Баш ҡалала «Медиапрофи-2015» республика журналистар премияһы еңеүселәренең исеме билдәле булды // Йәмғиәт | новости башинформ.рф\nБаш ҡалала «Медиапрофи-2015» республика журналистар премияһы еңеүселәренең исеме билдәле булды\n17:46, 11 декабря 2015 Йәмғиәт\nӨФӨ, 2015 йыл, 11 декабрь. /«Башинформ» мәғлүмәт агентлығы/.\nӨфөлә «Медиапрофи-2015» республика журналистар премияһы еңеүселәренең исеме билдәле булды. Быйылғы бәйгенең темаһы — «Үҫеш нөктәләре». Жюри уңышлы эшҡыуарлыҡ башланғыстары, етештереүҙе үҫтереү, урындағы властың уңайлы эш мөхите булдырыу йәһәтенән тырышлығы хаҡындағы иң яҡшы эштәрҙе һайлап алды. Конкурсҡа республика һәм муниципаль киң мәғлүмәт саралары журналистарының 200-ҙән ашыу эше ҡабул ителде.\nҺәр номинацияла «республика» һәм «муниципаль киң мәғлүмәт саралары» категориялары буйынса еңеүселәр билдәләнде. «Иң яҡшы репортаж» өсөн наградаға «Комсомольская правда-Уфа» гәзитенән Дарья Петрова һәм Бөрөнөң «Победа» гәзите хәбәрсеһе Ольга Тимофеева лайыҡ булды. «Иң яҡшы очерк»ты «Ватандаш» журналы мөхәррире Эльвира Халиҡова һәм Октябрьский ҡалаһынан «Тыуған яҡ» гәзите хәбәрсеһе Сәлиә Ғарифуллина яҙған. «Комсомольская правда» гәзите фотографы Тимур Шәрипҡолов фоторепортаж өсөн махсус награда алды. «Иң яҡшы интернет-проект» номинацияһында эшҡыуарлыҡ тураһында мәҡәләләр шәлкеме өсөн «Башинформ» агентлығынан Артур Басиров еңеүсе тип танылды. «Иң яҡшы интервью» номинацияһында — «Аргументы и факты» гәзите хәбәрсеһе Айгөл Мусина, «Сибайский рабочий» гәзите хәбәрсеһе Римма Юнысова, «Иң яҡшы аналитик материал» номинацияһында «Республика Башкортостан» гәзите хәбәрсеһе Алексей Шильников, Көйөргәҙе мәғлүмәт үҙәге хәбәрсеһе Гөлназ Йәғәфәрова еңеп сыҡты.


Ҡырғыҙстанда үткән Башҡортостан мәҙәниәте һәм фәне көндәре сиктәрендә ойошторолған саралар урындағы халыҡта ҙур ҡыҙыҡһыныу уятты\nДүрт көн дауамында Бишкәктә башҡорт халҡының боронғо кәсептәрен, тормош-көнкүрешен сағылдырған экспозициялар, шулай уҡ хәҙерге башҡорт рәссамдары күргәҙмәһе эшләне. Күргәҙмәгә ҡуйылған эштәр урындағы музейға бүләк ителде.\nҠырғыҙстан тамашасылары алдында республиканың билдәле йырсылары, Фәйзи Ғәскәров исемендәге дәүләт академия халыҡ бейеүҙәре ансамбле һәм «Арғымаҡ» этно-рок төркөмө сығыш яһаны. Мостай Кәрим исемендәге йәштәр театры артистары халыҡты спектаклдәре менән ҡыуандырҙы. Башҡорт һәм ҡырғыҙ әҙәбиәттәре аҡһаҡалдары Мостай Кәрим менән Сыңғыҙ Айтматовты күп йыллыҡ дуҫлыҡ ептәре бәйләүен дә Бишкәк тамашасылары яҡшы хәтерләй.\nАсҡар Айтматов, Сыңғыҙ Айтматовтың улы: «Атайым Мостай Кәрим менән дуҫлығына бик ғорурлана ине. Улар икеһе лә төрөк донъяһының бөйөк шәхестәре». Сара сиктәрендә шулай уҡ республкианың юғары уҡыу йорттары менән таныштырыу һәм Ҡырғҙыстандың Милли фәндәр академияһы ағзаларының Башҡортостан ғалимдары, вуздар ректорҙары менән осрашыуҙары ла үтте.\nАбдығәни Эркибаев, Ҡырғыҙстан милли фәндәр академияһы Президенты: «Әлегә тиклем беҙ Мәскәү һәм Санкт-Петербург ҡалалары менән хеҙмәттәшле итһәк,киләсәктә Рәсәй төбәктәре һәм Башҡортостан менән дә эшлекле бәйләнештәр урынлаштырырға ниәтләйбеҙ. Башҡортостан беҙҙең өсөн тарихи күҙлектән дә бик яҡын төбәк».\nҠунаҡ ашы - ҡара ҡаршы. Ҡырғыҙ Республикаһы вәкилдәре беҙгә быйыл көҙ килергә йыйына. Тамамланған сәфәргә яуап итеп, Башҡортостанда Ҡырғыҙстан мәҙәниәте көндәре үтәсәк.


Йәшелсәне нисек туңдырырға? » Башҡортостан гәзите | Газета Башкортостан на башкирском языке официальный сайт\nБашҡортостан гәзите » Баҡса » Йәшелсәне нисек туңдырырға?\nЙәшелсәне нисек туңдырырға? 06.12.2016 // Баҡса\nЙәшелсәне тоҙлап та, төрлө салат яһап та, баҙ-мөгәрәптәрҙә һаҡлап та була. Шулай уҡ яңы ғына түтәлдән өҙөп алған килеш һаҡларға теләүселәр уларҙы ҡышҡылыҡҡа туңдырып та ҡуя. Һәйбәт һаҡланһын өсөн бер нисә ҡағиҙәгә иғтибар итергә онотмағыҙ.\nlӘйтәйек, төҫлө кәбеҫтәнең тәме лә, төҫө лә матур килеш ҡалһын өсөн уны сайҡарға, бүлкәләренән айырырға, ике-өс минут эҫе, тоҙло һыуҙа тотоп алырға кәрәк. Шунан тиҙ генә һалҡын һыуға һалырға. Артабан һыуын түгеп, бер аҙ ҡороғанын көтөргә лә, пакеттарға тултырып, туңдырғысҡа ҡуйырға.\nlСөгөлдөр менән кишерҙе шаҡмаҡлап турарға йә эре ҡырғыс аша үткәреп туңдырырға һалырға кәрәк.\nlТатлы боросто ҡышҡылыҡҡа һаҡлар алдынан орлоҡтарын алып ҡуйыу мотлаҡ. Шулай иткәндә, төрлө эслектәр һалып бешереп буласаҡ. Күп урын алып тормаһын өсөн боростарҙы бер-береһенең эсенә лә кейҙереп ҡуйырға мөмкин. Ә инде башҡа ризыҡтар әҙерләр өсөн уны ваҡлап турап, һауыттарға тултырып туңдырырға ла ярай.\nlПомидорҙарҙың итлеләрен һәм тығыҙҙарын һайларға кәрәк. Уларҙы түңәрәкләп ҡырҡырға мөмкин. Бер-береһенә йәбешеп туңмаһын тиһәгеҙ, башта бер ҡат ҡына итеп туңдырғысҡа теҙеп һалығыҙ. Шунан икенсе ҡатты ла туңдырып алғас, бергә тоҡсайҙарға тултырығыҙ. Шулай уҡ помидорҙы ит турағыс аша үткәреп, шешәләргә тултырып та һаҡларға мөмкин. Ташҡабаҡ, ҡыяр кеүек йәшелсәне лә ҡулса һымаҡ итеп турап йә ҡырғыстан үткәреп ҡуйырға була. Һыуытҡысығыҙҙың туңдырғысы йәшелсәгеҙҙе бына тигән итеп һаҡлаһа, ҡыш өҫтәлдәрегеҙгә йәй һәм көҙ ҡунаҡҡа килер.\nАвтор: Нияз МӘҺӘҘИЕВ\nТотош уҡырға 2 137


Йәнекәйҙәр таңдан тора, ҡояш байығас та эшләй\nЙәнекәйҙәр таңдан тора, ҡояш байығас та эшләй01.02.2019\nАуыл кешеһе мал көсө менән йәшәй.\nЙәнекәй — Әбйәлил районының иң алыҫ ауылдарының береһе. Күрше Белорет районына яҡын урынлашҡан, шуға күрә халыҡ Асҡарға йөрөгәнсә, бар йомошон Белоретта хәл итергә күнеккән. Кешеләрҙең күбеһе күрше Магнитогорск ҡалаһына йөрөп эшләй, әммә ауылда йәштәрҙең төйәкләнеүенә, яңы йорттар төҙөүенә, балалар үҫтереүенә һис тә аптырайһы түгел. Тик, балалар һаны күп булыуға ҡарамаҫтан, Йәнекәйҙә балалар баҡсаһы юҡ. Башҡортостан Башлығы вазифаһын ваҡытлыса башҡарыусы Радий Хәбиров, Әбйәлил районына эш сәфәрендә Йәнекәй ауылы аша үтеп, Рамаҙан Хызыров атлы малай менән танышҡайны. Әле йәнекәйҙәр уйынлы-ысынлы “Рамаҙан үҙе йөрөргә балалар баҡсаһы төҙөүҙе һораған”, тип шаярта.\nБер һыйырҙан башланған кәсеп\nАуылда эш юҡ, тип борсолмай йәнекәйҙәр. Һәр йортта күпләп мал-тыуар, ҡош-ҡорт үрсетәләр, йыл әйләнәһенә уларҙы Белорет баҙарына алып барып һаталар. “Белорет баҙарында беҙҙекеләр генә кәсеп итә. Унда беҙҙең аҙыҡ-түлекте генә һатып алалар”, — тип әйтеүҙәрендә үк үҙҙәренең баҙарҙа күптән төпләнеүе раҫлана.\nЙәнекәйҙәр нисек йәшәй, уларҙы ниндәй проблемалар борсой, ауыл кешеһе өсөн ниндәй шарттарҙың булыуы мөһим, республикала ҡабул ителгән ҡарарҙарҙың барыһы ла ауыл ерендә йәшәүселәр өсөн ҡулаймы? Тап ошо һорауҙарға яуап алыу маҡсатында малсылыҡ тармағында үҙ эшен асҡан эшҡыуарҙар менән яҡындан таныштыҡ.\nЗөлфиә менән Азамат Абсаҙыевтар — йәш булыуҙарына ҡарамаҫтан, йүнселлеккә тотонған уңған ғаиләләрҙең береһе. Йәнекәй ауылы егете Азамат Марат улы бала саҡтан мал йәнле булып үҫә. Мәктәпте тамамлағас та, ҡайҙалыр ситтә йәшәүен күҙ алдына ла килтермәй, ауылда төпләнергә ҡарар итә. Белорет районының Сермән ауылы ҡыҙы Зөлфиә менән 2009 йылда сәстәрен сәскә бәйләгәс, йәштәр ауылда ҡала. Тормоштарын йәмләп бер-бер артлы Азалия, Розалия исемле ҡыҙҙары һәм Урал атлы улдары донъяға килә. Ата-әсәләренең ярҙамы менән шығырлап торған ҡарағайҙан күркәм йорт һалып сығалар.\nТик бына эш мәсьәләһе генә хәл ителмәй. Кәртәләге бер һыйыр ағын үҙҙәренән арттырып баҙарға алып сыҡҡан Абсаҙыевтар был шөғөлдөң төшөмлө икәнлеген аңлай. Аҡрынлап мал һанын арттырыуға өлгәшә улар. Ғаилә башлығы яңы мал ҡураһы төҙөй, үҙ көстәре менән мал аҙығы әҙерләү өсөн “МТЗ” тракторы һатып ала.\nЙоматау ауыл хужалығы техникумын тамамлаған Зөлфиә Хәниф ҡыҙы йәмәғәтенә бар яҡлап ярҙам итә, иҡтисадсы һөнәре күп осраҡта ярап ҡала. 2017 йылда йәштәр крәҫтиән (фермер) хужалығы булараҡ теркәлә һәм, “Эш башлаусы фермер” дәүләт программаһында ҡатнашып, өс миллион һумлыҡ дәүләт ярҙамы ала.\n— Грант аҡсаһына Илеш районынан ҡара-сыбар тоҡомло 35 тана алып ҡайттыҡ, — ти Азамат Марат улы. – Ул ваҡытты иҫләһәң, ҡыҙыҡ та, ҡыҙғаныс та. Таналарҙы алып, өйрәнеп тә бөтмәнек, улар быҙаулай башланы. Көн һайын түгел, сәғәтләп тигәндәй, яңы тыуған быҙауҡайҙарҙы ҡабул итергә тура килде. Яһалма юл менән аталандырыу сәбәпле, күбеһенә ветеринар ярҙамы ла талап ителде, үҙебеҙ “һөйрәп” алған мәлдәр ҙә булғыланы. Хатта яңы тыуған быҙауҙарҙы ҡайҙа ҡуйыу мәсьәләһе тыуҙы. Беҙ көн һайын, хатта сәғәтләп быҙау ҡабул итергә әҙер булмай сыҡтыҡ. Бәхеткә күрә, барыһы ла яҡшы тамамланды. Хәҙер тәжрибә лә бар, ҡуралар ҙа әҙер.\nӘле Абсаҙыевтарҙың хужалығында 80 баш һыйыр малы аҫрала, шуның 40-ы һауыла. Һыйырҙарҙы йорт хужабикәһе көнөнә ике тапҡыр үҙе һауа, тотонолған булһа ла, һауын аппараты һатып алынған. Йәй һауынсы һәм көтөүселәр эшкә йәлеп ителә.\nҠыш көнөнә 300-әр литр тирәһе һөт һауыла, иртәнге аҡты фермер үҙ машинаһы менән һәр көн Белорет баҙарына алып бара, кис иһә Абҙаҡ ауылындағы шәхси эшҡыуарҙың сыр яһау цехына тапшыра. Ул һөттөң литрын 30-ар һумдан ҡабул итә, баҙарҙа был һан 40 һумға барып етә. Йәй һөткә хаҡ төшә, шуға күрә ҡыш аҡтан килем отошлораҡ. Әммә көндәлек сығымдарҙы иҫәпләгәндә, әйтәйек, бензин хаҡын ҡушҡанда, малдар өсөн сенажды “Красная Башкирия” хужалығынан барып алыуҙы һанағанда, эшмәкәрлектең файҙаһы ла юҡ кеүек. Әммә ҡайҙандыр һауанан ҙур аҡса көтөп ултырғансы, үҙеңә ҡыбырларға тура килгәндә, өҫтәлең дә мул, тормошоң да түңәрәк булыуын яҡшы аңлай Абсаҙыевтар.\nМалсылыҡты үҙ иткән фермерҙарҙың күбеһе үҫемлекселек менән шөғөлләнә. Шунһыҙ булмайҙыр ҙа, күрәһең, сөнки һыйырҙың һөтө — телендә, тип юҡҡа әйтмәйҙәр. Азамат Марат улының 140 гектар пай һәм 170 гектар майҙанда сәсеүлек ере бар. Ул күберәк һоло сәсә, киләсәктә үҙҙәрендә һутлы аҙыҡты һаҡлау теләге менән яна. “Былтыр аҙыраҡ сенаж һалып ҡараныҡ, яҡшы һаҡланған. Беҙҙең малдарға бесәнгә ҡарағанда, һутлы аҙыҡ күберәк талап ителә, шуға күрә быйыл ошо йүнәлештә эш башлаясаҡбыҙ”, — ти фермер.\nӘйткәндәй, малсылыҡ тармағында үҙ эшен асыусылар һөтләтә йә итләтә табыш алыуҙы яйға һала. Абсаҙыевтар ике йүнәлеште лә һайлаған. Орғасы быҙауҙар артабан ҙурайтылып, һөт алыу өсөн үҫтерелә, үгеҙҙәр иткә һатыу өсөн аҫрала. Һатып алыусылар булғанда, быҙауҙарҙы бер нисә көндән һатып та ебәрәләр.\nБилдәле булыуынса, һуңғы ваҡытта ауыл халҡын борсоған йәнә бер мәсьәләнең барлыҡҡа килеүе күпләп мал тотоусылар өсөн үҙе бер оло бәләгә әйләнде тиһәк тә була. Ул да булһа, Таможня союзының техник регламенттарына ярашлы, һатыуға сығарыла торған малды шәхси хужалыҡтарҙа һуйыу тыйыла. Шулай уҡ “Меркурий” системаһының теркәлеүе, малдарҙы идентификациялау һәм башҡа проблемаларҙың килеп сығыуы, ысынлап та, ауылда мал аҫрап, тик уның көсө менән йәшәгәндәргә байтаҡ ҡаршылыҡ тыуҙыра. Был проблемаларҙан сығыу юлын һәр эшҡыуар үҙенсә табырға тырыша. Минең геройым да ошо тәңгәлдә ҙур эш башҡарған: үҙе һуйыу цехы төҙөгән.\n— Бөгөнгө электрон ветеринар сертификатлау талаптары буйынса, мал махсуслаштырылған урында һуйылырға тейеш. Киләсәктә малды һимертеп, уны һатыу теләге булғас, һәр саҡ ҡайҙалыр алып йөрөтөү мөмкин түгеллеген уйланыҡ та, үҙебеҙ мал һуйыу цехы төҙөргә булдыҡ.\nТалаптарға ярашлы, махсус мал һуйыу урыны ауылдан 500 метр алыҫлыҡта булырға тейеш, беҙҙеке — 600 метр, — тине фермер. — Бинаның майҙаны 16х65 квадрат метр тәшкил итә, бында малды һуйыу урынынан тыш, итте һыуытыу һәм туңдырыу бүлмәләре лә бар. Ветеринарға махсус эш урыны һәм ял бүлмәһе эшләнек. Барыһын да талаптарға ярашлы итеп башҡарырға тырыштыҡ, сөнки тап ошонда малдың сәләмәтлек торошо, итенең ашарға яраҡлы булыу-булмауы тикшерелә, ветеринар белешмәһе бирелә.\nМал табибы Азат Мөхәмәтйәровҡа шәхсән рәхмәт белдерәм, ул даими рәүештә беҙҙең малдың сәләмәтлеген тикшереп тора, мал һуйыусыларға ла ярҙам итә. Көҙ үҙебеҙҙең генә түгел, халыҡтың малын яңы төҙөлгән бинала һуйҙыҡ. Бер баш малды һуйҙыртыу хаҡы — 2 мең 250 һум, ошонда уҡ ветеринар белешмәһенең хаҡы инә. Киләсәктә Силәбе өлкәһе, Белорет, Учалы райондары халҡын да хеҙмәтләндерербеҙ, тигән уйҙабыҙ, сөнки яҡын-тирәлә махсус мал һуйыу урыны юҡ.\nБына шундай заман менән йәнәш атлаған, ауылда эш юҡ тип, бәхетен ситтән эҙләмәгән, үҙ ерендә төпләнеп, матур ғаилә ҡороп, ишле балалар тәрбиәләп, эшҡыуарлыҡҡа ҡыйыу тотонған Зөлфиә менән Азамат Абсаҙыевтар ғаиләһе менән яҡындан аралашырға насип итте. Йәштәргә артабан да алдарына ҡуйған маҡсаттарының тормошҡа ашыуын, эштәренең уң булыуын теләйһе генә ҡала. Тап улар кеүек уңған һәм тырыштар ауылдарҙа күберәк булһын ине.\nБар яҡлап та уңған ул\nЙәнә бер герой менән танышырға теләк белдергәс, ауылдаштары уның хаҡында: “Нисек өлгөрәлер: йоҡламайҙыр ул, таңдан тора, ҡояш байығас та эшләй”, — тине.\nЙәнекәйҙең булдыҡлы эшҡыуарҙарының береһе Алмас Дауытовты ауылдан ситтәрәк урынлашҡан эш урынында тап иттек. Районда ағас эшкәртеүсе Алмас Жәүәт улын яҡшы беләләр. Ун йылдан ашыу пилорама тота, халыҡҡа таҡта һата. Һуңғы йылдарҙа урмандан ағас алыу проблемаһы киҫкенләшә төшкәс, эшҡыуар малсылыҡ буйынса ла үҙ эшен йәйелдерә.\n— Ауылда йәшәгәс, мал тотмайынса булмай, — тип һүҙ башланы эшҡыуар. – 2016 йылда крәҫтиән (фермер) хужалығы булдырҙым. Малды ишәйтеп тә өлгөрмәнем, уны һатыуҙа проблемаларға юлыҡтыҡ. Махсус урында мал һуйыу урыны булмай тороп, итте баҙарға сығарырға рөхсәт юҡ. Күп уйлап торманыҡ, туғандар менән кәңәшләштек тә, үҙебеҙҙә төҙөргә булдыҡ.\nӘйткәндәй, Алмас Дауытовтың әле төҙөп ятҡан мал һуйыу урыны ауылдашы Азамат Абсаҙыевтыҡынан айырыла. Ни яғы менәнме? Бында малды хәләл һуйыу мөмкинлеге ҡаралған, хатта төп урынға ҡуйылған. Бындай урын Йәнекәйҙә генә түгел, хатта районда, тотош Урал аръяғында тәүгеләрҙән буласаҡ. “Ни өсөн хәләл мал салыуға өҫтөнлөк бирҙегеҙ?” тигән һорауға ул: “Бөгөн хәләл ризыҡ һораусылар күп, әгәр ҙә беҙ һуғымды мал һуйыу цехындағы кеүек ток ярҙамында һуҡтырабыҙ икән, мосолман халҡы өсөн был ит хәрәм иҫәпләнә. Икенсенән, бындай ит бешергәндә ҡыҙара, тәмле булмай. Шуға күрә беҙ төрлө юлдарҙы һәм алымдарҙы ныҡ өйрәндек, төрлө тәҡдимдәр алдыҡ. Кәңәшләшкәндән һуң, аныҡ бер ҡарарға килеп, малды махсус салдырыу ҡоролмаһы уйлап таптыҡ. Уның ярҙамында ит хәләл буласаҡ”.\nӘле эшҡыуар бинаны төҙөү эше менән булыша: уның корпусы күптән йыйып ултыртылған. Мал һуйыу урынынан тыш, бында итте һыуытыу һәм эс-ҡарынды таҙартыу өсөн махсус урын ҡаралған. Шулай уҡ малдарын сит ауылдан килтергән кешеләр өсөн махсус ял урыны төҙөләсәк. Уныһы айырым бинала була, һәр кем өсөн сәй эсеү һәм ял итеү мөмкинлеге тыуҙырыласаҡ.\nАлмас Жәүәт улы әйтеүенсә, халыҡтан малдарын килтереү өсөн үҙҙәре үк транспорт бүләсәк, мал хужаһына яғыулыҡ өсөн генә иҫәпләшергә ҡаласаҡ. Көнөнә биш-алты баш һуйыу планлаштырыла, шулай уҡ күрше райондарҙан килеүселәр булыр, тигән ниәттә эшҡыуар.\nАуыл кешеһенең берҙән-бер килем сығанағы мал икәнлеген һәр беребеҙ яҡшы аңлай. Уны бигерәк тә сәсеү өсөн баҫыуҙар булмаған Йәнекәй ауылы халҡы күпләп тота. Әле улар өсөн мал аҫрау ҙа, уны һуйыу ҙа еңелдән түгел. Уйлап ҡарағанда, башҡа бер районда ла бер ауылда ике мал һуйыу цехы юҡ. Шәхси ихаталарында мал тотоусылар бындай мал һуйыу урыны булғанға шатланып бөтә алмай. Ни тиһәң дә, уларға йыраҡта ятҡан Асҡарға интегеп йөрөргә тура килмәй.\nҺәр яңылыҡты тыныс ҡабул итергә өйрәнгән ауыл халҡы аҡрынлап “Меркурий” системаһына ла, үҙ ихатаһында түгел, ҡайҙалыр икенсе урынға барып мал һуйҙыртыуға ла күнегер, тик ваҡыт ҡына кәрәк.\nКүптәргә өлгө булырлыҡ Лилә менән Алмас Дауытовтарҙың матур ғаиләһенә һоҡланырға ғына ҡала. Әйткәндәй, Лилә үҙе лә ошо ауылдан, Белорет медицина колледжын тамамлап, ауылдаштарының сәләмәтлеге һағында тора. Әлегә бәләкәй Диана менән декрет ялында. Уңған ғаиләнең үҙҙәренә ярҙамсы, терәк булырлыҡ Иҙел һәм Арыҫлан исемле улдары үҫә.\nБына шундай уңған һәм тырыш йәш ғаиләләр йәшәй Йәнекәй ауылында. Эшҡыуарлыҡ өлкәһенән тыш, улар ауыл тормошондағы барлыҡ эштә әүҙем ҡатнаша, матди яҡтан ярҙам да күрһәтәләр. Алмас Дауытов, фельдшер-акушерлыҡ пунктының иҙәнен алмаштырып, евро тәҙрәләр ҡуйған, әле күмәк көс менән ауылда иман йорто һалыуҙы башлаған. Тиҙҙән Йәнекәй ауылын нурға күмеп, аҙан тауыштары ла яңғыраясаҡ.


