С Днем работников дорожного хозяйства!ТищыIэныгъэ чIыпIэшхо щызыубытырэ къулыкъу\nСегодня депутаты Государственного Совета – Хасэ РА приняли участие в торжественном мероприятии, посвященном профессиональному празднику и 80-летию дорожной отрасли Адыгеи.\nНа мероприятии было отмечено, что труд дорожников имеет важнейшее значение для развития и укрепления экономических, социальных и культурных связей. В сфере дорожного хозяйства республики трудятся высококвалифицированные специалисты, которые поддерживают содержание автотрасс, строят и благоустраивают дороги, создают комфорт и безопасность для водителей и пешеходов.\nЭту отрасль в депутатском корпусе Государственного Совета – Хасэ РА представляют депутаты Юрий Хабаху (руководитель ООО «Теучежское дорожное ремонтно-строительное управление») и Алексей Корешкин (начальник государственного казенного учреждения «Управление автомобильных дорог Республики Адыгея «Адыгеяавтодор»).\nПарламентарии республиканского парламента поздравляют своих коллег с праздником, желают им и всем работникам дорожной службы крепкого здоровья, благополучия, стабильности и успехов в осуществлении намеченных планов.\nРеспубликэм ипащэ Iофтхьабзэм пэублэ псалъэ къыщишIызэ, мы къулыкъум зищыIэныгъэ гъогу езыпхыгъэ пстэуми, анахьэу ветеранхэм, игуапэу къафэгушIуагъ. Сыд фэдэрэ лъэныкъокIи тищыIэныгъэ, экономикэм чIыпIэшхо ащызыубытырэ къулыкъум непэ ипшъэрылъхэр зэрифэшъуашэу зэригъэцакIэхэрэр хигъэунэфыкIыгъ. ГъогукIэу ашIыхэрэм, агъэцэкIэжьыхэрэм яшIуагъэкIэ шъолъырым хэхъоныгъэхэр зэришIыхэрэр къыхигъэщыгъ. Тигъогухэр зыгъэпсыгъэхэм, Хэгъэгу зэошхом ыуж ахэр зэтезыгъэуцожьыгъэхэм, непэ Iоф зышIэхэрэм АР-м и ЛIышъхьэ ирэзэныгъэ гущыIэхэр апигъохыгъэх.\n— Федеральнэ гъогухэм адакIоу шъолъыр ыкIи чIыпIэ мэхьанэ зиIэ гъогухэр тэшIых, зэтетэгъэпсыхьэх, мы лъэныкъомкIэ Iофышхо зэшIотэхы. Тигъогухэр щынэгъончъэу щытынхэм а пстэури фэIорышIэ. Мы аужырэ илъэсхэм сэциальнэ мэхьанэшхо зиIэ мыщ фэдэ проект заулэ республикэм щыдгъэцэкIагъ. Джырэ уахъти зэшIотхырэр макIэп. ГущыIэм пае, Мыекъуапэ къекIолIэрэ автомобиль гъогоу «Кавказ» зыфиIорэр зэтетэгъэпсыхьэ, тэгъэкIэжьы. Джащ фэдэу къуаджэхэу Лъэустэнхьаблэ, Тыгъургъой, тикъушъхьэхэм якIолIэрэ гъогухэр, нэмыкIхэр тэгъэцэкIэжьых, ахэр шэпхъэшIухэм адиштэнхэм тынаIэ тет. Тикъэлэ шъхьаIэ къэзыухьэрэ гъогум ишIыни тинэплъэгъу идгъэкIырэп. Мы илъэсым километрэ 47-рэ зикIыхьэгъэ гъогухэр дгъэцэкIэжьыщтых, шъолъыр ыкIи муниципальнэ гъогухэм яшIын, язэтегъэпсыхьан, ягъэцэкIэжьын сомэ миллиардитIум ехъу пэIудгъэхьанэу тэгъэнафэ. Мы хъызмэтым епхыгъэу непэ нэбгырэ минрэ ныкъорэм ехъумэ республикэм Iоф щашIэ, ыпэкIэ къызэрэхэзгъэщыгъэу, экономикэм хэхъоныгъэхэр ышIынхэм ахэм яIахьышхо хэлъ. УФ-м и Президентэу Владимир Путиным пшъэрылъэу къыгъэуцугъэхэм ащыщ шэпхъэшIухэм адиштэрэ гъогухэр нахьыбэу шIыгъэнхэр. Ар зэшIохыгъэным, тигъогухэр щынэгъончъэнхэм, ащ дакIоу цIыфхэм щыIэкIэ-псэукIэ амалэу яIэхэр нахьышIу шIыгъэнхэм тишъыпкъэу тыдэлэжьэщт, — къыIуагъ КъумпIыл Мурат къэзэрэугъоигъэхэм закъыфигъазэзэ.\n«Адыгеим изаслуженнэ псэолъэшI» зыфиIорэ щытхъуцIэр гъогу хъызмэтым иIофышIэ нэбгырэ заулэмэ афагъэшъошагъ. Джащ фэдэу бгъэхэлъхьэ тамыгъэу «Урысые Федерацием игъогушI гъэшIуагъ» зыфиIорэр иIофшIэнкIэ, игъэхъагъэхэмкIэ къылэжьыгъ «Адыгеяавтодорым» иинженер шъхьаIэу Къазый Сэфэрбый. Мыхэм зэкIэми ыкIи зэхахьэм хэлэжьэгъэ пстэуми КъумпIыл Мурат джыри зэ къафэгушIуагъ, псауныгъэ, щыIэкIэшIу яIэнэу къафэлъэIуагъ.\nМы къулыкъур щылажьэхэу парламентым хэтхэр Хьабэхъу Юрэрэ Алексей Корешкинымрэ. АР-м и Къэралыгъо Совет – Хасэм ирэзэныгъэ тхылъхэр зытефэу алъытэгъэ къулыкъушIэхэми Iофтхьабзэм щафэгушIуагъэх, къалэжьыгъэхэр аратыжьыгъэх.\nРеспубликэм итворческэ купхэм къагъэхьазырыгъэ концертымкIэ мэфэкI зэхахьэр зэфашIыжьыгъ.


ЯIофшIагъэхэмкIэ къыхагъэщыгъэх — Адыгэ макъ\nЖурналистхэм яIофшIагъэ джы къятэжьыгъ, Адыгэ Республикэм лъэпкъ IофхэмкIэ, IэкIыб къэралхэм ащыпсэурэ тилъэпкъэгъухэм адыряIэ зэпхыныгъэхэмкIэ ыкIи къэбар жъугъэм иамалхэмкIэ и Комитет ахэр ыгъэшIуагъэх.\nКомитетым итхьаматэу Шъхьэлэхъо Аскэр зэкIэми къафэгушIуагъ ыкIи журналистхэм IофшIагъэу яIэр зэрэмымакIэр къыхигъэщыгъ.\n— Зэнэкъокъоу зэхатщэхэрэм нахь чанэу шъуакъыхэлажьэ хъугъэ, ау джыри а пчъагъэр нахьыбэмэ нахьышIу.\nДжащ шъукъыщымыуцоу Iофыгъо шъхьаIэу цIыфхэр зыгъэгумэкIыхэрэр, республикэм щыхъурэ-щышIэхэрэр шъуинэплъэгъу ишъумыгъэкIых.\nДжащ фэдэу къэбарлъыгъэIэс амалхэм яIофшIэн нахьышIоу агъэпсынымкIэ къэралыгъор, Адыгеим и ЛIышъхьэу КъумпIыл Мурат IэпыIэгъу къызэрафэхъухэрэр ыпшъэкIэ зигугъу къэтшIыгъэ комитетым итхьаматэ къыхигъэщыгъэх.\nШъхьэлэхъо Аскэр зигугъу къышIыгъэхэм ащыщ аужырэ зэIукIэгъоу журналистхэм ЛIышъхьэм дыряIагъэм предложениеу къыщахьыгъэр. Ар комитетым имызакъоу, нэмыкI министерствэхэми журналистхэм азыфагу зэнэкъокъу щызэхащэныр ары зыфэгъэхьыгъагъэр. Мыщ епхыгъэ тхылъыр зэкIэ ведомствэхэм зэраIэкIагъэхьагъэр, ау кIэухэу фэхъущтыр уахътэм къызэригъэлъэгъощтыр Шъхьэлэхъо Аскэр къыIуагъ.\nНэужым икIыгъэ илъэсым анахь дэгъоу зыкъэзгъэлъэгъуагъэхэм афэгушIуагъэх. Ахэм ащыщых тиIофшIэгъоу, республикэ гъэзетэу «Адыгэ макъэм» икомпьютернэ отдел иоператорэу Нэгъой Сафыет, Адыгэ республикэ тхылъ тедзапIэм иредакторэу Шъхьэлэхъо Нурет, литературнэ журналэу «Зэкъошныгъэм» иIофышIэхэу Нарт Марзет ыкIи Батышэ Асият, «Советскэ Адыгеим» иобозревателэу Юлия Мельниковар, Шэуджэн районым ителевидениеу «Зарево» зыфиIорэм ипащэу КIубэ Любовь, телерадиокомпаниеу «Адыгеим» извукорежиссерэу Алексей Свеженцевыр, Теуцожь район гъэзетэу «Теучежские вести» зыфиIорэм иредактор шъхьаIэу Хьакъуй Юрэ, нэмыкIхэри. Мыхэм комитетым ищытхъу тхылъхэмрэ ахъщэ шIухьафтынхэмрэ афагъэшъошагъэх.\nТворческэ цIыфымкIэ ащ фэдэ IэпыIэгъум мэхьанэ иI. Гур къыдещае, уитхыгъэхэм зэралъыплъэхэрэр, къызэряжэхэрэр къеушыхьаты, нахь чаныгъэ къызхэбгъэфэным уфещэ. ТиIофшIэгъухэм ягъэхъагъэхэм ахагъахъозэ джыри бэрэ къыхагъэщынхэу тафэлъаIо.\nСурэтыр тезыхыгъэр Iэшъынэ Аслъан.\nПредыдущая Апэрэ сабый къызыфэхъугъэхэм аратыщт\nСледущая 2020-рэ илъэсым зыфагъэнэфэщтхэр


Республика Адыгея - ЯгушIуагъо адигощыгъ\nМыекъопэ районым ит поселкэу Каменномостскэм ирайон цIыкIоу «Горка» зыфиIорэм ращэлIэгъэ гъэстыныпхъэ шхъуантIэр зыщызэбгыращыщт псэуалъэр хьазыр зэрэхъугъэм фэгъэхьыгъэ зэхахьэ а псэупIэм тыгъуасэ щыIагъ.\nМуниципальнэ образованием ипащэу Алексей Петрусенкэм псалъэ къышIызэ, газым бэшIагъэу ежэгъэ цIыфхэм игуапэу къафэгушIуагъ. Федеральнэ программэу «Къоджэ псэупIэхэм хэхъоныгъэ ашIыныр» зыфиIорэм къыдыхэлъытагъэу ар зэрагъэпсыгъэр ыкIи проектыр зэшIохыгъэ зэрэхъугъэм АР-м и ЛIышъхьэ ипшъэрылъхэр пIэлъэ гъэнэфагъэкIэ зыгъэцэкIэрэ КъумпIыл Мурат ынаIэ зэрэтетыгъэр къыхигъэщыгъ. Псэуалъэм ишIын 2014-рэ илъэсым рагъэжьагъ, газрыкIуапIэм икIыхьагъэ километрэ 24-м ехъу. ЗэкIэмкIи ащ сомэ миллион 42-рэ тефагъ. Мылъкур федеральнэ, республикэ ыкIи къоджэ псэупIэм ябюджетхэм къахахыгъ, джащ фэдэу цIыфхэм къаугъоигъэри дыхэт. Ащ ишIуагъэкIэ унэгъо шъитф фэдизмэ гъэстыныпхъэ шхъуантIэр агъэфедэн амал яIэ хъугъэ. КъэIогъэн фае гъэстыныпхъэ шхъуантIэр яIэ хъуным цIыфхэр лъэшэу зэрэпылъыгъэхэр, ащ пае кооперативэу «Факел» зыфиIорэр зэхащагъ, ахъщэ аугъоигъ.\nПоселкэм ирайон цIыкIу гъэстыныпхъэ шхъуантIэр къызэрэIэкIэхьагъэм ишыхьатэу мэфэкI шIыкIэм тетэу факелыр зэхагъэнагъ. ЦIыфхэр ащ щыгушIукIхэу бэрэ Iэгу теуагъэх.\nАдыгэ Республикэм и ЛIышъхьэ ипшъэрылъхэр пIэлъэ гъэнэфагъэкIэ зыгъэцэкIэрэ КъумпIыл Мурат гъэстыныпхъэ шхъуантIэр зэратыгъэхэм ащыщ унэгъуитIумэ ащыIагъ, ахэм ягушIуагъо адигощыгъ, шIухьафтынхэр афишIыгъэх.\nЗэшъхьэгъусэхэ Евгений ыкIи Ирина Криничнэхэм сабыищ зэдапIу. Хъулъфыгъэ ныбжьыкIэм поселкэм дэт гурыт еджапIэм шоферэу Iоф щешIэ, ишъхьэгъусэ сабыйхэм япIун фэгъэзагъ. Унагъом ис зы нэбгырэм телъытагъэу гурытымкIэ мазэм ахъщэ хахъоу иIэр сомэ мини 4-м кIэхьэ къодый. Ащ къыхэкIыкIэ гъэстыныпхъэ шхъуантIэр псэупIэм ращэлIэнымкIэ хэбзэ къулыкъухэр IэпыIэгъу къафэхъугъэх.\nЕвгений къызэриIотагъэмкIэ, мы поселкэм ар къыщыхъугъ. Ны мылъкум ыкIи унэгъо ныбжьыкIэхэм IэпыIэгъу афэхъугъэнымкIэ программэм яшIуагъэкIэ ежьхэм япсэупIэ ащэфыгъ, ащ сомэ миллионым ехъу пэIухьагъ. Унэр пхъэкIэ агъэплъыщтыгъ, бжыхьэ-кIымэфэ лъэхъаным ащ ищэфын сомэ мин 27-рэ фэдиз тефэщтыгъ. Джы гъэстыныпхъэ шхъуантIэр яIэ хъугъэ, унэм игъэфэбэнкIэ гумэкIыгъо щыIэжьыщтэп. Кооперативым зыхэхьэм, сомэ мин 12 хилъхьагъ, унэм игъэфэбэн ищыкIэгъэ котелыр, нэмыкI пкъыгъохэр ыщэфыгъэх, ыгъэуцугъэх, адрэ пстэумкIи хабзэр IэпыIэгъу къыфэхъугъ.\nАР-м и ЛIышъхьэ ипшъэрылъхэр пIэлъэ гъэнэфагъэкIэ зыгъэцакIэрэр зэшъхьэгъусэхэм, сабый цIыкIухэм афэгушIуагъ. Гъэстыныпхъэ шхъуантIэу афыращэлIагъэр унэгъо зэгурыIожьым шъхьапэ фэхъунэу афэлъэIуагъ.\n— Сабыибэ зэрыс мыщ фэдэ унагъохэм IэпыIэгъу тафэхъун фае. Гъэстыныпхъэ шхъуантIэм имызакъоу, зашъохэрэ псыр цIыфхэм аIэкIэгъэхьэгъэным, гъогухэр зэтегъэпсыхьэгъэнхэм мэхьанэшхо яI. Къоджэ псэупIэм ипащэ иIофшIэн зэрэзэхищэрэм уасэ фэтшIы зыхъукIэ, мы лъэныкъохэр ары анахьэу мэхьанэ зэттыщтыр, — къыIуагъ КъумпIыл Мурат.\nЛюбовь Терещэнкэм изакъоу сабыитIу епIу, 1997-рэ илъэсым къыщыублагъэу фельдшерэу Iоф ешIэ, медицинэм зыхэтыр илъэс 25-рэ мэхъу. Ишъэожъые нахьыжъэу Артем Мыекъопэ къэралыгъо технологическэ университетым истудент, янэ фэдэу медицинэ сэнэхьатым феджэ. Шъэожъые нахьыкIэу Макар гурыт еджапIэм чIэс. Гъэстыныпхъэ шхъуантIэр афыращэлIэнымкIэ мы унагъоми IэпыIэгъу фэхъугъэх. АР-м и ЛIышъхьэ ипшъэрылъхэр пIэлъэ гъэнэфагъэкIэ зыгъэцакIэрэр мыхэми яхьэкIагъ, бэшIагъэу зэжэгъэхэ газыр яIэ зэрэхъугъэмкIэ афэгушIуагъ.\n— Гъот макIэ зиIэ, социальнэу мыухъумэгъэ цIыфхэм тишIуагъэ ядгъэкIыныр пшъэрылъ шъхьаI. Илъэс 25-рэ хъугъэу медицинэм Iоф щызышIэрэ Любовь Анатолий ыпхъум шъхьэкIафэ фэпшIыныр, урыгушхоныр, IэпыIэгъу уфэхъуныр тефэ, — къыIуагъ КъумпIыл Мурат.\nАР-м и ЛIышъхьэ ипшъэрылъхэр пIэлъэ гъэнэфагъэкIэ зыгъэцакIэрэм цIыфхэр, анахьэу зыныбжь хэкIотагъэхэр, къекIолIагъэх. Поселкэм непэ дэлъ гумэкIыгъохэр, щыкIагъэхэр ахэм къыраIотыкIыгъэх, IэпыIэгъум зэрежэхэрэр къаIуагъ. ГущыIэм пае, зашъохэрэ псым иIофыгъо бэхэм къаIэтыгъ. Муниципалитетым ипащэхэм къызэраIуагъэмкIэ, псыр зыщаугъоирэ псэолъакIэ Каменномостскэм щагъэпсыгъ, ащ иIофшIэн зыригъажьэкIэ, гумэкIыгъохэр дэгъэзыжьыгъэхэ хъущт. Гъэстыныпхъэ шхъуантIэри чэзыу-чэзыоу цIыфхэм алъагъэIэсы, гъогухэм язэтегъэпсыхьани ыуж ихьащтых.\n— ГумэкIыгъоу къэуцухэрэр дэдгъэзыжьынхэм пае тызэгъусэу, зыкIыныгъэ тазыфагу илъэу Iоф зэдэтшIэн фае. МыщкIэ цIыфхэми яшIуагъэ къагъэкIоным мэхьанэшхо иI. Псыр, гъэстыныпхъэ шхъуантIэр, гъогу тэрэзхэр псэупIэхэм яIэнхэ фае, а лъэныкъохэм тапэкIи тынаIэ атедгъэтыщт, амалэу тиIэмкIэ IэпыIэгъу тафэхъущт, — къыIуагъ КъумпIыл Мурат.


Адыгэ Хэку Таймс: Немцовым иукIыныгъэ ылъапсэм зэфэмыдэу Хъурцэм щеплъых\nНемцовым иукIыныгъэ ылъапсэм зэфэмыдэу Хъурцэм щеплъых\nХъурцэм иунэшъошIхэм янахьыбэм урысые политикэу Немцов Борис иукIыныгъэкIэ къыхагъэщыгъ, ар епхыгъэу джырэ урысые унэшъошIым. Хъурцэ IэнэтIэIыгъхэм яеплъыкIэхэм ащыщыхгущыIэм пае, укIыныгъэр къэгъэлъэгхоныгъэу Хъурцэр нахь зэкъотэу зэрекIолIэн фаер Урысыем ифыщытыкIэхэмкIэ, етIанэ Немцовым иукIыныгъэ чIэнэгъэшхоу зэрэщытыр.\n- КъэпIон плъэкIыщт Немцовым иукIыныгъэ иполитикэ IофшIэн зэрепхыгъэр, ар Урысыем иджырэ унэшъошI ипащэ зэрэпыщытыгъэм. Немцовым ыгъэмысэщтыгъэ Урысыер Украинэм къыщыхъухэрэм дзэкIэ зэрэхэлажьэхэр. Ау сэ сызэреплърэмкIэ, Путиныр мы укIыныгъэм зэуи хэщагъэп, сыда пIомэ ар ежьымкIэ федэп. Ау цIыфхэм нэмыкIэу алъытэщт, Iо хэмылъэу. Хъурцэм зэрэщалъытэрэмкIэ, укIыныгъэр епхыгъэу ары урысые унэшъошIым. Хъурцэм исыбэхэми аущтэу алъытэ . Немцовым иукIыныгъэ бырсырхэр къыгъэущын ылъэкIыщт.Оппозицри нахь бэнэнымкIэ зэкъуигъэуцощтых.\nФитыныгъэ Радиом игущыIэгъугъэ Хъурцэм щыщэу Лика жеIэ:\n- Апэ зэрэзэхэсшIагъэр – ар зышIагъэр Путиным ицIыфхэр арэу ары. Ау сшIэрэп шъыпкъэу къызэрэхъугъэр. Ар оппозицым щыIэ цIыф чаныгъэти, изэрар къафакIощтыгъэн фай. ЦIыфмэ къалъэгъуным пай унэшъошIым, Урысыем упэуцу зэрэмыхъущтыр.\nУрысые унэшъошIым иоппозиц шъхьащыт политикэу Немцов Борис щхкIэ аукIыгъ мэзаем и 28 чэщым.,Мэзкуу игупчэ дэдэ, Москворецк Лъэмыджышхом дэжь , Кремлым пэмычыжьэу. ДжырэкIэ укIыныгъэм тегъэпсыхьагъэу зэхащэгэ купым Iофым изэхэфын ыуж ит. УкIыныгъэмкIэ ушъхьагъоу хъун ылъэкIыщтыгъэ заулэхэм ателэжьыхьэх.


