Содержание разделаФинансовый менеджмент Раздел: Финансовый менеджмент. Вариант Раздел: Финансовый менеджмент. Вариант Раздел: Финансовый менеджмент. Вариант Раздел: Финансовый менеджмент. Вариант Раздел: Финансовый менеджмент. Вариант Раздел: Финансовый менеджмент. Вариант Раздел: Финансовый менеджмент. Вариант Раздел: Финансовый менеджмент. Вариант Раздел: Финансовый менеджмент. Вариант Раздел: Финансовый менеджмент. Вариант Раздел: Финансовый менеджмент. Вариант Раздел: Финансовый менеджмент. Вариант Раздел: Финансовый менеджмент. Вариант Раздел: Финансовый менеджмент. Вариант Раздел: Финансовый менеджмент. Вариант Раздел: Финансовый менеджмент. Вариант Раздел: Финансовый менеджмент. Вариант Раздел: Финансовый менеджмент. Вариант Раздел: Финансовый менеджмент. Вариант Раздел: Финансовый менеджмент. Вариант Раздел: Финансовый менеджмент. Вариант Раздел: Финансовый менеджмент. Вариант Раздел: Финансовый менеджмент. Вариант Раздел: Финансовый менеджмент. Вариант Раздел: Финансовый менеджмент. Вариант Раздел: Финансовый менеджмент. Вариант Раздел: Финансовый менеджмент. Вариант Раздел: Финансовый менеджмент. Вариант Раздел: Финансовый менеджмент. Вариант Раздел: Финансовый менеджмент. Вариант Раздел: Финансовый менеджмент. Вариант Раздел: Финансовый менеджмент. Вариант Раздел: Финансовый менеджмент. Вариант Раздел: Финансовый менеджмент. Вариант Раздел: Финансовый менеджмент. Вариант Раздел: Финансовый менеджмент. Вариант Раздел: Финансовый менеджмент. Вариант Раздел: Финансовый менеджмент. Вариант Раздел: Финансовый менеджмент. Вариант Раздел: Финансовый менеджмент. Вариант Раздел: Финансовый менеджмент. Вариант\nРаздел: Финансовый менеджмент. Вариант 42.............................................................................................994 Раздел: Финансовый менеджмент. Вариант Раздел: Финансовый менеджмент. Вариант Раздел: Финансовый менеджмент. Вариант Раздел: Финансовый менеджмент. Вариант Раздел: Финансовый менеджмент. Вариант Раздел: Финансовый менеджмент. Вариант Раздел: Финансовый менеджмент. Вариант Раздел: Финансовый менеджмент. Вариант\n1 ..............................................................................................829 2 ..............................................................................................833 3 ..............................................................................................837 4 ..............................................................................................841 5 ..............................................................................................845 6 ..............................................................................................849 7 ..............................................................................................853 8 ..............................................................................................857 9 ..............................................................................................861 10 ............................................................................................865 11 ............................................................................................869 12 ............................................................................................873 13 ............................................................................................877 14 ............................................................................................881 15............................................................................................885 16 ............................................................................................889 17 ............................................................................................893 18 ............................................................................................897 19............................................................................................901 20 ............................................................................................905 21 ............................................................................................909 22 ............................................................................................913 23 ............................................................................................917 24 ............................................................................................921 25 ............................................................................................925 26 ............................................................................................929 27 ............................................................................................933 28 ............................................................................................937 29 ............................................................................................941 30 ............................................................................................945 31 ............................................................................................949 32 ............................................................................................953 33............................................................................................957 34 ............................................................................................961 35 ............................................................................................965 36 ............................................................................................970 37............................................................................................974 38 ............................................................................................978 39 ............................................................................................982 40 ............................................................................................986 41 ............................................................................................990\nРаздел: Финансовый менеджмент. Рекомендации к решению тестов.......................................................1030\n43 ............................................................................................998 44 ..........................................................................................1002 45 ..........................................................................................1006 46 ..........................................................................................1010 47 ..........................................................................................1014 48 ..........................................................................................1018 49 ..........................................................................................1022 50 ..........................................................................................1026


Препарат Р-цин: инструкция по применению, цена, описание.\nРифампин: инструкция по применению, цена, описание.\nТибинил: инструкция по применению, цена, описание.\nРимактан: инструкция по применению, цена, описание.\nРифадин: инструкция по применению, цена, описание.\nТибицин: инструкция по применению, цена, описание.


Тарихъым лIэужхэр зэрепхых | Адыгэ Макъ\nТарихъым лIэужхэр зэрепхых\nЖъоныгъуакIэм и 21-р шъыгъо-шIэжь Мафэу зэрэщытыр къыдалъытэзэ, лъэпкъ Iофыгъохэм афэгъэхьыгъэ зэIукIэгъухэр Адыгэ Республикэм щызэхащэх. Кавказ заор заухыгъэр илъэси 153-рэ зэрэхъурэм ехьылIэгъэ Iофтхьабзэхэм анахьэу къахэдгъэщырэр тарихъым инэкIубгъохэр зыщытымыгъэгъупшэхэу мамыр щыIэкIэ-псэукIэр зэрэдгъэдэхэщтыр ары.\nАдыгэ Республикэм лъэпкъ IофхэмкIэ, IэкIыб къэралыгъохэм ащыпсэурэ тилъэпкъэгъухэм адыряIэ зэпхыныгъэхэмкIэ ыкIи къэбар жъугъэм иамалхэмкIэ и Комитет щыкIогъэ зэIукIэм зэхэщэкIо купым хэтхэр, нэмыкIхэри хэлэжьагъэх. Комитетым итхьаматэу Шъхьэлэхъо Аскэр къызэриIуагъэмкIэ, хабзэм икъулыкъушIэхэмрэ общественнэ движениехэмрэ зэгъусэхэу рахъухьэгъэ унашъохэр зэрагъэцэкIэщтхэм пылъых.\nТхьаумэфэ пчыхьэм сыхьатыр 5-м Мыекъуапэ ипарк дэхьапIэ къыщаублэнышъ, зэхахьэм хэлажьэхэрэр къалэм иурам шъхьаIэу Краснооктябрьскэм къырыкIощтых. Адыгэ быракъхэр етIупщэхыгъэхэу аIыгъыщтых, зэрэшъыгъохэрэр цIыфмэ къахэщэу Iофтхьабзэр лъагъэкIотэщт.\nХэгъэгум ипачъыхьэ къыригъэжьэгъэ заор илъэси 100-м нахьыбэрэ адыгэхэм ячIыгу щыкIуагъ. Тилъэпкъ къиныгъуабэ зэпичыгъ. Егъэзыгъэ IофкIэ яунэхэр, ялъэныкъо гупсэфхэр къабгынэнхэ, яхэгъэгу икIыжьынхэ фаеу хъугъагъэх.\n— Къэралыгъо 55-м ехъумэ адыгэхэр джы ащэпсэух, — къеIуатэ республикэ общественнэ движениеу «Адыгэ Хасэм» итхьаматэу ЛIымыщэкъо Рэмэзанэ. — ЗэкIэри зэбгырыдзыгъэхэу тилъэпкъэгъухэр мэпсэухэми, яныдэлъфыбзэ, якультурэ, лъэпкъ шэн-хабзэу лIэшIэгъу пчъагъэм тинахьыжъ пIашъэхэм алэжьыгъэр къаухъумагъ. Адыгэ хэкур Краснодар краим къызыхэкIыжьым, республикэ тиIэ хъугъэ. Къэралыгъо гъэпсыкIэм къыпкъырыкIыхэзэ, Конституциер аштагъ, лъэпкъ быракъыр икIэрыкIэу тищыIэныгъэ щыщ хъужьыгъэ. Дунаим тет адыгэхэм яшъолъырхэм адыгэ быракъэу жъогъо 12-р, щэбзэщищыр къызыхэлыдыкIырэр ащашIэ.\nIэкIыб къэралыгъохэм къарыкIыжьыхэрэ тилъэпкъэгъухэр щыIэныгъэм хэгъэгъозэгъэнхэмкIэ Iофыгъо хэхыгъэхэр зыгъэцакIэхэу СтIашъу Яхьер, ГъукIэлI Асхьад, Хэкужъ Адамэ, нэмыкIхэм яеплъыкIэхэр лъэхъаным епхыгъэх. Кавказ заом тытегущыIэзэ, непэ гумэкIэу тиIэхэм тызэкъотэу Iоф адэтшIэн фае. Хэкум къэзыгъэзэжьыхэрэ тилъэпкъэгъухэм урысыбзэр зэрагъашIэ, тищыIэныгъэ пытэу къыхэуцожьынхэмкIэ общественнэ движениехэр IэпыIэгъу афэхъух. Хьасани Мыхьамэт Югославием къикIыжьыгъ, Мэфэхьаблэ щэпсэу. Унагъо республикэм щыриIэ хъугъэ. ШIэжь мафэм мэхьанэу ритырэр тарихъым къыпкъырыкIэу елъытэ. Мэфэхьаблэ щыщхэр шъыгъо-шIэжь Мафэм зэрэхэлэжьэщтхэр М. Хьэсани къыIуагъ.\nРеспубликэм и Къэралыгъо орэдыIо-къэшъокIо ансамблэу «Ислъамыем» илъэс къэс шъыгъо-шIэжь Мафэм концерт-реквиемыр щызэхещэ. Художественнэ пащэу, композитор цIэрыIоу Нэхэе Аслъан, ащ игуадзэу Агъыржьэнэкъо Саныет тызэрэщагъэгъозагъэу, «Сэрмафэр», «Истамбыл икIыжь орэдыр», Айдэмыркъан фэгъэхьыгъэр, нэмыкI пэсэрэ орэдхэри къаIощтых.\nАдыгеим культурэмкIэ и Министерствэ иотдел ипащэу Хьаджымэ Эльвирэ игупшысэхэм къащыхигъэщыгъ Лъэпкъ театрэу И. Цэим ыцIэ зыхьырэр, кIэлэцIыкIу купэу «Щыгъыжъыер», фэшъхьафхэри шъыгъо-шIэжь Мафэм зэрэхэлэжьэщтхэр. Тарихъыр къаIуатэзэ, лъэпкъ зэпхыныгъэхэм ягъэпытэн ехьылIэгъэ усэхэм къяджэщтых. Артисткэ цIэрыIоу Беданэкъо Мариет зэхэщэн Iофыгъохэр кIэлэеджакIохэм адызэрехьэ.\nРеспубликэм гъэсэныгъэмрэ шIэныгъэмрэкIэ иминистрэ игуадзэу Къэрэтэбэнэ Мыхьамодэ, министерствэм икъулыкъушIэу Нэгэрэкъо Алый зэхэщэкIо купым изэхэсыгъохэм ахэлэжьагъэх. Тарихъыр ныбжьыкIэхэм нахьышIоу ягъэшIэгъэныр Iофыгъо шъхьаIэхэм ахалъытэ.\nШъхьэлэхъо Аскэр, Мурад ГощлъапIэ, ЛIымыщэкъо Рэмэзанэ, фэшъхьафхэм къаIуагъэр зэфэтхьысыжьызэ, шъыгъо-шIэжь Мафэм еплъыкIэу фытиIэм гукIэ тыкъыфэкIожьы. Шъыгъо-шIэжь Мафэм лъэпкъ зэфэшъхьафхэр щызэIукIэщтых. Заохэр, лъэпкъ зэпэуцунхэр тихэгъэгу къимытэджэнхэм, тимамыр щыIакIэ нахьышIу тшIыным афэшI тарихъым инэкIубгъохэр зыщыдгъэгъупшэхэрэп, лъэпкъхэм языкIыныгъэ игъэпытэн тапэкIи тыпылъыщт.\nЗэхэщэкIо купым изэхэсыгъо къыщаIэтыгъэ Iофыгъохэр къыдалъытэхи, Шъхьэлэхъо Аскэр ыкIи ЛIымыщэкъо Рэмэзанэ Адыгеим и ЛIышъхьэ ипшъэрылъхэр пIэлъэ гъэнэфагъэкIэ зыгъэцэкIэрэ КъумпIыл Мурат IукIагъэх. Хабзэм икъулыкъушIэхэмрэ общественнэ движениехэмрэ шъыгъо-шIэжь Мафэм зэрэхэлэжьэщтхэм тегущыIагъэх. Адыгэ шыухэр къызэрэкIэлъэIугъэхэр къыдалъыти, къалэм иурам шъхьаIэ шыу 12 къырагъэкIонэу зэхахьэм къыщаIуагъ.\nСурэтым итхэр: зэхэщэкIо купым изэхэсыгъо хэлэжьагъэхэр.


Лъэпкъ музеир зэтырагъэпсыхьэ | АДЫГЭ ДУНАЙ | АДЫГЭ ДУНАЙ | АиФ Адыгея\nЛъэпкъ музеир зэтырагъэпсыхьэ\nУрысые Федерацием и Къэралыгъо Думэ идепутатэу, партиеу «Единэ Россием» илIыкIоу Владислав Резник гъэцэкIэжьынхэр зыщыкIорэ АР-м и Лъэпкъ музей щыIагъ, псэолъэшI IофшIэнхэр зэрэлъыкIуатэхэрэм нэIуасэ зафишIыгъ. Федеральнэ инвестиционнэ программэм къыдыхэлъытагъэу проектыр агъэцакIэ, зэкIэмкIи сомэ миллион 248-рэ фэдиз пэIуагъэхьащт.\nДжырэ уахътэм мыщ IофшIэн гъэнэфагъэхэр щэкIох. Джащ фэдэу музеим ифонд зыщаIыгъыщт къатищэу зэтет псэуалъэр ашIыгъ, ащ квадратнэ метрэ мини 2 фэдиз илъ. 2021-рэ илъэсым тыгъэгъазэм IофшIэнхэр аухынхэу агъэнафэ. Ащ нэмыкIэу, проектым къыдыхэлъытагъэу музеим ищагу кIоцI къэгъэлъэгъопIэ чIыпIитIу ыкIи лъэпкъ псэуалъэу «Адыгейская усадьба» зыфиIорэр къыдэуцощтых. Мыщ адыгэхэм ижъыкIэ агъэфедэщтыгъэ Iэмэ-псымэхэр, нэмыкIхэр щызэхэугъоегъэщтых.\n«Адыгеир - тарихъ бай зыпылъ чIыгу, ащ дакIоу мыщ щыпсэурэ лъэпкъым культурэ дахэ иI. А кIэныр къэтыухъумэным ыкIи хэдгъэхъоным тынаIэ тедгъэтын фай. Федеральнэ гупчэм иIэпыIэгъукIэ АР-м и Лъэпкъ музей гъэцэкIэжьынхэр щэкIох. ГъэкIэжьыгъэ культурэм иучреждение икъэгъэлъэгъонхэр республикэм щыпсэухэрэм, хьакIэхэм зэрашIогъэшIэгъоныщтым сицыхьэ телъ», - къыIуагъ Владислав Резник.\nНэужым депутатыр зэкIолIагъэр Мыекъуапэ дэт искусствэхэмкIэ кIэлэцIыкIу еджапIэу N 1-р ары. Къэралыгъо программэу «Гъэсэныгъэм хэхъоныгъэ ышIыныр» зыфиIорэм къыдыхэлъытагъэу мыщ игъэкIотыгъэ гъэцэкIэжьынхэр щыкIуагъэх, сомэ миллион 88,1-рэ агъэфедагъ. Мы илъэсым щегъэжьагъэу еджапIэм иконцертнэ зал игъэкIэжьын фежьагъэх, IофшIэнхэм сомэ миллион 61,6-рэ атефэщт. УФ-м и Президентэу Владимир Путиным Федеральнэ ЗэIукIэм фигъэхьыгъэ джэпсалъэу шъолъыр ыкIи муниципальнэ мэхьанэ зиIэ искусствэхэмкIэ кIэлэцIыкIу еджапIэхэм ягъэкIэжьын фэгъэхьыгъэм проектыр къыдыхэлъытагъ, къэзытхырэр АР-м и ЛIышъхьэ ипресс-къулыкъу.\nАдыгеим культурэмкIэ иминистрэу Аулъэ Юрэ къызэриIуагъэмкIэ, къэралыгъо программэм игъэцэкIэн епхыгъэу еджапIэм иунашъхьэ агъэцэкIэжьыгъ, шъхьангъупчъэхэр зэблахъугъэх, инженернэ коммуникациехэр агъэкIэжьыгъэх, нэмыкI IофшIэнхэр зэшIуахыгъэх. Джащ фэдэу АР-м и Лъэпкъ хъарзынэщ ыIыгъыгъэ я 4-рэ къатыр еджапIэм ратыжьыгъ, ащ ишIуагъэкIэ культурэм иучреждение къеолIэрэ кIэлэеджакIохэм япчъагъэ нахьыбэ ашIын алъэкIыщт.


ЩысэтехыпIэу ылъытагъ | АДЫГЭ ДУНАЙ | АДЫГЭ ДУНАЙ | АиФ Адыгея\nАдыгэ Республикэм и ЛIышъхьэу КъумпIыл Мурат Урысые Федерацием культурэмкIэ иминистрэ игуадзэу Ольга Яриловам Адыгэ Республикэм и Правительствэ зычIэт унэм тыгъуасэ зэIукIэгъу щыдыриIагъ.\nАр къызэIуихызэ КъумпIыл Мурат Ольга Яриловам зэрэфэразэр риIуагъ культурэм Адыгеим зыщегъэушъомбгъугъэным ренэу ынаIэ зэрэтыригъэтырэм фэшI.\n«Илъэс къэс IэпыIэгъу шъукъызэрэтфэхъурэр зэхэтэшIэ. Урысые Федерацием культурэмкIэ иминистрэ, Министерствэм иIофышIэ пстэуми, ори пшъхьэкIэ лъэшэу сышъуфэраз. Тэри тишъыпкъэу тыпылъ лъэпкъ проектэу «КультурэмкIэ» пшъэрылъэу тиIэхэр зэкIэ дгъэцэкIэнхэм. Къэралыгъо программэхэм яшIуагъэкIэ культурэм ипсэуалъэхэм язегъэушъомбгъун мылъку шIукIае пэIутэгъахьэ. Ахэр программэу «Зэдиштэу къуаджэхэм хэхъоныгъэ ягъэшIыгъэныр» зыфиIорэми, Адыгэ Республикэм хэхъоныгъэ зэришIыщт унэе программэми къащыдэлъытагъэх. КультурэмкIэ Унэр цIыфхэр зэфэзыщэрэ гупчэу щыт. КультурэмкIэ учреждениехэм хэхъоныгъэ ягъэшIыгъэным тапэкIи лъэшэу тынаIэ тедгъэтыщт», — къыIуагъ КъумпIыл Мурат.\nУФ-м культурэмкIэ иминистрэ игуадзэ лъэпкъ проектым къыщыдэлъытэгъэ Iофтхьабзэхэм япхырыщынкIэ республикэм ипащэхэм Iофэу ашIэрэм осэшхо къыфишIыгъ. Хэбзэ къутэмэ пстэури шIуагъэ къытэу зэрэзэдэлажьэхэрэр, бизнесменхэр культурэмкIэ учреждениехэми, творческэ коллектив пэрытхэми IэпыIэгъу зэрафэхъухэрэр ащ хигъэунэфыкIыгъ.\n«Станицэхэм адэт модельнэ тхылъеджапIэхэм, кIэлэцIыкIу художественнэ еджапIэхэм, искусствэхэмкIэ кIэлэцIыкIу еджапIэхэм сащыIэнэу игъо сифагъ. Ахэр сыгу рихьыгъэх. Непэ Адыгеим тыкъызкIыщызэрэугъоигъэр аукъодыеу щытэп. Шъолъыр пэпчъ щысэ зэрэтепхын лъэныкъо горэ иI. Сэ лъэшэу згъэшIэгъуагъэр республикэм культурэмкIэ учреждение дахэхэр зэриIэхэм нэмыкIэу, культурэм иIофышIэхэм IэпыIэгъу узэрафэхъущт шIыкIэри къызэрэжъугъотыгъэр ары. АщкIэ «тхьашъуегъэпсэу» шъосэIо. А Iофым шъо лъэшэу шъунаIэ тешъогъэты, муниципалитетхэм япащэхэри, бизнесменхэри ащкIэ къыздешъогъаIэх. КультурэмкIэ учреждение пэпчъ пIоми хъунэу мылъкукIэ IэпыIэгъу къыфэхъун иI. НэмыкI шъолъырхэми шъуиIофшIакIэ къызфагъэфедагъэмэ дэгъугъэ», — къыIуагъ Ольга Яриловам.\nПроектэу «Пушкинская карта» зыфиIорэр республикэм зэрэщыпхыращырэми зэIукIэгъум щытегущыIагъэх. Iоныгъом и 1-м къыщегъэжьагъэу мы проектыр пхыращы, илъэс 14 — 22-рэ зыныбжьхэм ащ амал къареты культурэмкIэ къэралыгъо, унэе учреждениехэм ыпкIэ хэмылъэу ащыIэнхэу.\nЗэIукIэгъум икIэух Адыгеим ия 100-рэ илъэс игъэмэфэкIын зызэрэфагъэхьазырырэм тегущыIагъэх. Республикэм имызакъоу, Урысыем икъэлэ шъхьаIи концертхэр къыщатынхэу, къэгъэлъэгъонхэр къыщызэIуахынхэу ыкIи нэмыкI Iофтхьабзэхэр ащызэхащэнхэу рахъухьэ.\nУФ-м культурэмкIэ иминистрэ игуадзэу Ольга Яриловар Адыгеим культурэмкIэ иучреждениехэу лъэпкъ проектым диштэу зэтырагъэпсыхьагъэхэм ащыIагъ, лъэпкъ проектэу «Культурэр» Къыблэ федеральнэ шъолъырым щыпхырыщыгъэным тегъэпсыхьэгъэ зэхэсыгъор зэрищагъ.\nГъэцэкIэжьын куухэм ауж псэупIэу Джаджэм непэ искусствэхэмкIэ кIэлэцIыкIу еджапIэр къыщызэIуахыжьыгъ. АщкIэ афэгушIонэу еблэгъэгъагъ Ольга Яриловар. Сэнаущыгъэ зыхэлъ кIэлэцIыкIухэм гъэхъагъэхэр ашIынхэу УФ-м культурэмкIэ иминистрэ игуадзэ афэлъэIуагъ ыкIи лъэпкъ проектэу «Культурэм» псэупIэ пэпчъ искусствэхэмкIэ еджапIэ, клубхэр, модельнэ тхылъеджапIэхэр иIэнхэм зэрэфэIорышIэрэм къыкIигъэтхъыгъ.\nЛъэпкъ проектым ишIуагъэкIэ искусствэхэмкIэ еджапIэм лъэхъаным диштэу зызэрэзэрихъокIыгъэр пстэуми янэрылъэгъугъ.\nНепэ мыщ егъэджэнхэр щырагъэжьэжьыгъэх: музыкальнэ, изобразительнэ искусствэм, хореографием алъэныкъокIэ кIэлэцIыкIу 240-м ехъумэ зыщагъасэ.


