مردن روویەکی دیکەی بوون.\nمن مردن نیم..\nتا ئێستا کە لە پاژەکانی پێشوو قسەمان لەسەر پرسیارە فەلسەفیەکانی مردن کرد، وەکو پرسێک کە مردن روویەکی دیکەی بوونە چونکە تەواوکەری پنتی سەرەتای ژیانە، خۆ ئەگەر پرسیارەکەش ئاراستەی بوون بکەین، دەبێ لەوێوە دەستپێبکەین و بڵێن ئایا خودا چ پێویستی بەو ئەزموونە جیاوازانە ھەیە کە ئینسان لە سەدەیەکەوە بۆ سەدەیەک و مێژووی دووروو درێژ دەبڕی بۆ دروستکردنی ژیانێکی ئاسودە لەم سەر زەمینە یان لەو دونیایەی کە دادوەری تێدادەکرێ، پرسیارە فەلسەفیەکەی عومەری خەیام بۆ یەکەمجار کردوویەتی کە بەشیعر دەڵێ "بۆچی ھاتین و بۆچی ژێر گڵمان دەکات و دەمانباتەوە؟) ھیچ وەڵامێکی قەناعەت پێکراومان چنگ ناکەوێ، ئەدی دەبێ چ فەلسەفەیەک لەپشت ئەم فەلسەفەی مەرگ و ژیانەوە ھەبێت کە ھەر فەیلەسوفێک مانا و پێناسەی جیاوازیان پێداوە، بۆچی دەبێ ئەو سپەیسەی نێوان ژیان و مردن ھێندە فراوان بێت بۆ قسە لەسەر کردن و ھێندەش ئاسان بێت کە ژیان باسی دەکات..\n"ژیان بۆیە بەردەوامە، چونکە مەرگ لەبەردەم ھەموو کەسێکە" ئەمە گوتەی گلگامشە وەختێک دەیھەوێ لەچنگی مەرگ رابکات، ئەو لەو داستانەدا کە نوسراوەتەوە و بەگرینگترین و کۆنترین داستانی مێژوویی ناسراوە، بۆ گیایەک دەگەڕێ بۆ جاویدانی ئەو ھەمیشە سەرسەختترین کەسە بۆ خۆشیەکانی ژیان، بەڵام کە دێتە سەر باسی مەرگ، ئیدی ماتەم دەیگرێت، چونکە ئەندێشەی مەرگ ترسھێنەرترە لەو ژیانەی کە ئەو ھەوڵی بۆ دەدا بمێنێت، گلگامش یەکەمین حیکایەتی ھەڵوێست وەرگرتنی ئینسانە لەبەرامبەر مەرگ، گلگامش کەسێتیەک نیوە خودا و نیوە مرۆڤە، بۆیە ھەستەکەی بۆ مەرگ لە بنچینەدا ھەستکردنێکی تەواو مرۆڤانە نییە، ئەو لەو حیکایەتە ئەفسانەییەدا کە تاڕادەیە لەباری فەلسەفی بۆ ژیان و مەرگ، بۆ مەرگی خۆی ناگەڕێ، بەڵکو پەشۆکاوی مەرگی (ئەنکیدۆ) ی ھاوڕێیەتی، رەنگە نەمری بۆ گلگامش لەوێوە سەرچاوەی گرتبێت کە ئەو پاشای ئوروک بووە و لەوپەڕی خۆشی ژیان و ئارامیدا ژیاوە، وەختێک ئەندێشەی مەرگ بەخەیاڵیدادێت، ئیدی بەرەو جاویدانی بۆ مرۆڤەکان رێگەدەگرێت، چونکە تۆقێنەرترین ھەواڵە بۆ ئینسان و کۆتایی ھێنانیشە بەژیان.\nئەفسانەی گلگامش باسی گەڕانی مرۆڤ دەکات بەدوای ژیانی ھەمیشەییدا، کاتێک خودا بنیادەمی درووستکرد، مردنی کرد بە بەشی مرۆڤ و ژیانیشی بۆ خۆی ھێشتەوە، لەو رۆژەوەی گلگامش ئەم ھەقیقەتە دەزانێ و کاتێک مەرگی ئەنکیدۆی ھاوڕێی خەمگینی دەکات، ئیدی بۆ یەکەمجار بیر لە مردن دەکاتەوە، باسی ئەوە دەکات ئایا رێی تێدەچێ ئەویش وەکو ئەنکیدۆ بمرێ؟. ئایا جەستەی دەبێتە خۆڵەمێش و تێکەڵ بەخاک دەبێ؟\nبۆیە گلگامش دەڵێ " ئەنکیدۆی ھاوڕێ و ئەزیزم کە تائەو پەڕی رادە.\nوەکو ئەو کۆی مرۆڤەکانی دیکە کۆتایی پێھات\nئاە.. مەرگ بینەقاقای گرتووم"\nوەکو ئەو ئازار دەچێژم و ھەرگیزاو ھەرگیز بەرەنگاریم پێناکرێ، بەمەش گلگامش بەردەوام ھر کەسێکی بببینیبا پرسیاری نھێنیەکانی مردنی لێدەکرد، سەرەنجام پیرەمێردێک چیرۆکی (ئۆتناپشتم) ی بۆ دەگێڕێتەوە کە پاش رزگاربوونی لە تۆفان و لافاو لە کەنار دەریایەک دەژی. ئیدی گلگامش تەواوی چیاو چۆڵی تەی دەکات، تا گەیشت بە روبارێکی بێ ئامان کە سەرانسەری دونیای داپۆشی بوو، ئیدی دوای ئەمە گلگماش بەسەرھاتی خۆی بۆ (سیدۆ) دەگێڕێتەوە و ئەویش ھەقیقەتی مردنی بیر دەھێنێتەوە و پێی دەڵێ " گلگامش بۆ کوێ دەڕۆی\nھەرگیز ئەو ژیانە نادۆزیتەوە کە وێڵی بەدواییدا\nوەختێک خودا مرۆڤی ئافراند\nمردنی کرد بە بەشی و ژیانی لە چنگی خۆیدا ھێشتەوە\nرۆژ و شەوی خۆت ئاسودە بکە\nھەر رۆژێک بکە بە جەژن و شەو و رۆژ سەما بکە". (١)\nمردن لەشوێنێکدا کەشوھەوای خۆی ھەیە، بەوپێەی کە جۆرەکانی مردنی ویست و نائیرادەیی جیاوازییان ھەیە، رەنگە لەنێو ئەدەبدا وەکو سیزیف کە ئەفسانەیەکە لەئەنجامی سزایەکە بەسەریدا، لەبەیانیەوە تاکو ئێوارە سەرکەوتن بە بەردێکەوە بەسەر شانیەوە و ئێوارە گلۆری دەکاتەوە تاخوارەوەی شاخەکە و بەردەوام دووبارەی دەکاتەوە وەکو سزایەک بەسەریدا سەپێنرابێت، بەم کارە بێھودەیەی کە جەدوای نییە و ھەمیشە دووبارەبونەوەی کردارێکە بەیەک ستایل و یەک مانا ھیچی چنگ ناکەوێ جگە لەوەرگرتنی سزاکەی، بۆیە دوای گەڕانەوەی جارێکی تر دەیھەوێ ژیان پێناسە بکاتەوە بەوشێوەیەی کە مانای نییە، بەڵام ھەوڵی ئینسان وەکو ویستێک بەھەر کلۆجێک بێت دەستبەرداری نابێت، ئەم حاڵەتە لەدۆنکیشۆتدا جیاوازی ھەیە، "بێگومان مەرگی دۆنکیشۆت لە کەشوھەوایەکی ئارامدا بوو، چونکە لە دواجاردا پەیوەستی عەقڵ و ھەقیقەت بۆتەوە، لەپڕ ئەو سوارچاکە پەی بەشێتی خۆی برد و وەکو گەمژەیەک خۆی ھاتە بەرچاو، لەگەڵ ئەوەشدا ئایا ئەو حیکمەتە لەناکاوەی شێتیەکەی شتێکی دیکە نەبوو جگە لە شێتیەکی نوێ کە سەرلەنوێ لە عەقڵیدا سەریھەڵدایەوە؟. ئەوە تەمومژێکی بێسنوور بوو کە دواجار بەمەرگی ئەو کۆتایی ھات، شتێکی لەناوچوو مانای مەرگێکی نزیکە. ئەمە رەنگە ئاماژەیەک بێت بەوەی نەخۆش بە ئاسانی دەگەڕێتەوە بۆ عەقڵ". (٢)\nئەم جۆرە مەرگەی کە لەنێو تێکستدا ھەیە و فۆکۆ شیکردنەوەی بۆ دەکات و بەھۆی نەخۆشیەوە دێتە پێشێ و دواتر دەگەڕێتەوە بۆ عەقڵ و چاکدەبێتەوە، تەنھا لەنێو تێکستی فەلسەفی و داھێنانی ئەدەبی جێگەی دەبێتەوە، بەڵام دۆنکیشۆت نمونەیەکی بەھادارە کە تراژیدیای نێو واقیع وەکو خەیاڵێک بۆ رزگاربوون لەو جھانەی بۆتە واقیع بەسەر کەللەسەری ئینسانەوە، دەگوازێتەوە بۆ وەھمی مەرگێک کە ھێشتا ئینسان بەمانا کردەییەکەی نەمردووە، بۆیە بۆ رزگاربوون لە مردن دەبێت سەرکێشی بکات ئەگەر بەخەیاڵیش بێت، لێرەدا قوربانی جارێکی دیکە جگە لەجەستەی تاوانباریش دەکرێ بەوەی کە درۆی بەھەقیقەت و مەرگەوە کردووە، لەکاتێکدا فەلسەفە ئەو جێگەیەی بۆ ئەو شێوازە مردنە کردۆتەوە کە بەفەزای وەھمیدا تێپەڕنەبێت و ببێتە ھەقیقەت و وەکو سزایەک تەماشا بکرێت، کاری نھێنی ھەقیقەت دەشارێتەوە، بەڵام مردن لەنێو فەلسەفەشدا ناشاردرێتەوە.\nئەگەرچی لەباری تێکستەوە خوێندنەوە بۆ ئەو تێکستەی سێرڤانتس کراوە و بە شاکارێک لەقەڵەمدراوە و بۆخۆشی نەیزانیوە دوای مردنی دەبێتە ئەو تێکستە بەناوبانگە، بەڵام تێکستەکە جگە لەبارەی ئەدەبیەوە، بۆ مەرامی لێکدانەوەی سیاسیش کاری پێکراوە گوایە کەسێک کە لەقودرەتی ھێزی سیاسی و بنکەی کۆمەڵایەتی حیزبەکەی زیاتری ھەوڵدابێت، ئیدی ئەوە بەلێکدانەوەیەکی ویلھێم رایشانە کەسەر بەرەوتی چەپی فرۆیدە لەباری سایکۆلۆژییەوە، بە کاربێکی شێتانە و بێھودەیی ناسراوە و کەسەکە بە دۆنکیشۆت پێناسە دەکرێت.\nرەنگە مردن بەھەموو جۆرەکانیەوە جێھێشتنی ژیان بێت و ھیچی تر، بەڵام فەیلەسوفەکان جۆرێک مردنی دیکەیان ھەڵبژاردووە، ھەروەکو ئەوەی چیرۆکی سوکرات و گالیلۆ و سەدان نمونەی دیکە دەیسلەمێنن، " ئەفڵاتون لەدیالۆگی فایدۆن دا گرینگیەکی تایبەت بەمەسەلەی مەرگ و نەمری دەدات، دەروون بۆیە نەمرە چونکە ھۆشیارە بە ئایدیا نەمرەکان، ھەروەھا لەبەر ئەوەی ئایدیا نەمرەکان بەر لەدایکبوون بونیان ھەیە، ئەوە مانای ئەوەیە لەپاش مردنیش بوونیان ھەیە، ئالێرەدا دەردەکەوێ ئەفڵاتون لەژێر کاریگەری بیرۆکەی دۆنایدۆن دا بووە، لەبەر ئەوەی دەروون سادە و ناپێکھاتووە، کەوایە نەمرە چونکە ئەوەی سادەبێت، نە دەمرێ و نە لەنێو دەچێت" (٣)\nبۆیە جھانی ئایدیای ئەفڵاتونی نەیتوانی خۆی رابگرێ بەڵکو لەسەردەستی ئەڕستۆی قوتابی خۆی لەنێو برا، کە بە دوو پێی چەقیوەوە لەسەر زەمینی واقیع راوەستا، ئەوەش وای لێکرد لە جھانی سروشتی و لەرێگەی کەڵک وەرگرتن لە بەھرەی سروشتی مرۆڤەوە بەدوای پرسیارەکەیەوە بێت سەبارەت بە مردن. نەک لەرێگەی پەنابردن بۆ جھانێکی نەبینراو.\n(سیمون کریستلی) نوسەرێکی ئینگلیزە و لەکتێبەکەیدا بەناونیشانی (کتاب الفلاسفە الراحلین) باسی ئەوە دەکات مردنی فەیلەسوف ھەواڵێکی تر و میتۆدێکی ترە بۆ ئەوانی تر کە لەژیاندا ماون، چونکە کاری فەیلەسوف ئەوەیە کە قسەکانی لەژیانی خەڵکدا رەنگبداتەوە، بەوپێیەی کە ئەو لەپێناو ئەو فکرەیەدا ژیاو و بەرگری لەخۆی دەکرد، سیمۆن لەو کتێبەدا شیشرۆنی فەیلەسوفی یاسایی یۆنانی بەنمونە دەھێنێتەوە و دەڵێ" ئەگەر بیزانیبا چۆن دەمرێت، (مەبەست لە شیشرۆنە) فەلسەفەی لێنەدەدا بۆ خەڵک، ئەمە جگەلەوەی کەماھیەتی مردنی بۆ ئاشکرا نەبوو تاکو مرد، بەڵام باسی ئەوەی کردووە کەفەلسەفە دەتوانێ ئینسان تێبگەینێ فەلسەفەی مردن چییە و نەترسێ لەمەرگی خۆی ". (٤) یەکێک لەفەیلەسوفەکانی یۆنان بەناوی دیۆجین ھەتا ئەوکاتەی مرد جلێکی جوانی لەبەر نەبوو بەپێ خاوسی دەڕۆیشت بەناو باژێڕی ئەسینا و کەمترین چێژی لەنان خواردن دەبینی و بەرلەوەی بمرێ نانی نەخوارد و بەبرسێتیەوە مرد، بەپێچەوانەوەی ئەو فەیلەسوفەوە، (جۆلیا ئوفری لامیتری) یەکێک لەپێشەنگەکانی قوتابخانەی ماتریالیزم و فەلسەفەی رۆشنگەری بوو لەفەرەنسا، زۆرترین خواردنی دەخوارد و گرینگی بەخۆی دەدا و دەترسا لەمردن، ھەڵبەت بەر لەمردنەکەی زۆرترین خواردنی خواردبوو کە خواردنەکە پڕبووە لەچەوری و شیرینی و ھتد. ھەڵبەت کەسێکی دیکەی وەکو (فرانسیس بیکۆن) کە خاوەنی میتۆدی ئەزمونگەری بوو لە رۆژئاوا، ئەگەرچی بەخواردنی خراپ و سارد توشی بەدخۆراکی بوو و سییەکانی دوچاری ھەوکردن بوون، بەڵام لەپەنا ئەو خواردنە خراپانەشدا لەپێناو بیرکردنەوە لە فەلسەفە گیانی لەدەستدا، (فریدیریک ھیگڵیش) کە یەکێک لەو فەیلەسوفانەیە کە خاوەنی تیۆری دیالیکتیکە و ناسراوترین فەیلەسوفی ئەڵمانیایە، مردنەکەی دژکاری ھەبوو لەگەڵ بۆچوونەکانی و نەخۆشی کۆلێرا کوشتی، لەحاڵێکدا دەیتوانی لەبری ئەوەی سەرقاڵی فەلسەفە بێت، خۆی بپاریزێ لەو نەخۆشیە تاکو نەیکوژێ، بەڵام بەپێچەوانەوە نەیکرد" بەڵام (فیساگۆرس) زانای فیزیایی کە خاوەنی بنەچەیەکی فیزیاییە، بەپێچەوانەی ھەمویان وابیری کردۆتەوە لەمردن و پێیوابوو یەکێکە لەو ھۆکارانەی کەترسی مردن خۆی کەم دەکاتەوە لەبیرکردنەوەی ئینسان، چونکە ھەمیشە شاھێدی مردنی ئەوانی ترە لە بەرچاوی، بۆیە چاک دەیزانی دەمرێ و ترسی لە مردن نەمابوو". (٥)\nبەمشێوەیە مردن لەدوای ئەو ترسەوە کەدەڕەوێتەوە لەبیری ئینسان، وەکو دیاردەیەکی کەونی دەمێنێتەوە و چیتر ئینسان لەئێرە لەسەر زەمین بیر لە مانەوەی تاھەتایی ناکاتەوە تەنھا لەرێگەی مێژوونوسینەوە، یان ئەدەبیات یان دیاریکردنی جێدەست لەمەسەلەی زانست و ھەر داھێنانێکی تر، ئەویش تائەو جێگەیە دەڕوات کە ئینسان بەنموونە باس لەو نەمرانە دەکات کە سوودیان بەبەشەرییەت گەیاندووە، ئەوانی دیکە بەشێوەیەک لەشێوەکان مردوون، چونکە باسکردنیان لەجوغزێکی بچووک و ناوەندێکی کۆمەڵایەتی بچووک کە خانەوادە و بنەماڵەیە، ئەوان بەمردوو حیساب دەکرێن، بۆیە مردن لێرەدا دیاردەیەکی کۆمەڵایەتی یە و قەبوڵکردن و مەترسییەکانی لەھەمبەر بوارێکدا تەماشا بکرێ، تەنھا وەکو رۆتینیات دەمێنێتەوە کە دەڵێن ھەموومان ھەر دەمرین، بەڵام پرسیارە بنچینەیی و بنەڕەتییەکە ھەر دەمێنێتەوە کە مادام مردن ھەیە، ئیدی بۆچی ئەم کەونە ھەیە و ستراتیژەکە چییە؟. لەلایەکی ترەوە ئینسان بۆخۆی دڵخۆشە بەماتریالیست و ئیدیالیستەوە بەوەی کە مردن ھەیە، چونکە ئەگەر مردن نەبوایە، چارەنووسی ژیان نەبەو شێوەیە دەبوو کە ئێستا ھەیە، نەھیچ ئامانجێکی دیکە دەبوو.\nمەرگی فەیلەسووفەکان جگە لەوانەی کە بەمردنی خۆیان واتە بەبێ کێشە مردوون، بریتییە لە دوو حاڵەت، حاڵەتی یەکەم ئەوانەن کە لەلایەن دەسەڵاتی ئاین و کەنیسە و پەرستگاکان و دەسەڵاتی پادشا و دەرەبەگەکان سزای مەرگیان بەسەردا سەپێنراوە، چونکە دەستکاری دیاردە سروشتیەکانیان کردووە و لەرێگەی فەلسەفەوە یان لەرێگەی زانستەوە نھێنی دونیایان بەخەڵک ئاشنا کردووە کە ئەمە لەدژی دەسەڵاتەکان بووە، بۆیە یان لەرێگەی دادگاکانیانەوە، یان لەرێگەی پڕکردنی خەڵکەوە بەقین کوژراون، یان بەھێمنی لە داخانا مردوون، حاڵەتی دووھەم ئەوەیە لەداخی دواکەوتوویی خەڵک و دەسەڵاتە ئاینیەکان توشی نەخۆشی بوون و لەخەمی خەڵکدا مردوون، یان خۆیان کوشتووە، ھەردوو حاڵەتەکە بەمردنی ئاسایی ناژمێردرێت، چونکە ئەوان بۆ خۆیان نەژیاون تاکو بۆ خۆیان بمرن، بەڵکو لەپێناو خەڵکدا ژیان و بەدەستی خەڵکیش مردن.\nمردن لەناو چەمکی داھێناندا.\nئەگەرچی داھێنان لەبارە فەلسەفیەکەیەوە وەکو (جیڵ دۆڵۆز) پێیوایە مانای بەرھەمھێنانی چەمکە و مەبەست لەوچەمکە نوێیە کەدابڕان لەگەڵ فەلسەفەی کلاسیکی یۆنان دروستبکات کەئەمە مەحاڵە مەگەر لەدایکبوونی جۆرێکی تری فەلسەفە بێت کە لە ئاڵمان ھاتە ئاراوە، ئەویش ناوی لێنرا لانکی دووھەمی فەلسەفە و نمونە لەدایکبوونی (کانت و ھیگڵ و مارکس و فیورباخ و ھایدگەر و ھتد، ھەروەک چۆن لەسەردەمی یۆنان و پاشان لەسەردەستی (تۆماس ھۆبز و ژان ژاک رۆسۆ و کیرکەگۆرد) بۆ پەیمانی کۆمەڵایەتی و بونگەرایی و ھتد نمونەیەکی تری بەئینسانیەت بەخشی، دواتریش لە ئاڵمان کە لانکی فەلسەفەی دووھەمە و داھێنان بەشێکە لەو تێفکرینە ئایدیالیستیانەی کە بەپاڵپشتی فەلسەفەی ماتریالیستی بوون، ئینسان بەکاریدەھێنێ بۆ مانەوە لەزەینی ئەوانی تردا، یەعنی زیندوو بوون بەو کەرەستە و جێدەست و ئەو بەرھەمانەی لەرێگەی ئەدەب، یان فەلسەفە یان فیزیا یان ھەر شتێک بێت، جۆرێک خۆ رازیکردنە لەبەرامبەر ئەو تێڕوانینەی کە کەسی داھێنەر لەزەینی کۆمەڵگەوە بەنەمر دەژمێردرێت. چونکە ھەمیشە ناوی دێت، ھەموو ئەو فەیلەسوفانە لەپێناو ژیان و پێناسەیەکی نوێ بۆ مردن لەنێو تێکست و نەمری و ئەخلاقیاتێک بۆ مردن موناقەشەیان لەسەر ئەگەرەکانی ژیان کرد و ھەموو ھەوڵەکانیان بۆ لەناوبردنی مردنی بەئەنقەست بوو بەدەستی نەیارەکانی دژی بوون.\nناو توانایەکی نادیارە بۆ ئینسانگەلێک لەدوای کەسی ناودار کە مردووە، ھەروەھا ھێزێکە بۆ مانەوەی ئەوانی دی کەلەرێگەی داھێنانی مردووەکەوە کەڵک لەداھێنان وەردەگرن و دواجار ئەمە جگە لەچەمکێکی فکری لەنێو دونیای ئەدەب و دونیای وەرزش و ھونەر و ھتد، دەبێ بەھا و شانازییەکی کۆمەڵایەتی و لەژیانی ھەر یەکێک لەئەندامانی کەسی داھێنەری مردوو.\nئیرادەی مەرگ تەنیا لەو توانا سایکۆلۆژییەدا دەرناکەوێت بۆ وێرانکردنی (خود) یان (بەرامبەر) بەڵکو لەو ساتەدا ئاشکرا دەگەشێتەوە کە مەرگ چەمکێکی شاعیرانە وەردەگرێت، وەدەبێتە ئەو کردارە بەرزەی کە زیندووەکان ھەرچییەک بکەن ناگەنە ئاستی، واتە مەرگ دەبێتە بەھایەکی باڵاتر لە بەھای ھەر داھێنانێک، لەراستیدا سەیرکردنی مەرگیش وەک داھێنان و تاکە داھێنانی خەسڵەتی زیندەگی سیاسی ئێمە بووە، سەیرکردنی مەرگیش وەکو داھێنان وەکو وزە و کانگایەکی روحی کارێکی کردووە لە شیوەنەکانی کەربەلا تا سەر شیعرەکانی شێرکۆ بێکەس باغێکی رازاوەی پڕ لە وێنەی شاعیریانەی مەرگمان ھەبێت". (٦. بۆیە لەدوای شاعیرانی کلاسیک کە ھەمیشە وەکو پرسیاری روحی و ئایدیایەک بۆ چارەسەری بوون داھێنانیان لەنێو چەمکی مردن کردووە، ئیدی لەدوای گۆرانی شاعیرەوە ئەم دیدگایە بۆ شیعر و داھێنان لەنێو ئەدەب، لەئەدەبەوە دەگوازرێتەوە بۆ دیدیگایەک نوسین لەپێناو خودی مەرگێک کە روبەڕووی کورد بۆتەوە، نەک ئەو مەرگەی کە گوتاری مانەوە لەنێو تێکستدا بەزیندوویی رادەگرێـت و دژایەتی تێگەیشتنی مەرگدۆستی دەکات لەژیانی واقیعی ئێمەدا، رەنگە ئەمە تەنھا ئەو کاتە ھەستی پێبکەین کە لەدوای کارەساتێکی وەکو ئەنفال یان ھەڵبجە یان کۆڕەو یان شەنگال و ھتد تەوزیف کرابێت، بۆ ئەرمەنییەکان و ھەموو ستەملێکراوەکانیش لەدونیادا چ لەنێو مێژوو و چ لەدەرەوەی مێژوو، ھەر ھەمان مانای ھەیە، ئەگەرنا لەتێکستی کوردیدا کەم باس لەو مردنە کراوە وەکو روداوێکی حەتمی بۆ ھەرکەسێک و بۆ ھەر کۆمەڵگەیەک کە پرسێکی بێ وەڵامە و فەلسەفەیەکی پڕ نھێنی یە و پرسیاری سیاسیشە کە لەداھاتوودا وڵامی مەرگە بەکۆمەڵەکانی کورد دەدرێتەوە کە بەشێکی بۆ بەرژەوەندی زلھێزەکانی دونیا بوو.\nئەدەب جگە لەداھێناکەی کە بریتییە لە فەزای بیرکردنەوەی دەقنووس وەکو خاڵێکی تێکست و وەکو دیوێکی دیکەی واقیع، لەھەمان کاتدا جۆرە بیرکردنەوەیەک بۆ خوێنەر دەخوڵقێنێ کە بەر لەخوێندنەوەی یان تێکەڵبوون لەگەڵ فەزای تێکستەکە، بیری لەو دڵخوازییە نەکردۆتەوە ھەم بۆ مەرگی پاڵەوانەکە، ھەم بۆ مەرگی خۆی کە جاری واھەیە خوێنەر دەبێتە جێگرەوەی پاڵەوان، چونکە رووداوەکان ھێندە دڵڕەقن خوێنەر خۆی پێڕاناگیرێت و داخوازە لە دەقنووس زوو بمرێ چیتر بەدیار پاڵەوانێکەوە خەم نەخوات کە دووچاری کێشە واقیعیەکان بووە، ئەم فەزایە لە دەقی (دادگایی) فرانتس کافکا ھەستی پێدەکرێ، " لەڕاستیدا بۆ کەساییەتیەکانی کافکا، دوا چارەسەری قەیران مەرگە، واتە قەیران زۆرجار بە مەرگ کۆتایی دێت و مرۆڤی لەقەیران کەوتوو چارەیەکی نییە بۆ دەربازبوون جگە لەمەرگ، ھەر بۆیەش بێ تەقەلا و ھەوڵدانێکی ئەوتۆ خۆی دەسپێرێتە دەستی جەللاد و مەرگ، کافکا خۆی دەڵێ مەرگخوازی یەکەمین نیشانەی دەستپێکردنی مەعریفەیە" (٧) کافکا لێرەدا لەتێکستی دادگایی دا داھێنانەکەی ئەوەیە کە بیرۆکەکەی لەوەدا کۆکردۆتەوە، چۆن ئەندێشە و بیرکردنەوە لە شتێک دەبێتە تاوان و چۆن یاسا لەبری ئەوەی کاری پاراستنی ئەمنیەتی ئینسان بێت، کەچی دەبێتە ھۆی ئەوەی ساتی مەرگ لەپێناو واقیعدا، ساتی لەدایکبوونی ئازادییە لەو قەیرانانەی کە توشی ئینسان دەبن، ئەوە رستە نێو تێکستەکەیە کە دەڵێ " دەبێ بمرێت تاکو شەرم بمێنێتەوە". ئەم شەرمە خۆی ھەڵگرو داھێنەری قەیرانێکە ھەمیشە رەنگدانەوەی ھەیە لەنێو کۆمەڵگەدا، وەختێک دەبینین دادگای نادادپەروەر ئەگەر بەھەڵە مامەڵە بکات یان بەئەنقەست، بەشێکە لەو خۆ ئەشکەنجەدانەی کە ئەمنیەتی ئینسان لەدەستی خۆی ناھێلێت و تاکە ئەگەرێک دەھێڵێتەوە ئەویش خۆ کوشتنە لەرقی کوشتنی سایکۆلۆژی دادگایی.\nلەرۆمانی (وەرگێڕی عیشقی) رۆماننوس (جان دۆست) ئەو رستەیە سەرنڕاکێشترین رستەبوو کە خوێندمەوە لە رۆمانەکە، وەختێک پلاک بێرل بە قەشە پۆڵس دەڵێ " مەرگ تەڵەیەکی نەبینراوە و بنیادەم بۆ ھەر شوێنێک بڕوات وەکو ملوانکە لەگەڵ خۆیدا ھەڵیگرتووە، مەرگ تەڵەیەکی وایە تەمەن بۆ بنیادەمی دەنێتەوە، تەڵەیەک بنیادەم ھەموو تەمەنی ھەڵیگرتووە و نازانێ کەی بەروحیدا دەتەقێتەوە". (٨) ئەم تەڵەیەی کە جان دۆست لەتێکستەکەیدا تەوزیفی کردووە وەکو داھێنانێک لە وەسفکردنی مەرگ بۆ تەمەن، لەژیانی ئاسایدا ھەیە و بیرکردنەوەی گەرەک نییە، چونکە مردن حەتمیەتی تەمەنی ئینسانە و لەتەڵە دەچێت، بەڵام جوانی کارەکە و تەوزیفکردنە لەوێدایە کە لەچەشنی تەڵەیەک وێنای کردووە بۆ ئینسان، ھەروەک چۆن راوچیەک بۆ نێچیر تەڵە دەنێتەوە و ئەمڕۆ نا سبەی ھەر پێوە دەبێت، یان مەرگدۆستەکان تەڵەیەک بۆ ئینسانێکی ژیاندۆستی دەنێنەوە، کە ئینسان وەکو نێژیرێکە لەبەردەم راوچیەکان خۆیان ئیسنانن، مردنیش ئاوھایە تەنھا روداوێکی دواخراوە بۆ کاتێکی نادیار، ئەم جۆرە داھێنانە تەنھا لە زماندا ماھیەتی ھەیە، چونکە بیرکردنەوەکە شتێکی سادەیە، بۆیە لێرەدا زمان و شێوەی بەکارھێنانی زمان فریای تێکست دەکەوێ بۆ داھێنان، بیرکردنەوە بنەمای داھێنانە بۆ کەسی ئەندێشمەند، بەڵام وەکو لەپێشتردا باسمان کرد، بەبڕوای (جیڵ دۆڵۆز) کە لەکتێبی (ماھی الفلسفە) پێی وایە کە جگە لەبەرھەمھێنانی چەمک، گەڕانە بەدوای مانایەکی دیکە بۆ دیاردە و شتە کۆمەڵایەتیەکان کە بەشێکی زۆریان بەنھێنی ماونەتەوە، بەو مانایەی کە دەبێ کەسی داھێنەر (چەمک) دابھێنێت بۆ خوێندنەوەی ئەرگومێنتەکانی ژیان، ھەروەک چۆن بیرمەندانی ئەمدواییە و فەیلەسوفانی یۆنان بەرھەمیان ھێناوە، ئەگەرنا شتێکی نوێی نەخوڵقاندووە جگە لەدووبارە کردنەوە و نوێکردنەوەی شتەکانی رابردوو، ئەو راستیەک لەقسەکانیدا ھەیە، چونکە وەکو سڵێمان پێغەمبەر وەکو لە تێکستی تەورات دەڵی" شتێکی نوێ نەماوە لەژێر ئەم ئاسمانەدا نەگوترابێت"، بۆیە دەبێ کەسێک ئیدیعای داھێنان دەکات، دەبێ چەمکێک بەرھەمبھێنێ کە تائەوکاتە نەبیسترابێت و بیخوڵقێنێت، یان مانایەکی نوێ بخوڵقێنێ بۆ کایەکانی ژیان، ھەموو ئەو قسانەی کە بیستراون یان پێشتر گوتراون یان دووبارە جوینەوەی فەلسەفەیە لەرووی چەمک و پێناسە و تێگەیشتن و ئاشکراکردنی نھێنیەکانی دونیاوە، بەڵام لەدەرەوەی بیرکردنەوەکەی جیڵ دۆڵۆز کە بۆ تێگەیشتنە لەفەلسەفە، ئەوەیە کافکا و سیرڤانتس و کامۆ و نمونەکانی وەکو ئەو، لەنێو ئەدەبدا فەزایەکیان خوڵقاندووە و کردویانە بەتێکست کە خوێنەر لەواقیعیشدا دەیبینێ و ھەستی پێناکات، بۆ نمونە لە بێھودەییەکانی کافکا و ستایلی نوسینی ئەو نوسەرە بەناوبانگە، خوێنەر ئەوەی بۆ دەردەکەوێت کە ئەو ئەندێشەیە تایبەتمەندی خۆی ھەیە لەداھێناندا و راکردنە لەو واقیعە تاڵەی ژیان، لەبەرامبەریشدا خۆ سپاردنە بە مەرگ، ھەروەھا لە (الموت السعید) ی ئەلبێر کامۆدا کە ئەو چێژی سێکسی کردووە بە ساتی بەختەوەری بۆ مەرگ و مانایەکی دیکەی بەخشیوە بەژیانێک کە دەتوانرێ بچووک بکرێتەوە لە چرکەساتی چێژ وەرگرتن لەو ژیانەی کە ھەم ژیانێکی وەھمییە لەنزیک مردنەوە، ھەم مردنێک کە ژیان دووری دەخاتەوە لە واقیع کە لەحەزەکانی ژیان ئەوە دەسەلمێنن، وەکو سوھراب سوپێھری شاعیری فارس لەدێڕە شعرێکدا دەڵێ "ژیان شوشتنی قاپێکە" ئاوھایە کە لەھەر لەحزەیەکدا ژیان مانای خۆشی خۆی ھەیە، چونکە دوور نییە لەدوای ئەو لەحزەیە مەرگ خۆی مەڵاسدابێت بەھەر بیانوویەک بێت زەفەر بھێنێت و روح دەربچێت و مردن بێت، بۆیە لەلای کامۆ ئەو بێھودەییە ھەست پێدەکرێت و لە رۆمانی (تاعون) یش بەھەمان شێوەیە کە نەخۆشییەکی سەرتاسەری دوچاری کۆمەڵگە بووە، ھیچ چارەسەرێکی دیکەشی نییە جگە لەمەرگ کە سەرتاسەری رۆژئاوا و بەشێک لە رۆژھەڵاتیشی گرتۆتەوە لەو سەردەمەدا، ئەو مانای ژیان و مردنە رەنگیداوەتەوە لە تێکستەکەدا، ھەروەھا لە کتێبی مرۆڤی یاخی شدا باسی ئەو بەھایانە دەکات کە لەئەنجامی مەرگدا بێ بەھا دەبن و ئینسان خۆی بەشێکە لەو بێ بەھاکردنەی شتەکان، بۆ نمونە دەڵێ "کاتێک مرۆڤ خودا دەخاتە ژێر داوەری ئەخلاقییەوە، بەکارە لەناخی خۆیدا خودا دەکوژێت، بەڵام ئاخۆ ھەنگینێ بنەماکانی ئەخلاق چ دەبن، بەناوی عەدالەتەوە نکوڵی لەخودا دەکرێ، ماکس شتێرنەر بەر لەنیچە ویستی خودا و تەنانەت بیرۆکەی خوداش لەلای مرۆڤ بسڕێتەوە، بەڵام نیھلیزمەکەی ئەو بەپێچەوانەی نیھلیزمەکەی نیچە وە، قبوڵ بوو، شێرنەر لەتەنگانەشدا پێدەکەنێت، بەڵام نیچە سەر بەدیواردا دەکێشێت". (٩)\nھەڵبەت ئەوە ئاشکرایە کە مردن جۆری زۆرە، یەکێک لەوانە ئەو جۆرە مردنەیە کە جیاوازە لەھەموو شێوەکانی تر، بۆ نمونە ئەو کەسەی کە بەشێوەیەکی چاوەڕوان نەکراو خۆی دەکوژێ، یان رەنگبێت وەکو ئەوانەی کە بەجەستەیانەوە دیارە کوژراون و کوژراویش دیارنییە، یان کوشتنی بەکۆمەڵ و ھتد. بەڵام لەھەموو حاڵەتێکدا ئینسان دەمرێ و لەدوای مردنەکە دەبێتە چیرۆک لەزمانی گێڕەڕەوە واتە (الراوی) حیکایەت خوان.\nھەوڵی ئینسان بۆ نەمری و ھێشتنەوەی ژیان بەشێوەی بەردەوامی. لە کولتووری گەلاندا ئەو مانایەی ھەیە بەشێوەی جیاواز، لەوانەش لەنێو کورددا ئاوی حەیات ھەیە، لە گلگامش و سپەیسێکە لەنێوان ژیان وەکو بێمانایی و مردنیش وەکو حەزێک بۆ نەمری ئەوانی ترە، ئیدی خۆشەویستان بێت یان تەنانەت دوژمنیش بەو شێوەیە تەماشا دەکرێت، ھەندێکجار بەپاساوی پارێزگاریکردن لەژیان، مردن دەسەپێنرێت بەسەر کەسێکی دیکەوە.\nدیکارت ئەو فەیلەسوفەی کە بەسوکراتی دووھەم ناسراوە لەنێو فەلسەفەدا و کۆجیتۆکەی کە (من بیردەکەمەوە کەواتە من ھەم) ھەمیشە کاری پێدەکرێت، ئەو خاوەنی یەقینێک بوو لەو ژیانە واقیعی یە کە ھەموو دیاردەکان لەخۆی دەگرێت و ناکرێ ئینسان گەمژانە ھەڵسوکەوتی لەتەکدا بکات، فۆکۆ پێی وایە دیکارت پەی بەو یەقینەدا دەبات و بەتوندی دەستی پێوەگرتووە، چیتر شێتی بەلاوە گرینگ نییە، چونکە بەلای ئەوەوە عەقڵ لەرێگەی بوونەوە خۆی پراکتیزە دەکات و خۆی بەخاوەنی ئەو شتە دەکات کە بەرھەمیدێنێتەوە، بۆیە ناتوانێ بیربکاتەوە و نەبێت. لەحاڵێکدا ھەر ئەو عەقڵ و عەقڵگەراییەی کە رۆژئاوا بۆ ماوەی چەندین سەدە کاری پێکردو پراکتیزەی کردو و خۆی بەرھەمھێنایەوە، نەگبەتییەکی خوڵقاند کە ھەر خودی ررۆژئاواییەکان لەداخی ئەو نەھامەتیانەی کە لەرێگەی عەقڵەوە تەکنۆلۆژیای بەرھەمھێناو بوو بەمایەی جۆرەھا شێوازی مردنی ئینسان بەبێ ویستی خۆیان، بەپێچەوانەی ئەوەی کە گریمانەی ئەوەی لێدەکرا ئەو عەقڵگەراییە ژیان دۆستی و خۆشگوزەرانی بەرھەمبھێنێ و کۆتایی بە ململانێ دروستکرداوەکان بھێنێ، ئیستا ھەر ئەو بیرمەندانە رەخنە لەو عەقڵگەراییە دەگرن کە بۆتە مۆتەکە و مردنی کردۆتە دیاری لەھەر لەحزەیەکی ژیاندا، بەھۆی ئەوەی بەشێوەیەک عەقڵ خۆی پراکتیک کرد، کە ئیتر مەترسییە و لەبیرکردنەوەی خودیش قوڵتر خۆی نمایش کردووە و چارەسەریشی تەنھا ئەوەیە کە عەقڵ پاشەکشە بەو خۆ بەرھەمھێنانەوەیە بکات کە ئێستا ھەیە. ئەوەی کە لەداھێناندا ھەمیشە چاوی لە نەمرییە، ئەو ھەوڵەیە کە مردنی جەستە دەکاتە قوربانی مردنی روح و نەفسییەت، بۆ ئەمەش جگە لەداھێنان رێگەیەکی دیکەیە شک نابرێت، سابا ئەو داھێنانە تێکستێک بێت یان ئامرێک یان تەکتیکێکی سیاسی یان دابڕانی فەلسەفە و ھتد.\nلەنێو ئەدەبی کوردیدا شاعیرێک یان رۆماننوسێک شک نابەین باسی مەرگی نەکردبێت، یان لەداخی ئەو زیندانەی کە پێی دەڵێن ژیان، خۆزگەی بۆ مەرگ نەکردبێت، (مەولانا جەلالەدینی رۆمی) کەسێکی عارفانە بووە و لەتێگەیشتنی ئەپستراکت داماڵراوە و بیری لەھیچ تێگەیشتنێکی ماتریالی نەکردۆتەوە، نە بۆژیان و نە بۆمردن، بۆ رەوڕەوەی ژیانی وەکو کاروانێکی لەبن نەھاتوو تەماشا کردووە، بەڵام چرکەساتی مردن لە بوون دا دەبینێ، چونکە ئەو قەناعەتی تەواو بە نوێبوونەوە و ژیانەوە ھەیە لە دونیایەکی تر، لەشوێنێکدا دەڵێ\n" ھردمی مرگی و حشری دادی ام تا بدیدم دست برد ان کرم\nھم جو خفتن گشت این مردن را ز اعتماد بعپ کردن ای خدا"\nئەمەی مەولانا باسی دەکات نائاگایی و بۆ بوون وای لەئینسان کردووە کە گوێی لەدەنگی مردن نەبێت ھەمیشە، ئەو بەدەنگی گەردوونی ناوی دەبات، بۆیە بەھەستی رواڵەتی ژیان ناوزەدی دەکات کە ئینسان ناتوانێ ھەستە نا ئاشکراکەی جەستە کار پێبکات، ئەویش ھەستی گەردوونیە کە جیاوازە لەو گوێیەی وەکو ئەندامێک بەسەری ئینسانەوە ھەیە، ئەمە داھێنانە کە مردن لەفۆڕمە ئاساییەکەی بگوازێتەوە بۆ مردنێک کە ئینسان دەبێ لەرێگەی گوتارەوە ھەستی پێبکات، ئەم ئیدراکە ھەستەکی یە بەپێی تێگەیشتنی ژاک لاکان بێت، ئەمە جۆرێک لەرۆشنبیری و ھۆشیاری خۆڕسکە لەئینساندا ھەیە، کەسانی وەکو مەولانای رۆمی و فەیلەسوفەکان کە جیاوازیان ھەیە لەگەڵ ئینسانەکانی دیکەدا، ئەوەیە کە ئەوان خاوەنی ئەو ئیدراکە ھەستەکی یە بوون کەھەم بۆ مان و ھەم بۆ مردن تێڕامانیان ھەبووە و ئەوانی دیکە واتە ئینسانی ئاسایی ئەو بیرۆکەیەی نەبووە.\nلەدەرەوەی دەقنووس شتێکمان ھەیە بەناوی دەقی سەربەخۆ، بەو مانایەی دەق وەکو جەستەیەکی سەربەخۆ تەماشا بکەین و مامەڵەی لەتەکدا بکەین، چونکە دەق ھەم شێوەیەکە لە نوسینەوەی ژیان، ھەم مانا بەخشینە بەمردن، ئێمە باس لەچوونەوە بۆ ژیانێکی دیکە ناکەین، چونکە ئەو شیکاری و شڕۆڤەی ژیانە کە زیندووەکان مانایان پێداوە و بەراوردی دوو زیندەگی پێدەکەن کە بەراوردی ئاکام و ئەنجامی خێر و شەڕە، ئەم ئاکامە لەفەزایەکدا ھەستیپێدەکرێت کە خوێندنەوەی دەق ببێتە ئەرکێک بۆ خوێنەری دووەم و دواتر لەئاکامی ھەڵوەشاندنەوەی دەقەکەدا بۆشایی و کەلێنەکانی دەستنیشان بکرێت " بوونی مەرگ لەدەقدا واتە بوونی ناکۆکی، بوونی بێدەنگیەکی کوشندە، بوونی نائارامی، راستە دەق بۆشایی زۆری تێدایە و ناوچەکانی بێدەنگی زۆرە، ئەمە لەھەموو دەقێکی داھێنەرانە ھەیە کە ئەرکی داھێنەر نییە بەدواییدا بگەڕێ، بەڵکو ئەرکی رەخنەگرە کە پێویستە ئەو بۆشاییانە پڕ بکاتەوە و بیانھێنێتە قسە". (١٠) ھەڵبەت بیدەنگی دەق دوو جۆرن، یەکێکیان لەبێدەنگی و سەدای دەقەکەیە، یەکێکیان لەبێدەنگی زمانی دەقە کە ناتوانێ وەکو بانگدەر بیگەێنێ بە خوێنەر، دیسان لێرە ئەرکی خوێنەری یەکەمە ئاسان کاری بۆ خوێنەری دووەم بکات و داھێنان لەدەقدا بدۆزێتەوە، بەڵام ھێشتا لێرەدا مەرگ نەدۆزراوەتەوە کە دەق چۆن مامەڵە لەتەک مەرگدا دەکات، ئایا ئەو مامەڵەیە لەگەڵ خودی دەقە یان لەگەڵ دەقنووس، ئەگەر ئەو ھاوکێشەیەمان بۆ یەکلایی کرایەوە، دەتوانین بڵێن دەقی داھێنەرانە چییە و چۆن دەقنووسەکە رزگار دەکات لەمەرگ، ئەمە ئەو گەڕانەیە کە بێدەنگی و بۆشایی بە رەخنەگر پڕدەکرێتەوە، ھەروەک چۆن نەخۆشی نزیک لە مردن بە زانست و دکتۆر پڕ دەکرێتەوە و ژیانێکی نوێ بەرھەمدێت.\n١: ملحمە کلکامش . طه باقر. دار المدی . سنە . ٢٠٠٥.\n٢: میشێل فۆکۆ. مێژووی شێتی لەچەرخی کلاسیکدا. وەرگێڕانی. ئارام ئەمین شوانی. بڵاوکراوەکانی خانەی ئاوێر بۆ چاپ و بڵاوکردنەوە. ساڵی ٢٠٠١٤. ل٦٢.\n٣: د. ئەمەل مەبڕوک. فەلسەفەی مردن لەفیرعەونەکانەوە تا لاکان. وەرگێڕانی بۆ کوردی. ئارام ئەمینم شوانی. بڵاوکراوەکانی کتێبخانەی فێربوون. ساڵی ٢٠١٥. ل١١٧.\n٤: دکتور رووف عبید . تناسخ الارواح. حقیقە لاخیال . استاژ قانون جنائی فی جامعە المغرب. ێ٧٤.\n٥: الموت فی الفکر الغربی. جاک شورون. ترجمە. کامل یوسف حسن. مراجعە و تقدیم . امام عبدلفتاح امام. دار النشر عالم المعرفە. سنە ١٩٨٤ ل ١٧٣.\n٦: ) بەختیار عەلی. چێژی مەرگدۆستی. پرۆژەی کۆکردنەوەی کتێب لە دەزگای ئەندێشە بۆ چاپ و بڵاوکردنەوە. ساڵی ٢٠١٥. ل٢١٤.\n٧: دەرکەوتەی دڵخوازی مەرگ. لێکۆڵینەوە. سەعید سلێمانی. بەڕێوەبەرێتی چاپ و بڵاوکردنەوە. ساڵی ٢٠١١. ل١٧.\n٨: رۆمانی وەرگێڕی عیشق. جان دۆست. وەرگێڕانی بۆ کوردی. سەباح ئیسماعیل. ئەندێشە بۆ چاپ و بڵاوکردنەوە. ساڵی ٢٠١٥.\n٩: ئەلبێر کامۆ. مرۆڤی یاخی. وەرگێڕانی. ئازاد بەرزنجی. لەبڵاوکراوەکانی دەزگای ئەندێشە بۆ چاپ و پەخش. ساڵی ٢٠١٢. ل١٠٦.\n١٠: داھێنان و مەرگ. سەڵاح حەسەن پاڵەوان. زنجیرە بڵاوکراوەکانی دەزگای چاپ و پەخشی سەردەم. ساڵی ٢٠٠٢. ل٧٥.\nماکس شتێرنەر (١٨٠٦-١٨٥٦) فەیلەسوفی ئاڵمانی بوو گرینگترین کتێبەکانی (تاقانە و تایبەتمەندێتی) ئەو پیاوێک بوو ناکۆک لەگەڵ گروپی کۆمەڵەی ئازادیخوازان کە ھیگڵییە لااوەکان بەمارکسیشەوە لەگەڵ بوون، ئەو دەیویست نەک ھەر لەگەڵ خودا، بەڵکو لەگەڵ مۆڤەکەی فیورباخ و عەقڵی ھیگڵی و بەرجەستەبوونی مێژوویی ئەو عەقڵەش لەدەوڵەتدا حیساب و پاکتاو بکات. ئەو لەو بڕوایەدا بوو کە ھەموو ئەم بتانە لەیەک شتەوە سەرچاوەیان گرتووە کە مۆنگۆلیزمە بەواتای دواکەوتنی عەقڵ دێت.


