Сәскәләр үҫтереү ѳсѳн - гѳл телен белеү кәрәк. Кушнаренко районы Ҡалтай ауылында йәшәүсе Муллаяновтар ғаиләһе тап шундай фекерҙә. Гөлдәрҙең телен аңлау серенә хәбәрсебеҙ Гүзәл Ишкинина ла төшөндө. Сәскәләрҙе кем яратмай!? Күҙҙең яуын алып ултырған сәскәләр үҫтереүсе ҡатын-...\n«Ҡурайсы» төркөмө Russian World Music премияһына тамашасылар тауыш биреүҙә еңеү яуланы\n«Ҡурайсы» төркөмө Russian World Music премияһына тамашасылар тауыш биреүҙә еңеү яуланы. Башҡортостандың халыҡ артисы Роберт Юлдашевтың «Ҡурайсы» төркөмө Рашен Уорлд Мюзик премияһына тамашасылар тауыш биреүҙә еңеү яуланы. Был турала премияның рәсми айтында әйтелә....\nКүмертау һәм Бәләбәй ҡалалары тиҙ үҫешеүсе биләмәләр статусын алыуы ихтимал\nБыл статус 10 йылға бирелә һәм тиҙ үҫешеүсе биләмәләге бөтә резиденттар өсөн һалым льготаларын, ҡуртым түләүе һәм страховкалау иғәнәләре буйынса тарифты кәметеүҙе күҙ уңында тота. Моноҡалаларҙа тиҙ үҫешеүсе биләмәләр булдырыуҙың төп маҡсаты —иҡтисадты үҙгәертеп ҡороуға бәйле. Республика Белорет,...\nӨлкән йәштә лә сәләмәт һәм әүҙем тормош алып барырға була ти, 82-се йәшен ваҡлаусы тренер Риф Әүхәҙиев. Уның физик формаһына хатта йәш егеттәр ҙә көнләшерлек. Риф Әүхәҙиев 25 йыл йәш, үҫмерҙәргә, егет-ҡыҙҙарға спорт һәм сәләмәт тормош алып барыу серҙәрен аса. Өфөнөң Комаров исемендәге балалар ижады...\nПриморье крайында Рәсәй һәм Һидостандың берлектәге «Индра-2016» күнекмәһе үтте. Унда Көнсығыш хәрби округтан 500 хәрби, 50 хәрби машина, пилотһыҙ самолеттар отряды, штурмлаусы, тикшереүсе һәм армия авиацияһы ҡатнашты. Рәсәй Хөкүмәте рәйесе тиҙҙән граждандарҙың килемдәре аҙайыуы...\nРеспубликала табиптарға ҡытлыҡ мәсьәләһе хәл ителмәй\nРеспубликала табиптарға ҡытлыҡ мәсьәләһе хәл ителмәй, тип белдерәләр Һаулыҡ һаҡлау тармағын күҙәтеү хеҙмәтенән. Ведомствоның төбәк идаралығынан ваҡ ҡалаларҙа хәлдең киҫкен тороуын хәбәр итәләр. Медицина йүнәлешендә белем алған йәштәр Өфөлә ҡалырға тырыша, “Ауыл табибы” программаһы ла ваҡ ҡалалар...\nРәсәйҙә Ҡораллы көстәргә көҙгө саҡырылыш башланды. Ил президенты Владимир Путин ошо туралағы Указға ҡул ҡуйҙы. Уға ярашлы, 1 октябрҙән 31 декабргә тиклем 18 йәштән 27 йәшкә тиклем граждандар хәрби хеҙмәткә алынасаҡ. Ҡораллы көстәргә 152 мең кеше саҡырыла. Владимир Путин Хөкүмәткә, субъекттарҙың...\nИшембай районында айыуҙар халыҡтың мал-тыуарын ҡыра\n1 аҙна эсендә генә йыртҡыстың тиҫтәгә яҡын малдарға ташланыу осрағы теркәлгән. Иң хәүефлеһе – айыуҙар ауылға үтә яҡын эйәләшкән, ә һунарсыларҙың хайуанды атыуға рөхсәте юҡ. Ауыл янындағы аҡлан хәҙер малдар өсөн генә түгел, кешеләр өсөн дә хәүефле. Бында айыуҙы хатта көндөҙ ҙә осратырға мөмкин, ти...\nӨфөлә интернационал урамында ҡулына бысаҡ тотҡан ир ҡулға алынды\nӨфөлә интернационал урамында ҡулына бысаҡ тотҡан ир ҡулға алынды. Шаһиттар әйтеүенсә, ул үҙен бик әҙәпһеҙ тотҡан, оятһыҙ һүҙҙәр ҡысҡырған. Үтеп барған машиналарҙы туҡтатып маташҡан, йәйәүлеләрҙе бысаҡ менән ҡурҡытҡан. Ведомствонан тыш һаҡ хеҙмәткәрҙәре ҡулға алғанда ул көс ҡулланып ҡарай. Әммә...\nБөгөн Октябрь проспектында бер ир автобус аҫтында ҡалып һәләк булды\nБөгөн Октябрь проспектында бер ир автобус аҫтында ҡалып һәләк булды. Яҡынса мәғлүмәттәр буйынса, ул юлды билдәләнмәгән урындан сыҡҡанШаһиттар ирҙең асарбаҡ булыуы ихтимал тип хәбәр итә. Юл хәрәкәте именлеге дәүләт инспекцияһы хеҙмәткәрҙәре тикшереү башланы. Үткән ял көндәрендә республикала 237...\nИлеш районында «Ауаз» башҡорт этник мәҙәниәте һәм заманса сәнғәт фестивале ойошторола. Фестивалдә үҙешмәкәр коллективтар, ғаилә династиялары һәм биҙәү-ҡулланма сәнғәте оҫталары, студенттар һәм профессиональ башҡарыусылар, шулай уҡ саҡырылған артистар ҡатнаша. Бейеү, вокаль, инструменталь,...\nӨфөлә Китап форумы\nБөгөн Өфөлә Рәсәйҙең китап берлеге, Башҡортостандың мәҙәниәт министрлығы һәм Әхмәт-Зәки Вәлиди исемендәге Милли китапхана менән берлектә Китап форумы уҙғара. Уның сиктәрендә республикала уҡыу инфраструктураһы үҫеше мәсьәләләре буйынса кәңәшмә үтте. Конгресс-Холл бинаһында уҙғарылған сарала...\nБөгөн Республика йортонда хеҙмәт алдынғыларына дәүләт наградалары тапшырҙы. Иҡтисад, социаль өлкә, мәғариф, һаулыҡ һаҡлау, мәҙәниәт, сәнғәт өлкәләрендә эшләгән иллегә яҡын хеҙмәт алдынғыһы һөнәри оҫталығы, күп йыллыҡ намыҫлы хеҙмәте өсөн наградалар, маҡтау ҡағыҙҙары менән бүләкләнде. Сергей...\nҠала хакимиәттәре тиҙйөрөшлө трамвай проектына ҡайтанан ҡайтырға ниәтләй\nҠала хакимиәттәре тиҙйөрөшлө трамвай проектына ҡайтанан ҡайтырға ниәтләй. Уны ғәмәлгә ашырыуға бер-нисә финанс ойошма кредит бирергә теләк белдергән. Ҡала хакимиәттәре маршрутты үҙгәртергә ниәтләй, шуға ла халыҡ яғынан ҡаршылыҡ булмаҫ, тип ышана улар. Линия Комсомол һәм Рәсәй урамдары аша үтәсәк...\nАмерикала тимер юлдағы аварияла бер кеше һәләк булған, 108 кеше йәрәхәтләнгән. Ҡала яны поезы станцияға етер саҡта тиҙлеген кәметмәгән һәм рельстан сығып платформаға бәрелгән. Ҡытайҙың Чжэцзян виләйәтендә ер ишелеү сәбәпле 5 кеше йәрәхәтләнгән. “Меги” дауылынан һуң яуған көслө ямғырҙар 400 мең...\nБашҡортостанда балалар араһында үҙ-үҙенә ҡул һалыусылар арта. Ҡурҡыныс исемлектә Өфө беренсе урында. Урал аръяғы райондарында ла хәл ҡатмарлы булып ҡала. Ошо турала бөгөн парламентта үткән түңәрәк өҫтәл ултырышында әйтелде.\nРәсәйҙә Ҡораллы көстәргә көҙгө саҡырылыш башланды. Ил президенты Владимир путин ошо туралағы Указға ҡул ҡуйҙы.Уға ярашлы, 1 октябрҙән 31 декабргә тиклем 18 йәштән 27 йәшкә тиклем граждандар хәрби хеҙмәткә алынасаҡ. Ҡораллы көстәргә 152 мең кеше саҡырыла. Владимир Путин Хөкүмәткә, субъекттарҙың...\nӨфөләге йорттарҙың береһендә электр тогының көсө артып китеү сәбәпле янғын сыға яҙған\nӨфөләге йорттарҙың береһендә электр тогының көсө артып китеү сәбәпле янғын сыға яҙған. Фатир, подъездарҙа лампалар шартлай, электр ҡоролмалары эшлектән сыға. Ә авария арҡаһында һыуытҡыс, микро тулҡынлы мейестәр, телевизоры янған кешеләр зыянды кем ҡайтарасаҡ тип баш вата. Елена Иванова 18...\nӨфөлә Зорге һәм Халтурин урамдары киҫелешендә күп ҡатлы йорт янды\nӨфөлә Зорге һәм Халтурин урамдары киҫелешендә күп ҡатлы йорт янды. Ҡара ҡуйы төтөн алыҫтан уҡ күренеп тора ине. Йорттоң барлыҡ ҡаттарын да ут ялмап алғайны. Һәләк булыусылар һәм йәрәхәтләнеүселәр тураһында хәбәр ителмәй. Зорге урамында автомобиль хәрәкәте тулыһынса туҡтатылды. Әлегә янғын...\nИнтернеттағы сираттағы хит\nИнтернеттағы сираттағы хит. Уға хатта полиция хеҙмәткәрҙәре лә көнләшерлек. Был малай полиция машиналарының махсус сигналдары булып ҡысҡыра ала. Уларҙы өйрәнергә күпме ваҡыт киткәндер,хәбәр ителмәй. Хәйер үҙегеҙ тыңлап ҡарағыҙ.\nТөбәктә ҡырағай, экзотик йәнлектәр үрсетеүселәр һаны йылдан – йыл арта\nТөбәктә ҡырағай, экзотик йәнлектәр үрсетеүселәр һаны йылдан – йыл арта. Тәү ҡарауға ғәҙәти генә күренгән шөғөл, тирә-йүндә хәүеф тыуҙырмаймы? Килдеғошовтар ярты йыл элек терпеләр һатып алған. Уларҙы Зәлиә Килдеғошова тәрбиәләй. Ошо ваҡыт эсендә был хайуандарҙың холоҡ-фиғелен...\nБашҡортостан мосолмандары Диниә назараты үҙенеү 100 йыллығын билдәләй\nБашҡортостан мосолмандары Диниә назараты үҙенеү 100 йыллығын билдәләй. Төп тантаналар киләһе йылда үтәсәк. Бер быуатлыҡ юбилей республиканың мосолмандары өммәһенең артабанғы маҡсаттарын да билдәләргә тейеш. Ошо турала бөгөн Өфөләге түңәрәк өҫтәлдә әйтелде.\nБөгөн Бөтә донъя йөрәк көнө\nРәсәйҙең төрлө төбәктәрендә ошо уңайҙан сәләмәтлек акциялары ойошторолдо. Өфө халҡы ла был саранан ситтә ҡалманы. Салауат Юлаев исемендәге баҡсала баш ҡала халҡы өсөн күсмә кардиологик модуль эшләне. Рәсәйҙә үлем осраҡтарына килтергән сирҙәрҙең араһында йөрәк-ҡан системаһы ауырыуҙары беренсе...


Башҡорт теле көнө! | ГТРК «Башкортостан» — Новости Уфы и РБ\n16 декабря 2019 — 17:02\nБашҡорт телен яҡлау һәм үҫтереү тирәләй берләшеү өлгөһөн күрһәтте был көндәрҙә Башҡортостан. Радий Хәбиров Указы менән 14 декабрь “Башҡор теле көнө” тип иғлан ителде. Яҡташтарыбыҙ ғына түгел ситтә йәшәгән милләттәштәребеҙҙе лә уртаҡ миссия тирәләй берләштерҙе ул.\nБашҡорт теле көнөн 14 декабрҙә билдәләү осраҡлы түгел. Тап ошо көндә күренекле башҡорт шағиры, мәғрифәтсе Мифтахетдин Аҡмулла тыуған. Уның мираҫы, ижади эшмәкәрлеге һәм тормош юлы башҡорт теле дрестәрендә өйрәнелә. Дата уңайынан ойошторолған тәүге асыҡ дәрестә теләгән һәр кем онлайн ҡатнаша алды.\nДәрестә уҡытыусылар менән күҙмә-күҙ ултырырға теләгәндәр иһә Башҡорт дәүләт педагогия университеты эргәһендәге майҙанда йыйылды. Яңы байрам иртәһен ошондай асыҡ дәрестән башлауҙы йыл да ҡабатланыр матур йолаға әйләндереү ниәте бар.\nБелемлелекте арыҫландан көслө батыр, тип баһалаған бөйөк Аҡмулланың иҫтәләгенә хөрмәт күрһәтеп уның һәйкәленә сәскәләр һалғандан һуң Республика хөкүмәте, Башҡорт дәүләт педагогия университеты уҡытыусылары һәм студенттары, йәмәғәтселек вәкилдәре лә асыҡ дәрескә ҡушылды.\nДәрестә телдең бар нескәлектәрен белгән әҙиптәр ҙә, башҡортса бер генә һүҙ белергә теләгәндәр ҙә ҙур теләк менән ҡатнашты. Башҡорт теле көнөн рәсми билдәләүҙе улар көтөп алынған һәм ваҡытлы ваҡиға тип таный.\nОшо уҡ ваҡытта Өфөләге “Торатау” Конгрес-Холында район һәм ҡала башҡорттары ҡоролтайҙары етәкселәре Берҙәм башҡорт теле дәресендә ҡатнашты. Башҡорт теле көнөн рәсми теркәү тәҡдимен быйыл йәй, бишенсе йыйынында әйтеп ишеттергән Бөтә донъя башҡорттары ҡоролтайы 2020 йылды Башҡорт теле йылы тип иғлан итте. Республика башлығы был тәҡдимгә лә риза. Радий Хәбировтың муниципаль район һәм ҡала округтары башҡорттары ҡоролтайы етәкселәре менән осрашыуы йылы һәм ихлас аралашыу майҙанына әйләнде.\nТөбәктәрҙә бойомға ашырылған ыңғай тәжрибәне республика күләмендә ҡулланыу, идеяларҙы ғәмәлгә ашырыу йәһәтенән индерелгән өс йөҙҙән ашыу тәҡдимден бер–ике тиҫтәһе генә түңәрәк өҫтәл артындағы уртаҡ кәңәшкә сығарылды.\nРеспубликала полилингваль гимназиялар менән бер рәттән фәнни фекер нығытҡан белем йорттарын булдырыу, Башҡортостандың төнъяҡ-көнбайышында “Без башҡортлар” этномәҙәни үҙәген асыу, “Айыҡ ауыл” конкурсын республика күләменә сығарыу, ауылдарға мәҙәниәт белгестәрен йәлеп итеү, ауыл тренеры программаһын бойомға ашырыу – быларҙың барыһы ла Республика башлығының йыллыҡ мөрәжәғәтендә әйтелгән үҫеш һәм берҙәмлек идеяларын хуплай.\nБөгөн республикала башҡорт телен һаҡлау, яҡлау һәм үҫтереү буйынса эҙмә-эҙлекле эш алып барыла. Бөтә Рәсәй медиахолдингы ла туған телдәргә айырым иғтибар бирә. “Башҡортостан” телерадиокомпанияһы эфирында Башҡорт телен һаҡлау һәм үҫтереү фонды менән берлектә махсус проект бойомға ашырылды.\nТуған телдең яҙмышын быуындар күсәгилешлеге менән халыҡтар берлеге хәл итә. Был йәһәттән тел белгестәре йәш быуынға өмөт бағлай. Йәштәр иһә республикала ойошторолған яңы байрам уңайынан күмәк ял итеү майҙансыҡтарында “Башҡорт телен яратам” тигән күңелле программала ҡатнашып туған телгә ҡыҙыҡһыныу һәм ихтирам тойғоһон дәлилләне.


