23 марта 2016 — 15:40\nӘлегә 14 ауыл ҡар ҡамауында ҡала. Көн һайын тиерлек 30 берәмек техника ауылдарға юл яра. Эште яуым-төшөм ҡатмарлаштыра. Шуға ла бер тәүлектә 150 метр ғына юл таҙартыла. Райондың үҙәк өлөшөндә урынлашҡан Ивановка ауылына тиклем юл таҙартыусыларға тағы ла 10 саҡырым үтергә кәрәк. Бында йөҙләгән кешенең ике аҙна инде район үҙәге менән бәйләнеше өҙөлгән. Яңыраҡ ҡына туңып үлгән 17 йәшлек малай тап ошо ауылда йәшәгән. Халыҡ ризаһыҙлыҡ белдерә һәм урындағы хакимиәттәрҙән юлдарҙы тиҙерәк таҙартыуҙы талап итә. Беҙҙең ижади төркөм Хәйбулла районына барып ҡайтты. Ошо туралағы сюжетты яңылыҡтарҙың 19 сәғәт 30 минуттағы сығарылышында ҡарағыҙ.


Ныҡ аҙым, ыҡсым һын, көлөп торған күҙҙәр һәм асыҡ дикция - был һыҙаттар Виктор Алексеевич Масловҡа ҡарата әйтелә. Ә уға 83-сө йәш бара бит! Виктор Алексеевич "БАШвестЪ" хәбәрсеһенә мәңгелек йәшлек серҙәрен еткерҙе. Рецепт ябай - яратҡан эш, камиллыҡта ынтылыш һәм әүҙем йәшәү рәүеше.\nВиктор Маслов - бөтә илгә танылған ғалим-геолог, геология-минерология фәндәре докторы, Рәсәй Фәндәр академияһы Өфө ғилми үҙәгенең Геология институты стратиграфия лабораторияһының баш ғилми хеҙмәткәре, Башҡортостан Республикаһының атҡаҙанған фән эшмәкәре. Уның менән осрашыу геологтарҙың һөнәри байрамы алдынан булды.\nИнституттың иң өлкән хеҙмәткәре, бер үк институтта 57 йыл өҙлөкһөҙ хеҙмәт стажы булған белгес геологияға осраҡлы килеп эләгә - быға ышаныуы ауыр.\n- Мин 1926 йылда Воронеж өлкәһенең Панин районында тыуғанмын, - тип һөйләй Виктор Алексеевич. - 1943 йылда, һуғыш ваҡытында, мин артиллерия училищеһына барырға әҙерләндем. Ул саҡта миңә 17 йәш ине, һәм мин фронтҡа ынтылдым. Әммә мине хәрби комиссариатҡа саҡыртып, беҙ Курск дуғаһында еңдек, шуға күрә иң мөһиме - илде тергеҙеү, тинеләр, һәм мине Воронеж тимер юл техникумына уҡырға инергә ебәрҙеләр.\nУл саҡта ҡала тулыһынса емерелгәйне, шул иҫәптән техникум. Кисәге мәктәп уҡыусыларына башта техникумды тергеҙергә тура килде. 1946 йылда Маслов техникумды яҡшы билдәләргә бөтөрә. Маслов юғары уҡыу йортона инергә хоҡуҡ алыуына ҡарамаҫтан, ул эшкә бара - Украинаға Көньяҡ Донбасс тимер юлын тергеҙергә юл ала. Башта ул электромонтер булып эшләй, һуңынан - өлкән механик. 1947 йылда ул уҡыуын дауам итергә ҡарар итә һәм Воронежға ҡайта, бында булған ваҡиға уның артабанғы яҙмышын хәл итә.\n- Воронежға ҡайттым һәм баш вата башланым, уҡырға ҡайҙа барырға, - хәтерләй әңгәмәсем. - Минең дуҫым төҙөлөш техникумында уҡый ине. Бер саҡ ул үҙе менән миңә геология буйынса лекция тыңларға тәҡдим итте. Лекцияны танылған профессор Смирнов уҡый ине. Һәм ул шул тиклем матур уҡыны, һәм беҙгә геология "сире" эләкте. Дуҫым хатта төҙөлөш техникумын ташланы һәм минең менән бергә Воронеж дәүләт университетының геология факультетына имтихандар тапшырырға барҙы. Әйткәндәй, мине өгөтләгән Семерун Анатолий Кузьмич геология өлкәһендә ҙур үрҙәр яуланы, Урал геология идаралығының генераль директоры булды.\n1952 йылда Маслов университетты тамамлап, бөтә донъяға билдәле академик Александр Заварицкийға шефлыҡҡа алынған кеүек вулкан өйрәнергә Камчаткаға китергә тейеш була. Әммә нәҡ шул ваҡытта 68 йәшлек академик ҡаты ауырыуҙан һуң вафат була.\nМаслов фәндәр академияһынан геология министрлығына эшкә һîðàé, әммә ул саҡта кадрҙар алтынға тиң була, һәм уны ебәрмәйҙәр. Уға Алыҫ Көнсығыштағы, Свердловск, Новосибирск, Кишинев ҡалаларындағы һәм Өфөләге иң йәш геология институын һайлап алырға рөхсәт бирәләр. 1951 йылдың йәйендә Фәндәр академияһының Башҡортостан филиалы составында Тау-геология институты ойошторола. Һөҙөмтәлә Маслов Өфөнө һайлай.\nУл саҡта Игорь Васильевич Вахрушев филиал рәйесе була, ул йәш белгесте эшкә ала.\nЙәш ғалим Урал тауының көнбайыш битләүендә эшләй башлай. 1959 йылда ул кандидатлыҡ диссертацияһы яҡлай. Һуңынан уны көнсығыш битләүгә ебәрәләр - улар мәғдәнгә бай, ҡул теймәгән Хәйбулла, Баймаҡ, Учалы райондары. Мәғдән эҙләү беренсе урында була. Масловҡа вулкандан барлыҡҡа килгән комплекстар стратиграфияһын тикшереү менән шөғөлләнергә ҡушыла.\n- Стратиграфия - бөтә геологик тикшеренеүҙәрҙең нигеҙе, геолог унһыҙ бер аҙым яһай алмай, - ти Маслов. - Стратиграфтар эше нигеҙендә мәғдән урындары табыла, геология картаһы төҙөлә, төрлө тау ҡатламдарының йәше билдәләнә.\nГеологтар производствола эшләүселәр менән тығыҙ бәйләнештә, ғалимдарҙың инновация технологиялары, процесты һәм һөҙөмтәне камиллаштырып, производствола үҙләштерелә.\n- Әммә геология өсөн "алтын быуат" - 1960-1980 йылдар, ул саҡтарҙа уны үҫтереү өсөн ҙур средстволар бүленә ине, үтте, - тип көрһөнә ғалим. - Геология хәҙерге ваҡытта бөтөнләй үҫешмәй, яңы ятҡылыҡтарҙы эҙләү алып барылмай. Беҙҙең алда кадрҙар проблемаһы тора. Йәштәр геологияға бармай. Әммә беҙ өмөттө юғалтмайбыҙ: беҙҙең бурыс - лайыҡлы алмаш әҙерләү.\nВиктор Алексеевич Урал битләүенең үтә алмаҫлыҡ урмандарын үҙенең биш бармағы кеүек белә һәм ышана, унда ул бер ҡасан да аҙашмаясаҡ. Маслов һүҙҙәренә ҡарағанда, ул хатта йәш сағында ла аҙашмаған.\n- Дөрөҫ, бер ваҡиға булды, беҙ бата яҙҙыҡ, - ти Маслов. - ГАЗ-66 машинаһында Һаҡмар йылғаһы аша сығабыҙ һәм водитель, уңға кисеү алып, өйөрмәгә китте.\nВиктор Алексеевич оло йәштә булыуына ҡарамаҫтан, әле булһа экспедицияларға йөрөй. Июнь айында аспиранттар менән сығырға планлаштырған.\n- Кардиолог менән кәңәшләштем. Ул рөхсәт итте, экспедициянан һуң үҙегеҙҙе яҡшы тояһығыҙ, ти табип. Ысынлап та шулай, - ти Маслов\nВиктор Алексеевичтың өлкән улы Екатеринбургта йәшәй, ул да ғалим-геолог. Икенсе улы - Өфөлә, әммә икенсе өлкәлә - Эске эштәр министрлығы системаһында эшләй.\nВиктор Маслов үҫтергән геологтар араһында дүрт фән кандидаты бар. Ә быйыл уның бер уҡыусыһы докторлыҡ диссертацияһы яҡларға әҙерләнә. Уның ғаиләһе бына шулай ҙур.


Ҡыйғы дауаханаһында ниндәй ҡыйынлыҡтар бар?\n13 Апрель 2019, 20:29\nБашҡортостан Башлығы вазифаһын ваҡытлыса башҡарыусы Радий Хәбировтың Ҡыйғыға сәфәре үҙәк район дауаханаһы эшмәкәрлеге менән танышыуҙан башланды.\nАзат Ғиззәтуллин фотолары.\nМедицина учреждениеһының баш табибы Рауил Кәримов әйтеүенсә, бында, күп урындағыса, тар белгестәр етешмәй. Әле дауаханала 36 табип эшләй, тағы ла ошондай 15 һөнәр эйәһе һәм өс фельдшер талап ителә.\n“Яңы ҡорамалдарға ла мохтажлыҡ кисерәбеҙ, – тине Рауил Кәримов. – Атап әйткәндә, УЗИ аппараттары, стоматология ҡорамалдары кәрәк”.\nРадий Фәрит улы учреждение етәкселегенә урындағы хакимиәт менән берлектә районға йәш белгестәрҙе йәлеп итеү эшен көсәйтергә ҡушты. Ә медицина ҡорамалдары алыуға килгәндә, республика Һаулыҡ һаҡлау министрлығына йөкләмә биреләсәк.\nРауил Кәримов әйтеүенсә, 2013 йылда дауаханала психотерапевт эшләй башлаған. Ауылдар халҡы был күренешкә тәүҙә ғәжәпләнеп ҡараған, белгескә ышаныс белдермәгән. Әммә статистика шуны күрһәткән: психотерапевт эш башлағас, районда суицид осраҡтары кәмегән – 2013 йылда 23 булһа, былтыр – алты. Республика етәксеһе баш табипҡа был ыңғай тәжрибә тураһында “Сәләмәтлек сәғәте”нең киләһе ултырышында һөйләргә тәҡдим итте.\nДауахананың тағы бер проблемаһы ҡалдыҡтарҙы утилләштереүгә бәйле. 2011 йылда учреждение корпустарына капиталь ремонт яһалған, һәр береһенә санитар-техник ҡорамал ҡуйылған. Ошоға бәйле һыуҙы файҙаланыу артҡан, һарҡынды йыйылған урындар тиҙ тулып, дауахана биләмәһен, эргәлә йәшәгәндәрҙең ерен бысрата, халыҡ ҙур дәғүә белдерә.\nБыл хәлде яйға һалыу маҡсатындағы проект эштәре өсөн республика бюджетынан ике миллион һум аҡса бүленгән. Төҙөлөш-монтаж эштәре 10 миллион һум булыр тип иҫәп тотола. Хөкүмәттең вице-премьеры вазифаһын башҡарыусы – Торлаҡ-коммуналь хужалыҡ министры Михаил Киреев бар эштәрҙе быйыл тамамлау планлаштырылғаны хаҡында белдерҙе.


Рухи көсө сикһеҙ | Министерство сельского хозяйства Республики Башкортостан\n» Рухи көсө сикһеҙ\nРухи көсө сикһеҙ\nЯҡты йөҙлө, йылмайып, ҡояш кеүек балҡып торған апайҙан тик йылылыҡ бөркөлә. Уның тураһында, оптимизм өлгөһө, тип күптәр әйтер, моғайын. Һөйләшеүҙең тәүге минуттарынан уҡ үҙенә тарта мәҡәләм геройы. Уның менән аралашҡандан-аралашҡы килә, һөйләшеп ултырғандан һуң йәшәүгә көс уянғандай була. Был мөләйем ҡатын - Ҡырмыҫҡалы ауылында йәшәүсе Хәниә Биктимерова.\n... Ҡыҙ күп балалы колхозсы ғаиләһендә донъяға килә. Биш бала тәрбиәләнгән ғаиләлә ул икенсе була. Ап-аҡ йөҙлө, зәңгәр күҙле, һары сәсле сибәр ҡыҙ Ағиҙел йылғаһы ярында ғына урынлашҡан матур тәбиғәтле Яңы Ҡыйышҡы ауылында үҫә. Йәйҙәрен еләк-емеш йыя, Ағиҙелдә һыу инә, ҡыштарын тауҙан сана шыуа, тиҫтерҙәре менән ҡар бәрешеп уйнай. Йүгереп йөрөп, донъяның рәхәтлектәрен татый. Тәбиғәт ҡосағында тыуған бала бер үк ваҡытта йәмлелекте күреп-тойоп, матурлыҡты холҡона ла һеңдерә.\nТик яҙмыш аяуһыҙ шул. Тормоштарҙы ҡырҡа үҙгәртә лә ҡуя. Хәниәгә 14 йәш тигәндә сәләмәтлеге ҡаҡшай башлай. Аяҡтары һыҙлап, мускулдары йомшара. Яйлап хәрәкәт итеү ҙә ауырая башлай. Кем белә инде, бәлки, һуғыштан һуңғы ауыр, аслы-туҡлы йылдарҙың тәьҫире лә үҙенекен иткәндер... Бала сағынан уҡ уға ҙур тормош һынауҙары башлана. Шулай ҙа йәшәүгә һөйөүе көслө булған ҡыҙ тырышып-тырмашып алға бара. Инде тиҫтерҙәре араһында физик мөмкинлектәре менән шаҡтай айырылған ҡыҙ яҙмышына буйһона, сәләмәтлегенең сикле булмауынан ҡыйынһынмаҫҡа, оялмаҫҡа өйрәнә. Ул йәшәүҙең һәр миҙгеленә шатланып, тулы тормош менән йәшәргә күнегә. Атаһы һәм әсәһе быға булышлыҡ итеп, йәшәүҙе яратырға өйрәтә, балаларын тәрбиәләүгә бар көстәрен һала. Әйткәндәй, атаһы Бөйөк Ватан һуғышы ветераны Хәбиәхмәт Шәйхетдин улы фронттан снаряд ярсығы тейеп, яңбашы имгәнеп ҡайта. Ул һыҙланыуҙарға ҡарамай, артабан тулы ҡанлы тормош менән йәшәй. Тыуған ере өсөн йәнен-тәнен аямай көрәшкән кеүек, колхоз эшендә лә намыҫ менән хеҙмәт итә. “Ферма мөдире лә, парторг та, баҡса мөдире лә, һатыусы ла, сельпола таралар өсөн яуаплы кеше лә була. Ул йыр-моң яратты: саратов гармунында өҙҙөрөп уйнап, матур йырлай, сатан булһа ла, матур итеп бейей ине. Ә әсәйем Гөлзөһрә Низаметдин ҡыҙы башланғыс кластар уҡытыусыһы булды. Оҙаҡ йылдар ауыл балаларына белем һәм тәрбиә бирҙе. Яҡыныбыҙ сабыр һәм баҫалҡы ине. Уның был холҡоноң сифаттары беҙгә – ҡыҙ балаларға күскән”, - тип ата-әсәһен матур иҫтәлектәр менән хәтергә алды.\nУрындағы мәктәпте уңышлы тамамлағандан һуң уны бер туған Әлфиә апаһы үҙе эшләп йөрөгән район үҙәгенә килтереп, өйрәнсек итеп ашханаға урынлаштыра. Ашхананың бер мөйөшөн ширма менән бүлеп, уға кулинария бүлмәһе эшләйҙәр. “Петушки”, “Киевские помадки” тигән тәмлекәстәр яһарға өйрәнә. Тырыш ҡыҙға башҡа төрлө эштәр ҙә бирәләр. Ни ҡушалар, шуларҙы намыҫ менән үтәргә тырыша ул.\nШулай ҙа уҡырға, һөнәр алырға кәрәклеген аңлап, киләһе йыл Ҡырмыҫҡалы һөнәрселек училищеһының бухгалтерҙар әҙерләү курсына килә. Бухгалтер һөнәренә эйә булғас, райондың статистика идаралығына эшкә урынлаша. Һандар донъяһында гиҙә. Иҫәп-хисап шул тиклем күңеленә ята, эшендә донъяһын онота. Артабан уҡырға ынтылған ҡыҙ белемен камиллаштырыу өсөн ситтән тороп Йоматау ауыл хужалығы техникумын тамамлай. Һуңынан колхозда эшләүен дауам итә.\nЭшһөйәрлеге менән айырылып торған Хәниә Хәбиәхмәт ҡыҙы хеҙмәттәштәре араһында ихтирам яулай. Һәр нимәгә өлгөр, тырыш, яуаплы, кешеләр менән уртаҡ тел таба белгән, әүҙем хеҙмәткәрҙе ойошманың комсоргы итеп тә һайлап ҡуялар. Йәмәғәт эшендә лә йәштәрҙе ул үҙ артынан эйәртә. Шулай уҡ эштә стена гәзитендә редколлегия ағзаһы була.\n...Яҙмыш һынауын дауам итә. Сатанлап булһа ла атлаған ҡатын бер көн килеп атламаҫ була. Аяҡтар тыңлашмай. Ни эшләйһең, Хоҙай тәҡдире, тип яҙмышына күнә. Тик бер ваҡытта ла башҡа кешеләргә күҙ йәштәрен күрһәтмәй, улар эргәһендә булғанда йылмайып, ихлас һөйләшеп ултыра. Ә бер үҙе генә ҡалғанда күҙ йәштәренә ирек бирә...\nӘммә I төркөм инвалиды булған Хәниә Хәбиәхмәт ҡыҙы тормошто һөйөүе, көслө рухлылығы, оптимизмы һәм энергияһы менән һоҡландыра. Сәләмәтлеге сикләнһә лә, әүҙем тормош рәүеше алып бара. Дуҫының тәҡдиме буйынса яңы заманса телефон һәм ноутбук һатып алып, интернет менән ҡулланырға өйрәнә. Унда яңы таныштар таба. Хәйер, былай ҙа уның дуҫтары, таныштары бихисап. Элек бергә эшләгән хеҙмәттәштәре лә уның янына һәр саҡ килә, элеккеләрҙе хәтерләп, әлегеләр тураһында һөйләшеп ултыралар. Ә таныштары инвалид коляскаһында ултырған кешегә психологҡа кеүек, кәңәш һорап килә. Күпме кәңәш, тел ярҙамы тейә уларға!\nАлыҫ мәктәп йылдарында тел һәм әҙәбиәт дәрестәрен бик яратып, камил үҙләштергән була. Әле лә китаптар уҡырға ярата. Хәҙер күпме йылдарҙан һуң да бер шиғыр яҙыусыға грамматика һәм орфографика буйынса ярҙам итә алыуына һөйөнә.\nУға күҙ төбәп килеүселәргә үҙен кешеләр араһында кәрәкле итеп тойорға ярҙам иткәндәре өсөн рәхмәтле ул. Ә туғандарына рәхмәте сикһеҙ. Улар туғанын һәм апаһын яраталар, аңлайҙар, ҡәҙерен беләләр, туғанлыҡты аңлап, хәстәрлек күрәләр.\n- Тирә-яғымда гел изге күңелле кешеләр булды. Улар миңә төшөнкөлөккә бирелмәҫкә ярҙам итте, - ти ул.\nХәниә Биктимерова һис зарлана белмәй, Хоҙай биргән ғүмеренә ҡәнәғәт булып, тормоштоң, тирә-яҡтың йәмен күреп һәм татып, һәр атҡан таңға һөйөнөп, шөкөр итеп йәшәй. Унда йәшәү шатлығы, һынмаҫ ихтыяр көсөнөң күплегенә хайран ҡалырлыҡ. Был һөйкөмлө ябай ҡатындың физик мөмкинлеге сикле булһа ла, рухи көсө сикһеҙ.\nРоза ТАЖЕТДИНОВА фотоһы.


