Мікола Ваданосаў. Суседзі\nНа дварэ было цёмна-цёмна. Дробны дождж суха барабаніў у закураныя шыбы, недзе ў падстрэшшы тонка завываў вецер, зрываючы счарнелую салому. Буль... буль... буль...— наперабой спадаюць у падстаўленыя гладышы буйныя звонкія кроплі. Рыгору здавалася, што кроплі падаюць яму проста на галаву. Як усё гэта абрыдла! Няўжо бацька не адважыцца пайсці ў лес ды зваліць на дранку якую хвою? Сам жа навучаў Рыгора — хто ў лесе не злодзей, той дома не гаспадар. А можа, ён дужа баіцца суседа Аднавочкі? Так празвалі панскага лесніка за страчанае вока.\nІ чуе Рыгор, як бацька паціху злез з печы, запаліў газоўку, не спяшаючыся абуў новыя лапці, ускінуў на плечы старую, дзіравую, як тая страха, світку, засунуў за пояс сякеру і выйшаў на ганак. Так і ёсць! Пайшоў у лес...\nА ці лёгка было Паўлу ісці ў такую непагадзь у лес, азірацца на кожным кроку?\nІ здарылася тое, аб чым мог толькі адзін Рыгор пасля здагадвацца...\nВёска ўжо даўно спала, ціха было і ў суседа. Чорны бор глуха шумеў за гумнамі. Здавалася, што ў такую ноч ужо няма каго баяцца. Ды толькі схаваўся Павел за першай сасной, як хтосьці моцна схапіў яго за каўнер.\n— Што гэта сусед робіць ноччу ў лесе? Ці не мае сусед дзе на прыкмеце хвою? — пачуў Павел непрыемны пісклявы голас панскага лесніка Аднавочкі, але чамусьці зусім не спалохаўся. Злосць апанавала, а не страх...\n— Вось што, Аднавочка!.. Будзеш брахаць на суседа — другое вока страціш,— спакойна, як мог, адказаў Павел.— Не патрэбны мне твае хвоі...\n— Не патрэбны, кажаш...— прашыпеў той.— А я — хе, хе,— сем жывых пнёў бачыў... Жывенькія!\n— Прадаў, напэўна, за раку, а на мне выехаць хочаш? Не выйдзе, паганец ты гэтакі... Міхал аднавокі!\nМіхал адпусціў Паўлаў каўпер і ўскінуў дубальтоўку.\n— Не твая справа, сусед! Ідзём у маёнтак, там разбярэмся,— загадаў ён Паўлу.\nІсці да пана — значыць, апынуцца за кратамі, пакінуць сям’ю пад дзіравай страхой назаўсёды. Летась вось гэтак трапіў Павел у лапы да Аднавочкі. Гадавалае цяля аддаў, выкупіўся, так і не дачакаўшыся, калі ў хаце будзе сваё малако. Цяпер зноў...\nНе, не хацеў ён гэтага. Гэта здарылася неяк само. Выхапіў сякеру з-за пояса і нават не размахнуўся, а так, злёгку, стукнуў Аднавочку на ўзроўні адзінага левага вока. Асунуўся той. І ні крыку, ні енку. Толькі бор, здавалася, сцішыўся на імгненне, а потым зноў зашумеў яшчэ страшней і трывожней...\n— Міхал,— ціха паклікаў Павел.— Міхал... Я не хацеў. Бог сведка — не хацеў!.. Я табе і мяжу ўступлю на цэлы метр... Мне б з дзесятак круглячкоў на дранку. А ты — сем пнёў. Навошта мне сем? Уставай, Міхал...\nЗдаравенны мужчына, кулакі, як дзве доўбні, грудзі, што падушка, а вось зваліўся і ні гуку. Паслухаў Міхалавы грудзі Павел, перавярнуў яго спіною ўгору і заўважыў на скроні чорную пляму. Дакрануўся да яе пальцам і нібы апёкся...\nТак і бег з лесу, трымаючы перад сабою руку з акрываўленым пальцам...\nГніе ў магіле Паўлаў сусед, гніе хата ў Паўла. Салома спаўзае са стрэх усё ніжэй і ніжэй, а гаспадару і справы мала. Ходзіць ён па дварэ цень-ценем. Схуднеў, пастарэў, аб працы не дбае ані, быццам усё ў яго пароблена, усё дагледжана.\nДумае Павел цяжкую думу: чаму людзі на свеце ворагі адзін аднаму? Вось і яны з Аднавочкам. Усё жыццё пражылі ворагамі. Спачатку мяжу не падзялілі, потым — хвою, што стаяла на мяжы. Беднякамі былі, беднякамі і засталіся. Праўда, Аднавочка дужа хацеў разбагацець. А хіба ён, Павел, не хацеў гэтага?..\n— Тата, ідзі вячэраць,— пачуў Павел сынаў голас і схамянуўся. «Вячэраць... А навошта вячэраць? Я ж зусім не зарабляю».\nАле па звычцы ён зайшоў у хату, з’еў некалькі бульбін з гурочным расолам. І бульба і расол былі горкія як палын. Мабыць, ад таго, што цэлы дзень не выпускаў з зубоў люльку.\nПаўлава жонка, ціхая, прыгнечаная горам жанчына, глядзела на мужа і ўпотай выцірала слязу.\n— Што з табой, Павел, ці не ўрок часам хто? — не першы раз пыталася яна. У яе балела сэрца ад жалю, але дапамагчы Паўлу не маглі ўжо ні слёзы, ні ласка, ні словы. Ён да ўсяго быў глухі і нямы...\nНеўзабаве Павел злёг. Толькі бесперапынны кашаль на палацях за печчу напамінаў сыну і жонцы аб яго існаванні.\n...Памятае Рыгор — бацька паклікаў яго да сябе. Лепш бы ён не клікаў! Жоўтая скура, нібы васковая, вочы недзе далёка схаваліся ў чэрапе, пасінелы твар — вось што запомнілася ў той страшны час Рыгору.\n— Грыша...— цяжка дыхаючы, прамовіў Павел.— Ты чуеш мяне, Грыша?..\n— Чую, тата...\n— Дык вось... Запомні на ўсё жыццё: будзеш багаты — будзеш шчаслівы. І яшчэ... Ніколі не бяры замуж... суседавых дачок... ні Вольку, ні Зосю... Грэх! Кроў між намі...— Павел падняўся на руках і, гледзячы на столь, проста перад сабою, як вар’ят, усклікнуў: — Сякера!.. Яна пад ганкам... глыбока... Кроў на ёй, нярушце!..— і зваліўся на падушку.\nРыгор здзіўлена глядзеў на бацьку і нічога яшчэ тады не разумеў. Тут ён заўважыў, як твар бацькі зморшчыўся і застыў у нерухомасці.\n— Тата! — крыкнуў ад страху, але Павел нават не зварухнуўся: ён быў мёртвы...\nНаста, Аднавочкава жонка, плакала на магіле Паўла, як некалі Марыля плакала на магіле яе мужа. Смерць можа часова прымірыць нават самых заўзятых ворагаў...\nНеяк аднойчы, калі Рыгор ужо, як кажуць, перайшоў ад пугі да плуга і працаваў на сваім полі, бо пана даўно прагналі, ён спаткаў ля ракі Зосю, малодшую суседаву дачку. Яна стаяла на пясчаным пагорку, а побач ляжала ўвязаная ў дзіравую зрэбную пасцілку трава. Рыгор падышоў да дзяўчыны. Высокі, чарнявы, увесь у бацьку.\n— Здарова была, Зося! — прывітаўся хлопец.\nЗося, не глянуўшы на яго, адказала:\n— І ты б здароў быў, каб так працаваў.\n— Нашай кароўцы сена цягаеш? Падарвешся...\nЗося ўзняла на яго вочы, поўныя слёз.\n— Лепш бы яно здохла, ваша цяля, калі бацька купіў яго...\n— А тата і не прадаваў!.. За сасну выкупіўся.\n— А от і прадаваў! Паддай лепш, чым крычаць, чуеш, дзіравая страха!..