Егәрленең ҡулы етәү » "Йәшлек" гәзите\nГазета "Йәшлек" » Новости » Мәғариф » Егәрленең ҡулы етәү\n25 ғинуар – Рәсәй студенттары көнөнә ҡарата, ғәҙәттә, уҡыуҙа ла, йәмәғәт тормошонда ла ҡайнап йәшәгән йәштәрҙе һүрәтләргә тырышабыҙ. Быйыл да ошо матур традицияны дауам иттек. Әңгәмәсебеҙ үҙенең бала саҡтағы хыялына тоғро ҡалыуы менән бәхетле.\nМорат Ейәнсура районының Мөхәмәтйән ауылында тыуып үҫкән. Әле ул Өфө дәүләт авиация техник университетында авиация двигателдәрен проектлау факультетының икенсе курсында уҡый. Бер юлы ул был юғары уҡыу йортоноң Хәрби уҡыу үҙәгендә лә белем ала.\n– Ғаиләлә дүрт бала үҫтек, бөтәһе лә егеттәр, – ти әңгәмәсебеҙ. – Ағайым, мин һәм ике ҡустым бар. Бәләкәйҙән үк хәрби булырға теләнем. Кадет корпусында уҡырға иҫәбем бар ине, тик атай-әсәйем ебәрмәне. 11-се класты тамамлағас, ҡайҙа барырға тип йөрөгәндә, апайым Өфө дәүләт авиация техник университеты һәм уның Хәрби уҡыу үҙәге тураһында һөйләне. Бөтә һынауҙарҙы үтеп, документтарҙы өлгөрттөм.\nМорат, әрме хеҙмәтенә саҡырылыусылар кеүек, медицина комиссияһы үткән, психологик тест тапшырған. Аҙаҡ хәрби комиссариаттан махсус йүнәлтмә алған.\n– Үҙәктә беҙҙән офицерҙар әҙерләйҙәр. Хәрби кафедрала запастағы офицер званиеһы бирелә, – тине ул.\nТөп факультеттағы һәм хәрби уҡыу программалары бер-береһе менән оҡшаш. Үҙәктә уҡыусылар самолеттарҙы һәм вертолеттарҙы ремонтлау һәм эксплуатациялау тигән һөнәр алып сыға. Дәрестәр аҙнаһына бер тапҡыр була. Курсанттарҙың уҡыған һәм йәшәгән урындары ла айырым урынлашҡан. Улар көн тәртибенә буйһона, махсус форма кейә.\nҮҙәктә уҡыу тырышлыҡ талап итә, ти Морат. Эйе, инженер һөнәре һәм хәрби йүнәлештә уҡыуҙы һәр кем бергә алып бара алмайҙыр. Махсус йүнәлтмә буйынса уҡырға килеп, аҙаҡтан уҡыуын ташлап ҡайтыусылар ҙа юҡ түгел икән. Бергә уҡыған иптәштәре республиканың төрлө төбәгенән йыйылған. Араларында башҡорттар, рустар һәм татарҙар бар.\nМорат бындай йүнәлештә уҡыуына һис тә үкенмәй. Иң мөһиме – һаулыҡ яҡшы булырға тейеш. Егет киләсәктә үҙен хәрби хеҙмәткә арнарға уйлай. Әйткәндәй, уҡыуҙы тамамлаусылар мотлаҡ рәүештә өс йыл контракт нигеҙендә әрме тормошо менән танышырға тейеш. Уларға лейтенант званиеһы бирелә. Артабан йәш офицерҙар взвод командиры вазифаһын үтәй, хәрби аэродромдарҙа, авиация техник базаларҙа һауа судноларын йүнәтеү, файҙаланыу өлкәһе буйынса хеҙмәт итә ала.\nӘңгәмәсебеҙ спорт менән дә дуҫ. Мәктәптә уҡығанда уҡ милли көрәш менән етди шөғөлләнгән, төрлө ярыштарҙа ҡатнашҡан. Былтыр көҙҙән бирле кикбоксинг секцияһына йөрөй. Был спорт төрө миңә оҡшай, һөҙөмтәләргә өлгәшһәм, ярыштарҙа ла ҡатнашырға уй-ниәтем бар, ти Морат. Милли көрәшкә килгәндә, тренерҙар булмағас, уны ҡалдырып торорға мәжбүр булған.\nҺөйләшеү аҙағында Морат үҙенең теләктәрен дә еткерҙе:\n– Йәштәргә шуны ла әйтер инем: мәктәптә уҡығанда уҡ тырышһындар, БДИ-ға ентекле әҙерләнһендәр. Документтарҙы тапшырыр алдынан яҡшылап уйлау кәрәк. Буласаҡ һөнәр мине ҡәнәғәтләндерерме, аҡса килтерерме, уның буйынса үҫешә алырмынмы – һәр кем ошо һорауҙарға яуап табып ҡараһын. Ата-әсәнең теләге менән йәки башҡа сәбәп арҡаһында үҙҙәренә тап килмәгән һөнәр алып сығып, тормошта юғалып ҡалыусылар күп осрай.\nБына ошондай тырыш, бөтә маҡсатына ирешергә ынтылған егет менән осраштыҡ. Морат һымаҡ йәштәр халҡыбыҙҙың киләсәге, уның өмөтө булып тора ла инде.\nСығыу ваҡыты 22-01-2015, 18:00 | Ҡаранылар: 984\n“ӨДАТУ-ла – Авиация көнө”\nҒилми ротала хеҙмәт итеүгә беренсе призывник ебәрелде


«Салауат Юлаев» күсмә серияны «Динамо»ға ҡаршы уйын менән тамамлай\n31 Октябрь 2019, 13:31\nӨФӨ, 2019 йыл, 31 октябрь. /«Башинформ» мәғлүмәт агентлығы/. 31 октябрҙә Өфөнөң «Салауат Юлаев» клубы күсмә серияны тамамлай. Мәскәүҙә Николай Цулыгин тәрбиәләнеүселәре «Динамо» менән осраша.\nВладимир Крикуновтың командаһы һуңғы биш осрашыуҙа, үҙ майҙанында Мәскәү «армееецтары»нан ғына 1:2 иҫәбе менән еңелеп, осрашыуҙа дүрт еңеү яуланы.\n«Салауат Юлаев» бик ышанысһыҙ сығыш яһай. Өфө клубы төп ваҡытта һуңғы тапҡыр үҙ майҙанында «Аҡ Барыҫ» менән уйнағанда еңгәйне (3:1). Шунан һуң Цулыгин командаһы еңелеүҙәрҙе һәм еңеүҙәрҙе йышыраҡ овертаймда аралаштырып бара. Һуңғы осрашыуҙы «юлаевсылар» «Сочи» хоккей клубында ҡунаҡта үткәрҙе һәм 3:1 менән еңелде.\nБукмекерҙар бөгөн «Динамо»ның еңеүен фаразлай. Уларҙы мәскәүҙәрҙең тотороҡлоғо үҙ яғына тарта. Ләкин Башҡортостан клубы мәрәй йыйырға һәм лиганың Көнсығыш конференцияһының бишенсе баҫҡысынан икенсеһенә күтәрелергә ниәтләй.\n«Динамо» — «Салауат Юлаев» матчы Өфө ваҡыты буйынса киске 10-сы 30 минутта башлана. Тура трансляция — Башҡортостан юлдаш телевидениеһы, КХЛ ТВ, Ҡурай ТВ (башҡорт телендә) телеканалдарында.


“МАКС-2021” салонында күрһәтелгән һәр самолетта беҙҙең төбәктә эшләнгән деталь бар – Радий Хәбиров\n22 Июль , 08:50\n21 июлдә “МАКС-2021” халыҡ-ара авиация-космос салонында Башҡортостан Башлығы Радий Хәбиров “Берләшкән двигателдәр төҙөү корпорацияһы” акционерҙар йәмғиәте (Ростех корпорацияһына ҡарай) уйлап сығарған перспективалы эш өлгөләре менән танышты.\nУлар иҫәбендә комплектлау деталдәрен Өфө моторҙар эшләү берекмәһе етештергән ВК-650В двигателе лә бар ине. Ул Ка-226Т, «Ансат», VRT500 класлы һәм сит илдәрҙең ошондай уҡ йөк күтәрешле вертолеттары өсөн тәғәйенләнгән. Күргәҙмәгә берекмә ҡатнашлығында эшләнгән перспективалы ПД-8 газ турбинаһы авиадвигателе лә ҡуйылған.\nАДК-Өфө моторҙар эшләү берекмәһенең генераль директоры Александр Артюхов белдереүенсә, Өфө моторҙар эшләү заводы сығарған деталдар граждандар авиацияһы өсөн етештерелгән двигателдәрҙе комплектлауҙа 30-40 процент тәшкил итә.\n"Башҡортостандың авиатөҙөлөш тармағы “АДК-Өфө моторҙар эшләү берекмәһе", Күмертау авиация етештереү предприятиеһы ғына түгел - "Ростех"ҡа республиканың тағы һигеҙ предприятиеһы инә. Ғөмүмән, “МАКС-2021” халыҡ-ара авиация-космос салонында күрһәтелгән һәр самолетта беҙҙең төбәктә эшләнгән деталь бар. Был – ҙур ғорурлыҡ”, - тине Башҡортостан Башлығы Радий Хәбиров, күргәҙмәгә ҡуйылған башҡа стендтарҙы ла ҡарап сыҡҡас.


Арабыҙҙа булып үткән ваҡиғаларҙы күптәр хикәйәләй башланы.\nБыл хәлдәрҙе улар тәүге көндәрҙән үк шаһит һәм һүҙ хеҙмәтселәре булған кешеләрҙең һөйләгәндәренән сығып яҙҙы.\nШуға күрә мин дә, хөрмәтле Феофил, бөтәһен дә баштан алып ентекләп өйрәнгәндән һуң, эҙмә-эҙлекле итеп бәйән итергә булдым.\nБыл һиңә үҙеңә өйрәтелгәндәрҙең ышаныслы булыуын күрһәтеп бирер.\nЙәһүҙиәлә, Ирод батша заманында, руханиҙарҙың Авия төркөмөнән Зәкәриә исемле бер рухани йәшәгән. Уның Елизавета исемле ҡатыны ла, шулай уҡ, Һарун руханиҙың нәҫеленән булған.\nУлар икеһе лә Раббының әмерҙәрен дә, Ул ҡушҡан башҡа күрһәтмәләрҙең барыһын да теүәл үтәп, Алла алдында тәҡүә һаналған.\nЕлизаветаның түлһеҙлеге арҡаһында уларҙың балалары булмаған һәм улар икеһе лә оло йәшкә еткән.\nБер ваҡыт, Зәкәриә үҙ төркөмөнөң сираты буйынса Алла Йортонда рухани хеҙмәтен башҡарғанда,\nруханиҙар араһындағы ғәҙәткә таянып йәрәбә һалынған һәм Раббы Йортона инеп хуш еҫле сайыр яндырыу йолаһын башҡарыу Зәкәриәгә төшкән.\nУл хуш еҫле сайыр яндырған саҡта халыҡ Алла Йортоноң тыш яғында доға ҡылған.\nШул ваҡыт Зәкәриә алдында, хуш еҫле сайыр яндырыла торған урындың уң яғында, Раббының фәрештәһе пәйҙә булған.\nУны күргәс, Зәкәриә ҡаушап ҡалған һәм уны ҡурҡыу солғап алған.\nФәрештә уға былай тигән: – Ҡурҡма, Зәкәриә! Һинең доғаң ишетелде, ҡатының Елизавета һиңә ир бала табыр, уға Яхъя тип исем ҡуш.\nЙөрәгең һөйөнөс һәм шатлыҡ менән тулыр, күптәр уның тыуыуына ҡыуаныр.\nУл Раббы алдында бөйөк булыр, шарап һәм иҫерткес эсемлектәр эсмәҫ, әсәһенең ҡарынында ятҡанда уҡ Изге Рух менән һуғарылыр.\nУл Израиль халҡының күбеһен Раббыға, үҙҙәренең Аллаһына, кире ҡайтарыр.\nИльястыҡы кеүек үк рухҡа һәм ҡөҙрәткә эйә булып, Раббының алдынан барыр. Аталарҙы һәм балаларҙы татыулаштырыр, Аллаға буйһонмаусыларҙы, фекерҙәрен үҙгәрттереп, тәҡүә кешеләрҙең юлына борор һәм, шулай итеп, халыҡты Раббыға тап килерлек итеп әҙерләр.\nЗәкәриә фәрештәнән: – Мин бының шулай булырын нисек белә алам? – тип һораған. – Ҡартмын бит инде, ҡатыным да оло йәштә.\nФәрештә уға: – Мин – Алла тәхете алдында тороусы Ябраил. Һиңә ошо ҡыуаныслы хәбәрҙе белдереү өсөн ебәрелдем.\nӘйткәндәрем үҙ мәлендә тормошҡа ашасаҡ, ә бына миңә ышанмағаның өсөн, һүҙҙәрем бойомға ашҡанға тиклем, һин телдән яҙырһың һәм һөйләшә алмаҫһың, – тип яуаплаған.\nХалыҡ Зәкәриәне көтөп торған һәм уның Алла Йортонда оҙаҡлауына аптыраған.\nУл иһә, Алла Йортонан сыҡҡас, улар менән һөйләшә алмаған. Халыҡ уның Алла Йортонда илаһи күренмешкә тап булыуын аңлаған. Зәкәриә, телдән яҙып торғанлыҡтан, улар менән ым-ишара аша ғына аңлашҡан.\nХеҙмәт итеү көндәре тамамланғас, үҙ өйөнә ҡайтҡан.\nКүпмелер ваҡыттан һуң ҡатыны Елизавета ауырға ҡалған, биш ай буйы өйөнән сыҡмаған.\n– Раббы быны минең өсөн, минең турала хәстәрлек күреп эшләне. Бының менән Ул кешеләр алдындағы хурлығымды бөтөрҙө, – тигән ул.\nЕлизаветаның ауырға ҡалыуына алтынсы ай киткәс, Алла Ябраил фәрештәне Галилея өлкәһендәге Назара ҡалаһына,\nМәрйәм исемле ҡыҙ янына ебәргән. Мәрйәм Дауыт нәҫеленән булған Йософ атлы ир менән йәрәшелгән булған.\nФәрештә Мәрйәм янына килеп: – Именлек һиңә, Алланың мәрхәмәтен алыусы! Раббы һинең менән! – тип өндәшкән.\nМәрйәм, был һүҙҙәрҙе ишеткәс, аптырап ҡалған һәм уларҙың мәғәнәһенә төшөнөргә тырышҡан.\nФәрештә һүҙен дауам иткән: – Ҡурҡма, Мәрйәм! Алла һиңә мәрхәмәт күрһәтте.\nАуырға ҡалырһың һәм Ул табырһың. Уға Ғайса тип исем ҡуш.\nУл бик бөйөк булыр һәм Аллаһы Тәғәләнең Улы тип аталыр. Раббы Алла Уға ата-бабаһы Дауыттың тәхетен бирер.\nУл Яҡуб нәҫеле өҫтөнән мәңгелек батшалыҡ итер һәм Уның батшалығының аҙағы булмаҫ.\n– Нисек инде, минең ирҙәр менән яҡын мөнәсәбәттә булғаным да юҡ бит? – тигән Мәрйәм.\n– Һиңә Изге Рух төшөр һәм Аллаһы Тәғәлә һине ҡөҙрәтенең күләгәһе менән солғап алыр, шуның өсөн дә һин тыуҙырыр Бала изге булыр һәм Алла Улы тип аталыр, – тип яуап биргән уға фәрештә. –\nБына Елизавета туғаның да, ауырға ҡала алмай тип әйтһәләр ҙә, ҡарт көнөндә ир балаға ауырға уҙҙы, хәҙер алтынсы айға китте,\nсөнки Алла булдыра алмаҫлыҡ бер нәмә лә юҡ.\n– Мин – Раббының хеҙмәтсеһе, нисек әйтһәң, шулай булһын! – тигән Мәрйәм. Шунан һуң фәрештә уның янынан киткән.\nКүп тә үтмәгән, Мәрйәм ашығыс рәүештә таулы Йәһүҙиәлә урынлашҡан бер ҡалаға киткән.\nУнда Зәкәриә йәшәгән. Мәрйәм, уның өйөнә инеп, Елизавета менән иҫәнләшкән.\nМәрйәмдең сәләмләүен ишеткәс, Елизаветаның ҡарынындағы балаһы тулғанып ҡуйған. Елизавета Изге Рух менән һуғарылған.\n– Ҡатын-ҡыҙҙар араһында һин иң фатихалыһы, һинең тыуасаҡ балаң да фатихалы! – тип өндәшкән Елизавета көслө тауыш менән. –\nҠайҙан килә миңә бындай хөрмәт – Хужамдың әсәһе үҙе яныма килгән!\nҺинең сәләмләүеңде ишетеүгә, ҡарынымдағы балам да шатлығынан тулғанып ҡуйҙы.\nҺин бәхетле ҡатын, сөнки Раббы тарафынан һиңә әйтелгән һүҙҙәрҙең бойомға ашасағына ышанғанһың!\nМәрйәм былай тип әйткән: – Күңелем минең Раббыны данлай,\nРухым Алланы, Ҡотҡарыусымды уйлап шатлана,\nУл Үҙенең күндәм хеҙмәтсеһенә иғтибар итте. Бынан һуң барлыҡ быуындар ҙа мине бәхетле тип атар,\nсөнки ҡөҙрәт Эйәһе минең өсөн бөйөклөк ҡылды – Уның исеме изге.\nУл Үҙен ихтирам итеүселәргә быуындан-быуынға шәфҡәт күрһәтеп килә.\nУл Үҙенең ҡулы менән бөйөк эштәр башҡарҙы, тәкәббер уй йөрөткән кешеләрҙе тарҡатты.\nУл түрәләрҙе тәхеттәренән төшөрҙө, түбән заттарҙы күтәрҙе.\nАстарҙы яҡшы нәмәләр менән туйындырҙы, байҙарҙы буш ҡул ебәрҙе.\nАта-бабаларыбыҙға – Ибраһимға һәм уның нәҫеленә мәңгелеккә биргән вәғәҙәһе буйынса, Ул Үҙенең хеҙмәтсеһе Израилгә ярҙам иткән һәм мәрхәмәт күрһәткән.\nМәрйәм өс айға яҡын Елизавета янында булғандан һуң, өйөнә ҡайтҡан.\nЕлизаветаның бала табыр ваҡыты еткән һәм ул ир бала тыуҙырған.\nКүршеләре менән туғандары, Раббының Елизаветаға оло шәфҡәт күрһәткәнен ишетеп, уның менән бергә ҡыуанған.\nҺигеҙенсе көндә улар баланы сөннәткә ултыртырға килгән һәм атаһының исеме менән Зәкәриә тип атарға уйлаған.\nӘммә баланың әсәһе ҡаршы төшкән: – Юҡ, уның исеме Яхъя булырға тейеш.\n– Һинең туғандарың араһында ундай исемле бер кем дә юҡ бит, – тигән улар Елизаветаға.\nЫм-ишара менән баланың атаһынан ниндәй исем ҡушырға теләүен һорағандар.\nЗәкәриә яҙыу таҡтаһы һорап алған да: «Уның исеме – Яхъя» тип яҙған. Быға барыһы ла аптырашта ҡалған.\nШул мәлдә үк Зәкәриәнең теле асылған һәм ул, Алланы данлап, һөйләшә башлаған.\nЗәкәриә менән Елизаветаның бар күрше-күләне ҡурҡыуға төшкән, ә Йәһүҙиәнең таулы ерҙәре буйлап ошо ваҡиғаларҙың барыһы тураһында хәбәр таралған.\nБыл хаҡта ишеткән һәр береһе: «Был бала кем булыр икән?» – тигән уйға килгән. Сөнки Раббы ҡөҙрәтенең бала менән булыуы күренеп торған.\nЯхъяның атаһы Зәкәриә, Изге Рух менән һуғарылып, пәйғәмбәрлек итеп былай тигән:\n– Раббыны, Израилдең Аллаһын данлайыҡ! Ул халҡына ярҙамға килде һәм уны азат итте,\nҮҙенә хеҙмәт итеүсе Дауыт нәҫеленән булған ҡеүәтле Ҡотҡарыусыны ебәрҙе.\nБыл турала Ул бик күп йылдар элек Үҙенең изге пәйғәмбәрҙәре аша әйткәйне.\nХәҙер беҙ дошмандарыбыҙҙан һәм беҙгә ҡарата нәфрәт йөрөтөүселәрҙән ҡотҡарыласаҡбыҙ.\nШулай Алла атай-олатайҙарыбыҙға шәфҡәт күрһәтә, Үҙе төҙөгән изге килешеүҙе –\nатабыҙ Ибраһимға биргән антын – иҫендә тота:\nУл беҙҙе дошмандарыбыҙ ҡулынан ҡотолдорғас, бер нәмәнән дә ҡурҡмайынса,\nғүмеребеҙҙең бар көндәрендә Уның алдында изге һәм тәҡүә булып хеҙмәт итә аласағыбыҙҙы вәғәҙәләне.\nӘ һин, Сабый, Аллаһы Тәғәләнең пәйғәмбәре тип аталырһың, сөнки Раббыға юл әҙерләп, Уның алдынан барырһың.\nһин Уның халҡына гонаһтары кисерелеүе аша ҡотолоуҙары хаҡында белдерерһең.\nАлланың шәфҡәте мул, шуның өсөн беҙгә юғарынан таң ҡояшы ҡалҡасаҡ.\nБыл ут ҡараңғыла һәм үлем күләгәһендә ултырғандарға яҡтылыҡ нуры һибәсәк һәм беҙҙе тыныслыҡ юлына йүнәлтәсәк.\nБала иһә үҫкән һәм рухи яҡтан нығынған. Израиль халҡына күренер ваҡыты еткәнгә тиклем, ул сүллектә йәшәгән.


