13 Август 2019, 12:41\nАлһыу БАЙСАРОВА, 15-се балалар баҡсаһы мөдире: “Һайлауға бараһыңмы?” - тип һораһалар, “Барам”, - тимен. Ни өсөнмө? Минең яҡты, бөгөнгә ҡарағанда яҡшыраҡ киләсәккә өмөтөм һүнмәгән әле. Башҡорт ауылдары күҙгә күренеп юҡҡа сыға бара.\nАлһыу БАЙСАРОВА, 15-се балалар баҡсаһы мөдире:\n“Һайлауға бараһыңмы?” - тип һораһалар, “Барам”, - тимен. Ни өсөнмө? Минең яҡты, бөгөнгә ҡарағанда яҡшыраҡ киләсәккә өмөтөм һүнмәгән әле. Башҡорт ауылдары күҙгә күренеп юҡҡа сыға бара. Туранан-тура ауылды берәү ҙә ҡырмай. Тик мәктәптәрҙе, балалар баҡсаларын төрлө сәбәптәр менән ябыу шуға булышлыҡ итә. Йәштәр матур итеп өйләнешеп, донъя ҡороп, атай-әсәй нигеҙен ҡоротмай, балалар үҫтереп, шау-гөр килеп йәшәрҙәр ине, әммә ауыл ерендә мөмкинселектәр тар. Шундай ауылдарҙы мин зәғиф кешегә тиңләйем. Мин өсөнсө баламды көн дә ҡалаға илтеп, мәктәптән барып алырға мәжбүрмен, сөнки ауылда уҡытыу, тейешенсә тәрбиә биреү өсөн кадрҙар етмәй, йыһазландырыу ҙа бик самалы.\nХәҙерге заман талаптарына яраҡлы тулы шәхес үҫтерәм тиһәң, бик күп көс һәм аҡса сығарырға тура килә. Телгә, милләтебеҙгә, уҡытыу-тәрбиә мәсьәләһенә ҡағылған проблемалар бихисап.\nТағы ла күңелемде әсендергән бер нәмә бар. Ул да булһа, Зәйнәп Биишева исемен йөрөткән “Китап” нәшриәтенә янаған ҡурҡыныс. Уның киләсәген дә буласаҡ етәксебеҙ төплө уйлап, ыңғай яҡҡа үҙгәртер тигән ышанысым бар. Нисек кенә булмаһын, мин Башҡортостаныбыҙҙың киләсәге ыңғай яҡҡа үҙгәрер, яңы Башлыҡ халыҡҡа йөҙө менән боролор тигән өмөттә ҡалам.


Әхирәтем ғаиләмде боҙҙо\n24 Сентябрь , 22:38\n- Өйгә ингәс, утты ҡабыҙһам, ни күҙем менән күрәйем...\n- Кешеләрҙең әхирәтем тип хәбәр һөйләгәненә ышанмайым, - тип башланы һүҙен Руфина апай. - Беҙ уның менән бар ауылда үҫтек, гел бергә йөрөнөк. Бер көн килеп уның ғаиләбеҙҙе ҡыйратасағы башыма ла инеп сыҡманы...\nБәләкәйҙән йырсы булырға хыяллана Руфина. Унынсы класты тамамлағас, Өфөгә сәнғәт училищеһына килһә лә, эсенә үтергә, документтарын бирергә ҡыйыулығы етмәй. Иртәгә килермен әле тип йөрөй торғас, имтихан ваҡыттары ла тамамлана. Ҡыҙ заводҡа эшкә урынлаша, шулай ҙа һаман училищеға инергә ҡыйыулығы етмәй, алты йыл да уҙып китә.\nЕтенсе йылына ҡыҙ тыуған ҡасабаһына ҡайтып китә, мәҙәниәт йортона эшкә урынлаша. Бер аҙҙан күрше райондан эшкә килгән егет менән танышып, туй гөрләтәләр. Бер йылдан – улдары, өс йылдан ҡыҙҙары тыуа. Ҡатын ситтән тороп мәҙәниәт училищеһына уҡырға инә.\n- Көҙгө сессия башланды, - тип һүҙен дауам итте Руфина. - Стәрлетамаҡҡа киттем. Ул ваҡытта әлеге һымаҡ кеҫә телефоны юҡ. Беҙ йәшәгән ҡасаба шаҡтай алыҫ булғас, ял көнөндә ҡәйнәмдәргә барып бәрәңге алышырға булдым. Алдан телефондан иремә лә ошо хаҡта хәбәр иттем.\nӘммә вокзалда еңел машинала тыуған яғына ҡайтырға йыйынға ағайҙы күреп, планын үҙгәртә ҡатын. ”Ҡайһылай йәтеш булды әле, балаларҙы һағындырҙы, өҫ-башын йыуып килермен”, - тип уйлап, үҙ йортона ҡарай юл тота.\nТауҙар араһындағы ҡасабаға төн уртаһында ғына ҡайтып инә ул. Фатирҙың ишек төбөндә ят ҡатын туфлийын күреп, йөрәге туҡтағандай була. Бәй, был бит әхирәте Суфияның аяҡ кейеме!\n- Өйгә ингәс, утты ҡабыҙһам, ни күҙем менән күрәйем – ирем әхирәтем менән йоҡлап ята. Өҫтәлдә буш шешә ултыра...\nНи эшләргә белмәгән ҡатын урамға сығып йүгерә, апайҙарына бара, үҙенә ҡул һалырға ла маташа, тик туғандары ҡотҡарып ҡала.\n- Ошонан һуң ирем менән арабыҙ һыуынғандан-һыуынды. Хыянатын кисерә алманым. Бәлки, дөрөҫ тә эшләмәгәнмендер, балаларым хаҡына кисерергә кәрәк булғандыр, әммә йөрәккә бойороу мөмкин түгел икән. Ирем дә тегеләй-былай йөрөнө лә тыуған яғына ҡайтып китте.\n- Ә теге әхирәтегеҙ ҡайҙа булды? - тип һорағанымды һиҙмәй ҙә ҡалдым.\nРуфина апай ауыр һуланы:\n- Бер нисә йылдан ире үлтереп, балкондан ырғытҡан.\n- Ә ирегеҙ ҡайҙа?\n- Тыуған ауылында йәшәй.\n- Ғаилә ҡорғандыр инде.\n- Эйе, ауылдашына өйләнгән.\n- Балалары бармы?\n- Юҡ. Күрәһең, бар бәхетеңде емереп, бәхетле булыу мөмкин түгел. Йәштәр кеше бәхетенә һонолоуҙан абай булһын ине.


Башҡортостан Республикаһы Президентының Кубогын тағы ла "Салауат Юлаев" яуланы. Һәм ул бер ҙә еңел бирелмәне. Еңел булырға тейеш тә түгел, сөнки бындай турнирҙарға, ғәҙәттә, иң көслө клубтар саҡырыла.\nБыға тағы ла әйҙәүсе форвардтар Сидякин, Мелешко һәм Чупристың йәрәхәтләнеүе, һуңғы алыш алдынан Заболотневтың\nаяғын ҡаймыҡтырыуы кеүек проблемалар ҙа өҫтәлһә...\nШәмбе көнө "Металлургҡа" ҡаршы команда яҡшы уйын күрһәтте. "Магниттар" иһә, үҙ сиратында, киреһенсә, бер ҙә балҡый алманылар.\nӨфөлөләр иһә оҙаҡ уйлап тормайынса, Худобинға беренсе,\nикенсе һәм өсөнсө гол индерҙе. Период һайын бер шайба. Игорь Волков көн геройына әүерелде, башта ул Заварухинға ярҙам итте, һуңынан үҙе ике тапҡыр гол индерҙе. Быға ҡунаҡта р Бирюковтың голы менән генә яуап бирә алды.\nТурнирҙың һуңғы көнөндә "Металлург" һәм "Химик" тигеҙ иҫә п менән уйнаны, 1:1, "Спартакка" ҡаршы алышта "Металлург" минималь өҫтөнлөктө һаҡлай алманы - 2:2. Был һөҙөмтәләрҙән һуң "Ладаға" ҡаршы матчта "Салауат Юлаевты" тигеҙ иҫәп тә ҡәнәғәтләндерәсәге аңлашылды. Ул ваҡытта, тигеҙ иҫәп булғанд а, командаларҙың осрашыуҙар ваҡытында йыйылған мәрәйҙәре иҫәпләнер ине. Бында өҫтөнлөк "Салауат Юлаевта" (Мытищи командаһын еңеү һәм Тольятти командаһы менән тигеҙ иҫәп), икенсе урында "Химик", өсөнсө урында, ярашлы рәүештә, "Лада"\nӘммә өфөлөләр тигеҙ иҫәп тураһында уйлап та ҡараманы. Ула р баштан уҡ тик еңеү өсөн көрәште, һәм беренсе периодтың алтынсы минутында уҡ Макаров күпселекте оҫта файҙаланыуға\nТәнәфескә тиклем Өфө егеттәре тағы ике тапҡыр сәпкә тейҙерҙе - Волков күпселекте файҙаланды, Кольцов тигеҙ составта шайба индерҙе. 3:1! Еңеүме Булмай торһон әле. "Лад а" тағы ла иҫәпте тигеҙләүгә иреште!\nХәл иткес матчты рефери Рафаэль Ҡадиров хеҙмәтләндерҙе. Мин судья эшенең нескәлектәрен белмәйем, әммә 3:3 иҫәбенә тиклем Ҡадиров "Ладаға" йомшаҡ ҡараш һаҡлағандай тойолдо, хатта уйынсылырҙың ҡайһы бер хаталарын да күрмәмешкә һалышты. Ә бына икенсе һәм өсөнсө периодта Тольятти хоккейсылары күпселекте файҙаланып, иҫәпте тигеҙләгәс, хөрмәтле арбитр бер аҙ ҡаушай төштө булһа кәрәк. Ул хужа команданың ике - өс хатаһын күрмәмешкә һалышты, ә "Ладаны" б ер - ике тапҡыр ғына кисерҙе. Һөҙөмтәлә һуңғылары нисек кенә\nтырышһа ла еңә алманы. Ни өсөн матчҡа хужалар менән бер үк ҡаланан булған арбитрҙы ҡуйырға кәрәк булғандыр Ситтән тағы\nбер көслө һәм объектив белгес саҡырырға мөмкин булманымы икән\nНисек кенә булмаһын, "Лада" һәм "Салауат Юлаев" яҡын көндәрҙә Тольятти ҡалаһында үтәсәк турнирҙа иң көслө команданы асыҡлай аласаҡ. Әлегә "автомобилистар" өсөнсө, "Химик" - икенсе, ә "Салауат Юлаев" - алда.