Башҡортостан федераль программала ҡатнашыу өсөн «Ҡурай» техника паркының проектын тәҡдим итте // Иҡтисад | новости башинформ.рф\n14:57, 19 июля 2011 Иҡтисад\nУнда юғары технологиялы техника парктарын булдырыу яңы перспективаларға эйә һәм ул ярайһы уҡ киңәйтеләсәк, тип билдәләнде.\nБашҡортостан шулай уҡ ситтә тороп ҡалмаясаҡ. Әлегә «Ҡурай» исеме бирелгән техника паркын булдырыу проектын федераль ҡушып финанслау өсөн Мәскәүгә республика Хөкүмәте Премьер-министры урынбаҫары Марат Мөлөков ғариза бирҙе.\n«Ҡурай» техника паркын «Энергия ресурстары транспорты проблемалары институты» дәүләт унитар предприятиеһы нигеҙендә булдырыу ниәтләнә.\nЭнергия ресурстары транспорты проблемалары институтының бинаһы модернизацияланасаҡ. Уға өҫтәп ике ҡат төҙөйәсәктәр, ә эргәһендә яңы корпус һалынасаҡ. Техника паркының дөйөм майҙаны 26,5 квадрат метр тәшкил итәсәк. Уны 2014 йылдың дүртенсе кварталында сафҡа индереү планлаштырыла. Бер нисә шәхси компания инвестор булырға әҙер.\nМарат Мөлөков һүҙҙәренә ҡарағанда, Башҡортостан федераль программала ҡатнашыуы менән республика һалған бер миллиардҡа федераль ҡаҙнанан ҡушып финанслау тәртибендә бер миллиард инвестиция йәлеп итә ала, тип хәбәр итә төбәк Хөкүмәтенең матбуғат хеҙмәте.\nТеги: техника парктары, юғары технологиялар, инвестициялар


«Салауатметалл» немец технологиялары буйынса металл конструкцияларын цинклаясаҡ\nРеспублика буйлап эш сәфәре барышында бөгөн Башҡортостан Президенты Мортаза Рәхимов «Салауатметалл» яуаплылығы сикләнгән йәмғиәтендә металл конструкцияларын ҡыҙҙырып цинклау буйынса цех төҙөлөшө менән танышты.\nБыл предприятие ни бары ике йыл эшләһә лә, Салауат баҙарында киң билдәле. Бөгөн бында һәр төрлө металл конструкциялары етештерелә. Производство тулы ҡеүәтенә эшләй. Президент эш барған цехта булды һәм төҙөлөүсе производство блогы перспективалары менән ҡыҙыҡһынды.\nБуласаҡ цехтың бинаһы әҙер. Төҙөлөш өсөн кәрәкле бар металл конструкциялары ошонда уҡ етештерелгән. Немец ҡорамалын монтажлау эше тора.\nФирма белгестәре Президентҡа цехтың етештереү мөмкинлектәре тураһында һөйләне. Йылына бында 40 мең тоннаға тиклем цинкланған металл конструкциялары сығарырға мөмкин буласаҡ. Яңы продукттың өҫтөнлөгө – уның ныҡлы, оҙаҡҡа иҫәпләнгән булыуында. Металл конструкциялар туҙыуҙан һәм коррозиянан һаҡланасаҡ һәм 50 йылдан да кәм хеҙмәт итмәйәсәк. Уларҙы, мәҫәлән, электр тапшырыу линиялары өсөн таяу сифатында иң элек энергетиктар һәм тимер юлсылар ҡуллана аласаҡ.\nМеталл конструкцияларын ҡыҙҙырып цинклау буйынса цех төҙөлөшө 2008 йылда башланған. Сафҡа индереү 2010 йылдың октябренә билдәләнгән.


"Мин һине, илем, бирмәм һис кемгә"\n15 сентябрь – «Йәш төҙөүсе» (хәҙер «Йәншишмә») гәзитенең тәүге мөхәррире, шағир Хәй МӨХӘМӘТЙӘРОВтың тыуыуына – 130 йыл\nХәй Ғабдрахман улы Мөхәмәтйәров 1911 йылдың 2 сентябрендә Силәбе өлкәһенең Ҡоншаҡ районы Ҡунаҡбай ауылында тыуа.\nБашланғыс белемде тыуған ауылы мәктәбендә ала.\n1928 йылда Өфөләге Ленин исемендәге урта мәктәпте тамамлай.\nСиләбе өлкәһенең Арғаяш кантонында эшләй. Шунан һуң Өфөгә күсеп килә. Бында «Йәш төҙөүсе» гәзитенең (хәҙерге «Йәншишмә») тәүге мөхәррире була.\nАртабан «Ленинсы», «Йәш коммунар» гәзиттәрендә бер нисә йыл мөхәррир, мөхәррир урынбаҫары вазифаларын башҡара.\n1937 йылда ул Башҡорт дәүләт педагогия институтын тамамлай. Шунан Мәскәүҙә мөхәррир һәм тәржемәселәр курсында уҡый.\n1938 – 1940 йылдарҙа Башҡортостан Тел һәм әҙәбиәт ғилми-тикшеренеү институтында ғилми хеҙмәткәр була.\nШағирҙың яу йылдары\nБөйөк Ватан һуғышы башланыу менән Мөхәмәтйәров Хәй фронтҡа китә һәм илебеҙҙең баш ҡалаһы Мәскәүҙе һаҡлау өсөн барған ҡаты алыштарҙа взвод менән етәкселек итә. 1942 йылдың ғинуарында Мәскәү өлкәһе Верея ҡалаһында һәләк була.\nӘммә уға тиклем хәбәрһеҙ юғалыуы тураһында ҡағыҙ килгән икән.\nҺеңлеһе – хәрби табип\nХәйҙең бер туған һеңлеһе Рәйсә апай ҙа, медицина институтын тамамлағас, һуғышта ҡатнаша, генерал Руссияновтың 1-се гвардия дивизияһында, һуңынан механизацияланған гвардия корпусында санитар взводы хирургы булып хеҙмәт итә. Яуҙағы батырлыҡтары өсөн II дәрәжә Ватан һуғышы ордены, «Хәрби хеҙмәттәре өсөн» миҙалы менән бүләкләнә. Бөйөк Еңеү көнөн Австрияла ҡаршылай. Армиянан 1946 йылда ғына ҡайта. Һуғыштан һуң да үҙ һөнәре буйынса Өфөлә республика клиник дауаханаһында эшләп, Хеҙмәт Ҡыҙыл Байраҡ ордены менән бүләкләнә. Тыныс тормошта ла, яуҙа ла йөҙҙәрсә кешенең ғүмерен ҡотҡара.\nХәбәрһеҙ юғалмай кеше\nРәйсә апай «хәбәрһеҙ юғалды» тигәндәре менән килешмәйенсә, ағаһының ҡайҙа һәләк булыуын асыҡларға теләп, төрлө архивтарға мөрәжәғәт итә.\nМ. Хәй 50-се уҡсылар полкында взвод командиры була. Дивизия гәзитен сығарыуға күп көс һала.\nУл Мәскәү янындағы Ярцево, Вязьма ҡалалары янында ҡаты алыштарҙа ҡатнаша.\nРәйсә апайҙың ағаһын эҙләүе тураһында яҙыусы Рәшит Низамов «Күҙ алдымда – ике шоңҡар» тигән мәҡәләлә бик ентекле һөйләй. Был мәҡәлә 2000 йылда «Китап» нәшриәтендә сыҡҡан «Һуғыш үтте, һағыш ҡалды» тигән китапта бирелгән.\nАғаһының яуҙаштары менән бәйләнешкә инеп, М. Хәйҙең һуғыштағы һуңғы көндәре хаҡында мәғлүмәт таба Рәйсә апай. Бына шуларҙың береһе: «Һаумыһығыҙ, Рәйсә Ғабдрахмановна! Әлеге хат Свириденко Георгий Михайловичтан булыр. (Ул – М. Хәйҙең полкташы.) Һеҙҙең хатты, ағайығыҙҙың фотоһын алдым һәм уны шунда уҡ хәтергә төшөрҙөм. Уның менән 359-сы полкта бергә хеҙмәт иттем. 1941 йылда фашист илбаҫарҙары Вязьма янында беҙҙең полкты ҡаманы. Унан сыҡҡанда полктың күп һуғышсылары һәләк булды. Был бик ауыр оборона һуғышы ине. Ҡамауҙан Верея ҡалаһына ныҡ йонсоп, хәлһеҙләнеп килдек. Беҙгә берәр буханка икмәк тараттылар. Икенсе көндө дошман Верея ҡалаһын алды. Унан сигенгәндә ағайығыҙ арабыҙҙа күренмәне. Һеҙҙең ағайығыҙ һөйөклө Тыуған илебеҙҙе яратҡан һәйбәт кеше, яҡшы пропагандист ине»...\nКитаптағы фотола ағаһын таный\nОшонан һуң да эҙләнеүҙәрен дауам итә Рәйсә апай. Ағаһы һуғышып йөрөгән урындар менән бәйле хәрби операциялар барышын өйрәнә. «Вереяның ҡайһы ерендә генә ятып ҡалды икән?» тигән уй уға тынғы бирмәй.\nБер ваҡыт «1941 – 1945 йылдарҙағы Бөйөк Ватан һуғышы тарихы» тигән 6 томлыҡ баҫманың II томында Мәскәү янындағы алыштар барышын, баш ҡалаға яҡын Ярцево, Вязьма тирәһендәге бик ҡаты бәрелештәр хаҡында яҙылған мәҡәләләрҙе уҡып ултырғанда китаптың 288-се битендәге фотоға иғтибар итә. Унда Верея ҡалаһы соборында фашистар язалап үлтергән совет яугирҙарының мәйеттәре һүрәтләнгән була. Шулар араһында өс кешенең береһендә үҙенең бер туған ағаһы Хәй Мөхәмәтйәровты таный.\nБына шундай ҡыҙғаныс һәм фажиғәле тарих.\nХәй Мөхәмәтйәров 1925 – 1926 йылдарҙа матбуғатта тәүге шиғырҙарын баҫтыра башлай.\n1931 йылда «Барышта» тип исемләнгән беренсе китабы сыға. Исеменең сәйерлеге бөгөнгө уҡыусы өсөн әҙерәк ғәжәберәк тә тойолалыр. Уның тәүге исеме «Политехнизм хаҡында балаларға» тип атала. Шул заманда уҡ үҫмерҙәрҙең техник белемгә эйә булырға тейешлектәрен, уның бик кәрәклеген һәм мөһимлеген еткерергә тырышҡан шағир.\nМ. Хәй башҡорт шиғриәтендә тәүгеләрҙән булып сонет жанрына нигеҙ һала.\n1934 йылда Яҙыусылар союзына ағзалыҡҡа ҡабул ителә.\n1941 йылдың йәйендә Мәскәүҙә Башҡорт әҙәбиәте һәм сәнғәте көндәре уҙғарылырға тейеш була. Шунда Башҡорт дәүләт опера һәм балет театры Сәғит Мифтаховтың «Һаҡмар» пьесаһы буйынса опера күрһәтергә йыйына. Уның либреттоһын М. Хәй яҙа.\n«Һаҡмар» операһы 1940 йылдың 8 февралендә ҡуйыла. Тик шағир уны тыңлай алмай, 4 февралдә армияға китә. Мәскәүҙә декада көндәрендә күрһәтеү өсөн опера ҡабаттан эшләнә. 1941 йылда тамамланһа ла, премьераһы 1943 йылдың 11 декабрендә генә була. Һуғыш ваҡытында ла халыҡтың рухы тураһында онотмауҙарына һоҡланаһы ғына ҡала.\nХәй Мөхәмәтйәровтың архивындағы шиғырҙары, хаттары һәм көндәлектәре менән танышҡан әҙип Риф Мифтахов шағирҙың «Пионер ынйылары», «Ҡыҙыл осҡондар», «Бураҙна малайҙары» тип исемләнгән шиғыр дәфтәрҙәре барлығын да әйтә.\n1934 йылда М. Хәйҙе Ишембай ҡалаһына нефтселәр гәзитен ойошторорға ебәрәләр. «Башҡортостан вышкаһы» тигән баҫманың мөхәррире итеп билдәләйҙәр. Шул ваҡытта шағирҙың алып барған көндәлектәре бик ҡыҙыҡлы һәм фекерле. Тынғыһыҙ кеше булған ул. Бер ҡасан да үҙенең күңел донъяһына ғына бикләнеп йәшәмәгән. Бөтә нәмәгә әүҙем мөнәсәбәт күрһәткән.\nӘгәр 30 йәшендә Бөйөк Ватан һуғышында үлеп ҡалмаһа, Хәй Мөхәмәтйәров бик ҙур шағир булыр ине. Уның дәреслектәргә ингән «Ватан» исемле шиғырын һәр бала яттан белә:\n...Мин һине, илем,\nБирмәм һис кемгә.\nҺинһеҙ тормош юҡ,\nЙәшәү юҡ беҙгә.\nҺәм шағир үҙенең намыҫлы ғүмере менән ошо юлдарға тоғролоғон раҫлай.\nМин сикһеҙ бай, сикһеҙ бәхетле\nБер ҡарашы менән илемдең.\nТормош! Һиңә күтәрелгән һайын,\nКиңлектәр киңәйә, бейеклектәр\nҺаман бейегәйә баралар.\nНиңә урман былай йәшел икән,\nҺыуҙар бигерәк таҙа икән, тим,\nӘллә был тормоштоң матурлығын\nБеренсе ҡат күрәм микән мин?\nТәрән интегеүҙең емеше булып\nШиғыр тыуа. Бөтә хистәрҙең\nКөсө менән кисерәһең уны,\nАла иң ҡәҙерле уйҙарҙы.\nКүпме йоҡо ҡала шиғырҙарҙа,\nЛәкин улар шиғыр янында\nБик кескенә, һин үҙең тыуаһың\nҠыҫҡа ғына шиғыр юлында.\nЯҙып бөткәс һуңғы шиғырҙы,\nЯтҡа уҡып сығып китәм мин.\nИкенсе көн ризаһыҙлыҡ менән\nҠулға тағы ҡәләм алам мин.\nШиғырҙарым, һеҙҙең менән шулай\nМәңге ҡәнәғәтләнә алмам мин!