Ғәжәйеп акула » Башҡортостан гәзите | Газета Башкортостан на башкирском языке официальный сайт\nБашҡортостан гәзите » Эй ултыра балыҡсы... » Ғәжәйеп акула\nҒәжәйеп акула 22.03.2016 // Эй ултыра балыҡсы...\nАкула-өй эйәһе йәки скапаноринх тәү ҡарашҡа ысынбарлыҡта булмаған зат һымаҡ тойолһа ла, планетала тереклек итә. Ғәжәйеп балыҡтың мороно суҡыш һымаҡ оҙон үҫенте менән бөтә, яңаҡтары ныҡ алға сығып тора.\nЙыртҡыс алһыу төҫтә, сөнки тиреһе аша ҡан тамырҙары күренә. Иң ҙурҙарының буйы – 3,8 метр, ауырлығы – 210 килограмм. Тымыҡ океандың Австралия һыуҙарынан алып Мексика ҡултығы, Атлантикаға тиклем 200 метр тәрәнлектә йәшәйҙәр. Кальмар, диңгеҙ ҡыҫалаһы һәм балыҡ менән туҡланалар.\nФәнгә был төр акуланың 45 данаһы ғына билдәле, уларҙы һыуҙа тотҡандар йәки ярҙа тапҡандар. Тәүгеһе Японияла эләккән.\nҮтә күренмәле йән эйәһе\nБалыҡсы Стюарт Фрейзер Яңы Зеландия ярҙарында был ғәҙәти булмаған йән эйәһен тотҡас, ныҡ ғәжәпләнгән. Ҡармаҡтан ысҡындырғас, фотоға төшөргән. Был балыҡты әлегә берәү ҙә күрмәгәндер, тип ышанған. Шулай ҙа белгән кеше табылған. Ул балыҡтың “маджоре салпа” тип йөрөтөлөүен, диңгеҙ төпкөлөндә бик һирәк осрауын әйткән.\nУл балыҡтарҙың ташбаштар ғаиләһенә ҡарай. Ғәжәйеп йән эйәләре мангры урмандарында, яр буйында үҫкән ағастар араһында һәм тропиктағы тоҙло һыуҙарҙа йәшәй. Ташҡын бөткәндән һуң барлыҡҡа килгән ылымыҡтар, бөжәктәр, ҡусҡарҙар, ваҡ ҡыҫалалар менән туҡланалар.\nҠалын күкрәк йөҙгөстәре ҡулдарҙы хәтерләтә һәм күсеп йөрөүгә ярҙам итә. Ләмдә һикереүсе һыу ташҡан мәлдә ағасҡа ла менә ала.


«Йәшлек» гәзите » Йәмғиәт » Был аҙнала беҙҙе...\n23.04.2011 Был аҙнала беҙҙе...\nРФ Дәүләт Думаһы спикеры Борис Грызлов белдереүенсә, 1 июндән минималь хеҙмәт хаҡы, 6,5 процентҡа артып, 4611 һум буласаҡ. Әле минималь эш хаҡы – 4330 һум. Хөкүмәт алдағы йылдарҙа уны күтәреп, йәшәү минимумына тиңләмәксе. Был бюджет өлкәһе һәм башҡа категория хеҙмәткәрҙәренең эш хаҡын күтәреүгә лә булышлыҡ итәсәк. Ғөмүмән, ун йыл эсендә минималь хеҙмәт хаҡы 32 тапҡыр күтәрелгән.\nЯпонияла ер тетрәү һәм цунами һәләкәтенән күргән зыян яҡынса 305 миллиард долларға барып баҫа. Әле урындағы хөкүмәт илде тергеҙеүгә йүнәлтеләсәк бюджетты раҫланы. Ул 48,9 млрд доллар тәшкил итә. Бюджеттың күп өлөшө – 2,5 трлн иена пенсия фондынан алынһа, байтағы ғаиләләрҙе ҡурсалауға тәғәйенләнгән өлөштән йәлеп ителәсәк. Эксперттар иҫәпләүенсә, илде тергеҙеү өсөн йәмғеһе 305 млрд доллар талап ителә.\nРФ Дәүләт Думаһы депутаттары «Этил спирты, алкоголь һәм спиртлы продукцияны сығарыуҙы һәм һатыуҙы дәүләт көйләүе тураһында» законға үҙгәрештәр индермәксе. Уға ярашлы, Рәсәйҙә 2013 йылдың 1 ғинуарынан һыраны пластик һауытҡа ҡойоп һатыу тыйылыуы ихтимал. Әле иһә һыраның яртыһынан күбеһе пластик һауыттарҙа һатыла. Законға үҙгәрештәр индереү Рәсәй, Белоруссия, ҡаҙағстан таможня союзында берҙәм техрегламент булдырыуҙы күҙ уңында тота. Әйтәйек, ҡаҙағстанда пластик һауытта һыра һатыу күптән тыйылған. Шунлыҡтан закон Рәсәй менән Белоруссияла ла индерелергә тейеш, имеш.\nРФ Ғәҙәттән тыш хәлдәр министрлығының янғынға ҡаршы хеҙмәт Урал дәүләт институтының 153 курсанты сифатһыҙ аҙыҡ менән ағыуланған. Әле йөҙҙән ашыу сирле лазаретҡа урынлаштырылған, курсанттарҙың өс тиҫтәһе үҙәк дауахананың инфекция бүлегенә һалынған. Был факт буйынса тикшереү эше бара. Курсанттар тауыҡ ите менән балыҡтан ағыуланған, тигән фараз тикшерелә.


Краснокама районында бағры фермаһы төҙөләсәк - Bash.News\nКраснокама районында бағры фермаһы төҙөләсәк https://bash.news/news/101021_krasnokama_rajonynda_bary_fermay_tlp_btsk\nРадий Хәбиров Краснокама районы үҙәгенә эш сәфәре барышында урындағы балыҡсылыҡ предприятиеһын мотлаҡ сафҡа индереү кәрәклеген белдерҙе һәм проектты инвестиция сәғәтенә фекер алышыуға сығарырға ҡушты.\nНиколо-Березовкала бағры үрсетеү фермаһы биш йыл элек төҙөлә башлағайны. Долларҙың ҡапыл күтәрелеүе, һөҙөмтәлә барлыҡ материалдарға ла хаҡ артыуы арҡаһында эштәр туҡтап ҡала. Әле биомодулдәрҙе рәткә килтереп эш башлау өсөн 50 миллион һумдан ашыу аҡса талап ителә.\nРеспублика етәксеһе Николо-Березовкала тарихи-мәҙәни үҙәк төҙөлөшө менән дә танышты. Радий Хәбиров әйтеүенсә, был урын диндарҙар һәм туристар өсөн дә үҙенә тартып торған ер булырға тейеш. Әле үҙәктә Кама йылғаһы яры, боронғо архитектур ҡоролмалар ремонтлана. Проектҡа ярашлы, 26 боронғо йорт , төп тарихи мираҫ булып торған Никольский ҡорамы ла төҙөкләндереләсәк.


Республика йәштәре нанотехнологиялар киләсәгенә нигеҙ һала\nМифтахетдин Аҡмулла исемендәге Башҡорт дәүләт педогогия университеты аспиранттарының оло ҡаҙанышы нефть тармағы, агросәнәғәт һәм завод-фабрикаларҙың ҡалдыҡ һыуҙарын таҙартыу өсөн ҡулайлашҡан. Шулай уҡ шыйыҡсаны ҙур миҡдарҙа үҙенә һурыусы бындай гидрогелдәр баҡсасылар өсөн дә файҙалы булмаҡсы.\nБәләкәй генә полимер киҫәктәре тәү ҡарашҡа ғына ябай күренә. Әммә уны уйлап сығарыу өсөн йәш химиктарға байтаҡ ваҡыт баш ватырға тура килгән. Төрлө өлкәләргә тәғәйенләнгән бындай асыштырҙы тәү сиратта ауыл хужалығында киң ҡулланырға мөмкин. Айырыуса ул баҡсасылар өсөн әһәмиәтле, булыр тип көтөлә. Сөнки үҙенә ҙур миҡдарҙа һыу һыйҙырған гидрогелде үҫемлектәр аҫтындағы тупраҡҡа һалыу ҙа етә. Бынан һуң инде хужабикәләргә бер ай самаһы һыу ҡойоуҙо оноторға ла мөмкин.\nАспиранттарҙың хеҙмәт емешен башҡа өлкәләрҙә лә индеререү ҡарала. Әммә бының өсөн иң беренсе һынау үткәреү мөһим. Шуның өсөн әле гербицидтар институты менән хеҙмәттәшлек итеү буйынса һөйләшеүҙәр алып барыла. Атап әйткәндә, полимер киҫәктәре ярҙамында боҙолған тупраҡты аяҡҡа баҫтырыу, йәғни ерҙең уңдырышлығын арттырыу мәсьәләһе өйрәнелә.\nЭске һәм тышҡы баҙарҙарҙа конкуренция киҫкенләшкән шарттарҙа бәләкәй генә лабораторияла бындай асыштар яһау ысын мәғәнәһендә оло ғорурлыҡ. Уларҙы күпләп етештереү өсөн сеймалды ҡайҙандыр ситтән ташыу талап ителмәйәсәк. Сөнки кәрәкле полимерҙарҙы республика заводтарында күпләп сығарырға мөмкин. Тимәк, йәш химиктарҙың оло ҡаҙанышы рентабелле булыуы менән айырылып торасаҡ.


Тунис: үҙгәртеп ҡороу билдәле. рэперы ғәжәйеп йыһат - Франция онлайн юристар!\nТунис: үҙгәртеп ҡороу билдәле. рэперы ғәжәйеп йыһат\nБөтә был ҡара кейемдә булған\nДитя революция тунис, билдәле рэппер, Мәрүән bakker klaas, Eminonu, сәхнә уртаһында, иғландар ғына, үҙ илен ташлап киткән һәм ул ислам дәүләтенең бер төркөм хәлифәлеге инәләрКем ғәйепләнеп репрессияға полиция, ҡалала бина а төшөрөп, ябай тормош, муллыҡ һәм йырлап, ҡатын-ҡыҙҙар, наркотик һәм алкоголь, тирә-н Facebook баҫылып, үҙенең яңы дин. уны оҙатып Әбүбәкерҙең тоғролоҡ Әбү әл-Багдади, биш йәш кеше ике тиҫтә йыл, ҡыҫҡа ыштан кейеп, кәпәс һәм пешие йөрөүең.\nУл йылмая, майҙан, ул.\nфлагы развеваться на Daech. Аңлашыла ла, уны һөйөүселәр яңы һәм яҡыны сарыф ителде.\nҠайһы бер, әммә, үҙгәртеп ҡороу шикләнеп уны хатта"йыһат".\nТыуған ғаилә урта синыф, Тунис, билдәле, үҙ райондары бар. mannouba үҙ бүлмәлә тауыш яҙыу студияһы, тағы ла марокко йыл элек уның концертында ҡатнаша. Үҙенең рэппер дуҫы, шешәләргә һалыу һәм уларҙы уның менән бүлеште, асыҡтан-асыҡ һөйләшергә теләмәй. Ул элекке адвокат, Mrabet Ghazi Мин, берҙән-бер булһа, беҙҙең менән кем риза асыҡтан-асыҡ һөйләшә. Eminonu, 2012 йылда хөкөм ителгән һәм төрмәнән һигеҙ ай рунет һаҡлау өсөн үткәрелә.\nСуд полицияның өсөн битәрләп, 2013 йылдың апрель айында уны беренсе инстанция булып ултыра.\nӘммә прокуратура апелляция. Параллель маршрут кәрәк ул, 15 Weld ҡарағанда, уны дуҫ, рэпер, кемдең закон менән проблемаһы ритм тунис яңылыҡтар күптән инде. Шуның өсөн, полиция эттәре менән сағыштырып булмай.\nрэп, ун биш Weld, һәм бөтә кеше ҡатнаша һәм музыка клиптары буласаҡ.\nбула, ҡайһылыр мәлдә башҡа йәки, обреченный. 2013 йылдың июнендә, Сварка сығыу процесы яңы 15, мин һөйләп Mrabet Ghazi, Eminonu, взрываться: «мин арыным был илгә, уның ҡалдырған. Ни өсөн йәштәр был непримиримость ҡаршы». Ул китә һәм"хоффенхайм"төркиәлә ял итеү өсөн ҡыҫҡа. Адвокат өсөн, өсөн тип үҙенең рэппер дуҫы, «репрессия», Eminonu өсөн яуаплы булған төп үҙгәрештәр, ислам радикалдары. «Күп беҙҙә йәш кеше, - ти был илдең өмөт елдәре», - тип һыҙыҡ өҫтөнә Мин Mrabet. Эмиграция, дин, йыһат өсөн, ҡайһы бер юлдар шау-шыу ҡуба. Туниста һалдат, рәссам һ революция булып, 15 Weld башлау менән йәшәй, улар, франция. «Апелляцияға ишетергә теләмәй һәм ул уны һөйләргә, уны юстиция шаяртыу был», - тип хәтерләй Мин Mrabet, бөгөн ул үҙ эсенә ала, уны күргәндәре булған тип клиенттар походка продиктовать афғанстанда, уны кире ҡағырға һәм йәмғиәт институты булып.\nУҙған йыл, Eminonu, үҫә һаҡаллы булмай, уны камин йөрөй, сығыш туника pakistano был-афғанстан ислам араһында, уның бик күп доға ҡылды.\nУл рэп ҡулға алына. Франция һәм башҡа ни өсөн һайлаған. йәғни урынына, илде яҡлау өсөн үҙ үҙен идеялар.\nУға плед бар, муйыны тирәләй keffieh\nБыл рэперы кеүек, был һайлауҙа уның. дуҫтар ғәжәпләнеүҙәрен ул, алда ни күрерлек түгел.\nйыл буйы патентты ул.\nисламист кейеп технологиялар ҡулланыу. башҡалар унда үҙебеҙгә яңы дуҫтар террорсы алмауы ҡыҙыҡһындыра.\nшулай ҙа уның ни каталогка үҙгәртер кәрәк. Францияла улар нерелаксированный булыр ине:' рэперы һәм социология, 2010 йыл бергә китап булып баҫылған һәм КОМПАКТ-диск дөйөм сифаты, 'Nique la France'. Был варвар ислам дәүләте төркөмө туҡтатырға кәрәк тип, нисек был яһай, уның ағзалары.\nБуталсыҡ һәм дөрөҫ атамаһы.\nбыл дәүләттең булһа ла, уны Ислам да билдәләне.\nТеррористик төркөмгә һәм варвар кровожадный, - һәм был бөтә.\nПринциптары була һәм улар һеҙҙең эҙләү, уларҙы һәм уларҙың унда варвара сәнғәт йәшәй, әгәр ҡөрьән түгел.Әммә һылтанмалар табыуы еңел. Тиҙ ҡул менән EI кәрәк, кереткәнсе ғәйепле кешеләр араһында йәш ҡәнәғәт түгел. Май EI бурысы булып, ул ҡытай сигенән ҡаҙағстан, рәсәй африка ҡитғаһы. Халыҡ үҙенең хакимын һәм хөкүмәткә ҡаршы ризаһыҙлыҡ ҡаршы-был төп көстәр EI. Кем әйтә, улар нимә ул нәфрәт тексты уҡыным һәм иҫ киткес көс переквалификация тетрәндерҙе рэп кәрәк. был практиканы шунда сыға. барыһы ла француз теле белемгә эйә. ләкин дуҫым әйткәнсә, был белем май кеүек: беҙ күберәк ҡарағанда әҙерәк таралған 'мәҙәниәте, джем кеүек был: беҙгә ҡарағанда аҙ, күберәк таралһын, беҙ тыңлайбыҙ. 'Стеналарына граффити 1968 йылдың майындағы перепись. Был цитата Ж Делакур кешеләр-улар мәңге үҙенә ҡорбан беспечность ғәйепләү һәм башҡ.\nКлассик һәм ғәжәп тә түгел.\nБыл ябай ни ҙә булһа, һәм бына бөтә. Алкоголь һәм сәйер мәҡәләләр яҙырға була, әммә кем дә булһа насар идеялар, һәм уның һылтана. сәйер Эйе, бик күп, аҡса эшләй һәм бер нәмә лә, артыҡ күп алкоголь, наркотик, секс һәм тормош һәм бушлыҡты бер ни ҙә. иртән commique ышанам был дин, ислам һәм буласаҡ.\nБыл иҫбатлап, финанс уның тарихын түгел, килеп сығышы, социаль, саҡлы, улар неприкаянный булырға тейеш.\nРэпер туниста булып, бер нәмә лә килтереп, әгәр билдәһеҙ булһа ни кәм түгел.\nАҡса килеү һәм ҡыҙҙар (nikab джихадистский), туниста daesh биреүҙә аралашсы булған, һәм был вәғәҙә Бөтә, күрһәтәм, тип, был тәү сиратта террорсылар булып, варвар кешеләр бөтә был отель буласаҡ.\nбыл â әйтелгәнсә, һәр кеше-тип дуҫтарса, ҡанһыҙ варвар. shapeshift мөмкин Бәхеткә күрә, теоретик 'амальгама' тәьмин итә.\nОтель бик диктор, ҡара әле, был йыш ҡына саҡыра ихтилал һәм нәфрәт.\nСөнки бар көс тип, йырлап песенка, ышанырға әҙер.\nХат-йәки тупаҫ боҙоуы арҡаһында ауыр эштәр - Экспресс Компанияһы\nKalkil la nan peman ipotèk - Milti-Prè yo-Ipotèk


