Home » Adyghe » 03 Luke » 12\nposted by derDaniel on Mon, 06/14/2010 - 09:24\nДжащыгъум цІыфхэм хэуцуапІэ амыгъотыжьэу, купышхо мин пчъагъэкІэ къызызэІокІэхэм, Хьисэ апэу игъогу рыкІохэрэм ариІоу къыублагъ:\n–Фарисейхэм ятэджэпсэу янэпитІугъэ шъуфэсакъ. 2 Къэмылъэгъожьынэу чІэухъумагъэу зи щыІэп, цІыфхэм къамышІэнэуи гъэбылъыгъэу зи щыІэп. 3Ащ къыхэкІыкІэ, мэзахэм щышъуІуагъэр мэфэ нэфынэм цІыфхэм зэхахыжьыщт, унэ кІоцІым шъущыІушъашъэу тхьакІумэм ишъуІуагъэри унашъхьэхэм атетхэу къыщаІотэжьыщт.\n4–Ау сэ шъосэІо, синыбджэгъухэр, пкъыр зыукІхэу ащ нэужым ащ ехъу зи зышІэн зымылъэкІхэрэм шъуащымыщын. 5 Ау шъо шъузщыщынэн фаер сэ шъозгъэлъэгъущт: ЗиукІырэ ужым, джэхьнэмым хэзыдзэжьынэу тетыгъо зиІэр ары шъузщыщынэн фаер. Ары, шъосэІо, ащ шъущыщын. 6Бзыу цІыкІуитфыр чапычитIукІэ* ащэрэба? Ау щытми, ахэмэ ащыщэу зи щымыгъупшэжьэу Тхьэм ыгу илъ. 7Ау шъо шъушъхьэ тет шъхьац налъэ пстэури лъытагъэ. Шъумыщын, бзыубэхэм анахьи шъо шъуанахь лъапІ.\nМэссихь игъогу рыкІохэрэм узэращыщыр цІыфхэм ябгъэшІэныр\n(Маттэ 10:32-33; 12:32; 10:19-20)\n8– Сэ шъосэІо, сэ ЦІыф Лъэпкъым ы Къо* сигъогу рыкІохэрэм зэращыщыр цІыфхэм апашъхьэ хэтми къыщызыІорэр, сэри ар сигъогу рыкІохэрэм зэращыщыр Тхьэм имэлэІичхэм апашъхьэ къыщысІощт. 9 Ау хэтми сэ сигъогу рыкІохэрэм ащыщэу цІыфхэм апашъхьэ щызымыІорэр, сэри ар сигъогу рыкІохэрэм зэращымыщыр Тхьэм имэлэІичхэм апашъхьэ щысІощт. 10 Хэтми ЦІыф Лъэпкъым ы Къо гущыІэ Іае фэзыІорэм фэгъущт, ау Тхьэм ы Псэ ЛъапІэ зыгъэпцІырэм фэгъущтэп.\n11 –Синэгогухэм шъузаратыкІэ, хэку пащэхэмрэ тетыгъор зиІэхэмрэ апашъхьэ шъузыращэкІэ, «Сыдэущтэу зыдгъэхыен?» шъуІоу, ыкІи «Сыда тІощтыр?» шъуІоу шъумыгумэкІ; 12сыда пІомэ къэшъуІон фаер а сыхьатым Тхьэм ы Псэ ЛъапІэ шъуигъэшІэшт.\nЛІы баеу акъыл зимыІэм ехьылІэгъэ гъэсэпэ тхыдэр\n13ЦІыф купышхом хэтэу лІы горэ Хьисэ къелъэІугъ:\n–Дин гъэсакІу, тэ тятэ къыкІэныжьыгъэ мылъкур сэ сшы къыздегъэгощ.\n12:6 чапыч – арапыбзэкІи тыркубзэкІи «хъурышэ» мэхъу.\n12:8 ЦІыф Лъэпкъым ы Къо – еплъ 5:24.\n14 –Шъузэрэгощыщт шІыкІэр къышъосІонэу хэта сызыгъэуцугъэр?– риІожьыгъ Хьисэ. 15 ЕтІанэ цІыфмэ ариІуагъ:\n–Шъуфэсакъ! Сыд фэдэ нэйпсыягъэ къызыхэшъумыгъаф, сыда пІомэ цІыфым сыд фэдиз мылъку иІэми, ар ищыІэныгъэ епхыгъэпышъ ары.\n16ЕтІанэ Хьисэ зы гъэсэпэ тхыдэ афиІотагъ:\n–ЛІы бай горэм ичІыгу лэжьыгъабэ къыхэкІыгъ. 17Арэущтэу зэхъум, ышъхьэ фиІожьэу къыублагъ: «Сыда сшІэщтыр? Сэ силэжьыгъэхэр зэрыслъхьан зи сиІэп».\n18– ЕтІанэ къыІуагъ: «Мырэущтэу сшІэщт. Сикъакъырхэр скъутэнхэшъ, нахь инхэу сшІыжьынхэшъ, сигъажъорэ симылъкурэ зэкІэ ахэмэ арыслъхьащт. 19ЕтІанэ сэ зэсІожьыщт: Илъэсыбэ пфырикъун Іаджи уиІ. Зыгъэпсэф, шхэ, ешъу, зыгъатхъ!»\n20– Ау Тхьэм къыриІуагъ: «О акъыл зимыІэ цІыф! Мы чэщ дэдэм о ппсэ хэсхыжьыщт. Мы бгъэтІылъыгъэхэр хэт къызыфэнэжьыщтыр?»\n21 – Ежь ышъхьэ пае мылъушхо зыугъоеу, ау Тхьэм ыдэжькІэ мылъушхо зимыІэм джары къехъулІэщтыр.\n(Маттэ 6:25-34, 19-21)\n22– Арышъ шъосэІо,– ариІуагъ Хьисэ игъогу рыкІохэрэм, – «Сыда тшхыщтыр?» шъуІоу, шъуищыІэныгъэ пае шъумыгумэкІ. «Сыда тщыгъыщтыр?» шъуІоу, шъупкъы паий шъумыгумэкІ. 23ЩыІэныгъэр гъомылэм нахьи нахь лъапІ, пкъыри щыгъыным нахьи нахь лъапІ. 24 Къуалэхэм шъуяплъ: Ахэмэ чылапхъи апхъырэп, лэжьыгъи къахыжьырэп. Конхэри къакъырхэри яІэхэп, ау щытми Тхьэм къареты. Шъо бзыухэм анахьи бэкІэ шъуанахь лъапІ! 25 ГумэкІынымкІэ хэта шъо шъуащыщэу зы Іэнтэгъу фэдиз нэмыІэми икІыхьагъэ хэзыгъэхъон зылъэкІыщтыр? 26Ащ фэдэу мэкІэ тІэкІур зышъумылъэкІыкІэ, адрэ къэнагъэ пстэуми апае сыда шъузкІэгумэкІырэр?\n27– Къэгъагъэхэм якъэкІыкІэ шъуеплъ. Ахэр лажьэхэрэп, ци аджырэп, ау сэ шъосэІо, ежь пачъыхьэу Сэлмэн* сыд фэдизэу дахэу кІэракІэщтыгъэми, ахэмэ\n12:27 пачъыхьэ Сэлмэн – Сулиман ары. Илъэхъан ыдэжь ар пачъыхьэ пстэуми анахьи нахь баеу щытыгъ. Еплъ Пачъыхьэхэм якъэбархэр зэрыт апэрэ тхылъым (3-я Царств) 10:23.\nащыщэу зыгорэми фэдэу гъэкІэрэкІагъэу щытыгъэп. 28А уцэу губгъом непэ итэу неущ хьакум радзэжьыщтыр Тхьэм арэущтэу зигъэкІэракІэкІэ, ащ нахьи бэкІэ нахьыбэу шъо шъуигъэкІэрэкІэщт, шъо шІошъхъуныгъэ зимакІэхэр! 29Шъо шъушхыщтымрэ шъузэшъощтымрэ ауж шъуимыт ыкІи шъуафэмыгумэкІ. 30Сыда пІомэ ащ фэдэ Іоф пстэури ары дунаим тет лъэпкъхэр зылъыхъухэрэр. Ахэр зэрэшъуищыкІагъэр шъу Ятэ лъапІэ ешІэ. 31 Ау ыпэ рапшІэу Тхьэм и Тетыгъошхо иІофхэм ауж шъуит, етІанэ адрэ къэнэгъэ Іофхэри къышъуІэкІэхьащтых.\n32– Шъумыщын, шъо куп тІэкІур, сыда пІомэ шъу Ятэ лъапІэ и Тетыгъошхо къызыскІэ, тетыгъо къышъуитынэу игуап. 33 Шъуихьапщыпхэр шъущэхи, ахъщэр тхьамыкІэхэм яшъут. Жъы мыхъужьын ахъщалъэхэр зыфэшъушІых, нахь макІэ мыхъужьын мылъкушхо уашъом щызэжъугъэгъот. Ащ дэжьым тыгъуакІо горэ а мылъкушхом щекІолІэшъущтэп, хъунэхэми ашхыщтэп. 34Сыда пІомэ шъуимылъкушхо зыдэщыІэм шъугухэри щыІэщтых.\n35 –Шъо шъуицыякІэхэр дэупкІагъэхэу, шъуиостыгъэхэри хэгъэнагъэхэу хьазырэу шъущыт. 36ЦІыфхэу зитхьаматэ нысащэм къикІыжьыным паплъэхэу, къэлапчъэм къызэрэтеоу фыІузыхынэу хьазырэу щытхэм афэдэу шъущыт. 37Тхьаматэр къызыкІожьыкІэ, унэІутхэу мычъыехэу ыкІи сакъыхэу къыгъотыжьхэрэр сыхьатмафэ ежьагъэх. Шъыпкъэр шъосэІо, ицыякІэ диупкІэнышъ, Іанэм пигъэтІысхьащтых, ежьыри къэкІонышъ, ашъхьэщытыщт. 38Чэщныкъом дэжь е нэфшъэгъо атэкъэІогъум дэжь тхьаматэр къэкІожьыгъэу, а унэІутхэр мычъыехэу ыкІи сакъыхэу къызигъотыжьхэкІэ, ахэр сыхьатмафэ ежьагъэх. 39Ау мыр зэжъугъашІэ: Унэр зием тыгъуакІор къызыкІощт сыхьатыр ышІэщтыгъэмэ, чъыещтгъэп, иуни къыригъахьэу илъыр рыригъэтыгъукІыщтгъэп. 40Шъори шъухьазырын фае, сыда пІомэ ЦІыф Лъэпкъым ы Къо къэкІожьынэу шъузымыгугъэрэ сыхьат горэм дунаим къэкІожьыщтышъ ары.\n41 –Зиусхьан,– къыІуагъ Петрэ, –мы гъэсэпэ тхыдэр тэщ пае къэпIуагъа, хьауми цІыф пстэуми апае къэпІуагъа?\n42– Хэта адэ, зэхэшІыкІыныгъэ зиІэу, зыщыгугъышъунэу унэзехьэу тхьаматэм унэІутхэу иІэхэм пащэ афишІыщтыр игъом яшхын аритынэу?– къыІуагъ Зиусхьаным. 43 –А унэІутыр сыхьатмафэ ежьагъ, итхьаматэ къэкІожьыгъэу, арэущтэу ышІэу къызигъотыжькІэ. 44 Шъыпкъэр шъосэІо, тхьаматэм имылъку зэкІэ а унэІутым ыІэ рилъхьащт. 45 Ау а унэІутым «Сэ ситхьаматэ шІэхэу къэкІожьыщтэп», ыгукІэ ыІоу, адрэ унэІутхэм, бзылъфыгъи хъулъфыгъи, яоу ыкІи ешхэу, ешъоу, уташъоу зиублэкІэ, 46 а унэІутыр зымыгугъэрэ мафэ горэм ыкІи зыщимышІэрэ сыхьат горэм итхьаматэ къэкІожьыщт. А унэІутыр укІыкІаеу ыукІыщт, шІошъхъуныгъэ зимыІэхэм къиныгъэ зыщадищэчын чІыпІэми ыгъэкІощт.\n47– Ау итхьаматэ зыфаер ышІэщтыгъэ пэтми, унэІутэу зызымыгъэхьазырыгъэм, е тхьаматэр зыфаер зымыгъэцэкІагъэм утыныбэ къытефэщт. 48 Ау итхьаматэ зыфаер зымышІэу, утын зифэшъуашэ зышІагъэм нахь утын макІэ къытефэщт. Тхьэм бэ зэритыгъэм бэ ытыжьынкІи къыщыгугъыщт, бэ зыІэ рилъхьагъэми нахьыбэкІи къыщыгугъыщт.\nЗы унэм зэдисхэр зэрэзэмызэгъыщтхэр\n49– ЧІылъэм машІо есыдзыным пае, сэ сыкъэкІуагъ. А машІор зэхэнагъэемэ, сыдэу сыгопэщтыгъ! 50ЦІыфхэм Іаеу сэ саумэхъын* фаеу щыт, ар охъуфэ инэуи сэгумэкІы! 51 Зэзэгъыныгъэ чІылъэм къыфэсхьыным пае, сыкъэкІуагъэу шъогугъа? Хьау, сэ шъосэІо, зэмызэгъыныгъэ къэсхьынэу ары нахь, 52 сыда пІомэ джы щегъэжьагъэу, зы унэм ис нэбгыритфыр лъэныкъуитІоу зэрэгъэхъущт: щыр тІум пэуцущт, тІури щым пэуцущт. 53ЛъэныкъуитІоу зэрэгъэхъунхэшъ, тыр къом пэуцущт, къори тым пэуцущт, ныр пхъум пэуцущт, пхъури ным пэуцущт, гуащэри нысэм пэуцущт, нысэри гуащэм пэуцущт.\n12:50 саумэхъын – еплъ 3:3.\nМы лъэхъанэм инэшанэхэм къарыкІырэр зыгурыжъугъаІу\n54– Тыгъэ къохьапІэмкІэ ошъуапщэ къытехьэу шъулъэгъумэ, «Ощх къещхыщт», занкІэу шъоІо, арэущтэуи мэхъу,– ариІуагъ Хьисэ цІыф купышхом. 55 –Къыблэ лъэныкъом къикІырэ жьыбгъэри къепщэ хъумэ, «Фабэ дэдэу хъущт», шъоІо, арэущтэуи мэхъу. 56Шъо нэпитІу зиІэхэр! ЧІылъэмрэ уашъомрэ ятеплъэ къикІырэр къыжъугурэІо, мы лъэхъанэм инэшанэхэм къарыкІырэр сыд пае къыжъугурымыІора?\nО уидэогъу узэрешІужьыным ыуж ит\n57 –Сыд пае шъо шъушІэн фаер шъор-шъорэу зэхэшъумышІыкІыра? 58ГущыІэм пае, о уидэогъу уригъусэу хьыкумышІэм* ыдэжь узыкІокІэ, гъогум шъурыкІозэ, узэрешІужьыным ыуж ит. Армырмэ уидэогъу хьыкумышІэм ыпашъхьэ уригъэуцощт, ащи хьапс ухъумакІом уІэкІилъхьащт, хьапс ухъумакІоми хьапсым учІидзэщт. 59Сэ осэІо, аужырэ чапычыр отыжьыфэ, хьапсым укъычІэкІыжьыщтэп.


Республика Адыгея - Пшъэрылъхэр къыгъэнэфагъэх\nКъоджэ чIыпIэхэм хэхъоныгъэ ашIыным, лъэпкъ проектхэм ягъэцэкIэн, социальнэ мэхьанэ зиIэ псэолъэ инхэр муниципалитетхэм ащыгъэпсыгъэнхэм, нэмыкI Iофыгъохэм атегущыIагъэх.\n— Лъэныкъо пстэумкIи IофшIэныр гъэлъэшыгъэным, мэхьанэшхо зиIэ проектхэр гъэцэкIэгъэнхэм фытегъэпсыхьэгъэ пшъэрылъхэм анахьэу тынаIэ атедгъэтын фае. Ащ «Единэ Россием» ипроектхэри хэхьэх. Муниципалитет пэпчъ бюджетнэ планированием, федеральнэ программэхэм ыкIи инвестициехэм амалэу къатыхэрэр, экономикэм хэхъоныгъэ ышIынымкIэ шIуагъэ къэзытыщт лъэныкъо пстэури къызфигъэфедэнхэм мэхьанэшхо иI, — къыIуагъ КъумпIыл Мурат.\nНепэрэ мафэхэм ехъулIэу Iофэу ашIэрэм изэфэхьысыжьхэм, анахьэу анаIэ зытырагъэтыхэрэм къатегущыIагъэх муниципальнэ образованиехэм япащэхэр. КъызэрэхагъэщыгъэмкIэ, лъэпкъ проектхэм ягъэцэкIэнкIэ планэу щыIэм диштэу пшъэрылъхэр зэшIуахых, Iофыгъоу къэуцухэрэр псынкIэу дагъэзыжьых. Адыгеим IофшIэнымкIэ ыкIи социальнэ хэхъоныгъэмкIэ и Министерствэ ылъэныкъокIэ тын зэфэшъхьафхэр зытефэхэрэм яфэIо-фашIэхэр зэрифэшъуашэу афагъэцакIэх. ГущыIэм пае, илъэси 3 — 7 зыныбжь кIэлэцIыкIухэм афатIупщын фэе тынхэмкIэ мафэ къэс специалистхэр тхыгъэ 300 фэдизмэ ахэплъэх. Непэрэ мафэм ехъулIэу республикэм щыпсэурэ сабый 10157-мэ мыщ фэдэ тынхэр аIукIагъэх, ащ сомэ миллион 280-рэ пэIуагъэхьагъ.\nКъоджэ чIыпIэхэм хэхъоныгъэ ашIыным фытегъэпсыхьэгъэ программэм къыдыхэлъытагъэу гъогухэм ягъэцэкIэжьын ыкIи яшIын зэрэлъыкIуатэрэм иIофыгъуи зэхэсыгъом щытегущыIагъэх. РеспубликэмкIэ мыщ фэдэ псэолъи 8 щыI: Мыекъопэ, Шэуджэн, Тэхъутэмы-къое районхэм ыкIи Адыгэкъалэ зырыз, Кощхьэблэ районым гъогуи 4.\nМы IофшIэныр игъом ыкIи шэпхъэшIухэм адиштэу ухыжьыгъэн зэрэфаер Адыгеим и ЛIышъхьэ къыхигъэщыгъ, ащкIэ пшъэрылъ гъэнэфагъэхэр афишIыгъэх. Джащ фэдэу зянэ-зятэ зимыIэжьхэм ыкIи зышъхьащымытхэм псэупIэхэр ягъэгъотыгъэнхэм ипрограмми шIокI имыIэу гъэцэкIэгъэн зэрэфаер къаIуагъ. Мэхьанэшхо зиIэ Iофыгъохэм ащыщыгъ сабыибэ зэрыс унагъохэм къаратыгъэ чIыгу Iахьхэм ищыкIэгъэ инфраструктурэмкIэ зэтегъэпсыхьэгъэнхэр. ГущыIэм пае, джырэ уахътэм ар къуаджэу Пэнэжьыкъуае щагъэпсы.\nРеспубликэм ипащэ псэупIэхэм яшIын мэхьанэшхо зэриIэр къыхигъэщызэ, муниципалитет пэпчъ мыщ фэдэ площадкэу щагъэнафэрэм ищыкIэгъэ инфраструктурэр ещэлIэгъэн зэрэфаер хигъэунэфыкIыгъ. Тэхъутэмыкъое районымрэ Мыекъуапэрэ арых непэ псэупIэхэр нахьыбэу зыщашIыхэрэр. ПсэолъэшIынымкIэ адрэ районхэми зэфэдэ амалхэр аIэкIэлъынхэм мэхьанэшхо иIэу къыIуагъ.\nКоронавирусым пэшIуекIогъэным, санитарнэ шапхъэхэр агъэцэкIэнхэм (анахьэу хьэдагъэхэм ыкIи нысащэхэм ялъэхъан) яIофыгъохэм, джащ фэдэу Къурмэн мэфэкIым ихэгъэунэфыкIын ехъулIэу шIушIэ Iофтхьабзэхэр зэхэщэгъэнхэм, нэмыкIхэм зэхэсыгъом хэлэжьагъэхэр атегущыIагъэх.


