Babək bayrağı | Azadliq\nHome Xaliq Bahadır Babək bayrağı\non: Dekabr 31, 2017 In: Xaliq Bahadır\n“Tarixdə ilk qırmızı bayrağı Babək qaldırıb”, – bunu bizə tarix deyir. Deyir, susur. Tarix Babaklə bağlı danışmaqdan daha çox susmağa üstünlük verir. Görəsən, niyə? Axı, Babaək adı tarix üçün yalnız 22 illik savaş meydanı deyil, eləcə də genişdən geniş, az qala sonsuzluğadək uzanacaq söz meydanıdır. Babək Doğu ilə Batı arasında dünyanın ağasına çevrilməkdə olan azman ərəb imperiyası ilə 22 il savaş aparmış tək bahadırdır – Yer üzünün tək bahadırı! Dövlət başında durmadan ulusu birləşdirib yadelli saldırqanlara qarşı qaldıran, 22 il ölüm-dirim savaşı aparan tək bahadır! Savaş tarixlərinin başında duracaq təklərdən biri, birincisi Babəkdir!\nAncaq, tarix Babəki özünün başlıca söz qonusu etməli ikən, onunla bağlı daha çox susmağa üstünlük verir. Niyə? Başlıcası budur: biz özümüz özümüzə özgələşmə üzündən Babəki hələ indiyidək yetərincə dəyərləndirə bilməmişik. Biz özümüz özümüzə özgələşdiyimiz üçün, başqaları (başlıca olaraq farslar, ərəblər) Azərbaycanın böyük üstünlük faktoru olaraq baxdıqları üçün! Bu üzdən də hələ indiyədək yalnız farslar, ərəblər deyil, Azərbaycanın özündəki farsçılıq, ərəbçilik daşıyıcıları belə Babakə yağıcasına yanaşır, onu nə yolla olur olsun gözdən salmağa çalışırlar. Yağılarımız gözəl bilirlər: gərəyincə dəyərləndirilən, sevilən Babək Azərbaycan üçün böyük oyanış, böyük birlik-dirilik faktoru deməkdir. Bu üzdən də öz ölkəmizdəcə Babəki gözdən salmağa yönəlik çıxışlar sürəkli xarakter daşıyır. Adını “islamçı” qoymuş ərəbçi, farsçı kəsimin Babəki gözdən salmağa yönəlik başlıca “tutalqası” budur: “Babəki bizə Sovet ideologiyası sırıyıb”. Birincisi, Sovet ideologiyası Babəki bizə sırımayıb, tanıdıb. İkincisi, bu tanıtma yox yerdən olsaydı, “sırıma” sözünə anlayışla yanaşmaq olardı. Bəllidir, Babək faktı Sovet ideologiyası üçün olduqca əlverişli idi. Sovet dövləti o faktdan özünün ideoloji qurallarına uyğun olaraq yararlanmaq istəyirdi. Bu isə o demək deyil biz Azərbaycanın ərəb işğalından qurtuluşu uğrunda 22 il ölüm-dirim savaşı aparmış Babəkimizdən üz döndərməliyik. İçimizdə özünü “islamçı” adlandıranların başqa bir antiBabək “tutalqası” belədir: “Babək islama qarşı vuruşub”. Ortada bu “tutalqanı” da boşa çıxaran çoxlu fakt var. Babəki gərəyincə, doğru-düzgün dəyərləndirməyin ən yararlı yolu İslam tarixinin özündən çıxış etməklə Babək faktına yanaşmadır. Başqa bütün yanaşmalar bizi yalnız Babəklə bağlı yanlış dəyərləndirmələrə aparıb çıxara bilər.\nİslamın yaranma tarixindən\nİslamın yaranma tarixi çoxlarına bəlli olduğundan sözü uzatmadan burada qısaca bilgi ilə yetərlənmək olar. VII yüzilliyin başlarında Ərəbistanda hələ qəbilə quruluşu qalmaqda idi. Qəbilələr arasında bitmək bilməyən çəkişmə-savaşlar, bütlərə tapınma, yeni doğulan qız uşaqlarının torpağa gömülüb öldürülməsi kimi faktlar ərəblərin necə bir gerilik içində olduqlarının – sonralar “cahiliyyə” adı verilən dönəmin – konkret görsənişləridir. (Tutuşdurma üçün bildirmək gərəkir: o çağlar Azərbaycan özünün qabaqcıl sosial-politik gəlişmə tempinə uyğun olaraq çoxdan quldarlıq quruluşunu başa vurub, feodalizm yoluna çıxmışdı. İnanc-din baxışları baxımından da Azərbaycan bütlərə tapınan Ərəbistanı çox qabaqlamışdı: Azərbaycanda zərdüştçülüklə yanaşı, tanrıçılığa bağlı xristianlıq- təkallahlılıq yayılmışdı).\nOçağlar ərəblər arasındakı çoxillik çəkişmələrə, yağıçılığa son qoyacaq ağıllı, bacarıqlı başçı-lider gərəkirdi. Belə bir lider Məhəmməd oldu. Məhəmmədin ortaya qoyduğu İslam ideologiyası çox keçmədən köçəri-dağınıq ərəbləri bir bayraq – İslam bayrağı altında birləşdirib bütöv bir gücə çevirdi. Məhəmməd birləşdirib-bütovləşdirdiyi ərəb dünyasının peyğəmbər-dövlət başçısı olaraq tanındı. Məhəmmədin böyük, bütöv, bacarıqlı varlığı birləşdirilib-bütövləşdirilmiş ərəb dövlətinə çox böyük güc qazandırdı. İslam uzman-bilginləri Məhəmmədi daha çox peyğəmbər kimi tanıtmağa çalışırlar, məncə, bu, çox da düzgün yanaşma deyil; bioqrafiyasından göründüyü kimi, Məhəmməd böyük dövlət adamı, üstün siyasətçi, bacarıqlı diplomat idi. Bütün bunlar onu başqa peyğəmbərlərdən ayıran üstün özəlliklərdir. “Məhəmməd öz çatışmazlıqlarını hamıdan qabaq boynuna aldığına baxmayaraq, ən yetkin bir insan örnəyi olmuşdur”(Anri Masse, İslam, Bakı-1992, səh.32).\nBütöv dövlətin yaranmasından az sonra ərəblərin bir yandan üzü Batıya, o biri yandan üzü Doğuya axınları başlamışdı. Ərəblər Azərbaycana Vıı yüzilliyin ortalarında girdilər. Ən əski çağlardan başqa baxışlara, düşüncələrə, inanclara açıq, dözümlü (tolerant!) olan Azərbaycanda İslam dini ilkin çağlarda bir elə çətinliklə üzləşmirdi. Yuxarıda deyildiyi kimi, Azərbaycanda, bütünlükdə Türklər arasında tanrıçılıq-təkallahlılıq çoxdan aparıcı inanca çevrilmişdi. Başlanğıc dönəmində din dəyişmə daha çox nominal xarakter daşıyır, bu üzdən də ortaya çox da kəskin qarşıdurmalar çıxmırdı. Azərbaycanda Babəkliyə gətirib çıxaran böyük, kəskin qarşıdurmaları Ərəblər özləri doğurdular. Bu isə çağ ötdükcə, xəlifələr dəyişdikcə daha açıq, daha kəskin xarakter alan ərəb işğalçılığı ilə bağlı idi. Çağlar ötdükcə işğal faktı din faktını üstələyir, ərəblər özlərini din yayıcılarından daha çox saldırqan-quldurlar kimi aparmağa başlayırdılar. Bir yandan başlanğıcda çox yüngül olan vergilər getdikcə ağırlaşdırılır, o biri yandan ərəblərin pozğun xarakteri özünü bütün çılpaqlığı ilə göstərməyə başlayırdı. Burada da ikili olay baş verirdi: bir yandan gözəl qız-gəlinlər ələ keçirilib xəlifə sarayına daşınır, o biri yandan ərəblər evlərə soxulub istədikləri qız-gəlini özlərinə arvad edirdilər. Ərəb işğalının özü ikili xarakter daşıyırdı: getdikcə dözülməz olan vergi soyğunçuluğu, ondan daha dözülməz olan qız-qadın soyğunçuluğu! Bütün bunlar ölkədə ərəblərə qarşı çıxışların baş verməsinə, getdikcə kəskinləşən qarşıdurmalara gətirib çıxarırdı. Beləcə, ölkədə qalxımlar yaranır, könüllü müsəlmanlıqdan “qılınc müsəlmanı” anlayışına keçid baş verirdi.\nDədəm Qorqudun Bitiyi\nDədəm Qorqudun bitiyi bir çox baxımlardan Yer üzündə tayı olmayan bir Bitikdir. Nə yazıqlar, indiki rejimdə eyitimin dayazlaşdırılması, bilimin, kültürün dəyərsizləşdirilməsi üzündən olduqca dəyərli bir Bitik oxunmaz-bilinməz durumdadır. Bitik belə başlayır: “Rəsul əleyhissəlam çağına yaxın Bayat boyundan Qorqud Ata derlər bir ər qopdu. Oğuzun ol kişi bütün bilicisiydi…” Bitikdə Məhəmd peyğəmbər, İslam adına bir çox yerlər var, ancaq bunlar Bitiyə özgü deyil, açıq-aydın yazman (yazman – katib) artırmalarıdır. Bunu Bitiyi oluşduran, onun yaranmasına nədən olan toplumun yaşam yolundan, davranış-xarakter özəlliklərindən görmək olur. Onların – Bitiyi oluşduranların – yaşam-varolma fəlsəfəsi İslam fəlsəfəsindən bütünlüklə ayrı, çox uzaqdır. Onların düşüncə-davranış sistemi İslamla daban dabana durur. Çox saya bir örnək: Dədəm Qorqud personajları Azərbaycanda ərəbin yeni-yeni səslənməyə başlayan azan səsini eşidəndə belə deyirlər: “Tat əri banladı”.\nToplumun başında duran xanlar xanı Bayandır xan, Salur Qazan toplumla birgəlikdə olan boy başçılarıdır. Ordu komandanı yerində olan Qazan xan ildə bir yol xanımının əlindən tutub çıxmaqla evini elinə yağmaladır. Bu, xanın malı – elin malı Törə – düşüncəsinə bağlı görsənişdir. Oğuzda (Bitikdə) qırx gün qırx gecə toy çaldırmaq, qırx gün qırx gecə yeyib-içmə, eləcə də uğurlu savaşdan, uğurlu ovdan sonra yeddi gün yeddi gecə yeyib-içmə kimi gələnəksəl görsənişlər var. Bunlar hamısı Türk özümlüyü, Türk fəlsəfəsi ilə yanaşı, verimli Azərbaycan torpağının yaratdığı bolluqdan qaynaqlanan yüksək yaşayış, dadlı dolanışıq gələnək-görənəkləridir. Bitikdə biz bir yandan doğanın doğurduğu, o biri yandan özünün yaratdığı böyük bolluq içində sevinc-şadlıq dolu yaşam yaşayan toplum görürük – Tanrıçı toplum!\nTürklər əski çağlardan Tanrıçı idilər. Onların inanc sistemi belə idi: Tanrı ilə mənim aramda araçı olamaz, ola bilməz. Bu üzdən də Türk toplumunda Tanrısal arılıq-duruluq vardı. Türklərdə yaranışdan bir sosiallıq da vardı. Tanrıçılıqla bağlı daha da bərkinən bu sosiallıq Türk toplumunda özümlü birgəyaşayış uyğarlığı biçimləmişdi. Nizami Gəncəlinin “İskəndərnamə”sində Azərbaycan toplumu adından deyilən belə bir yer var: “Bizdə bərabərdir hamının varı, / Bərabər bölərik bütün malları”. Dədəm Qorqud yaşam yolunda – düşüncə ortamında biz bunu belə də görürük. Orada sevinc-şadlıq ortaqlığı olduğu kimi, ağrı-acı ortaqlığı da var. Ortada Tanrının birliyi ilə toplumun birliyini oluşduran bir uyğunluq-uyumsallıq sərgilənməkdədir. DÜZGÜNLÜK Türk toplumunda başlıca yaşam dəyəri sayılırdı. Ortada toplumu sürəkli uğur içində yaşadan bir toxunulmaz dəyər də vardı – Türk Törəsi. Başqa tür desək, Türkün yaşamını, davranışlarını biçimləyən yasaları, o yasaların yaratdığı yasaqlar – Türkü Türk olaraq min illər boyunca Tanrıya sarsılmaz inancı ilə Törəsinə bağlılığı ucalarda tutdu, yenilməz etdi. Ölkəsinə sonsuz sevgisi, böyük bağlılığı ilə tanınan Türkün Törəyə sarsılmaz inamı onun bu deyimində bütün parlaqlığı ilə özünü göstərməkdədir: “Ölkədən keçilər, Törədən keçilməz”. Burada, itirilmiz ölkəni yenidən qazanmaq olar, itirilmiş Törəni yenidən qazanmaq olmaz, düşüncəsi var. Türklər gələ-gələ başqa inanclara uymaqla bir yandan Tanrıdan uzaqlaşdılar, o biri yandan Törəni itirdilər. Bu isə bütövlükdə Türklüyün itirilməsinə gətirib çıxardı!\n“Dədəm Qorqudun Bitiyi” ilə bağlı ayrıca vurğulanası parlaq bir görsəniş var: kişilərlə qadınların bir hüquqlu olması, qadınların da kişilər kimi bacarıqlı, igid, qoçaq olması, toplumun gərəklərini, çıxarlarını kişilərlə bölüşüb-paylaşması. Butün bunlar birlikdə taysız Türk gələnək-görənəklərinə, Türk Törəsinə bağlı tanrısal üstünlüklərdir. Türk toplumunun üstünlüyü, gücü, yenilməzliyi belə bir tanrısallıqda: hüquq birliyinə bağlı qadın-kişi ortaqlığında idi!\nBomboş səhralarda yarıac, yarısusuz yaşam yaşayan ərəblər böyük bolluq içində olan Azərbaycana çəyirtkə sürüsü zəmiyə daraşan kimi daraşdılar. Azərbaycandan Bağdada – Xəlifə sarayına ağır – ağır yüklərlə dolu dəvə karvanları yollanmağa başladı. O karvanlarla yalnız ölkənin var-yatırı deyil, bir də qadınlı-kişili tutulub qul edilmişlər daşınırdı. Yuxarıda deyildiyi kimi, Ərəbistan hələ quldarlıq dönəmini yaşamaqda idi. Gözəl qızlar-qadınlar seçilib, başlıca olaraq, xəlifə hərəmxanasına qatmaq üçün aparılırdı. Azərbaycanda (eləcə də ərəblərin tutduqları başqa ölkələrdə) qul kimi ələ keçirilən qız-qadınları Ərəbistanda “cariyə” adlandırırdılar. Azərbaycan dilinin açıqlama sözlüyündə ərəbin “cariyə” sözünün anlatması belədir: “Keçmiş zamanlarda özgə ölkələrdən zorla qaçırılaraq azadlıqdan məhrum edilən, pulla alınıb-satıla bilən hər cəhətdən sahibinin arzularına tabe olan qız və ya qadın”. Yuxarıda deyilmişdi: Azərbaycanda bərkinməyə başlayan ərəblər evlərə soxulub gözləri tutan qız-gəlini güclə qaçırılr, götürüb aparırdılar. Ərəblərin əlinə keçəndən sonra onlar bütünlüklə hüquqsuz kimsə – CARİYƏ olurdular!\nMədinədən 140 km uzaqlıqda verimli torpaqları, böyük xurma bağları ilə tanınan Fədək adlı gəlirli bir bölgə vardı. Burada yəhudilər yaşayırdı. Məhəmməd buradakı yəhudilərə üstün gələrək bölgəyə İslam əsgərlərini yerləşdirəndən sonra yəhudi başçılarına elçi göndərib, Fədəkə yiyələnmək istədiyini bildirdi. Yəhudilər barışı savaşdan üstün tutaraq boyun əymək yolunu seçdilər. Onlar İslam bayrağı altında yaşamağa, hər il ürünün yarısını Peyğəmbərə verməyə, müsəlmanlara qarşı çıxmamağa söz verdilər. Beləcə, Fədək döyüş yoluyla əldə edilmiş yer deyildi. İslamda döyüş yoluyla alınan torpaqlar bütün müsəlmanlara, döyüşsüz alınan torpaqlar dövlət başçısına çatırdı. “Qohum-əqrabaya da, yoxsula da, yolçuya da haqqını ver” (İsra, 26) ayəsi ortaya çıxandan sonra Peyğəmbər Fədəki qızı Fatiməyə bağışlamışdı. Peyğəmbər yaşadığı sürədə Fədək Fatimənin əlində idi. Fatimə oranı arendaya verir, arendanın dəyərini üç dönüşə alırdı. Aldıqlarından özünün, uşaqlarının gündəlik gərəklərini ödəyəcək olanı ayırır, bir bölümünü Haşimoğullarının (Məhəmmədin soyu) yoxsullarına paylayır, qalanını başqa yoxsullar arasında bölüşdürürdü.\nMəhəmməddən sonrakı dörd xəlifə İslam tarixində DÜZGÜN (“ədalətli”) xəlifələr olaraq tanıdılır: xəlifə Əbu Bəkr (632-634); xəlifə Ömər (634-644); xəlifə Osman (644-656); xəlifə Əli (656-661). İslamda ilkin çat xəlifə Əbu Bəkrin xəlifəliyi ilə yarandı. Birinci, xəlifəliyin əyri yolla ələ keçirilməsi; ikinci, Fədəkin Fatimədən alınması üzündən. Əbu Bəkr Fədəki dövlətin malı saymaqla Fatimədən aldı. Fatimə isə Fədəki ata mirası sayaraq, geri qaytarmaq uğrunda sonadək çarpışma apardı. Bu çarpışma getdikcə genişlənərək, demək olar, bütün İslam dünyasını bürüdü.\nFatimə yuxarıda sözügedən ayədən çıxış edərək Fədəki ata mirası sayırdı. Əbu Bəkr isə, özünün dediyinə görə, Peyğəmbərdən eşitdiyi belə bir sözə söykənirdi: “Biz Peyğəmbərlər miras qoymarıq. Bizdən sonra qalan mallar sədəqədir”. Bir sıra şiə bilginlərinin yazdığına görə, Əbu Bəkr bu sözləri özündən uydurmuşdu. Fatimə atasının Fədəki ona bağışlamasını doğrulamaq üçün, İslam qanunlarına uyğun olaraq, xəlifə Əbu Bəkrin qarşısına tanıqlar ( tanıq – şahid) çıxarmalı idi. Fatimənin tanıqları Əli, Həsən, Hüseyn, bir də Ümmü Əymən idi. Əli Fatimənin əri, Həsənlə Hüseyn oğlu, Ümmü Əymən Əlinin cariyəsi olduğundan Əbu Bəkr onları tanıq olaraq tanımaq istəmədi.\nSonralar Əbu Bəkrin ürəyi yumşalmış, “Mən bu məktubda Fatimənin mülkiyətini doğruladım” deyən bir yazıyla Fədəki Fatiməyə qaytarmaq istəmişdi. Deyilənə görə, bu arada Əbu Bəkrin yanına gəlmiş Ömər məktubu cıraraq Əbu Bəkrə demişdi: “Fədək gəliri sənə gərəkdir. Bir gün müşrik (ikiüzlü. – X.B.) ərəblər müsəlmanlara qarşı çıxsalar, sən hansı gəlirlə ordunu donatacaqsan?” Uzaqgörənliyi ilə tanınan Ömərin adına bağlı belə bir uyuarı da var: “Fədək miras olaraq Fatiməyə verilsə, sonra Fatimə, Əli, onların uşaqları xəlifəliyi də miras sayacaq, onu miras kimi ələ keçirməyə çalışacaqlar”.\nFədəki Əli ailəsinin əlindən almaq gərəyi ilə bağlı Ömərin başqa bir tutalqası da vardı. Ömər Fədəki Fatiməyə qaytarmaq istəyən Əbu Bəkrə bunu da deyir: “İnsanlar dünyanın qullarıdır. Onların bundan başqa amacları yoxdur. Sən xümslə qənimətləri Əlidən al – Fədəki onun əlindən çıxar: insanlar Onun əlinin boş olduğunu görəndə, sənə dönəcəklər”. Düzgünlük üçün demək gərəkdir: Ömərin bu uzaqgörənliyi də istər çağında, istərsə də min illər sonra belə özünü bütünlüklə doğrulayıb. Bununla bağlı tək elə Azərbaycan islam tarixindən çoxlu örnəklər göstərmək olar, burada onlardan üçünü göstərirəm: 1) 1828-ci ildə Abbas Mirzə İrəvan uğrunda rus işğalçılarıyla ölüm-dirim savaşı aparırkən Təbriz müctəhidi Ağa Mir Fəttah Təbrizi rus generalı İ.F. Paskeviçə satmışdı. Özünün satqınlığı az imış kimi Mir Fəttah Ərdəbil, Maku xanlarına məktub göndərərək onları da “Allahın buyruğu olaraq” ruslara boyun əyməyə çağırmışdı; 2) Azərbaycan Demokratik Respublikasının qurucuları toplumun böyük birliyini yaratmaq üçün bayrağımızda İslam simgəsinə də yer vermişdi. 1920-ci ilin 28 aprel rus işğalında “İttihad” islam partiyası birincilər sırasında rus işğalına qatılanlardan olmuşdu; 3) 1993-cü ildə az-çox demokratik hakimiyət olan AXC hakimkiyəti yıxılanda Azərbaycan islam partiyası Azərbaycana qarşı olan Rusiya-İran bloku ilə birlikdə olmuşdu.\nƏlinin xəlifəliyinədək Fədəklə bağlı durum dəyişməmişdi. Oranın gəlirlərindən kiçik bir pay Peyğəmbər ailəsinin gərəkləri üçün ayrılır, qalanı başqa ellik mallar kimi xəlifənin yetkisində olurdu – xəlifə ondan istətiyi sayaq yararlana bilərdi. Ancaq Müaviyənin dönəmində Fədək üç adam – Mərvan, ibn-i Affan, bir də oğlu Yəzid arasında bölüşdürüldü. Beləcə, Fədək əldən-ələ keçərək sonucda Mərvan ibn-i Hakemin mülkiyəti oldu. O xəlifə olanda oranı bütünlüklə satın aldı, sonra da oğlu Əbdüləzizə pay verdi.\nYuxarıda deyildiyi kimi, Fatimə ölənədək Fədəki geri qaytarmaq uğrunda çarpışma apardı. Fatimə ölüm ayağında belə bir vəsiyət etmişdi: “Əmirəlmöminin əli ilə bağlı Allahın, Peyğəmbərin əhdini pozan, haqqıma görə mənə zülm edənlər, mirasımı ələ keçirənlər, atamın mənə yazdığı Fədəkin mülkiyət sənədini yandıranlar, tanıqlarımı dananlar mənə namaz qılmasınlar”. Bununla da Fatimə Əbu Bəkrlə Ömərə onun cənazə namazını qılmalarını yasaqlamış, bunu Əlinin etməsini istəmişdi. Sonacaq yolasalmasında Əli olub-bitənlərlə bağlı Məhəmmədin adını anaraq demişdi: Qızın ümmətinin zülmə yardımçı olduğunu Sənə soraq verəcək. Ondan soruş, durumu ondan öyrən. Özü də bu, çox keçmədən, Sənin hüzr mərasimin bitmədən baş verdi”. Çevrədəki müsəlmanlar Peyğəmbərin Fədəki qızı Fatiməyə bağışladığını bilsələr də, sonadək susqunluq sərgiləmişdilər. Bu üzdən Fatimə Əbu Bəkrlə Ömər başda olmaqla müsəlmanlardan incik düşmüş, onun cənazə namazını Əlinin tək qılmasını istəmişdi. Fatimə ölüm ayağında müsəlmanların ona edilən haqsızlıq önündə susqunluq sərgiləmələrindən gileylənmiş, sonda demişdi: “mənə namaz qılacaq ümmət budurmu?!” O, Əliyə belə vəsiyət etmişdi: “Ey Əli! Mən öləndə sən cənazəmi qüsl et, kəfənlə, cənazə namazımı qıl, qəbrimə qoyaraq dəfn et…”\nFədək faktoru İslam dünyasında eləcə çat yaratmadı, uzantıları çağımızadək gəlib çatan barışmaz yağılıqlar yaratdı. Fədək-miras-xəlifəlik-hakimiyət çarpışmaları sürəsində ortaya çoxsaylı partiyalar çıxdı: Məkkə, Mədinə, sünnilik, şiəlik, xaricilik, mürcilik, mehdilik – Ələvilər (Əli yandaşları); Fatimilər (Fatimə yandaşları); Əməvilər, Abbasilər, başqaları. Sonralar bu bölücülüklərin üstünə daha aktiv birisi – vəhabilik də gəldi. Arada ayrıca xəlifəliklər də yarandı: Misir, Kordova xəlifəlikləri.\nHakimiyət-mülkiyət savaşı dini arxa plana keçirmiş, xəlifəlik din hakimyətindən daha çox siyasi hakimiyətə çevrilmişdi. Dinə yaxın-uzaqlığından asılı olmayaraq, başqaları bir yana, Qüreyşilər özləri bir neçə partiyaya bölünərək xəlifəlik uğrunda ölüm-dirim savaşına girişmişdilər. Məhəmmədin arvadı Aişə ilə birləşmiş Zübeyr Əlinin xəlifəliyinə boyun əyməyərək onunla savaşa çıxmışdı. Savaşda Zübeyr öldürüldü, Aişə əsir alındı. Zübeyr Əlinin bibisi oğlu idi. Üç xəlifə: Ömər, Osman, Əli iç çəkişmələr – düşmənçiliklər nədənilə öldürülmüşdü. Abbasilər Əlinin Əmisinin törəmələri idilər. Onlarla Fatimilər arasında, eləcə də Əlidən ayrılmış xaricilərlə şiələr arasında ölüm-dirim savaşı gedir, yenən yeniləni sonunadək qırıb çatırdı…\nMəhəmməddən sonrakı xəlifəlik\nXilafətdəki Fədək çatını doğuran başqa, daha önəmli bir nədən vardı: Məhəmmədin ölümü ilə başlayan xəlifəlik dartışması. İslamda Qədri-Xum deyilən bir anlayış var. Bu, Məhəmmədin: “Məndən sonra xəlifə Əli olacaq!” dediyi gündür. Məhəmməd hələ sağ ikən özündən sonra xəlifənin kim olacağını bildirmiş, oradakılardan Ömər Əlini birinci qutlayanlardan olmuşdu. Ancaq, Məhəmmədin ölüsü yerdən götürülməmiş Ömərlə Əbu Bəkr xəlifəliyi ələ keçirməyə, Əlinin, Əli ailəsinin (İslamda onlara Əhli-Beyt deyilir) başının Məhəmmədə qarışmasından yararlanaraq öz işlərini düzüb-qoşmağa girişmişdilər. İşin başında duran Ömər kələklə Əbu Bəkri xəlifə seçdirmiş, sonra da Əlini ona boyun əydirməyə (beyət etdirməyə) çalışmışdı. Ömər gücə əl atsa belə, Əli Əbu Bəkri xəlifə olaraq tanımaqdan boyun qaçırmışdı. Üstəlik, Əli Ömərin gizli planının üstünü də açmışdı: “Əlbir olub yaxşı plan qurmusuz. Bu gün onun üçün çalışırsan, yarında bu görəvi sənə versin? Allaha and olsun, sənin sözünə baxıb ona beyət etməyəcəm!”(Əli işin gizlinini düz anlamışdı: Ömər qoca Əbu Bəkri qabağa verirkən tezliklə onun yerini tutacağını gözaltılamışdı).\nHakimiyətin legitimliyi görüntüsünü yaratmaq üçün Əlinin Əbu Bəkri xəlifə olaraq tanıması Əbu Bəkrə də, Ömərə də çox gərək idi. Bundan ötrü Əbu Bəkr Öməri bir dəstə adamla Əlinin ardınca göndərmişdi. Ömər Əlinin evinə gələrək onu Fatimənin gözü qarşısında az qala sürüyərək Əbu Bəkrin yanına aparmış, beləliklə, onlar Peyğəmbərin qızına belə, açıq sayğısızlıq göstərmişdilər. “Fatimə mənim bir parçam, ürəyimin ürünü, ruhumdur. Onu incidən məni, Məni incidən Allahı incitmiş olar” deyən Peyğəmbərin qızını, ailəsini incitmişdilər. Beləcə, sonralar bütün İslam dünyasını sarmış bir düşmənçiliyin özülü qoyulmuşdu. (Bir sıra ərəb topluluqları Əbu Bəkrin xəlifəliyini legitim saymadıqlarından xüms, zəkat kimi vergiləri verməkdən boyun qaçırırdılar, bu isə dövlət xəzinəsinin boşalmasına aparıb çıxara bilərdi. Bu üzdən də necə olur olsun Əli başda olmaqla Əhli-Beytə beyət etdirmək gərəkirdi. Bu gərək nədənilə Ömər Əbu Bəkrin xəlifəliyini tanımasalar, Əlinin evinə od vurub yandıracağını demişdi).\nGöstərdikləri susqunluğa görə Fatimənin müsəlmanlardan inciyib üz döndərdiyi yuxarıda göstərilib. Burada İslamın özünə bağlı administrativ quruluş özəlliyi olduğunu vurğulamadan keçmək olmaz: Xəlifə hakimiyəti sınırsız idi, xəlifəyə qarşı çıxmaq (üsyan etmək) Allaha qarşı çıxmaq (üsyan etmək) sayılırdı…\nDövlət xəzinəsi hələ Məhəmmədin sağlığında yaradılmışdı. Elə o çağlar yaşayanların sıralaması (siyahısı) tutulmuş, ayrı-ayrı müsəlman ailələrinin soylarının əskiliyindən asılı olaraq tutulmuş (“istila”edilmiş) torpaqlardan gəlir götürmək hüququ bəlirlənmişdi. Ərəb soy göstəricisinin (şəcərə) uzunluğuna bağlı önəmi buradan qaynaqlanır. Ələ keçirilən qənimətlərdə, yenilən ölkələrdən alınan vergilərdə Allahın, Peyğəmbərin, ordunun (orudunu oluşduranların) payı vardı. Bu üzdən də İSTİLALAR dönəmində vergi aparatı çox genişləndirilmişdi. Tutulan, ələ keçirilən ölkələrdə can vergisindən tutmuş, torpaq vergisinədək bir çox vergilər alınırdı. Müsəlman olmaq istəməyənlərin üzərinə daha çox, daha ağır vergilər qoyulduğundan müsəlmanlığa keçmək getdikcə daha çox “könüllü” olurdu.\nXilafət ordusu daha çox ölkələri tutduqca ələ keçirilən QƏNİMƏTLƏR, vergi yığımı daha da artaraq dövlət xəzinəsini gen-bol doldurur, ərəbləri varlandırdıqca varlandırırdı. Dünənədək bomboz səhralarda yarıac-yarıtox gün keçirən ərəblər getdikcə cah-cəlala bürünürdülər. Xəlifə sarayını isə pozğunluq bürüyürdü. Peyğəmbər demişdi: “Ümmətim üçün mənəviyatı məhv edən mühitdən qorxuram”. Tutulan ölkələrin sayına uyğun olaraq, gələn gəlirlər də artır (ələ keçirilən çoxsaylı canlı-cansız QƏNİMƏTLƏRLƏ birgə), bu isə öz sırasında xəlifə sarayında MƏNƏVİYATI MƏhV EDƏN MÜHİTİ daha da genişləndirib dərinləşdirir, bu da öz sırasında tutulan ölkələrdə vergilərin durmadan artırılıb ağırlaşdırlmasına gətirirdi…\nDoğudan Batıya xiləfətin yayıldığı bütün İslam coğrafiyasında din adı altında daha çox hakimiyət-mülkiyət (var-dövlət) savaşları gedirkən Azərbaycanda öncə Cavidanın, ondan sonra Babəkin başçılığı ilə bağımsızlıq savaşı aparılırdı. Babək Azərbaycan mənliyi uğrunda xilafətlə 22 il (816-838) savaşdı. Bu savaş boyunca 6 xəlifə ordusunu darmadağın etdi. Ərəblər Babəki, babəkçiləri sonda xilafət ordusunda qulluq edən başqa bir türkün – Afşinin əlilə yenə bildilər. Ən pozğun xəlifələrdən biri olaraq tanınan Mötəsim Babəki özünə başkənd etdiyi Samirəyə apardıb orada şaqqalatdı. Babəkin qızlarını isə əsir edib özünün böyük hərəmxanasına qatdı.\nQırmızı bayraq altında vuruşan babəkçilərə QIRMIZILAR deyirdilər. Babəkin 22 illik bənzərsiz savaşı xilafətin çöküşünə, Azərbaycanın bağımsızlığına yol açdı.\nBabəkdən sonra ərəblər Babəki, babəkçiləri gözdən salmağa yönəlik lənətləmə propaqandasına başladılar. Yüz illər boyunca onları kefcil, pozğun adamlar kimi lənətlədilər. A.Müllerə görə, əyləncə aşiqi kefcil, pozğun adamlar ulusal-özgürlük axımı kimi böyük, çətin işə qatılmazdılar. Xilafəti başdan ayağa bürümüş siyasi intriqalar Babəki yenməklə xilafətin qurtarıcısı olaraq tanınan ordu komandanı Afşindən də yan keçmədi. Xəlifənin buyruğuna uyğun olaraq, onu tutub dustaq etdilər. Afşin dustaqlıqda acından öldü.\nƏrəb qaynaqlarında Babəki, babəkçiləri aşağılamaqla onların çoxillik uğurlarına özləri üçün yararlı don geydirməyə çalışılır. Düzgünü isə Səid Nəfisinin yazdığıdır: “Babəkin uğurlarının başlıca nədəni xalqın birliyində, ərəb istilaçılarına, onların hakimiyətinə qatlaşmamaqda axtarmaq gərəkdir”. Burada Səid Nəfisinin önə çəkib vurğuladığı nədir: Babək olayına, bir çoxlarının etdiyi kimi, dinli-dinsiz baxışından deyil, saldırqan – saldırıya uğrayan (İstilaçı – istilaya uğrayan) baxışından yanaşılmalıdır.\nBabəkin, babəkçilərin 22 illik (bütövlükdə, 61 illik) ardıcıl savaşları boşuna getmədi: onların sarsıdıb gücdən saldıqları ərəb imperiyasına daha bir sarsıntı yenə yenilməz Azərbaycandan gəldi. Azərbaycan Türkü Məhəmməd Sac uğurlu savaşlar yoluyla Güney Azərbaycanda ərəblikdən asılı olmayan dövlətin özülünü qoydu. Saclılar dövlətinin ən görkəmlisi, Məhəmmədin qardaşı Yusif Sac, çox keçmədən Güneylə Quzeyi birləşdirməklə Bütöv Azərbaycan dövlətini qurdu.\nXəlifə əl-Müqtədir Yusifə qarşı 20 minlik ordu göndərdi. Daha iki komandan qoşunu ilə ərəb ordusunun yardımına gəlsə də, Yusif özünün 7 minlik Azərbaycan qoşunu ilə birləşmiş ərəb ordusunu darmadağın etməklə (üstəlik, çoxlu əsir götürməklə) Azərbaycana bir daha yenilməzlik qazandırdı! Saclıların ərəb imperiyası üzərindəki böyük uğurları Azərbaycan dövlətini, Azərbaycan dövlətçiliyini bir daha dirçəltdi, onun özünün 1925-ci ilədək sürən geniş imperiyaya çevrilməsinə gətirib çıxardı. Başında Qacarların durduğu sonuncu Azərbaycan imperiya dövlətini ingilislər dağıtdılar…\nSon illər Güney Azərbaycanda önəmli bir gələnəyin özülü qoyulmuşdu: iyun ayında Babək qalasına EL YÜRÜŞÜ keçirilirdi. Özülünü 1925-ci ildə ingilislərin qoyduğu fars rejimi Böyük Babək adından qorxuya düşərək Qalaya yürüşü yasaqladı. Azərbaycanın yenilməzlik-bağımsızlıq simgəsi olaraq Babək adı İranda, – Türk dilini-Türk kimliyini yasaqlayan şovinist fars rejimində, – bu gün belə böyük qorxu doğurmaqdadır! Bu baxımdan da QIRMIZI Babək Bayrağı bizm çoxdan bəlirlənmiş gerçək kimliyimizdir!! Babəkə, Babəkliyə, Babəkliyimizə doğru – qurtuluşumuz özümüzə özgələşmədən dönüb, özümləşməyədir!!!\nP.S. Babəki hələ də “dinsiz-imansız” adlandırıb lənətləyənlər, ən azı, Peyğəmbərlərinin bu buyruğunu unutmamalıdırlar: “Vətən sevgisi imandandır”. Babəkin savaşı Vətən savaşı idi.\n1. Azərbaycan tarixi, I cild, Bakı – 1994.\n2. Səid Nəfisi. Azərbaycan qəhrəmanı Babək, Bakı – 1990.\n3. Haydar Baş. İmam Əli, Bakı – 2013.\n4. Anri Masse. İslam, Bakı – 1992.\n5. Q.E.fon Qrünebaum. Klassik islam (600-1258), Bakı – 1998.\nGürcüstanda Daxili İşlər nazirliyində islahatlarda QHT-lər iştirak edəcək


