ҡатындың бер ғәйебе бар — тол. Әгәр ул ҡатынды тол була тороп ҡабул итһәң — ул ҡатын һиңә хеҙмәтсе, — тигән.\nХәдисәнең был һүҙҙәрен ишеткән Мөхәммәд яуап бирмәй, үҙенең ҡәрҙәшенең өйөнә үкенеп, ҡайғырып ҡайтып китә.\nҠайғырып ҡайтып ингән Мөхәммәдте күргән Әбүталиб менән Ғатикә:\n— И Мөхәммәд! Ней сәбәпле ҡайғыға баттың? — тип һорағандар.\n— Хәдисә мине мәсхәрәләне: миңә «бик бай» һәм «күркәм ҡатын алып бирәм» тине. Ҡайғым шул сәбәптән: беҙгә ҡасан ундай бай, күркәм ҡатын насип булыр, беҙ бит етем һәм фәҡир, — тип яуап биргән.\n— Әгәр Хәдисәнең мәсхәрә итеүе хаҡ булһа, барып уны әрләйем, ней өсөн беҙҙе мәсхәрәләй,— тип әйтә лә, тиҙ генә Хәдисәнең өйөнә табан йүгереп сығып китә.\n— И Хәдисә! Беҙҙең ҡәрҙәшебеҙ Мөхәммәдте ней өсөн мәсхәрәләнең, һинең байлығың булһа, беҙҙең нәҫелебеҙ оло һәм аҫыл, — тигән Ғатикә.\nХәдисә Гатикәнән был һүҙҙәрҙе ишеткәс, аяҡ өҫтө тороп ғафү үтенә лә:\n— И Ғатикә! Һеҙҙән көлөү һәм һеҙҙең нәҫелегеҙҙе мәсхәрә итеү һис кемгә ярамаҫ, — ти. — Әммә ләкин Мөхәммәдкә үҙемде күрһәттем, йәғни: «Үҙем һиңә ҡатын булам», — тип аңғарттым. Әгәр мине ҡабул итһә, үҙемде Мөхәммәдкә бирәм. Әгәр ҡабул итмәһә, унан башҡа һис берәүгә үлгәнсе бармам,— тип әйтә.\nҒатикә Хәдисәнән был һүҙҙәрҙе ишеткәс, унан:\n— Һинең был ҡарарыңды ҡәрҙәшең Уарака беләме? — тип һорай.\n— Был ҡарарҙы ул белмәй, әммә ләкин һин ҡәрҙәшең Әбүталипҡа әйт, ул ҡәрҙәшем Уараканы ашҡа саҡырһын һәм хөрмәтләһен, уны ашатһын һәм эсерһен. Унан һуң һораһын, «ҡәрҙәшең Хәдисәне беҙҙең Мөхәммәдкә бирһәңсе» тиһен, Иншә Аллаһ, риза булыр, — тигән.\nҒатикә ҡайтып Хәдисәнең был һүҙҙәрен туғаны Әбүталибҡа һөйләй. Әбүталиб аш бешереп, Уараканы саҡырып, ҡунаҡ итә. Мәккә ҡалаһының ололарын да был мәжлескә саҡырған булалар.\n— Ҡыҙ туғаның Хәдисәне беҙҙең Мөхәммәдкә бирһәң, мәрхәмәтеңдән булыр ине, — ти.\n— Ҡабул иттем, шулай ҙа Хәдисә менән кәңәш итәйем, — тип әйтә лә, Хәдисәгә тиҙ генә ҡайтып, әлеге хәлде һөйләп бөткәс:\n— И Хәдисә, һине Мөхәммәдкә ҡатынлыҡҡа һорайҙар, ҡабул итәһеңме? — тип әйтә.\n— Ҡабул итәм, ул Мөхәммәд тыныс кеше, бик хәсиәтле һәм аҫыл нәҫелдән, — тип әйтә.\nУға яуап итеп Уарака:\n— Эйе, яҡшы, ғәҙел, әҙәпле, ләкин байлығы юҡ, — ти.\n— Әгәр уның байлығы булмаһа, үҙемдә байлыҡ күп, минең байлыҡҡа ихтыяжым юҡ. Шулай ҙа теләгем-морадым Мөхәммәд менән ҡауышыу. И туғаным, мине Мөхәммәдкә бир, һине вәкил иттем, — ти.