\nЗося ўзялася за лясёнку, і з-пад доўгіх светлых веек глянулі на Рыгора добрыя пакутлівыя вочы. Ён міжволі падхапіў ношку і ўскінуў Зосі на плечы. Яна пахіснулася, крыху шырэй расставіла дужыя загарэлыя ногі і ступіла крок наперад. Сэрца сціснулася ў Рыгора. Ад чаго? Што не па сіле дзяўчына нясе ношку? Але ж яна нясе яе сваёй карове, а ў Рыгора нават каровы няма... А ці толькі шчасце ў той карове? Відаць, не соладка жыць на свеце Зосі, калі плача... У чым жа тады шчасце? Бацька казаў — у багацці...\n«З-за аднавочкаў бацька загінуў! З-за іх! — раптам падумаў Рыгор.— Карову адабралі, лесу не далі... Не, я адпомшчу ім... За бацьку, за яго пакуты. Не будуць яны папракаць мяне дзіравай страхой...»\nНе схавацца ад гэтай думкі! Яна з’явілася нечакана і заглушыла ўсе іншыя думкі і пачуцці. Ён нават узрадаваўся. На душы зрабілася лёгка, нібы хтосьці вызваліў яго з пасткі...\nРыгор сам не памятаў, як апынуўся ля Рудачак. Рудачкі — гэта цёмны дрыгвяністы лес, у якім ні прайсці ні праехаць з-за вываратняў, гэта воўчая яма, поўная гадзюк.\nСхаваўшыся за шырокім альховым кустом, Рыгор назіраў, як нівецкія каровы сваімі шурпатымі языкамі вылізвалі апошнія лапіны счарнелай травы. Там жа, ля возера, ён прыкмеціў шэрую світку пастуха. Той, як заўсёды, вудзіў ля аеру акунёў, час ад часу азіраючыся на статак...\n— Рабіна...— ціха паклікаў Рыгор карову з карычневымі плямамі на худых баках.\nТая падняла галаву, тупым позіркам уставілася на Рыгора, нібы імкнучыся нешта ўспомніць, даўно забытае. Затым цяжка ўздыхнула і зноў пачала есці. На нейкі момант Рыгор завагаўся. Магчыма, ён пайшоў бы, але ў той апошні момант унутранай барацьбы сэрца з розумам ён заўважыў, як Рабіна, адлучыўшыся ад статка, паволі набліжалася да багны.\n...Адагнаўшы карову даволі далёка, Рыгор супакоіўся. Тут цяпер не ўбачыш ніводнай жывой душы. Птушкі і тыя не затрымліваюцца ў гэтым чэзлым драбналессі. Вось апошняя купіна. За ёй — трава, заманлівы зялёны луг, па якім нельга ступіць і двух крокаў. І Рабіна прабегла недалёка. Спачатку пярэднія, а потым і заднія ногі прарэзалі тонкі слой муражыны: чорная гразь выбілася на паверхню і пачала бязлітасна паглынаць сваю маўклівую ахвяру...\nРыгору адразу стала страшна, і ён пабег праз Рудачкі, хмызняком прабраўся да ракі, а адтуль ужо вярнуўся ў вёску на віду ва ўсіх, хто працаваў на полі. «Няма ў нас, няхай не будзе і ў вас»,— супакойваў ён у думках сябе...\nНа суседнім дварэ Зося зграбала сена. На небе ўжо збіраліся хмары, і яна спяшалася. Яе калісьці стракатая, а цяпер проста злінялая сукенка і тугія каштанавыя косы, у якіх былі ўплецены сінія, таксама злінялыя, істужкі, і нават шырокія густыя бровы — усё было аблеплена дробным сухім сіўцом. Рыгор спыніўся ля плота, што раздзяляў іх сялібы, і залюбаваўся дзяўчынай.\n«Ніколі не бяры замуж суседавых дачок...» — чамусьці зноў прыгадаліся словы бацькі. Рыгор не раз, успамінаючы гэтыя словы, імкнуўся ўцяміць, дзеля чаго яны сказаны, які ў іх закладзены быў сэнс.\nІ ён шукаў адказу, прыглядаўся да Аднавочкавых дачок, успамінаў мінулае. Але яно было зацягнена туманам часу. А дочкі былі прыгожыя... Узяць хоць бы Зосю. Дзе ёй ні даводзілася за лета касіць і жаць! Яе кусалі камары і машкара, асака рэзала рукі, паліла сонца, да касцей прабіралі вятры і дажджы, а яна, нібы той наліўны яблык, і ружовая, і прыгожая...\nЦяпер, гледзячы, як яна, абліваючыся потам, спяшаецца сабраць са двара сівец, Рыгору да болю ў душы стала шкада яе, шкада не таму, што яе праца — цэлае лета ў пошуках жмені травы — прапала марна, што няма ўжо каму есці гэтую траву. Рыгор у думках паставіў сябе на месца гэтай сціплай, запрацаванай дзяўчыны. І яму стала зноў страшна за сваё злачынства.\nЁн хацеў ужо ісці, але Зося заўважыла яго і падбегла да плота.\n— Рыгор, кажуць, панскіх кароў будуць раздаваць. Пацікавіўся б. Ды і пра сена варта падумаць,— адкінуўшы аголенай рукой за вуха валасы, сказала яна.\n— Гэта праўда, Зося?! — ні то спытаў, ні то ўсклікнуў Рыгор. Яна ўсміхнулася.\n— І вам... дадуць?\nЗося паглядзела на яго недаўменна.\n— А нам не трэба. Я дужа рада, што і табе цяпер прыйдзецца пакасіць на дзялянках!..\n— Не... Не трэба мне карова!\nРыгор сціснуў кулакі, адбегся ад плота і, азірнуўшыся на збянтэжаную дзяўчыну, пусціўся полем у бок Рудачак...\nНа месцы, дзе была ўгразла Рабіна, цяпер чарнела вялікая лужына. Рыгор апусціўся на купіну і падпёр галаву рукамі.\n«Не бяры суседавых дочак... Грэх... Сякера!.. Яна пад ганкам... глыбока...» Дзе ён чуў гэтыя словы? Ён так часта ўспамінае іх, што ўжо забыўся, ад каго ён чуў гэта. Забыўся ці мо хацеў забыцца? І што значыць тая сякера, што пад ганкам? Бацька трызніў ці там сапраўды ёсць сякера?..\nПозна ўвечары, калі з боку возера да вёскі даносіўся гук пастуховай берасцянкі, Рыгор адкапаў пад ганкам старую ржавую сякеру. Гледзячы на яе, ён упершыню зразумеў сэнс прадсмяротных бацькавых слоў. Гэтую сякеру Павел браў у тую далёкую восеньскую ноч з сабой у лес. А назаўтра ж прывезлі з лесу забітага Аднавочку...\n— ...Едуць! Вяселле едзе! — раптам закрычалі адусюль, і Рыгор Каляда схамянуўся. Гучныя пералівы гармоніка і песні поўнілі вёску. «Камсамольскае вяселле... Дзіўна»,— падумаў Рыгор, адчыняючы шырэй свае вароты.\nА па вёсцы, разганяючы курэй і гусей, імчаліся фурманкі, перапоўненыя моладдзю. Коні сытыя, збруя новая, на дугах — кветкі!\nЗося, суседка, поўная жанчына з чырвонымі шчокамі, са шчаслівай усмешкай на твары, падбегла да Рыгора.\n— Ці не рады ты, сваток, шчасцю нашых дзетак? Што за выгляд! — тупнула яна нагою і засмяялася.\nРыгор паглядзеў на яе, пасівелую, як і ён сам, але поўную шчасця, і радасць вярнулася да яго.\n— Ды я, свацейка, дужа рады, што мой Іван і твая Надзя...— ён акінуў позіркам сваю прасторную хату на восем вокан і дадаў: — Вось тут знойдуць сваё шчасце... Сапраўднае... Не так, як мы, Зося...\nЯна зразумела Рыгора, скрывіла вусны і прыпала тварам да яго грудзей...\nНіхто не звярнуў на іх асаблівай увагі: на вяселлі заўсёды плачуць ад шчасця.