Нахьыбэу непэ зыгъэгумэкIыхэрэр — Адыгэ макъ\nНахьыбэу непэ зыгъэгумэкIыхэрэр\nФэтэрыбэу зэхэт унэхэм ачIэсхэм гумэкIыгъо шъхьаIэу сыдигъокIи яIэр гъэIорышIэкIо компаниеу зэпхыгъэхэм псэупIэ-коммунальнэ фэIо-фашIэхэр зэригъэцакIэхэрэр, ахэм апкIэ къызэрафалъытэрэр ары.\nАщ фэдэу упчIэ зэфэшъхьафыбэ АР-м и Общественнэ палатэ чIыпIэ зыгъэIорышIэжьыпIэхэм яIофхэмкIэ, псэупIэ политикэмкIэ ыкIи псэупIэ-коммунальнэ хъызмэтымкIэ икомиссие фагъазэ. Мы уахътэм зигъоу, анахьыбэу цIыфхэр зыгъэгумэкIыхэрэм яджэуапхэр.\nУпчIэ: ЦIыфэу коронавирусыр къызэолIагъэм ипсэупIэ гъэIорышIэкIо компанием дезинфекцие ышIын фая?\nДжэуап: ГъэIорышIэкIо компанием ипшъэрылъхэм ар ахахьэрэп. Унэм чIэсхэм зэдагъэфедэрэ мылъкум иIыгъын ащ иIофшIэн шъхьаIэр. Дезинфекцие зышIын фаер псэупIэр зыер е организациеу ащ фэдэ Iофхэр зыгъэцакIэрэр ары.\nУпчIэ: ПсэупIэм иIыгъын ыпкIэ къэзымытыгъэхэм пеня афытыригъэхъонэу мы уахътэм гъэIорышIэкIо организацием фитыныгъэ иIа?\nДжэуап: ИIэп. УФ-м и Правительствэ унашъоу шIыгъэм къызэрэщиIорэмкIэ, коммунальнэ фэIо-фашIэхэм, псэупIэм иIыгъын ыкIи унэм игъэкIэжьын апкIэ къэзымытышъугъэхэм 2021-рэ илъэсым ищылэ мазэ и 1-м нэс пеня къаIахын фитыхэп. 2020-рэ илъэсым мэлылъфэгъум и 6-р ары мы унашъом кIуачIэ иIэ зыхъугъэр. Ащ ыпэкIэ чIыфэ зытелъыгъэхэм ар анэсырэп.\nУпчIэ: Фэтэрыбэу зэхэт унэм чIэсхэм зэIукIэу яIагъэм къыхэлэжьагъэхэм ащыщ нэужым кIэгъожьыгъэу бюллетеныр ратыжьынэу къыкIэдэугъэмэ, гъэIорышIэкIо компанием тхылъым ригъэгъэзэжьын фая?\nДжэуап:. Хьау. ЗэIукIэм иповесткэ щыгъэнэфэгъагъэхэмкIэ рахъухьагъэхэм адыригъаштэу цIыфыр зыкIатхэкIэ, ишIоигъоныгъэ къыриIотыкIыгъэкIэ макIо. КIэгъожьыгъэмэ, хьыкумым зыфигъэзэнэу фитыныгъэ иI. Ар граждан Кодексым ия 81.4-рэ статья ия 3-рэ Iахьэ итхагъ.\nУпчIэ: Зэпахырэ узэу дунаир зэлъызыкIугъэм ыпкъ къикIыкIэ цIыфхэр зэхэмыхьанхэу зыщашIыгъэ уахътэм уплъэкIуакIохэм счетчикэу фэтэрхэм арытхэр ауплъэкIунхэу фитыныгъэ щыIа?\nДжэуап: Федеральнэ хэбзэгъэуцугъэм ащ фэгъэхьыгъэу зыпари зэхъокIыныгъэ фашIыгъэп. Коммунальнэ фэIо-фашIэхэр зыгъэцакIэхэрэм илъэсым зэ нахь мымакIэу счетчикхэм Iоф зэрашIэрэр, фыкъуагъэ яIэмэ ауплъэкIун фае. Ащ фэдэ псэуалъэхэр фэтэр кIоцIым итхэмэ, мэзищым зэ язытет зэригъэшIэнэу шапхъэхэм къащыдэлъытагъ.\nКоронавирусым зимыушъомбгъуным пае уплъэкIунэу гъэIорышIэкIо компанием планым щигъэнэфэгъагъэр зэкIихьажьыгоми хъущт. ЗэкIимыхьажьыгъэмэ, уплъэкIуакIохэм апае нэгуихъор, Iалъэхэр, вирусым щызыухъумэщтхэ щыгъынхэр афигъэхьазырынхэ фае. Фэтэрэу зэрыхьэхэрэм пэпчъ ахэр кIэу зэблахъунхэр шIокI зимыIэ Iофэу щыт.\nУпчIэ: Фэтэрыбэу зэхэт унэм ищагу хэбзэнчъэу щагъэпсыгъэ автомобиль уцупIэр Iуихыжьынэу хэта фитыныгъэ зиIэр?\nДжэуап: Унэр зытет чIыгу Iахьыр гъэнэфагъэу ыкIи кадастрэ учетым хэгъэуцуагъэу щытымэ, ар ащ чIэсхэм зэдагъэфедэрэ мылъкум хэхьэ. Джащыгъум зэIукIэ ашIынышъ, чIыгу Iахьыр зэрагъэфедэщтыр зэдырахъухьан фитых. Автомобиль уцупIэр зэрагъэпсыгъэм дырамыгъаштэрэмэ, ар Iуахыжьыни алъэкIыщт. Ахэр псэупIэ Кодексым зэхэугуфыкIыгъэу щыгъэнэфагъэх.\nЧIыгур ащ тетэу мытхыгъэмэ, гъэуцупIэр Iуахыным пае чIыпIэ зыгъэIорышIэжьыпIэ къулыкъоу зыем зыфагъэзэн фае.\nУпчIэ: Фэтэрыр зыем балконым ыкIыб тенэчыкIэ къызэфишIыгъ. Ащ фэдэ фитыныгъэ хэбзэгъэуцугъэм къырета?\nДжэуап: Фэтэрыбэу зэхэт унэм изэхэтыкIэ щыщкIэ алъытэхэрэр, гущыIэм пае, зыхэшIыкIыгъэ плитэхэр, фундаментыр, балконхэр зытешIыхьэгъэ плитэхэр, ащ чIэсхэм зэдыряе мылъкум хэхьэх. Арышъ, унэм итеплъэ изытет, проектэу зэрашIыгъэр мыукъогъэным алъыплъэн фаер гъэIорышIэкIо компаниеу зэпхыгъэр ары.\nПроектым зэхъокIыныгъэхэр фэшIыгъэнхэм пае ыпэрапшIэу унэм чIэсхэр зэхэгущыIэжьынхэшъ зэдаштэн фае. Ащ имызакъоу, чIыпIэ зыгъэIорышIэжьыпIэ къулыкъухэми фитыныгъэ къатынэу щыт. Ахэр ымыгъэцакIэу балконым ежь зыфаер езышIэрэм законыр еукъо.\nПредыдущая ИIофшIэн ригъэжьэжьыгъ\nСледущая ШъхьэкIафэр къылэжьыгъ


ТIуапсэ Пресс - Адыгэхэр узхэм зэраIэзэщтыгъэхэр, цIыфхэр зэрагъэхъужьыщтыгъэхэр\nАдыгэхэр узхэм зэраIэзэщтыгъэхэр, цIыфхэр зэрагъэхъужьыщтыгъэхэр\nadmin - 2016-01-16 13:05:48\nАдыгэхэм макIэп уз хьылъэхэм яIазэхэу, цIыфхэр агъэхъужьхэу къызэрэхэкIыгъэр. Ахэр къэкIырэ уцхэмкIэ Iазэщтыгъэх.\nУз хьылъэу шъорэкIым къуаджэу ПчыхьалIыкъуае щыщэу Шъхьаплъэкъо Цыу еIазэщтыгъэу къаIотэжьы. Нахь тэрэзэу къэпIощтмэ, шъорэкI мыхъунхэм пае Iэзэгъу уцхэр ахилъхьэщтыгъ. Джащ фэд, «рожистое воспаление кожи» зыфаIорэр, нэкIэбыдзыр (ячмень) ыкIи нэмыкIхэри. Мы къоджэ дэдэм дэсыгъ къупшъхьэ зэпыкIыгъэхэр, зэрыкIыгъэхэр ыгъэхъужьэу Iазэ. Ар Хэкужъ Айтэч ары. Къуаджэу ХьалъэкъуаекIэ Хьанахэкъо Теуцожь «джынэузкIэ» заджэхэрэ узыр ыгъэхъужьыщтыгъ. Джынэуз хъугъэ цIыфыр кум ипхыхьагъэу, нэбгырэ пчъагъэ зыфыримыкъоу, зызымышIэжьырэм ар еIазэщтыгъ.\nБжъэдыгъу изакъоп Iазэхэр зэрысыгъэхэр. ГущыIэм пае, хыIушъо шапсыгъэхэми зигугъу чыжьэу Iугъэхэр къахэкIыгъэх. ГущыIэм пае, Ушъухъу Сэфэрхъан Мусэ ыпхъур зэкIэмэ зэлъашIэщтыгъэ. Къэралыгъошхоу СССР-м ичIыпIэ зэфэшъхьафхэм къарыкIыхэти, сымаджэхэр къыфакIощтыгъэх. ЯIазэщтыгъ. Ыгъэхъужьыщтыгъэх. КъызэраIожьырэмкIэ, дзэм игенералэу, Урысыем и ВВС-хэм якомандующэу Анатолий Корнуковыр Сэфэрхъан дэжь къэкIогъагъ. Ар ыгъэхъужьыгъ. «Рожистое воспаление кожи» зыфаIорэ узыр ары ащ иIагъэр. Джыри зигугъу пшIын Iазэу адыгэхэм къахэкIыгъэр макIэп. Джы нахьыпэм адыгэхэр зэрыIазэщтыгъэхэ уцхэм, IэзакIэхэм ягугъу къэтшIын.\n«Техьагъу» aloy уз дэй нахьыпэм щыIэщтыгъ. Анахьэу ар бжыхьэр ары къызежьэщтыгъэр. Жъы, кIэ ыIоу ащ зэхидзыщтыгъэп. Щэджэгъоужым чъыIэлIэшхо цIыфым къыштэщтыгъ. Чэщныкъом зыдэхыкIэ, текIыщтыгъ. Ыужырэ мафэм етIани щэджэгъоужым къежьэщтыгъ. Мэзищэ ыгъэсымаджэщтыгъэх. Iэзэгъу фагъотыщтыгъэп. Iэзэгъу уц къыхахыгъагъэп.\nБэрэ щэм, псым, машIом ыстыхэу мэхъу. МэшIостыгъэм адыгэхэм щхыу чъыIэ тыракIэщтыгъ. «МэшIостыгъэ уц» aloy къэкIырэ уци адыгэхэм къагъотыгъагъ.\nАдыгэмэ ащ фэдэ узыри апэкIэкIыгъ. «Холерэшхо» щыIагъ. Ащ ыуж «холерэ цIыкIур» къикIыгъагъ. Зэ унэм а узыр къызихьэкIэ, ащ исыр зэкIэ ыгъалIэщтыгъ. Чылэгъо псаухэр ыгъэкIодыщтыгъ. «Холерэжъый» зэреджэгъагъэхэр ятIонэрэу къэхъугъагъэм. Ащ ыуж гъэблэшхо къэхъугъагъ.\nИлъэсибл гъаблэ «холерэшхом» ыуж къэхъугъагъэу alo. ЕкIэпцIэ чъыгым ышъуампIэ лым фэдэу агъажъоти, ашхыщтыгъ адыгэхэм.\n«Блэр зэуагъэм кIоу зебзэижькIэ, зэуагъэр лIэщт», alo адыгэхэм. Блэуц щафэзэ ар зэуагъэр адыгэмэ агъэхъужьыщтыгъ. «Блэкъэб» aloy къэбыжъыем фэдэу уц шъхьэхъурае хъоумэ, псыIушъомэ къащэкIы. Къырачы, агъэгъу, аубыжьы. Тхъужъожьыгъэ жъапхъэм ракIэ, блэкъэб убыгъэр хатакъо. Ар къагъажъо, дагъэ ашIы. Шъоу халъхьэ, зэIашIэ. Джары блэуцыр. Ар блэр зэцэкъагъэм щафэ, псыгуIэнэ тхьапэ хъураеу къырагъэтIылъэкIы. Нэужым апхы. Охъужьыфэ ар щафэ.\nАрэущтэу еджэхэу уз Iае щыIагъ. Ар афэгъэхъужьыщтыгъэп. Пакъэу, къыIорэр къагурымыIоу, хъужьыгъэми, къанэщтыгъ а узыр къызэузырэр. Ащ щымэхъашэщтыгъэх. Унэ бгынэжьыгъэм сымаджэр рагъэсыщтыгъ. ТIэкIу агъэшалIэщтыгъ. Гъошъу уцырэ блэ къэбырэ зэхэлъэу агъажъоти, кIагъаощтыгъ. Унэ нэкIым зэрэрагъэлъырэм пае «хьапсэ уз» paloy щытыгъ а узым.\nТэлау. Тэлау уц\nАр уз щынэгъуагъ. «Ныбэузым ыгъэлIагъ» аIощтыгъ тэлаум илIыкIырэм пае. Нэужым адыгэмэ уц къагъотыгъ. КъэкIырэ уц. Уц дыдж. Ащ «тэлау уц» раIуагъ. Къоепс хафэм уцыр халъхьэти, аIотызэ псыр къыкIафыщтыгъ. Псэу къыкIэкIырэм непэ щэ сымаджэр рагъашъощтыгъ. Ащ ыгъэхъужьыщтыгъэх. Шыхэри тэлау хъущтыгъэх. Ахэм уц дыджыр пэкIэ рарагъэшъущтыгъ.\nШымэ къяузыщтыгъ мы узыр. Шыр мышхэжьы зыхъукIэ, «пэгъупчъэ хъугъэ» аIощтыгъ.\nШым ыпэ иплъэхэу пэбзыджыныр плъыжьэу зыхъукIэ, «пэгъупчъэ» аIощтыгъ. ШъэжъыекIэ ар раупкIыщтыгъ. Лыр кIыжьыным, хьамлыу хэмыхъоным пае еIазэщты-гъэх.\nАхъшэташэм мыжъуашхъо хаубэ, къамылым ратакъо. Шым ыпэбзыджын къамыл цыпэр рагъэуцо, цIыфым ыжэ адрэ цыпэр делъхьэ. Къамылым епщэ, шым ыпэ уцыр ретакъо. Ащ фэдэ зэрашIэрэ шым къин ылъэгъущтыгъ, ау хъужьыщтыгъ.\nАр уз хьылъ, уз пхъаш. Къецакъэзэ мэузы. НыбачIэр ары узырэр. ЗэреIазэщтыгъэхэр: цыгъэпцIагъэу онэпкъым кIэлъыр машIом рагъэузэ лъэшэу агъэплъыти, сымаджэм ыныбэ тыралъхьэщтыгъ.\nЦIыфым итхьабылхэр узыхэ хъумэ зэреIазэщтыгъэхэр: хьажъущыр аукIыщтыгъ, агъажъощтыгъ. Сымаджэм ымышIэу мафэ къэс ар рагъэшхыщтыгъ, мышъэлыри ащкIэ Iэзэгъоу алъытэщтыгъ. Мыстхъумыл уцыр агъажъоти, сымаджэр псым рагъашъощтыгъ.\nУз цакъэ горэ щыIагъ. Ащ адыгэмэ «шхы» раIощтыгъ. «ФыцIэ хэхъуагъ» aloy цIыфым ыIэхъуамбэ е ылъэхъуам-бэ ышхэу, шIуцIэ хъоу къыхэкIыщтыгъ. Ащи Iэзэгъу адыгэмэ къыфагъоты-гъагъ.\nЦэм гъуанэ иIэмэ, щыгъуцэ рагъэтIысхьэщтыгъ. НэмыкIэуи еIазэщтыгъэх. «Бэкъу яуц» aloy адыгэхэм яIагъ. Хьамлыу горэ къаубытыщтыгъ. Iэхъомбэ цIэрамыIомкIэ ышъхьэ шIуапхыкIымэ, ащ щэнаутым фэдэу узыгъэлIэн уц къырафымэ, бзыуцыфым халъхьэмэ, цэ гъуанэм ралъхьэзэ ашIыщтыгъ. Зыцэ узырэм раIощтыгъ: «Iупсэу къыпIуифырэр емыгъэх, уигъэлIэщт». Ащ раIуагъэр ыгъэцакIэмэ, хъужьыщтыгъ.\nЗышъхьэ узырэм шъхьэуз уц фырачыщтыгъ. КъэкIырэ уцым рагъашъоуи, ефэндыр фагъатхэуи хъущтыгъэ. Хъэдэным кIоцIыщыхьагъэу тхыгъэр ынатIэ кIапхэщтыгъ. «Лъао» ашIыщтыгъ. Ощым ишIыкIэу лъым реоу пкъыгъо адыгэмэ яIагъ. НэтIэ лъынтфэм изэфэдитIум ар тырагъэуцоти, зэгуаутыщтыгъ. А отэ цIыкIум «лъао» раIощтыгъ.\nБэгу бэрэ хъухэрэр адыгэхэм къахэкIыщтыгъ. Ар уз Iэягъ. ПлъэгъункIэ мэхъэшагъоу щытыгъ. Уцибл зэхалъхьэщтыгъ: хьабзэгу, мэкъу шэшаф, гъошъууц, тхьаркъожъ лъапс, пшэсэн лъапс, шIорэй. Ар агъэгъущтыгъ, аубыжьыщтыгъ. Тхъужъожьыгъэ хакIэщтыгъ, онджэкъ пкIэгъуасэ халъхьэщтыгъ. Ахъшэташи, мыжъуашхъуи убыгъэу хатакъощтыгъ. Дэгъоу зызэхагъэкIухьэ уж ащ бжьэшъоум ычIэ хакIэщтыгъ. ЗэхашIыхьагъэм «бэгу уц» palощтыгъ. Бэгу хъугъэ чIыпIэмэ ащафэти, сымаджэр хъужьыщтыгъ.\nАнахь уз гъэхъужьыгъуаемэ зэу ар ащыщ. Цэу цIыфым тетыр зэкIэ а узым ригъэтэкъохыщтыгъ. ЫкIышъо къыхиутызэ, щыны хъущтыгъ. ЦIыфэу сымаджэм мэ Iае пыущтыгъ.\nА зы узым цIитIу иI. Къупшъхьэ зэрытыпIэхэр лъэшэу мэузых. «Шъопсау-лы псаоу мэузы», alo адыгэхэм. Ащ «кIорыуз» раIощтыгъэ. Зым ылъэгуандж, адырэм ыбг, ытэмэпкъ. Джащ фэдэу къупшъхьэ зэхэтыпIэхэр къыкIухьэу, сымаджэр ыгъэтхьаусыхэу щытыгъ. Ащ «узышхуи» paloщтыгъ. «Узышхо уц» аIоти, къэкIырэ уц лъапсэ къычIатIыкIыти, нэмыкI уц лъапсэхэри хэлъэу агъажъоти, сымаджэр рагъашъощтыгъ.\nАдыгэхэр кIоцIузыми еIазэщтыгъэх. Iэзэгъу уци къыхахыгъагъ. КъэкIырэ уц заулэ зэхалъхьэти, агъажъощтыгъ, азыжьыщтыгъ. Нэужым агъэучъыIыжьыщтыгъ. Сымаджэр непэ щэ ащ рагъашъощтыгъ. Мары уцэу зэхалъхьэщтыгъэмэ ацIэхэр: уц тхьэпитф, уц тхьэпэ хъурай, лъы къызэрыкIырэ уцыр, узыпэ уц.\nЛъакъор узы зыхъукIэ, тхьаркъожъ тхьапэр агъэфедэщтыгъ. ИбзаджэкIэ (нахь бгъу пхъашэмкIэ) узырэ чIыпIэм мафэм щэгъогогъо ар тыралъхьэщтыгъ. КъызыгъуанлэкIэ, тырахыжьыщтыгъ.\nКъэкIырэ уцхэу тхьапэхъураер, блэкъэбыр, тхьапкIэр, хьадэгъэщынэр къоепсым халъхьэхэти, щыным еIазэщтыгъэх. ЗэхашIыхьагъэр агъэучъыIыжьыщтыгъ, азыжьыщтыгъ. Нэужым щыным тыралъхьэщтыгъэ.\nЗигугъу тшIырэ узым еIэзэнхэм пае шъхьацкъэгъэкIыр, чэтшъхьэгъэуназэр, лыхъу-лыхъу уцыр, хьадэгъэщынэр, чъыг пкIэшъэ дагъ aloy зэхалъхьэти, агъажъощтыгъ, агъэучъыIыжьыти, кIышъом щафэщтыгъ. Мы зигугъу къэтшIыгъэ узхэм ыкIи Iэзэгъу уцхэм, ахэр зэрэпшIыщтхэм якъэбархэр къэзытхыжьыгъагъэхэр Бэрэтэрэ Исхьакъ. Исхьакъ идунай зиухыгъэр тIэкIу шIагъэ. Джэнэт егъот.\nИсхьакъ къыугъоижьыгъэ тхыгъэхэр хэутыным фэзыгъэхьазырыгъэр Цуекъо Нэфсэт.


