Зәйнәб Биишева – беҙҙең йөрәктәрҙә\n22 Март 2019, 13:57\nЗәйнәб Биишеваның тормошо һәм ижадына бағышланған республика ижади проекттар конкурсы йылдан-йыл сағыуыраҡ төҫ ала. Халыҡ яҙыусыһы исемен йөрөткән 140-сы башҡорт гимназияһының директоры Булат Зинуров әйтеүенсә, алтынсы тапҡыр ойошторолған бәйгелә ҡатнашыусылар һаны артҡандан-арта, географияһы ла киңәйә бара. Быйыл 150-гә яҡын бала көсөн һынарға килгәйне, Әбйәлил, Белорет, Салауат, Благовар, Илеш, Туймазы, Иглин райондарынан да уҡыусыларҙың булыуы ҡыуандырҙы. Бәйге барышында «Арғымаҡ» этно-рок төркөмөнөң концертын ҡарау ҙа балаларҙы, уларҙың уҡытыусыларын рухландырып, икенсе йылға ла ҡатнашырға дәртләндереп ебәргәндер, тип ышанғы килә.\nҺәр бәйгенең еңеүселәре, еңелеүселәре була, тигәндәй, «Башҡортостан Республикаһы әҙәби мираҫы үҫешендә Зәйнәб Биишеваның шәхси роле» секцияһында – Ғәзим Сәйфуллин (Өфөләге 13-сө махсус интернат-мәктәп), Элиза Ситдиҡова (Өфө, 100-сө мәктәп), «Зәйнәб Биишева – публицист» тигәнендә – Карина һәм Камила Хәмиҙуллиналар (Мөхәмәт Исҡужин исемендәге 136-сы башҡорт лицейы), урыҫ, башҡорт телдәрендә «Һүҙ көсө» оҫталығы буйынса – Камилла Кирәева (Өфө районы, Дорогин), Лиана Юнысовалар (Өфөләге Мостай Кәрим исемендәге 158-се башҡорт гимназияһы), Зәйнәб Биишева әҫәрҙәре буйынса театрлаштырылған тамаша ҡуйыуҙа «Башаҡ» әкиәтен күрһәтеүсе 140-сы башҡорт гимназияһы уҡыусылары (етәкселәре – Альбина Зәкир ҡыҙы Назарова) I урын яуланы. Уларға дипломдар, ҡиммәтле бүләктәр тапшырылды.


Күгәрсен районы Тәүәкән ауылында спорт ярышы үтте\n13 Февраль 2019, 22:23\nКүгәрсен районы халҡы спортты үҙ итә. Саңғы ярышы, ҡышҡы йөҙөү, балалар араһында "Күңелле старттар" булһынмы, бәйге ойоштороласағын белгәс тә ҡатнашыусылар дәррәү күтәреп ала. Төбәктең Тәүәкән ауылында спорт ярышы үтте. Күләмле бәйгегә төбәктең төрлө ауылдарында йәшәүселәр килде. Берәүҙәр үҙҙәрен саңғыла, икенселәр йөҙөүҙә, өсөнсөләре волейбол уйынында һынап ҡараны.\nСәриә Ғәлиева, ярышта ҡатнашыусы: “Мин саңғыла бала саҡтан йөрөйөм. Студент саҡтарҙа ла ярышта ҡатнаштым. Әле лә һәр ваҡыт йөрөргә тырышам. Үҙемдең саңғым бар. Шуны кейеп алам да, сығып китәм, бына шулай рәхәтләнеп ял итәм”.\nНәркәс Ибраһимова, ярышта ҡатнашыусы: “Көйөргәҙе районынан күсеп килдем. Күгәрсен районында йәшәгәнгә биш ай. Спорт комплексына йөрөй башланым, ярышта ҡатнашам”.\nЙомабай Хайсаров, ярышта ҡатнашыусы: “Саңғы ярыштары йыл һайын уҙғарылып тора. Ҡайһы бер йылда беренсе, йә икенсе урын ала торғайным. Быйыл тырыштым беренселекте яуланым. Спорткомплекста саңғы менән ярышыу өсөн бөтә шарттар бар. Сәләмәт тәндә - сәләмәт рух, тип көн дә йөрөйөм”.\nВолейбол ярышына райондың өс ауылы командаһы йыйылғайны. Бәйге һөҙөмтәләре буйынса Теләүембәт егеттәренә етеүсе булманы. Еңеүселәр маҡтау ҡағыҙҙары, миҙалдар менән бүләкләнде.


Үҙ эшенә мөкиббән\n14 Июль 2019, 11:25\nҮҙ эшенә мөкиббәндәр генә хеҙмәт уңыштарына өлгәшә, юғары үрҙәр яулай, үҙе һәм тотош донъя менән гармонияла йәшәй.\nИҫке Собханғол ауылының уңған почтальондарының береһе Гүзәл Дамир ҡыҙы Тренкина – нәҡ шундайҙарҙан. Ҡасан ҡарама - олоғара сумкаһын тотоп йүгереп китеп бара, ҡасан ҡарама – кеше араһында. Ошо сифаттары уға эшендә алғыр, донъяһында өлгөр, тормошта йылғыр булырға ярҙам итә лә инде. Кем әйтмешләй, бүрене аяғы туйҙырғандай, почтальонды ла аяҡтары туйҙыра: йөрөмәһәң, кешенең йөрәгенә үтеп, әйҙә, теге-был баҫмаға яҙыл, тип әжеүәләмәһәң, һөҙөмтә насар.\nӘ Гүзәл Тренкина һәр ваҡыт барыһына ла өлгөрә – Иҫке Собханғолдоң бер осонан икенсе осона тигәндәй гәзит-журнал таратырға ла, халыҡ менән эшләргә лә, “Таң” гәзите менән дуҫлыҡ ептәрен нығытырға ла. Әйткәндәй, 2019 йылдың 2-се ярты йыллығына “Таң” гәзитенә яҙҙыртыу буйынса почтальондар араһындағы конкурста ла ул 1-се урын яуланы һәм редакцияның бүләгенә иреште.\n- Коллективыбыҙҙа Гүзәл кеүек тырыш хеҙмәткәрҙәр булыуы ҡыуаныс. Гүзәл Тренкинаның яуаплылығында – иң ҙур участка. Бөгөнгө көнгә ул 100 кешене “Таң”ға яҙҙыртырға өлгәшкән. Үҙенең биләмәһендә генә йөрөмәй, хатта Баҙал биҫтәһенә барып етешә, ойошмалар буйлап та, өй беренсә лә йыбанмай йөрөй, шуға ла эш һөҙөмтәһе көттөрмәй, - ти Рәсәй почтаһы “Белорет почтампты”ның мобиль төркөмө етәксеһе Зөлфирә Рафаэль ҡыҙы Неретина.\nРедакция үткәргән конкурста Гүзәл Дамир ҡыҙының коллегалары - Байназар ауылынан Зөлхизә Ишҡыуатова - 2-се (77 дана «Таң»), Әбделмәмбәттән Гөләмзә Яхина 3-сө урын (71 дана «Таң») алды.\nЭйе, районыбыҙ ойошмаларында хеҙмәт уңғандарының бихисап булыуы – үҙе бер мәртәбә. Бигерәк тә районыбыҙҙағы берҙән-бер рәсми баҫма, төбәгебеҙҙең тел һандалы, рухи сәңгелдәге булған “Таң”ыбыҙ һәр өйгә байрам булып килһен, тип тырышып йөрөгәндәр булыуы – икеләтә.


Был төбәктә шәжәрәгә иғтибар ҙур\nБөгөн Интернет майҙансығында Благовар районы башҡорттары тарихына арналған материалдар һәм ғилми-методик әсбаптарҙың исем туйы булды. Район халҡы өсөн мөһим сараны Башҡортостан Стратегик тикшеренеүҙәр институты ойошторҙо.\nИсем туйын Институттың социаль-мәҙәни анализ үҙәге начальнигы, тарих фәндәре кандидаты Юлдаш Йосопов алып барҙы.\n– Башҡорт халҡы өсөн шәжәрә бик мөһим булған. Ул - үҙенсәлекле хоҡуҡи сығанаҡ. Һәр ырыу өсөн шәжәрәһен төҙөү һәм һаҡлау мөһим һаналған. Шуға күрә шәжәрәне белеү кәрәк һәм ҡыҙыҡһыныу бөгөн дә кәмемәй, – тине ул.\nЮлдаш Йосопов исем туйында ҡатнашҡан кешеләргә “Башҡорт ырыуҙары һәм ауылдары картаһы” һәм “Башҡортостандың төньяҡ-көнбайыш башҡорттары ырыуҙары һәм ауылдары карталары” менән нисек эшләргә, уларҙы ҡайҙан табырға, ундағы мәғлүмәтте дөрөҫ файҙаланырға өйрәтте. Оҙаҡламай был карталарҙы ҡағыҙға күсереп, карта формаһында һәр мәктәп, китапханаға элергә уйлайҙар. Әле уның ниндәй форматта һәм формала буласағы тураһында фекер алышыуҙар бара.\nОшо уҡ институт белгесе, философия фәндәре кандидаты Рәфил Аҫылғужин Благовар районына арналған “Без - башҡортлар” тигән брошюра тураһында һөйләне. Уның билдәләүенсә, төрлө райондарға бағышланған бындай йыйынтыҡтар күп нәшер ителгән. Уларҙы райондың ауыл хакимиәттәре һәм мәктәптәренә ебәргәндәр. Был брошюра һәр кемдә булырға тейеш.\nСарала билдәле тарихсы Салауат Хәмиҙуллин да ҡатнашты. Ул шулай уҡ райондың тарихына, ырыуҙарына арналған бик ҡыҙыҡлы мәғлүмәттәр еткерҙе.\nБөгөн тәҡдим ителгән әсбаптар һәм карталар - район кешеләре өсөн бик ҡыҙыҡлы һәм мөһим мәғлүмәт сығанағы. Айырыуса, үҙенең шәжәрәһен төҙөргә, ата-бабалары, тамырҙары тураһында күберәк белергә теләгәндәр өсөн бында мәғлүмәт күп. Әсбаптарҙа ХХ быуат башынан алып мәғлүмәттәр тупланған, халыҡ иҫәбен алыу мәғлүмәттәре бирелгән. Бында һәр бер ауылда нисә хужалыҡ булыуы, нисә кеше йәшәүе, ниндәй милләткә ҡарауы һәм башҡа ҡыҙыҡлы мәғлүмәт табырға була.\nШуныһы ҡыуандыра, благоварҙар шәжәрә ағастарын төҙөүгә ныҡлап тотонған. Улар үҙҙәренең тарихы, ата-бабалары менән ҡыҙыҡһына.\n2010 йылғы Бөтә Рәсәй халыҡ иҫәбен алыу мәғлүмәттәре буйынса бында башҡорттар — 42,8 %, татарҙар — 28,3 %, рустар — 21,8 %, украиндар — 2,8 %, башҡа милләт вәкилдәре 4,3 % тәшкил иткән. Әлеге Благовар районы биләмәһендә биш башҡорт ырыуы: ҡаңны, ҡаршын, мең, дыуанай һәм ҡобау вәкилдәре бар.\nИсем туйында ҡатнашҡан Благовар районы мәктәптәре, китапханалары, хакимиәт ағзалары үҙҙәре өсөн файҙалы, ҡыҙыҡлы мәғлүмәт алды. Улар шулай уҡ үҙҙәренә кәрәк мәғлүмәтте интернеттан һәм башҡа сығанаҡтарҙан нисек табырға өйрәнде.\nМәғлүмәт bash.rbsmi.ru сайтынан алынды.


Радий Хәбиров Башҡортостанда социаль түләүҙәр системаһындағы ҡытыршылыҡтарҙы асыҡларға ҡушты - Правительство Республики Башкортостан\n17 декабрҙә Башҡортостан Башлығы Радий Хәбиров республикала, шул иҫәптән коронавирус пандемияһы осоронда халыҡҡа ярҙам күрһәтеү өсөн тәғәйенләнгән социаль түләүҙәр системаһын асыҡларға ҡушты. Шулай итеп, төбәк етәксеһе Рәсәй Президенты Владимир Путиндың матбуғат конференцияһында яңғыраған Башҡортостан ҡыҙы Альгиза Туктарованың һорауына үҙ ҡарашын белдерҙе.\n- Һәр социаль түләүҙәр системаһын тикшерергә кәрәк, - тине Радий Хәбиров. Хәтерегеҙгә төшөрәбеҙ, Владимир Путиндың колл-матбуғат үҙәгенә Күмертауҙан Альгиза Туҡтарованан мөрәжәғәт килде. Уның һүҙҙәренсә, ноябрҙә һәм декабрҙә ул Пенсия фонды аша үҙенең туғыҙ айлыҡ балаһына аҡса алмаған. Республикала бер ҡатын ошо мәсьәлә менән ҡайҙа мөрәжәғәт итергә кәрәклеген белмәй, ә пандемияға түләү, уның һүҙҙәренәьҡарағанда, берҙән-бер ярҙам булып тора. Шулай уҡ ул 2021 йылда яңы түләүҙәр планлаштырыламы тигән һорау менән ҡыҙыҡһынды.\nЯңы түләүҙәрҙе индереү алдынан ғәмәлдәге ярҙам системаһын яйға һалырға кәрәк, тип яуапланы Владимир Путин. - Хәлде даими анализлайбыҙ. Яңы түләүҙәр алыу мөмкинлеге тураһында ла уйлайбыҙ. Ләкин ноябрҙә-декабрҙә мөрәжәғәт иткән ҡатын-ҡыҙ аҡса алмаған, тимәк, әлеге ваҡытта граждандарҙы яҡлау өсөн ойошторған түләүҙәр системаһында ҡытыршылыҡ бар тигәнде аңлата, - тине Рәсәй Президенты.


Спорт » Страница 9 » Табын\nАлда булһын еңеүҙәр!\nХөрмәтле спортсылар, физкультура уҡытыусылары, тренерҙар һәм спорт ветерандары! Барығыҙҙы ла һөнәри байрамығыҙ менән тәбрикләйем.\nСәләмәтлек, эшһөйәрлек, көслө рух сығанағы булған спорт һәм физик культура йәшәйешебеҙҙә мөһим урын биләй. Һуңғы йылдарҙа үҫеп килеүсе йәш быуынды, халыҡты сәләмәт йәшәү рәүешенә йәлеп итеү, спортты яҡлау һәм үҫтереү өсөн күп эштәр башҡарыла, яңы прог-раммалар тормошҡа ашырыла. Районыбыҙҙа төҙөлгән физкультура-һауыҡтырыу комплексы, Балалар-үҫмерҙәр спорт мәктәбе, Красноусол башҡорт гимназия-интернатында асылған спорт кластары, даими үткәрелгән ярыштар, спорт саралары – барыһы ла ошоға булышлыҡ итә.\nХөрмәтле спортсылар, физкультура уҡытыусылары һәм спорт һөйөүселәр! Барығыҙҙы ла Физкультурниктар көнө менән ҡотлайым. Сәләмәтлек, ғаиләгеҙҙә именлек, спорт майҙандарында яңы еңеүҙәр теләйем!


Матбуғат конференцияһында Үлемһеҙ полкты үткәреү тураһындағы һорауҙарға яуап бирҙеләр\n6 Май , 10:49\n«Россия сегодня» Халыҡ-ара мәғлүмәт агентлығында үткән матбуғат конференцияһында Үлемһеҙ полк акцияһын үткәреү форматы тураһында һөйләнеләр\nБыйыл традицияға ингән парад ойошторола, унда геройҙарыбыҙҙың - Бөйөк Ватан һуғышында ҡатнашыусыларҙың портреттары менән милләтселекте тар-мар иткән еңеүселәрҙе хөрмәтләп иҫкә алыу өсөн Рәсәйҙең баш ҡалаһынан алып иң бәләкәй тораҡ пукттарының урамдарына һәм майҙандарына берҙәм сығабыҙ. Үкенескә күрә, эпидемиологик хәл барлыҡ төбәктәрҙә лә Үлемһеҙ полк йөрөшөн ҡәҙимге форматта уҙғарырға мөмкинлек бирмәй. Уны ойоштороу менән сит илдәрҙәге байтаҡ ватандаштарыбыҙ өсөн дә ҡатмарлыҡтар тыуҙы.\nШуның менән бәйле Рәсәйҙең Үлемһеҙ полкы Үҙәк штабы был биләмәләргә онлайн рәүештә Үлемһеҙ полкта ҡатнашыу мөмкинлеге тураһында ҡарар ҡабул итте. Был хаҡта Рәсәйҙең Үлемһеҙ полкы үҙәк штабы рәйестәше, генерал-полковник, Изге Георгий ордены кавалеры Сергей Макаров белдерҙе. «Беҙҙең өсөн иң мөһиме - граждандарыбыҙҙың именлеген тәьмин итеү. Пандемия сәбәпле ҡайһы бер төбәктәрҙә сикләүҙәр бөтөрөлмәгән һәм күмәк кеше ҡатнашлығындағы саралар уҙғарыу мөмкин түгел. Әммә башҡа сәбәп тә бар. Бөгөн ҡайһы бер илдәрҙә үҙ позицияңды асыҡтан-асыҡ белдереү, нацизмға ҡаршы көрәштә ҡатнашыусылар иҫтәлегенә үҙеңдең ихтирамыңды күрһәтеү ҡурҡыныс түгел, - тип билдәләне ул. - Үлемһеҙ полк менән урамдарға сығыу ихтималлығын 40-ҡа яҡын илдең белдерҙе, ләкин беҙ хәлдең тиҙ үҙгәреүен күрәбеҙ, шуға күрә был илдәрҙә байрам датаһына яҡыныраҡ тыйылыу булмаҫ тигән ышаныс юҡ. Шулай ҙа тантаналы йөрөш, онлайн-форматта булһа ла, уҙасаҡ, нацизмды еңеүселәр тураһындағы хәтер киләсәк быуындар өсөн һаҡланасаҡ».\nҮлемһеҙ полк акцияһы партнерҙары булып Бәйләнештә социаль селәтре, Сбер һәм Сбер Мобайл, «Еңеү ирекмәндәре» онлайн форматта сығыш яһай\nПроектта ҡатнашыу өсөн 7 майға тиклем онлайн-йөрөштөң 2022.polkrf.ru. битендә теркәлергә кәрәк. Уға туранан-тура Рәсәй Үлемһеҙ полкы сайтының polkrf.ru төп битенән һәм Халыҡ-ара Үлемһеҙ полк polk.press сайтынан күсергә мөмкин.Бәйләнештә һәм Класташтар социаль селтәрҙәге мини-ҡушымталар аша заявка бирергә мөмкин. «Былтырғы онлайн-йөрөштә ҡатнашыусыларҙың шәхси кабинеттары һаҡланған. Әгәр ҙә һеҙ ниндәй ҙә булһа төҙәтмәләр индерергә планлаштырмайһығыҙ икән, геройҙар йәнә онлайн-сафта үтһен өсөн уларҙың шәхси кабинетта ҡатнашыуын раҫлау ҙа етә», - тип һөйләне Рәсәйҙең Үлемһеҙ полкы үҙәк штабы рәйестәше, Рәсәйҙең Дәүләт Думаһы депутаты Елена Цунаева. Ул шулай уҡ шәхси кабинетта бер нисә яңылыҡ барлыҡҡа килеүен хәбәр итте. Ветерандарҙы ҡулланыусының туғандары кеүек үк мәғлүмәттәр менән урынлаштырған кешеләрҙе эҙләү һәм уларға хәбәр ебәреү мөмкинлеге өҫтәлде. Ғаризаны модератор хуплағандан һуң шәхси кабинетта ветерандың йөрөштә ҡатнашыуына һылтанма барлыҡҡа киләсәк. Бынан тыш, хәҙер һәр кем трансляция барышында геройҙары хаҡында тарихтар һәм хәтирәләр өҫтәргә мөмкин.\nУны 9 майҙа, Еңеү көнөндә, урындағы ваҡыт буйынса иртәнге сәғәт 10-дан алып 2022 йылдың онлайн-йөрөш битендә, Класташтар һәм Бәйләнештә социаль селтәрҙәрендә - Рәсәйҙең Үлемһеҙ полкы берләшмәләрендә - һәм Okko онлайн-кинотеатрында ҡарарға мөмкин. Онлайн-йөрөш трансляцияһы бер тәүлек дауам итәсәк. «Үлемһеҙ полк геройҙары Ҡыҙыл майҙан буйлап онлайн үтә һәм быйыл ветерандарҙың карточкаһы уны дөйөм сафта күреү уңайлыраҡ булһын өсөн төҫ менән яҡтыртыла, , - тине Рәсәйҙең Үлемһеҙ полкы Башҡарма комитеты етәксеһе Наталья Шадрина. - Шулай уҡ Үлемһеҙ полкты ҡараған саҡта онлайн тематик стикерҙар өҫтәргә, һәр геройҙың карточкаһына баҫырға һәм уның тарихы менән танышырға мөмкин». Онлайн-тапшырыуҙа күрһәтеүгә модерация үткән ғаризалар һәм тарихтар ғына индереләсәк.\n«Бөгөн илебеҙ мәғлүмәттәр һуғышының эпиүҙәгендә тора. Дезинформация өсөн дошман көстәрен дә, сараларын да йәлләмәй. Онлайн рәүештә үткән Үлемһеҙ полкка, алдағы йылдарҙағы кеүек үк, хакер һөжүмдәре лә яһалырға мөмкин. Меңдән ашыу Еңеү ирекмәне онлайн-йөрөш ғаризаларын модерациялау өсөн уҡыуҙар үтте һәм төрлө провокацияларға әҙер», - тип белдерҙе Еңеү ирекмәндәре етәксеһе, Рәсәй Дәүләт Думаһының Гражданлыҡ йәмғиәтен үҫтереү комитеты рәйесе урынбаҫары Ольга Занко.\nҮлемһеҙ полкты уҙғарыу тураһында бөтә һорауҙарға 8-800-20-1945-0 ҡыҙыу линия телефоны буйынса консультация алырға мөмкин. Ул 9 майға тиклем тәүлек әйләнәһенә эшләй.


