Myfyrwyr ffisiotherapi yn cefnogi Cwpan Rygbi Cyffwrdd y Byd ym Malaysia - Newyddion - Prifysgol Caerdydd\nMyfyrwyr ffisiotherapi yn cefnogi Cwpan Rygbi Cyffwrdd y Byd ym Malaysia\nAeth rhai o staff a myfyrwyr Prifysgol Caerdydd i Malaysia yn ddiweddar i gefnogi pum tîm Cymru yn ystod Cwpan Rygbi Cyffwrdd y Byd.\nYn ystod y daith, goruchwyliodd rhai o ddarlithwyr ffisiotherapi Ysgol y Gwyddorau Gofal Iechyd (yr Athro Nicola Phillips, Tim Sharp, y Dr Liba Sheeran a Siân Knott) bedwar myfyriwr ffisiotherapi (Matty Ivin, Ayesha Garvey, Rhiannon Haynes a David Cooper).\nPan siaradon ni â Rhiannon Haynes, sydd yn ei blwyddyn olaf yn fyfyriwr ffisiotherapi, disgrifiodd y gystadleuaeth a’r cyfleoedd a gynigiodd iddi.\nPam dewisoch chi astudio ffisiotherapi yng Nghaerdydd?\nMae’n yrfa mor amryfal sy’n cynnig sawl cyfle mewn amryw sectorau. Hoffwn i weithio ym myd y chwaraeon ac roedd Caerdydd yn ddewis amlwg am fod ei darpariaeth ffisiotherapi ar frig y rhestr pan ymgeisiais. Mae’n cynnig wyth lleoliad a asesir hefyd ac, felly, cewch chi amrywiaeth helaeth o brofiad.\nSut clywoch chi am Gwpan Rygbi Cyffwrdd y Byd ym Malaysia?\nDrwy gydol fy nghwrs, mae Prifysgol Caerdydd wedi rhoi cyfle imi wirfoddoli i gymryd rhan mewn cystadlaethau megis Rygbi 7 yr Urdd, Gêmau Cymru a’r hanner marathon. Rwyf i wedi cael cyfle i ymgymhwyso’n dylinwr chwaraeon Lefel 4 fel y gallwn i weithio gyda thîm rygbi Gleision Caerdydd a thîm hoci iâ Diawliaid Caerdydd. Roeddwn i’n ddigon ffodus i gael bwrw tymor gyda thîm rygbi’r Scarlets yn rhan o’m cwrs, hefyd.\nWrth wirfoddoli, roeddwn i’n gwybod bod gan rai o’r darlithwyr gysylltiadau â Chymdeithas Rygbi Cyffwrdd Cymru a’u bod wedi defnyddio amryw gystadlaethau blaenorol i gyflwyno myfyrwyr a chanddynt ddiddordeb ac ymroddiad perthnasol i waith cynorthwyo carfanau yn ystod twrnamaint.\nDywedwyd yn ystod ein hail flwyddyn y gallai fod cyfleoedd o’r fath i ni, hefyd. Yn ystod y flwyddyn honno, aeth pedwar myfyriwr i Bencampwriaeth Rygbi Cyffwrdd Ewrop yn y Tŷ Ogofog. Yn anffodus, doeddwn i ddim mewn sefyllfa i ymgeisio o achos natur fy lleoliad y pryd hynny ac, felly, pan ddaeth cyfle i fynd i Gwpan y Byd ym Malaysia, cyflwynais gais a ofynnodd imi ddangos ymroddiad i weithio ym myd y chwaraeon a’r hyn yr hoffwn ei gyfrannu a’i dderbyn trwy’r cyfle.\nPwy gymerodd ran yn y gystadleuaeth?\nGan fod y carfanau’n eu hariannu eu hunain, fyddan nhw ddim yn hyfforddi gyda’i gilydd yn aml o reidrwydd, ond aethon ni i rai sesiynau hyfforddi dros y Sul i ddysgu am anafiadau diweddar a chyfredol y cystadleuwyr. Trwy hynny, gallen ni ddechrau cynllunio ar gyfer yr offer y byddai eu hangen arnon ni i’n galluogi i drin anafiadau o’r fath.\nAr ôl cyrraedd Malaysia, roedd dau ddiwrnod i gael ein traed tanom ac edrych ar y mannau cystadlu a hyfforddi. Daeth y carfanau tua diwedd yr wythnos gyntaf a dechrau cynnal sesiynau hyfforddi a gêmau ymarfer y gallen ni eu gwylio i’n helpu i baratoi ar gyfer y tywydd poeth a’r cymorth y byddai ei angen ar y chwaraewyr yn ystod gêmau.\nYn ystod diwrnod arferol, bydden ni’n cyrraedd y maes chwarae tua awr cyn dechrau’r gêmau cyntaf - erbyn 7 o’r gloch y bore, yn aml. Bydden ni’n paratoi man ffisiotherapi’r babell gan wagio ac ail-lenwi tybiau iâ ac ailasesu unrhyw anafiadau o’r diwrnod blaenorol. Ar ben hynny, byddai rhaid trin a thrafod cyhyrau a dodi tâp ar y chwaraewyr cyn pob gêm. Mae chwaraewyr rygbi cyffwrdd yn tueddu i blymio am y llinell i osgoi cyffyrddiad cyn sgorio ac, wrth wneud hynny, gallan nhw graffu eu pengliniau ar y tir caled - felly, roedd angen trin y rheiny i osgoi heintiau a rhagor o niwed.\nYn ystod gêmau, bydden ni’n rhoi clytiau gwlanen, yn cadw golwg ar chwaraewyr ac yn cynorthwyo’r ffisiotherapyddion yn ôl yr angen. Roedd ychydig o anafiadau, ond effaith y tywydd poeth ar y chwaraewyr oedd y brif ystyriaeth; roedd angen i rai fynd i’r babell feddygol ar gyfer asesiad a dŵr, ac aeth ambell un i’r ysbyty am sbel ar gyfer rhagor o fonitro a thriniaeth.\nByddai rhaid pacio’r babell bob noson i gadw ein hoffer yn ddiogel ac, felly, yn ogystal â bod y rhai cyntaf i gyrraedd y lle, ni oedd y rhai olaf i adael fel arfer gan y byddai’r gêmau’n parhau hyd 5.30 yr hwyr, yn aml.\nBeth oedd y rhan fwyaf cyffrous?\nMwynheais bopeth yno, ac roedd cyfle i gysgodi ffisiotherapyddion mor brofiadol mewn maes yr hoffwn i weithio ynddo yn werthfawr iawn. Roedd y carfanau’n groesawgar iawn ac, felly, roedd yn hawdd i’r myfyrwyr gydio yn eu gwaith; roeddwn i’n ddiolchgar i’r carfanu am hynny.\nYr hyn sy’n fy nenu at weithio ym myd y chwaraeon yw’r ffaith bod rhaid ichi ymateb i sefyllfaoedd na allwch chi eu rheoli ni waeth pa mor dda mae’r chwaraewyr wedi ymbaratoi ac, felly, rhaid gweithio o’ch pen a’ch pastwn eich hun a defnyddio rhesymeg glinigol i asesu anafiadau yn briodol.\nMewn cystadleuaeth megis Cwpan y Byd, mae’r chwaraewyr yn awyddus iawn i gymryd rhan ac, o dan bwysau, rhaid dod i’r penderfyniad cywir i’w galluogi i barhau i gyfranogi’n effeithiol neu eu helpu i ddeall nad oes modd iddyn nhw barhau. Er enghraifft, o ganlyniad i drin rhwyg yng nghyhyr croth coes chwaraewr yn arbennig o ofalus, roedd modd iddo ailymuno â’i dîm ychydig ar ôl dechrau’r gystadleuaeth\nBeth ddysgoch chi?\nRwy’n credu imi ddysgu cryn dipyn yn bersonol ac yn ffisiotherapydd fel ei gilydd.\nO safbwynt ffisiotherapi, fe welais y gallai pethau godi’n annisgwyl yn aml ni waeth faint o brofiad sydd gyda chi a faint rydych chi wedi paratoi ar gyfer yr achlysur. Mae’n bwysig pwyso a mesur pethau o’r fath sydd wedi digwydd yn annisgwyl a’u cadw mewn cof ar gyfer y tro nesaf, yn ogystal â derbyn nad oes neb yn disgwyl ichi wybod popeth. Roedd cyfle i wylio sut y byddai ffisiotherapyddion cymwysedig yn asesu anafiadau ac yn pennu’r driniaeth briodol mor gyflym yn sgîl blynyddoedd o brofiad yn werthfawr iawn, hefyd.\nYn bersonol, dysgais fod tuedd imi fy ngwthio fy hun yn galed (am fod uchelgais gyda fi i weithio ym myd y chwaraeon, fe dybiwn), nad oes disgwyl imi wybod popeth ac na fydda i’n asesu anafiadau yn gywir bob tro ond, ar y llaw arall, rhaid adnabod sefyllfaoedd lle y gallwn i fod o gymorth a ble mae dod o hyd i atebion nad ydw i’n eu gwybod.\nAllwch chi gynghori myfyrwyr sy’n ystyried gwneud yr un peth?\nOs daw’r cyfle hwn eto, dylai pob myfyriwr a chanddo wir ddiddordeb ym myd y chwaraeon ymgeisio amdano. Dydw i ddim yn credu y bydd y ffordd o fyw at ddant pawb a hoffai weithio ym myd y chwaraeon ac, felly, dyma ffordd wych o ddysgu am fanteision ac anfanteision gyrfa o’r fath. Mae’r cyfle hwn, fodd bynnag, wedi atgyfnerthu fy uchelgais i arbenigo yn myd y chwaraeon ac rwy’n bwriadu parhau i anelu ato.\nRwy’n credu ei bod yn ddiogel dweud, ar ran y myfyrwyr arall a minnau, ein bod yn teimlo’n lwcus iawn inni gael cyfle i ymgeisio am brofiad o’r fath a bod staff yn y brifysgol yn cydnabod pwysigrwydd rhannu’r cyfryw brofiad gyda myfyrwyr.\nYng Nghaerdydd, rydyn ni’n ffodus bod ffynonellau ariannu ar gael, megis Global Opportunities a hwylusodd gymaint o’r daith hon, a byddwn i’n annog myfyrwyr i ystyried dulliau ariannu i’w helpu i elwa ar brofiadau tebyg.\nOs oes diddordeb gyda chi yng nghyfleoedd rhyngwladol Ysgol y Gwyddorau Gofal Iechyd, cysylltwch â’n tîm symudedd rhyngwladol: HCAREInternationalMobility@cardiff.ac.uk.\nYr Athro Nicola Phillips\nDr Liba Sheeran


My Exile Is In My Head & Inception : Theatr y Sherman\nUK Arts International Afrovibes Festival\nMy Exile is in my Head & Inception\nMae My Exile is in my Head yn ddawns unigol / darn theatr gorfforol a ysbrydolwyd gan nodiadau carchar Wole Soyinka, The Man Died. Qudus Onikeku, o Nigeria, sy’n archwilio thema unigedd a mathau o alltudiaeth, gan edrych yn benodol ar y cyferbyniad rhwng y syniadau yn ein meddyliau am ‘gartref’ a gwirionedd y lle y mae rhywun yn dychwelyd ato.\nDyma waith difyr a soffistigedig sy’n slic ac yn hynod o bleserus, yn llawn angerdd, harddwch, symudiadau acrobatig, egni uchel ac ysbryd a grynhoir yn y troslais: When I dance I am closer to God.\nMae Qudus Onikeku yn rhan o’r genhedlaeth newydd a gwych o ddawnswyr-goreograffwyr sy’n tarddu o’r Affrig. Graddiodd o Uwch Ysgol Genedlaethol Celfyddydau Syrcas yn Ffrainc, ac mae ei waith yn cyfuno elfennau o ddawnsio Nigeriaidd, hip hop, Tai Chi, Capoeira, acrobateg ac iaith ddawns gyfoes, ac mae hefyd yn tynnu ar ei ddiwylliant Yoruba a sawl dylanwad arall.\nRoedd My Exile is in my Head yn un o’r gweithiau uchaf eu bri pan gafodd ei berfformio mewn gŵyl o’r enw Johannesburg Dance Umbrella yn 2011.\nPerfformiwyd Inception am y tro cyntaf yn 2011, ac mae’n ddawns unigol gymhleth ac amlwead, sydd eisoes wedi datblygu’n glasur. Mae’n siwrnai gorfforol a seicolegol iawn i mewn i enaid artist benywaidd.\nWrth i seiniau dwfn a difrifol cerddoriaeth y Taj Mahal Travellers atseinio o amgylch yr awditoriwm tywyll, daw presenoldeb o'r ochrau: corff hardd wedi'i gynnau gan ei benwisg.\nBuan y gwelir mai menyw yw'r ffigwr yn yr helmed glöwr / het wellt / offer deifio, ac mae ei symudiadau tebyg i afrewig yn ei denu i mewn i fydysawd o brofiadau ag iddo haenau cryno.\nGyda goleuo Suzette le Seuer yn addurno’r perfformiad a cherddoriaeth morfil tecno gan Nhlanhla Mahlangu, mae’r unigolyn gosgeiddig yn syrffio realiti a dychymyg cyn torri’n fwrlwm o anadlu a gweiddi a rhedeg i frwydro yn erbyn ei thynged.\nFe ddysgodd Sonia Radebe ddawnsio yn Soweto pan yn wyth oed, cyn hyfforddi yn Moving into Dance Mophatong (MIDM) o 2001. Erbyn hyn mae’n ddawnswraig, coreograffydd ac athrawes flaenllaw yn MIDM, ac mae ei hamrywiaeth anhygoel yn hynod o drawiadol: mae wedi ymddangos ym mintai bale Swan Lake neo-Affricanaidd yn ogystal â Hotel gan Mark Hawkins, mewn perfformiad hynod o ddramatig.\nMy Exile is in my Head & Inception - Theatr 1\nDydd Gwener 20 Hydref 8yh\nCoregraffwyd a pherfformiwyd gan:\nSuzette le Seuer


Yn ychwanegol, mae Ysgoloriaeth William Salesbury o £5,000 ar gael i unigolyn sydd am astudio cwrs a gynigir yn gyfan gwbl trwy’r Gymraeg.\nMae cannoedd o gyrsiau ar draws prifysgolion Cymru yn gymwys i dderbyn yr arian a dylid sicrhau bod cwrs yn gymwys i dderbyn ysgoloriaeth cyn ymgeisio.\nY dull gorau o wirio a yw cwrs yn gymwys yw trwy ddefnyddio’r Chwilotydd Cyrsiau sydd ar wefan y Coleg Cymraeg neu trwy lawrlwytho’r fersiwn Ap.\nUn oedd yn falch o glywed bod Cemeg yn gymwys i dderbyn arian oedd Rhodri Mir Williams, gafodd ei eni a’i fagu yn Gran Canaria ond sydd bellach yn astudio ym Mhrifysgol Bangor, ‘‘Roedd derbyn arian gan y Coleg Cymraeg yn golygu fy mod yn gallu ymgymryd â chyfnod o brofiad gwaith sy’n debygol o wella fy sgiliau Cymraeg. Rwy’n falch fy mod i’n gallu siarad Cymraeg ond roedd ysgrifennu trwy’r Gymraeg yn brofiad newydd cyn dod i Fangor. Fuaswn i’n annog darpar fyfyrwyr i fanteisio ar y cyfleoedd i ddilyn rhan o’u hastudiaethau prifysgol trwy’r Gymraeg ac ymgeisio am yr arian a gynigir trwy’r ysgoloriaethau.’’\nGellir cael rhagor o wybodaeth am ysgoloriaethau israddedig y Coleg Cymraeg Cenedlaethol 2016 yma


