Адыгэ Сайт: Адыгэ ныпым и мафэ Адыгэ Республикэм игъэкIотыгъэу щагъэмэфэкIыщт\nАдыгэ ныпым и мафэ Адыгэ Республикэм игъэкIотыгъэу щагъэмэфэкIыщт\nАдыгэ ныпым и мафэ Адыгэ Республикэм мэлылъфэгъум и 25-м щагъэмэфэкIыщт. Республикэм лъэпкъ IофхэмкIэ, IэкIыб къэралхэм ащыпсэурэ тилъэпкъэгъухэм адыряIэ зэпхыныгъэхэмкIэ ыкIи къэбар жъугъэм иамалхэмкIэ и Комитет зэхэщэкIо купым изэхэсыгъо щыкIуагъ.\nКомитетым итхьаматэу Шъхьэлэхъо Аскэр къызэриIуагъэу, хабзэм икъулыкъушIэхэмрэ общественнэ движениехэмрэ зэгъусэхэу мэфэкIыр зэхащэщт. Къэлэ паркым къыщаублэнышъ, быракъхэр аIыгъэу Мыекъуапэ иурам шъхьаIэу Краснооктябрьскэм къырыкIощтых. Шыухэр апэ итхэу автомобильхэр зыхэт купышхори къалэм иурамхэм къарыкIощтых. Ахэми адыгэ быракъхэр агъэбыбэтэщтых.\nРеспубликэм и Къэралыгъо филармоние мэфэкI зэхахьэр щыкIощт. Концертым дунаим щыцIэрыIо ансамблэу «Налмэсыр», Адыгеим иартистхэр хэлэжьэщтых. ЗыкIыныгъэмрэ Зэзэгъыныгъэмрэ ясаугъэтэу филармонием ыпашъхьэ щытым дэжь хэушъхьафыкIыгъэ зэIукIэгъухэр щыкIощтых, адыгэ быракъыр щаIэтын ямурад.


Ныбджэгъуныгъэр нахь пытэнэу | Адыгэ Макъ\nНыбджэгъуныгъэр нахь пытэнэу\nМы тхьамафэу икIырэм АР-м и Конституционнэ Хьыкум ихьэкIагъ ткъош Абхъаз Республикэм и Конституционнэ Хьыкум илIыкIо куп.\nАщ хэтыгъэх Хьыкумым и Тхьаматэу Нурий Тания, ащ игуадзэу Людмила Ходжашвили ыкIи судьям иIэпыIэгъоу Элизбар Смыр. Адыгеим и Конституционнэ Хьыкум ылъэныкъокIэ зэIукIэгъум хэлэжьагъэх хьыкумышIэу Бырдж Заурбый, Секретариатым ипащэу Кобл Шариет.\nАР-м и Конституционнэ Хьыкум и Тхьаматэу ЛIыхьэтыкъо Аскэр зэIукIэгъур къызэIуихызэ, Адыгеимрэ Абхъаз Республикэмрэ илъэсыбэ хъугъэу ныбджэгъуныгъэ пытэрэ зэкъошныгъэрэ азыфагу зэрилъыр къыхигъэщыгъ.\n— Ащ фэдэ ныбджэгъуныгъэр лъэныкъо пстэумкIи нахь лъэшэу зэрэбгъэпытэщтым упылъын фае, — къыIуагъ ащ. – А лъэныкъохэм ащыщ Конституцием диштэу цIыфхэм яфитыныгъэхэмрэ яшъхьафитыныгъэрэ къэухъумэгъэнхэри.\nНэужым Адыгеим и Конституционнэ Хьыкум зэхэщагъэ зэрэхъугъэм, пшъэрылъэу иIэхэм, хьыкумышIхэр зэрэхадзыхэрэм, судопроизводствэм шапхъэу иIэхэм ар къатегущыIагъ, илъэс зэкIэлъыкIохэм къулыкъум Iофэу ышIагъэр пчъагъэхэмкIэ къыгъэлъэгъуагъ. Ипсалъэ икIэухым Абхъаз Республикэм и Конституционнэ Хьыкум зэпхыныгъэ дыряIэу Iоф дашIэным зэрэфэхьазырхэм къыкIигъэтхъыгъ. Ащ и Тхьаматэу Нурий Тании Конституционнэ Хьыкумым апэрэ лъэбэкъухэр зэришIыгъэхэм, пшъэрылъэу яIэхэм, Iофыгъоу непэ зэшIуахыхэрэм къатегущыIагъ.\n— Апэ тызыдэкIонэу Адыгеир къызэрэхэтхыгъэм лъапсэ иI, — къыIуагъ ащ. – Мары джырэблагъэ АР-м и ЛIышъхьэу КъумпIыл Мурат зипэщэ лIыкIо куп тиреспубликэ къэкIогъагъ. Гъэсэныгъэм, псауныгъэм икъэухъумэн, культурэм, экономикэм, нэмыкIхэм алъэныкъокIэ зэпхыныгъэ зэдыряIэу зэрэзэдэлэжьэщтхэм лъэныкъуитIур тегущыIагъ. Адыгеим и Конституционнэ Хьыкум илъэс 20 хъугъэ зызэхащагъэр. Тэри ар упчIэжьэгъу къытфэхъунэу опыт икъун иIэ хъугъэ.\nАбхъаз Республикэм и Конституционнэ Хьыкум ихьыкумышIэу Людмила Ходжашвили иIофшIэгъухэм упчIэу къагъэхьазырыгъэхэм щигъэгъозагъэх. АР-м и Конституционнэ Хьыкум ихьыкумышIэу Бырдж Заурбый ахэм джэуапхэр къаритыжьыгъэх.\nЗэIукIэгъум икIэухым ЛIыхьэтыкъо Аскэррэ Нурий Таниярэ ныбджэгъуныгъэ зэпхыныгъэ яIэу тапэкIэ республикитIум я Конституционнэ хьыкум-хэм Iоф зэдашIэным, ащ фэгъэхьыгъэ тхылъхэр лъэныкъуитIуми къагъэхьазырынхэшъ, зэдыкIэтхэнхэм зэрэфэхьазырхэр къаIуагъ.


Валентина Матвиенкэр Адыгеим щыIагъ | Адыгэ Макъ\nВалентина Матвиенкэр Адыгеим щыIагъ\nАвтор: Редакция\t/ 20.06.2017\t/ КЪЭБАРЫКlЭХЭР, ПОЛИТИКЭР\t/\nУФ-м и Федеральнэ ЗэIукIэ Федераци-емкIэ и Совет и Тхьаматэу Валентина Матвиенкэр тыгъуасэ Адыгеим щыIагъ.\nНэужым Валентина Матвиенкэмрэ КъумпIыл Муратрэ зыхэлэжьэгъэхэ зэхэсыгъо щыIагъ. Ащ къекIолIагъэх республикэм ыцIэкIэ ФедерациемкIэ Советым хэтхэ Хъопсэрыкъо Муратрэ Вячеслав Шверикасрэ, УФ-м и Къэралыгъо Думэ идепутатэу Хьасанэкъо Мурат, АР-м и Къэралыгъо Совет — Хасэм и Тхьаматэу Владимир Нарожнэр, республикэм и Премьер-министрэ ипшъэрылъхэр зыгъэцэкIэрэ Наталья Широковар, депутатхэр, министрэхэм я Кабинет хэтхэр, хэбзэухъумэкIо къулыкъухэм ыкIи муниципальнэ образованиехэм япащэхэр, общественнэ организациехэм ялIыкIохэр, нэмыкIхэри.\nФедерациемкIэ Советым и Тхьаматэ экономикэм ыкIи социальнэ сферэм илъэныкъо шъхьаIэхэм нэужым кIэкIэу къащыуцугъ, пшъэрылъхэр гъэцэкIагъэхэ хъунымкIэ республикэм ипа-щэхэм анахьэу анаIэ зытырагъэтын фаехэр къафигъэнэфагъэх. Адыгеим чIыпIэ дэхабэ зэриIэр, зэрэщыфабэр къыдалъытэзэ туризмэм джыри нахь зырагъэушъомбгъун, регионым зыщызгъэпсэфыхэрэм япчъагъэ хэгъэхъогъэн фаеу ылъытагъ.\nМыщ дэжьым КъумпIыл Мурат къызэрэщиIуагъэмкIэ, зыпкъ итэу экономикэр ыпэкIэ лъыкIотэным, инвестиционнэ проектхэр щыIэныгъэм щыпхырыщыгъэнхэм апае инфраструктурэ зэтегъэпсыхьагъэ республикэм иIэным дэлажьэх. Джырэ уахътэм газым, электричествэм, псым алъэныкъокIэ кIуачIэхэм ащэкIэх, ахэм ахэгъэхъогъэн фае. Федеральнэ гупчэр IэпыIэгъу къафэмыхъоу ахэр зэшIохыгъэнхэр къин хъущт. ЗекIоным зыкъыфэбгъазэмэ, блэкIыгъэ илъэсым къыкIоцI республикэм икъушъхьэхэм, ичIыпIэ дахэхэм нэбгырэ мин 400-м ехъумэ защагъэпсэфыгъ, инфраструктурэ зэтегъэпсыхьагъэ щыIэ зыхъукIэ, ахэм япчъагъэ хэпшIыкIэу нахьыбэ хъущт.\nАдыгеир лъэкIышхо зиIэ регионхэм ащымыщми, ахъщэу къыфатIупщырэр шIуагъэ къытэу зэригъэфедэрэр, мы лъэныкъомкIэ субъект анахь дэгъухэм зэращыщыр В. Матвиенкэм къыхигъэщыгъ. Бюджетым ипроцент 40-р дотациеу федеральнэ гупчэм къетIупщы, а пчъагъэр джыри нахь макIэ шIыгъэнымкIэ республикэм амалышIухэр IэкIылъых. Гъэсэныгъэм иучреждениякIэхэр шъолъырым зэрэщашIыхэрэм, зэрэщагъэцэкIэжьыхэрэм дэгъоу зэрэщыгъуазэр ФедерациемкIэ Советым и Тхьаматэ къыIуагъ. Илъэси 3 — 7 зыныбжь сабыйхэм алъэныкъокIэ кIэлэцIыкIу IыгъыпIэхэм чэзыу зэращымыIэжьыр гъэхъэгъэшIоу ылъытагъ. Ау ащ къыщымыуцухэу еджапIэхэр кIэу ашIынхэу, мыщ унэе инвестициехэр къахалъхьанхэм анаIэ тырагъэтынэу республикэм ипащэхэм закъыфигъэзагъ. Псауныгъэр къэухъумэгъэным исистемэ хэхъоныгъэхэр ышIынхэм къыдыхэлъытагъэу къоджэ псэупIэхэм фельдшер-мамыку IэзапIэхэр зэращагъэпсыхэрэр лъыгъэкIотэгъэн, демографием ылъэныкъокIэ регионым иIофхэм язытет нахьышIу шIыгъэн, цIыфхэм медицинэ IэпыIэгъоу арагъэгъотырэр шэпхъэшIухэм адиштэн фаеу къыIуагъ.\n— Тикъэралыгъо имызакъоу тыди щызэлъашIэрэ адыгэ къуаем амалэу къытыхэрэр къызфэжъугъэфедэнхэ фае, — къыIуагъ В. Матвиенкэм.\nКъумпIыл Мурат къызэриIуагъэмкIэ, адыгэ къуаер къыдагъэкIынымкIэ, ащ ибренд агъэфедэнымкIэ фитыныгъэ зиIэ закъохэр республикэм ит предприятиехэр арых.\nЭкономикэ къиныгъохэм апкъ къикIыкIэ цIыфхэм яхахъохэм къызэращыкIагъэм игумэкIыгъуи зэхэсыгъом къыщаIэтыгъ. Къиныгъохэм апэшIуекIогъэным фэшI IофшIэпIэ чIыпIакIэхэр къызэIухыгъэнхэ, гъот макIэ зиIэхэм IэпыIэгъу афэхъугъэн зэрэфаер ФедерациемкIэ Советым и Тхьаматэ къыIуагъ. Ащ дакIоу УФ-м и Президент ижъоныгъокIэ унашъохэр гъэцэкIэгъэнхэр, пенсионерхэм анаIэ атырагъэтыныр федеральнэ гупчэми, регионхэми япшъэрылъ шъхьаIэу зэрэщытыр къыкIигъэтхъыгъ.\n— Непэ Адыгеим лъэпкъ ыкIи дин зэгурыIоныгъэ илъ, ар пстэуми анахь шъхьаI. ГухэкI нахь мышIэми, непэ терроризмэм зеушъомбгъу, ащ ныбжьыкIэхэр хэщагъэхэ мэхъу. Мы тхьамыкIагъом тызэгъусэу тыпэшIуекIон фае, — къыIуагъ Валентина Матвиенкэм.\nАР-м и ЛIышъхьэ ипшъэрылъхэр пIэлъэ гъэнэфагъэкIэ зыгъэцакIэрэм мэхьанэшхо зэритыгъэ Iофыгъохэм ащыщых автомобиль гъогу Iахьэу «Бжъэдыгъухьабл — Адыгэкъал» зыфиIорэм иIыгъын федеральнэ гупчэм фагъэзэжьыныр, джащ фэдэу зашъохэрэ псыр зыщаугъоирэ псэуалъэм ишIын лъыгъэкIотэгъэныр, нэмыкIхэри. Мы лъэныкъохэмкIи, нэмыкIхэмкIи республикэм IэпыIэгъу къызэрэфэхъущтхэр ФедерациемкIэ Советым и Тхьаматэ къыIуагъ.\n— Адыгеим тапэкIи хэхъоныгъэхэр ышIынхэм непэрэ зэIукIэгъур зэрэфэIорышIэщтым сицыхьэ телъ. IэпыIэгъу къытфэхъурэ, тызэхэзышIыкIырэ Валентина Матвиенкэм, Iофышхо зышIэрэ тисенаторхэу Хъопсэрыкъо Муратрэ Вячеслав Шверикасрэ тафэраз. Республикэм щыпсэурэ цIыф лъэпкъхэм азыфагу зэгурыIоныгъэ зэрилъыр ары тибаиныгъэ шъхьаIэр. Джащ фэдэу политическэ партиехэм, общественнэ организациехэм зыкIыныгъэ азыфагу илъэу зэдэлажьэх, регионым политическэ зыпкъитыныгъэ илъыным яIахьышIу хэлъ. Социальнэ псэуалъэхэр тэшIых, специалист ныбжьыкIэхэм ыкIи унагъохэм, зянэ-зятэ зимыIэжьхэм псэупIэхэр ятэгъэгъотых, цIыфхэм щыIэкIэ-псэукIэ амалэу яIэхэр нахьышIу шIыгъэным тыпылъ. ЫпэкIэ къызэрэсIуагъэу джырэ уахътэм пшъэрылъ шъхьаIэу тиIэр инфраструктурэм хэхъоныгъэхэр егъэшIынгъэхэр ары, — къыIуагъ кIэухым КъумпIыл Мурат. Зэхэсыгъом ыуж Валентина Матвиенкэмрэ КъумпIыл Муратрэ журналистхэм къякIолIагъэх, ахэм упчIэу къатыгъэхэм джэуапхэр къаратыжьыгъэх.\nРегионхэм ямежбюджет зэфыщытыкIэхэм афэгъэхьыгъэ упчIэу къатыгъэм ФедерациемкIэ Советым и Тхьаматэ джэуап къыритыжьызэ, мы Iофыгъом сенаторхэм мэхьанэшхо зэрэратырэр, къэралыгъо чIыфэм ылъэныкъокIэ Iофхэм язытет зэрэкъиныр, анахьэу шъолъыр 16-мкIэ, къыхигъэщыгъ. Финансхэм ягъэзекIонкIэ республикэм ипшъэрылъхэр зэрифэшъуашэу егъэцакIэх, бюджетым ихахъохэр илъэс къэс нахьыбэ ешIых, къэралыгъо чIыфэу телъыр шапхъэхэм ашIокIырэп.


Я 14-у зэхищагъ | Адыгэ Макъ\nЯ 14-у зэхищагъ\nАвтор: Редакция\t/ 21.12.2018\t/ КЪЭБАРЫКlЭХЭР\t/\nУФ-м и Президентэу Владимир Путиным илъэс къэс зэхищэрэ пресс-конференциер тыгъуасэ, тыгъэгъазэм и 20-м, Москва щыкIуагъ.\nВладимир Путиным Iофтхьабзэр къызэIуихызэ, ИлъэсыкIэ мэфэкIым ипэгъокI зэIукIэгъоу, хэбзэшIу ар хъугъэу зэрилъытэрэр къыIуагъ. Илъэсэу икIырэм хэхъоныгъэу Урысыем ышIыгъэхэм ар кIэкIэу къатегущыIагъ. ВВП-р процент 1,7-кIэ нахьыбэ зэрэхъугъэр, промышленностым зызэриушъомбгъурэр, IофшIэпIэ чIыпIэ зимыIэу къэралыгъом исым ипчъагъэ проценти 5,2-м къехи 4,8-м къызэрэнэсыгъэр, цIыфхэм мылъкоу къаIэкIахьэрэм, мыбэдэдэми, зэрэхэхъуагъэр, страхованиемкIэ пенсиехэр, гурытымкIэ лъытагъэу, сомэ 14163-рэ зэрэхъугъэр зигугъу къышIыгъэхэм ащыщых.\nИТАР-ТАСС-м икорреспондент иупчIэ апэрагъ. Лъэпкъ проектхэу жъоныгъокIэ мазэм Президентым ышIыгъэ унашъомкIэ кIуачIэ зэритыгъэхэм ар афэгъэхьыгъагъ. Ахэм шIогъэ ин къамытыщтэу зылъытэхэрэр щыIэу ары журналистым къызэриIуагъэр, ащ еплъыкIэу фыриIэм къыкIэупчIагъ.\n— Къэралыгъом инеущырэ мафэ пае непэ шIыкIакIэхэм талъыхъун, ахэр пхырытщынхэм тыпылъын фае, ар шIокI зимыIэ Iофэу щыт — къыIуагъ Владимир Путиным. — Ары мы лъэпкъ проектхэр зытегъэпсыхьагъэхэр. Мыхэм къащыдэлъытагъэхэм ягъэцэкIэн триллион 20,8-рэ, инфраструктурэм изегъэушъомбгъункIэ Iофтхьабзэу дгъэнэфагъэхэм триллиони 6,5-рэ апэIудгъэхьан гухэлъ тиI.\nЛъэпкъ проектхэм къащыдэлъытагъэхэм ягъэцэкIэнкIэ федеральнэ Гупчэмрэ субъектхэмрэ зэгурыIохэу Iоф зэдашIэным зэрэщыгугъырэм къыкIигъэтхъыгъ.\nIэкIыб къэралхэм санкциехэр джыри нахь агъэлъэшынхэм къэралыгъор фэхьазырмэ къыкIэупчIагъэх. Ащ джэуап къыритыжьызэ, Урысыер IэкIыб къэралыгъохэр къызфыримыкъурэ нэкъокъогъушхоу зэрэщытым къыхэкIыкIэ ыкIуачIэ агъэцIыкIун гухэлъ яIэу санкциехэр къызэраугупшысыгъэхэм, ахэр лъагъэкIотэнхэм пае ушъхьагъу зэфэшъхьафхэр къызэрагъотыхэрэм, ау ащкIэ зыпари къызэрэрамышIэшъущтым Владимир Путиным къыкIигъэтхъыгъ. Санкциехэм Iофыгъохэр къыздахьыгъэхэми, ахэм хэкIыпIэ къазэрафагъотыгъэр къыIуагъ, ахэр зыщыIэхэм къыщыублагъэу лъэныкъоу зызыушъомбгъугъэхэр щысэу къыхьыгъэх.\nМэкъумэщ хъызмэтым хэхъоныгъэу ышIыщтыгъэхэм мы илъэсым къызэращыкIагъэм ушъхьагъоу фэхъугъэм, гумэкIыгъо ащ къетымэ къэралыгъом ипащэ къеупчIыгъэх. Мы отраслэм гумэкIыгъо къэзытын Iофыгъо имыIэу ащ ылъытагъ, щысэхэмкIэ, пчъагъэхэмкIэ ар къыушыхьатыжьыгъ. БлэкIыгъэ илъэсым лэжьыгъэ тонн миллиони 135-рэ къаугъоижьыгъагъ. Мыгъэ ом иягъэ субъектыбэхэм аригъэкIыгъ нахь мышIэми, тонн миллиони 110-рэ Iуахыжьыгъ. Аужырэ илъэс 25-м къэгъэлъэгъонэу мы лъэныкъомкIэ щыIагъэхэр пштэхэмэ, ари анахь IофшIэгъэ дэгъухэм ащыщэу ары Владимир Путиным къызэриIуагъэр. Мэкъу-мэщым IэпыIэгъоу ыгъотырэр тапэкIи зэрэлъагъэкIотэщтыр иджэуап къыщыхигъэщыгъ.\nПенсиехэмкIэ системэм зэхъокIыныгъэу фэхъущтхэм УФ-м и Президент еплъыкIэу афыриIэр шъхьэихыгъэу мызэу, мытIоу къыIуагъ нахь мышIэми, журналистхэм ащ къыфагъэзэжьыгъ, зэкIэпхьажьын плъэкIынэу щытмэ къыкIэупчIагъэх. Владимир Путиным ар хэкIыпIэ дэгъоу сыдигъуи зэримылъытэрэр, ау пенсионерхэм яфэIо-фашIэхэр икъоу ыкIи игъом къэралыгъом ыгъэцэкIэнхэмкIэ нэмыкI шIыкIэ зэрэщымыIагъэм къыкIигъэтхъыгъ.\nСоциализмэм къебгъэгъэзэжьын плъэкIынэу елъытэми Президентым къеупчIыгъэх. Зэрэщытэу ащ къебгъэгъэзэжьын умылъэкIыщтэу, ау а лъэхъаным щыIэгъэ шIыкIэхэм ащыщхэм непи ягъоу зэрилъытэрэр В. Путиным къыIуагъ.\nФранцием щыпсэухэрэр бензиным ыуасэ къэралыгъом къызэрэщаIэтыгъэм зэрэпэшIуекIохэрэр щысэ къахьызэ, Урысыем мы гъэстыныпхъэм ыуасэ щыдэкIоещтмэ, арэущтэу хъумэ цIыфхэм яеплъыкIэ шъхьэихыгъэу къыраIотыкIын алъэкIыщтмэ къыкIэупчIагъэх. Владимир Путиным Урысыем бензиныр къызэрэщылъэпIагъэм дыригъэштагъ, чIыдагъэм ыуасэ дунэе бэдзэршIыпIэхэм къызэращаIэтыгъэр ушъхьагъу шъхьаIэ ащ зэрэфэхъугъэр къыIуагъ. Джэуапым къызэрэщыхигъэщыгъэмкIэ, чIыдагъэм дэлажьэрэ компаниехэм бензиным ыуасэ къамыIэтыным, ары пакIошъ, къырагъэIыхыжьыным фытегъэпсыхьэгъэ Iофтхьабзэхэм УФ-м и Правительствэ кIэщакIо афэхъугъ, къихьащт илъэсым игъэтхэпэ мазэ нэс ахэм кIуачIэ яIэщт. НДС-м къызэрэхэхъощтыр къыдилъытэзэ, ащ ыпкъ къикIэу гъэтхэпэ ужым бензиныр къагъэлъапIэми, процент 1,5-м нахь мыбэщтэу ары къызэриIуагъэр. ЦIыфхэм сыдигъокIи яеплъыкIэ къыраIотыкIынэу фитыныгъэ зэряIэр, ащ зыпари зэрэпэшIуемыкIощтыр, ау зэпстэури законым диштэн зэрэфаери къыхигъэщыгъ.\nНыбжьыкIэхэм, цифровой телевидением, бзэджэшIагъэ зезыхьагъэу пшъэдэкIыжь зыхьыхэрэр зыщаIыгъ учреждениехэм, хэкIхэм ядэщын, статистикэм игъэпсын яIофыгъохэм, нэмыкI лъэныкъуабэхэм афэгъэхьыгъэ упчIэхэр журналистхэм къатыгъэх. Субъектэу къыздэкIыгъэхэм яIофыгъохэм ащыщхэр Владимир Путиным къылъызыгъэIэсыгъэхэри къахэкIыгъэх. IэкIыб политическэ зэфыщытыкIэхэми мымакIэу къакIэупчIагъэх.\nЯ 14-рэ пресс-конференциеу УФ-м и Президент зэхищагъэм пстэумкIи журналист 1702-рэ хэлэжьагъ. Гупчэ СМИ-хэм къызэратыгъэмкIэ, ахэм ащыщэу нэбгырэ 250-р IэкIыб къэралхэм яжурналистых. Адыгеим икIыгъэу ащ щыIагъэх гъэзетхэу «Адыгэ макъэмрэ» «Советскэ Адыгеимрэ» яIофышIэхэу Гъонэжьыкъо Сэтэнаерэ Юлия Мельниковамрэ, Адыгэ къэралыгъо телерадиокомпанием икорреспондентэу Елена Юсеф. Сыхьати 3-рэ такъикъ 43-рэ пресс-конференциер кIуагъэ, упчIэ 60-м ехъу къэралыгъом ипащэ ратыгъ.