Къахагъэщыгъэхэм ащыщ — Адыгэ макъ\nРедактор 10.06.2016 10.06.2016 КУЛЬТУРЭР, КЪЭБАРЫКlЭХЭР\nМэлылъфэгъум и 21-м къыщегъэжьагъэу жъоныгъуакIэм и 15-м нэс Ермэлхьаблэ дэт къэралыгъо кIэлэегъэджэ университетым шъолъыр зэнэкъокъоу «Шаг в профессию» зыфиIорэр щыкIуагъ. Ащ хэлэжьагъ ыкIи зэрифэшъуашэу зыкъыщигъэлъэгъуагъ Мыекъопэ къэралыгъо технологическэ университетым гъэIорышIэнымкIэ ифакультет щеджэрэ Надежда Жуковам.\nЗэнэкъокъум зэкIэмкIи темыр кавказым ыкIи Къыблэ федеральнэ шъолъырым къарыкIыгъэ студент 400 фэдиз хэлэжьагъ.\nЗэнэкъокъур уцугъуищэу гощыгъагъ. Апэ студентхэм афэгъэхьыгъэ къэбархэр, лъэныкъо зэфэшъхьафхэмкIэ гъэхъагъэу яIэхэр зыдэлъ портфолиохэр къагъэлъэгъуагъэх. ЯтIонэрэ уцугъом къыдилъытэщтыгъэ «Слово о профессии» зыфиIорэ видеотехыгъэу къагъэхьазырыгъэм икъэгъэлъэгъон. Нэбгы-рэ пэпчъ сэнэхьатэу къыхихыгъэм игъэкIотыгъэу къытегущыIагъ.\nЯщэнэрэ уцугъом шIэныгъэм, гъэсэныгъэм япхыгъэ Iофтхьабзэхэр ежь-ежьырэу зэрэзэхащэхэрэр къагъэлъэгъуагъ.\nЗэнэкъокъум изэфэхьысыжьхэр жъоныгъуакIэм и 31-м Ермэлхьаблэ дэт къэралыгъо кIэлэегъэджэ университе-тым къыщаIуагъэх. Мыекъуапэ икIыгъэ Надеждэ ятIонэрэ чIыпIэр къыдихыгъ ыкIи ятIонэрэ степень зиIэ дипломымрэ шIухьафтынрэ къыфагъэшъошагъ. Мыекъопэ къэралыгъо технологическэ университетым социальнэ предпринимательствэмкIэ иеджапIэ ипащэу Светлана Новиковам пшъашъэр ыгъэхьазырыгъ. Ащ зэрэфэразэхэр къэзыушыхьатырэ тхылъыр къыратыгъ.\nПредыдущая ЛэжьэпкIэ анахь макIэр\nСледущая Страхованиер Iофыгъо шъхьаIэу щытыгъ


Адыгея Сегодня – ЦIыфхэм ягумэкIыгъохэр зэхашIэх, IэпыIэгъу афэхъух\nЦIыфхэм ягумэкIыгъохэр зэхашIэх, IэпыIэгъу афэхъух\tПоделиться материалом\nДата публикации: 14.12.2016 17:49\nАдыгэ Республикэм и ЛIышъхьэу ТхьакIущынэ Аслъан общественнэ движениеу «Урысые Народнэ фронтым» и Адыгэ шъолъыр къутамэ хэтхэм тыгъуасэ аIукIагъ. Iофтхьабзэм хэлэжьагъэх АР-м и Премьер-министрэ ипшъэрылъхэр зыгъэцэкIэрэ Наталья Широковар, Адыгеим мэкъу-мэщымкIэ иминистрэу Юрий Петровыр, республикэм и Къэралыгъо Совет - Хасэм и Тхьаматэ игуадзэу Владимир Нарожнэр, министерствэ зэфэшъхьафхэм ялIыкIохэр.\nЫпшъэкIэ зигугъу къэтшIыгъэ общественнэ движением икъутамэ мы илъэсым Iофэу ышIагъэм изэфэхьысыжьхэр ашIыгъэх, къихьащт илъэсым пшъэрылъ шъхьаIэу зыфигъэуцужьыхэрэм атегущыIагъэх. Джащ фэдэу медицинэм, гъэсэныгъэм, культурэм, экономикэм, щыIэкIэ-псэукIэр нахьышIу шIыгъэным, нэмыкI лъэныкъохэм япхыгъэ общественнэ предложениеу къагъэхьазырыгъэхэр республикэм ипащэ къырахьылIагъэх.\nАР-м и ЛIышъхьэ къэзэрэугъоигъэхэм закъыфигъазэзэ, Урысые Народнэ фронтым икъутамэу республикэм щыIэм иIофшIэн зэрэзэхищэрэм, цIыфхэм IэпыIэгъу зэрафэхъурэм осэшIу фишIыгъ, ащ илIыкIохэм афэрэзагъ. Тишъолъыр иобщественнэ-политическэ щыIакIэ ылъэныкъокIэ мы общественнэ движением мэхьанэу иIэм зэрэхэхъуагъэр къыхигъэщыгъ.\n- Республикэм игъэцэкIэкIо хэбзэ къулыкъухэм анахьэу анаIэ зытырагъэтын фэе лъэныкъохэм ягъэнэфэнкIэ, гумэкIыгъоу, щыкIагъэу щыIэхэр дэгъэзыжьыгъэнхэмкIэ, УФ-м и Президент къыгъэуцугъэ пшъэрылъхэр гъэцэкIэгъэнхэмкIэ Народнэ фронтым илIыкIохэр тиIэпыIэгъушIух, - къыIуагъ ТхьакIущынэ Аслъан.\nИлъэсэу тызыхэтым Iофэу ашIагъэм изэфэхьысыжьхэм, тапэкIэ пшъэрылъэу зыфагъэуцужьыхэрэм, обществэр анахьэу зыгъэгумэкIырэ Iофыгъохэм къатегущыIагъэх Бэгъ Альберт, Щыщэ Людмилэ, нэмыкIхэри. ОНФ-м ифорумэу къалэу Ставрополь щыкIуагъэм Темыр-Кавказ ыкIи Къыблэ федеральнэ шъолъырхэм ащыпсэухэрэм ягумэкIыгъохэр къыщыраIотыкIыгъэх. Iофтхьабзэм хэлэжьагъ Адыгеим илIыкIо купи. Зэфэхьысыжьхэм къызэрагъэлъэгъуагъэмкIэ, регион зэфэшъхьафхэм арыс цIыфхэм ящыкIагъэхэр, ягумэкIыгъохэр бэкIэ зэтефэх. Ахэр дэгъэзыжьыгъэнхэм, УФ-м и Президент ижъоныгъокIэ унашъохэр шъолъырхэм зэращагъэцакIэхэрэм лъыплъэгъэным ОНФ-м мэхьанэшхо реты. Владимир Путиныр зыхэлэжьэгъэ «Форум действий» зыфиIорэм бюджет ахъщэр шIуагъэ къытэу гъэфедэгъэным иIофыгъо щытегущыIагъэх. НэмыкI Iофтхьабзэу рагъэкIокIыгъэхэми республикэм илIыкIохэр ахэлэжьагъэх.\nМы илъэсыр пштэмэ, Адыгеим щыпсэурэ нэбгырэ 200-м ехъумэ ягумэкIыгъохэр ОНФ-м икъутамэу республикэм щыIэм къырахьылIагъэх. Ахэр зэрифэшъуашэу зэхэфыгъэнхэм, цIыфхэм IэпыIэгъу афэхъугъэным общественнэ движением хэтхэм анаIэ тырагъэтыгъ. Хабзэмрэ обществэмрэ зэдэгущыIэнхэм, зэгурыIоныгъэ азыфагу илъыным мэхьанэшхо зэриIэр, мы лъэныкъомкIэ Адыгеир щысэ зытепхын регионэу зэрэщытыр пстэуми къыхагъэщыгъ.\n- Зэпэуцужьым, зэгурымыIоныгъэм шъухэмытэу, цIыфхэм IэпыIэгъу шъузэрафэхъущтым шъупылъ, ары цыхьэ къызкIышъуфашIырэр, къызкIышъуфэразэхэр, - къыIуагъ ТхьакIущынэ Аслъан.\nБизнес цIыкIум ыкIи гурытым IэпыIэгъу афэхъугъэным, сэкъатныгъэ зиIэхэм яшIуагъэ арагъэкIыным, цIыфхэм щыIэкIэ-псэукIэ амалэу аIэкIэлъхэм ахэгъэхъогъэным, нэмыкI Iофыгъохэми къэзэрэугъоигъэхэр атегущыIагъэх. ГущыIэм пае, сэкъатныгъэ зиIэ сабыйхэм яфэIо-фашIэхэр зэрагъэцакIэхэрэм джыри уигъэрэзэнэу щытмэ, мы купым къыхиубытэхэу илъэс 18 е ащ нахьыбэ зыныбжьхэм реабилитацие акIунымкIэ, ящыкIэгъэ медицинэ IэпыIэгъур ягъэгъотыгъэнымкIэ гумэкIыгъуабэхэр щыIэх.\nАР-м и ЛIышъхьэ кIэух зэфэхьысыжьхэр къышIызэ, ОНФ-м икъутамэу республикэм щыIэм къыIэтыгъэ гумэкIыгъохэр, щыкIагъэхэр дэгъэзыжьыгъэнхэмкIэ зэIукIэгъум хэлэжьэгъэ министерствэхэм ялIыкIохэм пшъэрылъ гъэнэфагъэхэр афишIыгъэх, ахэр гъэцэкIагъэхэ зэрэхъурэм ежь зэрэлъыплъэщтыр ариIуагъ.


Адыгэ Хэку Таймс: Адыгэ Хэкупсэхэм цIыфхэм яфитыныгъэхэр къэзыухъумэрэ дунае хасэхэм зафигъэзагъ Хъуадэ Аднан пае\nАдыгэ Хэкупсэхэм цIыфхэм яфитыныгъэхэр къэзыухъумэрэ дунае хасэхэм зафигъэзагъ Хъуадэ Аднан пае\nХъуадэ Аднан Сирие Адыгэхэр заом къыхэщыжьыгъэнхэм, ахэр хэкум къэщэжьыгъэнхэм афэгъэхьыгъэу Мыекъуапэ пикет щешIы\nЖъоныгъуакIэм и 8-м дунае хасэу Адыгэ Хэкупсэхэм инджлизбзэкIэ тхыгъэу джэпсалъэ цIыфхэм яфитыныгъэхэр къэзыухъумэрэ дунае хасэхэм афигъэхьыгъ Хъуадэ Аднан жъоныгъуакIэм и 5-м МыекъуапэкIэ хьапсым зэрэчIагъэтIысхьагъэм пае.\nДжэпсалъэм къыщаIо Хъуадэ Аднан Адыгэхэм яфитыныгъэхэм зэрэдэлажьэрэм пае Урысие-Федерацием изэфэшъхьэф къулыкъухэм къинхэр зэрэрагъэлъэгъурэр. Джэпсалъэм къызэкIэлъыкIоу къыщатхы Хъуадэ Аднан лажьэ имыIэу заулэрэ зэраубытыгъагъэр, хьапсым зэрэчIагъэтIысхьэгъагъэр.\nМы Iофым шъухэплъэнэу зышъуфэтэгъазэ щатхы джэпсалъэм икIэухым. Ащ нэмыкIэуи джэпсалъэм джыри тхыгъэ ригъус. Ар Адыгэ лъэпкъым лъэпкъ къэкIодэу Урысие Империем къыришIэлIагъэм фэгъэхьыгъ .


«Спутник М-р» кIэлэцIыкIухэм апай — Адыгэ макъ\n«Спутник М-р» кIэлэцIыкIухэм апай\nРедактор 08.01.2022 30.12.2021 КЪЭБАРЫКlЭХЭР\nКоронавирусыкIэу дунаир зэлъызыкIугъэм пэшIуекIорэ вакцинэу илъэс 12 — 17 зыныбжь зихэхъогъухэм апае Урысыем къыщаугупшысыгъэм «Спутник М» зэреджагъэхэр.\nЭпидемиологиемкIэ ыкIи микробиологиемкIэ Гупчэу Гамалей ыцIэ зыхьырэм ипащэу Александр Гинцбург къызэриIуагъэмкIэ, етыгъо мини 150-рэ къыдагъэкIыгъах. Апэрэ ушэтынхэм зихэхъогъоу нэбгырэ 99-рэ ахэлэжьагъ. Вакцинэм ирегистрацие ужи лъагъэкIотэщт ушэтынхэм шIоигъоныгъэ зиIэу нэбгырэ минищым ехъу ахагъэлэжьэщт. УФ-м псауныгъэм икъэухъумэнкIэ и Министерствэ къызэрэщаIуагъэмкIэ, илъэс 12-м зыныбжь шIокIыгъэ зихэхъогъухэм зэкIэми ар зыхалъхьаным пай, ау анахьэу зищыкIагъэр уз гъэтIылъыгъэ зиIэхэр ары.\nКоронавирусыкIэр цIыфхэм къызщахэхьэгъэ апэрэ уахътэхэм ар кIэлэцIыкIухэмкIэ мыщынагъоу ары шIэныгъэлэжьхэмрэ врачхэмрэ къызэраIощтыгъэр. Ары ыкIи зэрэщытыгъэри. ЗэкIэ COVID-19-р къызэолIагъэу дунаим тетыр пштэмэ, проценти 5-р ары кIэлэ-\nцIыкIоу е зихэхъогъоу ахэтыгъэр.\nВирус мэхъаджэм иштаммэу «дельта» зыфиIорэр къызежьэм, Iофхэр дэи къышIыгъэх. УФ-м псауныгъэм икъэухъумэнкIэ и Министерствэ пэшIорыгъэшъ медицинэмкIэ кIэлэцIыкIухэм афэгъэзэгъэ испециалистэу Лейла Намазова-Барановам къызэриIорэмкIэ, мы штаммыр къызежьэм зыныбжь илъэси 5-м нэмысыгъэ кIэлэцIыкIухэр фэдитIукIэ, ащ зыныбжь ехъугъэхэр фэдищкIэ нахьыбэу сымаджэхэ хъугъэ. Вирусыр ахэкIыжьыгъэми, ащ къыздихьыгъэ уз зэфэшъхьафхэм кIэлэцIыкIухэмрэ зихэхъогъухэмрэ апкъынэ-лынэхэм нахь псынкIэу защаушъомбгъоу агъэунэфыгъ.\n«Спутник М-р» къэзыугупшысыгъэхэм къызэраIорэмкIэ, ари зихэхъогъухэм тIогъогогъоу ахалъхьанэу гъэпсыгъэ. Нахьыжъхэм апае къатIупщыгъэ вакцинэм фэд, ау зэетыгъор бэкIэ нахь макI. Ушэтынхэм къызэрагъэлъэгъуагъэмкIэ, вакцинэм процент 93-у ишIуагъэ къэкIо. КIэлэцIыкIухэм яиммунитет нахь «чанэу вакцинэм пэгъокIы». Ушэтынхэм ахэлэжьэрэ нэбгырипшI пэпчъ пштэмэ, нэбгырибгъумэ антителау коронавирусым щызыухъумэщтхэр яIэ хъугъэ.\nВакцинэм нэшэнэ хьылъэу къыздихьыхэрэр ар зыхалъхьагъэхэм янахьыбэм макIэу зэхашIагъэу ары зыушэтыгъэхэм къызэраIорэр. ГущыIэм пае, мастэр зыхаIугъэ чIыпIэр плъыжьы хъугъэу е хъупцIэу, макIэу узэу, гъэретынчъэ ышIэу къыхэкIыгъ, ау нахь хьылъэу, пэм жьы рымыкIоу, ашъхьэхэр узхэу, нэгъу-кIэтIый зэхэтым егуаоу зэрагъэунэфыгъэр мэкIэ дэд. Мэфэ зытIущкIэ ахэр зэкIэ текIых.\n«Спутник М-р» зыхалъхьэ мыхъущтхэр е нахь кIасэу зыхалъхьан фаехэр ащ пылъ тхылъым щыгъэнэфагъэх. Зихэхъогъум аллергие зыгорэм фыриIэу, а уахътэм ар лъэшэу зэхешIэмэ, пэтхъу-Iутхъу хъугъэмэ, нэмыкI зэпахырэ уз къеолIагъэу щытмэ, ахэр текIынхэ фае. Зыныбжь илъэс 12-м шIомыкIыгъэхэм ахалъхьэ хъущтэп.\nКIэлэцIыкIум ишIу, ижъэжъые, щитовиднэ железам алъэныкъокIэ дагъо иIэмэ, шъоущыгъу узым егъэгумэкIымэ, нервнэ системэр, гу-лъынтфэхэр зэщыкъуагъэхэмэ, уфэсакъын фае. «Аутоиммуннэ» узкIэ алъытэхэрэм ащыщ е адэбз уз къызэолIагъэхэм мы вакцинэр ахэлъхьэгъэным щынагъо хэлъэу ащ пылъ тхылъым къыщеIо.\nУФ-м псауныгъэм икъэухъумэнкIэ и Министерствэ къызэритырэмкIэ, коронавирусым пэшIуекIорэ вакцинэу зихэхъогъухэм апае къашIыгъэр шIоигъоныгъэ зиIэхэр ары зыхалъхьащтыр, къаигъагъэ хэлъынэу щытэп. Прививкэм ишIын зэрэзэхэщэгъэщтыр теубытагъэ хэлъэу джыри къаIуагъэп. Илъэс 15-м зыныбжь нэмысыгъэ кIэлэцIыкIухэм янэ-ятэхэр ары прививкэр ашIыщт-амышIыщтыр къэзыIон фаер. Ащ фэшI медицинэм иIофышIэхэм ны-тыхэм зэдэгущыIэгъухэр адашIынхэ фаеу шIэныгъэлэжьхэм алъытэ.\nМинистерствэми зэпахырэ узхэм апэшIуекIорэ Iофтхьабзэхэм афэгъэхьыгъэ федеральнэ хэбзэгъэуцугъэм итхагъэр яIэубытыпIэу илъэс 12 — 15 зыныбжь кIэлэцIыкIухэм янэ-ятэхэр къемызэгъхэу вакцинэр ахамылъхьащтэу ары къызэраIорэр.\nКоронавирусыкIэу дунаир зэлъызыкIугъэм пэшIуекIорэ вакцинэу кIэлэцIыкIухэм ыкIи зихэхъогъухэм апае къашIыгъэр нэмыкI къэралыгъуабэхэми ащахалъхьанэу рагъэжьагъ. Гупчэ СМИ-хэм къызэратырэмкIэ, США-м щыпсэурэ нэбгырэ миллион 12 фэдизмэ ахалъхьагъ. Зихэхъогъухэм апае вакцинэр Канадэм, Зэхэт Араб Эмиратхэм, Австралием, Израиль, Аргентинэм, Чили, Кубэ, нэмыкIыбэхэм ащагъэфедэ.\nКитаеу апэдэдэ коронавирусыкIэр къызщежьагъэм кIэлэцIыкIоу исым ипроцент 85-м прививкэр афашIыгъ, зыныбжь илъэс 12-м нэсыгъэхэми ахалъхьанэу рагъэжьагъ. Ащ фэд Израили. Коста-Рика шIокI имыIэу кIэлэцIыкIухэми прививкэр афашIынэу унашъо къыщыдэкIыгъ.\nЕвропэм икъэралыгъохэм нахь жъажъэу мы Iофыр ащылъэкIуатэ. Германием илъэс 12-м зыныбжь шIокIыгъэхэм вакцинэр ахалъхьанэу шышъхьэIу мазэр ары унашъор къызщыдэкIыгъэр, мэфэ заулэкIэ узэкIэIэбэжьмэ, вакцинэу «Pfizer» зыфиIорэр зыныбжь илъэси 5 икъугъэхэм ахалъхьанэу фитыныгъэ яIэ хъугъэ.\nПредыдущая 7- Ocak – Hz. İsa’nın doğum günü\nСледущая Сыд фэда ябгъэшIыщтыр ыкIи хэта зищыкIагъэр ревакцинациер?