Tag Archives: Mumph\nTipyn o Dderyn: Adar mewn cerddoriaeth\nCollections - Postiwyd 23-06-2020\nUn noson, wrth geisio cysgu, clywais sŵn hudolus tu allan i’m ffenestr. Troellwr efallai? Ni wn, ond dechreuais feddwl am adar mewn chwedloniaeth a cherddoriaeth fel ei gilydd.\nGosodiad cerddorol yw ‘King David’ Herbert Howells o gerdd wych Walter De La Mare sy’n sôn am dristwch y Brenin Dafydd. Galwodd am gerddoriaeth cant o delynau ond ni allai eu sŵn melys ei ryddhau o’i felan. Yna, aeth i’r ardd a chael ei daro gan dristwch cân yr eos yng ngolau’r lloer ac wrth ymgolli yn ei chân drist fe ddiflannodd ei dristwch ei hun. Mae adar yn gwneud cymwynas debyg yng ngwaith Arwel Hughes, ‘Adar Rhiannon’.\n'Birds' gan Dutch School (18fedG). Priodoledd: Lady Lever Art Gallery; http://www.artuk.org/artworks/birds-102492\nCaiff y gwcw ei phig i mewn i alawon gwerin swynol fel ‘Daw hyfryd fis …’ a chlywir ei deunod clir yng ngweithiau cyfansoddwyr blaenllaw fel Handel a Beethoven hefyd. Llais y gwanwyn a llais o fyd y meirw ydoedd i hen feirdd Siapan a chofnodir y ddeuoliaeth hon yng ngherddoriaeth Oliver Knussen, ‘O hototogisu’.\nMeddyliais droeon fod cri afieithus gwenoliaid duon fel sŵn plant yn chwarae a diddorol felly oedd gweld cyfeiriad yn llyfr Peter Tate, ‘Flights of fancy’, at hen ofergoel yr ‘Inuit’ a’r Rwsiaid mai ysbrydion plant a gollwyd oedd gwenoliaid.\nYn y byd real, prin yw’r bobl fyddai’n ymddiried mewn aderyn i gludo neges drostynt ond dyna a wna cariadon mewn alawon gwerin e.e. ‘Aderyn du a’i blufyn sidan’, ac yng ngherddoriaeth ffilm John Williams, ‘Hedwig’s theme’, darlunir tylluan y dewin Harry Potter sy’n cludo’r post yn ei phig.\nMae alarch yn canu cyn ei farwolaeth, yn ôl yr hen draddodiad. Dywed Peter Tate fod Aristotle wedi sôn am hyn ac â ymlaen i ddyfynnu un o fadrigalau Orlando Gibbons:\n“The silver swan, who living had no note,\nWhen death approach’d, unlocked her silent throat”\nYn ôl Tate, cadwyd y traddodiad yn fyw gan y sõolegydd blaenllaw, Daniel Giraud Elliot, a ddisgrifiodd weld alarch yn cael ei saethu yn 1898. Sythodd adenydd yr alarch yn yr awyr, meddai, ac er syndod i bawb, dechreuodd wneud synau gwylofus a cherddorol – weithiau fel pe bai’n ceisio mynd drwy nodau wythawd yn dawel. Cyfansoddodd Fanny Mendelssohn ddarn godidog am gân olaf yr alarch.\nAdelina Patti [186-]\nByddwn wrth fy modd yn clywed cyngerdd o’r gerddoriaeth Gymreig a ysbrydolwyd gan adar e.e. yr alawon gwerin yn ogystal â cherddoriaeth gan gyfansoddwyr fel Dilys Elwyn-Edwards a Rhian Samuel.\nMae codi arian ar gyfer prosiectau cerddorol (fel unrhyw brosiect arall) bob amser yn anodd. Efallai y gallwn elwa o astudio technegau busnes y gantores opera Adelina Patti. Pan fyddai unigolyn penodol yn dod mewn i’w hystafell byddai ei pharot anwes yn sgrechen “Cash! Cash!\n“Ble ydych chi am fynd heddiw: y Barriff Mawr, yr Orsaf Ofod Rhyngwladol, neu beth am Lyfrgell Genedlaethol Cymru?”\nCollections - Postiwyd 22-06-2020\nMae adeilad Llyfrgell Genedlaethol Cymru wedi bod ar gau ers wythnosau bellach, ond a wyddoch chi fod modd ymweld yn rhithiol ag un o brif sefydliadau Cymru ar eich ffôn symudol neu dabled?\nYn 2017 gwahoddwyd y Llyfrgell Genedlaethol i gydweithio gyda chwmni Google i greu taith ar gyfer ap Google Expeditions. Dyma adnodd sy’n addysgu plant am lefydd arwyddocaol ar draws y byd trwy ddarparu ymweliadau rhithiol. Roedd y prosiect yma’n garreg filltir bwysig i’r cwmni, gan mai dyma oedd y tro cyntaf i Google Expeditions greu taith Gymraeg.\nBu cynrychiolwyr Google Arts and Culture yn cynnal trafodaethau gydag uned Mynediad DigidoI a Gwasanaeth Addysg y Llyfrgell er mwyn cadarnhau cynnwys ymweliad rhithiol â Llyfrgell Genedlaethol Cymru. Cytunwyd y dylai’r daith gyflwyno deunyddiau sy’n cynrychioli casgliadau helaeth y Llyfrgell, ac sy’n cynnig blas o hanes a diwylliant Cymru, yn ogystal â dangos gofodau amrywiol y tu mewn i’r adeilad.\nEr mwyn i ddefnyddwyr werthfawrogi effaith yr ymweliad rhithiol yn llawn mae angen iddynt wisgo penwisg VR, ond mae modd mwynhau’r profiad ar dabled neu ffôn symudol heb y benwisg hefyd.\nMae’n bosib edrych o amgylch gofodau yn y Llyfrgell – mae pob golygfa yn 360º – a thrwy glicio ar POI (Points of Interest), gall y defnyddiwr ddysgu mwy am y sefydliad, yr adeilad neu eitemau o’r casgliadau.\nMae pob taith yn cynnwys testun sy’n llawn ffeithiau am y lle dan sylw, ac y mae’n herio’r gwyliwr â chwestiynau perthnasol Er mwyn gwneud yn siwr fod yr adnodd yn addas i ddisgyblion gwahanol oedrannau, rhaid oedd gwahaniaethu gyda chwestiynau haws i blant iau a rhai anos i blant hŷn. Mae gan athro fynediad at yr atebion, heb i’r disgyblion fedru eu gweld.\nDaethpwyd ag offer draw o’r Unol Daleithiau i gynhyrchu delweddau o ofodau’r Llyfrgell, ac er mai dim ond am brynhawn y bu’r cwmni yn ffilmio, cymrodd y gwaith o bwytho’r golygfeydd digidol at ei gilydd yng Nghaliffornia, ynghyd â pharatoi’r testun a’r cwestiynau yn y Llyfrgell, ddyddiau lawer.\nMae’r adnodd yn galluogi plant ym mhen draw’r byd i weld Llyfrgell Genedlaethol Cymru, ond mae’r Gwasanaeth Addysg wedi defnyddio’r adnodd hefyd i gyflwyno’r Llyfrgell a’i chasgliadau i ddisgyblion yng Nghymru, fel y gwelir yma mewn gweithdy yn Ysgol Gymunedol Trimsaran.\nI ymweld â Llyfrgell Genedlaethol Cymru ar Google Expeditions, cliciwch ar y linc isod:\nBydd angen i chi lwytho ap Google Expeditions am ddim o Google Play neu App Store. Wedi i chi lwytho’r ap ar eich dyfais mae modd chwilio am deithiau gan ddefnyddio’r syllwr o fewn yr ap. Chwiliwch am Llyfrgell Genedlaethol Cymru am y daith yn Gymraeg neu The National Library of Wales am y daith yn Saesneg, a dilynwch y cyfarwyddiadau.\nY Gwasanaeth Addysg: Defnyddio’r casgliad digidol\nCollections - Postiwyd 08-06-2020\nUn o brif swyddogaethau’r Gwasanaeth Addysg yw hwyluso mynediad addysgwyr a dysgwyr at gasgliadau’r Llyfrgell Genedlaethol, boed yn gopiau digidol arlein neu’n weithdai yn yr adeilad. Felly, yn ystod cyfnod pan nad oes modd i ni groesawu disgyblion i’r Llyfrgell, mae’r Gwasanaeth Addysg wedi bod yn creu adnoddau digidol – ac yn amlygu darpariaethau sy’n bodoli’n barod – fel y gall addysgwyr barhau i ddefnyddio’r casgliadau cenedlaethol o bell.\nBellach mae nifer o adnoddau wedi cael eu cyhoeddi ar Hwb, platfform digidol a gyflwynwyd gan Lywodraeth Cymru ar gyfer dysgu ac addysgu yng Nghymru. Ymhlith y deunyddiau a gyhoeddwyd gan y Llyfrgell Genedlaethol – ynghyd ag adnoddau a gyflwynwyd mewn partneriaeth â sefydliadau eraill – mae E-lyfrau, cynlluniau gwersi, cyflwyniadau a thasgau. Mae staff y Gwasanaeth Addysg yn ymchwilio a dehongli deunyddiau yng nghasgliadau’r Llyfrgell er mwyn creu adnoddau a fydd yn cynorthwyo disgyblion i ddysgu a deall amrywiaeth o bynciau a sgiliau. Dyma ddolenni i ddetholiad bach ohonynt:\nBoddi Cwm Tryweryn\nYn ogystal â chyflwyno adnoddau ar Hwb, trwy gyflwyno dolenni ar wefan y Llyfrgell mae’r Gwasanaeth Addysg yn hwyluso mynediad at rannau o’r casgliadau all gefnogi addysgu yn y dosbarth neu arlein, a gwelir enghreifftiau o’r rhain isod:\nCymru yn ystod yr Ail Ryfel Byd\nCynhyrchwyd y fideo yma i hysbysu addysgwyr o’r deunyddiau sy’n bodoli, ac i’w cynorthwyo i ddarganfod yr adnoddau a ddarparwyd.\nAdnoddau Addysg Digidol\nY Gwasanaeth Addysg: Defnyddio’r casgliad digidol" … yn ystod cyfnod pan nad oes modd i ni groesawu disgyblion i’r Llyfrgell, mae’r Gwasanaeth Addysg wedi bod yn creu adnoddau digidol – fel y gall addysgwyr barhau i ddefnyddio’r casgliadau cenedlaethol o bell."I ddysgu mwy, darllenwch ein cofnod blog diweddaraf – https://blog.llyfrgell.cymru/y-gwasanaeth-addysg-defnyddior-casgliad-digidol/\nPosted by Llyfrgell Genedlaethol Cymru | The National Library of Wales on Monday, 8 June 2020\nAm fwy o fanylion ynglŷn â gwaith y Gwasanaeth Addysg mae croeso i chi gysylltu’n uniongyrchol gyda Swyddogion Addysg y Llyfrgell ar yr ebost / rhifau canlynol:\n01970 632988 / 01970 632913\nDatgloi cyfweliadau hanes llafar Cymru\nDarganfod Sain - Postiwyd 03-06-2020\nMae Llyfrgell Genedlaethol Cymru yn un o 10 hwb ar draws Prydain sydd yn cyd-weithio gyda’r Llyfrgell Brydeinig ar y prosiect Datgloi Ein Treftadaeth Sain. Bwriad y prosiect, sydd yn cael ei ariannu gan Gronfa Treftadaeth y Loteri Genedlaethol, yw diogelu recordiadau sain prin ac unigryw’r genedl.\nRydym wrthi yn digido, catalogio ac yn asesu hawliau 5,000 o recordiadau sain ledled Cymru er mwyn eu hamddiffyn a’u diogelu ar gyfer cenedlaethau i ddod.\nYn ystod yr wythnosau nesaf bydd cyfansoddwyr yn mynd ati i gyfansoddi gwaith newydd yn seiliedig ar rai o hanesion llafar Cymru. Comisiynwyd 25 artist i ymgymryd â’r her hon. Byddant yn gwrando ar nifer o gyfweliadau a recordiwyd un ai yng Nghymru neu gan bobl o Gymru ac yn eu defnyddio i’w hysbrydoli i greu gwaith newydd.\nYn ystod yr haf bydd y Llyfrgell yn datgloi’r gweithiau hyn, gan ddangos sut y gellir defnyddio archif sain i greu gwaith creadigol.\nRhestrir isod y cyfansoddwyr a ddewiswyd:\nAilsa Hughes a Sianed Jones: deuawd ‘Tinc y Tannau’ sy’n gweithio gyda cherddoriaeth a barddoniaeth Gymraeg hanesyddol\nAlan Chamberlain: cyfansoddwr sy’n gweithio’n bennaf gyda chynnwys archifol\nAngharad Davies: feiolinydd, cyfansoddwraig a pherfformwraig ac aelod o sawl deuawd\nBen McManus: cerddor a chyfansoddwr sydd â diddordeb mewn caneuon gwerin a llên gwerin\nBonello, Ruth and Hay: triawd cerddorol, yn cynnwys cyfansoddwyr amlwg o Gymru a ddechreuodd berfformio gyda’i gilydd yn 2019\nBranwen Williams: cerddor, cyfansoddwraig ac aelod o sawl grŵp o Gymru\nDavid Roche: cyfansoddwr o Dredegar sydd wedi derbyn dros 30 o wobrau academaidd a phroffesiynol\nDerri Joseph Lewis: cerddor a chyfansoddwr gyda phrofiad o ysgrifennu cerddoriaeth acwstig ac electronig\nGareth Bonello: cerddor a chyfansoddwr sy’n defnyddio alawon a barddoniaeth gwerin Gymreig yn ei waith\nGeorgia Ruth Williams: cerddor a chyfansoddwraig sydd wedi’i ysbrydoli gan hanes Cymru a thraddodiad gwerin\nGeraint Rhys: cerddor annibynnol a gwneuthurwr ffilm o Abertawe\nGwen Mairi: telynores broffesiynol sy’n canu caneuon gwerin Gymraeg\nGwenan Gibbard: cantores a thelynores sy’n arbenigo mewn cerddoriaeth gwerin\nGwilym Bowen Rhys: canwr gwerin o Gymru sydd wedi datblygu cysylltiad dwfn â chaneuon traddodiadol Cymru\nGwydion Rhys: disgybl 6ed dosbarth yn Ysgol Dyffryn Ogwen, Bethesda sy’n cyfansoddi a chwarae’r piano\nLuciano Williamson: cyfansoddwr ar fin graddio o Goleg Brenhinol Cerdd a Drama Cymru\nNeil Rosser: yn hanu o Dreforys gyda dros 30 mlynedd o brofiad fel cyfansoddwr a