Q=78	C=0	SS=0	LS=78	PS=0	DC=0	LC=0	SD=0	BS=3	G0=0	G1=0	G2=0	DLID=az_RU	BODY=Куфә Мәсҹидиндә һәфтәлик рөвзә мәҹлиси - Фото\nmay 17, 2022 - 8:45 PM\nӘһли-Бејт (әлејһимус сәлам) – Хәбәр Аҝентлији АБНА-нын вердији мәлумата әсасән, Ирагда Ислам Дүнјасынын ән гәдим вә ән мүһүм Мәсҹидләриндән бири олан Куфә Мәсҹидиндә һәр һәфтә Һәзрәт Әба Абдуллаһ Әл-Һүсејнин (әлејһи сәлам) рөвзә мәҹлиси кечирилир.\nНәҹәф Әшрәф шәһәриндә Имам Әлинин (ә) мүгәддәс һәрәми - Фото\nmay 16, 2022 - 8:00 PM\nӘһли-Бејт (әлејһимус сәлам) – Хәбәр Аҝентлији АБНА-нын вердији мәлумата әсасән, Ирагын Нәҹәф Әшрәф шәһәриндә јерләшән һәзрәт Имам Әлинин (әлејһи сәлам) мүгәддәс һәрәми һәр ҝүн Ирагын мүхтәлиф шәһәрләриндән минләрлә зәввары гәбул едир.\nИмам Һүсејн (ә) вә Һз. Аббасын (ә) һәрәминин хадимләринин Бәги гәбиристанлығынын дағыдылмасынын илдөнүмү илә бағлы матәм јүрүшү- Фото\nmay 14, 2022 - 12:41 AM\nӘһли-Бејт (әлејһимус сәлам) – Хәбәр Аҝентлији АБНА-нын вердији мәлумата әсасән, Шәввал ајынын сәккизинҹи ҝүнү азғын вәһһаби Сәудијјә режими тәрәфиндән Бәги гәбиристанлығынын дағыдылмасынын илдөнүмү мүнасибәти илә Имам Һүсејн (әлејһи сәлам) вә Һәзрәт Әбүлфәзлил Аббасын (әлејһи сәлам) мүгәддәс һәрәмләринин гуллугчулары Кәрбәла шәһәриндә әзадарлыг јүрүшү кечирибләр.\nИмам Һүсејнин (ә) һәрәминдә Бәги гәбиристанлығынын вәһһабиләр тәрәфиндән дағыдылмасынын илдөнүмү илә бағлы әзадарлыг - Фото\nӘһли-Бејт (әлејһимус сәлам) – Хәбәр Аҝентлији АБНА-нын вердији мәлумата әсасән, Шәввал ајынын сәккизинҹи ҝүнү Имам Һүсејнин (ә) мүгәддәс һәрәминдә Бәги гәбиристанлығындакы мәсум Имамларын мәзарларынын дағыдылмасынын илдөнүмү илә бағлы әзадарлыг мәрасими кечирилиб.\nБәги гәбиристанлығынын вәһһабиләр тәрәфиндән дағыдылмасынын илдөнүмү илә бағлы Имам Әлинин (ә) һәрәминдә әзадарлыг - Фото\nmay 13, 2022 - 5:21 PM\nӘһли-Бејт (әлејһимус сәлам) – Хәбәр Аҝентлији АБНА-нын вердији мәлумата әсасән, Нәҹәф Әшрәф шәһәриндә Әмирәл Мөминин һәзрәт Имам Әлинин (ә) мүгәддәс һәрәминин хадимләр, Шәввал ајынын сәккизинҹи ҝүнү Бәги гәбиристанлығындакы мәсум Имамларын вәһһаби Сәудијјә режими тәрәфиндән дағыдылмасынын илдөнүмү илә бағлы әзадарлыг мәрасими кечирилиб.\nҺәзрәт Әбүлфәзлил Аббасын (ә) мүгәддәс һәрәми - Фото\nmay 13, 2022 - 4:48 PM\nӘһли-Бејт (әлејһимус сәлам) – Хәбәр Аҝентлији АБНА-нын вердији мәлумата әсасән, Кәрбәла шәһәриндә јерләшән һәзрәт Әбүлфәзлил Аббасын (ә) һәрәми һәр ҝүн Ирагын вә дүнјанын мүхтәлиф јерләриндән ҝәлән минләрлә зәввары гәбул едир.\nИмам Казым (ә) вә Имам Ҹавадын (ә) мүгәддәс һәрәми - Фото\nӘһли-Бејт (әлејһимус сәлам) – Хәбәр Аҝентлији АБНА-нын вердији мәлумата әсасән, Бағдадын Казимејн шәһәриндә јерләшән Имам Мүсаи Казым (әлејһи сәлам) вә нвәси Имам Муһәммәд Ҹавадын (әлејһи сәлам) пак һәрәми һәр ҝүн Ирагын вә дүнјанын мүхтәлиф шәһәрләриндән тәшриф ҝәтирән минләрлә зәвварыны гәбул едир.\nҺәзрәт Аббасын (ә) һәрәминдә Бәги Мәгбәрәләринин дағыдылмасынын илдөнүмүндә матәм мәрасими - Фото\nmay 10, 2022 - 8:31 PM\nӘһли-Бејт (әлејһимус сәлам) – Хәбәр Аҝентлији АБНА-нын вердији мәлумата әсасән, Һәзрәт Әбул-Фәзл Аббасын (ә) һәрәминдә Мәсум имамларымызын Бәги гәбристанлығындакы Мәгбәрәләринин азғын вәһһаби режими тәрәфиндән дағыдылмасынын илдөнүмүндә әзадарлыг мәрасими кечирилиб.\nБејнул-һәрәмејндә Бәги Мәбәрәләринин дағыдылмасынын илдөнүмүндә Сәудијјә режиминә гаршы пикет\nmay 10, 2022 - 8:12 PM\nӘһли-Бејт (әлејһимус сәлам) – Хәбәр Аҝентлији АБНА-нын вердији мәлумата әсасән, Кәрбәләда, Имам Һүсејн (әлејһи сәлам) илә һәзрәт Аббасын (әлејһи сәлам) һәрәмләринин арасы олан Бејнул-һәрәмејндә мүхтәлиф милләтләрдән олан зәвварлар вә Кәрбәла шәһәр сакинләри Бәги Мәгбәрәләринин вәһһаби Сәудијјә режими тәрәфиндән дағыдылмасынын илдөнүмүндә пикет кечирәрәк әлләриндә Бәги гәбиристанлығында мәсум Имамларын (ә) һәрәминин јенидән гурулмасыны тәләб едән плакатлар вә јазылар тутублар.\nҺәзрәт Аббасын (ә) Ирагдакы мүгәддәс һәрәми - Фото\nmay 10, 2022 - 7:42 PM\nӘһли-Бејт (әлејһимус сәлам) – Хәбәр Аҝентлији АБНА-нын вердији мәлумата әсасән, Һәзрәт Әбүлфәзлил Аббасын (ә) мүгәддәс һәрәми һәр ҝүн Ирагын вә дүнјанын мүхтәлиф јерләриндән ҝәлән минләрлә зәввары гәбул едир.\nИмам Һүсејнин (әлејһи сәлам) мүгәддәс һәрәми - Фото\nmay 9, 2022 - 12:30 AM\nӘһли-Бејт (әлејһимус сәлам) – Хәбәр Аҝентлији АБНА-нын вердији мәлумата әсасән, Имам Һүсејнин (әлејһи сәлам) мүгәддәс һәрәми ҝүндәлик олараг Ирагын вә дүнјанын мүхтәлиф јерләриндән ҝәлән минләрлә зәввары гәбул едир.\nСамирра шәһәриндә Имамејн Әскәријејн (ә) һәрәминин мүхтәлиф шәкилләри - Фото\nmay 9, 2022 - 12:18 AM\nӘһли-Бејт (әлејһимус сәлам) – Хәбәр Аҝентлији АБНА-нын вердији мәлумата әсасән, Самирра шәһәриндә јерләшән 10 вә 11-ҹи имамларын, һәзрәт Имам Әлијјән Нәги (әлејһи сәлам) вә һәзрәт Имам Һәсән Әскәринин (әлејһи сәлам) һәрәми һәр ҝүн Ирагын вә дүнјанын мүхтәлиф јерләриндән ҝәлән минләрлә зәввары гәбул едир.\nИраглы тәләбәләрин Һз. Әбүлфәзлил Аббасын һәрәми тәрәфиндән кечирилән мәзун ҝеҹәси - Фото\nmay 8, 2022 - 11:51 PM\nӘһли-Бејт (әлејһимус сәлам) – Хәбәр Аҝентлији АБНА-нын вердији мәлумата әсасән, Кәрбәла шәһәриндә јерләшән һәзрәт Аббасын (ә) һәрәми тәрәфиндән бир груп ираглы мәзун тәләбә гызлар үчүн бајрам гејд едибләр.\nҺәзрәт Аббасын (ә) мүгәддәс һәрәминин мүхтәлиф шәкилләри - Фото\nmay 8, 2022 - 11:37 PM\nӘһли-Бејт (әлејһимус сәлам) – Хәбәр Аҝентлији АБНА-нын вердији мәлумата әсасән, Кәрбәла шәһәриндә јерләшән Һәзрәт Аббасын (ә) һәрәми һәр ҝүн Ирагын вә дүнјанын мүхтәлиф јерләриндән ҝәлән минләрлә зәввары гәбул едир.\nИшғалчы Түркијә ордусу рәсми Бағдадын иҹазәси омадан Ирагда тәҹавүзкар әмәлијјатлар һәјата кечириб\nmay 5, 2022 - 12:25 AM\nКүрдләр Ирагын шималында ишғалчы Түркијә ордусунун "Пенче-Каплан" ады чәрчивәсиндә һәјата кечиртдији тәҹавүзкар әмәлијјатында олдүрүлүб.\nҸәмкәран Мәсҹидиндә мөһтәшәм Фитр бајрамы намазы гылынды – Фото (2)\nmay 4, 2022 - 6:37 PM\nӘһли-Бејт (әлејһимус сәлам) – Хәбәр Аҝентлији АБНА-нын вердији мәлумата әсасән, Гум шәһәриндә, Ҹәмкәран Мәсҹидиндә Имам Заманын интизарыны чәкән минләрлә ашигин иштаркы илә вә Үмумдүнја Әһли-Бејт (ә) Ассамблејасынын Али Шурасынын үзвү Ајәтуллаһ “Сејјид Әһмәд Һатәминин имамлығы илә мөһтәшәм фитр бајрамы намазы гылыныб.\nНәҹәф Әшрәфдә Бејнәлхалг Гүдс Ҝүнү јүрүшү - Фото\nmay 4, 2022 - 6:35 PM\nӘһли-Бејт (әлејһимус сәлам) – Хәбәр Аҝентлији АБНА-нын вердији мәлумата әсасән, Үмүдүнја Мүсәәлманларынын Али Рәһбәри Ајәтуллаһ Хаменеи ҹәнабларынын Ирагдакы нүмајәндәси Ајәтуллаһ “Сејјид Мүҹтәба Һүсејнинин” иштиракы илә Нәҹәф Әшрәф шәһәриндә Үмумдүнја Гүдс Ҝүнү јүрүшү кечирилиб.


Q=7	C=5	SS=0	LS=3	PS=0	DC=1	LC=0	SD=0	BS=3	G0=40	G1=36	G2=23	DLID=az_RU	BODY= Инсанын өз ишләриндә ихтијары вармы? - Cavablar xəzinəsi - açılmasında məqsəd İslama aid suallara cavab vermək olmuşdur\nSaytın kodu fa287\tArxiv kodu 7673\nДәфәләрлә һәјатымызда өз ичәримиздә гәриб вә тәнһалыг јолларында галырыг. Һәм дә елә бир јол ки, орда һәрәкәт етмәкдән башга чарәмиз јохдур. Бу һәмән сабит вә әввәлҹәдән тәјин олунмуш һәјат јолудур. Јәни, милләт, аилә, бој, гәд-гамәт, гулаг вә саир.. мәсәләләрдә олдуғу кими. Амма, дәфләрлә олуб ки, ики јол арасында һејран вә сәрҝәрдан галырыг. Белә вәзијјәтдә зеһнимизә ҝәлән илк суал бу олур ки, нә едим вә һансы јолу ҝедим?\nБәли, “һансы”, “нәјә ҝөрә” вә “нә” кими кәлмәләр инсанын ихтијар саһиби олмасына дәлаләт едир. Лакин инсанын ихтијарынын әһатәси һаггында гејд етмәк лазымдыр ки, биз, нә бүтүн ишләримизин там сәбәби ола биләрик, нә дә бүтүн ишләримизи мәҹбур вә зәрури олараг јеринә јетиририк. Инсан, ишләринин бүтүн шәраит вә мүгәддәматлары арасында јалныз, нагис сәбәб олдуғуна бахмајараг, әҝәр һәмән нагис сәбәб олмаса, јәни, инсанын ихтијар вә ирадәси олмаса ондан иш баш вермәз. Бунунла да иш нәтиҹә вермәз.\nИнсандан баш верән һәр бир һәрәкәт каинатын варлыгларындан бири олуб, онун вүҹуда ҝәлмәси каинатын диҝәр варлыглары кими там бир сәбәбә бағлыдыр. Инсанын бу каинат варлыгларындан бири сајылмасы вә о варлыгларла бағлылығы олмасыны нәзәр алсаг, онун һәрәкәтинин диҝәр гисмләринә дә дәхаләти вар. Мәсәлән, инсанын једији бир тикә чөрәјин әлә, ајаға, ағыза, гүдрәтә вә ирадәјә еһтијаҹы олдуғу кими кәнардан чөрәјин олмасына вә онун әлә ҝәтирилмәсиндән өтрү лазым олан диҝәр шәраитләрә, о ҹүмләдән, заман вә мәкан кими сәбәбәләрә дә еһтијаҹы вар. Бу сәбәбләрин биринин олмамасы диҝәринин дә вүҹуда ҝәлмәмәсинә вә нәтиҹәдә ишин баш вермәмәсинә сәбәб олур. Јахуд да, бүтүн бу шәраитләрин олмасы ишин баш вермәси зәрурәтини гаршыја чыхарыр. Бу шәраитләри һамысы бирликдә “там сәбәб” адланыр.\nБелә олан һалда бизим һамымызын саһиби олан Аллаһ-таала ирадә едир ки, инсан ҝөрдүјү ишләрин һамысы онун өз ихтијарында олсун. Јәни, әҝәр һәр һансы бир һадисәнин баш вермәсиндән өтрү беш сәбәб лазымдырса, онлардан бири дә инсанын ирадәсидир. Фәрз едәк ки бир ишыг лампасынын јанмасындан өтрү лазым олан бүтүн шәраит, о ҹүмләдән, завод, сим, килид, лампа, електрик сајғаҹы, симин електрик шәбәкәсинә бирләшмәси, електрик ҹәрәјанынын симдә олмасы вә саир кими шәраитләрлә бирҝә лампанын јанмасындан өтрү инсанын ирадәси дә лазымдыр. әни, бүтүн бу шәраитләрин бизим јанымызда һазыр олмасы илә јанашы бизим ирадәмизлә ишығын јандырылмасы әсас сәбәбләрдән бири сајылыр. Ишығын бизим ихтијарымызла јандырылмасы һәмән ирадә адланыр. Аллаһ-таала да бу ишдә ишығын јанмасыны инсанын ихтијары вә ирадәси илә олмасыны истәјир. Нә гәдәр ки, инсан ишығы јандырмајыб, ишыг јанмаз. Инсанын ихтијары олдуғу ишләрдә бүтүн шәраитин олмасы илә јанашы инсанын да ирадәси бирликдә там сәбәб сајылыр. Бүтүн бунларла јанашы инсанын ирадәси бу сәбәбләрә нисбәтдә “имкан” сајылыр. Әввәлки мәсәләдә бүтүн шәраитләрин ҹәм олмасы ишығын јанмасына сәбәб олур, амма инсанын өз ихтијары илә лампанын дүјмәсини басмасы зәрури, јахуд ихтијары вә мүмкүн олан бир ишдир? Ҹаваб мәлумдур, бүтүн бу шәраитләри ҹәм олмасындан сонра инсанын өз ихтијары илә лампанын дүјмәсини басыб ишығы јандырмасы зәрури јох, мүмкүн олан бир ишдир. Бу сәбәбдән, инсанын һәр һансы бир ихиајры ишиндә, диҝәр сәбәбләр мәҹмуәсинин тәһәггуг тапмасындан сонра бу иши иҹра етмәси зәрури јох, мүмкүн олан бир ишдир. Бу әмәлә инсанын ихтијары јахуд ирадәси дејилир.\nИнсанын садә вә инһирафа јөнәлмәјән ағлы да бу нәзәри гәбул едир. Чүнки биз өзүмүз мүшаһидә едирик ки, инсан Аллаһын она вердији гүдрәтлә бир сыра ишләри, о ҹүмләдән, јемәк, ичмәк, ҝетмәк вә ҝәлмәк, вә ја сағламлыг вә хәстәлик, бөјүклүк вә кичиклик кими мәсәләләри бир бириндән ајыра билир. Һисс үзвләри илә ајырд едилән биринҹи гисм ишләрдә инсан, әмр вә нәһј етмәк, јахуд тәрифләмәк ја писләмәк габилијјәтинә маликдир. Амма икинҹи гисм ишләрдә инсанын һеч бир вәзифәси јохдур.\nИсламда әввәлләр әһли-сүннәт мәзһәбиндә инсанын әмәлләри һаггында ики нәзәријјә мөвҹуд иди. Бу дәстәләрдән бир инсанын бүтүн әмәлләринин јалныз Аллаһын ихтијарында олуб, инсанын исә мәҹбур олмасыны гәбул едир вә инсанын ихтијар саһиби кими дәјәрләндирмирдиләр. Диҝәр дәстә исә инсанын бүтүн әмәлләрини там шәкилдә ихтијари билиб, онларын һеч бирисинин Аллаһ-таалаја аидијјаты олмамасына мөтәгид идиләр. Лакин, Гуранын заһири тәлиминә ујғун олан, Пејғәмбәрин (с) Әһли-Бејтинин тәфсиринә әсасән, инсан өз әмәлиндә ихтијар саһибидир. Амма, там мүстәгил дејил. Аллаһ-таала инсандан әмәли онун өзүнүн ихтијары илә истәјир. Башга сөзлә десәк, Аллаһ-таала инсанын әмәлини онун там сәбәбәләриндән бири сајылан ихтијары илә бирликдә истәјир. Инсанын әмәли зәрури олан һалда онун инсандан баш вермәси тамамилә ихтијарладыр. Јәни, әмәл диҝәр сәбәбләрә нисбәтдә зәрури олдуғу һалда, онун сәбәбләриндән бири олан инсана нисбәтдә ихтијары вә мүмкүн олан бир иш сајылыр.\n1-Инсаншүнаслыг, Мәһмуд Рәҹәби, 5-6-ҹы фәслләр.\n2-Амузеш фәлсәфә, Мисбаһ Јәзди, 2-ҹи ҹилд, 69-ҹу дәрс.\n3- Әдл Илаһи, Муртәза Мүтәһһәри\n Сәбәб ики нөвдү. Ја мәлулун ( сәбәб олунмушун) вүҹуда ҝәлмәсинә кифајәт едир вә диҝәр гисмәтләрә еһтијаҹ јохдур. Башга сөзлә десәк, сәбәби фәрз етмәклә мәлулун вүҹүда ҝәләмәси зәрури олур. Бу сәбәбә “ там сәбәб” дејилир. Јахуд сәбәб бир нөвдүр ки мәлулун онсуз вүҹуда ҝәлә билмәмәсинә бахмајараг, тәкҹә бу сәбәб вүҹуда кијфаәт етмир вә диҝәр сәбәбләрә дә еһтијаҹы вардыр. Бу тәрздә, сәбәби “нагис сәбәб” адландырырлар.\n Тәбатәбаи сејјид Мүһәммәд Һүсејн, Исламда шиә, сәһ-78.\n Тәбатәбаи сејјид Мүһәммәд Һүсејн, Исламда шиә, сәһ-79.\n4087 Təfsir 2011/08/23\n5357 Qədim kəlam 2007/09/12\n4092 Qədim kəlam 2012/10/20\n4015 Qədim kəlam 2010/08/16\n14629 Qədim kəlam 2007/09/12\n3975 Qədim kəlam 2008/04/14\n11443 Qədim kəlam 2009/02/22\n3503 Qədim kəlam 2010/07/22\n6494 Qədim kəlam 2010/06/09\n6383 Qədim kəlam 2011/02/15\n4921 Qədim kəlam 2012/05/23\n6414 Qədim kəlam 2007/10/27\n3716 Qədim kəlam 2009/06/10\n2432 شیعه و دیگر مذاهب\n3040 İslam fəlsəfəsi\n3058 Xumsun hesablanması və onun ödənmə qaydası\n2420 Tklifin başlanması\n6089 Nizamlar hüquq və əhkam\n3605 Din fəlsəfəsi\n47240 Nizamlar hüquq və əhkam\n34238 Nizamlar hüquq və əhkam


Q=0	C=0	SS=0	LS=0	PS=0	DC=0	LC=0	SD=100	BS=1	G0=1	G1=1	G2=1	DLID=az_RU	BODY=noyabr 15, 2021 - 6:45 PM Хәбәрин коду : 1198726 Мәнбә : АБНА Хәбәр Аҝентлији Link:\nӘһли-Бејт (әлејһимус сәлам) – Хәбәр Аҝентлији АБНА-нын вердији мәлумата әсасән, Парисдәки галерејада иранлы рәссамларын әсәрләриндән ибарәт “Иран халгы” адлы фотосәрҝи башлајыб.\nИСНА-нын вердији мәлумата ҝөрә, Парисин “Јени Далға” фото клубунда “Иран халгларынын рәнҝләри вә хошбәхтлији” мөвзусунда “Иран халгы” адлы фотосәрҝи өз ишинә башлајыб.\n“Јени Далға” Фото Клубу иранлы етник групларын вә иранлы фотографларын мәдәнијјәтини бејнәлхалг сәвијјәдә тәгдим етмәк мәгсәди илә мүхтәлиф өлкәләрдә фото сәрҝиләр тәшкил едиб. Бу сәрҝи бејнәлхалг фәалијјәти ҝенишләндирмәк мәгсәди илә Иранын Франсадакы мәдәнијјәт нүмајәндәлији илә әмәкдашлыг чәрчивәсиндә тәшкил олунуб.