“Халыҡ менән бергә булғанда ғына эш бара” » "Урал" гәзите\nРәсәй Президенты Владимир Путин 2012 йылдың июнендә Муниципаль үҙидаралыҡ хеҙмәткәрҙәре кѳнѳн билдәләү тураһында Указға ҡул ҡуя. Законды тормошҡа ашырыу маҡсатында, Башҡортостан Республикаһы Президенты Рѳстәм Хәмитов 2013 йылдың 2 апрелендә “2013 йылда Урындағы үҙидара кѳнѳнә арналған сараларҙы Башҡортостан Республикаһында үткәреү тураһында”ғы бойороҡҡа ҡул ҡуйҙы. Бойороҡҡа ярашлы, байрам муниципаль башланғыстарҙа, республика кимәлендә үткәрелә. Шулай итеп, ике йыл рәттән муниципаль үҙидаралыҡ хеҙмәткәрҙәре һѳнәри байрамдарын билдәләй.\nӘлеге ваҡытта Башҡортостанда 895 муниципаль үҙидаралыҡ бар, шул иҫәптән 9 ҡала округы, 54 муниципаль район, 14 ҡала һәм 818 ауыл хакимиәттәре. Беҙҙең районда 1 ҡала һәм 20 ауыл хакимиәте эшләй.\nБѳгѳн тормошобоҙҙо муниципаль үҙидаралыҡ органдарынан тыш күҙ алдына ла килтереп булмай. Был ѳлкә халыҡты дәүләт менән бәйләнештә тотҡан звено булып тора. Ошо хаҡта Асы ауыл Советы ауыл биләмәһе хакимиәте башлығы Фәрхәнә Яҡуп ҡыҙы Сәлимйәнова менән әңгәмә тәҡдим итәбеҙ.\n- Фәрхәнә Яҡуп ҡыҙы, элек Һеҙҙә, хакимиәт башлығы булып эшләрмен, тигән уй тыуғаны булдымы?\n- Әсәйем ауырып киткәс, ауылға ҡайтырға булдыҡ. Ул саҡта ауылда сельсовет тирәһендә берәй эш булһа ине, тип теләнем. Шулай итеп, ауылға ҡайтҡас, 2005 йылда Асы ауыл хакимиәтендә ер тѳҙѳүсе белгес булып эшкә урынлаштым. 2006 йылда Асы менән Мулдаҡай ауыл хакимиәттәрен берләштерҙеләр. Шул уҡ йылда эштәр идарасыһы итеп ҡуйҙылар. 2008 йылдың 1 апреленән ауыл хакимиәте башлығы итеп һайландым.\n- Муниципаль хеҙмәткәр булып эшләүе еңелдән түгел, сѳнки урындарҙа тѳп яуаплылыҡ үҙидаралыҡ органдарына йѳкмәтелгән...\n- Эшебеҙ, бер яҡтан, абруйлы булһа ла, икенсе яҡтан, ҙур яуаплылыҡ талап итә. Кешеләрҙе яратып, ҙур ғаиләң итеп күреп, шатлығында ла, ҡайғыһында ла бергә булһаң ғына, эш бара.\n- Үҙидаралыҡтарға ҙур вәкәләттәр бирелгән, тип бара етәкселәр. Был ысынбарлыҡҡа тап киләме?\n- Вәкәләттәр бирелгән, тип әйтеүҙәре дѳрѳҫ. Әммә дотацияла ултырғас, үҙебеҙ теләгәнсә генә эшләп булмай. Бюджетҡа ҡарап торабыҙ. Дәрт бар ҙа ул, тик уй-ниәттәрҙе тулыһынса тормошҡа ашырыу ѳсѳн мѳмкинлектәр сикләнгән.\n- Муниципаль үҙидаралыҡ хеҙмәткәрҙәре байрамын булдырыуҙы нисек ҡабул иттегеҙ?\n- Бѳтә һѳнәр кешеләренең дә байрамдары бар, беҙҙеке лә булырға тейештер инде. Байрамыбыҙҙы булдырғас, беҙгә лә иғтибар тәтеп ҡалды. Хәҙер байрам айҡанлы элекке хеҙмәткәрҙәребеҙҙе саҡырып ҡотлайбыҙ, быға тиклем уларҙы Ололар кѳнѳндә генә тәбрикләй инек.\nМин белгәндән Асы ауыл Советында хакимиәт башлығы булып Әүзәр Мѳхтәр улы Искәндәров эшләне. Дамира Әхмәтшәриф ҡыҙы Ғарипова 30 йылдан ашыу ғүмерен ошо ѳлкәгә арнаны - тәүҙә секретарь, аҙаҡ эштәр идарасыһы булды. Шәйхетдин Мѳхѳтдин улы Ғайфуллин тәүҙә Мулдаҡай ауыл хакимәте башлығы йѳгѳн тартты. Асы менән Мулдаҡай хакимиәттәрен берләштергәс, Асы ауыл хакимиәте башлығы вазифаһында хаҡлы ялға сыҡты. Мулдаҡай ауыл хакимиәтендә Ғәлиә Шѳғәйеп ҡыҙы Полякова, Шәрифулла Фәхретдин улы Мѳхәмәтйәров хакимиәт башлығы булып эшләп киткән.\nҒәтиә Кинйәбай ҡыҙы Сәлимйәнова Асы хакимиәте башлығы вазифаһын башҡарған осор үҙе бер яҡты тарих булып ҡалды. Ул эшенә бѳтә йѳрәген бирҙе. Ғәтиә апай иҫән саҡта уның менән кәңәшләшеп эшләнек. Беҙҙең ѳсѳн үрнәк булды. Хәҙер һағынып иҫкә алырға ғына ҡалды. Шулай уҡ бѳгѳн арабыҙҙан киткән хакимиәттең эштәр идарасыһы Фәниә Нәҙербай ҡыҙы Кәбированы ла ауыл халҡы әле лә яҡты хәтирәләр менән иҫкә ала. Мәрхүмә оҙаҡ йылдар Ноҡат ауыл хакимиәтендә эшләп, аҙаҡ беҙҙән хаҡлы ялға китте.\n- Кем ул муниципаль үҙидаралыҡ хеҙмәткәре?\n- Ҡануниәт буйынса, 18 йәше тулған, биографияһы таҙа булған һәр кем был ѳлкәлә эшләй ала. Беҙҙең хеҙмәттә түҙемле, сабыр булырға, халыҡты тыңлай белергә кәрәк. Хакимиәткә кешеләр күп осраҡта үҙҙәрен борсоған һорауҙары менән килә. Беҙҙә справка биреү буйынса тотҡарлыҡтар юҡ, шунда уҡ әҙерләп бирәбеҙ. Ҙур йомоштары буйынса ҡалаға ла йѳрѳргә тура килә.\n- Ҡатын-ҡыҙға был йѳктѳ тартыуы ауыр түгелме?\n- Ысынлап та, хакимиәт башлығы вазифаһы ир кешенең эше. Ҡатын-ҡыҙға ауырғараҡ тура килә, сѳнки ѳйѳндәге донъя мәшәҡәттәре лә уның иңендә ята. Ә ир-ат иһә электән йылы аштан сығып китә, йылы ашҡа ҡайтып инә. Шулай ҙа коллегаларымдан ҡалышмай, эште урынына еткереп алып барырға ынтылам. Яуаплы бурыс йѳкмәтелгәс, халыҡтың, депутаттарҙың ышанысын аҡларға тырышам. Советтағы урынбаҫарым Хәлит Хәмит улы Дәүләтбаев, депутат һәм Асы ауылы старостаһы Әлтәф Иҙрис улы Түлебаев, депутат һәм Исҡушты ауылы старостаһы Флүзә Хѳснѳтдин ҡыҙы Вәлиева, Берештамаҡтан депутат Рәлиф Рафаэль улы Рафиҡов үҙ иңдәренә алған йѳкләмәләрҙе намыҫ менән атҡара, минең тѳп ярҙамсыларым булып тора. Беҙҙең хакимиәт мәктәп, амбулатория, мәҙәниәт йорто, музей, китапхана, “Асы” шифаханаһы һәм башҡа учреждение-ойошмалар менән тығыҙ бәйләнештә эшләй.\nИң мѳһиме - ғаиләлә тылың ныҡ булһын. Минең тормош иптәшем эшемде аңлап ҡабул итә.\n- Етәксе булырға теләгәндәр күп тә ул, тик һәр кем был йѳктѳ тарта алмай бит...\n- Эйе, тырыш, егәрле, яуаплы кеше генә ауыл хакимиәте башлығы булып эшләй ала. Минең телефон һандарым һәр бер кешелә бар. Халыҡ тәүлек әйләнәһенә шылтырата ала. Шулай булырға тейеш тә. Тѳндә шылтыратһалар ҙа үпкәләмәйем, тыныс ҡына тыңлайым. Кеше кемгәлер ышанырға, таянырға, ярҙам һәм аңлау табырға тейеш. Шуны әйтер инем - халыҡ менән бергә булғанда ғына эш бара.\nМѳмкинлекте файҙаланып, байрам айҡанлы бѳтә коллегаларыма ла тынғыһыҙ эштәрендә уңыштар, сабырлыҡ, һаулыҡ теләйем.\n- Фәрхәнә Яҡуп ҡыҙы, һеҙҙе һәм райондың бѳтә муниципаль үҙидаралыҡ хеҙмәткәрҙәрен һѳнәри байрамығыҙ менән ҡотлайбыҙ. Эшегеҙҙә - уңыштар, ғаиләгеҙгә именлек теләйбеҙ.\n- Әңгәмәгеҙ ѳсѳн рәхмәт.


Чехия самолеттары Башҡортостанда урындағы авиалинияларҙы үҫтерергә ярҙам итәсәк\n2 Декабрь 2009, 11:42\nБашҡортостанда эске һәм төбәк авиалиниялары буйынса пассажир йөрөтөүҙәр үҫтереләсәк. Беренсе ошондай рейс Өфөнө Башҡортостандың Урал аръяғы баш ҡалаһы Сибай менән бәйләйәсәк. Чехиянан яңы 19 урынлыҡ L-410 UVP — E 20 самолеты килде лә инде, унда урындағы линиялар буйлап осоштар яһаласаҡ.\n”Өфө” Халыҡ-ара аэропорты” асыҡ акционерҙар йәмғиәтенән хәбәр итеүҙәренсә, яҡын арала республика тағы бер L-410 самолеты аласаҡ. Өфөнөң дүрт пилоты әлеге ваҡытта ошо турбовинтлы һауа судноһы етештерелгән Чехияла уҡыу үтә.\nКуновице ҡалаһының Aircraft Industries авиатөҙөлөш предприятиеһы белгестәре әйтеүенсә, был самолет яҡшы осоу-техник сифаттарға эйә, заманса авионика менән йыһазландырылған, ышаныслы һәм төрлө климат, географик һәм метеорологик шарттарҙа файҙаланыла, яһалма полосаға һәм ергә ултыра ала.\nХәҙер Сибай һәм Нефтекама аэропорттары инфраструктураһы яңы типтағы самолеттарҙы ҡабул итеүгә әҙерләнә, Өфөнө Урал һәм Волга буйы ҡалалары менән бәйләйәсәк осоштар программаһы эшкәртелә.\nЧехия самолетында тәүге күнекмә осош декабрҙә үк планлаштырыла. Ә Сибайға регуляр рейстар март тирәһендә башланасаҡ.


Урал Килсенбаев: «Ғәли Соҡоройҙоң исеме Аҡмулла менән тиң торорлоҡ» - kurultai.ru\nБашҡорт әҙәбиәтеЯңылыҡтарМәғариф ТарихБашҡорт тарихы йылыБашҡорт теле йылыҠоролтай тауышыКалендарь Радий ХәбировМифтәхетдин АҡмуллаТәтешле районыБашҡорт мәҙәниәте көндәреСалауат ЮлаевӨфөТөньяҡ-көнбайыш башҡорттарыБашҡорт ырыуҙарыБашҡорттар - донъяла РФ башкорттарыДиалектБашҡорт теле\nУрал Килсенбаев: «Ғәли Соҡоройҙоң исеме Аҡмулла менән тиң торорлоҡ»\n8 ғинуар, 16:44\nБөгөн Тәтешле районында күренекле башҡорт шағиры, мәғрифәтсе һәм дин әһеле Ғәли Соҡоройҙоң тыуыуына 195 йыл тулыуға арналған саралар шәлкеме үтте. Табын башҡорттарынан сыҡҡан данлыҡлы шәхестең исемен мәңгеләштереү байрамында Республика хөкүмәте вәкилдәре, Бөтә Донъя башҡорттары ҡоролтайының башҡарма комитеты ағзалары, тарихсылар, Кейековтар нәҫеленең вариҫтары ҡатнашты.Үрге Тәтешле ауылындағы яңы урамдарҙың береһенә Ғәли Соҡорой исеме бирелде. Ошо уҡ урамда башҡорт мәғрифәтсеһенә таҡтаташ урынлаштырылды.\n«Тарихсы Салауат Хәмиҙуллин иҫкә төшөрөүенсә, 1937-се йылда Башҡортостан Республикаһының өлкә комитеты сәйәси золомға тарттырылғанда, уларға тағылған ғәйепләүҙең береһе — тап Ғәли Соҡоройҙоң ижадын мәктәп программаһына кертеү ине. Ошо ваҡиғанан алып был шәхестең исеме тарихтан юйыла барҙы. Шуға күрә бөгөн яңғыраған фекерҙәрҙең иң мөһиме—Ғәли Соҡоройҙоң тарихи әһәмиәте әле булһа ла баһаланып бөтмәгән. Быйыл беҙ был исемде тергеҙә башлайбыҙ һәм быйылғы саралар—ул Ғәли Соҡоройҙоң 200 йыллығына арналған күләмле байрамдың нигеҙе генә. Был саралар бик юғары кимәлдә үтергә тейеш, сөнки Ғәли Соҡоройҙоң исеме Мифтәхетдин Аҡмулла кеүек данлыҡлы мәғрифәтселәрҙең исемдәре менән тиң яңғырарға тейеш»,— тип билдәләне таҡтаташты асыу тантаһында Республика Башлығы Аппараты етәксеһе урынбаҫары Урал Килсенбаев.\nМөхәммәтғәли Кейековтың тыуған ауылында — Иҫке Соҡорҙа иһә Ғәли Соҡоройҙоң йорт-музейы эшләп килә. Бөгөн уның бинаһында ла билдәле яҡташҡа арналған таҡтаташ асылды, ҡунаҡтар экспозиция менән танышты.\n«Ғәли Соҡоройҙоң шәхесендә башҡорт халҡының асылы, иң яҡшы сифаттары сағылған. Ғәли Соҡорой —үҙ шәхесен, үҙ тормошон үҙе төҙөгән кеше. Ауырлыҡтарға ҡарамай, ул үҙе һайлаған дин, шиғриәт һәм мәғрифәтселек юлына тоғро булып ҡала. XIX быуатта башҡорт мәҙәниәте, Рус дәүләтенә ҡушылғансы башҡорт халҡының тарихы тураһында мәғлүмәттең 60 процентын беҙ тап Ғәли Соҡорой әҫәрҙәре аша беләбеҙ. Уның шәхесе әле лә Башҡортостандың ошо райондары өсөн рухи терәк булып тора, уға тоғро булып ҡалайыҡ. Был шәхестең мираҫы әле баһаланып бөтмәгән. Ғалимдар алдында уның әҫәрҙәрен заманса әҙәби башҡорт теленә тәржемә итеп, аңлатып, халыҡҡа еткереү бурысы тора»,— тип белдерҙе ғалим, доцент, филология фәндәре кандидаты Искәндәр Сәйетбатталов.\nТәтешле районында үткән саралар шулай уҡ Ғәли Соҡоройҙоң улы, башҡорт милли хәрәкәтенең әүҙем ҡатнашыусыһы Ғәрифулла Кейековтың тыуыуына 160 йыл тулыуға арнаып үтте. Тарихсы Салауат Хәмиҙуллин билдәләүенсә: «Ғәрифулла Кейеков беренселәрҙән булып «башҡортса яҙыу» тигән төшөнсәне ҡулланышҡа индереп, яҙма башҡорт теленә мохтажлыҡ булдырып, милләт булараҡ башҡорттарҙы яңы баҫҡысҡа күтәргән кешеләр рәтендә торған».\nБөтә донъя башҡорттары ҡоролтайының башҡарма комитеты ағзаһы, шағирә һәм журналист Лариса Абдуллина байрамда ҡатнашыусыларға Ғәли Соҡоройға арналған «Мәғрифәтсе» исемле яңы шиғырын тәҡдим итте.\nТөн ҡараһын бүлеп, шәмдәр яна -\nОҙон көнгә һыймаҫ уй-ғәмен\nТеркәй Ирәктенең ғалим улы,\nКиләсәккә яҙған сәләмен.\nТәсбих тартып, ҡулға ҡәләм алған\nМайҡы бейҙең затлы вариҫы.\nМеңәр йыллыҡ шәжәрәләр, тарих -\nҺеҙ бит урман башҡорттары ерҙә,\nУрман-урман һеҙҙең шәжәрә.\nТуғанлашҡан бында Балыҡсылар,\nЙәлдәк, Ғәйнә, Ҡайпан һәм Гәрәй.\nКем һуң белә ерҙең тыныс мәлен?\nКемдәр белә илдең һил сағын?\nМаяҡ булыр һәр бер болғауырҙа\nМәғарифтың янған усағы.\nМәғрифәтсе яҙған хитап һүҙен\nМилләттәше йәндә ойотмаҫ.\nҺеҙ - аҫаба башҡорт ошо ерҙә!\nҺеҙ бит урман башҡорттары илдә!\nОшо хаҡта, вариҫ, онотма!\nЫрыуҙашын, гүйә, барлағандай,\nСоҡоройҙоң яңғырай ораны:\n— Шәжәрәңде, ҡыҙым, беләһеңме?\nЫрыуың кем һинең, уланым?\nТөн ҡараһын бүлеп усаҡ яна,\nОсҡондары оса Йыһанға!\nМилли асыл изге хәҡиҡәткә -\nХалыҡ хәтеренә буйһонған!