pherfformiwr\nOwen Shiers: cerddor a chyfansoddwr sy’n perfformio cerddoriaeth gwerin yn y Gymraeg\nPierce Joyce: myfyriwr cyfansoddi yng Ngholeg Brenhinol Cerdd a Drama Cymru, yn hanu o Iwerddon\nSally Crosby: cantores, cyfansoddwraig gyda gradd mewn Cerddoriaeth ac Ysgrifennu creadigol\nSam Humphreys: cerddor sy’n chwarae’r gitâr ac aelod o’r band Calan\nSeth Alexander: cyfansoddwr sy’n hoffi cyfuno offerynnau cyfrifiadurol â recordiadau sain\nStacey Blythe: cyfansoddwraig, cerddor a pherfformwraig sydd hefyd yn perfformio fel rhan o ddeuawdau amrywiol\nSteff Rees: cerddor a chyfansoddwr sydd yn aelod o’r grŵp Bwca ac yn rhan o gerddorfa ukulele Iwcadwli\nToby Hay: cyfansoddwr a pherfformiwr gyda’i waith yn cael ei ysbrydoli gan hanes, tirwedd a straeon\nAlison Lloyd Smith, Rheolwr Hwb Prosiect Datgloi Ein Treftadaeth Sain\nCasgliadau / Collections / Digido - Postiwyd 26-05-2020\nNaw can mlynedd yn ôl, ym mis Mai 1120, trosglwyddwyd esgyrn Dyfrig, sant o’r chweched ganrif, o Enlli a’u hailgladdu yn Llandaf, lle ‘roedd yr esgob Urban wrthi’n ailadeiladu a helaethu’r eglwys i adlewyrchu beth oedd, yn ei dyb ef, ei phriod parch. Fel esgob Llandaf, ‘roedd Urban yn hawlio awdurdod dros bob eglwys a gysegrwyd i esgobion gwreiddiol a nawddseintiau Llandaf, sef Dyfrig, Teilo ac Euddogwy, ac fe gododd hyn anghydfod rhyngddo fe ac esgobion Tŷ Ddewi a Henffordd, yr oeddent yn israddol iddo yn ei lygaid ef. Bwriad trosglwyddo creiriau Dyfrig i Landaf oedd i gryfhau achos Urban, ond canolbwynt ei ymgyrch oedd Liber Landavensis, Llyfr Llandaf, sydd yn un o drysorau’r Llyfrgell erbyn hyn. Trwy hon, cawn weld sut y chwaraeodd honiadau uchelgeisiol Urban ran pwysig mewn ailddiffinio nid yn unig yr eglwys yng Nghymru ond ei pherthnasau gyda’r eglwys yn Lloegr a hefyd gyda’r pab.\nRhoddwyd cynnwys y llawysgrif at ei gilydd gyda’r bwriad o ddangos bod Llandaf yn meddu ar statws archesgobaethol, bod awdurdod uniongyrchol ganddi dros yr eglwys o’r Tywi hyd y Gwy (ardal cyfatebol yn fras i hen deyrnas Morgannwg) a bod ei thraddodiad yn ddi-dor ers Dyfrig, gan feddiannu traddodiadau eglwysi eraill yn y broses o wneud hyn. Mae hi’n dyddio rhwng tua 1120 a marwolaeth Urban ym 1133 (er yr ychwanegwyd deunydd eraill wedyn), ac ymhlith ei chynnwys y mae Efengyl Mathew Sant, ‘Bucheddau’ Dyfrig, Teilo, Euddogwy a saint eraill, ‘Braint Teilo’ yn Lladin ac yn Gymraeg, hanes sefydlu Llandaf, rhestr o’i hesgobion, a chopiau anghyflawn neu llygredig o siarteri rheolwyr seciwlar yn rhoi tiroedd i Landaf o’r chweched ganrif hyd yr unfed ganrif ar ddeg. Mae rhywfaint o ddeunydd cyfoes hefyd, yn cynnwys copi o’r cytundeb a wnaethpwyd ym 1126 rhwng Urban a Robert o Gaerloyw, arglwydd Morgannwg, yn atal ymosodiadau ar feddiannau bydol yr esgobaeth. Fel arfer yn achos propaganda, mae Liber Landavensis yn cynnwys cymysgedd o ffaith, ensyniad a ffuglen sydd yn aml yn anodd i’w dadblethu.\nDelwedd efydd Crist ar glawr y llawysgrif; dim ond y clawr hwn sy’n goroesi o’r cloriau derw gwreiddiol. Cysylltiwyd y ddelwedd â’r clawr, yn ôl pob tebyg, yn fuan ar ôl iddi gael ei gwneud yn Lloegr yng nghanol y drydedd ganrif ar ddeg. Cedwir y cloriau ar wahân erbyn hyn.\nff. 5 o Liber Landavensis\nYmatebodd Tŷ Ddewi trwy greu ei phropaganda ei hun, gan honni statws archesgobaethol dros Gymru gyfan a chan adolygu ‘Buchedd Dewi’ Rhigyfarch o’r unfed ganrif ar ddeg fel bod Dewi yn mynd yn uwchradd i Deilo a bod unrhyw gyfeiriad at ei gysegru gan Ddyfrig yn cael ei ddileu, ond nid yng Nghymru y penderfynwyd y mater. Golygai grym cynyddol yr eglwys Eingl-Normanaidd a’r pabaeth diwygiadol bod cydnabyddiaeth y pab ac archesgob Caergaint yn allweddol i lwyddiant achos Llandaf, a mae’r llawysgrif yn dogfennu yn ofalus sut yr aeth Urban ati i geisio cyflawni hyn. ‘Roedd arno ddyled i’r Normaniaid am gael ei swydd; o gael ei benodi gan Harri I a’i gysegru gan yr archesgob Anselm ym 1107, ‘roedd e’n un o’r esgobion cyntaf yng Nghymru i gael ei sefydlu gan awdurdodau tu allan i Gymru, a fe oedd yr un cyntaf y gwyddwn iddo dyngu llw o ufudd-dod i Gaergaint. Mae Liber Landavensis yn adlewyrchu’r realaeth newydd hon, gan honni (yn anghywir) ym ‘Muchedd’ Euddogwy bod Llandaf wedi bod yn ostyngedig i Gaergaint ac yn ufudd i frenhinoedd Lloegr ers amser Awstin Sant, a bod ei harferion yr un fath ag eiddo’r Saeson. Yn yr un modd, ‘roedd gweithgareddau Urban mewn materion eglwysig ar lefel Ewropeaidd yn beth newydd i esgob o Gymru. Mynychodd Gyngor Rheims ym 1119, lle apeliodd am y tro cyntaf i’r pab Calixtus II i gydnabod statws Llandaf; derbyniodd y Cardinal John o Crema, legad cyntaf y pab y gwyddwn iddo ymweld â Chymru, ym 1125; mynychodd Gynghorau San Steffan ym 1125 a 1127, a cymerodd ran mewn cysegru esgobion yn Lloegr; aeth â’i anghydfod gyda Tŷ Ddewi at lys y pab yn bersonol ym 1128 a 1129; a fe farwodd yn yr Eidal tra’n dilyn achos arall. Mae Liber Landavensis yn cofnodi hyn i gyd o’r bron, yn cynnwys copiau o lythyron y pabau a hanesion am y Cynghorau ac am deithiau Urban i Rufain.\nCalonogwyd Urban gan ddyfarniad dros dro o’i blaid gan y pab Honorius II ym 1128, ond collodd ei achos yn y pen draw. ‘Roedd e wedi bod yn ymhongar – nid oedd Llandaf wedi bod yn eglwys o bwys ond ers rhyw ganrif, ac Urban ei hun oedd y cyntaf o esgobion Morgannwg i ddefnyddio teitl esgob Llandaf – ond ‘roedd e wedi gwneud gwahaniaeth arwyddocaol. O ganlyniad i’w uchelgais, enillodd Tŷ Ddewi yr anghydfod am ffiniau a sefydlodd ei hun fel y prif esgobaeth yng Nghymru, tynhaodd Caergaint ei gafael ar esgobaethau Cymru, a rhoddwyd hwb newydd i eglwyswyr Lloegr i fynd â’u cwynion at lys y pab. Mae Liber Landavensis yn tystio i weledigaeth Urban, a’i fethiant hefyd.\nMae copi digidol o’r llawysgrif ar gael ar wefan y Llyfrgell, yn datgelu testun nad oedd yn weladwy cyn i’r gyfrol gael ei hailrwymo yn 2007.\n“Diogelu trysorau cenedlaethol mewn cyfnod heriol…”\nCollections - Postiwyd 23-05-2020\nYn ystod yr amser heriol sydd ohoni, mae Llyfrgell Genedlaethol Cymru yn parhau i warchod trysorau cenedlaethol Cymru. Yn ogystal, mae technoleg wedi ein galluogi i ddarparu mynediad i’n casgliadau; at ddibenion ymchwil, addysg, ac ysbrydoliaeth, fel y gall pawb eu mwynhau o adref!\nFodd bynnag, y tu ôl i lenni adeilad y Llyfrgell, mae ein casgliadau’n parhau i gael eu gwarchod mewn ffordd hynod ymarferol!\nEr bod y rhan fwyaf o staff y Llyfrgell yn medru gweithio o’u cartrefi yn ystod y cyfnod hwn, ni ellir dweud yr un peth am ein staff diogelwch ymroddedig – sy’n parhau i amddiffyn ein heitemau helaeth ac amrywiol, bob awr o’r dydd , o du fewn i’r Llyfrgell yn Aberystwyth.\nMae Paul Ingram, o dîm diogelwch Llyfrgell Genedlaethol Cymru, yn rhoi cipolwg i ni o sut mae gwaith wedi parhau y tu mewn i furiau’r Llyfrgell:\n“Mae ein gweithdrefnau diogelwch o ddydd i ddydd yn parhau. Mae nifer helaeth o bwyntiau diogelwch ledled yr adeilad, fel bod pob ardal o’r Llyfrgell yn cael eu cadw o dan wyliadwriaeth gyson. Yn ogystal, mae’r tîm yn gwirio ac yn rheoleiddio’r lefelau tymheredd a lleithder, er mwyn diogelu ein casgliadau gwerthfawr rhag unrhyw fygythiadau amgylcheddol.”\nPan ofynnwyd iddo am unrhyw newidiadau i weithdrefnau yn ystod y cyfnod ynysi, dywedodd Ingram:\n“Mae cadw at lefelau glendid safonol wedi bod yn rhan o gyfrifoldebau allweddol y tîm erioed. Ymhlith ein blaenoriaethau y mae cynnal yr adeilad i safon mor uchel â phosibl, at ddibenion gofal casgliadau a diogelwch staff ac ymwelwyr. Fodd bynnag, nid yw’n syndod bod y cyfnod hwn wedi cynyddu ein hymwybyddiaeth ymhellach o lendid, yn enwedig o ran cyswllt pobl â’i gilydd. Rwy’n siŵr, fel llawer o sefydliadau, fod y gair ‘sanitise’ wedi dod yn rhan o’n geirfa ddyddiol!”\nMae’r tîm hefyd wedi wynebu rhai heriau newydd oherwydd epidemig Covid-19, fel yr eglura Ingram:\n“Yr unig her wirioneddol rydyn ni wedi dod ar ei thraws yw amserlennu shifftiau staff. Bydd rhai aelodau o’n tîm, am amrywiol resymau, yn hunan-ynysu am gyfnod hir. O ganlyniad, mae aelodau iau o’r tîm yn benodol, wedi bod yn gweithio oriau estynedig, gan ysgwyddo cyfrifoldebau newydd. ”\nFodd bynnag, mae’r cyfnod wedi arwain at rai canlyniadau positif hefyd:\n“Mae’r cyfnod hwn yn sicr wedi cynyddu’r ymdeimlad o dîm o fewn yr uned, sy’n eironig gan ein bod yn ymbellhau’n gymdeithasol yn ystod ein sifftiau!\n“Rydym yn falch iawn o’n gwaith, sy’n sicrhau bod holl drysorau cenedlaethol y Llyfrgell yn cael eu diogelu yn ystod yr amser heriol hwn.”\nTroseddwyr Sir Aberteifi\nCollections - Postiwyd 13-05-2020\nMewn hen lawysgrif yn Llyfrgell Genedlaethol Cymru mae trysorfa o broffiliau troseddol a myg-shots sy’n rhoi cipolwg hynod ddiddorol inni ar fywyd yng Nghanolbarth Cymru ar diwedd y 19eg a dechrau’r 20fed ganrif.\nEr ein bod wedi arfer gweld ffotograffiaeth portread o’r cyfnod hwn, mae mabwysiadu ffotograffiaeth gan yr heddlu yn eu cofnodion yn golygu ein bod yn cael cipolwg prin ar fyd rhai o’r pobol tlotaf, mwyaf anobeithiol ac weithiau’n fradwrus mewn cymdeithas.\nDyma fy deg proffil gorau.\nDisgrifiodd Walter Chambers, 19 oed, ei hun fel garddwr o Nottingham. Yn byw yn ddigartref, fe wnaeth ddwyn cot o brethynnwr ar y Stryd Fawr, Aberystwyth ym mis Tachwedd 1904. Awr yn ddiweddarach fe aeth at heddwas gan cyfaddef ei drosedd ac ildio ond cafodd ychydig o gydymdeimlad. Cafodd ei garcharu a’i ddedfrydu i 21 diwrnod o lafur galed.\nYmrwymodd Anne Williams o Abertawe yn Llambed yn 1905 i fis o lafur galed am drin arian wedi’i ddwyn. A nid yw’n edrych yn hapus.\nLlafurwr wrth eu grefft oedd Thomas Taylor. Ymrwymodd i 2 fis o lafur galed ym 1907 am ddwyn pâr o sliperi. Er mae trosedd bach oedd hyn, ysgrifennodd yr heddlu ddisgrifiad manwl o Taylor. Roedd yn 5 troedfedd 3 ⅜ modfedd, gyda gwallt brown a llygaid glas. Mae ganddo sawl tatŵ angor a a chreithiau ar ei ddwylo, ynghyd â man geni uwchben ei teth chwith a chraith o ferw o dan ei ben-ôl chwith.\nMae’r llun teimladwy hwn yn dangos jipsan o’r enw Elizabeth Boswell, a gafodd ddirwy am ddwyn o Westy yn Aberystwyth ym mis Mawrth 1900.\nRoedd gan James Harries gyfres o euogfarnau am ladrad mân yn rhychwantu dros ddegawd. Mae ei achos llys yn y Llanilar Petty Sessions ym 1903 yn nodedig am fod y tro cyntaf i olion bysedd gael eu defnyddio fel tystiolaeth yn Sir Aberteifi, ar ôl i’r heddlu lleol weithio gydag Scotland Yard i gysylltu Harries â nifer o ladradau o amgylch y wlad.\nRoedd gan Sarah Mary Edwards, 18 oed o Pennal lygaid cyll a gwallt brown ac roeddent yn 4 troedfedd o daldra. Dedfrydwyd i lafur galed am ddwyn sawl eitem o ddillad.\nGweithiodd John Edward Davies o Four Crosses, fel porthor ar Reilffordd Cambria ym 1899. Gan ei fod yng ngofal y cerbyd bagiau, fe wnaeth ddwyn ‘llawer iawn’ o emwaith ar y daith rhwng Aberystwyth a Birmingham yn ystod mis Medi 1899. Yn fuan cafodd ei ddal a’i ddedfrydu i 6 mis o lafur galed.