سەرەتا » بیروباوەڕى دروست » گشتی\nخوێنەرانی بەڕێز: لەبەر ڕونی بەڵگەكان لەسەربوونی خوا ـ تبارك وتعالی ـ، بە درێژایی مێژوو هیچ گروپ وگەلێك نەبوە نكۆڵی لە بوونی خوا بكات، تەنها دەهریەكان وفیرعەون نەبێت، ئەمەش پەروەردگار باسیدەكات كە فیرعەون تەنها بە دەم نكوڵی كردوە نەك بە دڵی قەناعەتی وابوبێ، یانی كاتێك وتویەتی: [مَا عَلِمْتُ لَكُمْ مِنْ إِلَهٍ غَيْرِي] (القصص: 38)، واتە: خوایەكی تری جگە لە خۆم شك نابەم بۆ ئێوە !. بەڵام هەر خوا خۆی بۆمان باس دەكات ودەفەرموێت: [وَجَحَدُوا بِهَا و...\nموخەيەروموسەييەربە پێي فەرموودەو قورئان وەڵامێك بۆ مولحيدێكي سەرگەردان\nیەكێك لەو بابەتە گرنگ و هەستەوەرانەی كە زۆر جار پرسیاری لە بارەوە دەكرێت بریتییە لەوەی ئایا مرۆڤ موخەییەرە (واتە مرۆڤ ئازادە لەو كارو كردەوانەی كە لە ژیانیدا بە ویستی خۆی ئەنجامی دەدات)یان موسەییەرە (واتە بەبێ دەسەڵاتی خۆی ئەو كارانە ئەنجام دەدات)و هەر ئەم بابەتەش جارجارێك بە شێوەیەكی نارِەوا لە لایەن دوو تاقمەوە بەكاردەهێنریت و دەورووژێنرێت كە: تاقمی یەكەمیان ئەوانەن كە بابەتی موخەیەر بوون و موسەییەر بوون دەكەنە بیانوو بۆ سرِپۆش كردنی تاوانەكانی...\nئەو هۆكارانەی كە موسڵمانانی پێ گومرِا دەكرێن لە لایەن بێ باوەرِانەوە\nالحمدُ لِلهِ رب العالمين والصلاة والسلام على المبعوث رحمة للعالمين وعلى آلِهِ و أصحابهِ أجمعـيـن: خوێنەرانی بەرِێز و ئیسلام دۆست: یەكێك لە هۆكارەكانی توانای مرۆڤ بۆ بەردەوام بوون لەسەر عیبادەت و خواناسی ئەوەیە كە شارەزایی و ئاگاییت هەبێت بە رِێچكە و پیلانەكانی دوژمن و وریابیت بە نەخشەو نیازەكانیان بۆ ئەوەی تووشی پێ هەڵخلیسكان نەبیت و نەكەویتە داویانەوە و بەرچاو رِوون بیت. ئەو بابەتەش خوای پەروەردگار بۆمانی رِوون كردۆتەوە لە كتێبە بەپێزەكەی خۆیدا...\nبسم الله الرحمن الرحیم الحمد لله وحده، والصلاە والسلام علی من لا نبی بعده، وبعد: گەورەترین نیعمەت باوەرِە، لەدەستدانی ئەو باوەرِەش گەورەترین زیانە، كەسێك كاڵایەكی بە نرخی هەبێت زۆر بە جوانی هەڵی دەگرێت و پارێزگاری لێدەكات و خەمی ئەوەی لە دڵدایە كەسێك هێرشی نەكاتە سەر و ئەو كاڵایەی لێ ببات، ئەمە خەمی شتێكی دونیاییە كە ئەگەر لەدەستیشت بچێت لەوانەیە دوای ماوەیەك دەستت بكەوێتەوە خۆ ئەگەر هەر دەستیشت نەكەوێتەوە تاوانبار نابیت و زیان بە دوارِۆژت ناگەیە...\nشوبهەی نۆزدەهەمی شەخص پەرستان ئەگەر هاواركردنە غەیری خوا شیركە، ئەدی بۆ وەڵامیان دەدرێتەوەو، جار جار داواكاریەكانیان دێنە جێ ؟!.\nهەر یەكێك هاوار بكاتە غەیری خوا، ئەوە سەرەرِای گوناه گەیشتن، هیچ قازانجێك ناكات لە داواكاریەكەی؛ چونكە كەس هیچی بەدەست نی یەو سوودو زیان تەنها بەدەست خوایە. وەفریشتەو پێغەمبەران (علیهم الصلاة والسلام) و پیاوچاكان، هێنانی قازانج و لادانی زەرەریان بەدەست نی یە، نەبۆخۆیان وە نەبۆ غەیری خۆشیان. وە ئەگەر هاواریشیان بكرێتێ هاواری كەس نابیستن، وە ئەگەر وای دابنێن ـ فَرضاً ـ بشبیستن، هەر وەڵامیان پێ نادرێتەوە و، داواكاری كەسیان پێ جێ بەجێ ناكرێت !!....\nشوبهەی هەژدەهەم: بە چ شتێك مرۆڤ لە دین دەردەچێت ؟!\nدەڵێن: ئایا مرۆﭪ بە وتنی [ لا إله إلاّ الله محمد رسول الله ] نایەتە ناو ئیسلام ؟!. وە بەم شاهیدیەش خوێن و ماڵی پارێزراو نابێت ؟! وە كە ئەم وشەیە كۆتا ووشەی بێت لە ژیانیدا ناچێتە بەهەشت ؟!. كەوابوو چۆن ئێوەی ئەهلی سوننەت، توهمەی شیرك و گۆرپەرستی ونەفامی دەدەنە پاڵ ئەو كەسانەی كە ئیعتیقادیان بە شەخس و بە قەبری پیاوچاكان هەیەو، هاواریان دەكەنێ، لەكاتێكدا كە ئەوان شایەتیش دەهێنن بە (لا إله إلاّ الله، محمد رسول الله) وە هەروەها نوێژیش دەكەن و زی...\nشوبهەكانى شەخس پەرستان و پوچەڵ كردنەوەیان(شوبهەی حەڤدەهەم)\nدەڵێن: ئیمە دەڵێین: (لا اله الا الله،محمد رسول الله)، وە دەڵێین تەنها خوا پەرستراوو (ئیلاهە). وە پێغەمبەران (علیهم الصلاة والسلام) و پیاوچاكان و فریشەتەكان هیچیان پەرستراو (ئیلاهـ) نین، وە هەموویان بەندەی خوان. بەڵام موشریكەكان ڕازی نەبوون بڵێن: (لا اله الا الله، محمد رسول الله) وە باوەڕیان وابوو لەگەڵ خوا پەرستراوو ئیلاهی تریش هەن و، دەیان پەرستن. وە عیساو عوزەیر و پیاوچاكان و فریشتەكانیان بە پەرستراو (آله) دادەنان. كەواتە چۆن دەبێت ئێمە وەكو...\nشوبهەكانى شەخس پەرستان و پوچەڵ كردنەوەیان(شوبهەی سیانزەیەم تا شانزەیەم)\nبەداخەوە نەفام و بێ ئاگایان ناگەڕێنەوە بۆلای سەرچاوەی ئیسلامەتی كە قوڕئان و حەدیسەو ناچنە خزمەتیان بۆ تێگەیشتن لێیان (تدبّر) و ئیش كردن پێیان. بەڵكو بەشیان لە قوڕئان خوێندن تەنها بۆ مردووانە لەسەر تەعزیە، نەك بۆ زیندووەكان. وە ئەگەر بێت و لە كتابی نوسەرێكی باوەڕ پێكراوی خۆیاندا نوسرابێت دروستە هاوار بكرێتە پیاوچاكان، ئەوە باوەڕ بەو دەكەن، بەڵام باوەڕ بە كەلامی خوا ناكەن، وە قوڕئان و حەدیس دەخەنە پشت گوێ و، مانای ئایەتەكانی دەگۆڕِن و تەحریفی دەك...\nشوبهەكانى شەخس پەرستان و پوچەڵ كردنەوەیان(شوبهەی دوانزەیەم)\n [ شەفاعەت ] دەڵێن: هەموو موسڵمانێك باوەڕی وایە كە پێغەمبەر صلى الله عليه وسلم و پیاوچاكان شەفاعەت دەكەن بۆ موسڵمانان لە ڕۆژی قیامەتدا. كەوابوو ئێمە هەر لە دونیادا بەزوویی داوای ئەو شەفاعەتەیان لێ دەكەین كە خوا پێی بەخشیون. وە دەڵێین ئەی پێغەمبەری خوا صلى الله عليه وسلم شەفاعەتمان بۆ بكە لای خوا. وە ئەی شێخ عبدالقادری گەیلانی شەفاعەتمان بۆ بكە لای خوا. چونكە هەروەكو لە قیامەتدا داوای شەفاعەت و بەفریاكەوتنیان لێ دەكەین، بە هەمان شێوەش ...\nشوبهەكانى شەخس پەرستان و پوچەڵ كردنەوەیان(شوبهەی یانزەهەم)\n [ واسیتە دانان - الواســطة]  دەڵێن هەروەك لە دونیادا خەڵكی پێویستی بە واسیتە هەیە لە نێوان خۆیان و دەسەڵات دارو كاربەدەستان، بەهەمان شێوەش بۆلای خوا پێویستمان بە واسیتە هەیەو ئێمە داوا لەم واسیتانە دەكەین كە پێغەمبەران (علیهم الصلاة والسلام) و پیاوچاكانن [ دوای مردنیان ] و ئەوانیش داوا لە خوا دەكەن هیدایەتمان بدات و ڕزق و بەختەوەریمان پێ ببەخشێت و ناڕەحەتی و زەرەرو ناخۆشیمان لەسەر لاببات و سەرمان بخات؛ چونكە ئەم واسیتانە لە خوا نزیكن...\nشوبهەكانى شەخس پەرستان و پوچەڵ كردنەوەیان(شوبهەی دەیەم)\n[هۆكارو رِێگاكانی نزیك بوونەوە لە خوا بۆ گیرا بوونی دوعا (الوسيلة)]  خوای گەورە فەرموویەتی: [يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُواْ اتَّقُواْ اللّهَ وَابْتَغُواْ إِلَيهِ الْوَسِيلَةَ ] (المائدة: 35) واتە: ئەی بڕواداران تەقوای خوا بكەن و، وەسیلەی نزیك كەرەوە بگرنە دەست بۆ لای خوا.  بەڵام شەخس پەرستان لایان وایە وەسیلە بریتی یە لە حەزرەتی شێخ و پیاوچاكان، وە وا دەزانن كە ئەوان لەخوا نزیكیان دەكەنەوە، لەبەرئەوە كردوویانن بە واسیتە بۆلای خواو داوا...\nشوبهەكانى شەخس پەرستان و پوچەڵ كردنەوەیان(شوبهەی نۆیەم)\nشوبهەی نۆیەم: دەڵێین: باشە بۆمان دەركەوت كە موشریكەكانیش هاوارو پەرستنیان بۆ پێغەمبەران (عليهم الصلاة والسلام) و پیاوچاكان بوو وەكو ئێمە، بەڵام ئەوان داوایان لە خودی پیاوچاكەكان و پێغەمبەران (عليهم الصلاة والسلام) دەكرد سەربەخۆ، واتە داوایان لە ئەوان دەكرد فریایان بكەون و پەرستنیان بۆ ئەوان دەكرد سەربەخۆ، بەڵام ئێمە مەبەستمان خودی پیاوچاكان و پێغەمبەران (عليهم الصلاة والسلام) نی یە كاتێك هاواریان دەكەینێ و داوایان لێدەكەین، واتە ناڵێین با...\nشوبهەكانى شەخس پەرستان و پوچەڵ كردنەوەیان(شوبهەی 5 و 6 و 7 و 8)\nشوبهەكانى شەخس پەرستان و پوچەڵ كردنەوەیان(شوبهەی چوارەم)\nدەڵێن: ئێمە وەكو موشریكەكان ئیعتیقادمان بە بت و سەنەم نی یە و هاواریان ناكەینێ و هیـچ بت ناپەرستین. بەڵكو ئێمە ئیعتیقادمان بە (أولیا‌ء الله) دۆستان و خۆشەویستانی خوا هەیە وەك پێغەمبەران (علیهم الصلاة والسلام) و پیاوچاكان. وە هاوار دەكەینە ئەوان و داوا لەوان دەكەین.  كەواتە چۆن دۆستانی خوا (أولیا‌ء الله) دەهێننە ڕیزی بت و سەنەم. وە چۆن ئێمەی ڕێز گرتوو لە خۆشەویستانی خوا دەهێننە ڕیزی بت پەرستان ؟  [هەڵوەشاندنەوەی شوبهەی چوارەم] لەوەڵامد...\nشوبهەكانى شەخس پەرستان و پوچەڵ كردنەوەیان(شوبهەی سێهەم)\nشوبهەی سێهەمی (شەخس پەرستان) دەڵێن:ئێمە وەك موشریكەكان شەریك بۆ خوا دانانێین لەپەرستنداو ئێمە خوا بەتەنها دەپەرستین. وە هاواركردنە غەیری خوا شیرك نی یە، چونكە هاواركردن عیبادەت نی یە وەك نوێژو ڕۆژوو. وەئێمە ئەوەی كە عیبادەتە وەك سوجدەو نوێژو ڕۆژوو تەنها بۆ خوا دەیكەین؛ كەواتە ئێمە شەریك بۆ خوا دانانێین لە پەرستندا وەك موشریكەكان. [هەڵوەشاندنەوەی شوبهەی سێهەم] لەوەڵامدا ـ بەپشتیوانی خوا ـ دەڵێم: وا دیارە شەخس پەرستان نازانن عیبادەت چیی...\nشوبهەكانى شەخس پەرستان و پوچەڵ كردنەوەیان(شوبهەى دووەم)\nدەڵێن: بەڵێ هەرچەندە موشریكەكانیش وەكو ئێمە باوەڕیان بە تەنها پەروەردگاریەتی خوا هەبوو، بەڵام ئێمە لەوەدا جیاوازین كە ئێمە خوا دەپەرستین و، موشریكەكان خوایان نەدەپەرست و كافربوون !!. [هەڵوەشاندنەوەی شوبهەی دووەم] لە وەڵامدا دەڵێین: ڕاستە ئێوە نوێژ دەكەن و ڕۆژوو دەگرن و حەج دەكەن و زەكات دەدەن و زیـكر دەكـەن، كـە ئەمانە هەموو عیبادەتن بۆ خوا، بەڵام لەگەڵ ئەوەشدا پەرستن دەكەن بۆ پێغەمبەر (صلى الله عليه وسلم)و پیاوچاكان و قەبرەكانیان و شێخەكانت...\nشوبهەكانى شەخس پەرستان و پوچەڵ كردنەوەیان(شوبهەى یەكەم)\nپایەكانی ئیسلام: بریتییە لەو بنچینانەی كەوا ئاینی ئیسلامی لە سەر بنیات نراوە و بریتییە لە پێنج پایە كە باسكراون لەو فەرموودەیەی كە (ابن عمر رضي الله عنه) لە پێغەمبەرەوە (صلى الله عليه وسلم) دەیگێڕێتەوە كەوا فەرموویەتی: ئیسلام بنیات نراوە لە سەر پێنج پایە: لە سەر ئەوەی كەوا خوا بە تەنها بپەرسترێت ـ وە لە ریوایەتێكی تردا هاتووە: شایەتی دان بەوەی كەوا هیچ پەرستراوێك نییە شایستەی پەرستن بێت جگە لە خوا، وە بەڕاستی (مُحمَّد صلى الله عليه وسلم) عەبد و...\nئاینی ئیسلام: ئەو ئاینەیە كەوا خوا پێغەمبەر (موحەمەدی صلى الله عليه وسلم) پێ ناردووە، و هەموو ئاینەكانی پێ كۆتایی هێناوە، و كامڵی كردووە بۆ بەندەكانی و نیعمەتی خۆیی پێ تەواو كردووە بە سەریاندا، ڕازیش بووە ببێت بە ئاینیان، وە لە هیچ كەسێك هیچ ئاینێكی تر قەبوڵ ناكات جگە لە ئاینی ئیسلام نەبێت. خوای گەورە فەرموویەتی: [ مَا كَانَ مُحَمَّدٌ أَبَا أَحَدٍ مِنْ رِجَالِكُمْ وَلَكِنْ رَسُولَ اللَّهِ وَخَاتَمَ النَّبِيِّينَ وَكَانَ اللَّهُ بِكُلِّ شَيْء...