Azərbaycandakı dinamik inkişaf və tərəqqi Konstitusiyada da müəyyən əlavə və dəyişiklikləri zərurətə çevirib\nAna səhifə » Müsahibə » Azərbaycandakı dinamik inkişaf və tərəqqi Konstitusiyada da müəyyən əlavə və dəyişiklikləri zərurətə çevirib\nMilli Məclisin deputatı, “Yeni Azərbaycan” referendum üzrə təşviqat qrupu tərəfindən vəkil edilmiş şəxs Nəsib Məhəməliyev www.yap.org.az saytına müsahibə verib:\n- Nəsib müəllim, Konstitusiyaya ediləcək əlavə və dəyişikliklərlə bağlı keçiriləcək ümumxalq səsverməsinin təbliğat-təşviqat mərhələsindəyik. Əlavə və dəyişiklikləri şərtləndirən amillər hansılardır?\n- Dövlətimizin başçısı İlham Əliyevin «Bu gün müstəqil Azərbaycan dünya miqyasında nümunəvi ölkə kimi tanınır. Azərbaycanda xalqla iqtidar arasındakı birlik ən yüksək səviyyədədir. Azərbaycanda bütün azadlıqlar təmin edilir, demokratik inkişaf sürətlə gedir, iqtisadi potensial, hərbi qüdrətimiz güclənir. Azərbaycanda gözəl ictimai ab-hava var. Bu, doğrudan da nümunəvi bir ölkədir və bütün bu uğurların başlıca səbəbi müstəqillikdir» fikirlərini Azərbaycanın bugünkü uğurlarının ümumiləşdirilmiş ifadəsi kimi dəyərləndirmək olar. Atılan hər bir addımın mahiyyətini düzgün dəyərləndirmək üçün təbii ki, keçilən yola baxış keçirmək və bu fonda ümumiləşdirmə aparmaq bir zərurətdir.\nAzərbaycanın 25 ilə yaxın müstəqillik tarixində qazandığı uğurların təhlilini bir sual çərçivəsində əhatə etmək qeyri-mümkündür. Konstitusiyamızın qəbulundan ötən 21 ildə iki dəfə əlavə və dəyişikliklərlə bağlı ümumxalq səsverməsinin keçirildiyini, eyni zamanda ölkə Prezidenti İlham Əliyevin təşəbbüsü ilə sentyabrın 26-da növbəti referendumun keçiriləcəyini nəzərə alsaq, bir reallıq özünü daha qabarıq şəkildə büruzə verir ki, yeniləşmə, təkmilləşmə dövlət siyasətinin əsasıdır, yəni qəbul olunan qanunlar, hətta Ali Qanunumuz dəyişməz qəbul edilmir. Dövrün tələbinə uyğun olaraq zaman-zaman yeniləşməyə, təkmilləşməyə böyük zərurət duyulur. Milli Konstitusiyamızın qəbul olunduğu 1995-ci ilin tələbi ilə, təbii ki, bu günümüzün tələbi eyni deyil. Bu baxımdan ki, Azərbaycan hər bir sahədə inkişaf, tərəqqi dövrünu yaşayır.\nZəngin təbii resurslara malik olan Azərbaycan bu ehtiyatlardan səmərəli istifadə etməklə öz iqtisadi imkanlarını günbəgün genişləndirir. Təbii ki, atılan hər bir addımın arxasında ölkəmizin iqtisadi qüdrətinin böyüklüyü dayanır. Konstitusiyaya ediləcək əlavə və dəyişikliklərə diqqət yetirdikdə onların böyük əksəriyyəti insan hüquq və azadlıqlarının təmin edilməsinə, dövlət idarəçiliyi sisteminin təkmilləşdirilməsinə, iqtisadiyyatın şaxələndirilməsinə yönəlib. Dövlətimizin başçısı İlham Əliyev hər zaman çıxışlarında bəyan edir ki, iqtisadi tərəqqi təkcə rəqəmlərdə deyil, insanların gündəlik həyatında öz əksini tapmalıdır. Vətəndaş amili dövlət siyasətinin əsasını təşkil edir. Konstitusiyamızın «Dövlətin ali məqsədi» maddəsində də bu fikir öz əksini tapıb ki, insan hüquq və azadlıqlarının qorunması, onların yüksək rifah halının təmin edilməsi dövlətin ali məqsədidir.\nİqtisadi tərəqqi demokratikləşmə prosesinin sürətinə də öz müsbət təsirini göstərir. Bu gün böyük fəxr hissi ilə qeyd edirik ki, Azərbaycanın demokratiya təcrübəsi digər ölkələrə nümunədir. İnsan hüquq və azadlıqlarının qorunması, azad mətbuatın inkişafı, siyasi partiyaların fəaliyyəti üçün normal şəraitin yaradılması, qanunvericilik bazasının təkmilləşdirilməsi, seçkilərin demokratik, beynəlxalq standartlara uyğun keçirilməsinin təmin edilməsi və s kimi amillər ölkəmizdə demokratik, hüquqi, sivil dövlət quruculuğu prosesinin sürətlə getdiyinin təsdiqidir. Bir əsas məqamı da vurğulayaq ki, Azərbaycan tolerant ölkədir, Şərqlə Qərbin arasında bir körpü rolunu oynayaraq, əlaqələrin inkişafına davamlı töhfələr verir.\n- İqtisadi və siyasi islahatların vəhdətliyinin qorunması fonunda ölkəmizin bu gün dünyada yeri və rolunun artması, beynəlxalq münasibətlər sisteminin ən fəal üzvü kimi nüfuz qazanması da diqqətdən kənarda qalmır…\n- Azərbaycan dövləti siyasətində müstəqil olduğunu atdığı hər addımında təsdiqləyir. Bu fikir beynəlxalq səviyyədə də qeyd olunur ki, müstəqil iqtisadi siyasət həyata keçirə bilən dövlət siyasətində müstəqil ola bilər. Azərbaycanın adı bu sahədə də nümunəvi ölkə kimi vurğulanır. Cənab İlham Əliyevin qeyd etdiyi kimi, məhz iqtisadi güc bu imkanları yaradır: «Bizim əvvəllər də enerji resurslarımız var idi. XIX əsrin sonları- XX əsrin əvvəllərində Azərbaycan nefti dünya neftinin 50 faizini təşkil edirdi. Ancaq o sərvət, o nəticələr harada idi?! Çünki o resurslar bizə məxsus deyildi. Ancaq müstəqillik illərində biz böyük nəticələrə nail ola bilmişik.»\nƏvvəldə də qeyd etdiyimiz kimi, Azərbaycanın malik olduğu imkanlardan səmərəli istifadə etiməsi bugünkü uğurlara geniş yol açıb. 1994-cü il sentyabrın 20-də «Əsrin müqaviləsi»nin imzalanması ilə Azərbaycan iqtisadi müstəqilliyini bir daha dünyaya nümayiş etdirdi, dünya iqtisadi sisteminin əsası qoyuldu. Ümummilli lider Heydər Əliyev bildirirdi ki, heç bir ölkə qarşılıqlı təcrübə mübadiləsi olmadan, səylər birləşdirilmədən təkbaşına iqtisadi tərəqqiyə nail ola bilməz. Ulu öndər Heydər Əliyevin müəllifi olduğu neft strategiyası Azərbaycanın qarşısında geniş imkanlar açdı. Azərbaycan iqtisadi qüdrətini artırmaqla yanaşı, beynəlxalq münasibətlər sistemində yeri və rolunu möhkəmləndirdi. Hazırda böyük inam və fəxr hissi ilə qeyd ediriksə ki, ölkə iqtisadiyyatına qoyulan investisiyaların həcmi 200 milyard dollara çatıb, bu məhz həmin dövrdə əsası qoyulan sabitliyin, yaradılan investisiya mühitinin göstəricisidir. «Əsrin müqaviləsi»nin imzalanmasından sonrakı dövrdə imzalanan onlarla müqavilələr Azərbaycanın bu gününə və gələcəyinə olan inamdan irəli gəlir.\nAzərbaycanı dost, etibarlı tərəfdaş kimi qəbul edən ölkələrin sayı artmaqdadır. Təbii ki, bu uğurlar ölkəmizin böyüklüyündən, kiçikliyindən asılı olmayaraq, bütün dövlətlərlə münasibətlərini eyni prinsiplər əsasında qurmasından irəli gəlir. «Biz hesab edirik ki, dünyada böyük-kiçik ölkə anlayışı olmamalıdır. Bütün ölkələr bərabər hüquqa malik olmalıdır» bəyan edən ölkə Prezidentimiz İlham Əliyev bildirir ki, bütün ölkələrlə siyasətimizi bu prinsiplər əsasında qururuq. Qarşılıqlı hörmət və maraq əməkdaşlıq əlaqələrinin qurulmasında və inkişafında əsasdır. Azərbaycanın beynəlxalq münasibətlər sistemində yeri və rolunun möhkəmlənməsi yeganə problemimiz olan Ermənistan-Azərbaycan, Dağlıq Qarabağ münaqişəsinin ədalətli həllinə də öz müsbət təsirini göstərir. Belə ki, dünya Azərbaycan həqiqətlərini olduğu kimi dəyərləndirməyə çalışır, münaqişənin həllində ölkəmizin mövqeyini dəstəkləyir, problemin regionun iqtisadi inkişafında böyük maneə olduğunu bildirir. Müharibə şəraitində yaşayan bir ölkə olaraq Azərbaycanın inkişaf yolunda inamla irəliləməsi dövlətimizin siyasətinin alternativsizliyinin beynəlxalq aləmdə dəstəklənməsini şərtləndirir. Dövlətimizin başçısı İlham Əliyev bu reallığı da diqqətə çatdırır: «Bu gün müstəqil Azərbaycan uğurla, inamla inkişaf edir. Biz böyük uğurlara imza atmışıq. Ancaq bizim əsas vəzifəmiz ərazi bütövlüyümüzü bərpa etməkdən ibarətdir. Mən əminəm ki, güclənən Azərbaycan buna da nail olacaq və bizim milli bayrağımız Şuşada, Xankəndidə qaldırılacaqdır. Hər bir Azərbaycan vətəndaşı bu müqəddəs günü öz işi ilə yaxınlaşdırmalıdır.» Bir faktı qeyd etməklə Azərbaycanın bu gün dünyada yeri və rolunun aydın mənzərəsini yarada bilərik. Ölkəmizin 155 dövlətin dəsətyini qazanaraq BMT Təhlükəsizlik Şurasına qeyri-daimi üzv seçilməsi uğurlarımıza, ədalətli mövqeyimizə böyük dəstəyin göstəricisidir.\nAzərbaycanın hazırda müxtəlif sahələri əhatə edən tədbirlər üçün əsas məkan seçilməsi də uğurlarımızın əsas tərkib hissələrindəndir. Dövlətimizin başçısı İlham Əliyev daim çıxışlarında bəyan edir ki, ölkəmizin iştirakçısı və təşəbbüsçüsü olduğu layihələr dövlətlər, xalqlar arasında dostluq, əməkdaşlıq əlaqələrinin genişlənməsinə xidmət edir. 2014-cü ildə «Əsrin müqaviləsi»nin imzalanmasının 20 illiyində «Cənub» Qaz Dəhlizinin təməlinin qoyulması çoxtərəfli əməkadlığa yönələn addım kimi dəyərləndirildi. «Əsrin müqaviləsi» XX əsrin, «Cənub» Qaz Dəhlizi isə XXI əsrin müqaviləsi kimi qeyd edilir. 25 ilə yaxın müstəqillik tarixinə malik Azərbaycanın iqtisadi imkanlarının genişlənməsi fonunda artan siyasi çəkisini, yeri və rolunu gördükdə, əldə olunan uğurlar qarşıdakı 10, 20 ilin prioritetlərinin düzgün müəyyənlədirilməsinə böyük əsas yaradır. Bu da ondan irəli ki, Azərbaycan dövləti hər dövrün çağırışını yüksək səviyyədə yerinə yetirməyə səy göstərir.\nQısa təhlil fonunda Konstitusiyaya əlavə və dəyişiklikləri şərtləndirən amillər daha qabarıq şəkildə diqqət çəkir. 2009-cu ildən, yəni son ümumxalq səsverməsindən bu günə Azərbaycanın qazandığı uğurlara, təcrübəyə diqqət yetirsək, Ali Qanunumuzda təkmilləşmə mütləqdir. Dünyaya inteqrasiya siyasətini uğurlar həyata keçirən Azərbaycanın bu uğurları ev sahibliyi etdiyi beynəlxalq səviyyəli tədbirlərdə də yüksək dəyərləndirilir. Bu gün artıq dünya Azərbaycanın idman ölkəsi kimi də artan nüfuzundan bəhs edir. Nəzərə alsaq ki, idman da bir siyasətdir, bu halda həmin tədbirlərin əhəmiyyəti daha aydın görünər. İdman tədbirlərində idmançılarımızın uğurları dövlət himnimizin səsləndirilməsi, bayrağımızın yüksəklərdə dalğalanması ilə müşaiyət olunur ki, bundan yalnız və yalnız qürur duymaq olar.\nBütün bu sadaladıqlarımız bir həqiqətə söykənir ki, Azərbaycanı daha da güclü, qüdrətli dövlətə çevirmək dövlət siyasətinin ana xəttini təşkil edir. Hər sahə üzrə konkret Dövlət Proqamlarının, eyni zamanda qanunlarımızın mövcudluğu, Ali Qanunumuzda bununla bağlı maddələrin olması və zaman-zaman təkmilləşmə də deyilənlərin təsdiqdir.\n- Nəsib müəllim, demokratik prinsiplərin dünənimizin, bu günümüzün və gələcəyimizin əsası olduğu Konstitusiyaya əlavə və dəyişikliklərdən də aydın görünür. Vətəndaş amilinə dəyəri necə şərh edərdiniz?\n- Konstitusiya demokratiyanın ən mühüm nailiyyətlərindən biridir. Qeyd etdiyimiz kimi, Ali Qanunumuza əlavə və dəyişikliklər daxili və xarici amillərlə şərtlənir. Ölkə daxilində sabitliyin, iqtisadi, demokratik inkişafın yüksək səviyyədə təmin edilməsi dünyaya inteqrasiya siyasətinin daha da sürətləndirilməsinə yol açır. Azərbaycan hər zaman dünyanın qabaqcıl ölkələrinin təcrübəsinin öyrənilməsində və tətbiqində maraqlıdır. Konstitusiyada insan hüquq və azadlıqlarının, onların layiqli həyat səviyyəsinin təmin edilməsini ali məqsəd kimi bəyan edən Azərbaycan dövləti mütəmadi olaraq daha səmərəli müdafiə mexanizmlərinin tətbiqinə səy göstərir. 23 maddəyə ediləcək əlavə və dəyişikliklərə, eyni zamanda əlavə olunan 6 maddəyə diqqət yetirdikdə vətəndaş amilinə diqqət və qayğı bir daha özünü təsdiqləyir. Vətəndaşlığın prinsipləri də əlavə və dəyişikliklərdə yer alıb. Referendum Aktına görə Konstitusiyanın 53-cü maddəsinin I hissəsində «heç bir halda» sözlərinin çıxarılması vətəndaşlıqdan məhrumetmənin yolverilməzliyi prinsipini məzmun etibarı ilə məhdudlaşdırsa da, bu, ümummili mənafe – dövlət və ictimai təhlükəsizlik, milli-mənəvi dəyərlərin qorunması, digər vətəndaş hüquqlarının təmin edilməsi zərurəti ilə şərtlənir. Vətəndaşların seçki hüquqlarının təminatlarına dair əlavə və dəyişikliklərdə də diqqətçəkəndir. Reallıq budur ki, ölkəmizdə vətəndaşlara bütün hüquqlar verilib, ən əsası keçirilən seçki proseslərində öz seçim hüquqlarının yüksək səviyyədə istifadə etmək üçün sərbəst şərait yaradılıb. Referendum Aktının 56-cı maddəsinin III hissəsində «seçkilərdə iştirak etmək» sözlərinin «seçilmək sözü» ilə əvəz edilməsi təklif olunur. Konstitusiyanın 56-cı maddəsinin I hissəsində bildirilir ki, Azərbaycan Respublikası vətəndaşlarının dövlət orqanlarına seçmək və seçilmək, habelə referendumda iştirak etmək hüququ vardır. Bir əsas məqamı da qeyd edək ki, Azərbaycan hökumətinin 2003-cü ilin mayında Avropa Şurası Venesiya Komissiyası, eyni zamanda ATƏT-in Demokratik Təsisatlar və İnsan Haqları Bürosu ilə birgə əməkdaşlığı nəticəsində qəbul olunan Seçki Məcəlləsi seçkilərin, eyni zamanda referendumun beynəlxalq standartlara uyğun keçirilməsini şərtləndirsə də, bu sənədə də mütəmadi olaraq əlavə və dəyişikliklər edilmişdir. Yenə də məqsəd təkmilləşmə, yeniləşmə, dəyişikliklərin, inkişafın bu sənəddə də öz əksini tapmasına nail olmaqdır.\nÜmumiləşdirmə aparsaq, hər bir əlavə və dəyişikliyin əhəmiyyəti böyükdür. Onların düzgün təhlili və ictimaiyyətə çatdırılması vacib amillərdəndir. Ən əsası insan amilinə dəyər bu əlavə və dəyişikliklərin əsasında dayanır.\n- Dövlət idarəçiliyi sisteminin təkmilləşdirilməsinə yönələn əlavə və dəyişikliklər barədə fikirlərinizi bilmək istərdik…\n- Dünya təcrübəsinə istinad etsək, bir çox ölkələrdə prezidentin səlahiyyət müddətinin 6-7 ilə qədər artırılması müşahidə olunur. Bu baxımdan qeyd edə bilərik ki, Konstitusiyaya Prezidentin səlahiyyət müddətinin 5 ildən 7 ilə uzadlıması ilə bağlı təklif olunan dəyişiklik ölkəmizin davamlı sosial-iqtisadi inkişıfının, sabitliyin təmin olunmasına, ən əsası dövlətin təhlükəsizliyinin daha da möhkəmləndirilməsinə xidmət edəcək. Vitse-prezident institutunun təsis edilməsində məqsəd prezident üsuli-idarəsinin təkmilləşdirilməsi mexanizminin müasir dövrün tələblərinə cavab verməsinin təmin edilməsidir. Bu institutun təsis edilməsinin Referendum Aktında əksini tapması ölkəmiz üçün yeni olsa da, dünya dövlətlərində geniş tətdiq olunur. Qeyd etdiyimiz kimi, dünya dövlətlərinin təcrübəsinə diqqət göstərilərək, onların tətbiqi istiqamətində addımlar atmaq dövlət siyasətimizin prioritet istiqamətlərindən biridir.\nTəbii ki, bir müsahibə çərçivəsində Konstitusiyaya əlavə və dəyişiklikləri zəruri edən səbəblər, eyni zamanda həmin əlavə və dəyişikliklərin mahiyyəti barədə geniş bəhs etmək mümkün deyil. Reallıq budur ki, Azərbaycan inkişaf, tərəqqi yolunda inamla irəliləyir. Bu inkişaf və tərəqqinin Ali Qanunumuzda da öz əksini tapması zəruridir, mütləqdir.\nDüşünürəm ki, təbliğat-təşviqat kampaniyası dövründə hər bir əlavə və dəyişiklik barədə dolğun məlumat seçicilərin 26 sentyabr ümumxalq səsverməsində fəallığını, bu düzəlişlərə dəstəyini yüksək səviyyədə təmin edəcək. Səs verək, dəstək olaq!\nOxunub: 12570 |\nTarix: 19-09-2016 |


