༄༅།། རྩིང་བ་དཀོན་བྷེའི་རང་མོས་སྙན་ངག་ལ་རགས་ཙམ་དཔྱད་པ། - སྙན་ངག - མདོ་ལྷོ་དྲ་བ།-甘南香巴拉在线\nམདུན་ཤོག > རྩོམ་རིག > སྙན་ངག >\nདུས་ཚོད།2019-10-16 14:44:45 རྩོམ་གྱི་ཡོང་ཁུངས།ཀན་ལྷོའི་གསར་འགྱུར། གངས་མུ་ཏིག [གཙོས] ཆུང་། | འབྲིང་། | ཆེ།\n(འདོན་ཐེངས་སྔོན་མར་མཐུད་རྒྱུ།) འོ་ན། འདིར་བརྗོད་པའི་སྙན་ངག་པ་རྩིང་བ་དཀོན་བྷེའི་སྙན་ངག་དག་བཀླགས་འོངས་ན། ཁོང་གི་སྙན་ངག་གི་སྐད་ཆའི་སྒྱུ་རྩལ་གྱི་ཁྱད་ཆོས་གཙོ་བོ་གང་ཡིན་ཞེ་ན། ཁོའི་སྙན་ངག་གི་སྐད་ཆ་བརྗོད་སྟངས་ནི་ཟོར་ཡངས་ལ་བབ་ལྷོད་པ། དབྱངས་ཀྱི་འདེགས་འཇོག་གསལ་ཞིང་། ཁ་གསལ་ལ་གོ་བདེ་བའི་ཁྱད་ཆོས་དེ་འཛོམས་ཡོད་པས། “སྙན་ངག་ནི་རོལ་དབྱངས་དང་རི་མོས་གྲུབ”པར་སྨྲ་བའི་ལྟ་དགོངས་དང་ཡོངས་སུ་མཐུན། ཁོང་གི་སྙན་ངག་ཏུ་བཟློས་མིང་མང་ལ་ཚིག་རྐང་རེའི་མཇུག་ཏུ་བྱེད་འབྲེལ་དང་མཚུངས་གསལ་གྱི་སྒྲ་མང་དུ་བཀོལ་ཏེ་དབྱངས་ཀྱི་འདེགས་འཇོག་ལ་དམིགས་ཀྱིས་དང་དོད་མཛད་པའི་ཁྱད་ཆོས་ཡོད། དེ་བས་ཁོང་གི་སྙན་ངག་ལས་ང་ཚོས་སྙན་ངག་པ་ཞིག་གི་ནང་སེམས་ཀྱི་ཆེས་དྭངས་གཙང་དང་མཛེས་སྡུག་གི་ཆ་དེ་མཐོང་ཐུབ། དཔེར་ན། “ཁྱོད་ཀྱིས་ཡོད་ཚད་བརྗེད་པར་གྱིས་དང་/ཁྱོད་ཀྱིས་བདེ་འཛིན་གྱི་ཞེན་ཡུལ་ཡོད་ཚད་བསུན་དབྱུང་རོགས” “ངའི་སེམས་ད་དུང་མ་ཤི་བས/ངས་སྡུག་བསྔལ་ཐ་དག/ངས་ད་དུང་ལེན་ཐུབ” “ཁྱོད་ཉིད་དྲན་དུས/ཁྱོད་ཉིད་ནམ་མཁའ་ན་ཡོད” “ཨམ་གཙིགས་བསྡམ་རོགས/ང་ཡི་སྟོན་ཁ/ ཁྱོད་ཀྱིས་བདག་གི་རྨི་ལམ་རིང་མོ/མཁའ་མཐའ་ལ་ཁྲིད་རོགས” “ང་ནམ་ཡང་མིང་ཚིག་ཅིག་ལ་དགའ/ཁོ་མོར/སྐྱེས་སྟོབས་དང་ཡིད་ཆེས་ཀྱི་དཔལ་ཡོན་ཞན་ནའང་/ཁོ་མོའི་སྨྱུག་ཁ་རེ་རེ་ན/ད་དུང་ཡང་རེ་བ་དང་ལང་ཚོའི་གསོན་ཤུགས་རེ་རེ་དྲག་ཏུ་འཕྱུར”སོགས་འདི་འདྲིའི་ཆེས་སྤྱིར་བཏང་གི་ཚིག་དང་སྐད་ཆ་མང་པོ་བཀོལ་བཞིན་འདུག་མོད། ཡིན་ཡང་ཁོང་གི་སྙན་ངག་གི་སྐད་ཆ་དག་ནི་སྙན་འཇེབས་དང་ལྡན་པའི་དུང་གི་སྒྲ་དབྱངས་བཞིན་ཉན་པ་ཙམ་གྱིས་མི་ལ་དགའ་བདེའི་སྣང་བ་སྟེར་ཅིང་། ལྷུང་ལྷུང་དུ་འབབ་པའི་རྫ་ཆུ་བསིལ་མ་བཞིན་དུ་དྭངས་ཤིང་གཙང་ལ་ལྗན་ལྗིན་དང་བྲལ་བ། ཡང་ན་རྩྭ་ཐང་ནས་ཐོས་པའི་གཞོན་ནུ་མའི་གླུ་དབྱངས་ལྟར་ཡིད་ཀྱི་སྐྱོ་བ་སངས་ཐུབ་པའི་ཁྱད་ཆོས་དེ་མངའ། སྙན་ངག་སྨྲ་བ་ཕྱག་རྡོར་ཚེ་རིང་གིས་ཁོང་ཉིད་ལ་འདི་ལྟར་གདེང་འཇོག་མཛད་ཡོད་དེ། “རྩིང་བ་དཀོན་བྷེ་ནི་སེམས་ཀྱི་རྒྱུད་སྐུད་ལྷོད་ཀྱིས་དཀྲོལ་བའི་རོལ་དབྱངས་མཁན་ཞིག་ཡིན་ལ། ཁོང་གི་དབྱངས་རྟ་དེ་ནི་གནའ་བོའི་དགོན་གྲོང་ནས་མཆེད་པའི་ཆོས་རྔ་ཆེན་པོའི་དབྱངས་ཀྱི་འོ་མས་གསོས་བཏབས་པའི་དེང་རབས་ཀྱི་རོལ་དབྱངས་ཤིག་སྟེ། བོད་ཀྱི་ཁྱད་ཆོས་ལྡན་པའི་དེང་རབས་ཀྱི་དབྱངས་རྟ་ཁྱད་པར་བ་ཞིག་ཡིན། དེ་བས་ཁོང་ལ་ནང་བསྟན་སྙན་ངག་པ་ཞེས་བོས་པ་ནི་དོན་དང་མཐུན”ཞེས་ཚད་མཐོའི་གདེང་འཇོག་མཛད་ཡོད་པའང་རྒྱུ་མཚན་འདུག་ཨང་སྙམ། འོན་ཏེ། ཁོང་གི་སྙན་ངག་དག་རེ་རེ་བཞིན་བཀླགས་ན། སྙན་ངག་པ་ཁོང་གི་གཤིས་ཉམས་ཏེ། འཇམ་མཉེན་དང་མཉེན་གཤིས་ཀྱི་ཁྱད་ཆོས་དེའང་ག་ལེར་མཐོང་ཐུབ་ངེས།\nདེ་མིན་ཁོང་གི་གཏན་ཚིགས་རང་བཞིན་གྱི་སྐད་ཆ་ལ་བརྟེན་ནས་ཆོས་ཉིད་བརྗོད་པའི་སྙན་ངག་(哲理诗)ཡང་མང་དུ་བྲིས་འདུག་སྟེ། དཔེར་ན། 《སྙིང་རྗེ》ཞེས་པའི་ནང་དུ“སྙིང་རྗེ་ལྡན་ན/ སྣོད་བཅུད་རྒྱུ་འབྲས་ངང་གནས་ཐུབ/སྙིང་རྗེ་མཆིས་ན/ སེམས་ཅན་ཕ་བུ་བཞིན་འཚོ་ཐུབ”པ་དང་། 《ཡང་ལྕི》 ཞེས་པའི་ནང་དུ། “དོན་ལ་ཡང་ལྕི་ཟེར་བ་ཡང་/རེས་འཇོག་གིས་གྲུབ་པས/ཡང་ཞིང་ལྕི་ལ/ལྕི་ཞིང་ཡང་”དེ་མིན 《གསང་བ》ཞེས་པའི་ནང་དུ“ང་ཡི་སེམས་པ་ས་གཞི་ཡིན་ཞིང་/ཁྱེད་ནི་ས་གཞིའི་སྟེང་གི་ལྗོན་པ་ཡིན/ང་རང་གཉིད་ནས/གཉིད་ནས་རྨི་ལམ་རྨི་དུས/ལྗོན་པ་ཡ/ཁྱེད་རང་བདག་གི་སྟེང་ནས་སྐྱེས”སོགས་གཏན་ཚིགས་རང་བཞིན་ལྡན་པའི་སྐད་ཆ་ལ་བརྟེན་ནས་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཆོས་ཉིད་ཅིག་གསེད་བཀྲོལ་གཏོང་གིན་འདུག\nདེ་ཡང་སྙན་ངག་ཅིག་ལ་མཚོན་ན་ཅི་ཞིག་བྲི་རྒྱུ་དང་ཇི་ལྟར་མཚོན་རྒྱུ་དེ་གནད་གཙོ་བོ་རེད། སྙན་ངག་པ་མང་མང་ཞིག་གིས་ཅི་ཞིག་བྲི་རྒྱུ་དེ་ཤེས་ནའང་ཇི་ལྟར་འབྲི་བའི་སྐོར་ལ་དཀའ་ཁག་མང་དུ་འཕྲད་ཀྱིན་ཡོད། ཡིན་ཡང་སྙན་ངག་པ་སོ་སོས་སེམས་ཀྱི་དགའ་སྐྱོ་ཆགས་སྡང་གི་འགྱུ་བ་མཐའ་དག་ཡི་གེའི་གཟུགས་སུ་བཀོད་དེ་རང་ཉིད་ལ་དབང་བའི་འཇིག་རྟེན་ཞིག་གསར་བཞེངས་བྱེད་ཞོར་མིའི་རིགས་ཀྱི་རྣམ་ཤེས་དང་བླ་སྲོག་ལ་སྲུང་སྐྱོབ་མཛད་པ་རེད། དེ་བས་ན། མི་ཚོགས་ཀྱིས་སྙན་ངག་པ་ཚོར་“མིའི་རིགས་ཀྱི་རྟོགས་སད་པ”འམ་“མི་རིགས་ཀྱི་མགྲིན་ཚབ་པ”ཞེས་བོས་པས་མིང་བྱང་བརྗིད་པོ་དེ་འཁུར་དགོས་བྱུང་བ་རེད། ཡང་སྙན་ངག་པའི་འཇིག་རྟེན་དེ་ནི། ཚུལ་འཆོས་དང་གསོག་གསོབ། གཡོ་དང་རྫུན་གྱིས་བྲལ་བའི་གསར་བ་གསར་རྐྱང་གི་འཇིག་རྟེན་ཞིག བྱིས་བློ་དང་མ་བྲལ་བའི་དྭངས་གཙང་ལྷད་མེད་ཀྱི་འཇིག་རྟེན་ཞིག་ཡིན་ཚོད་འདུག ཡིན་ཡང་འཇིག་རྟེན་དེ་ཅི་ལྟར་གསར་བཞེངས་བྱེད་མིན་དེ་སྙན་ངག་པ་སྒེར་གྱི་རྟོག་པ་དང་བློ་སྦྱོང་། ཤེས་རབ་སོགས་ཕྱོགས་མང་པོ་ཞིག་དང་འབྲེལ་འདུག ཁོ་ཚོས་དུས་ཡུན་རིང་བོར་འཚོ་བའི་ཁྲོད་ཀྱི་མི་སྡུག་པ་དང་ལྗན་ལྗིན། དཀའ་སྡུག་དང་གདུང་སེམས་ཅི་རིགས་སྙན་ངག་ཏུ་བྲིས་ཏེ་འཚོ་གནས་ཀྱི་མདུན་ནས་མགོ་མ་སྒུར་བས་ཁོ་ཚོར་ཐུན་མིན་གྱི་རྩོམ་གཤིས་ཟེར་བ་ཞིག་ཀྱང་ཡུན་གྱིས་ཆགས་པར་གྱུར།\nའོ་ན། རྩིང་བ་དཀོན་བྷེའི་སྙན་ངག་ལ་རིགས་ཀྱི་སྒོ་ནས་དབྱེ་ན། གཙོ་བོ་ཡིད་འགྱུར་མཚོན་པའི་སྙན་ངག་དང་དུངས་བརྗོད་སྙན་ངག དོན་བརྗོད་སྙན་ངག་བཅས་རིགས་འགའ་ལས་གྲུབ་ཡོད། དེ་མིན་བསྡུས་བརྗོད་ཀྱི་ལམ་ནས་བྲིས་པ་དང་ཕུགས་བསམ་རིང་ལུགས་ཀྱི་སྙན་ངག་ཀྱང་མང་པོ་འདུག ཕུགས་བསམ་རིང་ལུགས་ཀྱི་སྐོར་ནས་དཔེར་ན། 《ཁྱོད་ལ་རང་དབང་གནང་ཆོག》དང་《གལ་ཏེ》 《ང་རང་རྒས་རྗེས》 《མ་འོངས་པར་ཕུལ་བའི་སྙན་ངག》སོགས་ཏེ། སྙན་ངག་པས་སྒེར་གྱི་འཚོ་གནས་དང་ཕྱིའི་ཁོར་ཡུག་གིས་བསྐྱེད་པའི་དཀའ་སྡུག་དང་མིག་ཆུ། དྲན་གདུང་དང་ཕམ་ཁ་སོགས་མི་འགྱང་བར་མེད་པར་གྱུར་ཏེ་བདེ་སྐྱིད་ལ་རེ་སྨོན་བྱས་པ་ནི། “གལ་ཏེ/ཁྱོད་ཀྱིས/རང་དབང་བཙལ་ཆེད/ང་དང་རིང་དུ་གྱེས་ན་ཡང་/ངས་ཁྱེད་ལ་ཞུ་བ་མི་གནང་/ཁྱོད་ཀྱིས་རང་དབང་སྤྱོད་ཕྱིར/ང་རང་གཞན་དབང་དུ་གནས་ཆོག”ཅེས་པ་དང་“གལ་ཏེ/ཁྱེད་ཉིད་མེད་ཚེ/ ང་རང་སང་ཉིན་གྱི་ལམ་དུ་ཁེར་རྐྱང་ཁོ་ན་ཡིན” “ང་འདི་ལྟར་རྒས་མོད/འོན་ཀྱང་/ངའི་སེམས་པ་ད་དུང་རྒས་མེད/ངས་ཁྱོད་ལ་སྒུག་པའི་སེམས་པ་ནམ་ཡང་རྒས་མི་སྲིད”ཅེས་སྙན་ངག་པས་《ཁྱེད》ཅེས་པ་ཞིག་བློས་བསླངས་བགྱིས་ཏེ་སེམས་འདུན་དང་སྨོན་འདུན་མཐའ་དག་དེ་ལ་ཞུས་ཤིང་དེའི་སླད་དུ་དཀའ་བ་བརྒྱ་ཕྲག་དང་ངལ་བ་སྟོང་ཕྲག་དང་དུ་ལེན་ཕོད་པའི་སྙིང་སྟོབས་དང་སྤོབས་སེམས་དེ་བརྗོད་ཡོད། ཁོང་གི་འཆར་ཡན་དང་བརྩེ་དུང་བསྣོལ་མར་བསྡེབས་པ་ལས་གྲུབ་པའི་སྙན་ངག་འདི་དག་བཀླགས་དུས། ང་ཚོས་ཨིར་ལན་གྱི་སྙན་ངག་པ་ཡེ་ཚིའི་(Yeats)སྙན་ངག་《ང་རང་རྒས་པའི་དུས》ཞེས་པ་དང་ཕུ་ཞུན་ཅིན་གྱི་《གལ་ཏེ་འཚོ་བས་ཁྱེད་རང་བསླུས་པའི་ཚེ་ན》ཞེས་པ་དག་དྲན་བྱུང་། དེ་ནི་སྙན་ངག་པ་ཁོང་གི་སྙན་ངག་གི་མཚོན་ཐབས་དེ་ཚད་མཐོ་ས་ཞིག་ཏུ་ཕྱིན་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནམ། ཡང་ཁོང་གི་སྙན་ངག་མང་པོ་ཞིག་ཆོས་ཉིད་བརྗོད་པའི་སྙན་ངག་ཏུ་གྱུར་ཡོད། ཁོས་“ཉི་མ”དང་“ཟླ་བ” “ས་གཞི” “ཆུ་བོ་དང་བྱེ་ཐང་” “ལྗོན་པ” “ནམ་མཁའ”ལྟ་བུའི་ཡིད་གཟུགས་(意境)ལ་བརྟེན་ནས་རང་གི་བརྗོད་འདོད་པ་གང་དེ་མཚོན་པའི་ལམ་ནས་ཀློག་མཁན་གྱི་སྤྱན་ལམ་དུ་བསྟར་ཡོད། དེ་མིན། ཁོ་རང་གི་ཕ་ཡུལ་དང་དགེ་རྒན། ཕ་མ་དང་མཛའ་མོ། གྲོགས་དང་གྲོགས་མོ་གང་རུང་ལ་ཕུལ་བའི་སྙན་ངག་མང་ཆེ་བ་དུངས་པ་ཐད་བརྗོད་ཀྱི་ལམ་ནས་བྲིས་ཡོད་དེ། རང་གི་མྱོང་སྣང་ཇི་སྙེད་བརྩེ་དུང་དྲག་པོའི་སྒོ་ནས་རྦབ་ཆུ་བཞིན་དུ་བྱོ་ཡོད་པས་ཀློག་མཁན་ཚོས་རོལ་མྱོང་བྱེད་དུས་གོ་དཀའ་བའི་དཀའ་ངལ་དེ་མེད།\nམིག་སྔར་ཤེས་ཡོན་པའི་སྡེ་དང་ངུར་སྨུག་གི་སྡེ། སྐྱ་བོའི་སྡེ་སོགས་ན་འོ་ཅག་གི་རང་མོས་སྙན་ངག་ལ་གོ་རྒྱུ་མི་འདུག མི་རིགས་དང་སྤྱི་ཚོགས་བདག་ཏུ་མི་གཉེར་གི་ཞེས་སྡུག་ཡུས་དང་འཁང་ར། སེམས་ཁུར་སོགས་བྱེད་མཁན་ཇེ་མང་དུ་འགྲོ་བ་དང་བསྟུན། སྙན་ངག་པ་ལ་ལས་སྙན་ངག་གི་ཞབས་འདེགས་བྱ་ཡུལ་མི་དམངས་མང་ཚོགས་ཡིན་པར་དགོངས་ཏེ་སྤྱི་ཚོགས་ཕན་ནུས་ཕྱོགས་སུ་ལྷུར་བླངས་བྱས་པ་རེ་འགའ་ཡོད་ཀྱང་། དེ་དག་གིས་སྙན་ངག་གི་བརྗོད་བྱ་དེ་འཚོ་བ་དངོས་དང་བཏུད་པ་ཙམ་མམ། ཡང་ན་སྤྱི་ཚོགས་ཀྱི་སྣང་ཚུལ་ཙམ་བརྗོད་པ་ལས་གཏིང་ཟབ་པ་ཞིག་བྲི་ཐུབ་ཀྱི་མེད་པའི་ཚོད་རེད། ཡིན་ཡང་བོད་བརྒྱུད་ནང་བསྟན་གྱི་ཤུགས་རྐྱེན་འོག་འཚར་ལོངས་བྱུང་བའི་སྙན་ངག་པ་རྩིང་བ་དཀོན་བྷེའི་སྙན་ངག་གི་བརྗོད་བྱ་ནི་ནང་བསྟན་གྱི་ལྟ་བའི་ཤེད་ཆེ་ལ། ཁོང་གི་མི་ཚེ་ལྟ་ཚུལ། རིན་ཐང་ལྟ་ཚུལ། མཛེས་དཔྱོད་ལྟ་ཚུལ་སོགས་ཀྱང་བོད་བརྒྱུད་ནང་བསྟན་གྱིས་སྣུམ་གྱིས་གོས་ཟིན་པ་ལྟར་བྱས་འདུག་སྙམ།\nམདོར་ན། ཁོང་གིས་འཆར་ཡན་དང་མྱོང་བ་སོགས་ལ་བརྟེན་ཏེ་བོད་ཀྱི་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པའི་ནང་བའི་ལྟ་དགོངས་དེ་སྙན་ངག་གི་ཁམས་ལ་དྲངས་ཏེ་ཀློག་མཁན་གྱི་སྤྱན་ལམ་དུ་བསྟར་བ་མ་ཟད། ཕ་ས་ཕ་ཡུལ་དང་ཡུལ་མི་སྤུན་ཟླ། གྲོགས་དང་ན་ཟླ། སྦྲ་གུར་དང་ལུག་ཁྱུ། རྩྭ་ཐང་དང་སྤྲིན་དཀར། རྒོད་པོ་དང་ཉི་མ་སོགས་ཕྱི་རོལ་གྱི་རང་བྱུང་ཁམས་ཀྱི་མཛེས་སྡུག་དང་ནང་བཅུད་ཀྱི་སེམས་ཅན་དག་གི་བཀའ་དྲིན་དེ་སྙན་འཇེབས་ཚིག་གི་སྦྱོར་བ་དང་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པའི་ཀུན་རྟོག་ལ་བརྟེན་ཏེ་ང་ཚོའི་མཐོང་ལམ་དུ་རི་མོ་ལྟར་བལྟ་རྒྱུ་དང་རོལ་དབྱངས་བཞིན་མཉན་རྒྱུ། བུ་རམ་ལྟར་མྱང་རྒྱུ་ཡོད་པ་ཞིག་བྲིས་ཡོད། ཁོང་གི་སྙན་ངག་དག་བཀླགས་པའི་ཤུགས་ནས་ང་ཚོས་ཁོང་གི་སྙན་ངག་གི་ལྟ་དགོངས་ཀྱང་ཤེས་ཐུབ་སྟེ། ཁོང་གི་སྙན་ངག་གི་ལྟ་དགོངས་ནི་སྙན་ངག་པ་མདོ་སྨད་ཧེ་རུ་ཀ་ལགས་ཀྱིས་བརྗོད་པའི“སྙན་ངག་ནི་ཕྱི་སྣོད་ཀྱི་འཇིག་རྟེན་དང་ནང་བཅུད་ཀྱི་སེམས་ཅན་ལ་བཏབ་པའི་རྟེན་འབྲེལ་དེ་ཡིན”ཞེས་པ་དང་ཡོངས་སུ་མཐུན། ཁོང་གིས་སྙན་ངག་ནི་འགྲེལ་དུ་མི་རུང་ཟེར་བ་དང་སྙན་ངག་ནི་ཚིག་གི་རོལ་རྩེད་ཙམ་དུ་འདོད་མཁན་དེ་དག་ལ་སྙན་ངག་ནི་ཡི་གེའི་རོལ་རྩེད་དམ་ཚོར་བ་ཟ་ཟི་ཙམ་མིན་པའི་གོ་བརྡ་གསལ་བོ་ཞིག་སྤྲད་ཡོད། ཁ་ཆེ་ཕ་ལུའི་བསླབ་བྱ་ལས་“འཇིག་རྟེན་ལྟ་ལུགས་གཅིག་ལ་མཐོང་ལུགས་གཉིས”ཞེས་པའི་དཔེ་བཞིན། ཁོ་བོས་སྙན་ངག་པ་ཁོང་གི་སྙན་ངག་ལར་འཁྱོག་བཤད་དང་བཤད་ནོར་ཐེབས་ཡོད་པ་གོར་མ་ཆག་པས་སྙན་ངག་པ་ཁོང་ལ་ཡང་དགོངས་འགལ་མེད་པར་ཞུ། སླད་མར་ཁྱེད་ཅག་ཀློག་མཁན་ཚོས་བདག་ལ་དགོངས་འཆར་ཅི་རིགས་སྩོལ་རྒྱུ་བདག་གི་རེ་བ་ལགས།།\n1. འཚོལ་རྟོག་སྙིང་སྟོབས། བདུད་ལྷ་རྒྱལ་གྱིས་བརྩམས། ཡུན་ནན་མི་རིགས་དཔེ་སྐྲུན་ཁང་། 2004ལོའི་ཟླ 6པར་ཐེངས་དང་པོ་དཔར།P155\n2. སྙན་ངག་ལ་འཇུག་ཚུལ་ཚིག་རྒྱན་རིག་པའི་སྒོ་འབྱེད།དུང་དཀར་བློ་བཟང་འཕྲིན་ལས་ཀྱིས་བརྩམས། མཚོ་སྔོན་མི་རིགས་དཔེ་སྐྲུན་ཁང་། 1982ལོའི་ཟླ་4བར་དཔར། P5\n3. བོད་ཀྱི་དེང་རབས་སྙན་ངག་རིག་པ།ལྕགས་རྡོར་རྒྱལ་གྱིས་བརྩམས། མཚོ་སྔོན་མི་རིགས་དཔེ་སྐྲུན་ཁང་། 2013ལོའི་ཟླ 1ཐེངས་དང་པོ་དཔར། P198\n4. མུ་ཏིག་གླིང་གི་དགའ་སྟོན། མཚོ་སྔོན་བོད་ཡིག་གསར་འགྱུར་ཁང་གིས་བསྒྲིགས། 2006 ལོའི་ཟླ 6པར་པེ་ཅིན་དུ་ཐེངས་དང་པོ་དཔར། P130\n5. རྩོམ་རིག་ནི་ཅི་ཞིག་ཡིན།ཧྥུའུ་ཏའོ་པིན། པེ་ཅིང་སློབ་ཆེན་དཔེ་སྐྲུན་ཁང་། P155


Terdzo-OM-021 - Rinchen Terdzö\ndbang la phyag len rgyas pa'i skabs tshe bdag rnon po nang gcod gzhung gi bstod ring sbyor lugs\nVolume 61 (ཨོཾ་) / Pages 257-259 / Folios 1a1 to 2a5\nRinchen Terdzö Volumes List > Volume 61 > Text #21 (Scroll to Bottom)\ngter bdag gling pa 'gyur med rdo rje. dbang la phyag len rgyas pa'i skabs tshe bdag rnon po nang gcod gzhung gi bstod ring sbyor lugs. In Rin chen gter mdzod chen mo pod drug bcu re gcig pa (The Great Treasury of Rediscovered Teachings Volume 61) by 'jam mgon kong sprul, 257-259. New Delhi: Shechen Publications, 2007-2016.\nདབང་ལ་ཕྱག་ལེན་རྒྱས་པའི་སྐབས་ཚེ་བདག་རྣོན་པོ་ནང་གཅོད་གཞུང་གི་བསྟོད་རིང་སྦྱོར་ལུགས་ནི། གཏོར་མ་སྤྱི་བོར་འཇོག་དུས། ཨྱཻ། ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཀྱི་ཕོ་བྲང་དམ་པ་ནས༔ གཤིན་རྗེ་མ་ཧེ་ཉི་ཟླ་པདྨའི་སྟེང༔ བཅོམ་ལྡན་འཇམ་དཔལ་གཤིན་རྗེའི་གཤེད་པོ་ནི༔ མཐིང་ནག་ཞལ་གསུམ་ཕྱག་དྲུག་ཞབས་བཞི་བགྲད༔ གཡས་ཞལ་དཀར་ལ་བཞད་པས་ཀླུ་འབུམ་གསོལ༔ གཡོན་ཞལ་དམར་ལ་གདངས་པས་གཉན་ཁྲི་གསོལ༔ དབུས་ཞལ་མཐིང་ལ་རྔམས་པས་ས་བདག་གསོལ༔ ཕྱག་གཡས་དང་པོ་འཁོར་ལོས་དགྲ་བགེགས་གཏུབ༔ བར་པ་རལ་གྲིས་དགྲ་བགེགས་སྲོག་རྩ་གཅོད༔ ཐ་མ་རྡོ་རྗེས་དགྲ་བགེགས་རྡུལ་དུ་རློག༔ ཕྱག་གཡོན་དང་པོ་ལྕགས་ཀྱུས་དགྲ་བགེགས་འགུག༔ བར་པ་གཏུན་ཤིང་དགྲ་བགེགས་རྣམས་ལ་བརྡེག༔ ཐ་མ་སྡིགས་མཛུབ་དགྲ་བགེགས་རྣམས་ལ་གཟིར༔ ཞབས་བཞི་གཡས་བསྐུམ་གཡོན་བརྐྱང་དགྲ་བགེགས་བརྫིས༔ ཐོད་སྐམ་ར་རི་ཐོད་རློན་ཕྲེང་བ་ཡིས༔ དབུ་རྒྱན་མགུལ་རྒྱན་དོ་ཤལ་མཛེས་པར་བརྒྱན༔ གླང་ཆེན་ཞིང་དང་སྟག་ལྤགས་སྐུ་ལ་གསོལ༔ རྒྱལ་རིགས་བྲམ་ཟེ་དམངས་རིགས་རྗེ་རིགས་དང༔ གདོལ་པའི་རིགས་མཚོན་སྦྲུལ་ལྔས་དབུ་ཞབས་བརྒྱན༔ རཀྟ་སོར་རིས་ཐལ་ཆེན་གསུམ་གྱིས་སྤྲས༔ བསྐལ་པའི་མེ་དཔུང་དབུས་ན་འགྱིང་པར་བཞུགས༔ སྤྱན་བགྲད་ཤངས་གཉེར་ཞལ་གདངས་ལྗགས་འདྲིལ་ཞིང༔ མཆེ་བ་རབ་གཙིགས་དགྲ་བོའི་དོན་སྙིང་ཟ༔ སྤྱི་གཙུག་ཁྱུང་ནག་མེ་ཡི་གཤོག་པ་ཅན༔ རྭ་དང་མཆུ་སྡེར་གནམ་ལྕགས་འབར་བ་ཡིས༔ ཀླུ་གཉན་ས་བདག་མ་ལུས་གསོད་ཅིང་གནོན༔ བ་སྤུ་ཁྱུང་དང་རྡོ་རྗེས་རབ་ཏུ་གཏམས༔ ལྷ་སྲིན་སྡེ་བརྒྱད་ཕོ་ཉ་དགྲ་ལ་འགྱེད༔ དམིགས་པ་གང་ཡིན་དེ་ཉིད་ད་ལྟ་བརླག༔ ཅེས་པའི་མཐར། ཁྲོ་རྒྱལ་གཤིན་རྗེ་གཤེད་ཀྱི་དབང་བསྐུར་རོ། །འཁོར་གྱི་གཤིན་རྗེ་བྱེ་བའི་དབང་ཐོབ་ཤོག །དཔལ་ལྡན་རྡོ་རྗེ་སྐུ་སོགས། ࿊ མགྲིན་པར། ཧཱུྃ༔ ཁྲོ་རྒྱལ་ཆེན་པོའི་གཡོན་གྱི་ཕྱོགས་ན་ནི༔ གསོད་བྱེད་ཡུམ་ཆེན་མ་མོ་ཁྲག་མིག་མ༔ སྐུ་མདོག་དམར་ནག་ཞལ་གཅིག་ཕྱག་གཉིས་མ༔ གཅེར་བུ་རྒྱན་མེད་གཟིག་ཤམ་སྤྱན་བགྲད་ཁྲོ༔ ཞལ་གདངས་ལྗགས་འདྲིལ་མཆེ་གཙིགས་རྐན་སྒྲ་བརྡབ༔ ཕྱག་གཡས་ལྕགས་ཀྱུས་དགྲ་བགེགས་དབང་མེད་འགུག༔ ཕྱག་གཡོན་ཉམས་པའི་ཐོད་ཁྲག་ཞལ་དུ་གསོལ༔ ཞབས་གཉིས་དོར་སྟབས་རབ་བགྲད་དགྲ་བགེགས་གནོན༔ ཞེས་པའི་མཐར། ཡུམ་མཆོག་ཨེ་ཀ་ཛཱ་ཊིའི་དབང་བསྐུར་རོ། །འཁོར་གྱི་མ་མོའི་དམག་ཚོགས་དབང་ཐོབ་ཤོག །དཔལ་ལྡན་རྡོ་རྗེ་གསུང་སོགས། ࿊ སྙིང་གར། ཧཱུྃ༔ གཡས་ན་སྲས་མཆོག་ཡ་མ་རཱ་ཛ་ནི༔ སྐུ་མདོག་སྨུག་ནག་ཞལ་གཅིག་ཕྱག་གཉིས་པ༔ རབ་འཇིགས་གཅེར་བུ་ཞབས་གཉིས་བརྐྱང་བསྐུམ་བཞུགས༔ མི་ལྤགས་གཡང་གཞི་སྟག་ལྤགས་སྐུ་ལ་གསོལ༔ ཕྱག་གཡས་བཤན་གྲིས་དགྲ་བགེགས་མ་ལུས་གཏུབ༔ ཕྱག་གཡོན་དགྲ་བགེགས་རྣམས་ཀྱི་དོན་སྙིང་འདྲད༔ ཅེས་པའི་མཐར། གསོད་བྱེད་ཡ་མ་རཱ་ཛས་དབང་བསྐུར་རོ། །འཁོར་གྱི་ལས་མཁན་སྡེ་བརྒྱད་དབང་ཐོབ་ཤོག །དཔལ་ལྡན་རྡོ་རྗེ་ཐུགས་སོགས། ࿊ ལག་ཏུ་གཏོད་དུས། ཨེ༔ གཞན་ཡང་ཁྲོ་རྒྱལ་ཆེན་པོ་ཁྱོད་རྣམས་ལ༔ ཕྲིན་ལས་བཅོལ་བ་འདི་རྣམས་ད་མཛོད་ཅིག༔ རྡོ་རྗེ་སློབ་དཔོན་སྐུ་ལ་སྨོད་པ་དང༔ ཡི་དམ་སྨོད་ཅིང་བརྙས་པར་བྱེད་པ་དང༔ དཀོན་མཆོག་གསུམ་ལ་སྨོད་ཅིང་ཆོས་སྐྱོང་སྨོད༔ བསྙེན་སྒྲུབ་ཟབ་མོའི་བར་ཆད་བྱེད་པ་དང༔ མཆེད་ལ་འཁུ་ཞིང་དམ་ལས་ལྡོག་པ་དང༔ དམ་ཚིག་ཅན་ལ་གནོད་པ་བྱེད་པ་ཡི༔ སྡང་བའི་དགྲ་དང་གནོད་པར་བྱེད་པའི་བགེགས༔ རིངས་པར་ཁུག་ལ་སྲོག་དང་ད་ཕྲོལ་ཅིག༔ དབང་དུ་སྡུས་ལ་རྡུལ་དུ་ད་རློགས་ཤིག༔ བཅོལ་པའི་ཕྲིན་ལས་མྱུར་དུ་གྲུབ་པར་མཛོད༔ དཔལ་ལྡན་རྡོ་རྗེ་གསུམ་སོགས་དབང་ཆོག་སྡེབ་ནས་བསྐུར། བཟླས་ལུང་གི་ཟློག་སྔགས་རྗེས་ཟློས་སྐབས། སྔགས་ཕྲེང་གཡོན་སྐོར་ཡི་གེ་ཁ་ཕྱིར་བལྟ་ཡིན།།\nRetrieved from "https://rtz.tsadra.org/index.php?title=Terdzo-OM-021&oldid=126144"