\nDedfrydwyd Kate McCarthy o Lerpwl a dau gynorthwyydd i 14 diwrnod o lafur galed am ddwyn dillad o Aberystwyth.\nRhoddwyd un o’r cosbau cryfach a gofnodwyd yn y gofrestr i William Jarvis, 22 oed. Wedi’i ddedfrydu i 12 mis o lafur galed ym 1899 am ddwyn, roedd wedi bod yn rhydd am ddim ond ychydig fisoedd pan gafwyd ef yn euog o fyrgleriaeth yn Llambed a’i ddedfrydu i 3 blynedd o penyd-wasanaeth. Mae’r gofrestr yn dangos iddo droseddu eto ar ôl iddo gael ei ryddhau, gyda ddedfrydau am lafur galed ar sawl achlysur.\nYmrwymodd John Smythe, peintiwr 65 oed i 7 diwrnod o lafur galed ym 1879 am ddwyn hwyaden o Llanychaearn.\nMae Cofrestr Troseddwyr Heddlu Swydd Aberteifi wedi’i digideiddio a gellir ei harchwilio’n llawn ar wefan Llyfrgell Genedlaethol Cymru. Mae’r holl luniau o’r llawysgrif hefyd wedi’u rhannu’n agored ar Comin Wikimedia a gellir eu harchwilio yma.\nCollections - Postiwyd 07-05-2020\nEr bod drysau adeilad Llyfrgell Genedlaethol Cymru, Aberystwyth ar gau am gyfnod, ar-lein rydym mor agored ag erioed ac mae dal llawer y gallwch ei wneud o adref trwy ddefnyddio ein casgliad gwych o adnoddau ar-lein.\nDros yr 20 mlynedd diwethaf, mae’r Llyfrgell wedi bod yn brysur yn digideiddio ei chasgliad, sydd wedi arwain at dros 5 miliwn o adnoddau digidol sydd ar gael am ddim ar wefan Llyfrgell Genedlaethol Cymru.\nMae’r casgliadau sydd ar gael yn cynnwys:\nfelly mae digon ar gael i ddifyrru neu ddysgu beth bynnag sydd o ddiddordeb i chi.\nEfallai yr hoffech chi ddefnyddio’r amser hwn i wneud rhywfaint o ymchwil hanes teulu?\nDyma ychydig o ffyrdd y gallwn ni helpu:\nCyngor arbenigol ar sut i ddechrau eich ymchwil Hanes Teulu\nChwilio a gweld ein casgliad o ewyllysiau cyn 1858 am ddim\nChwiliwch am eich hynafiaid ymhlith yr 1.1 miliwn o dudalennau o Bapurau Newydd Cymru. Pwy a ŵyr pa straeon cudd y dewch chi o hyd iddynt ymhlith y 15 miliwn o erthyglau sy’n dyddio o 1804 i 1919!\nEfallai bod gennych chi ddiddordeb mewn darganfod mwy am eich tŷ neu’ch ardal leol?\nMae gwefan Lleoedd Cymru yn lle gwych i ddechrau.\nYma gallwch chwilio a phori dros 300,000 o gofnodion o Fapiau Degwm Cymru. Gallwch weld y mapiau eu hunain a’r dogfennau pennu cysylltiedig a’u cymharu â mapiau mwy modern. Pwy oedd yn berchen ar eich tŷ, sut y defnyddiwyd y tir yn y gorffennol – mae’r cyfan ar wefan Lleoedd Cymru.\nMae yna hefyd 1.2 miliwn o dudalennau o Gylchgronau Cymru yn dyddio rhwng 1735-2007 i’ch helpu gydag ymchwil hanes lleol. Porwch trwy 450 o gyfnodolion gwahanol i weld beth allwch chi ei ddarganfod am eich ardal leol.\nYdych chi’n dysgu o gartref am y tro cyntaf?\nRydyn ni’n gallu helpu!\nMae Gwasanaeth Addysg y Llyfrgell yn cynnig llawer o adnoddau addysgol am ddim. Mae’r adnoddau, sydd ar gael ar dudalennau’r Gwasanaethau Addysg a Hwb, yn ymdrin ag ystod eang o bynciau, o Dywysogion Cymru i’r Ail Ryfel Byd, i gelf ac ysbrydoli creadigrwydd.\nAc yn ystod amser chwarae, beth am roi cynnig ar yr Her Adeiladu Digidol ac ail-greu Llyfrgell Genedlaethol Cymru gan ddefnyddio Minecraft, Lego neu unrhyw gêm floc arall! Bydd fideos, cynlluniau llawr, dimensiynau a lluniau, i gyd ar gael ar Hwb, yn eich helpu ar hyd y ffordd.\nWedi cael digon o ymchwil a dysgu? Ymlaciwch gyda’r Llyfrgell Genedlaethol!\nPorwch trwy ein casgliadau amrywiol.\nGadewch i’n gweithiau celf hardd eich ysbrydoli! Chwiliwch ein Catalog [darganfod.llyfrgell.cymru] neu bori bron i 2000 o weithiau celf o’n casgliadau trwy wefan ArtUK.\nDihangwch am ychydig gyda’r hen ffotograffau neu ffilmiau rydym yn eu cynnig am ddim ar-lein.\nChwiliwch ein casgliad ffotograffig trwy ein Catalog neu porwch drwy ddetholiad ar ein Horiel Ddigidol.\nPorwch drwy dros 700 o ffilmiau o’r Archif Sgrin a Sain, sydd ar gael i’w gwylio am ddim trwy’r BFI Player\nGallwch hyd yn oed fwynhau arddangosfeydd digidol o gysur eich cartref eich hun\nDysgwch am fyd llenyddol yr artist Paul Peter Piech trwy ymweld â’r arddangosfa ar-lein sydd ar gael ar wefan Casgliad y Werin Cymru\nOs ydych chi’n mwynhau gwleidyddiaeth, dysgwch fwy am y cyn Brif Weinidog David Lloyd George neu bori cartwnau gwleidyddol Leslie Illingworth\nI’r rhai sy’n mwynhau llenyddiaeth, beth am bori trwy ein Harddangosfa Dylan Thomas neu ddysgu mwy am draddodiad llenyddol Cymru yn ein Harddangosfa Europeana: Rise of Literature\nMae’r posibiliadau’n ddiddiwedd, a beth bynnag sydd o ddiddordeb i chi, rydych chi’n siŵr o ddarganfod rhywbeth i’ch addysgu neu ddifyrru. Ewch i’n tudalen Adnoddau’r Llyfrgell i weld rhestr lawn o’r hadnoddau sydd ar gael i chi gartref.\nCollections - Postiwyd 06-05-2020\nMae 2020 yn flwyddyn canmlwyddiant yr artist graffig a gwneuthurwr posteri Paul Peter Piech, ac yma yn y Llyfrgell Genedlaethol mae’r casgliad mwyaf o flociau leino Piech, yn ogystal â chasgliad mawr o’i bosteri a’i brintiau unigryw.\nGanwyd Piech yn Brooklyn, Efrog Newydd ym 1920, ond treuliodd y rhan fwyaf o’i yrfa broffesiynol ym Mhrydain. Dros bum degawd cynhyrchodd brintiau trawiadol yn ymwneud â themâu cymdeithasol, gwleidyddol, llenyddol a cherddorol gan gyfuno llythrennu sgwarog gyda gwaith celf lliwgar a beiddgar i greu steil hollol unigryw.\nYn ystod yr 1980au symudodd Piech i Gymru, ble parhaodd i weithio fel rhan o’r byd celf Cymreig. Cofleidiodd yr iaith a’r diwylliant gan droi ei argraffiadau o Gymru a’i phobl yn bosteri trawiadol.\nMae dylanwad llenyddiaeth yn amlwg yn ei waith, ac yn aml defnyddia eiriau’r awduron a’r beirdd hynny a’i hysbrydolodd i gyfleu ei farn a’i werthoedd personol. Mae’n amlwg i’r cyfnod a dreuliodd yng Nghymru ddylanwadu’n fawr arno, a phortreadodd rhai o lenorion amlycaf Cymru. Tueddai i ganolbwyntio ar y rheiny a oedd â ffocws cymdeithasol, gwleidyddol neu ddychanol i’w gwaith.\nGellir gweld fersiwn ddigidol o’r arddangosfa ar wefan Casgliad y Werin Cymru.\nMari Elin Jones\nArchifau Dewis Mis Mehefin 2020 (4) Mai 2020 (8) Ebrill 2020 (6) Mawrth 2020 (4) Chwefror 2020 (4) Ionawr 2020 (3) Rhagfyr 2019 (5) Tachwedd 2019 (3) Hydref 2019 (7) Medi 2019 (3) Awst 2019 (3) Gorffennaf 2019 (6) Mehefin 2019 (6) Mai 2019 (7) Ebrill 2019 (6) Mawrth 2019 (8) Chwefror 2019 (4) Ionawr 2019 (5) Rhagfyr 2018 (2) Tachwedd 2018 (5) Hydref 2018 (5) Medi 2018 (6) Awst 2018 (12) Gorffennaf 2018 (10) Mehefin 2018 (14) Mai 2018 (6) Ebrill 2018 (6) Mawrth 2018 (4) Chwefror 2018 (11) Ionawr 2018 (13) Rhagfyr 2017 (9) Tachwedd 2017 (14) Hydref 2017 (15) Medi 2017 (12) Awst 2017 (10) Gorffennaf 2017 (14) Mehefin 2017 (8) Mai 2017 (9) Ebrill 2017 (6) Mawrth 2017 (14) Chwefror 2017 (6) Ionawr 2017 (10) Rhagfyr 2016 (6) Tachwedd 2016 (6) Hydref 2016 (10) Medi 2016 (8) Awst 2016 (11) Gorffennaf 2016 (5) Mehefin 2016 (5) Mai 2016 (10) Ebrill 2016 (4) Mawrth 2016 (4) Chwefror 2016 (2) Ionawr 2016 (2) Rhagfyr 2015 (19) Tachwedd 2015 (7) Hydref 2015 (6) Medi 2015 (5) Awst 2015 (4) Gorffennaf 2015 (9) Mehefin 2015 (7) Mai 2015 (5) Ebrill 2015 (3) Mawrth 2015 (7) Chwefror 2015 (7) Ionawr 2015 (11) Rhagfyr 2014 (2) Tachwedd 2014 (5) Hydref 2014 (4) Medi 2014 (3) Awst 2014 (7) Gorffennaf 2014 (9) Mehefin 2014 (8) Mai 2014 (4) Ebrill 2014 (4) Mawrth 2014 (3) Chwefror 2014 (5) Ionawr 2014 (4) Rhagfyr 2013 (5) Tachwedd 2013 (12) Hydref 2013 (13) Medi 2013 (8) Awst 2013 (7) Gorffennaf 2013 (9) Mehefin 2013 (16) Mai 2013 (8) Ebrill 2013 (2) Mawrth 2013 (4) Chwefror 2013 (10) Ionawr 2013 (6) Rhagfyr 2012 (7) Tachwedd 2012 (4) Hydref 2012 (5) Medi 2012 (5) Awst 2012 (3) Gorffennaf 2012 (4) Mehefin 2012 (6) Mai 2012 (6) Ebrill 2012 (4) Mawrth 2012 (6) Chwefror 2012 (6) Ionawr 2012 (8) Rhagfyr 2011 (5) Tachwedd 2011 (6) Hydref 2011 (3) Medi 2011 (1) Awst 2011 (9) Gorffennaf 2011 (15) Mehefin 2011 (7) Mai 2011 (13) Ebrill 2011 (20) Mawrth 2011 (14) Chwefror 2011 (20) Ionawr 2011 (14) Rhagfyr 2010 (21) Tachwedd 2010 (30) Hydref 2010 (24) Medi 2010 (29) Awst 2010 (25) Gorffennaf 2010 (30) Mehefin 2010 (19) Mai 2010 (9) Ebrill 2010 (9) Mawrth 2010 (10) Chwefror 2010 (14) Ionawr 2010 (3) Rhagfyr 2009 (4) Tachwedd 2009 (3) Hydref 2009 (2) Medi 2009 (2)


Ceredigion yn paratoi i groesawu’r Tour of Britain yr Hydref hwn - The Ceredigion Herald\nCeredigion yn paratoi i groesawu’r Tour of Britain\nAR 08 Medi, Aberaeron fydd y lleoliad a fydd yn cynnal dechrau pedwerydd cymal y Tour of Britain y mae disgwyl mawr amdani. Bydd y llwybr yn mynd â beicwyr o Aberaeron i fyny i Aberystwyth ac yna i’r Borth cyn symud ymlaen i Abermaw. Mae’r ras, a fydd yn gweld beicwyr gorau’r byd yn cystadlu mewn lleoliadau eiconig ledled y Deyrnas Unedig yn gyfle i arddangos y golygfeydd hyfryd sydd gan Geredigion i’w cynnig; o’n bryniau tonnog i’n harfordir trawiadol.\nMae Cyngor Sir Ceredigion, wrth gydweithio â threfnwyr y Tour of Britain, yn cynnal diogelwch y cyhoedd a bydd Aberaeron yn ddechrau caeedig i’r cymal; ni chaniateir gwylwyr ar ddechrau lleoliad y pedwerydd cymal. Serch hynny, gall gwylwyr barhau i gefnogi’r digwyddiad ar hyd y llwybr wrth gofio cadw pellter cymdeithasol a dilyn mesurau diogelwch ar y ffyrdd fel cerddwr, beiciwr a ffan. Gall cefnogwyr hefyd fwynhau gwylio’r digwyddiad o gysur eu cartref eu hunain gan y bydd yn cael ei ddarlledu.\nDywedodd y Cynghorydd Ellen ap Gwynn, arweinydd Cyngor Sir Ceredigion: ‘Rydym yn falch iawn o groesawu’r Tour of Britain i Geredigion eleni. Wrth i’r Daith deithio i fyny’r arfordir hyfryd o Aberaeron tua gogledd y sir, bydd pobl yn gallu profi’r golygfeydd trawiadol trwy ddarllediad eang y ras ar ITV4. Mae teithio llesol a gwella ein hiechyd a’n lles yn flaenoriaeth allweddol i ni yma yng Ngheredigion; efallai mai hwn fydd y digwyddiad i chi a fydd yn tanio diddordeb newydd mewn beicio. Os felly, mae Ceredigion yn barod gyda’n digonedd o lwybrau a thraciau i chi eu harchwilio.”\nBydd y ffyrdd canlynol yn cau dros dro yn ystod y digwyddiad ar sail dreigl rhwng 10:00 a 13:00 wrth i’r beicwyr basio trwodd:\n· Yr A487 rhwng Aberaeron ac Aberystwyth.\n· Ffordd Alexandra a Ffordd y Môr, Aberystwyth.\n· Yr A487 rhwng Rhodfa’r Gogledd, Aberystwyth a Rhydypennau.\n· Y B4353 drwy’r Borth, Ynyslas, Llangynfelyn a Thre’r-ddôl.\n· Yr A487 yng ngogledd o Dre’r-ddol y sir hyd at y ffin â Phowys\nEr mwyn helpu trigolion ac ymwelwyr i gynllunio eu diwrnodau o amgylch y digwyddiad cyn ras 2021, mae canllawiau gwybodaeth a mapiau ar gael ar wefan y Tour of Britain, www.tourofbritain.co.uk/stages/stage-four . Gellir gweld mesurau covid-19 y Tour of Britain yma: www.tourofbritain.co.uk/covid-update/\nAr gyfer gwybodaeth am ble i aros, lleoedd i weld, a ble i fwynhau bwyd a diod lleol, ewch i http://www.darganfodceredigion.cymru/.\nDilynwch Gyngor Sir Ceredigion ar Facebook, Twitter neu Instagram ar gyfer y wybodaeth ddiweddaraf am ffyrdd sydd ar gau a gwybodaeth arall sy’n ymwneud â’r digwyddiad. Cefnogwch yn ddiogel ac yn gyfrifol.