\nТурнирҙың иң яҡшы ҡапҡа һаҡсыһы тип "Ладанан" Василий Кошечкин танылды, иң яҡшы һаҡсы - шул уҡ команданан Алексей Емелин. Иң яҡшы һөжүм итеүсе призы Сергей Мозякинға ("Химик" ) эләкте, иң яҡшы бомбардир - Игорь Волков ("Салауат Юлаев") . Һөҙөмтә ябай - еңеү беҙҙеке, тик артыҡ шатланырға тура килмәй. Иң көслө форвардтар әҙерлек ваҡытын үткәрә, легионерҙарға лимит индереү янай. Әгәр Өфө белорустарын "варягтар" иҫәбенә индерһәләр һәм лимит булдырылһа\n( уның буйынса составта өс сит ил кешеһе генә уйнауы мөмкин ), "Салауат Юлаевтың" етәкселегенә бер юлы бер нисә көслө уйынсынан баш тартырға тура киләсәк, бының команданы\nҺәм тағы ла өндәшмәй ҡалырға ярамаған тема тураһында. Турнирҙа күңелһеҙ ваҡиға ла урын алды. Ял көндәрендә Өфөгә Мәскәү "Спартагының" үҙ командаһы өсөн "көйөргә" килгән бер нисә фанаты көтмәгәндә ниндәйҙер хулигандар ( Силәбенән йәки\nуға яҡын урындан булыуҙары ихтимал) тарафынан һөжүмгә дусар\nҺөжүм итеүселәрҙең ғәҙәти фанаттарға бер ҡатнашлығы ла юҡ . Әйткәндәй, шәмбе һәм йәкшәмбе көндәре үҙ командаһына ҙур\nярҙам күрһәткән Силәбе көйәрмәндәре был "башкиҫәрҙәр" менән таныш булмауын белдерҙе.\n"Спартак" фанаттары араһында ҡыҙ кеше лә була. Бәхеткә ҡаршы, уларҙың береһе лә артыҡ зыян күрмәгән.\nСиттән килгән фанаттарҙы һаҡлауҙың берҙән - бер алымы булып урындағы көйәрмәндәрҙең ҡала ҡунаҡтары хаҡында хәстәрлек күреүе ҡала, күрәһең.


17 апрелдә республикала 12 градусҡа тиклем йылытасаҡ // Йәмғиәт | новости башинформ.рф\n17 апрелдә республикала 12 градусҡа тиклем йылытасаҡ\n10:12, 17 апреля 2013 Йәмғиәт\nБР Гидрометеорология һәм тирә-яҡ мөхиткә мониторинг идаралығынан хәбәр итеүҙәренсә, 17 апрелдә Башҡортостанда аяҙлы-болотло булыуы көтөлә. Ел көнбайыштан, төньяҡ-көнбайыштан секундына 5-10 метр тиҙлектә иҫә.\nҺауа температураһы көндөҙ 7-12 градусҡа тиклем күтәреләсәк.\nКөн элгәре республикала яуым-төшөмһөҙ булды. Һауа температураһы көндөҙ плюс 6-9 градус тәшкил итте.


Ххх Уйын Гей – Гей Уйын Бушлай Онлайн\nХхх уйын гей-Тикшеренеү Өсөн Был Ғәжәп Донъя Виртуаль\nҺәм һеҙ бер ҡасан тураһында бөтөнләй уйламай, күңел асыу өсөн өлкәндәр өсөн наслаждаться онлайн, тубал порнографический һеҙгә башҡаса кәрәкмәҫтер. Сөнки был, тип, һеҙ, тип гей тураһында ғына белә-уйын XXX, платформа, ул китерелә менән виртуаль мөхит яҡшы, һеҙ ҡайҙа ул иң бысраҡ интерактив ысулдар фантазияһы бөтә төр өйрәнә ала. Әлеге ваҡытта беҙ яңы яҡшы уйын тәҡдим итә, улар тулыһынса йыһазландырылған һәм бөтә HTML5 графика кросс-платформа файҙалана. Һеҙ беҙҙең уйын уйнарға мөмкин теләсә ниндәй төҙөлөшө, һеҙ уларҙы алыр булһағыҙ, туранан-тура һеҙҙең браузер. Сервер урынлашҡан һәм беҙҙең уйынды үҙ итә., Заботиться тураһында беҙ бик өсөн, беҙгә килеүселәр етерлек тикшеренеүҙәре сексуаль үҙен хәүефһеҙлектә тойоу өсөн. гейне. - Булмауға ҡарамаҫтан, һеҙ тораһы гей, бисексуал йәки ҡыҙыҡһыныусан, беҙҙең сайтта интерактив һеҙ аласыз наслаждаться тәжрибәне барлыҡ төр, кем һәм беркасан ла белер, һеҙ кем. Беҙ һеҙгә беҙҙең сайттың беркасан ла мәжбүр алдында бер ниндәй ҙә шәхси мәғлүмәт һорап церебраль уйын һәм уйын. Бынан тыш, һеҙҙең йәштә тип үҙен раҫларға тейеш, кәрәк түгел һеҙҙең бер ни эшләп булмай, тип элек был уйын уйнай.\nБеҙҙең уйынға килгәндә бушлай коллекцияһын менән һәм беҙ. Бушлай тәҡдим итә, ул беҙҙең бар, һеҙ түгел, башҡа әйберҙәр өсөн түләргә мәжбүр. Беҙ һеҙгә хатта реклама ҡарарға ла мәжбүр итә, һеҙҙең ярҙам һорап ине түгел, ҡалҡыныусы тәҙрәләр йәки туҡмай. Бушлай тураһында бөтә был секс-уйын беҙҙең сайттың, улар һеҙ булған башҡа күп кенә компаниялар һәм наслаждайся уйынса, һеҙҙең менән беҙҙең берләшмә бәйләнеш аша уларҙың функциялары.\nҠырағай Коллекцияһы Порно ХХХ Уйын уйнай. Гейне\nСайттар, беҙ улар, эшләй, тулы бер коллекцияһы иң гей булыуы-порно, ул һеҙгә интернеттан таба. Категория һәм жанр бөтә был китапхана уйын күрһәтте, улар популяр секс-тубал, шулай уҡ исеме, йәки бик һирәк донъя уйындары өлкәндәр өсөн хас. Ҡайһы бер сайттарҙа беҙҙең иң популяр уйыны-был секс-симулятор, йәки порно һеҙ наслаждаться уларҙың тарихы булмаған ҡаты предисловие. Шулай уйындан ғына башланған трахать персонаждарҙы һәм улар, һеҙ нисек теләй., Ҡайһы берҙә персонаждарығыҙ ҡайһы бер әйберҙәр тураһында уйынды үҙгәртергә мөмкинлек бирәсәк һезгә, һеҙҙең өсөн, наслаждаться тәжрибәне һуң интим ашыуы мөмкин, сөнки уларҙы һеҙҙең кеүек күренә мәжбүр итә, һеҙҙең нисек теләй. Гейне симулятор-популяр шулай уҡ таныштырыу, уларҙы башлы двуличный бисексуалдарҙы һәм ир-егеттәр уйнаһа ла, уны үлгән, тормош кисереү өсөн-парад таныштырҙы. Шулай уҡ беҙ иң сексуаль ҡайнар RPG уйын тәҡдим итә, улар ҡайһы бер уйын тәҡдим фантастик процестарҙы моделләштереү, һеҙ унда төп герой ҡараштан сценарий менән каприз алалар наслаждаться., Мәҫәлән, һеҙ аласыз наслаждаться инцест-менән осрашты, тип секс алып барыусы, драма һәм эҙемтәләре менән түгел, тоторға һеҙҙең, һеҙ һеҙ трахать атаһы йәки ағаһы.\nКатегория беҙҙең сайтта, теләгәндәр һирәк булыуы һәм, уйын уйын булманы һәм енси пародийный ялбыр оҙатыла. Виртуаль донъяла үҙенең уйын нисек аласыз настроить һеҙҙең һы персонаждары эске фурсон ялбыр була. Икенсе яҡтан, һеҙ ниндәй уйындар һәм аниме һәм хатта мөмкинлектәре пародийный трахать из мультфильмы персонажы билдәле. Һәм беҙҙең сайттан категория gnu күп булһа ла, уларҙы наслаждаться була. Һеҙ бер нәмә лә уйын һәм уйын ҡарап тора, һеҙҙең туранан-тура шуға күрә хәҙер бының менән башларға тейеш.\nГейне Уйын Порно Сайттар, Улар Аласыз Ышанырга\nШул уҡ үрҙә телгә алынған, беҙ бөтә хәүефһеҙлеге тураһында ҡайғыртырға һәм удостовериться беҙҙең сайтта. Бына ни өсөн беҙ бер ваҡытта ла бер ниндәй ҙә шәхси мәғлүмәт һораны, һәм беҙ шулай уҡ сервер шифрланған була. Хатта балалар, беҙ бэкэнд сайты эшләй, белгән булһам, һеҙ кем, әлегә һеҙ бында уйнай. Был сайтта тағы бер ҡыҙыҡлы үҙенсәлеге-бүлеккә комментарий, улар аҫтында һәр уйын табырға мөмкин. Һеҙ әйберҙәр тураһында уйынды тикшерергә, уны башҡа һы уйынсылары менән бөтә донъя, хатта үҙең тураһында аноним, наслаждайся ваҡытта улар платформаның беҙгә үҙе бысраҡ., Һәм был берләшмәгә ҡушылырға килә, хатта церебраль сайты түгел.