18 кастрычнік 2012, 15:10\nСьвятавіт Сокалаў і Мікалай Салавей\nЧаму ў другім туры дэбатаў на прэзыдэнта ЗША перамог Абама? Чым палітыкі зьдзівілі гледачоў? За каго будуць галасаваць беларусы ЗША — разважаюць прыхільнік рэспубліканцаў Сьвятавіт Сокалаў і стаўленік дэмакратаў Мікола Салавей.\nАбама выглядаў лепш, чым мінулым разам\nЧатыры гады таму слоганам перадвыбарчай кампаніі Абамы былі: «Надзея й зьмены». Відаць цяпер ад яго засталася толькі некранутая яшчэ надзея, паколькі са зьменамі ўсё адно нічога не атрымалася. Гэта было відаць у часе апошніх дэбатаў паміж Абамам і Ромні.\nНагадаю, што перад тым прайшлі дэбаты кандыдатаў на пасаду чарговага віцэ-прэзыдэнта, у якіх старэйшы й больш спракрыкаваны ў такіх справах віцэ-прэзыдэнт Абамы Джо Байдан ня змог перамагчы маладога апанэнта з каманды Ромні Пола Раяна.\nВядома, у такой сытуацыі Абама ня меў іншага выбару, як напоўніцу рыхтавацца да сваіх дэбатаў, і трэба адначыць, што гэтым разам выглядаў ён значна лепш, чым мінулым.\nАле колькі ні рыхтуйся, абараніць тое, што не абараняецца, усё адно ня можна. Як можна называць дасягненьнем узровень беспрацоўя ў 7,8%, зьвязваючы гэта з заканчэньнем крызісу, калі паказьнік прадукцыйнай эканомікі 3,5 — 4% беспрацоўных? Пра гэта й сказаў Ромні, бо з улікам тых, хто не працуюць, але ў лік беспрацоўных не трапляюць, рэальна ня маюць працы каля 11%. Мушу растлумачыць, што чалавек, які страціў працу й не знайшоў новую цягам наступных шасьці месяцаў, беспрацоўным ужо ня лічыцца, а значыць не ўваходзіць у пададзеныя Абамам адсоткі.\nЗакранулі кандыдаты ў прэзыдэнты й тэму коштаў на бэнзын. Рэч у тым што пад час прэзыдэнцтва Абамы кошт бэнзыну вырас амаль удвая. Міністар жа энэргэтыкі ЗША сказаў што «кошт бэнзыну — гэта ня нашая праблема».\n«Ці вы з гэтым згодны?» — задаў пытаньне Абаму адзін з прысутных на дэбатах. Абама адказаў, што трэба павялічыць ужываньне экалягічна чыстай энэргіі й падняць здабычу нафты. Тады Ромні запытаўся ў Абамы, чаму той адабраў у нафтавых кампаніяў ліцэнзіі на здабычу нафты на дзяржаўных землях і ня даў новых ліцэнзіяў, як гэта рабілася раней. Выразнага адказу ў Абамы не знайшлося, як не знайшлося яго й на наступную рэпліку Ромні адносна заявы кіраўніка ўправы аховы навакольнага асяродзьдзя з каманды Абамы, які заявіў, калі ты хочаш адчыніць бізнэс здабычы вугля — пры наяўных законах гэтага зрабіць немагчыма.\nПрысутны на дэбатах афраамэрыканец, які на мінулых выбарах з энтузіязмам галасаваў за Абаму, запытаўся ў яго: «Што вы такое зрабілі за апошнія чатыры гады, каб атрымаць мой голас ізноў, пры тым што многія жыцьцёва неабходныя рэчы ў апошнія гады падаражэлі».\nАбама пералічыў дасягненьні, зробленыя пры ягоным кіраўніцтве, але, па-мойму, мала ў чым пераканаў таго, хто задаваў пытаньне…\nЯ ўжо сказаў, што да гэтых дэбатаў Абама падрыхтаваўся лепш, чым да першых. У выніку пазначыліся некаторыя, можа, недастаткова моцныя, бакі Ромні… Але пра гэта, я думаю, напішуць прыхільнікі дэмакратаў.\nІ яшчэ. Апошнім разам маім перадвыбарчым віз-а-ві быў Валер Кавалеўскі, якому я хацеў бы шчыра падзякаваць за тое, што, падаючы сваю пазыцыю й сваё бачаньне перадвыбарчай кампаніі ў ЗША, падаў мне пару карысных прыкладаў, як казаў мой дзед па кудзелі Франціш, «і праўду сказаць, і пана не абразіць».\nПаглядзець поўнае відэа з дэбатаў:\nЧыстай перамогай з боку Абамы скончыўся ўчора другі тур перадвыбарчых дэбатаў, што адбыліся ва ўнівэрсытэце на высьпе Лонг Айлэнд, што ў штаце Нью-Ёрк.\nТэлекампанія CNN правяла апытаньне сярод выбарнікаў, якія да гэтае пары ня вызначыліся, за каго будуць галасаваць з пытаньнем: Хто на вашую думку перамог у сёньняшіх спрэчках. 46% сказалі Барак Абама, 39% сказалі Міт Ромні.\nСёньня барацьба ідзе за шэраг штатаў, якія згуляюць ключавую ролю падчас гэтых выбараў: Агаё, Аёва, Нэвада, Флёрыда, дзе сёньня Абамава перавага толькі пару працэнтаў, у памерах статыстычнай памылкі. У бальшыні астатніх штатаў усё больш-менш выначана.\nШтаты, дзе пераважае адукаванае і заможнае насельніцтва — паўночны ўсход і заходняе ўзьбярэжжа традыцыйна галасуюць за дэмакратаў, правінцыйныя паўднёвыя штаты — за рэспубліканцаў, і вынікі дэбатаў тут моцна не паўплываюць на палітычную раскладку падчас выбараў, якія адбудуцца праз 3 тыдні.\nАчуняўшы пасьля паразы ў першым туры дэбатаў, гэтым разам дзейны прэзыдэнт зрабіў усё, што ад яго чакалі аднапартыйцы. Ён шмат атакаваў, калі трэба было быць злосным — ён вельмі эмацыйна гэта паказваў. Адкінуўшы занадта карэктнае выхаваньне, калі трэба было абазваць ілгуна ілгуном, ён, не саромеючыся, гэта рабіў. 4 разы за паўтары гадзіны ён цьвёрда казаў: Губэрнатар Ромні, вы кажаце няпраўду (як вядома, Ромні, падчас кампаніі мяняе свае выказваньні на дыямэтральна супрацьлеглыя, залежачы ад таго, перад кім выступае). А таксама Абама цудоўна згуляў карту 47%, чаго не зрабіў у першы раз. Прыгадаў у наўпроставым эфіры выказваньне Ромні, зробленае ім раней, на прыватнай вечарыне ў Флёрыдзе, дзе той абазваў 47 адсоткаў амэрыканцаў дармаедамі, якія ні ў якім разе за яго ня будуць галасаваць.\nНельга сказаць, што Ромні выглядаў хлопчыкам для біцьця. Добры і ветлівы аратар і майстар дэбатаў (Навуку дэбатаў выкладаюць у добрых амэрыканскіх унівэрсытэтах). Акуратны, у блакітным гальштуку (Абама меў чырвоны) ён пачаў спрэчкі з атакі, дзе казаў, што будзе абараняць інтарэсы ўсіх амерыканцаў, але быў хутка спынены Абамам, каторы грунтоўна даказаў, што той, хутчэй будзе абараняць інтарэсы 1% насельніцтва — найбагцейшы 1%. Таксама някепска Міт Ромні абыграў істотную для многіх амэрыканцаў тэму падвышэньня ў два разы коштаў на бэнзын за апошнія чатыры гады, але і тут ён быў абыграны прэзыдэнтам, які патлумачыў, што 4 гады таму эканоміка, якая дасталася ў спадчыну ад Дж. Буша, была на краі суцэльнага краху, таму і кошты на нафту былі мінімальныя, і што калі рэспубліканец стане прэзыдэнтам і бэнзын зноў будзе каштаваць у два разы таньней, то дасягнута гэта можа быць толькі чарговым эканамічным каляпсам.\nВельмі цікавае пытаньне атрымаў Ромні ад прысутных: «Якая розьніца паміж вамі і Джорджам Бушам-малодшым, які ледзь ня цалкам зруйнаваў эканоміку і фінансы гэтай краіны?»\nМне асабіста было цікава, як пачуваўся Дж. Буш, пачуўшы гэтае пытаньне. Блізкія да Буша людзі пішуць, што той зусім не ў захапленьні ад Ромніевай перадвыбарчай кампаніі і лічыць, што ў таго вельмі мала шанцаў. Ромні сказаў, што ў адрозьненьні ад Буша, першы крок, які ён зробіць — абрынецца на Кітай, назваўшы паднябесную валютным маніпулятарам, і прымусіць Кітай адпусьціць штучны курс юаня, што дапаможа стварыць больш працоўных месцаў у Злучаных Штатах. Абама парыраваў: «Губэрнатар Ромні, вы апошні чалавек у гэтай краіне, які абрынецца на Кітай. Вы зацікаўлены ў тым, каб нашыя працы ўцякалі праз акіян. Так, вядома, існуе розьніца паміж Мітам Ромні і Джорджам Бушам, але не ў эканамічных пытаньнях».\nЯк заўважылі многія камэнтатары, Міту Ромні вельмі не хапала канкрэтыкі. Ён прыводзіў агульныя факты, але ня меў пад імі ніякай статыстычнай базы. Ён казаў, што выратуе эканоміку, але не казаў, якім чынам. Ён казаў, што разьбярэцца з крывавым рэжымам у Сырыі ці праблемамі з Іранам, але не казаў, як. Зь іншага боку, Абама начыста разьбіваў усе разважаньні праціўніка канкрэтыкай, лічбамі і фактамі.\nПа вялікім рахунку другі тур дэбатаў, як і ў бальшыні выпадкаў, атрымаўся вельмі цікавым, пазнавальным і напружаным. Трэці і апошні тур адбудзецца ў чатыры гадзіны раніцы менскага часу ў аўторак, 23 кастрычніка. Сачыць за ім ў наўпроставым эфіры можна будзе на ўэб-сайтах кампаніяў CNN, New York Times ці на Youtube.