“Хәҡиҡәт – ул Аллаһы Тәғәлә” » "Йәшлек" гәзите\nГазета "Йәшлек" » Новости » Иман » “Хәҡиҡәт – ул Аллаһы Тәғәлә”\nБөгөн дин белгестәре шул тиклем күбәйеп китте, хатта кем хаҡ, кем яңылыш һөйләгәнен дә айырырлыҡ түгел. Ғәмәлдә ниндәй ул хаҡ дин? “Бохарала – дүрт, Ташкентта – дүрт, Сүриәлә ике йыл белем эстәп, 30 йылдан ашыу имам булып эшләп, назаратҡа етәкселек итеп тә әле исламдың “И” хәрефен дә белмәйем”, – тип үҙен бик баҫалҡы баһалаған Башҡортостан мосолмандары Диниә назаратының баш мөфтөйө Нурмөхәмәт хәҙрәт НИҒМӘТУЛЛИН менән әңгәмәне ошо һорауҙан башланыҡ.\n– Ысынлап та, бөгөн бөтөнөһө лә дин буйынса белгес була ла китә. Борон-борондан был өлкәлә айырым ниндәйҙер мәғлүмәт биреү менән халыҡ араһында танылған, билдәле ғилем кимәленә еткән кеше генә шөғөлләнгән. 70 йыл дауамында дин өйрәнеү туҡталып торҙо, өҫтәүенә, башҡа диндәрҙә донъя буйынса бер рухи етәксе бар, ә мосолмандарҙа юҡ. Шуға күрә бер дәүләттә бер фекер йәшәй, икенсеһендә – икенсе. Бынан тыш, динде аңлау ҙа заман менән бергә бара. Исламдың үҫешенә әле ҡаршылыҡтар бик күп һәм, юғары ғилми кимәлдәге дини шәхестәребеҙ юҡлыҡтан файҙаланып, динебеҙгә төрлө-төрлө, ҡырын-мырын фекерҙәр индереү бара. Был бик оҙайлы мәсьәлә һәм бөтә донъяға билдәле динде аңлаусы бөйөк ғалимдар, етәкселәр әҙерләү бик оҙаҡ ваҡыт талап ҡылыр тип уйлайым.\nБәйғәмбәребеҙгә с.ғ.с. бер ғәрәп килә лә, йә, рәсүлулла, миңә исламды өйрәт, мәғлүмәт йәннәткә инерлек миҡдарҙа ғилем булһын, ти. Мөхәммәт с.ғ.с. уға, иң беренсе иман килтер, унан һуң биш ваҡыт намаҙ уҡы, рамаҙан айында ураҙа тот, хәлеңдән килә икән – зәҡәт бир, хаж ҡыл, ти. Ошо ғәмәлдәр – исламдың биш терәге. Беҙ ошо төп терәк тирәһендә генә әйләнергә тейешбеҙ. Бөгөн динде, ҡылды ҡырҡҡа ярған шикелле, ваҡлап, төрлө өлөштәргә бүлгеләйҙәр. Христиандарҙа һәр прихожандың үҙенең дине тураһында төрлө фекер йөрөткәнен ишеткәнем юҡ. Ә беҙҙең ислам хаҡында шул тиклем фекерҙәр күп – һәр береһе ғалим.\nРәсәйҙә ислам тарихы мең йылдан ашыу дауам итеп, ошо дәүер эсендә динебеҙ төрлө һынауҙар үткән. Бөгөн дә уны тупик юлға борор өсөн нигеҙле, финанс йәһәтенән ярҙам алған хәрәкәттәр күп. Әммә хәҙрәти Аҡмулланың шиғырына мөрәжәғәт итһәк, алтынды нәжескә буяу менән, уның заты китмәҫ, тигән шикелле, исламды нисек кенә насарларға, ҡараға буярға тырышмаһындар, Ҡөрьән Кәрим һаҡлана, бәйғәмбәребеҙ хәҙистәре һаҡлана һәм ошо динебеҙҙе урта юлдан алып барыу хәрәкәте туҡтамай. Күпселек илдәр ошо юлға ҡушылып килә, был, әлбиттә, исламдың алға барыуына этәргес булыр һәм йәштәребеҙ ҙә әкренләп, бәлки, аңларҙар тигән өмөт менән йәшәйбеҙ. Беҙгә шул юлдан сығырға ярамай. Әллә ҡайҙан килгән ағымдар файҙа килтермәй, киреһенсә, башыбыҙҙы бутай, юлыбыҙҙы бора, йәштәребеҙҙе дөрөҫ фекерләү юлынан ситкә алып китеү хәүефен тыуҙыра. Халыҡта бик тапҡыр әйтелгән мәҡәл бар: ағас башын ел борор, әҙәм башын һүҙ борор, тигән. Күңелебеҙҙә рәхимлек, шәфҡәт, мәрхәмәт ятмай, дин тураһында ғилми миҡдарҙа фекер етмәй тороп фекер йөрөтөү урынһыҙ була һәм ул шул тиклем ҙур зарар килтереүе мөмкин.\n– Барлыҡ ҡоролоштарҙағы кеүек үк, диндә лә идеология төп бағана булып тора. Әммә идеология менән идеология араһында ла айырма бар...\n– Әлбиттә, хәҡиҡәт ул – Аллаһы Тәғәлә. Бәйғәмбәребеҙҙең с.ғ.с., өммәтемдең төрлө-төрлө фекерҙә булыуы – ул Аллаһы Тәғәләнең рәхмәте, тигән һүҙҙәре лә бар. Тәбиғәт тә бит төрлө-төрлө. Беҙҙең фекерҙәребеҙ ҙә төрлөсә. Аллаһы Тәғәлә, һәр ғилем өҫтөндә ғилем бар, тигән. Ғилем туҡталмай, алға бара. Ләкин ошо ғилемде аңлатырлыҡ остаздар булырға тейеш. Ҡайҙа беҙҙең шул фекерҙәрҙе аңлатырлыҡ ғалимдарыбыҙ?\nИслам – ул ғилем дине, туҡтатып ҡуйыу мөмкин түгел. Уға кемдәр килә – ошо ғилемгә өлөш индергән, ғилемгә эйә булған кешеләр. Ябай кешеләр әле күп нәмәне аңлап та бөтмәй. Ни өсөн? Сөнки донъя алға барыу менән Ҡөрьәндә булған хикмәт асыла бара, асыла бара һәм артабан да асылыуы дауам итәсәк. Ә инде ахырғы дин булараҡ, унда барлыҡ боронғо китаптарҙың хөкөмдәре еренә еткерелгән һәм ул ҡиәмәткә хәтлем барасаҡ. Ләкин ул барыбер кемгәлер оҡшамай: хаҡлыҡ, хәҡиҡәт менән һәр ваҡытта ла көрәш барған, барасаҡ. Шайтан йоҡламай һәм шул уҡ ваҡытта ғилем алға барыу менән донъяла әҙәм балаһының аҡылына нисек тәьҫир итеү мәсьәләләре лә туҡтамай. Хәҙер бәйләнеш шул тиклем тиҙ үҫешә, интернеттан, тегенән-бынан мәғлүмәт алалар, ләкин улар беҙҙең ошо идеологияға тап киләме, унда яҙып ултырған кеше кем ул, беҙҙең дуҫмы, дошманмы, әллә фекеребеҙҙе икенсе яҡҡа борамы – быларҙы иләк аша үткәреү юҡ. Бәйғәмбәр с.ғ.с., һеҙ динде аҡыллы, әхлаҡлы, ғилемле кешенән алығыҙ, тигән. Шуға һәр бер фекерҙе хәҡиҡәт тип ҡабул итергә ярамай: һәр ялтыраған нәмә алтын түгел.\nАллаһы Тәғәлә һәр беребеҙгә лә аҡылыбыҙҙы эшкә егеп, барыр юлыбыҙҙы билдәләп, дингә алып барған ваҡытта, Хөкүмәттең дә үҙенең айырым талаптары бар – ул да үҙенең закондарын сығара. Беҙҙең дини тормош та шул ҡанунға муафиҡ булырға тейеш. Шул уҡ ваҡытта Аллаһы Тәғәлә, ватанды һөйөү – ул имандың бер өлөшө, тигән. Ошо ватаныбыҙға зыян килтерә торған эш алып барырға, киләсәгебеҙ булған йәш быуынды аҙаштырып, әллә ниндәй аҡыл-фекер керетергә тейеш түгелбеҙ. Тыуған ерҙән башҡа беҙҙең еребеҙ юҡ. Ошо ерҙә меңәр йыл ҡартатайҙарыбыҙ йәшәгән, һәм уның үткәне лә, бөгөнгөһө лә, киләсәге лә беҙҙең выжданыбыҙҙа. Аллаһы Тәғәлә беҙҙе ер йөҙөнә хәлифә – урынбаҫар итеп яралтҡан икән, ошо ерҙе матурлау ул мосолманлыҡ өсөн дә яуаплылыҡ. Ислам – ул донъяға торба аша түгел, ә киң ҡараш талап итә, ул – йәшәү рәүеше. Бөгөн илгә, заманға, ғилемгә, киләсәк быуындарға файҙалы ғәмәлдәр атҡарабыҙ икән – шул була ислам.\n– Динде, йәшәү рәүеше, тип белдерҙегеҙ, кемдер уны йолалар, традициялар, ғөрөф-ғәҙәттәр берлеге тигән билдәләнешкә тап килә тип раҫлай. Бәғзе бер диндарҙар элек-электән килгән йолаларыбыҙҙа мәжүсилек күреп, ундай байрамдарға йөрөүҙән ҡырҡа баш тарта. Ауыл ерендә бындай байрамдар – халыҡты берләштереп, туплап тороусы сараларҙың береһе. Ә бына диндарҙар уларҙа ҡатнашыуҙан баш тартһа, был бит халыҡтан ситләшеүҙе аңлата түгелме?\n– Йолаларыбыҙ элек-электән килгән, улар һаман да дауам итә икән, уларҙы дингә ҡаршы килә тип әйтеү ҙә, бөтөн нәмәгә дини күҙлектән генә ҡарау ҙа тоғро түгел. Бәйғәмбәр с.ғ.с. Мәккәнән Мәҙинәгә килгәс, ундағы хөрмә ағастарын ҡул менән һеркәләндереүҙәрен күрә. Һеҙ быны эшләмәһәгеҙ нисек булыр икән, ти. Тегеләр быны тыңлағандар, һөҙөмтәлә емеш аҙ ғына булған. Шунан бәйғәмбәр с.ғ.с., мин дин буйынса нимә бойорһам, шуны эшләгеҙ, донъяуи эштәрҙә үҙегеҙ белгес, тигән. Шуның өсөн ниндәйҙер йолаларҙы дингә тап килмәй тип нисек туҡтатаһың? Ул бит электән килгән, халыҡ йыйылып, фекер алышып, аралашып үҙҙәренә ниндәйҙер шатлыҡ-ҡыуаныс таба икән, ни өсөн уға дин ҡаршы булырға тейеш?\nБеҙҙең дини байрамдар улай күп түгел, йома көн, ике ғәйет – дини байрам. Бынан башҡа ла ниндәйҙер төрлө-төрлө ойошмалар, фекер алышыуҙар бар. Уларға бит дин ҡаршы торорға тейеш түгел. Мәҫәлән, һабантуйҙа, халҡыбыҙ яҙғы баҫыу эштәренән һуң йыйылышып, спорт уйындарында ҡатнашып, йырлап-бейеп, күңел асҡан матур сарала, халыҡҡа вәғәз һөйләүҙең һис зыяны юҡ. “Что мусульмане считают прекрасным, то и для Аллаха является прекрасным”, – тиелгән хәҙис тә бар. Ғөрөф-ғәҙәт, әгәр ҙә ул Аллаһы Тәғәләнең берлегенә, бәйғәмбәрҙең хаҡлығына, хәләлде хәрәмгә әйләндереп, хәрәмде хәләлгә әйләндереүгә юл ҡуймай икән – ул йәшәй. Беҙҙә Ҡөрьән мәжлестәре ойошторола. Үҙҙәрен ғалим тип һанаусы ҡайһы берәүҙәр күҙлегенән ул исламға тап килмәй. Ләкин Ҡөрьән мәжлестәрендә аяттар, вәғәз тыңлап ултырыла, халыҡ менән күрешелә, был һис насар түгел. Тик һәр нәмәгә үҙенең белгесе тотонорға тейеш. Хатта ки бәйғәмбәр с.ғ.с., әгәр ҙә тәғәйен бер эшкә һәләте булмаған кеше ҡуйылһа, ҡиәмәт булырын көт тә тор, ти. Үзбәктәр әйткән мәҡәл дә бар: шәлә (ғилемһеҙ) мулла дин боҙор.\n– Бөгөн төрлө өлкәләрҙә яңынан-яңы асыштарға, ҡаҙаныштарға эйә булабыҙ. Фән ғалимдары уны, ғилми асыштар, тип баһалай, ә дин әһелдәре Аллаһы Тәғәлә ҡөҙрәте менән бәйләй. Һуңғы ваҡытта фән өлкәһе ғалимдары ла барлыҡ асыштарҙың Ҡөрьәндә сағылыш табыуын раҫлай. Фәндә дин бармы, әллә диндә фән бармы?\n– Исламдың тәүге быуаттарында алдынғы булғанда бөтөн ғилем алға киткән. Әбүғәли ибн Сина дауалауҙары, әл-жабр – алгебра, Олоғбәктең обсерваториялары һ.б. – ислам шулай булырға тейеш ул. Бөгөн ғалимдар, фәнгә ҡыҫылмағыҙ, намаҙ уҡығыҙ, бөтөн ҡаҙаныштар донъяуи ғилемдән, ти. Донъяуи ғилем юҡ ул. Фән икегә бүленмәй, бөтөн ғилемдәр ҙә Аллаһы Тәғәлә ҡөҙрәте. Ислам ул бөтөн нәмәне үҙенең эсенә ала, йәшәү ҙә шунда. Ә дин менән аҡыл бергә үрелеп бара. Әлбиттә, уны үҙенең файҙаһына ҡулланырға теләүселәр ҙә бар. Уйлап ҡараһаҡ, шайтан – Ғазазил – ул бит ожмахта фәрештәләргә аҡыл биреп тороусы фәрештә. Әҙәм яратылғас, ул: “Эй, Аллаһы Тәғәләм, беҙ бит уттан яратылған, бер Әҙәм балаһына нисек сәждә ҡылмаҡ кәрәк?” – тип тәкәбберләнгәс, Аллаһы Тәғәлә уны ожмахтан ҡыуа. Шул тиклем аҡыл, ғилеме була тороп та ул ожмахтан ҡыуыла. Шуның өсөн һәр нәмәлә сама булырға тейеш. Ниндәйҙер урталыҡта йәшәйбеҙ икән, Аллаға шөкөр, тормошта ла, йәшәйештә лә бәрәкәт булыр, әгәр ки белер-белмәҫтән яңылыш юлдарҙан киттек икән, белер-белмәҫтән электр уты менән булыша башлаған кеүек, ток һуғып, һәләк булыуың да мөмкин.\n– Үҙҙәрен диндә тип һанап та, яулыҡ ябынмаусы, оҙон еңле, оҙон итәкле күлдәк кеймәүсе ҡатын-ҡыҙҙар тураһында төрлө фекерҙәр йөрөй. Был хаҡта нимә әйтерһегеҙ, үҙҙәрен донъяуи (светская) ҡатын-ҡыҙ тип һанаусы диндар гүзәл заттарыбыҙ гонаһлымы, әллә уларҙа яланғас тән күреп тәнҡитләүселәрме?\n– Гонаһтарҙы беҙ яҙмайбыҙ. Ә инде кейем мәсьәләһенә килгәндә, беҙҙә ғәрәптәрҙең кейеме, Урта Азиялағы кеүек пәрәнжә лә булмаған. Ҡатын-ҡыҙҙар урта юл менән бик матур итеп кейенгән. Яулыҡ ябыныу христиан динендә лә бар, ләкин бөгөн бит йәмғиәт нисә йыл динһеҙлектән һуң яйлап ҡына дингә боролоп килә. Бәйғәмбәр с.ғ.с. 23 йыл дауамында әкренләп кенә дингә өйрәткән икән, бөгөн дә беҙ яйлап барабыҙ, иншалла. Әгәр мосолман ҡатын-ҡыҙҙарыбыҙға эш урынында яулыҡ ябыныуҙы тыялар икән, юлда ябынып кил дә, ингәндә сисеп ҡуй, ҡайтҡанда тағы ябынып алырһың. Дөрөҫөн әйткәндә, кейемдә бөйөк хикмәт бар. Ағас күрке – япраҡ, әҙәм күрке – сепрәк, тигәндәй, кейем беҙҙең тәнебеҙҙең күпме етешһеҙлеген ҡаплай, матурлай, ҡояштың зарарлы нурҙарынан һаҡлай. Бөгөн табиптар актив ҡояш нурҙарының тире рагына килтереүен асыҡтан-асыҡ әйтә. Ошо сәләмәтлекте һаҡлау күҙлегенән ҡараған ваҡытта ла, тарих төпкөлдәрен байҡаһаҡ та, халҡыбыҙ бер ваҡытта ла ялан баш йөрөмәгән бит. Шуға кейем мәсьәләһенә килгәндә, ул исламдың ғына түгел, ә сәләмәтлегебеҙ талабы, шуның өсөн һаулығыбыҙҙы һаҡларға тейешбеҙ.\n– Ғөмүмән, донъяла ҡарғыш бармы ул? Әллә кеше үҙе ниндәйҙер яуызлыҡ эшләй ҙә, ниндәйҙер яуызлыҡ көтөп йөрөп, йыһандан тартып аламы?\n– Алғыш менән ҡарғыш – исламға тиклем булған һүҙҙәр. Беҙ алҡыш тигән һүҙ ҙә алғыш бит ул. Бәйғәмбәр с.ғ.с., урынһыҙға кешене йәки хайуанды рәнйетеп, ләғнәттән һаҡланығыҙ, сөнки уның рәнйеүе туп-тура Аллаһы Тәғәләгә етә, тигән. Шуның өсөн беҙ бер-беребеҙҙе урынһыҙға рәнйетергә тейеш түгелбеҙ. Хатта ки ислам шундай дәрәжәгә еткән, әгәр бер кешелә кәмселек күреп, шуны һөйләмәҫтән йәшерһәң, Аллаһы Тәғәлә һинең дә кәмселегеңде йәшерер, тигән. Әҙәм балаһы хатанан хәлил түгел. Мулла – ҡатаһыҙ, әҙәм хатаһыҙ булмаҫ, тигәндәй, тормошта тыныс-һыйышып йәшәү тигән нәмә һәм кешенең рәхмәте булырға тейеш. Шуның өсөн урынлы-урынһыҙ кешене, хайуанды, үҫемлекте рәнйетергә ярамай. Изгелек эшләү, әлбиттә, беренсе урында тора. Ҡарғыш алма, алғыш ал, тигәндә, алғыш шул доға – рәхмәт – тигәнде аңлата ла инде.\nҠояш нуры Ергә килеп еткәнсе 10 минут самаһы ваҡыт талап ителә. Бынан ун быуат элек индерелеп тә, тормоштоң төрлө осоронда төрлө һынауҙарға дусар булған, уҙған быуаттың 70 йылы буйына инҡар ителгән, әле лә теге йәки был ҡаршылыҡҡа осраған, әммә һаман да йәшәгән хикмәтле лә, ҡөҙрәтле лә динебеҙ барса халыҡтың күңеленә үтеп инһен өсөн күпме ваҡыт кәрәк булыр – берәү ҙә аныҡ ҡына белмәй. Әммә ул ваҡыт ҡасан да булһа етәсәк. Сөнки, бер аҡыл эйәһе әйтмешләй, хатта иләк менән дә һыу ташырға мөмкин. Бары тик һыуҙың туңғанын көтөргә генә кәрәк...\nСығыу ваҡыты 1-09-2016, 12:21 | Ҡаранылар: 646


Ауырлыҡтар сыныҡтырһын » журнал Башкортостан кызы | Башҡортостан ҡыҙы журналы\nИлебеҙҙең иҡтисади карабы һуңғы йылдарҙа «көрсөк» тигән утрауға барып төртөлөүе бер кемгә лә сер түгел. Был турала киң мәғлүмәт саралары ла хәбәр итеп тора, халыҡ араһында ла: «Ни эшләйһең, көрсөк бит», – тигән һүҙҙәрҙе йыш ишетергә тура килә. Ошо арҡала эш урынында ҡыҫҡартыуға эләгеүселәр бихисап, хеҙмәт хаҡтарының түбәнәйеүе күҙәтелә. Тик кибет кәштәләрендә аҙыҡ-түлек һәм башҡа көнкүреш әйберҙәренә хаҡтар, коммуналь-хужалыҡ өсөн түләүҙәр өҫкә үрмәләүен дауам итә. Бындай шарттарҙа нисек күңел төшөнкөлөгөнә бирелмәҫкә, үҙ-үҙеңә ышанысты юғалтмаҫҡа һәм киләһе көнгә өмөт менән ҡарарға? Иҡтисадсыларҙың һәм ошо темаға бәйле күңел торошон өйрәнгән психологтарҙың бер нисә кәңәшенә ҡолаҡ һалып үтәйек.\n«Юрғаныңа ҡарап аяғыңды һуҙ» йәки сығымдарҙы йүгәнләү. Кешенең уй-теләктәре, хыялдары сикһеҙ булһа ла, ҡыҙғанысҡа ҡаршы, күптәребеҙҙең аҡса менән бәйле мөмкинлектәре сикләнгән. Шуға күрә килем менән сығымдың бер-береһенә тура килеүе финанс тоҙаҡтан һаҡланырға ярҙам итер, әгәр ҙә килем сығымдарҙан әҙгә генә булһа ла күберәк икән, бигерәк тә яҡшы, сөнки әҙме-күпме булһа ла артып ҡалған аҡса кәрәк ваҡытта финанс хәүефһеҙлеге мендәре ролен үтәйәсәк.\n«Инереңдән алда сығырыңды уйла» йәки бурысҡа аҡса алыуҙы туҡтатыу, бик тә булмаһа кәметеү. Шуны иҫегеҙҙә тотоғоҙ: бурысҡа алынған хаҡты (банктанмы ул, әллә кешенәнме) барыбер кире ҡайтарырға кәрәк. Бындай тоҙаҡҡа эләкмәҫ өсөн үҙегеҙҙең финанс көсөгөҙгә генә таянырға тырышығыҙ. Күптәр аҙым һайын тигәндәй урынлашҡан «Тиҙ финанс ярҙам», «Минутында уҡ аҡса» кеүек ойошмаларға мөрәжәғәт итеп, бер мәшәҡәтһеҙ шунда уҡ теләгән сумманы бирәбеҙ тигән әүрәткес саҡырыуҙарға ҡыҙығып, бурысҡа бата. Ә алынған аҡсаны бер нисә тапҡыр арттырып түләргә кәрәк бит.\n«Тин һумды һаҡлай». Хәҙерге ваҡытта күп кенә сауҙа нөктәләре һаҡсыллыҡ өсөн байтаҡ мөмкинлектәр тәҡдим итә: ташламалар мәле, дисконт карталар ҡулланыу һ.б. Коммуналь-хужалыҡ хеҙмәттәре өсөн түләүҙе лә иҫәпләгестәр ҡуйҙырып, бер ни тиклем йүгәнләп була.\n«Кәңәшле эш тарҡалмаҫ» йәки ғаилә менән кәңәшләшеп эш итеү. Аҡса менән бәйле һорауҙарҙы бергәләп хәл итергә өйрәнегеҙ. Был мәсьәләне тикшергән ваҡытта балалар ҙа мотлаҡ ҡатнашһын. Улар әле ғаилә бюджетына килем өҫтәмәһә лә, аҡсаның ҡайҙан килеп ҡайҙа киткәнен белеп үҫһен.\nХалҡыбыҙҙа «Юҡлыҡ талаштыра, барлыҡ яраштыра» тигән мәҡәл дә бар. Ошо юҡлыҡ тигән нәмә ир менән ҡатын араһындағы мөнәсәбәттәрҙең боҙолоуына, ғаиләләрҙең тарҡалыуына, балаларҙың етем ҡалыуына килтереүе лә ихтимал бит.\nБер тарих: «Миңә үткән быуаттың 90-сы йылдарында студент булыу «бәхете» тейҙе. Ғаиләлә бер-бер артлы өс балабыҙ: һеңлем менән юғары уҡыу йортонда белем алабыҙ, ҡустым техникумда уҡый. Атай-әсәйебеҙ ауыл ерендә йәшәй, колхозда тир түгә. Бәләкәй генә эш хаҡын да тотҡарлауҙары, ғаиләһен матди яҡтан тәьмин итә алмау атайыбыҙға кире яҡтан тәьҫир иттеме, ул яйлап ҡына иҫерткес эсемлектәр менән мауыға башланы. Ялға ҡайтҡаныбыҙҙа күпселек ваҡыт ул иҫерек була ине. Шул мәлдәрҙә әсәйемдең күргән ыҙаларын иҫкә төшөрһәм, хәҙер ҙә ҡыйын. Хәленән килгәнсе тәмле-татлыһын бешереп, сумкабыҙға тултыра ла, беҙгә юллыҡ аҡса эҙләп ауыл буйлап сығып китә. Бурысҡа алынған аҡса беҙгә барыуға һәм кире ҡайтыуға ғына етә, башҡаһына юҡ. Бына шундай шарттарҙа беҙ – өс бала һөнәр алдыҡ. Әсәйемдең ныҡлығы, сабырлығы менән ошо хәлдәрҙе йырып сыҡтыҡ. Ул заманға зарланманы, төшөнкөлөккә бирелмәне, балаларым уҡыһын, һөнәрле булһын тип тырышты. Бер ҡасан да: «Атайығыҙ эсә», – тип яманлап ултырманы, ғаилә усағын һүндермәй, йортобоҙҙоң ҡотон һаҡлай белде. Атайыбыҙ ҙа эскелек ҡоллоғон еңде. Хәҙер улар ейән-ейәнсәрҙәренә яратҡан ҡартатай-өләсәй булып, тыуған йортобоҙҙа беҙҙе һағынып көтөп ала».\nИҡтисади көрсөктөң бөтөн ил тарихына ла, айырым ғаилә тормошона ла йоғонто яһауы билдәле. Көрсөк менән бәйле матди проблемаларҙы үткәреп ебәреү өсөн иң беренсе ғаилә ағзаларына бер-береһен хөрмәт итергә, килеп тыуған хәлде айыҡ аҡыл, һалҡын ҡараш менән үлсәп, һәр ҡарарҙы бергәләшеп ҡабул ҡылырға өйрәнергә кәрәк. Ҡайһы бер ғаиләләргә ошондай ауыр осор ниндәйҙер яңы эшкә тотонорға башланғыс бирә. Һынылышлы ваҡытта берәүҙәр үҙ эшен асырға йөрьәт итһә, икенселәр ҡул эштәренә тотоноп йә иһә башҡа төр һөнәр үҙләштереп, өҫтәлмә килем алыу сараһын таба.\nҺәр замандың үҙ заңы, үҙ һынауы. Һөйөүгә, бер-береңдең ҡәҙерен белеп, хөрмәт итеүгә, ышанысҡа нигеҙләнгән мөнәсәбәттәрҙе бер ни ҙә ҡаҡшата алмай. Был осраҡта көрсөк үҙенә күрә лакмус ҡағыҙы ролен уйнай: ҡайһы ғаиләләрҙә ысын хис-тойғолар барын, ә ҡайһыларында уларҙың юҡҡа сығыуын йә иһә тормоштоң бөтмәҫ-төкәнмәҫ мәшәҡәттәре аҫтында күмелеп ҡалыуын күрһәтә. Сөнки ауыр ваҡыттарҙа татыу ғаилә «беҙ бергә» тиер, ныҡлы булмаған ғаилә ағзалары һәр береһе «мин» тип, юрғанды үҙенә тартырға тырышыр.\nКүңелде күмеп киткән ауыр, шомло уйҙарҙы еңеү өсөн тормошҡа фәлсәфәүи ҡараш, юмор хисе лә ярҙам итә. Юҡҡа ғынамы ни «Хәл-ваҡиға яҡшы йәки яман булһынмы, ул барыбер бер ваҡыт үҙгәрәсәк», – тимәйҙәр. Шуға күрә был көрсөк тә туҡтауһыҙ дауам итә алмай, ыңғай ел иҫеп, илебеҙҙең иҡтисади карабы ла елкәндәрен йәйеп, үҫеш тигән оло диңгеҙҙә ҡолас ташлап йөҙөп китер әле. Яҡшылыҡҡа юрап, иртәгәһе көнгә яҡты өмөттәр менән бағайыҡ, хөрмәтле йәмәғәт!\nТеги: Психолог Көрсөк


