"Coronavirus" kɛlɛli bolociliw diɲɛ kɔnɔ\nA jɛnsen na : 19/04/2021 - 12:53\n"Coronavirus" bolocifura "Pfizer ". AP - Esteban Felix\nA kɛbaga : Issouf ZERBO Dɔ̀dɔ\n"Pfizer, BioNtech, Astrazeneca, Johnson & Johnson, Sinopharm, Sputnik V, Moderna" adw... Kabi koronaboloci furaw sɔrɔ la desanburu kalo tɛmɛnen na, bolociw bɛ ka kɛ diɲɛ kɔnɔ. A fanba bɛ ka kɛ nafolotigi jamanaw de kɔnɔ. Farafinna bolociw bɛ senkan nka alibi jamana caman ma furaji kelen sɔrɔ.\nFarajɛla "Israël" de ye jamanaba ye min ka mɔgɔ boloci cayara kɔsɔbɛ. Kɛmɛ sara la mɔgɔ 61 ni tilan ɲɔgɔn bolocira ka ban. Kabi kunu karilon, nundatugulan don tɛ wajibi ye tuguni kɛnɛmalaw ra. Kalansow fana bɛna dayɛlɛ Israël.\n"Royaume-Uni" ye jamanaden 49 boloci kɛmɛ sara la. "Etats-Unis" ka mɔgɔ bolocita bɛ bɛn 39 ma kɛmɛ sara la. "Belgique, Norvège, Espagne ani Allemagne" jamanaw kɔnɔ, mɔgɔ 19 bɔɲɔgɔn boloci la kɛmɛ sara la. France b'u kɔfɛ ni mɔgɔ 18 ye. Nka o jamanaw kɔnɔ, mɔgɔ caman ye boloci ko fɔlɔ sɔrɔ filana ma kɛ u ra ban.\nFarafin jamanaw kɔnɔ "Seychelles" de bɛ bɛɛ ɲɛ. Jamana in den 67 ni kɔ ye bolocifuraw sɔrɔ. Farafinna jamana tɔw kɔnɔ, "Maroc" ye mɔgɔ 12 ni tilan ɲɔgɔn boloci kɛmɛ sara la. "Rwanda, Ghana, Eswatini ani Sénégal", mɔgɔ 2 bolocira kɛmɛ sara la.\n"OMS" ye hakilila min ta sanko koronaboloci fura sɔrɔko ka nɔgɔya jamanaw ye "COVAX", o de kɛra sababu ye jamana caman ye furajiiw sɔrɔ Farafinna. Nka alibi a bɛ jamana 20 bɔ minnu ma furajii kelen yɛrɛ sɔrɔ fɔlɔ. Jatɛw bɛɛ kɔ, Farafinna mɔgɔ 2 dɔrɔn de bolocira kɛmɛ sara la.\n"Italie" ka Gianluigi Buffon ka bɛna ntolatan jɔ a ka tɔn Juventus Turin fɛ\n"Israël" polisiw ni "Palestine" taw ka kariɲɔgɔnna ye mɔgɔ caman de bɔnɛ u nin na\nArabou jamana caman ye "Israël" polisiw jalaki u ka waleyaw la ka ɲɛsin "Palestine" jamandenw ma\n"France": "Côte d'ivoire" lasigiden y'a ɲini Faransi marabaaw fɛ, ko ka jamana in ka fɛn kɔrɔw segi\nDiɲɛ setigijamanaw ka jɛkulu n'a bɛ weele "G7", ye kumaɲɔgɔnya kɛ ka ɲɛsin "Chine" jamana ma\nFarafinna kunnafonigafe "Jeune Afrique" sigibaga Béchir Ben Yahmed, fatura bi ntɛnɛdon\nMarc-Vivien Foé tɔgɔla jɔnjɔn: Andy Delort, Tino Kadewere ni Gaël Kakuta, jɔn bɛna jɔnjɔn in sɔrɔ\n"France": polisimuso dɔ fagara bi ni muru ye "Rambouillet" dugu la\n"Russie": sɔrasi minnu bɛ "Ukraine" ani "Crimée" dansɛw gɛrɛfɛ olu bɛna labɔ yen\n"Russie": "Etats-Unis ni Europe" tɔnba k'u tɛna sɔn Vladmir Poutine ka Alexei Navalny k'a sago ye\nAmeriki: jamanaɲɛmɔgɔ, Joe Biden ye ɲangili girimanw ta ka ɲɛsin "Russie" ma kokura


Fàkan baaraw kunaɲɛ - Fàkan\nFàkan mɔgɔw ka FLSL sannakalanso dajirali\nSibiridon zuluyekalo tle 2, 2016 san, fàkan mɔgɔw Taara dajirali dɔ Kɛ kandɔn sannakaladen dɔw kun. O dajirali in yɛrɛ tun ye sannakalanso karamɔgɔ dɔ ka laɲini ye ko Abu Jara. Dajirali in tun bɛ ka kɛ kàlanso fla de 'kɔnɔ.\nBaara Daminɛna 8nan waati tɛmɛnen ni sanga dama-dama ye kàlanso fɔlɔ kɔnɔ. Dajirali tun ye jàseri ye. A tun bɛ jateblaw fogow dajirali kan. Kow bɛɛ sigilen sen kan Kr isiyaka Baalo ye dajirali Daminɛ. A Fɔlɔla jateblaw la. Kalimu n'o ye sɛbɛnni jatebla y'an ka fàso kanw na, TDUK jàtebla ani daɲɛgafe WAGADU jàtebla. A Donna kalimu kɔnɔn k'a Лɛfɔ koɲuma. O kɔ a ye TDUK ta Dajira ka Sɔrɔ ka Na Wagadu daɲɛgafe la. O la kàlandenw yɛrɛ ye faamuya cama Sɔrɔ a ko la.\nO bannen a ye fogow Daminɛ. A y'a Daminɛ ni Bataki.org ye. A y'a Jira kàlandenw na ko fogo in ye kùnnafoni fàlenfogo de ye ko i n'i y'i tɔgɔ Sɛbɛn a kan i bɛ limaanaw Лini i yɛrɛ la o la abɛ Se ka kùnnafoniw fFàlen-falen aw ni ɲɔgɔn cɛ ni sɛbɛnni, jàw walima ni kumakan ye. A Ko fogo in bɛ Mali kan bɛɛ la. A ye jàw blacogo Jira ka kalanden dɔ Jira mun y'a tɔgɔ Sɛbɛn.\nO tɛmɛnen sa a Nàna fàkan.ml fogo kan. A Ko kalandenw ma k'o fogo in ye kùnnafoni ɲini fogo de ye i n'a Fɔ "google, wikipeja". O la a Donna fogo in dakunbaw kɔnɔ k'a Fɛsɛfɛsɛ kelen-kelen.\nO baara in bɛɛ Kɛra waati fla ɲɔgɔn kɔnɔ. Fàkan mɔgɔw Sɔrɔla ka Taa kalanso flanan kɔnɔ. Baara kelen minnu Kɛra Isiyaka Baalo fɛ, a y'o kelenw Dajira yen i n'a fɔ kalimi, TDUK ani Wagadu daɲɛgafe jàteblaw dajirali ani bataki.org ni fàkan.ml fogow dajirali. O baara Kùncɛra ka Bɛn ni 12nan waati ye.\nO kɛlen Kr Abu Jara ye foli Kɛ fàkan mɔgɔw la kosɛbɛ ka kàlandenw Labla.\nKaridon kalo flanan tle 22 kùnnaɲɛ\nKaridon mɛkalo tle 22, 2016 san, fàkan mɔgɔw ye degeli Kɛ niBolodondenw ye kalanʃiyɔrɔ la dɔnnikùlu san fɛ. Mɔgɔ wɛrɛ tun Weelera a kɛnɛ kan n'o MAKDAS mɔgɔw kɛrɛnkɛrɛnnenyala Mandela Dukure, ale min ye bataki.org fogo Sigi sen kan.\nBaara in yɛrɛ Daminɛna 9nan waati. A fɔlɔ Kɛra kùnnafon i fɔli ye mɔgɔw ɲɛna fakan.ml kan. Baara in tun Dabɔra Mali jamanatigi kɔrɔw lakamuni kan fogobon kɔnɔ nka komi fogolan tun ma Лi fàkan mɔgɔw y'a Kɛ jaseri dɔrɔn ye.\nO kɔ fɛ u Nana bataki fogo kan. Yɛlɛma dɔw tun Donna bataki la u y'o Лɛfɔ mɔgɔw ye. O yɛlɛma in tun ye kùnkoloja blali ye i tɔgɔ kɔrɔ. O la sa bolodondenw Nana kelenkelen k'u jà Bla u tɔgɔw kɔrɔ walasa u limaanaw k'u Dɔn ja yeli fɛ fogo kan. Dɔw fana tun tɛ Se jà blacogoya wɛrɛ la mɔgɔw ye sugantilen walima foroba la walasa mɔgɔw k'u hakilina Fɔ ja in kan ani màra dɔ cili i limaana wɛrɛ ma fɔ ka Taa Se kumakan blali ma mɔgow ma. Bolodondenw dDegera nin bɛ la fakan mɔgɔw fɛ.\nO tɛmɛnen sɔsɔli kɛnɛ Nana Dayɛlɛ mɔgɔ ye. Sɔsɔli dɔw Kɛra bolodondenw ni kr Isiyaka Baalo cɛ. O sɔsɔli tun bɛ tàli kɛ bamanankan sɛbɛncogo kan (mɔsɔnni, wale, tùlu blali sigininden dɔw kun na o n'a ɲɔgɔnna wɛrɛw). Kr Baalo ye u ka ɲininkaliw Jaabi ka lafaamuyali kɛrɛnkerɛnnen Di u ma. A yɛrɛ Kɛra sa i n'a fɔ lakalanni jate.\nO tɛmɛnen, mɔgɔw y'u halinaw Fɔ bataki fogoko kan laɲiniw b'o la n'o yɛlɛma dɔw donni ye bataki ko dɔw la ani senfɛjuru dɔw tun tɛ ka Sɔn bamanakan sigininden kɛrɛkɛrɛnnenw bɔli la bataki kan fɔ ka taa Se fɛlako ni limaanako yɔrɔ ma. O yɛrɛ tun Mandela Dukure weelekun ye ka Na kɛnɛ in kan. A Ko a bɛ n'a bolo Da hakilina ninnu ko nka yɔrɔninkelen na ko tɛ. O la a ye Senfɛjuruw suguya n'u kan sɛbɛnniw Ta.\n13nan waati baara Blara. Foliw Kɛra mɔgɔw la k'u Labla.\nMɔgɔ nàlenw tɔgɔsɛrɛ\nCɛmakalanso dɔw dajirali kunaɲɛ: le Nid du Savoir ani Lycée classique moderne de kalaban-coura\nNin Arabadon 2016 05 18 fàkan mɔgɔw Taara dajirali Kɛ Kàlabankura cɛmakalanso fla la. O dajirali in tun ye jaserili ye dɛnɛn na ka Jira kalandenw na. U Fɔlɔla cɛmakalanso min na, o ye Lycée Privé le Nid du Savoir ye. Baara Daminɛna 9nan waati. Fàkan mɔgɔw y'u Yɔgɔw Fɔ fɔlɔ nin k'u da Don u nakun na ka Sɔrɔ ka Fogo in wugubali Dàminɛ n'o ye fàkan.ml ye. U Donna dakun ni dakun k'u kɔnɔkow Fɛsɛfɛsɛ k'u Jira kàlandenw na. Misali la u Donna yiirin dakun kɔnɔ ka saba Suganti u la. U ye fla kàlan k'u Лɛfɔ fɔ kalandenw ye faamuya dɔ Sɔrɔ a ko kan ka Sɔrɔ ka kalanden kelen Tà tɔw la o ye ziirin tɔ kelen kalan. Jateminɛw y'a Jira k'o kalanden bɛ Se Bamanankan kalanko ɲuman na.\nO tɛmɛnen kɔ u ye bataki.org fogo dajirali fana Kɛ fɔ u ye kalanden kelen tɔgɔ Sɛbɛn k'o Kɛ misali ye tɔw ye. U sɔrɔla k'a Fɔ ko kalandenw kana Лina ka Yɛlɛn fogo ninnu kan k'u ka baarakɛminɛ don.\nO tɛmɛnen sa u ye kàlandenw Fo k'u Labla ka Kɛɲɛ ni 11nan waati ye.\nCɛmakalanso in kalanden minnu tun bɛ kɛnɛ kan olu tɔgɔsrɛ Flɛ nin ye:\nAbdul Karim Sila\nYuma ʃantal Ganbi\n6. Mariam Dunbiya\nMohamɛd Seyba Bɛrte\nLamin Pɔrnɔn Kɔnɛ\nFatumata Bakari Jara\nBadra Aliyu Samakɛ\nFàkan mɔgɔ Nana cɛmakalanso flanan min na, o ye Lycée Moderne de Kalaban Koura ye. U Sera ka Bɛn ni 10nan tɛmɛnen ni sanga 20 ɲɔgɔn ye. U selen ye baara daminɛ o yɔrɔnin bɛɛ. U ye fogo in fogosira Fɔ kalandenw bɛɛ ye Ka Yɛlɛn a kan k'a kɔnɔ fasiriw Jira kelenkelen ka Taa. O Tɛmɛnen u da sera Kɛnɛya dakun ma min kɛ u ye fàsiri dɔ Dayɛlɛ ko furu duman gundo. U ye fasiri in daminɛ kalan ka kalandenw Bla a dakunw kalanni na. O tɛmɛnen don Kɛra ziirinw na. U ye fla Kalan kalandenw ye kalanden kelen y'a tɔ kelen Kalan. A Yera k'a Fɔ k'a bɛ se Bamanankan kalanko ɲuman fana na.\n12nan waati Sera min kɛ u ye foli Lase kalandenw ma K'u Labla.\nBɔkɛnɛna tàko fɔlɔ bolodondenw ka ɲɔgɔnye laban\nKaridon 2016 san kalo 4nan tle 24 de tun ye Fàkan mɔgɔw ni bolodondenw ka ɲɔgɔnye laban ye yanni dajiraliba don yɛrɛ cɛ n'o ye kari nata ye.\nLajɛɛrɛ in tun ka kan ka Daminɛ 9nan waati nka o ma Se ka Kɛ k'a sababuya Kɛ bolondondenw ka kɔnkanabaliya ye. O Kɛra sabu ye fana an ye waati kelen ɲɔgɔn bɛɛ Bla ten.\nKaridon lajɛɛrɛ yɛrɛ tun Bolilen bɛ Lajɛɛrɛba don kan n'o ye kari nata ye. O la mɔgɔw tun Tlalen don kulu fla ye. Kulu kelen n'o ye bolodonden kɔrɔw ye (mɔgɔ 7 ɲɔgɔn) olu ni Fàkan mɔgɔ fla de Tora ɲɔgɔnye kɛnɛ kan sabu olu de sugantilen don ɲɔgɔndankɛlaw ye. Kulu kelen tɔ n'o ye bolodonden kuraw ye ( mɔgɔ kura 3 ɲɔgɔn), olu ni Fàkan mɔgɔ kelen Taara ɲɔgɔn fɛ fogokɛnɛ kɔnɔ bolodon ka ma. An Selen yen an ye waati fla ɲɔgɔn Лini fogokɛnɛ fɛ Kulu fɔlɔ Sinsinnen tun don Kari nata labɛnw ɲɛfɔli kan. Olu tlalen o la u Nana Fàra kulu flanan mɔgɔw kan. O y'a Sɔrɔ mɔgɔ kura ninnu bɛɛ tɔgɔ Sɛbɛnnen don Bataki kan ka fɔ ka ɲininkaliw jaabili Daminɛ. O ɲininkali ninnu tun Bolilen bɛ an ka jamanatigi fɔlɔ Modibo Keyta kan.\nKulu fɔlɔ mɔgɔw ta Kɛra Fàkan.ml kan donni ye halisa k'a Wuguba k'u ka dɔntaw Tɔmɔ-tɔmɔ a kɔnɔ. O Tɛmɛnen kɔ bolodonden kura kelen ye sira Лini an fɛ ka Taa.\nBaara Blara 12nan waati. O la fogokɛnɛtigi ye sɛbɛn Kɛ ka d'an ma. An Sɔrɔla ka foli Kɛ mɔgɔw la k'u Labla.\nLajɛɛrɛ mɔgɔ nàlen tɔgɔsɛrɛ\nI. Fàkan mɔgɔw\nBolodondenw degeli kunaɲε\nBaara Daminεna 9nan Tεmεnen ni sanga 30 ɲɔgɔn waati ye.Mɔgɔ 10 ɲɔgɔn tun bε kεnε kan bolodonden 7 ni fàkan kanbaaraso mɔgɔ 3.Bεε y’i tɔgɔ Sεbεn gafe kɔnɔ. An y’a Fɔ bεε k’a tɔgɔ fɔ. O Tεmεnnen kɔ an ye Fàkan ɲεmɔgɔ Jira bolodondenw na. O Sɔrɔla ka kuma Tà. A Kumana fεn caman kan in’a fɔ latigεdɔnko. O siratigε la ye jεn fogo fɔlɔfɔlɔnin labεn san Fɔ a n’a nà cogow. A fana da Sera baarakε minεko kuma ma k’a t’o Kε baarakε minεnw b’an bolo nka an tε ka baara Kε ni u ye.\nO kɔ fε an ɲεfɔli Daminε an nàkun kan. O ɲεfɔli Bolila bolodondenw Tɔgɔw sεbεnni kan bataki.org kan, n’o Kεra ɲininkaliw bεKε u la Màli jàmanatigiw kan. Ɲininkali ninnu bε Ci u kelen-kelenna mà bàtaki.org fε.O la Kàràmɔgɔ Isiyaka Baalo Tora ɲɔgɔnyeyɔrɔ la. An tɔw ni bolodondenw Taara fogobon kɔnɔ a bεn 10 : 00 mà.Bolodonden kelen n’an ye ɲɔgɔn Sɔrɔ yen sabu ne tun Ɲinana k’a F’a ye ko ɲɔgɔnye kunkuruni bε yen. An Donna bεε ye sigiyɔrɔ kelen-kelen Ta baara kama. An Binna ka doncogo ni tɔgɔsεbεncogo ɲε Jira u la. Gεlεya Yer’a daminε na. Maa si tɔgɔ ma Se ka Sεbεn. An y’a Kε cogo bεε la a ma Sɔn. O kεlen an Sɔrɔla ka Kr. Baalo Weele. O ko an ka Don fàkan.ml fogo kɔnɔ sɔn. Bεε Donna o kɔnɔn k’a wugubali daminε. Bεε Donna Fɔliko kɔnɔn ka Nεεba Solo kan fàsiri Lajε. O ma mεn an Weelera Kr Baalo fε ko an ka Segin ka Don Bataki kan. An Donna ka tɔgɔsεbεn Daminε dɔrɔn, a Sɔnna nka waati kofolen tɔ tun tε bεrε Bɔ. Bεε tɔgɔ sεbεnnen sa bεε y’a Ɲini ka teriw Fàrà i yεrε kan. An ni bolodondenw ani Mandela kεlen kɔ teri ye, an y’o cikan Bla Kr. Baalo ma, ka waatiko cogoya Fɔ a ye. A y’a Ɲinin an bεε fε n’an bε Se ka waati 1 ɲɔgɔn Fàrà à kan.An Sɔnna o ma. Nka mɔgɔ kelen bɔra jàma la k’a sabu Kε dɔ ye o Weele ye. Kr. Baalo Sɔrɔla ka dlonsira dɔ Ci an bεε ma min bε jamanatigi Modibo Keyta kan ko bεε ka Don n’o ye fogogafebonba kɔnɔ n’o ye Wikipedia ye. Bεε Donna k’o fasiri kalanni Daminε sanga 5 ɲɔgɔn kɔnɔ. O Tεmεnen Kr Baalo Sɔrɔla ka ɲininkali fɔlɔ Bla bεε ma. O ɲininkali in tun bε Jaabi sanga 10 ɲɔgɔn kɔnɔ. Bolodonden kelen dɔrɔn Tlara sani o sanga 10 kofɔlen in cε.\nO kεlen waatiko sarati min tun bε an ni fogokεnεtigi cε, o Dafara. Nka o y’a sɔrɔ bεε y’i ka jaabi Ci Kr. Baalo ma kaban. An ye baara Kuncε ka kεɲε ni 12 : 30 waati ye ka foli Kε bεε la ka Sɔrɔ k’a Лini u fε n’u bε Se ka Na kari wεrε an ka Tεmε ni baara tɔ ye. U bεε Sɔnna o ma.\nAnw sɔrɔla k’a Taa Kr Baalo yɔrɔ la.\nO la an jεra ka dajirali don Boloda. An ye musaka kεtaw jate Bɔ ka baara Kuncε.\nMɔgɔ nàlenw tɔgɔsεrε\nI. Fàkan Kanbaaraso mɔgɔw\nUmar Kulubali (FSJP) san 3nan. Sj: 75 88 01 95- 6481 40 47\nJakaliya Mamadu Watara (FLSL) Anglεkan ni Arabukansan 2nan. Sj : 60 70 20 49\nYaya Kulubali (FSJP) san 3nan. Sj: 77 58 41 77\nYakuba Konatε (FLSL) Anglεkan-Almankan san 2nan. Sj : 69 78 31 00\nŊolo Sanɔgɔ (FSHSE) San 2nan\nAmidu Danbεlε (FSHSE) san 2nan\nFàkan mɔgɔw ni bolodondenw ka làjɛɛrɛ kunaɲɛ\nBaara Daminεna 10nan tεmεnen ni sanga 50 ɲɔgɔn ye. Mɔgɔ 6 de Sɔrɔla kalanwiyɔrɔ la bi. Mɔgɔ kura fla ka Fara kɔrɔlen 4 kan.O sababu Bɔra min na o ye : dɔw bε kiimεni na, dɔw Taara u ka dugu la dɔw yεrε Jiginna ka Taa dugu kɔnɔ. A daminε Kεra foli ye ka Bɔ Musa yɔrɔ la. A ye hakilina jigin Kε karidon tεmεnen kumaw kan.\nO Tεmεnen kɔ, a ye dɔw Kε i n’a fɔ : Yala a’ donko cama Kεra fogo kɔnɔn wa ? A Donna yɔrɔ jumεn ni jumεn na ? A’ ye faamuya Sɔrɔ u kɔnɔna na wa ? Yala o cogo in na ten a’ ma gεlεya sɔrɔ fogo kan yεlεnni n’a kɔnɔfεnw kàlanni na wa ?\nO Kεlen, a ka mɔgɔ ɲininkalen fɔlɔ Kεra Jakaliya Mamadu Watara ye. Jakaliya Лininkalen ko : "k’a Daminε karidon na ka na Bla bi la ne ye yεlεnko cama kε fogo in kan ne fana ye fεn cama Faamu i n’a fɔ jamana kùnnafoninw, makutusεbεn ani dakun caman wεrεw wa n fana a ma gεlεyaba Sɔrɔ fogo kan ten".\nO Bɔlen kɔ yen ɲininkali da Sera Yaya Kulubali ma. Ale ko : "N ye faamuya cama Sɔrɔ fogo kan a da Sera lakalita yɔrɔ, jamana kùnnafoninw, zirinw ani zana ma. N ye gεlεya dɔw Sɔrɔ a kàlanni sen fε Misali la sisan ni dafalen fla bε ɲɔgɔn kεrε fε aw bε ka tùlu Kε kelen kan ka tɔ kelen To yen. O sigininden fla nɔrɔkun ye mun ye ?"\nMusa Sɔrɔla k’a ka ɲininkali Jaabi. Ale Tεmεnen kɔ kuma Dira Yakuba Konatε ma.\nYakuba Konatε ko ale ye yεlεnko cama kε fogo kan ale bɔra jamana kùnnafoni caman kàlama k’o sabuya Kε fogo in ye. Ale bε kùnnafoni minnu kalan ka kɔrɔ k’olu ye kan wεrεw ye wa ale tε bεrε Faamuya. Ko an ka nin fogo in Kεra sababu ye ale bε Se ka kùnnafoni cama faamuya.\nUmar kulubali Dara o ka. A ko : "N Donna fogo in kan siyεn cama wa n Donna dakun cama kɔnɔ. Nka kεrεnkεrεnnenya la Mali duguw. Misali la ne ka bon kɔnɔ kalanʃiyɔrɔ la, n ye « Sinsinna » ko kuma Wuli yen, Sinsinna ka dɔw yεrε tun bε yen olu ko ne ma ko n bε Se ka Kuma dugu in kan dɔɔnin wa ? N ko awɔ. N ye dakun fɔlɔ Ta n’o ye dugu yɔrɔfɔli ye, n Kumana u k’o la ko n k’a Tɔ To ten. U Kabakoyara o ye kabakoya dan ye. U ye n Лininka ko n Bɔra ni kùnnafoni in ye min ? N ko n Bɔra n’a ye fogo dɔ kan ko Fàkan.ml. A fεsεfεsεlen don o fogo in kan. O Kεra sababu fana ye olu Bɔr’a kalama ko an bε se ka fàsiri caman Sɔrɔ bamanankan na nɔgɔya la.\nMusa Nana ɲininkali wεrε Kε i komin fεla ani kεnεya dakun kan. Fεlako yɔrɔ kan ale ye sεbεnin dɔ Kε fεla yɔrɔ la ko mɔgɔsi ma jàteminε Kε o la wa ?\nYaya kulubali ni Umar Kulubali ye kuma Лinin. Ol’u y’a Fɔ k’u tun Лinεna o kɔ n’o tε u y’o yɔrɔ Ye. Umar ko ale ye « An ka baara Boloda » Ye. A fana ye fàkan mɔgɔw Лininka ko yala fεla in sεnεnni n’a sεbεn waati bε Na ɲɔgɔn fε wa ? Olu y’o jaabi ko awɔ.\nO Tεmεnen kɔ fε fàkan baarakɛlaw ye fεla sεbεncogo ɲε Jira u la. Komi fogolan tun ma ɲin, kurufew ma Sɔn kosεbε. Nka o m’a Bàli, dɔw Sɔrɔla mɔgɔw la minnu n’u ka Senfεjuru tun don. O dɔw sera k’u fεla Blà fogo kan in’a fɔ Yakuba konatε ni Umar Kulubali.\nO kɔ fɛ fàkan mɔgɔw Nàna dakun sabanan na n’o ye u ɲininkali ye u ka dugu kùnnafoninw kan. U ye sεbεnfuraw Di bolodonden naani ɲɔgɔn ma. Kelen yεrε Tora u bolo. U tora ka bolodondenw Blàsira. Nka o ma Se ka Ban blen sàbu waati tun Jamana. O la sa u ye sεbεnfura ninnu To bolodondenw bolo k’u ka u Jija ka Tla yani kùnɲɔgɔn wɛrɛ cε. Fàkan mɔgɔw Ko ni bolodondenw ma yɔrɔ min Faamu Ko Yusuf Baalo bε u ka bla la waati. Ale b’u Dεmε a lafali la.\nO Kεlen fàkan mɔgɔw ye foli Kε u la k’u Labla. Baara yεrε Kùncεra ka Bεn 12 : 00 waati ma. Nin ye bi degeli kunaɲε ye.\nFàkan baatakɛlaw ni mɔgɔ sɔrɔlen minnu ye baara Kε ɲɔgɔn fε olu tɔgɔsεrε Flε nin ye :\nAbubakar Gɔnsogo (FSHSE) San 2nan\n2016 san kalo O4 tle 17 degeli kùnnafoni\nBaara daminɛna 9:10 waati nka o y'a Sɔrɔ mɔgɔ cama labɛnnen sigilen don fogokɛnɛ kɔnɔ kaban.Bolodonden kɔrɔlen dɔw ma se ka kɛnɛ Sɔrɔ k'a sabu Kɛ lako gɛlɛnw ye nka o m'a Cyɛn mɔgɔ kura fla Farala mɔgɔw kan.An ye waati fla ɲɔgɔn Лini fogokɛnɛtigi fɛ.Gɛlɛya ma Ye baara daminɛ na fɔ n'a Bɔra an seginni dɔw tɔgɔ sɛbɛnni kan kura ye. O tun ye mɔgɔ kelen dɔrɔn ye.Ale de tun Лinɛn'a ka tɛmɛkan kɔ.Labɛnw bɛɛ Sabatilen tuma min, kr Baalo ɲininkaliw cili Daminɛ. O ɲininkali ninnu tun bɛ Modibo Keyta kan.\nWaati Dilen bolodondenw ma ɲininkali ninnu kelen-kelenna jaabili la o tun ye sanga tan ɲçgçn ye. Dɔw Sera ka Tla sani waati kofɔlen in cɛ, dɔw Tlara ka Bɛn n'a ye, dɔw yɛrɛ Tlara o kɔfɛ.O kɔn ka Tla baliya jù Tàra olu dɔw tun Naatalen don cama sɛbɛnni fɛ, dɔw ta yɛrɛ ye olu ka Suma, dɔw tun Лaganminen don a bɛɛ la o kosɔn olu ma Se ka lakamuni cama Kɛ sanko ka Se ka bɛn ni waati ye. An y'a ye ɲininkali ninnu bɛɛ te Se ka Jaabi waati fla in kɔnɔ min kɛ an ye waati kelen Fàr'a kan.Лininaliw jaabili Bannen bɛɛ Donna Fàkan fogo kɔnɔ ka lajɛli kunkurunin Kɛ. O Tɛmɛnen kɔ boloden bɛɛ y'i fɛla Blà Fakan ɲɛ fɔlɔ kan n'o ye dabɔ ye. O Banna min kɛ an ye baara Sonsonsoro o yɔrɔ la ka Bɛn ni 12nan waati Tɛmɛnen ni sanga 15 ɲɔgɔn ye. An ye foli Kɛ bɛɛ k'a Da u tlo kan an be ɲɔgɔn Sɔrɔ kulù san fɛ yan kari nàta, o baaraw bɛ na Boli dajirali labɛnw ɲɛfɔli kan ka Sɔrɔ k'u Labla. Ola fogokɛnɛtigi ye sɛbɛn Kɛ ka D'an ma an Taara ɲɛfɔliw Kɛ kr Baalo ye.\nMɔgɔ nàlen tɔgɔsɛrɛ\nFàkan baarakɛlaw ni bolodondenw ka làjεεrɛ\nFàkan baarakɛlaw ni mɔgɔ sɔlɔlenw kalansiyɔrɔ la ye ɲɔgɔn ye Kε 2016 03 20 sɔgɔmada dɔnnikulu san fε. Baara in yεrε Daminεna 10 :00 waati k’a sababu Kε mɔgɔ sɔrɔlenw fàrali ɲɔgɔn kan ye. Mɔgɔw Dafara tuma min, fàkan mɔgɔw ye bolodondenw Bisimila bisimilako cεɲin na ka Sɔrɔ ka baara Daminε. O la Yusuf Baalo ye kuma Ta ni mɔgɔw ye, a ye a da Don lajεɛrε kùn yεrε la. O Tεmεnen kɔ fε, Musa Danbɛlɛ ye kuma Ta. Ale ye Yusuf Baalo ka kuma fɔlenw tɔ Lase n’a hakilinaw ye. Sɔrɔla k'u da Don fogoko kùnnafoniw la. U y’a Jira mɔgɔ weelelenw na k’a Fɔ ko fogo dɔ b’u bolo Bamanankan na ko fεn cama b’a kan n’o ye fàkan.ml ye. O fogo in kan n’i Yεlεnna i bε fεn cama Sɔrɔ yen. O la u ye fogo wugubali Daminε. U Donna dakun ni dakun. U Kumana dakun bεε kan u ye k’a F’ɔ bolodondenw ye k’u ka To ka Yεlεn fogo in kan.\nU fana y’a Jira bolodondenw na k’u b’a Fε ka dajirali dɔ Kε Awirili kalo laban na kùlu san fε. O don in na ɲɔgɔnda bε Na k’u ni ɲɔgɔn cε, o la ŋana duuru bε Sugandi u la k’olu Ladya. Fàkan mɔgɔw Sɔrɔla k’u da Don o fεn dɔw la. Fàkan mɔgɔw Ko u b’a fε ka Mali dugu kelen-kelenna bεε Blà fogo kan, ni min b’a Fε i ka dugu ta Kε k'u bε Na don nataw la o kàma. O kɔ fε u ye kuma Di bolodondenw ma. Bolodondenw ye ɲininkaliw Kε. Fàkan mɔgɔw y'o ɲininkaliw Jaabi. O tɛmɛnen fàkan mɔgɔw MAKDAS fogoko Лεfɔ u ye k’o mɔgɔw bε ɲɔgɔn Sɔrɔ o kan ka kùnnafonifalen ka ma.\nO la 12 : 00 waati baara Kùncεra ni bonya ni bonyamasegin ye ka Лεnsin bεε ma. Fàkan baarakɛlaw fana y’a fɔ bolodondenw ye k’u b’u ka blà la waati bεε ka Sɔrɔ ka’a Лini u fε k’u ka Na karidon ka hakilinajigin Kε fεn ninnu kan tuguni k’a Fεsεfεsε bεε k’i ka tɔmɔnta Tɔmɔn a la.\nBlàdon : 2016-07-23 Yɛlɛmako laban : 2020-02-16\nFogo yeko: 1147011 - Bì: 295 - Kalo in: 8601 - Лinan: 68214.\nFura Yeko: 1864 - Bì: 3 - Kalo in: 12 - Лinan: 78.