Марафон — Башҡорт Википедияһы\nеңел атлетика дисциплинаһы\nМарафо́н (грек. Μαραθών, Marathṓn) — еңел атлетика дисциплинаһы, 42 километр 195 метр (26 миль 385 ярд) дистанцияға йүгереүҙән ғибәрәт. Донъяның төп марафондары Халыҡ-ара марафондар һәм йүгереү ярыштары ассоциацияһы (AIMS) эгидаһы аҫтында һәм ул эшләгән ҡағиҙәләр буйынса үткәрелә. AIMS ҡағиҙәләре Халыҡ-ара еңел атлетика федерациялары ассоциацияһы (IAAF) тарафынан раҫланған.\nБитва при Марафоне[d]\nКиметто, Деннис[d] һәм Элиуд Кипчоге[d]\nМарафон 1896 йылдан — ирҙәрҙең, 1984 йылдан ҡатын-ҡыҙҙарҙың еңел атлетика программаһына ингән олимпия дисциплинаһы.\nМарафон ярыштары шоссела үтә, ләкин марафон тигән һүҙҙе йышыраҡ, оҙон дистанцияларға йүгереүҙән айырмалы, тигеҙһеҙ ерҙән йә экстремаль шарттарҙа оҙайлы йүгереүгә ҡарата ҡулланалар. Уларҙың дистанциялары «классик» дистанциянан ныҡ айырылырға мөмкин.\nМарафон дистанцияһының яртыһы, ярыммарафон, шоссела йүгереүҙә киң таралған аралыҡ булып тора, уның буйынса айырым уҙыштар һәм донъя беренселектәре үткәрелә, донъя рекордтары теркәлә.\nМарафон дистанцияһының сиреге, сирек марафон, еңел атлетиканың рәсми дисциплинаһы түгел, әммә 2010-сы йылдар башынан донъя һәүәҫкәр йүгеректәре уға ҡыҙыҡһыныу күрһәтә. Сирек марафондар традицион марафон һәм ярыммарафон сиктәрендә төп ярыштар менән йәнәш үткәрелә.\n1.1 Антиклыҡ осоронда\n1.2 Хәҙерге осорҙа\n1.4 Олимпия традицияһы\n2.1 Дөйөм ҡағиҙәләр\n2.2 Донъя рекордтары\n3 Иң етеҙ 10 марафонсы\n4 Физиология һәм әҙерлек\n4.1 Һауа торошоноң һәм старт ваҡытының әһәмиәте\n5 Ярыштар классификацияһы һәм календары\n6 Билдәле марафон уҙыштары\n6.1 Рәсәйҙәге марафондар\n7 Билдәле марафонсылар\nЛегенда буйынса, Фидиппид исемле грек яугире (башҡа сығанаҡтарҙа — Филиппид) беҙҙең эраға тиклем 490 йылда Марафон эргәһендә булған алыштан һуң гректарҙың еңеүе тураһында хәбәр итеү өсөн Марафондан Афинаға тиклем туҡтамай йүгерә. Афинаға килеп еткәс, ул: «Афиналылар, шатланығыҙ, беҙ еңдек!» тип ҡысҡыра ла йығылып үлә. Был легенданы раҫлаған документаль сығанаҡтар юҡ. Геродот буйынса, Фидиппид (грек. Φειδιππίδης) Афинанан Спартаға ярҙам һорарға ебәрелгән әҙәм була һәм 230 км араны ике көндән дә аҙыраҡ ваҡытта үтә. Уның Марафондан Афинаға йүгереп барыуы тураһындағы легенда тәүләп Плутархтың «Афинаның даны» тигән эссеһында беҙҙең эраның I быуатында (ысынлап булған ваҡиғаларҙан һуң 550 йылдан ашыу ваҡыт үткәс) хикәйәләнә.\nХалыҡ-ара олимпия комитеты 1896 йылда яу булған яландан Афинаға тиклемге аралыҡты үлсәй; ул 34,5 километр булып сыға. Хәҙерге осорҙоң 1896 йылда үткән беренсе уйынында һәм 2004 йылғы Олимпиадала марафон йүгереүе Марафондан Афинаға тиклем оҙонлоҡтағы дистанцияла үтә.\nБындай араға йүгереү фекерен француз филологы Мишель Бреаль тәҡдим итә, ул был дисциплинаның Афиналағы 1896 йылғы беренсе Олимпия уйындары программаһына индерелеүен теләй. Был идеяны хәҙерге Олимпия уйындарына башланғыс һалған Пьер де Кубертен да, грек ойоштороусылары ла хуплай. Грецияла беренсе һайлап алыу марафоны үткәрелә, унда был араны 3 сәғәт тә 18 минутта үткән Харилаос Василакос еңә. Грек тамашасыһын ныҡ ҡыуандырып, һайлап алыу ярышында бишенсе булып килгән грек һыу ташыусыһы Спиридон Луис беренсе Олимпия уйындарының еңеүсеһе була, дистанцияны ул 2 сәғәт 58 минут 50 секундта үтә. Легендар йүгереккә хатта юлда сағында Халандри (Chalandri) ауылы эргәһендә туҡтап, ағаһы биргән бер стакан шарапты эсеп алыу ҙа ҡамасауламай. Йәйге Олимпия уйындары программаһына ҡатын-ҡыҙҙар марафоны беренсе тапҡыр 1984 йылда (Лос-Анджелес, АҠШ) индерелә.\n1896 40 24,84\n1924 йылдан 42,195 26,22\nҮтелергә тейешле ара тәүҙә төрлө оҙонлоҡта була, сөнки ярышҡа сыҡҡан бөтә спортсыларҙың бер үк маршрутты үтеүе генә мөһим тип иҫәпләнелә. Олимпия марафонының оҙонлоғо мәсьәләһе һәр уйында айырым хәл ителә.\nБеренсе Олимпия уйындарында дистанция — 40 км, 1908 йылдағы Лондон Олимпиадаһында — 26 миль 385 ярд (42 км 195 м), 1912 йылда —40,2 км, 1920 йылғы Олимпиадала — 42,75 км. Тәүге ете Олимпиадала марафон дистанцияһы оҙонлоғо алты төрлө була: 40-тан 42,75 километрға тиклем (ике тапҡыр — 40 км).\n42,195 км оҙонлоғондағы дистанция марафон йүгереүенең рәсми оҙонлоғо итеп 1921 йылда Халыҡ-ара һәүәҫкәр еңел атлетика федерацияһы (хәҙерге IAAF) тарафынан раҫлана.\nХәҙерге замандың беренсе Олимпия уйындарынан башлап (1896 йыл) ирҙәр марафоны еңел атлетика программаһының иң һуңғы ваҡиғаһы булып тора, ул Олимпиаданың төп стадионында тамамлана, финишы йыш ҡына Уйындарҙың ябылыу тантанаһы алдынан бер нисә сәғәт элек, хатта был тантананың бер өлөшө булырлыҡ итеп ойошторола.\nЯрышты үткәреү ҡағиҙәләрен Халыҡ-ара марафондар һәм йүгереү ярыштары ассоциацияһы (AIMS) эшләгән. Уларҙы Халыҡ-ара һәүәҫкәр еңел атлетика федерацияһы (IAAF) ҡабул иткән. Шулай итеп, марафон үткәреү ҡағиҙәләре Халыҡ-ара һәүәҫкәр еңел атлетика федерацияһының шоссела йүгереү буйынса дөйөм ҡағиҙәләренә буйһона. Донъя рекордтары һәм башҡа ҡаҙаныштар секундҡа тиклем теүәллек менән теркәлә. IAAF сертификатлаған дистанцияның ҡалҡыу урындарының бейеклек айырмаһы 1/1000-ҙән, йәғни 1 километрға 1 метрҙан артыҡ булырға тейеш түгел. Барлыҡ дистанцияла аралашып килгән бөтә ҡалҡыу урындар йәмғеһе 42 метрҙан ашып китһә, был марафондың күрһәткестәре рәсми түгел тип табыла, ә донъя рекордтары ратификацияланмай. Ҡалҡыу урындар тейешленән бейегерәк булғанлыҡтан IAAF стандарттарына тап килмәгән тип табылған иң билдәле марафондар — Бостон марафоны (136,29 м) һәм Лос-Анджелес марафоны (121,94 м). Дистанция оҙонлоғо — 42 195 метрҙан кәм дә, ошо оҙонлоҡтоң 0,1 процентынан (42 метрҙан) күберәккә артыҡ та булырға тейеш түгел.\nКоммерция марафондары бер юлы күмәк старт системаһы буйынса үткәрелә. Ләкин ғәмәлдә старт һыҙығын бөтә ҡатнашыусыларҙың бер юлы үтеүе мөкин түгел, быға бер нисә минут талап ителә. Шунлыҡтан ойоштороусыар AIMS сертификатлаған ярыштарҙа ҡатнашыусыларға старт һыҙығын үтеүҙе теркәгән электрон чип беркетә. Финишҡа еткән һәр ҡатнашыусының финиш факты ғына түгел, аралыҡ һөҙөмтәләре лә, йәғни ваҡыт «брутто»һы һәм «нетто»һы ла иҫәпкә алына: һөҙөмтә старт мәленән алып һәм старт һыҙығын киҫеп үтеү мәленән алып һанала. Йомғаҡлау таблицаһында һөҙөмтәләр «брутто» ваҡытының артыу тәртибе буйынса урынлаштырыла — ул рәсми ваҡыт була. Ҡатнашыусының дипломында «нетто» ваҡыты ла күрһәтелергә мөмкин.\n2004 йылдың 1 ғинуарына тиклем IAAF тарафынан донъя рекордтары рәсми танылмай. Шуға тиклем «иң яҡшы марафон һөҙөмтәләренең» (World Bests) статистикаһы алып барыла. 2002 йылда AIMS үҙенең ҡағиҙәләренә бер аҙ төҙәтмә индерә һәм ИААФ-ҡа шуны белдерә: әгәр ИААФ 2003 йылда сираттағы конгреста AIMS рекордтарын донъя рекордтары итеп раҫламаһа, AIMS үҙенең донъя рекордтары исемлеген раҫлаясаҡ. 2003 йылдың 21 авгусында ИААФ сираттағы конгресында шоссе буйлап йүгереү, шул иҫәптән марафон йүгереүе буйынса донъя рекордтарын таный. Был, әлбиттә, AIMS-тың мөһим ҡаҙанышы булып тора.\nИң яҡшы ҡаҙаныш донъя рекорды тип танылһын өсөн, марафон дистанцияһы ИААФ стандарттарына тап килергә тейеш. Ләкин марафон маршруттары профиле, диңгеҙ кимәленә ҡарата бейеклеге һәм япмаһының сифаты буйынса һаман ныҡ айырыла, шуға сағыштырыу етерлек кимәлдә объектив тип танылмай. Ҡағиҙә булараҡ, диңгеҙ кимәленән әллә ни бейек булмаған тигеҙ урында, уңайлы һауа торошо шарттарында һәм пейсмейкерҙар (йүгереү темпы буйынса өлгө булған йүгеректәр) ҡатнашлығында үткән марафондар айырыуса һәйбәт тиҙлек менән үтә.\nИрҙәр араһында донъя рекорды — 2:02.57, уны 2014 йылдың 28 сентябрендә Берлин марафонында 30 йәшлек Кения йүгереге Деннис Киметто ҡуя.\nҠатын-ҡыҙҙар араһындағы иң яҡшы донъя һөҙөмтәһен 2003 йылдың 13 апрелендә Лондон марафонында Бөйөк Британия йүгереүсеһе Пола Рэдклиф күрһәтә — 2:15:25; был күрһәткес ир пейсмейкерҙар ярҙамында өлгәшелә. Ҡатын-ҡыҙҙар араһында пейсмейкер ирҙәр ҡатнашлығынан тыш өлгәшкән иң яҡшы күрһәткес — 2:17:1, уға 2017 йылда Лондон марафонында Кения йүгереге Мэри Кейтани өлгәшә.\nИң етеҙ 10 марафонсыҮҙгәртергә\nКения 28 сентябрь 2014 Берлин марафоны\n2:03.03 Кенениса Бекеле\nЭфиопия 25 сентябрь 2016 Берлин марафоны\n2:03.05 Элиуд Кипчоге\nКения 24 апрель 2016 Лондон марафоны\nКения 25 сентябрь 2016 Берлин марафоны\n2:03.38 Патрик Макау\nКения 25 сентябрь 2011 Берлин марафоны\n2:03.46 Гуйе Адола\nЭфиопия 24 сентябрь 2017 Берлин марафоны\n2:03.51 Стэнли Бивотт\n2:03.59 Хайле Гебреселассие\nЭфиопия 28 сентябрь 2008 Берлин марафоны\n2:04.11 Тамират Тола\nЭфиопия 20 ғинуар\nБөйөк Британия 13 апрель 2003 Лондон марафоны\nКения 23 апрель 2017 Лондон марафоны\nЭфиопия 23 апрель 2017 Лондон марафоны\n2:18.47 Катрин Ндереба\nКения 7 октябрь 2001 Чикаго марафоны\n2:18.58 Тики Гелана\nЭфиопия 15 апрель 2012 Роттердам марафоны\n2:19.12 Мизуки Ногути\nЯпония 25 сентября 2005 Берлин марафоны\n2:19.19 Ирина Микитенко\nГермания 28 сентября 2008 Берлин марафоны\n2:19.25 Глэйдис Чероно\nКения 27 сентября 2015 Берлин марафоны\n2:19.31 Аселефеш Мергиа\nЭфиопия 27 ғинуар 2012 Дубай марафоны\n2:19.34 Люси Кабуу\nКения 27 ғинуар 2012 Дубай марафоны\nФизиология һәм әҙерлекҮҙгәртергә\nДаими тиҙлек һәм организмдағы һыу миҡдарын һаҡлау — марафон йүгергәндәге ике мөһим шарт. Марафон трассаһында (ҡағиҙә булараҡ, 5 км һайын) йүгереүселәргә һыу, энергетик эсемлек һәм ризыҡ (банан, киптерелгән емештәр һ.б.) тәҡдим итеү пункттары урынлашҡан.\nХатта әҙерлекле кеше өсөн дә марафон йүгереү — бик ҡатмарлы физик көсөргәнеш, уңышҡа өлгәшер өсөн уға алдан әҙерләнергә кәрәк. Марафон ойоштороусы спорт йәмғиәттәренең йүгереү мәктәптәре була, улар марафон йә ярыммарафон йүгереү өсөн кешене махсус әҙерләй. Кәм тигәндә ярты йыл әҙерләнергә тәҡдим ителә. Күнекмәләр кислород үҙләштереүҙе яҡшыртыу, мускулдарҙы нығытыу, организмды оҙайлы физик көсөргәнешкә өйрәтеү маҡсатын ҡуя.\nЛондон марафоны (2005). Йүгереүселәр туҡланыу пунктында\nӘҙерлек барышында оҙон араларға йүгереү организмдың майҙы һөҙөмтәле тотоноу, мускулдарҙа гликоген туплау һәләттәрен арттыра. Күнекмә ваҡытында марафон дистанцияһына йүгереү тәҡдим ителмәй, сөнки унан һуң организм элекке хәленә ҡайтһын өсөн күп ваҡыт кәрәк була. Ғәҙәттә әҙерлек аҙағына йүгереп үтелә торған иң оҙон дистанция 35 километрҙан артмай. Марафонға бер ай самаһы ҡалғас, күнекмәләр темпын әкренәйтәләр, ә марафон алдындағы һуңғы аҙнала һәүәҫкәр йүгереүселәргә ҡыҫҡа араларға ғына (5-10 км) йүгерергә рөхсәт ителә.\nҒәҙәттәге әҙерлекһеҙ кешенең тәнендә 380 г (1500 ккал) самаһы гликоген була. Интенсив йүгергәндә сәғәтенә 600—800 ккал сарыф ителә, был запас тулыланмаһа, ике сәғәттән организм уларҙы тулыһынса тотоноп бөтә (һынылыш мәле ғәҙәттә марафондың 30-сы километры тирәһендә була), һәм ҡанда шәкәр кимәле төшә. Ошо арҡала бик ныҡ арыу һәм хәлһеҙлек хисе тыуа, аяҡтар бүрәнәгә әйләнә. Был фазала организм май запастарын тотона башлай, әммә быға бер аҙ ваҡыт кәрәк була, өҫтәүенә, май — һөҙөмтәле «яғыулыҡ» түгел. Күнекмәләр үтеү һәм махсус туҡланыу гликоген запасын 800 грамға (3500 ккал) еткерә ала. Спортсыларҙың күбеһе ғәҙәттә углеводлы диета ултыра, ә ярыш алды кисендә күп итеп макарон ашау марафонсылар менән триатлеттар араһында йолаға әүерелгән тиерлек. Ярыш алдындағы көндә интенсив күнекмә менән ҡәҙимге диета тәҡдим иткән тикшеренеүселәр ҙә бар.\nҺауа торошоноң һәм старт ваҡытының әһәмиәтеҮҙгәртергә\nЮғары һөҙөмтәләргә өлгәшеү өсөн старт ваҡытының һәм дистанция профиленең дөрөҫ һайланыуы зарур Марафон өсөн ҡулай температура — 14—16 °С тирәһе. Һауа температураһы шунан юғарыраҡ булһа, һөҙөмтә температураның һәр градусына ҡарата уртаса 40—60 секундҡа насарлана. Температура +18 °C-тан юғары булһа, ул ҡайһы бер категория йүгеректәр өсөн хәүефле тип һанала, ә +28 °C-тан юғары температурала ярыш үткәрелмәй.. Организмдың үтә ҡыҙыуы — марафонсы өсөн төп хәүеф. Ләкин һауаның юғары температураһы һәм ҡояш эҫеһе организмдың үтә ҡыҙыуы өсөн хәл иткес шарттар түгел. Йүгереүсе организмында йылылыҡ көйләнеүе тәндең елләүе һәм тирләү ярҙамында башҡарыла. Бының өсөн махсус экипировка, дистанцияла һыу эсеү, дөрөҫ йүгереү тактикаһы һәм стратегияһы ҡулланыла.\nКүпселек билдәле марафонсыларҙың старты календарь датаһына ныҡлы бәйләнгән һәм алдан уҡ тәғәйенләп ҡуйылған була. Ғәҙәттә маршрут та даими. Һауа торошон алдан күрәҙәләү мөмкин түгел. Ғәҙәттә, уртаса бүлкәттәге илдәрҙә марафон ярыштары — яҙ йә көҙ, ә эҫе климатлы илдәрҙә (мәҫәлән, Берләшкән Ғәрәп Әмирлектәрендәге Дубай марафоны) ҡыш үткәрелә.\nКоммерция марафондары өсөн стартты төшкә тиклем сама менән иртәнге 8:30—11:00 сәғәт тирәһендә биреү ҡабул ителгән. Коммерцияға ҡарамаған ярыштар программаһында марафон старты ғәҙәттә ярыштарҙың дөйөм селтәренә һәм асыу йә ябыу тантанаһына бәйле була. Был осраҡта старт төштән һуң да бирелеүе лә ихтимал.\nЯрыштар классификацияһы һәм календарыҮҙгәртергә\nкоммерцияға ҡарамаған — йәйге Олимпия уйындары, донъя, Европа, ҡитға чемпионаттары, ил чемпионаттары һәм башҡа старттарҙың программаһына инә торған ярыштар;\nкоммерция марафондары донъяның эре ҡалаларында йыл да үткәрелә, улар араһында World Marathon Majors (Биш ҙур марафон) айырылып тора; коммерция марафондары йүгереү ярыштарында ҡатнашырға теләгән һәр кемгә асыҡ.\nЙәнә экстремаль марафондар була — мәҫәлән, Төньяҡ ҡотоптағы, сүллектәге, тауҙарҙағы һ. б. марафондар. Шулай уҡ спорт көс һынашыуы түгел, ә хәйриә йә реклама маҡсаттарындағы марафон ярыштары (ингл. fun-runfun-run) ойошторола.\nШоссела үткән ярыштарҙың, еңел атлетиканың стадион дисциплиналарынан айырмалы, үҙ графигы бар. Коммерция марафондары күп осраҡта һәйбәт һауа торошо хас булған март-апрелдә һәм сентябрь-октябрҙә үткәрелә. Бындай ярыштарҙың программаһына инвалид коляскаларындағы спортсыларҙың ярыштары һәм башҡа цикллы спорт дисциплиналары ингеләй.\nКоммерция марафондарында, ҡағиҙә булараҡ, ирҙәр һәм ҡатын-ҡыҙҙар ярышы бер үк көндө, бер үк сәғәт эсендә, хатта ҡайһы ваҡытта бергә лә старт ала.\nШоссела йүгереү дисциплиналарынан тик марафон ғына олимпия программаһына индерелгән. Донъя кимәлендәге марафонсылар йылына ике-өс тапҡырҙан артыҡ стартҡа сыҡмай. Улар ҡатнаша торған ярыштарҙы ентекле һайлай, һәм коммерцияға ҡарамаған ярыштар йыш ҡына уларҙың графигына инмәй.\nБилдәле марафон уҙыштарыҮҙгәртергә\n2010 йылғы Европа чемпионы Виктор Ротхлин (Швейцария) Цюрихтағы марафонда (2007 йыл)\nЙыл һайын донъяның төрлө илендә 800-ләп марафон уҙышы үткәрелә. Европаның тәүге марафондарынан Кошица марафоны (Словакия) 1924 йылдан башлап үткәрелә. IAAF-тың айырыуса абруйлы марафондарына махсус статус (лейбл) бирелә: Алтын, Көмөш йә Бронза лейблдар.\nКүп кеше ҡатнашлығында үтә торған абруйлы Бостон, Нью-Йорк, Чикаго, Лондон, Токио һәм Берлин марафондары World Marathon Majors серияһына инә һәм Алтын лейблға эйә. Уларҙа профессиональ марафонсылар өсөн донъя кубогы этаптары үтә. Ҡатнашыусылар һаны стартта 30 мең һәм унан да артыҡ була. Башҡа билдәле марафондар (Silver Label): Роттердам марафоны, Амстердам марафоны, Вашингтон марафоны, Гонолулу марафоны, Лос-Анджелес марафоны, Рим марафоны һәм Париж марафоны.\nДонъяның иң эре марафондарында еңеүселәргә юғары приздар түләнә. Мәҫәлән, Бостон марафонының приз фонды 2008 йылда 796 000 USD була, еңеүсегә шул сумманан 150 000 USD түләнә. Берлин марафонында ирҙәр һәм ҡатын-ҡыҙҙар араһында еңеүселәр 2012 йылда $500 меңәр ала.\nҺәүәҫкәр йүгеректәр өсөн абруйлы марафондарҙа билдәле атлеттар менән бергә ҡатнашыу ғына ла шөһрәтле һанала. Ләкин ҡайһы бер абруйлы марафондарҙа, бөтә теләгәндәрҙе лә ҡатнаштырыу мөмкинлеге булмағанлыҡтан, кандидаттар араһында лотерея үткәрелә йә квалификация нормативтары индерелә.\nРәсәйҙә йыл һайын 50-ләп марафон үткәрелә. Дөйөм алғанда, Рәсәйҙә марафон хәрәкәте донъя кимәленән күпкә артта ҡала. Финишҡа килеп еткән ҡатнашыусылар һаны буйынса фекер йөрөткәндә, иң эре марафондар: Мәскәү марафоны, Мәскәү халыҡ-ара тыныслыҡ марафоны, Аҡ төндәр һәм Себер халыҡ-ара марафоны. Себер халыҡ-ара марафоны 2011 йылда AIMS версияһы буйынса донъяның иң яҡшы 50 марафоны исемлегенә индерелгән һәм 2011 йылдың аҙағында Рәсәй марафондары араһында беренсе булып Road Race Bronze ИААФ статусын алған.\nАҠШ-та, Рәсәйҙә (СССР), Кенияла, Эфиопияла, Японияла һәм Европа илдәренең күбеһендә етди марафон мәктәптәре бар.\nАбебе Бикила (Эфиопия) һәм Вальдемар Церпински (ГДР) ике тапҡыр олимпия чемпионы була. 1952 йылда Эмиль Затопек (Чехословакия), 5000 м, 10 000 м һәм марафонда бөтәһе өс алтын миҙал яулап, уникаль ҡаҙанышҡа өлгәшә. Ә был ярышта ул марафонды ғүмерендә беренсе тапҡыр йүгергән була. Дүрт тапҡыр олимпия чемпионы Лассе Вирен 1976 йылда Затопектың уңышын ҡабатларға итә, әммә финишҡа бишенсе булып килә.\nХайле Гебреселассие 2007—2011 йылдарҙа марафонда донъя рекордсыһы\nПола Рэдклифф — 2002 йылдан бирле марафонда донъя рекордсыһы\n42 км 195 метрға йүгереү Ironman триатлонының өсөнсө этабы булып тора.\nЯрышып һәм ярышмай йүгереү сиктәрендә күп тапҡыр үтелеүсе марафондар була. Мәҫәлән, 2003 йылда британ Ранульф Файнс 7 көндә ете ҡитғала 7 марафонда ҡатнаша. 2014 йылға «7 ҡитғала 7 көндә 7 марафон» коммерция продуктына әүерелә, ҡатын-ҡыҙҙарҙан Марианна Зайкова (Финляндия) беренсе еңеүсе була.\n2010 йылда бельгий Стефаан Энгелс көн айын марафон йүгерергә ҡарар итә. Ғинуарҙа имгәнеп, иҫәпте яба ла 2010 йылдың 5 февралендә ҡабаттан башлай. 2011 йылдың 5 февралендә 49 йәшлек Стефаан Энгелс 365-се марафонын үтә. Ул марафонға көн һайын уртаса 4 сәғәт тотона, иң яҡшы һөҙөмтәһе 2 сәғәт 56 минут тәшкил итә. Ә испан Рикардо Абад Мартинес 2010 йылдың 1 октябренән 2012 йылдың 12 февраленә тиклем 500 көндә 500 марафон йүгерә.\nДжонни Келли 1928 йылдан 1992 йылға тиклем Бостон марафонында 61 тапҡыр ҡатнаша, 58-ендә финишҡа етә, икеһендә еңә (1935 һәм 1945 йылдарҙа).\nИспан ғалимдары иҫбат итеүенсә, марафонсыларҙың һөйәктәре оҙаҡ ҡартаймай һәм муртыҡланмай.\n2003 йылда Рәсәйҙән Сергей Бурлаков Нью-Йорк марафонында ҡатнаша һәм донъяла дүрт ампутация менән марафон дистанцияһын үткән беренсе кеше була. Сергейҙың ике аяғы ла, ике ҡулы ла ампутацияланған.\n↑ http://penelope.uchicago.edu/Thayer/E/Roman/Texts/Plutarch/Moralia/De_gloria_Atheniensium*.html De_gloria_Atheniensium (инг.)(англ.)\n↑ 2012 йылдың 19 август көнөндә [https://web.archive.org/web/20120819130955/http://www.iaaf.org/mm/Document/06/49/58/64958_PDF_Russian.pdf архивланған. 2012 йылдың 19 август көнөндә архивланған. 2012 йылдың 19 август көнөндә архивланған. 2012 йылдың 19 август көнөндә архивланған. 2012 йылдың 19 август көнөндә архивланған. 2012 йылдың 19 август көнөндә архивланған. «Правила проведения соревнований ИААФ» стр.140 (рус.)(рус.)]\n↑ Пример итоговой таблицы соревнований 2012 йылдың 3 июль көнөндә архивланған.\n↑ Hal Higdon Marathon Training Schedule: Novice 1 (англ.). Тәүге сығанаҡтан архивланған 14 апрель 2013. 9 апрель 2013 тикшерелгән.\n↑ MarathonRookie.com 16-Week Marathon Training Schedule. Тәүге сығанаҡтан архивланған 14 апрель 2013. 9 апрель 2013 тикшерелгән.\n↑ About.com Beginners' Marathon Training Schedule (англ.). Тәүге сығанаҡтан архивланған 14 апрель 2013. 9 апрель 2013 тикшерелгән.\n↑ «Марафон», М. З. Залесский журнал «Химия и жизнь» № 5, 1983 г., с. 86-89 2009 йылдың 24 май көнөндә архивланған. (Тикшерелеү көнө: 2 май 2009)(Проверено 2 мая 2009)\n↑ Коновалов В., Нечаев В., Барбашов С. Марафон. Теория и практика — Омск, 1991. — Б. 220.\n↑ Предпосылки хороших результатов Олимпийского марафона 2004 года. IAAF New Studies in Athletics 3 — 2003 David E.Martin (Тикшерелеү көнө: 2 май 2009)(Проверено 2 мая 2009)\n↑ Berlin-Marathon. Information and scheduler 2009 йылдың 30 апрель көнөндә архивланған. (Тикшерелеү көнө: 28 апрель 2009)(Проверено 28 апреля 2009)\n↑ World Marathon Majors official site (Тикшерелеү көнө: 28 апрель 2009)(Проверено 28 апреля 2009)\n↑ На Северном полюсе прошёл самый экстремальный и холодный марафон. (Тикшерелеү көнө: 28 апрель 2009)(Проверено 28 апреля 2009)\n↑ competition scheduler IAAF 2012 йылдың 19 сентябрь көнөндә архивланған. (Тикшерелеү көнө: 2 май 2009)(Проверено 2 мая 2009)\n↑ «How low can Loroupe go?» espn.com (Тикшерелеү көнө: 2 май 2009)(Проверено 2 мая 2009)\n↑ Пекин-2008: Гебреселасси может пропустить олимпийский марафон (Тикшерелеү көнө: 2 май 2009)(Проверено 2 мая 2009)\n↑ Boston Marathon Hikes Prize Money 2008 йылдың 24 июль көнөндә архивланған.\n↑ BMW Berlin Marathon (Тикшерелеү көнө: 30 сентябрь 2012)(Проверено 30 сентября 2012)\n↑ World Marathon Challenge — 7 Marathons on 7 Continents in 7 Days 2015 йылдың 5 июль көнөндә архивланған.\n↑ Погонцева К. Без рук, без ног, а все превозмог // Российская Газета. — 2004. — 13 февр.\nБраун С., Грэхем Дж. Цель – 42. Практическое руководство для начинающего марафонца — М., 1979. — Б. 84.\nКоновалов В., Нечаев В., Барбашов С. Марафон. Теория и практика — Омск, 1991. — Б. 220.\nАрселли Э., Канова Р. Тренировка в марафонском беге: научный подход — М.: Терра-Спорт, 2000. — Б. 71.\nЛидьярд А., Гилмор Г. Бег с Лидьярдом — М.: Физкультура и спорт, 1987.\nВасилий Парняков, Майя Гусейнова Школа бега СкиРан. — видеоуроки, в том числе, и по теме марафонской подготовки новичков. Тәүге сығанаҡтан архивланған 4 февраль 2012.\nСписок лучших достижений в марафоне (мужчины) время до 2ч 10’30" (инг.)(инг.)\nСписок лучших достижений в марафоне (женщины) до 2ч 30’00" (инг.)(инг.)\nОфициальный сайт AIMS — Международной ассоциаций марафонов и пробегов 2016 йылдың 11 октябрь көнөндә архивланған. (инг.)(инг.)\nhttps://ba.wikipedia.org/w/index.php?title=Марафон&oldid=1076654 ҡабул ителгән\nПоследний раз редактировалась 26 сентябрь 2021 в 23:48\nБыл бит һуңғы тапҡыр 23:48 26 сентябрь 2021 үҙгәртелгән.