Q=22	C=11	SS=11	LS=11	PS=5	DC=5	LC=0	SD=0	BS=4	G0=3	G1=0	G2=0	DLID=az_RU	BODY=Нәғмә 76—Нә һисс едирсән сән? | Дини маһны\nДИЛИ: Aзәрбајҹан (кирил әлифбасы) Јава дили Јап Азәрбајҹан (латын әлифбасы) Белиз креолу Вјетнам Данимарка Индонезија Исвеч Камбоҹа Кирибати Конго Литва Маврики креолу Македонија Мјанма Непал Ниас Нидерланд Ниҝериа пиҹини Норвеч Понапе Самоа Сејшел креолу Соломон Адалары пиҹини Таити Увеа Уелс Украјна Фарер Фиҹи Чин (Кантон, садәләшдирилмиш) Чин (Кантон, әнәнәви) Чин (мандарин, садәләшдирилмиш) Чин (мандарин, әнәнәви) адангме албан алман амһара аракуан аукан африкаанс ашағы алман ајмара баса (Камерун) батак (каро) батак (сималунгун) батак (тоба) бауле башгырд биак бикол бислама болгар булу волајта га ган гарифуна гокана гомала гуарани гуахиро гырғыз дамара дигорон дреһу дуала дхолуо еве едо ермәни есан ефик зулу ибан ибанаг ибинда ибо илок инҝилис исланд исоко испан италјан кабре каонде карен (сго) качин кечуа (Анкаш) кечуа (Ајакучо) кечуа (Боливија) кечуа (Куско) кикамба киконго кикујју килуба кинјаруанда кирунди кисси киче кичуа (Имбабура) кичуа (Чимборасо) кореја коса крио куангали куанјама күрд курманҹи (Гафгаз) күсаије латыш лингала лози лувале луганда макуа макуши малагаси малај малајалам мам мамбве-лунгу масатек (Хуаутла) мајја маҹар мизо михе науатл (Хуастека) науатл (Шимали Пуебла) нгабар нгангела ндау ндебеле нзема нјанека нјунгве окпе олу конзо оромо осетин отоми (Мескитал вадиси) пангасинан папјаменто (Күрасао) пиҹин (Камерун) полјак португал португал (португал) румын рус санго сапотек (Истм) сарамаккан себуан сена сепеди серб серб (латын) сесуто (Лесото) сесуто (Ҹәнуби Африка) сетсвана сингал словен сотсил сранан-тонго суаһили сунда тагалог таи тамил тарахумара татар тви телугу тетела тигре ток-писин тотонак тохолабал тсонга тумбука түрк умбунду уруунд урһобо фарс фин фон франсыз хорват чибемба чилуба чинјанја читонга читонга (Малави) чичева чокве чол шона шуара јао јемба јоруба јунан Һаити креолу һауса һилигајнон һинд һири-моту\nНә һисс едирсән сән?\n1. Нә һисс едирсән сән\nтәблиғдә олан заман?\nпәрваз едир гәлбин?\nӘк сәјлә тохуму,\nҹүҹәрдәр Аллаһ ону.\nО ҝөрүр үрәкләри,\nсечир саф гәлбләри.\nХидмәт бизи хошбәхт едир.\nМәдһ гурбаны тәгдим едәк\nРәбби шад ејләјәк.\n2. Һај верәндә инсан,\nедәндә гәлбдән иман,\nБунлары ҝөрән заман\nКими үз дөндәрир,\nкимиси инкар едир.\nБизсә фәхрлә Аллаһын\nбәјан едәк исмин.\n3. Нә һисс едирсән сән\nРәбб көмәк едән заман?\nатмаз сәни Рәббин?\nШөвглә тәблиғ едәк,\nСәсләјәк, вахт азалыр,\nбичин иши битир.\n(Һәмчинин бахын: Һәв. 13:48; 1 Салон. 2:4; 1 Тим. 1:11.)\nНә һисс едирсән сән? (Нәғмә 76)


Q=12	C=0	SS=0	LS=12	PS=0	DC=0	LC=0	SD=0	BS=1	G0=9	G1=9	G2=7	DLID=az_RU	BODY=БМТ-нин гәрары: Түркијә өз вәтәндашларынын виҹданына һөрмәт етмәлидир\nДИЛИ: Aзәрбајҹан (кирил әлифбасы) Азәрбајҹан (латын әлифбасы) Вјетнам Данимарка Индонезија Исвеч Литва Нидерланд Норвеч Украјна Чин (мандарин, садәләшдирилмиш) Чин (мандарин, әнәнәви) албан алман африкаанс бикол еве ермәни естон зулу ибо инҝилис испан италјан кинјаруанда кореја коса малагаси маҹар полјак португал румын рус сепеди серб серб (латын) сесуто (Лесото) сетсвана словак словен суаһили тсонга тумбука түрк фин франсыз хорват чех чичева јапон јунан ҝүрҹү\n11 МАРТ 2013-ҸҮ ИЛ\nБМТ-нин гәрарында билдирилир ки, Түркијә өз вәтәндашларынын виҹданларына һөрмәт етмәлидир\nИсанын бир чох шаҝирди виҹданлары јол вермәдији үчүн һәрби хидмәтдән имтина едир вә бир чох өлкә онларын бу гәрарына һөрмәт ҝөстәрир. БМТ-нин Инсан һаглары үзрә шурасы түрк вәтәндашларынын да белә бир азадлыға малик олдуғуна гәрар верди.\nШура 29 март 2012-ҹи илдә түрк вәтәндашлары Ҹенк Атасој вә Арда Саркутун леһинә гәрар верди. Јеһованын Шаһиди олан бу инсанлар дини әгидәләри јол вермәдији үчүн һәрби хидмәтдән имтина етмишдиләр.\nҸенк Атасој вә Арда Саркут һәрби комиссарлыға дәфәләрлә етираз әризәләри јазараг виҹданларына әсасән гәрар вердикләрини вә һәрби јох, иҹтимаи хидмәти јеринә јетирмәјә һазыр олдугларыны билдирдиләр. Бүтүн бунлара бахмајараг, онлары һәрби хидмәти јеринә јетирмәјә мәҹбур етдиләр. Комиссарлыг Арда Саркутун ассисент ишләдији университети мәһкәмәјә верәҹәјини дејәрәк һәдә-горху ҝәлдији үчүн Арда ишини итирди.\nБМТ-нин Инсан һаглары үзрә шурасынын гәрарында белә сөзләр гејд олунмушду: « Виҹданы јол вермәдији үчүн һәрби хидмәтдән имтина етмәк дүшүнҹә, виҹдан вә дин азадлығы һагда ганунларын ајрылмаз һиссәсидир ». Мүлки вә Сијаси Һүгуглара даир Бејнәлхалг Пактын 18-ҹи маддәсинә әсасән дә тәсдигләнди. Шура һәмчинин белә гәнаәтә ҝәлди: « Инсанын дини әгидәси һәрби хидмәтдә иштирак етмәјә јол вермирсә, бу маддә инсана мәҹбури һәрби хидмәтдән јајынмаға имкан јарадыр ».\nБу гәрардан гыса мүддәт сонра Авропа Инсан һаглары үзрә мәһкәмәси буна охшар ики гәрар верди. Бу гәрарларын бириндә белә гејд олунмушду: «Түркијәдә һәрби хидмәтин алтернатив нөвү олмамасы виҹдан азадлығына зиддир». Авропа Инсан һаглары мүгавиләсинә әсасән дә тәсдигләнди.\nӘслиндә, виҹданы јол вермәдији үчүн һәрби хидмәтдән имтина етмәјин көкү мәсиһчилик кими та гәдимләрә ҝедиб чыхыр. Мәсиһчилијин мејдана чыхмасы илә бағлы бир китабда бу мөвзу илә әлагәдар белә дејилиб: « Әлдә олунан бүтүн мәлуматлар диггәтлә арашдырыланда мәлум олур ки, Марк Аврелинин вахтына гәдәр һеч бир мәсиһчи әсҝәрлијә ҝетмәмишди вә һеч бир әсҝәр дә мәсиһчи олдугдан сонра һәрби хидмәтини давам етдирмәмишди » («The Rise of Christianity», E. W. Barnes).\nАвропа Инсан Һүгуглары Мәһкәмәси әгидәләринә ҝөрә һәрби хидмәтдән имтина едән дөрд Түркијә вәтәндашынын леһинә гәрар вериб\nҺәрби хидмәтдән имтина етмәклә бағлы експертләрин рәји


Q=38	C=11	SS=0	LS=23	PS=7	DC=0	LC=0	SD=0	BS=1	G0=24	G1=18	G2=12	DLID=az_RU	BODY=2 Падшаһлар 25 | Онлајн Мүгәддәс Китаб | Јени дүнја тәрҹүмәси\n2 Падшаһлар 25:1—30\nНавуходоносор Јерусәлими зәбт едир (1—7)\nЈерусәлим вә мәбәд дағыдылыр; галан ҹамаат сүрҝүн едилир (8—21)\nГәдали вали тәјин едилир (22—24)\nГәдали өлдүрүлүр; ҹамаат Мисирә гачыр (25, 26)\nЈәһјакин Бабилдә азадлыға бурахылыр (27—30)\n25 Сидгијјәнин һакимијјәтинин доггузунҹу илиндә, онунҹу ајын онунҹу ҝүнүндә Бабил падшаһы Навуходоносор+ бүтүн ордусу илә Јерусәлимә јүрүш етди.+ Орада ордуҝаһ гуруб, шәһәрин әтрафында мүһасирә дивары тикди.+ 2 Шәһәр Сидгијјә падшаһын һакимијјәтинин он биринҹи илинә гәдәр мүһасирәдә галды. 3 Дөрдүнҹү ајын доггузунҹу ҝүнү шәһәрдә ҝүҹлү аҹлыг вар иди,+ өлкәдә чөрәк галмамышды.+ 4 Һәмин ҝүн шәһәр дивары сындырылды.+ Ҝеҹә, кәлданиләр шәһәрин әтрафында икән бүтүн дөјүшчүләр падшаһ бағынын јанындакы гоша диварын арасында јерләшән дарвазадан гачдылар. Падшаһ Әрәбә јолу илә ҝетди.+ 5 Амма кәлданиләрин гошуну падшаһы тәгиб едиб Әриһа чөллүјүндә ону јахалады. Падшаһын бүтүн гошуну гачыб дағылды. 6 Кәлданиләр падшаһы тутуб+ Риблаһа, Бабил падшаһынын һүзуруна ҝәтирдиләр вә она һөкм чыхардылар. 7 Сидгијјәнин оғулларыны онун ҝөзү габағында гәтлә јетирдиләр. Сонра Навуходоносор Сидгијјәнин ҝөзләрини чыхартды, ону мис гандалларла гандаллајыб Бабилә апарды.+ 8 Бешинҹи ајын једдинҹи ҝүнүндә, Бабил падшаһы Навуходоносорун һакимијјәтинин он доггузунҹу илиндә Бабил падшаһынын хидмәтчиси, кешикчибашы Нәбузардан+ Јерусәлимә ҝәлди.+ 9 О, Јеһованын мәбәдини,+ сарајы+ вә Јерусәлимдәки бүтүн евләри,+ о ҹүмләдән күбар адамларын евләрини јандырды.+ 10 Кешикчибашы илә ҝәлән кәлдани гошуну Јерусәлимин әтраф диварларыны учурду.+ 11 Кешикчибашы Нәбузардан шәһәрдә галан адамлары, Бабил падшаһына тәрәф кечәнләри вә јердә галан әһалини әсир апарды.+ 12 Амма үзүмчүлүк вә әкинчиликлә мәшғул олмаг үчүн өлкәнин ән касыб әһалисиндән бир гәдәр сахлады.+ 13 Кәлданиләр Јеһованын мәбәдиндәки мис сүтунлары+ сындырдылар. Һәмчинин Јеһованын мәбәдиндәки арабалары+, мис чәни+ дә сындырдылар. Миси Бабилә апардылар.+ 14 Онлар күл габларыны, күрәкләри, фитил маггашларыны, ҹамлары вә мәбәддә ишләнән бүтүн мис әшјалары апардылар. 15 Кешикчибашы халис гызылдан+ вә ҝүмүшдән олан хәкәндазлары вә касалары ҝөтүрдү.+ 16 Сүлејманын Јеһованын мәбәди үчүн дүзәлтдији ики сүтунун, чәнин вә арабаларын мисини чәкмәк мүмкүн дејилди.+ 17 Сүтунларын һәр бири он сәккиз гулаҹ* һүндүрлүјүндә иди,+ сүтун башлығы мисдән иди. Сүтун башлығынын һүндүрлүјү үч гулаҹ иди. Онун әтрафындакы тор вә нарлар мисдән дүзәлдилмишди.+ Икинҹи сүтун да үстүндәки торла бирликдә биринҹинин ејни иди. 18 Кешикчибашы бөјүк каһин Сәрәјаһы+, көмәкчи каһин Сәфәнјаны+ вә үч гапы кешикчисини әсир апарды.+ 19 О, шәһәрдән дөјүшчүләрә башчылыг едән сарај мәмуруну, падшаһын шәһәрдә олан беш шәхси мәсләһәтчисини, өлкә әһлини сәфәрбәр едән вә орду башчысынын катиби олан мәмуру, һабелә рәијјәтдән шәһәрдә галан алтмыш нәфәри әсир апарды. 20 Кешикчибашы Нәбузардан+ онлары Риблаһа, Бабил падшаһынын һүзуруна апарды.+ 21 Бабил падшаһы онлары Һәмәсдәки+ Риблаһда өлдүрдү. Беләликлә, јәһудалылар өз өлкәләриндән сүрҝүн олундулар.+ 22 Бабил падшаһы Навуходоносор Шафан+ оғлу Әхигәмин+ оғлу Гәдалини+ Јәһудада сахладығы әһалинин үстүнә нәзарәтчи гојду.+ 23 Сәркәрдәләр вә онларын адамлары Бабил падшаһынын Гәдалини башчы гојдуғуну ешидәндә Миспаһа, онун јанына ҝәлдиләр. Ҝәләнләр Нәсәнијјә оғлу Исмајыл, Гәрјаһ оғлу Јуһәнна, нәтуфаһлы Тәнһумәт оғлу Сәрәјаһ, мәкати оғлу Әзнија вә онларын адамлары иди.+ 24 Гәдали онлара вә адамларына анд ичиб деди: «Кәлданиләрә гуллуг етмәкдән горхмајын. Өлкәдә јашајыб Бабил падшаһына гуллуг един, онда хејир тапарсыныз».+ 25 Једдинҹи ајда шаһ нәслиндән олан Әлшама оғлу Нәсәнијјәнин оғлу Исмајыл+ он нәфәрлә ҝәлиб Гәдалини, Миспаһда онунла олан јәһудиләри вә кәлданиләри өлдүрдү.+ 26 Онда кичикдән тутмуш бөјүјә гәдәр бүтүн халг, о ҹүмләдән сәркәрдәләр галхыб кәлданиләрин горхусундан Мисирә ҝетдиләр.+ 27 Јәһуда падшаһы Јәһјакинин+ сүрҝүн олунмасынын отуз једдинҹи илиндә он икинҹи ајын ијирми једдинҹи ҝүнүндә Бабил падшаһы Әвилмәрдук тахта чыхды. Елә һәмин ил о, Јәһуда падшаһы Јәһјакини зиндандан чыхартды.+ 28 Онунла меһрибан данышды, ону Бабилдә јанында олан падшаһлардан уҹа тутду. 29 Јәһјакин һәбс палтарыны чыхарды. О, өмрүнүн ахырына гәдәр падшаһын сүфрәсиндә отурду. 30 Падшаһ она өмрүнүн сонуна гәдәр ҝүндәлик јемәк пајы верди.\n2 Падшаһлар 25


Q=0	C=0	SS=0	LS=0	PS=0	DC=0	LC=0	SD=100	BS=0	G0=2	G1=2	G2=2	DLID=az_RU	BODY=Noyabr 2, 2017 - 4:35 PM Хәбәрин коду : 864123 Мәнбә : АБНА – Хәбәр Аҝентлији Link:\nӘһли Бејт (әлејһимус-сәлам) - АБНА – Хәбәр Аҝентлијинин вердији хәбәрә әсасән, АБШ, Русија, Гәрб өлкәләри вә с. јерләрдән ҝәләрәк Фәләстин торпагларыны ишғал етмиш јәһуди апардеит режимин гырыҹы тәјјарәләри Суријанын һава сәрһәдләрини позараг Һомс әјаләтинин азы бир мәнтәгәсинә һавадан зәрбәләр ендирибләр.\nБәзи мәлумат бүролары билдирибләр ки, сионист режим ишғалчылары Һомс әјаләти јахынлығындакы Һусја сәнаје шәһәрҹијини бомбаран едибләр.\n“Сурија ордусу тәҹавүзкара ҹаваб олараг јер-һава ракети атыб”- дејә Суријалы командир билдириб.