Зэфэхьысыжьхэр, гъэхъагъэхэр, Iофтхьабзэхэр — Адыгэ макъ\nЗэфэхьысыжьхэр, гъэхъагъэхэр, Iофтхьабзэхэр\n2021-рэ илъэсым щылэ мазэм и 23-м зыкъэухъумэжьынымкIэ къэралыгъом иорганизациеу «ОСОАВИАХИМ — Урысыем и ДОСААФ» зыфиIорэр зызэхащагъэр илъэс 94-рэ хъугъэ. Джащ къыщегъэжьагъэу Хэгъэгум иухъумакIо и Мафэ ыкIи нэмыц техакIохэр рафыжьыхи, Адыгеир шъхьафит зэрашIыжьыгъэм афэгъэхьыгъэ Урысые зыкъэухъумэжьын жъугъэ IофшIэным имазэ рагъэкIокIы.\nМыщ икъызэIухын фэгъэхьыгъэ зэIукIэр цIыфхэр дзэ къулыкъум фэгъэхьазырыгъэнхэмкIэ ыкIи дзэ-патриотическэ пIуныгъэмкIэ Гупчэм бэмышIэу щыкIуагъ. Ащ хэлэжьагъэх АР-м лъэпкъ IофхэмкIэ, IэкIыб къэралхэм ащыпсэурэ тилъэпкъэгъухэм адыряIэ зэпхыныгъэхэмкIэ ыкIи къэбар жъугъэм иамалхэмкIэ и Комитет итхьаматэ игуадзэу Константин Щербаковыр, зыкъэухъумэжьынымкIэ Адыгэ организацием, ветеранхэм я Совет, дзэ комиссариатхэм ялIыкIохэр, дзэ-патриотическэ клубхэм, лъыхъон отрядхэм ахэтхэр, ныбжьыкIэ армейцэхэр, кIэлэеджакIохэр.\nМэфэкI зэIукIэу Адыгеим и ДОСААФ щызэхащэхэрэм организацием къыхэхьагъэхэм билетхэр аратыжьыхэ ыкIи юбилярхэм ащафэгушIохэ хабзэ. Ащ фэдэ нэбгыри 9 мыгъэ хагъэунэфыкIыгъ.\nМыекъопэ районым (п. Краснооктябрьскэм) иныбжьыкIэ армейцэхэм яотрядэу «Варяг» зыфиIорэм хэтхэм мэфэкI къэгъэлъэгъонэу къагъэхьазырыгъэм къэзэрэугъоигъэхэр еплъынхэ амал яIагъ. А ныбжьыкIэ купым хэтхэм Адыгеим и ДОСААФ цIыфхэр дзэ къулыкъум фэгъэхьазырыгъэнхэмкIэ ыкIи дзэ-патриотическэ пIуныгъэмкIэ и Гупчэ еплъыкIэ дахэу фыряIэхэр къыраIотыкIыгъэх.\nНэужым гущыIэр лъигъэкIотагъ Урысыем и ДОСААФ ишъолъыр къутамэ ипащэу Барцо Тимур. Зыкъэухъумэжьын жъугъэ IофшIэным имазэ зэрэрагъажьэрэм нэмыкIэу, 2020-рэ илъэсым ашIэгъэ IофшIэным ар кIэкIэу къытегущыIагъ.\n— Илъэс къэс мыщ фэдэ мафэм зэрэ Урысыеу зыкъэухъумэжьынымкIэ Iофтхьабзэхэр зыщыкIощтхэ мазэр рагъажьэ, — къыIуагъ ащ. — Адыгеим и ДОСААФ ащ чанэу хэлажьэ. Анахь пшъэрылъ шъхьаIэу тиIофшIэнкIэ тиIэщтыр тарихъ хъугъэ-шIагъэхэр, лъэхъэнэ къинхэм Хэгъэгур къэзыухъумэгъэ цIыфхэр тыгу къэдгъэкIыжьынхэр, къыткIэхъухьэрэ лIэужхэм ахэр ядгъэшIэнхэр, якъэралыгъо шIу алъэгъоу, къаухъумэным фэхьазырхэу пIугъэнхэр ары.\nДжащ фэдэу Барцо Тимур къызыщыуцугъэхэм ащыщ республикэм имуниципальнэ образованиехэм зэкIэми ДОСААФ-м иотделениеу къащызэIуахыгъэхэм яIофшIэн лъагъэкIотэн зэралъэкIыгъэр, пшъэрылъ шъхьаIэу яIагъэхэр икъоу зэрагъэцэкIагъэхэр. Ахэм ащыщэу цIыфхэр дзэ-учетнэ сэнэхьатхэмкIэ гъэхьазырыгъэнхэр (ВУС) — проценти 100-м нэсэу, техническэ сэнэхьатхэмкIэ (СМТП) — проценти 104,2-м кIахьэу агъэцэкIагъ.\nКъыхэгъэщыгъэн фае Урысыем и ДОСААФ икIыгъэ илъэсым шъолъыр отделениехэм ашIэгъэ IофшIэныр зызэфехьысыжьым, Адыгеим щыIэм зыхэхьэрэ купым елъытыгъэу а 1-рэ чIыпIэр къызэрэфагъэшъошагъэр. Джащ фэдэу аужырэ илъэситфым хагъэунэфыкIырэ чIыпIэхэр шъолъыр организацием къыдихыгъэх: 2016-рэ, 2018-рэ, 2020-рэ илъэсхэм — апэрэ чIыпIэр, 2017-рэ илъэсым — ятIонэрэ, 2019-м — ящэнэрэ чIыпIэхэр ыубытыгъэх.\nАдыгэ республикэ общественнэ организациеу «НыбжьыкIэ дзэ-патриотическэ объединениеу ЗыкIыныгъ» зыфиIорэм и Совет итхьаматэу Джарымэ Рэщыдэ къыгъэхьазырыгъэ программэу «Курс молодого бойца» зыфиIорэм къэзэрэугъоигъэхэр нэIуасэ фишIыгъэх. ЕджапIэм чIэсыхэзэ, ныбжьыкIэхэр дзэ къулыкъум фэгъэхьазырыгъэнхэм мыр тегъэпсыхьагъ. Адыгэ Республикэм и Правительствэ игрант IэпыIэгъу мы программэм ыгъотыгъ.\nМы илъэсым гъэхъагъэ зышIыгъэхэм ащыщ Мыекъопэ дзэ-патриотическэ клубэу «Вертикаль» зыфиIорэр — дзэ джэгукIэхэмкIэ зэнэкъокъоу «Зарницэм» я 8-рэу текIоныгъэр къыщыдихыгъ. Урысыем и ДОСААФ ишъолъыр организацие ыгъэнэфэгъэ ахъщэ шIухьафтыныр клубэу «Вертикалым» фагъэшъошагъ.\nЩылэ мазэм и 23-м къыщегъэжьагъэу мэзаем и 23-м нэс Iофтхьэбзэ зэфэшъхьафхэр республикэм щыкIощтых. Автопробегхэр, лIыхъужъныгъэм иурокхэр, зэнэкъокъухэр зэхащэщтых. Хэгъэгу зэошхом иветеранхэр ныбжьыкIэхэм аIукIэщтых, щымыIэжьхэм яшIэжь агъэлъэпIэщт, музейхэр къарагъэкIухьащтых.\nСледущая Лъы атыгъ


ПIалъэм къыпэу зэшIуахы — Адыгэ макъ\nПIалъэм къыпэу зэшIуахы\nГъогухэм язытет бэкIэ елъытыгъ шъолъырым щыIакIэу илъыщтыр, зекIонымкIэ щынэгъончъэу щытыщтмэ, псэупIэхэм уадэсынкIэ Iэрыфэгъущтмэ, зекIохэмкIэ кIопIэщтмэ.\nМы зэпстэури зэшIохыгъэ хъуным пае мэхьанэшхо яI гъогушIхэм яIоф зэрагъэцакIэрэм, къэралыгъо программэхэу шъолъырым щыпхыращыхэрэм. Аужырэ уахътэм нэрылъэгъу Адыгеим игъогухэр чэзыу-чэзыоу зэрагъэкIэжьхэрэр, аужырэ шапхъэхэм атетэу кIэу зэрашIыхэрэри. АщкIэ лъэпкъ проектхэр IэпыIэгъушIух. Мыщ дэжьым къыхэгъэщыгъэн фае къэлэ псэупIэхэм ямызакъоу чылагъохэм якIуалIэхэрэми анаIэ атырагъэтынэу Адыгеим и ЛIышъхьэ пшъэрылъ къызэригъэуцурэр.\nГущыIэм пае, гъогухэм афэгъэхьыгъэ лъэпкъ проектым ишIуагъэкIэ Кощхьэблэ районым гъогу Iахьитфымэ гъэцэкIэжьын IофшIэнхэр къащаухых. Лъэпкъ проектэу «ШэпхъэшIухэм адиштэрэ гъогу щынэгъончъэхэр» зыфиIорэм къыхиубытэу шъолъыр автомобиль гъогоу «Къуаджэу Блащэпсынэ екIурэр» зыфиIорэм иIахьэу километрэ 1, 474-м сомэ миллион 12, 4-рэ зытефэрэ гъэцэкIэжьынхэр щэкIох. Мы Iахьэм социальнэ мэхьэнэ ин иI — я 5-рэ еджапIэу Къош Алый ыцIэ зыхьырэм щынэгъончъэу екIолIэгъэным пае. Кощхьэблэ гъогушI-гъэцэкIэжьын гъэIорышIапIэр ары IофшIэнхэр зэшIозыхыхэрэр. Гъогухэм яшIынкIэ аужырэ шапхъэхэу проектым къыдыхэлъытагъэхэр агъэфедэхэзэ ар агъэцэкIэжьы.\n«Асфальт-бетон зэхэгъэкIухьагъэу дгъэфедэщтыгъэм елъытыгъэмэ, джы гъогур зэрэдгъэцэкIэжьырэ псэуалъэхэр нахь пытэх, гъогу шъхьашъор нахь пIыркIу-сыркIу зэрэхъурэм ишIуагъэкIэ автомобиль щэрэхъхэр нахь щыцIанлъэхэрэп, пытэу зэхэзыгъэпкIэрэ битумнэ зэхэшIыхьагъэм ыпкъ къикIыкIэ нахьыбэрэ зэхэмызэу ыкIи дыремыцIэнлъэкIэу телъыщт», — къыIотагъ «Адыгеяавтодор» зыфиIорэ хъызмэтшIапIэм гъогухэм ягъэцэкIэжьынрэ яIыгъынрэкIэ иотдел ипащэу Роман Верзуновым.\nПIалъэу агъэуцугъагъэм намыгъэсэу лъэпкъ проектым хэхьэрэ шъолъыр проектэу «Шъолъыр ыкIи чIыпIэ гъогу зэхэкIыпIэхэр» зыфиIорэм тетэу Кощхьэблэ районым игъогу Iахьэхэр 2022-рэ илъэсым намыгъэсэу щагъэцэкIэжьых.\nЗигугъу къэтшIыгъэм нэмыкIэу мы илъэсым джащ фэдэу джыри гъогу Iахьитфымэ ягъэцэкIэжьын аухынэу агъэнафэ. Ахэр: 1 километрэ хъурэ Iахьэу «Кощхьабл — Соколов» зыфиIорэм щыщыр, къутырэу Свободный Труд екIоу километрэ 1,4-рэ хъурэр, «Мыекъуапэ — Джаджэ — Псыбай — Зеленчукская — Карачаевск» зыфиIорэм щыщ километрэ 1,2-р, псэупIэу Унэрэкъом екIурэ метрэ 600-р.\nЗэкIэмкIи 2022-рэ илъэсымкIэ агъэнэфэгъагъэм щыщэу 2021-р имыкIызэ Кощхьэблэ районым щагъэцэкIэжьынэу агъэнафэрэр гъогу Iахьи 5-мэ якилометри 5,68-рэ. IофшIэнхэм зэкIэмкIи атефэщтыр сомэ миллион 66-рэ. Ахэр мы илъэсым ыкIэм къаухыщтых.\nПредыдущая Хьадагъэхэм тащызфэжъугъэсакъыжь!\nСледущая Чъэпыогъум и 17-р — гъогу хъызмэтым иIофышIэ и Маф


Студентхэм аIукIагъэх — Адыгэ макъ\nРедактор 18.11.2019 КЪЭБАРЫКlЭХЭР\nМыгъэ ар Адыгэ къэралыгъо университетым щыкIуагъ. Iофтхьабзэм хэлэжьагъэх инспектор шъхьаIэм игуадзэу Мамыекъо Казбек, АР-м и Парламент гъэсэныгъэмкIэ, наукэмкIэ, ныбжьыкIэ IофхэмкIэ, спортымкIэ, СМИ-мкIэ ыкIи общественнэ организациехэм зэпхыныгъэ адыряIэнымкIэ икомитет итхьаматэу Шэуджэн Тембот, медицинэ катастрофэхэмкIэ Адыгэ республикэ Гупчэм иIофышIэу Сергей Лавровыр, динлэжьхэр, сэкъатныгъэ зиIэхэм я Урысые обществэ илIыкIоу Элеонора Халатовар, нэмыкIхэри.\nАпшъэрэ еджапIэм ипроректорэу Тыгъужъ Фатимэ пэублэ псалъэкIэ зэIукIэгъур къызэIуихыгъ ыкIи зэрищагъ. ШIэжь мафэм итарихъ къэзэрэугъоигъэхэм ащ къафиIотагъ. ГъогурыкIоным ишапхъэхэр зыукъохэрэм тхьамыкIагъоу къяхъулIэн ылъэкIыщтыр нэрылъэгъу къафэзышIырэ сурэттехыгъэхэм студентхэм анаIэ тыраригъэдзагъ.\nГущыIэр лъигъэкIотагъ Мамыекъо Казбек. Урысыем ыкIи республикэм игъогухэм къатехъухьэгъэ хъугъэ-шIагъэхэм ар къатегущыIагъ.\n— Мы илъэсэу тызхэтым Урысыем игъогухэм къатехъухьэгъэ авариехэм нэбгырэ мин 13 фэдиз ахэкIодагъ, — къыIуагъ ащ. — Республикэм —нэбгырэ 75-рэ (мэзи 10-м къыкIоцI). Республикэм щыхъурэ я 6-рэ гъогу хъугъэшIагъэ пэпчъ ныбжьыкIэхэу илъэс 17 — 23-рэ зыныбжьхэм ялажьэ хэлъ. Пчъагъэхэм нафэ къытфашIы: гъогу хъугъэ-шIагъэхэм ахэкIуадэхэрэм сэкъатныгъэ яIэу къанэхэрэм янахьыбэр Iоф зыщашIэм, е сабыйхэр къызыщафэхъун фэе ныбжьым итых.\nШэуджэн Тембот студентхэм закъыфигъазэзэ, гъогурыкIоныр щынэгъончъэным Адыгеим икъэралыгъо хэбзэ иорганхэм анаIэ зэрэтырагъэтырэр къыхигъэщыгъ. ГъогурыкIоным ишапхъэхэр амыукъонхэу, сакъыныгъэ, шъхьэкIэфэныгъэ къызхагъэфэнэу ныбжьыкIэхэм къариIуагъ.\nIофтхьабзэм хэлэжьэгъэ лIыкIохэм студентхэм зафагъазэзэ, гъогурыкIоным хэлэжьэрэ пстэуми лъытэныгъэрэ шъхьэкIэфэныгъэрэ зэфашIынэу, щэIагъэ гъогум къызщыхагъэфэнэу къяджагъэх.\nГъогу хъугъэ-шIагъэхэм лъапсэ афэхъухэрэр къэзыIотэрэ видеороликхэр студентхэм къафагъэлъэгъуагъэх. Фильмым зеплъыхэ нэужым ныбжьыкIэхэр гупшысэм зэрэзэлъиштагъэхэр анэгухэм къачIэщыгъ.\nIофтхьабзэм икIэухым къин хэфагъэм апэрэ медицинэ IэпыIэгъур зэрэрагъэгъотыщт шIыкIэхэр къарагъэлъэгъугъ.\nТхьамыкIагъо къызэхъулIи зидунай зыхъожьыгъэхэм азыныкъор зэрэныбжьыкIэ дэдэхэм, илъэс 30-м зэрэнэмысыгъэхэм тегупшысэн фае. Анахь шъхьаIэр — лъэсрыкIохэми водительхэми гъогурыкIоным ишапхъэхэр тымыукъохэу, тызэпэмыуцужьэу лъытэныгъэ зэфэтшIымэ, хъугъэ-шIагъэхэр нахь макIэ хъущтых.\nПредыдущая Коммунальнэ фэIо-фашIэхэр\nСледущая «КIэпсэжъые плъыжьыр»


ЗэIукIапIэ афэхъурэр гуIэтыпI — Адыгэ макъ\nЗэIукIапIэ афэхъурэр гуIэтыпI\nРедактор 08.12.2020 08.12.2020 КУЛЬТУРЭР, КЪЭБАРЫКlЭХЭР\nШъолъыр зэнэкъокъоу «2020-рэ илъэсым культурэм и Унэ анахь дэгъу» зыфиIорэр Адыгэ Республикэм щыкIуагъ.\nАдыгэ Республикэм культурэмкIэ и Министерствэ, Адыгеим лъэпкъ культурэмкIэ и Гупчэ Iофтхьабзэр зэхащагъ. Адыгэ Республикэм и Къэралыгъо программэу «Культурэм хэхъоныгъэ ышIыныр» зыфиIорэм телъытагъэу 2020-рэ илъэсым зэнэкъокъур рагъэкIокIыгъ. ШIэжьымрэ Щытхъумрэ я Илъэсэу 2020-рэ илъэсыр зэрэщытыр зэхэщакIохэм къыдалъытагъ.\n— Культурэм и Унэ анахь дэгъур республикэм къыщыхахыным фэшI Iофтхьабзэр къекIокIыгъуитIоу гощыгъагъэ, — къытиIуагъ Адыгэ Республикэм культурэмкIэ и Министерствэ испециалист шъхьаIэу Теуцожь Нурыет. — ПэшIорыгъэшъ зэнэкъокъур мэлылъфэгъум и 1-м къыщегъэжьагъэу чъэпыогъум и 30-м нэс районхэм ащы-\nкIуагъ. Я 2-рэ къекIокIыгъор заочнэ шIыкIэм тетэу шэкIогъум и 20 – 25-м республикэм лъэпкъ культурэмкIэ и Гупчэ щызэхащагъ.\n— Къоджэ щыIакIэм хэхъоныгъэ ышIыным фэшI культурэм иунэхэм яIофшIагъэ елъытыгъэр бэ.\n— Концертхэр, спектаклэхэр, пчыхьэзэхэхьэ гъэшIэгъонхэр культурэм иунэхэм ащызэхащэх, — къеIуатэ Адыгэ Республикэм лъэпкъ культурэмкIэ и Гупчэ ипащэу Бадый Къэплъан. — НыбжьыкIэхэм сэнаущыгъэу ахэлъыр, яшIэныгъэ зэрэхагъахъорэр апэу къызыщагъэлъэгъон алъэкIыщтхэм культурэм иунэхэр ащыщых. Къуаджэм щырагъажьи, артист цIэрыIо хъугъэхэу непэ республикэм иансамблэхэм, театрэхэм нэбгырабэмэ Iоф ащашIэ.\nКультурэм иунэхэм яансамблэхэр республикэм, хэгъэгу зэнэкъокъухэм ахэлажьэх, IэкIыб къэралхэм ащыкIорэ фестивальхэм яIэпэIэсэныгъэ къащагъэлъагъо.\nТэхъутэмыкъое районым иансамблэу «Уджыр» Тыркуем зэкIом, тилъэпкъэгъоу концертым еплъыгъэхэр лъэшэу ыгъэгушIуагъэх. Ащ фэдэу щытхъур къытфэзыхьыгъэхэр нэмыкI районхэм, къалэхэм яIэх.\nКрасногвардейскэ районым культурэм и Унэ апэрэ чIыпIэр къыдихыгъ, Унэм ипащэр Александр Илюхин.\nТэхъутэмыкъое районым культурэм и Унэшхо ятIонэрэ чIыпIэр фагъэшъошагъ, пащэр Къэлэкъутэкъо Инвер.\nТеуцожь районымкIэ Очэпщые культурэм и Унэу дэтым я 3-рэ чIыпIэр къыдихыгъ, пащэр Апэзэо Нурыет.\nАдыгэ Республикэм культурэмкIэ иунэхэм афэгъэхьыгъэ къэбархэр зэхэщакIохэм ИнтернетымкIэ янэкIубгъохэм игъэкIотыгъэу къащагъэлъагъо. Культурэм иунэхэр гуIэтыпIэх, цIыфхэм язэIукIапIэх.\nСурэтхэм арытхэр: зэнэкъокъум хагъэунэфыкIырэ чIыпIэхэр къыщыдэзыхыгъэхэр.\nПредыдущая ЧIыфэр сомэ мин 200-м ехъугъагъ\nСледущая УиныдэлъфыбзэкIэ къыдэкIырэ гъэзетыр къиптхыкIын фае


IэпыIэгъу арагъэгъотыщт | Адыгэ Макъ\nАдыгеим хэхъоныгъэхэр ышIынхэм и Стратегие илъэныкъо шъхьаIэхэм ащыщ мэзпромышленнэ кластерым изэхэщэнрэ предпринимательствэ цIыкIумрэ гурытымрэ IэпыIэгъу афэхъугъэнымрэ яIофыгъохэр.\nВРП-мкIи, социальнэ лъэныкъомкIи Адыгеим къэгъэлъэгъонышIухэр иIэх. Ащ дакIоу агропромышленнэ комплексым, предпринимательствэм, зекIоным, нэмыкI лъэныкъохэмкIи республикэм лъэбэкъушIухэр ышIынхэмкIэ амалэу IэкIэлъхэм ахэгъэхъогъэныр пшъэрылъ шъхьаIэу щыт. Шъолъырым социальнэ-экономикэ хэхъоны-гъэу ышIыщтхэм я Стратегиеу 2030-рэ илъэсым нэс телъытагъэм а пстэури къыдыхэлъытагъ.\nДокументым къызэригъэнафэу, парк шъолъырхэр ыкIи кластерхэр республикэм щагъэпсыщтых. Адыгеим ибаиныгъэ шъхьаIэхэм ащыщэу мэзхэм къатыхэрэ амалхэр шIуагъэ къытэу гъэфедэгъэнхэр мыщ дэжьым анахь шъхьаI. Ар гъэцэкIагъэ зыхъукIэ экономикэм хэхъоныгъэхэр ышIыщтых, мы лъэныкъом хэщагъэхэм IофшIэнымкIэ аIэкIэлъхэ кIуачIэхэр гъэкIэжьыгъэнхэм фэIорышIэщт.