Nòyaaradugu - Fàkan\nNòyaaradugu Bɛ Gɔ̀nkaso galoda ani Kilela kafoda la, Sikaso kolomi an’a marabolo fɛ. A ni Kilela cɛ Ye bam 39 ye. A ni duguba min ka surun o Ye Sikaso ye. A n’o cɛ jànya Ye bam 27 ye.\nNòyaaradugu ni Zànradugu bɛ ‘dàn Bɔ kɔrɔn fɛ, Pɛngoronin n’a bɛ ‘dàn Bɔ tlebin fɛ, Gɔ̀nkaso B’a ni kɛɲɛka ‘cɛ ni kà Finikaso K’a ni worodugu ‘cɛ.\nKabi Nòyaaradugu Kɛra Nòyaaradugu ye, a ma Weele tɔgɔ wɛrɛ la.\nLaadaladugu-tigiko Bɛ Nòyaaradugu sa, nka faama-dugutigi fana Bɛ yen min bɛ dugu ni faamaw cɛtaama Kɛ. Dugutigiya Bɛ Nà kɔrɔyakunda wa jamuw ni kìn bɛɛ dama ka kan a la. Dugutigi ntanyali de bɛ Se kà Nà ni dugutigi yɛlɛmani ye.\nNòyaaraka Jamutɛnɛ ni sὲnɛkɛla tùn dòn de Ye Nòyaaradugu tu tigɛbaa ye. Siyaka Jamutɛnɛ de Bɛ dugutigiya la bì. Dugutigi kɔrɔ dɔw Ye Siginɔn Jamutɛnɛ ni Yafema Jamutɛnɛ ye.\nNòyaaradugu Ye Sɛnɛfɔdugu ye sɛnɛfɔkan ni bamanakan bɛ Fɔ min ‘kɔnɔ. Kan fla ninnu na Sɛnɛfɔka de fɔbaa ka ca. Jamu minnu Bɛ yen olu Flɛ : Kɔnɛ ni Kulubali ani Jamutɛnɛ. Jamu fɔlen ninnu sinankun Ye Jabaatɛlakaw ye. Furusira Bɛ Nòyaaradugu kìnw ni ɲɔgɔn ‘cɛ, a jamuw ni ɲɔgɔn ‘cɛ a n’a ni dugu wɛrɛw ‘cɛ.\nBaarako hukumu na, sὲnɛ bɛ Kɛ Nòyaaradugu kà sago baara bɛɛ kan. Nòyaaradugu sὲnɛfɛn dɔw Ye kàba, malo, keninke, saɲɔ, tiga, tiganinkuru, woso, je, bàra, ʃɔ̀, ani kɔɔri. Sὲnɛ kɛrɛ fɛ, nakɔbaara fana bɛ Kɛ. Nakɔjiri dɔw Flɛ : mangoro, lenburu, buyagi, manje, namasa ani sɔmɔ. Nakɔlafɛn dɔw Ye : fòronto, tamati, nkɔyɔ, salati, nanaye, melɔn, ʃù ani gan.\nKa Fàra sὲnɛ ni nakɔbaara kan, Nòyaaradugukaw cɛsirilen dòn baganmara fana na. Bagan marata dɔw Ye misi, bà, saga, fàli, sonsan, wùlu ani jakuma ye. Kami, tonkɔnɔ, jὲnɛntubannin ani ʃɛ Ye kamanmafɛn marata dɔw ye yen. ‘Mɔni-kɛyɔrɔ tɛ Nòyaaradugukaw fɛ.\nBaara fɔlen ninnu kɔ fɛ, jago fana bɛ Kɛ Nòyaaradugu. A sugu Ye Ntɛnɛn ye. Jago minnu bɛ Kɛ olu dɔw Ye butigifeere, sὲnɛfɛn-feere, jiriden-feere, baganjago ani ʃɛfeere ye.\nNin Bɛɛ kɔ fɛ, Nòyaaradugukaw bɛ bololabaara ni donsoya fana Kɛ. Bolalabaara kɛta dɔw Ye ŋununda, sìgilandla, kalakadla ani sansaradla ye. Donsoya bolodon bɛ Kɛ dugu wɛrɛ la.\nKungosogow fàgali la, fὲɛrɛ minnu Bɛ Nòyaaradugukaw ‘bolo olu Ye marifa, bese ani waraminɛ-nɛgɛ ye. Fὲɛrɛ minnu Bɛ yen kungokɔnɔw fàgali la olu Ye manabɛlɛ, ntɛnfɛrɛ, buturu, wɔ̀lɔjuru ani wɔ̀lɔgɛn ye. Fɛn minnu bɛ Kɛ sokɔnɔfɛnw minɛli la olu Flɛ: Jonbori (kà juru ncoma Fìli misi ‘ɲɛ, ncɔlɔ (kà misiden Dabɔ sin na), kà bagan masina Nɛgɛn kà Dòn a koronyɔrɔ la walima k’a Gɛn k’a Minɛ. Лɛlakegunyako min bɛ Kɛ dugu fɛ o Ye ncankoroda ye.\nYiriwaliko siratigɛ la, nin ko kura kofɔta ninnu Dònna Nòyaaradugu ‘kɔnɔ: pɔnpekɔlɔn, jabaranin, kɔɔrisugu, moto, mɔbili, kalalikɛ-mansin ani sὲnɛkɛ-mansin.\nForobalakɔli-kàlanso fla Bɛ dugu ‘kɔnɔ. Olu fla bɛɛ Ye sànkɔnɔntɔn-kàlan ye. Balikulan kɛyɔrɔ kelen ni denmara-yɔrɔ kelen fana Bɛ yen. Lakɔlikalan fɔlɔ de Dònna w’ale fana fanga de ka bòn.\nSilamɛya ni laadalabato de Bɛ Nòyaaradugu. Laadalabato min bɛ Kɛ o bɛ Weele ko Suwula. Ale bato-kɛyɔrɔ kelen Bɛ yen.\nDugu tnɛw Ye bà ni ɲinɛ ye. A dasiri Ye bà fana ye.\nNin ɲɛnajɛlako ninnu bɛ Kɛ Nòyaaradugukaw fɛ an Bɛ dòn min na i ko bì: kɔɲɔ, denkundi, seliw, sànyɛlɛmaw, sànkunbɛn ani tɔnɲɛnajɛw. Лɛnajɛ fɔlen ninnu fɔliminɛnw Ye bala, nkɔnin ani cicaara ye.\nJiboli-yɔrɔko siratigɛ la, fàla fla ni jɛ kelen Bɛ Nòyaaradugu. Jɛgɛ minnu bɛ Se kà Sɔrɔ nin jiboliyɔrɔ ninnu na olu dɔw Ye manɔgɔ, nàna, baman, ntigin, dodò, talaka kɔnkɔn ani zeku ye. Kaana, kooro, ani koorokaara fana bɛ Sɔrɔ jisigi-yɔrɔ ninnu na.\nDugu kungojiri dɔw Ye jala, banan, sanan, genun, nkaba, npeku, zaban, nsira, bumu, ʃi, nɛrɛ, balazan, sunsun, nten, zaajɛ, woo ani zɛkɛnɛ ye.\nNin kungofɛn kofɔta ninnu bɛ Sɔrɔ Nòyaaradugu kungo ‘kɔnɔ: warablen, miniɲan, dànkalan, duga, kungo kami, wɔ̀lɔ, bunun, baninkɔnɔ, tònkanjɔ ani bàla. Dugu kungodaw bɛ Weele ko Nusige ani Sunturuke.\nNòyaaradugu kaburudo Ye fla ye. U Bɛ dugu ni tlebin ‘cɛ. O fla la, denmisɛnw ta Ye kelen ye ni kà mɔgɔkɔrɔbaw ta Kɛ tɔ kelen tɔ ye.\nWaati minnu bɛ Fɔ ɲɔgɔn ‘kɔ Nòyaaradugu la olu Ye samiɲɛ ni kawulɛ ani tlema.\nDugu kabakoma-yɔrɔ tɔgɔ Ye Suwulabugu ye. Ale lakodɔnnen dòn kosɛbɛ fo jamana wɛrɛw mɔgɔw bɛ N’a Flɛ.\nBlàdon : 2017-05-20 Yɛlɛmako laban : 2017-05-20\nTiɲɛna nin nin b'an hakili jigin an ka jamana cɛbaw la . A ka ɲi kojugu.\nFogo yeko: 1146975 - Bì: 259 - Kalo in: 8565 - Лinan: 68178.\nFura Yeko: 942 - Bì: 1 - Kalo in: 6 - Лinan: 53.


