ЧIычIэгъым къыщагъотырэм тегъэбаи — Адыгэ макъ\nЧIычIэгъым къыщагъотырэм тегъэбаи\nРедактор 15.08.2017 КЪЭБАРЫКlЭХЭР\nЧIым чIэлъым улъыхъуныр, тарихъыр зэбгъэшIэныр сэнэхьат къызэрыкIоп. Археологхэм я Мафэ фэгъэхьыгъэу Адыгэ Республикэм и Лъэпкъ музей иIофышIэхэм, шIэныгъэлэжьхэм гущыIэгъу тафэхъугъ.\n— Хэгъэгу зэошхом иветеранэу, Джэджэхьаблэ игурыт еджапIэ сыщезыгъэджагъэу Iэшъынэ Сэфэрбый лъэшэу сыфэраз, — къеIуатэ Адыгэ Республикэм культурэмкIэ изаслуженнэ IофышIэу, медалэу Теуцожь Цыгъо ыцIэкIэ щытыр къызыфагъэшъошагъэу, археолог цIэрыIоу Тэу Аслъан. — Тарихъым ехьылIэгъэ тхылъхэм гукIэ сафищагъ. Хъугъэ-шIагъэхэм IупкIэу къатегущыIэщтыгъ, щыIэныгъэм дэхагъэу хилъагъорэр гъэтхэ къэгъэгъэ Iэрамым ригъапшэу къытщигъэхъущтыгъ.\n— Археологием нахь хэщагъэ ухъуным егъэжьапIэ фэхъугъэр къэошIэжьыба?\n— Ар зы мэфэ Iофым телъытагъэп. Тарихъым ехьылIэгъэ тхылъхэм сяджэщтыгъ. Бжъэдыгъу чIыналъэм Краснодар псыубытыпIэр зыщашIым, адыгэхэм щыIэкIэ-псэукIэу яIагъэр нахь къытпкъырыхьэу гумэкIыгъо мафэхэр къытэкIугъэх. Псыр зызэкIэкIожьыкIэ нэпкъым къытенэщтыгъэхэ пкъыгъохэм лъэпкъым итарихъ къаIуатэу тлъытэщтыгъ.\n— Пкъыгъохэр сыд фэдагъэха?\n— Джэрз лIэшIэгъум хэхьэрэ псэупIэжъэу КIыщкъыр — Тэуйхьаблэ итемыр лъэныкъо щыпсэущтыгъ — къыщыдгъотыгъэр макIэп. Мыжъохэм, штаукIым ахэшIыкIыгъэхэ пкъыгъохэр къэсыугъоихи, археологэу Аулъэ Пщымафэ къыфэсхьыгъэх. Ар Мыекъуапэ щыпсэущтыгъ. Пщымафэ бэ тыримыгъашIэу тикъуаджэ къэкIуагъ, тыкъэзыуцухьэрэ чIыопсыр зэригъэлъэгъугъ. Тарихъым епхыгъэ чIыпIэ гъэшIэгъоным тызэрэщыпсэурэр изэфэхьысыжьхэм къащыхигъэщыгъ.\nФранцием, Москва, Ленинград…\n— Тэуйхьаблэ къыщыбгъотыгъэхэ пкъыгъохэр дунэе къэбар хъугъэх.\n— Москва, Ленинград, Францием, нэмыкIхэм археологхэр къарыкIыгъэх. ШIэныгъэ куухэр зиIэхэм тиIофшIагъэ лъагъэкIотагъ. Анахьэу тшIогъэшIэгъоныгъэр Францием икупэу Бертиль Лионно зипэщагъэр ары. Ежьхэм ямылъкукIэ Тэуйхьаблэ къэкIуагъэх. Пкъыгъохэу къэдгъотыгъэхэм ятарихъ мэхьанэ къызэIуахыгъ.\n— Щысэ заулэ укъытегущыIэмэ дэгъугъэ.\n— Мыекъопэ культурэм ыныбжь илъэс минкIэ нахьыбэу француз археологхэм, нэмыкIхэм агъэунэфыгъ. Ошъадэ ыныбжь илъэс мини 5-рэ 500-рэ зэрэхъугъэр агъэунэфыгъ.\n— Аслъан, къэбгъотыгъэ пкъыгъохэм ятарихъ мэхьанэ нахьышIоу зэгъэшIэгъэным хэта утезыгъэгушхуагъэр.\n— Илъэс 30-м нахьыбэ хъугъэ Адыгеим иархеологие зегъэушъомбгъугъэным сызыпылъыр. Аулъэ Пщымафэ, ЛэупэкIэ Нурбый, фэшъхьафхэм яIэпыIэгъу егъашIи сщыгъупшэщтэп. Сэ къыхэзгъэщыгъэхэ чIыпIэхэм экспедициехэр ащытIагъэх. Тызэгъусэу Iофхэр лъыдгъэкIотагъэх.\n— Къэлэрмэз, Улапэ яIуашъхьэхэм, псэупIэу Свободнэм, нэмыкIхэм шъуащытIагъ. Анахь гъэшIэгъоныр…\n— Ащ бэрэ сегупшысэ. Улэпэ Iуашъхьэхэм къачIэдгъэщыгъэр бэ. Тамэхэр зыготыхэу шым фэдэу шIыгъэ къошыныр, шъыхьэ ыкIи къо скульптурэхэр дышъэм, тыжьыным ахэшIыкIыгъэх. Ахэр тарихъым иIотакIох.\n— Шым фэдэу шIыгъэ къошыныр музеим къыщагъэлъагъо.\n— Джырэблагъэ Израиль къикIыгъэ ныбжьыкIэхэм къошыныр, нэмыкI пкъыгъохэр алъэгъугъэх, упчIабэ къытатыгъ.\n— Улэпэ Iуашъхьэхэм джыри зыгорэ къяпIуалIэ пшIоигъуа?\n— Я 10-рэ улэпэ Iуашъхьэм джэрзым хэшIыкIыгъэ щыуанышхо къычIахыгъ. Ащ фэдиз зиинэгъэ пкъыгъо апэрэу Адыгеим къыщагъотыгъ. IэкIэ къэпIэтын плъэкIынэу щытыгъэп, онтэгъугъэ. Енэгуягъо мыр нарт къэбархэм къахэфэрэ щыуаныр арыкIэ.\n— Хъишъэм сыда къыхэбгъэщырэр?\n— Нартхэр а лъэхъаным зыми фэныкъуагъэхэп. Щыуанышхор зэдыряеу зэрэщытым язэфыщытыкIэхэри ыгъэпытэщтыгъэх.\n— Сэнэхьатым гупшысэ хэхыгъэхэр\n— Археологием сызыпылъым къыщыублагъэу тэ, адыгэхэм, титарихъ нэмыкI къэралыгъохэм язгъапшэу бэрэ къыхэкIыгъ. Адыгэхэм яархеологие анахь байхэм ащыщэу дунаим щысэлъытэ.\n— Ар дэгъу, ау шIэныгъэлэжьхэм къыбдырагъэштэщтмэ къэпIуагъэп.\n— Искусствовед цIэрыIоу, археологэу ЛэупэкIэ Нурбый фаер ерэупчI. Ащ Мыекъуапэ итарихъ ехьылIэгъэ тхылъэу къыдигъэкIыгъэм нэмыкI IофшIагъэ имыIэми, дунаим шIукIэ щашIагъэу сэлъытэ. Нурбый сыригъусэу Тыркуем сыщыIагъ, дунаим иархеологхэм язэIукIэшхо сыхэлэжьагъ. УпчIэжьэгъу зэрашIыщтыгъэр сэ слъэгъугъэшъ, игъэсэныгъэкIэ бэмэ апшъэ кIуагъэу сэлъытэ.\n— Республикэм иархеологие зэхъокIыныгъэхэр ищыкIагъэхэу зылъытэхэрэм адеогъашта?\n— Ары. ТищыкIэгъэ археологхэр егъэджэгъэнхэ фае. Гум къео тарихъ гъэшIэгъон зиIэ республикэм ичIыгу экспедициехэр щытIэхэ зыхъукIэ, тилъэпкъэгъу археологхэр зэрахэмытхэр. Шъыпкъэ, тиадыгэ чIыгу щытIэрэр бэ, ау агукIэ титарихъ зэкIэри фэгумэкIыхэу слъытэрэп.\n— Къагъотырэ пкъыгъохэр тилъэпкъ къырамыпэсыхэу къэбархэр зэхэоха?\n— Зэхэсэх къодыерэп, Iофым дэгъоу сыщыгъуаз. Шъыпкъагъэ ахэлъэу зэфэхьысыжьхэр ашIыхэрэп. Тфикъухэрэп ащкIэ кадрэхэр. Адыгэ къэралыгъо университетым тарихъымкIэ ифакультет къэзыухыгъэмэ джырэ нэс археолог цIэрыIо къахэкIыгъэп. Лъэпкъым щыщ археологхэр зэрэтищыкIагъэхэр бэрэ къэтэIо, ау Iофыр тызэрэфаем фэдэу лъыкIуатэрэп.\n— Гугъэ зиIэ цIыфыр ыпэкIэ лъэкIуатэ.\n— ЩыкIагъэхэм ягугъу къэсэшIыми, сэри гугъэ инхэр сиIэх. Лъэпкъ музееу Iоф зыщысшIэрэм археологиемкIэ къутамэ иI. Къэгъэлъэгъонхэр дэгъоу зэхащэх Елена Черных, Пщыпый Фатимэ, Къоц Асет, Кушъэкъо Рузанэ, Елена Шаповаленкэм, Галина Навриловам. ПропагандэмкIэ къутамэм иIофышIэхэри зэхэщэкIошIух. Музеим ипащэу Джыгунэ Фатимэ зэхахьэм къызэрэщиIуа-\nгъэу, ахэр тарихъым иухъумакIох. МэфэкIым фэгъэхьыгъэу тиIофшIэгъухэм сафэгушIо.\n— ШъуигухэлъышIухэр къыжъудэхъунхэу шъуфэтэIо.\nПредыдущая ЕшIакIэр ашIогъэшIэгъон\nСледущая Музеир цIыфхэм якIуапI


Адыгея Сегодня – Адыгеим и ЛIышъхьэ Федор Емельяненкэм IукIагъ\nАдыгеим и ЛIышъхьэ Федор Емельяненкэм IукIагъ\nАдыгеим и ЛIышъхьэу КъумпIыл Мурат ММА-м ичемпионэу, Урысыем и ММА и Союз ипрезидентэу Федор Емельяненкэм республикэм и Правительствэ зычIэт унэм бэмышIэу щыIукIагъ.\nСпортым изегъэушъомбгъун епхыгъэ Iофыгъуабэмэ зэIукIэгъум щатегущыIагъэх. Республикэм и ЛIышъхьэ спорт псэолъакIэхэр зэрагъэпсыхэрэм, спортым хэхъоныгъэу ышIыхэрэм афэгъэхьыгъэу къафиIотагъ.\nЗэIукIэгъум джащ фэдэу хэлэжьагъэх Урысые Федерацием и Къэралыгъо Думэ идепутатэу Хьасанэкъо Мурат, Урысыем и ММА и Союз иапэрэ вице-президентэу Радмир Габдулиныр, Адыгэ Республикэм и Къэралыгъо Совет — Хасэм идепутатэу Къэлэшъэо Рустам, кикбоксингымкIэ дунаим ичемпионэу, Росмолодежи ипащэ иупчIэжьэгъоу Бату Хасиковыр, Fight Nights Global ипрезидентэу Камил Гаджиевыр ыкIи нэмыкIхэр.\n«Адыгеим укъызэрэкIуагъэр лъэшэу тигуап. Тадэжь дэгъоу ущашIэ, лъытэныгъэ щыпфашIы, тицIыфхэр уитекIоныгъэхэм арэгушхох. ММА-м и Союз шъузыфэгъэзэгъэ лъэныкъом хэхъоныгъэ зыщишIыщт чIыпIэу Адыгеир ылъытэ тшIоигъу. Адыгеир сыдигъуи испортсменхэмкIэ ыкIи итренерхэмкIэ цIэрыIоу къырэкIо. ЦIыфхэм азыщанэм ехъу физкультурэмрэ спортымрэ апылъ, спорт лъэпкъ зэфэшъхьафхэмкIэ Урысыем ихэшыпыкIыгъэ командэхэм ахэтхэри тиIэх. Спортсменхэм ягъэхьазырынкIэ ыкIи зэнэкъокъу инхэм язэхэщэнкIэ джырэ шапхъэу щыIэхэм адиштэрэ спорт псэолъабэ агъэпсыгъ», — хигъэунэфыкIыгъ КъумпIыл Мурат Федор Емельяненкэм зыфигъазэзэ.\nФедор Емельяненкэм фабэу къызэрэпэгъокIыгъэхэм фэшI зэрафэразэр, ММА-м и Союзрэ республикэмрэ шIуагъэ къытэу зэрэзэдэлэжьэщтхэм ицыхьэ зэрэтелъыр къыIуагъ. Джыдэдэм ишъыпкъэу тренировкэхэм зэрахэлажьэрэр, спортымкIэ итекIоныгъэхэм ахигъэхъоным зэрэфэхьазырыр ащ хигъэунэфыкIыгъ.\n«Адыгеим итренерхэу, испортсменхэу Кобл Якъубэ, Владимир Невзоровыр ыкIи нэмыкIхэр сыдигъуи тищысэтехыпIагъэх. Хьасанэкъо Мурат хэшыпыкIыгъэ командэмкIэ тиныбджэгъу нахьыжъэу щытыгъ. Тэ бэшIагъэ тызызэрэшIэрэр, тазыфагу ныбджэгъуныгъэ зилъыр. Лъэхъанэ горэм сэ Мыекъуапэ сыщыбанэщтыгъ, самбэмрэ дзюдомрэкIэ мыекъопэ бэнэпIэ цIэрыIор дэгъоу сэшIэ», — хигъэунэфыкIыгъ Федор Емельяненкэм.\nЦIыф цIэрыIохэр ныбжьыкIэхэм аIугъэкIэгъэнхэм яопыткIэ адэгощэнхэм атегъэпсыхьэгъэ проектым ипхырыщынкIэ Бату Хасиковым шIошIэу иIэр зэIукIэм къыщыриIотыкIыгъ. Мы проектыр республикэм щыпхырыщыгъэнымкIэ IэпыIэгъу къаритыным зэрэфэхьазырыр КъумпIыл Мурат къыIуагъ.\nАдыгеим щыщ спортсменыбэ бэнэнымкIэ зэнэкъокъухэм зэрахэлажьэхэрэр Камил Гаджиевым хигъэунэфыкIыгъ. Ащ фэдэ зэнэкъокъухэм шъолъырхэм амалышхо арагъэгъоты ежьхэм яспортсменхэм ягъэхъагъэхэмкIэ ящытхъу чыжьэу агъэIунэу, къэзытхырэр Адыгэ Республикэм и ЛIышъхьэ ипресс-къулыкъу.\nУрысыем и ММА и Союз зыхэлэжьэщт Суперкубок Адыгеим щызэхэщэгъэнэу зэзэгъыгъэх. ЗэIукIэгъум ыуж хьакIэхэр Владимир Невзоровым испорткомплекс щыIагъэх. Спортсменхэр комплексым ипащэхэмрэ бэнапIэм къекIолIэрэ ныбжьыкIэхэмрэ аIукIагъэх.


Щытхъур къытфехьы | Адыгэ Макъ\nАвтор: Редакция\t/ 19.04.2019\t/ КЪЭБАРЫКlЭХЭР, СПОРТЫР\t/\nХэгъэгум ишъолъыр 40-м къехъумэ къарыкIыгъэхэр Адыгэ Республикэм щызэIукIагъэх. Спортсменки 121-рэ апэрэ чIыпIэхэм якъыдэхын хэлэжьагъ.\n— Адыгэ Республикэм икъушъхьэхэр дахэх, жьыр къабзэ, зэнэкъокъухэм тиIэпэIэсэныгъэ къащыдгъэлъэгъонымкIэ амалышIухэр тиIэх, — къытиIуагъ Санкт-Петербург щыщэу Маргарита Сырадоевам. — Зэнэкъокъум изэхэщакIохэм «тхьашъуегъэпсэу» гъэзетымкIи ятIожьы тшIоигъу. ЯIофшIэнкIи, ягущыIэ фабэкIи гуетыныгъэ къытхалъхьэ.\nКилометри 100 хъурэ гъогур къызакIум, Адыгэ Республи-кэм кушъхьэфэчъэ спортымкIэ иеджапIэ зыщызыгъэсэрэ Елизавета Ошурковам апэрэ чIыпIэр къыдихыгъ. Маргарита Сырадоевам ятIонэрэ, Анастасия Чурсинам ящэнэрэ чIыпIэхэр афагъэшъошагъэх.\n— Елизавета Ошурковам Урысыем идышъэ медаль къызэрэдихыгъэм тигъэгушIуагъ, — къытиIуагъ Адыгэ Республикэм кушъхьэфэчъэ спортымкIэ ифедерацие итхьаматэу Анатолий Лелюк. — Европэм Олимпиадэ джэгунхэу мыгъэ иIэщтхэм Елизавета Ошурковар ахэлэжьэнэу фитыныгъэ къыдихыгъ.\n— Тренерэу Алексей Войновыр сипащэу хэгъэгу ыкIи ду-нэе зэIукIэгъухэм зафэсэгъэхьазыры, — имурадхэм тащегъэгъуазэ Елизавета Ошурковам. — Аужырэ илъэсхэм Адыгеим спорт псэуалъэхэр къыщызэIуахыгъэх. Физкультурэм ыкIи спортым апыщагъэхэм япчъагъэ хэпшIыкIэу хэхъо. Псауныгъэр зыгъэпытэ зышIоигъохэм амалышIухэр яIэх. Сэ тапэкIи Адыгеим ыцIэкIэ зэнэкъокъухэм сахэлэжьэщт, республикэм ыцIэ спортышхом щысIэты сшIоигъу.\nСурэтым итхэр: агузэгу дэтыр Елизавета Ошурковар ары.


Хэлэжьагъэр 400-м ехъущтыгъ — Адыгэ макъ\nХэлэжьагъэр 400-м ехъущтыгъ\nРедактор 11.10.2021 11.10.2021 КЪЭБАРЫКlЭХЭР, СПОРТЫР\nКъыблэм дзюдомкIэ изэнэкъокъу Адыгэ къэралыгъо университетым физкультурэмрэ дзюдомрэкIэ и Институт щыкIуагъ.\nЧъэпыогъум илъэс 18-м нэс зыныбжьхэр бэнэпIэ алырэгъуи 3-мэ ащызэнэкъокъугъэх. Шъолъырхэм къарыкIыгъэ кIалэхэр, пшъашъэхэр 450-рэ фэдиз хъущтыгъэх. Зэхэщэн Iофхэр дэгъоу зэрагъэцэкIагъэхэм ишIуагъэкIэ зэIукIэгъухэр дэгъоу рекIокIыгъэх.\nВолгоград, ТIуапсэ, Ермэлхьаблэ, Адыгеим яныбжьыкIэхэр анахь дэгъоу бэнагъэхэм ащыщых. Апэрэ чIыпIи 5-р къыдэзыхыгъэхэр Урысыем иныбжьыкIэхэм якIэух зэIукIэгъухэу Ижевскэ шэкIогъум и 6 – 9-м щыкIощтхэм ахэлэжьэщтых.\nАдыгэ Республикэм зыщызыгъасэхэу къахэщыгъэхэм шъуащытэгъэгъуазэ. Пшъашъэхэм якуп Дарья Головиновам, кг 57-рэ, дышъэр къыщихьыгъ. Мария Лодневам, кг 63-рэ, ящэнэрэ чIыпIэр къыдихыгъ. Тренерхэу Мерэм Саидэрэ Беданыкъо Байзэтрэ пшъашъэхэр агъасэх.\nЕдыдж Разыет кг 78-м нахьыбэ къэзыщэчыхэрэм ябэныгъ. Джэрзыр ащ къызэрэдихыгъэр игъэхъагъэхэм ахэтэлъытэ. Нарт пшъашъэм тренерэу Нэныжъ Байзэт ипащ.\nКIалэхэм язэIукIэгъухэм афэгъэхьыгъэу къатIо тшIоигъор медальхэр зыхьын зылъэкIыщтхэр бэ зэрэхъущтыгъэхэр ары.\nХьатхъохъу Рустам, кг 60, дышъэр къыфагъэшъошагъ, тренерхэр Шъэумэн Байзэтрэ Чэтыжъ Алыйрэ. Мэлыщэ Аскэр, кг 90-м къехъу, апэрэ чIыпIэр къыдихыгъ. Мамхыгъэ Астемир, кг 90-рэ, тыжьыныр къыхьыгъ. Нарт шъэуитIури зыгъасэрэр тренерэу Ацумыжъ Заур.\nНэгъуцу Амир, кг 50, ящэнэрэ хъугъэ, тренерыр Нэгъуцу Азэмат. Хьашхъуанэкъо Дамир, кг 50, ятфэнэрэ хъугъэ, тренерыр Хьашхъуанэкъо Айвар. Байкъулэ Аслъан, кг 46-рэ, я 5-рэ чIыпIэр къыдихыгъ, тренерхэр Шъынэхъо Мурат ыкIи Кобл ТIахьир. Я 5-рэ чIыпIэр Дзыбэ Амини къыдихыгъ, кг 60, тренерыр Роман Оробцов.\nЖъыдэкъо Аслъан, кг 60, джэрзыр къыдихыгъ, тренерхэр Хьакурынэ Дамир ыкIи Акъущ Мыхьамод.\nТиныбжьыкIэ 11 Урысыем икIэух зэнэкъокъу зэрэхэлэжьэщтым тегъэгушIо, ягъэхъагъэхэм ахагъэхъонэу афэтэIо.\nПредыдущая Медальхэм афэбэнэщт\nСледущая Убзи, уихабзи, уафигъэсакъыщт


ЯгумэкIыгъохэр къыфагъэзагъэх | Адыгэ Макъ\nАвтор: Редакция\t/ 13.12.2019\t/ КЪЭБАРЫКlЭХЭР\t/\nЦIыфхэм ялъэIухэм лъэныкъо зэфэшъхьафхэр къызэлъаубытыгъэх. Мыекъуапэ иветеран организацие илIыкIо летчикэу зидунай зыхъожьыгъэхэм саугъэт афагъэуцуным иIофыгъо къыIэтыгъ. Къэлэгъэпсыным епхыгъэ советым мы Iофыгъом зэрэщытегущыIэщтхэр ыкIи мыщ ыуж итхэ ветеранхэр зэхэсыгъом къызэрэрагъэблэгъэщтхэр КъумпIыл Мурат къыIуагъ.\nАндырхъое Хъусен ыцIэкIэ щыт музееу Хьакурынэхьаблэ дэтым игъэкIотыгъэ гъэцэкIэжьынхэр зэрэрашIылIагъэхэм фэшI АР-м и ЛIышъхьэ къызэрэфэразэхэр къоджэдэсхэм ацIэкIэ къыIуагъ хъулъфыгъэу къэкIуагъэм.\nХэгъэгу зэошхом лIыхъужъныгъэ щызэрахьэзэ фэхыгъэхэр агъэлъэпIэнхэм мэхьанэшхо зэриIэр КъумпIыл Мурат игущыIэ къыщыхигъэщыгъ.\n— Андырхъое Хъусен лIыхъужъныгъэу зэрихьагъэр Адыгеим щыпсэухэрэм ямызакъоу, Урысыем исхэми ящысэтехыпI. ИчIыгу къыгъэгъунэзэ фэхыгъэхэм яшIэжь тэгъэлъапIэ. ТапэкIи мы лъэныкъом тынаIэ тедгъэтыщт, — къыIуагъ АР-м и ЛIышъхьэ.\nСабыибэ зэрысхэ унагъохэм чIыгу Iахьхэр къызщаратыгъэ чIыпIэм узэрекIолIэщт гъогур щагъэпсын лъэIу зиIэ бзылъфыгъэри КъумпIыл Мурат къеолIагъ. Ащ къызэриIуагъэмкIэ, зыщыпсэухэрэм нахь пэблагъэ гъогум къекIолIэнхэм фэшI километрэ ныкъо фэдиз къакIу. ГумэкIыгъом изэшIохын епхыгъэ пшъэрылъ Мыекъуапэ иадминистрацие фигъэуцугъ, 2020-рэ илъэсым бюджетыр агъэнафэ зыхъукIэ, гъогум ишIын хэплъэнхэу рахъухьагъ.\nКъутырэу Гавердовскэм щыпсэухэрэр гумэкIыгъохэу зэуалIэхэрэм къатегущыIагъ ащ къикIыгъэ хъулъфыгъэр. КъызэриIуагъэмкIэ, муниципальнэ транспортыр зэрыкIорэ урамэу Набережнэм изытет ыгъэразэхэрэп, гъэкIэжьыгъэн фаеу алъытэ. Джащ фэдэу къэхалъэм ишIыни кIыхьэ-лыхьэ зэрэхъурэр, нэмыкI Iофыгъохэри хъулъфыгъэм къыIэтыгъэх. ГумэкIыгъохэу ЛIышъхьэм къырихьылIагъэхэм зэрахэплъэщтхэр ыкIи хэкIыпIэхэу щыIэхэм зэряусэщтхэр КъумпIыл Мурат игущыIэ къыщыхигъэщыгъ.\nГъогухэр къызэрагъэнэфхэрэм епхыгъэ упчIэхэр, джащ фэдэу IофшIэн лъыхъухэрэм, ахъщэ IэпыIэгъу зищыкIагъэхэм, нэмыкI ягумэкIыгъохэри Адыгеим и ЛIышъхьэ къырахьылIагъэх.\nЦIыфхэр зыгъэгумэкIхэрэ Iофыгъохэм ялъытыгъэу унэшъо гъэнэфагъэхэр муниципалитетхэм япащэхэм КъумпIыл Мурат афишIыгъэх. Ахэр зэрифэшъуашэу агъэцэкIэнхэ зэрэфаер республикэм и ЛIышъхьэ кIигъэтхъыгъ.