Адыгэ Хэку Таймс: Урысыем цIыфхэм яфитныгъэхэр зэраукъохэм хэхъо\nУрысыем цIыфхэм яфитныгъэхэр зэраукъохэм хэхъо\nАмнести интернешенел купым къызэригъэунэфыгъэмкIэ Урысыем цIыфхэм яфитныгъэхэр зэраукъохэм хэхъо, ащ фэдэуи Советскэ къэралъом хэтэу щытыгъэхэми.\nЛъэпкъыбэ цIыф фитыныгъэ ухъумакIо купым ыгъэхьазырыгъэ тхылъым къыщеIо, урысые унэшъошIхэм 20I4-рэ илъэсым агъэлъэшыгъ цIыфхэр зэракъузыщтхэр.\nМырэзэныгъэ зэрашIхэрэр къаIонхэмкIэ хэпшIыкIэу агъэкIэкIыгъ, къэбар гъэIухэр зэрзэфашIрэми хэхъо, «IэкIыб агент» цIэр зэрахьэнымкIэ теIункIэныгъэхэми ахэхъо ыкIи чIаныгъэ зышIхэр хьапсэ ашIых. Темыр Кавказым зыпкъ итыныгъэ щыIэп ,цIыфхэм яфитныгъэхэр аукъох, шIуагъэ зиIэ мэхькэмэ зэхэкIыныгъэхэр зэрамышIхэрэмкIэ.\nУрысые экономикэ къиныгъохэр ыкIи Украинэ гумэкIыгъом епхыгъэу КъохьапIэмкIэ гъэпсыгъэу хъугъэ зэфыщытыкIэ мыдэгъуми хэхъощт. Советскэ къэралъом хэтыгъэ къэралыгъохэми я къузыныгъэхэми ахэхъонэу алъытэ цIыф фитыныгъэ ухъумакIохэм. Къэралыгъо I60—м цIыф фитыныгъэхэм яIоф зыфэдэмкIэ Амнести интернешенел купым къытхыхьагъ ыкIи ащ къызэриIуагъэмкIэ хьыкумэтхэм щагъэтын фае цIыфхэм яфитныгъэхэр аухъумэр ахэм я амымалэу теплъэ зэрашIрэр.


Адыгеим федэ къыфэзыхьыщт зэзэгъыныгъэх — Адыгэ макъ\nАдыгеим федэ къыфэзыхьыщт зэзэгъыныгъэх\nРедактор 15.02.2019 КЪЭБАРЫКlЭХЭР, ПОЛИТИКЭР\nАР-м и ЛIышъхьэу КъумпIыл Муратрэ УФ-м къыдэгъэкIыжьынымкIэ ыкIи сатыушIынымкIэ иминистрэу Денис Мантуровымрэ инвестиционнэ форумым иIофшIэн къыхиубытэу зэIукIагъэх.\nАдыгеим инвестиционнэ амалэу IэкIэлъхэр, форумым хэлажьэхэрэм апагъохынэу къыращэлIагъэхэр федеральнэ министрэм ЛIышъхьэм ригъэлъэгъугъэх. Джащ фэдэу республикэм щыпхыращырэ проектхэми ягугъу къышIыгъ. Анахь инхэм ащыщых жьыбгъэкIэ Iоф зышIэщт паркыр, «МЕГА-Адыгея» зыфиIорэ сатыу гупчэм изегъэушъомбгъун.\nДенис Мантуровым республикэ хабзэм инвестициехэм якъещэлIэнкIэ Iофэу ышIэрэм осэшIу къыфишIыгъ.\nРеспубликэм зэкIэмкIи къыщахьыжьырэмкIэ Адыгеим къэгъэлъэгъонышIухэр зэриIэхэр ЛIышъхьэм къыхигъэщыгъ, илъэсым икIэуххэмкIэ ащ проценти 2,4-рэ къыхэхъонэу ыкIи сомэ миллиарди 107,8-рэ хъунэу агъэнафэ.\n«ЗэкIэмкIи къахьыжьырэм ипроцент 15 промышленностыр ары зыубытырэр. Аужырэ илъэсхэм макроэкономическэ къэгъэлъэгъонхэмкIэ республикэм хахъохэр иIэх. IэкIыбым къыщашIыхэрэр шъолъырым къыщыдагъэкIыхэрэмкIэ зэблэхъугъэнми, экономическэ хэхъоныгъэхэм якъэкIуапIэу инвестициехэм якъещэлIэн мэхьэнэ ин ятэты. Индустриальнэ паркхэм япроектхэри пхырытэщых», — къыIотагъ КъумпIыл Мурат.\nАдыгеим и ЛIышъхьэ къыкIигъэтхъыгъ парк шъолъырхэм язегъэушъомбгъун республикэм мэхьанэшхо зэрэщыратырэм. Форумым къыщагъэлъэгъуагъэхэм ащыщ индустриальнэ паркэу Яблоновскэм щашIынэу рахъухьэрэр. Краснодар пэмычыжьэу гектар 364-м ар тырашIыхьащт.\nДенис Мантуровым къызэрэхигъэщыгъэмкIэ, инвесторхэм, республикэм ихъызмэтшIапIэхэм агъэфедэн алъэкIыщт IэпыIэгъу амалхэр щыIэх. ЫнаIэ зытыригъэтыгъэхэм ащыщых жьыбгъэкIэ Iоф зышIэщт электростанцием ипроектэу Адыгеим щагъэцакIэрэм ишIуагъэкIэ энергетикэм ылъэныкъокIэ щыIэ хъурэ амалхэр.\nФорумым Адыгеим и ЛIышъхьэу КъумпIыл Мурат Ингка компание купхэу Урысыем щыIэхэм япащэхэм IофшIэгъу зэIукIэгъу щадыриIагъ. Унэгъо сатыу гупчэу «МЕГА Адыгея» зыфиIорэм ишIынрэ игъэкIэжьынрэ япхыгъэ инвестиционнэ проектэу ООО-у «Ингка Сентерс Рус Менеджмент» зыфиIорэм пхырищырэм игъэцэкIэн епхыгъэ Iофыгъохэм атегущыIагъэх.\nИнвестиционнэ зэзэгъыныгъэм икъыхэхын дэлэжьэнхэу лъэныкъохэр зэзэгъыгъэх.\n«Сатыу гупчэу «МЕГА Адыгея» зыфиIорэм зызэрэрагъэушъомбгъущтым къегъэлъагъо тиреспубликэ экономическэ амал дэгъухэр зэриIэхэр, инвестициехэр къыхалъхьанхэмкIэ цыхьэшIэгъоу зэрэщытыр. АдыгеимкIэ а проектыр федэ, бэшIагъэу гъусэныгъэ зыдытиIэхэмрэ тэрырэ тазыфагу зэфыщытыкIэ дэгъухэр илъ хъугъэ. Iофыгъоу дгъэнэфагъэхэм тадэмыхыным, IэпыIэгъу тафэхъуным тафэхьазыр», — къыIуагъ КъумпIыл Мурат.\n«Ингка Сентерс Рус Менеджментым» игенеральнэ пащэу София Трофимовам псэолъакIэхэм яшIын фэгъэхьыгъэ документ гъэнэфагъэхэм ягъэхьазырынкIэ, энергосетьхэм зэрапашIэщтхэм япхыгъэ Iофыгъохэм язэшIохынкIэ IэпыIэгъу къазэрафэхъугъэм фэшI Адыгеим и ЛIышъхьэ зэрэфэразэр риIуагъ.\nИнгка компание купхэу Урысыем щыIэхэм япащэхэм я Совет итхьаматэу Патрик Антони зэрэхигъэунэфыкIыгъэмкIэ, сатыу гупчэу «МЕГА Адыгея» зыфиIорэм изегъэушъомбгъунрэ игъэкIэжьынрэ япхыгъэр компанием иинвестиционнэ проект анахь инэу непэ Урысыем щыпхырищырэр ары.\nИнвестиционнэ проектым 2017-рэ илъэсым Iоф дашIэу рагъэжьагъ. «Ингка Сентерс Рус Менеджментым» имурад квадратнэ метрэ мини 190-м нэсэу гупчэм зыригъэушъомбгъунэу, сатыушIыпIэхэр, гъогу зэхэкIыпIэхэр ыгъэкIэжьынхэу. СатыушIыпIакIэхэу къызэIуахыщтхэм нэбгырэ мини 2 фэдизмэ Iоф ащашIэн алъэкIыщт. ИлъэсиплIырэ зыуж итыщтхэ проектым ипхырыщын сомэ миллиард 14 пэIухьащт.\nИнвесторым къызэритыгъэмкIэ, IэрышI псэуалъэу «Лагуна», тучанэу «Леруа Мерлен» зыфиIохэрэм яшIын джыдэдэм аухы. Унэр дунэе экологическэ сертификацие шIыгъэным ыуж итых, укъэбзалъэхэр агъэпсыгъахэх.\nМы проектым ипхырыщынкIэ ищыкIэгъэ амалхэр зехьэгъэнхэм мэхьанэшхо зэриIэр джыри зэ КъумпIыл Мурат хигъэунэфыкIыгъ.\nАдыгэ Республикэмрэ СМП Банкымрэ зэдэлэжьэныгъэм фэгъэхьыгъэ зэзэгъыныгъэ зэдашIыгъ. Адыгеим и ЛIышъхьэу КъумпIыл Муратрэ Банкым игъэIорышIапIэ итхьаматэу Александр Левковскэмрэ аIапэ документым кIадзэжьыгъ.\n«АдыгеимкIэ мэхьанэшхо иIэу щыт банкыр республикэ программэхэм ыкIи социальнэ-экономикэ лъэныкъом ипроектхэм чанэу ахэлэжьэным. Пстэуми апэу ар зыфэгъэхьыгъэр бизнес цIыкIумрэ гурытымрэ IэпыIэгъу язытыщт амалхэм ягъэунэфын, экономикэм исектор, инвестиционнэ проектхэр, джащ фэдэу ипотечнэ кредитхэр ятыгъэнхэр, банк фэIо-фашIэхэр цIыфхэм ыкIи бизнесым афэгъэцэкIэгъэнхэр ары», — къыIуагъ КъумпIыл Мурат.\nМы Банкымрэ Адыгэ Республикэм ипащэхэмрэ азыфагу илъ зэпхыныгъэр зыфытегъэпсыхьагъэр Адыгеим щыIэкIэ-псэукIэу илъыр нахьышIу шIыгъэным пае зэдызэшIуахырэ Iофтхьабзэхэм зарагъэушъомбгъуныр арэу зэрэщытыр къыхигъэщыгъ Банкым игъэIорышIапIэ итхьаматэу Александр Левковскэм.\n«Коммерческэ банк къодыеу щытыныр арэп ащ ынаIэ зытыригъэтырэр, республикэм ихэхъоныгъэкIэ зишIуагъэ къэкIощт проект инхэм ягъэцэкIэнкIэ цыхьэшIэгъу гъусэгъоу ар щыт. Адыгэ Республикэм ипащэхэм тырягъусэу зэдэдгъэцэкIэрэ Iофым республикэм иэкономикэ лъэгэпIакIэм тещэгъэнымкIэ ишIуагъэ къызэрэкIощтым сицыхьэ телъ», — къыхигъэщыгъ Александр Левковскэм.\nЗэдэлэжьэныгъэм тегъэпсыхьэгъэ зэзэгъыныгъэр гъэцэкIагъэ зыхъукIэ, къэралыгъо хабзэмрэ чIыпIэ зыгъэIорышIэжьынымрэ якъулыкъухэм финанс фэIо-фашIэхэр афызэшIохыгъэнхэм япхыгъэ проект заулэмэ Iоф адашIэнэу хъущт, джащ фэдэу къэралыгъор къыхэлажьэзэ, предприятиехэмрэ организациехэмрэ яшIуагъэ арагъэкIыщт. Адыгэ Республикэм имызакъоу, муниципальнэ образованиехэу ащ хахьэхэрэми кредитхэр зэраIэкIагъэхьащтхэм фытегъэпсыхьэгъэ аукционхэу зэхащэхэзэ ашIыщтхэм Банкыр ахэлэжьэным фэхьазыр.\nШъачэ щыкIорэ Урысые инвестиционнэ форумым Адыгеим иэкспозиционнэ площадкэу къыщызэIуахыгъэм къэралыгъо компаниеу «Урысые автомобиль гъогухэр» зыфиIорэм ипэщакIэу Вячеслав Петушенкэмрэ Адыгеим и ЛIышъхьэу КъумпIыл Муратрэ зэдэгущыIэгъу щызэдыряIагъ.\nЗигугъу къэтшIыгъэ къэралыгъо компанием республикэм щыпхырищырэ проектхэм, Адыгеим итранспорт инфраструктурэ изегъэушъомбгъункIэ тапэкIэ зэрэзэдэлэжьэщтхэм атегущыIагъэх. ГущыIэм пае, Адыгеим икIэу хы ШIуцIэ Iушъом екIолIэщт автомобиль гъогу тедзэхэм ягъэпсынкIэ амалэу щыIэхэр зэрагъэшIэщтых.\nКъумпIыл Мурат къызэрэхигъэщыгъэмкIэ, хы ШIуцIэ Iушъомрэ Къыблэ федеральнэ шъолъырым исубъектхэм яадминистративнэ гупчэхэмрэ алъыIэсынхэмкIэ республикэр анахь гъогу кIэкIэу щыт. Ащ нэмыкIэу Керчь лъэмыджыр къызэрэзэIуахыгъэм епхыгъэу Къыблэ федеральнэ шъолъырми, Адыгейми зекIоу къарыхьэрэр нахьыбэ хъугъэ. Джащ епхыгъэу транспорт рыкIуапIэхэм язегъэушъомбгъун республикэмкIэ мэхьанэшхо иI.\nА пшъэрылъым изэшIохын пае къэралыгъо компаниеу «Урысые автомобиль гъогухэр» зыфиIорэр яIэпыIэгъоу Адыгеим проект заулэ щыпхыращы —Тыгъургъойрэ Лъэустэнхьаблэрэ адэжь гъогу зэхэкIыпIэхэр ащагъэпсых.\nАдыгеим и ЛIышъхьэ зэрилъытэрэмкIэ, а гъогу зэхэкIыпIэхэр республикэм зыщашIыхэкIэ, транспортым изекIонкIэ хэбзэ-шапхъэу щыIэхэр нахь къыдэлъытагъэ хъущтых, гъогурыкIонри нахь щынэгъончъэщт.\n«Республикэм иавтомобиль гъогухэу Краснодаррэ федеральнэ трассэу М4 «Дон» зыфиIорэмрэ апэблагъэхэр ары анахьэу чIыпIэ къин джыдэдэм итхэр. Гъогу зэхэкIыпIакIэхэм яшIын АдыгеимкIэ мэхьанэшхо иI. Автомобиль гъогухэу бэу транспортыр зыщызекIохэрэм яIоф ащ нахь къыгъэпсынкIэщт. ГъогурыкIонымкIэ шапхъэхэр амыукъонхэм, тыкъэзыуцухьэрэ дунаим зэрар рамыхыным тэркIэ мэхьанэшхо яI, — къыIуагъ КъумпIыл Мурат.\nВячеслав Петушенкэм зэрэхигъэунэфыкIыгъэмкIэ, хэгъэгум икъыблэ иинфраструктурэ зегъэушъомбгъугъэным къыдыхэлъытагъэу гъогухэм япхыгъэ программэхэр Адыгеим щыпхырыщыгъэнхэмкIэ федеральнэ IэпыIэгъу къаратыщт.\n«Хэгъэгум и Къыблэ фэгъэхьыгъэу гухэлъ гъэнэфагъэхэр тиIэх. Ащ хэхъоныгъэ зэрэрагъэшIыщт шIыкIэ зэфэшъхьафхэм тахэплъэ. Правительственнэ комиссием ушэтынхэр зызэхищэхэкIэ, хэкIыпIитIу горэ игъо къафэтлъэгъущт. Хэгъэгум и Къыблэ итранспорт инфраструктурэ лъэныкъо пстэумкIи хэхъоныгъэ егъэшIыгъэнэу пшъэрылъ къэуцу», — къыIуагъ Вячеслав Петушенкэм.\nЗигугъу къэтшIыгъэ къэралыгъо компанием ипащэхэм гъогу напцэхэм сатыушIыпIэхэр ащыгъэпсыгъэнхэмкIэ, лъэпкъ Iэпэщысэхэр, шхыныгъохэр ахэм ащащэнхэмкIэ республикэм игъоу ылъэгъугъэхэм къадырагъэштагъ. Адыгеим зекIохэр нахьыбэу къихьанхэмкIи ар амалышIоу щытыщт.\nПредыдущая Къуаджэм илIыхъужъых\nСледущая Адыгеир игъэкIотыгъэу къыщагъэлъагъо


Шъолъырхэм хэхъоныгъэ аригъэшIыщт Шъолъырхэм хэхъоныгъэ аригъэшIыщт » Шапсугия - История, культура, традиции адыгов-шапсугов\nОпубликовано: 00:22, 15 март 2019\nШъолъырхэм хэхъоныгъэ аригъэшIыщт Шъолъырхэм хэхъоныгъэ аригъэшIыщт\n2019-рэ илъэсым мэзаем и 13-м Дмитрий Медведевыр N 207-р зытет унашъом кIэтхагъ. 2025-рэ илъэсым нэс Урысые Федерацием ишъолъырхэм хэхъоныгъэ зэрашIыщт Стратегиер ащ щаухэсыгъ. СтратегиемкIэ гухэлъ шъхьаIэр шъолъыр зэфэшъхьафхэм арысхэр щыIэкIэ-псэукIэ амалэу яIэмкIэ нахь зэпэблагъэ шIыгъэнхэр ары. 2019-рэ илъэсым мэзаем и 13-м Дмитрий Медведевыр N 207-р зытет унашъом кIэтхагъ. 2025-рэ илъэсым нэс Урысые Федерацием ишъолъырхэм хэхъоныгъэ зэрашIыщт Стратегиер ащ щаухэсыгъ. СтратегиемкIэ гухэлъ шъхьаIэр шъолъыр зэфэшъхьафхэм арысхэр\nПредпринимательствэм хэхъоныгъэ ышIыным фэшI Предпринимательствэм хэхъоныгъэ ышIыным фэшI