"АҒИҘЕЛ"ДЕҢ 1-СЕ ҺАНЫНА КҮҘӘТЕҮ\n29 Ғинуар 2018, 19:18\nҺөйөнсөләйбеҙ: һөймәлекле Эт йылында “Ағиҙел” журналы күберәк данала тараласаҡ. Бының өсөн бөтәгеҙгә лә рәхмәт күндерәбеҙ. Хәйер, журналдың быйылғы беренсе, йәғни ғинуар һаны баш мөхәррир Рәлиф Кинйәбаевтың ҡотлауы менән асыла һәм баҫманың киләсәккә барламаһын яҡшы ниәттә күҙаллата. Ә инде Әхмәт Зәки Вәлидиҙең хәтирәләренән өҙөк Республикабыҙҙың ышаныслы аҙымдар менән йөҙ йыллыҡ юбилейына ынтылышын иҫкә төшөрә.\nШатлыҡ - ҡыуаныстары менән ашҡынып көткән Яңы – 2018 йыл календарын асты. Ҡарҙар яуа, бурандар берсә ҡотора, берсә баҫыла. Шуныһы мөһим, донъя сәйәсәтендә лә хәүефле бурандар бер ни тиклем баҫыла төшкәндәй.\nТормош ҡәҙимге ҡиблаһында дауам итә.\nШиғриәт шәлкемендә был юлы үҫенсәлекле ижад емештәре менән билдәле әҙип Мәүлит Ямалетдин сығыш яһай. Хикмәт шунда: ул – робағиҙар авторы, тос шиғырҙарын рубаи тип нарыҡлап, урыҫ телендә лә камил яңғыратыуға өлгәшкән. Мәҫәлән, башҡорт телендәгеһе түбәндәгесә:\n– Кисәге көн ҡайҙа?\n– Бары уйҙа инде.\n– Ә иртәгәң?\n– Килер төндөң ҡарынында.\n– Төн килер ул, бәлки. Ә һуң көн тыуыуға\nЫшанысың бармы?.. Шунан уйла инде.\nХәҙер ошо уҡ робағиҙың руссаға тәржемәһен ишетәйек:\n– Где день вчерашний твой?\nОн в мыслях, в памяти хранится.\nОно из дня грядущего родится.\nИ может, ночь придет. А вот уверен ты вполне,\nЧто день наступит вновь? Ответа нет, уж как ни биться...)\nБөрйән – рухыбыҙ, телебеҙ сәңгелдәге, тип атай район үҙәге Иҫке Собханғолда йәшәгән журналист һәм шағирә Айһылыу Ғарифуллина. Ошо арала әҙибә үҙенең 50 йәшен билдәләй, ҡотлауҙар күндерәйек үҙенә. Әйткәндәй, ғинуар айында танылған һүҙ оҫталарынан Фәрит Ғәбдрәхимовҡа – 85, Тәскирә Даяноваға – 70, Фәнзиә Мәҡсүтоваға 60 йәш тула. Уларҙы ла әҙәбиәт һөйөүселәр исеменән ихлас тәбрикләйек.\nАртабан академик Тельман Әминевтың “Намыҫ менән үттең юлыңды” исемле мәҡәләһенең аҙағы тәҡдим ителә һәм бында ла автор ҡәҙерле әсәһе – Башҡортостандың халыҡ яҙыусыһы Зәйнәб Биишева хаҡында бик йылы иҫтәлетәре менән уртаҡлаша. Мәғлүм ки, ағымдағы айҙа данлы әҙибәнең тыуыуына 110 йыл тулды.\nСәсмә әҫәрҙәрҙән уҡыусыларҙы мауыҡтырған, фәһемләндергән “Юғалтылған ожмах” романының аҙағы баҫылды. Ни өсөн Фәниҙә Исхаҡова әлеге прозаһын роман-хикмәт тип атаған һуң? Был һорауға яуапты әҫәр менән тулыһынса танышҡас ҡына табырға мөмкин.\nБашҡортостандың халыҡ шағиры Марат Кәримовтың “Ҡуйын дәфтәре – ижад хәстәре” яҙмаларының тәүге өлөштәре былтырғы 11-се һәм 12-се һандарҙа донъя күргәйне, әлегә иһә автор ваҡытлыса нөктә ҡуйып тора һәм дауамын оҙаҡлатмаҫҡа вәғәҙәләй. Ә яҙмалар бик тә ҡыҙыҡлы һәм мауыҡтырғыс, һәммәһе лә тормошсан, хатта ки әсе генә юмор менән һуғарылған, ҡыҫҡаһы, аҡһаҡал йәшендәге авторыбыҙ һәр һүҙе афористик юҫыҡта сәпкә тейә. Әйҙәгеҙ әле, тыңлап ҡарайыҡ.\n...Шиғыр һәр шағирҙа үҙенсә тыуалыр. Миндә улар ҡай саҡта шишмә кеүек ағып тора. Ә ҡай саҡта сығыр юлындағы ташты алып ташларға уның йылдар буйына көсө етмәй. “Эшсе” шиғыры шулай ҡырҡ йылдан һуң ғына ҡағыҙға төштө. Ә бына “Төш” тигән шиғыр бер минут эсендә яҙылды. Вафатынан һуң Мостай Кәрим ап-асыҡ булып төшөмә кергәйне. Уяныу менән үк ҡәләмгә тотондом.\nЯҙа-яҙа үҙем өсөн бер ҡағиҙәгә килдем: шиғыр яҙылыу менән уны шунда уҡ матбуғатҡа бирергә ашыҡмаҫҡа кәрәк. Бер аҙ һыуынғандан һуң ғына уға кире ҡайтырға мөмкин. Шунда уның етешһеҙ яҡтары ла күренеүсән. Әммә түҙемлек һәр шағирҙа ла булмай шул. Тимер Арслан,, мәҫәлән, Һәнәк редакцияһына“бына һеҙгә бер шедевр” тип яңы шиғырын ҡалдырып китә ине. Унан биш минут та үтмәй, “фәлән һүҙҙе фәләнсә итеп төҙәтеп ҡуйығыҙ әле”, тип шылтырата. Төҙәтәм. Оҙаҡ та үтмәй, тағы звонок. “Теге төҙәтмәне былайыраҡ итеп үҙгәртегеҙ әле!” Бына шул хәл йыш ҡабатлана ине. Мәрхүм шиғырын ана шулай шылтырта-шылтырата кондицияһына еткерә ине.\nМаяковский кәрәкле бер һүҙ өсөн мең тонналап һүҙ рудаһын аҡтарырға тура килә тигәнерәк фекер әйткәйне. Тимер Арслан ана шул “горняклыҡ эше” менән шөғөлләнеп йөрөгән, күрәһең. Һәм шул кәрәкле һүҙҙе тапҡан. Бының өсөн уны битәрләргә түгел, бәлки, маҡтарға кәрәктер?\nӘлбиттә, маҡтарға кәрәк. Әлеге юҫыҡта Марат ағай Кәримовтың үҙен дә маҡтау фарыз. Кәрәкле һүҙ таба белгәне һәм ул һүҙҙең осҡор фраза булғаны өсөн. Мәҫәлән, түбәндәге мәҡәл ише яңғыраған һынамыштар үрҙәге фекергә дәлил түгелме ни?\n...Талантһыҙҙарҙың үҙҙәрен талантлы итеп күрһәтеү таланты бар.\n...Тәбиғәтте йәшәртә яҙ, яңырта яҙ, уны һағынып көткәндәрҙе ярата яҙ. Мин – шуларҙың береһе.\n...Күп ҡатлы йорттар артҡан һайын кешеләрҙәге бер ҡатлылыҡ кәмей бара.\n...Яман эш йәшерен эшләнә.\n...Бәхетленән ҡайғы ҡаса.\nҠыҫҡаһы, шағирҙың ҡуйын дәфтәрендәге ҡанатлы әйтемдәр – бихисап, улар менән киләсәктә лә танышырға яҙһын.\nОшо уҡ һанда Белореттан элекке маҡтаулы металлург Мансур Һиҙиәтовтың “Ҡышҡы күкрәү”, Әбйәлилдән матбуғат ветераны Самат Фәйзуллиндың “Бетеү” тигән повестары, данлыҡлы ҡурайсы һәм сәнғәт белгесе Юлай Ғәйнетдиновтың “Оҙон көй һәм йыраусы” бәйәне танһыҡ темаларға яҙылыуҙары, замандаштарыбыҙҙың булмышын сағыу һүрәтләүҙәре менән отошло. Баһа – һеҙҙән, шуға күрә әлеге әҫәрҙәргә ентекләп туҡтамайса, бары тик уҡырға тәҡдим итәбеҙ.\nҺәр баҫма үҙенең уҡыусылары ижадына ла иғтибар бирергә, уларҙың тәүге “әҙәби күстәнәстәрен” киңерәк мөхиткә күрһәтергә тырыша. Бындай ынтылыштан “Ағиҙел” журналыла тайпылмай һәм “Журнал уҡыусылар ижады” рубрикаһында бер төркөм йәш ҡәләмгирҙәргә һүҙ бирә.\n“Ағиҙел”дең быйылғы 1-се һаны Башҡортостан Яҙыусыларның 2018 йылдағы юбилярҙар һәм Хәтер көндәре исемлеген сығарыуы иғтибарға лайыҡ. Уйлауыбыҙса, бындай исемлек әҙәби ойошмалар һәм берекмәләр, мәҙәниәт усаҡтары, уҡыу йорттары, тәнҡитселәр, редакциялар эшмәкәрләгендә айырыуса кәрәкле ҡулланма һанала.\nҠәҙерле дуҫтар! Бөтәгеҙгә лә – Яңы йыл сәләмдәре һәм тәбриктәре. Ватандаштарыбыҙҙың олоһона ла, кесеһенә лә тик яҡшылыҡтар теләйбеҙ.


Әйләнеп ҡайтырбыҙ әле!\n9 Июль 2018, 13:59\nЕгеттәр армияға теләк менән бара. Буласаҡ һалдаттар өсөн был - иң мөһиме.\nШишәмбелә райондан сираттағы 41 егетте хәрби хеҙмәткә оҙаттылар. Алыҫ сәфәргә юлланғанда ғәҙәти булған тулҡынланыуҙы иҫәпкә алмағанда, йәштәрҙең бөтәһенең дә кәйефе шәп. Тимәк, яҡташтарыбыҙҙың армияға барырға теләге бар. Уларҙы оҙатырға ветерандар йәмәғәт ойошмалары вәкилдәре Фәнис Бикташев, Андрей Уйманов, Богородица Ҡаҙан ҡорамы руханийы Владимир, психолог Игорь Руднев, буласаҡ Ватан һаҡсыларының атай-әсәйҙәре, туғандары килде.\nБашҡортостан йыйылма пунктына оҙатыр алдынан Мәләүез, Федоровка райондары, Мәләүез ҡалаһы хәрби комиссары Рөстәм Ҡантимеров егеттәрҙең һәр береһенең кәйефе, һаулығы тураһында һорашты. Оҙатыу телмәрендә беҙҙең республиканан барғандар башҡа төбәктәрҙән һәр ваҡыт яҡшы хеҙмәт итеүе, Тыуған ил алдындағы бурысын лайыҡлы үтәүе менән айырылыуын билдәләне. Был абруйҙы улар маҡсатҡа ынтылышлы, түҙемле, ныҡлы рухлы, ярҙамсыл һәм йөкмәтелгән бурысты еренә еткереп үтәүҙәре менән яулауын һыҙыҡ өҫтөнә алды.\nВетерандар әрме сафына алынғандарҙы ниндәй генә осраҡта ла ихтыяр көсөн юғалтмаҫҡа, район намыҫына тап төшөрмәҫкә, өйҙә уларҙы атай-әсәһе, яҡындары, һөйгән йәрҙәре көтөүен онотмаҫҡа саҡырҙы. Дин әһеле Владимир йәштәргә хәйерле юл, өлгөлө хеҙмәт һәм тыуған йорттарына, ир-егеттәр мәктәбен лайыҡлы үтеп, физик-әхлаҡи яҡтан сынығып, һау-сәләмәт ҡайтыуҙарын теләне.\nЯҡташтарыбыҙ республиканың йыйылма пунктынан Рәсәйҙең төрлө хәрби частарына юлланасаҡ. Уларҙың күбеһе Екатеринбург, Силәбе, Һарытау һәм Ырымбур өлкәләренә сержанттар мәктәбендә күнекмә аласаҡ.\nҺүрәттә: Альфред Кинйәбаевҡа оло юл алдынан һөйөклө әсәһе изге теләктәрен еткерә.


2012 йылдың 12 декабрендә Өфөлә 90-дан ашыу пар ғаилә ҡорған // Йәмғиәт | новости башинформ.рф\n2012 йылдың 12 декабрендә Өфөлә 90-дан ашыу пар ғаилә ҡорған\n12:54, 13 декабря 2012 Йәмғиәт\n2012 йылдың 12 декабрендә (ХХI быуаттың һуңғы матур датаһы – 12.12.12) Өфөлә 90-дан ашыу пар ғаилә ҡорған. Һуңғы йылдарҙа бындай матур һанлы көндәрҙә (07.07.2007, 08.08.2008, 09.09.2009) туй тантанһын үткәреү беҙҙә матур йолаға әүерелде.\nМәҫәлән, 2009 йылдың 9 сентябрендә Өфөлә 59 пар ғаилә ҡорған, ә 2011 йылдың 11 ноябрендә бөтә Башҡортостан буйлап ғаилә ҡороуға йәмғеһе 726 ғариза бирелгән.\nӘммә, Гражданлыҡ хәле акттарын теркәү идаралығы белгестәре фекеренсә, бындай матур һанлы көндәр ныҡлы ғаилә ҡороуға гарантия бирмәй. Ниндәй көндө туй тантанаһын үткәреүгә ҡарамаҫтан, иң мөһиме – бер береңә булған мөнәсәбәт.\nТеги: загс бүлектәре,туйҙар


Ауыл хужалығы » Страница 9 » Табын\nБаҫыуҙа ғына түгел, ырҙында ла эш ҡайнай\nБыйылғы ураҡ эштәре ауырлыҡ менән бара. Йылдағыса хужалыҡтар уңыш йыйыуға етди әҙерлекле тотонһалар ҙа, һауа торошоноң тотороҡһоҙлоғо уны тулы көсөнә алып барырға ирек бирмәй. Ҡояш күренеү менән баҫыуҙар йәнә йәнләнеп, комбайнсылар эшкә тотона.\n05 сентября 2017 йыл | Ауыл хужалығы\nРайонда урып йыйыу эштәре дауам итә. 4 сентябргә ҡарата 11200 гектар майҙанда (планға ҡарата 63 процент) иген культуралары сабылған, 10500 гектарҙа (59 процент) уңыш йыйып алынған. Һәр гектарҙан уртаса уңыш 24,5 центнер тәшкил итә. Ә бына "Восход-СТ” хужалығында борсаҡ гектарынан 30 центнерҙан ашыу, Ленин исемендәге хужалыҡта ужым культураһы гектарынан 38 центнер, "Восход” хужалығында арпа гектарынан 39 центнер уңыш биргән. Район буйынса тулайым иген йыйымы 25 мең 700 центнер тәшкил итә. Урып йыйыу эштәре менән бер рәттән киләһе уңыш хаҡында ла хәстәрлек күрелә. Әлегә 1800 гектар майҙанда ужым культуралары сәселгән, 1 мең гектарҙан ашыу майҙанда баҫыуҙар туңға һөрөлгән.\n05 сентября 2017 йыл | Ауыл хужалығы, Йәмғиәт\nҒафури районы муниципаль район хакимиәте крәҫтиән (фермер) хужалыҡтарын, шәхси хужалыҡ тотоусыларҙы, ауыл хужалығы предприятиеларын 9 сентябрҙә ауыл хужалығы йәрминкәһендә ҡатнашырға саҡыра.\nЙәрминкә район хакимиәте бинаһы ҡаршыһындағы майҙанда үтәсәк. Адресы: Красноусол ауылы, Октябрь урамы, 2А. Башлана 10.00 сәғәттә. Йәрминкәгә рәхим итегеҙ!\nВетеринар хеҙмәте – һәр ваҡыт хөрмәтле\n31 августа 2017 йыл | Ауыл хужалығы, Йәмғиәт\nВетеринар һөнәре бик борондан барлыҡҡа килгән. Улар тураһында Боронғо Рус ваҡытында уҡ яҙып ҡалдырылған. Новгородта табылған яҙма китаптарҙа XV быуатта булған һөнәрҙәр исемлегендә улар "ат табиптары”, "ҡан алыу-сылар” һ.б. тип телгә алына.\nХөрмәтле ветеринария хеҙмәткәрҙәре һәм ошо тармаҡ ветерандары!\nҺөнәри байрамығыҙ айҡанлы ҡотлауҙарымды ҡабул итегеҙ. Быйыл\n130 йыллыҡ тарихы булған Ветеринария хеҙмәткәрҙәре көнө рәсми рәүештә дүртенсе тапҡыр билдәләнә. Был тармаҡта мал-тыуар яратҡан, үҙ эштәрен төплө белгән хеҙмәткәрҙәр эшләй. Районыбыҙҙың нигеҙҙә мал бағып донъя көткән ауыл халҡы тап ветеринария хеҙмәтенә мохтаж. Был тармаҡ хеҙмәткәрҙәре малдар араһында йоғошло сирҙәрҙе булдырмау йәһәтенән арымай-талмай эшләй, үҙ ваҡытында профилактик саралар уҙғара.\nКиләсәктә лә яуаплылыҡ талап иткән эшегеҙҙә ҙур уңыштар, ныҡлы сәләмәтлек, оҙон ғүмер, ғаиләләрегеҙгә именлек теләйем.


Песня «Һуң түгелдер» исполнителя Радик Гареев. Скачать или слушать онлайн\nПесня «Һуң түгелдер»\nАлыҫтарҙан, йондоҙ эҙләй, ярһыу йәшлек,\nЕрҙә һүнмәҫ, уттар барын, һиҙмәйенсә.\nБеребеҙ күктә, беребеҙ ерҙә, тороп ҡалған,\nЙәшлек саҡтың үтерҙәрен белмәйенсә.\nУл саҡтарҙың осҡондары гөрләр кеүек,\nЕлдәр йотҡан, йәмдәр әле, һуң түгелдер,\nШул көндәрҙе, беҙгә ҡабат, ҡайтырырға,\nҺуң түгелдер, бәлки, һуң түгелдер.\nЙәшлектәрҙең ташҡындары шаулап аҡҡан,\nТик икебеҙ, ҡалғанбыҙ шул, ике ярҙа.\nБер мөгжизә, тоташтырһа, ярҙы — ярға,\nҮткәндәре, ҡабатланыр, тағы ерҙә.\n1. Яҙ турында көй сығарып Тағы тамды тамсылар Әллә шатлыҡ йәше булып Күҙҙәремдән тамдылар Ҡушымта: Султылдашып тамсы тама Сиртеп көмөш ҡылдарын Яҙҙы ғына һағындырып Әйләнәләр йылдарым 2. Йырлай йырлай тамсы тамһа Ерҙә гөлдәр уяныр Һөймәҫтәңдә һөйөр яҙҙар Уйланмаҫтан уйланып Ҡушымта: 3. Күңелемә тамсы менән Яуым ямғыр яуҙырһын Ғашиҡ итеп яҙҙар тағы Аҡылдарҙан яҙҙырһын\nУралым, Уралым! Күгәреп ятҡан Уралым Нурға сумған түбәһе Күккә ашҡан Уралым Ҡыҙарып ҡояш ҡалҡҡанда Һайрап ҡаршылай ҡоштарың Тонйорап ҡояш батҡанда Һайрап оҙата ҡоштарың Һине маҡтай йырҙарым Һине данлай йырҙарым Һин бит минең төйәгем Һине һөйә йөрәгем Уралым, Уралым аааааа... аааааа... лә-лә, лә-лә лә-лә, лә-лә лә-лә, лә-лә-лә-ль, лә-лә, лә-лә лә-лә, лә-лә, лә-лә-ль, лә-лә лә, лә-лә, лә, лә-лә, лә-лә.\nБик йыш төштә күрәм иҫке өйҙө, Иҫке өйөм - бала саҡтың йөҙө. Үткәндәрҙе күрһәм иҫке өйҙә, Яҡты уйҙар үҙәгемде өҙә. Иҫке өйҙө бик йыш төштә күрәм. Иҫке өйҙө бик йыш төштә күрәм. Таралыштыҡ, ҡанатыбыҙ нығып, Ҡайтҡылайбыҙ һирәк, бик һағынып. Гел ҡайтабыҙ тура, яңы өйгә, Теүәлләнә донъя ҡайтҡан көйгә. Иҫке өйҙө бик йыш төштә күрәм. Иҫке өйҙө бик йыш төштә күрәм. Иҫке өйөм - ул бит ҡош ояһы, Олатайым, атайымдың яғы. Иҫке өйөм баҙар ығы-зығы Әсәйҙең дә әле йәп-йәш сағы. Иҫке өйҙө бик йыш төштә күрәм. Иҫке өйҙө бик йыш төштә күрәм. (С.Низаметдинов муз., А. Усманов һүҙ.)