«Адыифым» щешIэщтхэр агъасэх — Адыгэ макъ\n«Адыифым» щешIэщтхэр агъасэх\nРедактор 30.07.2020 30.07.2020 КЪЭБАРЫКlЭХЭР, СПОРТЫР\nМыекъопэ гандбол командэу «АГУ-Адыиф-2-м» 2020 — 2021-рэ илъэс ешIэгъум зыфегъэхьа-зыры.\n— ШышъхьэIум и 29-м илъэс зэнэкъокъур едгъэжьэщт, — къытиIуагъ «АГУ-Адыиф-2-м» итренер шъхьаIэу, Урысыем изаслуженнэ тренерэу Александр Реввэ. —Мэфэ заулэкIэ узэкIэIэбэжьмэ, командэр тыугъоижьыгъ.\n— Александр, джырэ уахътэ егъэджэн зэхахьэхэр зэхэшъощэх. Сыда анахьэу шъунаIэ зытетыр?\n— Спорт Унэшхо зэтегъэпсыхьагъэхэр тиIэх, ау егъэджэн зэхахьэхэр ащызэхатщэхэрэп. Къэлэ паркым, «Мэздахэ» дэжь, нэмыкIхэм атлетикэ псынкIэм, гимнастикэм, кIуачэр зыщапсыхьэрэ спорт едзыгъохэм тизэхахьэхэр ащэкIох. ЕшIакIо пэпчъ иIэпэIэсэныгъэ хигъэхъоным фэшI хэушъхьафыкIыгъэу Iоф зыдишIэжьын фаеу тэлъытэ.\n— Илъэс ешIэгъур рагъэжьэным ыпэкIэ зэIукIэгъухэм зафагъэхьазырынэу ешIакIохэм амалэу яIэм къытегущыIэба.\n— Адыгэ Республикэм икъэлэ шъхьаIэу Мыекъуапэ изыгъэпсэфыпIэ парк, къушъхьэ лъагэхэр, шъоф гъэхъунэхэр нэм фэплъэкIыхэрэп. Жьыр ащыкъабз. КIуачIэм спортсменкэхэм хагъэхъонымкIэ амалышIухэр яIэх.\n— Гуетыныгъэ ахэлъэу Iоф зыдашIэжьмэ, типшъашъэхэм яIэпэIэсэныгъэ хагъэхъон алъэкIыщтэу олъытэба?\n— Апшъэрэ купым хэт командэм ущешIэ зыхъукIэ, гуетыныгъэ пхэлъын зэрэфаер тренерым къыуиIожьын имыщыкIагъэу сэлъытэ. Гандболыр пшIогъэшIэгъонэу зэрэщытыр ешIэгъу пэпчъ къыщыбгъэшъыпкъэжьын фае. Командэм ыцIэ зэрэбгъэлъапIэрэр зэнэкъокъум къыщыбгъэлъэгъон фае.\n— «АГУ-Адыиф-2-м» шэн-хэбзэ шIагъохэр иIэх.\n— Джэнчэтэ СултIан ары тиспорт еджапIэ лъапсэ фэзышIыгъэр. Тренер шъхьаIэу тикомандэ ар иIагъ. Мыекъуапэ щагъэсэгъэ пшъашъэхэр Урысыем ихэшыпыкIыгъэ командэ хэтхэу Олимпиадэ джэгунхэм, дунэе зэнэкъокъухэм дышъэ медальхэр къащахьыгъэх. Непэ дгъэсэрэ пшъашъэхэр Анна Кареевам, Анна Игнатченкэм, Яна Усковам, Виктория Калининам, Инна Суслинам, нэмыкIхэм акIырэплъых.\n— Мыекъуапэ игандбол командэ 2019-рэ илъэсым тигъэгушIуагъ.\n— Урысыем икIэлэеджакIохэм я Спартакиадэ Мыекъуапэ икомандэ дышъэр къыщихьыгъ. Никита Голуб тренер шъхьаIэу щытыгъ. Типшъашъэхэм хэгъэгум идышъэ медальхэр къызэрэдахыгъэхэм дакIоу, ешIэкIэ дахэ Спартакиадэм къыщагъэлъэгъуагъ. Анахь дэгъоу зэнэкъокъум щешIагъэмэ ащыщхэр Урысыем икомандэхэу суперлигэм хэтхэм арагъэблэгъагъэх.\n— Гандбол клубэу «Адыифым» иапэрэ командэ аштагъэхэм ацIэхэр къытфепIохэ тшIоигъу.\n— Сигуапэу къахэзгъэщыщтых Алина Морозовар, Мария Кучеренкэр, Юлия Кожубековар, Ангелина Куцеваловар, Дарина Никулинар, Диана Казихановар, нэмыкIхэри «АГУ-Адыиф-2-м» щагъэсагъэх, командэ шъхьаIэм хэтхэу суперлигэм щешIэх.\n— Ангелина Куцеваловар, Алина Морозовар, нэмыкIхэри Урысыем ихэшыпыкIыгъэ командэ щешIагъэх.\n— Хэгъэгум ихэшыпыкIыгъэ ныбжьыкIэ командэ Европэм изэнэкъокъу зыхэлажьэм, типшъашъэхэр яIэпэIэсэныгъэкIэ къахэщыгъэх.\n— Суперлигэм «Адыифыр» нахьышIоу щешIэным фэшI ныбжьыкIэу аштагъэхэм бэкIэ тащыгугъын тлъэкIыщта?\n— Сэри а упчIэм бэрэ сегупшысэ. «Адыифым» анахь дэгъоу щешIэхэрэм ащыщхэу Дьяченкэр, Дворцеваяр, нэмыкIхэри зэрэхэкIыжьыхэрэр зызэхэсэхым, сыгу къеуагъ. «Адыифым» спортышхом гъэхъагъэ щишIыным фэшI гандболым хэгъозагъэхэри, нахь ныбжьыкIаIохэри зэгъусэхэу хэтынхэ фае. Анахь дэгъоу ешIэхэрэр сыдигъуи хащыхэ зыхъукIэ, «Адыифыр» ыпэкIэ чыжьэу лъыкIотэн ылъэкIыщтэп.\n— Джэнчэтэ СултIан ыцIэ зыхьырэ спорт еджапIэм щагъасэхэрэм Iоф адэпшIэныр къина?\n— НыбжьыкIэхэр сыдигъуи сшIогъэшIэгъоных. КIэлэеджакIохэр бэмэ къакIэупчIэх, спортымрэ щыIэныгъэмрэ зэрэзэпхыгъэхэм иджэуап ястыжьы зыхъукIэ, анэгухэм занкIэу сакIэплъэныр шэн-хабзэ сфэхъугъ. КIэлэеджакIом шъыпкъэр епIон, зылъыпщэн плъэкIын фаеу зылъытэрэ кIэлэегъаджэхэм адесэгъаштэ.\n— «АГУ-Адыиф-2-р» апшъэрэ купым хэтэу Урысыем изэнэкъокъу хэлажьэ. Хэта типшъашъэхэм къахэбгъэщы пшIоигъор?\n— НыбжьыкIэхэм зыкъызэIуахын залъэкIыщт уахътэр къэшIэгъуае. «АГУ-Адыиф-2-м» нахьыбэу хэтхэр 2004 – 2005-рэ илъэсхэм къэхъугъэхэр арых. Дарья Дельфановам, Кобж Заремэ, Ольга Гороховам, Виктория Коваленкэм, Соня Морозовам, фэшъхьафхэм бэкIэ тагъэгугъэ. Пшъашъэхэр гандболым фэщагъэх. Кобж Заремэ суперлигэм щешIэрэ Кобл Зурыет кIырэплъы. Гупшысагъэ хэлъэу зэрешIэрэр, къэлапчъэм Iэгуаор зэрэдидзэрэр шIогъэшIэгъоных. Пшъашъэхэр спортым илъэоянэхэм арыкIохэзэ, гъэхъагъэ ашIы ашIоигъу.\n— «АГУ-Адыиф-2-м» иапэрэ ешIэгъоу мыгъэ иIэщтым гъэзетеджэхэр къыкIэупчIэх.\n— ШышъхьэIум и 29-м Ставрополь тыщыIукIэщт чIыпIэ командэу «Ставрополье-2-м».\n— Шъузыфэбэнэщт чIыпIэри къытаIоба.\n— Ауж къинэхэрэм тахэтыщтэп. Пшъэрылъ шъхьаIэу тиIэр «Адыифым» щешIэщтхэр дгъэхьазырынхэр, кIэлэеджакIохэр спортым хэтщэнхэр, япсауныгъэ агъэпытэныр ары.\n— ШъуигухэлъышIухэр къыжъудэхъунхэу шъуфэтэIо.\nПредыдущая Глава Адыгеи проверит создание туристской инфраструктуры и воплощение социальных проектов в Каменномостском\nСледущая Коронавирусым къыгъэуцурэ упчIэхэмрэ джэуапхэмрэ


Адыгабзэ » Страница 22 »\nТыркуемкIэ Кавказ Хасэмэ яфедерацие хэсашъхьэм иджэпсалъ\nОпубликовал administrator, 7-01-2010, 16:23\nИ хъурэягъэкIэ Тырку чIыналъэм и тэдэрэ лъэныкъуи къыщызэIухыгъэ кавказ хасэ 57-р зыхэтэу, миллионих хъурэ Черкес цIыф жъугъэм ианэхъ бэдаущ хасэ индэдэу щыт Кавказ Хасэхэм я Федерацием, цIыфыбэ къызэкIолIэгъэ ияплIэнэрэ зичэзыу зэфэсыр, 2009 гъэм тыгъэгъазэм и я 5-6 нэрэ мафэхэм агъэцэкIагъ гушхуагъэ ин хэлъэу. Хэсэхэт хасэхэмрэ ащ ялIыкIохэмрэ зыхэлэжьэгъэ а мэфитIум къыриубытэу амал узынчъэ хъарзынэ къаIэрыхьагъ къекIолIагъэхэмэ.\n«Адыгэ макъ»: Коррупцием тищыIэныгъэ елъахъэ\nОпубликовал administrator, 9-12-2009, 21:09\nХъокIо Разыет, предприниматель: - Тикъэралыгъо коррупцием лъэшэу зызэрэщиушъомбгъугъэм сэ сшъхьэкIэ мызэу-мытIоу сырихьылIагъ. Бизнесыр хэкIыпIэу къызыхэсэхыр ары анахьэу зызэхэсшIагъэр. Тыдэ зыбгъэзагъэми къуалъхьэ птын фае, умытымэ уиIоф кIэкIыщтэп. Зыгорэм уфаеу кабинетым узычIахьэкIэ, законымкIэ къыптефэми, къуа¬лъхьэ емытэу зыдэжь укIогъэ чиновникым къыпфишIэрэп, занкIэу къыозыIуапэхэрэри къахэкIых.\nУзэлъыкIощтмэ шIыкIабэ щыI\nОпубликовал administrator, 30-10-2009, 21:02\nЛъэпкъ зэпхыныгъэхэр искусствэм, спортым зэрагъэпытэрэр щыIэныгъэм къыщэлъагъо. Адыгэу дунаим тетхэр хэгъэгу 55-м ехъумэ ащэпсэух, зэлъыкIохэзэ язэкъошныгъэ къэзыгъэбаищт шIыкIэхэр къызэдагъотых. Дунэе Адыгэ Хасэм ия VIII-рэ Зэ¬фэс чанэу хэлэжьагъ, иеплъыкIэхэр къыщиIотагъ Иорданием и Парламент идепутатэу Сэбрэкъо Мунир. Ащ игъусагъэх Иорданием исенаторхэу Хьабжьэкъо Джэнэтрэ Хэкужъ Хъярдинрэ.\nБэлкъарэу яхэку рафыгъагъэхэм афэгъэхьыгъэ шIэжь мафэКъэбэртэе Бэлкъарым щыхагъэунэфыкIыгъ\nОпубликовал administrator, 11-03-2009, 17:23\nБэлкъар лъэпкъыр Сталиным ихэку зэрэраригъэфыгъэр илъэс 65-рэ хъугъэ. Ащ фэгъэхьыгъэ шIэжь митинг гъэтхапэм и 8-м теIункIагъэкIэ зихэку чIэзынэгъэхэм ясаугъэтыу къалэу Налщыч дэтым ыпашъхьэ щашIыгъ. Къэбэртэ – Бэлкъар респкбликэм ипрезидентэу Къанэкъо Арсен шIэжь мафэм ехъулIэу гукъэо тхылъ афигъэхьыгъ. Бэлкъархэр 1944-рэ илъэсым гъэтхапэи и 8-м яхэгъэгу рафыгъэх. Нэбгырэ цIыф 37713 –рэ сыхьатитIукIэ яхэгъэгу чIанагъ.\nАдыгэ жылагъуэ зэгухьэныгъэхэм я совет Уэхъутэ Александр иIуэху тепсэлъащ\nОпубликовал administrator, 14-02-2009, 13:04\nЩIышылэм и 28-м Къэбэрдей Адыгэ Хасэм и хэщIапIэм щызэхэтащ Адыгэ жылагъуэ зэгухьэныгъэхэм я зэзыгъэуIу советым и зичэзу зэIущIэ. ЯПЭ УПЩIЭУ абы къыщаIэтащ УФ-м щыпсэу адыгэхэм я лъэпкъ-щэнхабзэ автономием и тхьэмадэ, ЩIДАА-м и академик, Урысейм и меценат, жылагъуэ лэжьакIуэ икIи псапащIэ цIэрыIуэ Уэхъутэ Александр пцIы къытралъхьауэ Краснодар щыIэ СИЗО-м зэрыщаIыгъым теухуа псалъэмакъыр.\nЛъэпкъым итарихъ тегущыIагъэх\nОпубликовал administrator, 15-04-2008, 18:22\nМэлылъфэгъум и 9-м Мыекъопэ къэралыгъо технологическэ университетым адыгэхэм ятарихъ фэгъэхьыгъэ Iофыгъохэм зыщатегущыIэгъэхэ «Iэнэ хъурае» щыкIуагъ. Тиадыгэ лъэпкъ тарихъ гъогоу къыкIугъэм епхыгъэ Iофтхьабзэр университетым апэрэу щызэхащэгъагъ. Докладхэм къяджэгъэ шIэныгъэлэжьхэм анэмыкIэу форумым хьэкIабэ къекIолIэгъагъ. Адыгэхэм ятарихъ фэгъэхьыгъэу къышыгущыIагъ Адыгэ къэралыгъо университетым ипрофессорэу Шэуджэн Эмилие.\nОпубликовал administrator, 21-05-2007, 20:33\nТемыр Кавказым итарихъ 1864-рэ илъэсым аухыгъэ Кавказ заор хъугъэ-шIэгъэ анахь тхьамыкIэгъошхоу зэрэхэхьагъэр илъэс къэси жъоныгъуакIэм и 21-м тыгу къэтэгъэкIыжьы. ИлъэсипшI пчъагъэхэм къакIоцI лъыгъэчъэ заоу кIуагъэм нэбгырэ минишъэ пчъагъэ хэкIодагъ. Адыгэхэм янахьыбэ егъэ-зыгъэ IофкIэ IэкIыб къэралыгъохэм кощын фаеу хъугъагъэ. Мы хъугъэ-шIагъэхэм лIэужхэм агухэм мыкIыжьыщт тыркъохэр къатыранагъэх.