کوردیی ناوەڕاست (# 242,402)\nEnglish (# 2,435)\nهەورامی (# 61,741)\nعربي (# 10,442)\nTürkçe (# 1,098)\n📷 یاریزانانی تیپی چوارباخ ساڵی 1967\nساڵی گیرانی وێنەکە: 1967\nکەسایەتییەکانی ناو وێنەکە: ڕاوەستاوەکان لە ڕاستەوە : (مامۆستا عەلی لەتیف، بورهان عومەر، بەکری حاجی تۆفیقی گورگەوان، تالەخڕە، عەبدول قادر، عومەری حاجی تۆفیقی گو\n📕 پڕۆژەی لەچاپدانەوەی بڵاوکراوەکانی پاسۆک\nناونیشانی پەڕتووک: پڕۆژەی لەچاپ دانەوەی بڵاوکراوەکانی پاسۆک\nناوی نووسەر: هەڵۆ بەرزنجەیی\nژمارەی چاپ: 1601\n📖 ئەو تاوانەی دەرهەق بە مامۆستای زانکۆ ئەنجام درا\nنوسینی: سوداد ڕەسووڵ\nئەو تاوانەی دەرهەق بە مامۆستای زانکۆ ئەنجام درا، من دەزانم هۆکارەکەی چییە\nبەبیستی ئەم هەواڵە دڵتەزێنە کە قوتابییەک بەم شێوە دڕندانەیە دوو مامۆستای زانکۆی کو\n◄ ئەنجام: 53 تۆمار دۆزرایەوە، لاپەڕە 1 لە 6 ژمارەی تۆمار لە لاپەڕەیەکدا: 🗐 1 🗐 5 🗐 10 🗐 25 🗐 50 🗐 100\n📊 4 کۆلبەر و کاسبکارێن کورد هاتینە کوشتن ئامار و راپرسی\n📅 کاتی تۆمارکردن Sep 15 2017 3:51PM\n👁 ئەم بابەتە 5,723 جار بینراوە\nدواڕۆژ، بورهان یەحیا ل چەند رۆژێن بۆرى ل باژێڕێن [ زۆرتر... 👁] ✖ ✖ ✖ 0 1 ✔ 91% ✍ هـ.ب. 9/15/2017 3:51:03 PM\n📊 80 هەزار کۆڵبەر لە رۆژهەڵاتی کوردستان بێکاردەبن ئامار و راپرسی\n📅 کاتی تۆمارکردن Apr 20 2018 9:42AM\n👁 ئەم بابەتە 4,312 جار بینراوە\nنوێنەری شاری سەردەشت لە پەرلەمانی ئێران رایدەگەیەن [ زۆرتر... 👁] ✖ ✖ ✖ 0 0 ✔ 89% ✍ هـ.ب. 4/20/2018 9:42:33 AM\n📝 RMMK: لە بەیاننامەیەکدا داوای لە حکوومەتی ئێران کردووە دەست لە کوشتنی کۆڵبەران هەڵگرن بەڵگەنامەکان\n📅 کاتی تۆمارکردن Aug 30 2017 9:54AM\n👁 ئەم بابەتە 6,034 جار بینراوە\nهێرش بۆ سەر کۆڵبەران و کوشتنی ئەوان و دەستبەسەر گر [ زۆرتر... 👁] ✖ ✖ 0 1 ✔ 99% ✍ هـ.ب. 8/30/2017 9:54:16 AM\n📊 ئاماری قوربانیانی کۆڵبەر لە لایەن هێزەکانی ئێرانەوە (2019) ئامار و راپرسی\n📅 کاتی تۆمارکردن Mar 21 2020 6:30PM\n👁 ئەم بابەتە 2,597 جار بینراوە\nتۆڕی مافەکانی مرۆڤی کوردستان ئاماژەی بەوەکرد، زیات [ زۆرتر... 👁] ✖ ✖ 0 2 ✔ 99% ✍ ب.ج. 3/21/2020 6:30:48 PM\n📷 ئەم خاڵه تاریکانه له ناو وێنەکەدا کۆڵبەرن کۆلبەر! بزانن و ببینن کۆڵبەر چییه و چۆن سکی تێر ئەکات؟! وێنە و پێناس\n📅 کاتی تۆمارکردن Mar 8 2018 10:59PM\n👁 ئەم بابەتە 5,339 جار بینراوە\nئەم خاڵه تاریکانه له ناو وێنەکەدا کۆڵبەرن کۆلبەر! [ زۆرتر... 👁] ✖ ✖ 0 0 ✔ 94% ✍ هـ.ب. 3/8/2018 10:59:30 PM\n📝 بی خبری از سرنوشت کۆڵبەر کورد “خالق خالە” بەڵگەنامەکان\n📅 کاتی تۆمارکردن Aug 28 2017 5:12PM\n👁 ئەم بابەتە 7,723 جار بینراوە\n بە گزارش جمعیت حقق بشر کوردستان، کۆڵبەر کورد “خا [ زۆرتر... 👁] ✖ ✖ 0 0 ✔ 99% ✍ هـ.ب. 8/28/2017 5:12:02 PM\n📊 بە تەقەی هێزە ئەمنییەکانی ئێران سێ کۆڵبەر کوژران ئامار و راپرسی\n📅 کاتی تۆمارکردن Aug 11 2019 9:16AM\n👁 ئەم بابەتە 3,242 جار بینراوە\nڕێکخراوی مافی مرۆڤی هەنگاو ڕایگەیاند، تەنها لەماوە [ زۆرتر... 👁] ✖ ✖ 0 2 ✔ 99% ✍ ج.ع.ئـ. 8/11/2019 9:16:22 AM\n📝 بەپێی ڕاپۆرتی کۆمەڵەی مافی مرۆڤی کوردستان ڕۆژی 25ی گەلاوێژی 95ی هەتاوی پاسدارانیسپای کۆماری ئیسلامی بەتەقەی ڕاستەوخۆ لە ناوچەێیکی مەریوان کۆڵبەرێک دەکوژن و چواری دیکەش بریندار دەکەن بەڵگەنامەکان\n📅 کاتی تۆمارکردن Aug 16 2016 4:37PM\n👁 ئەم بابەتە 8,911 جار بینراوە\nبە پێی هەواڵەکە هێزەکانی سپای پاسداران لە مۆڵگەی د [ زۆرتر... 👁] ✖ ✖ ✖ 0 0 ✔ 81% ✍ هـ.ب. 8/16/2016 4:37:22 PM\n📊 بەردەوامی کوشتنی کۆڵبەرانی کورد لەسەرسنوورەکانی ڕۆژهەڵات ئامار و راپرسی\n📅 کاتی تۆمارکردن Aug 10 2018 1:20PM\n👁 ئەم بابەتە 2,292 جار بینراوە\nبەگوێرەی هواڵێکی ئۆرگانی مافەکانی مرۆڤ لە ئێران- ه [ زۆرتر... 👁] ✖ ✖ ✖ 0 1 ✔ 93% ✍ هـ.ب. 8/10/2018 1:20:32 PM\n📖 بەهۆی بەفربارینەوە سێ کۆڵبەر بێسەروشوێن بوون کورتەباس\n📅 کاتی تۆمارکردن Jan 15 2022 3:27PM\n👌 پێداچوونەوە و ئازادکردن زریان عەلی\n👁 ئەم بابەتە 672 جار بینراوە\nسێ کۆڵبەر لە سنووری نێوان ڕۆژهەڵات و باکووری کوردس [ زۆرتر... 👁] ✖ ✖ 0 1 ✔ 99% ✍ س.ئـ. 1/15/2022 3:27:59 PM\nفایلی پەیوەندیدار 58,315\n🗄 سەرچاوەکان 19,533\n⁉ تایبەتمەندییەکانی بابەت 1,230,441\nناوی باوک: ئیسماعیل\nدکتۆر کاوان ئیسماعیل، ڕاگری کۆلێژی یاسای زانکۆی سەلاحەدین بەیانی ڕۆژی 28-06-2022 لەلایەن ئاراس مەهدی هێرش کرایە سەری و بریندار کرا، دوای بریندارکردنیشی، بەهۆی سەختیی برینەکەیەوە گیانی لەدەستدا. \n| کاتی ئافراندنی لاپەڕە: 10.094 چرکە!