Гәзиттең номеры: 23 » Гәзиттең номеры: 23 » Яйыҡ гәзите | Газета Яик\nЯйыҡ гәзите » Гәзиттең номеры: 23\nЯйыҡ йылғаһы буйына һуҙылған Ураҙ ауылы урамдарының береһендә бер бәләкәй генә өй күҙгә салына. Инде уның ишек алды ҡаралтылары ла емерелеп юҡҡа сыҡҡан. Был йортта дәүерендә дүрт ир бала донъяға килеп буй еткерҙеләр. Ғәҙәти ауыл тормошо гөрләп торҙо. Йәйге кистәрҙә асыҡ тәҙрәнән йыш ҡына гармун моңдары ишетелә торғайны. Нисек был йорт хужаһыҙ ҡалды һуң?\nҮткән быуаттың 30-сы йылдары. Илебеҙҙә ғәйәт ҙур төҙөлөштәр барған мәл. Яңы завод-фабрикалар төҙөлә, ауыл халҡы күмәк хужалыҡтарға берләшә. Был үҙгәрештән Ураҙ ауылы халҡы ла ситтә ҡалмай. «Ҡыҙыл маяҡ» колхозы барлыҡҡа килә. Колхозға инергә теләмәүселәр 100 саҡрым алыҫлыҡта ятҡан Магнитогорск ҡалаһына йәки ауыл янындағы «Березовая роща» алтын йыуыу артеленә күсеп китәләр.\nАлда иҫкә алып үткән өйҙә йәшәүсе Әхмәтвәлиевтар ғаиләһе тәүгеләрҙән булып колхозға инә. Тиҙҙән иҫәп-хисапты белгән ғаилә башлығы Зәйнулланы ҡулланыусылар ойошмаһына һатыусы итеп эшкә алалар. Йәш хужабикә Тайфа колхоз эштәрендә йөрөй. 1933 йылда ғаиләгә йәм өҫтәп тәүге улдары Рәүеф донъяға килә, 1935 йылда - Рәйес, 1936 йылда - Рәсих, 40-сы йылда Рамир улдары донъяға ауаз һала. Ишле ғаилә булып ҡыуанышып йәшәп ятҡанда Бөйөк Ватан һуғышы башлана. Тиҙҙән ғаилә башлығы илде һаҡлаусылар рәтенә баҫа. Ул Ленинград өсөн барған һуғышта ҡатнаша һәм ҡаты бәрелештәрҙең береһендә һәләк була.\nМең йылға бер тыуған шәхес24.03.2017\nБилдәле факт, яҡташыбыҙ Зәйнулла ишан Рәсүлев ябай кеше булмаған. Мосолман илендә уның кеүек шәхестәрҙе Ҡотоп Заман тип йөрөтәләр. Йәғни, мең йылға бер тыуа торған, әүлиәлек баҫҡысының иң юғарғы нөктәһенә еткән кеше улар. Шул әүлиәләр үҙҙәренең доғалары, вәғәздәре, ҡылған изге эштәре менән заманының ҡотон арттырғандар.\nҠотоп һәр кемгә асыл-май торған аң-белемгә эйә, үҙенә күрә Аллаһ менән кешеләр араһында аралаш-сы вазифаһын башҡара. Муса ғәләйһис-сәләм, Ғайса пәйғәмбәр, Мө-хәммәт пәйғәмбәр Аллаһ Тәғәлә менән тауға менеп аралашҡан, бәйләнешкә ингән. Зәйнулла ишан да бит йылына өс тапҡыр Ирәмәлгә менеп төшөр булған. Ҡөрьәндә асыҡтан-асыҡ яҙылған: «Мин һеҙҙең менән бейегерәк, ҡалҡыу урындарҙа һөйләшермен», - тип. Тауға менгәс тә доға ҡылыр алдынан яҡташыбыҙ ҡурай уйнар булған. Тимәк, тәбиғәттә үҫеп ултырған ошо музыка ҡоралы айы-рым бер тылсым көсөнә эйә тигәнде һөйләй.\nБелеүебеҙсә, Зәйнулла ишан Рәсүлев 1833 йылда Шәрип ауылында донъяға килә. Ул бала саҡтан тиҫ-терҙәренән айырылып тора, зирәк малай була. Тәүге белемде атаһы Хә-бибулла хәҙрәт бирә. Биш йылда ала торған белемде ул өс йыл эсендә үҙләштерә. Артабан Ҡарт Муйнаҡ, һуңынан Ахун ауылы мәҙрәсәләрендә уҡый. Ахун имамы һәләтле мөғәллимде үҙендә ҡал-дырырға тырышһа ла Зәй-нулла ишан Троицкиға ар-табан белем алырға китә. Уҡыуын тамамлағас Аҡ-ҡужа ауылына имам итеп тәғәйенләйҙәр. Бында ул үҙ мәҙрәсәһен аса.\nИман юлында төп кәртә - рыя24.03.2017\n(Философия фәндәре кандидаты Зилә Рәхмәтуллинаның «Үҙ халҡының рухи остазы» әҫәренән өҙөктәр)\nЗәйнулла Рәсүлевтың ислам ғилемендә тәрән белеме һәм абруйы ғалимдар араһында ла, ябай кешеләр араһында ла уның юлынан барыусы-лар һаны артыуға килтерә. Урындағы дәүләт властары вәкилдәре һәм руханиҙар уның халыҡҡа йоғонтоһо кө-сәйеүҙән ҡурҡалар. Хатта дин-дән тайпылыусы, тип иғлан итәләр. Айырыуса метафизика менән (ысынбарлыҡтың төп асылдағы тәбиғәтен өйрәнгән философия) мауығыуын, ас-кетлығын (нәфсеңде сикләргә ынтылыу, рухи ихтыяжды тән талаптарынан өҫтөн ҡуйыу) бәғзе муллалар өнәмәй. Улар үҙҙәре тәү сиратта был донъя байлығына ирешеүҙе, карьера яһауҙы, дан-шөһрәт ҡаҙаныуҙы ҡайғыртҡан була бит. Фәлсәфәүи яҡтан, Хоҙайҙың имманентлы-ғы тураһында (бар донъя менән тура эске бәйләнештә булыуы) фекерен кире ҡаҡһалар, Зәй-нулла ишан ҡулланған ғибәҙәт ҡылыуҙың ғәмәли яҡтары ла (зекер ҡысҡырыу, тиҫбе тартыу-ға ҙур әһәмиәт биреү, Мәүлит ғәйете үткәреү, әүлиәләр ҡә-берлектәрендә зыярат ҡылыу һәм башҡа) ризаһыҙлыҡ уята. Фәҡәт Хоҙайҙың имманетлығы-нан сығып, Зәйнулла ишан йәм-ғиәттәге социаль-сәйәси проб-лемаларҙы урап үтмәй, халыҡ менән аралашҡанда ҡатмарлы фәлсәфә һатыуға ҡарағанда, аныҡ, аңлайышлы итеп хаҡи-ҡәтте еткереүгә өҫтөнлөк бирә.\nИшан өгөт-нәсихәттәрендә төп баҫым яһаған урын түбәндәгенән ғибәрәттер: ҡоро һүҙ һөйләгәнгә ҡарағанда һәр кемдең сауап эштәр ҡылыуы күпкә мөһимерәк. Улар ни тиклем күберәк булһа, әҙәм балаһы шул тиклем тиҙерәк камиллаша; рухи бейеклектәргә ынтылған һәр мосолмандың тәү сиратта һил күңелле, сабыр һәм тыйнаҡ булыуы зарур.\nРезервтар бар әле24.03.2017\nБР Премьер-министр урынбаҫары - БР Хөкүмәте аппараты етәксеһе Илшат Тажетдинов етәкселегендә районыбыҙҙа инвестиция проекттарын тормошҡа ашырыу буйынса күсмә эш кәңәшмәһе үтте. Былтыр планлаштырылған эштәрҙең нисек башҡарылыуы, 2017 йылға бурыстар тураһында ентекле һөйләшеү барҙы. Учалы районы төп капиталға инвестициялар буйынса республика муниципаль берекмәләре араһында - унынсы, Урал аръяғы төбәктәре араһында - икенсе урын биләй. Һәммәһе 19,7 миллиард һумлыҡ 16 проект тормошҡа ашырыла. Учалы рәсми рәүештә моноҡала тип танылып, өҫтөнлөклө иҡтисади-социаль үҫеш биләмәһе тип иғлан ителһә (ә быға өмөт ҙур), инвестициялар ағымы тағы ла артасаҡ.\nИнвестициялар, йәғни яңы объекттар, яңы производстволар асыу йә киңәйтеү өсөн аҡса йәлеп итеү тәңгәлендә иң алда, әлбиттә, тау-байыҡтырыу комбинаты бара. Әммә унан башҡа ла ыңғай миҫалдар күп.\nБулмышынан - ҡөҙрәт, йөҙөнән нур бөркөлә29.03.2016\nТөбәгебеҙ таланттарға, арҙаҡлы шәхестәргә бай. Күренекле, һоҡланырлыҡ яҡташтарыбыҙ бихисап. Улар араһында яҙыусылар, шағирҙар, йырсылар, төрлө кимәлдәге етәкселәр бар. Бөгөн һүҙем ошондай кешеләрҙең береһе - яҡташыбыҙ, БР Милли әҙәбиәт музейы директоры, Башҡортостандың атҡаҙанған мәҙәниәт хеҙмәткәре Гөлдәр Сабит ҡыҙы Моратова тураһында.\nУға ҡарап һоҡланмаған кеше юҡ. Биргәс, бирә Хоҙай кешегә - ул төҫ-баш, буй-һын тиһеңме, һәр саҡ зауыҡлы кейенгән, ҡупшы ханым сәхнә йәки трибунаға сыҡһа, уның аҡыллы, яғымлы итеп һөйләүенә ғорурланып ҡарап ултыраһың - беҙҙә башҡаларға өлгө итеп ҡуйырлыҡ гүзәл ҡатындар бар әле. Талантлы, көслө рухлы, бәхетле, тормошҡа ғашиҡ кеше ул Гөлдәр Моратова.\nТынғы белмәҫ Айгөл29.03.2016\n2007 йылдан Рәсәйҙә 25 март мәҙәниәт өлкәһе хеҙмәткәрҙәренең һөнәри байрамы булараҡ билдәләнә. Был өлкәлә эшләүселәрҙең хеҙмәте күҙгә күренмәй, әммә икмәктән ҡала рухи ризыҡһыҙ ҙа әҙәм заты тора алмай бит. Комсомольск мәҙәниәт йорто директоры Айгөл Сәғитова кешеләргә моң, дәрт өләшеүселәрҙең береһе.\nИҫке Байрамғол ауылы ҡыҙы бала саҡтан гармун тауышын ишетеп, уға ғашиҡ булып үҫә. Атаһы, ағалары гармунда уйнағас, Айгөл Мәхмүт ҡыҙы ла үҙ аллы был музыка ҡоралын өйрәнә башлай.\nПенсияғыҙҙы алдан хәстәрләгеҙ03.03.2015\nРФ Пенсия фондының Башҡортостан республикаћы буйынса бүлексәһе етәксеһе Фоат Хантимеров тиҫтә йыл элек бер кәңәшмәлә «Бөгөнгө пенсионерҙар - иң бәхетле кешеләр. Киләсәк быуын пенсионерҙарына күпкә ауырыраҡ буласаҡ»,- тигән ине. Ысынлап та, пенсия системаһындағы үҙгәрештәр пенсия йәшенә етеп килеүселәрҙе етди хафаландыра. Шуға ла беҙҙе борсоған һорауҙар менән Учалы районы буйынса Пенсия фонды идаралығы начальнигы Лира Сәғитйән ҡыҙы Сәфиуллинаға мөрәжәғәт иттек.\n- Лира Сәғитйән ҡыҙы, 2015 йылдан пенсияны иҫәпләү формулаһы үҙгәрҙе. Яңы ҡағиҙәләр менән таныштырып үтһәгеҙ ине.\n- 2015 йылдың 1 ғинуарынан «Пенсияны страховкалау тураһында («О страховых пенсиях») тигән яңы федераль закон ғәмәлгә инде. Төп яңылыҡ шул - хәҙер хеҙмәт пенсияһы балл иҫәбенә ҡарап тәғәйенләнәсәк. Йәғни пенсия капиталы пенсия коэффициентына (балға) бәйле. Эш дәүерендә кешенең буласаҡ пенсияһы балл менән иҫәпләнһә, хаҡлы ялға сығыуға ул һумдарға әйләндереләсәк. Һәр хеҙмәт йылында йыйылған балдар уның хаҡына ҡабатлана. Бы-йыл ғинуарҙа бер балл 64 һум 10 тин торһа, февралдәге индексациянан һуң 11,4%-ҡа күтәрелеп, 74 һум 41 тин тәшкил итте. Балдарҙың хаҡы йылына ике тапҡыр февралдә һәм апрелдә дәүләт тарафынан билдәләнәсәк. Шулай итеп , йыл һайын страховкаланған пенсия күләме (размер страховой пенсии) артып барасаҡ. 2014 йылдың 31 декабренә тиклем пенсияға сыҡ-ҡандарға элеккесә иҫәп-ләнде, ә 2015 йылдың 1 ғинуарынан сыҡҡандар өсөн яңы закон буйынса тәғәйенләнә.\nТимурсылар сафҡа баҫа03.03.2015\nБөйөк Еңеүҙең 70 йыллыҡ юбилейын билдәләүгә һынаулы көндәр ҡалды. Байрам айҡанлы ғына түгел, ә көндәлек тормошта ла ошо еңеүҙе ҡойоусы ветерандарға хөрмәт, иғтибар, ихтирам күрһәтелергә тейеш. РФ Дәүләт думаһына ҡараған Йәштәр парламенты федераль патриотик проект ойошторҙо. БР Ҡоролтайының Йәштәр йәмәғәт палатаһы ла был идеяны күтәреп алды. «Быуындар йөрәгендә хәтер һәм ғорурлыҡ» тип исемләнгән был проекттың төп маҡсаты - рәсәйлеләрҙә ватансылыҡ идеяһын популярлаштырыу һәм Бөйөк Ватан һуғышы батырҙары менән ғорурланыу хистәрен уятыу.\nПроект дүрт йүнәлештә йәйелдерелә: «Төбәктең патриотик картаһы» (һуғышта ҡатнашҡан, һәләк булған йәки хәбәрһеҙ юғалыусылар хаҡында мәғлүмәт, патриотик эштең матди-техник тәьминәте хаҡында база төҙөү - күпме клуб, һәйкәл, мемориал бар, уларҙың хәл-торошо һ.б.,) «Геройҙар һәм ваҡиғалар» (билдәләнгән территорияла урындағы геройҙар хаҡында мәғлүмәт әҙерләү), «Беҙ бер ҙур команданың өлөшө» (патриотик слет үткәреү) һәм «Ватансылыҡ - ысынбарлыҡ эштәрҙә» (ветерандарға ярҙам күрһәтеү, һәйкәлдәрҙе тәртиптә тотоу, яңы хәтер урындарын булдырыу).\nОшо йүнәлештәр менән яҡынданыраҡ таныштырыу һәм аныҡ бурыстарҙы билдәләү маҡсатында район хаки-миәте башлығының социаль сәйәсәт буйынса урынбаҫары Зөһрә Гордиенко ҡала-район мәктәптәренең алдынғы уҡыусыларын йыйҙы. Улар - урындарҙа төҙөлгән тимурсылар командаһы коман-дирҙары.\n- Ысынбарлыҡҡа тура ҡарап әйткәндә, һеҙ - Бөйөк Ватан һуғышы ветерандарын күреүсе, аралашыусы һуңғы быуын. Сөнки, йылдан-йыл улар рәте һирәгәйә бара. Шуға күрә беҙҙең маҡсат - һуғыш һәм тыл ветерандары хаҡында мөмкин тиклем киң мәғлүмәт туплап, уларҙы теүәл, дөрөҫ килеш киләһе быуындарға еткереү, - тип үҙ һүҙен башланы Зөһрә Мәүлитбай ҡыҙы.\nБыл донъяла ниҙәр бар?03.03.2015\n* Чечня башлығы Рамзан Ҡадиров: «Борис Немцовты үлтереүҙе ойоштороусылар бар донъя илебеҙҙең етәкселеген ғәйепләр, протест тулҡыны күтәрелер, тип өмөтләнеп эш итә. Шик юҡ - енәйәтте Көнбайыштың махсус хеҙмәттәре ойошторҙо, Рәсәйҙә эске конфликт сығарырға ынтылалар. Немцовты ошо маҡсатта ҡорбан итеп салдылар», - тип белдереү яһаны. Ысынында ла шулай булыуы ихтимал - йүнләп тәфтиш тә үтеп өлгөрмәне, сит ил сәйәсмәндәре ихлас саң ҡағырға тотондо. Хатта Германияның Сит ил эштәре министры Франк-Вальтер Штайнмайр, енәйәтсе кем икәнлеге әлегә билдәһеҙ, был темаға спекуляциялар ойоштормаҫҡа ине, тип әйтергә мәжбүр була. Был енәйәтте асыҡлауға булышлыҡ иткән мәғлүмәт биргән өсөн РФ Эске эштәр министрлығы 3 миллион һум аҡса вәғәҙә итте.\n* Провокацияларға Европа илдәре оҫта инде ул. Йыл башында динебеҙгә ҡағылышлы имәнес һүрәттәр баҫтырғанға яуап итеп француздарҙың «Шарли» редакцияһында террор акты ҡылынып, журналдың тиражы ныҡ артҡайны. Күрәһең, үҙ хеҙмәткәрҙәре ғүмерен ҡурҡыныс аҫтына ҡуйып булһа ла, өҫтәмә килем алыу оҡшап ҡалған - йүнһеҙ баҫмала Украинала ваҡытлыса урынлашҡан тыныслыҡты мәсхәрәләп карикатура баҫтырҙылар. Күрше илдәге ҡан ҡойошта яҡындарын юғалтҡан берәйһе яуапҡа тарттырырға булып китһә, йәнә «Демократияға хыянат!» - тип шатланасаҡтар инде. Эт үсектергән һымаҡ килеп сыға…\nИке тапҡыр арта03.03.2015\nУрамда иҫерек йөрөү, ваҡ хулиганлыҡ, юл хәрәкәте ҡағиҙәләрен боҙоу - былар барыһы ла административ хоҡуҡ боҙоуҙар. Штраф һалына. Ваҡытында (60 көн үткәнсе) түләнмәй икән, штраф күләме ике тапҡыр арта.\n- Бәғзе граждандар «ҡайышланып» китә торған, штраф түләмәйҙәр, өҫтәүенә, аҡылға ла килмәйҙәр бит әле. Ундайҙарҙы, суд ҡарары менән административ ҡулға алыу ысулы киң ҡулланыла, - тип белдерҙе эске эштәр бүлегенең административ практика буйынса өлкән инспекторы Олеся Борисова.\nРәсәй ҡануниәте буйынса бындай «хәтер яңыртыу» 1 тәүлектән 15 тәүлеккә тиклем дауам итеүе мөмкин. Ғәйепленең 50 сәғәткә тиклем мәжбүри эштәргә хөкөм ителеүе лә ихтимал.Тәбиғи, был язалар тәүге штрафты түләүҙән азат итмәй.