Ватанды һаҡларға әҙерһеңме?\nӨфөнөң Октябрь районы хәрби көстәр сафына алыныусы егеттәрҙе оҙатты. Хәрби хеҙмәткә саҡырылыусылар өсөн бындай байрам йыл һайын ойошторола. Байрамға 150-гә яҡын буласаҡ һалдат саҡырылғайны.\nУлар алдында Бөйөк Ватан һәм һуғышы һәм локаль бәрелештәр ветерандары, хәрби комиссарҙар сығыш яһаны. Әйтергә кәрәк, ветеран ойошмалары егеттәрҙе әрмегә оҙатып ҡына ҡалмай, йыл әйләнәһенә йәштәр менән осрашыуҙар уҙғара, патриотик тәрбиә алып бара.\nСаҡырылыусыларға килгәндә, улар барыһы ла медицина һәм хәрби комиссия тикшереүе үткән, яҡын арала хеҙмәт итәсәк частаренә юлланасаҡ. Егеттәрҙең кәйефе күтәренке, әрме сафына баҫыуҙы улар изге бурыс һанай.


Үҙ алиментымды үҙем алам » Новости Уфы, главные новости Башкортостана / Bash-Portal.Ru\nҮҙ алиментымды үҙем алам\nАтай-әсәйҙең, ҡасан башлы-күҙле булаһың, йәшең дә 40-ҡа етеп бара, күптән өйләнергә ваҡыт бит инде һиңә, тип ҡолаҡты кимереүҙәренән туйып, үҙем самалап йөрөгән Хәми абҙыйҙың фартауай ҡыҙы Ләйләгә туйлап тормайынса ғына өйләндем дә ҡуйҙым.\nБаҡһаң, иркә генә үҫкән Ләйлә баҙарға, магазиндарға йөрөүгә күнекмәгән икән. Хәҙер бына үҙемә башҡарырға тура килә. Көн һайын ҙур сумка тотоп алыш-биреш иткән урындарға сабам. Тора-бара хатта эштән ҡайтышлай уҡ сумкамды тултырып ҡайтырға өйрәндем.\nХеҙмәт хаҡын үҙем тотонғас, магазиндарға эштән ҡайтышлай һуғылыу миңә бик уңайлы булһа ла, минең ҡатындың үҙ ҡулында аҡсаһы булмағас:\n– Ҡайҙа ҡуяһың һин зарплатаңды? – тип миңә шикле ҡарай башланы был. Минең ғәйепле бала һымаҡ аптырап, ҡаушабыраҡ ҡалыуым уның шикләнеүен тағы ла көсәйтеп ебәрҙе. Бер көндө ҡатын ҡулына ниндәйҙер рәсми ҡағыҙ килтереп тотторҙо ла:\n– Мә, имзаңды ҡуй! – тип аҡайған күҙҙәре менән ҡарамаһынмы.\n– Нимәгә ҡул ҡуйырға? – тим, аптырашлы ҡараш менән.\n– Алимент ҡағыҙы! Ҡуй-ҡуй, давай, имзаңды, ҡуймаһаң судҡа барырһың! – ти бит был.\nМин аптырауҙан ҡатып ҡалдым. Йә хоҙай, мәйтәм, ояты ни тора, үҙ ҡатының хөкөмгә саҡыртһын әле. Эштән ҡайтышлай берәй ерҙә йөҙ грамм һалған да юҡ бит исмаһам. Асыуымдан мин быға:\n– Һин нимә, ҡоторҙоңмо, әллә шаяртаһыңмы, бисәкәй! Бөгөн бит беренсе апрель түгел, – тим, беҙҙең бесәйҙеке һымаҡ һорғолт күҙҙәренә нығыраҡ аптырап ҡарап. Тик күҙҙәрендә иман нуры күренмәй...\nХәҙер бит тормош үҙгәреп тора. Оҙаҡламай миңә ала торған хеҙмәт хаҡымды үҙемә тейешлеһен генә бирә башланылар, сөнки бисәгә алиментты тотоп ҡалалар. Шуға ла хәҙер эштән ҡайтышлай ауыр сумка күтәреп ҡайтмайым. Уның ҡарауы ҡатындың хәле ауырайҙы. Айына ике тапҡыр почтаға алимент аҡсаһын алырға барырға кәрәк. Баҙар, магазиндарға ла үҙенә йүгерергә тура килә хәҙер.\nДөрөҫ, тәүҙәрәк сер бирмәҫкә тырышты. Һуңғараҡ түҙемлеге бөтөп:\n– Алимент юллап күпме аҡса, күпме нервым бөттө. Инде хәҙер комиссионный сбор тигән булып аҡса тотоп ҡалалар, ләғнәт һуҡҡырҙары! – тип һуҡрана, зарлана башланы был.\nӘ минең хәлдәр улай уҡ мөшкөл түгел. Баштараҡ эштә ведомосҡа ҡул ҡуйғанда уңайһыҙланырға тура килһә лә, һуңынан быға күнегеп киттем.\n– Ни эшләп былай аҡсаң кәмене, әҙ ала башланың? – тип ҡыҙыҡһыныусыларға:\n– Кредитҡа ҡатын алған инем, шуны рәхәтләнеп түләйем, – тип шаяртам да ҡуям. Хатта былай бик һәйбәтерәк тә әле: ялынып аҡса һорап ҡатын күҙенә ҡарап тораһы юҡ, үҙемә тейгәне – үҙ ҡарамағымда.\nЛәйлә быны һиҙә, һөмһөрө ҡойолоп йөрөй. Етмәһә бер көндө һалҡын тейҙереп, сирләп тә китте.\nСүп өҫтөнә сүмәлә тигәндәй, ошо саҡ кесе ҡыҙыбыҙ Сәлимә ишек алдынан йүгереп инде лә:\n– Әсәй, һинең һөйөнөс ҡағыҙың килде! – тип әсәһенә алиментҡа килгән аҡса ҡағыҙын тотторҙо.\nЛәйлә уға аҡайып ҡараны ла, аҡса ҡағыҙын тартып алып, үҙе ятҡан мендәр аҫтына тыҡты. Мендәр аҫтында ҡағыҙ, уның өҫтөндә ҡатын өс көн яттылар.\nӨсөнсө көндө түҙмәне, мине үҙ янына саҡырып:\n– Ғәптерәй, йәнем, минең тауыҡ һурпаһы ашағым килә, – тине бахыр ғына булып. Минең өндәшмәй тороуымды үҙенсә аңланы ахырыһы.\n– Алимент аҡсаңды алырһың, – тип өҫтәне.\n– Һе, миңә бирмәҫтәр бит әле уны.\n– Доверенность яҙырмын.\nОшолай итеп, үҙ ҡатынымдың ышаныс ҡағыҙы менән үҙемдән килгән алиментты үҙем барып алып, әүәлгесә баҙарға оло сумканы тултырып аҙыҡ-түлек алып ҡайтырға киттем.\n[28 апреля 2010] | Просмотров: 236 Опубликовал: admin Оцени статью!


Яңғыҙҡайын батырҙарына дан йырланды\n17 Май 2019, 13:17\nЕңеү көнөнә арналған тантаналы сара Яңғыҙҡайын ауылында ла ҙурлап үткәрелде. Байрамға килеүсе һәр кем иң тәүҙә мәҙәниәт йорто алдына ҡуйылған фотоһүрәттәрҙе ҡарап, үҙҙәренең ата-бабаларын, туғандарын иҫкә алды, күҙ йәштәре аша күңел һағыштарын таратыусылар ҙа булды.\nЯңғыҙҡайын ауылынан Бөйөк Ватан һуғышына 855 ир-егет алынып, уларҙың яртыһынан әҙенә генә тыуған яҡтарына ҡайтыу насип була. Был ауылдан ике батыр: Закир Лотфорахман улы Әсфәндийәров менән Зәйнетдин Низаметдин улы Әхмәтйәнов Советтар Союзы Геройы исеменә лайыҡ булған. “Совет һалдатына дан!” һәйкәле янында яҡташтары үҙ геройҙарына ҡаһарманлыҡтары тураһында яҙылған айырым таҡтаташ ҡуйған. Ә яугирҙарға ҡуйылған обелискыла һуғышта булған һәр кемдең исем-фамилияһын күрергә була. Байрам сараһы ла батырҙарҙы иҫкә алып, ошо обелиск янында үтте.\nЯңғыҙҡайын ауыл биләмәһе башлығы Ғаян Заһретдин улы Фәйезов тантананы асып, йыйылыусыларҙы байрам менән ҡотланы, шул ғәрәсәтле йылдарҙы кисергән барлыҡ ауылдаштарға күңел түренән сыҡҡан рәхмәт һүҙҙәрен әйтте. Ауылдың оло кешеләренең береһе Иҙрис Вәлишин үҙ сығышында ил-көнгә именлек, яҡты тормош, уҡыусыларҙың тырышып уҡыуын теләне.\n- Был байрам һәр беребеҙ өсөн ҡәҙерле. Сөнки һуғыш афәте - ауылыбыҙҙың һәр бер йортона ҡағылған ҡайғы, ғәзиз кешеләребеҙ үҙҙәренең ғүмерҙәрен аямай, илебеҙҙе фашист илбаҫарҙарынан азат итеүҙә ҡатнашҡан. Һуғыштың тәүге көндәренән беҙҙең Яңғыҙҡайын ауылынан 855 кеше тыуған илен һаҡларға юллана. Шуларҙың бары 354-енә генә тыуған яҡтарына ҡайтыу насип була. Уларҙың араһында ике Советтар Союзы Геройы, Дан орденының тулы кавалеры булған Ғәли Бикбаев та бар. Был ғына түгел, бик күп ауылдаштарыбыҙ батырлыҡ күрһәтеп, орден-миҙалдар тағып ҡайтты. 501 кеше Тыуған илен һаҡлап баштарын һалды, күпме балалар етем, ҡатын-ҡыҙҙар тол ҡалды. Улар ат урынына һабанға егелеп, Еңеү көнөн яҡынайтыу өсөн тәүлек әйләнәһенә эшләне. Тылда эшләгән ҡатын-ҡыҙҙарҙың хеҙмәте һуғышта ҡатнашҡан яугирҙарҙың батырлығына тиң. Шулар иҫәбендәге Нурия Исламғолова, Ләлә Биргулиева, Зәйтүнә Кәлимуллина, Рабиға Исламғолова, Әминә Бикбаева, Әминә Әбдрәхимова, Файруза Сәйғафарова апайҙарға иҫәнлек-һаулыҡ, бәхетле ҡартлыҡ теләйем, - тине Яңғыҙҡайын ауыл ветерандар советы рәйесе Флүр Шәһит улы Ҡаһарманов һәм район ветерандар советы рәйесе Эльвира Әнүәр ҡыҙы Мөлөкованың ҡотлауын да уҡып ишеттерҙе.\nЙәш егеттәрҙең обелиск янында һаҡта тороуы, яуҙа һәләк булғандар иҫтәлегенә күкте ярып автомат залпы яңғырауы батырҙарҙың даны мәңгелек булыуын күрһәтте.\nОло байрамға Яңғыҙҡайындар дәррәү әҙерләнгән. Бөтә ерҙе йыйыштырып, матурлағандар. Өҫтәлдәр һуҙылып, эскәмйәләр ҙә ҡуйылған. Быйыл “Ҡайын” МУП-ы ярҙамы менән үҙҙәренә һалдат бутҡаһы бешереү өсөн машинаға махсус тағылма-ҡаҙан да алғандар. Был инде батырҙарҙы данлау, киләсәк быуынды патриотик рухта тәрбиәләү ҙә булып тора. Ауыл хакимиәте башлығы Ғ.З.Фәйезов тыл ветерандарына сәскәләр һәм бүләктәр тапшырҙы.\nМатур кейенешеп, шарҙар тотҡан уҡыусылар байрамды йәмләп, биҙәп торҙо. Һуңынан был тантанаға йыйылған халыҡ мәҙәниәт йортонда иң тәүҙә - Яңғыҙҡайын урта мәктәбе уҡыусыларының Еңеү көнөнә әҙерләгән сығышын ҡараһа, һуңынан “Мираҫ” халыҡ театры әҙерләгән “Үтеп барышлай” спектаклен тамаша ҡылды. Был спектаклдә һәр кем үҙ ролен бирелеп уйнаны. Рәүилә Мусина, Риф Бикбаев, Филүс Сабитов сағыу образдар тыуҙырҙы. Оло быуын кешеләре спектаклде күңел биреп ҡарап, һуңынан үҙ артистарына рәхмәт һүҙҙәре яуҙырҙы. Еңеү байрамы һәр кемдә һәйбәт тәьҫораттар ҡалдырҙы.


"Был эште алдан башлауыбыҙ дөрөҫ булды"\n27 Сентябрь , 18:30\nБашҡортостан Хөкүмәте Премьер-министры Андрей Назаров халыҡтың аҙ яҡланған төркөмдәре хаҡында хәстәрлек күреүгә ҡағылышлы фекерен белдерҙе.\nБашҡортостан Хөкүмәте Премьер-министры Андрей Назаров Фейсбук селтәрендәге сәхифәһендә халыҡтың аҙ яҡланған төркөмдәре хаҡында хәстәрлек күреүгә ҡағылышлы фекерен белдерҙе.\n“Халыҡ именлегенең ысын үлсәме – ул көсһөҙҙәрҙең, яҡланмағандарҙың именлеге” тигәнде ишеткәйнем ҡасандыр. Ошо һүҙҙәр күңелемә уйылып ҡалған. Инвалидтар, ҡаты сирле өлкәндәр һәм халыҡтың аҙ яҡланған башҡа төркөмдәре өсөн йәшәйеште уңайлы иткәндән һуң ғына граждандарыбыҙҙы ысын мәғәнәһендә уңайлылыҡтар менән тәьмин итеүебеҙ хаҡында һүҙ алып барырға мөмкин. Бындай кешеләргә булышлыҡ ҡылыу өсөн социаль хеҙмәттәр эшләй. Әммә, практикаға ярашлы, улар тарафынан күрһәтелгән хеҙмәт йыш ҡына етмәй, шуға күрә ошондай граждандарҙың туғандарына эштән китеп, сирлеләрҙе ҡарарға тура килә.\nПроблеманы хәл итеү өсөн 2018 йылда Рәсәйҙә оҙайлы бағыу системаһын ғәмәлгә индерә башланылар. Уның асылы шунда: мохтаждарға тулы социаль һәм медицина хеҙмәтләндереүе ойошторола: ашарға әҙерләйҙәр, дарыуҙар бирәләр, көнкүрештә ярҙам итәләр, социалләштереүҙе тормошҡа ашыралар, өйҙә тәртип булдыралар һ.б. Бынан тыш, элегерәк өлкәндәргә, инвалидтарға социаль һәм медицина хеҙмәттәре мөрәжәғәтттәр буйынса ғына күрһәтелһә, хәҙер социаль учреждениелар хеҙмәткәрҙәре иҫәптә торған кешеләргә йөрөп сығып, уларға ниндәй дауаның, хеҙмәттең ҡайһы күләмдә кәрәклеген үҙҙәре билдәләй. Һәр кешегә шәхси программа төҙөлә. Кәрәк икән, уны стационарға күсерәләр.\nОшо система индерелә башлағанда беҙҙең республика, ҡыҙғанысҡа ҡаршы, пилот төбәктәре иҫәбенә инмәне. Әммә, шуға ҡарамаҫтан, беҙ социаль хеҙмәтләндереү алымдарын үҙгәртеп ҡора һәм системаны ғәмәлгә индереүгә үҙаллы әҙерлек башланыҡ. Ике йылда өлкәндәрҙе, инвалидтарҙы хеҙмәтләндереү өсөн көндөҙгө геронтология үҙәген астыҡ; интернаттарҙың матди-техник базаһын яңырттыҡ; хеҙмәтләндереүҙең өр-яңы технологияларын ғәмәлгә индерәбеҙ; “Хәстәрлек мәктәбе”н, техник реабилитация саралары пунктын астыҡ. Әлегә оҙайлы бағыу системаһын Октябрьскийҙа ғына ойошторҙоҡ. Унда тәүге һөҙөмтәләр ҙә бар”, – тип яҙған Андрей Назаров.\nӘйткәндәй, республика Хөкүмәте ултырышында Башҡортостанда оҙайлы бағыу системаһын әүҙем ғәмәлгә индереүгә һәм социаль хеҙмәтләндереү алымдарын үҙгәртеп ҡороуға әҙерлектең башланыуы тураһында һүҙ барҙы.\n"Быйыл июндә Рәсәй Президенты социаль хеҙмәткәрҙәр һәм коммерцияға ҡарамаған ойошмалар вәкилдәре менән осрашыу йомғаҡтары буйынса 2022 йылда бөтә төбәктәрҙә ошо системаны ғәмәлгә индереүҙе тәьмин итеү бурысын ҡуйғайны. Ошо эште, өҫтәмә күрһәтмәне көтмәйенсә, алдан уҡ башлауыбыҙ дөрөҫ булды", – тине Андрей Назаров.\nҒаилә, хеҙмәт һәм халыҡты социаль яҡлау министры Ленара Иванова яңы системаның төп үҙенсәлектәре тураһында һөйләне. Ул – ғариза биреү принцибынан “асыҡлау” принцибына күсеү. Проектты тормошҡа ашырыуға әҙерлек барышында 2019 йылда “Шатлыҡ килтергән ҡартлыҡ” хәйриә фонды тарафынан социаль хеҙмәтләндереү ойошмаларынан ете кеше һайлап алып, “тренер” позицияһы буйынса уҡытылды. Артабан улар үҙҙәре 200-гә яҡын белгес әҙерләне. Шулай уҡ социаль хеҙмәтләндереүҙең стационар учреждениеларында оҙайлы бағыу системаһын ғәмәлгә индереү өсөн яуаплы кешеләргә белем бирелде.


Ғирфанов Түләк Хәбибрахман улы — Башҡорт Википедияһы\nҒирфанов Түләк Хәбибрахман улы\nжурналист, шағир, прозаик\nБашҡорт АССР-ы-ның Миәкә районы Әбеш ауылы\nМифтахетдин Аҡмулла исемендәге премияһы лауреаты\nҒирфанов Түләк Хәбибрахман улы 1939 йылда Башҡорт АССР-ның Миәкә районы Әбеш ауылында күп балалы ғаиләлә тыуған. Атаһы Бөйөк Ватан һуғышында 1943 йылда һәләк була.\nТүләк Сәтәй-Бөрйән мәктәбендә 4 класты тамамлағас,Әлшәй районының Балғажы ауылында, артабан Никифар ауылы мәктәбендә уҡыуын дауам итә. Дүрт йыл Совет армияһында хеҙмәт итә. Аҙаҡ «Миәкә» совхозында — элемтәсе, Илсеғол мәктәбендә уҡытыусы булып эшләй. Башҡорт дәүләт университетының филология факультетын тамамлай (1968). Университетта уҡыған саҡта йәмәғәт эштәрендә ихлас ҡатнаша. Ғәрәп, фарсы телдәре менән ҡыҙыҡһына. Ғирфановты университетта башҡорт әҙәбиәте кафедраһында ассистент итеп эштә ҡалдыралар (1968—1969), әммә әсәһе үлеп киткәндән һуң, ул тыуған яҡтарына ҡайта.\n1969—1971 йылдарҙа Сафар урта мәктәбендә директор булып эшләй, 1971—1975 йылдарҙа — район мәғариф бүлеге мөдире. 1975—1980 йылдарҙа — Миәкә районы «Октябрь» гәзите мөхәррире, Түләк Хәбибрахман улы ижади эшкә сума, республика гәзит-журналдарында шиғыр һәм хикәйәләрен баҫтыра. «Яралы хаттар» исемле тәүге китабы донъя күрә. «Октябрь» гәзитен йөкмәткеле, уҡымлы итеү өсөн бар тырышлығын һала. 1980—1992 йылдарҙа партияның Миәкә район комитетында бүлек мөдире вазифаһында, 1992—1995 йылдарҙа райисполком рәйесе, Ҡаран ауыл Советы башлығы. 1995—1997 йылдарҙа — Ҡаран урта мәктәбе директоры. Яңы мәктәпте төҙөү һәм асыу өсөн бик күп көс һала. Яңы мәктәп 1996 йылдың 10 декабрендә асыла. Яңы мәктәптең беренсе директоры итеп Ғирфанов Түләк Хәбибрахман улы тәғәйенләнә?.\nОшо йылдарҙа районыбыҙҙан сыҡҡан күренекле шағир Мифтахетдин Аҡмулланың тормош юлы, ижады менән ҡыҙыҡһына. Мәғрифәтсенең тыуыуына 150 йыл тулыуға әҙерлек барышында Түләк Ғирфанов ғалимдар Рәшит Шәкүр, Әхәт Вилданов менән хеҙмәттәшлек итә. Туҡһанбайҙа Аҡмулланың йорт-музейын төҙөү ҙә, аҙағыраҡ Аҡмулла премияһын булдырыу ҙа Т. Ғирфановтың ҡатнашлығында үтә,.\nТыңғыһыҙ урындарҙа эшләүгә ҡарамаҫтан, ижадтан айырылмай, очерктары, хикәйәләре республика баҫмаларында, «Октябрь» һәм «Аҡмулла төйәге» район гәзиттәрендә донъя күреп тора.\n«Яралы хаттар» («Раненые письма»), «Яҡты тандар» («Светлые зори», авторҙар коллективы), рәссам Афған Әхмәровтың тормошо һәм ижады тураһында документаль повесть «Любовь свою оставляю людям», «Формула хлеба» һәм башҡа китаптар авторы.\nБАССР-ҙың Юғары Советы Президиумының Почетлы грамотаһы менән бүләкләнгән. I Бөтә донъя башҡорт ҡоролтайы делегаты (июнь 1995). Мифтахетдин Аҡмулла исемендәге премияһы лауреаты — Аҡмулла исемен матбуғат биттәрендә яҡтыртҡан өсөн (2008).\n↑ 1,0 1,1 1,2 http://libmap.bashnl.ru/node/905\n↑ 2,0 2,1 2,2 http://bash.bashgazet.ru/obshestvo/print:page,1,4900-mer-zayaa-tmne.html\n Гирфанов Туляк Хабибрахманович\n Выпуск от 2014-07-20 09:30:03. Поэт, писатель Туляк Гирфанов\nhttps://ba.wikipedia.org/w/index.php?title=Ғирфанов_Түләк_Хәбибрахман_улы&oldid=896492 ҡабул ителгән\nБыл бит һуңғы тапҡыр 02:54 5 июль 2019 үҙгәртелгән.