2015 npogotigi cɛ ɲi - Fàkan\n2015 Mali sungurun cὲ ɲi sugandili ʃu: an balimamuso Awa Jawara Kɛra Mali npogotigi bɛɛ la sarama ye\n2015 sàn muso sarama tɔgɔlaʃu jansali laban Nàna Kɛ 2016 sàn daminɛ na. O ma Sɔrɔ fɛn wɛrɛ fɛ jamana kɔnɔkow gɛlɛya fɛ sàn kalo laban fla la. ORTM baarakɛlaw ka lapasalitɔn tùn Wajibiyara k'a Bɔ a dɔgɔ 'kɔrɔ kalo sàlen na.\nKabini 21nan waati CICB (S.I.S.B) Minɛna k'a Fa i ko dakɔnɔɲin. Sìgiyɔrɔ Dɔgɔyara mɔgɔ la fo mɔgɔ jɔlen tùn bɛ na Caya ni sìgilen ye. Jama nàlen bɛ i ɲɛ Daamu jamana muso cɛ ɲiw na. Nka baaraw yɛrɛ daminɛni Kɛra nɛgɛ ɲɛ 21 tɛmɛnen 'kɔ ni sanga 15 ye.\nNpogotigi 12 tùn bɛ saramaya Лinina. Mali marabolo 8 bɛɛ ka mɔgɔ kelen-kelen ani Bamakɔ ta mɔgɔ fla ka Mali tunkarankew ka mɔgɔ dilen Fàra o bɛɛ kan. Ale Bɔra Faransi ka Nà.\nNpogotigiw ye tɛmɛko 4 Kɛ. O tɛmɛkow ni ɲɔgɔn 'cɛ, ɲɛnajɛ wɛrɛw tùn bɛ ka Kɛ i n'a fɔ ɲɔgɔlɔnbɔlaw walima dɔnkilidalaw. Kɔtɛba dɔ Bɔra fɔlɔ ka dyalatigɛlaw jirali Da o kan. Alu Sam Tɛmɛna n'a ka fɔlisen 2 fɔli ye ka Amanar fɔlikulu fana Tɛmɛ n'u ka fɔlisen 1 ye. Astu Лaamɛ fana Tɛmɛna ni fɔlisen 2 ye. Cayile Arbi n'a ka dɔnsen kabakomaw Bɔra ka fɔlisen 2 fana Kɛ ka jama Lanisɔndya. Лɔgɔlɔnbɔ minnu Kɛra, ATT Junior tùn b'o la, Amazoni fana tùn b'o la.\nYɛlɛma kura min ye ɲinan ta Bɔ sàn tɔw ta ma o Kɛra fàso kanw damanatɛmɛ ni sèndonni ye taabolo la. Npogotigiw Tɛmɛna ka Kuma u ka kanw na bɛn ni kelenya hakilina kan Mali 'kɔnɔ.\nTɛmɛko fɔlɔ kɛli la, u kelen-kelen Tɛmɛna ka Kuma u ka marabolo kan madɔnnen na. O la, Kayi npogotigi sarama, Bulεl Jum, Kumana xaasongakanŋo na. Kulukɔrɔ ta, Balkisa Ture, Kumana bamanakan na. Sikaso ta, Fatumata Daɲɔkɔ, Kumana shɛnara la. Segu ta, Maselinn Kɔnε, Kumana bamanankan na. Mooti ta, Fatumata Jara, Kumana Fulfulde la. Tumutu ta, Fadimata Ag Ali Sise, y'a ta Fɔ Soŋay la. Gawo ta, Fudugu Franswa Damiɲε, fana Kumana Soŋay la. Kidal ta, Ana S Walεt Mohamεd, y'i ta Fɔ Tamashεk la. Bamakɔ ta muso dilen tùn ye sàba ye minkɛ, o mɔgɔ fɔlɔ, Mariyam Gindo, y'i ta Fɔ dɔgɔsɔ la. Ale tùn ye Bamakɔ sarama dankan flanan ye. Bamakɔ muso flanan, Awa Jawara, Kumana Soninke la. Ale tùn ye Bamakɔ sarama dankan fɔlɔ ye. Bamakɔ muso sabanan, n'o tùn ye Bamakɔ saramaya Ta ko Umu Jakite, y'i ta Fɔ fulfulde la. Mali tunkarankew jɔyɔrɔ fabaa, Jabaatε, Kumana bamanankan na.\nNpogotigiw tεmεko 2nan Kɛra ni u kɛli ye k'u Jɔ 'cogo la min b'a To u toncogo ɲɔgɔn 'kɔ o bɛ "PAIX" (bɛn) sɛbɛnni Ladege cogo min na. U y'o bɔli Kɛ k'o Kɛ ŋaniɲɛjira ye ka tàli Kɛ Mali cogoya kan bì. U bɛɛ ka masiri tùn ye fìni ɲɛ kelen ye, dlokiba jɛman.\nNpogotigiw tεmεko 3nan Kɛra dugubakɔnɔna masiriw la. Npogotigi tεmεko 4nan, n'o Kɛra u bɔko laban ye, o Kɛra ni u kelen-kelenbɔli ye ka Nà u Sàra jama la fransɛkan na. O kɔrɔfɔ bɛɛ Bòlila bɛn ni kelenya sabatili kan jamana 'kɔnɔ.\nSàn kɔrɔ dɔw muso cɛ ɲiw tùn bɛ kɛnɛ kan. Komin tàko tɛmɛnen laban muso nàli ye wajibi ye, ka Fàra ale kan, 2008 ni 2009 sàn muso cɛ ɲiw Jirala jama la.\nDyalatigɛlaw Nàna nin bɛɛ tɛmɛnen 'kɔ. U ye jansali da Minɛ bɛn ni kelenya sabatili fɔko ɲuman kɛbaa la. Tumutu npogotigi sugandilen Wulila n'o dɔrɔmɛ 50 000 jansalan ye. Laadalamasiri kɛcogo ɲuman fana Jansara. Sikaso npogotigi Taara n'o jansalan ye. Melekuya jansalan Dira Kayi npogotigi ma. A Jirala k'a Fɔ ko ale ka kuma fɔcogo ka Da ɲɔgɔn kan k'o ye maaw nimisi Wasa.\nSungurun cɛ ɲi dankan flanan jɔyɔrɔ Sɔrɔla Walεt Mohamεd fɛ, Kidal npogotigi sugandilen. Dankan fɔlɔ jɔyɔrɔ Tàra Umu Jakite fɛ, Bamakɔ npogotigi dɔ. Saraba yɛrɛ cὲbaa, n'o ye Mali 2015 sàn npogotigi sarama ye, o kùnnawolo Kɛra an balimamuso Awa Jawara ye, sàn 19, kilo 48, mɛtrɛ 1,76, ka Bɔ Bamakɔ.\nNpogotigi sarama sàba ninnu ka jansalanw ka ca wa u dakunw ka girin. Npogotigi sarama bɛ miliyɔn 2 ni latigɛlan kelen Sɔrɔ ka Bɔ Malitel ani Bɛn ni kelenya sabatili setigida mɔgɔw 'bolo. Dankan fɔlɔ ni flanan fla bɛɛ bɛ miliyɔn 1-1 Sɔrɔ. Wari ninnu bɛ ka Fɔ sefa la. Jansalan sugu caman Dira nka ninnu y'a la kùnbabaw ye. Npogotigi tɔ 9 minnu ma saramaya Sɔrɔ olu fana bolo lankolon ma Bɔ a ko la. Jansalikɛla dɔ ye d. 2000 Di olu kelen-kelen ma.\nKomin ɲɛnajɛ ma Kɔn ka da Minɛ ana fana mɛnni 'sèn na y'a To ɲɛnajɛw Taara Kùncɛ fo 3:30.\nBlàdon : 2016-01-02 Yɛlɛmako laban : 2016-12-07\nFogo yeko: 1148691 - Bì: 201 - Kalo in: 10281 - Лinan: 69894.\nFura Yeko: 1578 - Bì: 1 - Kalo in: 10 - Лinan: 76.


Bamanankan - Fàkan\nBamanankan ye Fàrafinna tlebinyanfan kanw na kanba dɔ ye. A bɛ Fɔ Mali n'a laminijamanaw 'kɔnɔ. A weeeletɔgɔw ka ca 'jamana ni jamana. "Bambara" y'a weelecogo min Jara a 'kùn na tubabuw ka sɛbɛnni fɛ.\nBamanankan bɛ kankabila min fɛ o bɛ Weele kandɔnnaw fɛ ko Nizɛr-kɔngo. Josɛf Grinbɛrg ka ɲininiw y'o Jira an na. O cɛ kelen in ka farafinnakanw danfarali ɲininiw 'sèn fɛ fana, o ye tlayɔrɔ wɛrɛw Ye kankabilaw 'kɔnɔ minnu na Mandenkan kankulu ye Nizɛr-kɔngo kankabila kɔnɔ-kankulu dɔ ye. Bamanankan ye Mandenkan kankulu kan dɔ ye min bɛ Fɔ Mali kɔnɔ. O kankulu in kɔnɔkan tɔw ye julakan ye (Burkina Faso ani kɔdiwari), Maninkakan (Mali ani Laginɛ) Mandingo (Ganbi), Mɛnde (Saralɔn), (bulletin ACALAN B°4) ɲuman na.\nBamanakan ye 'kan ye min bɛ 'labɔli Kɛ Mali 'kɔnɔ ka Sago Mali Kan tɔ bɛɛ kan. O y'a Kɛ Mali kanw na mandi ye. Kɛmɛsara la, a mɛnni n'a fɔli kɛbaaw bɛ mɔgɔ 80 Bɔ malidenw na. Bamanankan bɛ Sɛbɛkɔrɔ-fɔ Mali duguba bɛɛ 'kɔnɔ hali ni kan wɛrɛ bɛ o duguba mɔgɔw 'bolo ka Tɛmɛ a kan. Kɛmɛsara tɔ 20 bɛ Tla Mali kan 12 tɔw ni ɲɔgɔn 'cɛ. O fanga min bɛ bamanankan na o ye, o b'a Jira ko malidenw kùnko fànba bɛ Лɛnabɔ a la. Baara caman bɛ yen minnu kɛbaaw bɛ Лɔgɔn-kumaɲɔgɔnya bamanankan na.\nBamanankan Fɔra ka Blà Mandenkanw ka kankulu fɛ kandɔnnaw fɛ. A kankabila ye Nizɛr-Kɔngo ye. Лininikɛla dɔw ka jateminɛ na, a kan in mɛnbaa mumɛ, Mali 'kɔnɔ ani Fàrafinna tlebin-yanfan fɛ, o bɛ T'i Jɔ mɔgɔ miliyɔn mùgan ni duuru la (25 000 000).\nJyɛn kὲlɛ fɔlɔ (1914-1918) ani kὲlɛ flanan 'sèn fɛ (1939-1945), bamanankan Kɛra Fàrafinna tlebinjamanaw ka kan madɔnnen ye Fàrafinna kan tɔw 'tu la.\nBamanankan bɛ Kàlan dakun caman na. Dugumakalanso kàlan fànba bɛ Kɛ a la Mali foroba-kalansow la. A bɛ Kàlan Cɛmakalansow la. Sannakalan bolofara dɔw b'a Kɛ u ka sannakalandenw 'kùn fana. Kùnnafonilasesow fana b'u ka lasew fànba Kɛ a la Mali 'kɔnɔ. Rajo min bɛ Fransi ko RFI o fana bɛ lase dɔ Kɛ ko Mandenkan. Hali n'o tɛ Kɛ bamanankan gɛrɛgɛrɛ la, bamanankan 'nì Bɛ o kumakanw na bari olu ka lase bɛ kankulu de la: mandenkan. Amerikikaw ka rajo min Bɛ yen ko VOA o ka Mali kura lase bɛ Kɛ bamanankan cɛ ɲi na.\nBlàdon : 2016-03-04 Yɛlɛmako laban : 2020-02-16\nFogo yeko: 1146290 - Bì: 209 - Kalo in: 7880 - Лinan: 67493.\nFura Yeko: 2469 - Bì: 1 - Kalo in: 6 - Лinan: 68.


Tangalan dɛsɛ Bana — Wikipedia bamanankan\nSida (Tangalan dɛsɛ Bana, Faransikan: syndrome de l'immunodéficience acquise) ye bana ye, min bè ka tignènin kè diyen kônô. Sida bè jamana kuturu kè kunko lankolon ye.ka dugu kè tomo ye. Ka an ka bi demisew kè falatow ye,kabini san bafila wagatila, diyen kônô gnèmogow baw kun ye u bolo di gnôgon ma wassa fura bè se ka sôrô Sida bana la cogo min. Ni an ye Sida bana yèrè diatiminè,sida bana sôrô cogo ka ca hali. Ni môgô dô ye tigèli kè ni lamu dô ye ka ta sôrô Sida bè o tigui la,ni i ye tigèli kè ni o lamu kelen ye Sida bi sôrô. An ka muso kôrôbaw bè bolokoli kè ni muru min ye ,na ya sôrô,u ye Sida bana tô dô boloko ni o muru ye,nu ye môgô wèrè boloko ni o muru kelen ye Sida bi sôrô. I ko bin demmisew tignèn ne don côgô min ,an ka yalaba nan ka wale djuguw fè. ka tiè ni musoya kè ni Sida bana tô ye, Sida bi sôrô.\nSida Afrika kɔnɔ\nSida bana sôrô cogo ka ca, ani a tè ban fôla.Diyen mogobaw ni a gnèmogobaw,farala gnôgon kan,katugu u ku ba don ko Sida kun bè ka tignèn nin kè an ka ni diyenin kônô. O de konson u sera ka fura min sôrô Sida bana la, o de kèra kapɔti ye,dow ba wélé ko FUKULAN NAFAMA, dow ba wélé ko SUSÈTI,o ye tôgô ninu dara môgôw de fè. Kapɔti kèra fura ye demmisen bayirika caman ma. Tignèn na kapɔti kèra an ma fura ye.\nRécupérée de « https://bm.wikipedia.org/w/index.php?title=Tangalan_dɛsɛ_Bana&oldid=37799 »\nDernière modification le 12 Marisikalo 2018, à 09:04\nLa dernière modification de cette page a été faite le 12 Marisikalo 2018 à 09:04.


Jankola kita - Fàkan\nJankola kita fana ye 'dugu ye min bɛ Kayi marabolo fɛ. A ka galotigidugu ye "Bɛnkadi Fuɲa" ye. A bɛ kita kolomi de fɛ. A ni Kita cɛ jànya ye bam 25 ye. Nk'a ni galotigidugu ta ye bam 9 ye. Kita de fana ye duguba ye yenJankola kita ni min ka surun. Kodokonin bɛ Jankola Kita ni kɔrɔn 'cɛ ni bam 5 ɲɔgɔn ye. A tlebinyanfan na Ba bɛ yen ni Bam 5 ye. Bɛrɛda b'a ni kɛɲɛka 'cɛ ni bam 9. Wòroduguyanfan fɛ sa, Ba bɛ yen ni 5 yen.\nTɔgɔ fla tɛ Jankola kita la, nkà weelecogo fla kɔni b'a la. A bɛ Weele "Jankola kita" walima "Kita jankola". Kùnnafoni kɛrɛnkɛrɛnnen min Sɔrɔla dugu in tɔgɔko la o de ye ko a tɔgɔ Dara a tu tigɛbaa de la n'o ye "Sidiba janko Tunkara" ye.\nLaadala-dugutigiya de bɛ yenkaw fɛ yen. Yen dugutigiya bɛ Nà kɔrɔyakunda nkà o fana na den de bɛ Sìgi fà nɔ na. O b'a Jira ko a ko bɛɛ tolen bɛ kìn kelen ni du kelen ka bolo de kàn. Yen dugutigi tɛ Bɔ dugutigiya la foyi kama fo n'a Kɛra saya ye. Ni yen dugutigi Banna u bɛ sàn kelen de Kɛ ka sɔrɔ ka kura Sìgi a nɔ na. Sidiba jankola Tunkara tùn ye tùn ye donso ye. A fana Nàna yen nɔ o sababu in de la ni ka sɔrɔ ka na sɛnɛ Fàra a 'boloda la. Màsakɛya waatiw la, jankola kita tùn bɛ Mara Kita màsakɛw fɛ. Mɔgɔ min bɛ Jankola kita 'kùn na dugutigiya la bì, o ye Sekuba Tunkara ye. Wasamankanjan Tunkara, Kabinɛ Tunkara, ɲamankan Fofana ye yen dugutigi kɔrɔw ye.\njankola kita tɛ duguba ye. Yen mɔgɔw tɛ Tɛmɛ 1000 kàn.\nMàrakaw ni kàkɔlɔw ni màninkaw ni fulaw ye yen siyaw ye. Yen jàmuw ye Tunkara, Fofana, Keyita, Tarawele, Kulubali ani Sise ye. Sinankunya bɛ Tɛmɛ yen Tunkaraw ni lamini Kamaralaka bɛɛ 'cɛ. Furu bɛ Tɛmɛ bɛɛ ni ɲɔgɔn 'cɛ yen. Bamanankan ni maninkakan ani fulfulde de bɛ Fɔ yen. Nka min bɛ Fɔ 'fòrobaya la o ye maninkakan ye.\nSɛnɛ bɛ Kɛ yen kosɛbɛ. O siratigɛ la, u bɛ keninke, saɲɔn, kàba, malo, tiga, tiganinkuru, ɲimikala, gajaba, bananku, woso, je, bàra, galama, ʃɔ, zɛrɛ, kurubaa, danan, bɛnɛ, dà, kɔɔri, mangoro, sɔmɔ, fòroto, jaba, tamati, nkɔyɔ, gan, nanaye ʃù, ɲugu ani melɔn Sɛnɛ. O kɔ fɛ, u bɛ baganmara fana Kɛ. Yen bagan marata dɔw ye: Bà, misi, saga, fàli, wùlu, jakuma, ʃɛ, kami, tonkɔnɔ ani jɛnɛntubannin ye. Jɛgɛmara fana bɛ Kɛ yen. O mɔnikɛminɛw ye jɔ ye. Jago siratigɛ la yenkaw bɛ sɛnɛfɛn-feerew ni baganfeere ani bololafɛndlata-feere ye. Bololafɛndla dɔw bɛ Kɛ yen. olu la, kalakadla ni ŋununda ni segereda ni dabadla ni kurundla ni bɔgɔdagadla ani kolondla. O bɛɛ tɛmɛnen 'kɔ donsoya fana bɛ sɛbɛkɔrɔ Kɛ yen.\nJankola kitakaw ka kungosogo fàlifɛɛrɛ ye: Marifa, fɛlɛbɔ, basaminɛ-nɛgɛ, jakumaminɛ-nɛgɛ ani wosen ye. Nkà u bɛ manabɛlɛ, ntɛnfɛrɛ, wɔlɔjuru, dingɛ tigɛli ka wɔlɔfan Blà o la buturu ani bafe Tà u ka kɔnɔw minɛni na. U bɛ misiden Dabɔ ni ncɔlɔ ye. U b'u ka misi murutilenw Minɛ ni jonbori walima a Nɛgɛni ni dumunifɛn ye walima k'a bagan masina Koron ka Dòn yɔrɔnin dɔ la.\nЛɔʃimansin, pɔnpekɔlɔn, jabaranin, kɔɔrisugu, moto, kalalikɛmansin, tlebarika-walan, sɛnɛkɛmansin ani kɛneyaso ye jankola kitakaw ka ko kura nàlenw ye. CMDT fana bɛ yen. A ka ɲɛtaa ɲɛsinnen bɛ sɛnɛ ni sannifeere ma.\nKàlanko la, duguman-dakunfan fɔlɔ dɔrɔn de bɛ yen ani denmarayɔrɔ 2. O Dabɔra 2015 sàn. Yen lakɔlikalan da minɛni ni sisan 'cɛ a bɛ sàn wɔɔrɔ Bɔ. Morikalan de Dònna jankola kita nkà an bɛ bì min na lakɔlikalan de fanga ka bòn yen bì.\nSilamɛya de yenkaw ka diinɛ fangaman ye. Misiri kelen de b'u fɛ yen. Yen silamɛya dònbaa ye Mamadu Keyita ye. O ni bì 'cɛ bɛ sàn 130 ɲɔgɔn Bɔ. Nkà an bɛ bì min na, kerecyɛnya Binna ka Dòn u fɛ sisan. Jankola kitakaw tnɛ ye soɲani ni kɛlɛ ye. Yen dugu dasiri ye kuruson ye.\nYenkaw ka ɲɛnajɛlakow ye kɔɲɔw ni seliw ni sanyɛlɛmaw ni denkundiw ni tɔnɲɛnajɛw ni sankunbɛnw ani laadalakow ye. U ka fɔlifɛnw ye jenbe ni gita ani bàra. O kɔ fɛ, ntolantan fana bɛ Kɛ yen. U ka ɲɛnajɛw kɛyɔrɔ ye "Bara" ye.\nDàla, ba, fàla ni jɛ bɛ yen. O Jisigiyɔrɔ yɔrɔ ninnu na, manɔgɔ, ntɛbɛn, saalen, samu, kɔnkɔn, zeku, zara, wùlujɛgɛ, sajɛgɛ, nàna, baman, ntigin, bilinkìtin, dodò, kalaka, bàma, kaana, kooro, koorokaara, mali ani tawu bɛ Sɔrɔ yen. Yen jiri suguya ka Ca yen kungo 'kɔnɔ i n'a fɔ jala, sanan, genun, nkaba, npeku, zaban, gele, nsira, bumu, ʃì, nɛrɛ, sebe, toro, ntɔngɛ, zɛrɛninjɛ, nkalama, sunsun. Kungosogo minnu ka Teli ka Sɔrɔ yen olu ye: Dànkala, nkorongo, kungo-kami, minɛn, nkolonin, warabilen, miniɲan, tentannin, wɔlɔ, baninkɔnɔ ani tonkajɔ ye.Yen kungodaw Flɛ: Kɔninfara, banbafara, An bara bugudanin ani kaɲakuru. Kuluba kelen b'u fɛ yen ko "kaɲakuru".\nKaburudon sàba de bɛ Jankola kitakaw fɛ yen.Nkà kɔrɔ wɛrɛ t'a la yɔrɔjanyako 'kɔ.\nYen waatiw fàlen-fàlen cogo Flɛ: ni samiɲɛ Bɔra yen kawulɛ bɛ Nà, n'o Bɔra yen, tlema bɛ sɔrɔ ka Nà. Yen funtenin hakɛ sanandan ye 35 ye ni k'a nɛnɛ hakɛ dugumandan Kɛ 15.\n'Kabakomayɔrɔ minnu bɛ yen olu ye: Kuruson ani sirason.\nFogo yeko: 1146241 - Bì: 160 - Kalo in: 7831 - Лinan: 67444.\nFura Yeko: 943 - Bì: 1 - Kalo in: 11 - Лinan: 64.