کۆبوونەوەی کۆمیتەی ناوەندیی حیزب لە پێوەندی لەگەڵ پرسی یەکگرتنەوەدا – Giareng\nدوو شه‌ممه - 6 12 2021\nڕۆژنامه‌ی کوردستان ژمارە ٨١٠ لە ژێر چاپ هاته‌ده‌ر.\nکۆبوونەوەی کۆمیتەی ناوەندیی حیزب لە پێوەندی لەگەڵ پرسی یەکگرتنەوەدا\nلە پێنج شه‌ممه - 4 06 2020\nکۆمیتەی ناوەندیی حیزبی دێموکراتی کوردستان لە کۆبوونەوەیەکدا کە بۆ باس لەسەر چەند پرسێکی تەشکیلاتی پێکهاتبوو، وێڕای پێداگرتنەوە لە سەر زەروورەتی یەکگرتنەوەی دوو لایەنی دێموکرات، بۆ جارێکی دیکە ئەم پرسە گرینگەی تاوتوێ کردەوە.\nپێش‌نیوەڕۆی ڕۆژی پێنجشەممە، ١٥ جۆزەردانی ١٣٩٩ی هەتاوی (٤/٦/٢٠٢٠)، کۆبوونەوەی بەرینی کۆمیتەی ناوەندیی حیزبی دێموکراتی کوردستان، بە بەشداریی؛ سەرجەم ئەندامانی ئەسڵی و جێگرانی کۆمیتەی ناوەندی لە کوردستان و دەرەوەی وڵات و، هەروەها بە ئامادەبوونی چەند کەس لە تێکۆشەران و سیما ناسراوەکانی حیزب پێک هات.\nلە سەرەتای کۆبوونەوەکەدا کە بە ڕاگرتنی ساتێک بێدەنگی بۆ ڕێزگرتن لە یادی شەهیدانی کورد و کوردستان دەستی‌پێکرد، بەڕێز مستەفا مەولوودی، جێگری سکرتێری گشتیی حیزب، ئامانج لە نێوەڕۆکی ئەم کۆبوونەوەیە _کە بریتی بوو لە پرسی یەکگرتنەوەی نێوان حیزبی دێموکراتی کوردستان و حدکای- ڕاگەیاند. بەڕێزیان وێڕای ئاماژەدان بە گرینگیی هەمیشەیی ئەم پرسە لەنێو ڕیزەکانی حیزبدا ڕایگەیاند، کە لە ماوەی چەند حەوتووی ڕابردوودا ئەم باسانە بۆ جارێکی دیکە لە کۆبوونەوەکانی بەڕێز سکرتێری گشتیی حیزب لەگەڵ ئەندامانی حیزب لە دەرەوەی وڵات و هەروەها کۆبوونەوەی دەفتەری سیاسی لەگەڵ بەشیک لە کادرەکانی حیزبدا هاتۆتە ئاراوە. بۆیە پێویستە بەپێی زەروورەتی ئەم پرسە بۆ بزووتنەوەی کورد لە ڕۆژهەڵاتی کوردستان و حیزبی دێموکرات، دیسان هەر وەک لە ماوەی ١٤ ساڵی ڕابردوودا بەرپرسیارانە قسەمان لەسەر کردوە و هەنگاومان بۆ هەڵێناوەتەوە، بۆ جارێکی دیکەش تاوتوێی بکەین. بەڕێزیان لەم پێوەندییەدا داوای لە بەرپرسی هەیئەتی حیزب بۆ کاروباری یەکگرتنەوە و دانیشتن لەگەڵ هەیئەتی حدکا، بەڕێز کەماڵ کەریمی کرد لەم پێوەندییەدا ڕاپۆرتێک بە کۆمیتەی ناوەندی بداتەوە.\nلەم بەشە لە کاری کۆبوونەوەکەدا کاک کەماڵ کەریمی ڕاپۆرتێکی وردی لە سەر ڕەوتی دانیشتنەکانی پێشووی هەردوو هەیئەتی حیزبی دێموکراتی کوردستان و حدکا پێشکەش بە بەشداران کرد. بەڕێزیان لە ڕاپۆرتەکەیدا باسی لە ڕەوتی تا ڕادەیەک بەرەوپێشچوونی ئەم پرسە پیش لە دوایین کۆنگرەی حدکا کرد و، وێڕای دەستنیشان‌کردنی کۆسپ و بەربەستەکانی بەردەم پرسی یەکگرتنەوە، هیوای خواست لە داهاتوودا ڕەوتی دانیشتنەکان دەست پێ بکەنەوە و ئاکامی دڵخوازی بۆ تێکۆشەرانی دێموکرات و خەڵکی کوردستان لێ بکەوێتەوە.\nلە درێژەی کاری کۆبوونەوەی کۆمیتەی ناوەندیدا کە بەشداران چالاکانە بەشدارییان لە باسەکاندا کرد، بە گشتی وێڕای پێداگری لە سەر زەروورەتی یەکگرتنەوەی هەر دوو حیزبی دێموکرات، بە تێکڕایی هەڵوێستی بەرپرسیارانە و جۆری مودیرییەتی پرسی یەکگرتنەوەی ڕیزەکانی حیزب لە لایەن دەفتەری سیاسی و هەیئەتی حیزب بۆ ئەم پرسەیان پەسند کرد.\nکۆمیتەی ناوەندی بۆ جارێکی دیکە بە پێداچوونەوە بە ڕەوتی وتوێژەکان و قسەکردن لەسەر کۆسپ و تەگەرەکانی بەردەم یەکگرتنەوەی دێموکراتەکان، پێی‌وابوو یەکگرتنەوەیەکی هاوسەنگ بە هەستکردن بە بەرپرسیارێتیی دوو لایەنە دەتوانێ لە قازانجی داهاتووی خەبات و تێکۆشانی حیزبی دێموکراتی یەکگرتوو و بزووتنەوەی کورد لە کوردستانی ئێراندا بێ.\nلە کۆتاییدا کۆمیتەی ناوەندیی حیزب، دەفتەری سیاسی و هەیئەتی تایبەت بە پرسی یەکگرتنەوەی ڕاسپارد کە بە بەردەوامی لە دانیشتن و دیالۆگ لەگەڵ ڕێبەری و هەیئەتی حدکا، ئەم پرسە بۆ گەیشتن بە ئاکامی دڵخوازی تێکۆشەرانی حیزب و خەڵکی کوردستان درێژە پێبدەن.\n١٥ی جۆزەردانی ١٣٩٩ی هەتاوی\nبانگەوازی ناوەندی هاوکاریی حیزبەکانی کوردستان ئێران سەبارەت بە سووتانی دارستانەکانی کوردستان\nڕۆژنامه‌ی کوردستان ژمارە ٧٧٥ لە ژێر چاپ هاته‌ده‌ر.\nکۆچی دوایی دایە ئایشێ شەمعی دایکی شەهید محەممەد پەردەدار لە شاری سەردەشت\nنوێترین لێدوانی عەلی قەرەداغی. نووسینی: سەید عەلی هاشمی\nبەڕێوەچوونی دەیەمین کۆبوونەوەی کۆمیتەی ناوەندیی حیزبی دێموکراتی کوردستان\nلە یادی ١٠٠ ساڵەی لەدایکبوونی مامۆستا عەبدولڕەحمان شەرەفکەندی (هەژار). سەلیم حەقیقی\nیادێک لە خوشکانی میراباڵ و لێکەوتەی ٢٥ ی نۆڤێمبر و… حەسەنی حاتەمی\nئەدەبی و هونەری 448\nبەیاننامە و ڕاگەیەندراوەکان 395\nڕۆژنامەی کوردستان 216\nوتووێژ و چاوپێکەوتن 104