BlogMenai.com: Theresa May, y giaman a'r dyn o Folifia\nDydi o byth yn arwydd da pan mae gwleidydd yn gorfod cyfiawnhau ei bolisiau canolog trwy - wel - ddweud celwydd. Dyna wnaeth Theresa May wrth gyfiawnhau ei gwrthwynebiad i'r Ddeddf Hawliau Dynol yng nghynhadledd y Toriaid ddoe.\nFersiwn May o'r stori oedd bod dyn wedi cael aros ym Mhrydain oherwydd bod ganddo gath yn anifail anwes.\nYr hyn a ddigwyddodd mewn gwirionedd oedd bod myfyriwr o Bolifia wedi gwneud cais i gael aros yn y DU oherwydd bod ganddo bartner sydd yn ddinesydd Prydeinig, ac roedd cyfeiriad at gath ynghanol y dystiolaeth sylweddol a gyflwynwyd ynglyn a natur eu perthynas a'u bywyd efo'i gilydd. Nid bodolaeth y giaman oedd y rheswm iddo ennill yr hawl i aros, ond natur ei berthynas efo'i bartner.\nPan mae'n rhaid i wleidyddion gyfiawnhau eu safbwyntiau trwy gyflwyno nonsens fel dadl, mae'n rhesymol casglu bod y safbwyntiau hynny wedi ei seilio ar ragfarnau.\nLabels: Theresa May, Toriaid


Llyfrgell Owen Phrasebank - wella\nA chydag iddo wella bron, bu farw ei dad.\nGwnaeth y teulu hefyd gymwynas fawr â dynoliaeth trwy gymysgu eli o lysiau at wella'r eryr - Eli Dremddu sydd wedi bod yn fodd i wella pobol ar draws y byd o'r dolur eryrod.\nNid nad oedd yn hapus gyda'r Crosville, - yn wir, gallasai fod wedi cael cyfle i wella'i fyd yno.\nPetai ond yr hen felly gellid gweld achubiaeth, gellid meddwl fod pethau'n mynd i wella.\n." "Ond mi wnewch wella eto a bydd popeth fel o'r blaen ...\nBRYSIWCH WELLA: ydyw'n cyfarchiad i bawb sydd wedi bod neu sydd yn dal i fod ddim yn dda.\nRoedd y Meddygon yn argymell sudd yr ysgawen i wella brath neidr.\nRhaglen i wella llythrennedd mewn plant 7-8 mlwydd oed.\nMae'r safle'n trafod y clwb ei hun, awgrymiadau ar sut i wella'ch ffotograffiaeth, a thudalennau o 'ddiddordeb ehangach', sy'n cynnwys teithiau darluniedig yn yr ardal.\nMae hefyd yn amlwg nad oedd y ddau Edwards fymryn callach na'u cyd-oeswyr a geisiai wella pobl.\n'Mae ei gwaed hi ryw ychydig yn isel, ond mi ddylai tonic go dda o haearn wella hynny.\nBydd raid i Gasnewydd wella'u gêm dipyn go lew a thrïo ennill.\nMae Blake yn parhau i wella ar ôl triniaeth i'w figwrn.\nPan ystyriwyd y gwahanol feddyginiaethau i wella'r dolur, nid oeddynt ond megis poeri ar gornwyd i geisio'i wella.\nMae'r saflen trafod y clwb ei hun, awgrymiadau ar sut i wella'ch ffotograffiaeth, a thudalennau o 'ddiddordeb ehangach', sy'n cynnwys teithiau darluniedig yn yr ardal.


Gêm Ffasiwn Barbie Cleaner. Chwarae rhad ac am ddim ar-lein\nBarbie wisgo i fyny Glanhau Kids gwisgo i fyny ar gyfer merched Rhythm Barbie wisgo i fyny Ysbyty Bratz gwisgo i fyny Winx Clwb Winx Winx gwisgo i fyny Merched Rasio Ras ar gyfer bechgyn Rasio Beiciau Modur Kids gwisgo i fyny ar gyfer merched Dora Intelligent\nGêm Ffasiwn Barbie Cleaner Ar-lein\nFfasiwn Barbie Cleaner\nGêm Disgrifiad: Barbie - yn ymladdwr am lendid. Penderfynodd i greu cwmni glanhau. Y tro cyntaf, bydd ein harddwch hyd yn oed helpu gyda'r glanhau. Mae'n dal i fod yn unig i ddod o hyd iddi siâp gweddus. Fel y gallwch weld, a barnu oddi wrth y pethau y mae dewis Barbie, penderfynodd y bydd y lliwiau llachar yn ei helpu i ddod yn y personoliad o burdeb. Roi ei odezhku a ailfodelu ei gwallt, os oes angen.\nBarbie - yn ymladdwr am lendid. Penderfynodd i greu cwmni glanhau. Y tro cyntaf, bydd ein harddwch hyd yn oed helpu gyda'r glanhau. Mae'n dal i fod yn unig i ddod o hyd iddi siâp gweddus.\n© playgame24.com - gêm ar-lein rhad ac am ddim Ffasiwn Barbie Cleaner () Chwarae\nfflachia herwhela ar-lein Ffasiwn Barbie Cleaner rhad ac am ddim.. Peidiwch ag anghofio sgorio'ch y gêm hon Ffasiwn Barbie Cleaner a rhannu gêm hon gyda'ch ffrindiau gorau.


Cwrdd â’r Tîm - Canolfan Datblygu Hyfforddwyr Tennis Cymru\nRheolwr Hyfforddi a Gwirfoddoli\nMae Vicki’n dod ag amrywiaeth eang o sgiliau a phrofiad i’w rôl bresennol fel Datblygwr Hyfforddi LTA, ac mae ganddi brofiad helaeth o diwtora hyfforddwyr ledled Prydain. Mae hi hefyd wedi cael profiad o ddatblygu chwaraewyr ar hyd pob cam o’r llwybr, o gyfranogiad i berfformiad, ac ar hyn o bryd mae’n gapten sirol a chydgysylltydd yng Ngogledd Cymru.\nMae Vicki’n chwarae rôl hanfodol yn datblygu’r genhedlaeth nesaf o hyfforddwyr, i helpu i dyfu’r gêm ymhellach yng Nghymru, tra’n sicrhau bod ein hyfforddwyr presennol yn cael cyfleoedd DPP ardderchog, a chymorth wedi’i deilwra i’w helpu i ddarparu hyfforddiant tennis safonol ledled Cymru.\nI gysylltu: vicki.broadbent@tenniswales.org.uk\nMegan yw gweinyddwr Canolfan Datblygu Hyfforddwyr Tennis Cymru. Graddiodd Megan yn ddiweddar o Ysgol Newyddiaduraeth, y Cyfryngau a Diwylliant Prifysgol Caerdydd. Yn ystod ei chyfnod yn y brifysgol, canolbwyntiodd ar astudio newyddiaduraeth chwaraeon. Yn ei rôl fel gweinyddwr datblygu mi fydd yn darparu cymorth gweithredol a gweinyddol i’r ganolfan hyfforddi a datblygu, cystadlaethau, a rhaglenni perfformiad. Bydd ei rôl yn cefnogi ac yn cyfrannu at ddatblygiad cyffrous tennis ar draws Cymru.\nRheolwr Cystadlaethau a Digwyddiadau Tennis Cymru\nHyfforddwr a Dyfarnwr Clwb Lefel 3\nMae Mark yn arwain y cynllun Cystadlaethau cyffredinol ar draws Cymru. Mae ganddo bron i 30 mlynedd o brofiad ym maes Cystadlaethau Tennis, fel chwaraewr, rhiant, trefnydd a swyddog. Mae ganddo hefyd dros 20 mlynedd o brofiad fel hyfforddwr tennis ac mae wedi gweithio i Tennis Cymru am dros 10 mlynedd mewn rolau amrywiol, gan gynnwys Datblygu, Cyfranogi, Diogelu, a Chydraddoldeb, ac fel tiwtor. Mae Mark yn ymroi i ddarparu cystadlaethau priodol ar gyfer chwaraewyr o bob oed a gallu, ac mae’n gweithio’n agos â Rheolwr Perfformiad yr LTA a Tennis Cymru yn ei rôl. Mae Mark wedi ymrwymo i dyfu, datblygu a chefnogi swyddogion ledled Cymru er mwyn cael mwy o bobl yn chwarae ac yn mwynhau tennis yn fwy aml.\nTiwtor LTA a Hyfforddwr Perfformiad Meistr Lefel 5\nGyda thros 20 mlynedd o brofiad fel hyfforddwr a bron i 10 mlynedd o brofiad fel tiwtor, mae Becca’n gwbl gyfarwydd â chyflenwi cymwysterau hyfforddi, gweithdai a fforymau o safon uchel. Mae athroniaeth hyfforddi Becca wedi’i theilwra ar gyfer yr unigolyn, gan greu amgylcheddau dysgu heriol a difyr. Mae ei sgiliau hyfforddi, ynghyd â’i gwybodaeth eang o’r gêm a’i gallu i deilwra hyfforddiant ar gyfer yr unigolyn yn golygu ei bod hi’n ddatblygwr hyfforddwyr penigamp.\nMae gan Becca gefndir hyfforddi sylweddol ym maes datblygu chwaraewyr. Mae wedi gweithio’n gyson â chwaraewyr cenedlaethol ar draws Prydain a Chymru dros yr 20 mlynedd diwethaf. Mae ei gwaith ym maes datblygu chwaraewyr wedi canolbwyntio’n bennaf ar y grŵp oedran 9-14 ac mae ganddi brofiad mewn sawl maes hyfforddi gwahanol. Cafodd ei llwyddiant parhaus ym maes hyfforddi a datblygu chwaraewyr ei gydnabod yn ffurfiol yn 2015, pan gafodd ei dyfarnu’n Hyfforddwr Perfformiad y Flwyddyn gan Tennis Cymru.\nMae Becca yn Fentor LTA cymwysedig ac mae’n rhoi blaenoriaeth nid yn unig i ddatblygu eraill, ond yn bwysig hefyd, i ddatblygu hi’i hun, gan bentyrru gwybodaeth ac arbenigedd yn gyson. Mae hyn yn golygu bod Becca ar flaen y gad, nid yn unig o ran ei hyfforddiant ei hun, ond hefyd o ran datblygu a mentora hyfforddwyr.\nTiwtor LTA a Hyfforddwr Clwb Meistr Lefel 5\nMae gan Rob dros 18 mlynedd o brofiad fel Prif Hyfforddwr Tennis. Cymhwysodd Rob i fod yn hyfforddwr tennis yn ôl yn 1999, ychydig cyn iddo symud i Gymru, lle cafodd ei swydd gyntaf fel prif hyfforddwr yn 2002. Robert oedd yr hyfforddwr cyntaf yng Nghymru i gael Gwobr Hyfforddwr Clwb Meistr Lefel 5, ac ochr yn ochr â’r llwyddiant hwnnw, daeth yn gyfarwyddwr a sefydlydd y Vale Tennis Academy Limited. Mae Rob a thîm hyfforddi VTA yn angerddol yn eu hymdrechion i droi lleoliadau tennis yn llefydd prysur i chwarae’r gêm, gyda chyfleusterau tennis o safon uchel, a mynediad at raglenni tennis o ansawdd uchel. Yn 2008 cymhwysodd Rob fel tiwtor ac yn 2011 cymhwysodd fel Addysgwr ac Aseswr Hyfforddwyr LTA. Ers hynny mae Rob wedi cyflenwi rhaglenni addysg hyfforddwyr, cymwysterau a chyrsiau DPP ar gyfer Tennis Cymru, Inspire2Coach a’r LTA. Yn fwyaf diweddar, cafodd Rob ei ddewis fel un o’r tiwtoriaid a fydd yn lledaenu Rhaglen Ieuenctid newydd yr LTA.\nYn ei amser sbâr mae Rob yn chwaraewr tennis brwdfrydig. Mae’n dal i chwarae i’w dîm lleol sef Clwb Tennis Penarth, ac mae’n dal record y clwb am y mwyaf o deitlau Senglau Dynion, a’r mwyaf o deitlau senglau a enillwyd yn olynol. Redd y ddau record hyn heb eu torri ers dros 100 mlynedd cyn hynny! Mae ei uchafbwyntiau eraill fel chwaraewr yn cynnwys cynrychioi De Cymru am 5 mlynedd yn y tîm Feteran Sirol i rai dros 35 oed, ac yn 2019 cafodd y fraint o chwarae i Gymru yn nhîm dros 35 oed y Gwledydd Cartref.\nTiwtor LTA ac Uwch Hyfforddwr Perfformiad Lefel 4\nMae Lucy wedi bod yn ymwneud â thennis ers dros 20 mlynedd, ar ôl dechrau fel chwaraewr iau a chystadlu dros Gymru a Gogledd Cymru yn y grwpiau oedran iau a hŷn, ac fel aelod o dîm myfyrwyr Prifysgolion Prydain.\nMae Lucy yn hyfforddwr Lefel 4 ac yn diwtor addysg hyfforddwyr, ac ar hyn o bryd mae’n gapten Sirol Gogledd Cymru ar gyfer y timau merched D10, D11 a D12. Mae Lucy wedi bod wrthi’n cyflenwi cyrsiau addysg hyfforddwyr ers dros 5 mlynedd, ar ôl iddi gwblhau’r cwrs tiwtora yn 2015, ac mae wedi cyflenwi amrywiaeth eang o gyrsiau ers hynny ar gyfer darparwyr gwahanol. Mae Lucy hefyd yn aelod o Fwrdd Tennis Cymru a phwyllgor Gogledd Cymru.\nAr hyn o bryd mae Lucy’n gweithio i Ymddiriedolaeth Cymdeithas Bêl-droed Cymru fel Rheolwr Cyfleusterau Parc Colliers yn Wrecsam. Cyn hynny roedd Lucy’n Rheolwr Cyffredinol Canolfan Tennis Wrecsam, a chyn hynny’n Brif Hyfforddwr a Rheolwr Tennis gyda Phrifysgol Durham.\nCafodd Lucy radd Baglor mewn Cyfathrebu Torfol o Brifysgol New Mexico, lle cwbhaodd ysgoloriaeth dennis gyflawn, ac yn nes ymlaen cafodd radd Meistr mewn Marchnata o Brifysgol Durham.\nTiwtor LTA ac Uwch Hyfforddwr Datblygu Lefel 4\nMae gan Vicki dros 20 mlynedd o brofiad o weithio fel hyfforddwr Lefel 4 yng Ngogledd Cymru. Mae Vicki wedi rhedeg rhaglenni clwb llwyddiannus sydd o fudd i’r gymuned gyfan. Athroniaeth hyfforddi Vicki yw bod pawb sy’n ymuno â hi ar y cwrt tennis yn cyflawni’u potensial a’u dyheadau’n llawn. Cafodd Vicki wobr Hyfforddwr y Flwyddyn (Cymru) yn 2009 ac mae’n diwtor cymwysedig sydd wedi bod wrthi’n darparu hyfforddiant athrawon, cyrsiau lefel 1 a 2 ar draws Gogledd Cymru ers blynyddoedd lawer.\nMae gan Vicki brofiad helaeth o reoli rhaglenni chwaraewyr unigol, gan gynnwys gosod nodau, trefnu twrnameintiau a chynllunio blynyddol. Mae Vicki’n rheoli ac yn mentora hyfforddwyr ac mae hi hefyd yn gweithio gyda nifer o bwyllgorau gwahanol i hyrwyddo datblygiad tennis ar bob lefel yng Nghymru.\nMae Vicki hefyd wedi cynrychioli Cymru ar y llwyfan rhyngwladol fel chwaraewr tennis lefel iau, oedolion a hŷn.\nMae Ellen yn uwch ddarlithydd mewn addysgeg chwaraeon ym Mhrifysgol Metropolitan Caerdydd (sef lleoliad Hwb Canolfan Datblygu Hyfforddwr Tennis Cymru) ac yn swyddog arweiniol academaidd yr holl fodiwlau tennis perfformiad sydd ar gael ledled yr Ysgol Chwaraeon a Gwyddorau Iechyd. Mae Ellen hefyd yn Gyfarwyddwr Tennis ac yn gyfrifol am holl agweddau profiadau tennis myfyrwyr y brifysgol.\nMae Ellen yn hyfforddwr perfformiad lefel 4 profiadol sydd wedi cael llwyddiant blaenorol yn rheoli academi tennis hynod o lwyddiannus, ac yn datblygu chwaraewyr iau hyd at safon ryngwladol. Cyn symud i rôl academaidd roedd Ellen yn hyfforddwr tennis amser llawn am 12 mlynedd ac roedd yn arbenigo mewn gweithio gyda chwaraewyr perfformiad D12. Yn ei rôl fel darlithydd, mae Ellen wedi bod yn gyfrifol am gynllunio cwricwla modiwlau sy’n gydnaws â dulliau addysgu a phrosesau asesu priodol. Mae Ellen yn cyflenwi darlithoedd ymarferol a theori mewn meysydd megis damcaniaethau dysgu, arddulliau hyfforddi, ymarfer myfyriol a hinsawdd ysgogol.\nFel Cyfarwyddwr Tennis mae Ellen wedi datblygu rhaglen dennis gynhwysfawr yn y brifysgol ac mae’n darparu myfyrwyr â chyfleoedd i ddatblygu gyrfa, gan gynnwys rhedeg cyrsiau LTA Lefel 1 i fyfyrwyr israddedig, a chyrsiau hyfforddiant athrawon i fyfyrwyr TAR.