Байғужалар нужа сигә\nсишәмбе, 19 сентябрь 2017, Казан вакыты 22:16\nБашкортстанның су баскан Дүсән авылы\nБөгөн республика хөкүмәтендә ташҡынға ҡаршы комиссия ултырышы үтте.\nАпрель башында яуым-төшөмдөң ҡапыл артыуы арҡаһында айырым төбәктәрҙә ташҡын хәүефе тыуғайны. Мәҫәлән, Ишембай, Ҡырмыҫҡалы, Ҡыйғы райондарында йорттарға һыу инеүе теркәлде, был төбәктәрҙә хәҙер һыу ҡайтҡан.\nБелгестәр әйтеүенсә, республикала ташҡынға бәйле хәл тулыһынса күҙәтеүгә алынған. Бөгөн төндә Ҡыйғы районы Йосоп ауылында Болонло урамындағы 11 йорт ихатаһына һәм баҙына һыу ингән. Район хакимитенән хәбәр итеүҙәренс, әле был йорттарҙа ололар ғына ҡалған, балалар ваҡытлыса туғандарына урынлаштырылған. Ташҡындан зыян күреүселәр ауыл мәҙәниәт йортонда ваҡытлыса йәшәп тороуҙан баш тартҡан.\nИшембай районы Байғужа ауылында 11 кеше мәктәп бинаһына күсерелгән. 5 тиҫтәгә яҡын йортҡа һыу ингән, тине ауыл шураһы рәйесе Дәүләтов. Миңзилә Йәнтүринаның йорто Тәйрүк йылғаһы ярында урынлашҡан. Шуға ла яҙғы ташҡынға ул йылда ентекләп әҙерләнергә күнеккән. Әммә быйыл өлгөрмәй ҡалған. Һыу көтмәгәндә күтәрелде, ти хужабикә. Урындағы халыҡ та йылғаларҙың ярынан сығырын быйыл бөтөнләй көтмәгән. Әммә 30-сы март киске ундар тирәһендә күп йорттарҙың баҙынан һыу һарҡа башлай. Гөлнара Ишбулатованың баҙына ла һыу төшә.\nБелгестәр әйтеүенсә, барыһы ла көндәрҙең йылытыуына бәйле. Тауҙа һәм урмандарҙа ҡар ҡапыл ирене, туңған ер иһә һыуҙы тупраҡҡа һеңдереүгә ҡамасауланы. Һөҙөмтәлә шаулап аҡҡан яҙғы гөрләүектәр йылғаларҙы тулыландырҙы. Бер төн эсендә сабыйҙар менән берлектә тиҫтәнән ашыу кеше эвакуациялана. Кескәйҙәр урындағы балалар баҡсаһында урынлаштырыла, ололарға мәктәптә төн сығырға тура килә.\nАуыл биләмәһе хакимиәте ғәҙәттән тыш хәлгә алдан әҙерлек саралары күргән, яҙғы ташҡындан зыян күргән халыҡты туҡландырыу ойошторолған, көнкүреш кәрәк-яраҡтары менән тәьмин ителде ти ауыл хакимиәте башлығы.\nТәйрүк йылғаһы әле ярҙарына кире ҡайтҡан. Ҡапыл күтәрелгән ҡар һыуҙары хаҡында хәҙер бары тик, көслө ағым йыуып алып киткән утын ярҡалары һәм емерелгән баҡсалар хәтерләтә. Байғужа ауылы халҡы иһә ташҡындан һуң ихаталарын тәртипкә килтерә һәм дым тартҡан йорттарын киптереү өсөн түҙемһеҙләнеп көндәрҙең йылытыуын көтә.


Ял көндәрендә йылы буласаҡ\n17 Февраль 2012, 13:52\nАлдағы ял көндәрендә Башҡортостанда һыуыҡтар көтөлмәй. Төнгө сәғәттәрҙә генә ярайһы һалҡын буласаҡ. Рәсәй Гидрометеоүҙәге мәғлүмәтенә ярашлы, төнөн 24 градусҡа тиклем һыуытыуы ихтимал. Көндөҙ термометр бағанаһы минус 8-10 градусты күрһәтәсәк. Төбәктә шулай уҡ аяҙлы-болотло, яуым-төшөмһөҙ һауа торошо һаҡланасаҡ.\nСиноптиктар киләһе аҙнала һауа температураһының бер аҙ күтәрелеүен күҙаллай, ә 22 февралдән ҡар яуыу ихтималлығы арта.


Мэрилин Монро синдромыТап ошо исем менән аталған синдром йәки мөхәббәткә бәйлелек – психик ауырыуҙың бер төрө. Йыш осраҡта был сиргә дусар булғандар, тормошта ҙур-ҙур уңыштарға өлгәшһәләр ҙә, үҙ-үҙҙәре менән ҡәнәғәтһеҙлек тойғоһо кисерә, бәхетһеҙ һәм яңғыҙ булыуҙарына зарлана. Әлеге психик комплекс ни өсөн уҙған быуаттың билдәле киноактирсаһы һәм моделе Мэрилин Монро исеме менән аталған тиһегеҙме? Сөнки ул да ошо ауырыу менән яфаланған.Мэрилин Монро донъяның иң матур ҡатын-ҡыҙы тип иҫәпләнгән. Әммә күңелендә ул бик бәхетһеҙ булған, был хаҡта ул көндәлектәренә теркәп ҡалдырған, матбуғатҡа биргән әңгәмәләрендә лә йыш телгә алған. Сирҙең сәбәбе иһә уның бала сағына ҡайтып ҡала. Мэрилин донъяға килгәс, атаһы уларҙы ҡалдырып китә. Психик ауырыуҙан яфаланған әсәһе ике аҙналыҡ сабыйын сит ғаиләгә тәрбиәгә бирә. Шул саҡтарҙан алып ҡыҙ бала прииюттар буйлап йөрөй. Көндәлектәрендә Мэрилин: “Мине бер кем дә бер ҡасан да “ҡыҙым” тип атаманы”, – тип йыш әсенеп яҙған. Сабый сағында ул, ысынлап та, һөйөүҙән мәхрүм булған. Атай-әсәй мөхәббәте ихтыяжы ҡәнәғәтләндерелмәү сәбәпле ҡыҙҙа бик күп комплекстар барлыҡҡа килгән. Һәм улар уны ғүмере буйы оҙатып йөрөгән. Бәлки, тулы ғаиләлә үҫһә, ул билдәле актриса булмаҫ та ине. Әйтеп аңлатҡыһыҙ йөрәк ғазабы унда билдәлелеккә, дан-шөһрәткә ынтылыу, бәхеткә лайыҡлы булыуын күрһәтергә теләү тойғоһон барлыҡҡа килтерә. Әммә ошо теләгенә ирешеп тә Мэрилин бәхетһеҙ килеш ҡала. Ул һәр ваҡыт мөхәббәт көҫәй, әммә тормош юлында үҙенә тап килмәгән ир-атты һайлай. Улар менән мөнәсәбәт уны шәхес булараҡ юҡҡа сығара. Тик йондоҙ һәр ваҡыт ҡаты бәғерле, тупаҫ, һалҡын партнерҙарға өҫтөнлөк бирә. Уның аҡсаһына, билдәләлегенә генә ҡыҙығыусылар ҙа табыла. Ихтирамлы һәм яуаплы мөнәсәбәткә ҡоролған бәйләнештәр иһә киноактрисаны бөтөнләй ҡәнәғәтләндермәй. Ул ундайҙарға тиҙ генә алмаш таба, йәғни сираттағы эскесегә йәки йөрөмтәл иргә юлыға. Мэрилин тормошона башлыса тап шундай әҙәмдәрҙе генә ылыҡтыра. Сөнки улар уға бала саҡтан таныш күңел ғазабы килтерә. Әммә һәр бер һайлаған кешеһен Мэрилин ихлас ярата. Ахыр сиктә Монро спиртлы эсемлектәрҙә һәм наркотиктарҙа, тиҙ үтеүсән мөхәббәт бәйләнешендә йыуаныс таба. Бала саҡтан уҡ яралған сиргә юлығыуын аңлап та бөтмәй, үҙендә уны еңерлек көс тә тапмай. Үҙ-үҙенә ете тапҡыр ҡул һалып ҡарай ул. Һәм 36 йәшендә көслө йоҡо дарыуы йоғонтоһонда һәләк була.Синдромдың барлыҡҡа килеү тарихы Тикшеренеүҙәр һөҙөмтәһендә, тулы булмаған, эскән, психик һәм физик көсләү ҡулланылған ғаиләләрҙә үҫкән балалар ғүмерлек күңел яраһына дусар ителә. Ғәҙәттә, ғаиләлә атай-әсәй мөхәббәтен татымаған сабыйҙар үҫкәс, уны ситтән эҙләй – барыһына ла оҡшарға, һәммәһендә лә һоҡланыу тойғоһо тыуҙырырға тырыша. Әммә шул уҡ ваҡытта башҡаларҙың уға ҡарата күрһәткән иғтибары менән ҡәнәғәтһеҙ ҡала. Һәм ахыр сиктә үҙен бөтөнләй мөхәббәткә, әҙәмсә мөнәсәбәткә лайыҡһыҙ тип ҡабул итә башлай. Был ауырыу менән йыш осраҡта ҡатын-ҡыҙҙар яфалана. Бындай синдромға дусар булғандар, ғәҙәттә, уға үҙенең яҡшы кеше һәм уны нимә өсөндөр яратырға мөмкин икәнлеген иҫбатлар өсөн атай-әсәһенә оҡшаған тупаҫ, уға ҡарата һалҡын мөнәсәбәт күрһәткән партнерҙар һайлай. Ысынлап та, яҡындарынан тейешенсә мөхәббәт алмаған бала үҫкәс башҡаларға ҡарата саманан артыҡ наҙ һәм хәстәрлек бүләк итә. Ҡағиҙә булараҡ, ҡатын-ҡыҙҙар бындай иғтибарҙы башлыса ирҙәргә күрһәтә. Ундайҙар үҙҙәрен ҡорбан итеп тойоп өйрәнгән. Шәхси тормошондағы һәр уңышһыҙ осраҡ уның бер нәмәгә лә яраҡлы түгел икәнлеге хаҡындағы уйҙарын дәлилләй. Был сиргә дусар булғандар үҙен хаҡлы рәүештә рәнйетәләр, тип уйлай. Үҙҙәрен башҡаларҙан кәм тоя, матур түгелмен тип иҫәпләй, тышҡы ҡиәфәтендә етешһеҙлектәр таба. Косметикаға, кейем-һалымға күп сығымдар сарыф итә, пластик оперциялар яһата. Әммә барыбер үҙе менән ҡәнәғәтһеҙ ҡала. Ауырыуҙың төп билдәләреМэрилин Монро синдромын характерлаусы симптомдар ярайһы сәйер. Үрҙә билдәләп үтеүебеҙсә, яҡындары һәм дуҫтары күп булыуға ҡарамаҫтан, улар үҙҙәрен яңғыҙ һәм бәхетһеҙ тоя. Был синдорм менән яфаланыусы ҡатын-ҡыҙ үҙе лә аңғармаҫтан төпкөл аңы менән бала саҡтан уҡ таныш булған кәмһетелеүҙә, эмоциональ ауыртыныуға ынтыла. Һәм әлеге тойғолар хаталы рәүештә мөхәббәт тип ҡабул ителә. Үҙ-үҙеңде яратмау – ауырыуҙың төп сәбәптәренең береһе. Синдромдың симптомдары шулар: үҙ-үҙеңде башҡаларҙан кәм, йәмһеҙ тип тойоу, артыҡ көнсөллөк, кәйефтең йыш үҙгәреп тороуы, үҙ-үҙеңә йомолоу, һәләттәреңә ышанмау, түбән үҙбаһа, һис кемгә лә кәрәкмәгәнлектән, яңғыҙлыҡтан ҡурҡыу, ҡорбан булыу, һәр ваҡыт ҡаты күңелле ир-атты һайлау, ысын мөхәббәт эҙләп, йыш партнерҙар алмаштырыу йәки бөтөнләй енси мөнәсәбәттән баш тартыу, артыҡ хәүеф тойғоһо, депрессия, суицидҡа ынтылыу, алкоголгә һәм наркотиктарға ылығыу, невроздар, баш ауыртыуы, йоҡоһоҙлоҡ.Синдромды дауалауПсихологтар был синдромды дауалау бик оҙайлы һәм ҡатмарлы тип билдәләй. Әммә теләк бар икән, унан, һис шикһеҙ, ҡотолоп була. Иң мөһиме – проблеманы аңлау һәм үҙ мәлендә белгестәргә мөрәжәғәт итеү. Ауырыуға антидепрессанттар биреүҙәре ихтимал. Аутотренингтар ҙа ярҙам итә. Был ауырыуҙан үҙ аллы дауаланыусылар ҙа бик күп. Уларға психологик әҙәбиәт уҡыу, үҙ-үҙеңде өйрәнеү, медитациялар ярҙамға килеүе ихтимал. Иң мөһиме, үҙеңде яратыу һәм ихтирам итеү, тулы шәхес итеп тойоу, күңел бөтөнлөгөн тергеҙеү, тормоштан ҡәнәғәлек кисерергә тырышыу, үҙенсәлектәреңде таныу, негатив хис-тойғоларҙы еңергә өйрәнеү. Төп маҡсат – һауығыу булырға тейеш. Мөхәббәт бәйлелеге бөгөн, ысынлап та, иң йыш осраған психологик сирҙәрҙең береһе. Һәм был ауыр халәттән үҙ-үҙеңә ҡарата һөйөү һәм ихтирам тойғоһон үҫтереп, тулы ҡанлы шәхес икәнеңде аңлап ҡына ҡотолоп була. Һәр кем үҙ бәхете өсөн үҙе генә яуаплы. Беҙҙе бер кем дә бәхетле лә, бәхетһеҙ ҙә итә алмай. Бары шуға төшөнөү фарыз...ВрезБер нисә һорау:Кейәүгә сығырға теләп тә, тормош юлығыҙҙа һеҙҙе бөтә яҡлап та ҡәнәғәтләндергән кеше тап булмаймы?Үҙегеҙҙе бәхетһеҙ тип тойорға мәжбүр иткән мөнәсәбәттәр оҙаҡҡа тотҡарланып китмәнеме? Йәнегеҙҙе биҙҙергән шул берәүҙе ташлай алмайһығыҙмы?Тормошоғоҙҙа алама партнерҙар ғына осрай, яҡшы кешеләр һеҙгә оҡшамай тигән фекерҙә түгелһегеҙме? Алдығыҙҙа шундай ҙур мөмкинлектәр булыуы, ә һеҙҙең уларҙы ҡулдан ысҡындырыуың хаҡында йыш әйтмәйҙәрме?Башҡалар һеҙҙең матурлығығыҙ хаҡында телгә алһа ла, үҙ ҡиәфәтегеҙгә тәнҡит күҙлегегән бағып, көҙгөгә ҡараған һайын кәйефегеҙ төшмәйме?Алкоголле эсемлектәр, наркотиктар, йәки ризыҡ менән саманан тыш мауыҡмайһығыҙмы? Кәрәккән-кәрәкмәгәнгә күпләп аҡса сарыф итмәйһегеҙме?Әгәр әҙ ошо һорауҙарҙың күбеһенә “эйе” тип яуап бирһәгеҙ, тимәк, был синдромдың һеҙҙә лә булыуы ихтимал.