Тирә-яҡ мөхит мониторингында заман технологиялары\nТәбиғәттән файҙаланыу һәм экология министрлығы пилотһыҙ осоу аппараттары менән йыһазландырыла. Улар айырыуса һаҡланған биләмәләрҙә тәртип боҙоу осраҡтарын асыҡлау һәм теркәү эшенә булышлыҡ итә тигән фекерҙә белгестәр.\nАсҡын тәбиғәт заказнигы мышыларҙың яратҡан урыны. Инспектор Рәлиф Закиров хайуандарҙы уңышлы ҡышлатыу өсөн байтаҡ көс һалған. Айырыуса һаҡланған биләмәне ҡырағай йәнлектәр белә. Был тирәгә браконьерҙар һирәк аяҡ баҫа, кешеләр ҙә һаҡсылыраҡ ҡылана, шуға ла урамандағы йән эйәләре ҡышты уңышлы үткәрә ти инспектор.\nТәбиғәт заказнигы күбеһенсә һунар йәнлектәрен үрсетеүгә махсуслашһа ла, үҫемлектәр донъяһы ла бай. Башҡортостандың айырыуса һаҡланған биләмәләр дирекцияһының бүлек етәксеһе Гөлшат Мөхәмәтдиноваға республика төбәктәренә йыш сығырға тура килә. Һуңғы осорҙа пилотһыҙ осоу аппараттарын һынауҙа ла ҡатнаша. Улар ярҙамында экологик күҙәтеү эшенә заман һулышы бирелде ти белгес.\nАсҡын тәбиғәт заказнигы майҙаны 16 мең 600 гектар. Инспекторҙарға биләмәләрҙе йәйәүләп үтеү өсөн байтаҡ ваҡыт талап ителә. Өҫтәүенә, кеше аяғы һирәк баҫҡан урындарға үтеүе лә ҡыйын. Пилотһыҙ осоу аппараттарының бындай етешһеҙлектәре юҡ. Улар һауанан экологик күҙәтеү эшен алып бара.\nАсҡын тәбиғәт заказнигында нетфть тә сығарыла. Шуға ла заманса ҡоролмаларға ихтыяж бар, ти инспекторҙар. Яңыраҡ ҡара алтын ергә түгелеү осрағы ла асыҡланған. Әммә майлы тап заказник сигенең тышында булыу сәбәпле, материалдар федераль органдар ҡарамағына тапшырылған. Дөйөм алғанда, сәнәғәтселәр тәбиғәткә һаҡсыл ҡарашта, ти айырыуса һаҡланған биләмәләр дирекцияһы етәксеһе урынбаҫары Фәрит Абдуллин.\nТәбиғәттән файҙаланыу һәм экология министрлығында заман ҡаҙаныштарын үҙләштереү артабан да дауам итәсәк . Технологияларҙың юғары һөҙөмтәләре сығымдарҙы тулыһынса аҡлай,-ти белгестәр.


Хәбәрҙәр: ЕС Лондон планы буйынса реформаға ризалашты.\nЕС Лондон планы буйынса реформаға ризалашты.\nБрюсселдә Евроберләшмә саммитында Британия тәҡдимдәренә ярашлы ЕС-та реформа үткәреү тураһында килешеү төҙөлдө. Был турала Европа Советы Дональд Туск хәбәр итте.\n“Килешеү бар. Британия һәм ЕС араһындағы яңы килешеү берҙәм хупланды,”-тип яҙҙы ул.\nЛондон ЕС-ты мультивалюта союзы тип таныуҙы, берләшмә эсендә конкурентлыҡты көсәйтеүҙе, ЕС закон сығарыу эшендә милли парламенттар вәкәләттәрен киңәйтеүҙе һәм миграция ҡануниәтен ҡатыландырыуҙы талап итте.\nФранция һәм Бельгия Британия премьер-министры тәҡдимдәренә ҡаршы сыҡты. Көсөргәнешле һөйләшеү шуның менән тамамланды: ҡалған 27 ағза Британияға айырым статус бирергә ризалашты.\n“Британия Евроберләшмәнең тығыҙ интеграцияһында ҡатнашмаясаҡ. Ул һис ҡасан Европа супер-дәүләтенең бер өлөшө булмаясаҡ. Беҙҙең социаль яҡлау системаһы менән файҙаланыуға ЕС мигранттары өсөн яңы сикләүҙәр индереләсәк. Еврозонанан ситтә торған килеш беҙ иҡтисадыбыҙ өсөн һаҡлаусы механизмдар һәм ирекле сауҙа ҡағиҙәләренә йоғонто яһау хоҡуғын тәьмин иттек, ”-тип белдерҙе Дэвид Кэмерон.\nБөгөн Дэвид Кэмерон Брюсселдә төҙөлгән килешеү менән министрҙар кабинетын таныштырасаҡ. Бынан һуң уға, вәғәҙәһен үтәп, Британия граждандарын референдумда илдең Евроберләшмәлә ағза булып тороуын һаҡлау өсөн тауыш бирергә кәрәклекте төшөндөрәһе бар.\nСаммитҡа ҡәҙәр британлыларҙың күпселеге евроскептик ине. Уйҙарынан кире дүндереү еңел мәсьәлә булмаясаҡ, тип иҫәпләй Брюсселдәге Евроньюс хәбәрсеһе:\n“Яҡын айҙарҙағы төп мәсьәлә шунан ғибәрәт: Британия премьеры һайлаусыларҙы килешеүҙән һуң Евроберләшмәлә ҡалыу уларҙың мәнфәғәтендә икәнлегенә ышандырырға тейеш. Был эш Дэвид Кэмерон өсөн ЕС саммитында килешеү төҙөүгә ҡарағанда ла ҡатмарлыраҡ булыуы ихтимал.”


Рөстәм Хәмитов Ғафури районында дөйәғош фермаларын үҫтереү идеяһын хупланы // Йәмғиәт | новости башинформ.рф\nРөстәм Хәмитов Ғафури районында дөйәғош фермаларын үҫтереү идеяһын хупланы\n13:21, 20 июня 2014 Йәмғиәт\nЙома, 20 июндә, Республика етәксеһе Рөстәм Хәмитов Ғафури районы буйынса эш сәфәре барышында Инйылға ауылында урынлашҡан «Иҫ киткес дөйәғош» крәҫтиән фермер хужалығында булды.\nКрәҫтиән фермер хужалығы былтыр мартта асылған, объектҡа өс миллион һум капитал индерелгән.\nФерма территорияһында 20-нән ашыу ҡош үрсетәләр, яңы тоҡом үҫеп килә: артым алты дөйәғош тәшкил иткән. Шулай уҡ хужалыҡта тауистар, тауыҡтар, мысыр тауыҡтары һәм 60-тан ашыу ҡырғауыл бар.\n2,5 гектар майҙандығы ферма биләмәһендә дүрт ҡош аҙбары урынлашҡан: икәүһе – бәләкәй ҡоштарҙы аҫрау өсөн, берәүһе – дөйәғоштар өсөн, тағы ла берәүһендә эре ҡоштар тора.\nКрәҫтиән фермер хужалығы башлығы Әлфиә Смирнованың әйтеүе буйынса, фермер хужалығында заявкалар буйынса экскурсиялар ойошторола. Көн һайын бында 200-ләгән кеше килә, өҫтәүенә Ғафури районынан ғына түгел, ә яҡындағы район һәм ҡалаларҙан.\n— Был бик дөрөҫ йүнәлеш, һеҙ заманса эшләйһегеҙ, — тип үҙ фекерен белдерҙе Рөстәм Хәмитов. — Ысынлап та, «Красноусол» шифаханаһына меңләгән кеше килә, һәм агротуризм үҫешенә баҫым яһап дөрөҫ эшләгәнһегеҙ. Һеҙ шулай уҡ бында лама, көнгөрә, боландар индерә алаһығыҙ. Ауыл хужалығы министрлығы һеҙгә иғтибар иткәндер тип уйлайым. Мауығыусы, ғәҙәти булмаған алымдары булған кешеләр бар саҡта – уларға ярҙам итергә кәрәк.\nРеспублика башлығы менән әңгәмәлә Әлфиә Смирнова әле ҡоштарҙы үрсетеү өҫтөндә эш барғаны тураһында һөйләне.\n— Беҙ башлап ебәреүсе фермерҙарға ярҙамға 1,5 миллион һум күләмендә грант алырға өмөтләнәбеҙ. Ул аҡсаны хужалыҡ өсөн техника һатып алыуға йүнәлтер инек. Шулай уҡ яҡын ваҡыт арауығында яңы дөйәғош фермаһы төҙөргә һәм уларҙың иҫәбен 100-гә тиклем арттырырға планлаштырабыҙ. Ул саҡта ит баҙарына ла сыға аласаҡбыҙ, — тип пландары менән уртаҡлашты Әлфиә Смирнова.\nавтор: Гөлфиә Акулова, Эльмира Сабирова\nТеги: бр президенты сәфәре,ғафури районы


Иглин районының Ивано-Казанка ауылында һәйкәл асылды. Ауыл халҡында урындағы паркта Петр Якутчик иҫтәлеген мәңгеләштереү идеяһы күптән барлыҡҡа килә. Бер нисә йылдан һуң был ниәт тормошҡа аша.\nСәхнәлә үҙешмәкәр артистар оло юбилейға - Ивано-Казанка ауылының 130 йыллығына ашҡынып ҡайтҡан яҡташтарын сәләмләй. Ҡунаҡтар араһында Рәсәйҙең төрлө төбәгенән килеүселәр бар. Улар ауылдың тарихы хаҡында ҡыҙыҡлы мәғлүмәт алды. Байрамда шулай уҡ ауыл эшсәндәре Рәхмәт хаттары менән бүләкләнде.\nИвано-Казанкала 700-ән ашыу кеше йәшәй. Ауыл халҡы шәхси хужалыҡ тота, умартасылыҡ, йылҡысылыҡ менән шөғөлләнә. Әйткәндәй, байрамда урындағы йүнселдәр ҡул эштәре күргәҙмәһен дә ойошторҙо. Шулай ҙа сараның иң күркәм өлөшө һәйкәл асыу тантанаһы булғандыр. Был көн күптән көтөп алынған.\nАуыл биләмәһендә Бөйөк Ватан һуғышында ҡатнашҡан яугир Петр Якутчиктың исеме таш һын менән мәңгеләштерелде. Ул 1942 йылда фронтҡа китә. Курск дуғаһындағы ҡаты алыштарҙа ҡатнашҡандан һуң Александр Матросов исемендәге 254-се уҡсылар полкына эләгә. 1944 йылда Пустошка ҡалаһын азат иткәндә ҡаты яралана. Уның һуғышта һәләк булыуы хаҡында хәбәр тарала.\nҺәйкәлдә Петр Якутчиктың ҡуян балаһын тотоп тороуы кәүҙәләндерелгән. Бының сәбәбе ябай, фронттан һуң ул оҙаҡ йылдар райондың Пушкин урмансылығында эшләй. Сәнәғәт эшмәкәрлегенән дә ситтә ҡалмай. Уның ярҙамында урында йылҡысылыҡ фермаһы төҙөлә.\nҺәйкәл урыны юҡтан ғына һайланмаған, был парк 2000 йылда Петр Якутчик иҫтәлегенә булдырылған. Унда урмансының яратҡан ағастары - ҡайын, шыршы, ҡарағайҙар ултыртылған.\nИл тыныслығы, киләсәк быуындың бәхетле тормошо өсөн көрәшкән батыр яугир хаҡында ауылдаштары онотмай. Күптән түгел Ивано-Казанкала яңы урам барлыҡҡа килә. Уға ла Петр Якунчик исеме бирелә. Әлеге мәлдә бында йәш ғаиләләргә ер бирелә.


Өфөнөң иң оҙон буйлы спортсылары мөғжизә ҡылыуын дауам\nитә. "Башҡортостан нефтсеһе" волейболсылары "Динамо" исемле командалар менән матчтарҙа еңеү артынан еңеүгә өлгәшә. Мәскәү "Динамо"һын матур итеп еңеү онотолоп өлгөрмәне, бик бай булыуы өҫтәүенә принципиаль дә булған команданы еңеүгә өлгәшелде. Ҡазандан "Динамо-ТТГ" бер партия ла алып өлгөрмәй, сигенде.\nТатарҙарға аҡса проблема түгел\nБылтыр тап өфөләр бишенсе урын өсөн серияла татар "Динамо-ТТГ"-һынан Европа волейбол конфедерацияһы кубогында урынды тартып алды.\nШул ваҡыттан алып ҡазандар тағы ла лайыҡлыраҡ уйынсылар\nменән көсәйҙе. Аҡсаһын йәлләмәй, кешеләрҙе "күмәртәләп" һатып алды. "Локомотив-Белогорье" суперклубынан Рәсәйҙең иң яҡшы тоташтырыусы уйынсыһы Вадим Хамутцкихты алдылар. Унан тағы ла Сергей Тетюхинды, Александр Косаревты һәм Андрей Егорчевты алдылар.\n"Динамо"ға тағы ла бик ҙур аҡсаға ике американды - грек "Ираклис"ы лидерҙары Ллой Болл менән Клэйтон Стенлиҙы ылыҡтырҙылар. Әйткәндәй, уларҙы тәүҙә өфөләр алырға теләгәйне, әммә улар һораған хаҡ сиктән тыш юғары ине. Ә Ҡазан өсөн аҡса проблема түгел - уларға еңеү бир.\n"ТТГ"ның ике тулы составы шул тиклем көслө, хатта уларға составта урын да етмәй.\nҠазан - алды, Шпака - алманы\nӨфөләргә бөтә ошо йондоҙло плеядаға ҡаршы уйнарға тура\nкилде. Матч шул тиклем ҡыҙыҡлы булды, хатта "Салауат Юлаев" хоккей командаһының баш тренеры Сергей Михалев трибунаға килеп сыҡты, ә уның командаһы иртәгәһенә плей-офф 2007-лә беренсе матчын уйнарға тейеш ине.\nБеренсе партияла өфөләр отто. Аныҡ, бик аныҡ уйнанылар. Егеттәр фиҙакәр һәм бик оҫта эш итте. Ҡазан гәүһәрҙәре Өфөнөң шымартыу приборҙарына килеп эләктеме ни, етмәһә,\nуларҙы ялтыратыу өсөн түгел, ә төҫһөҙләндереү өсөн шымарттылар.\nИкенсе партия хөрмәтле ҡунаҡтарҙы бөтөнләй тар-мар итеү булды. Максим Терешин менән Алексей Казаковтың эйстары, "нефтселәрҙең" күбеһенең блоктары, уларҙың ышаныслы һөжүме. Урындағы публика, беҙҙе, журналистарҙы ла, индереп,\nӨсөнсө партияла "Динамо-ТТГ" аҡрынлап уяна башланы, иҫәпте арттырып, ныҡ ҡына алға ла китте. Ләкин өфөләр һәр туп өсөн көрәште һәм аҡрынлап, тешләнеп тигәндәй, ҡаршы яҡты ҡыуып етте. Һөҙөмтәлә барыбер еңеүгә өлгәшелде - 28:26. Юғалтылған мәрәйҙәр буйынса "Башҡортостан нефтсеһе" "Динамо-ТТГ" менән тигеҙләште. Өфөләрҙең уйнау кимәле буйынса фекер йөрөткәндә, ҡалған ике уйында уларҙың кәмендә бер еңеүгә өлгәшеү мөмкинлеге бар. Был плей-оффҡа эләгеүгә етергә тейеш.\nМатчтан һуң журналистар триумфатор команданың баш тренеры Юрий Маричев менән әңгәмәләште.\n- Юрий Николаевич, ҡайҙан бындай күтәрелеш?\n- Беҙ тәғәйен бер командаға маҡсатлы әҙерләнәбеҙ. Уйынға тиклем беҙҙең бер аҙна ваҡытыбыҙ була, һәм беҙ дүшәмбенән\nәҙерләнә башлайбыҙ. Уйынсылар аҙна буйына эшкәрткән күнекмәне аныҡ үтәй. Ойошҡанлыҡ, күнекмәләр арҡаһында еңеүгә өлгәшәбеҙ ҙә инде.\n- Был юлы "Башҡортостан нефтсеһе" оттомо, әллә "Динамо- ТТГ" матчты отторҙомо?\n- Команда бирелгән күрһәтмәне тулыһынса үтәне. Ә ҡазандарға ниндәй күрһәтмә бирелгәндер, уныһын әйтә алмайым.\n- Ә өсөнсө матчта ете тупты отторғас, командаға нимә тип әйттегеҙ?\n- Мин уларға йыйылышта әйткән һүҙҙәрҙе иҫтәренә төшөрҙөм: һис ҡасан уйынды ташларға ярамай, ә аҙағынаса, һәр туп өсөн көрәшергә. Йәғни ҡаршы яҡ командаға уларҙың\nкөслө икәнлеген тойорға мөмкинлек бирмәҫкә. Сөнки ҙур айырма динамосыларға ышаныс бирә ала ине бит. Беҙ айырманы кәметеү генә түгел, был ауыр партияны еңеп сыға алдыҡ.\n- Бындай еңелеүҙән һуң оппонентығыҙҙың яҙмышы ниндәй булыр, тип иҫәпләйһегеҙ?\n- Әйтә алмайым, бының өсөн уларҙың етәкселеге, тренеры бар, улар, моғайын, киләһе уйындарға бурыстар ҡуйыр.\n- Һеҙ тоташтырыусы уйынсы Жеков менән ҡәнәғәтһегеҙме?\n- Жеков, ахыр килеп, мин талап иткәнде үтәй башланы. Юҡһа, ул ҡайһы берҙә юғалып ҡала ине. Әлбиттә, яңы командаға инеп, күнегеп китеүе ауырыраҡ була, бының өсөн ваҡыт кәрәк.\n- Уйынды тамамлаусы Алексей Казаков нисек?\n- Бөгөн Волейбол федерацияһының генераль директоры һәм\nберенсе вице-премьеры булды, мин улар менән уйын алдынан\nосраштым һәм илдең йыйылма командаһы өсөн уйынды тамамлаусы (доигровщик/ әҙерләүебеҙ хаҡында әйттем. Беҙҙә\nтап улар менән ҙур проблема. Беренсе темптар, диагональ уйынсылар бар, ә яҡшы уйынды тамамлаусылар юҡ.