Өфөлә тәүге тапҡыр «Башҡарма» фин-татар төркөмө сығыш яһаясаҡ\n7 Апрель 2011, 13:27\nБашҡортостанға тәүге тапҡыр гастролдәр менән легендар «Башҡарма» фин-татар төркөмө килә. Концерт 9 апрелдә Өфөнөң «Нур» татар дәүләт театрында үтәсәк.\nҒәйәт ҙур «Концерт. Хельсинки-Өфө» шоу-программаһы БР-ҙа Милләт-ара татыулыҡты нығытыу йылына арнала. Проектта легендар «Башҡарма» фин-татар төркөмө һәм уның солисы Дениз Бәҙретдин, шулай уҡ виртуоз ҡурайсы Роберт Юлдашев, билдәле йырсы һәм композитор Нәзирә Яппарова ҡатнаша.\nБелешмә. «Башҡарма» ансамбле Финляндияла уҙған быуаттың 70-се йылдарында барлыҡҡа килгән. Тап ошо йылдарҙа татар диаспораһы вәкилдәре үҙҙәренең көнбайыш аранжировкаһындағы традицион милли музыкаһын таҫмаға яҙҙыра һәм тамашасылар алдында электр гитараһы һәм барабан оҙатыуында башҡара башлай. Уларҙың стиле – үҙенсәлекле «фьюжн», унда берләштереп булмаҫлыҡ иҫке һәм яңы, көнсығыш һәм көнбайыш, заманса музыка һәм халыҡ йырҙары бергә ҡушыла. Төркөм Каустиненда Халыҡ музыкаһы фестивалендә сығыш яһағандан һуң киң билдәлелек ала. 1990 йылда «Башҡарма» Финляндияла үҙенең беренсе «Kizleu» альбомын сығара, бер йылдан һуң уңышлы гастролдәре менән бер рәттән был альбом Рәсәйҙә лә донъя күрә.


20 Ғинуар , 11:30\nХикәйә Октябрь байрамы ине. Фәнүр класташы Данил менән урамға сығып йөрөп килергә булды. Ул – ҡарт буйҙаҡ, ә дуҫының ҡатыны менән аралары боҙолошоп торған мәл. Майҙанда халыҡ йыйыла башлаған. «Әйҙә, туғандарым менән таныштырам», – тип, Данил балалар коляскаһы тотоп торған ир менән ҡатын янына алып килде уны. Фәнүр уларҙы бер аҙ таный. Ире милицияла эшләй, өйҙәре эргәһенән эшкә үтә. Ҡатыны уҡыта, шикелле. Ә бына эргәләрендә торған ҡыҙ таныш түгел.\nКүҙҙәре моңһоу күренгән һылыу уның иғтибарын йәлеп итмәне башта. Данил туғандарса шаярып һөйләшә башлағас, ҡыҙыҡай ниндәйҙер шаян һүҙгә сыңғыратып көлөп ебәрҙе. Фәнүр уның күҙҙәренә ҡараны ла ҡатып ҡалды. Шундай ҙа матур күҙҙәр булыр икән! Әйтерһең, ҡояш болот араһынан сыҡты ла тирә-яҡҡа алтын нурҙарын һипте. Егет, уның нурына ҡойоноп, ят йөҙгә текәлеп тик торҙо. Данил еңенән тартҡас ҡына ҡайҙалығын иҫенә төшөрҙө. Бер аҙ ситкә киткәс, дуҫы:\n– Һеңлемә күҙең төштөмө әллә? Телһеҙ ҡалдың, – тип көлдө.\n– Таныштыр һеңлең менән? – тип сат йәбеште уға Фәнүр.\n– Ярай, улайһа, төшкө сәйҙәренә барайыҡ һуң, – тип килеште уныһы.\nҠыҙҙың исеме Рәмилә икән. Улар барып ингәндә өйҙә байрам табыны әҙерләнә ине. Ҡыҙ, нәҙекәй биленә алъяпҡыс быуып, өҫтәл менән аш-һыу бүлмәһе араһында йүгереп йөрөй. Ҡайнар билмәндәр ташый. Уға еҙнәһе өҫтәл әҙерләшә. Апаһы бала менән була.\nАшанымы Фәнүр, әллә юҡмы, нимә һөйләштеләр – береһен дә иҫләмәй. Ул Рәмиләнән күҙен ала алманы. Йөҙөндә моңһоулоҡтоң эҙе лә юҡ. Үҙе көлмәһә лә, күҙҙәре көлөп тора. Табын тәрбиәләргә лә өлгөрә. Еҙнәһе менән апаһының һөйләгән хәбәренә сыңғыратып көлөп тә ебәрә. Данил ағаһына ла һүҙ ҡушып ала. Тик Фәнүргә генә: «Ағай, ашап ултырығыҙ», – тип бер өндәште лә ҡабат һүҙ ҡушманы.\nОшо көндән Фәнүрҙең яйлы ғына барған тормошо юҡҡа сыҡты. Ятһа ла, торһа ла сыңғыратып көлөү тауышы йә моңһоу ғына ҡараш күҙе алдында тик тора. Ай күрҙе, ҡояш алды булды шул осрашыуҙары ла. Рәмилә күрше райондан булғас, тиҙ генә күрешеү ҙә мөмкин түгел. Улай тиһәң, ҡыҙ уның донъяла барлығын да онотҡандыр инде.\nАңҡы-тиңке йөрөгәндә мәсьәлә үҙенән-үҙе хәл ителде. Данил систе уны. Ике туған ҡустыларының өйләнеүен, туйға Рәмиләнең дә саҡырылыуын әйтеп ҡыуандырҙы. Тимәк, Рәмилә үҙе киләсәк Оҫҡонға!\nРайон үҙәгенең Оҫҡон тип аталыуы оҡшап етмәй Фәнүргә. «Боҫҡон» һүҙенән алынманымы икән ул? Булыуы ла мөмкин, сөнки бик уңайлы ғына ике тау араһында урынлашҡан. Боҫоп ҡына ятып, дошманға ташланырға һәләк уңайлы урын. Әллә инде тау итәгендә күпләп үҫкән оҫҡон йыуаһынан алындымы икән ауыл атамаһы? Хәҙер инде, күпләп үҫкән, тип әйтерлеге лә ҡалманы. Ә элек, бала сағында, тауға уйнарға сығып, ҡосаҡ-ҡосаҡ оҫҡон йыуаһы алып ҡайта ине Фәнүр. Йыуанан әсәһе бешергән аштың тәме һаман теле осонда.\nРәмилә менән үткән бәхетле көндәрен иҫенә төшөрөп, Оҫҡонда боҫоп ята Фәнүр. Кешеләрҙән боҫоп булһа ла, үҙ-үҙеңдән ҡасып булһасы. Ошо урында уның уйҙарын ишекте асҡан улы өҙҙө: «Пап, если можешь, торопись, а», – тине лә, яуап көтөп торманы, тышҡа атланы. Тиҙерәк, тип ҡабаландыра, итәктәренә ут ҡапҡас ней. Йәштәр алдан эште боҙа ла, утҡа баҫҡан бесәй кеүек, саба шул. Кәләше, килен бала була инде, йортҡа төшмәҫ борон ҡәйнәһе менән талашҡан. Ә Фәнүр үҙ ҡатынын белә, уны әлегә талашып берәү ҙә еңә алғаны юҡ. Әсәһе лә бит тәүҙә, Рәмилә кеүек күреп, үҙенекен иҫбатларға маташҡайны, урынына тиҙ ултыртты: «Һинең разведенный малайыңа мин барғас, рәхмәт әйт әле!» – тип кенә ебәрҙе.\nАйырылып та өлгөрмәгәйнеләр бит, үсегештеләр генә. Фәнүр, әсәһенең һүҙен тыңлап, ҡыуып сығарҙы бит Рәмиләһен. Шул ваҡыттағы кәләшенең күҙҙәрендәге һорау ҡатыш аптырауҙы әле лә күтәрә алмай ул.\nКүҙҙәрен мөлдөрәтеп артына боролоп ҡараны. Фәнүрҙең уны ҡыуғаны аңына барып етмәне булһа кәрәк. Бына-бына йәштәре тәгәрәп китер һымаҡ тойолғайны. Тәгәрәмәне, йотоп ебәрҙе, шикелле. Иламаны, илаһа, еңелерәк булыр ине.\nШул мөлдөрәмә күҙҙәрҙең һағышы баҫа хәҙер Фәнүрҙе. Әгәр ҙә ул көндәрҙе кире ҡайтара алһа, аяғына тәгәрәр, ерҙе тырнап инәлер, ялбарыр, барыбер алып ҡалыр ине.\nӘсәһе ҡаты булырға өйрәтте: «Бигерәк әллә кем булып ҡылана. Әллә ҡайҙағы төпкөл ауылдан Оҫҡонға килгәнен онотҡан. Әҙерәк аҡылға өйрәтеп ал. Ана, ағайыңдарҙың береһенең дә бисәһе ҡыуһалар ҙа китмәне. Дүртәр ай, йылға яҡын айырым торҙолар ҙа кире килделәр. Шулай итһәң, ҡатындар майланған ҡайыш һымаҡ булалар…»\nКире килмәне шул Рәмиләһе. Килде бер тапҡыр. Кейемдәрен, китаптарын ғына теүәлләп йыйып алды ла сығып китте. Фәнүр, ҡәйнәһе ҡасандыр биргән бүләктәрҙең береһен дә алманы.\nӘ бына яңынан өйләнгән кәләше Мәймүнәгә көсө етмәне әсәһенең. Мәймүнә, Фәнүр менән Рәмиләнең араһы боҙолоуын ишеткәс, муйынына ебәк булып уралды. Теле ниндәй ине. Әсәһе лә ихлас тырышты, ҡоҙағыйы, Фәнүрҙең әсәһе, менән әхирәттәр булып киттеләр хатта. Хәҙер генә әхирәтлектәре һиҙелмәй.