Gwefan Tigh Dudley\nMae Kinsale yn cael ei hadnabod fel prif ddinas gourmet Iwerddon. Yw'r teitl yn un haeddiannol? Beth sy'n gwneud y lle mor arbennig?\nMae Kinsale wedi cael y teitl yma ers blynyddoedd, ac ydy, mae'n deitl haeddiannol iawn. Dyw'r lle yn ddim mwy na' Aberaeron, ond mae 'na gymaint o fwytai a thafarndai da sy'n gwerthu prydau bendigedig yno. Mae'n rhaid bod yna tua 40 o fwytai i gyd - sa' i'n gwybod sut maen nhw'n gwneud eu harian! Mae'r dref hefyd yn gartref i'r Kinsale Food Circle sy'n ymfalchïo yn y cynnyrch lleol ac yn hybu hynny. Mae cannoedd yn tyrru yno bob blwyddyn ar gyfer Gŵyl Fwyd Kinsale.\nAi Kinsale oedd y dewis cyntaf ar gyfer y drydedd gyfres o'r gystadleuaeth goginio - a pham Iwerddon?\nOherwydd ei bod hi'n dref sy'n ymfalchïo yn ei chynnyrch, roedd hynny'n ddigon o reswm i fynd yno. Ond roedd y tŷ lle buom ni'n ffilmio - Ballinacurra - hefyd yn berffaith ar ein cyfer ni. Roedd y cyfuniad yma yn golygu mai Kinsale oedd y lleoliad delfrydol i ni.\nDyw bwyd Gwyddelig ddim mor enwog â bwyd Eidalaidd neu Ffrengig. Beth fyddet ti'n ddweud yw rhagoriaeth bwyd Gwyddelig?\nDoes dim dowt fod pawb yn cysylltu Iwerddon gydag wystrys. Fe gawsom ni gyfle yn Kinsale i fynd lawr at graig lle'r oedd wystrys yn tyfu, ac roedden nhw'n fendigedig. Mae bwyd môr yn rhan bwysig o fwyd Kinsale. Mae'r cychod yn dod â physgod ffres i'r bae bron yn ddyddiol, ac oherwydd bod y cynnyrch mor ffres, does dim angen gwneud dim iddyn nhw ac mae e mor effeithiol.\nSut deimlad ydy hi i weld y cystadleuwyr yn datblygu eu sgiliau coginio yn ystod y gyfres?\nMae'n syndod faint mae pobl yn gwella mewn cyfnod byr. Mae'r cystadleuwyr yn mynd yno ar y dydd Sul ac yn gadael y dydd Sul canlynol. Fel arfer, maen nhw'n gallu coginio tipyn cyn dod ac maen nhw i gyd yn teimlo'n angerddol am fwyd, ond mae'n wych eu gweld nhw'n gwella ac yn magu hyder yng nghwmni cogyddion proffesiynol.\nWyt ti wedi dysgu rhywbeth newydd am goginio wrth ffilmio'r gyfres?\nRwy'n dysgu rhywbeth bob tro. Boed hynny'n dric newydd neu'n ffordd well o wneud rhywbeth. Yn Kinsale, mae'r cogyddion lleol yn coginio gyda physgod ffres pob dydd ac roedd hi'n agoriad llygaid cael eu gweld nhw'n trin y bwyd môr.\nPa gogyddion adnabyddus gawsoch chi i fod yn feirniaid ar y rhaglen eleni?\nRydym ni'n dueddol o ofyn i gogyddion lleol ddod ar y rhaglen. Does dim angen enwogion pan mae'r cogyddion yma'n adnabod y cynnyrch lleol mor dda.\nBeth yw'r tri phryd bwyd gorau i ti eu mwynhau fwyaf erioed?\nMae hon yn un anodd achos rwy' wrth fy modd gyda siwd gymaint o fwydydd gwahanol. Y cyntaf mae'n siŵr yw'r cimwch gefais i tra'r oeddem ni'n ffilmio'r gyfres gyntaf - Chez Dudley - yn ardal Provence, de Ffrainc. Roedd y saws yn flasus iawn, a dyna'r cig cimwch gorau i mi ei flasu erioed.\nRwy hefyd wedi cael pryd gwych yn Arzac yn San Sebastian, Gwlad y Basg. Maen nhw'n creu bwyd arbrofol iawn ac mae Heston Blumenthal o'r Fat Duck yn mynd yno i ddatblygu ac arbrofi gwahanol ryseitiau gyda nhw.\nOnd yn Kinsale fe ges i'r sgampi gorau rwy erioed wedi ei gael, mewn bwyty o'r enw Fishy Fishy, gyda saws tartar cartref bendigedig. Petawn i'n cael bwyta un peth am weddill fy mywyd, mi fuaswn i'n dewis y sgampi pob tro.\nRwyt ti hefyd yn cymryd rhan yn ymgyrch Ymlaen â'r Sioe! S4C, sy'n codi ymwybyddiaeth o'r newid i ddigidol. Pam ei bod mor bwysig fod pobl Cymru'n barod am y newid digidol?\nMae'n braf ein bod ni yng Nghymru ar flaen y gad gyda'r newid i ddigidol, ac fe fydd S4C yn troi'n sianel gyfan gwbl Gymraeg fydd yn darlledu mwy o raglenni da a difyr nag erioed o'r blaen.


Pa gamgymeriadau y gall un eu gwneud yn SEO ar gyfer gwefannau busnes?\nOptimization peiriant chwilio yw'r dechneg hyrwyddo ddefnyddiol a all gynyddu eich siawns o gael eich canfod gan eich darpar gwsmeriaid wrth chwilio am gynnyrch neu wasanaeth penodol fel chi gyda Google, Bing, Yahoo a pheiriannau chwilio poblogaidd eraill. Os na fyddwch chi'n ymddangos ar SERP, nid yw eich siawns i lwyddo yn y farchnad ddigidol yn ddim.\nMae yna lawer o ffyrdd sut y gallwch chi gael gair am eich busnes bach. Er mwyn gwella ymwybyddiaeth eu brand, mae perchnogion busnes yn defnyddio technegau hyrwyddo o'r fath fel hysbysebion radio, hysbysebion ar-lein, taflenni ac ati. Mae'r dulliau hyrwyddo hyn yn costio arian mawr ac yn y rhan fwyaf o achosion yn ddiwerth. Mewn cyferbyniad â hwy, mae optimeiddio peiriannau chwilio yn fwy effeithlon a fforddiadwy. Ar ben hynny, mae'n darparu masnachwyr ar-lein sydd â dychweliad uchel ar fuddsoddiad ac yn denu traffig wedi'i dargedu o safon. Efallai y byddwch yn treulio peth amser ar eich optimization safle heb fod angen i chi dalu am bob blaenllaw newydd fel hysbyseb talu fesul clic. SEO yw'r unig dechneg hyrwyddo sy'n rhoi canlyniadau parhaol. Ni ddylech, yn amlwg, fuddsoddi mewn optimization peiriant chwilio bob mis gan na fydd eich safleoedd gwefan yn disgyn ar unwaith.\nMae yna ddau fath cyffredinol o SEO - oddi ar y dudalen ac ar-dudalen SEO. Mae optimization ar-dudalen yn ymwneud â gwelliannau strwythur mewnol gwefan megis rhyngweithio, ysgrifennu cynnwys, optimeiddio metadata, cod gwefan a gwella strwythur. Mae SEO oddi ar y dudalen yn popeth am optimeiddio y tu allan i'r dudalen we. Fe'i gwneir yn bennaf o gysylltiadau i'ch gwefan o feysydd awdurdodol eraill. Nid yw'r dechneg optimization hon o dan eich rheolaeth, ond gallwch chi ddylanwadu arno.\nSEO ar gyfer gwefannau busnes\nSEO ar y safle\nMae optimization peiriant chwilio ar y safle yn gwbl o fewn rheolaeth gwefeistr. Wrth wella eich optimization ar-dudalen safle, gwnewch yn siŵr eich bod yn gweithredu'r holl tagiau HTML a data strwythuredig cywir i strwythuro'ch cynnwys yn gywir. Dylai eich marc safle gael ei optimeiddio'n dda gan eu bod yn gwasanaethu fel y prif arwyddion ar gyfer botiau chwilio ac yn dweud wrthynt sut i ddehongli'ch cynnwys. Dylai pob tudalen o'ch gwefan gael ei allweddair i alluogi defnyddwyr a pheiriannau chwilio i ddod o hyd i'ch cynnwys. Gwnewch yn siŵr eich bod chi'n defnyddio llai o gystadleuol ac yn berthnasol i delerau chwilio arbenigol eich marchnad. Mae'r cysyniad SEO hon yn arbennig o bwysig ar gyfer gwefannau busnes. Os ydych chi'n berchennog y caffeteria lleol, ni fydd eich darpar gwsmeriaid yn eich canfod trwy deipio "caffi" yn y blwch chwilio. Fodd bynnag, os ydych chi wedi'ch lleoli yn Denver, mae angen i chi dargedu ymadroddiad mwy manwl "caffeteria yn Denver", er mwyn rhoi cyfle i ddefnyddwyr ddod o hyd i'ch gwefan yn hawdd a dod i de ar gyfer te. Mae hefyd yn gwneud synnwyr i ychwanegu eich safle lleol ar Google My Business lle gallwch chi nodi eich cyfeiriad corfforol, rhif ffôn, ac e-bost.\nY tu allan i'r safle SEO\nMae SEO oddi ar y dudalen yn cyfeirio at greu cysylltiadau perthnasol ac ansawdd i'ch maes o wefannau eraill sy'n gysylltiedig â nodau. Mae'n gamfarn bod nifer y backlinks yn bwysicach na'u hansawdd. Bydd gormod o gysylltiadau o ffynonellau o ansawdd isel a ffynonellau perthnasol yn brifo'ch safleoedd. Yn anffodus, mae'r mwyafrif o offer adeiladu cyswllt awtomatig yn cynhyrchu sudd cyswllt fel hyn ac yn brifo gwefannau busnes SEO. At hynny, mae Google yn cosbi safleoedd ar gyfer pwrcasu cyswllt ac arferion adeiladu cyswllt twyllodrus eraill.\nEr mwyn gwneud ymgyrch optimeiddio oddi ar y safle buddugol, mae angen i chi greu cynnwys gwerthfawr y mae eraill eisiau cysylltu â nhw. Ar ben hynny, efallai y byddwch yn elwa o bostio blog gan ei fod yn gyfle da i greu mwy o gysylltiadau o safon Source .