Ниндәй номер тап. Йыйып — Ярҙам Үҙәге\nАғымдағы тап биттәр номерҙарына ла ҡағыла. Номерҙарға тап килеп, бүлмәләр араһындағы конфликт теркәлеү һәм статус ҡасан булыр заполняемость шкафҡа йыйып. Ике осраҡта ла биналарҙы торошо тураһында фекер дәлилләүсе протокол менән һыйҙырышлы проблема, һәм шкафта булған баҫылып бирергә тейеш теркәлгән һәм тикшерелә.\nНомерҙарға тап килеп, бүлмәләр араһындағы конфликт теркәлеү һәм статус ҡасан булыр заполняемость шкафҡа йыйып. Был хәл, хәлдәрегеҙ нисек күрһәтелгән номер буш номер ҡасан аллы, ярҙамсы биналар әммә нисек помечаться.\nБыл ысул киң таралған булырға мөмкин, ҡасан килгән ҡунаҡтар теркәлгән шкаф аҫҡа табан, өсөн үҙ иҫәбенә тәртиптә, әммә ғәмәлдә был ваҡытта ла тикшерелде. Һуң ауылында, ҡунаҡ булып ҡайтты. Әгәр агент теркәү номеры яңылыш шкафтарҙы тикшерә, йыйыу һәм һуңынан бүлмәгә керә, кире йыйып ваҡытта үҙгәртергә мөмкин, улар шул тиклем баҫыуҙарының торошо, физик яҡтан ҡунаҡҡа китте. Был хәл, хәлдәрегеҙ нисек күрһәтелгән номер һаны ҡасан а биләй, әммә буш биналарҙы статусын ярҙамсы сифатында билдәләне. Был иң киң таралған ысулы булырға мөмкин, ҡасан алғанын ҡунаҡтар ҡалдырып киткән көнө, шкафтарға тиклем яһай ла туҡталып китте теркәлгән. Был үҙенсәлектәр унда тәүлек ваҡытта һәм тулы күләмдә түләүҙәр башҡарыу өсөн теркәлеүҙең тиҙләтелгән осош тиклем теркәлгән доставляться фолио кәртәләп китә, ҡунаҡтар, бер ниндәй ҙә өҫтәмә түләүҙәр йыйып, теге йәки, асҡыс ҡалдырып киткән кредит карталары менән һәм файлды алалар.\nябай бүлмә буласаҡ\nУны нисек буш номерын йыйып ала килә. браузерҙәр һәм таҙа, ә шкаф буйынса теркәлгән-теркәү элекке бронирование бар. Ике осраҡта ла биналарҙы торошо тураһында фекер дәлилләүсе протокол менән һыйҙырышлы проблема, һәм баҫылған булырға тейеш шкаф килтергән теркәлгән, күҙәтергә\nАдминистратив тураһында бойороғона ҡул, егерме ете хоҡуғы бирелә фәләстин рәсәй


Шайтан ҡуйынына һыйынған гүзәл зат » Башҡортостан гәзите\nШайтан ҡуйынына һыйынған гүзәл зат\nБаш ҡалалағы юғары уҡыу йорттарының береһендә уңышлы уҡып йөрөгән, килемле генә урында эшләп тә өлгөргән танышым, әүҙем йәш кеше менән йәшәйеш ҡиммәттәре, ҡатын-ҡыҙ бәхете һәм тормош фәлсәфәһенә ҡағылышлы башҡа төшөнсәләр тураһында әңгәмәләшеп киттек.\n– Афарин, һеңлем, бигерәк уңғанһың! Гел шулай өлгөр бул – уңыш уңғандарға эйәрә ул, – тимен. – Үҙаллы, булдыҡлы булыуың һәйбәт, шулай ҙа ҡатын-ҡыҙ затынан икәнлегеңде онотма, шәхси тормошоңдо ла ваҡытында яйға һал. Һәйбәт холоҡло, аҡыллы егет осратһаң, бәхетеңде ҡулыңдан ысҡындырма.\nҠыҙ моңһоуланып китте. Бер аҙ уйланып ултырғандан һуң:\n– Эй, апай, кейәүгә сыҡмам инде мин, булмаҫ ул... Был хаҡта хатта хыялланырға ла ҡурҡам... Дөрөҫөн генә әйткәндә, ошолай сабыулап, бөтә ергә лә өлгөрөргә тырышып йөрөүемдең йәмһеҙ сәбәбе бар... – тип тамам аптырашта ҡалдырҙы.\nТөбөнә төшә башлағас, ҡыҙ баланы хафаға һалған, ул ғына түгел, үҙен тормош хәл-ваҡиғаларына ҡорбан итергә мәжбүрләгән бик аяныс сәбәп асыҡланды – әсәһе эсә икән.\n– Апай, бына уйлап ҡарағыҙ, – тине, әсенеп, танышым. – Яҡшы ғына егет менән аралашам, кейәүгә сығырға тәҡдим яһаны, ти. Тимәк, уны, яҡындарын үҙемдең туғандар менән таныштыраһы, туй ойоштораһы бар. Ә был мөмкин түгел! Беренсенән, һөйгәнемә, минең ҡәҙерле әсәйем һөйрәлеп эсә, ҡайһы саҡта ҡайҙа, нисек йөрөгәнен белмәй, кеше ҡиәфәтен юғалтып бара, тип аңлатырға-аҡланырға телем әйләнмәй. Икенсенән, хәл мине бик түбәнһетә, егеттең алдында меҫкен хәлгә ҡуя. Ҡасан да булһа иремдең: “Әсәйең – эскесе!” – тип әйтеүенән ҡурҡам – күтәрә алмаясаҡмын. Өсөнсөнән, йүнле ата-әсә улының эскесе ҡыҙына өйләнеүенә юл ҡуймаясаҡ, алкаштан алкаш тыуа, тип ышандырасаҡ. Белә тороп ошо юлға барайыммы? Әсәйҙән баш тарта алмайым, унан һуң һеңлем бәләкәс бит, уны үҫтерергә ярҙам итәһе бар... Кейәү яҙмаған миңә, апай, арттан этеп тороусы булмағас, эшләргә лә эшләргә, маҡсаттарға өлгәшергә, әҙәмсә йәшәргә кәрәк...\nШаҡ ҡаттым... Ошо 22 генә йәшлек йөрәк ниндәй оло хафа менән йәшәй, башына төшкән бәләнән этәргес алып, тырышып-тырмашып уңыштарға өлгәшә, имеш! Ә беҙ уның тышҡы ялтырағын ғына күрәбеҙ, уңған да булдыҡлы, тип маҡтайбыҙ... Ҡыҙ бала иһә иңенә ятҡан проблемаларҙы нисек бар, шулай ҡабул иткән дә үҙе дөрөҫ тип иҫәпләгән юлдан алға бара, уларҙы хәл итергә маташа, бер-бер артлы сығып торған ҡаршылыҡтарға ҡаршы көрәшә.\nБәхәсләшеп киттек. Тәүге сиратта баланың ата-әсә ҡылығы өсөн яуап бирмәгәнен, эскелектең аяуһыҙ сир икәнлеген, мәгәр, кеше унан арынырға, дауаланырға теләмәһә, башҡаларҙың бер нисек тә ярҙам итә алмаясағын иҫбатларға тырыштым. Нисек кенә булмаһын, һәр хәлдән сығыу юлы бар – шуны онотмаҫҡа кәрәк! Әгәр ҙә, был ҡыҙ әйткәнсә, егете һынау минуттарында терәк-таяныс була алмай, кәмһетеп ҡарай икән – ана бара юлы! Аңлы-аҡыллырағы, кешене нисек бар, шулай ҡабул иткән, туғандарҙы һис тә һайлап алып булмай икәнлеген аңлаған юлдаш табылыр, моғайын. Тик быға тиклем ҡыҙҙың күңеле ҡатып, булмышы арып ҡуймаһын, сөнки ғаиләләге проблемалар кемде лә, бигерәк тә ҡанаты ла нығынып етмәгән йәш кешене таушалтырға, йонсоторға һәләтле...\nЭйе, эскелек – афәт. Ә ҡатын-ҡыҙ уға дусар икән – икеләтә бәлә. Был ҡыҙҙың әсәһе лә эскесе булып тыумаған, әлбиттә. Ире менән матур ғаилә ҡорғандар, ҙур, иркен йорт һалып сыҡҡандар, эштәре лә, аштары ла булған тигәндәй. Танышым әйтеүенсә, аҡсаға мохтажлыҡ кисермәгәндәр, дуҫ-иш, таныш-тонош ҡунаҡсыл йортҡа килергә, йомарт хужабикәнең тәмле ризыҡтарынан ауыҙ итергә ифрат яратҡан. Һый янына шешәһе лә мул ҡуйылған, ҡунаҡтар ҙа күстәнәсһеҙ йөрөмәгән...\n– Бына шулай, – ти танышым. – Юҡ сәбәптәрҙе бар итеп, һәр әйләнгән һайын рюмка күтәрә торғас, әсәйҙең эске менән мауығып киткәнен һиҙмәй ҙә ҡалғанбыҙ. Ялға ҡайтҡан саҡта байрам итеүҙәрҙең йышайып китеүен, әсәйҙең йәмһеҙ булып иҫереп йөрөгәнен күреп һөйләшеп тә, илап та ҡараным. Өләсәй ҙә әрләне. Ә ул берәүҙе лә, хатта элек ҡурҡҡан атайҙы ла тыңламай. “Мин эсә башлағанда нимә ҡараның, хәҙер тиҙерәк дөмөктөрөп, йәш бисә алғың киләлер әле, ҡороғор”, – тип әрләшә, етмәһә. Атай ағас эше менән булғас, йәйгеһен күп ваҡытын урманда үткәрә, ә әсәй иреккә сыға. Мин уҡып-эшләп йөрөгәс, әйләнгән һайын ауылға ҡайта алмайым. Һеңлем йәл, уға эскелеккә бәйле бөтөн бысраҡлыҡҡа, кешеләрҙең кәмһетеп ҡарауына түҙергә тура килә. Әсәйҙе дауаламаныҡ түгел, атай наркологка, күрәҙәсе-имселәргә алып барып ҡараны, укол да ҡаҙанылар – файҙаһы юҡ.\nҺуңғы йылдарҙа Рәсәйҙә ҡатын-ҡыҙ эскеселәрҙең арта барыуы күҙәтелә. Бәләгә тарығандарға – уртаса 25-35 йәш. “Йәшел йылан”ға ылығып китеүҙең сәбәптәре төрлөсә, әммә төп урынды психологик һылтауҙар биләй. Йыш ҡына оҙайлы депрессия, стресс, яңғыҙлыҡ (ире менән айырылышҡан йәки уртаҡ тел таба алмай, күңеленә ятышлы ир-егет осрамай һ.б.), яҡындарын юғалтыу, яңғыҙлыҡ тойғоһо, тирә-йүндәгеләрҙең аңламауы һәм тыңламауы кеүек кире күренештәр шешә менән дуҫлашыуға этәрә. Эшһеҙлектән йонсоғандар ҙа, күңелһеҙлекте еңәм тип тә эске менән кәйеф күтәреүе ихтимал. Шулай уҡ карьера йәһәтенән ҙур уңыштарға өлгәшкән, башлы, булдыҡлы ҡатын-ҡыҙ тәрән яңғыҙлыҡ тойғоһо кисереп, бушлыҡты хәмер менән тултырған осраҡтар ҙа юҡ түгел. Эскелек менән мауығып китеүҙә холоҡ-фиғел үҙенсәлектәренең, генетик бирешеүсәнлектең, йәшәгән мөхиттең тәьҫирен дә инҡар итеп булмай. Ҡайһы берәүҙәр иһә “ғүмер көҙө”ндә – организмда киҫкен үҙгәрештәр башланған климакс осоронда эсергә әүәҫләнеп китә. Күреүебеҙсә, сәбәптәр быуа быуырлыҡ, әммә һәр осраҡта гүзәл зат килеп тыуған проблемаларҙы ошо рәүешле хәл итергә, онотолорға теләй һәм үҙе лә һиҙмәйенсә эскелек һаҙлығына бата башлай. Ә унан сығыу юлы юҡ!\nИҫбатланған дәлил: ҡатын-ҡыҙ ир-атҡа ҡарағанда эскегә тиҙерәк бирешә, сөнки уның ауырлығы бәләкәйерәк, организмында һыуҙы һәм алкоголде эшкәртә торған фермент та аҙыраҡ. Аяныс, әммә эскесе ҡатын быны сир булараҡ түгел, ә насар ғәҙәт тип ҡабул итә. Шуға күпселек осраҡта ҡасып-боҫоп ҡына эсә, был бәлә өҫкә ҡалҡып сыҡҡансы, туғандары ла йәшереп маташа. Әгәр ҙә яҡынығыҙ алкоголь ҡулланыуҙа сама белмәй һәм лаяҡыл булғансы эсә, иртәгәһенә мотлаҡ баш төҙәтә, хәмер һемерер өсөн сәбәп эҙләп кенә йөрөй икән, саң ҡағырға күптән ваҡыт. Был – алкоголизм сире! Эскән кешене өгөт-нәсихәт, оялтыу менән генә еңеп булмағанды, мотлаҡ табиптарға барырға кәрәклекте аңлау фарыз.\nЭскелектең ил кимәлендәге стратегик бәлә икәнлеген аңлаған һәм бигерәк тә йәш быуынды унан аралау өсөн йәмәғәтселек араһында аныҡ эштәр алып барған кешеләр бихисап, шөкөр. Улар иҫәбендә Башҡорт дәүләт университетының социология һәм философия факультеты уҡытыусыһы, профессор Гүзәл Вилданова ла бар. Ул эскелектең зыяны хаҡында студенттар араһында аңлатыу эше алып бара, лекция уҡый, йәмәғәт эшендә әүҙем ҡатнаша.\nГүзәл Булат ҡыҙы фекеренсә, эскелектең тамыры ғаилә традицияларына (балалар ата-әсәләренең шатлыҡлы йә ҡайғылы ваҡытта мотлаҡ алкоголь ҡулланғанын күреп үҫә), был насар ғәҙәттең киң пропагандаланыуына (кино, театр, рекламала ҡәҙимге күренеш итеп күрһәтелә, аҙыҡ-түлек магазиндарында икмәк-һөт араһында һатыла), иҫерткес эсемлектәрҙең иркен һатылыуына барып тоташа. Унан тыш, табиптарҙың хәҡиҡәтте боҙоп, яңылыш мәғлүмәт биреүе лә насар: йәнәһе, саҡ ҡына булһа ла (ҡан шыйығайтыу, иммунитет күтәреү, стресс үткәреү һ.б. маҡсатында) шарап эсергә ҡуша. Ә алкоголле эсемлектең нервы системаһын ҡаҡшатыусы наркотик, химик матдә икәнен әйтмәй!\n– Элегерәк үҙем дә “мәҙәниәтле” (йәнәһе, аҙ-аҙлап) эсеү файҙалы, сама белһәң, уның бер зыяны ла юҡтыр тип уйлай торғайным, – ти Гүзәл Вилданова. – Тик балаларым үҫә башлағас, уларҙы нисек тәрбиәләрмен, нимә тип әйтермен тигән һорау борсой башланы. Шул уҡ ваҡытта билдәле дәүләт эшмәкәре, айыҡ тормош өсөн көрәш алып барған профессор Владимир Ждановтың лекцияларын тыңлағас, ул биргән мәғлүмәт миңә ныҡ тәьҫир итте. Ждановтың йәйге семинар-мәктәптәрендә студенттар менән бергә булдыҡ (ул ваҡытта БДУ-ның Сибай институтында эшләй инем). Шул сарала ҡатнашып, күп дуҫтар, фекерҙәштәр таптым, белем эстәнем, артабан эшләргә дәрт-дарман алып ҡайтып, “Айыҡ Сибай” тигән социаль проект төҙөнөк. Эшебеҙҙе ҡала хакимиәтендә лә баһаланылар.\n“Мәҙәниәтле” ағыуланыу – аҡылы булған, тормошо, балалары тураһында уйланған кеше өсөн мөмкин булмаған күренеш. Үҙегеҙ уйлап ҡарағыҙ: ҡулыңдағы шараптың мейе күҙәнәктәрен юҡҡа сығарыуын белә тороп, эсәһең икән – был ахмаҡлыҡ түгелме? Ғөмүмән, эскелек мәсьәләһен төрлө яҡлап тикшерергә тотондом, дини китаптарҙы өйрәнә башланым. Бөтә диндәрҙә лә эскелек ҡәтғи тыйылған!\nБер кешене лә алкоголизмдан көсләп ҡотҡарып булмайҙыр ул... Сәбәптәре күп: физик бәйлелек, рухи бушлыҡ, үҙеңде таба алмау, файҙалы шөғөлөң булмау, бала саҡтан “паразитик” психологияла тәрбиәләнеү. Ул ғына түгел, эскелеккә ҡаршы алып барған эшмәкәрлегебеҙгә ышанмай, шик менән ҡарағандар йыш һорай: исмаһам, бер эскесе Ждановты ҡарап айнынымы икән? Юҡты бушҡа ауҙараһығыҙ түгелме? Эйе, лекцияларыбыҙ (Сибай ҡалаһында мәктәптәргә йөрөп, өлкән класс уҡыусыларына сәләмәт тормош тураһында һөйләй торғайныҡ) эскеселәргә бағышланмаған. Улар, әлбиттә, профессиональ табиптар менән берлектә үҙҙәрен ихтыяр көсө, йәшәү теләге булғанда ғына ҡотҡара ала. Эшмәкәрлегебеҙ әле бер тапҡыр ҙа араҡы татып ҡарамаған йә булмаһа эскелек упҡынына табан рюмка күтәреп тәүге аҙымын яһаған йәштәргә арнала.\nГүзәл Вилданованың әйткәндәре менән килешеп, үрҙә телгә алған танышымдың яҙмышына әйләнеп ҡайтайыҡ. Психологтар эскелектән яфаланған кешенең ҡурайына бейемәҫкә, уға өгөт-нәсихәт уҡымаҫҡа, йәлләмәҫкә, тарыған мажараларынан ҡотҡарырға тотонмаҫҡа, ғаиләләге башҡа ағзаларҙың мәшәҡәттәренә күберәк иғтибар бүлергә кәңәш итә. Нисек кенә булмаһын, һәр кем ғүмере өсөн үҙе яуаплы. Эскесе үҙ хәленән үҙе ялҡып, ысын күңелдән дауаланырға теләк һәм ынтылыш күрһәтмәйенсә, уға бер нисек тә ярҙам итеп булмай. Шуға ла әсәһенең эскәненән оялып, шәхси тормошонан ваз кисергә йыйынған һылыу бик тә хаталана! Киреһенсә, ул бер нимәгә ҡарамай, уҡыуын тамамларға, артабан уңышлы эшләргә, шәхси тормошон яйға һалырға, бәхетле булырға тейеш. Ул саҡта һеңлеһе лә апаһы өлгөһөндә терәк-таяныс табыр.\nҺүҙҙе йомғаҡлап, шуны әйтке килә. Әлбиттә, хәмер һемереп, сиргә дусар булған берәү ҙә алкоголдең зыяны хаҡында уҡып, дауаланырға йүгермәйәсәк, аҙыраҡ та эсмәйәсәк. Дөрөҫөрәге, мәҡәләне уҡып та тормаясаҡ – шешә ҡолдарының үҙ тормошо, улар “Ҡайҙан табып эсергә лә нисек баш төҙәтергә?” тигән уй менән генә йәшәй. Яҡындарының янып-көйөүе, донъяларының баштүбән түңкәрелеүе, тормоштарының упҡынға тәгәрәүе уларға барыбер. Ләкин гәзитте эскәндәрҙең туғандары, дуҫтары, таныштары – айыҡ аҡыллы, башлы кешеләр уҡый ҙабаһа! Был яҙмаға күҙ һалғандан һуң улар уйланһын, был афәтте урап үтерлек яңы һуҡмаҡтар тапһын ине, тип теләргә ҡала.