Әҙәбиәт » Страница 11 » "Йәшлек" гәзите\nГазета "Йәшлек" » Әҙәбиәт » Страница 11\nӘҙәбиәт / Проза // 7-10-2017, 10:00\nйәки бәхетле ҡарт монологы\n“Һөйәм” тигән һүҙҙәрең......\nӘҙәбиәт / Проза // 15-09-2017, 14:32\nИнсаф исеменә есеме тура килгән иҫ киткес итәғәтле, ипле ир. Дуҫтары, туғандары өсөн йәнен бирергә лә әҙер булды. Ҡатынын, балаларын өҙөлөп яратты. Йәре Гөлназға тауыш күтәреү түгел, яңылыш ҡына ла насар һүҙ әйтмәне шикелле ул.\nИр менән ҡатын матур донъя ҡороп, татыу йәшәне. Һөйөү емештәре булып, бер-бер артлы ике улы тыуҙы. Гөлназдың мәрхүмә өләсәһенән ҡалған иҫке өйҙө һүтеп, кирбестән яңы йорт һала башланылар. Инсаф ике ҡатлы күркәм йорт хаҡында хыялланды, хыялын тормошҡа ашырыу өсөн байтаҡ тырышырға, тир түгергә тура килде. Икенсе улына бирелгән «әсәлек капитал»ы ғына етмәне, кредитҡа аҡса алдылар. Уңған- тырыш булды Инсаф, үҙен һис йәлләмәне, ял көндәрендә ял да итмәй Өфө менән район араһында таксист булып пассажирҙар ташыны. Башҡаларға ҡарағанда арзаныраҡ алғас, уның клиенттары ла етерлек булды. Хәленән килгәнсә тырышты шулай....\nӘҙәбиәт / Проза // 12-09-2017, 13:32\nЯҙмыш, әсе яҙмыш... Әҙәм балаһын ҡайҙа ғына ташламай ҙа, ниндәй генә ҡайғы-ғазаптарға төшөрмәй. Берәүгә өйөп-өйөп шатлыҡ бүләк итһә, икенсеһен ығы-зығылы хәсрәт һағыштарға сорнай. Аллаһы Тәғәлә һәр кемгә йәшәү бүләк итһә, ә киләсәккә барыр һуҡмаҡты һәр кем үҙе һайлай....\nРауил БИКБАЕВ Фекерҙәр һәм афоризмдар (8.09.2017)\nӘҙәбиәт / Шиғырҙар // 11-09-2017, 13:37\nТормош – үҙе мөғжизә\nӘҙәбиәт / Проза // 11-09-2017, 09:46\nЯуапһыҙ ҡалыр һорауҙар, аң-аҡыл етмәҫ күренештәр, мәңгелек донъяның көндәлек һәм осо-ахыры булмаҫ ағышы......\nАртҡа 1 ... 7 8 9 10 11 12 13 14 15 ... 123 Алға


Рәсәй ғаиләһе өсөн фатир\nӨфө ҡала агентлығының ипотеканы кредитлау асыҡ акционерҙар йәмғиәте баш ҡала муниципалитеты менән берлектә өр-яңы пилот проект тәҡдим итә. Ул – «Ҡала кешеһе» тип атала.\nБыл проектты яҡлаусылар торлаҡ баҙарында үҙ һүҙен эш менән нығытҡан да инде. Өфөнөң Глумилин, ИНОРС, Дим биҫтәләрендә, Орджоникидзе районында, Пушкин урамында йорттар, күсемһеҙ милек һәм социаль йүнәлештәге объекттар төҙөгән. Яңы Булгаков, Миловка паркы, Туймазыла «Сулпан» микрорайондары, Нефтекама ҡалаһында йорт төҙөүселәр - Рәсәй ғаиләһенә торлаҡ прораммаһы йүнәлешендә әүҙем эш алып бара. Ә «Ҡалала йәшәүсе» проектының өҫтөнлөгө -уңайлы һәм хаҡы бер миллиондан ашмаған арзан торлаҡ.\nСергей Юминов, заказсылар һәм техник күҙәтеү хеҙмәте предприятиеһы етәксеһе урынбаҫары: «Бәләкәй майҙанлы фатирҙарға ихтыяж юғары. Бөгөнгө көнгә 98 кеше ғариза тапшырған. Беҙ торлаҡ сертификаты ла ҡабул итәбеҙ. «Әсәлек капиталын» ҡулланыусылар өсөн ташламалар бар».\nФатир һатып алыусылар өсөн ипотека үҙәге кредит юллағанда ярҙам итәсәк. Был программаны тәҡдим итеүселәр шулай уҡ «Рәсәй ғаиләһе өсөн торлаҡ» федераль программаһында ҡатнашыуҙы күҙ уңында тота. Кредит ставкаһы башҡа банктарға ҡарағанда күпкә түбән булыуы ла уртаса килеме булған кешеләрҙе ҡыҙыҡһындырыр, тигән фекерҙә Кирилл Бадиков.