Тхьэм ежь ы Псэ ЛъапІэ апостолхэм къафыригъэхынэу къызэригъэгугъагъэхэр\n1,2 Теофил* лъапІ, апэм къыщегъэжьагъэу Тхьэм Исус уашъом зыдищэежьыгъэ мафэм нэсыфэ, Исус ышІэгъэ Іоф пстэури, цІыфхэм аригъэшІэгъэ Іоф пстэури апэрэ тхылъэу* сэ стхыгъэм ит. Исус, Тхьэм ежь уашъом дищэежьыным ыпэкІэ, къыхихыгъэ апостолхэм* Тхьэм ы Псэ ЛъапІэ илъэкIыкIэ унашъохэр афишІыгъ.\n3 Исус къин зещэчым ыуж, щэч хэмылъэу лІагъэхэм къызэрахэтэджыкІыжьыгъэр бэрэ афигъэшъыпкъэжьэу ахэмэ заригъэлъэгъущтыгъ. Мэфэ тІокІитІум къыкІоцІ апостолхэм бэрэ заригъэлъэгъущтыгъ, Тхьэм и Тетыгъошхо иІофхэм яхьылІагъэуи къадэгущыІэщтыгъ.\n4 Исус ахэмэ ягъусэ зэхъум, унашъо афишІыгъ: Къалэу Ерусалим шъудэмыкІ, ау сэ зигугъу къышъуфэсшІыгъэу, Ты лъапІэм шъукъызэригъэгугъагъэм* шъупаплъ;\n5 сыда пІомэ, Иуан псыкІэ цІыфхэр ыумэхъыщтыгъэх, ау мэфэ заулэ зытешІэкІэ, Тхьэм ежь ы Псэ ЛъапІэкІэ шъуиумэхъыщт.\n6 Апостолхэр зызэрэугъоихэм, Исус къеупчІыгъэх: Зиусхьан, Израиль ипачъыхьагъу мы мафэхэм зэтебгъэуцожьыщта?\n7 – Ты лъапІэм итетыгъошхокІэ уахътэхэуи лъэхъанэхэуи ыгъэнэфагъэхэр шъушІэнхэ шъуфитэп, – ариІожьыгъ Исус.\n8 Ау Тхьэм ы Псэ ЛъапІэ къызышъуфехыкІэ, лъэкІ шъуиІэ хъунышъ, Ерусалими, зэкІэ Иудей хэкуми, Самарие хэкуми, дунаим ыкъуапэ нэс шыхьат шъукъыщысфэхъущт.\n9 Исус а гущыІэхэр къызеІохэм ыуж, ахэмэ алъэгъоу Тхьэм ар уашъом дищэежьыгъ. Зы ошъуапщэ горэ Исус къышъхьащыхьи, ежь амылъэгъужьы хъугъэ.\n10 Исус уашъом зыдэкІоежьым, апостолхэм анэхэр уашъом тырагъэдыкъагъэхэу, ошІэ-дэмышІэу лІитІу шъошэ фыжькІэ фэпагъэхэу* ахэмэ адэжькIэ къэуцугъэх.\n11 Шъо, Галилей цІыфхэр, – къаIуагъ а лІитІумэ, – сыд пае мыщ дэжьым шъущытэу уашъом шъудэплъыера? Мы Исусэу Тхьэм уашъом дищэежьыгъэр уашъом дэкІоежьыгъэу зэрэшъулъэгъугъэм фэдэ къабзэу къехыжьыщт.\nАпостолхэм ежьхэм ащыщ хъунэу Иудэ ычІыпІэкІэ Матфый зэрэхахыгъэр\n12 Ащ нэужым апостолхэр Елеон Іуашъхьэм ехыжьхи, Ерусалим агъэзэжьыгъ. Елеон Іуашъхьэр Ерусалим игъунэгъоу щыт, шэмбэт гъогум* икІыхьагъэ фэдизэу.\n13 Къалэм дэхьажьхи, ахэр зэрыс унэ лъагэм дэкІоежьыгъэх; ахэр мыхэр арыгъэх: Петрэ, Иуан, Якъуб, Индрыс; етІанэ Филипп, Фомэ, Бар-Талмай, Маттэ; Алфей ыкъо Якъуб, Симонэу ихэгъэгу ыпсэ емыблэжьэу фэлажьэщтыгъэр, Якъубэ ыкъо Иуд.\n14 Бзылъфыгъэ заулэ, Исус янэу Мерэм, Исус ышхэр ягъусэхэу, ахэмэ зэкІэ зэдаштэу Тхьэм елъэІу зэпытыщтыгъэх.\n15 А мафэхэм ИсускІэ шІошъхъуныгъэ зиІэ купэу нэбгыришъэрэ тІокІырэ фэдиз хъущтыгъэм Петрэ къыхэуцуи, къыІуагъ:\n16 – Сшыхэр, Тхьэм игущыІэ тхыгъэхэр Тхьэм ы Псэ ЛъапІэ пачъыхьэ Даутэ ыгу къырилъхьэхи, Иудэ зыцІэм ехьылІагъэу къыригъэІуагъэхэр къэшъыпкъэжьынхэ фэягъэх. А Иудэр ары* Исус къэзыубытыгъэхэм гъогур язгъэлъэгъугъэр.\n17 Ари тэ тщыщыгъ, мы Іофыми тигъусэу фэлажьэщтыгъ.\n18 Бзэджагъэу ышІагъэм пае пкІэу ратыгъэмкІэ* Иудэ хьасэ къыщэфыгъ. А хьасэм бгъэгукІэ хафи, ыныбэ зэгоути, икІэтІыйхэр зэкІэ къикІыгъэх.\n19 Ерусалим дэс цІыф пстэуми Иудэ къехъулІагъэм икъэбар зэхахыгъ, абзэкІи а хьасэм АкелдамэкІэ еджэщтыгъэх. Ащ къикІырэр «Лъыосэ Хьас».\n20 ЕтІанэ Петрэ къыхигъэхъожьыгъ: – Орэд ЛъапIэхэм мыщ фэдэу арыт*: «ИпсэупIэ нэкІ орэхъу. Зи ерэмыс». Мыщ фэдэуи арыт: «Ащ ипшъэрылъ нэмыкІ горэм ерэштэжьи, ычІыпІэ ерэуцожь».\n21,22 – Арыти, Исус лІагъэхэм къызэрахэтэджыкІыжьыгъэр Иудэ ычІыпІэкІэ нэмыкІ горэм къыддиушыхьатын фае. А шыхьатыр Исус къытхахьэу, къытхэкІэу зыщытыгъэ лъэхъаным зэкІэ, Иуан Исус зиумэхъыгъэ мафэм щегъэжьагъэу Тхьэм Исус уашъом дищэежьыфэ, тигъусагъэхэм ащыщын фае.\n23 Аущтэу нэбгыритІу агъэуцугъ: Юсыфэу Бар-ШаббэкІэ заджэхэрэмрэ (ащ Иусти раІуагъ) Матфыйрэ.\n24,25 ЕтІанэ Тхьэм елъэІухэзэ аІуагъ: – Зиусхьан, о цІыф пстэуми агухэм арылъыр ошІэ. Мы нэбгыритІумэ ащыщэу, апостолым иІоф ышІэнэу хэпхыгъэр къытэгъэлъэгъу; сыда пІомэ, Иудэ а Іофыр къыгъани, ежь фэшъошэ чІыпІэм кІуагъэ.\n26 ЕтІанэ пхъэдз радзи, пхъэдзыр Матфый тефагъ. Аущтэу апостол пшІыкІузымэ ягъусэу Матфыий апостол хъугъэ.


Зэнэкъокъухэм зафагъэхьазыры — Адыгэ макъ\nРедактор 14.09.2020 14.09.2020 КЪЭБАРЫКlЭХЭР, СПОРТЫР\nАдыгэ Республикэм атлетикэ онтэгъумкIэ испорт еджапIэу Чыржьын Мухьарбый ыцIэ зыхьырэм зыщызыгъасэхэрэр Урысыем, Европэм язэнэкъокъухэм ахэлэжьэнхэу аужырэ уплъэкIунхэр акIух.\nУрысыем изэнэкъокъухэм медальхэр къащызыхьыгъэ Елизавета Толмачевар Шъачэ щыIэу егъэджэн-зыгъэсэн зэхахьэхэм иIэпэIэсэныгъэ ащыхигъэхъуагъ.\nХэгъэгум иныбжьыкIэхэм язэнэкъокъу дышъэр къыщызыхьыгъэ нарт шъаоу Дзэсэжъ Аслъан Кощхьаблэ щапIугъ. Урысыем ихэшыпыкIыгъэ ныбжьыкIэ командэ рагъэблэгъагъ. Къоджэ батырыр спортышхом щашIэ. Къалэу Чехов егъэджэн зэхахьэу щыкIощтым хэлэжьэщт.\nУрысыем ихэшыпыкIыгъэ ныбжьыкIэ командэ зэфэшъхьафхэм ахэтхэу Артем Горловым, Давид Саядян, ЩашIэ Рустам, Димитрий Шмариным Кисловодскэ щыкIогъэ егъэджэн-зэхахьэхэм якъулайныгъэ ащыхагъэхъуагъ.\nСпортымкIэ дунэе класс зиIэ мастерэу, тренерэу Сихъу Аслъан тиспортсменхэм ягъусэу егъэджэныр нахьышIоу зэрэзэхащэщтым пылъ. Ащ къызэриIуагъэмкIэ, хэгъэгум ишъолъырхэм къарыкIыгъэхэ спортсменхэм тибатырхэр аIокIэх, спортышхом еплъыкIэу фыряIэмкIэ упчIэжьэгъу зэфэхъух.\nКъалэу Владимир чъэпыогъу мазэм Урысыем иныбжьыкIэхэм атлетикэ онтэгъумкIэ язэнэкъокъу щыкIощт. Илъэс 23-м нэс зыныбжьхэр зэIукIэщтых.\nИлъэс 17-м нэс зыныбжьхэр Европэм изэнэкъокъу хэлэжьэщтых. ШэкIогъу мазэм Елизавета Толмачевар, Давид Саядян, ЩашIэ Рустам, Димитрий Шмариныр, Артем Головиныр Урысыем ихэшыпыкIыгъэ ныбжьыкIэ командэ хэтхэу Европэм яIэпэIэсэныгъэ къыщагъэлъэгъощт.\nАдыгэ Республикэм атлетикэ онтэгъумкIэ испорт еджапIэу Чыржьын Мухьарбый ыцIэ зыхьырэм ипащэу, спортымкIэ дунэе класс зиIэ мастерэу Сихъу Рэмэзан тызэрэщигъэгъозагъэу, егъэджэн-зыгъэсэн Iофтхьабзэхэм яшIуагъэкIэ тиспортсменхэм хэпшIыкIэу якъулайныгъэ хагъэхъуагъ.\nЯсэнаущыгъэ къызэIуахынымкIэ кIуачIэмрэ хьылъэм икъэIэтынкIэ амалэу яIэхэмрэ нахь зэдиштэхэу агъэцакIэхэ хъугъэх. ТиныбжьыкIэхэм медальхэр къахьыщтхэу тагъэгугъэ. Москва хэкум икъалэу Чехов кIэух егъэджэн-зыгъэсэн зэIукIэгъухэр щызэхащэщтых. Ащ ыуж зэнэкъокъухэр Урысыем, Европэм ащыкIощтых.\nПредыдущая По уголовному делу в отношении адвоката, направленному в суд заместителем Генерального прокурора Российской Федерации Андреем Кикотем, постановлен обвинительный приговор.\nСледущая Адыгэкъалэ къахэщы


AdygPlus - Circassian Blog: КъумпIыл Мурат Адыгэ республикэм ипэщагъэхэм аIукIагъ\nКъумпIыл Мурат Адыгэ республикэм ипэщагъэхэм аIукIагъ\nАдыгэ Республикэм и ЛIышъхьэ ипшъэрылъхэр пIэлъэ гъэнэфагъэкIэ зыгъэцэкIэрэ КъумпIыл Мурат илъэс пчъагъэхэм къакIоцI республикэм пэщэныгъэ дызезыхьэгъэхэ Джарымэ Аслъанрэ ТхьакIущынэ Аслъанрэ аIукIагъ.\nЗэIухыгъэ зэдэгущыIэгъоу кIуагъэм социальнэ-экономическэ Iофыгъохэм, шъолъырым хэхъоныгъэхэр ышIынхэмкIэ амалэу щыIэхэм ащатегущыIагъэх. Социальнэ лъэныкъом, федеральнэ программэхэм ягъэцэкIэн, лъэпкъ ыкIи дин зэгурыIоныгъэр гъэпытэгъэным фэIорышIэрэ гухэлъхэр щыIэныгъэм щыпхырыщыгъэнхэм мэхьанэшхо аратыгъ.\nКъумпIыл Мурат къызэрэхигъэщыгъэмкIэ, шъолъырым и ЛIышъхьэ IэнатIэ Iутыр республикэм ипащэу ыпэкIэ Iоф зышIагъэхэм аIукIэныр шэнышIу афэхъугъэу щыт, ар игуапэу тапэкIи ежь лъигъэкIотэным фэхьазыр.\n— Илъэс пчъагъэхэм къакIоцI Адыгеим пэщэныгъэ дызешъухьагъ, политикэм ыкIи щыIэныгъэм алъэныкъокIэ опытышхо шъуIэкIэлъ. Урысые Федерацием исубъектэу щыт Адыгэ Республикэр ылъэ пытэу теуцонымкIэ Iофышхо зэрэшъушIагъэм щэч хэлъэп. Сыдигъуи тигуапэу тызэIокIэ, упчIэжьэгъу тызэфэхъужьы, — къыIуагъ АР-м и ЛIышъхьэ ипшъэрылъхэр пIэлъэ гъэнэфагъэкIэ зыгъэцакIэрэм.\nДжарымэ Аслъанрэ ТхьакIущынэ Аслъанрэ къызэраIуагъэмкIэ, регионым хэхъоныгъэхэр ышIынхэр пащэм ипшъэрылъ шъхьаIэу сыдигъуи щыт. Ащ фэдэ екIолIакIэр цIыфхэм щыIэкIэпсэукIэ амалэу яIэхэр нахьышIу шIыгъэным ылъапс.\nЗэдэгущыIэгъум хэлэжьагъэхэм гуфэбэныгъэ хэлъэу агу къагъэкIыжьыгъ 2002-рэ илъэсым щыублагъэу 2007-рэ илъэсым нэс республикэм ипащэу щытыгъэ Шъэумэн Хьазрэт. Ащ ишIушIагъэкIэ социальнэ мэхьанэ зиIэ Iофыгъуабэхэр, пшъэрылъхэр зэшIохыгъэ зэрэхъугъэхэр къаIуагъ.\nДжарымэ Аслъан къызэрэхигъэщыгъэмкIэ, республикэр зызэхащагъэм иапэрэ илъэсхэм политикэм епхыгъэ Iофыгъохэм ягъэцэкIэн анахьэу анаIэ тырагъэтын фэягъ. Ежьхэм къакIэлъыкIогъэ командэхэм экономикэм, социальнэ зыпкъитыныгъэм епхыгъэ пшъэрылъхэр зэшIуахынхэр къапыщылъыгъ. Ахэм ащыщ проектыбэхэр шIуагъэ къытэу гъэцэкIагъэ хъугъэх.\nАдыгеир непэ Урысыем зэрэщашIэрэр къыхигъэщыгъ нэужым гущыIэ зыштэгъэ ТхьакIущынэ Аслъан. Экономикэм, мэкъумэщ хъызмэтым, псэолъэшIыным, зекIоным, нэмыкI лъэныкъохэмкIи республикэм опытышхо IэкIэлъ хъугъэ. Шъолъырым гъэхъагъэу ышIыхэрэм къэралыгъом ипащэхэм осэшIу къыфашIы.\nМыщ дэжьым КъумпIыл Мурат къызэриIуагъэмкIэ, АР-м иминистрэхэм я Кабинет непэ ыпашъхьэ щыт пшъэрылъ шъхьаIэхэм ащыщых федеральнэ гупчэм Iоф зэрэдашIэрэр джыри нахь гъэлъэшыгъэныр, инвестициехэм ахэгъэхъогъэныр, ащ къыкIэлъыкIоу цIыфхэм ящыIэкIэпсэукIэ нахьышIу шIыгъэныр. Урысыем ишъолъырхэм зэпхыныгъэу, зэфыщытыкIэу адыряIэр гъэпытэгъэным иIофыгъуи зэдэгущыIэгъум къыщаIэтыгъ.


Дин Iофыгъохэм атегущыIагъэх | АДЫГЭ ДУНАЙ | АДЫГЭ ДУНАЙ | АиФ Адыгея\nАдыгеим ыкIи Пшызэ шъолъырым ащыпсэурэ быслъымэнхэм я ДиндэлэжьапIэ тыгъуасэ къыщызэIуахыгъ Iимамхэм, ефэндхэм яшIэныгъэхэм ахэгъэхъогъэнымкIэ курсхэр.\nАщ рагъэблэгъагъ Адыгэ Республикэм и ЛIышъхьэу ТхьакIущынэ Аслъан.\nIофыгъо шъхьаIэу зытегущыIагъэхэр зидунай зыхъожьыгъэм ифэIо-фашIэхэм ягъэцэкIэнкIэ шапхъэхэр ары. Адыгеим ыкIи Пшызэ шъолъырым ащыпсэурэ быслъымэнхэм ямуфтиеу Къэрдэнэ Аскэрбый къызэриIуагъэмкIэ, илъэс къэс мыщ фэдэ курсхэр зэхащэх. Ислъам диным иIофыгъохэм атегущыIэх, шIэныгъэу аIэкIэлъхэм ахагъахъо.\nМыгъэрэ Iофтхьабзэр хьадэм ифэIо-фашIэхэм ягъэцэкIэн ыкIи ныбжьыкIэхэр терроизмэмрэ экстремизмэмрэ ащыухъумэгъэнхэм афэгъэхьыгъ. Адыгэ Республикэм и ЛIышъхьэу сыд фэдэрэ лъэныкъокIи динлэжьхэм IэпыIэгъу къафэхъурэм, ягумэкIыгъохэр зэхэзышIэхэрэм зэрэфэразэхэр А. Къэрданэм къыIуагъ.\nДжащ фэдэу УФ-м и Президент иунашъокIэ орденэу «За заслуги перед Отечеством» зыфиIоу я III-рэ степень зиIэр къызыфагъэшъошэгъэ ТхьакIущынэ Аслъан къэзэрэугъоигъэхэр фэгушIуагъэх, гущыIэ дэхабэ пагъохыгъ.\nДиным епхыгъэ гумэкIыгъоу, зэмызэгъыныгъэу щыIэхэр дэгъэзыжьыгъэнхэ зэрэфаер къыIуагъ АР-м и ЛIышъхьэ. Анахь шъхьаIэу зигугъу къышIыгъэхэм ащыщ тигъогухэм къатехъухьэрэ хъугъэ-шIагъэхэм ныбжьыкIабэ зэрахэкIуадэрэр. Ар дэгъэзыжьыгъэныр пстэуми япшъэрылъ шъхьаIэу ылъытагъ. «Хьадэм ифэIо-фашIэхэм ягъэцэкIэн зы шэпхъэ гъэнэфагъэ пылъын фае. АщкIэ динлэжьхэм азыфагу зэгурыIоныгъэ ыкIи зыкIыныгъэ илъыным мэхьанэшхо иI.\nМэфэ тIокIитIур, илъэс Iанэр пшIын фаемэ, хьауми пшIынэу щымытмэ цIыфхэр егъэгумэкIых. Джащ фэдэу хьадэр дахы зыхъукIэ ефэндыр адыгабзэкIэ е арапыбзэкIэ Тхьэм елъэ-Iун фая? Сэ сишIошIыкIэ, динлэжьым къыIорэ гущыIэхэр цIыфхэм къагурыIонхэ фае. Тэ зэкIэми тыадыг, арышъ, тишэн-хабзэхэри, тыбзи, тикультури къэтыухъумэнхэм тынаIэ тетын фае», - къыIуагъ ТхьакIущынэ Аслъан.\nДиндэлэжьапIэм зэхищэгъэ курсхэр мэфитIо кIощтых, ащ нэбгырэ 45-рэ хэлажьэ. Iофтхьабзэр заухырэ ужым динлэжьхэм яшIэныгъэхэм зэрахагъэхъуагъэр зэрытхэгъэ сертификатхэр аратыжьыщтых.\nНаукэр, гъэсэныгъэр, транспортыр →\nЩынджые культурэм и Унэ къыщызэIуахыгъ\nШэмбэт шIыхьафым республикэр хэлэжьагъ\nИнвестициехэм япхыгъэ упчIэхэр шъхьаIэу щытыгъэх