» نوسینگەی نوێنەرایەتی حکومەت لە پۆڵۆنیا قوتابیانی کورد بانگهێشت دەکات بە بۆنەی ساڵی تازەی خوێندن\nهه‌ینی, 16 تشرینی دووهەم 2018 3:18\nنوسینگەی نوێنەرایەتی حکومەت لە پۆڵۆنیا قوتابیانی کورد بانگهێشت دەکات بە بۆنەی ساڵی تازەی خوێندن\nتشرینی دووه‌م 2, 2016, 15:13\nوەك نەریتێکی ساڵانە، نوێنەرایەتی حکومەتی هەرێمی کوردستان لە پۆڵۆنیا لە کۆبوونەوەیەکدا قوتابیانی کوردی تازەی لەو وڵاتە بانگهێشت کرد بە بۆنەی دەستپێکردنی ساڵی نوێی خوێندن بە ئامانجی یەکتر ناسین و گۆڕینەوە و دروست کردنی پەیوەندی. لە بۆنەکەدا نزیکەی 60 کەس ئامادە بوون. هەروەها زۆر کەسایەتی کوردی ڕۆژئاوا و باکوری کوردستان ئامادەبوون، لە نێویان کاك عەلی غەفور کە ٥٤ ساڵە لەو وڵاتە دەژی و یەکێكە لە دەگمەنترین خەباتگێڕانی کورد لە پۆڵۆنیا، هەروەها خاتوو ڕێزان یوسف سکرتێری یەکەم لە باڵوێزخانەی عێڕاق لە وارشۆ ئامادە بوو.\nسەرەتا نوێنەری حکومەت بەخێرهاتنی میوانەکانی کرد و وتەیەکی سەبارەت بە بارودۆخی هەستیاری کوردستان و ناوچەکە پێشکەش کرد. زیاد ڕەئوف داوای لە قوتابیان کرد کە هەر یەکیان ببن بە باڵوێزی کورد لەو وڵاتە و بە جوانترین شێوە ڕووی کوردستان نیشان بدەن. وەبیری هێنانەوە کە ئەرکی سەرەکی قوتابیان بریتیە لە خوێندن و تەواوکردن بە سەرکەوتوویی. نوێنەری حکومەت دووپاتی کردەوە کە نوسینگەی ئێمە بۆ هەموو کوردێك بێ جیاوازی کراوەتەوە و بەپێی توانا هاوکاری و یارمەتی هەموو کەسێك دەدەین لە کاتی پێویستیدا. دواتر کاك عەلی غەفور کورتە باسێکی مێژووی چاڵاکی و تێکۆشانی کورد لە ساڵانی شەستەوە لە پۆڵۆنیا خستەڕوو. ئاماژەی بەو زەحمەتی و ئاستەنگیانە کرد کە پێشتر ڕووبەڕوویان بۆتەوە و ئێستا لاوی کورد دەرفەتی زۆرتریان لەبەر دەستە بۆ گەشەدان بە خۆیان و تەواوکردنی خوێندن لە دەرەوە.\nدوای ئەوەش قوتابیان و میوانەکان دەنگی خۆیان هەڵبڕی و هەریەکە بۆچوون و ڕەخنە و بیروڕای خۆی خستەڕوو. میوانەکان سوپاسیان کرد بۆ ڕەخساندنی ئەو دیدارە و ڕایانگەیاند کە ئەوە دەرفەتێكی باشە بۆ دروست کردنی پەیوەندی و بەردەوام بوون.\nلە کۆتاییدا نوێنەری حکومەت بانگهێشتی قوتابیان و میوانەکانی کرد بۆ خوانێکی سادە و تەواوکردنی گفتوگۆکان.\nشایانی باسە بۆنەکە لە کەشێکی دۆستانە و گەرم و گوڕ بەڕێوەچوو. هەموو لایەك خۆشحاڵی خۆیان دەربڕی بە دانیشتنی لەو جۆرە و هیوایان خواست بەردەوامی بدرێت بە پەیوەندییەکان لەگەڵ قوتابیان، بۆ ئەوەی دابڕان دروست نەبێت لە نێوان نەوەی تازە و نەوەی کۆن.


کۆمەڵی دادگەری: بەڵگەمان داوەتە کۆمیسیۆن کە ساختەکاری کراوە و چاوەڕێی وەڵام دەکەین\nوەزیری تەندروستی: بۆ لەمەودوا وەرگرتنی ڤاكسین سەرەگرتنی ناوێت\nپۆلیس ته‌قه‌كه‌ره‌كه‌ی ئه‌مڕۆی ده‌ستگیر كرد\nپڕۆژەى تۆڕى زیرەکى کارەباى هەڵەبجە ڕایده‌گه‌یه‌نێت "بەهۆى بەستنى پێوەرى زیرەکى کارەباوە سبەینێ چەند ناوچەیەکى پارێزگاکە کارەبایان نابێت".\nئەمڕۆ یەکشەممە 19 ی ئه‌یلولی 2021 ، پڕۆژەى تۆڕى زیرەکى کارەباى هەڵەبجە ئاگادارییەکى بڵاوکردەوە و تیایدا ئاماژەى بەوە کرد کە بەهۆى بەستنى تۆڕى زیرەکى کارەبا چەند ناوچەیەکى پارێزگاکە کارەباى نیشتیمانى و کارەباى موەلیدەیان نابێت.\nله ئاگادارییەکە باس له‌وه‌ش كراوه "محاویلەی ژمارە (26،22،21،20،19،18،17،16) لە نەخۆشخانەی گشتی عەنەب تا دەگاتە مزگەوتی عمر کوری خطاب وە لە مزگەوتی مصعب وە تا مزگەوتی وەیسی قەرەنی و هەروەها محاویلەی ژمارە (10) نزیك سەندیکای ئەندازیارانی کوردستانکە دەکەونە سەر فیدەری (١٧)لەسەر وێستگەی 132KV".\nلە ئاگادارییەکەدا ئه‌وه‌ش خراوه‌ته‌ڕوو "ئەو شوێنانە لەکاتژمێر 6:30 بەیانی تا 3:00پاش نیوەڕۆ کارەبایا نابێت و هەروەها مۆلیدەکانیش بەکوژاوەیی دەمێننەوە ئەوەش لەپێناو سەلامەتی گیانی تیمەکانی کارەباو هاوڵاتیان خۆیان".\nئه‌م بابه‌ته 4476 جار خوێنراوه‌ته‌وه\nكه‌مال كه‌ركوكی: موناقه‌شه‌ی ناوێ پۆستی پارێزگاری كه‌ركوك بۆ پارتییه\nله سلێمانی بڕیار له‌باره‌ی خانووه زیاده‌ڕۆكان درا\nدایکێک دوای لەسێدارەدانی دوو کوڕی جەلتە لێی دا و گیانی لەدەستدا\nزه‌نگی مه‌ترسی له سلێمانیش لێدرا\nهونەرمەندێکی کورد بە سێ ساڵ زیندانیکردن سزادرا\nڕاگەیاندراوێک لە وەزارەتی داراییەوە لەسەر مووچە\nتەقە لە وەستایەکی نانەواخانە کرا و بریندارە


١٠ تایبەتمەندی ڤیرچواڵ بۆکس(VirtualBox) - Yeane.Org ماڵپەری یانی\nبه‌شـی:: سیسته‌می لینوكس Linux و سیسته‌می ماك Mac OS X و ویندۆز\nهاورێیان ئێمە لەم بابەتە هەوڵ دەدەین کە نەرمەکاڵایێکتان پێ بناسێنین کە بۆ ماک،ویندۆز و لینوکس وشیندراوە. دەتوانن بە شێوازی خەیاڵی ، وەهمی یان ڤیرچواڵ سیستەمێکی کار پێکردنی تر لە سەر سیستەمی کۆمپیوتری فەرمیەکەتان ، دامەزرێنن.بۆ وێنە من لینوکسم لە سەر لاپتۆپەکەم هەیە دەتوانم بە یارمەتی ئەم نەرمەکالا چەندین سیستەمی کارگێڕی وەک ویندۆز، ماک و ئەندرۆیدیشم لە نێو لینوکسەکە ببێت و کاری پێبکەم.\nبۆداگرتن دەتوانن سەردانی ئەم بەستەرە بکەن.(لە ئەندازیاری ٣٢ بیت و ٦٤ بیت لەبەردەستە)\nبەشە بەهێزەکانی ئەم نەرمەکالا یان ماشینی خەیاڵییە چییە ؟\n١- مەترسیدار نییە ! واتە کاتێک کە شارەزایی باشتان لە سیستەمێکی کارپێکردن نییە دەتوانن وەک فایلێک دایمەزرێنن و بیسڕنەوە، ئیتر زەرەر نادات لە کۆمپیوترەکەتان و زانیاریەکانتان.\n٢- ئەو پرۆگرامانە کە شەکتان لێیان هەیە کە زەرەر بدات لە سیستەمی ئەسلیەکەتان لەسەر سیستەمێکی کارگێری وەهمی ئیجرا بکەن.\n٣- هەموو شتیک لە شوینێکی ئیزۆلەو داخراوە ئیجرا دەبێت.\n٤- ڕەقەکالاکەی خۆتان هەڵیدەبژێرن.\n٥- ئەم نەرمەکالا بە شێوازی خۆڕڕاییە.\n٦-بە ئاسانی دەتوانن سیستەمی کارگێریەکەتان بە کرتەیێک بسڕنەوە.\n…هاورێیان توانایی ئەم ماشینە زۆرە بەڵام لێرە ئاماژە بە ١٠ توانایی دەکەین.\nبۆ سوود وەرگرتن لە تواناییەکانی بەهێزی ڤیرچواڵ بۆکس دەبێت پەکەێک بە ناوی Guest Addition دامەزرێنن بۆئەوە کە خێرایی ماشینەکەتان زۆرتر دەکات\n١- توانایی Snapshots :\nSnapshots توانایێکە بۆ پاسکەوتکردنی دوایین گۆڕانکاریەکان لەسەر سیستەمی کارپیکردنی خەیاڵێ لە سەر ڤیرچواڵ.واتە من ویندۆزم دامەزراندووە ئینجا Snapshotێک دەگرم ، پاش چەند ڕۆژ ویندۆزەکەم خاو دەبێتەوە ئینجا دەگەریمەوەو Snapshotەکەم ئیجرا دەکەم.وەک ئەوەیە کە تازە ویندۆزم دامەزراندووە.ئەم تواناییە وەک Saved State بەڵام ئێوە دەتوانن چەندین Snapshotبگرن و هەر کات پێتان خۆش بوو بگەرینەوە بۆ یەکێکیان. بۆ گرتنی Snapshot دەچنە مینیۆی Machine ماشینی خەیاڵی یان وەهمی هەڵدەبژێرن و کرتەیێک لە سەر Take Snapshot دەگرن.\nکاری زۆر بەم تایبەتمەندیە دەکەن.یەکەم من سیستەمی کارپێکردنێکم دامەزراندووە(ویندۆز،ئەندرۆیەد،لینوکس یان ماک)،گەرەکمە نەرمەکالایێک تاقی بکەمەوە.یەکەم هەنگاو دەبێت لە سیستەمی کارپێکرنەکەم Snapshot بگرم ئینجا نەرمەکالاکە دامەزرێنم.پاشان کە دیتم نەرمەکالاکە بەدەردم ناخوات و بێ سوودە و ناتوانم بیسڕمەوە دەگەڕێمە سەر Snapshotکە وا گرتوومە.\n٢- توانایی Seamless Mode :\nئەم تواناییە یارمەتیتان دەدات کە پەیوەندی لە نێوان ماشینی خەیاڵی و سیستەمی کارپێکردنی ئەسڵی سەر سیستەمەکەتان(Host) بگرن.بەم تواناییە دەتوانین ئەو نەرمەکالانە کە لەسەر ماشینی خەیاڵیەکەمانە لەسەر سیستەمی فەرمیەکەشمان بیبینین.ئیتر ئەوەندە سوێچ نەکەین لەسەر ماشینەکەو سیستەمی فەرمیەکەمان.\nبۆ ئەم مەبەستە دەتوانن Seamless Mode چالاک بکەن تا بەرنامەکان لە سەر سیستەمی ئەسڵیەکەتان ئاشکرا بێت.باشە بچنە مێنیۆی Machine و هەڵبژاردەی Switch to Seamless Mode هەڵبژێرن.\n٣- پاڵپشتی لە شێوازی سێ ڕەهەندی :\nڤیرچواڵ بۆکس لە پایەوە گرافیکی سێ ڕەهەندی پشتیوانی دەکات.بەڵام بۆ بەهرەگرتن لەم تواناییە دەبێت بە شێوازی دەستی کانفیگی بکەن.هاورێم چاوەڕوانی ئەوە مەبە کە بە چالاک کردنی ئەم تواناییە بتوانیت یاریە قورسەکانی ٣ڕەهەندی لێ دامەزرێنیت و یاری پێبکەیت.ئەم تواناییە یارمەتیتان دەدات کە ئەو ڕوکارە شیشەیانە لە ویندۆز کە ناسراون بە ( Windows Aero ) و یاریەیە کۆنەکان کە پێویستیان بە ڕەقەکالای بەهێز نییە لە سەر ماشینی خەیاڵیەکەتان ئەنجام بدەن.\nبۆ چاڵاک کردن بچنە نێو بەشی ریکخستنەکان (Settings) ئینجا لە لای ڕاستDisplay هەڵبژێرن و ڕەستەیEnable 3D Acceleration چالاک بکەن.\n٤- پەیوەندی لەگەڵ ئامێری USB :\nهەر ئامێرێک کە لە رێگای USB پەیوەندی دەگرێت بە کۆمپیوتری فەرمیەکەتان دەتوانێت لە رێگای USBیشەوە لەگەڵ ماشینی خەیاڵیش پەیوەندی بگرێت.بەڵام کاتێک کە ئامێرێک دەدەن لە دەرگای USB کۆمپیوترەکەتان ، سەرەتا سیستەمی کارپێکردنی فەرمی دەیناسێت.بەڵآم بۆ چالاکی ئەم تایبەتەندیە دەبێت لەمێنیۆی Devices هەڵبژاردەی USB Devices چاڵاک بکەن.\nخاڵ :هەڤاڵ کاتێک کە ئامێرێک بە USB ماشینی خەیاڵی دەدەن ئیتر ناتوانن لە رێگای سیستەمی کارپیکردنی فەرمی سوودی لێوەربگرن.\n٥- هاوبەشکردنی بوخچەکان :\nڤیچواڵ بۆکس ئەم ئیمکانەتان پێدەدات کە بوخچەکان لە نێو ماشینی وەهمی و سیستەمی کارپیکردنی فەرمیەکەتان هاوبەش بکەن تاکو هەر دوو سیستەم سوودمەند بکات.بۆ ئەم مەبەستە ئێوە دەتوانن چەندین بوخچە هاوبەش بکەن سەرەتا بجنە نێو بەشی ریکخستنەکان (Settings) ئینجا هەڵبژاردەی Shared Folders هەڵبژێرن.ئینجا لە کناری ڕاستەوە دەتوانن بە سێ وێنۆچکە بوخچەکان بسڕنەوە یان زیادی بکەن.\n٦- هاوبەشکردنی ی Clipboard و سوودوەرگرتن لە توانایی Drag and Drop :\nئەم تواناییە بە شێوازی پێشگریمان لە نێو ماشینی خەیاڵی و سیستەمی کارپیکردنی فەرمی کار ناکات.واتە ئێوە ناتوانن فایلیک بکێشنە نێو ماشیەکە یان بە پێچەوانە. بەڵآم ماشینی خەیاڵی ئەم تواناییەتان بۆ دابین کردووە واتە ئێوە دەتوانن Clipboard هاوبەش بکەن لە نێو ماشینی خەیاڵی و سیستەمی کارپێکردن فەرمی.\nبۆ چاڵاکی ئەم تواناییە دەچنە مینیۆی رێکخراوەکان (Settings) و لە لای ڕاستەوە General هەڵدەبژێرن و لە سەرخشتیAdvanced ئێستا ئەم دوو هەڵبژاردە یان بەشە Shared Clipboard و Drag’n’Drop لە سەر Bidirectional سازدەکەن.\nDrag and Drop و Clipboard\n٧- روونوسگرتن لە ماشینی خەیاڵی (Clone) :\nگەر کاتێک پێتان خۆش بوو کە ماشینەکەتان بگوازن ەوە بۆ ماشینێکی دیکە دەتوانن کۆپیێکی لێ بگن پاشان بیگوازن ەوە بۆ ماشینیکی دیکە لە سەر کۆمپیوترێکی تر، بەم کارە دەڵێن Clone گرتن.گەر بە شێوازی دەستی ئەم کارە بکەن هیچ ئاکامێکی لێ نابێتەوە هۆکار دەگەرێتەوە بۆ ئەوە کە ماشینی وەهمی ڕەقەکالاکان بە ژمارە سریالێک دەناسێت و ئیش دەکات.بەڵام بەClone گرتن ئێوە دڵنیان کە ماشینی وەهمیەکان هیچ کێشەیان نابێت.\nبۆ ئەم تواناییە تەنها لەسەر ماشینی خەیالیەکەتان کرتەی ڕاست بکەن و وشەی Clone هەڵبژێرن.\n٨- توانایی Port Forwarding :\nڤیرچواڵ بۆکس لەگەڵ تۆڕەکان پەیوەندی ناگرێت واتە لەسەرەتا بە شێوازی پێشگریمان بۆیان چاڵاک نەکردووە.بەڵام گەر بتانهەوێت سێرڤێر لەسەر ماشینی وەهمی دامەرزێنن پێویستیتان بە Port Forwarding هەیە.تا سێرڤێر یان ڕاژە لە دەرەوەی ماشینی خەیاڵیش لەبەردەست بێت.ئەم هەڵبژاردە لەرێگای بەشی رێکخستنەکان ڤیرچواڵ چاڵاک دەکرێت.هەروا دەتوانن کە کارێک بکەن کە ماشینەکەتان بە جیگای NAT ڕاستەوخۆ بە تۆر یان ڕایەڵەوە پەیوەندی بگرێت….سوودوەرگرتن لە NAT دەتوانێت لەگەڵ Port Forwarding زۆر بەسوود بێت ،هۆکار دەگەرێتەوە بۆ سوودوەرگرتن لە ژمارەییکی کەم لە پۆرتەکان یان دەرگاکانی تۆر و گۆڕانکاری کەم دەدەن لە ڕایەڵەکەتان.چالاک کردن وەک وینەی خوارەوە.\n٩- توانایی ناردن و هاوردنی لە VM Appliance :\nApplianceەکانی ماشینی وەهمی لەگەڵ سیستەمی کارپێکردنی لە پێش دامەزراوە بونیان هەیە.ئێوە دەتوانن Applianceەکانی خۆتان درووستبکەن و بە فۆرماتی OVF بینێرنە نێو ماشینی وەهمی.بەتایبەت ئەم کارە بۆ ماشینی خەیاڵی لینوکس تایبەتە.هەروا دەتوانن Appliance خۆتان درووست بکەن و لەسەرتاسەری ئیدارە یان بنکەکەتان ئیشی پێبکەن. چالاکی وەک وینەی خوارەوە.\n١٠-دەستپێگەیشتن لە رێگای دوورەوە :\nڤیرچواڵ بۆکس رێتان پێدەدات کە لەرێگای دوورەوە واتە لەرێگای کۆمیوترەکانی دیکە چاودێری و ئیشی لەسەر بکەن.بە کەڵک وەرگرتن لە VRDP ئێوە دەتوانن ئەم کارە بەرێوە ببن واتە ئەمەش لەگەڵ دەرگا یان پۆرتی RDP مایکرۆسۆفت هاوئاهەنگە.بس بۆ ئەم مەبەستە دەتوانن لەرێگای Remote Desktop Connection لە رێگای ویندۆزەوە بە ماشینی خەیالیەکەتان دەستان بگەیێت.\nهاورێیان ئێمە نەرمەکالای دیکەی هاوشێوەی ڤیرچواڵ بۆکسمان هەیە بەڵام ئەم نەرمەکالا تایبەتە . بە بەراوەرد لەگەڵ قەبارە کەمەکەی زۆر ئاسانکاری تێدایە.هەروا بەڕاستی بەهێز لە نێو نەرمەکالا ڤیرچواڵەکان خۆی نیشان داوە.\nفێركاری | ویندۆس 10چۆنیه‌تی زیاد كردنی ئایكۆنی settings بۆ سه‌ر شاشه