Өфө ҡалаһы Октябрь районында урынлашҡан Нагаево ауылында йәшәүселәр заман уңайлыҡтары булмауға зарлана - GTRK.TV — Новости Уфы и РБ\nҮҙ йортом программаһы буйынса торлаҡ алыусылар хәҙер вәғәҙәләргә ышанмай. Сөнки айырым урамдарҙа йәшәүселәргә тубыҡтан батҡаҡта йөрөргә тура килә. Мөрәжәғәттәр һөҙөмтә бирмәй. Нагаево ауылының бер тигеҙ һәм матур итеп теҙелгән урамдарында, ысынында иһә, бихисап хәл ителмәгән мәсьәләләр йәшеренгән. “Үҙ йортом” социаль программаһы буйынса торлаҡ алыусылар бында йәшәү өсөн шарттарҙың тейешенсә булдырылмауына зарлана. Мәҫәлән, эргә-тирәләге урам юлдарына асфальт һалған ваҡытта, ни өсөн тап ошо Белогорск урамын төшөрөп ҡалдырыуҙарын бында йәшәүселәр әле һаман аңлап етмәй.Төҙөлөш эштәре тамамланыуға гөл-баҡса вәғәҙәләгәс, программала ҡатнашырға ниәт иттек, ти бында йәшәүселәр. Тик вәғәҙә вәғәҙә булып ҡына ҡала килә. Ғәҙелһеҙлек сәбәбен халыҡ ҡайһы бер кешеләрҙең вазифаһын үҙ мәнфәғәтендә файҙаланыуҙа күрә. Нагаево халҡын юл мәсьәләһе генә борсомай. Балалар өсөн уйын майҙансыҡтары ла юҡ бында. Ете йәшлек Алһыу юл ситендә уйнап һыуланғандан һуң, башҡа тиҫтерҙәре кеүек, таҙа урынға ыңғайлай. Уйын майҙансыҡтары булмауы арҡаһында, балаларыбыҙ юлға сыға, тип борсола ата-әсәләр. Уңайлыҡтар булдырыу өсөн кем яуаплы? Ҡаланың Октябрь районы хакимиәте вәкиле биләмә әле республика бюджетына күсерелмәгән, тип белдерә. Тик төҙөлөштөң ҡасан тамамланыры әлегә билдәһеҙ. Шул уҡ ваҡытта төҙөкләндереү эштәре бөтөнләй алып барылмай, тип тә әйтергә ярамай. 160 урынлыҡ балалар баҡсаһы файҙаланыуға тапшырылған, мәктәп төҙөү өсөн нигеҙ әҙерләнә. Ҡасандыр дәүләттән ярҙам алыуҙарына һөйөнгән йәш ғаиләләр, инде өс йыл төҙөлөш майҙаны шарттарында йәшәүен белдерә. Власть органдарына мөрәжәғәт итеп тә, хаттарына ыңғай яуап алмауҙары уларҙы борсоуға һала.\n06 ноября Рәсәй һәм донъя хәбәрҙәре\n06 ноября Үле йәндәргә күпме түләргә була?


Тылдағы батырлыҡ | Министерство сельского хозяйства Республики Башкортостан\n» Тылдағы батырлыҡ\n— «Нимес һуғыш башлаған» тигән һүҙҙәр йәшен тиҙлеге менән ауылды урап үтте. Беҙ, балалар, башта ул хәбәрҙең ни тиклем ҡот осҡос икәнлеген ныҡлап аңлап та етмәгәнбеҙҙер инде. Атай-әсәйҙәр, апа-инәйҙәр, ағай-апайҙар бергә йыйылышып, был хаҡта һөйләшкәндәрен, илашҡандарын хәтерләйем. Икенсе көндө ауылдан бер нисә кеше менән бергә атайыбыҙҙы фронтҡа оҙаттыҡ. Унан бер-бер артлы апалар, ағайҙар китә башланы. Ауылда ҡалған ҡарт-ҡоро, ҡатын-ҡыҙҙар һәм беҙ, бала-саға, төп эшсе көс булдыҡ. Бер эштән дә ҡалмай, арып-талып баҫыуҙан, ҡырҙан ҡайта башлағас, һуғыштың ни тиклем михнәтле, ҡот осҡос эҙемтәләргә килтереүе аңыбыҙға етте, — тип һөйләй Нурисафа инәй.\nАтаһына шул китеүенән әйләнеп ҡайтырға насип булмай, һуғышта хәбәрһеҙ юғалыуы хаҡында «ҡара ҡағыҙ» килә ғаиләгә.\nБәләкәйерәк булғас, тәүге йылдарҙа иген утарға йөрөйҙәр. Унан инде көлтә бәйләргә сығалар.\n— Лобогрейка игенде сабып төшөрә бара, беҙ шуны көлтәгә бәйләйбеҙ. Дүрт көлтәне ултыртаһың да бишенсеһен өҫтөнә һалып китәһең, был өйөмдө «фурап» ти торғайныҡ. Комбайн игенде һуҡһа, беҙ артынан һаламын тартып алып та торҙоҡ. Үҙебеҙҙе тотош саң баҫып, күҙҙәребеҙ генә ялтырашып торор ине. Ҙурая төшкәс, елгәргесте (веялканы) өйөрөлтөп тороу йөкмәтелде. Буйыбыҙ бәләкәй булғас, бистаркаға баҫабыҙ ҙа, ике ҡыҙ бергәләп өйрөлтәбеҙ веялканы, сөнки беребеҙҙең генә хәленән килерлек түгел. Аҫта тағы ике ҡыҙ ашлыҡты таҙаһын бер яҡҡа, ҡыйлыһын икенсе яҡҡа айырып тора. Бесән мәлендә лә эшкә сыҡмай ҡалған көн булманы, тырма-салғы ла тоттоҡ, күбәләүҙә лә йөрөнөк, — тип дауам итә Нурисафа Ильясова. — Ауыр эш йонсотһа ла, фашистарҙы тиҙерәк еңеү теләге көслө булды, бер кем дә зарланманы, тырышып эшләнек тә, эшләнек. Апай-еңгәйҙәр күңелдәрен йыуатыу өсөндөр инде, эш араһында әлдән-әле йыр йырлап, таҡмаҡ әйтешеп тә алырҙар ине.\n«Үҙем урам ураҡты,\nҮҙем һалам фурапты.\nЭҙләһәң дә табалмаҫһың,\nБеҙҙең һымаҡ дуракты» тигән таҡмаҡтары әле булһа ҡолаҡта сыңлай...\nКөнө буйы эштән арманһыҙ булып ҡайтһалар ҙа, кисен уйынға ла сығалар. «Эшкә лә, уйынға ла бер кейем булды. Хәҙер, Хоҙайға шөкөр, балалар теләгәнен алып кейә, бына бит ниндәй матур көндәр килде», — тип ҡыуана инәй.\nЭш араһында ҡалаға һөт һатырға ла йөрөгән Нурисафа Мәүләмбирҙе ҡыҙы.\n— Ғаиләлә беҙ биш бала инек. Туғандарым береһе — 11, икенсеһе — 9, өсөнсөһө 3 йәштә ҡыҙылсанан үлеп ҡалды. Ҡустым менән икәүбеҙ генә нисектер тере ҡалғанбыҙ. Әсәйем эшкә тилбер булды, бер һыйырҙан өҙөлмәнек. Ауылдан ҡыҙҙар, апайҙар менән 10 литрлыҡ бидон менән һөттө ҡыш санаға, йәй арбаға ултыртып, Мәғниткә һатырға бара торғайным. Һатҡан аҡсаға сәй-шәкәр, икмәк алып ҡыуана-ҡыуана ҡайтыр инек, — ти ул.\nБер мәл шулай ҡырҙа эшләп йөрөгәндә, «Еңеү!» тип һөрәнләп сапҡынсы килеп етә.\n— «Беҙ еңдек» тип ҡысҡырашабыҙ, илашабыҙ, ҡыуанабыҙ. Үҙебеҙ һуғышта булып, дошманды еңгәнбеҙме ни. Был көндө эште иртәрәк туҡтаттылар, күңелдәр күтәрелеп, йырлашып ҡайтыуыбыҙ иҫемдә, — ти инәй.\nНәҡ һеҙҙең кеүек тылда ал-ял белмәй эшләгәндәрҙең фиҙаҡәр хеҙмәте менән дә яуланған бит ул еңеү, бөгөн етеш тормошта йәшәүебеҙ менән һеҙгә лә бурыслыбыҙ, инәй.\n1956 йылда Тупаҡ ауылына Әбделхай Таһировҡа тормошҡа сыға. Килен булып төшкән ерендә лә тик ултырмай уңған ҡатын. Колхоз малына бесән әҙерләүҙә йөрөй, Тупаҡта кирбес заводы төҙөлгәс, оҙаҡ йылдар шунда эшләй. Бында ла эш еңелдән булмай, әлбиттә. Сыҡҡан еүеш кирбесте тейәп, мейескә ебәреп тора ул.\nБригадир, иҫәпсе булған ире үлгәненә лә ҡырҡ йылдан ашыу ваҡыт үткән. Инәй берҙән-бер улын үҙе аяҡҡа баҫтыра. Улы, Алмас Таһиров, райондың танылған механизаторҙарының береһе, йылдың-йылы яҡшы һөҙөмтәләр күрһәтеп, ураҡ, сәсеү эштәре йомғаҡтары буйынса бүләкләнмәй ҡалғаны юҡ. Ул атҡаҙанған ауыл хужалығы хеҙмәткәре лә.\nИнәй улы менән килене тәрбиәһендә, тыныс ҡартлыҡ кисерә.\n— Гөлнара киленемә рәхмәтлемен. Шул тиклем һәйбәт ҡарай, ихтирам итә, — тип ҡыуанысын йәшермәй быйыл 90 йәшен тултырған инәй.


–Фольклор һәм традицион сәнғәт фестивалдәрен ойоштороу буйынса халыҡ-ара советтың сираттағы Фольклориаданы тап Башҡортостанда үткәреү тураһындағы ҡарары – беҙҙең өсөн оло мәртәбә. Беҙҙең республиканың халыҡ-ара әһәмиәттәге эре һәм етди саралар үткәреү тәжрибәһе бар, был юлы ла һынатмаҫбыҙ, – тине Радий Хәбиров. – Фольклориадаға әҙерлек эшен башланыҡ.Төп майҙандар ҡайҙа буласағы хаҡында аңлау бар. Дөйөм алғанда, республика буйынса 10 майҙан ойоштороласаҡ. Бөтә әҙерлек планға ярашлы алып барыла. Ышанысығыҙҙы аҡлаясаҡбыҙ.


Башҡортостандың Санкт-Петербургтағы Даими Вәкиллеге бөтөрөлдө // Сәйәсәт | новости башинформ.рф\nБашҡортостандың Санкт-Петербургтағы Даими Вәкиллеге бөтөрөлдө\n16:43, 24 июня 2014 Сәйәсәт\nБашҡортостан Республикаһының Санкт-Петербург ҡалаһындағы Даими Вәкиллеге бөтөрөлдө. Тейешле Указға республика башлығы Рөстәм Хәмитов ошо көндәрҙә ҡул ҡуйҙы. Документ БР рәсми хоҡуҡи мәғлүмәт интернет-порталында баҫылған. Указға ярашлы, БР Президентының Эштәр менән идаралығына бөтөрөү процедураларын үткәрергә, шулай уҡ бушатылған хеҙмәткәрҙәргә ҡануниәткә ярашлы гарантиялар һәм компенсациялар бирергә, норматив хоҡуҡи акттарҙы сығарылған Указға ярашлы килтергә ҡушылды. Алдан ҡабул ителгән БР Хөкүмәте ҡарарҙарына һәм сығарылған БР Президенты Указдарына тейешле үҙгәрештәр индереләсәк.\nТеги: бр президенты указдары,бр тулы хоуҡлы вәкиллеге


№51 (11202) » «Йәшлек» гәзите | Газета "Йэшлек"\nГазета "Йәшлек" » Яңы номер » №51 (11202)\n20.12.2018 №51 (11202)\nБай йөкмәткеле сираттағы һаныбыҙ гәзит уҡыусыларҙы «Йәшлек» китапханаһы» менән ҡыуандырасаҡ. Йылына бер тапҡыр ғына донъя күргән китапсыҡта ҡыҙыҡлы теләктәр, Яңы йыл табынына һый әҙерләү серҙәре, күңелле уйындар, популяр йырҙар һәм киләһе йылға йондоҙнамә тәҡдим ителә.\nКүптән түгел Башҡортотсан Башлығы вазифаһын ваҡытлыса башҡарыусы Радий Хәбиров йыллыҡ Мөрәжәғәтнамәһендә республиканың яңы девизын билдәләне. Яңы етәксенең бер ниндәй ҡағыҙға ҡарамайынса, һәр ваҡиғаны, фамилияны иҫендә тотоп, проблемаларҙы һәм билдәләнгән бурыстарҙы аныҡ итеп һөйләүенә барыһы ла таң ҡалды. Был хаҡта гәзитебеҙҙең сәйәси күҙәтеүсеһе Алһыу Ишемғолова теүәл һәм йыйнаҡ мәҡәләһен уҡыусы хөкөмөнә сығара.\nДекабрҙең иң сағыу тамашаһы — «Йөрәк һүҙе» өсөнсө тапҡыр ғына уҙғарылыуына ҡарамаҫтан, меңәрләгән шиғриәт һөйөүсененең күңел байрамына әүрелде. Быйыл да ул юғары кимәлдә ойошторолоп, сәхнәнән телебеҙҙең яҙмышы, милләт киләсәге, эшһеҙлек, экология торошо кеүек темаларға көн ҡаҙағына һуҡҡан шиғырҙар яңғыраны. Гөлнур Ҡыуатованың «Яңғыраны «Йөрәк һүҙе», күңелдәрҙе уттай өттө... » мәҡәләһендә сара, уның еңеүселәре менән ентекләберәк танышырһығыҙ.\nҒаилә ҡиммәттәрен пропагандалаған, йәмәғәт тормошонда әүҙем ҡатнашҡан иң яҡшы ғаиләләр араһында, «Атайсал» гәзите башланғысы менән, «Урал аръяғының иң яҡшы 100 ғаиләһе» тигән күркәм ярыш ойошторолдо. Финалға сыҡҡан еңеүсе ғаиләләр хаҡында был һанда уҡырһығыҙ. Тағы ла Башҡорт асыҡ лигаһы КВН уйындары финалы, даими спорт, «Cәләмәтлек» биттәре урын алған.\nЯңы йылға һанаулы ғына көндәр ҡалды. Яҡындарға ниндәй бүләк һайларға, өйгә Ҡыш бабай саҡыртыу өсөн нимәгә иғтибар итергә? Был хаҡта яҡшы кәңәштәр ҙә бар.\nКиләһе ярты йыллыҡҡа беҙҙең уҡымлы һәм ҡыҙыҡлы мәҡәләләрҙән мәхрүм ҡалмағыҙ, ҡәҙерле дуҫтар! Әлегә почта бүлексәләрендә яҙылыу мөмкинлеге бар, ашығығыҙ!