Gözəl görünmək xatirinə...\n2016, 25 Oktyabr, çərşənbə axşamı, Bakı vaxtı 03:43\nHüseynbala Səlimov Gözəl görünmək xatirinə... May 21, 2015\nBinalardan üzlüklərin sökülməsinə başlanıb - Bakı. 21 may 2015\nHAMI YERİNDƏ İDİ. AMMA BİR AZ GEC İDİ...\nŞəhər indi-indi özünə gəlir. Çoxmərtəbəli yaşayış binasında baş vermiş dəhşətli yanğın insanları həqiqətən də sarsıtmışdı-hamı yalnız bu hadisədən danışır, telekanallar musiqili verilişlərə ara vermişdi...\nPrinsipcə, yanğın qeyri-adi hadisə deyil. Nə qədər arzuolunmaz olsa da, belə hadisələr baş verir. Amma insanlar deyirdi ki, hələ bu vaxta qədər bir binanın bu qədər sürətlə alışmasını görməmişdilər.\nSəbəb aydındır. Detallar hələ tam dəqiqləşməsə də, binanın yanmasını kimyəvi örtüyün alışması ilə izah etdilər...\nDövlət adamları, aidiyyəti olan strukturlar vaxtında hadisə yerində oldular və nə mümkündürsə onu etdilər. Bununla bağlı iradımız yoxdur.\nAmma məsələnin başqa tərəfi var. Dövlət adamlarının bir qisminin əsas işi faciənin nəticələrinin aradan qaldırılması deyil, faciənin qarşısını almaq olmalıdır...\nTəsəvvür edin, indi binaların örtükləri sökülür. Onların sayı isə o qədər də az deyil-şəhərdə 800-ə yaxın belə binanın olduğunu deyirlər...\nBakı şəhərinin rəhbərlik sarıdan elə də bəxti gətirməyib. Məsələ ticarət «toçka»larını sökməkdə deyil. Bunu hamı bacarar. Əsas məsələ şəhərdə savadlı idarəetməni təşkil etməkdir.\n22 İL ƏRZİNDƏ NƏSƏ ÖYRƏNMƏK OLARDI...\nNə demək olar? Hər şeyi öz adı ilə adlandırmaq lazımdır. Bakı şəhərinin rəhbərlik sarıdan elə də bəxti gətirməyib. Məsələ ticarət «toçka»larını sökməkdə deyil. Bunu hamı bacarar. Əsas məsələ şəhərdə savadlı idarəetməni təşkil etməkdir. İndi məlum olur ki, binalara çəkilmiş örtüklər çox təhlükəlidir, kiçik bir qığılcım onları alışdıra bilər. Bəs onlar quraşdırılanda şəhər rəhbərliyi hara baxırdı? Bu işin texniki tərəflərini öyrənmək, onun texniki ekspetizasını təşkil etmək mümkün deyildimi?..\nBurada bir neçə il bundan əvvəlki hadisələr yadımıza düşür. Təsəvvür edin, yolları təmir etməyi, asfalt döşəməyi öyrənmək üçün şəhər işçilərinə bir neçə il vaxt lazım gəldi. Əvvəllər hətta kanalizasiya lyuklarının üstünə asfalt döşəyirdilər. Nəticədə də çox böyük gölməçələr yaranır və şəhərin küçələrində həddindən artıq su toplanır, lil-palçıq yaranırdı...\nİndi asfalt döşəməyi yarıya qədər öyrəniblər. Ona görə «tam» yox, «yarıya» qədər deyirik ki, bir yolu təmir edir, növbəti ildə isə onu yenidən qaşıyır və təzədən təmir etməyə başlayırlar. İndi də bu örtüklər yaman dəb düşmüşdü. Hətta onu da deyirdilər ki, belə üz çəkilmiş binalardakı mənzillərin qiyməti digərləri ilə müqayisədə daha çox imiş...\nMəlum oldu ki, bu örtüklər bəzək yox, binalar və onların sakinləri üçün əsl fəlakət mənbəyi imiş\nAmma budur, məlum oldu ki, bu örtüklər bəzək yox, binalar və onların sakinləri üçün əsl fəlakət mənbəyi imiş. İndi onları təcili sökürlər. Heç olmasa, buna görə sağ olsunlar, necə deyərlər, ziyanın yarısından da qayıtmaq böyük işdir...\nBaşqa məsələlərə gəldikdə isə, şəhərsalmanın və idarəetmənin konsepsiyası və prinsipləri olmalıdır. Şəhər həyatı da bir elmdir. Təəssüf ki, indiki Bakıya baxanda buna da şübhə etməyə başlayırsan-məlum olur ki, şəhəri nizamlamaq elə də vacib deyil, harada gəldi yeni bina ucaltmaq, harada gəldi park tikmək, harada gəldi, necə gəldi yenicə tikilən obyektləri sökmək olar...\nElə elmlər var ki, onların sosialisti, kapitalisti olmur. Arxitektura, şəhərsalma da belədir. Sovet dövründə müəyyən təcrübə vardı. Düzdür, indi texnologiyalar dəyişib, hər şey yeniləşib. Bununla da razıyıq. Amma müəyyən şəhərsalma təcrübəsi vardı ki, ondan istifadə etməmək günah olardı...\nƏvvəllər bir bina layihələşdirilərkən nələr nəzərə alınmırdı? Hətta otaqların normal işıqlanmasına qədər hər şeyi nəzərə alırdılar. İndisə necə gəldi, harada gəldi tikirlər...\nƏslində örtük binalara bir modern görkəm verir. Gözəllik isə başqa şeydir. O, Baltik ölkələrindəki binalar kimi olur. İçərişəhər kimi olur...\nQərəz, vaxt keçəcək, şəhərin indiki rəhbərliyi də hər şeyi öyrənəcək. Amma bunun üçün nə qədər vaxt tələb olunacaq, nə qədər söküb-tikmək lazım gələcək? Bax, bunu deməyə çətinlik çəkirik...\nHƏR YENİ OLAN HEÇ DƏ GÖZƏL DEYİL...\nSovetlərin də möhtəşəm şəhərləri vardı. Bunu danmaq olmaz. Moskvada hətta çay da xüsusi olaraq çəkilmiş qollar boyunca axırdı... Mən hələ Peterburqu demirəm. Elə Bakının özünün də təcrübəsi az deyildi. Düzdür, Bakıda yenicə inşa edilən evlərin əksəriyyəti o vaxt xüsusi arxitekturası olmayan panel evlər idi... Amma yenə də... Hər halda, bir Bakı şəhəri də vardı...\nO Bakı şəhəri ki, bir şəhər kimi məhz sovetlərin vaxtında böyümüş, genişlənmişdi. İndi yaranan və tikilən yeni Bakı əvvəlkindən də gözəl olmalıdır. Bunun üçünsə öyrənmək lazımdır. Böyük şəhərlərin təcrübəsi kafi qədərdir. Öyrənəndə nə olar ki?..\nHəm də bir detalı qeyd etmək lazımdır ki, binalar təkcə örtüklə gözəl olmur.