\nچەند بەڵگەیەكی قورئانی لەسەر بە شیرك دانانی هاواركردنە غەیری خوا\n1. خوای گەورە دەفەرموێت: (ومَنْ يَدْعُ مَعَ اللَّهِ إِلَهاً آخَرَ لا بُرْهَانَ لَهُ بِهِ فَإِنَّمَا حِسَابُهُ عِنْدَ رَبِّهِ إِنَّهُ لا يُفْلِحُ الْكَافِرُونَ)(المومنون:117). واتە: هەركەسێك لەگەڵ خوا هاواربكاتە پەرستراوێكی تر؛ كەهیچ بەڵگەیەكی بە دەستەوە نیە لەسەر ئەم هاواركردنە، ئەوا ئەو كەسەی كە لەگەڵ خوا هاواری كردە كەسانی تریش حیسابەكەی لای خوایە و خۆی موحاسەبەی دەكات، وە حیسابەكەیشی ئەوەیە كە سەرفراز نابێت چونكە كافرە. وە كە رِزگار و سەرفراز...\nجیاوازی لە نێوان شیركی گەورەو شیركی بچووك\nشیركی گەورە: تەوحید لە بنەرِەتەوە ناهێلێت و مرۆڤ پێی لە دین دەچێتە دەرەوە شیركی بچووك: لە گوناهە گەورەكانە وتەواوێتی تەوحید ناهێلێت. بەڵام مرۆڤ پێی لە دین دەرناچێت. شیركی گەورە: هەموو كردەوەكانی مرۆڤ هەڵدەوەشێنێتەوە. شیركی بچووك: تەنها ئەوكردەوەیە هەڵدەوەشێنێتەوە كە زاڵ بووە تیایدا، یا لەبنەرِەتەوە هەر لە سەرەتاكەیەوە تێی كەوتووە. شیركی گەورە: خاوەنەكەی هەتا هەتایی لە دۆزەخدا دەمێنێتەوە و بەهەشت لەسەری حەرامە. شیركی بچووك: سزای بەردەوامی د...\nجۆری دووەم لە شیرك:شیركی بچووك\nزانایان بە چەند شێوەیەك پێناسیان كردووە بۆ ئەوەی هەموو جۆرەكانی بگرێتەوە، ئەمەش شێوەكانن: 1- ماجاء في النصوص تسميته شركاً ولم يصل الى حد الأكبر. هەر مەبەستێك (إرادە)، وە كردارێك، وە گوفتارێك، كە بەشیرك ناو برابێت لە دەقەكانی قورئان و سوننەتدا، وە نەگەیشتبێتە پلەی شیركی گەورە، ئەوە شیركی بچووكە. (2) هو كل ما نهى عنه الشرع من الإرادات والأقوال والأفعال التي هي ذريعة إلى الشرك الأكبر، ووسيلة للوقوع فيه، ولم تبلغ رتبة العبادة. وإن لم يطلق الشرع ا...\nشیرك لە ئیعتیمادكردنە سەر و پشت پێ بەستندا\nجۆری شەشەمی شەریك بۆ خوا دانان لە پەرستندا:شیرك لە ئیعتیمادكردنە سەر و پشت پێ بەستندا پێویستە مرۆڤ بۆ دابین كردنی خۆشی و لادانی ناخۆشی پشت ببەستێت بەو پەروەردگارە هەردەم زیندووەی كە نامرێ: [وَتَوَكَّلْ عَلَى الْحَيِّ الَّذِي لا يَمُوت] (الفرقان:58). وەبەتوانایە لەسەر هەموو شتێك: [وَهُوَ عَلَى كُلِّ شَيْءٍ وَكِيلٌ] (الأنعام: 102) بەڵام غەیری خوا قابلیەت و توانای ئەوەی نی یە كە پشتی پێ ببەسترێت و ئیعتیمادی بخرێتە سەرو هیوات پێی بێت كە خۆش...\nترسی نهێنی بە ئیعتیقادەوە لەغەیری خوا\nجۆری پێنجەمی شەریك بۆ خوا دانان لە پەرستندا:ترسانێكی نهێنی بە ئیعتیقادەوە لەغەیری خوا. ترسان چەند جۆرێكی هەیە: ترسانێك كە لە بیروباوەڕ و ئیعتیقادی دڵەوە دروست بووە لە یەكێك كە زۆر بە گەورەو خاوەن دەسەڵات دادەنرێت و ئیعتیقادی ئەوەی پێ دەبرێت كە توانای هێنانی خێر و لادانی شەڕی هەیە؛ جا لەبەر ئەوە مرۆڤ لێی بترسێت و زەلیل و ملكەچی بێت وخۆ پارێزی بكات لەوشتانەی كە وادەزانێ ئەو پێی ناخۆشە، وەهەروەها ترسە ئیعتیقادییەكە وای لێبكات لێی نزیك بێتەوە بەه...\nجۆری چوارەم:شەریك بۆ خوا دانان لە خۆشویستندا\nمەبەست لەو خۆشەویستییەی كەبۆ غەیری خوا ببێت شیركی گەورەیە، ئەو خۆشە ویستییەیە كە ئەوپەڕی بە گەورە دانان و زەلیلی و مل كەچی و ژێر باری لەگەڵدایە بۆ خۆش ویستراو وەك ئەوەی كە یەكێكی خۆش ویست، خۆش ویستنەكەی بە شێوەیەكی وابێت كە زەلیلو مل كەچ و ژێر باریشی كردبێت و زۆریشی بەگەورە دابنێت.ئەمەش خۆش ویستنی بەندایەتییە (محبة عبادة) كە بنچینەی كردەوە بەندایەتییەكانی ترە و پاڵنەری عەبدە بۆ نزیك بونەوە لە خۆش ویستراو بە ئەنجامدانی ئەو كارانەی كە لای خۆش ویستر...\nجۆری سێیەمی شەریك بۆ خوا دانان لە پەرستندا:شیرك لە گوێڕایەڵیدا\nهەر یەكێك گوێڕایەڵی كەسێك بكات وەك گوێڕایەڵی كردنی خوا، واتە ئیعتیقادیشی وابێت كە ئەوكەسەی گوێڕایەڵی بۆ دەكرێت شایستەی ئەوەیە فەرماندەر بێت و یاساو شەرع دابنێت و گوێڕایەڵی بكرێت؛ ئەوە ئەوكەسەی كردووە بەشەریكی خوا لە ئیعتیقادی پەروەردگاریشدا و لە گوێڕایەڵی و عیباتەتیشدا. وەپەروەردگار لە قورئاندا ڕوونی كردۆتەوە كە گوێڕایەڵی غەیری خوا لە بەحەرام دانانی حەڵاڵێك، یا بەحەڵاڵ دانانی حەرامێك شیركە، وە شەریك دانانە بۆ خوا لەشەریعەت داناندا. [ وَإِنْ أَ...\nجۆری دووەمی شەریك بۆ خوا دانان لە پەرستندا:شیرك لە نیەت و ویست و مەبەستدا\nحەقی خوا لەسەر بەندە ئەوەیە، كە لە هەموو كارێكیدا تەنها مەبەستی رِەزابونی خوا بێت و نیەتی یەكێكی تر یا شتێكی تریش نەبێت لەگەڵ خوا.. وەهەموو ئوممەتان فەرمانیان بەوە پێ كراوە كە خوا بپەرستین بەخاڵصی و دور لەشیرك. [وَمَا أُمِرُوا إِلَّا لِيَعْبُدُوا اللَّهَ مُخْلِصِينَ لَهُ الدِّينَ حُنَفَاءَ وَيُقِيمُوا الصَّلاةَ وَيُؤْتُوا الزَّكَاةَ وَذَلِكَ دِينُ الْقَيِّمَةِ] (البينة:5). بەڵام مرۆڤ ئەگەر نیەت و مەبەستەكەی لەبنەڕەتەوە پێچەوانە كردەوە لەخواوە...\nحوكمی داواكردن لە غەیری خوا\nداواكردن لە غەیری خوا دوو جۆرە: جۆری یەكەمی داواكردن لە غەیری خوا: داوای شتێك لەغەیری (الله) بكات كە تەنها لەدەسەڵاتی (الله) دابێت وەك داوای شیفای نەخۆشی لە یەكێك بكات یا داوای منداڵ بونی لێ بكات، وەیاخود داوا لە شەخصێكی غایب و نا ئامادە بكات، بۆ نمونە هاوار بكاتە شەخصێكی دور لەشاری خۆی یا كەسێكی مردو. ئەم جۆرە داواكاریانە لە غەیری خوا شەریك و هاوەڵ دانانە بۆی لەوەدا كە ئیعتیقادی وای بەو كەسە داوا لێ كراوە هەیە كە توانای وەڵامدانەوەی هەیە لە...\nسێهەم:شەریك بۆ خوادانان لە پەرستراوێتیدا\nشیرك لە پەرستراوێتیدا ئەوەیە كە عەبد هاوەڵ و شەریكێك بۆ خوا دابنێت و یەكسانی بكات بە خوا، لە شتێك لە تایبەتمەندێتییەكانی پەرستراوێتی،كە جۆرەكانی پەرستنن: وەك ئەوەی كە هاواری بكاتێ هەروەكو هاوار دەكاتە خوا !، یاخود ڕەجای لێ بكات وەك چۆن ڕەجا لە خوا دەكات !، یاخود خۆشی بوێت هەروەكو خوای خۆش دەوێت، كە بەگەورە دانان و مل كەچی بۆ نواندنی لەگەڵە وە یاخود لێی بترسێت چۆن لە خوا دەترسێت!، یان پشتی پێ ببەستێت وئیعتیمادی بخاتە سەر وەك چۆن ئیعتیماد دەخاتە...\nشەریك و هاوەڵ بۆ خوا دانان لەناوە جوان و سیفاتە بەرزەكانیدا بە دووشێوە دەبێت: [شێوەی یەكەم: التعطيل.] واتە: نەهێشتن ولادان و نەفی كردنی سیفاتەكانی خوای پەروەردگار وەك جەهمی و قەڕاميطه كان سیفاتە كامل وتەواوەكانی نەفی دەكەن و بەنوقسانی بێ سیفەتە تەواوەكانی دەیهێڵنەوە. وە گومانیش لەوەدا نیە كە تەواویەتی هەموو زاتێك بە تەواویەتی و كاملیەتی ناوو سیفاتەكانیەوەیە. وەبەم داڕنینی سیفەتانە لە الله، پەروەردگاریان دابەزاندوە بۆ ژێر پلەی بەندە دروست كراوە...


پۆمپیۆ و عادل جوبێر له واشنتن له‌سه‌ر به‌ره‌نگاربوونه‌وه‌ی ئێران گفتوگۆیان كرد\n11/2/2019 - 10:26\nپێویستیی به‌ره‌نگاربوونه‌وه له دژی كرده‌وه مه‌ترسیداره‌كانی ئێران و پرسی مافی مرۆڤ له‌م وڵاته به‌شێك بوون له ته‌وه‌ری گفتوگۆكانیان\nمایك پۆمپیۆ وه‌زیری ده‌ره‌وه‌ی ئه‌مریكا رۆژی رابردوو 10ـی شوبات له واشنتن دیداری له‌گه‌ڵ عادل جوبێر وه‌زیری ده‌ره‌وه‌ی سعوودیه ئه‌نجامدا و به‌ره‌نگاربوونه‌وه‌ی ئێران و هه‌روه‌ها دۆسییه‌ی كوژرانی جه‌مال خاشوقچیی به‌شێك بوون له ته‌وه‌ری گفتوگۆكانیان.\nئه‌م دوو وه‌زیره‌ی ئه‌مریكا و سعوودیه سه‌باره‌ت به پرسی سووریا و پێشكه‌وتنه‌كانی په‌یوه‌ندیدار به پێكهێنانی هاوپه‌یمانێتییه‌كی ستراتیژیی له نێوان واشنتن و ریاز له رۆژهه‌ڵاتی ناوه‌ڕاست گفتوگۆیان كرد.\nجیا له‌مه پێویستیی به‌ره‌نگاربوونه‌وه له دژی كرده‌وه مه‌ترسیداره‌كانی ئێران و پرسی مافی مرۆڤ له‌م وڵاته به‌شێكی دیكه‌ی گفتوگۆكانی نێوان پۆمپیۆ و عادل جوبێر بوو.\nهه‌روه‌ها وه‌زیران ده‌ره‌وه‌ی ئه‌مریكا و سعوودیه رێككه‌وتن له‌سه‌ر ئه‌وه‌ی دۆسییه‌ی كوژرانی جه‌مال خاشوقچیی به‌دواداچوونی بۆ بكرێت و ئه‌نجامه‌كه‌یشی به راشكاویی رابگه‌یه‌نرێت و ئه‌نجامده‌رانی ئه‌م كرده‌وه‌یه‌ش به سزای خۆیان بگه‌یه‌نرێن.\nUkranî îro çûn ser sendoqan\nPutîn: Em ji rewşa heyî bifikarin\nJeremy Hunt: Vê bersifa me bo Îranê gelek dijwar be


مامۆستایەكی زانكۆی دهۆك: رێككەوتنی هەولێر و بەغدا سێ مۆری ماوە\nسێ مۆر بۆ ڕێکەوتنی هەرێم و بەغدا\n2020.12.05 - 22:48\nمامۆستایەکی زانستە سیاسییەکان لەزانکۆی دهۆک، دەڵێت، دانوستانەکانی نێوان بەغدا و هەولێر بەبێ هەڵکردنی گڵۆپی سەوزی تورکیا و ئێران و ڕوسیا سەرناگرێت و دەبێت هەردوولا پێشوەخت ڕەزامەندی ئەو وڵاتانە وەربگرن پێش ئەوەی هیچ گەڕێکی دانوستانی فەرمی ئەنجامبدەن.\nسامی ڕێکانی، مامۆستای زانستە سیاسییەکان لە زانکۆی دهۆک لە میانەی بڵاوکردنەوەی بابەتێک لە هەژماری خۆی لە فەیسبوک (شەممە 5ی کانوونی یەکەمی 2020) کە " ناس کورد" بینوویەتی دەڵێت، "هیچ کێشەیەک لەنێوان بەغدا و هەولێردا نییە، بەڵام ئەوەی کێشەیە تەنها ئەوەیە دانوستانەکانیان لەلایەن تورکیا و ئێران و ڕوسیا گڵۆپی سەوزی بۆ هەڵنەکراوە".\nئاماژەی بەوەشکردووە، "هەر دانوستانێکی فەرمیی نێوان بەغدا و هەولێر دەبێت پێشتر ڕەزامەندی ئەو وڵاتانەی لەسەر درابێت بۆ ئەوەی ئامانجی خۆی بپێکێت و سەرکەوتن بە دەست بهێنیت".\nڕێکانی دەشڵێت، " ئەگەر ئەو وڵاتانە ڕەزامەندی نەدەن لەسەر چارەسەرکردنی دۆسییە هەڵپەسێردراوەکانی نێوان عێراق و هەرێمی کوردستان، ئەوا دەبێت دانوستانەکانیان لەڕێگە نافەرمییەکانەوە ئەنجامبدەن، کە خۆی دەبێنێتەوە لە ڕێککەوتنی سیاسی و حیزبی کە پێی دەڵین (ڕێگەی قاچاخ) کە ئەوەش بۆ قۆناغێکی کاتییە".\nلە سەرەتای مانگی ئابی ڕابردوودا چەند گەڕێکی دانوستان لە نێوان حکومەتی فیدراڵی و حکومەتی هەرێمی کوردستاندا ئەنجامدرا لەسەر پرسی ڕادەستکردنی نەوت و نیوەی خاڵە سنورییەکان بە بەغدا بەرامبەر بەوەی حکومەتی فیدراڵی شایستە داراییەکانی حکومەتی هەرێمی کوردستان بەتایبەتی موچەی فەرمانبەران ڕەوانە بکات، بەڵام لە سەرەتای مانگی تشرینی دووەمی ڕابردوو پەرلەمانی عێراق بە پاساوی پابەندنەبوونی هەرێم بەو ڕێککەوتنە و ڕێککەوتنەکانی پێشووتر، یاسای پڕکردنەوەی کۆرتهێنانی داراییان بەبێ ڕەزامەندی کورد تێپەڕاند، ئەوەش وایکرد ناردنی موچەی فەرمانبەرنی هەرێمی کوردستان پەیوەست بێت بە پابەندبوونی هەولێر بە ڕادەستکردنی نەوت داهاتی خاڵە سنورییەکان.\nزانكۆی سلێمانی: خوێندنی باڵا لەهەندێك بەش راگیرا


زایینی: ٠٣-٠٢-٢٠١٧ - هەتاوی: ١٣٩٥/١١/١٥ - ١٢:٥٥ تاران قه‌باره‌ی فۆنت:\nکوردستان میدیا: حاجی "عەلی زەمانی" کەسایەتییەکی ناسراوی شاری خۆی ماڵئاویی لە ژیان کرد.\nبەپێی هەواڵی گەیشتوو بە ماڵپەڕی کوردستان میدیا، ڕۆژی چوارشەممە ڕێکەوتی ١٣ی ڕێبەندانی ١٣٩٥ی هەتاوی، حاجی "عەلی زەمانی" کوڕی "بەهلوول"، خەڵکی گوندی "هێندوان"ی سەر بە شاری خۆی، لە تەمەنی ٨٠ ساڵیدا کۆچی دوایی کرد.\nحاجی عەلی زەمانی یەکێک لە فەرماندە قارەمانەکانی هێزی بەرگریی میللی بووە و لە بنەماڵەیەکی نیشتمانپەروەردا چاوی بە ژیان پشکوتووە.\nناوبراو چەندین جار لە لایەن ڕێژیمی خوێنڕێژی ئێڕانەوە دەستبەسەر و لە زیندانەکانی ڕێژیمدا ئەشکەنجە دراوە، و هەروەها بۆ ماوەی ٥ ساڵ بۆ شاری "میانە"ی سەر بە پارێزگای تەورێز، دوور خراوەتەوە.