ШIыкIакIэхэр къызфагъэфедэх | Адыгэ Макъ\nНаркотикхэр хэбзэнчъэу амыгъэзекIонхэмкIэ Адыгэ Республикэм и Комиссие зичэзыу зэхэсыгъоу тыгъуасэ иIагъэр Адыгеим и ЛIышъхьэу КъумпIыл Мурат зэрищагъ. Зэхэсыгъом хэлэжьагъэх АР-м и Къэралыгъо Совет — Хасэм и Тхьаматэу Владимир Нарожнэр, Премьер-министрэм ипшъэрылъхэр зыгъэцэкIэрэ Наталья Широковар, гъэцэкIэкIо хабзэм икъулыкъухэм, чIыпIэ зыгъэIорышIэжьыпIэхэм, хэбзэухъумакIохэм ялIыкIохэр.\nЗэхэсыгъом пшъэрылъ шъхьаIэу иIагъэр наркотикхэр хэбзэнчъэу республикэм щызыгъэзекIохэрэм зэрябэныхэрэм, мы уахътэм ехъулIэу хэбзэухъумэкIо къулыкъухэм ыкIи нэмыкIхэу а Iофым фэгъэзагъэхэм шIыкIэу агъэфедэхэрэм, ныбжьыкIэхэр зэрэщаухъумэщтхэм атегущыIэнхэр ары.\nАпэ къэгущыIагъ Адыгэ Республикэм хэгъэгу кIоцI IофхэмкIэ иминистрэ ипшъэрылъхэр зыгъэцэкIэрэ Александр Медведевыр. Наркотикхэр хэбзэнчъэу амыгъэзекIонхэм, ащ епхыгъэ бзэджэшIагъэхэм япчъагъэ нахь макIэ шIыгъэным апае мы илъэсым хэбзэухъумэкIо къулыкъухэм Iофэу ашIагъэм къэзэрэугъоигъэхэр ащ щигъэгъозагъэх.\n— ГухэкI нахь мышIэми, джырэ шIыкIакIэхэм яшIуагъэ къызэрэкIорэм имызакъоу, бзэджэшIагъэхэр зэрахьанхэмкIэ ахэр амалышIух, — къеIуатэ Александр Медведевым. — Республикэм наркотикхэр хэбзэнчъэу анахьэу зэрэщагъэзекIорэ шIыкIэр «шъэф чIэтIагъэхэр» ашIыхэшъ, интернет-сайт зэфэшъхьафхэмкIэ ащэх, ыпкIи псынкIэу аты. Сайтым изэхэщакIо IэкIыб къэралыгъохэм ятехническэ площадкэ щыIэн елъэкIы, бзэджэшIэ купыр зыгъэIорышIэрэр сайтым иадминистратор. Ащ къыретхэ наркотик зы Iахьым ыуасэ ыкIи къоджэ псэупIэу зыщыбгъотын плъэкIыщтыр. Нэужым наркоманым ахъщэ зафыригъахьэкIэ, чIыпIэу зыщычIэтIагъэр къыфатхы. ЗэрэхъурэмкIэ, зыщэхэрэри зыщэфыхэрэри нахьыбэрэмкIэ зэрэлъэгъухэрэп ыкIи зэрэшIэхэрэп. Ащ нахь къыгъэхьылъэ хъугъэ хэбзэнчъэу наркотикхэр зыгъэзекIохэрэм якъыхэгъэщын.\nМы илъэсым имэлылъфэгъу мазэ интернет амалхэр къызфагъэфедэхэзэ синтетическэ наркотикхэр зыщэщтыгъэхэ нэбгыри 5-мэ (республикэм щыщых) ябзэджэшIагъэ къычIагъэщын алъэкIыгъ. Килограммым ехъу наркотик ахэм къапкъырахыгъ. Джащ фэдэу наркотикхэр чIэзытIэщтыгъэхэ бзэджэшIэ купэу нэбгырищ зыхахьэщтыгъэр шышъхьэIу мазэм къаубытыгъ. ТIур Мыекъуапэ щэпсэух, зы бзылъфыгъэр Еврейскэ автоном хэкум щыщ. Мыхэм охътэ дэхэкIае хъугъэу интернет амалхэмкIэ республикэ гупчэм наркотикхэр щагъэзекIощтыгъэх.\nБлэкIыгъэ илъэсым ебгъапшэмэ, наркотикхэр хэбзэнчъэу зыщагъэзекIорэ интернет-сайтхэу Адыгеим щагъэфедэщтыгъэхэр мыгъэ фэдитIукIэ нахь макIэ ашIыгъэх (2017-рэ илъэсым сайти 8, 2016-м — 17).\n2017-рэ илъэсым имэзи 7 наркотикхэм япхыгъэ бзэджэшIэгъи 155-рэ республикэм щызэрахьагъэу агъэунэфыгъ. Iофи 123-р зэхафыгъэх ыкIи хьыкумым IэкIагъэхьагъэх.\nКъыткIэхъухьэрэ лIэужхэр мы тхьамыкIагъом щыухъумэгъэнхэм, ны-тыхэм Iоф адэшIэгъэным афытегъэпсыхьэгъэ пэшIорыгъэшъ Iофтхьабзэхэу хэгъэгу кIоцI IофхэмкIэ Министерствэм зэхищэхэрэми Александр Медведевыр къатегущыIагъ. ГущыIэр лъигъэкIотагъ гъэсэныгъэмкIэ министрэу КIэрэщэ Анзаур. Наркотик зэфэшъхьафхэр ныбжьыкIэхэм зэрагъэфедэхэрэр дэгъэзыжьыгъэным, ахэр ащ зэрэщаухъумэщт шIыкIэхэм ар къатегущыIагъ. Джащ фэдэу гъэсэныгъэм иучреждение зэфэшъ-хьафи 120-мэ ащеджэхэрэм наркотикхэр зэрахьылIэхэмэ къыхагъэщынхэу социальнэ-психологическэ уплъэкIунхэу ащашIыгъэхэм ягугъу къышIыгъ.\nКIэрэщэ Анзаур къызэриIуагъэмкIэ, мыщ хэлэжьагъэх гурыт еджапIэхэм яя 10-рэ классхэм, апшъэрэ ыкIи гурыт гъэсэныгъэ зыщызэрагъэгъотырэ еджапIэхэм яапэрэ курсхэм ащеджэхэрэр. ЗэкIэмкIи нэбгырэ 10621-мэ тестированиер арагъэкIугъ, 1943-мэ хэлэжьэнхэ адагъэп. ЯшIыкIэ-гъэпсыкIэкIэ «щынагъо зышъхьарытэу» къыхагъэщыгъэхэр нэбгырэ 85-рэ мэхъу. Мыщ фэдэ уплъэкIуныр нахь гъэлъэшыгъэу къэкIощт илъэсым рагъэкIокIыщт.\nЗэхэсыгъом Iофыгъоу къыщаIэтыгъэхэм Адыгеим и ЛIышъхьэу КъумпIыл Мурат ядэIугъ. НыбжьыкIэхэр мы тхьамыкIагъом щыухъумэгъэнхэмкIэ пэшIорыгъэшъ IофшIэнэу зэрахьэхэрэр нахь агъэлъэшынхэу закъыфигъэзагъ. ХэбзэухъумакIохэми яIофшIэнкIэ щыкIагъэу яIэхэм анаIэ тыраригъэдзагъ. НэмыкI Iофыгъоу зыхэплъагъэхэм алъэныкъокIэ ищыкIэгъэ унашъохэр ашIыгъэх.


Адыгэ Хэку Таймс: Урысыем икъэлэ анахь къэшIэжьыгъошIу раIолIэнэу Мэекъуапэ «мэбанэ»\nХэгъэгум икъэлэ анахь къэшIэжьыгъошIуитфым ясатыр Мэекъуапэ хэхьагъ, уахътэм яплъэнэрэ чIыпIэм уцугъэ, нэбгырэ мин 23 амакъэ ащ фатыгъ.\n«Урысыем икъалэ – лъэпкъым къыхехы» зыфиIорэ интернет-зэнэкъокъур щылэ мазэм рагъэжьэгъагъ. Компьтерыр зыгъэфедэхэрэм яшIошъкIэ нахь къэшIэжьыгъошIу къалэу къэралыгъом итхэр гъэнэфэгъэным мы Iофтхьабзэр фэIорышIэ.\nМы мафэм ехъулIэу анахьбэм зыдрагъэштагъэр Башкортостан икъэлэ шъхьаIэу Уфа. Ащ пае «мэкъэ» мин 30-м ехъу непэрэмкIэ атыгъ. Ащ ыужкIэ – бэдэдэ азфагу имылъэу Чебоксаррэ Калининградрэ. Ткъош Къэбэртэе-Бэлъкъар республикэм икъэлэ шъхьаIэу Налщыкъ я 14 чIыпэм джырэкIэ щыт. Нэбгырэ мини 7-м ар къыхахыгъ. Краснодар нэбгырэ 1500 къэшIэжьгъошIоу зылъытагъэр.\nЗэнэкъокъум изэфэхьысыжьхэр тыгъэгъазэм и 30 ашIыщтых. Унашъоуи мы Iофтхьабзэм пылъымкIэ, нэбгырэ пэпчъ чэщзымафэм зэ зэнэкъокъум хэлэжьэн ылъэкIыщт. Арышъ тиреспубликэ икъэлэ шъхьаIэ апэрэ сатырым уцунымкIэ уахъти амали джыри щыIэх.\nКъэIогъэн фае, икIыгъэ илъэсыми мыщ фэдэ зэнэкъокъур зэхащэгъагъ. Ащ Мыекъуапэ яблэнэрэ чIыпIэм щынэсыгъагъ.\nЗэнэкъкъум узщыхэлэжьэн плъкIыщтыр мары.\nАдыгэ Радиом къытыгъэ къэбарымэ атешIыкIыгъ,


Журналистхэм аIукIагъ | Адыгэ Макъ\nКъалэу Мыекъуапэ ипрокурорэу бэмышIэу агъэнэфэгъэ Мыгу Артур журналистхэм зэIукIэгъоу адыриIагъэм пшъэрылъэу зыфигъэуцужьыхэрэм къащытегущыIагъ.\n2019-рэ илъэсым мэлылъфэгъум и 1-м къыщыублагъэу Мыгу Артур Мыекъуапэ ипрокурорэу агъэнэфагъ. 1983-рэ илъэсым ар Адыгеим икъэлэ шъхьаIэ къыщыхъугъ. 2005-рэ илъэсым Пшызэ къэралыгъо мэкъумэщ университетым июридическэ факультет къыухыгъ.\n2005-рэ илъэсым къыщыублагъэу IэнэтIэ зэфэшъхьафхэм аIутэу Мыгу Артур Адыгеим и Прокуратурэ иорганхэм Iоф ащешIэ. Щытхъу хэлъэу иIофшIэн зэригъэцакIэрэм фэшI мызэу-мытIоу АР-м и Прокуратурэ къыхигъэщыгъ. Икъулыкъу пшъэрылъхэр зэрифэшъуашэу зэрэзэшIуихыхэрэм фэшI УФ-м и Генеральнэ прокурор иунашъокIэ «За верность долгу» зыфиIорэ тамыгъэу я III-рэ степень зиIэр къыфагъэшъошагъ.\nФедеральнэ хэбзэгъэуцугъэр зэрагъэцакIэрэм, цIыфхэм яфитыныгъэхэр амыукъонхэм, нэмыкI лъэныкъохэу прокуратурэм иIофшIэн хахьэхэрэр блэкIыгъэ илъэсым зэрэзэшIуахыгъэхэм Мыгу Артур зэIукIэгъум къащытегущыIагъ.\nАщ къызэриIуагъэмкIэ, 2018-рэ илъэсым Мыекъуапэ бзэджэшIэгъэ 1687-рэ щызэрахьагъэу агъэунэфыгъ, 2017-рэ илъэсым егъэпшагъэмэ, ар проценти 6,7-кIэ нахьыб. БзэджэшIэгъэ хьылъэ дэдэхэм япчъагъэ проценти 10,7-кIэ къеIыхыгъ, бзэджэшIэгъэ хьылъэхэр проценти 9,8-кIэ нахь макIэ хъугъэх. Наркотикхэр хэбзэнчъэу зэрагъэзекIохэрэм епхыгъэ бзэджэшIагъэхэри проценти 9,2-кIэ, тыгъуагъэхэм япчъагъэ — процент 16,6-кIэ, хъункIэн-бзэджэшIагъэхэр — процент 29,3-кIэ, общественнэ чIыпIэхэм ащызэрахьагъэхэр — проценти 5,6-кIэ нахь макIэ хъугъэх.\nЕшъуагъэу бзэджэшIагъэ зезыхьагъэхэм япчъагъи къеIыхыгъ. Прокуратурэм икъулыкъушIэхэм япшъэрылъхэр зэрифэшъуашэу зэрагъэцэкIагъэм ишIуагъэкIэ бзэджэшIагъэу зэхафын алъэкIыгъэр процент 66-м кIэхьагъ. 2017-рэ илъэсым а къэгъэлъэгъоныр процент 63,6-рэ хъущтыгъэ.\nЦIыфыр зэраукIыгъэм, ащ ыпкъынэ-лынэ шъобж хьылъэхэр зэрэтыращагъэхэм, гъогухэм къатехъухьэгъэ хъугъэ-шIагъэхэм ахэкIодагъэхэм алъэныкъокIэ Iофхэр зэкIэ зэхафыгъэх.\nПрокуратурэм анахьэу ынаIэ зытет лъэныкъохэм ащыщ цIыфым ифитыныгъэрэ ишъхьафитныгъэрэ къэухъумэгъэнхэм лъыплъэгъэныр. Мы лъэныкъомкIэ 2018-рэ илъэсым хэбзэукъоныгъэ 1982-рэ къыхагъэщыгъ, хьыкумым тхылъ 295-рэ IэкIагъэхьагъ, хэбзэгъэуцугъэр зыукъуагъэхэм административнэ пшъэдэкIыжь ягъэхьыгъэным епхыгъэу унэшъо 35-рэ аштагъ.\nПсэупIэ-коммунальнэ хъызмэтым ылъэныкъокIэ хэбзэгъэуцугъэр гъогогъу 214-рэ аукъуагъэу къулыкъушIэхэм агъэунэфыгъ. ЦIыфхэм яфитыныгъэхэр зэтырагъэуцожьыгъэх, гущыIэм пае, гъэстыныпхъэ шхъуантIэм ыпкIэу атыгъэр икIэрыкIэу къафалъытэжьыгъ, сомэ миллионрэ мин 300-м ехъу афызэкIагъэкIожьыгъ.\n— ЦIыфхэм къаIэтырэ Iофыгъохэр, анахьэу социальнэ мэхьанэ зиIэхэр, зэхэфыгъэнхэм сынаIэ тезгъэтыщт. Лъэныкъо шъхьаIэу Iоф зыдэсшIэщтхэр згъэнэфэщтых, ахэр зэшIохыгъэнхэм пытагъэ хэлъэу сыкъекIолIэщт, — къыIуагъ кIэухым Мыгу Артур.


Уджыхъу Марет: «Силъэпкъ сишIуагъэ екIы зыхъукIэ, сэтхъэ, кIуачIэ къысхелъхьэ» | Адыгэ Макъ\nУджыхъу Марет: «Силъэпкъ сишIуагъэ екIы зыхъукIэ, сэтхъэ, кIуачIэ къысхелъхьэ»\nШIумрэ дэхагъэмрэ афэлэжьэнэу цIыф пстэури Тхьэм дунаим къытырегъахъо. Ау зэкIэри ащ тетэу зекIорэп, зым къин ежьми ылъэгъузэ нэмыкIхэм иягъэ арегъэкIы. Адрэр ыгукIэ къабзэу апэгъокIызэ, рихьыжьэрэ Iофхэри зэпэфэх, иунагъокIи, иныбджэгъухэмкIи зэкIэри къыдэхъу. Ар насыпыгъэу зыфелъэгъужьы. Джащ фэдэ цIыф непэ сыкъызтегущыIэ сшIоигъор. Тишэн-хэбзэшIухэр къыткIэхъухьэхэрэм ахэзылъхьэу, адыгабзэр зыгъэлъапIэу Уджыхъу (Биданыкъо) Марет.\nМы бзылъфыгъэм тигъэзет имызакъоу, нэмыкI къэбарлъыгъэIэс амалхэми бэрэ игугъу ащашIы. Адыгейми, IэкIыб къэралыгъохэу тилъэпкъэгъухэр зыщыпсэухэрэми ар дэгъоу ащызэлъашIэ. Адыгэ Лъэпкъ театрэм иартисткэу илъэс 40-м ехъугъэу Iоф зыщишIэрэм къыкIоцI зыхэтхэми, цIыфхэми зыкъаригъэштэн ылъэкIыгъ.\nДжэджэхьаблэ щапIугъэ пшъэшъэ къызэрыкIо цIыкIоу урысыбзэ тэрэз зыIумылъыгъэр ащ фэдэ хъуным пэчыжьагъ, ау сыдигъуи кIэхъопсыщтыгъ, ыгу илъыгъ. Джыри цIыкIузэ телевизорым къыгъэлъэгъорэ балетэу сыхьат пчъагъэрэ кIорэ «Щелкунчикым» Майя Плесецкаям ямызыщэу яплъын ылъэкIыщтыгъ.\n— БэмышIэу сипшъэшъэгъоу, сигъунэгъугъэу Джармэкъо Симэ сыгу къыгъэкIыжьыгъ, — къеIуатэ Марет, — «Май, (ары къызэрэсаджэщтыгъэхэр) къэошIэжьа орэд пшIыжьыгъэу артист сыхъущт сэ» зэрэпIо зэпытыщтыгъэр? Адыгэ гущыIэжъэу «Бэрэ пIорэр мэхъу» зыфиIорэр шъыпкъэ. Синасып къыхьи, сэнаущыгъэ зыхэлъ ныбжьыкIэхэу къыхахыгъэхэм сахафи театрэм, музыкэм ыкIи кином я Институтэу Ленинград дэтым сычIэхьанэу хъугъагъэ.\n1976-рэ илъэсым Адыгэ студиеу Мыекъуапэ къэзыгъэзэжьыгъэм хэтэу Уджыхъу Марет къэкIожьыгъэу непэ къызнэсыгъэми Лъэпкъ театрэм Iоф щешIэ. А уахътэм къыкIоцI артисткэм роли 100-м ехъу (адыгабзэкIи урысыбзэкIи зэхэтэу) къышIыгъ. Образэу къыгъэлъагъорэ пэпчъ гъэшIэгъонэу, кIоцIырыхьэзэ, мэкъэ гъэуцугъэ чанкIэ угу къылъыIэсэу къызэритырэр умыгъэшIэгъон плъэкIырэп. Жанрэ анахь щхэным къыщегъэжьагъэу гухэкIышхом нэс зэфэдэу еплъыхэрэм алъигъэIэсын елъэкIы.\n— АдыгабзэкIэ къэсшIырэ рольхэр нахь къыспэблагъэхэу щыт, нахь сагъатхъэ, — еIо Марет. — УрысыбзэкIэ къэсшIыхэрэр сэ сызэрэфаем фэдэу зыкъэсымыгъэлъэгъошъоу сеплъы. «Характерная актриса» зыфаIорэм нахь сыфэд. Зыгорэм фэдэу зыкъыпэсшIыжьыныр дэгъоу къыздэхъу. Сщыгъупшэрэп апэдэдэ зрителэу сиIагъэхэ хьэблэшъхьэ ныохэр. Щэджэгъо зыгъэпсэфыгъом зызэхэтIысхьэхэкIэ къысаджэщтыгъэх «Моу Мэты зыкъыпэшIыжьыба» аIоти. Фэдэ дэдэу зыкъызэрэсшIыщтыгъэм лъэшэу ыгъатхъэщтыгъэх.\nУджыхъум ролэу къышIырэ пстэуми пшъэдэкIыжь ин афыриIэу якIуалIэ, образ пэпчъ инэшанэ къыхегъуатэ, ар еплъыхэрэм агу лъыIэсэу къызэригъэлъэгъощтым сыдигъуи пылъ. ГущыIэм пае, спектаклэу «Гощэунай» зыфиIорэм революционеркэу Шэуджэн Гощэунае ироль артисткэ ныбжьыкIэм къызэришIыгъэр иIофшIэгъэ анахь дэгъухэм ахалъытагъэу щыт. Игугъу къэсымышIын слъэкIыщтэп Къуекъо Налбый ирассказэу «Абдзахэмэ ян» зыфиIорэм Марет къызэреджэн зэрилъэкIыгъэ шIыкIэр зыми зэремыбгъэпшэшъущтыр.\n— А тхыгъэм зэхахьэм сыкъыщеджэным ыпэкIэ унэм бэрэ зыщызгъэсагъ, сыгу зэхахьэмэ, сыгъымэ, сыIэсэжьымэ, лъыпысыдзэжьызэ, — ыгу къэкIыжьы Марет. – Сыда пIомэ зэхэхьэшхом о унэпс къыщемыхэу, къыодэIущт нэбгыришъэ пчъагъэм адыгэ бзылъфыгъэу ыкъуиблырэ ишъхьэгъусэрэ хьадэу къызыфыдащэжьыгъэм ыгу щыхъэрэ-щышIэрэр апашъхьэ къибгъэуцоныр, зэхябгъэшIэныр IэшIэхыгъэп.\nМы едзыгъомкIэ актрисэм лъэпкъ зэхэшIэшхо зэриIэр, илъэпкъ гукIэгъоу, гумэкIэу фыриIэр къыгъэлъэгъуагъ.\nУджыхъу Марет Адыгэ Лъэпкъ театрэм иартисткэу зэрэщытым, адыгабзэм Iоф зэрэришIэрэм арэгушхо. Артист дэгъубэ зэрэтиIэр (КIуращынэ Фатимэ, Зыхьэхэу Зауррэ Мэлайчэтрэ, нэмыкIхэри), ахэм цIыфхэм уасэ къазэрафашIырэр къыхегъэщы. Ащ зэрилъытэрэмкIэ, сыд фэдэ роль Лъэпкъ театрэм иартист къешIыми, апэрапшIэу лъэпкъыр зыгъэгумэкIырэр къыдилъытэн фае.\nМариет итворчествэ театрэ закъоп зэпхыгъэр, ар республикэм иобщественнэ щыIакIэ чанэу хэлажьэ. ИгъэкIотыгъэ зэхэхьэшхохэу республикэм щыкIохэрэм бэрэ язещакIоу къыхэкIыгъ, адыгабзэм иегъэджэн пылъ, общественнэ организациеу «Адыгэ Хасэм» изэхэщэн, игъэпсын апэу хэтыгъэхэм ащыщ.\n— Силъэпкъ сишIуагъэ зыщекIыщтым тыдэми сэкIо, игумэкIхэм сагъапэ, зэIукIэхэми сахэлажьэ, — еIо сигущыIэгъу. – Ащ зыгорэ фасшIэ зыхъукIэ, сэтхъэ, кIуачIэ къысхелъхьэ. Уахъти хэсэгъуатэ, ситворчестви баиныгъэ къыхелъхьэ.\nУджыхъу Марет иIофшIэн зэрифэшъуашэм тетэу осэшIу къыфашIыгъ. ЩытхъуцIэ зэфэшъхьафэу къыфагъэшъошагъэр бэ: Урысые Федерацием ыкIи Адыгэ Республикэм язаслуженнэ артистк ыкIи Адыгеим инароднэ артистк, «Адыгеим и Щытхъузехь» зыфиIорэ апшъэрэ тыныр.\n— IофшIэныр зебгъэжьакIэкIэ ащ фэдэ щытхъуцIэхэм уягупшысэрэп, — къеIуатэ Марет, — IэпэIэсэныгъэр къызэрэзыIэкIэбгъэхьащтым нахь ыуж уит. Илъэс пчъагъэм улажьэу, къыбготхэр къыхагъэщыхэу, о гу къызыплъамытэкIэ гукъао мэхъу. Ау ТхьэмкIэ шыкур, сиIофшIагъи пащэхэм къалъэгъугъ, сыхагъэунэфыкIыгъ. Анахь баиныгъэу сиIэр цIыфхэм лъытэныгъэ къызэрэсфашIырэр ары. Урамым сытетми, тучан сычIэхьагъэми, чылагъохэр къэткIухьэхэми сыкъызэрашIэжьырэр пстэуми апэ исэгъэшъы.\nНароднэ артисткэм итворческэ гъогу дэгъоу зэрэзэтеуцуагъэм фэдэу унэгъо дахи ышIэн ылъэкIыгъ. Тилъэпкъэгъоу Шам къикIыжьыгъэ Биданэкъо Аднан шъхьэгъусэ фэхъуи, зэгурыIохэу, зэдэIужьыхэу илъэс 15 къызэдагъэшIагъ. ШъэуитIу къафэхъугъ. Ау щыIэныгъэр о зэрэпшIоигъоу хъурэп, гухэкI нахь мышIэми, жьыпсэу Аднан идунай ыхъожьыгъ. Марет изакъоу кIэлэцIыкIухэр къыфанэхи, ыгу ымыгъэкIодэу алъэ тыригъэуцонхэ ылъэкIыгъ. Нахьыжъэу Кощбай псэолъэшI институтыр къыухыгъэу Iоф ешIэ. НахьыкIэу Нарт IэкIыб къэралыгъуабзэхэр зыщызэрагъэшIэрэ факультетым щеджагъ, ау творчествэм нахь фэщагъ, музыкэм ылъэныкъокIэ зигъэзагъ.\n— Сишъхьэгъусэрэ сэрырэ, мыбэми, тиIорэ тишIэрэ зэхэлъэу, тызэгурыIожьэу тыщыIагъ, — игукъэкIыжьхэмкIэ тигущыIэгъу къыддэгуащэ. – Лъэпкъ театрэм сыриартисткэу, адыгабзэм сыфэлажьэу сызэрэщытым ар лъэшэу рыгушхощтыгъ. ТикIалэхэр игъусэхэу къэгъэлъэгъонхэм къакIоти, яплъыщтыгъ, ишIошIхэр къыриIуалIэщтыгъэх.\nМарет непи итворческэ амалхэм зэрахигъэхъощтым емызэщэу Iоф дешIэ. Адыгэ лъэпкъэу зинеущырэ мафэ фэгумэкIэу, ыкIуачIэ зыфигъэIорышIэрэм, артисткэр шIу елъэгъу, шъхьэкIафэ фешIы. Джары «насыпыгъ» зыфаIорэр.