Hekimin "Qızıl qelem" mükafatı - Azadliq Xeber\nHekimin “Qızıl qelem” mükafatı\nHəkimin “Qızıl qələm” mükafatı\n24.11.2015 / 11:05 xeber –\nBu saat hər şey boldur, hər şey başdan aşır. Həkim bol, müəllim bol, şair bol,\nalim bol, işsiz bol, dustaq bol.\nÖzü də deyirlər, guya biz kasıb yaşayırıq bu bolluq içərisində.\nTeleviziyalarda şoular bol, müğənnilər bol.\nBax televizora, kef elə, gül, istəyirsən get verilişlərdə otur, qonşuların ürəyini partlat.\nDükanı bol, apteki bol, klinikası bol, xəstəsi bol. Daha nə istəyirsən, bu bolluqda yağ içində böyrək kimi yaşa.\nBaxırsan hər yan aptek… Sabir demişkən, “balkon madam, ev madam, bulvar madam, baxırsan hər yan madam”.\nKitabxanalar boşalır olur bank, aptek, dükan…\nŞair demiş, “Yaşa özün üçün, gəz özün üçün”.\nAmma bəzi şeylərə diqqət eylə.\nMəsələn, bir dostun ola, o da jurnalist ola, iş otağının qapısını açıq qoya və gəlib gedənə baxa, bil ki, onun ixtisası həkimdir, ən az 10 il həkim işləyib.\nBir müəllimin ola, o da hey rüşvətin əleyhinə danışa, bil ki, rüşvətxorun yekəsidir.\nBir qız ki, televiziyada ailədən gözəl-gözəl danışdı, onda bil ki, onun ailəsi yoxdur, ya da gedib qayınanasını döyüb, ərindən də ayrılıb.\nDiqqət eylə, bir şair ki, küçədə şeir oxudu, apar qaytar.\nBir katibə ki, müdirin əvəzinə cavab verdi, məsələ aydındı.\nFirma dərmanları xəstəxanaları başına götürüb. Firma işçiləri yaman yaraşıqlı, yerə baxan, ürək yaxan. Hara getsəm mən onları davranışından, əlindəki çantalarından tanıyıram. Elə utancaqdılar ki, xəstələrlə həkimin növbəsinə dururlar guya. Halbuki xəstələri dinləyirlər, nə düşündüklərini öyrəndikdən sonra hərəkətə keçirlər. Həkimlərə hazır resept verirlər, həkim başına döndüyüm faizlə həmin reseptləri xəstələrə sırıyır, yəni firma dərmanlarını bir ucdan xırıd eləyir.\nÜz tutduğun həkimlərin çoxu belə deyir. Mən burdakı “UZİ” həkimlərinə inanmıram. Gedərsən filan klinikaya, Sənubər xanımı soruşarsan. Desələr bu gun işi var, gəlməyib, onda sabahı gözlərsən, mən ancaq ona inanıram. Moskvada kurs bitirib. Allah bu kursları çıxardanın evini yıxsın. Kurs yıxıb bizim evimizi. Xaricdə iki aylıq kurs oxu gəl, Azərbaycanı səhiyyəsini qoy böyrü üstə, adını çıxart dur kənarda, xəstələr özü gələcək. Nə isə, həkim də bu tərəfdən əl altdan Sənubərə zəng eləyir ki, yanına xəstə göndərdim, sən də mənə göndər.\nSonra Sənubərin yanından gəlirsən həkimin yanına, o da resept yazır və bərk-bərk tapşırır ki, bu dərmanlar heç harda olmur, hökmən filan aptekden al, filan aptek də resepti tanıyır axı. Bilir ki, filankəs göndərib, onun da faiz sayğacı bunu yaddaşa qeyd edir.\nBaşqa cür də ola bilir, məsələn, klinikaların qarşısında tibb bacıları səni elə qarşılayır, elə bil bunlarla 10 il bir yerdə oxumusan. Əlbəttə, onların işi günə muzdu, hər xəstəyə bir manat ödənilir. Söhbət əsasında sənə çox qəşəng bir həkimi məsləhət görür, adın da belə qoyur ki, Avropada kurs bitirib. Belə çıxır ki, Avropada iki aylıq kurs bitirmək bizim Tibb Universitetindən irəlidir. Əlbəttə, bunların da pulu həkim tərəfindən ödənilir. Hər xəstə bir manat.\nO günü bir həkimin yanına getmişəm, başının üstə Avropa ölkələrindən aldığı sertifikatları var, hətta bunların içərisində rəhmətlik Oqtay Salamzadənin “təsis” etdiyi “Qızıl qələm” mükafatı da. “Qızıl qələm” mükafatını görəndə gülmək məni tutdu, uğunub getdim, sonra gördüm pis alınır, gülməyi çevirdim öskürəyə.\n– Siz yazıçısınız?\n– Bəlkə publisist, jurnalist?\n– Bəs “Qızıl qələm” mükafatını sizə nəyə görə veriblər?\n– Bir kurs müalicənin əvəzinə almışam, resept yazdım ki, o saat portfelindən çıxarıb bu mükafatı verdi.\nDaha heç nə demədim, söhbətin arxasını çevirdim öskürəyə.


DİN-dən qanunsuz aksiya keçirmək istəyənlərə XƏBƏRDARLIQ – KƏLBƏCƏRTV\nDİN-dən qanunsuz aksiya keçirmək istəyənlərə XƏBƏRDARLIQ\nBakı Şəhər İcra Hakimiyyəti ilə razılaşdırılmamış yerdə mitinq və ya yürüş keçirməyə cəhd edilərsə, bu, qanunsuz aksiya hesab olunacaq və qarşısının alınması üçün zəruri olan bütün tədbirlər görüləcək.\nBunu Oxu.Az-a açıqlamasında Daxili İşlər Nazirliyinin Mətbuat Xidmətinin rəisi Ehsan Zahidov deyib.\nOnun sözlərinə görə, Bakı Şəhər İcra Hakimiyyəti “Müsavat”, REAL partiyaları, D18 təşkilatı və bir neçə müstəqil namizədin mitinq keçirməklə bağlı müraciətinə baxıb və qərar qəbul edib:\n“Mitinqin fevralın 16-da, saat 15:00-dan 17:00-dək Lökbatan qəsəbəsindəki stadionda keçirilməsinə razılıq verilib. Bundan başqa, dünən mitinqin təşkilatçıları Bakı Şəhər Baş Polis İdarəsinə dəvət olunaraq müvafiq qanunvericiliyin tələbləri izah edilib və icazə verilən yerdən başqa digər ərazidə mitinqin keçirilməsinin yolverilməz olduğu bir daha onların nəzərinə çatdırılıb.\nOna görə də Bakı Şəhər İcra Hakimiyyəti ilə razılaşdırılmamış yerdə mitinq və ya yürüş keçirməyə cəhd edilərsə, bu, qanunsuz aksiya hesab olunacaq və qarşısının alınması üçün zəruri olan bütün tədbirlər görüləcək.\nOnu da vurğulayım ki, belə cəhdlərin qarşısı alınarkən ictimai asayişi bərpa edən polislərlə qanunsuz aksiyanın iştirakçıları arasında baş verə biləcək bütün hadisələrin məsuliyyəti həmin razılaşdırılmamış mitinqin təşkilatçılarının üzərinə düşəcək”.\nPrevious Bakıda gənc qız yoxa çıxdı\nNext Külli miqdarda aksiz markası olmayan siqaretlər aşkarlandı (FOTO/VİDEO)