بەشی سێیەم پیتەکانی عەرەبی\nپیت ئەو دەنگەیە کە لە دەرچەیەکی (مخرج) دیاریکراو (مُحَقَّق) یان نادیارەوە (مُقَدَّر) دەردەچێت‌و دەبیسترێ .\nپیتەکانی هیجائی (گۆیا). کە بەعەرەبی پێی دەڵێن: الحُروفُ الهِجَائِيَّةُ المَنْطوُقَةُ\nپیتەکانی ئەبجەدی (نوسراو). کە بەعەرەبی پێی دەڵێن: الحُروفُ الأبْجَدِيَّةُ المَكْتُوبَةُ\nپیتەکانی هیجائی (گۆیا): ژمارەیان (٢٩) پیتە کە (نصر بن عاصم الليثي)، مردووی ساڵی (٩٠)ی کۆچی بەگوێرەی پیتە هاوشێوەکان ڕیزبەندیی بۆ کردووەو خاڵی بۆ داناوە بۆ لێک جوداکردنەوەی پیتە لەیەکچووەکان:\nپێویستە ئەوە بزانین کە یەکەم پیتی زمانی عەرەبی لەو ڕیزبەندی‌یەی سەرەوەدا پیتی (ء ـــ همزة)یە نەک پیتی (ألف)، دواتر پیتی (ألف) بە شێوەی ( ) نووسراوە، چونکە پیتی (ألف) هەردەم زەنەدارە (ساکن) وە پیتی پێشی تەنها لەسەرە (مفتوح)، لەبەرئەوە پیتی (ل)ی لەپێش دانرا. هەروەها ئەم پیتە وەکو هیچ پیتێکی دی نیە کە سەرو ژیرو بۆر (فتحة وكسرة وضمة) قەبووڵ بکات.\nپیتەکانی ئەبجەدی (نوسراو): بەلای هەندێک لە زانایان ژمارەی پیتە عەرەبی‌یەکان (٢٨) پیتن، ئیدی بە بەراورد لەگەڵ ڕیزبەندیی یەکەم یەک پیتی کەمە، ئەم پیتەش پیتی (ء ـــ همزة)یە، هۆکارەکەشی بۆ ئەوە دەگەڕێتەوە چونکە هەر لە زووەوە و بەر لە دابەزینی قورئانیش پیتی (ء ـــ همزة) گۆ (نَطق) دەکرا و نەدەنووسرایەوە، تاکو زانای پایەبەرز (خليل بن أحمد الفراهيدي) نووسینێکی تایبەتی بۆ پیتی (ء ـــ همزة) دانا کە بەم شێوەی ئێستایە. وە بەم شێوەی خوارەوە ڕیزبەندیی بۆ کراوە:\nتێبینی: زانایان سەبارەت بە ژمارەی پیتە عەرەبی‌یەکان سێ ڕاوبۆچوونی جیاوازیان هەیە:\n١ ـــ (٢٨) پیتن، بەو پێ‌یەی کە (ء ـــ همزة)و (ألف) یەک پیتە بەتایبەتی لە سەرەتای وشەدا.\n٢ ـــ (٢٩) پیتن، بەو پێ‌یەی کە (ء ـــ همزة) پیتێکەو (ألف) پیتێکی دیکەیە.\n٣ ـــ (٣٠) پیتن بەو پێ‌یەی کە مینگە (الغُنَّة)ش پیتێکەو دەرچەیەکی سەربەخۆی هەیە.\nحاڵەتەکانی پیتی عەرەبی\nحاڵەتەکانی پیتی عەرەبی جگە لە پیتی (ألف) دوو جۆرن:\nــــ یەکەم: حاڵەتی زەنەداری (سکون ).\nــــ دووەم: بزواو (متحَرِّك) واتە: لەسەر (مفتوح ) (ئەو پیتەی کە سەری هەیە)، لەبەر (مضموم ) (ئەو پیتەی کە بۆری هەیە)، لەژێر (مكسور ) (ئەو پیتەی کە ژێری هەیە).\nبەڵام سەبارەت بە پیتی (ألف) تەنها زەنەدارە (ساکن)و هەمیشە پیتی پێش خۆی لە وشەکە تەنها لەسەرە (مفتوح).\nــــ هەروەها پیتی گیرەدار (ألحرف المشدد ) لە دوو پیت پێکهاتووە: یەکەمیان زەنەدارە (ساکن)ە و دووەمیان جوڵاو (متحَرِّك)ە.\nنموونەی پیتی زەنەدار (ساکن)


عەبدوڕەحمان ناسر | كه‌سایه‌تییه‌كانی مێژوو\nمێژووناسی كه‌سایه‌تییه‌كانی مێژوو عەبدوڕەحمان ناسر\nعەبدوڕەحمانی سێ یەم ڕەچەڵەكی دەگەڕێتەوە سەر بنەماڵەی بەنی ئومیە لە ڕۆژهەڵاتی ئیسلامی، بەم جۆرە عەبدوڕەحمانی كوڕی عەبدوڵای كوڕی محمدی كوڕی عەبدوڕەحمانی كوڕی حەكەمی كوڕی هیشامی كوڕی عبدوڕەحمانی داخلی كوڕی معاوییەی كوڕی هیشامی كوڕی عەبدولمەلیكی كوڕی مەروانە.(1)\nدایكی عەبدوڕەحمان ناسر كەنیزەكێكی ئیسپانی بووە بەناوی (ماریا) یان مزیە (2), سەرەتای هاتنیان بۆ ئەندەلوس ئەگەڕێتەوە بۆ ئەو كاتەی كە دەوڵەتی ئومەوی لە ڕۆژهەڵات لە ساڵی (132ك/750ز), لەلایەن عەباسیەكانەوە لەناو چوو, ودەوڵەتی عەباسی دامەزرا و بە هەموو شێوەیەك دەستیان كرد بە لەناو بردن‌و ڕاونانی ئومەوییەكان, ئومەوییەكانیش بەرە وشوێنە دورە دەستەكان ڕایانكرد(3) , یەكێك لەوانەی ڕایكرد عەبدڕەحمانی داخل بوو, كە لە دەست عەباسیەكان هەڵهات و چویە مەغریب, لە مەغریب عەبدوڕەحمان بڕیاری دامەزراندنی دەوڵەتێكی دا, بەڵام ڕووبەڕووی بەرهەڵستكاری عەبدوڕەحمانی كوڕی حەبیبی قەهری والی ئەفریقا بوویەوە, بۆیە بڕیاری دا ڕووبكاتە ئەندەلوس, كە ئەو كاتە گیرۆدەی بارگرژی و پشێوی ناوخۆی بوو بوویەوە, عەبدوڕەحمان ئەوێی بە دەرفەتێكی باشتر لە مەغریب دانا,(4) بەهۆی كارە درە وشاوەكانیەوە نازناوی(هەڵۆی قوڕەیشی) وەرگرت وتوانی دەوڵەتێكی بەهێز دابمە زرێنیت.(5)\nفەرمانڕەوای ئەو كاتەی ئەندەلوس یوسفی كوڕی عبدوڕەحمانی فەهری بوو, كاتێك عەبدوڕحمان لەساڵی(138/750ز) چوویە ئەندەلوس ناكۆكی لە نێوان یەمەنی و مزورییەكان بەردەوام بوو. ئەوە بوو یەمەنیەكان یارمەتی عەبدوڕەحمانیاندا دژی یوسفی فەهری كەسەركردەی مزور ییەكان بوو, دوای چەند جەنگێك عبدوڕەحمان سەركەوت و ئەندەلوسی گرتەدەست و دەوڵەتی ئەندەلوسی دامەزراند ,(6) باپیری عبدوڕەحمان ناسر ناوی (عبداللّەی كوڕی محمد), لەنێوان ساڵانی (275/300ك) فەرمانڕەوایەتی كردووە .(7) باوكی عبدوڕحمان ناوی (محمدی كوڕی میر عبداللّە) بووە, بە چەند هەفتەیەك پێش لە دایك بوونی عەبدوڕەحمان ناسر, لەلایەن مگرفی برایەوە دەكوژریت بۆ ئەوەی خۆی بێتە فەرمان ڕەوای ئەندەلوس چونكە محمدی برای كوڕی گەورەی میرعەبدوڵا بوو .(8)\nعبدڕەحمان ناسر لە ڕۆژی 22ی ڕەمەزانی ساڵی (277ك/كانونی یەكەمی ساڵی890ز) لە قرگبە لە دایك بووە , لەبەر ئەوەی عەبدوڕەحمان بە هەتیوی لە دایك بووە(9) میرعبداللّەی باپیری عەبدوڕەحمانی كوڕەزای لە ژێر چاودێری خۆیدا پەروەردەی دەكرد و زۆری خۆشی ویستوە, بۆ ئەوەی جێگەی باوكی بگرێتەوە, عبدوڕحمان ناسر هەر لە منداڵییەوە قورئان و فەرموودە و زانستەكانی تری ئەو سەردەمەی خوێندوە, هەروەها لە بواری شیعر ومێژوودا شارەزابوە و بەهرەو لێهاتوی پێوە دیار بووە, زۆر حەزی بە زانست و زانیاری كردوە .(10)\nعبدوڕەحمان ناسر خاوەنی لەش ولارێكی ڕێك وپێك و ڕنگ سپی بووە , میرعبداللّەی باپیری زۆری خۆش ویستوە و متمانەی پێكردوە. هەندێك كاری گەورەی پێ سپاردووە, لە كۆڕ و چەژنەكاندا لە جێگای خۆیدا دایناوە ,(11) لەبەر ئەوە كارێكی ئاسای بووە كە دوای خۆی بیكاتە جێ نشینی خۆی, و فەرمان ڕەوای ئەندەلوسی پێ ببەخشێت هەستی بە زیرەكی و لێهاتوی عبدوڕحمان ناسر كردووە, بۆیە ئەو پلەو پایە گڕنگەی پێ بەخشیوە .(12)\nمیر عەبدوڵا پێش ئەوەی كۆچی دوای بكات فەرمانڕەوای بە عەبدوڕەحمانی كوڕەزای بەخشیوە, ئەمەش لە ڕۆژی پێنج شەممەی ربیع لاولی ساڵی (300ك/مانگی تشرینی یەكەمی ساڵی 912ز ) دا بووە لە كۆشكی قرگبە, یەكەم جار لەلایەن مامەكانیەوە بەیعەتی پێدرا پاش ئەوان براكانی باپیری بەیعەتیان پێ داووە .(13)\nمیر عەبدوڕەحمان ناسر لە تەمەنی بست و یەك ساڵیدا دەسەڵاتی گرتە دەست, لە بار ودۆخێكی سەخت و تەنگ و ئالۆزدا هەڵبژێرا, چونكە مامەكانی لە گرتنەدەستی دەسەڵاتدا شیاوتر بوون , بەڵام بە هۆی شلۆقی ووڵات خۆیان لەو دەسەڵات وەرگرتنە بە دوورگرت ئەوان خۆیان وادەبینییەوە كە ناتوانن سنورێك بۆ بارودۆخی دەوڵەت دابنێن لەلایەكی ترەوە عەبدوڕەحمان گەنج بوو بزاوت و چالاكی و زیندوێتی و هەوڵ وخواستی لێ دەڕژا, ئیتر هیوای سەربازان بەو بوو, مامەكانی هانیاندا تا دەسەڵات وەربگرێت فەزڵی ئەویاندا بەسەر خۆیاندا تا بارە داڕماوەكە ڕزگاربكات, بەو جۆرە میر عەبدوڕەحمانی سێ یەم بەبێ بوونی هیچ ڕكابەرێك دەسەڵاتی وەگرت, ئەمەش هەلی جموجوڵ و ڕووبەڕوو بونەوەی ئەو گرفتانەی پێدا كە ووڵات بە دەستیەوە دەی ناڵاند .(14)\nعبدوڕەحمانی سێ‌یەم كە دەستەڵاتی گرتەدەست ئەندەلوس بەدەست شەڕو دابەشكارییەوە دەی ناڵاند, ئەو ئامانجی بوو كە هەموو دەستە و تاقمەكانی كۆمەڵگەی ئەندەلوس بداتە پاڵ یەك و بیان كات بە ئومەتێكی تەواو یەكگرتوو, سەردەمەكەی بە هەنگاوێكی گرنگ لە چوارچێوەی چارەسەری باری ناوخۆییدا دەستی پێكرد سیاسەتێكی نوێی دەركرد تیایدا بانگەوازی بۆ هاتنەناوەوەی شۆڕشگێراِن لە هەموو بەشەكانی ووڵاتدا دەركرد, تاوتووێژ و دانوستانیان پێكەوە هەبێت و بگەڕێنەوە بۆ كۆمەڵ و یەك بوون, لە هەمانكاتدا هەڕەشە و گوڕەشەی سزادانی لە خۆگرت وچەند نوێنەرێكی بۆ هەرێمە پەڕاوێز خراوەكان نارد تا وتووێژ بكەن, ئەو هەنگاوە لە كاتێكی لە باردابوو, چونكە خەڵكی بەدەست ئەو جەنگە درێژ خایەنانەوە بێزار بوون و ووڵات كەوتبووە پەشێویەكی تەواوەوە, بەم كارەی توانی هەواداری زۆرینەی شۆڕشگێڕان بە تایبەت لە هەرێمی حیان وبیرە* بە دەست بهێنێ , (15) لە كاتێكدا كەمینەیەكی وەك بەنی حەفسون ئەوەیان پێ باشتر بوو لە دەرەوەی قەڵەمڕەوی ئومەوی دابمێننەوە, جا دەبوو عەبدوڕەحمان بۆ ملكەچ كردنی ئەو هێزە هەڵگەڕاوانە بجەنگێت .(16)\nهەرێمی (رییە)*ی عمری كوڕی حەفسون و دەروازەی چالاكی سەربازی لەلایەن عەبدوڕەحمان ناسرەوە دەستی بەسەردا گیرا و توانی بچێتە ناوی, عمر لە دوای سەركەوتنی لە جەنگی دورودرێژی لەگەڵ دەسەڵاتی عەبدوڕەحمان وئەوداڕمانە ئابورییەی توشی بوو بوو ناچار بوو لەگەڵ نیزامی نوێدا ڕێكەوتن ببەستێت ودانی نا بە دەسەڵاتی عەبدوڕەحماندا و پشتیوانی خۆی بۆ دەسەڵاتی مەركەزی نیشاندا, پاشان لە ساڵی (303ك/916ز) سەردانی قورگوبەی كرد تاملكەچی خۆی بۆ سەركردەی ئومەوی نیشانبدات, بە لەناو بردنی شۆڕشەكەی عمری كوڕی حەفسون عەبدوڕەحمان دڵنیای بارو دۆخەكە بوو هەستی كرد قۆناغەكانی ڕێگری لە پێناو یەكبوونی سیاسی تێپەڕاندووە.\nهەروەها ژیانی ئابووری لە سەردەمی ناسردا گەشەی سەندو خەزێنەی دەوڵەت پڕ بوو لەو ماڵ وسامانەی كە لە بازرگان و پیشەگەر وجوتیارانەوە دەستی دەكەوت و گەشە سەندنی ئابوری ڕەنگی لەسەر خۆشگوزەرانی قورتوبە دایەوە و گەشتە ئەو پەڕی گەشەسەندن و پێش كەوتن ,(17) عەبدوڕەحمان ناسر باج وسەرانەی لەسەر خاوەن زەوییەكان كەم كردەوە ئەمەش بۆ بەرەو پێش چوونی لایەنی كشتوكاڵ وئابوری .(18)\nلە سەردەمی عبدوڕەحمان ناسردا ئەندەلوسیەكان سامانی سروشتی جۆر بە جۆریان بە كارهێناوە وەك زێر ِو زیوو قوڕقوشم و چەندان كانزای تریش كە لە ناوچە جۆر بە جۆرە كانی وەك قرطبە و سرقسطە* و تاجە و چەندان ناوچەی ترەوە دەریان هێناون , (19)لەلایەنی بازرگانیشەوە ئەندەلوس كەوتبووە سەر ڕێگای بازرگانی گرنگ وەك پردیًك ڕۆژئاوای بە ڕۆژهەڵاتەوە بەست بوویەوە ,(20)\nلەسەردەمی عەبدوڕەحمان ناسردا كۆمەڵێك شار دروست كراوە وەك شاری (الزاهراْ ) لە ساڵی(325ك/936ز) سەبارەت بە ناوی شارەكە دەڵێن عەبدورەحمان كەنیزەكیكی هەبووە زور جوان وخوشەویست بووە بەلایەوە ناوی (الزهراْ ) بووە, ئەمەش وای كردوە شارەكە بە ناوی ئەوەوە ناوبنێت ,(21) هەروەها دروست كردنی شاری مریەوشاری سالم ودروست كردنەوەی شورا بەدەوری ئیشبیلیەدا و ئاوەدان كردنەوە و فروانكردنی مزگەوتی گەورەی قرطبە .(22)\nلەپاڵ گەشەسەندنی ئابوری وبیناسازی قورگوبە لەلایەنی ڕۆشنبیری و ژیاری و كتێبخانەكانی بە هەزاران دەستنوسی گران بەها ڕازێنرایەوە و مزگەوت و كۆشكەكانی پر لە هەڵبژاردەی زانایان و شاعیران وڕۆشنبیران بوون و ڕاپەڕینی زانستی لە سەردەمی ناسردا گەیشتە قۆناغی پێ گەیشتن و بەخشین .(23)\nعەبدوڕەحمان لە سەردەمی دا زۆرگڕنگی بەلایەنی زانست وهونەر و ڕۆشنبیری داوە بە جۆرێك هانی زانایان و بیرمەندانی داوە لە پێناو برەو دان بەولایەنە ,(24) ناسر لەگەڵ بەهێزی و گەورەی دەسەڵاتیدا ڕێزێكی وای لە زانایان دەگرت كە هەستیان بە گەورەی ئەو كارەی خۆیان دەكرد كە بریتی بوو لە زیندوكردنەوەی دەروونە مردووەكان بە بڵاوكردنەوەی نوور و ڕوناكی زانست زانایان هەركات هەستیان بەو ڕێزە بكردایە هەوڵی خۆیان لە بەجێگەیاندنی ئەركەكانیاندا بە گەڕدەخست بەمەش ئوممەت پێش دەكەوت ,(25)\nعبدوڕەحمان لە ساڵی (300ك/912ز)دەسەڵاتی گرتەدەست و لە دووی ڕەمەزانی ساڵی (350ك/961ز) لە كۆشكی زەهراْ كۆچی دوای كرد و حەكەم موستەنسیربیلای كوڕی بە بەڵێنی باوكی شوێنی گرتەوە, بە مردنی ناسر گەشاوەترین سەردەمەكانی مێژووی ئەندەلوس پێچرایەوە و كۆتای هات .(26)\nعەبدورەحمان ناسر پەیوەندی دیبلوماسی لەگەل هەندێك دەوڵەتدا هەبووە, و لەو سەردەمەدا قرگوبەی پایتەختی ئەندەلوس لە كۆتاییەكانی سەردەمی فەرمانڕوای ئەودا وەك بنكەیەكی سیاسی لێهاتبوو, لەوشاندانەی سەردانی ئەندەلوسیان كرد, لە ساڵی(334ك/945ز) نوێنەری و ئیمپراتوری بیزەنتی قوستەنتینی حەوتەم بوو .(27)\nلەبەر ئەوەی دەوڵەتی بیزەنتی لەو كاتەدا بەرەو ڕووی هەڵمەتی موسوڵمانان لە ڕۆژهەڵات دەبویەوە وناكۆكی و ڕكابەری ئاینی وسیاسی لە نێوان ئومەوییەكان لە ئەندەلوس لەلایەك و نێوان فاگمی و عەباسیەكان لەلایەكی ترەوە هەبوو, ئەمە بویە هۆی لێك نزیك بونەوەی نێوان قورگوبە و قوستەنسینیە عەبدوڕەحمان ناسر وقوستەنتینی حەوتەم, لە ساڵی (338ك/949ز) دا ئاڵوگۆڕی باڵوێزیان كرد.