«Киске Өфө» гәзитенең сайты - ҮЛӘН СӘЙЕ БУЛҒАНДА ҠАРА СӘЙҘЕ СИТКӘ ҠУЙЫРҒА ЛА БУЛЛА - 2019 - Мәҡәләләр\n"Үлән йыя башлағаны бирле бер ҡап та сәй һатып алғаныбыҙ юҡ", - тип башланы һүҙен Аҫылбикә апай Мәжитова. Аптырап киттем: нисек инде ҡара сәйһеҙ? Үҙебеҙҙе белгәндән бирле әбейҙәр һымаҡ сәйхурға әйләнеп бөткәнбеҙ. Һуңғы йылдарҙа хатта сәйҙең тәменән уның төрөн айырыу һәләтенә өлгәшелде. Башҡорт асыҡһа ла - сәй эсә, һыуһаһа ла- сәй эсә, тигәндәре хаҡтыр. Тормошобоҙҙо ошо эсемлекһеҙ күҙ алдына ла килтерә алмайбыҙ шул. Ә бына Аҫылбикә апайҙар ҡара сәйһеҙ көн итеүҙең тәжрибәһе менән дә уртаҡлаша ала. Баҡтиһәң, була икән.\nӨйгә инеп барған ерҙә ялан еҫе генә аңҡып, яңы йыйылған үләндәр ята, ай башында йыйылғандары - бер аҙ һурыҡҡан, уларын баулап киптерергә элгәндәр.\n- Был үләндең исеме нисек? Нимәнән файҙалы? - тип һорайым бер зәңгәрһыу ғына төҫтәге сәскәгә иғтибар итеп.\n- Ялан яраны. Баш ауырыуынан ныҡ ярҙам итә.\n- Ә быныһы? Беҙҙең ишек алдында ла үҫә...\nАҫылбикә апай артабан һөйләп китә. Мин уны бүлдерергә ҡыймай ғына, ара-тирә һорау биреп ҡуям.\n- Етен үләне, бесәй тырнағы тип тә әйтәләр (льнянка обыкновенная). Үҙәк нервылар системаһы аша тәьҫир иткән берҙән-бер эс йомшартҡыс үлән. Ошондай таҙартыу үҙенсәлеге булған күп дарыуҙар, үләндәр, ғәҙәттә, эсәклектәге микрофлораны ла боҙа, ашҡаҙанды ялҡынһындыра, ә етен үләне улай түгел.\nҺыйырғойроҡ тигән үлән (коровяк), дөрөҫ итеп ҡулланғанда, бауырҙағы яман шеште лә бөтөрөү көсөнә эйә, бик ныҡ файҙалы үлән.\nЙылантамырҙы ла йыл да йыям. Шалфей тип тә йөрөтәләр уны. Ҡатын-ҡыҙҙарға бик тә кәрәкле шифалы үҫемлек. Ҡарағусҡыл ҡыҙыл, шәмәхә, ҡуйы алһыу төҫтә сәскә ата. Ана шул сәскәһе хуш еҫ тарата башлағас та йыялар. Епкә бәйләп, сәскәһен аҫҡа ҡаратып, еләҫ урынға элеп киптерәләр.\nЕркәүек, ерек үләне лә тиҙәр быныһын. Тәбиғи аспирин тиҙәр уны. Һаҙамыт ерҙә үҫкәненең еҫе ҡырҡыуыраҡ. Ә ялан яғындағыһы айырыуса файҙалы, еҫе лә икенсе төрлөрәк, йомшағыраҡ һымаҡ. Дөрөҫөн әйткәндә, ялан ерендә үҫкән үләндәрҙең шифаһы ла күберәк. Кейәү үләнен генә алайыҡ. Тау-ташлы ерҙе ярата ул, сәскә атҡан мәлендә еҫе әллә ҡайҙарға тарала. Өйкөм-өйкөм генә булып үҫә, беҙҙең яҡта (Аҫылбикә апай сығышы менән Хәйбулла районынан - Авт.) үҫкәненең сәскәһенең төҫө лә сағыуыраҡ. Уның файҙаһы тураһында һөйләмәһәм дә беләләрҙер.\nЕрҙә үҫкән һәр үләндең файҙаһы бар. Бала саҡта уҡ үҫемлектәрҙең атамаларын яҙып, япраҡтарын, сәскәләрен йәбештереп, үҙем өсөн тос ҡына гербарий эшләп алғайным, шул мәғлүмәт тә һеңеп ҡалған аңға. Дарыу өсөн иһә аҙағыраҡ ҡуллана башланым. Тәүгеһе - туҡранбаш. Уның төнәтмәһе баш ауыртҡанда ныҡ ярҙам итә.\nҮләндәрҙе киптергәс, ҡоро быяла банкаларҙа йә сепрәк моҡсайҙа һаҡлайым. Артыҡ киптерергә ярамай, саҡ ҡына дымы ла ҡалырға тейеш. Шөтөрләп кипһә, ыуалып, ҡойолоп бөтә. Яҙғыһын урамда дарыу үләндәренең бәйләмен һатып ултырыусыларға иғтибар иткәнегеҙ барҙыр, ундай бәйләмдәге үләндәрҙең шифаһы әҙ була. Кемдер туңдырғыста ла һаҡлай, әммә ҡайһы бер үләндәр һыуыҡта дауалау үҙенсәлеген юғалта. Мәҫәлән, ҡарағат япрағы. Уны киптергәндә генә С витамины шул килеш тиерлек һаҡлана.\nҮлән йыйыу миҙгеле\n- Ҡайһы берҙәрен иртә яҙҙа уҡ йыялар, ҡайһыларын көҙгөһөн. Сәскәһе өсөн икән - сәскә атҡан мәлдә, ҡоро, аяҙ көндә, ғәҙәттә, төшкә тиклем. Орлоҡтары ла файҙалы ҡайһы бер үҫемлектәрҙең, уларын инде өлгөргәс, көҙгөһөн йыялар. Ғөмүмән, үләндәрҙе ҡулланғанда үҙеңдең һиҙемләүеңә таянырға кәрәктер. Ҡайһыныһы һиңә ярҙам итерен кеше эске тойғоһо менән дә белә ала ул. Етди сирлеләргә әҙерләгәндә инде табип менән дә кәңәшләшеү мотлаҡ. Тағы ла шуныһын белеп ҡуйығыҙ: үләнде дауаланыуға ҡарағанда сирҙе иҫкәртеү өсөн ҡулланыу отошлораҡ. Дегәнәк япрағы, аҡтамыр, бәпембә тамыры һәм башҡа шифалы сәй үләндәре һәр саҡ ҡул аҫтында булһа, яҡшы. Ҡарағай тубырсығынан, бәпембәнән ҡайнатмалар ҙа эшләп алам, төнәтмәләрен дә тотонам. Яҙғыһын яңы ғына сыҡҡан абағаны тоҙлап, ҡыҙҙырып та ашайбыҙ. Лавр япрағынан май эшләп ҡарарға ла уйлайым әле.\nБаҡсамда әҫпе еләген дә үҫтерәм. Уның тураһында мәғлүмәт бик әҙ. Ә бит боронғолар уны йыш ҡулланған. Ололарҙың "әҫпеһе ҡалҡҡан" тип һөйләшкәндәрен ишеткәнегеҙ барҙыр әле, аллергия була ул. Бына ошо әҫпе еләге нәҡ шунан ярҙам итә лә инде. Уны ҡулланып, бик күптәрҙең аллергиянан ҡотолғанын беләм.\n- Дарыу үләндәре араһында ағыулы булып иҫәпләнгәндәре лә бар, шуға был тәңгәлдә һаҡлыҡ та, сама ла кәрәк. Шәхсән ҡулланғандар араһында сусҡа дегәнәге (дурнушник), монар көпшәһе (болиголов) кеүектәр бар. Ғәҙәттә, уларҙы дауаланыу өсөн төнәтмәләрен берәр тамсылап ҡына башлайҙар, шунан кәрәкле кимәленә еткәс, кире бер тамсыға ҡәҙәр кәметәләр. Яман шеште дауалап, шәбәйгән кешеләр бар, әммә һаҡлыҡ кәрәк.\n- Гел генә үлән сәйе эсеү ҡурҡыныс түгелме?\n- Кеше уның үҙенә килешкәнен генә һайлай инде. Беҙ ҙә бер үк сәй генә эсмәйбеҙ. Ферментланған боланут (кипрей, иван-чай), еләк, ҡурай еләге япрағы (әйткәндәй, ҡырҙа үҫкән ҡурай еләге япрағы шифалыраҡ), ялан яраны, йүкә сәскәһе, мәтрүшкә, һары мәтрүшкә, туҡранбаш үләндәренән сәй әҙерләп алабыҙ.\nБоланутты йыйғас та, сәскәләрен орлоҡлана торған ҡуҙаҡтарынан айырып алабыҙ ҙа, япраҡтарын ғына нышып-нышып өс литрлыҡ банкаларға һауа ҡалмаҫлыҡ итеп тултырабыҙ. Шунда ултырып быҫлыҡҡас ( армыт еҫе сығып китә унан, төҫө лә ҡара йәшелгә әйләнә), һалма һымаҡ туҡмас таяғы менән "йәйәбеҙ". Еләк, ҡурай еләге япраҡтарын да шулай әҙерләйем. Аҙаҡ кәртә башында еләҫ урында (ҡулайлаштырып алған урыным да бар) киптереп алам да, матурлыҡ өсөн кипкән сәскәләрен аралаштырып, быяла банкаға йә моҡсайҙарға һалып ҡуям.\nҠан баҫымы юғары булғандарға ла иғтибарлы булырға кәрәк. Ҡайһы бер үләндәрҙең ҡан баҫымын күтәреү үҙенсәлеге лә бар. Үҙем ҡарағат, сейә япрағы сәйен эсә алмайым, килешмәй. Меңъяпраҡты ла ҡулланабыҙ. Уны борон рустар "солдатская трава" тип йөрөткән, яуҙа йөрөгән һәр һалдаттың кеҫәһендә мотлаҡ кипкән меңъяпраҡ ятырға тейеш булған. Уны ыуалап, яраға һалып, дезинфекциялап, һаҡланғандар.\nҺарысайҙа (сентябрь) әлморон емешен йый\nҠыҙғылт һары йәки ҡыҙыл һутлы "емештәре" өлгөргәс, гөлйемеш көҙ көнө лә әллә ҡайҙан күренә. Уның емештәре ныҡ үҫешкән сәскә төбөнән барлыҡҡа килгән. Гөлйемештең ысын емештәре - ваҡ ҡына аҡһыл орлоҡтар. Улар емшәндәрҙән барлыҡҡа килә һәм бокал һымаҡ сәскә төбө эсендә урынлаша. Сәскә төбө эстән ҡаты һырышҡаҡ төксәләр менән ҡапланған, һутлы сәскә төбөндә витаминдар күп була.\nДауалау өсөн гөлйемештең, нигеҙҙә, емеше ҡулланыла. Емешендә төрлө биологик актив матдәләр бар, ул С витаминына бай. Емеште көҙгөһөн ҡырау төшкәнгә тиклем йыялар. Эҫе булмаған мейестә (температура 80-90 градустан артмаһын) йәки махсус киптергестә киптерәләр. Гөлйемеште ҡулланыу ҡышҡы һәм яҙғы айҙарҙа айырыуса файҙалы. Сөнки ошо ваҡытта организм витаминдарға, бигерәк тә С витаминына, ныҡ мохтаж. Гөлйемеш төнәтмәһен (йә ҡайнатмаһын) кешенең ағза-туҡымалары ҡанаусан булғанда (кровоточивость), геморрой менән сирләгәндә, тын алыу юлдары шешкәндә (бронхит, трахеит һ. б.), атеросклероз, үпкә туберкулезы, ашҡаҙан һәм бөйән эсәгенең сей яра (язва) ауырыуы булғанда, дөйөм шешенгәндә, һаулыҡ физик һәм психик яҡтан ҡаҡшағанда, йөклө һәм имеҙгән әсәләргә ҡулланырға кәңәш ителә.\nТөнәтмәне әҙерләү: 4 ҡалаҡ киптереп ваҡланған емешен 2 стакан ҡайнар һыуға һалып, өҫтө ябыҡ килеш бер тәүлек тоторға кәрәк. Төнәтмәне көнөнә 2 тапҡыр 1/2-1 стакан эсергә. Гөлйемеш үҫемлегенең япрағы һәм тамыры ла шифалы. Гөлйемеш япрағын (кипкәне лә ярай) эҫе һыуҙа йомшартып, экзема кеүек тире ауырыуы сабыртмаһына ҡаплап, 1-2 сәғәткә бәйләп һалырға кәңәш ителә. Төнәтмә яһап, был ауырыуҙарҙан сылатҡыс, ванна яһарға ла мөмкин. Төнәтмәне әҙерләү: 1 ҡалаҡ киптереп ваҡланған япрағын 1 стакан ҡайнар һыуға һалып, өҫтө ябыҡ килеш йылы урында 1 сәғәт тоторға кәрәк. Халыҡ медицинаһында гөлйемеш тамырынан әҙерләнгән төнәтмә ярҙамында һейҙек ҡыуығы һәм бөйөр ташынан ҡотолоу өсөн эсергә кәңәш ителә. Төнәтмәне әҙерләү: 1 ҡалаҡ киптереп ваҡланған тамырын 1 стакан ҡайнар һыуға һалып, өҫтө ябыҡ килеш 2-3 сәғәт тоторға кәрәк. Төнәтмәне көнөнә 3 тапҡыр, ас ҡарынға, 2-3 ҡалаҡ эсергә.\nДарыу үләндәрен йыйыу ҙур оҫталыҡ һәм белем талап итә, тәртибен, ҡағиҙәләрен дә белеү мотлаҡ. Тәүге шарт - экологик таҙа ерҙән генә йыйырға кәрәк, машиналар күп йөрөгән ерҙә үҫемлектәр газ ултырып ағыуланған була. Ағыулы препараттар ҡулланылған баҫыу эргәһенән йыйыу ҙа тыйыла. Киптергәндә лә үҫемлектәрҙең үҙенсәлегенә иғтибар итегеҙ: ҡайһы бер үләндәрҙе - күләгәлә, икенселәрен ҡояшта киптерәләр.\n- Хәҙерге медицинаға тулыһынса альтернатива була аламы дарыу үләндәре?\n- Замана медицинаһы, минеңсә, күберәк дарыуҙар менән аҡса эшләүгә ҡоролған. Йәнә ул дарыуҙарҙың кире тәьҫире лә юҡ түгел. Әлбиттә, күҙ йомоп, тик үләндәр менән генә дауаланыуға күсергә өндәмәйем, шулай ҙа уларҙың тәбиғәттә, аяҡ аҫтында үҫкән серле, шифалы хазина икәнен онотмайыҡ. Киләсәктә кешелек яйлап шифалы үләндәргә күсер тип тә уйлайым.\nБелешмә: Аҫылбикә Абдулла ҡыҙы Мәжитова Хәйбулла районы Әбделнасир ауылында тыуып үҫә. Иҫәнгилде ауылы, Сиҙәм ҡасабаһы мәктәптәрендә уҡый, уны тамамлағас, Өфөлә медицина училищеһында белем ала, төп һөнәре - шәфҡәт туташы. Тормош иптәше Риф Урал улы менән дүрт бала тәрбиәләп үҫтергәндәр, биш ейән-ейәнсәргә олатай-өләсәй ҙә улар.\nЯҙылған: 25.09.19 | Ҡаралған: 439


Өфө халҡының иҫәбе 1 миллион 100 мең кешенән артты // Йәмғиәт | новости башинформ.рф\nӨфө халҡының иҫәбе 1 миллион 100 мең кешенән артты\n15:33, 18 февраля 2014 Йәмғиәт\nӨфө халҡының иҫәбе 1 миллион 100 мең кешенән артты. Был хаҡта Өфө хакимиәте башлығы Ирек Ялалов ҡаланың социаль-иҡтисади үҫеш йомғаҡтары буйынса матбуғат конференцияһында хәбәр итте.\n2013 йылда ҡалала 17,2 меңдән ашыу бала тыуған. Ул 2012 йыл күрһәткестәренән биш процентҡа күберәк. Тәбиғи үҫеш 4788 кешегә етте. 2013 йыл эсендә Өфө тыуым һәм халыҡтың тәбиғи үҫеше буйынса Рәсәйҙең миллионлы-ҡалалары араһында (1000 кешегә иҫәпләгәндә) иң юғары күрһәткескә эйә булды.\n— Өфө – ул алты йыл рәттән халыҡ иҫәбенең үҫеш динамикаһы билдәләнгән Рәсәйҙә берҙән-бер миллионлы ҡала, — тип билдәләне Ирек Ялалов.\nТеги: өфө,матбуғат конференцияһы


Благовар районында тиҙҙән яңы комбикорма заводының сафҡа инеүе көтөлә\nСәғәтенә 10 тоннаға тиклем ҡатнаш аҙыҡ етештереүгә иҫәпләнгән объект инвесторҙар ярҙамында төҙөлә. Заман технологиялары менән йыһазландыраласаҡ завод төбәк халҡына өҫтәмә эш урындары булдырыр тип көтөлә.\nЯңы заводтың төҙөлөүе районда сусҡасылыҡ тармағын йәйелдереүгә бер аҙым да булып тора. Благовар селекция һәм гибрид үҙәге былтыр эш башланы. Ул да шулай уҡ республика инвестиция проекттарының береһе.


Өфөлә "Ватан" этнопаркында машиналар ярышы ойоштороусылар 3 миллион һумдан ашыу штраф түләйәсәк. Ноябрь башында, төнөн бер нисә кеше йоҙаҡты ватып амфитеатрға үтеп инә, биләмәгә ҙур зыян килтерә. Был тема бөгөн мэрияла оператив кәңәшмәлә лә ҡаралды. Ҡала хакимиәте башлығы урынбаҫары Салауат Хөсәйенов.\n21-22 ноябрҙә Өфөлә заманса төбәк энциклопедияһына арналған ғилми-ғәмәли конференция уҙа. Уны“Башҡорт энциклопедияһы” ғилми-нәшриәт комплексы ойоштора. Сара халыҡ-ара вәкилдәр ҡатнашлығында бөтә Рәсәй статусына эйә, һүҙлек һәм энциклопедиялар көнөнә арнала.\nУн ай эсендә башлыса тауарҙар һәм хеҙмәттәр ҡиммәтләнгән, тип хәбәр итәләр Статистика хеҙмәтенән. Рәсәй буйынса иһә инфляция 2,4 процент менән билдәләнгән.\nХәҙер ул 35 кешенән тора. Ойошманан Юғары судтың элккке рәйесе Марат Вәкилев китте. Уға Судьялар советынан хат килгән. Элекке судьяларҙың Кеше хоҡуҡтары буйынса советта тора алмауы тураһында яҙылған.\nБашҡортостан аграрийҙары мал ҡышлатыуҙы башланы\nХужалыҡтар ваҡытында кәртә-ҡураларҙы әҙерләгән. Хәҙер мал ҡышҡы рацион буйынса ашатыла. Был иһә һөт һауыу күрһәткестәрен дә яҡшыртырға мөмкинлек бирә. Баймаҡ районында эштәр барышы хаҡында хакимиәт ҡарамағындағы мәғлүмәт һәм консультация эшмәкәрлеге үҙәге етәксеһе Руслан Даурбәков һөйләй.\nБыл турала Республика гидрометеорология үҙәге белгестәре хәбәр итә.\n2 проценты ғына тулыһынса электрон иҫәпләшеү системаһын ҡуллана.\nҺалымды ваҡытында түләргә кәңәш итәләр\nРеспублика халҡы күсемһеҙ милек, транспорт өсөн почта бүлексәләрендә, банктарҙа һәм ведомство сайтындағы электрон сервис ярҙамында түләй ала.\n2024 йылға тиклем ошондай маҡсат ҡуйылды. Чехияның рәсми вәкилдәре Башҡортостанға өс көнлөк эш сәфәре менән килде.\nБынан тыш, милли валютала-һум һәр крондарҙа сауҙа итеү һөйләшеп килешелде. Был маҡсаттар ике республика вәкилдәренең осрашыуында билдәләнде.\nГаз үткәреүгә сертификат алыу өсөн документтар ҡабул ителә башланы\nБөгөндән халыҡҡа социаль ярҙам күрһәтеү һәм күп функциялы үҙәктәр газ үткәреүгә сертификат алыу өсөн документтар ҡабул итә башланы. Айырым категория граждандарға газ үткәреү өсөн дәүләт ярҙамы күрһәтеү кәрәклеген Радий Хәбиров белдергәйне.