كار بۆ ده‌كردنی ئه‌و یاسا و بڕیارانه ده‌كه‌ین كه ئه‌مرۆ كۆمه‌ڵگەی كوردستان پێویستی پێیانە – Knwe.org\nسەرەکی » راپۆرت » راپۆرتی، ته‌ها عه‌بدوڵلا » كار بۆ ده‌كردنی ئه‌و یاسا و بڕیارانه ده‌كه‌ین كه ئه‌مرۆ كۆمه‌ڵگەی كوردستان پێویستی پێیانە\nپه‌یامی بەشێک لەكاندیده‌كانی لیستی 105\nژماره‌یه‌كی تر له كاندیده‌كانی لیستی 105ی یه‌كێتی نیشتمانی كوردستان په‌یامی خۆیان به خه‌ڵكی كوردستان راده‌گه‌یه‌نن و ته‌ئكید ده‌كه‌نه‌وه كه ده‌نگدان به لیستی 105 ده‌نگدانه به سه‌روه‌ری یاسا و گه‌ڕانه‌وه‌ی ماف بۆ مافخوراوان و فه‌راهه‌مكردنی ئازادیی سیاسی و كۆمه‌ڵایەتی بۆ هه‌موو خه‌ڵكی كوردستان به‌بێ جیاوازی.\nشه‌هرام نامیق ره‌فیق كاندیدی ژماره 74ی لیستی 105ی یه‌كێتی نیشتمانی كوردستان\nمن وه‌ك مامۆستا و هونه‌رمه‌ندێك جگه له بواره‌كه‌ی خۆم له بواری په‌روه‌رده‌و هونه‌ر، له‌به‌رنامه‌مدایه كار له‌سه‌ر ده‌كردن و هه‌مواركردنه‌وه‌ی چه‌ندین پڕۆژه یاسا بكه‌م، تا چاره‌سه‌ری ئه‌و كه‌موریانه بكه‌م كه له رابردوودا بوونەته جێگەی ناڕه‌زایی هاووڵاتیان.\nدەشڵێت: له گرنگترین ئه‌و پڕۆژه یاسایانه‌ی ده‌مه‌وێت كاری له‌سه‌ر بكه‌م، جێبه‌جێكردنی یاسای ماف و ئیمتیازی زیندانیانی سیاسیی ناوخۆیه كه تائێستا جێبه‌جێ نه‌كراوه، به‌تایبه‌تی زیندانی دوای 31ی ئاب، تا ئه‌وانیش قه‌ره‌بوو بكرێنه‌وه كه تائێستا هیچ مافێكیان پێ نه‌دراوه، هه‌روه‌ها له بواری شوێنی نیشته‌جێبوون كارده‌كه‌ین بۆ كه‌مكردنه‌وه‌ی كرێنشینی و دروستكردنی خانوو بۆ چین و توێژه‌كان.\nته‌لار له‌تیف محه‌مه‌د كاندیدی ژماره 9ی لیستی 105ی یه‌كێتی نیشتمانی كوردستان :\nوه‌ك چۆن له چوار ساڵی رابردوو به دڵسۆزیی كارم كردووه، به‌ڵێن ده‌ده‌ین ئه‌گه‌ر متمانه‌ی خه‌ڵكی كوردستان به ده‌ستبهێنین، به‌ردوام ده‌بین له‌سه‌ر جێبه‌جێكردنی داواكارییه‌كانی خه‌ڵكی كوردستان، له‌وانه كار بۆ ته‌واوكردنی نووسینه‌وه‌ی پڕۆژه‌ی ده‌ستووری هه‌رێم ده‌كه‌م وه‌ك دایكی یاساكان، تا هه‌رێمی كوردستان ببێته خاوه‌ن ده‌ستووری خۆی.\nوتیشی: جگه له نووسینه‌وه‌ی ده‌ستوور كار بۆ هاوتاكردنی مووچه‌كانی پێشمه‌رگه و چاككردنی خانه‌نشینیی مه‌دەنی سه‌ربازیی، دەركردن و هه‌مواركردنی یاسای پێویست، ئه‌مه جگه له‌وه‌ی كارده‌كه‌م بۆ سه‌ربه‌خۆیی ئابووری له رێگەی جێبه‌جێكردنی سیستمی سۆسیال و وه‌رگرتنی مافه‌كانی هاووڵاتی له سه‌روه‌ت و سامانی وڵات.\nسه‌رباز مه‌حه‌مه‌د غه‌فور كاندیدی ژماره 13ی لیستی 105ی یه‌كێتی نیشتمانی كوردستان\nكار ده‌كه‌م بۆ جێبه‌جێكردنی به‌رنامه‌ی لیسته‌كه‌م كه لیستی 105ی یه‌كێتیی نیشتمانیی كوردستانه، به‌تایبه‌تی بۆ ئارامی و هه‌لی كار و خزمه‌ت كه ئه‌مرۆ له‌لایه‌ن خه‌ڵكی كوردستانه‌وه پشتگیریی زۆری لێ ده‌كرێت.\nئه‌و كاندیده وتیشی: له‌بواری خزمه‌ت كارده‌كه‌م بۆ نه‌هێشتنی كێشه‌كانی ئاو و كاره‌با كه چه‌ندین ساڵه به چاره‌سه‌رنه‌كراو‌ی ماوه‌ته‌وه له بواری ئاوو كاره‌با و خزمه‌تگوزارییه سه‌ره‌تاییه‌كان به گشتی، بۆ ئه‌مه‌ش هه‌وڵی ده‌كردنی ئه‌و یاساو بڕیارانه ده‌ده‌ین كه ده‌بێته هۆكارێك بۆ باشبوونی ئه‌و دووباره،كه په‌یوه‌ندییه‌كی راسته‌وخۆی به ژیانی هاووڵاتیانه‌وه هه‌یه.\nسازگار دڵشاد شه‌فیق كاندیدی ژماره 76ی لیستی 105ی یه‌كێتی نیشتمانی كوردستان\nبه‌رنامه‌ی لیستی 105ی یه‌كێتیی نیشتمانیی كوردستان هیچ لایه‌نێكی ژیانی فه‌رامۆش نه‌كردووه، وه‌ك چۆن له رابردوو فراكسیۆنی سه‌وز له په‌رله‌مان و ئه‌نجومه‌نی پارێزگاكان داكۆكیان له ماف و داخوازییه‌كانی خه‌ڵكی كوردستان كردووه، ئه‌مجاره‌ش له رێگەی ئه‌و به‌رنامه‌یەی کە لیستی 105 دایناوه، كار بۆ باشكردنی ژیان و گوزه‌رانی خه‌ڵكی كوردستان ده‌كه‌ین.\nوتیشی: من وه‌ك كاندیدێكی ئه‌و لیسته كارده‌كه‌م بۆ چه‌سپاندنی یاسا و نه‌هێشتنی جیاوزایی له نێوان هاووڵاتیان له ئه‌رك و مافه‌كانیاندا به‌تایبه‌تی له هه‌ولێری پایته‌خت، چونكه ئێمه وه‌ك ئه‌ندامێكی ئه‌نجومه‌نی پارێزگای هه‌ولێر ده‌زانین خه‌ڵكی ئه‌م شاره چه‌ند پێویستی به ئاوڕلێدانه‌وه‌و نه‌هێشتنی ناعه‌داله‌تی هه‌یه.


سەعید خەتیبزادە، وتەبێژی وەزارەتی دەرەوەی ئێران، ئاماژەی بەوە کرد کە رەنگە سعوودیە هەندێ نیگەرانی هەبێت لە سیاسەتی تاراندا، لەبەرئەوە ئامادەن لەگەڵ حکوومەتی ریازدا دانووستان لەسەر ئەو بابەتانە بکەن.\nلە لێدوانێکیدا بۆ ئاژانسی هەواڵی خوێندکارانی ئێرانی (ISNA)، خەتیبزادە باسی لەوە کرد کە سیاسەتی سعوودیە لەبارەی هەندێ وڵاتانی کەنداو گۆڕانکاری ئەرێنیی تێدا روویداوە، و، وتی: ''ئەگەر ئەو گۆڕانکاریە بە جددی ببێتە رۆژەڤیان و سعوودیەکان بەو ئەنجامە بگەن کە رێگە چارەی کێشەکان بە هاریکاریی هەرێمیی دەبێت، ئەوا ئێران یەکەم وڵات دەبێت کە بەخۆشحاڵیەوە پێشوازی لەو هەنگاوە دەکات''.\nخەتیبزادە باسی لەوە کرد کە ئامادەی دانووستانن بۆ چارەسەرکردنی کێشەکانی نێوان هەردوو وڵات و، رایگەیاند: ''دەکرێ سعوودیەکان هەندێ نیگەرانییان هەبێت، لەبەرئەوە جەخت لەسەر ئەوە دەکەینەوە کە پێویستە گفتوگۆ لەبارەی ئەو بابەتانەوە بکەن.\nوتەبێژی وەزارەتی دەرەوەی ئێران باسی لەوەشکرد کە وڵاتەکەی هەوڵی ئاشتیی هورموزی بۆ ئاشتیی هەرێمیی پێشکەش کردووە و، جەختی لەسەر ئەوە کردەوە کە پێویستە تێگەیشتنێکی هاوبەش لەبارەی کێشە هەرێمییەکانی وڵاتانی کەنداو بێتە ئاراوە.\nراشیگه‌یاند: ''ئەوەی تا ئێستا بینیومانە ئەوەیە کە هەندێ لە وڵاتانی کەنداو بە سعوودیەشەوە بێ وەڵامن بەرامبەر پێشنیارەکانی ئێران لەو بارەیەوە''.\nلە ١٩ی کانوونی دووەمدا محەمەد بن عەبدولڕەحمان ئال سانی، وەزیری دەرەوەی قەتەر، داوای لە وڵاتانی عەرەبی کەنداو کردبوو دیالۆگ لەگەڵ ئێراندا ئه‌نجام بده‌ن و ئامادەیی وڵاتەکەشی بۆ نێوەندگیری راگەیاندبوو.\nنەتەوە یەكگرتوەكان داوای دەستبەجێ ئازادكردنی 300 كچە رفێنراوەكە دەكات


بەرچاوڕوونی - ویکیپیدیا، ئینسایکڵۆپیدیای ئازاد\nبەرچاوڕوونی (شەفافییەت) وەک لە کلتوری ئادەمیزادا بەکاردەھێنرێت مانای کرانەوەیی و پەیوەندیکردن و لێپێچینەوە لەخۆوەدەگرێت. بەرچاوڕوونی بە مانا خوازەیییەکەی ماناکەی لە زانستی فیزیادا ئەوەیە: مادەی «دیوەدەر» مادەی ڕوون و شوشەیییە کە دیوەکەی تری لێیەوە دیارە.\nکاتێک سیستەمە دیموکراسییە لیبرالییەکانی وەک سیستەمی ئەمریکا یاخود فلیپین سیستەمەکانیان ھەنگاوێک بەرەو پێش دەبەن بەرچاوڕوونی وەک ئامرازێکی لێپێچینەوە لەگەڵ بەرپرسە حکومییەکان و لەناوبردنی گەندەڵی بەکار دێنن. ھەر کاتێک کۆبوونەوە حکومییەکان بە ڕووی میدیا و جەماوەر کراوەبوون و، بوار بۆ ھەموو کەس فەراھەم بوو بە بودجەی حکوومەت و کارنامە دارایییەکانی دابچێتەەوە و، کاتێک یاسا و ڕێسا و بڕیارەکان جێگای گفتو گۆ لەسەرکردن ھەڵبگرن، ئەوسا ئەو سیستەمانە بە سیستەمی شەفاف دەژمێردرێن و ھەلی کەمتر لەبەردەم حکوومەت بۆ خراپی بەکارھێنانی دەسەڵات بۆ بەرژەوەندی بەرپرسەکانی دەرەخسێ. ناکرێ بەرچاوڕوونی وەک پەیوەندییەکی تاک لایەنە بوونی ھەبێ. ئەگەر میدیا و جەماوەر ھەموو ئەو شتانەیان زانی کە لەسەر ھەموو ئاستەکانی حکوومەت ڕوو دەدەن، ئەوسا زۆر پرسیار و نارازیبوون و پێشنیار لەلایەن میدیاکان و جەماوەر دێنە ئاراوە. ئەوسا خەڵکانێک کە بایەخ بە پرسێکی دیاریکراو دەدەن ھەوڵی کارلێکردن لە بڕیارەکانی تایبەت بەو پرسە دەدەن. بەرچاوروونی بەشداریکردنێکی ڕۆژانە لە پرۆسەی سیاسی بەھۆی میدیاکان و جەماوەر دەخوڵقێنی. سیستەمە مۆدێرنەکانی دیموکراسی لەسەر بناغەی ئەمجۆرە بەشداربوونەی خەڵک و میدیاکان بوونیات دەنرێن؛ و ھەر کەسێکیش حەز بکات ئەوا چەند ڕێگەیەک ھەن بۆ کارلێکردن لە بڕیارەکان لەسەر ھەموو ئاستەکانی دەوڵەتدا.\nھەڵبژاردنەکان و ڕیفراندۆمەکان چیتر بە تاکە ڕێگەدانانرێن بۆ ئەوەی جەماوەر حوکمی خۆیانی پێبکەن. دیموکراسی بە بێ پچڕان کار دەکات و ھەڵبژاردنەکان لە سیستەمی دیموکراسیدا تەنھا بۆ ھێنانە کایەوەی گۆڕانی مەزن لە ڕەوتی سیاسەتدا بەکاردێن. لەکاتێکدا دەکرێ سیستەمی دیموکراسی لیبراڵ ببێتە حوکمی چینی دەوڵەمەندان (plutocracy)، کە تێیدا بڕیارەکان لە پشت دەرگا داخراوەکان وەردەگیرێن و بوارێکی زۆر کەم بۆ جەماوەر ھەیە کاریگەریان لەسەر نەخشەکێشانی سیاسەتەکاندا لە ماوەی نێوان ھەڵبژاردنەکاندا ھەبێ، ھەر بۆیە دیموکراسی بەشداربووانە (participatory) زیاتر بە ویستی جەماوەرەوە گرێدراوە. دیموکراسیی بەشداربووانە کە لەسەر بناغەی بەرچاوڕوونی و بەشداربوونی ڕۆژانە بوونیات نراوە ماوەی چەندین دەیەیە بە شێوەیەکی ڕەسمی لە باکووری ئەورووپا بەکار دەھێنرێت و، بە ڕەسمی وەک ئامانجێکی نموونەیی بۆ دەوڵەتانی تری یەکێتی ئەورپا بەکار ھێنراوە. ھەرچەندە زۆر لە وڵاتانی جیھان شێوازی کۆنتری دیموکراسی یا حکومڕانیان ھەیە. ڕێوشوێنی بەرچاوروون و شەفاف کۆبونەوەی بە ئاشکرا و ڕاگەیاندنەکانی لەبارەی ڕێکارە دارایییەکانی حکوومەت و یاسای ئازادی زانیارییەکان و پێداچونەوە و و وردبینی بودجە و … ھتد دەگرێتەوە.\nلە بوارەکانی سیاسەت و ڕەوشتناسی و کارزانیدا (بیزنس) و کارگێڕی و یاسا و ئابوری و کۆمەڵناسی و … ھتد دیوەدەری پێچەوانەی نھێنییە. کار یا چاڵاکی ئەو کاتە شەفاف ڕوون دەبێت ئەگەر ھەموو زانیارییەکان لەبارەیەوە بەردەست و ئاشکرا بن. ھەر بۆیە کە دادگاکان ڕێگە بە ھاوڵاتیان دەدەن لە دانیشتنەکانیان ئامادە بن و، کاتێ بەرز و نزمی نرخەکانی بۆرسەکان لە ڕۆژنامەکان بڵاو دەکرێنەوە ئەم پرۆسانە پێیان دەگوترێ بەرچاوروونی.\nکاتێک دەسەڵاتی سەربازی پلانەکانی خۆیان بە نھێنی ناو دەبەن ئەوسا بەرچاوڕوونی بوونی نامێنێ. ئەم کارەش بە دوو دیوی پۆزەتیڤ و نیکەتیڤ سەیر دەکرێت. بەدیوی یەکەم چونکە ئاسایشی نەتەوەیی بە ھێز دەکات و، بە دیوی نیگەتیڤیش چونکە دەبێتە ھۆی نھێنییەتی و تەنانەت ھاتنە کایەوەی ڕژێمێکی سەربازی و دیکتاتۆری.\nبۆ نموونە ھەندێ ڕێکخراو و تۆڕی وەک (Wikipedia و GNU و کۆمەڵەی Linux و Inymedia) پێ لەسەر ئەوە دادەگرن کە نەک تەنھا ئەو زانیاریانەی جێگەی بایەخی کۆمەڵگەن دابین و بەردەست بکرێن، بەڵکو دەبێ ھەموو (نزیکەی ھەموو) ئاستە شاراوەکانی ڕێکخستن و بڕیار دروستکردن ئاشکرا و ڕاگەیەنراو بن. ئەمەش بە بەرچاوروونی ڕادیکاڵیانە ناودەبرێت.\nبۆ پەرەپێدانی دیوەدەری لە سیاسەتدا ھانز پیتەر مارتن و پۆڵ ڤان بویتنن (ئەورووپای بەرچاوروونی و شەفاف) و ئاشلی مۆت بڕیاریان دا ھاوکاری یەکتری بکەن و دەستەی پلاتفۆرمی بەرچاوروونی (Platform for Transparency) یان دامەزراند لە ساڵی ٢٠٠٥دا.\nڕێکخراوێکی تری ھاوشێوە ھەیە کە پەرە بە بەرچاوروونی دەدات بە ناوی بەرچاوڕوونی نێودەوڵەتی (Transparency International).\nکۆمنزی ویکیمیدیا، میدیای پەیوەندیدار بە بەرچاوڕوونی تێدایە.\nوەرگیراو لە «https://ckb.wikipedia.org/w/index.php?title=بەرچاوڕوونی&oldid=785985»\nئەم پەڕەیە دواجار لە ١٠:٤١ی ١٧ی ئایاری ٢٠٢١ نوێ کراوەتەوە.