КIэлэцIыкIоу зыныбжь илъэсищым ехъугъэу 16-м шIомыкIыгъэхэм афагъэнэфэгъэ зэтыгъо ахъщэ тынэу сомэ мин пшIырыпшI мэкъуогъу мазэм афэтIупщыгъэныр зэрэдунаеу зэлъызыкIугъэ коронавирусым зэрарэу къыхьыгъэр унагъохэм нахь афэгъэпсынкIэгъэным фытегъэпсыхьэгъэ Iофтхьабзэхэм ащыщ. УФ-м и Президентэу Владимир Путиныр ары ащ кIэщакIо фэхъугъэр.\nУФ-м IофшIэнымкIэ ыкIи цIыфхэр социальнэу ухъумэгъэнхэмкIэ и Министерствэ къызэритыгъэмкIэ, мэкъуогъум и 1-м ащ итын субъектхэм ащырагъэжьагъ. Мэфэ заулэм кIэлэцIыкIу нэбгырэ миллион 15 фэдизмэ афатIупщыгъ, къэнагъэри мэфипшI нахьыбэ темышIэу атыгъ. ПстэумкIи нэбгырэ миллион 21-м ехъумэ мы ахъщэ IэпыIэгъур аIукIагъ. Сомэ миллиарди 197,2-рэ къэралыгъом ибюджет къыхэхыгъэу ащ пэIуигъэхьагъ.\nУФ-м и Президент унашъоу къышIыгъэм тетэу, ар къызтефэхэрэм къэралыгъо фэIо-фашIэхэм япортал щатыгъэ лъэIу тхылъым нэмыкI зыпари арагъэгъэхьазырыгъэп. УФ-м ПенсиехэмкIэ ифонд испециалистхэм зэпстэури къаугъоигъ.\nДжыри мары блэкIыгъэ тхьамафэм къэралыгъом ипащэ джэпсалъэу къышIыгъэм мыщ фэдэ ахъщэ тедзэ бэдзэогъу мазэми аратыным кIэщакIо зэрэфэхъурэр къыщиIуагъ. Джы сомэ мин пшIырыпшIыр къэхъугъакIэхэм къащыублагъэу зэкIэ зыныбжь илъэс 16-м шIомыкIыгъэхэм афагъэкIощт. Мыр къызтефэхэрэм лъэIу тхылъ атыжьын ищыкIагъэп, нахьыпэкIэ ахъщэ IэпыIэгъоу къатыгъэхэм апае ПенсиехэмкIэ фондым ыгъэхьазырыгъэхэм къапкъырыкIыхэзэ, ар къатIупщыщт.\nУФ-м и Президент унашъом кIэтхэгъах, неущ, бэдзэогъум и 1-м, ахъщэр афатIупщынэу рагъэжьэщт.\nПредыдущая Адыгеим и ЛIышъхьэ зэхэсыгъом хэлэжьагъ


КъэкIощт лъэхъаным ылъапсэх — Адыгэ макъ\nКъэкIощт лъэхъаным ылъапсэх\nРедактор 09.10.2020 НОВОСТИ\nКIэлэегъаджэм и Мафэ фэгъэхьыгъэу мы лъэныкъомкIэ лажьэхэрэр зыщагъэшIогъэхэ ыкIи къатефэрэ тынхэр зыщаратыжьыгъэхэ зэхахьэ тыгъуасэ Адыгэ Республикэм и Къэралыгъо филармоние щыкIуагъ.\nЯсэнэхьат мэфэкIэу блэкIыгъэмкIэ афэгушIозэ Адыгеим и ЛIышъхьэу КъумпIыл Мурат къыхигъэщыгъ цIыфым изэтеуцонкIэ кIэлэегъаджэм уасэ зыфэшIыгъое мэхьанэ зэриIэр.\n«ЛIэужыкIэ пэпчъэу республикэми, зэрэкъэралыгъуи хэхъоныгъэ языгъэшIыщтым икъэкIощт уахътэ лъапсэ фэзышIырэр шъоры. Джащ къыхэкIэу кIэлэегъэджэ сэнэхьатыр сыдигъокIи анахь мэхьанэ зиIэхэм ыкIи ящыкIагъэхэм ащыщ», — къыIуагъ республикэм ипащэ.\nПандемием илъэхъан япшъэрылъхэм пшъэдэкIыжь ин ахэлъэу къызэрякIолIагъэхэм пае республикэм икIэлэегъаджэхэм зэкIэми зэрафэразэр ЛIышъхьэм къыхигъэщыгъ. Гъэсэныгъэм щылажьэхэрэм лъэтемытэу яIофшIакIэ зэблахъунышъ, еджэгъу илъэсыр шэпхъакIэхэр агъэфедэзэ зэфашIыжьын фае хъугъагъэ.\n«Тыкъышъущэгугъы, анахьэу джы, илъэсыкIэ еджэгъум, гъэсэныгъэр шэпхъакIэхэм атетэу ежъугъэжьэн фаеу зыщыхъугъэм. ЩыIэныгъэм джащ фэдэ чIыпIэ тырегъэуцо. Лъэхъаным диштэрэ шIыкIэхэр непэ дгъэфедэнхэм, ахэм зядгъэушъомбгъуным, гъэсэныгъэм щыпхырытщынхэм мэхьанэшхо яI», — къыIуагъ КъумпIыл Мурат.\nАдыгеим и ЛIышъхьэ джащ фэдэу игугъу къышIыгъ Урысыем и Президентэу Владимир Путиным игукъэкIкIэ мы илъэсым иIоныгъо мазэ и 1-м къыщыублагъэу классхэм япащэхэм апае мазэ къэс сомэ мини 5 тедзэу зэрафагъэуцугъэр ыкIи республикэм икIэлэегъэджэ 2650-мэ апэрэ тынхэр зэраIэкIагъэхьэгъахэр.\nЛъэпкъ проектэу «Гъэсэныгъэм» игъэцэкIэн къытегущыIэзэ шъолъырым ипащэ къыIотагъ мы лъэныкъомкIэ пшъэрылъэу щыIэхэр зыфэдэхэр, кIэлэегъаджэм имэхьанэ къэIэтыгъэнымкIэ, лъэхъаным диштэрэ гъэсэныгъэм иинфраструктурэ гъэпсыгъэнымкIэ.\nШъхьафэу ЛIышъхьэр къыщыуцугъ къэралыгъо программэу «Земскэ кIэлэегъадж» зыфиIоу 2020 — 2023-рэ илъэсхэм ателъытагъэм. Ащ игъэцэкIэн къыдыхэлъытагъэу къоджэ кIэлэегъэджэ 14-мэ зэтыгъоу сомэ миллион зырыз афатIупщыгъ.\n«Анахьэу тынаIэ зытедгъэтырэр ныбжьыкIэхэм якъещэлIэн. ИлъэсыкIэ еджэгъум республикэм иеджапIэхэм IофшIэныр езыгъэжьэгъэкIэ кIэлэегъэджи 143-рэ къякIолIагъ. КIэлэегъаджэхэм ясэнэхьат хэхъоныгъэ фашIыным тыдэлажьэ. Мыекъуапэ дэт кIэлэегъаджэхэр ясэнэхьат зэрэфэкъулайхэм уасэ фэшIыгъэнымкIэ Гупчэу яшIэныгъэхэр зынэсыхэрэр зыщагъэунэфырэр; еджапIэхэм ащылажьэхэрэм ясэнэхьат зыщыхагъэхъон алъэкIыщт Гупчэу гъэсэныгъэмкIэ программэ пэрытхэр, кIэлэцIыкIу пэпчъ зыкъызэIуихыным пае хэушъхьафыкIыгъэ екIолIакIэхэр зэрепхьылIэщтхэр зыщызэрагъэшIэшъущтхэми Iоф ешIэ», — къыIуагъ КъумпIыл Мурат.\nИгущыIэ къызеух нэуж Адыгеим и ЛIышъхьэ гъэсэныгъэм ылъэныкъокIэ Iоф зышIэхэу ясэнэхьаткIэ лъэгэпIэ гъэнэфагъэхэм анэсыгъэхэм федеральнэ ыкIи шъолъыр тынэу къалэжьыгъэхэр аIэкIигъэхьажьыгъэх.\nГъэсэныгъэм ылъэныкъокIэ гъэхъагъэхэу иIэхэм ыкIи илъэсыбэрэ шIуагъэ къытэу зэрэлэжьагъэм апае УФ-м и Президент и УнашъокIэ щытхъуцIэу «УФ-м изаслуженнэ IофышI» зыфиIорэр къыфагъэшъошагъ Светлана Зубрилинам, Красногвардейскэ районым игимназиеу N 1-м тарихъымрэ обществознаниемрэкIэ икIэлэегъаджэ.\nОльга Пановам, Джэджэ районым ия 3-рэ еджапIэ биологиемрэ химиемрэкIэ икIэлэегъаджэ ыкIи ХъокIо Мариет, Тэхъутэмыкъое районым ия 11-рэ еджапIэ географиемкIэ икIэлэегъаджэ УФ-м и Президент ирэзэныгъэ тхылъхэр къалэжьыгъэх.\nАР-м и ЛIышъхьэ и УнашъокIэ «АР-м Лъэпкъ гъэсэныгъэмкIэ изаслуженнэ IофышIэ» хъугъэх Датхъужь Тэмарэ, Мыекъуапэ ия 7-рэ еджапIэ ублэпIэ классхэмкIэ икIэлэегъаджэ; Любовь Симоновар, я 7-рэ Мыекъопэ еджапIэм урысыбзэмрэ литературэмрэкIэ икIэлэегъаджэ; Уракъ Аслъанхъан, Шэуджэн районым ия 6-рэ еджапIэ хьисапымкIэ икIэлэегъаджэ; Юсуп Мурат, Шэуджэн районым ия 9-рэ еджапIэ хьисапымкIэ икIэлэегъаджэ.\nБгъэхалъхьэу «УФ-м пIуныгъэмкIэ ыкIи гъэсэныгъэмкIэ иIофышIэ гъэшIуагъ» зыфиIорэр УФ-м гъэсэныгъэмкIэ и Министерствэ афигъэшъошагъ Барэ Заремэ, Красногвардейскэ районым иеджапIэу N 2-м ублэпIэ классхэмкIэ икIэлэегъаджэ; Ирина Богатыревам, Джэджэ районым ия 3-рэ еджапIэ тарихъымрэ обществознаниемрэкIэ икIэлэегъаджэ; Каринэ Варельджан, Мыекъуапэ ия 35-рэ лицей тарихъымрэ обществознаниемрэкIэ икIэлэегъаджэ; Людмила Кривошеевам, зипсауныгъэкIэ щыкIагъэ зиIэ, ны-тыхэр зышъхьащымытыжь ыкIи кIэлэцIыкIу ибэхэр зыщырагъаджэхэрэ еджэпIэ-интернатым къыдэгъэкIын IофшIэнымкIэ икIэлэегъаджэ; Хэкужъ Любовь, Тэхъутэмыкъое районым ия 10-рэ еджапIэ урысыбзэмрэ литературэмрэкIэ икIэлэегъаджэ; Маргарита Колдинам, АКъУ-м игуманитар-техническэ колледж ипащэ игуадзэ.\nГъэсэныгъэм ылъэныкъокIэ дэгъоу Iоф зэрашIэрэм ыкIи гъэхъагъэхэр зэряIэхэм апае УФ-м гъэсэныгъэмкIэ и Министерствэ ирэзэныгъэ тхылъ ратыгъ Сергей Кошкиным, УФ-м лъэпкъ гъэсэныгъэмрэ шIэныгъэмрэкIэ иIофышIэхэм я Профсоюз икъутамэу Адыгеим щыIэм ипащэ.\nIофтхьабзэм икIэух агъэшIуагъэх кIэлэегъэджэ IофшIэным гъэхъагъэ зэрэщашIыгъэмкIэ зэнэкъокъум текIоныгъэ къыщыдэзыхыгъэхэр. Сомэ мин 200 хъурэ шIухьафтыныр изыхыгъэхэр: Инга Беляшовар, Мыекъуапэ ия 22-рэ гимназие ублэпIэ классхэмкIэ икIэлэегъадж; Чыржьын Саид, Кощхьэблэ районым иеджапIэу N 1-м ублэпIэ классхэмкIэ икIэлэегъадж; СтIашъу Нурет, Адыгэкъалэ ия 2-рэ еджапIэ физикэмкIэ икIэлэегъадж; Екатерина Тарасовар, Мыекъопэ районым гъэсэныгъэ ягъэгъотыгъэнымкIэ игупчэу N 2-м географиемрэ биологиемрэкIэ икIэлэегъадж.\nСомэ мин 50 зэратыгъэхэр: Фатима Кадыровар, Мыекъуапэ ия 19-рэ лицей биологиемкIэ икIэлэегъадж; Ольга Макагоренко, Кощхьэблэ районым ия 9-рэ еджапIэ ублэпIэ классхэмкIэ икIэлэегъадж; Елена Павлова, Мыекъуапэ ия 8-рэ лицей ублэпIэ классхэмкIэ икIэлэегъадж; Темзэкъо Марин, Адыгэ республикэ гимназием адыгабзэмрэ литературэмрэкIэ икIэлэегъадж; ТхьайцIыф ФатIимэт, Мыекъуапэ ия 11-рэ еджапIэ химиемрэ географиемрэкIэ икIэлэегъадж; Унэрэкъо Нэфсэт, Кощхьэблэ районым ия 2-рэ еджапIэ хьисапымкIэ икIэлэегъадж.\nIофтхьабзэм икIэух Адыгеим и ЛIышъхьэ джыри зэ рэзэныгъэ гущыIэхэр афигъэзагъэх гъэсэныгъэм ылъэныкъо Iоф щызышIэхэрэмрэ иветеранхэмрэ шIуагъэ къэзытырэ IофшIэнэу агъэцакIэрэм пае, псауныгъэрэ щыIэкIэшIурэкIэ афэлъэIуагъ.\nПредыдущая «IэпыIэгъу тафэхъунэу тыхьазыр»\nСледущая В Тахтамукайском районе откроется новая лаборатория


Гъунэпкъэ гъэнэфагъэхэр зыщытырахыжьырэ ящэнэрэ чэзыум Адыгеир хэхьэ\nАдыгэ Республикэм и ЛIышъхьэу КъумпIыл Мурат зыкIэтхэжьыгъэ унашъом гъунэпкъэ гъэнэфагъэхэр зыщытырахыжьырэ ящэнэрэ чэзыум тызэрэхахьэрэр итхагъ.\nШъугу къэтэгъэкIыжьы апэрэ чэзыуитIум ялъэхъан лъэныкъо заулэхэмкIэ шапхъэхэр нахь агъэшъэбэнэу республикэм унашъо зэрэщаштэгъагъэр. Экономикэм илъэныкъо пстэуми IофшIэныр ащырагъэжьэжьыгъ пIоми хъущт. Псауныгъэм икъэухъумэн фэгъэзэгъэ учреждениехэр планхэм адиштэу лажьэхэ хъугъэ, кIэлэцIыкIу IыгъыпIэхэм дежурнэ купхэр къащызэIуахыгъэх. ФэIо-фашIэхэр зыгъэцэкIэрэ организациехэмрэ туризмэмрэ яIофшIэн тIэкIу-тIэкIузэ зыпкъ еуцожьы. Регион маршрутхэр къызэIуахыжьыгъэх. Гъунапкъэхэр тырахыжьхэ зыхъукIэ анахь шъхьаIэр — санитар-эпидемиологие шапхъэхэр дэх имыIэу къыдалъытэнхэр ары.\nЯщэнэрэ чэзыум фэIо-фашIэхэр зыгъэцэкIэрэ организациехэмрэ сатыу зышIырэ предприятиехэмрэ къызэIуахыжьынхэ алъэкIыщт. Ау ахэм а зы уахътэм цIыфыбэ къякIуалIэ хъущтэп. ГущыIэм пае, сатыу гупчэу «МЕГА Адыгея» зыфиIорэр фит ашIыгъ иIофшIэн пидзэжьынэу. ЗыгъэпсэфыпIэхэр, кIэлэцIыкIу джэгупIэхэр, кинотеатрэхэр къызызэIуахыжьыщтхэр ахэм ачIафэрэм ызыныкъо фэдиз нахь къямыкIолIэнымкIэ шапхъэхэр къыдалъытэ зыхъукIэ ары. Фитнес гупчэхэми, нэмыкI спорт организациехэми джащ фэдиз ныIэп къякIолIэн алъэкIыщтыр. СпортымкIэ занятиехэм ахэлажьэрэр нэбгырэ 20-м къехъу хъущтэп. 2020-рэ илъэсым шышъхьэIум и 1-м къыщегъэжьагъэу спорт зэнэкъокъухэр захащэнхэ алъэкIыщт спорт псэуалъэм чIыпIэу ыIыгъым ипроценти 10 нахь зэлъамыубыты зыхъукIэ.\nЦIыфхэр кафехэм ыкIи общественнэ гъэшхэным пылъ нэмыкI организациехэм кIонхэ алъэкIыщт. Ау Iанэхэм азыфагу метрэ 1,5 — 2 дэлъын фае. Сатыу гупчэхэм ащыIэ фудкортхэмкIи а шэпхъэ дэдэхэр агъэфедэх. Общественнэ гъэшхэнымкIэ организациехэм кальян ащемышъонхэу афагъэпытагъ.\nСоциальнэ дистанциер къыдалъытэ ыкIи маскэхэр аIулъ зыхъукIэ, нэбгырэ 50-м нахьыбэ зыхэмылэжьэрэ Iофтхьабзэхэр зэхащэнхэ алъэкIыщт. Джащ фэдэу кIэлэцIыкIу IыгъыпIэхэм Iоф ашIэн алъэкIыщт. Муниципалитетхэр ары ахэм якъызэIухыжьынкIэ унашъо зыштэрэр.\nЯщэнэрэ чэзыум отраслэ шапхъэхэмрэ Роспотребнадзорым ишапхъэхэмрэ арыгъозэнхэ фае. Социальнэ дистанциер къызэрэдалъытэщтым, маскэхэр зэраIулъыщтхэм, общественнэ чIыпIэхэр дезинфекцие зэрашIыщтхэм анэмыкIэу, зыныбжь илъэс 65-м шъхьадэкIыгъэхэмрэ хэужъынахьыгъэ уз гъэнэфагъэ зиIэхэмрэ шышъхьэIум и 9-м нэс яунэхэм арысынхэу унашъо аштагъ.\nЗэпэIудзыгъэ шIыкIэм тетэу Iоф ашIэнэу организациехэм амал яI. Джащ фэдэу ахэм игъо афалъэгъу зэIукIэхэр, зэхэсыгъохэр, цIыфхэр жъугъэу зыхэлэжьэрэ нэмыкI Iофтхьабзэхэр онлайн амалхэмкIэ зэхащэнхэу.\n12.08.2020 Хэхъоныгъэхэм якъэкIуапI\n12.08.2020 Адыгеим и ЛIышъхь: «ТшIэрэр зэкIэ цIыфхэм афытегъэпсыхьэгъэн фае»\n09.08.2020 ШышъхьэIум и 9-р — псэолъэшIым и Маф


Адыгэ Хэку Таймс: Адыгэ культурэм ия 6 фестиваль Адыгэ республикэм щэкIо\nАдыгэ культурэм ия 6 фестиваль Адыгэ республикэм щэкIо\nАдыгеим чъэпыогъум и 1-м къыщегъэжьагъэу Адыгэ культурэм и я 6 фестиваль щэкIо. ЗэIукIэр гъэмэфэкIыгъэу чъэпыогъум и2 къызэIуахыгъ. Фестивалыр епхыгъ Адыгэ хэкум имафэ ихэгъэунэфыкIын.\nАщ къыдхэлъытагъ адыгэ шъуашэмэ якъэгъэлъэгъон, сурэт къэгъэлъэгъонхэр, орэдыIо-къэшъокIо купхэм якъэгъэлъэгъонхэр, конференцхэр. Джаущтэу, Адыгеим щыщ продюсерэу Нэгъэплъэ Аскэрбый тырихыгъэ фильмыр, къэбэртэе орэдыIоу, актрисэу Жаман Амина ифильм техыгъэу «ШIулъэгъуныгъэмкIэ фитыныгъэ» зыфиIорэр къагъэлъэгъощтых. Къэбэртае-Балъкъэрым щыщ зэлъашIэрэ орэдыIоу Тутэ Заур мэфэкIым ихьакIэщт.\nФестивалэу къалэу Мыекъуапэ щыкIорэм игъунапкъэхэм къадхэлъытагъэу КъокIыпIэм имузей шъошэ къэгъэлъэгъон къыщзэIуахыгъэу щэлажьэ. Къэбэртэе – Бэлъкъарым къикIыгъэ шъошэшIэу Саральп Мадинэ иджанэхэр, Адыгеим щыщ шъошэшIэу СтIашъу Юрэ иIэшIагъэхэр ащ къыщыгъэлъэгъуагъэх.\nСтIашъу Юрэ иIэшIэгъэ 35 фэдиз къэгъэлъэгъоным хэхьагъ. Ахэм ащыщ «толерантность», «нэфылъ бзыу», «адыгэ быракъ» зыфиIохэрэр. ЕжьымкIэ Адыгеим рекIокIырэ фестивалыр зэрэлъапIэр Юрэ къыхегъэщы.\nФитыныгъэ Радиом игущыIэгъугъэ Адыгеим щыщ шъошэшIэу СтIашъу Юр:\n- Мы зэIукIэр даэу зэрыгъэзэфэнэу фежьагъэх, мэхьанэшхо раты. ШъошэшIэу Къэбэртэе - Бэлъкъарым щыщ Саральп Мадинэ къырагъэблэгъагъэмэ ащыщ. IофшIэныбэ къыщагъ. Бзылъфыгъэм апаи, хъулъфыгъэхэми. Непэ зыщыплъэнхэу ахэр щытых. Сэ сишъуашэхэм философие ахэлъ. Фестивалым мэхьанэшхо есэты. Адыгэ лъэпкъэгъухэу бэ къекIолIагъэхэр. Непэрэ зэIукIэр ищыкIагъ.\nАдыгэ культурэм ифестиваль АдыгеимкIэ чъэпыогъум и 6 нэс щыIэщт.