Jiginni ye Ala ka baara ye. Ni denba ka kɛnɛ, a bɛ se ka jigin k’a sɔrɔ mɔgɔ m’a dɛmɛ. Ni lajiginnimuso ye tintɔ a yɛrɛ ma yɔrɔ dɔw la jiginni senfɛ, o bɛ dɔ bɔ jiginni gɛlɛyaw la.\nTuma dɔw la, tin dɔw ka gɛlɛn. Ba walima den bɛ se ka tɔɔrɔ sɔrɔ jiginni waati. N’aw y’a ye ko jiginni bɛna gɛlɛya, a ɲininnen don aw fɛ, dɔgɔtɔrɔ dɔ ka muso lajigin.\nAw y’aw hakili to nin na: Ni bana dɔ bɛ lajiginnikɛla la i n’a fɔ farigan, sɔgɔsɔgɔ, mimi walima ni joli b’a fari fan dɔ la, a ka fisa mɔgɔ wɛrɛ ka muso lajigin walasa ka denba ni den kisi nin bana ninnu ma.\nJiginni gɛlɛya taamasiɲɛ minnu bɛ dɔgɔtɔrɔ weleli wajibiya:\nNi kɔnɔ dimi wulila dɔgɔkun 3 sani jiginni waati cɛ.\nNi basi bɛ ka bɔn tintɔ fɛ sani jiginni cɛ.\nNi tansiyɔn jugumanba bɛ musokɔnɔma na (aw ye sɛbɛn ɲɛ Kɔnɔmaya gɛlɛnyɛba taamasiɲɛw lajɛ).\nNi bana bagisilen dɔbɛ tintɔ la.\nNi jolidɛsɛ bɛ muso la walima n’a joli tɛ simi ka ɲɛ.\nN’a delila ka gɛlɛya sɔrɔ jiginni na walima ni basi delila ka bɔn a kan.\nNi muso kɔnɔɲɛ fɔlɔ y’a sɔrɔ a si tɛ san 15 bɔ walima n’a si tɛmɛna san 35 walima san 40 ɲɔgɔn kan.\nN’a ye kɔnɔɲɛ 5 walima kɔnɔɲɛ 6 kɛ ka tɛmɛ.\nKɛrɛnkɛrɛnnenya la ni muso ka surun, n’a solo kolo ka dɔgɔn (sɛbɛn ɲɛ Jiginni gɛlɛyaw).\nNi jabɛti walima dusukunnabana dɔ b’a la.\nNi kaliya b’a la.\nNi filani kɔnɔ b’a la.\nNi den dacogo man ɲi kɔnɔ na (i n’a fɔ nin ja in b’a jira cogo min).\nN’a farikolo ji dɔgɔyara ka kɔn tin ɲɛ (ni farigan b’a la, tɔɔrɔ bɛ se ka bonya).\nNi muso jigintuma tɛmɛna ka se dɔgɔkun fila ma kalo kɔnɔntɔn kɔfɛ.\nGɛlɛyaba bɛ sɔrɔ jiginni minnu na, olu de filɛ:\nKɔnɔɲɛ fɔlɔwlabanw bange caman kɔfɛ\nKa a lajɛ ni den dacogo ka ɲi\nWalasa ka da a la ko den kun jigincogo ka ɲi, aw bɛ a kunkolo dogidogi nin cogo la:\n1. Aw bɛ ba bila a ka ninakili ni fanga ye.\nAw bɛ aw bolokɔni den fila don solo kolo kɔrɔ.\nAw ye kɔnɔbara sanfɛla dogidogi ni bolo kelen ye.\nDen bobara bɛ yɔrɔ min na, o yɔrɔ de ka bon.\nNi aw ye a ye ko sanfɛla ka bon, o kɔrɔ ye ko den bobara bɛ yen de.\nKungolo ka gɛlɛn ani a koolilen don. Ni aw ye a ye ko dugumana ka dɔgɔn, o koro ye ko den kungolo bɛ yen de.\nNi aw ye a ye ko dugumana ka bon, o kɔrɔ ye ko den bobara bɛ yen de.\n2. Aw bɛ a digi dɔɔni dɔɔni ni kinibolo ye ka taa kɛrɛ kelen fɛ. O kɔ aw bɛ a digi dɔɔni dɔɔni tuguni ni numanbolo ye ka taa kɛrɛ dɔ in fɛ walasa ka den dacogo ɲɛ.\nNi aw ye den bobara digi dɔɔni dɔɔni ka taa kɛrɛ kelen fɛ, a fari bɛɛ bɛ bɔ a nɔnabila.\nNka ni aw ye a kungolo digi dɔɔni ka taa kɛrɛ kelen fɛ, a kan bɛ kuru, dugumana tɛna bɔ a nɔ na.\nNi den bɛ kɔnɔbara sanfɛla la, aw bɛ se k’a kungolo digi dɔɔni. Nka, ni a kungolo ye bɔli daminɛ, aw man kan ka maga a la tugun.\nTuma dɔw la, muso kɔnɔɲɛ fɔlɔ la, den b’a ɲini ka bɔli daminɛ dɔgɔkun fila sani tin waati ka se. Tɔw la, den tɛ nali daminɛ ni tin ma wuli.\nNi den kun sinnen don duguma, a ka c’a la jiginni bɛ kɛ nɔgɔya la.\nNi den kungolo sinnen don sanfɛ, jiginni bɛ sɔn ka gɛlɛya (den bɛ na a sen kan). O la a ka fisa muso ka taa jigin dɔgɔtɔrɔso la walima a yɔrɔ kana janya kɛnɛyaso la.\nNi den b’a kɛrɛ kan, muso ka kan ka taa jigin dɔgɔtɔrɔso la cogo bɛɛ la, n’o tɛ kasaara bɛ se ka ba ni den fila bɛɛ sɔrɔ (sɛbɛn ɲɛ Jiginni gɛlɛyaw).\nTaamasiɲɛ minnu b’a jira ko jiginni waati surunyara:\nTile dama ka kɔn jiginni ɲɛ, den bɛ jigin kɔnɔbara duguma; ba bɛ se ka ninakili ka ɲɛ, nka a ka ɲɛgɛnɛkɛ bɛ caya barisa den dalen don ɲɛgɛnɛbara kan. (Nin taamasiɲɛw bɛ se ka ye tile 15 ɲɔgɔn walima dɔgɔkun 4 muso kɔnɔɲɛ fɔlɔ la ka kɔn jiginni ɲɛ).\nDɔɔni ka kɔn tin ɲɛ, ji salasala dɔ bɛ bɔ muso la, tuma dɔw la o ɲɛ bɛ i n’a fɔ joli. Walima ji salasala dɔ bɛ bɔ tile 2 walima tile 3 sani tin ka wuli, o tɛ baasi ye. Tindimi bɛ se ka daminɛ tile caman ka kɔn jiginni ɲɛ. Fɔlɔ, waati jan bɛ don dimiw ni ɲɔgɔn cɛ. Kɔnɔdimi mana juguya, tin bɛ daminɛ.\nMuso dɔw ka kɔnɔdimi bɛ daminɛ dɔgɔkun dama dɔ sani tin wulili cɛ, o tɛ baasi ye.\nWaati kelen-kelenw na, a bɛ kɛ mɔgɔw hakili la ko tin wulila, ka d’a kan kɔnɔdimi kuntaala bɛ janya ka kɔn jiginni waati ɲɛ; k’a sɔrɔ tin yɛrɛ tɛ. Ka kɔnɔ ko ni ji wɔlɔkɔlen ye, o bɛ se ka kɔnɔdimi nɔgɔya ni tin yɛrɛ tɛ, nka ni tin yɛrɛ don, o bɛ jiginni teliya. Hali ni tin yɛrɛ tɛ, dimi bɛ wolonugu magaya k’a bila tin ɲɛ.\nTin dimi bɛ bɔ wolonugu ka samasamani de la.\nNi dimi madara, o kɔrɔ ye ko wolonugu tɛ k’a lamaga i n’a fɔ a bɛ ja la cogo min na.\nDimi waati, wolonugu bɛ kɔrɔta, i n’a fɔ a bɛ ja la cogo min na.\nDimi b’a to wolonugu bɛ sama ka bɔɲɔgɔn na.\nNi dimi daminɛna, daga bɛ ci. Nka, a bɛ se ka kɛ daga bɛ ci sani dimi fɔlɔ ka daminɛ. O ye taamasiɲɛ ye min b’a jira ko jiginni waati sera.\nDaga cilen kɔfɛ, muso ka kan k’a yɛrɛ saniya kosɛbɛ, ka taama misɛnniw kɛ, o bɛ tin teliya. Walasa k’a kisi bana misɛnniw ma, a ka kafoɲɔgɔnya jɔ fɔlɔ, a kana a sigi a koli ji la, wa a kana a lajɛ k’a bolo don a musoya la k’a ko. Ni tin ma wuli lɛrɛ 12 kɔnɔ aw ka kan ka taa dɔgɔtɔrɔso la.\nJiginni ye taabolo saba ye:\nTaabolo fɔlɔ bɛ daminɛni dimi juguman ni a kɔtigɛbali ye. Ni dimi dara, den kun bɛ jigin k’a labɛn nali kama.\nTaabolo filanan bɛ daminɛ ni den jiginni na ka se a bangeni ma.\nTaabolo sabanan bɛ daminɛ bangeni na ka t’a bila tonso bɔli la (jiginni).\nTaabolo fɔlɔ bɛ se ka se lɛrɛ 10 fo lɛrɛ 20 ni kɔ ma, ni muso kɔnɔɲɛ fɔlɔ don. Jiginni tɔw la, a tɛ tɛmɛ lɛrɛ 7 walima lɛrɛ 10 kan, nka yɛlɛma bɛ se ka don a la.\nTaabolo fɔlɔ waati, ba man kan k’a tɔntɔn walasa ka jiginni teliya. Waajibi don o taabolo kuntaala bɛ se ka janya nka ba tɛ dimi dɔn o waati. Aw bɛ hakilisigi kumaw fɔ, k’a jira a la ko nin bɛ kɛ muso caman na. Ba man kan k’a tɔntɔn sani den ka lamagali daminɛ. A ka kan k’a tɔntɔn ni ŋuna nana.\nBa ka kan ka banakɔtaa ni ɲɛgɛnɛ bɛɛ kɛ sani jiginni waati cɛ.\nNi ba ma ɲɛgɛnɛ ni banakɔtaa bɛɛ kɛ, o bɛ se ka den nali gɛlɛya.\nTin waati, a ka fisa ba ka to ka ɲɛgɛnɛ kɛ. Ni a ye a sɔrɔ a mɛnna a ma banakɔtaa kɛ, kɔnɔ koli bɛ se ka jiginni teliya.\nA ka kan ka jimafɛn caman min. Ni tin mɛnna sen na, a ka kan ka dumuni dɔɔni fana kɛ. Ni a bɛ fɔɔnɔ, a ka kan ka kɛnɛyaji, furaji walima jiridennɔnɔ dɔɔni min ni dimi dara.\nFo ka se daga cili ma, muso ka kan ka to ka taama-taama, ani ka to k’a lafiɲɛ, ni ka taama taama tugun, siɲɛ damadama.\nJiginni taabolo fɔlɔ in waati, tinminɛmuso ka kan:\nKa muso kɔnɔbara, a sigilan (bobara), ni a woro kɔrɔlaw ko ni ji wɔlɔkɔlen ni safinɛ ye;\nK’a dayɔrɔ labɛn ni fini sanuman ye, ka dayɔrɔ fini falen ni a nɔgɔra;\nKa kundilamu kura ɲini walima ka barajurutigɛ sizo tobi ka se miniti 15 ma. Aw ka kan ka sizo bila ji wulitɔla la k’a datugu a ka tobi, ni k’a bila a ka suma. (Aw kana a minɛ a nɛgɛma yɔrɔ fɛ.)\nLajiginni muso man kan ka a digi muso tintɔ kɔnɔ kan, wa a man kan k’a ɲini a fɛ a k’a tɔntɔn nin taabolo fɔlɔ in senfɛ.\nNi muso sirannen don walima dimi ka bon a kan, aw b’a fɔ a ye a ka fiɲɛ sama ka bila dɔɔni dɔɔni ni dimi dara. O b’a dɛmɛ ka dimi kun. Aw b’a jira a la ko dimi kɔtigɛbali de ka ɲi barisa o bɛ jiginni teliya.\nJiginni taabolo filanan ye den nali ye. A bɛ daminɛ ni daga cili ye. A kuntaala ka surun ani a dimi ka nɔgɔn ni taabolo fɔlɔ ye. Ni dimi daminɛna, muso ka tɔntɔnni fanga bɛ bonya fo a bɛ wɔsi. Dimiw ni ɲɔgɔn cɛ, sunɔgɔsu bɛ muso ta.\nWalasa a ka se k’a tɔntɔn ka ɲɛ, muso ka kan ka fiɲɛ sama kosɛbɛ, i n’a fɔ a bɛka banakɔtaa kɛ. Ni den mɛnna a ma na daga cilen kɔfɛ, o kateli ka kɛ ni muso kɔnɔɲɛ fɔlɔ don, a ka kan k’a kunberew kuru i n’a fɔ a jiralen don jaw la cogo min na.\nwalima a dalen\nNi musoya dayɛlɛnna, ka a kɛ mɔgɔ bɛ se ka den kungolo ye, tinminɛmuso ka kan k’a labɛn ka den kunbɛn.\nO waati la, tintɔ man kan ka a lajɛ ka nguna ni faga ye, a ka a to den kun ka bɔ dɔɔni dɔɔni. O bɛ a to musoya kana fara (aw ye gafe ɲɛ Ni musoya joginna jiginni senfɛ lajɛ walasa ka kunnafoni caman sɔrɔ).\nNi gɛlɛya tɛ jiginni na, tinminɛmuso man kan k’a bolo don den nɔ fɛ abada barisa bolo nɔgɔ bɛ se ka bana jugu lase denba ma jiginni kɔfɛ.\nNi den kungolo bɔra, tinminɛmuso ka kan k’a kunbɛn, nka a man kan ka a sama cogosi la.\nNi gan b’aw bolo, aw b’o don ka tin minɛ, o kun ye ka ba ni denyɛrɛni ani tinminɛmuso tanga bana ma.\nDen bɛ na diɲɛ kɔnɔ nin cogo in de la i n’a fɔ ja ninnu b’a jira cogo min:\n1. Nin yɔrɔ in na, muso ka kan k’a tɔntɔn kosɛbɛ.\n2. Yan, muso man kan k’a tɔntɔn kosɛbɛ. A ka kan ka fiɲɛ sama ni fanga kosɛbɛ ka sɔrɔ k’a bila dɔɔni dɔɔni. O b’a to a tɛ jogin.\n3. Tinminɛmuso ka kan k’a kɔlɔsi ko den ɲɛsinnen don dugumana ma. Ni aw ye nɔgɔ ye den da n’a nu na, aw b’a saniya ka bɔ o la joona (sɛbɛn ɲɛ Jiginni gɛlɛyaw).\n4. O kɔ, fari bɛɛ bɛ lamaga walasa kamakunw bɔli ka nɔgɔya.\nNi kamakunw balanna kunkolo bɔlen kɔfɛ:\n1. Tinminɛmuso bɛ se ka kungolo minɛ a bolo fila la k’a ɲɛsin koɲuman dugumana ma walasa kamakun kelen bɔli bɛ nɔgɔya.\n2. O kɔ, a bɛ kungolo munumunu k’a ɲɛsin sanfɛwalasa kamakun tɔ kelen ka se ka bɔ.\nNka ba de ka kan ka baara bɛɛ kɛ. Tinminɛmuso man kan ka den kungolo sama, walima k’a kan tɔnɔmi, o bɛ se ka fiɲɛ bila den na.\nJiginni taabolo sabanan bɛ daminɛ ni den nali ye. A bɛ laban ni tonso bɔli ye. Tonso bɛ bɔ miniti 5 ni miniti 15 ni ɲɔgɔn cɛ den bangenen kɔfɛ. Sani o cɛ, aw ka kan ka den labɛn. Ni basi bɔnta ka ca (sɛbɛn ɲɛ Basi bɔnni) walima ni tonso ma bɔ lɛrɛ kelen kɔnɔ, aw bɛ taa ni ba ye dɔgɔtɔrɔso la.


2014 09 11 mali kura - Fàkan\nAn balimaw, aw ni ʃu : Modibo Danbɛlɛ\nAn balimaw, aw ni ʃu : Mohamɛd Tuure\nModibo Danbɛlɛ :\nAmeriki (Amerika) jamanatigi ani a furumuso, Miʃɛl Obama, Taara Waʃintɔnn ani Nfirzini (Nfirjiniya) mara la . U ye ‘taasijigin Kɛ ani ka ‘miirijigin Kɛ ʃyὲn 13, balawu min ye Ameriki (Amerika) jamana Sɔrɔ 2001 wagati la. Niyɔrk dugu ka hakilijigin Kɛra nin mɔgɔ bà sàba minnu Sàra a ‘sèn fɛ ni olu tɔgɔ kàlanni ye.\nMohamɛd Tuure :\nKunungo, président (jamantigi) Obama ye ‘jὲmukan Di, min na, a ye a ka walew Boloda Etat Islamique (silamɛfanga) bànbaanciw nagasili kama, Irak ani sirijamanaw la. Wasaden dɔ, ni olu ye congrès republicain, y’u Kanto ko u sago tùn ye Obama ka a Faranfasiya, jamana minnu bɛ na Fàra Ameriki (Amerika) jamana kan ka jihadisiw Kὲlɛ. Nka democrate wasaden, n’o ye Senatɛr Mark Begiʃ ye, ye a Jira k’a Fɔ ko n’i y’a To ale ma, président (jamanatigi) Obama tùn ka kan ka yamaruya Laɲini fɔlɔ Ameriki (Amerika) wasadenw ka blonba fɛ n’o ye congrès.\nAmeriki (Amerika) jamana, a ka minisiri (setigi) min bɛ u ni jamana wɛrɛ ‘cɛ, Jɔnn Keri, bɛ nin wagati la Jeda, makanjamana kan yaasa ka arabuduguw ka dɛmɛ Sɔrɔ. Ameriki (Amerika) jamanatigi, Barak Obama, ka hakilina ka Fàra ɲɔgɔn kan ka silamɛdugu jihadi kὲlɛkɛdenw k’olu Kὲlɛ. A ni arabudugu ɲɛmɔgɔ caman bɛ na hakilifalen Kɛ ani ka Fàra Curki (Curce) jamana ɲɛmɔgɔw fana kan.\nDunuya kiiritigɛ-soba, n’o ye Cour Pénale Internatinale ye, ye i Bàn Loran Bagbo ka lafasabagaw ka kiiriweele ma, n’o ye Appel (kiiriweele) ye. Ko min bɛ a Jira ko tribinal (kiiriblon) bɛ na Kɔdiwari jamanatigi kɔrɔ Kiiri, nijuguya, Buna adamadenya kama. A tɔ Tora a ka kiiritigɛlaw ka don Suda.\nKɔngo Brazawil (Kɔngo Brazanfil) mara la, kùnnafoni-ɲiniyɔrɔ cakɛda ɲɛmɔgɔ-dankan, Marsɛl Nuʃurulu, Лaginna a ʃi kaso ani ka Blà dyagoyabaara la. A tùn jalakilen dòn murutili labɛnni kow la, maramafɛn juguw, maramafɛn kisɛ marali, k’a sɔrɔ a yamaruya t’a ‘bolo. A ka kὲlɛcɛbolow ni jamana fìnitigiw tùn Karila ɲɔgɔn na Desanburukalo tɛmɛnen.\nAlzeri jamana la, Ali Bɛnn Fis, ni ale tùn ye Abdul Aziz Butefilika ka fàdenma, Alzeri jamanatigiya kalafili laban na, ye i Sèndon opposition (fanga-sinamatɔn) jὲkulu la, min ye jamanatigi Weele ko a ka fanga Blà. Butefilika, min famanna ka Ye kabini kàlafili yɛlɛnko fɔlɔ la, bànanen dòn kosɛbɛ.\nKan ni Yiriwa 'tɔgɔ la, Dramann Keyta ye jὲmukan Sεbεn.\naw ka baara ka ɲi kosɛbɛ.\nFogo yeko: 1146184 - Bì: 103 - Kalo in: 7774 - Лinan: 67387.\nFura Yeko: 2001 - Bì: 1 - Kalo in: 10 - Лinan: 86.