Home » Adyghe » 26 Hebrews » 13\nТхьэм ыгу къызэрэзэдгъэІун фаер\nЗэкъошхэм афэдэу шІу шъузэрэлъэгъу зэпыт. 2ХьакІэр жъугъэлъэпІэныр зыщышъумыгъэгъупш; сыда пІомэ арэущтэу цІыф заулэмэ амышІахэу мэлэІичхэр агъэхьэкІагъэх*. 3ХьапсчІэсхэм хьапсым шъузэрадычІэсым фэдэу, къин зыщэчыхэрэми къин зэрадэшъущэчырэм фэдэу, зыщышъумыгъэгъупшэх. Шъори мы дунаем тет цІыфхэм шъуащыщ.\n4ЗэлІ-зэшъузыныр зэкІэми арэгъэлъапІ, лІымрэ шъузымрэ япІэ къабзэу щэрэт. Тхьэм зинэ зышІэхэрэр ыгъэмысэщтых. 5Ахъщэм шъукІэмыхъопсэу шъущыт, шъуиІэми разэ шъурыхъу. Сыда пІомэ ежь Тхьэм къыІуагъ:*\n«Ныбжьи ухэсынэжьыщтэп, уизакъоуи укъэзгъэнэжьыщтэп».\n6Арышъ, гушхоныгъэкІэ тэІо:*\n«Зиусхьаныр сиІэпыІэгъушъ, зыми сыщыщынэ-\nщтэп. ЦІыфхэм сыда къысашІэшъущтыр?»\n7Шъуитхьаматэхэу Тхьэм игущыІэхэр къышъозыІуагъэхэр зыщышъумыгъэгъупшэх. Дунаем зэрехыжьыгъэхэм шъуеплъызэ, яшІошъхъуныгъэ илъэужхэм шъуарыкІу. 8Исус Христос тыгъуасэ зэрэщытыгъэм фэдэу, зызэблимыхъоу непи щыт, егъашІэми щытыщт.\n9Іоф гъэшІэгъон зэфэшъхьафхэу цІыфхэм адрэ цІыфхэм арагъашІэхэрэм зыдяшъумыгъэхьых. Тхьэм ынэшІу щыфэныгъэкІэ шъугухэр жъугъэпытэхэмэ дэгъу, ау\n13:2 мэлэІичхэр агъэхьэкІагъэх – еплъ Пегъымбар Мусэ апэрэ тхылъэу ытхыгъэм 18:1-8; 19:1-3.\n13:5 Тхьэм къыІуагъ – еплъ Пегъымбар Мусэ ятфэнэрэ тхылъэу ытхыгъэм 31:6.\n13:6 тэІо – еплъ Сэбур (Псалтыр) 118:6 (урыс библиемкІэ 117:6).\nшхынхэм яхьылІэгъэ унашъохэм пкІэ яІэп. А унашъохэм ахэмэ атетэу рыкІорэ цІыфхэм яшІуагъэ зи арагъэкІырэп. 10Тэ тикъурмэн шІыпІэ тиІ. ЧэтэнгъэІагъэм щылажьэщтыгъэхэм а шІыпІэм икъурмэныпхъэ* щыщ ашхынэу фитхэу щытыгъэхэп.\n11Дин пэщэшхом цІыфхэм япсэкІодхэр ыпщыныжьынхэм пае, былымхэм алъ зыдихьызэ, Унэу КІоцІэу анахь ЛъапІэу зыфаІорэм ихьэщтыгъ, ау былымхэм апкъыхэр къэлэ кІыбым* щагъэстыщтыгъэх. 12Ащ пае Исуси ылъыкІэ цІыфхэм агухэр ыгъэкъэбзэжьынхэм пае, къэлэпчъэ кІыбым* къин щищэчыгъ. 13Арэущтэу емыкІоу къырахыгъэм тиІахьэ хэлъыным пае, Исус ыдэжь къэлэ кІыбым тыжъугъакІу. 14Сыда пІомэ мыщ дэжьым мыкІодыжьын къалэ щытиІэу щытэп, къэкІощт къалэм тыпэплъэ нахь.\n15Арышъ, Исус ыцІэкІэ Тхьэм щытхъу фэтэжъугъэшІ зэпыт – а щытхъур ары тэ тикъурмэныпхъэ – ыцІэ зыгъэлъапІэрэ Іупэхэм къадэкІырэр ары тикъурмэныпхъэр. 16ІПІу шъушІэнри зыщышъумыгъэгъупш, шъуиІэри нэмыкІ цІыфхэм адэжъугощынри зыщышъумыгъэгъупш, сыда пІомэ ащ фэдэ къурмэныпхъэхэр Тхьэм игуапэх.\n17Шъуитхьаматэхэм аІохэрэм шъуядэІу ыкІи шъуафэІорышІ, сыда пІомэ Тхьэм пэгъокІ ратыжьын фаехэу, шъупсэхэм афэсакъхэу алъэплъэх. ЯІоф хэщэтыкІыныгъэкІэ мыхъоу, гушІохэу ашІэным пае, шъуядэІу. ЯІоф хэщэтыкІыныгъэкІэ ашІэмэ, ащ ишІуагъэ къышъокІырэп.\n18Тхьэм шъукъытфелъэІу. Мыхъун зи тыгухэм арылъэу зыдэтшІэжьырэп, сыда пІомэ Іоф пстэумкІи шъыпкъагъэ тиІэу, тызекІонэу тыфай. 19ЗэкІэмэ апэу сышъолъэІу, шІэхэу шъуадэжь Тхьэм къысигъэгъэзэжьынэу шъуелъэІу.\nТхьэлъэІу ыкІи аужырэ шІуфэс гущыІэхэр\n20Гупсэфыныгъэ къытэзытырэ Тхьэм ти Зиусхьан Исус Христосэу мэлхэм ямэлэхъошхор лІагъэхэм къахигъэ-\n13:10 къурмэныпхъэр – Тхьэм щытхъоу фэтшІырэр ары, еплъ 13:15. 13:12 къэлапчъэм ыкІыб – Ерусалим икъэлапчъэ ары.\nтэджыкІыжьыгъ. Исус ылъ ары мыкІодыжьын зэзэгъыныгъэу Тхьэм ежьыррэ тэррэ тазыфагу къыдилъхьагъэр мыхъурым* фэдэу къэзыгъэшъыпкъэжьыгъэр. 21Тхьэр зыфаер жъугъэцэкІэным пае, шІоу шъуищыкІагъэр зэкІэ шъугухэм къарерэлъхь. Исус Христос илъэкІыныгъэкІэ Тхьэм игъоу ылъытэрэ Іофхэр шъуерэгъэгъэцакІэх. МыкІодыжьын щытхъушхор ий. Амин.\n22Сшыхэр, къызэрыжъугурызгъаІорэ гущыІэхэр шъудэнхэкІэ сышъолъэІу. Бэ къышъуфэстхыгъэп.\n23Тшы Тимофей* шъхьафитэу къызэратІупщыжьыгъэр шъушІэнэу сыфай. Мыгужъоу къакІомэ, ащ сыригъусэу шъуслъэгъунэу сыкъэкІощт.\n24Шъуитхьамэтэ пстэухэмрэ Тхьэм ицІыф лъэпІэ пстэухэмрэ аІапэ сфэшъуубытыжь. Италием щыщ тшыхэм шІуфэс къышъуахыжьы.\n25ПІъо пстэуми Тхьэм ынэшІу къышъущерэф. Амин.\n13:20 мыхъур – арапыбзэкІэ «хъытымыр» ары, тыркубзэкІи «мыхьыр» ары.\n13:23 Тимофей – чылыс зэІукІэ тхьаматэу Паул дэлажьэу, игъогогъухэм ащыщыгъэр ары. Еплъ Апостол. 16:1-3.\n‹ 12 up 27 Revelation ›


Электрон шIыкIэр нахьыбэмэ къыхахы | Адыгэ Макъ\nЭлектрон шIыкIэр нахьыбэмэ къыхахы\nЦIыфым амыгъэкощырэ мылъкоу иIэмкIэ ифитыныгъэ къэзыушыхьатырэ тхылъ мин 28-рэ фэдиз илъэсныкъом къыкIоцI Адыгэ Республикэм и Кадастрэ палатэ къыкIэлъэIугъэхэм аIэкIигъэхьагъ.\nАмыгъэкощырэ мылъкумкIэ къэралыгъо реестрэ зыкIым къыхатхыкIыгъэр цIыфым къызIэкIигъэхьаным пае МФЦ-м иофисэу документхэр зыштэрэм ыкIи язытырэм зыфигъэзэн, ащ нэмыкIэу Росреестрэм иофициальнэ портал иэлектроннэ амали ащкIэ къызфигъэфедэн ылъэкIыщт.\nДиректорым игуадзэу Ирина Никитинам къызэриIуагъэмкIэ, республикэм щыпсэухэрэм янахьыбэм электрон шIыкIэр къыхахы. Арэущтэу зыкIэхъурэр сыд фэдэ уахътэми, сыд фэдэ чIыпIэми, ежь цIыфымкIэ нахь Iэрыфэгъоу зыщыхъурэм, тхылъыр къыратыным пае лъэIур аIэкIигъэхьан ылъэкIыщт. Ащ нэмыкIэу электрон шIыкIэм тхылъыпIэ документ къыпIэкIэхьаным нахьи нэмыкI федэхэри пылъых.\nАмыгъэкощырэ мылъкумкIэ къэралыгъо реестрэ зыкIым къыхатхыкIырэ къэбарым ыпкIэ лъыптын фае. Амыгъэкощырэ мылъку зы шъолъырым ехъу щызимыIэ цIыфым электрон шIыкIэм тетэу тхылъхэр къызIэкIигъэхьанхэм пае сомэ 400 еты, тхылъыпIэ хъумэ – сомэ 650-рэ.\nЛъэIу тхылъыр заIэкIахьэкIэ IофшIэгъу мэфищым нахьыбэ тырамыгъашIэу ящыкIэгъэ къэбарыр алъагъэIэсыжьы.\nУрысые Федерацием ичIыпIэ зэфэшъхьафхэм а зы лъэкIуацIэр, а зы цIэр яIэу, къызыхъугъэ мафэхэри зэтефэхэу къызэрэхэкIырэм пае зэкIэми СНИЛС-р къагъэхьымэ нахьышIу зым фэгъэхьыгъэ фитыныгъэр къэзыушыхьатырэ тхылъыр нэмыкI горэм IэкIэмыхьаным пае.\nШъугу къэтэгъэкIыжьы амыгъэкощырэ мылъкумкIэ къэралыгъо реестрэ зыкIым ит къэбарыр цIыф гъэнэфагъэ горэм къышъуфихьыным иамали зэрэщыIэр. Хэти ыгукIэ нахь къыхихырэ фэIо-фашIэр къызфигъэфедэным пае телефонэу 88772593046 (2227) теон е электрон почтэм: dostavka@01/kadastr.ru зыфигъэзэн фае.


УзэгурэIомэ, къиныгъо щыIэп — Адыгэ макъ\nУзэгурэIомэ, къиныгъо щыIэп\nРедактор 29.07.2020 29.07.2020 КЪЭБАРЫКlЭХЭР\nНэбгыритIум гуфэбэныгъэ зызэфашIыкIэ, ащ зэгурыIоныгъэри, шъхьакIэфэныгъэри къадежьэ. Ащ фэдэ шэнхэр зэрылъ унагъом къиныгъоу ыпэкIэ къикIыхэрэри зэгъусэхэу зэпачых.\nИлъэсыбэкIэ узэкIэIэбэжьымэ зэIукIэхи зызэIуплъагъэхэм къыщегъэжьагъэу Кобл Налбыйрэ Анна Пархоменкэмрэ тхьэм зэрэзэфищагъэхэр къагурыIуагъэу ягъашIэ зэдагъэпсыгъ.\n— Студент пшъэшъэжъыехэр волейбол ешIэхэзэ Iэгуаор къаIэпызи сапашъхьэ къызефэм, сеIэбэхи къэсштэжьыгъагъ. КъыскIэрылъэдэгъэ пшъэшъэ дахэм ар есэтыжьыфэкIэ ынэхэм сакIэплъэгъагъ. Джа зэIуупIэгъур ары зэкIэ къызщежьагъэр, — еIо Налбый.\nАдыгеимкIэ Кощхьэблэ районым ит къуаджэу Блащэпсынэ къыщыхъугъэ Налбыйрэ Ростов хэкум ит къутырэу Поздневка зыфиIорэм щыщ пшъашъэу Аннэрэ инженернэ-мелиоративнэ институтэу Новочеркасскэ дэтым щеджэщтыгъэх, зы общежитием исыгъэх.\n— Налбый мэз IофхэмкIэ техникэу зигъасэщтыгъ, сэ экономист сыхъунэу сыфэягъ. НэIуасэ тызызэфэхъум ыуж илъэсырэ тишэнхэр зыфэдэхэр зэдгъэшIагъэх, — къеIуатэ Аннэ. – ЕтIанэ унагъо зэдэтшIэнэу, тэпсэуфэ тызэгъусэнэу тетыубытэгъагъ.\nНалбый еджэныр къызеухым, Новочеркасскэ Iоф щишIэнэу ригъэжьэгъагъ. Мелиоративнэ станцием инаучнэ IофышIагъ, нэужым иинженер шъхьэIагъ. ИIофхэр зэпыфагъэхэми, янэ-ятэхэр, ыш-ышыпхъухэр зыдэщыIэхэ шапсыгъэ чIыгум кIожьынэу фэягъ. Ау урыс пшъашъэм къыраIолIэщтым, Кобл лIэкъошхор къызэрапэгъокIыщтым егупшысагъ. Аннэ янэ-ятэхэри гупсэфыщтыгъэхэп. Япхъу зыхахьэхэрэм язэхэтыкIэ-шIыкIэхэр ежь яехэм бэкIэ атекIых, къыфэещтха е зыкъыфаубгъунджыщта? Ау пшъашъэм гу тыришIыхьи, шIу ылъэгъугъэ адыгэ кIалэм къыдэкIуагъ.\nКоблхэм янахьыжъхэм ащыщэу ТIопсэ районым ит къуаджэу ШIоикъо щыпсэурэ нэнэжъэу Салмэт ыIощтыр ары Аннэ зэкIэм анахьыбэу зыгъэгумэкIыщтыгъэр. ЗэIахьыл-зэпэблэгъэ Коблхэм зэкIэм ар зэрэцIыф Iушыр, зэрагъэлъапIэрэр, зэреупчIыжьыхэрэр ыкIи ыIорэр зэрашIэрэр бэрэ къаIоу зэхихыщтыгъ. Салмэт дэжь зыкIохэкIэ къызэрэпэгъокIыщтым ыгъэгумэкIыщтыгъ, нэнэжъ Iушым тIэкIуи щыщынэщтыгъ.\nАу Iофхэр ежьхэм зэрамыIоу зэпыфагъэх, кIонхэу зызщагъэхьазырыгъэм Налбыйрэ Аннэрэ машинэ зэутэкIым хэфагъэх. Бзылъфыгъэм иIофхэр хьылъэхэу ТIуапсэ ращи, Салмэт иунэ чэщым ащэгъагъ. «Пчэдыжьым сынапIэ къызызэтесэхым, шхынхэр къысфэзыхьырэ бзылъфыгъэр слъэгъугъэ. Ар инэу сызщыщтэрэ Салмэт арыгъэ. Сэ сыринысэу ежьым сыкъыдекIокIын фаеу адыгэ хабзэмкIэ щытыми, зыныбжь хэкIотэгъэ бзылъфыгъэр сэ къызэрэсфэсакъырэр инэу згъэшIэгъуагъэ. Салмэт благъэу къыскIэрытIысхьи, сянэм фэдэу, сшъхьэ ыIэ къыщифагъ. Джащ къыщегъэжьагъэу тызэгурыIуагъ, илъэсыбэрэ тыгухэр хэзэрэмыгъэкIэу тызэдэпсэугъ», — инэу Салмэт зэрэфэразэр къыхигъэщызэ къыIотэжьыгъ Аннэ.\nСалмэт илъэс 94-рэ къыгъэшIагъ. Ащ ихьатыркIэ Налбыйрэ Аннэрэ япшъашъэ ыцIэ фаусыжьыгъ. Урыс нысэу къыфащагъэм адыгэ зэхэтыкIэр зыфэдэр ригъэшIагъ. Унагъор пстэумэ зэранахь лъапIэр, Iофым ущыщынэнэу зэрэщымытыр, зызэрэпшIыщтыр умышIэмэ, нэмыкIхэм уакIырыплъызэ, ашIэрэр зэрадэпшIэщтыр Аннэ гуригъэIогъагъэх.\nИлъэс 45-м ехъугъ Аннэ Коблхэм захэсыр. Адыгэ бзылъфыгъэхэм уахигъэплъыхьанэу лъэпкъ шэн-зэхэтыкIэхэр зэрехьэх. Салмэт къыриIощтыгъэхэр зэкIэ ыгу риубытагъэхэу мэпсэу. Ишъхьэгъусэ иIахьыл пстэумэ ихъупхъагъэ къыуаIощт.\nЕжь Налбый совхозэу «Победа» зыфиIорэм илъэсыбэрэ Iоф щишIагъ. Нэужым илъэс 15-рэ Кичмай чIыпIэ округым иадминистрацие ипащэу лэжьагъэ.\nКобл зэшъхьэгъусэхэм пшъэшъитIу зэдапIугъ, пхъорэлъфхэр яIэх. Ахэр зэкIэ къызызэхахьэхэкIэ, ныжъи, тыжъи гушIуагъом зэрехьэх. Лъэпкъ зэфэшъхьафхэм къахэкIырэ сабыйхэр Iушхэу ыкIи насыпышIохэу мэхъухэу аIо. Кобл унагъом къихъухьагъэхэри ахэм афэдэх.\nПредыдущая Илъэс 80 къэбгъэшIэныр насыпыгъ\nСледущая Истамбыл гъогур хьылъагъэми, хэкужъым икъэкIожьын нахь псынкIэ орэхъу