\nئیمپراتۆری بیزەنتی لە پشت ئەم نزیكبونەوەوە ئامانجی بە دەستهێنانی یارمەتی خەلیفەی ئومەوی بۆ ئامادەسازی هەڵمەتێكی گەورەی دژ بە دوورگەی كریت یان بە لایەنی كەمەوە زامنی بێلایەن وەستانی هەبوو, وێڕای ئەوەیش قوستەنتینی حەوتەم زۆر ئالودەی زانست ومێژوو وهونەرەكان بوو, جا لە سەردەمی ئەودا بزوتنەوەی زانستی بوژایەوە, پەیوەندی ئەو لەگەڵ خیلافەتی ئومەوی لە ئەندەلوس لەو چوارچێوە ڕۆشنبیریەدا ڕووی دا, ئەو دیارییەی كە ناردی بۆ خەلیفە دوو كتێبی گران بەها بوو یەكێكیان زانستی ڕۆك و ئەوی تریان لە ژیان و مێژووی پاشایانی پێشو دا بوو.\nهەروەها لەو شاندانەی تر كە سەردانی ئەندەلوسیان كردووە, شاندێك بووە لەلایەن ئۆتۆی گەورەی ئیمپراتۆری ڕۆمانی پیرۆزە وە نێردراوە, لەساڵی (338ك/950ز) نامەیەكی گلەی بۆ عەبدوڕەحمان نوسی و ناسریش بە هەمان شێوە وەڵامی دایەوە .(28)\nهەروەها لە ساڵی (330ك/944ز) شاندێك لە لایەن حاكمی (سردینیا) وە ڕووی كردوەتە ئەندەلوس و دیارییەكی زۆری لەگەڵ خۆیدا هێناوە, ئەم شاندە مەبەستی سیاسی و بازرگانی لەسەر دانەكەی دا هەبووە .(29)\nهەروەها لە ساڵی(347ك/950ز) شاندێكی گەورەی مەملەكەتی ناڤار كەپێك هاتبوو لە (طوطو)ی شاژنی مەملەكەتی ناڤار و كوڕەكەی غرسیە و شانجۆی پاشای لیۆن و ژمارەیەك لە گەورەپیاوانی ئاینی مەسیحی، ڕودەكەنە قورگوبە وعەبدوڕەحمان ناسر لە كۆشكی زەهرادا بە گەرمی پێشوازیان لێدەكات و ڕێكەوتنی ئاشتیان لەگەڵ دەبەستێت.\nهەروەها شاندێكی دەوڵەتی فەڕەنجە بە مەبەستی بە هێزكردنی پەیوەندی دۆستایەتی نێوانیان سەردانی ئەندەلوسیان كردووە .(30)\nلەهەمانكاتدا یوحەننای دوازدەهەمی پاپای كاپۆلیكی وەڤدێكی ناردووە بۆ لای عەبدوڕەحمان ناسر و داوای ئاشتی و خۆشەویستی نێوان ئیسلام و مەسیحیەتی لێكردووە, عبدوڕەحمانیش بە شێوەیەكی زۆرجوان وەڵامی دایەوە .(31)\n- إبن حزم: جمهزة انساب العرب,دارالمعارف, (مصر:1962)، ص89-90.\n- د.سافية مصطفى مسعد: العلاقات بين المغرب والاندلس فى عصر الخلافة الاموية، دارووتابرينت للطباعة, الطبعة الاَولى, 2000, ص19.\n- إبن عذارى: البيان المغرب فى الاَخبار الاّندلس ولمغرب، تحقيق: خ-س كولان وليفن بروفشنال، (بيروت:1967), ج2, ص43-44.\n- د.محمدسوهيل طقوش: ثوختةى ميَذووى ئيسلام, و/نهادجلال حبيب اللّة, دارالفكرة, بيروت, 2009, لا255.\n- د.على إبرهيم حسن: التاّريخ السلامى العام، مكتبة النهضة المصرية, القاهرة, ص366.\n محمد خضرى بك: چەندوانەیەك لەمێژووی ئیسلام، و,نهاد جلال حبیب الله، بیروت، 2008، لا117.\n إبن خلدون: تأريخ إبن خلدون، بيروت، 1979، ج4، ص135-136.\n]8 أبو الفداء: المعتصر في أخبار البشر، دار الكتب العلمية، (بيروت:1997)، ج1، ص393\n د.عبدالمجيد نعنعى: الدولة الأموية في الأندس، دار النهظة العربية، بيروت، ص315.\n إبن حزم: م.س, ص100.\n خليل إبراهيم السامرائى: تاْريخ العرب وحضارةتهم فى الاْندلس, (بغداد:1981), ص148.\n محمد الله عنان: دولةالاْسلام فى الاْندلس, طبع خاصة, (مصر:2003), ج2/ص368.\n كارل بروكلمان: تاْريخ الشعوب الاسلامية, نبية امين فارس-منيرةالبعلبكى, دارالعلم اللملاين, الطبعة الثامنة, 1979, ص293.\n د.على حسن الشطشاط: تاْريخ الاْسلام فى الاْندلس , دارالقباءللطباعة, القاهرة, 2001, ص151.\n- د.محمد سوهيل طقوش: سەرچاوەی پێشوو، لا275.\n- د.خاليد الضوفى: التاريخ العرب فى الاندلس، الطبعةالثامنة، منشورات جامعة قاريونس، 1980، ص291.\n- د.محمد سوهيل طقوش: سەرچاوەی پێشوو، لا282.\n- إبن حيان: المقتبس فى تاريخ رجال الاندلس، المطبعة بوس كثر، (ثاريس:1937)، ج5/ص391.\n- المقرى: نفع الطيب من الاندلس الرطيب، تحقيق، احسان عباس، دارارصاد، (بيروت:1968)، ج1/ص186.\n- إبن حوقل: صورة الارض,منشورات دارالمكتبةالحيات، (بيروت:1979)، ج1/ ص109.\n- د.محمد سوهيل طقوش:سەرچاوەی پێشوو، لا282.\n- كارل بروكلمان: م.س، ص296-300.\n -د.محمد سوهيل طقوش: سەرچاوەی پێشوو، لا282.\n- إبن الفرضى: تاريخ علماء الاندلس، (القاهرة:1966)، ج1/ص366.م.\n- محمد خضرى بك: سەرچاوەی پێشوو، لا84.\n- د.محمد سوهيل طقوش:سەرچاوەی پێشوو، لا284.\n- السيد عبدالعزيزسالم: تاريخ المسلمين وأثارهم فى الاندلس، دارالنهضة العربية، (بيروت:1981)، ص290.\n- د.محمد سوهيل طقوش: سەرچاوەی پێشوو، لا280-281.\n -عبدالمجيد النعنى: م.س، ص374.\n- د.رجب محمدعبدالحليم: العلاقات بين الاندلس الاسلامية وإسبانيا النصرانية، دارالكتب المصرى ودارالكتاب اللبنانى، (القاهرة-بيروت)، ص240-256.\n- محمد عبدالله عنان: م.س، ج2/ ص459,


ڕامین حسێن پەناهی، زانیارو لوقمان مورادی لەلایەن ئێرانەوە لە سێدارە دران\nڕامین حسێن پەناهی - لوقمان مورادی - زانیاری مورادی.\nڕامین حسێن پەناهی، زانیار مورادی و لوقمان مورادی سێ چالاكوانی كورد لە ڕۆژهەڵاتی كوردستان بەرەبەیانی ئەمڕۆ لەلایەن كۆماری ئیسلامی ئێرانەوە لە سێدارە دران.\nئەو سێ چالاكوانە چەند ڕۆژێك لەمەوبەر گواسترابوونەوە بۆ زیندانی ڕەجایی شاری كەرەج بۆ جێبەجێ كردنی حوكمی سێدارەیان، بنەماڵەی ئەو زیندانییانە پێشتر داوای بە هاناوەچوون‌و فشار دروستكردنیان كرد بۆ ڕێگریی لە جێبەجێكردنی حوكمەكانیان، بەڵام سزاكە جێبەجێ كرا.\n"ئەی هەرەس بە ماڵم رامین لە سێدارە درا" ئەمە كاردانەوەی ڕەفیق حسێن پەناهییە لە هەژماری خۆی لە فەیسبوك، دوای ئاگادار كردنەوەی بە لە سێدارەدانی ڕامینی برای.\nهاوكات ئەمجەد حسێن پەناهی، برای ڕامین لە كۆنگرەیەكی ڕۆژنامەوانیدا لە سلێمانی ڕایگەیاند، دوای لە سێدارەدانی ڕامین، تەرمەكەییان ڕادەستی بنەماڵەكەی نەكردووەتەوە.\n"ڕامین 14 شەو بوو مانی لە خواردن گرتبوو دەمی خۆی دوریبووەوەو چەند شەوێك لەمەوبەر لەژێر فشاردا كە مانگرتنەكەی بشكێنێت دەستیان شكاندبوو، لە بارودۆخێكی جەستەیی زۆر نالەباردا بە تەنافدا هەڵیانواسی" ئەمجەد وای وت.\nئەو برایەی ڕامین گلەیی بنەماڵەكەی لە كاربەدەستانی حزبی‌و حكومی هەرێمی كوردستان كرد، وتی"پەرلەمانی كوردستان‌و سەرۆكایەتی حكومەتی هەرێم ئەگەر تەداخولی بكردایە دەیانتوانی حوكمی ڕامین ڕابگرن."\nئەمجەد حسێن پەناهی ئەوەی بەبیر هێنایەوە ساڵانی ڕابردوو مام جەلال توانیویەتی چالاكێكی كورد بەناوی حەبیبوڵا لەتیفی لە پەتی سێدارە ڕزگاربكات، ناوبراو ئێستا لە ژیاندایە.\nڕامین هاوینی ساڵی ڕابردوو لە سنە دەستگیركراوە، تۆمەتی هەڵگرتنی چەك‌و كاركردن دژی ئاسایشی نیشتمانی ئێران، ئەندامێتی لە حزبی كۆمەڵەی ئێران دراوەتە پاڵی، بەڵام بنەماڵەكەی بەردەوام ئەو تۆمەتانەیان ڕەتكردووەتەوە.\nلەگەڵ لە سێدارەدانی ڕامین، زانیارو لوقمان مورادی دوو چالاكی دیكەی كورد لە هەمان زیندانی ڕەجایی شاری كەرەج لە سێدارە دران، هەرچەندە بنەماڵەكانیان ئاگادار نەكران لە جێبەجێكردنی سزاكە، بەڵام ئاژانسی فارس نیوز كە سەربە سوپای پاسدارانە هەواڵەكەی بڵاوكردووەتەوە.\nزانیار مورادی و لوقمان مورادی هاوڕێی یەكترن‌و خەڵكی مەریوانن، ساڵی 2009 لەلایەن ئێرانەوە دەستگیركراون‌و بەتۆمەتی هەوڵدان دژی ئاسایشی نیشتمانی‌و ئەندامێتی كۆمەڵەو "تیرۆركردنی'' كوڕی پێشنوێژی مەریوان، هەروەها سیخوڕیكردن بۆ بەریتانیا، بڕیاری لەسێدارەدانیان بەسەردا سەپێندرا، بنەماڵەی زانیارو لوقمان ئەو تۆمەتانە ڕەتدەكەنەوە.\nدوو مانگ لەمەوبەریش ئیقبال مورادی باوكی زانیار مورادی‌و مامی لوقمان مورادی لە پێنجوێن "تیرۆر"كراو دواتر تەرمەكەی دۆزرایەوە، لەسەر ئەو ڕووداوەش حزبەكانی ڕۆژهەڵات‌و ڕێكخراوەكانی مافی مرۆڤ پەنجەی تۆمەتیان بۆ ئێران ڕاكێشا.\nلە دوو ڕۆژی ڕابردوودا دایكی هەریەكە لە ڕامین حسێن پەناهی‌و زانیار مورادی، لە دوو گرتەی ڤیدیۆییدا باسیان لە ڕەوشی خراپی كوڕەكانیان كرد، هەروەها داوایان لە چالاكوانان‌و ڕێكخراو و لایەنەكان كرد بە هانایانەوە بچن‌و كوڕەكانیان لە پەتی سێدارە ڕزگار بكەن.\nپەیامی دایكی ڕامین بۆ ڕێگریی لە سزای سێدارەی كوڕەكەی.\nپەیامی دایكی زانیار بۆ ڕێگریی لە سزای سێدارەی كوڕەكەی.\nلە سێدارەدانی ڕامین، زانیارو لوقمان لە كاتێكدابوو ئێران هێرشی مووشەكیی كردەسەر بارەگاكانی حزبی دیموكراتی كوردستان(حدك)و حزبی دیموكراتی كوردستانی ئێران(حدكا) لە كۆیە.\nهێرشەكە كاتژمێر 10:30 خولەكی پێشنیوەڕۆی ئەمڕۆ ئەنجامدراوەو بۆ ماوەی 40 خولەك ناو بە ناو بەردەوام بووە، لەگەڵ ئاڕاستەكردنی مووشەك بۆسەر بارەگاكانی ئەو دوو حزبە، هاوكات فڕۆكەی بێفڕۆكەوان لە ئاسمانی شاری كۆیە بینراون، هێرشەكە شەهیدو برینداری لە هەردوو حزب لێكەوتەوە.


ڤالیزگا بۆ خەبات: خەونی داهاتووم بەدەستهێنانی بڕوانامەی گراندماستەرە – رۆژنامه‌ی خه‌بات\nڤالیزگا بۆ خەبات: خەونی داهاتووم بەدەستهێنانی بڕوانامەی گراندماستەرە\nخەبات: هاوار مورتكەیی:- ڤالیزگا رۆزاس لازكانۆ Valeska Rozas Lazcano خانمە شەترەنجزانێكی نابیستی وڵاتی (چیلی)یه، كەلەبەر كەمئەندامییەكەوە یاری شەترەنجی هەڵبژاردووە چونكە ئەم یارییە هیچ ئاماژەیەكی فیكە و گفتوگۆی وەك وەرزشەكانی دیكە تێدانییە، ئەم كچە لاوە لەم رۆژانە لەرێگای ئۆنلاینەوە بەشداری پاڵەوانێتیییكی خوار 20 ساڵانی كرد كە یەكیتی شەترەنجی نێودەوڵەتی FIDE رێكیخستبوو توانی پلەی دووەم بەدەست بهینیت، لاپەڕەی وەرزشی رۆژنامەی خەبات بەپیویستی زانی ئەم دیمانەیەی لەگەڵ ئەنجام بدات.\nڤالیزگا كە لە ساڵی 2003 لە لیمای پایتەختی چیلی لەدایك بووە دەڵێت: بۆیە شەترەنجم هەڵبژارد كە بەردەوام بم لەگەڵیدا چونكە من كەمئەندامم و بەتەواوی ناتواتنم ببیستم. ئێ هەموو وەرزشەكان لەڕێگای فیكەوە ئەنجام دەدرێت و شەترەنجیش تاكە وەرزشە فیكەو دەنگی تیا بەكارناهێنرێت بۆیە هەلمبژاردو لەگەڵی بەردەوام بووم، هەروەها دەڵێت: شەترەنج ئەو وەرزشەیە یاری دوای یاری زیاتر پەرۆشت بۆ دەكات كە خۆت لەگەڵیدا ماندووبكەی و راهێنانی زیاتر بكەی، منیش لەپاڵ خوێندنەكەم خۆم داوەتە سەر ئەو وەرزشە ئەگەرچی هیچ لە ئەندامانی خێزانم ئەو یارییە ناكەن بۆیە پشتم بەخۆمەوە بەستووە.\nبەدەستهێنانی پلەی دووەم\nئەو كچەلاوە شەترەنجەی چیلی زیاتر دەڵێت: سەرەتا لە لیما بەشداری پاڵەوانێتییەكانم كرد و دواتر بەپێی توانا بەشداری پاڵەوانێتییەكانی دەرەوەم لەسەر ئاستی ئەمریكای باشوور بەشداری كرد، ئێستاش لەبەر بڵاوبوونەوەی ئەم پەتایە تەنها پاڵەوانێتی ئۆنلاین دەكریتەوە، بەر لەچەند رۆژیكیش بەشداری پاڵەوانێتییەكی یەكێتی شەترەنجی نێودەوڵەتیم كرد بۆ خوار 20 ساڵ و توانیم پلەی دووەم بەدەست بهینم كە ئەمەش بۆمن جێی شانازییە چونكە بەشداربووانی ئەم پاڵەوانێتییە لە ئاستیكی بەشداربوون، هیوادارم ئەم پەتایە بەزووترین كات و كەمترین قوربانی نەمێنێت بۆ ئەوەی ژیان وەك جاران بەردەوامیی هەبێت و بەشداری پاڵەوانێتییەكان بكەینەوە.\nشەترەنج كەسایەتیت بەهێزدەكات\nڤالیزگا رۆزاس لازكانۆ لەبارەی خەون و خۆشەویستییەوە بۆ شەترەنج دەڵێت: شەترەنج یەك لەخەونەكانمی بەدیهێناوە ئەویش گەشتكردن بوو بۆ وڵاتانی جیهانی، هەروەها بەستنی پەیوەندی لەگەڵ هاوڕیی جۆراوجۆر بەتایبەتیش لەگەڵ ئەوانەی كە لەتۆ بەهیزترن، تاكە خەونی داهاتووشم كە بەردەوام هەوڵی بۆ دەدەم بەدەستهێنانی نازناوی گراند ماستەرە GM، شەترەنج واخەریكە ببێتە سەرچاوەی ژیان، جگە لەمەش شەترەنج وەرزشێكە بەهۆیەوە دەتوانی تواناكانت پێشبخەی و كەسایەتیت بەهێزبكەی، ئێستاش خەست بەخۆم دەكەم كە ئاستم بەبەراورد لەگەڵ رابردوو بەروە باشی چووە و ئەمەش بۆ راهێنانی بەردەوامم دەگەڕێتەوە.\nبابه‌تی پێشوو رێنوار مەنداو بۆ خەبات: هیوادارم ببمە ئەستێرەیەكی گەش كە بتوانم خزمەتی وڵاتەكەم بكەم\nبابه‌تی دواتر مەسرور بارزانی: هەرێمی کوردستان لە گفتوگۆکان بەردەوام دەبێت