Qafqaz Albaniyası Azərbaycanın tarixi-mədəni irsidir - Bakı Beynəlxalq Multikulturalizm Mərkəzi\nAzərbaycan əsrlər boyu müxtəlif mədəniyyətlərin və sivilizasiyaların qovuşduğu mərkəz olub. Tarix boyu bu qədim torpaqda müxtəlif dinlərin, mədəniyyətlərin, etnik qrupların nümayəndələri sülh, qardaşlıq və qarşılıqlı hörmət şəraitində yaşayıblar. Minilliklərlə formalaşan bu ab-hava Azərbaycan cəmiyyətində indi də qorunub saxlanılır. Azərbaycan bu gün çoxmillətli, çoxkonfessiyalı ölkədir, tolerantlıq və dözümlülük ideyaları cəmiyyətdə çox güclüdür.\nBu fikirlər Bakı Beynəlxalq Multikulturalizm Mərkəzi (BBMM), Dini Qurumlarla İş üzrə Dövlət Komitəsi (DQİDK) və Alban-Udi Xristian Dini İcmasının birgə təşkilatçılığı ilə noyabrın 13-də Qəbələ rayonunda keçirilən “Qafqaz Albaniyası Azərbaycanın mədəni-tarixi irsi kimi” mövzusunda “dəyirmi masa”da səsləndirilib.\nNic qəsəbəsindəki Azərbaycan Udi Ocağında keçirilən tədbirdə təşkilatçı qurumların əməkdaşları, tarixçi alimlər, ziyalılar iştirak ediblər.\nİştirakçılar əvvəlcə Udi Ocağında yaradılan şəraitlə tanış olub, udi yaşayış evindəki etnoqrafik muzeyə baxıblar.\nTədbirdə çıxış edən Qəbələ Rayon İcra Hakimiyyəti başçısının müavini Ətayə Osmanova Azərbaycanın dünyada multikulturalizmin məskəni kimi tanındığını bildirib. Qeyd olunub ki, multikulturalizmin Azərbaycan modeli bu gün bütün dünyada geniş təbliğ olunur. Tarix boyu Azərbaycanda müxtəlif dinlərin, mədəniyyətlərin, etnik qrupların nümayəndələri sülh, qardaşlıq və qarşılıqlı hörmət şəraitində yaşayıblar. Minilliklərlə formalaşan bu ənənə indi də qorunub saxlanılır.\nBBMM-nin icraçı direktor əvəzi Rəvan Həsənov çıxış edərək bildirib ki, Azərbaycanın hər bir vətəndaşı Qafqaz Albaniyasının tarixinə sahib çıxmalıdır. Çünki Qafqaz Albaniyası Azərbaycanın tarixi-mədəni irsidir və onun ayrılmaz tərkib hissəsidir. Mərkəzin rəsmisi deyib: “Biz Qafqaz Albaniyasına, onun tarixinə laqeyd yanaşsaq, o zaman bədnam qonşularımız və digərləri tariximizə sahib çıxmağa can atacaq. Bunu yaxın tariximizdə də yaşamışıq. Torpaqlarımıza, tariximizə, mədəniyyətimizə iddialar heç vaxt bitməyib”.\nQafqaz Albaniyası ilə bağlı işlərin intensivləşdirilməsinin vacibliyinə toxunan Rəvan Həsənov qeyd edib ki, BBMM bu işdə aparıcı mövqeyini ortaya qoymağa həmişə hazırdır. Mərkəz yalnız ölkə daxilində deyil, ölkə xaricində də tarixçi alimlərin iştirakı ilə Qafqaz Albaniyasını, xüsusilə onların varisləri olan udilərin tarixini, dini inanclarını təbliğ etmək üçün mühüm tədbirlər həyata keçirir.\nAzərbaycan Respublikası Prezidenti Administrasiyasının millətlərarası münasibətlər, multikulturalizm və dini məsələlər şöbəsinin aparıcı məsləhətçisi Anar Əlizadə tədbirin olduqca aktual, əhəmiyyətli və ağrılı bir mövzuya həsr olunduğunu bildirib. Qeyd olunub ki, Azərbaycana qarşı etnik təmizləmə, təcavüz siyasəti həyata keçirən Ermənistan öz işğalçı siyasətinə tarixi don geyindirməyə çalışır, erməni şovinistləri tarixi saxtakarlığa əl atırlar. Belə ki, işğal olunmuş ərazilərimizdə qədim alban məbədlərinin üzərindəki əski kitabələr məhv edilir və başqa yazılarla əvəz olunur. Bu məbədlərin özünəməxsus memarlıq quruluşu dəyişdirilir. Təbii ki, bütün bunların bir məqsədi var – həmin məbədləri erməniləşdirmək və qriqoryanlaşdırmaq.\nAnar Əlizadə deyib: “Qafqaz Albaniyasının irsinə sahib çıxmaq bizim borcumuzdur. Rus qafqazşünas alimlərinin də qeyd etdikləri kimi, Qafqaz Albaniyasının tarixi və taleyi ilə azərbaycanlılar hamıdan çox maraqlanmalı, məşğul olmalıdırlar. Onlar bu sahədə dünya elmi qarşısında məsuliyyət daşıyırlar, borcludurlar. Sevindirici haldır ki, alimlərimiz son zamanlar ermənilərin yalanlarını ifşa edən xeyli fundamental əsərlər yazıblar. Hər il Qafqaz Albaniyası irsinin Azərbaycan xalqına məxsusluğunu sübuta yetirən, onu dünya ictimaiyyətinə təqdim və təbliğ edən xeyli tədbir keçirilir. Bununla yanaşı, Qafqaz Albaniyası irsinin qorunması ilə bağlı, həm də praktiki addımlar atılmalıdır. Azərbaycan dövləti buna çox böyük əhəmiyyət verir. Dövlətimizin başçısı da bu məsələyə çox həssas yanaşır. Bu istiqamətdə artıq həm hüquqi, həm də dini müstəvidə xeyli iş görülüb. Alban kilsələri bərpa olunub, 2 alban-udi icması dövlət qeydiyyatına alınıb. Bu icmalara hər il əhəmiyyətli dərəcədə maliyyə yardımı ayrılır. Bütün bunların məqsədi tarixi ədalətsizliyi ortadan qaldırmaq və alban kilsələrini öz həqiqi varislərinə qaytarmaqdır”.\nDQİDK-nin dinşünaslıq ekspertiza şöbəsinin müdiri Nahid Məmmədov tədbirin bir neçə gündən sonra qeyd olunacaq Beynəlxalq Tolerantlıq Günü ərəfəsində keçirilməsinin xoş bir təsadüf olduğunu vurğulayıb. Bildirilib ki, Nic qəsəbəsi istər ölkə daxilində, istərsə də beynəlxalq tədbirlərdə hər zaman Azərbaycan tolerantlığının, multikulturalizminin beşiyi, canlı nümunəsi kimi təqdim olunur.\nAlban-Udi Xristian Dini İcmasının sədri Robert Mobili tədbirin əhəmiyyətini yüksək qiymətləndirərək, təşkilatçılara icma üzvləri adından minnətdarlığını bildirib.\n“Dəyirmi masa”da, həmçinin AMEA-nın müxbir üzvü, tarix elmləri doktoru Fəridə Məmmədovanın “Azərbaycanın mədəni-tarixi irsi olaraq Qafqaz Albaniyası: regional, siyasi (konfessional) və mədəni aspektlər”, tarix elmləri üzrə fəlsəfə doktoru Ülviyyə Hacıyevanın alban tarixinə dair, memarlıq üzrə fəlsəfə doktoru Rizvan Qarabağlının “Qafqaz Albaniyasında Arran memarlıq məktəbinin rolu”, tarix elmləri doktoru Məhəbbət Paşayevanın “Azərbaycanda alban tayfalarının etnik ənənələri”, tarix elmləri doktoru Anar İsgəndərlinin “Qafqaz Albaniyası Azərbaycan tarixşünaslığında”, tarix üzrə fəlsəfə doktoru Natiq Alışovun “Tülü kilsəsində aparılan arxeoloji tədqiqatların nəticələri” mövzularında məruzələri dinlənilib.


525-ci Qəzet - Şərif Şərifovun şərəfli əməyi - Xalq yazıçısı Anar yazır\nŞərif Şərifovun şərəfli əməyi - Xalq yazıçısı Anar yazır\nOxunub: 2266 dəfə\nGözlərimiz önündə Bakı günü-gündən inanılmaz şəkildə gözəlləşir, dəyişir, çağdaşlaşır. Amma bu proses tək paytaxtımızda deyil, ölkəmizin irili-xırdalı bütün şəhər, qəsəbə və kəndlərində uğurla davam edir.\nVətənimizin belə yeniləşən, daha da yaraşıqlı, daha da cazibədar olan şəhərlərindən biri də Qədim Gəncədir. Hər bir şəhərin simasını orijinal memarlıq örnəkləri - binalar, meydanlar, xiyabanlar-prospektlər, parklar və bulvarlar müəyyənləşdirdiyi kimi, heykəltəraşlıq əsərləri də bəzəyir.\nGəncənin bəxti gətirib. Bu şəhərdə istedadlı heykəltəraş, rəssam, xalçaçı Şərif Şərifov yaşayıb yaradır. Gəncənin baş rəssamı Şərif həm də şəhərin simasının necə görünəcəyinə nəzarət edir.\nMəlum olduğu kimi, Orta əsrlər Şərq şairlərinin portretləri - Şah İsmayıl Xətai kimi bəzi istisnalar olsa da, qalmayıb. Qədim Azərbaycan şairlərinin - Nizaminin, Xaqaninin, Məhsətinin, Nəsiminin, Füzulinin, Vaqifin portretləri yalnız XX əsrdə - əsasən, Sovet dövründə rəssamlarımız tərəfindən yaradılıb. Heç kəs bilmir ki, Nizaminin əslində sifət cizgiləri, boy-buxunu necə olub. Amma hamımızın təsəvvüründə Nizaminin sifəti rəssam Qəzənfər Xalıqov tərəfindən çəkilmiş və rəsmi şəkildə təsdiq olunmuş portreti, boy-buxunu isə həmin obraz əsasında heykəltəraş Fuad Əbdürrəhmanovun yaratdığı abidədə olduğu cür yaşayır.\nBu yaddaşımıza həkk edilmiş Nizami obrazı Şərif Şərifovun da dahi şairlə bağlı ərsəyə gətirdiyi bütün əsərlərində əks olunur.\nNizami deyəndə ilk öncə Gəncə, Gəncədən danışanda dərhal Nizami yada düşür. Başqa rəssam və heykəltəraşlarımızın əməyini layiqincə qiymətləndirərək onu da etiraf etməliyəm ki, Gəncədə Nizamiylə bağlı təsviri sənət əsərlərinin əksəriyyəti Şərif Şərifovun adıyla bağlıdır.\nBuna görə də Nizaminin növbəti yubileyini qeyd etdiyimiz ildə Yazıçılar Birliyinin təsis etdiyi Nizami mükafatına yazıçılarmızla bir sırada Şərif Şərifov da layiq görüldü.\nŞərifin "Xəmsə bulağı" adlı monumental dekorativ kompozisiyasında Nizami qəhrəmanları canlanır. Burada "Xəmsə"ni təşkil edən beş poemanın - "Sirlər xəzinəsi", "Xosrov və Şirin", "Leyli və Məcnun", "Yeddi gözəl", "İsgəndərnamə" məsnəvilərinin personajları əks olunub. Nizami personajlarından "Leyli və Məcnun"un Şərif tərəfindən yaradılmış abidəsi də Türkiyənin Kars şəhərində Heydər Əliyev parkını bəzəyir.\nBakıda, Azərbaycanın və dünyanın bir çox şəhərlərində Ulu Öndərin heykəlləri qoyulub. Şərifin Gəncədə ucaltdığı Heydər Əliyev abidəsi zənnimcə, ən uğurlularındandır.\nHeykəl bir pozada durub dayanmış adamın yox, hərəkət edən, addımlayan insanın hərəkətini əks etdirir. Sifətinin ideal oxşarlığıyla bərabər, üzündə xoş bir ifadə obrazı daha da məhrəmləşdirir.\nHeykəl üzərində iş prosesindən söz açan müəllif bu işə necə böyük məsuliyyətlə yanaşdığını xatırlayır. Hətta pencəyinin qırışları üzərində necə diqqətlə işlədiyini deyir. Bütün bu detallar heykəlin plastik həllində reallığı artırır. Abidənin bu özəlliyini görkəmli musiqiçimiz Fərhad Bədəlbəyli də qeyd edir:\n"Azərbaycanda Heydər Əliyevə ucaldılan abidələrin içərisində öz ifadə gücü ilə seçiləni məhz Gəncədəki heykəldir. Mənə Ulu Öndərlə xoş ünsiyyətdə olmaq şərəfi nəsib olub, o cümlədən, bir sıra səfərlərdə onu müşayiət edənlərin sırasında olmuşam. Gəncədəki abidənin müəllifi Heydər Əliyevin obrazının möhtəşəmliyini və müdrikliyini dəqiqliklə verə bilib. Bu abidədə həm də güclü bir dinamika var".\nGəncənin müxtəlif məkanlarınla qoyulmuş "Şir və günəş", "Mirzə Şəfi və müasirləri", "Həyat ağacı", ilk azərbaycanlı Sovet İttifaqı qəhrəmanı İsrafil Məmmədov, Qusarda ucaldılmış "Atlı əsgər" və bir çox başqa heykəllərin də müəllifi Şərif Şərifovdur.\nŞərifin xalçaçı rəssam kimi də bir çox uğurlu işləri var. Ulu Öndərin və Prezident İlham Əliyevin xalça üzərində portretləri, xarici ölkələrin bir sıra siyasi xadimlərin xalça şəkilləri bu qəbildəndir. Maraqlıdır ki, o vaxtki ABŞ Prezidenti Bill Klintonun qızı Çelsinin Şərif tərəfindən yaradılmış xalça-portretini Heydər Əliyev 2001-ci ildə Bill Klintona təqdim etmişdi. Klintonlar portreti elə bəyənmişlər ki, ikinci nüsxəsini də sifariş etmişlər.\nŞərif memar kimi də səmərəli çalışır. Üsyan başçısı cəsur Bəndərdən məğrur Cavadxana qədər şəhərin şanlı tarixini əks etdirən "Qala" kompleksi, Gəncə qapıları - unikal arxitektura nümunəsidir. Bütün bu işlərdə Şərifin xidmətləri danılmazdır. Ömrünün 75 ilini şərəfli yaradıcılıq əməyiylə başa vurmuş köhnə dostum Şərifə nə arzu edərdim? Əvvəla, çox istərdim ki, onun Bakıda da bir (daha yaxşısı bir neçə) heykəltəraşlıq əsərləri qoyulsun. İkincisi, Gəncədə Qızıl Qayada Cavad xanın möhtəşəm heykəlinin müəllifi də Şərif olsun.\nMüstəqil Azərbaycan Cümhuriyyətinin ilk paytaxtı 1918-ci ildə üç ay müddətində Gəncə olub. Bütün Şərq aləmində böyük hadisə olan bu tarix də, Gəncədə Sovet rejiminə qarşı ilk əzəmətli qiyam da nə şəkildəsə bir memarlıq abidəsi - obelisk kimi əbədiləşdirilməlidir. Şərifi bu barədə düşünməyə çağırıram. Nəhayət, bir çoxdanki arzumu da demək istəyirəm. Bu istəyi həyata keçirmək elə çətin iş deyil. Mənim fikrimcə, füsunkar Göygöl haqqında ən gözəl şeiri nakam taleli şairimiz Əhməd Cavad yazıb. Arzum budur ki, Hacıkənddən Göygölə gedən yolda bulaqlardan birinə Əhməd Cavadın adı verilsin. "Əhməd Cavad bulağı"na həmin o "Göygöl" şeirindən bəndlər həkk edilsin.\nİnanıram ki, bütün bunlar gec-tez həyata keçəcək Şərif. Gəncəlilər demiş niyyət olmasın, qismət olsun!