\nРәмиләһе ауыл ҡыҙҙарынса ябай, тотанаҡлы, егәрле ине. Ата-әсә ҡулында үҫеп, бер ниндәй ауырлыҡ күрмәһә лә, һәр эшкә лә тилбер булды. Ҡунаҡҡа алып ҡайтҡандың иртәгәһенә, башына аҡ яулыҡ ябынып, ҡоймаҡ ҡойоп торғаны әле лә күҙ алдында. Уныҡы кеүек йоҡа, ауыҙҙа иреп торған тәмле ҡоймаҡты Фәнүр ауыҙ иткәне юҡ хәҙер. Ҡәйнәһе лә аш-һыуға оҫта булды. Ҡыш барһалар, бишбармағы, билмәне ҡунаҡ көтөп торған һымаҡ әҙер булды. Йәйгеһен тауыҡ тултырып бешерер ине. Күстәнәскә ите-майынан, һөтө-ҡаймағынан өлөш сығарҙы. Бер шулай йәй көнө ҡәйнәһе Фәнүргә тауыҡ ите биреп ҡайтарҙы. Өйҙә һыуытҡыс юҡ, газдың да бөткән мәле. «Нишләп алдым был итте?» – тип уйлап та өлгөрмәне, Рәмиләһе һис тә аптырап торманы: тауыҡты өлөштәргә турап, йыуып, тоҙлап-борослап самауырға тултырҙы ла, ҡаҙалығына тап һалып, ҡайнатырға ҡуйҙы. Онон иләп, һалма баҫты. Ит бешеп сыҡҡас, уны алып, һурпаһын һөҙөп, кире самауырға ҡойҙо һәм һалма төшөрҙө. Шул тауыҡ итенең, һалмаһының тәме!.. Һис оноторлоҡ түгел. Рәмилә ҡар өҫтөндә ҡаҙан ҡайнатырлыҡ уңған ине. Фәнүр хәҙер самауырҙа бешкән тауыҡ итен ашап, һурпаһын эсеү түгел, тере ҡуҙҙа ҡайнаған уның сәйен дә ауыҙ иткәне юҡ. Бына әле лә самауырҙа әҙерләнгән тауыҡ һурпаһын көҫәп ятыуы.\nОшо ерҙә баш ҡалала йәшәгән Кинйәғәле ағаһының әйткән әсе һүҙҙәре иҫенә төштө. Рәмилә менән айырылышыуҙарын ишетеп, Оҫҡонға килеп төшкәйне ул. «Тура әйткән туғанына ярамаған, ҡустым, үпкәләмә. Беҙ йәш саҡта ҡатын айырһалар, бәлеше тәмһеҙ булған инде, тәмле бәлешкә күскән, тип әйтә торғайнылар. Һин, киреһенсә, тәмле бәлеште тәмһеҙгә алыштырғанһың. Килен гөл кеүек ине, урынына бер бисураны алып ҡайтҡанһың икән», – тине. Ағаһының һүҙҙәренә бик турһайып йөрөгәйне. Уның алдында бәхетле булып күренергә лә маташты ул. Тормош тәжрибәһе ҙур кешеләрҙе алдауы еңел түгел икән шул. Ни юғалтҡаныңды белер өсөн юғалтып ҡара, тигән әйтемде уҡып иҫе киткәйне Фәнүрҙең. Юғалтып ҡарап буламы икән? Юғалтһаң, бөтөнләйгә юғалтаһың инде ул. Һуңынан, кире табылмаҫмы икән, тип көтөп ғүмерең үтә.\nАйырылышыу сәбәптәре лә сәбәп инеме һуң? Был хаҡта уйлаһа, Фәнүр үҙенән ояла. Ул саҡта әле йорттарға газ үтмәгән, газ баллоны ташып көн иттеләр. Айына бер килтерәләр, алып өлгөрмәһәң, тағы бер ай көтөргә ҡала. Шул баллонды алып ҡалайыҡ тип, Рәмиләһе уның артынан дуҫы Саша менән эсеп ултырған өйгә йүгереп килгәйне.\nБыны күтәрә алманы Фәнүр. Йәнәһе, ҡатыны артынан килде, уны дуҫы алдында хур итте. Шуны сәбәп итеп, Рәмиләһен өйҙән ҡыуҙы. Дөрөҫөрәге, әсәһе күптән ныҡыған ғәмәлде атҡарып ҡуйҙы. Һылтауҙы сәбәп итте. Ҡыҙыҡһынған кешеләргә уның иң анһатын уйлап сығарҙы: ҡатыны уға хыянат иткән, имеш. Дуҫтарының ышанмауын һиҙһә лә, һүҙенән кире ҡайтманы.\nХыянат тураһындағы уйҙырма ул мәлдә тыныслыҡ биргән кеүек ине. Фәнүрҙән китеп, бер аҙ ваҡыт үтеүгә Рәмиләнең ҡыҙы тыуҙы. Фәнүр, үҙен-үҙе тынысландырып: «Ана бит!» – тип ҡуйҙы. Баланың Рәмилә йөрәк аҫтында алып киткән үҙ ҡыҙы икәнлеге ике ятып бер төшөнә инмәне. Ул арала янында сыуалып йөрөгән Мәймүнәһе ауырға ҡалды. Бала тыуыр алдынан ғына никах уҡытып ҡуйған булдылар. Ә Рәмилә райондан бөтөнләйгә китте. Өфөгә барып төпләнде.\nБәхет тигән мөғжизә уны тағы бер һынаны. Рәмилә осрашыу ойошторҙо, айырылышыу тураһында эш ҡуҙғатты. Бүлер нәмәләре юҡ, судлашып торманылар. Айырылышыу тураһындағы таныҡлыҡты загс бүлегендә генә теркәнеләр.\nҠыҙы менән килгәйне Рәмилә. Сәскә кеүек ошо бала Фәнүрҙең күңелен арбаны ла ҡуйҙы. Документтарға ҡул ҡуйғансы ҡыҙ бала тик кенә ултырҙы. Сығырға булғас ҡына:\n– Әсәй, хәҙер ҡайҙа барабыҙ? – тип һораны саф башҡорт телендә.\n– Инәйеңдәргә, – тип яуапланы Рәмилә.\n– Ә ағайҙы алып барабыҙмы? – ҡыҙҙың был һорауы Рәмиләне генә түгел, загс хеҙмәткәрҙәрен дә һиҫкәндерҙе.\n– Юҡ, ағай үҙҙәренә ҡайта...\nШулай тине лә Рәмилә, ҡыҙын етәкләп алды. «Хуш, Фәнүр!» – тигән һүҙҙәре һауала эленеп ҡалды. Фәнүр өнһөҙ ине. Бәхете әле генә уның янында булды. Бер генә аҙым ара. Һуңынан ғына аңланы. Рәмиләһенән көткән аҙым да яһалған, тик Фәнүр үҙе генә һуҡыр булған. Тома һуҡыр. Баланың үҙ ҡыҙы икәнен ул бик һуңлап белде. Атаһының ҡарындашы, Мәрфүғә апаһы, ҡаты ауырып, түшәккә ятҡас, саҡыртып алды.\n– Фәнүр, минең көнөм күп ҡалмаған. Үҙ хәлемде үҙем беләм. Тик бер сер йөрәгемде өйкәй. Мин уны ҡәбергә алып китә алмайым. Атайыңдың үлеме әсәйеңдең еңмешлеге арҡаһында булды. Әсәйең Оҫҡон ҡыҙы булғас, Ҡыйҙашта йәшәргә теләмәне. Ә ағайым, ауылын ташлап, Оҫҡонға килмәҫкә ҡырталашты. Ул арала һеҙ өсәү инегеҙ инде. Бер көндө әсәйең, барығыҙҙы ла алып, Оҫҡонға ҡайтып китте. Ағайым, артығыҙҙан барып, һеҙҙе кире алып ҡайтырға тип, көнө буйы әсәйеңде өгөтләй. Күндерә алмағас, мотоцикл менән кис яңғыҙы ҡайтырға сыға. Фары булмай. Ҡаршы килгән атҡа бәрелә, тәртәһе күкрәген үтә сыға. Бына шулай, һуғыштан тере ҡайтҡан ағайым еңгәмдең еңмешлеге арҡаһында һәләк булды. Уның шул холҡо һине лә бәхетһеҙ итте. Рәмилә килендең ҡыҙы – һинең балаң. Мөмкин булһа, барып тап һин уларҙы. Ҡыҙың, исмаһам, атаһының кем икәнен белһен. Ғүмер бик ҡыҫҡа, әйтер һүҙҙе ваҡытында әйтеп ҡалырға кәрәк. Бәхил бул, туғаным, минең һүҙҙәрҙе онотма, – тип күңеленә үрт һалды.\nМәрфүғә, оҙон һүҙҙән арып, күҙҙәрен йомдо. Өс көндән һуң уны һуңғы юлға оҙаттылар. Фәнүр өсөн тормоштоң бер ҡыҙығы ла ҡалманы. Хәҙер килеп түшәктә ята. Ҡатыны ишекте шарт итеп асып ебәрҙе лә өҫтөнә гәзит-журналдар һелтәне: «На, почитай!» – тигән һүҙҙәре ҡолағына салынып ҡалды. Ауырып саҡ ятҡан кешенең гәзит уҡырға хәле бар тип уйлай микән? Үҙенсә хәстәрләп йөрөүе инде, йәнәһе. Икеһе лә башҡорт була тороп, өй эсендә урыҫса аралашалар. Туған телеңдә мөхәббәт һүҙҙәре генә әйтелә шул.\nФәнүр ҡатынының гәзит-журнал, китап уҡып ултырғанын бер ваҡытта ла күргәне булманы. Ә үҙе алдынғы уҡытыусы булып иҫәпләнә. Алдынғылыҡ билдәһен дә тағып йөрөй. Яңыраҡ үҙенә-үҙе ҡылыҡһырлама яҙып ултырғанын күреп, аптырауҙың сигенә етеп һорай ҡуйҙы:\n– Нишләп үҙеңде үҙең маҡтап яҙаһың ул? – тип һорай ҡуйҙы.