قادر نادر: بادینیەکان عەرشی خانەوادەی ماڵی مەلا مستەفا دەهەژێنن\nلەدوای ٢٠١١گۆڤاری باشور ، وەک یەکەم هەنگاوی میدیایی سەربەخۆ، لەبادینان بەستافیکی گەنجانە ، دەرکەوت وکاریگەری لەسەر دەنگە ئازادیخوازەکان لەم دەڤەرە پر لەترس و تۆقانە دانا . دواتر بوونی پەیامنێرانی هەندی میدیای کۆنی ئەهلی و تیڤیکان وکوردستان پۆست و رەوەندی کوردی لەئەورپا و سەرهەڵدانی بزوتنەوەی گوران....\nقادر نادر: نەوزاد هادی ویرانکەری پیرە هەولێر\nناهوشیاریی ئەوانەیە، کە پێیان وایە نەوزاد هادی کەسێکی خاکییە و وەڵامی هاوڵاتیان و تەلەفۆنی خەڵکی دەداتەوە، ئیتر لەبەر ئەمە کەسێکی باشە، یان هەندێک پێیان وایە هەولێر پڕبووە لەباڵاخانەی بەرز و شەقامی زۆر کەواتە هەولێر شارێکی پیشکەوتووە !! بۆیە لێرەدا بە پێویستم زانی منیش لەسەر ئەمە هەندێک قسە بکەم و هەندێ...\nقادر نادر: موگناتیسەکەی پارتی چۆن شیوعیەکان بەدوای خۆیدا رادەکیشێ!\nلەنزیکەوە زۆرێک لەکادیرانی حزبی شوعی کوردستان دەناسم ، زۆرینەیان مروڤی پاک و خاوەن باکگراوندیکی شۆرشگیرن ، بەلام ئەوەی ئەو حزبەی ویران کرد ئەو سیاسەتە کۆیلایەتیەیەی نزیک بونەوە یانە لەپارتی ، کە ئەگەر سەیری میژوی سیاسیان بکەین ، بەتایبەتی دوای ئەو ململانیی سیاسی و خویناویەی لەگەل پارتی ئەنجامیان دا،...\nقادر نادر: ئەو رەخنانەی بە پێویستی دەزانم لە پەشێوەکانی بگرم\nپیشتر باوەرم وابوو رەخنە لە هەندێ حزبی وە ک پەکەکە یان کەسایەتیەکی وەک پەشیو نەگرین ،جونکە لەخەباتی سیاسی و مەدەنی پیویستمان بەوەیە جەند دەنگ و حزبێک بهێلینەوە ، تا تابلۆیە سیاسیەکە هەمووی لەبەرچاوی گەنج رەش نەکەین . بەلام هەست دەکەم هەلەین، چونکە ئەوانە هەر جوانیەکیان هەبیت مانای ئەوەنیە رەخنەیان ئاراستە...\nقادر نادر: شەرە سەگ لەدیدی مەلا مستەفا و نەوشیروان مستەفادا\nشۆرش واتا گورانکاری نەک هەرلەدەسەڵات،بەلکولە عەقلی کۆمەلگاشدا .بۆیە ئەرکی هەموو حزب و ریکخراو کەسایەتیەکی هوشیارە، دیاردە قیزەوەنەکانی نیو کۆمەلگا هەوڵی گٶرانکاری بدا لەپای ئەوە دیاردەی جوان بخاتە نێو کۆمەلگاوە . لەم روانگەوە ئەگەر سەیری شورشەکانی کورد لەباشور و روژهەلات کەین زیاتر لەعەقلی...\nقادر نادر: قائیمقامیکی "گورانخواز" ١٠٠ سەگی بێ تاوان دەکوژێ!\nهەرلەمنالیەوە لەروژهەلات و ئەفریقا وئەمریکای لاتین ، یەکەم وانە ی جەلادبونمان لەنیو کۆمەلگا وە فیردەکەن ، کە بەدارلاستیکیک ئەو هەموو جۆرە چۆلەکە و بۆقیک بکوژین وسەگ و کەرو پشیلە.... ئازاربدەین،بەلام هەر ئەو کۆمەلگایە موسلمانەکان بەهۆی گوتەیەکی خورافی مافی بەریزگرتن بەجورە چولەکەیەک...\nقادر نادر: بێ دەنگی لەدەستگیرکردنی ئەوپۆلە قارەمانەی بادینان لوتکەی دروزنی گوران وبەناو روشنبیرانە\nخەلکی شیلادزێ و دێرەلوک ...لە٢٦ی جانیوەری چوونە سەر بارەگایەکی سوپای تورک ودوای تەقەکردنی ئەوسوپایە لێیان ، هیرشیان بردە سەریان ، وەئەمەش بۆیەکەم جارە لەمیژوی سەدان سالەی داگیرکاری ئەوسوپایە لەباشوری کوردستان خەڵک بتوانی بارەگاکە دە ست بەسەردابگرێ و سوپای تورک شاربەدەربکا . ئەونارەزایەتی...\nقادر نادر: نماو چیاش فیرە پەیام دان بوونە ؟\nدوێنی ئەو دووکوڕەی نەوشیروان مستەفا پەیامێکیان بڵاوکردوتەوە کە بۆ گوران و خۆشیان واباشترە بیدەنگ و بێ رەنگ بن, چونکە چەندە جوڵاونەتەوە و کەوتونەتە نیو میدیا گورانیان شەرمەزارکردوە . هاوکات دەمەوێ بزانم یەکیک پەیام دەدا، کە سەرۆک حیزب و کەسایەتییەکی دیار ی خاوەن میژوو یان روداویکی گەورەی پڕ لەجوانی بیت...\nقادر نادر: تاوانە فە‌رهاد پیربال و چە‌تە‌كانی پارتی و یە‌كێتی بە سە‌گ بچوێنرێن\nبە‌ردە‌وام هەندێک لە كۆیلە و مروڤە بچوكە‌كانی وە‌ك پیرباڵە‌كان لە سوسیال میدیا خۆیان بە سە‌گی ماڵی بارزانی و تاڵە‌بانی دادەنێن لە‌كاتیكدا تاوانە ئەم مروڤە كۆیلە و چە‌تە سیاسییانەی پارتی و یە‌كیتی بخرێنە ریزی سە‌گ و كە‌رەوە، یان لەگەڵ ئەو ئاژەڵانە بە‌راورد بكرێن، بۆ راستیی و دروستی قسەکانم لە‌م...\nقادر نادر: با مه‌لا به‌ختیار بۆ خۆی روونکردنه‌وه بدات له‌سه‌ر ئه‌و ڤیدێویه!\nیه‌کێک له‌م مه‌خلوقانه‌ی ئه‌مڕۆکه، کە له لوتکه‌ی به‌رپرسه قێزه‌وه‌نه‌کانه ناوی (مه‌لا به‌ختیاره)، ئەو بەرپرسەی، کە ئه‌وه‌ی خۆی ده‌یڵێت و خۆیمان پێدەناسێنێت ڕێک کەسێتییەکەی پێچەوانەی خۆیەتی.مه‌لا بەختیار له‌و به‌رپرسه هه‌ره‌ده‌گمه‌نانه‌ی کورده، که زۆرترین قسه له‌سه‌ر دیموکراسیه‌ت، مافی مروڤ،...\nقادر نادر: یه‌كیتی له‌نێوان قوباد و شانازه‌كان ئه‌مه ڕۆڵ بینینه یان رێكه‌وت دروست بوون ؟\nله٧٠ و ٨٠كانی سه‌ده‌ی رابردودا ، یه‌كێتی هێزیكی بوێر و شۆرشگێر بوو ، بۆیه‌ش نه‌وه‌یه‌كی شۆرشگێر و مه‌یدانی و ڕوشنبیری هێنایه به‌رهه‌م ، به‌لام له‌ئیستادا یه‌كێتی ڕولێكی زۆر ترسناك له‌گه‌شه‌پیدانی كه‌سی دورو دروزن له‌نیو كۆمه‌لگای كوردی به‌رهه‌م ده‌هێنێ ، چونكه بۆته هێزێكی دوڕو هه‌ڵپه‌رست و...\nقادر نادر: ده‌ركردنی مه‌لابه‌ختیار و سالار عزیز په‌یامێكی سیاسیه نه‌وه‌ك بێ ڕێزی كۆمه‌لایه‌تی\nئه‌وانه‌ی وا تێده‌گه‌ن، کە ده‌ركردن و هوهاکێشان و تفكردن لەو به‌رپرسە مافیا و چه‌تانەی پارتی و یه‌كیتی ، هەروەها لابردنی گوڵه‌كه‌ی سه‌روكی حكومه‌ته گالته‌جاریه‌كه‌ی ژێر ده‌سه‌لاتی ماڵی مه‌لا مسته‌فا ، هەموو ئەوانە بێ رێزیه به داب و نه‌رێتی كورده‌واری، تێکڕا هەموویان خێله‌كیانه بیرده‌كه‌نه‌وه ، چونکە...\nقادر نادر: دوو كورته سه‌رنج له‌سالروژی تیروركردنی سه‌ركرده‌ی دیاری حزبی دیموكرات سوله‌یمان موعینی\nئه‌مڕۆ 49 سال تێ ده‌په‌ریت به‌سه‌ر تیرۆری سكرتیری حزبی دیموكراتی كوردستانی ئێران ، سوله‌یمان موعینی ، ئه‌و سه‌ركرده‌یه‌ی په‌نای بۆ با شور هینا تا دالده بدریت و هاریكار بكرین تا شۆرش له‌روژهه‌لاتی كوردستانیش په‌ره پیبده‌ات ، كه‌جی مه‌لا مسته‌فای بارزانی كۆچ...\nقادر نادر: کامەران هیرانی یەکێک لەقوربانیانی کۆمەلکوژیەکەی هەولێر\nبەدەستە خۆم نیە، کەچاوم بەوێنەی شەهید کامەران هیرانی دەکەوێ ، نازانم بۆ دەمەوێ بلاوی بکەمەوە . ئایا پاکی و دلسۆزیه‌كه‌ی بوو كه لەچرکەساتێک خەلک بەکۆمەل تەسلیم بەپارتی ویەکێتی دەبۆوە ، کەچی ئەم ڕێگای سەختی بەرخودانی لەگەل په‌که‌که گرتە بەر ، یان ئەوەتا شیوەی له‌ناوبردنه‌كه‌یان...\nلاپەڕە 2/35: « 1 2 3 4 5 ... :: »


هیوا خۆشناو: بۆمەلەرزەی ڕێفراندومی لە کۆشکی سوڵتان نزیک دەبێتەوە؟ | wtarikurd\nهیوا خۆشناو: بۆمەلەرزەی ڕێفراندومی لە کۆشکی سوڵتان نزیک دەبێتەوە؟\nنوسینی : هیوا خۆشناو | 07.04.2017 5:30 PM | بەشی: سیاسی | بێ کۆمێنتە\nکەمتر لە دوو حەوت و کاتمان لەبەردەستدا ماوە بۆ ئەنجامدانی ڕێفراندومی ( گۆڕینی دەستوری تورکیا لە پارلمانەوە بۆ سەرۆکایەتی، کە دەستەڵاتی زیاتر دەدات بە ئەردۆغان و دەیپارێزێ لە لێپێچینەوە یاساییەکان).\nهەواڵ و ئاشکراکردنی ئامارە سەربەخۆکانی ئەو چوار ڕۆژەی دوایی، نیشانمان ئەدات کە لە 16ی ئەو مانگەدا، بۆمەلەرزەیەکی توند بە ئاراستەی کۆشکی سوڵتانەکەی ئەنکەرە بەڕێوەیە. ئەگەر لەو ماوە کورتەدا، ئۆپۆزیسیۆن، پارتە چەپ و سیکۆلارەکان لەگەڵ ئیسلامیەکانی دژ بە ئەردۆغان بەردەوام بن لەسەر هەڵمەتی (نەخێر)، ئەوا دۆڕانی بەرەی نەتەوەپەرستی و کۆنسێرڤاتیڤی تورک کە خۆیان لە (ئاک پارتی و مەهەپە “پارتی نەتەوەپەرستی تورک )ئەبیننەوە مسۆگەرە.\nبەرلەوەی بڕیار بدەین با سەیری ئامارەکان بکەین:\nکۆمپانیای سۆناری تایبەت بە ئامارەکانی هەڵبژاردن کە بە گرینگترین و جێی باوەڕترین کۆمپانیا دەزاندرێ: نەخێر بۆ گۆڕینی دەستور % 51.2 بەڵێ بۆ گۆڕینی دەستور %48.8\nدەزگای لێکۆڵینەوەی گەزیجی: ژمارەی ئەوانەی تا ئێستا بڕیاریان نەداوە و نزیکی دەنگی نەخێرن ئەگاتە %6.8. لە % 52.6ی ئەوانەی دەنگ بە پڕۆژەکەی ئاک پارتی دەدەن، ئاگایان لە ناوەڕۆکی پڕۆژەکە نیە.\nدەزگای لێکۆڵینەوەی ئەڤراسیا: دەنگی نەخێر 55.53. دەنگی بەڵێ 44.47 کۆمپانیاکانی نزیک لە ئاک پارتی: هۆشیاری بەرزبوونەوەی دەنگی نەخێر دەدەن لە %45 ەوە بۆ %47. ئەوان پێیان وایە لەناو ئاک پارتیدا خاوەنی دەنگی نەخێر زۆرن، بەڵام خۆیان ئاشکرا ناکەن!.\nئەحمەد یلدرمی سەرۆکی گروپی HDP لە پارلمانی تورکیا، لە لێدوانێکیدا بۆ سایتی سەربەخۆی T24 دا : (تا ئێستا هیچ ئامارێکمان نەبینیوە کە نیشانی بدات ڕێژەی دەنگدەران بە “بەڵێ” دەگاتە %40). ناوبراو پێیوایە سەرباری ڕەوشی دژوار، سانسۆری مێدیاکان و گوشار لەسەر سیاسیەکان لە زیندانەکاندا، 8ی مارس و نەورۆز نیشانیدا کە تورکیا بە گشتی و کورد بەتایبەتی سەری خۆی بۆ سیاسەتی ئاک پارتی نەنواندوە و بەپێچەوانەوە بە بڕیارە بۆ گەیشتن بە سەرکەوتن.\nنوسەری بەناوودەنگی ڕۆژنامەی یەنی چاغی تورکیا یاڤوز سەلیم دەمیراغ لە بابەتێکیدا بە سەردێری (با هیچ کەسێک ڕانەچڵەکێ ئەگەرهاتو دەنگی نەخێر بۆ گۆڕینی سیستەم لە ڕێفراندومدا بگاتە لە %60). ناوبراو باس لەو ئامارانە دەکات کە لە مانگی ڕابردودا ڕاگەیەندرابون و بەپێی ئەوە ڕێژەی کەسانی بێ بڕیار دەگەیشتە لە %20. نوسەر پێیوایە بەپێی دوا ئاماری دەزگای سۆنار، ئەو ڕێژەیە ئێستا لەبەرژەوەندی لایەنی “نەخێر”دابەزیوە بۆ لە %13. نوسەر کە ئەزمونێکی زۆری هەیە لە هەڵبژاردنەکانی تورکیادا، پێیوایە ئەنجامی کۆتایی هەر هەڵبژاردنێک شارە گەورەکان دیاری دەکەن و لە ئێستاشدا لە شارەکانی وەک ئەستەنبوڵ و ئەنکارا دا، دەنگی “نەخێر” بەچەند پوانێک لە دەنگی “بەڵێ” زیاترە. هەروەها ئەو ڕێژەیە “نەخێر” لە سێیەمین شاری گەورەی تورکیا (ئیزمیر) زۆر زیاترە. ناوبراو باسی سەردانی ڕەجەب تەیب ئەردۆغان کە لە ڕۆژانی دواییدا بۆ خیوەتەکانی خاوەنی دەنگی “نەخێر” ئەنجامیدا دەکات و ئەڵێ: (سەردانی ئەردۆغان و پاڕانەوە و پرسیاری وەک:چیتان دەوێ؟ چیتان ویستوە من بۆتانم ئەنجام نەدابێ؟ بێچارەیی و لاوازی ئەو نیشان دەدات).\nئەگەرچی لە ماوەی یەک ساڵدا ئەردۆغان و ئاک پارتی توانیان ژمارەیەکی زۆر دەزگای دەوڵەت کۆنتروڵ بکەن و ژمارەیەکی زۆریش لە دامودەزگا و کەس و گروپە نەیارەکانیان لە کار دورخستنەوە و خستنە زیندانەکان، بەڵام تا ئێستاش جگە لە پۆلیس ژمارەیەکی زۆر لە دامودەزگا حکومی و نیمچە حکومیەکان وەک زانکۆکان، کەرتی تایبەت و کۆمپانیا بازرگانیەکان، کەرتی کشتوکاڵ و گەشتیاری لە سیاسەتی ئاک پارتی ڕازی نین و بەو شێوەیە جیاوازیەکی ئەوتۆ لە نێوان بەرەی “نەخێر” و “بەڵێ” دا نیە. لە ڕۆژانی دواییدا هەست ئەکرێ، دەنگی بەڵێ بەهۆی هەڵوێستەکانی ئەوروپا دژ بە ئاک پارتی و ئەردۆغان، هەڵوێستی ئەمریکا و ڕوسیا دژ بە تورکیا و گۆشەگیرکردنی لە باکوری سوریادا، لەگەڵ پوکاندنەوەی ئابووری وڵاتەکە، لە کەمیدابێ. پێشبینی ئەکرێ، کوردان بتوانن ئەنجامی ئەو ڕێفراندومە یەکلایی بکەنەوەو ئێستاکە چاوی هەردو لایەن لەسەر کوردانە.\nبەپێی بەشێکی زۆر لە ئامارەکان، لەناو پارتی نەتەوەیی تورکیادا “مەهەپە” کە هاوپەیمانی ئاک پارتین بۆ دەنگی “بەڵێ” 1/3ی ئەندامان دەنگ بە “نەخێر” دەدەن.\nلە 16-04-2017 دا لە تەواوی تورکیادا ڕێفراندومی سەبارەت بە پاکێتە 18 خاڵیەکەی ئاک پارتی ئەنجام دەدرێ کە بریتیە لە گۆڕینی دەستوری تورکیا لە پارلمانەوە بۆ (سیستێمی تاکە کەس) one-man-rule system و کەمکردنەوەی سیستێمی چاودێری و هاوسەنگکردن Checks and balances. ئەگەرچی پێشبینی ئەکرا، دەنگی بەڵێ بۆ گۆڕینی دەستوری تورکیا بەسەر دەنگی نەخێردا زاڵببێ، بەڵام کۆمەڵێک هۆکار کە بەرۆکی تورکیا و ئاک پارتیان گرتوە ڕەنگبێ کاریگەری خراپی بەسەر کۆمەڵگەی کۆنسێرڤاتیڤی تورکیادا کردبێ، لەوانە: تێکچونی باری دەرونی سوپای تورکیا دوای کۆدەتا شکستخواردوەکەی هاوینی ساڵی ڕابردو، سنوردارکردن و کۆتایی پێهێنانی ئۆپەراسیۆنی قەڵغانی فورات لە سوریا لە لایەن ڕوسیا، ئێران و ئەمریکا. رێگانەدان بە بەشداریکردنی تورکیا لە ڕزگارکردنی ڕەققە، هەڵوێستی ئەوروپا، پارلمانی یەکێتی ئەوروپا و لە هەمووشی گرینگتر، گرژی دیبلۆماسی نێوان هۆڵەندا-ئەڵمانیا و تورکیا.\nزۆر سەختە لەماوەیەکی کورتدا، پچڕانی پەیوەندی نێوان ئانکەرە و خۆرئاوا، بەتایبەتی یەکێتی ئەوروپا ئاسایی ببێتەوە. ئەگەر دەنگی بەڵێ لە ڕێفراندومی دا سەرکەوت، ئەوا پەیوەندیەکانی نێوان تورکیا و جیهانی دەرەوە لە ئاستی ئێستا خراپتر دەبن. ئەگەر دەنگی “نا” سەرکەوتنی بەدەستهێنا، ئەوکاتە قەیرانەکان قوڵتر دەبنەوە و ڕەنگبێ لە بۆشایی سیاسیدا پارلمان داوای هەڵبژاردنی پێشوەخت بکات.\nمیران محەمەد: کـه‌ركـوك و ئـاڵا. وتـه‌یـه‌ك بـۆ مـێـژو.