Зэшищыми къагъэзэжьыгъэп | Адыгэ Макъ\nХэгъэгу зэошхом имашIо къылъымыIэсыгъэу тикъэралыгъо къали, къутыри, станици, чыли итэпщтын. Ащ итхьамыкIагъо къыхимыубытагъэу, ар ежь илъфыгъэхэмкIэ зэхимышIагъэу, хьазабышхокIэ ымыщэчыгъэу, нэпс щыугъэкIэ илъфыгъэ ымыгъэежьыгъэу нырэ тырэ щыIэп. Ащ фэдэ къиныгъор зыщэчыгъэхэ ны-тыхэм джы непэ къызнэсыгъэми а гумэкIыр егъэшIэрэ тыркъоу къызыдахьы.\nНепэ зигугъу къэсшIымэ сшIоигъор ащ фэдэ мэкъумэщышIэ унэгъо къызэрыкIоу, зилъфыгъищ зэошхом хэкIодагъэу ЕхъулIэ Сыхьанчэрыерэ Хьалимэтрэ ары. Мы унагъом къуиплIырэ пхъуитIурэ къихъухьагъэх. КIалэхэу Исхьакъ, Якъуб, Юсыф, Юныс, пшъашъэхэу Мелэчхъан, ФатIимэт.\nХэгъэгу зэошхор къызежьэм, апэу машIом Iухьагъэхэм нахьыжъ зэшищыри ащыщыгъ. Ащыгъум Исхьакъ илъэс 32-м итыгъ, унэгъо дахэ иIэу Краснодар щыпсэущтыгъ. Ежь зэуапIэм зыIохьэм, ишъхьэгъусэ (ар илъэпкъыкIэ урысыгъ) изакъоу сабыиплI ыпIунэу къылъэхэнэгъагъ. Ушъхьэзакъоу къалэм ахэр щыпIыгъынхэр псынкIагъэп, нахьыжъитIур Сыхьанчэрые зэриубытылIэгъагъ. Ахэр Хьалъэкъуае къыщэжьыгъагъэх. Къинышхом къыхиубытагъэхэ-ми, ар зэпачыгъ, тIэкIу зыкъызаIэтым, шъхьадж ищыIэныгъэ гъогу чIыпIэ щигъотыгъ, унэгъо зырыз яIэу псэугъэх. Исхьакъ хы ШIуцIэ флотым хэтэу пыим исамолетхэр къыриутэхыщтыгъэх. УIэгъэ хьылъэхэр къытыращагъэхэу мэзэ заулэрэ госпиталым къызыщеIазэхэм ыужи зэуапIэм Iухьажьыгъагъ. Нэужым Сталинград шъхьафит зышIыжьыгъэхэм ахэтэу пый мэхъаджэм езаозэ фэхыгъэ. ЛIыхъужъныгъэу зэрихьагъэмрэ икIодыкIэу хъугъэмрэ къэзыIотэрэ тхылъыр унагъом къыфагъэхьыжьыгъ. Ар икIалэхэм ныбжьырэ нэпэеплъэу къафэнагъ.\nИсхьакъ къыкIэлъыкIорэ Якъубэ заом ыпэкIэ колхозым щылажьэу къуаджэм дэсыгъ. Ишъхьэгъусэ Забытхъанрэ ежьыррэ пшъэшъитIу зэдапIущтыгъ. Якъубэ илъэс 24-м итэу зэошхом имашIо Iухьагъ, дзэу зыхэтыр къызэкIакIозэ, зыдэхъугъэр амышIэу кIодыгъэ.\nЯкъубэ ыуж къикIыщтыгъэ Юсыф заор кIозэ лейтенант курсхэр къыухыгъагъэх. 1943-рэ илъэсым Курскэ щызаозэ, щыфэхыгъ.\nЗэшыхэм анахьыкIэу Сыхьанчэрые ыкъохэмкIэ унагъом лъапсэу къинагъэр Юныс арыгъэ. Ар зэуапIэм Iумытыгъэми, ышыхэм къащимыгъакIэу, тылым Iофышхо щишIагъ. Заом ыпэкIэ ышнахьыжъхэр зэрэлажьэщтыгъэхэм афэдэу унагъоми, лIакъоми щытхъоу апылъыр, шIукIэ ягугъу зэрашIыщтыгъэр лъигъэкIотагъ. IофшIэныр шIу ылъэгъущтыгъ, ащ насып къыпфихьынэу зэрэщытыр щыгъупшагъэп.\nАпэрэу IофшIэныр колхозэу «Путь Ильича» зыфиIорэм щыригъэжьагъ. Ащ ыуж гурыт еджапIэм, бетонышI заводым Iоф ащишIагъ. Илъэс шъэныкъом къехъоу Iоф ышIагъэу пенсием кIогъагъэ. Юныс щэIэфэ шIоу ышIагъэр икъоджэгъухэм ащымыгъупшэу агу къинагъ.\nНепэ къызнэсыгъэм къуаджэм дашIыхьэгъэ унэхэм янахьыбэр Юныс проектэу ышIыгъэхэмкIэ къаIэтыгъ. ПхъэшIэн IофымкIэ пеIэн къуаджэм дэсыгъэп.\nЮныс ишIушIагъэхэм ащыщ ышынахьыжъитIоу зэошхом хэкIодагъэхэм, ышыпхъухэу Мелэчхъанрэ ФатIимэтрэ къакIэныгъэ кIэлитфыр зэрипIужьыгъэхэр. Ахэр алъэ тыригъэуцуагъэх, зыпарэми емыхъуапсэхэу ыIыгъыгъэх.\nНепэ зигугъу къэсшIыгъэ унэгъо шIагъом фэдэу бэ къуаджэхэм, къутырхэм, къалэхэм, станицэхэм адэсхэр. Ахэм къакIэныгъэхэ лъфыгъэхэм агухэр цIыкIу мэхъух ТекIоныгъэм и Мафэ къэсы хъумэ. Ащ фэдэ тхьамыкIагъо къэмыхъужьынэу, тилъфыгъэхэм яхъяр къэтлъэгъужьэу тыщыIэнэу зэкIэми сафэлъаIо. Заом тыфаеп!


Гъобэкъое кIалэхэр — Адыгэ макъ\nРедактор 12.02.2020 13.02.2020 КЪЭБАРЫКlЭХЭР\nИкIыгъэ илъэсым ыкIэхэм адэжь Гъобэкъуае щыщ Тхьаркъохъо Щамсудинэ (зэреджэхэрэр ТIыхъу) къытIукIэмэ зэрэшIоигъор къытаригъэIуагъ. Зыфэягъэр 1941-рэ илъэсым нэмыц техакIохэр Москва къекIухэ зэхъум ащ дэзымыгъэхьагъэхэм, пыир зэхэзыкъутагъэхэм ячылэ щыщ нэбгыриблэу ахэтыгъэхэм афэгъэхьыгъэ тхыгъэ тигъэзет къыригъэхьанэу ары.\nIэшъынэ Щэбанрэ ишъхьэгъусэ Хьаомрэ.\nА лъэхъаным Москва щыкIогъэ парадэу И. В. Сталиныр зыхэлэжьагъэм хэтыгъэ дзэкIолIхэр, офицерхэр ащ икIыхи занкIэу зэуапIэм Iухьагъэх, зынэ лъыр къытелъэдагъэм фэдэу къежьэгъэ пыир къызэтырагъэуцуагъ. Тикъэралыгъо икъэлэшхо къэзыухъумагъэхэм Гъобэкъуае икIэлэ пIугъэ нэбгырибл ахэтыгъ.\nАр зызэхэтэхым, Тхьаркъохъо Щамсудинэ дэжь тымыкIозэ лIы Iуш-губзыгъэу, илъэсыбэрэ Гъобэкъое колхозым иинженер шъхьэIагъэу, ипартком исекретарыгъэу Къатбамбэт Сахьидэ телефонкIэ гущыIэгъу тшIыгъэ.\n— А парадэу зигугъу къэпшIыгъэм тикIалэхэр хэтыгъэх, пыир Москва къыдагъэхьагъэп, заом лIыгъэшхо щызэрахьагъ. Къэзыгъэзэжьыгъи къахэкIыгъ, хэкIодагъэри макIэп. ЕгъашIэм тиIэнхэ тшIошIыгъ, ау джы узэупчIыжьыни къэнагъэп. Тхьаркъохъо Щамсудинэ тинахьыжъхэм зэращыщым имызакъоу, шIэжь дэгъуи иI ыкIи губзыгъ. Хъугъэ-шIагъэхэм ащыгъуаз. ЕгъашIэм шоферыгъ, къалэу зыдэмыхьагъи Урысыем итэп. Арышъ, ащ Iофхэм хэшIыкI афыриI.\nТэри а парадым хэлэжьагъэхэм ягъэунэфын тыпылъ. Iэшъынэ Щэбанэ ащ взводым икомандирэу хэтыгъэу аIо. Ау ишъыпкъапIэ тшIэрэп. Ащ лъфыгъитIу иIагъ — Аслъан сэ къыздеджагъ, ау щыIэжьэп. Ышыпхъоу МулиIэт (ари щыIэжьэп), зыгорэкIэ къэошIэмэ, нэчэрэзые кIалэу илъэсыбэрэ Казахстан щыIагъэм ишъхьэгъусагъ. Нэужым а кIалэр Аскъэлэе колхозым итхьамэтагъ. Ахэм пшъэшъэжъыитIу яIагъэу Адыгэкъалэ щэпсэухэу аIо шъхьае, къытфэгъотхэрэп. Ахэм зыгорэхэр къытфаIотэнэу, сурэтхэр къытагъэлъэгъунэу тэгугъэ.\nАхэр Къатбамбэт Сахьидэ къызытеIом, Адыгэкъалэ зедгъэхьыгъ, мэфэ реным тыщылъыхъуагъ. Iэшъынэ Щэбанэ ыпхъу МулиIэт шъхьэгъусэ фэхъугъэ нэчэрэзые кIалэу Аскъэлэе колхозым итхьамэтагъэу МэщлIэкъо Теуцожь тэ дэгъоу тшIэщтыгъ, бэшIагъэу ащ идунай ыхъожьыгъ. Ащ ышнахьыкIэ Кими тинэIосагъ. Адыгэкъалэ имэшIогъэкIуасэхэм ахэтыгъэти, мыщ тыкъызэкIом ари щымыIэжьэу къычIэкIыгъ. Иунэ къытагъэлъэгъуи тыIухьагъ. ИкIалэ IофышIэ щыIэти, хьэблэ ныохэм телефонкIэ тыдагъэгущыIи, ежь IэпыIэгъу къытфэмыхъушъун зэхъум МэщлIэкъо зэшъхьэгъусэхэу Теуцожьрэ МулиIэтрэ япшъэшъэжъыехэр къысфытыригъэонхэу селъэIугъ.\nБэрэ пэмылъэу Iэшъынэ Щэбанэ ипхъорэлъфхэу Тэмари Лариси къысфытеуагъэх. Сызыфаер къафэсIотагъ. Лъэшэу IэпыIэгъу къысфэхъугъэр, силъэIу сфэзыгъэцэкIагъэр Тэмар ары. Апэ яунэе архив зи зэрэхимыгъуатэрэр къытиIуагъ. Нэужым Гъобэкъуае кIуи, къыщылъыхъуи мы сурэтэу шъулъэгъурэр къытIэкIигъэхьагъ.\nНафэ къызэрэтфэхъугъэмкIэ, Iэшъынэ Щэбанэ заом мыкIозэ къыщэгъагъ, унагъо иIагъ. Шъхьэгъусэу фэхъугъагъэри дгъэунэфыгъэ — ар ТэуехьаблэкIэ Гусэрыкъомэ япхъугъ, ыцIагъэр Хьао. Ау Щэбанэ дзэ шъуашэ щыгъэу ипхъорэлъфхэм къагъотышъугъэп. Гъэнэфагъэр лъыгъэчъэ заом Iэшъынэ Щэбанэ зэрэщыфэхыгъэр ары.\nТхьаркъохъо Щамсудинэ дэжьи зытIо-зыщэ тыщыIагъ. Ар 1930-рэ илъэсым къэхъугъ, 1948-м IофшIэныр ригъэжьагъ. Прицепщикыгъ, трактористыгъ. Дзэм къулыкъу щихьыгъ, етIанэ шофер сэнэхьатыр зэригъэгъоти, илъэс 50-рэ Iоф ришIагъ. НахьыбэрэмкIэ зыщылэжьагъэр Рязанскэр ары.\nУнэгъо дахи ышIагъ. Ишъхьэгъусэу Симэ КъунчыкъохьаблэкIэ Тыгъужъмэ япхъу. Лъфыгъищ зэдапIугъ — Замир, Рай, Аскэр. ЗэкIэми институтхэр къаухыгъэх. Унэгъо дахэхэри ашIагъэх.\nПарадым фэгъэхьыгъэу къытфиIотагъэр\n— Джа зигугъу къэтшIыгъэ парадым ти Гъобэкъуае щыщхэу нэбгырибл хэтыгъ, — къытфеIуатэ Тхьаркъохъо Щамсудинэ. — Непэ ащыщ щымыIэ-жьыми, тщыгъупшэхэрэп, тиныбжьыкIэхэми ядгъэшIэнхэ фае. Сыфай ахэм ясурэтхэр, афэгъэхьыгъэ тхыгъэ тиадыгэ гъэзет къихьанэу. Джары тызэIукIэ зыкIысшIоигъуагъэр. Парадым хэлэжьэгъэ нэбгыриблым ацIэ-алъэкъуацIэхэр дэгъоу сшIэщтыгъэхэми, къэсшIэжьырэр тфы. АдыритIур сщыгъупшагъэх. ТызэупчIыжьыни щыIэжьэп. УкъакIуи ищыкIагъэхэр къызысэоIохэм, нэбгыритфымэ адэжь сыкIозэ акъош-Iахьылэу къэнагъэхэм сурэтхэр къаIысхыгъэх, ашIэрэр къязгъэIотагъ.\n— Мы къэбарэу зигугъу къэсшIыщтыр къэзыIотэжьэу зэхэсхыгъэр 1941-рэ илъэсым а парадым хэлэжьагъэу, Мавзолеим Сталиныр тетэу зылъэгъугъэу, зэкIэ а тхьамыкIагъор зыпэкIэкIыгъэу, тигъунэгъущтыгъэу Хьэлэщтэ Юныс, — ипсалъэ къыпегъащэ тигущыIэгъу. — Ежь Юныс заор къежьэным ыпэкIэ Чэчэным дзэ къулыкъур щихьыгъ. Чылэм къызегъэзэжьым, заоу къежьагъэм апэ ащагъэхэм ахэтыгъ. 1941-рэ илъэсым Москва нэмыцхэр къезымыгъэкIолIагъэхэм, ТекIоныгъэр къыдэхыгъэным лIыхъужъныгъэ хэлъэу фэбэнагъэхэм, бгъэхэлъхьэ лъапIэхэр ыбгъэ щышIэтыхэу чылэм къыдэхьажьыгъэхэм ащыщыгъ. Колхоз тхьаматэуи щытыгъ.\n— Сщымыгъупшэрэр Юныс къыIотэжьыщтыгъэ къэбарэу, а парадым тикъоджэ кIалэм зэрэщыIукIэгъагъэр ары. «А мафэм ощх-ос зэхэтыр къещхыщтыгъ. ЗэкIэ парадым хэтхэм площадым зэрэрыкIощтхэм зыфагъэхьазырыщтыгъ. ЧIыпIэ зэфэшъхьафхэм командэхэр къащатых. Сэри тичылэ кIалэ горэм ымакъэ зэхэсэхы, тпэчыжьэп. ДзэкIолIхэр бэдэд, апхырыкIыгъуай. Ауми, тичылэ кIалэм ымакъэ секIугъ. Слъэгъурэр синыбджэгъоу Iэшъынэ Айдэмыр — изваниекIэ капитан, взводым икомандир. ИдзэкIолIхэр парадым фегъэхьазырых. Сыкъызелъэгъум, къызжэхэбэнагъ. Бэрэ тызэдэгущыIэнэу амал тиIагъэп… Айдэмыр зэуапIэу тызыIухьагъэм щыфэхыгъ». Ыкъош-Iахьылхэм заом ыпэкIэ крайвоенкоматым Айдэмыр офицерэу щылажьэщтыгъэу къытаIуагъ, — еIо Тхьаркъуахъом.\nГъобэкъуаекIэ ящэнэрэ дзэкIолIэу Москва къэзыухъумагъэу, парадым хэтыгъэу зигугъу къытфашIыгъэр Уджыхъу ТIалиб. 1911-рэ илъэсым къэхъугъ. Заор къызежьэм шоферэу, лIыбланэу, щтэр ымышIэу, дзэкIолIэу зэуапIэм Iутхэм топыщэхэр, нэмыкIэу ящыкIагъэхэр афищэщтыгъэх. 1942 — 1945-рэ илъэсхэм ящэнэрэ гвардейскэ хьылъэ минометнэ бригадэм иминометчикыгъ. Берлин зыштагъэхэм ахэтыгъ. Хэгъэгу зэошхом иорденэу ятIонэрэ шъуашэ зиIэр, медальхэу «За оборону Москвы», «За победу над Германией» зыфиIохэрэр къыратыгъэх. И. Сталиным ирэзэныгъэ тхылъхэр щэгъогогъо къыфагъэхьыгъэх. Москва ыныбжь илъэс 800 зэхъум, ащ фэгъэхьыгъэ мэфэкIым хэлэжьэнэу рагъэблэгъагъэу идунай ыхъожьыгъ.\nIэшъынэ Юныс заом ыпэкIэ колхозым чанэу щылэжьэрэ кIэлакIэхэм ащыщыгъ. Нэмыц техакIохэр тикъэралыгъо къызытебанэхэм, ащ имэшIолыгъэ апэу пэхьагъэхэм ахэтыгъ. Зигугъу къэтшIыгъэ парадым хэлэжьагъ, пыир Москва къезымыгъэкIолIагъэхэм ащыщыгъ.\nДзэкIолI ныбжьыкIэхэм ящысэтехыпIэу, щтэр ымышIэу пыим жэхахьэзэ зэуагъэ. 1941-рэ илъэсым къыщегъэжьагъэу 1944-рэ илъэсым нэс ятфэнэрэ Армием ия 19-рэ шхончэо дивизие ия 32-рэ шхончэо полк ишхончэуагъ. Къыфагъэшъошагъэх медальхэу «За отвагу», «За боевые заслуги», «За оборону Москвы», «За победу над Германией» зыфаIохэрэр. Къызегъэзэжьым илъэсыбэрэ колхозым итхьамэтагъ, цIыфхэр ыгъэразэхэзэ, идахэ аригъаIозэ ыгъэлэжьагъэх, ыгъэпсэугъэх.\n— Ятфэнэрэу парадым хэлэжьагъэу, Москва 1941-рэ илъэсым къэзыухъумагъэр тичылэкIэ Уджыхъу Юныс. Шоферэу колхозым щылажьэзэ, заор къызежьэм ащ ащэгъагъ, — икIэухым еIо Тхьаркъуахъом. — 1941-рэ илъэсым И. Сталиныр зыхэлэжьэгъэ парадым хэтыгъ, ар къэзыушыхьатырэ медалэу «За оборону Москвы» зыфиIорэри, «За победу над Германией», нэмыкIхэри ядэжь илъых. Зэо ужым колхозым ишофер пэрытхэм ащыщыгъ. ЕтIанэ завгарэу илъэсыбэрэ ищытхъу аригъаIозэ Iоф ышIагъ.\n— Джы мы тхыгъэр щыIэ зыхъукIэ, сыгупсэфыщт, — къыхегъэщы Щамсудинэ. — Тхыгъэ щымыIэмэ хъущтэп. Джары парадым хэлэжьэгъэ нэбгыритIу-\nмэ ацIэхэр зыкIэтымышIэжьыхэрэр.\nПредыдущая ЩыIэныгъэм джэуапыр къыщежьэ\nСледущая Республикэм инэпэеплъ