Ермэлыкъхэр къызэIуахыжьыщтых, транспортыр атIупщыжьыщт — Адыгэ макъ\nЕрмэлыкъхэр къызэIуахыжьыщтых, транспортыр атIупщыжьыщт\nЗэпахырэ узэу дунаир зэлъызыкIугъэм пэшIуекIорэ Iофтхьабзэхэм къадыхэлъытагъэу бэдзэршIыпIэхэр зэрэзэфашIыгъэхэм дакIоу, ермэлыкъхэм язэхэщэни Адыгеим къыщагъэуцугъагъ.\nМазэрэ ныкъорэ фэдизым Iоф амышIагъэу, мы тхьамафэм икъихьагъухэм бэдзэршIыпIэхэм яIофшIэн рагъэжьэжьынэу фитыныгъэ аратыгъ. Джы мары мы шэмбэт мафэу къэблагъэрэм, жъоныгъуакIэм и 23-м, ермэлыкъхэри къызэIуахыжьыщтых. Ар Оперативнэ штабым изичэзыу зэхэсыгъо щырахъухьагъэхэм ащыщ. Джащ фэдэу Мыекъуапэ общественнэ транспортыр щатIупщыжьынэу ащ щытыраубытагъ, мы мафэхэм зыфагъэхьазыры.\nАР-м и ЛIышъхьэу КъумпIыл Мурат къэлэ гупчэм ит бэдзэршIыпIэм мэфэ заулэкIэ узэкIэIэбэжьмэ щыIагъ, коронавирусым зимыушъомбгъуным пае санитарнэ шапхъэу къагъэнэфагъэхэр зэрагъэцакIэхэрэм ежь ышъхьэкIэ зыщигъэгъозагъ.\nРеспубликэм ипащэ щакIохэм гущыIэгъу афэхъугъ, сатыур зэрэкIорэм, цIыфхэм анахьэу ащэфырэм акIэупчIагъ. Санитарнэ шапхъэхэр агъэцэкIэнхэр шIокI зимыIэ Iофэу зэрэщытым, ахэр Iэпэдэлэл ашIыгъэхэу загъэунэфыкIэ джыри бэдзэршIыпIэхэр зэрэзэфашIыжьыщтхэм ащ къыкIигъэтхъыгъ.\n— КъыдгурэIо, мэкъумэщышIэу ылэжьыгъэр IуигъэкIымэ зышIоигъохэмкIи, цIыфэу шапхъэхэм адиштэрэ гъомылэпхъэ тэрэз зищыкIагъэхэмкIи бэдзэршIыпIэхэм Iоф ашIэным мэхьэнэшхо иI, — къыIуагъ Адыгеим и ЛIышъхьэ. — Арэу щытми, щынэгъончъагъэр пстэумэ анахь шъхьаIэшъ, Роспотребнадзорым къыгъэнэфагъэхэр зымыгъэцакIэхэрэм пхъашэу тапэгъокIыщт.\nКъумпIыл Мурат Мыекъуапэ иадминистрацие, экономикэ хэхъоныгъэмкIэ ыкIи сатыумкIэ Министерствэм, Роспотребнадзорым АР-мкIэ и ГъэIорышIапIэ япащэхэм закъыфигъазэзэ, ермэлыкъхэр зыщызэхащэхэрэми лъэшэу алъыплъэнхэу, шапхъэхэр амыгъэцакIэхэу ашIомыкIынхэу афигъэпытагъ.\nПредыдущая Бирамыр жъоныгъуакIэм и 24-м хагъэунэфыкIыщт\nСледущая ГъэцэкIэжьынхэр зэрэлъыкIуатэхэрэм зыщигъэгъозагъ


Илъэс IофшIэныр зэфахьысыжьыгъ — Адыгэ макъ\nИлъэс IофшIэныр зэфахьысыжьыгъ\nРедактор 26.01.2021 26.01.2021 КЪЭБАРЫКlЭХЭР\nГъогурыкIоныр щынэгъончъэнымкIэ къэралыгъо автоинспекцием и ГъэIорышIапIэу АР-м щыIэм илъэсэу икIыгъэм ышIэгъэ IофшIэныр зыщызэфахьысыжьыгъэ зэхэсыгъом хэлэжьагъ Адыгэ Республикэм хэгъэгу кIоцI IофхэмкIэ иминистрэ ипшъэрылъхэр зыгъэцэкIэрэ БрантIэ Мурадин.\nПэублэ псалъэ М. БрантIэм къышIызэ, Къэралыгъо автоинспекцием илъэсым Iофэу ышIагъэм уасэ къыфишIыгъ. Къулыкъум анахьэу ынаIэ зытыридзэн фэе лъэныкъохэр къыгъэнэфагъэх.\nГъэIорышIапIэм ипащэу Александр Курпас къызэриIуагъэмкIэ, 2020-рэ илъэсым Адыгеим игъогухэм хъугъэ-шIэгъэ 492-рэ къатехъухьагъ, ахэм нэбгырэ 78-рэ ахэкIодагъ, 590-мэ шъобжхэр атещагъэх. Ахэм нахьыбэрэмкIэ ушъхьагъоу афэхъугъэр гъогурыкIоным ишапхъэхэр зэраукъуагъэхэр ары.\nЛъэпкъ проектэу «Щынэгъончъэ ыкIи шэпхъэшIухэм адиштэрэ автомобиль гъогухэр» зыфиIорэм къыдыхэлъытэгъэ къэгъэлъэгъонхэм республикэр акIэхьагъ. ИкIыгъэ илъэсым инспекцием икъулыкъушIэхэм административнэ хэукъоныгъэ мин 79-рэ фэдиз ыкIи ешъуагъэу машинэр зезыфэщтыгъэ нэбгырэ 1223-рэ къыхагъэщыгъэх.\n— Ыпэрэ илъэсхэм афэдэу, джыри мы кIуагъэм гъогу хъугъэ-шIагъэхэм япчъагъэ ыкIи ахэм къахэкIырэ тхьамыкIагъохэр нахь макIэ шIыгъэнхэм тынаIэ тетыгъ. Мы IофшIэныр дгъэцэкIэнымкIэ шъолъыр ыкIи район хэбзэ къулыкъухэм, общественнэ ыкIи нэмыкI организациехэм зэпхыныгъэ адытиI, — къыIуагъ Александр Курпас.\nЗэхэсыгъор окIофэ, лъэныкъо зэфэшъхьафхэмкIэ ГъэIорышIапIэм ипащэ игуадзэхэр, район подразделениехэм ялIыкIохэр къэгущыIагъэх.\nIофшIэныр зыщызэфахьысыжьыгъэ зэхэсыгъом Къэралыгъо автоинспекцием икъулыкъушIэхэм къэблэгъэрэ мэзэ зэкIэлъыкIохэм анаIэ зытырагъэтыщт Iофыгъохэр щагъэнэфагъэх. Гъогу хъугъэ-шIагъэхэр нахь макIэ шIыгъэнхэм ыкIи ащ хахырэ фыкъоныгъэхэр дэгъэзыжьыгъэнхэм а пстэури тегъэпсыхьагъ.\nIофтхьабзэм икIэух илъэсэу икIыгъэм зиIофшIэнкIэ къахэщыгъэ къулыкъушIэхэм министрэм ипшъэрылъхэр зыгъэцакIэрэр афэгушIуагъ. Щытхъу тхылъхэмкIэ къыхагъэщыгъэх полицием иподполковникэу ПIатIыкъо Ичрам, полицием имайорхэу Геннадий Бардюг, Кушъэкъо Мурат, КIуращынэ Азэмат, ЛIэхъусэжъ Адам, Туарэ Хьид, нэмыкIхэри.\nПредыдущая ГукIэгъу зыхэлъ бзылъфыгъ\nСледущая Адыгэм идунай. Америкэр


Республика Адыгея - Адыгэ Республикэм щыпсэухэу лъытэныгъэ зыфэтшIыхэрэр!\nАдыгэ Республикэм и Къэралыгъо быракъ и Мафэ фэшI тышъуфэгушIо!\nДышъэ щэбзэщищрэ жъогъо пшIыкIутIурэ зытет быракъ уцышъоу лIэшIэгъу пчъагъэмэ къазэпырахыгъэм — Адыгеим икъэралыгъо тамыгъэ шъхьаIэхэм зэу ащыщым республикэм исхэмкIэ мэхьанэшхо иI.\nАдыгеим и Къэралыгъо быракъэу тарихъ гъогушхо лъэпкъым къызэрикIугъэр къэзыушыхьатырэм, тятэжъ пIашъэхэу щытхъушхо къэзылэжьыгъэхэм, тичIыгу гупсэ, ащ щыпсэухэрэм лъэшэу тарэгушхо.\nАдыгэ Республикэм и Къэралыгъо быракъ тапэкIи тызэрэзэкъуигъэуцощтым, текIоныгъакIэхэм тыкъызэрафиIэтыщтым, щыIэныгъэм исыд фэдэрэ лъэныкъуи гъэхъэгъакIэхэр зэрэщытигъэшIыщтхэм тицыхьэ телъ.\nТичIыпIэгъу лъапIэхэр, псауныгъэ пытэ шъуиIэнэу, шIоу щыIэр зэкIэ къыжъудэхъунэу, гушIуагъом шъущымыкIэнэу, IофышIоу ешъухьыжьэхэрэм гъэхъагъэхэр ащышъушIынэу, шъуиунагъохэм гуфэбэныгъэрэ зэгурыIоныгъэрэ арылъынэу тышъуфэлъаIо!\nАдыгэ Республикэм и ЛIышъхьэу, Урысые политикэ партиеу «Единэ Россием» и Адыгэ регионкъутамэ и Секретарэу КъумпIыл Мурат


ТIуапсэ Пресс - Хъаудэ Аднан пае Адыгэ Хэкупсэхэм Истамбыл митинг щашIыгъ\nХъаудэ Аднан пае Адыгэ Хэкупсэхэм Истамбыл митинг щашIыгъ\nadmin - 2016-05-25 00:45:58\nЖъоныгъуакIэ и 21-м, шъыгъо-шIэжь мафэм Адыгэ хэкупсэхэм Тыркуем ит къалэу Истамбыл митинг щашIыгъ. Ар илъэс къэс зэрашIырэм фэдэу къырагъэкIокIыгъ ау мыгъэ Хъуадэ Аднан Адыгэ РеспубликэкIэ хьапсым зэрэчIагъэтIысхьагъэм пае, ащ иIофи мы мафэм къаIэтыгъ ыкIи Аднан къатIупщыжьынэу чIэдэуагъэх.\nШъугу къэтэгъэкIыжьы, жъоныгъуакIэм и 20-м, Хъуадэ Аднан мэхькэмэм ащи уплъэкIун комитет къулыкъумрэ прокурорымрэ Мыекъуапэ имэхькэмэ елъэIугъэх Хъуадэ Аднан ихьапс чIэсын джыри мазэ 2 рагъэхъунэу. Ахэм зэраIогъэм фэдэу мэхькэмэм унашъо ышIыгъ джыри мазитIу хьапсым чIэсынэу.\nЖъоныгъуакIэм и 5-м Аднан полицием ыубти хьапсым чIигъэтIысхьэгъагъ ку ыфын фимытэу ыфыгъ аIуи ыкIи мафэ 15 тыралъхьэгъагъ. Я I5 мафэм Аднан хьапсым къамытIупщыжьыным пае ипшъэкIэ къызэрытыIуагъэу мэхькэмэм ащи джыри мазитIу рагъэхъугъ. Бзэджэгъэ Iофэу Аднан къыфызэIуахыгъэр къуалъхьэ полицием ритынэу фэягъ аIо. Мыщ законымкIэ илъэси 8 талъхьэн алъэкIыщт.\nАдыгэ активистхэм къызэраIорэмкIэ хъуадэ Аднан Адыгэ Iофым зэрэпылъым пае ыкIи Адыгэ лъэпкъ-гъэкIодыр дунаемкIэ ащтэнэу зэрэдэлажьэрэм пае хьапсым чIагъэтIысхьагъ. ИлъэситIу ипэкIэ мафищэ хьапсым чIагъэсыгъагъ, мазэ заулэ ипэкIэ мафэ 8 чIагъэсыгъагъ. Иунэ идучани бэрэ къаплъэхьэу хъугъэ.


Препарат Эбутол: инструкция по применению, цена, описание.\nЛи-бутол: инструкция по применению, цена, описание.\nАпбутол: инструкция по применению, цена, описание.\nЭтамбутола гидрохлорид: инструкция по применению, цена, описание.\nМикобутол: инструкция по применению, цена, описание.


Гъозэрыплъ: Кавказ федерациер къызэхэтэкъощтэу къэлъагъо\nШэкIогъум и 24-м Тыркуем икъэлашъхьэ Анкъара Кавказ федерацие зыфаIорэм изэфэс щыкIуагъ.\nПасэм мы хасэм изэфэсхэр гъэшIэгъонэу щытыгъэхэп сыда пIомэ зэфэсхэр джыри рамыгъэжьагъэзэ зэфэсым тхьэматэу ыкIи гъэцэкIэкIо купым хэтыщтхэр рахъухьыщтгъэ, кIо, зэфэсым ахэм яцIэхэр къыщаIожьыщтгъэх неIэп. Адыгеим ит Адыгэ хасэм изфэсэ зэрашIыгъэм фэдщтыгъэх (шэк1огъум и 23).\nАу, мы аужьырэ зэфэсэу КАФФЕД-м иIагъэм купытIу лъэщэу щызэбэнгъэх, кумунист+тырку националисхэм якупрэ Адыгэхэм якупрэ. Хэдзынхэр кумунист+тырку националисхэм къыдахыгъ, 114 макъэ къахьыгъ. Адыгэхэм 92 макъэ къахьыгъ.\nКупытIум сыд зэтрахырэр пIомэ, кумунист+тырку националисхэм непэрэ дунаем къыдекIоу ыкIи Адыгэ лъэпкъым ишIуагъэ екIыщт IофгъэхэмкIэ зи зэблэхъуныгъэхэр амышIынэу ары, зэрэлажьэщтгъэхэм тетэу къэнэнхэр ары, кIо кIохъо-цуахъоу хэтынхэу ары. Мыдрэ Адыгэ купым зэхъокIынгъэхэр КАФФЕД-м ицIэрэ ыкIи илэжьакIэрэ зэхъокIынгъэхэр фашIынэу фаех ыкIи дунае Адыгэ хасэ зэхэшIэгъэн зэрищыкIагъэр къаIуагъ. Мы зэфэсым Адыгэхэм текIоныгъэр къыдахыгъэп ау къызэрэлъагъорэмкIэ бэтемышIэ Адыгэ купым иIоф къикIыщт.


Адыгеим и ЛIышъхь: «ЦIыфхэр къэтыухъумэнхэр, ахэм къагъашIэрэм хэдгъэхъоныр типшъэрылъ шъхьаIэх» — Адыгэ макъ\nАдыгеим и ЛIышъхь: «ЦIыфхэр къэтыухъумэнхэр, ахэм къагъашIэрэм хэдгъэхъоныр типшъэрылъ шъхьаIэх»\nРедактор 17.06.2020 22.06.2020 КЪЭБАРЫКlЭХЭР, НОВОСТИ\nЦIыфхэр къэухъумэгъэнхэм ыкIи ахэм къагъашIэрэм хэгъэхъогъэным епхыгъэ пшъэрылъхэр зэшIохыгъэнхэм мэхьанэшхо зэриIэр Адыгеим и ЛIышъхьэ хигъэунэфыкIыгъ.\nКъызэраIуагъэмкIэ, блэкIыгъэ илъэсхэм Iофышхоу ашIагъэм непэ зэфэхьысыжь дэгъухэр къыкIэлъыкIуагъэх. Мы илъэсым иапэрэ мэзи 4 республикэм сабый 1401-рэ къыщыхъугъ, блэкIыгъэ илъэсым мыщ фэдэ иуахътэ егъэпшагъэмэ ар нэбгыри 124-кIэ нахьыб. Нэбгырэ 1819-мэ ядунай ахъожьыгъ, 2019-рэ илъэсым мыщ фэдэ иуахътэ егъэпшагъэмэ а пчъагъэр 185-кIэ нахь макI.\n— Мы илъэсым иапэрэ мэзиплI къэхъугъэ сабыйхэм япчъагъэ хэхъуагъэми, джащ фэдэу зидунай зыхъожьыгъэхэр нахь макIэ хъугъэми, къэхъурэм нахьи, лIэрэр джыри нахьыб. Ар зэблэтхъун фае, — къыIуагъ КъумпIыл Мурат.\nЗэхэсыгъом къызэрэщаIуагъэмкIэ, коронавирусым емылъытыгъэу инсульт къызэуагъэхэм ящыкIэгъэ медицинэ IэпыIэгъур арагъэгъоты. Ащ пае сымаджэхэр зыдащэрэ чIыпIэхэр зэблахъугъэх, ащ дакIоу зэпахырэ узыр къызэолIагъэхэм псынкIэу яшIуагъэ арагъэкIыным фэшI амалэу щыIэхэр зэкIэ агъэфедэх. ГущыIэм пае, инсульт зиIэ нэбгыри 4-мэ госпиталым щяIэзагъэх. Медикхэм коронавирусыр къапыхьагъэмэ къыхэгъэщыгъэным пае ренэу тестхэр арагъэкIух.\nУчреждениехэм ящыкIэгъэ пстэури зэраIэкIэлъым, аужырэ шапхъэхэм адиштэрэ оборудованиер зэрагъэфедэрэм, амбулаторнэ-поликлиническэ звенор нахь зэтегъэпсыхьагъэ, специалистхэм адэжь чэзыухэр нахь макIэ зэрэхъугъэхэм къахэкIэу гу-лъынтфэ уз зиIэхэм шIуагъэ къытэу яIазэхэ хъугъэ. Пандемием ыуж мы узхэм, ащ хэхьэ инсультри, нахь заушъомбгъун зэралъэкIыщтыр къыдалъытэзэ пэшIорыгъэшъ Iофтхьабзэхэр зэхащэнхэ зэрэфаер специалистхэм къыхагъэщы.\nАдэбз уз зиIэхэм ящыкIэгъэ медицинэ IэпыIэгъур ягъэгъотыгъэным фэшI республикэ онкологическэ диспансерым иIофшIэн зэблахъугъ. Химиотерапием икурсхэр зэхащэх, ау планым къыдыхэлъытагъэу мы узыр зиIэхэм яуплъэкIунхэр пандемиер аухыфэ зэкIахьэх. Къыхэгъэщыгъэн фае 2020-рэ илъэсым щылэ мазэм щегъэжьагъэу мэлылъфэгъум нэс мы узым ыпкъ къикIыкIэ зидунай зыхъожьыгъэхэм япчъагъэ проценти 7,5-кIэ нахь макIэ хъугъэ.\n— Диспансерым игъэкIэжьын епхыгъэ IофшIэнышхо ыпэкIэ дгъэцэкIагъэ, ащ ахъщэшхо пэIудгъэхьагъ. ТицIыфхэм IэпыIэгъу тафэхъуным пай а зэкIэри зыкIатшIэрэр. Непэ щыIэ оборудованием, шапхъэхэм адиштэрэ амалыкIэу щыIэхэм яшIуагъэкIэ мы узыр пасэу цIыфхэм къахагъэщын, нэужым IэпыIэгъу афэхъунхэ алъэкIы. Мы лъэныкъомкIэ АР-м псауныгъэр къэухъумэгъэнымкIэ и Министерстви, зэрэ медицинэ сообществи джыри ыпэкIэ лъыкIотэнхэ фае, — къыхигъэщыгъ КъумпIыл Мурат.\nЛъэпкъ проектэу «Псауныгъэр къэухъумэгъэныр» зыфиIорэм игъэцэкIэн къыдыхэлъытагъэу республикэм ипащэ пшъэрылъхэр афишIыгъэх. Джащ фэдэу специалистхэм ащымыкIэнхэм, ахэм ясэнэхьат хагъэхъоным, медицинэм икъулыкъушIэ ныбжьыкIэхэм, анахьэу къуаджэхэм ащыIэхэм, IофшIэпIэ чIыпIэхэр ягъэгъотыгъэнхэм ынаIэ атыридзагъ.\nСледущая Псауныгъэм икъэухъумэн фытегъэпсыхьэгъэ пшъэрылъхэр


ЯпшIэнэрэу хэдгъэунэфыкIыщт | Адыгэ Макъ\nАдыгэ къуаем имэфэкI мы мазэм Адыгеим игъэкIотыгъэу щыхагъэунэфыкIыщт. Апэрэу мыгъэ ар мэфитIурэ кIощт —Iоныгъом и 20-м ыкIи и 21-м.\nАпэрэ мафэм Мыекъопэ къэралыгъо технологическэ университетым шIэныгъэ-практическэ конференциеу «Адыгэ къуаер: тарихъыр, хабзэр, кIэу къыхэхьагъэр» зыфиIорэр щызэхащэщт.\nКъыкIэлъыкIорэ мафэм зэхэхьэшхор зыщыкIо хэбзэ чIыпIэм, Дахъо ихыгъэхъунэ, мафэм сыхьатыр 10-м къыщыублагъэу 4-м нэс щырагъэкIокIыщт, мэфэкI шIыкIэм тетэу 11-м къызэIуахыщт.\nКъуаем иихын фэIэзэ бысымгуащэхэу республикэм ичIыпIэ зэфэшъхьафыбэмэ къарыкIыщтхэр, хъызмэтшIапIэхэу мы шхыныгъор къэзышIыхэрэр ащ къекIолIэщтых, лъэпкъ щагухэр къыщызэIуахыщтых, лъэпкъ Iэпэщысэхэр къыщагъэлъэгъощтых. Адыгэ къуаем иихынкIи зэрагъэнэкъокъущтых – шхыныгъом ишIын шапхъэу пылъыр зы, ау шъхьадж ар къызэрэдэхъурэр зэфэшъхьаф. Мыщ дэжьым мэхьанэ яI чэмэу щэр къэзытыгъэр зыщыхъугъэми, бысымгуащэм иIэпэIэсэныгъи… Мы зэпстэуми уасэ афэзышIыщтхэм ащыщых мэфэкIым къекIолIэщтхэри.\nХьакIэхэм джащ фэдэу зыдащэжьын амал яIэщт Адыгеим къыщашIырэ шхын зэмлIэужыгъохэр: адыгэ къуаер, ар агъэфедэзэ аупщэрыхьырэ нэмыкI шхыныгъохэр, шъоур, щаир, дагъэр, мыIэрысэр.\nДжащ фэдэу мэфэкIым къыдыхэлъытагъэх лъэпкъ шхыныгъохэм якъэгъэлъэгъон, ахэм ыкIи Iэпэщысэхэм яшIынкIэ егъэджэнхэр, джэгукIэ зэфэшъхьафхэр, Адыгеим иорэдыIохэмрэ икъэшъуакIохэмри Iофтхьабзэм хэлэжьэщтых.\nМэфэкIым хэлажьэхэрэмрэ ащ ихьакIэхэмрэ хыгъэхъунэм пэмычыжьэу машинэ уцупIэшхохэу иIэхэр Iэрыфэгъоу къызфагъэфедэнхэ алъэкIыщт.\nАдыгеим мэкъу-мэщымкIэ и Министерствэ, зекIонымрэ зыгъэпсэфыпIэхэмрэкIэ АР-м и Комитет, «Адыгэ къуаер» къыдэзыгъэкIыхэрэм я Союз, шъолъыр общественнэ организациеу «Туристическая Адыгея» зыфиIорэр мэфэкIым изэхэщакIох.\nАхэм зыфэдэ къэмыхъугъэ лъэпкъ шхыныгъом и Мафэ пстэури къырагъэблагъэ. Адыгэ къуаем иIэшIугъэ джыри тыда зыщызэхэпшIэшъущтыр? Ар къызыщашIышъущт закъор Адыгеир арыба!