ANF | کەجەکە: مانگی کانونی دووەم، بووەتە 'مانگی ژنە شەهیدەکان'\nکەجەکە: مانگی کانونی دووەم، بووەتە 'مانگی ژنە شەهیدەکان'\nکەجەکە: ژنان لە سالی ٢٠٢٠دا، بە بای ئازادی ساریاکان، جیهانیان هەژاند. لە ساڵی ٢٠٢١دا بە ئایدۆلۆژیای رێبەر ئاپۆ لەبارەی ژناندا، تێکۆشانی ئازادی ژنانی کورد، بۆ جیهان پێشەنگ و نمونە دەبێت و پێدەنێتە قۆناغێکی نوێوە.\nهه‌ینی, 8 Jan 2021, 11:10\nهاوسەرۆکایەتی دەستەی بەڕێوەبەری کەجەکە بە بۆنەی ساڵیادی کۆمەڵکوژی پاریس راگەیەنراوێکی بڵاوکردەوە. لە راگەیەنراوەکەدا هاتووە، "ژنانی جیهان تێکۆشانی خۆیان لەدژی دواکەوتوویی سەروەری پیاو، فاشیزم، سیستمەی داگیرکەری دەوڵەتپارێز و دەسەڵاتپارێز، لە ساڵی ٢٠٢١دا بە پێشەنگایەتی ژنانی کورد بەهێزتر دەکەن. ژنان بە ڕوحی ئازادی خۆیان و لەسەر داوای خۆیان، مرۆڤایەتی لە هەموو جێگایەک دەگەیەننە ژیانێکی ئازاد و دیموکرات. ساڵی ٢٠٢١ لە هێڵی ئازادی ژناندا، دەبێتە ساڵی ئازادی و دیموکراسی بۆ هەموو مرۆڤایەتی."\n"ئێمە یادی هاوڕێیان سارا، رۆژبین و رۆناهی بە ڕێزەوە دەکەینەوە کە ٩ی کانونی دووەمی ٢٠١٣ شەهیدکران. بەڵێنمان بۆ بەدیهێنانی کوردستانی ئازاد، تورکیای دیموکرات و رۆژهەڵاتی ناوەڕاستی ئازاد دووبارە دەکەینەوە. هەروەها یادی هاوڕێیان سێڤێ دەمیر، پاکیزە ناییر و فاتما ئویاریش دەکەینەوە کە لە مانگی کانونی دووەمدا لەلایەن دەوڵەتی داگیرکەری تورک و قڕکەر لە کاتی بەرخۆدانی خۆبەڕێوەبەریدا شەهیدکران. بەم شەهیدانە، مانگی کانوونی دووەم بووەتە مانگی ژنە شەهیدەکان. ئێمەش بەڵێن دەدەین کوردستانی ئازاد و خۆسەری کە حەسرەتی ئەوان بوو بەدی بهێنین.\nلە کەسایەتی هاوڕێ سارادا، هەموو ژنانی جیهانیان گولەباران کرد\nکۆمەڵکوژی ناوەندی پاریس، لەلایەن میتی سەر بە تەیب ئەردۆغانەوە پلانی بۆداڕێژرا و ئەنجامدرا. ئەوەی فەرمانی کۆمەڵکوژیەکەیدا، تەیب ئەردۆغان سەرۆک وەزیری ئەو کاتە بوو. دەوڵەتی تورک لە وڵاتێکی یەکێتی ئەوروپا بە شێوەیەکی ئاشکرا تاوانی ئەنجامدا. سێ شۆرشگێری کورد شەهیدکران کە لە پاریس بە شێوەیەکی یاسایی کاری سیاسیان دەکرد. فیدان دۆغان (رۆژبین) لە نووسینگەی ئینفۆرماسیۆنی کورد کە لەوێ کاری دەکرد شەهید کرا. هاوڕێ ڕۆژبین لە رێگای ئەو نووسینگەیەوە زۆر جار لەگەڵ وەزیر، پارلەمەنتەر، سیاسەتمەدار و رێکخستنەکانی کۆمەڵگای مەدەنی فەڕەنسا چاوپێکەوتنی ئەنجام دەدا. بۆیەش سێ ژنە شۆرشگێرەکەی کورد لە پاریس کە حکومەتی فەڕەنسا بەرپرسیاری پاراستنی گیانیان بوو، شەهید کران. بۆیەش پێویستە فەڕەنسا لەمبارەیەوە دەوڵەتی تورک دادگایی بکات. ئەگەر فەڕەنسا بانگەشەی ئەوە دەکات کە دەوڵەتێکی یاساییە، ناچار کە ئەو هەنگاو بنێت. لەبەرئەوەی حکومەتی فەڕەنساش، سیستەمی دادوەریەکەشی، رای گشتی فەڕەنساش دەزانن کە کۆمەڵکوژیەکە، لەلایەن دوڵەتی کۆماری تورکەوە ئەنجامدراوە. تا دادگایینەکرێن و راستیەکان ئاشکرا نەکرێن، گەلی کورد دەست لە حکومەتی فەڕەنسا هەڵناگرێت.\nهاوڕێ ساکینە جانسز (سارا) کە لە پاریس شەهیدکرا، یەکێک لە دامەزرێنەرانی پەکەکە بوو. بۆ ئەوەی پەکەکە ببێتە پارتی ژنان، هەوڵێکی زۆریدا. لەبەرئەوەش ڕێبەری گەلی کورد وتی، "ئەو گولەیەی کە لە ساکینەیاندا، لە منیاندا". لە هەمانکاتدا لە کەسایەتی هاوڕێ سارادا، گولەیان لە هەموو ژنانی جیهاندا. لەبەرئەوەی هاوڕێ سارا نە تەنها پێشەنگی تەڤگەری ئازادی ژن بوو، لە هەمانکاتدا پێشەنگی ژنانی جیهان بوو. لەبەرئەوەی بەرپرسیاری پاریسە، واتە بەرپرسیاری حکومەتی فەڕەنسایە کە ئەم کۆمەڵکوژیە ئاشکرا بکات. بە پێچەوانەوە، سەرەتا ژنانی لە پاریس و لە هەموو جیهان بە بەردەوامی حەساب لە حکومەتی فەرەنسا دەخوازن.\nمردنی ئەندامی میت کە کۆمەڵکوژیەکەی ئەنجامدا، گۆماناوەیە. یان دەستی هەواڵگێڕی فەڕەنسا یان دەستی میت لە کوشتنی بکوژەکەدا هەیە. قسەیەکی زۆر بێمانایە ئەگەر بگوترێت، مردنێکی ئاساییە. لەبەرئەوەی کوشتنی ٣ ژنی شۆرشگێری کورد، وایدەکرد فەڕەنسا و تورکیا لەبەرانبەر یەکتری بوەستنەوە. فەڕەنساش ئەو ئیرادەیەی نەبوو کە هەنگاوێکی بەو شێوەیە بنێت، بۆیەش لەبەرانبەر کوشتنی بکوژەکەش بێدەنگ بوو. بۆیەش شاردنەوەی راستیەکانی کۆمەڵکوژیەکە، فەڕەنسا دەکاتە هاوکاری تاوانەکە. تا کۆمەڵکوژیەکە ئاشکرا نەکرێت، تا دەوڵەتی تورک بەهۆی کۆمەڵکوژیەکەوە دادگایینەکرێت، دەوڵەتی فەڕەنسا هەموو کاتێک تاوانبار دەکرێت.\nحسابپرسین لە کۆمەڵکوژی پاریس کە سێ ژنی کورد شەهیدکران، لە کوردستان، تورکیا و ئەوروپا و هەموو جیهان، بە بەهیزکردنی تێکۆشانی ئازادی ژنان دەبێت. بە روحی ژنانی ئازادی وەک سارام رۆژبین و رۆناهی، شۆڕشی ئازادی ژن بەرەوپیشەوە دەچێت، حساب لە دواکەوتوویی سەروەری پیاو دەپرسێێت. کۆتایی بە دەسەڵاتی فاشیستی دواکەوتووی وەک دەوڵەتی تورک دەهیةرێت. بۆیەش پێویستە ٩ی تشرینی دووەم ببێتە رۆژی بەرزکردنەوەی تێکۆشانی ئازادی ژنانی جیهان. نە تەنها ژنانی کورد، ژنان لە پاریس، فەڕەنسا، ئەوروپا و هەموو جیهان، پێویستە بە ئەم بەرپرسیاریە جێبەجێ بکەن. لە هەموو ٩ی تشرینی دووەمەکاندا، پێویستە لە پاریس راپەرین بە روحی ئازادی ژن ئەنجام بدریت.\nئەگەر سارا شەهیدکرابێت، رۆحی ئازادیی بووەتە، ڕوحی راپەرینی ژنانی جیهان. رۆحی ئازادی سارا، رۆحی ئەو ژنانەیە کە کۆمەڵگای نیۆلۆتیکیان لەم سەردەمەدا خوڵقاندووە. هەر وەک چۆن لە سەرەتای بنیاتنانی کۆمەڵگادا ڕۆڵی ژنان دیارکەر بوو، لەم سەردەمەشدا ژنان بە داواکاری و رۆحی ئازادی ساریاکان، مرۆڤایەتی دەگەیەننە شارستانی کۆمەڵگاپارێزی دیموکرات.\nژنان لە سالی ٢٠٢٠دا، بە بای ئازادی ساریاکان، جیهانیان هەژاند. لە ساڵی ٢٠٢١دا بە ئایدۆلۆژیای رێبەر ئاپۆ لەبارەی ژناندا، تێکۆشانی ئازادی ژنانی کورد، بۆ جیهان پێشەنگ و نمونە دەبێت و پێدەنێتە قۆناغێکی نوێ. ژنانی جیهان تێکۆشانی خۆیان لەدژی دواکەوتوویی سەروەری پیاو، فاشیزم، سیستمەی داگیرکەری دەوڵەتپارێز و دەسەڵاتپارێز، لە ساڵی ٢٠٢١دا بە پێشەنگایەتی ژنانی کورد بەهێزتر دەکەن. ژنان بە ڕوحی ئازادی خۆیان و لەسەر داوای خۆیان، مرۆڤایەتی لە هەموو جێگایەک دەگەیەننە ژیانێکی ئازاد و دیموکرات. ساڵی ٢٠٢١ لە هێڵی ئازادی ژناندا، دەبێتە ساڵی ئازادی و دیموکراسی بۆ هەموو مرۆڤایەتی."


کورد و مافی چارەی خۆنووسین و سەربەخۆیی.\nهەر مرۆڤێک لەم دنیایەدا بێت، لە هەر نەتەوەیک بێت، لە هەرشوێنێکدا بژیت، بەبێ جیاوزی مافی هەیە و ئەرکیشی لە ئەستۆدایە .. گرنگترین مافی رەوای هەر کەسێکیشمافی (ئازادی) یە، مافی ئەوەشی هەیە کە خۆی سەرپشک بێت و، خۆی بڕیار لە هەر شتێک بدات، کە پەیوەندی بە خودی خۆیەوە هەبێت .. بێ ئەوەی پرس بە کەسانی تر بکات و مۆڵەتیان لێ وەربگرێت .. هەر کەسێکیش لەم دنیایەدا، پێگە و پایەی خۆی هەیە و، (ئازادی) یش کەسایەتی پێ دەبەخشێت . هەر خۆشی دەتوانێت بڕیار لە ئەمڕۆ و لە داهاتووی بدات .. بەڵام بەداخەوە تا ئەمڕۆش کە بە سەردەمی مافی مرۆڤ و ئازادی دەزانرێت .. لە زۆر شوێنی جیهاندا نەک هەر مافی ئازادی لە کەسان و خەڵکی زەوتکراون .. بەڵکو زۆر بە زەقی و رەقیش، زۆر بە دڕندانەیی و بێ بەزەییانە مافی مرۆڤ پێشێل دەکرێت و، مرۆڤ دەچەوسێنرێتەوە و، مرۆڤی ئازادیخواز و ژیانخواز سەرکوت و دەمکورت دەکڕێن و لە لایەن رێژێمە زۆردار و ستەمکارەکانی ئەو دەوڵەتە داگیرکەر و سەرکوتکەرەکانی کە واژوویان لەسەر جاڕنامە و بڕیارنامەکانی مافەکانی مرۆڤ کردوون و بەڵێنیان داوە، کە رێز لە ئازادی و لە مافەکانی مرۆڤ بگرن .. بەڵام کردەوە قێزەوەن و دڕندەییەکانیان، بە تەواوی بە پێچەوانەی ئەو بڕیار و بەڵێنانەوەن.\n( گـاندی ) یش دەڵێت : " ئەگەر نەتوانین بە ئـازادی بژین .. باشتر وایە باوەش بۆ مەرگ بکەینەوە " .. ( مەدام رۆلاند ) دەڵێت : " ئەی ئازادی، چەندەها تاوان بە ناوی تۆوە دەکرێن " .. واتا ژیان و ئازادی تەواکەری یەکترین .. لێکدابڕینیان ناتەواوییە.\nبەڵام گەر مرۆڤ سەرکوت بکرێت و، ئەم مافەی لێ زەوت بکرێت .. واتا ئازادی و دەسەڵاتی لێ زەوتکراوە و، ناتوانێت خۆی بڕیار لە تایبەتمەندییەکانی خۆی بدات .. ئا لێرەوە پێویستە، هەر مرۆڤێک لە پێناوی بەدەستهێنانی ئازادی و مافەکانی خۆیدا، خەبات بکات و کۆڵنەدات .. گەر گیانیشی لە پێناویاندا دابنێت .. چونکە ( مردن بە سەربەرزی .. خۆشترە لە ژیانی ژێردەستی).\nهەر گەل و کۆمەڵێکی خاوەن ناسنامەی نەتەوەیی جیاوازیش، بە شێوەیەکی سەربەخۆ و بە خواست و ویستی خۆیان، دەتوانن بڕیار لە چارەنووس و مافی چارەی خۆنووسین و بەڕێوەبردنی کار و باری خۆیان بدەن، بەبێ دەست تێوەردان وفشاری دەرکی لە بڕیار و لە کاروبارەکانیاندا.\nمافی چارەی خۆنووسین چییە؟\nزاراوەی " مافی چارەی خۆنووسین " کە لە بواری سیاسەتی نێودەوڵەتی و، زانیاری سیاسیدا هاتۆتە ئاراوە و، بووە بە زاراوەیەکی یاسایی و سیاسی جیهانی .. ئاماژە بەوە دەکات، کە هەر نەتەوە و گەلێکی خاوەن ناسنامەی جیاواز، مافی ئەوەی هەیە کە خواستە سیاسییەکانی خۆی دیاری بکات و.. شێوازێکی سیاسی دروستیش بگرێتەبەر بۆ هێنانەدی ماف و داوا رەواکانی و، بەڕێوەبردنی ژیانی گەلەکەی، لە چوارچێوەیەکی یاسایی و دەستووریدا .. بەبێ دەست تێوەردانی دەرکی، یا سەرکوتکردنی بەهێز لە لایەن دەوڵەتانی بێگانەوە.\nرەگردنی مافی چارەی خۆنووسین:\nهەندێ پێیان وایە کە رەگی چەمکی مافی چارەی خۆنووسین، دەگەڕێتەوە بۆ سەدەی حەڤدەیەمین، کە لە ساڵی ( ١٦٥٩) دا، بیرمەندی چیکی ( جۆن ئامۆس کۆمینۆس :١٥٩٢ ـ ١٦٥٩) کتێبێکی نووسی بە ناوی ( شادی گەل ) ەوە، کۆمینۆس لە کتێبەکەیدا، پێناسەی گەل دەکات و هەژدە مەرجیشی بۆ هێنانەدی شادی دیاری کردووە، کە لە نێوانیاندا، ئەو دەسەڵاتەیە کە، پشت بە گەل ببەستێت.\nهەروەها مامۆستا و بیرمەندی ناسراوی فەرەنسی ( جان جاک رۆسۆ:١٧١٢ ـ ١٦٦٨) لە کتێبەکەیدا ( قەباڵەی کۆمەڵایەتی ) پێناسەی مافی چارەی خۆنووسین تێدا کردووە، کە بریتییە لە سەروەریی گەل.\nیاسانووسە نێودەوڵەتییەکانیش بە زۆری هاوڕان لەسەر ئەوەی، کە سەرهەڵدان و دەست پێشکەری و شانازی بۆ چەمکی مافی چارەی خۆنووسین، دەگەڕێتەوە بۆ هەردوو شۆڕشە رزگاریخوازەکانی ئەمریکا و فەرەنسا، شۆڕشەکەی ئەمریکا لە ساڵی ( ١٧٧٥ ـ ١٧٨٣ ) دا، شۆڕشی فەرەنسا لە ساڵی (١٧٨٩ـ ١٧٩٩) کە لەسەر بنەمای پرەنسیپی ئازادی و مافەکانی مرۆڤ و، مافی چارەی خۆنووسین بەرپابوون.\nسەرۆکی بیست و هەشتەمینی ئەمریکاش ( ودرۆ ویلـسۆن : ١٨٥٦ ـ ١٩٢٤) کە لە ساڵی (١٩١٩) دا خەڵاتی نۆبڵی ئاشتیی وەرگرت و، یەکەمین کەسیش بوو کە کۆتری سپی کرد بە هێمای ئاشتی .. پرەنسیپەکانی مافی چارەی خۆنووسینی لە چواردە خاڵدا راگەیاند .. لە چەمکی دەیەمیندا، جەختی لە زامنکردنی مافی چارەی خۆنووسین نەتەوە کۆڵۆنییەکان کردووە . ویلسۆن راگەیەندنامەکەی دایە کۆمەڵەی نەتەوە یەکگرتووەکان، بۆ ئەوەی وەک سەرچاوەیەک لە بەرچاوی بگرن.\nتا ئەمڕۆش کۆمەڵێک بڕیارنامە و راگەیاندن، لە لایەن کۆمەڵەی نەتەوە یەکگرتووەکان و، چەندین کۆنفرانسی نێودەوڵەتی دەربارەی یاسایی و رەوایی مافی چارەی خۆنووسین راگەیەندراون و، هەموویان پشتگیری لەم مافە دەکەن و جەخت لەسەر جێبەجێ کردنی دەکەنەوە .. بە کورتی ئاماژە بە هەندێ لەو بڕیارانە دەدەین:\n(*) گرنگترینی بڕیارەکان، بڕیاری کۆمەڵەی گشتی نەتەوە یەکگرتووەکانە، کە ژمارە (١٥١٤) ە، لە (١٤ ی / دێسەمبەری/ ١٩٦٠) دا دەرچووە، بە ناونیشانی ( راگەیاندنی پێدانی سەربەخۆیی بۆ وڵاتان و گەلانی ژێردەستە ) لە مادەی یەکەمی راگەیاندننامەکەدا .. کۆمەڵەی گشتی نەتەوە یەکگرتووەکان رایدەگەیەنێت : " هەموو گەلێک مافی چارەی خۆنووسینی هەیە، بەپێی ئەم مافەش، مافی ئەوەی هەیە کە بە ئازادی پێگەی سیاسی خۆی دیاری بکات، بە ئازادیش هەوڵی گەشەکردنی ئابووری و کۆمەڵایەتی و رۆشنبیری خۆی بدات " (٩٠) دەوڵەت دەنگیان بۆ ئەم بڕیارە دا، (٩) دەوڵەتیش دەنگیان بۆ نەدا .. بڕیارەکە ئاماژەش بەوەش دەکات : " ژێردەستکردن و زاڵبوون و چەوسانەوەی گەلان لە لایەن بێگانەوە، ئەوە دەگەیەنێت کە حاشا لە مافە بنەڕەتییەکانی مرۆڤ دەکرێت .. ئەمەش دژ بە راگەیاندنەکەی نەتەوە یەکگرتووەکانەوەیە، تەنگ بە پروسەی ئاشتی و هاوکاری نێودەوڵەتی هەڵدەچنێ..".