Ҡайһы прививканы ҡасан яһатырға | ГТРК «Башкортостан» — Новости Уфы и РБ\nҠайһы прививканы ҡасан яһатырға\n14 сентября 2021 — 15:59 ГТРК «Башкортостан»\nКоронавирус, грипп, пневмококк инфекцияларына ҡаршы прививканы бер юлы яһатырға ярамай. Вакциналарҙы яһатыу ҡағиҙәләре тураһында СПИД һәм йоғошло сирҙәрҙе иҫкәртеү һәм улар менән көрәш буйынса Республика үҙәге баш табибы Рафаэль Яппаров Өфө хакимиәтендә үткән оператив кәңәшмәлә белдерҙе.\nТабип-инфекционист пациенттарҙы тәүҙә коронавирустан прививканың ике компонентын алырға, билдәле арауыҡтан һуң ғына киҙеүҙе иҫкәртеүсе вакцина ҡуйҙырырға өндәй. Бына уныһын пневмококка ҡаршы вакцина менән бер юлы яһатырға мөмкин, ти Рафаэль Яппаров\nТөбәктә киҫкен респиратор сирҙәр киң тарала башланы, бер үк ваҡытта коронавирус инфекцияһын йоҡторғандар һаны ла тәүлек һайын арта. Башҡортостан буйынса баш санитар табип урынбаҫары Галина Пермина бөгөнгә республика халҡының 50 проценты коронавирус инфекцияһынан вакцина яһатҡан, тип белдерҙе.\nМедицина учреждениеларында иһә әле грипптан прививка яһай башлағандар. Бөгөнгә был вакцинаны 118 мең кеше һалдырған.


20 Июнь , 18:42\nПетербург халыҡ-ара иҡтисади форумында Башҡортостан Хөкүмәте Dars Development компанияһы менән меморандумға ҡул ҡуйҙы. Республикабыҙҙың баш ҡалаһында мөһим инфраструктур проектҡа – Ағиҙел аръяғын Өфөнөң үҙәге менән тоташтырған ике күпер төҙөлөшөнә – башланғыс һалына. Совет районындағы күпер Ағиҙел йылғаһы аша Рига урамы менән Миловка шоссеһын тоташтыра. Бының өсөн Дим йылғаһы аша икенсе күпер ҙә кәрәк буласаҡ.\n– Был бик етди инфраструктур проект. Ул ҡала үҫешенә булышлыҡ итер, Өфөлә транспорт йөрөшөн байтаҡҡа яҡшыртыр. Бер юлы бер нисә йылға киҫелешендә урынлашҡан ҡалабыҙ өсөн был бик мөһим. Проектты тормошҡа ашырыр өсөн, артабан федераль финанслауҙы йәлеп итеү маҡсатында проект-смета документацияһын эшләү кәрәк. Бөгөн төҙөлгән меморандумға ярашлы, документация эшләүҙе финанс яғынан Dars Development компанияһы тәьмин итә. Был компания Өфөнөң Ленин районында “Тәбиғәт ҡалаһы” (“Город природы”) торлаҡ комплексы төҙөй, – ти БР транспорт һәм юл хужалығы министры Александр Булушев.\nТөҙөлөш эштәрен 2024 йылда башларға, 2027 йылда тамамларға планлаштыралар.\nФото һәм сығанаҡ – Башҡортостан Хөкүмәте сайты.


Уңыш сере » "Йәшлек" гәзите\nГазета "Йәшлек" » Махсус бит » Уңыш сере\nФиҙакәр хеҙмәте менән абруй яулаған, ҡайҙа ла һүҙе үткән, сирек быуат тиерлек Әбйәлил районындағы юл ремонт-төҙөлөш идаралығын етәкләгән, район башҡорттары ҡоролтайының башҡарма комитеты рәйесе вазифаһын башҡарған Мирхәт Рәжәпов менән осрашыуға йыйынғанда, тормошта үҙ урынын табып, юғары баҫҡыстарға өлгәшеүселәрҙең уңыш сере ниҙә, уның берәй төрлө математик ҡалыптарға һалынған формулаһы бармы икән, тигән һорау килеп тыуҙы. Әгәр ундай формула була ҡалһа, ул башҡаларға ла яраҡлымы, әллә һәр шәхестең үҙенә генә ярашлы нескәлектәре бармы икән? Әйтәйек, тырышлыҡҡа эшһөйөүсәнлекте ҡушаһың да, килеп сыҡҡан сумманы яуаплылыҡ һәм маҡсатҡа ирешеүсәнлеккә ҡабатлайһың, һөҙөмтәлә килеп сыға уңыш, хөрмәт һәм бәхет. Ә һуң тәртип, түҙемлек кәрәкмәйме ни? Әлбиттә, кәрәк! Уны ла ҡушмай сараң юҡ. Шулай уҡ осраҡлылыҡ та (тейешле ваҡытта тейешле урында булыуың) үҙ ролен уйнамай ҡалмай, тик уны формуланың ҡайһы еренә ҡуйырға, ҡушырғамы, ҡабатларғамы, тигәндәй?.. Башҡаларға ла өйрәтеү, таратыу маҡсатында махсус уңыш формулаһын сығарып маташыуым һис бер һөҙөмтә бирмәне, шуға ла, теорияны ғалимдарға ҡалдырып, практикаға күсергә, йәғни мәҡәлә геройына әйләнеп ҡайтырға тура килде. Бәлки, уның тормош юлы ошо мәсьәләгә бер аҙ асыҡлыҡ индерер?\nМирхәт Рәжәповтың исеме әбйәлилдәргә яҡшы таныш, ә республика халҡына ул бик үк билдәле түгел. Әгәр Мирхәт ағай телевидение «йондоҙо», эстрада артисы, сәйәсмән булһа, әлбиттә, үҙен белмәгән кеше булмаҫ ине. Әммә ул билдәлелеккә, популярлыҡҡа, шау-шыуға ынтылмай, үҙенең вазифаһына яуаплы ҡараған, эшен теүәл, еренә еткереп үтәгән ябай хеҙмәт кешеһе булып ҡала. Уның эш көнө сәғәт һигеҙҙә башлана, ә ҡасан тамамланыры – Хоҙай ҡулында, сөнки көн торошона, эш барышындағы төрлө хәл-ваҡиғаларға бәйле өйгә ҡайтыу ваҡытының кисектерелеүе лә ихтимал. Ғөмүмән, бөгөн предприятие директоры – эш процесын тәьмин иткән етәксе генә түгел, ә иҡтисадсы ла, психолог та, юрист та, эшҡыуар ҙа. Кәңәшләшергә урынбаҫарҙары, ярҙамсылары булған хәлдә лә, һәр бер мәсьәләлә төп һүҙҙе ул әйтергә, проблемаларҙы хәл иткәндә берҙән-бер дөрөҫ юлды ла ул һайларға тейеш – предприятие карабын баҙар иҡтисады диңгеҙендә батырмай, команданы юҡҡа сығармай алға алып барыу бурысы уның иңдәренә йөкмәтелгән, кешеләр яҙмышы өсөн яуаплылығы хаттин ашҡан. Ике тиҫтәнән ашыу йыл идаралыҡты етәкләү холҡона ла тәьҫир итмәй ҡалмаған, ете ҡат үлсәп, бер ҡат киҫеү, һүҙгә тоғролоҡ ҡанына һеңгән: әгәр ниндәйҙер ҡарар ҡабул ителә икән, тимәк, ул төплө факттарға нигеҙләнгән; нимәлер әйтә икән, тимәк, һүҙе өсөн яуап тота ала, вәғәҙәһе елгә осмай. Юҡҡа ғына халыҡ уны әллә нисәмә тапҡыр район советы депутаты, ҡоролтай башҡарма комитеты рәйесе итеп һайламаған бит. Был төп ышаныс күрһәткесе ул.\nМирхәт ағай сығышы менән Ҡаҙмаш ауылынан. Атаһы фани донъянан киткәндә, уға ни бары өс кенә йәш булған. Әсә дүрт балаһын ҡосаҡлап тороп ҡалған. Ҡайһы берәүҙәр, йәш ҡатынды йәлләп, балаларыңды интернатҡа бир ҙә, кейәүгә сыҡ, тип кәңәш итһә лә, Маһикамал, артыҡ бер балам да юҡ, тип, ул-ҡыҙҙарын ил буйлап таратмаған, барыһын да ата нигеҙендә аяҡҡа баҫтырған, уҡытҡан. Ун йәшлек сағында (ауылдарына ут үткәргәндә), электрик булам, тип хыялланып йөрөгән Мирхәт, мәктәпте тамамлағас, Өфө авиация техник институтына уҡырға инә. Бер аҙҙан тыныс холоҡло, аҡыллы, ғәҙел, үҙ-үҙенә һәм башҡаларға ҡарата талапсан беренсе курс студентын инженер итеп кафедраға ярты ставкаға эшкә алалар. Биш йыл буйы осоу аппараттарының ныҡлығын һынау, иҫәпләү менән шөғөлләнеп, Мирхәт Зиннәт улы ошо тема буйынса диплом яҡлай. Уҡытыусылары, ғилми эшең – әҙер кандидатлыҡ диссертацияһы, тип уны уҡыу йортонда ҡалырға өгөтләй. Ләкин Әбйәлил егете армиянан һуң ике-өс ай институтта эшләп ҡарай ҙа, фатир булмау сәбәпле, тыуған яғына ҡайтырға ниәтләй. Поезда һөнәрселек училищеһы директоры Әсғәт Хәсәнов осрай, ул йәш белгесте үҙенә эшкә саҡыра. Шунда барырға йөрөгәнендә, райком коммунист Рәжәповты РТП-ға йүнәлтә: «Әлегә инженер вазифаһында эшләп тор, аҙаҡ ҡарарбыҙ». Тиҙҙән Мирхәт Зиннәт улын партком секретары итеп һайлайҙар. Өс йылдан һуң ул үҙ теләге менән артта һөйрәлеүсе автогаражға эшкә күсә, уны табышлылар рәтенә сығарыу буйынса байтаҡ көс һала. Ә 1988 йылда юл ремонт-төҙөлөш идаралығын етәкләй, шунан бирле бар тормошо ошо предприятие менән тығыҙ бәйле.\n– Беҙҙә, хөрмәт ҡағыҙына, премияға, маҡтауға лайыҡ булам тип, йә, көн үтһен, сабата туҙһын, тип еңел-елпе эшләгән кеше юҡ, – ти директор, – һәр кем үҙ урынында, һәр береһе, башҡаларға һылтанмай, һалынмай, үҙ бурыстарына яуаплы ҡарап, эшен башҡара. Шуға ла дөйөм эшебеҙ ырай, алға бара.\n– Мин бәләкәй саҡтан ауылыбыҙҙа механизаторҙарҙың эсеп йөрөгәнен иҫләйем, – тип, Мирхәт Зиннәт улы бөгөнгө көн бәләһенә баҫым яһаны. – Кемдең атаһы эсә, шуларҙың балалары мәктәптә насар уҡый торғайны, тәртиптәре лә маҡтанырлыҡ түгел ине. Әсәйҙәре иҫерткес эсемлектәрҙе ауыҙҙарына алмаған хәлдә лә, атайҙарҙың ғына эсеүе лә барыбер балаларҙың яҙмышына кире йоғонто яһаған булған, тимәк. Ә хәҙер ҡайһы бер ғаиләләрҙә атай ҙа, әсәй ҙә эсә. Бына ҡайҙа ул трагедия...\nЭскелектең көсәйеүен әңгәмәсем әхлаҡи ҡиммәттәрҙең юғалыуында, эшһеҙлектә, маҡсатһыҙ йәшәүҙә күрә. Юғары эш хаҡы түләнгән эш урыны, маҡсаттары булған кешенең иҫерткес эсемлектәр менән мауығырға ваҡыты ла, теләге лә ҡалмай. Ә әгәр ҙә кеше алдында бер ниндәй перспектива күрмәй икән, ул эскелек һаҙлығына батҡандан-бата, башҡаларҙы ла үҙе артынан эйәртә. Әле ауылдарҙа халыҡ, шәхси хужалыҡтарына таянып, үҙ көсө менән йәшәргә ынтыла: күпләп мал-тыуар, ҡош-ҡорт аҫрарға тырыша, пилорама тота. Тик ҡалаға яҡын йәшәүселәргә ит-һөттәрен һатыуға сығарыу бер ҡыйынлыҡ тыуҙырмаһа, алыҫта, төпкөлдә йәшәүселәр өсөн был артыҡ баш ауыртыуы. Шуға ла, кем килһә лә, итен дә, һөт-майын да, мал тиреһен дә, картуфын да ни бары ярты хаҡҡа һатып ебәрергә мәжбүр. Ни эшләп дәүләткә ошо мәсьәләне хәл итмәҫкә? Әллә ҡайҙан, икенсе ҡитғанан килтерелгән тауыҡ боттарын һатып алып ятҡансы, шәхси, фермер хужалыҡтарында етештерелгән итте сауҙаға сығарырға булышлыҡ итер ине. Ғөмүмән, иткә бәйле ғауғалар ҡубып тора бит: йә Латин Америкаһынан илебеҙгә 36 йыл стратегик запас маҡсатында һаҡланған итте индерергә маташалар, йә, Австралиянан килтерелгән юғары сортлы ит, тип, Һиндостан көтөүлегендә йөрөгән буйволдарҙың телен, эсәк-тояҡтарын беҙгә ашатырға тырышалар... Үҙебеҙҙең етештереүселәр менән ундай проблемалар булмаҫ ине. Тик дәүләтебеҙ шәхси, фермер хужалыҡтарына ярҙам итәһе, урындағы инвесторҙарҙы үҫтерәһе урынға, киреһенсә, уларға аяҡ салғандай. Мәҫәлән, Әбйәлил районында байтаҡ шәхси эшҡыуар пилорама тота. Йәғни һәр береһе үҙҙәренең ауылдаштарына яңы эш урыны булдырған. Әммә һуңғы ваҡытта улар эшһеҙ тороп ҡалды, сөнки урмандар ситтән килгән инвесторға – «Селена-урман»ға бирелгән. Юғары сифатлы пиломатериалдар етештереү проектын тормошҡа ашырырға бурыслы инвесторҙан урындағы халыҡ бер файҙа күрмәй, ә зыяны күҙ алдында – ағастар гел ситкә ташыла, ерҙең йәшел үпкәләре – урмандар юҡҡа сығарыла. Ҡайҙа вәғәҙә ителгән яңы эш урындары, арзанға төшкән ағас йорттар? Улар юҡ.\n– Ситтән инвесторҙарҙы эҙләргә кәрәкмәй, урындағыларҙы үҫтерергә кәрәк, – тип иҫәпләй Мирхәт Рәжәпов. – Ошо ерҙә тәпәй баҫҡан кеше тыуған иле, туғандары, ауылдаштары өсөн яуаплылыҡ тойоп йәшәй, эшләй, һәр үлән, ҡыуаҡ уның өсөн ҡәҙерле. Ә ситтән килгән инвестор тик үҙ яғын ғына ҡайыра (дөрөҫөрәге, үҙ кеҫәһен генә ҡайғырта), үҙенән һуң ҡап-ҡара ер ятып ҡалһа ла бошонмаясаҡ.\nСиттәр тураһында һүҙ сыҡҡас, Яҡтыкүл проблемаһына ла ҡағылмайынса булмай. Кемдең ҡулында – шуның ауыҙында, тигәндәй, гүзәл күл буйында төрлө юлдар менән участка алып ҡалған түрәләр, бай кеҫәлеләр, береһенән-береһе уҙҙырып, ярға терәп тиерлек йорттар төҙөп бөттө. Престиж мәсьәләһе тәүге урында торғанда, экология талаптарын үтәү ҡайғыһы булған тиһегеҙме ни уларҙа?! Һәм бөгөн иң матур күлдәребеҙҙең береһен даими рәүештә канализация һыуҙары бысрата.\n– Олоғайған һайын тыуған ер тураһында күберәк уйланаһың, үҙеңдең тәбиғәт өсөн яуаплы икәнеңде тояһың, әгәр нимәнелер үҙгәртергә хәлеңдән килмәй икән, шул тыныслығыңды урлай, бошондора, – Мирхәт Зиннәт улы, эйәген ҡаушарылған ҡулдарына терәп, бер мәлгә уйға сума. – Тағы мине нимә борсоймо? Кешеләрҙең үҙ-ара мөнәсәбәте. Үкенескә күрә, мөнәсәбәттәрҙә эскерһеҙлек, ярҙамсыллыҡ, тоғролоҡ кеүек сифаттар юғала бара, элекке кеүек кеше кешегә туған, дуҫ, иптәш түгел. Кемдер үҙенең һәләте, эш сифаттары, тырышлығы менән үҫә, карьера баҫҡысы буйлап күтәрелә башлай икән, икенсе берәүҙәрҙең уның башына һуғып, аяғынан тартып, аҫҡа тәгәрәтеп төшөрөргә ынтылыуы бик тә ихтимал. Башына һуғырға хәленән килмәгән осраҡта, алға барыусыларҙың тәгәрмәсенә таяҡ тығып булһа ла кинәнәләр. Шундай әҙәмдәрҙең арабыҙҙа булыуы, йөҙөбөҙгә йылмайып бағып, арҡабыҙҙан этеүе – күңелһеҙ күренеш. Ни тиһәң дә, көнсөллөк алама нәмә, йәштәр шул ҡортто күңелдәренә оялатмаһын.\nЙәштәр тигәндән, идаралыҡта йәштәргә айырым иғтибар бирелә. Үҙ аллы эш башлар алдынан байтаҡ белгес тап ошонда ҡанат нығытҡан, тәжрибә туплаған. Быйыл да юл ремонт-төҙөлөш эштәренә йәштәрҙе күберәк йәлеп итергә ниәтләйҙәр. Эшләргә теләге һәм тейешле белеме булһа, беҙҙә эш табыла, ти директор: «Йәштәр менән эшләүе еңелерәк тә, ҡыҙығыраҡ та».\nЕтәксегә ниндәй сифаттар мотлаҡ, тигән һорауға Мирхәт Рәжәпов былай тип яуапланы: «Тәү сиратта ул кеше йәнле булырға тейеш. Етәксе үҙенең ҡулы аҫтында эшләүселәрҙе яратмай, уларҙы ихтирам итмәй икән, китһен вазифаһынан, этләтмәһен кешеләрҙе. Тормошта бумеранг ҡағиҙәһе көслө: һин башҡаларға ниндәй мөнәсәбәттәһең, улар ҙа һиңә шундай ҡарашта, изгелек ҡылаһың икән – шул уҡ үҙеңә кире әйләнеп ҡайта, яманлығың да үҙеңдән алыҫ китмәй. Мин һәр ваҡыт бергә эшләгән иптәштәргә ихтирам менән ҡараным, улар ҙа мине һынатманы. Әлегәсә, сетерекле мәсьәләләр килеп тыуғанда, уларҙы гел бергә хәл итәбеҙ. Кеше бер-береһе, татыулыҡ, хеҙмәттәшлек менән көслө».\n...Мирхәт Рәжәпов менән оҙон-оҙаҡ хәбәр һатып ултырып булмай – әленән-әле уға телефондан шылтыраталар, кабинетынан кеше өҙөлмәй. Шуға ла әңгәмәләшкәндә уның шәхси уңыш формулаһын һорарға иҫтән сыҡҡан. Хәйер, был мөһим дә түгел, буғай. Сөнки уңышты ҡағыҙҙа ғына иҫәпләп сығарып булмайҙыр ул – уны кисерергә, тир түгеп яуларға кәрәк.\nСығыу ваҡыты 14-05-2011, 14:58 | Ҡаранылар: 2059\n«Торлаҡ-коммуналь хужалығы – йәш эшҡыуарҙар өсөн үҙләштерелмәгән «сиҙәм» ул», –\nЮлдар булһын мәңгелек\n«Алло, беҙ һеҙҙе тыңларға әҙер»