Mətbuatımız: il necə keçdi, nələr gözləyək? - ApaTV\nMətbuatımız: il necə keçdi, nələr gözləyək?\n19:23 – 26 Dekabr, 2016\nAPA.TV-nin “Manşet” verilişinin bügünkü mövzusu mətbuatla bağlıdır.\n“2016 necə keçdi, 2017-dən nələr gözləyək?” mövzusunda millət vəkili, Mətbuat Şurasının sədri Əflatun Amaşov və millət vəkili, “Yeni Azərbaycan” qəzetinin baş redaktoru Hikmət Babaoğlu İlham Tumasın suallarına cavab veriblər.\nİctimai fikir sosial şəbəkələrdə də formalaşmağa başlayıb. Azərbaycan jurnalistləri istədiyi informasiyanı qanun çərçivəsində dövlət qurumlarından ala bilir. Düzdü, bəzi məqamlarda məmurlarımız da informasiyanı verməkdən çəkinirlər ki, jurnalistlər düz yazmayacaq.\nAdlarını jurnalist qoyan bəzi insanlar və yalançı saytlar, qəzetlər informasiyanı cəmiyyətə vermək üçün yox, aldığı mənbəyə təxribat üçün istifadə edir.\nAzərbaycan jurnalistikası milli və vətənpərvər jurnalistikadır. Milli Məclisdə informasiya təhlükəsizliyi ilə bağlı qanunun hazırlanmasını təklif etmişəm.\nBiz istəyirik ki, artıq yeni tipli jurnalist yetişdirək. 2017-ci ildə mediada raklam məsələsi yenidən araşdırmalıyıq, mediaya reklamı əlçatımlı etməliyik. Jurnalistlərin binası 2017-ci ilin yayına qədər hazır olacaq.\nİnformasiya artıq əlahiddə gücə çevrilib, bu gün mediadan danışanda onu güc hesab edirlər. 2016-cı ildə Azərbaycan mediası özünün gücünü göstərə bildi. Beynəlxalq münasibətlər fonunda əsas qüvvə mediadır. Milli medianın vəzifəsi odur ki, ora süzgəc qoysun, çirkab informasiyanı təmizləyərək milli mediaya ötürsün.\nBu gün əsas məsələ odur ki, media ənənəvi funksiyasını yerinə yetirsin, həm də milli təhlükəsizliyə diqqət etsin.\nMilli jurnalistika Azərbaycan cəmiyyətinin davamı olduğu üçün, ekstremal vəziyyətdə biz necə davranırıqsa, mətbuat da elə davranacaq.\nAprel hadisələrində Azərbaycan mətbuatı mütəşəkkil və daha vətənpərvər oldu. Azərbaycan mətbuatı o mərhələyə çata bildi ki, ölkənin imici naminə, daxili çəkişmələrə son qoyub birləşdi və vətəni müdafiə etdi. Bu bizim jurnalistikaya yeni-yeni gəlir.