Культура - Музей Пэна: ёсць канцэпцыя\nНагадаем, што сёння самай вялікай музейнай калекцыяй знакамітага настаўніка Марка Шагала — 183 работы — валодае менавіта Віцебскі мастацкі музей. "Увесь фонд мастака ў нашай установе налічвае 370 адзінак захоўвання: гэта не толькі яго жывапісныя і графічныя творы, але і дакументы, мноства фатаграфій", — удакладняе Вольга Акуневіч. І гаворка пра стварэнне асобнага музея ўзнікла далёка не ўчора: Віцебску даўно ёсць што паказаць ды распавесці пра вядомую мастацкую постаць.\nУвогуле, першапачаткова калекцыя знакамітага мастака была значна большая, адзначыла спецыяліст. Пасля яго сыходу ў 1937 годзе ў спадчыну віцебскага музея перайшло каля 800 яго работ. Захаваўся будынак, дзе месцілася майстэрня Майстра, і ў 1939 там была адкрыта карцінная галерэя Пэна, дзе гледачы маглі пазнаёміцца з ягонымі творамі.\nАле вайна ўнесла свае карэктывы ў лёс карціннай галерэі. Частка спадчыны Пэна ў пачатку Вялікай Айчыннай была эвакуіравана ў Саратаўскую карцінную галерэю. Астатняе — а гэта каля 600 работ — згубілася пры нявызначаных абставінах. Штосьці было знішчана, штосьці — перапрададзена, а штосьці, па адной з існуючых версій, — нават вывезена ў Аўстрыю. Як бы там ні было, але з вялізнай калекцыі засталася толькі чацвёртая яе частка — каля 200 твораў, якія вярнуліся з эвакуацыі з Саратава.\n"Прыгоды" спадчыны Майстра і на гэтым не скончыліся. У 1946 годзе, адным з першых рашэнняў улад, зазначае Вольга Акуневіч, было рашэнне аб адраджэнні карціннай галерэі Пэна. Але ўжо ў 1947-м калекцыя зноў пераязджае — у Мінск, у Дзяржаўную карцінную галерэю БССР (з 1957-га — Дзяржаўны мастацкі музей БССР). Там яна знаходзіцца ажно да 1992 года, і толькі дзякуючы Мікалаю Паграноўскаму, які быў галоўным захавальнікам галерэі, вяртаецца ў Віцебск, дзе ў тым жа 1992-м "атрымлівае прапіску" ў Мастацкім музеі горада.\nНа жаль, на сёння мемарыяльны будынак на былой вуліцы Гогалеўскай, 1, дзе месцілася майстэрня Пэна, не захаваўся. Але пад будучы музей плануецца аддаць пабудову "з гісторыяй" — будынак па вуліцы Калініна, у якім на пачатку ХХ стагоддзя знаходзілася яўрэйская пачатковая школа. Што ж у ім будзе?\n— У першай зале музея, — распавядае загадчык філіяла, — мы хочам арыентаваць наведвальніка на ўспрыняцце Пэна як з’явы, феномена праз прызму гістарычнай ацэнкі, прадставіць яго ролю не толькі ў мастацтве Беларусі, але і ягоны ўплыў на развіццё сусветнага мастацкага працэсу. Калі задумацца: не прыйшоў бы ў яго школу Марк Шагал — ці стаў бы ён мастаком, ці ўзнікла б потым Мастацкае вучылішча, якое прыцягнула Малевіча, Лісіцкага, Ермалаеву ды іншых, і, увогуле, ці з’явіўся б феномен Віцебскай мастацкай школы? Мы можам разважаць у гэтых катэгорыях. У гэтай частцы музея мае быць адлюстраваны вобраз Пэна — мастака, чалавека, педагога, які адкрыў свету шэраг іншых знакавых асоб. Пакуль пытанне, хто з мастакоў здолеў бы стварыць такую вобразную карціну-прэзентацыю. Важнае месца зоймуць і выказванні вучняў пра свайго настаўніка.\nДругая зала, — працягвае распавядаць спецыяліст, — мае пазнаёміць наведвальнікаў з біяграфіяй мастака. Тут "чырвонай лініяй" праз экспазіцыю праходзіць тэма "Віцебск у жыцці і творчасці Пэна". Атачэнне, у якім працаваў Юрый Майсеевіч, сам горад, якому ён прысвяціў сорак два гады свайго жыцця, — усё будзе пададзена праз адмысловыя прадметы, афармленне экспазіцыі. І такім шляхам, паступова, мы ўвойдзем у трэці блок, які ўжо будзе прадстаўляць знакамітую пэнаўскую школу-студыю. Атмасфера яго майстэрні мае быць адноўлена музейна-вобразнымі сродкамі. Але, зноў-такі, вельмі важным у дадзеным блоку стане крэатыўны падыход мастака, які створыць рашэнне экспазіцыі. Мемарыяльных матэрыялаў захаваліся, лічы, адзінкі, таму тут хацелася б прыдумаць і ўвесці арыгінальны вобраз. Вядома, што ў зале будуць прадстаўлены фатаграфіі яго вучняў, іх партрэты, зробленыя рукой мастака, успаміны пра школу-студыю, якія захаваліся ў Шагала, Заіра Азгура… Але ж без яскравага візуальнага вобразнага акцэнту не абысціся.\nІ трэці блок, — завяршае Вольга Іванаўна, — уласна, галерэя Юрыя Пэна на другім паверсе будынка. Тут мы размесцім яго работы па жанрах: напрыклад, "Пейзаж у творчасці Пэна", фігуратыўныя карціны, графічныя творы, партрэты… Апошнія, дарэчы, можна прадставіць некалькімі блокамі: Юрый Майсеевіч маляваў партрэты як у атачэнні — той жа "Гадзіншчык", так і іх класічныя ўзоры — мужчынскія, жаночыя, партрэты старых людзей, якія параўноўвалі са старымі Рэмбранта…\nКанцэпцыя Музея Пэна ўтрымлівае і стварэнне адмысловай бібліятэкі, удакладніла кіраўнік яе распрацоўкі.\n— Гэты музей будзе ўнікальны, — кажа Вольга Акуневіч, — бо экспазіцыя такой тэматыкі не мае аналагаў ва ўсім свеце…\nНа здымках: зала твораў Пэна ў Мастацкім музеі Віцебска.