\nهەر لەم بڕیارەدا، جەخت لەسەر ئەوە کراوە، کە نەگونجانی ئاستی سیاسی و ئابووری وکۆمەڵایەتی و رۆشنبیری، نابێت ببێت بە هۆکارێک بۆ پەڵپگرتن و بیانوو پێگرتن بۆ دواخستنی سەربەخۆیی گەلانی هەرێمەکان، کە دەسەڵاتی خۆبەڕێوەبردنیان نییە.\n(*) دەقی راگەیاندنی پرەنسیپەکانی یاسای نێودەوڵەتی کە پەیوەندیان بە دۆستایەتی و هاوکاری نێوان دەوڵەتانەوە هەیە، بە پێی رێکەوتننامەی نەتەوە یەکگرتووەکان، ئەم بڕیارە لە لایەن کۆمەڵەی گشتی نەتەوە یەکگرتووەکانەوە دەرچووە، ژمارە (٢٦٢٥) ی ساڵی (١٩٧٢) لە ژێر ناوی ( چەمکی یەکسانی گەلان لە مافەکانیان لە بارەی بڕیاری چارەی خۆنووسین ) : " بە پێی پرەنسیپی یەکسانی گەلان لە مافی چارەی خۆنووسین، هەر گەلێک مافی بڕیاردانی چارەی خۆنووسینی هەیە .. وەک لە رێکەوتننامەکەی نەتەوە یەکگرتووەکاندا دیاری کراوە .. بەبێ دەست تێوەردانی دەرەکیش، بە ئازادی مافی دیاری کردنی پێگەی سیاسی خۆی هەیە .. بە ئازادیش هەوڵی گەشەکردنی ئابووری و کۆمەڵایەتی و رۆشنبیری خۆی بدات .. بە پێی بڕیارەکا ی ئەم رێکەوتننامەیە پێویستە دەوڵەتانیش رێز لەم مافە بگرن..".\n(*) لە کۆنگرەی ئاسایش و هاوکاری وڵاتانی ئەوروپادا، کە لە (١ ـ ٨ ـ ١٩٧٥) لە شاری (هەلسەنگی ) لە فنلەندا بەسترا، (٣٣) وڵاتی ئەوروپی و ئەمریکاش بەشداریان تێدا کرد .. تێکڕا جەختیان لە مافی چارەی خۆنووسینی گەلان کردەوە .. کە هەر گەلێک بە یەکسانی وبەبێ جیاوازی مافی ئەوەی هەیە، کە بڕیار لە چارەنووسی خۆی بدات و، سیاسەتی ناوخۆ و دەرەوەی بکێشێت ، بەبێ دەست تێوەردان و فشاری دەرەکی.\n(*) لە کۆنگرەی جیهانی بۆ مافەکانی مرۆڤ، کە لە ( ١٤ـ ٥ـ ١٩٩٣) لە ( ڤێنا) ی پایتەختی نەمسا، بە سەرپەرشتی نەتەوە یەکگرتووەکان بەسترا .. لە راگەیاندنی کۆتایی بەشداربووانی ئەم کۆنگرەیەدا ، تێکڕا دووبارە جەختیان لەسەر یاسایی مافی چارەی خۆنووسینی گەلان کردەوە و، پشتگیریشیان بۆ دەقی ئەو بڕیارانە راگەیاند، کە پێشتر دەربارەی مافی چارەی خۆنووسین دەرکراون.\n(*) کۆمەڵەی گشتی نەتەوە یەکـگرتووەکـان، لە ساڵی ( ١٩٧٣) دا، لە بڕیـاری ژمـارە ( ٣٩٧٠) دا،داوای لە هەموو وڵاتانی ئەندام کرد .. دان بە مافی چارەی خۆنووسین و سەبەخۆیی گەلاندا بنێن و، هاوکاری مادی و لۆجستی و هەموو جۆرە یارمەتییەکی پێویستی تری ئەو گەلانە بکەن، کە لە پێناوی ئەم ئامانجانەدا خەبات دەکەن.\nچۆن نەتەوەکان بە مافی چارەی خۆنووسین دەگەن:\nبۆ ئەوەی وڵاتان و نەتەوەکان ئەم مافە بەدەست بهێنن، پێویستی یەکەم، لەو دەوڵەتە داگیرکەرانە رزگاریان بێت، کە وەک مێردەزمە بەسەر سنگیانەوەن و، هەموو سامان و خێروبێرێکی نیشتمانەکەیان دەدزن و، خەلكییەکەیان بە هەژاری و بێکاری و برسێتی سەردەنێنەوە، ئازادی و سەروەرییان لێ زەوت کردوون .. هەرگیز گەلان ناتوانن مافی چارەی خۆنووسینیان هەڵبژێرن، تا لە داگیرکەری نیشتمانەکەیان رزگاریان نەبێت و نەبن بە خاوەنی دەسەڵات و بڕیاری خۆیان .. ئەمەو گەلان و ڵاتانی پەرتەوازە و لێکدابڕاو، یا کە رووبەڕووی شەڕی ناوخۆیی بوونەتەوە، لەسەر کورسی و دەسەڵات و رابەری و تاکڕەوی و قورخکردن .. فرە کوێخان و، لە مشت ومڕ و ململانێدان و، لە نێو خۆیاندا رێک ناکەون .. تا یەک نەگرنەوە و هاودەنگ و هاوخەبات و نەبن و، بەرژەوەندیی باڵای گەلەکەیان نەخەنە سەرووی بەرژەوەندی حیزبایەتییەوە .. ناتوانن ئایندەی خۆیان دیاری بکەن و بڕیار لە مافی چارەنووسی خۆیان بدەن و، سەربەخۆیی و سەروەریی خۆیان رابگەیەنن .. دەبێ ئەوەش باش بزانن، کە هەمیشە داگیرکەران و دەست تێوەردەران، هەوڵی دووبەرکی لە نێوان وڵاتانی داگیرکراو و گەلانی ژێردەستە دەدەن و، سیاسەتی " پەرتکە و زاڵبە " پەیڕەوی دەکەن .. کەواتە یەکێتی و یەکڕیزی و یەک وتاری و، ستراتیجییەتێکی سیاسیی نەتەوایەتی، نەخشەداڕێژراوی توکمە، زامنە بۆ هێنانەدیی مافی چارەی خۆنووسی و، راگەیاندنی جیابوونەوە و سەربەخۆیی.\nئەم مافەش بەخشین نییە، بەڵکو مافێکی رەوا و یاساییە، رووبەڕووی هیچ کێشەیەکی یاساییش نابێتە .. چونکە هەموو بڕیارەکانی نەتەوە یەکگرتووەکان و، رێکەوتننامە نێودەوڵەتییەکان، دانیان بەم مافەدا ناوە و کۆکن لەسەری و، جەخت لێ دەکەنەوە.\nشارەزای بێلایەنی نەتەوە یەکگرتووەکان ( ئەلفرێد دی زایاس ) دەڵێت : " ئاشتییەکی هەمیشەیی، بریتییە لە جێبەجێکردنی مافی چارەی خۆنووسین بۆ هەموو گەلان، بەبێ جیاوازی " ئاماژەشی بەوە کردووە کە : " حاشاکردن لە جێبەجێ کردنی مافی چارەی خۆنووسینە،کە بەربەرەکانی دروست دەکات).\nهەر ئاسایش و سەقامگیرییەک، بە هێز و توندوتیژی و سەرکوتکردن و دەمگرتن و ستەملێکردن و کوشتن و بڕین و، زۆرەملێ بسەپێنرێت و، نکووڵی و حاشا لە ناسنامە و مافە رەواکانی نەتەوەیی بکرێن و، مافی چارەی خۆنووسین و سەربەخۆیی بە ناپاکی و تاوان بزانن .. ئەوە ئاسایش و سەقامگیری نییە، بەڵکو ئەمانە تاوانن بەرانبەر بە گەلانی ئازادیخواز و رزگاریخواز، کە دەیانەوێت مافی چارەی خۆنووسینی خۆیان دیاری بکەن .. داگیرکەرانی کوردستان، زۆر زیاتر لەم سیاسەتە سەقەت و رەفتارە نامرۆییانە دەرهەق بە گەلی کوردمان پەیڕەوی دەکەن.\nلە دوای کۆتایی جەنگی جیهانی دووەمەوە، مافی چارەی خۆنووسین و، جیابوونەوە و سەربەەخۆیی، بوون بە چەمکێکی جێگیر و چەسپا و، جێبەجێ کراو، چەندین گەل و وڵات مافی چارەنووسی خۆیان دیاری کرد و، دەوڵەتی سەربەخۆیی خۆیان راگەیاند، کە لە ئەمڕۆدا ئەندامن لە کۆمەڵەی نەتەوە یەکگرتووەکان و ئاڵاکانیان لەسەر بارەگاکەیدا دەشەکێنەوە .. ئەم مافە تەنها پەیوەندی بە وڵاتانەوە نییە، بەڵکو لە بنەڕەتدا پەیوەندی بە گەلانەوە هەیە، گەلێکی گەورەبن یا بچووک بن.\nشێوازە رێگای مافی چارەی خۆنووسین:\n٢ـ بە رێگای خەباتی چەکدارییەوە : گەر داگیرکەر و، دەسەڵاتی خۆسەپێن، رازی نەبوون کە بە شێوازێکی ئاشتی و بە ریفراندۆم، گەلی ژێردەستەکراو و نیشتمانی داگیرکرراویان، نەتوانن مافی چارەنووس و سەر ەخۆیی دەستەبەر بکەن .. ئەو نەتەوە و نیشتمانە داگیرکراوە، مافێکی رەوای خۆیانە، کە لە پێناوی مانەوەی خۆیان و بەرگریکردن لە نیشتمانەکەیان و رزگاربوونیان لە داگیرکەران، ناچاربن پەنا بۆ شۆڕش و راپەڕین و خەباتی چەکداری بەرن .. ئەم رێبازەش تا ئەمڕۆش باوترین و بڵاوترین خەباتە بۆ ملکەچکردنی داگیرکەران و دەستەبەرکردنی مافە رەواکانیان و هێنانەدیی مافی چارەی خۆنووسین و، بڕیاردان لە جیابوونەوە و راگەیاندنی سەربەەخۆیی خۆیان .. نەتەوە یەکگرتووەکانیش، بەرگری و پەنابردن بۆ راپەڕین و شۆڕشی چەکداری بە مافێکی رەوای گەلانی ستەملێکراو دەزانێت .. بۆ نموونە ( کۆماری جەزائیر ) لە ڕێی شۆڕشێکی چەکدارییەوە توانی لە فەرەنسا رزگاری بێت و لە ( ٥ی/ یۆلیو/ ١٩٦٢) دا سەربەخۆیی خۆی رابگەیەنێت .. نموونەی تر زۆرن، کە کە لە رێی بەرگری و خەباتی چەکداریییەوە، نیشتمانەکەیان لە داگیرکەر رزگارکرد.\nجیاوازی لە نێوان کاری تیرۆریستی و بزووتنەوەی رزگاریخواز دا:\nگروپ و رێکخراوی تیرۆریزمی بۆ هێنانەدیی ئامانجە گڵاوەکانیان، چی کاری ناشرین و قێزەوەن و، بێ رەوشتی و نامەردی و نامرۆڤایەتی هەیە سڵی لێ ناکەنەوە و ئەنجامی دەدەن، گیانی هەزاران بێ تاوان دەکەنە قوربانی مەرامە گڵاوەکانیان .. کاریان کوشت و بڕین و کاولکردن و داگیرکردن و پەلاماردانی ئابڕووە، بە کورتی تیرۆریستان هیچ بەهایەکی رەوشتی و مرۆڤایەتییان نییە .. خوێنڕێژ و ویژدان مردوو و بێ بەزەیین.\nبەڵام خەباتی چەکداری لە پێناوی رزگاری و ئازادیدا، زۆر دوورە لەو کار و رەفتار و رەوشتە قێزەوەنانەوە .. بە درێژایی شۆڕشەکانی گەلی کوردمان، لە رێبازی پیرۆزی شۆڕش لایان نەداوە و، هەمیشە شۆڕشگێڕێکی رەوشت بەرزبوونە و، رەفتار و کاری ناشیرینیان ئەنجام نەداون .. نەیارانی گەلەکەشمان لە پێش دۆستەکانماندا، دان بەم راستییەدا دەنێن و نکووڵی لێ ناکەن .. زۆریش لێبووردەین و، هیچ کاتێکیش بیرمان لە تۆڵەکردنەوە نەکردۆتەوە.\nلەبەر نەبوونی پێناسایەکی نێودەوڵەتی بو تیرۆریست .. بەداخەوە کە هەندێ لە دەوڵەتە زلهێزەکان و خاوەن بڕیارەکان، بۆ بەرژەوەندی و بۆ مەرامی خۆیان، زۆر بە ناڕەوا و بێویژدانییەوە، تومەتی تیروریست دەدەنە پاڵ شۆڕشی رزگاریخواز و ئازادیخوازی باکووری کوردستان .. کەچی دەوڵەتێکی رەگەزپەرستی وەک تورکیا، کە کوردستانیان داگیرکردووە، تا ئێستا چەند جارێک جینۆسایدی کوردیان کردووە، تا ئەمڕۆش بە کوشندەترین چەکی قەدەغەکراوی نێودەوڵەتی کورد دەکوژن، گوند و شاری کوردستان وێران دەکەن .. بە فڕۆکەی ( ئێف شانزە) ی ئەمرێکی رۆژانە منداڵ و ئافرەتی کورد دەکوژن و دێمان وێران دەکەن و مەڕ و ماڵاتمان دەکوژن و، باخ و رەز و دارستانمان دەسووتێنن و .. گەنجانمان دەگرن و بێ سەر و شوێنیان دەکەن .. ئەی ئەمریکا بۆ تورکیا بە وڵاتێکی تیروریست ناو نابەیت .. ؟! کە بە ئاشکرا و بەبێ شەرمکردن و شاردنەوە بەرچاوی ئێوە و وڵاتانی ترەوە، بە چەک و لۆجستی یارمەتی داعشی تییرۆریستی دەدات .. ئەگەر بە ویژدانێکی زیندووەوە وەڵامان بدەنەوە .. کێ بە راستی تیرۆریستە، تورکیا .. یا .. شۆڕشی ئازادی و رزگاریخوازی باکووری کوردستان .. ؟؟! شەرمەزارییە بۆ دەوڵەتێکی زلهێزی وەک ئەمریکا .. گوایە خۆی بە دیموکراتیخواز و دادکۆکیکەر لە گەلانی چەوساوە دەزانێت ـ لە راستیشدا وانییە ـ ئەی بۆ لە ئاستی چەوسانەوەی كورد ( کوێر و کەڕ و لاڵ ) ن .. هەر ئێوەش چرای سەوزتان بۆ تورکیا هەڵکرت، کە پەلاماری کوردستان بدات .. هەر ئێوەش ئەندازیار و هۆی سەرەکیی جوانەمەرگ کردنی ( کۆماری کوردستان : ١٩٤٦) بوون و،هەر ئێوە بوون کە رۆڵێکی سەرەکیتان هەبوو لە توانەوەی ( شۆڕشی ئەیلوول : ١٩٦١ ) ، هەر ئێوەش پلانڕێژی ( رێکەوتننامەی جەزائیر: ١٩٧٥) ی شووم بوون .. ئەم تاوانانە هەمووی لە ئەستۆی ئێوەدان .. لە ساڵی ( ١٩٧٥) دا، وەزیری دەرەوەی ئەوسات ( هێنری کیسینجەر ) ی ئەندازیار و نەخشەکێشی رێکەوتننامەی جەزائیر .. دەڵێت : " ئێمە زۆر بێ رەوشتیمان بەرانبەر بە کورد نواند .. نە پشتیانمان گرت کە ببن بە شت .. نە لێشیان گەڕاین کە خۆیان ببن بەشت " .. لە ئەمڕۆشدا هەمان سیناریۆ دووبارە دەکەنەوە .. تورکیا بە چاوپۆشی و بێ دەنگیی ئێوەیە و ( حیلفی ناتۆ) تاوانەکانی لە دژ کورد ئەنجام دەدات.\nلە کرۆکی باسەکمان کەمێک لامان دا .. كورد وتەنی: " قسە .. قسە دێنێت".\nکورد و مافی چارەی خۆنووسین و سەربەخۆیی:\nبە پێی چەندین لێکۆڵینەوە و توێژینەوە، کە لەلایەن مێژووناسان و رۆژهەڵاتناسان و گەڕیدەکانەوە ئەنجام دراون، وەکو گەواهی مێژوویش، بە سەدان بەڵگەی مێژوویی و کەرەستەی بەردین و قوڕین و کانزایی کە لە ئەشکەوت و شوێنەوارەکانی کوردستاندا دۆزراونەتەوە .. بەشێکیان لە مۆزەخانەکانی عێراق و ئێران و تورکیا و سوریا و وڵاتانی ئەوروپا و ئەمریکایان پێ رازاندوونەتەوە .. شوێنەوارێکی زۆری کوردستانیش تا ئەمرۆش کوێرەوە نەبوون و، مۆرک و رەسەنایەتی گەلی کوردیان پێوە دیارە، لەو باوەڕەشدام، کە چەندیین شوێنەواری و دێرینگامان هەیە ترمان هەیە کە تا ئێستا نەدۆزراونەتەوە .. مەبستم لەو پێشەکییە، رەسەنایەتی گەلی کوردمانە لە ناوچەکە و جیهاندا، وەڵامێکیشە بۆ نەیارانی کورد کە نکووڵی لە رەسەنایەتی و شارستانیی کورد و، مێژووی دوور و درێژی پڕ لە سەروەەری و شکۆداریمان دەکەن.