Sabir Rüstəmxanlının romanlarında ictimai-siyasi Söz - İkinci yazı - Tehran ƏLİŞANOĞLU | Edebiyyatqazeti.az\nSabir Rüstəmxanlının romanlarında ictimai-siyasi Söz - İkinci yazı - Tehran ƏLİŞANOĞLU\n10.02.2021 13:10 | 1733 dəfə oxunub A A+ A- Ədəbi tənqid\nSabir Rüstəmxanlının "Göy tanrı"dan (2005) sonra qələmə aldığı "Ölüm zirvəsi" romanı (2007) artıq sırf tarixi dövr - XVIII əsrin əvvəlləri, Nadir şahın hakimiyyətindən XIX əsrin əvvəlləri, Gəncə xanlığının süqutu, Azərbaycanın Rusiya tərəfindən işğalı, Cavad xan və gəncəlilərin qəhrəmancasına vuruşub şəhid olmasınacan hadisələri əks etdirir, gündəmə gətirir. Yazıçının tarixi roman yaratmaq cəhdi qabarıqdır və əksərən əsərin janrını tədqiqatçılar elə sırf "tarixi roman" kimi də qeydə alırlar. Amma romanın qarşısında nə XVIII əsr Azərbaycanının bütövlükdə, bütün rəngarəngliyi, tarixi koloriti, millət, cəmiyyət, xalq həyatının hərtərəfli gəlişməsi ilə təsviri məqsədinin durduğunu görürük, nə də konkret tarixi şəxsiyyətin, çox zaman vurğulandığı kimi, Cavad xanın həyatı, bioqrafiyası, şərəfli ölümü - ölümsüzlüyünü (!) təcəssüm və tərənnüm etmək cəhdini. İkinci motivin Sabir Rüstəmxanlı yaradıcılığında - poeziya və publisistikasında gərəyincə yer aldığı məlumdur. Bir anlıq Cavad xan mövzusunun Sabir Rüstəmxanlı yaradıcılığında "janr trayektoriyası"nı nəzərə gətirsək: şeirdən poemaya ("Cavad xan", 1985) romana ("Ölüm zirvəsi", 2007) kinossenariyə və filmə ("Cavad xan", 2009 ) doğru təkamül etdiyini görmək çətin deyil. O cümlədən romanda da Cavad xan obrazı görünən andan ("Cavad xan Ziyadxanoğlu Qacar") hadisələrin mərkəzinə gəlir, roman zamanını əlinə almağa çalışır. "Ölüm zirvəsi" - sanki romanın adı da ideya vurğusunu Vətən uğrunda vuruşub şəhid olmuş Cavad xan obrazının üzərinə salır. Bu məram özünü daha çox romanın kino-variantında doğruldur; həm də yalnız Cavad xan yox, onunla birgə rus işğalına qarşı qəhrəmanlıqla vuruşub şəhid olan bütün Gəncə əhlini nəzərdə tutaraq.\nBununla belə, "Ölüm zirvəsi" romanının ideya planı daha genişdir; roman "Muğan qurultayı və ya sonun başlanğıcı"ndan başlayır, Nadir şahın tarixi qələbələri, İran səltənətinin sərhədlərini bərpa etməsi, dünya şöhrətli sərkərdə kimi ad qazanması və imperiyanın ərazilərini böyütməsi, Muğanda qurultay çağırıb şahlığını elan etməsi, uzaqgörən dini islahatlar cəhdi, eyni zamanda bağışlanmaz tarixi səhvləri - Azərbaycan torpaqlarını, Şəmsəddin və Borçalını Gürcüstan knyazı Teymurazın xanımı Tamaraya güzəştə getməsi... Bu tarixə hələ ki, Nadir şah iddialıdır; burda hələ Gəncə xanlığı və Cavad xan yoxdur, daha geniş əraziləri əhatə edən Gəncə bəylərbəyliyi və Uğurlu xan var, onun oğlu Şahverdi xan var... Səfəvi xanədanlığının zəifləməsi nəticəsində meydana çıxmış neçə-neçə Azərbaycan xanlıqları var; və kök etibarilə əksəri Səfəvi-Qacar sülaləsinə, yaxud da Əfşarlara bağlı olub, Muğan qurultayına münasibətdə tərəddüd və etimad arasında qalan Azərbaycan xanlarının da hər birisi bu tarixə iddialıdır. Təkcə Nadir şaha deyil ki; roman ekspozisiyasında əsası qoyulan həmin tərəddüd məqamı bütünlükdə də mətndə diqqət hədəfindədir: bir-birinə qarşı birləşmək, bir araya gəlmək, ya həmlə etmək, biri digərini (yaxud ikisi üçüncüsünü) sıradan çıxarmaq, bir-birinə torpaq və tarix iddiası etmək; eləcə də Qafqaza yeriyən Rus imperiyasına qarşı münasibətdə mövqeyini və xətt-hərəkətini dürüstləşdirmək məqamlarında. Hətta tarixin tərəddüdlər dolu ekzistensial bir dəmində Azərbaycan xanları da Nadir şah sayağı bir toplantıya ("Xanların görüşü") nail olurlar: "Cavad xan üçün gözlənilməz olsa da, Arazın bu tayında namə göndərdiyi xanların çoxu görüşməyə razılıq vermiş və deyilən vaxtda Kür qırağında, Boz dağın ətəyindəki meşədə olacaqlarını bildirmişdilər. Bura kiçik Mingəçevir kəndinin ətrafında keçidə yaxın gözəl bir yerdi. Demək olar ki, hamısına eyni uzaqlıqda və təhlükəsizdi..." (Rüstəmxanlı S. Ömür kitabı. Göy Tanrı. Bakı: Şərq-Qərb, 2008 - Romandan bütün sitatlar bu nəşrdəndir)\nQuba xanı Fətəli xandan sonra Xanlıqları bir araya gətirməyə doğru daha bir şansı eyhamlayan roman fantaziyası bu yerdə, sanki gizli sitatla "Dədəm Qorqud kitabı"na ismarış göndərir: "Öncə Şəkili Səlim xan gəldi. Cavad xanın qaynı idi...", "İkinci Şamaxı hakimi Ağası oğlu Mustafa xan gəldi...", "Ardınca Bakılı Hüseynqulu xan gəldi, yetişincə Cavad xanın boynuna sarıldı...", "Ardınca Talışın "dəyişilməz" hakimi Mir Mustafa xan gəldi...", "Naxçıvan və İrəvan hakimləri Kəlbəli xanla Hüseynəli xan oğlu Məhəmməd xan uzun yol keçib bir yerdə gəlmişdilər...", "Nədənsə hamıdan yaxında yaşayan Qarabağlı İbrahimxəlil xan hamıdan gec gəldi...", "Dəvətlilərdən bircə Quba xanı gəlməmişdi - yəqin başqa xanlıqlardan keçməyi təhlükəli saymışdı..." - təhkiyə tərzi, üslubi xatırlatma ideya planında da "Dədəm Qorqud" şöləni ilə tamamlanır: "Cavad xanın bayramıydı. Gələnlər ağıllı adamlardı. Hər biri Azərbaycanı müstəqil görmək istəyirdi. Ancaq varislik qaydasıyla seçilmələri və orta əsrlərin feodal üsullarından başqa idarəçilik yolu bilməmələri buna imkan vermirdi..." Eyni zamanda roman tarixi fürsətdən yararlanıb, bacardıqca Azərbaycan xanlarının xarakterik çizgilərinə, siyasi momentə uyğun umu-küsülərinə, həm də qarşıdan gələn Rus nəhənginə münasibətlərinə ani nəzər salır...\nRomanda kulminasiya nöqtəsi, heç də güman olunduğu kimi, Cavad xanın Ölüm zirvəsinə yüksəlməsi məqamı deyil; bu, aqibətdir, taledir, konfliktin həlli məqamıdır. Kulminasiya - məhz "Xanların görüşü" səhnəsidir: "... Allah da birliyi sevir. O gecə Kür boyu meşələrdə bir ilahi gözəllik, dinclik vardı. Dopdolu Ayın işığı ağ qovaqları gümüş sütunlarına döndərmişdi. Xəfif mehdən ağacların yarpaqları tərpənir və onlar da gecəyə işıq salırdılar. Danışıb, zarafatlaşıb, bir-birinə atmaq istədikləri bütün oxları atıb, dincəlirdilər..." Amma tarixin acısı belədir ki, elə həmin dəm düşmənlər də yatmır, "Ov zamanı Şirvan xanının əyanlarından birinə güllə dəymiş, yerində keçinmişdi"; azmış kimi, "Gəncə yaxınlığında Bakıdan Tiflisə gedən karvan" da soyulur; malların yarısı Hüseynqulu xanın, yarısı da İbrahimxəlil xanın. "Güllənin hardan atıldığı bəlli deyildi..."\nƏslində, bəllidir: "Səlim xan: -Bu, Şəmsəddin sultanlarının işidir, - dedi.\nCavad xan: -Yox, onlar bunu eləməzlər. Bu, ermənilərin işidir - bu görüşün pozulmasını istəyənlərin!.." Və görüş pozulur; həm də bircə o dəm üçün yox: "Salınan zərif körpüləri bir anda sel aparmışdı. Barışıq üçün əsə-əsə bir-birinə uzanan əllər doğranmışdı...", hələ qarşıdakı neçə əsrlər üçün də...\nBu yerdə, uzun əsrlər boyu İran taxt-tacında əyləşmiş türk hökmdarlarına boyun əyib sərrast siyasət yeridən, dəmində isə İranla Rusiya arasında reverans edən, oğlunun birini Şah sarayına göndərib özü Çar hakimiyyətindən imdad diləyən gürcü komponentinə ("Muğan qurultayı və ya sonun başlanğıcı", "İraklinin ağır günləri", "Aleksandr Mirzənin varislik davası", "Tiflisdən məktub", "Tiflis elçiləri", "Tiflisdə qəbul", "Aleksandr Mirzənin Sisianovla söhbəti"), daha bir, daha qurnaz və iyrənc, təzəcə Qafqazda görünməsilə min bir hiyləgərliyə əl atan, üzdə yerli xanlara yarınmaqla gizlində hər cür xəyanətlərə əl qoyan, quyruq bulamaqla rus işğalından öz xeyrinə hər fürsətdə barınmağı bacaran, Gəncənin süqutunda da həlledici rol oynayan erməni faktoru da qatılmış olur və xeyli də roman ərazisini zəbt edir ("Şeytan və Əzrayıl", "Məlik Apo", "Rusiya imperatorunun tapşırığı", "Keşişlərin qurğuları", "Tiflisdə qəbul", "Əsli və Kərəm", "Xanların görüşü", "Xəyanət", "Qəsd"). Bura Qafqazdır, tarix XVIII əsri, XIX əsrin lap əvvəllərini nişan verir. Yenicə qopduğu İran səltənəti ilə üstünə gələn Rus imperiyası arasında, üstəlik bir qədər kənarda Osmanlı, ara-sıra Qərbə də rüxsar göstərən (Yada salaq, Gəncəyə gəlib çıxmış "Fransız səyyahı"nı; rusların Gəncəyə birinci gəlişində "Yunan variantı"nı - gəldikləri kimi də hakimiyyət dəyişməsilə şəhəri tərk etmələrini) Qafqazın geopolitikasını bunsuz təsəvvür etmək mümkünsüz. Amma ki, nə Qarabağda, nə Tiflisdə, nə də Bakıda yox, roman mətninin diktəsinə görə, məhz "Gəncədə Qafqazın nəbzi döyünür..."\nBelə ki, ictimai-siyasi diskurs "Ölüm zirvəsi" romanında ümdədir; roman konsepsiyası: çağdaş Azərbaycan ictimai-siyasi varlığının Meydana çıxması, tarixi əngəlləri, daxili çəkişmə və mübarizələri, ən nəhayət Azərbaycan mənasını ortaya qoyması ideyası üzərində qurulmuş, gerçəkləşmişdir. Roman xronotopunu (zaman-məkan başlanğıcını) yenə də Meydan təqdim edir; tarixi, ictimai-siyasi Meydan. (Qeyd etmək gərəkdir ki, "meydan təhkiyəsi", hadisələrin meydan-meydan irəliləməsi romanın kompozision planından - fəsillərin düzülüşündən belə bəlli olur: "Muğan qurultayı...", "Müttəfiqlərin Gəncəni mühasirəsi", "Qacarın torunda", "Gəncədə", "Cümə məscidində", "Tiflisdə qəbul", "Dəyirmanda", "Tiflis Gəncə yolunda", "Toy", "Sisianovun qərargahında", "Çöl döyüşləri", "Qala döyüşləri", "Həmin gün"... və hətta bir neçə dəfə: "Şeyx Ocağında", "Şairlər məslisi", "Gülcamal", "Tiflisdə...", "Gəncədə..."). Hər bir obraz, personaj məhz bu Meydana çıxması, ictimai-siyasi baxımdan dəyərlənməsi ilə maraq kəsb edir. Bu, tarixdə çəkisi olub romanda epizodik görünən personajlara aid olduğu qədər də (məsələn, Azərbaycan xanları), geniş yer verilmiş tarixi, yaxud da təxəyyül məhsulu olan surətlərə də (Şeyx Yusif, Kərbalayı Sadıq, Cavad xan oğlu Uğurlu ağa, Cavad xan oğlu Hüseynqulu ağa, Şeyx Yusifin qızı Afaq, xalçaçı Gülcamal, Cavad xanın hərəmləri Şükufə və Mələknisə və b.) şamildir.\nÜmumən, Azərbaycan tarixi romançılığında Y.V.Çəmənzəminlinin "İki od arasında" və M.S.Ordubadinin "Qılınc və qələm"indən İsa Hüseynovun, İsmayıl Şıxlının, Fərman Kərimzadənin, Əzizə Cəfərzadənin, Əlisa Nicatın, Anarın, Elçinin, Aqil Abbasın və s. əsərlərində tarixin bağlarını əlində saxlamış hökmdar və şəxsiyyətlərin parlaq obrazları gərəyincə əks olunmuşdur. Bu sırada(n) Cavad xan obrazı çox da seçilmir. Bəlkə bir əfsanəvi areola bürünmüş siyasi boyası ilə, üzərinə yeriyən Rus nəhəngindən qorxmayıb qarşı çıxması ilə diqqətə gəlir ki, yazıçı da vurğunu məhz bu məqama salır. Bu ki, "Ölüm zirvəsi" romanının janr təyinatına bir epitet artırıb, əsəri "ictimai-siyasi tarixi roman" kimi oxumağımız çox vacibdir; əks halda, "təzəlik" axtarışlarımız maraqsız, hətta cansıxıcı da ola bilər.\nBir daha romanın ideya əsasına qayıtsaq: tarixdə XVIII əsr Azərbaycanının yükünü üzərinə götürmək istəyən, ən azı bunun zənnində və həvəsində bulunan xanlar və xanlıqlar çoxdur (romanda bu sıra dəfələrlə əbəs yerə xatırlanmır ki!). Bəlkə də şəxsi mənafe, ailə-övladını, hakimiyyətini qorumaq baxımından Cavad xan öz dövründə ən ağıllı yol tutmayıb, nəslini də qırğına verir: "İyirmi ildir xanam. Nə olsun? Gün görmədi oğullarım. Ömrü yaylaqla aran arasında keçən, nə padşahını, nə düşmənini tanıyan bir çoban həyatını yaşaya bilmədilər. Elə savaş, vuruş... Yada salan, dəyərini verən, rəhmətlə anan olacaqmı, görəsən?.." Axı "Rusiyaya meyilli olub", ilhaq şərtlərinə imza atmaq, "on-on beş il öncədən Rusiya təbəəliyini qəbul etmək istəyən Azərbaycan xanları" da nə qədərdir. Onsuz da rus işğalını dayandırmaq, "otuz minə yaxın təlim görmüş, Avropa müharibələrindən keçmiş əsgəri" olan "bu gücün qarşısında dayanmaq" mümkünsüz görünür. Bu məqamda xalqı, Gəncə əhli də Cavad xanı dürüst qiymətləndirir: "Bu yazıq özü üçün vuruşmur ki! Xanlıq məsələsi olsa, elə ruslar gələndən sonra da Gəncənin xanı olaraq qalacaq. Amma Qazaxın, Şənsəddinin rusun, gürcünün əlinə keçməsini qeyrət götürmür. Özü, ailəsi gecə-gündüz ayaq üstədirlər! - Cavad xanı dirəşdiyinə görə qınayan yoxdu Gəncədə..."\nRomanda özgə yolu tutanların da aqibətinə işarətlər var; İrakli sarayının taleyində ("Tiflisdə qəbul", "Aleksandr Mirzənin Sisianovla söhbəti"), Tiflisdə at oynadan Sisianovun hədələrində Cavad xan da bunu görür. Başqa bir misal "ağıllı yol" tutmuş İbrahəmxəlil xanın heç də Cavad xandan fərqlənməyən acı aqibətində görünür; həm də taleyin istehzasıdır ki, eyni bir qatilin əli ilə: "Lisaneviç çox döyüşlər, çox müşketyorlar və qılıncçalanlar görmüşdü. Amma üzünü ilk dəfə gördüyü, yaşı əllini keçmiş bu ucaboylu kişinin qılıncişlətmə və döyüş məharətini hələ heç kimdə görməmişdi. İrəli göndərdiyi əsgərləri vurulandan və ara boşalandan sonra o, Cavad xanla üz-üzə qalmışdı. Birdən vahimə doldu ürəyinə. Sisianovu da, Peterburqu da unudub tüfəngi üzünə qaldırdı. Ancaq Cavad xan yıxılmadı. Qoluyla topun lüləsini qucaqlayıb, ayaq üstə çılpaq Gəncə çinarlarına, onların o üzündə çinar budaqları kimi ağaran boş yollara və qəmli Azərbaycan çöllərinə baxırdı. Onun dayandığı yerdən qalxan gözəgörünməz bir burulğan nəhəng bir çinar kimi qalxıb Gəncənin üstündə çətirləndi. Bu Cavad xanın ruhudu...\n...Qatil Lisaneviç bir neçə il sonra Qarabağda İbrahimxəlil xana da beləcə namərdcəsinə əl qaldıracaq, arvad-uşaq demədən vəhşiliklə böyük bir nəsli məhv edəcəkdi..."\nCavad xan məhz "dirəşdiyinə görə" yazıçı xanlar arasından onu seçir, ictimai-siyasi diskursu (Azərbaycan mənası, Azərbaycan yolunu!) ona etibar edir. Cavad xan haqq-ədalət tərəfdarıdır; təkcə öz xalqına qarşı yox: "Məsələn, təxminən bir ildi ki, ayağı camaatın xeyirindən-şərindən üzülmürdü. Vaxt tapan kimi, namazını Cümə məscidində, camaatla birgə qılar və istər-istəməz camaatla ünsiyyətə girər, baş verən hadisələr, Gəncə üçün hazırlanan tələlər barədə danışardı, düşmən tərəfdən gələn namələrin hər biri məsciddə müzakirə mövzusuna çevrilərdi: "Qoy camaatımız kimlə üz-üzə gəldiyimizi görsün, bilsin!". Bu məktublar hər bir gəncəlinin ürəyində Sisianovun türk-islam düşməni, qaniçən, kəmfürsət obrazını yaratmışdısa, Cavad xanın da mərd ürəyiaçıq, mədəniyyətli, qorxmaz, hər sözünün yerini bilən qəhrəman surətini canlandırmışdı..."\nİran taxt-tacına münasibətdə də Cavad xan sədaqətini qoruyur, Ziyadxanoğluların Səfəvi nəslindən olduğunu bir an belə unutmur; bu məqamda da xalqın gözü tərəzidir: "Utanmır Fətəli şah! Cavad xan neçə ildi Qacarın zülmünü çəkir, ona kömək elədiyinə görə, qonşularla da arası dəydi... Amma Gəncənin bu ağır günündə yatıb fil qulağında. Heç olmasa Ağabəyim ağa, sarayın baş xanımı ona bildirmir ki, dayım dar ayaqdadır, köməyinə yetiş?! - Gəncənin əsas söhbəti buydu..."\nAyrı-ayrı xanlarla diplomatik rəftarında, hökm, əməl və umacaqlarında da Cavad xan siyasi tarazlığı gözləyir, ümum-Azərbaycan maraqlarına xələl gətirməməyə çalışır; İraklinin oğlanları ilə, Şəkili Səlim xanla birləşib üzərinə gələn İbrahimxəlil xana qarşı da, Şəmsəddin və Qazax bəyləri ilə də, Balakəndə Sultan Əhmədə əl tutanda da... Həm də təkcə bütün roman boyu cərəyan edən hadisələrdə yox, son ümidlərində də: "O, hələ ümidini itirməmişdi. Kömək gələcəkdi. Hökmən gələcəkdi. Ya Sultan Əhməddən - Balakəndən, ya Şəkidən, ya Şamaxıdan, ya da Qarabağdan. Təkcə birindən əlavə qoşun gəlməsi Gəncəni dirçəldərdi. Hərdən köhnə türk sərkərdələrinin üsulları da yadına düşürdü. Gecəylə döyüşçülərini gizlicə Qarabağ tərəfinə göndərib, gündüz hay-küylə onları Qarabağ ordusu kimi qarşılamaq..."\nCavad xan Gəncəyə sığınan erməni məliklərinə də, satqınlıq və xəyanətlərə qarşı da tələsmədən, dözümlü, müdrik davranır: "Gör hansı yollara əl atır alçaqlar. Qonşunu qonşuya, qardaşı qardaşa qarşı qoyur. Elə bilir ki, dünyanın sonudur. Rusu unudub, düşəcəyik Gəncədə qalmış başsız erməni ailələrinin üstünə, yaxud şəmsəddinlilərdən intiqam alacağıq... Bunlar xam xəyaldır. Hər kəs vaxtında cəzasını alacaq. İndi əsas Gəncəni qorumaqdır..."\nRomanda Rus imperiya siyasətini generallar Zubov, Knorrinq, Lisaneviç və başlıca olaraq gürcü əsilli Pavel Sisianov təqdim edir; yazıçı onu Peterburqla yanaşı, həm də gürcü maraqlarına bağlı qələmə verirsə də: "Sisianov dildə: -Mən imperiyaya və çara xidmət edirəm, - desə də, Tiflisə gələndən az sonra aydın oldu ki, o, qatı gürcüpərəstdir, Qafqazda iş görəcəksə, bunu Rusiya ilə yanaşı, Gürcüstan üçün edəcək. Əsas məqsəd Gürcüstanı böyütməkdir..." - romanda bu, daha çox ötəri motivdir, Cavad xanla İrakli sarayı arasında Şəmsəddin, Borçalı torpaqları üstündə olan mübahisələri tamamlamaq üçündür. Gəncəni Gürcüstana bağlamaq cəhdi Rus generalının əlində sadəcə işğal üçün bir bəhanədir, bunu Cavad xan da, İraklinin varislərindən biri Aleksandr Mirzə də yaxşı bilir.\nÜmumən, romanda Sisianov obrazı tam tarixi müəyyənliyi ilə görünmür, analitik səciyyədə işlənməmişdir. Bu baxımdan, bir qədər sonra, Elçinin "Baş" romanında (2013) yaratdığı Pavel Sisianovun siyasi-psixoloji portreti daha səciyyəvidir. "Ölüm zirvəsi" romanında Sisianov obrazı dolayısı funksiyada, geopolitikanın ifadəçisi kimi yer alır, Qafqazda gücə çevrilən Azərbaycan mənasının daha qabarıq görünməsinə xidmət edir. Şərqə münasibətdə daha ehtiyatlı, zərif davranan general Zubovdan fərqli olaraq sərt və kobud rəftarın tərəfdarı olan general Sisianov qarşısında Cavad xanı görür: "Sisianov Peterburqda nə qədər ötkəm və lovğalıqla Azərbaycanı beş günə fəth edəcəyini demişdisə indi də bir o qədər düşkündü. İraklinin "tör-töküntüləri" onu yormuşdu... Knyazların iştahası Gürcüstanı viran qoymuşdu. Başını-ayağını bir yerə yığmaq mümkün deyildi. Bir yandan da bu Gəncə əməliyyatı... Cavad xanın ipə-sapa yatmamağı onu havalandırırdı: "Özümdən tərsini bilmirdim. Məndən də tərsmiş bu itoğlu". Balakən döyüşləri onu ayıltmış və xırda xanlıqları bir-birinin ardınca asanlıqla alacağı haqqında ümidləri puça çıxmışdı..."\nDiplomatik "Söz müharibəsi", yazışmalar, məktubla hədə-qorxular ("Tiflisdən məktub", "Tiflis elçiləri", "Söz müharibəsi", "Tiflis - Gəncə yolunda", "Qanlı sular") Cavad xanı dərrakəli, ağıllı, vaxt uzadıb nəyisə gözləyən mahir siyasətçi kimi tanıdırsa: "Sisianov bir şeyi anladı ki, bu məktublaşmalar Cavad xanın taktikasıdır, Vaxtı uzadır. Gözləməsi var yəqin. Digər xanların və şah ordusunun köməyə gəlməsini gözləyir. Buna yol vermək olmazdı...", eyni zamanda "Çöl döyüşləri", qəfil hücumlardan rus qoşununun verdiyi itkilər, "Qala döyüşləri", sona qədər vuruşub özünü təsdiq etmək əzmi kiminlə, necə bir qüvvə ilə üz-üzə gəldiyini generala anlatmış olur: "Bir ilə yaxın davam edən yazışmalar, Qazax və Şəmsəddindəki toqquşmalar, Cavad xanı ona tanıtdırmışdı. Başa düşürdü ki, belə adamları öldürmək olar, ancaq sözündən döndərmək mümkün deyil. Peterburq tərbiyəsi və Tiflis söhbətləri içini bu "tatar-müsəlman" xanına qarşı kinlə doldursa da, Cavad xanın cavabları ürəyində qeyri-adi bir rəğbət də doğururdu..."\nCavad xanın intixab etdiyi - Azərbaycan yoludur; bütün faciələri ilə birgə: "-Çoxları məni bu savaşdan çəkindirmək istəyir. Ancaq mən düşmənə cavab vermişəm. Demişəm ki, onlar Gəncəyə ancaq meyitimin üstündən keçib girə bilərlər! Mən bu ölümü xoşbəxtlik kimi qəbul edərəm! Biz canımızı qoruya-qoruya çox şeylər itirmişik. Daha itirəcəyimiz bir şey qalmayıb! Düşmən qalib gəlsə də, tarixin lənətini qazanacaq. Biz uduzaraq, şəhid olsaq belə o dünyamızı qazanacaq və millətimizin əbədi qürur yeri və baş ucalığı olacağıq! Gələcək nəsillər adımızı yaşadacaq və vətən yolunda candan keçməyi şərəf biləcəklər!"\nCavad xan şəhadətə yüksəlir, Ölüm zirvəsi ilə Azərbaycan mənasını tarixə yaza bilir. Bu, tarixdən alıb Sabir Rüstəmxanlının çağdaşımıza tanıtmaq istədiyi Azərbaycandır. Amma yazıçı hələ başqa bir - aktual Azərbaycanın da varlığını unutmur; faciələrimizin mənbəyi olan bu aktuallığı, acı sarkazmla "Həmin gün" adlı roman epiloqunda xatırlatmağı lazım bilir:\n"Qubada Şıxəli xan Şamaxılı Mustafa xanı yıxıb, yerinə Qasım xanı qoymaq üçün tədarük görürdü ki, onun əli ilə Salyana yiyələnsin və ildə yüz əlli min rubldan artıq gəliri olan balıq satışını ələ keçirsin.\nBakıda Hüseynqulu xan kasıblıqdan can qurtarmaq üçün Şamaxılı Mustafa xandan daha çox pul qoparmaq yollarını düşünür və Quba xanı hücum etsə, ona yardım edəcəyini vəd edirdi.\nLənkəranda Mir Mustafa xan qardaşını yenidən Həştərxana göndərməyə hazırlaşırdı ki, ordan da Peterburqa gedib, rus imperatoruna Mir Mustafa xanın onun intizarında olması xəbərini çatdırsın.\nŞəkidə Səlim xan kor qardaşı Məhəmmədhəsəni bir də kor eləmək istəyirdi.\nŞuşada İbrahimxəlil xan xanəndələrə qulaq asa-asa: Ah, ötən günlər! - deyib cavanlığının həsrətini çəkirdi.\nİrəvanda Məhəmməd xan naxçıvanlı dostu Kəlbəli xanla qəlyan çəkə-çəkə fikirləşirdilər ki, ermənilərin pasxası yaxınlaşır, Eçmiədzinə elə bir hədiyyə alaq ki, keşişlərin könlü xoş olsun!\nTəbrizdə, Ərdəbildə, Zəncanda, Qəzvində, Marağada, Xoyda, Urmiyada, Həmədanda əli qılınc görməmiş sütül türk cavanlarını səfərbər edirdilər ki, Fətəli şah, Pirqulu xan, Abbas Mirzə və nə bilim, daha hansı əmmaməlinin ixtiyarına verib, müharibə sallaqxanalarına göndərsinlər..."\nBütövlükdə real mənzərə belədir. "Ancaq..." - Sabir Rüstəmxanlı romana "Burada nöqtə qoymaq..." istəmir; daha bir passajda Cavad xanın başlatdığı Azərbaycan davasının, bir zaman Şuşada Ağa Məhəmməd şah Qacarın zindanında birgə həbsdə olduqları Bakı xanı Hüseynqulu xan tərəfindən davam etdirildiyini və bugünəcən də bitmədiyini romana əlavə etməyi lazım bilir: "Ancaq... Bir neçə gün sonra Bakıda rus konsulunu şəhərdən qovub, yeddi əsgərini öldürdülər. On gündən sonra Car və Tala kəndləri arasında dar dərədə general Qulyakovu mühasirəyə alıb, özünü və üç yüz əsgərini doğradılar.Və nəhayət, Bakıda Hüseynqulu xan dostunun ölümündən sonra ovunu gözləyən aslana döndü...\nHüseynqulu xan generalın başını kəsib, xonçaya qoydu və pıçıldadı: -Köməyinə gələ bilməmişdim, Cavad xan, məni bağışla! Amma intiqamını aldım!..\nSisianovla başlanan rus işğalından qurtarmağa ilk uğurlu cəhd 114 ildən sonra baş tutdu. Cavad xanın Gəncəsində ayaq tutan müstəqillik cəmi iki il ömür sürdü.\nBu işğaldan 187 il sonra isə bu sətirləin müəllifi öz məsləkdaşlarıyla birlikdə Azərbaycanın müstəqillik aktına imza atıb, bu işğala həmişəlik son qoydular".\n"Ölüm zirvəsi" romanında ictimai-siyasi diskursla yanaşı, təbii ki, tarixi fonu yaradan, təmin edən arxa plan da var; bu, özünü daha çox ideoloji konstrukt kimi -Sarayla Şeyx Ocağının vəhdətində göstərir. Şeyx Ocağını təmsil edən, Gəncənin mənəvi-ruhi birliyini qoruyub-saxlayan, yeni nəsillərə ötürməyə çalışan Şeyx Yusifdir: "Şeyx Yusifin kənardan həyat əlaməti duyulmayan solğun, Gəncənin köhnə evlərindən seçilməyən ocağı əslində ayrı bir dünyanın hansı möcüzəyləsə qopub qalmış parçasıydı. Hasar həm də zamana sədd çəkmiş, bu günün ab-havasının həyətə girməsinə yol verməmiş, burda uzaq bir dünyanı toxunulmamış, olduğu kimi qoruyub saxlamışdı. Qapıdan içəri ayaq qoyan kimi qədim bir ruh üzünə vururdu. Bu bir möcüzəydi. Birdən-birə ayrı çağa, ayrı mühitə düşürdün elə bil... Bəlkə də heç bir möcüzə yoxdu, eləcə "Şeyx Ocağı" sözü adamı götürürdü..."\n"Şeyx Ocağı" romanda paralel təsvir olunan, ictimai-siyasi dəyərlərdən daha üstün, yeri gəldikcə onu bəhrələndirən, möhkəmləndirən, ayaqda saxlayan yeganə müstəqim xətt olub: sufilərdən, əxilərdən, Şeyx Nizamidən, qədim mədəni ənənələrdən qidalanan Şeyx Yusif təlimində; Hüseynqulu ağa ilə mürid-mürşid münasibətlərində, Şeyx ocağında fəaliyyət göstərən "Şairlər məclisi" və şair Nicat Gəncəli obrazında davam edir, XVIII əsrin müasirliklə qədimlik üzərində qərar tutmuş Gəncəsini, "imam Hüseyn şəhəri"nin mənəvi gücünü təcəssüm etdirir. Belə olmasaydı, şəhid şəhərin obrazını axıracan dərk etmək çətin olardı: "Gəncənin bu qala divarlarından daha möhkəm olan başqa bir mənəvi mühafizə sistemi də vardı. Bu da qürurdu. Gəncə qüruru... Şəhərin torpağından, suyundan, daşından, divarından... - hardan gəlirdi bu qürur? Bəlkə dünyanın cəhalət içində uyuduğu bir zamanda Məhsəti, Əbülüla, Nizami kimi nəhəng gəncəlilər yetirməsindən? Hər halda, bu işdə Gəncə sözünün də rolu az deyildi. Bu sözün altında qədim bir tayfanın tarixiylə yanaşı, tükənməz ağıl və sərvət xəzinəsi də yatırdı. İndi namərd zəmanənin Gəncəni kiçiltmək ehtirası, dörd yandan gavur qoşununun qarğa-quzğun kimi üstünə tökülməsi hər bir gəncəlinin ürəyində "olum-ölüm" sərhədlərini itirən və şəhidliyi xoşbəxtlik kimi qəbul etdirən bir duyğu yaratmışdı..."\nBununla belə, yer üzünün ədalətsizliyi az qala Şeyxin də qəlbində inkar notları oyadır: "Şeyx Yusifin öz içini didən sorğular da çoxdu. Hətta bu boyda xəzinədə də o, sorğuların cavabını tapa bilmirdi. Əgər hər şey Tanrının iradəsinə bağlıdırsa, onda gərək ədalətnən güc uyğun gəlsin. Güclü olan həm də ədalətli olsun. Nə yazıq ki, belə deyil. Ədalət həmişə zorun hədəfidir, onun ayağı altındadır. Zoru olandan haqq-ədalət soruşan yoxdur. Bəlkə də soruşacaqlar, ancaq onda xeyri olmayacaq... Min-min insanın sümükləri üstündə qurulan ədalət məhkəmələrinin nə mənası?.."\nRomanda erməni xəyanətkarlarının göz dikdiyi, Eçmiədzinə daşımağa can atdıqları Şeyx Ocağı düşmən basqınında "Gəncə alovları"na qərq olub, Şeyx Yusiflə birgə şəhid məzarıstanlığına dönür: "İlahi, bu xəzinəsiz Gəncənin axırı necə olacaq? Kökümüzü, dünyanın sirlərini bilmədən yaşaya bilərəmmi?.. - ...Divarlar boyu kitabları, əlyazmaları bürüyən və getdikcə ona yaxınlaşan alova baxdıqca hönkürə-hönkürə bir adam sığışan dar pillələrlə gizli zirzəmiyə endi. Bu anlarda ancaq bir şey düşünürdü. - Tanrım mənə səbir ver! Qoy canımı xilas etmək üçün çölə qaçmayım! Qoy yansın, külə dönsün hər şey! Təki o murdarların əlinə keçməsin!.."\nAzərbaycan tarixi romançılığında M.S.Ordubadidən bu yana ənənəsi olan Qılınc və Qələm modeli Sabir Rüstəmxanlının romanlarında özünəxas şəkildə: Oğuz xan və Uslu Xoca, Qara xan və Qam Ata, Gün xan və Qorqud; Cavad xan və Şeyx Yusif... - tandemlərində gəlişdirilir; həm də bu zaman mifoloji-tarixi diskursa hardasa İsa Hüseynovun "İdeal"ından gələn bir "itmiş əlyazma", "milli tarixin itirilmiş kökləri" konsepti (Kamal Abdullada bu - "yarımçıq əlyazma"dır) hakimdir. Həmin mifologemi romandan romana keçirərək (Ərkon, Şeyx Ocağı) Sabir Rüstəmxanlı öz Azərbaycannaməsində "itirilmiş xəzinənin yaşayan sirləri"ni axtarmaqdadır.\nƏdəbiyyatda Ali Baş Komandan