Жэнэ Къырымызэ гъэтхапэм и 7 къызыхъугъэ маф\nБэрэскэжъый, Гъэтхапэм и 07 2018 19:29\nМыекъуапэ, гъэтхапэм и 7\nЖэнэ Къырымызэ ыцIэ зымышIэрэ цIыф Адыгеим исэп, IэкIыб хэгъэгухэм ащыIэ адыгэхэми зэлъашIэ. УсэкIо цIэрыIу, тхакIо, кIэлэцIыкIухэм апаи тхэщтыгъэ. Иусэхэр мэкъамэм ралъхьагъэхэу орэдэу къакIох. Бэми ахэр лъэпкъ орэдых ашIошIэуи мэхъу.\nЖэнэ Къырымызэ къуаджэу Афыпсыпэ гъэтхапэм и 7-м, I9I9 илъэсым къыщыхъугъ. Хэгъэгу зэошхом хэлэжьагъ, Адыгэ кIэлэегъэджэ институтыр къыухыгъ, хэку гъэзетым щылэжьагъ. I935 илъэсым щегъэжьагъэу итхыгъэхэр къыхаутых. "Урысыем культурэмкIэ иIофышIэ гъэшIуагъ" зыфиIорэ щытхъуцIэр къылэжьыгъ.\nИлъэпкъ Жэнэ Къырымызэ фэтхагъ. Сабыйхэм апае усэхэр адыгэ шэн-хабзэхэр ашIэнхэм фэгъэхьыгъэх - "Тэтэжъ ыпакIэхэр", "Лэжьыгъац", "Тэтэжъ илул", "Тыгъэ", "Псыхъожъый".\n"Синан", "Хэбзэ дахэу тэ тиIэр джащ фэд, "О унитIу", "Пшъэшъэ удж орэд", "Сэ сынэкIэ зэкIэ къыоплъыгъэемэ" - мы орэдхэм ягущыIэхэр Къырымызэ ытхыгъэх. Иусэу I00 фэдиз орэдышъом ралъхьагъэх.\nСССР-м илIыхъужъэу Андрыхъое Хъусенрэ Жэнэ Къырымызэрэ джыри ныбжьыкIэ дэдэхэзэ кIэлэегъэджэ техникумым щызэIукIэгъагъэх. Андрыхъое Хъусен заом зыхэкIуадэм ыуж, ащ иусэхэр зыдэт тхылъэу «Орэд къэсIощт» Жэнэ Къырымызэ къыдигъэкIыжьыгъ.\n1983 илъэсым Жэнэ Къырымызэ дунаим ехыжьыгъ.\nЕджагъэх 247 фэдизэрэ\nНэмыкI материалэу мы категорием ехьылIагъэу: « Саралп Мадинэ, Къэрэгъулэ Зайна, Аккизова Имара язэхэт къэгъэлъэгъон Мыекъуапэ къащагъ "Адыгэ макъэр" къыздэкIырэр илъэс 95 хъугъэ »


Популярные препараты для секса в Адыгейске\nВиагра в Адыгейске.\nВиагра в Адыгейске\nГде купить Виагру в Адыгейске?\nСамые выгодные цены на препараты для повышения потенции в Адыгейске.\nГде купить Виагру в Адыгейске по лучшей цене?\nНе ищите где выгоднее купить виагру в Адыгейске - потому, что только у нас самые низкие цены в Адыгейске (цены не менялись с времен курса доллара 30 рублей)


Автор Тема: Находки не под Питером (Прочитано 214575 раз)\nВы не можете просматривать изображения. Пожалуйста, зарегистрируйтесь или войдите (406.5 кБ, 1024x768 - просмотрено 90 раз.)\nВы не можете просматривать изображения. Пожалуйста, зарегистрируйтесь или войдите (86.88 кБ, 1280x640 - просмотрено 65 раз.)\nВы не можете просматривать изображения. Пожалуйста, зарегистрируйтесь или войдите (127.35 кБ, 640x1280 - просмотрено 78 раз.)\nВы не можете просматривать изображения. Пожалуйста, зарегистрируйтесь или войдите (241.42 кБ, 666x499 - просмотрено 68 раз.)\nВы не можете просматривать изображения. Пожалуйста, зарегистрируйтесь или войдите (265.78 кБ, 499x666 - просмотрено 57 раз.)\nВы не можете просматривать изображения. Пожалуйста, зарегистрируйтесь или войдите (193.5 кБ, 666x499 - просмотрено 113 раз.)\nВы не можете просматривать изображения. Пожалуйста, зарегистрируйтесь или войдите (411.21 кБ, 936x768 - просмотрено 37 раз.)\nВы не можете просматривать изображения. Пожалуйста, зарегистрируйтесь или войдите (336.4 кБ, 808x768 - просмотрено 45 раз.)\nВы не можете просматривать изображения. Пожалуйста, зарегистрируйтесь или войдите (420.21 кБ, 1024x768 - просмотрено 75 раз.)\nВы не можете просматривать изображения. Пожалуйста, зарегистрируйтесь или войдите (374.78 кБ, 1024x509 - просмотрено 75 раз.)\nВы не можете просматривать изображения. Пожалуйста, зарегистрируйтесь или войдите (364.25 кБ, 768x1024 - просмотрено 96 раз.)\nВы не можете просматривать изображения. Пожалуйста, зарегистрируйтесь или войдите (296.84 кБ, 768x1024 - просмотрено 85 раз.)\nВы не можете просматривать изображения. Пожалуйста, зарегистрируйтесь или войдите (218.25 кБ, 1024x768 - просмотрено 104 раз.)\nВы не можете просматривать изображения. Пожалуйста, зарегистрируйтесь или войдите (149.78 кБ, 1024x768 - просмотрено 119 раз.)


КIэлэцIыкIухэм шъуафэсакъ! — Адыгэ макъ\nРедактор 15.09.2020 КЪЭБАРЫКlЭХЭР\nКIэлэцIыкIухэм апкъ къикIыкIэ машIом макIэп зыкъызэриштэрэр.\nАхэр сырнычхэм, электропкъыгъохэм, зажигалкэхэм арыджэгунхэу щытэп. МашIом зэрэщыщынэхэрэм къыхэкIэу кIэлэцIыкIухэм пIэкIор чIэгъым, шкафхэм, унэм икъогъупэ горэхэм анахьэу защагъэбылъы. ЗыщымыщынэгъопIэ чIыпIэм чъэнхэу, IэпыIэгъу къеджэнхэу ахэм ашIэрэп. ЩынэгъопIэ чIыпIэхэм ахэр зэращызекIонхэ фаер агурагъэIоныр нахьыжъхэм япшъэрылъ шъхьаIэхэм ащыщ. КIэлэцIыкIу IыгъыпIэми, гурыт еджапIэми кIохэрэр машIом зызэрэщаухъумэщт шIыкIэм фэзыгъасэхэрэр агукIэ рэхьатыщтых.\nУнэгъо кIоцIым электрическэ приборхэр, газ горелкэхэр, къызыкIэнэн ылъэкIыщт пкъыгъохэр зэрэщыжъугъэфедэхэрэм епхыгъэу машIом зыкъимыштэнымкIэ шэпхъэ гъэнэфагъэхэр шъумыукъох. ТхьамыкIагъо къэмыхъуным пае ны-тыхэми, кIэлэегъаджэхэми Iофышхо ашIэн, машIом унэ кIоцIым зыкъыщимыштэнымкIэ шапхъэу щыIэхэр арагъэшIэн фае.\nСырнычхэу, зажигалкэхэу, нэмыкI пкъыгъохэу машIор зэрэзэкIагъанэрэр джэгуалъэхэп. Ны-тыхэм ахэр нахь чыжьэу, кIэлэцIыкIухэр нэмысынэу агъэтIылъын фае. ЗыгорэкIэ апэ къызифэхэкIэ, кIэлэцIыкIухэм ахэр къаштэ хъущтэп.\nУнэр зэрагъэплъырэ электропкъыгъохэу агъэкощыхэрэмкIэ гыкIыгъэхэр жъугъэчъэпхъынэу шъуфемыжь. Элетропкъыгъохэм машIо къакIэнэн ылъэкIыщтышъ, зи алъымыплъэу ахэр къэшъумыгъанэх. Унэм шъукъикI зыхъукIэ, элетропкъыгъохэр, газыр, светыр гъэкIосагъэхэмэ шъуеплъ. Зэщыкъогъэ электропроводкэми, газ хьакуми тхьамыкIагъо къыздахьын зэралъэкIыщтыр зыщышъумыгъэгъупш.\nЭлектричествэр загъэкIуасэкIэ, унэгъуабэмэ шэф е парафин остыгъэхэр агъэфедэх, ахэмкIэ унэр агъэнэфы. КIэлэцIыкIухэр ащ фэдэ машIом лъыплъэхэу, ахэм арыджэгухэ ашIоигъоу бэрэ къыхэкIы. Ау шэф остыгъэхэм ямашIо щынагъоу зэрыщытыр, къыпэблэгъэ пкъыгъохэм ащ заридзын зэрилъэкIыщтыр сабыйхэм агурыжъугъаIу.\nЗиэлектропроводкэ зэщыкъогъэ е жъы дэдэ хъугъэ фэтэрхэм электропкъыгъохэр ащышъумыгъэфедэмэ нахьышIу. Ащ фэдэ фэтэрхэм электрооборудование пчъагъэ зэу ащыпышъумыгъан. КIэлэцIыкIухэмкIэ щынэгъончъэ хъуным пае розеткэхэр шъуухъумэх.\nМашIом зыкъиштагъэу зышъулъэгъукIэ, ащ лъыпытэу телефонэу 01-мкIэ е 112-мкIэ мэшIогъэкIосэ къулыкъум шъутеу.\nМашIом зыкъимыштэнымкIэ къалэу Мыекъуапэрэ Мыекъопэ районымрэ якъэралыгъо инспектор.\nПредыдущая ЩымыIэжьхэр ащыгъупшэхэрэп


Препарат Халтекс: инструкция по применению, цена, описание.\nЦефотаксим Сандоз: инструкция по применению, цена, описание.\nЦефотаксим Лек: инструкция по применению, цена, описание.\nСпирозин: инструкция по применению, цена, описание.\nДуатакс: инструкция по применению, цена, описание.\nРезибелакта: инструкция по применению, цена, описание.


Мэфэ фабэхэр къызфагъэфедэх | Адыгэ Макъ\nМэфэ фабэхэр къызфагъэфедэх\nАдыгеим ичIыгулэжьхэм гъэтхасэхэм япхъын етIупщыгъэу лъагъэкIуатэ. АР-м мэкъумэщ хъызмэтымкIэ и Министерствэ мэлылъфэгъум и 12-м тызэрэщигъэгъозагъэмкIэ, пстэумкIи гектар 3567-рэ апхъыгъ. Джэджэ районыр апэ ит. Мыщ щагъэнэфэгъэ гектар 31428-м щыщэу 1096-рэ хагъэкIыгъ. Нахьыбэу халъхьагъэр натрыф, ар гектар 702-рэ мэхъу, тыгъэгъазэр гектар 284-рэ, зэнтхъэу апхъыгъэр гектар 40 ыкIи соер гектар 70-рэ. Кощхьэблэ районыр ащ ыуж къекIы, гектар 17363-у гъэтхасэхэм апае агъэнэфагъэм щыщэу гектар 920-рэ ащ ичIыгулэжьхэм хагъэкIыгъ. Ащ щыщэу гектар 500-р зэнтхъ, 320-р натрыф, гектари 100-р хьэ.\nШэуджэн районым ичIыгулэжьхэр анахьэу ощхым ыгъэохъугъэхэм ащыщых, губгъохэм псыр зэрыуцогъэ чIыпIэхэр бэу яIагъэх. Ащ фэшI хагъэкIышъурэр нахь макI. Арэу щытми, ахэр ящэнэрэх, гектар 475-рэ апхъыгъах. Муниципальнэ образованиеу «Къалэу Мыекъуапэ» ощхым зэрарэу къыфихьыгъагъэр зэрэнахь мэкIагъэм ыкIи ичIыгухэр нахь псынкIэу зэрэгъушъыжьыгъэхэм ишыхьатэу, мыщ ичIыгулэжьхэм гъэтхасэхэм апае агъэнэфэгъэгъэ гектар 430-р ыпхъыгъах. Нахьыбэу халъхьагъэр горох, ар гектар 310-рэ мэхъу, адрэ 120-р зэнтхъым рагъэубытыгъ.\nГъэтхасэхэм япхъын дакIоу чIыгулэжьхэм бжыхьасэхэм чIыгъэшIухэр аIэкIагъахьэх, ятIонэрэ ешIушIэныр ыкIэм рафылIагъ. Бжыхьэсэ лэжьыгъэ гектар 102073-м щыщэу 80771-рэ хагъэкIыгъ. Ар чIыгъэшIухэр зыIэкIагъэхьан фаем ипроцент 79-рэ мэхъу.


Зэнэкъокъум зеушъомбгъу — Адыгэ макъ\nРедактор 20.12.2019 20.12.2019 КУЛЬТУРЭР, КЪЭБАРЫКlЭХЭР\nОрэдыIохэм язэнэкъокъоу «ЖъогъуакI» («Новая звезда») зыфиIорэр Урысые телеканалэу «Жъуагъом» щызэхащагъ. УФ-м ухъумэнымкIэ и Министерствэ Iофтхьабзэм кIэщакIо фэхъугъ.\n«ЖъогъуакI» зыфиIорэ Iофтхьабзэм Урысыем ит шъолъыр 85-м къарыкIыгъэ ныбжьыкIэхэр хэлажьэх. Ахэр орэд къэIонымкIэ амалэу аIэкIэлъымкIэ зэнэкъокъух. Музыкэм ылъэныкъокIэ зэкIэми зэлъашIэрэ экспертхэм ыкIи Урысыем щыпсэурэ цIыфхэм амакъэ зэратырэмкIэ анахь дэгъухэр къагъэнафэх.\nЦышэ Зарет зэнэкъокъум Адыгеир къыщигъэлъэгъощт. Iофтхьабзэм фэгъэхьыгъэ нахь игъэкIотыгъэ къэбар телеканалым иофициальнэ сайт, Iахьэу «Программы» — «Новая Звезда 2020» зыфиIорэм ибгъотэщт.\nЗэнэкъокъум иапэрэ уцугъо 2019-рэ илъэсым тыгъэгъазэм и 31-м кIощт. Финалныкъомрэ финалымрэ 2020-рэ илъэсым щылэ мазэм и 2-м къыщегъэжьагъэу и 4-м щыIэщтых. А уахътэм цIыфхэм жъугъэу амакъэ фатын алъэкIыщт агу рихьыгъэ орэдыIом.\nЗэнэкъокъур зыщыкIощтхэ мафэхэм Урысыем «макъэу» иIэр зэкIэ зэхэпхын, артист ныбжьыкIэхэм орэдхэу, къэгъэлъэгъон гъэшIэгъонэу къагъэхьазырыгъэм уядэIун плъэкIыщт.\nIофтхьабзэм нэбгыритIумэ текIоныгъэр щызэдагощыщт. ШIухьафтынхэри уцугъуитIукIэ аратыжьыщтых. Щылэ мазэм и 4-м жюрим ишIошIкIэ текIоныгъэ къэзыхьыгъэм ар фагъэшъошэщт. Щылэ мазэм и 7-м къэралыгъом щыпсэухэрэм янахьыбэм амакъэ зыфатыгъэр агъэшIощт.\nЗэнэкъокъум пшъэрылъ шъхьаIэу иIэр Урысыем ишъолъырхэм сэнаущыгъэ ин зыхэлъ ныбжьыкIэу арысхэр къыхэгъэщыгъэнхэр ары.\nIофтхьабзэм изэхэщэнкIэ IэпыIэгъу къафэхъугъэ АР-м и ЛIышъхьэу КъумпIыл Мурат телеканалэу «Жъуагъом» ипащэхэр къыфэразэх.\nПредыдущая Сомэ миллион 21,5-рэ къарагъэпщыныщт\nСледущая Мы охътэ благъэм зэшIохыгъэ хъущтэп


Дин зэфыщытыкIэхэм атегущыIагъэх | Адыгэ Макъ\nАдыгэ Республикэм и ЛIышъхьэу КъумпIыл Мурат Адыгеимрэ Мыекъуапэрэ я Епархие иархиепископэу Тихон тыгъуасэ IофшIэгъу зэIукIэгъу дыриIагъ. Шъолъырым щыпсэухэрэм азыфагу илъ дин зэгурыIоныгъэр гъэпытэгъэным, къыткIэхъухьэрэ лIэужхэр зэрифэшъуашэу пIугъэнхэм, нэмыкI Iофыгъохэми лъэныкъохэр атегущыIагъэх.\nАдыгеим лъэпкъ зэфэшъхьафхэу исхэм яшэн-хабзэхэр, зэхэтыкIэхэр къэухъумэгъэнхэм, шъхьадж ылэжьырэ диным шъхьэкIафэ фэтшIыным, зыкIыныгъэ тазыфагу илъэу тызэдэпсэуным мэхьанэшхо зэриIэр АР-м и ЛIышъхьэ хигъэунэфыкIыгъ.\n— Республикэм общественнэ-политическэ зыпкъитыныгъэ, лъэпкъ ыкIи дин зэгурыIоныгъэ зэрилъхэм тырэгушхо. Ары тибаиныгъэ шъхьаIэр, — къыIуагъ КъумпIыл Мурат. — Шъолъырым игъэцэкIэкIо хэбзэ къулыкъухэмрэ общественнэ организациехэмрэ зэгурыIохэу Iоф зэрэзэдашIэрэм, акIуачIэ зэрэзэхэлъым ар къыкIэкIо. Мы IофшIэныр зэрифэшъуашэу зэхэщэгъэным урыс православнэ чылысым иIахьышхо хэлъ. ТичIыгу рэхьатныгъэу ыкIи мамырныгъэу илъыр къэухъумэгъэным фэшI Епархиемрэ муфтиатымрэ зэпхыныгъэу адытиIэр джыри нахь дгъэпытэным мэхьанэшхо иI. Ар пшъэрылъ шъхьаIэу зыфэтэгъэуцужьы ыкIи Адыгеим тапэкIэ хэхъоныгъэхэр ышIынхэм ар ылъапсэу щыт.\nЧыристан диныр зылэжьыхэрэм яIофыгъохэр зэшIохыгъэнхэмкIэ ыкIи чылысхэм яшIынкIэ (ащ хэхьэ Свято-Успенскэ кафедральнэ чылысыр) республикэм ипащэхэу IэпыIэгъу къафэхъухэрэм зэрафэразэр архиепископым къыIуагъ. ЫпшъэкIэ зигугъу къэтшIыгъэ чылысыр республикэмкIэ анахь иныщт, зэкIэмкIи квадратнэ метрэ мини 2-м ехъу илъыщт. Псэуалъэм ишIын зыщыпадзэжьыгъэр 2014-рэ илъэсыр ары. А уахътэм къыкIоцI республикэм ихэбзэ къулыкъухэм яIэпыIэгъукIэ ыкIи тхьэшIошъхъуныгъэ зиIэ цIыфхэм къаугъоигъэ ахъщэмкIэ дэпкъхэр дащэягъэх, унашъхьэр зыIыгъыщт пкъыгъор агъэпсыгъ. Джащ фэдэу гупыкI зиIэхэм яшIуагъэкIэ макъэ къэзыгъэIурэ (колокол) пкъыгъуи 9 къаIэкIэхьагъ, ахэм ащыщэу анахь шъхьаIэм тонн 1,2-рэ къещэчы. 2019-рэ илъэсым гъатхэм унашъхьэр тыралъхьанэу агъэнафэ. Чылысым зэкIэмкIи метрэ 41-рэ илъэгэгъэщт.\nЕпархием инэмыкI проектхэм, джырэ уахътэм анахьэу ынаIэ зытыригъэтыхэрэ Iофыгъохэм КъумпIыл Мурат акIэупчIагъ. Чыристан диныр зылэжьыхэрэмрэ быслъымэнхэмрэ зэфыщытыкIэ дэгъу зэрэзэфыряIэм мэхьанэшхо зэриIэр, тапэкIи а гъогум республикэр темыкIэу ыпэкIэ зэрэлъыкIотэщтыр къыIуагъ.


Икъашъо лъэпкъ намыс — Адыгэ макъ\nИкъашъо лъэпкъ намыс\nАдыгэ Республикэм изаслуженнэ артисткэу Бэрзэдж Дианэ дунаим щыцIэрыIо ансамблэу «Налмэсым» икъэшъуакIу.\nЛъэпкъ искусствэр гукIэ къыхэзыхыгъэ адыгэ пшъэшъэ ищыгъэм саер щыгъэу пчэгум къызэрэщышъорэр зыплъэгъукIэ, иIэпэIэсэныгъэ осэ ин фэошIы. США-м, Китаим, Сирием, Иорданием, Тыркуем, Израиль, Европэм икъэралыгъо зэфэшъхьафхэм, Москва, Санкт-Петербург, нэмыкIхэм яконцерт къэтыпIэхэм къащышъогъэ Бэрзэдж Дианэ «Налмэсым» зэрэхэтым рэгушхо.\n— «Налмэсым» дунаир тигъэлъэгъугъ, — къеIуатэ Бэрзэдж Дианэ. — ЦIыф гъэшIэгъонхэм нэIуасэ тафишIыгъ. Лъэпкъ искусствэр лъыдгъэкIотэнымкIэ амалышIухэр тиIэх.\nОлимпиадэ джэгунхэу 2014-рэ илъэсым Шъачэ щыкIуагъэхэм якультурнэ Iофтхьабзэхэм «Налмэсыр» ахэлэжьагъ. Урысыем и Президентэу Владимир Путиныр, хэгъэгум ихэбзэ къулыкъушIэхэр къэгъэлъэгъонхэм яплъыхэзэ, Адыгэ Республикэм илIыкIохэр зыдэщытхэ чIыпIэм къызынэсыхэм къызэтеуцуагъэх. «Налмэсым» иартистхэу адыгэ шъуашэкIэ фэпагъэхэм Владимир Путиныр къакIэрыхьагъ, шIуфэс къарихыгъ.\nАдыгэ шъуашэм идэхагъэ къэзыгъэлъагъохэрэм Бэрзэдж Дианэ ахэтэу В. Путиныр гущыIэгъу къыфэхъугъ. Хэгъэгум и Президент игуапэу тиартистхэм къагоуцуи, нэпэеплъ сурэтхэу атырахыгъэхэр дунэе къэбар хъугъэх, тарихъым хэхьагъэх. Адыгэ шъуашэр, титарихъ, лъэпкъ шэн-хабзэхэр дунаим нахьышIоу щашIэнхэмкIэ «Налмэсым» Iофыгъуабэ егъэцакIэ. Бэрзэдж Дианэ «Тыргъэтау», «Къашъо», «Адыгэ уджхэр» зыфиIохэрэм, нэмыкI къашъохэм IэпэIэсэныгъэ ин къащегъэлъагъо. «ШIуфэс къашъом» идэхагъэ гущыIэкIэ къэпIотэнэу уфемыжьэу уеплъыныр нахьышIу.\n— Типащэхэм, артистхэм тафэраз. Концертхэм Адыгэ Республикэм ихэхъоныгъэхэр къащытэгъэлъагъох. Мы уахътэм тиконцертхэр Адыгеим икъуаджэхэм ащэкIох. ЦIыфхэм таIукIэмэ тигушIуагъо адэтэгощы, — къытиIуагъ Бэрзэдж Дианэ.\nОпсэу, Диан! Бзылъфыгъэхэм я Дунэе мафэ IофшIэгъэ дэгъухэмкIэ упэгъокIыгъ, адыгэ намысыр оIэты. Лъэпкъ къашъохэр къэпшIыхэзэ нахьыбэрэ тыбгъэгушIонэу, уигухэлъхэр къыбдэхъунхэу пфэтэIо.\nПредыдущая Бзылъфыгъэхэм афэгушIуагъэх\nСледущая Тибзылъфыгъэ лъапIэхэр!