ИгухэлъышIухэр къыдэхъунхэу — Адыгэ макъ\nРедактор 14.09.2020 14.09.2020 КЪЭБАРЫКlЭХЭР\nУрысые зэнэкъокъоу «Лидеры России» зыфиIорэр илъэсищкIэ узэкIэIэбэжьмэ атIупщыгъ. УФ-м и Президентэу Владимир Путиныр кIэщакIо зыфэхъугъэ къэралыгъо платформэу «Россия – страна возможностей» зыфиIорэм ипроект шъхьаIэхэм ар ащыщ.\nIэпэIэсэныгъэ зыхэлъэу, шIэныгъэ куу зиIэ цIыф чанхэм ягухэлъхэр пхыращынхэм, къэралыгъом федэ къыфахьын амал ятыгъэным ар фытегъэпсыхьагъ. Народнэ хъызмэтымкIэ ыкIи къэралыгъо къулыкъумкIэ Урысые академиеу УФ-м и Президент дэжь щызэхащагъэм иIэпыIэгъу- кIэ мы Iофтхьабзэр пхыращы.\nМыгъэ пстэумкIи нэбгырэ 300 финалым нэсыгъ. Зэпахырэ узэу дунаир зэлъызыкIугъэм ыгъэохъугъэхэу, гъатхэм ар зэхащэнэу хъугъэп, тызыхэт Iоныгъо мазэм и 6 — 7-м Москва хэкум щыкIуагъ.\nАдыгеимкIэ мыгъэ мы зэнэкъокъум хэлэжьагъэхэм ащыщэу суперфиналым нэсыгъэх тигъэзет ибухгалтер шъхьаIэу Дмитрий Игнатовымрэ ООО-у «Сибирские инновационные системы» зыфиIорэм ипащэу Семен Синицынымрэ.\nДмитрий къызэкIожьым къызэрэтфиIотагъэмкIэ, мэфитIум лекциехэр, зэIукIэгъу зэфэшъхьафхэр яIагъэх, проект гъэшIэгъонхэм нэIуасэ афашIыгъэх, атегущыIагъэх. Нэбгырэ 300-мэ 106-рэ къахахыгъ. Ахэм, нэбгырэ пэпчъ, егъэджакIохэр япхыгъэхэу гъэIорышIэн Iофым фагъэсэщтых, IэнэтIэ зэфэшъхьафхэм афагъэхьазырыщтых.\nАхэр къызэрыкIоу къыхахыгъэп. Дмитрий къызэриIуагъэмкIэ, нэбгырэ пшIырыпшI хъурэ командэхэмкIэ агощыгъагъэх. Командэ пэпчъ пшъэрылъ гъэнэфагъэ иIэу, ащ хэкIыпIэ къыфигъотын е федэу хэлъыр къыхигъэщын фэягъэ. Ахэр компание пэрытышхохэу «Росатом», Сбербанк зыфэпIощтхэм къагъэхьазырыгъагъэх. ЕтIани къыхэгъэщыгъэн фае, пшъэрылъэу командэхэм къафагъэуцугъэхэр джэгукIэу щытыгъэп, щыIэныгъэм щыпхыращырэ проектыгъэх, гъэIорышIэным нахьыбэу епхыгъагъэх.\nГущыIэм пае, Дмитрий икомандэ инвестиционнэ фонд Iофыр къыфэгъэзэгъагъ. Нэбгырэ пэпчъ проект къыратыгъ, такъикъипшIым къыкIоцI ащ нэIуасэ зыфишIынышъ, федэу къыхьыщтыр ыгъэунэфын фай. Нэужым такъикъ 15-кIэ инвестиционнэ проектым лъэтегъэуцо къыфишIыгъэ фэдэу, къытегущыIэщт. ПроектипшIым щыщэу нахь ыгу рихьыгъэу, мылъку хилъхьанэу зыфэхьазырэу тфыр ары компанием къыхихыщтыр. Командэхэм яIофшIэн лъыплъэнэу, уасэ афишIынэу цIыф ашъхьагъ итыгъ. Ащ нэбгырэ пэпчъ, ичаныгъэ елъытыгъэу, баллхэр фигъэуцущтыгъэх. Ащ тетэу нахьыбэу зэIузгъэкIагъэхэр къыхахыгъэх.\nДмитрий ахэм ахэфагъэп, ау Къыблэ шъолъырым щыпхырыкIи, финалым зэрэнэсыгъэр текIоныгъэкIэ плъытэми хъущт.\n— Анахь шъхьаIэр ыкIи анахьыбэу шIуагъэ сэ сшъхьэкIэ къызхэсхыгъэр компаниешхохэм ялIыкIохэу, гъэIорышIэн Iофым хэшIыкI фыряIэу цIыф Iушыбэмэ нэIуасэ сызэрафэхъугъэу, Iоф зэрадэсшIагъэр ары, — къыIуагъ ащ. — ГущыIэм пае, тикомандэ «Росатомым» икъутамэхэу атомнэ электростаницехэм ягъэуцун фэгъэзагъэхэм япащэхэр, компаниешхоу «Марс» ипродукцие иIугъэкIынкIэ идиректор хэтыгъэх. Ахэм нэмыкI чIыпIэ горэм уащыIукIэн, Iоф адэпшIэн, опыт къапыпхын плъэкIынэу щытэп. Зэнэкъокъум ащ фэдэ амал къытитыгъ. ЕтIани, нэмыкI субъектхэм ащагъэхьазырыгъэ проектхэм тахэплъагъ, тишъолъыр нахь къекIущт горэ къахэтхын тлъэкIыгъ. Ахэр ары сэркIэ нахь федэу слъытэрэр.\nАщ имызакъоу, ишIэныгъэ хигъэхъоным пае апшъэрэ еджапIэу ежь ыгукIэ зыфаем иеджэн щылъигъэкIотэнэу грантэу сомэ миллион къыфагъэшъошагъ. Ар нэбгырэ 300-у финалым нэсыгъэхэм зэкIэми къаратыгъ.\nДмитрий зычIэхьащтыр джыри къыхихыгъэп. ГъэIорышIэн Iофым нахь дехьыхэу ары зэриIуагъэр. Шапхъэу грантым пылъхэм къызэращыдэлъытагъэмкIэ, о узыфаем учIэхьажьын уфит, ар къыхэпхыным пае илъэситIу пIалъэу къыуаты.\nНахь кIасэу шъхьадж балл пчъагъэу финалым щыригъэкъугъэр, анахьэу ишIэныгъэ, ыкIуачIэ зыфытегъэпсыхьагъэхэр, щыкIагъэу Iоф зыдишIэн фаехэр зыщыгъэнэфэгъэ таблицэр нэбгырэ пэпчъ фагъэхьыжьыщт. Джащ фэдэу а щыкIагъэхэм Iоф зэрадишIэщтыр, анахьэу ынаIэ зытетын фаехэр ащ итхэгъэщтых. Ари IэпыIэгъушхо хъущтэу елъытэ.\nДмитрий цIыфхэм финанс шIэныгъэу яIэр къэIэтыгъэным фытегъэпсыхьэгъэ социальнэ проект кIэщакIо фэхъугъэу ытIупщыгъ. Ахъщэу къыпIэкIахьэрэр зэрэбгъэзекIощтым, ащ зэрэхэбгъэхъощтым, хъор-шэрыгъэ зезыхьэрэ бзэджашIэхэм зызэращыуухъумэщтым япхыгъэ шIэныгъэ зэзгъэгъотымэ зышIоигъохэм апае курсхэр ащ къыщыдэлъытагъэх.\nЗэпахырэ узэу дунаир зэлъызыкIугъэм ыпкъ къикIыкIэ ар къызэтеуцон фаеу хъугъэ. Арэу щытми, Iофхэр зэтеуцожьхэмэ, пидзэжьын гухэлъ иI. Ащ пае интернет нэкIубгъо ыгъэпсынышъ, ащ зыригъэушъомбгъун, Адыгеим имызакъоу, нэмыкI шъолъырхэми ащалъэгъунэу ышIынэу фай. ИшIоигъоныгъэхэр зэкIэ къытимыIуагъэми, тапэкIэ ышIэнэу ыгъэнэфагъэр зэрэмымакIэр къыхигъэщыгъ. ГухэлъышIоу иIэр зэкIэри щыIэныгъэм щыпхырищышъунэу тыгу къыддеIэу Дмитрий тыфэлъаIо. «Лидеры России» зыфиIорэ зэнэкъокъум зэрэхэлэжьагъэр апэрэ лъэбэкъу инэу плъытэн плъэкIыщт.\nПредыдущая Шыу зэнэкъокъу\nСледущая Унэгъо анахь дэгъухэм афэгушIуагъэх


Мыгъэ нахьыбэ хэлажьэ — Адыгэ макъ\nМыгъэ нахьыбэ хэлажьэ\nГъэсэныгъэ къэзытырэ научнэ-технологическэ проект программэу «Большие вызовы» зыфиIорэр гупчэу «Сириусым» бэдзэогъум и 5-м къыщегъэжьагъэу Iоф щешIэ. Ащ джыри тхьамафэрэ кIэлэеджакIохэм яшIэныгъэхэр къыщагъэлъэгъощтых.\nМыгъэ»Сириусым» кIэлэеджэкIо 435-рэ къекIолIагъ. Ахэр Урысыем ичIыпIэ 64-мэ къарыкIыгъэх. Программэр зыщыIэм къыщегъэжьагъэу мыгъэ АдыгеимкIэ кIэлэеджэкIо 12 хэлажьэ. Ар адрэ илъэсхэм ялъытыгъэмэ нахьыб.\nАдыгеир лъэныкъуиплIыкIэ программэм хэлажьэ. Ащ фэдэу генетикэр ыкIи медицинэр прогноз шIыгъэным фэгъэхьыгъэх Максим Богорубовым, Илья Викленкэм, Дарья Гоголевам, Мамый Ахьмэд, НатIэкъо Саидэ, Эвелина Кондратович ыкIи Анна Дорошенкэм яIофшIагъэхэр. Космическэ технологиехэм яхьылIагъ Кирилл Моисеенкэм иIофшIагъэхэр. Искусственнэ интеллектыр ыкIи финанс технологиехэр зэрагъашIэ Глеб Алиевымрэ ЖэнэлI Лилианэрэ. ЗыгъэIорышIэрэр зэрымыс транспортым ыкIи логистическэ системэхэм язэгъэшIэн пылъых Анна Сергеевамрэ Сергей Ситникрэ. Ахэр зэкIэри республикэ естественнэ-хьисап еджапIэм щеджэх ыкIи ЧIыпIэ гупчэу «Полярис – Адыгея» зыфиIорэм ипроектхэм ахэлажьэх.\nПрограммэу «Большие вызовы» зыфиIорэм кIэлэеджакIохэм ямызакъоу Урысыем иуниверситет ыкIи инаучнэ-ушэтэкIо пэрытхэр, къэралыгъо корпорациехэр, компание инхэр ыкIи общественнэ объединениехэр къыхэлажьэх. Къэралыгъор, предпринимательхэр ыкIи шIэныгъэлэжь пэрытхэр къэлэеджакIохэу зишIэ шIэгъошIухэм IэпыIэгъу афэхъух яшIэныгъэхэм, яIэпэIэсэныгъэ хагъэхъонымкIэ. Тхьамэфищым къы-кIоцI кIэлэеджакIохэр командэхэу гощыгъэхэу нэбгыри 4 – 6-у зэхэтхэу «Сириусым» наукэмкIэ ыкIи искусствэмкIэ илабораториехэм ыкIи имастерскойхэм Iоф ащашIэщт. ЕтIанэ бэдзэогъум и 27-м ыкIи и 29-м кIэух конференцие зэхащэщт. Ащ командэ пэпчъ иIофшIэн икIэуххэр къырихьылIэщтых, къыщигъэлъэгъощтых. Проектхэм Iоф адашIэжьын алъэкIыщт, етIанэ экономикэм е научнэ ушэтынхэм ащагъэфедэнхэ алъэкIыщт.\nГъэсэныгъэ къэзытырэ гупчэу «Сириусыр» 2016-рэ илъэсым УФ-м и Президент иунашъокIэ къызэIуихыгъ Фондэу «Талант и успех» зыфиIоу наукэм, искусствэм ыкIи спортым яIофышIэшхохэр зыхахьэхэрэм. Мыщ илъэс къэс кIэлэеджэкIо 800 фэдиз къэкIо. 2019-рэ илъэсым къыщегъэжьагъэу «Сириусым» Iоф щашIэ Инновационнэ научнэ-технологическэ гупчэм ыкIи научнэ-технологическэ университетым. 2020-рэ илъэсым мыщ Лицей, 2021-рэ илъэсым колледж къыщызэIуахыгъэх. Арышъ, «Сириусыр» непэ Урысыем иныбжьыкIэхэм янаучнэ гупчэ зэтегъэпсыхьагъэу щыт.\nПредыдущая Дунэе хьисап Олимпиадэу 2020-рэ илъэсым щыIагъэм щатекIогъэ Данил Деминыр езгъэджэрэ Мамый Даут Казбек ыкъом – Адыгэ къэралыгъо университетым иректор фэкIо\nСледущая Iофтхьабзэр лъагъэкIуатэ


Язэдэлэжьэныгъэ агъэпытэщт | Адыгэ Макъ\nАР-м и ЛIышъхьэу КъумпIыл Мурат Бахрейн и Чрезвычайнэ ыкIи Полномочнэ ЛIыкIоу Урысыем щыIэ Ахмед Аль-Саати тыгъуасэ IукIагъ, тапэкIэ Iоф зэрэзэдашIэщтым тегущыIагъэх.\nЗэIукIэгъум ипэублэм хьэкIэ лъапIэхэр республикэм къызэреблэгъагъэхэр зэригуапэр КъумпIыл Мурат къыIуагъ.\n— Бахрейн Урысыем къыпэблэгъэ ыкIи ныбджэгъуныгъэ зэфыщытыкIэ зыдыриIэ къэралыгъоу щыт. Тикъэралыгъохэм язэдэлэжьэныгъэ агъэпытэ. Ащ фытегъэпсыхьэгъэ зэзэгъыныгъэ пчъагъэхэм акIэтхагъэх. Тизэпхыныгъэ тапэкIи дгъэпытэным тызэрэфэхьазырыр непэрэ зэIукIэгъум къегъэлъагъо, — къыIуагъ КъумпIыл Мурат.\nАхмед Аль-Саати къызэриIуагъэмкIэ, Бахрейн ипачъыхьэ Урысыем пчъагъэрэ щыIагъ, УФ-м и Президентэу Владимир Путиным зэдэгущыIэгъухэр дыриIагъэх. КъокIыпIэ Благъэм мамырныгъэрэ зыпкъитыныгъэрэ илъынхэм Урысыем иIахьышхо зэрэхэлъыр хигъэунэфыкIыгъ. Ащ дакIоу Адыгеими Iоф дашIэным, язэпхыныгъэ агъэпытэным зэрэдэлэжьэщтхэр къыхигъэщыгъ.\nАдыгеим иэкономикэ инвестициехэр къыхалъхьанхэм, лъэныкъохэм язэфыщытыкIэ лъэгэпIэ инхэм анэгъэсыгъэным Iоф дашIэщтэу зэдаштагъ.


Мыекъопэ къэлэ прокуратурэм къеты | Адыгэ Макъ\nМыекъопэ къэлэ прокуратурэм къеты\nКощынымкIэ хэбзэгъэуцугъэр зэрагъэцакIэрэм фэгъэхьыгъэу Мыекъопэ прокуратурэм уплъэкIун зэхищагъ.\nЗэрагъэунэфыгъэмкIэ, Интернетым исайтиплIымэ УФ-м узэрицIыфымкIэ паспортыр ыкIи нэ-мыкI документхэр ащащэщтыгъэх. Ахэм афэдэ документ нэпцIхэр зыгъэхьазырхэрэм апае Урысыем и Уголовнэ кодекс уголовнэ пшъэдэкIыжь къегъэнафэ.\nПрокуратурэм иунашъокIэ Роскомнадзорым икъулыкъухэм мыщ фэдэ сайтхэр зэфашIыгъэх.\nХэбзэгъэуцугъэм къызэрэдилъытэу, цIыфхэм ядэо тхылъхэм джэуап зэрэратыжьырэ шIыкIэр къэлэ прокуратурэм ыуплъэкIугъ.\nНафэ зэрэхъугъэмкIэ, гъэIорышIэкIо компанием ипащэ дэо тхылъымкIэ зыкъыфэзгъэзагъэм джэуап ритыжьыгъэп. Прокуратурэм унашъоу ышIыгъэм къыпкъырыкIызэ, зэгъэшIужь хьыкумышIым лажьэ зиIэм административнэ пшъэдэкIыжьэу сомэ мини 5 хъурэ тазырыр тырилъхьагъ.\nАхъщэ къолъхьэ тын-Iыхыным пэшIуекIогъэнымкIэ хэбзэгъэуцугъэр зэрагъэцакIэрэм епхыгъэ уплъэкIунхэр къэлэ прокуратурэм зэхищагъэх.\nАхэм къызэрагъэлъэгъуагъэмкIэ, IофшIапIэм ипащэ предприниматель IофшIэныр Мыекъуапэ щигъэцакIэзэ, муниципальнэ къулыкъушIэу Iоф зышIэщтыгъэм зэзэгъыныгъэ зэрэдишIыгъэм фэгъэхьыгъэ къэбарыр муниципальнэ образованиеу «Къалэу Мыекъуа-пэ» иадминистрацие риIуагъэп.\nКъэлэ прокуратурэм иунашъокIэ зэгъэшIужь хьыкумышIым лажьэ зиIэм административнэ пшъэдэкIыжь ригъэхьыгъ ыкIи тазырэу сомэ мин 20 тырилъхьагъ.\nКъулыкъушIэм утын рихыгъ\nМыекъуапэ щыпсэурэ хъулъфыгъэу илъэс 42-рэ зыныбжьым ылъэныкъокIэ къэлэ прокуратурэм уголовнэ Iоф къызэIуихыгъ.\nСледствием зэригъэунэфыгъэмкIэ, 2018-рэ илъэсым бэдзэогъум хъулъфыгъэр ешъуагъэу къулыкъур зыхьыщтыгъэ полицием иIофышIэ утын рихыгъ.\nПрокуратурэм къызэIуихыгъэ уголовнэ Iофыр Мыекъопэ къэлэ хьыкумым фигъэхьыгъ. ПэшIорыгъэшъэу зэрагъэунэфыгъэмкIэ, бзэджашIэм илъэси 5 хьапс къыхьын ылъэкIыщт.\nПсэупIэ-коммунальнэ хъызмэтым ылъэныкъокIэ хэбзэгъэуцугъэр зэрагъэцакIэрэм фэгъэхьыгъэу Мыекъопэ прокуратурэм уплъэкIунхэр ышIыгъэх.\nЗэрагъэунэфыгъэмкIэ, электричествэр, гъэстыныпхъэ шхъуантIэр нахь макIэу къэзыгъэлъагъохэрэ приборхэр, ахэм яIофшIэн къызэтезыгъэуцорэ пкъыгъохэр Интернетым исайти 9-мкIэ ащащэщтыгъэх. Ащ фэдэ сайтхэм хэбзэнчъэу Iоф ашIэу прокуратурэм ылъытагъ ыкIи ащ иунашъокIэ Роскомнадзорым сайтхэм яIофшIэн къызэтыригъэуцуагъ.


Инэу тафэраз | Адыгэ Макъ\nТIопсэ районым ыкIи къалэу Шъачэ адэтхэ еджапIэхэм кIэлэцIыкIухэр зэреджэщтхэ тхылъхэр зэрямыIэхэм къыхэкIэу адыгабзэр зэрагъэшIэнымкIэ къин ащалъэгъу.\nМы Iофыгъом илъэсыкIэ еджэгъур къимыхьэзэ Краснодар IофшIэгъу купэу щызэхащэгъагъэр пэшIорыгъэшъэу щыхэплъэгъагъ. Зэреджэщтхэ тхылъхэм анэмыкIэу художественнэ ыкIи методическэ литературэр зэрафимыкъурэр ащ къыщыхагъэщыгъагъ.\nАдыгэ Республикэм и ЛIышъхьэу КъумпIыл Мурат IэпыIэгъу мы IофыгъомкIэ къафэхъунэу зэриIогъагъэр къыгъэшъыпкъэжьыгъ. А 1 — 9-рэ классхэм арысхэ кIэлэеджакIохэм адыгабзэр рызэрагъэшIэнэу ТIопсэ районым ит къуаджэу Агуяпэ тхылъхэр къаригъэщагъэх. Къащэгъэ литературэмкIэ Агуяпэ, Псыбэ, Гъуакъо (Георгиевскэм), ТIуапсэ яеджапIэхэм адэгощэщтых.\nТхылъхэр къафэзыщагъэхэр Адыгэ Республикэм илIыкIоу Краснодар краим иадминистрацие дэжь щыIэ Хьатэгъу Налбыйрэ Краснодар краим иадминистрацие IэкIоцI политикэмкIэ идепартамент идиректор ипащэу Петр Халаненкэмрэ арых.


Автор Тема: Наткнулся на советскую свалку (Прочитано 1216 раз)\nВы не можете просматривать изображения. Пожалуйста, зарегистрируйтесь или войдите (154.74 кБ, 900x674 - просмотрено 101 раз.)\nВы не можете просматривать изображения. Пожалуйста, зарегистрируйтесь или войдите (210.15 кБ, 1152x864 - просмотрено 173 раз.)\nВы не можете просматривать изображения. Пожалуйста, зарегистрируйтесь или войдите (173.38 кБ, 1152x864 - просмотрено 132 раз.)\nВы не можете просматривать изображения. Пожалуйста, зарегистрируйтесь или войдите (209 кБ, 1152x864 - просмотрено 132 раз.)\nВы не можете просматривать изображения. Пожалуйста, зарегистрируйтесь или войдите (244.28 кБ, 2048x1436 - просмотрено 106 раз.)\nВы не можете просматривать изображения. Пожалуйста, зарегистрируйтесь или войдите (142.23 кБ, 800x557 - просмотрено 67 раз.)