Q=21	C=19	SS=17	LS=2	PS=0	DC=17	LC=0	SD=0	BS=2	G0=26	G1=18	G2=8	DLID=az_RU	BODY=Дүнјанын ән гәдим Гуран нүсхәләри илә танышлыг - Фото\niyun 17, 2021 - 7:22 PM Хәбәрин коду : 1151469 Мәнбә : игна Link:\nИсламын илк ҝүнләриндә Гуран ајәләрини Вәһј мәләји Һәзрәт Ҹәбрајил (ә) Ислам Пејғәмбәринә (с) назил едирди. О Һәзрәт (с) ајәләри охујур, һансы сурәнин тәркиб һиссәси олдуғуну дејир вә "вәһј катибләри" јазыдылар вә сәһабәләр һәмин ајәләри әзбәрләјирдиләр. Гуранын 23 ил әрзиндә тәдриҹлә вә ајә-ајә назил олмасы Гуранын әзбәрләнмәсини сәһабәләр үчүн садә вә асан етмишди.\nӘһли Бејт (әлејһимус-сәлам) Хәбәр Аҝентлији –АБНА-нын вердији хәбәрә әсасән, дүнја Ислами вә гејри-Ислами өлкәләринин музејләриндә гәдим вә надир әлјазма Гуран нүсхәләри сахланылыр ки, бу нүсхәләр зәнҝин Ислам мәдәнијјәти вә инҹәсәнәтинин ҹанлы шаһидләридирләр.\nПејғәмбәрин (с) вәфатында сонра сәһабәләрин әлләриндә олан нүсхәләр бир јерә топланараг ваһид Гуран нүсхәси јарадылды вә мүхтәлиф шәһәрләрә ҝөндәрилди.\nIQNA-нын (Бејнәлхалг Гуран Хәбәр Аҝентлији) "the oldest" порталына истинадла вердији хәбәрә ҝөрә, бу ҝүн дүнја музејләриндә һиҹрәтин илк әсрләриндә јазылмыш ашағыдакы 7 әлјазма Гуран нүсхәси мөвҹуддур:\n1). Мави Гуран: Куфи хәтти илә јазылмыш бу нүсхәнин 9-ҹу әсрин сонлары вә 10-ҹу әсрин әввәлләри (1020-ҹи иләдәк) китабәт едилдији тәхмин едилир. Бу нүсхәнин бир һиссәси Тунис шәһәринин Барду Милли Инҹәсәнәт вә Археолоҝија Музејиндә сахланылыр. Һәмчинин нүсхәнин 67 сәһифәси Тунисин Ригадә шәһәринин Ислами Инҹәсәнәт Музеји, бир сәһифәси Американын Калифорнија әјаләтинин Лон-Анҹилес инҹәсәнәт музејиндә вә диҝәр сәһифәләри дүнјанын мүхтәлиф музејләриндә горунур.\nБу нүсхәнин Тунисин Гејрәван шәһәринин Ҹаме мәсҹиди үчүн јазылдығы еһтимал олунур.\nБу нүсхәнин сәһифәләри мави лөвһә үзәриндә гызыл сују илә јазылыб. 2012-2013-ҹү илләрдә бу нүсхәнин бир нечә сәһифәси һәрраҹа чыхарылыб вә һәр сәһифәси 8 јүз мин доллара сатылыб.\n2). Сәмәргәндин Куфи Гураны: Милади тарихлә 595-ҹи илдән 855-ҹи иләдәк китабәт олундуғу еһтимал едилән бу нүсхәнин ән гәдим нүсхә олдуғу дејилир. Куфи хәтти илә јазылмыш бу нүсхә һазырда Өзбәкистанын Сәмәргәнд шәһәринин "Сәкки Имам Музеји"ндә сахланылыр. Бу нүсхәнин 651-ҹи илдә хәлифә Османын сифариши илә јазылан нүсхәләрдән бири олмасы еһтимал едилир.\n3). Топгапы нүхәси: Бу нүсхә дә узун илләр ән гәдим Гуран нүсхәси кими таныныб. 8-ҹи милади әсрин әввәләриндә јазылдығы еһтимал едилир. Тәгрибән Гуранын бүтүн сурәләрини еһтива едир. Куфи хәтти илә јазылмышдыр. Истамбулун Топгапы музејиндә горунур.\n4). Ҹодех Парис-Метрополитан нүсхәси: Бу нүсхә 98 сәһифәдән ибарәтдир. 7-ҹи әсрин сонлары вә ја 8-ҹи әсрин әввәләриндә китабәт едилдији еһтимал олунур. Мисрин Фүстат шәһәринин Әмр мәсҹидиндә тапылыб.\nБу нүсхәнин 70 сәһифәси Франсанын Парисдәки милли китабхансында, 26 сәһифәси Русијанын Сан-Петрзбургдакы милли китабханасында, 1 сәһифәси Ватикан китабханасында вә 1 сәһифәси дә Британијанын Лондон шәһәриндә јашајан иранлы коллексијачы Насир Хәлилинин коллексијасында сахланылыр.\nҺиҹази хәтти илә јазылмыш бу нүсхәнин Суријада јазылдығы еһтимал едилир.\n5). Сәна нүсхәси: Бу нүсхә 1972-ҹи илдә Сәнанын бөјүк мәсҹидинин тәмири заманы ҹидди зәрәр ҝөрмүш гәдим әлјазма нүсхәләр илә бирликдә кәшф едилди. 1981-ҹи илдә Гуранын бир һиссәси олдуғу сүбут едилди. Анализләр ҝөстәриб ки, бу нүсхә 632-671-ҹи милади илләриндә Һиҹази хәтти илә јазылыб.\n6). Тубинҝан нүсхәси: Алманијанын Тубинҝан университетиндә сахланылан вә Һиҹази хәтти илә китабәт едилән бу нүсхәнин 649-675-ҹи илләрдә јазылдығы еһтимал едилир. Јәни Пејғәмбәрин (с) вәфатындан 20-40 ил сонра јазылыб.\n7). Бирменҝам нүсхәси: Сон арашдырмалара әсасән дүнјанын ән гәдим Гуран нүсхәси бу нүсхәдир. Ики парча дәри үзәриндә јазылыб. Јазылма тарихинин 658-645-ҹи илләр олдуғу еһтимал едилир. Пејғәмбәрин (с) вәфатынын 632-ҹи илдә олдуғуну нәзәзә алсаг, Һиҹази хәтти илә јазылмыш бу нүсхә Пејғәмбәрин (с) дөврүнә ән јахын заманда китабәт едилмишдир. /


Q=5	C=4	SS=0	LS=0	PS=0	DC=0	LC=0	SD=0	BS=0	G0=134	G1=87	G2=35	DLID=az_RU	BODY=ҺӘМ КОММУНИСТДИР, ҺӘМ ДӘ ДЕПУТАТ… – Һәм дә Вәтәндән узагда… — AQRA Elmin İnkişafına Dətsək İctimai Birliyi\nАзәрбаjҹанлыдыр. Анҹаг Азәрбаjҹанда доғулмаjыб. Чүнки нәсилләринин талеjиндә өтән әсрин бир сүрҝүнлүк фаҹиәси вар. 1937-ҹи илдә Азәрбаjҹандан Газахыстана вә Сибирә сүрҝүн едиләнләрин һамысынын талеjи бир-биринә чох бәнзәjир. Бу ҝүн һаггында данышдығым 45 jашлы соjдашымыз\nМәһәррәм Мәһәррәмов Газахыстанын Талдыкурган шәһәринин Коксу (jәни Ҝөj су) раjонунун Балпык гәсәбәсиндә доғулуб. Газахыстанда бу ил кечирилән Парламент сечкиләриндә галиб ҝәлиб. Азәрбаjҹанлыларын илк депутаты кими Парламент Мәҹлисиндә дә һәм мәнсуб олдуғу Газахыстан Коммунист Халг Партиjасыны, һәм дә Азәрбаjҹан халгыны тәмсил едир. Тәбии ки, әввәлҹә бу мәгама jетишмәjиндән данышды:\n– 1998-ҹи илдән тәмсил етдиjим Коммунист Халг Партиjасынын Газахыстанда 105 мин үзвү вар. Һазырда Алматы шәһәр Коммунист Халг Партиjасы Комитәсинин биринҹи катибиjәм, һәм дә Сиjаси Бүросунун үзвүjәм. Бу илләрә гәдәр азәрбаjҹанлы милләтиндән олан депутатлар анҹаг Парламентин ашағы палатасы олан Мәслиһатда тәмсил олунурдулар. Бу ил өлкәнин вилаjәтләриндә Маслиһатлара 6 азәрбаjҹанлы депутатымыз сечилиб. Лакин Газахыстан тарихиндә илк дәфә олараг, Парламент Мәҹлисинә азәрбаjҹанлы кими мән депутат сечилдим. Үнваныма нә гәдәр тәбрикләр ҝәлди. Өлкәнин һәр jериндә jашаjан һәтта танымадығым Азәрбаjҹан диаспорунун үзвләри, jахын достларым чох севиндиләр. Ән әсас да кәндимизә ҝедәндә, һамы ҝөрүшүмә ҝәлди. Һәмjерлиләримиз, азәрбаjҹанлыларымыз гүрур һисси кечирдиләр. Ҝәлә билмәjәнләр зәнҝ етдиләр. Үмумиjjәтлә бурада jашаjан азәрбаjҹанлыларымыз һәмишә бир-биринә даjаг олублар, ахы онлар 1937-нин ағыр ҝүнләриндән , илләриндән, сынагларындан чыхыблар.\n— Сизин дә бабаларыныз, нәслинизин бир һиссәси 1937-ҹи илдә Талдыкургана сүрҝүн едилди. Сталинин Гара Репрессиjасынын соjуг күләкләри гапыларынызы дөjдү, кәндинизи, елинизи-обанызы виран гоjду.\n– Мән бөjүк нәнәми вә бабаларым Шәрәфи, Мәһәррәми ҝөрмәмишәм. Әҹдадларымыз Нахчыванын Шәрур раjонунун Әрәбjенҝиҹә кәндиндәндирләр. 1937-ҹи илдә бураjа тәкҹә Нахчывандан 600 аилә сүрҝүн олунуб. Һәмин ағыр илләрдә, газах гардашларымыз нәнә-бабаларымыза гуҹаг ачыб, исти jер вериб, jемәк вериб, бизи од-оҹаг саһиби едибләр, өлмәjә гоjмаjыблар. Галанларымыз о шахталарда, соjугларда бәркиjиб чохалдылар, инди кәндимиздә 2000 азәрбаjҹанлы аиләси вар. Бурада газахларла о гәдәр гаjнаjыб гарышдыг ки, о гәдәр меһрибан олдуг ки, инди дә һамымыз бир аиләjик, инди дә хеjир-шәримиз бирдир, бу әнәнәләримиз исә дүнjа дурдугҹа давам едәҹәк. Газахлара мәхсус олан бир адәти горуjараг, мән дә өзүмүн 7 нәсил арха дөнәнимин шәҹәрәсини тәртиб етмишәм. 6 нәсил бабамын адыны билирәм. О шәҹәрәнин 7-ҹиси мән вә гардашымдыр.\nАнам һәр заман евдар гадын олду. Анҹаг атам вә анамын хаирәләриндән билирәм ки, нәнәләрим вә бабаларым бу торпагларда чох әзиjjәт чәкибләр, сүрҝүн олунан кәндимизин инсанлары бу торпагларда ҹан гоjублар, бу торпаглара һәjат верибләр, әкиб беҹәрибләр. Ағыр ҝүнләрдә бир олмағы баҹарыблар. Шүкүр Аллаһа ки, әмәкләри илә һәр заман һәм нәслимизин адына, һәм дә Газахыстан дөвләтинә шәрәф ҝәтирибләр. Әвзиндә исә биз дә бу торпагларда аjаг үстә дуруб, бәркимишик. Аиләмиздә ики гардаш идик. Атам ади тракторчу иди. Мән һәмишә Газахыстанын уҹсуз-буҹагсыз чөлләринә, сәһраларына бахыб, фикирләширдим ки, агроном олаҹағам, тахыл, чуғундур әкиб беҹәриб, бу дөвләтин игтисади тәмәлинин кешиjиндә дураҹағам. Торпағы чох севирәм. Бөjүк гардашым һүгугшүнаслығы охуду, вә атамын тәкиди илә мән дә һүгугшүнас олдум.\n— Нәслиниз, шәҹәрәниз бу торпагда да артыб чохалды. Азәрбаjҹанлылара хас олан нәjи jашатды Балпык кәндинин азәрбаjҹанлылары?\n– Ән әввәл ону деjим ки, Газахыстанда jашаjан азәрбаjҹанлылар, Вәтәндән сүрҝүн олунсалар да , милли адәт-әнәнләрини горуjуб сахладылар. Һәм бурада jашамаг, һәм дә Азәрбаjҹанла әлагәләрини үзмәмәк үчүн кәндин әксәр аиләләри оғланларыны евләндирәндә, чох вахт ҝәлини ҝедиб Азәрбаjҹандан, доҝма Шәрурдан, Нахчывандан, Шәмкирдән, Ҝәнҹәдән ҝәтирдиләр. Инди бир аз дәjишиб һәр шеj … о заман тоjлар да чох мараглы олурду…\n— Бәлкә о тоjлардан данышасыныз…\n– Бизим jашадығымыз Балпык гәсәбәсиндә әввәлҹә гыз евинә елчи ҝедәрдиләр. Гыз евинин разылығы алынандан сонра, гыза нишан апарардылар. Сонра тоj тәдарүкүнә башланарды. Әвәлләр бурада тоjлар үч ҝүн чәкәрди. Буна ҝөрә дә тоjу һәфтәнин ҹүмә ҝүнүндән башлаjардылар. Һәм бәjин һәjәтиндә, һәм дә ҝәлинин һәjәтиндә газанлар асыларды. Јемәкләрин һамысыны одундан галанмыш оҹағын үстүндә биширәрдиләр. Биз ушаглара да дүрмәк паjлаjардылар. Инди о дүрмәjин ләззәти һеч нәдә jохдур. О дүрмәjә саһиб олмаг үчүн биз ушаглар да ҝаһ ҝәлинин гапысына гачар, ҝаһ да бәjин гапысынын кешиjини чәкәрдик ки, паjымызы ала биләк. һамыjа да паj чатарды. Кәндин, елин-обанын бүтүн ушаглары севинәрдиләр. Һәфтәнин бешинҹи ҝүнү кишиләр бәjин евиндә “Гәндгыран” ҝеҹәсинә jығышар, гыз-ҝәлинләр исә гыз евиндә гызын “Палтарбичди” мәрасиминдә әлләринә хына гоjар, оғлан евинин гыз үчүн алдыглары палтаралара бахардылар. 6-ҹы ҝүн чал-чағыр гыз евиндә башланарды. Базар ҝүнү сәһәр тездән ҝәлиб ҝәлини оғлан евинә апарардылар. Ән гәрибәси о иди ки, гызы бәj евинә аjагла апарардылар. Гара зурнада бир “Вағзалы” чалынарды ки… сәси һәлә дә гулагларымдадыр. Габагда да һәмишә бир нәфәр әлиндә боғазына гырмызы бағланмыш хоруз тутан киши хеjлағы ҝедәрди. Тоjларда адәтән гадынлары ирәли верәрдиләр. Гадынлар бир даирәдә отурардылар. Тоjа ҝәләнләр мүтләг өзләринин гызлар булағындан су ичмиш гызларыны бу тоjа ҝәтирәр, архада исә ҹаван оғланлар даjанарды. Јәгин ки, бу адәт дә гыз сечмә, оғлан бәjәнмә адәти иди. Совет вахтында мусигичиләри мүтләг Азәрбаjҹандан дәвәт едәрдик.\nНовруз баjрамы да бир башга тәмтәрагла геjрд олунурду. Әввәл евләрдә тәмизлик ишләри башланарды. Ахырынҹы чәршәнбә һамы гәбристанлыға ҝедиб, өләнләрини jад едәрдиләр. Бу әслиндә инди дә беләдир. Анҹаг о вахт биз ушаглара коса палтары ҝеjиндирәр, чиjнимзә хурҹун асардылар. Ја биз хурҹунумуздан ҝетдиjимиз гапыjа паj верәрдик, jа бизә паj верәрдиләр. Бу әслиндә-гонум-гоншуну, гоһум-әграбаны севиндирмәк үчүн бир фүрсәт иди. Евләрдә jумурталар боjанарады, мәһәлләләрдә мүхтәлиф мәрҹ оjунлары, идман jарышлары, ҝүләш jарышлары кечириләрди.Ҹаванлар гол ҝүҹләрини сынаjардылар. Газахлар да бу баjрамларымызда jахындан иштитак едирдиләр. Биздән фәргли олараг газахлар Новруз баjрамыны , Мүстәгиллик газанандан сонра кечирмәjә башладылар. Бир дә о илләрин тәндиринин әтрини һеч унуда билмирәм. Бизим дә тәндиримиз варды. Нәнәм лаваш биширәрди, әтрафдакы евләрә дә паj ҝөндәрәрди. Бир дә әти говурма едәрдиләр. Биз ушаглар да оҹағын гырағыны кәсдириб дурардыг ки, нәнәмиз о говрмадан бизә нә вахт верәҹәк, паjымызы алмамыш һеч jерә тәрпәнмәздик. Бир дә ки, мәһәррәмлик кечирәрдик. Әввәлләр jерли һакимиjjәт, газахлар, инсанларын нә үчүн ағламагларыны, jығышмагларыны баша дүшмүрдүләр. Елә билирдиләр ки, сиjаси аксиjадыр. Сонралар буна да адәт етдиләр. Мане олмадылар.\n— Бу ҝүн Сизин дә тәмсил олундуғунуз Газахыстан Парламентиндә 14 мүхтәлиф милләтин нүмаjәндәси тәмсил олунур.\n– Газахыстан вә газахлар һәмишә толерант вә сүлһсевәр олублар. Бу һәм дә Түрк дүнjасынын ағсаггалы, мүдрик халг лидери Нурсултан Назарбаjевин узагҝөрән сиjасәтидир. Башга милләтләрин нүмаjәндәләри кими, азәрбаjҹанлылар да һәр заман бу дөвләтин бәргәрар олмасында өзләринин һалал әмәк вә зәһмәтләрини әсирҝәмәjибләр. Нәинки, азәрбаjҹанлылара, бурада һеч бир инсана миллиjjәтинә вә мәнсубиjjәтинә ҝөрә фәрг гоjулмаjыб. Баҹарығы, пешәкарлығы олан инсан үчүн дөвләт тәрәфиндән һәр ҹүр шәраит jарадылыб, истедадлы инсанларын уғур пилләсиндә jүксәлмәси үчүн бүтүн гапылар үзләринә ачыг олуб. Һәм Совет Газахыстаны мөвҹуд олан вахтларда, һәм дә Газахыстан өз мүстәгиллиjини әлдә етдиjи өтән 25 илин һәр ҝүнүндә, һәр тарихиндә азәбаjҹанлыларымызын да әмәjи вә имзасы вар.\n— Бу ҝүн өлкәнин талеjүклү мәсәләләри һәлл едиләндә, гәрарлар вә ганунлар гәбул едиләндә парламентдә мүзакирә олунан мәсләләрдә Сиз дә өз сөзүнүзү деjир, имзанызы атырсыныз. Биз дә Хәзәрин бу бири үзүндә Сизин кими оғулларла шәрәф дуjуруг.\n– Бәли, мән һүгугшүнасам. Бу ҝүн бир чох ганунларын мүзакирәсиндә, инсанларын сосиал вә мадди рифаһ һалынын jүксәлмәси үчүн галдырылан мәсәләләрин һәлл едилмәсиндә өз сөзүмү вә тәмсил етдиjим партиjамын сөзүнү деjирәм. Партиjанын тәләбләрини дә лазымы сәвиjjәдә парламентин трибунасындан сәсләндирә билирәм. Газахыстан Коммунист Халг Партиjасы физики әлиллиjи олан инсанларын көмәjинә чатмаг, онлара һәрәкәт етмәк үчүн мүхтәлиф ҹиһаз вә апаратларын, техники васитәләрин алынмасы мәсәләсини Баш назирин вә Һөкумәтин гаршысында галдырды. Нәтиҹәси дә мүсбәт олду. Иҹтимаи Шуранын дөвләт һакимиjjәтиндә ролунун тәнзимләнмәси мәсәләләрини даима нәзарәтдә сахлаjырыг. Парламент динләмәләриндә Газахыстан Республикасынын ҹинаjәт, ҹинаjәт-просесуал вә диҝәр ганун мәҹәлләләриндә модернләшмәнин тәтбиги үчүн мобил сурәтдә ишләjирик, мүзакирәләр апарырыг. Бу илин сентjабр аjындан бу ҝүнә кими 50-jә jахын ганун мәҹәлләси мүзакирә олунуб. 4 дәфә депутат сорғусу вериб, һакимиjjәтә вә һөкумәтә сонунда мүсбәт ҹаваб алмышам. Хәрчәнҝ хәстәлиjи олан ушагларын дөвләтин там һимаjәсинә ҝөтүрүлмәси кими мүһүм бир мәсәләнин һәллинә наил олдуг. Сосиал дуруму чәтин олан инсанларын даима jанындаjыг. Мәһкәмә-һүгуг системиндәки jениликләрдә бизим дә имзамыз вар. Газагхыстан Республикасынын Парламернт Мәҹлисинин иҹласларында Чернобыл гәзасында сағламлығыны итирән аиләләрин үзвләри үчүн тибб мәркәзинин ачылмасы мәсәләсини галдырмышам. Ҹәмиjjәтимизи вә инсанларымызы нараһат едән бүтүн мәсәләләри даим диггәтдә сахлаjыр, өлкә башчысы Нурсултан Назарбаjевин арзусуна уjғун олараг, инсанларын мадди вә мәнәви рифаһ һалынын jүксәлмәси үчүн әлимиздән ҝәләни едирик.\nМән 20 jанвар 1990-ҹы ил һадисәләрини хатырлаоырам. Мәшһур Олжас Сүлеоменов Бакыоа—Азәрбаоҹанын һараоына биринҹи ҝәләнләрдән иди. Азәрбаоҹанын әрази бүтөвлүоү мәсәләләриндә Газахыстан дөвләти һәр заман Азәрбаоҹанын оанындадыр. Үмимиооәтлә, ҝөтүрәндә исә Газахыстан бүтүн дөвләтләрин һагг ишини дәстәкләоир, һәр заман дөвләт башчысы Нурсултан Назарбаоев һәлли мүшкүл мәсәләләрдә барышыг миссиоасы лидерлиоини, ағсаггаллығы өз үзәринә ҝөтүрүр. Мән инанырам ки, Азәрбаоҹанын 20 фаиз торпагларынын өзүнә гаотарылмасы һаггында БМТ-нин гәбул етдиои 4 гәтнамә дә өз һәллини тапаҹаг. Инсанлар сүлһ шәраитиндә, гоншулуг шәраитиндә оашамалыдырлар. Буна өорәшмәоин вахты чатыб. Ана Вәтәнимдә баш верән һадисәләр һәмишә мараг даирәмдәдир. Јадыма ҝәлир, 1982-ҹи илдә рәһмәтлик Һеодәр Әлиоеви ССРИ Мәркәзи Комитәсинин Партиоа Бүросуна үзв сечмишдиләр. Биз чох севинирдик. Бүтүн кәндимиз, гәсәбәмиз севинирди. Фәхр едирдик… һәм дә она ҝөрә ки, о бизим гооуб ҝәлдиоимиз Нахчывандан иди. Онун һаггында әтрафда ешитдиоимиз хош сөһбәтләрдән фәрәһләнәрдик. Вәтәндән узагда бүтүн азәрбаоҹанлылар белә олур. Бу ҝүн исә Азәрбаоҹандан баш верән һадисәләрә етинасыз гала билмирәм. Вә нә оахшы ки, бөоүк Һеодәр Әлиоевин мәктәбиндән һәм һәоат дәрси, һәм дә сиоаси дәрс алмыш Илһам Әлиоев кими бир дөвләт башчымыз вар. О Һеодәр Әлиоев оолунун инамлы давамчысыдыр.- Ана Вәтәнә бу гәдәр мәһәббәтиниз вә ешгиниз олдуғу һалда, 30 илдир ки, Азәрбаjҹанда олмамысыныз.\n– Бу ҝүн бизим нәслин нүмаjәндәләринин jарысы Шәмкирдә, jарысы Шәрурда, jарысы да Нахчыванда jашаjыр. Деjирсиниз нәjи унутмурам?! Ушаглығымы… Дүнjада мүнасибәтләр, базарлар дәjишди. Биз дә тез-тез Вәтәнә ҝедиб ҝәлә билмәдик. Анҹаг анам бу jахынларда ҝетмишди. Мәндән фәргли олараг, анам имкан оланда хеjир-шәр jерләринә ҝедир. Мән дә ҝетмәк истәjирәм. Јәгин ки, бу jахынларда вахт тапыб ҝедәҹәм. Ҝедиб о ушаглығымдан галан достлары ҝөрмәк истәjирәм. Истәjирәм ҝөрүм неҹә бөjүдүләр, инди неҹә ҝөрүнүрләр. О күчәләри, о евләри, оjнадығымыз мәһәлләләри ҝөрмәк истәjирәм. Бизи атам jаj тәтилиндә һәмишә Шәрура ҝөндәрәрди. Биз ораjа ҝедәндә кәнддәки ушаглар бизә “урус-мүсәлманы” деjәрдиләр. Чүнки азәрбаjҹанҹа чәтин данышардыг. Үч аj jаjдан сонра евә, Балпыка гаjыданда исә бурадакы ушагларла азәрбаjҹана данышардыг. Бизим менталитет доғрудан фәрглидир. Азәрбаjҹаны анламаг үчүн ҝәрәк Азәрбаjҹанда доғуласан.\nГазахыстанын Парламент Мәҹлисиндә азәрбаjҹанлылары тәмсил едән депутат Мәһәррәм Мәһәррәмов бу ҝүн һүгугшүнас кими өлкәнин jазылан ганунларына рәj верәнләрдән, бу ганунларын инсанларын вә өлкәсинин рифаһы үчүн ишләмәсинә чалышанлардан биридир. Газахыстан тарихиндә бизим шәрәфли вә шанлы , адлы-санлы азәрбаjҹанлыларымыз чох олуб. Јахшы ки, Вәтәндән узагда Вәтәнимизә шәрәф-шан ҝәтирән соjдашларымыз вар. Буна ҝөрә севинмәjә дә дәjәр.\nДәрҹ олунуб: 07/12/2016 — 18:10