Телемдең аҫыл ынйыһы » "Йәшлек" гәзите\nГазета "Йәшлек" » Конкурстар » Булат Солтангәрәев исемендәге республика премияһы » Телемдең аҫыл ынйыһы\nМин, Ләйсән Рәис ҡыҙы Ямалова, 1999 йылдың 20 апрелендә донъяға килгәнмен.\nӘлеге ваҡытта Әбйәлил районының Асҡар урта мәктәбендә унынсы класта белем алам. Үҙемде төрлө йүнәлештә һынап ҡарауҙан ҡурҡмайым. Бигерәк тә тел, тарих менән бәйле сараларҙы үҙ итәм. Башҡорт теле һәм әҙәбиәте кабинеты – яратҡан урыным. Бәләкәстәргә тел, әҙәбиәт буйынса төрлө кәңәштәр бирәм, ижади эштәр башҡарыуҙа ярҙам күрһәтәм. Район гәзитендә бер нисә мәҡәләм донъя күрҙе. Шиғыр ижад итеүселәр бәйгеһендә ҡатнашып, “Осҡон” гәзитенең махсус призына һәм шөһрәтнамәһенә лайыҡ булдым. Башҡорт теле һәм әҙәбиәте буйынса республика олимпиадаһында ике йыл рәттән ҡатнашып, еңеүсе лә булдым.\n“Йәшлек” гәзите иғлан иткән ижади конкурсҡа ҙур теләк менән “Телемдең аҫыл ынйыһы” мәҡәләһен тәҡдим итәм.\nИке йыл рәттән миңә башҡорт теле һәм әҙәбиәте буйынса республика олимпиадаһында ҡатнашырға тура килде. Сарала төрлө төбәктәрҙән йыйылған телһөйәр уҡыусылар ҡатнаша. Бәйге шундай йәнле үтә: журналистар, яҙыусылар менән осрашабыҙ, әңгәмәләшәбеҙ. Ә иң ҡыҙығы тип төрлө райондарҙан килгән тиҫтерҙәребеҙ менән аралашыуҙы әйтер инем. “Һеҙҙә нисек, беҙҙә шулай” һымағыраҡ әңгәмә килеп сыға. Икенсе тапҡыр ҡатнашҡанда һөйләштәргә ҡарап был кеше ҡайһы райондан икәнен шунда уҡ билдәләй алдым. Ниндәй матур күренеш, тип уйлайым эстән генә. Һәр ырыуҙың элек айырмалы тамғаһы, ораны, ҡошо, ағасы билдәләнгән. Ә иң мөһиме, уларҙың үҙҙәренә генә хас яңғырашлы теле лә булған.\nБулған тип үткән заманда әйтеү бигүк дөрөҫ тә булмаҫ. Әле башҡорт теле йәшәй. Шулай ҙа уйланырға урын бар. Заман шаңы телебеҙгә ҡағылырға ғына тора. Бөгөнгө глобалләштереү күренеше бөтә телдәрҙе лә йота кеүек. Ул беҙҙең иң ғәзиз рухи ихтыяжыбыҙ булған һөйләштәребеҙгә, үҙебеҙҙең төбәккә генә хас яңғырашлы диалектҡа, үҙенсәлекле телебеҙгә лә йоғонто яһай.\nӘҙәби телебеҙ бик бай һәм яғымлы. Бәхәсләшмәйем. Шулай ҙа йәмәғәтселекте үҙ һөйләштәребеҙҙең аҫыл ынйыларын һаҡлап ҡалырға саҡырғым килә. Атай-олатайҙарыбыҙ һөйләшкән төбәк телен бик һирәктәр генә ҡуллана. “алдай” белмәгән, әҙәби телде әле уҡып аңлай алмаған бала-сағаның “аттайым, йоҡтайым, йәндек ауҙарға барам” тигәнерәк һүҙҙәрен ишетеү – үҙе йән рәхәте. Бөтәһе лә сәхнә телендә, әҙәби телдә һөйләшеүҙе юғары мәҙәнилек тип һанай.\nРайоныбыҙҙа йәшәп килгән ҡыҙыл һөйләше әҙәби телдән алыҫ та тормай, сәбәләнер урыныбыҙ ҙа юҡ. Әҙәби телдән алыҫ торған һалйот һөйләшенә ҡараған башҡорттарҙың да телгә ҡарата үҙ ихтыяжы барҙыр бит. Ошо ихтыяжды ҡәнәғәтләндерерлек саралар күрелһә, шәп булыр ине. Әҙәби телдә һөйләшергә саҡырыусы пропаганда эштәрен бик әүҙем алып барабыҙ. Йәнәшә генә диалект үҙенсәлектәрен һаҡларға әйҙәгән эштәрҙе лә әүҙемләштерергә ваҡыт етте. Әле бына Рәил Өмөтбаевтың “Анта, мынта, тегентә. Тараҡ, палта, ҡуйынта...” тип йырлағанын ишетеп, күңелем елкенеп китте. Йырҙы тыңлаған, ишеткән һәр ҡатай йөрәгенән генә һөйөнгәндер, ниндәйҙер бер ғорурлыҡ кисергәндер.\nБөгөн халҡыбыҙҙың рухи ҡиммәттәрен һаҡлаған бөтә күренештәргә йәбешеп ятырға кәрәк. Шуларҙың башланғысы төбәккә хас мәҙәниәт һәм һөйләшкә ҡайтып ҡала түгелме? Үҙ ере теленең, һөйләшенең, диалектының тарихын, килеп сығыуын белмәү арҡаһында күптәрҙә икеле-микеле уйҙар барлыҡҡа килеүе лә ихтимал. Юғары мәҙәниәткә эйә булған илдәрҙә был йәһәттән иғтибар ҙур. Италияла неаполитандар үҙ диалектына шул тиклем тоғро, хатта дәүләт уларҙың теләген ҡәнәғәтләндереү өсөн телевизион тапшырыуҙарҙы ошо диалектта яҙылған субтитрҙар менән тәьмин итә. Был – маҡтауға лайыҡ бик бөйөк эш, минеңсә. Телсе ғалимдарыбыҙ яҙған диалектология буйынса китаптар беҙгә ярҙамға килә ала. Мәктәптә лә барлыҡ сараларҙы әҙәби телдә үткәрергә тимәгән. “Уҡытыусы йылы”, “Спорт йылы” кеүек, “Төбәк һөйләштәре йылы” ойоштороу ҙа беҙҙең өсөн бик файҙалы күренеш булыр ине. Донъя телдәрен бер телгә күсереү сәйәсәте барған саҡта, беҙ бөтә көсөбөҙгә үҙ телебеҙ үҙенсәлектәрен һаҡлау сараһын күрәйек. Бына был, исмаһам, мәртәбәле эш булыр. Уңыштар һеҙгә, милләттәштәр!\nСығыу ваҡыты 10-04-2015, 11:35 | Ҡаранылар: 876\nПрезидент хаты киләсәккә ышанысымды арттырҙы


Ватанды һаҡлаусылар көнө - 5 Марта 2016 - ГБОУ СГИ\nГлавная » 2016 » Март » 5 » Ватанды һаҡлаусылар көнө\nСибай гимназия-интернатында Ватанды һаҡлаусылар көнөнә арналған байтаҡ саралар уҙғарылды. Балаларҙа илһөйәрлек, телһөйәрлек, арҙаҡлы шәхестәргә ихтирам тойғоларын тәрбиәләү маҡсатында гимназия-интернаты администрацияһы һәм "Толпар" үҙидаралығы был сараларға ентекле әҙерлек алып барҙы. "Йәгеҙ әле, егеттәр!" ярышында егеттәр гир күтәрҙеләр, автомат ҡорҙолар, мылтыҡтан аттылар, ҡул көсө һынаштылар. Фитрат Радмир улы Төхвәтуллин етәкселегендә үткәрелгән был ярыш егеттәргә киләсәктә сәмле, етеҙ, ҡыйыу булырға дәрт өҫтәне.\n"Толпар" үҙидаралығы гимназиябыҙҙа бер көнлөк флешмоб үткәрҙе. Бейеү түгел, йыр ҙа түгел, ә уҡыусыларҙың ҡиәфәтенә, атлап йөрөүҙәренә, кейемдәренә иғтибар йүнәлтелде. Ошо сарала ҡыҙҙар-малайҙар дәрес барышында үҙҙәренең ағай-атайҙарының әрмеләрҙә хеҙмәт иткәндәге формаларын кейеп йөрөнөләр. Сараға хатта уҡытыусылар ҙа, администрация ла ҡушылды. Барлыҡ уҡыусылар ҙа әүҙем ҡатнаштылар. Бындай ярыш төрө беренсе тапҡыр ойошторолдо һәм киләсәктә лә дауам итер тигән өмөттә ҡалабыҙ. 6б, 10в кластарына 1-се урын, 10б,10а кластарына 2-се урын, 6а класына 3-сө урындар бирелде, ә башҡа кластар маҡтау ҡағыҙҙары менән бүләкләнде.\nШулай уҡ аҙна аҙағында "Голос памяти" тип исемләнгән йыр-моң конкурсы булып үтте. Кисәлә ҡатнашыусылар жюри ағзаларына хеҙмәт йырҙарын башҡарҙылар. Кемдер бейеп, кемдәрҙер үҙенең моңло тауышы менән тамаша һөйөүен яуланы. Гран-при яулаусы Таңсулпан Абдуллинаның да тауышын жюри ағзалары, гимназистар юғары баһаланы. "Бала сағымдан йырлайым, әммә һалдат йырҙары конкурсында беренсе тапҡыр ҡатнашам. Ҡалған конкурсанттар ҙа көслө булыуҙарына күрә, гран-при яуларымды бөтөнләй уйламаған инем. Барыһына ла ҙур рәхмәтемде белдерәм " - ти Таңсулпан. Ғөмүмән, быйылғы сара-ярыш, йылдағыға ҡарағанда яңы төҫ индереүе менән бик үҙенсәлекле булды.\nИлмира Илназарова, үҙидаралыҡ ағзаһы\nПросмотров: 812 | Добавил: gousgi | Рейтинг: 0.0/0


17 June 2016 — 15:49\nМиләүшә Ғәли ҡыҙы Мортазинаға — 90 йәш. Хеҙмәт стажы иһә – 73 йыл. Ошо дәүер эсендә республикабыҙҙа арҙаҡлы профессор ҡабыҙған йондоҙҙарҙан ғәжәйеп вокал мәктәбе барлыҡҡа килде. “Мортазина йондоҙлоғо” күптән инде илебеҙҙә генә түгел, ә бөтә донъя кимәлендә танылыу яуланы. Юбилей кисәһе ысын мәғәнәһендә таланттар парадына әүерелде. Залда милли опера һәм эстрада сәнғәтендә сағыу эҙ ҡалдырған оло йырсылар: Илфак Смаков, Нажия Аллаярова, Радик Гәрәев, Иҙрис Ғәзиев, Раил Кучуков, Вячеслав Храмов, Хәмит Ижболдин, Вәхит Хызыровтар менән бер рәттән йәштәр — Әлим Ҡәйүмов, Әлиә Исҡужина, Иҙел Аралбаевтар һәм башҡаларҙың тауыштары яңғыраны. Ҡәҙерле остаздарының байрамында ҡатнашыр өсөн ер шарының төрлө төбәктәренән килеп еткән опера йондоҙҙары – Асҡар менән Илдар Абдразаковтар, Әлфиә Кәримова, Изабелла Базина, Диляра Иҙрисоваларҙың сығыштарын тамашасылар айырыуса яратып ҡабул итте. Кисәлә Рәсәй Президенты Владимир Путиндың, Башҡортостан республикаһы башлығы Рөстәм Хәмитовтың С.-Петербургтың Мариинский опера театрының художество етәксеһе Валерий Гергиевтың ҡотлау адрестары уҡып ишеттерелде. Юбилярҙы сәхнә түренән Өфө ҡалаһының Хакимиәт башлығы Ирек Ялалов һәм З.Исмәғилев исемендәге Өфө дәүләт сәнғәт институты ректоры Әминә Әсфәндиәрова тәбрикләне. Ә инде зал тултырып килгән тамашасыларҙың ихлас, дәррәү алҡыштары – тотош республикабыҙ халҡының танылған шәхескә ҡарата ихлас ихтирам һәм оло рәхмәт тойғоларының билдәһе ине. Миләүшә Ғәли ҡыҙы Мортазинаның исеме күптән инде юғары оҫталыҡ символы булып ҡабул ителә. Данлыҡлы профессорҙың данлыҡлы уҡысыларына — “Мортазинсылар йондоҙлоғо”на иһә – Башҡортостаныбыҙҙың сәнғәтен артабан да тап остаздары ҡуйған юғары кимәлдә үҫтереүҙәрен теләйек.


Кушнаренко районы хакимиәтендә үҙгәрештәр // Сәйәсәт | новости башинформ.рф\nКушнаренко районы хакимиәтендә үҙгәрештәр\n16:44, 13 апреля 2009 Сәйәсәт\n10 апрелдә Кушнаренко районы муниципаль районы Советы ултырышы булды. Унда хакимиәт башлығы вәкәләттәрен ваҡытынан алда туҡтатыу һәм район хакимиәте башлығы бурысын ваҡытлыса үтәүсене тәғәйенләү тураһындағы мәсьәләләр ҡаралды.\nКушнаренко районы хакимиәте башлығы вазифаһын биләүсе Сергей Касаткин үҙ теләге менән эштән китеү тураһында ғариза бирҙе.\nМуниципаль район Советы депутаттары Кушнаренко районы хак имиәте башлығы бурысын ваҡытлыса үтәүҙе Йосопов Алмас Мәмдүх улына йөкмәтте.\nАлмас Йосопов хакимиәт башлығы бурысын муниципаль район Советы конкурс һөҙөмтәләре буйынса ошо вазифаға тәғәйенләгән кеше вазифаны ҡабул итеп алғанға тиклем башҡарасаҡ.\nТеги: хакимиәт башлығын ваҡытлыса башҡарыу


Өфөлә Ҡыш бабай – Рәсәйҙә иң ҡиммәтлеләрҙең береһе // Йәмғиәт | новости башинформ.рф\nӨфөлә Ҡыш бабай – Рәсәйҙә иң ҡиммәтлеләрҙең береһе\n12:00, 18 декабря 2017 Йәмғиәт\nӨфөлә Ҡыш бабай – Рәсәйҙә иң ҡиммәтлеләрҙең береһе Фото: Олег Яровиков\nӨФӨ, 2017 йыл, 18 декабрь. /«Башинформ» мәғлүмәт агентлығы, Гөлфиә Акулова/.\nЯңы йыл алдынан Avito белгестәре ниндәй ҡалаларҙа яңы йыл персонаждарын саҡырыу иң ҡиммәт һәм иң осһоҙ икәнлеген асыҡларға булған.\nМиллионлы ҡалалар араһында Мәскәүҙә байрам персонаждарын саҡырыу иң ҡиммәте тип баһалана. Илебеҙҙең баш ҡалаһында уртаса хаҡ 3100 һумға етә. Рейтингтың икенсе баҫҡысында – Санкт-Петербург. Нева буйындағы ҡалала Ҡыш бабай хеҙмәте уртаса 2300 һум тора. Тәүге өс ҡала исемлегенә Өфө инә – Башҡортостандың баш ҡалаһында «ҡыш тылсымсыһын» саҡырыу 1600 һумға төшә.\nПермдә, Түбәнге Новгородта һәм Красноярскиҙа Ҡыш бабайҙы саҡырыу иң осһоҙо (1100 һум һәм 1200 һум).\nТеги: Яңы йыл, Ҡыш бабай


Автомобиль тығындары мәсьәләһен ҡала электричкаһы хәл итәсәк\nӨфөлә Дим һәм Шаҡша биҫтәләре араһында электричкалар йөрөй башлаясаҡ. Әле проектты тормошҡа ашырыу буйынса эш бара ла инде. Тәүге транспорт бәйләнеше ошо йылдың аҙағында хәрәкәт итә башлаясаҡ. Бөгөн баш ҡала етәкселеге тимер юлы хеҙмәткәрҙәре менән осрашып электр транспорты хәрәкәте үҙенсәлектәрен барланы.\nЭлектричканың ҡала транспортына әйләнеүе ҙур үҙгәрештәр талап итә. Туҡталыштар уңайлыраҡ һәм халыҡ ағымын мөмкин тиклем тиҙерәк хеҙмәтләндерә алырға тейеш. Дим станцияһында «Ҡала электричкаһы» проекты буйынса эш башланған да инде. Йәмәғәт транспортына уңайлы туҡталҡалар булдырыла, платформалар тәртипкә килтерелеп яңы турникеттар ҡуйылған.\nИльяс Мөниров, Башҡортостандың транспорт һәм юл хужалығы буйынса дәүләт комитеты рәйесе: «Рәсәй тимер юлдары һәм республика араһында төҙөлгән килешеү буйынса әле ҡала электричкаһы үтәсәк барлыҡ станциялар ҙа төҙөкләндерелә башланы. Яңы платформалар һәм йәмәғәт транспорты үтеү өсөн юлдар төҙөлә, терминалдар урынлаштырыла. Туҡталыштар тәү сиратта уңайлы булырға тейеш. Кеше шәхси автомобилендә килә икән, уны һис шикләнмәйенсә туҡталҡала ҡалдырып электричкаға ултырып китә алырлыҡ булырға тейеш».\nБындай станциялар Дим-Шаҡша бәйләнешендә 11 буласаҡ. Электричка был арауыҡты күп тигәндә 50 минут үтә. Шәхси транспортта, тығындар булмаған хәлдә лә, был юл ике сәғәтте алыуын күҙ уңында тотҡанда ҡала электричкаһы ҙур һорау менән файҙаланасаҡ, тигән фекерҙә етәкселек.\nЕлена Родина, Дәүләт Йылышы-Ҡоролтай комитеты рәйесе: «Ҡала эсендәге транспорт хәрәкәтен көйләмәгәндә Өфө ҙур бер тығында ҡалыуы ихтимал. Беҙҙең тәүмаҡсат ошо көсөргәнешлекте кәметеү. Ҡала халҡына күп ваҡыт һәм аҡса сарыф итмәйенсә эшкә барыу йә иһә йорттарына ҡайтыу хуш килер тигән ышаныстабыҙ».\nҠала электричкаһы һорау менән файҙаланырмы-юҡмы уныһын халыҡ хәл итәсәк. Ә йәмәғәтселек тәү сиратта билет хаҡына иғтибар итә. Тарифтар тимер юлына илтеүсе автобусҡа ла, электричкала йөрөү өсөн дә берҙәм булыр тип көтөлә.\nИгорь Поляев, «Башҡортостан ҡала-ара пассажирҙар компанияһы» йәмғиәте генераль директоры: «Тимер юлына барып етер өсөн автобуста барырға кәрәк. Унда ла түләтәләр. Әгәр икеләтә сығым булһа халыҡ йөрөмәүе лә ихтимал. Билет хаҡы түбән булғас тимер юлы килемһеҙ эшләйәсәк. Шуға күрә дәүләт ярҙамынан тыш был проектты тормошҡа ашырыу мөмкин түгел».\nҠала электричкаһы булғас башҡа йәмәғәт транспортынан ҡиммәтерәк тә булырға тейеш түгел. Әле пассажирҙар Дим биҫтәһенән Өфөгә тиклем 18 һум түләй. Артабан һәр километр һайын бер һум өҫтәлә.


11 Ғинуар 2018, 16:37\nБөрйән районының Байназар мәктәбе оҫтаханаһында эш бигерәк ҡыҙыу бара. Һәр кем үҙ шөғөлө менән мәшғүл. Уларҙың оҫта ҡулдарына күҙ генә теймәһен инде! Килеп сыҡмаған, белмәгәнерәк урындарын технология уҡытыусыһы Ильяс Мәхмүтдин улы Муллағоловтан һорайҙар. Ә ул һәр саҡ ярҙам итергә әҙер генә тора.Һигеҙенсенән Искәндәр Науразбаев үҙенсәлекле генә итеп ултырғыс эшләй башлаған.


ПИУ - Ниндәй килем һәм зыян. Клиенттар - Германия онлайн юрист. Юридик портал иң ҙур.\nПИУ - Ниндәй килем һәм зыян. Клиенттар\nбухгалтерия һине бухгалтер\nКилем һәм зыян тураһындағы (p l) сауҙагәр финанс отчет өсөн төп компонент булып тораХеҙмәт уңыштары өсөн эшҡыуарлыҡ уны билдәләмәй. Килем һәм зыян булдырыу (ПИУ) клиенттар менән ручка алырға һәм уңайлы программа. Баланс килем тыш, финанс отчеттар ҡушма өлөшө булып тора. Шулай итеп, яҡынса 'оло ағаһы' профицит иҫәбенә килем (EÜR). Баланс, килем һәм зыян тураһындағы бер өлөшө булып тора, тимәк, ике өлөштән бухгалтерия. Производство-иҡтисади характерҙар булып инеп иҫәп guv Үҙ капиталы иҫәбенә Субсчет, ул үҙенең пассив баланс табыу яғында.\nНаглядность капиталы иҫәбенә килем һәм сығым иҫәбенә уңышы туранан-тура үҙ урынлаштырыу өсөн түгел, әммә беренсе сиратта табыш һәм „йыйыу“ - счету счет йәки ярҙамсы сифатында һәм коллективы исеменән шунан guv.\nһеҙ төрлө форт иҫәбенә аҙым\nСығымы килемдән артып китһә, генерирующая компания табыш. Сығымдар, киреһенсә, килемде арттырыу, компания зыянды һанау.\nМөнәсәбәт булдырыу буйынса бөтә килем һәм сығым килем һәм зыян тураһындағы билдәле бер осорға, йыш ҡына финанс булмай.\nСөнки пассив баланс иҫәбенең яҡтары тураһында һүҙ барһа, сығым һәм килем урынлаштырырға була. Зыянға йәки табыш иҫәбенә һәм ғәҙел булыуын билдәләй. guv йылдың аҙағына тапшырыласаҡ. төҙөү иҫәп-хисап формаһында йәки килем һәм зыян тураһындағы формаларҙа булырға мөмкин. Формалары иҫәбенә араһында айырылып тороу Биттәр (сығымдарына) һәм биттәр тейеш булғаны (килем). Дебет биргән Баланс буйынса, компанияның көтөлмәгән табыш килтерә. Ул үҙенең һөҙөмтәһен күрһәтеүсе биттәр, втянутым юғалтыу булды. Бөтә төрөн һанап һуң эстафетаны үҙ-ара позицияһы членение guv була. Һөҙөмтә (зыянға йәки табыш.) аша күсергә мөмкин. Ҡағиҙә принцип подразделениелар төҙөү һуң тулайым килем һәм зыян булмаҫ. Шул уҡ ваҡытта һалым суммаһы тулайым һатып тулайым мәғәнә принциптарын иҫәпкә алмай. Бер GuV, ул принцибы буйынса төҙөлгән тулайым, барлыҡ килем һәм зыян тураһындағы отчеттар айырым урын һанай.\nКилемдәрен һәм сығымдарын иҫәпләгәндә, үҙ-ара алдан (нетто принцип) айырым осраҡтарҙа ғына.\nПроцедураһына ярашлы төҙөлгән, дөйөм килем һәм зыян тураһындағы ла мөмкин (GKV), шулай уҡ һатыу буйынса сығымдар процесы (УКВ) сығымдар. Ике процедураларын ҡабул итә. Әйләнеше нигеҙе Барлыҡ тейешле процедуралар сығымдарҙың дөйөм хаҡы һатыуға ҡарап. Шул уҡ ваҡытта сығымдарҙы ҡыҫҡартып, килемдәрҙе арттырыу сифаты составында булып тора. булараҡ иҫәпкә алынған. Шулай уҡ тора был төрө буйынса сығымдар сығым GKV (матди сығымдар, сығымдар һәм хеҙмәткәрҙәре һ. Процедура һатып янында булып тора (GKV айырмалы рәүештә) генә ундай сығымдар индерелһә, уларҙы тормошҡа ашырыу өсөн өҫтәһәң продукция хеҙмәте. Был өлкәгә бүленгән сығымдар функциональ. УКВ (һатыу, етештереү һ.\nГермания төп сауҙа килем һәм зыян тураһындағы кодексының талаптарына тап килә (HGB).\nПапаша мотлаҡ өлөштән тора рсба сауҙагәрҙәргә йыллыҡ отчет буйынса (§ III РСБА 242). Шулай уҡ зыян өсөн һәр табыш структура һәм вазифаһына талаптар. һүрәтләү һәм рсба guv, мәҫәлән, Амортизационный незапароленный нисегерәк үҙгәрҙем, запастар, һ. принциптар һәм ғәҙәттән тыш сығымдар булыуы мөмкин, тип фаразлай формаһы Миҙгелдәге форма форма иҫәбенә йәки GuV, йәки сығымдарҙың дөйөм ҡулланыу хаҡтары шулай уҡ процессуаль һатыу процедуралары. Кәрәк, тип билдәләне һайларға тейеш шулай бер мәл булып һаҡлана. изложение артабанғы йылдарҙа сопоставимость мәғәнә формаһы.\nФатирҙы мираҫҡа - Тип иҫәпкә алырға кәрәк\nAnn an lagh daingeann heinzl Maier agus mo cho-obraichean