БДАДТ спектакле - фестиваль еңеүсеһе | «Ашҡаҙар» радиоhы сайты\nБДАДТ спектакле - фестиваль еңеүсеһе\nМәжит Ғафури исемендәге Башҡорт дәүләт драма театрының «Эҙләнем, бәғрем, һине...» спектакле VІІ Халыҡ-ара Ҡаҙағстан һәм Үҙәк Азия илдәренең театр фестивалендә икенсе урынды алды. Театрыбыҙҙың сәхнә әҫәре «Иң яҡшы актерҙар ансамбле» номинацияһында дипломға лайыҡ булды һәм миллион тәңкәлек сертификат менән бүләкләнде.\n30 октябрҙән 6 ноябргә тиклем Ҡаҙағстан Республикаһының Талдыкурган ҡалаһында VІІ Халыҡ-ара Ҡаҙағстан һәм Үҙәк Азия илдәренең театр фестивале уҙҙы. Фестиваль Астана ҡалаһының 20 йыллығына һәм ҡаҙаҡ халҡының билдәле сәнғәт эшмәкәре Тимербәк Жургеновтың 120 йыллығына арналды. Театр форумында Үҙәк Азия илдәре, Рәсәй һәм Европаның театр коллективтары ҡатнашты.


«Йәшлек» гәзите » Йәмғиәт » Территориаль планлаштырыуҙа системалылыҡ кәрәк\n16.04.2011 Территориаль планлаштырыуҙа системалылыҡ кәрәк\nРөстәм Хәмитов республиканың территориаль планлаштырыу схемаһына үҙгәрештәр индереү буйынса кәңәшмә үткәрҙе. Уның һүҙҙәренсә, схема булыуы төбәктең инвестицион үҫешенә бөтә шарттар ҙа булдыра һәм баҙарҙы мәҙәниәтле итә.\nБашҡортостан Республикаһы – Рәсәй Федерацияһында территориаль планлаштырыу схемаһын әҙерләй башлаған тәүге субъекттарҙың береһе.\n– Әммә муниципаль кимәлдә был эш тотҡарланды, – тине республика башлығы. – Атап әйткәндә, Ишембайҙа, Бөрөлә, Ағиҙелдә эштәр яҡшынан түгел. Ауыл биләмәләрендә планлаштырыу буйынса тағы ла ауырыраҡ хәлдәр күҙәтелә.\nРөстәм Хәмитов, муниципалитет башлыҡтары менән теге йәки был объект төҙөлөшөнә урын аныҡ билдәләнгән булырға тейеш, тип билдәләне.\n– Әлеге ваҡытта республикала 54 муниципаль райондың 34-енең генә яңы ҡала төҙөлөшө кодексына ярашлы әҙерләнгән территориаль планлаштырыу схемалары бар, – тине Хәлит Мәхмүдов. – Муниципаль район биләмәләрен территориаль планлаштырыу схемалары менән тәьмин итеү күрһәткесе 63 процент тәшкил итә. Республиканың адреслы инвестиция программаһына ярашлы, 47 млн һум күләмендә средстволар бүленгәндә, йыл аҙағына тиклем был күрһәткесте 87 процентҡа еткереү планлаштырыла. Республикалағы 20 ҡаланың 15-ендә яңы генераль план әҙерләнгән. Муниципаль район үҙәктәренең ғәмәлдәге ҡала төҙөлөшө кодексына ярашлы эшләнгән генераль пландары 40 район үҙәгенең 24-ендә эшләнгән.\nУның әйтеүенсә, алда ауыл биләмәләренең генераль пландарын эшләү буйынса күләмле эштәр көтә. Уларҙы башҡарыуға яҡынса 270 млн һум аҡса талап ителә.


Башҡортостан хөкүмәтенең «Төҙөлөш сәғәте»ндә эре объекттар төҙөү мәсьәләһе тикшерелде - Bash.News\nБашҡортостан хөкүмәтенең «Төҙөлөш сәғәте»ндә эре объекттар төҙөү мәсьәләһе тикшерелде https://bash.news/news/110656_bashortostan_xkmtene_tlsh_stend_ere_obekttar_t_msle_tiksherelde\nГрафикка ярашлы, Радий Хәбиров етәкселегендәге «Төҙөлөш сәғәте» форматында ойошторолған кәңәшмәлә республика адреслы инвестиция программаһы сиктәрендә сафҡа индерелгән эре объекттар төҙөү мәсьәләһе тикшерелде.\nАтап әйткәндә, 2021 йылда Учалы ҡала дауаханаһының хирургия, 2022 йылда Өфөлә кардиология үҙәгенең яңы корпустары файҙаланыуға тапшырыла. Бынан тыш, Өфө районында мәктәп, Бөрйәндә «Шүлгән-тан» музей-комплексы, Сибайҙа филармонияны реконстукциялау дауам итә.\nУлтырышта әҙер проекттарҙы финанслау сығанаҡтары тикшерелде. Улар араһында Бөрөләге бала табыу йорто, Ишембайҙа акушер-генекология корпусы, Мәсәғүттә балалар поликлиникаһы һәм башҡалар. Башҡортостан башлығы киләһе кәңәшмәләрҙең береһенә алданған өлөшсөләрҙең йорттарын төҙөүсе компаниялар вәкилдәрен саҡырырға ҡушты.\nБөгөнгә реестрҙан 9 йорт төшөп ҡалдырылған, 555 кешенең хоҡуҡтары тергеҙелгән. 78 өйҙө граждандар хоҡуҡтарын яҡлау фонды сығымдары иҫәбенә төҙөп бөтөү ҡарала. Тағы ла 44 объектты тулыһынса сафҡа индереү өсөн башҡа финанслау механзмы йәлеп ителәсәк. «Төҙөлөш сәғәте»ндә ҡатнашыусылар шулай уҡ республикала төҙөлөш материалдарын етештереү буйынса ла фекер алышты.\n13:05, 06 дек


Ғүмерлеккә һалған һуҡмаҡтан...\n18 Июнь 2021, 09:53\nМедицина хеҙмәткәрҙәре көнөн табиптар, шәфҡәт туташтары менән бер рәттән халыҡ һаулығы һағында торған фельдшерҙар ҙа билдәләй. Күп осраҡта ауыл фельдшеры – ул табип та, тәүге ярҙам күрһәткән “Ашығыс ярҙам” хеҙмәткәре лә, кәрәк икән, акушер ҙа, хирург та.\nБурлы ауылы фельдшер-акушерлыҡ пункты мөдире, “Башҡортостан Республикаһының һаулыҡ һаҡлау отличнигы”, юғары категориялы фельдшер Альбина Ғүмәрованың дипломлы фельдшер булып районға эшкә ҡайтыуына 21 йыл тулған. Уны 2000 йылдың 11 ғинуарында Үҙәк район дауаханаһының ул ваҡыттағы баш врачы Әхмәт Хәйрулла улы Ҡоломбәтов Бурлы ауылына фельдшер итеп тәғәйенләй. Альбина Вәзир ҡыҙы ошо көндән алып халыҡ сәләмәтлеге һағында тора. Өфө районының Йоматау ҡасабаһында тыуып үҫкән ҡыҙ, ғаиләләре Аҡкүлгә күсеп килгәс, ошо ауыл мәктәбенә уҡырға төшә. Һәм 11-се класты тамамлағас, Стәрлетамаҡтағы медицина колледжына уҡырға инә. 1999 йылда ҡулына дөйөм практика фельдшеры дипломын алған йәш белгес районға эшкә ҡайта.\n- Бала сағымдан аҡ халатлы кешеләр ныҡ оҡшай ине, ап-аҡтан кейенгәнгәмелер уларҙы фәрештәләр кеүек күрҙем. Медицина хеҙмәткәрҙәрен аҡ халатлы фәрештәләр тип бушҡа әйтмәйҙәр бит. Шуға ла мәктәпте бөткәс, оҙаҡ уйлап торманым, медицина юлын һайларға ҡарар иттем. Бының өсөн бер ҙә үкенмәйем, шатланам ғына. Мин эшкә килгәндә медпунктта акушерка булып Фәнисә Гәрәй ҡыҙы Килмөхәмәтова эшләй ине, ул 40 йылға яҡын медицинаға хеҙмәт итеп, хаҡлы ялға туҡтаны. Эшкә өйрәнеүе еңел булды, сөнки яратып һайлаған һөнәремдең нескәлектәренә тап ул төшөндөрҙө, уға рәхмәтлемен, - ти Альбина Вәзир ҡыҙы эш башлаған йылдарын хәтерләп. –Атай-әсәйемә рәхмәт, бала сағымдан улар медицина юлын һайларға өндәнеләр, бәхетте тап аҡ халатта таптым, - ти ул.\nА.Ғүмәрова 189 кеше (шуның 64-е балалар) йәшәгән Байымбәт ауылын да хеҙмәтләндерә, төп эшенән тыш, бында аҙнаһына өс тапҡыр килеп, ауырыуҙарҙы ҡабул итә. 2019 йыл аҙағында өр-яңы бөтә уңайлы шарттар булдырылған модулле фельдшер-акушерлыҡ пункты үҙ ишектәрен асты. Медицина хеҙмәткәренең үҙ-үҙен тотошо, кешеләр менән матур мөғәмәләлә булыуы ла тиҙерәк һауығыуға өмөт уятырға, күңелен тынысландырырға те-йеш. Альбина Вәзир ҡыҙы тап ошондай сифаттарға эйә лә. 2018 йылда БР һаулыҡ һаҡлау министры Максим Забелин Бурлы ФАП-ында булғанда эш шарттары менән танышып, фельдшер менән аралашҡандан һуң, үҙ эшенең оҫтаһы А.Ғүмәрованы “БР Һаулыҡ һаҡлау отличнигы” исеменә лайыҡ тип табыуы шул хаҡта һөйләй ҙә инде.\nФАП-ҡа йыл да косметик ремонт эшләнә, район дауаханаһынан төрлө ҡоролмалар, шулай уҡ ноутбук бүленгән, хеҙмәт урынында уңайлы шарттар булдырылған, Интернет үткәрелгән. Хәҙер ауыл халҡы Үҙәк район поликлиникаһына төрлө белгестәр, табиптар ҡабул итеүенә ауыл фельдшерына мөрәжәғәт итеп яҙылыу мөмкинлегенә эйә.\nМедпунктта акушерка булып, Имәндәштән йөрөп эшләүсе Гүзәлиә Ишморат ҡыҙы Ефимова - Альбина Вәзир ҡыҙының уң ҡулы.\nАльбина бәхетен дә Бурлыла осрата. Ауыл мәктәбендә тарих һәм технология уҡытыусыһы булып эшләүсе Вадим Рәшит улы Ғүмәров менән ҡорған татыу ғаиләһендә дүрт бала тәрбиәләп үҫтерәләр. Бер-береһенә терәк-таяныс булып, ике тиҫтә йыл ғүмер итәләр.\n-Үҙәк район дауаханаһы етәкселеге, баш табип Алик Рәмил улы Йәнешев һәр яҡлап хәстәрлек күрһәтеп, ярҙам ҡулы һуҙа, шуға ла эшкә шатланып йөрөйбөҙ, - ти Альбина Ғүмәрова ҡәнәғәт йылмайып.


Беҙҙең илдә йәшәүселәрҙең бик аҙы ғына үҙенең һаулығы м енән маҡтана алалыр ул. Һәм быны һәр ваҡыт насар экология йә\nиһә генетикаға һылтау дөрөҫ түгел. Күп кенә ауырыуҙарға бе ҙ "кассанан йыраҡ китмәйенсә", йәғни эш урынында дусар булаб ыҙ. Ҡасандыр хеҙмәт маймылдан кеше яһаған. Хәҙер килеп хеҙмәт һ әм хеҙмәтсәндәргә булған мөнәсәбәткә ҡарап кире процесс тура һында һүҙ йөрөтөргә була. Мин аҙыраҡ арттырам, әлбиттә, әммә\nцифрҙарға күҙ һалһаң ысынлап та иҫең китерлек. Һуңғы ун йыл да Рәсәйҙә тәү башлап профессиональ ауырыу тигән диагноз 120\nмең кешегә ҡуйылған. Был ауырыуҙарҙың 97 проценты инде хрон ик "дәрәжәһенә"күтәрелгән. Башлыса тын алыу органдары, вибра ция ауырыуҙары ( мәҫәлән, транспорт хеҙмәткәрҙәрендә), ишете ү һәләтлегенең хөртәйеүе тәүге урындарҙы тора. Статистика бу йынса илдә һәр алтынсы кеше санитария - гигиена нормаларына яуап бирмәгән шарттарҙа эшләй. Энергетика, күмер, химия сәнә ғәте, металлургия, машина төҙөү тармаҡтарында был күрһәткест әр тағы ла юғарыраҡ.\nЙыш ҡына был хәл хеҙмәт шарттарының нормаға тап килмәүе нә бәйле була. Һуңғы 10 -- 12 йылда илдә етештереү кимәле к үпкә кәмене, технологик ҡорамалдар иҫкерҙе, ә күп кенә пред приятиеларҙың яңы техника һатып алырға мөмкинселектәре юҡ. Б ыл да төп бәләләрҙең береһе булып тора. Һуңғы йылдарҙа медицина хеҙмәтләндереүе лә үҙгәрештәр кисерҙ е. Практика күрһәтеүенсә, бөгөнгө көнгә һаулыҡ һаҡлау моделе\nүҙ ваҡытында һәм сифатлы медицина ярҙамы күрһәтеү талаптары на яуап бирмәй. Заман медицинаһының күп кенә мөмкинселектәре\nхеҙмәтсәндәргә барып етмәй, айырыуса был үҙәктән ситтә ятҡа н региондарға ҡағыла.\nХеҙмәтсәндәрҙең һаулығын профилактикалау һәм контролдә тотоу буйынса кәрәкле саралар күрелмәй. Был айырыуса шәхси п редприятиеларға ҡағыла. Шул уҡ баҙарҙа һатыусыларҙы алайыҡ: уларҙың "хужалары" үҙ эшселәренә прививка яһалғанмы, юҡмы ти п ҡайғырта тиһегеҙме ни Йыш ҡына һаулығы буйынса был эшкә я рамаған кешеләрҙе алыу осраҡтары булғылай. Эш менән тәьмин и теүсе үҙ килеме тураһында ғына ҡайғыртып, эшселәренең һаулығ ы тураһында бөтөнләй уйламай килеп сыға. Берәй нәмә була ҡал а икән, эшсене алмаштырыуы ҡыйын булмаясаҡ, эш эҙләүселәр ет ерлек. Шуға күрә эшселәрҙең үҙҙәренә лә ауырырға "ярамай": б ыл көндәр өсөн "больничный" ғәҙәттә түләнмәй, ауырып ятҡан в аҡытта урыныңды башҡа берәү биләмәҫ тип ышанып та булмай. Бө гөнгө көндә эш биреүсе үҙ аҡсаһына медицина тикшереүе үткәрг ән, һаулыҡ һаҡлау пункттары тотҡан, эшселәренең яҡшы туҡланы уын, ваҡытында ял итеүен тәьмин иткән тигән миҫалдарҙы бик а ҙ килтерергә була.\nДауа менән тәьмин итеү ҙә ҙур әһәмиәткә эйә. Мәҫәлән, сит илдәәрҙә фармацевтика бизнесы иҡтисадтың социаль өлкәһен Ь индерелә. Рәсәй иҡтисады шарттарында был тармаҡ башҡа прин циптар буйынса эшләй. Ғүмер өсөн әһәмиәтле булған препаратта рҙы етештереү дәүләт тарафынан финансланырға тейеш, ә беҙҙә иһә уларҙы етештереү менән шәхси эшҡыуарҙар шөғөлләнә. Дарыу ҙарға хаҡтар ҙа, билдәле, артты. Сит илдәрҙән индерелгән дар ыуҙар һаны ла бик юғары. Илдәге фармацевтика индустрияһы пре дприятиеларының дауа етештереү көсө 20 процентҡа кәмене, ә я лған дарыуҙар өлөшө, киреһенсә, 30 процентҡа тиклем артты. Ошо һәм тағы ҡайһы бер факторҙар ауырыуға, инвалидлыҡҡа дуса р булыу, үлем осраҡтарының артыуына килтерә. Йыл һайын инвал идтар һаны миллионға арта. Эш урынында алған ауырыу, бәхетһе ҙ осраҡ арҡаһында был донъянан китеү күләме буйынса Рәсәйҙә йөҙ йыл элек булған күрһәткестәргә яҡынлаша. Рәсәй Федерация һының Иҡтисади үҫеш һәм һәм сауҙа министрлығы күҙаллауы буйы нса, хеҙмәт ресурстарының етешһеҙлеге 2006 йылда айырыуса н ыҡ беленә башлаясаҡ һәм 2015 йылға тиклем дауам итәсәк. Хеҙм әт көсөнөң етешмәүе үҙ сиратында илдең иҡтисади үҫешенә бер ҙә ярҙам итмәйәсәк. Белгестәрҙең тикшереүе күрһәтеүенсә, ау ырыуҙар, инвалидлыҡ һәм үлемдәрҙән күрелгән зыян әле үк һиҙе лерлек. Бәхетһеҙ осраҡтарҙан страховкалау буйынса йыл да стр аховка түләүҙәре Рәсәйҙә 25 миллиардтан артып китә.\nХалыҡтың һаулығын һаҡлау медицинаның ғына бурысы түгел.\nБыл проблема уны төрлө яҡлап тикшереүҙе талап итә. Һәм был һорауҙар Өфөлә 21 -- 25 сентябрҙә үтәсәк Халыҡ - ара конфере нцияла ентекле тикшереләсәк. Был турала "Башинформ"агентлығы нда үткән матбуғат конференцияһында хәбәр ителде.