Savh исемле ҡатнашыусы башҡарған эш — Башҡорт Википедияһы\nДля Savh фекерләшеү Ябып ҡуйыуҙар яҙмаһы тейәүҙәр журналдар урынһыҙ файҙаланыуҙар яҙмалары журналы\n12:01, 16 февраль 2017 айырма тарих 0 ә Ҡатнашыусы:Green Mostaza/common.js  Savh Ҡатнашыусы:Allan Aguilar/common.js битенең исемен үҙгәртте. Яңы исеме: Ҡатнашыусы:Green Mostaza/common.js: Автоматическое переименование страницы при… (аҙаҡҡы)\n12:01, 16 февраль 2017 айырма тарих +198 Я Ҡатнашыусы:Allan Aguilar/common.js  Savh Ҡатнашыусы:Allan Aguilar/common.js битенең исемен үҙгәртте. Яңы исеме: Ҡатнашыусы:Green Mostaza/common.js: Автоматическое переименование страницы при… (аҙаҡҡы)\n16:31, 28 ғинуар 2017 айырма тарих +18 ә Категория буйынса фекерләшеү:Башҡортостан тарихы  +delete\n16:31, 28 ғинуар 2017 айырма тарих +19 ә Ҡалып буйынса фекерләшеү:Книга:Советская военная энциклопедия  +delete\n21:29, 19 март 2015 айырма тарих +83 Я Ҡатнашыусы:Lodewijk Vadacchino  Savh Ҡатнашыусы:Lodewijk Vadacchino битенең исемен үҙгәртте. Яңы исеме: Ҡатнашыусы:Luigi Salvatore Vadacchino: Автоматическое переименование страницы при… (аҙаҡҡы)\n21:29, 19 март 2015 айырма тарих 0 ә Ҡатнашыусы:Luigi Salvatore Vadacchino  Savh Ҡатнашыусы:Lodewijk Vadacchino битенең исемен үҙгәртте. Яңы исеме: Ҡатнашыусы:Luigi Salvatore Vadacchino: Автоматическое переименование страницы при… (аҙаҡҡы)\n21:29, 19 март 2015 айырма тарих 0 ә Ҡатнашыусы менән һөйләшеү:Luigi Salvatore Vadacchino  Savh Ҡатнашыусы менән һөйләшеү:Lodewijk Vadacchino битенең исемен үҙгәртте. Яңы исеме: Ҡатнашыусы менән һөйләшеү:Luigi Salvatore Vadacchino: Автоматическо… (аҙаҡҡы)\n21:29, 19 март 2015 айырма тарих +111 Я Ҡатнашыусы менән һөйләшеү:Lodewijk Vadacchino  Savh Ҡатнашыусы менән һөйләшеү:Lodewijk Vadacchino битенең исемен үҙгәртте. Яңы исеме: Ҡатнашыусы менән һөйләшеү:Luigi Salvatore Vadacchino: Автоматическо… (аҙаҡҡы)\n19:19, 22 февраль 2015 айырма тарих 0 ә Ҡатнашыусы менән һөйләшеү:Eurohunter  Savh Ҡатнашыусы менән һөйләшеү:Basshuntersw битенең исемен үҙгәртте. Яңы исеме: Ҡатнашыусы менән һөйләшеү:Eurohunter: Автоматическое переименов… (аҙаҡҡы)\n19:19, 22 февраль 2015 айырма тарих +95 Я Ҡатнашыусы менән һөйләшеү:Basshuntersw  Savh Ҡатнашыусы менән һөйләшеү:Basshuntersw битенең исемен үҙгәртте. Яңы исеме: Ҡатнашыусы менән һөйләшеү:Eurohunter: Автоматическое переименов… (аҙаҡҡы)\n23:47, 27 ноябрь 2014 айырма тарих 0 ә Ҡатнашыусы:Green Mostaza/common.js  Savh Ҡатнашыусы:Ralgis/common.js битенең исемен йүнәлтеү ҡуймайынса үҙгәртте. Яңы исеме: Ҡатнашыусы:Allan Aguilar/common.js: Автоматическое переименова…\nhttps://ba.wikipedia.org/wiki/Махсус:Өлөштәр/Savh ҡабул ителгән


«Киске Өфө» гәзитенең сайты - ЮЛ ҠАҒИҘӘЛӘРЕН БОҘОУСЫЛАРҒА "ФАЙҘАЛЫ" КӘҢӘШТӘР - 2020 - Мәҡәләләр\nЮЛ ҠАҒИҘӘЛӘРЕН БОҘОУСЫЛАРҒА "ФАЙҘАЛЫ" КӘҢӘШТӘР\nБөгөн үҙемдең коллегаларым - автоһәүәҫкәрҙәрҙе бер аҙ ғына шаяртып, уларға ЮХХДИ хеҙмәткәрҙәренән ҡотолоуҙың бер нисә ысулып һанап китмәксе булам.\nБеренсе ысул. Һин юлда һәр төрлө хистәргә бирелеп, онотолоп киттең дә, машинаңдың тиҙлеген арттыра биреп, хатта "ала таяғын" тотоп, һине туҡтатырға маташҡан ЮХХДИ хеҙмәткәрен дә байҡамайыраҡ, уның янынан "выжт" итеп үттең дә киттең икән, ти. Етеҙ егеттәр, әлбиттә, үҙҙәренәң машиналарына ултырып алып, һинең артыңдан төшәсәк. Ул ғына ла түгел, "һә" тигәнсе ҡыуып та етәсәк. Шуға күрә, әллә ни уларҙан ҡасырға ла тырышма, әммә юл ситендә берәй ҡуйыраҡ ҡыуаҡлыҡ осрағансы барырға тырыш. Унан кинәт кенә туҡтал. Туҡтағас та, бик ашығыс рәүештә машинаңдан төшөп, салбарыңды төшөрә-төшөрә, ҡыуаҡ араһына инеп ултыр. Ни тиклем оҙағыраҡ ултырһаң, үҙең өсөн шул тиклем яҡшыраҡ. ЮХХДИ хеҙмәткәре лә аңлаусан кеше бит, эштең ҡайҙа барғанын бик тиҙ төшөнәсәк һәм, көтөп ялыҡҡас, һиңә ҡул һелтәп, китеп тә барыуҙары мөмкин. Әгәр, шулай ҙа, егеттәр ныҡышмал булып сыҡты икән, йә иһә ҡыуаҡ артында ултырып арыһаң йә аяҡтарың ойоп китһә, йөҙөңә бошонҡо ҡиәфәт биреп, салбарыңды күтәрә-күтәрә (ҡабаланмай) килеп сыҡ. Һине көтөп арыған егеттәрҙең йөҙө лә яҡтырып, ниһәйәт, документтарыңды күрһәтеүеңде талап итеп, тағы ниндәйҙер һорау бирә башлар. Шул саҡ (әлегә документтарыңды бирмәй тор) һин эсеңде тотоп, "әй, әттәгенәһе, мин - хәҙер", тигән һымағыраҡ һүҙҙәр әйтә-әйтә, кинәт кенә баяғы урыныңа ҡабаттан йүгереп инеп боҫ… Был юлы тағы ла оҙағыраҡ ултырырға тырыш. ЮХХДИ хеҙмәткәрҙәренең ваҡыт тигән нәмәһе лә тар бит, ҡулын һелтәп, "Әй, был с…ҡ менән булғансы", тип, һине, моғайын, инде бөтөнләйгә ҡалдырып та китерҙәр…\nИкенсе ысул. Нәҡ әлеге һымаҡ, әйтәйек, светофорҙың ҡыҙыл утын, уның артында торған ЮХХДИ посын абайламайыраҡ үтеп киттең… Сиренаһын ҡысҡыртып килеп, һине һул яҡлап үтеп, алдыңда туҡтаған күк һыҙыҡлы автомобилде күргәс тә, ҡаушап төшәсәкһең. Машинаңды, әлбиттә, туҡтатасаҡһың. Уң ҡулын фуражка козырегы тапҡырына ҡуйып, "Инспектор ЮХХДИ, сержант Фәләнов" тип иң тәүҙә үҙен таныштырғас, документтарыңды талап итәсәк был етди хеҙмәткәр һәм "юл ыңғайында" ошондайыраҡ һорау бирәсәк: "Ҡайҙа шул хәтлем йәнтәслим ҡыуаһығыҙ, ағай? Светофорҙы ла күрмәй үтеп киттегеҙ!" Бына шул саҡ, үҙ-үҙеңде ҡулға алып, бар ҡыйыулығыңды йыйып, инспекторға ошолайыраҡ яуап бирергә үҙеңдә көс тап: "Әй, ҡустым, бажамда ҡунаҡта булғайным. Икебеҙгә бер "литр"ҙы төшөрөп тә алғайныҡ. Эскән кешене үҙең беләһең бит инде, ҡустым. Аҡ-ҡараны күрмәй, үткәнмен дә киткәнмен…" "Ә, һеҙ, өҫтәүенә, эскәнһегеҙ икән", - тип, ул һине ЮХХДИ машинаһында ултырған ҙурыраҡ начальнигына ла алып килеүе ихтимал. "Иптәш капитан, бына, руль артында эскән килеш ултырған водителде тоттом", тигән докладты ишеткәс тә, капитан, әлбиттә, "прибор"ға өрөргә ҡушасаҡ. Һин өрәһең, ә ул "0"-де күрһәтә. Тағы бер мәртәбә өрҙөртәсәк. Өрәһең - һаман да "0"… Капитан сержантҡа шелтәле ҡараш ташлай. "Айныҡ та баһа", йәнәһе. Шул оло мәшәҡәт менән булып, һинең тиҙлек арттырып йә светофорға туҡтамай үтеп китеүең хаҡында, бәлки, бөтөнләйгә онотоп та ҡуйыуҙары ихтимал…\nӨсөнсө ысул. Үҙең йәшәгән ҡасабаның милиция (хәҙергесә - полиция) начальнигының фамилияһын, хатта исеме менән атаһының исемен дә ятлап алып, хәтереңдә тоторға тырыш. Әлегесә, "эш боҙҙоң" икән, һине туҡтатыусы сержантҡа ошондайыраҡ хәбәр әйтеп ҡара: "Әй, ҡустым, Фәлән Фәләновичта ҡунаҡта булып ҡайтып барам әле…" "Кем ул?" - тип һорар сержант, моғайын. "Кем тип ни, полковник Фәләновты белмәйһеңме ни, минең ҡоҙа (бажа, ҡәйнеш, дуҫ) бит ул! Юлда берәй проблемаң килеп сыҡһа - шылтырат", - тип тә әйткәйне. Ҡана, шылтыратып алайым әле", - тип телефоныңды сығарған бул… Бәлки инспекторҙың күңеле "йомшарып" китеп: "Ярай, ағай, бар, юлың менән бул. Тик башҡаса юл ҡағиҙәһен боҙоп йөрөмә", - тип, бәлки, һине ҡотҡарып та ебәрер. Уның да башҡа кеше һымаҡ нескә күңелле булып сығыуы мөмкин бит…\nТик шуны хәтереңдә тот: ГИБДД хеҙмәткәренә бер ҡасан да ришүәт-фәлән тәҡдим итә күрмә! Быны улар һис кенә лә яратмай. Уның өсөн үҙең "ситлек артына" ла барып эләгеүең мөмкин. Бына шулай.\nЯҙылған: 17.09.20 | Ҡаралған: 299


Копейск ҡалаһында «Башҡорт мәҙәниәте көндәре» тамамланды // Йәмғиәт | новости башинформ.рф\nКопейск ҡалаһында «Башҡорт мәҙәниәте көндәре» тамамланды\n12:11, 22 мая 2012 Йәмғиәт\nСиләбе өлкәһе Копейск ҡалаһының крайҙы өйрәнеү музейында «Башҡорт мәҙәниәте көндәре»н ябыу тантанаһы үтте. Был проектты музей Силәбе өлкәһе башҡорттары ҡоролтайының Копейск ҡалаһындағы бүлексәһе менән берлектә ойошторҙо. Бер аҙна алдан әҙерләнгән күргәҙмә проектта төп урын биләп торҙо, тип хәбәр иттеләр «Башинформ» агентлығына Башҡорт ҡоролтайынан. Был ваҡыт эсендә күргәҙмә экспозициялары менән 750-нән ашыу кеше танышты.\nБашҡорт ҡоролтайы Башҡарма комитеты ағзаһы Наил Шәйҙуллин проектты ойоштороусыларҙы «Башҡорт мәҙәниәте көндәре»нең уңышлы үтеүе менән ҡотланы. Был йәмәғәт ойошмаһы рәйесе Морис Йосопов исеменән ул музей хеҙмәткәрҙәренә рәхмәт һүҙен еткерҙе һәм артабанғы ижади уңыштар теләне. Айырыуса рәхмәтен ул Башҡорт ҡоролтайының Копейск ҡалаһындағы бүлексәһе рәйесе Рәмилә Асабаеваға белдерҙе.\nБыл проектта әүҙем ҡатнашҡан кешеләр Башҡорт ҡоролтайының Почет грамоталары менән бүләкләнде. Улар араһында мәктәп уҡыусылары, уҡытыусылар бар.\n— «Башҡорт мәҙәниәте көндәре»ндә ҡатнашҡан балалар һәм өлкәндәр башҡорт халҡы,уның традициялары тураһында күп нәмә белде, — тип билдәләне Башҡорт ҡоролтайының матбуғат хеҙмәте белгесе Динә Нафиҡова. – Хәҙер Копейск ҡалаһы халҡы башҡорт мәҙәниәте менән танышыуын үҙ аллы дауам итәсәк.\nТеги: башҡорттар төбәктәрҙә,милли мәҙәниәт,күргәҙмәләр,дин


Өфөлә ғаиләле ир сабый көткән һөйәркәһен үлтергән // Спорт | новости башинформ.рф\nӨфөлә ғаиләле ир сабый көткән һөйәркәһен үлтергән\n17:23, 3 сентября 2018 Спорт\nӨфөлә ғаиләле ир сабый көткән һөйәркәһен үлтергән Фото: «Башинформ» мәғлүмәт агентлығы\nӨФӨ, 2018 йыл, 3 сентябрь. /«Башинформ» мәғлүмәт агентлығы, Наталья Овчарук/.\nТиҙҙән Өфөлә йәшәгән ир йөклө ҡатындың ғүмерен ҡыйған өсөн хөкөм алдына баҫа. Башҡортостан Тәфтиш комитетының матбуғат хеҙмәте хәбәр итеүенсә, 2016 йылда 30 йәшлек ир бер ҡатын менән танышҡан һәм улар осраша башлаған. Бер йылдан ул һөйәркәһенең йөклө икәнен белгән, ләкин ошо хәбәрҙән бер ниндәй ҙә шатлыҡ тойғоһо кисермәгән, сөнки үҙенең хәләл ефете лә бәпес көткән.\n«Ир һөйәркәһенән аборт эшләтеүҙе талап иткән, ләкин ҡатын баш тартҡан. 2017 йылдың декабрендә ир, хәләл ефете хыянат тураһында белеп ҡалыуҙан ҡурҡып, автомобилендә 33 йәшлек һөйәркәһен ҡаланың Калинин районындағы кеше йөрөмәгән урынға алып бара һәм уның муйынына бер нисә тапҡыр бысаҡ менән сәнсә, ҡатын алған йәрәхәттәрҙән урында йән бирә. Икенсе көндө енәйәт урынына кире килгәс, мәрхүмәнең кәүҙәһен күмә һәм енәйәт ҡоралын йәшерә», — тип һөйләп бирҙеләр тәфтишселәр.\nҒәйепләнеүсе һаҡһыҙлыҡ буйынса үлемгә дусар итеүен таныны, ләкин тәфтишселәр ирҙең яуыз ниәте булыуын – тыумаған сабыйҙан ҡотолорға теләгәнен иҫбатланы.\nБыл эшкә суд нөктә ҡуйырға тейеш.