རྡོ་རྗེ་ཚེ་རིང་། རྩོམ་སྒྲིག་པ།ཡོང་ཁུངས།བོད་ལྗོངས་ཞིབ་འཇུག སྤེལ་དུས། ༢༠༡༩ལོའི་ཟླ་བ་༠༣ཚེས་༡༣ཉིན།\n[བརྡ་ཆད་གཙོ་བོ།] དྲ་རྒྱ། རྩོམ་རིག བྱུང་འཕེལ།\n[ཀྲུང་གོའི་དཔེ་དེབ་དབྱེ་རྟགས།] I29[ཡིག་ཚང་མཚོན་བྱང་།] A [རྩོམ་གྱི་གོ་རིམ་ཨང་སྒྲིག]1002 -946X(2011)03-068-15\nདྲ་རྒྱའི་ལག་རྩལ་འཕེལ་རྒྱས་དང་ཁྱབ་གདལ་ཟམ་མི་ཆད་པར་ཕྱིན་པ་དང་སྦྲགས་གྲངས་གཞི་ཅན་གྱི་སྨྱན་རྫས་(数字化媒介) ཀྱིས་དེང་རབས་ཀྱི་མིའི་འཚོ་བའི་ཁྲོད་དུ་གནས་བབས་ངེས་ཅན་བཟུང་བ་ནི་སྐྱེ་བོ་ཀུན་གྱི་བློ་ལས་འགོང་པ་ཞིག་ཡིན། དྲ་རྒྱའི་རྩོམ་རིག་ཅེས་པ་འདི་ཡང་ཕ་དྲ་རྒྱ་དང་མ་རྩོམ་རིག་གཉིས་འདུས་པ་ལས་གསར་དུ་བཙས་པའི་རྩོམ་རིག་གི་ཁྱིའུ་གསར་པ་ཞིག་ཡིན་ཞེས་བརྗོད་ཆོག རྩོམ་རིག་འདི་ནི་རང་རེ་བོད་ལ་དར་ནས་དུས་ཡུན་རིང་པོ་མ་འདས་པས་ན། བརྡ་ཆད་དམ་ཐ་སྙད་འདི་དེང་གི་ཆར་དེ་ཙམ་ཡོངས་ཁྱབ་མིན་པ་ཞིག་ཡིན་སྟབས་ཐོག་མར་ཐ་སྙད་འདིའི་གོ་དོན་ལ་གསལ་འགྲེལ་བྱ་རྒྱུ་ནི་ཁ་ཚ་དགོས་གཏུགས་ཀྱི་གནད་དོན་ཞིག་ཏུ་གྱུར་ཡོད། དེ་ཡང་༡༩༦༩ལོའི་ཟླ་བ་༡༡ཚེས་༢༡ཉིན་གྱི་ཉིན་དགུང་ཨ་རིའི་ཚན་རིག་མཁས་པ་དྲུག་གིས་ཅ་ལིའི་ཧྥུ་ཉི་ཡ་སློབ་ཆེན་(加利福尼亚大学)གྱི་ལོའོ་ཧྲན་ཅི་ཡན་ལག་སློབ་གྲྭའི་རྩིས་འཁོར་ཚོད་ལྟ་ཁང་གི་རྩིས་འཁོར་གཅིག་དང་དེ་ནས་ལེ་དབར་སྟོང་གིས་ཆོད་པའི་སི་ཐན་ཧྥུ་(斯坦福)ཞིབ་འཇུག་ཁང་གི་གློག་ཀླད་གཅིག་བརྒྱུད་འབྲེལ་ལེགས་གྲུབ་བྱུང་བའི་རླབས་ཆེ་བའི་གསར་གཏོད་དེས་མིའི་རིགས་ཀྱི་སྤྱི་ཚོགས་ལ་དྲ་རྒྱ་ཁྱབ་གདལ་གཏོང་བའི་ལོ་རྒྱུས་ཀྱི་ལེའུ་གསར་རྐྱང་ཞིག་ཕྱེ། དེ་ནི་སྔར་མེད་པའི་དྲ་རྒྱའི་དུས་རབས་བསུ་བའི་སྐྱ་རེངས་ཤིག་དང་གོ་ལ་ཡོངས་ལ་དྲ་རྒྱའི་ཆ་འཕྲིན་དུས་རབས་ཉེ་བར་དབུ་ཚུགས་པའི་སྟ་གོན་ཞིག་ཅི་ལ་མིན།\n“འཛམ་གླིང་ཐོག་དྲ་རྒྱའི་རྩོམ་རིག་ཐོག་མ་ནི་ཨ་རི་དང་ཨའུ་གླིང་སོགས་སྦྲེལ་རེས་དྲ་རྒྱ་(互联网)དར་ཁྱབ་ཆེ་བའི་རྒྱལ་ཁབ་ཁག་ཏུ་དར་ཞིང་། ཐོག་མའི་མྱུ་གུ་འབུས་པའི་མཚོན་རྟགས་ནི་དུས་རབས་གོང་མའི་ལོ་རབས་བདུན་ཅུའི་སྐབས་ཀྱི་དྲ་ཐོག་གི་རྩོམ་འབྲི་དག་ཡིན།” (1)\n“སྤྱི་ལོ་༡༩༩༣ལོ་ནས་སྦྲེལ་རེས་དྲ་རྒྱ་དངོས་སུ་འཛམ་བུའི་ཁྱོན་ལ་སྒོ་ཕྱེ་”(2)བས་སྦྲེལ་རེས་དྲ་རྒྱ་དེ་ཐོག་མའི་སྟོབས་འབྱོར་ལྡན་པའི་རྒྱལ་ཁབ་ཁག་དང་། དམག་ཁུལ་ཁང་། ཚན་རིག་མཁས་དབང་ཉུང་ཤས་ཀྱིས་སྒེར་སྤྱོད་བྱེད་པའི་རྣམ་པ་ལས་རིམ་བཞིན་རྒྱ་ཆེ་བའི་མི་དམངས་ཀྱིས་ལོངས་སུ་སྤྱོད་པའི་ཕྱོགས་སུ་གཏད་པས། དྲ་རྒྱའི་རྩོམ་རིག་གོ་ལ་ཧྲིལ་པོར་དར་བའི་ཞིང་ས་གཤིན་པོ་ཞིག་གྲུབ།\n“༡༩༩༤ལོར་རང་རྒྱལ་གྱིས་ཁོངས་མིང་“(域名)”‘. cn’ ཞེས་པའི་ཐོག་ནས་རྒྱལ་སྤྱིའི་སྦྲེལ་རེས་དྲ་རྒྱའི་ནང་དུ་དངོས་སུ་ཞུགས་” (3)པས་ལོ་དེ་གར་ཧྥང་ཀྲའུ་ཙེ་སོགས་ཀྱིས་རྒྱལ་ནང་གི་རྒྱ་ཡིག་དྲ་རྒྱའི་རྩོམ་རིག་གི་དྲ་ཚིགས་དང་པོ་《ཡུས་སི་གསར་པ་》(新语丝)ཞེས་པ་དང་། ༡༩༩༥ལོར་རྒྱ་ཡིག་དྲ་རྒྱའི་སྙན་ངག་གི་དྲ་ཚིགས་དང་པོ་《གན་ལན་ཤིང》(橄榄树) ཞེས་པ་གསར་དུ་གཉེར། ༡༩༩༦ལོར་བུད་མེད་ཀྱི་རྒྱ་ཡིག་དྲ་རྒྱའི་རྩོམ་རིག་གི་དྲ་ཚིགས་དང་པོ་《ཧྭ་ཀྲའོ་》(花招)ཞེས་པ་གཉེར། དེ་རྗེས་རིམ་བཞིན་《དུག་ལོའི་སྡོང་འོག》(榕树下)ཟེར་བ་དང་། 《གསེར་གྱི་དཔེ་ཁང་》(黄金书屋)ཟེར་བ་སོགས་དྲ་རྒྱའི་རྩོམ་རིག་གི་དྲ་ཚིགས་མང་དག་ཅིག་གཉེར་བས་དྲ་རྒྱའི་རྩོམ་རིག་གི་བརྩམས་ཆོས་མང་དུ་ཐོན་པ་དང་སྦྲགས་རྩོམ་རིག་གི་གར་སྟེགས་སུ་གཡོ་འགུལ་ཡང་ཆེན་པོ་ཐེབས་ཏེ་རྩོམ་རིག་གི་ཐོག་ལ་མཁྱེན་རྒྱ་ཡངས་པའི་མཁས་པ་མང་པོ་ཞིག་གི་དོ་སྣང་བྱ་ཡུལ་དུ་གྱུར།\nརང་རེ་བོད་མི་རིགས་འདི་ཡང་དྲ་རྒྱའི་ཆ་འཕྲིན་གྱིས་གཙོ་བོ་བྱེད་པའི་དུས་རབས་ཉེར་གཅིག་པའི་ལམ་ཆེན་དུ་གོམ་ཁ་བསྒྱུར་རྗེས་རྒྱལ་ཁབ་ཀྱི་སྲིད་ཇུས་དང་། མཁས་པ་མང་པོའི་འཕྲིན་ལས་ལ་བསྟེན་ནས་བོད་ཡིག་གི་མཉེན་ཆས་མང་པོ་གསར་གཏོད་མཛད་པ་དང་། གཞུང་དང་སྒེར་གྱིས་བོད་ཡིག་གི་དྲ་ཚིགས་མི་ཉུང་བ་ཞིག་གསར་དུ་གཉེར་བ་མ་ཟད། བོད་ཡིག་གི་དྲ་རྒྱའི་རྩོམ་རིག་གི་དྲ་ཚིགས་ཀྱང་འགའ་ཤས་གཉེར་བས་ལོ་ངོ་ལྔ་ཙམ་གྱི་རིང་ལ་བོད་ཀྱི་རྩོམ་རིག་ལ་དགའ་བའི་མི་རྣམས་ཀྱིས་དྲ་རྒྱའི་རྩོམ་རིག་གི་བརྩམས་ཆོས་ཀྱང་འབོར་ཆེན་ཞིག་གསར་རྩོམ་མཛད། འོན་ཏེ། དེའི་ཐད་ཆེད་དུ་ངོ་སྤྲོད་ཞིབ་འཇུག་བྱས་པ་ཧ་ལམ་ཉིན་མོའི་སྐར་མ་དང་མཚུངས་མོད། རྒྱལ་ནང་གི་རྩོམ་རིག་རིག་གཞུང་གར་སྟེགས་སུ་དྲ་རྒྱའི་རྩོམ་རིག་ནི་ཧ་ཅང་འཁྲུག་ཆ་དོད་པའི་ཞིབ་འཇུག་བྱ་ཡུལ་ཞིག་ཏུ་གྱུར་ཡོད་པ་མ་ཟད། དེའི་ཐད་མཁས་པ་མང་པོས་ཞིབ་འཇུག་རྒྱ་ཆེ་ལ་གཏིང་ཟབ་པོ་མཛད་འདུག་པས། དེས་ད་གཟོད་རང་རེ་ལ་རིན་ཐང་ཆེ་བའི་དཔྱད་གཞི་མང་པོ་ཞིག་མཁོ་སྤྲོད་བྱས་ཡོད། སྐབས་འདིར་ཁོ་བོས་དཔྱད་གཞི་གཙོ་བོ་དག་ལ་དཔྱད་བསྡུར་བྱས་ཏེ་དྲ་རྒྱའི་རྩོམ་རིག་གི་གོ་དོན་སྐོར་རགས་ཙམ་གླེང་ན།\n“དྲ་རྒྱའི་རྩོམ་རིག་ཅེས་པའི་མིང་འདི་ཐོན་པ་ནས་ད་བར་དུས་ཚོད་རིང་པོ་འདས་མེད་ཀྱང་། དེས་འཕེལ་འགྱུར་གྱི་བརྒྱུད་རིམ་ཞིག་བརྒྱུད་ཡོད་”(4)ཅེས་གསུངས་པ་ལྟར། རྒྱལ་ནང་དུ་དྲ་རྒྱའི་རྩོམ་རིག་གི་ཞིབ་འཇུག་ཐོག་མར་དབུ་ཚུགས་པ་ནས་ད་བར་དེའི་གོ་དོན་ལ་ལྟ་བ་མི་འདྲ་བ་མང་དུ་བྱུང་བ་ལས་གཙོ་བོ་རིགས་གསུམ་དུ་དབྱེ་ཆོག་སྟེ།\nགཅིག “དྲ་རྒྱའི་ཐོག་ཏུ་ཡོད་པའི་རྩོམ་རིག་གི་བརྩམས་ཆོས་ཡོད་དོ་ཅོག་ལ་གོ་”(5)བ་དེ་ཡིན། དེ་ལ་ཡུས་ཡང་(于洋)སོགས་ཀྱིས་‘ཐོག་མའི་གོ་དོན་’ཞེས་བརྗོད་པ་དང་། རྒྱལ་ནང་གི་དྲ་རྒྱའི་རྩོམ་རིག་ཞིབ་འཇུག་མཁས་དབང་ཨའུ་ཡང་ཡའུ་ཆོན་(欧阳友权)གྱིས་སྒྲ་ཡངས་འཇུག་གི་གོ་དོན་ཞེས་བརྗོད། དེ་ལྟར་ན། དྲ་རྒྱའི་རྩོམ་རིག་དང་སྲོལ་རྒྱུན་གྱི་ཤོག་ཐོག་རྩོམ་རིག་ལ་ཁྱད་པར་མེད་པར་གྱུར་ཏེ། དྲ་ཐོག་ཏུ་རྒྱལ་ཁབ་ཕྱི་ནང་གི་གྲགས་ཅན་བརྩམས་ཆོས་མང་པོ་སྦྱར་ཡོད་པ་དག་ཀྱང་དྲ་རྒྱའི་རྩོམ་རིག་ཡིན་པར་ཐལ་འགྲོ་བའི་སྐྱོན་ཡོད་དོ། དེས་ན་ཁོ་བོས་སྐབས་འདིར་དྲ་རྒྱའི་རྩོམ་རིག་ཅེས་བརྗོད་པ་ལས་དྲ་ཐོག་རྩོམ་རིག་ཅེས་མི་འབོད་པ་ཡང་རྒྱུ་མཚན་དེར་ཐུག\nགཉིས། “དྲ་རྒྱའི་ཐོག་ཏུ་གསར་རྩོམ་བྱས་པ་དང་དྲ་རྒྱར་བརྟེན་ནས་ཁྱབ་སྤེལ་བྱས་པའི་རྩོམ་རིག་གི་བརྩམས་ཆོས་ལ་གོ་”(6)བ་དེ་ཡིན། དེ་ལ་ཡུས་ཡང་སོགས་ཀྱིས་གོ་དོན་གཉིས་པ་ཞེས་བརྗོད་པ་དང་། མཁས་དབང་ཨའུ་ཡང་ཡའུ་ཆོན་གྱིས་གོ་དོན་དངོས་ཞེས་དཔྱད་བརྗོད་མཛད་ཡོད། དེ་ནི་ཤིན་ཏུ་འཚམ་པ་ཞིག་ཏུ་མཐོང་སྟེ། དེས་གོང་གི་གོ་དོན་དང་བསྡུར་ན་དྲ་རྒྱའི་རྩོམ་རིག་ལ་ཁྱབ་སྤེལ་ཙམ་མ་ཟད་གསར་རྩོམ་བྱེད་ཐབས་དང་། རྩོམ་པ་པོའི་ཁྱད་ཆོས། ཀློག་པ་པོའི་དཔུང་ཁག་སོགས་ཀྱི་དམིགས་བསལ་གྱི་ཁྱད་ཆོས་ལྡན་པའི་བདེན་ཁ་སྟེར་བ་དང་། “དེ་ནི་མིག་སྔར་སྐྱེ་བོ་མང་པོས་ཁས་ལེན་པའི་དྲ་རྒྱའི་རྩོམ་རིག་གི་གོ་དོན་དེ་ཡིན་”(7)ཞེས་གསུངས་པས་དྲ་རྒྱའི་རྩོམ་རིག་འདི་སྲོལ་རྒྱུན་གྱི་ཤོག་ཐོག་རྩོམ་རིག་དང་ངག་ཐོག་རྩོམ་རིག་ལས་ལོགས་སུ་རང་ཚུགས་ཐུབ་པའི་རྩོམ་རིག་གི་རྣམ་པ་གསར་པ་ཞིག་ཏུ་བསྒྲེང་ཡོད།\nགསུམ། “དྲ་རྒྱའི་སྦྲེལ་མཐུད་དང་། སྨྱན་མང་(多媒体) ལ་བརྟེན་ཞིང་གནས་པའི་རྩོམ་རིག་ལ་གོ་” (8)བ་དེ་ཡིན། དེ་ལ་ཡུས་ཡང་སོགས་ཀྱིས་གོ་དོན་གསུམ་པ་ཞེས་བརྗོད་པ་དང་། མཁས་དབང་ཨའུ་ཡང་ཡའུ་ཆོན་གྱིས་སྒྲ་དོག་འཇུག་གི་གོ་དོན་ཞེས་བརྗོད་ཡོད། གོ་དོན་དེས་དྲ་རྒྱའི་རྩོམ་རིག་གི་གསར་རྩོམ་དང་ཁྱབ་སྤེལ་ཐད་དམིགས་བསལ་གྱི་རེ་བ་བཏོན་ཡོད་པ་སྟེ། དྲ་རྒྱའི་རྩོམ་རིག་ཡིན་ཕྱིན་དྲ་རྒྱའི་ཁྲོད་གྲངས་གཞི་ཅན་གྱི་ཐོག་ནས་གནས་པའི་རིམ་འདས་ཡིག་རྐྱང་གི་སྦྲེལ་མཐུད་(超文本链接)(9)དང་སྨྱན་མང་གི་ཐབས་ལ་བརྟེན་ནས་གསར་རྩོམ་བྱས་པའི་བརྩམས་ཆོས་(10)སམ་ཆེད་བཟོས་གསར་རྩོམ་མཉེན་ཆས་ལ་བརྟེན་ནས་གསར་རྩོམ་བྱས་པའི་བརྩམས་ཆོས་(11)ལ་ངོས་བཟུང་བས་དྲ་རྒྱའི་རྩོམ་རིག་དང་དྲ་རྒྱའི་ལག་རྩལ་གྱི་དབར་ལ་འབྲལ་དུ་མེད་པའི་འབྲེལ་བ་ཞིག་ཆགས་ཡོད་པས་ཡིན། རྩོམ་རིག་གི་བརྩམས་ཆོས་དེ་དག་ཐོག་མའི་སྨྱན་རྫས་(媒介)སམ་དྲ་བ་དང་བྲལ་ན་གནས་ཐབས་ཡེ་ནས་མེད་དོ།\nགོང་གི་གོ་དོན་དག་ལས་ང་ཚོས་མཐོང་ཐུབ་པ་ནི་དྲ་རྒྱའི་རྩོམ་རིག་ཅེས་པ་འདི་དྲ་རྒྱའི་རྩོམ་རིག་གསར་རྩོམ་དང་ཁྱབ་སྤེལ་བྱེད་པའི་ལོ་ཟླ་རིང་མོའི་ཁྲོད་ཀྱི་ཁྱད་ཆོས་དང་ལག་ལེན་ལ་ཕྱོགས་བསྡོམས་བྱས་པའི་འབྲས་བུ་ཞིག་དང་། དྲ་རྒྱའི་ལག་རྩལ་འཕེལ་རྒྱས་འགྲོ་བ་དང་བསྟུན་ནས་དེའི་གོ་དོན་ལ་ཡང་འཕེལ་རྒྱས་བྱུང་བ་དེ་ཡིན་ལ། འཕེལ་རྒྱས་དེ་ཡང་ཐོག་མའི་ངོས་འཛིན་དང་རགས་པ་ཙམ་ནས་མཐར་ཆེད་སྤྱོད་ཐ་སྙད་ཅིག་ཏུ་གྱུར་བ་དང་། དེ་ཉིད་ཐོག་མ་མེད་པ་ནས་ཡོད་པ་དང་ཡོད་པ་ནས་ཞིབ་ཚགས་དང་གཏིང་ཟབ་ཅན་དུ་འཕེལ་རྒྱས་ཕྱིན་པ་དེ་ཡིན། འོན་ཀྱང་རང་རེས་གོ་དོན་དེ་དག་གི་རྗེས་སུ་འདམ་གསེས་དང་དབྱེ་ཞིབ་མེད་པར་གང་དྲན་གྱིས་གཡང་རྒྱུགས་བྱས་ན་དེ་ནི་ནོར་འཁྲུལ་ཤིན་ཏུ་ཆེ་བ་ཞིག་ཏུ་མཐོང་། དེས་ན། གཅིག་ནས་བོད་ཀྱི་དྲ་རྒྱའི་རྩོམ་རིག་གི་དངོས་ཡོད་གནས་བབས་ལ་གཞི་བཅོལ་དགོས་པ་དང་། གཉིས་ནས་བོད་ཀྱི་དྲ་རྒྱའི་རྩོམ་རིག་གི་གསར་རྩོམ་གྱི་ལག་ལེན་དང་བསྟུན་ནས་གནད་ལ་འཁེལ་བའི་གོ་དོན་ཞིག་འཇོག་རྒྱུ་ནི་ཤིན་ཏུ་གལ་ཆེ་བར་མཐོང་། དེ་ལྟར་ནའང་རང་ཉིད་ཤེས་ཚད་དམན་པའི་རྐྱེན་གྱིས་དེའི་གོ་དོན་ཞིག་འཇོག་དཀའ་ལ་བཞག་ཀྱང་བཞད་གད་ཀྱི་རྒྱུ་རུ་འགྱུར་ཉེན་ཆེ་བས། སྐབས་འདིར་མཁས་དབང་ཨའུ་ཡང་ཡའུ་ཆོན་གྱིས་“དྲ་རྒྱའི་རྩོམ་རིག་ཅེས་པ་ནི་དྲ་དམངས་(网民)སམ་དྲ་རྒྱའི་རྩོམ་རིག་གི་རྩོམ་པ་པོས་གློག་ཀླད་ཀྱི་སྟེང་དུ་གསར་རྩོམ་བྱས་ཏེ་སྦྲེལ་རེས་དྲ་རྒྱ་བརྒྱུད་ནས་ཁྱབ་སྤེལ་དང་། དྲ་ཞུགས་མི་སྣས་དེར་རོལ་མྱོང་དང་མཉམ་ཞུགས་(参与)བྱེད་ཆོག་པའི་རྩོམ་རིག་གི་རྣམ་པ་གསར་པ་ཞིག་ཡིན་” (12)ཞེས་གསུངས་པ་འདིའི་རྗེས་སུ་འབྲངས་ན་འཚམ་པར་མཐོང་། གང་ལགས་ཤེ་ན། གོ་དོན་འདི་ནི་གཅིག་ནས་གོང་གི་གོ་དོན་གཉིས་པ་དང་འདྲ་བར་སྣང་ཡང་དེ་ལས་ཁ་གསལ་ལ་ཞིབ་ཚགས་པའི་ཁྱད་ཆོས་ལྡན་པས་དྲ་རྒྱའི་རྩོམ་རིག་གི་གཞུང་ལ་ཐོག་མར་འཇུག་པའི་རང་རེ་ཚོའི་བློ་དང་འཚམ་པ་སྟེ། གོ་དོན་འདི་ལས་དངོས་ཡོད་ཀྱི་འཚོ་བ་མཚོན་པའམ་དྲ་རྒྱའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་བསམ་ཚོར་སོགས་གང་རུང་མཚོན་པའི་བརྩམས་ཆོས་དེ་ངེས་པར་དུ་གློག་ཀླད་དང་དྲ་རྒྱའི་ལག་རྩལ་ལ་བརྟེན་དགོས་པ་གང་ཞིག ཐོག་མར་དྲ་རྒྱའི་སྟེང་དུ་སྤེལ་བ་ཞིག་ཡིན་པས་གློག་དཔར་དུ་བཏབ་པའི་ཤོག་ཐོག་རྩོམ་རིག་དག་དྲ་རྒྱའི་རྩོམ་རིག་མིན་པ་བཀག་པ་ན་གོ་དོན་དང་པོ་དེ་ཞར་ལ་ཁེག་པ། དྲ་ཞུགས་མི་སྣས་དེར་རོལ་མྱོང་དང་མཉམ་ཞུགས་བྱེད་ཆོག་པས་གསར་རྩོམ་གྱི་ཁ་ཕྱོགས་གསལ་བ་དང་། རྩོམ་པ་པོ་དང་ཀློག་པ་པོའི་དབར་གྱི་འབྲེལ་བ་ཐག་ཇེ་ཉེར་སོང་ནས་སྟབས་བདེའི་ངང་ནས་བསམ་འཆར་བརྗེ་རེས་བྱེད་ཆོག་པ་མ་ཟད། གསར་རྩོམ་གྱི་ནང་དུ་མཉམ་དུ་ཞུགས་ཀྱང་ཆོག་པའི་དྲ་རྒྱའི་རྩོམ་རིག་གི་དམིགས་བསལ་ཁྱད་ཆོས་མངོན་ཐུབ་པ། གཉིས་ནས་མིག་སྔའི་རང་རེའི་དྲ་རྒྱའི་རྩོམ་རིག་གི་དངོས་ཡོད་གནས་བབས་དང་མཐུན་པ་སྟེ། ལོ་ཤས་རིང་རང་རེའི་དྲ་རྒྱའི་རྩོམ་པ་པོས་བརྩམས་ཆོས་འབོར་ཆེན་ཞིག་གསར་རྩོམ་བྱས་ཡོད་པ་དེ་དག་ཐུན་མོང་ལ་གོང་གི་ཆ་རྐྱེན་དེ་དག་ལེགས་པར་ཚང་ཡོད་ཁར། ད་ཕན་བོད་ཀྱི་དྲ་རྒྱའི་སྨྱན་མང་རྩོམ་རིག་གི་བརྩམས་ཆོས་མིང་དོན་མཚུངས་པ་ཞིག་མཐོང་ཡུལ་དུ་མི་སྣང་བ་དང་། རྒྱ་རིགས་དང་འདྲ་བར་“ཆེད་བཟོས་གསར་རྩོམ་མཉེན་ཆས་”ཞེས་པ་དེ་བས་མཐོང་རྒྱུ་ལྟ་ཅི་མིང་ཙམ་ཡང་མེད་པས་(དེའི་ཐད་ཀྱི་དགེ་སྐྱོན་སྐབས་བབ་ཀྱི་བརྗོད་བྱ་མིན་པས་རེ་ཞིག་བཏང་སྙོམས་སུ་བཞག་)གོང་གི་གོ་དོན་གསུམ་པ་དེ་འཇོག་ཐབས་མེད་པ་གསལ་པོར་མཐོང་ཐུབ་པ་བཅས་ཀྱིས་ཡིན།\nབྱ་དངོས་གང་ཞིག་ཡིན་ཡང་ཚང་མ་ཐོག་མ་མེད་པ་ནས་ཡོད་པ་དང་། ཡོད་པ་ནས་འཕེལ་རྒྱས། མཐའ་མ་སྟོང་འགྲོ་བ་ནི་ལྡོག་ཏུ་མེད་པའི་ཆོས་ཉིད་ཅིག་རེད། དྲ་རྒྱའི་རྩོམ་རིག་འདི་ཡང་བྱ་དངོས་སམ་སྒྱུ་རྩལ་གྱི་རིགས་གཞན་དང་འདྲ་བར་རྒྱུ་རྐྱེན་ལེགས་པར་འཛོམས་པ་ལས་སྨིན་པའི་འབྲས་བུ་ཞིག་རེད།\n“དྲ་རྒྱའི་རྩོམ་རིག་དར་བའི་སྔོན་འགྲོའི་ཆ་རྐྱེན་གཉིས་ཡོད་པ་ནི་རྩིས་འཁོར་དང་སྦྲེལ་རེས་དྲ་རྒྱ་བརྒྱུད་གཏོང་དང་། རྒྱ་ཆེའི་དྲ་དམངས་ཀྱིས་ཧུར་བརྩོན་ཆེན་པོས་རྩོམ་རིག་གི་ལས་ལ་འཇུག་དགོས་པ་དེ་ཡིན་” (13)ཞིང་། ༡༩༦༩ལོའི་ཟླ་བ་༡༡ཚེས་༢༡ཉིན་གྱི་ཉིན་དགུང་ལ་ཨ་རིའི་ཚན་རིག་མཁས་པ་དྲུག་གིས་ཅ་ལིའི་ཧྥུ་ཉི་ཡ་སློབ་ཆེན་གྱི་ལོའོ་ཧྲན་ཅི་ཡན་ལག་སློབ་གྲྭའི་རྩིས་འཁོར་ཚོད་ལྟ་ཁང་གི་རྩིས་འཁོར་གཅིག་དང་དེ་ནས་ལེ་དབར་སྟོང་གིས་སི་ཐན་ཧྥུ་ཞིབ་འཇུག་ཁང་གི་གློག་ཀླད་གཅིག་བརྒྱུད་འབྲེལ་ལེགས་གྲུབ་བྱུང་བ་དེ་ནས་བཟུང་དྲ་རྒྱའི་རྩོམ་རིག་གི་ས་བོན་ཐོག་མ་དེ་མངོན་མེད་ངང་ནས་འཁྲུངས་པར་རྩིས་ཆོག “འཛམ་གླིང་ཐོག་དྲ་རྒྱའི་རྩོམ་རིག་ཐོག་མ་ནི་ཨ་རི་དང་། ཨའུ་གླིང་སོགས་སྦྲེལ་རེས་དྲ་རྒྱ་དར་ཁྱབ་ཆེ་བའི་རྒྱལ་ཁབ་ཁག་ཏུ་དར་ཞིང་། ཐོག་མའི་མྱུ་གུ་འབུས་པའི་མཚོན་རྟགས་ནི་དུས་རབས་གོང་མའི་ལོ་རབས་བདུན་ཅུའི་སྐབས་ཀྱི་དྲ་ཐོག་གི་རྩོམ་འབྲི་དག་ཡིན་”(14)ཞེས་གསུངས་པ་ལས་དྲ་རྒྱའི་རྩོམ་རིག་དེ་དུས་རབས་གོང་མའི་ལོ་རབས་བདུན་ཅུའི་སྐབས་སུ་གོ་ལའི་ཁྱོན་གྱི་རྒྱལ་ཁབ་འགའ་ཞིག་ཏུ་དར་བའི་རྨང་གཞི་ཚུགས་ཟིན་པ་ཤེས་རྟོགས་བྱེད་ཐུབ།\n“དུས་རབས་ཉི་ཤུ་པའི་ལོ་རབས་བརྒྱད་ཅུའི་དུས་མཇུག་ཏུ་ཨ་རིའི་བརྩམས་སྒྲུང་མཁས་པ་འགའ་ཞིག་གིས་རིམ་འདས་ཡིག་རྐྱང་གི་ལག་རྩལ་དེ་བརྩམས་སྒྲུང་གསར་རྩོམ་བྱེད་པའི་ཁྲོད་དུ་ཐོག་མར་ཚོད་ལྟའི་རང་བཞིན་གྱིས་བེད་སྤྱོད་བྱེད་འགོ་ཚུགས་པས། དེས་བརྩམས་སྒྲུང་གསར་རྩོམ་ཐད་ལམ་བུ་གསར་པ་ཞིག་བཏོད་པ་དང་སྦྲེལ་རེས་དྲ་རྒྱའི་ཐོག་གི་རིམ་འདས་ཡིག་རྐྱང་དང་རིམ་འདས་སྦྲེལ་མཐུད་ཅེས་པའི་ཐ་སྙད་དེ་རྩོམ་རིག་ཐོག་བེད་སྤྱོད་བྱེད་འགོ་ཚུགས། ”(15) “ ༡༩༨༧ལོར་མེའི་ཁའར་ཇོ་ཝེ་སི་(Michael Joyce)ཞེས་པས་ཨ་རིའི་རྩིས་འཁོར་གྲོས་ཚོགས་ཀྱི་ཐེངས་དང་པོའི་རིམ་འདས་ཡིག་རྐྱང་ཚོགས་འདུའི་ཐོག་རིམ་འདས་ཡིག་རྐྱང་གི་བརྩམས་སྒྲུང་《ཕྱི་དྲོའི་གཏམ་རྒྱུད་》ཅེས་པ་སྤེལ་”(16)བས། དེས་ཕྱིས་ཀྱི་རིམ་འདས་ཡིག་རྐྱང་གི་བརྩམས་སྒྲུང་དང་དྲ་རྒྱའི་སྦྲེལ་མཐུད་ལ་རྨང་གཞི་བཟང་པོ་བཏིང་བ་དང་། དེའི་རྗེས་སུ་“ཨ་རིའི་གྲགས་ཅན་རྩོམ་པ་པོ་ཧྲེ་ཏུའུ་འར་མོ་སི་ལོ་ཧྥུ་(Stuart