Яңы музей комплексы | ГТРК «Башкортостан» — Новости Уфы и РБ\nЯңы төҙөлөп ятҡан Шүлгәнташ музей- комплексы 2020 йылдың аҙағына әҙер буласаҡ. Ошо хаҡта Радий Хәбиров үҙенең социаль селтәрҙәге сәхифәләрендә белдерҙе.\nБинаның тышҡы һыҙаттары тулыһынса эргәлә музейҙы уратып алған Урал тауҙарының рельефын ҡабатлай. Инеү урыны ла мәмерйә ауыҙын хәтерләтә. Ә 500 тамашасыға иҫәпләнгән амфитеатрҙа ғилми осрашыуҙар үткәрергә планлаштырыла. Был урындағы тәбиғәттең матурлығын зыян килтермәҫ өсөн барлыҡ төҙөлөш эштәре лә мөмкин тиклем ентекле һәм ипле итеп башҡарыла.


Сик буйы ғәскәрҙәре көнө | ГТРК «Башкортостан» — Новости Уфы и РБ\nСик буйы ғәскәрҙәре көнө\n28 мая 2019 — 13:16 ГТРК «Башкортостан»\nОшо уңайҙан илдең бөтә төбәктәрендә, шул иҫ:әпән Башҡортостанда ла байрам саралары уҙа. Сик буйы ғәскәрҙәре Рәсәй Ҡораллы көстәренең иң мобиль төркөмдәренең береһе. Йөҙҙәрсә мең саҡырымға һуҙылған сик именлеген тәьмин итеү тап уларҙың бурысы. Был исемлектә ҡоро ер генә түгел. Шулай уҡ диңгеҙ һәм һауа сиктәре лә бар. Башҡортостандан ҡасандыр сик буйында хеҙмәт иткән һалдаттар хәҙер үҙ берлеген дә булдырған. Бурыс әрме дуҫлығын һаҡлау ғына түгел. Йәштәрҙә илһөйәрлек тойғоларын тәрбиәләү ҙә төп маҡсаттарҙың береһе.


Стәрлетамаҡ ҡалаһы Хоҙайбирҙин урамындағы күп ҡатлы йортта сыҡҡан янғын һәләкәтһеҙ тамамланған\nКөслө ут бишенсе ҡаттағы фатирҙарҙың береһен тулыһынса ялмап алған була. Фатирҙа йәшәүсе 57 йәшлек ҡатын үҙаллы сығып ҡотолған. Ҡайһы бер мәғлүмәттәр буйынса, ғәҙәттән тыш хәлгә хужабикәнең тәмәке тартыуы сәбәпсе булыуы ихтимал. Йыл башынан Стәрлетамаҡта 35 янғын теркәлгән. Уларҙың 80 проценты шәхси секторҙарға тура килә.


Һеҙҙе Республика көнө – Башҡортостан Республикаһының дәүләт суверенитеты тураһындағы Декларацияһын ҡабул итеүгә 29 йыл тулыу менән ҡайнар ҡотлайым!\nБыл байрам тыуған еребеҙҙең рухи һәм мәҙәни мираҫы, күп быуатлы тарихы менән ғорурланған республика халҡының берҙәмлеген һәм милләт-ара татыулығын символлаштыра. Башҡортостан етәкселегенең һәм халыҡтың берҙәм тырышлығы төбәктең артабанғы комплекслы үҫешеүенә һәм милли проекттарҙың уңышлы тормошҡа ашырылыуына ҙур йоғонто яһай.\nБөгөн Рәсәй ҡалалары араһында Башҡортостандың баш ҡалаһы иҡтисад, социаль һәм мәҙәни күрһәткестәре буйынса алдынғы булып һанала.\nЙылдан-йыл Өфөлә матур тормош өсөн уңайлы шарттар, инвестициялар һәм бизнесты үҫтереү өсөн тейешле мөхит булдырыла.\nӨфөнөң барлыҡ уңыштары һәм ҡаҙаныштары – етештереү коллективтарының, төрлө тармаҡтағы ойошмалар һәм учреждениелар хеҙмәткәрҙәренең фиҙакәр эшмәкәрлеге һәм бай эш тәжрибәһен йәш белгестәр менән ихлас уртаҡлашҡан хөрмәтле ветерандарҙың оло тырышлыҡ һөҙөмтәһе ул.


Президент Владимир Путин Украина етәксеһе Владимир Зеленский менән телефон аша һөйләшеүҙәр алып барҙы\n15 Июль 2019, 11:11\nӘңгәмә Киев инициативаһы буйынса ойошторолған.\nПрезидент Владимир Путин Украина етәксеһе Владимир Зеленский менән телефон аша һөйләшеүҙәр алып барҙы, тип әйтелә Кремль сайтында. Әңгәмә Киев инициативаһы буйынса ойошторолған. Был һөйлешеү Владимир Зеленский юғары вазифаға һайланғандан бирле ике Президенттың тәүге бәйләнеше.Һөйләшеүеҙә Донбасстағы ваҡиғалар һәм әсирҙәр менән алышыу тураһында һүҙ барғылған.\n– Был эште эксперттар кимәлендә артабан дауам итеү хаҡында килешеүгә өлгәшелде, – тип хәбәр итә Рәсәй Президентының пресс-секретары Дмитрий Песков. Етәкселәр шулай уҡ Норманд форматында бәйләнештәрҙе дауам итеү хаҡында фекер алышҡандар.\nУкраина яғынан хәбәр итеүҙәренсә, һөйләшеүҙең төп темаһы Керчь боғаҙында ҡулға алынған хәрби моряктарҙы иреккә сығарыу булған.


30 Декабрь 2019, 13:59\nУҡытыусы, яҙыусы, журналист, шағирә Кем тиһегеҙме? Әлбиттә, Ибрай ауылынан Земфира Аҡбутина! Йыл дауамында ижад емештәренән ауыҙ иттереп, мәктәп темаһын яҡтыртып торған ошо авторыбыҙҙы Йыл лауреаты итеп билдәләргә булдыҡ.\nУҡытыусы, яҙыусы, журналист, шағирә\nКем тиһегеҙме? Әлбиттә, Ибрай ауылынан Земфира Аҡбутина! Йыл дауамында ижад емештәренән ауыҙ иттереп, мәктәп темаһын яҡтыртып торған ошо авторыбыҙҙы Йыл лауреаты итеп билдәләргә булдыҡ.\n2019 йыл һөҙөмтәләре буйынса “Ейәнсура таңдары” лауреаты булып танылған Земфира Хәкимйән ҡыҙы Аҡбутинаны ысын күңелдән ҡотлайбыҙ! Ныҡлы һаулыҡ, күңел көрлөгө, ғаилә бәхете, ижади уңыштар теләп ҡалабыҙ.


Рәссам яҡташтарын ҡыуандырҙы\n5 Май , 17:13\nХоҙайбирҙе ауылында тыуып-үҫкән яҡташыбыҙ, рәссам, дизайнер, яҙыусы, педагогия фәндәре кандидаты, Рәсәйҙең дизайнерҙар, яҙыусылар союзы ағзаһы, Нижневартовск дәүләт университетының архитектура, дизайн һәм декоратив сәнғәт кафедраһы доценты Рамазан Шәйхуловтың Картиналар галереяһында “ Төҫтәр эҙләгәндә” исемле шәхси күргәҙмәһе асылды.\nУнда авторҙың һуңғы йылдарҙа ижад иткән 38 эше (живопись һәм графика) ҡуйылған. Уларҙа тыуған яғының, Себерҙең тәбиғәте, портрет, натюрморттар һәм башҡалар һүрәтләнгән. Авторҙың ҡайҙа ғына йәшәүенә ҡарамаҫтан, ҡырыҫ тәбиғәт тормошоноң да, таулы, урманлы төбәктең дә матурлығын күрә белеүе, һоҡланыуы эштәрендә ярылып ята һәм уларҙың һәр ҡайһыһы үҙенә ылыҡтырып тора. Күргәҙмәнең беренсе көнөнә килгәндәрҙең һәр ҡайһыһы улар янынан тиҙ генә китергә ашыҡманы.\nКүргәҙмәне асыу тантанаһында сәләмләү һүҙе менән муниципаль район хакимиәте башлығы урынбаҫары Андрей Гревцев сығыш яһап, үҫеп килгән быуынға үрнәк күрһәткәне, тыуған еренә тоғролоғо өсөн рәхмәт белдерҙе.\nСарала шулай уҡ рәссамдың дуҫы, Рәсәй Федерацияһының Дизайнерҙар, Рәссамдар союздары ағзаһы, Межгорье ҡалаһы сәнғәт мәктәбенең һынлы сәнғәт бүлеге мөдире Виталий Шаповалов, Магнитогорск дәүләт университетының дизайн кафедраһы профессоры Борис Гагарин, Башҡортостан Республикаһының атҡаҙанған мәҙәниәт хеҙмәткәре, мәшһүр ҡурайсы Мөхәмәт Түлебаев, “Урал” гәзитенең баш мөхәррире Сатура Минһажитдинова, рәссамдың туғандары - Рәсәйҙең һәм Башҡортостандың Журналистар союздары ағзаһы Гөлсөм Мостафина, Зифа Мөхәмәтйәрова, Ләлә Һиҙиәтова, Рәсәйҙең һәм Башҡортостандың Яҙыусылар һәм Журналистар союздары ағзаһы Мансур Һиҙиәтов, рәссамдың ҡыҙы Рәшилә Шәйхулова сығыш яһап, уның менән бәйле хәтирәләре менән уртаҡлашты, туғандары менән ғорурланыуҙарын, һоҡланыуҙарын белдерҙе, изге теләктәрен еткерҙе.\nКисәне Йәштәрҙең ял үҙәге хеҙмәткәре Илнур Әхмәтшин моңло, хисле йырҙары менән биҙәне.\n- Был минең тыуған яғымда үткән беренсе күргәҙмәм. Мин уны атайым Нурислам Фәтҡелислам улы менән әсәйем Сафия Әхмәтша ҡыҙына, уларҙың яҡты иҫтәленгенә бағышлайым. Был минең Иҙел башында үткән беренсе шәхси күргәҙмәм. Тыуған яғыма үҙемдең картиналарымды алып ҡайтып, яҡын кешеләремде, дуҫ-иштәремде, таныштарымды улар менән таныштырыу тураһында һәр саҡ хыялландым һәм 60 йәшемә аяҡ баҫыр алдынан был ниәтемде тормошҡа ашырҙым. Ғүмерем сит тарафтарҙа үткәнлектән, был сара минең өсөн бик ҡәҙерле, - ти Рамазан Нурислам улы.\nИллеләгән ғилми баҫма, өс әсбап, һәм биш уҡыу-методик ҡулланма, бер монография авторы, Дизайн буйынса Халыҡ-ара, Рәсәй конкурстары лауреаттары Ханты-Мансы округы музейҙарының дизайн-проекттарын тормошҡа ашырған. Бер туған апайы Гөлсөм Мостафина менән аталары, билдәле башҡорт яҙыусыһы Нурислам Шәйхуловтың китаптарын рус теленә тәржемә иткәндәр. Күп ҡырлы талант эйәһенең картиналары менән 29-сы майға тиклем танышып ҡалырға ашығығыҙ!


Ауыл ерендә йәшәүсе белгестәргә социаль ярҙам көсәйтелә\nдүшәмбе, 25 сентябрь 2017, Казан вакыты 03:59\nБөгөн дәүләт йыйылышы-королтайҙың сираттағы һигеҙенсе ултырышы уҙҙы.\n4-се саҡырылыш дәүләт йыйылышы – королтайҙың сираттағы ултырышына 40-тан ашыу мәсьәлә сығарылғайны. Уларҙың күпселеге республика парламентының йыл дауамында башҡарылған закондар сығарыу эшмәкәрлеген йомғаҡлай.\nДепутаттар бөгөн республиканың алдағы өс йылға социаль-иҡтисади үҫешен күҙаллау һәм алдағы йылдың бюджет проектын икенсе-өсөнсө уҡыуҙа ҡарап ҡабул итте. Бөгөндән “Ауыл ерендә һәм эшсе ҡасабаларҙа йәшәүсе белгестәргә социаль ярҙам саралары тураһындағы” республика законының яңы редакцияһы ғәмәлғә инде.\nДокументтағы төп үҙгәреш ауыл ерендә йәшәүсе уҡытыусыларға ҡағыла – уларға торлаҡ һәм коммуналь түләүҙәр тулыһынса компенсациялана башлаясаҡ. Әлегә тиклем компенсация күләме махсус ҡаралған социаль нормалар һәм нормативтарҙан артмаҫҡа тейеш ине.\nШуныһы ла мөһим – торлаҡҡа, утҡа, йылылыҡҡа түләнгән сығымдарға компенсация 2007 йылдың 20-се июненән башлап иҫәпләнәсәк. Был маҡсатҡа республика бюджетынан ярты миллиард һум аҡса бүлеү ҡаралған. Ә инде табип, фармацевт, ветеринарҙар, мәҙәниәт, социаль хеҙмәт, физкультура, спорт өлкәһе белгестәренә билдәләнгән компенсация, ҡәҙимгесә, социаль нормалар менән сикләнә.