IофшIэкIошхуагъ, ухъумэкIуагъ — Адыгэ макъ\nШъэо Рэщыдэ Хьанашхъо ыкъор зыщымыIэжьыр мэзаем и 24-м илъэс хъущт. Ар тыгу къэзыгъэкIыжьыгъэр инысэу Сарыет редакцием къыгъэхьыгъэ письмэр ары.\nРэщыдэ ежь ышъхьэрэ иунагъорэ ямызакъоу, лъэпкъыми, хэгъэгуми, обществэми ишъыпкъэу афэлэжьагъ. Коммунистхэм япартие иапэрэ сатырхэм ахэтыгъ. Сыдигъуи Iофхэу ыгъэцакIэхэрэмкIэ ауж зыкъыригъэнагъэп, рихьыжьэрэр щытхъу хэлъэу зэшIуихэу ихэбзагъ. Партиер къеджагъэмэ, ащ пшъэрылъэу къыгъэуцурэр пстэумэ апагъ, ащ игъэцэкIэн сыдигъуи фэхьазырыгъ.\nШъыпкъагъэ хэлъэу ихэгъэгу шIу зэрилъэгъурэм пай ащ илъэс 18 нахь ымыныбжьэу, дзэ къулыкъум щыIэу Хэгъэгу зэошхор къызежьэм, заом Iуагъэхьанэу бэрэ зыкIялъэIугъэр. ЯплIэнэрэ лъэIу тхылъым ыуж Рэщыдэ Москва къэзыгъэгъунэхэрэ дзэкIолIхэм ахэфэгъагъ. УIагъэхэр бэу къытыращагъэх, ахэр гъэхъужьыгъо римыгъафэхэу зэуапIэм ежьыр Iухьажьыщтыгъ. Нэужым Сталинградскэ фронтым Iутыгъ. Бгъэхалъхьэхэр, щытхъу тхылъхэр бэу къыратыгъэх.\nУIэгъэ хьылъэу къытыращагъэм къыхэкIэу дзэ комиссием хэтхэм заом Iутын фимытыжьэу къызыраIом инэу ыгу хэкIыгъагъ. Къызегъэзэжьыми гупсэфыгъо имыIэу илъэс 60-м къыкIоцI Iоф ышIагъ. Илъэсыбэрэ кIэлэцIыкIухэр ригъэджагъэх, еджапIэм идиректорыгъ, культурэмкIэ институтэу Краснодар дэтым Iоф щишIагъ, тарихъымкIэ икафедрэ ипэщагъ, идоцентыгъ.\nИзыгъэпсэфыгъо уахътэ къызэсыми Рэщыдэ иунэ ибгъуатэщтыгъэп. Ар еджапIэхэм, мэфэкIхэм, цIыф зэхахьэхэм яхьакIэ лъэпIагъ. Заом «ынэгу» зыфэдэм ныбжьыкIабэ «кIигъэплъагъ», зыфэдагъэр зытетым тетэу къафиIотагъ, пыим текIогъэ тикъэралыгъо шIу алъэгъунэу ыкIи къаухъумэнэу къяджэ зэпытыгъ.\nРэщыдэ Тэхъутэмыкъое районымкIэ заом иветеранхэм я Совет итхьамэтагъ, общественнэ организациеу «Лига Мира» зыфиIорэм ирайон къутамэ ипэщагъ. Хэбзэ Iофыр зэкIэми апэ изыгъэшъыщтыгъэ Шъэо Рэщыдэ цIыфхэмкIэ, иIахьылхэмкIэ, исабыйхэмкIэ зыфэдагъэр письмэ къытфэзытхыгъэ Шъэо Сарэ къыIотагъ.\nЕжьыр Шъэо лIакъом къызыхахьэм зэшитфыри ашыпхъуи янэ-ятэхэм яунэ исыгъэх. ЗэдэIужь-зэгурыIожь унэгъуагъ. Рэщыдэ анахьыжъыгъ, нахьыкIэхэм ренэу ынаIэ атетыгъ, унагъохэр зашIэхэм унэ шIынымкIэ зэдэIэпыIэжьыгъэх, анаIэ зэтетыжьэу псэугъэх. Рэщыдэ анахьэу афэсакъыщтыгъэ янэрэ ятэрэ, агу хи-\nгъэкIыгъэп, лIы зэрэхъугъэзи ахэм аIорэм едэIугъ.\nРостов аспирантурэр къызыщеухым ыуж ар Москва агъэкIонэу, МГУ-м Iоф щишIэнэу къызеджэхэм ятэ еупчIыжьыгъагъ. Зэримыгуапэр зешIэм, ащ нахьыбэрэ игугъу фишIыжьыгъагъэп. Хьанашхъуи ар игопагъ, унагъор къызфигъэнэщтыр теубытагъэу ащыгъум къыхихыгъагъ.\nГъэсэныгъэр зэкIэми апагъ\nЗаом ыкIи IофшIэным яветеранэу, «Адыгеим и Щытхъузехь» зыфиIорэ медалыр къызфагъэшъошэгъэ Шъэо Рэщыдэ гъэхъагъэу ышIыгъэхэм афэшъхьафэу ежьыр зыщыпсэугъэ лъэхъаным къыхэхъухьэгъэ хъугъэ-шIагъэхэу ныбжьыкIэхэм ашIэн фаехэм ыкIи ащыгъупшэ мыхъущтхэм афэгъэхьыгъэ тхылъхэри къафыщинагъэх.\nТэхъутэмыкъое районым щыщэу заом хэлэжьагъэхэм афэгъэхьыгъэу ытхыгъэм къэзымыгъэзэжьыгъэхэм ыкIи зыщыкIодыгъэхэр амышIэхэрэм, заор окIофэкIэ районым цIыфэу исхэр дзэм зэрэдэIэпыIагъэхэм яхьылIэгъэ къэбархэр къыдэхьагъэх. «Тэхъутэмыкъое районыр Хэгъэгу зэошхом иилъэсхэм» — джары ащ цIэу фиусыгъагъэр. «Адыгэ зэфыщытыкIэ-зэдэпсэукIэ хабзэхэр» зыфиIорэ тхылъыр еджапIэхэм, библиотекэхэм, культурэм фэгъэхьыгъэу зэхащэхэрэ Iофтхьабзэхэм ащагъэфедэх. Тхылъыр адыгабзэкIи урысыбзэкIи къытырадзагъ. НэмыкI тхыгъэхэри Рэщыдэ иIэх.\nЯтэ илъэуж текIыгъэхэп\nЛIы гъэсэгъэ Iушым икIалэхэри ятэ илъэуж рыкIуагъэх. Анахьыжъэу Кимэ техническэ шIэныгъэхэмкIэ доктор, радиотехническэ институтым щеджагъ. Казбек математикэ шIэныгъэхэмкIэ кандидат. Юрэ политехническэ институтым шIэныгъэ дэгъухэр щызэригъэгъотыгъэх. Аслъан медакадемиер къыухыгъ, илъэсыбэрэ Краснодар дэт сымэджэщхэм Iоф ащишIагъ. КIалэхэм ятэ къагъэукIытэжьыгъэп, наукэм ыкупкI нэсыгъэх, IэпэIэсагъэх, IофшIэкIуагъэх.\nИныбжьыкIэгъум зэресагъэу Рэщыдэ иIахьыл благъэхэр инэплъэгъу ригъэкIыгъэхэп. Ащ диштэу пхэнджэу зекIуагъэм фигъэгъущтыгъэп. ЦIыф зэфагъ, шъыпкъэIуагъ, пытагъэ хэлъыгъ. ИгущыIэ тIо къыкIиIотыкIыжьыщтыгъэп, къедэIущтыгъэх, ежьыми ахэр шIу ылъэгъущтыгъэх, ыгу афэшъэбагъ.\n— Сэ сшIэрэп ащ шъхьэкIэфагъэ къыфэзымышIырэ цIыф тирайон исыгъэу. ЦIыф гъэсагъэу, цIыф зафэу, щысэтехыпIэу ар къытхэтыгъ, — еIо Сарыет. —Ежьыр анахьыжъыгъэми, сэ сишъхьэгъусэ къызэсымаджэм ежьыри зэрахэтэу зэшхэр зэблэкIыхэзэ кIэрысынхэу къакIощтыгъэх. Тхьаегъэпсэух, ащ фэдэ къыпфэзышIэщтыр макIэ хъугъэ.\nШъэо Рэщыдэ ятэу Хьанашхъо илъэс 96-рэ ыгъэшIагъ. Рэщыди игъашIэ ащ нигъэсынэу ыIо зэпытыгъ, ары зэрэхъугъэри. 2019-рэ илъэсым мэзаем и 24-м ащ идунай ыхъожьыгъ. ШIэхэу иIахьылхэр къызэхэхьащтых, агу къагъэкIыжьыщт, игугъу ашIыщт.\nЦIыф шъыпкъагъэу, лIы пытагъэу, IофшIэкIошхуагъэу, опсэуфэкIэ зишIуагъэ къэзыгъэкIогъэ ветераным Шъэо Сарыет фызэхилъхьэгъэ усэр мы тхыгъэм къыкIэлъэкIо.\n«Адыгеим и Щытхъузехь»\nШъэо Рэщыдэу сипщыкъо лъапI,\nУихэгъэгу кIасэ о уегъэлъапI.\nЩытхъуцIэ иныр къыпфегъэшъуаш,\nЗэо бгъэхалъхьэхэр орыкIэ шъуаш.\nУиныбжьыкIэгъоу, угу ичэфыгъом\nКъулыкъу щыпхьынэу дзэр къыоджагъ.\nДунай зэошхоу тэ къыднэсыгъэм\nПшъхьэкIэ уялъэIузэ о зябгъэщагъ.\nТикъэлэ шъхьаIи, ти Сталингради,\nСыдырэ къини укъимыгъащтэу,\nУIэгъэ пчъагъи къыптыращагъ.\nЗэо мэхъаджэм ищэ тэкъуафэхэр\nПIэпкъ-лъэпкъ къытефэхи укъауIагъ.\nИлъэсы пчъагъэм угу хэцэкъыкIэу\nПлъэ утетыфэкIэ уагъэгуIагъ.\nУилIэкъо шIагъо ищытхъу ябгъаIоу\nХэгъэгоу уянэр къэбгъэгъунагъ.\nЕгъэджэн-пIуныгъэм угу етыгъэу\nИлъэс 60-рэ уфэлэжьагъ.\nБэдэдэ шIагъэ о узыхъугъэр.\nГъэсэптхыдэу уитхылъы пчъагъи\nКIэлэ ныбжьыкIэмэ къафэбгъэнагъ.\nИлъэс 96-рэу бгъэшIагъэм\nУзтхэмытыжьыр илъэс джы мэхъушъ,\nДжэнэты лъапIэр Тхьэм къыуитын,\nПредыдущая «Налмэсыр» Адыгеим къыщэшъо\nСледущая ШIуагъэ къэзытыщт егъэджэнхэр


ПынджшIэныр зыпкъ рагъэуцожьы — Адыгэ макъ\nПынджшIэныр зыпкъ рагъэуцожьы\nРедактор 26.06.2020 30.06.2020 КЪЭБАРЫКlЭХЭР\nАдыгеим и ЛIышъхьэу КъумпIыл Муратрэ федеральнэ къэралыгъо бюджет учреждениеу «ГъэIорышIапIэу «Адыгеямелиоводхоз» зыфиIорэм ипащэ ипшъэрылъхэр пIэлъэ гъэнэфагъэкIэ зыгъэцакIэу Александр Тонконогрэ тыгъуасэ зэдыряIэгъэ зэIукIэгъум мелиорацием хэхъоныгъэ зэрэрагъэшIыщт шIыкIэм щытегущыIагъэх.\nIофтхьабзэм хэлэжьагъэх АР-м и Премьер-министрэу Александр Наролиныр, вице-премьерэу Сапый Вячеслав, Адыгеим мэкъу-мэщымкIэ иминистрэу Къуанэ Анзаур.\nКъумпIыл Мурат къызэрэхигъэщыгъэмкIэ, пынджшIэныр республикэм зыпкъ щырагъэуцожьы. Илъэс заулэ хъугъэу шъолъырым иIэшъхьэтетхэм мы отраслэм хэхъоныгъэ егъэшIыгъэнымкIэ ищыкIэгъэ амалхэр зэрахьэх.\nАлександр Тонконог зэрэхигъэунэфыкIыгъэмкIэ, Адыгеямелиоводхозымрэ АР-м мэкъу-мэщымкIэ и Министерствэрэ илъэсыбэ хъугъэу зэдэлэжьэныгъэ дэгъу зэдыряI. НепэкIэ Адыгеим илэжьэкIупIэ гектар мини 9-м ехъумэ псы акIагъахъо.\nАлександр Тонконог республикэм и ЛIышъхьэ къыфиIотагъ шапсыгъэ псыIыгъыпIэм игъэкIэжьынкIэ проект IофшIэнхэр зэрэрагъэжьагъэхэм фэгъэхьыгъэу. 2022-рэ илъэсым IофшIэнхэр аублэщтых.\nПсыхэр нэпкъхэм къадэмыкIынхэмкIэ Iофтхьабзэу зэрахьащтхэм шъхьафэу атегущыIагъэх. Мы аужырэ илъэси 5-м къыкIоцI Адыгеямелиоводхозым псэолъэ 48-рэ ыгъэцэкIэжьыгъ, ахэм сомэ миллион 200-м ехъу апэIухьагъ.\nПредыдущая Iофтхьабзэр рагъэжьагъ\nСледущая Адыгеим и ЛIышъхьэ ымакъэ ытыгъ


Адыгэ къалэрэ Пэнэжъыкъуайрэ ащащ кIалэхэм Краснодар кIорэ гъогур зэфашIыгъ\n15 мая 2014 / Новости/Происшествия Комментарии: 1\nЖъэныгъуакIэм и 15-м пчъыхьэм Адыгэ къалэ ыкIи Пэнэжъыкъуай щыщ Адыгэ кIалэ 500 фэдиз Адыгэ къалэ къикIэу Краснодар кIорэ гъогур зэфашIыгъ. Мыхэм апэмыкIыжьэу Краснодар дэхьапIэм пэблагъэу полицие бэ Iут. Джащ фэдэу къатхы фасебоокым хэт кIалэхэм.\nАдыгэ къалэрэ Пэнэжъыкъуаерэ ащыщ кIалэхэм Краснодар кIорэ гъогур зэфашIыгъ ЖъоныгъуакIэм и 15-м, пчыхьэм, Адыгэ къалэ ыкIи Пэнэжъыкъуае щыщ Адыгэ кIалэ 500 фэдиз, Адыгэ къалэ къикIэу Краснодар кIорэ гъогур зэфашIыгъ. Мыхэм апэмычыжьэу Краснодар дэхьапIэм пэблагъэу полицие бэ Iут. Джащ фэдэу къатхы фасебукым хэт кIалэхэм.\nКIалэу къызэрэугъоигъэхэр кIэдаох, жъоныгъуакIэм и I0-м, Урыс фашистэу Адыгэхэм къатебэнагъэхэр полицием ыубытынхэу ыкIи пшъэдэкIыжь арагъэхьынэу. Джынэс (00.45) кIалэхэр зэхэтхэу гъогум тетхэу къатхы.\nШъугу къэтэгъэкIыжьы, жъоныгъуакIэм и 10-м, чэщым нэбгрэ 40 фэдиз хъурэ Урыс фашистхэр, Адыгэ кIалэхэр зычIэс шхапIэм къычIэлъадэхи къяуагъэх. Нэбгриймэ утынхэр арахыгъ. Ахэм ащыщэу Iэшъынэ Темур иIофхэр дэеу, Краснодар сымэджэщым ащагъгъ, ау сымэджэщыр зигъэзакIохэрэм Темур чIагъэгъолъхьэнэу адагъэп, Адыгеим щыщхэм теIазэрэп аIуагъ. ЫтIанэ Темур Адыгэ къалэ дэт сымэджэщым къащэжьыгъ. Ащ жъоныгъуакIэм и 14-м Темур фашистхэм утынэу рахыгъэм илIыкIыгъ. Ар жъоныгъуакIэм и 15-м Адыгэ къуаджэу Пэнэжъыкъуае щычIалъхьэжьыгъ.\nМы Iофым джыри тылъыплъэщт,къэбаркIэ къэхъумэ къэттхыщт\nАмук\t16 мая 2014, 05:51 ↓ 0\nАдыгэ къалэрэ Пэнэжъыкъуаерэ ащыщ кIалэхэм Краснодар кIорэ гъогур зэфашIыгъЖъоныгъуакIэм и 15-м, пчыхьэм, Адыгэ къалэ ыкIи Пэнэжъыкъуае щыщ Адыгэ кIалэ 500 фэдиз,Адыгэ къалэ къикIэу Краснодар кIорэ гъогур зэфашIыгъ. Мыхэм апэмычыжьэу Краснодар дэхьапIэм пэблагъэу полицие бэ Iут. Джащ фэдэу къатхы фасебукым хэт кIалэхэм.\nШъугу къэтэгъэкIыжьы, жъоныгъуакIэм и 10-м, чэщым нэбгрэ 40 фэдиз хъурэ Урыс фашистхэр,Адыгэ кIалэхэр зычIэс шхапIэм къычIэлъадэхи къяуагъэх. Нэбгриймэ утынхэр арахыгъ. Ахэм ащыщэу Iэшъынэ Темур иIофхэр дэеу, Краснодар сымэджэщым ащагъгъ, ау сымэджэщыр зигъэзакIохэрэм Темур чIагъэгъолъхьэнэу адагъэп, Адыгеим щыщхэм теIазэрэп аIуагъ. ЫтIанэ Темур Адыгэ къалэ дэт сымэджэщым къащэжьыгъ. Ащ жъоныгъуакIэм и 14-м Темур фашистхэм утынэу рахыгъэм илIыкIыгъ. Ар жъоныгъуакIэм и 15-м Адыгэ къуаджэу Пэнэжъыкъуае щычIалъхьэжьыгъ. Мы Iофым джыри тылъыплъэщт,къэбаркIэ къэхъумэ къэттхыщт. Это исправленый вариант текста!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!