Киләһе аҙнанан Башҡортостандың ауыл хужалығы министрлығы һөт етештереүселәргә продукция өсөн субсидия күсерә башлай\nҺуңғы үҙгәрештәргә ярашлы, иң ҙур ярҙамды уңышлы эшләүсе йүнселдәр ала. Был турала һүҙ бөгөн Салауат районында үткән фермерҙар съезында һүҙ барҙы. Ведомство белгестәре йүнселдәргә яҡшы күрһәткестәргә өлгәшеү өсөн технологияны теүәл үтәү, ә инде продукцияны баҙарға сығарыу өсөн берләшергә кәңәш итте.\nӘле Игорь Хәбибуллин малдарын үҙ көсө менән ҡарай. Хәйер, ярты йыл самаһы элек барлыҡҡа килгән фермер хужалығы әле ике һауын һыйырҙан ғына ғибарәт. Ләкин киләсәктә Игорь мал башын ике тиҫтәгә еткерергә иҫәп тота. Сөнки тик был осраҡта етештерелгән продукция тотороҡло ихтыяж менән файҙаланасаҡ.\nЕтештереү күләмен арттырып сауҙа баҙарын яулауҙың тағы бер юлы ул копперативтарға берләшеү. Республикала ауыл хужалығы кооперативтарын үҫтереү программаһы сиктәрендә ойошоусыларға ярҙам да ҡаралған. Мәҫәлән, эре һәм ваҡ мал, ҡош-ҡорт итен эшкәртеү цехтарын, үҫемселек менән шөғөлләнеүселәр өсөн иген киптергестәр булдырыу. Тап ауыл хужалығы предприятиелары өсөн ҡаралған субсидиялар күплеге тармаҡҡа яңынан-яңы йүнселдәрҙе йәлеп итә.\nФермерҙар дәүләттән алған төп ярҙам - эшкәртелгән һәр гектар өсөн субсидия. Республиканың төньяҡ-көнсығыш райондары башҡалар менән сағыштырғанда, уны 15 процентҡа күберәк тә ала. Бынан тыш, зона буйынса уңышты башҡаларҙан күберәк йыйған хужалыҡтарҙың ставкаһына тағы 25 процент өҫтәлә. Ҡыҫҡаһы, йүнселдәр өсөн бөтә шарттар бар. Ләкин эшләргә теләүселәр унһыҙ ҙа уңышҡа өлгәшә ала. Әйтәйек, райондың "Урал" хужалығы әле грант алғаны юҡ, шуға ҡарамаҫтан, ит һәм һөм продукцияһын етештереүсе предприятие баҙарҙа ныҡлы урын тота.\nЭш башларға тороусы һәм инде ауыл хужалығы продукцияһы етештереүселәргә ҡатмарлы иҡтисади шарттарҙа дөрөҫ йүнәлеш биреү, методик ярҙам күрһәтеү көн талабы. Фермерҙарҙы ауыл хужалығы министрлығы бергә йыйҙы. Улар үҙҙәрен борсоған мәсьәләләр буйынса фекер алышып, белгестәргә һорауҙарын бирҙе. Ведомство вәкилдәре район йүнселдәренә картуф үҫтереү, тәбиғи шарттарҙан файҙаланып балыҡ үрсетеүгә иғтибар бүлергә кәңәш итте. Йәшелсә-емеш үҫтереү ҙә бөгөн килемле шөғөлдәр рәтендә.


Гөлсөм Әйетҡолова - Валентин Юдашкиндың Мода йорто моделе\n29 Октябрь 2009, 13:38\n“Һылыуҡай” ижади студияһында тәрбиәләнеүсе 21 йәшлек Гөлсөм Әйетҡолова хәҙер Валентин Юдашкиндың Мода йорто вәкилдәренең береһе. Илдең иң “модалы” Йортоноң ун иң яҡшы моделе иҫәбендә башҡорт һылыуҡайы Мәскәүҙә, баш ҡала Ҡунаҡханаһында, үткәрелгән Юғары мода аҙналығын асыуҙа тәүге тапҡыр ҡатнашты.\nҠыҙҙың карьераһында уның быйыл апрелдә Мәскәү подиумына сығыуы хәл иткес роль уйнаны. Ул саҡта “Һылыуҡай” студияһының башҡа моделдәре менән бергә Гөлсөм Х Халыҡ-ара юғары модалы милли кейем конкурсында Өфө дизайнеры Александр Кирдякиндың коллекцияһын күрһәтте. Ошо конкурста ҡатнашҡандан һуң Гөлсөм баш ҡаланың иң абруйлы агентлыҡтарынан, шул иҫәптән Валентин Юдашкиндан да, бер нисә саҡырыу алды.\n- Юдашкин Гөлсөмдө шунда уҡ билдәләне һәм, портфолиоһын да ҡарап тормайынса, уны юғары мода форумын асыусы ун модель иҫәбенә индерҙе, - ти “Һылыуҡай” студияһы етәксеһе Линара Таһирова.\nСибай ҡалаһында тыуып үҫкән Гөлсөм Әйетҡолова 2008 йылдан “Һылыуҡай” ижади студияһы моделе. Был ваҡыт эсендә һылыуҡай “Ҡояш ҡыҙы” II төбәк-ара матурлыҡ конкурсы Гран-прийын яуланы, “Һылыуҡай” республика башҡорт һылыуҙары конкурсының беренсе премияһын алды, “Мисс Азия” халыҡ-ара матурлыҡ конкурсында ҡатнашты. Быйыл ҡыҙ Өфө дәүләт авиация техник университетында уҡыуын тамамлай.


Яҡташыбыҙ - Советтар Союзы Геройы\n- Беләһегеҙме, минең төшөмә йыш ҡына яланаяҡлы малай саҡ та һыу ингән Дим буйҙары инә, - тине ҡыйынһынып ҡына Иван Е вдокимович Гриб 1986 йылдың 2 апреле көнө, Донецк өлкәһе Сла вянск ҡалаһында уның йорто эргәһендә хушлашҡан ваҡытта. М инең блокнотымда был осрашыу тураһында яҙыуҙар һаҡланған.\nКәрәкле адресты мин тиҙ эҙләп таптым. Хужа тупһаға сығып б аҫты - оҙон буйлы, ҡаҡса ғына, буйлы күлдәктә. Алыҫтан килгә н ҡунаҡҡа аптыраманы ул. Тауышына ниндәйҙер йылылыҡ өҫтәп:"Б ашҡортстандан Тыуған яҡтарҙан тимәк..." - тип кенә ҡуйҙы.\nҺуңынан беҙ уның менән оҙаҡ ҡына һөйләшеп ултырҙыҡ. Иван Евдокимовичтың хәтере яҡшы. Ашыҡмай ғына һөйләй. Ул 1911 йыл дың 4 мартында Дәүләкән районының Ново - Ивановка ауылында т ыуған. Яҡшы уҡый, үҙаллы була. Үҙенә генә ышанырға тура килә\nмалайға: атаһы беренсе бөтә донъя һуғышында һәләк була. Туғ ыҙ синыфты тамамлағас, райондың ҡулланыусылар союзында эшләй . Башлы егетте Өфөгә, хисапсылар курсына ебәрәләр. Иван шунд а тороп ҡала. Армияла хеҙмәт итә. Бер урында йәшәүе ни өсөнд өр күңелһеҙ тойола уға. Йәштәр ул ваҡытта эшкә Алыҫ Көнсығыш ҡа, Себергә юллана торған була. Иван Гриб та бер көнө ҡулына\nгеография картаһы ала. "Станция Советская Сибирь" тигән исе м күңеленә ята уның. Ҡатыны һәм ҡыҙы менән бергә ул шунда юл\nтота. Әммә поезда проводница уларға Бийск ҡалаһында туҡталы рға кәңәш итә. Һәм Иван Евдокимович Бийск автомобилдәр базаһ ында бухгалтер булып эшләй башлай.\nТынысһыҙ йылдар етә. Һуғыш башлана. Иван Евдокимович пехо тала взвод командиры булып хеҙмәт итә. Сталинградда, Курск Д уғаһында һуғышырға тура килә. 1943 йылдың сентябрендә Днепрғ а яҡынлашалар. Уның взводында 18 кеше була.\nБер көнө кис батальон командиры Иванды үҙенә саҡырып ала һәм кәмә табып, йылға аша сығырға әҙерләнә башларға приказ б ирә. Днепр балыҡсылары уларға ике кәмә табырға ярҙам итә, ул арға өҫтәп иҫке ҡапҡа файҙаланыла.\nЙылға аша сығыу 1943 йылдың 23 сентябренә билдәләнә. Яҡты ра башлай. Взвод һалдаттары Днепрҙың ярында окоптар ҡаҙып ур ынлаша - 200 - 300 метр һайын икешәр кеше. Алда хаталар була , әммә унда барып етә алмайҙар: хаталар артында дошман танк тары.\n25 сентябрҙең төнөндә 7 - се гвардия армияһының төп өлөшө\nДнепрға сыға. Иртәнгә тиклем йылғаның уң яҡ ярына бер нисә подразделениены сығарыуға өлгәшәләр. Ул көндәр тураһында док ументтарҙа былай тиелә:\n" 1943 йылдың 23 сентябрендә, Днепр йылғаһын аша сыҡҡан в аҡытта кесе лейтенант Гриб үҙенең взводы менән беренселәрҙән\nбулып ҡаршы ярға сығып, унда нығытмалар төҙөүгә өлгәште. Үҙ енең әүҙем хәрәкәттәре менән ул батальондың йылғаны уңышлы а ша сығыуына һәм плацдармды баҫып алырға булышлыҡ итте".\n"Һуғыш ваҡытында минең пилоткама пуля тейгән, - тип хәтер ләй Иван Евдокимович. - Егеттәр минән ниңә пилоткаң ҡырын тө шкән, тип һорай. Сисеп ҡараһам, пуля тишеп үткән эҙ бар. Бер\n- ике сантиметрға түбәнерәк тейһә..."\nДнепр аша сыҡҡан өсөн взводтан өс кеше, шул иҫәптән И. Е.\nГрибҡа ла Советтар Союзы Геройы исеме бирелә.\nЕңеүҙе Иван Евдокимович Венгрияла ҡаршы ала. Бийск ҡалаһ ына әйләнеп ҡайта. Бында Славянск ҡалаһынан килгән таныштары\nүҙәренең ҡалаһын бик маҡтап һһһөйләгәс, ғаиләһе менән шунда\nюл тота. Йәшәргә ҡалалар, йорт һатып алалар. 1969 йылға тик лем Иван Гриб заводта эшләй. Хаҡлы ялға сыға.\nУкаринанан ҡайтҡас, мин яҡташтарға Советтар Союзы Геройы тураһында һөйләнем. Дәүләкәндәр уға хат яҙып һалырға, ҡунаҡҡ а саҡырырға булдылар. Тик, ҡыҙғанысҡа ҡаршы, өлгөрмәнеләр. 1 987 йылдың 23 ғинуарында Иван Евдокимович Гриб вафат булды.


Шағир hыҙланыуы » Архив газеты "Йәшлек"\nАшаған аш табыр, эшләгән эш табыр.\nАктуальную информацию о Максе Полякове смотрите тут\nБыуындары нығынмаған малайҙарҙың йәшәп өлгөрмәҫ элек ҡартайыуын, ҡатындарҙың һөйөү тулы күҙҙәренән һағыш, юҡһыныу, мәңгелек юғалтыу йәштәре тамыуын, ҙур яуҙан һуң ерҙең үҙенең яраларына түҙә алмай һыҡрауын күрәм, тоям Тимер ағайҙың шиғырҙарында. Салауат батырға, азатлыҡ рухына арналған шиғырҙары афоризм кеүек иҫтә ҡала. Кемдәр генә белмәй хәҙер «Тыуған йылы ғына була уның, үлгән йылы булмай батырҙың» тигән юлдарҙы? Гәзит-журналдарҙа тотош мәҡәләләр, махсус биттәр ошо юлдар менән аталды. Ә улар Тимер Йосоповтың тарихсыларға мөрәжәғәт, тотош халыҡҡа, кешелеккә өндәшеү рәүешендә яҙылған шиғырынан алынған.\nОшо көндәрҙә Башҡорт дәүләт филармонияһында Башҡортостандың халыҡ шағиры Тимер Йосоповҡа 70 йәш тулыу уңайынан, республика етәкселеге, йәмәғәтселек, ҡәләмдәштәре, матбуғат хеҙмәткәрҙәре, уҡыусылар уны бик ҙурланы. Шағирҙың әҫәрҙәре менән үрелеп барған кисә Тимер ағайҙың үҙе уҡыуындағы шиғыр менән тамамланды. Рәми Ғариповты үҙ остазы тип һанаған Тимер Йосоповтың ижадында ла рухи бунт, бөгөнгө менән килешмәү, иртәгәһе көн өсөн борсолоу, үткәндәр менән ғорурлыҡ тойғоһо ярылып ята. Шағирҙың шиғырын үҙенән дә һәйбәт уҡыған кеше юҡ, тигәнде ишеткәнем бар. Был һүҙҙәр, бәлки, бөтәһенә лә килешеп тә бөтмәйҙер, әммә Тимер ағай хаҡында әйтелгән төҫлө. Халыҡ шағиры шиғырҙарҙы әрнеп, һыҙланып яҙа һәм шул кисереш менән уҡый ҙа. Күңелдәге хис-тойғоноң тауышҡа сығыуы, күңел дөрөҫлөгөнөң һүҙ аһәңе аша яңғырашы ихлас, йылы ҡабул ителә. Ысын ижад шулай була торғандыр. Шағирҙың шиғырҙарына өҫтәп, бер ни әйтәһе түгел, уларҙы уҡырға, тетрәнергә, һиҫкәнергә, йылынырға ғына мөмкин.\nТимер ЙОСОПОВ «Халҡым ҡала гел бейектә, Яҡынаям ҡояшҡа»\nСейәле лә тауға күтәреләм,\nҠояш ҡалҡҡан саҡта ҡыҙарып.\nЮғарыға ҡарай үрләгәндә,\nАҫҡа төшә бара ҡырҙарым.\nТау hуҡмаҡҡайҙары бормалы.\nЯңы ҡалҡҡан ҡояш тороп ҡалды,\nҮҙ нурҙарына үҙе сырмалып.\nҮләндәрҙә – яҙҙың ысығы.\nҠолас йәйеп тауым ҡаршы килә,\nАртҡа шыла бара офоғом.\nҠая осҡайында, hай, ҡарт ҡайын,\nҠайындарға бында баш ҡайын.\nКирелеп тә бер баҫыуым була,\nГел ҡалҡытып ҡуя башҡайын.\nКүҙ алдымда донъя балҡышы.\nҠайырылып бер ҡараhам артҡа,\nСикhеҙ киңлек киткән ҡалҡынып.\nСейәле лә тауға үрләгәндә,\nАҫта күлдәр ята тулышып.\nБолоттарҙың тойҙом hулышын.\nТауҙан өҫкә ҡалҡтым,\nАҫтан ҡалҡып килгән ҡояшты,\nЕр менән күк миңә сат йәбеште,\nТауым булғас, күккә олғаштым.\nМалай булып, ҡара ерҙән\nМуйыл сәскә атты инде,\nТиҫкәренән сыҡты инде\nНи булды hуң был миҙгелгә,\nНи булды hуң көндәргә?\nАҡ сәскәгә аҡ ҡар яуа,\nАҡ ҡар ҡуна гөлдәргә.\nЙылдары ниңә аяуhыҙ,\nКөн күҙе йәшкә тула.\nСәскә тиhәң – ҡар була ла,\nҠар тиhәң – сәскә була.\nЮлы киҫелгән инде.\nТөбө тишелгән инде.\nҺалҡын елдәрҙән күшегә\nИшелеп-ишелеп ҡарҙар яуа,\nӘллә инде ҡыуаныстан\nЙәш тығылды тамағыма.\nАяҡтарым ергә батҡас,\nЙылы инде табаныма.\nЕлгенәhе hары майҙай,\nИрей инде електәрем.\nТупраҡтан тулған саҡта,\nСерле төштәр күрә микән\nАҡ томанлы үҙәндәре.\nАттың ҡолағына еткән\nЯңы ҡалҡҡан үләндәре.\nӘүәлгесә оло ҡояш,\nБойоҡ hаман ҡарт ай ғына,\nЭлеккесә тамаҡ ярмай\nЮл өҫтөндә тартай ғына.\nНиңә иртә тынды икән\nБала саҡтың таныштары,\nСыңғыҙап та китмәй икән\nВаҡыт ҡалай hөйрәй әле\nТүңәрәк күл буйҙарында\nНиңә тынған торналарым?\nТартай менән был торналар\nБулды икән ҡайҙа ғәйеп?\nЙыhан ҡыуышы тын ҡалған,\nӘйтерhең дә, сыҡҡан мәйет.\nНи булған hуң яҙҙарына,\nНи булған hуң көндәренә,\nТик етемлек төҫө ингән\nКүл өҫтөндә ятҡан ҡояш\nЯна инде ҡара көйөп.\nТирә-йүнгә күҙ йүгертәм:\nҠайҙа торна, ҡайҙа кейек?\nАлдарымда сикһеҙ ялан,\nӘ һауалар шундай бейек.\nТик мин унда – яңғыҙ торна,\nТик мин унда – яңғыҙ кейек.\nЕремдә мин – ялан аяҡ,\nЕремдә – ялан башмын.\nВаҡыт менән икәү ҡалһаҡ,\nҮҙем – баш,\nҮҙем – ҡашмын...\nҮҙ һүҙемде бирмәйем һис\nЕткәндә лә етмешкә.\nШундай ҡаты ҡағылмағыҙ,\n– Елдәр ҡағылыр, – тимәгеҙ,\nКүп һуғылды елдәре.\nБиттәремде ялап үтте\nЯман ялҡын телдәре...\nВаҡыт утында көйрәтте,\nКөнгә ай тиеп баҡҡанмын,\nТешләп булмай терһәкте...\nЮлда бер аҙ талдыммы ни,\nТауҙарыма һалам баш.\nӘле һаман – ялан баш.\nҮҙ иткәнгәме ҡояшты,\nЭҫе һуҡты был башты...\nЯҙмышымдан уңдым мин,\nАраларҙа туңдым мин.\nЮлым булды ураулы,\nАт булды ҡыңғыраулы,\nӘ һуҡмағым ҡыраулы,\nӘ һуҡмағым ҡыраулы.\nДонъя һыя ҡоласҡа.\nХалҡым ҡала гел бейектә –\nЙөрәккәйем урынында түгел,\nСитлектәнме сыҡмай саҡ тора.\nУға бары бейеклектәр кәрәк,\nБейеклектәр минән таптыра.\nДауыл көҫәй ҙәһә был йөрәгем,\nКиңлектәрҙе әле яра бит.\nАлдыбыҙға баҫа Ҡаратауы,\nКүҙ күреме генә ара бит.\nҺауаларға ашҡан үрҙәре.\nСалауаттың һалған һуҡмаҡтары,\nРәмиҙең ҡалған эҙҙәре.\nБаш осонда күктәр күкрәтә лә\nЙәшендәре һине һағалай.\nЙәшендәре күкте телеп үтә,\nЙөрәгемде минең дауалап.\nҮкереп тә үткән хәтәр дауыл\nТауҙарыма терәй моронон.\nБейеклектә бер тулағас йөрәк,\nМашиналар йылт-йылт итеп\nБалҡымайса һүнә мәлдәрем.\n– Алға бар! – тип\nШәптән түгел, ахыры, хәлдәрем.\nҺаман ҡыҫтай Ваҡыт,\nБуран булып баҫа ҡаршыңа.\n– Ауып ҡалһаң,\nИҫем китмәй, – ти ул, –\nАры сабам, баҫып башыңа.\nТик изгелек минең ҡылғандарым,\nҠайтарамы әле ҡоноңдо.\nВаҡыт, – арғымаҡ һин,\nЫсҡындыраһым юҡ ҡулымды.\n– Тояҡтарым минең саҡма саға,\nАй-йондоҙҙар арттан эйәргән.\nЭйәреңдә генә тыуғанмын да\nАуырмын мин бары эйәрҙән...\nЙүгереп ҡайтыр инем бала сағыма\nЯҙ – ҡояшһыҙ, ҡояш – яҙһыҙ, ...\nХыялымды ысын иткән, ҡалам, Аяҙлана hиндә ө ...\nГәзит уҡыусылар ижады