Qoz boyda beyinli, amma dünyalar qədər şirin koala - TRAVEL STORY\nQoz boyda beyinli, amma dünyalar qədər şirin koala\nÇoxları elə bilir koala da ayının hansısa bir növüdür. Ayı filan deyil. Ayıyla ümumiyyətlə heç bir əlaqəsi yoxdur. Bir balaca yaxın fason qohumu vombatdır.\n🐨 Avstraliyada yaşayan koala ancaq ağacdan-ağaca dırmaşmaq üçün lövbərini tərpədib aşağı düşür. 14 kq çəkili bu kisəli ağacın ən yüksək budağlarında necə səssiz-səmirsiz yaşayırsa, hətta Avstraliyaya ilk dəfə qədəm qoyanlar da yalnız 30 ildən sonra bunlardan xəbər tutublar.\n🐨 Beyinləri qoz boydadı. Bədən ölçülərinin cəmi 0,2%-ni təşkil edir. Üzlərinə demək olmasın, heyvanat aləmində ən tupoylardan sayılırlar. Elə üz ifadəsi də bunu deyir.\n🐨 Dişi koalanın, kenqurudakı kimi, balasını yerbəyer etmək üçün kisəsi var. Hamiləlik dövrü cəmi 1 aydır. Bədən ölçüsü 15-18 mm olan bala koala 6 ayadək bu kisədə, daha sonra bir o qədər də anasının belində keyfə baxır. Balaları ilə bağlı 1 ləyaxsız fakt var, onu yazmıram ki, peşman olmayasız.\n🐨 Başqa məməlilərdən fərqli olaraq, koalalarda insanlardakı kimi barmaq izləri var.\n🐨 Dalıycan danışmaq olmasın, ərincək kimi koala da günün 18 saatını yatır. Yatmasalar da elə oturduğları yerdə 18 saat tərpənmədən mıxlanıb qalırlar. Buna səbəb də elə həminkidir: qida rasionları 100% evkalipt yarpaqlarından ibarət olduğu üçün. Gec həzm olunur, tərkibində çoxlu sellüloz və çox az faydalı zadlar var. 1 günə 1 kq-dək yarpaq yeyirlər. Su zad da içmirlər. Maye tələbatlarını elə yarpaqla yola verirlər.\n🐨 Yeri gəlmişkən, evkaliptin yarpağı başqa heyvanlar üçün ölümünə təhlükəli sayılan maddələrlə vız vurur. Amma koala da az aşın kisəlisi deyil, 1000-dək növ evkalipt içindən onlar yalnız tərkibində daha az zəhərli maddələri olan 120-i ilə qidalanırlar. Hərdən adama çatmır, böyür-baş doludur 1001 nemətlə, vacibdi ki, elə o evkalipti yeyəsiz?\n🐨 Bekarçılıqdan həm erkək koalalarda, həm də dişilərdə bir cüt cinsi orqan olur. Qoşa-qoşa. Nəmm niyə. Buna baxmayaraq o günkü siçanlardan fərqli olaraq, tezbazar 20-30 saniyəyə gələcək nəsli düz-qoş edirlər. Çünki daha vacib işləri var: yatmaq.\n🐨 Elə də çox yaşamırlar, 11-13 il. Çox nadir hallarda 20 il. Vaxtından əvvəl ölümlərinə səbəb yanğınlar, avtomobillər və xəstəliklər olur. Yanğın zamanı çox vaxt insanların yaşadıqları yerə sığınacaq üçün gəlirlər.\nTags: Avstraliya, kisəli, kisəli ayı, koala\nPrevious Dilsiz, qanadsız, quyruqsuz kivi quşu\nNext Ata gücə düşür ölür, ana da gah oğullarını yeyir, gah qızlarını…\nDilsiz, qanadsız, quyruqsuz kivi quşu\nARXİV Ay Seçin İyun 2021 (2) Aprel 2021 (2) Mart 2021 (5) Fevral 2021 (6) Avqust 2020 (1) İyul 2020 (3) İyun 2020 (7) May 2020 (2) Aprel 2020 (5) Mart 2020 (3) Fevral 2020 (4) Yanvar 2020 (5) Dekabr 2019 (3) Noyabr 2019 (3) Oktyabr 2019 (3) Sentyabr 2019 (1) Avqust 2019 (6) İyul 2019 (3) İyun 2019 (1) May 2019 (2) Aprel 2019 (1) Mart 2019 (1) Fevral 2019 (2) Dekabr 2018 (1) Avqust 2018 (1) İyul 2018 (1) İyun 2018 (2) May 2018 (6) Aprel 2018 (6) Mart 2018 (8) Fevral 2018 (12) Yanvar 2018 (13)\nKATEQORİYALAR Kateqoriya seç Afrika (43) Amerika (14) Asiya (5) Avropa (3) Avstraliya (7) Çin (4) Dünya (40) Hindistan (1) Səyahət (1) Yaponiya (10)\nRəng verib, rəng alan təzəbəy


Yutubdan pul qazanmaq planı quran dostlar necə qatil oldu? - Xurma bağındakı FACİƏ\n24.11.2021 16:29 348\nTərtərdə dostu ilə birlikdə əmisini tamah məqsədilə öldürməkdə təqsirləndirilən Cavad Kərimov və onun dostu Zamin Abbaszadənin cinayət işi üzrə təfərrüatlar məlum olub. Qətl hadisəsindən əvvəl şeir yazmaq, rep oxumaq planları quran və bununla da "Yutub" kanalından pul qazanmağı düşünən dostlar sonradan qatil olublar. Məhkəmədə isə onlar bir-birini ittiham ediblər.\nÖlkə.az musavat.com-a istinadən xəbər verir ki, hadisə Tərtər rayonunun Sarov kəndində baş verib.\nKənddə "Matı" ləqəbi ilə tanınan Niyaməddin Kərimov tamah məqsədi ilə öldürülüb. Qətli 20 yaşlı Cavad Kərimov və dostu 19 yaşlı Zamin Abbaszadənin törətdiyi müəyyən edilib.\nİstintaq belə qənaətə gəlib ki, Cavad uşaq vaxtı əmisinin onu döyməsini bəhanə gətirərək qisas almaq istəyib. Bunun üçün onu öldürməyi planlaşdırıb və dostu Zamindən kömək istəyib. Zaminə əmisinin bir neçə inək satdığını, evdə pul da olduğunu deyib və bununla da onu şirnikləndirib.\nCinayət işi materiallarında göstərilir ki, hər iki şəxsin planı Niyaməddin Kərimovun digər ailə üzvlərini də öldürmək, sonra evi yandıraraq izi itirmək olub.\nOnlar Niyaməddin Kərimovun yanına gələrək onu yüngül həyat tərzi sürən qadın yanına getməyi təklif ediblər. Niyaməddin Kərimov da bununla razılaşıb. Onlar bir müddət Niyaməddin Kərimovun həyətində oturublar. Çay içib, domino oynadıqdan sonra bağ sahəsinə gediblər. Orada Niyaməddin Kərimova qəfil hücum edərək çoxsaylı bıçaq zərbələri endiriblər.\nNiyaməddin Kərimovun öldüyünü düşündükdən sonra onun evinə qayıdıblar. Bu zaman mərhumun arvadı onları görüb. Cavad və Zamindən Niyaməddin Kərimovun harada olduğunu soruşub. Cavad və Zamin isə yüngül həyat tərzi sürən qadının yanına getdiklərini, qadının qardaşı gəldiyi üçün oradan qaçdıqlarını, amma Niyaməddin Kərimovun orada qaldığını deyiblər.\nNiyaməddin Kərimovun ailə üzvlərini öldürmək qərarından daşınan Cavad və Zamin yenidən bağa qayıdıblar. Bu zaman Niyaməddin Kərimovun ölmədiyini görüb ona növbəti dəfə çoxsaylı zərbələr endirib, sonda isə boğazını kəsiblər.\nCavadın anası məhkəmədə deyib ki, mərhum onun oğlunu uşaq vaxtı çox döyüb. Cavad da tez-tez bunun qisasını əmisindən alacağını deyirmiş. Onun ifadəsindən məlum olub ki, o, ərindən boşandıqdan sonra Cavadla birlikdə yaşayıb. Amma Cavad əmisigilə tez-tez gedib, onun bağında işləyirmiş.\nMəhkəmədə dindirilən Cavad və Zamin Niyaməddin Kərimovun öldürülməsində bir-birini ittiham ediblər.\nZamin deyib ki, Cavadı bağda xurma yığarkən tanıyıb və münasibətləri yaranıb. Zamin Cavada məktəb illərində şeir yazdığını, hazırda da meyxana dediyini bildirib. Cavad da şeir, rep yazdığını, mahnı oxuduğunu söyləyib: “Cavad Mingəçevirdə səsyazma studiyasının olduğunu dedi. Manhı və meyxanalar yaza biləcəyini söylədi. Mahnıları Yutuba yükləyib pul qazanmağı planlaşdırdıq”.\nHadisə günü Niyaməddin Kərimovun evinə getdiklərini deyən Zamin bildirib ki, qətl törətməklə bağlı planları olmayıb və Cavadın belə bir iş törədəcəyini düşünməyib:\n“Bağda olanda Niyaməddinlə söhbət edirdik. Birdən Cavad arxadan gəldi. Niyaməddin ona nəsə edəcəyimizi düşünüb məni şillə ilə vurdu. Cavad qaçaraq ona yaxınlaşdı və boğazından bıçaqla vurdu. Mən də dizimdən xəsarət aldım. Sonra bıçağı mənə verdi ki, cibimə qoyum”.\nZamin onu da deyib ki, Cavadın Niyaməddinin arvad-uşağını öldürmək niyyəti olsa da, ona imkan verməyib.\nİsintaqda qətl törətməsini etiraf edən Zamin məhkəmədə fərqli ifadə verməsini belə izah edib: “Cavad dedi ki, bıçaqda sənin əl izin var. Mən qətli tək boynuma alsaydım, mənə kömək edəcəkdi. Mən də ona görə bu cür ifadə verdim. İndi isə çox peşmanam”.\nCavad isə ifadəsində əmisini öldürmək planının olduğunu deyib. Amma hadisə günü qətli Zaminin törətdiyi söyləyib. Cavad deyib ki, dostu Zaminin atası və yaxınları ondan qətli boynuna götürməsini istəyiblər. Buna görə də ona 3 min manat da pul təklif ediblər.\nMəhkəmə tərəfləri dinlədikdən sonra belə qənatə gəlib ki, Zamin və Cavadın məsuliyyətdən yayınmaq məqsədi ilə bir-birini ittiham edən ifadələr verirlər.\nCavad və Zaminin qətli planlı şəkildə törtədiyi məhkəmə istintaqı zamanı da sübuta yetirilib.\nBeləliklə, Gəncə Ağır Cinayətlər Məhkəməsində hakim Faiq Mahmudovun sədrliyi ilə çıxarılan hökmə əsasən hər iki şəxs Cinayət Məcəlləsinin 120.2.1-ci (bir qrup şəxs, qabaqcadan əlbir olan bir qrup şəxs, mütəşəkkil dəstə və ya cinayətkar birlik (təşkilat) tərəfindən adam öldürmə), 120.2.4. xüsusi amansızlıqla və ya ümumi təhlükəli üsulla adam öldürmə) və 120.2.5-ci (tamah məqsədi ilə və ya sifarişlə, habelə zərərçəkmiş şəxsin orqanlarından və ya toxumalarından istifadə etmək məqsədi ilə adam öldürmə) maddələri ilə təqsirli bilinərək 17 il müddətinə azadlıqdan məhrum ediliblər.\n29.01.2022 06:02 105\n29.01.2022 03:10 147\n29.01.2022 00:59 317\n29.01.2022 00:44 246\n29.01.2022 00:16 384


Meclis.info - "Təklif edirəm ki, parlamentdə "Hökumət saatı" müəyyənləşdirək və hər həftə bir nazirlik, komitə burada bizim suallarımızı cavablandırsın".\n"Təklif edirəm ki, parlamentdə "Hökumət saatı" müəyyənləşdirək və hər həftə bir nazirlik, komitə burada bizim suallarımızı cavablandırsın".\nCəmiyyət, Plenar iclaslar 29 Oktyabr 2021, 12:02 | Baxış sayı: 103\n“Birincisi, elektrik enerjisi və təbii qaz sərfiyyatını azaltmaq üçün bütün ölkə boyu mərkəzi istilik sistemi bərpa edilməlidir. Görək "Azəristiliktəchizat" bunun öhdəsindən gəlirmi? Xeyr. Yeni binalar niyə ancaq kombi ilə qızdırılsın? Dövlət qazanxana tikib, iş adamına istiliyi satsın, xaos da aradan qaldırılsın. Fərdi evlər də xaotik və biabırçı vəziyyətdə tikilib. Onlar üçün də mərkəzi qazanxanaların qurulmasını təklif edirəm ki, sərfiyyatı optimallaşdıraq, həm də enerji daşıyıcılarının qiymətinin artması onların büdcəsinə az təsir etsin. İkincisi, "Azəristiliktəchizat"ı dəvət edək və sual verək ki, bu onillikdə nə iş görüb? Üçüncüsü, təklif edirəm ki, parlamentdə "Hökumət saatı" müəyyənləşdirək və hər həftə bir nazirlik, komitə burada bizim suallarımızı cavablandırsın. Mən əminəm ki, bu məsələlərdə parlamentin rolunun artırılmasına zərurət yaranıb. Deputatın işi yalnız hazır gələn qanunları müzakirə edib, dəyişiklik etmədən qəbul etmək deyil. Biz hər həftə həm komitələr, həm də plenum iclası səviyyəsində hökumətlə təmasda olmalıyıq. Hökumət üzvləri müntəzəm olaraq parlamentə hesabat verməlidir, hesabatı isə az qala biz veririk”.\n7 baxış 25 İyun 2022, 16:07\n7 baxış 24 İyun 2022, 15:48\n7 baxış 24 İyun 2022, 14:28\n7 baxış 24 İyun 2022, 13:20


Miri Yusif: “Bir daha duet oxumayacağam, çünki...”\nİfaçı Miri Yusif sevənlərini ətrafına toplayıb, imza günü keçirib. Hər bir heyranının könlünü xoş etməyə çalışan gənc sənətçi onlarla şəkil də çəkdirib. Muz Tv-yə müsahibə verən ifaçı təqdimatı çoxdan olan bu iki albomun imza gününün niyə bu qədər gecikdiyinə aydınlıq gətirərək bunu sevənlərinin istəyi ilə əlaqələndirib.\nOxuduğu mahnıların rep janrında olmadığı deyən Miri Yusif bundan sonra daha repçi adlandırılmaq istəmədiyini də vurğulayıb. Nigar Camalla birgə ifa etdiyi sevilən “Qal” mahnısından sonra bir daha duet oxumayacağını bildirən müğənni bundan sonra tək oxumaq istədiyini və bu cəhətdən eqoist olduğunu söyləyib.\nMiri Yusif həmçinin əlavə edib ki, dekabrda klub janrında konsert verməyə hazırlaşır. İfaçının bu özəl gününə gələnlərİN daha çox yeniyetmələr olması da diqqətdən yayınmayıb. Buna münasibət bildirən gənc sənətçi konsertlərində ilk sıralarda yaşlı nəslin nümayəndələrinin əyləşdiyini söyləyib.\n1097 - nəfər baxıb