Moulthrop)ཞེས་པས་རིམ་འདས་ཡིག་རྐྱང་གི་བརྩམས་སྒྲུང་《རྒྱལ་ཁའི་ལྡུམ་ར་》ཞེས་པ་བརྩམས། ”(17) གང་ལྟར་《ཕྱི་དྲོའི་གཏམ་རྒྱུད་》ཅེས་པ་དེ་༡༩༩༠ལོར་ཤར་སྒོའི་མ་ལག་ཀུང་སི་ཞེས་པས་གཉེར་སྡེར་གྱི་ཐོག་ནས་འགྲེམས་སྤེལ་བྱས་པ་དང་“བརྩམས་སྒྲུང་དེའི་དྲ་ངོས་ཚང་མའི་མཇུག་ཏུ་སྣེ་མང་གདམ་གསེས་ཀྱི་སྦྲེལ་མཐུད་མཐེབ་གཅུས་ཡོད་ཅིང་། དེའི་ཐོག་ནས་བརྩམས་སྒྲུང་གི་བྱུང་རིམ་འཕེལ་རྒྱས་འགྲོ་བའི་ཁྲོད་ཀྱི་སྣེ་མང་གི་ལམ་བུ་གདམ་གསེས་བྱེད་ཆོག”(18)རིམ་འདས་ཡིག་རྐྱང་གི་བརྩམས་སྒྲུང་《རྒྱལ་ཁའི་ལྷུམ་ར་》ཞེས་པ་དེ་ཡང་ཤར་སྒོའི་མ་ལག་ཀུང་སི་ནས་གཉེར་སྡེར་དང་དྲ་རྒྱ་གཉིས་ཀའི་ཐོག་ནས་འགྲེམས་སྤེལ་བྱས་པས་རིམ་འདས་ཡིག་རྐྱང་གི་བརྩམས་སྒྲུང་དངོས་སུ་དྲ་རྒྱའི་ཐོག་ཏུ་སྦྲེལ་མཐུད་ལེགས་གྲུབ་བྱུང་བ་མ་ཟད། ཕྱིས་འབྱུང་གི་འཕེལ་རྒྱས་ལ་རྨང་གཞི་བཟང་པོ་ཞིག་བཏིང་ཡོད།\n“བརྩམས་སྒྲུང་སྔ་མ་དེས་ཕྱི་ངོས་ཀྱི་སྦྲེལ་མཐུད་བྱ་ཐབས་སྤྱད་པ་དང་ཕྱི་མ་དེས་ནང་ངོས་ཀྱི་འབྲེལ་མཐུད་བྱ་ཐབས་སྤྱད་ཡོད།” (19)གང་ལྟར་ཡང་བརྩམས་སྒྲུང་དེ་རིགས་“ཀློག་པ་པོས་ལྟ་ཀློག་བྱེད་པའི་བརྒྱུད་རིམ་ཁྲོད་སྦྲེལ་མཐུད་ཀྱི་གདམ་གསེས་མི་འདྲ་བར་བརྟེན་ནས་ལྟ་ཐེངས་དང་པོ་དང་གཉིས་པ། གསུམ་པ་སོགས་ལ་བྱུང་རིམ་མི་འདྲ་བ་དང་བསྟན་དོན་ཡང་མི་འདྲ་བ་འབྱུང་བ་ཡིན། ”དེ་ནི་དྲ་རྒྱའི་རྩོམ་རིག་གསར་རྩོམ་བྱེད་ཐབས་སམ་སྒྱུ་རྩལ་གྱི་མཚོན་སྟངས་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པ་ཞིག་ཡིན་པར་འདོད་ལ་བརྩམས་སྒྲུང་གི་སྒྱུ་རྩལ་མཚོན་ཐབས་ཐད་སྔ་ན་མེད་པའི་ཐོད་བརྒལ་ཞིག་ཀྱང་ཡིན་པར་འདོད། ལྷག་པར་དུ་“ ༡༩༩༠ལོའི་རྗེས་སུ་དྲ་རྒྱའི་རིམ་འདས་ཡིག་རྐྱང་གི་རྩོམ་འབྲི་དེ་དངོས་སུ་སློབ་གྲྭ་ཆེ་ཁག་གི་སློབ་ཚན་དུ་བཀོད་སྒྲིག་བྱས་ཤིང་། ཨ་རིའི་བརྩམས་སྒྲུང་མཁས་ཅན་ལོ་ཧྥུ་ཐེ་ཁུ་ཕོ་( Robert Coover)ཡིས་༡༩༩༢ལོར་པུ་ལང་(布朗)སློབ་གྲྭ་ཆེན་མོར་རིམ་འདས་ཡིག་རྐྱང་གི་རྩོམ་འབྲིའི་འཛིན་གྲྭ་བཙུགས་པ་དང་ཀྲེན་ཉི་ཐེ་མ་རུའེ་(Janet Murrdy)ཞེས་པས་མ་ཧྲེང་རང་བྱུང་སློབ་གླིང་དུ་སྣོལ་མའི་རང་བཞིན་དང་རིམ་འདས་རང་བཞིན་གྱི་བརྩམས་སྒྲུང་གསར་རྩོམ་བྱ་ཐབས་ཀྱི་སློབ་ཁྲིད་བྱས” (20)པ་ནས་བཟུང་རིམ་འདས་ཡིག་རྐྱང་གི་རྩོམ་ཐབས་གོང་འཕེལ་འགྲོ་བར་སྐུལ་འདེད་ཆེན་པོ་བཏང་ཡོད།\n“༡༩༩༧ལོའི་ཟླ་༤པར་“རྒྱལ་ཡོངས་ཀྱི་བརྩམས་སྒྲུང་”ཟེར་བའི་སྦྲེལ་རེས་དྲ་རྒྱའི་རྩོམ་འབྲིའི་ལས་འགུལ་ཞིག་ཁེ་ན་ཊ་(加拿大)རུ་གཉེར་འགོ་ཚུགས་ཤིང་། ཁེ་ན་ཊའི་རྒྱལ་ཡོངས་ཞིང་ཆེན་བཅུ་གཉིས་ཀྱི་རྩོམ་པ་པོའི་འཐུས་མི་བཅུ་གཉིས་ཀྱིས་《 རྒྱལ་ཁོངས་གྲོལ་བའི་གཏམ་རྒྱུད་》ཅེས་པའི་བརྩམས་སྒྲུང་རིང་གྲས་ཤིག་ཆུ་ཚོད་བཅུ་གཉིས་ནང་ཐུན་མོང་ཐོག་ནས་ལེགས་གྲུབ་བྱུང་” (21)བ་དང་། “རྣམ་པ་གསར་རྐྱང་གི་གསར་རྩོམ་བྱ་ཐབས་ཀྱི་ལམ་ནས་གྲུབ་པའི་བརྩམས་སྒྲུང་དེ་ལ་ཁེ་ན་ཊའི་ཀློག་པ་པོ་མང་པོའི་དགའ་བསུ་ཐོབ་ཡོད།” (22)དེའི་ཕྱིས་“དྲ་ཐོག་དཔེ་ཁང་ཆེན་མོ་ཡ་མ་ཤུན་ཀུང་སིས་ཨ་རིའི་གྲགས་ཅན་རྩོམ་པ་པོ་ཡོ་ཧན ．ཨེ་ཕུ་ཏེ་ཁེ་(约翰．厄普代克) སོགས་གྲགས་ཅན་རྩོམ་པ་པོ་༤༥མཉམ་དུ་སྐོང་ཚོགས་བྱས་ཏེ་《གཏམ་རྒྱུད་ནི་ལྐོག་གསོད་ནས་འགོ་ཚུགས》ཞེས་པའི་མུ་འབྲེལ་གྱི་བརྩམས་སྒྲུང་གསར་རྩོམ་ལེགས་གྲུབ་བྱུང་བ་རེད།” (23)དེ་དག་གིས་དྲ་རྒྱའི་རྩོམ་རིག་དེ་གོ་ལའི་ཁྱོན་ལ་ཁྱབ་འགོ་ཚུགས་པ་དང་རྒྱལ་ཕྱིའི་དྲ་རྒྱའི་རྩོམ་རིག་གི་ཐོག་མའི་རྣམ་པ་ཡིན་པའི་མེ་གླིང་བྱང་མའི་དྲ་རྒྱའི་རྩོམ་རིག་དེ་དུས་རབས་གོང་མའི་ལོ་རབས་དགུ་བཅུའི་ནང་འབྲས་བུ་སྨིན་པའི་དུས་མཚམས་སུ་སླེབས་པ་མཚོན་པ་བཅས། གང་ལྟར་གོང་གི་བརྩམས་ཆོས་དེ་གཉིས་ནི་སྐབས་དེའི་དྲ་རྒྱའི་རྩོམ་རིག་གི་དཔེ་མཚོན་དུ་འཇོག་བཞིན་འདུག\n“རྒྱལ་ཕྱིའི་དྲ་རྒྱའི་རྩོམ་རིག་གི་ཁྲོད་ནས་གླེང་རིན་ཡོད་པ་ནི་ལྷོ་ཁོ་རི་ཡ་དང་ལྗར་པན་གྱི་དྲ་རྒྱའི་རྩོམ་རིག་རེད།” (24) “ལྷོ་ཁོ་རི་ཡའི་དྲ་རྒྱའི་རྩོམ་རིག་གི་ཚབ་མཚོན་བརྩམས་ཆོས་ནི་‘རང་ཉིད་ནི་རྩོམ་པ་པོ་ཞིག་མིན་ལ་རང་ཉིད་ཀྱིས་རྩོམ་འབྲི་མི་ཐུབ་’པར་འདོད་པའི་ཅིན་ཧའོ་གྲེ་(金浩植)ཡིས་བརྩམས་པའི་《བདག་གི་གཤིས་ཀ་གྱོང་བའི་མཛའ་མོ་》ཞེས་པ་དེ་ཡིན། ” བརྩམས་ཆོས་དེར་ལྷོ་ཁོ་རི་ཡའི་ཀློག་པ་པོའི་དགའ་བསུ་ཚད་མེད་ཐོབ་པ་མ་ཟད། ཕྱིའི་རྒྱལ་ཁབ་ཁག་ལ་ཡང་དེའི་ཤུགས་རྐྱེན་ཆེན་པོ་ཐེབས་ཡོད་པར་གྲགས། དེ་བཞིན་“༢༠༠༣ལོར་དགུང་ལོ་༡༧ལས་སོན་མེད་པའི་ཀྲུང་པེ་ཀྲེ་ཀྲོན་བུད་མེད་མཐོ་རིམ་སློབ་འབྲིང་གི་སློབ་མ་ཁེ་ཨེ་ཐའོ་(可爱淘)ཡིས་དྲ་རྒྱའི་བརྩམས་སྒྲུང་《གཞོན་པ་དེའི་རྫིག་ཉམས་》ཞེས་པ་སྤེལ་བ་དེ་ནི་རྩོམ་པ་པོ་སྒེར་གྱི་དྲ་ཚིགས་སུ་ཐོ་འགོད་བྱས་པའི་ཁོངས་མི་གྲངས་ས་ཡ་གསུམ་ལས་བརྒལ་བ་དང་བརྩམས་སྒྲུང་དེ་ཤོག་ཐོག་ནས་དཔར་དུ་བསྐྲུན་ནས་འགྲེམས་སྤེལ་བྱེད་པའི་བརྒྱུད་རིམ་ཁྲོད་དུས་ཐུང་ནང་དཔེ་དེབ་གྲངས་འབོར་ས་ཡ་གཉིས་བྲིན་ནས་སྐབས་ཤིག་རིང་ལྷོ་ཁོ་རི་ཡའི་དཔེ་ཚོང་བྱ་གཞག་ཁྲོད་བརྩམས་སྒྲུང་བྲིན་ཁ་རྒྱུག་ཤོས་སུ་གྱུར་” (25)ནས་བག་ཆགས་ཆེན་པོ་བཞག དེ་རྗེས་ཁོང་གིས་《གཞོན་པ་དེའི་རྫིག་ཉམས་༢》ཞེས་པ་དང་《གཞོན་པའི་བསླུ་བྲིད་》《གཞོན་པའི་བསླུ་བྲིད་ཀྱི་དཔར་གཞི་མཐའ་མ་》ཞེས་པ་སོགས་བརྩམས་ནས་རྒྱ་ཆེའི་ཀློག་པ་པོའི་ཡིད་དབང་རབ་ཏུ་འཕྲོག་ཡོད་པ་དང་དེ་དག་བཞི་པོ་༢༠༠༤ལོའི་ལྷོ་ཁོ་རི་ཡའི་དྲ་རྒྱའི་བརྩམས་སྒྲུང་བང་རིམ་ནང་རིམ་པ་བཅུའི་གྲས་སུ་ཚུད། གཞན་ཡང་《ང་ནི་སྤྱང་གྲུང་ལྡན་པའི་བུད་མེད་སློབ་མ་ཞིག་མིན་》ཞེས་པ་དང་《Kissདུག་ཕོག་ནད་རྟགས་》ཞེས་པ་སོགས་ཀྱི་བརྩམས་ཆོས་ཕུལ་བྱུང་མང་དུ་ཐོན་ཡོད།\nལྗར་པན་ལ་མཚོན་ན་“དྲ་རྒྱའི་རིག་གནས་འདི་སྤྱི་ཚོགས་དང་རིག་གནས་ཀྱི་སྣང་ཚུལ་ཞིག་གི་ཐོག་ནས་ཉི་མ་རེ་བཞིན་མ་འདས་པར་མི་རྣམས་ཀྱིས་དོ་ཁུར་ཆེས་ཆེར་བྱེད་ཡུལ་དུ་གྱུར་” (26)ལ་དྲ་རྒྱའི་རྩོམ་རིག་ཀྱང་ཧ་ཅང་དར་རྒྱས་ཆེ་བའི་རྒྱལ་ཁབ་ཅིག་ཡིན་པར་མཐོང་། ལྗར་པན་གྱི་དྲ་རྒྱའི་རྩོམ་པ་པོའི་ཁྲོད་ནས་གྲགས་ཆེ་ཤོས་ནི་དྲ་མིང་དུ་ཐན་ཁུ་ལན་དི་(田口蓝迪)དུ་འབོད་པ་དང་། མིང་དངོས་ལ་ཐན་ཁུ་ཧུའི་ཙེ་(田口惠子)ཞེས་པའི་བུད་མེད་ཅིག་ཡིན་ཞིང་། “ཁོང་ནི་༡༩༩༨ལོ་ནས་བཟུང་སྟེ་ལྗར་པན་དུ་བརྩམས་ཆོས་སྤེལ་མང་ཤོས་དང་ཀློག་པ་པོས་དགའ་བསུ་ཚད་མེད་ཞུ་བའི་དྲ་རྒྱའི་རྩོམ་པ་པོ་ཞིག་ཡིན། ” ཁོང་གི་དྲ་རྒྱའི་བརྩམས་སྒྲུང་དང་པོ་《བསྒར་ཁུང་》(插座) ཟེར་བར་ཀྲེ་མུ་བྱ་དགའི་(直木奖)མཚན་སྙན་ཐོབ་པ་དང་། དཔེ་སྐྲུན་བྱས་རྗེས་བྲིན་ཁ་རྒྱུག་ཤོས་ཀྱི་བརྩམས་སྒྲུང་དུ་གྱུར།” (27)དེ་བཞིན་ཁོང་གི་བརྩམས་ཆོས《གནམ་སྐུད་》(天线)ཟེར་བ་དང་《རི་མོ་སྒྲིག་པ་》 (拼图)ཞེས་པ་གཉིས་ཀྱང་དྲ་རྒྱའི་ཐོག་ཏུ་སྐད་གྲགས་ཆེན་པོ་ཡོད་པ་མ་ཟད། བརྩམས་སྒྲུང་དེ་གསུམ་ལ་ཁོང་གི་གྲགས་རྩོམ་རྣམ་གསུམ་དུ་འབོད། “ཐན་ཁུ་ལན་དེའི་བསམ་ཕོད་པ་དང་ཤོད་ཕོད་པ། ཡིད་དབང་འཕྲོག་པའི་རྩོམ་རྩལ་ལས་ཁོང་ནི་ལྗར་པན་གྱི་དྲ་རྒྱའི་རྩོམ་རིག་པ་དང་པོར་འཇོག་པ་དང་ཁོང་ལ་དྲ་རྒྱའི་རྒྱལ་པོ་ཞེས་པའི་མཚན་སྙན་ཐོབ་ཡོད།” (28) སྤྱི་ལོ་༢༠༠༣ལོར་ལྗར་པན་གྱི་བརྩམས་སྒྲུང་རྩོམ་མཁན་དང་ལག་ཐོག་ཁ་དཔར་གྱི་དྲ་ཚིགས་གཉེར་མཁན་ཧྲེ་ཐན་དབྱི་ལེང་(石田衣郎)གིས་ལག་ཐོག་ཁ་དཔར་གྱི་བརྩམས་སྒྲུང་《བརྩེ་དུང་ཟབ་མོ་》ཟེར་བ་སྤེལ་བས། སྐབས་ཤིག་རིང་ལྗར་པན་དུ་སྦིར་གྲགས་ཆེན་པོ་བྱུང་། གཞན་ཡང་༢༠༠༤ལོར་གླེང་སྟེགས་ཀྱི་བརྩམས་སྒྲུང་《གློག་སྐས་ཕོ་གཞོན་》ཞེས་པ་ཐོན་ཞིང་། དེས་དྲ་རྒྱའི་ཐོག་ཏུ་བག་ཆགས་བཟང་པོ་བཞག་པ་མ་ཟད། དེ་ཉིད་དཔེ་སྐྲུན་འགྲེམས་སྤེལ་བྱས་རྗེས་ཡ་མ་ཤུན་དྲ་ཐོག་དཔེ་ཁང་གི་བྲིན་ཁ་རྒྱུག་ཤོས་ཀྱི་དཔེ་དེབ་ཅིག་ཏུ་གྱུར། ༢༠༠༥ལོར་ཅའོ་ཐན་ཀོང་ཏེ་(角田光代)ཡིས་བརྩམས་པའི་ཀྲེ་མུ་བྱ་དགའ་ཐོབ་པའི་བརྩམས་ཆོས་《བར་སྣང་གི་སྐྱེད་ཚལ་》ཞེས་པ་སོགས་མང་དུ་ཐོན།\nགཞན་ཡང་དྲ་རྒྱའི་རྩོམ་རིག་འདི་རྣམ་པ་གསར་རྐྱང་ཞིག་གི་ཐོག་ནས་རྩོམ་རིག་གི་གར་སྟེགས་སུ་ཐོན་རྗེས་རྩོམ་རིག་མཁས་དབང་མང་པོས་བདག་མེད་བུ་ཕྲུག་བཞིན་མ་བསྐྱུར་བར་དེའི་ཐད་ཞིབ་འཇུག་གནང་བས་གྲུབ་འབྲས་ཀྱང་གང་ལེགས་ཤིག་ཐོབ་ཡོད། དཔེར་ན། “ནར་ཤུན་གྱི་《རིམ་འདས་ཡིག་རྐྱང་》(1965)དང་། ལོ་ལེར་གྱི་《སྣོལ་མའི་རང་བཞིན་གྱི་སྟོང་བསམ་མ་ལག་》(1986) མོའོ་ལེ་ཡི་《གྲངས་འཛིན་སྨྱན་རྫས་ཀྱི་མཛེས་རིག》(1997) སེ་ལོ་ཨེན་གྱི་《གྲངས་འཛིན་བརྩམས་སྒྲུང་》(2000)” (29) སོགས་ཞིབ་འཇུག་གི་དཔྱད་རྩོམ་མི་ཉུང་བ་ཞིག་ཐོན། དེའི་རྗེས་སུ་“བོར་ཐེ་ཡི་《རྩོམ་འབྲིའི་བར་སྟོང་》 (1991) ཞེས་པ་དང་། སེ་ནེ་ཏི་ཡི་《རིམ་འདས་ཡིག་རྐྱང—གློག་རྡུལ་གྱི་སྒྱུ་འཕྲུལ་ཕོ་བྲང་》(1996) ཀེ་ཇི་ཡི་《ཡིག་རྐྱང་ནས་རིམ་འདས་ཡིག་རྐྱང་བར་》(1997) པུ་ལེན་སེ་ཡོ་ཏེ་ཡི་《མི་བཟོས་རིག་ལྡན་དང་རྩོམ་རིག་གསར་རྩོམ་》(2000) ལྟ་བུའི་ཆེད་རྩོམ་བཅུ་ལྷག་ཉིས་སྟོང་ལོའི་སྔོན་ནས་རྩོམ་སྒྲིག་བྱས་ཟིན་ཡོད།” (30)\nམདོར་ན་དྲ་རྒྱའི་རྩོམ་རིག་འདི་ཐོག་མར་མེ་གླིང་བྱང་མས་གཙོས་པའི་ཚན་རྩལ་འཕེལ་རྒྱས་མྱུར་བའི་ཕྱིའི་རྒྱལ་ཁབ་འགའ་ཞིག་ཏུ་དར་བ་དང་། ཕྱིས་སུ་ཡ་གླིང་གི་རྒྱལ་ཁབ་ཁག་ཏུ་དར་བ་མ་ཟད། གྲུབ་འབྲས་ཀྱང་གང་ལེགས་ཐོབ་ཡོད་པ་དེ་དག་གི་ཐོག་ནས་ཕྱིའི་རྒྱལ་ཁབ་ཏུ་རྩོམ་རིག་མཁས་དབང་ཚོས་དྲ་རྒྱའི་རྩོམ་རིག་ཞིབ་འཇུག་གི་བྱ་བར་མཐོང་ཆེན་བྱས་དང་བྱེད་བཞིན་ཡོད་པ་དང་རྨང་གཞིའི་ཞིབ་འཇུག་གི་དུས་ཚོད་ཀྱང་སྔ་པོ་ཡིན་པ་མཐོང་ཐུབ།\nདྲ་རྒྱ་ཁྱབ་གདལ་དང་དྲ་རྒྱའི་ལག་རྩལ་འཕེལ་རྒྱས་ཟམ་མི་ཆད་པར་ཕྱིན་པ་དང་བསྟུན་ནས་རྒྱལ་ནང་གི་དྲ་རྒྱའི་རྩོམ་རིག་དར་བ་དང་འཕེལ་རྒྱས་ཀྱང་ཤིན་ཏུ་མྱུར་བ་མ་ཟད། དྲ་རྒྱའི་རྩོམ་རིག་གསར་རྩོམ་དང་། རོལ་མྱོང་། དཔར་སྐྲུན། ཞིབ་འཇུག་སོགས་ཕྱོགས་གང་ཅིར་གྲུབ་འབྲས་ལེགས་པོ་ཐོབ་ཡོད། འདིར་ཨའུ་ཡང་ཡའུ་ཆོན་གྱིས་གཙོ་སྒྲིག་གནང་བའི་《དྲ་རྒྱའི་རྩོམ་རིག་གི་བྱུང་འཕེལ་ལོ་རྒྱུས་》ཞེས་པ་དང་། མ་ཅིས་ཡིས་བརྩམས་གནང་བའི་《དྲ་རྒྱའི་རྩོམ་རིག་གི་ལོ་བཅུའི་ལོ་རྒྱུས་》ཞེས་པ་གཉིས་གཙོ་བོར་བཟུང་ནས་མཚམས་སྦྱོར་གྱི་ཚུལ་དུ་ཅུང་ཟད་གླེང་ན།\nརྒྱལ་ནང་གི་དྲ་རྒྱའི་རྩོམ་རིག་ནི་ཕྱི་རྒྱལ་དུ་སློབ་སྦྱོང་བྱེད་མཁན་རང་རྒྱལ་གྱི་སློབ་མའི་ཤུགས་རྐྱེན་དང་རྒྱལ་ནང་གི་དྲ་རྒྱའི་ལག་རྩལ་འཕེལ་རྒྱས་འགྲོ་བ་གཉིས་དང་ཁ་བྲལ་ཐབས་མེད། རྒྱལ་ནང་དུ་དྲ་རྒྱའི་རྩོམ་རིག་དངོས་སུ་མ་དར་གོང་དུ་ཕྱི་རྒྱལ་དུ་སློབ་སྦྱོང་བྱེད་མཁན་རང་རྒྱལ་གྱི་སློབ་མས་རྒྱ་ཡིག་ཐོག་ནས་དྲ་རྒྱའི་རྩོམ་རིག་གཉེར་འགོ་ཚུགས་པ་དེ་ནི“་སྤྱིར་ཨ་རིའི་དྲ་རྒྱའི་རིམ་འདས་ཡིག་རྐྱང་གི་བརྩམས་སྒྲུང་ཐོན་པ་དང་དུས་མཚུངས་པ་རེད།” དུས་སྐབས་དེ་ནི་རྒྱལ་ནང་གི་དྲ་རྒྱའི་རྩོམ་རིག་གི་ངོས་ནས་བརྗོད་ན་གལ་འགངས་ཧ་ཅང་ཆེ་བའི་དུས་སྐབས་ཤིག་དང་། རྒྱ་ཡིག་དྲ་རྒྱའི་རྩོམ་རིག་གི་ལོ་རྒྱུས་ཧྲིལ་པོའི་ངོས་ནས་གླེང་ན་མྱུ་གུ་འབུས་པའི་དུས་ཚོད་གལ་ཆེན་ཞིག་ཀྱང་རེད།\n“༡༩༩༡ལོའི་ཟླ་༤ཚེས་༥ཉིན་གོ་ལ་ཧྲིལ་པོའི་ཁྱོན་གྱི་རྒྱ་ཡིག་གི་གློག་རྡུལ་དུས་དེབ་ཐོག་མ་《ཧྭ་ཤ་རྩོམ་བཏུས་》ཞེས་པ་ཨ་རིར་སྤེལ་འགོ་བརྩམས་པ་དང་།” (31)དུས་དེབ་དེའི་སྟེང་དུ་“ཨ་རིར་སློབ་སྦྱོང་བྱེད་བཞིན་ཡོད་པའི་ཀྲུང་གོའི་ཕྱིར་སྡོད་སློབ་མའམ་རང་རྒྱལ་གྱི་དྲ་རྒྱའི་རྩོམ་པ་པོ་ཧྲའོ་ཅུན་གྱིས་《འབད་བརྩོན་དང་འདྲ་མཉམ་》ཞེས་པའི་བརྩམས་སྒྲུང་ཞིག་སྤེལ་བ་དེ་ནི་རྒྱ་ཡིག་གི་དྲ་རྒྱའི་རྩོམ་རིག་གི་བརྩམས་ཆོས་ཐོག་མའམ་བརྩམས་སྒྲུང་དང་པོ་དེ་ཡིན་” (32)པར་གྲགས། ལོ་དེ་གར་ཝང་ཤའོ་ཧྥེ་ཞེས་པས་ཕྱི་རྒྱལ་དུ་《རྒྱ་ཡིག་སྙན་ངག་འཕྲིན་གཏོང་དྲ་བ་》ཞེས་པ་གཉེར་བ་སོགས་དུས་དེ་ནས་བཟུང་གོ་ལའི་ཁྱོན་དུ་རྒྱ་ཡིག་གི་རྩོམ་རིག་དྲ་བ་མེད་པའི་ལོ་རྒྱུས་དེར་རྫོགས་ཤད་བཀོད་པ་དང་དུས་མཚུངས་ཕྱིར་སྡོད་ཀྲུང་གོའི་སློབ་མ་ཚོས་རང་གི་མེས་རྒྱལ་དང་ཕ་ཡུལ་སོགས་དྲན་པའི་དྲ་རྒྱའི་རྩོམ་རིག་གི་བརྩམས་ཆོས་མང་པོ་ཞིག་རྩོམ་འགོ་ཚུགས་ལ་རྒྱལ་ཁབ་གཞན་དུ་ཡོད་པའི་ཀྲུང་གོའི་ཕྱིར་སྡོད་སློབ་མ་མང་པོ་ཞིག་གིས་ཀྱང་དེ་ལྟ་བུའི་གློག་རྡུལ་དུས་དེབ་གཉེར་འགོ་ཚུགས་ཡོད། དཔེར་ན། ཨ་རིའི་《མིང་མེད་》དང་། ཁེ་ན་ཊའི་《རོང་ཆུ་དམར་པོ་》འཇར་མན་གྱི་《བདེན་གཏམ་》དབྱིན་ཇིའི་《ལི་སིའི་འཕྲིན་སྐྱེལ་》ལྗར་པན་གྱི་《བྱང་ཤར་རླུང་བུ་》ལྟ་བུ་མང་དུ་ཐོན་སྐད།\n༡༩༩༣ལོར་སྦྲེལ་རེས་དྲ་རྒྱ་དེ་འཛམ་གླིང་ཁྱོན་ལ་སྒོ་ཕྱེ་བ་དེས་རྒྱལ་ཁབ་དང་མི་རིགས་མང་པོ་ཞིག་ལ་ཆ་འཕྲིན་གྱི་སྒོ་ཡངས་པོར་ཕྱེ་བ་དང་དྲ་རྒྱའི་རྩོམ་རིག་འདི་ཡང་འཛམ་གླིང་ཅན་དུ་འགྱུར་བའི་ཕྱི་ངོས་ཀྱི་ཆ་རྐྱེན་བསྐྲུན་ཡོད། རང་རྒྱལ་ཡང་༡༩༩༤ལོར་ཁོངས་མིང་“. cn ” ཟེར་བའི་ཐོག་ནས་རྒྱལ་སྤྱིའི་སྦྲེལ་རེས་དྲ་རྒྱའི་ནང་ཞུགས་པ་རེད། དེ་ནི་རང་རྒྱལ་ཆ་འཕྲིན་གྱི་དུས་རབས་ལ་གོམ་ཁ་བསྒྱུར་བའི་གལ་ཆེའི་གནད་དོན་ཞིག་དང་དེ་བས་རྒྱལ་ནང་དྲ་རྒྱའི་རྩོམ་རིག་གི་ངོས་ནས་བརྗོད་ན་ཤིན་ཏུ་གལ་འགངས་ཆེ་བའི་དོན་ཆེན་ཞིག་ཡིན། དེ་བས་“ ལོ་དེ་གའི་ཟླ་དང་པོར་ཧྥང་ཀྲའུ་ཙེ་དང་གུ་ཕིན་སོགས་ཀྱིས་རྒྱ་ཡིག་དྲ་རྒྱའི་རྩོམ་རིག་རྐྱང་པའི་གློག་རྡུལ་དུས་དེབ་《ཤིན་ཡུས་སི་》ཟེར་བ་གཉེར་བས་དེ་ལ་རྒྱ་ཆེའི་དྲ་དམངས་ཀྱི་བརྩེ་བ་ཟབ་མོ་ཐོབ། ” (33)\n“༡༩༩༥ལོའི་ཟླ་༣པར་ཧྲེ་ཡང་དང་ལུའུ་མིང་སོགས་ཀྱིས་རྒྱ་ཡིག་དྲ་རྒྱའི་སྙན་ངག་དུས་དེབ་《གན་ལན་ཧྲུའུ་》ཟེར་བ་གསར་དུ་གཉེར་བ་དེ་ནི་༡༩༩༧ལོའི་སྔོན་གྱི་དྲ་རྒྱའི་སྙན་ངག་སྤེལ་སའི་མིང་དོན་མཚུངས་པའི་དྲ་རྒྱའི་རྩོམ་རིག་གི་དུས་དེབ་ཅིག་ཡིན་པ་མ་ཟད། དེར་རྒྱལ་ནང་དང་ཐེའེ་ཝན། རྒྱལ་ཕྱི་སོགས་སུ་ཀློག་པ་པོ་མི་ཉུང་བ་ཞིག་ཡོད། དུས་མཚུངས་ལོ་དེའི་ལོ་མཇུག་ཏུ་བུད་མེད་ཀྱི་དྲ་རྒྱའི་རྩོམ་རིག་དུས་དེབ་ཐོག་མ་《ཧྭ་ཀྲའོ་》ཞེས་པ་བལྟམས་ཤིང་། དེ་དག་ནི་རྒྱ་ཡིག་གི་དྲ་རྒྱའི་རྩོམ་རིག་གི་ཐོག་མའི་རྣམ་པ་ཡིན།” (34) “དེ་བཞིན་༡༩༩༥ལོའི་ཟླ་༨པར་རྒྱལ་ནང་དྲ་རྒྱའི་རྩོམ་རིག་གི་མྱུ་གུར་བརྩི་བའི་ཧྲུལ་མུའུ་ཆིན་ཧྭ་གླེང་སྟེགས་སྐུ་བལྟམས་པ་དེ་ནི་སྐམ་ས་ཆེན་མོའི་སྦྲེལ་རེས་དྲ་རྒྱའི་ཐོག་གི་གླེང་སྟེགས་ཐོག་མ་དེ་ཡིན།”(35)\n“༡༩༩༦ལོའི་ཟླ་༦ཚེས་༡༨ཉིན་《ཀྲུང་གོའི་སྐབས་དོན་ཚགས་པར་》ཐོག་སྐུ་ཞབས་ཡང་ཀྲའོ་ཡི་རྩོམ་ཡིག་《ཐོབ་ཐང་དང་གཏམ་རྒྱུད་》 