Jara Kɔnɛ Dawu - Fàkan\nJara ni Kɔnɛ ani Dawu sɔrɔcogo\nNin Kɛra kamalennin dɔ ye min tùn tɔgɔ ye ko Habahaba. Habahaba tùn Kɛra 'màa ye min tùn tɛ Sɔn baara ma fyew. A bɛ Bòli k'i Dogo a 'fà n'a 'ba ka ciw 'ɲɛ. Kasɔrɔ a ɲɛ tnɛtùn ye dumuni ye, a tùn bɛ Se fɛn o fɛn na o tùn ye dumun in de ye. Ni baara tùn Dir'a n'a kɔrɔw n'a dɔgɔninw ma, a tùn bɛ Bòli k'i Dogo, ni y'a nàtɔ ye fo dumunikɛwaati. Wa n'o dumuni fana tùn Sìgira tɔw tùn tɛ bɛrɛ Sɔrɔ Ala ni Habahaba teliyakojugu fɛ. Wa hali tuma dɔw la a tùn To k'i Bɛlɛn ka Dòn gabugu 'kɔnɔ ni k'u ka nalasogo bɛɛ Sɛɛnɛ k'a Kɛ hɛ!\nAa! don dɔ de Kɛra sa, Habahaba fà Dimin'a 'kɔrɔ kosɛbɛ, a y'a Gɛn ka B'a ka 'so ko yɔrɔ min ka d'a ye k'a ka Taa yen. O kɛlen, Habahaba y'a 'fà ka du Blà, ka Bɔ ka djɛn Minɛ. A Taara Se yɔrɔ dɔ la. A ye cɛ dɔ Ye jiriba dɔ fan fɛ, nkà 'bulu foyi tùn t'a jiri la fo n'a Bɔra bulunin kelen na. Habahaba Kɛ k'o Ye, a y'i kant'o ma ko:\n- Heey! E bɛ mun Лinina nin jirifurubulu-ntan in fan fɛ?\nO fana y'i kant'a ma:\n-Ee! ne balimakɛ n fà de ye n Gɛn ko k'a sababu Kɛ ko n bɛ dumuni Kɛ kojugu. Ɔ, n fana Bɔra ko n bɛ Taa n ta Лini n yɛrɛ ye Ala fana Nàna n gɛrɛsɛgɛ Dòn nin jiri in na, a tùn dennen dòn koɲuman wa dya dàn y'a ta ye. Ɔ, n fana y'o jiriden ninnu Dun k'a Ban, k'a furubuluw fana Dun ni kasɔrɔ nin bulunin kelen in To yen yanni waati yɛrɛ 'cɛ.\nO kɛlen, Habahaba y'i kant'a ma ko:\n-E tɔgɔ bɛ di?\n-Ne tɔgɔ ye Awalon ye: cɛ kan bɛ ten.\nHabahaba k'a ma o la, k'a ka jiribulu kelennin in Dun k'a ka Jigin u ka Taa ɲɛ Лini ɲɛ. K'ale fana Gɛnna a fɛ nin cogo kelen in de la. O kɛlen, Awalon ye jiribulu Tigɛ k'a Dun kasɔrɔ ka Jigin. A ni Habahaba ye sira Kɛ kelen ye. U Tora u bɛ Taa, ka Taa... f'u Taara Bɔ cɛ dɔ fana na, o tùn bɛ ka dingɛ Sèn a bolo la. Wa a ka dingɛ tùn Dunnyana fo k'a kùn Tunun. O kɛlen, Awalon y'i kan Fli o ma\n-Heey cɛ o! e bɛ ka nin Kɛ munna?\nA fana y'i kant'u ma ko\n- Ne fà de Banna n na ko n bɛ dumuni Kɛ kojugu ka n Gɛn ka B'a ka 'so. Ɔ, n fana bɔtɔ 'so o y'a Sɔrɔ n tùn bɛ n ba ka tiga blàyɔrɔ Dɔn n Taara caman Tà o la.Ɔ, n selen yan, n ye n Sìgi k'a Dun fo k'a tɔ To den kelen ye. N fana ko n b'o den kelen in Fli n 'da minkɛ, a ye n da jɛn ka Bin dugu ma, a binnen Kòlonkolonna ka Jigin wonin dɔ 'kɔnɔ. n ye kalanin dɔ Tà k'a Wɔgɔbɛ o m'a ɲɛ, ɔ n fana ye n K'a kan ni n bolo fla ye, nkà halisa n m'a Ye fɔlɔ.\nCɛ Kɛ ka nin Fɔ,\nHabahaba k'a ma\n-N balimakɛ e tɔgɔ bɛ di?\n-Ne tɔgɔ ye Abɛɛdun ye: cɛ ko ten.\nƆ, o kɛlen, Awalon fana k'a ma k'a ka dingɛ tɔ To yen k'a ka Bɔ u ka Taa ɲɔgɔn fɛ. O kɛlen, Habahaba ni Awalon ni Abɛɛdun Kɛra terimaw ye. U sira Minɛ u bɛ Taa fo ka Taa Se dugu dɔ la, p y'a Sɔrɔ kɔngɔn Digira u bɛɛ la. Habahaba y'i kanto k'u ka Jigin dugutigi fɛ yen ko n'o Kɛra k'olu na dɔ Sɔrɔ ka dun. Ɔ, u y'a Kɛ o cogo la. U Jiginna dugutigi yen yen. O fana ye dumuni ni dayɔrɔ ɲuman d'u ma. Aa!nnkà dumuni min Dira u, o tùn bɛ Bɛn u bɛɛ lɔgɔma kelen-kelen de ma. U y'o Kɛ yeko kelen ye. Ka Tla ka Gɛrɛ denmisɛnninw ta k'o bɛɛ Dun ka Bɔ olu 'kɔrɔ fɔ olu tɔw Kasira. O kɛlen, dugutigi fana y'u Gɛn k'u marayɔrɔ t'a 'bolo.\nU gɛnnen, u Bɔra ka sira Minɛ tun. U Taara Se buguda dɔ la, u ye fulakɛ dɔ Sɔrɔ yen saga caman tùn b'o 'bolo. A tɔgɔ tùn ye Amadu amadu Si ye. U Gɛrɛla Amadu amadu Si la. U y'u kanto Amadu amadu Si ma k'olu bɛ ka baara de Лini. O kɛlen, Amadu amadu Si fana y'u Tà ka Blà a ka sagaw 'kɔ. Aa! Habahaba ni Awalon ni Abɛɛdun nisɔdyara f'u bɛ muguri. Flakɛ Taalen 'so, u y'a ka saga bɛɛ Minɛ k'u kan Tigɛ fo k'a tɔ To sagamuso kelen dɔ n'a den ye. O dugujɛ, Amadu amadu Si Nàna Sɔrɔ u y'a ka saga bɛɛ Fàa ka Dun. A y'a bolo D'a kùn na ka Kule dew, ka Bòli ka Taa mɔgɔw Weele dugu 'kɔnɔ. Nkà yanni olu bɛ Se tuma min o y'a Sɔrɔ u Bòlila.\nƆ, u Tɛmɛna n'u ka sira ye tun. Sagasogo Taar'u Blà ka kɛɲɛ ni dugu dɔ ye, jaa o tùn ye màsakɛdugu dɔ ye. U Jiginna o màsakɛ fɛ yen. Màsakɛ fana y'u kùn Bɛn ni dumuni caman ye u y'u kɔnɔkolonw Fa o la. O kɛlen, Abɛɛdun y'i kanto tɔw ma:\n- An tɛ fɛɛrɛ Лini an ka To yan? N'an Tora yan an n'an fa don o don.\nAwalon y'i kant'o la ko\n-Aa, nin kɔni dabɔ ɲɛna.\nƆ, dugujɛlen màsakɛ Nàn'u Bisila. Habahaba ye kuma tu Tà bɛɛ 'tɔgɔ la. k'i kanto dugutigi ma ko\n-Aa! dugutigi, i barika i ka dumuni dumanw na fɔlɔ. Dugutigi, n'i y'anw selen ye yan bì juguma tɛ, anw bɛ baara de Лini. Dugutigi anw de ye an ka dugu sɛnɛkɛla ŋanaw ye, ɔ, an y'i ka ɲumanya ko Mɛn, an k'an bɛ Nà ɲinɛ samiya Kɛ i fɛ k'i Dɛmɛ.\nAa! o kuma Dyara màsakɛ fo k'a dàn Tɛmɛ. Dugu Jɛra a Taara n'u ye a ka ʃɔforo belebele dɔ la k'u k'o ʃɛn. Aa, Bɔ ko ɲɛ yen dɛ! Habahaba ni Awalon ni Abɛɛdun y'u Bri ka sɛnɛ Kɛ k'a Kɛ... fo ka Taa Se selifana ma u ma dumuni Ye. Kɔngɔn Nàn'u Dɛsɛ u y'u Kɛ màsakɛ ka ʃɔforo kan k'a ʃɔ bɛɛ ju Bɔn k'a Лimi k'a Ban pew. Aa! màsakɛ Nàna Sɔrɔ a ka ʃɔforo Dunna k'a Ban tayi. A ye dugumɔgɔ Blà u la. U y'u Gɛn ka Minɛ k'u Cì fo hawuja. Nkà u Sera ka Tla. U Bòlila ka Taa ɲɔgɔn kùn Bɛn tugun. U ka fìniw bɛɛ tùn Fara-farala k'u fàn dɔw fana fara-fara. O kɛlen Habahaba y'i kanto Awalon ni Abɛɛdun ma ko mɔgɔ fɔlɔ min ye ale Gɛn ka Minɛ k'o ye bere K'ale kɔ la ko Nɛ! Awalon y'i kant'o la ko Habahaba ta nɔgɔyara koyi. Ko min y'ale Minɛ ko bere tùn t'a 'bolo k'a ye bolokuru K'ale tlo 'kɔrɔ ko Dayii! ko halisa ale tlo bɛ ka Huuu! Fɔ. Abɛɛdun Sɔrɔla k'i kant'o la ko màa fɔlɔ min Ser'ale ma k'o ye sèn de Kɛ k'ale Tan a kɔnɔ na k'o y'a Sɔrɔ ʃɔbulu Kɛlen bɛ Funun dɔɔni ko o kɛlen ale kɔfɛla fana ye mankan dɔ Bɔ ko Jarrr! ko halisa ale ka kulusi ɲiginnen bɛ. Ɔ, o kɛlen sa, Habahaba ko\n-K'a Tà bì la ne jàmu ye "Kɔnɛ" ye, Awalon e jàmu ye "Daou" Abɛɛdun i jàmu Kɛra "Jara" ye. O tuma na anw Kɛra balimamanw ye k'a Ta bì la fo djɛnwulu.\nAn y'a Tà yɔrɔ min, an y'a Blà yen\nBlàdon : 2016-07-06 Yɛlɛmako laban : 2016-07-07\nFogo yeko: 1146992 - Bì: 276 - Kalo in: 8582 - Лinan: 68195.\nFura Yeko: 1423 - Bì: 3 - Kalo in: 17 - Лinan: 80.


Zanradugu - Fàkan\nZanradugu / Kuya Zangi\nZanradugu Ye Sikaso marabolo n’a kolomi dugu dɔ ye min Bɛ Gɔ̀nkaso galoda ni Kilela kafoda fɛ. A ni Kilela cɛ Ye bam 45 ye ni k’a ni Gɔ̀nkaso cɛ jànya Kɛ bam 5 ye. A ni duguba min ka surun o Ye Sikaso ye. A n’o cɛ jànya Ye bam 26 ye.\nZanradugu ni dugu minnu bɛ dàncɛ Bɔ olu Flɛ : Gɔ̀nkaso B’a kɔrɔn fɛ, Nòyaaradugu B’a tlebin fɛ, Fama B’a ni kɛɲɛka ‘cɛ ni kà Tɔla K’a ni worodugu ‘cɛ.\nZanradugu bɛ Weele fana ko Kuya Zangi. Tɔgɔ ninnu Sɔrɔla cogo min na an ma ‘fɛn Dɔn o kan fɔlɔ.\nLaadala-dugutigiko ni faamadugu-tigiko fla bɛɛ Bɛ zanradugukaw fɛ yen. Dugutigiya bɛ Nà ‘kɔrɔyakunda wa jamu ni kìn bɛɛ dama ka kan a la. Dugutigi ntanyali de bɛ Se kà Nà ni dugutigi yɛlɛmani ye.\nZanradugu tu tigɛbaa Ye Kuya Jara de ye. Amidu Sanɔgɔ de Bɛ dugutigiya la bì. Nocɛgɛ Sanɔgɔ ni Buguziye Sanɔgɔ Ye dugutigi kɔrɔ dɔw ye.\nKìn fla de Bɛ Zanradugu. Fɔlɔ bɛ Weele ko Sokɔrɔ ni kà flanan Weele ko Sokura.\nSɛnɛfɔw ni Miyankaw de sìgilen bɛ Zanradugu. Jamu minnu Bɛ yen olu Flɛ : Jwite, Jara, Sanɔgɔ ani Tarawele. Sinankunya Bɛ jamu fɔlen ninnu ni Bugudɔgɔw de ‘cɛ. Tarawelew ni Sanɔgɔw cɛ Bɔlen kɔ a la, furusira Bɛ Zanradugu jamu tɔw an’a kìnw bɛɛ ni ɲɔgɔn ‘cɛ.\nSɛnɛfɔkan ni bamanankan fla bɛɛ bɛ Fɔ Zanradugu ‘kɔnɔ nka mɔgɔ fanba bɛ Sɛnɛfɔkan de Fɔ.\nBaarako siratigɛ la, sὲnɛ bɛ Kɛ Zanradugu ka sago baara bɛɛ kan. Zanradugu sὲnɛfɛn dɔw Ye kàba, malo, keninke, saɲɔ, tiga, dà, tiganinkuru, woso, je, galama, bàra, ʃɔ̀, ani kɔɔri ye. Sὲnɛ tɛmɛnen kɔ, nakɔbaara fana bɛ Kɛ. Nakɔjiri dɔw Ye mangoro, lenburu, manje, namasa ani sɔmɔ ye. Nakɔlafɛn dɔw Ye fòronto, tamati, nkɔyɔ, salati, nanaye, melɔn, ʃù ani gan.\nKa Fàra sὲnɛ ni nakɔbaara kan, Zanradugukaw cɛsirilen dòn baganmara fana na. Bagan marata dɔw Ye misi, bà, lɛ, saga, fàli, wùlu ani jakuma ye. Kami, tonkɔnɔ, jὲnɛntubannin ani ʃɛ Ye kamanmafɛn marata dɔw ye.\nMɔni fana bɛ Kɛ dugudenw fɛ. O mɔni Ye laadalamɔni ye. A bɛ Kɛ jibanbe walima kɔ̀ la ni jɔ ni doolen ye. Kà Fàra mɔni kan, jɛgɛmara fana bɛ Kɛ.\nSugu tɛ Zanradugu nka jago bɛ Kɛ yen. Dugudenw bɛ Butigifeere, sὲnɛfɛn-feere, jiriden-feere, baganjago ani ʃɛfeere Kɛ.\nNin Bɛɛ kɔ fɛ, zanradugukaw bɛ bololabaara ni donsoya fana Kɛ. Bolalabaara kɛta dɔw Ye kalakadla, sìgilandla ani sansaradla ye. Donsoya bolodon bɛ Kɛ dugu yɛrɛ ‘kɔnɔ.\nKungosogow fàgali la, fὲɛrɛ minnu Bɛ zanradugukaw ‘bolo olu Ye marifa ni bese ye. Fὲɛrɛ minnu Bɛ yen kungokɔnɔw fàgali la olu Ye: manabɛlɛ, wɔ̀lɔjuru, dingɛ tigɛli kà wɔ̀lɔfan blà o la. Fɛn minnu bɛ Kɛ sokɔnɔfɛnw minɛli la olu Flɛ: Jonbori (ka juru ncoma Fìli misi ‘ɲɛ, kà bagan masina Nɛgɛn kà Dòn a koronyɔrɔ la walima k’a Gɛn k’a Minɛ.\nYiriwaliko siratigɛ la, nin ko kura kofɔta ninnu Dònna Zanradugu ‘kɔnɔ: pɔnpekɔlɔn, jabaranin, kɔɔrisugu, moto, jibanbew, kalalikɛ-mansin ani sὲnɛkɛ-mansin.\n« Save the children, USAID, Dubaï Care » Ye ‘baɲuman-kɛtɔnw ye minnu ni dugu bolo Bɛ ɲɔgɔn ‘bolo. U ka yiriwalisiraw Ye kàlan ni sὲnɛ ye.\nKàlanko siratigɛ la, lakɔli-kàlanso fla (forobata kelen ani dugu ta kelen) Bɛ Zanradugu. Kàlanso fɔlen fla ninnu bɛɛ Ye sanwɔrɔ-kàlanw ye. Balikukàlan kɛyɔrɔ kelen fana Bɛ yen ka Fàra lakɔlikàlan kan. Kàlan suguya fla ninnu na, lakɔlikàlan de fɔlɔ Dònna dugu ‘kɔnɔ w’ale fana de fanga ka bòn kosɛbɛ. Lakɔlikàlan ‘sababu la, Saliya Jara n’a sigiyɔrɔ Ye Sikaso ye, Kɛra galotigi-dankan ye Gɔ̀ngaso.\nBatoko hukumu na, silamɛya ni laadalabatow de Bɛ Zanradugu. Dugu dasiri Ye bà ye.\nNin ɲɛnajɛlako ninnu bɛ Kɛ Zanradugukaw fɛ an Bɛ dòn min na i ko bì: kɔɲɔ, denkundi, seliw, sànyɛlɛmaw, sànkunbɛn ani tɔnɲɛnajɛw. Лɛnajɛ fɔlen ninnu fɔliminɛnw Ye nkɔnin ni cicaara ye.\nFarikolo-ɲɛnajɛ minnu bɛ Kɛ yen olu Ye ntolatan ni nɛgɛso-boli ye. Dugu tlonkɛcogo kɔrɔ dɔw Ye bɛlɛta ni nparibɔ ye.\nFàla fla, kɔ̀ fla ani jɛ kelen Bɛ Zanradugu. Jɛgɛ minnu bɛ Se kà Sɔrɔ nin jiboli-yɔrɔ ninnu na olu dɔw Ye manɔgɔ, nàna, baman, ntigin, dodò, talaka, kɔnkɔn ani zeku ye. Kaana, kooro, ani koorokaara fana bɛ Sɔrɔ jisigi-yɔrɔ ninnu na.\nNin kungofɛn kofɔta ninnu bɛ Sɔrɔ Zanradugu kungo ‘kɔnɔ: warablen, miniɲan, dànkalan, duga, kungo kami, wɔ̀lɔ, bunun, baninkɔnɔ, tònkanjɔ ani bàla.\nDugu kungodaw Ye Zanga Sige ni Nusige ye.\nZanradugu kaburudo Ye fla ye minnu tlalen bɛ denmisɛnw ni maakɔrɔbaw ‘cɛ. U fla bɛɛ Bɛ dugu ni tlebin ‘cɛ.\nWaati minnu bɛ Fɔ ɲɔgɔn ‘kɔ Zanradugu olu Ye samiɲɛ ni kawulɛ ani tlema ye.\nFogo yeko: 1146243 - Bì: 162 - Kalo in: 7833 - Лinan: 67446.\nFura Yeko: 1167 - Bì: 1 - Kalo in: 9 - Лinan: 52.


A jɛnsen na : 30/04/2021 - 12:59\nAndy Delort (camacɛ la), Tino Kadewere ani Gaël Kakuta (kini ni numan fɛ), cɛ saba minnu na kelen bɛna Prix Marc-Vivien Foé tɔgɔla jɔnjɔn san 2021, sɔrɔ mai kalo tile 17. © Photos Agences / Montage FMM\nAndy Delort, Tino Kadewere ni Gaël Kakuta, o dolantanla sabaw de cɛra kelen bɛna Marc-Vivien Foé tɔgɔla jɔnjɔn sɔrɔ. Farafinna dolantala saba ninnu de sugandila kunu lamusalon. RFI ni France24 de ye jɔnjɔn in sigi ka se ka Farafinna dolantala ŋana sugandi k'a waleɲumandon.\nDolantala saba ninnu cɛman, Andy Delort tun kɛra 10 nan ye salon Marc-Vivien Foé tɔgɔla jɔnjɔn maa ɲanatɔminin na. A bɛ Montpellier dolantan kulu la, Algérie jamanaden in sababu la, Montpellier ye kunkɔrɔta caman sɔrɔ.\nZimbabwe jamanaden Tino Kadawere kɛra celu donbagaw ŋana ye salon "2e division" na Havre dolantan kulu la. A selen Lyon dolantan kulu la, a ye dolan kanubaaw wasa. A ka celuw y'a kɛ Lyon ye kunkɔrɔta ba sɔrɔ Lyon ni Saint-Etienne ani Lyon ni PSG ɲɔgɔn kunbɛnw na .\nGaël Kakuta ye RD Congo jamanaden ye n'a bɛ Lens dolantankulu la. A ye dolantan kulu 11 kɛ jamana 6 kɔnɔ ka sɔrɔ ka segin Lens. A tun ye dolantan daminɛ yen. Ɲinan a ka celu hakɛya tɛmɛna a ka san tɔw bɛ ta kan.\nFarafinna dolantanla saba ninnu Andy Delort, Tino Kadewere, Gaël Kakuta, o kelen bɛna Marc-Vivien Foé tɔgɔla jɔnjɔn sɔrɔ Mai kalo tile 17 don.\nMarc-Vivien Foé tɔgɔla jɔnjɔn\nTunkaranke mɔgɔ wa wɔrɔ ɲɔgɔn de ye kɔgɔji sirata kabɔ Maroc k'u kun da Espagne Ceuta dugu kan.\nIndonésie jamanaden 7 ɲɔgɔn na nin tɔra jii kɔnɔ.\nYɛlɛmali foyi tɛ ka sɔrɔ Israël ni Palestine ka kɛlɛ la\n"Palestine": "Israël" sɔrasiw ye mɔgɔ naani faga mugucili dɔ senfɛ\n"OMS" ka dɔnnikɛlaw ko koronabana tun bɛ se ka ɲɛkɔrɔtigɛ k'a sɔrɔ nin balawu bɛɛ tun ma bɔ a ra


Kɔ̀lɛnna - Fàkan\nKɔ̀lɛnna marabolo fɔlɔ dugu dɔ ye min bɛ Kita kolomi fɛ ani Fuɲa galoda. A ni Kita cɛ ye bam 14 ni k’a ni Fuɲa ta Kɛ bam 2 ye. Dafɛla bɛ Kɔ̀lɛnna ni kɔrɔn cɛ ni bam 9 ɲɔgɔn ye, a ni tlebin cɛ dugu ye Fuɲa ye, bam 2, Fuɲa bɛrɛda b'a ni worodugu cɛ ni bam 3 ye, min ye kɛɲɛka fɛ la ye, o ye Gumankɔ ye, bam 4. Duguba min bɛ yen ni Kɔ̀lɛnna n'o cɛ ka sùrun, o ye Kita ye.\nKɔ̀lɛnna Tɔgɔ ma Fàlen ka bi a Sìgira. A sìgibaa ye Patɛ Sidibe. Ale de Bɔra Gunmakɔ ka Nà sɛnɛ bolo ma.\nKɔ̀lɛnnakaw ka dugutigiko ye laadalata ye min bɛ jamu bɛɛ ka bolo kan. U ka dugutigiya bɛ Nà sugandili-kunda de. Ni dugutigikɔrɔ Faatura, kura de bɛ Sìgi sàn kelen o kɔ. U ka dugutigikɔrɔ dɔw tɔgɔ flɛ: Patɛ Sidibe, Sirima Sidibe, Burama Sidibe, Sori Sidibe, Kɔrɔgɛ Sidibe, Madi Jalo, Madi Jakite, Musa Jakite, Sanba Sidibe. Maa min Bɛ dugu kùnna bì, o ye Musa Sidibe ye.\nKɔ̀lɛnna ye kìn 1 ye. A ba sigiyɔrɔ 4nan na. A sigiyɔrɔ kɔrɔw ye Fuɲa Moribugu, Fuɲa bɛrɛda, Kodogoni ani a bɛ yɔrɔ min na bì. Siya minnu bɛ yen, olu ye maninka, bamananw ani fla. Yen jamuw ye Sidibe, Jalo, Jakite, Sangarɛ, Keyt, Kulubali ani Tarawele ye. Sɛnɛkunya b'u bɛɛ ni ɲɔgɔn cɛ. Jamu kofota ninnu bɛɛ bɛ ɲɔgɔn Furu. Furu bɛ kin bɛɛ ni ɲɔgɔn cɛ.\nYen kanfɔtaw ye maninkakan, bamanankan ani flakan ye. Nka kan min bɛ Fɔ yen kosɛbɛ, o ye bamanankan ye.\nSɛnɛ fanga ka Bòn Kɔ̀lɛnna kosɛbɛ. Ka Fàra o kan baganmara, jàgo ani mɔni bɛ Kɛ yen.\nMɔniko nàsira la, u bɛ laadalamɔni Kɛ. O mɔnikɛyɔrɔw ye Filani-madala, Jijan ani Telenja ye. Mɔnikɛminɛn dɔw ye jɔ, susu ani doolen ye.\nBololabaara minnu bɛ Kɛ Kɔ̀lɛnna olu ye : sigilandla, kalakadla, sansaradla, bɔrɛdla.\nDosonya bɛ yen wa donsow bolo bɛ Dòn ye.\nFɛɛrɛ minnu bɛ Kɔ̀lɛnnakaw bolo kungofɛnw fàgali la olu ye : manabεlε, ntεfεrε, wɔlɔjuru, wɔlɔgεn, bese, waraminɛ-nɛgɛ, nkalaŋɛ, fɛlebɔ, basaminɛ-nɛgɛ, furabulu samani ka wɔlɔ Minɛ a fan kan, dingɛ tigɛli ka wɔlɔfan Bla o kɔnɔ, ʃiladɔn mana dali, buturu, kalanin, marfa.\nKokura nàlenw Kɔ̀lɛnnakaw fɛ yen, olu ye : Лɔsiimansin, jabaranin, kɔɔrisugu, tlebarika-walan, kalalikεmansin, moto, pɔnpekɔlɔn, kɔlɔn ŋana, sɛnɛkɛ-mansin, senfɛjuru, latigɛdɔn, jisamamansin.\nBaaɲumankɛ-tɔn min ni dugu bɛ baara la bì, o ye nakɔbaara baaɲumakɛ-tɔn ye. Ale Nàna ni nɛgɛjasa ye.\nLakɔlikalanso 1 de bɛ yen forobaya la min Dabɔra 2003 sàn. Sàn 6kalan don. Dugu ta ye 3 ye ni ka kɛnyɛrɛye k 3 fana ye. Balikukalanso 1 bɛ yen.\nSilamɛya de bɛ Kɔ̀lɛnna. Misiri gansan kelen bɛ yen. Kɛmɔgɔ de Nàna ni diinɛ in ye 1917 sàn.\nO kɔ fɛ yen laadalabato ye kɔmɔ ye. O batoyɔrɔ ye kɔmotu ye. Dugu in dasiriw ye Lingɛ ni Jala ye.\nKɔɲɔ, laadalakow, tɔnɲɛnajɛw, seliw, sanyεlεmaw ani sankunbεn ye Kɔ̀lɛnnakaw ka ɲɛnajɛlakow ye. U ka o ɲɛnajɛ ninnu fɔlifɛnw ye nkɔnin, flen, gita, bàra ani dunun, bɔlɔn, dan, sinbi, kisa, daro ye. Nka ɲɛnajɛfɛn kɔrɔ dɔw fana bɛ yen i n'a fɔ bɛlɛta, nparibɔ, fɛrɛn, juruden, nten, wali, ʃεnta ani kɔlɔci. Kɔ̀lɛnnakaw ka nin ɲɛnajɛ ninnu bɛ Kɛ bàrade la. Nin bεε kɔ fε farikoloɲεnεjε wεrεw bε yen i n’a fɔ sennantolatan, sennaboli ani nεgεsoboli.\nKɔ̀lɛnna kungo kɔnɔ, jisigiyɔrɔw, jiriw ani kungofɛnw de bɛ yen.\nKɔ̀lɛnna kɔ ye 1 ye\nO kɔ in na, fɛn minnu bɛ Sɔrɔ yen : salen, ntɛbɛnbaman, ntigin, dodo, talaka, nfanan ; bàma, kaana, koorokaara, ntori, wondo.\nYen kungodaw ye Tabiya, Kolenkɔrɔ ani Misala ye ni k'a kùlu Kɛ Tanbala kùruba ye.\nKaburudo 6 ye dugu in na. O Sɔrɔla dugu bonya ni yɔrɔw janyali ɲɔgɔn na fɛ. Dɔw bɛ dugu kɔnɔ, dɔw bɛ tlebin fɛ.\nWaatiko nàasira la, waati minnu bɛ Kɔ̀lɛnna, olu ye tlema, samiɲɛ ani kawulɛ ye. Yen funteni sannadan ye 35 ye. Nɛnɛ dugumadan ye 15 ye.\nKabakoma-yɔrɔko ye kɔ fɛ ko ye bawo kùnnafoni ma Sɔrɔ o kan fɔlɔ.\nFogo yeko: 1147197 - Bì: 481 - Kalo in: 8787 - Лinan: 68400.\nFura Yeko: 938 - Bì: 2 - Kalo in: 11 - Лinan: 63.