22 июля 2015 — 16:05\nАнапа – Магнитогорск йүнәлеше буйынса хәрәкәт итеүсе транспорт билдәһеҙ сәбәптәр арҡаһында юлдан төшөп китеп ауа. Ваҡиға Өфө-Инйәр-Белорет трассаһының 56-сы саҡырымында була. Әле урында оператив төркөм эшләй. Авария ваҡытында автобуста 40 турист һәм 2 водитель була, 27 кеше медицина ярҙамы һорап мөрәжәғәт иткән. Бәхеткә ауыр йәрәхәт алыусылар һәм һәләк булыусылар юҡ.


Последние публикации на сайте » Страница 1290 » "Йәшлек" гәзите\nГазета "Йәшлек" » Последние публикации на сайте » Страница 1290\nГәзитебеҙгә яҙылырға онотманыңмы, дуҫым?\nГәзиткә яҙылыу // 7-12-2010, 13:11\nКиләһе йылдың ярты йыллығына ваҡытлы матбуғат баҫмаларына яҙылыу тамамланыуға һанаулы ғына көндәр ҡалды. Ул 25 декабргә тиклем генә бара. Яратҡан гәзитегеҙ «Йәшлек»һеҙ ҡалғығыҙ килмәһә, ашығығыҙ! Баҫмабыҙҙы аҙнаһына өс тапҡыр алырға күнеккәндәр өсөн иҫкәрмә: хәҙер «Йәшлек» аҙнаһына ике тапҡыр (шәмбе көндө берәгәйле – кесе йома һәм шәмбе һандары ҡушылып) сыға.\nГәзит өйөгөҙгә аҙнаһына ике тапҡыр килһен тиһәгеҙ, 80148 (шишәмбе һәм шәмбе көндәрендә киләсәк гәзиткә ярты йылға яҙылыу хаҡы – 371 һум 22 тин) һәм 16414 (шәмбе һанына – 302 һум 16 тин) индекстары буйынса яҙылығыҙ. Өфөлә йәшәүсе милләттәштәребеҙ «Өфө-печать» киоскылары аша 80148 индексы буйынса гәзитебеҙҙең шишәмбе һәм шәмбе һандарына яҙыла ала. Был осраҡта бер айға яҙылыу хаҡы – 50, ярты йылға 300 һумға төшә. Тик баҫманы гәзит киоскыһынан үҙегеҙгә барып алырға тура киләсәк.\nӘллә ҡыш көйһөҙләнә?!\nНовости // 7-12-2010, 13:10\nДекабрҙең икенсе аҙнаһы йылы башланды, һауа температураһы күтәрелеп, күпселек район-ҡалаларҙа 9 – 14 градус һалҡын күҙәтелде.\n«Башгидромет»тың баш синоптигы Анна Козаева хәбәр итеүенсә, алдағы көндәрҙә көслө ҡар яуыуы ихтимал. Юлдарға һалынған көрттөң хәрәкәтте сикләүгә килтереүе мөмкин. Айырым райондарҙа боҙлауыҡ, көслө ел дә буласаҡ, һауаның дымлылығы уртаса 52 процент тәшкил итәсәк. Юл хәрәкәте хәүефһеҙлеге дәүләт инспекцияһы водителдәргә төҙөк булмаған машиналарҙа юлға сыҡмаҫҡа, иғтибарлы булырға, боҙолоп туҡтаған машиналар эйәләренә ярҙам ҡулы һуҙып, теләктәшлек күрһәтергә саҡыра.\nРубрикалар // 7-12-2010, 13:07\nӨфөлә – ысын шыршылар\nӨфө майҙандарында тәүге урман һылыуҡайҙары күренде. Улар өлкәндәрҙең дә, балаларҙың да иң яратҡан байрамы — Яңы йыл етеп килеүе хаҡында ҡала халҡының хәтеренә төшөрә кеүек.\nТәртип һаҡсылары өсөн ғаиләләре – иң ҙур терәк\nНовости // 7-12-2010, 13:05\nҒаилә һәр кем өсөн иң беренсе урында торорға тейеш. Тап ғаиләлә генә кеше үҙенә таяныс, ышаныслы терәк таба ала. Милиционер булып эшләүселәр өсөн дә был бик мөһим, әгәр тәртип һаҡсыһының өйөндә уның эшенең үҙенсәлеген аңлап тороусы ҡатыны, һағынып көтөп тороусы балалары булмаһа, иңенә йөкмәтелгән етди һөнәри бурыстарын нисек йырып сыҡмаҡ кәрәк?!...\nБашҡортостан менән эре туроператорҙар ҡыҙыҡһынасаҡ\nНовости // 7-12-2010, 13:04\nӨфөгә Рәсәй Йәмәғәт палатаһы ағзаһы, Төбәктәр үҫеше буйынса комиссия рәйесе Вячеслав Глазычев килеп китте. Уның билдәләүенсә, әлеге саҡырылыштағы РФ Дәүләт Думаһы менән үҙ-ара хеҙмәттәшлектең киң планда барыуы Йәмәғәт палатаһының ҡаҙанышы иҫәбендә. Был мөнәсәбәттәргә министрлыҡтар һәм ведомстволар ҡарамағында ойошторолған йәмәғәт советтары булышлыҡ итә....\nҒинуарҙа ун көн ял итәсәкбеҙ\nБашҡортостан Хеҙмәт һәм халыҡты социаль яҡлау министрлығы хәбәр итеүе буйынса, Рәсәй Хеҙмәт кодексының 112-се статьяһына ярашлы, 1, 2, 3, 4 һәм 5 ғинуар – Яңы йыл каникулы, 7 ғинуар – Рождество – байрам көндәре булып тора.\nШулай итеп, биш көнлөк эш аҙнаһында республикала 2011 йылдың 1–10 ғинуары ял көндәре булып тора. Йома – 31 декабрҙә эш көнө бер сәғәткә ҡыҫҡартыла.\nӘ бына 24 декабрь – Башҡортостан Республикаһы Конституцияһы көнө, иҫтәлекле дата итеп билдәләнһә лә, эш көнө булып тора.\nНовости / Башҡортостан // 7-12-2010, 13:03\n«Учалы тау-байыҡтырыу комбинаты» асыҡ акционерҙар йәмғиәтендлә яңы генераль директор – Рәшит Маннанов предприятиены үҫтереүгә ҙур өлөш индергән Ильяс Абдрахмановты алмаштырҙы.\nРәшит Маннановҡа 34 йәш. Ул Учалы районында таусылар ғаиләһендә тыуып үҫкән. Магнитогорск дәүләт техник университетын тамамлаған, техник фәндәр кандидаты ғилми дәрәжәһенә эйә. БР Хөкүмәтендә металлургия тармағы предприятиелары буйынса куратор булып эшләгән. 2008 йылда Бүребай тау-байыҡтырыу комбинатын етәкләй. Яңы вазифаһына тәғәйенләнеүгә тиклем Ырымбур өлкәһенең Гай тау-байыҡтырыу комбинатында баш инженер булып эшләй....\nЭш биреүселәргә ни өсөн штраф һалынды?\nНовости // 7-12-2010, 13:02\nБР Дәүләт хеҙмәт инспекцияһы республикала йыл башынан алып хеҙмәт хаҡын түләү буйынса 1800 тикшереү үткәргәндән һуң һигеҙ меңгә яҡын хеҙмәткәр тотҡарланған 114,2 миллион һум түләүҙәрен алды.\n1196 эш биреүсегә – биш миллион һумдан ашыу суммаға хеҙмәт хаҡын түләүҙә хоҡуҡ боҙоуҙары өсөн, 67-һенә дәүләт хеҙмәт инспекторҙарының етешһеҙлектәрҙе бөтөрөү буйынса күрһәтмәләрен үтәмәгән өсөн штраф һалынды. Һигеҙ вазифалы кешегә дисциплинар яза бирелде.\nХеҙмәт хаҡын түләү өлкәһендә эшселәрҙең хеҙмәт хоҡуҡтарын икенсегә боҙоу осраҡтары асыҡланған өс етәксегә ҡарата дисквалификациялау мәсьәләһен хәл итеү өсөн материалдар судҡа ебәрелгән.\nТатарстан Дәүләт Советы делегацияһы Башҡортостанда булды\nНовости / Башҡортостан // 7-12-2010, 13:01\nБашҡортостан Республикаһы Дәүләт Йыйылышы – Ҡоролтай Татарстан Республикаһы Дәүләт Советы делегацияһын ҡабул итте. Ул 1997 йылдың 22 мартындағы ике күрше республиканың закондар сығарыу органдары араһында хеҙмәттәшлек тураһындағы килешеүҙе артабан үҫтереү маҡсатын күҙ уңында тота.\nТорлаҡ арзаныраҡ булырға тейеш\nНовости // 7-12-2010, 13:01\nӨфөлә БР Хөкүмәте Президиумының республикала бөтә категория граждандар ала алырлыҡ эконом-класлы торлаҡты күпләп төҙөүҙе йәйелдереү буйынса кисектергеһеҙ өҫтәмә саралар күреү мәсьәләһе буйынса ултырышы үткәрелде.\nБР Президенты Торлаҡ төҙөлөшө фонды социаль торлаҡҡа курс алырға тейеш, фондҡа төҙөлөш процесын ойоштороуҙы юлға һалырға кәрәк, тип һыҙыҡ өҫтөнә алды. Ведомство торлаҡ биреүҙең берҙәм операторы булып торорға тейеш. Бынан тыш, Рөстәм Хәмитов, төҙөлөшкә махсус республика ер участкалары резервын булдырырға кәрәк һәм фонд улар менән тәьмин ителергә тейеш, тип билдәләне.\nТорлаҡты тиҙ генә түгел, арзан да төҙөргә кәрәк. Был мәсьәләләрҙе хәл итеү өсөн торлаҡ төҙөлөшөнә яраҡлы ер участкалары мәғлүмәттәре базаһын булдырыу зарур. Башҡортостанда 2011 йылда – 2096 мең квадрат метр, 2015 йылда – 3036 мең квадрат метр, ә 2020 йылда 5200 мең квадрат метрға тиклем торлаҡ сафҡа индерелергә тейеш..\nАртҡа 1 ... 1286 1287 1288 1289 1290 1291 1292 1293 1294 ... 1402 Алға


Беренсе опера йырсыһы » Башҡортостан гәзите | Газета Башкортостан на башкирском языке официальный сайт\nБашҡортостан гәзите » Йәмғиәт » Беренсе опера йырсыһы\nБеренсе опера йырсыһы 17.02.2015 // Йәмғиәт\nЭй, һайрай ҙа һуң был һабантурғай,\nҺай, йырлай ҙа һуң был һабантурғай.\nЙә йомолоп ергә төшә туптай.\nЕрҙе күккә әйҙәп яна уттай.\nҠасан был еҙ шөңгөр ялға туҡтай?\nҠанатынан яҙҙы түгә буғай –\nТүгелдер был, ахыры, һабантурғай.\nХәбир ағайым, ахыры, шулай йырлай...\nАрҙаҡлы яҡташы Хәбир Ғәлимовтың 60 йәшлек юбилейына арнап, Рәми Ғарипов ошо шиғырын яҙа. Ысынлап та, Салауат районының Лағыр ауылында тыуған, һүҙгә һаран, әммә моңға бай Хәбир үҙ халҡының йырҙары аша күптәр кисергәнде, шатлығын да, аһ-зарын да, шулай уҡ үҙ яҙмышын да тыңлаусыға түкмәй-сәсмәй еткерә. “Мине, бәлки, беҙҙең яҡтарҙың ғәжәп бай тәбиғәте рухландырғандыр... – ти ул билдәле йырсы булып киткәс. – Йыр – ул йәшәү йәме, рухи көс сығанағы. Уны халыҡ тормошоноң көйлө йылъяҙмаһы тип тә атарға мөмкин”.\nӘ бит уның үҙенең тормошо ла еңел булмай: иген дә игә, көтөү ҙә көтә, йылғаларҙа ҡыуғын да ҡыуа. 1924 йылда Хәбир Ҡыҙыл Армия сафына алына. Ял ваҡыттарында башҡорт көйҙәрен һуҙып ебәрә. Казарманы яңғыратып йырлауын бер көн Низам Ҡәрипов ишетеп ҡала һәм артабанғы яҙмышын хәл итә тиерлек: уны урыҫса яҙырға, уҡырға өйрәтә, йырсылар араһына инергә юл аса. Тап шул әрме хеҙмәте йылдары Хәбир Ғәлимовтың яҙмышында ҡырҡа боролош яһай ҙа инде: Ҡыҙыл Армияның Өфө йортонда (хәҙерге Офицерҙар йорто) музыка етәксеһе булып эшләгән композитор-драматург Хәбибулла Ибраһимов һалдаттың тауышын ишетеп, уны үҙенең янына саҡырып ала, йыр сәнғәтенең серҙәрен асырға ярҙамлаша, Башҡортостан радиоһына сығара. Үҙенсәлекле тауышы менән күптәрҙең күңелен арбап өлгөргән егет әрме хеҙмәте ваҡытын тултырмай – театр техникумы етәкселеге уны, хәрби хеҙмәттән ҡайтартып, уҡырға ҡабул итә.\nҒәзиз Әлмөхәмәтовтың концертында ҡатнашыуы ла осраҡлы түгел, маңлайына яҙылған яҙмышы булғандыр, күрәһең. Мәскәү дәүләт консерваторияһында Башҡорт милли студияһын асыуҙы юллаған Ғ. Әлмөхәмәтов уға техникумда Солтан Ғәбәшиҙе эҙләп табырға ҡуша. Композитор егеттең “Урал”ды башҡарыуын тыңлай ҙа йыр бөтөр-бөтмәҫтән:\n– Бына ҡайҙа ул йырсы! Һис кисекмәҫтән – Мәскәүгә! – тип ҡысҡырып уҡ ебәрә...\n1938 йылдың 14 декабрендә башҡорт сәнғәтендә билдәле ваҡиға була: Мәскәү консерваторияһын тамамлап ҡайтҡан студенттар диплом спектаклен сәхнәгә сығара. Д. Паизиеллоның “Һылыу тирмәнсе ҡыҙ” операһында төп ролдә – барон Хәбир Ғәлимов. Һөҙөмтәлә ул артабан 17 йыл буйына театрҙың беренсе теноры булып ҡала. Мәсәлим Вәлиевтең тәүге милли операһы “Һаҡмар” ҙа Юлай партияһын башҡара. Унан инде Эйхенвальдтың “Мәргән”ендә, Чемберджиҙың “Ҡарлуғас”ында, Заимов һәм Спадавеккианың “Аҡбуҙат”ында, Мортазиндың “Азат”ында йырлай. Азербайжан композиторы Гаджибековтың “Аршин мал алан” музыкаль комедияһында төп герой Аскер ролен һоҡланғыс итеп башҡара.\nФашистик Германия илебеҙгә баҫып ингәс, Хәбир Ғәлимов, танылған йырсы булараҡ, халыҡтың рухын күтәреүгә үҙ өлөшөн индерә. Концерттар менән хәрби частарҙа, госпиталдәрҙә, фронттың алғы һыҙығында ла булырға тура килә билдәле йырсыға. Һуғыштан һуңғы тыныс тормошта иһә ул республика буйлап гастролдәрҙә йөрөй, һәр тармаҡ эшселәре алдында сығыш яһап, уларға дәрт, рух өҫтәй. Әртистәр килә тиһәң, баҫыу станы шунда уҡ сәхнәгә әйләнеп китә, ә тамашасы йәшел сиҙәмгә аунап китеп, иркенләп халыҡ моңон тыңлай... Көндөҙ ялан-ҡырҙарҙы иңләп осҡан, йырсы ҡоштарҙы тынып ҡалырға мәжбүр иткән моң кискеһен инде клуб эсен тултырып, тышҡа урғыла. “Сәнғәт – халыҡтыҡы. Шулай булғас, минең тауышым да уныҡы”, – тип, Хәбир Ғәлимов халҡына моңо менән хеҙмәт итә.\nКиң танылыу яулаған йырсыны 1955 йылда Башҡорт дәүләт филармонияһына күсереү үҙен аҡлай: эш тә йәнләнә, оҫтаның ижади офоҡтары ла киңәйә. Хәбир Ғәлимов концерт бригадалары менән Башҡортостан буйлап ҡына түгел, Урта Азия республикаларында, Татарстанда гастролдәрҙә, Вьетнам, Корея, Монголия кеүек сит илдәрҙә лә сығыш яһай.\nҮҙенең ижади ғүмерендә ул йөҙҙән ашыу йыр башҡара. Үҙе кеүек, моңо ла әҙәпле була. Был хаҡта Башҡортостандың халыҡ шағиры Мостай Кәрим юҡҡа ғына түбәндәге юлдарҙы яҙмаған: “Уның моңо һәм әҙәпле тауышы бынан алтмыш йылдар әүәл күңелемә һеңде. Йырсының тауышын “әҙәпле” тинем. Минеңсә, һүҙҙең генә түгел, тауыштың да әҙәплеһе һәм әҙәпһеҙе була. Бөгөн йәнгә ят, әҙәпһеҙ тауыштар ғәжәп ишәйеп китте. Был инде илһамдың ниндәй ерлектән, ниндәй сығанаҡтан килеүенә бәйләнгән. Хәбир ағай уны халыҡ рухынан, уның бөйөк ижади ҡаҙаныштарынан алды. Йырсыға Ғәзиз Әлмөхәмәтов үҙе фатиха бирҙе һәм эстафетаны тапшырҙы. Ул артабан Мәғәфүр Хисмәтуллинға һәм Радик Гәрәевкә күсте”.\nЗаһир Исмәғилев менән Хәбир Ғәлимовты ижади хеҙмәттәшлек кенә түгел, рух, моң һәм дуҫлыҡ берләштерә. Бер ни тиклем өйҙәш тә булырға тура килә уларға. Ҡайһы бер ваҡыттарҙа инде ике дуҫ йәйге ялдарын Лағыр ауылында, Әй йылғаһында балыҡ ҡармаҡлап, иртәнге саф һауаны һулап, тәбиғәт ҡосағында уҙғара. Шул ваҡытта Заһир Исмәғилевтең күңелендә шәп идея тыуа: “Хәбир ағай, һинең өсөн генә “Салауат Юлаев” операһын яҙасаҡмын! Салауат – һин!” – ти.\nЫсынлап та, бер нисә йылдан һуң яңы әҫәр тыуа. 1955 йылда Мәскәүҙә Башҡорт сәнғәте декадаһы уҙыуға арнап, “Огонек” журналы “Башҡорт халҡының сәнғәте” тип аталған мәҡәлә баҫтыра. “Бөгөн – йәш композитор Заһир Исмәғилевтең башҡорт халҡының батыры тураһында яҙған “Салауат Юлаев” операһының премьераһы. Салауат роле РСФСР-ҙың атҡаҙанған артисы Хәбир Ғәлимовҡа йөкмәтелгән. Бына ария яңғырай. Унда тыуған төйәк яҙмышы өсөн әрнеү ҙә, бәхеткә тапҡыр юл эҙләп табыу теләге лә ишетелә. Опера геройы һәм уның ролен башҡарыусы Ғәлимов – Салауат Юлаев тыуған райондан”. Ошо Салауат роле моң эйәһен, Баязит Бикбай атағанса, “Йырҙар Салауаты” дәрәжәһенә күтәрә.\n1996 йылда беренсе милли опера йырсыһы Хәбир Ғәлимовҡа тыуған ауылында музей асылған көн иҫтәлекле ваҡиғаларҙың береһе булды. Талант эйәһенең ҡатыны Ғәлиә Шакир ҡыҙы йәмәғәтенең афишаларын, матбуғатта сыҡҡан һәр мәҡәләне, ғөмүмән, йырсыға ҡағылышлы һәр иҫтәлекте йыйып барып, бөхтә итеп һаҡлаған. Музей асыу тураһында һүҙ сыҡҡас, ҡыҙы Земфира ошо шәхси архивта тупланған бай материалды — фотолар, китаптар, афишалар, документтар, көнкүреш әйберҙәре, кейемдәр — музей фондына тапшырҙы. 1938 йылдағы беренсе операның афишаһы ғына ни тора! Х. Ғәлимов моңона мансылған пианинола уҡыусыларҙың уйнап ебәреүе күңелгә рәхәтлек кенә бирә. Кейемдәре, креслоһы, сәғәте, ручкаһы – барыһы ла Хәбир бабайҙы хәтерләтә.\nБылтыр иһә Лағыр ауылында РСФСР-ҙың һәм Башҡортостандың атҡаҙанған артисы Хәбир Ғәлимов исемендәге башҡорт халыҡ йырҙарын башҡарыусыларҙың “Оҙон көй” район конкурсы үткәрелде. “Мәшһүр йырсыбыҙҙың исемен мәңгеләштереү, халыҡ йырҙарын башҡарыу традицияларын һаҡлау һәм үҫтереү, уның ижади мираҫын таратыу, яңы сағыу исемдәр асыу маҡсатында үткәрелгән бәйге ике төркөмдә бик матур уҙҙы. Конкурс районда тәүгегә уҙғарылһа ла, 18 кеше ҡатнашырға теләк белдерҙе, – тип яҙылды район гәзитендә был хаҡта. – Лағыр килене Зөлфиә Ғәниева төп бүләкте яуланы. Юбилей айҡанлы был конкурсты төньяҡ-көнсығыш зонаһы кимәлендә үткәреү күҙаллана. Йәштәребеҙ башҡорт халыҡ йырҙарына битараф булмаһын, уны онотмай һаҡлап, киләсәк быуындарға ла тапшырһын ине. Конкурстың маҡсаты ла бит, яңы таланттарҙы асыу менән бер рәттән, башҡорт халҡының йыр сәнғәтен, мәҙәниәтен байытыу икәнен оноторға ярамай”.\nӘлбиттә, быйыл, арҙаҡлы яҡташыбыҙҙың юбилейы йылында, конкурс тағы ла киңерәк ҡолас менән уҙғарылыр тигән өмөт бар. Шулай уҡ район үҙәгендәге музыка мәктәбенә йәки мәҙәниәт йортона Хәбир Ғәлимов исемен биреү ҙә һис зыян итмәҫ, моғайын. Етәкселек был хаҡта уйланыр тигән фекер күңел түрендә баҙлап тора.\nНи тиһәң дә, шәхестәрен күтәргән ерҙең генә үҙ бәҫе юғары була. Ә РСФСР-ҙың, Башҡорт АССР-ының атҡаҙанған артисы, ике тапҡыр “Почет Билдәһе” ордены кавалеры Хәбир Ғәлимов яҡташтарының бындай хөрмәтенә, һис шикһеҙ, лайыҡ. Ул – үҙ ауылынан сыҡҡан тәүге опера йырсыһы ғына түгел, ә республика кимәлендә беренсе.\nОпера йырсыларынан иң элек Хәбир Ғәлимов Рәсәйҙең атҡаҙанған артисы исемен ала; тәүгеләрҙән булып яҡташы Салауат Юлаев образын опера сәхнәһендә кәүҙәләндерә; һөнәри белем алып, башҡорт йырын юғары баҫҡысҡа күтәрә.