Zaman kimin xeyrinə işlədi?\nTürkiyə prezidentinin Ermənistana səfəri, Yerevan. 6 sentyabr 2008\nTürkiyə-Ermənistan münasibətləri yenidən diqqət mərkəzindədir. Üstəlik indiki münasibətlər ehtimallar əsasında deyil, faktlar zəminində müzakirə edilir - ortalıqda imzalanmış və imzalanmaq üçün nəzərdə tutulan sənədlər var. Diplomatik ritorika bir neçə gün ərzində dəyişdi. Daha Türkiyənin rəsmi nümayəndələri bu faktın inkar edilməsi yolunu deyil, sadəcə bu prosesdə Azərbaycan maraqlarının gözlənilməsini bəyan etmək yolunu tutublar.\nAzərbaycan rəsmiləri isə baş verən hadisədən özlərinin pərtliyini gizlədir və əvvəlki vaxtlarda olduğu kimi müttəfiqlik və qardaşlıq haqqındakı köhnə nəğmələri dilə gətirir və ən azı özlərini inandırmağa çalışırlar ki, Türkiyə heç bir halda Azərbaycanı tək qoymayacaq. Halbuki erməni rəsmiləri etiraf edirlər ki, sənədlərdə Dağlıq Qarabağın adı belə çəkilmir və bu proses ancaq Ermənistanla Türkiyə münasibətlərinin normallaşmasını nəzərdə tutur. Bəs bu prosesin qarşısını almaq üçün hər hansı addım gözlənilirmi?\nTürkiyə tərəfi buyurur ki, sərhədlərin açılması ancaq bu sənədlərin Böyük Millət Məclisində ratifikasiyasından sonra baş verə bilər. Amma indiki halda hər hansı sənədi parlamentdə ratifikasiya etmək üçün problem olmamalıdır, çünki Türkiyə parlamentinin indiki siyasi spektri bunu deməyə əsas verir. Baxmayaraq ki, ana müxalifətin – Cümhuriyyət Xalq Partiyasının rəhbəri Dəniz Baykal sənədlərə qarşı çıxdığını bəyan edib.\nTürkiyə rəsmiləri donmuş münaqişələrin donunu açmaq niyyətində olduqlarını bildirirlər. Amma unutmaq lazım deyil ki, buzların donu açılanda güclü sel olur.\nErmənistanda vəziyyət bir qədər mürəkkəbdir. Müxalifət iki dövlət arasında baş verən prosesin guya Ermənistanın maraqlarına cavab vermədiyini iddia edir və onun qarşısını almağa çalışır. Serj Sarkisyanın hakimiyyəti o qədər də güclü deyil. Üstəlik, burada ciddi fərqlər də var. Ermənistan Rusiyanın və diasporanın maraqlarını nəzərə almaqla yaşayır. İndiki məqamda Rusiya prosesdən heç də narazı deyil. Rusiyanın istəyi budur ki, onun üçün ciddi problemə çevrilən Ermənistanın Türkiyə ilə münasibətləri normallaşsın və forpostu blokadan çıxa bilsin, danışıqlar prosesində Azərbaycanın manevr imkanı zəifləsin. Axı Ermənistanı yedirtmək və isindirmək problemi var!\nBeləcə, daha bir münaqişə üçün həlledici məqam yetişir. Amma xarici siyasətin saat əqrəbi həmişə ləng işləyir. Bütün bu prosesin gerçəkliyə çevrilməsi üçün bəlkə də on illərlə vaxt lazımdır. Amma hadisələrin zaman kəsiyi ilə bağlı Azərbaycanda yaşanan ümidlər özünü doğrultmadı. Əlverişli zamanın yetişəcəyi ilə bağlı siyasi yuxular puç oldu. İndi Azərbaycan daha çox öz imkanlarına güvənməlidir. İmkanlar isə çox məhduddur.


Döyüşlər yenidən qızışıb\nDöyüşlər yenidən qızışıb Dünya\n18 Noyabr 2014 12:41\nNATO Baltik dənizi üzərində Rusiya qırıcısını ələ keçirib\nUkraynanın şərqində ordu qüvvələri ilə separatçılar arasında döyüşlər yenidən qızışıb. Bu barədə Ukrayna Milli Təhlükəsizlik və Müdafiə Şurasının rəsmi nümayəndəsi Andrey Lısenko açıqlama verib. Onun sözlərinə görə, hazırda ağır döyüşlər Donetsk vilayətinin Nikişino qəsəbəsində gedir. Ordu qüvvələri genişmiqyaslı hərbi əməliyyatlara başlayıb. O, bildirib ki, ordunun hücumları nəticəsində separatçılara ağır zərbə endirilib.\nLısenkonun sözlərinə görə, döyüşlər zamanı 23 separatçı öldürülüb, 27-si isə yaralanıb.\nSeparatçılar bunun əvəzini Donetsk hava limanına hücum etməklə çıxmaq istəyiblər. Lakin hücumların qarşısı alınıb. Lısenko açıqlama verib ki, son 24 saat ərzində isə Ukrayna ordusu 6 əsgərini itirib, 9 əsgər isə ağır yaralanıb.\nDaha sonra Ukrayna Milli Təhlükəsizlik və Müdafiə Şurasının informasiya-analitik mərkəzinin rəhbəri Andrey Lısenko Kiyevdə keçirdiyi brifinqdə bildirib ki, Ukrayna ordusu mümkün tammiqyaslı müharibəyə hazırlaşmaqda davam edir.\nJurnalistin "Rusiya ilə tammiqyaslı müharibə mümkündürmü" sualına cavab olaraq A.Lısenko qeyd edib ki, Ukrayna hərbçiləri vəziyyətin istənilən inkişafına, həmçinin təcavüzə hazır olmalıdır: "Bunun üçün artıq müdafiənin birinci xətti hazırlanıb. Hərbi bölmələrimiz gücləndirilib və müdafiənin əlavə texniki vasitələri konservasiyadan çıxarılıb. İnsanların əlavə bölmələri hazırda aktiv ehtiyatdadır və istənilən istiqamətdə irəli hərəkət etməyə hazırdır".\nQeyd edək ki, Ukrayna prezidenti Pyotr Poroşenko da Almaniyanın "Bild" nəşrinə müsahibəsində Ukrayna ən pis ssenarilərə, həmçinin Rusiya ilə müharibəyə hazır olduğunu deyib.\nDövlət başçısı Ukrayna ordusunun beş ay əvvəlki ilə müqayisədə əhəmiyyətli dərəcədə yaxşı vəziyyətdə olduğunu deyib: "Bundan başqa, bütün dünya bizi dəstəkləyir. Bizim əsgərlərimiz göstərdilər ki, öz ölkəsini qorumağı bacarırlar. Ukrayna yalnız sülh istəyir, amma təəssüf ki, ən pis ssenarilərə baxmağa məcburuq. Mənim ölkəmdə minlərlə Rusiya hərbçisi, yüzlərlə tankı və ağır artilleriya sistemi var. Dünyanın ən böyük ordulardan biri bizi və bütün Avropanı hədələyir".\nO da bildirilib ki, Donbas hövzəsində separatçılar Minsk protokolu ilə müəyyən olunan ayrılma xəttini 20-30, bəzi yerlərdə isə70 kilometr irəli çəkib. Unian.net saytının verdiyi məlumata görə, bu barədə Ukraynanın xarici kəşfiyyat xidmətinin keçmiş sədri, Ukraynanın ordu generalı Nikolay Malomuj bu gün Kiyevdə keçirdiyi brifinqdə bildirib. Onun sözlərinə görə, separatçılar və Rusiya qoşunları bundan başqa ən azı 6 strateji obyekti tutmağı planlaşdırır.\n"Biz Rusiyanın yeni strateji obyektlərin tutulması haqqında planlarından xəbərdarıq. Bunlar Donetsk aeroportu, həmçinin Peski, Avdeyevka, Sçaste, Debaltsevo və Mariupol yaşayış məntəqələridir. Bu obyektlər Rusiya qoşunlarının birbaşa hədəfindədir", - deyə ukraynalı general vurğulayıb.\nO, qeyd edib ki, Rusiyadan Donbas hövzəsinə canlı qüvvə və hərbi texnikanın çatdırılması ötən həftə daha geniş şəkil alıb.\nUkrayna Xarici Kəşfiyyat Xidmətinin keçmiş sədri, ordu generalı Nikolay Malomuj isə bildirib ki, Ukrayna hökumətində Rusiyanın yeni planları ilə bağlı məlumatlar var.\n"Biz Rusiyanın və separatçıların planları haqqında bilirik .Onlar yeni strateji obyektləri tutmaq istəyirlər. Bu Donetsk aeroportu, Peski, Avdeyevka, Şastiya, Debalçevo, Mariupol yaşayış məntəqələridir. Onlar Rusiya hərbi texnikasının nişangahı altındadır. Bütün Rusiyanın hərbi texnikası, xüsusi təyinatlıları adıçəkilən istiqamətlərdə toplanır", - deyə Malomuj bildirib.\nQeyd edək ki, ordu generalının sadaladığı məntəqələr Ukraynanın şərqində əsas strateji məkanlardan biridir. Separatçılar uzun müddətdir ki, bu məntəqələri ələ keçirməyə çalışırlar.\nNATO isə Baltik dənizi üzərində Rusiya qırıcısını ələ keçirib. Rusiya Hərbi Hava Qüvvələrinə məxsus Su-27 qırıcısı yenidən Latviyanın hava boşluğuna daxil olub və NATO hərbi aviasiyası tərəfindən yaxalanıb.\nSon aylar Rusiya hərbi təyyarələrinin NATO-ya üzv ölkələrin hava boşluğuna və Avropa səmasında uçuşlar həyata keçirərək təhlükəsizlik qaydalarını pozması haqqında xəbərlər yayılırdı.\nLatviya Müdafiə Nazirliyinin məlumatına görə, Su-27 qqırıcısı Baltik dənizi üzərində, Latviya ərazisində tutulub.\nQeyd edək ki, noyabrın 16-da NATO baş katibi Yens Stoltenberq bildirib ki, Rusiya hərbi təyyarələri Avropanın sərnişin laynerləri üçün təhlükə yaradır.\nİsveç mətbuatı Rusiya hərbi təyyarəsinin İsveçin hava boşluğunda aşkar edildiyini yazıb. İsveç hökuməti bu xəbərləri təkzib edərək, təyyarənin Fransa Hərbi Hava Qüvvələrlərinə aid olduğunu bildirib.\nAvropa Birliyi xarici işlər nazirləri isə separatçlıara qarşı sanksiyaları artırmaq üçün hərəkətə keçib. AB ölkələrinin xarici işlər nazirləri Brüsseldə noyabrın 17-də keçirilən toplantıda Ukraynanın şərqindəki separatçılara qarşı yeni sanksiyaya razılaşıblar.\nAvropa Birliyi diplomatlarının məlumatına görə, Brüsseldə görüşən xarici işlər nazirləri Avropa Birliyi rəsmilərindən yeni sanksiyalara daha çox separatçının adlarının salınması, onların hesablarının dondurulması və səyahət qadağası qoyulmasını xahiş edib.\nQeyd edək ki, Avropa Birliyinin əlavə sanksiyalarının Rusiyaya təsiri olacağı müşahidə edilmir.