Walasa ka bana cunnenw furakɛ, denbaya ni sigida kelen kelen bɛɛ ka kan ka furaminɛn dɔ bila u bolokɔrɔ.\nFurakɛli kunfɔlɔ fura ɲɛnɛmaw ka kan ka sɔrɔ du bɛɛ kɔnɔ (aw ye gafe ɲɛ Fura minnu maralen ka kan ka sɔrɔ denbaya ka furaminɛn kɔnɔ lajɛ), bana misɛnniw furakɛli kama ani bana minnu ka ca an senkɔrɔ.\nFuraminɛn dafalen ka kan sɔrɔ sigida bɛɛ la (aw ye gafe ɲɛ Sigida furamarayɔrɔ lajɛ) ka fara furaw kan minnu bɛ kɛ ka bana gɛlɛnw furakɛ sani ka se dɔgɔtɔrɔsolataa ma. Mɔgɔ dɔ ka kan ka suganti ka bila furaminɛn in kɔlɔsili la: misali la kɛnɛyabaarakɛla dɔ walima karamɔgɔ dɔ. Dugumɔgɔw ka kan ka u seko bɛɛ kɛ walasa furaminɛn kana lankolonya fura la. U bɛɛ ka kan ka a faamu ko fura ninnu nafa bɛ dugumɔgɔ bɛɛ de kan.\nGafe ɲɛ nataw la aw bɛna hakilinaw sɔrɔ furaminɛn kɔnɔ fura marataw kan. Aw bɛ se ka fura kofɔlen ninnu falen fura wɛrɛw la, minnu se bɛ aw ye ani minnu bɛ aw ka sigida banaw furakɛ. Hali ni furaminɛn in fura fanba bɛɛ ye tubabufaraw ye, farafinfura ɲuman lakodɔnnenw dɔw fana bɛ se ka fara u kan.\nFura hakɛ min laɲininen don furaminɛn kama, o ka kan ka kɛ aw bolokɔrɔfura lafitini ye. A dɔw la, o fura bɛ bɛn furakɛli kun fɔlɔ dɔrɔn de ma, sani aw ka taa fura dɔ wɛrɛ ɲini walima aw ka dɔgɔtɔrɔ dɔ hakilina ɲini.\nFura hakɛ marata bɛ bɔ mɔgɔ hakɛ la, minnu mako bɛ ɲɛ a la ani aw bɛ taa fura ta yɔrɔ min, ni dɔ banna walasa ka o nɔnabila. A bɛ bɔ fura sɔngɔ fana na ani mɔgɔw ka sɔrɔ. Aw ka furaminɛn kɔnɔfura dɔw da bɛ se ka gɛlɛya, nka a ka fisa fura nafama caman ka sɔrɔ aw bolokɔrɔ walasa ka bana cunnenw kunbɛn.\nAw ye aw hakili to nin na: jiginni furaminɛn kɔnɔ furaw, kɛnɛyabaarakɛlaw minnu bɛ jiginni kɛ, olu ni musokɔnɔmaw mako bɛ minɛn minnu na jiginni kama, o bɛɛ sɛbɛnnen don gafe ɲɛ Muso ka kan ka labɛn minnu sabati sani jiginni cɛ na ani a ɲɛ Tinminɛmuso walima tinminɛmuso ka minɛn wɛrɛw la.


Kuru misɛn bɛ muso caman sin kɔnɔ. O kuru bonya n’a cogoya bɛ yɛlɛma, a bɛ magaya fana muso ka kalolabɔ waati. Tuma dɔw la, n’o kuru ma ci, a bɛ se ka kɛ sinna kansɛri taamasiɲɛ ye. Kansɛri furakɛcogo ɲuman bɛ bɔ a taamasiɲɛ fɔlɔw dɔnni n’a furakɛli la joona. A ka c’a la, opereli de y’a fura ye.\nSinna kansɛri taamasiɲɛw\nMuso kɛtɔ k’a sinbara dogidogi, a bɛ se ka kuru fitini dɔ kɔlɔsi a sinbara kɔnɔ, o kuru bɛ bonya dɔɔni dɔɔni (aw bɛ ja in lajɛ).\nWalima dingɛ fitiniw ni wowoniw bɛ se ka kɛ sin na, i n’a fɔ lenburuba fara bɛ cogo min na.\nWaati dɔw la, gɛnɛgɛnɛ minnu bɛ bɔ kama kɔrɔ, olu bɛ funu.\nJoginda fitini dɔ bɛ kɛ sinbara la walima sinbara yɔrɔ dɔ bɛ bilen min tɛ tunu.\nJi salasala bɛ se ka bɔ sin na.\nA daminɛ na, dimi tɛ kɛ sin na wa a tɛ kalaya. Nka kɔfɛ, dimi bɛ wuli (Ni muso sin bɛ kalaya ani n’a b’a dimi, o bɛ se ka kɛ sindimi juguman taamasiɲɛ ye walima sinnabana wɛrɛ (sɛbɛn ɲɛ Sindimi juguman lajɛ).\nMuso bɛ se k’a yɛrɛ sin lajɛ cogo min (k’a bana dɔn)\nMuso bɛɛ ka kan k’a yɛrɛ sinbara lajɛcogo dɔn walasa ka jateminɛ kɛ kansɛri taamasiɲɛw b’a sin na. A ka kan k’a sin lajɛ siɲɛ kelen kalo o kalo a ka koli tɛmɛnen kɔfɛ ni tile tan ye.\nMuso ka kan ka sinw lajɛ dugare la, k’a jateminɛ kosɛbɛ ni kelen ka bon ni kelen ye. Aw b’a lajɛ ni nin taamasiɲɛ fɔlen ninnu dɔ bɛ sin na.\nAw b’aw da aw kɔ kan kunkɔrɔdonnan dɔ kan walima dara kurulen dɔ. Aw bɛ sɔrɔ k’aw sinbara dogidogi ani k’a nukun mɔrɔmɔrɔ n’aw bolokɔniw ye. Aw b’a daminɛ sinnukun na ka taa aw kama kɔrɔ.\nKɔfɛ, aw b’aw sinw bisi ka lajɛ ni joli walima nɛ bɛ bɔ u la.\nN’aw ye kuru kɔlɔsi aw sinw kɔnɔ walima taamasiɲɛ wɛrɛ min cogo m’aw diya, aw bɛ taa a sɛgɛsɛgɛ dɔgɔtɔrɔso la. A dɔw la, nin kuru suguya ninnu bɛɛ tɛ kansɛri taamasiɲɛ ye nka a ka fisa k’u sidɔn joona.\nKɔnɔbarala kansɛri taamasiɲɛw\nKuru caman sababu ye den bonya cogo ye kɔnɔbara la. Kuru minnu bɛ bana kofɔ, olu sababu bɛ se ka kɛ fɛn caman ye, i n’a fɔ:\nTuma dɔw la, kisi (banakisɛ dagayɔrɔ) walima jiforoko denso kɔnɔ.\nA bɛ se ka kɛ den dalen tɛ denso kɔnɔ.\nA bɛ se ka kɛ kansɛri ye.\nDimi bɛrɛ tɛ nin fɛn saba si daminɛ na nka a dimi bɛ juguya kɔfɛ. U bɛɛ ka kan ka furakɛ dɔgɔtɔrɔso la ani a ka c’a la, u caman bɛ laban opereli ma. N’aw ye kuru ye aw la dɔ bɛka fara min bonya kan dɔɔni dɔɔni, aw bɛ taa dɔgɔtɔrɔso la.\nKansɛri bɛ se ka ye wolonugu la, denso walima yɔrɔ wɛrɛ. A ka teli ka musow sɔrɔ minnu si tɛmɛna san 40 kan.\nA taamasiɲɛ fɔlɔ ye jolidɛsɛ walima koli banbali ye min ma sidɔn (min tɛ se ka ɲɛfɔ). O tɛmɛnen kɔ, aw bɛna bɔ kuru dɔ kalama kɔnɔbara la dimi bɛ min na.\nWolonugula kansɛri daminɛtɔ sɛgɛsɛgɛcogo kɛrɛnkɛrɛnnen dɔ bɛ yen min bɛ wele ko Test de Papanicolaou. Ni nin sɛgɛsɛgɛli bɛ se ka kɛ aw ka sigida la, muso fɛn o fɛn si bɛ san mugan bɔ, olu bɛɛ ka kan k’a kɛ siɲɛ kelen san kɔnɔ. Fɛɛrɛ wɛrɛ bɛ yen min bɛ wele “ɲɛna lajɛli”. Aw bɛ winɛgiri kɛ wolonugu dawolo la; n’a ɲɛ yɛlɛmana ka kɛ jɛman ye, o bɛ se ka kansɛri kofɔ. Walasa ka dankaniya sɔrɔ ko kansɛri don, aw bɛ sɛgɛsɛgɛli wɛrɛ kɛ ka sɔrɔ k’a furakɛ.\nN’aw sikanna dɔrɔn ko kansɛri b’aw la, aw bɛ wuli joona ka se dɔgɔtɔrɔso la. Farafinfuraw jɔyɔrɔ ka dɔgɔn kansɛri furakɛli la.


Ni aw bɛ fura feere aw ka butigi la, a ka ca a la, mɔgɔw bɛna aw ɲininka fura santaw la ani u tacogo. Aw ka a dɔn ko aw jɔyɔrɔ ka bon mɔgɔw lafaamuyali ni u ka kɛnɛya la.\nNin gafe in bɛna aw dɛmɛ ka kunnafoni ɲuman di ani ka a dɔn ko aw ka sannikɛlaw bɛna furaw san, u mako bɛ minnu yɛrɛ la.\nAw bɛ a dɔn ko mɔgɔw bɛ to ka u ka warini bɛɛ don furaw la, fura minnu tɛ mako ɲɛ u ye. Nka aw bɛ se ka u dɛmɛ u ka a faamu, u mako bɛ fura minnu yɛrɛ la, ani ka u ka wari bɔ a bɔkun na. Misali la:\nNi mɔgɔw dɔ nana sɔgɔsɔgɔsiro ɲini, walima kɔnɔbolifura i n’a fɔ kaopɛkitati (Kaopectate), walima witamini B12, walima biɲɛji walasa ka banamisɛnni dɔ furakɛ, walima penisilini walasa ka mugu furakɛ walima dimi dɔ, walima tetarasikilini, ni mura bɛ u la, aw bɛ a ɲɛfɔ olu ye ko o fura ninnu ɲɛci tɛ o banaw la, ko u yɛrɛ bɛ se ka kɔlɔlɔ lase mɔgɔ ma. Aw bɛ u bilasira.\nNi mɔgɔ dɔ b’a fɛ ka kolokɛnɛya witamini san, aw bɛ a fɔ a ye ko a ka shɛfan, jiriden, walima nakɔfɛnw san o ka fisa witamini ye. Aw bɛ a lafaamu ko olu witamini ka ca ani u nafa ka bon wa u musaka man ca.\nNi mɔgɔ dɔ ye aw ɲininka fura dɔ pikiri ko la, ka sɔrɔ o fura kelen dunta fana bɛ bana furakɛ, aw bɛ a fɔ a ye ko dunta de ka ɲi ani fana farati tɛ o la.\nNi mɔgɔ dɔ b’a fɛ ka murafurakisɛw san walima fura ɲagaminen minnu da ka gɛlɛn, aw bɛ a fɔ o tigi ye ko a ka a ka wari mara ka asipirini, asetaminofɛni walima ibiporofɛni san ani ka o ta ni ji caman ye.\nNi aw ni mɔgɔw ye nin gafe in kɔnɔ kunnafoniw kalan ɲɔgɔn fɛ, a bɛ nɔgɔya aw bolo ka nin fɛn ninnu ɲɛfɔ u ye.\nO bɛɛ kɔfɛ, a ɲininen don aw fɛ, aw ka fura nafamaw dɔrɔn feere. Furaw ni fɛn minnu kofɔlen bɛ aw ka so ni dugu fura maralanw kama, ani furaw ni fɛn wɛrɛ minnu nafa ka bon banaw kɛlɛli la aw ka sigida la, aw bɛ olu bila aw ka butigi kɔnɔ. Aw bɛ furaw san, fura minnu da ka nɔgɔn. A ɲininnen don aw fɛ fana, aw kana furaw feere, fura minnu tawaati tɛmɛna, walima fura minnu tiɲɛna, walima ɲɛci tɛ minnu na.\nAw ka butigi kɔnɔna bɛna kɛ yɔrɔ ye, mɔgɔw bɛna dɔnniya sɔrɔyɔrɔ min na u yɛrɛ ka kɛnɛya kan. Ni aw bɛ se ka mɔgɔ dɛmɛ u ka furaw tacogo ɲuman dɔn, ani ka da a la ko mɔgɔ o mɔgɔ bɛ fura san, ko o tigi ye kunnafoni ɲuman sɔrɔ fura tacogo, a tata hakɛ, a kɔlɔlɔw ni yɛrɛtangacogo kan, aw bɛna makoba de ɲɛ aw ka sigidamɔgɔw ye. Ala ka a ɲɛ aw bolo!


Kulibali — Wikipedia bamanankan\nKulibali (tubabukan: Coulibaly) ye Mali jamu do ye ni gafe ye kono an bɛ na kuma a na coco kan ani a korɔ kan. N'ga tariku bɛ kuma kulubali na coco fila kan. Ni kuma mɛna kɔsɛbɛ, baden ma fila sera badala u tun bɛ fɛ ka batigɛ n'ga kulu tun tɛ yɛ ku lase ba kɔfɛ. U diora ka mɛ wa u tun kamana gana, tumani dɔron jɛgɛba dô bɔra ku la tɛmɛ n'ga yani a ku se ba kofɛ a ye nyini badenw fila ni nu fè: « aw ye lahiru ta n'gne fô ka ta aw sa a ni bɔna si ta na ne soko dun». U bè na o ka wa jɛgɛba ye ba tigɛ ni u ye. Ola u jamu kɛra kulun-bali. Okôrô ko kulun tagna ma se kuw ka batiguè bali. Ni yé kulibali na coco dô wèrè yé.\nA na coco filan anw bè na kuma ɔ kan. Ni fènè tun mana kosèbè masa kè dô tun bè bamana dugubala denkè wôrô tun bè a bolo ni u bè togô tun ko bua, Masadian de tungne a bè la kôrobale ye. A dôguèw tun bè sow ni marifaw ta sôgô ma ô sôgô ka taga kunkola ka sègui n'ga Masadian tun tè son ô ma, a ni a tun tè foyi sunôkô dôron tè. Dondô masakè ye a denw wele ku ladi ani ku fô u ka kugo tagala n'ga Masadia dogoya ko sè ka da a ka ko kè taw kan. Masadia na ni dimi ka a fa ka du bila ka ta kuluba dôla. A kèra dôsoba yé a ni tiè fâri fô ka na kulu bli môgɔ yèrèw la ani dôsow la. Ôla môgô ye a wéle kulibali.\nRécupérée de « https://bm.wikipedia.org/w/index.php?title=Kulibali&oldid=34606 »


Kr Dukure ni bangudɔn - Fàkan\nKr Dukure: Bangudɔn karamɔgɔ\nMamadu Fuseni Dukure ye bangudɔn sannajala Sɔrɔ Faransi. A Nàna Mali la n'o ye ka Nà o karamɔgɔya da Minɛ ENI na 1965-1966 kàlansan na. A y'a ka karamɔgɔya daminɛ sàn 4 Kɛ ETP la o min Nàna Kɛ ENI ye. US-RDA ye jama kàlanni Boloda politiki siratigɛ la, o hukumu na, a tùn b'o kàlan Kɛ kelenw 'kùn na fu. A ma Mɛn ENI la. U y'a Blà ka Taa Badalabugu cɛmakalanso la 1971 sàn. A y'a ka karamɔgɔya tla bɛɛ Kɛ yen kulu san fɛ.\nKr Dukure tùn bɛ bangudɔn Kàlan a ka kàlandenw 'kun. A tùn b'a Kɛ ni karamɔgɔfɛɛrɛ minnu ye o sugu tùn ka ca. A ka kàlanbolo min tɔgɔ ye ko lamagadɔn, bangudɔn bolofara min bɛ sannakolow munu-munucogo daliluw kan, a tùn bɛ misali caman Di o kan jὲkafɔw 'sèn fɛ. A tùn bɛ kalo ni dugukolo ani tle ka lamagali sìricogo ɲɔgɔn na Лɛfɔ kosɛbɛ.\nA bɛ mɔgɔ gansanw Bɔ fili la ni sannafɛnw lahala jirali ye u la.\nA tùn b'a ka kàlansenw Kɛ gafe ye ni kàlanso ka dɛmɛ ye ka nin kàlandenw na. Sibiri ni Kari fɛ sɔn, a tùn bɛ kàlandenw Dɛmɛ u ka kàlan durusili la fu. Лɔgɔndan mana surunya fana, a bɛ kàlandenw Fàra ɲɔgɔn kan kà degeli K'u 'kun durusili la.\n1974 sàn waatiw la, Kr Dukure ka kàlanden Bìnna ka kumanin dɔ Ja a 'kùn na ko Vzero. Lamagadɔn kàlansenw na, ni fɛn bɛ Bɔ a nɔ na ni teliya min ye a daminɛ, o bɛ Weele ko Vzero. O Vzero fɔli caya kàlansenw ɲɛfɔtɔ de Nàna ni Vzero jali ye a 'kùn.\nMɔgɔw y'a Tà kàlandenw 'kɔ o cogo la. A laban Nàna Kɛ sa, o tɔgɔ yɛrɛ Nàna Kr Dukure fɔli Datugu. "Vzero" Kɛr'a forobatɔgɔ ye.\nBangudɔn ye dɔnniyaw la belebele ye. Fɛn o fɛn bɛ doolow n'u mantonw 'kùn kan, a bɛ dɔ Fɔ o bɛɛ kan. Tle-nɔɔrɔminɛw ni kalo-nɔɔrɔminɛw kɛcogo bɛ Лɛfɔ a dɔnniya in fɛ. Komin bangudɔn misaliw bɛ mɔgɔ Blàsira ka Лɛ hali bakuurudɔn kàlanw na, Kr Dukure tɔɲɔgɔn-karamɔgɔ dɔw tùn b'a Weele a ka N'a yɔrɔ dɔw Latɛmɛ u ka bakuurudɔn kàlan kɛwaati la kàlandenw 'kùn.\nA daliluw laban Nàna Kɛ sababu ye kà Kr Dukure Dòn latigɛdɔn baaraw la. A ka karamɔgɔya 'senkɔrɔ, a ye jatebla caman Dla ni bangudɔn daliluw ye donko kan.\nBadalabugu cɛmakalanso bɔlen 'kɔ yen, Kr Dukure ye sàn kelen Kɛ Marakala cɛmakalanso la bangudɔn karamɔgɔya la. A y'o Kɛ 1988-1989 kàlansan na a bɔlen 'kɔ DNAFLA la. U y'a Yɛlɛma ka Bɔ Marakala kà Nà n'a ye a nɔ kɔrɔ la cɛmakalanso Badala la.\nFogo yeko: 1146987 - Bì: 271 - Kalo in: 8577 - Лinan: 68190.\nFura Yeko: 1518 - Bì: 1 - Kalo in: 4 - Лinan: 60.