\n– Мне награда положена. Никто не хочет писать. Мне самой предложили написать, – тип кенә яуап бирҙе Мәймүнә.\n– Нисек инде «положена», һинең бар ҙа инде?\n– А я за сына главы сдала ЕГЭ, вот за это хочет наградить...\nҮҙе менән туған телендә һөйләшергә лә теләмәгән ҡатыны менән артабан әңгәмәләшеүҙең мәғәнәһеҙлеген тулы кимәлдә аңланы Фәнүр. Гәзит-журналдарҙы ла үҙе яҙҙыра ул. Уның ҡарауы, Мәймүнә уҡытыусылар араһында иң күп ваҡытлы баҫма яҙҙырыусы булып иҫәпләнә.\nӘ Фәнүрҙең гәзит-журналдар менән ҡыҙыҡһыныуына Рәмиләнең фән юлынан китеүе сәбәпсе булды. Әленән-әле уның ғилми мәҡәләләре баҫылып тора. Уларҙың береһен дә ҡалдырмай уҡып бара Фәнүр. Ҡатынының матбуғат уҡымауы уның өсөн яҡшыраҡ та.\nАйырылышыу тураһында документ юллауы кейәүгә сығыр өсөндөр тип янғайны теге ваҡыт. Бушҡа булған. Ситләтеп-ҡырлатып ҡына һорашып йөрөнө, сыҡманы Рәмиләһе ҡабат кейәүгә. Ә теге ваҡыт ҡыҙын алып айырылышырға килеүе осрашыуға сәбәп кенә булған. Ҡыҙын күрһәтергә килгән. Шуны ла аңламаған туң баш Фәнүр. Шуға хәҙер йүнәлеп алһа, бер нәмәгә ҡарамай, Рәмиләһен эҙләп китәсәк, теге тылсымлы өс һүҙҙе әйтәсәк: «Ғәфү ит, Рәмилә! Мин ғүмер буйы һине яраттым, ҡыҙымды атайлы итергә ярҙам ит».\nУлы уның һауығыуын үҙе өсөн көтә. Бер бәләкәй иҫке өй алып йүнәтә башлағайнылар, шунда һалҡын алдырҙы. Тирләп һыу эсте. Өйҙөң ишеген дә, тәҙрәләрен дә алып таҙаларға тотонғайнылар. Килендәренең көнө етә, үҙҙәре әле яҙылышмаған. Ҡәйнә менән ҡайны йортона аяҡ баҫыуҙан баш тартты килендәре. Аяҡҡа баҫһа, йәһәтләр эште. Шуларҙы атҡарһа, уны был өйҙә бер ни ҙә бәйләмәйәсәк. Кеше алдында бәхетле булып ҡыланып оҙаҡ йәшәне. Етте!\nУҡырға ла хәле юҡ. Шулай ҙа ҡулына эләккән тәүге гәзиткә күҙ һалды. Иғтибарын таныш йөҙ йәлеп итте. «Республикабыҙ фәне ҙур юғалтыу кисерҙе. Күренекле фән эшмәкәре Рәмилә Ғәлимйәнова...»\nФәнүрҙең күҙҙәре томаланды. Нисек? Рәмилә? Уның Рәмиләһе? Юҡ. Булмаҫ. Булыуы мөмкин түгел. Фәнүр бит бер сеүәтә тауыҡ һурпаһы көтөп ята. Шуны эсеп алһа...


Бөйөк баҡсасы » Башҡортостан гәзите | Газета Башкортостан на башкирском языке официальный сайт\nБашҡортостан гәзите » Баҡса » Бөйөк баҡсасы\nБөйөк баҡсасы 24.04.2018 // Баҡса\nБаҡса үҫтерергә яратҡандарҙы йыш ҡына “Мичурин” тип йөрөтәләр. Ысынлап та, заманында Рәсәйҙә генә түгел, донъяла баҡсасылыҡ эшен киң йәйелдереүҙә Иван Мичуриндың ҡаҙанышы ифрат ҙур була.\nИван Мичурин 1855 йылда Рязань губернаһының Долгое ауылында дворян ғаиләһендә тыуған. Малай дүрт йәшендә әсәйҙән ҡала, ғәзиз кешеһе вафат була.\nМалайға баҡсасылыҡ менән ҡыҙыҡһыныу нәҫелдән бирелгән – бабайҙары груша сорттары сығарыу менән шөғөлләнгән. Иван кескәйҙән атаһына баҡсала ярҙамлашып үҫә. Уҡырға теләге ҙур булһа ла, урта белемһеҙ ҡала, гимназиянан ҡыуыла. 17 йәшендә Тамбов өлкәһенең Козлов ҡалаһына (Мичуринск) күсенә һәм ғүмеренең ахырынаса шунда йәшәй.\n1873 йылда ул тимер юл станцияһына конторасы булып эшкә урынлаша. Телеграф, сигнал аппараттарын өйрәнә, уларҙы йүнәтә.\nЕгет 1874 йылда өйләнә. Буласаҡ ғалим беренсе тәжрибәләрен ҡайныһының баҡсаһында үткәрә, әммә быны ҡайныһы тыя. 1875 йылда Мичуринск ҡала утарынан ҡуртымға ер ала һәм унда йәнә үҙенең һынауҙарын башлай. Бер нисә йылдан баҡсаһында 600 төр үҫемлек туплана. Һуңынан 18 йылға бурысҡа инеп, баҡсалы утар һатып ала, әммә тиҙҙән был баҡса ла тула.\n1887 йылда Мичурин Козловтан ете саҡрым алыҫлыҡта ер һатып ала. Уның баҡса менән ҡыҙыҡһыныуын ҡатыны аңлап ҡабул итә, үҫемлектәрҙе йәйәү күсерәләр. Унда йорт булмай, ике миҙгел буйы ҡыуышта йәшәргә тура килә.\nТормош дауам итә. Килеп тыуған ҡаршылыҡтар Мичуриндың хыялына кәртә була алмай. Ул 52 йәшендә генә фәнни эштәрен баҫтыра башлай. Уның уңыштары хаҡында сит илдәрҙә лә ишетелә. Үҫентеләрен Төньяҡ Америкала теләп алалар. Ул сығарған сейә Канаданың 40 градуслы һыуыҡтарын имен-аман кисергән берҙән-бер сорт була. 1912 йылда Мичуринды АҠШ-ҡа эшкә саҡыралар, шәхси пароход һәм йылына һигеҙ мең доллар аҡса вәғәҙә итәләр. Батша хөкүмәтенән эше өсөн бер тин алмаһа ла, ул был тәҡдимдән баш тарта. Аҡсаһыҙ интеккәс, фатирында сәғәт төҙәтеү оҫтаханаһы аса.\nИван Мичурин сәскә сорттары сығарыу менән дә шөғөлләнгән. Уның миләүшә һымаҡ хуш еҫле сәскәһен голландтар юғары баһалаған, үҙен эшкә саҡырғандар. Бик ярлы йәшәһә лә, ул йәнә был тәҡдимдән дә баш тарта.\n1915 йылда, 41 йыл бергә йәшәгәндән һуң, ҡатыны вафат була. Был юғалтыуҙы Иван Владимирович бик ауыр кисерә. Әмәлгә ҡалғандай, шул уҡ йылда питомникты һыу баҫа, унан көслө һыуыҡ үҫентеләрҙе һәләк итә. Революциянан һуң Мичурин питомнигына беренсе тапҡыр өс мең һум дәүләт субсидияһы бирелә. 1923 йылда уны дәүләт дәрәжәһендәге ойошма итеп раҫлайҙар. Бында Рәсәйҙең беренсе питомнигына нигеҙ һалына. Һуңыраҡ ул 2500 гектар майҙанлы И.В. Мичурин исемендәге совхоз-баҡсаға әүерелә.\nИван Владимирович эшен улы Николай дауам итер тип өмөтләнә. Әммә ул ерҙә булышыуҙы яратмай. Николай Ленинградта йәшәй, вафат булыр алдынан атаһы менән осраша. Ҡыҙы Мария Ивановна төп ярҙамсыһы була.\nИван Мичурин ғүмеренең һуңғы көнөнә тиклем эшләй, баҡсасылыҡтан бушаған арала механика менән ҡыҙыҡһына. Баҡса ҡоралдарын камиллаштыра, барометр һәм тәмәке турай торған машина эшләй. Шулай итеп, Мичурин генетиканың, айырыуса емеш һәм еләк культураларының үҫешенә ҙур өлөш индерә. Ул ойошторған цитогенетик лабораторияла тәжрибәләр үткәрелә.\nИван Мичурин тропик үҫентеләрен Себергә күсереү хаҡында хыяллана. Урта һыҙатта ҡышҡы һыуыҡҡа сыҙамлы виноград, сейә үҫеү – уның ҡаҙанышы. Исеме донъяға танылған һәүәҫкәр селекционер, биолог Иван Владимирович Мичурин 300-ләп яңы төр үҫемлек сығарған. Йәнә замандаштары уны сихырсы, дауалаусы тип тә йөрөткән. Ул барлыҡ үҫемлектәрҙең дә дауалау үҙенсәлектәрен белгән, уларҙан төнәтмәләр, майҙар яһаған.\nИван Мичурин 1935 йылда 80 йәшендә ашҡаҙан сей яраһынан вафат була. Ул үҙен йорто йәнәшәһендә ерләүҙәрен һорай, әммә был ерҙе яҙын һыу баҫыу сәбәпле, ғалимды И.В. Мичурин исемендәге еләк-емеш, йәшелсә институты (хәҙер Мичурин дәүләт аграр университеты) биләмәһенә ҡуялар.