Башҡортостан Республикаһы хоккейында яңылыҡтар етерлек - ошо көндәрҙә составында Өфө уйынсылары Волков һәм Цулыгин бу лған Мәскәү "Динамоһы" плей - оффҡа үтеп инде.\nБашта ваҡытлыса "динамосылар" Игорь Волков һәм Николай Цулыгин хаҡында бер нисә һүҙ. Ярымфиналдың беренсе уйын овертаймында"Авангард" командаһынан 2 : 3 иҫәбе менән еңелгәндән һуң, "аҡлы - зәңгәрлеләрҙең" тренеры Крикунов Өфө\nегеттәрен Омск командаһына ҡаршы ике матчҡа сығарманы. Билдәле булыуынса, Мәскәүҙәр "юлаевсыларһыҙ" ҙа еңеү яуланы - 11 : 0 (үҙҙәрендә) һәм 1 : 0 (ҡунаҡта).\nХәл иткес уйынға Николай Цулыгин сыҡты. "Салауат Юлаевтың " элеккке капитаны беҙгә "Динамоның" еңеү тантанаһы һәм Игор ь менән икеһенең ни өсөн "Авангардҡа" ҡаршы мөһим матчтарҙа ҡатнашмауы тураһында һөйләне:\n- Омск командаһын плей - оффтан сығарыусы хәл иткес уйын беҙгә еңел бирелде. Башта уҡ өс шайба индерҙек һәм артабан тыныс уйнаныҡ, хатта артыҡ тырышманыҡ та. Мин боҙға Никулин менән сыҡтым, һөжүм итеүҙә Овечкин, Чупин һәм Роса булды. " Динамоға" өс шайбаның икәүһен беҙ индерҙек. Хәҙер финалда "Л адаға" ҡаршы уйнаясаҡбыҙ, уның составында беҙҙең дуҫ егет Андрей Яханов та бар. Әммә ҡасандыр бер командала уйнауыбыҙ мөһим түгел, боҙҙа тәүге осрашыуҙа уҡ уны "емерергә" вәғәҙә\nЯрымфиналдың беренсе матчында "Авнгардтан" һуң ниңә беҙҙе составтан сығарҙылар Юҡ - беҙ бер шайба ла индермәнек\nһәм үткәрмәнек тә. Был тарихтан сер яһағы килмәй, әлбиттә. Дөрөҫөн әйткәндә, ике сәбәп булды. Тәүгеһе: мин ҡымыҙ яратыу ым арҡаһында ваҡытлыса урынһыҙ ҡалдым. Электән үк мин был си хәтле эсемлекте яратып эсәм. Ә бына "Динамо" врачына был оҡшап етмәгән. Ул ҡымыҙҙың градусы бар тип баш тренерға еткергән. Уныһы, бер һүҙ ҙә әйтмәйенсә, мине ике уйынға сост автан сығарҙы. Ә ҡымыҙ бәләкәй йәрәхәттәрҙе бөтөрөүгә бик ны ҡ ярҙам итә.\nВолковҡа килгәндә, уның тарихы былай булды. Сибәр егет би т - Өфөлә үк уны ҡыҙҙар аптырата ине, ә бында, Мәскәүҙә, ула р бермә - бер артты. Телефонын алмаштырып та ҡарай, шылтырат ыуҙарға ла яуап бирмәй, тик файҙаһыҙ. Бына ошо "табыныусылар " арҡаһында Игорь үҙен тулыһынса уйынға бирә алманы. Тренер шул сәбәпле уға ял итергә ваҡыт бирҙе.\nНимә әйтәһең инде, плей - офф серияһындағы финал матчтар ваҡытына ҡыҙҙар йәш форвардҡа тын алырға ваҡыт бирер тип ышанғы килә. Ниндәйҙер көмөш призерҙы үҙеңә өйләндергәнсе Рә сәй чемпионына кейәүгә сығыу яҡшыраҡ та инде!\nИң мөһиме - әлеге ваҡытта Финляндияла булған Рафаил Ишмәтов меәнн телефон аша бәйләнешкә инә алдыҡ.\n- Рафаил Ғәзиз улы, "Салауат Юлаев" командаһы кемдәр менә н тулыландырыласаҡ һәм Өфө командаһы менән контрактҡа ҡул ҡуйыусылар бармы\n- Якимович ике йылға ҡул ҡуйҙы, бынан тыш командаға Яроми р Ягр һәм Уэйн Гретцки ҡайтасаҡ тип яҙығыҙ. Тағы беҙгә профе ссиональ психолог кәрәк. Ә минең ҡәйнәм (әйткәндәй, һеҙ, жур налистар, уны бик яратаһығыҙ) - психология фәндәре докторы, быйыл Санкт - Петербург вуздарының береһендә уҡытыуын тамамл аны. Ул егеттәрҙе уйын алдынан ҡыҙҙырып ебәрә алыр һәм тәнә фес ваҡытында кемдең психологик йәһәттән проблемалары булыуын асыҡлай алыр тип уйлайым. Һеҙ ҙә хәҙер уның менән танышыу мөмкинлегенә эйә буласаҡһығыҙ. Ә составҡа килгәндә, был тура ла команданың менеджеры Александр Меркулов менән һөйләшә ала һығыҙ.\n"Салауат Юлаевтың" менеджеры һүҙ ҡуйыртырға теләмәне:\n- Коллегаларымдың яртыһы был миҙгел аҙағында эшенән бушат ылды, миңә тағы бер мөмкинселек бирелде. Беҙ ҡыҙыҡһынған хок кейсыларҙың исемен атамайым, сөнки уларҙы башҡалар әүрәтеүе мөмкин. Әлегә мин бер нисә кеше тураһында ғына ышаныс менән әйтә алам: Владимир Логинов, Игорь Волков, Денис Хлыстов, В ячеслав Селуянов, Сергей Сальников киләһе миҙгелгә контрактҡ а ҡул ҡуйҙы. Ҡалғандары әлегә өндәшмәй һәм апрель аҙағына ғына ҡарар ҡабул итәсәк.\nХәҙер барыһы ла сит ил хоккейсыларының Рәсәй суперлигаһын да уйнау - уйнамауынан тора. Әлегә бер нисә мегайондоҙ алырғ а планлаштырабыҙ. Фин хоккейсылары араһынан бер нисә кандида ттың фамилияһын әйтеп китә алам: Туому Руту, Олли Йокинен, Э са Пирнес, ҡапҡа һаҡсылары Ахонен, Хурме һәм башҡалар. Ниңә аҡса түгәбеҙ, тиһегеҙме Сөнки Өфөгә "алтын" тураһында уйлар ға ваҡыт.


Эш кәрәкме? Улай икән, Миәкәгә килегеҙ » Башҡортостан гәзите\n"Башҡортостан гәзите" » Иҡтисад » Эш кәрәкме? Улай икән, Миәкәгә килегеҙ\nЭш кәрәкме? Улай икән, Миәкәгә килегеҙ 24.04.2018 // Иҡтисад\nРеспубликабыҙҙа яҙғы сәсеүгә әҙерлек йылдам һәм ойошҡан бара, хатта ҡайһы бер хужалыҡтар арышты туҡландырыуға төшкән дә инде. Миәкә районы хакимиәте башлығы Ришат Аҡтуғанов белдереүенсә, ваҡытты дөрөҫ бүлә белеү һәр йәһәттән дә отошло. Улар оҙайлы ҡышта техниканы ремонтлаған, яғыулыҡ-майлау материалдарын хәстәрләгән, орлоҡ таҙартҡан. Һәр ҡайҙа ла тырышлыҡ булғанда ғына мул уңышҡа өлгәшергә мөмкин икәнлекте лә өҫтәне Ришат Ғәбдрәшит улы. Райондың ауыл хужалығы идаралығы начальнигы Илдар Сәбәхов оҙатыуында “Мәхейәнов” крәҫтиән (фермер) хужалығына юлландыҡ.\nШундай осор килде, кем әйтмешләй, һәр тин һанаулы, аҡсаны уңлы-һуллы елгәреү күптән онотолдо. Быны “Мәхейәнов” крәҫтиән (фермер) хужалығы етәксеһе Рәлис Мәхейәнов күптән аңлаған.\n– Айырыуса ауылда эшһеҙлектән йонсоп, урам ҡыҙырған һәм эт һуғарған әҙәм булмаһын ине, – тип башланы һүҙен Рәлис Мөҙәрис улы. – Малсылыҡҡа, баҡсасылыҡҡа тотонорға теләк белдергәндәрҙе хакимиәттә кәңәштән өҙмәйҙәр, йүнәлеш биреүселәр бар, ярҙам итәләр. Кемде генә алмайыҡ, барыһынан да кәрәкле шөғөлгә этәргес һәм ынтылыш бирерлек бихисап йылы һүҙҙәрҙе ишетергә мөмкин. Юғарынан хуплап торғанда эшҡыуарлыҡты нисек яҡшы алып бармаҫҡа мөмкин?\nРәлис Мәхейәнов бер туған ҡустыһы Ирнес менән 2012 йылда фермерлыҡҡа тотонған. Тамъян-Таймаҫ ауылы янында 44 гектар ерҙе эшкәртә башлағандар, хатта үҙ ҡулдары менән трактор әтмәләгәндәр. Сөгөлдөр үҫтереп мул уңыш алғас, тағы ла дәртләнеп теплица ҡороп ултыртҡандар. Өс сутый ерҙә йәшелсә-емеш үҫтереп табыш алған сәмселдәр. Унан инде 60 баш малды һимертеүгә ҡуйғандар.\nРәлис Мәхейәнов бөгөн аяғында ныҡлы баҫып торған фермерҙарҙан иҫәпләнә. Боғҙан, Ҡолтай-Ҡаран, Тамъян-Таймаҫ, Күл-Ҡуңҡаҫ, Комсомол, Софиевка, Өршәк ауылдары фермаларында өс меңдән ашыу һыйыр малы бар.\nБүтәндәрҙә нисектер, әммә күңелендә фермер булыу тойғоһо йәштән бөрөләнеүен уның һөйләгәндәренән асыҡ тойомланыҡ. Күпмелер ваҡыттан һуң ошо татлы хыялы тормошҡа ашҡан. Үҙ шөғөлө, үҙ көйө тигән кеүек, хәҙер бөтә мәсьәләне лә нәҡ үҙе хәстәрләргә һәм хәл итергә тейеш. Ятҡан таш мүкләнә, йөрөгән таш шымара тигән мәҡәлде һәр саҡ иҫтә тотоп эш итә.\nПландары шул тиклем ҙур һәм маҡсаттары аныҡ. Йәш алға тәгәрәгән һәм йылдар үткән һайын бына нимәгә төшөнгән әңгәмәсем: күп осраҡта ниндәйҙер эшкә тотонорға йөрьәт итмәй икән күптәр. Нимәлер ҡамасау итә йәки тотҡарлай. Ысынында иһә бер ниҙән дә ҡурҡырға ярамаған тигән һүҙҙе ишеткәндә, әйтерһең дә, тимер сыңы ишетелгәндәй булды. Был осраҡта, күҙ ҡурҡа, ҡул эшләй, тиҙәрме әле? Бер генә миҫал. Быйыл 40 миллион һумлыҡ суммаға техника алған ул.\nСәсеүлек майҙаны иһә ун мең гектар ерҙе тәшкил итә, шул иҫәптән һигеҙ мең гектар майҙанға иген культуралары сәсәсәктәр. Әйткәндәй, әгәр ҙә баҫыуға хәҙерҙән үк төшөргә мөмкин булһа, сәсеүҙе шунда уҡ башларҙар ине.\nФермер 100 кешене эш урыны менән тәьмин иткән, уларға эш хаҡы ваҡытында түләнә. Тамъян ауылында ярымфабрикаттар етештереү заводы эшләй, унан да ҙурырағын Ҡырғыҙ-Миәкәлә төҙөргә уйлай. Хәйер, барыһы ла әҙер, ошо көндәрҙә ул тантаналы асылыр тип көтөлә. Өфө ҡалаһында һәм район үҙәге Ҡырғыҙ-Миәкә ауылында магазиндары бар.\nЕтәксе айырыуса Әтхәм Ғәбитов, Нәзир Вәлиев, Рәфис Мәхейәнов, Ләйсән Бәхтейәрова, Фәнил Иҙрисов, Алмас Әхмәтвәлиев, Илнур Ғәлимовтарҙы маҡтап бөтә алманы.\n– Айнур Хафизов агроном вазифаһында эшкә урынлашҡас та тырышлыҡ күрһәтте. Яҡшы белгес, һөҙөмтәләре шатландыра. Эш кешеләренә беҙҙә хөрмәт ҙур – Тамъян ауылынан бынамын тигән йорт һатып алып бирҙем, – тип тамамланы һүҙен Рәлис Мәхейәнов.


Яңылыҡтар Блокчейн 02.06.2018 - Яңылыҡтар Блокчейн\nЕвропаға виза криптовалюта отключены потенциалын һыҙыҡ өҫтөнә түләнә.\nБөтә донъя ҡулланыусылар хаҡтары кимәле тәьмин итәсәк юғары технологиялы уңайлы. Әгәр был технология эшләй түгел пишется, сценарий бик проблемалы булып. Йома көн дауамында бөтә европа өлөшө ҙур виза буйынса етди перебой кисерә.. Был ҡарар альтернатива эҙләү кәрәклеген һыҙыҡ өҫтөнә алды., һәм хатта ҡулаҡсаһыҙ аҡса индереү криптовалюта.\nЕвропаға виза тарта.\nҘур ҡыйынлыҡ менән булған һәм йомала бөтә европа буйынса предприятиелар ҡулланыусылар түләнә.. Теләһә, кем ала операцияһы ярҙамында түләү картаһына visa тырыша ашырыуҙа проблемалар бар.. Хатта интернет мөмкинлектәре сикләнгән йәки булды. Хатта ҡулланыусы йәки башҡа финанс учреждениелары аҡса түләтеү саралары ҡулланырға кәңәш. МастерКард был һорауҙарына ла ҡағылды.\nТиҙ Виза, тип билдәләне онлайн-был план аҙ зыян международных. Операция кассаһына ҡала “мисс һәм хит” күпселек өлөшө көнө. Бәлки картаның ҡулланыу өсөн кескенә генә һатыу бесконтактный күпселек осраҡта булды.. Былар барыһы ла күрһәтеүенсә, финанс проблемалары ни ныҡлы булмаған техник системаларҙа.\nЙыш ҡына бындай күренештәр көтөлмәгән эҙемтәләргә килтереү. Бөйөк британия төрлө банкомат аҡса тотонолған үҙенең резерв көн.. Шул уҡ ваҡытта хәл ителмәгән проблемалар., рәсми ғариза биргән дә була. Түләү карталары ҡулланыуҙа уңайлы, инфраструктураһы комплексы ғына, был түләү ҡыуып дөрөҫ эшләнегеҙ.. Виза Алыу Өсөн, алыҫ түгел була был кисә.\nАҡса кәрәклеге һәм аҡсаның криптовалюта\nКүпселек ҡулланыусылар элекке ҡулдағы аҡса юҡ, бындай хәл менән еңеп. Шулай ҙа бик һирәк тарта, һәр ваҡыт улар бара алмай.. Шуға күрә бик шикле, тип, сығымдарҙы ҡыҫҡартыу сараларының тотош бер ваҡытта ла аҡсаһы булмай.. Һуңғы ҡарағанда был уңышһыҙлыҡ, был’s иң яҡшы моғайын.\nБынан тыш, . Виза һорау алыу күрһәтеүенсә, тип альтернатив ысулдары ла түләргә кәрәк.. Ҡулаҡса менән түләү карталары айырмалы рәүештә., бындай ваҡытта ала криптовалюта һаҡлау көнө.. Үс иткәндәй, уларҙың волатильность, операция системаһы менән криптовалюта эшкәртеү өсөн түләү күп булыуға ҡарамаҫтан, ваҡыт хаҡтар тирбәлешен .\nБыл альтернатива предприятие һәм ҡулланыусылар иғтибар кәрәк. Был’иң яҡшы ысул өсөн, даими кассаларында һаҡланған аҡсалары., әммә был талап тейешле түләү карталары банкомат барыбер төшөрә.. Криптовалюта-был реаль мөмкинлектәр, бөгөнгө көнгә улар буйынса ғына ла бер нисә ваҡ һатып ҡабул ителә. Элек бындай проблема булмай ҡараш ҡарағанда һуңыраҡ.\nКөндәлек күҙәтеү өсөн баҙарҙа Кракен 02.06.2018\n$131М бөгөн бөтә сауҙа баҙары\nБразилия матур пландар киңәйтеү биржаһы крипто\nМатур, ҡытайҙың иң эре биржаһы ырыу криптовалюта, Бразилияла төпләнгән йыйылды..\nТөркөм вәкилдәре, ентекләп раҫлап күҙәтеп компанияһы’ы ниәттәр тураһында бразилия баҙарына сығыу.\nТырышлығы, матур булыуына тағы ла бер аҙым’ы план буйынса глобаль экспансия.\nЭфириум иғлан фондынан алынды "беренсе тулҡын грант" буласаҡ $ 2.5 млн.\nЯңылыҡтар Блокчейн 12.07.2018\nКиләһе Пост:Яңылыҡтар Блокчейн 01.06.2018\nКиләһе Пост:ImToken эфириум эйә кошо $ 35Депозит Б., артыҡ 99% америка банк


Хәбәрҙәр: Рада депутатын сүп-сар багына бәргәндәр.\nРада депутатын сүп-сар багына бәргәндәр.\nКиевтағы Халыҡ Радаһы бинаһы алдына йыйылған төркөм, “Иҡтисади үҫеш” фракцияһы депутаты, элекке “регионал” Виталий Журавскийҙы эләктереп алып, сүп-сар контейнерына ташлаған.\nҠайһы бер мәғлүмәттәр буйынса, был язалауҙа ҡатнашыусылар парламентҡа люстрация талап итеп килгән (закон аҙаҡ 231 тауыш менән ҡабул ителде).\nИкенсе сығанаҡтар буйынса, депутаттан “Автомайҙан” һәм “Уң сектор”вәкилдәре үс алған. РИА “Новости” хәбәр итеүенсә, айҡашыуҙа ҡатнашыусылар, “һинең кеүектәр арҡаһында, беҙҙең ағай-энеләр, дуҫтар һәләк була тип,” сәйәсмәнгә бактан сығырға ирек бирмәгән.\nУкраинаның “Комсомольская правда” баҫмаһы мәғлүмәттәре буйынса, митингыла ҡатнашҡан асыулы кешеләр халыҡ депутатының өҫтөнә автомобиль шинаһы ырғытҡан һәм ниндәйҙер шыйыҡ матдә ҡойған. Уның яндырғыс матдә булыуы хаҡында әйтеп, шинаға ут төртөү менән янаған. Активистарға язаны тормошҡа ашырырға милиция хеҙмәткәрҙәре ҡамасаулаған.\nУНИАН хәбәр итеүенсә, Журавский- ғауға сығарған, журналистар араһында ҙур ҡаршылыҡ тыуҙырған “Яла яғыу тураһындағы закон” проекты авторы. Киң мәғлүмәт саралары институты һәм Бойондороҡһоҙ медиа-профсоюздың йыллыҡ тикшеренеүҙәр һөҙөмтәһе буйынса 2012-2013 йылғы Украина матбуғатының ун дошманы араһында ул да бар.