Маҡсатыбыҙ-береһен танымаған компанияның microsoft корпорацияһы программаны тәьмин клиентоориентированный. Ул программаларҙың һәр саҡ башлап ебәрҙек, улар өсөн уңайлы һәм еңеллек килтерергә мөмкин. Ҡала өсөн был донъя менән бәйләнеш, видео һәм аудио һәм текст хәбәрҙәр ашырыу өсөн ҡыңғырау яһанылар, Android ҡушымталары эшләү өсөн microsoft skype файҙаланыусылар рәсми үҙе кеүек киң билдәле ҙур .\nSkype өсөн Android скачать\nСкачать АГРОСӘНӘҒӘТ Skype\nSkype Lite кушымталар APK\nSkype өсөн планшет Android\nҺорау алыу мәғлүмәттәре буйынса, артыҡ 250 Skype файҙаланыусыларға улар өсөн аралашыу ҡоралы итеп ҡулланыу миллион. Һәр көн арта барыуы арҡаһында үҙенең һөҙөмтәлелеген һәм һан менән файҙаланыусы. Microsoft был мөмкинлек бирә һезгә өҫтәмә рәүештә тоташтырырға менән файҙаланыусы һәр береһе, skype ҡулланған. Һезгә генә кәрәк мәғлүмәтте интернетҡа тоташыу яҡшы йәки кәрәҙле элемтә, бәйләнешкә инеү өсөн донъянан скайп.\nБәлки, һеҙҙең телефонда андроид теләһә кем менән һөйләшеү мөмкинлеген бирмәй, әммә Skype ярҙамы менән, һеҙ аласыз, шулай уҡ видео-башҡа файҙаланыусылар менән үҙ-ара эш. Был махсус ҡушымта өҫтәмә Android өсөн файҙаланыусы революционизировать . Әгәр телисез икән Skype файҙаланыусылар тулы етәкселеге өсөн Android , һәм уны файҙаланыу процесы, конкурент өҫтөнлөгө һәм уның үҙенсәлектәре, шулай дауам мәҡәләләр уҡыу был файҙалы.\nБыл һеҙгә киләһе аҙымдарға менән иҫ киткес ябай ҡорамалдар ярҙамында еңел skype ҡушымтаһына һеҙҙең android ала\nAndroid һәм ҡорамалдарға күсеү ' s н play магазинынанSkype өсөн һәр йәки Скачать һылтанма буйынса Бында.\nБаҫыу Төймәһе Ҡуйыла йөк һәм ҡоролмалар өсөн Skype.\nҺеҙ нисек һуң өҫтәмә билдәләү, хәҙер басыгыз был төймәгә ала һәм теркәлгән өҫтәмә\nҺеҙ үҙегеҙ индерергә кәрәк иҫәп яҙмаһының электрон почта һәм пароль.\nҺеҙ ҡулланырға мөмкин. иҫәп яҙмаһы бар. ләкин әгәр ҙә һеҙ эшләйһе һеҙ яңы.\nҺайлау Skype Исеме , нисек Skype Идентификаторы өсөн саҡыра башлаған..\n1 Skype Интерфейс Логинов :\n1.1 Өҫтәп Бәйләнеш & Эшләргә Саҡырҙы\n1.2 Skype Мөмкинлеге:\n1.3 Юғары Сифатлы Видео & Тауышлы Шылтыратыу:\n1.4 Скайп экран Демонстрация\n2.0.1 Конкуренттарҙан өҫтөнлөк Скайп:\n3 Бөтә ҡоролмалар өсөн Skype:\n3.0.1 Онлайн һәм оффлайн өсөн ике шылтыратыу Skype\n3.1 Стационар Телефондан Шылтыратыу & Кеҫә Телефоны Менән Skype:\nSkype Интерфейс Логинов :\nӨҫтәп Бәйләнеш & Эшләргә Саҡырҙы\nӨҫтәү өсөн skype бәйләнеше, һеҙҙең панелдәр күреп, улар бөтә ҡулланыусылар күрһәтеү, һәм ул skype'тағы иҫәп яҙмаһының электрон почта ҡулланыу бәйләнмә инде. Икенсе ысул-хәбәр ебәрергә йәки электрон почта аша һеҙҙең барлыҡ, кем skype ҡулланған, ә шәхес танытмаһы Skype үҙ өҫтәренә алалар, бер-береһе өсөн атала башлай..\nҺеҙ ниндәй бәйләнеш өҫтәү, өҫтәп төп менюһы пунктын һайларға кешеләр Скайп. Һеҙ шулай уҡ аласыз өстәргә файҙаланыусы кәрәк, рәт-рәт булып баҫып үҙ исемен өҫтәп яҙылған һәм skype файҙаланыусылар контакты. Өҫтәүенә был, һеҙ шулай уҡ аласыз яһарға ҡулланыу һеҙҙең контакттар исемлегенең иң йыш ҡына, бигерәк тә яратҡан, улар үҙ өҫтәренә өҫтәй . Һеҙ шулай уҡ аласыз, йәки шәхси именлек өсөн, һеҙҙең тормош һәм алыҫ бәйләнештәр өҙөлә .\nMicrosoft компанияһы skype'ты мотивтар үҙ клиенттарын хеҙмәтләндереү менән үҙенсәлекле, - тип,-илдең бөтә донъя поздороваться.\nШул идеялар, стресс һәм башҡа кеше өсөн был аралыҡты кәметеп өсөн яһайҙар, ҡалғандары өсөн. Был бик файҙалы, һеҙҙең өсөн һәм һеҙҙең ғаилә был ойошма менән бәйләнештә тороп, һеҙ улар менән бәйләнеште физик яҡтан мөмкин түгел..\nSkype ҙур ҡәнәғәт булыу клиенттар исемлеге. Көн һайын,, икенсе кешене саҡыр йәки скайп ч миллион кеше ҡуллана өсөн. Скайп үҙенсәлек тәҡдим итә, шул иҫәптән.\nЮғары Сифатлы Видео & Тауышлы Шылтыратыу:\nSkype-был аҡыллы эшләй, сифатлы аудио һәм видео өсөн максималь һөҙөмтә бирергә хеҙмәттәр өсөн үҙ клиенттары шылтыратып. Һеҙ кисерә аудио һәм видео саф бөтә донъя буйынса шылтыратырға мөмкин төҫтө.\nИң яҡшы өлөшө, Нисек скайп шылтыратыу һөҙөмтә бирмәне сифатын бер йәки бер төркөм саҡырыу өсөн оптималь. Һеҙ тейеш, инанырға, һеҙ, файҙаланғанда иң яҡшы интернет-берләшмә өсөн, ниндәй ҙә булһа тәнәфескә шылтыратыу видео йәки аудио.\nСкайп экран Демонстрация\nБыл бик файҙалы функцияларын скайп. Экранда менән бергәләп ҡулланырға ярҙам, һеҙгә уңайлы презентацияһы күрһәтелде, фотоһүрәттәр, документтар йәки ни ҙә һөйләшкән ваҡытта.\nБыл донъяла корпоратив өсөн бик отошло. Файл хеҙмәткәрҙәре мөһим документ йәки бүленеүе мөмкин, презентация күрһәтеү, проекттың деталдәрен , анализ үткәрелә., клиенттарҙың талаптарын, шулай уҡ уларҙың проблемаларын ваҡытында хәл шылтыратырға мөмкин..\nӘгәр телисез икән, һеҙ йәшергән йәки ч саҡырыу ниндәйҙер сәбәп буйынса йәки шәхси хәүефһеҙлек, шул саҡта һеҙ быны еңел skype аша. Был процесын аҙағынаса тамамланған менән өҫтәмә һөйләшеп мөмкинлегенә эйә булған шәхси шифрлау .\nҺеҙҙән шылтыратыуҙар яҙыу:\nШулай уҡ видео йәки аудио яҙҙырыу мөмкинлеге шылтыратыуҙарҙы skype'тағы. Был файҙалы, һеҙ яҙырға теләгән ниндәйҙер моменты йәки ҡиммәтле хәбәрҙәр. Шулай уҡ был ярҙам итә һәм шул ваҡытта уҡырға, яҙырға, шылтыратып, һеҙ улар һеҙгә ваҡытында үткәреү.\nШулай өсөн был донъяла корпоратив функцияһы эшләмәй, әгәр телисез икән, һеҙҙең тыңлау йәки инструкторҙар етәкселеге тағы босс, һеҙ быны еңел эшләй ала, һеҙгә шылтыратып ҡарарға яҙыу.\nКонкуренттарҙан өҫтөнлөк Скайп:\nСкайп ашыу клиенттар менән эшләү 10 йыл. Microsoft, был видео сығарыу гигант баҙарында конкурент булып тора, был-өҫтәмә телефонына, ул күберәк мөмкинлектәр тәҡдим итә, башҡа конкуренттарҙы ул, кеше кеүек ваҡытта, Google компанияһы дуэт, һ. б.. килтереп. Бының сәбәбе шул, - тип өҫтәмә булып тора был ҡушымтала бөтә донъяла иң йыш ҡулланылған. Күренекле функцияларын үҙ эсенә түбән\nБөтә ҡоролмалар өсөн Skype:\nБашлыса, Skype файҙаланыусылар өсөн тәғәйенләнгән Android программаһы, шул иҫәптән мобиль телефон Android , Планшет Android , һәм башҡа кушымталар өсөн android . Әммә иң ҡыҙыҡ өлөшө-Skype ҡулланырға мөмкин. шулай уҡ башҡа бөтә аҙыҡ-түлеккә, шул иҫәптән windows өсөн, Линукс, Макинтошы, Бөрлөгән, смартфондар һәм планшет һәм бөтә Apple. Әгәр сездә бар, теләсә ниндәй төҙөлөшө Skype һәм иң ябай кәрәк скачать өҫтәмә алалар наслаждаться интерактив береһе видеотелефония.\nОнлайн һәм оффлайн өсөн ике шылтыратыу Skype\nSkype ҡушымтаһы һеҙгә тағы ла бер элементы тип аталған был кеше ахыр конкуренттарҙы ғына түгел, улар онлайн ҡушылыуы мөмкин, шулай уҡ, шылтыратып, кешеләр менән бәйләй алғаны өсөн, уның юҡ интернетҡа тоташыу . Стационар һәм мобиль телефон номерына шылтыратырға тәҡдим итә скайп файҙаланыусы был премияға тәҡдим итеү .\nТипик өсөн интернет-ҡыңғырау, нимә һеҙ түләргә тейеш түгел . Был бөтәһе лә кәрәк тип һеҙ интернетҡа тоташыу өсөн, шылтыратып. Ләкин стационар телефон номерына шылтыратырға йәки, Skype файҙаланыусылар үҙе йыйыу өсөн подписка бик экономичный. Өҫтөнлөк кулланыусылар өсөн билдәле Skype башҡа\nҒаилә һеҙгә шылтырата аласыз, дуҫтар йәки коллегалар ер шарының теләһә ҡайһы нөктәһенә. Төрлө тариф пландары тәҡдим буйынса ил өсөн үтәсәк бөтә донъя иҡтисади яҡтан һөҙөмтәле Скайп.\nӨҫтәүенә андроид кулланыусылар , был теләһә ниндәй функцияһы ҡулланыу өсөн ҡорамалдар, шул иҫәптән өҫтәл, өсөн iPhone, Өсөн Xbox, Һәм башҡа күп нәмә менән osx\nSkype үҙ клиенттарға түләүҙәр бер нисә ысул менән яҙылыу мөмкинлеге бирергә, виза индереү, Мастер карталар, Элекснять, Был Cystic Fibrosis, Ваҡ, Apple Был-Өҫтәмә Һатыу Алыу, Америка экспресс, Көнбайыш һәм башҡа күп берләшмәләре\nПроцесы бик ябай. Ябай яҙылған өсөн һеҙгә түләргә тейеш, ә һуңынан шылтыратып skype программаһы тәьмин итеү өсөн өҫтәмә видеотелефония менән башлана һәм иң яҡшы скачать .\nСтационар Телефондан Шылтыратыу & Кеҫә Телефоны Менән Skype:\nҠыңғырау шылтыратыу skype өсөн skype эшләмәҫ булды стационар менән файҙаланып, телефон, һеҙ, кәрәк булды һеҙгә Кредит Skype .\nClick on the Skype credit link Skype үҙ иҫәбенә өҫтәү өсөн счет.\nӘгәр ҙә һеҙ’буласак эйә һеҙҙең шылтыратыуҙарҙы skype'тағы иҫәп менән skype та шылтыратты һәм стационар эшләргә тырыша., Skype will send you a pop-up to top-up your account.\nАйлыҡ түләү йәки skype аша яҙылырға мөмкин тапҡыр һеҙҙе йәки һеҙҙең алырға мөмкин тулыланды.\nАйлыҡ яҙылып ҡуйылған, әгәр көндәлек ҡулланыу өсөн-ара шылтыратыуҙар Skype. You will need a debit card for the subscription process.\nChoose the amount of Skype credit you would like to add and был басыгыз "Дауам".\nБуш ҡумта баҫыу наполнить башлана һәм мәғлүмәт һеҙ түләргә, һеҙ буласаҡ дербетов карталар теркәлгән.\nҺеҙ әҙер булғас, һеҙҙең кредит һатыу һәм ҡулланыу, скайп.\nХәҙер һеҙ стационар йәки мобиль телефондар һатып алырға кредит ала башлаған Skype һеҙ обзванивать.\nБашлана, click on the phone icon түбәндә күрһәтелгән һүрәттәр.\nНомерын йыйып, улар һеҙ добавление менән тейешле һөйләшеү илдә һәм тел кодтары Ҡыңғырау төймәһенә баҫығыҙ.\nКөпшә аҫып, шылтыраталар менән һеҙ, һеҙ ҡасан тамамлана.\nТөймәгә басыгыз өсөн стационар номерҙары өҫтәлә 'Өҫтәргә' then enter the landline number you wish to add to your list.\nЫшанабыз, һеҙ уңышлы skype ҡушымтаһына ҡуйып. Әгәр һеҙ ниндәй проблемалар менән осраша, комментарий баҫырға мәсьәләләрҙе үҙ ҡулдарына . Һеҙҙең һорауҙарға мөмкин тиклем тиҙерәк хәл ителә . Бөтә аҙымдарҙы үтәү, сабырлыҡ һаҡлау, you will surely be able to use Skype very easily.