access_time23/11/2020 13:23 folder_openAktual\n“Rusiyanın Xankəndində Humanitar Mərkəz yaratması sülhməramlı missiyasına ziddir”\n“Moskvanın məqsədi sülhməramlı missiya adı ilə torpaqlarımızda möhkəmlənməkdi”\n“Rusiya sülhməramlı qüvvələri Moskvanın geosiyasi məqsədlərini təminini həyata keçirir”\nRusiya Fövqəladə Hallar Nazirliyinin (FHN) əməkdaşları Şuşa və Xankəndi şəhərlərinə göndərilib. 22 noyabr 2020-ci il tarixində Rusiya Federasiyası FHN tərəfindən Azərbaycanın Dağlıq Qarabağ bölgəsinə göndərilmiş 27 yük avtomobilindən ibarət humanitar yardım karvanı "Samur" sərhəd-keçid məntəqəsində Azərbaycan FHN tərəfindən qarşılanıb.\nMilli Cəbhə Partiyasının (MCP) sədrinin müavini, politoloq Məhəmməd Əsədullazadə “Sherg.az”a bildirib ki, Rusiyanın Xankəndində sülhməramlı qüvvələrlə yanaşı humanitar məqsədlərlə buraya FHN və digər şəkildə tikinti işlərini aparması üçün mühəndislər göndərməsi, həmçinin Humanitar Mərkəz yaratması sülhməramlı missiyasına ziddir.\nOnun sözlərinə görə, Rusiyanın iqtisadi və digər sosial layihələr həyata keçirməsi qanunsuzdur. Bu onu göstərir ki, Moskvanın Xankəndində Humanitar Mərkəzi mini idarədir və Azərbaycanın suvrenliyinə ziddir:\n“Burada yalnız humanitar və digər layihələri yalnız Azərbaycan həyata keçirməlidir. Rusiya sülhməramlı qüvvələri, bölgədə yalnız təhlükəsilziyi təmin etməlidir. Lakin Moskvanın planı sülhün və təhlükəsizliyin təmini deyil, burada ermənilərə avtonom idarə mərkəzi yaratmaqdır. Ümumiyyətlə, Ermənistandan erməniləri Xankəndinə gətirib yerləşdirmək, Vladimir Putinin Qarabağın sosial-iqtisadi vəziyyəti üçün xüsusi müşavirə keçirməsi, Ermənistanla sülhməramlı qüvvələrinin fəaliyyəti ilə bağlı müqavilə imzalaması ciddi şəkildə Rusiyanın ermənilərin burada yerləşdirilməsi özünün təsirini formalaşdırmağa xidmət edir”.\nAnalitik vurğulayıb ki, Rusiyanın Qarabağda yürütdüyü siyasətin Azərbaycan üçün müsbət perspektivləri yoxdur:\n“Rusiya prezidentinin Qarabağın Azərbaycanın ayrılmaz hissəsi olduğunu qeyd etməsinə rəğmən Qarabağda fəaliyyəti birbaşa sülhməramlı missiyasından kənar bir siyasətdir. Azərbaycan əhalisi Xankəndiyə köçməli və burada yaşamalı, Rusiya isə üzərinə götürdüyü təhlükəsizliyini təmin etməlidir. Lakin bunu etmir. 1828-ci ildə olduğu kimi Qarabağa erməniləri köçürür, demoqrafik vəziyyəti ermənilərin xeyrinə dəyişməyə çalışır, Rusiyanın Xankəndində fəaliyyəti qanunsuz və sülhməramlı missiya adı ilə möhkəmlənməkdir”.\nM.Əsədullazadənin qənaətincə, Rusiya rəhbərliyi hesab edir ki, kiçik bir ərazidə möhkəmlənməklə öz geosiyasi məqsədlərinə çatıb:\n“Bu, taktiki ola bilər. Amma Türkiyə qoşunlarının Qarabağda yerləşməsi, strateji ölçüdə Rusiyanı neytrallaşdıracaq və Moskvanın Azərbaycanla bağlı planın qarşısını alacaq. Azərbayacan diplomatiyası Türkiyə ilə birgə Rusiyanın Xankəndində sülhməramlı missiyasından kənar fəaliyyətinin qarşısının alınması istiqamətində çalışmalıdır. Azərbaycanın suvernliyini Xankəndində təmin edilməsi istqamətində bizi gərgin bir fəaliyyət gözləyir.\nRusiya Cənubi Qafqazda bu fəaliyyəti ilə öz mövqeyi və etimadına zərbə vurmuş oldu. Ermənistan bir müddətdən sonra Gümrüdəki "102 -ci" bazanın çıxarılmasını tələb edəcək”.\nAnalitik hesab edir ki, ümumiyyətlə, Rusiya sülhməramlı qüvvələri sülhə xidmət etmir, Moskvanın geosiyasi məqsədlərini təminini həyata keçirir:\n“Azərbaycan müharibədə qalib olaraq öz ərazi bütövlüyünü təmin edib. Rusiyanın hazırkı fəaliyyətinə qarşı Türkiyə-Azərbaycan tandemi qalib gələcək. Buna baxmayaraq, müharibənin gedişində Rusiya-Türkiyə danışıqları Moskvanın neytrallağını təmin etdi”.


Axar.az xəbər verir ki, mobil operatorun bütün ölkə ərazisində LTE/LTE-A texnologiyalı baza stansiyalarını genişlənməsi, təqdim etdiyi sərfəli tariflər və internet paketləri sayəsində mobil internetdən istifadədə artıma səbəb olub. Belə ki, ötən ilin eyni dövrü ilə müqayisədə mobil internetdən istifadədə 21 % artım qeydə alınıb. İnternet trafikinin həcmi Bakı üzrə 9 %, regionlar üzrə isə 42 % yüksəlib. Qeyd edək ki, data tarfikinin həcminin yüksəlməsinə həm də 4G smartfon penetrasiyasının artımı təsir edib. Ötən ilin müvafiq dövrü ilə müqayisədə 2020-ci ilin 9 ayı ərzində smartfon istifadəçilərinin sayında 12 % artım qeydə alınıb.\n2020.11.30 / 17:14


Qaçqınkom sədrindən yanan yataqxananın sakinlərinə sərt sözlər - VİDEO\nQaçqınkom sədrindən yanan yataqxananın sakinlərinə sərt sözlər - VİDEO\nBakının Nizami rayonu, Babək prospektində Azərsutikinti Xəstəxanasının korpusunda yanan yataqxana ilə bağlı araşdırmalardan sonra konkret qərar veriləcək.\nBAKU.WS-in hadisə yerində olan müxbirinin verdiyi məlumata görə, bu barədə Qaçqınların və Məcburi Köçkünlərin İşləri üzrə Dövlət Komitəsinin ("Qaçqınkom") sədri Rövşən Rzayev və baş nazirin müavini Əli Əhmədov yanğın baş verən ərazidə olarkən bildiriblər.\nƏli Əhmədov və Rövşən Rzayev binaya baxış keçiriblər. Daha sonra onlar məcburi köçkünlərlə görüşüblər.\nBaş nazirin müavini Bakıda yanğından zərərçəkən məcburi köçkünlərin müvəqqəti yaşama yerləri ilə təmin ediləcəyini bildirib:\n"Yanğının baş vermə səbəbləri araşdırılacaq. Yanğının baş verdiyi binada məskunlaşan sakinlərin vəziyyəti çox ağırdır. Yeni tikilən mənzillərə daha ağır şəraitdə yaşayan məcburi köçkünlər köçürülür.\nEhtiyacı olan məcburi köçkünlərin yeni mənzillərlə təmin edilməsi bizim üçün hədəfdir. Son bir neçə ayda Bakıda məcburi köçkünlərin məskunlaşdığı yataqxanalarda yanğınlar olub. Mən bununla bağlı nə isə demək istəmirəm. Yanğınların baş vermə səbəbi araşdırılır.\nMənzilə ehtiyacı olan sakinlərin sayı həddindən artıq çoxdur. Yaxın illər ərzində bu problemi əhəmiyyətli dərəcədə aradan qaldıracağıq".\nRövşən Rzayev də öz növbəsində binanın aqibəti ilə bağlı qərar veriləcəyini bildirib.\n“Yanğın baş verən mərtəbədə oldum, orada yaşamağa şərait yoxdur. Bu gündən bu məsələ araşdırılacaq və oradakı insanlar mərhələli şəkildə müvəqqəti yaşayış məntəqələrinə yerləşdiriləcəklər”, - deyə Rövşən Rzayev bildirib.\nDaha sonra "Qaçqınkom" rəsmisi ilə sakinlər arasında mübahisə yaranıb. Mübahisə zamanı Rövşən Rzayev məcburi köçkünlərə ehtiyatlı olmağı tapşırıb.\n“Ekspertiza gələcək, rəy çıxmasa, heç bir şey olmayacaq. Əgər dövlət bunu sizin üçün edirsə, zəhmət çəkin gözləyin. Özünüzü ehtiyatlı aparın”.\nQeyd edək ki, yataqxananın qəsdən yandırılması barədə söz-söhbət gəzdiyindən, bununla bağlı rəsmilərə suallar ünvanlanıb. Suallara isə konkret cavab verilməsə də, məsələnin araşdırlacağını bildiriblər.\nYataqxana sakinləri isə BAKU.WS-ə bildiriblər ki, yanğının qəsdən törədilməsi ortalığa atılan boş söhbətlərdən başqa heç nə deyil.\n“Bu binada Ağdam, Kəlbəcər, Xocalı və digər rayonlardan olan məcburi köçkünlər var. Hamının uşağı, xəstəsi, qocası var. Hansı axmaq adam qəsdən yanğın törədər? İndi də küçədə qalmışıq”, - deyə sakinlər bildiriblər.\nƏrazidə araşdırma aparan Fövqəladə Hallar Komissiyasının əməkdaşları isə BAKU.WS-ə bildiriblər ki, ilkin ehtimala görə, yanğın elektrik qısaqapanmasından baş verib.\nKredit evlər Rövşən Rzayev yataqxanada baş verən yanğından danışdı Evi yanmış 18 məcburi köçkün ailəsi müvəqqəti mənzillərdə yerləşdirilib - FOTO Qaçqınların və məcburi köçkünlərin problemləri müzakirə edilib “Qaçqınkom”da mühüm dəyişiklik: Yeni aparat rəhbəri təyin edildi - FOTO "Qaçqınkom"da daha iki nəfər işdən çıxarılıb Əli Həsənov icra başçılarına məcburi köçkünlərlə bağlı tapşırıq verdi Yataqxanada baş verən yanğınla bağlı "Qaçqınkom"dan açıqlama Prezident yataqxanada baş verən yanğını nəzarətə götürdü\nТеги: Bakı yanğın yataqxana


Dövlət Komitəsi stimullaşdırıcı lotereyanın keçirilməsinə icazə verib – İNSAN HÜQUQLARINA DAİR BEYNƏLXALQ STANDARTLARIN TƏSBİTİ ÜZRƏ BİRGƏ İŞÇİ QRUPU\nDövlət Komitəsi stimullaşdırıcı lotereyanın keçirilməsinə icazə verib\nQiymətli Kağızlar üzrə Dövlət Komitəsi (QKDK) “GAZELLI INTERNATIONAL” MMC tərəfindən stimullaşdırıcı lotereyanın keçirilməsinə icazə verib. Bu barədə Trend çərşənbə günü QKDK-nın saytına istinadən məlumat verir.\nQeyd edək ki, daha əvvəl QKDK tərəfindən keçirilmiş nəzarət tədbirləri nəticəsində “GAZELLI INTERNATIONAL” MMC tərəfindən stimullaşdırıcı lotereyanın qanunsuz təşkili aşkar edilmiş və keçirilən lotereyanın dayandırılması barəsində göstəriş verilmişdi.\n“GAZELLI INTERNATIONAL” MMC tərəfindən lotereya dayandırılıb və qanunvericiliklə nəzərdə tutulmuş zəruri sənədlər təqdim olunub. Bununla əlaqədar “GAZELLI INTERNATIONAL” MMC tərəfindən keçirilən lotereya QKDK tərəfindən nəzərə alınıb.


“Keçmiş səfir Tələt Əliyev 2,4 milyon dollar dövlət vəsaitini mənimsəyib” — Ukraynadakı səfirimizdən açıqlama | Diaspora.az\nAzərbaycanın Ukraynadakı səfiri Azər Xudiyev Ukraynanın Baş Prokurorluğuna şikayət etməsilə əlaqədar keçmiş səfir Tələt Əliyevin keçirdiyi mətbuat konfarnası zamanı səsləndirdiyi ittihamlara cavab verib.\nAzər Xudiyev açıqlamasında bildirib ki, Tələt Əliyev Azərbaycanın Ukraynadakı səfiri vəzifəsində çalışan zaman külli miqdarda dövlət vəsaitini mənimsəyib:\n“Tələt Əliyev səfir olan zaman Ukraynada səfirliyin adına hektarlarla yerlər alıb, sonra da həmin obyektləri həyat yoldaşının adına keçirib. Əlimizdə bütün bunların hər birini sübut edən faktlar və sənədlər var. Tələt Əliyev 2007-2008-ci illərdə Azərbaycan dövlətinin vəsaiti hesabına alınan həmin mülkləri həyat yoldaşının və Səbinə Qasımova adlı xanımın adına keçirib. Konkret faktlarla da sübut olunub ki, Tələt Əliyev səfir işlədiyi dövrdə Azərbaycan dövlətinin 2 milyon 400 min dollar vəasitini mənimsəyib. Təsəvvür edin ki, Tələt Əliyev Bakıdan geri çağırılması barədə məktubu alandan dərhal sonra tələm-tələsik bankdan hər həftə 320-350 min dollar vəsaiti çıxararaq, guya dövlət üçün otel-restoran tikdirmək adı ilə mənimsəyib. Sonra da həmin obyektləri öz həyat yoldaşının adına keçirdib. Mən bütün bunları bilən kimi Prokurorluğa, məhkəməyə müraciət edərək, həmin mülkləri Azərbaycan dövlətinin adına keçirtməyə nail olmuşam. Hazırda Tələt Əliyevin öz adına keçirdiyi mülklərdən biri qalıb. Çalışıram ki, onu da Azərbaycan dövlətinin adına keçsin. Çünki o mülklərin hamısı Azərbaycan dövlətinin vəsaiti hesabına əldə edilib. Mən səfirəm və burada Azərbaycan dövlətini təmsil edirəm. Təbii ki, bütün bunlara göz yummaq dövlətimə xəyanət olardı. İndi ona görə də Tələt Əliyev burada şou yaradaraq, haqqımda yalan və böhtan məlumatlar yaydırır, məni gözdən salmağa çalışır. Normalda Tələt Əliyev o mülkləri dövlətin adına aldığı üçün özü xoşluqla Azərbaycan dövlətinin adına keçirtməli idi. Amma o, bunu etmək istəmədi. Əksinə, bu cür şoular düzəltməklə Azərbaycan dövlətini gözdən salmağa çalışır”.\n“Əlbəttə ki, mən dərhal bu barədə Azərbaycanın Xarici İşlər Nazirliyinə məlumat vermişəm. Ötən gün də Nazirlikdən olan şəxslərlə danışmışam. Onlar da məsləhət gördü ki, bu barədə faktları dilə gətirim. İndiyədək bu məsələni ictimailəşdirmək fikrimiz yox idi. Tələt Əliyevin öz çirkin əməllərini ört-basdır etmək üçün düzəltdiyi şou bizi buna vadar etdi. Əlimizdə konkret məhkəmə sənədləri, faktlar, dəlillər var. Bu vəsaitlərin mənə də qətiyyən bağlılığı yoxdur. Çünki məndən xeyli illər öncə bu dövlət vəsaitləri, mülk, əmlak, avtomobillər həmin vaxtı səfir olan Tələt Əliyev tərəfindən oğurlanıb, sonra isə yaxınlarının adına keçirilib. Tələt Əliyev 2 milyon 400 min dollar dövlət vəsaitini oğurlayıb. Hazırda əlimizdə bunun faktlığını sübut edən çeklər var. 2008-ci ilin dekbarında Azərbaycan dövləti səfirliyə 2,4 milyon ABŞ dolları məbləğində pul göndərib, həmin vaxtı səfir olmuş Tələt Əliyevə isə Bakıda geri çağırılması barədə məktub göndərilib. Tələt Əliyev də yerini başqa səfirin göndərildiyini bilib, dərhal hərəkətə keçib. Nəticədə isə o, 4-5 ay ərzində 2,4 milyon ABŞ dolları vəsaitini həfətədə 300-350 dollar bankdan çıxardaraq, təmir adı ilə mənimsəyib. Mən tikinti üzrə ekspertlər dəvət etdim. Onlar həmin binanı yoxladılar, məlum oldu ki, həmin tikilidə ümumiyyətlə heç bir təmir işləri aparılmayıb. İndi həmin sənədlər möhürlü şəkildə əlimizdədir. Lazımı qurumlara təqdim edilib”.\n2016-cı ildən Ukraynada Azərbaycan səfiri kimi fəaliyyətə başladığını vurğulayan A.Xudiyev qeyd edib ki, həmin müddətdən bəri bu ölkədə Azərbaycanla bağlı bir sıra böyük işlər görülüb:\n“Biz dövlətimizin və cənab Prezidentimizin rəhbərliyi altında qısa zamanda Ukraynada xeyli sayda işlər görmüşük. Mən sədir təyin olunandan sonra Ukraynada 4 mədəniyyət mərkəzi almışıq. Bu yaxınlarda daha birinin açılışı olacaq. Biz burada öz soydaşlarımız üçün, Azərbaycandan gələn qonaqlar üçün qonaq evi tikirik. Azərbaycandan gələn soydaşlarımız həmin yerlərdə pulsuz qala biləcəklər. Bütün bunları biz özbaşına etmirik, dövlətimizin dəstəyi və tövsiyəsi ilə Səfirlik olaraq Ukarynadakı soydaşlarımız üçün edirik. Başda cənab Prezidentimiz İlham Əliyev olmaqla, dövlətimiz öz soydaşlarına böyük diqqət və qayğı ilə yanaşır. Çox təəssüf ki, Bakıda oturan bəzi adamların bunu gözü götürmür, dövlətin siyasətini axsatmağa çalışırlar. Yəqin ki, Tələt Əliyevi də Bakıdan kimlərsə idarə edir, onun məsələsinin 100 faiz Bakıdakı bəzi şəxslərlə əlaqəsi var”.\nXatırladaq ki, Tələt Əliyev 2001-2010-cu illərdə Azərbaycanın Ukraynada səfiri olub.