Къашъор сищыIэныгъ — Адыгэ макъ\nЛъэпкъ пэпчъ анахь къахэзыгъэщэу, зыгъэдахэу иIэх ежь икъашъохэр. Тэри, адыгэхэм, ащ фэдэу тилъэпкъ къашъохэм ижъыкIэ къыщегъэжьагъэу тигъашIэ къыддагъашIэ, тигъогогъух тагъэгушхоу. Къашъом цIыфым ыпкъышъолкIэ шIогъабэ къехьы. Ипсауныгъэ егъэпытэ, сабыим ыпкъ занкIэу ыIыгъыным регъасэ, ащ фэIорышIэ. ИцIыкIугъом къыщегъэжьагъэу кIэлэцIыкIур къашъом фэщагъэу пIугъэным мэхьанэшхо иI. ЕтIани ыгукIэ ащ фаблэу, адыгэхэм «лъым хэлъэу къэхъугъ» зыфаIорэм фэдэу щытмэ, сабыир ащ фэбгъэсэныр нахь IэшIэх.\nМыекъопэ гурыт еджапIэу N 22-м чIэс кIэлэцIыкIухэр къашъом фэсэгъасэх. ТикIэлэцIыкIухэм къашъом имэхьанэ, тилъэпкъ культурэ, тишъуашэхэм ядэхагъэ зэхашIэу пIугъэнхэм лъэшэу сынаIэ тет, ар сипшъэрылъэу сэлъытэ. ТикъэшъокIо куп ыцIэр «Сэлам».\nСэ сшъхьэкIэ къашъор сищыIэныгъ сIомэ, сыхэукъонэп, сыда пIомэ ар сэнэхьатэу сицIыкIугъом къыхэсхыгъ, илъэсыбэрэ ащ сырылэжьагъ. Джы непи сыгукIэ сызыфэщэгъэ а IофшIэныр лъысэгъэкIуатэ. Сыд фэдэрэ культури къашъом къегъэбаи. ЦIыфым ишэни ащ зызэблырегъэхъу. Гушхо иIэу цIыфхэм къахэхьанышъ, сабыим ыгу щыхъэрэр, ар къызэригушIукIырэр къыгъэлъэгъонэу, иIэпэIэсэныгъэ пчэгум къырилъхьанэу амал къашъом ащ къыреты.\nЦIыфхэм аIо угукIэ пшIэрэ Iофым гухахъо хэбгъуатэу щытмэ, ар къызэрэбдэхъущтым щэч хэмылъэу, лъэбэкъушIухэр пшIыхэзэ ыпэкIэ улъыкIотэщтэу. Арэущтэу тэри тиIоф тызэрэпылъыр ары къызхэкIыгъэр зэнэкъокъубэу тызхэлэжьагъэхэм хагъэунэфыкIырэ чIыпIэхэр къащытфагъэшъошэнхэр ыкIи щытхъу тхылъыбэхэмкIэ такъыхагъэщыныр.\nСиIофшIэн, сисэнэхьат шIулъэгъоу афысиIэм кIуачIэ къысхелъхьэ, ар зэрэлъызгъэкIотэщтым, къашъом идэхагъэ, ащ имэхьанэ тиныбжьыкIэхэм зэхашIэу пIугъэнхэм нахь гъэшIэгъонэу зызэрезгъэушъомбгъущтым, лъэбэкъушIухэр зэрэтшIыщтхэм тыпылъ. А мурад дахэм тапэкIи сыфэлэжьэн гухэлъ сиI. Тилъэпкъ культурэ ибаиныгъэ уасэ фэтшIын фае, ныбжьыкIэхэми а зэхашIэр ахэтлъхьаныр типшъэрылъ.\nАдыгэ Республикэм изаслуженнэ артистэу Теуцожь Алый.\nПредыдущая ЛIыхъужъыр щысэтехыпI\nСледущая КIэлэцIыкIухэм шIухьафтын афашIыщт


Зэгуцафэхэрэр шъхьэихыгъэу — Адыгэ макъ\nРедактор 09.08.2019 КЪЭБАРЫКlЭХЭР\nУФ-м и Следственнэ комитет иследственнэ ГъэIорышIапIэу АР-м щыIэм пресс-конференциеу зэхищагъэм Даша Шопинам икIодыкIэ хъугъэм лъапсэ фэхъунхэ ылъэкIыщтхэр къыщаIуагъэх.\nИлъэс 16 зыныбжь пшъэшъэ Iэтахъом икIодыкIэкIэ телъхьэпIэ шъхьаIэу следовательхэм агъэнафэхэрэр ащ ылъэныкъокIэ бзэджэшIагъэ зэрахьагъэу е ар атыгъугъэу, мэзитIу хъугъэу зыдэщыIэр къыIон зэримылъэкIырэр ары.\n— Пшъэшъэжъыер зыщыкIодыгъэ мафэм ыуж следственнэ-оперативнэ куп зэхэтщагъ, ащ хэхьагъэх Следственнэ комитетым и Мыекъопэ къэлэ отдел икъулыкъушIэхэр. МыщкIэ хэбзэухъумакIохэм Iофышхо агъэцэкIагъ, непи ар лъагъэкIуатэ. Дашэ зэрыкIогъэ гъогур агъэунэфыгъ, ар зылъэгъугъэхэм адэгущыIагъэх, автомобильхэм атетхэ видеорегистраторхэм къэбархэу тыратхагъэхэр къытIэкIэхьагъэх, — къыIуагъ УФ-м и Следственнэ комитет иследственнэ ГъэIорышIапIэу АР-м щыIэм ипащэу Александр Глущенкэм.\nКIэлэеджакIор псыхъом хэфэн ылъэкIыщтэу апэ егупшысагъэх. Хэгъэгу кIоцI ыкIи ошIэ-дэмышIэ IофхэмкIэ министерствэхэм ялIыкIохэр, волонтерхэр ягъусэхэу следовательхэм Шъхьэгуащэ инэпкъхэр къалъыхъугъэх, джащ фэдэу псычIэгъыри ауплъэкIугъ. Лъыхъон Iофыр нахь гъэпсынкIэгъэным фэшI Мыекъопэ ГЭС-м иканал псыр дагъэчъыгъ.\n— Дашэ псыхъо лъэныкъом ыгъэзагъэу къэбар щыIагъэп. Ау арэущтэу хъугъэ зыхъукIэ, лъыхъоным охътабэ ыхьын ылъэкIыщт, — къыIуагъ Александр Глущенкэм.\nАщ къызэрэхигъэщыгъэмкIэ, системэу «Къэлэ щынэгъончъэр» зыфиIорэм иIофшIэн зэригъэпсырэм ылъэныкъокIэ упчIэхэр къэуцугъэх. Пшъэшъэжъыер зэрыкIогъэ гъогум камерэхэу тетхэм ащыщхэм Iоф ашIэщтыгъэп, адрэхэм техническэ амалэу аIэкIэлъым уигъэрэзэнэу щытэп. ГъэIорышIапIэм игукъэкIыкIэ мы Iофыгъор щызэхафыщт Адыгеим и ЛIышъхьэ дэжь щызэхащэгъэ Координационнэ советым.\nМы илъэсым имэзих зыныбжь имыкъугъэхэр зыдэхъугъэхэр амышIэу хъугъэ-шIэгъэ 40 агъэунэфыгъ, охътэ кIэкIым къыкIоцI нэбгырэ 39-р къагъотыжьыгъ.\nШъугу къэдгъэкIыжьын, Дарья Шопинар мы илъэсым жъоныгъуакIэм и 24-м кIодыгъэ. Аужырэу ар зыщалъэгъугъэр зыщеджэщтыгъэ Мыекъопэ лицееу N 34-р ары. Мафэм, сыхьатыр 12-м такъикъ 11-кIэ ежьагъэу еджапIэм къычIэкIыжьыгъ, ау унэм ыгъэзэжьыгъэп. Адыгэ къэралыгъо университетым волейболымкIэ тренировкэм кIонэу щытыгъ, ау ащи щалъэгъугъэп.\nДарья Шопинар илъэгагъэкIэ гурыт, ынэхэр уцышъох, ышъхьац фыжьышъу, ынапэ къыхэщэу лыпцIэхэр тетых. Гъончэдж шIуцIэ, джэнэ фыжь ыкIи гъуапэ зыпыт кофтэ шхъуантIэ щыгъыгъэх. Шъо плъыжьыр ыкIи ежьашъор зыхэдэгъэхэ Iалъмэкъыр ыIыгъыгъ.\nМыщ епхыгъэу уголовнэ Iоф къызэIуахыгъ. Непэрэ мафэм ехъулIэу лъыхъон Iофтхьабзэхэр зэрахьэх.\nПредыдущая Игорь Овчинниковыр агъэнэфагъ\nСледущая IофшIэныр лъагъэкIотэнэу пшъэрылъ къафишIыгъ


Шъуикарточкэхэм ахъщэ аряшъумыгъэх — Голос Адыга\nШъуикарточкэхэм ахъщэ аряшъумыгъэх\nРедактор 01.03.2017 КЪЭБАРЫКlЭХЭР\nИлъэситIукIэ узэкIэIэбэжьымэ, къалэу Мыекъуапэ бэу зэтет унэу дэтхэм ащыпсэухэрэм ягъэIорышIэкIо компаниехэм ащыщхэм ахъщэ чIыфэхэр къатефагъэхэу зэрытхэгъэ тхылъ нэпцIхэр къафагъэхьыгъагъэх. Сомэ мини 5-м къыщегъэжьагъэу 15-м нэсэу унагъохэм компанием ратыжьын фаеу ахэм арытыгъ.\nБанкрот хъугъэ компаниехэм конкурснэ зещакIоу къафашIыгъэхэми ахэм япащэхэм къадыригъаштэщтыгъ, цIыфхэр судым ритынхэу къыгъэщынэщтыгъэх. Мазэ къэс коммунальнэ фэIо-фашIэхэм атефэгъэ уасэхэр зэратыгъагъэхэр къэзыушыхьатырэ квитанциехэр цIыфхэм аIыгъыгъэх. Ахэр зэхэгущыIэжьыхи, чIыфэ нэпцIыр амытынэу зэдаштэгъагъэ ыкIи ар къадэхъугъ.\nIофым изэхэфын мэзэ заулэ тырагъэкIодэгъагъэми, къатемыфэгъэхэ чIыфэхэр амытынхэу прокуратурэм иIофышIэхэм къызэтырагъэуцогъагъ. Ар къызщышIыгъэ унэм чIэсхэм сэри зэу сахэтыгъ. Iофыгъор зэхафыфэкIэ емыжэхэу ячIыфэ нэпцIхэр унэгъуищымэ компанием ратыгъагъэх, ау мытэрэзэу ар къызэрадэзекIуагъэр къызэнафэми, яахъщэ зыми къаритыжьыгъэп. ХэбзэухъумакIохэм зафэтымыгъэзэгъагъэмэ, сомэ мин 400 фэдиз яттыщтыгъ.\nЯтIонэрэ къэбарыри цIыфхэм яахъщэ зэрагъэзэфэныр зикIасэхэм афэгъэхьыгъ. Сигъунэгъу бзылъфыгъэм икарточкэ (банкым къыритыгъэм) илъыгъэ ахъщэр зэрэрахыгъэр СМС-кIэ къыфагъэхьыгъагъ. Банкым зэкIом, иахъщэ изыхыгъэр приставхэр арэу къыраIуагъ. Приставхэри къыгъотыгъэх ыкIи яупчIыгъ. Ахэм лажьэ ямыIэу, чIыфэу телъыр зэримытырэм фэшI икарточкэ илъ ахъщэр зэрэрахыщтыр зэрытхэгъэ тхылъ къыфагъэхьыгъагъэу къэбар къыфаIотагъ. Ау бзылъфыгъэм къэбари, тхылъи, мэкъэгъэIуи къыIукIагъэхэп. Ушъхьагъухэр къыфашIыхэзэ зытIо-зыщэ агъэкIуагъ.\nПриставхэр фитыгъэхэп цIыфым иахъщэ ежьым ымышIэу ыкIи рамыIуагъэу нэсынхэу. Бзылъфыгъэр кIэмыупчIэгъагъэмэ, иахъщэ икарточкэ изыхыгъэри ышIэщтыгъэп.\nКоммунальнэ фэIо-фашIэхэмрэ телефонхэр зэрагъэфедэхэрэмрэ апае цIыфхэм ахъщэ амытымэ, ар зэраIахыщт шIыкIэм фэгъэхьыгъэу аштэгъэ законыкIэм щылэ мазэм къыщегъэжьагъэу кIуачIэ иIэ хъугъэ. Ащ емылъытыгъэу, джыри цIыфхэм къямыупчIыжьхэу, якарточкэхэм ахъщэу арылъым щыщ зэрарахырэр къарамыIоу чIыфэр хаубытыкIын алъэкIыщт. Законым ащ фэдэ фитыныгъэ приставхэм къаритырэп, ау ар, пцIы аусызэ, ежьхэм къыдаухьан алъэкIы.\nХэбзэгъэуцугъакIэм къызэриIорэмкIэ, карточкэм уиахъщэ зырахын алъэкIыщтыр чIыфэ зэрэптелъым ыкIи ар зэрэмытыжьырэм къыхэкIэу судым «приказной порядкэ» къызитхыкIэ ары. Къытхыгъэр цIыфым къыфамыгъэхьэу ыкIи рамыгъашIэу бэрэ къыхэкIы. Ахъщэр зырахыхэкIэ ары зыем къызишIырэр. КIэупчIэнэу зыригъажьэкIэ, Iофыр зытетыр зэрыт къэбарыр (уведомлениер) къыфагъэхьыгъагъэу къыраIо (къыфамыгъэхьыгъэми) е ар почтэм тыралъхьэ, чIыфэр ежь цIыфыр фэмыеу ымыгъэгъужьыгъэу аIозэ, агъэмысэ.\nСыда къикIырэр «приказной порядкэм?»\nЧIыфэхэр зэтырагъаохэмэ ыкIи амытыжьхэмэ, джы хьакъулахь инспекцием, гъэIорышIэкIо компанием е сотовэ зэпхыныгъэхэр зыIэ илъ къулыкъум мы IофымкIэ хьыкумым зыфегъазэ. ХьыкумышIым мэфэ заулэкIэ унашъо къешIы. Нэужым приставхэри Iофым къыхэлэжьэнхэу рагъажьэ. Ахэр охъуфэкIэ чIыфэ зытелъ цIыфым къэбарыр рагъэшIэнэу щыт. Ау мыгумэкIыхэзэ, Iофыр ыкIэм нагъэсы, хьыкумым «приказной порядкэр» къетхы. Приставхэм ар агъэфедэшъ, ахъщэр карточкэхэм арахы.\nАщ фэдэ хэти къехъулIэн ылъэкIыщт. Арышъ, хьыкумым унашъо ышIыгъэмэ рамыгъашIэу икарточкэ ахъщэр рахыгъэмэ е рахыгъэ пчъагъэм ымыгъэразэмэ, ащ зэремыуцуалIэрэр шIокI имыIэу хьыкумым ригъэшIэн (риIон) фае. Къэбарыр аригъэшIэным (ытхыным) пае уахътэу иIэр мэфи 10. Зэрэмыразэм лъапсэу фэхъурэр аримыIоми, къызэрэдэзекIуагъэхэм зэримыгъэразэрэм фэгъэхьыгъэ тхылъ афитхыныр ипшъэрылъ шъхьаI. Джарэущтэу цIыфыр зызекIокIэ, хьыкумым «приказной порядкэу» къытхыгъагъэр тырехыжьы, ежь зытхыгъэми зыкъеухъумэжьы.\nАщ нэмыкIэу, хьыкумым унашъоу ышIыгъэр къыфахьыгъагъэми, ежьыр имысыгъэмэ, почтэм тхылъыр къыгъэгужъуагъэмэ, къэсымэджэгъагъэмэ, отпускым е командировкэ щыIагъэмэ, нэмыкI чIыпIэ щыпсэунэу кощыжьыгъагъэмэ, хьыкумым унашъоу ышIыгъагъэр цIыфым зэримылъэгъугъэр къыделъытэшъ, ар тырехыжьы.\nКъыуамыIоу ыкIи уамыгъашIэу уикарточкэ илъ ахъщэм щыщ рахыгъэмэ, зэкIэми апэ хьыкум приставхэмкIэ Федеральнэ къулыкъум ибанкэу зэхафыхэрэ Iофыгъохэр тхыгъэу зиIэхэм иэлектроннэ адрес (http:tsspr.ru) зыфэбгъэзэн фае. ПцIэрэ плъэкъуацIэрэ зыптхыхэкIэ, уитхылъхэр зыIыгъ отделымрэ чIыфэу къыптефагъэр зыфэдизымрэ экраным къыредзэх.\nАрэущтэу щытми, приставхэм яIоф къагъэпсынкIагъ. Хьыкумым унашъоу ышIыгъэр ары джы ахэр зэрэзекIохэрэр. Арышъ, уиахъщэ рыкIуагъэр ыкIи къырагъэгъэзэжьыщтмэ пшIэнэу уфаемэ, зызфэбгъэзэщтыр хьыкумыр ары. «Приказной порядкэкIэ» ар рахыгъэмэ, тырахыжьынэу лъэIу тхылъ афэптхыщт.\nЧIыфэхэр зэтешъумыгъахъох, шъуиахъщи шъулъыплъ.\nПредыдущая Зышъхьамысыжьэу лэжьагъэ\nСледущая Лэжьыгъэ бэгъуагъэ къыщахьыжьы


ИлъэсыкIэм къыздихьырэ зэхъокIыныгъакIэхэр\n2021-рэ илъэсым зэхъокIыныгъакIэу къыздихьыщтхэм ащыщхэм нэIуасэ шъуафэтшIыныр джыри лъытэгъэкIуатэ.\nХьакъулахьэу атырэр агъэмэкIэщт\nХэбзэгъэуцугъэу джы кIуачIэ зиIэ хъугъэм къызэрэщиIорэмкIэ, IT-компаниехэм къаIэкIэхьэрэ хахъом ипроцент 20-у хабзэм ратыщтыгъэр джы проценти 3-м нэсэу къафырагъэхыгъ.\nСтраховой тынхэу процент 14-у атыщтыгъэри проценти 7,6-м нэсэу нахь макIэ къафашIыгъ. Джащ фэдэу ящыкIэгъэ программэхэр зыщэхэрэм ыкIи ахэр зэхэзгъэуцохэу, яIофшIэн пхырызыщыхэрэм къаIэкIэхьэрэ хахъор процент 90-м кIахьэ хъумэ, фэгъэкIотэнхэр афашIыщтых. ХэушъхьафыкIыгъэ реестрэм хэт компаниехэр ары мыр зыгъэфедэн фитхэр.\nИлъэсым икъихьагъу къыщегъэжьагъэу Iоф зымышIэрэ пенсионерхэм ястраховой пенсие проценти 6,3-рэ къыхэхъуагъ.\nГурытымкIэ зэрэкъэралыгъоу а тыныр сомэ 17444-рэ фэдиз хъугъэ.\nФедерациемкIэ Советым социальнэ политикэмкIэ икомитет итхьаматэу Елена Бибиковам къызэриIуагъэмкIэ, мы хэгъэхъоныр инфляцием фэди 1,5-кIэ нахьыб, гурытымкIэ пенсием сомэ 1000 къыхэхъуагъ.\nЩылэ мазэм и 1-м къыщегъэжьагъэу общественнэ гъэшхэным пылъ организациехэм ачIахьэхэрэм къарагъаштэрэ шхыныгъохэм ауасэ нэмыкI хагъэхъон фимытхэу афагъэпытагъ.\nДжы ресторанхэм ыкIи кафехэм агъэцэкIэрэ фэIо-фэшIэ тедзэхэр уасэм халъытэнхэ фитхэп. ЫмышIахэу цIыфым ар ытыгъэмэ, ахъщэр къыфызэкIагъэкIожьыным кIэдэон ылъэкIыщт.\nПромышленность псынкIэм хэхьэрэ товархэу щапIэхэм къатыралъхьэхэрэм шIокI зимыIэ маркировкэ апалъхьанэу щыт.\nЩылэ мазэм и 1-м къыщегъэжьагъэу ахэм пчъагъэр зэрытхэгъэ хэушъхьафыкIыгъэ код апымылъэу ащэнхэу зэрэфимытхэр правительственнэ унашъом къыщеIо.\nАр зылъыIэсыхэрэм ащыщых шъо шъыпкъэм е ащ ехьыщырым хэшIыкIыгъэхэр, пальтохэр, кIакохэр, трикотаж щыгъынхэр, нэмыкIхэри. Мы илъэсым къащэфыщт товархэм ямызакъоу, ащ ыпэкIи амыщагъэу къэнагъэхэми маркировкэ апалъхьанэу щыт.\nЮвелирнэ пкъыгъохэри хахьэх\nЩыгъынхэм ямызакъоу, 2021-рэ илъэсым щылэ мазэм и 1-м къыщегъэжьагъэу шIокI зимыIэ маркировкэр зылъыIэсыгъэхэм ащыщых мыжъо лъэпIэ дэдэхэр.\nАмыщагъэу къафэнагъэхэр джыри илъэсныкъорэ ащэнхэ фитых, ау ащ ыуж ахэми маркировкэр ящыкIагъ.\nЩэфакIохэм ювелирнэ отраслэм цыхьэу фашIырэм зыкъегъэIэтыгъэным мыр фэIорышIэнэу хэбзэгъэуцухэм алъытэ.\nПсэупIэ-коммунальнэ фэIо-фашIэхэм апкIэ тыгъэнымкIэ субсидием игъэпсын Урысыем нахь IэшIэх щашIыгъ.\nТынхэмкIэ чIыфэ зэратемылъыр къэзыушыхьатырэ тхылъыр къаIыпхын ищыкIэгъэжьэп.\nДжы зэкIэ чIыфэхэм япхыгъэ къэбархэр ЖКХ-м икъэралыгъо къэбарлъыгъэIэс системэ иIэпыIэгъукIэ аугъоищтых.\nУц щэпIакIэхэр къызэIуахыщтых\nЩылэ мазэм и 1-м къыщегъэжьагъэу УФ-м псауныгъэр къэухъумэгъэнымкIэ и Министерствэ иунашъоу аптекэ лъэпкъ зэфэшъхьафхэр щыIэ зэрэхъущтым фэгъэхьыгъэм кIуачIэ иIэ мэхъу.\nГущыIэм пае, ахэр гощыгъэщтых – ежь-ежьырэу ыкIи медицинэ организацием иструктурэ хэтэу Iоф зышIэщтхэмрэ. Ащ дакIоу, купитIури «лъэпкъ зэфэшъхьафэу» етIани гощыгъэщтых.\nЕжь-ежьырэу Iоф зышIэщтхэм Iэзэгъу уц хьазырхэр ащэнхэ ыкIи ахэр агъэхьазырынхэ фитыныгъэ яI.\nМедицинэ организацием епхыгъэхэм радиофармацевтическэ препаратхэр къашIынхэмкIэ фитыныгъэ яI.\nДокументым къызэрэщиIорэмкIэ, «Аптечный киоск» ыкIи «Аптечный пункт» цIэхэр къэнэжьых. Аужырэм медицинэ организацием хэтэу Iоф ышIэн ылъэкIыщт.\nПэIудзыгъэ шIыкIэм тетэу Iоф ашIэн фитых\nМы илъэсым къыщегъэжьагъэу «пэIудзыгъэ шIыкIэм тет IофшIэныр» зыфиIорэ гущыIэхэр урысые хэбзэгъэуцугъэм къыхэхьагъэх.\nМыщ хэхьэх – пэIудзыгъэ IофшIэныр, охътэ гъэнэфагъэкIэ пэIудзыгъэ IофшIэныр ыкIи зэхэт пэIудзыгъэ IофшIэныр. Апэрэр – зэзэгъыныгъэм тетэу IофшIапIэм учIэмыс зэпытэу Iоф пшIэныр, ятIонэрэр – ар дэдэр, ау охътэ гъэнэфагъэкIэ, ящэнэрэр – пэIудзыгъэу ыкIи IофшIапIэм учIэсэу.\nУнэм исэу Iоф зышIэрэр сымаджэ зыхъукIэ, ар къэзыушыхьатырэ тхылъым иэлектроннэ номер IофшIэн языгъэгъотырэм къыфырегъэхьы.\nкъызфигъэфедэзэ къэзыгъэхьазырыгъэр Iэшъынэ Сусан.\nСледущая «Налмэсым» имэфэкI зыфегъэхьазыры