Datganiad Ysgrifenedig: Adroddiad Blynyddol Cymru ar Gyfamod y Lluoedd Arfog (2020) (22 Mehefin 2021) | LLYW.CYMRU\nDatganiad Ysgrifenedig: Adroddiad Blynyddol Cymru ar Gyfamod y Lluoedd Arfog (2020)\nHannah Blythyn, Y Dirprwy Weinidog Partneriaeth Gymdeithasol\nWrth inni fynd drwy ein hail flwyddyn o’r pandemig COVID-19, mae aelodau a chyn-aelodau ein Lluoedd Arfog wedi parhau i ddarparu cymorth ac arbenigedd amhrisiadwy i’r cymunedau ledled Cymru. Rydym yn ddiolchgar am eu cymorth parhaus, sy’n dangos y rôl werthfawr y maent yn ei chwarae yn ein cymunedau. Mae Wythnos y Lluoedd Arfog yn gyfle i gydnabod ac i gofio eu cyfraniad sylweddol i’r frwydr yn erbyn y pandemig COVID-19, a’r ymdrechion i gadw ein cymunedau’n ddiogel. Maent yn wir haeddu ein diolch a’n gwerthfawrogiad.\nFel Llywodraeth, rydym yn parhau’n gwbl ymrwymedig i ddarparu gwasanaethau a chymorth pwrpasol ar gyfer bodloni anghenion y gymuned bwysig hon. Ym mis Medi y llynedd, gosodais ein hail Adroddiad Blynyddol ar Gyfamod y Lluoedd Arfog ger bron y Senedd. Mae’r gwaith ar yr agenda bwysig hon wedi camu yn ei flaen, ac rydym yn dal i weld cynnydd o ran y mentrau sydd wedi darparu cymorth ymarferol a phwrpasol ar gyfer teuluoedd y rheini sy’n gwasanaethu yn y Lluoedd Arfog a’r rheini sydd wedi gwneud hynny yn y gorffennol.\nUnwaith yn rhagor, mae ein Grŵp Arbenigol ar y Lluoedd Arfog a’n partneriaid eraill wedi chwarae rôl bwysig yn y gwaith o sicrhau ein bod yn darparu’r gwasanaethau a’r cymorth priodol i’r rheini sydd eu hangen, ac rwy’n ddiolchgar am y gwaith sydd wedi ei gyflawni, ac am ymdrechion diflino’r sefydliadau a’r unigolion sydd wedi bod yn rhan o’r gwaith hwnnw.\nBydd Llywodraeth Cymru yn parhau i gydweithio gyda’r Grŵp Arbenigol ar y Lluoedd Arfog a phartneriaid allweddol eraill i ddarparu’r cymorth y mae ei angen ar ein cymuned Lluoedd Arfog, sef cymorth y mae’n haeddu ei gael.\nI weld copi o Adroddiad Blynyddol Cymru ar Gyfamod y Lluoedd Arfog, sydd wedi ei gyhoeddi yn Gymraeg ac yn Saesneg, cliciwch ar:


Glo Man: Llandybie a Denmarc\nLlandybie a Denmarc\nWrth feddwl am wlad Denmarc daw nifer o bethau i’r meddwl, er enghraifft bacwn, ymenyn, Lego, Hans Christian Andersen efallai. Ar un adeg bu tîm peldroed arbennig iawn yn yr wlad a enillodd Cwpan Gwledydd Ewrop yn yr 90au. Ond a ydych yn cysylltu y wlad gyda rygbi? Wel, diolch i ŵr sydd a’i wreiddiau yn Llandybie efallai bydd pethau yn newid yn y dyfodol!\nMae Andrew Jones, mab Mike Jones a’r diweddar Marian Jones, heol Rhydaman a ŵyr y diweddar Mr Alcwyn Griffiths wedi sefydlu ac yn helpu rhedeg tim rygbi yn Helsnigor (lle mae castell Hamlet) heb fod yn bell o Copenhagen.\nCafodd Andrew ei addysg yn ysgol Gyfun Ystalyfera ac ar ôl dilyn cwrs ym Mhrifysgol Brunel yn Llundain fe raddiodd mewn Peirianneg. Mae wedi byw a gweithio yn Helsnigor oddi ar 1995 ers cyfarfod a merch o wlad Denmarc yn Seland Newydd. Ar y pryd roedd Andrew wedi gadael ei swydd yn Llantrisant er mwyn teithio o gwmpas y byd am flwyddyn a hanner. Ar ei deithiau fe gwrddodd a’i ddarpar wraig ac fel mae un peth yn arwain i’r llall mae gwyliau yn Seland newydd wedi arwain at dîm rygbi yn Denmarc.\nGofynnais nifer o gwestiynau i Andrew er mwyn cael syniad o fywyd yn Denmarc a darganfod pa fath o safon rygbi sydd yn y wlad.\nBywyd yn Denmarc? – Pobl gyfeillgar iawn yw’r brodorion. Mae gan Denmarc safon uchel o fyw ac mae ansawdd bywyd wlad yn un o’r gorau yn y byd. Maent yn fobl hwylus iawn gyda hiwmor digon tebyg i fobl Prydain. Nid yw’r bobl mor ddigymell a’r Cymry ond unwaith i chi wedi dod i’w hadnabod maent yn agos iawn. Rhaid trefnu popeth rhyw bythefnos, tair wythnos cyn unrhyw achlysur, does dim yn cael ei adael i’r funud olaf! Dywed Andrew ei fod wedi bod yn ffodus i wneud nifer o gyfeillion da drwy chwarae rygbi ac fel mae Andrew’n dweud mae bechgyn rygbi yr un peth ym mhob man yn y byd!\nPosted by edwyn williams at 7:28 PM


Cefnfor yr Iwerydd ywr ail-fwyaf o gefnforoedd y byd, gydag\nⓘ Cefnfor yr Iwerydd ywr ail-fwyaf o gefnforoedd y byd, gydag arwynebedd o tua 106.460.000 square kilometre. Maen gorchuddio tua 20 y cant o arwynebedd y Ddaear a ..\nⓘ Cefnfor yr Iwerydd\nCefnfor yr Iwerydd ywr ail-fwyaf o gefnforoedd y byd, gydag arwynebedd o tua 106.460.000 square kilometre. Maen gorchuddio tua 20 y cant o arwynebedd y Ddaear a thua 29 y cant oi arwynebedd dŵr. Maen gwahanur "Hen Fyd" or "Byd Newydd" yn llygad yr Ewropead.\nMae Cefnfor yr Iwerydd yn meddiannu basn hirgul, siâp S syn ymestyn yn hydredol rhwng Ewrop ac Affrica ir dwyrain, ac America ir gorllewin. Fel un gydran or Cefnfor Byd, mae wedii gysylltu yn y gogledd â Chefnfor yr Arctig, âr Cefnfor Tawel yn y de-orllewin, Cefnfor India yn y de-ddwyrain, ar Cefnfor Deheuol yn y de mae diffiniadau eraill yn disgrifior Iwerydd fel un syn ymestyn tuar de i Antarctica. Rhennir Cefnfor yr Iwerydd yn ddwy ran, gan y Gwrth-gerrynt Cyhydeddol, gyda Gogledd Cefnfor yr Iwerydd a De Cefnfor yr Iwerydd tua 8° N.\nMaer ymddangosiad cyntaf or gair yn y Gymraeg yn bur fodern: 1913, ond mae Môr Werydd yn llawer hŷn, gydar cofnod cyntaf iw gael yn dyddion ôl i 1548. Dawr gair Saesneg Atlantic, fodd bynnag, or Groeg Atlantikôi pelágei neu Ἀτλαντικῷ πελάγει, lle maer enwn cyfeirio at y duw Atlas.\n2. Maint a data\nDiffiniodd y Sefydliad Hydrograffig Rhyngwladol IHO derfynaur cefnforoedd ar moroedd ym 1953, ond mae rhai or diffiniadau hyn wediu diwygio ers hynny ac nid yw rhai yn cael eu defnyddio gan amrywiol awdurdodau, sefydliadau a gwledydd, gweler er enghraifft Llyfr Ffeithiaur Byd y CIA. Yn gyfatebol, mae maint a nifer y cefnforoedd ar moroedd yn amrywio.\nMae Cefnfor yr Iwerydd wedii ffinio âr gorllewin gan Ogledd a De America. Maen cysylltu â Chefnfor yr Arctig trwy Culfor Denmarc, Môr yr Ynys Las, Môr Norwy a Môr Barents. Ir dwyrain, ffiniaur cefnfor yw Ewrop: Culfor Gibraltar a Affrica.\nYn y de-ddwyrain, maer Môr Iwerydd yn llifo i Gefnfor India. Mae Meridian 20° y Dwyrain, syn rhedeg ir de o Cape Agulhas i Antarctica yn diffinioi ffin. Yn niffiniad 1953 maen ymestyn ir de i Antarctica, tra mewn mapiau diweddarach mae Cefnfor y De yn ffinio ag ef ar paralel 60°.\nMae gan yr Iwerydd arfordiroedd afreolaidd wediu mewnoli gan nifer o gilfachau, gwlff a moroedd. Ymhlith y rhain mae Môr y Baltig, y Môr Du, Môr y Caribî, Culfor Davis, Culfor Denmarc, rhan o Dramwyfa Drake, Gwlff Mecsico, Môr Labrador, Môr y Canoldir, Môr y Gogledd, Môr Norwy, bron pob un o Fôr Scotia, a llednentydd eraill. Gan gynnwys y moroedd ymylol hyn, mae morlin Môr yr Iwerydd yn mesur 111.866 km 69.510 mi oi gymharu â 135.663 km 84.297 mi ar gyfer y Môr Tawel.\nGan gynnwys ei foroedd ymylol, mae Môr yr Iwerydd yn gorchuddio arwynebedd o 106.460.000 km neu 23.5% or cefnfor byd-eang ac mae ganddo gyfaint o 310.410.900 km neu 23.3% o gyfanswm cyfaint cefnforoedd y ddaear. Ac eithrio ei foroedd ymylol, mae Môr yr Iwerydd yn gorchuddio 81.760.000 km ac mae ganddo gyfaint o 305.811.900 km. Mae Gogledd yr Iwerydd yn cwmpasu 41.490.000 km 11.5% a Der Iwerydd 40.270.000 km 11.1%. Y dyfnder ar gyfartaledd yw 3.646 m 11.962 tr ar dyfnder mwyaf, y Milwaukee Deep yn Ffos Puerto Rico, yw 8.376 m 27.480 ft.\nDominyddir bathymetreg Cefnfor yr Iwerydd gan gyfres o fynyddoedd tanfor or enw Crib Canol yr Iwerydd MAR. Maen rhedeg o 87° G neu 300 km 190 mi ir de o Begwn y Gogledd i Ynys Bouvet is-Artig ar 54° S.\n3.1. Bathymetreg Crib Canol yr Iwerydd MAR\nMaer MAR Mid-Atlantic Ridge yn rhannur Iwerydd yn hydredol longitudinally yn ddau hanner, ac ym mhob un ohonynt mae cyfres o fasnau wediu hamffinio gan gribau eilaidd, transverse. Maer MAR yn cyrraedd dros 2.000m 6.600tr ar hyd y rhan fwyaf oi hyd, ond mae namau trawsnewid mwy mewn dau le yn tarfu arno: Ffos Romanche ger y Cyhydedd a Pharth Torri Gibbs ar 53° N. Maer MAR yn rhwystr i ddŵr gwaelod, ond ar y ddau ddiffyg hyn gall ceryntau dŵr dwfn basio o un ochr ir llall.\nMaer MAR yn codi 2–3 km 1.2–1.9 mi uwchben llawr y cefnfor oi amgylch ai ddyffryn rhwyg rift valley ywr ffin ddargyfeiriol rhwng platiau Gogledd America ac Ewrasia yng Ngogledd yr Iwerydd a phlatiau De America ac Affrica yn Ner Iwerydd. Maer MAR yn cynhyrchu llosgfynyddoedd basaltig yn Eyjafjallajökull, Gwlad yr Iâ, a lafa gobennydd ar lawr y cefnfor. Mae dyfnder y dŵr ar frig y grib yn llai na 2.700 m ac eithrio mewn ychydig o lefydd lle mae ymylon gweithredol yn ffurfio ffosydd dwfn: Ffos Puerto Rico 8.376 m neu 27.480 tr, dyfnder mwyaf yn ffos orllewinol yr Iwerydd a Ffos De Sandwich 8.264 m neu 27.113 ft yn Ner Iwerydd. Mae yna nifer o geunentydd tanfor oddi ar ogledd-ddwyrain Gogledd America, gorllewin Ewrop, a gogledd-orllewin Affrica. Mae rhai or ceunentydd hyn yn ymestyn ar hyd y codiadau cyfandirol ac ymhellach ir gwastadeddau affwysol fel sianeli môr dwfn.\nYm 1922 digwyddodd eiliad hanesyddol mewn cartograffeg ac eigioneg. Defnyddiodd yr USS Stewart Darganfyddwr Dyfnder Sonig y llynges i dynnu map parhaus ar draws gwely Môr yr Iwerydd. Maer syniad o sonar yn syml gyda guriadau neu bylsiau yn cael eu hanfon or llong, ac sydd yn eu tron bownsio oddi ar lawr y cefnfor, ynan dychwelyd ir llong. Credir bod llawr y cefnfor dwfn yn weddol wastad gyda dyfnderoedd achlysurol, gwastadeddau affwysol, ffosydd, gwythiennau, basnau, llwyfandir, ceunentydd, a mynyddoedd guyot. Ceir silffoedd amrywiol ar hyd ymylon y cyfandiroedd oddeutu 11% or dopograffeg waelod heb lawer o sianeli dwfn wediu torri ar draws y codiad cyfandirol.\nY dyfnder cymedrig rhwng 60 ° N a 60 ° S yw 3.730 m 12.240 tr, neun agos at y cyfartaledd ar gyfer y cefnfor byd-eang, gyda dyfnder moddol rhwng 4.000 a 5.000 m 13.000 a 16.000 tr.\nYn Ner Iwerydd mae Crib Walvis a Rio Grande Rise yn ffurfio rhwystrau i geryntau cefnfor. Maer Laurentian Abyss iw gael oddi ar arfordir dwyreiniol Canada.\n4. Nodweddion dŵr\nMae tymeredd dŵr wyneb yn amrywio o dan −2 °C 28 °F i dros 30 °C 86 °F. Maer tymereddau uchaf yn digwydd ir gogledd or cyhydedd, a gwelir isafswm gwerthoedd yn y rhanbarthau pegynol. Yn y lledredau canol, arwynebedd yr amrywiadau tymheredd uchaf, gall y gwerthoedd amrywio 7–8 °C 13–14 °F.\nRhwng mis Hydref a mis Mehefin maer wyneb fel arfer wedii orchuddio â rhew môr ym Môr Labrador, Culfor Denmarc, a Môr Baltig.\nMae effaith Coriolis yn cylchredeg dŵr Gogledd yr Iwerydd i gyfeiriad clocwedd, ond mae dŵr Der Iwerydd yn cylchredeg yn wrthglocwedd. Mae llanwr de yng Nghefnfor yr Iwerydd yn lled-ddyddiol; hynny yw, mae dwy lanw uchel yn digwydd bob 24 awr lleuad. Mewn lledredau uwch na 40° ir Gogledd mae rhywfaint o osciliad or dwyrain ir gorllewin, a elwir yn osciliad Gogledd yr Iwerydd.\n4.1. Nodweddion dŵr Halltedd\nAr gyfartaledd, yr Iwerydd ywr cefnfor mwyaf hallt; mae halltedd y dŵr wyneb yn y cefnfor agored yn amrywio o 33 i 37 rhan y fil 3.3–3.7% yn ôl màs ac maen amrywio yn ôl lledred a thymor. Mae anweddiad, dyodiad, mewnlif afon a thoddi iâ môr yn dylanwadu ar werthoedd halltedd yr wyneb. Er bod y gwerthoedd halltedd isaf ychydig ir gogledd or cyhydedd oherwydd glawiad trofannol trwm, yn gyffredinol, maer gwerthoedd isaf yn y lledredau uchel ac ar hyd arfordiroedd lle mae afonydd mawr yn mynd i mewn. Maer gwerthoedd halltedd uchaf iw cael ar oddeutu 25 ° gogledd a de, mewn rhanbarthau isdrofannol gyda glawiad isel ac anweddiad uchel.\nY cefnforoedd yw prif ffynhonnell y lleithder atmosfferig a geir trwy anweddiad. Mae parthau hinsoddol yn amrywio yn ôl lledred; maer parthau cynhesaf yn ymestyn ar draws Môr yr Iwerydd ir gogledd or cyhydedd. Maer parthau oeraf mewn lledredau uchel, gydar rhanbarthau oeraf yn cyfateb ir ardaloedd sydd wediu gorchuddio â rhew môr. Mae ceryntau cefnfor yn dylanwadu ar yr hinsawdd trwy gludo dyfroedd cynnes ac oer i ranbarthau eraill. Maer gwyntoedd syn cael eu hoeri neu eu cynhesu wrth chwythu dros y ceryntau hyn yn dylanwadu ar ardaloedd tir cyfagos.