Q=15	C=10	SS=4	LS=4	PS=1	DC=2	LC=0	SD=0	BS=8	G0=159	G1=140	G2=86	DLID=az_RU	BODY= Дини плүрализм нәзәријјәси вә динин мүхтәлиф тәфсирләрини изаһ един вә фәргләрини ачыглајын? - Cavablar xəzinəsi - açılmasında məqsəd İslama aid suallara cavab vermək olmuşdur\nSaytın kodu fa1738\tArxiv kodu 8877\n1; Плүрализм мүхтәлиф саһаләрдә, о ҹүмләдән, дин вә әхлаг фәлсәфәсиндә, һүгуг вә сијаси вә саир ... саһәләрдә чохлуға тәрәф мејл мәнасында олуб, мүхтәлиф истифадәләри вар вә үмуми мәнада олараг тәк мејллилик вә ја мүнһәсирлијин гаршысында чох мејллилијин рәсми танынмасы демәкдир. Дини плүрализмин мәнасы, инсанын һидајәт олунмасы вә сәадәт јолунун јалныз бир динә мүнһәсир олмамасы, бүтүн динләрин инсанлары хошбәхт едә билмәси мәнасындадыр.\n2; Чохлуға мејиллилик ола биләр, мүхтәлиф динләр вә ја бир диндә фиргәләр арасында мөвҹуд олсун.\n3; Биз мүсәлман арасында дини плүрализмин гәбул олунмамасынын дәлили будур ки, ашкар шәкилдә Ислам дининин јеҝанә һагг вә сон дин олмасы һаггында ајдын дәлилләримиз вар. Белә ки, диҝәр динләрин Ислам дини илә ејни олмасы дүзҝүн ола билмәз. Бундан әлавә сәмави китабын (Гуранын) тәһриф олмамасы вә Ислам дининин сонунҹу динләрин тамамлајыҹысы олмасы кечмишдәки динләрин вахтынын тамам олмасына дәлаләт едир.\n4; Динин мүхтәлиф тәрифләриндән бири дә һерменевтикада нисбилијә мејллик нәзәријјәсидир ки, о да дини тәһгигат едән голлардан биридир. Бу нәзәријјәнин тәфәрдарларынын фикринҹә бир мәтни анламаг үчүн бүтүн әввәлки фәрзијјәләр вә биликләр нәзәрә алынмалыдыр. Дин һаггында мүхтәлиф тәрифләр вар ки, онлардан ән чох нәзәри ҹәлб едән Шлајер Махер, Дилитај, Һајдҝер вә Кадамерин нәзәријјәләридир.\n5; Һермоневтика нәзәријјәси мүасир дини фәлсәфи бәһсләрдән олуб, гәрбдән ҝөтүрүлмәсинә бахмајараг, һәр һансы мәтнин анламы, тәфсири вә јозулмасы Ислам елмләри аләминдә гәдимдән үсул елми кими истифадә олунмушдур.\n6; Јухарыда гејд олунмуш нәзәријјәләрдә мүхтәлиф тәрифләри мүгајисә етмәкдән өтрү лазым олан ганун вә мәнтиги мејарлара јер верилмәмишдир. Әслиндә мөвзунун дәркиндә нисбијјәтдән истифадә олунмушдур.\n7; Плүрализм вә һерменевтика бәһсләри ајры-ајры мөвзулардыр, амма плүрализмин голларындан бири дә һерменевтика бәһсидир. Бу дә ики бәһсин арасындакы әлагә һалгасы ола биләр. Јәни, мүхтәлиф тәрифләрин јалныз бир мәншәдән алынмасы еһтималыны нәзәрә алараг мүхтәлиф динләрин дә тәрифиндә бу ҹәһәтә диггәт јетирмәк олар.\n8; Бу нәзәријјәјә ирад будур ки, һәр һансы бир тәрифин дүзҝүнлүјүнә бирбаша һөкм вермәк олмаз. Шүбһәсиз ки, инсанларын һәр һансы бир мәнаны дәрк етмәси һансы бир ганун вә мәнтигә әсасланыр. Белә көклү бәһсләрдә дә мөвзунун тәрифини вердикдә данышанын вә мүәллифин вәзијјәти, истифадә етдији сөзләр вә дили чох мүһүмдүр. (тәмсил, тәнгид, ҹидди, мәст һаләти вә саир..) Һәмчинин, билмәк лазымдыр ки, бу сөзү дејән шәхс сөјләдији сөздән һансы мәгсәди ҝүдүр вә һансы мәфһуму нәзәрдә тутур.\nПлүрализим (pluralism) чохлуға мејллилик мәнасындадыр. (plural- ҹәм) Бу мөвзу мүхтәлиф саһәләрдә о ҹүмләдән, дин вә әхлаг фәлсәфәсиндә, һүгуг вә сијаси вә саир ... саһәләрдә чохлуға тәрәф мејл мәнасында олуб, мүхтәлиф истифадәләри вар вә бүтүн бу мәналар арасында мүштәрәк мәна, тәклијә мејллилик вә ја мүнһәсирлијин (Exclusivism) гаршысында чохлуға мејллилијин рәсми танынмасы мәнасыдыр.\nАмма дини плүрализм (Religious pluralism) бу мәнададыр ки, һәгигәт вә хошбәхтлик тәк бир диндә ҹәм олмајыб, бәлкә дә бүтүн илаһи динләрдә бу һәгигәт вар. Нәтиҹәдә, илаһи динләрин һансы бири илә тәрәфдашлыг олунса, инсан әсл һәгигәт вә хошбәхтлијә чата биләр. Бу әсаса ҝөрә динләр арасында һагг вә батил мејары арадан ҝөтүрүлүр вә дини дүшмәнчилик вә чәкишмәләр өз јерини һәмкарлыг вә достлуға верир.\nПлүрализмин гыса тарихиндән;\nДини плүрализм сон онилликдә христиан аләминдә Ҹан Һик (1922-ҹи илдә анадан олуб) тәрәфиндән ирәли сүрүлүб вә дүнјада јајылыб. О јазыр: “Тәбиәтшүнаслыг бахымындан, динләрин чохлуғу, садә дилдә десәк, дин тарихиндә мәдәнијјәт вә адәтләрин чохлуғунун нәтиҹәсидир. Фәлсәфи бахымдан бу нәзәријјә мүхтәлиф вә бир-бири илә рәгабәт апаран адәтләр арасында олан әлагәләрин хүсуси формасыдыр. Бу термин, о нәзәријјәјә әсасланыр ки, дүнјанын бөјүк динләри бөјүк бир һәгигәт вә илаһи ишарәләрдән бәһрәләнмиш мүхтәлиф анламлардыр.” Башга јердә јазыр: “Динләрин мүхтәлифлији мүхтәлиф тәҹрүби динләрин нәтиҹәсидир. Онларын һәр бири тарихин мүәјјән дөврүндә башлајыб, елмин вә мәдәнијјәтин инкишафы вә инсанын өзүнү дәрк етмәси илә сона јетиб.”\nДинләр арасында чохлуға мејиллилик бу мәнада нәзәрдә тутула биләр ки, бүтүн динләри өз-өзлүјүндә һагг биләк вә ја һәр бир динин өзлүјүндә һагдан бәһрәси вар. Јахуд, ола биләр һансыса бир динин өзүнүн дахилиндә фиргәләр олсун вә һәр бириси өзүнү һагг һесаб еләсин. Мәсәлән, Исламда шиә вә сүннү мәзһәбләри вә һәр ики мәзһәб Исламы гәбул едәрәк өзләрини һагг билирләр. Тәбби ки, онлардан бири һагг ола биләр. Амма плүрализм нәзәријјәсинә әсасән, һәр һалда һәр ики мәзһәб һагг кими танытдырылыр. Јахуд, һәр ики мәзһәбин һагг олмаға ихтијары вә бәһрәси вар. Башга сөзлә десәк, дини плүрализмдә чохлуға мејллик динләр арасында вә ја бир динин өзүнүн ичәрисиндә олан бөлмәләрә аид етмәк олар.\nДини плүрализмин әсаслары вә нәзәријјәләри;\nДини плүрализмин өзүнәмәхсус мүхтәлиф әсаслары вар ки, онлардан бәзиләринә ишарә едирик:\nБиринҹи нәзәријјә; “Динин ҝөвһәр”и илә “динин сәдәф”и арасында ајралыг салмаг, динин неҹә дејәрләр онурға сүтуну вә ҝөвһәринә әсас вермәклә, динин сәдәфләринә диггәт етмәмәк. Бу нәзәрјјиәдә адәтән, дини тәлимләр, әдәбләр, заһири ибадәтләр вә саир динин сәдәфи вә динә бағлы мәсәләләр кими ҝөстәрилир.\nИкинҹи нәзәријјә; Бу нәзәријјә тәҹрүби вәһјә вә дини тәҹрүбәјә тәкид едир вә әслиндә дини, тәҹрүбә дини гәдәр ашағы һәддә салыр. Тәҹрүбә дини һәмишә мүхтәлиф формаларда дәјишмәклә ачыглана биләр. Тәҹрүбә дини мүхтәлиф ишләрин, фәрзијјәләрин, мәдәнијјәт вә мәрифәтләрин тәсириндән мүхтәлиф шәкилдә ола биләр. Динләрин мүхтәлифлији әслиндә, ваһид тәҹрүби динин мүхтәлиф мәдәнијјәтләрин ајнасында ашкар олмасыдыр.\nҮчүнҹү нәзәријјә; Бу нәзәријјә әслиндә, инсанпәрвәрләрин тәфсиридир. Онлар етигад бәсләјирләр ки, динләр инсаны илаһи әмәлләрә тәрәф чәкмәкдәнсә инсанлары дүнја мүштәрәклијинә дәвәт етмәли вә дүнја һәјатында јашајыша лазым олан шејләри нәзәрдә тутмалыдыр. Өз илаһи мәсәләләрини сонраја сахламалыдыр.\nДөрдүнҹү нәзәријјә; Бүтүн динләрин тәк бир хәбәри вә мәгсәди вар вә азҹа арашдырма апармагла динләр арасында олан ихтилафы арадан ҝөтүрмәк олар. Әслиндә, диндәки ихтилафлар динин мүхәлиф тәфсирләри, дилләрин мүхтәлифлијиндән олуб гејри-һәгигидир.\nБешинҹи нәзәријјә; Бу нәзәријјәнин әсасы “өзүндә ҝизләнмиш” һәгигәти илә бизим јанымыздакы һәгигәтинин арасында фәрг гојмаглыгдыр. Әсл һәгигәтин әслиндә елә дәрки вар ки, һеч кәсин ону камил дәрк етмәјә гүдрәти јохдур вә бизим тәфәккүрүмүзүн о аләмә әли гысадыр. Амма, бизим јанымызда елә һәгигәт вар ки, әслиндә хариҹдә вүҹуду вар. Динләр, инсанларын мүгәддәс ишләрлә гаршылашмасы вә һәр әсрин өзүнәмәхсус мәдәнијјәти нәтиҹәсиндә чохалыб. Бундан әлавә, Аллаһ-таала әлагә иҹад етмәк үчүн өз хәбәрләрини һәр милләтин мәдәнијјәтинә әсасән көкләнмиш вә һәр әсрин тәләбинә мүнасиб јолламышдыр.\nЈаддан чыхмасын ки, бу нәзәријјәләр барәсиндә ону да гејд етмәк лазымдыр ки, биринҹи нәзәријјәни истисна етмәклә јердә галан бүтүн бу нәзәријјәләрин һамысына ҹидди ирад тутмаг олар. Даһа чох мүталиә үчүн диҝәр мәхсус китаблара мүраҹиәт етмәк лазымдыр.\nАлтынҹы нәзәријјә; Бу нәзәријјә һерменевтик (Hermeneuein- јунан сөзү олуб, шәхсин һәр һансы бир мүһүм мәтни өз нәзәринә әсасән, ачыгламасына дејилир) бир нәзәријјә олуб, әслиндә дини мәтни тәфсир едәнин өзүнүн шәхси мәлуматлары вә дини анлајышы ачыглајаркән әввәлдән вә сонрадан зеһниндә олан бүтүн шәхси биликләриндән истифадә етмәклә јараныб. Бу ҹәһәтдән мүәллиф вә данышан тәфсирчинин өзү олдуғуна ҝөрә тәзә нәзәријјәсини ирәли сүрдүкдән сонра әслиндә өзүнүн мүәллиф олмасыны әлдән верир. Бу нәзәријјәјә әсасән мәтн вә ифадә өз-өзлүјүндә бир мүһүм дејил, амма тәфсирчи өз зеһниндә олан мәлумат вә фәрзијјәләр вә мәрифәтләрә әсасән, мәнанын руһуну башга бир формада бәјан едир. Башга сөзлә десәк, бир ифадәнин батининдә олан мәна бир мума бәнзәјир ки, тәфсирчинин зеһни өз мәрифәти әсасында о мәнаны мүхтәлиф шәкилләрә салыр. Беләликлә, ифадәләр вә әсл мәтн мәналарла долу дејил, бәлкә дә мүфәссир вә ешидәнләр ифадәләри дәрк етмәлидирләр.\nБу нәзәријјәнин ирады; Алтынҹы нәзәријјә плүрализимлә һерменевтика арасында мүштәрәк нәзәријјә сајылыр ки, бир сыра ирадлары вар. Онлардан бәзлиләринә ишарә едирик;\nИнсанын анлама системи бир сыра мүназирә ганунларына табедир вә дүнјанын бүтүн агилләри о әсас вә үсул әсасында данышыглар апарырлар. Мәналарын дәрки вә диҝәринә өтүрүлмә үсулу, о ҹүмләдән, данышанын вә мүәллифин өзүнә, истифадә етдији сөзләрә вә ачыглама јолу сајылан дилинә диггәт агилләрин нәзәрини ҹәлб едән әсас амилләрдәндир. Символ, тәнз вә саир кими үсулларла һәр һансы бир ифадәни чатдырмаг истәјән шәхс шүбһәсиз ки өз шәхси анламларындан бәһрәләнир. Бунлар дә әгли үсуллардан сајылыр ки, һеч бир мүфәссир онларсыз өз фикрини ачыглаја билмәз. Әлбәттә, әҝәр һәр һансы бир мәтн һансыса бир ишдән хәбәр верирсә, она аид олан диҝәр шаһид вә тәсдигләјиҹи нишанәләри дә арашдырмаг үчүн чалышмаг лазымдыр. Дини мәтнләрдә бир һөкмү ләғв едәни (насих) вә ләғв олунмуш мөвзу (мәнсух), үмуми вә хүсуси, мүтләг вә гејдли вә с... бу ҹүр мөвзулары олдуғуна ҝөрә һәр һансы бир мәсәләнин ачыгланмасы үчүн онун әввәлини вә сонуну чох диггәтлә арашдырмаг лазымдыр. Демәли, һәр һансы бир дини мәтнин дәркиндә тәбии ки, мүәллифин һаләтини, фәрзијјәләрини вә диҝәр сөзләрини дә нәзәрә алмаг лазымдыр. Амма бәзи фәрзијјәләр дә вар ки, гаршы тәрәфи мәтни дүзҝүн дәрк етмәкдән узаглашдырыр вә белә мәсәләләрдән дини мәтнин анламында истифадәсиндән чәкинмәк лазымдыр.\nПлүрализм нәзәријјәсинә диггәт;\nДини плүрализмә тутулан бүтүн нәгдләр вә ирадларла јанашы биз мүсәлманларын әгидәсинә ҝөрә бизим әлимиздә тутурлы дәлилләр вар ки, бүтүн динләрин бу ҹүр бирләшмәси иддиасы дүзҝүн дејилдир. О ҹүмләдән, Ислам дининин хүсуси әгли маарифләри, ганунлары вә ҝөстәришләри вар ки, онларын һәмаһәнҝ олмасы вә Исламын мәтнинин дәгиг шәкилдә инһирафдан узаг олмасы вә мүсәлманларын мүгәддәс китабларынын һәр бир дәјишикликдән узаг олмасы, һәмчинин, Гуранын еҹазкарлығы вә мүбаризәјә дәвәт етмәси, Ислам һөкмләринин һәртәрәфли вә мөһкәм олмасы бу сөзә дәлилдир.\nБундан әлавә, ән мүһүм мәсәләләрдән бири дә Ислам дини динләрин сонунҹусу олмасы вә кечмиш динләрдән сонра ҝәлмәсидир. Бу да кечмишдәки бүтүн динләрин вә шәриәтләрин арадан ҝетмәсинә (нәсх олунмасы) дәлаләт едир.\nДинин мүхтәлиф тәрифләри;\nМүхтәлиф тәрифләр вә ја һерменвтик бәһсләр дин тәһгигиндә олан тәрәфдарларынын зеһниндә тәсир гојуб, өз шәхси мәлуматлары әсасында дини мәтнин мүхтәлиф тәрифләринә сәбәб олуб. Һерменевтика нәзәријјәләринин дә мүхтәлифлији вар ки, онлардан бәзиләринә ишарә едирик;\n1. Шилајер Махерин нәзәријјәси; Һерменевтика, мәтнләри тәфсир етмәк вә анлашылмазлығын гаршысыны алмагдан өтрү бир ачыглама јолудур. Бу да мәтнлә мүфәссирин арасында јаранмыш заман фасиләсиндән јаранмыш бир ганундур.\n2. Дилитајинин нәзәријјәси; Һерменевтика тәбии елмләрин мүгабилиндә һүманитар елмәләрдән өтрү бир әсасдыр. О, мүфәссирин тәфсириндә (ачыгламасында) тарихин тәсиринин олдуғуну гәбул едир.\n3. Һејдҝерин нәзәријјәси; Һерменевтика анлајышын маһијјәтинин ачыгланмасы вә ондан јаранмыш шәраитин һасилидир. О, һерменевтик гајданы фәлсәфи гануна тәрәф чәкир (варлыгшүнаслыг) вә варлыг танымаг әслинә әсасән, варлыгларын танынмасы вә неҹәлијини вә бу ганунун шәраитини ачыглајыр.\n4. Гадамерин нәзәријјәси; Һерменевтика үфүгләрин бирләшмәсидир. О, Һејдҝерин варлыгшүнаслыг нәзәријјәсини мәрифәтшүнаслыг шәклиндә тәгдим едир. Әслиндә, варлыгшүнаслыг инсанын дәрк гүввәсини әмәлә ҝәлмәси јолуну бина едир. Гадамерин һерменевтика нәзәријјәси әсасән, инсанын дәрк гүввәсинин ачыгланмасыны вә һүдудларыны бәјан едир. Бу нәзәријјәдә, инсанын дәрк гүввәсинин доғру-дүзҝүн јахуд, сәһв вә етибарсыз олмасына һеч бир ишарә етмир. Онун нәзәријјәсинә ҝөрә тәфсирчинин зеһни етигадлар, мәлуматлар, интизарлар, фәрзијјәләр, суаллар, ваҹибләр вә хәјалларла долудур. Бүтүн бунлар онун “үфүг” вә ја “нәзәријјәсини” тәшкил едир. Бу үфүг һәмишә онунла һәрәктдәдир, јахуд һәмишә варлыг аләминә мүраҹиәт етмәклә әшјаја вә орта сәвијјәли мәтнә чеврилир. Тәфсир әмәли әслиндә, “үфүгләрин тәркибиндән” ибарәтдир. Јәни, “тәфсирчинин дәрк вә анлајыш үфгләринин” тәркиби вә пејвәндидир. “Мәтнин үфүгүндә” һерменевтиканын иши бу үфүгләри (тәфәккүрләри) бир нөв ујғунлашдырмаг вә тәфсирчи илә мәтн арасында диалогу ујғунлашдырыб тәгдим етмәкдир. Белә ачыгламаларын ихтилафынын әсасы, мүфәссирин өз фәрзијјәләри вә дүшүнҹәләринә сөјкәнмәсидир.\nГадомерин нәзәријјәсин әсасән, бүтүн заманлары, үфүгләри вә шәраитләри әһатә едән елә бир мүтләг нәзәријјә јохдур. Бәлкә дә, һәр бир јозум вә тәфсир өз мәхсус үфүгүндә мәхсус сөзлә ујғун олмалыдыр. Она ҝөрә дә үмумијјәтлә, тәрәфсиз тәфсир мүмүкүн дејил вә һеч бир јозум гәти вә сон нәзәр ола билмәз. Әслиндә, Гадомерин һерменевтик нәзәријјәсиндә мүәллифин надир тапынтыларына һеч бир диггәт олунмур. Чүнки, мәтни мүәллифин зеһнинин мәһсулу кими нишан вермәк олмаз.\nГадомерин нәзәријјәсинә ирадлар;\nСон илләрдә чап олунмуш фәлсәфи вә кәлами журналларда Гадомерин нәзәријјәсинә даһа чох әһәмијјәт верилмәси вә онун нәзәријјәсинин диҝәр нәзәријјәләрә нисбәтән даһа чох ҝөзә дәјмәсини нәзәрә алараг бу нәзәријјә һаггында бәзи ирадлара ишарә етмәји лазым билирик;\nБиринҹи; Һансы дәлилә ҝөрә мәтни тәфсир едән мүфәссирин нәзәријјәсинә диггәт етмәјәк вә биләрәкдән өзүмүзү гафил кими ҝөстәрәк? Мәҝәр мүфәссир мәтни верән мүәллифин зеһни үфүгүнү нәзәрә алмагла өз зеһни үфүгүнү онунла јанашы етмәјә чалыша билмәз?\nИкинҹи; Гадомерин нәзәријјәсинә әсасән, бир нөв нисбилијә мејллилијә чатырыг вә һагла батил арасында һеч бир сәрһәд галмыр. Һәгигәтдә, бу нәзәријјә бир нөв Кантын “нисбијјјәт” нәзәријјәсинә бәнзәјир.\nҮчүнҹү; Гадомерин нәзәријјәсинә күлли шәкилдә ирад тутмаг олар ки, о да будур ки, фәрзијјәләрин, әввәлдән һөкм етмәләрин вә адәтләрин мәтнин тәфсириндә тәсир гојмасыны лазымлы сајыр.\nДөрдүнҹү; Әҝәр һәр бир фәрзијјә әввәлҹәдән башга бир фәрзијјәјә еһтијаҹлыдырса шүбһәсиз ки, һәмин әввәлки фәрзијјә дә өзүндән әввәл бир фәрзијјәјә еһтијаҹлыдыр. Бу дә әслиндә дөвр ја сонсуз силсиләјә сәбәб олур.\nДинин мүхтәлиф тәрифләринә диггәт;\nБура гәдәр динин һерменевтик вә мүхтәлиф тәрифләринә тохунулду вә изаһлар верилди. Ән чох нәзәр ҹәлб едән Гадомерин нәзәријјәсинә ишарә едиб она ујғун мәтләбләри дә гејд етдик. Амма бу бәһсин тәкмил олмасындан өтрү бир нечә мәсәләни диггәт чатыдырмаг зәруридир:\nБиринҹи мәсәлә; “Динин мүхтәлиф тәрифләри” мүәјјән һәддә гәдәр мүасир һерменевтик нәзәријјәдән ҝөтүрүлмәсинә бахмајараг, Ислам елминдә мәтни анлама, дәрк вә јозулмасы гәдим заманлардан мөвҹуддур. Ону да гејд етәмәк олар ки, Ислам елмләриндә һерменевтик бәһсләр, хүсусилә тәфсир, үсүл вә нәзәри ирфан елмләриндә чохдан истифадә олунмушдур. Мичал үчүн әгли, нәгли, рәмзи, шүһуди вә Гуранла Гуран, ајә илә ајә, шәхси рәј кими тәфсир нөвләри, һәмчинин, кәлмәләр вә кәлмәнин заһири вә батини мәналарынын әлә ҝәтирилмәси вә саир .... бәһсләрини ҝөстәрмәк олар.\nИкинҹи мәсәлә; Мүгәддәс дини мәтнләр мүсәлманлар вә Ислам аләминдә вә мәдәнијјәтиндә, мүхтәлиф ислам елмләринин вүҹуда ҝәлмәсиндә мүһүм рол ојнадығына ҝөрә демәк олар ки, дәрк вә ачыгламаларда, мәтнләрдән тәфсирләр әлә ҝәтирмәк јолунда, нәзәријјә вермәк, елми мүбаһисәләр вә етигади бәһсләри билмәк кәлам елминин ән мүһүм бәһсләри кими рол ојнајыр. О ҹәһәтдән, динин мүхтәлиф тәрифләри вә дини терминләрин мүхтәлифлији кими бәһсләрдә бәзи ихтилафлар гаршыја чыхмышдыр. Бу ихтилафлар ән чох сон заманларда гәрбдән мәншә алан бәзи “зијалылар” тәрәфиндән ортаја атылмыш вә әсасән, Гадомен нәзәријјәсиндән “борҹ алынмыш” бир нәзәријјә кими нәзәрә ҝәлир. Бу мүтәфәккирләр чылышмышлар ки, һерменевтика фәлсәфәсини Исламда әсас үсул, Гуранын тәфсири вә рәвајәтләрин дәрк олунмасында истифадә етсинләр. Онларын бу саһәдә сечдикләри нәзәријјәни бу гисмләрә ајырмаг олар:\n1. Дин вә шәриәт мәтнләри сакит вә данышмаздыр;\n2. Мүфәссирләрин вә гаршы тәрәфин зеһни вә хариҹдәки фәрзијјәләри мәтнин тәфсириндә тәсир гојур;\n3. Динин һәгигәти вә ҝөвһрәи һеч бир мүфәссирин торуна кечмәз вә сығышмаз;\n4. Ади инсанлар арасында һеч бир дәгиг нәзәријјә јохдур вә биз һәмишә һагла батилин арасында гәрар тутуруг;\nҮчүнҹү мәсәлә; Јухарыда гејд олунмуш нәзәријјәләрин һеч бириндә һәддән артыг нәзәрә ҝәлән дини тәрифләр арасында һәгигәти ајырмаг вә она чатмагдан өтрү һеч бир ганун вә мејар тәјин олунмамышдыр. О ҹүмләдән, һагла батили, доғру илә јаланы ајырмагдан өтрү һеч бир сәј ҝөстәрилмәмишдир. Башга сөзлә десәк, бу нәзәријјәләрдә бүтүн мејлләр вә дәјәрләр бәрабәр гијмәтләндирилир. Һалбуки, дини әсаслара вә мәһшур нәзәријјәләрә ҝөрә ҝәрәк дини мүфәссир өз зеһни анламларында “мүәллифин” үфүги зеһнини ајыра билсин, ганун вә мејарлар әсасында өзүнүн дүзҝүн нәзәрини мүәллифин нијјәти илә ујғунлашдырыб ачыгласын вә иҹтиһад еләсин. Јохса, бу нәзәријјәләр вә тәзә мејлләр әслиндә дини нисби аналајышындан әлавә, дини анламын гануншүнаслығынын да нисбијјәтлә олмасына һөкм едир.\nИслам алимләринин нәзәринә ҝөрә чох гәдимдән бәзи дини анлам вә терминләрин (ади) инсанлар үчүн дәрк олунмасы чох чәтин олмасы гәти бир мәсәләдир. Амма бу ихтилаф “гануни ихтилафдыр”. Һәтта, бу ганунларын бир чоху дини мәтнин өзү әсасында дүзәлмишдир. Беләликлә, “дәркдә иҹтиһад” вә ја “дини тәриф”, “тәфсир рәј” кими өз зеһни мәһсулуну дини мәтнә нисбәт вериб һәр тәрифи гәбул етмәк олмаз.\nДөрдүнҹү мәсәлә; Бүтүн дејиләнләри нәзәрә алараг демәк олар ки, фәлсәфи һеременевтика тәрәфдарларыны вә динин мүхтәлиф тәрифләрини гәбул едәнләри “мүфәссир мәһвәр” адландырмаг олар. Һалбуки Ислам алимләринин нәзәријјәләри һәгиги данышанын (Аллаһ ја елчисинин) ирадәсинин ардынҹа олдугларына ҝөрә онларын мејли “мүәллиф мәһвәр” мејлдир. Бу ҹәһәтдән ки, онларын нәзәријјәләриндә мүфәссир, мәнтин васитәси илә (Гуран вә һәдис) әсл сөз саһибинин нијјәтинә јол тапыр, онларын јолуну “мәтн мәһвәр” дә адландырмаг олар. Мүәллиф мәһвәр вә мәтн мәһвәр мүфәссирин бүтүн тәлаш вә ҹәһди данышанын әсл сөзүнү вә ирадәсини дәгиг шәкилдә әлә ҝәтирмәсинә хидмәт едир вә бу јолда мәгсәдинә чатдыра биләҹәк бүтүн ганунлардан истифадә едир. Мәсәлән, мәтләбә дәлаләт едән сөзләр вә ганунлар, данышанын дининин ганунлары кими бәзи илк елми мәлуматларын олмасы, дил ганунларыны билмәси, үмум вә хүсус ганунлары, мүтләг вә гејд, хүласә вә изаһ, үфүг, јахуд мәтнин назил олма сәбәбләри вә саир ...мәтләбә аид мөвзулардан хәбәрдар олмалыдыр.\nБеләликлә, мүәллиф мәһвәр (мејар) олмаг бүтүн фәрзијјәләрин инкар олунмасы мәнасында дејил. Бахмајараг ки, мүфәссирин бәзи нәзәријјәләринин мәтнә тәсир етмәси мүмкүндүр вә нәтиҹәдә “шәхси рәјә әсасланан тәфсир” гаршыја чыхыр. Буна бахмајраг тәфсирдән өнҹә биликләр вә фәрзијјјләр вар ки, онлардан гачмаг олмаз. Мәсәлән;\n1. Әсл мәтндә иҹтиһад едиб ордан тәзә мәналары әлә ҝәтирмәкдән өтрү өнҹәдән бир сыра мүгәддәмә билҝиләрә вә фәрзијјәләрә малик олмаг лазымдыр. Мәсәлән, мәтнә аид дил әдәбијјатынын ганунларыны билмәк, вә саир...\n2. Кәлам вә теоложи фәрзијјәләри әввәлҹәдән билмәк; о ҹүмләдән, Аллаһын һикмәти, Онун кәламынын һидајәт едиҹи олмасы, Гураныны дили, онун ајдын олмасы, Гуран вә Пејғәмбәрин (сәләллаһу әләјһи вә алиһи вә сәлләм) ишләтдији ганунларын дәлил олмасы вә саир....\n3. Гаршы тәрәфин зеһни суалларына, мәнтиги ирадларына,вә мәтнин сәвијјәсинә аид олан дәјәрли, мараглы вә дәркә сәбәб олан фәрзијјәләр зеһндә олмалыдыр.\nБешинҹи мәсәлә; бу мөвзуда сонунҹу мәсәлә вә суал будур ки, нәјә ҝөрә, һәтта, мүәјјән ганун чәрчивәсиндә олан иҹтиһад, дәркләр вә анлајышлар да мүхтәлиф вә фәргли олур?\nҸавабда гыса олараг ону демәк олар ки, бир сыра зиддијјәт вә чох мәналылыг әслиндә гејри-һәгиги вә мәтнин анлајышынын дүзүҝүн олмамасындан ирәли ҝәлир вә әслиндә бүтүн бу нәзәријјәләри бир чәрчивә ичәрисиндә гәрар вермәк лазымдыр. Мисал үчүн бәзән һөкмләр фәтваларла мүхалиф вә гаршы-гаршыја дурур. Белә мәсәләләр әслиндә ики мөвзуда, ики заманда вә ики шәртдә гәрар тутур. Әҝәр дәриндән дәгиг тәһлил вә тәркиб олунса, үмуми олараг ихтилафы арадан галдырмаг олар. Башга сөзлә десәк, һәр икисини бир јердә ҹәм етмәк олар.\nИхтилаф вә чохмәналылығын башга бир нөвү дә мүтәфәккирин, тәфсирчинин вә ја һәр һансы мүһәггигин дүнјаҝөрүшү вә дәркинин дәринлијинә гајыдыр. Башга сөзлә десәк, бир чох мүфәссирләрин “әввәлҹәдән зеһниндә олан фәрзијјәләр вә суаллары”, “сәвијјәләри” мүхтәлиф ҹәһәтдән вә шәхси нәзәријјәдән мәншә алыр, сонра әсл мүгәддәс мәтнин сорағына ҝедирләр. Диҝәр ҹәһәтдән әсл мәтнин дәринликләри, батини мәналара малик олмасы вә бәзи һикмәтләри сәбәб олур ки, фәрз олунан суаллара мүхтәлиф ҹаваблар зеһнә ҝәлсин. Бу сәбәбдән әслиндә, бүтүн ҹаваблар гаршы-гаршыја јох, бир чәрчивәдә олмалыдыр.\nАмма, бәзән һеч бир вәҹһлә бир чәрчивәдә олмаг габилијјәтинә малик олмајан зидд вә чохмәналы нәзәријјәләри хүласә олараг бир нечә сәбәбдән арашдырмаг лазымдыр:\nӘдәбијјат ганунларыны нәзәрә алмамаг вә ја сәһвә јол вермәк; дилчилик маарифиндән бәһрәләнмәмәк, мәсәлән, әсл мәтндә олан истисна вә гејд ганунларыны билмәмәк; мәнтиг елминдән јериндә истифадә едә билмәмәк вә дәлил вә сүбут үсулларындан истифадә етмәмәк; тәфсир гајдасында ҹүзи бахыш вә үмуми әламәтләр вә гејдләрә диггәт етмәмәк; әгли дәлил вә нишанәләрә диггәт етмәмәк; сәнәдшүнаслыг мәлуматынын лазыми гәдәр олмамасы вә бу елмдән бәһрәләнмәмәк, мәсәлән, риҹал ( риҹал елми, һәдиси нәгл едән равинин тарихдә һәјат вә јарадыҹылығыны вә вәзијјәтини арашдырмаг, нә дәрәҹәдә етибарлы шәхс олуб-олмамасыны әлә ҝәтирмәк елмидир) вә дирајә (нәгл олунан сөзүн сәнәдинин нә дәрәҹәдә доғру олуб-олмамасыны арашдыран) елмини тәтбиг етмәмәк вә саир...\nХүласә будур ки, һәр һансы дин, јахуд мәтн һаггында “ганунлар чәрчивәсиндә”, әгли вә “мәһдуд” шәкилдә мүхтәлиф мәна вә нәзәријјәләр вермәк гачылмаз вә инкар олунмаз бир мөвзудур. Амма шүбһәсиз ки, мүгәддәс мәтнләри арашдырмаг габилијјәтинә вә истедадына малик олмајан бир шәхсин дин һаггында “тәзә нәзәријјә” вә тәриф ирәли сүрмәси јолверилмәздир вә бу һаггында сон нәзәри гәти олараг бу саһәнин әсл мүтәхәссисләри вә тәһгигатчылары вермәлидирләр.\nПлүрализм вә динин мүхтәлиф тәрифләри һаггында ики нәзәријјәни арашдырмагла мәлум олур ки, бу ики мөвзу әслиндә дини тәһгигат мөвзусундан кәнарда олуб сон заманлар гејри-дини мәктәбләр тәрәфиндән ҝениш шәкилдә ирәли сүрүлмүшдүр. Бу мөвзулар ҹәзбедиҹи вә фәргли олмаглары илә јанашы тәзә кәлам елминин ики шахәси дә һесаб олунур.\nАмма бу ики нәзәријјәнин мүштәрәк нөгтәси һәмин һерменевтик плүрализмдәдир ки, плүрализм нәзәријјәсинин алтынҹы мөвзусунда ирәли сүрүлдү вә бу саһәдә мүхтәлиф биликләр верилди.\nСонда ону да гејд етмәк лазымдыр ки, плүрализм вә һеременвтика бәһсләри чох ҝениш мөвзу олдуғуна ҝөрә мүфәссәл бәһсләрә еһтијаҹ вар вә даһа чох мәлумат олмаг истәјәнләрә бу мөвзуда јазылан китабалара мүраҹиәт етмәләри мәсләһәт ҝөрүлүр.\nДаһа чох мәлумат үчүн әдәбијјат;\n1. Устад Һадәви Теһрани, Мәһди, Кәлами иҹтиһадын әсаслары;\n2. Суруш, Әбдүлкәрим, Дүзҝүн јоллар;\n3. Әбдуррәсул, Бәјат вә диҝәрләри, Кәлмәләрин мәнасы;\n4. Рәһипур Әзғәди, Һәсән, Нәгд китабы, №4;\n5. Мүҹтәһид Шәбстәри, Мәһәммәд, Нерменевтика, Гуран вә ганунлар;\n Зәбани Ҝүлпајгани, Әли, Дини плүрализмин тәһлили вә нәгди, сәһ.19, Елм вә мүасир тәфәккүр мүәссисәси, биринҹи чап, Теһран.\n Әввәлки мәнбә, сәһ.20.\n Мир Чалјаде, Дин тәһгиги, Биһаәддин Хүррәмшәһрин тәрҹүмәси, сәһ.301; мәгалә; Динләр чохлуғу, Ҹан Һикин әсәри.\n Ҹан Һик, Дин фәлсәфәси, тәрҹүмә; Бәһрам Рад, сәһ.238.\n Дүзҝүн јоллар, Әбдүлкәрим Суруш, Интишарат Сират, теһран, Кејһан журналлары, №36, “Дүзҝүн јоллар” мәгаләси, №37, 38, Әбдуррәсул Бәјат вә башгалары, кәлмәләр лүғәти, Дини билик вә мәдәнијјәт мүәссисәси, Дини плорализим мәгаләси, биринҹи чап, 1381-ҹи шәмси или.\n Лүғәтнамә, сәһ.160; Китабу фигһ, № 4, дини плорализим, мүәллиф; Һәсән Рәһимпур Әзғәди.\n Лүғәтнамә, сәһ.161, 162.\n Устад Һадәви Теһрани, Мәһди, Иҹтиһадын кәлам әсаслары, Ханеји хирәд адына мәдәнијјәт мәркәзи, Гум, биринҹи чап, 1377 шәмси или, һерменевтика бәһси, сәһ.200-224; Әбдуррәсул Бәјат вә башгалары, Лүғәтнамә, “Һерменевтика” мәгаләси.\n Иҹтиһадын кәлам әсаслары, сәһ.225 вә 235; Лүғәтнамә, сәһ.590,592.\n Бу ачыгламда Әбдуррәсул Бәјатын “Һерменевтика һаггында мәгаләсиндән” истифадә олунмушдур.\n3906 هرمنوتیک 2012/09/24\nHermonotik kəlməsi iki termində işlənir: a) Ümumi termin: Ümumi termində bu kəlmə mətnin təfsiri barəsində aparılan hər növ tədqiqata şamil olur. Buna görə də hermonotik bu zəmində ...\n6614 Təzə kəlam 2007/11/07\n4894 Təzə kəlam 2011/08/15\n13514 Təzə kəlam 2007/11/07\n4467 Təzə kəlam 2011/03/05\n21004 Təzə kəlam 2009/06/02\n13590 Təzə kəlam 2012/04/07\n8868 Təzə kəlam 2008/02/17\n3609 Təzə kəlam 2009/10/22\n4068 Hədis elmləri\n2288 Know More\n6107 Təzə kəlam\n4089 انفاق و قرض الحسنه\n3820 Əməli əxlaq\nİnsanın öz həyat yoldaşı, övladları və sair insanlarla yaxşı rəftarda olması onların tərəfindən sui-istifadəyə səbəb olmur?\n3622 خوش رفتاری\nƏvvəla, müqəddəs islam dini bütün insanlarla, o cümlədən həyat yoldaşı, övlad, şagird və s. gözəl əxlaq və rəftarın tərəfdarıdır. Buna görə də Quran ayələrində və məsumların (əleyhimus-salam) rəvayətlərində gözəl əxlaqa və bəyənilən rəftara çoxlu tövsiyələr edilmişdir.\tİkincisi: Əhli-beyt (əleyhimus-salam)-ın göstərişlərinə diqqət yetirməklə insani rəftarın əsli ...\n8409 Məsumların (Əleyhimussəlam) sirəsi\n10110 تاريخ بزرگان\n6760 Hədis elmləri\n117455 Nizamlar hüquq və əhkam\n90031 Əməli əxlaq\n69008 Nizamlar hüquq və əhkam\n52750 Nizamlar hüquq və əhkam\n46857 Nizamlar hüquq və əhkam\n37299 Hədis elmləri\n26334 Əxlaq fəlsəfəsi\n25535 Nizamlar hüquq və əhkam\n24797 Təzə kəlam\n23976 Nizamlar hüquq və əhkam