Мэкъумэщ хъызмэтым епхыгъэ Iофыгъохэм атегущыIагъэх Мэкъумэщ хъызмэтым епхыгъэ Iофыгъохэм атегущыIагъэх » Шапсугия - История, культура, традиции адыгов-шапсугов\nТигъэзет къызэрэхиутыгъэу Ассоциациеу «Адыгэ Республикэм имуниципальнэ образованиехэм я Совет» зыфиIорэм ия XV-рэ зэфэс мы мафэхэм Красногвардейскэ районым щыкIуагъ. Тигъэзет къызэрэхиутыгъэу Ассоциациеу «Адыгэ Республикэм имуниципальнэ образованиехэм я Совет» зыфиIорэм ия XV-рэ зэфэс мы мафэхэм Красногвардейскэ районым щыкIуагъ.\nТигъэзет къызэрэхиутыгъэу Ассоциациеу «Адыгэ Республикэм имуниципальнэ образованиехэм я Совет» зыфиIорэм ия XV-рэ зэфэс мы мафэхэм Красногвардейскэ районым щыкIуагъ. БлэкIыгъэ илъэсым Ассоциацием Iофэу ышIагъэм изэфэхьысыжьхэр ащ щашIыгъэх, пшъэрылъ шъхьаIэхэр щагъэнэфагъэх. Iофтхьабзэм хэлэжьагъ Адыгеим и ЛIышъхьэ ипшъэрылъхэр пIэлъэ гъэнэфагъэкIэ зыгъэцэкIэрэ КъумпIыл Мурат.\nАР-м и ЛIышъхьэ ипшъэрылъхэр пIэлъэ гъэнэфагъэкIэ зыгъэцакIэрэм зэхэсыгъом пэублэ псалъэ къыщишIызэ, экономикэм хэхъоныгъэхэр ышIынхэмкIэ, шъолъырым социальнэ зыпкъитыныгъэ илъынымкIэ чIыпIэ зыгъэIорышIэжьын къулыкъухэм яIофшIэн зэрэзэхащэрэм бэ зэрелъытыгъэр къыхигъэщыгъ.\n— ЦIыфхэм щыIэкIэ—псэукIэ амалэу яIэхэр нахьышIу шIыгъэным епхыгъэ Iофыгъохэр чIыпIэхэм ащызэшIуахынхэ фае. Джащ фэдэу чIыпIэ зыгъэIорышIэжьын къулыкъухэм тикъалэхэмрэ тикъуаджэхэмрэ язэтегъэпсыхьанкIэ, социальнэ инфраструктурэр гъэкIэжьыгъэнымкIэ пшъэдэкIыжьышхо ахьы, — къыIуагъ КъумпIыл Мурат къэзэрэугъоигъэхэм закъыфигъазэзэ.\nБизнес цIыкIум ыкIи гурытым хэщагъэхэм, мэкъумэщ-фермер ыкIи унэе хъызмэтшIапIэхэм хэхъоныгъэхэр ашIынхэм фытегъэпсыхьэгъэ программэхэм ягъэцэкIэн мэхьанэшхо зэриIэр АР-м и ЛIышъхьэ ипшъэрылъхэр пIэлъэ гъэнэфагъэкIэ зыгъэцакIэрэм къыхигъэщыгъ. Ащ фэшI къэралыгъо IэпыIэгъоу, грантэу щыIэхэм афэгъэхьыгъэ къэбар тэрэзыр цIыфхэм игъом аIэкIэгъэхьэгъэн фаеу ылъытагъ.\n— Джырэ уахътэм ехъулIэу республикэм былымпIэшъэ мин 46,6-рэ щаIыгъ, блэкIыгъэ илъэсым егъэпшагъэмэ, а пчъагъэр тIэкIу нахь макIэ хъугъэ. Мыщ дэжьым пшъэрылъ шъхьаIэу къэуцурэр былымхэм япчъагъэ нахьыбэ шIыгъэныр, ащ фэгъэзэгъэ хъызмэтшIапIэхэм, цIыфхэм IэпыIэгъу афэхъугъэныр ары, — къыIуагъ КъумпIыл Мурат.\nАссоциацием и ГъэIорышIапIэ и Тхьаматэу Джармэкъо Азмэт Iофэу ашIагъэм изэфэхьысыжьхэр нэужым къышIыгъэх, мы илъэсым анахьэу анаIэ зытырагъэтыщт лъэныкъохэр къыгъэнэфагъэх.\nМы мэфэ дэдэм цумпэ лъэпкъ зэфэшъхьафхэмрэ хэтэрыкIхэмрэ якъэгъэкIын фэгъэзэгъэ мэкъумэщ-фермер ыкIи унэе хъызмэтшIапIэхэм хэхъоныгъэхэр ашIынхэмкIэ амалэу щыIэхэм защатегущыIэгъэхэ зэхэсыгъо щыIагъ. Ащ хэлэжьагъэх Адыгэ Республикэм и ЛIышъхьэ ипшъэрылъхэр пIэлъэ гъэнэфагъэкIэ зыгъэцэкIэрэ КъумпIыл Мурат, АР-м и Къэралыгъо Совет — Хасэм и Тхьаматэу Владимир Нарожнэр, республикэм ипрокурорэу Василий Пословскэр, вице-премьерэу Сапый Вячеслав, Адыгеим мэкъу-мэщымкIэ и Министерствэ ипащэу Юрий Петровыр, АР-м и ЛIышъхьэ ипшъэрылъхэр пIэлъэ гъэнэфагъэкIэ зыгъэцакIэрэм иупчIэжьэгъоу Тхьалъэнэ Вячеслав, республикэм имуниципальнэ образованиехэм ыкIи къоджэ псэупIэхэм япащэхэр, фермер хъызмэтшIапIэхэм ялIыкIохэр, нэмыкIхэри.\nАР-м и ЛIышъхьэ ипшъэрылъхэр пIэлъэ гъэнэфагъэкIэ зыгъэцакIэрэм къызэриIуагъэмкIэ, унэе хъызмэтшIэпIэ мыинхэм IэпыIэгъу афэхъугъэныр хэбзэ къулыкъухэм япшъэрылъ шъхьаIэу щытын фае. Ащ фэIорышIэрэ программэу щыIэхэм цIыфхэр ащыгъэгъозэгъэнхэм, ахэм амалэу къатыхэрэр къызфагъэфедэнхэм мэхьанэшхо иI. Мы IофыгъомкIэ АР-м и Къэралыгъо Совет — Хасэм идепутатхэр район администрациехэм IэпыIэгъу афэхъунхэ алъэкIыщтых.\n— ЦIыфыбэ зыхэлэжьэрэ мыщ фэдэ зэхэсыгъо зыкIызэхэтщагъэм лъэпсэ гъэнэфагъэ иI. Хэбзэ къулыкъухэм, къоджэ псэупIэхэм, банкхэм, мелиорацием, шIэныгъэлэжьхэм, нэмыкI лъэныкъохэм ялIыкIохэр непэ къэзэрэугъоигъэх. Арышъ, ар къызфэдгъэфедэни, Iофыгъоу къэуцухэрэр зэшIотхынхэ фае. ТиIофшIэн изэхэщэн екIолIакIэу фытиIэр зэблэтхъунэу непэ обществэм пшъэрылъ къытфегъэуцу. Социальнэ-экономикэ гумэкIыгъоу щыIэхэр дэгъэзыжьыгъэнхэмкIэ лъэныкъуакIэхэр дгъэфедэнхэ фае. Ахэм зэу ащыщ ежь-ежьырэу зышъхьэ зыIыгъыжьрэ цIыфхэм IэпыIэгъу афэхъугъэныр. Мы пшъэрылъыр зэрифэшъуашэу зэшIохыгъэ зыхъукIэ IофшIэпIэ чIыпIакIэхэр къызэIутхынхэ, бюджетхэм арыхьэрэ хэбзэIахьхэр нахьыбэ тшIын ыкIи социальнэ проектхэр чIыпIэхэм ащыдгъэцэкIэнхэ амал тиIэщт, — къыIуагъ КъумпIыл Мурат.\nАР-м мэкъу-мэщымкIэ и Министерствэ ипащэ къызэриIуагъэмкIэ, блэкIыгъэ илъэсым езгъэжьэгъэкIэ фермер 35-мэ ыкIи мэкъумэщ хъызмэтшIэпIи 7-мэ грантхэр аратыгъэх. Ахэм ахэтых хэтэрыкIхэм ыкIи цумпэ лъэпкъ зэфэшъхьафхэм якъэгъэкIын фэгъэзагъэхэри. Цумпэ лъэпкъ зэфэшъхьафхэм чIыгу гектар 790-рэ аубыты, ащ щыщэу гектари 118-р Красногвардейскэ районым телъытагъ. ЗэкIэмкIи республикэм тонн мини 5 къыщахьыжьыгъ, 2015-рэ илъэсым егъэпшагъэмэ, ар тонн 1336-кIэ нахьыб.\n— Къуаджэм щыпсэухэрэм ежь-ежьырэу Iоф ашIэн, ахъщэ къагъэхъэн ыкIи яунагъохэр аIыгъыжьынхэ зэралъэкIыщтымкIэ Красногвардейскэ районым щысэ дэгъу къегъэлъагъо. НэмыкI муниципальнэ образованиехэм, къоджэ псэупIэхэм а опытыр къызфагъэфедэнышъ, хэтэрыкIхэм ыкIи цумпэ лъэпкъ зэфэшъхьафхэм якъэгъэкIын нахь чанэу дэлэжьэнхэу тыщэгугъы, — къыIуагъ КъумпIыл Мурат.\nАР-м и ЛIышъхьэ ипшъэрылъхэр пIэлъэ гъэнэфагъэкIэ зыгъэцакIэрэр, зэхэсыгъом хэлэжьагъэхэр зэгъусэхэу районым Iоф щызышIэрэ мэкъумэщ-фермер ыкIи унэе хъызмэтшIапIэхэм ащыщхэм адэжь щыIагъэх. Ахэм яIофшIэн зэрэзэхащэрэр, къагъэкIырэр зыфэдэр нэрылъэгъу афэхъугъ.\nМэкъумэщ-фермер хъызмэтшIапIэм ипащэу Владимир Глуходед илъэси 10 фэдиз хъугъэу культурэ зэфэшъхьафхэм якъэгъэкIын пылъ. Непэрэ мафэм ехъулIэу ыгъэфедэрэ техникэм ыкIи ыгъэтIысыгъэ цумпэм язытет хьакIэхэм аригъэлъэгъугъ, къафиIотагъ. Илъэси 8 хъугъэу цумпэм дэлажьэ, ащ икъэгъэкIын федэшхо зэрэпылъыр щыIэныгъэм къыгъэлъэгъуагъ. Унэе хъызмэтшIапIэ къызэIузыхыгъэ Барэ Алый томатымрэ кабачкимрэ якъэгъэкIын фэгъэзагъ. Ащ къызэриIотагъэмкIэ, хэтэрыкIхэр ыгъэтIысыхэ зыхъукIэ ядохимикатхэр ыгъэфедэхэрэп, ащ къыхэкIыкIэ къыгъэкIыхэрэр цIыфхэм ашIоIэшIу, зыщэфынэу къыкIэупчIэрэр макIэп.\nМыщ фэдэ хъызмэтшIэпIэ мыинхэм IэпыIэгъу афэхъугъэн зэрэфаер КъумпIыл Мурат джыри зэ къыхигъэщыгъ. ЧIыгур зылэжьынэу езгъэжьэгъакIэхэр зэолIэхэрэ гумэкIыгъохэр дэгъэзыжьыгъэнхэмкIэ ахэм япащэхэм къахьыгъэ гухэлъхэм ядэIугъ. Ащ епхыгъэу мы чIыпIэ дэдэм профильнэ министрэм пшъэрылъ гъэнэфагъэхэр фишIыгъэх.\nУахътэм къыгъэуцурэ пшъэрылъхэм язэшIохын Уахътэм къыгъэуцурэ пшъэрылъхэм язэшIохын


ПсэупIэу Каменномостскэм исоциальнэ-экономическэ хэхъоныгъэ ыкIи инвестициехэмкIэ хъопсапIэу щытыным апае шIэгъэн фаехэм афэгъэхьыгъэ зэхэсыгъо Адыгэ Республикэм и ЛIышъхьэ ащ щызэхищагъ.\n«Каменномостскэм зекIонымкIэ ыкIи экономикэ хэхъоныгъэмкIэ амалышIухэр къытынхэ ылъэкIыщт. Мы чIыпIэм лъэныкъо зэфэшъхьафхэмкIэ хэхъоныгъэ ышIыным непэ мылъкоу хатлъхьэрэр макIэп, щыIэкIэшIу дэлъынымрэ инфраструктурэр зэтегъэпсыхьэгъэнымрэ апае бэ зэшIотхырэр. Социальнэ псэуалъэхэр щашIых, цIыфхэм зэдагъэфедэщт чIыпIэхэр агъэкIэжьых, гъэстыныпхъэ шхъуантIэр, псыр дащэх. Мы зэпстэуми щыпсэухэрэмкIи, зекIо къакIохэрэмкIи мэхьанэшхо яI. ШIуагъэ къытэу ыкIи акъылыгъэ хэлъэу къэкIуапIэу щыIэр гъэфедэгъэн фае», — къыIуагъ КъумпIыл Мурат.\nОлег Топоровым къызэриIотагъэмкIэ, Мыекъопэ районым къэралыгъо программэу «Къоджэ псэупIэхэм лъэныкъо зэфэшъхьафхэмкIэ хэхъоныгъэ ягъэшIыгъэныр» зыфиIорэм къыхиубытэу объект 24-рэ щызэтырагъэпсыхьэ. Районым икъоджэ псэупIи 7 ащ хэлажьэ. Мылъкоу къатIупщыгъэм ипроцент 71-р (сомэ миллиони 185,6-р) зытефэрэр Каменномостскэр ары. ЕджэпIэ автобусым ищэфын, гъэстыныпхъэ шхъуантIэр атезыгощэщт зэбгырыщыпIищмэ яшIын, кIэлэцIыкIу IыгъыпIищымэ, культурэм иунэ ягъэцэкIэжьын мы пчъагъэр апэIуагъэхьащт. Мылъкур амыгъэфедэным ищынагъо щыIэп.\nЗэшIуахыгъахэм ыкIи къапыщылъым афэгъэхьыгъэ къэбарыр къыIотагъ Каменномостскэ къоджэ псэупIэм ипащэу Владимир Петровым. Ащ къызэриIуагъэмкIэ, псэупIэм исоциальнэ-экономическэ лъэныкъокIэ гъэхъагъэу ашIыгъэхэм ащыщ бюджетым ифедэ зэрэхэхъуагъэр, ащ цIыфхэм яIахь зэрэхэлъыр, инфраструктурэм ипсэуалъэхэр зэрашIыгъэхэр, гъогухэр зэрэзэтырагъэпсыхьагъэхэр, энергиемкIэ шIуагъэ къэзытырэ шIыкIэхэр зэрагъэфедагъэхэр, цIыфхэм зэдагъэфедэрэ чIыпIэхэр щынэгъончъэным ишапхъэхэм зэратырагъэпсыхьагъэхэр, псэупIэ-коммунальнэ хъызмэтым иIофыгъохэр зэрэзэхафыгъэхэр — икIыгъэ илъэсым псырыкIуапIэр агъэпсыгъ, спортым зыщыпылъыщтхэ чIыпIакIэ зэрашIыгъэр. Физкультурэм зыщыпылъыщтхэ ыкIи пкъышъолыр зыщапсыхьащт унэшхо ашIыныр ягухэлъхэм ащыщ.\nГумэкIыгъоу щыIэхэр зэшIохыгъэнхэмкIэ шIэгъэн фаехэр къыраIотыкIыгъэх мэкъу-мэщымкIэ министрэу Къонэ Анзаур, АР-м экономикэ хэхъоныгъэмкIэ ыкIи сатыумкIэ иминистрэу Геннадий Митрофановым, гъэсэныгъэмрэ шIэныгъэмрэкIэ министрэу КIэрэщэ Анзаур, джащ фэдэу хэбзэIахьхэмкIэ къулыкъум, псэолъэшIынымкIэ, культурэмкIэ, финансхэмкIэ министерствэхэм, зекIонымрэ зыгъэпсэфыпIэхэмрэкIэ комитетым ялIыкIохэм.\n«Мэхьанэшхо зиIэ пшъэрылъ тапашъхьэ ит — зэпахырэ узэу зызыушъомбгъугъэм ыпкъ къикIыкIэ чIэнагъэу тшIыгъэхэр зэтегъэуцожьыгъэнхэр, шъолъырым къакIохэрэм ахэгъэхъогъэныр. ЭкономикэмкIэ къэгъэлъэгъонэу тиIэхэр къэтIэтынхэ фае, цIыфхэм IофшIэныр чIанэ хъущтэп. Лъэныкъо шъхьаIэу щытхэр проектышхохэм ягъэцэкIэнрэ инфраструктурэм изэтегъэпсыхьанрэ. Мы пшъэрылъхэм афэIорышIэрэ къэралыгъо программэ закъохэр арэп ахэр зэшIотхынхэ зэрэтлъэкIыщтыр. Джыри зы шIыкIэ щыIэ хъугъэ — Адыгэ Республикэм исоциальнэ-экономическэ хэхъоныгъэкIэ программэ шъхьафэу 2024-рэ илъэсым нэс телъытагъэр ары», — къыщыхигъэщыгъ игущыIэ КъумпIыл Мурат.\nЛIышъхьэм джащ фэдэу къыIуагъ къэралыгъо программэу «Къоджэ псэупIэхэм лъэныкъо зэфэшъхьафхэмкIэ хэхъоныгъэ ягъэшIыгъэныр» зыфиIорэм къыдилъытэрэ Iофыгъохэр зэшIохыгъэнхэм мэхьанэшхо зэриIэр. Ахэм шIуагъэ къатынэу щыт къуаджэхэм ащыпсэухэрэм щыIэкIэшIу яIэнымкIэ. Гъэстыныпхъэ шхъуантIэм иищэн, социальнэ инфраструктурэм къыхиубытэрэ псэуалъэхэр шапхъэхэм адиштэнхэр, медицинэ ыкIи шIэныгъэ зэгъэгъотын Iофыгъохэр программэм ишIуагъэкIэ зэшIохыгъэ хъущтых.\n«Iофышхоу тшIэрэм изэфэхьысыжьэу хъун фае псэупIэхэм тапэкIэ хэхъоныгъэу яIэщтыр. Былымхъуным, чIыгулэжьыным алъэныкъокIэ унэе хъызмэт зышIэхэрэм япчъагъэ хэгъэхъогъэныр, инвестициехэм якъещэлIэн, инфраструктурэр тапэкIи зэтегъэпсыхьэгъэныр ахэм ащыщых. Лъэныкъо зэфэшъхьафхэмкIэ зэшIотхырэ Iофыр къоджэ псэупIэм ищыIэныгъэ къызэтыригъэнэжьын закъор арэп зыфэгъэхьыгъэр, ащ щыIакIэу дэлъыр нахьышIу шIыгъэныр, IофшIэпIэ чIыпIэхэм ахэгъэхъогъэныр ары нахь. Районым, чIыпIэ зыгъэIорышIэжьыным япащэ пэпчъ мы Iофым ежь ышъхьэкIэ хэтэу лъэныкъо пэпчъкIэ пшъэрылъэу къэуцухэрэр зэшIуихынхэ фае», — къыIуагъ ЛIышъхьэм.\nЗэхэсыгъом илъэхъан КъумпIыл Мурат АР-м экономикэ хэхъоныгъэмкIэ ыкIи сатыумкIэ министерствэм пшъэрылъ фишIыгъ предпринимательхэм IэпыIэгъу аригъэгъотынэу, культурэмкIэ министерствэм — гъэсэныгъэм иIофыгъохэр зэрэзэхащэхэрэм лъыплъэнэу, псэолъэшIынымкIэ министерствэм — транспорт ыкIи инженернэ инфраструктурэм игъэпсынкIэ Iофыгъохэр игъом зэшIуихынхэу. Медицинэ IэпыIэгъур зэрэзэшIуахырэм идэгъугъэ хигъэхъонэу АР-м псауныгъэм икъэухъумэнкIэ иминистерствэ фигъэпытагъ.\n«Федеральнэ гупчэм иIэпыIэгъу ишIуагъэкIэ социальнэ мэхьанэ зиIэ псэуалъэхэм ащыщыбэмэ ягъэцэкIэжьын иIофыгъо зэшIотхын тлъэкIыгъэ. ГущыIэм пае, культурэм ылъэныкъо закъокIэ объект 27-мэ псэолъэшIын ыкIи гъэкIэжьын Iофыгъохэр ащагъэцакIэх. ТапэкIи къэралыгъо программэхэм къатырэ амалхэр дгъэфедэнхэ тыгу хэлъ, къоджэ псэупIэхэм язэтегъэпсыхьан фэгъэхьыгъэ пшъэрылъхэр зэшIотхыщтых, республикэм щыIэкIэшIу илъыным тыфэлэжьэщт. Лъэбэкъоу тыдзырэ пэпчъкIэ ыпэкIэ тылъэкIуатэ ыкIи социальнэ объект пчъагъэмэ язэтегъэпсыхьанэу псэупIэу Каменномостскэм щызэдетхьыжьагъэр зэдатшIэрэ Iофым икъэгъэлъэгъонышIу», — къыIуагъ КъумпIыл Мурат.


Мэкъумэщ хъызмэтым щылажьэхэрэм аIукIагъ — Адыгэ макъ\nМэкъумэщ хъызмэтым щылажьэхэрэм аIукIагъ\nТыгъуасэ УФ-м и Правительствэ и Тхьаматэу Михаил Мишустиныр «Тамбовский» зыфиIорэ хъызмэтшIапIэм нэIуасэ зызыфешIыхэм ыуж Адыгеим имэкъумэщ хъызмэт щылажьэхэрэм ащыщхэм аIукIагъ. Дмитрий Патрушевымрэ КъумпIыл Муратрэ ащ хэлэжьагъэх.\n— Бизнес цIыкIум ыкIи гурытым афэгъэзагъэхэм ящыIакIэ, Iофыгъоу яIэхэм, зэпахырэ узэу дунаир зэлъызыкIугъэм къафихьыгъэ гумэкIыгъохэм защызгъэгъозэным сэркIэ мэхьэнэ ин иI. Предпринимательхэм таIукIэныр хэбзэшIу хъугъэшъ, ар непи лъытэгъэкIуатэ. Ащ фэдэ Iофтхьабзэхэм субъектым ищыIакIэ зыфэдэр зэдгъэшIэнэу амал къытаты, гумэкIыгъо е упчIэ зиIэхэм тядэIун, ахэм ядэгъэзыжьын тызэдатегущыIэн тэлъэкIы. Бизнес цIыкIум ыкIи гурытым апае IэпыIэгъоу Правительствэр кIэщакIо зыфэхъухэрэм яшIуагъэ къызэрэкIорэри тшIэнэу тыфай, — къыIуагъ Михаил Мишустиным зэIукIэгъур къызэIуихызэ.\nКъоджэ псэупIэхэм хэхъоныгъэ ягъэшIыгъэным фытегъэпсыхьэгъэ программэм ипхырыщын, мэкъумэщ хъызмэтым щылажьэхэрэм грантхэр ятыгъэнхэм, IэкIыбым нахьыбэу продукцие гъэкIогъэным япхыгъэ Iофхэр ары анахьыбэу зытегущыIагъэхэр.\nУФ-м и Правительствэ ипащэ адыгэ къуаем икъыдэгъэкIын хэушъхьафыкIыгъэу игугъу къышIыгъ.\n— Шъолъыр брэндхэм сыдигъокIи тырякъотэгъу. Республикэм ыцIэ рязгъэIогъэ гъомылапхъэр къызэтежъугъэнэн, ар шъощ нэмыкI зыпарэми къыдимыгъэкIынэу къыдэшъухын зэрэшъулъэкIыгъэр дэгъу дэд, — къыIуагъ Михаил Мишустиным.\nАдыгеим икъоешIхэм ялIыкIоу зэхэсыгъом хэлажьэхэрэр зэдеIэжьхэзэ зэрэфэбэнагъэхэм ишIуагъэкIэ хьыкумхэм ащ фэдэ фитыныгъэ къызэращыдахышъугъэр къыхагъэщыгъ. Адыгэ къуаер Урысыем ибэдзэршIыпIэхэм ямызакъоу, IэкIыб къэралхэми мыдэеу ащыIокIы. 2012-рэ илъэсым къыщыублагъэу ар Европэм ащэ. Ащ фэдэу IэкIыбым адыгэ къуаер щыIуагъэкIышъунымкIэ тапэкIи къэралыгъор IэпыIэгъу къафэхъуным республикэм икъоешIхэр щэгугъых.\nМихаил Мишустиным IэкIыбым зипродукцие щыIузгъэкIыхэрэм ащ сертификат зэрэпалъхьэрэм пэIуагъахьэрэм пае субсидие ятыжьыгъэнымкIэ къадеIэным Урысые экспортнэ Гупчэр зэрэфэхьазырыр къыIуагъ. Мы лъэныкъом пае ахъщэу республикэм къыратырэр сомэ миллион 450-м нагъэсыгъ. Мы уахътэм адыгэ къуаер къыдигъэкIынэу фитыныгъэ зиIэр хъызмэтшIэпIи 9 мэхъу, зэкIэри Адыгеим щэлажьэх.\n2019-рэ илъэсым УФ-м и Президентэу Владимир Путиныр Адыгеим иобщественность илIыкIохэм заIокIэм, адыгэ къуаем иIэшIугъэ къыхигъэщызэ, хъызмэтшIапIэхэм ягъэкIэжьын пэIуагъэхьэрэ ахъщэм пае субсидие къызэрафэкIожьырэм нахь зегъэушъомбгъугъэнэу мэкъу- мэщымкIэ министрэм пшъэрылъ фишIыгъагъ.\nШъолъыр брэндхэм язэнэкъокъоу 2020-рэ илъэсым итыгъэгъэзэ мазэ щыIагъэм илъэныкъоу «На всю страну» зыфиIорэм адыгэ къуаем ятIонэрэ чIыпIэр зэрэщиубытыгъэми ащ идэгъугъэ къеушыхьаты.\n— Адыгэ къуаем икъыдэгъэкIын республикэм имэкъумэщ хъызмэт зезгъэушъомбгъухэрэм ащыщ. БэдзэршIыпIэм чIыпIэ ин щызыубытэу ыкIи IэкIыбым кIонымкIэ амалышхо зиIэ гъомылапхъэу щыт, — къыIуагъ АР-м и ЛIышъхьэу КъумпIыл Мурат.\nПредыдущая «Полярисым» щыIагъ\nСледущая Республикэм социальнэ ыкIи экономикэ хэхъоныгъэхэр егъэшIыгъэнхэм