- Теләйһеңме, мин ҡаланы юҡҡа сығарам, йәки һарай төҙөп ултыртам - тип һорай әкиттәрҙәге ен үҙенең хужаһынан. Быға хужа ғәҙәттә:\n- Ҡаланы емерергә кәрәкмәй, ә бына һарай төҙө! - тип бойо ра.\nҺәм ҡыҫҡа ваҡыт эсендә көнсығыш сихырсыһы иҫ китерлек матур һарай төҙөп ултырта. Хәҙер иһә бындай ендәрҙе табыуы ҡатмарлыраҡ, үҙ көсөңә ышанырға тура килә. Һәм был эш төҙөүселәрҙең ҡулынан килә.\nЭлекке "Труд" стадионы эргәһендә йәшәүселәр йәки эше буйынса уның янында булыусылар өсөн һуңғы арала аптырарлыҡ с әбәптәр етерлек. Ҡасандыр билдәле булған, һуңғы ваҡытта бөтөнләй иҫкергән спорт объекты урынында ғәйәт ҙур төҙөлөш ҡыҙа - "Өфө - арена" тип исемләнгән универсаль боҙ һарайы күтәрелә. Бер ай элек кенә бында тәүге нигеҙ ташы һалыу тантанаһы үтте, унда БР Президенты Мортаза Рәхимов та\nҡатнашты. Ул ваҡыттан алып төҙөлөш урынында байтаҡ үҙгәрештәр булды. Стадион тулыһынса бөтөрөлдө, хәҙер уның тирә - яғындағы шәхси йорттарға сират етте. Ленин, Краснодон , Цюрупа, Осипенко урамдары көндән - көн төҙөлөш майҙанына\nЯңы боҙ һарайын төҙөү буйынса "БАШвестЪ" гәзите хәбәрсеһе\nИнвестиция - төҙөлөш комитетының баш инженеры Рәфис Ғәликәев менән һөйләште.\n- "Өфө - арена" кеүек объекттар төҙөргә тура килгәне юҡ и не\nәле, - тине ул. - Һарай бар яҡтан да үҙенсәлекле. Беренсенә н, техник яҡтан бик ҡатмарлы, икенсенән, төҙөлөш ваҡыты бик ҡыҫҡа, һөҙөмтәлә ғәҙәттәгенән күберәк күләмдә эш башҡарырға тура килә. Әлеге ваҡытта төҙөлөш майҙанын үҙләштереү\nбашланды, ер эштәре башҡарыла. Һарайҙың беренсе сиратын тапшырыу Башҡортостандың Рәсәй составына инеүенә 450 йыл\nтулыуын байрам итеү ваҡытына планлаштырыла. Беренсе сират һарайҙың 8200 тамашасыға иҫәпләнгән төп аренаһы буласаҡ.\nҺарай күп функциялы, тип дауам итә Рәфис Мохтасар улы, бында спорттың барлыҡ төр вәкилдәре лә сығыш яһай ала, бынан тыш бер аҙ үҙгәртеп йыһазландырғандан һуң киноконцерт саралары, күргәҙмәләр үткәрергә мөмкин. Зал йыһазландырыу,\nяҡтыртыу, тауыш буйынса барлыҡ халыҡ - ара талаптарға ла яу ап бирәсәк. Һарайҙа донъя чемпионаттары һәм Кубоктары, хатта\nНХЛ матчтары үткәрергә мөмкин.\nНХЛ матчтары уҙғарыу тураһында хыялланырға әлегә иртәрәктер, бәлки, әммә "Салауат Юлаев" хоккей клубы төҙөлөш\nбарыусы "Өфө - аренаға" конькиҙарын әҙерләй башланы ла инде . План буйынса, йылдың төп өлөшөн "Салауат Юлаев" яңы боҙ\nБоҙ һарайын төҙөүҙең тағы бер ҡатмарлығы төҙөлөштөң\nархитектура концепцияһын проектлау менән бергә барыуында. Архитектура - план ҡарарҙары эш тәртибендә ҡатнашлығы булған\nбарлыҡ ойошмалар - санитар - эпидемиологик станция, пожар хеҙмәте, БР Физик культура, спорт һәм туризм министрлығы менән килешеп хәл ителә. Төҙөлөшкә Өфө хакимиәте лә ҙур иғтибар бирә.\n- Беҙ бындай ҡоролмаларҙың тәжрибәһен өйрәндек, - ти Рәфи с Ғәликәев, - Ярославль, Санкт - Петербург, Ҡазандың боҙ\nһарайҙарында булдыҡ. Һәм беҙҙең һарайҙы төҙөүгә быға тиклем\nдә ошондай уҡ объекттар менән шөғөлләнгән белгестәрҙе йәлеп\nитергә тырыштыҡ. Проектты төҙөүҙә Мәскәү һәм Свердловск ҡалаларының яһалма һыуыҡ, тауыш, яҡтылыҡ системаһы буйынса э шләүсе фирмалары ҡатнаша.\nАртабан, икенсе сират булып 500 тамашасыға иҫәпләнгән\nкүнекмәләр аренаһы файҙаланыуға тапшырыласаҡ. Ул төп бинаға төкәтмә булараҡ проектлана. Боҙ һарайына инеү\nурыны икәү - "Өфө - арена" ҡунаҡтары унда Ленин һәм Цюрупа\nурамдары яғынан инәсәк.


Йәнә хәтеремә байҡау яһайым\n14 Октябрь 2019, 10:22\nПарижда мин мәктәпте тамамлап, урта махсус белем алдым. Уҡыу осоронда спорт менән шөғөлләндем, саңғы һәм еңел атлетикаға өҫтөнлөк бирҙем, беренсе разрядлыға әйләндем.\nЙылдар һәм кешеләр\nШаһивәли һәм Нәйрә Ишбирҙиндарҙың 1922 йылда ҡыҙҙары Зәкирә тыуа. Ул Үрген мәктәбен тамамлап, Темәс педагогия училищеһына уҡырға инә. Уҡыуын тамамлағас, Мәзит ауылында уҡыта, Күгәрсен балалар йортонда тәрбиәсе булып эшләй.1942 йылда Мөхәмәт Ильясовҡа тормошҡа сыға, бер йылдан, 1943 йылдың 27 сентябрендә мин, Зәкир Мөхәмәт улы Сафин донъяға килгәнмен. Ата-әсәйемдең уртаҡ тормошо барып сыҡмай һәм улар айырылыша. Әсәйем бер аҙ ваҡыттан һуң Әхмәтйән Сәлихйән улы Янбаевҡа кейәүгә сыға һәм беҙ тәүҙә Магнитогорскиға күсеп киттек, аҙаҡ ошо ҡаланан йыраҡ түгел урынлашҡан Париж ауылында сиҙәм күтәрергә барҙыҡ.\nПарижда мин мәктәпте тамамлап, урта махсус белем алдым. Уҡыу осоронда спорт менән шөғөлләндем, саңғы һәм еңел атлетикаға өҫтөнлөк бирҙем, беренсе разрядлыға әйләндем. 1963 йылда Совет Армияһына саҡырҙылар. Бик ҡаты һайлау үтеп, Хәрби-Диңгеҙ флотының айырыуса тәғәйенләнешле мәктәбендә уҡырға эләктем. Уҡыу Киев ҡалаһында үтте. Ҡалала миңә 7 ноябрь һәм 9 май парадтарында ҡатнашырға тура килде. Үрҙә әйтелгән мәктәпте отличноға тамамлап, Төнъяҡ флотында хеҙмәтемде дауам иттем.\nДемобилизациянан һуң Магнитогорскта Калибрлы заводҡа электрослесарь булып эшкә индем. Эште, уҡыуҙы, хужожестволы үҙешмәкерлекте бергә алып барҙым. Бер үк ваҡытта Магнитогорск тау-металлург институтының киске факультетына уҡырға индем. Шуны билдәләге килә: мин шөғөлләнгән “Беҙ уралсылар” ансамбле коллективы Мәскәүҙә художестволы эшмәкәрлек смотрында лауреат булды. Коллектив “Беҙҙең адрес Советтар Союзы” телевизион тапшырыуында ла, ВДНХ-ла концерт менән сығыш яһаны.\nИнститутты бөткәс, мин һыуыҡ прокат лентаһын электр хеҙмәтләндереү цехы мастеры тип тәғәйенләндем. 1979 йылда 200 коммунисты берләштергән партойошма секретары урынбаҫары тип һайландым. 1980 йылда партия ойошмаһы секретары һәм партия райкомының ирекле эшсеһе инем. 1985 йылда етәкселек мине сәнәғәтте әҙерләү цехы начальнигы тип тәғәйенләне. Эш ҡыҙыҡ булып сыҡты. Хужалыҡ ярайһы уҡ туҙған ине, завод цехтарының үҙ-ара йоғонтоһон көйләргә, тимер юлы транспорты менән конкретыраҡ эште ойошторорға, заводтың келәт хужалығы структураһын алмаштырыу, хеҙмәт хаҡын түләүҙең заманса ысулын ҡулланырға тура килде. Әммә оҙаҡламай икенсе заман етте. Завод акционер йәмғиәткә әйләнде, шунан метиз һәм калибрлы заводтар ҡушылды. Һөҙөмтәлә – хеҙмәткәрҙәрҙе күмәртәләп ҡыҫҡартыу.\n1986 йылда минең ғаилә хәлем ҡырҡа үҙгәрҙе. Мин Әнисә Ғәйнулла ҡыҙы Сәфәрғәлинаға өйләндем.\n(Хатты тулыһынса "Ейәнсура таңдары" гәзитендә уҡығыҙ).


Ауырыуҙы дауалауҙың өс алымы бар: һүҙ, дарыу препараттары\nһәм хирургия ҡыҫылышы. Тәүгеһе дауалай алһа, яҡшы, ә инде скальпель ярҙамына ҡалыуы ҡыҙғаныс. Әммә һәр осраҡта ла бер төшөнсә үҙгәрешһеҙ: яҡшы врач үҙ бурысын ғына үтәп ҡалмай, һәр ауырыу өсөн психолог һәм тәрбиәсегә лә әйләнә, һәм шул саҡта ғына уны үҙ эшенең оҫтаһы тип әйтергә була.\n- Мин - хирург, инде 54 йыл дауамында операция өҫтәле янындамын, һәм ауыр сирленең баш осонда тормаған йәки пациентты операциянан һуң күҙәтмәгән, ауырыуҙарға, уҡыусы һәм студенттарыма кәңәш бирмәгән көнөм һирәк. Йәғни, минең эшем - көндәлек аралашыу. бының өсөн әллә ниндәй талант кәрәкмәй. Врачтың төп бурысы ошонда тора ла инде. Кешеләрҙе,\nберенсе сиратта, медицина ярҙамына мохтаждарҙы яратырға ғына кәрәк. Талант иһә һәр ауырыуҙың йөрәгенә айырым асҡыс табыуҙа күренә...\nБР Фәндәр академияһы академигы, РФ һәм БР атҡаҙанған фән эшмәкәре, медицина фәндәре докторы, профессор Наил Ғатауллин - кардиохирург, психолог һәм тәрбиәсе генә түгел, тарихсы, яҙыусы, публицист, рәссам, архитектор һәм миңә күрергә тура килгән иң изге күңелле кешеләрҙең береһе. Тормошто яратыусы, уның яңы күренештәренә, асылған мөмкинлектәргә ҡыуана белә ул.\n- Мин һәр кешенең бик күп таланттары бар, тип иҫәпләйем. Бары тик уларҙы табырға, үҫтерергә һәм күрһәтә белергә кәрәк . Ул саҡта тормошта күп нимәгә ирешергә мөмкин. Шулай булырғ а тейеш тә. Ә һүрәт төшөрөү - ул күңел өсөн, миңә ул ял итер гә\nмөмкинселек бирә. Мин ғәҙәттә майлы буяу менән уҡыусыларым,\nяҡындарым, пациенттарымды төшөрәм. Картиналарымды дуҫтарға бүләк итәм, ҡалғандары дауаханалағы кабинет һәм фатир стеналарын биҙәй.\nУҡыу - лекция хирургия корпусы Эйе, ул минең проект. Пациенттарым уны бушлай төҙөргә ярҙам итте, ә мин архитектор\nбулараҡ сығыш яһаным. Шуға күрә клиникаға килгәндә ҙур ҡәнәғәтлек тойғоһо кисерәм, - бына тигән амфитеатр, уҡыу\nбүлмәләре, профессорҙар, ассистенттар һәм доценттарҙың кабинеттары, студенттарҙы уҡытыу өсөн яҡшы шарттар булдырылды. Беҙҙә хатта илдең иң алдынғы клиникаларында ла һирәк осраған, студенттар ( буласаҡ врачтар) операция барышы н күҙәтә алһын өсөн эшләнгән махсус балкон да бар, бик уңайл ы!\nӘ китаптарым... Уларҙың береһе "Миңә йөрәк аша донъя күренә" тип атала. Мин кардиохирург, Өфөлә йөрәккә тәүге операцияны башҡарҙым, хәйер, әле лә кардиология менән шөғөлләнеүемде дауам итәм. Шуға күрә китапҡа ошондай исем һайланым да инде. Китапта рус, башҡорт һәм татар телдәрендә хикәйәләрем, врачлыҡ практикаһынан алынған материалдар, мәҡәлә һәм очерктар йыйылған. Мин үҙемде насар табип тип иҫәпләмәйем, шуға күрә врачтар, яҙыусы һәм журналистарҙың үҙем тураһындағы ҡайһы бер очерктары ла китапҡа инде. Тағы бер хеҙмәтем - тормош һәм ижад тураһында.\nРайон дауаханаһының баш врачы вазифаһына тәғәйенләнгәндә Наил Ғайнат улына ни бары 23 йәш була, һәм ул хеҙмәт юлын Көйөргәҙе районы үҙәге Ермолаев ҡасабаһында башлай.\n- Врачлыҡ эшмәкәрлегенең тәүге йылдарында миңә барыһы менән шөғөлләнергә тура килә ине: районда имгәнеүҙәр, аборттар, туберкулез, бруцеллез һәм трахома, көнкүреш сифилисы менән ауырыуҙар бик күп булды. Травматология, хирургия, акушерлыҡ та минең эшемә әйләнде. Икенсе һүҙҙәр менән әйткәндә, киң профилле врачҡа әүерелдем, башҡаса ярамай ине. Миңә тиклем Көйөргәҙе районында операция эшләгәндәре булмаған, шуға күрә миңә баштан башларға - операция блогы төҙөргә, инструметтар алырға тура килде. Тағы килеп бик күп операциялар эшләнем, тәүлек әйләнәһенә\nдауахананан ҡайтып инмәй торғайным. Минең хирургиям ошолай башланып китте, - тип хәтерләй Наил Ғатауллин. - Ермолаев ҡасабаһында дүрт йылдан артыҡ эшләнем. Артабан үҫеү теләге барлыҡҡа килгәс, Мәскәүҙәге Александр Вишневский исемендәге академия институты аспирантураһына документтар тапшырырға ба ҙнат иттем. Конкурс бик ҙур ине, бары өс кешене генә ҡабул\nитәләр. Һәм минең исемем бәхетлеләр араһына эләкте - аспирант булып киттем. Ваҡытынан алда кандидатлыҡ диссертацияһын яҡланым, аспирантураны тамамланым, йөрәк,\nтамыр һәм күкрәк хирургияһы менән шөғөлләнә башланым.\nАуыртыуҙы баҫыуҙың иң ҡатмарлы төрөн - интубация наркозын үҙләштерҙем, унһыҙ күкрәк ҡыуышлығын асып булмай. Һуңынан Өфөгә, тыуған медицина институтыма әйләнеп ҡайттым, ассистент һәм республикала тәүге күкрәк хирургияһы бүлеге мөдире һәм медицина фәндәре кандидаты булдым. 38 йәштә докторлыҡ диссертацияһын яҡланым, профессор һәм госпиталь\nхирургияһы кафедраһына мөдирлек итә башланым. 25 йыл\nдауамында Наил Ғайнат улы республика хирургтар йәмғиәтенең\nидара рәйесе вазифаһын башҡара. Уның һүҙҙәре буйынса, хирургтарҙы район дауаханаларынан алып баш ҡала клиникаларына тиклем төрлө кимәлдә тәрбиәләйҙәр. Уны республика кардиохирургияһын аяҡҡа баҫтырыусы тип атарға\nмөмкин булыр ине.\nБөгөн дә республиканың алдынғы хирургының уҡыусылары етерлек, уларҙың һәр береһе менән уҡытыусы ысын күңелдән ғорурлана. Улар араһында осраҡлы кешеләр юҡ, ти ул. Ә Ғатауллиндарҙың йорто һәм ғаиләһе - айырым тема. Хәҙер инде тотош династия тураһында ла һүҙ йөрөтөргә мөмкин: Наил Ғайнат улының ейәненә утыҙҙан ашыу, күптән түгел ул докторлы ҡ диссертацияһын яҡлаған. Ейәнсәренә 27 йәш, ул дүрт бала тәрбиәләһә лә, ағаһынан ҡалышмай, уның артынан эйәреп кандидатлыҡ диссертацияһын яҡлаған. Ғатауллиндың уҡыусыһы һәм кейәүе Шамил Ганцев - илдең иң билдәле онкологтарының\nбереһе, РФ атҡаҙанған фән эшмәкәре. "Ҡартатай" үҙе быға бик\nшат булыуын йәшермәй - өсөнсө быуын врачтар үҫеп сыҡты - "мин, ҡыҙым, улым, ейәндәр". Ғорурланырға урын бар, әлбиттә.\n- Тормош ҡыҫҡа булһа ла ваҡытты күп ала, - тип шаярта Наи л Ғайнат улы. - Шуға күрә, профессиональ һәм рухи үҫеш, алға, "яңы үрҙәргә" ынтылыу өсөн уның һәр минуты мөһим. Ә тормошҡа булған һөйөү минең уны һәр ваҡытта яҡшыраҡ аңларға тырышыуыма бәйле. Тормошҡа ҡыҙыҡһыныу уянһын өсөн нимә эшләргә кәрәк тигән һорауға былай тип яуап бирәм: донъя йөҙөнә тыуыуығыҙ менән генә лә ни тиклем бәхетле булыуығыҙҙы