Һау бул, нурлы баласаҡ йорто!\n4 Июнь 2018, 17:38\nҮткән аҙнала “Күгәрсенкәй” балалар баҡсаһы үҙенең 23 бәләкәсе, 12 ҡыҙ һәм 11 малай – буласаҡ беренселәр өсөн тантаналы сығарылыш кисәһе үткәрҙе. Моңло көй аҫтында залға тантана сәбәпселәре сығып теҙелде. Ҡулдарында – йәйғорҙоң бар төҫтәрен балҡытҡан шарҙар. Матур күлдәктәрендә ҡыҙҙар үҙҙәре лә гөл-сәскәләй балҡый, ә малайҙар килешле костюмдарында ысын принцтар һымаҡ ине.\nҮткән аҙнала “Күгәрсенкәй” балалар баҡсаһы үҙенең 23 бәләкәсе, 12 ҡыҙ һәм 11 малай – буласаҡ беренселәр өсөн тантаналы сығарылыш кисәһе үткәрҙе.\nМоңло көй аҫтында залға тантана сәбәпселәре сығып теҙелде. Ҡулдарында – йәйғорҙоң бар төҫтәрен балҡытҡан шарҙар. Матур күлдәктәрендә ҡыҙҙар үҙҙәре лә гөл-сәскәләй балҡый, ә малайҙар килешле костюмдарында ысын принцтар һымаҡ ине. Улар башҡарыуында “Һау бул, баҡсабыҙ!” йыры аһәңле лә, бер аҙ моңһоу ҙа яңғыраны.\nШулай булмай ни, 4-5 йыл буйы һине иркәләп-наҙлап, икенсе әсәй ролен башҡарған тәрбиәселәр, ымһындырып торған уйынсыҡтар ҡалаһы менән һаубуллашыуы бер ҙә еңел түгел шул.\nЯратҡан уйынсыҡтарын ҡосаҡтарына нығыраҡ ҡыҫып, улар менән хушлашыу бейеүен дә башҡарҙы, “ҡәҙерле”ләренә йырын да бағышланы бәләкәстәр.\nНисә йылдар дауамында уларҙы ҡурсалап та, тейешенсә шелтәләп тә тәрбиәләгән һөйөклө апайҙарына – тәрбиәсе Разифа Байназарова, уның ярҙамсыһы Әлфира Солтанморатова, алмаш тәрбиәсе Гәүһәр Вәлитоваға һәм өлкән тәрбиәсе Венера Тоҡомбәтова, спортҡа һөйөү тәрбиәләгән Гөлшат Абдрахманова, серле сәнғәт донъяһын асҡан Гөлгөнә Яугилдина, балалар баҡсаһын ваҡытлыса етәкләүсе Рәшиҙә Кәримова, телмәр үҫтереү өҫтөндә эшләгән Светлана Табулдина, ашнаҡсылар һәм башҡа эшсәндәргә оло рәхмәт һүҙҙәрен шиғри юлдар аша белдерҙе сабыйҙар.\nБөтәһе лә һәләтле бит әле үҙҙәре! Ләйсән Кинйәбаева, Уралия Тимербаева, Әминә Мысырғәлина, Эвелина Нуркаева, Мәрйәм Сәйетбаталова, Дилбәр Мәжитова, Зилә Сафина, Аделина Алсынбаевалар һәр байрамда шиғырҙың тәмен белеп, ихлас һөйләү һәләтенә эйә икәнлектәрен иҫбатлаһа, Камелия Ниғәмәтуллина ата-әсәһенә оҡшап бейергә әүәҫлеген күрһәтте.\nӘ бына Гөлнәзирә Аҡкилдинаның әсәһе менән бергәләп башҡарған моңло йыры был кисәгә йәм өҫтәне, күңелдәрҙе иретте. Ә буласаҡ һалдаттарыбыҙ бөтәһе лә бейергә оҫта, шулай ҙа артистарса килештереп ихлас бейеүе менән айырылып торған Ильяс Садыҡовты атап үтеү яҙыҡ булмаҫ. Төрлө кәйефтә кино төшөрөп күрһәткән, үҙҙәре лә ысын актерҙарҙан һис ҡалышмаған Максим Жувасин, Тимур Аллағужин, Фидан Азаматов һәм Юлиә Абдуллиналар мауыҡтырғыс сценкалары менән күңелдәрҙе күтәрҙе.\nКескәйҙәр төркөмөндәге сабыйҙар ҙа ҡунаҡҡа буш ҡул менән килмәгән – апай-ағайҙарына вальс бейеүен бүләк итте, ә бәләкәстәрҙең тәрбиәсеһе Гөлшат Сафина буласаҡ беренселәргә аҡ теләктәрен еткерҙе, белем тауҙарына менгәндә көс-дәрт, уңыштар юлдаш булыуын теләне.\nӘммә 1-се класҡа барыр өсөн белем асҡысы кәрәк тә баһа! Бының өсөн балалар ярҙам һорап тәүҙә Һыу инәһенә (Шәмғиә Исхаҡова) мөрәжәғәт итте. Тылсымлы асҡыстың ҡайҙа икәнлеген белер өсөн уның алдында имтихан тоттолар: хәрефтәрҙән иң ҡәҙерле, матур “әсәй” һәм “атай”, “мәктәп”, “рәхмәт” һүҙҙәрен яҙып күрһәтте. Әһә! Буратино юғалтҡан алтын асҡыс гөбөргәйелдә икән! Тортила (Рәшиҙә Кәримова) һәм уның әхирәттәре лә (Гәүһәр Вәлитова һәм Гөлшат Абдрахманова) бәләкәстәрҙең һәр яҡлап белемен тикшереп ҡараны.\nБалалар зирәклеккә һынауҙарҙы анһат үтеп, ниһайәт, белем иленә алтын асҡысты ҡулына төшөрҙө. Ә кем уларҙы һәр яҡлап үҫтерергә күп көс һалған һуң? Әлбиттә, тәрбиәсе! Был изге һөнәр эйәләренә төбәлгән йылы һүҙҙәр йыш яңғыраны кисәлә.\n- Сабыйҙарыбыҙ нәҡ һеҙҙә йыр-бейеүгә, тасуири шиғыр уҡырға, һүрәт төшөрөргә өйрәнде. Йөрәк наҙығыҙҙы, йылы ҡарашығыҙҙы уларға йәлләмәнегеҙ. Һеҙҙең һөйөү, һеҙ һалған тәрбиә, һеҙ биргән белем мәктәп һуҡмағына аяҡ баҫҡанда балаларыбыҙға һис шикһеҙ ярҙам итер, - тип, бөтә ата-әсәләр исеменән тәбрикләү һүҙҙәрен еткерҙе комитет ағзаһы Нурзилә Сафина.\nСабыйҙарҙы йылмайып-көлөп ҡаршы алып балалар баҡсаһына ҡабул иткән етәксе Алһыу Хәйбуллина ла был сығарылыш төркөм балаларының зирәк, әүҙем, һәләтле булыуҙарына һоҡланыуын белдерҙе, ҡыҙыҡлы ла, ауыр ҙа белем иленә аҡ юлдар теләне. Уның һәм әсәйҙәр ҡулынан тантаналы рәүештә дипломдар, бүләктәр алып ҡыуанды бәләкәстәр. Байрам кисәһе хушлашыу вальсы, матур теләктәр менән зәңгәр күккә бергәләшеп шар осороу, иҫтәлеккә ағас ултыртыу менән тамамланды.\nЭйе, 23 сабый ҙур тормоштоң иң тәүге баҫҡысын ғына үтте әле. Беренсе дәрестәр, тылсымлы һүрәттәр, тәрбиәсе апайҙарҙың яҡты йөҙө менән нурлы балалар баҡсаһы онотолмаҫ, йөрәк түрҙәрендә оҙаҡ һаҡланыр әле. Ә ғәзиз ата-әсәләр һәм хөрмәтле тәрбиәселәрҙең аҡтарҙан-аҡ, изгеләрҙән изге матур теләктәре белем илендә лә тоғро юлдаш, яҡын серҙәш булып уларҙы оҙата барһын!\nБӨТӘ ФОТОЛАРҘЫ ҠАРАРҒА/СМОТРЕТЬ ВСЕ ФОТОГРАФИИ


Ҡара, ҡыҙыл, аҡ... » Башҡортостан гәзите | Газета Башкортостан на башкирском языке официальный сайт\nБашҡортостан гәзите » Баҡса » Ҡара, ҡыҙыл, аҡ...\nҠара, ҡыҙыл, аҡ... 10.10.2014 // Баҡса\nҠара ҡарағатты ҡар ҡалын ятҡан ергә ултыртырға тырышырға кәрәк. Бының әһәмиәте шунда: ҡар аҫтында ҡалған ҡарағат ҡыуағының сәскә бөрөләре ҡышҡы һыуыҡтан һаҡланып ҡала. Ҡар ҡалын ятҡан ерҙә тупраҡ һуң өлгөрә, ҡарағаттың вегетация осоро ла һуң башлана, ул һуң сәскә ата. Һөҙөмтәлә сәскәләр яҙғы ҡырауға бирешмәй.\nҠара ҡарағаттың тамыры ерҙең өҫкө ҡатламында тарала, шуға күрә ул ҡоролоҡҡа түҙә алмай. Тупраҡта дым аҙ булһа, уңышы икеләтә кәмей. Ҡоро килгән яҙғы көндәрҙә ҡар ҡатламының ҡалын булыуы уңышты күтәреү йәһәтенән бик әһәмиәтле.\nҺөрөү ҡатламы һай булған уңдырышһыҙ, ауыр тупраҡлы ерҙә ҡарағаттан юғары уңыш алам тиһәң, һәр квадрат метрға 10-15 кг органик ашлама, 50-60 г комплекслы минераль ашлама (азот, фосфор, калий), 500 г эзбиз индереү талап ителә.\nАшлама индерелгәс, ер тәрән итеп ҡаҙыла, тигеҙләнә, маркерлана. 1,5-2 метр аралыҡта 50x40 см ҙурлығында соҡор ҡаҙыла. Тупраҡтың өҫкө ҡатламы — бер яҡҡа, аҫҡыһы икенсе яҡҡа һалына. Өҫкө ҡатламына ике биҙрә серетмә, 200-250 г суперфосфат, 60 г калий тоҙо һалып, яҡшылап бутала. Байытылған тупраҡты соҡорға һалып, ҡарағат үҫентеһен ултырталар.


14:31, 7 февраль 2017 версияһы\n25 байт өҫтәлгән , 5 лет назад\n14:35, 3 декабрь 2012 версияһы (төҙәтеү)\n14:31, 7 февраль 2017 версияһы (төҙәтеү) (кире алыу)\n== Талаптар ==\nУмарта ҡоро, йылы, яҡшы елләтелерлек, яуым-төшөмдән һәм тышҡы температураның киҫкен үҙгәреүенән бал ҡорттарын ышаныслы һаҡларлыҡ һәм ҡышҡы осорҙа уларҙың һәләк булмауын тәьмин итерлек булырға тейеш.\nБал ҡорттарының биологик үҙенсәлектәрен иҫәпкә алып, бөтә типтағы умарталарҙың эске ояларының мотлаҡ тип иҫәпләнгән ҙурлығы (үлсәме) булырға тейеш:\n— ике оя кәрәҙе араһындағы аралыҡ — 37 мм;\n— йәнәш кәрәҙҙәр араһындағы буш урындар, бал ҡорттары өсөн йөрөү юлы ҙурлығы — 12 мм (был ике бал ҡорто бейеклеге);\n— рамдарҙың ҡабырғалағыһының планкалары, умартаның ситтәре (стенаһы) араһындағы аралыҡ — 7,5 мм;\n— рамдарҙың өҫтөндәге аралыҡ — 8 мм;\n— рамдар аҫтындағы бушлыҡ (рамдың аҫҡы планкаһынан умартаның төбөнә тиклем) — 20 мм.\nЯһағанда мотлаҡ рәүештә ошо параметрҙарҙы иҫәпкә алырға кәрәк. Әгәр ҙә был үлсәмдәрҙе һаҡламаһаң, бал ҡорттарына үтеп йөрөү өсөн ҡыҫынҡы буласаҡ, әҙурайтыбыраҡ ебәрһәң, буш урында кәрәҙ төҙөй, балауыҙ оролары — “телсәләр”«телсәләр» һаласаҡтар. Хәтерегеҙҙә тотоғоҙ: бал ҡорттары бушлыҡты яратмай, бының менән килешә алмай.\nУмарталарҙы, рамдарҙы башлыса ылыҫлы, йомшаҡ япраҡлы ағастарҙан: ыҫмалаһыҙ ҡарағайҙан, шыршынан, йүкәнән, тирәктән, күк тирәктән һәм уҫаҡтан эшләйҙәр. Шулай уҡ һирәк осраҡта ҡыҙыл талдан, өйәңкенән һәм ҡараманан яһайҙар. Умарта эшләйбеҙ тип, ундай ағастарҙы һыу, йылға буйҙарынан йыҡмағыҙ. Ағастың еүешлеге 15 проценттан артырға тейеш түгел. Ул беренсе һәм икенсе сортлы булһын, ә рамдар өсөн 3 – — 5-се сортлыһын да файҙаланырға мөмкин. Ҡаты ағастар (ҡайын кеүек) эшкә яраҡлы түгел, улар ауыр була һәм йылылыҡты насар һаҡлай. Ағас сирһеҙ, тура ҡатламлы, бөжәк\nйырғысламаған булырға тейеш, серегән, ярылған урындары булмаһын.\nУмарта эшләгәс, уны оҙаҡ йылдар ҡулланыу, бал ҡорттары үҙ умартаһын тиҙерәк тапһын өсөн тәүҙә әлиф, шунан умартаның тышҡы яҡтарын аҡ, зәңгәр, күк, һары, йәшел төҫтәргә буярға кәрәк (ҡорттар ошо төҫтәрҙе яҡшы күрә һәм айыра). Май буяуын ҡулланыу һәйбәт. Эмаль буяу тиҙ ҡубыусан була.\n== Төп өлөштәре ==\nКорпус — унда умартаның ҙур рамдары менән бал ҡорттарының оялары урынлаштырыла.\nМагазин өҫтәлмәһе — бал йыйыу осоронда балды һалыу өсөн ярты магазин рамдары ҡуйыла.\nҠапҡас — яҫы, бер яҡҡа иңкеү (ике яҡҡа иңкеү), корпусҡа йәки магазин өҫтәмәһенә кейҙерелә.\nАҫҡы ҡапҡас — умартаның түшәмен нығытыусы беркеткес, бында кәмәшәүҙәрҙе урынлаштыралар, өҫкә йылытҡыс материалды (яҫтыҡты) һалалар.\nТөп — ысҡындырып алынмалы йәки түбәнге кейәһе менән осоп килеп ултырыу таҡтаһы тотош корпусҡа ҡағылған булырға мөмкин.\n== Рамдар ==\n[[File:Beekeeping langstroth hive frame.jpg|left|200px]]Оя һәм магазин рамдары була. Уларҙа бал ҡорттары кәрәҙ — ояларҙың нигеҙен һуҙа. Һәр рам өҫкө, аҫҡы бурсанан, ике ян-яҡ планканан тора. Өҫкө бурсаның ике башы рамды умартаға элеп ҡуйыу өсөн 10-ар мм оҙонлоҡҡа артып сығып тора. Бөтә төр умарталарҙа ла рамдың өҫкө бурсаһы менән ян-яҡ планкалары яҫылығы буйынса бер тигеҙ — 25 мм була (өҫкө өлөштә 1/3 бейеклеккә улар 37 миллиметрға тиклем киңәйтелгән); өҫкө бурсаның ҡалынлығы — 20–22 20-22 мм, ян-яҡтағылары —8–10 —8-10 мм. Аҫҡы бурса оҙонлоғо буйынса рамдың асыҡлығына тигеҙ, ә киҫелеше буйынса 15х15 15×15 мм тәшкил итә. Ян-яҡ планкаларҙы өҫкө һәм аҫҡы бурсаларға 30–3530-35 миллиметрлы ҡаҙау менән ҡағалар.\nСтандарт оя рамдарының күләме 435х300435×300 мм (оҙонлоғо һәм бейеклеге). (Һүрәттә ҡарағыҙ). Күп корпуслы умартаның рамдар үлсәме — 435х230 435×230 мм, ә магазиндың яртылаш рамдарының үлсәме — 435х145 435×145 мм; ошо һуңғы әйткән ике төрлө рамдарҙың башҡа үлсәмдәре (киңлеге, яҫылығы һ.б.) оя рамдары менән бер иш.\n== Эш ҡоралдары ==\nУмартасыға күс ябыр өсөн иң тәүҙә, әлбиттә, умарта кәрәк. Хәҙерге көндә йыш таралғандары түбәндәгеләр: 12 рамлы дадан умартаһы, ике корпуслы умарта, умарта-лежак (йәғни горизонталь, киң 20–2420-24 рамлы умарта) һәм күп корпуслы (4–54-5 корпустан торған) вертикаль умарта.\nБеҙҙең Башҡортостанда предприятиелар, айырым урман хужалыҡтары, шәхси эшҡыуарҙар умарта эшләйҙәр. Стәрлетамаҡта һәм Таганрогта умартасылыҡ ҡорамалдары сығарыусы заводтар бар, ләкин улар умарта эшләп сығармай. Беҙгә улар Киров, Пермь өлкәләренән килтерелә. Ҡайһы бер урман хужалыҡтары, бәлки, үҙҙәре өсөн эшләп сығаралыр, ә күпләп яһау юҡ.\nШуның өсөн һеҙ, ҡортсолоҡ менән шөғөлләнер булғас, үҙегеҙ эшләп ҡарағыҙ.\nУмартанан тыш тағы ла ошондай ҡоралдар кәрәк буласаҡ: күрек йәки төтәткес, битлек йәки күҙлек, умарталыҡ бысағы, аҡ халат — уны күс һәм оя ҡарағанда, умарта янында эшләгәндә кейәләр. Бал ҡорто ғаиләләрен ҡарағанда айырым рамдарҙы, баллы кәрәҙҙе ҡулда тотоп йөрөмәҫ өсөн айырым, рам һыйырлыҡ күсереп йөрөтә торған йәшник йә ҡап (пакет) кәрәк.\nҠорт айырған осорҙа умартасының моҙғаһы булыуы шарт. Уның атамалары төрлөсә: ҡайһы бер райондарҙа, ауылдарҙа тубал тиҙәр, ҡайһылары тәгәс йә ҡаяҙ тип йөрөтә. Нисек кенә әйтмәһендәр, уның маҡсаты — берәй урынға ҡунған, һырыған күсте йыйып алыу өсөн яһалған һауыт, ә йыйыр өсөн ҙур ағас ҡалаҡ кәрәк. Моҙғаны завод эшләп сығара. Айырым умартасылар ҙур күстәр өсөн оло моҙға яһай, сөнки бәләкәйенә ҙур күс ябылһа, уның эсендә янып үлә.\nҠорттарҙы ҡарағанда ҡаҙ, бигерәк тә өйрәк ҡанаты булһа яҡшы. Уның менән рамдағы, кәрәҙҙәге ҡорттарҙы һыпырып төшөрөргә уңайлы.\nСығанағы — «https://ba.wikibooks.org/wiki/Махсус:Сравнение_версий/12614»


Быйыл Башҡортостанда үткән йыл менән сағыштырғанда 470 мең тоннаға күберәк уңыш йыйып алынған\nАйырыуса яҡшы күрһәткестәр Ауырғазы, Баймаҡ, Благовар, Дәүләкән, Стәрлетамаҡ райондарында. Шул уҡ ваҡытта мулыраҡ уңыш өҫтәмә аҡсаға әйләнеүен көтөргә тура килмәй. Был яҙғы сәсеү кампанияһының аграрийҙар өсөн ҡиммәткә төшөүе менән бәйле тип билдәләйҙәр ауыл хужалығы министрлығында.\nӘ бына йыйып алынған ашлыҡ юғалмаясаҡ тип белдерҙе ураҡ эштәре һөҙөмтәләре темаһына арналған матбуғат конференцияһында Николай Коваленко. Республика һаҡлағыстары 4 миллион тонна иген һыйҙыра ала. Ә киптергестәр етмәй. Шуға ла киләһе йылдарҙа уларҙы модернизациялау һәм төҙөүгә күп иғтибар бүленәсәк. Шулай уҡ теплицалар, фермалар, селекция үҙәктәре булдырыу ҙа субсидиялау программаларға ярашлы дауам итәсәк. Шул уҡ ваҡытта, алдан әйтелгәнсә бюджет ярҙамын күрһәтеүҙә һөҙөмтәле эшләүсе хужалыҡтарға өҫтөнлөк биреләсәк.


Хәбәрҙәр: Япония ҡаза күргән Филиппинға ярҙамға килде.\nЯпония ҡаза күргән Филиппинға ярҙамға килде.\nЯпонияның үҙ-үҙеңде һаҡлау көстәре отрядтары, ай башында илгә ябырылған емергес “Хайян” тайфунынан зыян күргәндәргә ярҙам итеү өсөн, Филиппиндың Таклобан ҡалаһына килде.\nБыл урындан 10 километрҙа ғына Икенсе Бөтә донъя һуғышы заманында Филиппинды Япония илбаҫарҙарынан азат иткән Америка хәрбиҙәренә һәйкәл тора. 60 йылдан һуң, урындағы халыҡ гумантиар миссия менән килгән 1 000 кешенән торған Япония десантын сәләмләп ҡаршыланы. Һиптергестәр менән ҡоралланған һалдаттар ваҡытлы торлаҡтар торған территорияны пестицидтар менән эшкәртә башланы.\n“Тәбиғәт ҡазалары ҡурҡыныс,- ти Япония һалдаттарының береһе.-Япондар 2011 йылдағы ер тетрәү ваҡытында уны үҙҙәре кисерҙе. Әммә беҙ хәҙер туплаған тәжрибәбеҙҙе филиппиндарға ярҙам итеү өсөн ҡуллана алабыҙ.”\nСтихия йөҙҙәрсә йортто юҡ иткән, кешеләр дарыу, аҙыҡ-түлек, һыуға ҡытлыҡ кисерә. Ләкин шундай хәлдә лә халыҡ балаларҙы Яңы йыл байрамынан мәхрүм итмәҫкә булған- харабалар араһында 5 меңдән ашыу кешеһен юғалтҡан ҡалала өмөт билдәһе булып биҙәлгән шыршы тора.\n“Уны минең ҡыҙым уйлап сығарҙы,-ти бер ҡатын.-Тайфундан һуң өс көн үткәс, аунап ятҡан шыршыны күреп ҡалған. Ул, ватыҡ шыршыны йүнәтеп, матурлап ултыртып ҡуйҙы.”\nФилиппинда, рәсми мәғлүмәттәр буйынса, 12 миллион кеше тайфундан зыян күргән. Күрелгән ҡаза 10 миллиард долларға барып баҫҡан.