Адыгеим и ЛIышъхьэ илъэсыкIэ еджэгъум изыфэгъэхьазырынкIэ пшъэрылъхэр афишIыгъэх — Адыгэ макъ\nАдыгэ Республикэм и Правительствэ и Унэ тыгъуасэ министрэхэм я Кабинет изэхэсыгъоу щыкIуагъэр зэрищагъ Адыгеим и ЛIышъхьэу КъумпIыл Мурат. Iофыгъо шъхьаIэу зытегущыIагъэхэр илъэсыкIэ еджэгъум гъэсэныгъэ зыщарагъэгъотырэ организациехэр зэрэфэхьазырхэр ары.\nАдыгэ Республикэм гъэсэныгъэмрэ шIэныгъэмрэкIэ иминистрэу КIэрэщэ Анзаур къызэриIуагъэмкIэ, къоджэ еджапIэхэм спортзалхэр ащыгъэцэкIэжьыгъэнхэмкIэ Iофтхьабзэхэр республикэм щэкIох. Физическэ культурэмрэ спортымрэ афэгъэхьыгъэ унэ 17 2021-рэ илъэсым агъэцэкIэжьынэу рахъухьагъ. Псэолъэ пстэухэмкIи зэзэгъыныгъэхэр зэдашIыгъэх, ахэм къызэрэдалъытэрэмкIэ, спортзалхэм ягъэцэкIэжьын илъэсыкIэ еджэгъум ехъулIэу аухынэу ары.\nДжащ фэдэу еджэпIэ инитIумэ — къалэу Мыекъуапэ дэт гурыт еджапIэу N 6-мрэ псэупIэу Яблоновскэм игурыт еджапIэу N 5-мрэ гъэцэкIэжьынхэр ащэкIох. IофшIэнхэм сомэ миллион 46-рэ ыкIи сомэ миллион 33-рэ атефэщт.\nЕджапIэхэм ягъэцэкIэжьынхэр зыщыкIохэрэ муниципалитетхэм япащэхэм КъумпIыл Мурат пшъэрылъ афишIыгъ Iофхэр зэрэкIохэрэм ашъхьэкIэ лъыплъэнхэу.\nГъэсэныгъэ зыщарагъэгъотыщт псэолъакIэхэм яухын шъхьафэу тегущыIагъэх. Мы илъэсым республикэм ащ фэдэ организациитIумэ яшIын щаухыгъ. Iоныгъом и 1-м къыщегъэжьагъэу яIофшIэн рагъэжьэщт къалэу Мыекъуапэ щагъэпсыгъэ гурыт еджапIэу нэбгырэ 1100-рэ ыкIи псэупIэу Ханскэм щашIыгъэ гурыт еджапIэу нэбгырэ 250-рэ зычIэфэщтхэм.\nМы илъэсым ыкIэм нэс аухыщт кIэлэцIыкIу IыгъыпIи 4-мэ яшIын, ахэм ясельнэ купхэу нэбгыри 120-рэ зычIэфэщтхэр ахэтыщтых. КIэлэцIыкIу IыгъыпIищыр Красногвардейскэ районым: псэупIэхэу Белэмрэ ыкIи Садовэмрэ, джащ фэдэу къуаджэу Хьатикъуаерэ къадэтэджэщтых. Шэуджэн районымкIэ къутырэу Тихоновым зы кIэлэцIыкIу IыгъыпIэ щагъэпсыщт.\nГъэсэныгъэм иIофыгъо пыдзагъэу тегущыIагъэх кIэлэцIыкIухэм шхыныгъо стыр ятыгъэным иIоф изэхэщэн. Урысые Федерацием и Президент пшъэрылъ къызэрафишIыгъэм тетэу 2020-рэ илъэсым Iоныгъом и 2-м къыщегъэжьагъэу а 1 – 4-рэ классхэм арыс кIэлэеджэкIо мин 25-мэ ыкIи я 5 – 11-рэ классхэм ащеджэрэ нэбгырэ мини 9-м ехъумэ шхын стыр араты. Урысыем ихэбзэгъэуцугъэ къызэрэдилъытэрэм тетэу мыщ къыхиубытэхэрэр IэпыIэгъу зэтыгъэн фаехэр ары. 2021-рэ илъэс еджэгъум ыпкIэ хэмылъэу агъэшхэщтхэм апэIухьащт сомэ миллион 245-рэ фэдизыр федеральнэ бюджетым, миллиони 5-р республикэм ибюджет къахэкIыщтых.\nЗэхэсыгъом къызэрэщыхагъэщыгъэмкIэ, зипсауныгъэкIэ щыкIагъэ зиIэ кIэлэцIыкIухэу яунэ исхэу еджэхэрэм 2021-рэ илъэсым Iоныгъом и 1-м къыщегъэжьагъэу ыпкIэ хэмылъэу гъомылапхъэхэр аратыщтых е ахэм апэIухьащт ахъщэ компенсацие фэдэу аIэкIагъэхьащт.\nДокладым къытегущыIэзэ Адыгеим и ЛIышъхьэ къызэрэхигъэщыгъэмкIэ, еджапIэм чIэс кIэлэцIыкIухэм ягъэшхэн ренэу лъыплъэгъэн фае.\n«Хэгъэгум и Президент ащ фэдэ пшъэрылъ къышIыгъ ыкIи гъэцэкIагъэ ар зэрэхъурэм елъытыгъэщт кIэлэцIыкIухэм япсауныгъи. Муниципалитетхэм япащэхэм пшъэрылъ афэсэшIы Iоныгъом къыкIоцI еджапIэхэр къакIухьанхэу ыкIи кIэлэцIыкIухэм ягъэшхэн зэрэзэхэщагъэр ашъхьэкIэ ауплъэкIунэу. Общественнэ уплъэкIуным шъунаIэ нахь тежъугъэт — ны-тыхэр зыхэхьэхэрэ комитетхэри ащ къыхэжъугъэлажьэх», — къыIуагъ Адыгеим и ЛIышъхьэ.\nЛъэпкъ проектэу «Гъэсэныгъэр» зыфиIорэм тегъэпсыхьагъэу программэхэм ягъэцэкIэн зэрэкIорэм фэгъэхьыгъэ къэбарым етIанэ едэIугъэх. А гухэлъхэм апэIуигъэхьанэу 2021-рэ илъэсым республикэм сомэ миллион 300-м ехъу субсидие къыIэкIагъэхьагъ.\nПрограммэу «Успех каждого ребенка» зыфиIорэм амал къытыщт кIэлэцIыкIухэм гъэсэныгъэ тедзэ арагъэгъотыным фытегъэпсыхьэгъэ чIыпIэ мин 18-м ехъу республикэм щагъэпсынэу. Къоджэ еджапIэхэм атегъэпсыхьагъэу 2021-рэ илъэсым проектэу «Джырэ еджапIэр» зыфиIорэм диштэу гупчэ 24-рэ («Точка роста» зыфиIорэм фэдэу) къызэIуахыщт. Джырэ уахътэм диштэрэ комплектхэмкIэ ахэр тегъэпсыхьэгъэщтых, химиемкIэ, физикэмкIэ, биологиемкIэ программэ шъхьаIэхэр аIэ къихьанхэмкIэ ахэм яшIуагъэ къэкIощт. Джащ фэдэу къалэу Мыекъуапэ игурыт еджапIэу N 17-м мы илъэсым технопаркэу «Еванториум» зыфиIорэр щагъэпсыщт.\nМы проектхэр гъэцэкIагъэ зыхъухэкIэ, сэнаущыгъэ зыхэлъ кIэлэцIыкIухэм ыкIи ныбжьыкIэхэм IэпыIэгъу афэхъущтых, гъэсэныгъэм тегъэпсыхьэгъэ джырэ программэхэр аIэ къырагъэхьанхэмкIэ кIэлэеджакIохэм амал яIэ хъущт.\n«Гъэсэныгъэ тедзэ зыщарагъэгъотырэ гупчэхэми зышIоигъохэр нахь якIолIэнхэ алъэкIыщт. Ахэр муниципалитетхэм тэрэзэу атегощэгъэнхэм мэхьанэ иIэу щыт. Гъэсэныгъэ зыщарагъэгъотырэ ащ фэдэ учреждениехэм кIэлэцIыкIухэми, ныбжьыкIэхэми нахь зафакъудыищт», — къыхигъэщыгъ КъумпIыл Мурат.\nМы зэхэсыгъом зыщыхэплъэгъэхэ Iофыгъохэм зыкIэ ащыщ Адыгэ Республикэм 2024-рэ илъэсым нэс социальнэ-экономикэ хэхъоныгъэу ышIыщтым ипрограммэ гъэцэкIэгъэныр.\nАдыгэ Республикэм экономикэ хэхъоныгъэмкIэ ыкIи сатыумкIэ иминистрэу Шэуджэн Заур къызэриIуагъэмкIэ, 2021-рэ илъэсым программэу хэхъоныгъэм хагъэхьэгъэ псэолъи 8-мэ республикэм мылъку апеIуегъахьэ. Ахэм ахэхьэх Тэхъутэмыкъое районым щагъэпсырэ индустриальнэ паркыр, гъогоу «Даховскэр — Лэгъонакъэ» зыфиIорэм изэтегъэпсыхьан, джащ фэдэу псыхъоу Шъхьэгуащэ иджабгъу ыкIи исэмэгу нэпкъхэм ягъэпытэн, Пушкиным ыцIэкIэ щыт унэм иигъэкIотыгъэу гъэцэкIэжьыни ыкIэм фэкIо.\n«Программэм къыдилъытэрэ пстэури гъэцэкIагъэ зыхъукIэ, республикэм исоциальнэ-экономикэ хэхъоныгъи нахь псынкIэу кIощт, республикэм инвестиционнэ лъэныкъомкIи иIофхэр нахьышIу хъущтых. ЗэкIэми сышъоджэ программэм игъэцэкIэн пшъэдэкIыжь хэлъэу шъуекIолIэнэу», — къыIуагъ КъумпIыл Мурат.\nДжащ фэдэу зэхэсыгъом илъэхъан бюджет трансфертхэр аIэкIэгъэхьэгъэнхэмкIэ зэзэгъыныгъэм къыдилъытэхэрэр гъэцэкIагъэ зэрэхъущтхэм япхыгъэ Iофыгъохэм атегущыIагъэх.\nПредыдущая Щынэгъончъэным иIофыгъохэр\nСледущая ЯбгъэшIымэ нахь тэрэз


ЗэхэщакIохэр IофшIагъэхэм къяжэх — Адыгэ макъ\nЗэхэщакIохэр IофшIагъэхэм къяжэх\nКъэралыгъо гъэпсыкIэ иIэу Адыгеир зыпсэурэр илъэси 100 зэрэхъурэм фэгъэхьыгъэу Адыгеим икинематографистхэм я Союз зэнэкъокъу зэхещэ.\nУрысыем икинематографистхэм я Союз икъутамэу Адыгэ Республикэм щыIэр кIэщакIо фэхъуи, «Мыекъуап, сэ шIу усэлъэгъу!» зыфиIорэ зэнэкъокъур зэхащагъ.\nАдыгэ Республикэм культурэмкIэ и Министерствэ, республикэ\nм гъэсэныгъэмрэ шIэныгъэмрэкIэ и Министерствэ, Адыгэ Республикэм лъэпкъ IофхэмкIэ, IэкIыб къэралхэм ащыпсэурэ тилъэпкъэгъухэм адыряIэ зэпхыныгъэхэмкIэ ыкIи къэбар жъугъэм иамалхэмкIэ и Комитет, Мыекъуапэ иадминистрацие культурэмкIэ и ГъэIорышIапIэ зэхэщакIохэм IэпыIэгъу афэхъух.\n— Тыркуем, Францием, Израиль, Германием фильмхэр ащытетхыгъэх, бысымхэр дэ\nгъоу къытпэгъокIыгъэх, — къеIуатэ Урысыем икинематографистхэм я Союз икъутамэу Адыгэ Республикэм щыIэм ипащэу, режиссерэу, продюсерэу, сценаристэу, Адыгэ Республикэм, Къэбэртэе-Бэлъкъарым искусствэхэмкIэ язаслуженнэ IофышIэшхоу Нэгъаплъэ Аскэрбый. — Тыдэ сыщыIэми Адыгеир, ащ икъэлэ гупчэу Мыекъуапэ сыгу илъых. Тикъалэ сшIодах, рэхьат. Урамхэр занкIэх, кIэракIэх. Зыгорэм сызыкIокIэ, Мыекъуапэ шIэхэу сыфэзэщы.\n— Тикъалэ ехьылIэгъэ фильмхэр сыд фэдэу гъэпсыгъэщтха? Сыда анахьэу къащыжъугъэлъэгъощтыр?\n— Фильмым иамалхэмкIэ тарихъыр, Мыекъуапэ ихъугъэшIагъэхэр, урамхэм ащалъэгъурэр, Мыекъуапэ щыпсэурэ лъэпкъхэм ящыIакIэ, цIыфыгъэ шапхъэхэр, нэмыкIхэри тшIогъэшIэгъоных, къагъэлъагъохэ тшIоигъу.\n— IофшIапIэхэм, культурэм, гъэсэныгъэм, спортым, нэмыкIхэм яхьылIэгъэ фильмхэр цIыфхэм агу рихьыщтых.\n— Хэбзэ къулыкъушIэхэм, тхэкIо цIэрыIохэм, зэлъашIэрэ артистхэм, спортсменхэм, фэшъхьафхэм афэгъэхьыгъэхэр зэнэкъокъум къырахьылIэщтхэу тэгугъэ.\n— Фильмыр зы сыхьата зэрэкIощтыр?\n— Хьау, такъикъ 20. Мыекъуапэ дэт музейхэр, еджапIэхэр, спорт псэуалъэхэр, нэмыкIхэри фильмхэм ащытлъэгъухэ тшIоигъу. Ахэр хъугъэ-шIагъэм техыгъэхэу, авторхэм ягупшысэхэм къапкъырыкIыхэу агъэпсынхэ алъэкIыщт. ЗэкIэ фаехэр зэнэкъокъум хэлэжьэнхэу къетэгъэблагъэх.\n— Мыекъуапэ ехьылIагъэу фильмхэр зэрэщытыщтхэм сыда лъапсэ фэхъугъэр?\n— КъызэрэсIуагъэу, тикъалэ лъэшэу сыгу рехьы. Ащ дакIоу Мыекъуапэ итарихъ, ицIыфхэр, къалэм ищыIакIэ ныбжьыкIэхэм нахьышIоу ядгъашIэ тшIоигъу. Кином пIуныгъэ мэхьанэу иIэр къэтIэтызэ, Мыекъуапэ нахь дахэ зэрэхъущтым тыпылъыщт.\n— Зэнэкъокъур сыдигъуа зежъугъажьэрэр?\n— 2021-рэ илъэсым чъэпыогъум и 15-м щегъэжьагъэу тыгъэгъазэм и 15-м нэс зэнэкъокъур кIощт.\n— Зэфэхьысыжьхэр зэхэщэкIо купым ышIыщтха?\n— Ары, хагъэунэфыкIырэ чIыпIэхэр къыдэзыхыхэрэм шIухьафтынхэр афэтшIыщтых. Апэрэ чIыпIэр къыдэзыхырэм сомэ мин 50, ятIонэрэр зыхьырэм сомэ мин 30, ящэнэрэр зыубытырэм сомэ мини 10 яттыщт.\n— Адыгэ хабзэм, адыгэ пшъашъэм, адыгэ шым, шIушIагъэм, нэмыкIхэм яхьылIэгъэ фильмхэр цIыфхэм ашIэх. Мыекъуапэ фэгъэхьыгъэмэ сыда кIэух афэхъущтыр?\n— Ащи тегупшысэ. Зэфэхьысыжьхэр тшIыщтых, анахь дэгъухэр къыхэтхыщтых. Зэгъэпшэнхэм ауж фильмым инеущрэ мафэ къырыкIощтым, щыIэныгъэм епхыгъэу зэрэгъэпсыгъэщтым гъэзетеджэхэр, кинор зыгу рихьыхэрэр ащыдгъэгъозэщтых.\nШъунаIэ тешъудз: зэнэкъокъум хэлажьэ зышIоигъохэм ялъэIу тхылъхэмрэ яIофшIагъэхэмрэ мы электрон почтэм агъахьынхэ фае: lera.osyka@bk.ru Телефоныр: 8-952-857-91-33.\nПредыдущая Дунаим щэрэIу\nСледущая «Инфляцием диштэу къэIэтыгъэнхэ фае»


Апшъэрэ еджапIэм иапшъэрэ пшъэрылъхэр | Адыгэ Макъ\nАпшъэрэ еджапIэм иапшъэрэ пшъэрылъхэр\nАдыгеим и ЛIышъхьэу КъумпIыл Мурат Адыгэ къэралыгъо университетым иректорэу Хъунэго Рэщыдэ зыIокIэм апшъэрэ еджапIэм иджырэ Iофыгъохэм атегущыIагъэх.\nЗэдэгущыIэгъум хэлэжьагъ Адыгэ Республикэм гъэсэныгъэмрэ шIэныгъэмрэкIэ иминистрэу КIэрэщэ Анзаур.\nНепэ Адыгэ къэралыгъо университетыр грант IэпыIэгъум гъэхъагъэ хэлъэу хэлажьэ. Мы илъэсым апшъэрэ еджапIэм Урысые Федерацием гъэсэныгъэмрэ шIэныгъэмрэкIэ и Министерствэ, Урысые научнэ фондым ыкIи ушэтын инхэмкIэ Урысые фондым ягрант заулэ къыхьыгъ.\nГрантхэм ащыщ къызэрэдилъытэрэмкIэ, Адыгэ къэралыгъо университетым наукэм епхыгъэ кавказ хьисап гупчэ къыщызэIуахыщт, Урысыем и Къыблэ ишъолъыр ыкIи иуниверситет заулэ ащ къыхиубытэщт. Мы лъэхъаным программэм ипроект Урысые Федерацием гъэсэныгъэмрэ шIэныгъэмрэкIэ и Министерствэ щыхэплъэх мылъкоу а Iофым пэIухьащтыр зыфэдизыр агъэнэфэн мурад яIэу.\nАдыгеим и ЛIышъхьэ зэIукIэгъум хэлажьэхэрэм анаIэ тыраригъэдзагъ непэрэ уахътэм къыгъэуцурэ Iофыгъохэр къыдалъытэхэзэ гъэсэныгъэр нахьышIоу зэхащэн зэрэфаем.\n«ТапэкIэ къытшъхьапэн фаеу хъущт сэнэхьатхэм такъыпкъырыкIызэ ныбжьыкIэхэм яегъэджэн нахь зедгъэушъомбгъун фае. Ащ дакIоу еджапIэхэм зэращырагъаджэхэрэм, апшъэрэ еджапIэхэм егъэджэн Iофыр зэращызэхэщагъэм, IэпэIэсэныгъэ ин зиIэ кадрэхэм ягъэхьазырын ренэу тынаIэ атедгъэтын фае», — къыкIигъэтхъыгъ КъумпIыл Мурат.\nАдыгэ къэралыгъо университетым иректор къызэриIуагъэмкIэ, грант IэпыIэгъум диштэу университетыр республикэм иеджапIэхэм кружокхэр, секциехэр ыкIи нэмыкI объединениехэу гъэсэныгъэ шъхьаIэмрэ тедзэмрэ зыкъягъэIэтыгъэным фытегъэпсыхьагъэхэр ащызэхэщэгъэнхэм япроектхэм ягъэхьазырын чанэу хэлажьэ.