Къурмэн хъяр къытфихьанэу Тхьэм телъэIу — Адыгэ макъ\nКъурмэн хъяр къытфихьанэу Тхьэм телъэIу\nДунаим щыпсэурэ быслъымэнхэм мэхьанэшхо зэратырэ дин мэфэкIхэм ащыщэу Къурмэныр къэблагъэ. Мыщ ехъулIэу хьаджэшIыныр аухы ыкIи къурмэн ашIы.\nГущыIэу «Къурмэным» къикIырэр «пэблагъэ ухъуныр» ары. Диным фэгъэхьыгъэмэ,\nар къызэрэбгурыIощтыр — Алахьталэм нахь пэблагъэ ухъуным фэшI охътэ гъэнэфагъэм былымышъхьэ къурмэн пшIыныр. Алахьталэм къыIуагъ: «МэфэкI нэмаз шъушIы ыкIи Алахьталэм ыцIэкIэ псэушъхьэ шъуукIи къурмэн шъушIы». Быслъымэнхэм ар япшъэрылъэу алъытэ ыкIи агъэцакIэ.\nКъурмэн мэфэкIым имэхьанэ, ащ епхыгъэ шапхъэхэм афэгъэхьыгъэу гущыIэгъу тыфэхъугъ Адыгэ Республикэм ыкIи Пшызэ шъолъыр ащыпсэурэ быслъымэнхэм я ДиндэлэжьапIэ имуфтий игуадзэу, Iимамэу Шъхьэлэхъо Ибрахьимэ.\nТигущыIэгъу къызэриIуагъэмкIэ, НэкIмазэр заухыгъэм ыуж мэфэ 70-рэ зытешIэкIэ Къурмэныр хагъэунэфыкIы. А мэфэкIыр мэфиплI зэрэкIорэр. Хабзэ зэрэхъугъэу, пчэдыжьым мэфэкI нэмазым зыфагъэхьазыры. Анахь щыгъын дэгъухэр ащыгъхэу быслъымэнхэр мэщытым макIох нэмазым хэлэжьэнхэм ыкIи тхьэлъэIухэм ядэIунхэм афэшI. А мафэм е мэфэкI мэфищэу ащ къыкIэлъыкIохэрэм ащыщ къурмэныр зыпшIын фаер. Къурмэн мэфэкI мафэхэм сэдакъэ птын, уигупсэхэр бгъэгушIонхэ, гъомылапхъэхэр бгъэхьазырынхэ, мэфэкIыр нахьыжъхэми кIэлэцIыкIухэми зэхашIэу (диным ымыштэрэ зекIуакIэхэр хэмытхэу) пшIын фае.\n— Къурмэным ихэгъэунэфыкIын къэбар гъэшIэгъон пылъ, — къеIуатэ Ибрахьимэ. — Пегъымбарэу Ибрахьимэ быслъымэнхэм анахь агъэлъапIэхэрэм ащыщ. Алахьталэм «иныбджэгъушIоу» алъытэ. Ежьым Алахьталэм шIошъхъуныгъэшхо фыриIэу, ыIорэр дэх имыIэу ыгъэцэкIэным ренэу фэхьазырыгъ. Ибрахьимэ Тхьэм зэрэфэшъыпкъэр ыушэтынэу ыкIи ыуплъэкIунэу ащ фэдэ чIыпIэ ригъэфагъэу щытыгъ. Зы мафэ горэм Пегъымбарым пкIыхьэпIэ елъэгъу Алахьталэм къурмэныпхъэ фишIыным фэшI икIалэу Исмахьилэ ыукIынэу ыгъэгъолъыгъэу. Ибрахьимэ пкIыхьапIэр зэрилъытагъэр Алахьталэр арэущтэу фаеу ары. ИкIалэ зыфеIуатэм, ащ къыриIуагъ: «Тят, арэущтэу Алахьталэр фаемэ, къызэрэуиIорэм тетэу зекIо, сэ зысщыIэщт». ИкIалэ ыгъэгъолъи ыукIынэу зежьэм, Алахьталэр къеджи къыриIуагъ. «О унашъо пфэсшIыгъэр бгъэцэкIагъэ. Ащ къегъэлъагъо сэ сIорэм узэрэшIомыкIырэр. АщкIэ усыушэтынэу сыфэягъ ыкIи укъысфэшъыпкъэу укъычIэкIыгъ. Арышъ, ащ пае мэл къыосэты, былымыр уукIынышъ, къурмэн пшIыщт». Ары мы мэфэкIым лъапсэу иIэр. Ащ тетэу Пегъымбарым дунаим тет быслъымэнхэм къурмэныр пшъэрылъ афишIыгъ. А мэфэкIыр хэдгъэунэфыкIы зыхъукIэ тыгу къэкIыжьы Пегъымбарыр Алахьталэм зэриушэтыгъэр. Алахьталэм ыIорэм цIыфыр шIокIы зэрэмыхъущтыр, ыIуагъэр зэригъэцэкIэн, нахь пэблагъэ зэрэфэхъун фаер а Iофым къегъэлъагъо.\nIимамым къызэриIуагъэмкIэ, амал зиIэ быслъымэн пстэуми къурмэн ашIын фаеу диным къеIо. Ар зипшъэрылъыр унагъом ышъхь ары. Къурмэн хъущтых мэлыр, пчэныр, былымышъхьэ инхэр. Къурмэныпхъэр итеплъэкIэ щыкIагъэ имыIэу, псаоу щытын фае. Ахэр сымаджэхэу, одхэу, щыкIагъэ яIэу хъущтхэп, дэхэнхэ, псаунхэ фае. Чэмыр е шкIэхъужъыр нэбгырибл зэхахьэу ащэфэу къурмэн ашIымэ хъущт. Къурмэныпхъэ пчэным е мэлым зы илъэс ыныбжьын фае. Ау етIани пчэным, мэлым къахэкIы инэу, такъырхэу, лы дэгъоу ателъэу. Ащ фэдэмэ, мэзихым къыщегъэжьагъэу уукIы хъущт.\n— КъэIогъэн фае къурмэн ашIынэу фаехэу, ау ащ фэдэ зэшIокI зимыIэхэр мымакIэу зэрэщыIэхэр. ЦIыфым былым ыукIынэу ащ фэдэ мылъку IэкIэлъэп, ау мы Iофым хэлажьэ шIоигъу. Ащ фэдэ цIыфым мурадышIоу ышIыгъэм елъытыгъэу Алахьталэм фэшъуашэу псапэ къыретыжьы. Ау зэшIокI иIэмэ, былымышхо цIыфым изакъоу ыукIын ылъэкIыщт. Тхьачэт, чэт зыфэпIощтхэр къурмэн хъухэрэп. ЦIыфхэм ар тIэкIу къагурыIорэп, «симыIэми, чэт, е тхьачэт сыукIын» зыIохэрэр хэукъох. Диным ар къыIорэп, ар къабыл хъурэп, — къыIуагъ Ибрахьимэ.\nКъурмэныпхъэр Iахьищэу агощы: зыр — тхьамыкIэхэм, ятIонэрэр — Iахьылхэм, благъэхэм апай, ящэнэрэр унагъом къинэнэу щыт. Къурмэныпхъэр зыгорэм шIуебгъэбзыгъэмэ, ащ пае лы ептынэу щытэп, Iофэу ышIагъэм ыпкIэ ептын фае. Ау ар тхьамыкIэмэ, ащ (ыпкIэу ептыгъэм) тебгъэхъощт къурмэныпхъэм щыщ. Былымэу къурмэн ашIыгъэм щыщ пщэ мыхъущтэу еIо диным.\n— БыслъымэнхэмкIэ Къурмэным сыда имэхьанэр?\n— Мы дин мэфэкIым быслъымэнхэмкIэ мэхьанэшхо иI. Ар тарихъ гъогуонэшхо къэзыкIугъэ, шэпхъэ гъэнэфагъэхэр зыпылъ мэфэкI нэф. Дунаим щыпсэурэ быслъымэнхэр илъэс къэс дэгуIэхэу ащ ежэх. Къурмэным тхьэшIошъхъуныгъэ зиIэ быслъымэнхэр зэрепхых, ахэр зэгурыIонхэм, зэдеIэжьынхэм къыфегъэущых, цIыфхэм гукIэгъу къахелъхьэ.\n— Сыда мы мэфэкIым ехъулIэу быслъымэнхэм узэрафэлъаIо пшIоигъор?\n— Алахьэу ГукIэгъушIэу, ГукIэгъу зыхэлъым селъэIу титхьэлъэIухэр, тидыухьэхэр ыштэнхэу. Быслъымэнхэм анаIэ тырязгъадзэ сшIоигъу Зуль-хьидж мазэм иапэрэ мэфипшI анахь лъапIэхэм, хьадж зашIырэ мафэхэм, унэкIымэ зэрэпсапэр, духьэхэр къэпIонхэ, КъурIаным нахьыбэрэ уеджэн зэрэфаер.\nА мазэм иябгъонэрэ мафэ унэкIыным мэхьанэшхо иI. Арафат Iуашъхьэ быслъымэнхэр зыщыдэкIоерэ мафэм зынэкIыхэрэм псэкIодшIагъэу яIэхэр Алахьталэм афегъэгъух.\nКъурмэн мафэхэм нахьыбэрэ Тхьэм уелъэIун, дыуахь къэпхьын, КъурIаным уеджэн фае. Къурмэн хъяр къытфихьанэу Тхьэм телъэIу.\nПредыдущая ШIу шIи псым хадз\nСледущая Адыгэ Республикэм ыкIи Пшызэ шъолъыр ащыпсэурэ быслъымэнхэм афэкIо


МэфэкIым фегъэхьы | Адыгэ Макъ\nУрысыем кушъхьэфэчъэ спортымкIэ изэнэкъокъу Санкт-Петербург щыкIуагъ. Мыекъуапэ щапIугъэ Александр Евтушенкэр трекым щызэIукIагъэхэм ащыщ.\nШъхьэзэкъо зэнэкъокъум Александр Евтушенкэр хэлэжьагъ. Трекым километри 4-р къызыщекIум, апэрэ чIыпIэр къыфагъэшъошагъ.\nАдыгэ Республикэм кушъхьэфэчъэ спортымкIэ ифедерацие ипащэу Анатолий Лелюк хэгъэгум ихэшыпыкIыгъэ командэ хэтэу Александр Евтушенкэм фэгушIуагъ, дышъэу къыхьыгъэр ритыжьыгъ.\nАлександр Евтушенкэм спорт зэнэкъокъум гъэхъагъэу щишIыгъэр хэгъэгум иухъумакIо и Мафэ фегъэхьы. Гъэзетеджэхэм ацIэкIэ тиспортсмен тэри тыфэгушIо, имедальхэм ахигъэхъонэу фэтэIо.


Home » Adyghe » 03 Luke » 05\nposted by derDaniel on Mon, 06/14/2010 - 09:20\nХьисэ апэрэ нэбгырищыр игъогу рыкІонхэу къызэряджагъэр\n(Маттэ 4:18-22; Марк 1:16-20)\nМафэ горэм Хьисэ Геннисарет зыцІэ псыхъураем* Іутэу, Тхьэм игущыІэхэм ядэІунхэм пае, цІыф купышхохэр къэзэрэугъоихи тезэрэгъэбэнагъэх. 2А чІыпІэм псы Іушъом къошъуитІу Іутэу Хьисэ ылъэгъугъ. Пцэжъыяшэхэр ахэмэ къарыкІыгъэхэу, яхъытыухэр агъэкъэбзэщтыгъэх. 3А къуашъохэм язэу Симон ием Хьисэ ихьи, тІэкІу ІукІотынэу Симон риІуи тІысыгъэ. ЕтІанэ къуашъом исэу, цІыф купышхохэм Тхьэм игущыІэхэр аригъашІэхэу ыублагъ.\n4ЦІыфхэм зарегъашІэхэ ужым, Хьисэ Симон риІуагъ:\n4:43 Тхьэм и Тетыгъошхо – Тхьэм мы дунаими, мы дунаим ицІыфхэми тетыгъошхоуи лъэкІыныгъэшхоуи афыриІэр ары. Инджылыр Тхьэм и Тетыгъошхо зытегущыІэкІэ, зыфиІорэр загъорэ мы уахътэм Тхьэм тетыгъошхоу иІэр ары, загъори къэкІощт уахътэм тетыгъошхоу иІэщтыр ары, загъори Тхьэм ыдэжь мыкІодыжьын щыІэныгъэ щыуиІэныр ары.\n5:1 Геннисарет зыцІэ псыхъураер – Галилей псыхъураер ары. Галилей хэкум ит псыхъурай. ИкІыхьагъэ километрэ 21-рэ мэхъу, инахь шъомбгъуапІэр километрэ 13 мэхъу.\n–КуупІэм хахьи, пцэжъые къэшъуубытыным пае, шъуихъытыухэр хажъудзэх.\n5–Тхьаматэ, чэщы реным бэрэ тыулэугъ, ау зи къэтыубытыгъэп,– къыІожьыгъ Симон. –Ау о зэрэпІорэм тетэу, джыри зэ хъытыухэр сэ хэздзэжьыщтых.\n6Хъытыухэр зыхадзэхэм, пцэжъыябэхэр къаубытыгъэти, яхъытыухэр зэготхъыхэу аублагъ. 7Ягъусэхэу адрэ къуашъом исхэр къэкІонхэшъ, къадэІэпыІэнхэу Іэ афашІыгъ. Ахэр къакІохи, чІэбынкІэ щынагъоу къошъуитІумэ пцэжъые арызэу ашІыгъ.\n8Симон Петрэ ар зелъэгъум, Хьисэ ылъакъохэм адэжь зыщыридзыхи ыІуагъ:\n–Сэ збгъодэкІ, Зиусхьан! Сэ сыпсэкІодышІэ цІыф.\n9Ар зыкІиІуагъэр пцэжъыехэу къаубытыгъэхэр зэрэбагъэм пае, ежьыми адрэ игъусэхэми агучІэ изыгъагъэти ары. 10Ащ фэдэу Зеведей ыкъуитІоу Якъуби Иуани Симон дэлажьэщтыгъэхэми агучІэ изыгъагъ.\n–Умыщын,– риІуагъ Хьисэ Симон. –Пцэжъые къэуубытыным пае, ыуж узэритыгъэм фэдэу, джы къыщегъэжьагъэу цІыфхэр сэ сигъогу къытебгъэхьащтых.\n11ЕтІанэ ахэмэ якъуашъохэр псым къыхалъэшъужьхи, зэпстэури къагъани, Хьисэ ыуж ихьагъэх.\nХьисэ шъоджэ уз Іае зиІэ лІы горэ зэригъэхъужьыгъэр\n(Маттэ 8:1-4; Марк 1:40-45)\n12Хьисэ къалэ горэм щыІэу, лІы горэ шъоджэ уз Іаер ыпкъ хизэу къэкІуагъ. Ащ Хьисэ зэрилъэгъугъэм тетэу, чІыгум бгъэгукІэ зыщыридзыхи елъэІугъ:\n–Тхьаматэ, уфаемэ сыбгъэхъужьын плъэкІыщт.\n13Хьисэ ыІэ ыщэий, теІаби* къыІуагъ:\n–Сыфай, псаоу хъужь!\nАрдэдэм шъоджэ узыр а лІым хэкІыжьыгъ. 14Хьисэ ащ фигъэпытэу риІуагъ:\n–Мыр зыми емыІотэжь, ау дин пащэм ыдэжь кІуи, зегъэлъэгъу. Узэрэхъужьыгъэм пае, пегъымбар Мусэ иунашъо тетэу къурмэн шІы. Ар узэрэхъужьыгъэмкІэ цІыфхэм апашъхьэ шыхьат щыхъущт.\n5:13 теІаби – шъоджэ уз Іае зиІэм утеІабэ хъущтыгъэп.\n15 Ау Хьисэ икъэбар ыпэм нахьи нахьыбэу цІыфмэ ахэхьагъэу хъугъэ. Арэущтэу цІыф купышхохэр Хьисэ къыІохэрэм къядэІунхэу, яузхэри рагъэгъэхъужьынхэу ыдэжь къакІохэу хъугъэ. 16Ау Хьисэ цІыфмэ ахэкІызэ, Іудзыгъэ чІыпІэхэм Тхьэм щелъэІуным пае, кІонэу ихабзэу щытыгъ.\nХьисэ лІы горэу зыІэпкъ-лъэпкъ узым зэкІиубытагъэр зэригъэхъужьыгъэр\n(Маттэ 9:1-8; Марк 2:1-12)\n17 Зы мафэ горэм Хьисэ цІыфхэм Тхьэм игущыІэхэр аригъашІэщтыгъэх. Галилей хэкум щыщ къоджэ пстэуми, Иудей хэкум щыщ къоджэ пстэуми, Ерусалими къарыкІыгъэхэу, фарисейхэри* Тэурат егъэджэкІо пащэхэри* Хьисэ къедэІущтыгъэ цІыфхэм ахэсыгъэх. Сымаджэхэр ыгъэхъужьынхэу Зиусхьаным ыкІуачІэ Хьисэ хэлъыгъ. 18Джащыгъум лІы горэу зыІэпкъ-лъэпкъ узым зэкІиубытагъэр пІуаблэм телъэу нэбгырэ заулэмэ къахьызэ, Хьисэ ыпашъхьэ ралъхьаным пае, унэм рахьанэу пылъыгъэх. 19 Ау цІыфхэр зэрэбагъэм къыхэкІыкІэ сымаджэр унэм рахьан алъэкІыгъэп. Арэущтэу зэхъум, унашъхьэм дэкІуаехи, унашъхьэм щыщ тырахи, сымаджэр пІуаблэм телъэу, цІыф пстэуми къалъэгъоу Хьисэ ыпашъхьэ къыратІупщэхыгъ.\n20Ахэмэ яшІошъхъуныгъэ зелъэгъум, Хьисэ а лІым риІуагъ:\n21 Ар зеІом, Тэурат егъэджэкІо пащэхэмрэ фарисейхэмрэ агухэмкІэ аІоу аублагъ:\n–Хэта мыр? Тхьэр егъэпцІыба? Тхьэм нэмыкІэу, хэта псэкІодхэр зыгъэгъун зылъэкІырэр?\n22 Ау Хьисэ ахэмэ агухэм арылъыр ешІэти ариІуагъ:\n–Сыд пае ащ фэдэ Іофхэр шъо шъугукІэ шъуІора? 23Тара нахь псынкІагъор,\n5:17 фарисейхэр – джуртхэм ащыщхэу диным рыкІорэ цІыф купэу щытыгъэх. Ахэр Тэурат хабзэм итхэмрэ ятэжъхэм къакІэныжьыгъэ хабзэхэмрэ агу етыгъэу апылъыщтыгъэх.\n5:17 Тэурат егъэджэкІо пащэхэр – Тэурат хабзэм итхэмрэ джуртхэм адрэ тхылъ лъапІэхэу яІэхэм арытхэмрэ цІыфхэм агурызыгъаІоу щытыгъэ пащэхэр ары.\n«УипсэкІодхэр къыпфэгъугъэх», пІоныр ара, хьауми «Къэтэджи къэкІухь», пІоныр ара? 24Ау къэшъушІэным пае, Щыф Лъэпкъым ы Къо* псэкІодхэр ыгъэгъунхэу дунаим тетыгъо зэрэщыриІэр, – джащыгъум Хьисэ лІэу зыІэпкъ-лъэпкъ узым зэкІиубытагъэу щытым риІуагъ: –Сэ осэІо, къэтэджи, уипІуаблэ къашти, шъуадэжь кІожь!\n25 Ардэдэм а лІыр ахэмэ апашъхьэ къыщытэджи, пІуаблэу зытелъыгъэр зыдиштэжьи, Тхьэм щытхъу фишІызэ, ядэжь кІожьыгъэ. 26ЗэкІэми агучІэ изыгъэу Тхьэм щытхъу фашІыщтыгъ. Щынагъэхэу къаІощтыгъ:\n–Сыда гъэшІэгъонышху тэ непэ тлъэгъугъэр!\nХьисэ игъогу рыкІонэу Левый къызэреджагъэр\n(Маттэ 9:9-13; Марк 2:13-17)\n27 Ащ нэуж Хьисэ къызыдэкІым, хьакъулахь ахъщэ зыщыхахырэ унэм Іусэу, хьакъулахь ахъщэр хэзыхырэ лІы горэу Левый зыцІэр ылъэгъугъ.\n–Сауж къырыкІу,– риІуагъ Хьисэ. 28Левый къэтэджи, зэкІэри къыгъани, Хьисэ ыуж ихьагъ.\n29ЕтІанэ Левый иунэ ешхэ-ешъошхо Хьисэ щыфишІыгъ. Хьакъулахь ахъщэр хэзыххэрэмрэ нэмыкІ хьакІэхэмрэ бэ хъухэу Іанэм пэсыгъэх. 30Арэущтэу залъэгъум, фарисейхэмрэ Тэурат егъэджэкІо пащэхэмрэ ар агу римыхьэу, Хьисэ игъогу рыкІохэрэм араІуагъ:\n–Хьакъулахь ахъщэр хэзыххэрэмрэ псэкІод зышІэхэрэмрэ сыда шъузкІадашхэрэр ыкІи шъузкІадешъорэр?\n31 –Псаухэр арэп Іазэ зищыкІагъэхэр, сымаджэхэр ары нахь,– ариІожьыгъ Хьисэ. 32 –Шъыпкъагъэ зиІэ цІыфхэм сяджэнэу арэп сыкъызфэкІуагъэр, псэкІод зышІэхэрэр япсэкІодхэм афыкІэгъожьынхэм пае, сяджэнэу ары нахь.\n5:24 ЦІыф Лъэпкъым ы Къо – «ЦІыф Лъэпкъым ы Къо фэдэу уашъом иошъуапщэхэм ахэтэу, зыгорэ къехыгъ», пегъымбар Даниил къыІогъэгъэ гущыІэхэр Хьисэ ежь ышъхьэ пае ыІожьыгъэх. ЦІыф Лъэпкъым ы Къоу зиунэр уашъом щыІэу, уашъом къехыгъэр Хьисэ ары (Иуан 3:13). Гъощагъэхэм алъыхъузэ, мыкІодхэу къыгъэнэжьынхэм пае, ЦІыф Лъэпкъым ы Къо къэкІуагъ (Лука 19:10). ЦІыфыбэмэ апае шъхьэщэфыжьэу ыпсэ ытыным пае, ЦІыф Лъэпкъым ы Къо къэкІуагъ (Марк 10:45). ЛІагъэхэм къахэтэджыкІыжьын фэягъ (Маттэ 17:9). Ежь Ятэ ищытхъушхо иІэу, дунаим ицІыфхэм хьыкум атришІыхьаным пае, ЦІыф Лъэпкъым ы Къо дунаим къэкІожьыщт (Маттэ 25:31).\nДжурт тхьаматэхэр нэкІыным ехьылІагъэу Хьисэ къызэреупчІыгъэхэр\n(Маттэ 9:14-17; Марк 2:18-22)\n33 Фарисейхэмрэ Тэурат егъэджэкІо пащэхэмрэ Хьисэ къыраІуагъ:\n–Иуан игъогу рыкІохэрэм бэрэ анэкІы* ыкІи Тхьэм елъэІух, фарисейхэмэ ягъогу рыкІохэрэри ары, ау о уигъогу рыкІохэрэр машхэх ыкІи ешъох.\n34–Шъаор ягъусэфэкІэ, шъаом игъусэхэр жъугъэнэкІынха?– ариІожьыгъ Хьисэ ахэмэ. 35–Ау шъаор затырахыщт мафэхэр къэкІощтых. А мафэхэр къызыкІохэкІэ, анэкІыщт.\n36Джащыгъум зы гъэсэпэ къэбар ариІуагъ:\n–Зыми идэжьын щыгъыныкІэм къыпитхъэу, щыгъыныжъым тыридэрэп. Арэущтэу ышІымэ, щыгъыныкІэр зэІитхъыжьынышъ, щыгъыныкІэм щыщэу идэжьыныр щыгъыныжъым екІущтэп. 37Джащ фэдэу зыми сэнэпс шІыгъакІэр шъонтыжъхэм аригъахъорэп. Арэущтэу ышІымэ, сэнэпс шІыгъакІэм шъонтхэр къызэгуитхъынхэшъ, сэнэпсри къичъыжьыщт, шъонтхэри кІодыщтых. 38 Ау сэнэпс шІыгъакІэр шъонтыкІэхэм арагъахъон фае. Ащыгъум тІури мыкІодхэу къэнэжьыщтых. 39Сэнэпсыжъ ешъуагъэм сэнэпс шІыгъакІэм ыгу еIущтэп; сыда пІомэ сэнэпсыжъыр нахь дэгъоу еІошъ ары.