Быйыл республикала урамдарҙы яҡтыртыуға 600 миллион һумдан ашыу аҡса бүленә - Bash.News\nБыйыл республикала урамдарҙы яҡтыртыуға 600 миллион һумдан ашыу аҡса бүленә\nБыйыл республикала урамдарҙы яҡтыртыуға 600 миллион һумдан ашыу аҡса бүленә https://bash.news/news/88143_byjyl_respublikala_uramdary_yatyrtyua_600_million_umdan_ashyu_asa_blen\n16 ғин 2019, 21:06\nБыл турала бөгөн Радий Хәбиров етәкселегендә үткән Башҡортостан Хөкүмәте Президиумы ултырышында белдерелде. Ултырышта һигеҙ һәм унан да күберәк балалы ғаиләләргә 600 мең һум күләмендә аҡсалата ярҙам биреү тураһындағы ҡарар ҙа ҡабул ителде. Президиумда күтәрелгән төп темалар хаҡында тулыраҡ беҙҙең сайтта.\nБереһендә һепертке, икенсеһендә көрәк, өсөнсөһөндә тырма. Әйтерһең дә, шәмбе өмәһе бара. Ләкин егеттәр барыһы ла бер туған Әбдрәҡиповтар, ғаилә ихата эсендәге эш менән мәшғүл. Улар бер- береһен һүҙһеҙ ҙә аңлай. Ишле ғаиләнең ата-әсәһе һаңғырау-телһеҙҙәр.\nРөстәм Әбдрәҡипов, ғаилә башлығы: “Һәр бала үҙ ризығы менән тыуа. Шуға күрә Хоҙай Тәғәлә күпме бирә барыһына ла ризабыҙ. Ишле ғаиләлә күңеллерәк тә, эш тә ырамлы бара”.\nУрамда ғаиләнең бер өлөшө генә. Егеттәр тышта эш ҡыйратһа, ҡыҙҙар өй эсендә. Йәмғеһе, йортта һигеҙ бала тәрбиәләнә. Иң өлкәненә 17 тулһа, иң бәләкәйенә бер генә йәш. Ғаилә хәҙер 600 йөҙ мең һумлыҡ аҡсалата ярҙамға дәғүә итә ала.\nТаһир Йәнгиров, олатаһы: “Хөкүмәт биргән ағса бик кәрәкле, төҙөлөштә эшләрлек эш күп”.\nҺигеҙ һәм унан да күберәк бала тәрбиләгән ғаиләләргә 600 мең һумлыҡ аҡсалата ярҙам биреү тураһындағы ҡарар бөгөн Президиум ултырышында ҡабул ителде. Элек был сумма туғыҙ һәм унан да күберәк бала үҫтергән ғаиләләргә тапшырыла ине. Иң мөһиме балаларҙың ун һигеҙ йәшкә тиклем булыуы шарт. Быйыл был хоҡуҡ менән 5 тиҫтәгә яҡын ғаилә файҙалана аласаҡ.\nЮрий Мельников, Башҡортостандың ғаилә, хеҙмәт һәм халыҡты социаль яҡлау министры вазифаһын башҡарыусы: “Ошо маҡсатта 23 миллион һумдан ашыу өҫтәмә сығымдар талап ителә, был сумма Республика бюджетына һалынған, шуға түләүҙәр менән бәйле ҡатмарлыҡтар булмаясаҡ тип уйлайбыҙ”.\nПрезидиум ултырышында урамдарҙы яҡтыртыу мәсьәләһе лә ҡаралды. Был системаны, финанслау республика һәм урындағы бюджет иҫәбенә башҡарыла. Мәҫәлән, быйыл йүнәлтеләсәк 642 миллион һумдың 583 миллионы төбәк ҡаҙнаһынан, ҡалған сумма муниципаль берәмектәр иңенә ята. 2024 йылға тиклем Башҡортостан буйынса 140 мең тирәһе яҡтыртыу ҡоролмаһы ҡуйыу ҡаралған, бының өсөн 3 мең километр тирәһе кабель һуҙыу, 43 мең бағана ултыртыу талап ителә. 6 йыл эсендә республикалағы ҡара нөктәләрҙе бөтөрөүгә тәғәйенләнгән аҡса күләме 3 миллиард һумға барып етәсәк. Радий Хәбиров электр энергияһын һаҡсыл ҡулланған технологияларҙы ҡулланыу бурысын йөкмәтте.\nРадий Хәбиров, Башҡортостан Башлығы вазифаһын ваҡытлыса башҡарыусы: “Во всех документах нужно обязательно прогаваривать чтобы это были энергосберегательные технологии”.\nПрезидиум ултырышында шулай уҡ һалымды ваҡытында түләмәгән физик шәхестәргә пеня һалыу ваҡытын оҙайтыу хаҡында ла һүҙ барҙы. Йәғни, элек бурыслыларға пеня шунда уҡ һалына башлаһа, хәҙер 1 июлгә тиклем проценттар өҫтәлмәйәсәк. Хөкүмәт ағзалары моноҡалаларҙы үҫтереү буйынса төбәк программаһының һөҙөмтәлелеген арттырыу хаҡында ла ла фекер алышты. 3 йыл элек программа ҡабул ителгәндән алып был биләмәләрҙә 12 мең эш урыны асылған, 37 миллиард һум инвестиция йәлеп ителгән.