\nУарака Хәдисәнең был һүҙҙәрен ишеткәс, Әбүталиб йортона бара ла никах хөтбәһен үҙе уҡып, килешәләр, һуңынан Мөхәммәд Әбүбәкерҙе саҡыра ла:\n— И Әбүбәкер! Минең менән юлдаш булып, Хәдисә йортона бар, — тип әйтә.\n— Яҡшы, булыр! — ти.\nШунан Әбүбәкер өйөнән яҡшы кейем һәм сәллә алып килеп, Мөхәммәдкә кейҙерә лә икәүләп Хәдисә йортона йүнәләләр. Хәдисә быларҙың килеүенә йортоноң алдында ҡулдарына ынйылар, аҫылташтар менән тултырылған табаҡтар тоттороп, йөҙ ҡол әҙерләп ҡуйған була. Былар килеп еткәс тә, ҡол һәм ҡол ҡатындар ҡулдарындағы табаҡ менән алтын, ынйы һәм аҫылташтар ҙы Мөхәммәдтең өҫтөнә һибә башлайҙар.\nМөхәммәд ғәләйһиссәләм Хәдисәнең өйөнә инә. Уның алдына төрлө-төрлө аштар килтерәләр. Мөхәммәд менән Әбүбәкер бергә ултырып ашайҙар ҙа һуңынан Әбүбәкер өйөнә ҡайтып китә. Шунан Мөхәммәд ғәләйһиссәләм менән Хәдисә ҡауышалар...\nХәдисә аяҡ өҫтө тороп, Мөхәммәд янына килә лә:\n— И Мөхәммәд! Мин барса байлығымды, йортомдо ла, хайуандарымды һәм кәнизәктәремдең* барыһын да һиңә бүләк иттем, — ти.\nБынан һуң улар 25 йыл бик бәхетле йәшәйҙәр. Ике ир һәм дүрт ҡыҙ бала тыуып, барыһы алты балалары була.\nҺәр йыл Рамаҙан айының һуңғы ун көнөндә буласаҡ бәйғәмбәребеҙ ашамлыҡтар алып. Мәккә ҡалаһы эргәһендәге Һира тауындағы мәмерйә эсенә инеп, барса мөхиттең хужаһы булған Аллаһ Тәғәлә тураһында уйлай торған була.\n610 йылдың Ҡәҙер кисендә шулай уйға сумған ваҡытта Йәбраил фирештә уға: «Уҡы, әй, Мөхәммәд!»—ти. Тирә-яғына ҡарап бер кемде лә күрмәгән Мөхәммәдкә тағы ла: «Уҡы, эй, Мөхәммәд!» —ти Йәбраил фирештә һәм шул ваҡыт ҡараңғы мәмерйә ҡапыл яҡтырып китә. Был хәлгә ҡурҡҡан Бәйғәмбәребеҙҙең иҫе китә һәм шул ерҙә ҡолай. Иҫенә килеп, күҙен асып ҡараһа, алдында фирештәне күрә. Ул тағы: «Уҡы» — ти. Бәйғәмбәребеҙ: «Мин уҡый белмәйем»,—тип яуап ҡайтара. “Уҡы!" бойороғо өс мәртәбә ҡабатланғандан һуң буласаҡ « бәйғәмбәр Йәбраил фирештә ярҙамында „Ғәләҡ“ сүрәһенең тәүге биш аятын уҡый.\nБыл аяттарҙа Аллаһ Тәғәлә Мөхәммәдкә һәм бөтөн мосолмандарға әмер мөрәжәғәте менән: „Һине бар иткән Раббыңдың исеме менән уҡы! Ул Аллаһ кешене ҡан тамсыһынан бар итте. Ул кешегә белмәгәндәрен белдергән, ҡәләм менән (яҙыуҙы) өйрәткән Раббың ин бөйөк кәрәмәт эйәһе“ („Ғәләҡ“ сүрәһе, 1-5 аяттар).