\nCredir bod gan Ffrwd y Gwlff ai estyniad gogleddol tuag at Ewrop, Drifft Gogledd yr Iwerydd rywfaint o ddylanwad ar yr hinsawdd. Er enghraifft, mae Llif y Gwlff yn helpu tymereddau cymedrol y gaeaf ar hyd arfordir de-ddwyrain Gogledd America, gan ei gadwn gynhesach yn y gaeaf ar hyd yr arfordir nag ardaloedd mewndirol. Mae Llif y Gwlff hefyd yn cadw tymereddau eithafol rhag digwydd ar Benrhyn Florida. Yn y lledredau uwch, mae Drifft Gogledd yr Iwerydd, yn cynhesur awyrgylch dros y cefnforoedd, gan gadw Ynysoedd Prydain a gogledd-orllewin Ewrop yn ysgafn ac yn gymylog, ac nid yn oer iawn yn y gaeaf fel lleoliadau eraill ar yr un lledred uchel. Maer ceryntau dŵr oer yn cyfrannu at niwl trwm oddi ar arfordir dwyrain Canada ardal Grand Banks Newfoundland ac arfordir gogledd-orllewin Affrica. Yn gyffredinol, mae gwyntoedd yn cludo lleithder ac aer dros y tir.\n5.1. Hinsawdd Peryglon naturiol\nBob gaeaf, maer Icelandic Low yn cynhyrchu llawer o stormydd. Mae mynyddoedd iâ iw cael fel arfer rhwng dechrau Chwefror a diwedd Gorffennaf ar draws y lonydd llongau ger Grand Banks Newfoundland. Maer tymor iâ yn hirach yn y rhanbarthau pegynol, ond nid oes llawer o longau yn yr ardaloedd hynny.\nMae corwyntoedd yn berygl yn rhannau gorllewinol Gogledd yr Iwerydd yn ystod yr haf ar hydref. Oherwydd y wind shear cryf a chyson a Pharth Cydgyfeirio Rhyngddiwylliannol gwan, mae seiclonau trofannol Der Iwerydd yn brin.\n6. Daeareg a thectoneg platiau\nMae gan Cefnfor yr Iwerydd gramen gefnforol maffig trwchus syn cynnwys basalt a gabbro sydd wedii orchuddio â chlai mân, llaid a siliceous ooze ar y gwastadedd affwysol. Maer ymylon cyfandirol ar silff gyfandirol yn nodi dwysedd is. Maer gramen gefnforol hynaf yn yr Iwerydd hyd at 145 miliwn o flynyddoedd CP ac wedii lleoli oddi ar arfordir gorllewinol Affrica ac arfordir dwyreiniol Gogledd America, neu ar y naill ochr i Dder Iwerydd.\nMewn sawl man, maer silff gyfandirol ar llethr cyfandirol wediu gorchuddio â haenau gwaddodol trwchus. Er enghraifft, ar ochr Gogledd America ir cefnfor, mae dyddodion carbonad mawr wediu ffurfio mewn dyfroedd bas cynnes fel Florida ar Bahamas, tra bod tywod a silt yn gyffredin mewn ardaloedd o silffoedd bas fel Banc Georges. Cludwyd tywod bras, clogfeini a chreigiau i rai ardaloedd, megis oddi ar arfordir Nova Scotia neu Gwlff Maine yn ystod oesoedd iâr Pleistosen.\n6.1. Daeareg a thectoneg platiau Canol yr Iwerydd\nDechreuwyd chwalu Pangea yng Nghanol yr Iwerydd, rhwng Gogledd America a Gogledd-orllewin Affrica, lle agorodd basnau rhwyg yn ystod y Triasig Hwyr ar Jwrasig Cynnar. Yn ystod y cyfnod hwn hefyd codwyd ymchwydd cyntaf Mynyddoedd yr Atlas. Maer union amseriad yn ddadleuol gydag amcangyfrifon yn amrywio o 200 i 170 Ma.\nRoedd agor Cefnfor yr Iwerydd yn cyd-daro â chwalfa gychwynnol y Pangea gor-gyfandirol, a gychwynnwyd gan ffrwydrad Talaith Magmatig Canol yr Iwerydd CAMP, un or ardaloedd igneaidd mwyaf helaeth a swmpus a welwyd erioed yn hanes y Ddaear syn gysylltiedig gydar digwyddiad difodiant Triasig-Jwrasig, un o ddigwyddiadau difodiant mawr y Ddaear.\nCaeodd ffurfiant Isthmus Canol America y Central American Seaway ar ddiwedd y Pliocene 2.8 Ma yn ôl. Arweiniodd ffurfior isthmws at fudo a difodiant llawer o anifeiliaid a oedd yn byw ar y tir, a elwir yn "Gyfnewidfa Fawr America", ond arweiniodd caur môr at "Sgism Fawr America" wrth iddo effeithio ar geryntau cefnfor, halltedd a thymheredd Môr yr Iwerydd ar Môr Tawel. Daeth organebau morol ar ddwy ochr yr isthmws yn ynysig a naill ain dargyfeirio neun diflannu.\n6.2. Daeareg a thectoneg platiau Gogledd yr Iwerydd\nYn ddaearegol, Gogledd yr Iwerydd ywr ardal sydd wedii hamffinio ir de gan ddau ymyl cyfun, Newfoundland ac Iberia, ac ir gogledd gan Fasn Ewrasiaidd yr Arctig. Dilynwyd agoriad Gogledd yr Iwerydd ymylon ei ragflaenydd yn agos iawn, sef Cefnfor Iapetus, gan ledaenu o Ganol yr Iwerydd mewn chwe cham: Iberia–Newfoundland, Porcupine–Gogledd America, Ewrasia–Yr Ynys Las, Ewrasia–Gogledd America. Mae systemau taenu gweithredol ac anweithredol yn yr ardal hon yn cael eu nodi gan y rhyngweithio gyda hotspot Gwlad yr Iâ.\nDechreuodd y lledaenu ar gwasgaru yma agor Môr Labrador tua 61 miliwn o flynyddoedd CP, gan barhau tan 36 miliwn o flynyddoedd CP. Mae daearegwyr yn gwahaniaethu dau gam magmatig: maer naill o 62 i 58 miliwn o flynyddoedd yn ôl yn rhagflaenu gwahanur Ynys Las o ogledd Ewrop ar llall rhwng 56 i 52 miliwn o flynyddoedd CP wrth ir gwahanu ddigwydd.\nDechreuodd Gwlad yr Iâ ffurfio 62 miliwn o flynyddoedd yn ôl. Mae llawer iawn o basalt a ffrwydrodd yn y cyfnod hwn iw gael ar Ynys Baffin, yr Ynys Las, Ynysoedd Ffaror Alban, gyda chwympiadau lludw yng Ngorllewin Ewrop yn gweithredu fel marciwr stratigraffig. Achosodd agor Gogledd yr Iwerydd godiad sylweddol o gramen gyfandirol ar hyd yr arfordir. Er enghraifft, er gwaethaf basalt 7 km o drwch, Cae Gunnbjorn yn Nwyrain yr Ynys Las ywr pwynt uchaf ar yr ynys, wedii ddyrchafun cymaint fel bod y creigiau gwaddodol Mesosöig hŷn yn ei waelod iw gweld, yn debyg i hen gaeau lafa uwchben creigiau gwaddodol yn Ynysoedd Heledd gorllewin yr Alban.\n6.3. Daeareg a thectoneg platiau Der Iwerydd\nTorrodd Gorllewin Gondwana De America ac Affrica yn y cyfnod Cretasaidd Cynnar i ffurfio Der Iwerydd. Nodwyd sut maer ddau gyfandir yn ffition daclus ar y mapiau cynharaf a oedd yn cynnwys Der Iwerydd. Fodd bynnag, maer ffit godidog yma wedi profin broblemus ac mae ail-greu diweddarach wedi cyflwyno amryw barthau dadffurfiad ar hyd y traethlinau i ddarparu ar gyfer y toriad gogleddol. Mae rhwygiadau ac anffurfiannau rhyng-gyfandirol hefyd wediu cyflwyno i isrannur ddau blat cyfandirol yn is-blatiau.\nEsblygodd bodau dynol yn Affrica; yn gyntaf trwy ffrydio oddi wrth epaod eraill tua 7 miliwn o flynyddoedd CP; gan datblygu offer carreg tua 2.6 miliwn o flynyddoedd CP mCP; i esblygu or diwedd fel bodau dynol modern tua 200 mCP. Maer dystiolaeth gynharaf ar gyfer yr ymddygiad cymhleth yma wedii darganfod ar hyd arfordir De Affrica. Yn ystod y camau rhewlifol diweddaraf, cafodd gwastatiroedd tanddwr Banc Agulhas eu dinoethi gan godin uwch na lefel y môr, a gan ymestyn arfordir De Affrica ymhellach ir de fesul cannoedd o gilometrau.\nGoroesodd poblogaeth fach o fodau dynol modern - llai na mil yn ôl pob tebyg - drwyr rhewlifau a hynny drwy addasu ir amrywiaeth a gynigir gan y gwastadeddau Palaeo-Agulhas hyn. Maer GCFR wedii gyfyngu ir gogledd gan Wregys Cape Fold ac arweiniodd yr ardal cyfyngedig ir de ohono at ddatblygu rhwydweithiau cymdeithasol y daeth technolegau cymhleth Oes y Cerrig ir amlwg yma. Felly mae hanes dynol yn cychwyn ar arfordiroedd De Affrica lle roedd parth rhynglanwol yn llawn pysgod cregyn, morloi ffwr, pysgod ac adar y môr - ar cwbwl yn darparu ffynonellau protein angenrheidiol. Gwelir tarddiad Affricanaidd yr ymddygiad modern hwn gan engrafiadau 70.000 mCP yn Ogof Blombos, De Affrica.\nMae Môr yr Iwerydd wedi cyfrannun sylweddol at ddatblygiad ac economir gwledydd cyfagos. Ar wahân i brif lwybrau cludo a chyfathrebu trawsatlantig, mae Môr yr Iwerydd yn cynnig digonedd o ddyddodion petroliwm yng nghreigiau gwaddodol silffoedd y cyfandir.\nMae Môr yr Iwerydd yn gyforiog o feysydd petroliwm a nwy, pysgod, mamaliaid morol morloi a morfilod, agregau tywod a graean, dyddodion placer a cherrig gwerthfawr. Ceir aur hefyd, milltir neu ddwy o dan y dŵr ar welyr cefnfor, fodd bynnag, maer dyddodion hefyd wediu gorchuddio â chraig y maen rhaid ei gloddio drwyddo. Ar hyn o bryd, nid oes unrhyw ffordd gost-effeithiol i fwyngloddio neu dynnu aur or cefnfor i wneud elw.\n8.1. Economi Pysgodfeydd\nCeir mwy o bysgod ym Môr yr Iwerydd nag unrhyw gefnfor arall. Maer ardaloedd mwyaf cynhyrchiol ir pysgotwr yn cynnwys Grand Banks Newfoundland, Silff yr Alban, Banc Georges oddi ar Cape Cod, Banciau Bahama, y dyfroedd o amgylch Gwlad yr Iâ, Môr Iwerddon, Bae Fundy, Banc Dogger Môr y Gogledd, ayb. Fodd bynnag, trawsnewidiwyd y pysgodfeydd yn sylweddol ers y 1950au a bellach mae llawer or dalfeydd mwyaf yn dirywion gyflym. Dim ond yng Nghefnfor India a Gorllewin y Môr Tawel y ceir grŵp syn "tueddu i gynyddu ers 1950".\n9.1. Materion amgylcheddol Rhywogaethau sydd mewn perygl\nYmhlith y rhywogaethau morol sydd mewn perygl maer manatee, morloi, llewod y môr, crwbanod a morfilod. Gall pysgota gyda rhwyd enfawr ladd dolffiniaid, albatrosiaid ac adar môr eraill adar y garn, auks, gan gyflymu dirywiad y stoc pysgod a chyfrannu at anghydfodau rhyngwladol.\n9.2. Materion amgylcheddol Gwastraff a llygredd\nMae "llygredd morol" yn derm generig ar gyfer mynd i mewn ir cefnfor o gemegau neu ronynnau a allai fod yn beryglus. Y tramgwyddwyr mwyaf yw afonydd a gyda hwy mae llawer o gemegau gwrtaith amaethyddol yn ogystal â da byw a gwastraff dynol. Mae gormodedd o gemegau syn disbyddu ocsigen yn arwain at hypocsia a marwolaeth.\nMae malurion morol, a elwir hefyd yn "sbwriel morol", yn disgrifio gwastraff a grewyd gan bobl ac syn arnofio mewn dŵr. Tueddar malurion cefnforol hyn i gronni ar yr arfordiroedd, gan olchi ir lan yn aml lle maen cael ei alwn "sbwriel traeth". Amcangyfrifir bod yr "ardal sbwriel morol Gogledd yr Iwerydd" gannoedd o gilometrau ar draws o ran maint.\nRoedd awyren USAF C-124 o Dover Air Force Base, Delaware yn cario tri bom niwclear dros Gefnfor yr Iwerydd pan gollodd bŵer. Gollyngodd y criw ddau fom niwclear dros fwrdd y llong ac maent ar welyr môr hyd heddiw 2021.\n9.3. Materion amgylcheddol Newid yn yr hinsawdd\nMae gweithgaredd corwynt Gogledd yr Iwerydd wedi cynyddu dros y degawdau diwethaf oherwydd cynnydd yn nhymheredd wyneb y môr SST mewn lledredau trofannol, newidiadau y gellir eu priodoli naill ai i Osgiliad Multidecadal naturiol yr Iwerydd AMO neu i newid hinsawdd anthropogenig. Nododd adroddiad yn 2005 fod cylchrediad gwrthdroadol meridional yr Iwerydd AMOC wedi arafu 30% rhwng 1957 a 2004. Pe bair AMO yn gyfrifol am amrywioldeb tymheredd y dwr, byddair AMOC wedi cynyddu mewn cryfder, ac maen debyg nad yw hynnyn wir. Ar ben hynny, maen amlwg o ddadansoddiadau ystadegol o seiclonau trofannol blynyddol nad ywr newidiadau hyn yn dangos multidecadal cyclicity. Felly, maen rhaid ir newidiadau hyn yn nhymheredd wyneb y môr gael eu hachosi gan weithgareddau dynol.\ngydnabod pum cefnfor: Cefnfor yr Arctig, Cefnfor y De, Cefnfor yr Iwerydd Cefnfor India, a r Cefnfor Tawel. Mae nifer o sefydliadau ac unigolion yn defnyddio\nTsile tiriogaethau Antarcticaidd yr Ariannin ac ynysoedd dan reolaeth y wlad honno yn ne - orllewin Cefnfor Iwerydd Sbaeneg Gwefan swyddogol y Llywodraeth\narwynebedd Cefnfor y Byd gyda dyfnder o fwy na 3000 m. Cefnfor Cefnfor yr Arctig Cefnfor y De Cefnfor yr Iwerydd Cefnfor India Y Cefnfor Tawel Môr Eginyn\nEllesmere y tair ohonyn nhw yn perthyn i Ganada Mae Cefnfor yr Arctig yn cysylltu i Gefnfor Iwerydd rhwng cyfandir Ewrop a r Ynys Las a hefyd trwy dyfrffyrdd\nble y mae e n cynnwys yr holl môr rhwng Awstralia a Seland Newydd. Mae Cefnfor y De yn rhan deheuol Cefnfor Iwerydd a r Cefnfor Tawel a mae e n cynnwys\nnwyrain Canada yw Canada r Iwerydd neu Daleithiau r Iwerydd sydd yn cynnwys y pedair talaith sydd yn ffinio â Chefnfor yr Iwerydd ac eithrio Québec, sef\nColombia. O r Cefnfor Tawel gellir mynd i Gefnfor Arctig trwy Fôr Bering, i Gefnfor Iwerydd trwy Gamlas Panamá neu rownd Yr Horn neu yn yr haf ym 2007 roedd\nCefnfor rhwng Affrica, India, Indonesia ac Awstralia yw Cefnfor India. Y gwledydd o gwmpas Cefnfor India yw De Affrica, Mosambic, Tansanïa, Cenia a Somalia\nyn nwyrain yr Unol Daleithiau, ar arfordir Cefnfor Iwerydd Mae n ymrannu n ddwy ardal ddaearyddol gwastadir arfordirol Cefnfor Iwerydd a ymrennir\nMae Delaware yn dalaith yng ngogledd - orllewin yr Unol Daleithiau, sy n gorwedd ar arfordir Cefnfor Iwerydd Delaware yw r ail leiaf o r taleithiau, gyda\nWikipedia: Cefnfor yr Iwerydd