Радий Хәбиров сүп-сарҙы айырым йыйыуға күсеү механизмдарын уйларға ҡушты\n26 Февраль 2019, 13:17\nБөгөн хөкүмәттәге оператив кәңәшмәлә Башҡортостан Башлығы вазифаһын ваҡытлыса башҡарыусы Радий Хәбиров ведомство етәкселәренә һәм яуаплы кешеләргә сүп-сарҙы айырым йыйыуға күсеү механизмдарын уйларға ҡушты.\n«Ошо мәсьәләне хәл итһәк, ҡалдыҡтарҙы 20 проценттан 30 процентҡа тиклем ҡыҫҡарта алырбыҙ. Реформаның маҡсаты — йылдан-йыл күбәйгән сүп-сарҙы кәметеү. Әгәр айырым йыйыуға күсмәһәк, быны башҡарып сыға алмайбыҙ. Халыҡты шуға әҙерләргә кәрәк»,— тип билдәләне республика етәксеһе.\nРадий Хәбиров ҡаты коммуналь ҡалдыҡтарҙы сығарған өсөн билдәләнгән түләүҙең ҡала халҡы өсөн айына һәр кешегә — 70 һум, быға тиклем сүп-сар йыйыу системаһы ойошторолмаған тораҡ пункттарҙа йәшәүселәр өсөн 35 һум тураһында йөкләмәһенең үтәлешен контролдә тотоуҙы һораны. Шулай уҡ икеләтә түләүҙәр һәм яңылыш иҫәпләүҙәр булмаҫҡа тейеш, тип билдәләне республика етәксеһе:\n«Мәрхүмдәргә лә иҫәпләйҙәр тигән мөрәжәғәттәр бар, бындай хәлгә юл ҡуйырға ярамай. Ауыл халҡы иҫәпләнгән сумма булһа ла, сүп-сарҙы сығармауҙары өсөн борсола. Аңлашыла, яңы системаға саҡ күсә башланыҡ, ләкин бындай хәлдәрҙе тиҙ арала төҙәтергә кәрәк».\n«Әлеге ваҡытта республика биләмәһендә теркәлгән халыҡ буйынса төбәк операторҙары өсөн тулы мәғлүмәттәр базаһын булдырыла, — тине экология министры урынбаҫары Нияз Фазылов. — Бынан тыш, республикала юридик берәмектәр, шәхси эшҡыуарҙар һәм төбәк операторҙары араһында сүп-сар сығарыуға килешеүҙәр төҙөү проценты бик түбән. Шулай уҡ төбәк операторҙары инфраструктура һәм техника күҙлегенән етерлек кимәлдә әҙер түгел».


1 Октябрь 2018, 13:18\nОлолар көнө алдынан «Ветерандарға бүләккә—«Атайсал» акцияһы ойошторҙоҡ һәм өлкәндәргә төбәк гәзитен яҙҙырыуҙарын һорап ҡала һәм район башлыҡтарына, учреждение етәкселәренә, депутаттарға мөрәжәғәт иттек. Изге эшкә ҡушылыусыларҙың барыһына ла рәхмәт белдерәбеҙ һәм түбәндә уларҙың йылы ҡотлау һүҙҙәрен еткерәбеҙ.Зариф Закир улы Байғусҡаров, Рәсәй Федерацияһы Дәүләт Думаһы депутаты:—Йылдағыса 1 октябрь—Ололар көнө уңайынан Урал аръяғы ҡалалары һәм райондарында йәшәүсе өлкән быуын кешеләренә 10 дана «Атайсал» төбәк гәзитен бүләк итәм.\nОлолар көнө алдынан «Ветерандарға бүләккә—«Атайсал» акцияһы ойошторҙоҡ һәм өлкәндәргә төбәк гәзитен яҙҙырыуҙарын һорап ҡала һәм район башлыҡтарына, учреждение етәкселәренә, депутаттарға мөрәжәғәт иттек. Изге эшкә ҡушылыусыларҙың барыһына ла рәхмәт белдерәбеҙ һәм түбәндә уларҙың йылы ҡотлау һүҙҙәрен еткерәбеҙ.\nЗариф Закир улы Байғусҡаров, Рәсәй Федерацияһы Дәүләт Думаһы депутаты:\n—Йылдағыса 1 октябрь—Ололар көнө уңайынан Урал аръяғы ҡалалары һәм райондарында йәшәүсе өлкән быуын кешеләренә 10 дана «Атайсал» төбәк гәзитен бүләк итәм. Алдынғы ҡарашлы инәй-олатайҙарыбыҙ ошо баҫма арҡылы төбәк һулышын тойһон, республикала һәм илдә барған яңылыҡтар менән танышһын, балалар һәм йәштәр араһында милли баҫмаларға ҡарата һөйөү тәрбиәләһен.\nХалыҡ-ара ололар көнө уңайынан изге теләктәремде һәм ихлас ҡотлауҙарымды ҡабул итегеҙ! Илһөйәрлегегеҙ, һүнмәҫ энергияғыҙ өсөн тәрән ихтирамымды һәм сикһеҙ рәхмәтемде белдерәм. Илебеҙ ғорурлыҡ кисергән күп ҡаҙаныштар һеҙҙең тырышлыҡ, хеҙмәт батырлығығыҙ арҡаһында булдырылған. Һеҙҙәге белем һәм тормош тәжрибәһе бөгөн айырыуса мөһим, дәртле йәшлек менән йәнәшә ололарҙың тормош аҡылы барырға тейеш. Һеҙгә ныҡлы һаулыҡ, күңел көрлөгө, яҡындарығыҙҙың иғтибарына һәм һөйөүенә сорналып, бәхетле ғүмер кисереүегеҙҙе теләйем!


Йәшеллек һағында торалар » Башҡортостан гәзите | Газета Башкортостан на башкирском языке официальный сайт\nБашҡортостан гәзите » Экология » Йәшеллек һағында торалар\nЙәшеллек һағында торалар 23.06.2017 // Экология\nӨфө районының күп кенә ауылдары баш ҡалаға терәлеп тигәндәй ята. Уларға ҡарап, республиканың йөҙөн билдәләргә мөмкин. Шуға улар төҙөклөктә, бөхтәлектә, таҙалыҡта башҡа төбәктәргә үрнәк булырға тырыша. Быға өлгәшеү өсөн коммуналь хеҙмәттәргә ҙур яуаплылыҡ йөкмәтелә. “Төҙөкләндереү буйынса идаралыҡ” муниципаль унитар предприятиеһының эшмәкәрлеге – ошоға асыҡ миҫал.\nПредприятие 2011 йылда райондың тораҡ пункттарын үҙәктән комплекслы хеҙмәтләндереү һәм төҙөкләндереү маҡсатында ойошторола. Улар биләмәләрҙән, бәләкәй, урта эшҡыуарлыҡ сәнәғәт предприятиеларынан, мәктәп һәм мәктәпкәсә йәштәге балалар учреждениеларынан, баҡсасылыҡ ширҡәттәренән ҡаты көнкүреш ҡалдыҡтарын сығара. Бер үк ваҡытта район юлдарын йыл әйләнәһенә ҡараулы тоталар, урамдарҙы йәшелләндерәләр, балалар майҙансыҡтарын төҙөкләндерәләр.\nБаш ҡалаға географик яҡынлыҡтың өҫтөнлөктәре менән бер рәттән, проблемалары ла байтаҡ. Әйтәйек, район биләмәһендә бик күп баҡсасылыҡ ширҡәттәре урынлашҡан. Икенсенән, баш ҡала халҡы яҙғы-йәйге осорҙа ял итеү өсөн, нигеҙҙә, ҡала яны тәбиғәтен һайлай. Ә инде әйләнә-тирә мөхиткә битараф кешеләр (ҡыҙғанысҡа ҡаршы, ундайҙар күп) коммуналь хеҙмәттәргә ҙур мәшәҡәт тыуҙыра. Рөхсәт ителмәгән урындарҙа сүп-сар өйөмдәре хасил була. Ҡайһы бер баҡсасылыҡ ширҡәттәре тирәһендә лә шул уҡ хәлде күҙәтергә мөмкин. Һөҙөмтәлә урмандарға, ғөмүмән, йәшеллек донъяһына зыян килә, һыу сығанаҡтары бысрана, һауаның сафлығы юғала. Бындай хәлдәр ҡабатланмаһын өсөн предприятие коллективы рөхсәт ителмәгән сүплектәргә ҡаршы ныҡлы көрәш алып бара. Бигерәк тә коллектив баҡсалар күп урынлашҡан Фомичев, Урыҫ Юрмашы, Булгаков, Вавилов һ. б. ауылдарға ҙур иғтибар йүнәлтелә. Ундай урындарға рейдтар ойошторола, район буйынса экологик өмәләр үткәрелә. Ғөмүмән, әйләнә-тирә мөхиттең сафлығын, экологик именлеген һаҡлауҙы предприятие коллективы үҙенең социаль әһәмиәттәге мөһим бурысы тип һанай. Быйылғы Экология йылында был йүнәлештә эш айырыуса әүҙемләшкән, өҫтәмә саралар билдәләнгән һәм ғәмәлгә ашырыла. Бигерәк тә ауыл биләмәләре хакимиәттәре менән берлектә эшләү экологик именлек өсөн халыҡтың яуаплылығын көсәйтеүгә булышлыҡ итә.\nҠаты көнкүреш ҡалдыҡтарын сығарыу өсөн предприятиеның үҙ полигоны булдырылған. Хәүефлеге IV класлыларҙы урынлаштырыуға лицензия алғандар. Предприятиеның ҡаты көнкүреш ҡалдыҡтарын сорттарға айырыу комплексы булыуы айырым әһәмиәткә эйә. Үткәргестең ҡеүәте йылына 50 мең тоннаға иҫәпләнгән, ул тулыһынса файҙаланыла. Уның аша үткән ҡалдыҡтар преслана. Был инде полигондың ҡабул итеү мөмкинлеген икеләтә арттыра. Сорттарға айырылған ҡалдыҡтар брикет рәүешендә икенсел сеймал булараҡ эшкәртеүгә оҙатыла.\nПредприятиеның техник һәм технологик мөмкинлектәре йылдан-йыл арта. Техника паркында 36 берәмек техника иҫәпләнә. Сүп-сар сығарыу, авария хеҙмәте, ассенизатор, һепереү, ҡар таҙартыу машиналары һәм башҡа төр махсус техника һәр саҡ төҙөк. Предприятиеның үҙендә махсус техниканы ашығыс ремонтлау һәм металл эшкәртеү цехы булыуы бик тә отошло. Иретеп йәбештереү, заказдар буйынса металл конструкцияларын проектлау, монтажлау кеүек эштәр башҡарыла. Эре габаритлы техниканы һаҡлау өсөн бокс ҡоролған. Нәҡ техник мөмкинлектәр һәм коллективтың һөнәри оҫталығы коммуналь хеҙмәттәрҙең күп төрлөлөгөн, юғары сифатын тәьмин итә.\nБөгөн коммуналь хеҙмәттәргә ихтыяж да, талап та юғары. Шуныһы ҡыуаныслы: тармаҡҡа заманса һөнәри әҙерлекле йәштәр килә, улар араһынан эште бөгөнгө талаптарға яуап бирерлек итеп ойошторорға һәләтле етәкселәр үҫеп сыға. Предприятие директоры Илдар Хәмзин хаҡында был һүҙҙәр. Йәш булһа ла, коммуналь өлкәлә бай хеҙмәт тәжрибәһе туплаған ул. Илдар Хәниф улы әлеге урынға тәғәйенләнгәнсе сәнәғәт тармағында әйҙәүсе вазифалар башҡарған, район хакимиәтендә эшләгән, торлаҡ-коммуналь предприятиеһына етәкселек иткән. Тармаҡты үҫтереүгә индергән фиҙакәр хеҙмәте өсөн республика Торлаҡ-коммуналь хужалығы министрлығының Маҡтау грамотаһы менән бүләкләнгән. “Инициативалы, киләсәккә ҡарап эшләй”, – ти хеҙмәттәштәре уның хаҡында.\nИлдар Хәмзин фән менән шөғөлләнергә лә ваҡыт таба. Тәүге ғилми хеҙмәте ҡаты коммуналь ҡалдыҡтарҙы түләүле терминал ярҙамында йыйыу, һаҡлау, ташыу комплексын эшләүгә бағышланған. Шул уҡ ваҡытта уның Өфө районы биләмәһендә муниципаль экологик контроль булдырыу проекты ла әҙер. Был хеҙмәт бөгөнгө шарттарҙа төбәк өсөн айырыуса әһәмиәтле һәм, һис шикһеҙ, эштә ҡулланыу табасаҡ. Эйе, уңған коллектив, уның булдыҡлы етәксеһе район халҡының тормошон күркәм, уңайлы итеү хәстәрлеге менән йәшәй.\nАвтор: Р. ХӘЛИУЛЛИН.\nРайон: Өфө районы.


Өс яҡлы комиссия ултырышы - GTRK.TV — Новости Уфы и РБ\nӨс яҡлы комиссия ултырышы\n1-се майҙан Башҡортостанда минималь хеҙмәт хаҡы кәмендә 9 мең ярым һум булырға тейеш. Бөгөн республика профсоюздар федерацияһы ошондай тәҡдим менән сыҡты. Социаль-хеҙмәт мөнәсәбәттәрен көйләү буйынса өс яҡлы комиссия ултырышында профсоюздар федерацияһы, эш биреүселәр һәм Башҡортостан хөкүмәте араһындағы килешеү үтәлеше тикшерелде. Уҙған йылда халыҡҡа эш хаҡы буйынса 93 миллион һумлыҡ бурыс ҡайтарылған. Һуңғы осорҙа кешеләрҙең килеме 7,1 процентҡа артҡан. Әммә, предприятиеларҙың 70 процентында ғына ошондай ыңғай үҙгәреш күҙәтелә. Әйткәндәй, Дәүләт Думаһында әле минималь хеҙмәт хаҡын 9 мең ярым һумға еткереү тураһында закон проект ҡарала. Ул көҙгә ҡабул ителер, тип көтөлә.


Башҡортостандың баш ҡалаһында Поповтар ғаиләһе бар. Улар тап яңы йыл төнөндә бала табыуҙы "ҡағиҙә итеп алғандар". Традиция буйынса улар бөтәһе менән бергә иҫке йылды оҙатырға һәм яңыһын ҡаршыларға өлгөрәләр, ә һуңынан уларҙың бала табыу хәстәрлектәре башлана. Поповтар бала табыу йортона йыйына...\nБеренсе балалары - ҡыҙҙары Ксения 2006 йылдың яңы йыл төнөндә тыуғайны. Һәм бына ике йыл үткәс, 2008 йылдың 1 ғинуарында улдары Иван донъяға килә. Шулай итеп, хәҙер балаларының тыуған көнө бер көндә - 1 ғинуарҙа. Ата-әсәһе - Максим менән Ольга шулай ваҡытты тура килтерергә тырышҡан инде. "Беҙ ике йыл инде Яңы йылды бала табыу йортонда ҡаршылайбыҙ", - тип "зарлана" Максим Попов.\nАта-әсә, рекордты ҡабатлап, өсөнсөһөн 2009 йылдың 1 ғинуарында табырға йыйынмаймы, тигән һорауыма Ольга: "Юҡ", - тип яуап бирҙе. Дөрөҫ, ғаилә башлығы ҡатынын төҙәтеп: "Уйларбыҙ әле", - тине.\nПоповтар ғаиләһенән тыш, быйыл яңы йыл төнөндә 29 сабый донъяға килде: 13 ҡыҙ һәм 16 малай. 17 ғаиләлә улар - тәүге бала, ун ғаиләлә - икенсе, береһендә - өсөнсө һәм берәүһендә хатта дүртенсе бала. Күреүегеҙсә, баш ҡалала күп балалы ғаиләләр һаны тағы икәүгә артты.\nНимәһе ҡыҙыҡ, 1 ғинуарҙа тыуған сабыйҙарҙың ата-әсәләре, башлыса, юғары (40 процент) һәм урта махсус белемле (50 процент). Әсәйҙәре төҙөлөш ойошмаларында, сәнәғәт предприятиеларында, коммерция структураларында эшләй, хеҙмәткәрҙәр, йорт хужабикәләре. Уның ҡарауы, ҡағиҙә булараҡ, атайҙар - шәхси эшҡыуарҙар, хоҡуҡ һаҡлау органдарында эшләүселәр, хеҙмәткәрҙәр.\nИҫәбе буйынса туғыҙынсы тапҡырына Яңы йыл төнөндә тыуған сабыйҙарҙы хөрмәтләү тантанаһы Өфө ҡала округы хакимиәтенә килеүселәр өсөн матур бер байрам булды. Бөтә ерҙә йөрәк формаһында ҡыҙыл шарҙар эленгән, өҫтәлдәрҙә - яңы тыуған сабыйҙар өсөн бүләктәр.\nШундай өҫтәлдәрҙең береһенә байрамды ойоштороусылар өс ҙур күк төргәк һалған. Сөнки Лиана һәм Венер Миңлеғоловтарҙың ғаиләһендә бер юлы өс баһадир - Асҡар, Морат һәм Искәндәр донъяға килгән. Күренеп тора, "егеттәр" тынғыһыҙ, ирҙәрсә холоҡло. Ярай әле өләсәйҙәре бар, сиратлап ҡарарға ярҙам итәләр. Бөгөн береһе, иртәгә икенсеһе...\nВенер төҙөлөш фирмаһында менеджер булып эшләй, мөләйем Лиана һөнәре буйынса экономист. Миңлеғоловтар ғаиләһе башлығы әйтеүенсә, ошо хәлдәрҙән һуң ул мөғжизәгә ышана башлаған.\n- Хоҙай беҙгә бер юлы өс ул бирҙе, - ти Венер. - Һуңынан шунда уҡ торлаҡ мәсьәләһе хәл ителде лә ҡуйҙы, балалар тыуғанға тиклем ул беҙҙең өсөн ҙур проблема булып тора ине...\nБында, моғайын, бер аҙ аңлатып китеү кәрәктер: һалынған традиция буйынса, өс игеҙәк бала тыуған һәр ғаилә республика Президенты йәки Өфө хакимиәте башлығы ҡулынан фатир асҡысы ала. Бына бөгөн дә тантаналы шарттарҙа Павел Качкаев өс улы тыуған бәхетле ғаиләгә Киров районында өс бүлмәле фатирҙан асҡыс тапшырҙы.\n- Беҙгә - йәш ғаиләләргә күрһәткән ошондай ярҙамы өсөн республика Хөкүмәтенә, шулай уҡ ҡала хакимиәтенә ҙур рәхмәт белдерергә теләйем, - тине Венер Миңлеғолов. - Ә беҙ үҙ яғыбыҙҙан балаларыбыҙҙы лайыҡлы кешеләр итеп үҫтерергә тырышасаҡбыҙ.