Ümidlərimi puç edən film: “Hz. Muhəmməd: Allahın Elçisi” – A24.Az\nA24.AzManşetÜmidlərimi puç edən film: “Hz. Muhəmməd: Allahın Elçisi”\n10:24 01.11.2016 Qalereyaya keç\nİlahiyyatçı Elşad Miri “Hz. Muhəmməd: Allahın Elçisi” filmindən yazır…\nİslamla tanışlığıma vəsilə olan ən əsas qığılcım, ən böyük səbəb “Peyğəmbərlik” (Çağrı, The Message) filmi olub desəm, mübaliğə etmiş olmaram. Film həvəskarları, bu sahəni ciddi şəkildə izləyənlər yaxşı bilir ki, film Hollywoodun müsəlman rejissoru Mustafa Akkad tərəfindən ərsəyə gətirilib. “Peyğəmbərlik” filminin çəkilişi çox böyük çətinliklərdən sonra Liviyanın sonradan linç edilən lideri Qəddafinin maddi dəstəyi ilə 1976-cı ildə yekunlaşmışdı. Yüzminlərlə insanın İslama maraq göstərməsinə, haqq yola yönəlməsinə rəvac verən bu film şəxsən mənim Muhəmməd peyğəmbərin kimliyi, İslamın mahiyyəti ilə bağlı öyrənmək, oxumaq həvəsimi alovlandırmışdı. Etiraf etmək lazımdır ki, film bu gün də kifayət qədər aktuallığını qoruyaraq bir çox suallara cavab vermək qüdrətindədir.\n“Peyğəmbərlik” filmindən sonra İslamı doğru-dürüst çatdıran, dinin mahiyyətinə işıq tutan film kasadlığı ciddi şəkildə hiss olunur. Böyük vəsaitlərə malik olan müsəlman ölkələrində, film çəkilişlərinin haram olması ilə bağlı fətvalar bu sahəyə yad münasibətin formalaşmasına səbəb olub. Çəkilən filmlərə baxan müsəlmanlar kino sənayesinə yad, ögey münasibət bəslədilər.\nHazırda dünyada öz səviyyəsinə və inqilabi inkişafına görə fərqlənən İran kinematoqrafiyası bir-birinin ardınca bütün müsəlmanların rəğbətlə seyr etdikləri “Məryəm”, “Əshabi-Kəhf”, “Yusuf peyğəmbər” kimi filmlər və ya seriallar ortaya çıxarmağı bacarıb. Şəxsən özüm “Məryəm” filmindən o qədər təsirlənmişdim ki, “Məryəm” surəsini bir daha və fərqli baxışla, fərqli yanaşmayla oxudum və nəticədə ilk qızımın adını da Məryəm qoydum.\nİllərdir bu cür filmlərin çəkilməsini arzu edənlərdənəm. Çünki filmlərin təsirini, ictimai fikir formalaşdırmasını heç kim inkar edə bilməz, amma müsəlmanlar hələ də bu sahəni inkar etməkdə israr edirlər.\nYeni bir filmin çəkildiyini illərdir eşidirdim. Bu film Allahın sonuncu elçisi Muhəmməd peyğəmbər haqqında idi və “Peyğəmbərlik” filmindən fərqli olaraq Muhəmmədin uşaqlıq illərindən peyğəmbərliyinin ilk illərinə qədər maraqlı bir zaman kəsimini əhatə edəcəkdi.\nSosial şəbəkələrdə məni izləyən dostlarımın da bildiyi kimi, qısa müddətli səfərə çıxmışdım. İsraildən başladığım yolçuluğu davam etdirərək Avropaya getmişdim. Təəssüf ki, işgüzar xarakterli səfərimi yarımçıq saxlamalı, bəzi görüşləri təxirə salıb ölkəmizə qayıtmalı oldum. Geri qayıtmağa məcbur olsam da, tranzit ölkə kimi Türkiyəni seçdim ki, İstanbulda nümayişinə başlanmış, sonuncu peyğəmbərimiz haqqında çəkilmiş filmin nümayişini qaçırmayım. Və arzumu reallaşdırıb, filmi izləyə bildim.\nMəlumat üçün qeyd edim ki, hələlik müsəlmanların ən böyük büdcəli – 40 milyon dollarlıq filmi olan “Hz. Muhəmməd: Allahın Elçisi”nin rejissoru iranlı rejissor Məcid Məcididir. Film İranda çəkilib. Hollywoodun vizual effekt mütəxəssisi Scott Anderson, 3 dəfə “Oscar”a layiq görülmüş italyan operator Vittorio Storaro da filmin çəkilişlərində iştirak edib. Filmin musiqisi isə hindistanlı A.R. Rahmana məxsusdur.\nKinozal açılan kimi bilet alıb yerimdə əyləşdim. Və həvəslə filmin başlanmasını gözlədim. Nəhayət film başladı. İllərdir içimizdəki həsrətin bitəcəyini gözləyirdim. Arzu edirdim ki, “Peyğəmbərlik” filminin qüsurları burada təkrarlanmayacaq, İslam ancaq döyüş səhnələri ilə yaddaşlara həkk olunmayacaq, uydurma nağıllar göstərilməyəcək, körpə Muhəmmədin doğuluşu və gəncliyi “möcüzələr”lə bəzədilməyəcək, məzhəb məsələlərinə yer verilməyəcək, gənc Muhəmməd insanların arasından çıxan bir bəşər övladı kimi təqdim ediləcək, hər kəsin nümunə götürəcəyi insan kimi təqdim göstəriləcək…\nFilm başlayar-başlamaz arzularımın arzu kimi də qalacağı məlum oldu.\nBu səhnə əsərində “Peyğəmbərlik” filmindən fərqli olaraq tamaşaçılara Muhəmməd peyğəmbərin körpəliyi təqdim edilir. Saçı, bədəni, barmaqlarının arasından gözləri göstərilsə də, sadəcə üzü tam olaraq göstərilmirdi. Bu məqam nə qədər peyğəmbərimizə hörmət kimi təqdim edilsə də, unutmayaq ki, hazırda bəzi muzeylərdə Muhəmməd peyğəmbərə məxsus olduğu iddia edilən, guya peyğəmbər saqqalının tükü hələ də sərgilənir.\nİndi gələk filmin ehtivasına… Filmdə nümayiş etdirilən “Fil hadisə”sinin təsvir edildiyi səhnə həm effektləri, həm də musiqisi ilə Hollywood filmlərindən geri qalmır. Lakin hadisə tamamilə Allahın Quranda buyurduğu tərzdə deyil, müsəlmanların bu günə kimi inandıqları formada səhnələşdirilib və quşların dimdiklərində daş atması nağıl kimi təqdim olunub.\nBu haqda ətraflı məlumat almaq istəyənlər “Fil” surəsinin tərcüməsi və izahı…na müraciət edə bilərlər.\nBu film texniki mənada müvəffəq olsa da, əsl mənada xurafat yığınıdır. Balaca Muhəmmədin başının üzərində buludun onu təqib etməsi, doğularkən eyni anda başqa ölkələrdə qeyri-adi hadisələrin baş verməsi, dağların, daşların «Muhəmməd» deyə səslənməsi, kiçik Muhammədin süd anası Həliməni sağaltması və s. məqamlar filmin xurafatdan bəhrələnməsinin bariz numunəsidir.\nFilm müsəlmanların daha gözəl ekran əsərləri ərsəyə gətirə biləcəklərini göstərsə də, Peyğəmbərin körpəlik və gənclik dövrü möcüzəli tərzdə təqdim edilərək, Peyğəmbərin insan, nümunə götürülməli bəşər olması deyil, əksini iddia edir. Eyni zamanda məzhəbçilik özünü açıq şəkildə göstərir. Özünü sünni adlandıranlar hədislərə əsaslanaraq Peyğəmbərin himayədarı olan Əbu Talibi “kafir” adlandırmalarına baxmayaraq, filmi çəkən şiələr isə onu “islam dəvətçisi” olaraq təqdim edirlər. Və bu filmdə ikinci düşüncənin hakim olduğu açıq-aşkar vurğulanır.\nSon olaraq qeyd edim ki, emosiyalara təsir edən bu filmi ağlamadan izləmək mümkün olmasa da, gözlədiyimə dəymədi və bu sahədəki ümidlərimi puç etdi. Ümid edirəm ki, bu sahənin peşəkarları çıxıb Allahın sonuncu Elçisini onu Göndərənin bəhs etdiyi kitabdakına uyğun olaraq, nümunə götürüləcək tərzdə bizlərə təqdim edəcək…\nÇünki bəşəriyyət NÜMUNƏyə möhtacdır.\nManşet, Din, Foto xəbər, Video Xəbər, Banner\nElşad Miri, İran, film, ilahiyyatçı, müsəlman, Muhəmməd peyğəmbər, Peyğəmbər, elshad miri, kino, Hollywood, Allahın Elçisi, prophet, sinema, Əbu Talib, kafir, Mustafa Akkad, Majid Majidi, Məcid Məcidi


Sürücü, kuryer, liftçi işləmək istəyənlər də işə imtahanla qəbul olunacaq\n"Dövlət qulluğu haqqında” qanuna edilmiş son dəyişikliklərə görə, artıq yüksək kateqoriyalı dövlət orqanları da daxil olmaqla, dövlət orqanlarında yardımçı vəzifələr, yəni kargüzar, makinaçı, kuryer, arxiv qeydiyyatçısı, liftçi, sürücü və s. vəzifələr üzrə dövlət qulluğuna qəbul edilmək üçün namizədlər müsabiqədə iştirak etməlidirlər.\nBu barədə eksküliziv olaraq Trend-ə Dövlət İmtahan Mərkəzindən (DİM) məlumat verilib.\nMərkəzdən bildirilib ki, "Dövlət qulluğu haqqında” qanuna edilmiş digər dəyişikliklərə əsasən, yüksək kateqoriyalı dövlət orqanları Aparatlarında, o cümlədən Naxçıvan Muxtar Respublikasının Ali Məclisi, Hesablama Palatası, Məhkəmə-Hüquq Şurası, Azərbaycan Respublikasının İnsan Hüquqları üzrə müvəkkili (ombudsman), Naxçıvan Muxtar Respublikasının Ali Məhkəməsi, Naxçıvan Muxtar Respublikasının İnsan hüquqları üzrə müvəkkili (ombudsman), Mərkəzi Seçki Komissiyası, Azərbaycan Respublikasının Korrupsiyaya qarşı Mübarizə üzrə Komissiyasının Katibliyi, Milli Televiziya və Radio Şurası və digər dövlət orqanları Aparatlarında Aparat rəhbəri, şöbə müdiri vəzifəsi də daxil olmaqla, digər inzibati vəzifələr üzrə dövlət qulluğuna qəbulun müsabiqə əsasında aparılması nəzərdə tutulur. Müsabiqə DİM tərəfindən keçiriləcək.\nDİM-in Direktorlar Şurasının sədri Məleykə Abbaszadə Trend-ə bildirib ki, "Dövlət qulluğu haqqında” qanuna edilən son dəyişiklik əsasında dövlət qulluğuna qəbulun aparıldığı təsnifatların sayı artırılıb.\n"Təbii ki, bu yeni imtahanlar yeni məzmunlu olacaq. Digər tərəfdən, bu imtahanları necə aparmaq lazımdır ki, yüksək səviyyəli kateqoriyalar üzrə imtahan verən şəxs o müsabiqədən keçməsə, daha aşağı, daha asan imtahanda təkrar iştirak etməsin. Ümumiyyətlə, belə namizədlərin təkrar imtahanda iştirakı lazımdırmı? Burada çoxlu məsələlər var. Bu məsələlərin hamısı hüquqi qərarını tapandan sonra bu barədə izahatlar veriləcək”.\nOnun sözlərinə görə, DİM tərəfindən dövlət qulluğu ilə əlaqədar test imtahanının aparılması, müsabiqənin keçirilməsi ilə bağlı layihələr Nazirlər Kabinetinə təqdim edilib. M.Abbaszadə bu qaydaların yaxın günlərdə Nazirlər Kabineti tərəfindən təsdiqlənəcəyinin gözlənildiyini də söyləyib.\nDövlət qulluğunda işləmək istəyənlərin nəzərinə! Nazirlik işçi axtarır – ŞƏRTLƏR Nazirlikdə işləmək istəyənlərin nəzərinə Rus bölməsinin abituriyentləri üçün ŞANS Azərbaycanda yeni yaradılan Dövlət İmtahan Mərkəzinin görəcəyi işlər müəyyənləşdirildi Prezidentdən fərman: TQDK ləğv olundu Dövlət qulluğunda işləmək istəyənlərin nəzərinə! Dövlət qulluğuna işə düzəlmək istəyənlərin nəzərinə!\nТеги: Sürücü kuryer liftçi


02 Sentyabr 2020 08:49\nSeyid ibn Tavus yazır: "Ömər ibn Səd İmam Hüseynin (ə) başını elə Aşura günü Xuli ibn Yezid Əsbəhi ilə Hümeyd ibn Müslim Əzdi ilə, qalan başları isə Şimr ibn Zilcövşən, Qeys ibn Əşəs və Ömər ibn Həccac ilə Kufəyə – İbn Ziyada göndərdi. Ömər Səd özü isə Aşuranın səhərisi (11-ci) günün günortasına qədər Kərbəlada qaldı və sonra İmam Hüseynin (ə) ailə və hərəmi ilə birgə Kufəyə tərəf yollandı. Qadınları kəcavəsiz, çılpaq dəvələrə mindirib onları münasib geyimləri olmadan düşmənlər arasında gəzdirdi, sonra isə kafir əsirlər kimi hərəkət etdirdi. Əsirlər karvanı Kufəyə yaxınlaşdığı zaman, camaat onlara tamaşa etmək üçün toplaşdı. Bu arada kufəlilərin arasından bir qadın damın üstündən səsləndi:\nمِنْ أَىِّ الْاسارى أَنْتُنَّ؟\n"Siz hansı əsirlərdənsiniz?"\nنَحْنُ اسارى آلِ مُحَمَّدٍ\n"Biz Muhəmmədin (s) xanədanından olan əsirlərik!"\nHəmin qadın bu sözləri eşitdikdə, damdan aşağı enərək onlara bir qədər yaylıq, paltar və örtük gətirdi ki, özlərini kamil şəkildə örtsünlər. Belə səhnələri müşahidə edən Kufə əhalisi ağlaşmağa başladı. İmam Zeynəlabidin (ə) onların ağladığını gördüyü zaman buyurdu:\nاتَنُوحُونَ وَ تَبْكُونَ مِنْ اجْلِنا، فَمَنِ الَّذي قَتَلَنا؟\n"Bizim üçün ağlayaraq mərsiyə deyirsiniz?! Belə isə bizi kim öldürdü?" ("Məlhuf" (Lühuf), səh. 189-192 – ixtisarla; ”Aşura – Tarixin ən böyük qəhrəmanlıq salnaməsi”, Ayətullah Məkarim Şirazi, səh.557.)\nTeqlər : #Kəbəla,#əsirlərinin,#Kufəyə,#daxil,#edilməsi,