Республика Адыгея - ПсэупIэ сертификатхэр аратыжьыгъэх\nПсэупIэ сертификатхэр аратыжьыгъэх\nАдыгэ Республикэм и ЛIышъхьэу КъумпIыл Мурат республикэм щыпсэухэрэ унэгъо ныбжьыкIэ 70-м ехъумэ псэупIэ сертификатхэр тыгъуасэ аритыжьыгъэх. Мы купым къыхиубытэхэрэм псэукIэ амалэу яIэхэр нахьышIу ашIыным фытегъэпсыхьэгъэ программэхэм ягъэцэкIэн къыдыхэлъытагъэу ар щытыгъ.\nГушIогъо зэхахьэм хэлэжьагъэх федеральнэ инспектор шъхьаIэу Сергей Дрокиныр, АР-м и Премьер-министрэу Александр Наролиныр, Мыекъуапэ имэрэу Андрей Гетмановыр, министрэхэм я Кабинет хэтхэр, муниципальнэ образованиехэм япащэхэм ащыщхэр, нэмыкIхэри.\nАР-м и ЛIышъхьэ Iофтхьабзэм пэублэ псалъэ къыщишIызэ сертификатхэр къызфагъэшъошэгъэ пстэуми игуапэу къафэгушIуагъ. О уиунэ уиIэныр анахь шъхьаIэу зэрэщытыр ыкIи апэрэ псэупIэу зэбгъэгъотыгъэр сыдигъуи гум къызэринэжьырэр къыIуагъ.\n— Къэралыгъо социальнэ политикэм игъэцэкIэн къыдыхэлъытагъэу унэгъо ныбжьыкIэхэм псэукIэ амалэу яIэхэр нахьышIу ашIынхэ алъэкIыныр пшъэрылъ шъхьаIэу щыт. 2018-рэ илъэсым республикэм щыпсэурэ унэгъо 284-рэ мы программэхэм ахэлажьэх. Ащ зэкIэмкIи сомэ миллион 200-м ехъу апэIутэгъахьэ. НыбжьыкIэхэм IэпыIэгъу афэхъугъэным, псэукIэ амалхэу яIэхэр нахьышIу шIыгъэнхэм, ягумэкIыгъохэр дэгъэзыжьыгъэнхэм тапэкIи тынаIэ атедгъэтыщт. Мыщ фэдэ гушIогъо зэIукIэгъухэр джыри нахьыбэрэ зэрэзэхэтщэщтхэм ыкIи мы программэхэм ягъэцэкIэн къыдыхэлъытагъэу псэупIэ зэзыгъэгъотыгъэхэм япчъагъэ нахьыбэ зэрэхъущтым сицыхьэ телъ. Непэрэ Iофтхьабзэм къекIолIэгъэхэ унэгъо ныбжьыкIэхэм сабыйхэр зэращапIухэрэм гур къыдещае, ащ тыщэгушIукIы, — къыIуагъ КъумпIыл Мурат.\nДжащ фэдэу сабыищ е нахьыбэ зэрысхэ унагъохэм тапэкIи IэпыIэгъу зэрафэхъущтхэр, псэупIэхэр зыщашIыщтхэ чIыгу Iахьхэр зэраратыщтхэр АР-м и ЛIышъхьэ ипсалъэ къыщыхигъэщыгъ. Куп зэфэшъхьафхэм къэралыгъо IэпыIэгъу ягъэгъотыгъэным, социальнэ пшъэрылъхэр гъэцэкIэгъэнхэм республикэм мэхьанэшхо щыраты, цIыфхэм ящыIэкIэ-псэукIэ нахьышIу шIыгъэныр ащ илъэныкъо шъхьаI.\nIофтхьабзэм хэлэжьагъэхэм ыкIи псэупIэ сертификатхэр зэратыжьыгъэхэм ащыщхэр къэгущыIагъэх, сыд фэдэрэ лъэныкъокIи IэпыIэгъу къафэхъухэрэ АР-м и ЛIышъхьэ, министрэхэм я Кабинет, муниципальнэ образованиехэм япащэхэм афэрэзагъэх. Программэхэм яшIуагъэкIэ гухэлъэу яIэхэр щыIэныгъэм щыпхыращынхэ амал яIэ зэрэхъугъэр ахэм къаIуагъ.\nМы мафэм агъэгушIуагъэхэм ащыщ «Адыгэ макъэм» иIофышIэу Шъхьэлэхъо Светэ иунагъуи. Зэшъхьэгъусэ ныбжьыкIэхэм сабыищ зэдапIу, зэгурыIоныгъэ ыкIи шъхьэкIэфэныгъэ азыфагу илъэу зэдэпсэух.\n— ПсэукIэ амалхэу тиIэхэр нахьышIу тшIынхэ зэрэтлъэкIыщтым лъэшэу тигъэгушIуагъ, тыгу къыдищэягъ. Унэгъо ныбжьыкIэр ылъэ пытэу теуцонымкIэ анахь шъхьаIэу щытыр ар зэрысыщт псэупIэ иIэныр ары. Непэ къытатыгъэ сертификатыр ащ фэIорышIэщт. Мы Iофыгъом изэшIохын къыхэлэжьэгъэ пстэуми, анахьэу республикэм ипащэ, къэлэ администрацием тафэраз. Мыщ фэдэ фыщытыкIэм кIуачIэ къытеты, ыпэкIэ тылъыкIотэным, нахьышIум ыкIи хэхъоныгъэм тафэкIоным тыфещэ, — къыIуагъ Светэ.\n27.12.2018 Адыгеим и ЛIышъхьэ Урысые Федерацием и Къэралыгъо совет изэхэсыгъо хэлэжьагъ\n24.12.2018 Пшъэрылъхэр агъэцэкIэнхэм фэхьазырых


— Iофхэм язытет къызэрыкIоп. Адыгэкъалэ узыр къыщызэтегъэуцогъэнымкIэ опыт тиI. Джы ткIуачIэ зэкIэ Красногвардейскэ районым етхьылIэн фае. Унашъохэр псынкIэу тшIынхэм, ахэм шIуагъэ къатыным мэхьанэшхо иI. Санитарнэ шапхъэхэр гъэцэкIагъэхэ зэрэхъурэм пытагъэ хэлъэу шъулъыплъ, ищыкIагъэ хъумэ административнэ ыкIи уголовнэ пшъэдэкIыжьыр къыдэлъытагъэу. ЦIыфхэр бэу зэхэмыхьанхэм шъудэлажь, Iофхэм язытет зыпкъ игъэуцожьыгъэным шъунаIэ тежъугъэт, — къыгъэуцугъ пшъэрылъ КъумпIыл Мурат.\n— Мыщ фэдэ охътэ къиным пстэуми зыкIыныгъэ тазыфагу илъын фае, джащыгъум коронавирусым тыпэшIуекIонымкIэ Iофхэм язытет зыпкъ идгъэуцожьын тлъэкIыщт, — къыIуагъ республикэм ипащэ.


Адыгеим и ЛIышъхьэ форумым хэлэжьагъ | АДЫГЭ ДУНАЙ | АДЫГЭ ДУНАЙ | АиФ Адыгея\nМосковскэ хэкум, Сбербанкым и Корпоративнэ университет иплощадкэ форумэу «Национальные проекты – этап «реализация» зыфиIоу мэфищэ щыкIуагъэр Урысые Федерацием и Правительствэ и Тхьаматэу Дмитрий Медведевым зэрищагъ. Адыгеим и ЛIышъхьэу КъумпIыл Мурат мы Iофтхьабзэм хэлэжьагъ.\nУрысыем ишъолъырхэм лъэпкъ проектхэр зэрагъэцакIэхэрэмкIэ правительствэ форумым къыдыхэлъытагъэу зэIукIэ, Iэнэ хъурэе заулэ зэхащагъ. Урысые Федерацием иминистрэхэм я Кабинет хэтхэр 2018-рэ илъэсым ижъоныгъуакIэ хэгъэгум и Президент къыгъэуцугъэ пшъэрылъхэм ягъэцэкIэнкIэ зэшIуахыхэрэм афэгъэхьыгъэу губернаторхэмрэ Iэшъхьэтетхэмрэ адэгущыIагъэх. Шъолъырхэм пэщэныгъэ адызехьэгъэнымкIэ опытэу щыIэм, лъэпкъ проектхэм япхырыщынкIэ проект офисхэм мэхьанэу яIэм атегущыIагъэх.\nIофшIэныр нахьышIоу зэхэщэгъэнымкIэ пшъэрылъхэр мыщ щагъэнэфагъэх, бюджет мылъкур зэрагъэфедэрэм пхъашэу гъунэ лъыфыгъэн зэрэфаер хагъэунэфыкIыгъ. Гъэхъагъэу яIэхэм ялъытыгъэу шъолъырхэм федеральнэ мылъкур афатIупщыщт. Урысыем финансхэмкIэ и Министерствэ къызэритыгъэмкIэ, илъэсихым къыкIоцI лъэпкъ проектхэм япхырыщын пае сомэ триллион 25,7-рэ къатIупщыщт, ащ щыщэу сомэ триллион 13,2-р федеральнэ бюджетым къыхэкIыщт.\nУрысые Федерацием и Премьер-министрэ пшъэрылъ афишIыгъ лъэпкъ проектхэм япхырыщынкIэ шъолъырхэм япащэхэмрэ федеральнэ Правительствэмрэ ренэу зэдэлэжьэныгъэ зэдыряIэнэу, лъэпкъ проектхэм япащэхэмрэ шъолъырхэм яIэшъхьэтетхэмрэ яполномочиехэм ахэгъэхъогъэным къыдыригъэштагъ, продукциер къызIэкIэгъэхьэгъэнымкIэ хэбзэгъэуцугъэм зэхъокIыныгъэ фэшIыгъэн фаеу ылъытагъ. Джащ фэдэу чIыгу зэфыщытыкIэхэм, экологием, къэралыгъо-унэе зэдэлэжьэныгъэм япхыгъэ Iофыгъохэм ыкIи нэмыкIхэм атегущыIагъэх.\n«Шъолъырхэм япащэхэмрэ федеральнэ Правительствэмрэ непэ къызэтемыуцохэу, зэгурыIохэу Iоф зэдашIэн фае. Iофыгъо горэ зэхэфыгъэн фае зыхъукIэ, псынкIэу зэфытеожьынхэ, зэIукIэнхэ ыкIи Iофыгъом тегущыIэнхэ фае. Урысые Федерацием и Правительствэ иIофышIэхэри, шъолъырхэм япащэхэри, Урысые Федерацием ишъолъырхэм апшъэрэ IэнатIэхэр ащызыIыгъхэри джащ фэдэ IофшIакI зытезгъэгушIухьэхэ сшIоигъор. Джарэущтэу ары Iоф зэрэтшIэн фаер, джащыгъур ары ныIэп Iофхэр зыкIэкIыщтхэри», — къыхигъэщыгъ Дмитрий Медведевым.\nХэдгъэунэфыкIы тшIоигъу федеральнэ проектхэм ягъэцэкIэн тегъэпсыхьэгъэ шъолъыр проект 47-рэ Адыгеим зэрэщаухэсыгъэр, федеральнэ проектхэм япащэхэм зэзэгъыныгъэ гъэнэфагъэхэр зэрадашIыгъэхэр. Илъэсихым къыкIоцI шъолъыр проектхэм ягъэцэкIэн сомэ миллиард 15,3-рэ пэIуагъэхьанэу рахъухьэ.\n«2030-рэ илъэсым нэс Адыгэ Республикэм социальнэ-экономикэ хэхъоныгъэ зэришIыщт Стратегием диштэу Урысыем и Президент ижъоныгъокIэ унашъохэр гъэцэкIэгъэнхэмкIэ Iофышхо зэшIотхыгъ. Лъэныкъо зэфэшъхьафхэмкIэ пшъэрылъхэу тапашъхьэ итхэр зэкIэ зэпхыгъэх, ахэр зыфэкIожьыхэрэр цIыфхэм ящыIэкIэ-псэукIэ зыкъегъэIэтыгъэныр ары. Федеральнэ гупчэм иIэпыIэгъу ишIуагъэкIэ тэ непэ амал тиI тиреспубликэ социальнэ-экономикэ хэхъоныгъэ едгъэшIынэу», — къыIуагъ КъумпIыл Мурат.


Урысыем ишъолъырхэр «народнэ бюджетхэм» язэхэгъэуцон хэлажьэх — Адыгэ макъ\nУрысыем ишъолъырхэр «народнэ бюджетхэм» язэхэгъэуцон хэлажьэх\nРедактор 18.11.2020 18.11.2020 КЪЭБАРЫКlЭХЭР\n«Народнэ бюджетым» ехьылIэгъэ регион законхэм адэлэжьэгъэнымкIэ Урысые Федерацием ишъолъырхэм Iофхэр ыкIэм щафэкIох.\nАщ фэгъэхьыгъэ федеральнэ законэу мы илъэсым ибэдзэогъу аштагъэм 2021-рэ илъэсым щылэ мазэм и 1-м къыщегъэжьагъэу кIуачIэ иIэ хъущт.\n2001-рэ илъэсым къыщыублагъэу «народнэ бюджетированиемкIэ» амалхэр шъолъырхэм ащагъэфедэщтыгъэх, ау ащкIэ шапхъэхэр федеральнэ хэбзэгъэуцугъэм щыкIэгъэпытыхьажьыгъэу щытыгъэп.\nГущыIэм пае, 2019-рэ илъэсым джащ тетэу Новгородскэ хэкум проекти 100 фэдиз щыпхыращыгъ. Проектхэр зэфэшъхьафыгъэх — джырэ шапхъэхэм адиштэрэ контейнер гъэуцупIэхэм ягъэпсыни, зыгъэпсэфыпIэ гупчэхэм ягъэцэкIэжьыни, нэмыкI Iофыгъохэри ахэм къыдалъытэщтыгъэх. Вологодскэ хэкум щыпсэухэрэм псыкъычIэщыпIитIу арагъэгъэпсын алъэкIыгъ. ЦIыфхэм къахалъхьэгъэ проектхэм ягъэцэкIэн сомэ миллион 56-рэ шъолъырым пэIуагъэхьагъ. Бурятиемрэ Забайкальскэ краимрэ яобщественнэ чIыпIэхэм язэтегъэпсыхьан, спорт, кIэлэцIыкIу джэгупIэхэм яшIын, гъогухэм ягъэцэкIэжьын, общественнэ транспортым игъэкIэжьын сомэ миллион 300 атырагъэкIодагъ.\n«КъулыкъушIэхэм анахьи цIыфхэм нахь дэгъоу загъорэ ашIэ ежьхэми, яунагъуи, япсэупIи ящыкIагъэр. АщкIэ щысэшIоу щыт шъолъыр заулэмэ инициативнэ бюджетированиер зэрагъэфедэрэр. Регион, муниципальнэ бюджетым щыщ мылъкур цIыфхэм игъоу алъэгъугъэ проектхэм апэIуагъахьэ. ЧIыпIэ мэхьанэ зиIэ Iофыгъохэм язэшIохын чанэу къыхэлэжьэнхэм цIыфхэр фэхьазырых, къулыкъушIэхэм анахьи загъорэ нахь шIуагъэ къытэу ахэр зэшIуахых», — къыIогъагъ тапэкIэ «Единэ Россием» и Генеральнэ совет исекретарэу Андрей Турчак.\nКъэралыгъо Думэм документыр зештэ нэуж Президентэу Владимир Путиныр ащ кIэтхэжьыгъ. Къэралыгъом ипащэ мызэу-мытIоу хигъэунэфыкIыгъ цIыфхэм яшIошIхэр къыдалъытэн, къэралыгъо унашъохэм яштэн ахэр чанэу хэлэжьэнхэ зэрэфаер.\nЫпэрапшIэу шъолъырым исхэм проектыр агъэхьазыры. Зыныбжь илъэс 16-м нэсыгъэ нэбгыри 10 зыхэхьэрэ купым ар къахилъхьан ылъэкIыщт. Джащ фэдэу къоджэ псэупIэм истаростэ е ТОС-мкIэ комитетхэр ащ фэдэ проектым кIэщакIо фэхъунхэ алъэкIыщт. Гъогухэм яшIын е скверхэм язэтегъэпсыхьан, гурыт еджапIэхэмрэ кIэлэцIыкIу IыгъыпIэхэмрэ ягъэцэкIэжьын проектыр афэгъэхьыгъэн ылъэкIыщт.\nЕтIанэ бюджетыр пэшIорыгъэшъэу рахъухьан, ар загъэцэкIэщт пIалъэр агъэнэфэн, ахъщэкIэ, мылъкукIэ ащ къыхэлэжьэн зылъэкIыщтхэм яхьылIэгъэ къэбархэр агъэхьазырынхэ фае. Проектыр цIыфхэм язэхахьэ е язэIукIэ щаштэ. АщкIэ цIыфхэм яIэпэкIадзэхэр аугъоихэми хъущт.\nАIапэхэр зыкIэдзэжьыгъэ тхьапэхэмрэ зэхахьэм щаштэгъэ унашъом ипротоколрэ зигъусэ проектыр администра-цием IэкIагъахьэ. Мэфэ заулэкIэ муниципалитетым исайт ащ фэгъэхьыгъэ къэбарыр къихьан фае. Хэбзэ къулыкъухэм мазэм къыкIоцI проектыр аштэн е щагъэзыен фае.\nЗы чIыпIэм проект заулэ щагъэцэкIэнэу цIыфхэм игъо залъэгъукIэ зэнэкъокъу зэхащэ. ЧIыпIэ администрацием иунашъокIэ зэхащэрэ комиссиер ары ащ щатекIуагъэр зыгъэнафэрэр.\n2021-рэ илъэсым Къэралыгъо Думэм ихэдзынэу щыIэщтхэмкIэ народнэ бюджетированиер «Единэ Россием» инароднэ программэхэм яположение шъхьаIэхэм зэу ащыщ. Партием и Программнэ комиссие бэмышIэу иIэгъэ зэхэсыгъом ащ и Тхьаматэу Дмитрий Медведевым а амалыр нахь зегъэушъомбгъугъэу гъэфедэгъэн зэрэфаер къыщиIуагъ.\n«Адыгеим идепутатхэр хэдзакIохэм заIукIэхэкIэ е партием иобщественнэ приемнэхэм къаIэкIахьэрэ тхылъхэм ахаплъэхэ зыхъукIэ якъалэкIэ, ярайонкIэ е япсэупIэкIэ апэрэ чэзыоу зэшIохыгъэн фэе Iофыгъохэр республикэм исхэм ежь-ежьырэу агъэнафэ зэрашIоигъом рехьылIэх, — къыIуагъ регион исполкомым ипащэу, Мыекъуапэ идепутатэу АфэшIэгъо Рэмэзан. — Муниципалитетхэм арысхэр апэрэ чэзыоу зэшIохыгъэн фэе Iофыгъор къыхахыным, муниципалитетымрэ ащ щыпсэухэрэмрэ яIахьэу проектым халъхьащтым игъэнэфэн афэхьазырых. ЯчIыпIэгъухэм ящыIакIэ нахьышIу ашIын зэралъэкIыщтым нэмыкIэу, проектхэр гъэцэкIагъэ зэрэхъущтхэми цIыфхэм яцыхьэ тырагъэлъын алъэкIыщт. ЦIыфхэр народнэ бюджетым зэрэхэлажьэхэрэмкIэ щысэшIоу щыт партийнэ проектэу «Къэлэ щыIакI» зыфиIорэр зэрагъэцакIэрэр. Зэтырагъэпсыхьащт псэуалъэм икъыхэхынкIэ цIыфхэм амакъэ атыгъ, итеплъэ зыфэдэщтым тегущыIагъэх, ащ игъэкIэжьын зэрэкIорэм лъыплъагъэх. Проектыр загъэцэкIэ нэужи зэтырагъэпсыхьэгъэ псэуалъэм изытет гъунэ лъафы».\nПредыдущая Проектым ишIуагъэкIэ\nСледущая Япчъэхэр афызэIухыгъэх


Выберите оценкуGive Стратегия Мартингейла: прибыль 100%! 1/5Give Стратегия Мартингейла: прибыль 100%! 2/5Give Стратегия Мартингейла: прибыль 100%! 3/5Give Стратегия Мартингейла: прибыль 100%! 4/5Give Стратегия Мартингейла: прибыль 100%! 5/5


Зэдэлэжьэныгъэм тегущыIагъэх | Адыгэ Макъ\nАвтор: Редакция\t/ 12.12.2019\t/ КЪЭБАРЫКlЭХЭР\t/\nАщ къыдыхэлъытагъэу предпринимательствэ цIыкIум ыкIи гурытым хэщагъэхэм чIыфэхэр аратыным фэIорышIэрэ программэхэм, цифрэ шIыкIэм тет технологиехэм хэхъоныгъэ ашIыным ыкIи Сбербанкыр зыхэлэжьэрэ проектхэр щыIэныгъэм щыпхырыщыгъэнхэм атегущыIагъэх.\nШъолъырым ихэбзэ къулыкъухэмрэ Сбербанкымрэ зэгурыIоныгъэ азыфагу илъэу зэдэлэжьэнхэм мэхьанэшхо зэриIэр КъумпIыл Мурат игущыIэ къыщыхигъэщыгъ.\n— Адыгеим финанс зыпкъитыныгъэ илъыным, бюджетым ихахъохэр нахьыбэ шIыгъэнхэм ыкIи шIуагъэ къытэу мылъкур гъэфедэгъэным тынаIэ атет. Къэралыгъо IэпыIэгъур зэрифэшъуашэу дгъэфедэным, бизнесым зиушъомбгъун амал иIэным, лъэпкъ ыкIи инвестиционнэ проектхэр щыIэныгъэм щыпхырыщыгъэнхэм тапылъ. Сбербанкым предложениякIэу иIэхэм защыдгъэгъозэным, шъолъырым финансым ылъэныкъокIэ изытет нахьышIу хъуным тызэгъусэу Iоф дэтшIэным тыфэхьазыр, — къыIуагъ КъумпIыл Мурат.\nРеспубликэм иэкономикэ хэхъоныгъэ ышIыным фэIорышIэрэ инвестиционнэ проектхэм ягъэцэкIэн бюджет ахъщэр зэрэпэIуагъахьэрэм дакIоу коммерческэ чIыфэхэри гъэфедэгъэнхэм мэхьанэшхо иIэу Адыгеим и ЛIышъхьэ ылъытагъ.\nКъумпIыл Мурат анахьэу ынаIэ зытыридзэгъэ Iофыгъохэм ащыщых цIыфхэм псынкIэу ыкIи Iэрыфэгъоу кредитхэр къаратыныр, социальнэ проектхэр афагъэцэкIэнхэр.\nЦифрэ шIыкIэм тетэу экономикэмкIэ проектхэр зэрифэшъуашэу гъэцэкIэгъэнхэмкIэ Сбербанкым опыт гъэнэфагъэ зэрэIэкIэлъыр Евгений Титовым игущыIэ къыщыхигъэщыгъ. Инвестиционнэ проектхэр гъэцэкIэгъэнхэм фытегъэпсыхьэгъэ экспертизэм изэхэщэнкIэ шъолъырым IэпыIэгъу къыфэхъунхэм зэрэфэхьазырхэр къыIуагъ.\nСбербанкым иофис 56-рэ Адыгеим ит, ащ епхыгъэ пкъыгъо 216-мэ Iоф ашIэ. Мы илъэсым къыщегъэжьагъэу «платежнэ агентым» ипроект республикэм щагъэцакIэ. Мыщ къыдыхэлъытагъэу карточкэм къоджэ тучанхэм ахъщэ къащипхын плъэкIыщт. Непэрэ мафэм ехъулIэу ащ фэдэ чIыпIэ 12 Адыгеим ит.