Польскія вучні атрымаюць раз у год фінансавую дапамогу на школьныя прылады - Беларуская Інтэрнэт-Бібліятэка Kamunikat.org\nПольскія вучні атрымаюць раз у год фінансавую дапамогу на школьныя прылады\nСтартавала праграмы пад назваю "Добры старт", якая гарантуе 300 зл. кожнаму вучню.\nКожнае дзіця ў школьным узросьце павінна вучыцца. У Польшчы адукацыя бясплатная, прынамсі ў публічных адукацыйных установах. Да нядаўняга часу бацькі абавязаныя былі купіць сваім дзецям ня толькі школьныя прыналежнасьці, але таксама і падручнікі. Цяпер жа падручнікі выдаюць школьнікам бясплатна. Аднак улады пайшлі далей – яны вырашылі выдзяляць раз у год фінансавую дапамогу кожнай сям’і, у якой ёсьць дзеці школьнага ўзросту.\n«Добры старт» – так называецца новая праграма, прадугледжаная для сем’яў зь дзецьмі ў школьным узросьце. Бацькі або юрыдычныя апекуны атрымаюць раз у год па 300 злотых (каля 70 эўра) на кожнага вучня або студэнта ва ўзросьце да 20 гадоў. Учора, 11 чэрвеня, афіцыйна стартавала дадзеная праграма. Міністры ўраду партыі «Права і справядлівасьць» адправіліся на сустрэчы з прадстаўнікамі органаў кіраваньня адукацыйных устаноў, каб праінфармаваць іх пра дэталі праграмы, – гаворыць міністар працы, сям’і і сацыяльнай палітыкі Альжбета Рафальска.\nА. Рафальска: Міністры, віцэ-міністры праводзяць сустрэчы ў васьмі ваяводзтвах. Яны сустракаюцца з куратарамі, дырэктарамі школаў і супрацоўнікамі ўстаноў, якія займаюцца выплатай сацыяльнай дапамогі. Інфармацыйная кампанія па гэтым пытаньні вельмі важная, таму мае калегі разьехаліся па розных ваяводзтвах, каб распавесьці пра новую праграму. Нагадаю, што ў рамках праграмы дапамогі 300 злотых атрымаюць усе дзеці або маладыя людзі, якія працягваюць вучобу (да 20 году жыцьця). Я падкрэсьліваю, што, каб атрымаць дапамогу (а яна прызнаецца раз у год), неабходна будзе ўнесьці адмысловую заяву. У сваю чаргу калі дапамога датычыць асобы з абмежаванымі магчымасьцямі, то яна выплачваецца да 24 году жыцьця.\nГэта ня першая праграма дзейнага польскага ўраду, накіраваная на сацыяльную падтрымку сем’яў зь дзецьмі. Нагадаем, два гады таму пачала дзейнічаць праграма «Сям’я 500+». У яе рамках сям’я, у якой двое і больш дзяцей, атрымлівае кожны месяц 500 злотых на другое і наступнае дзіця, а ў выпадку першага або адзінага дзіцяці існуе ліміт даходу на аднаго чалавека ў сям’і. Па словах міністра Рафальскай, новай праграмай скарыстаецца вельмі шмат польскіх сем’яў.\nА. Рафальска: Вучняў, якія скарыстаюцца гэтай дапамогай, вельмі шмат: 4 млн. 600 тыс. асоб, гэта больш за 3 млн. 400 тыс. сем’яў, якія маюць права ўнесьці адпаведную заяву. Мы вельмі зацікаўленыя ў тым, каб бацькі атрымалі інфармацыю пра праграму як мага раней, каб маглі ёй скарыстацца яшчэ ў гэтым новым навучальным годзе. Мы прадугледжваем магчымасьць унясеньня заявы ў электронным выглядзе, каб не было неабходнасьці наведваць адпаведныя ўстановы. Вельмі важна, каб бацькі маглі выслаць электронную заяву, паколькі ў гэтым годзе неабходна будзе падаваць заявы таксама на іншыя сацыяльныя выплаты, у ведамствах могуць паявіцца доўгія чэргі. І таму мы ўвялі магчымасьць падаваць заявы раней, зь першага ліпеня, але толькі ў электронным выглядзе.\nПраграма «Добры старт» – гэта чарговая інвэстыцыя ў польскую адукацыйную сыстэму. Так мяркуе міністар адукацыі Польшчы Анна Залеўска. На яе думку, праграма прынясе карысьць і павысіць якасьць адукацыі ня толькі асобна ўзятых школьнікаў, але таксама школаў.\nА. Залеўска: Дырэктары і настаўнікі часта скардзяцца на тое, што ў дзяцей няма неабходных школьных прыладаў. А іх у школе патрэба нямала – алоўкі, флямастэры, асадкі, сшыткі, фарбы і г.д. Без гэтых прыладаў вучні проста ня могуць браць паўнапраўны ўдзел у дадзеных уроках, у адукацыйным працэсе. Раней настаўнікі самі клапаціліся, каб школьнікі мелі такія рэчы.\nНагадаем, у гэтым годзе восеньню ў Польшчы заплянаваныя выбары дэпутатаў органаў мясцовага самакіраваньня. Праграма «Добры старт» – гэта цудоўная нагода для правядзеньня перадвыбарчых сустрэч і агітацыі галасаваць за паасобных палітыкаў. Такое меркаваньне паяўляецца ў польскіх сродках масавай інфармацыі. Нагадаем, высокапастаўленыя дзяржчыноўнікі, у тым ліку міністры ўраду адправіліся ў падарожжа па Польшчы, каб тлумачыць прынцыпы выплаты фінансавай адукацыйнай дапамогі. «Rzeczpospolita» піша, што цяжка пазбыцца ад думкі, што гэта хутчэй перадвыбарчая кампанія, а не інфармацыйная, паколькі прынцыпы выплаты дапамогі вельмі простыя, і зусім не абавязкова прыцягваць да іх тлумачэньня такіх важных дзяржаўных асоб.


Міністр абароны Польшчы: Расія планамерна рыхтуецца да агрэсіі супраць НАТА\nМіністр абароны Польшчы: Расія планамерна рыхтуецца да агрэсіі супраць НАТА 7\nМіністр абароны Польшчы Антоні Мацярэвіч заявіў, што Расія па-ранейшаму ўяўляе сур'ёзную пагрозу НАТА і што Масква планамерна рыхтуецца да агрэсіі супраць альянсу.\nЯк паведамляе Reuters, Польшча асцерагаецца, што Расія імкнецца пашырыць уплыў за свае межы пасля таго, як Масква анексавала паўвостраў Крым ва Украіны ў 2014 годзе і працягвае падтрымліваць узброеных сепаратыстаў на Данбасе.\n«На дадзены момант усе паводзіны Расіі сведчаць аб планамернай падрыхтоўцы да агрэсіўных дзеянняў», — заявіў Мацярэвіч у інтэрв'ю Rzeczpospolita, апублікаваным у аўторак.\n«І пара казаць пра гэта адкрыта», — дадаў кіраўнік Мінабароны Польшчы.\nАдзначым, ужо ў ліпені 2016 года ў Варшаве адбудзецца саміт кіраўнікоў дзяржаў-членаў НАТА, дзе Польшча мае намер настойваць на павелічэнні ваеннай прысутнасці на ўсходнім флангу альянсу.\nЯк паведамлялася раней, знішчальнікі НАТА двойчы за мінулы тыдзень падымаліся для перахопу расійскіх самалётаў. Расейскія самалёты знаходзіліся ў міжнароднай зоне над Балтыйскім морам і ляцелі з мацерыковай часткі Расіі ў Калінінградскую вобласць.\nАкрамя таго, за апошнія некалькі дзён расейскія бамбавікі Су-24 некалькі разоў праляцелі ў небяспечнай блізкасці ад амерыканскага эсмінца USS Donald Cook у Балтыйскім моры. Таксама паведамляецца, што над эсмінцам праляцеў расійскі верталёт Ка-27, з якога, як мяркуецца, вяліся фотаздымкі карабля.