Мөғжизә тыуҙыра Ләйлә » журнал Башкортостан кызы | Башҡортостан ҡыҙы журналы\nУның һүрәттәре үҫмер сағында «Аманат» журналын, «Китап» нәшриәтендә сыҡҡан китаптарҙы уҡып үҫкән бөгөнгө урта быуынға бик таныш һәм яҡын. Ғәжәп бит, аҡ ҡағыҙға сыймаҡланған, тәү ҡарамаҡҡа яп-ябай һыҙыҡтарҙан оҫта һәр кем үҙ хыял донъяһына таянып тик үҙенсә күрәсәк, ҡабул итәсәк рәсемдәр эшләй. «Графика теле – һүҙ менән әйтеп еткермәҫлекте һыҙыҡтар һәм күләгә арҡылы күрһәтеп, тойомлау аша аңларға ярҙам иткән үҙенсәлекле сәнғәт, ул ҡатып ҡалған, әҙер күренеш тыуҙырмай, ә юлаҡтар буйлап юлланған, әйләнгән һайын яңыса ҡабул ителгән шартлылыҡ. Тап шул серлелеге менән ул мине ғүмерлеккә әсир итте лә инде. Аҡ һәм ҡара таптарҙың үҙ-ара «уйыны»нан, сихри һындар хасил иткән һыҙыҡтарҙың нескәлегенән арбалып, мөғжизә тыуҙырыуымдан ләззәтле бер халәткә инеп ижад итәм», – ти билдәле рәссам-график, иллюстрациялар оҫтаһы Ләйлә Ғаянова.\nБар аңлы ғүмерен һынлы сәнғәткә арнаусы, Башҡортостандың матбуғат һәм нәшриәт донъяһында хеҙмәттәре киң билдәле шәхес булһа ла, Ләйлә ханымдың үҙе хаҡында интернет селтәрендә мәғлүмәт бик наҡыҫ. Иллюстратор-рәссамдар ижады, ысынлап, йыш ҡына хаҡһыҙ рәүештә иғтибарҙан ситтә ҡала. Уларҙың эштәре ғәм халыҡ тамаша иткән ҙур диуарҙарҙы биләмәй, ә китап һәм баҫмаларҙағы яҙмалар йөкмәткеһен асыша, байыта. Донъя күргән әҫәр даны яҙыусыға эләгә, ә биҙәүсеһенең исеме тыйнаҡ ҡына ситтә урынлаша. Әммә был ғәмәл иллюстратор хеҙмәтенең әһәмиәтенә бер нисек тә күрһәткес-баһа була алмай. Сөнки, биҙәлешһеҙ китап, бигерәк тә ул балалар йә үҫмерҙәр өсөн тәғәйен осраҡта, кейеҙ-ҡаралтыһыҙ йорт, кейемһеҙ кеше ише күрекһеҙ тойола.\nБәхеткә күрә, Өфөлә һирәк булһа ла баҫма графикаһы оҫталарының иң-иңдәренең эштәренә арналған күргәҙмәләр үтеп тора, ул тупта, әлбиттә, Ләйлә Закир ҡыҙының да исеме бар.\nЛәйлә Ғаянова 1957 йылда Салауат ҡалаһында донъяға килә. Балалыҡ йылдары Ҡаҙағстанда үтә. Һуңғараҡ Башҡортостанға кире күсенәләр. Тамырҙары атаһы нәҫеленән – Белорет, әсәй яҡлап Благовар райондарына тоташа. Бәләкәйҙән һүрәт төшөрөүгә әүәҫ ҡыҙҙың ынтылыштарын ҡеүәтләп, әсәһе Хәмдиә Ғәббәс ҡыҙы биш йәшендә генә уны һүрәт төшөрөү студияһына алып бара. «Тормошомдоң һәр баҫҡысында шул мәлдә мин кисергән белемдәргә һыуһынды ҡандырған уҡытыусылар осраны. Иң тәүгеһе – әсәйем. Салауатта саҡта Э.А. Сидоренко, И.Ф. Филипповтарҙа теләп шөғөлләндем. Икенсе Өфө музыка һәм педагогия училищеһында уҡығанда арҙаҡлы рәссамдар Н.Д. Бурзянцев менән З.Ғ. Ғаянов остаздарым булды, тап улар миңә ижадта йүнәлеш һайларға өйрәтте, үҙемә ышаныс уятты. Был уҡыу йортонда үткәргән йылдар тураһында күңелемдә тик йылы тәьҫораттар һаҡлана», – ти Ләйлә ханым.\nДипломлы йәш белгес Башҡорт дәүләт ҡурсаҡ театрында эшләй, Нефтекамала урта мәктәптә, Өфөнөң насар ишеткән балалар уҡыған 30-сы коррекцион мәктәп-интернатында рәсемдән уҡыта. Шунан егерме йылдан ашыу ғүмерен үҫмерҙәр өсөн сыҡҡан «Аманат» журналына арнай. 1995 йылдан алып даими рәүештә З. Биишева исемендәге «Китап» нәшриәте менән дә хеҙмәттәшлек итә. Баҫманы биҙәүҙән тыш, төрлө райондарға эш буйынса сәфәрҙәр, балалар менән осрашыуҙар, йәш рәссамдарҙың күргәҙмәләрен ойоштороу кеүек яуаплы ла, күңелле лә мәшәҡәттәр аша ижадсы бала булмышын тәрәнерәк тойорға, уларҙың күңел талабын һиҙемләргә өйрәнә. Һөҙөмтәлә рәссам ҡулы менән ҡойолған һәр һүрәт ыуыҙ быуындың ҡарашын тартып, арбап торған сихри күренеш булып етешә. Балалар өсөн ижад итеү – иң ауыр хеҙмәттәрҙең береһе, улар яһалмалылыҡты ҡабул итмәй, ә бына ихласлыҡҡа тартыла.\nБылтыр Лос-Анжелеста үткән, режиссер Рияз Исхаҡов төшөрәсәк «Туҡай» фильмына арналған күргәҙмәлә лә Ләйлә Ғаянованың эштәре урын алған.\nБиҙәүсе-рәссам булараҡ оҫталығын юғары кимәлгә еткергән ханымдың яңы йүнәлештәрҙә лә үҙен һынап ҡарарға дәрте бар, яҡын арала күптән хыялында йөрөгән ниәтенә – ҡурсаҡтар тегеүгә лә тотонмаҡсы ул. 2011 йылда рәссамға Германия, Голландия, Францияла булып ҡайтырға яҙа, шунан һуң тоҡанған сәйәхәтсе ҡомары ла тынғылыҡ бирмәй уға. Тормош – илаһи көс тарафынан бирелгән ҙур бүләк, ти ул. Фәрит Әхмәҙиевтың робағиҙары тәьҫирендә тыуған һүрәттәрен дә тиҙҙән шәхси күргәҙмәһе аша халыҡҡа күрһәтергә уйы бар. Ләйлә Закир ҡыҙының тормош иптәше лә – ижад кешеһе, билдәле рәссам, Салауат Юлаев исемендәге дәүләт премияһы лауреаты Илдар Ғаянов. Һәр нәмәлә камиллыҡҡа ынтылған ханым ижадта ғына түгел, тормошоноң һәр өлкәһендә лә фиҙакәр. Улы Роберт менән ҡыҙы Камиләне тәрбиәләүҙә лә, оҙаҡ йылдар түшәктә ятҡан ҡәйнәһе менән әсәһен бала урынына күреп ҡарауында ла, шәхси үҫештә үҙенә ҡуйған талаптарҙа ла ул бер ҡасан да үҙен йәлләүгә урын ҡалдырмай. Зиһене һәр саҡ асыҡ, табандары ерҙә, яҡындары гел уның ҡурсауы аҫтында, ә ҡулдары күңел күҙе юллаған яҡты нур артынан эйәреп, ғәжәйеп бер илаһи донъяны тасуирлай. Хәленән килһә, ул шул яҡты рәсемдәр иленә бар кешелекте лә күсерер ине, моғайын.\nТеги: Ләйлә Ғаянова


Уйын Өлкәндәр Өсөн Онлайн: Бушлай Бета-Юл Эсендә!\nУйын өлкәндәр өсөн Онлайн: бара!\nБында, онлайн-уйын өлкәндәр өсөн, беҙ тырышып берләшмәләрҙе булдырған иң яҡшы интернет порноигровой. Ҡасан ғына беҙ 2017 йылдың декабрь айында башланды, беҙҙең уйын һәм теләге булған бөтәһе 15: XXX донъяла иң эҫеһе буласаҡ gaming күңел асыу үҙәге. Бөгөн беҙ айырым коллекцияһы күберәк уйындары менән маҡтана ала 43, ул беҙҙең өсөн барыһы да платформа тулыһынса эксклюзив. Тимәк, булыу-булмауға ҡарамаҫтан, һеҙ ҡайҙа Онлайн ҡарап, берҙән-бер урыны, һеҙ ҡайҙа ул аласыз был коллекцияһы табыу, бында туранан-тура ҡушыла. Шул хаҡта онотмаһын өсөн, ҡайҙа барһаң да тағы, әгәр һеҙ базаһында онлайн уйындар бөтә кәрәк-өлкәндәр өсөн уйын: кем күберәк арзан түгел дә ул!, Күп әйбер булмағас, киләсәге планлаштырылған була, әммә туранан-тура әлеге тураһында һөйләшәйек әле мин теләйем: был эште ҡарап күсте һәм шуға күрә, был эште тәҡдим итә ала, иң онлайн-уйын өлкәндәр өсөн. Әлбиттә, туранан-тура хәҙер һеҙ теркәлә алаһығыҙ, әгәр эскә инергә теләгән ябай, әммә уҡыуҙы ла стесняйтесь түбән, әгәр мин телем подразнить алдында теркәлгән. Рәхмәт, тип, бөгөн беҙҙең ваҡыт таба килә: беҙ ышанабыз, һеҙ шулай уҡ был берләшмәлерҙе оҡшаны, сөнки беҙ оҡшағанбыҙ, уны ойоштороу.\nКүп уйындар өсөн уйнайбыҙ!\nНисек инде телгә, онлайн-уйын өлкәндәр өсөн 43 уйын булған, хәҙер унда туранан-тура һеҙгә уйнай алмайым! Үҙ көстәрен ойоштороу һәм уларҙы беҙҙән һуңғы бер нисә йылда инвестиция дөйөм сумманан ғибәрәт. Беҙ уларҙы тыуҙырыуға шатмын һәм һеҙгә ышанабыҙ, беҙ һеҙгә уйын ҡәнәғәт ассортименты артыҡ булыуы мөмкин. Бик мөһим булған өсөн, беҙ күп төрлөлөгө тәҡдим исеме; һәм шул уҡ ҡайһы бер уйындарының бер төрө генә түгел, кеше ярата. Шулай итеп, онлайн-релиз иң ҙур теләген ҡәнәғәтләндереү өсөн төрлө уйындар ойошторған өсөн өлкәндәр күп., Һеҙ табып, канальный, БДСМ, үҙеңде кәм һәм порно леско ялбыр уйындары буйынса, шулай уҡ көнүҙәк уйын жанрҙары күп төрлө. Тимәк, әгәр телисез икән РПГ, симулятор танышты, элитный-тип йәки аркада-әллә тағы, һеҙ шуның эсендә нимәләр бар икән, һеҙ оҡшаған. Бында тулы коллекцияларында, онлайн-уйын өлкәндәр өсөн дә, беҙҙең өсөн эксклюзив берләшмәләрҙән тора: тимәк, был уйындарҙың ҡайҙа күберәк арзан интернет юҡ. Наслаждайся барыһы да һеҙ телисез икән, тип, беҙ, берҙән-бер ысулы, был уларҙың һеҙ яһарға йыйынмай булырға торошо, әгәр һеҙ иҫәп яҙмаһы булдырҙы!, Әммә был яңылыҡты беҙ фронттан яҡшы булыуы - хәүефле киләһе уҡыу, белмәй ни!\nБер ҡасан да инеү ирекле\nӘгәр һеҙ уйындар менән көрәш үтеп инеп, улар өсөн һеҙгә түләргә тура килер, моғайын, әллә ниндәй мизгелдәр разочарование булды һеҙгә. Шунда берләшмәһе тураһында хәбәр беҙҙән айырыла, тип уны һеҙгә бөтөнләй бушлай килеп ҡушыла. Дөрөҫ, был – бер тин түләргә тура һеҙгә лә, беҙгә туп-тулы контент өсөн китапханаға инеп ҡарай ала. Иң мөһиме була башлауы менән, беҙгә юл бирмәй өсөн беҙ уйын күрһәтер өсөн, тип, була беҙ. Беҙ, тип иҫәпләй, аҙыҡ-түлек биреү, ала ҙур иғтибар бирелә, беҙ етештерелә, ә һуңынан постфактум монетизация тураһында хәстәрлек күреү., Ахыр сиктә ирешкән ул внутриигровый иҫәбенә һатып алырға ярҙам булһа, бер ниндәй ҙә матди өҫтөнлөк бирә улар. Беҙ булған был төрө, сөнки, асылда, был һеҙгә уйын уйнай алмаһа ла, түләй алмай. Шулай уҡ проекттың һеҙҙең туранан-тура алыусыларға аҡса күсереү ала, әгәр теләйбеҙ, әммә был мотлаҡ түгел. Шул уңайҙан беҙ үҙебеҙ өсөн, беҙҙең уйындың да бирә, һәм был ҡарашты тайпылырға йыйынмай. Ябай ғына әйткәндә, һеҙ бында теркәү бушлай булғас, платформала беҙҙең һәр ваҡыт һеҙҙең инеү бушлай буласаҡ., Раят үҙ ваҡытында туҡтаһа уйын икенсе планда була: уйын өсөн бөтә күңелен биреп енси акт беҙ һеҙгә кәрәк!\nУйын ҡыҙыу ххх\nҺеҙ ҡасан да булһа уйын дрочить сифатлы булырға теләйһең? Һеҙ чувствуй, был дөйөм релиз, был йыл һеҙҙең өсөн уны табып, һеҙгә хәбәр көтөп күпкә түбән? Ярай, ҡурҡмағыҙ. Команда онлайн-уйын өлкәндәр өсөн бик яҡшы белә, порноигр нимә ул яҡшы, шуға күрә беҙ иң яҡшы ойоштороу ХХХ-уйын, һеҙ унда ҡасан булдығыҙ таба. Әммә был һүҙҙәргә беҙ ышанмайбыҙ: ярлыҡаныуҙа мең кеше теркәү мөһим һәм ул күп күрҙе инде рухланып һәм исем, улар беҙҙә бар. Хәтерҙә: уйын бөтһә, һеҙ уны ошонда таба, шулай булды һәм һәр ваҡыт һеҙҙең өсөн бөтөнләй бушлай., Дрочка менән ашыҡты ла, ашыҡманы ла кәрәк! Возбуждаться һеҙ бик тиҙ, тулҡынланып ла, был ғәҙәти күренеш. Беҙ ҙур булыр ине ХХХ-хаб, әгәр һеҙ эшләгән өсөн ҡая кеүек ҡаты түгел, секунд һанап ине. Бынан тыш, ошо фактҡа иғтибар итәйек, тип беҙҙең мәғлүмәттәр базаһында шулай уҡ бушлай видео тулы булды транслит: һеҙ наслаждаться улар, тип теләйем. Клиптың ҡайһы планетаһында иң яҡшы студияһына килә, шул иҫәптән Reality Kings, Brazzers, Bang Bros һәм шулай алға ла!\nПландары тағы ла күберәк эшләү процесында\nМин киләсәктә беҙгә килгәндә ентекләп һөйләргә ине лә берләшмәһе булараҡ беҙҙең һәр сағыштырмаса планда, ҡайһы бер әйберләр тейеш, серем ҡалыр. Булыр, тип ышанам әйберҙәр күп булды, ул беҙҙең менән киләсәктә эшләргә теләр онлайн-уйын өлкәндәр өсөн: беҙ пландарыбы менән генә кәрәк беҙгә конкуренция булдырмау сокращенно тип атала. Бер ҡасан да ваҡытын тағы ла яҡшыраҡ була, һәм иҫәп яҙмаларын булдырыусылар өсөн эскә икән: һеҙ беләһегеҙме, нимә етмәй икән, бында һеҙ алдан бер ҡасан да уйнап онлайн-уйын өлкәндәр өсөн. Шулай уҡ ярдам һин көткән? Бөтә процесс ала теркәлгән бары 60 секунд, һәм, була эсендә, бәлки, һеҙ 24/7 уйнай., Хәҙер туранан-тура үҙе аккаунтын булдырыу һәм дөрөҫ уҡыу процесы башланды – был расстраиваться һеҙ ҙә булды. Был моментына тиклем уҡыусылар өсөн ҙур рәхмәт һеҙгә, әммә хәҙер һеҙҙең килеү ваҡыты һәм мажаралы уйындар ххх эскә инә башланылар. Һәм ғәйрәтен үҙенә бәхетле уйын – шулай уҡ кинәт! Донъяла.