Цушъхьэ Иззэт итхылъхэр Лъэпкъ музеим къыритыгъэх - Jineps Gazetesi\nAna Sayfa Anadilimde Jineps Adığece / Адыгэбзэ Цушъхьэ Иззэт итхылъхэр Лъэпкъ музеим къыритыгъэх\nЦушъхьэ Иззэт итхылъхэр Лъэпкъ музеим къыритыгъэх\nМузейхэр къэралыгъом игъунджэх, лъэпкъым ынапэх. БлэкIыгъэ лъэхьаныр къэкIощтым езыпхырэ лъэмыджых. ЛIэшIэгъу зэблэкIхэм ятхыдэ зехьакIохэу, лъэпкъым, цIыфхэм ягушъхьэлэжьыгъэ изэгъэфакIох. Пхъонтэ цыхьэшIэгъоу ябгъэтIылъылIэрэмкIэ, уафэшъыпкъэмэ, укъамыгъэпцIэжьынэу щытых.\nТхылъ гъэтIылъыпIэу музейхэм ахэтхэр чыжьэу Iурэ джэрпэджэжь зафэх. ШIэныгъэм екIурэ гъогу занкIэх.\nАхэм зэу ащыщ Адыгэ Республикэм и Лъэпкъ музей. Дунаим ихэгъэгу зэфэшъхьафхэм ащыпсэурэ адыгэхэм ар яплъапI, ягугъапI.\nХымэ хэгъэгухэм ащыпсэурэ адыгэхэм афэгъэхьыгъэ къутамэ илъэс щэкI хъугъэу мыщ щэлажьэ. Къыхэзгъэщы сшIоигъу, зэрэдунаеу пштагъэми, къэралыгъо хабзэм къыгъэгъунэу мы зы гупчэр ары щыIэр. Мыщ къырахьылIэжьых адыгэхэм егъэзыгъэкIэ къызэранэкIыгъэ атэжъ чIыгум зыдырахыгъэу хэкум инэпэеплъ пкъыгъохэу «хэкум къикIыгъ» аIозэ зэрахьагъэхэр, агъэшIуагъэхэр. Ахэр лъэпкъым игушъхьэлэжьыгъэх, итхыдэ лъэужых. Тихъарзынэщ къагъэбаи ыкIи къэгъэлъэгъон зэфэшъхьафхэм бэрэ ахэлажьэх.\nТимузей итхылъ гъэтIылъыпIэ къычIэхьажьыгъэх бзэ зэфэшъхьафхэмкIэ тхыгъэ тхылъхэр: арапыбзэкIэ, тыркубзэкIэ, инджылызыбзэкIэ, французыбзэкIэ, нэмыцыбзэкIэ, адыгабзэкIэ, урысыбзэкIэ хэутыгъэхэр. Адыгэ цIыф гъэсагъэхэм ямызакъоу, дунаим щыцIэрыIо шIэныгъэлэжьхэм Кавказым ыкIи адыгэхэм афэгъэхьыгъэу атхыгъэхэр хъишъэм, бзэм, литературэм, лъэпкъ IорыIуатэм, искусствэм, политикэм ыкIи нэмыкIхэм къатегущыIэх. Сурэт техыгъэхэр, ижъырэ адыгэ чIыгур къэзыгъэлъэгъорэ чIымэтххэр (атласхэр) ахэлъых.\nХымэ хэгъэгухэм апэрэу ащызэхащэгъэ, илъэс благъэхэм анэсыжьэу ащылэжьэрэ Адыгэ хасэхэм къащыдагъэкIыгъэ гъэзетхэр, журналхэр мымакIэу къытIэкIэхьагъэх. Ахэм шIэныгъэ ушэтынхэм адэлажьэхэрэм апшъэрэ еджапIэхэм ащеджэхэрэм Iоф адашIэу бэрэ къыхэкIы.\nМузеим ибиблиотекэ Цушъхьэ Иззэт ыугъоигъэ хъарзынэщыр чIыпIэ хэхыгъэкIэ хэуцо. Иззэт ахэр ыугъоинэу зыкIэхъугъэм игугъуи къэсшIы сшIоигъу. Тырку Республикэм ихабзэ лъэпкъ Iофыгъохэм утегущыIэныр, тхылъ къыдэбгъэкIыныр ыдэщтыгъэп. Ащ къыхэкIэу а лъэхьаным лъэпкъ шIэныгъэм пыльыр, лъэпкъым фатхэу щыIагъэр мэкIагъэ.\nИззэт ушэтынхэр зырегъажьэм ежь зэригъэгъотыгъэхэм анэмыкIэу адыгэ унагъохэм арылъ тхылъхэр фахьыщтыгъэх, ащ ишIуагъэкIэ тимузей къыритыгъэхэр угъоигъэ хъугъэ. Архив гъэшIэгъонэу ыугъоигъэр 1994-рэ илъэсым (сурэт зэфэшъхьафхэр, тхылъхэр шъэ фэдиз хъоу) музеим къыритыгъагъ х.\nМыхэм ахэльых «Адыгэ Хасэм ибиблиотекэ щыщых, Иззэт Айдэмыр есэтых, ахэр зыгъэгъунагъэр Пчэнлъэшъу Мамдухь» ыIоу атететхагъэу тхылъ гъэшIэгъонхэр. ГущыIэм пае: «Тхыбзэ адыгабзэм хэшIыкI фызиIэ купым зэрагъэпэшыгъ», 1911-рэ илъэсым Стамбул къыщыдэкIыгъ. Латин тхыпхъэмкIэ зэхэгъэуцуагъ; «КъэбэртэябзэкIэ чIымэтх», араб тхыпхъэм техыгъэу реджэнхэу тхылъ, зытхыгъэр Цагъу Нури. Стамбул. 1915. «Атлас» (ЧIымэтх) зыфиIорэ тхылъэу 1908-рэ илъэсым Париж французыбзэкIэ къыщытырадзагъэр, Стамбул, Черкес ШIушIэ Хасэм итхылъ гъэтIылъыпIэ имыхъур тедзагъ; «Тхыбзэ», Цэй Ибрахьимэрэ Лъэцэрыкъо Хьарунэрэ зэдатхыгъ, араб тхыпхъэхэмкIэ адыгабзэкIэ тхыгъэ. Стамбул 1918; «Адыгэ пщыналъ», латин тхыпхъэхэмкIэ адыгабзэкIэ зытхыгъэр КIубэ Щэбан. Бейрут. 1953, нэмыкIхэри.\nЖурналэу «Le Caukasae» зыфиIорэм тхэкIо зэфэшъхьафхэм ястатьяхэр французыбзэкIэ дэтых. Париж 1938-рэ илъэсым къыщыдэкIыгъ.\n«Тыркуемрэ Кавказымрэ инджылыз документхэм къаIуатэ» зыцIэ тхылъым Кавказыр зэтезыхыщтыгъэ империехэм зэфатхыгъэ телеграммэхэр, письмэхэр дэтых.\n«Кавказ ыкIи сигукъэкIыжьхэр» зышъхьэ тхылъым Чут Мустафа Бутба игукъэкIыжьхэр дэтых. М. Бутба Тыркуем 1918-рэ илъэсым Кавказ къыгъэкIогъэ купым хэтыгъ.\nIэкIыб хэгъэгухэм ащыпсэурэ адыгэхэм афэгъэхьыгъэу музеим къэгъэлъэгъонэу къыщызэIуахыгъагъэм апэрэу Иззэт итхылъэу «Кощыныр» хэхьэгъагъ. А уахътэм ар зылъэгъугъэхэм ашIогъэшIэгъон хъугъагъэ.\nХэта Цушъхьэ Иззэт Айдэмыр?\nИззэт Айдэмыр ятэ Цушъхьэ Хьарун. Янэ Шыу лIакъом япхъу, Хъусние. Ятэжъ ятэу Исхьакъ, ятэжъэу Зэчэрый хэкужъым, Хьатрамтыку къыщыхъугъэх.\nЦушъхьэхэр егъэзыгъэкIэ атэжъ чIыгур зэрагъэбгынагъэхэм, Анапэ къухьэкIэ IукIыгъэхэм, Югославием Приштинэ къыщыуцугъэхэм ащыщ. Ятэжъэу Зэчэрые 1906-рэ илъэсым Приштинэ идунай щихьожьыгъ. Балканым черкесхэр зырагъэкIыхэм унагъор Иорданием агъэкощыгъ. Приштинэ къыщыхъугъэ Цушъхьэ Хьарун Иорданием, Шам, ащыпсэугъ, Тыркуем щеджагъ, ищыIэныгъэ щылъигъэкIотагъ. Адыгабзэ, тыркубзэ, арапыбзэ, сербыбзэ, албаныбзэ ыкIи курдыбзэ ышIэщтыгъ.\nИззэт 1925-рэ илъэсым Тыркуем ит къалэу Килис къыщыхъугъ. Ятэ Хьарун милицие тхьаматэу щытыгъ, ащ фэшI Иззэт къэлэ зэфэшъхьафхэм адэсынэу хъугъэ, ахэм ащеджагъ. Стамбул лицеир къыщиухыгъ. 1946 — 1952рэ илъэсхэм дзэм кIуагъэ, офицерэу къулыкъу щихьыгъ. 1956-рэ илъэсым Бэгъ япхъу Сюмер унагъо дишIагъ. КIэлитIу яIэ хъугъэ.\nИззэт унагъо иIэу юридическэ факультетым чIэхьагъ, ау тарихъым феджэныр къыхихыгъ. Анкара университе-тым щеджагъ. Банкым иунэшъошIэу илъэсыбэрэ Iоф ышIагъ, ау хасэм, лъэпкъ Iофыгъохэм зэрахэщагъэм фэшI иIэнатIэкIэ нахь лъагэ хъуным пэрыохъу фэхъугъ. Арэу щытми, мэзапкIэу къыхьырэмкIэ унагъор ыIыгъыгъ, нэмыкI къалэ икIэу Анкара кIорэ ныбжьыкIэхэм яхьакIэщ, хасэм икъэшъокIо куп зызщигъэсэрэ зал, адыгэ шъуашэхэр зыщадырэ чIыпIэ, хэкум ис адыгэхэм, хэхэс адыгэхэм якъэухъумэн зыща- ухэсырэ еджапIэу Цушъхьэхэм яунэ хъугъэ.\nХасэм изэхэщэн илъэсхэр\n1961рэ илъэсым Тыркуе къэралыгъом иконституцие къызэрэдилъытэу Анкара Кавказ Культурэ Хасэр зэхащэнэу зэгупшысэгъухэм зэдаштагъ. Къиныгъуабэмэ арихьылIагъэх. Хасэм иустав мыхъухэнэу (!) аIуи Iэшъхьэтетхэм къызэкIагъэкIожьыгъ. Къалэм ианахь адвокат лъэш хэплъэнэу зыратым, уставыр ыгъэкIодыгъэу макъэ къыгъэIугъ. ЯтIонэрэу устав зэхагъэуцожьи, Анкара Кавказ Культурэ Хасэр щызэхащагъ. Ащ итхьаматэу агъэнэфагъ Цушъхьэ Иззэт, илъэс зэкIэлъыкIохэм арэущтэу лэжьагъэ, IофышIи кIощтыгъ.\nЛъэпкъым уфэтхэн, тхылъ къыдэбгъэкIын фитыныгъэ щыIагъэп. Иззэт иунэу Анкара дэтэу унагъор зыщыпсэурэм хасэм иунэ фэдэу щызэIукIэщтыгъэх, Хасэм ижурнали ащ щигъэхьазырыщтыгъ. «Кафкася Кюлтюрел Дерги» зыфиIорэр 1964 — 1975-рэ илъэсхэм къыдэкIыгъ. Журналым иунэшъошIэу, итхэкIо шъхьаIэу щытыгъ. ИпкIэнтIэпс, иахъщэ хилъхьагъ. Ащ дакIоу 1970-рэ илъэсым къыхаутыгъэ журналэу «Кафкас» зыфиIорэми иунэшъошIэу ыкIи итхэкIо шъхьаIэу щытыгъ.\nИззэт пшъэдэкIыжь зыщихьыгъэ журналхэм ащитхыгъэхэр зэIукIэхэм, конференциехэм, семинархэм къахилъхьэщтыгъэх. Тыркуем ис адыгэ ныбжьыкIэхэр яхэку, ялъэпкъ фэблэнхэм къыфигъэущыгъэх. Хъишъэр, хэку къэбархэр, IорыIуатэхэр анигъэсыгъ. Дунаим икъопабэмэ ащыпсэурэ кавказ лъэпкъхэр ыкIи адыгэхэр зэрипхыщтыгъэх, къэбарлъыгъэIэс амалэу хъугъагъэх.\n1969 рэ илъэсым апэу Тыркуем щыщ адыгэу хэкум къэкIуагъэр Иззэт ары. Иорданием, Сирием, Израиль ащыпсэурэ адыгэхэм 1970-рэ илъэсым ахэхьагъ. Ахэм ащилъэгъугъэр, ащызэхихыгъэр журналым къыхиутыгъэх. ЗэIахьылхэр, зэблагъэхэр, зэныбджэгъухэр зэфэтхэнхэмкIэ ишIуагъэ аригъэкIыгъ.\nМыхэр хэбзэ IофшIэным дакIоу ыгъэцакIэщтыгъэх. Лъэпкъым фэлэжьэнэу уахътэ къыхигъэкIыщтыгъ. Лъэпкъым щыщэу къызгурымыIохэрэми, нэкъокъогъухэми ащыкIагъэп. Къэралыгъо хабзэри къебэныгъ. Ау зыми къыуфагъэп. Iофэу зыпылъым уасэу иIэм щыгъозагъ Иззэт. Теубытагъэ зыхэлъ цIыф шъырытэу, гулъытэ чан зиIэ адыгэ лIыгъ. Лъэпкъыпсагъ.\nЦушъхьэ Иззэт псэукIэ зэгъэпэшыгъэ иIагъ. Хэхэс чIыгум щымыгупсэфыгъэ лIы гумызагъэм ишъхьэгъусэ, икIэлэ нахьыкIэу Джанбэч игъусэу 1992 рэ илъэсым Налщык къэкIожьыгъагъ.\nИззэт Мыекъуапэ бэрэ щыIэщтыгъ. Лъэпкъ музеир икIопIагъ. АрынкIи мэхъу пстэуми къаблихи ыугъоигъэ хъарзынэщыр музеим къызкIыритыгъэр.\nАдыгэ лъэпкъым икIэлэ пIугъэ шIагъоу псэемыблэжьым ипсауныгъэ пасэу зэкIэкIуагъ. ЕгъашIэм зыфэбэнэгъэ ихэку гу щифэныр къыдэхъугъэп. 2005-рэ илъэсым идунае ащ ыхъожьыгъ.\nЦушъхьэ Иззэт ытхыгъэу къыдигъэкIыгъэхэр, Лъэпкъ музеим къыритыжьыгъэ тхылъхэр бэдэдэ мэхъух, ахэр зыфэдэхэр «Адыгэ макъэм» исайт ижъугъотэщтых.\nSonraki İçerikИгъэкIотыгъэу хагъэунэфыкIыщт\nХъуэхъу! Зы тхьэлъэlу щlыкlэщ!


Волонтерхэм ягупчэ Адыгеим щызэхащагъ | Адыгэ Макъ\nВолонтерхэм ягупчэ Адыгеим щызэхащагъ\nМы илъэсым Адыгэ республикэ общественнэ организациеу «Волонтерский центр Республики Адыгея» зыфиIорэр зэхащагъ.\nАР-м гъэсэныгъэмрэ шIэныгъэмрэкIэ и Министерствэ къызэритырэмкIэ, гъэтхапэм ыкIэм нэс республикэм имуниципальнэ образованиехэм ыкIи гъэсэныгъэм иорганизациехэм зэкIэми волонтер гупчэм икъутамэхэр ащызэхащэнхэ фае.\n— Гъэтхапэм и 5-м щыIэгъэ зэхэсыгъом «Волонтерский центр Республики Адыгея» зыфиIорэм ипащэу Ованес Шекерьянц гупчэр зэрэзэхэтым, иIофшIэн зэрэзэхищэрэм къатегущыIагъ, — къеты АР-м гъэсэныгъэмрэ шIэныгъэмрэкIэ и Министерствэ.\nОванес Шекерьянц къызэрэхигъэщыгъэмкIэ, гупчэм пшъэрылъ шъхьаIэу иIэр волонтер хъун гухэлъ зиIэхэм IэпыIэгъу афэхъугъэныр ары. ИшIуагъэ зэригъэкIыщт купым хахьэхэрэм нэIуасэ афэшIыгъэныр джащ фэдэу гупчэр зыдэлэжьэрэ лъэныкъохэм ащыщ.


ЦIыфхэм яеплъыкIэхэр къыдалъытэхэзэ...\nАдыгэ Республикэм иминистрэхэм я Кабинет планернэ зэхэсыгъоу тыгъуасэ иIагъэр зэрищагъ Адыгеим и ЛIышъхьэу КъумпIыл Мурат.\nЗэхэсыгъом Iофыгъуабэмэ щатегущыIагъэх: 2017-рэ илъэсым ипэшIорыгъэшъ зэфэхьысыжьхэр, блэкIыгъэ илъэсым амыгъэцэкIагъэхэр къыдыхэлъытагъэу 2018-рэ илъэсымкIэ пшъэрылъ шъхьаIэхэр. Политическэ мэхьанэшхо зиIэ хъугъэ-шIагъэу мыгъэ хъущтым епхыгъэу АР-м и Правительствэ IофшIэныр зэрифэшъуашэу зэхищэным, амалэу ыкIи кIуачIэу щыIэхэр ащ рихьылIэнхэм зэрэщыгугъырэр\nАР-м и ЛIышъхьэ къыгъэнэфагъ. Iофтхьабзэм хэлэжьагъэх АР-м и Парламент и Тхьаматэу Владимир Нарожнэр, хэбзэухъумэкIо къулыкъухэм япащэхэр, нэмыкIхэри.\n— ЦIыфхэр къызэрэтщыгугъыхэрэр къэдгъэшъыпкъэжьыным, ахэм ящыIэкIэ-псэукIэ нахьышIу шIыгъэным тынаIэ тедгъэтыным дакIоу, Iофэу тшIэрэм изэфэхьысыжьхэр ахэм зэхашIэн фае. Ары ведомствэхэм зэкIэми япшъэрылъ шъхьаIэр. Мыщ хэхьэ цIыфхэм ялэжьапкIэ къэгъэлъэгъон гъэнэфагъэхэм анэгъэсыгъэныр, IофшIапIэ зимыIэхэм япчъагъэ нахь макIэ шIыгъэныр, чIыпIэхэм язэтегъэпсыхьан, нэмыкIхэри. БлэкIыгъэ илъэсыр пштэмэ, 2018-рэ илъэсым ибюджет зыфэдэщтым епхыгъэ пшъэрылъ заулэ дгъэнэфагъ. Ахэр зэрифэшъуашэу дгъэцэкIэнхэм, итхъухьагъэр зэкIэ щыIэныгъэм щыпхырыщыгъэным тыдэлэжьэн фае. АщкIэ нэбгырэ пэпчъ пшъэдэкIыжь зэрихьыщтыр шъугу къэсэгъэкIыжьы, — къыIуагъ КъумпIыл Мурат къэзэрэугъоигъэхэм закъыфигъазэзэ.\nМинистрэхэм зэфэхьысыжьэу къашIыгъэхэм къызэрагъэлъагъорэмкIэ, блэкIыгъэ илъэсым республикэм социальнэ-экономическэ къэгъэлъэгъонэу иIагъэхэм уагъэрэзэнэу щыт. Республикэ бюджетым хэхъоныгъэу ышIыгъэхэр проценти 105-м ехъу, гухэлъэу яIагъэм ар нахьыб. Зэхэубытэгъэ бюджетым ихахъохэр сомэ миллиард 12,3-м кIэхьагъ. Адыгеим ипащэхэм унашъоу ашIыгъэхэм яшIуагъэкIэ муниципалитетхэм чIыфэ атемылъэу блэкIыгъэ илъэсыр зэфашIыжьыгъ. ПэшIорыгъэшъ зэфэхьысыжьхэм къызэрагъэлъагъорэмкIэ, УФ-м и Президент ижъоныгъокIэ унашъохэр гъэцэкIагъэхэ мэхъух. 2017-рэ илъэсым кIэухэу фэхъугъэхэр мэзаем къэлъэгъощтых, ащ ехъулIэу статистикэм зэфэхьысыжьхэр къышIыщтых.\nЗэфэхьысыжьхэм ауж тапэкIэ анахьэу анаIэ зытырагъэтыщт лъэныкъохэм, пшъэрылъхэм республикэм ипащэ къащыуцугъ. Мэхьанэшхо зиIэ проектэу зигугъу къышIыгъэхэм ащыщых Мыекъопэ псыубытыпIэм ишIын. Джащ фэдэу илъэсыкIэу къихьагъэм шъолъырым ичIыпIэ зэфэшъхьафхэм язэтегъэпсыхьан лъагъэкIотэщт. Шъугу къэдгъэкIыжьын, АР-м и Къэралыгъо Совет — Хасэм идепутатхэм 2018-рэ илъэсым телъытэгъэ бдюджетым зэхъокIыныгъэу фашIыгъэхэм къадыхэлъытагъэу Мыекъуапэ — сомэ миллион 80, адрэ муниципалитетхэм ягупчэхэм язэтегъэпсыхьан пэIухьащт сомэ миллиони 5 зырыз афатIупщыщт. Джащ фэдэу программэу «Комфортная городская среда» зыфиIорэм хэлажьэхэрэм апае сомэ миллион 91,2-рэ къыхагъэкIыщт.\n— Республикэм икъэлэ шъхьаIэ зэрифэшъуашэу, джырэ уахътэм диштэу зэтегъэпсыхьэгъэным мэхьанэшхо етэты. Ащ дакIоу муниципалитетхэми IэпыIэгъу тафэхъуныр зыщыдгъэгъупшагъэп. Ахъщэу афэттIупщырэр шIуагъэ къытэу загъэфедэкIэ, муниципалитетхэм ягупчэхэм язытет бэкIэ нахьышIу хъун ылъэкIыщт. Ащ цIыфхэри къыхэгъэлэжьэгъэнхэм, ахэм яеплъыкIэхэр къыдэлъытэгъэнхэм мэхьанэшхо иI, — къыIуагъ КъумпIыл Мурат.\nФэтэрыбэу зэхэт унэхэм ягъэцэкIэжьынкIэ программэр Адыгеим щылъагъэкIотэщт. Зэхэсыгъом къызэрэщаIуагъэмкIэ, джырэ уахътэм ехъулIэу мыщ фэдэ унэ 80-м ехъумэ гъэцэкIэжьынхэр арашIылIагъэх, 2018-рэ илъэсым телъытэгъэ планым уни 127-рэ къыдыхэлъытагъ. Мыщ фэгъэзэгъэ фондым ишъолъыр къутамэ ипащэ къызэриIуагъэмкIэ, подряднэ организациехэм яIофшIэн зэрэзэхащэрэм ылъэныкъокIэ гумэкIыгъохэр къэуцухэу къыхэкIыгъ. Ащ фэдэ щысэхэр щыгъэзыегъэнхэ зэрэфаер АР-м и ЛIышъхьэ къыIуагъ, ар зэшIохыгъэ зэрэхъурэм елъытыгъ фэтэрыбэу зэхэт унэхэм ащыпсэухэрэм ахъщэр къызэраугъоищтыр ыкIи мы программэм цыхьэ зэрэфашIыщтыр.\nМуниципальнэ образованиехэм япащэхэм, анахьэу инвестициехэмкIэ хъопсагъоу щытхэм, пшъэрылъэу афагъэуцугъэхэм ащыщ ахэм ячIыпIэхэм апхырыкIырэ гъогухэм язэтегъэпсыхьан. Федеральнэ гъогухэм апэблагъэу ащашIырэ псэуалъэхэр шапхъэхэм адиштэнхэ, мы Iофыгъом пытагъэ хэлъэу къекIолIэгъэн зэрэфаер республикэм ипащэ къыхигъэщыгъ, ащкIэ муниципалитетхэм япащэхэм пшъэрылъхэр афишIыгъэх. Адыгеим къэкIорэ хьакIэхэм янахьыбэр зэкIолIэрэ Мыекъопэ районым ичIыпIэхэм машинэ гъэуцупIэхэр ащышIыгъэнхэм, гъогухэр къэзыгъэнэфырэ пкъыгъохэр атегъэуцогъэнхэм, нэмыкI лъэныкъохэми зэхэсыгъом щатегущыIагъэх.\n30.07.2020 IэпыIэгъум щыкIэхэ хъущтэп