Навіны 15 сьнежня 1998 г.\n15 сьнежань 1998, 15:00\nНа просьбу нашага карэспандэнта новы Закон аб выбарах пракамэнтавалі былы судзьдзя Канстытуцыйнага Суду Міхась Пастухоў і старшыня Цэнтарвыбаркаму Лідзія Ярмошына.\nНа думку сп. Пастухова, прынятае на прапанову прэзыдэнта рашэньне – мера антыканстытуцыйная. У інтэрвію для Радыё Свабода ён заявіў:\n«Я лічу, што мэта прынятага законапалажэньня – не дапусьціць да ўдзелу ў выбарах існуючую апазыцыю. Вядома, што ў апошнія гады, велізарная колькасьць актывістаў апазыцыі была асуджаная судамі паводле артыкулу адміністрацыйнага кодэксу «аб парушэньні парадку правядзеньня масавых акцыяў». Сярод асуджаных, як вядома, амаль усе лідэры апазыцыі, кіраўнікі дэмакратычных партыяў. Зараз, паводле фармальнай прыкметы, усе яны будуць адлучаныя ад удзелу ў выбарах.\nЗвычайна ў сьвеце нават асобы, якія утрымліваюцца ў турме за крымінальныя злачынствы, маюць права быць абранымі ў ворганы ўлады. Нідзе гэтае права не абмяжоўваюць для асобаў, якія зьдзейсьнілі дробныя правапарушэньні, што падпадаюць пад юрысдыкцыю адміністрацыйнага кодэксу.\nПрынятае на прапанову прэзыдэнта рашэньне відавочна супярэчыць нават самой прэзыдэнцкай Канстытуцыі 1996 году. У яе 64-м артыкуле гаворыцца: «у выбарах не бяруць удзел грамадзяне, прызнаныя судом недзеяздольнымі, асобы, якія ўтрымліваюцца ў месцах пазбаўленьня волі. У галасаваньні не бяруць удзел асобы, у адносінах да якіх у парадку, прадугледжаным крымінальна-працэсуальным кодэксам, абраная мера стрыманьня утрыманьне пад вартай. Любое прамое ці ўскоснае абмежаваньне выбарчых правоў грамадзянаў у іншых выпадках зьяўляецца недапушчальным і перасьледуецца паводле закону». Такім чынам, артыкул Канстытуцыі не дапускае падвойнага тлумачэньня.\nТой, хто ўводзіць дадатковыя абмежаваньні да гэтай Канстытуцыі, зьяўляецца яе парушальнікам і ў адпаведнасьці з асноўным законам павінен перасьледавацца паводле закону. А у дадзеным выпадку гэта і прэзыдэнт, і дэпутаты «палаты прадстаўнікоў». Але падаецца, што для Аляксандра Лукашэнкі нават ягоная Канстытуцыя становіцца нікчэмнай паперкай, калі ўносяцца такія прапановы», – лічыць былы судзьдзя Канстытуцыйнага Суду Міхась Пастухоў.\nІншы погляд на праблему – у кіраўніка Цэнтрвыбаркаму Лідзіі Ярмошынай. На яе думку, ініцыятар унясеньня гэтай папраўкі клапаціўся аб тым, каб у ворганы ўлады трапілі лепшыя людзі, якія не дапускаюць ніякіх, нават дробных, правапарушэньняў. Сп-ня\nЯрмошына адзначыла, што адміністрацыйны кодэкс утрымлівае артыкулы, якія вельмі блізкія да артыкулаў крымінальнага кодэксу. На яе думку, падобныя абмежаваньні йснуюць і ў іншых краінах. У якасьці прыкладу яна спаслалася на Ангельшчыну, дзе ў дэпутаты ня могуць вылучацца людзі, прызнаныя банкрутамі ці асуджаныя за махлярствы падчас выбараў.\nСтаршыня Цэнтрвыбаркаму нагадала, што засуджанасьць паводле адміністрацыйных справаў мае толькі гадавы тэрмін. У адпаведнасьці з артыкулам 38 кодэксу аб адміністрацыйных правапарушэньнях, калі асоба, якая атрымала адміністрацыйнае пакараньне на працягу году, ня зьдейсьніла новага правапарушэньня, яна лічыцца нясуджанай. На пытаньне аб магчымасьці ўдзелу ў выбарах апазыцыянэраў Лідзія Ярмошына сказала, што калі на працягу году да пачатку выбараў яны не атрымаюць адміністрацыйных пакараньняў, будуць мець права вылучацца кандыдатамі ў дэпутаты.\nУрэшце рэшт я спытаўся ў кіраўніка Цэнтрвыбаркаму як прапанваная прэзыдэнтам папраўка стасуецца з артыкулам Канстытуцыі, дзе дакладна вылучана кола асобаў, пазбаўленых выбарчых правоў. Мая суразмоўца ў адказ спаслалася на артыкул 23 Канстытуцыі, дзе гаворыцца, што абмежаваньне свабод і правоў асобы дапускаюцца толькі ў выпадках, прадугледжаных законам у інтарэсах нацыянальнай бясьпекі і грамадзкага парадку. «Трэба глядзець ня толькі на літару, але і на дух Канстытуцыі. Дзяржава мае права прымаць меры дзеля сваёй абароны», - лічыць сп-ня Ярмошына.


Кампанія Гудзонава заліва — Вікіпедыя\nPierre-Esprit Radisson[d] і Médard des Groseilliers[d]\nрознічны гандаль, retail sale in non-specialised stores[d] і гандаль\nHudson's Bay[d] і Puget Sound Agricultural Company[d]\nКампанія Гудзонава заліва (англ.: Hudson's Bay Company, HBC) — самая старая гандлёвая карпарацыя ў Паўночнай Амерыцы і адна з самых старых у свеце. Заснавана ў 1670 годзе. Яе штаб-кватэра размешчана ў канадскім горадзе Таронта.\nНа працягу некалькіх стагоддзяў кантралявала рынак пушніны ў англійскай частцы Паўночнай Амерыкі. Прадпрымала самастойныя даследаванні і з'яўлялася фактычным урадам у шматлікіх рэгіёнах да буйнамаштабнага засялення. Гандлёвыя прадстаўнікі і лоўчыя кампаніі наладжвалі адносіны з мясцовымі жыхарамі, а сетка факторый кампаніі паслужыла каркасам для фармавання дзяржаўнай структуры шматлікіх абласцей заходняй Канады і ЗША. Падчас дзейнасці кампаніі пад яе кантролем апынуўся шырокі тэрытарыяльны комплекс паўночнаамерыканскіх земляў, вядомы як Зямля Руперта.\nЗямля Руперта, якую некалі асвойвала кампанія\nПасля ўтварэння ў 1867 годзе дамініёна Канада ўрад новаўтворанай дзяржавы на чале з Джонам Мак-Дональдам пачаў перамовы з Кампаніяй Гудзонава заліва пра выкуп яе заходніх земляў. У 1869 годзе, пасля доўгіх і складаных перамоў, была распрацавана працэдура перадачы дамініёну заходніх тэрыторый. Кампанія Гудзонава заліва саступіла Канадзе манаполію на гандаль на Паўночна-Заходніх тэрыторыях і права на Зямлю Прынца Руперта (басейн Гудзонава заліва) за 300 тыс. фунтаў стэрлінгаў. Аднак кампанія захавала за сабой больш за 45 тыс. акраў (18 000 га) зямлі на Захадзе.\nЗ заняпадам гандлю пушнінай кампанія перайшла да гандлю таварамі, неабходнымі пасяленцам на захадзе Канады. Сёння кампанія вядомая сваёй сеткай універмагаў The Bay у Канадзе.\nHudson’s Bay Company(англ.) . — Афіцыйны сайт кампаніі. Архівавана з першакрыніцы 13 лютага 2012. Праверана 4 чэрвеня 2011.\nМаскоўская · Турэцкая · Паўночнага мора Ост-Індская · Вірджынская і Плімуцкая · Афрыканская · Гудзонава заліва\nОст-Індская · Вест-Індская · Грэнландская\nОст-Індская · Вест-Індская · Азіяцкая\nПаўднёвая · Ост-Індская · Вест-Індская · Афрыканская\nПартугальская Ост-Індская · Остэндская · Французская Ост-Індская · Новай Францыі · Кампанія Шатландыі\nПознія (XIX стагоддзе)\nРасійска-амерыканская · Паўночна-Заходняя · Нігерская · Паўднёва-Афрыканская\nПаўночнага Барнэа · Новагвінейская · Джалуіцкая\n↑ Hudson's Bay Company // 20th Century Press Archives — 1908. Праверана 20 ліпеня 2021.\n↑ Hudson's Bay Company // 20th Century Press Archives — 1908. Праверана 27 ліпеня 2021.\nУзята з "https://be.wikipedia.org/w/index.php?title=Кампанія_Гудзонава_заліва&oldid=4014797"\nКампаніі, заснаваныя ў 1670 годзе\nАпошняе змяненне старонкі адбылося 14:05, 16 студзеня 2022.