НэкIмазэм ихъярхэм захэшъумыгъэн | Адыгэ Макъ\nНэкIмазэм ихъярхэм захэшъумыгъэн\nДунаим тет быслъымэнхэм неущ НэкIмазэр аублэ. Быслъымэнхэм анахьэу агъэлъэпIэрэ мазэу ар щыт, Рэмэзан мазэр ары КъурIан лъапIэр къызехыгъэр. НэкIмазэм епхыгъэ шапхъэхэм, ахэр быслъымэнхэм зэрагъэцэкIэн фаем афэгъэхьыгъэу упчIэ заулэкIэ къуаджэу Тэхъутэмыкъуае иIимамэу ХъокIо Заур бэмышIэу зыфэдгъэзагъ.\n— Рэмэзан мазэр ары КъурIан лъапIэр къызехыгъэр, быслъымэнхэми нэкIыр зыщырагъажьэрэр. НэкIыр ислъам диным ипкъэуитфымэ ащыщ. Мы мэзэ лъапIэм Тхьэм цIыфхэм япсэкIодшIагъэхэр афегъэгъу, псапэри афегъэбагъо. ЦIыфым ипсауныгъэ, идунэететыкIэ федэ афэхъоу НэкIмазэм бэ хэлъыр: мыхъунхэм ар ащеухъумэ, Iэпкъ-лъэпкъыр егъэрэхьаты, гукIэгъу къахэфэным фегъасэх. ЦIыфымкIэ НэкIмазэм бэ хъярэу хэлъыр. А мазэм цIыфым игушъхьэлэжьыгъэ зыкъеIэты, ыгукIэ нахь къабзэ, нахь Iуш мэхъу.\nНэкIмазэм быслъымэнхэр нахь зэпэблагъэ ешIых. IэнатIэ зыIыгъхэми, зымыIыгъхэми, тыдэрэ чIыпIэ щыIэхэми а мазэм нэкIыр аIыгъ. Псы гъуаткIуи, фыгукIи зыIумыфэхэрэм шхыным фыщыкIэрэ цIыфыр къинэу зыхэтыр нахь зэхашIэ.\nТэ, быслъымэнхэм, нэмыкI Пегъымбархэми афагъэнэфэгъэгъэ гъогур лъытэгъэкIуатэ. Тхьэм цIыф пстэуми нэкIыр къатырилъхьагъ. Ислъам диным ыпэкIи щыIагъэхэм ар къатырилъхьагъэу щытыгъ. Алахьталэм мырэущтэу КъурIанымкIэ зыкъытфегъазэ: «О, дин шIошъхъуныгъэ зиIэхэр! ШъуапэкIэ цIыфхэм зэрателъыгъэм фэдэу нэкIыр шъори шъутелъ…» Пегъымбархэр зэкIэ: Муси, Ибрахьими, Хьиси, Мухьамэди Алахьталэм иIэмыркIэ нэкIыр аIыгъыгъ, тэри ахэм яхабзэ лъытэгъэкIуатэ.\n— Заур, хэта нэкIыр зыIыгъынэу зытефэрэр, хэта Тхьэм ар зытыриIэтыкIыгъэр?\n— Зиакъыл уцугъэ, зыныбжь икъугъэ хэтрэ быслъымэни нэкIыр ыIыгъынэу тефэ. Тхьэм ар зытыриIэтыкIыгъэхэр бзылъфыгъэ зэпкъаджэхэр, быдз езыгъашъохэрэр, сымаджэхэр, гъогу тетхэр ары, ау ахэми ыужкIэ а мафэхэр апщыныжьын фае. Нэжъ-Iужъхэми, хэужъыныхьэгъэ уз зиIэхэми анэкIынэу атефэрэп. Ханэгъэ мэфэ пчъагъэм фэдизкIэ гъот макIэ зиIэ зы нэбгырэ ахэм агъэшхэн фае.\nМэзакIэр къызылъагъокIэ нэкIыр аубыты. А мазэм ишэпхъэ шъхьаIэхэм ащыщ джыри НэкIмазэр къимыхьэзэ пчыхьэм ащ зыфытегъэпсыхьэгъэныр. Ар хэмытмэ, узэрэмышхэрэ закъор нэкIыкIэ плъытэ хъущтэп. Алахьталэр цIыфым имэлэкIалIэ щыкIэрэп, нэкIыр ащ къызфытырилъхьагъэр ар гъогу зафэ теуцоным, хъярэу мы мафэм хэлъхэр къылъыIэсынхэм пае нахь.\nНэф мышъызэ ебгъэжьэнышъ, тыгъэр къохьэфэ уинэкI зыкъутэщтхэм защыбдзыеныр ары нэкIыр. Угу илъыри пшIэрэри зэдиштэу, Тхьэми ирэзагъэ зэхапшIэу ущытын фае. НэкIмазэм тыгъэр къохьэфэ ушхэ, псы, Iэзэгъу уц уешъо, уишъхьэгъусэ угуахьэ, гущыIэ нэкIхэр пшIы, ухъуанэ, уубэ, пцIы уусы, ужэ къыдахьэрэр пIо, уиягъэ цIыфмэ ябгъэкIы хъущтэп. НэкIым ипсэпагъэ зыгъэкIодырэмэ ахэр ащыщых. ЫмышIахэу быслъымэныр зэрэшхэрэм е псы зэрешъорэм нэкIыр ыукъорэп.\nХэтрэ быслъымэни НэкIмазэм сэдакъэ ытын, КъурIан еджэн фае, нэмаз уахътэр блэмыгъэкIыныр псэпэшхоу щыт. ИIахьылхэм, игупсэхэм а мазэм зэрахахьэрэм, зэралъыкIорэм псапэ къыфыхэкIы.\nНэкIмазэм цIыфыр ыгукIэ нахь къабзэ мэхъу, иIиман мэпытэ, зекIокIэ дэйхэм защедзые. НэмазымкIи, КъурIанымкIи илъэсым къыкIоцI блигъэкIыгъэхэр а мазэм цIыфым регъэкъужьых.\nНэкI зыIыгъыр хэбгъэIэжьыныр, нэф къэмышъызэ сэраш ебгъэшIыныр псэпэшхоу щыт.\n— НэкIмазэм епхыгъэ шапхъэхэм ащыщ горэ быслъымэным ыукъуагъэмэ, сыдэущтэу зигъэтэрэзыжьын ылъэкIыщта?\n— Ушъхьагъу имыIэу быслъымэныр шхагъэмэ е псы ешъуагъэмэ, тобэ къыхьыжьын, ар къыфигъэгъунэу Алахьталэм елъэIун фае. НэкIмазэр зэрикIэу блигъэкIыгъэ мафэхэм апае ынэкIыжьын фае. Гунахьэу ышIагъэр къыфигъэгъуным пае етIанэ мэзитIо зэкIэлъыкIоу нэкI ыIыгъынэу щыт. ЗыгорэкIэ ар фэмыукIочIышъунэу щытмэ, тхьамыкIэ нэбгырэ 60 ыгъэшхэн фае. Быслъымэныр гъогу тетыгъэу е сымэджагъэу нэкIыр фэмыIыгъыгъэмэ, ыужыкIэ ынэкIыжьын фае. Ыныбжь зэрэхэкIотагъэм е ипсауныгъэ изытет япхыгъэу нэкI зыIыгъын зымылъэкIыщтым гъот макIэ зиIэ быслъымэныр блитIупщыгъэ мафэм фэдизкIэ ыгъашхэмэ хъущт. Бзылъфыгъэ лъэрымыхьэм е сабыир быдз езыгъашъорэм нэкIыр ымыIыгъми хъущт, ау НэкIмазэр зикIыкIэ блигъэкIыгъэ мафэхэм апае ынэкIыжьын фае.\n— Заур, Рэмэзан мазэм сыдым джыри упылъмэ нахьышIу?\n— Быслъымэнхэр Рэмэзан мазэм яшъыпкъэу КъурIан еджэнхэ, тэрауихь нэмазыр ашIын, дыухьэхэр къахьызэ, зэхэтхэу нэмаз ашIызэ Къадыр чэщыр рахын, фытыр сэдакъэ атын фае.\n— Быслъымэнхэм Бирамыр зэрагъэмэфэкIырэр къытфэпIотагъэмэ дэгъугъэ.\n— Ислъам диным мэфэкIышхо шъхьэIитIу егъэлъапIэ — Бирамымрэ Къурмэнымрэ. Бирам мафэм дунаим тет быслъымэн пстэуми мэфэкI нэмазхэу рэкэхьатитIу хъухэрэр мэщытхэм ащашIых, НэкIмазэр зэраухыгъэмкIэ зэфэгушIох. Янэ-ятэхэм, яIахьылхэм адэжь макIох. Джащ фэдэу сымаджэхэм акIэупчIэнхэ, тхьамыкIэхэм алъыплъэнхэ, шIушIэным зыратын фае.\n— Заур, НэкIмазэм ехъулIэу сыда быслъымэнхэм япIо пшIоигъор?\n— Пстэуми сафэлъаIо НэкIмазэр дахэу рахынэу, Алахьталэм ынэшIу къащифэнэу, илъэсым анахь мэзэ лъапIэу хэтым ихъярхэм захамыгъэнынэу, япсэпэшIагъэ Тхьэм афигъэбэгъонэу, янэкI къабыл афишIынэу.\nАлахьталэм селъэIу щыIэкIэшIу, псауныгъэ пытэ, Iиманышхо къытитынэу, псэкIодшIагъэу тиIэхэр къытфигъэгъунэу, псэпэшIагъэхэр тфигъэбэгъонэу, быслъымэн пстэури къыухъумэнэу, чIыпIэ къин итхэм ынэшIу къащифэнэу. Тхьэм НэкIмэзэ дахэ тытырегъахь.


ЕджапIэхэр ауплъэкIух | Адыгэ Макъ\nИлъэсыкIэ еджэгъум Мыекъуапэ дэт еджапIэхэр фытегъэпсыхьагъэхэмэ еуплъэкIух межведомственнэ комиссием.\nМыекъуапэкIэ мэшIогъэкIосэ къулыкъум иинспекторэу Р. Кушъум къызэриIуагъэмкIэ, къалэм дэт еджэпIэ 29-м щыщэу 11-р ауплъэкIугъах. ШышъхьэIум и 10-м нэс адрэ къэнагъэхэри ауплъэкIущтых.\n— МэшIогъэкIосэным ылъэныкъокIэ къалэм дэт еджапIэхэм гумэкIыгъо яIэп. Сыда пIомэ планым хэтэу мы илъэсым жъоныгъокIэ-мэкъуогъу мазэхэм ахэр ауплъэкIугъэх. Аужырэ илъэситфым еджапIэхэм мэшIогъэкIосэ пкъыгъохэу ачIэтхэр зэрифэшъуашэу агъэкIэжьыгъэх, ащ нэмыкIэу мэшIогъэкIосэным епхыгъэ Iофтхьабзэхэр ащызэрахьагъэх. Ащ къыхэкIыкIэ мэшIогъэкIосэным ылъэныкъокIэ еджапIэхэм гумэкIыгъо ащыIэщтэп, — къеты Урысыем и МЧС и ГъэIорышIэпIэ шъхьаIэу Адыгеим щыIэм ипресс-къулыкъу.\nIоныгъом иапэрэ мэфипшIым мэшIогъэкIосэным епхыгъэ егъэджэнхэр кIэлэегъаджэхэмрэ кIэлэеджакIохэмрэ афызэхащэщтых ыкIи зыгорэкIэ тхьамыкIагъо къэхъумэ узэрэзекIон фаем фагъэхьазырыщтых.


Тигупшысэхэр шъхьэихыгъэу — Адыгэ макъ\nНым исаугъэт Адыгеим щыдгъэуцун\nНым исаугъэт Мыекъуапэ щагъэуцуным фэгъэхьыгъэ тхыгъэхэр «Адыгэ макъэм», «Гъуазэм» къащыхэтыутыхэу къыхэкIыгъ. Iофхэр нахь псынкIэу лъыкIотэнхэм фэшI тигумэкI-гупшысэхэм къафэтэгъэзэжьы.\nАлександр Пушкиным къыщегъэжьагъэу ным, нэнэжъ дахэхэм афэмыусэгъэ тхэкIо цIэрыIо щымыIэу зылъытэхэрэм адетэгъаштэ. УсакIохэм, композиторхэм ятхыгъэ анахь хэхыгъэхэр ным, бзылъфыгъэм ехьылIагъэх. СурэтышIхэм, архитекторхэм, нэмыкIхэм ятворчествэ къэзыгъэбаирэмэ ным фэгъэхьыгъэхэр ахэтэлъытэх.\nНым саугъэт фэгъэуцугъэным фэгъэхьыгъэу къыхэтыутыгъэхэм ащыщхэм къафэдгъэзэжьы тшIоигъу.\n«Ным зыкIи ущыгъупшэрэп, ыгу къыогъоу къыпфэгумэкIы. «А нынэ», ыIозэ къыоджэ, къыоубзэ, пшъхьэ къынэсы. Отхъэмэ — ежьыри матхъэ, усымаджэмэ — мэщэIу. Тхьэм ынэшIу къыпщифэным елъэIу. Гъогу утетмэ, къыбдытет, ренэу къыожэ. Ным къыбдимыщыIэни щыIэп» — къытфитхыгъагъ лъытэныгъэшхо ным фишIызэ КIэрэщэ Зузэ.\n«Сэ сянэ идунай зихъожьыгъэр илъэс заулэ хъугъэ. Унэгъо Iужъу тыхъоу Гъобэкъуае тянэрэ тятэрэ тыщапIугъ. Сянэ ыгу къытемыожьми, непи къытхэтым фэд. Ымакъи, игущыIэ фабэхэри стхьакIумэ икIыхэрэп.\nСаугъэтыр джыри Мыекъуапэ щамыгъэуцугъэми, къалэм дэты зыхъукIэ, сшIэщтым сегупшысэгъах. Ным исаугъэт ыпашъхьэ сыуцузэ, сянэм фэзгъадэу гукIэ сыдэгущыIэщт, згъэлъэпIэщт, шъхьащэ фэсшIызэ сыкъыIукIыжьыщт. Ным исаугъэт сызекIуалIэкIэ сянэ слъэгъурэм фэдэу къысщыхъущт» — къытхыгъ Бэрэтэрэ Аслъан.\nНым исаугъэт мэхьэнэ ин ратызэ, редакцием къытфытеуагъэх СтIашъу Юрэ, Шъхьэлэхъо Аскэр, ПIатIыкъо Аслъан, КъумпIыл Светланэ, ЛIымыщэкъо Рэмэзан, ЦIыкIушъо Аслъан, Болэкъо Аслъан, нэмыкIхэри.\n«Псэ зыпытэу дунаим къытехъухьагъэмэ ахэтэп ным къыхэмыкIыгъэ цIыф» — къытхыгъ зэлъашIэрэ археологэу Тэу Аслъан. Ным исаугъэт фэшъошэ чIыпIэм агъэуцун фаеу А. Тэум елъытэ. Саугъэтым ынэIу тыгъэу къыкъокIырэм фэгъэзагъэу, иджабгъукIэ Шъхьэгуащэ икъуладжэ къыпыщылъэу, исэмэгукIэ псыдэфыехэр щытхэу, Еутых Асе «идышъэ чъыг» къыпэIут зыхъукIэ, ансамблэ зэгъэфагъэм фэдэ хъущт. Къэлэ паркыр ары А. Тэум къыхихыгъэр.\n— Сянэ апшъэрэ еджапIэ е техникум къыухыгъэп шъхьае, Iушэу щыт, — къысиIогъагъ зэгорэм тишIэныгъэлэжьхэм ащыщ.\nСэ сяни ащ фэзгъадэзэ, щыIэныгъэм иуниверситет унагъом, чылэм ащикIугъэу слъытэщтыгъ, упчIэжьэгъу сшIыщтыгъ. Тянэ IофшIэным тыфигъасэзэ, тэ, икIалэхэм, шIоу къытфишIагъэр егъашIи тщыгъупшэщтэп. Ащ къуаер зэрэрихыщтыгъэр, пIуаблэр зэришIыщтыгъэр, хьалыгъур зэригъажъэщтыгъэр гъунэгъухэм дэгъоу ашIэщтыгъ.\nУянэ ущытхъуным мыхъун хэлъэп. ШIу узылъэгъурэ ныр нэшIукIэ къызыоплъыкIэ, гущыIишъэ къыуиIуагъэу къыпщэхъу, уедэIу пшIоигъоу ыпашъхьэ отIысы.\nНэхэе Руслъанрэ Гъонэжьыкъо Аскэррэ ным фэгъэхьыгъэ орэдэу зэдаусыгъэм мыщ фэдэ гущыIэхэр хэлъых:\nНым къыуиIощтыр хэт къыуиIон,\nАщ къыпфишIэщтыр хэт къыпфишIэн.\nЫгу илъыр ренэу фэбэ зэпыт.\nЖэнэ Къырымыз, КъумпIыл Къадырбэч, Бэгъ Нурбый, Бэрэтэрэ Хьамид, Къуекъо Налбый, фэшъхьафхэу ным, тым афэусагъэхэм, композиторхэу ным, шIулъэгъум орэдхэр афэзыусыгъэхэм тафэраз, яшIушIагъэ гъашIэм хэкIуакIэрэп.\nМыекъуапэ имызакъоу, къуаджэхэм ным исаугъэт ащызыгъэуцу зышIоигъохэм таIокIэ. Ным шIу фапшIэ пшIоигъомэ, къыолъэIуфэ уемыжэныр тэ, адыгэхэм, тихабз. «УкъысфэмыгумэкI» зыIорэм нахь фэгумэкIыпхъ.\nIофшIэным, еджэным, гум ихъыкIырэ гупшысэхэр зыгорэм езыIо зышIоигъохэри Ным исаугъэт къызекIуалIэхэкIэ, зылъыхъухэрэ джэуапыр агъотынымкIэ гугъэу яIэм хэхъощт.\nЗыфэдэщтым, чIыпIэм якъыхэхын\nАдыгэ Ным иобраз саугъэтым къыгъэлъэгъощта е лъэпкъэу республикэм исхэм яшIоигъоныгъэхэр къыдэтлъытэщтха? Ащи узэгупшысэн хэлъ, хэкIыпIэ къыфэдгъотын тлъэкIыщт.\nФилармонием дэжь Ным исаугъэт бгъэуцуныр нахь къезыгъэкIухэрэм архитекторэу, сурэтышIэу Бырсыр Абдулахь ахэт. Саугъэтыр лъэгъупхъэу, цIыф кIуапIэу чIыпIэр щытын фае.\nСаугъэтым ыпашъхьэ шIэжьым, пIуныгъэм, культурэм, нэмыкIхэм афэгъэхьыгъэ зэхахьэхэр щызэхащэщтых. Тхылъеджэхэм ясыхьат зэхахьэхэр, цIыф гъэшIэгъонхэм язэIукIэхэр щырагъэкIокIыщтых. Дзэм къулыкъушIэ кIорэ кIалэхэр щагъэкIотэщтых. Шъхьэгъусэ зэфэхъугъэхэу ЗАГС-м щызэгуатхагъэхэм, сабый къызыфэхъугъэ ны-тыхэм къэгъагъ Iэрамхэр Ным исаугъэт кIэлъыралъхьащтых.\nНым фэгъэхьыгъэ орэдхэр, усэхэр къызыщаIощт чIыпIэ хэхыгъэу Ным исаугъэт щытыщт. Саугъэтым мылъкоу пэIухьащтыр Адыгэ Республикэм къыщыдгъотын тлъэкIыщт.\nНым и Маф\nШэкIогъум и 28-м Ным и Мафэ Урысыем щыхагъэунэфыкIыщт. Ар къыдалъыти, Урысыем ишIушIэ фондэу «Планета Женщин» зыфиIоу унагъом, ным, кIэлэцIыкIугъом афэлажьэрэм изэхахьэхэр Адыгэ Республикэм щызэхащагъэх. Iофтхьабзэр къэзыгъэбаигъэр хэгъэгу, дунэе зэнэкъокъухэм хагъэунэфыкIырэ чIыпIэхэр къащыдэзыхыгъэ бзылъфыгъэхэу кIэлабэ зыпIухэрэр зэрэхэлэжьагъэхэр ары. Адыгэ Республикэм щыщ тилъэпкъэгъу бзылъфыгъэу ЛIэхъусэжъ Зарэ Урысые Федерацием изэнэкъокъоу «Миссис Россия–2021-м» ятIонэрэ чIыпIэр къыщыдихыгъ. ЛIэхъусэжъ Зарэ кIэли 4 епIу.\nЗэхэщакIохэм, бзылъфыгъэ дахэхэм Адыгеир, республикэм икъэлэ шъхьаIэу Мыекъуапэ лъэшэу агу рихьыгъ. Москва, Санкт-Петербург, Ростов-на-Дону, фэшъхьафхэм къарыкIыгъэхэм Адыгеим ичIыопс, цIыфхэм ягуфэбэныгъэ осэ ин афашIыгъ, Фондым ипащэу Алла Маркинам заулэрэ къыIуагъ ащ фэдэ зэIукIэхэр джыри тиреспубликэ щызэхащэхэ зэрэшIоигъор.\nНым исаугъэт Мыекъуапэ щыдгъэпсымэ, бзылъфыгъэхэм язэIукIэ гупшысэу хатлъхьэрэм зыкъиIэтыщт, Адыгэ Республикэм ыцIэ Урысыем имызакъоу, дунаим дахэкIэ щыIущт.\nПредыдущая КIымафэм зэрэфэхьазырхэмкIэ тхылъ къыратыгъ\nСледущая Проектэу «Лъэужыр» мэлажьэ