Муйыл күҙле ҡамыр турғайҙар (нәҫер)\nЯңы бешкән икмәк еҫе... Был турала кем генә маҡтап яҙмаған... Әсәйем, һүрәнәйә башлаған ҡуҙҙарҙы тәртешкә менән һыпырып төшөрә лә, матур булып ҡабарған ҡамырҙы табаларға һалып, мейескә ултырта.\nМәжит менән мин уның янында ураланабыҙ.\n- Әсәй, беҙгә бәләкәй күмәс бешереп бирәһеңме?\nТабаларға һыймай артып ҡалған ҡамырҙан әсәйем ҡош фигураларын әүәләй. Ҡустым менән миңә улар турғай кеүек күренәләр, бигерәк тә киптерелгән муйылдан күҙҙәр яһап ҡуйылғас. Муйыл күҙле турғайҙар мейескә кереп ултыралар. Мейестә икмәк бешә... Әсәйем беҙгә әкиәт һөйләй.\n"Борон-борон заманда берәүҙәрҙең ике балаһы булған икән. Береһе бик егәрле, ә икенсеһе ялҡау икән, ти. Егәрлеһе йүгереп йөрөп бөтә эштәрҙе лә эшләй, ҡулынан килгәнсә ата-әсәһенә ярҙамлаша, ә ялҡауы көнө буйы йылы түшәгенән тораһы килмәй ята, ти. Йорт эштәрен бөткәс, табынға ултыралар былар. Әсәләре һорай:\n- Балаҡайҙарым, асыҡҡанһығыҙҙыр, икмәкте һеҙгә нисек киҫеп бирәйем? Бер ҡулға тотоп ашай торғандымы, әллә ике ҡуллапмы?\nЕгәрлеһе: "Миңә бер ҡулға тотоп ашарлыҡ булһа, шул еткән" -ти. Сөнки ул әсәһенә табын янында ла ярҙамлаша, ҡомһоҙ ҙа түгел икән, ти. Ә ялҡауы: "Мин ныҡ асыҡтым, миңә ике ҡуллап тотоп ашарлыҡ булһын",- тигән.\nҠалын итеп киҫелгән тәүге телемде әсәһе Егәрлегә тоттора, икенсеһе инде - Ялҡауға.\nИке ҡулға тотоп ашарлыҡ булғас, бик ҙур өлөш көтөп ултырған Ялҡауға әсәһе ҡағыҙ кеүек йоҡаҡ, оҙон итеп киҫелгән икмәк бирә. Был икмәкте бер ҡул менән тотоп булмай, ике ҡул менән тоторға кәрәк, сөнки ул шундай йоҡа, ваҡланып-һынып төшөргә тора икән. Ялҡау ғәрлегенән илап ебәргән."\nМәжит менән әсәйемә ҡарайбыҙ:\n- Беҙ ялҡау ҙа, ҡомһоҙ ҙа түгел, шулай бит, әсәй?\n- Юҡ, - ти ул, -юҡ, тик шул ялҡауға бер ҡасан да оҡшай ғына күрмәгеҙ.\nМейестә икмәк бешә... Яңы бешкән икмәк еҫе бала саҡтарға алып ҡайта, муйыл күҙле, ҡамыр турғайҙар янына.


Зиләйлүк » "Йәшлек" гәзите\nГазета "Йәшлек" » Махсус бит » Письма » Зиләйлүк\nЙәшәй-йәшәй аңлайһың икән...\n–Зиләйлүк! Зиләйлүк! – был исемде ауылда ишеткән һәр кем белә ине: Шатморат тағы Рәзиләһен эҙләй. Эҙләп тә таба алмағас, аптырап, өйөнә ҡайта. Ҡайтһа, ни хикмәт! Зиләйлүге сәйен ҡайнатып, йоҡаһын бешереп, Шатморатын өйҙә көтөп ултыра икән дә! Нисек уны күрмәгән һуң? Күрергә һуң, әлеге лә баяғы гараждағы дуҫ-иштәрҙең һыйы инде... Көнө буйы комбайнда баҫыу киңлектәрен урап, эштән арып ҡайтҡанда Шатморатҡа уларҙың һыйы күңелгә дауа ғына булған кеүек.\n– Зиләйлүк! Зиләйлүк, тим...\nРәзилә йүгерә-йүгерә Шатморатҡа эҫе сәйен, ҡабарып торған йоҡаһын ултырта һалды. Утыҙ йыл бергә йәшәү дәүерендә Шатморат Рәзиләһен яратып, наҙлап нисә тапҡыр ошо исем менән өндәште икән? Бөгөн Рәзилә еңгәбеҙ уның иҫәп-хисабын да белмәй. Сөнки ул йәшлегенең сағыу, мөхәббәткә сорналған, онотолмаҫ мәлдәрҙән үк башланғайны.\nҺоро күҙле, ҡуйы бөҙрә сәсле Рәзилә исемле матур ҡыҙ Ғафури районының Ҡарағай ауылында, күп балалы ғаиләлә донъяға килә. Саҙретдин ағай менән Разия апай, алты ҡыҙ, өс малайға ғүмер биреүҙән тыш, һәр береһенә матур тәрбиә бирер өсөн бөтә көстәрен һала. Үҙҙәре һуғыш йылдарының бөтә ауырлыҡтарын иңдәрендә үткәргәнгә күрә туғыҙ балаһын да эшһөйәрлек, үҙаллылыҡ, ауырлыҡтарҙан ҡурҡмайынса йәшәргә өйрәтәләр. Колхозды күтәреүгә, тергеҙеүгә ҙур өлөш индергән, эш яратҡан атай менән әсәй балаларында ла иң беренсе хеҙмәткә һөйөү тәрбиәләй. Шуғалыр ҙа уларға тормошта үҙ юлдарын табыуы бик ауыр булмай. Рәзилә лә, ике апаһынан үрнәк алып, Өфө ҡалаһына юллана. Ике йыл һөнәри училищела белем алғас, туҡыусы булып фабрикала эшләй башлай. Өс йыл эшләү дәүерендә Рәзилә Әхмәтова туҡыусылар араһында иң алдынғылар сафына сыға. Алдынғы туҡыусыны маҡтау ҡағыҙҙары, бүләктәр менән бүләкләйҙәр. Саҙретдин ағай менән Разия апайға фабрика етәкселеге исеменән Рәхмәт хаты килеп төшкәс, ата-әсә ҡыҙҙары менән сикһеҙ ғорурлана.\nЭйе, тик бына йәшлек гел хеҙмәт менән генә һуғарылмай шул. Дөйөм ятаҡта йәшәгән, бергә эшләгән ҡыҙҙар менән киске уйындарға йөрөү, киноға барыу, бер-береңә ҡунаҡ ҡыҙы булып ҡайтып йөрөүҙәр. Былар инде йәшлектең иң гүзәл мәле. Ошо мәлдәрҙә күпме кеше бер-береһенә ғашиҡ булған да, нисә пар бер-береһен табып ҡауышҡан икән?! Бына нисә ял инде Рәзиләне яҡын әхирәте Фәимә ҡунаҡҡа барырға өгөтләй. Тыуған ауылы Өфөгә яҡын булғанға күрә Фәимә ял һайын тиерлек (Дәүләкән районының Дүртөйлө ауылына) ҡайтып йөрөй. Инде быныһында ҡаршы тора алманы Рәзилә, сөнки үҙе лә тыуған яҡтарын һағынып өлгөргәйне.\nБыл яҡтарҙың тәбиғәте ҡыҙҙы тамам аптыратты. Уның тыуған яҡтарында ғына үҫкән зифа ҡайындар, ҡуйы йәшел урмандар юҡ ине бында. Киреһенсә, уға киң яландар, яланғас бейек тауҙар әллә нисек күренде. Күңеле төшкән һымаҡ булып китте. Фәимә, әхирәтен аңлағандай, ауылға барғас та уны Дим буйына алып төшөп китте. Ундағы йәшеллеккә, йылғаның тәрәнлегенә, бөҙрә талдарына ҡарап бер аҙ һоҡланып торғас ҡына Рәзиләнең күңеленә тыныслыҡ урынлашты. Эйе, ул тәбиғәтте бала саҡтан яратты. Тыуған яғының тәбиғәтен белеп, тойоп, күреп үҫкәнгә генә түгелдер был. Уның матурлығы, көсө хаҡында китаптарҙан әҙ уҡыманы Рәзилә. Мәктәп йылдарында ла, эшләп йөрөгәндә лә, саҡ ҡына буш ваҡыты булдымы, ҡулына китап ала ине. Киләсәктә уның тормошо тап ошо китаптар менән бәйле булырын уйламағандыр ҙа әле ул Димгә һоҡланып торған саҡта.\nКисен клубҡа сыҡтылар. Ауыл йәштәре Рәзиләгә бигерәк дәртле булып күренде. Ана бит, берәү өҙҙөрөп гармунда уйнай, икенселәр дәртләнеп бейей, берәү хатта оҫта итеп гитарала уйнай! Тик араларындағы берәүһе, үҙенә урын тапмағандай, йә бер төркөмгә, йә икенсеһенә барып, ҡамасаулап тик йөрөй. Үҙе шаян, һүҙгә үткер был зәп-зәңгәр күҙле егет ауылдағы «текә» егеттәрҙең береһе икәнен һуңынан Рәзиләгә әхирәте үҙе аңлатып бирҙе. Баҡтиһәң, ул алдынғы колхоздың алдынғы механизаторы икән. Яңыраҡ ҡына үҙенә яңы комбайн тапшырғандар. Эше менән генә түгел, буй-һыны менән дә башҡаларҙан айырылып тора ине ул ауылда. Ә күҙҙәре! Ә күҙҙәре уның зәңгәр күктәй зәп-зәңгәр ине. Ул кисте ҡунаҡ ҡыҙына күҙ һалыусы тап ошо егет – Шатморат булды. Башҡаларға оҡшамаған һоро күҙле был ҡыҙҙа бер кем белмәгән әллә ниндәй серлелек барлығын йөрәге менән һиҙҙе...\nҺары япраҡ булып өҙөлгәнмен,\nӘсе елдәр мине тибрәткән.\nҮҙ еремде түгел, үҙ еремде түгел,\nСит ерҙәрҙе күңелем үҙ иткән...\nЭйе, өҙөлгән япраҡтай, Рәзилә тыуған ерҙәренән айырылып, Дәүләкән районының Дүртөйлө ауылына килен булып төшә. Ике яҡтың туғандары бер төптән, кейәү-килендән ҡәнәғәт булып, гөрләтеп туй үткәрә. Ҡәйнәһе Миңнекамал инәй Рәзилә еңгәне яратып ҡаршы ала һәм ғүмеренең аҙағына саҡлы бер рәнйетеү, йәберләү һүҙен әйтмәй. Нисек итеп әйтһен, ана бит, улы нисек уны ярата, Зиләйлүгем, тип кенә тора! Ауыл халҡы менән дә иғтибарлы, ихтирамлы булды Рәзилә, күрше-күлән менән дә тиҙ уртаҡ тел тапты.\nШатмораты иртәнән кискә тиклем комбайнда эшләй. Еңгә, ауылда китапхана эшен тәҡдим иткәс, ҡаршы булмайынса, эш башлай. Бына шулай итеп матур башлана уларҙың ғаилә тормошо. Оҙаҡламай беренсе балалары – ҡыҙҙары тыуа. Йәш ғаиләнең ҡыуанысының сиге булмай. Бәхет артынан бәхет өҫтәп, Рәзилә еңгә Шатморатына ул да бүләк итә. Ишле ғаилә ишле булһын, тип, өсөнсө бәпәйгә лә уҙа еңгәбеҙ. Бәләкәй ҡыҙҙары, өйҙөң йәме булып, бәләкәйҙән йыр-бейеүгә әүәҫ булып үҫә. Рәзилә еңгә, өс балаһы булыуына ла ҡарамай, Өфө ҡалаһындағы китапхана техникумын ситтән тороп уңышлы тамамлай һәм тормошта ғына түгел, эшендә лә үҙ урынын таба. Ситтән ҡарағанда, уларҙың ғаиләһе башҡаларҙан бер нәмә менән дә айырылмай, ә бына тәртип, бер-береңә хөрмәт менән ҡарау, иғтибарлы булыу, ярҙам итеү төп йәшәү ҡағиҙәләренә әйләнә. Балаларҙы бик иркәләтеп бармаһалар ҙа, көндәлек тормошто нисек йәмләргә белә ине Шатморат ағай. Мәҫәлән, эштән ҡайтышлай, көн һайын Дим буйына төшөп, Зиләйлүгенә сәскәләр өҙөп алып ҡайта ине. Был уның Рәзиләһенә булған сикһеҙ мөхәббәте хаҡында һөйләй ине. Тормош көткәндә лә һәр саҡ ярҙамын, йылы һүҙен йәлләмәне. Әсәһе, Миңнекамал инәй, ауырып түшәккә ятҡас та икәүләшеп уны ҡаранылар. Уларҙың оло хәстәрлеген тойоп, улына ла, килененә лә рәхмәтле булып, туҡһанды үтеп яҡты донъянан китә Миңнекамал инәй.\nШатморат ағай менән Рәзилә еңгәй, үҫеп килгән балаларын уйлап, уларға яҡты киләсәк теләп, алға ҡарап, тормоштарын дауам итә. Регинаны алтынсы класҡа Өфө ҡалаһының Рәми Ғарипов исемендәге республика гимназия-интернатына уҡырға бирәләр. Уны уңышлы тамамлағандан һуң, ул аграр университеттың урман хужалығы факультетына уҡырға инә. Артабан да белемен камиллаштырыр өсөн Регина ошо өлкәлә аспирантурала уҡый. Бөгөн ул республикабыҙҙың Урман хужалығы министрлығында эшләй. Һөйкөмлө ҡатын, ике ҡыҙына хәстәрлекле әсәй. Тормош иптәше Руслан – «Газпромтрансгаз» йәмғиәтенең алмаштырғыһыҙ белгесе. Туғандары өсөн йәнен бирергә әҙер торған кешеләр улар.\nИң кинйәләре – Фиҙәлиә, урман хужалығы техникумын ҡыҙыл дипломға тамамлап, бөгөн аграр университетта ситтән тороп уҡып йөрөй. Шул уҡ ваҡытта башҡорт бейеүҙәрен бик ярата. Техникумда уҡығанда уҡ бейеү түңәрәгендә шөғөлләнә, яйлап үҙе лә бейеүҙәр ҡуя. Әле ул ҡуйған бейеүҙәр күп байрам концерттарын биҙәй. Быйыл сентябрҙә Фиҙәлиә ғаилә тормошон башланы, һөйгәне Алмас менән бөтә туғандарын йыйып, гөрләтеп туй үткәрҙеләр.\nУлдары Радик әлеге көндә был ғаиләнең иң төп ярҙамсыһы, әсәһенең уң ҡулы. Тормошта үҙ урынын яҡшы белә һәм аңлай егет. Сөнки ул атаһының урынына ҡалған кеше. Эйе, атаһының урынына...\nТормошта шулай бит, инде бөтә нәмәне урынына ҡуйып, яйға һалып, тын алып та өлгөрмәйһең, яҙмыш һиңә үҙ һынауҙарын ҡуя, сыҙап ҡына тор. Ноябрь айында быҙауҙарын эҙләп сығып киткән Шатморат ағайҙы бер аҙнанан һуң ғына һалҡын ерҙә табалар. Был хәбәрҙе ишеткәс, Рәзилә еңгәйебеҙҙең аяғы аҫтында ер уйылғандай була. Юҡ, ышанырлыҡ түгел ине был хәбәргә. Кем хәҙер уға сәскәләр өҙөп ҡайтыр? Кем һуң, кем уға «Зиләйлүгем» тип өндәшер?\nШатморат ағайҙы бөтә ауыл менән хөрмәтләп һуңғы юлға оҙаталар. Шул мәлдә Рәзилә еңгә янында балалары, туғандары, күршеләре, яратҡан эше булмаһа, нисек күтәрер ине икән ул был ҡайғыны? Әйтеүе ҡыйын...\nЗәңгәр төҫлө гөлдәр бәйләмен\nҺине һағынып һаман өҙәмен.\nСәскәләрҙең һәр бер тажында.\nЗәңгәр төҫлө күҙең сағыла...\nРәзилә Саҙретдин ҡыҙы Рәхимова инде утыҙ йылдан ашыу Дәүләкән районының Дүртөйлө ауылында китапханасы булып эшләй. Хаҡлы ялға китер мәлен ишетеп ҡалғас, әле хәреф тә танымаған, мәктәпкә лә йөрөмәгән ауыл балалары: «Беҙгә башҡа китапханасы кәрәкмәй!» – тип, һүрәт төшөрөп үҙенә тапшырғандар. Ниндәй һөйөнөс! Ысынлап та, уны ауылдаштары ла, район китапхана селтәре етәкселәре лә алмаштырғыһыҙ китапханасы тип белә. Берәүҙәргә ул – китапханасы, әсәй, өләсәй, икенселәргә – иғтибарлы күрше, өсөнсөләргә – ауылдың «Гөлнәзирә» фольклор ансамбленең ҡатнашыусыһы, күптәренә – мөләйем ханым...\nУның тормошо – үҙе бер китап. Һәр бер битен асҡан һымаҡ, Рәзилә еңгә йыш ҡына тормош биттәрен яңынан ҡарап сығырға ярата. Бына ул – мәктәп уҡыусыһы... Ата-әсәһенең уны Өфөгә оҙатыуҙары... Фабрика... Фәимә әхирәтенең шаян көлөүе, Шатморатының зәп-зәңгәр күҙҙәре...\nСығыу ваҡыты 20-11-2010, 12:56 | Ҡаранылар: 1916\nГөлдәр яратҡан ғаиләнең тормошо ла гөл кеүек