Pestisid (bitki dərmanı) satışı - Pestisidlərin növləri, faydaları | gubre.az\nYüksək keyfiyyətli pestisidlərin sərfəli qiymətə və uyğun şərtlərlə satışı və çatdırılması, subsidiya ilə (fermer kartı ilə) satışı, sifarişi və pulsuz çatdırılması.\nPestisid sözü latınca "pestis" - yoluxucu xəstəlik - və "sido" - öldürürəm, məhv edirəm – sözlərinin birləşməsindən yaranmış terminologiyadır.\nPestisidlər bitki zərərverici və xəstəliklərinə, həmçinin, alaq otlarına qarşı mübarizədə istifadə olunan effektiv vasitədir.\nPestisidlər taxıla və taxıl məhsullarına, pambıq məmulatları, yun, dəri, eyni zamanda insan və heyvanlarda təhlükəli xəstəlik yayanlara qarşı mübarizədə də istifadə edilir.\nBu dərman vasitələrindən kənd təsərrüfatında yetişdirilən məhsulları ziyanvericilərdən qorumaq, bitkilərin məsuldarlığını artırmaq üçün istifadə edilir.\nPestisidlərin növləri və kimyəvi tərkibi\nPestisidlər kimyəvi tərkibinə görə iki qrupa ayrılır: üzvi birləşmələr və qeyri-üzvi birləşmələr.\nSon 60-70 ildə üzvi pestisidlərin istifadəsi daha yüksək miqdarda istifadə edilməyə başlanıb.\nİnsektisidlər - həşəratlarla mübarizə üçün nəzərdə tutulub\nAkarisidlər - gənələri məhv etmək üçün preparatlar\nNematosidlər - nematod xəstəliyinin törədicisi olan girdə qurdları məhv etmək üçün\nFungisidlər – müxtəlif bitki xəstəliklərinə qarşı mübarizədə istifadə edilir\nBakterisidlər - bakteriyalarla mübarizədə istifadə edilir\nVirisidlər - viruslar məhv etmək üçün\nHerbisidlər - alaq otlarını məhv etmək üçün faydalıdır\nZoosidlər - gəmiriciləri qarşı istifadə edilir\nAntifidinqlər - cücülərə qarşı istifadə edilir\nMolyuskosidlər - zərərli ilbizlərə qarşı istifadə edilir\nAzərbaycanda ən çox istifadə edilən bitki dərmanları - pestisidlər\nAzərbaycanda kənd təsərrüfatı sektorunda ən çox herbisidlər, insektisidlər və funkisidlər istifadə edilir. Bu maddələrə tələbat hər il daha da artır.\nPestisidlər zərərli orqanizmləri necə məhv edir?\nTəsir mexanizminə görə pestisidlər fərqli qruplara ayrılır:\nhəşaratların hər hansı orqanına toxunmaqla onları məhv edən zəhərlər;\nhəşəratlara həzm sistemi vasitəsi ilə təsir edənlər;\nsistemli təsir göstərənlər;\nhəşaratların tənəffüs yolu ilə təsir edənlər;\nAlaq otları ilə mübarizədə tətbiq olunan herbisidlər də bir neçə fərqli qrupa ayrılır: kütləvi təsir edənlər və selektiv təsir edənlər.\nPestisidlərdən – bitki dərmanlarından istifadə qaydaları\nPestisidlərlə işləyərkən xüsusi mühafizə vasitələrindən (xüsusi geyim və ayaqqabılar, respirator, əleyhqaz, qoruyucu gözlüklər) istifadə edilməlidir. Pestisidləri doğru şəkildə istifadə etmədikdə mənfi təsirlər göstərə bilir.\nBu pestisidlər alaq otlarına və yabanı bitkilərə qarşı mübarizədə effektiv hesab edilir.\nBu pestisidlər bitkilərin yarpaqlı hissələrinin yox olmasını sürətləndirir.\nİnsektisidlər həşəratlarla mübarizədə istifadə olunur.\nBu pestisid növləri bitki toxumlarının müalicəsi, həmçinin, bitkilərdə göbələk xəstəliklərinin müalicəsi üçün istifadə edilir.\nAzərbaycanda pestisid istifadəsi\nPestisid istifadəsi ölkəmizdə son illərdə geniş yayılmağa başlayıb. Pestisidlər fermerlərimizə təsərrüfatlarından daha yüksək həcmdə məhsul götürmək imkanı verir. Pestisid satışı son dövrlərdə artıb.\nPestisid satışı və sifarişi\ngubre.az müxtəlif növ pestisidlərin sərfəli qiymətə satışını həyata keçirən aqrar ticarət şəbəkəsidir. Fermerlərimiz gubre.az-dan kənd təsərrüfatının bir çox sahəsində istifadə edilən bitki dərmanlarını əldə edə bilər.\nŞirkətimiz təsərrüfatçılarımıza xarici istehsal olan yüksək keyfiyyətli pestisid markalarını təklif edir. Fermerlərimizin istifadəsinə təqdim etdiyimiz bitki dərmanları Azərbaycanın yerli iqlim şəraitində dəfələrlə sınaqdan keçirilib nə effektiv nəticələr əldə edilib.\nBitki dərmanlarının satışı və çatdırılması\nÖlkəmizin 200-dən çox nöqtəsində fəaliyyət göstərən gubre.az satış nöqtələrinə yaxınlaşaraq təsərrüfatınız üçün lazım olan bitki dərmanlarını sifariş edə bilərsiniz.


12:03 09 Iyul 2020\nAzərbaycan Qəzeti Rəsmi Dövlət Qəzeti, Baş redaktor Bəxtiyar SADIQOV Qlobal media platforması olan “BuzzFeed” hər kəsi Azərbaycana 7 günlük səyahətə çağırır\nAzərbaycan öz zəngin təbii sərvətləri - bir çox xəstəliklər üçün məlhəm rolunu oynayan mineral suları və müalicəvi palçığı ilə regionun sağlamlıq mərkəzi kimi tanınır.\nAZƏRTAC xəbər verir ki, bu fikirlər Dövlət Turizm Agentliyinin sədri Fuad Nağıyevin "BuzzFeed”ə müsahibəsində yer alıb.\nMilyonlarla oxucu kütləsinə malik qlobal media platforması olan "BuzzFeed”də Azərbaycana 7 günlük səyahət çərçivəsində sağlamlıq və müalicə turizmi, istirahət imkanları barədə məqalə paylaşılıb. Nyu-Yorkun qlobal media orqanının paylaşdığı məqalədə özəlliyini qoruyub saxlamaqla maraqlı təcrübələr təklif edən, Xəzər dənizinin sahilində yerləşən kiçik dağlıq ölkə Azərbaycana 7 günlük səyahətdə sağlamlıq, müalicə, təbiət və istirahət turizmini necə birləşdirə biləcəyimizdən danışılır.\nYazıda bildirilir ki, Asiya və Avropanın kəsişməsində Rusiya və Türkiyə arasında yerləşən Azərbaycan qədim ticarət marşrutu olan İpək Yolunun əsas mərkəzlərindən olub. 7 günlük səyahətdə sağlamlığını düşünən səyahətçilər üçün yenilənmək və təəccüblənmək üçün tövsiyələr təqdim olunur.\nHər günün özünəməxsus bənzərsizliyindən bəhs edilən müsahibədə vurğulanır: "Azərbaycanda həqiqətən kəşf ediləsi kifayət qədər çox yerlər var ki, burada siz özünüzə istirahət və gözəl məkanları ziyarətlə dolu bir həftə hədiyyə edə, romantik və Qafqaza xas duyğularla müasir rahatlıqdan zövq alaraq digər dövrlərin xəyalını qura bilərsiniz”.\nMüsahibə ilə daha ətraflı bu linkdən:\nhttps://www.buzzfeed.com/mbirger/how-to-combine-health-tourism-and-nature-on-a-7-da-2pkbys39yx tanış olmaq olar.\nUNESKO-nun irsi - İçərişəhər - Bakının incisi16:13 25.10.2019\nAzərbaycanın turizm imkanları onlayn platformalar vasitəsilə tanıdılır16:13 25.10.2019\n100 ilin şərəf salnaməçisi16:13 25.10.2019\nBakı xanlarının sarayı16:13 25.10.2019\nMədəni xidmət pandemiya dövrünün tələblərinə uyğun davam edir16:13 25.10.2019\nUNESCO-nun İcra Şurasının 209-cu sessiyasının plenar iclası başlayıb16:13 25.10.2019


Dünya azərbaycanlıları həmrəylik gününü birgə qeyd edib\nDiasporla İş üzrə Dövlət Komitəsi 31 dekabr - Dünya Azərbaycanlılarının Həmrəyliyi Günü və Yeni il münasibətilə “Bir olaq, həmrəy olaq!” adlı videokonfrans təşkil edib. Konfransda iştirak üçün açıq və şəffaf qeydiyyat platforması təşkil olunub və arzusunda olan hər kəs tədbirə qoşula bilib. 500 nəfərə yaxın azərbaycanlının, Türkiyə diasporunun təmsilçilərinin, eləcə də Azərbaycana dost ölkələrin nümayəndələrinin iştirak etdiyi virtual konfransda əvvəlcə torpaqlarımızın azadlığı uğrunda həlak olmuş şəhidlərin xatirəsi bir dəqiqəlik sükutla yad edilib. Daha sonra Azərbaycan Respublikasının Prezidenti, Müzəffər Ali Baş Komandan İlham Əliyevin Qarabağda tarixi qələbəmiz, ordumuzun qəhrəmanlıqları və dünya azərbaycanlılarının Vətən müharibəsi dövründə aktiv fəaliyyəti barədə çıxışının videoyazısı nümayiş etdirilib.\nDiasporla İş üzrə Dövlət Komitəsinin sədri Fuad Muradov soydaşlarımızı Qarabağda əldə etdiyimiz tarixi zəfər, Dünya Azərbaycanlılarının Həmrəyliyi Günü və Yeni il münasibətilə təbrik edib. İstər pandemiya, istər Tovuz təxribatı, istərsə də Vətən müharibəsi dövründə göstərdikləri milli həmrəyliyə görə təşəkkür edib: “Təbii ki, bu mütəşəkkilliyin əsasında dövlətimizin xaricdə yaşayan soydaşlarımıza diqqəti, qayğısı dayanır. Azərbaycan diasporunun vəziyyəti, inkişafı və dünyada real gücə, söz sahibinə çevrilməsi dövlət başçısının daim diqqətindədir. Diasporumuzun çevikliyində, birliyində Heydər Əliyev Fondunun prezidenti, Azərbaycan Respublikasının Birinci vitse-prezidenti Mehriban xanım Əliyevanın rəhbərliyi ilə həyata keçirilən layihələrin rolu xüsusi qeyd edilməlidir”.\nKomitə sədri rəhbərlik etdiyi qurumun 2020-ci ildəki fəaliyyəti barədə ətraflı məlumat verib, görülən işlərlə bağlı videohesabat təqdim olunub.\nVideokonfransda Azərbaycan Respublikasının Prezidenti yanında Vətəndaşlara Xidmət və Sosial İnnovasiyalar üzrə Dövlət Agentliyinin sədri Ülvi Mehdiyev ölkəmizdə yeni yaradılan “YAŞAT” Fondunun təqdimatını edib və konfrans iştirakçılarının Fondun gələcək fəaliyyətilə bağlı suallarını cavablandırıb.\nSonra Azərbaycan Diasporuna Dəstək Fondunun icraçı direktoru Əkrəm Abdullayev Fond haqqında, eləcə də Fonda daxilolmalar və fonddan edilən ianələr barədə çıxış edib.\nF.Muradov bildirib ki, bu gün bir qrup soydaşımız “Diaspor fəaliyyətində xidmətə görə” Azərbaycan Respublikasının medalı ilə təltif olunur və bu proses davam edəcək. Bu, dövlətimizin Azərbaycan diasporuna diqqət və qayğısının bariz nümunəsidir.\nTəltif olunan diaspor fəalları ölkə rəhbərliyinə təşəkkür edib, Azərbaycan xalqını əldə edilən Zəfər və Yeni il münasibətilə təbrik edib, bundan sonra da Azərbaycanın dünyada təbliği, milli maraqlarımızın müdafiəsi, diaspor fəaliyyətinin gücləndirilməsi yolunda fədakarlıqla çalışacaqlarını bildiriblər. Konfrans iştirakçıları ilk dəfə bu sayda diaspor nümayəndəsinin, diasporu təmsil edən bu qədər görkəmli şəxsiyyətin virtual olaraq bir araya gəlməsini yüksək qiymətləndirərək qeyd ediblər ki, dünya azərbaycanlıları heç vaxt bugünkü kimi həmrəy olmamışdı, biz diaspor tarixinin ən böyük milli birliyini yaşayırıq. Müharibədə qələbə qazanmaqla yeni bir mərhələyə qədəm qoymuşuq. Həm diasporu, həm də Komitəni bundan sonra böyük işlər gözləyir və biz daha böyük məsuliyyəti bölüşməliyik.\nVideokonfrans boyunca xaricdəki soydaşlarımızın ifasında müxtəlif musiqi nömrələri də təqdim olunub.\n“Diaspor fəaliyyətində xidmətə görə” Azərbaycan Respublikasının medalı ilə təltif edilmiş şəxslərin adları:\nMülazim Paşa Kardelen\nMohammad Porkar Aghdam\nİradə Söderberq (Əliyeva)


Dövlətlərarası parlament mexanizmləri siyasi, iqtisadi, sosial, həmçinin təhlükəsizlik məsələləri üzrə müzakirələrin əlaqələndirilməsi, təcrübə mübadiləsinin aparılması, qarşılıqlı anlaşma və ictimai konsensusun formalaşmasında əhəmiyyətli rol oynayır. Azərbaycan Avropa Şurasının və ATƏT-in Parlament Assambleyaları və MDB-nin Parlamentlərarası Assambleyası da daxil olmaqla, beynəlxalq parlament strukturlarının fəaliyyətlərində fəal təmsil olunur. Bu məqsədlə, o, NATO Parlament Assambleyasının (NATO PA) da fəaliyyətlərində fəal iştirak etməyi vacib hesab edir.\nAzərbaycanın NATO PA ilə əməkdaşlığı NATO PA-nın Polşada keçirilmiş Sessiyasında Azərbaycana müşahidəçi statusunun verildiyi tarixə, 1999-cu ilə təsadüf edir. Həmin tarixdən etibarən Azərbaycan parlamentariləri mühüm tədbirlərə cəlb edilməklə və terrorizmə qarşı beynəlxalq əməkdaşlıq, müdafiə sektorunun islahatı, qüvvələrin hərbi uyarlılığının inkişafı, NATO-nun transformasiyası və NATO-nun təhlükəsizlik sahəsində rolu da daxil olmaqla, transatlantik təhlükəsizlik məsələləri üzrə müzakirələrdə iştirak etməklə Azərbaycan-NATO PA əməkdaşlığının inkişafına töhfə vermişlər.\n2002-ci ildə NATO PA Azərbaycana assosiativ üzv statusunun verilməsi barədə qərar qəbul etmişdir. Hal-hazırda Azərbaycan nümayəndələrinin NATO PA tədbirlərində iştirakının əsas formaları bunlardır: Assambleyanın ildə iki dəfə keçirilən sessiyalarında, Komitə və Alt-Komitələrinin görüş və səfərlərində, NATO PA-nın Yeni Parlamentarilər Proqramında, həmçinin, ildə bir dəfə keçirilən Parlament Transatlantik Forumlar və Ros-Rot seminarlarında iştirak və fikir mübadiləsinin aparılması.\nÖzünün parlamentariləri vasitəsi ilə NATO PA-nın digər dövlətlərdə keçirilən Ros-Rot seminarlarına fəal cəlb edilməklə yanaşı, Azərbaycan iki belə seminara ev sahibliyi etmişdir:\n25-27 noyabr 2004, NATO PA-nın “Cənubi Qafqazda Təhlükəsizlik üzrə” 58-ci Ros-Rot Seminarı. Azərbaycanda sabitlik, NATO-Azərbaycan münasibətləri və onun perspektivləri, Azərbaycanda demokratik islahatlar və bələdiyyə seçkiləri, Cənubi Qafqazın təhlükəsizliyi, Ermənistan-Azərbaycan münaqişəsi, onun regional sabitliyə və siyasi, iqtisadi və sosial inkişafa təsiri və münaqişənin həlli prosesində beynəlxalq ictimaiyyətin rolu, Xəzər dənizinin enerji resursları və onların Avropa bazarlarına nəqli və digər məsələlər seminar zamanı müzakirə edilən əsas məsələlər sırasında olmuşdur.\n6-8 mart 2008, NATO PA-nın “Xəzər regionunda təhlükəsizlik” üzrə 68-ci Ros-Rot Seminarı. Seminar zamanı Xəzər regionunda və Mərkəzi Asiyada təhlükəsizlik, siyasi və iqtisadi inkişaf, enerji təhlükəsizliyi və regiona aid digər məsələlər müzakirə olunmuşdur. Bundan əlavə, Seminarda regionun coğrafi mövqeyi və onun regional qüvvələrin siyasəti və təcrübəsinə təsiri, Əfqanıstanda təhlükəsizlik və demokratiyanın vəziyyəti, Mərkəzi Asiyada insan hüquqları, bazar iqtisadiyyatının inkişafı və dövlət quruculuğu kimi məsələlər də müzakirə olunmuşdur.\n2014-cü ilin 16-18 iyun tarixlərində “Cənubi Qafqaz: Çağırışlar və İmkanlar” adlı NATO PA-nın 86-cı Ros-Rot Seminarı Bakıda keçirilmişdir. İclasda Azərbaycanın xarici və təhlükəsizlik siyasəti prioritetləri, Avro-Atlantik inteqrasiya, Ermənistan-Azərbaycan Dağlıq Qarabağ münaqişəsinin həlli prosesi, Azərbaycanda təhlükəsizlik sektorunda aparılan islahatlar, Krım böhranı və onun Cənubi Qafqaza təsirləri, 2015-ci ildən sonra Əfqanıstanda vəziyyət kimi məsələləri müzakirə edilmişdir.\nNATO PA və Azərbaycanın müxtəlif səviyyəli nümayəndələri arasında müxtəlif çərçivələrdə baş tutan səfərlər mübadiləsi, qarşılıqlı faydalı görüşlər, məsləhətləşmə və müzakirələr bizim bu qurumla əməkdaşlığımızın güclənməsinə zəmin yaradır. Hazırkı tarixədək NATO PA-nın Komitə və Alt-Komitələrinin və yüksək rütbəli nümayəndələrinin ölkəmizə aşağıdakı səfərləri baş tutmuşdur.\n- 12-14 may 1999-cu il tarixlərində Şərq-Qərb İqtisadi Əməkdaşlıq və Yaxınlaşdırma Komitəsi. Səfər zamanı NATO PA və Azərbaycan nümayəndələri Azərbaycanın təhlükəsizlik vəziyyəti, Ermənistanın işğalçı siyasətinin davam etməsi və bu işğalın əhaliyə və regionun təhlükəsizliyinə törətdiyi fəsadlar, demokratik islahatlar və insan hüquqları, Azərbaycanın Qərblə münasibətləri, enerji təhlükəsizliyi və ölkəmizin enerji siyasəti, Azərbaycanda inkişafın siyasi və iqtisadi əsasları və makro-iqtisadi göstəricilər üzrə fikir mübadiləsi aparmışlar.\n- 17-19 yanvar 2002-ci il tarixlərində NATO PA-nın Prezidenti Rafael Estrella (İspaniya) Assambleyanın Baş Katibi Simon Lun ilə birlikdə Azərbaycana rəsmi səfər etmişdir. Səfər Milli Məclisin spikerinin dəvəti əsasında gerçəkləşmişdir. Səfər zamanı NATO PA Prezidenti həm Hökumət, həm də Milli Məclisdə yüksək rütbəli rəsmilərlə görüşmüşdür. Cənab Estrellanın Bakıya səfəri Azərbaycanın NATO PA-da müşahidəçi statusunun assosiativ üzv statusuna çevrilməsində mühüm rol oynamışdır.\n- NATO PA-nın Prezidentinin səfərinin ardınca 16-17 sentyabr 2002-ci il tarixlərində NATO PA-nın Təhlükəsizliyin Mülki Ölçüsü Komitəsinin Demokratik İdarəçilik Alt-Komitəsinin 15 üzvü Azərbaycanın siyasi, sosial, iqtisadi və təhlükəsizlik vəziyyəti ilə tanış olmaq məqsədilə ölkəmizə səfər etmişdir. Səfər Milli Məclisin vitse-spikerinin dəvəti əsasında Bakı-Tbilisi-Ceyhan boru kəmərinin açılış mərasimi ərəfəsində baş tutmuşdur. Hökumət və Milli Məclisin yüksək rütbəli rəsmiləri NATO PA-nın nümayəndə heyətini Ermənistan-Azərbaycan münaqişəsi, onun yaratdığı fəsadlar, nəzarətsiz ərazilərin, o cümlədən Dağlıq Qarabağın mütəşəkkil qanunsuz fəaliyyətlər – narkotik vasitələrin və silah qaçaqmalçılığı üçün əlverişli zonaya çevrilməsi, münaqişənin həlli prosesi barədə məlumatlandırmış, Azərbaycan-NATO münasibətləri, həmçinin regional təhlükəsizlik və qonşu dövlətlərlə münasibətlər məsələləri üzrə müzakirələr keçirmiş, eləcə də Azərbaycana NATO PA-da assosiativ üzv statusunun verilməsinin mümkünlüyü üzrə məsləhətləşmələr aparılmışdır.\n- NATO PA-nın “Xəzər regionunda təhlükəsizlik” üzrə Bakıda keçirilən 68-ci Ros-Rot Seminarı ərəfəsində, 5 mart 2008-ci il tarixində NATO PA-nın növbəti Prezidenti cənab Jose Lello Azərbaycana səfər etmişdir. Səfər zamanı cənab Lello Azərbaycan Prezidenti, Baş Nazir, Xarici işlər və Müdafiə nazirləri ilə görüşlər keçirmiş və regional təhlükəsizlik məsələləri üzrə fikir mübadiləsi aparmışdır.\n- 12-14 aprel 2010-cu il tarixlərində NATO PA-nın Siyasi Komitəsinin NATO Tərəfdaşlıqları Alt-Komitəsi Bakıya səfər etmişdir. Əsas məqsədin ölkədə və regionda hökm edən ən son vəziyyətlə tanış olmağın təşkil etdiyi səfərdə 8-i NATO dövlətlərindən olmaqla 14 parlamentari iştirak etmişdir. NATO PA-nın nümayəndə heyəti ölkəmizin yüksək rütbəli rəsmiləri, o cümlədən, Xarici İşlər və Müdafiə nazirləri, Milli Məclisin NATO PA üzrə nümayəndə heyətinin rəhbəri ilə görüşlər keçirmiş, Azərbaycanın Sülhməramlı Batalyonuna səfər etmişdir. NATO PA-nın nümayəndə heyəti Ermənistan-Azərbaycan münaqişəsinin tənzimlənməsinin hazırkı vəziyyəti, ölkəmizin enerji siyasəti, iqtisadi-sosial inkişaf üzrə görülən tədbirlər, neft gəlirlərinin bölüşdürülməsi, infrastrukturun inkişafı sahəsində əldə edilmiş nailiyyətlər barədə məlumatlandırılmışdır. Bundan başqa, səfər çərçivəsində baş tutan görüşlər zamanı, Azərbaycan-NATO əlaqələri, regional təhlükəsizlik məsələləri, o cümlədən qonşu dövlətlərlə münasibətlər, enerji təhlükəsizliyi, daxili siyasət kimi məsələlər ətrafında fikir mübadiləsi keçirilmiş, Azərbaycan rəsmiləri nümayəndə heyətinin suallarını cavablandırmışdır.