ГущыIэ щэрыом узэлъекIу\nВы здесь: Главная Пресса о театре ГущыIэ щэрыом узэлъекIу\nКатегория: пресса о театре\nАдыгэ Республикэм и Камернэ музыкальнэ театрэу Хьанэхъу Адамэ ыцIэ зыхьырэм ихудожественнэ пащэу, Урысыем, Адыгеим искусствэхэмкIэ язаслуженнэ IофышIэшхоу Сулеймэн Юныс гущыIэгъу тызыфэхъум, тарихъым инэкIубгъохэм гукIэ зафэдгъэзэжьыгъ, мурадэу яIэхэм тащигъэгъозагъ.\n— Камернэ музыкальнэ театрэу Хьанэхъу Адамэ ыцIэ зыхьырэм ия 25-рэ илъэс IофшIэгъу чъэпыогъум и 20-м тыублэщт, — къытиIуагъ Сулеймэн Юныс. — Спектаклэхэр, мюзиклэхэр, нэмыкIхэр къэтэгъэлъагъох.\n— ТIысыпIэ нэкI залым имыIэжьэу къэгъэлъэгъонхэр зэхэшъощэх. ЦIыфхэм нахь ашIогъэшIэгъонхэр къыхэжъугъэщын шъолъэкIа?\n— ЩыIэныгъэр зэгъэпшэнхэм къагъэбаи. Хъугъэ-шIагъэхэр зэфэтхьысыжьхэзэ, искусствэм пыщагъэхэм нахь ящыкIагъэу тлъытэхэрэр къыхэтэгъэщых. Улъыхъомэ, къэмыгъотын щыIэп. Хьанэхъу Адамэ ыцIэ зэрифэшъуашэу театрэм ыхьыным тишъыпкъэу тыпылъ.\n— Театрэм ипшъэрылъхэр ыгъэцэкIэнхэм фэшI артистхэм ялъытыгъэр бэ. Кадрэхэм яIофыгъохэр къэпIуатэ тшIоигъу.\n— КъэшъуакIохэр, орэдыIохэр, едзыгъохэр спектаклэхэм къащызышIыщтхэр тищыкIагъэх. Аужырэ илъэсхэм зэхъокIыныгъэ инхэр тиIофшIапIэ фэхъугъэх, процент 80-р кIэу тштагъэ.\n— Хэта къежъугъэблагъэрэр, артистхэр тыдэ къикIыхэра?\n— Адыгэ Республикэм искусствэхэмкIэ иколледж, апшъэрэ еджапIэхэм гъусэныгъэ адэтэшIы. НыбжьыкIэхэр арых тштагъэхэр. ЗэкIэми ухьазырыныгъэ дэгъу яIэу къасIорэп, ясэнаущыгъэ къызэIуахынымкIэ амалышIухэр ятэтых. Артистыр къабзэу гущыIэн, орэд къыIон фае. Къэшъоным фэмыгъэсагъэ хъущтэп.\n— Къэгъэлъэгъонхэм тяплъы, тшIогъэшIэгъоных. Адыгеим итхакIохэм нахьыбэрэ зафэжъугъэзэщта?\n— Ащ фэдэ упчIэм сыкъежэщтыгъ. КIэрэщэ Тембот ытхыгъэм техыгъэу «Шахъомрэ пшъэшъэ пагэмрэ» джыри къэдгъэлъэгъощт. «Угощэ дэгъумэ, урихьылIагъ» зыфиIоу Цэй Ерстэм ипьесэ икIэрыкIэу Iоф дэтэшIэ, ятIонэрэу театрэм щыдгъэуцужьыщт.\n— Композиторхэр Адыгэ Республикэм щыщых.\n— Ары. Тхьабысымэ Умар ыкIи Хъупэ Мурат орэдышъохэр зыусыгъэхэр.\n— Апэрэу къэжъугъэлъэгъощтхэм ацIэ къепIуагъэгоп.\n— Адыгеим инароднэ артистэу, Грузием изаслуженнэ артистэу Исуп Аслъан балетэу «Адыифыр» егъэуцу. Искусствэр зыгъэлъапIэхэрэм къэгъэлъэгъоныр къагурыIощтэу сэлъытэ. ОшIа, ащ фэдэ балетхэм тясагъэп тиреспубликэ тыщяплъынэу…\n— Юныс, упчIэу къыостыщтыр гум «щэчэрэгъу», гъэзетеджэхэр Iофым щыдгъэгъуазэхэ сшIоигъу.\n— КъаIо упчIэр, къаIо.\n— Камернэ музыкальнэ театрэр зэфэшIыжьыгъэн фаеу бэмэ алъытэщтыгъ. Арэу щытми, илъэс 25-рэ хъугъэу Iоф ешIэ, ыпэкIэ лъэкIуатэ. Уиджэуап тегъэдэIуба.\n— Тыкъызыщытхъужьырэп, ау шъхьэихыгъэу къыхэзгъэщынэу сыфай. Адыгэмэ «IэхъотегъэкI» зыфаIорэм фэдэу Iоф тшIэу зыкIи къыхэкIыгъэп. ГущыIэу «театрэм» мэхьанэу иIэр къыдгурэIо, тэгъэлъапIэ. Тикъэгъэлъэгъонхэм яплъыхэрэм тхылъым къыдатхэрэм теджэ, яшIоигъоныгъэхэр зэрэдгъэцэкIэщтхэм тыпылъ. Тафэраз театрэм иныбджэгъухэм, IэпыIэгъу къытфэхъухэрэм. Гъогу тэрэз тытетэу искусствэм лъагъо зэрэщыпхырытщырэр къытаIо.\n— Къыжъудезыгъаштэхэрэм ацIэхэр къытфеIохэба.\n— ЯеплъыкIэхэр зыдэтхэгъэ тхылъым ори уеджагъ. Адыгеим щыщхэу театрэм иныбджэгъухэр шъэ пчъагъэ мэхъух. Апшерон, Шытхьэлэ районхэм, нэмыкIхэм къарыкIыгъэхэр тиспектаклэхэм ащытэлъэгъух. Урысыем итеатрэхэм яIофышIэхэм я Союз икъутамэу Адыгеим щыIэм ипащэу, Урысыем изаслуженнэ артистэу, Адыгэ Республикэм инароднэ артистэу Зыхьэ Заурбый IэпыIэгъу къытфэхъу, культурэмкIэ республикэм и Министерствэ, нэмыкIхэм тафэраз. Гъусэныгъэ къыбдэзышIырэм кIуачIэ къыпхелъхьэ. Лъапсэ зимыIэ чъыгырэ шъэогъу зимыIэ цIыфырэ дунаим темытэу сэлъытэ. Ныбджэгъуныгъэ зыдысиIэхэм щыIэныгъэм лъагъоу щыпхырысщырэр агъэпытэ, гъогу шъуамбгъом сытехьанымкIэ гупшысэшIухэр сагъэшIых.\n— КультурэмкIэ Министерствэм къыщысаIуагъэр сшIогъэшIэгъон. Адыгэ пшысэхэм атехыгъэ къэгъэлъэгъонхэр шъогъэхьазырых.\n— Къуекъо Налбый ытхыгъэм техыгъэр кIэлэцIыкIухэм, ны-тыхэм агу рехьы. «Шъэожъыемрэ ЦэIунэжъымрэ» зыфиIорэр музыкальнэ театрэм къыгъэлъэгъощт. Пшысэм къыхэдгъэщырэр шIур ем зэрэтекIорэр ары. Джырэ уахътэ ащ фэдэ къэгъэлъэгъонхэр тищыкIагъэх.\n— Театрэр цIыфхэм апае щыI, ыпэкIэ лъэкIуатэ. Хэта къышъуажэрэр, илъэс IофшIэгъур ежъугъажьэмэ тыдэ шъукIощта?\n— Мыекъуапэ имызакъоу, тирайонхэм, Краснодар краим ипсэупIэхэм тащыIэщт. Театрэм псэ къыпызыгъакIэрэр къэгъэлъэгъонхэм яплъырэ цIыфхэр арых. Театрэр зыгу рихьыхэрэм, ныбджэгъоу иIэхэм япчъагъэ хэдгъэхъощт.\n— Артист дэгъухэр театрэм иIэх. АцIэ къытфепIомэ тигопэщт.\n— Артист уимыIэу театрэ зэхэпщэн плъэкIыщтэп. Адыгэ Республикэм изаслуженнэ артистхэу Александр Степановым, Надежда Максимовам, Ирина Кириченкэм, Михаил Кабановым, Елена Лепиховам, Елена Сороковскаям роль шъхьаIэхэр къашIых, едзыгъохэм ахэлажьэх. Артистхэу Давид Манакьян, Владислав Верещако, Кобл Зурыет, ЛIыин Бэлэ, Светлана Корневам, Евгения Поляковам къэгъэлъэгъонхэм зафагъэхьазыры. Артистым инэшанэхэр дэгъоу къагурэIо.\n— Композиторэу Михаил Арзумановыр…\n— Адыгэ Республикэм инароднэ артистэу Михаил Арзумановым шъхьафэу сыкъытегущыIэ сшIоигъу. Орэдхэр еусых, къеIох, студентхэр регъаджэх. Адыгеим фэгъэхьыгъэ орэдэу ыусыгъэр республикэм иконцерт хэхыгъэхэм ащэжъынчы. Классикэм хэхьэгъэ пьесэхэм атехыгъэ къэгъэлъэгъонхэм рольхэр къащешIых.\n— Оркестрэр шъуигъусэу мюзиклэхэр гъэшIэгъонэу къэшъогъэлъагъох.\n— Музыкэр нахьышIоу къыбгурыIоным фэшI орэдышъор зыгъэIурэр плъэгъун фае. Дирижерэу, Адыгеим изаслуженнэ артистэу Аркадий Хуснияровыр оркестрэм ипащ. Урыс, адыгэ музыкальнэ произведениехэр къэгъэлъэгъонхэм ащызэхэтэхых.\n— Шъуиартистхэр жанрэ зэфэшъхьафхэм ахэлажьэх. Артистыр исэнэхьат дэгъоу фэлэжьэным фэшI сыда анахьэу ищыкIагъэр?\n— Апэ исэнэхьат ыгъэлъэпIэн фае. Артистым къыIорэ гущыIэр къедэIурэм лъыIэсы зыхъукIэ, артистымрэ залым чIэсымрэ язэпхыныгъэхэр мэпытэх. ГущыIэр щэрыоу щэрэт. ИнэплъэгъукIэ къыбдэгущыIэрэ артистым урегъэгупшысэ. Тэ тикъэгъэлъэгъонхэр гурыIогъуае къызыщыхъухэрэм таIокIэ. Тыкъаубыным дэгуIэхэрэп. Уахътэ зытешIэкIэ гущыIэр, орэдыр, музыкэр зэрэзэпхыгъэхэм гу лъатэ, спектаклэм уасэ фашIын алъэкIы.\n— Чъэпыогъум и 20-м 2017 — 2018-рэ илъэс IофшIэгъур ежъугъэжьэщт. Спектаклэу тызэплъыщтым ыцIэ къытаIоба.\n— Оффенбах ытхыгъэм техыгъэу «Прекрасная Елена» зыфиIорэ опереттэр апэрэу Мыекъуапэ къыщыдгъэлъэгъощт. Дирижерыр А. Хуснияров, къашъохэр А. Исупэм ыгъэуцугъэх. Искусствэр зышIогъэшIэгъонхэр къэгъэлъэгъоным къетэгъэблагъэх.\n— Шъуигъэхъагъэхэм ахэжъугъэхъонэу шъуфэтэIо.\nСурэтхэр зэIукIэгъухэм, къэгъэлъэгъонхэм къащытетхыгъэх.\nКамернэ музыкальнэ театрэр тыгъуасэ Краснодар краим ипсэупIэу Мостовскоим щыIагъ, спектаклэу «Прекрасная Елена» зыфиIорэр къыщигъэлъэгъуагъ. Залым чIэсыгъэхэм художественнэ пащэм, артистхэм яIофшIагъэ осэ ин къыфашIыгъ.


Щынэгъончъэным иIофыгъохэм атегущыIагъэх — Адыгэ макъ\nГъогурыкIоныр щынэгъончъэнымкIэ республикэ комиссием зичэзыу зэхэсыгъоу тыгъуасэ иIагъэм тхьамэтагъор щызэрихьагъ Адыгэ Республикэм и ЛIышъхьэу КъумпIыл Мурат.\nЛъэпкъ проектэу «Щынэгъончъэ ыкIи шэпхъэшIухэм адиштэрэ автомобиль гъогухэр» зыфиIорэр шъолъырым щыгъэцэкIагъэ зэрэхъурэм, Адыгем игъогухэр щынэгъончъэу щытынхэм, нэмыкI Iофыгъохэми къэзэрэугъоигъэхэр атегущыIагъэх.\nРеспубликэм игъогухэм къатехъухьэрэ хъугъэ-шIагъэхэм япчъагъэ нахь макIэ шIыгъэным, щынэгъо чIыпIэхэр къыхэгъэщыгъэнхэм, ащкIэ гумэкIыгъоу къэуцухэрэр дэгъэзыжьыгъэнхэм афэшI Iофэу ашIэрэм къытегущыIагъ гъогурыкIоныр щынэгъончъэнымкIэ Къэралыгъо автоинспекцием АдыгеимкIэ и ГъэIорышIапIэ ипащэу Александр Курпас. Ащ къызэриIуагъэмкIэ, авариехэр къащыхъунымкIэ щынагъоу щыт чIыпIэ 12 агъэнэфагъ. Ахэм ягъогу инфраструктурэ зэрифэшъуашэу зэтегъэпсыхьэгъэным фэгъэхьыгъэ предложениехэр ведомствэм къыгъэхьазырыгъэх.\nАР-м псэолъэшIынымкIэ, транспортымкIэ, псэупIэ-коммунальнэ ыкIи гъогу хъызмэтымкIэ иминистрэу Валерий Картамышевыр хъугъэ-шIэгъи 3 къызщыхъугъэ шъолъыр мэхьанэ зиIэ автомобиль гъогоу «Хьатыгъужъыкъуай — Киров» зыфиIорэм щынагъоу щыт изы чIыпIэ тамыгъэхэр зэрэщагъэуцугъэхэм къытегущыIагъ.\nПшъэдэкIыжь зыхьырэ министерствэмрэ Мыекъопэ къэлэ администрациемрэ мы лъэныкъомкIэ IофшIэныр агъэлъэшынэу, республикэм икъэлэ шъхьаIэ иурамхэм якъэгъэнэфын епхыгъэ IофшIэныр лъагъэкIотэнэу Адыгеим и ЛIышъхьэ афигъэпытагъ.\n— Хъугъэ-шIагъэхэм япчъагъэ нахь макIэ шIыгъэным тыпылъын фае. Лъэпкъ проектым ишIуагъэкIэ мы лъэныкъомкIэ республикэм бэ щытшIагъэр, гъогухэр тэшIых, зэтетэгъэпсыхьэх, — къыIуагъ КъумпIыл Мурат.\nЗэфэхьысыжьхэм къызэрагъэлъагъорэмкIэ, блэкIыгъэ илъэсым гъогухэм къатехъухьэгъэ хъугъэ-шIагъэхэм, ащ ахэкIодагъэхэм япчъагъэ нахь макIэ хъугъэ, ащкIэ зишIуагъэ къэкIуагъэр щынэгъо чIыпIэхэр зэрэзэтырагъэпсыхьагъэхэр ары. 2020-рэ илъэсым иаужырэ мэзищ республикэм игъогухэм сурэт ыкIи видео тезыхырэ камерэ 56-рэ ащагъэуцугъ, непэрэ мафэм ехъулIэу ахэм япчъагъэ 95-рэ мэхъу.\nАдыгеяавтодорым ипащэу Алексей Корешкиным къызэриIуагъэмкIэ, шъолъыр проектэу «Дорожная сеть» зыфиIорэм къыдыхэлъытэгъэ Iофтхьабзэхэм ягъэцэкIэн блэкIыгъэ илъэсым сомэ миллион 766-рэ пэIуагъэхьагъ, ащ щыщэу сомэ миллион 596,5-р федеральнэ гупчэм къытIупщыгъ. Ащ ишIуагъэкIэ шъолъыр ыкIи чIыпIэ мэхьанэ зиIэ автомобиль гъогухэр (якIыхьагъэ километрэ 70-рэ мэхъу) шапхъэхэм адиштэу ашIыжьыгъэх. ЫпшъэкIэ зигугъу къэтшIыгъэ лъэпкъ проектым игъэцэкIэнкIэ субъект анахь дэгъуи 10-м Адыгеир ащыщ хъугъэ.\nСэкъатныгъэ зиIэ цIыфхэм общественнэ транспортыр Iэрыфэгъоу агъэфедэнымкIэ IофшIэныр зэхэщагъэ зэрэхъурэм къэзэрэугъоигъэхэр тегущыIагъэх. АщкIэ блэкIыгъэ илъэсым хэукъоныгъэ 234-рэ къыхагъэщыгъэу къаIуагъ.\n— Сэкъатныгъэ зиIэхэм яобщественнэ организациехэм зэпхыныгъэ адытиI, социальнэ хъытыумкIэ зыкъытфэзгъэзэрэ цIыфхэм яIофыгъохэр зэфэтэхьысыжьых. Ащ ишIуагъэкIэ гумэкIыгъо зыдэщыIэ чIыпIэхэр къэтэгъотых, къэралыгъо программэхэр дгъэцакIэхэ зыхъукIэ ахэр къыдэтэлъытэх, — къыIуагъ КъумпIыл Мурат.\nПредыдущая Узэу къежьэгъакIэми пэуцужьышъущтых\nСледущая АР-м и ЛIышъхьэ музеим ипащэ IукIагъ


ПшъэдэкIыжьыр агъэлъэшыгъ | Адыгэ Макъ\nДжырэ дунаим банкхэм ямыолIэрэ цIыф щыIэп пIоми ухэукъощтэп. Зым псэупIэ зэригъэгъотыным, адрэм зыфэе пкъыгъо горэ рищэфыным афэшI ахэм чIыфэхэр къаIахых.\nАу мыщ дэжьым гъотэу, хахъоу къыпIэкIахьэрэмрэ хъарджхэмрэ зэбгъэпшэнхэшъ, ащ фэдэ лъэбэкъу пшIын фае. Кредит къизыхыгъэхэм ащыщыбэхэр гумэкIыгъохэм яуалIэх, зыхэм яIофшIапIэ чIанэ, адрэхэм ялэжьапкIэ нахь макIэ мэхъу. Ау сыдэу щытми, чIыфэр птыжьын фае. ЦIыфхэри ащ къеуцуалIэх, ау чIыпIэ къин ифагъэхэм мыщ дэжьым къэралыгъор IэпыIэгъу афэхъун, къыухъумэнхэ фае. Мы аужырэ илъэсхэм кредитхэм якъызэкIэгъэкIожьын фэгъэзэгъэ къулыкъухэм (коллекторхэм) яIофшIэн зэрэзэхащэрэм гумэкIыгъуабэ къыпыкIыгъ, цIыфхэр агъэщынэхэу, чэщи, мафи ямыIэу телефонымкIэ афытеощтыгъэх. Шъыпкъэр пIощтмэ, непи ащ фэдэ зекIуакIэ олъэгъу. Кредит къизыхыгъэм имызакъоу, ащ игъунэгъухэм, иблагъэхэм, иIофшIэгъухэм телефонымкIэ афытеох, агъэгумэкIых. Мыщ фэдэ екIолIакIэм обществэм зэрэдыримыгъаштэрэм къыхэкIэу коллекторхэм пшъэдэкIыжьэу ахьырэр нахь агъэлъэшыгъ, ащ пае федеральнэ хэбзэгъэуцугъэм зэхъокIыныгъэхэр фашIыгъэх, 2017-рэ илъэсым щылэ мазэм и 1-м щегъэжьагъэу ащ кIуачIэ иIэ хъугъэ. Ау мыщ дэжьым нэбгырэ пэпчъ къыгурыIон фаер зы — чIыфэу къишъухыгъэр шъупщыныжьыныр шъуипшъэрылъ, банкым ежь фэгъэкIотэныгъэу шъуфишIыщтыр нэмыкI лъэныкъу.\nМыщ еплъыкIэу фыриIэр, ащ епхыгъэу Iоф зэрашIэщтыр къыриIотыкIыгъ хьыкум приставхэм яфедеральнэ къулыкъу и ГъэIорышIапIэу Адыгеим щыIэм ипащэ игуадзэу Дмитрий Сидоренкэм.\n— Игъом къамытыжьыгъэ чIыфэм икъызэкIэгъэкIожьын епхыгъэ IофшIэныр хэта зыгъэцэкIэн зылъэкIыщтыр?\n— Федеральнэ хэбзэгъэуцугъэм къызэригъэнафэу, мы Iофыгъом изэшIохын фэгъэзэгъэн зылъэкIыщтхэр чIыфэ къязытыгъэ учреждениер, ащ ишIоигъоныгъэхэр къэзыгъэлъагъорэр е къэралыгъо реестрэм хэтхэгъэ коллекторыр арых. УФ-м и Президент зыкIэтхэгъэ унашъом диштэу, коллекторхэм япшъэрылъхэр зэрагъэцакIэрэм лъыплъэгъэным ыкIи уплъэкIугъэным фэгъэзагъэр хьыкум приставхэм яфедеральнэ къулыкъу ары.\n— Коллекторым изекIуакIэ хэбзэгъэуцугъэм сыдигъуа зыдиштэрэр?\n— Коллекторыр чIыфэ зытелъым IукIэн, телефонымкIэ дэгущыIэн, смс фигъэхьын, электроннэ ыкIи почтэм иамалкIэ къэбарыр лъигъэIэсын амал иI. Ау мыщ дэжьым лъэныкъуитIуми ашIэн фае: IофшIэгъу мафэхэм пчыхьэм сыхьатыр 10-м щегъэжьагъэу пчэдыжьым сыхьатыр 8-м нэс, зыгъэпсэфыгъо ыкIи мэфэкI мафэхэм сыхьатыр 20.00-м щыублагъэу пчэдыжьым сыхьатыр 9-м нэс, коллекторыр чIыфэ зытелъым зыфигъэзэн, тхьамафэм зэ нахьыбэрэ зыIуигъэкIэн ылъэкIыщтэп. Мыщ фэдэ агентствэхэм Iоф ащызышIэхэрэм чIыфэ зытелъым телефонымкIэ мафэм зэ, тхьамафэм — гъогогъуи 2-рэ, мазэм — гъогогъуи 8-рэ зыфагъэзэн амал яI, ау а пчъагъэхэм ашIокIы хъущэп. Ар зымыгъэцакIэхэрэм хэбзэгъэуцугъэр аукъо.\nКоллекторым чIыфэ зыте-лъыр ыгъэщынэн, ар ыгъэпцIэн, имылъку ыгъэфыкъон, цIыфым ипсауныгъэрэ ищыIэныгъэрэкIэ щынагъоу щыт зекIуакIэр ыгъэфедэнхэ фитэп. Джащ фэдэу чIыфэр зымытыжьышъурэр банкрот зэрэхъугъэр къэзыушыхьатырэ унашъо арбитражнэ хьыкумым ышIыгъэ зыхъукIэ, а мафэм щегъэжьагъэу ащ коллекторыр екIолIэн е телефонымкIэ дэгущыIэн фитэп. Кредитыр зэкIэзымыгъэкIожьырэм Iоф ымышIэжьышъу хъугъэмэ, апэрэ купым хэхьэрэ сэкъатныгъэ иIэмэ, медицинэ учреждением чIэлъэу щеIазэхэмэ, ащ уекIолIэн уфитэп.\nЧIыфэ зытелъхэм закъыфэзыгъэзэгъэ коллекторым ыцIэрэ ылъэкъуацIэрэ, организациеу зыIутыр къыIонхэ, джащ фэдэу телефон номерэу къызэрэтеорэр къэлъэгъон фае.\n— Коллекторхэм сиблагъэхэр, сиIахьылхэр агъэгумэкIынхэ фитха? Ахэр хэбзэнчъэу мэзекIохэмэ хэта зызфэбгъэзэн плъэкIыщтыр?\n— ЧIыфэ зыштагъэм зэрэдэгущыIэхэрэ шIыкIэм тетэу ащ иблагъэхэми, иIофшIэгъухэми, нэмыкIхэми коллекторым зафигъэзэн ылъэкIыщт. Ау хэбзэгъэуцугъэм къызэригъэнафэрэмкIэ, мыщ фэдэ зэдэгущыIэгъу зэдыряIэным пае ящэнэрэ лъэныкъори (иблагъэхэр, иIофшIэгъухэр, иIахьылхэр) ащ къезэгъын фае.\nКредит зэзэгъыныгъэ зэрэзэдэшъушIыгъэр къэзыушыхьатырэ ыкIи шъузкIэтхэжьыгъэ тхьапэхэр шъумыгъэкIодых, чIыфэр зышъутыжьыгъэм ыуж илъэси 3-м къыкIоцI квитанциехэр щыжъугъэлъых. ЧIыфэ къышъозытыгъэ организацием илIыкIо е коллекторыр телефонымкIэ къышъуфытеуагъэмэ, ащ ыцIэ-ылъэкъуацIэ, организациер зыдэщыт чIыпIэр къыIонхэу зыфэжъугъаз. Ежьхэр къышъуIукIагъэхэмэ, ядокументхэр къагъэлъэгъон фае.\nКоллекторхэр дысэу мэзекIохэмэ, шъуагъэщынэмэ, шъуифитыныгъэхэр аукъохэмэ е, гущыIэм пае, шъуиунэ къихьанхэ гухэлъ яIэмэ, псынкIэ Iофэу полицием шъукъедж. Мыщ фэдэ хэбзэнчъэ зекIуакIэм административнэ е уголовнэ пшъэдэкIыжь къыпыкIын ылъэкIыщт. Шъуифитыныгъэхэр аукъуагъэхэмэ, хьыкум приставхэм яфедеральнэ къулыкъу зыкъыфэжъугъэзэн амал шъуиI.\nКъэралыгъо реестрэм хэмытхэу чIыфэм икъызэкIэгъэкIожьын Iоф дэзышIэхэрэм пшъэдэкIыжьэу арагъэхьырэр зэрагъэлъэшыгъэр агу къэтэгъэкIыжьы. Ащ фэдэхэм хьыкумым тазырэу атырилъхьан ылъэкIыщтыр сомэ мин 50-м щегъэжьагъэу мин 500-м, IэнатIэ зыIыгъхэм — мини 100-м ще-гъэжьагъэу миллионым нэсы, юридическэ лицэхэм атыралъхьэрэр сомэ мин 200-м щыублагъэу миллионитIум нэсы.\nЧIыфэ зыштагъэм ифитыныгъэхэр ешIэхэмэ, зэрэзекIон фаер къыгурэIомэ, коллекторым гупсэфэу дэгущыIэн ыкIи зыкъыухъумэжьын ылъэкIыщт.