Azərbaycanın vergi sistemi 2017-ci ildə...\nÖtən il ölkədə əlverişli sahibkarlıq və investisiya mühitinin yaradılması, vergitutmanın optimallaşdırılması, vergi yükünün azaldılması, çevik vergi inzibatçılığının yaradılması, vergi ödəyicilərinə göstərilən xidmətlərin təkmilləşdirilməsi və elektron xidmətlərin genişləndirilməsi kimi prioritetləri əhatə edən mühüm islahatlarla yadda qaldı. 2017-ci il yanvarın 1-dən qüvvəyə minmiş Vergi Məcəlləsinə əlavə və dəyişikliklər sahibkarlıq sahəsində yeni, müasir çağırışlara uyğun fəaliyyət meyarlarının tətbiqinə geniş imkanlar azdı.\nVergi sistemində aparılan\nÖtən il vergi sahəsində həyata keçirilən islahatlar çərçivəsində vergi yükü aşağı salındı, bir sıra fəaliyyət sahələrinə vergi güzəştləri tətbiq olundu. Vergi yükünün azaldılması məqsədilə kənd təsərrüfatı məhsullarının pərakəndə ticarət fəaliyyətində ƏDV-nin ticarət əlavəsindən hesablanması mexanizmi tətbiq olundu. Ödəmə qabiliyyətini itirmiş bankların sağlamlaşdırma tədbirləri çərçivəsində qeyri-işlək aktivlərin 2017-ci il yanvarın 1-dən 3 il müddətinə ƏDV-dən azad edildi. İcbari tibbi sığorta və səhiyyə xidmətləri göstərən qurumların gəlirləri müddətsiz olaraq mənfəət vergisindən, buğdanın idxalı və satışı, unun və çörəyin istehsalı və satışı, quş ətinin satışı isə 3 il müddətinə ƏDV-dən azad olundu. Kənd təsərrüfatı məhsullarının istehsalı və emalı üzrə sərhədlər müəyyən edildi.\nSahibkarların vergi yükünün azaldılması ilə yanaşı, onların dövriyyə vəsaitlərinə qənaət edilməsi, habelə ixracı stimullaşdırmaq məqsədilə ixrac fəaliyyəti ilə məşğul olan şəxslərin apardıqları əməliyyatlardan yaranan ƏDV üzrə artıq ödənilmiş vergilərin qaytarılması müddəti 45 gündən 20 günə endirildi. Vergi Məcəlləsinə edilmiş mühüm dəyişikliklərdən biri də elektron qaimə-fakturanın tətbiqidir. ƏDV ödəyiciləri üçün bu il aprelin 1-dən elektron qaimə-fakturanın tətbiqinə başlanıldı.\n2017-ci ildə vergi sistemində ilk dəfə fiziki şəxslərin vergi öhdəliklərinin aylıq sabit vergi şəklində müəyyən edilməsini nəzərdə tutan qaydalar qüvvəyə mindi. Mühüm yeniliklərdən biri də ticarət festivalları zamanı satılan mallar, göstərilən xidmətlər üçün tutulan ƏDV-nin qaytarılması ilə bağlı idi. Bu siyasətə uyğun olaraq, il ərzində iki dəfə Bakı Ticarət (Shopping) festifalı keçirildi.\nüzrə görülmüş işlər\n2017-ci ildə «Milli iqtisadiyyat və iqtisadiyyatın əsas sektorları üzrə strateji yol xəritələri»nə uyğun olaraq, Vergilər Nazirliyi qarşısında qoyulmuş tapşırıqların icrası davam etdirildi. 5 istiqamət üzrə əsas icraçı, 9 Strateji Yol Xəritəsində 34 istiqamətdə digər icraçı qismində müəyyən edilən nazirlik tərəfindən müvafiq Tədbirlər Planı hazırlandı, yol xəritələrində göstərilən hədəflərin icrası ilə bağlı məsul şəxslər təyin olundu. Tədbirlər Planında əsas istiqamətlər büdcə-fiskal siyasətin həyata keçirilməsi və ortamüddətli xərclər çərçivəsinin yaradılması, kiçik və orta sahibkarlığın inkişafında stimullaşdırıcı vasitələrin tətbiqi, biznesin asanlaşdırılması, yoxlamaların təkmilləşdirilməsi, beynəlxalq reytinqlərdə mövqelərin yaxşılaşdırılması, səmərəli vergi sisteminin təşviq edilməsi, xarici investisiya strategiyasının həyata keçirilməsi, statistika infrastrukturunun təkmilləşdirilməsi ilə bağlıdır.\nVergilər Nazirliyinin əsas icraçı olduğu istiqamətlərin hər bir altqrupu üzrə nəzərdə tutulan konkret hədəflər də müəyyən olunub. Vergi ilə bağlı strateji hədəflər kiçik və orta sahibkarlığın fəaliyyəti üçün biznes mühitinin və tənzimləyici bazanın yaxşılaşdırılması, sahibkarlıq sahəsində stimullaşdırıcı vergi islahatlarının davam etdirilməsi, kənd təsərrüfatı məhsulları üzrə bazar infrastrukturunun inkişafı və istehsalçıların bazarlara çıxışının asanlaşdırılması, daxili bazardakı ticarət üzrə uçot göstəriciləri ilə bağlı tənzimləmə sisteminin hüquqi əsaslarının təkmilləşdirilməsi və digər istiqamətlərdən ibarətdir.\nKeçən il vergi ödəyicilərinə göstərilən xidmətlərin çeşidinin və keyfiyyətinin artırılması, vergi orqanları ilə vergi ödəyiciləri arasında münasibətlərin daha şəffaf qurulması və yüksək səviyyəyə çatdırılması, nümunəvi vergi ödəyicilərinə münasibətdə vergi inzibatçılığının sadələşdirilməsi ilə də əlamətdar oldu. Vergilər Nazirliyinin internet saytında şəffaf vergi partnyorluğu əsasında fəaliyyət göstərən vergi ödəyiciləri üçün «Yaşıl dəhliz» alt bölməsi yaradıldı və layihə barədə müxtəlif məlumatlar yerləşdirildi.\nİl ərzində partnyor ödəyici statusunun alınması üçün vergi orqanları tərəfindən seçilən və ya vergi orqanlarına müraciət edən 841 vergi ödəyicisi barədə məlumatlar «Şəffaf vergi partnyoru» ekranına daxil edildi və meyarlara uyğunluğu müəyyənləşdirilən 480 (o cümlədən Bakı şəhəri üzrə 221) vergi ödəyicisinə «Partnyor vergi ödəyicisi statusunun əldə edilməsi barədə» bildirişlər təqdim olundu. Vergi orqanları tərəfindən şəffaf vergi partnyorlarına «Partnyor vergi ödəyicisi statusunun əldə edilməsi barədə» bildirişlərin təqdimat mərasimləri keçirildi.\nBununla yanaşı, 438 partnyor vergi ödəyicisinə ötən ilin yanvar-noyabr ayları ərzində müvafiq xidmətlər göstərildi. Bu kateqoriyaya aid olan ödəyicilərə bir sıra ənənəvi xidmətlərlə yanaşı, İKT-nin son nailiyyətlərinə əsaslanan innovativ xidmətlər də təqdim edildi.\n2017-ci ildə Azərbaycanda elektron ticarətin innovativ platforması olan və e-kommersiya sahəsində dövlət-özəl sektor əməkdaşlığı üçün ən yaxşı model hesab edilən Rəqəmsal Ticarət Qovşağının (RTQ) yaradılması və fəaliyyətinin genişləndirilməsi istiqamətində zəruri addımlar atıldı. Qovşağın yaradılmasında iştirakçı dövlət orqanlarından biri olan Vergilər Nazirliyi tərəfindən ötən dövr ərzində xarici ölkələrlə elektron imza, o cümlədən «ASAN imza» sertifikatlarının qarşılıqlı tanınmasının təmin edilməsi istiqamətində mühüm işlər həyata keçirildi. Elektron imza, o cümlədən «ASAN imza» vasitəsilə ikiqat vergitutmanın aradan qaldırılması haqqında sazişlərin formalarının sadələşdirilməsi və xarici ölkə ərazilərində də elektron qaydada təsdiq edilməsi imkanının yaradılması ilə bağlı hüquqi-texniki məsələlər həll edilməkdədir. İkiqat vergitutmanın aradan qaldırılması haqqında saziş formalarının sadələşdirilməsi, xarici rezidentlərin elektron qaydada müraciət etməsi, bütün gəlir növləri üzrə güzəştlərin əvvəlcədən tətbiq edilməsi, formanın təsdiqinin gəlir ödəyən şəxsə birbaşa onlayn göndərilməsi imkanının yaradılması bu istiqamətdə ən mühüm tədbirlərdəndir. Azərbaycan Respublikasının diplomatik nümayəndəlikləri və konsulluqları vasitəsilə qeyri-rezidentlərə elektron imza, o cümlədən «ASAN imza» sertifikatının verilməsi nəzərdə tutulur. Xarici ölkələrlə elektron imza, o cümlədən «ASAN imza» sertifikatlarının qarşılıqlı tanınmasının təmin edilməsi istiqamətində intensiv işlər aparılır. Nazirliyin «ASAN imza» üzrə Sertifikat Xidmət Mərkəzi tərəfindən elektron imzası olan şəxslərin Azərbaycanda elektron qeydiyyatının, yəni biznesə başlamanın elektronlaşması imkanının yaradılması ilə bağlı qanun layihəsi hazırlandı və hökumətə təqdim olundu. Layihəyə əsasən, gücləndirilmiş imzaların diplomatik nümayəndəliklər tərəfindən ölkədən kənarda verilməsi texniki cəhətdən təmin olunacaq, bununla da qeyri-rezident öz ölkəsində həmin sistem vasitəsilə elektron qeydiyyatdan keçərək Azərbaycanda müəssisə yarada biləcək. E-sertifikatın alınması təchizatçıdan sıfır faiz dərəcəsi ilə ƏDV tutulmasına, podratçı və subpodratçı şirkətlər tərəfindən sertifikatın alınması prosesinin elektronlaşdırılması vergi ödəyicilərinin vaxt və inzibati xərclərinin əhəmiyyətli şəkildə azalmasına gətirib çıxaracaq. Bu faktorlar biznesin təşviqinə, biznes tərəfdaşları arasında sənədlərin elektron formada tərtibi və imzalanmasına, xarici investorlar üzrə vergi və inzibati xərclərin azalmasına imkan verəcək.\nÖtən il vergi sistemində ən əlamətdar hadisələrdən biri Avropa Qonşuluq və Tərəfdaşlıq Aləti tərəfindən maliyyələşdirilən «Azərbaycan Respublikası Vergilər Nazirliyinə resurslardan optimal istifadə olunması və vergi ödəyicilərinə keyfiyyətli xidmətlərin göstərilməsində dəstək» adlı yeni Tvinninq layihəsinə start verilməsi idi. Mart ayından icrasına başlanılan layihənin ümumi məqsədi Vergilər Nazirliyi tərəfindən vergi ödəyicilərinə, ümumilikdə əhaliyə göstərilən xidmətlərin səmərəliliyinin artırılmasıdır. Qarşıya xidmətlərə olan tələbatın müəyyən edilməsi, idarə olunması, davamlı inkişafın həyata keçirilməsi üçün Avropa İttifaqının qabaqcıl təcrübələrinin tətbiq edilməsi kimi vəzifələr qoyulmuşdu. Avropa İttifaqı ilə birgə 27 ay ərzində icra olunacaq layihə çərçivəsində vergi orqanı əməkdaşının Avropanın tətbiq etdiyi və yeni xidmət kanalları barədə məlumatlandırılması, təlimlərə cəlb olunması nəzərdə tutulub. Layihənin icrasından 4 komponent üzrə 5 mütləq nəticənin əldə olunması gözlənilir. Bunlara aiddir:\n· vergi ödəyicilərinə xidmət prosesləri üzrə davamlı İnkişaf Proqramının reallaşdırılması;\n· xidmətlərə olan tələbatın müəyyənləşdirilməsi və idarə edilməsi;\n· xidmət kanallarının (xidmət mərkəzləri, Çağrı Mərkəzi, internet səhifəsi, mobil vasitələr, sosial media və s.) səmərəliliyinin artırılması;\n· xidmət standartlarının qabaqcıl Avropa meyarlarına uyğunlaşdırılması;\n· bütün kanallarda xidmətlərin təminatı və keyfiyyətinin yüksəldilməsi.\nLayihənin icrası sayəsində ölkəmizdə vergi ödəyicilərinə göstərilən xidmətlərin ən müasir texnoloji səviyyədə həyata keçirilməsinin təmin olunacağı gözlənilir.\nVergi islahatları beynəlxalq\nAzərbaycanda qabaqcıl beynəlxalq təcrübənin tətbiqi sayəsində vergi inzibatçılığının təkmilləşdirilməsi, biznesin fəaliyyətinin yaxşılaşmasına səbəb olan islahatların aparılması nüfuzlu beynəlxalq təşkilatların hesabatlarında da yüksək qiymətləndirildi. «Standard & Poor’s», «Moody’s Investors Services», «Fitch» və s. kimi beynəlxalq reytinq agentlikləri öz hesabatlarında Azərbaycanda biznesə başlama prosedurlarının sadələşdirildiyini, vergilərin ödənişi sahəsində elektron xidmətlərin genişləndiyini qeyd etdilər. Dünya Bankının 190 ölkənin biznes mühitini qiymətləndirən «Doing Business 2018» hesabatında Azərbaycan biznesin qeydiyyatı ilə bağlı ən yaxşı islahatçı ölkələrdən biri kimi qiymətləndirildi. Hesabatda respublikamızın «Biznesə başlama» (Starting business) və «Vergilərin ödənilməsi» (Paying taxes) indeksləri üzrə mövqeyi əhəmiyyətli dərəcədə yaxşılaşıb ki, bu da sahibkarlıq subyektlərinin dövlət qeydiyyatı sahəsində həyata keçirilmiş tədbirlərin, biznes fəaliyyəti üzrə prosedurların sadələşdirilməsinin mühüm nəticəsidir.


Gələcəyin üzən şəhərləri – “Konsept – Fotolar”\nBelçikalı arxitektor Vinsent Kallebo müasir şəhərlərə alternativ kimi açıq okenda üzən şəhərlər yaratmağı təklif edir.\nValyuta.az Azvision.az-a istinadən xəbər verir ki, arxitektor, gələcəkdə belə şəhərlərin tikilməsinin qaçılmaz olacağı qənaətindədir:\n“Çünki qlobal istiləşmə nəticəsində dünya okeanının səviyyəsinin qalxması milyonlarla “ekoloji qaçqınlar” ordusu yaradacaq”.\nBəs onları harada yerləşdirmək olar?\nArxitektorun fikrincə, okeandan qaçanları elə okeana da qaytarmaq lazımdır.\nMüasir arxitekturada su səthində konstruksiyaların tikintisini ifadə edən xüsusi termin də var: Sistidinq (seasteading). Bu söz açıq dənizdə üzən və hansısa konkret ölkənin yurisdiksiyasından kənar olan yaşayış məskənlərini ifadə edir. Sistidinq konsepsiyasının ideyasını arxitektor və proqramçı Petri Fridman irəli sürüb.\n50 min nəfərin yaşamasına hesablanmış bu cür şəhərlər mahiyyətcə üzən elektrik stansiyası ilə üfiqi hidroponik fermanın birləşməsindən idarətdir. Belə şəhərlərdə külək, qabarma, Günəş enerjilərindən istifadə etmək mümkündür.\nSüni adaların örtüyü titan dioksidli poliefir liflərdən hazırlana bilər. Ada-şəhərlərin daxilində münasib mikroiqlimin formalaşması üçün sakit körfəzlərin, süni dağların yaradılması mümkündür.\nVinesnt Kallebo heç də hamının üzən adalara köçməsini təklif etmir. Bu, ehtiyat variant kimi nəzərdən keçirilir. Məsələ ondadır ki, bu şəhərlərdə qapalı istehsal tsikli təşkil etmək mümkün deyil. Amma texnoloji olaraq artıq belə şəhərlər tikmək üçün imkan var.


Vəfat edən tankçımız dəfn olundu – Fotolar + Yenilənib | SUMQAYITXEBER.COM\nSUMQAYITXEBER.COM > ÖLKƏ > Vəfat edən tankçımız dəfn olundu – Fotolar + Yenilənib\nVəfat edən tankçımız dəfn olundu – Fotolar + Yenilənib\nMüəllif: sumqayitxeber.com • Tarix: 11 İyul 2016 • Baxış sayı: 451 dəfə • Şərh yoxdur\nAprelin 2-də cəbhə xəttindəki döyüşlər zamanı ağır yaralanaraq komaya düşən tankçı Rahim Qara oğlu Tağıyev bu gün səhər saatlarında yerləşdirildiyi hərbi hospitalda dünyasını dəyişib.\n“Qafqazinfo” xəbər verir ki, bu barədə millət vəkili Aydın Mirzəzadə öz Feysbuk səhifəsində yazıb.\nOnun sözlərinə görə, əslən Şəki rayonundan olan, lakin ailəsi ilə birlikdə Mingəçevirdə yaşayan müddətdən artıq xidmət edən hərbi qulluqçu, tankçı Rahim Tağıyev ailəsinin istəyi ilə bu gün Mingəçevir Şəhidlər Xiyabanında dəfn ediləcək.\nQeyd edək ki, Ülkər, Nihat və Nicat adlı üç uşaq atası olan Rahim Tağıyev 18 il idi ki, Milli Orduda xidmət edirdi.\nAPA-nın yerli bürosunun xəbərinə görə, şəhid hərbçi R. Tağıyevin nəşi Mingəçevir şəhərindəki Şəhidlər Xiyabanında torpağa tapşırılıb, şəhidin ruhuna dualar oxunub.