Kunnakirikirili (den kirikirila)\nKunnakirikiri ye joginni ye kunsɛmɛ na min bɛ fiyɛn bila den yɛlɛmacogo la ka bɔ a nɔ na ani a secogo a fari kɔrɔ.\nJiginniyɔrɔ la, den magaman bɛ kɛ a ye k’a kolo faga ten (nka dɔw ta la, den bɛ mɔgɔ kɛnɛman fari ta fɔlɔ).\nDen ka mɔni senna bɛ sumaya ni a denɲɔgɔn tɔw ta ye a kɔrɔbayatɔ. A bɛ sumaya a kunkolo kɔrɔtali la, sigili la, walima ŋunumani na.\nDumunikɛ ka gɛlɛn a densugu ma. A bɛ dimi ka kasi dɔrɔn. A dɔw la, a masumalen bɛ kɛ ka tɛmɛ den masumanicogo kɔrɔ kan.\nKomin a bɛ ka mɔ ka taa a fɛ, a bɔli a nɔ na bɛɛ bɛ kɛ n’a fari jalen ye ani fanw lamagabaliya ye.\nƝɛda, kan walima faribakolo bɛ nkɔlɔ ka don ɲɔgɔn na i ko kɛmɛsu, ka to ka kuru ka seri.\nKunnakirikiri bɛ den minnu na olu tila bɛɛ ka suma hakilinamiiri fɛ ani kalan fɛ. Nka i kana u bɛɛ minɛ o ma. Den kunnakirikiritɔw bɛ se ka tulon kɛ, u bɛ se ka fɛn dege, u bɛ se ka don kalan na.\nKunnakirikiri tɛ bana banta ye. Nka i bɛ se ka a densugu dɛmɛ walasa a bɛ se ka sagolakow kɛ a yɛrɛ ye. A ka se ka a jɔ a yɛrɛ la, ka kuma ani ka a yɛrɛ ladon ani mɔgɔ wɛrɛw. I bɛ se kɛnɛyaso dɔ la farikololabɛn bɛ yɔrɔ min na. I bɛ i jija ka kɛnɛyaso dɔ yɔrɔ ɲini hakilinabanabaatɔw ladonni walima farikololalagali bɛ kɛ yɔrɔ min na.\nBara kuru janyali ka bɔ (baralakaliya)\nBara min kuru janyara ka bɔ i n’a fɔ nin cogo (ja kɔnɔ) o bɛ sɔrɔ kɔnɔbara bu dɔw bɔli fɛ ɲɔgɔn na dɔɔni. A bara sugu bɛ ban a yɛrɛ ma hali ni fura ma kɛ a la. Ka fini tigɛ ka bɛn a ma walima k’a siri ni finikɔnɔ ye walasa a ka ncɔn ka jigin o fɛ o tɛ mako ɲɛ a la. (Nka barajuru binnen kɔ, a tɛ dimi kɛ tugun). Hali baralakaliya kunbaba min b’a cogo la o tɛ kojugu ye barisa o mɛn o mɛn o bɛ don a yɛrɛ ma. N’o bɛ yen halisa den san 5 tɛmɛnen kɔ, i bɛ dɔgɔtɔrɔw sɛgɛrɛ n’a ye. A bɛ se ka kɛ a ka kan ka tigɛ ni ka a labɛn.\nKɔkilifunun, sumaya, ani kaliya\nKɔkiliw bɛ foroko min kɔnɔ, n’a bɛ wele ko kayabara, o bɛ se ka fa ji fɛ walima nugumisɛn kun dɔ bɛ se ka yuuru ka jigin o kɔnɔ. O bɛ na ni o fan fununni ye.\nA bana in sɔrɔsababu bɛ se ka dɔn. I bɛ yeelen dɔ mɛnɛn kayabara dugumana na.\nNi yeelen bɛ tɛmɛ a fɛ, o kɔrɔ ye ko kayabara falen don ji la. O bɛ wele ko sumaya wa a ka ca a la o bɛ ban a yɛrɛ ma. N’a mɛnna ka tɛmɛ san kelen kan, i bɛ se dɔgɔtɔrɔw ma u k’i lajɛ.\nNi yeelen tɛ tɛmɛ a fɛ, ani fana ni kuru bɛ foolo ka taa a fɛ ni den bɛ sɔgɔsɔgɔ walima ka kasi, o kɔrɔ ye ko nugumisɛn kun dɔ yuurula ka jigin a kɔnɔ. A bɛ fɔ o ma ko kaliya.\nKaliya fana bɛ se ka nin yɔrɔ funu (ja kɔnɔ) cɛmannin fara musomannin kan. Ni funu in bɛ foolo ka den to sɔgɔsɔgɔ la walima kasi la, a ka teli ka kɛ kaliya ye. (N’a bɛ to a cogo la, a ka teli ka kɛ fasakun dɔ fununen ye, aw ye sɛbɛn ɲɛ Joli juguyali taamasiɲɛw lajɛ).\nKaliya ka kan ka furakɛ ni a yɔrɔ tigɛli de ye. I bɛ se ka a lajɛ ka a digi ka don fɔlɔ:\nNi jazepamu (diazépam) bɛ i bolo, i b’o d’a tigi ma ka dimi da (ɲɛ Jazepamu, Diazépam na kalan)\nI bɛ kunkɔrɔdonnan walima fɛnkuru dɔ don den dalen bobara kɔrɔ k’o yɔrɔ kɔrɔta san fɛ ni a kunkolo ye.\nI bɛ a minɛ ka a biri a kunbiri kan ka a kɔfɛla jira kɛnɛ kan kaliya ka ye ka lasaa – i ko ntori.\nI bɛ jikuru dɔ da finimugu wali kɔɔrimugu kɔnɔ k’o sumalen d’a la k’a funu jigin. I bɛ jɔ ka sanga 10 ɲɔgɔn kɛ fɔlɔ.\nNi o ma mako ɲɛ, i bɛ i bolo da a la k’a digi nɔgɔya la ka don a nɔ na yen. A digili ka don a nɔ na yen o t’a bali a ka taa baara dɔgɔtɔrɔso la.\nNi dimi gɛlɛn bɛ kayabara kɔnɔ, kɛrɛnkɛrɛnnenya la n’a dimi wulili tɛ suda, o ye sogokun dɔ melekelen ye fari la. O bɛ wele ko kɔkilimeleke. O den mako bɛ baarali la o yɔrɔ bɛɛ k’a kɔkili furakɛ.\nDawoloci ni nakaloci\nDawolocilen ye ka teli ka. Nakaloci yeli man teli. Aw bɛ aw bolokɔni don nakalo la walasa ka a dɔn ni a datugulen don ka ɲɛ. Dawoloci ni nakaloci kɔlɔlɔ ye gɛlɛya donni ye den ka sinmin na.\nWalasa ka den di o den sugu ma, aw bɛ aw bolo bila da yɔrɔ cilen na a sinmintɔ. Ni nakaloci don, aw bɛ falakani don da sinnukun ni nakalo cɛ yɔrɔ cilen fan na. Ni o bɛɛ la den bɛka gɛlɛya sɔrɔ sinmin na, aw bɛ sin bisi bolo la ka a di a ma ni kutu ye walima ni minɛn ye ye min bɛ sin tonitoni den da kɔnɔ, aw bɛ ninnu dɔ la kelen kɛ fo den tuma min den bɛ se ka sin min a yɛrɛ ye. Aw bɛ a balo nin cogo la walasa a ka to kɛnɛya la. Walasa ka sin bisicogo dɔn bolo la ka a di den ni kutu ye, aw bɛ gafe ɲɛ Sin bisicogo bolo la lajɛ.\nDawoloci bɛ se ka kala ni den ye kalo 3 sɔrɔ wa fana a san 1 nakaloci fana bɛ se ka kala. Jamana caman nan in bana fila bɛ furakɛ fuu wa u furakɛli bɛ se ka yɛlɛma don den ka mɔgɔya la. Aw ye a kunnafoni ɲini bana ninnu furakɛli kan dɔgɔtɔrɔso la.


Furakɛli kɛrɛnkɛrɛnnenw ka a ɲɛsin banabagatɔ gɛlɛn ma\nBanabagatɔ ka jimafɛnw minni nafa ka bon kosɛbɛ. Ni a tɛ jimafɛn caman min, aw ye to ka dɔ di a ma waati bɛɛ. Ni a minni ka gɛlɛn a ma, aw bɛ dɔɔni dɔɔni di a ma miniti 5 o miniti 5 walima miniti 10 o miniti 10.\nAw ye banabagatɔ ka jimafɛn minta suman tile kɔnɔ. Baliku ka kan ka ji litiri 2 ni kɔ min tile kɔnɔ. A ka kan ka mililitiri 250 ɲɛgɛnɛ kɛ siɲɛ 3 fo ka se siɲɛ 4 ma tile kɔnɔ. Ni a tɛ ji caman min, a tɛ ɲɛgɛnɛ caman kɛ walima ni farilajidɛsɛ taamasiɲɛ wɛrɛw bɛ a la, a wajibiyalen don a ka ji caman min. A ka kan ka jimafɛn nafama kɔgɔmaw min (sɛbɛn ɲɛ Kɛnɛyaji lajɛ). Aw bɛ se ka minfɛn di a ma, min bɛ farikolo nafa. Ni a tɛ se ka ji min, aw ye dɔgɔtɔrɔ ɲini min bɛ sɔrɔmuji kɛ a la. Ni banabagatɔ bɛ se ka ji min dɔɔni dɔɔni, nafa tɛ sɔrɔmuji kɛli la tuguni.\nNi banabagatɔ tɛ se ka dumuni girimanw dun, aw ye najiw, nɔnɔ, jiridennɔnɔw ani jimafɛn nafama wɛrɛw di a ma (Sigida 11 Balo nafama min bɛ kuma balo kan, aw ye o lajɛ).\nSeri ni malojiw ka ɲi, nka a ni dumuni nafama wɛrɛw ka kan ka di a ma ɲɔgɔn fɛ. Aw bɛ se ka shɛfan, shɛ, jɛgɛ walima sogoshilen najiw tobi ka di a ma. Ni banabagatɔ tɛ dumuni caman dun, o la, a ka kan ka dumuni dɔɔni dɔɔni dun siɲɛ caman tile kɔnɔ.\nSaniya nafa ka bon kosɛbɛ banabagatɔ ma. A ka kan ka ko ji wɔlɔkɔlen na don o don.\nA ka daraw ka kan ka falen don o don ni u nɔgɔra. Ni bana yɛlɛmata don, aw ye aw yɛrɛ kɔlɔsi banabagatɔ ka finiw, a ka daraw ni a ka sɛrɛbɛtiw la, sankoni u ɲiginnen don walima ni joli bɛ u la. Walasa ka u banakisɛw ni banakisɛw faga, aw ka kan ka u ko jikalan ni safinɛ walima jawɛliji la.\nBanabagatɔ yɛlɛmacogo dilan kan\nFanga tɛ banabagatɔ min na, ni a tɛ se ka a yɛlɛma a yɛrɛ ye. Aw ye a dɛmɛ siɲɛ caman tile kɔnɔ a ka a yɛlɛma. O cogo de la an bɛ se ka a farikolo tanga jolisu ma. Walasa ka kunnafoni sɔrɔ jolisu kɛlɛcogo ni a furakɛcogo kan, (aw ye sɛbɛn ɲɛ Joli minnu bɛ bɔ banabagatɔ la ka a sababu kɛ yɛlɛmabaliya ye dilan kan lajɛ).\nDen min mɛnna bana na, o ka kan ka da a ba sen kan. A yɛlɛma yɛlɛmani bɛ se ka a tanga kɛrɛdimi ma. O ye bana ye min ka teli ka banabagatɔ degunnenw sɔrɔ, minnu dalen bɛ mɛn dilan kan. Ni farigan bɛ banabagatɔ la, a bɛ sɔgɔsɔgɔ, ani ni a ninakili ka teli, o bɛ se ka kɛ kɛrɛdimi ye (aw ye sɛbɛn ɲɛ Galakanɔrɔ (fogonfogonnabana) lajɛ).\nAw ye jateminɛ kɛ ni yɛlɛma bɛ ka don bana na\nAn ka kan ka jateminɛ kɛ ni bana bɛ ka juguya walima ni a bɛ ka nɔgɔya. Aw ye aw hakili to nin fɛn ninnu na siɲɛ naani tile kɔnɔ:\nFarikolo funteni hakɛ\nDusukun tantanni hakɛ miniti kelen kɔnɔ\nNinakili hakɛ miniti kelen kɔnɔ\nAw ye aw hakili to a ka ji minta, ɲɛgɛnɛ kɛta ani banakɔtaa hakɛ la tile kɔnɔ. Aw ye banabagatɔ ka kunnafoniw bɛɛ sɛbɛn ka lase dɔgɔtɔrɔ ma.\nBanabagatɔ kɔrɔsigibaga ka kan ka jateminɛ kɛ bana juguw taamasiɲɛw na. Banajugu ninnu taamasiɲɛw bɛ sɔrɔ sɛbɛn ɲɛ nata la. Ni banabagatɔ ka bana bɛ nin taamasiɲɛw dɔ jira, aw ye dɛmɛ ɲini dɔgɔtɔrɔ fɛ teliya la.


Faraba Ginba - Fàkan\nFaraba Ginba fana ye marabolo fɔlɔ dugu dɔ ye min bɛ Kita kolomi fɛ ani Fuɲa galoda. A ni Kita cɛ ye bam 4 ye. Sananfara bɛ Faraba Ginba ni kɔrɔn cɛ ni bam 7 ɲɔgɔn ye, a ni tlebin cɛ dugu ye Dùnba ye, bam 3, Kita b'a ni worodugu cɛ ni bam 4 ye, min ye kɛɲɛka fɛ la ye, o ye Gumanko ye, bam 5. Duguba min bɛ yen ni Faraba Ginba n'o cɛ ka sùrun, o ye Kita ye.\nTɔgɔko nàsira la Faraba Ginba Sɔrɔla a sigibaa tɔgɔ de nɔ fɛ "Banjugu". O tɔgɔ fɔli de Nàna ni Faraba Ginba fɔli ye. Banjugu Sisɔkɔ de y'a tu tigɛ. Ale de Nàna ka bɔ Mande sɛnɛ bolo ma.\nFaraba Ginbakaw ka dugutigiko ye laadaladugu-tigisigi ye min bɛ jamu kelen ka bolo kan. U ka dugutigiya bɛ Nà kɔrɔya-kunda de. Ni dugutigikɔrɔ Faatura, kura de bɛ Sìgi sàn kelen o kɔ. U ka dugutigikɔrɔ dɔw tɔgɔ flɛ: Banjugu Sisɔkɔ, Hamakan Sisɔkɔ. Maa min Bɛ dugu kùnna bì, o ye Famori Sisɔkɔ ye.\nSɛnɛ ye Faraba Ginba baaraw la fànba dɔ ye. Ka Fàra o kan baganmara, jàgo bɛ Kɛ yen.\nBololabaara minnu bɛ Kɛ Faraba Ginba olu ye : sigilandla, kalakadla, sansaradla, bɔrɛdla.\nFɛɛrɛ minnu bɛ Faraba Ginbakaw bolo kungofɛnw fàgali la olu ye : manabεlε, ntεfεrε, wɔlɔjuru, wɔlɔgεn, bese, waraminɛ-nɛgɛ, nkalaŋɛ, fɛlebɔ, basaminɛ-nɛgɛ, furabulu samani ka wɔlɔ Minɛ a fan kan, dingɛ tigɛli ka wɔlɔfan Bla o kɔnɔ, ʃiladɔn mana dali, buturu, kalanin, marfa.\nKokura nàlenw Faraba Ginbakaw fɛ yen, olu ye : Лɔsiimansin, jabaranin, kɔɔrisugu, tlebarika-walan, kalalikεmansin, moto, pɔnpekɔlɔn, kɔlɔn ŋana, sɛnɛkɛ-mansin, senfɛjuru, latigɛdɔn, jisamamansin.\nSilamɛya de bɛ Faraba Ginba. Sanuwulen Sisɔkɔ de Nàna ni diinɛ in ye.\nKɔɲɔ, laadalakow, tɔnɲɛnajɛw, seliw, sanyεlεmaw ani sankunbεn ye Faraba Ginbakaw ka ɲɛnajɛlakow ye. U ka o ɲɛnajɛ ninnu fɔlifɛnw ye nkɔnin, flen, gita, bàra ani dunun, bɔlɔn, dan, sinbi, kisa, daro ye. Nka ɲɛnajɛfɛn kɔrɔ dɔw fana bɛ yen i n'a fɔ bɛlɛta, nparibɔ, fɛrɛn, juruden, nten, wali, ʃεnta ani kɔlɔci. Faraba Ginbakaw ka nin ɲɛnajɛ ninnu bɛ Kɛ bàrade la. Nin bεε kɔ fε farikoloɲεnεjε wεrεw bε yen i n’a fɔ sennantolatan, sennaboli ani nεgεsoboli.\nFaraba Ginba kungo kɔnɔ, jisigiyɔrɔw ( kɔ, jɛ), jiriw ani kungofɛnw de bɛ yen.\nFaraba Ginba kɔ ye fla ye, jɛ ye saba ye.\nKaburudo kelen pe de bɛ Faraba Ginbakaw fɛ yen. A bɛ kɛɲɛka fɛ.\nWaatiko nàasira la, waati minnu bɛ Faraba Ginba, olu ye tlema, samiɲɛ ani kawulɛ ye. Yen funteni sannadan ye 35 ye. Nɛnɛ dugumadan ye 15 ye.\nFogo yeko: 1146179 - Bì: 98 - Kalo in: 7769 - Лinan: 67382.\nFura Yeko: 1073 - Bì: 1 - Kalo in: 9 - Лinan: 62.


An kana lakɔli lagoya demisɛw ye | FASOKAN\nAn kana lakɔli lagoya demisɛw ye\nPublié le 23 novembre 2011 par fasokan\nAn bɛ yɔrɔ min na I ko bi, bɛɛ da bɛnnen bɛ dɔnni dɔgɔya kalandenw na ani kalandenw ka karamɔgɔ bonya baliya ma. Dɔw yɛrɛ b’a kɛ fɔfɛn ye lajɛyɔrɔw la. Kalandenw ni kalanden sɔgɔw bɛ o gɛlɛya ninnu kɛ karamɔgɔw nɔ ye. O kuma ninnu sen fɛ, kalanden sɔgɔ dɔw bɛ kɛ sababu ye k’u denw su ka bila karamɔgɔw la ani ka kalan lagoya u ye ka sɔrɔ u t’a t’a dɔn.\nO ko dɔ kɛra ne ɲɛ na Bamakɔ sɔgɔmada in na. Ne tun bɛ moto la. N jɔra ka telefɔni kariti san yɔrɔ dɔ la. Karitifeerela denmusonin, min bɛ dugumakalan san filanan na, o nana a jɔ a fa ma : « papa, an ka karamɔgɔmuso ko an ka taa ni sɛbɛnnikɛ gafe kelen ye sini sɔgɔma »\nO yɔrɔ bɛɛ la, den fa pɛrɛnnan en kunna : « I tori ka bɔ n kɔrɔ. N tɛ foyi d’i ma. Aw ka karamɔgɔw hakili la ko an bɛ yan ka baara kɛ olu de ye k’u ka nasɔngɔ dafa. U bɛ nin ko ninnu de kɛ walasa ka wari sɔrɔ… »\nN tun tɛ se ka to n sen donbali tiɲɛ yɛrɛla nin babu in na karitifeerela ni a denmoso cɛ bawo a bɛ fɔ Bamanankan na : « n’i ye wara ye mɔgɔsu kan, kana a fɔ ko bɔ mɔgɔsu kan, a fɔ ko bɔ an su kan. » O kɔfɛ, n yɛrɛ fɛ, a ka kan, n ka ɲɛfɔli kɛ den fa ye nin wale in kan, wale min n’a bɛ k’a fɔ, n’a bɛ k’a fɔ, ka sɔrɔ tiɲɛ yɛrɛ la, a tɛ fɛn dɔn a la lakɔlika kun kan. Yɔrɔ ɲuman tun don fana, n ka se ka lafaamuli kɛ ɲɛsin denfaw bɛɛ ma, minnu tun bɛ o yɔrɔ la yen. A diyara o mɔgɔw yɛrɛ ye, bawo u y’o jira u ka kuma kɔnɔ, aw bɛna minnu ye kuma kɔnɔ.\nN kɔrɔkɛ, hakɛto n da donni na i n’i den cɛ kuma na, nka, n hakili la, i y’a fɔ cogo min na, o t’a fɔcogo ye den ye. A fɔlɔ ye, i pɛrɛnna den kunna kojugu fɔ k’a lasiran. O kɔfɛ, n bɛ hakɛtoɲini kɛ, nka fɔ I k’a dɔn ko e bɛ musaka min kɛ I den ka kalanko la, ali n’a sɔrɔ la I b’o di karamɔgɔ ma, o tɛ foyi ɲɛ karamɔgɔ ka diɲɛlatigɛ la. N bɛ n d don kuma in na, bawo, an fɛ yan, den ye bɛɛ ta ye. O kɔfɛ, ne fana ye Maliden de ye. Jamanako la, an ka kan ka ɲɔgɔn bila sira. O bɛɛ kɔfɛ, n ye lakɔlikaramɔgɔ ye. O kama, n bɛ fitinin min dɔn a ko la, n ka kan k’o fɔ, ka mɔgɔw bila sira walasa gɛlɛya ni faamubaliya min bɛ nin ko ninnu na, dɔ ka bɔ o la. Lakɔlikaramɔgɔw fana bɛ jɔda ni cɛsiri min na walasa k’u ka baara sabati ka ɲɛsin demisɛw ka ɲɛtaa ma, o ka dɔn ali n’a y’a sɔrɔ i ko a bɛ fɔ bamanankan na cogo min na : « sanjikɔrɔ wɔsi tɛ dɔn. » N’o tɛ, karamɔgɔw fana b’u seko la.\nBangebaga caman bɛ yen, u kumatɔ bɛ demisɛnw su ka bila karamɔgɔw la ka sɔrɔ u t’a dɔn kojugu ye. Karamɔgɔw jɔyɔrɔba bɛ denmisɛn ka diɲɛlatigɛ labɛnni na. Ni densɔmɔgɔw ye karamɔgɔw lako goya denmisɛnw ye, ka tila ko demisɛnw ka karamɔgɔ bonya, o ka gɛlɛ dɛ !\nSisan, e bɔra ka I den ka karamɔgɔmuso ka yurukuyuruku n’a ka tilenenbaliya da kɛnɛ kan I den ye ka sɔrɔ a tiɲɛ t’i tɛgɛ. A bɛ kɔrɔbaya n’o hakilina in ye ka ɲɛsin a karamɔgɔ bɛɛ ma. Ne fɛ, kalanko la, jango demisɛnw ni karamɔgɔw cɛ, an ka kan ka an hakili to an ka fɔtaw la. An ka kan ka karamɔgɔw dɛmɛ u ka baara la, olu minnu ye demisɛnw ka sini dilabaga dɔw fana ye. An ka cogo bɛɛ kɛ, walasa ka ɲuman fɔ karamɔgɔw kan demisɛnw ye. O bɛ kɛ sababu ye ka karamɔgɔw kanu don demisɛnw na, k’u ko diya u ye. O la, u b’u karamɔgɔ bonya, k’u lamɛn. Nka, n’an bɛ to ka karamɔgɔw kɔrɔfɔ demisɛnw ɲɛna, u t’u bonya abada.\nO la, karitifeerela y’i kan to :\n– «Lakɔlita ni sisan cɛ, n ye musaka caman de kɛ. Ne yɛrɛ t’o musaka ninnu kun dɔn.»\nN ka kunnafoni di, lafaamuyali, ani kalan ka ɲɛsin nin den in fa ma, o kɛra mɔgɔ wɛrɛw ɲɛna a diyara minnu ye kosɛbɛ. O dɔ y’i kan to :\n«karamɔgɔ, i ka kuma diyara an ye kosɛbɛ. An caman taabolo ye nin, nka a t’a dɔn ko a bɛ se ka nin kojugu in bɛɛ lase demisɛn ma kalanko la. I ka kuma ye faamuyaliba di an ma. Ne yɛrɛ kɔnin tun tɛ nin bɛɛ juguya dɔn a la. N bɛ n hakili to i ka nin fɔlen ninnu na.”\nN tilala k’a jira ko tiɲɛ tɛ den fa bolo. O ko a ye musaka caman kɛ a den ye ka sɔrɔ a t’u kun dɔn. A bɛ sɔrɔ ka karamɔgɔ jalaki ka lakika t’a bolo. A yɛrɛ y’a jaabi sisan ko a ma deli ka taa den lajɛ kalanyɔrɔ la walima ka taa karamɔgɔ ɲininka o musakaw kun na. Mun de la a ma taa karamɔgɔ ɲininka? A ma ɲi yɛrɛ I ka den don kalan na, ka tila ka san bɛɛ kɛ ka sɔrɔ I ma taa a lajɛ kalanyɔrɔ la. Wa, o ye bangebaga caman taabolo ye.\nA ye hakɛto alisa, nka, nbɛ fɛ k’a jira dama, ko bangebaga caman bɛ kojugu k’u yɛrɛ la an’u denw na n’u miiriya y’a jira k’a fɔ ko den ka ladamu bɛ labɛn lakɔliso dɔrɔn na.\nO tɛ, lakɔli ni du bɛ ɲɔgɔn dafa den ka ladamu n’a ka kalan na. Nin fila si man kan ka ban k’a ta kɛ, n’o tɛ, o nɔ bɛ ye, o la, demisɛnw ka jamanaden ɲumanya bɛ gɛlɛya.\nN badenw, kalanko ye an bɛɛ kunko ye : gufɛrɛnama, lakɔliko forobacakɛlaw, karamɔgɔw, kalandenw, kalanden sɔmɔgɔw, bɔlɔnkɔnɔna ani du! Nin kelen kelen bɛɛ ka kan k’i jɔyɔrɔ fa, ka da a la waati bɛɛ, ko i y’i ka kɛta kɛ ka ɲɛ. Kibaruya jugu dili karamɔgɔw kan, o bɛ dɔ de bɔ lakɔliko fanga la, ka dɔnni dɔgɔya.\nO la, an bɛɛ k’a tɛgɛ di ɲɔgɔn m, ka kan kelen fɔ, ka taa sira kelen fɛ walasa ka kalanko lataaɲɛ an ka jamana kɔnɔ.\n2 réflexions au sujet de « An kana lakɔli lagoya demisɛw ye »\nLe 11 décembre 2011 à 8 h 55 min , D a dit :\nSalon n ye leteri c’i ma, ko n ye Ameriki kalanden min be Bamanankan kalan. Hali bi i’ka sebenni be n’ka kalan sabati! Sisan n be Mali ani a jera n ma ko bangebaw te u denmisenw demen ni u’ka devoir ye. Kalandenw b’u yere demen. Ameriki mogow be fo, « fiyentow te se fiyentow demen. » Bangebaw min delila ka taa lakoli ka kan ka u denmisenw demen!\nLe 11 février 2012 à 2 h 45 min , newerafittedhat a dit :