Къэралыгъо мэшIогъэкIосэ къулыкъум къеты — Адыгэ макъ\nКъэралыгъо мэшIогъэкIосэ къулыкъум къеты\nРедактор 18.11.2019 18.11.2019 КЪЭБАРЫКlЭХЭР\nМашIом зыкъымыштэным лъыплъэрэ къэралыгъо къулыкъум къалэу Мыекъуапэрэ ащ къыпэIулъ псэупIэхэмрэ тхьамыкIагъохэр къащымыхъунхэмкIэ Iофтхьэбзэ гъэнэфагъэхэр джыдэдэм зэрехьэх.\nТхьамыкIагъохэм азыныкъо нахьыбэр зыпкъ къикIырэр пIэм хэлъхэу ешъуагъэхэм тутын ныкъоешъор зэраIэпызырэр ары. Электроэнергиер зэрыкIохэрэ гъучIыч зэщыкъуагъэхэми тхьамыкIагъо къапыкIын, уцыжъ гъугъэхэми машIо къакIэнэн алъэкIыщт.\nМашIом зыкъымыштэнымкIэ шапхъэхэр унэе унэхэм арысхэм къызэрэдалъытэрэр къэралыгъо инспекторхэм зэрагъэшIэщт. ЩыIэныгъэм чIыпIэ къин ригъэуцогъэ унагъохэр ахэм къакIухьащтых, шапхъэу щыIэхэр аукъо зэрэмыхъущтымкIэ ахэм арысхэм адэгущыIэщтых, хэукъоныгъэ зышIыгъэхэм административнэ пшъэдэкIыжь арагъэхьыщт. Къэралыгъо инспекторхэм уплъэкIунхэр зэхащэхэ, цIыфхэм адэгущыIэхэ зыхъукIэ чIыпIэ зыгъэIорышIэжьынымкIэ къулыкъухэм ялIыкIохэри ягъусэщтых.\nПIэм шъухэлъэу тутын шъуешъо зэрэмыхъущтыр, ащ тхьамыкIагъо къыздихьын зэрилъэкIыщтыр джыри зэ шъугу къэтэгъэкIыжьы. Унэхэр загъэплъырэ лъэхъаныр ары машIом зыкъыштэным ищынагъо цIыфхэм нахь зашъхьэрытыр. Арышъ, электрогъучIычхэмрэ гъэстыныпхъэ пытэкIэ агъэплъырэ хьакухэмрэ язытет ренэу шъулъыплъ. МашIом зыкъымыштэнымкIэ шапхъэхэр шъумыукъох, шъуипсауныгъи, шъуиуни тхьамыкIагъом щышъуухъумэх.\nМашIом зыкъыштагъэу зышъулъэгъукIэ, ащ лъыпытэу телефонэу 101-мкIэ мэшIогъэкIосэ къулыкъум шъутеу, тхьамыкIагъор къызыщыхъугъэ чIыпIэр тэрэзэу яшъуIу. IэпыIэгъур къэсыфэ цIыфхэм ягъэкощынкIэ ыкIи машIом игъэкIосэнкIэ шъуфэлъэкIыщтыр зэкIэ шъушIэ.\nМашIом зыкъымыштэнымкIэ Мыекъуапэрэ Мыекъопэ районымрэ якъэралыгъо инспектор.\nПредыдущая Яфитыныгъэхэр къаухъумагъэх


Республика Адыгея - Дмитрий Медведевыр псым зэрар зэрихыгъэхэм апае Адыгеим ахъщэ къыфыхэгъэкIыгъэным ехьылIэгъэ унашъом кIэтхэжьыгъ\nШъхьаIэр/Пресс-гупч/Къэбархэр/Дмитрий Медведевыр псым зэрар зэрихыгъэхэм апае Адыгеим ахъщэ къыфыхэгъэкIыгъэным ехьылIэгъэ унашъом кIэтхэжьыгъ\nДмитрий Медведевыр псым зэрар зэрихыгъэхэм апае Адыгеим ахъщэ къыфыхэгъэкIыгъэным ехьылIэгъэ унашъом кIэтхэжьыгъ\nУрысые Федерацием и Правительствэ и Тхьаматэу Дмитрий Медведевымрэ Адыгэ Республикэм и ЛIышъхьэ ипшъэрылъхэр пIэлъэ гъэнэфагъэкIэ зыгъэцакIэу КъумпIыл Муратрэ тыгъуасэ Краснодар щызэIукIагъэх. ЖъоныгъуакIэм псыкъиуным тхьамыкIагъоу къыздихьыгъэхэм якIэуххэм ядэгъэзыжьын епхыгъэ Iофыгъохэм атегущыIагъэх.\nРеспубликэм ипащэ амалэу зэрахьагъэхэм афэгъэхьыгъэу хэгъэгум ипащэ къыфиIотагъ.\nДмитрий Медведевым къызэриIуагъэмкIэ, Адыгеим щыпсэухэу псыкъиуным зэрар зэрихыгъэхэм IэпыIэгъу афэхъугъэным ехьылIэгъэ унашъом тыгъуасэ кIэтхагъ. Урысые Федерацием и Правительствэ иIэпэчIэгъэнэ фонд щыщэу сомэ миллиони 123-рэ мини 120-рэ республикэм къыфыхагъэкIыгъ.\n«Документым кIуачIэ иIэ хъугъэ. Мы охътэ благъэм республикэм ахъщэр къыIэкIэхьащт жъоныгъуакIэм щыIэгъэ тхьамыкIагъом икIэуххэр дэгъэзыжьыгъэнхэм, цIыфхэм зэтыгъо IэпыIэгъу ягъэгъотыгъэным, зимылъку зышIокIодыгъэхэм ахъщэкIэ адеIэнхэм афэшI», — хигъэунэфыкIыгъ Дмитрий Медведевым.\nАдыгэ Республикэм и ЛIышъхьэ ипшъэрылъхэр зыгъэцэкIэрэ КъумпIыл Мурат къызэриIуагъэмкIэ, тхьамыкIагъом зэрар зэрихыгъэ пэпчъ ахъщэу тефэрэр IэкIагъэхьащт. Псыкъиуным зэрар зэрихыгъэхэм чIэнагъэу ашIыгъэр афигъэкъужьыгъэныр республикэм иIэшъхьэтетхэм янэплъэгъу рагъэкIырэп.\n«IэпыIэгъу шъукъызэрэтфэхъурэм фэшI тхьашъуегъэпсэу. ЦIыфхэр IэпыIэгъум къыщэгугъых. Псыкъиуным тхьамыкIагъоу къыздихьыгъэхэр дэгъэзыжьыгъэнхэм пае ищыкIагъэр зэкIэ тшIагъэ, цIыфхэм псынкIэу IэпыIэгъу яттыгъ, анахьэу ящыкIэгъэ пкъыгъохэм апае мылъку къафыхэдгъэкIыгъ. Iофтхьабзэу джыри зетхьащтхэмкIэ цIыфхэм макъэ ятэгъэIу. ГущыIэм пае, псыкъиуным ыпкъ къикIэу зиунэ зышIокIодыгъэхэм финанс IэпыIэгъу ягъэгъотыгъэным пае документхэр дгъэхьазырыгъэх», — къыIуагъ КъумпIыл Мурат.\nУнэ 50-мэ уащыпсэужьынэу щымытэу комиссием ылъытагъ. Урысые Федерацием и Премьер-министрэ къыгъэгугъагъэх ахэм псэупIэ сертификатхэу къаратыщтхэм апэIухьащт мылъкум икъыхэгъэкIын епхыгъэ Iофыгъом хэплъэнэу.\nШъугу къэтэгъэкIыжьы жъоныгъуакIэм и 25-м къыщегъэжьагъэу и 29-м нэс ощхышхо къызэрещхыгъагъэм къыхэкIэу псыхъохэу Лабэ, Щэхъураджэ, Фарзэ, Псынэф лъэшэу къызэрэдэкIоегъагъэхэр. Адыгэ Республикэм ипсэупIэ 27-мэ арыт унэ 780-м ехъумэ, хэпIэ 908-мэ псы къакIэогъагъ, нэбгырэ мини 5-м ехъумэ, унэ-коммунальнэ хъызмэтымрэ энергетикэмрэ яобъекти 4-мэ, лэжьэкIупIэ гектар мини 10-м ехъумэ зэрар арахыгъагъ. Республикэ бюджетым щыщэу сомэ мини 10 зырыз анахьэу ящыкIэгъэ пкъыгъохэм апае пстэуми аратыгъагъ.


Проектым шъухэлэжьэнэу шъукъырагъэблагъэ | Адыгэ Макъ\nПроектым шъухэлэжьэнэу шъукъырагъэблагъэ\nЧIыопсым икъэухъумэн фэгъэзэгъэ мыкъэралыгъо гупчэу «НАБУ-Кавказым» проектышхоу «Охрана природы через организованный туризм. Развитие экотуризма на малых ООПТ объекта Всемирного природного наследия «Западный Кавказ» зыфиIорэр ыгъэцэкIэнэу ригъэжьагъ.\nГраждан обществэм хэхъоныгъэхэр ышIынхэм фытегъэпсыхьагъэу УФ-м и Президент игрант къызфагъэфедэзэ, 2018-рэ илъэсым шышъхьэIум къыщегъэжьагъэу 2019-рэ илъэсым бэдзэогъум нэс мыщ епхыгъэ Iофтхьабзэхэр зэхащэщтых.\n— Проектым зэрэдыригъаштэрэм ыкIи IэпыIэгъу къызэрэфэхъурэм, ащ осэ ин зэрэфишIыгъэм апае Адыгэ Республикэм и ЛIышъхьэ тыфэраз, — къыщыхагъэщыгъ чIыопсым икъэухъумэн фэгъэзэгъэ мыкъэралыгъо гупчэу «НАБУ-Кавказ» зыфиIорэм.\nАдыгэ Республикэм ичIыопс чIыпIищэу, анахь къагъэгъунэхэрэм ащыщхэу «Верховье реки Цица», «Верховья рек Пшеха и Пшехашка», «Хребет Буйный» зыфиIохэрэр къэухъумэгъэнхэм проектыр фытегъэпсыхьагъ.\nМы лъэныкъом хэшIыкI фызиIэ специалистхэр, волонтерхэр IофшIэным къыхэлэжьэнхэ амал яIэщт, чIыопсым икъэухъумэнкIэ шIэныгъэу аIэкIэлъхэр ахэм къызэIуахын ыкIи къызфагъэфедэн алъэкIыщт. ЭкологиемкIэ туризмэм хэхъоныгъэхэр ышIынхэм, тыкъэзыуцухьэрэ дунаир къэухъумэгъэным, нэмыкI Iофыгъохэм язэшIохын проек-тыр фэIорышIэщт. Джащ фэдэу чIыопсым исаугъэтхэм язытет зэгъэшIэгъэныр, зекIохэм ягъогухэр гъэнэфэгъэнхэр проектым къыдыхэлъытагъэх. Волонтер купхэм яслетхэм, экологическэ рейдхэм ыкIи нэмыкI Iофтхьэ-бзэ зэфэшъхьафхэм специалистхэр ахэлэжьэщтых.\nТикъэралыгъо ичIыопс баиныгъэ икъэухъумэн къыхэлажьэ зышIоигъо къэралыгъо, коммерческэ ыкIи ащ емыпхыгъэ организациехэм ялIыкIохэм, волонтерхэм, нэмыкIхэми проектым игъэцэкIэн яIахь къыхалъхьанэу зэхэщакIохэр къяджэх.


Адыгэ Хэку Таймс: Европэ зэкъотныгъэр хэплъэ Урысыем фэгъэзагъэ санкцыехэр къызэрагъэнэщтым\nЕвропэ зэкъотныгъэр хэплъэ Урысыем фэгъэзагъэ санкцыехэр къызэрагъэнэщтым\nЕвропэ зэкъотныгъэр хэплъэ Урысыем фэгъэзагъэ санкцыехэр илъэсым ыкIэ нэс къызэрагъэнэщтым, ащ кIыгъууи щэгугъу КъокIыпIэ Украинэм мамырныгъэ щагъэпсыжьынымкIэ зэзэгъныгъэр зэрагъэцэкIэщтым. Европэ зэкъотныгъэм къыштагъэ санкциехэр, Урысыем энергетикэ ыкIи финанс IахьымкIэ зэдаштагъэу щытыгъ икIыгъэ илъэсым мэкъуогъум ыкIи бэдзэогъум, къары уиIэ зыхъугъэм щыублагъэу илъэсым къыкIоцI ахэр лэжьэщт.\nУрысыем Крымыр зэрзыгуигъэхьагъэм ыкIи КъокIыпIэ Украинэм щыIэ пэуцуакIохэм Мэзкуур зэрадэIэпэкъурэм епхыгъэу къаштагъэ санкциехэм яуахътэ еухы,ар лъагъэкIотэнымкIэ зэдрагъаштэу унашъо къамыштэмэ. Европэ зэкъотныгъэ дипломатхэм ащыщхэм Фитыныгъэ Радиом къызэрраIуагъэмкIэ, Урысыем фэгъэзагъэ гъэкIэкIыныгъэхэр къышаштэн алъэкIыщт Европэ зэкъотныгъэм изэIукIэу Брюссель гъэтхапэм I9 –м щекIокIыщтым. Ахэм зэралъытэрэмкIэ, ар ищыкIагъ, санкциехэр диштэу ашIынымкIэ, мамыр зэзэгъыныгъэу мэзаем и I2 Минск щашIыгъэм, ащ къызэрэдилъытэрэмкIэ Украинэм Урысыем дыриIэ гъунапкъэр ынаIэ чIигъэуцожьынэу ары .\nДипломатхэм ащыщхэм къызэраIорэмкIэ Германием дырегъаштэ санкциехэр лъагъэкIотэнхэу, ау тещыныхьэ, минск зэзэгъыныгъэр ымгъэцэкIэным Урысыер къыфищэным . Мэзкум щегъэзые КъохьапIэмрэ Киевымрэ зэрагъэкъуанчэрэр, КъокIыпIэ Украинэм щыIэ пэуцуакIохэм адэIэпэкъоу ыкIи урысые дзэм щыщхэр украинэ чIыналъэм щыIэхэу зэраIорэр.