ཟེར་བ་སྤེལ་བས་དྲ་རྒྱའི་རྩོམ་རིག་དང་འབྲེལ་བའི་རྩོད་གླེང་ཞིག་ཐོན་པ་དེ་ཡང་གཙོ་བོ་དྲ་རྒྱའི་རྩོམ་རིག་འདི་ཇི་འདྲ་ཞིག་ཡིན་མིན་ཐད་ཀྱི་རྩོད་གླེང་དྲག་པོ་ཞིག་ཡིན། ” (36)དེ་ནི་རྒྱ་ཡིག་དྲ་རྒྱའི་རྩོམ་རིག་ལ་ཡོངས་ཁྱབ་རང་བཞིན་ལྡན་པའི་དཔྱད་གླེང་བྱས་པ་ཐོག་མ་དེ་ཡིན་པར་མཐོང་ལ་དེ་ལས་ཀྱང་གལ་ཆེ་བ་ཞིག་ནི་རྒྱ་ཡིག་གི་དྲ་རྒྱའི་རྩོམ་རིག་ལ་ཆེད་ལས་དཔྱད་བརྗོད་པའི་དོ་སྣང་ཐོབ་པ་དེ་རེད།\n“༡༩༩༧ལོའི་ཟླ་༡༢ཚེས་༢༥ཉིན་རྒྱལ་ཁོངས་ཨ་རི་ཡིན་པའི་ཀྲུང་གོ་བ་ཀྲུའུ་ཝེའི་ལན་གྱིས་གོ་ལ་ཡོངས་ཀྱི་རྒྱ་ཡིག་དྲ་རྒྱའི་རྩོམ་རིག་དྲ་རྒྱ་《རུང་ཧྲུའུ་ཤ་》ཟེར་བ་གཉེར་བ་དེ་ནི་རྒྱ་ཡིག་དྲ་རྒྱའི་རྩོམ་རིག་གི་རྒྱལ་སྒོ་ཆེན་མོ་དངོས་སུ་ཕྱེ་བའི་མཚོན་རྟགས་ཡིན་”(37) ལ་“༡༩༩༧ལོར་ཝང་དབྱི་ཀུང་སི་ནས་རིན་མེད་ངང་ནས་མི་སྒེར་གྱི་བར་སྟོང་མཁོ་སྤྲོད་བྱེད་འགོ་ཚུགས་པ་དང་། དེས་སྐམ་ས་ཆེན་མོའི་དྲ་རྒྱའི་རྩོམ་རིག་མྱུར་དུ་འཕེལ་རྒྱས་འགྲོ་འགོ་ཚུགས་པས་《དྲ་རྒྱའི་རྩོམ་རིག་གི་ལོ་བཅུའི་ལོ་རྒྱུས་》ཞེས་པའི་དེབ་ཆུང་དེས་ཀྱང་འདི་ནས་བརྩམ་པར་བྱའོ་” (38)ཞེས་ལོ་དེ་ནི་རྒྱལ་ནང་དྲ་རྒྱའི་རྩོམ་རིག་དངོས་སུ་དབུ་ཚུགས་པའི་དུས་ལ་ངོས་འཛིན་བྱས་དང་བྱེད་བཞིན་ཡོད་པ་གསལ་པོ་ཡིན། ལོ་དེ་ནས་རྒྱ་ཡིག་དྲ་རྒྱའི་རྩོམ་རིག་དེ་ཕྱི་ནང་གི་མཐུན་རྐྱེན་ལེགས་པར་འཛོམས་ནས་དངོས་སུ་འཕེལ་རྒྱས་ཀྱི་ལམ་དུ་ཞུགས་པ་དང་། སྤྱི་ལོ་༡༩༩༨ལོ་ནས་༢༠༠༣ལོ་བར་རྒྱལ་ནང་དྲ་རྒྱའི་རྩོམ་རིག་ལོ་རྒྱུས་ཐོག་ཤིན་ཏུ་གྲགས་ཆེ་བའི་རྩོམ་རིག་གི་རླབས་རྒྱུན་ལན་གསུམ་བྱུང་བར་སྨྲ། དེ་ཡང་༡༩༩༨ལོའི་ཟླ་༣པའི་ཚེས་༢༢ཉིན་ནས་ཟླ་༥པའི་ཚེས་༢༩བར་ཐེའེ་ཝན་ལེགས་གྲུབ་སློབ་ཆེན་ཆུ་བེད་ཞིབ་འཇུག་ཁང་གི་འབུམ་རམས་ཞིབ་འཇུག་སློབ་མ་ཚེའི་ཀྲེ་ཧེང་གིས་《སྙིང་ཉེ་བའི་ཐོག་མའི་ཐུག་འཕྲད་》ཅེས་པ་གླེང་སྟེགས་ཀྱི་ཐོག་ཏུ་གསར་རྩོམ་ལེགས་གྲུབ་བྱུང་ཞིང་། “བརྩམས་ཆོས་དེས་རྒྱ་རིགས་ཀྱི་དྲ་དམངས་ཁྲི་ཁྲག་འགའ་ལ་ཤུགས་རྐྱེན་བཟང་པོ་ཐེབས་ཡོད་པ་མ་ཟད། དེ་ནི་དུས་རབས་ཉི་ཤུ་པའི་དུས་མཇུག་གི་རྒྱ་ཡིག་དྲ་རྒྱའི་རྩོམ་རིག་གི་ངོ་མཚར་ཆེ་བའི་བརྩམས་ཆོས་ཤིག་ཡིན། ” (39)བརྩམས་ཆོས་དེའི་ཤུགས་ལས་རྒྱལ་ནང་གི་དྲ་དམངས་མང་པོ་ཞིག་གིས་དྲ་རྒྱའི་རྩོམ་རིག་ལ་དོ་སྣང་བྱེད་ཤུགས་ཆེར་ཕྱིན་པ་མ་ཟད། ལྷག་པར་དུ་ཕྱིས་སུ་རྒྱལ་ནང་དྲ་རྒྱའི་རྩོམ་རིག་གི་ཀ་བ་ལྟ་བུར་གྱུར་བའི་ཕུལ་བྱུང་རྩོམ་པ་པོ་ཤིང་ཡུས་སིན་དང་ཉིང་ཚེ་ཧྲིན། ལི་ཞུན་ཧོན། ཨན་ཉི་པའོ་པེ་སོགས་ཀྱིས་གཙོ་བོ་བྱས་པའི་རྒྱལ་ནང་དྲ་རྒྱའི་རྩོམ་རིག་གི་མི་རབས་དང་པོའི་རྩོམ་པ་པོ་དག་གསོ་སྐྱོང་བྱུང་ཡོད། “གལ་ཏེ་《སྙིང་ཉེ་བའི་ཐོག་མའི་ཐུག་འཕྲད་》ཅེས་པས་ཀྲུང་གོའི་ས་སྐྱེས་རྡོ་སྐྱེས་ཀྱི་དྲ་རྒྱའི་རྩོམ་རིག་ལ་ཤུགས་ཆེ་བའི་རྩོམ་རིག་གི་རླབས་རྒྱུན་ཞིག་འཕྱུར་ཡོད་ན་སྤྱི་ལོ་ཉིས་སྟོང་ལོའི་དྲ་རྒྱའི་རྩོམ་རིག་ལེགས་ཤོས་སུ་འབོད་པའི་ཅིན་ཧྭ་ཙེའི་བརྩམས་ཆོས་《ཝུའུ་ཁུང་གི་རྣམ་ཐར་》ཞེས་པ་དང་༢༠༠༡ལོར་མི་དམངས་རྩོམ་རིག་དཔེ་སྐྲུན་ཁང་གིས་ཐོག་མར་དཔར་དུ་བསྐྲུན་པའི་《རླུང་ཁྲོད་ཀྱི་མར་མེ་》ཞེས་པས་རླབས་རྒྱུན་གཉིས་པ་དེ་འཕྱུར་བར་རྩིས་ཆོག་”ལ་ཅིན་ཧྭ་ཙེ་གཙོ་བོར་གྱུར་བའི་ཧེ་ཡོན་ཝེ་དང་མོའོ་རུང་ཞོལ་ཚུན་སོགས་མི་རབས་གཉིས་པའི་རྩོམ་པ་པོ་དག་དྲ་རྒྱའི་རྩོམ་རིག་གི་གར་སྟེགས་སུ་ཐོན། དེ་ནས་མི་རིང་བར་ཤའོ་དིང་དང་ཀྲའོ་གན་ལུད། ཆིང་ཏའོ། ཏུང་ཧྥང་ཡོས་སོགས་ཀྱིས་གཙོས་པའི་མི་རབས་གསུམ་པའི་རྩོམ་པ་པོ་མང་དག་ཅིག་ཐོན་པ་དང་ཤའོ་དིང་གི་བརྩམས་ཆོས་《ཀྲུའུ་ཤན་》ཟེར་བ་དེ་དཔེ་མཚོན་གྱི་བརྩམས་ཆོས་སུ་འཇོག་བཞིན་འདུག སྤྱི་ལོ་༢༠༠༢ནས་༢༠༠༣བར་རྒྱལ་ནང་དྲ་རྒྱའི་རྩོམ་རིག་གར་སྟེགས་སུ་གྲགས་པ་ཤིན་ཏུ་ཆེ་བའི་བརྩམས་ཆོས་ཤིག་ཐོན་པ་ནི་མོའོ་རུང་ཞོལ་ཚུན་གྱིས་བརྩམས་པའི་《ཁྲེན་ཏུའུ་--དོ་ནུབ་ང་བརྗེད་པར་གནང་དང་》ཞེས་པ་དེ་ཡིན། བརྩམས་ཆོས་དེ་ནི་ནང་དོན་ཙམ་མ་ཟད་རྣམ་པའི་ཐད་ནས་ཀྱང་རིམ་འདས་ཡིག་རྐྱང་བརྩམས་སྒྲུང་གི་གསར་རྩོམ་བྱ་ཐབས་སྤྱད་ཡོད་པ་ཞིག་ཡིན་པས་ཀློག་པ་པོས་བྱུང་རིམ་འདེམས་སྟངས་མི་འདྲ་བའི་ཐོག་ནས་བརྩམས་ཆོས་དེར་མཇུག་འབྲས་ཀྱང་མི་འདྲ་བ་བཅུ་ཙམ་ཡོད་པར་སྨྲ། བརྩམས་ཆོས་དེས་རྒྱལ་ནང་དྲ་རྒྱའི་རྩོམ་རིག་ལོ་རྒྱུས་ཐོག་གནས་བབས་ངེས་ཅན་བཟུང་ཡོད་པ་མ་ཟད། དེ་ནི་རླབས་རྒྱུན་གསུམ་པའི་ཚབ་མཚོན་གྱི་བརྩམས་ཆོས་སུ་རྩི་བཞིན་ཡོད།\n“༢༠༠༤ལོའི་ཟླ་༤པའི་ཚེས་༡༤ནས་༡༦་བར་ཀྲུང་ནན་སློབ་ཆེན་རིག་གཞུང་སློབ་གླིང་གི་《རྩོམ་རིག་དཔྱད་གཏམ་》རྩོམ་སྒྲིག་པུའུ་དང་《རིག་རྩལ་གཞུང་ལུགས་ཞིབ་འཇུག》རྩོམ་སྒྲིག་ཁང་གཉིས་ཀྱིས་མཉམ་འབྲེལ་ཐོག་སྐབས་དང་པོའི་《དྲ་རྒྱའི་རྩོམ་རིག་དང་གྲངས་འཛིན་རིག་གནས》ཞེས་པའི་རྒྱལ་ཡོངས་རིག་གཞུང་གྲོས་ཚོགས་དེ་ཧུའུ་ནན་ཁྲང་ཧྲ་རུ་གཉེར་བ་རེད།” (40) དེ་ནི་རྒྱལ་ཡོངས་རང་བཞིན་གྱི་དྲ་རྒྱའི་རྩོམ་རིག་རིག་གཞུང་གྲོས་ཚོགས་ཐོག་མ་དེ་ཡིན་སྟབས་དྲ་རྒྱའི་རྩོམ་རིག་ལོ་རྒྱུས་ཐོག་གི་དོན་ཆེན་ཞིག་ཡིན། “༢༠༠༥ལོའི་ཟླ་༡༡པར་པེ་ཅིང་ཐེ་ཤོལ་ཚན་རྩལ་ཚད་ཡོད་ཀུང་སིས་གཙོ་གཉེར་བྱས་ནས་‘སྲོལ་རྒྱུན་གྱི་རྩོམ་འབྲི་དང་དྲ་རྒྱའི་རྩོམ་འབྲི་གཉིས་ལས་གང་ཞིག་ཡུན་རིང་པོར་གནས་ཐུབ་མིན་’ཐད་བགྲོ་གླེང་མཛད་ཡོད། བགྲོ་གླེང་ཚོགས་འདུ་དེ་ནི་པེ་ཅིང་དུ་ཚོགས་པ་དང་སྲོལ་རྒྱུན་གྱི་རྩོམ་པ་པོ་པེ་ཚུན། སྙན་ངག་པ་སུང་ལིན། དཔྱད་གཏམ་མཁས་པ་ཀྲུའུ་ཏ་ཁེ། འཁྲབ་ཁྲིད་པ་ཝང་ཁྲའོ་བཅས་དང་དྲ་རྒྱའི་རྩོམ་པ་པོ་མོའོ་རུང་ཞོལ་ཚུན། ཝེ་པེའི་ཧུད། ཀྲང་ཏེའེ། ཕུའུ་ཞའོ་ལུང་སོགས་བགྲེ་གླེང་ཚོགས་འདུའི་ནང་ཞུགས་ཡོད། ” (41)བགྲོ་གླེང་དེའི་ཐོག་ནས་རྒྱལ་ནང་རྩོམ་རིག་གི་གར་སྟེགས་སུ་དྲ་རྒྱའི་རྩོམ་རིག་གི་གནས་བབས་དང་ཤུགས་རྐྱེན་ལ་ཁས་ལེན་གང་འཚམ་བྱས་པ་མཐོང་ཐུབ། གཞན་“༢༠༠༥ལོ་ནི་འཆར་ཡན་བརྩམས་སྒྲུང་གི་ལོར་འབོད།” (42) ལོ་དེར་《ཀྲུའུ་ཤན་》གྱིས་གཙོས་པའི་《ཞོལ་ཧུའེ་》དང་《ཧུའུ་ཧྭ་ལིང་》《ཙི་ཁྲོན》སོགས་ཕུལ་བྱུང་གི་འཆར་ཡན་བརྩམས་ཆོས་མི་ཉུང་བ་ཞིག་ཐོན་ཡོད་པ་མ་ཟད། དཔར་དུ་བསྐྲུན་རྗེས་རྒྱ་ཆེའི་ཀློག་པ་པོའི་ཁྲོད་དུའང་བག་ཆགས་ངེས་ཅན་བཞག་ཡོད།\n༢༠༠༦ལོའི་ཟླ་༡༢པར་ཀྲུང་གོའི་རིག་རྩལ་གཞུང་ལུགས་ཚོགས་པས་ཧྲང་ཧེའི་རུ་“སྣེ་མང་སྨྱན་རྫས་དུས་རབས་ཀྱི་རྩོམ་རིག་ཐོན་སྐྱེད་” སྐོར་གྱི་རིག་གཞུང་ཚོགས་འདུ་སྐོང་ཚོགས་བྱས་ཤིང་། སྐབས་དེར་དྲ་རྒྱའི་སྨྱན་རྫས་ཀྱིས་རྩོམ་རིག་ཐོན་སྐྱེད་ལ་ཐེབས་པའི་ཤུགས་རྐྱེན་ཐད་བགྲོ་གླེང་ཞིབ་འཇུག་མཛད་པ་མ་ཟད་“༢༠༠༦ལོ་ནི་པོད་ཁུག་ཧ་ཅང་དར་གསོ་ཆེ་བའི་ལོ་ཞིག་དང་ཀྲུང་གོའི་པོད་ཁུག་དང་པོར་འབོད་པའི་《ལའོ་ཤུད་ཀྱི་པོད་ཁུག》དཔར་སྐྲུན་འགྲེམས་སྤེལ་བྱས། ”(43) ལྷག་པར་དུ་“ལོ་དེར་མིའི་བློ་ལས་འགོང་པའི་སྙན་ངག་གསར་རྩོམ་ཐུབ་པའི་མཉེན་ཆས་‘ལེའི་ཧུའུ་ཤིང་’ཟེར་བ་གསར་དུ་བཏོད་ནས་གློག་ཀླད་ཀྱིས་སྙན་ངག་འབྲི་ཐུབ་པའི་ལྷ་སྒྲུང་བརྩམས།”(44) (དེའི་སྐོར་གྱི་དགེ་སྐྱོན་ལ་རྒྱལ་ནང་དུ་མཁས་དབང་ཚོས་ཞིབ་དཔྱད་མང་དུ་བྱས་ཡོད་ཀྱང་སྐབས་དོན་གྱི་གླེང་བྱ་གཙོ་བོ་མིན་པས་བཏང་སྙོམས་སུ་བཞག)\n“༢༠༠༧ལོའི་ཟླ་༤པའི་ཚེས་༦ཉིན་ཀྲུང་གོའི་སློབ་གྲྭའི་ནང་ཁོངས་ཀྱི་རྩོམ་རིག་མཉམ་འབྲེལ་ཚོགས་པ་དང་ཀྲུང་གོའི་དྲ་རྒྱའི་རྩོམ་རིག་མཉམ་འབྲེལ་འཐུས་ཚོགས། ཧུང་ཤའུ་ཐན་ཤང་དྲ་ཚིགས། ཀྲུང་གོའི་པོད་ཁུག་དྲ་བ་སོགས་རྩོམ་རིག་དྲ་ཚིགས་བཅུ་དྲུག་གིས་ཐུན་མོང་ཐོག་༢༠༠༦ལོ་ནས་༢༠༠༧ལོ་བར་གྱི་‘དྲ་རྒྱའི་རྩོམ་རིག་གི་དུས་ཆེན་’དེ་པེ་ཅིང་དུ་གཉེར་ནས་སྔོན་ཐོན་གྱི་མི་སྒེར་དང་དྲ་ཚིགས་ཁག་ལ་བྱ་དགའ་གནང་བ་མ་ཟད། དྲ་རྒྱའི་རྩོམ་རིག་འཕེལ་རྒྱས་སྐོར་ལ་ཞིབ་འཇུག་དང་དྲ་རྒྱའི་བརྩམས་ཆོས་དཔར་སྐྲུན་གྱི་དཔར་དབང་སོགས་ལ་གྲོས་མོལ་གནང་ཡོད། ” (45) ལོ་དེའི་“ཟླ་༡༠པའི་ཚེས་༢༦ཉིན་”ཀྲུང་གོའི་དྲ་རྒྱའི་རིག་གནས་འཕེལ་རྒྱས་ཀྱི་མཐོ་རིམ་བགྲོ་གླེང་འདུ་ཚོགས་དེ་པེ་ཅིང་དུ་སྐོང་ཚོགས་བྱས། ”(46) སྔ་རྗེས་སུ་སྤེལ་བའི་རིག་གཞུང་འདུ་ཚོགས་དེ་དག་གིས་དྲ་རྒྱའི་རྩོམ་རིག་འཕེལ་རྒྱས་ལ་གླེང་ཕྱོགས་ཀྱི་རྒྱབ་སྐྱོར་དང་གཞུང་ལུགས་ཀྱི་རྒྱབ་རྟེན་བྱས་པ་ནི་དྲ་རྒྱའི་རྩོམ་རིག་འཕེལ་རྒྱས་ཀྱི་ངོས་ནས་བརྗོད་ན་ཤིན་ཏུ་གཙིགས་ཆེ་བའི་མཐུན་རྐྱེན་འབའ་ཞིག་རེད།\n“སྤྱི་ལོ་༢༠༠༨ལོའི་ཟླ༧པར་ཀྲུང་གོའི་སྦྲེལ་རེས་དྲ་རྒྱའི་ཆ་འཕྲིན་ལྟེ་གནས་ཀྱིས་ཁྱབ་བསྒྲགས་བྱས་པའི་《སྐབས་༢༢པའི་ཀྲུང་གོའི་སྦྲེལ་རེས་དྲ་རྒྱའི་འཕེལ་རྒྱས་སྙན་ཞུ》ལྟར་ན། ༢༠༠༨ལོའི་ཟླ་༦་པའི་ཟླ་སྨད་བར་ཀྲུང་གོའི་དྲ་དམངས་མི་འབོར་དུང་ཕྱུར་གཉིས་དང་བྱེ་བ་ལྔ་ས་ཡ་གསུམ་ཟིན་ཡོད་པ་དང་། དྲ་དམངས་ཀྱི་གཞི་ཁྱོན་དེ་འཛམ་གླིང་ཐོག་ཨང་དང་པོར་སླེབས་ཡོད་”(47)པ། “པེ་ཐུ་བཤེར་འཚོལ་ཁུལ་ནས་བཤེར་འཚོལ་ཐུབ་པའི་དྲ་རྒྱའི་རྩོམ་རིག་གི་དྲ་ངོས་13300000དང་། བརྩམས་སྒྲུང་དང་འབྲེལ་བའི་དྲ་ངོས་100000000 སྙན་ངག་དང་འབྲེལ་བའི་དྲ་ངོས་43000000 ལྷུག་རྩོམ་དང་འབྲེལ་བའི་དྲ་ངོས33900000 གློག་བརྙན་དང་འབྲེལ་བའི་དྲ་ངོས་87200000 འཁྲབ་གཞུང་དང་འབྲེལ་བའི་དྲ་ངོས་26900000བཤེར་འཚོལ་ཐུབ་པ། ” (48) ༡༩༩༩ལོའི་ཟླ་༡༡ནས་༢༠༠༨ལོའི་ཟླ་༨པ་བར་དྲ་རྒྱའི་བརྩམས་སྒྲུང་དེབ་ཁྱོན་242དང་༡༩༩༨ལོ་ནས་༢༠༠༨ལོ་བར་སྙན་ངག་ཕྱོགས་སྒྲིག་གི་སྙན་དེབ་ཁྱོན་19 ༢༠༠༡ལོའི་ཟླ་༡ནས་༢༠༠༨ལོའི་ཟླ༤པ་བར་ལྷུག་རྩོམ་ཕྱོགས་སྒྲིག་གི་དེབ་26 ༡༩༩༨ལོ་ནས་༢༠༠༨ལོ་བར་གྲགས་ཆེ་བའི་དྲ་རྒྱའི་རྩོམ་རིག་གི་ཞིབ་འཇུག་དཔེ་དེབ་48བཅས་དཔར་སྐྲུན་འགྲེམས་སྤེལ་བྱས་ཡོད་པ། ༡༩༩༧ལོ་ནས་༢༠༠༨ལོ་བར་དྲ་རྒྱའི་རྩོམ་རིག་ཞིབ་འཇུག་ཚོགས་པ་དང་ཨའུ་ཡང་ཡའུ་ཆོན་དང་ཧོང་མིང་ཧྥིན། མ་ལིའི་ཡིས་གཙོས་པའི་མི་སྒེར་གྱིས་རིག་གཞུང་དུས་དེབ་ཁག་ཏུ་དྲ་རྒྱའི་རྩོམ་རིག་དང་འབྲེལ་བའི་ཕུལ་བྱུང་དཔྱད་རྩོམ་གྲངས296སྤེལ་བ་དང་། འབུམ་རམས་པའི་སློབ་གནས་ཞུ་བའི་དཔྱད་རྩོམ་6 རབ་འབྱམས་པའི་སློབ་གནས་ཞུ་བའི་དཔྱད་རྩོམ་གྲངས་86བཅས་ཡོད། (གོང་གི་དཔར་སྐྲུན་དང་འབྲེལ་བའི་གྲངས་ཚད་དག《དྲ་རྒྱའི་རྩོམ་རིག་གི་བྱུང་འཕེལ་ལོ་རྒྱུས》སུ་བརྩམས་ཆོས་ཀྱི་མིང་དང་རྩོམ་པ་པོ། དཔེ་སྐྲུན་ཁང་། དཔེ་སྐྲུན་གྱི་དུས་ཚོད་བཅས་གསལ་བར་བཀོད་ཡོད་) མདོར་ན། རྒྱལ་ནང་དུ་དྲ་རྒྱའི་རྩོམ་རིག་ཐོན་པ་ནས་ད་བར་དྲ་རྒྱའི་རྩོམ་རིག་གི་རྩོམ་པ་པོ་དང་དྲ་རྒྱ་གཉེར་མཁན། རྒྱ་ཆེའི་དྲ་དམངས། རྒྱལ་ནང་རྩོམ་རིག་མཁས་དབང་སོགས་ཀྱིས་དཀའ་སྤྱད་འབད་བརྩོན་བྱས་པ་བརྒྱུད་རྒྱལ་ནང་དྲ་རྒྱའི་རྩོམ་རིག་གི་བྱ་གཞག་ལ་གྲུབ་འབྲས་ལེགས་པོ་ཐོབ་ཡོད།\nགངས་རི་ར་བའི་ལྗོངས་སུ་དུས་རབས་ཉེར་གཅིག་པའི་ལོ་རྒྱུས་ཀྱི་ཤོག་ལྷེ་གསར་པ་ཕྱེ་བ་ནས་ཅང་མ་འདས་པར་ལོ་རྒྱུས་ཡུན་རིང་ལྡན་པའི་བོད་ཀྱི་རྩོམ་རིག་གར་སྟེགས་སུ་རྩོམ་རིག་གི་ཁྱེའུ་གསར་པ་འཁྲུངས་པ་ནི་དྲ་རྒྱའི་རྩོམ་རིག་རེད། རྩོམ་རིག་གི་རྣམ་པ་དེ་ནི་གློ་བུར་དང་སྟེས་དབང་གིས་བྱུང་བ་ཞིག་མ་ཡིན་པར་ཕྱི་ནང་གི་མཐུན་རྐྱེན་ལེགས་པར་འཛོམས་ནས་འཁྲུངས་པ་དང་འཕེལ་རྒྱས་འགྲོ་བཞིན་པ་ནི་བསྙོན་དུ་མེད་པ་ཞིག་ལགས། འོན་ཏེ་དངོས་པོའི་གནས་ལུགས་ནི་མཐའ་མེད་པ་གཏིང་ཟབ་པའི་ཚད་དེ། རང་སྣང་གི་བློས་ཇི་བཞིན་དུ་དཔོག་དཀའ་བའི་ཚོད་དུ་གདའ་བས་འདིར་ཕྱི་ནང་གི་རྐྱེན་གཙོ་བོ་འགའ་འཆད་པར་བྱ།\nདྲ་རྒྱའི་རྩོམ་རིག་ནི་དྲ་རྒྱ་དང་ཁ་བྲལ་དུ་མེད་ལ་དྲ་རྒྱའི་ལག་རྩལ་དང་དྲ་རྒྱ་ཁྱབ་གདལ་འགྲོ་བ་དང་འབྲེལ་བ་དམ་ཟབ་ཡོད་པ་ཞིག་ཡིན། དྲ་རྒྱ་ཞེས་པ་ནི་དངོས་ཁམས་(49)དང་གཏན་ཚིགས་(50)ཀྱི་ཐོག་ནས་ཕན་ཚུན་སྦྲེལ་མཐུད་བྱས་པའི་རྩིས་འཁོར་གྱི་ཚོགས་པ་ལས་གྲུབ་” (51) པས་ན་རྩིས་འཁོར་ནི་དྲ་རྒྱ་གྲུབ་པའི་དངོས་པོའི་མཐུན་རྐྱེན་གཙོ་བོ་དེ་ཡིན། འོན་ཀྱང་རྩིས་འཁོར་ཡོད་པ་ཙམ་གྱིས་དྲ་རྒྱ་གྲུབ་མི་ཐུབ་པ་ནི་ཀུན་གྱིས་གསལ་པོར་རྟོགས་ངེས། དེས་ན་དབྱིན་ཐེ་དྲ་རྒྱའམ་སྦྲེལ་རེས་དྲ་རྒྱ་ནི་དུས་རབས་གོང་མའི་ལོ་རབས་བརྒྱད་ཅུའི་ནང་གཞི་ནས་ཐོན་པ་ཞིག་རེད། “སྦྲེལ་རེས་དྲ་རྒྱའི་འབྱུང་ཁུངས་ནི་ཨ་ཕའ་དྲ་རྒྱ་(ARPANET)ཞེས་པ་དེ་ཡིན་ཞིང་། དེ་ནི་༡༩༥༨ལོར་ཨ་རིའི་ཙུང་ཐུང་ཨད་སིན་ཧའོ་ལེའར་(艾森豪威尔)གྱིས་ཐོག་མར་གྲོས་འགོ་བཏོན་པ་དང་། ཨ་རིའི་རྒྱལ་སྲུང་པུའུ་རུ་མཐོ་རིམ་ཞིབ་འཇུག་གི་འཆར་འགོད་ལྟར་ཞིབ་འཇུག་བྱེད་འགོ་ཚུགས་ཏེ་༡༩༦༩ལོར་ཨ་ཕའ་དྲ་རྒྱའི་ཞིབ་འཇུག་དངོས་སུ་ལེགས་གྲུབ་བྱུང་བ་རེད། ” (52) དྲ་རྒྱ་དེ་ནི་ཐོག་མར་ཨ་རིའི་དམག་དོན་ཐོག་སྤྱོད་པ་ཞིག་ཡིན་པར་མཐོང་ཞིང་། ཕྱིས་སུ་“ ༡༩༨༩ ལོར་ཨ་ཕའ་དྲ་རྒྱ་དེ་དམག་དོན་དང་དམངས་སྤྱོད་གཉིས་སུ་དབྱེ་བ་ལས་དམངས་སྤྱོད་ཀྱི་ཁོངས་དེར་དབྱིན་ཐེ་དྲ་རྒྱ་( Internet) ཞེས་བཏགས། ” (53) དེ་ནས་བཟུང་སྦྲེལ་རེས་དྲ་རྒྱ་དེ་ཐོག་མར་ནུབ་ཕྱོགས་རྒྱལ་ཁབ་ཁག་ཏུ་འཕེལ་རྒྱས་འགྲོ་འགོ་ཚུགས་པ་དང་། སྤྱི་ལོ་༡༩༩༣ལོར་དངོས་སུ་འཛམ་གླིང་ཁྱོན་ལ་སྒོ་ཕྱེ་ནས་དྲ་རྒྱའི་ཆ་འཕྲིན་གྱི་དུས་རབས་བསུ་བའི་དབུ་ཁྱུད་བྲིས། ༡༩༩༤ལོར་རང་རྒྱལ་ཡང་སྦྲེལ་རེས་དྲ་རྒྱའི་ནང་ཞུགས་ནས་དེའི་ཐད་མཐོང་ཆེན་བྱས། “ ༡༩༩༨ལོའི་ཟླ་༥པར་མཉམ་འབྲེལ་རྒྱལ་ཚོགས་གསར་འགྱུར་ཨུ་ཡོན་ལྷན་ཁང་གིས་སྦྲེལ་རེས་དྲ་རྒྱ་དེ་དངོས་སུ་‘སྨྱན་རྫས་བཞི་པར་’ (54) འགྱུར་བའི་ཁྱབ་བསྒྲགས་གནང་” (55) བ་རེད། དེ་ནི་སྤྱིར་བཏང་གི་སྣང་ཚུལ་ཞིག་ཡེ་ནས་མ་ཡིན་པར་དྲ་རྒྱའི་ཆ་འཕྲིན་གྱི་དུས་རབས་ཤིག་དབུ་ཚུགས་པའི་དུང་སྒྲ་ཞིག་དང་མིའི་རིགས་དེ་སྨྱན་རྫས་ཀྱི་དུས་རབས་གསར་པ་ཞིག་ཏུ་བསྐྱོད་འགོ་ཚུགས་པའི་མཚོན་རྟགས་གལ་ཆེན་ཞིག་རེད།\nདེ་བཞིན་རྒྱལ་ནང་གི་དྲ་རྒྱའི་རྩོམ་རིག་ཞིབ་འཇུག་གི་མཁས་དབང་བོའོ་ཏིང་གོ་(柏定国)ཡིས། “སྦྲེལ་རེས་དྲ་རྒྱ་དར་འཕེལ་བྱུང་བ་ནི་དུས་རབས་༢༠པའི་དུས་མཇུག་གི་སྤྱི་ཚོགས་དང་རིག་གནས། རྩོམ་རིག་ཐད་ཀྱི་གལ་ཆེའི་དོན་རྐྱེན་ཞིག་དང་གོ་ལ་ཅན་གྱི་དོན་རྐྱེན་ཞིག་རེད་”(56)ཅེས་གསུངས་ཡོད་ལ། ཨ་རིའི་ཝེའི་རུན་ཀུང་སིའི་(微软公司)སྤྱི་ཁྱབ་བེའར་ཀེའི་ཚེ་(比尔．盖茨)ནས། “སྦྲེལ་རེས་དྲ་རྒྱས་མིའི་རིགས་ཀྱི་སྤྱི་ཚོགས་འཚོ་བར་ངོ་བོའི་རང་བཞིན་གྱི་ཤུགས་རྐྱེན་ཐེབས་པ་དང་། དེ་ནི་མི་རྣམས་ཀྱི་རྒྱུན་གཏན་འཚོ་བའི་ཁྲོད་མེད་དུ་མི་རུང་བའི་འགྲོ་འོང་གི་ཐབས་ལམ་གསར་པ་ཞིག་དང་འཚོ་བའི་བར་སྟོང་ཞིག་ཏུ་འགྱུར་ངེས་པ་མ་ཟད། དེས་འཛམ་གླིང་ཡོངས་ལ་ཤུགས་རྐྱེན་ཆེན་པོ་ཐེབས་ངེས་ཡིན་”(52)ཞེས་དུས་རབས་གསར་པ་འདིའི་རྒྱལ་པོར་གྱུར་པའི་དྲ་རྒྱའི་ཆ་འཕྲིན་གྱི་ནུས་པར་ཚད་མཐོའི་གདེང་འཇོག་བྱས་ཡོད།\nརྒྱལ་ནང་གི་དྲ་རྒྱའི་རྩོམ་རིག་ཞིབ་འཇུག་མཁས་དབང་མ་ལིས་ནས། “སྦྲེལ་རེས་དྲ་རྒྱའི་ལོ་རྒྱུས་ནི་ཤིན་ཏུ་དུས་ཐུང་ཡིན་ཡང་དེའི་འཕེལ་རྒྱས་ཀྱི་མྱུར་ཚད་དང་བེད་སྤྱོད་ཀྱི་གཞི་ཁྱོན། ཤུགས་རྐྱེན་གྱི་ཟབ་ཚད་ནི་མིའི་རིགས་ཀྱི་ལོ་ངོ་སྟོང་གི་ལོ་རྒྱུས་འཕེལ་འགྱུར་ཁྲོད་སྔ་ན་བྱུང་མྱོང་མེད་པ་ཞིག་དང་ལོ་རྒྱུས་ཐོག་གི་ལག་རྩལ་གང་གིས་ཀྱང་དོ་ཟླ་བྲལ་བ་ཞིག་རེད་”(58) ཅེས་གསུངས་པ་ལྟར་དུས་ཐུང་གི་ལོ་ངོ་དེ་དག་ནང་འཛམ་གླིང་གི་རྒྱལ་ཁབ་དང་མི་རིགས་མང་པོ་ཞིག་སྔ་ས་ནས་དྲ་རྒྱའི་ཆ་འཕྲིན་གྱི་ལམ་དུ་ཆས་ཟིན་པ་མ་ཟད། སྤྱི་ཚོགས་ཀྱི་འཚོ་བའི་ཁྱབ་ཁོངས་གང་སར་མངོན་མེད་ངང་ཁྱབ་ཡོད་པ་ནི་ཀུན་གྱིས་མཁྱེན་གསལ་རེད། དེ་ལྟར་ཟློག་ཐབས་བྲལ་བའི་དྲ་རྒྱའི་ཆ་འཕྲིན་གྱི་རྦ་རླབས་དྲག་པོ་དེས་སྔར་གྱི་ཤེས་དཔལ་མང་དག་ཅིག་ལ་ཉེན་བརྡ་བཏང་བས་རླབས་རྒྱུན་དེའི་མདུན་དུ་རང་རེ་གངས་ཅན་པ་ཙམ་མ་ཟད་འཛམ་གླིང་ཤེས་དཔལ་གྱི་བདག་པོ་མང་དག་ཅིག་གིས་སླར་ཡང་ཤེས་དཔལ་གང་དེའི་རྒྱུན་འཛིན་དང་འཕེལ་རྒྱས་སྐོར་ལ་བསམ་གཞིག་དང་འདང་རྒྱག་རེ་མི་བྱེད་ཐབས་མེད་བྱུང་།\nསྤྱིར་དཔལ་འབྱོར་དང་ཆབ་སྲིད། རིག་གནས་སོགས་ནི་ལོགས་སུ་དགར་བའི་རིག་ཚན་རྐྱང་པ་རེ་ཡིན་མོད། དེ་དག་ཕན་ཚུན་དབར་འབྲེལ་བ་དམ་ཟབ་ཡོད་དེ། ཆབ་སྲིད་དང་དཔལ་འབྱོར་དབང་གིས་སྤྱི་ཚོགས་གང་དེའི་རིག་གནས་ལ་ཐད་ཀར་ཤུགས་རྐྱེན་ཐེབས་ངེས་ལ་དཔལ་འབྱོར་དང་རིག་གནས་དབང་གིས་སྤྱི་ཚོགས་གང་དེའི་ཆབ་སྲིད་ལ་ཤུགས་རྐྱེན་ཐེབས་ངེས་ཡིན་པས། དཔལ་འབྱོར་གྱི་སྒྲིག་གཞི་འཕོ་འགྱུར་ཕྱིན་པའི་དབང་གིས་རིག་གནས་ལ་ཐད་ཀར་ཤུགས་རྐྱེན་ཐེབས་པའང་སྨོས་མེད་ལགས།\n“དུས་རབས་༢༠པའི་ལོ་རབས་༩༠པར་སླེབས་རྗེས་རང་རྒྱལ་གྱི་དཔལ་འབྱོར་སྒྲིག་