Зыр къыхьыгъ | Адыгэ Макъ\nАвтор: Редакция\t/ 29.12.2017\t/ КЪЭБАРЫКlЭХЭР, СПОРТЫР\t/\nТибаскетбол командэу «Динамо-МГТУ-р» хэгъэгум изэнэкъокъу хэлажьэзэ, Тамбов ыкIи Курскэ ешIэгъуи 4 ащыриIагъ. Зэфэхьысыжьхэм дэгъуи, дэий ахэтэлъагъо.\nЗы ешIэгъур Тамбов икомандэ къызэрэшIуахьыгъэм имэхьанэ цIыкIоп. Финалым хэхьаным фэбанэхэрэм Тамбоврэ Мыекъуапэрэ якомандэхэр ащыщых. Курскэ икомандэ ешIэгъуитIури тшIуихьыгъ.


Сомэ миллиони 4 пэIуагъэхьащт | Адыгэ Макъ\nСомэ миллиони 4 пэIуагъэхьащт\nВолонтерствэм IэпыIэгъу фэхъугъэным фытегъэпсыхьэгъэ къэралыгъо зэнэкъокъоу «Регион добрых дел» зыфиIорэм Адыгеим текIоныгъэр къыщыдихыгъ ыкIи грантэу сомэ миллиони 4 къыфагъэшъошагъ.\nАдыгэ Республикэм игуфакIохэм яресурснэ гупчэ мы илъэсым хэхъоныгъэхэр ышIынхэм мылъкур пэIуагъэхьащт, ащ ишIуагъэкIэ волонтер движением хэтхэм япчъагъэ нахьы-\n— Волонтерхэм япчъагъэ хэпшIыкIэу республикэм нахьыбэ щыхъугъ. Мы движением хэхъоныгъэхэр ышIынхэм, гухэлъ гъэнэфагъэ зиIэхэ цIыфхэр къыхэгъэщыгъэнхэм ыкIи IэпыIэгъу афэхъугъэным фытегъэпсыхьагъэхэ социальнэ «лифтхэр» зэхэщэгъэнхэм тапэкIи Iоф дэтшIэщт. ГуфакIохэр ныбжьыкIэ закъохэр арэп, шIу зышIэ зышIоигъо пстэуми волонтер движениер афызэIухыгъ, — къыIуагъ АР-м и ЛIышъхьэу КъумпIыл Мурат.\nАР-м гъэсэныгъэмрэ шIэныгъэмрэкIэ и Министерствэ кIэлэцIыкIухэм ыкIи ныбжьыкIэхэм япIун епхыгъэ къэралыгъо политикэр гъэцэ-кIэгъэнымкIэ гъэIорышIапIэм къызэрэщаIуагъэмкIэ, ыпшъэкIэ зигугъу къэтшIыгъэ Гупчэм икъутамэхэр зэкIэ муниципалитетхэм къащызэIуахыгъэх. Координатор 15-мэ ыпкIэ хэмылъэу волонтерхэм Iоф адашIэ.\nНепэрэ мафэм ехъулIэу Адыгеим студент ыкIи волонтер объединении 131-рэ щагъэпсыгъ, ахэм нэбгырэ минищым ехъу къызэлъаубыты. IэпыIэгъу зищыкIэгъэ пстэуми ахэм яшIуагъэ арагъэкIы.\nВолонтерствэм хэхъоныгъэхэр ышIынхэм ыкIи ащ IэпыIэгъу фэхъугъэным фэIорышIэ республикэ проектэу «Социальная активность» зыфиIорэр. Мы илъэсым телъытагъэу ащ епхыгъэ IофшIэныр лъагъэкIотэщт, джащ фэдэу кIэлэцIыкIухэм ыкIи ныбжьыкIэхэм ягухэлъхэр, проектхэр щыIэныгъэм щыпхыращынхэ амал яIэным пае ахэр зэнэкъокъу зэфэшъхьафхэм ахэлэжьэнхэу агъэнафэ.


Ленинград къэзыухъумагъэхэм ясаугъэт къэгъагъэхэр кIэралъхьагъэх | Адыгэ Макъ\nЛенинград къэзыухъумагъэхэм ясаугъэт къэгъагъэхэр кIэралъхьагъэх\nАвтор: Редакция\t/ 29.01.2019\t/ КЪЭБАРЫКlЭХЭР\t/\nЛенинград шъхьафит зашIыжьыгъэр илъэс 75-рэ зэрэхъурэр игъэкIотыгъэу тихэгъэгу щыхагъэунэфыкIыгъ.\nМы хъугъэ-шIагъэм фэгъэхьыгъэу Iофтхьэбзабэ зэхащагъ. Анахь шъхьаIэхэу Санкт-Петербург щыкIуагъэхэм Урысые Федерацием и Президентэу Владимир Путиныр ахэлэжьагъ. Урысыем и Президент ятэу Путин Владимир Спиридон ыкъор 1941-рэ илъэсым Нева дэжь хьылъэу къыщауIэгъагъ. Ленинград шъхьафит ашIыжьызэ фэхыгъэхэм ясаугъэтэу Пискаревскэ къэхалъэм дэтым Урысыем и Президент къэгъагъэхэр кIэлъырилъхьагъэх. Ащ ышэу Виктор блокадэм илъэхъан сабыизэ хьадэгъур къыфэсыгъ. Ар зыдалъхьэгъэ къош къэхалъэми Владимир Путиным къэгъагъэ кIэрилъхьагъ.\nАдыгеим щыщ дзэкIолIхэр къэлэ-лIыхъужъэу Ленинград шъхьафит зышIыжьыгъэхэм ахэтыгъэх. Ахэм ащыщэу нэбгырэ 600 фэдизмэ апсэ агъэтIылъыгъ. Тиреспубликэ щыщхэу къалэр шъхьафит зышIыжьыгъэхэм апае 2010-рэ илъэсым Санкт-Петербург дэт Пискаревскэ къэхалъэм саугъэт щагъэуцугъ.\nАдыгэ Республикэм и ЛIышъхьэ ипресс-къулыкъу къызэритыгъэмкIэ, Ленинград шъхьафит зашIыжьыгъэр илъэс 75-рэ зыщыхъурэм ехъулIэу Санкт-Петербург щызэхэщэгъэ Адыгэ Хасэм хэтхэри Iофтхьэбзэ гъэнэфагъэхэм ахэлэжьагъэх. Адыгеим щыщхэу Ленинград къаухъумэзэ фэхыгъэхэм ясаугъэт республикэм и ЛIышъхьэ ыцIэкIэ ахэм къэгъагъэ кIэлъыралъхьагъ. Хэгъэгу зэошхом илъэхъан станицэу Ханскэм дэжь щыфэхыгъэ летчикэу Михаил Снеговскэм иIахьылхэри а Iофтхьабзэм хэлэжьагъэх.\n— Летчикэу Михаил Снеговскэм иIахьылхэми, Пискаревскэ къэхалъэм дэт саугъэтым къэгъагъэхэр кIэлъырызылъхьэгъэ пстэуми лъэшэу сызэрафэразэр ясэIо. Гъаблэмрэ чъыIэмрэ нэбгырэ минишъэ пчъагъэ зэрагъэлIагъэр зыщыдгъэгъупшэ хъущтэп, къэлэдэсхэм, Ленинград шъхьафит зышIыжьыгъэ советскэ дзэкIолIхэмрэ офицерхэмрэ ягугъу тшIын фае. Хэгъэгу зэошхом илъэхъан тхьамыкIагъоу къяхъулIагъэр, лIыхъужъныгъэу зэрахьагъэр тарихъым хэхьагъ, а пстэури зэдытилыуз, зэдытигъэхъагъ, — ритхагъ КъумпIыл Мурат инстаграмым.


Финалныкъор рагъэжьэщт | Адыгэ Макъ\nАвтор: Редакция\t/ 08.02.2019\t/ КЪЭБАРЫКlЭХЭР, ПОЛИТИКЭР\t/\n«Лидеры России» зыфиIорэ зэнэкъокъум Къыблэ федеральнэ шъолъырымкIэ ифиналныкъо непэ къыщыублагъэу мэзаем и 11-м нэс Ростов-на-Дону щыкIощт.\nЗаочнэ шIыкIэмкIэ зэфэхьысыжь дэгъухэр къэзыгъэлъэгъуагъэхэр федеральнэ шъолъырхэм ащыкIощт финалныкъохэм ахэлэжьэщтых. «Лидеры России» зыфиIорэ Iофтхьабзэм иапэрэ уцугъохэм яшIэныгъэ къыщызыгъэлъэгъуагъэхэм непэ джыри зэ компьютерымкIэ тестирование акIущт. Ащ щыпхырыкIыщтхэр зэнэкъокъум ифиналныкъо ихьащтых. Нэужым, неущрэ неущмыкIэрэ, гъэIорышIэным ылъэныкъокIэ амалэу аIэкIэлъхэмкIэ зэнэкъокъум хэлажьэхэрэм заушэтыщт.\nНеущ сыхьатыр 10-м Iофтхьабзэр мэфэкI шIыкIэм тетэу къызэIуахыщт. Мэзаем и 9-м ыкIи и 10-м щыIэщт гъэцэкIэнхэм зэфэхьысыжьэу афэхъущтхэр и 11-м къэнэфэщтых. Зэнэкъокъум хэлажьэхэрэр куп-купэу гощыгъэхэу зыдэлэжьэщтхэ Iофтхьабзэхэр, мастер-классхэр афызэхащэщтхэу зэхэщакIохэм агъэнафэ.\nМыгъэ зэнэкъокъур ятIонэрэу макIо. БлэкIыгъэ илъэсым егъэпшагъэмэ, зэхъокIыныгъэ гъэнэфагъэхэр фашIыгъэх. Ау мурадэу Iофтхьабзэм иIэр зы — ышIэрэм къыщымыуцоу, ыпэкIэ гъэхъагъэхэр зышIын гухэлъ зиIэхэм къэралыгъом ишIуагъэ аригъэкIыныр ары.\nБлэкIыгъэ илъэсым егъэпшагъэмэ, мыгъэ финалныкъом ихьагъэхэм япчъагъэ нахьыбэ хъугъэ. Мы илъэсым ахэр нэбгырэ 334-рэ мэхъух, IэкIыбым къикIыгъэ нэбгыри 6 ахэт. Ахэм Къыблэ федеральнэ шъолъырым зыкъыщагъэлъэгъуагъ. Зэнэкъокъум ифиналныкъо Адыгеим илIыкIуи 4 хэфагъ.


Добавлено: 20 июн 2019, 13:33\nДобавлено: 05 июл 2019, 12:39\nАндрей Мартынов, Станислав Ростоцкий и Ольга Остроумова на съёмках А зори здесь тихие.1971 год\nАктрисы советского кино в конце 80-х\nРедкие фото Машины Времени (70е, начало 80х)\nЧтобы видеть ссылки пожалуйста войдите, или зарегистрируйтесь. Чтобы видеть ссылки пожалуйста войдите, или зарегистрируйтесь. Чтобы видеть ссылки пожалуйста войдите, или зарегистрируйтесь. Чтобы видеть ссылки пожалуйста войдите, или зарегистрируйтесь. Чтобы видеть ссылки пожалуйста войдите, или зарегистрируйтесь. Чтобы видеть ссылки пожалуйста войдите, или зарегистрируйтесь. Чтобы видеть ссылки пожалуйста войдите, или зарегистрируйтесь. Чтобы видеть ссылки пожалуйста войдите, или зарегистрируйтесь. Чтобы видеть ссылки пожалуйста войдите, или зарегистрируйтесь. Чтобы видеть ссылки пожалуйста войдите, или зарегистрируйтесь.Чтобы видеть ссылки пожалуйста войдите, или зарегистрируйтесь. Чтобы видеть ссылки пожалуйста войдите, или зарегистрируйтесь. Чтобы видеть ссылки пожалуйста войдите, или зарегистрируйтесь. Чтобы видеть ссылки пожалуйста войдите, или зарегистрируйтесь. Чтобы видеть ссылки пожалуйста войдите, или зарегистрируйтесь. Чтобы видеть ссылки пожалуйста войдите, или зарегистрируйтесь. Чтобы видеть ссылки пожалуйста войдите, или зарегистрируйтесь. Чтобы видеть ссылки пожалуйста войдите, или зарегистрируйтесь. Чтобы видеть ссылки пожалуйста войдите, или зарегистрируйтесь. Чтобы видеть ссылки пожалуйста войдите, или зарегистрируйтесь.Чтобы видеть ссылки пожалуйста войдите, или зарегистрируйтесь. Чтобы видеть ссылки пожалуйста войдите, или зарегистрируйтесь. Чтобы видеть ссылки пожалуйста войдите, или зарегистрируйтесь. Чтобы видеть ссылки пожалуйста войдите, или зарегистрируйтесь. Чтобы видеть ссылки пожалуйста войдите, или зарегистрируйтесь. Чтобы видеть ссылки пожалуйста войдите, или зарегистрируйтесь. Чтобы видеть ссылки пожалуйста войдите, или зарегистрируйтесь. Чтобы видеть ссылки пожалуйста войдите, или зарегистрируйтесь. Чтобы видеть ссылки пожалуйста войдите, или зарегистрируйтесь. Чтобы видеть ссылки пожалуйста войдите, или зарегистрируйтесь.Чтобы видеть ссылки пожалуйста войдите, или зарегистрируйтесь. Чтобы видеть ссылки пожалуйста войдите, или зарегистрируйтесь. Чтобы видеть ссылки пожалуйста войдите, или зарегистрируйтесь.


Гупшысэу ахэлъым узыфещэ — Адыгэ макъ\nГупшысэу ахэлъым узыфещэ\nРедактор 28.07.2020 28.07.2020 КУЛЬТУРЭР, КЪЭБАРЫКlЭХЭР\nКавказ диаспорэм фэгъэхьыгъэ къэгъэлъэгъон Мыекъуапэ къыщызэIуахыгъ.\nАдыгэ Республикэм исурэт къэгъэлъэгъуапIэ ипащэу Бырсыр Абдулахь зэхахьэм пэублэ гущыIэ къыщишIыгъ. Ащ зэрэхигъэунэфыкIыгъэу, Хэкужъым къэзыгъэзэжьыгъэм и Мафэ фэгъэхьыгъэу сурэтхэм якъэгъэлъэгъон зэхащагъ.\nТыркуем, Сирием, Косово, нэмыкIхэм къарыкIыжьыгъэ тилъэпкъэгъухэр, искусствэр зышIогъэшIэгъонхэр лъэпкъ шIэжь зэхахьэм зэфищагъэх.\nАдыгэ Республикэм культурэмкIэ и Министерствэ иотдел ипащэу, Адыгеим культурэмкIэ изаслуженнэ IофышIэу Шэуджэн Бэлэ зэхахьэм къыщиIуагъ сурэтхэм якъэгъэлъэгъон лIэуж зэфэшъхьафхэр зэрэхэлажьэхэрэр.\nКраснодар, Ставрополь крайхэм, Темыр Осетием — Аланием, Къэбэртэе-Бэлъкъарым, Тыркуем, Адыгеим ясурэтышIхэм яIэпэIэсэныгъэ уегъэгушIо. Европэм икультурэ зыгъэдахэрэмэ ахэр ащыщых.\nШIэныгъэлэжьэу, искусствэм щыцIэрыIоу Къуекъо Маринэ, Адыгэ Республикэм исурэтышIхэм я Союз итхьаматэу Елена Абакумовар, Адыгэ Республикэм, Къыблэ шъолъырым, IэкIыб къэралхэм ащызэлъашIэрэ сурэтышIэу Хъуажъ Рэмэзан зэхахьэм къыщыгущыIагъэх. Искусствэм лъэпкъхэр зэрэзэфищэхэрэм имэхьанэ яеплъыкIэхэм къащыхагъэщыгъ.\nЖивописым, графикэм, бгъэфедэн плъэкIыщт искусствэм, скульптурэм яхьылIэгъэ IофшIагъэхэм узыIэпащэ. Хьагъурэ Казбек, Чэмышъо Виктор, ПэтIыощэ Феликс яIофшIагъэхэр лъэпкъ гупшысэхэм къапкъырэкIых.\nУрысыем инароднэ сурэтышIэу Къат Теуцожь ным, лIыжъ Iушым, фэшъхьафхэм ясурэтхэмкIэ къыIуатэ шIоигъор гурыIогъошIу. Ным нахь лъапIэ щыIэп. Жъы уимыIэу кIэ уиIэщтэп. ЛIэужхэр зэзыпхырэ лIыжъ акъылышIор упчIэжьэгъу пшIымэ уигъэгъозэщт.\nСурэтышI цIэрыIохэу Эдуард Овчаренкэм, ЛэупэкIэ Нурбый, Александр Пужелевым, фэшъхьафхэм щыIэныгъэм дэхагъэу хэлъыр шъо зэфэшъхьафхэмкIэ къагъэлъагъо.\nХъуажъ Рэмэзан иIофшIагъэхэу «Лэгъупэр», «Къумгъанхэр», «Къалмыкъ щаир» щыIэныгъэм къыхихыгъэх. Сурэтхэм псэ апытым фэдэу уяплъы, Iэгу шъабэкIэ уалъыIэсы пшIоигъоу апашъхьэ уеуцо.\nКъалмыкъхэм яшэн-хабзэхэр, Iэнэ шыгъэр зэрэбгъэпсыщт шIыкIэр сурэтышIым IупкIэу къегъэлъагъо, плъыжьышъор е нэмыкIыр фэIэпэIасэу егъэфедэх.\nА. Ожъым ышIыгъэ мыжъосыныр ПэтIыощэ Феликс фэгъэхьыгъ. СурэтышI цIэрыIор нэгум къыкIегъэуцо. ЦIыфым гъашIэм лIэужэу къыщигъанэрэм икупкI къызэIу-пхы пшIоигъоу IэшIагъэм уеплъы.\nДыгъу Айтэч исурэтэу дзэкIолIым ехьылIагъэр зэкIужьэу гъэпсыгъэ. Айтэч къызэрэтиIуагъэу, сурэтыр лъэпкъ шIэжьым итарихъ къыхэхыгъэу щыт.\nТыркуем исурэтышIэу Неджилэ Саяджы иIофшIагъэу «Сэ сигушIуагъу» зыфиIорэр, Абрэдж Гощэфыжь ихэдыкIынхэр, Александр Манакьян исурэтэу тыкъэзыуцухьэрэ дунаир къэзыгъэдахэрэм ехьылIагъэр, фэшъхьафхэри гум къегущыIыкIых.\nЛIыхъужъхэр сыдигъуи къытхэтых\nЗэлъашIэрэ сурэтышIэу, архитекторэу Бырсыр Абдулахь игупшысэхэмкIэ дунаим ухещэ. Сурэт пэпчъ еплъыкIэ хэхыгъэ фыриI.\n— Нартхэм якъэбар къызыщежьэрэмрэ сурэтым ит шхоIур зашIыгъэмрэ яуахътэ зэтефэ, — къытиIуагъ археолог цIэрыIоу, Адыгэ Республикэм культурэмкIэ изаслуженнэ IофышIэу Тэу Аслъан. — ШхоIур дахэу ышIыгъ, тарихъ къэбарыр IупкIэу къызэIуихыгъ.\nШыкIэпщынэм ибзэпсхэр зыгъэжъынчырэ хъулъфыгъэм игушIуагъо орэдышъом къызэрэщиIуатэрэр А. Бырсырым исурэт хэолъагъо. КъушъхьэчIэс лIыхъужъым исурэти гукIэ удэгущыIэ пшIоигъо уохъу.\nКъэбэртэе-Бэлъкъарым къикIыгъэ тхакIоу Къудае Фаридэ къэгъэлъэгъоным изэхэщакIохэм яIофшIагъэ осэ ин фишIыгъ. ПэтIыощэ Феликс къыщыригъажьи, сурэтышIхэм къащытхъугъ. Лъэпкъхэр зэфэзыщэрэ сурэтхэм якъэгъэлъэгъуакIэ искусствэ лъагэм диштэу ылъытагъ.\nМэщфэшIу Нэдждэт, Едыдж Мэмэт, ГутIэ Рэмэдан — ахэр бэшIагъэу Хэкужъым къэзыгъэзэжьыгъэхэм ащыщых. Къэгъэлъэгъоным изэхэщакIохэм «тхьашъуегъэпсэу» гъэзетымкIи араIожьы ашIоигъу.\nКъэгъэлъэгъоныр шышъхьэIум и 9-м зэфашIыжьыщт.\nПредыдущая В Адыгее готовятся к празднованию Курбан-Байрам\nСледущая Илъэс 65-рэ къызэдэбгъэшIэныр — насыпыгъ


Адыгэ Хэку Таймс: Мэлылъфэгъум и 25-м Адыгэ Ныпым и Мафэ Адыгэхэм ХагъэунэфыкIыщт\nМыгъэ Къэбэртае лъэныкъом мыщ фэдэу програмэ агъэпсыгъ:\nСыхьатэ 11.30, кухэр (мащинэ) Адыгэ ныпхэр аригъусэхэу Налщыч дэт утыкоу Абхъазие къыщызэрэугъоищтых.\nСыхьатэ 12.00, кухэр мы чIыпIэхэм къырикIощтэх:\nНалщыч, Чыгым I, Дыгулыбгъуей, Бакъсан, Къэсейхьэблэ, Альтуд, Прохладный (КъалэкIыхь), Майский, Джулат, Арик, Терек, Александровская, Аргудан, Старый Черек, Ниж. Черек, Къэхъун, Нарткъалэ, Урвань, Налщыч.\nСыхьатэ 16.30, Налщыч дэт утыкоу Марие цIыфхэр къыщызэрэугъоищтых.\nСыхьатэ 17.00, Марие къикIынхи урамэу Ленин къырикIощтых утыку Абхъазие нэс.\nСыхьатэ 18.00, Адыгэ джэгушхо ашIыщт.\nСыхьатэ 20.00, Адыгэ ныпым техыгъэу свечхэм машIо хырагъэнэщт.