ПсэолъакIэхэр ашIыгъэх — Адыгэ макъ\nИлъэсэу икIырэр гъэсэныгъэм хэхъоныгъэшхохэр зыщишIыгъэ уахътэу плъытэн плъэкIыщт. АщкIэ лъэпкъ проектэу «Гъэсэныгъ» зыфиIорэр къэкIопIэшIу хъугъэ. Проектым къыдилъытэрэ пшъэрылъхэм язэшIохын республикэм и ЛIышъхьэ инэплъэгъу ренэу итыгъ. Ащ ишIуагъэкIэ зигугъу пшIын зытефэрэ гъэхъагъэхэр щыIэхэ хъугъэ.\nГъэсэныгъэм ылъэныкъокIэ илъэсэу икIырэм Iофэу ашIагъэм изэфэхьысыжьхэм тазыкIэупчIэм, АР-м гъэсэныгъэмрэ шIэныгъэмрэкIэ и Министерствэ къызэрэщытаIуагъэмкIэ, гъэсэныгъэм хэхъоныгъэ егъэшIыгъэным пэIухьанэу сомэ миллиарди 5-рэ ныкъорэ къатIупщыгъагъ. Ащ щыщэу сомэ миллиардрэ миллионишъэрэ лъэпкъ проектхэу «Гъэсэныгъэмрэ» «Демографиемрэ» къыдалъытэрэ Iофтхьабзэхэм ягъэцэкIэн пэIухьанэу щытыгъ. Ахъщэу къатIупщыгъэр кIэлэцIыкIу IыгъыпIэхэм яшIын, шIыгъахэхэм къапышIыхьэжьыгъэнхэм апэIухьагъ. Ащ ишIуагъэкIэ ны-тыхэр чэзыум бэрэ хэмытхэу ясабыйхэм чIыпIэхэр кIэлэцIыкIу IыгъыпIэхэм къащаратыгъ. Ащ фэдэу блэкIыгъэ илъэсым кIэлэцIыкIу IыгъыпIитф республикэм щашIыгъ, ары пэпчъ сабый 240-рэ чIэфэнэу гъэпсыгъэ. Ахэм ащыщэу 2-р Мыекъуапэ, щыр Инэм, Адыгэкъалэ ыкIи Пэнэжьыкъуае ащагъэпсыгъэх. Ахэм сабый 1200-рэ аштагъэм азыныкъом ыныбжь илъэси 3 хъущтыгъэп. Тэхъутэмыкъое районымкIэ поселкэу Новэм дэт кIэлэцIыкIу IыгъыпIэм къыпашIыхьэжьыгъэ унэм ишIуагъэкIэ кIэлэцIыкIуи 120-мэ чIыпIэ агъотыгъ. Ахэм азыныкъори илъэсищ хъугъэп.\nКIэлэцIыкIу IыгъыпIэхэу Iоф зышIэхэрэм ахэт унэхэр зэрищыкIагъэу агъэфедэхэу зэрэрагъэжьагъэм ишIуагъэкIэ джыри сабый 366-мэ чIыпIэхэр кIэлэцIыкIу IыгъыпIэхэм илъэсэу икIырэм къащаратыгъэх. КIэлэцIыкIу IыгъыпIиплI къаухыхэ пэт. Ахэм зэкIэмкIи сабый 480-рэ ачIэфэщт. КIэлэцIыкIумэ азыныкъор аныбжьыкIэ ясельнэ группэхэм атегъэпсыхьагъэх. Къэралыгъо программэу «Къоджэ чIыпIэхэм хэхъоныгъэ ягъэшIыгъэныр» зыфиIорэм къызэрэдилъытэу, джыри кIэлэцIыкIу IыгъыпIищ республикэм щашIыщт. Ахэр Мыекъопэ районымкIэ къутырэу Краснэ Улькэм кIэлэцIыкIуи 150-рэ чIафэу, Джэджэ районымкIэ станицэу Джаджэм кIэлэцIыкIу 240-мэ атегъэпсыхьагъэу ыкIи станицэу Келермесскэм кIэлэцIыкIуи 120-рэ чIэфэнэу ащагъэпсыщтых.\nПшъэрылъышхоу щытмэ ащыщ кIэлэеджакIохэр зэкIэри зы сменэу еджэхэу шIыгъэныр. Непэ республикэм кIэлэеджэкIо минибгъум ехъурэр ятIонэрэ сменэу щеджэ. ИкIырэ илъэсым иIоныгъо мазэ (илъэсыкIэ еджэгъум) ехъулIэу еджэпIитIу къызэIуахыгъ: кIэлэеджэкIо 250-рэ зычIэфэрэ еджапIэу станицэу Ханскэм дашIыхьагъэмрэ нэбгырэ 1100-рэ зычIэфэрэ еджапIэу Мыекъуапэ къыщызэIуахыгъэмрэ. Джыри кIэлэеджэкIо 1100-рэ зычIэфэщт еджапIэ Мыекъуапэ хэхьэрэ псэупIэу Михайловым щырагъэжьагъ.\nШхыныгъо стыр аIэкIахьэ\nИкIыгъэ илъэсым УФ-м и Президент кIэлэеджакIохэу а 1 — 4-рэ классхэм арысхэм шхыныгъо стыр арагъэшхынэу унашъо къызешIым, ар апэрэу зыштагъэу ыкIи псынкIэу зыгъэцэкIэнэу езыгъэжьагъэмэ Адыгеир ащыщ. Джы ублэпIэ классхэм ащеджэрэ кIэлэцIыкIу 24500-мэ шхыныгъо стыр аIэкIахьэ. А Iофтхьабзэм пэIухьанэу сомэ миллиони 105-рэ республикэм къыфатIупщыгъ.\nКъэралыгъо программэхэу «Гъэсэныгъэм хэхъоныгъэ егъэшIыгъэным» ыкIи «Къоджэ чIыпIэхэм хэхъоныгъэ ягъэшIыгъэныр» зыфиIохэрэм къызэрэдалъытэу, еджапIэхэм автобус 20 къафащэфыгъ. Непэ зэкIэмкIи автобус 81-рэ республикэм иеджапIэхэм яI. Ахэр кIэлэеджэкIо 3300-м ехъумэ алъэкIохэшъ, еджапIэм къащэх, еджэгъу ужым ащэжьых.\nIахь тедзэ гъэсэныгъэр\nIахь тедзэу кIэлэеджакIохэм шIэныгъэхэр ягъэгъотыгъэным тиреспубликэ мэхьанэ щыратэу пылъых. Илъэс къэс кIэлэеджакIоу а Iофым хэщагъэм хэхъо. Ахэм япчъагъэ нэбгырэ мин 55-рэ фэдиз мэхъу.\nЗэфэдэ амалхэр яIэнхэ фае\nКъоджэ еджапIэхэмрэ къэлэ еджапIэхэмрэ яамалхэр зэфэдэ шIыгъэнхэм гъэсэныгъэм исистемэ къыфэкIон фае. Ар пшъэрылъышхоу гъэсэныгъэм ыпашъхьэ итмэ ащыщ. Ащ фэлэжьэнхэу алъытэ непэ къызэIуахырэ гупчэхэу «Точка роста» зыфаIохэрэр. Непэрэ мафэм диштэрэ технологическэ ыкIи гуманитарнэ шIэныгъэхэр кIэлэеджакIохэм а гупчэхэм ащызэрагъэгъотын алъэкIыщт. Ащ фэдэ гупчэ 15 тиреспубликэ къыщызэIуахыгъ. Ахэм кIэлэеджэкIо мини 7 фэдизмэ шIэныгъэ тедзэхэр ащызэрагъэгъоты.\nЗишIэ шIэгъошIу кIэлэцIыкIухэм якъыхэгъэщын ыкIи ахэм Iоф адэшIэгъэным тиреспубликэ мэхьанэшхо щыраты. АщкIэ къэкIуапIэ мэхъу естественнэ-хьисап еджапIэр. Мы Iофтхьабзэм къегъэжьапIи, кIэщакIуи фэхъугъэр мы еджапIэр ары. Джы ар зэрэ Урысыеу щызэлъашIэ, Всероссийскэ олимпиадэхэр мыщ щызэхащэх. Аужырэ илъэсхэм естественнэ-хьисап еджапIэм къыгоуцуагъэх зишIэ шIэгъошIухэм апае Гупчэу «Полярис-Адыгея» ыкIи технопаркэу «Кванториум» зыфиIохэрэр. Технопаркыр къекIокIын, къоджэ еджапIэхэм ащыIэн ылъэкIынэу щыт. Ащ ишIуагъэкIэ непэрэ мафэм диштэрэ программэхэу гъэсэныгъэ Iахь тедзэ къэзытыхэрэмкIэ къоджэ кIэлэеджакIохэри рагъэджэнхэ алъэкIыщт. УФ-м и Правительствэ и Тхьаматэу Михаил Мишустиныр Адыгеим къызэкIом, Гупчэу «Полярис-Адыгея» зыфиIорэм нэIуасэ зыфишIыгъэти, ащ иIофшIакIэ УрысыемкIэ анахь щысэтехыпIэ дэгъоу ылъытагъ. Iахь тедзэу кIэлэеджакIохэм мы Гупчэхэм ащызэрагъэгъотырэ шIэныгъэхэм ЕГЭ-м итынкIэ яшIуагъэ къэкIоу экспертхэм алъытэ.\nПандемием гъэсэныгъэм исистемэ зэхъокIыныгъэхэр фишIыгъэх. Ащ къыгъэлъэгъуагъ егъэджэкIэ-амалыкIэхэр нахь игъэкIотыгъэу гъэфедэгъэнхэ зэрэфаер. Ащ пае еджапIэхэр техникэкIэ, псэуалъэхэмкIэ зэтегъэпсыхьэгъэнхэ фае. Ар къыдалъытэзэ, федеральнэ ыкIи республикэ бюджетхэм къахэкIыгъэ ахъщэмкIэ еджэпIэ 87-мэ ыкIи гурыт профессиональнэ гъэсэныгъэ къэзытырэ организации 3-мэ илъэсыкIэ еджэгъум ехъулIэу техникакIэ ыкIи нэмыкI псэолъакIэхэр афащэфыгъэх. Ахэм сомэ миллион 203-рэ атефагъ.\nАу сыд фэдиз техникэ пщэфыгъэкIи, ащ хэшIыкI фыриIэу кIэлэегъэджэ дэгъухэр уимыIэхэмэ, гъэсэныгъэм иIоф непэрэ мафэм диштэу зэхэпщэн плъэкIыщтэп. КIэлэегъаджэхэм яшIэныгъэхэм ахэгъэхъогъэным дэлажьэу непэ гупчитIумэ республикэм Iоф щашIэ. Зыр кIэлэегъаджэхэм яIэпэIэсэныгъэ, яшIэныгъэхэм ахэгъэхъогъэнымкIэ, ятIонэрэр кIэлэегъаджэхэм яIэпэIэсэныгъэ уасэ фэзышIырэ Гупч. Ахэм яIофшIэн непэ мэхьанэшхо иI. Сыдми зэгорэм курсхэм кIэлэегъаджэхэр къащэхэу купышхо хъухэу зэрэрагъаджэщтыгъэхэм фэмыдэу, кIэлэегъаджэ пэпчъ ышIэрэр зэхафынышъ, ымышIэрэмкIэ IэпыIэгъу фэхъухэмэ, гъэсэныгъэм ипшъэрылъхэм язэшIохынкIэ ишIуагъэ къэкIощт.\nПредыдущая Адыгея готовится к празднованию 100-летия государственности\nСледущая Лъэпкъ къэгъэзэжьыныр, щыIэныгъэр


Адыгэ Хэку Таймс: Адыгэ къужъым и Мафэ «Рыфабгъо ипсыкъефэххэм» ащыкIуагъ\nАдыгэ къужъым и Мафэ «Рыфабгъо ипсыкъефэххэм» ащыкIуагъ\nАдыгэ Республикэ, Рыфабгъо, щышъхьэIум и 15\nИжъырэ адыгэ къужъым и Мафэ «Рыфабгъо ипсыкъефэххэм» блэкIыгъэ шэмбэтым ащыкIуагъ. Iофтхьабзэм цIыф бэдэдэ хэлэжьагъ, республикэм щыпсэухэрэм ямызакъоу, хьакIэхэри бэу къырищэлIагъэх. ЗэфэшIыгъэ Iахьзэхэлъ обществэу «Руфа-Тур» зыфиIорэмрэ АР-м зекIонымкIэ ыкIи зыгъэпсэфыпIэхэмкIэ и Комитетрэ ащ икIэщакIох.\nХабзэ зэрэхъугъэу, илъэс къэс адыгэ къужъым, хьалыжъом, къэбым ямафэхэр мы чIыпIэм щызэхащэх. Ахэм ахэлажьэхэрэм япчъагъэ нахьыбэ мэхъу зэпыт. Мыгъэ къужъым и Мафэ джащ фэдэу цIыфыбэ къырищэлIагъ - нэбгыри 130-рэ фэдиз ижъырэ адыгэ чъыгхатэхэр къызщыкIырэ чIыпIэм дэкIоягъ. А гъогууанэм икъэкIун IэшIэх дэдэу щытэп - псыкъефэххэр зэкIэ зэранэкIынышъ, ижъырэ адыгэ къужъым иIэшIугъэ ауплъэкIуным ишIоигъоныгъэ фабэм текIуагъ. Илъэсищ хъугъэ мыщ фэдэ мафэхэр зыхагъэунэфыкIыхэрэр, арышъ, мы гъогууанэр зимыщыпэлъэгъухэри ахэтыгъэх. Апэрэу дэкIоягъэри макIэп. Къэралыгъо зэфэшъхьафхэм къарыкIыгъэхэу Адыгэ къэралыгъо университетым щеджэхэрэми гъогу къинымрэ пкIышъхьэ-мышъхьэ шъоупсымрэ ауплъэкIун алъэкIыгъ.\nШIэныгъэлэжь зэфэшъхьафхэм агъэшIагъо икъурэ ижъырэ адыгэ къужъ чъыгхатэхэм анэсынхэ, ахэр алъэгъун амал зэряIагъэм зэригъэгушхохэрэр Iофтхьабзэм хэлэжьагъэ пэпчъ къыхигъэщыгъ. Къинэу гъогур къакIуфэ алъэгъугъэри ащыгъупшэжьыгъэу заплъыхьэщтыгъ. ЗекIохэр сыхьат фэдизрэ гъогу тетыгъэх, узэрыкIонкIэ хьылъэ дэдэ бгы лъагэхэр къызэранэкIыгъэх. Ау алъэгъугъэмрэ зэхашIагъэмрэ пстэуми ауас - чъыгэу илъэс 250-рэ фэдиз зыныбжьым джыри къыпыкIэрэ къужъыр ашхын амал яIагъ, псыкъефэххэр, тичIыопс идэхагъэ зэрагъэлъэгъугъ, зэхашIэгъэ пстэуми янэпэеплъ сурэтхэр зытырахыгъэх.\nГъогу хьылъэр къэзыкIугъэхэм Рыфабгъо изыгъэпсэфыпIэ къыщяжэщтыгъэх. Ахэм джыри зы ушэтын къапыщылъыгъ - къужъ зыдэлъ хьалыжъохэр нахь псынкIэу зышхыщтхэмкIэ шIоигъоныгъэ зиIэхэр зэнэкъокъунхэ фэягъэ. Зэнэкъокъур зезыщагъэу телерадиокомпаниеу «Адыгеим» иIофышIэу Тэу Замирэ ащ фэдэу къахищыгъэр нэбгырий. ЗэкIэми хьалыжъо тфырытф афагощыгъ, та-къикъищыкIэ апэ ахэр къэзышхыгъэхэм хьаку хьалыжъошхоу къужъ зыдэлъыр шIухьафтын фашIыгъ, джащ фэдэу мэфэкIым къекIолIэгъэ ХьацIыкIу Бэллэ къужъыр ыгъэфедэзэ ыгъэжъэгъэ IэшIу-IушIухэу мы пкIышъхьэ-мышъхьэм итеплъэ зиIэхэри ащ фигъэшъошагъэх.\nМэлылыпсымкIэ, къужъыпсымкIэ ыкIи къужъ зыдэлъ хьалыжъохэмкIэ мэфэкIым къекIолIагъэхэр ыпкIэ хэмылъэу ахьэкIагъэх.\nКIэухым мэфэкIым хэлэжьэгъэ пстэуми удж хъурае къашIыгъ.\nХьакIэу тиреспубликэ къеблагъэхи мэфэкIым къырихьылIагъэхэм ар бэрэ агу зэрилъыщтым, тишъолъыр щыпсэухэрэр къыкIэлъыкIощт зэхэхьагъум джыри къызэреблэгъэщтхэм щэч зэрахэмылъыр тэри нафэ къытфэхъугъ.\nМэщлIэкъо Саид - Адыгэ Макъ\nСурэт инхэр зытырихыгъэхэр ГъукIэлI Сусан (facebook.com)


Хэдзынхэм языфэгъэхьазырын | АДЫГЭ ДУНАЙ | АДЫГЭ ДУНАЙ | АиФ Адыгея\nАР-м и ЛIышъхьэу ТхьакIущынэ Аслъан хэдзынхэмкIэ Гупчэ комиссием ипащэу Сэмэгу Нурбый тыгъуасэ ригъэблэгъагъ. ЗэIукIэгъум АР-м и Премьер-министрэу КъумпIыл Мурат хэлэжьагъ. Илъэсэу къихьагъэм тIогъогогъо Адыгеим хэдзынхэр щыкIощтых.\nКъихьащт гъэтхэпэ мазэм и 6-м Джэджэ районымкIэ — Айрюмовскэ, Красногвардейскэ районымкIэ Еленовскэ псэупIэ койхэм яадминистрациехэм япащэхэр хадзыщтых, Iоныгъо мазэм и 18-м УФ-м и Къэралыгъо Думэ ыкIи АР-м и Къэралыгъо Совет — Хасэм ядепутатхэм яхэдзынхэр щыIэщтых. Ахэм языфэгъэхьазырын зэрэкIорэм республикэм ипащэ къыкIэупчIагъ.\nСэмэгу Нурбый къызэриIуагъэмкIэ, Айрюмовскэ ыкIи Еленовскэ псэупIэ койхэм яадминистрациехэм япащэхэм япIалъэ амыухызэ япшъэрылъхэр къызэрагъэтIылъыжьыгъэ-хэм ыпкъ къикIыкIэ, ахэм яхэдзынхэр агъэнэфэнхэ фаеу хъугъэ. ПстэумкIи нэбгыри 6-мэ якандидатурэхэр къагъэлъэгъуагъэх. Ахэм ащыщэу 2-р политическэ партиеу «Единая Россия» зыфиIорэм, 2-р ЛДПР-м ялIыкIох, адрэ нэбгыри 2-мэ ежьхэм зыкъагъэлъэгъуагъ.\nПстэумкIи политическэ партие 48-у республикэм зыщязыгъэтхыгъэхэм зэкIэми якандидатхэр къырагъэуцонхэу законым фитыныгъэ къызэраритырэм, ау мы хэдзынхэм джа партиитIум анахьыбэ къызэрахэмылажьэрэм Сэмэгу Нурбый кIигъэтхъыгъ.\nЗаконым къызэрэдилъытэрэм тетэу, мэзаем и 6-м къыщыублагъэу агитациер макIо. ПстэумкIи хэдзыпIэ участки 8 агъэхьазырыгъэу, хэдзынхэр зыщыкIощтхэ мафэм къызэIуахыщтых. Мы уахътэм бюллетеньхэм адэлажьэх ыкIи ахэр гъэтхапэм и 1-м шIомыкIэу хэдзыпIэ участкэхэм аратыщтых.\nПстэумкIи хэдзэкIо 5000 фэдизмэ псэупIэ койхэм япащэхэм яхэдзынхэм ахэлэжьэнхэ амал яI. Мы мафэмкIэ зыпари хэукъоныгъэ агъэунэфыгъэп ыкIи тхьаусыхэ тхылъ Гупчэ комиссием къырахьылIагъэп.\nIоныгъом и 18-м Къэралыгъо Думэм ыкIи Къэралыгъо Советым — Хасэм ядепутатхэм яхэдзынхэу щыIэщтхэм языфэгъэхьазырынкIэ ыкIи язэхэщэнкIэ Iоф зэрашIэщт планыр зэрэзэхагъэуцуагъэри Сэмэгу Нурбый къыIуагъ. Ащ къызэрэдилъытэрэм тетэу, хэдзэкIо комиссиехэм ахэтхэр хэдзынхэмкIэ системэм зэхъокIыныгъэу фэхъугъэхэм ащагъэгъуазэх.\nКадрэхэм ягъэхьазырын ыкIи комиссиехэм ахэтхэм яегъэджэн апэIухьащт ахъщэр республикэ бюджетым къыщыдэлъытагъ. ПстэумкIи республикэм ихэдзэкIо комиссиехэм нэбгырэ 3485-рэ ахэт.