Q=38	C=0	SS=0	LS=27	PS=11	DC=0	LC=0	SD=0	BS=2	G0=14	G1=11	G2=7	DLID=az_RU	BODY=1 Тимутијә 5 | Онлајн Мүгәддәс Китаб | Јени дүнја тәрҹүмәси\n1 Тимутијә 5:1—25\nҸаванларла вә јашлыларла рәфтар (1, 2)\nДул гадынлара көмәк (3—16)\nАиләнин гејдинә галмаг (8)\nЗәһмәткеш ағсаггаллара һөрмәт ҝөстәрмәк (17—25)\nМүалиҹәви мәгсәдлә шәраб ичмәк (23)\n5 Јашлы кишиләри сәртликлә мәзәммәт етмә,+ онлара атан кими, ҹаванлара гардашын кими, 2 ағбирчәкләрә анан кими, ҹаван гадынлара баҹын кими нәсиһәт вер вә буну тәмиз нијјәтлә ет. 3 Һәгигәтән көмәјә еһтијаҹы олан дул гадынларын гејдинә гал.+ 4 Әҝәр һәр һансы бир дул гадынын ушаглары, јахуд нәвәләри варса, гој онлар әввәлҹә аиләдә+ Аллаһа садиг олмағы өјрәнсинләр, валидејнләри вә нәнә-бабалары гаршысында борҹларыны јеринә јетирсинләр,+ чүнки бу, Аллаһа хошдур.+ 5 Һәгигәтән көмәјә еһтијаҹы олан кимсәсиз дул гадын үмидини Аллаһа бағлајыр+ вә дуа едиб ҝеҹә-ҝүндүз Она јалварыр.+ 6 Анҹаг кеф үчүн јашајан дул гадын сағ олса да, әслиндә, өлүдүр. 7 Буна ҝөрә дә онлардан тәләб ет ки, гүсурсуз олсунлар. 8 Әҝәр кимсә өз јахынларынын, әләлхүсус да аиләсинин гејдинә галмырса, о, иманы инкар едиб вә имансыздан да бетәрдир.+ 9 Јашы алтмышы һагламыш, әринә садиг олмуш, 10 јахшы ишләри илә танынан,+ ушагларына јахшы тәрбијә вермиш,+ гонагпәрвәр олмуш,+ мүгәддәсләрин ајағыны јумуш,+ дара дүшәнләрә көмәк әлини узатмыш,+ һәр ҹүр јахшы ишлә мәшғул олмуш дул гадынлар сијаһыја алынсын. 11 Ҹаван дул гадынлары исә сијаһыја алма, чүнки еһтираслары Мәсиһлә онларын арасында дуранда онлар әрә ҝетмәк истәјир. 12 Онлар әввәлки нијјәтләриндән* дөндүкләри үчүн мәһкум едиләҹәкләр. 13 Үстәлик, онлар гапы-гапы ҝәзиб бикарчылыға алышырлар. Бикар олмалары бир јана, һәлә бир деди-году илә дә мәшғул олурлар, артыг-әскик данышараг ҹамаатын ишинә гарышырлар.+ 14 Буна ҝөрә дә истәјирәм ки, ҹаван дул гадынлар әрә ҝетсинләр,+ ушаг доғсунлар,+ аиләләринин гејдинә галсынлар вә әлејһдарлара бизи писләмәјә фүрсәт вермәсинләр. 15 Онсуз да бәзиләри јолуну азараг Шејтанын далынҹа ҝедиб. 16 Әҝәр иманлы бир гадынын гоһумлары арасында дул гадынлар варса, гој онлара көмәк етсин ки, јығынҹағын үзәринә јүк дүшмәсин. Онда јығынҹаг һәгигәтән көмәјә еһтијаҹы олан дул гадынлара көмәк едә биләҹәк.+ 17 Јығынҹағы јахшы идарә едән ағсаггаллар,+ хүсусән дә, Аллаһын сөзүнү ҹидд-ҹәһдлә данышан+ вә өјрәдән ағсаггаллар икигат һөрмәтә лајиг ҝөрүлмәлидирләр.+ 18 Ахы Мүгәддәс Јазыларда дејилир: «Хырман чәкән өкүзә бурунтаг тахмајын»,+ һәмчинин белә јазылыб: «Зәһмәткеш әмәк һаггына лајигдир».+ 19 Ағсаггала гаршы иттиһамы ики вә ја үч шаһидин шәһадәти олмаса, гәбул етмә.+ 20 Ҝүнаһ ишләјәнләри+ һамынын гаршысында тәнбеһ ет+ ки, диҝәрләринин дә ҝөзү горхсун. 21 Аллаһын, Мәсиһ Исанын вә сечилмиш мәләкләрин гаршысында сәнә тапшырырам: бу ҝөстәришләрә әмәл ет, гәрар вермәздән әввәл һәр шеји диггәтлә вә гәрәзсиз арашдыр.+ 22 Һеч кәсин үзәринә тәләм-тәләсик әл гојма*,+ башгаларынын ҝүнаһларына әлбир олма, паклығыны гору. 23 Мәдәнә вә тез-тез нахошладығына ҝөрә даһа су ичмә, бир аз шәраб ич. 24 Бәзи адамларын ҝүнаһлары ҝөз габағындадыр вә онлары бирбаша һөкмә дүчар едир, диҝәрләринин ҝүнаһлары исә сонрадан үзә чыхаҹаг.+ 25 Ејнилә јахшы ишләр дә ҝөз габағындадыр,+ ҝөрүнмәјәнләр исә чох ҝизли галмајаҹаг.+\n^ Јахуд вәдләриндән.\n^ Јәни һеч кимә тәләм-тәләсик тәјинат вермә.\n1 Тимутијә 5