གཞི་དེ་འཆར་ཅན་གྱི་དཔལ་འབྱོར་སྒྲིག་གཞི་ནས་ཁྲོམ་རའི་དཔལ་འབྱོར་སྒྲིག་གཞིར་གོམ་པ་སྤོ་བའི་གལ་ཆེའི་དུས་མཚམས་སུ་སླེབས་པ་དེས་རང་རྒྱལ་གྱི་རྩོམ་རིག་ཀྱང་ཁྲོམ་རའི་དཔལ་འབྱོར་གྱི་རྦ་རླབས་དྲག་པོའི་ཁྲོད་ནས་མི་རིང་བར་བསམ་བློའི་རིག་གནས་ཀྱི་ལྟེ་བ་ནས་སྤྱི་ཚོགས་ཀྱི་གྲུ་ཟུར་དུ་གྱར་ཞིང་མཁས་དབང་གི་རྩོམ་རིག་དག་ཀྱང་རྩོམ་རིག་གི་ལྟེ་བ་ནས་རིག་གནས་ཀྱི་གྲུ་ཟུར་དུ་གྱར་དགོས་བྱུང་”(59)བས། རྒྱལ་ནང་གི་རྩོམ་པ་པོ་འགའ་ཞིག་ཀྱང་སྨྱུ་གུ་བཞག་ནས་ཚོང་ལས་ཀྱི་ལས་སུ་ཞུགས་པར་གྲགས། དེ་བཞིན་དྲ་རྒྱའི་རྩོམ་རིག་གི་ཞིབ་འཇུག་མཁས་དབང་མ་ལིས་ནས་ཀྱང་“དུས་རབས་༢༠པའི་ལོ་རབས་༩༠པའི་ཚུན་ནས་ཁྲོམ་རའི་དཔལ་འབྱོར་གྱིས་ཀྲུང་གོའི་སྤྱི་ཚོགས་ལ་རྒྱ་ཆེ་ཞིང་གཏིང་ཟབ་པའི་ཤུགས་རྐྱེན་ཐེབས་ཡོད་པ་དང་། དེ་ལྟ་བུའི་སྤྱི་ཚོགས་ཀྱི་དཔལ་འབྱོར་སྒྲིག་གཞིས་རིག་གནས་ཀྱི་རྣམ་པར་ཡང་འགྱུར་བ་ཤུགས་ཆེན་བྱུང་བས་སྔར་གྱི་རྩོམ་པ་པོ་མཁས་དབང་ཚོའི་གནས་བབས་ལ་བར་ཆད་བྱུང་ནས་དམངས་ཁྲོད་ནས་ཐོན་པ་དང་དམངས་ཁྲོད་ཀྱིས་ལོངས་སུ་སྤྱོད་པའི་རིག་གནས་པའི་དཔུང་ཁག་ཅིག་མྱུར་དུ་ཐོན་ཡོད་”(60)ཅེས་གསུངས་པ་དེ་ནི་ཁྲོམ་རའི་དཔལ་འབྱོར་གྱི་སྒྲིག་གཞིས་ཀྲུང་གོའི་སྤྱི་ཚོགས་རིག་གནས་ཀྱི་མགྲིན་ཚབ་ཏུ་གྱུར་བའི་རྩོམ་པ་པོའི་དཔུང་ཁག་ལ་འགྱུར་བ་བྱུང་བ་དང་མི་དམངས་རང་བཞིན་གྱི་རིག་གནས་གསར་པ་ཞིག་ཐོན་པ་དེར་དམིགས་ནས་གསུངས་པ་ཞིག་ཡིན། རིག་གནས་གསར་པ་དེའི་དཔུང་ཁག་ནི་དྲ་རྒྱའི་རྩོམ་པ་པོའི་དཔུང་ཁག་ལ་བརྗོད་པ་དང་དམངས་ཀྱི་ལོངས་སུ་སྤྱོད་པའི་རིག་གནས་ནི་དྲ་རྒྱའི་རྩོམ་རིག་གིས་གཙོས་པའི་ཉེར་སྤྱོད་(快餐文化)རིག་གནས་ཤུགས་ཆེན་དར་བ་དེར་གོ་བ་ཡིན་ཞིང་། “ཉེར་སྤྱོད་རིག་གནས་དེ་དག་གིས་རྒྱ་ཆེ་བའི་ཀློག་པ་པོའི་ཁྲོམ་ར་དེ་མྱུར་དུ་བཟུང་”(61)བ་རེད། ཁྱད་པར་དུ་རླབས་རྒྱུན་དེས་མི་མང་པོར་གོ་ལ་ཧྲིལ་པོའི་རྩོམ་རིག་འཇིག་ཉེན་གྱི་བློ་དོགས་བྱུང་བ་མ་ཟད། རིག་གཞུང་གི་སྟེང་དུའང་དེའི་ཐད་ལ་གླེང་བརྗོད་མང་དུ་བྱུང་ཡོད། ཨ་རིའི་ཏ་ཧྥུ་སློབ་ཆེན་གྱི་འབུམ་རམས་པ། གྲགས་ཅན་གྱི་རྩོམ་རིག་དཔྱད་བརྗོད་པ་མི་ལིར་(Miller) གྱིས་དྲ་རྒྱའི་ཆ་འཕྲིན་གྱི་དུས་རབས་ཀྱི་ནང་དུ་《རྩོམ་རིག་སྟོངས་བ་རེད་དམ་》(文学死了吗)ཞེས་པའི་གྲགས་རྩོམ་ཞིག་བཀོད་པ་དེ་ནི་སྐབས་དེའི་མཚོན་རྟགས་གཙོ་བོ་ཞིག་རེད།\nདྲ་རྒྱའི་རྩོམ་རིག་འདི་རང་རེ་དང་ཐག་ཤིན་ཏུ་རིང་བའི་གནད་དོན་ཞིག་མ་ཡིན་པར་ང་ཚོ་དང་འདྲིས་ཤིང་ཡོང་བའི་དངོས་པོ་ཞིག་རེད། འོན་ཀྱང་ཀུན་གྱིས་མཁྱེན་གསལ་ལྟར་རྒྱལ་ནང་གི་དྲ་རྒྱའི་ལག་རྩལ་དང་ཆ་འཕྲིན་འདི་རང་རིགས་དང་བསྡུར་ན་འཕེལ་རྒྱས་མགྱོགས་ཤིང་སྔ་བ་ཡིན། སྤྱིར་བོད་དུ་དམངས་ཀྱིས་ལོངས་སུ་སྤྱོད་པའི་དྲ་ཁང་དར་བའི་དུས་ནི་སྤྱི་ལོ་ཉིས་སྟོང་ལོའི་གཡས་གཡོན་ཙམ་རེད། དེའི་སྐབས་སུ་དྲ་རྒྱའི་ནང་དུ་བོད་ཡིག་གི་ལག་རྩལ་ཡོངས་སུ་མངོན་འགྱུར་ཐུབ་མེད་པས་བོད་རིགས་ཀྱི་ཤེས་ཡོན་ཅན་མང་པོ་ཞིག་གིས་རྒྱ་ཡིག་གི་ལམ་ནས་ཐོག་མར་དྲ་རྒྱ་དང་དྲ་རྒྱའི་ཆ་འཕྲིན་ལ་འབྲེལ་གཏུག་བྱས་ཡོད། བརྒྱུད་རིམ་དེའི་ཁྲོད་དུ་བོད་རིགས་ཤེས་ཡོན་ཅན་མི་ཉུང་བ་ཞིག་གིས་དྲ་རྒྱའི་ཐོག་ཏུ་རྒྱ་ཡིག་གི་ལམ་ནས་གླེང་མོལ་བྱེད་པ་དང་། རྒྱ་ཡིག་བརྒྱུད་ནས་ཆ་འཕྲིན་རྒྱུས་ལོན་བྱེད་པ་ཡིན། སྐབས་དེའི་དྲ་རྒྱའི་ཐོག་གི་རྒྱ་ཡིག་པོད་ཁུག་ལ་ལྟོས་ནས་ཤིན་ལང་(新浪)དང་ཐང་ཤུན་(腾讯) སོགས་སུ་རང་གི་པོད་ཁུག་གཉེར་བ་དང་། རྒྱ་ཡིག་གི་ལམ་ནས་རང་གི་རྩོམ་ཐུང་རེ་སྤེལ་ནས་དྲ་རྒྱའི་རྩོམ་རིག་གི་རང་དབང་གི་རང་བཞིན་དང་མཉམ་སྦྱོར་གྱི་རང་བཞིན་སོགས་ལ་ཐོག་མའི་མྱོང་རོལ་བྱས་ཡོད། ལྷག་པར་དུ་རྩོམ་རིག་ལ་དགའ་བའི་ན་གཞོན་ཤེས་ཡོན་ཅན་གྱིས་རྒྱ་ཡིག་གི་དྲ་རྒྱའི་རྩོམ་རིག་ལ་དོ་སྣང་དང་རོལ་མྱོང་བྱས་པ་མ་ཟད། སྐབས་དེའི་དུས་ནས་དྲ་ཐོག་ཏུ་སྐྱོད་མཁན་གྱི་གཞོན་སྐྱེས་མང་པོའི་སེམས་ཁོང་དུ་མི་རིགས་རང་ཉིད་ཀྱི་སྐད་ཡིག་གི་དྲ་རྒྱའི་རྩོམ་རིག་ཁོར་ཡུག་ཅིག་ཡོད་ན་ཅི་མ་རུང་སྙམ་པའི་འདུན་པ་ཞིག་མངོན་མེད་དུ་གནས་ཡོད་པ་དེས་ཕྱིས་འབྱུང་བོད་ཀྱི་དྲ་རྒྱའི་རྩོམ་རིག་གི་རྩོམ་པ་པོ་དང་ཀློག་པ་པོའི་དཔུང་ཁག་གྲུབ་པར་ས་བོན་བཏབ་ཡོད།\nདྲ་རྒྱའི་རྩོམ་རིག་གི་ངོས་ནས་བརྗོད་ན་དྲ་རྒྱ་ནི་དེའི་ཁ་བྲལ་དུ་མེད་པའི་གཙོ་བོའི་ཆ་རྐྱེན་ཞིག་ཡིན་ཞིང་། དྲ་རྒྱའི་རྩོམ་རིག་གང་ཞིག་ཡིན་ཡང་དྲ་རྒྱ་དང་ཤ་རུས་བཞིན་འདྲེས་ཡོད་པས་ཡིག་རིགས་གང་གི་དྲ་རྒྱའི་རྩོམ་རིག་དེ་ཆ་འཕྲིན་གྱི་ལག་རྩལ་ལ་མ་བརྟེན་པ་མེད་ན་བོད་ཀྱི་དྲ་རྒྱའི་རྩོམ་རིག་འདི་ཡང་དེ་ལས་མ་འདས། “ཆ་འཕྲིན་ལག་རྩལ་ནི་རྩིས་འཁོར་དང་དེང་རབས་གློག་འཕྲིན་གྱིས་གཙོ་བོ་བྱས་པའི་ཆ་འཕྲིན་གཏོང་ལེན་དང་ལས་སྣོན། བེད་སྤྱོད་སོགས་ཀྱི་ལག་རྩལ་གྱི་སྤྱི་མིང་ཞིག་ཡིན་” (62)པ་དང་རྩིས་འཁོར་ཚན་རྩལ་འཕེལ་རྒྱས་ཟམ་མི་ཆད་པར་ཕྱིན་པ་དང་བསྟུན་ནས་རྩིས་འཁོར་འདི་ཐོག་མའི་རྩིས་རྒྱག་གཙོ་བོར་བྱེད་པའི་ལག་ཆ་ཞིག་ནས་ཆ་འཕྲིན་སྐྱེལ་འདྲེན་གྱི་ཕྱོགས་སུ་འཕེལ་རྒྱས་ཕྱིན་ཡོད་ལ། མི་རྣམས་ཀྱི་རྒྱུན་གཏན་སློབ་སྦྱོང་དང་འཚོ་བ། ལས་དོན་སོགས་དང་ཁ་བྲལ་ཐབས་མེད་པའི་ལག་ཆ་ཞིག་ཏུ་འཕེལ་རྒྱས་འགྲོ་བཞིན་ཡོད་” (63) པས། ཆ་འཕྲིན་ལག་རྩལ་འཕེལ་རྒྱས་གཏོང་རྒྱུ་ནི་མི་རིགས་ཤིག་སླར་ཡང་ཤེས་དཔལ་གྱི་ཕྱོགས་སུ་བསྐྱོད་པའི་གལ་ཆེའི་ལམ་བུ་ཞིག་ཏུ་གྱུར་ཡོད། དེ་བས་བོད་ཡིག་འདི་ནི་ལོ་རྒྱུས་ཡུན་རིང་ཞིང་མཚར་སྡུག་འོད་སྟོང་འབར་བའི་བོད་ཀྱི་ཤེས་རིག་གི་བླ་སྲོག་ལྟ་བུར་གྱུར་ཡོད་ལ་མི་རིགས་རང་གི་མི་དམངས་ཚོས་ཡོངས་ཁྱབ་ཏུ་སྤྱོད་པའི་ཡིག་རིགས་ཤིག་དང་འཛམ་གླིང་མི་རིགས་ཁག་གིས་བོད་ཀྱི་རིག་གནས་ལ་ཤེས་རྟོགས་དང་ཞིབ་འཇུག་ཟབ་མོ་བྱེད་པའི་གལ་ཆེའི་ལག་ཆ་ཞིག་ཏུ་གྱུར་ཡོད། དུས་མཚུངས་“བོད་སྐད་ཡིག་གི་ལས་དོན་ལེགས་པོ་བསྒྲུབ་རྒྱུ་ནི་བོད་སྐད་ཡིག་གི་དེང་རབས་ཅན་དང་ཆ་འཕྲིན་ཅན། བོད་ཁུལ་དུ་ཏང་གི་ལམ་ཕྱོགས་དང་སྲིད་ཇུས། ཚན་རིག་ཤེས་བྱ་སོགས་ཁྱབ་གདལ་གཏོང་བ། བོད་མི་རིགས་ཁྱོན་ཡོངས་ཀྱི་བྱང་ཚད་མཐོར་འདེགས་དང་བོད་ཀྱི་དཔལ་འབྱོར་འཕེལ་རྒྱས་དང་སྤྱི་ཚོགས་ཡུན་རིང་བདེ་འཁོད་ཡོང་བ། ཕྱོགས་ཡོངས་ནས་འབྱོར་འབྲིང་སྤྱི་ཚོགས་སུ་བསྐྱོད་པར་དོན་སྙིང་ཆེན་པོ་ལྡན་པ། རྒྱལ་ཁབ་ཀྱི་བདག་དབང་ལ་སྲུང་སྐྱོང་དང་ཁ་འཕྲལ་རིང་ལུགས་ལ་ངོ་རྒོལ་བྱེད་པའི་གལ་ཆེའི་ཆབ་སྲིད་ཀྱི་གནད་དོན་ཞིག་ཡིན་”(64)པས་ཏང་དང་རྒྱལ་ཁབ་ཀྱིས་ཐོག་མཐའ་བར་གསུམ་དུ་བོད་ཡིག་ཆ་འཕྲིན་ལག་རྩལ་གསར་གཏོད་ལ་མཐོང་ཆེན་བྱས་ཏེ་སློབ་གྲྭ་ཆེ་ཁག་གིས་གཙོ་བོ་བྱས་པའི་ཞིབ་འཇུག་གི་དཔུང་ཁག་བཙུགས་ཡོད།\n“རྒྱལ་ནང་དུ་བོད་ཡིག་ཆ་འཕྲིན་གྱི་ཞིབ་འཇུག་ལས་དོན་ནི་དུས་རབས་གོང་མའི་ལོ་རབས་བརྒྱད་ཅུ་ནས་དབུ་ཚུགས་པ་དང་ཆེས་ཐོག་མའི་ཞིབ་འཇུག་འབྲས་བུ་ནི་ཀྲང་ལན་ཧྲེང་(张连生)གིས་རྩིས་འཁོར་ལམ་ནས་བོད་ཡིག་ཚིག་གྲུབ་ཀྱི་རིམ་སྒྲིག་ལས་དོན་ལེགས་གྲུབ་བྱུང་བ་དེ་ཡིན་”(65)པར་གྲགས་ཤིང་། དེའི་སྐབས་སུ་བོད་ཡིག་གི་བཀོལ་སྤྱོད་མ་ལག་དངོས་སུ་ཐོན་མེད། “༡༩༨༨ལོའི་ཟླ་༨པར་ཀྲུང་གོའི་བོད་རིག་པ་ཞིབ་འཇུག་ལྟེ་གནས་དང་མཁའ་འགྲུལ་པུའུ་ནས་བོད་ཡིག་བཀོལ་སྤྱོད་དང་ལའ་ཟེར་རྩོམ་སྒྲིག་གི་རིམ་སྒྲིག་དཔར་འདེབས་མ་ལག་《ཧོ་ཀོང་བོད་ཡིག་མ་ལག་》 (华光藏文系统)གསར་དུ་བཏོད་”(66)ནས་བོད་ཡིག་གི་རྩིས་འཁོར་མ་ལག་མེད་པའི་ལོ་རྒྱུས་དེར་རྫོགས་ཤད་བཀོད། དེ་རྗེས་“༡༩༩༠ལོར་ཀྲུང་གོའི་རྩིས་འཁོར་མཉེན་ཆས་དང་ལག་རྩལ་ཞབས་ཞུའི་སྤྱི་ཁྱབ་ཀུང་སི་དང་། མི་རིགས་དཔེ་སྐྲུན་ཁང་། པེ་ཅིང་སློབ་ཆེན་རྩིས་འཁོར་ཞིབ་འཇུག་ཁང་། ཀྲུང་གོའི་མི་རིགས་སྐད་ཡིག་ཡིག་སྒྱུར་ལྟེ་གནས་བཅས་ཀྱིས་ཧོ་ཀོང་མ་ལག་གི་རྨང་གཞིའི་སྟེང་པེ་ཏ་ཧྥང་ཀྲེན་(北大方正)བོད་ཡིག་དཔར་སྒྲིག་མ་ལག་གསར་དུ་བཏོད་” (67)པ་དེ་ནི་དེང་གི་ཆར་ཡང་དཔར་སྐྲུན་ཚན་པ་ཁག་གི་ནང་ཡོངས་ཁྱབ་ཏུ་སྤྱོད་བཞིན་ཡོད།\nའོན་ཏེ་དེ་དག་སྔར་བཞིན་ཐོག་མའི་ཞིབ་འཇུག་གི་བྱ་རིམ་ཁྲོད་དུ་ལུས་པས་རྒྱལ་ཁབ་ཀྱི་ཚད་གཞི་དང་རྒྱལ་སྤྱིའི་ཚད་གཞི་ཅན་གྱི་ཨང་སྒྲིག་ཡིག་བཏགས་ཚོགས་སྤྱི་(编码字符集)གཏན་འཁེལ་ཡོང་ཆེད། “རྒྱལ་ཁབ་དམངས་ཨུད་དང་ལག་རྩལ་ལྟ་བཤེར་ཅུད་ཀྱི་མཛུབ་སྟོན་འོག་དང་། ཆ་འཕྲིན་ཚད་ལྡན་དོ་དམ་ཨུ་ཡོན་ལྷན་ཁང་དང་ཆ་འཕྲིན་ཐོན་སྐྱེད་པུའུ་གློག་རྡུལ་ཚད་ལྡན་ཞིབ་འཇུག་ཁང་གི་རྒྱབ་སྐྱོར་འོག་༡༩༩༣ལོ་ནས་འགོ་བཙུགས་ཏེ་བོད་ལྗོངས་སུ་བོད་ཡིག་ཆ་འཕྲིན་ཚད་ལྡན་ཅན་གྱི་ལས་དོན་གཉེར་འགོ་ཚུགས།” (68) དེ་ལྟར་རྒྱ་ཆེའི་ཞིབ་འཇུག་པ་རྣམས་ཀྱི་ཐུན་མོང་འབད་བརྩོན་འོག་ལོ་ཤས་ལས་མ་འགོར་བར་རྒྱལ་ཁབ་རིམ་པའི་ཚད་གཞི་ཅན་གྱི་རྣམ་གྲངས་གསུམ་ལེགས་གྲུབ་བྱུང་བ་དང་“༡༩༩༧ལོའི་ཟླ་༧པར་སྐབས་༣༣པའི་WGI ཚོགས་འདུའི་ཐོག་བོད་ཡིག་ཨང་སྒྲིག་རྒྱལ་སྤྱིའི་ཚད་གཞིར་དངོས་སུ་ཚད་ལོན་ཏེ། རང་རྒྱལ་གྱི་ISO/IEC10646རྒྱལ་སྤྱིའི་ཚད་ལྡན་གྱི་གྲངས་ཉུང་མི་རིགས་ཀྱི་ཡིག་རིགས་དང་པོར་གྱུར་བ་རེད། ” (69) དེ་ནི་བོད་ཡིག་ཆ་འཕྲིན་གྱི་བྱ་གཞག་ངོས་ནས་བརྗོད་ན་རླབས་ཆེ་བའི་གྲུབ་འབྲས་ཤིག་ཡིན་ཀྱང་“བོད་ཡིག་རང་ངོས་ཀྱི་རྒྱུ་རྐྱེན་ནམ་ཞིབ་འཇུག་ལག་རྩལ་གྱི་རྒྱུ་རྐྱེན་གྱིས་རྒྱལ་སྤྱིའི་རང་བཞིན་གྱི་བོད་ཡིག་མཉེན་ཆས་མ་ལག་ལས་དོན་ལ་སྐུལ་འདེད་ཤུགས་ཆེ་ཐེབས་མེད་” (70)སྟབས་སླར་ཡང་དེའི་ཐད་ཞིབ་འཇུག་གཏིང་ཟབ་བྱ་དགོས་བྱུང་བ་དང་། སློབ་གྲྭ་ཆེ་ཁག་གིས་གཙོ་བོ་བྱས་པའི་བོད་ཡིག་གི་མཉེན་ཆས་གསར་པ་མང་དུ་ཐོན་འགོ་ཚུགས། དཔེར་ན། ༢༠༠༠ལོར་ནུབ་བྱང་མི་རིགས་སློབ་ཆེན་གྱིས་“དོན་ཡོད་བོད་ཡིག་སྒྲིག་གཅོད་མཉེན་ཆས་” གསར་དུ་བཏོད་པ་དང་། ༢༠༠༦ལོར་བོད་ལྗོངས་སློབ་ཆེན་གྱིས་“གངས་སྤྱན་བོད་ཡིག་ནང་འཇུག་མ་ལག་གསར་དུ་བཏོད་པ། གཞན་ཡང་སམ་བྷོ་ཊ་དང་པཎྜི་ཏ། ཙོང་ཁ། ཨ་མདོ། སྨོན་ལམ། ཧི་མ་ལ་ཡ་སོགས་མཉེན་ཆས་གསར་པ་མང་དུ་བཏོད་ནས་ཕྱོགས་གང་ས་ནས་འཕེལ་རྒྱས་དང་འཐུས་ཚང་དུ་གཏོང་བར་འབད་བརྩོན་བྱས་ཡོད། དོན་ཡོད་དང་པཎྜི་ཏ། ཧི་མ་ལ་ཡ་སོགས་དྲ་རྒྱའི་ཐོག་ཏུ་སྤྱོད་བཞིན་ཡོད་ལ། ཁྱད་པར་ཧི་མ་ལ་ཡ་དེ་རྒྱལ་སྤྱིའི་ཚད་གཞི་ཅན་གྱི་ལག་རྩལ་དུ་གྱུར་ནས་༢༠༠༧ལོའི་ཟླ་༡པོའི་ཚེས་༣༠ཉིན་ཁྲོམ་བསྒྲགས་བྱས་པའི་Windows vistapརྒྱུད་ཁོངས་ནང་དུ་བཀོད་སྒྲིག་བྱས་པའི་བོད་ཡིག་གཏག་ཆས་རིགས་ཤིག་ཡིན་ཞིང་དབྱིན་ཡིག་དང་རྒྱ་ཡིག་གིས་ལས་ཐུབ་པའི་བྱ་རིམ་ཚང་མ་བོད་ཡིག་གི་ཐོག་ནས་གཉེར་ཐུབ་པའི་ཁྱད་ཆོས་ལྡན་པས་ན། དེ་ནི་བོད་ཡིག་དྲ་རྒྱའི་ཆ་འཕྲིན་ཐོག་གི་ལམ་ཚད་རྡོ་རིང་ཞིག་ཡིན་ཞེས་བརྗོད་ཆོག\nབོད་ཡིག་གི་ཆ་འཕྲིན་ལག་རྩལ་དེ་དག་འཕེལ་རྒྱས་འགྲོ་བའི་བརྒྱུད་རིམ་ཁྲོད་དུ་ལག་རྩལ་དེ་དག་རྨང་གཞིར་བྱས་ཏེ་སྦྲེལ་རེས་དྲ་རྒྱའི་ཐོག་ཏུ་བོད་ཡིག་གི་དྲ་རྒྱ་མང་དུ་ཐོན་འགོ་ཚུགས། དེ་ཡང་“སྤྱི་ལོ་༡༩༩༩ལོའི་ཟླ་༡༢པའི་ཚེས་༢༠ཉིན་ནུབ་བྱང་མི་རིགས་སློབ་ཆེན་གྱི་སློབ་དཔོན་ཆེ་མོ་ཧུང་ཀྲེ་(洪志)ཡི་འགོ་ཁྲིད་འོག་འཛམ་གླིང་ཐོག་གི་བོད་ཡིག་དྲ་ཚིགས་དང་པོ་《གངས་ལྗོངས་དྲ་བ་》ཞེས་པ་ལན་གྲུའུ་རུ་ལེགས་གྲུབ་བྱུང་བ་དང་། ༢༠༠༠ལོའི་ཟླ་བ་དང་པོའི་ཚེས་༡ཉིན་དངོས་སུ་སྒོ་ཕྱེ་”(71)བས་འཛམ་བུའི་ཁྱོན་ལ་བོད་ཡིག་གི་དྲ་ཚིགས་མེད་པའི་ལོ་རྒྱུས་ཡོངས་སུ་མཇུག་སྒྲིལ་བ་རེད། ༢༠༠༡ལོའི་ཟླ་༩པའི་ཚེས་༡༣ཉིན་“ཀྲུང་གོའི་བོད་ལྗོངས་ཆ་འཕྲིན་ལྟེ་གནས”ཀྱི་བོད་ཡིག་དྲ་ཚིགས་སྒོ་ཕྱེ། སྤྱི་ལོ་༢༠༠༤ལོའི་ཟླ་༨པའི་ཚེས་༢༧ཉིན་《བོད་ལྗོངས་སློབ་ཆེན་སློབ་མའི་དྲ་བ་》ཡི་སྟེང་དུ་བཀོད་པའི་འབུམ་པ་རྒྱལ་གྱི་རང་མོས་སྙན་ངག་《སེམས་འགྱུ་》” (72)ཞེས་པ་དེ་ནི་ད་བར་མཐོང་རྒྱུ་ཡོད་པའི་བོད་ཡིག་དྲ་རྒྱའི་རྩོམ་རིག་གི་བརྩམས་ཆོས་ཐོག་མ་དེ་ཡིན་པར་མཐོང་ཞིང་། ཀློག་པ་པོ་༢༨༧༣ གྱིས་ལྟ་ཀློག་བྱས་ཡོད། ༢༠༠༤ལོའི་ཟླ་༢པའི་ཚེས་༢༠ཉིན་《བོད་མིའི་རིག་གནས་དྲ་ཚིགས་》 སྒོ་ཕྱེ། དེ་བཞིན་《སྦྲང་ཆར》དང་《ཟླ་ཟེར་》《གངས་ལྗོངས་རིག་གནས་》《པོ་ཏ་ལ་》《བོད་ཀྱི་རྩོམ་རིག་སྒྱུ་རྩལ་》《བོད་བརྒྱུད་ནང་བསྟན་》སོགས་དུས་དེབ་ཁག་གིས་ཀྱང་སྔ་ཕྱིར་རང་རང་གི་དྲ་ཚིགས་གཉེར་བ་དང་དུས་མཚུངས་བོད་ཡིག་གི་དྲ་ཚིགས་གཞན་ཡང་མང་དུ་ཐོན་ཡོད། དེ་དག་ནི་བོད་ཡིག་གི་དྲ་རྒྱའི་ལོ་རྒྱུས་ངོས་སུ་དབུ་འཁྱུད་དང་འདྲ་བའི་ལེའུ་ཞིག་རེད།\nའཛམ་གླིང་གི་བོད་ཡིག་དྲ་ཚིགས་དང་པོ་《གངས་ལྗོངས་དྲ་བ་》 ཞེས་པ་དེ་ནི་བོད་ཡིག་འདི་ཉིད་དྲ་རྒྱའི་ནང་དུ་ཐོག་མར་འཇུག་པའི་སྣེ་ཁྲིད་པ་ལྟ་བུ་ཞིག་ཡིན་པ་དང་། དེའི་ནང་དུ་བོད་ཀྱི་ཆོས་ལུགས་དང་རིག་གནས། དམངས་སྲོལ་སོགས་ཀྱི་ནང་དོན་འགའ་ཞིག་སྤེལ་ཡོད་མོད། རྩོམ་རིག་སྐོར་གྱི་ལེ་ཚན་མི་སྣང་ལ་ད་བར་ཡང་ཐོག་མའི་ངོས་དེ་གར་ལུས་འདུག་པར་མཐོང་། 《ཀྲུང་གོའི་བོད་ལྗོངས་ཆ་འཕྲིན་ལྟེ་གནས་》ཞེས་པའི་བོད་ཡིག་དྲ་ཚིགས་སུ་ཆེད་དུ་རྩོམ་རིག་སྐོར་གྱི་ལེ་ཚན་ཞིག་བཀོད་སྒྲིག་བྱས་ཡོད་ཀྱང་ཐོག་མའི་བརྩམས་ཆོས་དེ་དག་ནི་གནའ་ཉེ་དེང་གསུམ་གྱི་ཤོག་ཐོག་རྩོམ་རིག་ཤ་སྟག་ཡིན། ༢༠༠༥ལོའི་ལོ་སྟོད་དུ་《ཀྲུང་གོའི་བོད་ཀྱི་ཆ་འཕྲིན་ལྟེ་གནས་》ཀྱིས་《བོད་ཀྱི་དེང་རབས་རྩོམ་པ་པོའི་དགའ་ཚལ་》ཞེས་པའི་དྲ་ཚིགས་གསར་དུ་གཉེར་བ་དང་དེའི་ནང་དུ་སྐྱབས་ཆེན་བདེ་གྲོལ་དང་མདའ་བཙན་པོ། མཚོ་བུ་དགའ་བདེ། འབའ་སེང་སྨྱོན། ཁྲི་སེམས་དཔའ། བདེ་སྐྱིད་སྒྲོལ་མ། དཔལ་མོ། འབྲོང་ཕྲུག་ལྷ་ཆེན་རྒྱལ་སོགས་བོད་ཀྱི་དེང་རབས་རྩོམ་པ་པོ་ཁག་གཅིག་མཚམས་སྦྱོར་བྱས་པ་དང་སྦྲགས་བརྩམས་ཆོས་གྲངས་༡༢་སྤེལ་ཡོད་པ་ལས་གཟུངས་ཕྱུག་སྐྱིད་ཀྱི《དབྱངས་ཅན་མ་》ཞེས་པ་དང་དཔལ་མོའི་《ན་ཟུག་དེ་》 ཞེས་པ་གཉིས་ཕུད། དེ་བྱིངས་བརྩམས་ཆོས་རྣམས་དྲ་རྒྱའི་ཐོག་ཏུ་ཐོག་མར་སྤེལ་བ་ཤ་སྟག་ཡིན། དེ་བཞིན་༢༠༠༤ལོའི་ཟླ་༢པའི་ཚེས་༢༠ཉིན་དངོས་སུ་སྒོ་ཕྱེ་བའི་《བོད་མིའི་རིག་གནས་དྲ་ཚིགས་》སུའང་རྩོམ་རིག་གི་ལེ་ཚན་བཀོད་སྒྲིག་བྱས་ཡོད་ཀྱང་བརྩམས་ཆོས་ཚང་མ་སྔར་གྱི་རྩོམ་པ་པོའི་བརྩམས་ཆོས་གྲགས་ཅན་ཤ་སྟག་ཡིན་པས་དེ་དག་ནི་བོད་ཀྱི་དྲ་རྒྱའི་རྩོམ་རིག་གི་ཐོག་མའི་མྱུ་གུ་འབུས་པའི་རྣམ་པ་ཡིན་ཞེས་བཤད་ཆོག\nསྤྱི་ལོ་༢༠༠༥ལོའི་ལོ་སྟོད་དུ་འཛམ་བུའི་ཁྱོན་ལ་བོད་ཡིག་གི་པོད་ཁུག་དང་པོ་《བོད་ཡིག་ཟིན་བྲིས་》ཞེས་པ་ཐོན་པ་དང་དེ་ནས་མི་རིང་བར་《མཆོད་མེའི་པོད་ཁུག》ཅེས་པ་ཐོན། དེ་དག་ནི་གོང་གི་དྲ་རྒྱ་དག་གི་གྲུབ་འབྲས་བཟང་པོའི་འོག་ཐོན་པ་ཞིག་དང་བོད་ཀྱི་དྲ་རྒྱའི་རྩོམ་རིག་དངོས་སུ་དར་བའི་རྒྱུ་བཟང་པོ་ཞིག་ཏུ་གྱུར་ཡོད། གང་ལགས་ཤེ་ན། པོད་ཁུག་གིས་དྲ་རྒྱའི་རྩོམ་རིག་སྤྱིའི་ལོ་རྒྱུས་ཐོག་གནས་བབས་ངེས་ཅན་བཟུང་ཡོད་ལ་རང་རེའི་ངོས་ནས་བརྗོད་ནའང་བོད་ཡིག་པོད་ཁུག་ཐོན་རྗེས་རྒྱ་ཆེའི་བོད་རིགས་དྲ་དམངས་ཚོས་ཕ་སྐད་ཀྱི་ལམ་ནས་རང་རང་གི་པོད་ཁུག་གཉེར་བ་དང་རྩོམ་རིག་གསར་རྩོམ་གྱི་ལས་ལ་སྤྲོ་བས་གཞོལ་བ་མ་ཟད། བོད་ཀྱི་གྲགས་ཅན་སྙན་ངག་པ་ལྗང་བུ་དང་ཁྲི་སེམས་དཔའ། འབར་རྡེའུ་སོགས་རྩོམ་པ་པོ་མང་པོ་ཞིག་གིས་ཀྱང་པོད་ཁུག་གཉེར་འགོ་ཚུགས་པས་ཡིན།\nསྤྱི་ལོ་༢༠༠༥ལོའི་ཟླ་༡༠ཚེས་༡༤ཉིན་བོད་ཀྱི་དྲ་རྒྱའི་རྩོམ་རིག་གི་གལ་ཆེའི་གྲུབ་ཆར་གྱུར་པའི་《གངས་ལྗོངས་གཞོན་ནུའི་གླེང་སྟེགས་》ཞེས་པའི་དྲ་ཚིགས་ཐོན་པ་དང་། སྤྱི་ལོ་༢༠༠༥ལོའི་ཟླ་༡༢པའི་ཚེས་༢ཉིན་སླར་ཡང་རང་རེའི་དྲ་རྒྱའི་རྩོམ་རིག་གི་གྲུབ་ཆ་《མཆོད་མེའི་རྩོམ་རིག་དྲ་བ་》ཞེས་དྲ་ཚིགས་རྩོམ་རིག་གི་དཔེ་མཚོན་དྲ་རྒྱ་དངོས་སུ་ཕྱེ་བས། དེར་བོད་ཀྱི་དྲ་དམངས་མང་པོའི་དགའ་བསུ་ཚད་མེད་ཐོབ་པ་མ་ཟད་《གངས་ལྗོངས་གཞོན་ནུའི་གླེང་སྟེགས་》གཅིག་པུར་ཡང་ད་བར་(2009/10/23བར་)དྲ་དམངས་༨༠༧༡ཙམ་གྱིས་ཐོ་འགོད་བྱས་ཡོད། དེ་དག་གི་རྗེས་སུ་《ཧི་གཟུགས་ཟིན་བྲིས་》དང་《སེང་རྡོར་དྲ་བ་》《ན་གཞོན་གསར་པ་》《དགེ་འདུན་ཆོས་འཕེལ་དྲ་བ་》སོགས་མང་དུ་ཐོན་པ་དང་རྩོམ་རིག་ལ་དགའ་བའི་དྲ་དམངས་སྐོར་ཞིག་གིས་རྩོམ་རིག་གསར་རྩོམ་གྱི་བྱ་བར་གཞོལ་ཏེ་དྲ་རྒྱའི་རྩོམ་རིག་གི་བརྩམས་ཆོས་དབྱར་གྱི་ཤ་མོ་བརྡོལ་བ་ཇི་བཞིན་གྲངས་ཀྱིས་མི་ལང་བ་བརྩམས་པས་བོད་ཀྱི་དྲ་རྒྱའི་རྩོམ་རིག་གི་བྱ་བ་དེ་དེ་བས་འཁྲུག་ཆ་དོད་ཅིང་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པར་གྱུར་ཡོད།\nམདོར་ན། ཕྱི་ནང་གི་རྒྱུ་རྐྱེན་གཙོ་བོ་དེ་དག་གིས་བོད་དུ་དུས་རབས་རང་བཞིན་དང་མང་ཚོགས་རང་བཞིན་ལྡན་པའི་རྩོམ་རིག་གི་རྣམ་པ་གསར་པ་འདི་ཉིད་ཐོན་པར་འདོད་དོ། །\n(1)(2)(7)(8)(12)(13)(14)(16)(17)(21)(22)(23)(24)(25)(29)(30)(31)(39)(40)(41)(45)《网络文学概论》欧阳友权 