Культурэ кIэныр къэтыухъумэн фае | Адыгэ Макъ\nКультурэ кIэныр къэтыухъумэн фае\nНахьыжъхэм я Советэу Адыгэ Республикэм щызэхащагъэм ичэзыу зэхэсыгъо тыгъуасэ Правительствэм и Унэ щырекIокIыгъ.\nIофтхьабзэр зэрищагъ Советым итхьаматэу ГъукIэлI Нурбый. Зэхэсыгъом хэлэжьагъэх Советым щыщхэр, министрэхэм я Кабинет хэтхэр, нэмыкIхэри.\nАпэрэ Iофыгъоу зытегущыIагъэхэр КIэрэщэ Тембот къызщыхъугъэ мафэр мыгъэ илъэси 115-рэ зэрэхъурэр ары. Ащ фэгъэхьыгъэ Iофтхьабзэхэр республикэм зэкIэ ит районхэм ащашIыщтых. Зыныбжь хэкIотагъэхэм ямызакъоу, ныбжьыкIэхэри, кIэлэеджакIохэри мэфэкI зэхахьэхэм къарагъэблэгъэщтых, зэкIэ зэгъусэу ащ хэлэжьэнхэу агъэнафэ.\nКIэрэщэ Тембот адыгэ лъэпкъым имызакъоу, ыцIэ чыжьэу ыгъэIун ылъэкIыгъ. Ащ итхыгъэхэр гъэшIэгъонхэу, пстэуми афэмыдэу гъэпсыгъэх. Геройхэм нэIуасэ уафишIы зыхъукIэ, ахэм урягъусэм фэдэу къыпщегъэхъу. Ежь икъэIокIэ гъэшIэгъонхэмкIэ произведением ухещэ, къэбарэу къыIуатэрэм гупшысэ куоу хилъхьагъэм дакIоу чIыопсым изытет, адыгэ лъэпкъым итарихъ, икультурэ, ишэн-зекIуакIэхэри игъэкIотыгъэу ащыолъэгъух.\nАР-м икультурэ саугъэтхэм мэхьанэу щыряIэр, ныбжьыкIэхэм ягъэсэнкIэ ахэм яшIуагъэу къакIорэр ятIонэрэ Iофыгъоу нахьыжъхэм я Совет къыщаIэтыгъ. Адыгэ Республикэм ичIыпIэ зэфэшъхьафхэм культурэ кIэнэу объект мини 2-м ехъу ащыI. Ахэм ащыщэу археологием исаугъэтхэу — 1500-рэ, тарихъым — 500, архитектурэм — 50, нэмыкIхэри. Улапэ идышъэ Iуашъхьэхэм, Адыгеим иисп унэхэм Дунэе мэхьанэ яI. Непэрэ мафэм ехъулIэу УрысыемкIэ тарихъ гъэшIэгъон зиIэ къалэхэм Мыекъуапэ ахэхьэ.\n— Культурэ кIэнэу тиIэр къэтыухъумэныр, ахэм тарихъэу апылъыр, мэхьанэу яIэр къыткIэхъухьэхэрэ ныбжьыкIэхэм ядгъэшIэным тыпылъын фае, — къыIуагъ ГъукIэлI Нурбый. — Саугъэтыр ашIынэу зыкIэхъугъэр, хъишъэу пылъыр цIыфмэ ядгъэшIэныр тыпылъыныр непэ типшъэрылъ шъхьаIэхэм ащыщ.\nНахьыжъхэм я Совет зэрилъытэрэмкIэ, тарихъ-культурэ кIэнэу тиреспубликэ иIэр къыткIэхъухьэхэрэ ныбжьыкIэхэм ягъэшIэгъэн фае. Адыгеим щыпсэурэ лъэпкъ зэфэшъхьафхэм зэгурыIоныгъэ азыфагу илъыным тапэкIэ зигугъу къэтшIыгъэ объектхэр фэIорышIэщтых, ащ къыхэкIэу кIэнэу тиIэр къэтыухъумэн, цIыфхэр нахь щыгъуазэ зэрэхъущтхэм Iоф дашIэныр пшъэрылъэу зэхэсыгъом зэдаштагъ. Iофтхьабзэм къызэрэщыхагъэщыгъэмкIэ, объектхэм ятарихъ, ахэм якъэбар зэрыт буклетхэр Адыгеим къыщыдагъэкIхэмэ, ишIуагъэ къэкIощт. ЗекIо къакIохэрэми, республикэм щыпсэухэрэми тикультурэ ибаиныгъэ зэралъэгъурэм имызакъоу, ащ тарихъэу пылъым зыщагъэгъозэн алъэкIыщт. Мыщ нахь игъэкIотыгъэу Советым хэтхэр рыгущыIагъэх, унэшъо гъэнэфагъэхэр ашIыгъэх.


Дышъэ кIэн | Адыгэ Макъ\nАвтор: Редакция\t/ 30.07.2019\t/ КУЛЬТУРЭР, КЪЭБАРЫКlЭХЭР\t/\nАдыгэ кушъэр, адыгэ Iанэр адыгэ псэукIэм щыщ шъыпкъэх, адыгэ унагъом ипкъэух, дышъэ кIэнэу тиIэм ылъапсэх, лъэпкъ гупшысакIэм, лъэпкъ хабзэм якъэкIуапIэх. Кушъэмрэ Iанэмрэ адыгэ Iэпэщысэ шIыныр зымыгъэкIодыхэу тищыIэныгъэ щыщ зышIыхэрэр лъэпкъ лъапсэм изехьакIох. Ащ фэдэх IэпэIасэхэу Гостэкъо Руслъанрэ ПIатIэкъо Айдэмыррэ.\nГостэкъо Руслъан: «Сэ кушъэжъ кIалэ горэм къысфихьыгъагъ, иныгъэп, ащ техыгъэу сэри етIанэ кушъэхэр сшIынэу езгъэжьагъ, а шапхъэмэ ныбжьи сатекIыгъэп. Кушъэр Хьакурынэхьаблэ къыращыгъагъ, Аулъэмэ яягъ. Сыд фэдэ пкъыгъо сэшIыми, хэт ишIыкIэ шапхъэмэ къакIэупчIагъэми, сэ зыпари шIосыушъэфыгъэп. ЗэзыгъашIэ зышIоигъом хэтми сыдеIэнэу сыхьазыр».\nПIатIэкъо Айдэмыр: «Кушъэ е Iанэ заIокIэ, сэ Гостэкъо Руслъан дэжь сэгъакIох. Шъхьаджи нахь дэгъоу ышIырэ пкъыгъохэр къыхехых. Мы тызчIэтыр Руслъан икIыщэу щытыгъ. Зэ ыдэжь сыкъызэкIом, сыдеIэнэу сыгоуцуагъ, ежьыри хьалэлэу къыспэгъокIыгъ. Мыщ тызэдычIэтэу Iоф зэдатшIэщтыгъ. Нэужым Руслъан ежь икIыщ иунэ зыхешIыхьэм, ащ кIожьыгъэ, сэ мыщ сыкъычIэнэнэу хъугъэ. ШIыкIэ горэхэм якъызIэкIэгъэ- хьанкIэ ар сикIэлэегъаджэу сэлъытэ».\nЩыIэныгъэм зэфищэгъэхэ IэпэIасэхэр – зыр нахьыжъэу, сэнэхьатымкIэ икIэлэегъадж пIоми хъунэу, адрэр – ныбжьыкIэу, икIэлэеджакIо фэдэу, ащ тетэу зэгурыIуагъэх. КIыщыр Руслъан Айдэмыр къызэрэфигъэнагъэм изакъоп, сэнэхьат хэгъэхъонымкIэ IэпыIэгъу фэхъугъ, лъэбгъу римыдзэу, нэкъокъоныгъэ къыхэмыфэу, гъогу мафэр нахьыжъым нахьыкIэм фигъэшъошагъ. УныбжьыкIэу ащ фэдэ цIыфхэм щыIэныгъэм уащырихьылIэным мэхьанэшхо иI.\nПIатIэкъо Айдэмыр: «IэпэIэсэныгъэу схэлъыр къэзыгъэущыгъэр ГъукIэ Замудин. Ащ Iоф зэришIэрэр зысэлъэгъум, сэри нэкъокъоныгъэу схэлъыр къыгъэущыгъ. Ащ шыкIэпщынэхэр зэришIхэрэм фэдэу сэри сшIы сшIоигъоу сыгукIэ зыфэсщэигъ. IэпэIэсэныгъэу хэлъым изакъоп, ежь цIыфми узIэпещэ. Замудин щысэтехыпIэ сфэхъугъ. Джыдэдэм пкъыгъо зэфэшъхьафэу бэ сшIышъурэр – Iани, шы-уани, шыкIэпщыни, пхъэкIычи, сэшхуи, къами сшIыхэу къыхэкIыгъ, гъучIыми Iоф дэсшIагъ, зэпэощэчы апэ ибгъэшъыщтыр».\nГостэкъо Руслъан: «Сыдагъэба илъэс пчъагъэм (закройщик верхней мужской одежды – Г.Р.), СтIашъу Юрэ иушэтын лабораторие мэзиблырэ Iоф щысшIагъ. Галифехэр – хъулъфыгъэ гъончэджхэр — здыщтыгъэх. ЕджапIэм чIэхьажьыщтхэр къысфакIощтыгъэх, зым адрэм риIожьызэ бэмэ сашIэ сыхъугъагъ, сыда пIомэ шапхъэр атесхыти, ятIонэрэ къэкIогъум щыгъын дыгъахэр ястыжьыщтыгъэ, пчъагъэрэ къэзгъакIощтыгъэхэп. ЕтIанэ экономикэ къиныгъохэр 1990-рэ илъэсхэм къэхъухи шэкIыр тучан мэкIайхэм затекIодыкIым, пхъэм зыфэзгъэзэн фаеу хъугъэ. Дэныр джащ щызгъэтIылъыжьыгъ».\nСэнаущыгъэ зыхэлъ цIыфым лъэныкъо зэфэшъхьафхэм ащыпхырищын зэрилъэкIыщтыр гъэнэфэгъахэу щыIэныгъэм щысэ пчъагъэмэ тащырехьылIэ. Арышъ, Гостэкъо Руслъан дэнми, пхъэшIэнми афэкъулаеу къызэрэчIэкIыгъэр бгъэшIэгъонэу щымытынкIи хъун. Ау адыгэмэ дэныр – бзылъфыгъэ сэнаущыгъэу, пхъэшIэныр – гъэнэфагъэу, хъулъфыгъэ сэнэхьатэу зэралъытэщтыгъэм къыхэкIыкIэ, а лъэныкъуитIури ежь фэIэпэIасэу зэрэхэлъыр, щэч хэмылъэу, хьалэмэт! Сыдэу хъугъэми, IэпэIэсэныгъэм ылъапсэхэр лъым къызэрэдакIохэрэр Руслъани, Айдэмыри къаIотагъэм джыри зэ къегъэшъыпкъэжьы.\nГостэкъо Руслъан: «Сятэжъ пхъашIэщтыгъэ, ау сэ ащ сыкIырыплъынэу, зыгорэ сигъэшIэнэу хъугъэп. Сшыхэми зыпари къахэфагъэп. Нэужым сэ сикIалэхэми сэщ фэдэу зи къахэкIыгъэп. Чылэм дэс кIэлэ нахьыжъым зэгорэм къышъхьапэн, хьалыгъу уасэ фэхъун сIуи, токарнэ станок фэсщэфи фыдэзгъэуцуагъ. ЩыIэныгъэм узэрихьылIэщтыр пшIэщтэп, пIэ илъ сэнэхьатым сыдигъокIи урыпсэушъущт».\nПIатIэкъо Айдэмыр: «Тэ тиунагъокIэ зэкIэми IэпэIэсэныгъэ ахэлъ. Сятэжъ – пхъэшIагъэ, гъукIагъэ, сятэжъышхо – пхъэшIагъэ, гъукIагъэ, бжьэхъуагъэ, ефэндыгъ, сятэ – инженер, сшыхэр – псэолъэшIых, архитекторых, сэнэхьат зэфэшъхьафхэр аIэкIэлъых. Сэри Мыекъопэ къэралыгъо технологическэ институтыр къэсыухыгъ, экономикэм, менеджментым сафеджагъ. СыгукIэ сыфэщагъэу пхъэшIэным зестыгъ, сэ сикIалэхэми мы кIыщыр якIуапI, кIэлэ нахьыжъыр къэкIо зэпыты шIоигъу».\nIэпэIэсэныгъэу Тхьэм къыпхилъхьагъэр умыгъэгъощэныр, шэпхъэ лъагэмэ уанэсыныр пшъэдэкIыжь ин. УиIоф уикIасэу, гухахъо хэбгъуатэу удэлажьэ хъумэ, къиныгъо пстэури зэпыпчышъущт, ау уисэнэхьат бгъэкIодыщтэп. ШIыкIэ къыфэбгъотыщт, уишэн епхьылIэщт, шIыкIэ-амалышIоу къыхэбгъэщыгъэхэр къэбгъэгъунэщтых.\nГостэкъо Руслъан: «Къысэмызэгъыщтыгъэмэ Iоф рысшIэщтыгъэп. Мыхъурэр бгъэхъузэ пхъэм Iоф дэпшIэн фае. Сызфежьэрэр сфэмышIэу, сымыухэу ныбжьи къыхэкIыгъэп. СтIашъу Юрэ къысиIощтыгъ: «ШэкIым ущыщынэ хъущтэп, ежь къыпщыщынэн фае». Джащ фэд пхъэри, Iофым ущыщынэу уфежьэ хъущтэп, пхъэр бгъэдэIон фае».\nПIатIэкъо Айдэмыр: «ШыкIэпщынэр зыгорэм фэпшIы зыхъукIэ, зыфэпшIырэм елъытыгъэу Iофыр макIо. ЦIыфыр къаигъа, ишэн пыта, пцIыуса е цIыф зафа – фэпшIырэ пкъыгъом къыуеIо. КъыхэкIы цIыфым къыуиIуагъэр псынкIэу фэпшIышъоу, къыхэкIы бэрэ упылъэу, мыхъоу, уигъэпшъэу, упэкIымэ, упыхьажьэу… Ау ныбжьи Iофыр къызтезгъэкIуагъэп, сэ сытекIо зэпыт. Къиныгъоу уапэ къикIырэм уфырикъузэ урыкIон фае нахь, узэкIакIо хъущтэп. ПшIы зэпыты зыхъукIэ, бэ пIэ къихьэрэр».\nАйдэмыр къыддэгущыIэзэ иIоф зэпимыгъэоу шыкIэпщынэу ышIырэм еупсэщтыгъ. «ГущыIэм пае, мыр Даур Хъусенэ къыкIэлъэIугъэу фэсэшIы. ПытэкIаеу макIо. Хъусенэ ишэн пытэ фэд… Шъолъэгъуа, шыкIэпщынэм ыкI ежь пхъэу зыхэсыбзыкIырэм къыхэфагъэу пхъэкунэшъум фэдэу ыкI гъонэ цIыкIу иI. Ащ фэдэхэр къызгурымыIохэрэр щыIэх», — Айдэмыр шыкIэпщынэр къызэпырегъазэшъ, тырегъэплъы. — Хъусенэ, «ПшIырэм къыхэщэу къэгъан» ыIуагъэшъ, джащ фэдэу щыкIэпщынэм ыкI гъонэ цIыкIу иIэу къэзгъэнэщт. Бэу къэбар гъэшIэгъоныбэ апылъ пкъыгъоу сшIыхэрэм…»\nЛъэпкъ Iэпэщысэхэм яшIын адыгэ шэн-хабзэм иухъумакIоу, адыгэ культурэм ихэгъэхъонэу зэрэщытыр къыдыхэплъытэмэ, Iэпэщысэхэр зышIыхэрэм я Ассоциацие зэрэзэхащагъэр, культурэмкIэ Министерствэм ынаIэ зэратыригъэтырэр IэпэIасэхэм IэпыIэгъушIу афэхъугъ. Ассоциацием ипащэу фашIыгъэ ПIатIэкъо Айдэмыр фэдэу IэпэIэсэ нэбгырипшI организацием дыхэт, ахэр лъэныкъо зэфэшъхьафхэмкIэ мэлажьэх, ау джы къэралыгъо IэпыIэгъу яIэ хъущт.\nПIатIэкъо Айдэмыр: «Республикэм IэшIагъэхэм апылъхэмкIэ тызэхахьэхи, Ассоциациер зэхэтщагъ. Непэрэ мафэм ехъулIэу нэбгырипшI фэдиз хэхьэ. Унэбгырэ зырызын нахьи организацие зэхэщагъэ зыхъурэм нахь укъызэхахыщт. КультурэмкIэ Министерствэр къыддэIэпыIэ. Къихьащт илъэсым сомэ миллионищкIэ республикэ бюджетым тыхагъэуцонэу тыкъагъэгугъагъ. А мылъкур къэгъэлъэгъонхэм, егъэджэнхэм апэIудгъэхьан тлъэкIыщт, Ассоциацием иенхэу тищыкIагъэхэ Iэмэ-псымэхэри рытщэфышъущтых. Арышъ, ар IэпыIэгъу инэу къытщэхъу».\nIэкIэ шIыгъэм сыдигъокIи нахь уасэ иIагъ, нахь пытэу шIыгъэу, бэрэ бгъэпсэолъэн плъэкIынэу алъытэщтыгъ. IэпэIасэм ыцIэ зыхэбгъэхъожькIэ, ащ иIэшIагъэ уиунэ илъыныр хъопсагъоу, фэдэ щымыIэу ары сыдигъокIи лъэпкъ Iэпэщысэм осэ ин иIэу зыкIэхъурэр. Тыдэ щыпсэурэ адыги, гъунапкъэхэр зэпичхэзэ, ар анэсы хъумэ, зымыуасэ щыIэп.\nГостэкъо Руслъан: «Сэ дэхэкIае къысэуалIэ… Щэрджэскъали, Налщыки сызышIэхэрэр адэсых, сайти сиIэп, Интернетри згъэфедэрэп, ау бэмэ кушъэхэр, Iанэхэр афэсэшIых. ЦIыфхэм зэраIожьзэ сашIэнэу хъугъэ. КъахэкIых «неущ кушъэ сыфай!» къытеохэу къысэзыIохэрэри. (Руслъан мэщхы). Ащ фэдэ дэдэу хъурэп ау, афэсэшIышъ, афясэгъэщэжьы. Санкт-Петербург, КъокIыпIэ Благъэр, Америкэр… сикушъэхэр, сиIанэхэр чыжьэу кIуагъэх. БэмышIэу силъэпкъ тамыгъэрэ сцIэ-слъэкъуацIэрэ атезгъэуцохэ хъугъэ. Арышъ, дгъэкIодыщтхэп тиIэшIагъэхэр, тисэнэхьатхэр къафэдгъэнэщтых, пызыдзэжьыщтхэри къэхъущтых».\nПIатIэкъо Айдэмыр: «Чылэхэм тыкIомэ сабыйхэм ашIогъэшIэгъон тиIэшIагъэхэр, ятэгъэлъэгъух, яшIыкIэ ятэгъашIэ, тадэлажьэ. Австралиеми, Америкэми сипхъэкIычхэр анэсыгъэх. Адыгэ къуаем изакъоп тэ брендэу тиIэн ылъэкIыщтыр. ПхъэкIычри тIэкIу шIэмэ бренд тшIыщт!»


Home » Adyghe » 15 2. Corinthians » 09\nИгуапэу зытырэр ары Тхьэм шІу ылъэгъурэр\nМы ІэпыІэгъоу Тхьэм ицІыф лъапІэхэм афядгъэхьырэм ехьылІагъэу къышъуфэстхынэу сищыкІагъэп, 2сыда пІомэ шъуигуетыныгъэшхо сэшІэ. Шъо Ахаие хэкум исхэм блэкІыгъэ илъэсым щегъэжьагъэу Тхьэм ицІыф лъапІэхэм ІэпыІэгъу шъуафэхъунэу хьазырэу шъущытэу сГуи, Македоние хэкум щыщхэм апашъхьэ сыщышъущытхъугъ. Шъуигуетыныгъэшхо ахэмэ анахьыбэри ІэпыІэгъу хъунхэу ыгъэгушхуагъ. 3Ау мы ІофымкІэ шъуищытхъоу сшІыгъэр пкІэ имыІэу къычІэмыкІыным ыкІи зэрэсІуагъэм фэдэу шъухьазырыным пае, тшыхэр* шъуадэжь къэсэгъакІох. 4Сыда пІомэ Македоние хэкум щыщхэр къызыздакІохэкІэ, шъумыхьазырэу къычІыкІымэ, тыкъызэрэшъущыгугъыгъэм пае тыукІытэжьыщт – шъо шъузэрэукІытэжьыщтыр къэсІонэу ищыкІагъэп. 5Арыти, тшыхэр шъуадэжь сапэ итхэу кІонхэшъ, тыкъызэрыжъугъэгугъэгъэ тыныр ыпэкІэ къызэрэжъугъэхьазырыным лъыплъэнхэу сялъэІун фаеу сэлъытэ. Арэущтэу шъуимыгуапэ хъурэ тынэу мыхъоу, шъуигуапэ хъурэ тынэу ар хьазырыщт.\n9:3 тшыхэр – Титрэ (8:16-17) нэмыкІхэмрэ (8:18,22) ары.\n6Сэ зыфасІорэр мары: МакІэ зыпхъырэм макІэ къыхыжьыщт. Бэ зыпхъырэми бэ къыхыжьыщт. 7Хэти ыгукІэ зэрэтыриубытагъэм фэдэу ерэт, гухэкІ хэмылъэу, емыгъэзыгъэу ерэт; сыда пІомэ игуапэу зытырэр ары Тхьэм шІу ылъэгъурэр. 8Тхьэм гъунэ имыІэу ынэшІу инэу къышъущифэн ылъэкІыщт. Арэущтэу лъэныкъо пстэумкІи шъуищыкІагъэр зэкІэ шъуиІэ зэпытыщт, сыд щыщырэ Іоф дэгъум паий къэшъутынэу икъуным нахьи нахьыбэ шъуиІэщт. 9Тхьэм игущыІэ тхыгъэхэм зэрарытым фэДэу,*\n«Бэу тхьамыкІэхэм афигощыгъ. Ишъыпкъагъэ егъашІэми щыІэщт».\n103ыпхъырэм чылапхъэ езытырэ Тхьэу, хьалыгъуи ышхынэу езытырэм чылапхъэ къышъуитынышъ, ыгъэбэгъощт. Шъуишъыпкъагъэ шІугъэу къыхэкІырэри ыгъэбэгъощт. 11Сыдигъуи тынкІэ шъуимылъку шъушъхьамысыжьынэу сыдрэмкІи Тхьэм бай шъуишІыщт. Арэущтэу тынкІэ шъуимылъку шъузэрэшъхьамысыжьырэм пае, а тыныр тшыхэм заІэкІэдгъахьэкІэ, цІыфыбэмэ Тхьэм ищытхъушхо яжъугъэшІыщт.\n12ІэпыІэгъу шъузэрэхъурэмкІэ Тхьэм ицІыф лъапІэхэм ящыкІагъэмкІэ ІэпыІэгъу шъузэрафэхъурэм имызакъоу, цІыфыбэми Тхьэм ищытхъушхо инэу яшъогъэшІы. 13Арэущтэу тшыхэм ІэпыІэгъу шъузэрафэхъурэмкІэ шъуишъыпкъагъэ къызыжъугъэшъыпкъэжькІэ, Христос ехьылІэгъэ къэбарышІум шыхьат шъузэрэфэхъурэм ыкІи шъузэредэІурэм пае, тшыхэм Тхьэм ищытхъу ашІыщт. Ащ нэмыкІэуи шъушъхьамысыжьэу шъуимылъку щыщ ахэми нэмыкІ цІыфхэми зэряшъутырэм пае, тшыхэм Тхьэм ищытхъу ашІыщт. 14Арэущтэу Тхьэм ынэшІу инэу къызэрэшъущифагъэм пае, гуфэбэныгъэ къышъуфыряІэу Тхьэм къышъуфелъэІущтых. 15Тхьэм итынышхоу къэмыІошъущт иным* пае, Тхьэм щытхъу фэтэжъугъэшІ.\n9:9 Тхьэм игущыІэ тхыгъэхэм зэрарытым фэдэу – еплъ Сэбур (Псалтыр) 112:9 (урыс библиемкІэ 111:9).\n9:15 Тхьэм итынышхоу къэмыІошъущт иныр – Тхьэм Ыкъо тымыкІодэу тыкъызэрэригъэгъэнэжьырэр ары.