Q=3	C=1	SS=1	LS=0	PS=0	DC=0	LC=0	SD=0	BS=2	G0=119	G1=95	G2=54	DLID=az_RU	BODY=Мүдрик гәрарлар вер | Тәлим\nДИЛИ: Aзәрбајҹан (кирил әлифбасы) Азәрбајҹан (латын әлифбасы) Арҝентина жест дили Бразилија жест дили Вјетнам Гренландија Данимарка Индонезија Исвеч Италија жест дили Камбоҹа Колумбија жест дили Литва Малта Мексика жест дили Непал Нидерланд Норвеч Таити Украјна Чин (мандарин, садәләшдирилмиш) Чин (мандарин, әнәнәви) албан алман амһара африкаанс ајмара болгар варај венда волајта га газах гуарани гуахиро гырғыз дхолуо еве ермәни естон ефик зулу ибо иврит илок инҝилис исланд испан италјан каталан кечуа (Ајакучо) кечуа (Боливија) кикујју кинјаруанда кирунди кореја коса куангали куанјама латыш малагаси малај маҹар ндебеле ндонга нзема оромо пангасинан полјак португал румын рус свати себуан сепеди серб серб (латын) сесуто (Лесото) сетсвана сингал словак словен сранан-тонго суаһили тагалог таи тви тигре тсонга түрк фин франсыз хорват чех чичева шона јапон јоруба јунан ҝүрҹү Һаити креолу һилигајнон әрәб өзбәк\n«Бүтүн гәлбинлә Рәббә ҝүвән, өз идракына етибар етмә» (СҮЛ. МӘС. 3:5).\nГәрар верәркән сағлам дүшүнҹә тәзаһүр етдирмәк нә демәкдир?\nМүдрик гәрарлар вермәк габилијјәтини неҹә инкишаф етдирә биләрик?\nВердијимиз гәрарлара ујғун давранмагда бизә нә көмәк едә биләр?\n1, 2. Гәрарлар вермәји хошлајырсанмы вә вердијин гәрарлар барәдә нә дүшүнүрсән?\nГӘРАРЛАР! Һәр ҝүн биз чохлу гәрарлар вермәли олуруг. Бәс сән гәрарлар вермәјә неҹә јанашырсан? Бәзи инсанлар һәр мәсәләдә өзләри гәрар вермәји севирләр. Онлар дүшүнүрләр ки, шәхси гәрарларыны вермәјә јалныз өзләринин ихтијары чатыр вә башгаларынын онларын јеринә гәрар вермәсилә һеч ҹүрә разылашмырлар. Анҹаг еләләри дә вар ки, һәјатларында ваҹиб гәрарлар вермәјә горхурлар. Бәзиләри исә мәсләһәт үчүн китаблара вә ја мүтәхәссисләрә мүраҹиәт едир вә гәрар вермәкдә онлара көмәк едәҹәјини дүшүндүкләри мәсләһәти алмаг үчүн күлли-мигдарда пул хәрҹләјирләр.\n2 Әксәријјәтимиз исә бу мәсәләдә таразлыјыг. Баша дүшүрүк ки, бәзи шејләр бизим ихтијарымызда олмаса да, һәјатда бир чох гәрарлары истәдијимиз кими верә билирик (Галат. 6:5). Бунунла белә, ола билсин, гәбул етдијимиз гәрарларын һамысынын һеч дә мүдрик вә лазымлы олмадығыны етираф едирик.\n3. Гәрар гәбул етмәкдә бизә нә көмәк едә биләр вә нәјә ҝөрә дүзҝүн гәрар гәбул етмәк һәмишә асан олмур?\n3 Аллаһын хидмәтчиси олан бизләр севинмәлијик ки, О, һәјатымызда бир чох ваҹиб мәсәләләрлә бағлы ајдын рәһбәрлик верир. Билирик ки, әҝәр бу рәһбәрлијә риајәт етсәк, биз һәм Јеһованы разы салан, һәм дә бизә фајда ҝәтирән гәрарлар верә биләҹәјик. Анҹаг елә мәсәләләр вә вәзијјәтләр јарана биләр ки, Аллаһын Кәламында онунла бағлы бирбаша рәһбәрлик олмасын. Белә олан һалда нә едәҹәјимизә неҹә гәрар верә биләрик? Мисал үчүн, билирик ки, оғурлуг етмәмәлијик (Ефес. 4:28). Бәс оғурлуг өзү нәдир? Буну ҝөтүрүлән әшјанын дәјәри, ҝөтүрәнин нијјәти, јохса башга бир шеј мүәјјән едир? Кимсә һәр һансы бир мәсәлә илә бағлы конкрет ҝөстәриш олмадығыны дејәндә биз неҹә гәрар верә биләрик? Белә вәзијјәтдә көмәјимизә нә чата биләр?\nГӘРАР ВЕРӘРКӘН САҒЛАМ ДҮШҮНҸӘЛИ ОЛ\n4. Гәрар гәбул етмәздән өнҹә, һәрдән һансы мәсләһәти алырыг?\n4 Һәмиманлыларымыза ваҹиб гәрар гәбул етмәли олдуғумузу дејәндә онлар бизә бу мәсәләдә сағлам дүшүнҹәли олмағы мәсләһәт ҝөрә биләрләр. Әлбәттә, бу, јахшы мәсләһәтдир. Мүгәддәс Китаб бизә гәрар вермәјә тәләсмәмәјин ваҹиблијини хатырладараг дејир: «Тәләсән еһтијаҹ ичинә дүшәр» (Сүл. мәс. 21:5). Бәс сағлам дүшүнҹәли олмаг нә демәкдир? Бу о демәкдирми ки, биз гәрар гәбул етмәздән әввәл садәҹә һәмин вәзијјәти ҝөтүр-гој етмәли, мүдрик олмалы вә бүтүн фактлары нәзәрә алмалыјыг? Дүзҝүн гәрар гәбул етмәк үчүн бүтүн бунлар ваҹибдир, амма сағлам дүшүнҹәјә даһа чох шеј дахилдир (Ром. 12:3; 1 Пет. 4:7).\n5. Нә үчүн мүкәммәл сағлам дүшүнҹәјә малик дејилик?\n5 Етираф етмәлијик ки, һеч ким мүкәммәл сағлам дүшүнҹә илә доғулмур. Нә үчүн? Чүнки һамымыз ҝүнаһлы доғулмушуг вә гејри-камилик, буна ҝөрә дә там шәкилдә сағлам бәдәнә вә ја шүура малик дејилик (Мәз. 51:5; Ром. 3:23). Үстәлик, әввәлләр Шејтан чохумузун зеһнини кор етмишди вә биз Јеһованы танымыр вә Онун салеһлик нормаларындан хәбәрсиз идик (2 Кор. 4:4; Тит. 3:3). Демәли, нә гәдәр ҝөтүр-гој етмәјимизә бахмајараг, әҝәр гәрарларымызы јалныз өз ҝөзүмүздә дүзҝүн олан шејләрә әсасән версәк, өзүмүзү алдатмыш оларыг (Сүл. мәс. 14:12).\n6. Сағлам дүшүнҹәјә јијәләнмәјә бизә нә көмәк едәр?\n6 Дүздүр, биз сағлам бәдәнә вә дүшүнҹәјә малик дејилик, анҹаг сәмави Атамыз Јеһова һәр саһәдә мүкәммәлдир (Ганун. т. 32:4). Хошбәхтликдән, О, бизә ағлымызы јениләшдирмәјә вә сағлам дүшүнҹәјә јијәләнмәјә көмәк едир. (2 Тимотејә 1:7 ајәсини оху.) Бир мәсиһчи кими, биз дүзҝүн шәкилдә дүшүнмәк, мүлаһизә јүрүтмәк вә буна мүвафиг олараг һәрәкәт етмәк истәјирик. Биз фикирләримизи вә һиссләримизи ҹиловламалы, јәни нәзарәт алтында сахламалы вә Јеһованын дүшүнҹә тәрзини, һиссләрини вә давранышыны тәглид етмәлијик.\n7, 8. Сынаглара вә чәтинликләрә бахмајараг, дүзҝүн гәрар гәбул етмәјин неҹә мүмкүн олдуғуну ҝөстәрән нүмунә даныш.\n7 Бир нүмунәјә бахаг. Бәзи мүһаҹирләр арасында белә бир адәт вар: онлар јени доғулан көрпәләрини вәтәнә гоһумларынын јанына ҝөндәрирләр ки, өзләри ишләјиб пул газана билсинләр *. Башга өлкәдә јашајан бир гадын дүнјаја ҝөзәл-ҝөјчәк оғлан ушағы ҝәтирир. Елә һәмин вахтлар о, Мүгәддәс Китабы өјрәнмәјә вә руһани аддымлар атмаға башлајыр. Достлары вә гоһумлары һәјат јолдашы илә она тәзјиг ҝөстәрирләр ки, ушағы нәнә-бабасынын јанына ҝөндәрсинләр. Анҹаг гадын өјрәнмәјә давам етдикҹә анлајыр ки, өвладларыны бөјүдүб боја-баша чатдырмаг вәзифәсини Аллаһ онларын үзәринә гојуб (Мәз. 127:3; Ефес. 6:4). Бәс о, чохларынын ҝөзүндә ағлабатан кими ҝөрүнән бу адәт үзрә давранаҹаг? Јохса јарана биләҹәк мадди чәтинликләри вә бәзиләринин ону тәнгид едә биләҹәјини ҝөзә алараг Мүгәддәс Китабдан өјрәндикләринә ујғун һәрәкәт едәҹәк? Онун јериндә олсајдын, сән нә едәрдин?\n8 Тәзјиг вә ҝәрҝинлик һисс едән бу ҝәнҹ гадын үрәјини Јеһоваја бошалдыр вә Онун рәһбәрлијини ахтарыр. Вәзијјәтини она Мүгәддәс Китабы өјрәдән баҹы илә вә диҝәр баҹы-гардашларла бөлүшдүкдән сонра о, Јеһованын бу мәсәләјә даир нөгтеји-нәзәрини баша дүшүр. О һәмчинин көрпәсинин шәхсијјәт кими формалашдығы илләр әрзиндә валидејнләриндән ајры галмасынын она неҹә емосионал зәрәр вура биләҹәји барәдә дә дүшүнүр. Мәсәләни Мүгәддәс Јазылардан өјрәндикләринә әсасән өлчүб-бичдикдән сонра гәрар верир ки, оғлуну гоһумларынын јанына ҝөндәрмәк дүзҝүн дејил. Јығынҹаг үзвләринин ҹанла-башла көмәк етдикләрини, еләҹә дә ушағынын хошбәхт вә сағлам бөјүдүјүнү ҝөрән һәјат јолдашы Мүгәддәс Китабы өјрәнмәјә разылашыр вә арвады илә јығынҹаг ҝөрүшләринә ҝетмәјә башлајыр.\n9, 10. Сағлам дүшүнҹә тәзаһүр етдирмәк нә демәкдир вә биз буну неҹә едә биләрик?\n9 Бу, чохсајлы нүмунәләрдән садәҹә биридир. Анҹаг бу нүмунә ҝөстәрир ки, сағлам дүшүнҹә тәзаһүр етдирмәк өз ҝөзүмүздә дүзҝүн олан, јахуд башгаларынын ән јахшы вә ја ән асан һесаб етдикләри шејләри етмәк демәк дејил. Бизим гејри-камил ағлымызы вә үрәјимизи ҝаһ һәддән артыг габаға гачан, ҝаһ да олдугҹа дала галан саатла мүгајисә етмәк олар. Әҝәр биз бу ҹүр ишләјән саата ҝүвәнсәк, ҹидди проблемләрлә үзләшә биләрик (Јер. 17:9). Биз ағлымызы вә үрәјимизи Аллаһын етибарлы нормаларына ујғун дүзәлтмәлијик. (Јешаја 55:8, 9 ајәләрини оху.)\n10 Мүгәддәс Китабда бизә белә бир мүдрик мәсләһәт верилир: «Бүтүн гәлбинлә Рәббә ҝүвән, өз идракына етибар етмә. Бүтүн јолларында Ону таны, О сәнин јолларыны дүзәлдәр» (Сүл. мәс. 3:5, 6). Ҝәлин «өз идракына етибар етмә» ифадәсинә диггәт јетирәк. Бу ифадәнин ардынҹа «[Јеһованы] таны» фикри ҝәлир. Јалныз О, әсил сағлам дүшүнҹәјә маликдир. Беләликлә, бундан белә гәнаәтә ҝәлә биләрик ки, һәр дәфә гәрар вермәк лазым ҝәләндә Аллаһын фикрини өјрәнмәк үчүн Мүгәддәс Китаба мүраҹиәт етмәлијик. Сонра өз гәрарымызы она әсасландырмалыјыг. Бу, сағлам дүшүнҹә тәзаһүр етдирмәк, јәни Јеһованын дүшүнҹә тәрзини тәглид етмәк демәкдир.\n11 Мүдрик гәрарлар вермәји вә онлара ујғун давранмағы өјрәнмәк һеч дә һәмишә асан дејил. Бу, хүсусилә дә һәгигәтә тәзә ҝәләнләр вә јеткинлијә доғру аддымламаға башлајанлар үчүн чәтин ола биләр. Анҹаг Мүгәддәс Китабда руһани көрпәләр адланан бу инсанларын, сөзүн әсил мәнасында, инкишаф етмәләри мүмкүндүр. Ҝәлин ҝөрәк көрпәләр јыхылмадан јеримәји неҹә өјрәнирләр. Онлар, адәтән, балаҹа-балаҹа аддымлар атыр вә буну тез-тез тәкрарлајырлар. Буну мүдрик гәрарлар вермәји өјрәнән руһани көрпәләрә дә аид етмәк олар. Хатырлајаг ки, һәвари Павел јеткин инсаны «гаврајышыны даима ишләтмәклә ону јахшыны писдән ајырмаға [өјрәшдирән]» инсан кими тәсвир едир. «Даима ишләтмәк» вә «өјрәшдирмәк» сөзләри ҝөстәрир ки, инсан мүтәмади олараг сәј ҝөстәрмәлидир. Јениләр мүдрик гәрарлар вермәји өјрәнмәк үчүн мәһз белә дә етмәлидирләр. (Ибраниләрә 5:13, 14 ајәләрини оху.)\nҜүндәлик ишләрлә бағлы дүзҝүн гәрарлар вермәклә гаврајышымызы өјрәшдирмиш олуруг (11-ҹи абзаса бах)\n12. Мүдрик гәрар гәбул етмәк габилијјәтимизи неҹә инкишаф етдирә биләрик?\n12 Әввәлдә хатырландығы кими, биз һәм бөјүк, һәм дә кичик мәсәләләрлә бағлы чохлу гәрарлар вермәли олуруг. Бир арашдырмаја әсасән, инсан гәрарларынын 40 фаиздән чохуну өлчүб-бичдикдән сонра јох, садәҹә вәрдишләри әсасында гәбул едир. Мәсәлән, чох ҝүман ки, һәр сәһәр дуранда нә ҝејинәҹәјинә гәрар вермәли олурсан. Ола билсин, бу, сәнә кичик бир шеј кими ҝөрүндүјүндән, хүсусилә дә тәләсәндә, чох ҝөтүр-гој етмәдән сечим едирсән. Анҹаг әјнинә ҝејиндијин палтарын Јеһованын хидмәтчиси кими адына неҹә тәсир едәҹәји барәдә дүшүнмәјин олдугҹа ваҹибдир (2 Кор. 6:3, 4). Палтар аланда, ола билсин, сән онун стилинә фикир верирсән, бәс садәлијинә вә гијмәтинә неҹә, фикир верирсән? Бу кими шејләрдә дүзҝүн сечим етмәклә гаврајышымызы өјрәшдирә биләрик, бу исә, өз нөвбәсиндә, ваҹиб мәсәләләрдә дүзҝүн гәрар вермәјинизә көмәк едәҹәк (Лука 16:10; 1 Кор. 10:31).\nДҮЗҜҮН ИШ ҜӨРМӘЈИ ҮРӘКДӘН АРЗУЛА\n13. Вердијимиз гәрарлара бағлы галдығымыза неҹә әмин ола биләрик?\n13 Һамымыз јахшы билирик ки, дүзҝүн гәрар вермәклә она ујғун давранмаг тамам фәргли шејләрдир. Мәсәлән, бәзиләри сигарет чәкмәји тәрҝитмәк истәјирләр, амма кифајәт гәдәр ирадәләри олмадығындан онлар буну едә билмирләр. Вердијимиз гәрары һәјата кечирмәк үчүн гәтијјәтли олмалыјыг. Бәзиләри инсан ирадәсини әзәлә илә мүгајисә едирләр. Ону нә гәдәр чох мәшг етдиририксә, бир о гәдәр чох мөһкәмләнир. Әҝәр арадабир мәшг етдирсәк, о зәифләјәҹәк. Вердијимиз гәрара бағлы галмаг истәјимизи мөһкәмләндирмәјә бизә нә көмәк едәр? Көмәк үчүн Јеһоваја мүраҹиәт едә биләрик. (Филипилиләрә 2:13 ајәсини оху.)\n14. Нә үчүн Павел етмәли олдуғу шеји јеринә јетирмәк ҝүҹүнә малик иди?\n14 Павел буну өз тәҹрүбәсиндән билирди. Бир дәфә о, ҝилејләнәрәк демишди: «Јахшы иши ҝөрмәк һәвәсим вар, анҹаг бу јахшы иши ҝөрә билмирәм». О, нә етмәк истәдијини вә ја нә етмәли олдуғуну билирди, анҹаг һәрдән она нәсә мане олурду. О етираф едирди: «Дахили варлығымла Аллаһын Ганунундан һәзз алырам. Амма үзвләримдә ағлымын гануну илә дөјүшән башга бир ганун ҝөрүрәм. О, мәни үзвләримдә јашајан ҝүнаһ ганунунун әсири едир». Онун вәзијјәти үмидсиз иди? Һеч дә јох. Чүнки о дејир: «Аллаһымыз! Она Ағамыз Иса Мәсиһ васитәсилә шүкүрләр олсун!» (Ром. 7:18, 22—25). Башга бир мәктубунда о јазмышды: «Мәнә гүввәт верәнин сајәсиндә һәр шејә ҝүҹүм чатыр» (Филип. 4:13).\n15. Гәти һәрәкәт етмәк нә үчүн ваҹибдир?\n15 Ајдындыр ки, Аллаһы разы салмаг үчүн гәти һәрәкәт етмәк лазымдыр. Илјасын Кармел дағында Баала ибадәт едәнләрә вә дөнүк исраиллиләрә дедији сөзләри хатырлајаг: «Нә вахта гәдәр ики тәрәфә әјиләҹәксиниз? Әҝәр Рәбб [Јеһова] Аллаһдырса, Она хидмәт един, јох, Баал Аллаһдырса, онда она хидмәт един» (1 Пад. 18:21). Исраил оғуллары нә етмәли олдугларыны билирдиләр, анҹаг онлар тәрәддүд ичиндә ҝаһ о тәрәфә, ҝаһ да бу тәрәфә әјилирдиләр. Лакин онлардан фәргли олараг, Јешуа илләр өнҹә исраиллиләрә нөвбәти сөзләри демәклә ҝөзәл нүмунә гојмушду: «Әҝәр Рәббә гуллуг етмәк ҝөзүнүздә писдирсә, бу ҝүн кимә гуллуг едәҹәјинизи өзүнүз сечин... Амма мән вә мәним евимдәкиләр Рәббә гуллуг едәҹәк» (Јешуа 24:15). Онун бу гәтијјәтли гәрарынын нәтиҹәси неҹә олду? Јешуа вә онунла бирҝә оланлар Вәд едилмиш дијара, «сүд вә бал ахан [торпаға]» дахил олмагла хејир-дуаландылар (Јешуа 5:6).\nМҮДРИК ГӘРАРЛАР ГӘБУЛ ЕТ ВӘ ХЕЈИР-ДУА АЛ\n16, 17. Аллаһын ирадәсинә ујғун олараг гәрар гәбул етмәјин ҝәтирдији фајданы нүмунә әсасында ҝөстәр.\n16 Ҝәлин бизим ҝүнләрдә баш вермиш бир һадисәјә нәзәр салаг. Јени вәфтиз олунмуш бир гардаш аиләлидир вә онун үч ушағы вар. Ҝүнләрин бир ҝүнү әмәкдашларындан бир нәфәр она вә бир гардаша башга ширкәтдә ишләмәји тәклиф етди вә орада онларын даһа јүксәк мааш алаҹагларыны вә даһа чох фајда әлдә едәҹәкләрини деди. Гардашымыз бу тәклифи ҝөтүр-гој едәрәк бу барәдә дуа етди. О, индики азмаашлы ишини истираһәт ҝүнләри јығынҹагда иштирак едә билмәк вә аиләси илә бирликдә хидмәтә чыхмаг үчүн сечмишди. О баша дүшүрдү ки, јени иши гәбул етсә, она истираһәт ҝүнләринин верилмәси хејли вахт алаҹаг. Белә вәзијјәтдә олсан, сән нә едәрдин?\n17 Руһани хејир-дуалары әлдә едәҹәји јүксәк мәваҹиблә бир тәрәзијә гојараг гардаш һәмин ишдән имтина етди. Неҹә дүшүнүрсән, о, вердији гәрара ҝөрә пешман олдуму? Әлбәттә, јох. О анлады ки, руһани хејир-дуаларын она вә аиләсинә ҝәтирдији фајда јүксәк мәваҹибин верәҹәји фајдадан гат-гат чохдур. Он јашында олан бөјүк гызы өз валидејнләрини вә баҹы-гардашыны севдијини, Јеһованы исә лап чох севдијини дејәндә онун вә һәјат јолдашынын севинҹинин һәдди-һүдуду јох иди. О, һәјатыны Јеһоваја һәср етмәк вә вәфтиз олунмаг истәдијини билдирди. Атасынын Јеһоваја ибадәти һәјатында биринҹи јерә гојмагла ҝөстәрдији нүмунәнин она неҹә дә ҝөзәл тәсири олду!\nМүдрик гәрарлар вер вә Аллаһын халгынын арасында севинҹ дуј (18-ҹи абзаса бах)\n18. Нәјә ҝөрә һәр ҝүн мүдрик гәрарлар вермәк ваҹибдир?\n18 Бөјүк Муса, јәни Иса Мәсиһ онилликләрдир ки, Јеһоваја һәгигәтән ибадәт едән инсанлары сәһраја охшајан Шејтан дүнјасындан кечириб апарыр. Бөјүк Јешуа кими, Иса бу пис дүнјаны мәһвә, өз давамчыларыны исә салеһлик өмүр сүрән јени дүнјаја доғру апарыр (2 Пет. 3:13). Буна ҝөрә дә инди кечмиш дүшүнҹә тәрзимизә, вәрдишләримизә, дәјәр вә мәгсәдләримизә гајытмаг вахты дејил. Һал-һазырда Аллаһын ирадәсинин бизим үчүн нәдән ибарәт олдуғуну мәнимсәмәк вахтыдыр (Ром. 12:2; 2 Кор. 13:5). Гој һәр ҝүн сәнин гәрарларын вә сечимләрин Аллаһын әбәди хејир-дуаларына лајиг бир инсан олдуғуну әкс етдирсин. (Ибраниләрә 10:38, 39 ајәләрини оху.)\n^ абз. 7 Бәзиләри ушагларыны нәнә-бабаларынын јанына һәмчинин она ҝөрә ҝөндәрирләр ки, онлары гоһум-әгрәбаја ҝөстәрсинләр.