Ярҙамсыл кешеләр » Башҡортостан гәзите | Газета Башкортостан на башкирском языке официальный сайт\nБашҡортостан гәзите » Йәмғиәт » Ярҙамсыл кешеләр\nЯрҙамсыл кешеләр 17.11.2011 // Йәмғиәт\nБеҙҙең ауылда уларҙан да ярҙамсыл, киң күңелле әҙәм заты юҡтыр ул. Ысын! Бер ҙә шаштырмайым. Донъя малы, байлыҡ уларға бар ни, юҡ ни. Бөгөнгөһөнә Хоҙайға шөкөр итеп кенә йәшәйҙәр. Матур сифат был. Дөрөҫ эшләйҙәр ҙә, үтәр ғүмер өсөн артығы нимәгә! Барыбер бөтәһе лә тороп ҡала. Бүтәндәр кеүек, аҡса тип үлеп бармайҙар.\nШуға ла эше, йомош-фәләне килеп сыҡҡан әҙәмдәр иң тәүҙә уларға йүгереп бара. Аҙбарҙа тиреҫ йыйылып киткәнме, урамды таҙаларға кәрәкме йәки бөткәнме шунда башҡа эш. Ирле-ҡатынлы бер ниҙән дә сирҡанып тормай, емертеп йөрөп эшләйҙәр. Бер ҡасан да, ваҡыт юҡ бит әле, бушамайым, тип баш тартмайҙар. Үҙҙәрен өйҙә генә тап итеү шарт. Бәй, шундай кешеләр бөтәһенә лә кәрәк бит. Башы еткәндәре ике-өс көн алдан әсе-сөсөһө менән һыйлап, күңелен күреп, сират алып ҡуя.\nБөгөн бирге остағы Раҡия әбей уларҙың өйөнә ҡарай юлланды. Әбей ике-өс таҡтанан ҡоршалған ҡапҡаны асырға маташҡан ыңғайға, уныһы бәйләп ҡуйған бауынан ысҡынып, дөбөр-шатыр саҡ өҫтөнә ауып төшмәне, ярай тотоп өлгөрҙө. Ихата тулып ятҡан “һыйыр ҡоймаҡтарын” әрәм итеп ҡуймайым тип, һаҡ-һаҡ баҫып, әбей өйгә инде. Ишек шар асыҡ. Бер кем дә юҡсы! “Үҙҙәре кеүек бөтә донъялары ла шар асыҡ” тип уйлаған әбей кире боролорға торғанда ғына, мейес артындағы карауат шығырҙағаны ишетелде. Оҙаҡ йоҡлауҙан шешенеп, күҙҙәре ҡыҫылып, сәсе-башы өлтәйеп бөткән ир менән ҡатын саҡ йоҡонан тороп килә ине. Әбейҙе күргәс, ире, кирелеп-һуҙылып:\n— Кисә Ғосмандарҙың аҙбарын таҙартҡайныҡ, арытылған, — тине.\n— Күберәк тә булған шикелле. — Нимәгәлер өмөт итеп башын тотто ҡатыны. — Емерелеп килә.\n— Туғанҡайҙарым, бәрәңгемде сүп баҫып киткән бит әле, — тип йомошон әйтте әбей.\n— Хәҙер уны. — Улар арлы-бирле бит-ҡулдарын сайыштырҙы ла әбейҙең артынан эйәрҙе.\nӨйгә ҡайтып, әбей һыуытҡыстан бер шешә сәмәйен, аҙыҡ-түлеген килтереп сығарғас, ярҙамсыл кешеләрҙең күҙҙәре бәзләп китте. Ашап-туйып, бер сама “дауаланып” алғас, улар дәртләнеп эшкә тотондо. Эй, бөтмөрҙәр ҙә инде. Һә тигәнсе бәрәңге баҡсаһын таҙалап сыҡтылар, ҡортҡа ағыу һиптерҙеләр. Ул арала ара-тирә “әжәл дарыуын” тәмләп алырға ла онотманылар. Унан бисәһе өйҙөң иҙәнен йыуып сығарҙы, ире урам тирәһен һепереп алды.\nЙәштәр йәштәр инде. Ҡулдарына күҙ эйәрмәй. Анау тиклем эште бер нисә сәғәт эсендә емертеп эшләне лә ҡуйҙылар. Әбейҙең күңеле булды.\n— Һай, рәхмәт яуғырҙары, ҡулдарығыҙҙан ҡыуанығыҙ, — тине. — Үҙегеҙҙең бәрәңгене лә ҡорттан ашатып бөтөрмәһәгеҙ, урамығыҙҙағы мал тиҙәген, иҫке-моҫҡо аяҡ кейемдәрен, сепрәк-сапраҡты, кәрәкмәгән һауыт-һабаны таҙартып, әбрәкәйегеҙҙең ҡутарылып төшкән ишеген рәтләп ҡуйырға ҡулығыҙ етһә, тағы ла һәйбәтерәк булыр ине. Кешегә ярҙам итеп йөрөп ваҡытығыҙ ҙа ҡалмай торғандыр инде...


Ябай тормошто ҡатмарландырабыҙмы?\n8 Август 2019, 18:16\n“Баланы мәктәпкә оҙатыу кейәүгә биреү менән бер” тип шаярта хәҙерге атай-әсәйҙәр. Ысынлап та, белем көнөнә әҙерлек осороноң мәшәҡәттәре бихисап, сығымдарының да осо-ҡырыйы күренмәй, ғаилә бюджетына ла һиҙелерлек һуға. Был хәл бөтә йылдарҙа ла шулай ҡатмарлы булдымы икәнлеген асыҡларға булдыҡ.\nБөгөнгө көндә һәр сараға саманан тыш артыҡ ҙур иғтибар бүленә башланы, шикелле. Баланың тыуған көндәрен күңел асыу комплекстарында заманса итеп үткәрәләр, элек иһә иптәш ҡыҙ-малайҙарҙы саҡырып, өйҙә торт менән сәй эсеү ҙә ҙур байрам кеүек тойола ине. Йәйге каникулдарҙы мәктәп лагерҙарында уҙғарҙыҡ, уныһы ла бөтәһенә лә тәтеп бармай торғайны. Бөгөн иһә баланың ялын заман атай-әсәйҙәре диңгеҙ буйында, сит илдәрҙә ойошторорға ынтыла. Элек мәктәпкә лә артыҡ шапырынмай ғына әҙерләндек. Өҫтө-өҫтөнә кейем алыу, тиҫтерҙәр араһында кемуҙарҙан мода күрһәтеү кеүек күренештәр күҙәтелмәне. Һәр нәмәлә сама булды.\nБала өсөн иң ҙур байрам Белем көнө һанала килде. Уны уҡыу йылы тамамланыу менән һағынып көтә башлай инек. Байрамға тип алынған кейемдәрҙе көнөнә бер нисә ҡабат кейеп-сисеү шул тантана сәғәтен яҡынайтырға теләүҙән булғандыр. Ә хәҙерге балаларҙы бер ни ҡыҙыҡһындырмай тиерлек. Байрам кәйефе тыуҙырам тип тырышҡан өлкәндәр, аҡсаһын да, ваҡытын да йәлләмәй календарҙағы һәр ҡыҙыл датаны “ҙурларға” тырыша. Әммә уларҙы ни тиклем ҙурлаған һайын уның мәғәнәһе лә, баһаһы ла, ҡәҙере лә кәмей генә бара төҫлө.\nӘ бынан ярты быуат йыл элек мәктәп тупһаһына аяҡ баҫҡан әсәйем Гүзәл Сәлихова үҙенең мәктәп йылдарын иҫкә төшөрөп былай тип һөйләне: “Мин 1966 йылда уҡырға төштөм. Мәктәп йылдарын иҫләгән саҡта утын яғып йылытылған ҙур булмаған бина, һоро форма һәм аҡ алъяпҡыслы йәш ҡыҙсыҡ күҙ алдыма килеп баҫа. Ауылда балалар баҡсаһы булмағас, мәктәпкә ашҡынып барҙым. Ул минең өсөн бөтөнләй ят, әммә ҡыҙыҡлы һәм ылыҡтырғыс донъя булды. IV кластан 5 саҡрым алыҫлыҡта ятҡан күрше ауылға ҡарлы-буранлы ҡышын, ямғырлы көҙөн йөрөп уҡыған саҡта ла белемгә дәрт, сәм кәмемәне. Тиҫтерҙәр менән бергәләп уйнау, киске уйындарға cығыу, ҡояш ҡыҙҙыра башлау менән тәнәфес ваҡытында Инйәрҙә һыу инеүҙәр... Бик күңелле һәм ғәмһеҙ саҡ ине ул мәктәп йылдары. Кейем-һалым самалы булһа ла, ихласлыҡ, ябайлыҡ һәм ҡәнәғәтлек артығы менән булды.\nБеҙҙең заманда кейемде магазиндан һатып алыу мөмкинлеге юҡ ине, шуға әсәйем мәктәп формаһын үҙе тегә торғайны. Һуңғараҡ сыҡҡан йондоҙ биҙәкле аҡ пионер күлдәген һәм зәңгәр итәк байрам көндәрендә генә шкафтан сыға ине. Спорт костюмдарын V класта ғына күрҙем. Ябай тауарҙан тегелгән триколар “үҙ йөҙөн” юғалта ла ҡуя ине, ә әлеге спорт костюмы сифатлы булды. Уның өҫтөн хатта кофта итеп тә кейгәнем хәтеремдә. Бер көҙ ямғырлы булды, ике ауыл араһында юл ныҡ насарайҙы, ә мәктәпкә кейеп барырға резина итек юҡ. Ә уҡыуҙы ҡалдырғым килмәй. Атайым ҡаланан нисектер бер пар итек эҙләп тапҡас, ҡыуанысымдың сиге булмағайны.\nҒәҙәттә, атай-әсәйем бала кейемдәрен, башҡа кәрәк-яраҡтарҙы “Балалар донъяһы”, “Универмаг” магазиндарынан алыр булған. Сөнки элек баҙарҙар булмаған, ә “Толкучка”лағы иҫке, кейелгән насар сифатлы тауарҙарҙы үҙһенмәгәндәр икән.\nМинең бала саҡта ауыл халҡының ҡулында аҡса булмай торғайны. Колхозсыларға эш хаҡы әйберләтә түләнгәс, атайым уҡыу йылы алдынан һарыҡ ҡуйыр ине. Һәм әлеге ит хаҡына беҙгә ҡаланан кейем-һалым алып ҡайта, әммә беҙҙе эйәртмәй торғайны. Кейем-һалымда күрһәтелгән үлсәмдәр беҙгә тап-таман булғас, беҙгә ҡалаға йөрөүҙең кәрәге ҡалмаған, күрәһең. Етмәһә, һеңлеләргә лә күҙ-ҡолаҡ кәрәк. Ә 13–14 йәштән иптәш ҡыҙ менән, велосипедта 10 саҡрым ара үтеп, Шишмә ауылына мәктәп кәрәк-яраҡтары артынан үҙебеҙ йөрөй инек.\nЭлек тауар хаҡтары тинләп кенә иҫәпләнгән, шуға аҡса ла бәрәкәтле булғандыр. Хәйер, атай-әсәйем аҡсаларын мәктәп кәрәк-яраҡтарына, кейем-һалымға йәлләмәй тотона ине, кеше араһында беҙҙең кәм-хур булып йөрөүебеҙҙе теләмәгәндер. Шуға канцелярия тауарҙарына ла ҡытлыҡ кисермәнек. Шаҡмаҡ, буй, ҡыя буйлы дәфтәрҙәрҙе күпләп алып ҡуялар ҙа, ул хатта икенсе йылға ла артып ҡала торғайны.\nБынан тыш ауылға йыш ҡына ҡырлайсылар (“коробейник” тиҙәр) килеп йөрөр ине. Унан әсәйем дәфтәр-ҡәләм, уйынсыҡ, ваҡ-төйәк әйберҙәрҙе йөнгә, һөйәккә, сепрәккә алыштырып алып ҡала ине. Ҡара, ҡара һауытын да беҙгә әлеге ҡырлайсылар ташый торғайны. IV класҡа тиклем яҙыуҙа ҡаурый һәм ҡара ҡулландыҡ. Аҙаҡ уҡытыусы матур яҙғандарға ғына авторучка бирә башланы. Уның эсенә ҡара тултырып яҙыша инек. Шариклы ручкалар бер йылдан һуң ғына барлыҡҡа килде. Ҡулыма алған тәүге ручкам алһыу төҫтә ине, уны мин байтаҡ һаҡлап йөрөттөм.\nЭлек матур яҙыу тип аталған дәрестә баланың каллиграфияһына ныҡ ҙур иғтибар бүленгән. Ҡара менән яҙыу үҙе бер һәләт, шуға ла уҡыусыларҙың почерктары ла, заман балаларынан айырмалы рәүештә, күпкә матур, бөхтә булған, минеңсә. Тәүге уҡытыусым Рәшиҙә апай яҙыу-һыҙыуға оҫта ине, шуғалыр ҙа уға йыл һайын I синыфты ышанып тапшырғандарҙыр. Ә II синыфтан беҙҙе уҡытҡан Бикә апа һулаҡай ҡулы менән дә һоҡланғыс яҙҙы.\nБеҙҙең заманда бөтә нәмәлә ябайлыҡ һәм сама булды. Әйберҙәр етерлек кенә тотонолдо, өҫтө-өҫтөнә алыу булманы. Ғаиләләрҙә балалар һаны 4–5-тән күберәк. Әсәйемә 5 баланы яңғыҙына уҡытырға тура килде. Ауыр заман булһа ла, бөтәбеҙгә лә еткерергә тырышты. Артығы ла булманы, башҡаларға ҡарап, ымһынып та йәшәмәнек...”\nӘсәйемдең хәтирәләрен тыңлап ултыра торғас, үҙемдең дә мәктәп йылдарым иҫемә килеп төштө. Мин дә уның кеүек аҡ алъяпҡыстар кейеп мәктәпкә барғайным. Әммә был бәхет миңә аҙ тәтене, II кластан аҡ блузка менән ҡара юбка модаһы инеп китте.\n90-сы йылдарҙағы талон системаһы мәктәпкә әҙерлеккә лә тәьҫир итмәй ҡалманы. Әсәйемдең ауыл магазинында талон менән кейем-һалым алыуын хәтерләйем. Һайлап тороу юҡ, нимә эләгә, шуға ризабыҙ. Кәштә аҫтында йәшереп ҡуйылған берәй күлдәк, туҡыма алыр өсөн кибеттә эшләгән яҡын танышың булыуы кәрәк. Ҡулда аҡса булып та, әсәйҙәр әйбер ала алмаған осор ҙа булды шулай.\nБәхеткә күрә, бер нисә йылдан кейем-һалым алыу мәсьәләһе еңелләште. Әсәйем, апайым менән бергәләп август аҙағында Стәрле баҙарынан кейем хәстәрләй торғайныҡ. Ундағы әйберҙең күплеге хайран ҡалдыра ине. Аҡсаң ғына етһен. Ә кейемдәр сифатлы ла, үтә ҡиммәт тә булманы, шикелле. Хәйер, мин атай-әсәйҙең: “Ҡайҙан аҡса алып баланы кейендерергә?” – тип баш ватҡанын хәтерләмәйем. Бер барғанда баштан-аяҡ кейенеп, етмәһә, алмашҡа байтаҡ кофта-итәктәр алып ҡайта инек.\nӘммә әлеге лә баяғы колхозда эшләгән ғаиләләр өсөн хәл ауырыраҡ булғандыр. Хәйер, улар ҙа әмәлен таба ине. Әйберләтә түләнгән “эш хаҡын”, сөгөлдөр баҫыуында бил бөккәне өсөн бирелгән тоҡ-тоҡ шәкәрҙәр һатып, аҡса эшләй торғайнылар. Ул заманда саҡ сыҡҡан тәүге музыка үҙәге, яҡшы велосипед, төҫлө телевизорҙар беренсе уларҙың өйөнә килеп инде.\nЙәй башланыу менән ауыл урамдарын тултырып сиғандар йөрөй торғайны. Ҡапсыҡ-ҡапсыҡ сифатһыҙ әйберҙәрен осһоҙ хаҡҡа һаталар ине. Аҡсаһыҙ ғаиләләр кейем-һалымды сараһыҙҙан һөт-ҡаймаҡҡа, йомортҡаға ла алыштырҙы. Ошо рәүешле һәр кем балаһын мәктәпкә әҙерләргә форсатын тапты, аҡсаһыҙлыҡҡа зарланып ултырыусылар булманы, шикелле.\nБөгөн иһә мәктәпкә әҙерләү байтаҡ ғаиләләр өсөн ҙур проблемаға әүерелде. “Магазин кәштәрәле тауарҙан һығылып тора, әммә әйбер араһынан сифатлы һәм ҡиммәт булмағандарын табыуы ауыр: сифатлының хаҡы тешләшә, ә “осһоҙҙоң арты тынысһыҙ”, ти атай-әсәйҙәр. Баланы зауыҡлы итеп кейендереү әлеге лә баяғы кеҫә ҡылынлығына барып төртөлә. Һәр кем был мәсьәләне үҙенсә хәл итергә тырыша: статистика мәғлүмәттәренә күҙ һалғанда, илебеҙҙәге ғаиләләрҙең 68 проценты өҫтәмә килем тураһында хәстәрлек күрә, 16 процентына туғандары-дуҫтарынан бурысҡа алырға, ә 4 процентына иһә банкыларҙа кредит юлларға тура килә.\nСөнки мәктәп уҡыусыһының гардеробында бөтә төр кейем дә булырға тейеш, тип талап итә заман. Шуға атай-әсәйҙәр балаларына аҡ күлдәк-блузкалар, сарафандар пинжәк-итәктәр, спорт костюмы, бер нисә төр аяҡ кейеме, портфель, йылы кофта, жилет, салбарҙар, канцелярия тауарҙарын да хәстәрләй. Бынан тыш уҡыу әсбаптары, айырым фәндәр буйынса дәреслек, дәфтәрҙәрҙе һ.б үҙҙәренең аҡсаларына һатып алырға тура килә. Етмәһә, класс фонды, түңәрәктәр, байрамдар өсөн өҫтәмә аҡса йыйыуҙарҙы әйтеп торорға ла кәрәк түгелдер. Был теҙмәне әллә күпме һуҙырға мөмкин булыр ине. Ә уларҙың һәр береһен аҡсалата иҫәпләй башлаһаң, йомро ғына суммаға барып баҫа...\nШул сәбәпле, тәжрибәле атай-әсәйҙәр сығымдарын экономиялау күҙлегенән, кейем-һалымды һәм мәктәп кәрәк-яраҡтарын өлөшләп, бер нисә аҙна алдан алырға тырыша. Баҙар-магазиндарҙа кейем-һалым хаҡтары бер сама булһа ла, сауҙа нөктәләрендә ҙур ғына ташламаларға юлығырға мөмкин. Хәҙерге көндә ҡайһы бер атай-әсәйҙәр әҙерлек мәсьәләһен интернет ярҙамында еңелләштерә. Теләгән тауарҙарын осһоҙ хаҡҡа өйҙәренә яҙҙырып ала. Хәйер, ундағы тауар хаҡы осһоҙораҡ булһа ла, үлсәмдәрен самалап ҡына алырға тура килә. Етмәһә, кейемдең ярамауы ла, заказыңдың билдәләнгән ваҡытҡа килеп етмәүе лә ихтимал. Кемгәлер был ысул уңайыраҡ һәм отошлораҡ күренһә лә, үҙем иһә кейемде тотоп, кейеп ҡарау яҡлымын. Үҙенә күрә бер ләззәт тә тыуҙыра бит.\n“Һәр кем юрғанына ҡарап аяғын һуҙа” тиҙәр халыҡта, шуға ла быйыл бер баланы мәктәпкә әҙерләү күпмегә төшөүен уртаса хаҡтар менән һанап ҡараным. Бер уҡыусыға кәм тигәндә 15–20 мең һум аҡса талап ителә. Мәктәп хәжәттәре был суммаға инмәй, әлбиттә. Ә ике, өс, хатта дүрт баланы мәктәпкә оҙатыусы ғаиләгә сығымдарын бермә-бер арттырырға тура килер.\nБалаларҙы мәктәпкә әҙерләү ҡыуаныслы ла һәм шул уҡ ваҡытта яуаплы ла, сығымлы ла осор. Һәр замандың үҙ талабы, үҙ йәшәү принциптары. Ә халыҡ уларға ҡулайлаша йәки ҡулайлашырға тырыша. Хәйер, һәр заман атай-әсәйҙәренең изге ниәте – балаһын белемле итеү теләге – аҡсаһыҙлыҡ, сығымдар тыуҙырған күңелһеҙ хистәрҙән өҫтөн торған, уларҙы һәр ваҡыт еңеп сыҡҡан.