ХЬАПЭКIЭ Разыет: «ЦIыфхэр згъэразэхэмэ, кIуачIэ къысеты» | Адыгэ Макъ\nХЬАПЭКIЭ Разыет: «ЦIыфхэр згъэразэхэмэ, кIуачIэ къысеты»\nХьыкумышIэу Iоф пшIэныр зэрэмыпсынкIэр хэткIи нафэ. Мы сэнэхьатыр къыхэзыхыхэрэм шIэныгъэ куу зэряIэн фаем имызакъоу, щэIагъэ ыкIи шъыпкъагъэ зэрахэлъын фаер гъэнэфагъэ. Сыда пIомэ ахэм унашъоу ашIырэм елъытыгъ цIыфым тапэкIэ къырыкIощтыр.\nХьыкум системэм зищыIэныгъэ езыпхыгъэу, АР-м и Апшъэрэ хьыкум граждан IофхэмкIэ ихьыкум коллегие и Тхьаматэу, АР-м ихьыкумышIхэм я Квалификационнэ коллегие ипащэу, Адыгеим изаслуженнэ юристэу ХьапэкIэ Разыет Аслъанчэрые ыпхъум дэтшIыгъэ зэдэгущыIэгъум нафэ къытфишIыгъ исэнэхьат гушхоныгъэ зэрэфыриIэр ыкIи рэзэныгъэ зэрэхигъуатэрэр.\n— Разыет, хьыкум сис-темэм уищыIэныгъэ еп-пхыным сыда лъапсэ фэхъугъэр?\n— Гурыт еджапIэм къыщыублагъэу хьыкум системэм Iоф щысшIэныр гухэлъэу зыдэсIыгъыгъ. Я 6-рэ классым сисэу юрист сэнэхьатыр къызэрэхэсхыщтымкIэ теубытагъэ сшIыгъагъэ. Мурадэу зыфэсшIыжьыгъэм сыфэкIонымкIэ Хьатыгъужъыкъое гурыт еджапIэу N 6-м шIэныгъэ дэгъухэр къыситыгъэх. АщкIэ сикIэлэегъэджагъэхэм лъэшэу сафэраз. Я 9-рэ классым сыкъычIэкIи Ермэлхьаблэ дэт юридическэ техникумым сычIэхьагъ, ащ ыуж Свердловскэ юридическэ институтыр къэсыухыжьыгъ. 1991-рэ илъэсым сиIофшIэн езгъэжьагъ. Хьыкумым Iоф щыпшIэным пае стаж уиIэн ыкIи илъэс 25-м унэсыгъэу щытын фэягъэ. Арыти, республикэм игъэцэкIэкIо хэбзэ къулыкъу 2002-рэ илъэсым нэс Iоф щысшIагъ. А илъэсым къыщегъэжьагъэу 2006-рэ илъэсым нэс очылэу сылэжьагъ. Нэужым АР-м и Апшъэрэ хьыкум и Тхьаматэу Трахъо Аслъан къысаджи, хьыкум системэм IофшIэныр щылъызгъэкIотагъ. УФ-м и Президент иунашъокIэ 2007-рэ илъэсым гъэтхапэм и 8-м хьыкумышI IэнатIэр къысатыгъ.\n— ХьыкумышI хъун гу-хэлъ зиIэ цIыфым ана-хьэу сыд фэдэ шэна хэ-лъын фаеу плъытэрэр?\n— ХьыкумышIэу Iоф пшIэным пае шэн-зекIокIэ хэхыгъэ уиIэн фаеу щытэп. Адрэ IофшIапIэхэм афэдэу уисэнэхьат хэшIыкIышхо фыуиIэн, шIу плъэгъун, шъыпкъагъэ пхэлъын фае. ЗэрэслъытэрэмкIэ, Iофэу пшIэрэм угу етыгъэным, урымыукIытэжьыным мэхьанэшхо иI. ЦIыф пэпчъ ежь зыфытегъэпсыхьагъэу, зыфеджагъэм Iоф ришIэныр зэкIэмэ анахь шъхьаI.\n— Разыет, хьыкумышIэу IофшIэныр зеогъажьэм апэрэ Iофэу зэхэпфы-гъагъэр къэошIэжьа?\n— Ары. ПсэупIэм изы Iахьэу бзылъфыгъэм къытефэщтыгъэм чIэгъэтIысхьэжьыгъэнымкIэ дэо тхылъэу район хьыкумым къыгъэхьыгъэ граждан Iофым епхыгъэр апэ зэхэсфыгъагъ.\n— УиIофшIэн анахь гъэ-шIэгъонэу сыда хэплъа-гъорэр?\n— УиIофшIэн пшIомыгъэшIэгъонэу, гухахъо хэмыгъуатэ хъумэ, Iоф рыпшIэшъущтэп. Хэбзэ зэфыщытыкIэр зыукъуагъэхэм ядаохэр зэхэсфынхэр сшIогъэшIэгъон ыкIи ащ къыкIэкIогъэ зэфэхьысыжьхэм цIыфхэр ыгъэразэхэ хъумэ, ащ кIуачIэ къысеты.\n— Мы лъэхъаным АР-м ихьыкумышIхэм я Ква-лификационнэ коллегие и Тхьаматэу Iоф ошIэ. Нафэу зэрэщытымкIэ, квалификационнэ колле-гиер хьыкумышI IэнатIэ-хэм, тхьаматэхэм ыкIи хьыкумхэм япащэхэм ягуадзэхэм якъыхэхын, ягъэнэфэн епхыгъэ Iоф-хэм адэлажьэ. Мы лъэ-ныкъомкIэ IофшIэныр сыдэущтэу зэхэщагъэ хъура, IэнатIэм кIэдао-рэм шIокI зимыIэ шап-хъэ горэхэр фэшъогъэ-уцуха?\n— Ары, 2016-рэ илъэсым мэлылъфэгъум къыщыублагъэу АР-м и Апшъэрэ хьыкум и Квалификационнэ коллегие и Тхьаматэу Iоф сэшIэ. Хьыку-мышI IэнатIэхэм арылэжьэщтхэм якъыхэхын епхыгъэ зэхэщэн IофшIэнхэм анэмыкIэу хьыкумышIхэм аттестацие ягъэ-кIугъэным, ахэм дэо тхылъэу къафатыгъэхэм язэхэфын, хьы-кумышIхэм дисциплинарнэ пшъэдэкIыжь ягъэхьыгъэным, хьыкум IэнатIэм Iугъэхьэгъэнхэм ыкIи IугъэкIыгъэнхэм япхыгъэ Iофыгъохэми коллегиер адэлажьэ. IэнатIэм елъытыгъэу ащ кIэдаохэрэм юриспруденциемкIэ стаж яIэн ыкIи аныбжь илъэс 25 — 30-м нэсын фае. Джащ фэдэу хьыкум IэнатIэм рылэжьэн гухэлъ зиIэм уз гъэтIылъыгъэ иIэ, хьапс телъыгъэ ыкIи IэкIыб къэралхэм гражданствэ ащыриIэ хъущтэп. Ащ нэмыкIэу квалификационнэ ушэтыныр шIокI имыIэу аты, ащ ыуж хьыкум IэнатIэм зэрэкIэдаорэмкIэ лъэIу тхылъ ытхын фит.\n— Разыет, къызэрэпIуа-гъэмкIэ, хьыкумышIхэм къафатыгъэ дэо тхылъ-хэм язэхэфын квалифи-кационнэ коллегиер дэ-лажьэ. Сыд фэдэ даохэр ара нахьыбэрэмкIэ цIыфхэр къызэрэшъоуа-лIэхэрэр?\n— Даохэм янахьыбэр зыфэгъэхьыгъэр цIыфхэр зыхэлэжьэгъэхэ зэнэкъокъухэм кIэухэу афэхъугъэхэм зэрамыгъэразэхэрэр ары. Ащ епхыгъэ даоу къытфагъэхьыгъэхэр зэкIэдгъэкIожьынхэ фаеу мэхъу, сыда пIомэ коллегиер ащ ятIонэрэу хэплъэжьын ылъэкIыщтэп. Ау хьыкумышIхэм дисциплинарнэ хэукъоныгъэ ашIыгъэу, хабзэр пхъашэу аукъуагъэу, зекIокIэ дэйхэр къахэфагъэхэ хъумэ, ахэм яIофхэр зэхэтэфых.\n— ХьыкумышI IэнатIэм Iухьанэу фаехэу тхылъ тхьапша гъэрекIо къышъуIэкIэхьагъэр ыкIи жъугъэцэкIагъэр?\n— 2016-рэ илъэсым хьыкумышI IэнатIэр зыгъэцэкIэн зылъэкIыщтхэм апае вакансие 17 тиIагъ. ЗэкIэмкIи лъэIу тхылъ 29-рэ къытIэкIэхьагъ, ахэм ащыщэу нэбгырэ 25-р къэдгъэлъэгъуагъ.\n— Хьыкум IофшIэным къыфэдгъэзэжьын. Сыд фэдэ лъэныкъохэр ара нахь пшIогъэшIэгъонхэр: уголовнэхэр ара, хьауми гражданскэ Iофхэр ара?\n— Ренэу сыгу рихьыщтыгъэр юриспруденцием ыкIи практикэ IофшIэным япхыгъэ гражданскэ-правовой лъэныкъор ары. Арышъ, гражданскэ Iофым изэхэфын нахь къыспэблагъ.\n— БзылъфыгъэмкIэ мыр IофшIэн къинэу плъытэ-рэба?\n— ХьыкумышI IофшIэным пшъэдэкIыжьышхо пылъ ыкIи творческэу щыт. ШъыпкъэмкIэ, ар псынкIэп, ау IофшIэныр шIу плъэгъу зыхъукIэ, къинри зэхапшIэрэп. IофшIэнымкIэ IэпэIэсэныгъэу пIэкIэлъыр нахьыбэ къэс, пшъэдэкIыжьри нахь къыбгурэIо. СиеплъыкIэкIэ, хьыкумышI IофшIэным къинэу пылъыр узэрэхъулъфыгъэм е узэрэбзылъфыгъэм елъытыгъэп.\n— Бзылъфыгъэ хьыку-мышIымрэ хъулъфыгъэ хьыкумышIымрэ язэхашIэ инэу зэтекIа?\n— Ащ сегуцэфэн слъэкIыщт. СызэрегупшысэрэмкIэ, бзылъфыгъэр нахь шъаб ыкIи зэфагъэ хэлъ. ГущыIэм пае, кIэлэцIыкIум фэгъэхьыгъэ Iофым сыхаплъэ хъумэ, бэрэ къыхэкIы Iофыр IузгъэкIотэу, янэ-ятэхэр ежь-ежьырэу зэзэгъыныгъэм къыфэкIонхэм сыкIэдаоу, ахэр зэрэзэзгъэшIужьыщтхэм сыпылъ. ЕтIани унэ къыращэфынымкIэ ипотекэ зышIыгъэхэу, банкым иахъщэ чIыфэ зытелъхэм зэзэгъыныгъэу ашIыгъэр укъожьыгъэным епхыгъэ Iофхэр зэхэсфыхэ хъумэ, чIыфэ зытелъым сыкъоуцоу бэрэ къыхэкIы. Сыда пIомэ илъэс пчъагъэм чIыфэр ыпщыныжьызэ чIыпIэ къин ифэгъэ цIыфым унэр шIокIодын ылъэкIыщт. Мыщ дэжьым хэбзэ гъэуцугъэр сымыукъоу, амалэу щыIэхэм сакъыпкъырыкIызэ, чIыфэ зытелъым сыкъоуцо ыкIи Iофым кIэух гъэнэфагъэ фэсэшIы.\n— Унашъор зыпшIыкIэ сыда угу ихъыкIырэр?\n— Хабзэм къызэригъэнафэрэмкIэ, унашъор пшIыным ыкIи ар къэпIоным хэушъхьафыкIыгъэ екIолIакIэ иI. Унашъор шъэф шIыкIэм тетэу хэушъхьафыкIыгъэ унэм щытэшIы. Хьыкум залым изаседание УФ-м ибыракъ, икъэралыгъо тамыгъэ чIэтхэу хьыкумышIым зэхэсыгъом а унашъор къыщеIо. Сыгу ихъыкIырэм урыгущыIэн хъумэ, унашъоу сшIырэм сигъэразэу бэрэ къыхэкIы. ЕтIани мэхъу лъэныкъуитIури унашъом ыгъэразэхэу. Ау, гукъау нахь мышIэми, ащ фэдэ макIэ къызэрэхэкIырэр. Гуапэ мэхъу цIыфхэм ярэзэныгъэ гущыIэхэр къыуаIохэ хъумэ.\n— ЦIыфыгъэу къыпха-фэрэм имызакъоу, къыппэблэгъэ цIыфхэр, уиIофшIэгъухэр уп-чIэжьэгъу пшIыхэу, уадэгуащэу къыхэкIа?\n— IофшIэным ылъэныкъокIэ правэм епхыгъэ гумэкIыгъохэм татегущыIэн фаеуи мэхъу. ХэбзэгъэуцугъэмкIэ гуцафэ горэ щыIэмэ, сиIофшIэгъухэм садэгуащэу къыхэкIы.\n— Разыет, хьыкумы-шIыр IофшIэн къодыеу щымытэу, ар уищыIэ-ныгъэ щыщ. Гукъао мэхъу хьыкумышIхэм дэйкIэ ягугъу ашIы зыхъукIэ, ар зэкIэми афэгъэхьыгъэу зэрэхъурэр…\n— Ары, ар гукъаоу щыт. Загъорэ бгъуитIури унашъом ымыгъэразэхэу, гущыIэ дысхэр къыуапэсхэу къыхэкIы. Ащ уесэшъурэп ыкIи къимыдзэни плъэкIырэп, гумэкIыгъо къыпфехьы.\n— ПшъэдэкIыжь зыпылъ IофшIэн мыпсынкIэм уиунагъо пэрыохъу фэхъурэба?\n— ЫпшъэкIэ зигугъу къэсшIыгъэ гумэкIыгъохэм узарихьылIэкIэ, унагъом иIэпыIэгъу игъо шъыпкъэу щыт, уигупсэхэр ары уигушIуагъуи, уигукъауи зэхэзышIыкIыщтыр, къыбдэзыгощыщтыр. Ау нахьыбэм сиIофшIэн епхыгъэ гумэкIыгъохэр унагъом тесымыгъэонхэм сыпылъ.\n— Мы сэнэхьатыр къы-хэзыхы зышIоигъохэм сыда япIонэу узыфаер?\n— Уисэнэхьат уфэшъыпкъэу, шIэныгъэ куухэр пIэкIэлъхэу, IофшIэным уфэщагъэу ущытын фае. Джащ фэд, цIыфыгъэр къызхэбгъэфэным мэхьанэшхо иI.\n— Ухэдэн амал уиIагъэ-мэ, мы сэнэхьатыр джыри къыхэпхыжьы-щтыгъа?\n— Къыхэсхыгъэ сэнэхьатым сырыкIэгъожьэу уахътэ къыхэкIыгъэп, джэнджэши сыгу къихьагъэп. Ащ фэдэ амал джыри сиIагъэмэ, мы лъагъом сытекIыщтыгъэп.


Тыгъужъыкъо Къызбэч фэгъэхьыгъэ къэбархэр — Адыгэ макъ\nПачъыхьэм урыс къутырэу къушъхьэхэм къахигъэтIысхьагъэхэм ащыщ горэ, узымрэ гъаблэмрэ гъунэ нагъэсыгъэу, къыздикIыгъэм ыгъэзэжьынэу гъогу техьажьыгъ. Зэпыфэн хъумэ, мыхъун пстэури зы чIыпIэ екIу. Ос фыртынэм гъогу тыриубытэхи, купыр къушъхьэм хэгъощыхьагъ. Дэфэныкъо Хьаджэм икъуаджэ амышIахэу къеолIагъэх. Сыд пшIэщт? Пыих шъхьаекIэ цIыфхэба? Рагъэблэгъагъэх, агъэфэбагъэх, IэпыIэгъу афэхъугъэх. Тыгъужъыкъо Къызбэч дэжьы упчIэжьакIо Хьаджэм къыгъэкIуагъэх. Къызбэч гъусэхэр къышIыхи къуаджэм къэкIуагъ, гъогурыкIохэр къыплъыхьагъэх, нэIуасэ зафишIыгъ.\n«Зытамэ бгъэхъужьырэм ылъабжъэ фэсакь» адыгэмэ alo, ay мыхэр сапэ къифагъэхэмэ ащыщыхэп. ЗэуакIохэп. ЦIыф къызэрыкIох. Заом ихабзэ шъхьафы, гупшысэр кIэкIы, умыукIы— мэ — укъыукIыщт. КIуачIэр зыдэгъэзагъэм текIоныгъэр гъэзагъэ. Мыдрэр ащ фэдэп, шъхьафы! Чыжьэу кIорэ гупшыс, лъапсэ зыдзырэ шIушIагъ. Гузэжъогъум уищагу къыдигъэзыхьэгъэ псэушъхьэр уукIырэп ныIа? Сыд шъуикъиными шъуадэIэпыIэщт. Лъэпкъыр зыфэдэр агурыжъугъэIощт. Ау щытми сфяпIожьынэу сыолъэIу «Iашэ аIыгъэу тапэ къиуцорэмэ къызахафэхэкIэ, апэрэу щэр зыфэдгъэпсыщтыхэмэ ащыщыщтых».\nКIымэфэ мэзищым адыгэмэ къутыр псаур зыдаIыгъыгъ. Гъатхэр къэси гъогу техьажьынхэ зэхъум, Тыгъужъыкъом зэриIуагъэу, унагъо пэпчъ шы зырыз къарити, гъомылапхъэкIи къадэIэпыIи, адыгэмэ ягъунапкъэмэ анэс ыгъэкIотэжьыгъагъэх.\n— ЕжьыркIэ сыд хэлъ! Ялъэпкъэгъумэ къатырихи шъуашэ къафишIыгъ. КъыфаукIыгъэр ежь ищагу къыдащыгъэ мэлыр арми ымышIэу, къыщытхъузэ зимэл зышхыжьыгъэм фэдэ хъугъэ, — дыджэу Одым къедзы.\n— АрынкIи пшIэнэп, — ыIуагъ ефэндым шъабэу.\nПачъыхьэм идзэ Абин щишIыгъэ пытапIэм чэщэу къыдэкIыхи, уIэшыгъэхэу зэолI нэбгырэ тIокI Къызбэч къыфэкIуагъэх. Тэлмащэм къызэриIуагъэмкIэ, ахэр пачъыхьэм илъэхъу зытырадзыжьынэу Польшэм зыкъыщызыIэтыгъэгъэ офицермэ ащыщыгъэх. Мылъкоу, гъэхъагъэу яIэхэри атыраххи, тэмэтелъхэри атыратхъи, зэолI къызэрыкIохэу, хьапсэу атыралъхьагъэм ычIыпIэкIэ, адыгэмэ къязэонхэу къагъэкIуагъэх. Польшэм щыхъугъэр игъэкIотыгъэу тэлмащэм Къызбэчы къыфиIотагъ.\n— Ахэри егъэзыгъэх, — ыIуи тIэкIурэ щысыгъ. ЕтIанэ къыIуагъ:\n— Урысыер ины, кIуачIэр фэгъэзагъ. Бзэри диныри зэхьыщыр. ШъуныбжьыкI. Урысмэ шъуахэтымэ нахь шъуагурыIон, тэмэтелъхэри къышъуатыжьын, заори аухымэ шъуатIупщыжьын. Тэ талъэныкъо къиныр къэгъэзагъ, тIапшъэ щэхъурэ гугъапIэ тиIэп, хъурэябзэу тыкъагъапцIэ, тпсэ тичIыгу хэтэлъхьэ, ay кIэухыр къэшIэгъуай.\n— КъыдгурэIо, — ыIуагъ полякмэ япащэу Ваздемир, — тэри тшъхьэ иIофэп тыкъэзыщагъэр. Шъо шъузэрыт чIыпIэм титыгъ. ТичIыгуи тишъхьафити пачъыхьэм ттырихыгъ. Шъори ар къышъуишIэн игухэлъ. КIуачIэр фэгъэзагъ тIонышъ, пыир ныбджэгъу тшIыжьын тлъэкIыщтэп. Тэщ фэдэу зихэгъэгу къэзыухъумэжьырэмэ тязэонэу тыфаеп. Зы нэбгырэ закъо кIэгъожьынэу е къумалыгъэ зэрихьанэу тхэтэп. Джары тыкъэзыщагъэр.\n— Непэ тэ пыеу тиIэр мыхэм тыгъуасэ япыигъ. АрашIагъэр шъолъэгъу. Яхэгъэгу пачъыхьэм ыштагъ. Ежьхэм къяхъулIагъэр тэ къытэхъулIэнэу фаехэп. Непэ щегъэжьагъэу ткIуачIэ зэхэлъэу тызэощт. ЦIыф гъэсагъэх, Iашэхэр дэгъоу агъэIорышIэх, заом хабзэу хэлъыр ашIэ. Гыныр зэрэпшIыщтым, топыр зэрэбгъэощтым фэIазэх. ТкIуачIэ къыхагъэхъощт. Къытщыгугъыхэу къэкIуагъэх. Зыуж тит Iофым ихьатыркIэ шъхьэкIэфагъэрэ лъытэныгъэрэ афэшъушIынэу сышъолъэIу.\n— Псэр фэзыгъэтIылъырэм фэмышIапхъэ щыIэп. Алахьэм ешI тызытет чIыгум тимылъэпкъэгъоу хэлъым ибагъэ, — Одыр бэщымкIэ чIыгум еуIу.\nАдыгэ Хасэм зимычэзыу изэхэсыгъо Къызбэчы ыугъоигъ. Зыфахьыщтыр амышIэу къекIолIагъэхэр зэплъыжьыхэу щысыгъэх. Къызбэч ефэндыр къыгосыгъ. Пчъэм кIэлъырытым Iэ зыфешIым, урыс лIышхо горэ тэлмащэр кIыгъоу унэм къыращагъ.\n— КъегъаIу итхьаусхэ, — тэлмащэм зыфигъази Къызбэч къыIуагъ.\n— Лажьэ зимыIэ лIым узкIеуагъэр къэIуат, — ыIуагъ Къызбэч губжыгъэу.\n— ТипсынэкIэчъ псы кьыхэсхынэу сызэкIом, зигъэхъыягъэп, IукIотэу къыхысигъэхыгъэп. Ежь ешъоу, етIанэ псыр къыхехыфэ сызэригъэжагъ, джары сызыфеуагъэр.\nКъызбэч ышъхьэ къыIэти Цакомыкъом занкIэу еплъызэ еупчIыгъ:\n— ПшIагъэр тэрэзэу олъыта?\n— Цакомыкъом ыныбжь елъытыгъэу изекIуакIэ емыкIоу хэлъыр ымышIэныр гъэшIэгъонэп. ГъэшIэгъоныр бэмэ ащ изекIуакIэ мыхъун зэрэхамылъагъорэр ары. Апэу къасIомэ сшIоигъор, Тхьэр зы, псэ зыпытэу дунаим къытыригъэхъогъэ пстэури изэфэд, цIыфым мыр уие ыIуи шъхьафэу зи къыритыгъэп. ГъашIэри Iихыжьынэу хьафэу къыритыгъ.\nУкIытэжьыгъэхэу Цакомыкъом дезгъэштагъэмэ ашъхьэхэр рауфэхыгъ.\n— Мы шъуапашъхьэ ит зэолIыр къызытхэхьажьым насыпышIо хъугъэу шъолъыта? Пачъыхьэм ыгъатхъэрэмэ ащыщхэп зэолIхэр. Хьайуаным фэдэу къырамыдзэхэу, унагъуи джэгугъуи ямыIэу, ежьхэм ягухэлъ шIойхэм зэранэсыщтхэм щэхъурэ гухэлъ ямыIэу, анахь илъэсышIухэр мыхэм ашIуагъэкIоды. Яох, аушъхьакIух, агъэцIыкIух.\nЦакомыкъом ышъхьэ фигъази Къызбэчы игущыIэ лъигъэкIотагъ:\n— А ууIагъэр, кIэлэхъу, бэкIэ ощ нахьыжъ. О шIуагъэу къэпхьырэм нахь баIо къехьы. ПсэолъэшI, Iашэхэр егъэцэкIэжьы, ыIэ дышъэр къыпэзы. Непэ ощ нахьыжъым пIэ тепщэягъэмэ, неущы уятэ зэрэтепщэещтым сенэгуерэп.\n— Къыздешъогъаштэмэ, Цакомыкъор шъознэты ижъугъэфэщт! ЫкIыбышъо къамыщ ужэу токI къытешъунэщт, зыщимыщыкIагъэм ыIэхэр къымыIэтыжьынхэу.\nЦакомыкъом кIэуцохи ращи ащ лъыпытэу ыкIыбышъо раутыгъ.\n— Къылэжьыгъ, — ыIуагъ Одым ышъхьэ епIэстхъыжьызэ. — Зынэ ипкIырэр зэблэпхъугъэкIэ умылъытэ.\nПредыдущая Хыем иджэмакъэ гъашIэм иджэрпэджэжь\nСледущая Тихомиров Лев Александр ыкъомигукъэкIыжьхэм ащыщ пычыгъу КъокIыпIэ Кавказыр кIуачIэкIэ заштагъэм лъыпытэу, джыри Темрюк тыщыIэзэ, КъохьэпIэ Кавказым адыгэхэр къырафыхэу рагъэжьэгъагъ. Щамиль, Дагъыстан афэгъэхьыгъэ хъугъэ-шIагъэхэм сэ сызэращыгъуазэр литературэ зэфэшъхьафхэм къарысыджыкIыгъэмкIэ ары.


ХэбзэухъумакIохэм къаты — Голос Адыга\nРедактор 16.07.2019 КЪЭБАРЫКlЭХЭР\nАдыгэ Республикэм хэгъэгу кIоцI IофхэмкIэ и Министерствэ кадрэхэмкIэ подразделениехэм 2019-рэ илъэсым имэзих IофшIэнэу агъэцэкIагъэм изэфэхьысыжьхэр зыщашIыгъэхэ зэхэсыгъо мы мафэхэм щыIагъ.\nАщ тхьамэтагъор щызэрихьагъ полковникэу Александр Ермиловым. Iофтхьабзэм хэлэжьагъэх ведомствэм иаппаратрэ иотделхэмрэ якъулыкъушIэхэр.\nА.Ермиловым пэублэ псалъэ къышIызэ, мы илъэсныкъом ыпшъэкIэ зигугъу къэтшIыгъэ подразделениехэм яIофышIэхэм щытхъу хэлъэу къулыкъур зэрахьыгъэр, япшъэрылъхэр зэрифэшъуашэу зэрагъэцэкIагъэхэр хигъэунэфыкIыгъ.\nЗиIофшIэнкIэ анахь къахэщыгъэхэ къулыкъушIэхэм АР-м хэгъэгу кIоцI IофхэмкIэ и Министерствэ ищытхъу тхылъхэр афагъэшъошагъэх. Ахэм ащыщых Александр Муратовыр, Виктория Качаровскаяр, Александр Богдановыр, Къанэкъо Любовь, Эмма Михайлец ыкIи КIэмэщ Нэфсэт.\nНаркотикхэр хэбзэнчъэу амыгъэзекIонхэм фэгъэзэгъэ къулыкъум Тэхъутэмыкъое районым Iофтхьэбзэ гъэнэфагъэхэр щыригъэкIокIыгъэх. Мы муниципалитетым щыпсэурэ илъэс 38-рэ зыныбжь хъулъфыгъэр хэбзэнчъэу зэрэзекIорэр гъэунэфыгъэным а пстэури фэгъэхьыгъагъ.\nПолицием иIофышIэхэр ыпэкIи мы хъулъфыгъэм лъыплъагъэх, ащ иунэ наркотикхэр щиIыгъынхэ ыкIи ыгъэфедэнхэ ылъэкIыщтэу мы мафэхэм къэбар къаIэкIэхьагъ.\nЗэгуцафэхэрэм иунэ къызалъыхъум, кIэп зыкIоцIыщыхьэгъэ пкъыгъо 12 къырахыгъ. Эксперт-криминалистхэм зэрагъэунэфыгъэмкIэ ар грамм 25-м ехъу.\nХъулъфыгъэм ылъэныкъокIэ уголовнэ Iоф къызэIуахыгъ, лажьэ иIэу загъэунэфыкIэ илъэси 3-м нэс хьапс къыхьын ылъэкIыщт.\nАР-м хэгъэгу кIоцI IофхэмкIэ иминистрэу, полицием игенерал-майорэу Владимир Алай гумэкIыгъо зиIэ цIыфхэр Мыекъуапэ щыригъэблэгъагъэх. Республикэм щыпсэухэрэ нэбгыри 9-мэ пащэм зыкъыфагъэзагъ. Ведомствэм иподразделениехэм ыкIи икъулыкъухэм ялIыкIохэр Iофтхьабзэм хэлэжьагъэх.\nХэбзэухъумакIохэм япшъэрылъхэр зэрагъэцакIэхэрэм, уголовнэ Iоф зырызхэм язэхэфын зэрэлъыкIуатэрэм, нэмыкI Iофыгъохэми цIыфхэр агъэгумэкIыщтыгъэх. Джащ фэдэу полицием ухэхьан зэрэплъэкIыщтым ылъэныкъокIи упчIэхэр къатыгъэх. Закъыфэзыгъэзэгъэ пстэуми игъэкIотыгъэ джэуапхэр арагъэгъотыгъэх, ащ дакIоу министрэм къулыкъу зэфэшъхьафхэм пшъэрылъхэр афишIыгъэх.\n2019-рэ илъэсым бэдзэогъум и 6-м автомобиль гъогоу «Инэм – Адыгэкъал» зыфиIорэм хъугъэ-шIэгъэ тхьамыкIагъо къытехъухьагъ. ПэшIорыгъэшъэу зэрагъэунэфыгъэмкIэ, къуаджэу Тэхъутэмыкъуае фэзыузэнкIыгъэу чъэщтыгъэ Лада Приорэм ируль кIэрысыгъэ водителым гъогурыкIоным ишапхъэхэр ыукъуагъэх, игъогу текIи, ыпэкIэ къикIыщтыгъэ КамАЗ-м еутэкIыгъ.\nГухэкIышху нахь мышIэми, Приорэм иводительрэ илъэс 37-рэ зыныбжь хъулъфыгъэу ащ къыдисыгъэмрэ аварием хэкIодагъэх. Хьылъэзещэ машинэм ируль кIэрысыгъэм зи къехъулIагъэп.\nМы хъугъэ-шIагъэм епхыгъэ уплъэкIунхэр хэбзэухъумакIохэм рагъэкIокIых.\nПредыдущая «Адыгэ макъэм» ипроект\nСледущая Зэрифэшъуашэу Iоф адашIэ