Q=10	C=5	SS=5	LS=5	PS=0	DC=0	LC=0	SD=0	BS=1	G0=14	G1=13	G2=8	DLID=az_RU	BODY=Түркмәнистан: Јеһованын Шаһиди олан ана азадлыға чыхыр, сахта иттиһамлар гүввәдә галыр\nДИЛИ: Aзәрбајҹан (кирил әлифбасы) Азәрбајҹан (латын әлифбасы) Вјетнам Данимарка Индонезија Исвеч Литва Нидерланд Норвеч Украјна Фиҹи Чин (мандарин, садәләшдирилмиш) Чин (мандарин, әнәнәви) албан алман африкаанс еве ермәни естон зулу инҝилис испан италјан каонде кинјаруанда кирунди кореја коса малагаси маҹар полјак португал румын рус сепеди серб серб (латын) словак словен суаһили тагалог түрк фин франсыз хорват чех чичева јапон јоруба јунан ҝүрҹү һилигајнон\nБиби Рәһманова 2014-ҹү ил сентјабрын 2-си ахшам саат 8-дә бәраәт алмадан сәрбәст бурахылды. Һәмин ҝүнүн сәһәри Ташауз Вилајәт Мәһкәмәсинин һакимләри онун шикајәтинә бахмышдылар. Онлар Бибијә бәраәт вериб јалан иттиһамлардан азад етмәсәләр дә, онун дөрдиллик һәбс ҹәзасыны шәрти ҹәза * илә әвәз етмиш вә дәрһал һәбсдән азад олунмасына гәрар вермишдиләр. Мәһкәмәнин гәрарында дејилирди ки, һакимләр бу мәсәләјә јүнҝүлләшдириҹи һал кими бахдылар, Бибинин гадын вә дөрдјашлы ушаг анасы олдуғуну, еләҹә дә онун һаггында әввәлләр һеч бир ҹинајәт иши ачылмадығыны нәзәрә алдылар.\nБиби 18 август тарихиндә «полис әмәкдашына һүҹум етмәк» вә «хулиганлыг» кими сахта иттиһамларла үзләшдикдән сонра кассасија шикајәти илә мәһкәмәјә мүраҹиәт етмишди. Ијулун 5-и полисләр дәмирјол вағзалында Бибијә вә әри Вепаја саташараг онларын әлиндән ичәрисиндә бир нечә дини әдәбијјат олан шәхси чанталарыны алмышдылар. Вепаја гаршы иттиһамларын әсассыз олдуғуна гәрар верилсә дә, Биби августун 8-и һәбсә атылды. Һәбсдә оларкән Биби амансыз рәфтара мәруз галмышды.\nҺагсызлыг ашкара чыхды\nБибинин әҹнәби вәкили гејд едир ки, онун ҝөзләнилмәдән азадлыға чыхмасына бејнәлхалг аләмин бу һагсыз һәбсә наразылығы да сәбәб олуб.\nБу, Түркмәнистанда Јеһованын Шаһидләринин үзләшдији илк һадисә дејил. Бу өлкәдә Јеһованын Шаһидләринин әсас инсан һүгугларынын ҹидди шәкилдә позулмасы ади һал алыб. Сәккиз Јеһованын Шаһиди иманларына бағлы галдыглары үчүн һәбсдә јатыр. Алтысы әгидәләринә ҝөрә һәрби хидмәтдән имтина етдији үчүн, икиси исә сахта иттиһамлар уҹбатындан һәбсдәдир. Онлар ағыр шәраитдә јашајыр вә мин ҹүр тәһгирә туш ҝәлирләр.\nНә јахшы ки, Ташауз Вилајәт Мәһкәмәсинин һакимләри Бибинин вәзијјәтини јүнҝүлләшдирдиләр. Лакин онлар әдаләтсизлији арадан галдыра билмәдиләр. Инсан ләјагәтинә һөрмәт едәнләр үмид едирләр ки, Түркмәнистан дөвләти мәсәләни һәртәрәфли арашдыраҹаг вә бејнәлхалг инсан һүгуглары нормаларына әмәл едәрәк өлкәдә дин азадлығы һүгугуну таныјаҹаг.\n^ абз. 2 Вилајәт Мәһкәмәси онун дөрдиллик һәбс ҹәзасыны үчиллик сынаг мүддәти дә дахил олмагла, дөрдиллик шәрти ҹәза илә әвәз етди. Сынаг мүддәти заманы о, јахшы давранмалы, дөвләтин иҹазәси олмадан јашадығы шәһәри тәрк етмәмәлидир.