Үлгәс, йорт кәрәкмәй, тиҙәр...\n1 Август 2019, 13:42\nАлты бала әсәһе Оксана Волкованы ире үлтереп, баҫыуҙа күмгәнлеге асыҡланғайны...\nИюлдә Бөрө районында алты бала әсәһе Оксана Волкованың юғалыуы, уны бер нисә көн эҙләүҙәре, һөҙөмтәлә, уны ире үлтереп, баҫыуҙа күмгәнлеге асыҡланғайны.\nӘлеге ваҡытта ҡот осҡос енәйәт эшләгән әҙәм хоҡуҡ һаҡлау органдары ҡулында булһа, бахыр ҡатындың апаһы балаларына опека юллай икән. Шуныһы аяныслы: баҡһаң ошо көндәрҙә Оксана дәүләттән торлаҡ шарттарын яҡшыртыу өсөн субсидия алырға тейеш булған, тик ул һәләк булыу сәбәпле, уның сираты башҡаларға күскән.\nКүп балалы әсә 2012 йылда Якутскиҙан дүрт балаһы менән Башҡортостанға күскән, әсәлек капиталына Бөрө районынында иҫке, бәләкәй йорт һатып алған. Бында тағы кейәүгә сығып (ҡыҙғанысҡа ҡаршы, буласаҡ үлтереүсеһенә), тағы ике бала тапҡан.\nУрындағы халыҡты социаль яҡлау үҙәге етем ҡалған алты баланың йәшәү шарттары ҡот осҡос икәнлеген белһә лә, дәүләт ҡануниәтенә ҡаршы барып булмай, шуға ла етемдәр торлаҡ субсидияһын ала алмай, тип белдерә.


Арыҫландың хыялы тормошҡа ашты! » «Йәшлек» гәзите | Газета "Йэшлек"\nГазета "Йәшлек" » Яңылыҡтар таҫмаһы » Арыҫландың хыялы тормошҡа ашты!\n27.12.2018 Арыҫландың хыялы тормошҡа ашты!\n25 декабрҙә Сибай ҡалаһынан Арыҫлан Ҡәйепҡолов дәүләт башлығының Махсус осоу отрядына (СЛО) ҡараған Ил-96-300 самолетында булды. Шулай итеп, Рәсәй президенты Владимир Путин Башҡортостандан 15 йәшлек үҫмерҙең хыялын тормошҡа ашырҙы.\nВладимир Владимирович 1-се бортта экскурсия ойошторҙо һәм малайға үҙе бүләк иткән камераға видеоролик төшөрөргә рөхсәт бирҙе.\n«Был илдең иң серле самолеты, унда эләгеүем минең өсөн ҙур хөрмәт, — тине Арыҫлан экскурсиянан һуң. — Пилоттар кабинаһынан сағыу тәьҫорат алдым, унда һауа судноһы командиры креслоһына ултырып ҡараным һәм конференц-залды, оҙатып йөрөүселәр салонын күрҙем. Башҡа урындарҙа ла булдыҡ, ләкин уларҙы төшөрөргә ярамай. Был сер булып тора».\nҺуңынан үҫмер популяр видеохостингтарҙың береһендә 20 минутлыҡ видеоролик сығарырға вәғәҙәләй.\nАрыҫландың әсәһе улы менән экскурсиянан һуң Владимир Путин менән телефондан һөйләште һәм дәүләт башлығына үҙе бәйләгән йылы шарфты нисек тапшырырға була икәнен һораны.\nЯҡташыбыҙ реабилитация үтеү өсөн тағы ла бер нисә көнгә Мәскәүҙә ҡала.\nХәтерегеҙгә төшөрәбеҙ, ил президенты «Минең менән хыяллан» проектында кино донъяһын күрергә теләгән Вероника исемле ҡыҙҙың, Санкт-Петербургты ҡош бейеклегенән күрергә хыялланған Артемдың һәм дәүләт башлығынан интервью алған Регинаның хыялдарын тормошҡа ашырҙы.\n18.01.2019 - Яңылыҡтар таҫмаһы "Йәшлек" гәзите янғын һүндерҙе\n18.01.2019 - Яңылыҡтар таҫмаһы Сүп-сарыңды кем йыя?\n18.01.2019 - Яңылыҡтар таҫмаһы Юлдар һаман ҡорбан көҫәй\n18.01.2019 - Яңылыҡтар таҫмаһы Өфө табиптары Сибайҙа тағы бер аҙна эшләйәсәк\n18.01.2019 - Яңылыҡтар таҫмаһы Өфөлә Ҡырым башлығы Дуҫлыҡ ордены кавалерына әйләнде\n18.01.2019 - Яңылыҡтар таҫмаһы Журналист Сергей Доренкоға бүләк тапшырғандар\n18.01.2019 - Яңылыҡтар таҫмаһы Мәғнит өйөн ИГИЛ шартлатҡанмы?\n18.01.2019 - Яңылыҡтар таҫмаһы Чупакабрамы, әллә икенсе хайуанмы...\n17.01.2019 - Яңылыҡтар таҫмаһы Ҡараңғы урамдарға — юҡ!\n17.01.2019 - Яңылыҡтар таҫмаһы Фууу, бында ла Сибай еҫе сыға бит!\n17.01.2019 - Яңылыҡтар таҫмаһы Диспансерлаштырыуҙы мөһим тип тапһаң...


Башҡортостан иҫәп алыуға әҙер » "Йәшлек" гәзите\nГазета "Йәшлек" » Новости » Сәйәсәт » Башҡортостан иҫәп алыуға әҙер\nБашҡортостан иҫәп алыуға әҙер\nБашҡортостан район һәм ҡалаларына Бөтә Рәсәй халыҡ иҫәбен алыуҙа ҡулланыласаҡ документация, бланкылар, башҡа кәрәк-яраҡ оҙатылды. «Башҡортостанстат» тарафынан ебәрелгән йөктөң дөйөм ауырлығы 70 тоннаға етә, шуның 40 тоннаһы – иҫәп алғанда тултырыласаҡ ҡағыҙҙар. Алдан хәбәр итеүебеҙсә, переписчиктар (республикала 10 меңдән ашыу иҫәп алыусы эшләйәсәк) күк төҫлө портфель, шундай уҡ шарф аласаҡ, өҫтәп фонарь, һыҙғыртҡыс та бирелә.\n13 сентябрҙән иҫәп алыу участкалары мөдирҙәре эш башланы. Дәүләт статистикаһы белгестәре уларға дүрт көнлөк «дәрес бирҙе». 4 октябрҙә инструкторҙар ҡабул ителә, ә 8-ендә – иҫәп алыусылар. Уларҙың барыһы ла ентекле уҡытыла, акция тәртибен белеүгә һынау ҙа тотасаҡтар һәм, әлбиттә, бланкылар тултырыу буйынса «имтихан» бирәсәктәр.\nДөйөм алғанда, республика биләмәһендә халыҡты һанауҙа 631 иҫәп алыу участкаһы мөдире, 2528 инструктор, 10088 переписчик ҡатнашасаҡ. Тағы ла 2010 иҫәп алыусы стационар иҫәп участкаларында эшләйәсәк. Тейешле биналар һайлап алынған, әҙерлек этабы тамамланыуға бара. Киләһе этап – иҫәп алыу. Был мөһим сарала һәр Рәсәй кешеһе, үҙенең барлығын белдереп, ҡатнашыр, ил киләсәген күҙаллауға өлөшөн индерер тип ышанғы килә.\nформаһындағы иҫәп алыу ҡағыҙы\nПереписчик һеҙгә килеп ингәс тә, ошо йортта даими йәшәүселәр йәки 2010 йылдың 14 октябренең төнгө 12 сәғәтенә кемдәр тороуы тураһында һораша. Исемлек берәйһен ике тапҡыр яҙмау йә иҫәпләмәй ҡалдырмау өсөн мөһим. Йорт адресы, исем-фамилия яҙыласаҡ был «С» формаһындағы бланк эшкәртелеүсе ҡағыҙҙар иҫәбенә инмәй.\n«Л» формаһындағы иҫәп алыу ҡағыҙын иң төп бланк тиергә мөмкин, сөнки илдә даими йәшәүселәрҙең барыһына ла тултырыла. Ул 25 һорауҙан тора. Тәүге һорауҙа «С» ҡағыҙында беренсе яҙылыусы, артабанғы ғаилә ағзаларының уға кем булыуы теркәлә. Мәҫәлән, «беренсе яҙылған», «ҡатыны йә ире» һ.б. Шулай уҡ «туған түгел» тигән пункт та бар. Ул кеше ошонда йәшәүсе бала тәрбиәсеһе, ялланған эшсе булыуы мөмкин. Артабан кешенең енесе, йәше, тыуған урыны, ғаилә хәле, гражданлығы, милләте, белеме, ниндәй телдәр белеүе, килем сығанаҡтары, мәшғүллеге, миграция хәле һәм ҡатындар өсөн тапҡан балаларының һаны, тәүге балаһының тыуған ваҡыты хаҡында мәғлүмәт алына. Һорауҙар ябай. «Белем һәм уҡыу» бүлегендә яңылыҡ бар. Бында белем кимәле хаҡында һорауҙар рәтенән юғары уҡыу йортон тамамлаусылар өсөн бер нисә вариант яуап билдәләнгән – бакалавр, белгес, магистр. Ә вузды 1995 йылға тиклем тамамлағандар белгес тип яуап бирергә тейеш. Ошоларға яуап алып, илдә нисә фән докторы, кандидаты булыуы билдәләнәсәк. Әйткәндәй, бер ниндәй ҙә белеме булмағандарға «Уҡый-яҙа беләһегеҙме?» тигән һорау бар.\nТел тураһында һорауҙар бүлегендә «Ым-ишара теле» пункты ла бар. Быны Бөтә Рәсәй һаңғырауҙар йәмғиәте үтенесе менән индергәндәр.\nБланкының икенсе битендә йәшәү сығанаҡтары хаҡында яуап бирергә тура килер. Унда яуаптарҙың варианты күрһәтелгән. Күпме килем инеүе менән берәү ҙә ҡыҙыҡһынмаясаҡ. Бары тик сығанаҡтарҙы билдәләргә кәрәк. Улар – хеҙмәт эшмәкәрлеге, шәхси ярҙамсы хужалыҡ, пенсия, пособие, стипендия, ҡуртымға милкеңде биреп тороу, алимент, иждивение һәм башҡа төрлө булыуы мөмкин.\nМәшғүллек тураһындағы һорау ҡатмарлылыҡ тыуҙырмаясаҡ. Переписчик эш урынығыҙҙың йәшәгән ерегеҙгә нисек урынлашыуы тураһында ла белешәсәк. Шулай уҡ өҫтәмә эшегеҙ хаҡында ла һорау бар.\nМиграция бүлеге ҡайһы берәүҙәрҙә хәүеф тыуҙыра. Бында иҫәп алыусы һеҙҙән ҡайҙа теркәлеүегеҙ хаҡында документ күрһәтеүҙе һорамаясаҡ, ә ошонда ҡасандан бирле даими йәшәүегеҙгә ҡағылышлы ғына яуап аласаҡ.\nБыл формалағы бланкының аҙаҡҡы һорауы бала тыуҙырған 15 йәштән өлкән ҡатындарға ҡағыла («Нисә бала таптығыҙ?» «Тәүге балағыҙҙың тыуған ваҡыты»). Мәғлүмәттәр тыуым өлкәһендәге тенденцияларҙы билдәләү һәм ҡатын-ҡыҙҙың репродуктивлылығындағы үҙгәрештәрҙе өйрәнеү өсөн мөһим.\nМин ни өсөн перепистә ҡатнашырға тейешмен?\nЗәйнулла Игелеков, 72 йәш:\n– Үҙ ғүмеремдә биш халыҡ иҫәбен алыу сараһында, бихисап һайлауҙа ҡатнаштым. Ойоштороусылар рәтендә лә йөрөргә тура килде. Кеше үҙенең барлығын белдерергә тейеш.\nПерепистәр киләһе быуындар өсөн мөһим. Беҙ нисек балаларыбыҙға файҙа килтерерҙәй ваҡиғанан ситтә ҡалайыҡ? Унан килеп, милләтебеҙ һанын арттырыуға тос өлөш индерҙем, тип уйлайым – рухлы алты балам, ун өс ейән-ейәнсәрем бар. Барыбыҙ ҙа акция башланырын көтәбеҙ. Ҙур ғаилә башлығы булараҡ, балаларымдың да һорауҙарға яуап биреүен тәьмин итәсәкмен.\nСәриә Мөхәмәтйәнова, 64 йәш:\n– Беҙ, өлкән быуын, барлыҡ йәмәғәт сараларында әүҙем ҡатнашабыҙ. Бына йәштәрҙең иҫәп алыуҙа ҡатнашыуын теләйек. Битарафтар күбәйеп китте юғиһә. Беҙ бит халыҡ вәкилдәре, бөртөкләп һаналабыҙ. Шуныһы иң мөһим һорауҙыр.\nҒәлим Саттаров, 36 йәш:\n– Ошо сара «арҡаһында» күп кенә бәхәстәргә инелде. Тел мәсьәләһе бер ни тиклем һорау тыуҙырҙы – көнбайыш райондан мин. Туғандар, ниндәй телдә һөйләшәбеҙ, шул халыҡ вәкиле инде беҙ, тиһә лә, йөрәктә икеләнеү булғас, архивҡа юлландым. Шәжәрәмде төҙөүгә күп кенә ваҡыт китһә лә, асыҡланым барыбер кемлегемде. Перепись миңә ата-бабамды, ырыуымды билдәләргә ярҙам итте. Ә мин, үҙ сиратымда, акцияла мотлаҡ ҡатнашырға тейешмен. Архивта юҡҡа ултырҙыммы ни?\nШул уҡ ваҡытта\nРеспубликаның ҡайһы бер төбәктәрендә халыҡ иҫәбен алыуҙы бары тик сәйәсиләштереп, бысраҡ технологиялар файҙаланып, «өгөт-нәсихәт» (быны ҡотҡо тиергә лә мөмкин) таратып йөрөүселәр барлығы ишетелеп ҡала. Был бигерәк тә «Милләтең кем?» тигән һорауға яуап биреүгә йәки бирмәүгә йүнәлтелгән. Хатта туғандаш республиканан билдәле шәхестәр «десанты» килеп төшкән, имеш. Халыҡҡа теге йәки был эште көсләп тағып булмай – һәр кем йөрәге ҡушҡанса эшләй.\nСығыу ваҡыты 18-09-2010, 14:33 | Ҡаранылар: 1554\nҺәйбәт үтте, һөҙөмтәләрен көтәбеҙ\nБашланды! Ситтә ҡалмағыҙ!\nӘҙербеҙ һәм көтәбеҙ!\nИл киләсәген билдәләүгә үҙ өлөшөңдө индер


Өфөлә Рәсәйҙәге иң бейек ысын яңы йыл шыршыһын ҡуйҙылар\nРеспубликаның Благовещен районынан килтерелгән урман һылыуҡайының бейеклеге – 30 метр. Уның артынса Мәскәү шыршыһы килә – 27 метр.\nВладимир Ленин исемендәге майҙанда ҡуйылған ысын яңы йыл шыршыһы ТурСтат порталының Рәсәйҙә иң бейек ағастар рейтингында беренсе урында тора. Республиканың Благовещен районынан килтерелгән урман һылыуҡайының бейеклеге – 30 метр. Уның артынса Мәскәү шыршыһы килә – 27 метр.\nУн яңы йыл шыршыһы исемлегенә шулай уҡ Красноярск (55 метр), Екатеринбург (50 метр), Ҡазан (35 метр), Барнаул (32 метр), Тула (32 метр), Пермь (30 метр), Владивосток (28 метр), Төмән (28 метр) инде. Ләкин был шыршыларҙың бөтәһе лә яһалма.


...Майҙанға ҙур тиҙлектә күпте күргән "шестерка" килеп туҡта й. Сирена олой. "Енәйәтсене" милиция машинаһы эҙәрлекләй, уларға ярҙамға икенсеһе ашыға. Бер нисә минут эсендә тәртип һаҡсылары машинаһынан сығып йәйәү ҡасып ҡотолорға маташҡан "енәйәтсегә" ташлана. Улар эргәһендә көрәшкә ҡушылыу теләге менән янған хеҙмәт эте өрә. Бына ул "тәртип\nбоҙоусыны" ергә йыға һәм тештәрен ҡаҙай. Бер - ике секундта н "енәйәтсенең" ҡулдары бығауҙа ине инде.\nБыл боевик фильмдан алынған күренеш түгел, ә "Башҡортоста н" Күргәҙмә комплексында махсуслаштырылған күргәҙмәне асыу алдынан ойошторолған тамаша. Ике халыҡ - ара күргәҙмә - "Уралинфоком. Connect - 2005" һәм "Хәүефһеҙлек һәм ҡотҡарыу средстволары - 2005" - тематик йәһәттән яҡын булғанлыҡтан, к үп йылдар дауамында бергә үткәрелә. Был сараларҙы көс структураларының үҙҙәренең төп бурысы - ғәҙәттән тыш хәлдәр килеп тыуған осраҡта кешеләрҙең хәүефһеҙлеген тәьмин итеү һә м ҡотҡарыуға әҙерлегенә һынау үтеүе тип атарға мөмкин. Милиционерҙар бары тик табель ҡоралы менән генә ҡоралланған,\nэлемтә өсөн бик үк яҡшы эшләмәгән рация менән файҙаланған осор менән сағыштырғанда, бөгөн ҡотҡарыу эше күпкә яҡшыраҡ о йошторолған. Көс структуралары бөгөнгө көндә заманса техник средстволар менән тәьмин ителә.\nКүргәҙмәләр башланғанға тиклем янғынға ҡаршы техника һәм зыян күреүселәрҙе ҡотҡарыу һәм авария эҙемтәләрен бөтөрөү\nөсөн ҡулланылған автотранспорт средстволары менән танышырға мөмкин ине.\nКүргәҙмәне асыу тантанаһында заманса һаҡлау һәм ҡотҡарыу средстволарының йәмғиәттең фәнни - техник үҫеше дәрәжәһен\nбилдәләүҙә ҙур роль уйнауы билдәләп үтелде. Хәүефһеҙлек проблемаларын хәл итеү бөгөн туранан - тура элемтә, мәғлүмәт , компьютер менән тәьмин ителештең электрон средстволары үҫеше менән бәйле. Башҡортостанда объекттарҙы һаҡлауҙың кимәлен күтәреү өсөн күптән инде видеокүҙәтеүҙең заманса сис темалары индерелә, банк системаһы учреждениеларында күҙәтеү системалары файҙаланыла.\nИке күргәҙмәлә Рәсәйҙең 15 ҡала һәм төбәгенән етмешкә яҡын предприятие ҡатнаша. Икенсе тапҡыр рәттән күргәҙмәләрҙә\nреспубликаның ике юғары йорто - Башҡорт дәүләт педагогия ун иверситеты һәм Өфө дәүләт нефть техник университеты вәкилдәр ен күрергә була. Бында кеше тормошо һәм эшмәкәрлегендә һәм с әнәғәт предприятиеларында хәүефһеҙлек өлкәһендә белгестәр әҙ ерләү менән шөғөлләнәләр.\nЭкспозициялар менән ҡыҙыҡһыныусылар араһында йәштәрҙең кү п булыуы ғәжәп түгел, сөнки күргәҙмә сиктәрендә ҡыҙыҡлы акциялар ҙа уҙа. Бөгөн, мәҫәлән, "Бэта Линк Трейдинг" компанияһының презентацияһында "Филипс" компанияһы продукцияһы күрһәтелде. Күргәҙмәләрҙә һәр ваҡыттағы кеүек эшлекле, шул уҡ ваҡытта байрам рухы хөкөм һөрә. Төрлө мәғлүмәт менән уртаҡлашыу, контракттар төҙөү ҡыҙа.