Исурэтхэм гум илъыр къаIуатэ | Адыгэ Макъ\nИсурэтхэм гум илъыр къаIуатэ\nКавказ биосфернэ заповедникым имузееу псэупIэу Гъозэрыплъэ щыIэм зэлъашIэрэ искусствоведэу ЛэупэкIэ Нурбый исурэтхэр къыщагъэлъагъоу зырагъэжьагъэр икIыгъэ мазэр ары. Къэгъэлъэгъонхэм гъэтхапэм ыкIэм нэс цIыфхэр яплъынхэ алъэкIыщт.\nНурбый сурэтшIыныр зэрикIасэм имызакъоу искусствовед, археолог, Адыгеим иобщественнэ щыIакIэ чанэу хэлэжьэрэ, зэлъашIэрэ цIыф. Илъэс 40-м ехъугъэу Мыекъуапэ зыщыпсэурэм цIыфхэм шъхьэкIэфагъэ къыфашIыгъ, тичIыопс, тимэзхэр, къушъхьэхэр шIу ылъэгъугъэх.\nКъушъхьэтхыхэм зэрымыкIогъэ лъагъо къахэнэгъэн фаеп. ЫнитIукIэ ылъэгъугъэр ыIитIукIэ сурэт ешIыжьы. ЧIыопсым зэрэфэщагъэм ишыхьат пейзаж зэфэшъхьафхэу ышIыгъэхэр.\nТыкъэзыуцухьэрэ дунаим идэхагъэ живописымкIэ, графикэмкIэ IэпэIэсэныгъэ хэлъэу къыгъэлъэгъуагъ. Джащ фэдэу иIофшIагъэхэм портретхэр, жанрэ зэфэшъхьафхэм адиштэрэ композициехэр ахэтых.\nА зэпстэур къыдалъыти, Н. ЛэупакIэм итворчествэ фэгъэхьыгъэ къэгъэлъэгъонхэр музеим щызэхащагъэх. Ащ кIэщакIо фэхъугъэх Урысыем и Географическэ обществэ икъутамэу Адыгеим щыIэр, Кавказ биосфернэ заповедникыр ыкIи АдыгеимкIэ сурэтышIхэм я Союз.\nАщ иIэшIагъэхэм яплъыхэрэм сурэтышIым нартхэм ыкIи мифхэм зызэрафигъазэрэр халъэгъощт. «Легенда о Лагонаке», «Дорога», нэмыкI сурэтхэри гъэшIэгъоных. Джащ фэдэу этнографиемрэ археологиемрэ япхыгъэ гупшысэхэр зыхэлъ сурэтхэри къэгъэлъэгъонхэм ащыплъэгъущтых. Ахэм ащыщых «Шапсугия. Возвращение», «Псебайские церкви», «Зимний вечер» зыфиIохэрэр, нэмыкIхэри.\nНурбый Урысыем исурэтышIхэм я Союз хэт, Адыгэ Республикэм искусствэхэмкIэ изаслуженнэ IофышI, Урысые Географическэ обществэм икъутамэу Адыгеим щыIэм исекретарь. Нурбый исурэтхэм нэIуасэ зафашIынэу зэхэщакIохэм цIыфхэр музеим рагъэблагъэх.


ШIуагъэ къытэу Iоф зэдашIэ | Адыгэ Макъ\nАдыгэ Республикэм и ЛIышъхьэу КъумпIыл Мурат федеральнэ таможеннэ къулыкъум ипащэ игуадзэу Сергей Морозовым тыгъуасэ IофшIэгъу зэIукIэгъу дыриIагъ.\nЭкспортым ылъэныкъокIэ Адыгеим амалэу IэкIэлъхэм ахэгъэхъогъэнымкIэ ыкIи мы къулыкъум епхыгъэ кинологическэ гупчэ шIыгъэнымкIэ лъэныкъохэр зэрэзэдэлэжьэнхэ алъэкIыщтхэм атегущыIагъэх. Iофтхьабзэм хэлэжьагъэх Къыблэ таможеннэ ГъэIорышIапIэм ипащэу Сергей Пашко, Краснодар итаможне ипащэу Игорь Каплуновскэр, продукциеу къыдагъэкIырэр уплъэкIугъэнымкIэ мы къулыкъум и ГъэIорышIэпIэ шъхьаIэ ипащэу Валерий Селезневыр, Краснодар таможнем иотдел ипащэу ЦIыкIу Юрэ, АР-м ивице-премьерэу Сапый Вячеслав, АР-м экономикэ хэхъоныгъэмкIэ ыкIи сатыумкIэ иминистрэу Олег Топоровыр, Урысыем ихьакъулахь къулыкъу и ГъэIорышIапIэу Адыгеим щыIэм ипащэу ДышъэкI Адам, нэмыкIхэри.\nФедеральнэ къулыкъум непэ щыкIорэ зэхъокIыныгъэхэм къагъэнэфэрэ пшъэрылъ шъхьаIэхэр зэрэзэшIуахырэр, уплъэкIун Iофтхьабзэхэр зэрэзэхащэрэр ащ илIыкIохэм къаIотагъ. Iофыгъом нахь игъэкIотыгъэу щытегущыIагъэх таможеннэ ыкIи хэбзэIахь къулыкъухэм я Координационнэ совет изэхэсыгъоу Адыгеим щыкIуагъэм.\nЗэдэгущыIэгъум хэлэжьагъэхэм къызэрэхагъэщыгъэмкIэ, республикэмрэ федеральнэ къулыкъумрэ яIо зэхэлъэу Iоф зэдашIэ, язэпхыныгъэ агъэпытэ. Мы структурэм хэтэу агъэпсыщт кинологическэ гупчэм ишIынкIэ шъолъырым къытефэрэр зэкIэ зэригъэцэкIагъэр АР-м и ЛIышъхьэ хигъэунэфыкIыгъ.\nЭкономикэм хэхъоныгъэхэр ышIынхэм, экспортым ылъэныкъокIэ республикэм амалэу IэкIэлъхэм заушъомбгъуным апае хьакъулахь ыкIи таможеннэ къулыкъухэм тапэкIи зэрифэшъуашэу Iоф адашIэным, язэпхыныгъэ агъэпытэным зэрэфэхьазырхэр КъумпIыл Мурат къыIуагъ.\n— Социальнэ-экономическэ хэхъоныгъэхэм алъэныкъокIэ республикэм гъэхъэгъэшIухэр иIэх. Адыгеим ибюджет ихахъохэр нахьыбэ хъугъэ, федеральнэ гупчэм къикIырэ IэпыIэгъур хэпшIыкIэу нахь макIэ тшIыгъэ. Шъолъырым къыщыдагъэкIырэ продукциер нэмыкI чIыпIэхэм, къэралыгъохэм ащыIугъэкIыгъэнымкIэ къэгъэлъэгъонышIухэр тиIэх. Таможнем икъулыкъухэм шIуагъэ къытэу Iоф зэрадашIэрэр пстэуми къыхагъэщы. Электроннэ шIыкIэм амалэу къытыхэрэр къызфагъэфедэзэ тхылъхэр зэрагъэхьазырхэрэм ишIуагъэкIэ продукциеу IуагъэкIырэр зыфэдизым тылъыплъэн тэлъэкIы, — къыIуагъ КъумпIыл Мурат.\nАдыгеим экономикэ хэхъоныгъэмкIэ ыкIи сатыумкIэ и Министерствэ къызэритырэмкIэ, 2016-рэ илъэсым егъэпшагъэмэ, блэкIыгъэ илъэсым экспортыр проценти 162-кIэ нахьыбэ хъугъэ. Мы илъэсым иапэрэ мэзих (блэкIыгъэ илъэсым мыщ фэдэ иуахътэ егъэпшагъэмэ) а къэгъэлъэгъоныр проценти 127,6-м кIэхьагъ. Мыщ епхыгъэ Iофтхьабзэхэм республикэм ит организацие ыкIи предприятие 56-рэ ахэлажьэ.


Адыгеим и ЛIышъхьэ федеральнэ форумым къыщыгущыIагъ | АДЫГЭ ДУНАЙ | АДЫГЭ ДУНАЙ | АиФ Адыгея\nАдыгеим и ЛIышъхьэ федеральнэ форумым къыщыгущыIагъ\nАдыгеим и ЛIышъхьэу КъумпIыл Мурат федеральнэ форумэу «Производительность 360» зыфиIорэм псалъэ къыщишIыгъ, проектэу «Правительствэ кIэугъоякIу» зыфиIорэр республикэм зэрэщыпхыращырэм ар къытегущыIагъ.\nШъугу къэтэгъэкIыжьы 2017-рэ илъэсым ичъэпыогъу мазэ къыщегъэжьагъэу Адыгэ Республикэр а проектым зэрэхэлажьэрэр. Организацие 33-мэ къэралыгъо гъэIорышIэнымкIэ, мылъкум игъэзекIонкIэ, МФЦ-мкIэ, социальнэ ухъумэнымкIэ, гъэсэныгъэмкIэ, финансхэмкIэ, экономикэмкIэ, псауныгъэм икъэухъумэнкIэ, наукэмкIэ, культурэмкIэ ыкIи нэмыкI лъэныкъохэмкIэ проекти 117-рэ агъэцакIэ. Лъэныкъо заулэм Iофхэр фэдэ 20-кIэ нахьышIу ащыхъугъ.\n«Проектым тыхэлэжьэным ыпэкIэ кIэугъоеным фытегъэпсыхьагъэхэ технологиехэр зыкIытищыкIагъэхэр дэгъоу къыдгурыIощтыгъ. Шъолъырым ипащэ пэпчъ иIофшIэн зыфэкIожьырэр цIыфхэм ящыIэкIэ-псэукIэ зыкъегъэIэтыгъэныр ары. ЭкономикэмкIэ хэхъоныгъэ умышIэу ар къыбдэхъущтэп, джащ фэдэ къабз IофшIэным ипроизводительность зыкъемыгъэIэтэу экономикэмкIи хъэхъоныгъэ пфэшIышъущтэп», — къыхигъэщыгъ КъумпIыл Мурат.\nАдыгэ Республикэм и ЛIышъхьэ зэрэхигъэунэфыкIыгъэмкIэ, пшъэрылъхэм язэшIохынкIэ гъэхъагъэу ашIыщтыр бэкIэ зэлъытыгъэр зэдырагъаштэу IофшIэныр зэрэзэхащэрэр ары. Проектым тегъэпсыхьэгъэ зэхэщэн IофхэмкIэ пэщэныгъэ зезыхьэрэр координационнэ советыр ары. Республикэ проект офисыр зэхэщэн, методическэ Iофтхьабзэхэм апылъ. Проект офисхэм проектхэм япхырыщынкIэ пэщэныгъэ зэрахьэ. Рабочэ купхэр ахэм япхырыщын фэгъэзагъэх.\nПроектэу «Правительствэ кIэугъоякIу» зыфиIорэм диштэу Iофхэр зэхатщэхэзэ, шIуагъэ къытэу цIыфхэм Iоф ашIэныр зэпхыгъэр зэхэтфы зэхъум, кIаугъуаеу цIыфхэм зызэрагъэсэн фаем тыкъыфэкIуагъ. Тихэгъэгу непэ щыпсэурэ цIыфым ренэу Iоф зыдишIэжьын, нахьышIум фэкIон, нэмыкI цIыфэу къыготым фэгумэкIын фае. Джащ тетэу зекIонхэм иамалхэр Адыгеим щызетхьэхэу едгъэжьагъ», — къыIуагъ Адыгеим и ЛIышъхьэ.\nКIэлэцIыкIу IыгъыпIэмрэ гурыт еджапIэмрэ къащегъэжьагъэу цIыфхэм кIаугъуаеу загъэсэн фае. Анахьэу тынаIэ зытедгъэтын фаер зипсауныгъэкIэ щыкIагъэ зиIэхэ кIэлэцIыкIухэр ащ фэдгъэсэнхэр ары.\nМы лъэныкъомкIэ апшъэрэ еджапIэхэм мэхьанэшхо яI. Мыекъопэ къэралыгъо технологическэ университетым лин-технологиехэр къызыщыдэлъытэгъэ программэхэр щагъэфедэх, ащ гъэсэныгъэ языгъэгъотыхэрэ организациехэм проектхэр адегъэцакIэх. ЗипсауныгъэкIэ щыкIагъэ зиIэхэ кIэлэцIыкIухэм Iоф зэрадашIэщт проектхэми ар афэгъэхьыгъ. Мыекъопэ къэралыгъо технологическэ университетыр кIэугъоекIо апшъэрэ еджапIэхэм яассоциацие хэхьагъ, ащ иректорэу Къуижъ Саидэ мы ассоциацием ипащ. КIэугъоеным фэIорышIэх лин-технологиехэу предприятиехэм ащагъэфедэхэрэр.\n«Урысыем и Президентэу Владимир Путиным пшъэрылъ къыгъэуцугъ IофшIэным ипроизводительность илъэс къэс проценти 5-кIэ зыкъегъэIэтыгъэнэу. Пащэхэмрэ IофышIэхэмрэ зэдырагъаштэу Iоф зэдашIэ, мылъкур кIаугъуае зыхъукIэ, ащ къыфэкIонхэ алъэкIыщт. Промышленностым, ЖКХ-м, транспортым щагъэфедэнхэ алъэкIыщтхэ шэпхъакIэхэр непэ къыхэтэхых», — къыIуагъ Адыгэ Республикэм и ЛIышъхьэ.\nКъумпIыл Мурат зэрэхигъэунэфыкIыгъэмкIэ, республикэм пшъэрылъ зыфегъэуцужьы 2024-рэ илъэсым нэс кIэлэцIыкIу IыгъыпIэхэмрэ гурыт еджапIэхэмрэ кIэугъоеным фытегъэпсыхьэгъэ проектым къыхищэнхэу. КIэлэегъаджэхэмрэ кIэлэпIухэмрэ зыщагъэсэщтхэ гупчэхэм язэхэщэнкIэ проектитIу Адыгеим щагъэцакIэ.\nАдыгэ Республикэм и ЛIышъхьэ ипсалъэ икIэух къэралыгъо компаниеу «Росатомым» зэрэфэразэр къыщиIуагъ специалистхэм ягъэхьазырынкIэ, модульхэм якъыхэхынкIэ, проектхэм япхырыщынкIэ Адыгеим IэпыIэгъу къызэрэфэхъурэм фэшI.\nСабыйхэм япсауныгъэ пстэуми анахь шъхьаI →\nДоллар миллиард 45-м нагъэсын фае →\nОрден лъапIэр къыфагъэшъошагъ →\nИнвестпроектыр щыIэныгъэм пхыращыщт\nАдыгэ Республикэмрэ Почтэ Банкымрэ зэзэгъыныгъэм зэдыкIэтхагъэх


Компанием ия 8-рэ завод Адыгеим къыщызэIуихыгъ | АДЫГЭ ДУНАЙ | АДЫГЭ ДУНАЙ | АиФ Адыгея\nГипсым икъыдэгъэкIын фытегъэпсыхьэгъэ заводэу «Волма-Мыекъуапэ» зыфиIорэр тыгъуасэ мэфэкI шIыкIэм тетэу Мыекъопэ районым ит поселкэу Каменномостскэм къыщызэIуахыгъ.\nМыщ фэгъэхьыгъэ зэхахьэм хэлэжьагъэх Адыгэ Республикэм и ЛIышъхьэу ТхьакIущынэ Аслъан, Республикэу Беларусь и Премьер-министрэ игуадзэу Анатолий Калининыр, АР-м и Къэралыгъо Совет - Хасэм и Тхьаматэу Владимир Нарожнэр, республикэм и Премьер-министрэу КъумпIыл Мурат, компаниеу «Волмэ-м» изэхэщакIохэу Юрий Гончаровымрэ Александр Малашкинымрэ, АР-м иминистрэхэм я Кабинет хэтхэр, депутатхэр, хьакIэхэр.\nАР-м и ЛIышъхьэ гушIогъэ Iофтхьабзэм пэублэ псалъэ къыщишIызэ, аужырэ шапхъэхэм адиштэу ашIыгъэ заводым икъызэIухынкIэ къэзэрэугъоигъэхэм, республикэм щыпсэухэрэм, анахьэу Мыекъопэ районым исхэм къафэгушIуагъ. Мэхьанэшхо зиIэ псэуалъэм игъэпсын Iоф дэзышIэгъэ пстэуми, «Волмэ-м» илIыкIохэм афэрэзагъ.\n«Компанием ипащэхэм аIуагъэм емыпцIыжьхэу, проектыр щыIэныгъэм зэрэпхыращыгъэмкIэ «тхьашъуегъэпсэу» ятэIо. ТэркIэ анахь шъхьаIэр республикэм, районым щыпсэурэ нэбгыри 170-рэ фэдизмэ IофшIэпIэ чIыпIэхэр яIэхэ зэрэхъугъэр ары. Джащ фэдэу компанием бюджет зэфэшъхьафхэм хэбзэIахьхэр аригъэхьащтых, ащи мэхьанэшхо иI. Заводым ипащэхэм социальнэ пшъэдэкIыжьышхо зэрахьырэми осэшхо фэпшIын фае. ГущыIэм пае, Каменномостскэм Iоф щызышIэрэ ветеран организацием, мы поселкэ дэдэм дэт кIэлэцIыкIу унэм IэпыIэгъу афэхъух, АР-м и Лъэпкъ театрэ гъэкIэжьыгъэным иIофыгъуи зэшIуахы», - къыIуагъ ТхьакIущынэ Аслъан.\nАдыгеимрэ Беларусымрэ язэпхыныгъэ агъэпытэн гухэлъ зэряIэр къыIуагъ нэужым гущыIэр зыштэгъэ Анатолий Калининым. «Волмэ-м» зыкъыфэбгъазэмэ, мыщ бэшIагъэу Iоф зэрэдашIэрэр къыхигъэщыгъ, цыхьэ, шъхьэкIафэ зыфэпшIын фэе компаниеу къыгъэнэфагъ. «Илъэс 50 фэдиз хъугъэу мыщ фэдэ продукцие къыдэзыгъэкIырэ заводым къалэу Минскэ игупчэ Iоф щешIэ. ЦIыфхэмкIи, тыкъэзыуцухьэрэ дунаимкIи зи иягъэ къакIорэп, щынэгъончъ, дунэе шапхъэхэм адештэ. Непэ Адыгеим къыщызэIуахырэри ащ фэд», - къыIуагъ А. Калининым.\nПроектыр гъэцэкIэгъэнымкIэ IэпыIэгъу къафэхъугъэхэ, сыд фэдэрэ лъэныкъокIи зыгурыIогъэхэ АР-м и ЛIышъхьэ, республикэм и Правительствэ зэрафэразэхэр компанием изэхэщакIохэм къаIуагъ. «Продукциеу къыдэдгъэкIырэр зыхэтшIыкIырэ материалыр Мыекъопэ районым иI, километрэ 20 горэкIэ мы чIыпIэм уIукIымэ, гипс мыжъор щыхъой. Ащ къыхэкIыкIэ мы проектым бгъуитIуми шIуагъэ къызэрэтфихьыщтым щэч хэлъэп. Пытагъэ хэлъэу къэсIон слъэкIыщтыр зы - заводым къыдигъэкIырэ продукциер экологием ишапхъэхэм адештэ, щынэгъончъ», - къыIуагъ Юрий Гончаровым.\nШъугу къэдгъэкIыжьын, Шъачэ щыкIогъэ экономическэ форумым АР-м и ЛIышъхьэу ТхьакIущынэ Аслъанрэ компанием ипащэхэмрэ щызэдашIыгъэ зэзэгъыныгъэм къыкIэлъыкIоу мы заводыр агъэпсыгъ. Ащ ишIын 2014-рэ илъэсым рагъэжьагъ, инвестициехэр сомэ миллиардитIу фэдиз мэхъу. Псэуалъэм квадратнэ метрэ мин 15,4-рэ илъ.\nДунэе шапхъэхэм адиштэрэ технологиехэр зэрагъэфедэхэрэм къыхэкIыкIэ, тыкъэзыуцухьэрэ дунаим, жьэу къатщэрэм зи шIой хахьэрэп, -къэзытхырэр «Адыгэ Макъ».\nАР-м и ЛIышъхьэ, компанием ипащэхэр кнопкэм теIункIэхи, мэфэкI шIыкIэм тетэу заводыр къызэIуахыгъ. Ар зэрэзэтегъэпсыхьагъэр республикэм ипащэ ыуплъэкIугъ, ылъэгъугъэм осэшIу фишIыгъ. Заводым иапэрэ продукцие иавтограф тыригъэуцуагъ.