Millet vekili maşından imtina etdi, velosipedde gezecek – AZƏRBAYCANDA - Azadliq Xeber\nMillet vekili maşından imtina etdi, velosipedde gezecek – AZƏRBAYCANDA\n10.06.2015 / 14:06 xeber –\nMillət vəkili Fazil Mustafa Avropa Oyunları ərəfəsində yolların bağlı olduğu günlər Bakıda avtomobillə yox, velosipedlə gəzəcək. Lent.az-ın məlumatına görə, bu barədə hafta.az-a açıqlamasında millət vəkilinin özü məlumat verib. O bildirib ki, birinci Avropa Oyunları ilə əlaqədar şəxsi avtomobilindən istifadə etməyəcək:\n“Yolların bağlı olması səbəbindən ictimai nəqliyyatdan deyil, uyğun olsa velosipeddən istifadə edəcəyəm. Ancaq şəxsi avtomobilsiz də ötüşmək çətindir”.\nQeyd edək ki, Bakı Şəhər Yol Polisi İdarəsinin bölmə rəisi Vaqif Əsədov vətəndaşlara səslənərək, Avropa Oyunları ərəfəsində şəhərdə avtomobil sıxlığını aradan qaldırmaq üçün onları şəxsi avtomobillərindən imtina etməyə çağırıb.


Trend.Az Day.Az AVİAREYSLƏR HAVA PROQNOZU PUL POLİTŞOU Trend TV\n“Soruşuram ki, siz kişi deyilsiniz?” - Elza\nMəşhur aparıcı Moskva toylarından danışdı: “Pul üstündə gedən davaları görərdiniz” - VİDEO\nSəhvən hesabına köçürülən 1 mln. dolları qaytarmaq istəmədi, həbs olundu\nAzərbaycanlı “qanuni oğru” qətlə yetirildi\nSəmradan çılpaq - FOTO\nBu gün İnstaqramda nələr paylaşıldı? - FOTOlar\nYasamalda atəş açan şəxs saxlanıldı - VİDEO - FOTO\nIsrael HaYom - Azərbaycanın İsraildə səfirliyinin açılması vaxtı yetişib\n36 metrdən qol vurdu - VİDEO\nÇəkildiyim filmləri efirə vermirlər - Xalq artistindən açıqlama\n16 yaşlı əqli zəifliyi olan qızın cinsi istismarında polisin əli olub? - DİN-dən açıqlama\nZabratda nişan keçirənlər cərimələndi - VİDEO\nToy yarımçıq qaldı, polis basqın etdi - Cəlilabadda\nPolis müğənni Damlanın olduğu toya basqın etdi - VİDEO\n27 Fevral 2021 22:20\nAlbalı 3-4 metr hündürlüyə qədər qalxa bilən ağacın meyvəsidir. Onun yarpaqları tünd yaşıl, çiçəkləri isə ağ, bəzən isə çəhrayı rəngə malik olur. Albalı çiçəklərinin diametri 2-3 santimetr olur və yazın ilk aylarında çiçək açır. Albalı kiçik, yumru, tünq qırmızı və turşaşirin dada malik olur. Onun çiçəklənməsi və yetişməsi bitdiyi bölgənin iqlimindən asılı olaraq yayın müxtəlif aylarında baş verə bilir. Albalı ağacı adətən əkildikdən 3 il sonra bar verməyə başlayır və 15-20 il ömür sürür. Albalının kalorisi 290 kKal, enerji dəyəri isə yetərincədir. Onu həddinddən çox yemək artıq çəkinin əmələ gəlməsinə səbəb ola bilir. Onun 100 qram qurusunda 52 kKalori var.\n100 qram albalıda olan qida dəyəri:\n- Zülallar - 0,8 qr\n- Yağlar - 0,2 qr\n- Karbohidratlar - 10,6 qr\n- Su - 84,5 qr\n- Kalori - 52 kKal.\nAlbalının tərkibi çoxlu faydalı maddələrlə zəngindir. Bu maddələrə E, C, PP, B1, B2, B9 vitaminləri, karotin, fol turşusu, təbii turşular, kalium, maqnium, natrium, fosfor, yod, dəmir, pektin, sink, marqanes, ftor və s. aiddir. Albalının tərkibindəkilər ağciyər xəstəlikləri, qan azlığı, böyrək xəstəlikləri, artroz və qəbizlik zamanı çox faydalı təsir göstərir. Albalının tərkibində olan və ona rəng verən antosian orqanizm tərəfindən asan sorulur və qanın laxtalanmasının qarşısını alır. Onun bu xüsusiyyəti arteriya damarlarının ateresklerozunun qarşısının alınmasına səbəb olur. Tərkibində olan C, B qrup vitaminləri, dəmir, maqnium, kolbat, piqmentlər isə qan azlığı zamanı çox faydalıdır. Albalının tərkibində olan mikroelementlər qan azlığı əlamətlərini aradan qaldırır, pektin maddəsi isə şlakların orqanizmdən xaric olunmasına səbəb olur.\nAlbalının ləti bakteriasid təsirə malikdir. Albalı şirəsindən psixoloji xəstəliklər, artrit xəstəlikləri zamanı istifadə etməkdə fayda var. O sakitləşdirici, bəlğəmgətirici, susuzluğu aradan qaldırmaq xüsusiyyətlərinə malikdir. Albalı şirəsi iştahanı artırır, orqanizmdə xərcəng hüceyrələrinin əmələ gəlməsinin qarşısını alır, orqanizmdə sidik tirşusunun miqdarını azaldır. Davamlı olaraq qida rasionuna albalı əlavə eləmək podaqra xəstəliyinin əlamətlərini azaldır.\nAlbalının tərkibində olan askorbinlə P vitamini qarışımı orqanizmdə olan kapilyarların tonusunu artırır və orqanizmi möhkəmləndirir.\nDavamlı olaraq qida rasionunda albalının olması ürək tutmalarının miqdarını azaldır. Tərkibində faydalı maddələrin çox olması albalının xalq təbabətində geniş istifadə edilməsinə səbəb olur. Onun budaqlarının dəmləməsindən ishal əleyhinə istifadə edilir. Bu dəmləmə kolit və bağırsağın atoniya xəstəliyinin əlamətlərini aradan qaldırır. Əzilmiş albalı yarpaqları dəri qanaxmalarının dayanmasına səbəb olur. Albali şirəsi mərkəzi sinir sisteminə təsir edərək onun sakitləşməsinə səbəb olur. Ötən əsrdə hətta bəzi həkimlər epilepsiya tutmalarından əziyyət çəkən xəstələrə albalı şirəsi içmək tövsiyə ediblər. Xroniki qəbizlik və soyuqdəymə zamanı da albalı şirrəsi içməkdə fayda var. Xalq təbabətində albalı və süd qarışımından artritlərin sağalması məqsədilə istifadə edilir. Bu qarışım yuxarı tənəffüs yollarının xəstəlikləri zamanı bəlğəmgətirici təsir bağışlayır. Albalının tərkibi bioloji aktiv maddələrlə zəngindir. Bu maddələr ürək tutmalarının qarşısını alır, mədə və sinir sistemi xəstəliklərinin sağalmasını sürətləndirir. Sarılıq zamanı albalı yarpaqlarını süddə dəmləyib içmək əlaməti aradan qaldırır.\nAlbalını dondurub, donu açıldıqdan sonra yemək qanda şəkərin miqdarının azalmasına səbəb olur. Albalı qızdırmanın aşağı düşməsinə səbəb olur. Bunun üçün 100 qram albalını zəif odun üstündə 35 qram su ilə qaynadıb soyuduqdan sonra içmək lazımdır.\nAlbalının zərərli xüsusiyyətləri\nMədə-bağırsaq xəstəliklərindən əziyyət çəkən adamlara çoxlu miqdarda albalı yemək olmaz. Meyvənin tərkibində olan turşuluq xəstəliyin əlamətlərinin kəskinləşməsinə səbəb olur. Mədə turşuluğu yüksək olan adamlara da çox miqdarda albalı yemək məsləhət görülmür. Albalı yedikdən sonra ağızı yaxalamaq lazımdır, çünki meyvənin turşuluğu dişlərin emalının korlanmasına səbəb ola bilər.\nAlbalı yeyərkən onun tumunu çıxarmaq lazımdır. Yoxsa onun tərkibinddə olan sinil turşusu orqanizm üçün zəhərlidir.\nAlbalıdan hazırlanan kompotları və mürəbbəni uzun müddət saxlamaq olmaz. Bu zəhərlənməyə səbəb ola bilər. Zəhərlənmənin səbəbi isə albalı çəyirdəyinin bir-neçə il ərzində həmin qidalara olan toksiki təsiridir. Piylənmədən və şəkərli diabetdən əziyyət çəkənlərə çoxlu miqdar albalı yemək tövsiyə edilmir. Xroniki qaraciyər xəstəliklərindən əziyyət çəkənlər albalı yemək istəyərkən həkim ilə məsləhətləşmələri lazımdır. Bu qaraciyərin işinin çətinləşməsinə səbəb olur.\nGünün qoroskopu: Qətiyyətli və inadkar olun\nMöhtəşəm qadının 9 SİRRİ\nBelə yatmaq damar və arteriyaları əzir - Nevroloq düzgün yatış formasını AÇIQLADI\nBuğda, çörək və un məmulatının sizə düşmədiyini göstərən xəstəlik - Seliakiya nədir?\nİnfarkt riskini azaldır, qəbizliyin qarşısını alır - Fındığın İNANILMAZ FAYDALARI\nRusiya səhvinin cəzasını çəkə bilər - Azərbaycan fürsəti əldən verməyəcək\nMetro ilə bağlı AÇIQLAMA: Səhər 07:00-dan 10:00-dək və axşam...\nTürkiyədən Azərbaycana işləmək məqsədilə gələnlərin sayı azalıb\nBağırsaq xərçənginə qarşı qidalanma və pəhriz - Əməl etsəz, qorunarsız\nQırmızı şərab insanı bu riskdən QORUYUR\nKişilər orqanizmlərində baş verən 8 dəyişikliyə - DİQQƏT ETSİN\nBağırsaqları zəhərləyən qidalar - Mütəxəssis açıqladı\nDünyada koronavirusa yoluxanların sayı 135,6 milyonu ötüb - ÜST\nBeyni 10 il tez qocaldan BƏLA\nBaş sıxılır, gicəllənir, ürəyin döyünür? - Beyində oksigen aclığının əlamətləri\nBu güllər evdəki zəhərli maddələri ÖZÜNƏ ÇƏKİR\nMəşhur aparıcı bahalı avtomobilini NÜMAYİŞ ETDİRDİ - FOTO\nMədə qoruyucu məşhur dərmanlarda təhlükə - DİQQƏT\nSiqaretin daha bir mənfi təsiri ÜZƏ ÇIXDI\nNaxçıvanda yük daşımalarının həcmi artıb\nDöş xərçəngindən xilas edir, üzdəki qırışları açır - TƏBİİ MÖCÜZƏ\nTayvanda yaşıllığa bürünmüş göydələn - FOTO\nBu vərdiş ömrü 28 il qısaldır\n12 Aprel 13:36 5 172 "Araik Arutyunyan Şuşaya gedib" - ermənilər isterikadadır\n12 Aprel 12:52 5 072 Rəmişin həyat yoldaşından şok addım\n12 Aprel 15:14 4 845 Şəbnəmin yeni lüks avtomobili... - Kim alıb? - FOTO\n12 Aprel 16:36 4 381 Yoluxanlarla bağlı bu günə olan statistika\n12 Aprel 15:04 4 216 Polis müğənni Damlanın olduğu toya basqın etdi - VİDEO\n12 Aprel 14:45 3 557 Afaq Bəşirqızının oğluna vəzifə verildi\n12 Aprel 12:10 2 912 Prezident İlham Əliyev Bakıda Hərbi Qənimətlər Parkının açılışında iştirak edib - VİDEO - FOTO\n8 Aprel 11:45 14 540 Cəmil Həsənlinin qızı ilə görüntüləri yayılan MAHİR hər şeyi açıqladı - VİDEO\n12 Aprel 00:18 13 151 Bu insanları İLK DƏFƏ GÖRƏCƏKSİNİZ: inək nəcisi yeyərək böyüyürlər, yumurtalıqları isə nəhəng ölçüdədir - VİDEO - FOTO\n9 Aprel 14:29 12 045 Oğlunu itirən müğənni tanınmaz hala düşüb - FOTO\n11 Aprel 12:00 11 316 Yaşlı insanların intim münasibəti ilə bağlı İNANILMAZ FAKTLAR\n8 Aprel 15:31 10 467 Sabahdan hava dəyişəcək - XƏBƏRDARLIQ\n8 Aprel 12:24 8 624 Bakıda şok hadisə: 2 bacını zorladılar\n11 Aprel 15:24 8 118 Aparıcı Nanənin estetik əməliyyatsız FOTOSU ŞOK ETDİ\n12 Aprel 19:30 Ləzzətli və asan börək resepti - VİDEO\n12 Aprel 19:14 Dibalanın xanımı rəqsi ilə izləyicilərini məst etdi - VİDEO\n12 Aprel 19:09 Məşhur aparıcı Moskva toylarından danışdı: “Pul üstündə gedən davaları görərdiniz” - VİDEO