\nМәмерйәнән сығып, өйөнә ҡайтып барған Бәйғәмбәребеҙ тауҙың уртаһына еткәс: „Әй, Мөхәммәд! Һин Алланың бәйғәмбәреһең. Мин Йәбраил фирештә булам“,—тигән тауышты ишеткәс, башын күтәреп ҡарап Йәбраил фирештәне күрә.\nӨйөнә ҡайтып хәҙрәти Хәдисәгә: „Миңә бер ҙур вазифа бирелде. Кемде дингә өндәйем? Миңә кем ышаныр?“—тип ҡайғыһы менән уртаҡлаша.\nХәҙрәти Хәдисә: „Әй, Аллаһ илсеһе, ҡайғырма. Бына мин һиңә ышанам. Һинең Бәйғәмбәрлегеңде ҡабул итәм“, —тигән һәм ер йөҙөндә беренсе мосолман ҡатын була.\nМөхәммәд бәйғәмбәр дингә саҡырыу эшендә тәдбирле һәм диҡҡәтле булып, иң тәүҙә үҙенең туғандарынан, ҡәрҙәштәренән, дуҫтарынан башлай.\nТәүгеләрҙән булып Исламды Хәдисә, Әбүбәкер, Ғәли һәм Зәйд хәҙрәттәр, уларға Аллаһ риза булһын, ҡабул итәләр.\nӘбүбәкер әс-Ситдиҡ, уға Алланың ризалығы булһын, бер ваҡыт һатыу итеп йөрөй. Уның бәйғәмбәребеҙгә иман килтереп, мосолман булыуына сәбәп ошо була: Шам илендә* йоҡоһонда төш күрә. Төшөндә ҡояш һәм ай итәгенә килеп төшәләр. Шунан Әбүбәкер әс-Ситдиҡ ай менән ҡояшты ҡулына алып, күкрәгенә ҡуя, ай менән ҡояшҡа кейем кейҙерә. Был төштө күргәндән һуң уяна, төш юраусыға бара ла төшөн һөйләй. Шунан һуң төш юраусы нәсрани*, уҡымышлы дәрүиш һорай:\n—Һин ҡайһы ерҙән һәм ҡайһы ҡаланан?—тип.\n— Мәккә ҡалаһынанмын.\n—Ҡайһы ҡәбиләнән һәм ҡайһы ырыуҙанһың?—тип.\n—Һашим ырыуынан һәм Ҡөрәйеш ҡәбиләһенән бер һатыусымын, — ти.\nШунан дәрүиш әйтә:\n—Ахыр заманда бер ир булыр, ул ирҙең исеме Мөхәммәд булыр, Һашим ырыуынан һәм Ҡөрәйеш ҡәбиләһенән булыр Ул ахыры заман бәйғәмбәре булып, унан һуң бәйғәмбәр килеү булмаҫ. Әгәр ул Мөхәммәд булмаһа, Аллаһ Тәғәлә ерҙәрҙе һәм күктәрҙе, ерҙә һәм күктә булған нәмәләрҙе яратмаҫ, бар итмәҫ ине. Атабыҙ Әҙәмде һәм башҡа бәйғәмбәрҙәрҙе яратмаҫ ине. Ии Әбүбәкер! Һин уның диненә инеп, мосолман булырһың һәм уның вәзире булырһың һәм уның вафатынан һуң уның урынына имам булырһың. Төшөңдөң юрауы ошо,—тигән.\nТағын да дәрүиш шуны әйтә:\n— Ул бәйғәмбәрҙең сифаттарын Тәураттан һәм Забурҙан уҡып белдем. Ул бәйғәмбәргә иман килтереп мосолман булдым, әммә мосолманлығымды йәшерәм, минең мосолман булғанымды белеп, һәләк итмәһендәр тип, — тигән.\nШунан Әбүбәкер, уға Алланың ризалығы булһын, бәйғәмбәребеҙ Мөхәммәдте, уға Аллаһ рәхмәте һәм сәләме булһын, күрергә тигән уй менән Шамдан Мәккәгә ҡайта һәм уны эҙләп таба.