Инфоурок › Другое › Презентации › Презентация по башкирскому языку на тему: С. Муллабаев. Осень. Виды предложений по цели высказывания\nМуниципальное бюджетное общеобразовательное учреждение Средняя общеобразовательная школа №1 города Бирска муниципального района Бирский район Республики Башкортостан Сөләймән Муллабаев “Көҙгө урман”. Маҡсаты буйынса һөйләм төрҙәре\nАбағаға баға-баға, башым бәрҙем бағанаға. Ҡапҡан таптым, ҡапҡанға ҡаптым.\nСөләймән Миңлеғужа улы Муллабаев 1924 йылдың 10 октябрендә Ырымбур өлкәһе Красногвардейский районы Иҫке Юлдаш ауылында тыуа. Шағирҙың 1963 йылда сыҡҡан «Ҡәҙерле һүҙ», «Йондоҙ бүләк итермен», «Беҙҙең өй», «Урман докторы», «Тылсымлы күл» кеүек шиғырҙар, әкиәттәр китабы уҡыусыларға яҡшы таныш.\nКөҙ килгән, көҙ килгән, Көҙ быйыл бик тиҙ килгән ……………………………. ………………………………. Гөлфиә Юнысова “Көҙ килгән”\nКилеп етте тағы көҙ көнө, Ябай түгел көҙҙөң алтыны. ………………………………. …………………………… Кәтибә Кинйәбулатова “Көҙҙәр еткәс”\nДәрес: башҡорт (дәүләт) теле\nДәреслек авторҙары: Усманова М.Ғ.,Ғәбитова З.М.\n29- 32 се биттәр\nТема: Сөләймән Муллабаев “Көҙгө урман”. Маҡсаты буйынса һөйләм төрҙәре\nМаҡсат: көҙ миҙгеленең матурлығын, күркәмлеген асыҡлау, тасуири уҡыу өҫтөндә эшләү, тәбиғәткә ҡарата һөйөү тәрбиәләү.\nЙыһазландырыу: проектор,презентация, һүрәттәр\n- Һаулыҡ һорашыу.\n- Дежур уҡыусы менән әңгәмә.\nДәрестең темаһы һәм маҡсаты менән таныштырыу.\n(Йыһазландырылған таҡтаға ҡарап уҡыусылар менән дәрестең темаһын һәм маҡсатын билдәләү).\n2. Фонетик-артикуляцион күнегеүҙәр. (проектор аша күрһәтеү)\nАбағаға баға-баға башым бәрҙем бағанаға.\nҠапҡан таптым, ҡапҡанға ҡаптым.\n1) Автор тураһында белешмә: (слайдҡа иғтибар итеү)\nСөләймән Миңлеғужа улы Муллабаев 1924 йылдың 10 октябрендә Ырымбур өлкәһе Красногвардейский районы Иҫке Юлдаш ауылында тыуа.\nШағирҙың 1963 йылда сыҡҡан “Ҡәҙерле һүҙ”, “Йондоҙ бүләк итермен”, “Беҙҙең өй”, “Урман докторы”, “Тылсымлы күл” кеүек шиғырҙар, әкиәттәр китаптары уҡыусыларға яҡшы таныш.\n2) Шиғыр йөкмәткеһе өҫтөндә эш.\n- Һүҙлек өҫтөндә эшләү;\n- уҡытыусының тасуири уҡыуы;\n- сылбырлы уҡыу (тәржемә менән);\n- дәреслектәге һорауҙарға яуап биреү;\n- алдағы кластарҙа көҙ темаһына бағышланған шиғырҙарҙы иҫкә төшөрөү. Уҡытыусы шиғырҙың тәүге строфаһын башлай, уҡыусылар дауам итә. (слайдтар)\nа) Көҙ килгән, көҙ килгән,\nКөҙ быйыл бик тиҙ килгән.\nГөлфиә Юнысова “Көҙ килгән”\nб) Килеп етте тағы көҙ көнө,\nКәтибә Кинйәбулатова “Көҙҙәр еткәс”\n3) Ял минуты\n4) Грамматик тема.\n29-сы биттәге ҡағиҙә менән танышыу. Рус теле менән сағыштырыу. Миҫалдар килтереү: Быйыл көҙ бигерәк тә моңһоу килде. Ә ағастар шыбыр-шыбыр киләме? Йәмле лә һуң көҙ биҙәктәре! Мин был матурлыҡты күрергә тейеш!\n5) Һүрәт буйынса һөйләмдәр уйлап яҙыу.\nТерәк һүҙҙәр: көҙ, һауа торошо, ҡояш, йылы, ел, ямғыр, һары, һыуыҡ, япраҡ, көндөҙ, кис, һуҡмаҡ, ҡойола, ер, урман, төрлө төҫтә.\n6) Көҙ тураһында һынамыштар, әйтемдәр, мәҡәлдәр әйтеү.\nБеҙ бөгөн дәрестә нимәләр белдек?\nНиндәй яңы һүҙҙәр өйрәндек?\nДәресебеҙҙе ошондай шиғыр юлдары менән тамамлайыҡ:\nКөҙ миҙгеле тураһында диалог төҙөргә.\nНомер материала: 494176


Белоретта – йәнә ҡыуаныслы ваҡиға\n15 Сентябрь , 19:30\nБөгөн унда рессоралар етештереү заводы асылды.\nБөгөн Белоретта “Рессора” фәнни-етештереү фирмаһының рессоралар етештереү буйынса яңы заводы асылды. Был – Урал пружиналар заводының инвестиция проекты. Төп идея - транспорт саралары сығарған Рәсәй предприятиеларын сифатлы автокомпоненттар менән өҙлөкһөҙ тәьмин итеү, шулай уҡ Белоретта яңы эш урындары булдырыу һәм Европа баҙарына сығыу. Проектҡа инвестиция күләме – 500 миллион һум.\n“Белоретҡа сираттағы тапҡыр күңелле ваҡиға айҡанлы киләбеҙ, күптән түгел генә БМК-ла металл прокаты линияһын асҡайныҡ. Бөгөн иһә Урал пружиналар заводының уңышына ҡыуанабыҙ. Был проект бер йыл элек өҫтөнлөклөләр иҫәбенә индерелгәйне. Предприятие инновациялы, бында эш өсөн яҡшы шарттар тыуҙырылған. Завод етәкселеге артабан да үҙ эшселәре хаҡында хәстәрлек күрер тип ышанам”, – тине Радий Хәбиров объектты асыу тантанаһында.\n“КамАЗ” йәмғиәтенең генераль директоры Сергей Когогин Рәсәйҙә заманса технологияларға эйә булған ҡеүәтле һәм компактлы производстволар барлыҡҡа килеүен билдәләне. “Тәүге рессораларҙың сыға башлауын түҙемһеҙлек менән көтәм һәм завод заманса автомобилдәр өсөн кәрәкле продукция етештерә башлар тип өмөтләнәм”, – тине ул.\n“УРАЛ” автомобиль заводының генераль директоры сәнәғәттең үҫешенә ҡыуанысын белдерҙе. “Сифатлы автомобиль сифатлы комплектлау өлөштәренән эшләнә. Бергәләп Рәсәй автомобиль сәнәғәтенең сифатын яҡшыртырбыҙ тип ышанам”, – тине ул.\nЗаводты асыу тантанаһында шулай уҡ “Уралвагонзавод” концерны генераль директоры урынбаҫары Борис Мягков бындай ваҡиғаның тап Башҡортостан биләмәһендә булыуына ҡыуанысын йәшермәне. “Ишембайҙа беҙҙең “Витязь” предприятиеһы бар. Республика етәкселегенең сәнәғәтте үҫтереүгә ҙур тырышлыҡ һалыуын күрәбеҙ. Был предприятиены ла уңыш көтә”, – тине ул.\n“Рессора” фәнни-етештереү фирмаһы заводы генераль директоры Денис Лоҡманов үҙ сиратында предприятиеның Башҡортостан Башлығы һәм республика Хөкүмәтенең ярҙамын даими тойоуын билдәләне. Радий Хәбиров завод хеҙмәткәрҙәренә дәүләт наградалары, ә предприятие етәксеһе Денис Лоҡмановҡа Салауат Юлаев ордены тапшырҙы.\nМәғлүм булыуынса, заманса производство рессора продукцияһының сифатын Европа стандарттарына тиклем яҡшыртыу, уның яңы төрҙәрен үҙләштереү мөмкинлеген бирәсәк. Айына бында 1200 тонна рессора сығарыу планлаштырыла.\nӘйткәндәй, Белореттағы иҫтәлекле ваҡиға тураһында республика Башлығы социаль селтәрҙәге сәхифәһендә лә яҙып сыҡты. “Бер йыл элек Белореттағы “Рессора” фәнни-етештереү предприятиеһын өҫтөнлөклө инвестиция проекттары иҫәбенә индергәйнек. Һәм бына шуның һөҙөмтәһенә шаһитбыҙ. Бөгөн Белоретта яңы рессоралар производствоһын астыҡ. Уның Рәсәйҙә пружина продукцияһы етештереү һәм тәьмин итеү йәһәтенән алдынғы предприятие, флагман – Урал пружиналар заводы нигеҙендә ойошторолоуы мөһим.\nЯңы предприятие баҙарға йылына 14 мең тонна продукция сығарасаҡ. Тармаҡта уға ихтыяж булырына иманым камил. “КамАЗ”, “Уралвагонзавод”, “УРАЛ” кеүек ҙур сәнәғәт предприятиелары уның даими заказсыларына әүерелеүенә иҫәп тотабыҙ.\nЯңы предприятиела бөтә нәмә инновациялы, алдынғы, тулыһынса автоматлаштырылған. Завод командаһына эшкә намыҫлы мөнәсәбәт өсөн рәхмәт. Бында ярты миллиард һум йүнәлтелгән, 98 кеше эш менән тәьмин ителгән.\nЯңы производство энергетика, машиналар, вагон эшләү тармағындағы төп предприятиелар өсөн изделиелар сығарыу йәһәтенән республика позицияларын нығытыр, тип ышанам.\nЯңы предприятие асылыу менән барығыҙҙы ла ҡотлайым, артабан киттек”, – тип яҙған Радий Хәбиров.


Санто-Доминго (Антьокия) — Башҡорт Википедияһы\n6°28′15″ с. ш. 75°09′57″ з. д.\n10 759 кеше (2012)\n1975 ± 1 метр\nСанто-Доминго (исп. Santo Domingo) — Колумбияның төньяғындағы ҡалаһы һәм муниципалитеты, Антьокия департаменты территорияһында урынлашҡан. Төньяҡ-Көнсығыш Антьокия суб. төбәге составына инә.\nҺуңыраҡ ҡалаға тиклем үҫешкән ауылға нигеҙ 1778 йылдың 12 ғинуарында һалынған. 1814 йылда Санто-Доминго айырым административ берәмек булып китә.\nҠала департаменттың көнсығыш өлөшөндә, Үҙәк Кордильер тауында, департаменттың үҙәге Медельиндан төньяҡ-көнсығышҡа табан 46 километр самаһы алыҫлыҡта урынлашҡан. Абсолют бейеклеге — диңгеҙ кимәленән 2003 метр. Санто-Доминго муниципалитеты төньяҡтан Йоломбо һәм Сиснерос, төньяҡ-көнбайышта — Санта-роса-де-Осос, көнбайышта — Донматиас һәм Барбоса, көньяҡта — Консепсьон һәм Алехандрия, көнсығышта — Сан-Роке муниципалитеттары менән сиктәш. Муниципалитет майҙаны 271 км2 тәшкил итә.\nКолумбия Милли администрация департаментының статистика мәғлүмәттәре буйынса, 2012 йылда ҡала һәм муниципалитеттың бергә дөйөм халҡы 10 759 кеше тәшкил итә.\nМуниципалитетта йылдар буйынса халыҡ һанының динамикаһы:\nХалыҡ иҫәбен алыу мәғлүмәттәренә ярашлы, 2005 йылда ир-егеттәр Санто-Доминго халҡының 51,5 %, ҡатын — ҡыҙ- 48,5 процентын тәшкил иткән. Расаға ҡарата аҡ тәнлеләр һәм метистар 98,4 процент; негрҙар, мулаттар һәм райсалдар — 1,6 %.\nХалыҡтың 15 йәштән өлкән кешеләре араһында грамоталылыҡ кимәле −90 %.\nСанто-Доминго иҡтисады нигеҙендә ауыл хужалығы етештереү тора. Муниципалитет территорияһында башлыса кофе, шулай уҡ шәкәр ҡамышы, маниок, картуф, помидор, кукуруз, фасоль үҫтерәләр. Ҡала һәм муниципалитект предприятиеларының 38,4 процентын сауҙа өлкәһе предприятиелары, 39,2 процентын — хеҙмәтләндереү өлкәһе, 18,8 % — сәнәғәт предприятиелары, 3,6 проценты — предприятие иҡтисадының башҡа тармаҡтары тәшкил итә.\nhttps://ba.wikipedia.org/w/index.php?title=Санто-Доминго_(Антьокия)&oldid=891094 ҡабул ителгән\nБыл бит һуңғы тапҡыр 18:01 30 май 2019 үҙгәртелгән.


Өфөләге Вәлиди күпере ябылды | ГТРК «Башкортостан» - Хәбәрҙәр | 208053\n19 января 2021 — 15:40 ГТРК «Башкортостан»\nШәмбенән Зәки Вәлиди урамы аҙағындағы үткәүел тулыһынса ябылды. Һынау рәүешендә башҡарылған сара эштәр ваҡытында хәрәкәтте дөрөҫ ойоштороу маҡсатынан эшләнде. Хәҙер реконструкцияланған объектты урап йөрөргә тура килә. Эштәр барышын һәм буласаҡ һөҙөмтәне хәбәрсебеҙ Иҙел Алсынов барланы. Зәки Вәлиди урамы һәм Салауат Юлаев проспекты үткәүелендә реконструкция эштәре башланыу менән юлдарҙа тығындар барлыҡҡа килде. Шул сәбәпле хәҙер ҡала халҡына яңы, үҙҙәренә уңайлы булған маршрут һайларға тура килә. Мәҫәлән, бығаса Дим ҡасабаһынан ҡаланың көньяҡ күперенә 25-30 минутта килеп етергә булһа, әле иһә кәмендә 1 сәғәттән ашыу ваҡыт талап ителә. Дим биҫтәһендә йәшәүселәргә һуңғы көндәр айырым бер һынауға әйләнде. Шулай ҙа, ҡала халҡы юлда ҡатмарлыҡтар булыуына ҡарамаҫтан, реконструкция күптән кәрәк ине, ти. Ҡала хакимиәтенән хәбәр итеүҙәренсә, юлдың был өлөшөндә транспорт хәрәкәте тәүлек әйләнәһенә күҙәтеүгә алынған. Светофорҙарҙың эшләү режимы урындағы хәлгә ҡарап көйләнә. Шулай ҙа белегестәр водителдәрҙе альтернатив маршруттар һайларға саҡыра. Мәҫәлән, Дим биҫтәһендә йәшәүселәрҙе Затон йәки Нуғай юлы, ә Йәшел сауҡалыҡтан килеүселәргә Ағиҙел яр буйы урамы аша йөрөргә кәңәш ителә. Шулай уҡ урындағы халыҡҡа Затон аша йөрөү өсөн автобустар һанын арттырыу мәсьәләһе хәл ителә. Сергей Греков Салауат Юлаев проспекты һәм Зәки Вәлиди урамдары киҫелешендәге үткәүелде төҙөкләндәреү сәбәпле барлыҡ урау юлдарҙы һәр саҡ таҙа тотоуҙы талап итте. Реконструкциянан һуң Зәки Вәлиди урамы һәм Салауат Юлаев проспекты киҫелешендәге юл үткәргесенең мөмкинлектәре өс тапҡырға артасаҡ, ә проспектағы 4 һыҙатты алтыға тиклем арттырыу ҡарала. Был иһә машина ағымының мөмкинлеген 27 % тиклем күтәрәсәк. Алдағы көндәрҙә тығындарҙы кәметеү йәһәтенән юлдарҙа яңы өҫтәмә юл знактары ҡуйыласаҡ. Белгестәр автоһәүҫкәрҙәрҙе ҡағиҙәләрҙе инҡар итмәүҙе һорай. Реконструкция 2021 йылдың ноябрь айында тамаланырға тейеш. Әммә белегестәр төҙөлөш ваҡыты тағы ла ҡыҫҡарырға тейеш, тип белдерә


Оҙаҡ йәшәү сере – йәшел сәй\n16 Август 2019, 12:13\nРиүәйәттәрҙә яҙылыуынса, йәшел сәйҙе беҙҙең эраға тиклем өсөнсө мең йыллыҡта йәшәгән ҡытай императоры Чен Нунг асҡан. Бер ваҡыт ул баҡсаһында ял иткәндә, уның ҡайнар һыулы көршәгенә ағастан япраҡтар ҡойолоп төшә. Император көршәктәге һыуҙы эсә һәм яңы тәм татыуына ҡыуана. Йәшел сәй оҙаҡ ваҡыт шифалы эсемлек булараҡ ҡулланылған, ә киң билдәлелекте ул һуңыраҡ яулай.\nЙәшел сәйҙең файҙаһы тураһында\nЙәшел сәй һаулыҡ өсөн бик файҙалы.Төрлө илдәр институттарындағы заманса тикшеренеүҙәр йәшел сәйҙең дауалау үҙенсәлектәрен иҫбатлаған. Был эсемлекте күп төрлө ауырыуҙарға ҡаршы көрәш сараһы итеп ҡулланалар. Сәй составына А, В, В2, С витаминдары, ҙур күләмдә минералдар һәм микроэлементтар инә.\nЙәшел сәйҙең файҙаһы:\n*Кеше организмының һыуыҡ тейеүгә ҡаршы тороусанлығын арттыра;\n*Холестерин кимәлен кәметә;\n*Ҡан системаһы эшмәкәрлеген яҡшырта:\n*Ҡан баҫымын түбәнәйтә;\n*Диабетты дауалауға ярҙам итә (ҡандағы шәкәр кимәлен нормала тота);\n*Бөйөрҙәр функцияһын яҡшырта;\n* Ашҡаҙан-эсәк трактына яҡшы йоғонто яһай;\n*Организмды токсиндарҙан таҙарта.\nЙәшел сәйҙе ҡулланыу. Күп төрлө медицина үҙәктәренең тикшеренеүҙәре иҫбатлауынса, йәшел сәйҙе даими ҡулланыу онкология ауырыуҙары үҫеше ҡурҡынысын кәметә. Составында фтор булғанға күрә, был эсемлек тештәрҙе кариестан һаҡлай һәм теш ҡаҙнаһы ауырыуҙарын иҫкәртә. Йәшел сәйҙе физик һәм аҡыл көсө күп талап ителгән кешеләргә эсергә кәрәк, нервыларҙы тынысландыра һәм хәтерҙе яҡшырта.\nЙәшел сәйҙәге катехиндар ирекле радикалдарҙың тәьҫирен нейтралләштерә һәм тән күҙәнәктәрен ҡартайыуҙан һаҡлай. Йәшел сәйҙең кеше организмына ҡарата булған ыңғай йоғонтоһон һанап бөткөһөҙ. Япондар фекеренсә, был шифалы эсемлек 61 сирҙән дауалай һәм оҙаҡ йәшәүҙең сере булып тора.\nСәйҙең кеше организмына ҡарата булған насар йоғонтоһо иҫбатланмаған.\nЙәшел сәйҙе нисек бешерергә?\nСәйҙе нисек бешереү тураһында төрлө фекерҙәр йөрөй.Йәшел сәйҙе дөрөҫ бешереү үҙе бер сәнғәт. Ҡытайҙа хатта бының өсөн махсус йола бар:\n– сәйҙе яңы ҡайнап сыҡҡан һыу менән бешерергә һәм 2 минуттан артыҡ тоторға ярамай.\n– термос, металл һәм пластик сәйнүктәр йәшел сәй бешереү өсөн бармай.\n– сәйнүктең эсе һыуыҡ булмаҫҡа тейеш.\n– ”иҫке“ сәйҙе эсергә ярамай. Бешерелеп оҙаҡ ваҡыт һыуһыҙ ҡалған сәй япраҡтары үҙәнселеген юғалта.\n– йәшел сәйҙе күп күләмдә эсергә ярамай.\n– сәйҙең төҫө уның сифатын билдәләмәй, шуға күрә быға иғтибар итмәгеҙ.\nГөлшат Рәйесова әҙерләне.