Өфөлә “Имән ҡала” фонды булдырылды\nФонд тарихи мираҫ объекттарын һаҡлау һәм тергеҙеүгә булышлыҡ итергә тейеш.\nӨфө ҡалаһы ҡала округы хакимиәтендә мәҙәни мираҫ һәм архитектура ҡомартҡыларын һаҡлап алып ҡалыу буйынса ижтимағи советының сираттағы ултырышы үтте. Уның эшендә ҡала хакимиәте башлығы, ижтимағи совет рәйесе Ирек Ялалов, ведомстволар, төҙөлөш, йәмәғәт ойошмалары вәкилдәре, архитекторҙар, крайҙы өйрәнеүселәр, журналистар ҡатнашты.\nУлтырыш барышында Ирек Ялалов яңы ойошторолған “Имән ҡала” фонды етәкселәре менән таныштырҙы. Улар – күҙәтеү советы рәйесе Сергей Веремеенко һәм генераль директоры Илдус Әҙеһәмов.\n- Бер нисә ай элек улар, минең үтенесем буйынса, дини объекттарҙы, иң тәү сиратта, әлбиттә, Комсомол урамындағы сиркәүҙе һәм «Әр-Рәхим» мәсетен төҙөп бөтөү өсөн инвесторҙар эҙләү мәсьәләһе менән шөғөлләнә башланы. Шундай уҡ объекттар Сипайловола ла (төҙөлөшө туҡтатылған сиркәү), ҡаланың тарихи өлөшөндә лә (үҙенең тарихи йөҙөн юғалтҡан Хәким мәсете) бар. Уларҙы тергеҙеү, рәтләү өсөн тейешле инвестициялар кәрәк. Шуға ла махсус фонд булдырылды. Сергей Алексеевич республикала, Рәсәйҙә сиркәүҙәр төҙөү һәм тергеҙеү өлкәһендә ҙур тәжрибә туплаған кеше, - тине Ирек Ялалов.\nСергей Веремеенко, үҙ сиратында: «Фонд, тарихи мираҫты һаҡлап алып ҡалыу өлкәһендә күп яҡлы эш алып барырға ниәтләнә. Ул биналар һәм ҡоролмалар тергеҙеү буйынса ғына түгел, күргәҙмәләр үткәреү, йәштәр менән эшләү, йәштәрҙең ҡала тарихына ҡыҙыҡһыныуын арттырыу йәһәтенән дә төрлө саралар ойошторасаҡ», - тип белдерҙе.\nМәҙәни мираҫ һәм архитектура ҡомартҡыларын һаҡлап алып ҡалыу буйынса ижтимағи совет Өфө ҡалаһы ҡала округы хакимиәте башлығы ҡарары менән 2012 йылдың сентябрендә булдырылғайны. Советтың маҡсаты – мәҙәни мираҫты һәм архитектура ҡомартҡыларын һаҡлау өлкәһендә закондарҙы бойомға ашырыу йәһәтенән тарих һәм мәҙәниәт эшмәкәрҙәренең, власть органдарының һәм йәмәғәт ойошмаларының тырышлыҡтарын берләштереү .\nСовет ағзаларының күбеһе йәмәғәт ойошмалары вәкилдәре, тарихсылар, крайҙы өйрәнеүселәр, архитекторҙар, сәнғәт эшмәкәрҙәре.


«Ҡояшлы ҡаласыҡ»та » Табын\nТашлы ауылы янында урынлашҡан «Ҡояшлы» лагерының беҙҙең район ҡарамағына күсерелеп, «Имәнкәй» лагеры менән бер учреждение булып эшләй башлауына 5 йыл ваҡыт үткән. Ошо арауыҡта бында бик күп бала ял итеп, һаулығын нығытҡан.\nБына тағы «Ҡояшлы» икенсе сменаға ял итеүселәрҙе ҡабул итте. Тәүге көн килеп урынлашыуға, танышып-дуҫлашыуға бағышланһа, икенсе көндө лагерҙы асыу тантанаһы уҙҙы. Һәр смена махсус программа буйынса эшләй. Тәүгеһе «Сәләмәт булайыҡ» тигән исем аҫтында үтһә, икенсе смена «Ҡояшлы ҡаласыҡ» тип атала. Исеменән үк күренеп тороуынса, сағыу, яҡты, күңелле саралар программаһы төҙөлгән. Смена начальнигы Сания Ғиниәт ҡыҙы Фәйзуллина, өлкән вожатый Елена Михайловна Берлина (улар бында лагерь асылғандан бирле эшләй) ҡыҙыҡлы лагерь тормошо менән таныштырҙы. Ә уны асыу тантанаһы үҙе бер сағыу тамаша булып үтте. Балаларға ике лагерҙы ("Имәнкәй», «Ҡояшлы») берләштергән «Красноусол» балаларҙы һауыҡтырыу спорт-туристик лагеры директоры Миңлеғәле Фазлетдин улы Ғәзизов күңелле ял теләне.\nБыл смена шуныһы менән үҙенсәлекле: отрядтар урамдар тип йөрөтөлә: Йәштәр, Чунга-Чанга, Смайл-стрит, Йәй урамы, Рублевка, Меджи-стрит. Һәр 6 урам вәкилдәре теҙелеп баҫып үҙ урамы һамағы, йырҙары менән таныштырһа, «Вожатыйҙар проспекты» - Стәрлетамаҡ, Салауат педколледждары студенттары заманса бейеү аша үҙҙәрен күрһәтте.\n«Ҡояшлы»ла бер көн дә бушҡа үтмәй. Ана бит, бер-ике көн эсендә тәрбиәсе-вожатыйҙар балаларҙың һәләттәрен асыуға өлгәшкән. 21 көн эсендә ҡыҙҙар һәм малайҙар үҙҙәрен төрлө ярыш-конкурстарҙа һынап, һәр сарала әүҙемлек күрһәтеп, тағы ла үҫешәсәк. «Имәнкәй»ҙә ял итеүселәр менән иптәштәрсә матчтар, ярыштар үткәрелеп, ике лагерь бәйләнештә йәшәйәсәк.\nСмена асыу тантанаһында «Пираттар» ҙа ҡатнашты. Лагерь флагын асыу өсөн балаларға уларҙың йомаҡтарына яуаптар табырға кәрәк булды. Лагерь флагы күтәрелеп, смена асыҡ тип иғлан ителде һәм «Ҡояшлы ҡаласыҡ» тағы ла шат тауыштарға күмелде. Саф һауа, йәшеллек, иҫ киткес, һоҡланғыс тәбиғәт, береһенән-береһе ихласыраҡ тәрбиәселәр, вожатыйҙар, тәмле аштар менән һыйлаған ашнаҡсылар, медицина хеҙмәткәре, физкультура инструкторы – былар барыһы ла балаларҙың күңелле ялына булышлыҡ итә.\n«Ҡояшлы»ла әлеге сменала 7 йәштән 15 йәшкә тик-\nлемге 205 бала ял итә. Шулай уҡ ауыр хәлдә ҡалған балалар ҙа (приюттан) бар. Бында улар үҙҙәрен ғаиләләге кеүек хис итеп, ниндәй ҙә булһа йылылыҡ, ихласлыҡ тоя ала.\nҺәр урам поход-экскурсияларға бара. Мәҫәлән, бәләкәйерәктәр шифахана эргәһендәге изге шишмәләрҙә йөрөп ҡайтһа, өлкәндәр «Еҙем»гә сәйәхәт итәсәк. Тәүге сменала һабантуй уҙғарылһа, быныһында йәрминкә үткәрәсәктәр.\nАшау яғына килгәндә, быйылғы йылдан 6 тапҡыр туҡландырыу ҡаралған. Рациондан ит, һөт ризыҡтары, емеш-еләк өҙөлмәй. «Ҡояшлы»ла һәйбәт китапхана, йылытыла торған душ, мунса, иркен һәм матур ултырыштар залы, йәйге эстрада, спорт майҙансығы бар.\n5 йыл эшләү дәүерендә лагерҙың ҡаҙаныштары ла бар. 2010 йылда Анапала үткән Бөтә Рәсәй форумында «Ҡояшҡай» лауреат булған, 2013 йылда Сочиҙа Гран-при яулаған. Был дөйөм коллективтың хеҙмәт һөҙөмтәһе, әлбиттә. Сания Ғиниәт ҡыҙы бында даими эшләгән 1-се мәктәп уҡытыусыһы, өлкән вожатый Елена Берлинаның, Стәрлетамаҡтан Айҙар Зиннәтнуровтың, медсестра Айгөл Хисмәтованың, ашнаҡсы Гүзәл Рәхимованың эшенән үтә ҡәнәғәт.\nТәрбиәселәр – Красноусол башҡорт гимназия-интернаты уҡытыусыһы Ришат Ураҙғолов, 2-се мәктәптән Миңзиә Йомағолова, 1-се мәктәптән Роза Скрипачева һ.б.-лар өсөн һәр баланың күңелле ял итеүе, көндәрҙе файҙалы уҙғарыуын ойоштороу төп бурыс булып тора. Педагогик белем алыусы студенттар вожатый булып эшләп практика үтәләр.\n«Ҡояшлы ҡаласыҡ»та үткән йәйге ял балалар күңелендә мөғжизәле бер мәл булып ҡалһын.