ГукIэгъумрэ лIыхъужъныгъэмрэ — Адыгэ макъ\nРедактор 14.09.2020 14.09.2020 КУЛЬТУРЭР, КЪЭБАРЫКlЭХЭР\nДжырэблагъэ Темыр Осетием — Аланием, Ставропольскэ краим ксенофобием, этническэ зэдэмыщыIэныгъэм апэшIуекIогъэным афэгъэхьыгъэ семинар ащыкIуагъ. Холокост, Хэгъэгу зэошхом илъэхъан еврей лъэпкъыр нэмыцхэм зэрагъэкIодыщтыгъэр ыкIи терроризмэм екIодылIагъэхэр щысэу щаштагъэх.\nМы Iофтхьабзэм рагъэблэгъагъэу хэлэжьагъ зэлъашIэрэ режиссерэу, продюсерэу, сценаристэу, УФ-м икинематографистхэм я Союз хэтэу, Союзым и Представительствэу АР-м щыIэм ипащэу Нэгъэплъэ Аскэрбый. Илъэсэу тызыхэтым ищылэ мазэ къыдэкIыгъ ащ ыгъэуцугъэ документальнэ фильмэу «Подвиг милосердия» зыфиIорэр. Холокостым илъэхъан адыгэхэр, Къэбэртэе-Бэлъкъарым, Къэрэщэе-Щэрджэсым ыкIи Адыгеим ялIыкIохэр, еврейхэм IэпыIэгъу зэрафэхъущтыгъэхэм, нэмыцхэм къазэраIэкIахыжьыщтыгъэм ар фэгъэхьыгъ. Мы кинофильмэр ары ушъхьагъу шъхьаIэу фэхъугъэр режиссерыр семинарым рагъэблэгъэным.\nАскэрбый къызэкIожьым къызэрэтфиIотагъэмкIэ, научнэ-просветительскэ Гупчэу «Холокост» зыфиIорэр ары Iофтхьабзэр зэхэзыщагъэр. Ащ икIэщакIоу ыкIи иучредителэу Илья Альтман фильмэмкIэ упчIэжьэгъоу ежь иIагъ. Режиссерым иIофшIагъэ лъэшэу ыгу рихьыгъэу Iофтхьабзэм ригъэблэгъагъ.\nСеминарыр мэфитфырэ, Iоныгъом и 2-м къыщегъэжьагъэу и 6-м нэс, къалэхэу Владикавказ, Беслан, Пятигорск ыкIи Кисловодск ащыкIуагъ. Урысыем ишъолъыр 20-мэ къарыкIыгъэхэу, Холокостым хэкIодагъэхэм, терроризмэм екIодылIагъэхэм афэгъэхьыгъэ IофшIагъэхэр зиIэ журналист нэбгырэ 30 хэлэжьагъ.\n«Дети — жертвы Холокоста и террора» зыфиIорэ конференциемкIэ ар Владикавказ къыщызэIуахыгъ. Аскэрбый къызэрэтлъигъэIэсыжьыгъэмкIэ, 2004-рэ илъэсым къалэу Беслан къыщыхъугъэ тхьамыкIагъом хэкIодагъэхэм яшIэжь гъэпытэгъэным епхыгъэ Iофхэр ары нахьыбэу зытегущыIагъэхэр.\nДжащ фэдэу конференцием къыдыхэлъытагъэу, террактхэм ахэкIодагъэхэр СМИ-м къызэратыхэрэм фэгъэхьыгъэу «Iэнэ хъурае» зэхащэгъагъ. Ащ къыщыгущыIагъэхэм ащыщ Нэгъэплъэ Аскэрбый. Документальнэ фильмэу мы Iофтхьабзэм рагъэблэгъэным ушъхьагъу шъхьаIэ фэхъугъэм къытегущыIэзэ, Хэгъэгу зэошхом илъэхъан нэмыцхэм еврейхэр агъэкIодынхэм ыуж зэритыгъэхэр цIыф лъэпкъым пэшIуекIорэ бзэджэшIагъэу зэрилъытэрэр къыхигъэщыгъ.\n— Ащ фэдэ къыхэмыкIыжьыным пае хъугъэ-шIагъэхэр зытетым тетэу зэпстэумэ алъыIэсынхэ фае. Ары мы фильмэр сшIыным ушъхьагъу шъхьаIэу фэхъугъэр, — къыIуагъ режиссерым.\nКъыкIэлъыкIорэ мафэм, Iоныгъом и 3-м, Беслан хъугъэ-шIэгъэ тхьамыкIагъор зыщыIагъэр илъэс 16 хъугъэ. Ащ фэгъэхьыгъэ Iофтхьабзэу сыхьатыр 13.05-м Беслан щырагъэжьагъэм семинарым къекIолIагъэхэр хэлэжьагъэх. Ащ фэдэ уахътэм рагъэжьэныр зэпхыгъэр 2004-рэ илъэсым, Iоныгъом и 3-м, сыхьатыр 13.03-м гурыт еджапIэу цIыфхэр гъэрэу зыщаубытыгъэхэм апэрэ къэгъэогъум ымакъэ къызэрэщыIугъэр ары.\nНэгъэплъэ Аскэрбый къызэриIуагъэмкIэ, террактым хэкIодагъэхэм зы такъикърэ афэшъыгъуагъэх. Нэужым, хабзэ зэрэхъугъэу, хэкIодагъэм ипчъагъэ фэдиз хъоу шархэр ошъогум ратIупщыхьагъэх. Ащ ыуж мы тхьамыкIагъом къыхэмыкIыжьыгъэхэм апае агъэпсыгъэ саугъэт зэхэтэу «Город Ангелов» зыфиIорэм кIуагъэх.\nПстэумкIи нэбгырэ 1127-рэ гъэрэу бзэджашIэхэм аубытыгъагъ, нэбгырэ 334-р хэкIодагъ. Ахэм ащыщэу 186-р кIэлэцIыкIух.\nСеминарым иящэнэрэ ыкIи къыкIэлъыкIорэ мафэхэр къалэхэу Пятигорскэрэ Кисловодскэрэ ащыкIуагъэх. Iофтхьабзэм къыдыхэлъытагъэу еврей лъэпкъым щыщэу Холокостым хэкIодагъэхэм яшIэжь къэгъэнэжьыгъэным фэгъэхьыгъэ зэхэсыгъохэр, «Iэнэ хъураехэр» яIагъэх.\nДжащ фэдэу Iофтхьабзэм хэлажьэхэрэр Холокостым хэкIодагъэхэм апае Ставрополь-скэ краим икъалэу Минеральные воды щагъэпсыгъэ саугъэтым кIогъагъэх. 1942-рэ илъэсым Iоныгъом и 6 — 9-м а чIыпIэм еврей нэбгырэ 7500-рэ нэмыцхэм щаукIыгъ.\nАщ ыуж мэфэ заулэ нахьыбэ темышIагъэу селоу Сол-дато-Александровское зыфиIорэм дэжьи нэбгырэ 269-рэ щаукIыгъ. А чIыпIэм саугъэт щашIыгъэу ар къызэрэзэIуахырэм фэгъэхьыгъэ Iофтхьабзэм семинарым къекIолIагъэхэр хэлэжьагъэх.\nНэгъэплъэ Аскэрбый ыгъэуцугъэ фильмэу «Подвиг милосердия» зыфиIорэм ипычыгъуи мы Iофтхьабзэм хэлэжьэгъэ журналистхэр еплъыгъэх. Нэужым режиссерым а IофшIагъэм къыфэкIонэу зэрэхъугъэм къыщигъэгъозагъэх. Ащ къызэриIуагъэмкIэ, Холокостым хэкIодагъэхэм апае къалэу Минеральные воды щагъэпсыгъэ саугъэт зэхэтыр 2019-рэ илъэсым имэкъуогъу мазэ къызызэIуахым хэлэжьэгъагъ. Ары документальнэ фильмэр ыгъэуцуным къежьапIэ фэхъугъэр.\n— Еврей лъэпкъым тхьамыкIагъоу ышъхьэ къырыкIуагъэм мы фильмэр изы шыхьат, — къыIуагъ ащ. — Кавказ заом илъэхъан ащ фэдэ хьэзаб зэпызычыгъэу, зилъэпкъ кIодыпэным нэсыгъэгъэ адыгэхэм еврей нэбгыришъэ пчъагъэ къызэрагъэнэжьыгъэм ар фэгъэхьыгъ.\nАщ лъыпыдзагъэу адыгэ лъэпкъым нэIуасэ фишIыгъэх, итарихъ, къиныгъуабэ къызэрэзэпичыгъэр, ау а зэпстэумэ зэрэзэрамыхъокIыгъэр къафиIотагъ. Фильмэр зэкIэми агу зэрэрихьыгъэр гуапэ щыхъугъэу тизэдэгущыIэгъу къыщыхигъэщыгъ, ау игукъаоу зигугъу къышIыгъэр Урысыем ишъолъыр зэфэшъхьафхэм къарыкIыгъэ журналистхэм адыгэ лъэпкъ зэрэщыIэр, ащ итарихъ, Кавказ заом илъэхъан тхьамыкIагъоу ышъхьэ къырыкIуагъэм зыпари хэшIыкI зэрэфырямыIэр ары. Ар дэгъэзыжьыгъэнымкIи фильмэм ишIуагъэ къэкIонэу гугъапIэ зэрэрипхырэм зэлъашIэрэ режиссерым къыкIигъэтхъыгъ.\nПредыдущая Нэфсэт ымакъэ зызэхэпхырэм…\nСледущая Яшэн-хабзэхэр къаухъумэх


Корпоративнэ номерхэр агъэфедэхэзэ зэкъодзэн бзэджэшIагъэхэр зэрахьэх — Адыгэ макъ\nКорпоративнэ номерхэр агъэфедэхэзэ зэкъодзэн бзэджэшIагъэхэр зэрахьэх\nТелефонымкIэ зэкъодзэн бзэджэшIагъэхэу зэрахьэхэрэр бэ зэрэхъурэр цIыфхэм агурагъаIоми, ащ щыухъумагъэхэ хъухэрэп. ГущыIэм пае, зэрар зэрахыгъэр ащ фэдэ шIыкIэхэм ащыгъуазэщтыгъэми, агъэпцIэн алъэкIы. Мыщ фэдэ щысэхэр бэу къэпхьынхэ плъэкIыщт. Якартэ агъэфедэжьын амылъэкIынэу, ар зэфашIыгъэу СМС-мэкъэгъэIухэр цIыфхэм къазафагъэхьыкIэ, зэрагъэпцIэнхэ алъэкIыщтыр ащэгъупшэ ыкIи зэIуагъэкIэгъэ ахъщэр ашIуатыгъу. СМС-кIэ къагъэхьырэ мэкъэгъэIур номерхэу 8-800-…, 8-499…, е 8-495-кIэ къырегъажьэх. Мыщ дэжьым къэIогъэн фае, корпоративнэ номерхэр къызIэкIэгъэхьэгъуаехэу зэрэщымытыр. ЗэкъодзакIохэм ащ фэдэ номерхэмкIэ гъэпцIэгъэ зекIуакIэхэр зэрахьэх.\nГущыIэм пае, Мыекъуапэ иполицие идежурнэ часть илъэс 61-рэ зыныбжь бзылъфыгъэм зыфигъэзагъ. Ащ къызэриIуагъэмкIэ, сыхьат заулэкIэ зэпыу имыIэу телефон номер зэфэшъхьафхэу 8-495-…, 8-499-…кIэ къыригъажьэхэрэмкIэ къыфытеуагъэх. Ушъхьагъу зэфэшъхьафхэр ашIыхэзэ бзылъфыгъэр гъэпцIакIохэм агъэделэн алъэкIыгъ. Ащ икартэ илъыгъэ сомэ мин 550-рэ ратыгъукIыгъ. Мыщ фэдэ шIыкIэмкIэ Мыекъуапэ щыпсэурэ бзылъфыгъэу илъэс 63-рэ зыныбжьыр гъэпцIакIохэм агъэделагъ ыкIи сомэ мин 260-у икартэ илъыгъэр ратыгъукIыгъ. Мыщ фэдэ щысэу къэпхьын плъэкIыщтыр бэ.\nЗыщышъумыгъэгъупш: кредиткэр зиер банкым зэрэтеон ылъэкIыщт номер закъор ежь картэм тетхагъэр ары. УпчIэ шъуиIэ хъумэ банкым е финанс учреждением зафэбгъэзэн плъэкIыщт.\nТелефон зэкъодзакIохэм защышъуухъумэнхэм фэшI шъушIэн фаехэр:\nЦIыфыр агъэделэным фэшI бзэджашIэхэм СМС-р къызыфагъэфедэ е телефонымкIэ фытеох. СМС-р зэкъодзакIохэмкIэ Iэрыфэгъоу щыт. ЦIыфхэм ашIошъ агъэхъунэу гугъэхэзэ мыщ фэдэ шIыкIэмкIэ мэкъэгъэIухэр афарагъэхьых. ТелефонымкIэ зыфытеогъэхэ цIыфыр агъэпцIэныр, ахъщэр къарагъэштэныр ары бзэджашIэхэм япшъэрылъ шъхьаIэр. Ащ пае шIыкIэ зэфэшъхьафхэр агъэфедэх. Мыщ фэдэ хъугъэ-шIагъэхэм шъуахэмыфэным фэшI сакъыныгъэ къызхэжъугъэфэнэу, бзэджашIэхэм цыхьэ афэшъумышIынэу хэбзэухъумакIохэр къышъоджэх.\nПредыдущая ИIэнатIэ къызфигъэфедагъ\nСледущая КIэджыбэхэм шъуафэсакъ


МашIом зыкъымыштэным гъэлъэшыгъэу Iоф дашIэщт | Адыгэ Макъ\nАвтор: Редакция\t/ 19.06.2019\t/ КЪЭБАРЫКlЭХЭР\t/\nАлександр Зыбкиныр тхьамэфитIу нахь хъугъэп мы IэнатIэм зыIутыр. Ащ емылъытыгъэу, ГъэIорышIапIэм иIофхэм дэгъоу защигъэгъозагъ ыкIи журналистхэм ратыгъэхэ упчIэхэм джэуап гъэнэфагъэхэр къаритыжьынхэ ылъэкIыгъ.\nМыщ фэдэ уахътэм Адыгеим машIом зыкъыщиштэнымкIэ щынагъо къызэрэуцурэр ащ пэублэм къыщыхигъэщыгъ.\n— Мы илъэсым иджырэ уахътэ нэс республикэм машIом гъогогъу 365-рэ зыкъыщиштагъ, — къеIуатэ Александр Зыбкиным. — Ащ нэбгыри 7 хэкIодагъ, 4-мэ шъобжхэр хахыгъэх. Аужырэ тхьамафэр пштэмэ, мэкъуогъум и 10 — 17-хэр, мэшIогъэкIуасэхэм дэкIыгъо 27-рэ ашIыгъ.\nАнахь хъугъэ-шIэгъэ инэу къулыкъум ипащэ къыхигъэщыгъэр Красногвардейскэ районым ит къуаджэу Хьатикъуае ишъофхэм ащыщ машIор къыкIани, хьэ гектари 4 фэдиз мэкъуогъум и 14-м зэрэщыстыгъэр ары. Ащ лъапсэ фэхъугъэр — блэкIыщтыгъэхэ машинэхэм ащыщ тутын мыгъэкIосагъэр къырадзи, хьэу Iуамыхыжьыгъэм хадзагъ. ЧIэнагъэу сомэ мини 160-рэ фэдиз лэжьыгъэр зиунаем ышIыгъ, административнэ пшъэдэкIыжьэу рагъэхьыщтыр хэмытэу.\nТхьамыкIагъор къызыхэкIыгъэу хъурэр цIыфхэр зэрэмысакъхэрэр, машIом зыкъимыштэнымкIэ шапхъэхэр зэрамыгъэцакIэхэрэр ары. Ащ дакIоу мэкъумэщ мэхьанэ зиIэхэ чIыгухэр зыехэм ягубгъо нэзхэр зэрэгуамыжъукIэгъэхэми ар епхыгъ. Ащ фэдэ чIыпIэхэу къулыкъум къыхигъэщыгъэхэм унашъо афашIыгъ дагъэзыжьынэу.\nАлександр Зыбкиным Iофтхьабзэм зигугъу къыщишIыгъэхэм ащыщ машIор къэмыгъэхъугъэным ыкIи лъыхъон-къэгъэнэжьын IофшIэныр агъэлъэшыным афэшI мы къулыкъум иподразделениехэм ащыщхэм зэхъокIыныгъэхэр зэрафашIыщтхэр. Ахэм зэу ащыщ мыщ Iоф щызышIэхэрэм нэбгыри 100 фэдиз зэрэхагъэхъощтыр.\n— АщкIэ зишIуагъэ къэкIуагъэр Адыгеим и ЛIышъхьэу КъумпIыл Мурат Урысыем и МЧС иминистрэу Евгений Зиничевым дыриIэгъэ зэIукIэгъур ары, — къыIуагъ Александр Зыбкиным. — Ащ нэмыкIэу шышъхьэIум и 1-м Тэхъутэмыкъуае мэшIогъэкIосэ часть щагъэпсыщт, ащ ыуж тигухэлъхэм ащыщ Яблоновскэми щызэхэтщэнэу. ГухэлъышIоу зыдэтIыгъхэм ащыщ станицэу Ханскэм мэшIогъэкIосэ-техническэ часть къыщызэIутхыныр. Республикэм имыкIхэу техникэ лъэпкъ пстэоу тиIэр мыщ щагъэцэкIэжьын алъэкIыщт.\nТапэкIэ щыIэщтхэ зэхъокIыныгъэхэм яшIуагъэкIэ ошIэ-дэмышIэ IофхэмкIэ къулыкъум иIофшIэн нахь дэгъу зэрэхъущтым щэч хэлъэп. Мы уахътэм зэкIэ подразделениехэр псынкIэу зекIонхэм фэхьазырых: мэшIогъэкIуасэхэр шапхъэм тетэу мэзекIох – такъикъи 10-м къыкIоцI – къалэм, такъикъ 20-м – къоджэ псэупIэм алъэIэсых.\nЛъэшэу къызыщыфэбэгъэ лъэхъаным машIом зыкъимыштэнымкIэ ГъэIорышIапIэм гъэлъэшыгъэ шIыкIэм тетэу Iоф ышIэщт, амалэу иIэ пстэури фигъэIорышIэщт, нэмыкI къулыкъухэми зэпхыныгъэ адыриIэу дэкIыгъохэр зэхищэщтых.


Я 4-рэ чIыпIэм фэбанэ | Адыгэ Макъ\nЯ 4-рэ чIыпIэм фэбанэ\nАвтор: Редакция\t/ 11.04.2016\t/ СПОРТЫР\t/\nУрысыем волейболымкIэ изэнэкъокъоу апшъэрэ купэу «Б-м» щыкIорэм Мыекъопэ «Динамо-МГТУ-р» хэлажьэ. Финалым хэфагъэу я 4-рэ чIыпIэм фэбанэ.\nБарнаул щыкIогъэ зэIукIэгъухэм тикомандэ текIоныгъэр зэ къащыдихыгъ, ешIэгъуи 4-р шIуахьыгъ. Адыгэ Республикэм изаслуженнэ тренерэу, «Динамо-МГТУ-м» итренер шъхьаIэу Павел Зборовскэм къызэрэтиIуагъэу, командэм икапитанэу Къошк Руслъан шъобж къытыращи, ешIэгъухэм ахэлэжьэнэу хъугъэп. Калугэ, Красногорскэ, Барнаул якомандэхэм зэIукIэгъухэр тшIуахьыгъэх.\nЯтIонэрэ кIэух къекIокIыгъор мэлылъфэгъум и 18 — 24-м Красногорскэ щыкIощт. Адыгеим испортсменхэм зэIукIэгъухэм дэгъоу зафагъэхьазыры. Барнаул икомандэ 2:0-у текIохэзэ, 2:3-у ешIэгъур тшIуахьыгъ. Ащ фэдэхэр къямыхъулIэжьынхэм тиешIакIохэр пылъых.\n«Динамо-МГТУ-р» апэрэу финалым хэфагъ, опыт иIэп. Ахэр къыдэтлъытэхэзэ, иешIакIэ хигъэхъонэу фэтэIо. Джыдэдэм я 5-рэ чIыпIэм щыI. Апэрэ чIыпIэр къыдэзыхырэр апшъэрэ купэу «А-м» хэхьащт.