Республикала яҙғы сәсеү кампанияһы дауам итә\nЯуаплы компанияны өс-дүрт аҙна эсендә тамамлау бурысы ҡуйылһа ла, майҙың тәүге яртыһында ҡойған ямғырҙар эштәрҙе тотҡарларға мәжбүр итте.\nЯңауыл районы хужалыҡтары ярауай культураларҙы сәсеп бөтөп мал аҙығы һәм күп йыллыҡ үлән сәсеүгә төштө. «Агро-М» яуаплылығы сикләнгән йәмғиәте баҫыуҙарында дүрт трактор эшләй. Яңы сәсеү агрегаттары булмаһа ла, ойошма кампанияны ваҡытында атҡарып килә, башҡаларға ла ярҙам итергә өлгөрә. Сәсеүлек мең ярым гектар майҙанды биләй. Хужалыҡ малсылыҡ менән дә шөғөлләнә. Былтыр үҫтерелгән игендең 400 тоннанан ашыуы һатылған.


Сибай (станция) — Башҡорт Википедияһы\n52°43′11″ с. ш. 58°38′59″ в. д.\nЮжно-Уральская железная дорога[d]\nСибай — тимер юл станцияһы (Рәсәй, Башҡортостан Республикаһы). Көньяҡ-Урал тимер юлында урынлашҡан, Силәбе төбәгенә ҡарай. Тамамланған туҡталыш. Электрлаштырылмаған биләмәлә урынлашҡан. Йөк-пассажирҙар тимер юлы тибына ҡарай. Вокзал бинаһына терәлеп торған түбән ултырыу урыны менән бер яҡ ситтә платформаһы бар. 1979 йылда Белорет — Ҡарламан тимер юл линияларын төҙөү тамамлана. Ошо уҡ йылда Өфө — Сибай поезы йөрөй башлай, ул бөгөнгө көнгә тиклем йөрөй.\n2 Пассажирҙар юлы\n3 Ҡала транспорты\nОперациялары[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]\nПассажирҙарға билет һатыу. Багаж ҡабул итеү, биреү.\nВаҡ ебәреүҙәрҙе, йөктәрҙе ҡабул итеү/биреү, (ябыҡ складтар).\nВагонлап һәм ваҡ ебәреүҙәрҙе ҡабул итеү/биреү (инә торған юлдар).\nЙөктәрҙе универсаль контейнерҙарҙа ҡабул итеү/биреү (3-5 тонна).\nВаҡ йөк ебәреүҙәрҙе ҡабул итеү/биреү (асыҡ майҙансыҡтарҙа).\nПассажирҙар юлы[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]\nОАО «Федераль пассажирҙар компанияһының» Куйбышев филиалы ойошторған 675/676 һанлы Өфө — Сибай пассажир поезы йөрөй. 6531/6532 һанлы Магнитогорск — Сибай ҡала яны поезы 2013 йылдың 1 ғинуарынан ғәмәлдән сыға.\nБашҡорт Урал артының уртаса ашығыслыҡтағы планына ярашлы Сибай станцияһынан көньяҡҡа Көньяҡ-Урал тимер юлының Сара станцияһына тиклем тимер юл тармағын төҙөү планлаштырыла.\nҠаланың төп транспорт үҙәге. Вокзалға йәмәғәт транспортының бөтә төрҙәре лә йөрөй: автобустар һәм маршрут таксиҙары. Шулай уҡ бәйләнеш ҡала-ара автобустары менән дә файҙаланырға мөмкин, сөнки автовокзал эргәлә, үҙәк сығыу урынынан һулда урынлашҡан.\nhttps://ba.wikipedia.org/w/index.php?title=Сибай_(станция)&oldid=811849 ҡабул ителгән\nБыл бит һуңғы тапҡыр 04:26 31 май 2018 үҙгәртелгән.


Байков Эдуард Артур улы — Башҡорт Википедияһы\nБайков Эдуард Артур улы\nБайков Эдуард Артур улы (1967, Өфө) — Башҡортостан Республикаһы Яҙыусылар союзы ағзаһы. БДС (СНГ) яҙыусылар Союзы ағзаһы, Рәсәй һәм Башҡортостан журналистар Союздары ағзаһы.\n1967 йылда Өфөлә тыуған. 1991 йылда Башҡорт дәүләт университетының тарих факультетын тамамлаған. Өфө дәүләт нефть техник университетының философия кафедраһы аспиранты (2006). Һөнәре буйынса — тарихсы, йәмғиәт белеме уҡытыусыһы, философ. Интеграция проблемалары Евразия Академияһының академия секретары. Профессиональ яҙыусы: беллетрист, шағир, публицист. Дәүләт телевидениеһында һәм республика матбуғатында эшләй: «Истоки» гәзитенең сығарыусы мөхәррире, «Наш Башкортостан» нәшриәтенең баш мөхәррире, «Go 102.ru» мәғлүмәт-яңылыҡтар порталы мөхәррире, «Почтовый курьер» гәзитенең баш мөхәррире. 20 китап һәм матбуғат-интернетта 730 ашыу публикация авторы.\nБөтә Рәсәй «Знание» йәмғиәте ағзаһы.\n«Фантасофия» әҙәби-ижад берләшмәһе рәйесе (Өфө ҡалаһы).\n«Бельские просторы», «Цветок жизни», «Универсум», «Национальная идея» журналдарында; в газетах: «Экономическая газета», «Парламентская газета», «Истоки», «Вечерняя Уфа», «Воскресная газета», «Ленинец», «Советская Башкирия», «Наш выбор», «Евразийский библиограф», «Русский язык» гәзиттәрендә; «Уфимская литературная критика», «Либеральные и авторитарные общества: прошлое, настоящее, будущее» йыйынтыҡтарында; в альманахах: «Слово», «Вехи Евразии», «Фантасофия» алманахтарында; «МОЛОКО» рус әҙәби журналының, Рәсәйҙең йәш яҙыусылары «ПРОЛОГ» интернет-журналының, «SEMA.RU/БЕЛЬСКИЕ ПРОСТОРЫ», Мошков китапханаһының «Самиздат» журналының, «Проза.ru», «Самиздат.sol.ru», «Мир, сделанный всеми» әҙәби сайттарында баҫтырылды.\nӘҫәрҙәренең төп тематикаһы – киҫкен сюжетлы беллетристика, күпселегендә фантастика, шулай уҡ детектив һәм мажаралар жанрҙарында ижад итә. Әммә фәнни-популяр әҙәбиәттән һәм публицистиканан ситләшмәй – әҫәрҙәренең байтаҡ өлөшө (һәм публикацияларының) тап ошо «нон-фикшн» жанрҙарында яҙылған. Идеялар сифатында үҙенең тарих, философия, психология (бигерәк тә тәрәндәге психология), тәбиғәт фәндәре, футурология өлкәләрендәге булған белемен ҡуллана.\nИнглиз, башҡорт һәм татар телдәренә тәржемәләре бар.\n↑ 1,0 1,1 http://www.knizhnyj-larek.ru/products/bajkov-eduard-arturovich/\n↑ 2,0 2,1 https://coollib.com/a/54409\nhttps://ba.wikipedia.org/w/index.php?title=Байков_Эдуард_Артур_улы&oldid=799737 ҡабул ителгән\nБыл бит һуңғы тапҡыр 17:53 14 апрель 2018 үҙгәртелгән.


Кем бәхетле? » Яйыҡ гәзите | Газета Яик\nЯйыҡ гәзите » Һеҙҙең хаттар » Кем бәхетле?\nТышта йәйге төн. Баҡсала сиңерткәләр сырылдаша. Cирендең хуш еҫтәре асыҡ тәҙрәнән бүлмәгә инеп тарала. Ә һауала йым-йым килеп йондоҙҙар серле йылмайыша.\nТик бөгөн Мөнирә инәйҙе ниңәлер йоҡо алманы. Ары әйләнде, бире әйләнде, уйҙарға сумды. Мөнирә инәй тороп, тәҙрә эргәһенә килеп баҫты. «Ниндәй сихри төн. Һандуғастар йыры, йәшлек... Бар ине бит күңелле саҡтар…» Тәҙрәнән иҫкән йылы ел уның сал төшкән көмөш сәстәрен туҙҙырҙы. Уйҙары бала саҡҡа әйләнеп ҡайтты.\nМөнирә әле бәләкәй саҡта уҡ атаһы һуғышҡа киткәйне. Ауылда атайһыҙ аслы-туҡлы йәшәгән ғаиләләр ул ваҡытта күп булды. Үҙенән бер нисә йәшкә өлкән ағаһын ҡыҙыҡай бик яратты. Уның менән бергә быҙау көтөүен көтөргә йөрөй торғайнылар. Бер көн шулай, быҙауҙарҙы йылға буйына килтерҙеләр ҙә, яр буйына ултырҙылар. Аръяҡта кишер баҫыуы. Унда Мөнирәнең әсәһе ҡарауылсы булып эшләй. Закир туғанына боролдо ла:\n- Әйҙә, әсәйемдән кишер һорап алайыҡ, - тине.\n- Юҡ, бригадир күреп ҡалһа, әрләр.\n- Ә мин шыуышып ҡына барам да, йолҡоп, йолҡоп килтерәм. Һин ултырып тор, йәме? - Мөнирә баш һелкеп ризалашты.\nЯңғыҙы тороп ҡалғас, моңланып китепме, яңғыратып йырлап ебәрҙе. Йырлап та бөтмәне, эргәһенә егеүле ат килеп туҡтаны. Арбанан мөләйем йөҙлө ҡатын төштө лә: «Һеңлекәшем, ниңә моңланып киттең? Яңғыҙың нишләп ултыраң?» - тип ҡыҙыҡһынды. Мөнирә яланғас аяҡтарын күлдәк итәгенә йәшерҙе лә ҡыйыуһыҙ ғына: «Мин ағайым менән быҙау көтәм. Асыҡҡас, ағайым кишер килтерергә китте», - тине. Ҡатын яңғыратып көлдө. Был Мөнирәгә нисектер сәйер тойолдо. Ул сумкаһынан нимәлер ҡараны ла, бәләкәй танышына икмәк һондо. Мөнирә уны ике ҡуллап тотто ла урманға ҡарай йүгерҙе. Аяғын нимәлер әсеттереп алғас ҡына туҡтаны, ағас араһынан тегеләрҙе күҙәтә башланы. Ат ҡуҙғалғас, икмәкте күкрәгенә ҡыҫып, элекке урынына барып ултырҙы. «Йә иҫәркәй, ҡырағай кеше кеүек ниңә тороп йүгерҙем икән. Рәхмәт тә әйтмәнем дә һуң», - тип үҙ-үҙен әрләне. Ул арала ағаһы ла килеп етте. Мөнирә ҡыуана-ҡыуана таныш булмаған апайҙың икмәк биреп китеүен һөйләне. Кишерҙе йыуып яртыһын ергә күмеп ҡуйҙылар, иртәгә алып ашарбыҙ тип. Тамаҡтары туҡ булғас, күңелдәре лә күтәрелеп китте. Закир һеңлеһенә:\n- Зурайғас та бер-беребеҙҙе онотмайыҡ. Мин өй һалып сыҡһам, һиңә ярҙам итермен. Һин байып китһәң, миңә ярҙам итерһең. Барыбер ҡасан да булһа беҙ ҙә Хәнифәләр кеүек туҡ йәшәрбеҙ әле, - тине.\n- Эйе шул, Хәнифәнең атаһы бригадир бит. Беҙ ҙә бәхетле булырбыҙ, эйе бит, ағай.\nБер-береһен йыуатып, ас тамаҡтарын туҡ итеп көндәрен үткәрҙеләр. Шулай йәмле йәй сәскәле күлдәген оҙаҡламай алтын һарыға мансыны. Ураҡ урылып бөткәс, Мөнирә ҡыҙҙар менән бергәләп баҫыуҙа ятып ҡалған башаҡтарҙы йыйырға йөрөнө. Унда ла ҡасып, боҫоп ҡына барып ҡайталар, бригадир күреп ҡалһа, тетмәңде тетә. Бер көн шулай ҡыҙҙар менән күмәкләшеп баҫыуҙан ҡайтып баралар. Һәр береһендә төрлө төҫтәге яулыҡ. Мөнирәнең ҡулында шаҡмаҡлы төйөнсөк. Әсәһе уны ашъяулыҡ итеп йөрөтә. Әсәһенән һорамай ҙа алып сығып киткән ине уны. Шулай, ҡыҙҙар менән күңелле генә килгәндә, юлда бер һыбайлы күренде. Бригадир - Хәнифәнең атаһы. Ҡыҙҙар ҡурҡышып, ни эшләргә белмәй, бер-береһенә ҡарашты. Һыбайлы килеп тә етте, ҡысҡырып та ебәрҙе:\n- Оятһыҙҙар! Кемдән һоранығыҙ? Һеҙ бит колхоз милкен урлайһығыҙ!\n- Ә беҙ урлашманыҡ, баҫыуҙа ятып ҡалған башаҡтар ер туңһа бары серей бит.\nУл берәм-берәм ҡыҙҙарҙың төйөнсөктәрен тартып алды ла, уҫал ҡараш ташлап, үҙ юлында булды. Йөрәктәре әрнеүҙән ҡыҙҙарҙың күҙенән туҡтауһыҙ йәш аҡты. Бөртөкләп йыйған бойҙай башаҡтары ла, бригадирҙың кешелекһеҙ, таш бәғерле булыуы ла күңелдәрен рәнйетте.\nКис яҡынлашты. Мөнирә әсәһенә ашъяулыҡ тураһында нисек әйтергә белмәй аҙапланды. Сәйгә ултырғас:\n- Әсәй, башаҡтан ҡайтып килгәндә Хәнифәнең атаһы төйөнсөктәрҙе тартып алды. Мин шаҡмаҡлы ашъяулыҡты алып барғайным, - тине.\n- Эй, Аллаһ. Инде хәҙер балалар ризығын ғына тартып алаһы ҡалды инде уға. Туймаҫ бәндә булды бит, - тине әсәһе.\nТөнө буйы Мөнирә йоҡлай алманы, бригадирҙың уҫал ҡарашы уның күҙ алдынан китмәне. Таң алдынан йоҡлап киткән ине, һыйыр һауырға ваҡыт та етте. Һыйыр ҡыуғас, Хәнифәләрҙең өйө эргәһенән ҡайтты. Шул саҡ уның күҙенә таныш әйбер сағылып ҡалды. Эленгән керҙәр эргәһендә уларҙың ашъяулығы тора. Эштән килгән әсәһенә күргәнен һөйләп бирҙе. «Була бит оятһыҙ бәндәләр,» - тип әрләй-әрләй сығып китте әсәҺе. Хәнифәләрҙең арт яҡ ҡапҡаһынан инде лә керҙәр араһында торған ашъяулыҡты тартып алды. Ишек алдында йөрөгән малайҙың:\n«Эй, ни эшләйһең?» - тиеүенә, «Мин һеҙҙең кеүек урлашмайым. Үҙемдекен алам,» - тип яуап бирҙе.\nЯҙғы кистәрҙә ҡыҙҙар һәм егеттәр тауға уйынға йыйылышалар. Бөгөн дә Гөлзифа менән Тәскирә Мөнирәгә килеп еткәндәр. «Әйҙә, киттек, хәҙер Хәнифәне лә алып сығабыҙ,» - тиҙәр. Ашъяулыҡ менән булған хәлдән һуң уны күргеһе килмәй ине. «Әлләсе,» - тип ризаһыҙ ғына яуап биргәйне лә әхирәттәренән ҡотолоп буламы һуң. Гөлзифа Хәнифә артынан инеп китте, ә Тәскирә менән Мөнирә соланда ҡалды. Шул саҡта булған күңелһеҙ күренеш әле булһа ла Мөнирәнең йөрәген һыҙлата. Ашлы һыуҙа икмәк киҫәктәре ята ине, Тәскирә уларҙы тиҙ генә һоҫоп алды ла ҡабалана-ҡабалана ашап ҡуйҙы. Ә үҙе ғәйепле генә: «Бөгөн ашарға икмәк булмағайны», - тине. Мөнирә быны ишетмәне лә шикелле, уйға сумды. «Ниндәй ҡыҙғаныс, Тәскирәнең ашарлыҡ бер ҡабым икмәге лә юҡ. Ә Хәнифәнең атаһы менән Тәскирәнең атаһы бер туған. Тик ул һуғышта, ә әсәһе оҙаҡ ауырығандан һуң үлеп ҡуйҙы. Бына ни эшләтә ҡомһоҙлоҡ кешене. Үҙенең бер туған ағаһының ҡыҙына ла ярҙам итә алмаған, ул ниндәй..» - ошо урында уның уйы бүленде. Һәр саҡ кейгән зәңгәр күлдәген елберләтеп Хәнифә сыҡты. Дүртәүләшеп тауға ашыҡтылар. Байтаҡ ҡына йыйылған ҡыҙҙар янына оҙаҡламай егеттәр ҙә килде. Гармун уйнап ебәреү менән йәштәр дәртләнешеп бейергә тотондо. Шул саҡ сырылдап ебәргән тауыш ишетелде. Барыһы ла тынып ҡалды. Был Хәнифәнең әсәһе Сәлимә апай ине. Килеп етеү менән йәштәргә уҫал ҡараш ташланы ла ҡыҙын эйәртеп, йәштәрҙе әсе итеп әрләй-әрләй ҡайтып китте. Хәнифә киткәс Гөлзифа, Тәскирә, Мөнирә йылға буйына төштөләр. Ҡыҙҙарға нисектер моңһоу ине. Гөлзифа һүҙ башланы:\n- Миңә Хәнифә һандығындағы әйберҙәрен күрһәтте. Унда төрлө-төрлө ебәк күлдәктәр, ҡашмауҙар…\n- Булһа һуң, - тип бүлдерҙе Тәскирә. - Барыбер әсәһе уны кейергә ҡушмай, һаҡлай. Уйынға ла бит тик зәңгәр күлдәген кейә. Бәхетһеҙ ул минеңсә…\n- Юҡ, бәхетле.\nТуҡта әле, ул ысынлап та бәхетһеҙ булды. Ун һигеҙ йәше тулғас, көсләп тигәндәй, күрше ауылдағы бер ҡартҡа кейәүгә бирҙеләр. Тик Хәнифә уны оҡшатмай, ҡасып, кире атай йортона ҡайтты. Атаһы уны бик ныҡ туҡманы. Өйгә бикләп ултыртып ҡуйҙы. Кисен-көндөҙөн кеше күҙенә күренмәне. Шунан һуң кейәүгә сыҡманы. Ҡартлыҡ көнөндә лә яңғыҙы ғүмер уҙғара.\nӘ Мөнирә… Ул үҙе кеүек ярлы ғына егет менән дуҫлашты һәм уға кейәүгә сыҡты. Тик Рәүефе генә оҙон ғүмерле булманы. Бынан дүрт йыл элек көтмәгәндә йөрәге туҡтап үлеп ҡуйҙы. Ике малайға ғүмер бирҙеләр. Икеһе лә өйләнгән, балалар үҫтереп, шаулатып-гөрләтеп донъя көтәләр. Их ғүмер, аҡҡан һыу менән бер. Һикәлтәле таштар ҙа булырға мөмкин, тик ул ҡаршылыҡтар алдында туҡтап ҡалмаҫҡа кәрәк, ә шаулап-гөрләп ағырға ғына. Ҡайһы берәүҙәрҙең тормошо талғын ғына аҡҡан йылға төҫлө, тора-бара уны ләмдәр ҡаплап, һыуы болғансыҡлана. Ә был бәхетле тормошта йәшәгәс, сыңлатып аҡҡан йылға төҫлө йырлап, бер-беребеҙгә ярҙам итеп йәшәйек һәм беҙҙең ғүмер-йылғабыҙ һәр ваҡыт саф, пак ҡалһын.\nАймара БАҠЫЕВА. Юлдаш ауылы.\nҠолош ауылының тарихын, халыҡтың үткәнен белеү, музейға материал туплау ниәте менән ололарға барып, һорап, яҙып алып сыҡтым. Башлап Миңһылыу апайға... Тотош уҡырға\nВәдүт ата-әсәһенең уң ҡулы - ярҙамсыһы булып үҫте. Атаһы һуғыш инвалиды, әсәһе - сирле, улар йыш ҡына дауаханала яттылар. Өлкән апаһы йыраҡта -... Тотош уҡырға