Q=28	C=14	SS=14	LS=14	PS=0	DC=14	LC=0	SD=0	BS=1	G0=6	G1=5	G2=2	DLID=az_RU	BODY=Исвеч демократијасы, Мүсәлман киши гадын һәмкарларыјла әл илә ҝөрүшмәдији үчүн ишсиз галды\nİyul 26, 2016 - 7:49 PM\nХәбәрин коду : 768128\nҺелсинҝборҝ шәһәр шурасынын либерал үзвү олан Марија Винберҝ бу һагда абсурд ачыглама верәрәк дејиб: “Биз мүхтәлифлијә еһтирамла јанашырыг вә халг истәдији әгидәјә саһиб ола биләр. Амма бу о мәнада дејил ки, онлар өз рфтарлары илә, ајры-сечкилиј јаратсынлар. (!!!) Онун һәмкарлары белә дүшүнүрләр ки, о, ајры-сечкилик салырмыш. (!!!)”\nӘһли Бејт (әлејһимус сәлам) -АБНА- Хәбәр Аҝентлијинин вердији хәбәрә әсасән, Исвечин Һелсинҝборҝ шәһәринин бәләдијјәсиндә ишләјән Мүсәлман киши гадын һәмкарларыјла әл илә ҝөрүшмәдији үчүн иргчилик вә ајры-сечкиликдә мүттәһим олунараг ишдән говулуб. (!!!)\nМедиа мәлуматларына ҝөрә, ады ачыгланмајан Мүсәлман әсилли киши гадын һәмкарлары илә үзләшәркән онлара әл узадыб ҝөрүшмәк әвәзинә еһтирам әламәти олараг әлини синәси үзәринә гојурмуш. Бу вәзијјәт сәбәб олуб ки, һәмкарлары шикајәт едәрәк ону ишдән говдурсунлар. (!!!)


Q=6	C=4	SS=2	LS=0	PS=2	DC=2	LC=0	SD=0	BS=2	G0=35	G1=15	G2=5	DLID=az_RU	BODY=Ҹәдун 300 нәфәрлә Мәдјән ордусуну дармадағын едир | Ушаглар үчүн Мүгәддәс Китаб һекајәләри\nҸәдун мәдјәниләри мәғлуб едир\nИсраиллиләр јенидән Јеһовадан үз дөндәриб, сахта аллаһлара ситајиш едир. Једди илдир ки, мәдјәниләр исраиллиләрин һејванларыны оғурлајыр, мәһсулларыны мәһв едирләр. Онлардан горунмаг үчүн исраиллиләр мағараларда, дағларда ҝизләнирләр. Исраиллиләр Јеһоваја јалварырлар ки, онлары хилас етсин. Буна ҝөрә дә Јеһова Өз мәләјини Ҹәдун адлы бир ҝәнҹин јанына ҝөндәрир. Мәләк Ҹәдуна дејир: «Јеһова сәни сечиб, еј иҝид». Ҹәдун сорушур: «Исраиллиләри неҹә хилас едә биләрәм? Ахы мән кимәм ки!»\nҸәдун Јеһованын ону сечдијинә неҹә әмин ола биләр? О, бир аз јун ҝөтүрүб јерә гојур вә Јеһоваја дејир: «Сәһәр јун јаш, јер исә гуру олса, биләҹәјим ки, Исраили гуртармаг үчүн мәни сечмисән». Сәһәриси ҝүн јун јаш, јер исә гуру олур! Анҹаг Ҹәдун Јеһовадан јенә әламәт истәјир. О дејир ки, сәһәриси ҝүн јун гуру, јер јаш олсун. Онун бу истәји дә һәјата кечирилир. Беләҹә, Ҹәдун әмин олур ки, Јеһова ону сечиб. О, мәдјәниләрлә дөјүшмәк үчүн дөјүшчү топлајыр.\nЈеһова Аллаһ Ҹәдуна дејир: «Мән Исраилә гәләбә газандыраҹағам. Анҹаг адамлар чох олса, дүшүнәҹәксиниз ки, өзүнүз гәләбә газанмысыныз. Онлара де ки, ким горхурса евинә ҝетсин». Беләҹә, тәхминән 22 000 нәфәр ҝери гајыдыр. 10 000 нәфәр дөјүшчү галыр. Јеһова јенә Ҹәдуна дејир: «Адамлар јенә чохдур. Онлары су кәнарына апар вә де ки, су ичсинләр. Әлини ағзына апарыб су ичәнләри өзүнлә ҝөтүр». Јалныз 300 нәфәр сују белә ичир. Јеһова сөз верир ки, 135 000 нәфәрлик Мәдјән гошунуну бу гәдәр адамла мәғлуб едәҹәк.\nҺәмин ахшам Јеһова Ҹәдуна дејир: «Мәдјәнә һүҹум етмәк вахтыдыр». Ҹәдун адамларына шејпур вә ичиндә мәшәл олан күп верир. Онлара дејир: «Ҝөзүнүз мәндә олсун, мән нә етсәм, сиз дә елә един». Ҹәдун шејпур чалыб, күпү сындырыр, мәшәли јелләдир вә бағырыр: «Јеһованын гылынҹы! Ҹәдунун гылынҹы!» Онунла олан 300 нәфәр дә ејни шеји едирләр. Мәдјәниләр һај-күј ичиндә гачырлар. Онлар тәшвиш ичиндә бир-бирләринә гылынҹ галдырырлар. Јеһова исраиллиләрә дүшмәнләри үзәриндә гәләбә газанмаға бир даһа көмәк едир.\n«Инсан ҝүҹүндән үстүн олан ҝүҹүн өзүмүздән јох, Аллаһдан ҝәлдији бәлли олсун» (2 Коринфлиләрә 4:7)\nСуаллар: Јеһова Ҹәдуна ону сечдијини неҹә сүбут едир? Нәјә ҝөрә Ҹәдунун ордусунда 300 нәфәр олур?\nҺакимләр 6:1—16; 6:36—7:25; 8:28\nЈеһова Ҹәдуну гүввәтләндирир\nҸәдунун башчылығы алтында олан адамлар Мәдјән ордусуну мәһв еләди, һалбуки 1 исраиллијә дүз 450 мәдјәнли дүшүрдү.\nТопла вә өјрән. Ҹәдун\nӘввәл-әввәл Ҹәдун еһтијатлы инсан иди, анҹаг сонрадан о, ҹәсарәтли олду\nМәләк Ҹәдуну гүввәтләндирир\nБу шәкилли тапшырыг 3—6 јашлы ушаглар үчүн тәртиб олунуб.\nБаҹы-гардашларымыз бизи гүввәтләндирир\nУшагларыныза достларыны вә достларынын да онлары неҹә гүввәтләндирә биләҹәји һагда өјрәдин.


Q=25	C=12	SS=0	LS=6	PS=12	DC=0	LC=0	SD=0	BS=1	G0=14	G1=8	G2=3	DLID=az_RU	BODY=Нәғмәләр нәғмәси 7 | Онлајн Мүгәддәс Китаб | Јени дүнја тәрҹүмәси\nНәғмәләр нәғмәси 7:1—13\n«Нә ширинсән, еј дилбәр» (6)\n«Мән мәһбубумун јарыјам, онун мејли мәнәдир» (10)\n7 «Сәндәлли ајагларын нә ҝөзәлдир,Еј ханым гыз! Сағрыларын ҹаваһирә бәнзәјир,Елә бил, уста әлиндән чыхыб. 2 Ҝөбәјин ҝирдә пијаләдир, Гој шәрабы түкәнмәсин. Гарнын буғда топасыдыр,Әтрафында занбаглар. 3 Дөшләрин бир ҹүт марал баласы,Әкиз ҹејран баласыдыр.+ 4 Бојнун+ ширмајы гүлләдир.+ Ҝөзләрин+ Һәшбундакы+,Бат-Раббим гапысындакы һовузлара бәнзәр. Бурнун Дәмәшгә баханЛиван гүлләсидир. 5 Башын Кармел+ дағына бәнзәр,Телләрин+ бәнөвшәји јуна.+ Төкүлән зүлфләринин әсиридир падишаһ. 6 Нә гәшәнҝсән, нә ширинсән,Еј дилбәр, вердијин зөвгә зөвг чатмаз! 7 Гамәтин хурма ағаҹына бәнзәр,Дөшләрин хурма салхымларыдыр.+ 8 Дедим “хурма ағаҹына чыхым,Мејвәли будагларындан тутум”. Каш дөшләрин үзүм салхымы олајды,Нәфәсин алма әтри гохајды, 9 Дамағын әла шәраб олајды». «Гој о, ширин-ширин јатанларын додағындан ахыбМәһбубумун дамағыны мәст етсин. 10 Мән мәһбубумун јарыјам,+Онун мејли мәнәдир. 11 Ҝәл, еј мәһбубум,Чөлләрә чыхаг,Хынаҝүлләр арасында јува гураг.+ 12 Сүбһдән ојаныб, үзүм бағларына ҝедәк,Бахаг мејнәләр зоғ атыбмы,Чичәкләр ҝүл ачыбмы,+Нарлар чичәкләнибми.+ Орада сәнә ешгими изһар едим.+ 13 Адамкөкүнүн+ әтри ҝәлир,Гапымызда ҹүрбәҹүр мејвәләр вар.+ Тәзәдән дә, көһнәдән дәСәнинчүн сахламышам, еј мәһбубум».\nНәғмәләр нәғмәси 7


Q=33	C=33	SS=1	LS=0	PS=1	DC=1	LC=0	SD=0	BS=1	G0=49	G1=27	G2=12	DLID=az_RU	BODY=TolishPress.org - ЧЫМЫ JОДЭДЭ МАНДЭJОН - 12\nГлавная : Религия, история, культура : ЧЫМЫ JОДЭДЭ МАНДЭJОН - 12\nЧЫМЫ JОДЭДЭ МАНДЭJОН - 12\nФ. Әбосзодә on 03 Сентябрь, 2016 21:59:00 | 954 раз прочтено\nИјо пијејдәме ки, шымә быбахшән мыни, чумчыко чымы јодо бешән бә дәвардә сорон аид кали воҹибә мәсәлон. Чымон гыләјни чәмә бә “Независимаја газетә” бешебе. 2001-нә сори Исмоили гыләј дусти зангыш карде бә ружномә сәр редактори мыовини, маштәнәј шимон чәј тоно. Осетинбе. Зынәше әмә толышимон, хәјли шо бе, воте әмә авлодә хәлғимон. Бәпе ыштә дасто омәј быкәмон бо толышон. Гыләј јолә мәғаләм нывыштәбе, пегәтыше. 5-6 руж дәварде, Исмоил һежо занг кардејдәбе бәј, әвән вотејдәбе ки, “мәғаләм әлбәһол доә бә чап, әмма ыштәнән зынејдәним ки, ки әј бекардејдә нумрәо. Әнҹәх пештыпур быби, убәмутем, чап бәкам әј!” Хәјли дәварде, мәғалә беше: “Хәлғ ыштән һәлл кардәнине ыштә тале”. Чымы јолә мәғаләо пегәтәшбе гыләј гәдә вәслә, чапыш кардәбе. Әмма воҹибә выроныш һәммәј огәтәбе. Мәғалә јолә резонансыш дој Озорбојҹонәдә. Бәчәј әкс тосә 70 гылә мәғаләшон нывыште Боку гәзетон, һәтто Милли Мәҹлиси ыштә вијә иҹлосәдә мызокирәш кардәбе ә мәсәлә. Ымони чәмә толышон чок зынејдән, әве тәфсилоти нывыштејдәним.\nОсетини бәмә вотыше ки, һәнијән мәғалон быдән, чап бәкам. Доме бәј гыләјән мәғалә. Әмма чап ныбе әв. Сәбәбымон пешы умуте.\nИминә сәбәб: Иминә мәғалә ки ди беше, осетини умутыше чәј сәбәб, гәпыш жәј боәмә. Мәвотбән, мәғалә һәхәдә хәбә рәсә бә Адил Нәсирови, әв де Мурвәти дыкәси шән бә ружномә редаксијә, һај-кушон рост кардә ки, “Әбосзодә, һичмәсә, провокаторе, чәј мәғалон чап карде лозим нин! Москвәдә толышон јол әмәнимон, әмә чич бывотомон, жәгоән быәнине!” Һәрчәнд ки, чәвон ым һај-ку һич гылә нәтиҹәш ныбе, интаси, вотејдән ки, муз жычи ни, әмма дыл бәјәнды жәјдә! Фәғырә осетини чәшон бә һәдәғә бешәбин ки, “бочи ым толышон жыго пәл жәјдән бәштә хәлғи кој?”\nДыминә сәбәб. Чымы мәғалә беше бәпештә әнәһој дәныварде, коошон бекарде чә ружномә сәр редактор. Әјән бывотым ки, һәмон ружномә сојб Борис Березовскибе. Редаксијәдә бәмә вотышоне ки, “бәзне бе, Һејдәри вотәше бә Березовски, әјән бекардәше әј коо”. Ыштән бәзнен. Әмма пешы гыләј женышон тәјин карде сәр редактор. Әј сәдош карде әмә. Де Исмоили шимон чәј тоно. Жен воте, Березовски вотејдә ки, әмә һозымон толышон һәхәдә мәғалон чап быкәмон. Интаси бәпе Әбосзодә һар гылә мәғалә охојәдә ды-се ҹумлә бынывышты бә Владимир Путини әкс!”\nҺичимон нывоте, бешимон чәјо, һәни нышимон чә жени тоно.\nДыминә мәсәлә. Товыстонәдә ружон ружони ныштәбимон Исмоили быјә рәһмәтуллаһ Јароғлани кафеәдә, бәнемон чәмә тоно гыләј ҹывонә мерд ныштә, бә гәпе дештә дустон. Исмоил воте, “зынејдәм әј, веј лозимә одәме!” Ше, сәдош карде әв бә кәно, умутымоне ки, һәғиғәтән воҹибә одәме, есә ко кардејдә ружномә “Завтрә” сәр рдеактор А. Прохонови мыовин. Дәвәтыш карде әмә, маштәнәј де Исмоили шимон бәчәвон редаксијә. Проханови ғәбулыш карде әмә. Незки таныш бе де Исмоили. Мәвотбән, 1993-нә сори Јелтсини де Русијә Довләти Думә мәлумә мәрәшулә вахти Исмоили де машини сәлјәркәш бардәјбән бо парламентәдә мыһосирәдә быәкәсон, әлбәһолән бешә чәјо шә. Проханови китобыш нывыштәбе чә ғәзијон һәхәдә. Воте, чандә соре нәвејдәм ки, умутым, кибе ә шәхс? Есә ки зынәше, Исмоил быә ә одәм, дәвәнгош гәте әв, сәғбиш воте, чәјо вотыше бәштә мыовини: “Че ружномә гыләј сәһифә быдән бә толышон ихтијор, быдә әвон бынывыштын ыштә хәлғи һәхәдә. Жыго бынывыштән ки, быдә Һејдәри зонығон быларзын!”\nЧәјо дыглә нумрәдә чәмә материалон шин. Пешы бәмә вотышоне ки, “Москвәдә ружномә чап карде веј боһо бә сә омејдә. Чәмә имконымон ни ки, вәомәдә шымә материалон быдәмон. Һич ныбо, чәмә мәтбәә харҹон быдән, камишијән пул быдән бәчәмә бә мыхбири ки, әв мышғол бејдә дешмә сәһифә бекарде, чанәон пијејдә, чап быкәсон!” Сыхани рости, ҹәми 1400 доллар лозимбе! Интаси әмә пәјдомон нызнәј карде ым мәбләғ, әве һәни әјоән нышимон.\nЫмон һәммәј тарыхин, чәмә хәлғи ҹанги тарых, ымони әбыни јодо бекарде!


Q=50	C=0	SS=0	LS=50	PS=0	DC=0	LC=0	SD=100	BS=1	G0=0	G1=0	G2=0	DLID=az_RU	BODY=Aprel 26, 2018 - 12:33 AM Хәбәрин коду : 890921 Мәнбә : АБНА – Хәбәр Аҝентлији Link:\nӘһли Бејт (әлејһимус-сәлам) - АБНА – Хәбәр Аҝентлијинин вердији хәбәрә әсасән, франсалы Јепископ Мишел Дибуст һәзрәти Әмирәл Мөминин Әли ибн Әбу талибин мүгәддәс һәрәминин зијарәтинә наил олуб.\nО, һәрәмин нәзниндәки тарихи музејә дә баш чәкиб.\nМишел Дибуст һәрәмә баш чәкдикдән сонра өз тәсүратлары һагда данышыб: "Мән Парисин јахынлығында јашајан католик Јепископујам-раһиб. Бир нечә ил Парисдә фәалијјәт ҝөстәрән Динләр Арасы Диалог Мәркәзинин Мүсәлманлар илә Христиан топлуму арасында әлагәләр шөбәсинин мәсул вәзифәсиндә чалышмышам."\nЈепископ даһа сонра инсанлығы динләр арасы диалогда әһ мүһүм амил адландырараг дејиб: "Нәҹәф шәһәри вә һәзрәт Әлинин (әлејһи сәлам) мәзары дүнјанын ән әһәмијјәтли мәркәзидир. Бурада биз инсанларын өз Пәрвәрдиҝарлары илә неҹә разинијаз етдикләринин шаһиди олуруг. Ирагдакы мүгәддәс мәзарлар мәнәви дујғулары јашамаг вә динләрарасы диалогу апармаг үчүн ән ҝөзәл јерләрдир. Биз инсанларын сидг гәлблә, тәмиз иманла бу мүгәддәс шәхсијјәтләрин васитәси илә, Аллаһ Тәалаја јахынлашырыны бу мүгәддәс мәканларда шаһидијик."