\nҠырҡ йәшендә бәйғәмбәрлек килгән Мөхәммәдкә Аллаһ Тәғәлә Әҙәм балаларын мосолманлыҡҡа өндәргә бойора.\nШул саҡ бәйғәмбәребеҙ Әбүбәкергә әйтә:\n— Ии Әбүбәкер! Минең менән һәр саҡ ултыраһың һәм һөйләшәһең, ни өсөн мосолман булмайһың? — тип.\n— И Мөхәммәд ! Әгәр һин хаҡ бәйғәмбәр булһаң, мөғжизә күрһәт, — тип әйтә.\nБәйғәмбәр ғәләйһис- сәләм:\n— И Әбүбәкер! Һиңә минән мөғжизә Шамда күргән төшөң, — ти.\nШунан Әбүбәкерҙең үҙ төшөн үҙенә һөйләй. Дәрүиштең юрауын да, уның мосолман булып Әбүбәкергә хәбәр иткәнен дә һөйләп бирә.\n— Раҫ әйттең, и Мөхәммәд! Һин хаҡ бэйғәмбәрһең! — тип әйткәс:\n»Әшһәдү әл-ләә иләәһә илләл-лааһү үә әшһәдү әннә Мухәммәдән ғабдүһү үә расулүһү", — тип, шунда уҡ мосолман була.\nОло ирҙәрҙән иман килтереп, мосолманлыҡты ҡабул итеуселәрҙең беренсеһе — Әбүбәкер әс-Ситдиҡ була.\nӨс йыл эсендә яңы динде утыҙҙан артыҡ кеше генә ҡабул игә. Мәккәлеләр үҙҙәренең динен һәм ғәҙәттәрен үҙгәртергә теләмәгән ҡаты күңелле кешеләрҙән булып, мосолмандарға бихисап яуызлыҡтар эшләйҙәр. Шуға ла исламиәттең таралыуы бик һүлпән бара. Бәйғәмбәрлектең дүртенсе йылында Аллаһ Тәғәлә «Хиджр» сүрәһенең 94-се аяты менән мосолмандарға динебеҙҙе асыҡтан-асыҡ, тартынмайынса, йәшенмәйенсә таратырға бойора. Ләкин Мәккә кафырҙары мосолмандар ишәйгән-көсәйгән һайын уларға яуызлыҡтарын арттыралар. Ошо сәбәпле 616 йылда 90 мосолман Хәбәш ерҙәренә* күсеп китәләр.\nМәккәлә ҡалған мосолмандарға тынғылыҡ булмай һәм 622 йылдың мөхәррәм айының 13 көнөндә улар исламды ҡабул итмәгән ҡатындарын һәм балаларын ҡалдырып, Мәдинәгә күсеп төпләнә башлайҙар. Был көн, тарихи һижри йыл башының тәүге көнө булараҡ иҫәпләнә башлай. Күсеп килеүселәр Ислам тарихына «Мөхаджир»ҙар булараҡ инеп ҡалалар. Мөхаджирҙарҙы ҡаршы алып урынлаштырған Мәдинә халҡын "Әнсар”ҙар тип йөрөтәсәктәр. Уларҙың барыһына ла Аллаһ риза булһын.\nБыл хәлдән һуң Бәйғәмбәребеҙ ҙә хәҙрэти Әбүбәкер менән Мәдинәгә күсергә булалар. Быны белеп ҡалған Мәккә мәжүсиҙәре Бәйғәмбәрҙе тотоп үлтерергә булалар. Ләкин Аллаһ ярҙамында алдан белгертелгән Бәйғәмбәр, Ул биргән мәкер арҡаһында ҡотолоп, Әбүбәкер менән Мәдинәгә уңышлы барып етәләр. Бындағы тормош ун йылға һуҙыла.\nМосолмандарҙың тормошо алға барған һайын, Мәкке кафырҙары уларға ҡаршы үсләшеүҙе көсәйтәләр яуызлыҡтарын һәр яҡтан күрһәтәләр. Ике арала һуғыш буласағы һис шикһеҙ көтөлә.