Зэрифэшъуашэу республикэм щагъэцакIэх | Адыгэ Макъ\nЗэрифэшъуашэу республикэм щагъэцакIэх\nАвтор: Редакция\t/ 02.12.2019\t/ КЪЭБАРЫКlЭХЭР, ПОЛИТИКЭР\t/\nЛъэпкъ проектэу «Гъэсэныгъ» зыфиIорэм игъэцэкIэн зэхэщагъэ зэрэхъурэм ыкIи кIэлэцIыкIухэм ящынэгъончъагъэ ухъумэгъэнымкIэ хэбзэ къулыкъухэм Iофэу ашIэрэм щытегущыIагъэх Урысыем и Президент и Полномочнэ лIыкIоу Къыблэ федеральнэ шъолъырым щыIэ Владимир Устиновым зэхищэгъэ видеоселектор зэхэсыгъом. Iофтхьабзэм хэлэжьагъ Адыгэ Республикэм и ЛIышъхьэу КъумпIыл Мурат.\nГъэсэныгъэм иучреждениехэм яматериальнэ-техническэ зытет нахьышIу шIыгъэным, ящыкIэгъэ пстэумкIи зэтегъэпсыхьэгъэнхэм мэхьанэшхо зэриIэр зэхэсыгъом къыщаIуагъ. Лъэпкъ проектэу «Гъэсэныгъэм» амалэу къытыхэрэр цIыфхэм алъыгъэIэсыгъэным фытегъэпсыхьэгъэ къэбархэр гъэфедэгъэнхэ зэрэфаер шъхьафэу къыхагъэщыгъ.\n— Мыр ыкIи нэмыкI гумэкIыгъохэр дэгъэзыжьыгъэнхэм, зэхэфыгъэнхэм афэшI Лъэпкъ проектэу «Гъэсэныгъэм» къыдыхэлъытэгъэ проектэу «Непэрэ еджапI» зыфиIорэм къытырэ амалхэр шIуагъэ къытэу гъэфедэгъэнхэм мэхьанэшхо иI. Мы гухэлъым изэшIохын сомэ миллиарди 10-м ехъу пэIудгъэхьанэу тэгъэнафэ, — къы-\nIуагъ Владимир Устиновым.\nАдыгеим и ЛIышъхьэ зэхэсыгъом къызэрэщиIуагъэмкIэ, мы илъэсым къыдыхэлъытагъэу чIыпIэ 1100-рэ зырыз зиIэ еджэпIитIу ыкIи кIэлэеджэкIо 250-рэ зычIэфэщт зы учреждение республикэм щашIых. Мы лъэпкъ проектымкIэ зэзэгъыныгъэхэр проценти 100-кIэ, мылъкоу агъэфедагъэр — процент 91-кIэ гъэцэкIагъэхэ хъугъэ. Ащ нэмыкIэу мы уахътэм Адыгеим кIэлэцIыкIу IыгъыпIэ 12 щашIы. Ахэм ащыщэу 10-р — мы илъэсым, тIур къихьащт илъэсым иапэрэ мэзищ атыщтых.\n2019-рэ илъэсымкIэ пшъэрылъхэр зэшIохыгъэхэ зэрэхъугъэм изэфэхьысыжьхэр 2020-рэ илъэсым мэзаем и 1-м нэс шъолъырхэм япащэхэм къатынхэу Владимир Устиновым къариIуагъ. Джащ фэдэу субъектхэм къафатIупщырэ мылъкур шIуагъэ къытэу агъэфедэным, мыщкIэ хэукъоныгъэхэр щымыIэнхэм анаIэ тырагъэтын фаеу къыхигъэщыгъ.\nКъыблэ федеральнэ шъолъырым щыпсэурэ кIэлэцIыкIухэм ящынэгъончъагъэ ухъумэгъэнымкIэ шIэгъэн, анахьэу анаIэ зытырагъэтын фаехэм иIофыгъуи зэхэсыгъом къыщаIэтыгъ. Террористическэ ыкIи техногеннэ нэшанэ зиIэ щынагъохэр къэмыхъунхэм фэIорышIэрэ техническэ пкъыгъохэр еджэпIэ учреждениехэм ыкIи кIэлэцIыкIухэм зызщагъэпсэфырэ чIыпIэхэм аIэкIэлъын-\nхэм мэхьанэшхо иIэу къыхагъэщыгъ.\nАдыгеим и ЛIышъхьэ ипресс-къулыкъу.


ТIуапсэ Пресс - Максим Шевченкэ Сирие Адыгэхэр хэкум къащэжьынхэу дэлажьэ\nМаксим Шевченкэ Сирие Адыгэхэр хэкум къащэжьынхэу дэлажьэ\nadmin - 2015-09-15 16:28:16\nСирием щыпсэурэ тилъэпкъэгъухэу заом хэкIуадэхэрэр а къэралыгъом къищыжьыгъэнхэм, Урысыем къэщэжьыгъэнхэм Максим Шевченкэр зэрэкIэлъэIурэм фэшI лъэшэу тыфэразэу игущыIэхэм гъуазэ шъуафэтэшIы.\n«...Сэ документ згъэхьазырыгъэ цIыфхэм яфитыныгъэхэр къэухъумэгъэнхэм фэгъэзэгъэ Советэу УФ-м и Президент дэжь щыIэм итхьаматэу Михаил Федотовым, Урысыем и Президентэу Владимир Путиным алъызгъэIэсынэу. Ащ къыщисэIотыкIы я 19-рэ лIэшIэгъум лъыгъэчъэ заоу Кавказ щыкIуагъэм ыпкъ къикIыкIэ егъэзыгъэкIэ Темыр Кавказыр къэзыбгынэнэу хъугъэгъэ мухьаджырхэр тилъэпкъэгъухэу лъытэжьыгъэнхэ зэрэфаер. Бэмэ а уахътэр ащыгъупшэжьыгъэу, блэкIыгъахэу алъытэми, кавказ лъэпкъхэмкIэ ащ непи мэхьанэшхо иI, ащыгъупшэрэп, анахьэу адыгэхэм...\nНорвегием, Швецием адыгэхэр зэрещалIэх. Тикъэралыгъо а Iофым зэрэхэмылажьэрэр емыпэсыгъэу сэлъытэ, тэры ахэр тилъэпкъэгъукIэ тлъытэнхэшъ, къэзыщэжьынхэу щытыр, яIахьылхэри тихэгъэгу исых. Урысыем щыпсэурэ адыгэмэ зэкIэми пIоми хъунэу яIахьылхэр, е Сирием, е Тыркуем ащэпсэух. Империем идзэхэр зэрязаохэрэм фэшI нэбгырэ минишъэ пчъагъэмэ яхэгъэгу абгынэгъагъ. Я 19-рэ лIэшIэгъум тхьамыкIагъоу адыгэхэр зыхэтыгъэхэр, жъалымыгъэу арахыгъэр шъыпкъэныгъэ зыхэлъ урыс офицермэ къатхыжьыгъэх. ЛъэпсэкIод заом зэрэхэлажьэхэрэр ахэм къырагъэкIущтыгъэп...\nАпэрэмкIэ, тилъэпкъэгъухэм яфитыныгъэхэр адыгэхэм, мухьаджырэу икIыжьыгъагъэхэм ялIэужхэм яптыжьынхэшъ, Урысыем къэпщэжьынхэ фае. ЯтIонэрэмкIэ, граждан заом къыхащыжьхэрэм зэрадэзекIохэрэм фэдэу статуситIу афэбгъэнэфэныр атефэ: тилъэпкъэгъухэу ыкIи зышъхьэ езыхьыжьэжьыгъэхэу (беженцэхэу).\nА Iофыгъом ыуж зыщыпсэущтхэ чIыпIэхэр къафыхэхыгъэн фае. Интернетым сэщ пае гущыIэ Iаехэр къатхыхэу седжэ. «Шевченкэм ыдэжь джары рерэгъэтIысхьэх. Арыми тэ тыерагъ». Адыгэмэ чIыгу нэкIыбэ яI. Станицэу Зеленчукскэм къыщегъэжьагъэу Краснодар краим нэс тызырэкIом, километрэ 50 фэдиз къэткIугъ. Адыгэ бэслъынэйхэм ар ячIыгу - шъофых, мэзых, зи ащыпсэурэп.\nМары, Адыгэ Республикэм ит адыгэ къуаджэхэм тяжъугъэплъ. МазэкIэ узэкIэIэбэжьмэ ащ сыщыIагъ, 1999-рэ илъэсым Косовэ къыращыжьыгъэ адыгэмэ якъуаджэ унэ шIагъохэр, непэрэ уахътэм диштэрэ унэхэр дэтых. Югославием щыряIэгъэ унэмэ афэдэхэр мыщи щафашIыгъэх. Сирием къикIыжьхэмэ, ащ щыряIагъэмэ афэдэхэри агъэпсыных.\nКъуаджэр дахэу зэгъэфагъэ, къабзэ, IофшIэн зимыIэ дэсэп, ясабыйхэр кIэлэцIыкIу IыгъыпIэхэм, еджапIэхэм ачIэсых. ЗэкIэми урысыбзэр зэрагъэшIагъ. Зыныбжь икъугъэхэр къулыкъум агъакIох, агъэмэфэкIызэ агъэкIуатэх... Ащ фэдэ цIыфхэр уихэгъэгу къихьажьынхэм удэлэжьэн фаеу сэлъытэ».


«Налмэсыр» Iэгутеом щагъэкIагъэп | Адыгэ Макъ\n«Налмэсыр» Iэгутеом щагъэкIагъэп\nАвтор: Редакция\t/ 27.11.2017\t/ КЪЭБАРЫКlЭХЭР\t/\nТиреспубликэ и Къэралыгъо ансамблэу «Налмэсым» Белоруссием икъалэхэу Гомель, Речицэ, Жлобин, Калинковичи концертхэр къащитыгъэх. Искусствэм лъэпкъхэр зэфищэхи, яшэн-хабзэхэр къызэфаIотагъэх.\n— Къашъо пэпчъ IэгутеошхокIэ тиартистхэр сценэм къытекIыжьыщтыгъэх, — къытиIуагъ «Налмэсым» ихудожественнэ пащэу, Адыгеим инароднэ артистэу, Пшызэ изаслуженнэ артистэу Хъоджэе Аслъан. — Адыгэ къашъом гупшысэу хэлъыр, тишъуашэхэм ядэхагъэ концертхэм къащыдгъэлъэгъуагъ.\nИскусствэм феджэгъэ ыкIи хэшIыкI фызиIэ нэбгырабэ пчыхьэзэхахьэхэм ачIэсыгъ, «Налмэсым» уасэу фашIырэр яIэгутеокIэ, ягущыIэ фабэхэмкIэ къаушыхьатыгъ.\nКIэух зэхэт къашъоу «Си Адыгеир» гур зыфищэу А. Хъоджаем ыгъэуцугъ. Лъэпкъым ишэн-хабзэхэр, хэхъоныгъэу искусствэм щишIырэр, хьакIэм зэрэпэгъокIыхэрэр, мамыр псэукIэм игъэдэхэн республикэм щыпсэурэ лъэпкъхэр зэрэдэлажьэхэрэр къашъом хэолъагъох.\nИлъэс 20-м ехъукIэ узэкIэIэбэжьмэ, «Налмэсыр» Белоруссием щыIагъ. Бысымхэр тиартистхэм къафэзэщыгъэх, нахьыбэрэ зэIукIэхэ ашIоигъоу къараIуагъ.


IофшIэныр лъагъэкIотэнэу пшъэрылъ къафишIыгъ | АДЫГЭ ДУНАЙ | АДЫГЭ ДУНАЙ | АиФ Адыгея\nАхэм япащэхэм, чIыпIэ Адыгэ Хасэм хэтхэм, бизнесым хэщагъэхэм аIукIагъэх. Ащ фэхъугъэ зэфэхьысыжьхэм щатегущыIагъэх КъумпIыл Мурат инвестиционнэ политикэмкIэ АР-м и ЛIышъхьэ иIэпыIэгъоу Петр Гарнагэмрэ «Тэхъутэмыкъое къоджэ псэупIэм» иадминистрацие ипащэу Нэужьырэкъо Алыйрэ зэIукIэгъоу адыриIагъэм.\nЫпшъэкIэ къызэрэщыхэдгъэщыгъэу, Адыгеим и ЛIышъхьэ ипшъэрылъкIэ бэдзэогъум и 12 — 19-м Тэхъутэмыкъое районым илIыкIо куп Тыркуем щыIагъ.\n«Тыркуем щызэдытиIэгъэ зэдэгущыIэгъухэр шIуагъэ къытэу зэхэщагъэхэ хъугъэх. Типроектхэм ащыщхэм ягъэцэкIэн едгъэжьагъ. ТизэфыщытыкIэхэр гъэпытэгъэнхэм фэIорышIэ мы илъэсыр культурэмрэ зекIонымрэ я Илъэсэу Урысыеми, Тыркуеми зэращагъэнэфагъэр. Итхъухьэгъэ пстэури щыIэныгъэм щыпхырыщыгъэным фэшI республикэмкIэ ведомствэхэм язэпхыныгъэ дгъэлъэшыным, мы IофшIэным муниципалитетхэр, министерствэхэр чанэу къыхэлэжьэнхэм мэхьанэшхо иI» , — къыIуагъ КъумпIыл Мурат.\nПшъэрылъэу зыфагъэуцужьхэрэр гъэцэкIэгъэнхэмкIэ, Тыркуем икъалэхэу Инегель, Бурсэ ябизнес-сообществэ илIыкIохэм зэIукIэгъу-зэдэгущыIэгъухэр адашIынхэм фытегъэпсыхьэгъэ гухэлъ Тэхъутэмыкъое районым зэриIэм республикэм ипащэ дыригъэштагъ.\nНэужьырэкъо Алый къызэриIуагъэмкIэ, Инегельрэ Тэхъутэмыкъое районымрэ бэшIагъэу зэблэгъэныгъэ зэдыряI. Мы аужырэ илъэсхэм лIыкIо купхэр бэрэ зэхахьэх, яныбджэгъуныгъэрэ язэпхыныгъэрэ зэрагъэпытэщтымкIэ амалэу щыIэхэм атегущыIэх. ЛIыкIо купым ипащэ къызэриIуагъэмкIэ, Тыркуем зэкIохэм, Адыгеим и ЛIышъхьэу КъумпIыл Мурат ыцIэкIэ къалэхэм япащэхэм, ахэм ащыпсэухэрэм шIуфэс гущыIэхэмкIэ зафагъэзагъ. Муниципалитетхэм язэфыщытыкIэхэр гъэпытэгъэнхэм КъумпIыл Мурат ынаIэ зэрэтетым мэхьанэшхо иIэу мы къэлитIум япащэхэм къаIуагъ. Ахэм ялIыкIохэр Адыгеим къырагъэблэгъагъэх ыкIи а предложением къыдырагъэштагъ. ЗэрагъэнэфагъэмкIэ, чъэпыогъум и 5-м, Адыгэ Республикэм и Мафэ ехъулIэу ахэр тишъолъыр къэкIощтых.\n«Тыркуем тилъэпкъэгъухэу исхэм ащыщыбэр Адыгеим къакIо, ащ дакIоу тизэпхыныгъэ нахь дгъэпытэ ашIоигъу. АщкIэ республикэм къыгъэлъэгъонэу иIэр макIэп, а лъэныкъохэри къафэтIотагъэх. Инвестиционнэ амалхэу тиIэхэм афэгъэхьыгъэ лъэтегъэуцо афызэхэт-щагъ», — къыIуагъ А. Нэужьырэкъом.\nМыщ фэдэ зэхахьэхэм, зэIукIэгъу-зэдэгущыIэгъухэм шIогъэшхо къызэратырэр республикэм ипащэ къыхигъэщыгъ. АщкIэ егъэжьэпIэшIоу щыIэхэм адырагъэштэным зэрэфэхьазырхэр хигъэунэфыкIыгъ.\n«Бизнесым хэхъоныгъэхэр ышIынхэмкIэ мы къалэхэм амалышIухэр аIэкIэлъых. Арышъ, ащкIэ тызэзыпхынхэ зылъэкIыщт лъэныкъохэр къыхэдгъэщынхэм тынаIэ тедгъэтын фае. Ащ дакIоу бизнесым изэхэщэнкIэ ахэм опытэу аIэкIэлъыр къызфэдгъэфедэным, тизэпхыныгъэ дгъэпытэным мэхьанэшхо яI. Урысыем, Адыгеим шIуагъэ къафэзыхьын зылъэкIыщт проект пстэуми адетэгъаштэ, ахэр щыIэныгъэм щыпхырыщыгъэнхэр типшъэрылъ шъхьаIэу щыт», — къыIуагъ КъумпIыл Мурат.\nАдыгеим и ЛIышъхьэ анахьэу ынаIэ зытыридзагъэхэм ащыщ зекIоным хэхъоныгъэхэр ышIынхэр. Мы лъэныкъомкIэ республикэм амалышIухэр IэкIэлъых, тишъолъыр къакIохэрэм, тилъэпкъэгъухэм ядгъэлъэгъун тлъэкIыщт чIыпIэ дэхабэ тиI. Ащ дакIоу мы хэгъэгум щыпсэухэрэ адыгэхэм зэпхыныгъэу адытиIэр дгъэпытэным, тизэхахьэхэр нахьыбэ хъунхэм мэхьанэшхо зэряIэр республикэм ипащэ къыIуагъ. Мыщ къыдыхэлъытагъэу Адыгеимрэ Тыркуемрэ зэзэгъыныгъэхэр зэдашIыгъэх, тилъэпкъэгъухэм афытегъэпсыхьагъэхэ зекIо программэхэр зэхагъэуцуагъэх. Ащ иапэрэ зэфэхьысыжь хъугъэ зитарихъ чIыгу зэзыгъэлъэгъу зышIоигъо тилъэпкъэгъухэр жъоныгъуакIэм тиреспубликэ къызэрэкIуагъэхэр. МыщкIэ республикэм ипрофильнэ Комитетрэ муниципалитетхэмрэ IофшIэныр лъагъэкIотэнэу Адыгеим и ЛIышъхьэ пшъэрылъ къафишIыгъ.\n«Лъэныкъохэм зэдытиIэгъэ зэIукIэгъу-зэдэгущыIэгъухэм шIуагъэ къэзытыщтхэ зэфэхьысыжь гъэнэфагъэхэр къакIэлъыкIонхэм мэхьанэшхо иI. Ары анахьэу Iоф зыдэтшIэн, тынаIэ зытедгъэтын фаер», — къыIуагъ КъумпIыл Мурат.\nЭкономикэм, инвестицие- хэм хэхъоныгъэхэр ашIынхэм афэгъэхьыгъэ зэдэгущыIэгъухэм, лъэтегъэуцохэм адакIоу культурнэ Iофтхьэбзэ зэфэшъхьафхэм Тэхъутэмыкъое районым илIыкIохэр ахэлэжьагъэх.\nCымэджэщыр къызэIуахыгъ →


Поликлиники Адыгейска 👨⚕ телефон регистратуры, адреса медицинских клиник, больниц, отзывы о медцентрах. Расписание врачей, запись на прием\nк детским и взрослым врачам в Адыгейске\nВсе поликлиники Адыгейск\nСправочник клиник / Адыгейск\nПоликлиника Адыгейск - телефон регистратуры, запись на прием, адрес и отзывы врачах. Справочник лучших медицинских клиник в Адыгейска - расписание поликлиники, время работы врачей и цены на услуги. Ближайшие к вам государственные и частные клиники, больницы, лечебницы, стоматологии и прочие лечебные учреждения в Адыгейске.\nРеспублика Адыгея, Адыгейск, ул. Пролетарская, 4\n+7 (87772) 9-11-38+7 (87772)