A jɛnsen na : 14/04/2021 - 13:33\nFarabougou dugu ja ni subahanamasini ye "satellite" Mali jamana camacɛyanfan na. Google Map\nA kɛbaga : Sory IBRAHIM Dɔ̀dɔ\nMali la, kabini bɛnkan sɔrɔ la jatigɛwalenkɛlaw ni Farabougou dugudenw ni Dogofiri yɛrɛ sigida n'a lamini bɛɛ ni ɲɔgɔncɛ silamɛw ka tɔnba "Haut conseil islamique" ka soronalidon kɔsɔn, sigidaladenw bɛ ka se ka t'u ka ciw la kasɔrɔ a makɛ basi ye. Nka halisa Jatigɛwalenkɛlaw ka laɲini yɛrɛ de ye Mali sorasiw kataga kabɔ Farabougou.\nNin y'a kalo kelen ɲɔgɔn ye "Niono" mara la dɔnsow ni jatgɛwalenkɛlaw ye bɛnkan sɔrɔ, kalo caman kɛlɛ ni degun kɔ. Bɛnkan min sɔrɔ la Mali silamɛtɔnba "Haut conseil islamique" soronalidonna ka jijan kɔsɔn Mali marabaaw k'a yamaruya kɔnɔ.\nO kɛra sababu ye lafiya dɔni sɔrɔla "Nioro" mara la, ani dogofiri komini n'a lamini kataa se Farabougou dugu ma, lafiya in sera o yɔrɔw bɛɛ ma dɔni sigidaladen dɔw kafɔ la. Jatigɛwalenkɛlaw ka tɔɲɔ ko ma fɔ fɔlɔ, nka u ka laɲini gɛlɛma ye min ye sorasiw ka bɔ pewu kɛrɛnkɛrɛn na Farabougou dugu kɔnɔ, seere dɔw kafɔ la dugudenw yɛrɛ ma sɔn o ma.\nNka, o bɛɛ la an ye mara in ɲɛmɔgɔ dɔ lasɔrɔ, ale ko ni sorasiw katagali de bɛ se ka kɛ sabau ye kana ni bɛn ye kudayii, ko kan ka lajɛ jiɲɛmajɔlen na.\nNka, an ye mara in mɔgɔba dɔ fana lasɔrɔ, ale ko abada a tɛ fɛ ka sorasiw tagali ko kuma mɛn a tulola, ale kafɔ la sprasiw ka nali ma se ka to dugudenw ka lakanna sɔrɔ ka ɲɛ, nka a ko sorasiw tagali o ye ka dugudenw to jatigɛwalenkɛlaw sago la.\nMali: N'Bah DAW seginna k'a ka danaya kuraya marabajɛkulu ɲɛmɔgɔ Moctar Ouane kan\n"Tunisie": tungatala dɔw ka kurun dafiri la, u bɔtɔla "Lybie" k'u kunda "Europe" kan\nEthiopie: kanbelenin dɔ ka fagali ko bɛ ka mɔgɔw dusu kasi\n"RD Congo": Polisi kelen sara silamɛ dɔw ka ɲɔngɔn sama-sama na seli yɔrɔ ko dɔ la\nRD Congo: muso mugan ni kɔ ko cɛ dɔ delila k'ulu diyaogoya ka jɛ n'u ye ka sɔrɔ ka baara d'u ma\nNiger: mɔgɔ 5 bɔnɛ na u nin na binkani wale dɔ senfɛ Fonio dugu kɔnɔ Tillabery Mara la\nMali: Ero wari miliyɔn bisaba ni segin ɲɔgɔn, farajɛla tɔnba y’o de dili tikɛ Mali jamana na\n"Sénégal": marakafokalata bɛna kɛ "janvier" kalo la, san 2022\nMadagascar: kɔngɔjugu bɛ ka dadigikɛ jamana in woroduguyanfan jamanadenw na\nMali: den kɔnɔtɔn minnu bangera "Maroc", den ninnu ka denkundi ye bi de ye\nTchad: donnatɛmɛfanga ɲɛmaa Mahamat Idriss Deby Itno y'a ka tagama fɔlɔ kɛ Niger jamana de la\n"Tunisie": koronabana bɛ ka cari jamana in fan bɛɛ, waati gɛlɛn fɛɛrɛw bilala sen kan


Kὲlɛkɛlɛ - Fàkan\nKὲlɛkɛlɛ bɛ Kɔlɔnjɛba kolomi fɛ Mali marabolo 3nan 'kɔnɔ. Kɔlɔnjɛba min ni Kὲlɛkɛlɛ cɛ ye bam 25 ye o y'a ka faamadugu ye mara dakun caman na. Kafoda Fàra galoda kan, Kɔlɔnjɛba kelen in ye Kὲlɛkɛlɛ ta ye olu bɛɛ la.\nKὲlɛkɛlɛ ni kɔrɔn 'cɛ, Tusegela bɛ yen a ni min cɛ bɛ bam 7 Bɔ. A ni tlebin 'cɛ, Fɛnjalan ni Kwɛn bɛ yen. Dugu ni kɔgɔdugu 'cɛ, Ncininna bɛ yen a ni min 'cɛ bɛ bam 10 Bɔ. Sasila ni Saankɔrɔ bɛ a ni worodugu 'cɛ ni bam 8 ɲɔgɔn ye.\nKὲkɛkɛlɛ tɔgɔ Sɔrɔla cogo min na o ma Faranfasi.\nKὲlɛkɛlɛ bɛ Mara dugutigi fɛ. Yen dugutigiya ye laada-dugutigiya ye. Dugu cɛ min ka kɔrɔ ni cɛ tɔ bɛɛ ye o de bɛ K'a ye. Fɛn min bɛ dugutigi Bɔ dugutigiya la o ye sàya ye. Ni dugutigi Fatura, dugutigi kura bɛ Sìgi kalo 3 o kɔ fɛ. Dugutigiya tɛ Taa kìn bɛɛ la. A bɛ kìn min 'bolo, Fulala, a b'o ka bolo kan tuma bɛɛ.\nMɔgɔ min ye Kὲlɛkɛlɛ tu Tigɛ o ye Cɛsamu Kɔnɛ ye. Ale tùn ye donso ye. Cɛsamu ye dugu Sìgi nk'a Labanna k'a dugutigiya To kìn wɛrɛ 'bolo, n'o ye Fulala ye. Cɛsamu yɛrɛ tùn bɛ kìn min na o ye Dugutigila ye. A Bɔra dugu min na ka Nà Kὲlɛkɛlɛ Sìgi o ye Gɔnkɔrɔ ye, tigasun jirilama bɛ dugu min na kɔnin.\nMɔgɔ min bɛ dugu 'kùn na bì (2015) o tɔgɔ ye ko Yusuf Kɔnɛ. Dugutigi minnu ye dugu tìgiya Kɛ ka Tɛmɛ o dɔw ye Moriba Kɔnɛ, Ncijugu Kɔnɛ, Zantogo Kɔnɛ, Kurunkɔ Kɔnɛ, Amara Kɔnɛ, Lasina Kɔnɛ, Jinɛmusa Kɔnɛ ani Bakari Kɔnɛ ye.\nJamanatigiko tle la, Kὲlɛkɛlɛ tùn bɛ Tusegela ka mara 'kɔrɔ. Yen fanga ka maradugu dɔ tùn dòn.\nKὲlɛkɛlɛ mumɛ ye kìn 6 ye ka buguda 2 fàra olu kan. O kìnw ye Dugutigila, Fulala, Nɛsan, Bɛɛdala, Zanna ani Kwaala ye. Buguda fla min b'a la olu ye Sirakɔrɔ ni Minɔɔbugu ye.\nDugu sìgikɛnɛ bɛ m 3000² Bɔ (kɛrɛnaani kɔnɔ bònya). Dugu ma Deli ka sìgiyɔrɔ-yɛlɛma Kɛ. O la, tomon kɔrɔ tɛ Kὲlɛkɛlɛ 'tɔgɔ la.\nBamananw ye kὲlɛkɛlɛkaw ye. Fula minnu bɛ a fulabugudaw la 'kɔ, yenka bɛɛ ye bamanan ye. Jamu minnu bɛ dugu la olu ye Kɔnɛ, Konatɛ, Sidibe ani Sangarɛ. Kan min bɛ Fɔ dugu la o ye bamanankan ye. Yen Kɔnɛw sinankunw ye Tarawele, Danbɛlɛ. Konatɛw sinankunw ye Kulubaliw ye.\nKὲlɛkɛlɛkaw bɛ sɛnɛ Sɛbɛkɔrɔ-kɛ. Sɛnɛ yɛrɛ y'u ka baaraw la belebele ye. U ka sɛnɛfɛn fànba ye ɲɔ ye, kàba, kɔɔri, tiga, saɲɔ, ku, woso, tiganinkuru, bananku, bɛnɛ ani je ye.\nNakɔbaara 'sèn bɛ yen baaraw la fana. U ka jiriforow falen bɛ mangorow, manjew, lenburuw, sɔmɔw ani buyagiw la.\nNakɔlafɛn kɛnɛw bɛ Sɔn ye i ko nkɔyɔ, ʃù, foronto, tamati ani tubabunkɔyɔ.\nBaganmara fana yiriwalen dòn Kὲlɛkɛlɛ. Misi, bà, saga, fàli, wùlu, jakuma, olu bɛɛ dɔ bɛ yen mɔgɔw ka bagan marataw la.\nKamanmafɛn sugu man ca Kὲlɛkɛlɛ. N'a Bɔra ʃɛ ni kami ani tonkɔnɔ na, sokɔnɔ-kɔnɔ wɛrɛ yeli ka gɛlɛn.\nMɔni bɛ Kὲlɛkɛlɛ. U bɛ mɔni Kɛ jidingɛ minnu na olu ye dàla, mɔrɔn, kɔ, ba, fàla ani lɛ ye. U ka mɔnikɛ-minɛnw ye ʃu ye, sansaranin, kala, jɔ, nkàla dànandenma, sɔgɔlan colo.\nJago misɛnnin ye Kὲlɛkɛlɛ jago la fànba ye. Butigifeere, sɛnɛfɛn-feere, taji, baganw ani fìnifeere bɛɛ bɛ Kɛ dugu la. Dugu ye lɔgɔdugu ye min sugudon ye sibirri ye.\nBololabaara dɔw bɛ dugu la i n'a fɔ jiriʃi, gonkanda, motodla, nɛgɛsodla, rajodla ani kalali. Numuw bɛ dàbadla ninnu Kɛ.\nDonsow bɛ Kὲlɛkɛlɛ. Donsoba minnu bɛ yen olu yɛrɛ bɛ bolodon Kɛ.\nFɛn minnu bɛ yiriwali Jira dugu 'kɔnɔ o dɔw bɛ Kὲlɛkɛlɛ. O fɛnw na, ɲɔʃimansin, kɔlɔn ŋana, worobinɛ, jabaranin, kɔɔrisugu, kalalimansin, moto, kɛnɛyaso, jibanbe, sɛnɛkɛ-mansin ani tele. Baɲumankɛ-tɔn dɔw n'u ka yiriwalisiraw bɛ dugu la. CMDT bɛ yen ni kɔɔri ni feere-sɛnɛfɛnw baara kɔkɔrɔdonni ye. Save the Children fana ye bolodali caman Kɛ ka Tɛmɛ, kɛnɛyako ni ɲɛtaa kan. ADAC Nàna ni sìgida yiriwali bolodali dɔw ye fana.\nKàlan sugu caman bɛ Kὲlɛkɛlɛ. Lakɔlikalan ni madarasa ani balikukalan bɛɛ bɛ yen. Yenkaw ka lakɔlikalan Dabɔra 1981 sàn na. Jamana ka kàlanso dòn min b'a tà sàn 1lɔ la ka Taa sàn 9 la. Madarasa min bɛ yen o ye dugu ta dòn. O Dabɔra 1990 kɔnɔnaw na. O kàlan kùntaala ye ka Bɔ sàn 1lɔ la ka Taa Blà sàn 9nan na. Balikukalan dabɔ Kɛra 1980 sàn kɔnɔna na. Lakɔlikalan de Dabɔra yen kàlan tɔw 'ɲɛ. O de la, o fanga ka bòn ka Sago tɔw kan.\nSilamɛya dɔrɔn ye Kὲlɛkɛlɛ diinɛ ye. Misiri 4 bɛ yen ka Fàra jumamisiri 2 kan. Silamɛya dònbaa tɔgɔ ye ko Siriki Kɔnɛ. A Dònna kìn min na fɔlɔ o ye Zanna faladala ye.\nLaadalabatow la, kɔmɔ tùn ye yen bato ye min tùn bɛ bato kɔmɔbon na. Kɔnɔkow fana tùn bɛ Kɛ kɔnɔbon na.\nKὲlɛkɛlɛ dugu-dasiri ye miniɲan de ye. Yenkaw tnɛ ye jàba sɛnɛni ye. Dugu tnɛ y'o ye minkɛ, i tɛ' jabaforo Ye fàn si fɛ yen. U bɛ Se ka jàba Dùn nka a sɛnɛni de ye dugu ka fɛn kɔnnen ye.\nDunun sugu dɔ bɛ Weele kὲlɛkɛlɛkaw fɛ ko didadi. Ale y'u ka fɔliminɛn lakodɔnnenba ye. Nkɔnin fana bɛ yen, kamalennkɔnin Fàra donsonkɔnin kan. Fɔliminɛn wɛrɛ minnu bɛ yen olu bɛ Ye musow ka fɔliw 'sèn fɛ ka Caya i n'a fɔ ya, jidunun, gita ani jenbe.\nFɔli ninnu bɛ Fɔ ɲɛnajɛlako minnu na o fànba ye kɔɲɔ, bolokoli, seliw ani yɛrɛmahɔrɔnya gintanw.\nKὲlɛkɛlɛ kungo tlalen dòn fàn 2 ye ko Sasilakungo ni Bakungo. Jisigi-yɔrɔw, kungosogow, jiri kunbaw kɛlen bɛ ka yɔrɔ Labɔ.\nJiboli-yɔrɔ minnu bɛ dugu kungo la olu ye kɔ, dàla, ba, fàla. Lɛ bɛ 2 ɲɔgɔn Bɔ. Jɛgɛ sugu caman bɛ Minɛ o jimayɔrɔw 'kɔnɔ i n'a fɔ saalen, korodonti, manɔgɔ, zara, npɔliyɔ, kɔnkɔn, ntɛbɛn, wùlujɛgɛ, ntigin, sàjɛgɛ (nankɛɲɛ), nseku, nàna, talaka ani wondon. U bɛ jilafɛn wɛrɛ Sɔrɔ u 'kɔnɔ i ko tawu, sira kwaama ani Mali.\nJiribaw bɛ Kὲlɛkɛlɛ kungo la. Jala, banan, sanan, genun, dingɛ, gele, nsira, bumu, ʃi, nɛrɛ, sebe, toro, ʃɔ, nkaba, npeku, ntege, ɲama, wɔlɔ, kolokolo ani dun.\nKungofɛnw fana bɛ yen kungo la. Donsow bɛ To ka sinɛnin, minɛn, nkolonin, bàla ani warablen Fàga sɔn. Saw bɛ yen i n'a fɔ miniɲan, dànkalan ani ntomisa. Kɔnɔ kunba minnu bɛ Ye yen olu ye kungo kami, wɔlɔ, tentannin, bunun, pere ani tonkanjɔ (sa kɔnɔ).\nKaburudo min bɛ Kɛlɛkɛlɛ o bɛ sàba Bɔ. Kaburudo kelen bɛ yen min ye dugu forobata ye. Soden min ka banni mana o Sɔrɔ dugu 'kɔnɔ yen, kaburudo dɔ fana bɛ yen o fure suguw dònyɔrɔko kama. O bɛWeele ko soden-kaburudo. Sabanan min bɛ dugu kaburudow la o bɛ kìn kelen ka bolo kan ko Zannakin. Yen mɔgɔw bɛ To k'u ka ʃù dɔw Dòn yen. Kaburudo fɛn o fɛn bɛ Kὲlɛkɛlɛ, a bɛɛ bɛ dugu ni tlebin 'cɛ.\nKὲlɛkɛlɛ, samiɲɛ ni tlema bɛ Fɔ ɲɔgɔn 'kɔ sàn 'kɔnɔ. Samiɲɛ banwaati ni tlema cɛ ye furancɛnin ye min bɛ Weele ko kawulɛ.\nWaati kalaya siratigɛ la, fonɛnɛ bɛ Fàlen funteni na. Fonɛnɛ fɛ, nɛnɛ dugumadan ye 20 hakɛ ye. Jiriw bulu bɛ Bɔn. Funteni fɛ, funteni sannadan bɛ 39 hakɛ Sɔrɔ. Jiriw bɛ nuguli Dabɔ o 'kɔnɔ ka Taa. Funteni yɛlɛnkalo la, fɛnɲɛnamanin dɔ bɛ Kasi kungo 'kɔnɔ ko Tle ba. A nɔrɔlennin bɛ Kɛ jiribolow la tlegan fɛ.\nKὲlɛkɛlɛ kabakoma-yɔrɔ bɛ dànsigi-yɔrɔ dama-dama Bɔ. Mɔgɔw bɛ T'u ɲɛ Da minnu kan o dɔw ye Tu ye, Jinkɔnɔ (bàmaw bɛ tu min na), Tinɛkɛtintintin, o min y'u ka dugu dasiri-miniɲan baguyɔrɔ ye, Nsiraba ani Satintin. O flɛlimayɔrɔ ninnu na, Nsiraba min ye dugutaamaseere ye ani bamaw sanga wulilen dòn ni tɔw ye.\nFogo yeko: 1146216 - Bì: 135 - Kalo in: 7806 - Лinan: 67419.\nFura Yeko: 1738 - Bì: 1 - Kalo in: 11 - Лinan: 64.