Вы здесь: Home Навіны Хрысціяне збіраюць подпісы за забарону абортаў у Беларусі\nУ звароце да дэпутатаў прапануецца выключыць з закона «Аб ахове здароўя» артыкул аб штучным перапыненні цяжарнасці, артыкул 27 выкласці ў новай рэдакцыі: «Штучнае спыненне цяжарнасці (аборт) забаронена».\nЯк адзначаюць у руху «Пралайф Беларусь», у які ўваходзяць вернікі ўсіх хрысціянскіх канфесій, жыццё дзіцяці неабходна абараняць з моманту зачацця, таму хрысціяне выступаюць за забарону абортаў на любых тэрмінах жыцця унутрычэраўнага дзіцяці.\n- Штучнае спыненне цяжарнасці (аборт) з'яўляецца гвалтоўным перапыненнем жыцця дзіцяці ў перыяд ад яго ўзнікнення пры зачацці (апладненні) да нараджэння дзіцяці. З моманту зачацця ўсякі замах на жыццё чалавека злачынны. Аборт нясе ў сабе сур'ёзную пагрозу фізічнаму і душэўнаму здароўю маці. Штучнае перарыванне цяжарнасці супярэчыць прынцыпам абароны мацярынства і дзяцінства, - гаворыцца ў петыцыі.\nКанстытуцыя Беларусі гарантуе: «Кожны мае права на жыццё» (Артыкул 24). Легалізацыя абортаў уваходзіць у прамую супярэчнасць з нацыянальнымі інтарэсамі, выкладзенымі ў Канцэпцыі нацыянальнай бяспекі Рэспублікі Беларусь, супярэчыць мэтам і задачам Нацыянальнай праграмы дэмаграфічнай бяспекі Рэспублікі Беларусь на 2011-2015 гады.\nЗгодна з Усеагульнай дэкларацыі правоў чалавека, Дэкларацыі правоў дзіцяці, Канвенцыяй аб правах дзіцяці кожны чалавек мае права на жыццё, дзіця, з прычыны яго фізічнай і разумовай няспеласці, мае патрэбу ў спецыяльнай ахове і клопаце, уключаючы належную прававую абарону, як да, так і пасля нараджэння. Заканадаўчы дазвол правядзення абортаў парушае права дзіцяці на жыццё, што супярэчыць міжнародным прававым нормам.\nЛегалізацыя абортаў адхіляе каштоўнасць чалавечага жыцця. Такі падыход вядзе да абясцэньвання жыцця і этычнай дэфармацыі медыцынскіх спецыялістаў, уцягнутых ў працэс правядзення абортаў. З моманту зачацця кожнае ненароджанае дзіця з'яўляецца чалавекам па сваёй прыродзе. Усе чалавечыя істоты, як члены чалавечай сям'і, маюць права на прызнанне іх неад'емнай годнасці і на абарону сваіх неад'емных правоў чалавека.\nДругие материалы в этой категории: « Інтэрв’ю з нашым душпастырам\tСлуга Божы біскуп Баляслаў Слосканс, маліся за нас! »\nServer Time: 2020-10-27 04:09:28


Здымак аўтарства Антона Прушынскага. Крыніца wikimedia.org\nГісторык Зміцер Дрозд прэзентаваў на радзіме драматурга ў Бабруйску сваю кнігу «Таямніцы Дуніна-Марцінкевіча», якая раскрывае малавядомыя факты з жыцця аўтара культавай «Пінскай шляхты».\nПрозвішча «Дунін» – выдумка\nБольш за тое, Зміцер Дрозд сцвярджае, што амаль уся «радаслоўная» Вінцэнта Дуніна-Марцінкевіча – фальсіфікацыя. «Акрамя, магчыма, метрыкі аб ягоным нараджэнні, і дакументаў, што датычаць непасрэдна ягонага жыцця – там ёсць сапраўдныя дакументы, – распавёў гісторык. – Нашая навуковая экспертыза паказала, што з 12 тых дакументаў, што Дунін-Марцінкевіч прадставіў як доказ свайго шляхецкага паходжання – 7 дакладна фальшывыя, 5 – сумнеўныя. То бок, няма няводнага сапраўднага дакументу».\nШыльда на бабруйскім касцёле пра тое, што там хрысцiлi Дунiна-Марцiнкевiча\nПісьменнік сцвярджаў, што ягоны продак – Пётр Дунін з Даніі, які жыў у 1200-х гадах. Але гэта цалкам міф, пярэчыць Дрозд:\n«Пётр Дунін ніколі не называўся сам гэтым прозвішчам, і не карыстаўся гербам «лебедзь». Тым больш, паміж ім і Вінцэнтам Дуніным-Марцінкевічам – 500 гадоў. Гэтыя людзі ніяк не звязаныя паміж сабой».\nСапраўднае прозвішча і пісьменніка, і ягоных бацькоў было Марцінкевіч. Зміцер Дрозд вывучыў сотні дакументаў, звязаных з сям’ёй драматурга, з якіх вынікае – ніхто і ніколі з сям’і, продкаў не падпісваўся Дуніным-Марцінкевічам.\nА навошта беларускаму драматургу гэта было патрэбна – выдумваць?\n«Мяркую, што Дунін-Марцінкевіч пасля смерці бацькі і мітрапаліта, арцыбіскупа Магілёўскай архідыяцэзіі Станіслава Богуш-Сестранцэвіча, які ім апекаваўся, быў у не самым простым фінансавым становішчы, – тлумачыць гісторык. – А гучнае прозвішча і шляхетнае паходжанне можна было паспяхова манетызаваць, чым у ХІХ стагоддзі займаўся шмат хто – бізнес па стварэнні фальшывых радаводаў квітнеў».\nПамятны знак на радзiме у вёсцы Панюшкавiчы\nТурэмны тэрмін за падробку дакументаў\nРадавод Дунін-Марцінкевіч прыдумляў не толькі сабе. Працуючы ў Менскай рыма-каталіцкай духоўнай кансісторыі, ён фальсіфікаваў доказы шляхецкага паходжання за грошы. Зміцер Дрозд кажа, што ёсць звесткі, што яшчэ ў маладыя гады Вінцэнт Марцінкевіч сам вырабляў пячаткі розных устаноў, і нават каралеўскія.\nЗа што і апынуўся ў 1835 годзе ў Менскім турэмным замку. Там драматург знаходзіўся чатыры месяцы. У ягонай афіцыйнай біяграфіі паводле даведкі, якую Дунін-Марцінкевіч сам жа зрабіў і прадставіў у кансісторыю, кажацца пра хатні арышт на гэты час.\nТэатр iмя Вiнцэнта Дунiна-Марцiнкевiча у Бабруйску\nБацькі Дуніна-Марцінкевіча былі зусім не беднымі шляхцічамі\nВядомы факт: «Вінцэнт нарадзіўся ў Панюшкавічах у сям’і беднага арандатара», які сам араў зямлю. Але гэта таксама міф, кажа Зміцер Дрозд.\nЗміцер Дрозд сцвярджае, што бацька драматурга, Ян Марцінкевіч, быў багатым чалавекам. Ён валодаў маёнткам у Слуцку. Гэта пацвярджаецца дакументамі, якія кажуць, што яшчэ ў 1806 годзе сям’я была ў Слуцку і там у касцёле хрысцілі сястру Вінцэнта.\nУ Панюшкавічах, мяркуючы па ўсяму, Марцінкевічы з’явіліся як раз у 1808 годзе, калі і нарадзіўся Вінцэнт. Сам маёнтак належаў мітрапаліту Станіславу Богуш-Сестранцэвічу, а Ян Марцінкевіч прыехаў урэгуляваць некаторыя справы пасля ранейшага арандатара.\nМарцінкевічы падтрымлівалі вельмі цесныя сувязі з мітрапалітам, які паўсюль называецца дзядзькам Вінцэнта, хоць насамрэч крэўнымі сваякамі яны не былі паводле Дразда.\nЗмiцер Дрозд у Панюшкавiчах\nКнігі і п’есы па-беларуску – маркетынгавы ход\nМагчыма, Вінцэнт Дунін-Марцінкевіч быў адным з першых, хто на беларускай мове спрабаваў пабудаваць бізнес.\nЗміцер Дрозд сцвярджае, што сам драматург ніколі не лічыў сябе беларусам, а толькі палякам. А пісаць па-беларуску і для беларусаў ён пачаў па даволі меркантыльных матывах, бо ніша беларускамоўнай літаратуры і драматургіі была свабодная, і Дунін-Марцінкевіч разважыў, што так можна было бы падзарабіць. Праўда, абагаціцца на творчасці ён так і не змог.\nАкрамя, Дунін-Марцінкевіч ніколі не выступаў за вызваленне сялянаў ад прыгону. Пра што сам і казаў на допытах, заўважае спадар Дрозд: «Ён жа сам тады даводзіў – паглядзіце, пачытайце мае творы – я заўсёды падтрымліваў прыгоннае права».\nВыкраў нявесту і ўзяў з ёй таемны шлюб\nУ асабістым жыцці драматурга кіпелі сур’ёзныя жарсці. Ён выкраў сваю каханую. Маці Юзэфы Бараноўскай тады пайшла скардзіцца да губернатара, што Дунін-Марцінкевіч, якому было ўжо за 20, супраць волі трымае ў сваім доме 14-гадовую дзяўчыну. Губернатар перадаў справу ў менскую духоўную кансісторыю, якая і праводзіла следства.\nДунін-Марцінкевіч тады прадставіў метрыку Юзэфы, якая даказвала, што ёй насамрэч 16 гадоў, а значыць, яна можа самастойна прымаць рашэнні. Сама Юзэфа казала, што была з Вінцэнтам па сваім жаданні, што ў іх шчырае каханне. Але бацькі гэты саюз не багаслаўлялі. Тады маладыя пайшлі на хітрыкі – узялі тайны шлюб ва ўніяцкай царкве ў Сеніцы пад Менскам. Пазней, праўда, шлюб быў прызнаны несапраўдным, і пара вянчалася другі раз.\nТэгі: Бабруйск, беларуская гісторыя, Беларуская Літаратура, драматургія, Дунін-Марцінкевіч, Зміцер Дрозд


Будзьма беларусамі! » Збіраюць грошы на выданне мемуараў Міхала Клеафаса Агінскага\nЗбіраюць грошы на выданне мемуараў Міхала Клеафаса Агінскага\nЭнтузіясты рыхтуюць да выдання чатыры тамы мемуараў славутага Міхала Клеафаса Агінскага. Але пакуль не хапае грошай, каб перакласці чацвёрты, апошні том.\n«Калі гэты том будзе перакладзены, можна пачынаць выданне кніг, — кажа Зміцер Рагачоў, каардынатар праекту «Эпоха князя Міхала Клеафаса Агінскага». — Праца ідзе ўжо каля двух гадоў. Перакладзеныя першыя тры тамы мемуараў, а таксама «Мая біяграфія» і «Назіранні за падзеямі … у 1830 — 31 гадах». Яны таксама будуць выдадзеныя разам з мемуарамі. Перакладам займаўся Вольф Рубінчык — палітолаг, перакладчык, даследчык.\nПлануецца, што электронная версія выдання з’явіцца праз паўгода пасля заканчэння збору грошай, друкаваная — у верасні 2017 года. Плануецца друк у літоўскім выдавецтве.\nДапамагчы праекту можна тут.\nМіхал Клеафас Агінскі (1765-1833) — кампазітар, дзяржаўны і вайсковы дзеяч Вялікага Княства Літоўскага і Рэчы Паспалітай, удзельнік паўстання Касцюшкі, аўтар знакамітага паланэзу «Развітанне з Радзімай».