👁 Bu başlık 42,964 defa görüntülendi\n📅 07-10-2020 Tarih ve olay\n👁 Bu başlık 35,325 defa görüntülendi\nرۆژهەڵاتی کوردستان - رەشید ناسرزادە چالاکی ژینگەپ [ Daha... 👁] ✖ ✖ 6 1 ✔ 99% ✍ H.B. 1-9-2020 12:10:47\n📅 08-10-2020 Tarih ve olay\nباکووری کوردستان - شەڤین ئالاجا هاوسەرۆکی شارەوان [ Daha... 👁] ✖ ✖ 13 2 ✔ 99% ✍ H.B. 1-9-2020 12:10:47\n📅 09-09-2020 Tarih ve olay\n👁 Bu başlık 40,568 defa görüntülendi\nرۆژهەڵاتی کوردستان - بەپێی راپۆرتی گەیشتوو بە رێک [ Daha... 👁] ✖ ✖ 22 0 ✔ 99% ✍ H.B. 2-8-2020 23:00:26\n👁 Bu başlık 134,267 defa görüntülendi\n📅 13-09-2020 Tarih ve olay\nباکووری کوردستان - بە بڕیاری قەیومی شارەوانی شاری [ Daha... 👁] ✖ ✖ 1 0 ✔ 99% ✍ H.B. 2-8-2020 23:00:26\n📅 25-04-2020 Tarih ve olay\n👁 Bu başlık 19,621 defa görüntülendi\nباکووری کوردستان - لە شاری وان بە بیانۆی ئەوەی هێ [ Daha... 👁] ✖ ✖ 17 0 ✔ 99% ✍ H.B. 1-3-2020 19:49:43\n📅 27-09-2020 Tarih ve olay\n👁 Bu başlık 12,939 defa görüntülendi\nباکووری کوردستان - لەیلا گیوڤەن هاوسەرۆکی کەجەدە [ Daha... 👁] ✖ ✖ 8 0 ✔ 99% ✍ H.B. 2-8-2020 23:00:26\n📅 28-09-2020 Tarih ve olay\nباکووری کوردستان - ئومێد دەدە جێگری هاوسەرۆکانی ه [ Daha... 👁] ✖ ✖ 14 1 ✔ 99% ✍ H.B. 2-8-2020 23:00:26


◄ Resultat: Found 49, page 1 of 5 Items per page: 🗐 1 🗐 5 🗐 10 🗐 25 🗐 50 🗐 100\n📕 Agirê Sînema Amûdê Bibliotek\n📅 Lades Sep 3 2014 4:31PM\n👁 Denna post har tittat 3,991 gånger\nAhmedê Namî 1987 [ Mer... 👁] 📕 ✖ 0 0 ✔ 99% ✍ H.B. 3-9-2014 16:31:15\n📕 ISIS and Turkey File Bibliotek\n📅 Lades Sep 2 2016 9:39AM\n👁 Denna post har tittat 2,241 gånger\nThe Democratic Self-Administration of Rojava Fore [ Mer... 👁] 📕 ✖ 0 0 ✔ 99% ✍ H.B. 2-9-2016 9:39:32\n📕 Turkish Crimes in Afrin Bibliotek\n📅 Lades Jan 24 2019 10:51PM\n👁 Denna post har tittat 1,000 gånger\nForeign Relations Office Self-Administration of N [ Mer... 👁] 📕 ✖ 0 0 ✔ 99% ✍ N.I. 24-1-2019 22:51:54\n📕 ئیخوان موسلیمین داینەمۆی بەرهەمهێنانی توندوتیژی Bibliotek\n📅 Lades Jul 25 2018 9:13PM\n👁 Denna post har tittat 1,726 gånger\nدەزگای ئایدیا بۆ فکر و لێکۆڵینەوه خاوەنی ئیمتیاز: [ Mer... 👁] 📕 ✖ 0 0 ✔ 99% ✍ Z.S. 25-7-2018 21:13:12\n📕 ئیسلامی سیاسی لە زەبروزەنگەوە بۆ بەخۆداچوونەوە Bibliotek\n📅 Lades Dec 22 2010 2:41PM\n👁 Denna post har tittat 6,696 gånger\nسەعد مەولا جەمال غەمبار مەکتەبی بیرو هۆشیاری 200 [ Mer... 👁] ✖ 📕 ✖ 0 0 ✔ 94% ✍ H.B. 22-12-2010 14:41:19\n📕 ئەفغانە عەرەبەکان، چیرۆکی دروستبوونی رێکخراوی ئەلقاعیدە Bibliotek\n👁 Denna post har tittat 9,013 gånger\nسەرمەد ئەحمەد دەزگای موکریانی 2006 [ Mer... 👁] 📕 ✖ 0 0 ✔ 99% ✍ H.B. 22-12-2010 14:41:20\n📕 بەرهەمهێنانی تیرۆر Bibliotek\n📅 Lades Feb 28 2018 3:17PM\n👁 Denna post har tittat 2,615 gånger\nچۆن ئیسلامی میانڕەو دەبێتە کارگەی بەرهەمهێنانی تیر [ Mer... 👁] 📕 ✖ 0 0 ✔ 99% ✍ H.B. 28-2-2018 15:17:29\n📕 پەروەردەی دژە تیرۆر Bibliotek\n📅 Lades Aug 29 2011 3:54PM\n👁 Denna post har tittat 7,459 gånger\nئامانج 2004 [ Mer... 👁] 📕 ✖ 0 0 ✔ 99% ✍ H.B. 29-8-2011 15:54:26\n📕 ترور به نام خدا Bibliotek\n📅 Lades Aug 31 2015 9:41AM\n👁 Denna post har tittat 3,832 gånger\nپرویز دستمالچی [ Mer... 👁] ✖ 📕 ✖ 0 0 ✔ 74% ✍ H.B. 31-8-2015 9:41:06\n📕 توندڕەوی ئیرهاب گۆڕینی جیهان Bibliotek\n📅 Lades Jan 1 2012 8:45PM\n👁 Denna post har tittat 5,901 gånger\nفازڵ قەرەداغی 2000 [ Mer... 👁] 📕 ✖ 0 0 ✔ 99% ✍ H.B. 1-1-2012 20:45:46


بگەڕێ بە ناو 452014 هەواڵ و بابەتدا، لە زیاتر لە 43 سەرچاوەوە.\nسەرۆکوەزیران مەسرور بارزانی بەشێکی پرۆژە دەکاتەوە\nمەسرور بارزانی: زۆر لایەن هەیە چاویان بە سەرکەوتنەکانی هەرێم هەڵنەهاتووە\nFebruary 25th, 2021 NRT\nمەسرور بارزانی سەرۆکی حکومەتی هەرێم لە مەراسیمی کردنەوەی بەشێک لە شەقامی ۱٥۰ مەتری شاری هەولێر رایگەیاند، "وەک پێویست ناتوانین پاڵپشتی پرۆژەکانی کەرتی تایبەت بکەین."\nسەرۆکی حکومەتی هەرێم: هه‌موو ئه‌و هه‌وڵانه‌ی دژی حكومه‌تی هه‌رێم دران شكستیان هێنا\nمەسرور بارزانی سەرۆکی حکومەتی هەرێم رایگەیاند، هه‌موو ئه‌و هه‌وڵانه‌ی دژی حكومه‌تی هه‌رێم دران شكستیان هێنا.\nمەسرور بارزانی: نيگەرانم لە دۆخی ناوچە جێناکۆکەکان لە هەڵبژاردنەکانی عێراقدا\nسەرۆکی حکومەتی هەریم رايگەياند، نيگەرانە لە دۆخی ناوچە جێ ناکۆکەکان لە هەڵبژاردنەکانی داهاتوی عێراقدا.\nراوێژکارێکی مەسعود بارزانی: شتێک نییه به ناو‌ی ده‌وڵه‌تی عێراق\nFebruary 23rd, 2021 NRT\nدوای هێرشە موشەكییەكەی شەوی رابردووی ناوچەی سەوزی بەغدا راوێژکارێکی سەرۆکی پارتی رایگەیاند، ئەو لایەنەی بە شێوەی بەردەوام ناوچەی سەوز موشەكباران دەكات، لە هەموو دەسەڵات و حزبەكانی عێراق و خودی دەوڵەتیش بەهێزترە، دەشڵێت، "ئەم هێرشانە دەیسەلمێنن لە عێراقدا شتێک نییە بە ناوی دەوڵەت."\nمه‌سرور بارزانى: نێرده دیبلۆماتیه‌كانى عێراق روبه‌ڕوى مه‌ترسى گه‌وره ده‌بنه‌وه\nFebruary 23rd, 2021 نه‌وا\nمەسرور بارزانی دوای هێرشەکەی ناوچەی سەوز: دەبێت ئەو هێرشانە رابگیرێن\nسەرۆکی حکومەتی هەرێمی کوردستان ئیدانەی هێرشەکەی ناوچەی سەوزی بەغدا دەکات و دەڵێت، "دەبێت ئەو هێرشانە رابگیرێن."\nسیروان بارزانی: حەوت هەزار چەکداری داعش لە عێراقدا هەن\nFebruary 21st, 2021 NRT\nفەرماندەی میحوەری مەخمور - گوێڕی هێزەکانی پێشمەرگە رایگەیاند، زیاتر لە حەوت هەزار چەکداری سەر بە گروپی چەکداری داعش لەعێراقدان و بەنیازن لەکاتی سەرلەنوێ بڵاوبوونەوەی ڤایرۆسی کۆرۆنادا ریزەکانیان رێکبخەنەوە.\nنێچیرڤان بارزانی: چاوەڕوانی ئەوە لە عەمار حەکیم دەکەین پشتیوانی کورد بکات\nلە رێورەسمێکدا بۆ ساڵیادی محەمەد باقر حەکیم نێچیرڤان بارزانی سەرۆکی حکومەتی هەرێم رایگەیاند، کە چاوەڕانی ئەوە لە عەمار حەکیم دەکەن پشتیوانی گەلی کرد بکات.\nئەدهەم بارزانی لەبارەی نوسینەکەی شەوی رابردوویەوە روونکردنەوەیەکی بڵاوکردەوە\nFebruary 20th, 2021 NRT\nدوای ئەوەی دوێنێ ئەدهەم بارزانی بابەتێکی لە فەیسبووک بڵاوکردەوە و تیایدا وتبووی، "هیوادارم گیراوەکانی بادینان بچنەوە باوەشی خانەوادەکانیان"، لەسەر ئەو نوسینەی روونکردنەوەیەکی بڵاوکردووەتەوە و دەڵێت، "له‌و نوسینەمدا وشه‌ی هیوادارم به‌كارهێناوه‌كه و ئەگەر پێداچونه‌وه‌یەک بكرێت، وشه‌ی هیوادارم نه‌فەرمانە و نه‌فه‌رزه."\nمەسعود بارزانی پیرۆزبایی لە عەلی باپیر دەکات\nبەبۆنەی کۆتاییهاتنی کۆنگرەی حزبەکەیەوە، مەسعود بارزانی سەرۆکی پارتی دیموکراتی کوردستان پیرۆزبایی لە عەلی باپیر سەرۆکی کۆمەڵی دادگەریی کوردستان کرد.\nئامۆزایەکی مەسعود بارزانی: هیوادارم گیراوەکانی بادینان بچنەوە باوەشی خانەوادەکانیان\nFebruary 19th, 2021 NRT\nئەدهەم بارزانی، ئامۆزای مەسعود بارزانی سەرۆکی پارتی دیموکراتی کوردستان رایگەیاند، هیوادارە ده‌زگای داد له كوردستان، به بڕیاری سزادانی گیراوەکانی بادیناندا بچێتەوە. راشیگەیاند، " هیوادارم گیراوەکانی بادینان بچنەوە باوەشی خانەوادەکانیان".\nمەسرور بارزانی لەبارەی سزادراوانی بادینانەوە پەیامێکی بڵاوکردەوە\nمەسرور بارزانی سەرۆکی حکومەتی هەرێمی کوردستان رایگەیاند، "داوا لە هەموو لایەک دەکەم کە ڕێز لە سیستەمی دادوەریی لە هەرێمی کوردستان بگرن بۆ ئەوەی بتوانێت بە شێوەیەکی سەربەخۆ و بێ دەستوەردان کارەکانی ئەنجام بدات".\nنێچیرڤان بارزانی لەبارەی سزادراوەکانی بادینانەوە راگەیەنراوێکی بڵاوکردەوە\nFebruary 18th, 2021 NRT\nنێچیرڤان بارزانی سەرۆکی هەرێمی کوردستان رایگەیاند، بڕیاری دادگا بۆ سزادانی راگیراوەکانی بادینان دوابڕیار نییە.\nسیروان بارزانی: هێرشە موشەکیەکەی سەر هەولێر بۆ فشارکردنە لەهێزەکانی هاوپەیمانان تا لەهەرێم و عێراق بکشێنەوە\nFebruary 17th, 2021 VOA\n" هه‌ندێك به‌رپرس له‌خۆیانه‌وه قسه‌كه‌یان كرد به‌بێ ئه‌وه‌ی شاره‌زاییان هه‌بێت چونكه مه‌دای موشه‌كه‌كه زۆر ڕوونه "


هەڵۆکانی زاگرۆس عەمەلیاتیان ئەنجام دا\nزایینی: ٠٣-١١-٢٠١٧ - هەتاوی: ١٣٩٦/٠٨/١٢ - ١١:٠٦ تاران قه‌باره‌ی فۆنت:\nکوردستان میدیا: هەڵۆکانی زاگرۆس لە شاری شنۆ لە عەمەلیاتێکدا مۆڵگەیەکی بەکرێگیراوانی ڕێژیمی ئێرانیان خاپوور کرد.\nوێبلاگی "هەڵۆکانی زاگرۆس" لە ڕاپۆرتێکدا بڵاوی کردووتەوە کە شەوی چوارشەممە لە سەر پێنجشەممە کاتژمێر ۱۱ی شەو مۆڵگەی چەکداری گوێ لەمستی ڕێژیمی کۆماری ئیسلامیی ئێران لە گوندی شێخان سەر بە شاری شنۆ کەوتە بەر هێرشی هەڵۆکانی زاگرۆس.\nبەپێی ڕاپۆرتی هەڵۆکانی زاگرۆس هێرش بۆ سەر ئەو مۆڵگەیە ماوەیەکی درێژی خایاندوە دواتر هەڵۆکانی زاگرۆس بە سڵامەتی شوێنی عەمەلیاتەکەیان جێهێشتووە.\nهەروەها ئەو بەپێی ئەو ڕاپۆرتەی وێبلاگی هەڵۆکانی زاگرۆس، دوو مردووکێشی دوژمن لەبەرە بەیانییەوە لە نێوان شاری شنۆ و مۆڵگەی شێخان لە هاتووچۆ دابوونه.


هواوی تۆمارێکی نوێی لەفرۆشی مۆبایلدا دەستەبەر کرد لە 2019ـدا\n1/4/2020 03:01 PM\nئەگەرچی سزا ئابوورییەکانی ئەمریکا هەندێک کێشەی بۆ هواوی دروست کردووە بەڵام ئەم کۆمپانیا چینییە لە ساڵی رابردوودا تۆمارێکی نوێی لە فرۆشتنی مۆبایلدا تۆمار کردووە. ئەم کۆمپانیایە لەساڵی 2019ـدا زیاتر لە 44 ملیۆن دانە مۆبایلی ئاڵاهەڵگر، واتە مۆدێلە نوێی فرۆشتووە.\nکۆی گشتی فرۆشی مۆبایلی هواوی لە سەرانسەری جیهان لە 2019ـدا 240 دانەیە و ئەمەش تۆماریکی نوێیە. لەماوەی مانگی 1 تا مانگی 12ـی 2019 نزیکەی 44 ملیۆن مۆبایلی ئاڵاهەڵگری ئەم کۆمپانیای فرۆشراوە. ئەم بابەتە نیشانەی ئەوەیە کە رادەی هۆگری بەکارهێنەران بە زنجیرەی P و Mate بەرز بۆتەوە. فرۆشی ئاڵاهەڵگرانی ئەم براندە چینییە لە 2018ـدا پەرەسەندنێکی 53٪ـی هەبوو. هواوی لە 2018ـدا توانی 28/7 ملیۆن مۆدێلی ئاڵاهەڵگر بفرۆشێت.\nمۆبایلەکانی زنجیرەی P30 رۆڵێکی زۆریان هەبوو کە بەرزبوونەوەی رادەی فرۆشی مۆبایلەکانی هواویدا. فرۆشی بەرهەمەکانی سەر بەو زنجیرەیە لەماوەی 8 مانگدا گەیشتە 20 ملیۆن دانە.\nمۆبایلەکانی زنجیرەی Mate30 خزمەتگوزارییەکانی گووگڵیان لەسەر جێگیر نەکراوە و ئەم بابەتەش بووە هۆی ئەوەی ئەم مۆدێلە ئاراستەی زۆرینەی وڵاتان نەکرێت. هواوی بۆ زیادکردنی رادەی فرۆشی بەرهەمەکانی پێویستی بە بازاڕەکانی چین هەیە. هواوی لەسەر بەرهەمەکانی زنجیرەی Mate خزمەتگوزاری AppGalery جێگیر کرد کە بە رکابەری PlayStore و AppStore دێتە ئەژمار.