Джэгум изэхэщэн фэгъэхьыгъ | Адыгэ Макъ\nДжэгум изэхэщэн фэгъэхьыгъ\nАдыгэ джэгур зэрэзэхэщэгъэщтым ехьылIэгъэ сценарием изэхэгъэуцон шIэныгъэлэжьхэм аухыгъ.\nИкIыгъэ мазэм гуманитар шIэныгъэхэм апылъ республикэ институтым адыгэмэ джэгур зэрашIыщтыгъэм ехьылIагъэу Iэнэ хъураеу щыкIуагъэм хэлэжьагъэхэм зэдырагъаштэу къаIогъагъ адыгэ джэгум ишIынкIэ IэпыIэгъу хъущт сценарие зэхэгъэуцогъэн зэрэфаер.\nСценариер джы хьазыр. Ар зэхагъэуцуагъ филологие шIэныгъэхэмкIэ докторэу Унэрэкъо Рае, филологие шIэныгъэхэмкIэ кандидатэу Хьакъунэ Эльзэ, адыгэ къэралыгъо университетым иаспирантэу Нэгъырэкъо Казбек. Джэгур адыгэ шэн-хабзэхэм атетэу зышIы зышIоигъохэм ар агъэфедэн алъэкIыщт.\nСценарием джэгур зэрэпшIыщтыр — апэрэ лъэбэкъум къыщегъэжьагъэу зэрэуухын фаем нэсыжьэу къыщыIотагъ. ХьатыякIом ихъохъухэу мыщ хэтхэр джэгуакIохэм агъэфедэн алъэкIыщт.\nАдыгэ джэгур зэрэзэхэпщэн фаер зэкIэри сценарием хэбгъотэщт: къэзыщэщт кIалэм ыкIи пшъашъэм яунэхэм джэгум зызэрэщафагъэхьазырырэр, ЗАГС-м, мэщытым зэрэщызэгуатхэхэрэр, нысэр кIалэм иунэ къызэрэращэрэр ыкIи нэмыкIхэр. Сценарием уукъо мыхъущт шэн-хабзэхэр къыщыIотагъэх.\nТыгъуасэ джэгум изэхэщакIохэм (хьатыякIохэм) гуманитар ушэтынхэм апылъ республикэ институтым семинар ащыфызэхащэгъагъ. Ащ упчIэу къыщыуцугъэхэм яджэуапхэр щагъотыгъэх.


Палатэм иIофшIэн зэрэзэхищэрэм осэшIу фишIыгъ | Адыгэ Макъ\nПалатэм иIофшIэн зэрэзэхищэрэм осэшIу фишIыгъ\nАдыгеим и Общественнэ палатэ ипленарнэ зэхэсыгъоу тыгъуасэ щыIагъэм мы структурэм блэкIыгъэ илъэсым Iофэу ышIагъэм изэфэхьысыжьхэр щашIыгъэх, пшъэрылъыкIэхэр щагъэнэфагъэх. Ащ иIофшIэн хэлэжьагъэх Адыгэ Республикэм и ЛIышъхьэ ипшъэрылъхэр пIэлъэ гъэнэфагъэкIэ зыгъэцэкIэрэ КъумпIыл Мурат, АР-м и Къэралыгъо Совет — Хасэм и Тхьаматэу Владимир Нарожнэр, республикэм ипрокурор шъхьаIэу Василий Пословскэр, нэмыкIхэри.\nКъумпIыл Мурат зэхэсыгъом пэублэ псалъэ къыщишIызэ, къэзэрэугъоигъэхэм шIуфэс гущыIэхэмкIэ закъыфигъэзагъ, блэкIыгъэ илъэсым Iофэу ашIагъэм осэшIу фишIыгъ.\n— Обществэмрэ хабзэм икъулыкъухэмрэ зэпхыныгъэу яIэр гъэпытэгъэныр Общественнэ палатэм ипшъэрылъ шъхьаIэу щыт. ЦIыфхэр зыгъэгумэкIырэ Iофыгъохэр зэрифэшъуашэу зэхэфыгъэнхэм илъэсипшI фэдиз хъугъэу мы организацием хэтхэм анаIэ тет, ащкIэ пстэуми тафэраз. Iофэу дгъэцакIэрэр къызфэкIон фаер зы — республикэм щыпсэухэрэм ящыIэкIэ—псэукIэ нахьышIу шIыгъэныр, ахэм хабзэм цыхьэу фашIырэм хэгъэхъогъэныр ары, — къыIуагъ АР-м и ЛIышъхьэ ипшъэрылъхэр пIэлъэ гъэнэфагъэкIэ зыгъэцакIэрэм.\nКъумпIыл Мурат анахьэу анаIэ зытырагъэтын фэе лъэныкъоу зигугъу къышIыгъэхэм ащыщ Адыгеим хэхъоныгъэхэр ышIынхэм и Стратегиеу 2030-рэ илъэсым нэс телъытагъэм игъэцэкIэн. Мыщ илъэныкъо шъхьаIэхэм ягъэнэфэн гъэцэкIэкIо хэбзэ къулыкъухэм ямызакъоу, обществэр, бизнесыр, джащ фэдэу Общественнэ палатэр къыхэлэжьэнхэ фаеу къыIуагъ. Экономикэм хэхъоныгъэхэр ышIынхэмкIэ зишIуагъэ къэкIощт амал пстэури гъэфедэгъэным, Стратегием къыдыхэлъытагъэу къэралыгъо IэпыIэгъур зэратыщт отраслэхэр гъэнэфэгъэнхэм, ащкIэ обществэмрэ хабзэмрэ зэIухыгъэу зэдэгущыIэнхэ, екIолIэкIэ нахь тэрэзыр къагъотыным мэхьанэшхо иIэу ылъытагъ. Джащ фэдэу экологием иIофыгъохэри зыщагъэгъупшэхэ зэрэмыхъущтыр КъумпIыл Мурат къыхигъэщыгъ. Тыкъэзыуцухьэрэ дунаир къэтыухъумэзэ, зекIоным изегъэушъомбгъун, мыщ епхыгъэ псэуалъэхэм, тишъолъыр зыщызгъэпсэфынэу къакIохэрэм япчъагъэ ахэгъэхъогъэныр пшъэрылъ шъхьаIэу къыгъэнэфагъэх. А пстэуми Общественнэ палатэр чанэу ахэлэжьэным зэрэщыгугъырэм къыкIигъэтхъыгъ.\n— ТызэIухыгъэу, щыкIагъэу къэуцухэрэм шъхьэихыгъэу татегущыIэным, ахэр дэдгъэзыжьынхэм тафэхьазыр. Хабзэр цIыфхэм апэблэгъэн, ахэм ягумэкIыгъохэр зэхишIэн ыкIи амалэу щыIэмкIэ IэпыIэгъу афэхъун фае. Джары тэ пшъэрылъ шъхьаIэу зыфэдгъэуцужьырэр, — къыIуагъ КъумпIыл Мурат.\nАР-м и Общественнэ палатэ икIыгъэ илъэсым Iофэу ышIагъэм изэфэхьысыжьхэр къышIыгъэх, тапэкIэ анахьэу анаIэ зытырагъэтыщтхэр къыхигъэщыгъэх ащ итхьаматэу Устэ Руслъан. Ащ къызэриIуагъэмкIэ, цIыфхэмкIэ мэхьанэшхо зиIэ федеральнэ законопроектхэр экспертизэ шIыгъэнхэм анахьэу пылъыгъэх. Гъэсэныгъэм, псауныгъэр къэухъумэгъэным, псэупIэ-коммунальнэ хъызмэтым, нэмыкI лъэныкъохэмкIи Iофыгъохэр зэшIохыгъэнхэм, къяуалIэхэрэм IэпыIэгъу афэхъунхэм пылъыгъэх.\nКъихьэгъэ 2017-рэ илъэсымкIэ пшъэрылъ шъхьаIэу къэуцухэрэр: цIыфхэм, общественнэ организациехэм яфитыныгъэхэр ыкIи яшIоигъоныгъэхэр къэухъумэгъэнхэр, хэбзэ къулыкъухэм зэпхыныгъэу адыряIэр гъэпытэгъэныр, унашъоу ашIыгъэхэр гъэцэкIагъэхэ зэрэхъурэм лъыплъэгъэныр, Iофэу ашIэрэр цIыфхэм алъыгъэIэсыгъэныр.\nДжащ фэдэу зэхэсыгъом къы-щыгущыIагъэх Общественнэ палатэм щызэхащэгъэ комиссиехэм ятхьаматэхэр. ЗэшIуахын алъэкIыгъэм дакIоу, гумэкIыгъоу щыIэхэми ахэр къащыуцугъэх.\nIофтхьабзэм икIэухым КъумпIыл Мурат гущыIэр ыштагъ. Палатэм хэтхэм гумэкIыгъоу къаIэтыгъэхэр дэгъэзыжьыгъэнхэмкIэ ежь иеплъыкIэхэр къыриIотыкIыгъэх. Ахэм лъэныкъуабэ къызэлъаубыты — медицинэ ыкIи псэупIэ-коммунальнэ фэIо-фашIэхэр цIыфхэм зэрафагъэцакIэхэрэр, кIэлэцIыкIухэм языгъэпсэфыгъо уахътэ изэхэщэн, сабыибэ зэрыс унагъохэм псэупIэхэр ашIынхэм пае атефэрэ чIыгу Iахьхэр ятыгъэнхэр, хэбзэукъоныгъэхэр щыгъэзыегъэнхэр, нэмыкIхэри. Мы Iофыгъохэр зэхэфыгъэнхэм, щыкIагъэхэр дэгъэзыжьыгъэнхэм, цIыфхэр къызэращыгугъыхэрэр къагъэшъыпкъэжьыным ежьыри, игъусэ командэми анаIэ зэрэтырагъэтыщтыр пытагъэ хэлъэу пащэм къыIуагъ.


Адыгэ Хэку Таймс: Абхъаз Республикэм и Президентэу Рауль Хаджимбэ зипэщэ лIыкIо купыр Адыгеим къэкIуагъ\nАбхъаз Республикэм и Президентэу Рауль Хаджимбэ зипэщэ лIыкIо купыр Адыгеим къэкIуагъ\nАдыгэ Республикэм и ЛIышъхьэу ТхьакIущынэ Аслъан къызэрэригъэблэгъагъэм тетэу Абхъаз Республикэм и Президентэу Рауль Хаджимбэ зипэщэ лIыкIо купыр Адыгеим тыгъуасэ къэкIуагъ. Адыгеимрэ Краснодар краимрэ яадминистративнэ гъунапкъэ хьакIэхэм щапэгъокIыгъэх АР-м и ЛIышъхьэу ТхьакIущынэ Аслъанрэ Премьер-министрэу КъумпIыл Муратэрэ.\nЗызэIокIэхэм ыуж, къуаджэу Хьалъэкъуае зэкIэри еблэгъагъ, Абхъазым и ЛIыхъужъэу Хъуадэ Адам исаугъэтэу ащ дэтым къэгъагъэхэр кIэралъхьагъэх. Ежь ишIоигъоныгъэкIэ Адыгеим икIыгъэгъэ нэбгыри 150-мэ ахэтэу ткъош абхъазхэр ащ къыгъэгъунагъэх, ыпси щигъэтIылъыгъ. Ар зыхъугъэр 1992-рэ илъэсым ишышъхьэIу мазэ и 26-р ары.\n- Зэкъошныгъэу ыкIи ныбджэгъуныгъэу зэдытиIэм тэ тырэгушхо, ахэр уахътэм ыушэтыгъэх. Лъыгъэчъэ заом тызыхэтым шъо шъутигъусагъ. Адыгеим илъэпкъхэм «тхьашъуегъэпсэу» къышъотэIо, анахь охътэ къиным шъукъызэрэдготыгъэм фэшI. Абхъазым мамырныгъэ илъыным пае шъушIэрэ Iофхэм тащыгъуаз, лъэш дэдэу тышъуфэраз, - къыIуагъ Рауль Хаджимбэ.\nХъуадэ Адамэ дэзэуагъэу, иныбджэгъугъэу Мухамед Килба джащ фэдэу шIэжь зэхахьэм хэлэжьагъ. Ар мы уахътэм щынэгъончъэнымкIэ Абхъазым и Совет исекретарэу мэлажьэ. Рауль Хаджимбэрэ Мухамед Килбарэ Адамэ ишъхьэгъусэгъэ Хъуадэ Светланэ гущыIэгъу фэхъугъэх ыкIи ЛIыхъужъым гъэхъагъэу иIэхэр ащ къыфаIотагъэх.\nТхьакIущынэ Аслъан рэзэныгъэ гущыIэхэр хьакIэхэм апигъохыгъэх. Ащ къызэриIуагъэмкIэ, Рауль Хаджимби абхъаз лъэпкъым и Хэгъэгу зао хэлэжьагъ, Адыгеим икIыгъэ кIалэхэу абхъазмэ агоуцогъагъэхэр игъусэхэу зэуагъэ, ахэр дэгъоу ешIэх.\n- Рауль Хаджимбэ бэмышIэу Абхъаз Республикэм и Президентэу хадзыгъ нахь мышIэми, хэгъэгоу зыщыпсэурэм шъхьафитыныгъэ иIэным пае бэ ышIагъэр. Зэоуж илъэсхэм Абхъазыр зэтегъэуцожьыгъэным фэшI ышIагъэри макIэп. Рауль Адыгеим къызэреблэгъагъэм IофыгъошIубэ къызэрэкIэлъыкIощтым сицыхьэ телъ, - къыхигъэщыгъ Адыгеим и ЛIышъхьэ.\nДжащ фэдэу ТхьакIущынэ Аслъан къыIуагъ Урысыемрэ Абхъаз Республикэмрэ зэдэлэжьэнхэм тегъэпсыхьэгъэ Зэзэгъыныгъэу зэдашIыгъэм ишIогъэшхо къызэрэкIощтыр. Ащ УФ-м и Президентэу Владимир Путинымрэ Абхъаз Республикэм и Президентэу Рауль Хаджимбэрэ 2014-рэ илъэсым ишэкIогъу мазэ кIэтхагъэх.\nАбхъаз Республикэм и Президентрэ АР-м и ЛIышъхьэрэ политикэм, экономикэм, культурэм ыкIи нэмыкI лъэныкъуабэмкIэ зэрэзэдэлэжьэщтхэм афэгъэхьыгъэ зэдэгущыIэгъухэр непэ яIэщтых.\nЗэIукIэм къыдыхэлъытагъэу ныхэу зикIалэхэр Абхъазым щыкIогъэ заом щыфэхыгъэхэм аIукIэщтых, КъокIыпIэм щыпсэурэ лъэпкъхэм яискусствэхэмкIэ Къэралыгъо музееу Мыекъуапэ дэтым еблэгъэщтых ыкIи Къырымрэ Севастопольрэ Урысыем къызэрэхагъэхьажьыгъэхэм фэгъэхьыгъэ митингым хэлэжьэщтых.\nСурэтхэр А Гусевым тырихыгъэх


Адыгэ Хэку Таймс: Урысыем щыщ цIыфыбэхэр Хъурцэм къеблэгъагъэх икIыгъэ илъэсым\nУрысыем щыщ цIыфыбэхэр Хъурцэм къеблэгъагъэх икIыгъэ илъэсым\nУрысыем щыщ цIыфхэу Хъурцэм 20I5 илъэсым къихьагъэхэм япчъагъэ зы миллионым кIахьэу мы мафэхэм къытыгъ Хъурцэм иIэкIоцI IофхэмкIэ Iахьым. Мы пчъагъэр хэхъуагъ %I4 ыпэ итыгъэ илъэсым егъэпшагъэмэ, къеты Iахьым.\nАнахьыбэу цIыфхэр зыдэщыIагъэхэр къэлэ шъхьаIэу Тбылыс, хышIуцIэ Iушъом, къушъхьэкъечъэх гъэпсэфыпIэ чIыпIэхэм. Къэлъытэныгъэхэм къызэрагъэлъэгъуагъэмкIэ, Урысыер я 4 чIыпIэм тет Хъурцэм ицIыфхэр къызэрыкIорэ пчъагъэмкIэ.\nАр ауж къенэ Армением, Азербайджан, Тыркуем. Ащ фэдэ туристхэу Хъурцэм къеблагъэхэрэм яхэхъон ылъапсэу кIэлъыплъакIо зырызхэм къыхагъэщы къэралыгъуитIум язэфыщытыкIэхэр нахьышIу ыужрэ илъэс заулэм зэрэхъугъэхэр. НэмыкI кIэлъыплъакIохэм алъытэ Урысыем щыщхэм апае визэ щытыкIэр Хъурцэм зэрэIуихыжьыгъэм къыхэкIэу къэралыгъом къэкIощхэм ахигъэхъуагъэу.\nФитыныгъэ радиом игущыIэгъугъэ Хъурцэм икъэлэ шъхьаIэу Тбылыс щыпсэурэ Тея:\nЫпэкIэ зэрэщытыгъэм елъытыгъэмэ зыпкъитыныгъэ зиIэ къэралыгъоу алъытэшъ арын фай аущтэу туристхэр нахьыбэу къызкIакIо хъугъэхэр. Джыри нахь щыпыутын фай Хъурцэм Европэм икъэлыгъохэм анахьри.\nУрысыемрэ Хъурцэмрэ джырэкIэ ядипломат зэфыщытыкIэ щымыIэныгъэм къыхэкIэу цIыфэу къэкIощтхэм нахь къыщегъакIэу сэлъытэ. Тэ тиунагъокIэ зыдгъэпсэфынэу тыкIонэу ежь Хъурцэм къыкIоцIи бэрэ къыхэкIрэп.\nКIымэфэ гъэпсэфыгъо уахътэм зыми тыкIошъурэп. Тыфай, шъхьаем тимылку щытыкIэ къыхэкIэу зыгорэм тыкIонэу къыхэкIрэп.\nФитыныгъэ радиом игущыIэгъугъэ Хъурцэм щыщ Ликэ къыхегъэщы:\nСэ зэрэслъытэрэмкIэ, джырэкIэ щытыкIэу къэралыгъуитIум яIэр политикым къыхэкIы нахь, цIымэ зэгурымыIоныгъэ зыгори азфагу дэлъэп.\nТикъэралыгъо Урысыем щыщ цIыфхэр къэкIох Хъурцэм узэплъын гъэшIэгъоныбэ иIэшъ ары. Ахэмэ Хъурцэм къэкIоныр якIэсагъ. ЫкIи нэмыкI къэралыгъомэ ягъэпшагъэмэ мыщ уасэхэр щынахь пыутых.\nХъурцэм зэкIэмкIи къеблэгъагъэх икIыгъэ илъэсым цIыф нэбгырэ миллиони 5 ныкъорэм ехъу. Азыныкъор туристых, бэхэр - ежь ашъхьэ пае, яунэе Iофхэм пае Хъурцэм къэкIогъагъэх. МымакIэу ахэтых ящэнэрэ къэралфгъом кIонхэм пае Хъурцэр зэпырачыгъэу.


диушэтыгъ - это... Что такое диушэтыгъ?\nлъыI., дэшI. испытал, -а, -о, проверил, -а, -о, установил, -а, -о вместе с ним\nАщ псым икIыгъоу иIэхэр диушэтыгъэх\nАщ Iофым икъиныгъэ иныбджэгъу диушэтыгъ\nСмотреть что такое "диушэтыгъ" в других словарях:\nдигъэунэфыгъ — (дегъэунэфы) езгъ., дэшI. испытал, а, о, определил, а, о, установил, а, о вместе с ним, с ней Диушэтыгъ Iофыр дигъэунэфыгъ Ащ лIыгъэу хэлъыр дигъэунэфыгъ … Адыгабзэм изэхэф гущыIалъ\nдиуплъэкIугъ — (деуплъэкIу) лъыI., дэшI. проверил, а, о вместе с ним Диушэтыгъ Ащ лIыгъэу хэлъыр диуплъэкIугъ Iофыр зытетыр диуплъэкIугъ … Адыгабзэм изэхэф гущыIалъ