Cədvəl 5 Qaçqın usaqların - Azərbaycanda müƏLLİMLƏRİn təKMİLLƏŞDİRİLMƏSİNİn və MƏKTƏBDƏ TƏLİm təCRÜBƏSİNİN ÖYRƏNİLMƏSİ...\nQaçqın usaqların təhsil aldığı məktəblərin müşahidəsi\nƏsasən. təkгаг və yadasalma tipli suallar soruşur. əzbərlə-mə və düzəlişə daha cox fikir verir\nƏksər dərslərdə anlama səviyyə-li suallar islə-dilməyə başlanır.\nBlumin taksono-miyasının bütün səviyyələrində müntəzəm olaraq suallar vcrir: əksər suallar cavab tələb edən və məntiqıdir.\nSagirdlərin cavablarını nizamlamaq\nDüzgün cavabın əzbər söylən-məsini tələb edir.\nAltcrnativ cavabları qəbul edir düşüncə qabiliyyətini qiymətləndirir və həvəsləndirir.\nGeniş müxtəlif cavabları bəyənir (dogru və səhv cavabları).\nAz məlumat və faktlar vcrir. adətən dərslik çərçivəsində\nHərdənbir əlavə məlumat vcrir.\nTez-tez əlavə məlumatlar verir və hərdənbir sagirdləri əlavə məlumatlar ver-məyə ruhlandırır.\nSuallara cavab üçün vaxtdan istifadə\nNadir hallarda cavab vcrə bil-məyənə vaxt vcrir, sagirdlə-rin sözlərini kəsir.\nTez-tez cavab vcrə bilməyən şagirdlərə vaxt vcrir və hərdənbir şagirdlərin sözlərini kəsir.\nAdətən, cavab vcrə bilməyən sagirdlərə vaxt vcrir. şagirdlərin sözlərini nadir hallarda kəsir.\nMüəllim nəzarəti mctodu: şagirdlər. adətən. cavab verir və əzbərdən söyləyirlər.\nTez-tez müəllim nəzarəti mctodu: şagirdlər hərdənbir cüt-cüt, yaxud balaca qruplar formasında işlə-yirlər.\nDaimi müəllim nəzarəti mctodu: cüt-cüt və qrup halında şagirdlərin işi.\nDərslərdə əsas ünsiyyət forması müəllimin mühazirəsidir, şagirdlər əzbərləmə ilə cavab vcrirlər.\nƏsas ünsiyyət müəllimdən şa-girdlərə yönəlib, şagirdlər tcz-tcz müəllimə suallar vcrirlər, şagirdlər hərdənbir bir-biri ilə birbaşa ünsiyyətə girirlər.\nŞagirdlərin cavablarını başqalarına yönəldir. vasitəçilik edir şagirdlər tcz-tcz bir-birlərinə müraciət edirlər.\nQaçqın 1 olmayan\nSinfin fiziki şəraiti\nSinif fəallığından asılı olmayaraq daimi sinif konfiqurasiyası yaradır\nBəzən mcbcl və sinfi təlim fəa-liyyəti üçün uy-ğunlaşdırır.\nMüntəzəm olaraq mcbcl və sinif otağını təlim məqsədləri üçün uyğunlaşdırır.\nMəzmunlu oxunun möh-kəmləndirilməsi\nŞagirdlər sürət və düzgün oxumağa fikir verərək, adə-tən, ucadan oxuyurlar.\nŞagirdlər adətən ucadan oxuyurlar, hərdənbir başa düşmək üçün\nŞagirdlər tcz-tcz səssiz oxuyurlar. hərdənbir sürətlə və düzgün oxuyurlar.\nAZƏRBAYCANDA MÜƏLLİMLƏRİN TƏKMİLLƏŞDİRİLMƏSİNİN VƏ 115\n116 Alan N. KROFORD\nYazılı tapşırıq- lar çox az olur\nvə formaya yönəlir.\nYazılı tapsirıqlar tez-tez məntiqi düşüncədən doğur.\nYazılı tapşırıqlar məntiqi düşüncə fəaliyyəti ilə bağlı dır:diqqət məzmuna vo dinloyici- Vv) yönoliı*.\n"N" göstərilmiş səviyyədə müşahidə clcmcntlərinin aparıldığı siniflərin sayıdır.\nQayqın N = 47\nQaçqın olmayan N = 152\nAvropa Liseyində dərslərin təşkili\nBu lisey dövlət tərəfindən maliyyələşdirilən başqa məktəblərdən iki cəhətdən fərqlənir:\n1999-cu ilin payızına qədər bu məktəb şəxsi vəsait hesabına maliyyələşdirilirdi, ondan sonra dövlət himayəsinə keçdi.\nDünya Banki ilə bu məktəbin əlaqəsi var, bu da başqa məktəb-lərdə olmayan müəyyən resursların bu məktəbdə olmasını asanlaşdı-rır. Siniflərdə apardığımız müşahidələrə görə digər dövlət təminatında olan məktəblərə müqayisədə bu məktəbdəki dərslər çox mütərəqqi formada təşkil olunur.\nTürk məktəblərində dərslərin təşkili\nBütün ciddi-cəhdlərimizə baxmayaraq, türk məktəblərində dərs-ləri müşahidə edə bilmədik. Əvəzində, məktəb rəhbərliyi, müəllimlər və tələbələrlə olan müsahibələr əsasında bəzi təsəvvür yarada bildik.\nBakı Özəl Türk Liseyinin direktor köməkçisi Kamil Kamanc ilə qısa bir söhbət etdim. Bütün türk məktəbləri kimi bu məktəbdə də dərslər 6-11-cı siniflərdə təşkil olunur. Məktəbdə 24 türkiyəli müəllim (riyaziyyat, təbiət və iqtisadiyyat fənləri üzrə) və 24 yerli müəllim işləyir. Bunların da çoxu Azərbaycan dili və ədəbiyyatı müəllimidir.\nTurk məktəblərinə 2-ci səfərim zamanı Baki Türk Anadolu Lise-yinin rektoru Nəzmi Dumanla söhbət etdim. Onun məktəbində Azərbaycan dili və ədəbiyyati. türk dili və ədəbiyyati fənlərindən başqa.\nAZƏRMAYCANDA MÜƏLLİMLƏRİN TƏKMİLLƏŞDİRİLMƏSİNİN VƏ... 117\nbütün fənlər ingilis dilində öyrədilir. Məktəbdə 8-11-ci siniflər fəaliyyət göstərir. Bu çox nümunəvi məktəbə daxil olmaq müsabiqə əsasındadır. Təlim metodlarından söhbət edəndə rektor məktəbdə daha çox sual-cavab metodundan istifadə edildiyini bildirdi. Şagirdlərə suallar verilir və onlar bu məsələ barəsində öz ideyalarını bildirirlər. Birgə təlim metodlarından da məktəbdə istifadə olunur. Məktəbdə işləyən 37 müəllimdən 25-i türkdür, onların çoxu 3 illik kontraktla işləyir. Onlar Türkiyədə təhsil almışlar, Bakıda isə qısa təkmilləşmə kurslarında olmuşlar. Yerdə qalan müəllimlər azərbaycanlıdırlar, əsasən, Azərbaycan dili və ədəbiyyati fənnini tədris edirlər. Məktəb dərsliklərlə. audio-video materiallarla və digər tədris ləvazimatları ilə çox yaxşı təchiz olunmuşdur.\nAxırda, əvvəllər Turk məktəblərindən birində oxumuş şagirdlər-dən biri ilə və bu məktəbdə təhsil alan başqa bir şagirdlə söhbət et-dim. Birinci şagird söylədi ki, məktəbdə cox güclü idarəçilik var və nizam-intizam çox yüksək idi. Məktəbdə mühazirə, qeyd götürmə və yadda saxlama ilə əlaqələndirilən transmissiya təlim modelindən istifadə edilir. Ev tapşırığı eyni mühazirə qeydlərinin dəfələrlə köçürülməsindən ibarətdir. Şagirdlərin müvəffəqiyyətinin səbəbi məktəbə qəbulun yaxşı təşkilində, ev tapşırıqlarının çox olmasında. yüksək səviyyəli dərsliklərdə və digər tədris ləvazimatlarındadır. O məktəbi 1996-cı ildə tərk edib.\nSonrakı şagird isə hal-hazırda başqa türk məktəbinə qəbul olub və çox müsbət təcrübəsi vardı. О da məktəbə qəbulun çox yaxşı təşkilini və ev tapşırıqlarının çox olmasını qeyd etdi. Məktəbdə sual-cavab və qrup-işləmə təlim metodlarından çox səmərəli istifadə olunur.\nMÜƏLLİMLƏRİN TƏKMİLLƏŞDİRMƏ KURSLARINA VƏ DƏRSLƏRİN TƏŞKİLİNƏ KÖMƏKLİK EDƏN DİGƏR TƏŞKİLATLAR\nAzərbaycan Elmi Tədqiqat Pedaqogika İnstitutu\n1931-ci ildə yaradılan Azərbaycan Elmi Tədqiqat Pedaqogika institutu təhsil və pedaqogika sahəsində elmi tədqiqatlar aparan müstəqil elmi təşkilatdır. İnstitutun direktoru Şəmistan Mikayılova görə, onların əsas məqsədi tədqiqat aparmaq, hər bir səviyyə üzrə keçirilən fənnin məzmununu müəyyən etmək və müəllimə kömək üçün həmin fənlər haqqında məlumat-sorğu kitabları hazırlamaqdır. Onlar hər iki\n118 Alan N. KROFORD\nmüəllimləri təkmilləşdirmə institutları ilə sıx əlaqə saxlayırlar, onlar üçün proqramlar hazırlayırlar. Həmin proqramlar təsdiq olunmaq üçün Təhsil Nazirliyinə göndərilir. Bu institutun bəzi müəllimləri həmçinin təkmilləş-dirmə kurslarında dərs deyirlər. İnıstitutda aşağıdakı tədqiqat departamentləri var: ibtidai məktəb. məktəbəqədər təhsil, Azərbaycan dilinin tədrisi metodikasi, ədəbbiyyat tədrisi metodikası, xarici dillərin tədrisi metodikası, rus dilinin tədrisi metodikası. milli azlıqların dillərinin tədrisi metodikası, fizika və riyaziyyatın tədrisi metodikası kimya və biologiya tədrisi mctodikası, tarix və cografiyanın tədrisi metodikasi, didaktika/psixologiya, insan inkişafı, pedaqogika və idarəetmə tarixi, əmək və pesə təhsili. təkmilləşmə və pesə təhsili, texmki yardım vasitələri və proqramlaşdırılmış təhsil. Onların əsas rolu elmi tədqiqatdır və institutun 55 nəfər işçisinin elmlər doktoru və buna uyğun elmi dərəcələri var.Elmi və Metodoloji mərkəzlə\n(keçmiş metodkabinet) əlaqə məsələsinə gəldikdə isə (aşağıda bu barədə danışılır) onlar qeyd edirlər ki. Bakıdakı bu mərkəz aparılan tədqiqatların nəticələrini müəllimlərə və məktəblərə göndərir. Həmin mərkəzin işçilərinin əksəriyyətinin elmlər doktoru və uyğun elmi adları yoxdur.Ş. Mikayılov göstərdi ki. həmin bu iki mərkəz arasında münasibət qənaətbəxş deyil.institutun ehtiyacları barədə soruşulanda Ş. Mikayılov qeyd etdi ki,. fənlərin inteqrasiya formasında tədris olunmasına və müəllimlərin fəal təlim metodlarına yiyələnmək üçün xaricdə təkmilləşmə keçmələrinə ehtiyac var. О həmçinin göstərdi ki, Tələbə Qəbulu üzrə Dövlət Komissiyası rüşvətxorluğu aradan qaldırmaq üçün mühüm addımlar atsa da. riyaziyyatdan və təbiət elmlərindən testlər çox çətin olur, daha çox "düşündürücü suallara" yer vermək lazımdır.\nTəhsil Problemləri üzrə Elmi və Metodiki Mərkəz\nMərkəzin direktoru Nəçəf Nəcəfovla müsahibə zamanı о göstərdi ki, bu mərkəz 1994-cü ildən başlayaraq təhsil planları-proqramları hazırlamış, bu proqramlar hər bir fənn üzrə ayrı-ayrı\nsiniflər üçün lazımı dərs saatlarrını əhatə edir. Bu, Dünya Bankının 18991-Az (1999) saylı hesabatında da öz əksini tapıb. Sovet dövründə bu proqramlar Moskvadan göndərilərdi və heç bir dəyişiklik olmadan tətbiq olunmalı idi. Mərkəzin təlim metodları haqqında məsləhət və xidmət göstərmək üçün qanuni səlahiyyəti var. Mərkəzin kitabxanadan başqa. 8 departamenti var: metodlar, materiallar və\nAZƏRBAYCANDA MÜƏLLİMLƏRİN TƏKMİLLƏŞDİRİLMƏSİNİN VƏ... 119\nhüquqi sənədlər ixtisaslaşdırılmış orta məktəblər, ümumtəhsil məktəbləri, məktəbəqədər təhsil və hazırlıq, ali təhsil, ali təhsil hazırlığı, iki administrativ bölmə, idarəetmə və qiymətləndirmə, mäliyyə.\nMərkəzin işciləri İnstitutun işcilərindən fərqlənir. Burada qrup halında işləyən 100 sinif müəllimi var. Onlar təkmilləşmə kurslarında dərs demək üçün tez-tez təkmilləşdirmə institutlarina dəvət alırlar.\nMərkəz indi Dünya Bankının məsləhəti və yardımı ilə 1999-cu il üçün təhsil planları hazırlayıb. Yeni plan əsasən, Böyük Britaniya. Çin. Polşa. Norveç; Fransa. ABŞ. Rumıniya, Yaponiya və digər 15 ölkənin təlim planlarına əsaslanaraq hazırlanıb. İlkin olaraq. 1, V və X siniflər üçün planlar işlənib. Birinci siniflər üçün yeni proqram və Dünya Bankının çap etdirdiyi kitab tədris üçün hazırdır. Mərkəz həmçinin plana uyğun olaraq fənn proqramları da hazırlayır.\nOnların son işlərinin əsas hissəsi Azərbaycan və dünya tarixinin yeni variantını hazırlamaqdır. Bu da Sovet dövründən qalan kitabları əvəz edəcək. Həmçinin Azərbaycan dili. coğrafiya, riyaziyyatdan yeni materiallar hazırlayıblar. Biologiya kitablarında göslərilən bitki və heyvanlar Azərbaycan ərazisindən verilən misallardir. Fizika və astronomiya, Azərbaycan dili və ədəbiyyatı fənləri də Azərbaycan reallığını əks etdirir. Nəcəfovdan onun başçılıq etdiyi mərkəzlə Azərbaycan Elmi Tədqiqat Pedaqogika İnstitutu arasında olan fərqi soruşduqda о göstərdi ki, Elmi Tədqiqat Pedaqogika İnstitutu proqramların məzmunu haqqında tədqiqat aparır. dünya təcrübəsinə uyğun gəlməyənləri müəyyənləşdirir və müxtəlif məqalələr çap etdirir. Sonra hazırlanmış sənədlər təhsil Nazirliyinə və Metodiki Mərkəzə göndərilir ki, təlim planları hazırlananda bir əsas kimi götürülsün. Mərkəz tədqiqatın nəticələrindən məktəblərdə həyata keçirilən metodoloji tövsiyələrin işlənib hazırlanmasinda istifadə edir. Elmi Tədqiqat Pedaqogika İnstitutunun bir əməkdaşı hər bir təzə təhsil planlarının hazırlanmasında iştirak edir. Bu iki təşkilat arasında qarşılıqlı əlaqəni əks etdirir.\nElmi Tədqiqat Pedaqogika İnstitutu və Metodiki Mərkəz arasında olan əməkdaşlığı göstərmək üçün dedi ki, İnstitut fizikadan tədris proqramında olan problemləri öyrənmək üçün tədqiqat apara və Metodiki Mərkəzin tədqiqat qrupu bunu təsdiqləyə bilər. Hazırlanmış məlumat və yaxud məqalə mütəxəssislər tərəfindən yoxlanmaq üçün Təhsil Nazirliyinə göndərilir. Mütəxəssislər universitetlərdən, Elmlər Akademiyasından və yaxud Xarici Di1lər İnstitutundan ola bilər. Təh-\n120 Alan N.KROFORD\nsil Nazirliyi proqramı bəyəndikdən sonra yenidən Metodiki Mərkəzə çap olunmaq üçün göndərir. Sonra materiallar metodoloji tövsiyələrlə birlikdə müəllimlərə göndərilir. Bu tövsiyələr həmçinin təkmilləşmə ilə məşğul olan hər iki instituta da göndərilir. İnstitutun əməkdaşı metodoloji tövsiyələrin hazırlanmasında da iştirak edir. Metodiki Mərkəz bu işdə həmçinin uşaqlar üçün tanınmış sinif müəllimlərinin təcrübəsindən də istifadə edir.\nAzərbaycanın Təhsil Naziri M.Mərdanovla söhbət zamanı о göstərdi ki, növbəti ildə Elmi Tədqiqat Pedaqogika İnstitutu və Metədiki Mərkəz birləşəcək. Bu, vaxtilə Moskvada həll olunan problemlərin burada həlli üçün məşhur alimləri, tədqiqatçıları və müəllimləri bir yerə toplayacaq, onların səyini birləşdirəcək.\nBakıdakı Avropa Liseyinin müəllimi Zülfiyyə Veyisova (o həmçinin Dünya Bankının və Təhsil Nazirliyinin əlaqələndiricisidir) əlavə etdi ki, institutlar üçün prinsipial məqsəd birgə əməkdaşlıq etmək və müəllimlərin arzuladığı yolla işləməkdir.


Fransa parlamentində ermənilər tərəfindən döyülmüş azərbaycanlı tələbə hadisənin təfərrüatlarını açıqlayıb - Tələbə.az\nAna səhifə/Xaricdə təhsil/Avropada təhsil/Fransada təhsil/Fransa parlamentində ermənilər tərəfindən döyülmüş azərbaycanlı tələbə hadisənin təfərrüatlarını açıqlayıb\nFransa parlamentində ermənilər tərəfindən döyülmüş azərbaycanlı tələbə hadisənin təfərrüatlarını açıqlayıb\n98 1 dəqiqəlik oxu\nDünən Fransa Milli Assambleyasında fransız deputat Fransua Roşebloun və ermənilər tərəfindən vəhşiliklə döyülən azərbaycanlı tələbə Vüsal HüseynovAPA-nın Avropa bürosuna hadisənin təfərrüatlarını danışıb.\n“Biz içəri keçmişdik, amma bizim azərbaycanlı olduğumuzu bilmirdilər. Mirvari Fətəliyeva fransız dilində danışmışdı. Tədbir zamanı ermənilərin hər çıxışından sonra təkcə biz ikimiz əl çalmırdıq. O zaman hiss etdim ki, bizdən şübhələnməyə başlayıblar və tez-tez bizim şəkillərimizi çəkirlər. Qəbul otağında bizim kimliyimiz haqda maraqlanırdılar. Sonra bir dəqiqə sükut elan ediləndə, biz ayağa qalxmadıq və bununla etirazımızı bildirdik. Mirvari həmin günü Xocalı qırğınının ildönümü olduğunu tədbir iştirakçılarına xatırladı. Bundan sonra onlar bizim üstümüzə qışqırırdılar, bizi təhqir etdilər və yanımızdakı ermənilər Mirvarini susdurmaq üçün ona hücum çəkdilər. Mən dərhal Mirvarinin başını aşağı əydim və məcburən, qızı qorumaq üçün onlarla əlbəyaxa davaya girməli oldum”.\nVüsal Hüseynov ən çox sağ tərəfindən yumruq və təpik zərbələri aldığını deyib: “Ona görə də ən çox sağ tərəfimdən xəsarət almışam. Sonra Mirvarini uzaqlaşdırdım və üstümə gələnləri yara-yara özüm də bayıra çıxdım. Bayırda Mirvarini bir də vurdular və hətta saçından dartırdılar. Mən ona tərəf getdim, biz koridorda qaçanda azdıq və yenidən həmin otağa, lakin bu dəfə başqa qapıdan girdik. Bu zaman ermənilər yenə də üstümüzə gəldilər, yenə bizi vurmağa başladılar. Mirvari üçün çox qorxdum, bir müddət onu görmədim, ona görə də uca səslə köməyə çağırdım. Dedim ki, məni qızın yanına aparın. Məni Mirvarinin yanına aparmaq adı ilə tam başqa otağa aparırdılar, amma dəhlizdə başqa bir otaqdan Mirvarinin qışqırığını eşitdim. Özümü dərhal o otağa verdim. Həmin otaqda başqa tədbir vardı, oradakılar bizə kömək etdilər, bizi ermənilərdən ayırdılar”.\nVüsal Hüseynov ermənilərin davaya birinci azərbaycanlıların başladığı barədə yazdıqlarının uydurma olduğunu deyib: “Mən birdən-birə 150 nəfər adama qarşı niyə hücum çəkim? Biz sadəcə bu tədbirə getdik ki, ermənilərin orada nə danışdıqlarını öyrənək, onların yalan və böhtanlarına etirazımızı bildirək”.\nVüsal Hüseynov xəstəxanadan yeni çıxdığını deyib: “İndi vəziyyətim nisbətən yaxşıdır, amma bədənimdə kəskin ağrılar var. Hələlik ekspertiza müayinəsindən keçirik. Daha sonra polisə şikayət edəcəyik”.\nTəhsildə İKT-nin tətbiqi ilə bağlı bölgələrdə problemlərin olduğu açıqlanıb\n“Topaz”ı topa tutdular