PlayDolls.ru - Играем в куклы: Поздравляемся с 8 марта! (1/2)\nТЕМА: Поздравляемся с 8 марта!\nПоздравляемся с 8 марта!\t08 март 2019 04:31\t#1\nПоздравляемся с 8 марта!\t08 март 2019 06:31\t#2\nПоздравляемся с 8 марта!\t08 март 2019 11:25\t#3\nПоздравляемся с 8 марта!\t08 март 2019 12:33\t#4\nПоздравляемся с 8 марта!\t08 март 2019 12:46\t#5\nПоздравляемся с 8 марта!\t08 март 2019 13:34\t#6\nПоздравляемся с 8 марта!\t08 март 2019 13:48\t#7\nПоздравляемся с 8 марта!\t08 март 2019 14:39\t#8\nПоздравляемся с 8 марта!\t08 март 2019 15:17\t#9\nПоздравляемся с 8 марта!\t08 март 2019 21:11\t#10


Францием ищыIэныгъэ рипхыгъэми… — Адыгэ макъ\nНатIэкъо Заур Францием гъэсэныгъэ щызэригъэгъотыным, Мыекъуапэ щыпсэухэрэм анахь якIэсэ хьалыгъугъэжъапIэ къызэIуихыным икIэлэгъум егупшысэщтыгъэп, ау ежь иунаеу бизнес иIэным сыдигъокIи кIэхъопсыщтыгъ. Ар Мыекъуапэ къыщыхъугъ, щапIугъ. Гурыт еджапIэу N-у 22-р къызеухым Мыекъопэ къэралыгъо технологическэ университетым, ащыгъум институтыгъ, экологиемкIэ ифакультет туризмэм епхыгъэ сэнэхьатыр щызэригъэгъотынэу чIэхьэгъагъ.\nА уахътэм МКъТИ-м зиушъомбгъущтыгъ, IэкIыб къэралхэм яеджапIэхэм зэпхыныгъэхэр адыриIэхэу, ахэм ястудентхэр мыщ щеджэнхэу къагъакIощтыгъэх, тэтыехэр ежьхэм адэжь кIощтыгъэх. Заур анахь дэгъоу еджэхэрэм зэращыщыгъэм къыхэкIэу, ащ фэдэ студент зэхъожьыным къыхиубытэнэу хъугъэ. ГъогогъуитIурэ Германием щыIагъэу, ящэнэрэу Францием агъэкIуагъ…\nДжа кIогъур ары Заур ищыIэныгъэ нэмыкI гъогу тезыщагъэри, мы къэралыгъом ищыIэныгъэ езыпхыгъэри.\n— Франциер сыгу хэпкIагъэу, сымыгъэзэжьымэ сыщымыIэшъущтэу къысшIошIэу сыкъэкIожьыгъагъ, — къеIуатэ ащ. — Ащ сыщеджэнэу, Iоф щысшIэнэу ыкIи къэнагъэм сыщыпсэунэу теубытагъэ сшIи, къыкIэлъыкIорэ илъэсым згъэзэжьыгъагъ.\nПариж дэт университетэу «Val-de-Marne» зыфиIорэм экономикэмкIэ ифакультет чIэхьажьи ари дэгъу дэдэкIэ къыухыжьыгъ. Джыри Мыекъопэ къэралыгъо технологическэ институтым щеджэзэ французыбзэр зэригъэшIэнэу ыуж зэрихьагъэр Францием зэкIом къышъхьапэжьыгъ, ащ изэгъэшIэни лъигъэкIуати, непэ урысыбзэм нахь мыдэеу рыгущыIэн ылъэкIынэу хъугъэ.\nУниверситет ужым Париж иаэропортэу Францием иапэрэ президентыгъэу Шарль-де-Голь ыцIэ зыхьырэм Iоф щишIэнэу Iухьагъ. Мыр къэралыгъуабэ зэзыпхырэ дунэе аэропортышхоу зэрэщытыр къыдэплъытэмэ, адыгэ кIалэм ащ Iоф зэрэщишIагъэр бгъэшIэгъонэу щыт. Ежь Заур ащ Iухьанэу зэрэхъугъэм къытегущыIэзэ, инасып къыхьыгъэу ары зэриIорэр, зыпарыми ишIушIэгъэшхо хилъагъорэп.\n2006-рэ илъэсым къыщыублагъэу 2012-рэ илъэсым нэс ащ Iутыгъ. Нэбгырабэ зыкIэхъопсырэ IофшIэнэу ыгъэцакIэрэм охътабэ тырегъэкIуадэми, къин къыфэхъущтыгъэп, пытэу коллективми хэуцон ылъэкIыгъагъ, гухахъуи хигъуатэщтыгъ. Арэу щытми, ежь иунэе Iоф зэхищэныр ыгукIэ зыдиIыгъ зэпытыгъ. Сыдми зы Iоф горэ къызэIуихымэ хъунэуи арэп ышъхьэ илъыгъэр. Франциеу илъэс пчъагъэм зыщыпсэурэм ыцIэ чыжьэу зыгъэIугъэхэм ащыщ хьалыгъугъэжъэным ежьыри зыIэпищагъэу, ащ зыфигъазэмэ шIоигъуагъ.\n2012-рэ илъэсым джыри зэ Заур ищыIэныгъэ нэмыкI шъыпкъэу зызэрихъокIыгъ. Аэропортэу зыIутыгъэм къыIукIыжьи, зыкIэхъопсырэ Iофым ыуж ихьагъ. Францием сэнэхьат щызэмыгъэгъотыгъэу хьалыгъугъэжъапIэм Iоф щыпшIэнэу уаштэщтэп, хьалыгъуи уагъэгъэжъэщтэп. Заур французскэ гастрономием иапшъэрэ еджапIэу «Ferrandi» зыфиIорэм щеджэнэу къыхихыгъ. Анахь агъэлъапIэу, нэбгырабэ чIэхьанэу зыкIэхъопсырэ ыкIи зэкIолIэрэ еджапIэу ар щыт, Париж зыдэтыр. Ащ чIэхьэгъуае хъугъэ. Уахътэр ымыгъакIоу IофышIэ зыштэн хьалыгъугъэжъапIэ къинкIэ къыгъотыгъ, чэщ-зымафэм щыщэу сыхьат 14 — 16 ащ щылажьэзэ сэнэхьатым дэгъу дэдэу зыщигъэгъозагъ.\nКъин ылъэгъугъэми, рихьыжьэрэр ыкIэм нигъэсын, игухэлъхэм теубытагъэ хэлъэу якIолIэн шэнэу иIэр пстэумэ атекIуагъ. ЕджапIэм чIэхьагъ ыкIи дэгъу дэдэкIэ къыухыгъ. Ащ къычIэкIыхэрэр IэкIыб къэралхэм Iоф ащашIэнэу арагъэблагъэх. Заур ежь нэмыкIэу джыри нэбгыри 9-мэ къыдаухыгъ, дипломхэр къызаратыжьхэм егъэблэгъэ тхылъхэри къадыратыгъагъэх.\n— Францием сэ сыфаеу сыкIогъагъэ нахь мышIэми, а уахътэм сыгу Мыекъуапэ къэсыдзыжьыгъагъ, — ыIуагъ ащ. — Лъэшыщэу къэIуагъэу къызшIошIын щыIэнкIи хъун, ау сыкъызщыхъугъэ къэлэ цIыкIоу сянэ-сятэхэр, сигупсэхэр, синыбджэгъухэр зыдэсхэм сыкъыфэзэщыгъагъ. ЕтIани, зыгорэм Iоф фэсшIэнэу сыфэягъэп, сэ сибизнес ыуж сихьанэу сызэгоутыщтыгъ.\nЗаур ишъхьэгъусэу Алис француженк, Париж къыщыхъугъ, щапIугъ, щеджэнэу ыкIи щыпсэунэу гухэлъ иIэу мы къэралыгъом зегъэзэжьыр ары къызызэрэщагъэхэр. Ащыгъум зэгорэм Адыгеим къызэдагъэзэжьынэу хъуным тIумэ язи егупшысэщтыгъэп, ау уахътэр зытешIэм, Заур ыгу ихэку цIыкIу къыгъэзагъ. Алис ишъхьэгъусэ ыуж къихьи Адыгеим къэкIуагъ. 2014-рэ илъэсым къыщыублагъэу Мыекъуапэ щэпсэух, сабыищ зэдапIу.\nНатIэкъо Заур ыгъэпсыгъэ хьалыгъугъэжъапIэу «Жак Андрэ» зыфиIорэм хьаджыгъэм хэшIыкIыгъэ гъомылэпхъэ зэфэшъхьафхэмрэ IэшIу-IушIухэмрэ къыщашIых. ХьалыгъугъэжъапIэр «пекарня полного цикла» зыфаIорэм фэд, продукциер зыхашIыкIыщтыри, ыкIоцI далъхьащтыри, нэмыкIэу рахьылIэщтыбэри ежьхэм ежь-ежьырэу къашIых, къыдагъэкIырэри а чIыпIэ дэдэм щыIуагъэкIыжьы, ущышхэн плъэкIынэуи щыт.\nЦIыфыбэ зэуалIэу, зэкIэми зэлъашIэхэрэм пекарнер ащыщ. ИкIэлэегъэджагъэу, мы сэнэхьатым фэзгъэсагъэм ыцIэ фиусыжьыгъэу ары къызэрэтиIуагъэр.\n— Уикруасанхэр Францием зэрэщашIырэ шIыкIэ дэдэм тетэу ори къыдэогъэкIыха? — теупчIыгъ Заур.\n— ЗэкIэ къыдэдгъэкIырэр Францием шIыкIэу щагъэфедэхэрэм адиштэнхэм тыпылъ, — ыIуагъ ащ. – Ау етIани тэ тадэжь нахь агу щырихьырэри къыдэтэлъытэ. ГущыIэм пае, Францием круасанхэм зыпари акIуацIалъхьэрэп. Аущтэу пшIымэ, мыщ щыIукIырэп.\nЗаур хьалыгъугъэжъэ сэнэхьат зэригъэгъоти, ибизнес ыгъэпсыгъэ къодыеп. Ар мы Iофым илъэгапIэхэм анэсыгъ, хьалыгъум, хьаджыгъэм хэшIыкIыгъэ гъомылапхъэхэм ятехнологие хэшIыкI ин фызиIэ специалистэу, зиеплъыкIэ къыдалъытэу, зэупчIыжьыхэрэм ясатыр хэуцуагъ. Ащ ишыхьат «Пищевая индустрия» зыфиIорэ Дунэе форумым къыдыхэлъытагъэу хьалыгъугъэжъэнымкIэ я VII-рэ чемпионат мыгъэ къалэу Красноярскэ зыщызэхащэм ащ ижюри зэритхьамэтагъэр.\nФранцием, Германием ыкIи Урысыем мы лъэныкъомкIэ гъэхъэгъэ инхэр ащызышIыгъэхэр зыхэхьагъэхэ жюрим тичIыпIэгъу кIалэ пэщэныгъэр дызэрихьанэу зэрагъэнэфэгъагъэм тырэгушхо, гухахъо зыхигъуатэу, икIэсэ Iофэу зыпылъым зиушъомбгъунэу тыфэлъаIо.\nПредыдущая ЫкIэм рафылIагъ\nСледущая Интернетыр щынэгъончъэным пае


Бэрэскэжъый, ШышъхьэIум и 08 2018 13:38\nХэгъэгу джэгушхо Мыекъуапэ щыкIуагъ\nЩышъхьэIум и 7-м, хэгъэгу джэгушхоу Мыекъуапэ щыкIуагъэм фэгъхьыгъэу Адыгэ Республикэм и лIышъхьэу КъумпIыл Мурат къитхыгъэр:\nАдыгэ Хасэм хэт ныбжьыкIэхэр кIэщакIо фэхъухи мыгъэ Мыекъуапэ Хэгъэгу джэгушхо щызэхащагъ. Фэдэ лъэпкъ зэхахьэхэр адыгэхэм ижъыкIэ къыщегъэжьагъэу рагъэкIокIы. Лъэшэу гушIуагъо непи мыщ фэдэ Iоф тхьабзэ дахэ тиреспубликэ игупчэ зэрэщырекIокIырэр.\nТилъэпкъэгъухэу ткъош республикэхэм, Ростов, Ставрополь, Краснодар шъолъырхэм, Москва, Санкт-Петербург къырыкIыгъэхэм анэпэмыкIэу Тыркуем, Израиль ыкIи пэмыкI къэралыгъуабэмэ ащыпсэурэ адыгэхэр Хэгъэгу джэгушхом хэтых ыкIи чанэу хэлажьэх.\nНепэрэ зэхахьэр лъэпкъым изыкIыныгъэ фэлажьэрэ амалышхоу зэрэщытымкIэ щэч хэлъэп. Лъэшэу гушIуагъо ныбжьыкIэхэм тихабзэхэр агъэлъапIэу, агу етыгъэу лъэпкъым зэрэфэлажьэхэрэр.\nБлыпэ, ШышъхьэIум и 06 2018 14:33\n03.2019 - Щы зэфэчъэнхэмкIэ дунае зэнэкъокъу Дубай щыкIощт\nГъэтхапэ мазэм, 2019 илъэсым, щы зэфэчъэнхэмкIэ дунае зэнэкъокъоу Дубай щыкIощтым текIоныгъэ къыздихыхэрэм апае ахъщэу афаугощыщтыр милион 35-рэ фэдиз хъущт. Ар дунаемкIэ анахьыбэу щы зэфэчъэнхэмкIэ ахъщэ зыщаугощырэ зэнэкъокъу. Джащ фэдэу къетхы Дубай итхьэматэу Мухьамад Бин-Ращед Алмактум ипрес къулыкъу.\nИлъэсыбэ хъугъэу Дубай дунае щы зэфэчъэнхэр щэкIох. Ащ дунаем анахь щы дэгъухэр хэлажьэх. Дубай итхьэматэ икIалэу Хьамдан ищыхэри мы зэнэкъокъум хэлажьэх ыкIи апэрэ чIыпIэхэр къыдихэу къыхэкIыгъ.\nМыщ фэдэ зэнэкъокъур илъэс къэс, гъэтхапэ мазэм Арап Эмиратым хахьэрэ хэгъэгоу Дубай щэкIо.\nБлыпэ, Бэдзэогъум и 30 2018 08:06\n01.08.2018 - Абрэдж Алмир фэгъэхьыгъэ гукъэкIыжь къэгъэлъэгъон лъэпкъ музейм къыщызэIуахыщт\nАбрэдж Алмир фэгъэхьыгъэ гукъэкIыжь къэгъэлъэгъон\nАдыгэ Республикэ, Мыекъуапэ, лъэпкъ музей.\n01.08.2018, сыхьатэ 15.00.\nШэмбэт, Бэдзэогъум и 21 2018 11:46\nИлъэс 45-м итэу Абу филологическэ шIэныгъэхэмкIэ доктор, илъэситIукIэ нахь кIасэу профессор хъугъэ. Илъэс 60-м ехъурэ гуманитар ушэтынхэмкIэ АР-м иинститут щылэжьагъ.\nБэрэскэжъый, Бэдзэогъум и 18 2018 14:34\n07.08.2018 - Адыгэ хэгъэгу джэгушхо Мыекъуапэ щыкIощт\nАдыгэ хэгъэгу джэгушхо\nЗыщыкIощтыр: Адыгэ Республикэ, къалэу Мыекъупэ ихатэ-парк.\nХэлэжьэщтых: Адыгеим, Къэбэртаем, Щапсыгъэм, Черкесск, Ростов, Краснодар, Армавир, Мэздэгу, Москва, Пятигорск (псыфабэ), Петрбург, Тыркуем, Иорданием, Сирием, Израил, Европэм ащыщ кIалэхэр пщъашъэхэр.\n07.08.2018, сыхьатэ 18.00.\nГъубдж, Бэдзэогъум и 17 2018 15:04\nБэдзэогъу мазэм икIэм къушъхьэ лъэс зэфачъэхэр Архыз щыкIощтых\nКъушъхьэ лъэс зэфачъэхэу "Скайраннинга"-рэ "Трейлраннинга"-рэ (Sky Race)\nКъэрэщай-Черкес Республикэ, къушъхьэ зэхэт чIыпIэу Архыз.\n2018 илъэсым, бэдзэогъу (07) мазэм икIэм.\nСкайраннинга: 2000 метр зилъэгагъэ чIыпIэхэм лъэс зэфачъэ щыпшIыныр ары.\nТрейлраннинга: ЧIыопсым лъэс зэфачъэ щыпшIыныр ары.\nГъубдж, Бэдзэогъум и 17 2018 14:01\n25.08.2018 - Мыекъуапэ ихатэ-парк кино филмхэр къыщагъэлъэгъощтых\nКъэгъэлъэгъоным ицIэр: Кино Чэщ\nАдыгэ Республикэ, Мыекъуапэ ихатэ-парк.\n25.08.2018, сыхьатэ 20.00.


Республика Адыгея - ШышъхьэIум И 12-Р — физкультурникым И Маф\nШышъхьэIум И 12-Р — физкультурникым И Маф\nФизкультурэмрэ спортымрэ зисэнэхьат хъугъэхэм ямызакъоу, зипкъышъол, зипсауныгъэ зыгъэпытэрэ пстэури мы мэфэкIым зэрепхых.\nСпортым цIыфым иIэпкъ-лъэпкъ епсыхьэ, ицыхьэ нахь зытелъыжь ешIы, иIэдэбныгъэ хегъахъо, текIоныгъакIэхэм афепIу. Лъэпкъэу къызыхэкIыгъэхэм, динэу алэжьырэм ямылъытыгъэу нэбгырэ миллион пчъагъэхэр спортым зэрэдунаеу щызэрепхых.\nАдыгеир спортивнэ республикэу щыт. Республикэм ищытхъу Урысыем имызакъоу, IэкIыб къэралыгъохэми ащязыгъэIорэ тиспортсменхэм ятекIоныгъэхэм тарэгушхо. Физическэ культурэмкIэ кIэлэегъаджэхэу, тренерхэу спортсмен ныбжьыкIэхэм ягъэсэнкIэ Iофышхо зыпшъэ дэкIыхэрэми непэ шъхьафэу «тхьашъуегъэпсэу» ятэIо.\nАдыгеим щыпсэухэу ыкIи спортым пыщагъэхэу республикэм испорт еджапIэхэм ачIэсхэм, ахэр къэзыухыгъэхэм ягъэхъагъэхэм арыгушхохэрэм япчъагъэ илъэс къэс хэхъо. Республикэм иIэшъхьэтетхэми ащкIэ зи къатенэрэп, спортым нахьыбэ пыщагъэ хъуным иамалхэр зэрахьэх. Мы аужырэ илъэсхэм ищыкIэгъэ инфраструктурэр республикэм щызэхащэ, спорт псэолъакIэхэр агъэпсых, зэнэкъокъу зэфэшъхьафхэр зэхащэх.\nНыбджэгъу лъапIэхэр! ШъуимэфэкIкIэ джыри зэ тышъуфэгушIо. Адыгэ Республикэм ис пстэуми псауныгъэ пытэ, щыIэкIэ-псэукIэ дэгъу яIэнэу, спортсменхэм текIоныгъакIэхэр ашIынэу тафэлъаIо!\nАдыгэ Республикэм и ЛIышъхьэ ипшъэрылъхэр\nпIэлъэ гъэнэфагъэкIэ зыгъэцакIэу Адыгэ Республикэм и Къэралыгъо Совет — Хасэм\n31.05.2018 Адыгеим икIэлэегъэджэ анахь дэгъур къэнэфагъ\n27.04.2018 Мэлылъфэгъум и 27-р —урысые парламентаризмэм и Маф


«Жъогъо 12-м» зэфащагъэх | Адыгэ Макъ\n«Жъогъо 12-м» зэфащагъэх\nТиреспубликэ имэфэкI мафэхэм афэгъэхьыгъэ спорт зэнэкъокъухэр Мыекъуапэ гъэшIэгъонэу щыкIуагъэх.\nАтлетикэ псынкIэмкIэ, футболымкIэ, баскетболымкIэ, шахматхэмкIэ, кушъхьэфэчъэ спортымкIэ, нэмыкIхэмкIи зэIукIэгъухэр зэхащагъэх. Къэлэ паркым километри 3,5-рэ, 7, 10,5-рэ хъурэ гъогууанэхэр къыщачъыгъэх.\n— Виктор Авакянрэ Петр Иваненкэмрэ апэрэ чIыпIэхэр къыдахыгъэх, — къытиIуагъ Мыекъуапэ иадминистрацие физкультурэмкIэ ыкIи спортымкIэ и Комитет итхьаматэу Дмитрий Щербаневым. — Бжыхьэ марафонэу «Жъогъо 12» зыфиIорэм нэбгырэ 300 фэдиз щызэнэкъокъугъ. Культурэм фэгъэхьыгъэ Iофыгъохэри зэхэтщагъэх. ЦIыфхэм языгъэпсэфыгъо уахътэ гум шIукIэ къинэжьынэу агъэкIуагъ. «Жъогъо 12-м» лъэпкъ зэфэшъхьафхэр зэфищагъэх.\nЗэнэкъокъухэр, зэIукIэгъухэр зэхащэнхэмкIэ Мыекъуапэ иIофшIапIэхэр къалэм спортымкIэ ипащэхэм IэпыIэгъу къафэхъугъэх.