\nРаһиб* — монах; нәсрани дәрүиш.\nЗәһид* — ғибәҙәт менән генә шөғөлләнеүсе ир; дин фанатигы, аскет.\nҠандилдәр* — люстралар.\nКәнизәктәр* — ҡол ҡатындар,\nШам иле*— Сирия.\nНәсрани* — христиан динендәге кеше.\nХәбәш ере* — Эфиопия.\n“Рәсүлуллаға, уға Аллаһ рәхмәте һәм сәләме булһын, бәйле хикәйәттәр...” китабынан өҙөк. Автор Имам Ғариф — хажи Ғабдрахман (Риф Усман улы Абдрахманов) 1945 йылдың 24 сентябрендә Бөрйән моҙафаты Иҫке-Собханғол ауылында донъяға килә.\nҒилеме буйынса тау техник-технологы, нефтсе-инженер һәм тарих белгесе.\nЭш яғына ҡарағанда, мәғдән карьерында ябай таш шартлатыусы булараҡ эш башлап, берекмә директоры дәрәжәһенә етә.\nДин ғилемдәрен Баймаҡ ҡалаһындағы «Әбү-Бәкер әс-Ситдиҡ» һәм Өфөләге «Ғәлиә» мәдрәсәләрендә ала.\n2005 йылда хаж ғәмәлен үтәгәндә Мәҙинә Ислам университеты ғалимдарынан: Рәсүлуллаһ ғәләйһиссәләмдең хәдиҫтәре, Ҡөръән- Кәрим сүрәләренең аңлатмалары һәм Ислам дине йолалары буйынса дәрестәр алды.\nСебер яҡтарында Йәмиғ мәсет имам-хатибы, мәдрәсәлә мөдәррис булып Аллаһ Тәғәләгә һәм халыҡҡа хеҙмәт итте. Унан ҡайтҡас, Күгәрсен моҙафаты Тәүәкән ауылы Йәмиғ мәсетенә имамлыҡҡа имтихан тапшырып Мәншур алды. Әлеге ваҡытта Сибай ҡалаһы «Тәүфиҡ» мәхәлләһе имам-хатибы булараҡ Рәсәй Үҙәк Диниә Наҙараты Мәншуры менән хеҙмәт итә.\nҒариф хәҙрәт дин мәсьәләләрен күтәреп, дин тарихына бәйле, дин ғалимдары тураһында әленән- әле ҙур йөкмәткеле мәҡәләләре менән жәридә һәм мәжмуға биттәрендә сығыш яһай.\n2005 йылдан алып шәйех Ғабдуллаһ Сәйеди әл-Болғари әл-Бөрйәни әл-Һаҡмари ишан тормошона бәйле мәғлүмәттәрҙе архивтарҙан, Стәрлебаш һәм Бохара яҡтарынан йыйып, ғалимдың 175 йыллығына бағышлап бик күп мәҡәләләр яҙҙы һәм ғилми китап өҫтөндә эш алып бара.\nУл «Башҡортостан» жәридәһенең 2009 йылғы, «Ағиҙел» мәжмуғаһының 2010 йылғы лауреаты. «Башҡортостан ҡамусы»н төҙөүҙә лә әүҙем ҡатнаша.\nҒариф-хажи «Уҡығыҙ доға, сығығыҙ юлға», «Күңел түренән сыҡҡан һүҙҙәр», «Баймаҡ ере руханиҙары» китаптарының мөәллифе, «Хаж һәм ғумра тәртиптәре» китабының мөәллифтәше. «Муллаҡайҙа дин тарихы» китабы авторы.\nЭта запись написана автором Назир Сабитов, 11.08.2017 в 00:50, и размещена в категории тарих, риүәйәттәр, легендалар. Следите за ответами на эту запись с помощью RSS 2.0. Вы можете написать комментарий или разместить обратную ссылку на своем сайте.