«ЭкоЦентрэм» къеты — Адыгэ макъ\nИгъом ыпкIэ птымэ нахьышIу\nПыдзэфэ пытэхэм ядэщынкIэ пшъэрылъэу иIэхэр шъолъыр операторым икъоу егъэцакIэх. Арышъ, фэIо-фашIэхэм ауасэ республикэм щыпсэухэрэми игъом къатын фае.\nХэкIыр зэрэIуащырэм ыуасэ кассэхэм уякIуалIэмэ пIахыщт. Офисхэм яадресхэр шъугу къэтэгъэкIыжьых: къалэу МыекъуапэкIэ урамэу Пионерскэр, 297-рэ, поселкэу ЯблоновскэмкIэ урамэу Школьнэр, 10/1-рэ. Джащ фэдэу ПАО-у «Сбербанкым», Урысые почтэм ыкIи ООО-у «МадиКом» зыфиIорэм яотделениехэм ащыптын плъэкIыщт.\nИнтернетымкIэ нахь Iэрыфэгъужь. Ащ пае телефон приложениеу «Сбербанк онлайныр» къыздебгъэIэнышъ, квитанцием тет QR-кодымкIэ е лицевой счетымкIэ птыщт. Мыщ дэжьым комиссиер щыхаубытыкIырэп.\nХэкIыр зэрэIуащырэм ыуасэ игъом ымытэу чIыфэр зэIузгъакIэхэрэм законым тетэу пшъэдэкIыжь ахьыщт.\nПыдзэфэ пытэхэм ядэщынкIэ системэм зэхъокIыныгъэу фэхъугъэхэм федэу ахэлъым цIыфхэм уасэ зэрафашIырэр хэкIитэкъупIэ площадкэхэм язытет ары.\nАу ар лъэныкъо зэфэшъхьафыбэхэм япхыгъэу зэрэщытым макIэ егупшысэрэр. Шъолъыр операторыр хэкIыр зэрэIуищыщт графикэу ыгъэнэфагъэм темыкIыныр ахэм зэу ащыщ.\nПыдзэфэ пытэхэм апае площадкэр зыщыгъэпсыгъэ чIыпIэр, шапхъэхэм атетэу, гъэчъыгъэн ыкIи къэшIыхьэгъэн фае. Ащ къыпэIулъ чIыпIэм изытет лъыплъэнэу зипшъэрылъыр фэтэрыбэу зэхэт унэхэм ящагухэр зыгъэкъабзэхэрэр ары. Унэу мы хэкIитэкъупIэм епхыгъэхэм ачIэс нэбгырэ пчъагъэу гъэIорышIэкIо компанием къыгъэлъэгъуагъэм, пыдзэфэ пытэхэр зэрэзэIукIэн фэе шапхъэхэм къапкъыры-кIызэ шъолъыр операторым бак пчъагъэу щытыщтыр ыкIи графикэу пыдзафэхэр зэрэIуищыщтыр егъэнафэх. Мы зэпстэур гъэцэкIагъэ хъумэ, площадкэхэр ренэу къэбзэщтых.\nГухэкIыми, Iофхэм язытет нэмыкI. Графикым дэмыхэу автомашинэхэм хэкIыр Iуащыми, площадкэхэм къабзэу ахэтыр макIэ. Ащ фэшI, шъолъыр операторым хэкIитэкъупIэ площадкэ пэпчъ тхылъ (паспорт) пилъхьащт. Ащ адресыр, бак пчъагъэу тетыр, ахэм арыфэрэр, пыдзафэхэр зэрэIуащырэ графикыр, хэкIэу цIыфхэми коммерческэ организациехэми къырахырэр зыфэдизыр итхэгъэщтых.\n— ХэкIыр бащэу зыщызэIукIэрэ площадкэхэм апэу паспортхэр афэдгъэпсыщтых, — къыIуагъ ООО-у «ЭкоЦентр» зыфиIорэм и Адыгэ шъолъыр къутамэ ипащэу Алыбэрд Налбый. — Ащ къэбарыр тэрэзэу итхэгъэным пае, нэбгырэ пчъагъэу пыдзафэхэр къезыхьылIэрэр, хэкIэу щызэрэугъоирэр зыфэдизыр икIэрыкIэу тыуплъэкIужьыщт. Джащ фэд ныIэп площадкэхэр зэрэдгъэкъэбзэнхэ тлъэкIыщтыр.\nООО-у «ЭкоЦентр» зыфиIорэм\nи Адыгэ шъолъыр къутамэ\nПредыдущая КIэлэцIыкIухэм шъуафэсакъ!


Сабыйхэм япсауныгъэ пстэуми анахь шъхьаI | Адыгэ Макъ\nАвтор: Редакция\t/ 29.07.2019\t/ КЪЭБАРЫКlЭХЭР, ПОЛИТИКЭР\t/\nАдыгеим и ЛIышъхьэ къыдэгущыIагъэх къалэу Куртатоне имэрэу Карло Боттани, «Casa del Sole Onlus» зыфиIорэ ассоциацием ивице президентэу Эльвира Сангуанини, организацием испециалистхэр.\nБлэкIыгъэ илъэсым мы лIыкIо купыр Адыгеим щыIагъ ыкIи ыпшъэкIэ зигугъу къэтшIыгъэ проектым игъэцэкIэн епхыгъэ Iофыгъохэм атегущыIагъэх. Зэпхыныгъэм иапэрэ лъэбэкъу хъугъэ «Casa del Sole Onlus» зыфиIорэм 2018-рэ илъэсым Мыекъуапэ икIыгъэ унэгъуитIур зэрэщыIагъэр. Ахэм ясабыйхэм мы гупчэм диагностикэ щакIугъ.\nЗэдэгущыIэгъоу яIагъэхэм язэфэхьысыжьэу Адыгеим испециалиститIумэ «Casa del Sole Onlus» зыфиIорэм егъэджэнхэр щакIу. Ахэр Адыгэ республикэ клиническэ психоневрологическэ диспансерым ипсихологэу Екатерина Ледневамрэ Адыгэ республикэ еджэпIэ-интернатым икIэлэегъаджэу Мамыжъ ФатIимэтрэ. Ахэри зэдэгущыIэгъум къыхэлэжьагъэх. Джащ фэдэу Iофтхьабзэм хэлэжьагъэх АР-м псауныгъэр къэухъумэгъэнымкIэ иминистрэу Мэрэтыкъо Рустемрэ ыпшъэкIэ зигугъу къэтшIыгъэ гупчэм реабилитацие щызыкIугъэ сабыим ятэу МцIыхъу ТIахьиррэ.\n— Аутизмэ зиIэ сабыйхэм реабилитацие акIунымкIэ шIуагъэ къэзытырэ системэ гъэпсыгъэным ыуж тит. 2015-рэ илъэсым мыщ епхыгъэу ны-тыхэм предложениеу къахьыгъэхэр зэдгъэшIагъэх, ахэр къыдыхэлъытагъэу непэ IофшIэныр тэгъэцакIэ. Непэ пшъэрылъ шъхьаIэу щытыр мы лъэныкъомкIэ екIолIакIэхэр дгъэфедэнхэр ары. АщкIэ гупчэм амалэу, опытэу IэкIэлъыр тшIогъэшIэгъон, — къыIуагъ КъумпIыл Мурат.\nНепэрэ мафэм ехъулIэу аутизмэ зиIэ сабыи 100 фэдиз республикэм щэпсэу. Ахэм реабилитацие акIуным ыкIи социальнэ IэпыIэгъу ягъэгъотыгъэным фэгъэзагъэх псауныгъэр къэухъумэгъэнымкIэ, гъэсэныгъэмкIэ, IофшIэнымкIэ ыкIи социальнэ ухъумэнымкIэ министерствэхэр.\nКъумпIыл Муратрэ Карло Боттанирэ зэдэгущыIэгъоу зэдыряIагъэм нэмыкI лъэныкъохэми щатегущыIагъэх. АР-м и ЛIышъхьэ къызэрэхигъэщыгъэмкIэ, мэкъу-мэщым, нэмыкI лъэныкъохэм япхыгъэ проектхэр Адыгеимрэ Италиемрэ зэдагъэцакIэх. ТапэкIи мы IофшIэныр лъагъэкIотэн гухэлъ щыI.


Дышъэр къыхьыгъ | Адыгэ Макъ\nЕвропэм иныбжьыкIэхэм самбэмкIэ язэIукIэгъухэр Кипрэ икъалэу Лимасал щызэхащагъэх. Хэгъэгу 21-мэ ябэнэкIо 260-м нахьыбэ алырэгъум щызэбэныгъ.\nАрмением, Азербайджан, Германием, Грецием, Польшэм, Румынием, Урысыем, нэмыкIхэм ялIыкIохэр зэнэкъокъугъэх. Килограмми 100-м нахьыбэ къэзыщэчыхэрэм Адыгеим щыщ Вардкез Акопян ябэныгъ. КIэух зэIукIэгъум Грузием къикIыгъэм щытекIуагъ.\nАдыгэ Республикэм изаслуженнэ тренерэу Хьакурынэ Дамир Вардкез Акопян егъасэ.\nСурэтым итхэр: хагъэунэфыкIырэ чIыпIэхэр къыдэзыхыгъэхэр.


Сырэгушхо | Адыгэ Макъ\nАдыгэ тхэкIошхоу КIэрэщэ Тембот илитературнэ кIэн бай зыщызгъэгъуазэ сшIоигъоу ащ иунэ-музей бэмышIэу сэри сыщыIагъ. ПчъэшъхьаIум сызэрелъэбакъоу ежь тхакIор псаоу ащ чIэтым фэдэу къысщыхъугъ. СизэхашIэ къыгъэшъыпкъэжьыгъ унэ пчэгум Тембот ипортрет инэу пылъагъэми. ЦIыфышхом иIэмэкъэ-лъэмакъэ чIэтэу зэхэсшIагъ.\nМузеир зышIыгъэхэм лъэшэу сафэрэзагъ. Мыщ КIэрэщэ Тембот ищыIэныгъэ ыкIи зэкIэ итворчествэ, хэзыгъэ имыIэу щызэбгъэшIэн плъэкIыщт. Мары итхылъхэр зым зыр къыголъэу щызэпэIулъых.\nМузеим учIэтэу, сурэтхэм уяплъэу, итхылъ нэкIубгъохэр зэбдзэкIхэу, итхыгъэхэм уяджэ зыхъукIэ, ежь тхакIом итворческэ гъогу зыфэдагъэр къыпфиIуатэу къыпщэхъу.\nКIэрэщэ Тембот фэдэ тхэкIошхо адыгэ лъэпкъым зэрэтиIэмкIэ сырэгушхо, сырэпагэ.\nТембот непи псаумэ анахь псаужь, илъэуж егъашIи кIодыщтэп.


Псэуалъэхэм ягъэцэкIэжьын зэрэлъыкIуатэрэр зэригъэлъэгъугъ — Адыгэ макъ\nПсэуалъэхэм ягъэцэкIэжьын зэрэлъыкIуатэрэр зэригъэлъэгъугъ\nАдыгэ Республикэм и ЛIышъхьэу КъумпIыл Мурат шъолъырым социальнэ-экономикэ хэхъоныгъэ ышIыным фытегъэпсыхьэгъэ унэе программэм къыдыхэлъытагъэу гъэцэкIэжьынхэр зыщыкIорэ социальнэ псэуалъэхэм тыгъуасэ ащыIагъ. Ащ игъусагъэх сенаторэу Хъопсэрыкъо Муратрэ УФ-м и Къэралыгъо Думэ идепутатэу Владислав Резникрэ.\nАпэрэ чIыпIэу ахэр зэкIолIагъэхэр Пушкиным ыцIэ зыхьырэ Унэр ары. Шъолъыр мэхьанэ зиIэ культурнэ кIэным ипсэуалъэ 1901-рэ илъэсым ашIыгъ. Аужэу мыщ гъэцэкIэжьынхэр зыщыкIуагъэхэр блэкIыгъэ лIэшIэгъум ия 60-рэ илъэсхэр ары.\nЫпшъэкIэ зигугъу къэтшIыгъэ унэе программэм ишIуагъэкIэ архитектурнэ саугъэтэу щыт псэуалъэр агъэкIэжьын амал щыIэ хъугъэ. Ащ зэкIэмкIи сомэ миллиони 162-рэ фэдиз пэIуагъэхьащт.\nАР-м культурэмкIэ иминистрэу Аулъэ Юрэ къызэриIуагъэмкIэ, гъэцэкIэжьынхэр 2020-рэ илъэсым рагъэжьагъэх ыкIи мы бжыхьэ аухынхэу агъэнафэ. Непэрэ мафэм ехъулIэу техническэ IофшIэнхэр процент 65-м кIахьэу агъэцэкIагъэх.\nПсэолъэшIхэм IофшIэн гъэнэфагъэхэр зэшIуахыгъах, нэфынэ къэзытырэ ыкIи макъэ къэзыгъэIурэ оборудованиер къащэфыгъ, видеокамерэхэр чIагъэуцох, Интернетыр ращалIэ. ЧIыпIэ 306-рэ зиIэщт залым иджэхашъо къаIэтыщт, электричествэ рыкIуапIэр, люстрэхэр зэблахъущтых.\n— Мы аужырэ уахътэм культурэм ипсэолъабэхэм гъэцэкIэжьынхэр ятшIылIагъэх. Ау Пушкиным ыцIэ зыхьырэ Унэм анахьэу тынаIэ тет. Адыгеим щыпсэухэрэм мы объектым мэхьанэшхо раты. Арышъ, ащ иархитектурнэ теплъэ къызэтегъэнэжьыгъэным тыпылъын фае. Ащ дакIоу артистхэмкIи, цIыфхэмкIи мыр Iэрыфэгъоу щытыным мэхьанэшхо етэты, — къыIуагъ КъумпIыл Мурат.\nМы мэфэ дэдэм Адыгеим и ЛIышъхьэ шъхьафит бэнэнымкIэ спорт еджапIэр зычIэт унэу гъэцэкIэжьынхэр зыщыкIохэрэм екIолIагъ. Ащ зэкIэмкIи сомэ миллион 75-м ехъу пэIуагъэхьащт. Бюджет ахъщэр зэрагъэфедэрэм шIуагъэу къытырэр ауплъэкIугъ Хъопсэрыкъо Муратрэ Владислав Резникрэ.\nАР-м физическэ культурэмкIэ ыкIи спортымкIэ и Комитет итхьаматэу Дэгужъые Мурат къызэриIуагъэмкIэ, IофшIэнхэр зыгъэцакIэрэр обществэу «Румус» зыфиIорэр ары. Непэрэ мафэм ехъулIэу псэуалъэр процент 80-кIэ зэтырагъэпсыхьагъ.\nСпорт лъэныкъуакIэхэм республикэм хэхъоныгъэ щашIыным мэхьанэшхо зэриIэр КъумпIыл Мурат къыхигъэщыгъ. Спортсменхэм гъэхъагъэу яIэхэм ыкIи мы спорт лъэпкъым шъолъырым зызэрэщиушъомбгъурэм къыкIэупчIагъэх Хъопсэрыкъо Муратрэ Владислав Резникрэ.\nСпорт еджапIэм итренер шъхьаIэу Тембот Анатолий гущыIэр зештэм шъолъырым испортсменхэм зэрифэшъуашэу загъэхьазырын амал яIэнымкIэ IэпыIэгъу къафэхъухэрэ Адыгеим и ЛIышъхьэ, сенаторым ыкIи УФ-м и Къэралыгъо Думэ идепутат зэрафэразэхэр къыIуагъ. Непэ еджапIэм ыкIи ащ епхыгъэ къутамэхэм нэбгырэ 400 фэдизмэ зыщагъасэ.\n— Республикэм исоциальнэ псэолъэ пчъагъэмэ сащыIагъ, ахэм IофшIэнышхо ащагъэцэкIагъ. Унэе программэм ишIуагъэкIэ объектыбэ зэтедгъэпсыхьагъ. ЦIыфхэр зыгъэгумэкIырэ Iофыгъохэм язэшIохын ары мылъкур зыпэIудгъахьэрэр, — къыIуагъ Владислав Резник.\n«Унэе программэм игъэцэкIэн епхыгъэ IофшIэным изэфэхьысыжьхэр зыфэдэхэр тинэрылъэгъу. Республикэм щыпсэухэрэмкIэ мэхьанэшхо зиIэ Iофыгъохэр зэшIохыгъэхэ мэхъух, социальнэ псэуалъэхэр шъолъырым щагъэцэкIэжьых. А пстэуми мэхьанэшхо яI, — къыIуагъ Хъопсэрыкъо Мурат.\nШъугу къэдгъэкIыжьын 2020 – 2024-рэ илъэсхэм ателъытэгъэ унэе программэу УФ-м и Правительствэ и Тхьаматэу Михаил Мишустиныр зыкIэтхэжьыгъэр блэкIыгъэ илъэсым мэлылъфэгъу мазэм аштагъ. Мы илъэсхэм къакIоцI республикэм сомэ миллиарди 5 къыфатIупщыщт.\nМихаил Мишустиныр Адыгеим зыщэIэм программэр гъэцэкIагъэ зэрэхъурэм зыщигъэгъозагъ. БлэкIыгъэ илъэсым телъытагъэу шъолъырым къыфатIупщыгъэ мылъкур зэкIэ гъэфедагъэ хъугъэ. А ахъщэмкIэ псэолъакIэхэр ашIыгъэх, зищыкIагъэхэм гъэцэкIэжьынхэр арашIылIагъэх.\nПредыдущая Мэкъумэщ хъызмэтым щылажьэхэрэм IэпыIэгъу ятыгъэн фае\nСледущая В Адыгее победительница конкурса «Мама-предприниматель» грант направит на открытие сельской кофейни