KISSHOT: мая 2008\nPosted On 8 мая 2008 г. at на 12:00 by Aygün İslamzadə\nIki Vüsal topu mənə atdısa, daha bir əlim odda, bir əlim suda olsa belə tutmaq mənim borcumdur. Əvvəla sag olun ki, seçimlərinizdən biri mənəm, şərəfdir. Amma məni kədərləndirən bir cəhət var. Arzularım boldur, iki Vüsal arasında yazmağa çatmadım ki, heç olmasa bir arzu tutum. :)\nBu topatma və toptutma məsələsinə görə Əsmanurun anasına təşəkkür. Aylar əvvəl mimləmə dalğasını Rüstəmlə biz başlatmaq istədik, amma kifayət qədər bloq tapa bilmədik. İndi maşAllah, bloqqinq inkişaf edir və bu dalğanın zamanı çatmışdı.\nKeçək suallara, düzü ruslar demiş, у меня вся душа на распашку. Mənim haqqımda demək olar ki, hər şey gün kimi ortadadır.\n1. Adın və Soyadın\nBunu bilməyən oxucu ola bilməz, olsa da onda xroniki diqqət çatışmamazlığı var demək.\n( heç gülməli olmadı) Nurlan demiş, bloqun hər küncündə var. Aygün İslamzadə - bu arada adımı mənə sevdirən bir insan var, ona təşəkkür edirəm. Bilirəm ki, o mənim oxucumdur.\n1982-ci il, 12 noyabr. Bürcüm əqrəbdir. Bu bürcün bütün müsbət xüsusiyyətlərini özümdə cəmləmişəm. Mənfiləri haqqında tarıx həmişəki kimi, mənsə adətdənkənar susuram:).\nHamısı bir tərəfə, mən o arxasını gətirmədiyim sosionikaya aşiqəm, ona görə bürc mürc takmıram. Sosiotipim Qekslidir. Çaşıb oxumayın, ha..\n3. Nə ilə məşğulsan (sənət, peşə..)?\nMarketoloqam. Marketoloqam?? Ağır sualdır.\n4. Harada yaşayırsan və hansı şəhərdə yaşamaq istərdin?\nYaşayıram Bakıda. Yaşamaq istəyirəm Malayziyada. Amma yaşayacam Bakıda. Bir sözlə, istəməklə deyil, kardeşim.\n5. Yaşam fəlsəfənizi təşkil edən sözərdən, cümlələrdən biri?\nKayzen- kiçik addımlarla mükəmməlliyə doğru. Ətrafımı və özümü maksimum öz üzərində işləyən görmək istəyirəm. Bəzən nəticəsi olmasa belə, kiminsə və ya özünün xətrinə dəyişimə doğru addım atan insanları ancaq alqışlamaq olar.\n6. Sənin üçün blog nədir?\nBloq mənimçün hisslərimin ifadəsidir. O, mənim əhval-ruhiyyəmi nümayış elətdirir. O, məni olduğum kimi göstərir.\n7. Bloq həyatında nə qədər və necə bir yer tutur?\nHal-hazırda ancaq utanc hissi verir, xəyanət edirəmmiş kimi hiss edirəm özümü. Bloqu ya açmıram, ya da ələk götürüb əlimə, elə açıram. Körpəm azacıq böyüyüb, ona qayğım, diqqətim azalıb. Üzr istəyirəm ondan. Bir vaxt düzələcək deyə söz verirəm.\n8. Nəyə görə blog yazırsan?\nBloqla bir yerdə öyrənirəm və az da olsa başqalarını da öyrətmiş hesab edirəm. Cümlənin birinci tərəfi mütləq və mütləq doğrudur, ikincisindən əmin deyiləm.\nBir sözlə --- İnkişafın yeni adı – bloqqinq. (Bu sloqanı kimdən oğurladığımı deyən tapılsa, ona konfet verəcəm)\n9. Fərz edək ki, Allah sənə öz xalqının konkret bir xasiyyətini əlindən almaq qüdrəti verdi. Onun hansı cəhətini ləğv edərdin?\nAcizliyini – kişi olmamağını. Kişi olmaq ancaq kişilərə məxsus xüsussiyyət deyil, qadında da olmalıdır bu. Amma çox təəssüf ki, bəzən kişi olmağa insanın fərdi xüsusiyyətlərindən əlavə vəziyyət də mane olur. Kimisə ailəsinə görə, kimisi müəyyən başqa səbəblərə görə kişiliyinin tapdaq altına düşməsinə göz yumur. Allahdan arzum budur ki, heç kimi kişiliyin tapdalanacağı vəziyyətə salmasın. Əgər səbəb vəziyyət yox, sadəcə insanın daxili şərəfsizliyidirsə.. Nə isə ki, bunu ləğv edərdim. Mənim də uzunçuluğumu bu arada Allah ləğv etsə, pis olmaz. :)\n10. Sizcə, hər bir insan öz cütünü axtararkən gələcək həyat yoldaşından daha çox nə umur?\nHər bir insanı deyə bilməyəcəm, çünki insandan insana nə qədər fərq varsa, onun axtardığı xüsusiyyətlər toplusu da eləcə dəyişir. Özüm isə, həyat yoldaşımı bəzən tamamilə əriyib ona qarışmış kimi yaxın, bəzən məni müstəqil görə biləcək qədər güclü görmək istəyirəm. Bu əndirəbadı cümlədən kimsə nəsə başa düşsə, o birilərə də başa salsın.\n11. Öz həyatınızdan nəyi çıxarmaq və nəyi əlavə etmək istərdiniz?\nAğır suallar seriyasından.. Səhvlərimi..\nƏlavə etmək istəyərdim, bir çimdik iradə, bir çimdik əzm, bir çay qaşığı mülayimlik və bir boxça sağlamlıq.\n12. İndiki ağıl və dünyagörüşü yeniyetməlik vaxtı olsaydı, o zaman hansı peşəni seçərdiniz?\nVaxtında marketinqi seçərdim, bütün peşələri fırlanıb bura çatmazdım.\n13. Sizcə, pulun hansı yolla qazanılmasının fərqi varmı?\nƏlbəttə, var. Bax 9-cu suala.\n14. Master Yoda kimdir? Ona münasibətiniz\nQuql maa dedi ki...: Nəyinə lazım Master Yoda?\nLazım deyil, qadası, lazım deyil.\n15. Millət olaraq Tarix dərsindən nəsə öyrəni bilirik mi?\nHeç nə. Ümumiyyətlə, tarix ən çox təhrif olunan elmdir. Amma Azərbaycanda bu proses apogeydədir. Biz tarixi abidələri məhv edirik keçmişimizi xatırlamayaq deyə, biz bilə-bilə manqurtlaşırıq.. Birdən nəsə xatirimizə gələr çıxar və biz hansısa nəticəyə gələrik.. Ola bilməz bu. Qoyunları idarə eləmək rahatdır axı.. Çünki onların tarixi yoxdur. Ya da var, amma onların bundan xəbərləri yoxdur.\n16. Azərbaycan futbolunun inkişafının reseptini bilirsənmi?\nŞəhərdə adda-budda qalan meydançaların da yerinə göydələn tiksələr, Azərbaycan futbolun üstunə gərək bir krestik çəkək (krestik nə idi?, yekkə bir krest). Resept isə, sözsüz ki, bunun tərsinəsin eləməkdir, meydançalar yaratmaq, futbolun aktiv marketinqi ilə məşğul olmaq, uşaqların maraq dairəsinə girmək, futbolu həm əyləncə və həm də gələcəklərinin maddi təminatı kimi görməklərinə şərait yaratmaq.. Amma nərdəəə???\n17. Hansı millətin nümayəndəsi olmaq istiyərdin? Niyə?\nQazan cavab vermədi.\nTopu atıram www.vebzin.com sahibləri - yaradıcı cütlüyünə və Afət Yaqubovaya.\nBir də üzr istəyirəm bloqumdan və oxuculardan, yeni yazı yaza bilmirəm və bu bir müddət belə davam edəcək. Amma İnshAllah bir gün başlayacam yazmağa.\nPosted in | 7 коммент.


Daha sürətlə arıqlamaq üçün yatmamışdan əvvəl 5 faydalı prosedur -QREAT.AZ\nMaraqlı Məsləhətlər » Sağlamlıq » Daha sürətlə arıqlamaq üçün yatmamışdan əvvəl 5 faydalı prosedur\nMüasir həyat tərzi, daimi stres, qeyri sağlam pəhriz və fiziki fəaliyyətin olmaması - bunların hamısı kilo almağa səbəb olur. Bu gün insanın yaxşı vəziyyətdə olmasına imkan verən çox sayda metod və üsullar var.\nBuna görə çəkini daha sürətli atmaq üçün bir çox mütəxəssislər 5 sadə, lakin faydalı proseduru yerinə yetirməyi məsləhət görürlər.\nYuxu və kilo itkisi: əlaqəsi nədir?\nSon zamanlar müxtəlif araşdırmaların köməyi ilə sübut olundu: insan nə qədər az yatırsa, bir o qədər çox yeyir. Yuxunun olmaması həddindən artıq kökəlməyə səbəb olur və bu çəkiyə mənfi təsir görünür.\nXroniki yuxusuzluğu olan bir insan hər gün kifayət qədər yuxu əldə edəndən orta hesabla 40% daha çox kalori qəbul edir. Pis yuxu, aclıq hissi üçün cavabdeh olan hormonun istehsalının artmasına başlamasına səbəb olur. Doyma siqnalı beynə çox gec çatır.\nYuxunun azlığı beynin iştaha nəzarətinə cavabdeh olan hissəsinin pozulmasına səbəb olur. Eyni zamanda, ləzzət üçün məsuliyyət daşıyan mərkəzlərin işi gücləndirilir. Buna görə alimlər inamla deyirlər ki, yuxu olmaması piylənməyə səbəb olan əsas səbəblərdən biridir. Ancaq təəssüf ki, kilo verən hər kəs bu barədə bilmir. Yuxunun keyfiyyəti və miqdarının çəkiyə təsir etmədiyinə inanır. Bu rəy səhvdir.\nYatmağa başlamaq və arıqlamaq üçün Ümumdünya Yuxu Təşkilatı yatmadan əvvəl 5 sadə proseduru yerinə yetirməyi tövsiyə edir:\n1) Eyni vaxtda yatmaq vərdişini inkişaf etdirin. Axşam saat 11-ə qədər məsləhət görülür. Ancaq şəhər sakini üçün saat on 11-1 qədər mümkündür. Gündəlik ən azı 7 saat yatmaq lazımdır, ancaq bu göstərici fərdidir.\n2)Yatmadan 4 saat əvvəl spirtli içki içməyin və ən azı bir neçə saat siqaret çəkməyin (nikotin sinir sistemini çox həyəcanlandırır). 3)Hər gün və yatmazdan yarım saat əvvəl otağı havalandırın. 4)Axşam ədviyyatlı, şirin, ağır və yağlı qidalardan imtina edin. 5)Mütəmadi olaraq məşq edin. Axşam vaxtı fiziki fəaliyyətinizi üzgüçülük və yüngül aerobika ilə əvəz edin.\nTarix: 2020 iyn 5 Teqlər: Ariqlamaq\tBaxılıb: 71\nHidrogen peroksid kompresinin köməyi ilə üzdəki səpkiləri necə unutmaq olar.


Prezident İlham Əliyevin apardığı titanik islahatlar və qələbə | Kaspi.az\ncümə, 20 May, 08:38\nPrezident İlham Əliyevin apardığı titanik islahatlar və qələbə\n443 20 noyabr 2020 | 13:45\n1918-ci ilin noyabr ayının 22-də Ədliyyə Nazirliyinin funksiyalarını, fəaliyyət istiqamətlərini və səlahiyyətlərini müəyyən edən mühüm akt - Ədliyyə Nazirliyinin Əsasnaməsi təsdiq olunmuşdur. Nazirlər Şurasının qərarları ilə 1918-ci il oktyabr ayının 1-də Bakı Dairə Məhkəməsinin və onun tərkibində prokurorluğun fəaliyyəti bərpa edilmiş, Məhkəmə Palatasının təsis edilməsinin labüdlüyü nəzərə alınaraq noyabr ayının 14-də Azərbaycan Məhkəmə Palatasının Əsasnaməsi qəbul olunmuşdur. Hökumətin 1919-cu il 11 avqust tarixli qərarı ilə Daxili İşlər Nazirliyinin tərkibində olan həbsxanalar Ədliyyə Nazirliyinin tabeliyinə verilmişdir.\nAzərbaycan Xalq Cümhuriyyəti Sovet Rusiyası tərəfindən işğal edildikdən sonra 13 may 1920-ci il tarixdə Ədliyyə Nazrliyi ləğv edildi və əvəzində Xalq Ədliyyə Komissarlığı quruldu. Sovet hakimiyyəti illərində Azərbaycanda ədliyyə sisteminin inkişafı Ümummilli lider Heydər Əliyevin adı ilə bağlıdır. 27 oktyabr 1970-ci ildə Azərbaycan SSR Ali Sovetinin qərarı ilə Ədliyyə Nazirliyinin yenidən yaradılması Azərbaycan ədliyyəsinin tarixində mühüm rol oynamışdır. SSRİ-nin dağılması ilə yenidən müstəqilliyə nail olmuş Azərbaycan xalqı tez bir zamanda dövlətçiliyin itirilməsi, Azərbaycanın parçalanması təhlükəsi ilə üz-üzə qaldığından xalqın tələbi ilə Ümummilli lider yenidən hakimiyyətə gəlmişir. Müstəqil dövlət quruculuğu istiqamətində görülən işlər, atılan əməli addımlar, islahatlar bir-neçə il ərzində sabit və dinamik inkişaf xəttini tuta bilən dövlət aparatının formalaşmasına, bu inkişafa imkan verən qanuvericlik bazasının, hüquq sisteminin yaradılmasına səbəb olmuşdur. Ümummillli lider Heydər Əliyevin 11 noyabr 2000-ci il tarixli sərəncamı ilə 22 noyabr - Ədliyyə Nazirliyinin ilk Əsasnaməsinin təsdiqləndiyi gün, ədliyyə işçilərinin peşə bayramı kimi qeyd olunmağa başlanmışdır. Ümummilli lider Heydər Əliyevin yaratdığı siyasi xətti uğurla davam etdirən ölkə başçısı cənab İlham Əliyevin rəhbərliyi ilə Azərbaycan ədliyyəsinin, məhkəmə sisteminin inkişafı yolunda yeni nailiyyətlər əldə edilmiş, həyata keçirilən ardıcıl və məqsədyönlü islahatlar nəticəsində mühüm uğurlar əldə edilmişdir. Qeyd edilən titanik islahatlar bütün sahələri əhatə etmiş, Azərbaycan Respublikası dünya miqyasında iqtisadi cəhətdən ən sürətli inkişaf edən dövlətə çevrilmişdir. Ümummilli lider Heydər Əliyevin yaratdığı siyasi xətti uğurla davam etdirən ölkə başçısı cənab İlham Əliyevin qarşısına qoyduğu ən ümdə məsələ Azərbyacan Respublikasının suverenliyinin bərpa edilməsi olmuşdur.\nErmənistan–Azərbaycan, Dağlıq Qarabağ münaqişəsi 1988-ci ildə ermənilərin Azərbaycanın tarixi torpaqlarına açıq formada ərazi iddiaları və etnik zəmində təxribatları ilə başlamışdır. Həmin fəaliyyətin tərkib hissəsi olaraq, 1987-89-cu illərdə Ermənistanda yaşayan 250 mindən çox azərbaycanlı öz tarixi torpaqlarından zorla qovulmuş, Ermənistanın hərbi təcavüzü nəticəsində Azərbaycan Respublikasının ərazisinin 20 faizi – Dağlıq Qarabağ regionu və ona bitişik yeddi rayon işğal olunmuşdur. Ümummilli lider Heydər Əliyevin hakimiyyətə qaydışından sonra çıxışlarının birində onun başa çatdıra bilmədiyi işlərin, məhz cənab Prezident İlham Əliyev tərəfindən başa çatdırılacağını bildirmişdir. Cənab Prezident İlham Əliyev münaqişənin sülh yolu ilə həllinə tərəfdar olmuş, lakin dəfələlə öz çıxışlarında işğalın daimi olaraq davam etdirilməsinin yolverilməz olduğunu bildirmişdir. Erməni siyasi-hərbi rejimi mövcud münaqişəni sülh yolu ilə həll etmək əvəzinə özlərinin işğalçı mövqelərindən əl çəkməyərək cari il sentyabrın 27-də növbəti dəfə işğal olunmuş bölgələrimizin yaxınlığında yerləşən mülki əhalini ağır artilleriya silahları ilə atəşə tutmağa başlamışdır. Rəşadətli Azərbaycan ordusu Ali Baş Komandanın rəhbərliyi ilə əks həmlə ilə 44 gün müddətində düşməni diz çökməyə məcbur etmişdir. Məhz Ali Baş Komandan tərəfindən bu illər ərzində aparılmış, uğurlu titanik islahatlar, ordu quruculuğu, eyni zamanda bütün sahələrdə aparılmış islahatlar, Xalq-Prezident birliyi nəticəsində Azərbaycan öz suverenliyini bərpa etmişdir. Deyə bilərik ki, Ali Baş Komandan, cənab Prezident Ilham Əliyev Ulu Tanrının Azərbaycan xalqına olan ən qiymətli hədiyyəsidir. Cənab Prezident Ilham Əliyev tərəfindən aparılan məqsədyönlü siyasət nəticəsində Azərbaycan dünya miqyasında hər sahədə qüdrətli dövlətə çevrilmişdir. Bu cür şanlı tarixin yazıldığı dövrdə çalşmaq, hər hansı sahədə öz vəzifələrini yerinə yetirmək əlbəttə ki, hər bir vətəndaşın xoşbəxtliyidir.\nYaşasın Azərbaycan Respublikasının Prezidenti, Silahlı Qüvvələrin Ali Baş Komandanı cənab İlham Əliyev, yaşasın Azərbaycan xalqı, Qarabağ bizimdir, Qarabağ Azərbaycandır !