Мара любой прадстаўніцы прыгожага полу - выглядаць ідэальна, з падцягнутай постаццю, на якой выдатна глядзіцца любая адзенне. Аднак не кожная дама можа пахваліцца прывабным целаскладам. У такім выпадку вырашыць праблему дапаможа гарсэтных бялізну, якое акуратна прыбярэ ўсё лішняе і прадэманструе толькі вартасці яго ўладальніцы. У наш час такое бялізну шыюць абсалютна любых памераў, таму жанчына ці дзяўчына нават з вельмі пышнымі формамі можа смела разлічваць на тое, каб выглядаць годна.\nГісторыя з'яўлення гарсэтаў\nПаводле даследаванняў навукоўцаў, упершыню гарсэтных бялізну з'явілася на востраве Крыт пару-тройку тысяч гадоў таму назад. У той час было прынята насіць дастаткова адкрытыя сукенкі з гарсэтам, утягивающим стан. Так апраналіся на розныя імпрэзы.\nАле пазней, а менавіта ў канцы XI стагоддзя, у мужчынскім гардэробе таксама апынуліся гарсэты, якія першапачаткова выкарыстоўваліся ваеннымі з мэтай абароны цела падчас бітвы.\nЦікава, што ў XVI стагоддзі на тэрыторыі Іспаніі з дапамогай гарсэтаў дзяўчат і жанчын утягивали, каб зрабіць постаць практычна плоскай. Гэта здзяйснялася з прычыны прапаганды ў тыя часы аскетызму. Жанчыны не павінны былі разгульваць з адкрытым бюстам і якім-небудзь чынам яго дэманстраваць, каб не спакушаць мужчын. Таму ўсё было строга і жорстка, адпаведна, і гарсэты вырабляліся з металічных альбо драўляных плашчакоў.\nУ сямнаццатым стагоддзі сітуацыя пачала мяняцца ў процілеглы бок - дзяўчаты сталі дэманстраваць вузенькую талію і пышныя грудзі, у чым таксама выдатна дапамагаў тканкавы гарсэт. Ён быў у модзе да пачатку XX стагоддзя, а затым наступіла пара свабодных сілуэтаў. На сённяшні дзень гарсэтных бялізна - гэта від ніжняга бялізны, здольнага скарэктаваць фігуру.\nДля чаго прызначана такое бялізну?\nАпошнім часам у трэндзе стройны, падцягнуты сілуэт, да якога імкнуцца практычна ўсе жанчыны нашай планеты. Яны выкарыстоўвае самыя разнастайныя метады, каб дасягнуць сваёй мэты.\nАле адным з найбольш бязбольных спосабаў візуальна зрабіць талію ўжо, а бюст пышней з'яўляецца гарсэтных бялізну, фота якога часта можна сустрэць на старонках модных часопісаў. Яно асабліва падыходзіць тым дамам, якія не жадаюць прытрымлівацца строгіх дыет альбо наведваць фітнес-цэнтры і трэнажорныя залы. Акрамя таго, у якія носяць гарсэтных бялізну адпадае неабходнасць у радыкальных мерах, а менавіта ў пластычных аперацыях, напрыклад, па выдаленні лішніх тлушчавых адкладаў.\nВіды гарсэтных бялізны\nПаводле меркавання модных экспертаў, можна вылучыць асноўныя тры выгляду апісванага бялізны, у прыватнасці гарсэтаў:\nДэманстратыўны. Такія гарсэты могуць з'яўляцца часткай адзення. Напрыклад, модніцы любяць апранаць гарсэт з спадніцай, штанамі, шортах, джынсамі.\nДзелавой. Гэтыя гарсэты таксама выступаюць часткай верхняй адзення і падыдуць пад строгія пінжакі, жакеты.\nБялізнавы. Іх апранаюць непасрэдна на цела, пад вопратку. Сярод падвідаў гэтага віду бялізны можна адзначыць боды, гарсэты, корселеты, грацыі, бюсце. Гарсэтных бялізну бюстгальтерной групы ўключае ў сябе бюстгальтары розных формаў і відаў (у тым ліку бюстгальтар-камбінацыя).\nСпынімся больш падрабязна на некаторых відах апісванага бялізны.\nАсобнай увагі заслугоўваюць менавіта гарсэты. Яны могуць пахваліцца сваім адмысловым функцыяналам, за кошт чаго выдатна падыдуць пад вячэрні сукенка, вясельны ўбор нявесты і пр. Што ўяўляе сабой гарсэт? Гэта бюстгальтар з які прымыкае каркасам, злучаецца з утягивающей часткай да пояса. Гэтая частка забяспечаная вертыкальнымі костачкамі з пластмасы. Зашпіляецца такое гарсэтных бялізну ззаду, з дапамогай ўшыты гаплікаў. У яго могуць прысутнічаць як притороченные шлеі, так і здымныя, а таксама сіліконавая аздабленне ў выглядзе стужкі. Акрамя таго, у некаторых гарсэтаў маюцца здымныя чулкодержатели і пажы - матузы для пристегивания панчоха.\nТрадыцыйна для ўрачыстых мерапрыемстваў дамы аддаюць перавагу гарсэты без бретелек, каб дарэчы глядзелася адкрытае вячэрні сукенку.\nБоды па сваім выглядзе нагадвае сумесны купальнік. У ім злучаныя трусікі, маечка і бюстгальтар, дзякуючы чаму добра утягиваются ўсе праблемныя зоны. Зашпілька можа быць унізе на кнопках альбо гручках. Верх бодзі можа быць выкананы ў выглядзе майкі з шлейкі, футболкі з кароткім альбо доўгім рукавом - гэта спартыўны варыянт.\nУ рамантычным (жаноцкасць) варыянце выразна выяўлены бюстгальтар. Апошні таксама выступае ў розных варыяцыях: без шлеі, балконет, Пуш-ап.\nТрадыцыйна бодзі вырабляюць з эластычных тканін, каб яно не выяўлялася пад сукенкай або касцюмам. Часам яго апранаюць як блузу пад строгі гарнітур.\nАсноўнае адрозненне бюсце ад бюстгальтара - гэта даданне скарочанага гарсэта, не дастае да таліі. Сам гарсэт шыецца з шчыльнага матэрыялу, часта прашываецца трывалымі костачкамі для таго, каб максімальна падтрымліваць грудзі і утягивать стан. Бюст падыходзіць пад дэкальтаваныя сукенкі з адкрытай спіной.\nПерад тым як набываць гарсэтных бялізну, варта ўлічваць асаблівасці фігуры і прадумаць, што варта падкрэсліць, а якія недахопы схаваць.\nПаўбоцікі без абцаса. З чым насіць?\nАсадак ў мачы - прыкмета захворвання\nЯк дадаць у сям'ю ў Steam? інструкцыя\nНавушнікі Philips SHE3590: агляд, фота і апісанне