主编 北京大学出版社2008年1月第一次出版P20 P19 P3 P3 P4 P20 P20 P20 P20 P20 P21 P20 P27 P27 P47 P47 P21 P32P39 P39 P39\n(3)(55)(61)《网络文学学理形态》欧阳友权 著 中央文献出版社2008年二月第一次出版 P3 P56 P34\n(4)(5)(6)《文学网景》于洋 汤爱丽 李俊 著 中央编译出版社2004年1月第一次出版P8 P9 P10\n(11)ཆེད་བཟོས་གསར་རྩོམ་མཉེན་ཆས་ཞེས་པ་ནི་ཆེད་དུ་རྩོམ་རིག་གསར་རྩོམ་བྱེད་པའི་མཉེན་ཆས་ཤིག་ཡིན་ཞིང་རྒྱལ་ནང་དུ་དེའི་ཚབ་མཚོན་ནི་ལེའེ་ཧུའུ་ཤིང་(猎户星)ཟེར་བ་དེ་ཡིན་ཞིང་། དེས་བརྩམས་པའི་བརྩམས་ཆོས་ཀྱང་ཨའུ་ཡང་ཡའུ་ཆོན་གྱིས་གཙོ་སྒྲིག་བྱས་པའི་《དྲ་རྒྱའི་རྩོམ་རིག་སྤྱི་བཤད་》ཀྱི་ཤོག་ངོས་༡༥༢ནང་དུ་《 མིང་མེད་》ཅེས་པའི་བརྩམས་ཆོས་ཤིག་དཔེ་མཚོན་དུ་དྲངས་ཡོད། (15)(18)(19)(20)(26)(27)(28)(35)(38)(58)(59)(60)《网络文学10年史》马季 著 中国工人出版社2008年1月第一次出版P118 P118 P119 P119 P124 P125 P125 P1 P2 P5 P2 P2 (32)(33)(34)(36)(37)(42)(43)(44)(46)(47)(48)《网络文学发展史》欧阳友权 主编 中国广播电视出版社2008年12月第一次出版 P351 P354 P353 P354 P354 P374 P378 P379 P382 P2 P3\n(51)(52)《网络传播与社会文化》欧阳友权 主编 高等教育出版社2005年5月第一次出版P3 P3\n(53)(56)(57)《网络传播与文学》柏定国 著 中国文史出版社2008年3月第一次出版P4 P23 P23\n(54)སྨྱན་རྫས་བཞི་པ་ཞེས་པ་ནི་མིའི་རིགས་ཀྱིས་ཆ་འཕྲིན་སྨྱན་རྫས་གསར་གཏོད་བྱེད་པའི་ལོ་རྒྱུས་ནང་ཐོག་མར་ཚགས་དཔར་དང་། དེ་རྗེས་རྒྱང་བསྒྲགས། བརྙན་འཕྲིན་བཅས་ཐོན་པ་དང་ད་ཆ་སྦྲེལ་རེས་དྲ་རྒྱ་ཐོན་པས་དེར་སྨྱན་རྫས་བཞི་པ་ཞེས་བརྗོད། གཞན་“སྨྱན་རྫས་E”ཡང་ཟེར།\n(62)(63)(64)(65)(66)(67)(68)(69)(70)《藏文信息处理研究的现状与展望》尼玛更参(硕士学位论文)2007-6-21电子版P2 P2 P3 P8 P9 P10 P7 P7 P7\n(72) http://xz6.2000y.net/mb/I/ReandNews/asp? NewsID=219477 (2010/1/10ཉིན་བཤེར)\n༄༅།། ཤར་མི་ཉག་རིང་མོར་དལ་གྱིས་བསྐྱོད། （གསུམ་པ།）


1. Brazilian Wandering Spider བྷི་ར་རྫིལ་གྱི་སྡོམ་འཁྱམས།\nསྡོམ་འདི་ནི་འཛམ་གླིང་ནང་གི་དུག་ཤུགས་ཆེས་ཆེ་བའི་འབུ་སྡོམ་ཨང་དང་པོ་དེ་ཡིན་པ་ ༢༠༡༠ ལོར་འཛམ་གླིང་ཟིན་ཐོར་བཀོད་ཡོད་ལ་ནུས་ཤུགས་ཀྱང་ཤིན་ཏུ་ཆེ། མ་ཟད་འདིས་སོ་རྒྱག་པའི་ཉེན་ཁ་ཡང་ཧ་ཅང་ཆེ། འདིས་སོ་བརྒྱབ་པ་ཡིན་ན་ཕྲ་ཕུང་དུག་ལྡན་དག་གིས་དབུགས་གཏོང་རྒྱུར་དཀའ་བར་བཟོས་ཏེ་མཐར་འཆི་ལམ་དུ་འགྲོ་བ་དང་། དམིགས་བསལ་དུ་འདིའི་དུག་གིས་ཕོ་དབང་ནུས་མེད་དུ་འགྲོ་བ་སོགས་གནོད་ཚབས་ཧ་ཅང་ཆེ། སྨན་བཅོས་བྱ་བར་ངེས་པར་དུ་ཁབ་བརྒྱབ་དགོས། འགོག་ཁབ་བརྒྱབ་རྗེས་ཤི་བའི་གནས་ཚུལ་ཡང་འབྱུང་གི་་ཡོད།\n2. Six-Eyed Sand Spider མིག་དྲུག་བྱེ་མའི་སྡོམ། སྡོམ་འདི་ནི་འཛམ་གླིང་ནང་གི་ནད་དུག་ཆེ་གྲས་ཀྱི་སྡོམ་ཞིག་ཡིན་ཡང་སྟབས་ལེགས་པ་ཞིག་ལ་འདི་ཉིད་མི་དང་འབྲེལ་བ་ཆུང་བའི་ས་གནས་དཔེར་ན་ཨ་ཧྥི་རི་ཁ་དང་ཨེ་ཤ་ཡའི་བྱེ་ཐང་དག་ན་ཡོད་ཅིང་ནུས་ཤུགས་ཀྱང་དེ་ཙམ་མེད། འདིའི་དུག་འདིས་ཁྱབ་ན་རུས་པ་བཤིགས་པ་དང་རྩ་ལམ་འགག་པ། པགས་པ་བརྡོལ་ཏེ་ཁྲག་འབབ་པའི་ནད་འབྱུང་ཞིང་མཐར་འཆི་བའི་ཉེན་ཁ་ཡང་ཆེ།\n3. Sydney Funnel-Web གསེསཌ་ནེས་ཧྥན་ནན་ཝེབ། གསེས་ཌི་ནེས་ཧྥན་ནན་ཝེབ་སྡོམ་ཞེས་པ་འདི་ཡང་དུག་ཆེ་གྲས་ཀྱི་སྡོམ་ཞིག་ཡིན་ཞིང་ཁོང་ཚོར་མཆེ་བ་ཆེན་པོ་ཡོད། ཁོང་ཚོས་དུག་གཏོང་བར་སོ་མ་བརྒྱབ་པར་དུག་སྐྱེལ་བ་དང་སོ་ཡང་བརྒྱབ་གི་ཡོད། འདིའི་དུག་གིས་མཐོ་རིམ་སྲོག་ཆགས་ལ་ཧ་ཅང་སྡང་། དུག་འགོག་མ་བྱས་པའི་བྱིས་པ་ཞིག་ལ་དུག་བཏང་ན་སྐར་མ་༡༥ ནང་འཆི་གི་ཡོད།\n4. Black Widow Spider ཡུགས་མོ་སྡོམ་ནག སྡོམ་འདི་ནི་དུག་ཤུགས་དེ་ཙམ་མི་ཆེ་ཡང་འདིས་སོ་བཏབ་ན་ཤ་གནད་གཟེར་བ་དང་གནས་སྐབས་རིང་སྒལ་ཀླད་དང་ཀླད་པ་སོགས་ལ་གྲིབ་སྐྱོན་འབྱུང་སྲིད། འོན་ཀྱང་འཆི་སྐྱོན་འགྲོ་ཚད་ཧ་ཅང་ཉུང་།\n5. Redback Spider སྡོམ་རྒྱབ་ནག སྡོམ་འདི་ནི་ཡུགས་མོ་སྡོམ་ནག་གི་ཁོངས་སུ་གཏོགས་པའི་དུག་ཅན་འབུ་སྲིན་ཞིག་ཡིན་ཞིང་ཨོ་སུ་ཐྲི་ལི་ཡའི་ཡུལ་དུ་ཡོད། དུག་འགོག་མ་བྱས་པའི་སྔོན་དུ་འདིའི་དུག་གིས་ཕོག་ན་ཚ་བ་རྒྱས་པ་དང་། མགོ་ན་བ། དམན་ཁྲོ་བ་ཡོང་གི་ཡོད།\n6. Brown and Chilean Recluse Spider ཆ་ལེའི་ཁེར་སྡོད་ཀྱི་སྡོམ་རྒྱ་སྨུག ཆ་སྡོམ་རྒྱ་སྨུག་འདིའི་རིགས་དག་ནི་དུག་ཤུགས་ཆེ་ཡང་ཁོང་ཚོར་མཆེ་བ་ཆུང་ངུ་ལས་མེད་པས་གོས་ལོག་ཕུག་ཏེ་སོ་རྒྱག་པར་ཉེན་ཁ་དེ་ཙམ་མེད། ད་རུང་ཁོང་ཅག་ཡིབ་ནས་འདུག་པའི་གཤིས་ཀ་ཡོད་པས་སོ་འདེབས་པའི་ཉེན་ཁ་དེ་བས་མེད། འོན་ཀྱང་ཁོང་ཚོས་སོ་བརྒྱབ་པ་ཡིན་ན་རྨ་ཁ་སྐྲང་ནས་སོར་བཅུ་ཙམ་སྦོས་པ་དང་། མཁའ་མ་འཕྲོ་བརླག་འགྲོ་བ། དུག་ནད་ཕོག་པའི་ནང་གི་མི་བརྒྱ་ཆ་ ༣–༤ བར་འཆི་ལམ་དུ་འགྲོ་གི་ཡོད།\n7. Mouse Spider བྱི་སྡོམ། སྡོམ་འདི་ཡང་ཨོ་ས་ཐྲི་ལི་ཡའི་ཡུལ་དུ་ཡོད་ཅིང་ཁོང་ཚོ་ལས་མོ་རིགས་རྣམས་ནག་པོ་དང་ཕོ་རིགས་དག་ཁྲ་བོ་ཡིན། ཁོང་ཚོས་སོ་འདེབས་པའི་ཉེན་ཁ་དེ་ཙམ་མེད་ཀྱང་གལ་ཏེ་སོ་བརྒྱབ་པ་ཡིན་ན་འཆི་བའི་ཉེན་ཁ་ཡོད་པས་འཕྲལ་མར་སྨན་བཅོས་བྱ་དགོས།\n8. Chinese Bird Spider རྒྱ་ནག་བྱ་སྡོམ། སྡོམ་འདི་ནི་ལྷོ་ཨེ་ཤ་ཡའི་ཁུལ་དུ་ཡོད་ཅིང་དུག་ཨེན་ཙམ་ཆེ་ལ་ནུས་ཤུགས་ཆེ་བས་འོ་འཐུང་སེམས་ཅན་ཆུང་གྲས་གསོད་ནུས་ཟེེར་བཤད།\n9. Fringed Ornamental Tarantula སྡོམ་ཞོལ་པ་མཛེས་རྒྱན་ཅན། སྡོམ་འདི་ནི་དུག་ཤུགས་འབྲིང་ཙམ་ཡོད་པའི་སྡོམ་ཞིག་ཡིན། ཁོང་ཚོར་མཆེ་བ་ཆེན་པོ་ཡོད་ནའང་མང་ཤོས་གྱིས་གནོན་སྐྱོན་གཏོང་གི་མེད། གལ་ཏེ་སོ་བཏབས་པ་ཡིན་གནོད་སྐྱོན་ཆེ་བ་བརྗོད་མེད་རེད།\n10. Yellow Sac Spider ཁུག་ལྡན་སྡོམ་སེར། སྡོམ་སེར་འདི་ནི་དུག་ཤུགས་ཆུང་ཤོས་ཀྱི་སྡོམ་ཞིག་ཡིན་ཡང་སོ་བཏབ་ན་གནོད་ཚབས་ཆེ། འོན་ཀྱང་ཁོང་ཚོས་མི་ལ་སོ་འདེབས་པ་ཉུང་ཉུང་ཡིན། གོང་གསལ་སྡོམ་དུག་ཅན་བཅུ་ཐམ་པ་ཨང་རིམ་ལྟར་འཁོད་པ་དག་ནི་གནོན་སྐྱོན་ཆེ་རིམ་ནས་བཀོད་པ་ཞིག་རེད། དེས་ན་ང་ཚོས་རྒྱུན་པར་ཟས་སྣོད་ནང་དུ་སྡོམ་ཤི་ཡོད་མེད་དང་། དེ་དག་གིས་སོ་བཏབས་ཡོད་མེད་སོགས་སྡོམ་ལ་འཛེམ་ཟོན་བྱ་རྒྱུ་ཧ་ཅང་གི་གལ་ཆེ།\n——ཁྱུང་གིས་ ༢༠༡༥-༤-༡༨ ལ་བྲིས།\nBy རིག་འཛིན་ཁྱུངཿ - April 19, 2015


བསོད་རིན། བོད་ལྗོངས་སློབ་གྲྭ་ཆེན་མོའི་རིག་གཞུང་དུས་དེབ། 2018-11-20\nསྤྱིར་ཡིག་སྒྱུར་ལོ་རྒྱུས་ལ་རགས་པའི་ཆ་ནས་དབྱེ་ན་གསུམ་དུ་དབྱེ་སྲོལ་ཡོད་དེ། ཁ་སྐད་ཕན་ཚུན་བསྒྱུར་བའི་དུས་སྐབས་དང་། ཡི་གེ་ཕན་ཚུན་བསྒྱུར་བའི་དུས་སྐབས། རིག་གནས་ཕན་ཚུན་བསྒྱུར་བའི་དུས་སྐབས་བཅས་ཡིན། དེ་ལས་དང་པོ་ནི་ཉེ་འབྲེལ་རྒྱལ་ཁབ་དང་ཡང་ན་ཉེ་འབྲེལ་མི་རིགས་ཕན་ཚུན་དབར་དངོས་ཟོག་བརྗེ་ལེན་གྱི་དགོས་མཁོ་ལ་དམིགས་ནས་སྟབས་བདེའི་ཁ་སྐད་བསྒྱུར་བའམ་ཡང་ན་ལག་བརྡ་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་པ་རེད། བསྒྱུར་དེ་རིགས་ཆེས་ཐོག་མའི་ལོ་ཙཱའི་རྣམ་པ་ཞིག་ཡིན་པས་དེ་ལ་མང་ཚོགས་རང་བཞིན་དང་བཀོལ་སྤྱོད་ཀྱི་རིན་ཐང་ཆེན་པོ་ལྡན་ཡོད། དུས་མཚམས་གཉིས་པ་ནི་ཡི་གེ་བྱུང་རྗེས་ཀྱི་བསྒྱུར་གྱི་རྣམ་པ་ལ་ཟེར་ཞིང་། དུས་སྐབས་དེའི་ཡིག་བསྒྱུར་ནི་གཙོ་བོ་ཆོས་ལུགས་ཀྱི་དཔེ་ཆ་དང་། རྩོམ་རིག་གྲགས་ཅན། དེ་བཞིན་རིག་གནས་གཞན་གྱི་དཔེ་ཆ་སོགས་གཙོ་བོར་བསྒྱུར་རྒྱུ་ཡིན་པས་དེ་ལ་ཤེས་ཡོན་གྱི་ཚད་གཞི་ངེས་ཅན་ཡོད་པས་མི་རིགས་གང་གི་རིག་གནས་ཀྱི་ཚད་གཞི་འཇལ་བྱེད་ལྟ་བུ་ཡིན། དུས་མཚམས་འདིའི་ནང་ཐད་སྒྱུར་དང་། དོན་སྒྱུར། སྒྲ་སྒྱུར། ཡིག་སྒྱུར་གྱི་ཚད་གཞི་ཟེར་བ་སོགས་ཆགས་པས་ལོ་རྒྱུས་ཀྱི་བར་བརྒལ་དུས་ཚོད་རིང་བ་མ་ཟད། ནང་དོན་ཡང་ཆེས་སྣ་མང་ཞིག་ཏུ་སླེབས་ཡོད།\nདུས་མཚམས་གསུམ་པ་ནི་རིག་གནས་ཡིག་བསྒྱུར་གྱི་དུས་མཚམས་ལ་ཟེར་བ་ཡིན། དུས་མཚམས་འདིའི་ཡིག་བསྒྱུར་ནི་མི་རིགས་ཡོངས་ཀྱི་རིག་གནས་སྤེལ་རེས་ཀྱི་དུས་མཚམས་ཞིག་ཡིན་པས་རིག་གནས་ཕན་ཚུན་འབྲེལ་གཏུགས་བྱེད་པའི་གལ་ཆེའི་ཐབས་ལམ་ཞིག་ཆགས་པ་རེད། དུས་མཚམས་འདིའི་ཡིག་བསྒྱུར་ཞེས་པ་སྐད་དང་ཡི་གེ་བསྒྱུར་བ་ཁོ་ན་ཙམ་མིན་པར། ཕན་ཚུན་ཆ་འཕྲིན་བརྗེ་བསྒྱུར་དང་བསམ་པའི་གསང་བ་བརྗེ་བསྒྱུར་བྱེད་པའི་དུས་སྐབས་ཤིག་ལ་སླེབས་པ་རེད།\nཡང་སྒོས་བོད་ཀྱི་ཡིག་བསྒྱུར་ལོ་རྒྱུས་འདི་མི་རིགས་གཞན་དང་འདྲ་བར་དུས་ཡུན་ཧ་ཅང་རིང་བའི་ལོ་རྒྱུས་ལྡན་ཡོད། རྒྱ་ནག་གི་ཡིག་བསྒྱུར་ལོ་རྒྱུས་འདྲེན་སྐབས་དུས་མཚམས་བཞི་ལ་དབྱེ་འདུག་པ་ནི་ནང་ཆོས་བསྒྱུར་བའི་དུས་སྐབས་དང་། ནུབ་ཕྱོགས་ཀྱི་ཤེས་ཡོན་བསྒྱུར་བའི་དུས་སྐབས། བསྒྱུར་གསར་མའི་དུས་སྐབས། བཅིངས་འགྲོལ་རྗེས་ཀྱི་ཡིག་བསྒྱུར་དུས་སྐབས་བཅས་སོ། གོང་སྨོས་དུས་མཚམས་བཞི་པོ་འདི་བོད་ཀྱི་ཡིག་བསྒྱུར་ལོ་རྒྱུས་ཀྱི་དུས་མཚམས་དབྱེ་ཚུལ་ལ་བཀབ་ན་མི་འཐད་པར་སེམས་ཏེ་དུས་ཀྱི་ཆ་ལ་འགལ་བ་འབྱུང་བའི་ཕྱིར་རོ།\nའོ་ན་བོད་ཀྱི་ཡིག་བསྒྱུར་ལོ་རྒྱུས་ཀྱི་དུས་མཚམས་འདི་ཇི་ལྟར་བྱས་ནས་ཕྱེ་དགོས་སམ་ཞེ་ན། ཁོ་བོའི་རྨོངས་ཚོད་ལྟར་ན་དུས་མཚམས་གསུམ་དུ་ཕྱེ་ན་ཆོག་སྙམ། དེ་ཡང་དང་པོ་སློབ་དཔོན་ཐུ་མི་སོགས་ཀྱིས་རྒྱ་གར་གྱི་ཆོས་གཞུང་ཐོག་མར་བསྒྱུར་བ་ནས་དཔལ་ལྡན་ས་སྐྱ་པའི་དུས་ཀྱི་ཆོས་རྗེ་ས་པཎ་ཡན་ལ་ངོས་བཟུང་ཞིང་དུས་མཚམས་དེའི་ནང་གཙོ་བོ་ནང་བསྟན་གྱི་ཆོས་ལུགས་བསྒྱུར་བའི་དུས་སྐབས་ཞིག་དང་། དུས་མཚམས་གཉིས་པ་ནི་ཆོས་རྗེ་ས་པཎ་ནས་བོད་ཞི་བས་བཅིངས་འགྲོལ་མ་བཏང་གོང་བར། དུས་མཚམས་དེའི་ནང་གཙོ་བོ་རིག་པའི་གནད་མང་དག་ཅིག་བསྒྱུར་ཅིང་དར་ལ། ཐ་སྙད་རིག་གནས་ཕུན་སུམ་ཚོགས་སུ་གཏོང་བའི་དུས་སྐབས་ཤིག་ཡིན། དུས་མཚམས་གསུམ་པ་ནི་བཅིངས་འགྲོལ་རྗེས་ནས་ད་ལྟའི་བར་དུ་ཡིན་ཞིང་འདིའི་ནང་གཙོ་བོ་གསར་དར་རིག་གཞུང་ཁག་དང་རང་བྱུང་ཚན་རིག་སྐོར་གྱི་བསྒྱུར་ཆོས་མང་པོ་ཞིག་ཐོན་ཡོད།\nདུས་རིམ་དང་པོ། ནང་བསྟན་ཆོས་ལུགས་བསྒྱུར་བའི་དུས་རིམ་ཞེས་པ་ནི་གཙོ་བོ་བསྟན་པ་སྔ་དར་དང་ཕྱི་དར་གྱི་དུས་སྐབས་གཉིས་ཡིན་ཞིང་། བསྟན་པ་སྔ་དར་སྐབས་ལོ་ཙཱ་བ་མི་གྲངས་བདུན་ཅུ་དོན་བཞི་བྱོན་ནས་དེ་དག་གིས་རྒྱ་གར་དང་རྒྱ་ནག་སོགས་ཀྱི་ཆོས་དཔེ་དང་རིག་གཞུང་མང་པོ་བསྒྱུར་བ་ནི་སྲོང་བཙན་སྐབས་བོད་ཀྱི་ལོ་ཙཱ་བའི་ཐོག་མ་ཐུ་མིས《སྤྱན་རས་གཟིགས་ཀྱི་མདོ་རྒྱུད་ཉི་ཤུ་རྩ་གཅིག》དང《ཟླ་བ་སྒྲོན་མེའི་མདོ》སོགས་བསྒྱུར་ནས་ནང་ཆོས་བོད་དུ་བསྒྱུར་བའི་སྲོལ་ཐོག་མར་ཚུགས། དེ་རྗེས་དུས་རབས་བརྒྱད་པའི་ནང་རྒྱལ་པོ་ཁྲི་སྲོང་ལྡེ་བཙན་སྐབས་བསམ་ཡས་གཙུག་ལག་ཁང་བཞེངས་ནས་རྒྱ་གར་སྒྲ་བསྒྱུར་གླིང་དུ་ལོ་པཎ་དུ་མ་ཚོགས་ཏེ་པཎ་ཊི་ཏས་བཤད། ལོ་ཙཱ་བས་བསྒྱུར། ཞུས་ཆེན་གྱིས་གཏན་ལ་ཕབ་པར་མཛད་ནས་ཆོས་དང་རིག་གནས་སྔར་མ་གྲགས་པ་ཞིག་བསྒྱུར་ནས་ནང་པའི་ཆོས་ཀྱི་རྩ་བ་བརྟན་པོ་ཞིག་བཙུགས། དེའི་སྐབས་ལོ་ཙཱ་བ་སྐ་ཅོག་ཞང་གསུམ་ཞེས་གྲགས་པ་རྣམས་བྱོན་ནས་ཕར་ཕྱིན་དང་། དབུ་མ། འདུལ་བའི་སྐོར། གསང་སྔགས་ཀྱི་སྐོར། མངོན་པ་སོགས་མང་དག་ཞིག་བསྒྱུར་གནང་མཛད། ཕྱིས་བཙན་པོ་ཁྲི་ལྡེ་སྲོང་བཙན་གྱིས་སྔོན་ཡབ་མེས་ཀྱི་མཛད་འཕྲིན་མུ་མཐུད་བསྐྱངས་ནས་རྒྱ་གར་དང་། བལ་པོ། ཁ་ཆེ་སོགས་ཀྱི་པཎ་གྲུབ་དུ་མ་གདན་དྲངས་ནས་ནང་ཆོས་མང་པོ་བསྒྱུར་བ་དང་། སྔར་བསྒྱུར་ལ་དག་བཅོས་མཛད་ནས་བཀས་བཅད་ཀྱིས་གཏན་ལ་ཕབ་ནས་གཞུང་ཚད་དང་བམ་གྲངས་སོགས་ངེས་པར་བྱས་ཏེ་དཀར་ཆག་ཏུ་བསྣན་པར་མཛད་པ《དཀར་ཆག་འཕང་ཐང་མ》དང《སྒྲ་སྦྱོར་བམ་གཉིས》ལ་སོགས་པ་རྣམས་རེད། ཕྱིས་རྒྱལ་པོ་གླང་དར་མས་བསྟན་པ་བསྣུབས་རྗེས་ནང་བསྟན་གྱི་ཆོས་གཞུང་བསྒྱུར་རྒྱུ་ལྟ་ཞོག་འཆད་ཉན་བྱེད་པའང་ཉིན་མོའི་སྐར་མ་ཇི་བཞིན་གྱུར། བསྟན་པ་ཕྱི་དར་ནི་སྟོད་ཀྱི་རྒྱལ་པོ་ལྷ་བླ་མ་ཡེ་ཤེས་འོད་དང་ལོ་ཙཱ་བ་རིན་བཟང་པོ་ནས་ཡིན་ཏེ《བསྟན་རྩིས་གསལ་བའི་ཉིན་བྱེད》ལས“ཡེ་ཤེས་འོད་འདི་རབ་ཏུ་བྱུང་། །ལོ་ཆེན་རིན་བཟང་སོགས་ཀྱིས་འཕགས་ཡུལ་ནས་གསར་མའི་འགྱུར་འགོ་བཙུགས་ཏེ། བཤད་སྒྲུབ་ཀྱི་བསྟན་པ་ལུང་རིགས་ཀྱིས་གཏན་ལ་ཕབ་པ་ནི་ཕྱི་དར་རྒྱལ་བའི་བསྟན་པ་ཤིན་ཏུ་དར་བའི་འགོ་བཙུགས་པ་ཡིན་ནོ། དོན་འདི་ལ་དགོངས་ནས་ཆོས་ལ་འཇུག་པའི་སྒོ་ལས། འོད་སྲུངས་ནས་བརྩམས་ཏེ་དེ་ཡན་ཆད་ནི་གངས་ཅན་འདི་ན་གཙུག་ལག་ཁང་དང་གླེབས་བམ་བཞུགས་མེད། བཤད་པའི་བཀའ་ཉམས་པས་གཟུ་ལམ་དུ་མ་བྱུང་སྟེ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་བསྟན་པའི་གཟུགས་ལ་སྤྱོད་པ་ཡིན་ནོ། ཞེས་སོགས་དང་རབ་དབྱེ་ལས། དེ་ཚེ་བླ་མ་ཡེ་ཤེས་འོད། །ཆོས་རྒྱལ་དེ་ཡི་སྐྱེས་བུ་མཆོག །རིན་ཆེན་བཟང་པོ་ཁ་ཆེར་བརྫངས། །འཇམ་པའི་དབྱངས་ཀྱིས་བྱིན་བརླབས་པའི། །མཁས་མཆོག་དེ་ཡིས་སྔོན་མེད་པའི། །ཆོས་རྣམས་ཕལ་ཆེར་བསྒྱུར་ཅིང་ཞུས།①ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར་བསྟན་པ་ཕྱི་དར་སྐབས་ལོ་ཙཱ་བ་རིན་ཆེན་བཟང་པོས་གཙོས་པའི་ལོ་པཎ་དུ་མས་ཉེ་འབྲེལ་རྒྱལ་ཁབ་ཁག་གི་ནང་པའི་ཆོས་གཞུང་མང་དག་ཞིག་བསྒྱུར་ཡོད་པ་མ་ཟད། སྔ་བསྒྱུར། བར་བསྒྱུར། ཕྱི་བསྒྱུར་གྱི་སྐྱོན་རྣམས་བསལ་ནས་བཀས་བཅད་གསུམ་པ་དེ་མཛད་པ་རེད། གཞན་ཡང་ལོ་ཆེན་འདི་ནས་བཟུང་མདོ་སྔགས་ཀྱི་ཆོས་མང་པོ་བསྒྱུར་བས་གསང་སྔགས་གསར་མ་དང་རྙིང་མ་ཞེས་པའི་ཁྱད་པར་བྱུང་ལ། ཚད་མའི་གཞུང་དང་དུས་འཁོར་སོགས་བསྒྱུར་ནས་བོད་ཀྱི་རིག་གཞུང་དེ་ཆེས་ཆེར་ཕུན་སུན་ཚོགས་སུ་བཏང་། ལྷག་པར་དུ་དུས་མཚམས་འདིའི་ནང་བོད་དུ་ཆོས་ལུགས་ཀྱི་གྲུབ་མཐའ་འགའ་ཞིག་ཐོན་བཞིན་པ་ནི《བསྟན་རྩིས་གསལ་བའི་ཉིན་བྱེད》ལས“རྒྱལ་བའི་བསྟན་པ་སྤྲིན་མེད་ཀྱི་མཁའ་ལ་རྒྱུ་སྐར་གྱི་ཚོགས་བཀྲ་བ་ལྟ་བུ་ཞིག་དར་བ་ཡིན་ཏེ། དེ་ཡང་འབྲོག་མི་ནས་བརྒྱུད་པའི་ལམ་འབྲས། མར་པ་ནས་བརྒྱུད་པའི་བཀའ་བརྒྱུད། འབྲོམ་ནས་བརྒྱུད་པའི་བཀའ་གདམས། དམ་པ་ནས་བརྒྱུད་པའི་ཞི་བྱེད། ཁྱུང་པོ་ནས་བརྒྱུད་པའི་ནི་གུ། རྨངས་ར་སེར་པོ་ནས་བརྒྱུད་པའི་ཕོ་བཅོད། མ་གཅིག་ནས་བརྒྱུད་པའི་མོ་བཅོད་སྐོར་དང་བཅས་པའི་ཕྱི་དར་ཉིད་ལ་ལྷག་ཏུ་འཕེལ་བའི་སྒོ་ཆེན་པོ་དྲུག