Радий Хәбиров прокурорҙарҙы һөнәри байрамдары менән ҡотланы | yuldashfm.ru\nРадий Хәбиров прокурорҙарҙы һөнәри байрамдары менән ҡотланы\n- 11.01.19 -\nПрокуратура хеҙмәткәрҙәре һөнәри байрамын билдәләй. Күҙәтеү органдары хеҙмәткәрҙәрен бөгөн Республика Башлығы вазифаһын ваҡытлыса башҡарыусы Радий Хәбиров тәбрикләне. Прокуратура граждандар мәнфәғәтен яҡлаусы булараҡ һәр дәүләттең таянысы булып тора. Уҙған йыл күҙәтеү органдары ярҙамында республикала 650 миллионлыҡ эш хаҡы буйынса бурыстар ҡайтарылды, тине республика етәксеһе.\n- Башҡортостан прокуратураһы хеҙмәткәрҙәре дәүләт власы органдарында коррупция күренештәрен иҫкәртеү буйынса саралар күрә. Һуңғы ваҡытта прокуратура социаль һәм хеҙмәт ҡануниәте, эш хаҡы, пенсия, пособиеларҙы ваҡытында түләүгә контролде көсәйтте. Прокуратура ветерандарына айырым рәхмәт әйткем килә. Һеҙ йәштәр өсөн өлгө булып тораһығыҙ, - тине Радий Хәбиров.\nҺөнәри байрам уңайынан прокуратура хеҙмәткәрҙәренең бер төркөмө дәүләт һәм ведомство наградаларына лайыҡ булды. Прокуратура хеҙмәткәрҙәренә бирелә торған Руденко исемендәге махсус миҙал Ейәнсура районынан юстиция кәңәшсеһе Суфия Ғизәттуллинаға тапшырылды.\n- Йәштәргә әйтер инем, иң беренсе кешене кеше итеп күрә белергә кәрәк. Ҡайһы берҙәрҙең осраҡлы ғына килеп сыҡҡан хәлдәре була. Хәҙер адвокат булып эшләйем. Был һүҙҙәрҙе тағы яҡшыраҡ аңлай башланым. Шуға кешелекле булып ҡалырға кәрәк, - тине Суфия Ғизәтуллина.\nРәсәй прокуратураһы 1722 йылдың 12 ғинуарында Петр I указы менән булдырыла.\n"Елмерҙәк"тең уты дөрләй\nҺөҙөмтәләр биш йылдан күренер\nҮтескә - 120 процент менән\nИлһам Шәкиров вафат\nСибайға Өфөнән медицина белгестәре килде


РХИҮ тарихы - Республиканский центр народного творчества РБ\nҮҘӘК ТУРАҺЫНДА / РХИҮ тарихы\nБашҡортостан – үҙенең күп милләтле булыуы, мәҙәниәттәр төрлөлөгө, был төбәктә йәшәгән халыҡтың традиция-йолаларының сағыу мозаикаһы менән айырылып тороуы менән уникаль төбәк. Республикалағы дәүләт сәйәсәтендә халыҡты мәҙәни ял менән тәьмин итеү, халыҡ һәм этник мәҙәниәттәрҙе һаҡлау, үҙешмәкәр сәнғәтте, халыҡ кәсептәрен, мәҙәниәт учреждениелары селтәрен үҫтереү өҫтөнлөклө йүнәлештәрҙең береһе булып тора. Был мөһим бурыс ты атҡарыу маҡсатында 1937 йылда республика Министрҙар Советының Сәнғәт эштәре идаралығы янында Халыҡ ижады йорто ойошторола ла инде.\nУл саҡта Ижад йорто 1116 үҙешмәкәр сәнғәт түңәрәге менән эшләй. Һабантуй, „Ҡарға бутҡаһы” кеүек халыҡ байрамдарын ойоштороу менән шөғөлләнә, смотрҙар, декадалар үткәрә. 1953 йылда Мәҙәниәт министрлығы булдырылғас, Ижад йортон уның ҡарамағына күсерәләр. Район үҙәктәрендә мәҙәниәт һарайҙары, ауылдарҙа клубтар төҙөлә башлай. Үҙешмәкәр ижади коллективтар 1-се Бөтә Рәсәй ауыл ижади үҙешмәкәрҙәре конкурсының зона этаптарында юғары баһаға лайыҡ була. Үткән быуаттың 70-се йылдарында Республика халыҡ ижады үҙәге һабантуй, „Ҡаҙ өмәһе” кеүек байрамдарҙы, йыр, бейеү, тынлы инструменттар марш-парадын, ҡурайсылар, баянсылар конкурстарын, өзләү буйынса бәйгеләр ойоштора, халыҡ театрҙарында спектаклдәр бара. 1976 йылда „Ағиҙел” фотоклубы эшләй башлай, бер йылдан „Таң” үҙешмәкәр рәссамдар һәм һынлы сәнғәт оҫталары клубы асыла. 1976 йыл аҙағында, Республика халыҡ ижады йорто менән Республика халыҡ ижады һәм мәҙәни-ағартыу фәнни-методик үҙәге берләштерелеп, Республика халыҡ ижады үҙәге булдырыла.\nБыл ойошманың бөгөнгө эшмәкәрлегендә халыҡ мәҙәниәтен үҫтереү, һаҡлау буйынса иң яҡшы традициялар әле лә һаҡлана. Үҙе эргәһендә мәҙәниәт, сәнғәт эшмәкәр ҙәрен, ғалимдарҙы бергә туплап, үҙәк республика район-ҡалаларҙың ижади коллективтары етәкселәренә ҙур методик ярҙам күрһәтә. Учреждение хеҙмәткәрҙәре художество коллективтарына ярҙам итеп, социологик тикшеренеүҙәр, фольклор экспедициялары үткәрә. Үҙәк әле лә, элеккесә, республиканың ижади көстәрен бергә туплаған урын ул. Мәҙәни ял өлкәһендә квалификациялы белгестәр әҙерләүҙә лә уның роле ҙур. Былтыр ҡумыҙ, өзләү, халыҡ бейеүҙәре буйынса мастер-клас тар үткәрелгән. Гармунсылар һәм тальянсылар ансамблдәре етәкселәре өсөн төбәк семинарҙары, заманса художестволы кейеҙ буйынса „Тамға” республика фестивалдәре сиктәрендә семинар-практикумдар, „Ҡорама туй” республика фестивале уҙғарылды. Башҡорт мәҙәниәтен үҫтереү буйынса башҡорттар күпләп йәшәгән төбәктәрҙең мәҙәниәт учреждениеларына ярҙам күрһәтеү йөҙөнән бик күп семинар-практикум уҙғарыла, методик әсбаптар бирелә, ҡурай, ҡумыҙ кеүек инструменттар, башҡорт йырсыларының йырҙары яҙылған видеоаудиокассеталар ҙа тапшырыла. Үҙәктең уҡыу-методика бүлегендә репертуар-методик әсбаптар сығарыу эше лә яйға һалынған. Режиссерҙар әҙер сценарий ҙарҙы ҡуллана ала. Үҙәктә ай һайын үткәрелгән сараларҙы, мәҙәниәт учреждениеларының ҡыҙыҡлы тәжрибәһен яҡтыртҡан „Байрам” тип аталған журнал сығарыла.\nБашҡортостандың бай мәҙәни тормошонда халыҡ ижады фестивалдәре, байрамдары, конкурстары айырым урын алып тора. Ойошма йыл һайын 30-лаған республика, төбәк-ара, халыҡ-ара фестиваль, конкурс, күргәҙмә, семинар үткәрә. Милләт-ара һәм халыҡ-ара бәйләнештәрҙе нығытыу буйынса ла әүҙем эш алып бара. Төрки йәштәренең „Урал моңо”, башҡорт һәм татар йырҙарын башҡарыусыларҙың „Дуҫлыҡ моңо” фестивалдәре бик күп талантты асты. „Берҙәмлек” халыҡ-ара фольклор фестиваленең концерттар программаһында райондарҙа йәшәүселәр ҙә донъя мәҙәниәте, сит ил бейеүҙәре менән таныша алды. Халыҡ-ара кимәлдә уҙғарылған был фестивалдәр, әлбиттә, Бөтә Рәсәй, донъя масштабында Башҡортостандың абруйын тағы ла күтәрә, милләттәр араһында дуҫлыҡ ептәрен нығыта. Икенсе яҡтан, сарала ҡатнашыусылар ҙа республикалағы мәҙәниәттәр менән таныша ала. „Салауат йыйыны” республика фольклор байрамы ла сағыу бер тамашаға әүерелде. Был – башҡорт халҡының милли геройы Салауат Юлаевҡа арналған берҙән-бер байрам. Балаҡатайҙа уҙғарылған „Рус йыры һәм таҡмаҡтары” төбәк-ара фестивале фольклор жанрҙарын һаҡлауҙа, был өлкәләге оҫталарҙы йәлеп итеүҙә ҙур роль уйнай. „Туған тел” татар йырын йәш башҡарыусылар конкурсы, „Самоцветы Прикамья” фин-уғыр халыҡтары мәҙәниәте халыҡ-ара фестивале, милли театрҙарҙың „Алтын тирмә” төбәк-ара фестивале, „Моңға бай гармун байрамы” республика гармун байрамы әллә күпме яңы исем асырға ярҙам итә. „Ашҡаҙар таңдары” башҡорт фольклоры республика фестивале, ижад кешеләрен берләштергән „Илһам шишмәләре” байрамы, Республика ҡурай байрамы Баш ҡортостандың мәҙәни тормошонда айырым урын алып тора. Йомабай Иҫәнбаев исемендәге республика ҡурайсылар конкурсы йыл һайын 500-ләгән ҡурайсыны бергә йыя. Был – ҡурай сәнғәтен пропагандалауҙа, милли инструменттарҙа уйнаусыларҙы асыҡлауҙа ҙур сара. Тарихи тамырҙарыбыҙҙы барлау маҡсатын ҡуйған Шәжәрә байрамдары һәр районда матур бер йолаға, сағыу тамашаға әүерелде. Республика кейеҙ байрамы, уның буйынса практик семинарҙар үткәреү онотолоп барған был кәсепте тағы ла популярлаштырыуға булышлыҡ итте. Хатта тәүге сарала ТӨРКСОЙ вәкилдәренең кейеҙ баҫыуҙы төрки донъяның матди булмаған художество мираҫы итеп иғлан итеү тураһындағы тәҡдим менән сығыш яһауы үҙе күп нәмә хаҡында һөйләйҙер.\nРеспублика халыҡ ижады үҙәге үткәргән ҙур фестивалдәр проекттарының Башҡортостанда йәшәгән милләттәрҙең йолаларын һаҡлауҙа, мәҙәниәтен үҫтереүҙәге әһәмиәте ҙур.\nҮҙәк ярҙамын алған үҙешмәкәр сәнғәт коллективтары Бөтә Рәсәй, халыҡ-ара кимәлдә үткәрелгән бәйгеләрҙә үҙҙәрен лайыҡлы күрһәтә. Борай районының „Дуҫлыҡ” халыҡ бейеү ансамбле, Нефтекаманың „Виктория” бал һәм эстрада бейеүҙәре өлгөлө ансамбле, Әбйәлил районының „Миләш” халыҡ фольклор ансамбле, Ейәнсураның Нәжметдин Хәсәнов исемендәге ҡурайсылар халыҡ ансамблен үҙ райондарының ғына түгел, республиканың да визит карточкаһы тип атарға була. Республика халыҡ ижады үҙәге „Урал” халыҡ ижады галереяһын, инвалидтарҙың республика ижад йортон, „Ағиҙел” кинофотоклубын, „Арыҫлан Мөбәрәков” теплоходын, Нефтекама, Бәләбәй ҡалаларындағы филиалдарҙы ла үҙ эсенә алған. Ижадҡа яңы юл асҡан рәссамдар „Урал” галереяһында тәүге күргәҙмәләрен ойошторһа, бында халыҡ кәсептәре оҫталарының да эштәре ҡуйыла, кейеҙ баҫыу, ҡорама тегеү буйынса мастер-кластар үтә.\nҮҙәк бөгөн 19 меңгә яҡын клуб, ойошма менән эшләй.\nМәҙәни мөхитебеҙҙә үҙ ерлегебеҙҙәге матур тамашалар ойошторола, район-ҡалаларҙа республикабыҙҙың йөҙөн күрһәтерҙәй халыҡ оҫталары, таланттары әҙерләнә икән, был мәҙәниәт учреждениеларының ярҙамсыһы булған Республика халыҡ ижады үҙәгенең матур хеҙмәте ул.