Ҡыҙы менән шунда танышҡан. - Видео чат №1 - егет йәки ҡыҙ менән танышып онлайн!\nСайты Секс 10-Сат .\nӘгәр юҡ икән, һеҙгә ишетеү чаты тураһында-Рулетка, тик, бәлки, был мәмерйә ужинать һеҙ, Һеҙ ҡайҙа ул йәшәүсеБыл ваҡытта мәмерйә уҙғарыу яҡшы ысулы. Ябай ғына әйткәндә, был урын өсөн сайт Ф кешеләр менән аралашыу, уларҙы бушлай ҡулланыу Өсөн 100, шулай уҡ башҡа стриминг теркәү Өсөн уңайлы. Ярай, һеҙ телисез секс күп кеше, бигерәк Тә юзабилити моделе тапшыра, тәжрибә эротическое реаль Кеше бар, уларҙы тормошҡа ашырыу веб-камера Менән тәьмин итеү программаһы менән аралашты.\nӘгәр һеҙ потаскушка, йыйын, теләге менән ваҡытынан Үткәреү өсөн раздеваться камера алдында яндырып, тимәк, Рулетка поболтать.\nБыл шлюха өсөн бушлай төрлө мөмкинлектәр йылы, Ҡайнар индерергә мөмкинлек бирә һеҙҙең өсөн, һеҙ Ир-егеттәр менән сәсен майлы ҡарағанда 10 Элек сперма.\nЧуб Курган Видеочить. Инаныс\nБыл ваҡытта бик мөһим\nЭлек-электән кешеләр интернет ресурстарын үҫтереү өсөн Илһам сығанағы булған, һәм бөгөн был мәсьәләлә Аҡылға һыймаслыкАрҡаһында, интернет-бәйләнеш, һайлау ризыҡ, кейем, автомобиль, Күсемһеҙ милек һәм башҡа күп нәмәләр. Кешенең, йәмғиәттең, уның алыштырғыһыҙ булды. Әлеге ваҡытта көндәлек тормошта күп кеше менән Осрашыу осраҡлы дуҫ башҡа, мәҫәлән, үҙ килешеүҙәр Аша,"кеүек коммуникатив рулетка"- хис-тойғолар менән Был проблемаларҙы асыҡлауға һәм ҡыҙыҡ ысул, мәҫәлән, Менән дуҫлыҡ. Видеочивать-рулетка эшләгән ике һүҙ ала:"экран Клавиатураһын йәки теркәлгән түгел, видеочить, был ваҡиға тамамлана. Хәтерҙә бик мөһим, хатта ошо ваҡыттағы кеүек, Урын хата, йәки башҡа кешеләрҙең фото һәм Төп фотографировать самоинсталляция аватар.\nБыл юта хит береһе\nВидеочивать - видео телефон буйынса йәки был ысул Менән аралашып, бик күп мәғлүмәт базаһы менән Килешеү порталы, дизайн һәм интерфейс арҡаһында 18 Йәштәге кешеләргә уңайлы йыл. Әммә, иң мөһим момент булып тора, йәғни, Рулетка тыш, үҙ аллы һеҙ партнерҙар менән Бәйләнеш мотлаҡ түгел. Бик файҙалы һәм дуҫтарса ч Персонал, экран, Яҡшы эшләү, аралашыу - иң оло һәм өҫтөнлөк Иң мөһим был. Интим мөнәсәбәттәр менән генә айырмалы рәүештә, видео, Чат, һәм алмаштары теләүселәр күп кеше менән Таныша, аралаша ала, төрлө темаға һөйләшеп, сәнғәт, Сәйәсәт, тәбиғәт, тәжрибәһе менән алмашырға, һөйләшеп, буласаҡ Табыштың ала туристарҙы.\nӘлбиттә, факультатив мөнәсәбәте менән аралашыуҙан тыя алмай, Әммә үҙ ғаиләһен булдырыу, интернет көслө пар Процентҡа ассоциацияһы билдәләй.\nVideochat - crazy - синг бушлай берләшмәһе өсөн аралашыу, Осрашыу Флирт. Videochat\nБыл сайт ҡуллана cookies, һәм билдәле бер функция яҡшыртыу өсөн тәҡдимдәр бирәУҡыу дауам итәсәк һеҙҙең аша, һеҙҙең менән ризалашам ҡулланыу файлдарының cookie.\nИндивидуально ҡорал күп булған өсөн, һеҙҙең профиль, ҡыҙыҡлы һәм заманса буласаҡ, тип теләй барлыҡ кешеләр беҙҙең журнал.\ncrazy-платформа, дуҫтар һәм таныштар смешные өсөн материалдар менән уртаҡлашты. Бында беренсе урында тора шатлыҡ. Әгәр һин теркәлгән, һин үҙе тураһында видео фото һәм, бәлки, Һеҙҙең фан-сайт һеҙҙең менән уртаклашырга дустар һәм күрһәтеү. Һеҙ китабы аша танышҡан ҡунаҡтар һине көн һайын яңы кешеләр күп.\nКүп йәки бер нисә мөмкинселек араһынан һин булһаң.\nБөтә ч һиндостанда, һинд иң яҡшы бушлай ч Дезь, ч, ч азия-бүлмә, сат Мумбаи, Дели ч\nҺин ҙур өлөшө булып ҡушылыуы\nҺиндостан ч рәхим итегеҙ, бушлай ч һин Яҡшы, һин күңел дуҫлыҡ һәм порталдарҺиндостанда индустар менән тәьмин форум бөтә һиндостан һәм сит илдәр өсөн бөтә ч ч тырышыусылар өсөн аралашырға, яңы идеялары һәм дуҫлыҡ яһау аша интернет-чат. Һиндостан ч беҙгә бушлай булып, сатнама болливуд, сат Мумбай, Дели, ч Гуджарать, ч Панджаби, Бенгаль, ч Бангалор, тальк, Ассам ч, Гор ч, Калькутта, ч һәм башҡа күп нәмәләр. ч бөтә һиндостан һәм интернет-берләшмә менән аралашыуы дуҫ булып ҡала, яңы дуҫтар бөгөн осрашты.\nОсрашыу булды Таҡыя\nСайт булдырыу өсөн кем менәндер Танышырға теләүсе булһа девон Бенин-Сити мөнәсәбәтте һәм төрлө форматта Төҙөргә һәм башҡортостанды күҙ йомоп Ҡарарға теләүселәр формальностьСайт булдырыу өсөн кем менәндер Танышырға теләүсе ҡыҙҙар-виргина Бенин-Сити мөнәсәбәтте һәм төрлө форматта Төҙөргә һәм башҡортостанды күҙ йомоп Ҡарарға теләүселәр формальность. Мин заседании, аралашыусан, яҡшы манераһы Менән, икенсе күҙлектән ҡарарға мин Һәр ваҡыт тормошҡа, ябай веселиться Мине ярата, мин йәшәргә туп-Тулы тормош теләйем.\nЭлистала Видеочивать. Инандыҡ.\nЭлек-электән изге йөрәге өсөн интернет ресурстары Менән үҫтергән кешеләр булһа, ә хәҙер был Мәсьәләлә аҡылға һыймаслык тормош\nСөнки ярҙамы менән интернет-бәйләнешкә һайлау булған Ризыҡ, кейем, автомобиль, күсемһеҙ милек, кеше уны Хатта йәнен һатҡан.\nКешенең, йәмғиәттең, уның алыштырғыһыҙ булды. Әлеге ваҡытта көндәлек тормошта осраҡлы кешеләр күп Осрай, мәҫәлән, үҙ килешеүҙәр аша, кеүек"коммуникатив Рулетка"- хис-тойғолар менән был проблемаларҙы асыҡлауға Һәм ҡыҙыҡ ысул, мәҫәлән, менән дуҫлыҡ. Видеочивать-рулетка эшләгән ике һүҙ ала:"экран Клавиатураһын йәки теркәлгән түгел, видеочить, был ваҡиға тамамлана. Хәтерҙә бик мөһим, хатта ошо ваҡыттағы кеүек, Урын хата, йәки башҡа кешеләрҙең фото һәм Төп фотографировать самоинсталляция аватар. Уңайлы интерфейс видеочить тора, өлкән кеше өсөн Тәғәйенләнә һәм 18 йыл була. Портал менән файҙаланыусылар һаны ҙур мәғлүмәт базаһы Булырға, унда аралаша ала, һәм видео төшөрөп шылтырата. Әммә иң мөһим мәл булыуын, һәм, ахыр Сиктә, проблемалары үҙ аллы партнерҙар менән бәйләнеш Һеҙгә нимә өҫтәргә кәрәк. Бик файҙалы һәм дуҫтарса ч Персонал, экран, Яҡшы эшләү, аралашыу, һәм был, иң элек, Иң төп өстөнлөктәре. Видео чат интим мөнәсәбәттәр менән генә айырмалы Рәүештә, тел һәм күп кеше һөйләшеп таныша, Аралаша ала, төрлө темаларға фекер алышыу, сәнғәт, Сәйәсәт, тәбиғәт, һүҙ тәжрибә алмашыу, туристар бер Өҫтөнлөгө булып тора. Әлбиттә, факультатив мөнәсәбәте менән аралашыуҙан тыя алмай, Әммә үҙ ғаиләһен булдырыу, интернет көслө процентҡа Суперская пар ассоциацияһы билдәләй.\nЕгетте Шунда осрата, Әгәр Тиндер Ала башларға\nМин һәм тормош зарлана алмайым\nБөтә кешегә ҡушыла алмай онлайн-таныштырҙыӘ шулай шул, кем миңә Билдәһеҙ борт мобиль матур фотоһүрәттәр Путников егет. Эҙләп, төрлө ваҡиғалар, булды һәм Булып ҡала. Концерт, күргәҙмә, дегустация һәм башҡалар Һәм башҡалар. Хатта әгәр һеҙ йәшәүсе был Маленько ҡалала, моғайын багктар һеҙ Үҙегеҙ яҡшы ойоштора алмай. Бөтәһе лә һөйләшеүҙән туҡталып, ул Тажды һиңә безбрачие вешай, үҙ Яҙмыштарын үҙ ҡулдарына алалар. Эйе, әгәр намыҫ - ҡайҙа һеҙ, Моғайын, үҙ принцыңды табырға идеаль Әүҙем ял һәм спорт.\nХәйриә марафоны супермаркет йәки йорт.\nРесепшн әгәр ҙә һеҙ барып, Уның юлын, шул уҡ ваҡытта Һеҙгә ҡарағанда ла етерлек. Яҙыуына тағы ла бер тапҡыр Плей Инстаграмма. Әлбиттә, һеҙҙе һағынып кайтабыз прохладно Пар менән йәнәшә ултыра. О, ул оса.\nМин аңлайым, миңә ҡайҙа барырға Кәрәк, самолет ергә төшкән.\nЯҡын аҙағында, һәм ҡарау яғында\nМин һинд компанияһы төҙөлгән. Спорт саралары бергә бара. Хатта әгәр һеҙ спорт фанат Булыуҙа түгел, сибәр егет үҙенең Зостерить ғына түгел, үҙ командаһы өсөн. Шулай өсөн энергия эшмәкәрлеге йылға аға. Адреналиновый ракета. Әлегә был айырыуса һөйкөмлө егет, расслабиться. Дөрөҫ комплимент яһап кешеләргә ярҙам Ғына түгел, бәлки, тик һөйләшә Башлаһаң һәм ярҙам итә. Мин әйтәм, малай, һинең алдында Сиратта торабыҙ, бер авокадо менән Уның ниндәй фантастик кроссовки сәғәт. Һәм уның күрһәтеү йылмая, һин Ниндәй матур һәм һөйкөмлө.\nБыл сабата түгел.\nНимә, беҙ икенсе егет табыр.\nКроссовки укоторогий ғына түгел, ә Аралашыу күнекмәләренә һәм бер нәмә. Бында ябай бөткөһөҙ темаға һөйләшеп - Егет килә икән, етештереүселәре менән Ҡыҙыҡһынды, үҙенең тәьҫораттары инсталлятор был непонятным. Йәки егеттәр һәм килә, тип Әйтергә кәрәк уны,-тип күрһәтә. Кисекмәҫтән. Ниндәй серле заки к шаяртып. Ә һуңынан әйтерҙәр: Ситкә, мине Сәнғәттә бер нәмә лә аңламаған, Мин һинең менән танышырға теләй.\nХатта әгәр һеҙ уңышҡа өлгәшмәгән Тикшеренеүҙәр, бәлки, һеҙгә яңы тәьҫораттар алабыҙ.\nInstagram карате текә һәм тарих Өсөн, әлбиттә. Уны сумка төбөнән кейеп, әгәр Һеҙ түгел, йорт тома саҡырыу. Ҡабырға яғына ҡарап. Бәлки, ҡайһы бер ҡарашың һинең Ебәрәләр, ә һине күреү түгел, Сөнки тарихын уҡыта.\nҮҙе һораны дуҫы-знакомец кем Менән телә.\nҺин ҡасаһың, һәр саҡ һылтау Менән осрашыу үткәрергә мөмкин. Беркасан ла беләһеңме, кем һинең Дуҫың, һинең менән иңгә-иң Терәп йәшәүсе ир-аттар тренажер Залы йәки хыял йөрөтә.\nҺин дуҫ була инде, һин Уларға мөнәсәбәте менән һөрөмләнә.\nСөнки һеҙ бер-береһенә оҡшамаған, Һәр флирт, был эштәре лә бара. Йә ул һине яратам, тик Тәүге аҙым яһарға ҡурҡып, йә Һин уның менән мөнәсәбәттәре һәм Флирт, ябай төҙөргә йыйына. бөтәһе лә ғәҙәти күренә. Әммә был неосознанно әгәр һин Түгел ябыусы, сөнки был хәрәкәт Нимә көтәһең, күҙле өҫтөнән лә сабыша. Ҡайҙа саҡырһа-ҙә. Тартынҡы. Аҙаҡ-тағын. Ул күскән.\nУл баш тарта.\nЯрай, шайтан һыуын. Әммә һеҙ уның менән асыҡлау. Туңдырма һәм шешә шарап һатылған булған.\nӘммә зацикливаться булыуына ҡарамаҫтан, беҙҙең Хәйриә марафоны йома, хәтерҙә.\nЮғары һәйбәт китап һорап ала Алһын өсөн, үрге өлөшө полк Менән күнегеүҙәр. Йә, әйт миңә, әгәр һин Һайлаған дуҫтарына бүләк өсөн түгел, Ә ике китап. Унан һорарға, уның ниндәй жанрҙар Барыһына ла нығыраҡ оҡшаған. Һеҙҙән тәҡдимдәр бирергә мөмкин. Күрһәтеү, һеҙ был тәҡдимде иғтибарға Лайыҡ китап - н диванға ултырҙы Эре күп кенә бәләкәй китап Магазиндары өсөн бүлмәләр һәм бер Нисә битен уҡыным. Һәм ни юҡ ине.\nБыл сараларҙың береһе булды.\nРасслабиться, шаяртып посмеяться өҫтөндә. Һәм бөтөнләй таныш кеше булыр. Шул ваҡытта уҡ һеҙ аңлағанһығыҙ, Һеҙ кем шул уҡ юмор Тойғоһо бар, һәм һеҙ был. Егет, мин шаяртып аңлау дөрөҫ түгел. Сөнки ул беҙҙең менән ултырҙы. Был мил лә, кем кайгыртсак Тураһында, ҡасан ир-аттар булып, Үҙенә башҡа. Егет эт менән күберәк ала Тиндер мил буйынса, был дөрөҫ. Өҫтәүенә, күп кенә текә эт Менән ҡыҙыҡай был егеттәрҙе аңламаҫһың. Бәлки, был парк һәм ул Үҙе лә белмәй, сөнки ул Пар тураһында мәҡәләләр уҡыу, тип белә. Йәнәһе, һине яратам, тип, ҡасан Барыһы да бара. Был ауыҙ-да, мин һинең Менән түгел көтә.\nБәхетле булып, дуҫ - ниһайәт, беҙ-Был ҡырағай хайуандарҙан тыш норковый выдать.\nҺәм һин ҡыҙыҡ кеше менән Таныша ала.\nСиткә, был хәҙер һинән. бик файҙалы булды. Мин егет менән осраҡлы ғына һөйләшеп. Instagram-береһе менән дуҫ булған. Ахырҙа, 21 ишек. Телефон номерына шылтыратып һорайым һәм Ни көтә уны, ул ҡасан Уның таба һәм аҫтында фотоһүрәттәр Булһа өсөн сәбәп күберәк белә. Бар бара. Йәки бер-береһе менән. Әгәр һеҙ был урында бер Ваҡытта ла була, был тәжрибә Булып сыға. Ҡурҡыуҙы еңергә ярҙам яңы хистәр, Хәл һеҙ һәм егеттәр ярата. Әммә хәүефһеҙлек тураһында онотмағыҙ. Һеҙ үҙен тыныс тоя һәм Ҡыҙ компанияларҙың береһе булды. Егет атып һәм иң яҡшы Күҙҙәре йылмая ла онотмай. Instagram с завитками һалҡын һөмһөҙ Йөҙө һалҡын. Әммә потенциаль бына егет, һин Уның ҡотон ала. Һәм, ысынлап та, беренсе аҙым Көтәбеҙ инициативаһын үҙ ҡулына ала Һәм мин күнеккән малай, - тип Ҡалды менән бер. Бер аҙ йылмая. Һинең көҙгөләге сағылышың кеүек һүрәтләргә мөмкин. Книга аш йә эсемлектәр егет оҡшай. Уның ҡасан кергәне, һине күрер Өсөн, йылмая һәм уның подмигивать - Иҫ киткес һәм, һинән генә Алам шул. Мин күптән хыяллана креативность өсөн Үҙе асыла, ҡайһы бер курсҡа яҙыла. Күпме хыялландым. Эҙләү системаһы асырға, эҙләү. Һөҙөмтәлә бына нисә бай - һеҙ Яңы дуҫтар табырға, үҙ һәләт 30 һәм хатта 40 экзекуцияланылар Башланыуға 70 исемлеген табып яҙырға. Классикаһы. Инде дуҫ етте һинең, бел, Һиңә тип килеүҙәрем. Ярай, был уның ҡатын-ҡыҙҙар Һин күрһәткән әле. Әгәр һине бында бер кем Дә белмәй тиерлек. Странамор сигенергә дуҫ ғаилә бушлай Күрһәтеүҙе һораны. Британия ғалимдары, әгәр уларҙы уҡытыу Практикаһында ҡулланыу өсөн түгел, тормошо Ла яҡшы яҡҡа үҙгәрҙе.\nРумынияла тел табырға йыйыныусы яңы Дустар, таныштары һәм дуҫтары йәки Булған ғаиләләрҙә ойошторолаБыл бушлай бакек мөмкинлегенә эйә. Сайтта теркәлгән ҡулланыусылар өсөн булһа, Һеҙ алырға инеү продвинутый партнерлыҡ Системаһы эҙләй. Румыния илдәренең исемдәре яҙылған юл, Башҡа параметрҙарын һайлау теләйем, мәҫәлән, Йәше, үҫешен, характер һыҙаттарын, һөнәр, Һеҙҙең мауығыуҙар һәм потенциаль кандидаттар Анкета иғтибар бирә белеү. Уның ҡарауы, ҡулланыусы башҡа чатта Менән элемтәгә кереп, осрашып һөйләшергә Тураһында шул, кем хуплау уята.\nМенән теркәү Бушлай булғас Фотоһүрәттәр менән\nDéi Beschten Dating-Sites mat Meedchen-Modeller\nчатта теркәлергә онлайн без рулетка ҡыҙ менән видео чат башҡа видеочивать теркәлгән рулетка ҡыҙы таныштырҙы онлайн башҡа онлайн видео чат видеочивать онлайн башҡа бушлай теркәү бушлай видео чат танышыу өсөн секс эротическое видео чат башҡа ч рулетка


Әл-Хәшер | Әбйәлил - Абзелил\nӘбйәлил - Абзелил > Доғалар һәм намаҙ > Әл-Хәшер\n« Нимә ул яҙмыш?\nҒатаулла ишан »\nЛәә йәстәүиии әсхәбүн-нәәри үә әсхәәбүл-жәннәти әсхәбүл-жәннәти һүмүл фәәәә-изүүүн. Ләү әңзәлнәә һәәҙәл-Ҡуръәәнә ғәләә жәбәлил-ләраәйтәһү хаашиғәм мүтәсаддиғәм мин хашйәтилләәәһ.\nҮә тилкәл-әмҫәәлү нәҙрибүһәә лин-нәәси ләғәлләһүм йәтәффәккәрууун.\nҺүәл-лааһүл-ләҙий ләәә иләәһә илләә һүә ғәәлимүл-ғайби үәш-шәһәәдәти һүәр-рахмәәнүр- рахииим. Һүәл-лааһүл-ләҙии ләәә иләәһә иллә һүәл-мәликүл-ҡуддүүсүс-сәләәмүл-мүъминүл- муһәй-минүл-ғәзиизүл — жәббәәрүл — мүтәкәббир. Сүбхәнәәл-лааһи ғәммәә йүшрикүүүн.\nҺүәл-лааһүл-хаалиҡул-бәәриүл-мусаүүир. Ләһүл-әсмәәәә-үл-хүснәә. Йүсәббихү ләһүү мәә фис-сәмәәүәәти үәл арҙ. Үә һүәл-ғәзиизүл — хәкииим.\nУт әһелдәре менән йәннәт әһелдәре һис тә бер тигеҙ булмаҫ. Йәннәт әһелдәре — ғазаптан ҡотолоп өҫтөнлөк табыусылар.\nОшо Ҡөрьәнде беҙ әгәр тауға индергән булһаҡ, әлбиттә, уны ла ҡурҡҡан хәлдә күрер инең — Аллаһы Тәғәләнән ҡурҡып ярылыр ине ул. Был һүҙҙәрҙе беҙ кешеләргә, бәлки, улар аҡыл-фекерҙәрен эшләтеп, Ҡөрьән менән вәғәзләнерҙәр, Аллаһы Тәғәләнән ҡурҡып, гонаһтарҙан һаҡланырҙар тип миҫал итеп килтерәбеҙ.\nАллаһы Тәғәлә Ул шундай зат, Унан башҡа һис Илаһ юҡ. Мәхлүктәр белмәгән йәшерен нәмәләрҙе лә, улар белгәндәрҙе лә белеүсе. Ул Үҙе генә һәм Ул шәфҡәтле үә рәхимле.\nАллаһы Тәғәлә Ул шундай зат, Унан башҡа һис Тәңре юҡ, мәгәр Ул Үҙе генә. Ул — ике донъяға батша, һәр кәмселектән пак, тыныс, ышаныслы, һәр нәмәне һаҡлаусы, һәр эштә еңеүсе, үҙе теләгәнде мәхлүктәргә көсләп эшләтеүсе. Ул — оло һәм мөшриктәр сифатлаған тиңдәшлек сифаттарынан пак.\nАллаһы Тәғәлә Ул һәр нәмәне юҡтан бар итеүсе, һәр нәмәне һүрәтләп биреүсе һәм Уның күркәм исемдәре бар. Ерҙә һәм күктәрҙә булған һәр мәхлүк Уны маҡтап тәсбих әйтә.\nАллаһы Тәғәлә Ул бик ҡеүәтле, һәр эштә өҫтөн үә хикмәт менән эш итеүсе. 20-се — 24-се аяттар\nХәҙрәти Әнәс тапшыра: «Рәсүлуллаһ салләллаһү ғәләйһи үә сәлләм: «Кем дә булһа «Әл-Хәшер» сүрәһенең аҙағын (ихлас килеш, төшөнөп, ололап) уҡып, шул көнөн йәки төнөн үлеп китһә, гөнаһларына күффәра булыр», — тине».\n— Хәҙрәти Әнәс: «Пәйғәмбәр салләллаһү ғәләйһи үә сәллам был аяттарҙы йоҡларға ятҡанда уҡырға әмер иткән була. Әгәр иһә уҡыусы кеше үлеп китһә, шәһит булып иҫәпләнер», тигән.\n— Әбү Үмәмәһтән тапшырылған хәҙис-шәрифтә былай тиелгән: «Кем дә кем, 3 мәртәбә «Әғүҙү билләһи минәш-шәйтанир-раджим» тип әйтеп, «Әл-Хәшер»- ҙең ахыр аяттарын уҡыһа, Аллаһы Тәғәлә уҡыусы янына 70 мең фәрештә ебәрер. Ул фәрештәләр уҡыусының яныннан, иртән уҡыһа, кискә ҡәҙәр, кисен уҡыһа, иртәһенә ҡәҙәр әҙәми һәм енле шайтандарҙы ҡыуып ебәрерҙәр... Шул уҡ фәрештәләр уҡыусыға доғала булырҙар. Ә инде уҡыусы уҡыған сағында үлеп китһә, йәннәт әһеле булыр, иншәаллаһ...»\n— «Аллаһы Тәғәләнең иң бөйөк исеме (Исме-Әғзәм) — «Әл-Хәшер» сүрәһенең ахыры алты аятты эсендәлер» (Ибне Ғаббас радыйаллаһү ғәнһүмә риүәйәт иткән хәҙис-шәриф).\n«Әл-Хәшер» сүрәһенең һуңғы аяттарының хикмәттәре\n— Аллаһы Тәғәләнең Рәсүле салләллаһү ғәләйһи үә сәлләм: «Кем иртәләрендә 3 мәртәбә «Әғүҙү билләәһис-сәмииғул-ғәлиим минәш-шәйтаанир раждиим» — тип, «Әл-Хәшер» сүрәһенең һуңғы 3 аяттын уҡыһа — уның өсөн 70 мең фәрештә ахшамға ҡәҙәр истиғфар әйтеп торорҙар, ярлыҡау һорарҙар. Әгәр ул шул көндө үлеп китһә, шәһиттарҙан иҫәпләнер. Ахшамдарында шулай уҡыусыларға ла шул уҡ булыр», — тигән.\n— «Әл-Хәшер» сүрәһен уҡыусыға йәннәт, йәһәннәм, ғәрше-газыйм, көрси, күктәр, ер, елдәр, болоттар, ҡоштар, башҡа төрлө хайуандар, тауҙар, ҡояш, ай һәм бөтөн фәрештәләр доғала булырҙар, ярлыҡау һорарҙар» (хәҙис-шәриф).\n— «Әй Ғәли! «Әл-Хәшер» сүрәһен уҡыһаң, Ҡиәмәт көнөндә һәртөрлө ҡыҫыуҙан, хәсрәттән имен булырһың!» (хәҙис-шәриф.)\nӨйлә намаҙынан һуң йыш уҡыла, баш ауыртҡандан шифаһы ҙур.\nЭта запись написана автором Назир Сабитов, 11.12.2017 в 01:16, и размещена в категории Доғалар һәм намаҙ. Следите за ответами на эту запись с помощью RSS 2.0. Вы можете написать комментарий или разместить обратную ссылку на своем сайте.