IорыIуатэр орэдыбзэм икупкI | Адыгэ Макъ\nIорыIуатэр орэдыбзэм икупкI\nАвтор: Редакция\t/ 21.03.2018\t/ КЪЭБАРЫКlЭХЭР\t/\n«Адыгэ макъэм» ипчыхьэзэхахьэ зыфэдгъэхьазырзэ, сурэтышI цIэрыIоу, республикэм искусствэхэмкIэ икIэлэцIыкIу еджапIэу Лъэцэрыкъо Кимэ ыцIэ зыхьырэм икIэлэегъаджэу, тигъэзет иныбджэгъушIоу ГъукIэ Замудин гущыIэгъу тыфэхъугъ.\n— Дунаим адыгэхэр щашIэх, — къытиIуагъ ГъукIэ Замудин. — Тилъэпкъ уасэ къыфашIы. Гъогоу къэткIугъэр, гъэхъагъэу тиIэр цIыфхэм нахьышIоу ашIэнхэм фэшI «Адыгэ макъэм» IофшIэгъэшхо иIэу сэлъытэ.\n— Адыгэм идунай зыфэдэр IорыIуатэхэм къащежьэ. Гупшысэу ахэлъыр лъэпкъ шIэжьым епхыгъ.\n— Ары. Тифольклор баеу щыт. Сэ непэ къыхэзгъэщы сшIоигъор шIэныгъэм, культурэм, искусствэм, спортым нахь афэгъэхьыгъэх. Шъхьэлэхъо Абу, ХьэдэгъэлIэ Аскэр, Темыркъэнэ Юр, Къомафэ Мухьадин, КIэрэщэ Тембот, МэщбэшIэ Исхьакъ, нэмыкIхэу тыкъызыщытхъун тлъэкIыщтхэр бэ мэхъух. «Адыгэ макъэр» ащ фэдэ темэхэм алъэIэсы, IупкIэу къызэIуехых.\n— Тилъэпкъ итэкъухьагъэу дунаим щэпсэуми, итарихъи, ыбзи кIодыщтхэп.\n— Дэгъоу сыгу къэбгъэкIыжьыгъ Лъэчэ Альберт иорэдэу «Хэта къытэзыIуагъэр адыгэхэм тыкIодыжьынэу?» зыфиIорэр. Ащ фэд Емыж Нурбый иорэдэу «ХъяркIэ шъукъеблэгъэжьыр».\n— Зытыугъоижьыным, зы тыхъужьыным афэшI орэдым имэхьана къыхэбгъэщырэр?\n— Орэдыр кIочIэшхоу сэлъытэ. КъэIуакIэ орэдым къыфэбгъотыным мэхьэнэ хэхыгъэ иI. Емыж Нурбый, Лъэчэ Альберт, фэшъхьафхэри искусствэм цIэрыIо щыхъугъэх.\n— ЗыцIэ къетIохэрэ орэдыIохэм яшIуагъэ икъоу зэфэтхьысыжьыгъэп, «Адыгэ макъэм» нахьыбэрэ къыщыхэтыутынхэ тимурад.\n— Темэ дэгъу тызытегущыIэрэр. Лъэпкъым иIофшIагъэ орэдхэм ахэлъ, гумэкIэу тиIэри искусствэм къыщытIотэн тлъэкIыщт. IорыIуатэхэм, адыгэ музыкальнэ Iэмэ-псымэхэу пщынэм, шыкIэпщынэм, къамылым, пхъэкIычэм, фэшъхьафхэм ягъэфедэн афэгъэхьыгъэ тхыгъэхэр «Адыгэ макъэм» нахьыбэрэ къыхаутыхэ тшIоигъу.\n— Республикэм искусствэхэмкIэ икIэлэцIыкIу еджапIэу Лъэцэрыкъо Кимэ ыцIэ зыхьырэм лъэпкъ шIэжьым ехьылIэгъэ егъэжьэпIэшIухэр щашIыгъэх.\n— Ащ сэ Iоф щысэшIэ. ЕджапIэм ипащэу Андзэрэкъо Марзыет Iофыгъохэм якIэщакIу, ау псынкIэу зэшIопхынэу ар щытэп.\n— Сыда шъузыгъэгумэкIырэр? Бзэр, орэдхэр тиIэх.\n— Бзэмрэ орэдымрэ зэпхыгъэх. ЩыIэныгъэм тызэрэщыгущыIэрэ бзэм имэхьани къэтIон фаеба. Тиадыгабзэ зетымыгъэушъомбгъоу Iофхэр IэшIэхэу лъыкIотэщтхэп.\n— Орэдыбзэр тинахьыжъхэм къытфыщанагъ, ижъырэ шIыкIэшIухэр дгъэфедэнхэр къина?\n— ПсынкIэп. ЛIыжъ жэкIэф IорыIуатэхэр нахьыпэкIэ тиIагъэх. Къэбар къаIуатэ зыхъукIэ, жьы къэтымыщэу тедэIунэу тыпылъ. «IорыIотэ цIыфхэр тиIэжьыхэп» пIуагъэми, лъэшэу ухэукъощтэп.\n— ИскусствэхэмкIэ кIэлэцIыкIу еджапIэхэр, колледжыр, апшъэрэ еджапIэр тиIэх. ЯIофшIагъи тыкъытегущыIэн тлъэкIыщт.\n— ЕгъэжьапIэ тимыIэу къасIорэп, тызэрэлъыкIотэщт шIыкIэр ары сызыгъэгумэкIырэр. «Адыгэ макъэм» тыфэраз, чыжьэу нэсыгъ. Тыркуем щыпсэухэрэ тилъэпкъэгъухэр гъэзетым шIукIэ къытегущыIэхэу зэхэтэхы. ЗэлъыIэсыкIэ амалхэм ямэшIо нэф мыкIосэнэу, тапэкIи нахь чанэу журналистхэм Iоф ашIэнэу сыфай.\n— БлэкIыгъэ уахътэм тыкъытегущыIэзэ, зэгъэпшэнхэм сыда къахэпхырэр?\n— Пэсэрэ къэбархэм нахьыбэрэ зафэдгъэзэжьы сшIоигъу. Адыгэхэм тхакIэ амышIэ зэхъум, IорыIуатэхэм яшIуагъэкIэ къэбархэр зэлъагъэIэсыщтыгъэх. ГъэшIэгъоныгъэр къэбарым зи хамыгъэзэу къаIотэным зэрэфэгъэсэгъагъэхэр ары. ЖэрыIо творчествэм зиушъомбгъуным фэшI адыгэ хьакIэщхэр еджапIэу зэрэщытыгъэхэри щыIэныгъэм хэкIуакIэрэп. Орэдусхэм ясэнаущыгъэ джырэ нэс икъоу тымытхыгъэу сэлъытэ.\n— ХьакIэщ орэдхэр къэзыIохэрэр непи тиIэх.\n— Лъэпкъ шIэжьыр орэдым къыщебгъэжьэн плъэкIыщт. Нэгэрэкъо Казбек ихьакIэщ орэдхэр, Уджыхъу Байзэт, Абыдэхэу Хьисэрэ Артуррэ, Тэхъутэмыкъое районым иансамблэхэр, фэшъхьафхэри типчыхьэзэхахьэхэм ахэлажьэх. ИскусствэхэмкIэ кIэлэцIыкIу еджапIэу Iоф зыщысшIэрэм ригъэжьэгъэ Iофхэр зэрэлъыкIотэщтхэм сицыхьэ телъ.\n— Фестиваль-зэнэкъокъоу Абхъазым щыкIуагъэм щытхъуцIэхэр къыщыдэшъухыгъэх. Къэбарым нахь игъэкIотыгъэу тыщыгъэгъуазэба.\n— Адыгэ Республикэм, Къэбэртэе-Бэлъкъарым, Абхъазым япщынэ оркестрэхэр, нэбгырэ зырызхэр зэнэкъокъугъэх. ТиеджапIэ икIэлэеджакIоу Гъогъо Дамир шыкIэпщынэмкIэ «Уджыр», «Ислъамыер» ыгъэжъынчыгъэх, лауреат зэрэхъугъэм фэшI Щытхъу тхылъыр къыфагъэшъошагъ.\n— Замудин, ори ащ фэдэ Щытхъу тхылъ къыуатыжьыгъ. ТышъуфэгушIо.\n— Тхьауегъэпсэу. Фестивалыр гъэшIэгъонэу кIуагъэ. Зым зыр кIырыплъыщтыгъ, упчIэжьэгъу тызэфэхъоуи къыхэкIыгъ. Лъэпкъ орэдэу зэхэтхыгъэхэр фольклорым къыпкъырыкIыгъэх. ЕтIани тшIогъэшIэгъоныгъэр республикэхэм яорэдыIохэм, пщынаохэм лъэпкъ гупшысэ зыхэлъ тхыгъэхэр нахьыбэрэ зэхахыхэ зэрашIоигъуагъэр ары.\n— «Адыгэ макъэм» ипчыхьэзэхахьэу гъэтхапэм и 22-м филармонием щыкIощтым укъетэгъэблагъэ. УзыIукIэщт цIыфхэм уигупшысэхэр нахьышIоу зэхябгъэхын плъэкIыщтэу тэгугъэ.\n— Дэгъу, сигуапэу адыгэ гъэзетым ия 95-рэ илъэс фэгъэхьыгъэ мэфэкI зэхахьэм сыхэлэжьэщт. «Адыгэ макъэр» къисэтхыкIы, седжэ. Тиреспубликэ ыцIэ чыжьэу зэригъэIурэм фэшI сегъэгушхо.\n— ТизэдэгущыIэгъу сыда джыри къыхэбгъахъо пшIоигъор?\n— Адыгеим спортсмен, тренер цIэрыIохэр щапIугъэх. Кобл Якъубэ бэнэпIэ еджапIэу Мыекъуапэ къыщызэIуихыгъэр дунаим щашIэ. «Адыгэ макъэм» ипчыхьэзэхахьэ гъэзетым щытхъоу фаIорэр щызэхэтхыщтэу сэгугъэ. Гъэзетыр къизытхыкIыхэрэм япчъагъэ хэхъонэу, тиадыгабзэ икъэухъумэн тапэкIи хэлэжьэнэу фэсэIо.\nСурэтым итхэр: Абхъазым щыкIогъэ фестивалым хэлэжьагъэхэр.


Бзылъфыгъэхэм афэгушIуагъэх — Адыгэ макъ\nРедактор 10.03.2020 10.03.2020 КЪЭБАРЫКlЭХЭР\nБзылъфыгъэхэм я Дунэе мафэ фэгъэхьыгъэ мэфэкI зэхахьэ тыгъуасэ АР-м и Къэралыгъо филармоние щыкIуагъ. МэфэкIэу къэблагъэрэмкIэ шъолъырым щыпсэухэрэ бзылъфыгъэхэм къафэгушIуагъ Адыгэ Республикэм и ЛIышъхьэу КъумпIыл Мурат.\nIофтхьабзэм хэлэжьагъэх Адыгеим и Къэралыгъо Совет — Хасэм и Тхьаматэу Владимир Нарожнэр, АР-м и Къэралыгъо упчIэжьэгъоу ТхьакIущынэ Аслъан, федеральнэ инспекторэу Сергей Дрокиныр, министрэхэр, депутатхэр, къулыкъухэм ыкIи ведомствэхэм япащэхэр, бзылъфыгъэхэр, нэмыкIхэри.\nКъумпIыл Мурат зэхахьэм къыщыгущыIэзэ, къэзэрэугъоигъэхэм, республикэм щыпсэурэ бзылъфыгъэ пстэуми игуапэу къафэгушIуагъ. Мы мэфэкIыр шIум, фэбагъэм, гукIэгъум алъапсэу зэрэщытыр хигъэунэфыкIыгъ.\n— Бзылъфыгъэхэм яшIуагъэкIэ чIыгум щыIэныгъэр щылъэкIуатэ, унагъом имэхьанэ къеIыхырэп. Ащ дакIоу сабыйхэм япIуни шъоры зыпшъэ дафэрэр. Шъутигъусэхэу Iофыгъуабэ зэшIотэхы, ащ къыхэкIыкIэ экономикэм, наукэм ыкIи культурэм хэхъоныгъэ ашIы, тиреспубликэрэ къэралыгъомрэ гъэхъэгъэшIухэм афэкIох. Непэ щыIэныгъэм илъэныкъо зэфэшъхьафхэм бзылъфыгъэр ахэт. Сэнаущыгъэу хэлъыр политикэм, шIэныгъэм, общественнэ ыкIи экономикэ лъэныкъохэм ащегъэфедэ. Ащ дакIоу къэралыгъо ыкIи муниципальнэ гъэIорышIэным, хэбзэ къулыкъу зэфэшъхьафхэм тибзылъфыгъэхэр ахэщагъэхэу гъэхъэгъэшIухэр ашIых, — къыIуагъ КъумпIыл Мурат.\nАдыгеим зэгурыIоныгъэ ыкIи зыпкъитыныгъэ илъыным, мыщ щыпсэурэ лъэпкъ зэфэшъхьафхэм зыкIыныгъэ яIэным илъэс пчъагъэ хъугъэу АР-м ибзылъфыгъэхэм я Союзэу Iоф дэзышIэрэм зэрэфэразэхэр республикэм ипащэ къыхигъэщыгъ. Мы лъэныкъом имызакъоу къыткIэхъухьэхэрэ лIэужхэм пIуныгъэ тэрэз ягъэгъотыгъэным, бзылъфыгъэхэр къэухъумэгъэнхэм, зыныбжь хэкIотагъэу зизакъоу псэухэрэм ыкIи унагъохэу сабыибэ зэрысхэм IэпыIэгъу афэхъугъэным движением хэтхэр пылъых.\n— Социальнэ мэхьанэ зиIэхэ Iофыгъохэр арых анахьэу тынаIэ зытетыр. Ащ хэхьэх ным ыкIи сабыим, унэгъо Iужъухэм тишIуагъэ ядгъэкIыныр, бзылъфыгъэм ипсауныгъэ къэухъумэгъэныр. Мы лъэныкъомкIэ IофшIэнышхо дгъэцэкIагъэ, ау джыри зэшIотхынэу къытпыщылъыр бэ. Унагъом имэхьанэ, ащ ылъапсэ дгъэпытэным тапэкIи тишъыпкъэу тыпылъыщт. ЦIыфхэр социальнэу ухъумэгъэнхэр гъэлъэшыгъэным фэIорышIэщтых Урысыем и Президент ипредложениекIэ къэралыгъом и Конституцие гъэтэрэзыжьынэу фашIынхэу агъэнафэхэрэр. Ахэм ахэтых унагъом игъэпытэн ыкIи икъэухъумэн, сабыим ифитыныгъэ епхыгъэхэ лъэныкъохэр. Мы пстэуми конституционнэ лъапсэ яIэ зыхъукIэ Iофхэм язытет нахьышIу зэрэхъущтым щэч хэлъэп. Пшъэрылъ шъхьаIэу щытыр цIыфхэм ящыIэкIэ-псэукIэ нахьышIу шIыгъэныр ары. Тибзылъфыгъэ лъапIэхэр, мэфэкIэу къэблагъэрэмкIэ джыри зэ сыгу къыздеIэу сышъуфэгушIо, шъунэгу чэфыр къыкIихэу, шъуагъэгушIоу, дэгъоу щыIэр зэкIэ къыжъудэхъузэ шъупсэунэу сышъуфэлъаIо, — къыIуагъ кIэухым КъумпIыл Мурат.\nАдыгеим итворческэ купхэр зыхэлэжьэгъэхэ мэфэкI концертымкIэ Iофтхьабзэр зэфашIыжьыгъ.\nПредыдущая Республикэр зэрыгушхорэ IофышIэх\nСледущая Икъашъо лъэпкъ намыс


Инвестиционнэ проектышхохэр зэрагъэцакIэхэрэм тегущыIагъэх | АДЫГЭ ДУНАЙ | АДЫГЭ ДУНАЙ | АиФ Адыгея\nИнвестиционнэ проектышхохэр зэрагъэцакIэхэрэм тегущыIагъэх\nУрысыем и Правительствэ и Тхьаматэ игуадзэу, Адыгеим ия 100-рэ илъэс игъэмэфэкIынкIэ зэхэщэкIо комитетым итхьаматэу Дмитрий Чернышенкэмрэ АР-м и ЛIышъхьэу КъумпIыл Муратрэ зэIукIэгъу Москва щызэдыряIагъ.\nКъушъхьэ зыгъэпсэфыпIэу «Лэгъонакъэрэ» индустриальнэ паркымрэ ягъэпсынкIэ инвестиционнэ проектышхохэр зэрагъэцакIэрэм зэIукIэгъум щытегущыIагъэх. Джащ фэдэу республикэм июбилей зызэрэфигъэхьазырырэми игугъу ашIыгъ. Урысыем и Президент ышIыгъэ унашъом тетэу 2022-рэ илъэсым ар хагъэунэфыкIыщт.\n«Адыгеир сыгукIэ къыспэблэгъэ, сикIэлэцIыкIугъо зыщыкIогъэ чIыпI. Ащ къушъхьэ лъагэхэр, тIокIэ, псыкъефэх дахэхэр иIэх. ЗекIоным республикэм зыщегъэушъомбгъугъэнымкIэ юбилеим ишIуагъэ къызэрэкIощтым сицыхьэ телъ. ГъэрекIо Адыгеим хьакIэу къэкIуагъэр шъолъырым исхэм анахьи нахьыб. Республикэм нэбгырэ мин 460-рэ щэпсэу. Лъэпкъ проектэу «Туризмэмрэ хьакIэхэм дахэу апэгъокIыгъэнымрэ» зыфиIорэмкIэ гухэлъ шъхьаIэу яIэр фэдитIукIэ нахьыбэу зекIохэр къегъэблэгъэгъэнхэр ары. Юбилеим зызщыфигъэхьазырырэ лъэхъаным республикэм амалышхохэр зэриIэр къыгурыIон фае, — къыIуагъ Дмитрий Чернышенкэм. — Мы лъэхъаным Адыгеим зекIохэр бэу къэкIощтых. Джащ пае пIалъэу агъэнэфагъэм IофшIэнхэр аухынхэм мэхьанэшхо иI. Лъэпкъ проектхэм анэмыкIэу Правительствэр нэмыкI амалхэми яусагъ. Ахэр тэрэзэу зигъэфедэкIэ, республикэм нахь икъоу мэфэкIым зыфигъэхьазырын, Адыгеим исхэмрэ ихьакIэхэмрэ атегъэпсыхьэгъэ инфраструктурэ дэгъу ыгъэпсын ылъэкIыщт».\nАдыгеим и ЛIышъхьэ Урысые Федерацием и Правительствэ и Тхьаматэ игуадзэ тхьауегъэпсэу риIуагъ республикэм ренэу ынаIэ къызэрэтыригъэтырэм ыкIи стратегическэ пшъэрылъхэм язэшIохынкIэ IэпыIэгъу къазэрафэхъурэм афэшI.\n«Урысыем и Правительствэ тэ тыфэраз республикэм ренэу IэпыIэгъу къызэрэритырэм фэшI. Адыгеим ия 100-рэ илъэс ехъулIэу едгъэжьэгъэ проектхэр къызэтедгъэуцохэрэп. АхэмкIэ Iофхэр дэгъоу кIэкIых, министерствэхэм, ведомствэхэм, чIыпIэхэм япащэхэр ахэм къахагъэлажьэх», — къыIуагъ КъумпIыл Мурат.\nДжащ фэдэу Адыгеим индустриальнэ парк зэрэщагъэпсыщтым Дмитрий Чернышенкэмрэ КъумпIыл Муратрэ тегущыIагъэх.\n«Научнэ-технологическэ хэхъоныгъэ языгъэшIыщт къэралыгъо программэр зыфытегъэпсыхьагъэр Урысыем ишъолъырхэм япроектхэм япхырыщынкIэ IэпыIэгъу ягъэгъотыгъэныр ары. Индустриальнэ паркыр республикэм щагъэпс зыхъукIэ ар къызэрэзыфагъэфедэщт шIыкIэм егупшысэгъэн фае», — къыIуагъ Дмитрий Чернышенкэм.\nКъумпIыл Мурат къызэрэхигъэщыгъэмкIэ, индустриальнэ паркым IофшIэпIэ чIыпэ мини 2-м ехъу щызэхащэнэу рахъухьэ. Ащ Iоф щызышIэщт специалистхэр апэрэ чэзыоу республикэм иапшъэрэ еджапIэхэм щарагъэджэщтых.\nУрысые Федерацием и Правительствэ яIэпыIэгъоу гъэсэныгъэмкIэ инфраструктурэ дэгъу республикэм щагъэпсыгъ. Ахэр «Точки роста» зыфиIорэ гупчэхэр, технопаркэу «Кванториумыр», кIэлэцIыкIу сэнаущхэр къыхэзыгъэщырэ шъолъыр гупчэу «Полярис-Адыгеир» ары. Джащ фэдэу гупчэу «Сириус», обществэу «ШIэныгъ» зыфиIохэрэм, Адыгэ къэралыгъо университетым, Мыекъопэ къэралыгъо технологическэ университетым, гуманитар ушэтынхэмкIэ Адыгэ республикэ институтым, республикэ естественнэ-хьисап еджапIэм зэдэлэжьэныгъэ дэгъу адыряI.\nАдыгеим и ЛIышъхьэ зэIукIэгъум къызэрэщиIуагъэмкIэ, Урысыем и Правительствэ и Тхьаматэу Михаил Мишустиным социальнэ инфраструктурэм изегъэушъомбгъункIэ пшъэрылъэу къышIыгъэхэр республикэм щагъэцакIэх. Мыгъэ Адыгеим гурыт еджэпIи 9 щагъэцэкIэжьыщт. ИлъэсыкIэ еджэгъум иублэгъу ехъулIэу IофшIэнхэр аухыщт.\nДмитрий Чернышенкэм жъоныгъуакIэм иятIонэрэ кIэлъэныкъо Адыгеим къызэрэкIощтыр, юбилеим ихэгъэунэфыкIын зызэрэфагъэхьазырырэм, зыгъэпсэфыпIэу «Лэгъонакъэм» игъэпсынкIэ Iофхэр зэрэкIорэм нэIуасэ зызэрафишIыщтыр къыIуагъ.


Институтым имэфэкIыгъ | Адыгэ Макъ\nКIэлэегъаджэхэм яшIэныгъэхэм зыщахагъэхъорэ Адыгэ республикэ институтыр илъэс 80 зэрэхъугъэм фэгъэхьыгъэ мэфэкI зэхахьэ шэкIогъум и 2-м Адыгэ республикэ кIэлэегъэджэ колледжым щыкIуагъ.\nМэфэкIыр пэублэ гущыIэкIэ къызэIуихыгъ АР-м гъэсэныгъэмрэ шIэныгъэмрэкIэ иминистрэу КIэрэщэ Анзаур ыкIи юбилеимкIэ институтым иIофышIэхэм къафэгушIуагъ. Адыгеим гъэсэныгъэм иIоф ылъэ щытеуцонымкIэ институтым Iофэу ышIагъэм, ащ мэхьанэу иIэм, джыри коллективым ышIэрэм осэшхо зэриIэр министрэм къыхигъэщыгъ. Институтым иIофышIэхэм ащыщхэм АР-м гъэсэныгъэмрэ шIэныгъэмрэкIэ и Министерствэ ищытхъу тхылъхэр къаритыжьыгъэх. Ахэр институтым ипащэу Тхьагъу Фатим, ащ игуадзэу Джамилия Хариевар ыкIи кIэлэегъэджэ шъхьаIэу Ульяна Максименкэр арых.\nАщ ыуж институтым идиректор иIофшIэгъухэм игуапэу къафэгушIуагъ. Илъэс 80-м организацием гъогоу къыкIугъэм кIэкIэу къытегущыIагъ, непэ пшъэрылъэу яIэхэм ягугъу къышIыгъ.\nЗэIукIэм тиреспубликэ имызакъоу, нэмыкI чIыпIэхэм къарыкIыгъэхэ хьакIэхэри хэлэжьагъэх. Ахэм ащыщхэу хэхъоныгъэ зышIырэ гъэсэныгъэм и Краевой институт ипроректорэу Татьяна Навазовар ыкIи шIэныгъэхэм яхэгъэхъон пылъ Къалмыкъ республикэ институтым ипащэу Лилия Мунчиновар къызэIукIагъэхэм къафэгушIуагъэх.\nЕтIанэ республикэм икъалэхэм ыкIи ирайонхэм гъэсэныгъэмкIэ ягъэIорышIапIэхэм япащэхэм ацIэкIэ къэгущыIагъ гъэсэныгъэмкIэ Тэхъутэмыкъое район администрацием игъэIорышIапIэ ипащэу Къэрэтэбэнэ Махьмудэ, Адыгэ къэралыгъо университетым ипроректорэу КIэрмыт Казбек, институтэу зиюбилей хэзыгъэунэфыкIырэм идиректорыгъэу Едыдж Аминэт, Адыгэ республикэ гимназием ипащэу КIыкI Нуриет, Мыекъопэ къэралыгъо технологическэ университетым Iахьтедзэ гъэсэныгъэмкIэ и Гупчэ ипащэу Рубен Тараян ыкIи нэмыкIхэр.\nЗэIукIэм хэлажьэхэрэр республикэм итворческэ купхэм концертэу къатыгъэм ягуапэу еплъыгъэх.


Автор Тема: Затвор (Прочитано 3317 раз)\nВы не можете просматривать изображения. Пожалуйста, зарегистрируйтесь или войдите (300.06 кБ, 800x600 - просмотрено 127 раз.)\nВы не можете просматривать изображения. Пожалуйста, зарегистрируйтесь или войдите (302.54 кБ, 800x600 - просмотрено 131 раз.)\nВы не можете просматривать изображения. Пожалуйста, зарегистрируйтесь или войдите (294.7 кБ, 800x600 - просмотрено 101 раз.)\nВы не можете просматривать изображения. Пожалуйста, зарегистрируйтесь или войдите (143.5 кБ, 1280x853 - просмотрено 134 раз.)\nВы не можете просматривать изображения. Пожалуйста, зарегистрируйтесь или войдите (129.59 кБ, 898x417 - просмотрено 119 раз.)