Тәтешлелә күренекле удмурттарҙы тәбрикләнеләр // Йәмғиәт | новости башинформ.рф\nТәтешлелә күренекле удмурттарҙы тәбрикләнеләр\n9:33, 10 апреля 2012 Йәмғиәт\nТәтешле районының Түбәнге Балтас ауылында хөкүмәт наградалары һәм почетлы исемдәре булған Башҡортостан һәм Удмуртия удмурттарының слеты үтте. Унда Балтас, Борай, Йәрмәкәй, Ҡалтасы, Кушнаренко, Тәтешле, Яңауыл райондарынан, Нефтекама ҡалаһынан һәм Удмурт Республикаһынан делегаттар ҡатнашты. Оло йәштәге ветерандарҙан тыш осрашыуға йәштәр — производство алдынғылары ла килде.\nТәтешле районының фольклор коллективтары ҡунаҡтарҙы икмәк-тоҙ, халыҡ бейеүҙәре һәм йырҙары менән ҡаршы алды. Делегаттар урындағы мәктәптә булды, ботаник баҡса һәм мәктәп музейы менән танышты, Бөйөк Ватан һуғышында һәләк булған һалдаттар обелискыһына веноктар һалды.\nТантана ауыл мәҙәниәт йортонда үтте. Байрамды Башҡортостан удмурттарының милли-мәҙәни үҙәге рәйесе Ренат Ғәләмшин асты. Сәләмләү һүҙе менән Тәтешле районы хакимиәте башлығы Дамир Әхмәтов сығыш яһаны. Тантана барышында һәр делегатҡа бүләктәр тапшырылды. Сара Түбәнге Балтас ауылының үҙешмәкәр артистары әҙерләгән байрам концерты менән тамамланды.\nТеги: милли сәйәсәт,наградалар


Башҡортостанда мәғариф буйынса республика август кәңәшмәһе үтте // Йәмғиәт | новости башинформ.рф\nБашҡортостанда мәғариф буйынса республика август кәңәшмәһе үтте\n15:07, 16 августа 2010 Йәмғиәт\nТрадицион республика август кәңәшмәһендә ҡатнашыусыларҙы быйыл ике районда – Саҡмағош һәм Бүздәктә ҡаршыланылар. Педагогтар форумында Башҡортостан Республикаһы Президенты Рөстәм Хәмитов, РФ мәғариф һәм фән министры урынбаҫары Иван Лобанов, БР Президенты ҡарамағындағы Дәүләт советнигы Сергей Лаврентьев, БР Хөкүмәте Премьер-министры урынбаҫары Зөһрә Рәхмәтуллина, республика министрлыҡтары һәм ведомстволары етәкселәре, юғары уҡыу йорттары ректорҙары, мәғариф бүлектәре начальниктары, төбәктең мәғариф учреждениелары директорҙары һәм педагогтары ҡатнашты.\nХәтерегеҙгә төшөрәбеҙ, уҡытыусыларҙың оло форумының “даими теркәлеү урыны” юҡ. Күсмә сара булараҡ, уны үткәреү мөмкинлеге бирелгән район һәм ҡалаларға педсовет үҫешкә импульс бирә. Ауыл һәм ҡалаларҙа мәктәптәр, балалар баҡсалары, юлдар төҙөлә һәм реконструкциялана, эргә-тирәләге территориялар төҙөкләндерелә. Бындай эштәр быйыл да башҡарылған. Педагогтар кәңәшмәһендә ҡатнашыусылар өсөн ике маршрут әҙерләнде. Көндөң беренсе яртыһында ҡунаҡтар белем биреү объекттары менән танышты, төшкө аштан һуң пленар ултырыш үтте.\nИҫәбе буйынса 14-се август кәңәшмәһен һис арттырмайынса халыҡ трибунаһы тип атарға мөмкин. Уҡытыусылар конференцияһы алдынан төбәк башлығы “Живой Журнал”дағы үҙенең блогы аша республика халҡына мәғариф өлкәһенә ҡағылышлы һорауҙарын, уй-теләктәрен ебәреү тәҡдиме менән мөрәжәғәт итте. Уларҙың иң мөһимдәре һәм көнүҙәктәре Рөстәм Хәмитовтың докладына инде. Блоггерҙар ҡағылған темалар күп төрлө ине — һәр кемгә яҡын, һөҙөмтәле, хәүефһеҙ һәм сифатлы белемдән алып – баҙар ихтыяжына яуап биреүгә тиклем.\nТармаҡ үҫешенең ошо һәм башҡа төрлө стратегик мәсьәләләрен республиканың закондар сығарыу һәм башҡарма власы, урындағы үҙидара, мәғариф идаралығы органдары вәкилдәре, мәктәп директорҙары, уҡытыусылар тикшерә.\nРеспублика кәңәшмәһендә башланған һөйләшеү район һәм ҡала кимәлендәге август кәңәшмәләрендә, педагогтар коллективтарында дауам ителәсәк.


Ҡапсыҡлы үрсем — Башҡорт Википедияһы\nҠапсыҡлы үрсем — Был ауырыу менән 6—10 көнлөк көпләнгән үрсем зарарлана. Ябай микроскоптан ҡарағанда күренмәй торған вирус өлкән ҡарышлауыҡтарға йоҡҡанда ауырыу май-июнь айҙарында башлана.\nКөндәр һалҡынайып, умарталар йылытылмаһа, күстә аҙыҡ етешмәһә, ауырыу көсәйә.\nАуырыуҙы барлыҡҡа килтереүсе вирус балда 30 көн, кәрәҙҙәрҙә — 80, һитәлә 100 көн һаҡлана. Вирус өлкән ҡорттарҙың тәнендә лә үрсей, тик бал ҡорттары бирешеп бармай, ауырымайҙар. Урындағы тоҡом ҡорттарының үрсеме лә был ауырыуға бик бирешеп бармай. Вирус варроатоз талпанының тәнендә лә яҡшы һаҡлана, һәм улар ауырыуҙы таратырға ярҙам итә.\nБал йыйыу осоро башланғас, ауырыу бер аҙ баҫыла, күп ваҡыт бөтөнләй туҡтала. Үрсем зарарланғанда көпләнгән кәрәҙҙә үлгән ҡурсаҡтар осрай. Үлгән үрсемдең күҙәнәк ҡапҡастары, бер-ике урындан тишелеп, аҫҡа эйелә. Үлгән ҡурсаҡтарҙы пинцет менән күтәреп ҡараһаң, шыйыҡса тултырылған ҡапсыҡты хәтерләтә. Шуның өсөн дә был ауырыуға ҡапсыҡлы үрсем тип исем биргәндәр. Тәүҙә үрсем һарғая, унан һоро төҫкә, һуңынан ҡуйы көрән төҫкә инә. Шул төҫтә кибә, ике яҡ осо күтәрелеп, йәш ай рәүешенә оҡшап ҡала. Ҡапсыҡлы үрсемдең еҫе булмай, уны Америка серегенән айырыуы ауыр түгел.\nУмарталыҡта ауырыуҙы булдырмаҫ өсөн, көслө бал ҡорто ғаиләләрен тоторға, ояларҙы яҡшылап йылытырға һәм етерлек күләмдә сифатлы аҙыҡ менән тәьмин итергә кәрәк. Дауалау маҡсатында ҡуян һәм ат ҡанынан алынған махсус сыворотка ҡулланыла.\nИнә ҡортто бер нисә көнгә ситлеккә ябып, һуңынан таҙа күстән алынған инәгә алыштырырға кәрәк.\nУмарталарҙы, бүлгес таҡталарҙы һәм башҡа әйберҙәрҙе 4 процентлы водород перекисы иретмәһе менән дезинфекциялайҙар. Бер квадрат метр таҡтаны дезинфекциялау өсөн, ярты литр иретмә алына. Кәрәҙҙәрҙе зарарһыҙлау өсөн дә 4 процентлы водород перекисы иретмәһе тәҡдим ителә. Ирегән балауыҙҙы зарарһыҙлау өсөн, уны утта 70 минут ҡайнатырға кәрәк.\nhttps://ba.wikipedia.org/w/index.php?title=Ҡапсыҡлы_үрсем&oldid=499361 ҡабул ителгән\nБыл бит һуңғы тапҡыр 05:16 10 май 2015 үҙгәртелгән.