"Улыма Василий - Вәсил тип исем ҡушырһың"\n20 Июнь 2020, 01:10\nГөлсибәр йүгерә -йүгерә, тыны бөтөп, Өфө - Ҡырғыҙ Миәкә автобусына ахылдап килеп керҙе лә, асҡан ауыҙын ябырға ла онотоп, бағаналай ҡатып ҡалды... Ҡаршыһында ике метрҙай, киң яурынлы, төп-төҙ кәүҙәле моряк баҫып тора. Ҡыҙ, ҡаушауынан, сумкаһын төшөрөп ебәрҙе, ҡулындағы билеты ла әллә ҡайҙа, урындыҡ аҫтына, осто.\nГөлсибәр йүгерә -йүгерә, тыны бөтөп, Өфө - Ҡырғыҙ Миәкә автобусына ахылдап килеп керҙе лә, асҡан ауыҙын ябырға ла онотоп, бағаналай ҡатып ҡалды... Ҡаршыһында ике метрҙай, киң яурынлы, төп-төҙ кәүҙәле моряк баҫып тора. Ҡыҙ, ҡаушауынан, сумкаһын төшөрөп ебәрҙе, ҡулындағы билеты ла әллә ҡайҙа, урындыҡ аҫтына, осто. “Моряк!? Ошондай ҙа буй - һын буламы икән, торғаны бәһлеүән!” - тигән уй башынан үтте. Ыҡсым ғына кәүҙәле, нәҙек билле, яурынына төшөп торған аҡһыл һары сәсле, күгелйем зәңгәр күҙле, төймә танаулы, төп - төҙ текә аяҡлы ҡыҙ егет янында торғаны бер магазин ҡурсағы. Моряк шул секундта, күҙҙәре менән ҡапшап, Гөлсибәрҙе көрәктәй ике усы менән биленән ҡыҫып тотоп алды ла алдағы буш урынға күтәреп барып та ултыртты, сумкаһын, билетын ҡулына тотторҙо ла, бер ни булмағандай эргәһенә, куптәнге танышымы ни, үҙе лә ҡунаҡланы. Гөлсибәр һаман "телһеҙ", әйтерһең, был уға ҡағылмай, ситтән генә күҙәтеүсе...\nБөгөн ял көнө. Сашаһы иртүк тороп, мейескә яғып, Гөлсибәре тороуға бәрәңге ҡыҙҙырырға булды. Тәмле еҫтәр сығып, танауҙы ҡытыҡлай. Ҡатын иркәләнеп йоҡлаған булып һалышып ята, таш күмер өҫтәп торған иренә наҙлап ҡарай. Һәм... һауаға осто... Нимәлер шартланы... Нимәлер гөрһөлдәне... Ниилер ҡойолдо... Мейес плитәһенән килгән көслө тулҡын Сашаны өҫкә күтәрҙе лә иҙәнгә быраҡтырҙы, өҫтөнә ишелгән кирбестәр ҡойолдо. Карауаты дер һелкенеп, стенаға барып бәрелгән, башы иҫәңгерәгән, битенә көслө ялҡын бәрелгән ҡатын бөтә был мәшхәрҙе ҡуйы туҙан аша ҡарап ятты: - Сашаааа!!! Юҡ!!! Иҫен юйҙы...


БАЛА ТӘРБИӘЛӘҮ – ИЛДЕҢ КИЛӘСӘГЕН ЯҘЫУ\n5 Март 2018, 18:31\nЯңыбай урта мәктәбендә Ватанды һаҡлаусылар көнөнә арналған «Зарница» уйындары йыл да юғары кимәлдә үтә.\n«Һәр ғаиләлә бала тыуыу – шатлыҡлы күренеш, ә ғаиләлә бала тәрбиәләү – үҙ илеңдең киләсәген, тарихын яҙыуға тиң”, – тигән А.С. Макаренко. Бөйөк педагогтың һүҙҙәре менән килешмәү мөмкин түгел. Был һүҙҙәр бөгөн дә көнүҙәк булып ҡала.\nЯңыбай урта мәктәбендә Ватанды һаҡлаусылар көнөнә арналған «Зарница» уйындары йыл да юғары кимәлдә үтә. Уҡыусыларға патриотик тәрбиә биреү, Ватанға, тыуған ергә һөйөү тәрбиәләү маҡсатында ОБЖ уҡытыусыһы Фәһим Хужәхмәтов, физкультура уҡытыусылары Илфат Хужәхмәтов, Нәжиә Хужәхмәтова, класс етәкселәре күп көс һала. «Йәйғор» балалар баҡсаһына йөрөгән кескәйҙәр ҙә (тәрбиәселәре Әлиә Хужәхмәтова, Зәлиә Әлимбәтова) уҡыусылар менән бер рәттән йыл да әүҙем ҡатнаша. Үрге Мәмбәтша башланғыс мәктәбе филиалы уҡытыусылары Резида Әлимбәтова менән Әлфинур Шаһивәлиева ла уҡыусыларын юғары кимәлдә әҙерләй һәм йыл да беренсе урынды яулай. Алдан төҙөлгән программаға ярашлы хәрби йыр смотр-парадына һәр команда ентекле әҙерләнә, отрядҡа исем, девиз, йыр һайлай, костюмдар әҙерләй. Хәрби кейем әҙерләүҙә ата-әсәйҙәр ҙур әүҙемлек күрһәтә, кемдер балаһына яңы кейем һатып алһа, ҡайһы берәүҙәр үҙ ҡулдары менән оҫта итеп тегеп кейҙерә.\nНиһайәт, һәр кем түҙемһеҙләнеп көткән көн килеп етте. Хәрби кейем кейгән һәр бала иртә менән йөҙөндә нур уйнатып, ҡыуаныу, ғорурланыу тойғоһо менән мәктәпкә ашыҡты. Байрам саралары һәр класта Батырлыҡ дәресе менән башланды. Башланғыс кластар уҡытыусылары Миңзәлә Хөсәйенова, Илсиә Мортазина, Рәмзиә Дәминева дәрескә атайҙарҙы саҡырғайны. Атайҙар Самат Ҡансурин, Рәүеф Ҡансурин, Айбулат Мәүлитов, Сабир Хәбибуллин, Хәйҙәр Хужәхмәтов армияла ҡайҙа һәм нисек хеҙмәт итеүҙәре тураһында бик ҡыҙыҡлы итеп һөйләне. Уҡыусылар уларға үҙҙәрен ҡыҙыҡһындырған һорауҙарын бирҙе. Балалар был осрашыуҙан бик ҡәнәғәт ҡалды. Улар Тыуған илдең ышаныслы киләсәген булдырыу өсөн һау-сәләмәт, көслө рухлы булып үҫеү кәрәклегенә инанды.\nҠыҙылдар һәм зәңгәрҙәр командаларының командирҙары мәктәп директоры Фәймә Ишмөхәмәтоваға рапорт биргәс, «Зарница» уйыны башланды. Әйткәндәй, йыл да был сара яңы уйын төрҙәре менән тулыландырыла, быйыл өҫтәп биатлон ярыштары алынған ине. Уҡыусылар был төрҙә лә бик теләп ҡатнашты. Сәпкә атыу буйынса Нургиз Байбулатов, Урал Шиһапов, Нияз Ҡәҙербәков, Илһам Ҡәҙербәков, Вилена Хужәхмәтова иң оҫталары булһа, турникта күтәрелеү буйынса Шамил Ҡарасурин, Илнар Хужәхмәтов, Илһам Ҡәҙербәков һәм Айсыуаҡ Байгилдинға етеүсе булманы. Тағы ла арҡан тартышыу, автоматты һүтеп-йыйыу, башланғыс кластарҙа эстафета ярыштары бик йәнле үтте.\nХәрби йыр смотр-парадында беренсе урынға тағы ла Үрге Мәмбәтша командаһы сыҡты, ҙур кластар араһында 7-8-се кластар командаһы иң шәбе булды. Иң оҫта командирҙар ҙа билдәләп үтелде, улар – Әҙип Ҡәҙербәков һәм Батыр Мөхәмәтйәнов.\nУйындың иң ҡыҙығы – тауҙа әллә ҡайҙан елберләп торған флагты алыу булды. Зәңгәрҙәр һәм ҡыҙылдар командалары тарих уҡытыусыһы Гөлшат Мәүлитова әҙерләгән һорауҙарға яуап биргәс, маршрут төшөрөлгән пакетты алып, Бараҡтауға күтәрелде. Спорт ярыштары буйынса ҡыҙылдар командаһы алдараҡ булһа, флаг алыуҙа зәңгәрҙәр йылғырыраҡ булып сыҡты, команда ағзаһы Нияз Ҡәҙербәков беренсе булып флагты ҡулына алды!\nУҡыусылар, бер яҡтан, үҙҙәрен төрлө яҡтан һынап ҡараһа, икенсе яҡтан, күңел күтәренкелеге, ыңғай тойғолар алды. Ата-әсәләрҙән торған жюри бүләктәр ҙә биргәс, һәр кем ҡәнәғәт таралышты.


Рәсәй президенты Владимир Путин “Сатурн” фәнни-етештереү берекмәһенә сәфәре ваҡытында кораблдәр өсөн газ-турбиналы двигателдәр эшләүгә старт бирҙе. Улар Украина двигателдәрен алмаштырырға тейеш.\nДамаск янында урынлашҡан Әль-Ҡабул кварталында Сүриә армияһы менән экстремистар араһында ҡаты алыштар бара. Хөкүмәт ғәскәрҙәре террорсыларҙы ут менән тәьмин итеүсе электр станцияһы эргәһендәге ер аҫты тоннелен ҡулға төшөргән.\nЛипецк өлкәһенең Лебедянь ҡалаһында Пепсико заводының ҡыйығы емерелеү сәбәпле урамдарҙан йылға булып һут аҡҡан. Ҡалаға экология лабораторияһы ебәрелгән.\nИспанияла паром пирсҡа килеп бәрелгән. 3 кеше яраланған. Навиера Армас компания ҡарамғындағы паромдың ни сәбәпле аварияға осрауы билдәле түгел. Әммә капитан был хәлде электр менән тәьмин итеүҙә өҙөкләктәр булыу шул сәбәпле идараны юғалтыу менән аңлатҡан.\n26 апреля Бөгөн төнөн Инорс биҫтәһендә 4 машинаны үртәгәндәр\n26 апреля Республикала тағы ла 45 әсәнең күкрәген “Әсәлек даны” миҙалы биҙәне


Татыулыҡ һәм именлек байрамы\n2 Апрель 2019, 11:27\n“Наурыҙ” байрамы тәү тапҡыр Затон биҫтәһендәге “ЕврАзия” агропаркында үтеүе үҙенсәлекле мәғәнәгә эйә. Йыл әйләнәһенә гөрләп торған был майҙанда башлыса төрки халыҡтары сауҙа итә.\n“Наурыҙ” төрки халыҡтары араһында Яңы йыл килеүен аңлата. Ул 21 мартта көн менән төн тигеҙләшкән ваҡытта билдәләнә. Шуныһы әһәмиәтле: һуңғы йылдарҙа байрамға иғтибар бермә-бер артты – ЮНЕСКО Наурыҙҙы халыҡ-ара байрамдар һәм кешелектең мәҙәни мираҫы исемлегенә индерҙе.\nМайҙан гөрләп тора. Ун тирмә ҡуйылған. Һәр береһендә республикала эшләгән төрки халыҡтарҙың милли-мәҙәни үҙәктәре үҙҙәренең йолаларын, мәҙәниәтен күрһәтергә тырышҡан, аш-һыуынан, ризыҡтарынан мул өҫтәл әҙерләгән. Бер урында ҡырғыҙҙар күңел асһа, икенсе ерҙә тажик халҡы байрам итә. “Сәйетбаба” башҡорт тарихи-мәҙәни үҙәгенең тирмәһе янында ла кешеләр күп. Аллаға шөкөр, халҡыбыҙҙың боронғо йолалары, кейемдәре, уйын ҡоралдары менән ҡыҙыҡһыныусылар бихисап. Берәүҙәр уларҙың сығышын тыңлай, икенселәр балаҫ һуғыу оҫтаһы булараҡ дан алған Рабиға Йәрмиеваның сағыу келәмдәрен фотоға төшөрә. Башҡорттар ҡунаҡтарҙы бауырһаҡ, ҡаҙылыҡ, ҡымыҙ менән һыйлаһа, ҡырғыҙҙар ҡыуырҙаҡтан, самсанан ауыҙ иттерҙе. Тажиктарҙың сүмәләге лә тамаша ҡылыусыларҙың күңеленә хуш килде.\nБайрамға алыҫ Үзбәкстандың Ташкент ҡалаһынан “Үзбәгем” инструменталь ансамбле лә килеп еткән. Милләттәштәре табын ҡорған тирмә янында улар концерт ҡуйып, Башҡортостанда йәшәгән ҡәрҙәштәренең күңелен күрһә, бүтәндәрҙе үҙҙәренең сәнғәте менән таныштырҙы.\nТантана менән ҡотларға Дәүләт Думаһы депутаттары Зөһрә Рәхмәтуллина, Зариф Байғусҡаров, Башҡортостан Хөкүмәте Премьер-министры урынбаҫары, ауыл хужалығы министры урынбаҫары Илшат Фәзрахманов, мәҙәниәт министры урынбаҫары Ранис Алтынбаев, Өфө ҡалаһы хакимиәте башлығы урынбаҫары Алина Сөләймәнова, дин әһелдәре лә килгәйне.\n– Наурыҙ күп милләтле республикабыҙҙа һәм илебеҙҙә күптән дөйөм байрамға әйләнгән. Ул яҙ килеүен хәбәр итә, тыныслыҡ, бер-береңде аңлау, күршеңә ихтирамлы мөнәсәбәт билдәһе. Барығыҙҙы ла ошо тантана менән ҡотлайым. Ғаиләләрегеҙгә, йорттарығыҙға, илебеҙгә именлек теләйем, – тине Зөһрә Йыһанур ҡыҙы.\nБайрамда тәү тапҡыр былау әҙерләү буйынса республика чемпионаты үткәрелде. Һәр халыҡтың үҙ рецебы буйынса бешерелгән аҙығы барыһының да күңеленә хуш килде. Таралып торған былау номинацияһында үзбәктәрҙеке иң тәмлеһе тип билдәләнһә, тажиктарҙыҡы иң боронғо өлгө буйынса бешерелеүе менән айырылып торҙо...\n– Киләсәктә лә Наурыҙ байрамын ошо майҙанда үткәреүҙе йолаға индерергә тип торабыҙ, – тине агропарктың директоры Тимур Мөхәмәтйәнов. – Бөгөн 100-әр литрлы ун ҡаҙанда былау әҙерләнек. Халыҡ рәхәтләнеп былау менән һыйланды, теләгәндәр уны бешереү серҙәре менән ҡыҙыҡһынды.\nБөгөн республикала дингә ҡайтыусылар, намаҙға баҫыусылар арта. Шуға ла сауҙа нөктәләрендә хәләл ризыҡ эҙләп йөрөгәндәрҙе йыш осратырға мөмкин. Ошо йәһәттән байрамда ҡатнашыусылар тағы бер ҡыуаныслы ваҡиға кисерҙе – “Хәләл” ит һатыу майҙансығы асылды.\n– Беҙҙең атай-олатайҙарыбыҙ Наурыҙҙы иң яҡты һәм күңелле байрам булараҡ ҡабул иткән. Тәбиғәт, бар тереклек уянған мәлдә йөрәктә, күңелдә матур тойғолар бөрөләнә. Бөгөн был тамаша республикала йәшәгән күп милләтле халыҡтың татыулыҡта һәм бер-береһен аңлап йәшәүе хаҡында һөйләй. Башҡортостан – үҙенсәлекле төбәк. Рәсәй Президенты Владимир Путин билдәләүенсә, бында күп милләтле халыҡтың мәҙәниәте һәм традициялары, телдәре, диндәре, дуҫлығы бер тамсы һыуҙағы кеүек сағыла.\nРәсәй Дәүләт Думаһы депутаты, Башҡортостан халыҡтары ассамблеяһы рәйесе:\n– Наурыҙ – иран һәм төрки халыҡтарының ҡояш календары буйынса Яңы йылды ҡаршылауы. Ул Азияның күп илдәрендә һәм Рәсәйҙә, шул иҫәптән Башҡортостанда үткәрелә. Был байрам – яҙ, ҡояш, йылылыҡ, тәбиғәт һәм кеше күңеленең яңырыуы. Наурыҙ күп илдәрҙә дәүләт байрамы булараҡ ҡабул ителгән.


Йыйын юғары кимәлдә үтте\n19 Октябрь , 17:30\nБөгөн Башҡорт ырыуҙары йыйыны йомғаҡтарына арналған матбуғат конференцияһы уҙҙы. Съезд үҙе йомала Туймазы ҡалаһында үткәрелгәйне.\nЖурналистар менән осрашыуҙа Бөтә донъя башҡорттары ҡоролтайы Башҡарма комитеты рәйесе Ғәлим Яҡупов, Рәсәй тарихсыһы, тарих фәндәре кандидаты, журналист, телепроекттар авторы һәм алып барыусыһы Салауат Хәмиҙуллин, Башҡортостандың Стратегик тикшеренеүҙәр институтының Социаль-мәҙәни тикшеренеүҙәр үҙәге етәксеһе Юлдаш Йосопов, Башҡорт дәүләт университеты доценты, тарих фәндәре кандидаты Нурислам Ҡалмантаев ҡатнашты. Модераторы “Башинформ” хәбәрсеһе Ләйлә Аралбаева булды.\nСығыш яһаусыларҙың фекере уртаҡ булды: Туймазылағы Башҡорт ырыуҙары йыйыны юғары кимәлдә үтте, сағыу күргәҙмәләргә, йөкмәткеле сығыштарға, эшлекле стратегик сессияларға һәм спорт ярыштарына бай булды. Ғәлим Миңлеғәле улы әйтеүенсә, бындай йыйындар милләттең сифаты насараймаһын өсөн үткәрелә. Салауат Ишмөхәмәт улы үҙ сығышында башҡорт халҡының тарихын нисек өйрәнә башлауы, был эштә тәүге мәлдәрҙә билдәле тарихсы Әнүәр Әсфәндиәровтың китабына таяныуы тураһында һөйләне.\n“Республика ҡалалары һәм райондарында башҡорт ырыуҙарының егерменән ашыу йыйыны үткәрелде. Улар дауам итәсәк әле, сөнки Башҡорт тарихы йылы тамамланмаған”, – тине Юлдаш Мөхәмәт улы.\nМатбуғат конференцияһында республика гәзиттәре һәм журналдары хәбәрселәре “zoom” аша ла ҡатнашты. Ундағы сығыштар, күтәрелгән темаларҙың көнүҙәклеге һәм журналистар һорауҙарына яуаптар тураһындағы тулы мәҡәләне гәзитебеҙҙең алдағы һандарының береһендә уҡырһығыҙ.