ལོ་ཆེན་ནས་བརྒྱུད་པའི་ཡོ་གའི་ཆོས་སྐོར་དང་བཅས་པ་བདུན་དར”②ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར་བསྟན་པ་ཕྱི་དར་སྐབས་རྒྱ་གར་གྱི་སློབ་དཔོན་ནས་ཆོས་ཀྱི་གདམས་པ་ཉམས་ལེན་བྱས་ཏེ་རང་གི་ལྟ་བའི་འདོད་ཚུལ་སྟོན་པའི་གྲུབ་མཐའ་མང་དག་ཞིག་ཐོན་ཡོད་པ་རེད། འདིའི་ཐད་ལོ་ཙཱ་བའི་ཡིག་བསྒྱུར་གྱི་ལས་ཀས་ནུས་པ་དམིགས་བསལ་བཏོན་ཡོད་པ་ཆོས་འབྱུང་ཁག་ལས་གསལ་པོར་རྟོགས་ཐུབ།\nབསྟན་པ་ཕྱི་དར་སྐབས་རྒྱ་གར་དང་བལ་པོ་སོགས་སུ་སློབ་སྦྱོང་ལ་བྱོན་མཁན་བོད་ཀྱི་ལོ་ཙཱ་བ་རྣམས་ཀྱིས་ཚད་མའི་གཞུང་ལུགས་དང་། སྒྲ་གཞུང་། ལེགས་སྦྱར་གྱི་བརྡ་སྤྲོད་སོགས་ལ་སྦྱངས་པ་དཔྱིས་ཕྱིན་པ་གནང་ཡོད། འོན་ཀྱང་གཞུང་ལུགས་དེ་དག་ཆི་ཚང་བ་དང་གོ་རིམ་ཡོད་པའི་ཐོག་ནས་བོད་ཀྱི་སྐད་དུ་ཕབ་མེད་རྐྱེན་ཁྱབ་གདལ་དེ་ཙམ་གྱི་ཤུགས་ཆེན་པོ་བྱུང་མེད། དུས་མཚུངས་སུ་དུས་རབས་བཅུ་གསུམ་པའི་དུས་འགོར་རྒྱ་གར་ནུབ་ཕྱོགས་དང་དབུས་ཁུལ་དུ་ཁ་ཆེའི་དམག་དྲངས་པས་ནང་པའི་ཆོས་ལུགས་ཀྱི་གནས་གཞི་ཁག་གཏོར་བཤིག་དང་། གསུང་རབ་མེ་ལ་བསྲེགས་པ། ཆོས་བྱེད་གྲ་བཙུན་དམར་གསོད་བྱས་པ་སོགས་ཀྱིས་ནང་བསྟན་ཆོས་ལུགས་མེད་པར་གྱུར། བོད་འདི་ཡང་ལྟག་ཆུ་ཆད་པའི་རྫིང་བཞིན་གྱུར་ནས་ཕྱི་རྒྱལ་དུ་སློབ་གཉེར་ལ་ཕེབས་མཁན་རིམ་བཞིན་ཉུང་དུ་ཕྱིན།\nདེ་རྗེས་ཆོས་རྗེ་ས་པཎ་ནས་བཟུང་ཐ་སྙད་རིག་གནས་ལ་མཐོང་ཆེན་དང་སློབ་གཉེར་བྱེད་པའི་རྣམ་པ་བཟང་པོ་ཞིག་ཆགས། དེ་ཡང་ས་པཎ་གྱིས་རྒྱ་བོད་ཀྱི་པཎ་གྲུབ་དུ་མ་སློབ་དཔོན་དུ་བསྟེན་ནས་སྦྱངས་པ་གནང་ཚུལ་ནི《ས་སྐྱའི་གདུང་རབས་རིན་ཆེན་བང་མཛོད》ལས། “སྡེབ་སྦྱོར་རིན་ཆེན་འབྱུང་གནས་དང་། །དམར་སེར་དང་ནི་རྒྱལ་བའི་ལྷ། །བདེ་བར་གཤེགས་པའི་དཔལ་ལས་ཐོས། ། རྒྱན་གྱི་བསྟན་བཅོས་དཎྜི་དང་། ། དབྱངས་ཅན་མགུལ་རྒྱན་ལ་སོགས་པ། ། དགེ་འདུན་དཔལ་ལ་ལེགས་པར་བསླབས། །མངོན་བརྗོད་བསྟན་བཅོས་འཆི་མེད་མཛོད། ། དེ་ཡི་རྒྱ་ཆེར་འགྲེལ་བཅས་པ། ། མཁས་པ་གསུམ་ལ་ལེགས་པར་གཏུགས། ། ནག་མོ་ཁོལ་གྱི་སྙན་ངག་གསུམ། བདེ་བར་གཤེགས་པའི་དཔལ་གྱིས་བཤད།”③ཅེས་སོགས་ལས་རྟོགས་ནུས་ཅིང་། ལྷག་པར་རིག་གནས་ལྔའི་རྣམ་གཞག་མཛད་ནས་སྐུ་དྲིན་ཤིན་ཏུ་ཆེ་བ་ནི《ཐ་སྙད་རིག་གནས་ལྔའི་བྱུང་ཚུལ》ལས“དེ་ལྟར་ན་རིག་གནས་རྣམ་པ་བཅུའི་སྲོལ་ལེགས་པར་ཕྱེས་ནས་གངས་རིའི་ལྗོངས་ཀྱི་བློ་གསལ་དག་མཁས་པ་མཁས་པ་ཞེས་བྱས་པའི་གྲངས་སུ་ཆུད་ཅིང་། རིགས་པ་དང་མི་རིགས་པའི་ཚུལ་མཐའ་དག་བྱེད་ཤེས་པ་ནི་རྗེ་བཙུན་ཉིད་ཀྱི་སྐུ་དྲིན་ཡིན་ལ”④ཞེས་དང་། ཡང་དེ་ལས“གནད་དེས་ན་བོད་ཡུལ་གངས་རིའི་ལྗོངས་འདིར་ཐེག་པ་གསུམ་དང་རིག་གནས་ཆ་ཤས་ཙམ་གྱིས་འགྱུར་དང་བཤད་པ་མཛད་པ་ནི་སྔོན་དུས་ཀྱང་མང་དུ་བྱུང་མོད། བདག་ཉིད་ཆེན་པོ་ས་པཎ་མ་བྱོན་གོང་དུ་རིག་གནས་རྣམ་པ་བཅུའི་སྲོལ་ཆེར་མ་དར་ལ”⑤ཞེས་དང་རྒྱལ་བ་ལྔ་པ་ཆེན་པོས“ས་སྐྱ་པཎ་ཊི་ཏ་ཞེས་སྙན་པའི་གྲགས་པ་དབུས་འགྱུར་རྡོ་རྗེ་གདན་གྱི་མཛེས་རྒྱན་དུ་སྤུངས། བོད་འདིར་གནས་ལྔ་རིག་པའི་སྲོལ་འབྱུང་བ་འདི་ཉིད་ཀྱི་བཀའ་དྲིན་ཡིན་ཅིང”⑥ཞེས་གསུངས་པ་ཡང་གནད་ལ་འཁེལ་བའི་ལེགས་བཤད་ཅིག་ཏུ་འཁུམས།\nདེ་རྗེས་ཤོང་ལོ་ཙཱ་བ་རྡོ་རྗེ་རྒྱལ་མཚན་དང་། ཤོང་ལོ་ཙཱ་བ་བློ་གྲོས་བརྟན་པ། ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་བུ་སྟོན་རིན་པོ་ཆེ། ས་བཟང་མ་ཏི་པཎ་ཆེན། ལོ་ཆེན་བྱང་ཆུབ་རྩེ་མོ། སྣར་ཐང་ལོ་ཙཱ་བ། མཁས་གྲུབ་དགེ་ལེགས་དཔལ་བཟང་། ཞ་ལུ་ལོ་ཆེན་སོགས་རིག་པའི་གནད་མཐའ་དག་ལ་མཁྱེན་རྒྱ་ཡངས་པའི་མཁས་གྲུབ་དུ་མ་བྱོན་ནས་སྒྲ་དང་། བཟོ། གསོ། ཚད་མ་དང་། མངོན་བརྗོད། སྡེབ་སྦྱོར། ཟློས་གར། སྙན་ངག་སོགས་ཀྱི་བརྩམས་ཆོས་མི་ཉུང་བ་ཞིག་བཞག་གནང་ཡོད་པ་རེད། དུས་མཚམས་དེའི་ནང་གི་ལོ་ཙཱ་བ་གསོ་སྐྱོང་བྱ་ཡུལ་ནི་གཙོ་བོ་དགོན་སྡེ་ཁག་དང་མཁས་པ་ཟུར་དུ་གདན་དྲངས་ནས་སློབ་སྦྱོང་བྱེད་པ་སྟེ། བོད་རང་གིས་གསོ་སྐྱོངས་བྱེད་པ་ལས་རྒྱ་བལ་སོགས་སུ་བྱོན་ནས་སློབ་སྦྱོང་བྱེད་པའི་སྔོན་གྱི་ལམ་སྲོལ་དེ་མེད་པར་གྱུར། དེར་བརྟེན་ལོ་ཙཱ་བའི་གྲངས་འབོར་ཀྱང་ཉུང་དུ་ཕྱིན་ཡོད་པ་ནི་དུང་དཀར་རིན་པོ་ཆེས《བོད་ཀྱི་ཡིག་བསྒྱུར་ལོ་རྒྱུས་འཕེལ་རྒྱས་སྐོར》ཞེས་པའི་ནང“མཁས་དབང་དགེ་འདུན་ཆོས་འཕེལ་བཅས་ལྔ་བསྣན་པས་ཁྱོན་བསྡོམས་བསྟན་པ་ཕྱི་དར་གྱི་སྐབས་བྱོན་པའི་རང་རིགས་ཀྱི་ལོ་ཙཱ་བ་མི་གྲངས་བརྒྱད་དང་བརྒྱད་ཅུ་གྱ་ལྔ་བྱུང་ཡོད་ཅིང། དེ་རྣམས་ཀྱི་ནང་ནས་ལོ་ཆེན་རིན་ཆེན་བཟང་པོ་ནས་ཤོང་ལོ་རྡོ་རྗེ་རྒྱལ་མཚན་གྱི་བར་ལོ་ཙཱ་བ་བརྒྱ་དང་ལྔ་བཅུ་ང་དྲུག་ཡོད་པའི་ཁོངས་ནས་རེ་གཉིས་མ་གཏོགས་ཚང་མ་རྒྱ་གར་དང་། ཁ་ཆེའི་ཡུལ། བལ་ཡུལ་བཅས་སུ་ཕེབས་ནས་སློབ་གཉེར་ཐོན་པ་ཤ་སྟག་ཡིན་ལ། དེ་འཕྲོས་རྣམས་བོད་ས་གནས་རང་དུ་བཞུགས་ནས་སློབ་སྦྱོང་མཛད་པ་ཞིག་ཡིན”⑦ཞེས་གསུངས། གོང་གསལ་དུམ་བུ་དེ་ལས་ང་ཚོས་ཤེས་རྟོགས་བྱུང་བར་ཤོང་སྟོན་རྡོ་རྗེ་རྒྱལ་མཚན་ནས་བོད་དུ་ལོ་ཙཱའི་གྲངས་འབོར་ཉུང་དུ་ཕྱིན་ནས་མཐར་དགེ་འདུན་ཆོས་འཕེལ་ལགས་བར་ལོ་ཙཱ་བ་མི་གྲངས་ཉེར་དགུ་ཙམ་མ་གཏོགས་བྱུང་མེད་པ་རེད།\nདེའི་རྒྱུ་མཚན་ཡང་། གཅིག རྒྱ་གར་གྱི་ནང་བསྟན་ཆོས་ལུགས་རྩ་མེད་དུ་ཕྱིན་ནས་མིང་ཙམ་མ་གཏོགས་ལྟག་མེད་པ་དང་། གཉིས། བོད་དུ་རིག་པའི་གནས་བཅུ་ལ་སྦྱངས་བརྩོན་བྱ་རྒྱུ་དེ་མཁས་པའི་གོ་སར་བསྙེགས་པའི་ཚད་གཞི་ལྟ་བུ་ཞིག་ཆགས་པ། གསུམ་པ། བོད་ཀྱི་ཡུལ་གྲུ་ཁག་ཏུ་ཆོས་ལུགས་ཀྱི་གྲུབ་མཐའ་མི་འདྲ་བ་མང་པོ་ཐོན་པས་སོ་སོའི་ལྟ་བ་གཡོ་མེད་དུ་སྲུང་དགོས་པ་བཅས་ལས་ཡིན་སྙམ། དུས་མཚམས་འདིའི་ནང་གཙོ་བོ་ཆོས་དང་རིག་གནས་ཀྱི་གཞུང་ལུགས་བསྒྱུར་རྒྱུ་མིན་པར་སྔར་བསྒྱུར་ཟིན་པའི་ནང་དོན་སློབ་སྦྱོང་དང་གོ་བ་རྒྱ་ཆེར་བྱས་ཏེ་འགྲེལ་པ་རྩོམ་པའམ་ཡང་ན་གསར་རྩོམ་བྱེད་པའི་དུས་མཚམས་ཤིག་ཡིན།\nདུས་མཚམས་འདི་ནི་མིའི་རིགས་ཀྱི་ཤེས་རིག་གི་ཉིང་བཅུད་ལེན་པའི་དུས་མཚམས་ཤིག་ཡིན་ཞེས་བརྗོད་ཆོག དེ་ཡང་བཅིངས་འགྲོལ་རྗེས་ཀྱི་ལོ་རབས་ལྔ་བཅུ་ནས་བདུན་ཅུའི་བར་དུ་མིའི་རིགས་ཀྱི་ཆེས་ཡར་ཐོན་གྱི་བསམ་བློ་མཚོན་པའི་མར་ཁེ་སི་དང་། ཨེན་ཁེ་སི། ལེ་ཉིན། མའོ་ཙེ་ཏུང་སོགས་ཀྱི་གསུང་རྩོམ་འབོར་ཆེན་ཞིག་བོད་ཡིག་ཏུ་བསྒྱུར་པས་མི་དམངས་མང་ཚོགས་ལ་བསམ་བློའི་དྲོ་སྐྱིད་སྦྱིན་པ་དང་། དེ་རྗེས《ཆུ་ངོགས་གཏམ་རྒྱུད》དང་།《རྒྱལ་ཁབ་གསུམ་གྱི་གཏམ་རྒྱུད》 《ནུབ་ཕྱོགས་སུ་བསྐྱོད་པའི་སྒྲུང》སོགས་མི་རིགས་གཞན་གྱི་ཕུལ་བྱུང་རྩོམ་རིག་བོད་ཡིག་ཏུ་ཕབ། དེ་བཞིན་ཞིང་ལས་འཕྲུལ་ཆས་སྐོར་གྱི་དཔེ་དེབ་དང་། ཞོར་ལས་ཐོན་སྐྱེད་སྐོར་གྱི་དཔེ་དེབ་སོགས་བོད་ཡིག་ཏུ་བསྒྱུར་ནས་བོད་གྱི་སྤྱི་ཚོགས་འཕེལ་རྒྱས་ཡོང་རྒྱུར་སྐུལ་འདེད་ཀྱི་ནུས་པ་ཆེན་པོ་ཐོན་ཡོད། ལྷག་དོན་དུ་ཏང་གི་སྐབས་བཅུ་གཅིག་པའི་གྲོས་ཚོགས་གསུམ་པ་འཚོགས་རྗེས་གོང་རིམ་ནས་བོད་ཀྱི་སྐད་ཡིག་ལ་གཟིགས་སྐྱོང་ཆེན་པོ་གནང་སྟེ་རང་སྐྱོང་ལྗོངས་བོད་ཀྱི་སྐད་ཡིག་མཛུབ་ཁྲིད་ཨུ་ཡོན་ལྷན་ཁང་བཙུགས་གནང་བ་དང་། ལྗོངས་རྩོམ་སྒྱུར་ཅུད་དང་། ལྗོངས་སློབ་གཞི་རྩོམ་སྒྱུར་ཅུད། བོད་ཀྱི་ལོ་ཙཱའི་མཐུན་ཚོགས་སོགས་སྒྲིག་གཞི་རབ་དང་རིམ་པ་བཙུགས་ནས་བོད་ཀྱི་སྐད་ཡིག་དང་ཡང་སྒོས་ལོ་ཙཱའི་བྱ་གཞག་ལ་མཛུབ་ཁྲིད་དང་སྐུལ་འདེད་ཤུགས་ཆེན་གཏོང་གི་ཡོད་པ་རེད། གཞན་ཡང་བརྙན་འཕྲིན་དང་། རྒྱང་བསྒྲགས། ཚགས་པར། དུས་དེབ་སོགས་དྲིལ་བསྒྲགས་ལས་ཀའི་ཡིག་སྒྱུར་ལ་མཐོང་ཆེན་གནང་སྟེ་སྐད་གཉིས་ཐོག་ནས་ཏང་གི་མཛད་ཕྱོགས་དང་སྲིད་ཇུས་དྲིལ་བསྒྲགས་གནང་སྟེ་གཤམ་འོག་མང་ཚོགས་ཚོས་དུས་ཐོག་ཏུ་ཤེས་རྟོགས་ཐུབ་ཀྱི་ཡོད། དེ་བཞིན་ཚན་རིག་ལག་རྩལ་སྐོར་གྱི་དཔེ་དེབ་འབོར་ཆེན་ཞིག་བོད་ཡིག་ཏུ་བསྒྱུར་ནས་རྒྱ་ཆེའི་ཞིང་འབྲོག་མང་ཚོགས་རྣམས་ལ་དུས་རབས་ཀྱི་འཕོ་འགྱུར་དང་འཚམས་པའི་ཤེས་བྱ་གང་མང་ཁོང་དུ་ཆུད་ཐབས་བྱེད་པ། སློབ་གྲྭ་ཆེ་ཁག་ཏུ་སྐད་གཉིས་སློབ་ཁྲིད་ལ་མཐོང་ཆེན་བྱས་ཏེ་ལོ་ཙཱ་ཤེས་པའི་སློབ་མ་གང་མང་གསོ་སྐྱོང་བྱེད་པ། བོད་ཀྱི་སྲོལ་རྒྱུན་རིག་གནས་ཀྱི་དཔེ་ཆ་ཡང་འབོར་ཆེན་ཞིག་རྒྱ་ཡིག་དང་དབྱིན་སྐད་སོགས་སུ་བསྒྱུར་ནས་བོད་ཀྱི་ཕུལ་བྱུང་རིག་གནས་འཛམ་གླིང་ལ་ངོ་སྤྲོད་དང་དྲིལ་བསྒྲགས་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་པ་རེད།\nདེས་ན་བོད་ཀྱི་ཡིག་སྒྱུར་ལོ་རྒྱུས་ཀྱི་དུས་མཚམས་གསུམ་པ་འདི་འོད་སྟོང་འཕྲོ་བའི་དུས་མཚམས་ཤིག་ཡིན་ཏེ། གཅིག་ནས་ཡིག་སྒྱུར་བྱེད་པའི་དུས་ཡུན་ཐུང་ཡང་བསྒྱུར་ཆོས་ཤིན་ཏུ་མང་བ་དང་། གཉིས་ནས་སྒྱུར་བྱེད་ཀྱི་ཡིག་ཆའི་རིག་གནས་ཕུན་སུམ་ཚོགས་ལ་ནང་དོན་རྒྱ་ཆེ་བ། གསུམ་ནས་བོད་ཀྱི་ཕུལ་བྱུང་རིག་གནས་འཛམ་གླིང་ལ་ཁྱབ་ཐུབ་པ་བཅས་སོ། །\n1. 《བསྟན་རྩིས་གསལ་བའི་ཉིན་བྱེད》P.72 བོད་ལྗོངས་མི་དམངས་དཔེ་སྐྲུན་ཁང1987ལོའི་དཔར་གཞི།\n6. 《དཔྱིད་ཀྱི་རྒྱལ་མོའི་གླུ་དབྱངས》P.94མི་རིགས་དཔེ་སྐྲུན་ཁང1988ལོའི་དཔར་གཞི། 7. དུང་དཀར་བློ་བཟང་འཕྲིན་ལས་ཀྱི་དཔེ་ཚོགས་དེབ(ཇ)《བོད་ཀྱི་ཡིག་བསྒྱུར་ལོ་རྒྱུས་འཕེལ་རྒྱས་སྐོར》P.309མི་རིགས་དཔེ་བསྐྲུན་ཁང2004ལོའི་དཔར་གཞི།


[[ཤངས་པ་བཀའ་བརྒྱུད་ཀྱི་གཞུང་བཀའ་ཕྱི་མ་རྣམས་ཕྱོགས་གཅིག་ཏུ་བསྒྲིལ་བའི་ཕྱག་ལེན་བདེ་ཆེན་སྙེ་མའི་ཆུན་པོ་|Click here for unicode Tibetan text]]\n↩ Back to volume 11 outline\ndpal ldan shangs pa bka' brgyud kyi gzhung bka' phyi ma rnams phyogs gcig tu bsgril ba'i phyag len bde chen snye ma'i chun po.\nVolume 11, (da), 1a1-40a2\nTibetan: ༄༅། །དཔལ་ལྡན་ཤངས་པ་བཀའ་བརྒྱུད་ཀྱི་གཞུང་བཀའ་ཕྱི་མ་རྣམས་ཕྱོགས་གཅིག་ཏུ་བསྒྲིལ་བའི་ཕྱག་ལེན་བདེ་ཆེན་སྙེ་མའི་ཆུན་པོ༎\nWylie: @#/_/dpal ldan shangs pa bka' brgyud kyi gzhung bka' phyi ma rnams phyogs gcig tu bsgril ba'i phyag len bde chen snye ma'i chun po//\nབློ་གསལ་བསྟན་སྐྱོང་ - blo gsal bstan skyong\nshangs pa bka' brgyud - Empowerment manual\nབློ་གསལ་བསྟན་སྐྱོང་. [[ཤངས་པ་བཀའ་བརྒྱུད་ཀྱི་གཞུང་བཀའ་ཕྱི་མ་རྣམས་ཕྱོགས་གཅིག་ཏུ་བསྒྲིལ་བའི་ཕྱག་ལེན་བདེ་ཆེན་སྙེ་མའི་ཆུན་པོ་]]. གདམས་ངག་རིན་པོ་ཆེའི་མཛོད།, པོད་ ད་༽, ༤༥༡-༥༢༩. ཏེ་ལི་་་རྒྱ་གར་: ཞེ་ཆེན་དཔེ་མཛོད་ཁང་, ༡༩༩༩.\nblo gsal bstan skyong. dpal ldan shangs pa bka' brgyud kyi gzhung bka' phyi ma rnams phyogs gcig tu bsgril ba'i phyag len bde chen snye ma'i chun po. In gdams ngag rin po che'i mdzod, Volume 11 (da), 451-529. New Delhi: Shechen Publications, 1999. Enlarged reprint of the 1979 edition published by Dilgo Khyentse Rinpoche from prints from the dpal spungs xylographs.\nLine 1: ༄༅། །དཔལ་ལྡན་ཤངས་པ་བཀའ་བརྒྱུད་ཀྱི་གཞུང་བཀའ་ཕྱི་མ་རྣམས་ཕྱོགས་གཅིག་ཏུ་བསྒྲིལ་བའི་ཕྱག་ལེན་བདེ་ཆེན་སྙེ་མའི་ཆུན་པོ༎\n@#/_/dpal ldan shangs pa bka' brgyud kyi gzhung bka' phyi ma rnams phyogs gcig tu bsgril ba'i phyag len bde chen snye ma'i chun po//\nVolume #: 011\nTotal # of pages (Tibetan): 40\nPartial colophon in Tibetan: ༎ཅེས་དཔལ་ལྡན་ཤངས་པ་བཀའ་བརྒྱུད་ཀྱི་གཞུང་བཀའ་ཕྱི་མ་རྣམས་ཕྱོགས་གཅིག་ཏུ་བསྒྲིགས་པ་འདི་ནི། རབ་བྱམས་རྒྱལ་ཀུན་གྱི་སྤྱི་གཟུགས་རྗེ་བླ་མ་འཇམ་པའི་དབྱངས་ཀྱི་བཀའ་ལུང་གསེར་གྱི་ཅོད་ཕན་སྤྱི་བོའི་མཛེས་རྒྱན་དུ་ཕེབས་པར་བརྟེན། སྙོམས་ལས་པ་བློ་གསལ་བསྟན་སྐྱོང་གིས། ཡོངས་འཛིན་ཞེས་པ་ཆུ་ཕོ་བྱ་བའི་ལོ། གྲོ་ཞུན་ཟླ་བའི་དམར་པོའི་ཕྱོགས་ཀྱི་མཁའ་འགྲོ་འདུ་ཚེས་ལ་མདོ་སྔགས་བསྟན་པའི་འབྱུང་གནས་དཔལ་ཞྭ་ལུ་རི་ཕུག་གི་གཟིམ་ཁང་རྣམ་གྲོལ་ཡང་རྩེར་སྦྱར་བ་འདིས་ཀྱང་རྒྱལ་བའི་བསྟན་པ་རིན་བོ་ཆེ་དར་ཞིང་རྒྱས་ལ་ཡུན་རིང་དུ་གནས་པར་གྱུར་ཅིག༎\nPartial colophon in Wylie: //ces dpal ldan shangs pa bka' brgyud kyi gzhung bka' phyi ma rnams phyogs gcig tu bsgrigs pa 'di ni/_rab byams rgyal kun gyi spyi gzugs rje bla ma 'jam pa'i dbyangs kyi bka' lung gser gyi cod phan spyi bo'i mdzes rgyan du phebs par brten/_snyoms las pa blo gsal bstan skyong gis/_yongs 'dzin zhes pa chu pho bya ba'i lo/_gro zhun zla ba'i dmar po'i phyogs kyi mkha' 'gro 'du tshes la mdo sngags bstan pa'i 'byung gnas dpal zhwa lu ri phug gi gzim khang rnam grol yang rtser sbyar ba 'dis kyang rgyal ba'i bstan pa rin bo che dar zhing rgyas la yun ring du gnas par gyur cig//\nAuthor: blo gsal bstan skyong\nRetrieved from "http://dnz.tsadra.org/index.php?title=Wylie:Dpal_ldan_shangs_pa_bka%27_brgyud_kyi_gzhung_bka%27_phyi_ma_rnams_phyogs_gcig_tu_bsgril_ba%27i_phyag_len_bde_chen_snye_ma%27i_chun_po&oldid=2807"


JKCL-KABUM-02-KHA-004 - Khyentse Lineage - A Tsadra Foundation Project\nston pa mnyam med thub dbang rin po cher bstod pa tshangs pa'i mgrin gsol\nVolume 2, Text 4, Pages 317-321 (Folios 1a1 to 3a6)\n'jam dbyangs mkhyen brtse chos kyi blo gros. ston pa mnyam med thub dbang rin po cher bstod pa tshangs pa'i mgrin gsol. In Rdzong sar mkhyen brtse 'jam dbyangs chos kyi blo gros kyi gsung 'bum, Vol. 2: 317-321. Bir, H.P.: Khyentse Labrang, 2012.