www.komalah.org - پێویستی به پتەوکردنی هاوخەباتی کرێکاری و هاوئاهنگی درووشم و داخوازییەکانیان\nلاپه‌ڕه‌ی سه‌ره‌کی | وتاری ڕۆژ | پێویستی به پتەوکردنی هاوخەباتی کرێکاری و هاوئاهنگی درووشم و داخوازییەکانیان\nپێویستی به پتەوکردنی هاوخەباتی کرێکاری و هاوئاهنگی درووشم و داخوازییەکانیان\nچینی کرێکاری ئێران لە یەکێک لە دژوارترین قۆناغه‌كانی ژیانی خۆیدایە. بێکارسازییە بەرینەکان و نەبوونی ئەمنییەتی پیشەیی بۆتە نیگەرانییەکی بەردەوامی کرێکارانی شاغڵ و بنەماڵەکانیان.بەستنی قەراردادی دەستەجەمعی کار جێگای خۆیان بە قەراردادی تاکە کەسی و کاتی و تەنانەت سپی ئیمزا داوە. حەقدەستەکان چوار جار لەژێر هێڵی هەژاریدان و ئەم حەقدەستە کەمانەش لە کاتی خۆیاندا نادرێن و کرێکاران ناچارن بۆ وەرگرتنی حەقدەستە تەوافوق لەسەر کراوەکانیشیان خەبات بکەن. زۆربەی کرێکاران لە مەسکەنی گونجاو بێبەشن و بەشێکی زۆریش لە داهاتیان سەرفی کرێی ماڵە هەژارانەکەیان دەکرێت. چینی کرێکار بۆ بەرگرتن لە بە هەدەر چوونی جەستەیی و ڕەوانی و بۆ پاراستنی ئینسانییەتی خۆی، هیچ ڕێگایەکی بێجگە لە خەبات دژ به بارودۆخی زاڵ بەسەر ژیانیدا نییە و ئەم خەباتەش لە جەریاندایە.\nبەڵام ناڕەزایەتیی و مانگرتنە کرێکارییەکان لەگەڵ بەرین بوونیان، گەلێک پڕژوبڵاون و ئەو ناوەندانەی کە دەبێ ئەم خەباتە ڕێکبخات لە ئارادا نین. ئەم هاوئاهەنگییە تەنانەت لە ئاستی خەباتی مۆعەلیمان و پەره‌ستاراندا کە بە حەڕەکەتی هاوئاهەنگی خۆیان ڕژیمیان بۆ وڵامدانەوە بە داخوازییەکانیان خستۆتە ژێر گوشارەوە بە یەکەوە ناجوڵێنەوە.\nلە ئاوا بارودۆخێکدا پرسیارێک دێتە بەردەم پێشڕەوانی بزوتنەوەی کرێکاری کە وه‌ڵامێکی خێرای دەوێ. پرسیارەکە ئەوەیە کە لە بارودۆخی ئێستادا چلۆن و لە چ ڕێگایەکەوە دەکرێ خەباتی کرێکاران لە کورت ترین ماوەی مومکیندا لە پڕژوبڵاوی دەربهێندرێت؟ بۆ کردنی ئەم خەباتە پڕژوبڵاوە بە خەباتێکی سەرتاسەری و بەستنەوەی بە خەباتی باقی کرێکارانی کارخانە و ناوەندە جۆراو جۆرەکانەوە دەبێ چی بکرێت؟\nوه‌ڵامدانەوە بەم پرسیارە قسەیەکی نەکراو نییە. دۆزینەوەیەک نییە کە هەڵسوراوانی کرێکاری و کرێکارانی پێشڕەو تا ئێستا لە دۆزینەوەیدا بێتوانا بووبێتن. گرنگ ئەوەیە ئەوەی کە دەرکمان کردوە پەیڕەوی بکەین. بێ گومان پێشڕەوی لەم بوارەدا لە قۆناغی ئێستادا بەرە بەرە و هەنگاو بە هەنگاو دەبێت. لە هەست کردن بەم ڕاستییە نابێ نیگەران بین. لە بەرانبەردا دەکرێ لە هەر بەرەوپێش چوون و سەرکەوتنێکی هەرچەند چکۆلەش بۆ هەڵێنانەوەی هانگاوی دواتر هێز وەربگیرێت. ئەگەر ڕژیم چیدی بە بیانوی سزا ئابوورییەکانی ڕۆژئاوا ناتوانێ نانی سفرەی خەڵکی چەوساوە و بێبەش ببڕێت، ئەگەر خەبات لەدژی هەژاری و فەلاکەتی ئێستا، تەنیا ڕێگای بەرگرتن لە لەبەین چوونی جەستەیی و ڕوحی کرێکارانە و ئەم خەباتە بە شێوەی واقعی لە ئارادایە، کەوایە ڕێبەران و پێشڕەوانی کرێکاریش دەبێ ئەرکەکانیان ئەنجام بدەن و وڵامدەرەوەی نیازەکانی خەباتی ئەم دەورەیە بن.\nتەرحی درووشم و داخوازییە وەک یەک و سەرتاسەرییەکان، تەنانەت ئەگەر خودی خەباتەکەش لە قۆناغی ئێستادا پڕژوبڵاو بێت، دەتوانێ خاڵی دەستپێکی حەڕەکەتێکی نوێی چینی کرێکار لە ئێراندا بێت. هەر ئەو جۆرەی کە بزوتنەوەی سەرتاسەری مۆعەلیمان و دواتر پەره‌ستارانمان بینی کە هاوئاهەنگ کردنەوەی داخوازییەکان لە سەرتاسەری کردنەوەی حەڕەکەتە ناڕەزایەتییەکانیاندا گەلێک کاریگەر بوو.\nیه‌كگرتووبوون لە داخوازی و درووشمەکاندا هەنگاوێکی سەرەتایی هەموو چەشنە یه‌كگرتوویی خەباتکارانەیە. ئەم سادە ترین شێوازی یه‌كگرتوویی لە ڕێگای داخوازی و درووشمی وەک یەکەوە کە ئەو ئیمکانە ئەداتە هەڵسوڕاوان و پێشڕەوانی کرێکاری تا ڕۆحیەی هاوپشتی و ئاگاهی چینایەتی، رێکخراوبوون و بڕوا بەخۆیی و باوەڕ بە دەسەڵاتی چینی کرێکار لە نێو کرێکاراندا بەرنە سەرێ. بۆ نمونە، ئێستا کە سەرجەم کرێکاران بەرەوڕووی گرفتی حەقدەستی لە ژێر هێڵی هەژاریدا و دەرکردن و بێکارسازی بەرین، نەدرانی داخوازییە دواخراوەکانیان بوونەتەوە، دەبێ هەوڵبدرێت تا لەم بوارانەدا درووشمی وەک یەک بێننە ئاراوە و بیان چەسپێنن. خواستی زیاد کرانی حەقدەستی گونجاو لەگەڵ نیازەکانی دابین بوونی ژیانێکی ئینسانی و داخوازی بیمەی بێکاری، بۆ بەرەنگار بونەوە لەگەڵ درکرانەکان یەکێک لە داخوازییە مێحوەرییەکانی ئەم دەورەیە بۆ بەرەنگار بوونەوە لەگەڵ فەلاکەتی ئابووری ئێستایە. ئەمە هەنگاوێکی بنەڕەتییە لە بواری یەکخستنی خەباتی کرێکاراندا و دەرفەتی ئەوە دەخوڵقێنێ تا لەدەوری ئەم درووشمە وەک یەکانە، هێزی پڕژوبڵاوی کرێکاران کە هەرکامیان لە چوارچێوەی کارخانە و ناوەندێکی خزمەتگوزاری جۆراو جۆردا، سەرفی خەباتێکی پەڕژوبڵاو بۆ داخوازی جیاواز دەکرێت، لە ڕێگای تەرحی درووشم و داخوازی یەک دەستەوە بەکردەوە بکرێتە بەریەکی یەکگرتوی کرێکاری.\nبەڵام هاو ئاڕاستە کردن، هاوئاهەنگی و هاوکاتی خەباتی کرێکاران لە بەشە جۆراوجۆرەکاندا و دەستەبەر کردنی لەکاتی خۆیدا، هاوپشتی و پشتگیری یەکە جۆراوجۆرەکان بۆ یەکتر، بەبێ پێوەندی نزیکی نێوان ڕێبەران و هەڵسوڕاوانی کرێکاری پێشڕەو و تێکۆشەر کە ڕێبەری خەباتیان لە یەکە جۆراو جۆرەکاندا بە دەستەوەیە، مومکین نییە. لە نەبوونی رێکخراوە جەماوەریەکاندا کە بتوانن خەباتی پڕژوبڵاوی کرێکاران یەکبخەنەوە و لە ئاستێکی سەرتاسەریدا ڕێبەریی بکەن، ئەوە تۆڕی بەستراو بە یەکەوەی ڕێبەران و هەڵسوڕاوانی کرێکارییە کە دەتوانێ تا ڕادەیەک ئەم کەلێنە پڕ بکاتەوە.\nپێوەندی ئەم هەڵسوراوانە خاڵێکی پاڵپشتی گرنگە لە خەباتی داهاتوی چینی کرێکاری ئێراندا. وەها پێوەندیەک دەتوانێ سەرەڕای ئەو جیاوازیانەی کە لە شێوەی کار و ڕوانیندا و جۆری گرایشە سیاسییەکانی هەڵسوڕاوان و پێشڕەوانی بزوتنەوەی کرێکاریدا بوونی هەیە، بە ئامانجی وه‌ڵامدانەوە بە نیازێکی هەنوکەیی چینی کرێکار لە ئێران درووست بکرێت و پەرەی پێبدرێت. دامەزراندنی پێوەندی دۆستانە و پتەو کردنی هاوڕێیەتی کرێکاری نێوان پێشڕەوانی بەشە جۆاراو جۆرەکانی چینی کرێکار، خاڵێکی دەستپێکی گرنگە بۆ هەڵێنانەوەی هەنگاوەکانی دواتر لە بزوتنەوەی کرێکاریدا. پێویستە کە هەڵسوڕاوانی کرێکاری سەرەڕای هەر ناکۆکیەک کە بە یەکەوە هەیانە، بە کردەوەی هاوبەش و هاوئاهەنگی و هاوکارییەکانیان، بازنەی پێوەندیەکانی ئێستایان پەرە پێبدەن. پێویست و زەروریە کە هەڵسوراوانی کرێکاری ناکۆکی ورد و نا مەڕبوت بە ئامانج و ئەرکی گرنگی چینایەتی خۆیان بنێنە لاوە و ئەولەویەتی خۆیان، کار لە ئاستی بە هێز کردنی هاوڕێیەتی کرێکاری لەنێو خۆیاندا و هاوئاهەنگ کردنی ناڕەزایەتییە کرێکارییەکان دیاری بکەن. ئەگەر دەبینین کە دوژمن دەقیقەن بۆ بەرگرتن لە پتەو بوونی ئەم پێوەندیە ڕەفیقانە کرێکاریانە خەریکی پیلان گێڕی و دووبەرەکی نانەوەیە، واتاکەی ئەوەیە کە کانونی مەترسییەکەی ناسیوە. کەوایە وەک زەرب المەسەلێکی مەعروف دەڵێ " ئەدەب لە کێوە فێر بووی؟ لە بێ ئەدەبان"، دەبێ بە هەست کردن بە بەرپرسیاریەتی بۆ پوچەڵکردنەوەی نەخشەکانی دوژمن دەست بەکار بوو. ئەگەر تا ئێستا رێکخراوە سەربەخۆ ، جەماوەری و بەهێزە کرێکاریەکان دروست نەبووەن ، گرێی کارەکە لەم خاڵەدا دەبێ ببیندرێت و بکرێتەوە. خەباتێکی هاوئاهەنگ و سەرکەوتوانەی کرێکاری و پەرەپێدانی هاورێیەتی و هاوخەباتی ئێستا، دەتوانن ببنە هەوێنی درووست بوونی ڕێکخراوە سەربەخۆ و بەهێزە کرێکاریەکانی داهاتوو.


, وەسێتنامەیەك لەشوهەدای رێگای نیشتمانەوە بۆ گەلی كورد .خیراللە عبدالكەریم، مستەفا خۆشناو، عیزەت عبدالعزیز، محمد محمود\nوەسێتنامەیەك لەشوهەدای رێگای نیشتمانەوە بۆ گەلی كورد\nئێوارەی ئەمڕۆ ١٩/٦ لەشاری سلێمانی ٦٩هەمین ساڵیادی شەهیدكردنی چوار ئەفسەرەكە (عیزت عبدولعەزیز، خەیروڵڵا عەبدولكەریم، محەمەد مەحمود قودسی، مستەفا خۆشناو) كرایەوەو لەبەردەم باخی گشتیدا چەپكە گوڵی وەفا لەسەر پەیكەریان دانرا.\nبەرەبەیانی رۆژی ١٩/٦/١٩٤٧چوار ئەفسەری پلەداری كوردی سوپای عیراق لە بەندینخانەی ناوەندی بەغدا لەسێدارە دران، پێشتر ئەو چوار ئەفسەرە لەگەڵ هەڵكردنی ئاڵای شۆڕشدا لەڕۆژهەڵاتی كوردستان، پلەو پایەو روتبەو ناونیشانی سەربازیان بەجێهێشتو رویان كردە كۆماری كوردستان لەمهابادو هەریەكەیان ئەركێكیان پێ سپێردرا.\nدوای ئەو پیلانەی بۆ كۆماری كوردستان دانرا، ئەو چوار ئەفسەرە بەهۆی بەڵێنی ئەوكاتەی بەغداوە گەڕانەوە عیراق و متمانەیان بەبەڵێنەكانی حكومەت كرد، بەڵام راستگۆ نەبون دوای گرتنیان رەوانەی دادگای سەربازیی كران.\nدوای دەركردنی سزای لەسێدارەدانیان و پێڕاگەیاندنیان، هەرچوار ئەفسەرەكە وەسێتنامەیەكیان بۆ گەلی كورد نوسی و لەبەرەبەیانی رۆژی ١٩/٦/١٩٤٧ حكومەتی ساڵح جەبر تاوانەكەی جێبەجێ كردو تەرمی شەهیدان بەرەو كوردستان بەڕێكران.\nهەر لەبەیانی زووەوە شەقامەكانی شاری سلێمانی پڕ بوون لەخەڵك بەخەمبارییەوە چاوەڕێی هاتنەوەی تەرمەكان بوون، لەوكاتەدا فایەق بێكەس شیعرێكی بۆ ئەو چوار شەهیدە نوسیوە:\nئەمڕۆ رۆژی ماتەمە\nعالەم دڵی پڕ لەخەمە\nرووی ئاسمان هەورو تەمە\nبۆ جوانەمەرگانی وەتەن\nبڵێن ئێوە قارەمانن\nرابەری رێی نیشتمانن\nئەی جوانەمەرگانی وەتەن\nئەمەی خوارەوە ئەو وسێتنامەیەیە كە ١٤ سەعات پێش لەسێدارەدان بەدەستنوسی محەمەد مەحمود قودسی نوسراوە بۆ گەلی كورد..\n١٨ی حوزەیرانی ١٩٤٧\nلەشوهەدای رێگای نیشتمانەوە\nعیزەت عەبدولعزیزو مستەفا خۆشناو و خەیروڵڵا عەبدولكەریم و محەمەد مەحمودەوە\nبرایانی میللەتی كوردی خۆشەویست\nلە دوای تەبلیغی حوكمی ئیعدام بە یەك سەعات نوسراوە\nلە ژیانی ژێر دەستی و ئیستعماردا لەنوسینی ئەم نامەیەوە تەنیا ١٤ سەعاتمان ماوە بەپەتی ئیستعمار دەگەینە دنیای ئازادی و گیانمان دەگاتە گیانی پاكی شوهەدای رێگای نیشتمان.\nخۆمان زۆر بە بەختیار دەزانین كە بەرامبەر واجبی میللی هیچ دوا نەكەوتین تەنیا نەسیحەتی ئێمە ئەوەیە كە لاوان و نیشتمانپەروەرانی كورد نیكرانی زات بكەنە نیشانەو یەكیەتی بكەنە پەیڕەوی خۆیان بۆ شكاندنی تەوقی ئیستعمارو رزگاركردنی هەموو میللەتێكی مەزڵوم بێ جیاوازی.\nدوژمنی جەهالەت بن بەهەموو تواناتان شەڕی جەهالەت بكەن وە دوای جەهالەت مەكەون. ئێمە نیشانەی تێكوشینی میللی میللەتی كوردین لەساڵی ١٩٤٧ دا. برایانی ئێمە كە ماون بۆ رێگای شەرەف تێدەكوشن و پشت بەخودای گەورە میللەت رزگار دەبێ.\nهاتنمانە بەر سێدارە لەبێ دەسەڵاتیەوەو سێ و دوو كردنەوە نەبوو بۆ تێكۆشین، بەڵكو هەر وەكو سەربازێكی ئازاد تا ئاخرین توانا هەوڵمانداو و گەیشتینە ئەم نەتیجەیە. ئیدی بۆ یەكیەتی وە بۆ ئازادی. بژی كورد و كوردستان.\nخیراللە عبدالكەریم، مستەفا خۆشناو، عیزەت عبدالعزیز، محمد محمود\nتەرمی هەریەك لە شەهیدان عیزەت عەبدولعەزیز لە ئامێدی بەخاك سپێردرا، شەهید خەیروڵڵا عەبدولكەریم لەهەولێرو هەردوو شەهید مستەفا خۆشناو و محەمەد قودسی لەسلێمانی بەخاك سپێردران.\nلە نەواوە وەرگیراوە


کوردیپێدیا - شێخ لەتیفی شێخ مەحمودی حەفید\n📷 شێخ لەتیفی شێخ مەحمودی حەفید | پۆل: وێنە و پێناس | زمانی بابەت: 🏳 کوردیی ناوەڕاست\nشێخ لەتیفی شێخ مەحمودی حەفید\nشێخ لەتیفی شێخ مەحمودی حەفید.\nبارەگای شێخ لەتیف لە گوندی سیتەک.\n➕ ئەم بابەتە لەلایەن: (مانو بەرزنجی)ەوە لە: Apr 8 2015 11:49PM تۆمارکراوە\n✍ ئەم بابەتە بۆ دواجار لەلایەن: (هاوڕێ باخەوان)ەوە لە: Oct 11 2016 11:00AM باشترکراوە\n👁 ئەم بابەتە 2,875 جار بینراوە\n📷 فایلی وێنە 1.0.1 46 KB Apr 8 2015 11:49PM مانو بەرزنجی


بۆ رەگەزپەرستانی تورکیا رقیان لە "ئۆرهان پاموک"ە؟ نووسینی: رەزا شوان نووسەر و رۆماننووسی بە ناوبانگی تورکی (ئۆرهـان پامـوک) لە (٧ی/...\nبەڕێز ڕێکخراوی پەروەردەیی (یوونسکۆ) بەڕێز ڕێکخراوی پەروەردەیی، زانستی و کولتووریی نەتەوە یەکگرتووەکان (یوونسکۆ)سڵاو...\nڕۆژنامه‌ی کوردستان ژمارە ٧٤٤ لە ژێر چاپ هاته‌ده‌ر. ڕۆژنامه‌ی کوردستان ژمارە ٧٤٤ لە ژێر چاپ هاته‌ده‌ر. ڕۆژنامه‌ی کوردستان...\nژمارە ٤ی گۆڤاری تیشکی نوێ بڵاوبۆوە تیشکی نوێ گۆڤارێکی سیاسی، لێکۆڵینەوەیی، گشتییەکۆمیسیۆنی فێرکاریی و لێکۆڵینەوەی...\nڕووداوی شەری چەکدارانەی ئامول: سەلاح ئەسەدپوور ھاتنە دەر لە اتحادیە کمونیستھا (بەشی٢٤) کۆتایی.حیزبی دێموکرات و کۆمەڵە بە توندی...\nڕووداوی شەری چەکدارانەی ئامول: سەلاح ئەسەدپوور دادگایی کردن‌و ئێعدامی ڕێبەانی "اتحادیە". بەشی ٢٢ و ٢٣ئەو کەسانەی کە دادگایی...\nلە پەراوێزی لە بەیەكی دکتۆر قاسملوو بۆ پەیامی خومێنی! محەممەد سلێمانیلە پەراوێزی چەند بەڵگەیەکی مێژوو و کورتە سەرنجێك بەو رووداوە ...\nهه‌ڵوێستی ناوه‌ندی هاوکاریی حیزبه‌كانی کوردستانی ئێران هه‌ڵوێستی ناوه‌ندی هاوکاریی حیزبه‌كانی کوردستانی ئێران سه‌باره‌ت به...\nئەنجوومەنی زیندانییە سیاسییەکانی ڕۆژهەڵاتی کوردستان ئەنجوومەنی زیندانییە سیاسییەکانی ڕۆژهەڵاتی کوردستان: سەنگەری بەرەنگاریی زیندان...\nڕووداوی شەری چەکدارانەی ئامول: سەلاح ئەسەدپوور بەرەو گرتنی شورای چوارەم. بەشی ٢٠ و ٢١ژیان بە ئاسایی بەڕێوە دەچوو....\nوردە بیرەوەری‌یەکان بەشی ٤ و ٥\nسروودی ڕۆڵەی کورد، گوڵ‌خونچەکانی قەڵای دێموکرات\nڕۆژنامه‌ی کوردستان ژمارە ٧٤٤ لە ژێر چاپ هاته‌ده‌ر.\nلە پەراوێزی لە بەیەكی دکتۆر قاسملوو بۆ پەیامی خومێنی!\nچل ساڵەی شۆڕشی گەلانی ئێران\nنامیلکەی (کۆماری ئیسلامیی ئێران و تیرۆریزم)\nنامیلکەی (پانۆرامای ١٧جامی نەتەوەکانی ئاسیا)\nئاگاداری کۆڕی ڕێزلێنان لە تێکۆشەری دێرین کاک ئەبووبەکر ڕاد\nئاگاداری جێژنی ٢ی ڕێبەندان لە وڵاتی سوئێد