Состоялось августовское совещание педагогического сообщества республикиГъэсэныгъэм иIоф кIэу агъэпсыщт\nВ предверии нового учебного года в Большом зале заседаний Дома правительства РА состоялось ежегодное республиканское августовское педагогическое совещание по теме: «Обновление содержания образования в Республике Адыгея: современное состояние и вызовы времени».\nПо традиции в работе совещания приняли участие Глава РА Мурат Кумпилов, Председатель Государственного Совета - Хасэ РА Владимир Нарожный, Министр образования и науки РА Анзаур Керашев, ректоры республиканских госуниверситетов, руководители органов образования, работники образовательных организаций, представители работодателей, общественники и др.\nСобравшихся приветствовал Глава РА Мурат Кумплов. Он отметил, что в Адыгее строятся школы, открываются дошкольные учреждения, ведется плановая работа по дорожным карта. Принимаются масштабные меры по реформированию сферы образования, направленные, в первую очередь, на обеспечение равного доступа к качественному образованию и соответствие современным потребностям личности, общества и государства. В этих целях в образовательных учреждениях региона происходят существенные изменения, в учебный процесс активно внедряются инновационные технологии, проводится большая работа по повышению профессионального мастерства педагогических кадров, совершенствуется инфраструктура, укрепляется материально-техническая база.\nГлава Адыгеи дал поручения, направленные на реализацию госпрограмм и федеральных проектов, указал на важность выполнения социальных гарантий в сфере образования, акцентировал внимание работников образования на необходимости развития детских и молодежных инициатив.\nМурат Кумпилов поздравил учителей с началом нового учебного года и пожелал крепкого здоровья, благополучия, плодотворной работы, творческих успехов.\nВ ходе совещания были подведены итоги деятельности педагогического сообщества республики и обсуждены ключевые задачи дальнейшего развития образовательной системы. Министром образования и науки Анзауром Керашевым был представлен доклад с промежуточными итогами работы по совершенствованию образовательной системы, также прозвучали тематические доклады учителей и общественников, после чего состоялись заседания секций, а по итогам совещания были приняты рекомендации.\nАщ фэдэу гъэсэныгъэм иIофышIэхэм яреспубликэ зэIукIэ блэкIыгъэ мэфитIум Мыекъуапэ щыкIуагъ. ШышъхьэIум и 27-рэм методическэ площадкэхэр (секциехэр) къащызэIуахыгъагъэх Мыекъуапэ игурыт еджапIэу N 7-м, шIэныгъэхэм яхэгъэхъон пылъ республикэ институтым, зэхэзымыхырэ ыкIи зымылъэгъурэ кIэлэцIыкIухэр зыщырагъаджэхэрэ Адыгэ республикэ еджэпIэ-интернатым, Адыгэ къэралыгъо университетым итхылъеджапIэ, кIэлэцIыкIу IыгъыпIэу N 37-м, Мыекъопэ индустриальнэ техникумым, Адыгэ къэралыгъо университетымкIэ спортым идворецэу Кобл Якъубэ ыцIэ зыхьырэм. Гъэсэныгъэм иIофышIэхэр зыгъэгумэкIырэ Iофыгъохэр ахэм къащаIэтыгъэх.\nШышъхьэIум и 28-м пленарнэ зэхэсыгъо Правительствэм и Унэ щыкIуагъ. Ащ хэлэжьагъэх АР-м и ЛIышъхьэу КъумпIыл Мурат, АР-м и Къэралыгъо Совет — Хасэм и Тхьаматэу Владимир Нарожнэр, гъэцэкIэкIо ыкIи хэбзэихъухьэ къулыкъухэм ыкIи нэмыкI ведомствэхэм яIофышIэхэр.\nЗэхэсыгъор къызэIуихыгъ АР-м гъэсэныгъэмрэ шIэныгъэрэкIэ иминистрэу КIэрэщэ Анзаур ыкIи гущыIэр ритыгъ АР-м и ЛIышъхьэу КъумпIыл Мурат. Ар игуапэу илъэсыкIэ еджэгъум ехъулIэу къызэIукIагъэхэм къафэгушIуагъ ыкIи гъэсэныгъэм ылъэныкъокIэ икIыгъэ илъэс еджэгъум шIагъэу щыIэхэм, пшъэрылъхэм къатегущыIагъ.\n— Мыщ фэдэ Iофтхьабзэм сызэрэхэлажьэрэр лъэшэу сигуапэ, ащ амал къысеты кIэлэегъаджэхэу мафэ къэс Iоф мыпсынкIэу, ау щытхъу зыхэлъыр зыгъэцакIэхэрэм сафэгушIонэу.\nМэфэ заул ныIэп къэнагъэр шIэныгъэм и Мафэ къэсынкIэ. КIэлэеджакIохэр, студентхэр яеджапIэхэм къякIужьыщтых. ЗэкIэмкIи кIэлэеджэкIо мин 50 япартэхэм адэтIысхьажьыщт. Ахэм ащыщэу мини 6-р апэрэу мыгъэ еджапIэм къэкIощт.\nНепэ шъо анахь мэхьанэ зиIэ IофшIэным шъуфэгъэзагъ — тинеущрэ мафэ зэлъытыгъэщтхэу, къыткIэхъухьэрэ ныбжьыкIэхэр шъопIух, шъогъасэх. Ахэр арых тихэгъэгу къырыкIощтыр зэлъытыгъэщтыр, — къыIуагъ ЛIышъхьэм.\nЕтIанэ пащэр Урысыем и Президентэу Владимир Путиным чыжьэу кIорэ пшъэрылъхэу мы илъэсым ижъоныгъокIэ мазэ къыгъэуцугъэхэм къатегущыIагъ. Ахэм зэу ащыщ гъэсэныгъэм ылъэныкъокIэ Урысыер дунаимкIэ апэ ит къэралыгъуи 10-м ахэхьан зэрэфаер. Ащ фэдэ гъэхъагъэ хэгъэгум ышIыным пае федеральнэ проектхэр зэхагъэуцох. ГущыIэм пае, «Непэрэ еджапIэр» зыфиIорэм къызэрэдилъытэрэмкIэ, еджапIэхэр ыкIи еджэпIэ корпусхэр кIэу ашIынхэ фае, ятIонэрэ сменэу кIэлэеджакIохэр еджэжьыщтхэп, егъэджэн шIыкIэ-амалхэр (методикэр), шапхъэхэр агъэкIэжьыщтых.\nЛъэшэу гушIуагъо Iоныгъом и 1-м Тэхъутэмыкъое районымкIэ къуаджэу Пэткэу (Новая Адыгея) еджапIэ къызэрэщызэIуахыщтыр. Ар кIэлэеджэкIо 990-мэ ателъытагъ. А район дэдэмкIэ поселкэу Инэм нэбгырэ 1100-рэ зыщеджэн алъэкIыщт еджэпIакIэ щашIы. КъэкIорэ илъэсым ащ фэдэ еджапIэм ишIын Мыекъуапэ щырагъэжьэщт. ЕджэпIитIумэ ягъэпсын сомэ миллиардрэ мин 438-рэ тефэщт.\nШэуджэн районымкIэ къутырэу ХьэпакIэм еджапIэрэ кIэлэцIыкIу IыгъыпIэрэ зэхэтэу щатынэу мы мафэхэм агъэхьазыры.\n2021-рэ илъэсым ехъулIэу республикэм иеджапIэхэм ачIэсхэр зэкIэ зы сменэу еджэнхэм непэ Iоф дашIэ.\nФедеральнэ проектэу «Къоджэ еджапIэхэм физкультурэм ыкIи спортым ащыпылъынхэ амал яIэныр» зыфиIорэм ишIуагъэкIэ мы аужырэ илъэси 4-м спортзал 40 агъэцэкIэжьыгъ. ЗэкIэмкIи сомэ миллион 85,5-рэ а проектымкIэ Адыгеим къыIэкIэхьагъ. ЕджэпIэ 88-мэ язэIухыгъэ спорт площадкэхэм апае спортивнэ псэуалъэхэр ащэфынхэу амал яIагъ.\nЕджапIэхэм илъэсыкIэ еджэгъум зыфагъэхьазырыным пае мыгъэ сомэ миллион 230-рэ афатIупщыгъ. Ащ нэмыкIэу республикэм ипредпринимательхэм сомэ миллион 50 еджапIэхэм язэтегъэпсыхьан пэIухьанэу аратыгъ.\nГъэсэныгъэм исистемэ ащ тетэу IэпыIэгъу фэхъурэ цIыфхэм лъэшэу зэрафэразэр ЛIышъхьэм къыIуагъ.\n— ЗэкIэри шIэгъахэу, Iофыгъохэр зэшIохыгъахэхэу непэ пIон плъэкIыщтэп. ШъунаIэ тешъозгъадзэмэ сшIоигъу, ны-тыхэм ахъщэ къаIышъухы зэрэмыхъущтым, — къыIуагъ КъумпIыл Мурат. — ЕджапIэр щынэгъончъэу, ущеджэнкIэ гуIэтыпIэу щытынымкIэ пащэ пэпчъ ежь-ежьырэу иIофхэр, ипшъэрылъхэр зэшIуихынхэ фае. Ащ фэд кIэлэцIыкIу IыгъыпIэхэри.\nМуниципальнэ образованиехэм япащэхэм пшъэрылъ афэсэшIы еджапIэхэм яинфраструктурэ нахьышIу шIыгъэнымкIэ, гъэкIэжьыгъэнымкIэ муниципальнэ программэхэр зэхагъэуцонхэшъ, аштэнхэу.\nПроектэу «Учитель будущего» зыфиIорэм мэхьанэшхо зэриIэр ЛIышъхьэм къыхигъэщыгъ. Непэ республикэм иеджапIэхэм ащыщхэм икъу фэдизэу кIэлэегъаджэхэр яIэхэп, еджапIэм пэщэ дэгъу фэхъунэу щыIэри макIэ. Мы лъэныкъомкIи районхэм япащэхэм къатенэу ылъытагъ ЛIышъхьэм. КIэлэегъэджэ дэгъур IофшIэным кIэбгъэгушIун, еджапIэм чIэмыкIыжьыным упащэмэ унаIэ тебгъэтын фае. ЕджапIэхэм ящыкIэгъэ кIэлэегъаджэхэр къэгъэхьазырыгъэнхэм Адыгэ къэралыгъо университетымрэ Адыгэ кIэлэегъэджэ колледжымрэ анаIэ тетынэу щыт.\nРеспубликэмкIэ гъэхъэгъэшху илъэси 3-м къыщегъэжьагъэу 7-м нэс зыныбжь сабыйхэмкIэ кIэлэцIыкIу IыгъыпIэхэм чэзыу зэрямыIэжьыр. Джы Iоф зыдашIэрэр илъэси 3 мыхъугъэхэри кIэлэцIыкIу IыгъыпIэхэм зэраштэщтхэр ары. А Iофыгъом изэшIохын пэIухьанэу УФ-м и Президент иунашъокIэ сомэ миллион 65-м ехъоу къатIупщыгъэм ишIуагъэкIэ Iоныгъом и 1-м ехъулIэу Мыекъуапэ кIэлэцIыкIу IыгъыпIэ щагъэцэкIэжьыгъ, Мыекъопэ районымкIэ зы кIэлэцIыкIу IыгъыпIэ икIэрыкIэу агъэпсыжьыгъ.\n2018 – 2019-рэ илъэсхэм федеральнэ бюджетым ишIуагъэкIэ кIэлэцIыкIу IыгъыпIи 5 республикэм щашIыщт. Ахэм сабый 1200-рэ ачIэфэщт.\nФедеральнэ проектэу «Цифровая образовательная среда» зыфиIорэр Лъэпкъ проектэу «Гъэсэныгъэм» хэт. Непэрэ мафэм диштэрэ щынэгъончъэ цифровой гъэсэпIэ чIыпIэ зэхэщэгъэн фаеу республикэм ипащэ ылъытагъ ыкIи акционер обществэу «Ростелекомым» «гъогу картэ» зэхигъэуцонэу пшъэрылъ фишIыгъ.\nПроектэу «Зисэнэхьат хэшIыкIышхо фызиIэхэр» зыфиIорэм мэхьанэшхо иI IофшIэкIо кадрэхэр къэгъэхьазырыгъэнхэмкIэ. АщкIэ аграрнэ-промышленнэ техникумэу селоу Красногвардейскэм дэтым лъэшэу щэгугъых. Федеральнэ бюджетым къикIэу ащ сомэ миллион 50 еджапIэр зэтегъэпсыхьэгъэным пае фатIупщыщт, республикэ бюджетым сомэ миллион 52-рэ ритыщт. Профессиональнэ гъэсэныгъэ къэзытырэ учреждениехэр зэтегъэпсыхьэгъэнхэмкIэ программэхэр зэхигъэуцонхэу АР-м гъэсэныгъэмрэ шIэныгъэмрэкIэ и Министерствэ пшъэрылъ фашIыгъ.\nИлъэси 5 хъугъэу республикэр къэралыгъо программэу «ЩыIэкIэ Iэрыфэгъу» зыфиIорэм хэлажьэ. Сэкъатныгъэ зиIэ кIэлэцIыкIухэр ялэгъухэм ахэсхэу еджэнхэ амал яIэным ар фэлажьэ. Ащ ишIуагъэкIэ кIэлэеджакIохэр пэрыохъу щымыIэу еджапIэм къэкIонхэ, ащ чIэхьанхэ алъэкIы. ЕджэпIэ 65-рэ непэ ащ тетэу зэтегъэпсыхьагъэх, амалхэр яIэх. Ау зимыIэхэри джыри бэ.\nЕджапIэхэм ыкIи кIэлэцIыкIу IыгъыпIэхэм ачIэсхэм ягъэшхэн мэхьанэ ритэу ЛIышъхьэр къытегущыIагъ, ащ республикэм ипащэхэм анаIэ зэрэтетыр къыIуагъ. КIэлэцIыкIухэм чIыпIэм къыщагъэкIырэ, къыщашIырэ гъомылапхъэхэр арагъэшхыным еджапIэхэм ыкIи кIэлэцIыкIу IыгъыпIэхэм япащэхэм анаIэ тырагъэтынэу къяджагъ.\nСабый зыпIунэу къаIызыххэрэм загъорэ Iофыгъоу къапыкIыхэрэми пащэм ынаIэ тыридзагъ. Ахъщэм пае а лъэбэкъур зышIыхэрэр зэрэщыIэхэр къыIуагъ. Арышъ, сабыир аIызыхыщтхэр комиссиехэм лъэшэу ауплъэкIунхэу къафигъэпытагъ.\nКIэлэцIыкIу ибэхэу унэ къызэратынэу къызытефэхэрэми ЛIышъхьэм ягугъу къышIыгъ. Мы илъэсым ахэм ащыщэу нэбгыри 134-мэ псэупIэхэр яIэ хъущт. ИкIыгъэ илъэсым нэбгыри 166-мэ къаратыгъагъ.\nГъэсэныгъэм иIоф укъытегущыIэу естественнэ-хьисап еджапIэм ублэкIын плъэкIыщтэп. Ащ игъэхъагъэхэми ЛIышъхьэр анэсыгъ. Мы илъэсым еджэпIэ щагум щагъэпсыгъэ «Хьисап паркыр» УрысыемкIэ апэрэу зэрэщытыр къыIуагъ.\nЕджэным, культурэм, искусствэм, спортым гъэхъагъэхэр ащызышIыхэу, лъэныкъо зэфэшъхьафхэмкIэ зэчый зыхэлъ ныбжьыкIэхэр къыхэгъэщыгъэнхэр, ахэм Iоф адэшIэгъэныр ныбжьыкIэ политикэм изы Iахьышхоу щыт ыкIи мэхьанэшхо реты. ЯтIонэрэу мыгъэ ащ фэдэ ныбжьыкIэхэм я Слет Адыгеим щыкIуагъ. Ащ нэбгырэ 300 фэдиз хэлэжьагъ. Зэчый зыхэлъ нахь ныбжьыкIабэ ащ фэдэ слетым хэгъэлэжьэгъэнхэ зэрэфаер республикэм и ЛIышъхьэ къыхигъэщыгъ.\nАщ ыуж АР-м гъэсэныгъэмрэ шIэныгъэмрэкIэ иминистрэу КIэрэщэ Анзаур гъэсэныгъэм изытет ехьылIагъэу гущыIэ къышIыгъ. Докладым къыпкъырыкIыхэзэ къэгущыIагъэх Адыгэ къэралыгъо университетым ипрофессорэу, тарихъымкIэ факультетым идеканэу Н. ПэкIэшхор, Мыекъопэ гимназиеу N 5-м ипащэу С. Къушъхьэр, кIэлэцIыкIу IыгъыпIэу N 21-рэм ипащэу С. Лыер, Красногвардейскэм дэт аграрнэ-промышленнэ техникумым идиректорэу А. ПщыхьакIэр ыкIи нэмыкIхэр.\nЗэхэсыгъом чIыпIэшхо щиубытыгъ кIэлэегъаджэхэм къафагъэшъошэгъэ цIэ лъапIэхэр къэзыушыхьатырэ бгъэхалъхьэхэм яятыжьын, яфэгушIон. Ащ фэдэу «Урысые Федерацием гъэсэныгъэмкIэ иIофышIэ гъэшIуагъ» зыфиIорэ тын лъапIэр нэбгырэ 21-мэ къафагъэшъошагъ. Ахэм ащыщых Красногвардейскэ районымкIэ селоу Большой Сидоровым дэт еджапIэм икIэлэегъаджэу Елена Апостоловар, Кощхьэблэ районымкIэ гурыт еджапIэу N 1-м икIэлэегъаджэу Бзэсэжъ Зуриет, Адыгэ РеспубликэмкIэ гъэсэныгъэм иучреждениехэм я Гупчэ бухгалтерие ибухгалтерэу Джарымэ Мерэм, Мыекъопэ гурыт еджапIэу N 6-м икIэлэегъаджэу Дзыбэ Светланэ ыкIи нэмыкIхэр.\nУрысые Федерацием ищытхъуцIэу «КIэлэцIыкIухэм ыкIи ныбжьыкIэхэм япIун ылъэныкъокIэ IофышIэ гъэшIуагъ» зыфиIорэр нэбгыритIумэ къафагъэшъошагъ. Ахэр Адыгэкъалэ гъэсэныгъэ тедзэ къэзытырэ Гупчэу дэтым иметодистэу ЛIымыщэкъо Саид ыкIи Тэхъутэмыкъое районымкIэ гъэсэныгъэ тедзэ къэзытырэ Гупчэм ипащэ игуадзэу ХьакIэгъогъу Мир арых.\n«За милосердие и благотворительность» зыфиIорэ бгъэхалъхьэр тиреспубликэкIэ апэрэу къыфагъэшъошагъ ООО-у «Мамрыкъо» зыфиIорэм игенеральнэ директорэу Мамрыкъо Руслъан. Ар еджэпIэ организациехэм ежь ышъхьэкIэ ахъщэ IэпыIэгъу зэрафэхъурэм ыкIи нэмыкIэу ишIуагъэ зэраригъэкIырэм къыкIэкIуагъ.


Шъхьэгощэ Iушъо къагъэкIэрэкIагъ | Адыгэ Макъ\nШъхьэгощэ Iушъо къагъэкIэрэкIагъ\nПсыхъоу Шъхьэгуащэ анахь благъэу къалэм къызщекIуалIэрэр Шэуджэн къэлэ цIыкIукIэ заджэхэрэм дэжь. Ар чIыпIэ дахэу, чъыгыбэ къыщыкIэу, зыгъэпсэфыпIэу сыдигъуи щытыгъ.\nАу зэгъэзэфэгъагъэп, тетIысхьэпIэ заулэрэ лъэсгъогоу цIыфхэм пхыратхъугъэмрэ нэмыкI иIагъэп. Арэущтэу щытми, псым къытекIырэ жьы къабзэм, къушъхьэ лъэпэ дахэу ащ ыкIыб щыIэм, чъыгхэм яжьау чъыIэтагъэ цIыфхэр къякIущтыгъэх. Зэрэунагъоу зыщагъэпсэфэу, кушъхьэфачъэкIэ къыщачъыхьэу, ныбжьыкIэхэр щызэхахьэу щытыгъ.\nКъэлэдэсхэм шIу алъэгъугъэ чIыпIэр зэтырагъэпсыхьанэу зырагъэжьагъэр бэшIагъэп. Компаниеу «Дорстрой» зыфиIорэм иIофышIэхэр ары мыщ Iоф щызышIэхэрэр. Непэ псыIушъор зыфэдагъэр къэпшIэжьыщтэп. ПлиткэкIэ пкIэгъэ лъэсгъогуищым ащ уращалIэ. ПсыIушъом икIыхьапIэкIэ лъэсрыкIо гъогу шъуамбгъо пхырыщыгъ. ЧIыпIэ-чIыпIэу ащ тетIысхьапIэхэм уязыщэлIэрэ гъогужъыехэр якIуалIэх.\nЧъыгхэр зэкIэ зэрэщытыгъэхэм фэдэу къагъэнагъэх. Урамэу Лесноир зыгъэпсэфыпIэ чIыпIэм нахь пэблагъ. ЦIыфэу зыгъэпсэфакIо къакIохэрэм ямашинэхэр зыщагъэуцун чIыпIэ ащ щызэтырагъэпсыхьагъ.\nГъэцэкIэнхэр дэгъоу лъагъэкIотагъэх, къэнэгъэ Iофхэр къэмыучъыIызэ къаухынхэу къаIо. Бригадэм ипащэу Г. Форманян къызэрэтиIуагъэмкIэ, чэщырэ къэблэщт остыгъэхэр шIэхэу къыщагъэуцущтых. Мы уахътэм лъэсрыкIо гъогу гупчэм ыбгъухэм чIышъхьашъор ащызэрагъэзафэ, чIыпIэ оххэр агъэсэих.\nДжынэс псыхъо нэпкъым хэти зыщыфаем благъэу екIолIэшъунэу щытыгъ. Ар лъагэми, ныбжьыкIэхэр псым щыхапкIэщтыгъэх, зыщагъэпскIыщтыгъ. Джы гъучI чэу хъагъэ псыIушъом икIыхьапIэкIэ къыIуагъэуцуагъ. Къэнэжьырэр тетIысхьапIэхэр кIэу агъэуцужьынхэр ары.\nЦIыфхэр псыIушъом къэкIох, лъэсгъогу гъушъэхэм ягуапэу къащакIухьэ. IофшIэнхэр зыгъэцакIэхэрэми, къэлэ администрацием ипащэхэми ахэр лъэшэу афэразэх.