\nཅེས་སྟོན་པ་བཀའ་དྲིན་མཚུངས་མེད་ལ་བསྟོད་པ་འདིའང་ས་སྐྱོང་སྡེ་དགེའི་ཆོས་རྒྱལ་ཆེན་པོའི་དྲུང་པཎྜི་ཏ་དབྱངས་ཅན་དགྱེས་པའི་ལེགས་བཤད་རྒྱ་མཚོའི་གཞིས་ཀ་རྒྱ་མཁར་གྱི་འཆི་མེད་བདེ་ལྡན་ལྷ་ཁང་བཀྲ་ཤིས་ཕུན་ཚོགས་འཁྱིལ་བར་ཤིང་ཁྱི་ས་ཟླའི་དཀར་ཕྱོགས་ཀྱི་བཟང་པོ་དང་པོའི་ཚེས་ལ། འཇམ་དབྱངས་ཆོས་ཀྱི་བློ་གྲོས་པས་གསོལ་བ་བཏབ་པ་དང་གཞན་གྱི་རྒྱུད་ལ་ཐུབ་དབང་ཡེ་ཤེས་གཟིགས་པའི་བྱིན་རླབས་མྱུར་དུ་འཇུག་པའི་རྒྱུར་གྱུར་ཅིག །ཤུ་བྷམ་ས་སྟུ་སརྦ་ཛ་ག་ཏཾ། །དགེའོ། དགེའོ། དགེའོ། ། །།\nces ston pa bka' drin mtshungs med la bstod pa 'di'ang sa skyong sde dge'i chos rgyal chen po'i drung paN+Di ta dbyangs can dgyes pa'i legs bshad rgya mtsho'i gzhis ka rgya mkhar gyi 'chi med bde ldan lha khang bkra shis phun tshogs 'khyil bar shing khyi sa zla'i dkar phyogs kyi bzang po dang po'i tshes la/__'jam dbyangs chos kyi blo gros pas gsol ba btab pa dang gzhan gyi rgyud la thub dbang ye shes gzigs pa'i byin rlabs myur du 'jug pa'i rgyur gyur cig__/shu b+ham sa stu sarba dza ga taM/____/dge'o/__dge'o/__dge'o/\nསྟོན་པ་མཉམ་མེད་ཐུབ་དབང་རིན་པོ་ཆེར་བསྟོད་པ་ཚངས་པའི་མགྲིན་གསོལ་ཞེས་བྱ་བ་བཞུགས་སོ། །ཨོཾ་སྭ་སྟི། རྒྱལ་བ་ཉི་མ་འཇིག་རྟེན་གསུམ་གྱི་མགོན། །སྙིགས་མ་རྩོད་ལྡན་འདུལ་བར་ཐུགས་བསྐྱེད་པ། །ཐུབ་མཆོག་མཚུངས་མེད་ཤཱཀྱའི་རྒྱལ་པོ་ལ། །གུས་པས་མགོ་བོས་རབ་ཏུ་བཏུད་དེ་མཆོད། ༡། སྲིད་པ་ཐ་མའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ནི། །ལྷ་བུ་དམ་པ་ཏོག་དཀར་མཚན་སྙན་པ། །དགའ་ལྡན་ལྷ་ཡི་གཞལ་མེད་ཁང་ཆེན་དེར། །ཐེག་ཆེན་ཆོས་ཀྱི་ལྷ་རྣམས་གྲོལ་བར་མཛད། ༢། འཛམ་བུའི་གླིང་དུ་འཕོ་བར་བཞེད་པ་ན། །གསེར་སྦྱང་ནོར་བུའི་བརྒྱན་པའི་ཅོད་པཎ་ཆེ། །མགོན་པོ་མ་ཕམ་བྱམས་པའི་དབུར་བཅིངས་ནས། །གཟིགས་པ་རྣམ་ལྔས་དགའ་ལྡན་གནས་ནས་གཤེགས། ༣། གླང་པོའི་རྒྱལ་པོ་མཆེ་བ་དྲུག་ལྡན་པ། །གངས་རིའི་མདོག་འཆང་མིག་མི་འཛུམ་བཞིན་དུ། །མཛེས་པའི་སྟོབས་ཀྱིས་སྒྱུ་མའི་ལྷུམས་སུ་ཞུགས། །གཙང་མའི་གཞལ་མེད་ཁང་པར་བྱིན་གྱིས་བརླབས། ༤། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ལུས་སྟོབས་ཡོངས་རྫོགས་ཏེ། །རྩིབས་མའི་གཡས་ཀྱི་སྒོ་ཆེན་བཟང་པོ་ནས། །ལྷར་བཅས་འཇིག་རྟེན་དགའ་བའི་གཞོན་ནུས་སྐུ། །ངོ་མཚར་མཚན་དཔེའི་པདྨོ་བཞད་པར་གྱུར། ༥། ལྷ་ཡི་སྲབ་འཇམ་དར་གྱིས་ལེགས་ཕྱིས་ཤིང་། །འཆི་མེད་ལམ་ནས་འབབ་པའི་བདུད་རྩིས་ཁྲུས། །གསོལ་བས་གཙང་ཞིང་ཤིན་ཏུ་དག་ཅིང་གཙང་། །མཛེས་སྐུ་འོད་ཟེར་བྱེ་བའི་གཟི་བརྗིད་འཕྲོ། ༦། གང་དུ་འབྱོན་དེར་པདྨ་སྟོང་ལྡན་རེ། །དེ་ཡི་མོད་ལ་འཁྲུངས་པའི་དགའ་སྟོན་འདི། །ཁོ་ནས་ཐུབ་པ་འཇིག་རྟེན་ཀུན་གྱི་རྒྱན། །མཚུངས་ཟླ་སྤངས་པའི་ཨུ་དུམ་ཝ་ར་བཞིན། ༧། ཤེས་བྱ་སྣ་ཚོགས་ནམ་མཁའི་རྗེས་འགྲོ་བ། །སྐད་ཅིག་རེས་ཀྱང་རྫོགས་པ་དེ་ཡི་མོད། །ཆེན་པོར་རློམ་པའི་ང་རྒྱལ་ཆང་གིས་མྱོས། །དྲེགས་ལྡན་ཐམས་ཅད་ངོ་ཚའི་གནས་སུ་བཀོད། ༨། ཞེན་མེད་རྣམ་གནོན་རྒྱལ་ཐབས་ཁྲིར་བཞུགས་ནས། །རིན་ཆེན་བདུན་གྱིས་འབྱོར་བའི་དཔུང་ཚོགས་ལ། །ཅི་བདེར་སྤྱོད་ཚེ་སུམ་རྩེན་བདག་པོ་ཡང་། ཁེངས་པ་བསྐྱུངས་པའི་ངང་ཚུལ་གྱུར་ཏོ་སྙམ། ༩། སྲིད་པའི་སྡུག་བསྔལ་སྤངས་པའི་སྤྲུལ་པ་བཞིན། །གཟིགས་ནས་ངེས་པར་འབྱུང་བའི་ཚུལ་བསྟན་ཅིང་། །ལྷ་ཡི་དཔལ་འབྱོར་མཆིལ་མ་བཞིན་དོར་ནས། །རབ་ཡངས་དགུང་སྔོན་མཐོན་པོའི་དབྱིངས་ནས་བསྐྱོད། ༡༠། རྒྱལ་བའི་མཆོད་རྟེན་རྣམ་པར་དག་པའི་དྲུང་། །སྟོན་པ་མེད་པ་རབ་ཏུ་བྱུང་བའི་ཚེ། །དབུ་ལྗོན་དབང་པོས་བསོད་ནམས་ལག་གིས་བླངས། །རྣམ་པར་རྒྱལ་བའི་མཆོད་པའི་རྟེན་དུ་གྲུབ། ༡༡། གདོད་ནས་རྣམ་གྲོལ་གོ་འཕང་བརྙེས་གྱུར་ཀྱང་། །གདུལ་བྱ་ཐར་ལམ་མཆོག་ལ་བཀྲི་དྲངས་གི། ཐབས་ལ་མཁས་པའི་ཆོ་འཕྲུལ་བསམ་ཡས་པས། །འཇིག་རྟེན་ཏིང་འཛིན་ཐོག་མར་འཁྲིད་ཚུལ་སྟོན། ༡༢། ཀུ་ཀུའི་མགྲིན་ལྟར་སྔོ་བའི་རྩྭ་འཇམ་སྟེང་། །སྐྱིལ་ཀྲུང་མི་གཡོ་བརྟན་པར་བཞུགས་བྱས་ཏེ། །མ་དག་ཟས་དང་འཁོན་པ་ལྟར་གྱུར་ནས། །ཟག་མེད་རོ་མཆོག་བརྒྱ་པས་འཚོ་བར་གྱུར། ༡༣། གང་ཞིག་བྱང་ཆུབ་དམ་པར་མངོན་ཕྱོགས་ཚེ། །དེ་ཙམ་རྣམ་གྲོལ་མཐར་ཐུག་མི་གཞོལ་ཕྱིར། །སྔ་མ་ལས་ལྡངས་རྡོ་རྗེ་གདན་གཤེགས་ནས། །བྱང་ཆུབ་ཆེན་པོ་མངོན་སུམ་བརྙེས་པར་སྟོན། ༡༤། འདོད་པའི་འཕྲུལ་ཞགས་རིང་དུ་འཕེན་པ་ཡི། །མེ་ཏོག་མདའ་ཅན་དཔུང་གི་ཚོགས་ལྷགས་ཚེ། །ཁྱོད་ཀྱི་བྱམས་པའི་མཚོན་གྱིས་བཏུལ་བ་ན། །དྲག་པོར་ཁྲོས་པའི་མཚོན་བརྒྱའང་ཞི་བར་འགྱུར། ༡༥། བདུད་ཀྱི་དགའ་མའི་བཞིན་རས་མཛེས་པ་དེ། །རྒ་བས་ནོན་པའི་གཟུགས་སུ་བསྒྱུར་བ་ན། །གཡོ་ཅན་དེ་ཡང་ཞུམ་བཅས་མདུན་དུ་ལྷགས། །དམ་ཚིག་མནོས་ཚེ་ཐུབ་གསུང་དཔང་པོ་ཡང་། ༡༦། འཛིན་མའི་ཁུར་ཁྱེར་གསེར་མདོག་བུམ་འཛིན་མ། །རིན་ཆེན་ལེགས་བརྒྱན་སྐུ་ཡི་ཕྱེད་ཐོན་སྟེ། །ཁྱོད་གསུང་དཔང་པོར་གྱུར་ཚེ་མདའ་ལྔ་པ། །ཤིན་ཏུ་སྐྱེངས་ཏེ་རང་གི་གནས་དེར་འཁུམས། ༡༧། ས་གའི་ཉ་ཡི་སྔོ་སངས་བུ་མོ་ཡི། །འཛུམ་ཞལ་ངོམ་ཚེ་འདྲེན་པ་མངོན་འཚང་རྒྱ། །ཤར་ནུབ་ཀུན་ཏུ་རྫུ་འཕྲུལ་ཞབས་ཀྱིས་བཅག །མི་གསུང་ཆོས་དབྱིངས་ཆེན་པོར་མཉམ་པར་འཇོག༡༨། དེ་ཚེ་གསེར་མངལ་ཅན་དང་མིག་སྟོང་ལྡན། །སྡེ་བཅས་ལྷགས་ནས་གསོལ་བཏབ་ཆོས་འཁོར་བསྐོར། །ལྔ་སྡེ་ལ་སོགས་བདེན་མཐོང་གནས་བཀོད་ནས། །དབང་རིམ་ཐེག་གསུམ་ཆོས་ཀྱི་གསུང་དབྱངས་སྒྲོགས། ༡༩། གསང་གསུམ་ཉི་མ་བྱེ་བའི་གཟི་བརྗིད་ཀྱིས། །མུ་སྟེགས་གཉིས་འཐུང་མཆེ་རྣོན་སྨད་ནས་ནི། །སྡང་བ་མེད་ཀྱང་ལྟ་ངན་སྡེ་བཅས་བརླག །བདེ་གཤེགས་མི་ཡི་སེངྒེ་འགྲན་ཟླ་སྤངས། ༢༠། རལ་པའི་ཚོགས་ཀྱིས་ཀུན་ནས་འཐིབ་པ་དང་། །མུན་སྤྲུལ་ཕྱིན་ཅི་ལོག་གི་རྒྱུད་ཁེངས་རྣམས། །ཐུབ་པའི་སྐུ་ཡི་བ་སྤུ་རེ་རེ་ལས། །ཆོ་འཕྲུལ་ཕྲ་མོ་རེས་ཀྱང་མོག་པོར་བྱེད། ༢༡། འདུལ་བ་རྣམ་བཞིའི་མཛད་པ་མཐའ་ཀླས་པ། །སེམས་ལྡན་སུ་ཞིག་གིས་ནི་སེམས་པར་ནུས། །འཇམ་དཔལ་དབྱངས་ཀྱིས་བརྗོད་པར་མི་སྤོབས་ན། །བདག་འདྲས་བརྗོད་པའི་ངལ་བས་ཅི་ཞིག་བྱ། ༢༢། སྐུ་ཡི་མཛད་པ་དབྱིངས་སུ་སྡུད་པའི་ཚེ། །སེངྒེའི་ཁྲི་ལ་མཚན་དཔེའི་སྐུ་བསྙལ་ཏེ། །བཞུགས་པའི་ཚུལ་ནི་རི་མོར་བྲིས་པས་ཀྱང་། །སེམས་གཅོང་བྱེད་ན་སྨྲ་བར་ག་ལ་སྤོབས། ༢༣། ངེས་དོན་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་ཚུལ་བཟང་པོར། །སྟོན་པ་མྱ་ངན་མི་འདའ་རྟག་བཞུགས་ཤིང་། །ཆོས་ཀྱི་སྣང་བས་ཁྱབ་པར་མཛད་བཞིན་དུ། །བཞུགས་པའི་གསུང་གིས་དབུག་དབྱུངས་ཆེན་པོ་བྱིན། ༢༤། དེ་ལྟར་ཐུབ་པ་དྲང་སྲོང་ཆེན་པོ་དེས། །མཛད་པའི་རྣམ་ཐར་ཤས་ཙམ་མཐོང་བ་ལ། །བདག་བློ་དད་པའི་སྤུ་ལོང་ཆེར་གཡོས་པས། །བླ་མ་ཐུབ་མཆོག་དེ་ལ་བསྟོད་པའི་ཚིག༢༥། སྦྱར་བའི་དགེ་བས་སྟོན་པ་མཆོག་དེ་ཡི། །བྱིན་རླབས་སྙིང་གི་དབུས་སུ་སིམ་པ་དང་། །ལེགས་གསུང་དམ་པའི་ཆོས་ལ་བློ་མཆོག་གཏེར། །མཚུངས་མེད་རྙེད་ནས་བསྟན་པ་གསལ་གྱུར་ཅིག༢༦། དེང་བཟུང་ཚེ་རབས་ཀུན་ཏུ་ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱི། །ཕུང་པོ་རྒྱས་པའི་བསུང་ཞིམ་དངར་མོོ་ཡིས། །རྒྱལ་བ་དགྱེས་པའི་མཆོད་པ་སྟོབས་པ་དང་། །ཤཱཀྱའི་རྒྱལ་པོ་མཆོག་དང་མི་འབྲལ་ཤོག༢༧། ཅེས་སྟོན་པ་བཀའ་དྲིན་མཚུངས་མེད་ལ་བསྟོད་པ་འདིའང་ས་སྐྱོང་སྡེ་དགེའི་ཆོས་རྒྱལ་ཆེན་པོའི་དྲུང་པཎྜི་ཏ་དབྱངས་ཅན་དགྱེས་པའི་ལེགས་བཤད་རྒྱ་མཚོའི་གཞིས་ཀ་རྒྱ་མཁར་གྱི་འཆི་མེད་བདེ་ལྡན་ལྷ་ཁང་བཀྲ་ཤིས་ཕུན་ཚོགས་འཁྱིལ་བར་ཤིང་ཁྱི་ས་ཟླའི་དཀར་ཕྱོགས་ཀྱི་བཟང་པོ་དང་པོའི་ཚེས་ལ། འཇམ་དབྱངས་ཆོས་ཀྱི་བློ་གྲོས་པས་གསོལ་བ་བཏབ་པ་དང་གཞན་གྱི་རྒྱུད་ལ་ཐུབ་དབང་ཡེ་ཤེས་གཟིགས་པའི་བྱིན་རླབས་མྱུར་དུ་འཇུག་པའི་རྒྱུར་གྱུར་ཅིག །ཤུ་བྷམ་ས་སྟུ་སརྦ་ཛ་ག་ཏཾ། །དགེའོ། དགེའོ། དགེའོ། ། །།\nston pa mnyam med thub dbang rin po cher bstod pa tshangs pa'i mgrin gsol zhes bya ba bzhugs so/____/oM swa sti/__rgyal ba nyi ma 'jig rten gsum gyi mgon/____/snyigs ma rtsod ldan 'dul bar thugs bskyed pa/____/thub mchog mtshungs med shAkya'i rgyal po la/____/gus pas mgo bos rab tu btud de mchod/__1/__srid pa tha ma'i byang chub sems dpa' ni/____/lha bu dam pa tog dkar mtshan snyan pa/____/dga' ldan lha yi gzhal med khang chen der/____/theg chen chos kyi lha rnams grol bar mdzad/__2/__'dzam bu'i gling du 'pho bar bzhed pa na/____/gser sbyang nor bu'i brgyan pa'i cod paN che/____/mgon po ma pham byams pa'i dbur bcings nas/____/gzigs pa rnam lngas dga' ldan gnas nas gshegs/__3/__glang po'i rgyal po mche ba drug ldan pa/____/gangs ri'i mdog 'chang mig mi 'dzum bzhin du/____/mdzes pa'i stobs kyis sgyu ma'i lhums su zhugs/____/gtsang ma'i gzhal med khang par byin gyis brlabs/__4/__byang chub sems dpa'i lus stobs yongs rdzogs te/____/rtsibs ma'i g.yas kyi sgo chen bzang po nas/____/lhar bcas 'jig rten dga' ba'i gzhon nus sku/____/ngo mtshar mtshan dpe'i pad+mo bzhad par gyur/__5/__lha yi srab 'jam dar gyis legs phyis shing /____/'chi med lam nas 'bab pa'i bdud rtsis khrus/____/gsol bas gtsang zhing shin tu dag cing gtsang /____/mdzes sku 'od zer bye ba'i gzi brjid 'phro/__6/__gang du 'byon der pad+ma stong ldan re/____/de yi mod la 'khrungs pa'i dga' ston 'di/____/kho nas thub pa 'jig rten kun gyi rgyan/____/mtshungs zla spangs pa'i u dum wa ra bzhin/__7/__shes bya sna tshogs nam mkha'i rjes 'gro ba/____/skad cig res kyang rdzogs pa de yi mod/____/chen por rlom pa'i nga rgyal chang gis myos/____/dregs ldan thams cad ngo tsha'i gnas su bkod/__8/__zhen med rnam gnon rgyal thabs khrir bzhugs nas/____/rin chen bdun gyis 'byor ba'i dpung tshogs la/____/ci bder spyod tshe sum rtsen bdag po yang /__khengs pa bskyungs pa'i ngang tshul gyur to snyam/__9/__srid pa'i sdug bsngal spangs pa'i sprul pa bzhin/____/gzigs nas nges par 'byung ba'i tshul bstan cing /____/lha yi dpal 'byor mchil ma bzhin dor nas/____/rab yangs dgung sngon mthon po'i dbyings nas bskyod/__10/__rgyal ba'i mchod rten rnam par dag pa'i drung /____/ston pa med pa rab tu byung ba'i tshe/____/dbu ljon dbang pos bsod nams lag gis blangs/____/rnam par rgyal ba'i mchod pa'i rten du grub/__11/__gdod nas rnam grol go 'phang brnyes gyur kyang /____/gdul bya thar lam mchog la bkri drangs gi/__thabs la mkhas pa'i cho 'phrul bsam yas pas/____/'jig rten ting 'dzin thog mar 'khrid tshul ston/__12/__ku ku'i mgrin ltar sngo ba'i rtswa 'jam steng /____/skyil krung mi g.yo brtan par bzhugs byas te/____/ma dag zas dang 'khon pa ltar gyur nas/____/zag med ro mchog brgya pas 'tsho bar gyur/__13/__gang zhig byang chub dam par mngon phyogs tshe/____/de tsam rnam grol mthar thug mi gzhol phyir/____/snga ma las ldangs rdo rje gdan gshegs nas/____/byang chub chen po mngon sum brnyes par ston/__14/__'dod pa'i 'phrul zhags ring du 'phen pa yi/____/me tog mda' can dpung gi tshogs lhags tshe/____/khyod kyi byams pa'i mtshon gyis btul ba na/____/drag por khros pa'i mtshon brgya'ang zhi bar 'gyur/__15/__bdud kyi dga' ma'i bzhin ras mdzes pa de/____/rga bas non pa'i gzugs su bsgyur ba na/____/g.yo can de yang zhum bcas mdun du lhags/____/dam tshig mnos tshe thub gsung dpang po yang /__16/__'dzin ma'i khur khyer gser mdog bum 'dzin ma/____/rin chen legs brgyan sku yi phyed thon ste/____/khyod gsung dpang por gyur tshe mda' lnga pa/____/shin tu skyengs te rang gi gnas der 'khums/__17/__sa ga'i nya yi sngo sangs bu mo yi/____/'dzum zhal ngom tshe 'dren pa mngon 'tshang rgya/____/shar nub kun tu rdzu 'phrul zhabs kyis bcag__/mi gsung chos dbyings chen por mnyam par 'jog18/__de tshe gser mngal can dang mig stong ldan/____/sde bcas lhags nas gsol btab chos 'khor bskor/____/lnga sde la sogs bden mthong gnas bkod nas/____/dbang rim theg gsum chos kyi gsung dbyangs sgrogs/__19/__gsang gsum nyi ma bye ba'i gzi brjid kyis/____/mu stegs gnyis 'thung mche rnon smad nas ni/____/sdang ba med kyang lta ngan sde bcas brlag__/bde gshegs mi yi seng+ge 'gran zla spangs/__20/__ral pa'i tshogs kyis kun nas 'thib pa dang /____/mun sprul phyin ci log gi rgyud khengs rnams/____/thub pa'i sku yi ba spu re re las/____/cho 'phrul phra mo res kyang mog por byed/__21/__'dul ba rnam bzhi'i mdzad pa mtha' klas pa/____/sems ldan su zhig gis ni sems par nus/____/'jam dpal dbyangs kyis brjod par mi spobs na/____/bdag 'dras brjod pa'i ngal bas ci zhig bya/__22/__sku yi mdzad pa dbyings su sdud pa'i tshe/____/seng+ge'i khri la mtshan dpe'i sku bsnyal te/____/bzhugs pa'i tshul ni ri mor bris pas kyang /____/sems gcong byed na smra bar ga la spobs/__23/__nges don theg pa chen po'i tshul bzang por/____/ston pa mya ngan mi 'da' rtag bzhugs shing /____/chos kyi snang bas khyab par mdzad bzhin du/____/bzhugs pa'i gsung gis dbug dbyungs chen po byin/__24/__de ltar thub pa drang srong chen po des/____/mdzad pa'i rnam thar shas tsam mthong ba la/____/bdag blo dad pa'i spu long cher g.yos pas/____/bla ma thub mchog de la bstod pa'i tshig25/__sbyar ba'i dge bas ston pa mchog de yi/____/byin rlabs snying gi dbus su sim pa dang /____/legs gsung dam pa'i chos la blo mchog gter/____/mtshungs med rnyed nas bstan pa gsal gyur cig26/__deng bzung tshe rabs kun tu tshul khrims kyi/____/phung po rgyas pa'i bsung zhim dngar mo+o yis/____/rgyal ba dgyes pa'i mchod pa stobs pa dang /____/shAkya'i rgyal po mchog dang mi 'bral shog27/__ces ston pa bka' drin mtshungs med la bstod pa 'di'ang sa skyong sde dge'i chos rgyal chen po'i drung paN+Di ta dbyangs can dgyes pa'i legs bshad rgya mtsho'i gzhis ka rgya mkhar gyi 'chi med bde ldan lha khang bkra shis phun tshogs 'khyil bar shing khyi sa zla'i dkar phyogs kyi bzang po dang po'i tshes la/__'jam dbyangs chos kyi blo gros pas gsol ba btab pa dang gzhan gyi rgyud la thub dbang ye shes gzigs pa'i byin rlabs myur du 'jug pa'i rgyur gyur cig__/shu b+ham sa stu sarba dza ga taM/____/dge'o/__dge'o/__dge'o/__/____//_\nRetrieved from "https://khyentselineage.tsadra.org/index.php?title=JKCL-KABUM-02-KHA-004&oldid=41283"


༄༅།། ཨེ་མ་ཧོའི་རིག་མཛོད།: ༄༅། །གཡང་འགུགས་ལྷ་རྫས་ལྕགས་ཀྱུ་བཞུགས། །\n14:04 | Posted by ༄༅།། ཨེ་མ་ཧོའི་རིག་མཛོད་། | | Edit Post\nWe summon prosperity and abundance from the oceans' depths!\nmishik dorje tabur tak\nShould you recite these seventy-two linesahundred and eight times, positive signs of summoning the spirit of abundance and prosperity will appear immediately.\nརབ་ཚེས་མེ་སྤྲེལ་ཟླ་ལྔ་ཚེས་ཉེར་ལྔ་ལ། །འཆི་མེད་མཆོག་སྒྲུབ་གླིང་དུ་ནི། །འཇམ་དཔལ་དགྱེས་པ་རྡོ་རྗེ་ཡིས། །ཡིད་ཀྱི་མཚོ་ལས་བྱུང་བའི་དཔལ། །\nOn the 25th day of the fifth month of the Fire Monkey year (1896), in Chimé Chokdrup Ling, this arose in the lake-like mind of Jampal Gyépé Dorje.