"مەکتەبی سیاسی یەکێتی سبەی بڕیار لەسەر سازدان، یان دواخستنی کۆنگرە دەدات ".. تا ئێستا هیچ بڕیارێک نییە بۆ دواخستنی کۆنگرە..!!\n" مەکتەبی سیاسی یەکێتی سبەی بڕیار لەسەر سازدان، یان دواخستنی کۆنگرە دەدات "\nمەکتەبی سیاسی یەکێتی نیشتمانی کوردستان سبەی هەینی ٢٩ ی تشرینی دووەم لە سلێمانی کۆدەبێتەوە بۆ هەڵسەنگاندنی ئەو هەنگاو و ئامادەکاریانەی نراون بۆ بەستنی کۆنگرەو لەبەر رۆشنای ئەو هەڵسەنگاندنانە، دوا بڕیار لەسەر سازدانی کۆنگرە لە ٧ کانوونی یەکەمدا، یان دوا خستنی بۆ چەند رۆژێک، دەدرێت.\nسەرچاوەیەکی ئاگادار لە مەکتەبی سیاسی یەکێتی نیشتمانی کوردستان کە نەیویست ناوی ئاشکرا بکرێت بە " سپی " راگەیاند " تا ئێستا هیچ بڕیارێک لەسەر دواخستنی کاتی کۆنگرە لە ئارادا نییەو هەڵبژاردنی مەڵبەندەکانیش رۆژی شەممە بە ئاسایی تێدەپەڕێت".\nئەو سەرچاوەیە ئاماژەی بۆ ئەوە کرد کە رەنگە لەناو ئەندامانی مەکتەبی سیاسی، یان ئەندامانی سەرکردایەتی، کەسانێک هەبن لەگەڵ دواخستنی کۆنگرەدا بن لەبەر هۆکاری خودی، یان بەهانەی بابەتیان هەبێت، بەڵام وەک مەکتەبی سیاسی و جێگرانی سکرتێری گشتی تا ئێستا هیچ بڕیارێک لەسەر دواخستنی کۆنگرە نەدراوە.\nلە ماوەی رابردوو کۆنفرانسی کۆمیتەکان ئەنجامدران بۆ هەڵبژاردنی نوێنەرانیان بۆ کۆنفرانسی مەڵبەندەکان کە بڕیارە شەممەش کۆنفرانسی مەڵبەندەکان ئەنجام بدرێت و لەو کۆنفرانسەوە ئەندام هەڵدەبژێردرێن بۆ کۆنگرەی یەکێتی.\nهەروەها ئەو حیزبە هەڵبژاردنی مەکتەبەکانی یەکێتی ئەنجام داو لە هەر مەکتەبێک ٧ ئەندام هەڵبژێردران بۆ کۆنگرە، مەکتەبی رێکخستن نەبێت کە بەپێی پەیڕەوی ناوخۆ ٩ ئەندامی هەڵبژارد.\nتا ئێستا بڕیارە رۆژی ٧ ی کانوونی یەکەم کۆنگرە بە بەشداری ١١٢٠ ئەندام بەبەسترێت، لەو ژمارەیە ١٠٠٠ ئەندامی لە رێکخستن و مەکتەبەکانی یەکێتییەوە هەڵبژێردراون، ١٢٠ کەسیشیان جاران سکرتێری گشتی سەرپشکبوو لە هێنانیان بۆ کۆنگرە، ئێستا ئەو دەسەڵاتە دەدرێت بە جێگری یەکەمی سکرتێری گشتی یەکێتی.\nئه‌م بابه‌ته 2646 جار خوێنراوه‌ته‌وه


وەزیرە کوردەکانی کابینەکەی کازمی بناسە – کوردی – RojNews.News\nوەزیرە کوردەکانی کابینەکەی کازمی بناسە\n04/05/2020 - 12:07:02 pm\nپێنجشەممە, 23 أبر 2020 – 11:09 ڕۆژنیوز – ناوەندی هەواڵەکان\nدوابەدوای کۆبوونەوەی لەگەڵ حەوت بەرپرسی باڵای شیعە لە عێراق، ئەمڕۆ مستەفا کازمی ناوی بەشێک لە وەزیرە پێشنیازکراوەکانی کابینەی حکومەتی ڕاگەیاند.\nبەپێی ئەو خشتەیە، هاوشێوەی کابینە کار بەڕێکەرەکەی ئێستا، پشکی کورد تا ئێستا سێ وەزیرە و سێ کاندیدی کوردی بۆ دەستنیشان کردوون کە ئەمانەن:\n١- کاندیدی وەزیری دارایی – فوئاد حسێن\n٢- کاندیدی وەزیری داد – خالید شوانی – ڕزگار محەمەد ئەمین\n٣- کاندیدی وەزیری شاروانی – ڕێزان محەمەد وەزیری ئێستای شارەوانی حکومەتی هەرێم\nکاندیدە ئاشکراکراوەکانی دیکە بریتین لە:\n٤- کاندیدی وەزیری دەرەوە – د. حارس محەمەد حەسەن، لەدایکبووی ١٩٧٢ فەرمانبەر لە وەزارەتی دەرەوە کە ئێستا لە یەکێک لە زانکۆکانی ئیتاڵیا سەرقاڵی خوێندنە.\n٥- کاندیدی وەزیری گواستنەوە – د. عەلا مەحمود حسێن، ئەندازیاری پرۆژەکانی گواستنەوە، ڕاوێژکاری چەندین کۆمپانیا بۆ پەرەپێدان، خوێندنی لە فەرەنسا تەواوکردووە لەساڵی ١٩٧٠.\n٦- کاندیدی وەزیری کارەبا _ نزار قەحتان حەسەن جەبر، دەرچوی ئەندازیاری میکانیکە، بەڕێوەبەری گشتی ناوەڕاستە.\n٧- کاندیدی وەزیری نەوت – عەبدول جەبار لعێبی، وەزیری پێشووی نەوت\n٨- کاندیدی وەزیری کار – کازم هەیلان سەهلانی، لە بەسرە خوێندنی زانکۆی تەواو کردووە، چالاکی دیاری مەدەنییە.\n٩- کاندیدی وەزیری خوێندنی باڵا – د. ئیبراهیم بەحر علوم\n١٠- کاندیدی وەزیری سەرچاوەکانی ئاو – جاسم محەمەد ئەسەدی، بەڕێوەبەری گشتی لە هەمان وەزارەت کە ئێستا خانە نشین بووە.\n١١- کاندیدی وەزیری پەیوەندییەکان – د. حەسەن شەمسەدین خەتیب، پسپۆڕ لە بواری ئاسایشی پەیوەندییەکان، نەجەف.\n١٢- کاندیدی وەزیری ڕۆشنبیری – د. هشام ساڵح داود، لە زانستی ئەنسرۆپۆلۆژیا\n١٣- کاندیدی وەزیری تەندروستی – د. جەعفەر عەلاوی، وەزیری ئێستا.\n١٤- کاندیدی وەزیری کشتوکاڵ – محەمەد شەیاع سودانی\n١٥- کاندیدی وەزیری پلان – د. خالید بەتال، سەرۆکی ئێستای زانکۆی ئەنبار\n١٦- کاندیدی وەزیری بازرگانی – د. ماهر حەماد، جێگری وەزیری دارایی ئێستا\n١٧- کاندیدی وەزارەتی پەروەردە _ د. مەزاحم خەیات، سەرۆکی ئێستای زانکۆی موسڵ لەگەڵ د. فەلاح مەحمود ئەحمەد، بەڕێوەبەری ئێستای پەروەردەی کەرخی یەک.\n١٨- کاندیدی وەزارەتی پیشەسازی – جارێ دیاری نەکراوە\n١٩- کاندیدی وەزارەتی کۆچ – جارێ دیاری نەکراوە\n٢٠- کاندیدی وەزارەتی گەنجان – جارێ دیاری نەکراوە\n٢١- کاندیدی وەزارەتی ناوخۆ – جارێ دیاری نەکراوە\n٢٢- کاندیدی وەزارەتی بەرگری- جارێ دیاری نەکراوە\nبەپێی زانیارییەکانی ڕۆژنیوز، دوێنێ کازمی لەگەڵ هەریەک لە نوری مالکی سەرۆکی هاوپەیمانی دەوڵەتی یاسا و هادی عامری سەرۆکی هاوپەیمانی فەتح و عەدنان فەیحان سەرۆکی کوتلەی سادقون و نەسار ڕوبەیعی سەرۆکی دەستەی سیاسی ڕەوتی سەدر کۆبووەتەوە، بەڵام سەرۆکی ڕەوتی حیکمە عەمار حەکیم ئامادە نەبووە کە گفتوگۆیان لەبارەی کارنامەی کابینەکەی و کێشەکانی بەردەمی کردووە.\nڕۆژی ٩ی ئەم مانگە سەرۆک کۆماری عێراق مستەفا کازمی بۆ پێکهێنانی حکومەتی نوێ ڕاسپارد، ڕۆژی ٩ی مانگی داهاتوو دوایین وادە دەبێت لەبەردەم کازمی لەبەردەم پەرلەمان بۆ وەرگرتنی متمانە بە وەزیرو کارنامەی کابینەکەی.\nبەپێی زانیاریەکان، کازمی داوای لە لایەنەکان کردووە پێشنیاز و بەرنامەی خۆیان بۆ کابینەکە پێشکەش بکەن، هەروەها لەم ماوەیەشدا ناوبراو گفتوگۆ و چاوپێکەوتنی زۆری لەگەڵ سەرکردە و لایەنەکان ئەنجامداوە.\nلە میانی سەردانەکەشیاندا بۆ بەغدا، شاندەکەی حکومەتی هەرێم لەگەڵ کازمی کۆبوونەوە و پاکێجێکی چەند خاڵییان پێشکەش بە ناوبراو کرد کە تیایدا ئاماژە بە پشکی هەرێم لە بودجەی عێراق و مووچەی فەرمانبەران و پێشمەرگە کراوە.\nلەسەردەمی ڕاسپاردنی کاندیدی پێشووتری پێکهێنانی حکومەت محەمەد تۆفیق عەلاوی، پارتی دیموکراتی کوردستان، دانانەوەی فوئاد حسێنی کردە مەرج بەسەر عەلاوی لەبەرامبەر متمانەدان بە کابینەکەی، بەڵام عەلاوی ڕەتیکردەوەو بەهۆی ئەوەشەوە لایەنە کورد یەکان بە سەرۆکایەتی پارتی پشتیان لەو کاندیدە ڕاسپێردراوە کرد، بەڵام لە ئێستادا کە مستەفا کزمی بە مەرجەکانی پارتی ڕازی بووە، هەرزوو پشتگیری پارتی مسۆگەر کرد.\nیەکینەکانی تۆڵە لە ئیستتەنبوڵ چالاکییان ئەنجامدا\nنوێترین ئاماری تووشبوانی کۆرۆنا لە ئێران ڕاگەیەنرا\nهێزە ئەمنیەکانی بەغدا بە دوای دوو خۆکوژی دیکەوەن\nدوو تەقینەوەی خۆکوژی بەغدایان هەژاند\nسەردار عەزیز: تورکیا نیازی ڕۆشتنی نیەو زیاتر بەرەو ناوچەی موسڵ دەچێت


گروپی کلتووریی مانا٤ و فێستیڤاڵی خانمانی میزۆپۆتامیا » DidiMn\nسەرەتا / کتێب/هەواڵ / گروپی کلتووریی مانا٤ و فێستیڤاڵی خانمانی میزۆپۆتامیا\nگروپی کلتووریی مانا٤ و فێستیڤاڵی خانمانی میزۆپۆتامیا\nگروپی مانا٤، گروپێکی کلتووریی هونەرییە و لە لایەن ئالان پەری، میدیا بێگەرد، ئامانج عیسا و نەوزاد ئالانی‌ـیەۆە دروست کراوە و ئامانجی سەرەکیی دروستکردنی ئەم گروپە بەپێی پەیڕەو و پڕۆگرامی گروپەکە، پاراستنی کلتوورە. بڕیاریشە یەکەمین چالاکیی ئەم گروپە لە ڕۆژانی ٦-٧\_٨\_٢٠١٦، لە وڵاتی دانیمارک بەڕێوە بچێت.\nدەربارەی دروستبوونی ئەم گروپە، ئالان پەری، ئەندامی گروپەکە بۆ دیدی من گوتی: “گروپی مانا٤ لە ١\_٥\_٢٠١٦ دامەزرا، ڕاستەوخۆ دوای بەشداریکردنمان لە فێستڤاڵی هیوایەک بۆ ژیان کە بریتی بوو لە نماییشە شیعرێک بە ناوی ئاهەنگی مەرگ، کە بۆ قوربانییان و نەهامەتیی کورد بەشداریمان کردبوو لەگەڵ چەند هەڵبەستڤانانێکی کورد و دانیمارکی، زۆر بە پێویستیمان زانی کە هەر چوارمان، من، میدیا بێگەرد، ئامانج عیسا و نەوازد ئالانی، گروپێکی کلتووریی هونەری دروست بکەین لە دانیمارک، کە کار لەسەر هونەر و دەرخستنی جوانییەکان دەکات، بە پشتبەستن بە ئەزموونی هەر یەک لە ئەندامانی گروپ و بە هاوکاریی هاوڕێیانی گروپەکە.”\nدەربارەی یەکەمین چالاکیی گروپەکەیان، ئالان پەری گوتی: “فێستیڤاڵی خانمانی میزۆپۆتامیا، یەکەم دەستپێکی چالاکیی گروپەکەمان دەبێت و تیایدا چەندین گروپ و هونەرمەند و نووسەر بەشدار دەبن. ئامانجی سەرەکیی ئەم فێستیڤاڵە جەختکردنە لەسەر ڕۆڵی خانمانی میزۆپپتامیا لە ڕابردوو و لە ئێستادا، هەر بۆیە بەپێی توانا فێستڤاڵەکە کاری زۆربەی خانمانی میزۆپۆتامیا دەگرێتە خۆی.”\nAlanPari, ArasAbdulla, Art, Culture, Denimark, Mesopotamia,


📅 ئەڤرو 30-03 د دیرۆكێدا ▾\n| 💳 کۆمەکهاریکاریا مە بکە ژ بو کوردیپێدیایەکا باشتر. | 📕 پەرتوکخانەمەزنترین پەڕتووکخانا دیجیتاڵا کوردی! - (10,754) پەڕتووک | |\nفورمێ تومارکرنا نوی | 11-07-2013\n- ل گور ئاگاهیێن رێڤەبەریا بەرگری شارستانی ل قەزا ئاکرێ د ماوی 24 دەم ژمێرێن بوریدا 9 بویەرێن ئاگربەربوونێ ل پەی بوونە و پتری دوو هزار دار بەری هاتینە سوتن و زەرەرێن ماددی یێن ب وێ سەدەمێ ب وەلاتیێن وێ دەڤەرێ گەهشتی نزیکێ 40 ملیون دینارا بوینە. - 11-07-2013


ھەرێم.. جوگرافیایەک پڕ لە تارمایی و ترس – ته‌ڤگه‌ر\nسەرەکی/گۆشەی ئازاد/ھەرێم.. جوگرافیایەک پڕ لە تارمایی و ترس\nتشرینی یه‌كه‌م 18, 2021\tگۆشەی ئازاد کۆمێنت بنوسە\nھەر لەسەرەتاوە سەرکەوتنی بەرپرسە ئەمنییەکانی بۆ لوتکەی دەسەڵات لە ناو حیزب و حکومەت لە ھەرێمی کوردستاندا پێشبینی باشی لێ نەدەکرا، ئەوەتا ئێستا ھەرێم لە ژێر کەشێکی پڕ لە ترسدا و دەژی و فۆبیا باڵی بەسەر شارەکانیدا کێشاوە.\nلە سنوری سلێمانی باس ھەر باسی ژەھر خواردنکردنی سەرکردەکانی یەکێتییە، دوای ئەوەی ھاوسەرۆکی ئەو حیزبە، بافڵ تاڵەبانی بە ئاشکرا بە میدیاکانی رایگەیاند کە بە دەسیسەی ئامۆزا ھاوسەرۆکەکەی ژھرخواردوو کراوە، ئێستا باس لە ژمارەیەک لە بەرپرسانی تری ئەو حیزبە دەکرێت، لەوانە مەلا بەختیار و شێخ جەعفەر و حەسەن نوری ( ناسراو بە وەستا حەسەن )، زانیاری بەردەست ھەیە کە ئەو کەسەی ویستوویەتی شێخ جەعفەر جێگری سەرۆکی ھەرێم دەرمانخوارد بکات لە ئاسایش دەستگیرکراوە.\nھەرچی ناوچەکانی بادینان و ھەولێر ھەیە لە سایەی ئەو کەشە ئەمنیەدا بە کۆمەڵ خەڵک دەستگیرکراوەو وەجبە بە وەجبە دادگایی دەکرێن و لە کاتی لێکۆڵێنەوەشدا ھەرچی سنوری مافی کەسێتییە لە مۆبایل و ھەژماریان لە تۆڕە کۆمەڵایەتییەکان شکێنراوەو چووونەتە ناو وردەکاری ژیانیانەوە، بەڵکو بەڵگەیەک بدۆزنەوە تا وەک شێروان شێروانی و ھاوڕێکانی ساڵانێک حکومی زیندانیکردن بدرێن.\nئەم کەشە ئەمنییە لای ھاوڵاتیانی ھەرێم بۆتە مایەی نیگەرانییەکی گەورە، کەشێکی ترس و تۆقاندنی بەسەر خەڵکەوە دروستکردووە. رای گشتی خەڵکی کوردستان پێیوایە ئەوەی لە ھەردوو ناوچەکە پیادە دەکرێت پاشەکشەیەکی گەورەیە لە قۆناغی پێش سەرکەوتنی ئەم کەسایەتییە ئەمنییانە بۆ لوتکەی دەسەڵات، بەڵام بەرپرسانی لوتکەی ئەم دەسەڵاتە بەلایانەوە کێشە نییە ھەرێم چی بەسەر دێت و دەچێتە چ دۆخێکەوە، ئەوان تەنھا بیر لە بەھێزبوونی پێگەی خۆیان دەکەنەوە لەسەر حسابی سەرکوتکردنی خەڵک و دروستکردنی کەشێکی پۆلیسی کە ھاوڵاتی بیر لەوە بکاتەوە دەستگیر نەکرێت، نەک بیر لە مسۆگەرکردنی مافەکانی لە ئازادی و لە مافی ھاوڵاتیبوونی خۆی بکاتەوە.\nلە مێژووی ھاوچەرخی مرۆڤایەتیدا پەنابردنە بەر دەرمانخواردن بۆ پاکتاوکردنی نەیاران و دوورخستنەوەیان لە دەسەڵات، بووە بە بەشێک لە مێژوو، بەڵام ھێزە سیاسیەکانی کورد ھێندە دواکەووتوون، تازە بە تازە ئەو پرسە دەبێتە بابەتی ناوەندی سیاسی و رای گشتی خەڵکی کوردستان.\nھەر ماوەیەک تێناپەڕێت و دزە بە زانیاری دەکرێت کە ئەم بەرپرس، یان ئەو بەرپرسی سیاسی دەرمانخوارد کراوە، لە کاتێکدا تا ئێستا ناوەندی دادگایی و پزیشکی لە ھەرێمی کوردستان ھیچ زانیارییەکی لەو بارەیەوە رانەگەیاندووە، ئەمە بەو مانایە نییە کە ئەم کارە نەکرابێت، بەڵام ھەموو ئەو زانیاریانەی لەو بارەیەوە رادەگەیەنرێت، دەبێت دادگاکان یەکلایی بکەنەوە.\nلە سلێمانی دۆخی پێش ٨ تەموز دۆخێکی تەندروست نەبوو، ھەروەک دوای ئەو بەروارەش تەندروست نییە، پێش ٨ ی تەموز چالاکوان و رۆشنیبران لە زۆربەی شوێنەکاندا وا ھەستیان دەکرد کە چاودێری دەکرێن و سیخوڕیان بەسەرەوە دەکرێت، بوێریان نەدەکرد لە مۆبایلەکەی، یان ھەژماری خۆی لە تۆڕی کۆمەڵایەتی لەگەڵ ھاوڕێیەکی بەراشکاوی گفتوگۆ بکات، ھاوشێوەی سەردەمی رژێمی سەدام، ھەستدەکرا دار و دیوار گوێی ھەیەو، ھەموو شتێک لە ژێر چاودێری سیستەمێکی پۆلیسیدا بوو، بەڵام ئەمەی ئێستاش دەگوزەرێت ئاسایی نییە، ھەر رۆژەو زانیاری بڵاودەکرێتەوە کە بەرپرسێک ژەھرخواردوو کراوەو براوەتە دەرەوەی وڵات بۆ چارەسەرکردن.\nلەم دۆخەدا بۆ ئەوەی ئەو کەشە پۆلیسیە درێژە نەکێشێت، بە تایبەتی کە مێنتاڵێتی بەرپرسانی ئەمنی نزیکن لەیەکەوە، پێویستە ھەموو ئەو کەیسانە ببرێنە دادگا و لەوێشەوە دامەزراوەکانی کۆمەڵگا و ناوەندی زانستی ئێمە قسەی خۆیان ھەبێت، بۆ ئەوەی تاوانبار لە بێ تاوان جیابکرێتەوە.\nئەم رووداوانەی دوایی گەواھی ئەوەن کە بنەماڵە حوکمڕانییەکانی ھەرێم گەڕاونەتەوە بۆ زەمەنی سوڵتانە عوسمانیەکان کە بۆ کوشتنی جێنشینی ناو خێزانەکەشیان، پەنایان دەبردە بەر بەکارھێنانی ژەھر، بەبێ ئەوەی گوێ بە وژیدان و نەرێتی خێزانی و مرۆڤایەتی بدەن، تینووێتیان بۆ کورسی و لەزەتی دەسەڵات، ھەموو ھێڵێکی سوریان بۆ دەبەزاند.\nتەڤگەرە خوێندکارییەکان، پەیامی قوڵتر لە تێگەیشتنی ئەم دەستەڵاتەیان هەیە\nمحه‌مه‌د عه‌بدوڵڵا: شه‌هید ئارام یەک لەو تێکۆشەرانەی کە پشتی بە ئێرادە و فیکر و تێکۆشانی خۆی بەست\nپارتی و حکومەتە سێقۆڵیەکەی!