\nئەگەر بە پێوەر و بنەما سەرەکییەکانی ئەمڕۆ گەل پێناسە بکرێت و بەگەل بناسرێت .. بێگومان هەموو مەرج و بنەماکانی گەل لە گەلی کوردماندا هەن کە ئەمانەن:\n١ـ ئێمەی کورد خاوەنی جوگرافیایەکی هاوبەشین کە کوردستان نیشتمانی هەموومانە. گەرچی بە زۆرداری و ناڕەوا دابەش کراوە .. بەڵام ئێمەی کورد هەرگیز دان بەو دابەشکردنەدا نانێین و، هیچ سنوورێک لە بەردەم هەستی نەتەوایەتیماندا بوونی نییە.\n٢ـ زمانێکی یەکگرتووی هاوبەشمان هەیە کە زمانی کوردیی رەسەن و دەوڵەمەندە.\n٣ـ مێژوویەکی دێرین و درێژی پڕ لە سەروەری و شکۆداریی هاوبەشمان هەیە.\n٤ـ بەرژەوەندییەکی ئابووری هاوبەشمان هەیە.\n٨ ـ خاوەنی هیوا و ئامانجێکی هاوبەشین و، چارەنووسمان پێکەوە گرێ دراوە.\n٩ـ لە رووی سیاسی و کۆمەڵایەتی و رۆشنبیریشەوە، لە ئاستێکی پێویست داین.\n١٠ـ چەندین پارت و رێکخراومان هەیە و .. هێزی بەرگریمان هەیە کە پێشمەرگەیە.\nلە ئەنجامی کۆتایی شەڕی جیهانی یەکەم لە ساڵی ( ١٩١٨) دا، چەند ئیمبراتۆریەت و دەوڵەتی گەورە هەڵوەشێنرانەوە، لەوانەش دەوڵەتی عوسمانی و روسیای قیسەری و ئەڵمانیا بوون .. بزووتنەوەی رزگاریخوازی گەلانی چەوساوەش دەستی پێکرد، کە داوای ئازادی و مافی چارەی خۆنووسین و سەربەخۆیی نیشتمانەکانیان دەکرد، دوور لە خۆسەپاندن ئیمپریالیزم.\nنهێنییەکانی رێکەوتننامەی ( سایکس بیکو :١٦ی/ مای/ ١٩١٦) ش بۆ گەلان ئاشکرا بوون، کە لە نێوان بەریتانیا و فەرەنسا و روسیای قەیسەریدا بەسترا و، واژوویان لەسەر بەندەکانی کردبوون .. بەپێی ئەم رێکەوتننامەیە میراتی دەوڵەتی عوسمانیان بەسەر خۆیاندا دابەش کرد .. ئەمەش دژی بەرژەوەندیی گەلان بوو، بە تایبەتیش دژی بەرژەوەندی و هیوا و خواسەکانی گەلی کوردمان بوو، بەپێی ئەم رێکەوتننامەیە ناڕەوایە، کوردستان بەسەر تورکیا و ئێران و عێراق و سوریادا دابەش کرا .. ئێمەی کورد بوینە قوربانی ئەم تاون و ستەمە .. کە تا ئەمڕۆش باجی ئەو رێکەوتننامە و غەدرە مێژووییە دەدەینەوە.\nتا رادەیەک هیوامان پەیماننامەی ( سيڤەر :١٠ ی / ئاوگست/ ١٩٢٠) کە لە پاریس واژوویان لەسەر کرد، لە بەندەکانی (٦٢، ٦٣ ، ٦٤)ی بڕگەی سێیەمدا، بنەما یاساییەکانی مافی چارەی خۆنووسینی گەلی کوردیان دیاری کردووە، جەختیشیان لە مافی سەروەریی کورد لەسەر خاکی کوردستاندا کردووە . هەر بەپێی بەندی (٦٢) ی ئەم رێکەوتننامەیە، رێ بە ولایەتی ( موسڵ ) یش دەدرێت کە بچێتە پاڵ کوردستان . بەڵام بە داخەوە لە پەیماننامەی ( لۆزان :٢٤/ یولی/ ١٩٢٣) لە کە لەسەر داوای تورکیای کەمالی واژووکرا، هەموو ئەو بەڵێنانەی کە لە (سیڤەر ) بە کوردیان دابوون، لێیان پاشگەزبوونەوە و، بە جارێ ئێمەی کوردیان بێ ئومید کرد و پەراوێزیان کردین . پەیمانی لۆزان بە تایبەتی لە دژی خواستەکانی گەلی کوردمان بەسترا .. ئەم تاوانەش پەڵەیەکی قێزەوەن و شەرمەزارییە .. بە نێوچەوانی دەوڵەتە هاوپەیمانەکان، چونکە ئەوانن بەرپرسی سەرەکین، لە هەموو ئەو تاوانانەی کە دەرهەق بە گەلی کورد کران و دەکرێن .. بە تایبەتیش بەریتانیا .. کە تا ئەمڕۆش لە ئەنجامی ئەو ستەم و ناهەقییانە، خوێن لە جەستەی گەلەمان دەچۆڕێتەوە و، بە هەزاران قوربانیمان داوە .. تا ئەمڕۆش ئێمەی کورد کە (٥٠) ملێۆن کوردین، گەورەترین گەلین لە جیهاندا، کە دەوڵەتێکی سەربەخۆمان نییە .. کەچی لە ئاسیا و ئەورۆپادا، دەوڵەتی وا هەن کە ژمارەیان لە ملێونێکیش کەمترن .. ئەمەیە ناڕەوایی و نایەکسانی و نادادپەروەری و دووفاقی.\nبەڵام کورد ملکەچی داگیرکەرانی کوردستان نەبووە و نابێت .. نزیکی سەدەیەکە لە خەبات و تێکۆشانێکی بەردەوام داین و بەردەوام دەبین، چەندین ڕاپەڕین و شۆڕشمان هەڵگیرسان .. کۆڵنادەین و ناسرەوین .. تا سەردەکەوین.\nهیچ کاتێکیش لە قوربانیدان و گیان بەخشین، سڵمان نەکردۆتەوە و، ناکەینەوە .. وەکو شاعیری نەمری گەلەکەمان ( فایـەق بێکەس ) دەڵێت:\nسەربەخـــۆیی بێ فـیـداکـــاری ئەبــەد ســەر نــاگــرێ\nشکستهێنانی زۆربەی ئەم شۆڕشانەش، دەستی دەوڵەتە زلهێزەکانی تێدابوون، کە یارمەتی و پشتگیریی داگیرکەرانی کوردستانیان دەکرد و، کوشندەترین چەکی قەدەغەکراویان بە داگیرکەرانی کوردستان فروشت بۆ سەرکوتکردنی گەلی کوردمان، بەڵام ئیرادە و خۆڕاگری و باوڕبەخۆبوونی گەلەکەمان لە هەموو ئەو چەکانە بەهێزترن .. ئەوە ئەستە کە کۆڵ بدەین و دەست لە خەبات هەڵگرین .. تا نەگەین بە هیوا و مافە رەواکانمان، مافی چارەی خۆنووسین و، راگەیاندنی دەوڵەتی کوردستان .. ئەمەش خەون نییە، بەڵکو هیوا و خواستی هەموو کوردیکە .. مافێکی رەوای خۆمانە کە لەسەر خاکی کوردستاندا دەوڵەتی کوردی دابمەزرێنین .. ئێمە لە هیچ روویەکەوە لە تورک و عەرەب و فارس کەمتر نیین .. با باش ئەوەش بزانن کە تا کورد رزگاری نەبێت و، دەوڵەتی کوردی دروست نەبێت .. عەرەب و تورک و فارسیش ناتوانن بە ئاسوودەیی و ئارامی و ئاشتی بژین .. ئاشتی و سەقامگیریش لە رۆژهەڵاتی ناوەڕاستدا بەرقەرار نابێت .. تا رۆژێ زووتر دەوڵەتی کوردستان دروست بێت .. ئاشتی زووتر باڵی بەسەر گەلانی ناوچەکەدا دەکێشێت .. چونکە گەلی کوردمان مافی خۆیەتی کە درێژە بە شۆڕش و بەرگری بدات و، چەک و یارمەتی لە ئازادیخوازان وەربگرێت.\nلە ئەمڕۆدا، گەلی کوردمان سەنگ و پێگەیەکی نێودەوڵەتی هەیە و .. خەریکە پرسی کورد ببێت بە پرسێکی جیهانی و، دەوڵەتانیش گەیشتوونەتە ئەو بڕوایە، کە بەراورد لەگەڵ گەمەکارانی دیکەی سیاسی لە ناوچەکەدا، کورد دەتوانێت رۆڵێکی سەرەکی هەبێت لە بە سیکولارکردنی رۆژهەڵاتی ناوەڕاست.\nهەندی لایەن پێیان وایە لە ئێستادا، فاکتەرە ناوخۆیی و دەرەکییەکان تا رادەیەک لە بارن نین و هاندەرنین بۆجیابوونەوە و راگەیاندنی سەبەخۆیی کوردستان . بەڵام ئەوە ناگەیەنێت کە چاوەڕوانی ئەوەبین، ( با ) هەڵبکات و دار هەنجیرەکە راوەشێنێت و هەنجیرەکانمان بۆ بەرەبداتەوە .. پێویستە بە خێرایی و بە ستراتیجییەتێکی تۆکمەی نەتەوەیی بەرەو دەوڵەتی کوردی هەنگاو بنێین .. بە تایبەتیش کورد لە باشووری کوردستاندا .. تا رادەیەک توانای خۆی سەلماندووە بۆ بەڕێوەبردن و، هەنگاونان بۆ بنیاتنانی ژێرخانی ئابووری، هێزێکی بەهێزی پارستنی سەربەخۆشمان هەیە کە ( هێزی پێشمەرگەی کوردستان ) ە .. بۆیە فاکتەرەکان لە بەرژەوەندی کوردان، بۆ ئەوەی دەوڵەتێکی سەربەخۆی کوردی رابگەیەنین .. راستە کە ئەمە بڕیارێکی ئاسان نییە .. بەڵام پێویستە بە ئەوپەڕی جورئەتەوە، هەموو ئەگەرەکان لەبەرچاو بگرین و ئامادەیی سەرکەوتنمان هەبێت .. کورد وتەنیش : ( ئەوەی بترسی ناخەلەسێ ) پێم وایە هەلێکی باشمان لە بەردەست دایە .. دەبینین کە عێراق بەرە و داڕمان و هەڵوەشاندنەوە و دابەشبوون دەچێت .. پێویستە زەمینەیەکی زیاتر و باشتر بڕەخسێنین و، لایەنگرانی زیاتر بۆ لای خۆمان رابکێشین تا پاڵپشتمان بن لە راگەیاندنی دەوڵەتی سەبەخۆی کوردیدا .. کەواتە پێویستە بە جدی و بە گەرمی هەوڵی بۆ بدەین.\nشایەنی باسیشە، کە کوردستان پێگەیەکی جیوسیاسی و ستراتیجیی و ئابووری گرنگی لە ناوچەکە و لە جیهاندا هەیە .. زۆریش دەوڵەمەندە لە کانزا و سامانی سروشتی و وزە و لە ئاوی شیرین لە نەوت و لە گاز .. دەرهێنانی نەوت و بوونی یەدەکێکی زۆری نەوت لە خاکەکەماندا هێندەی تر گرنگی شوێن و پێگەی کوردستانیان شیرینتر کردوون .. ئەمانەش فاکتەرێکی بەهێزی ترن، بۆ راگەیاندنی سەربەخۆیی کوردستان .. گەشبینم و بڕوام وایە کە لە داهاتوویەکی نزیکدا، گۆڕانکاری لە نەخشەی سیاسی رۆژهەڵاتی ناوەڕاستدا دەبینین، سەیریش نییە، کە لەسەر ئەو نەخشەیەدا ( کوردســـتان ) ی سەربەخۆ ببینین.\nدەوڵەتی سەبەخۆی راگەیاندنی کوردی لە باشووری کوردستاندا:\nپێویستیمان بە چ ئامادەکارییەک هەیە بۆ ئەوەی لە ماوەیەکی نزیکدا، لە باشووری کوردستاندا دەوڵەتێکی کوردی رابگەیەنین، من وەک تاکێکی کوردی کوردستان پەروەر و گەشبین، ئاواتەخواز و تامەزرۆی ئەو رۆژەم، کە کوردستانی سەربەخۆ ببینم.. بە کورتی لەم خاڵانەدا، را و بۆچوون و پێشنیارەکانم چڕکردوونەتەوە:\n١ـ پێویستە ئیرادەیەکی بەهێزمان هەبێت و، بڕوامان بە توانای گەلەکەمان هەبێت.\n١٤ـ پاراستن و بەهێزکردنی یەکێتی و یەکڕیزی و یەکدەنگیی گەلەکەمان.. مەرج و پێویستیی سەرکیین، بۆ هاوڕایی و کۆدەنگی لە سەر بڕیارە نەتەوەییەکانمان.\n١٩ـ دەرکرنی پارەیەکی هێمایی کە تایبەتمەندیی کوردستانی بەسەرەوە بێت.\n٢٠ـ دەرکردنی بەرزترین ویسام بە ناوی ( ویسامی باڵای کوردستان ) ەوە . ببەخشرێت بەو میوانە گەورانەی، کە سەردانی کوردستان دەکەن.\nهەندێ پێیان وایە کە دەوڵەتی کوردی خەونێکە .. بەڵام هەر خەون و خەیاڵە، کە لە سایەی بڕوا و خەبات و تێکۆشان و خۆڕاگری کۆڵنەداندا دێتە دێ و، دەبێتە راستی .. من زۆر گەشبینم و، لەو باوەڕەدام کە خۆری دەوڵەتی کوردی گزنگی داوە و، رۆژ بە ڕۆژ بەرزتر دەبێتەوە و .. لە هەڵهاتنەوە نزیک بۆتەوە.\n٢١\_٩\_٢٠١٥ - نەرویج


بارزانی چیدی ناتوانی نەزانەکانیش سەرمەست بکا!\nوە هۆی بێ کەلکیی حیزب وە شێوەیەکی گشتیی و حیزبەکانی کوردستان وە شێوەیەکی تایبەتیی.. سیاسەت لە هەموو کایەکانی دیکە پتر دەرفەتەکانی ژیانی تاک و کۆمەڵی خەڵکی کوردستانی داگیر کردیە و تا دێ ئاسوودەییەکان دەخاتە بازنەی چووک چووک و هاوکات بازنەکانیش چووکتر دەکاتەوە، لە نێو ئەو سیاسەتەشدا یەک لە دیاردەکان کە سەرکردەکان و حیزبەکان تا نهۆ وەکاریدەبەن (سەرمەستکردنی نەزانەکان)ە لە رێی هێندەک گوزارشتی لەو بابەتانە: ''دەی خۆ ئەوە باشترە لەوەی هیچ نەبی''، ''قۆناغەکە هەر هێندەی وەبەرەوەیە و پێویستە قۆناغ وە قۆناغ بچینە پێش''، ''میللەتەکەمان زۆر لە پاشە و هێشتا کاتی زۆر دەوێ تا هۆشیار دەبتەوە و دەتوانی تازەگەرییەکان هەرس بکا''، پێویستە ژنان مافیان هەبی و رزگار ببن.. لێ ئێستا بارودۆخی ژنان وە بەراورد وە پێشان ئاسمان رێسمانە''، ''لە وڵاتە پێشڤەڕۆیەکانیش هەر بەو جۆرەیە.. رەنگە یەک قیچ باشتر بن.. لێ نابی ئەومان بیر بچی لێرە لە ماوەیەکی کەمدا و لەسەر وێرانەیەک ئەوەمان دروست کرد''، و... هتد.*\nلە شیرینیی خۆشتر لە کن بارزانی تەنێ شیرینییە!\nتێکڕای سەرکردە و دەسەڵاتدارەکانی نێو حیزبەکانی کوردستان هەر وەک بارزانین.. لێ ئەومان وەک نموونە هەرە خراپەکە هەڵبژارد** - هەڵبەتە لە سەرکردە ئیسلامییەکان ''کۆمەڵ و بزووتنەوە و یەکگرتوو'' نادوێین چونکە ئەوان لە خراپەکانیان تێپەڕاندییە.. ئەوان کە دوژمنی هەموو مرۆڤایەتیین هەر تەنێ (خراپ) نین بەرانبەر خەڵکی کوردستان بەڵکە (داعشی نێوخۆ)ن و دوژمنە هەرە سەرسەختەکەن -، بارزانی لەوەتەی هەیە لە نێو شیرینییدا بووە.. سەردەمەکی دوور و درێژیشە کە دەسەڵاتی یەکەمی وەدەستەوەیە ملێۆنان جار ژیانی خۆی و بنەماڵەکەی و دەستوپێوەندەکانی شیرینتر بووە و تا دێ هەر شیرینتریش دەبی.. لەبەرئەوە لە شیرینیی خۆشتر لە کن وی تەنێ شیرینییە، کەواتە هەر دەبی لە پێناو پاراستنی شیرینییەکانی هێندەک لە شیرینەکانی وە نەزانەکان ببەخشی و سەرمەستیان بکا:\n- هیچ گومانی تێدا نییە ئەوەی ئێستا هەیە زۆر باشترە لە کن بارزانی لەوەی کە پێشتر هیچی نەبوو؛ پێشتر میللەت هیچی نەبوو و ئەویش هیچی نەبوو و لە (کەرەج) کرنووشی لۆ ئاخوندەکانی ئێران - داعشە رەسەنەکان - دەبرد، لە پاش شکستەکەی ''هێزی پێشمەرگە'' لە ساڵێ ١٩٨٨ هەموو حیزبەکان لەسەر سنوور و لە دیوی باشوور هێندەک بارەگایان هەبوو.. تەنێ پارتی لە ئێران بوو و تەنانەت یەک بنکەی گچکەشی لە دیوی باشوور نەبوو.. زۆر دەستکورت بوون و ''حیزبی شیوعی'' جاروبارەک خێری پێ دەکردن.***، لێ ئێستا کە خۆی خاوەنی تێکڕای سەرزەوی و بن زەوی کوردستانە و میللەتیش وە بەراورد وە تێپەڕینی کات و گۆڕانکارییەکان و بەرەوپێشەوەچوونەکانی زانست و ژیان لەسەر ئاستی جیهان هیچ هیچی نییە.. ئەوەش فرە فرە باشترە لۆ وی!\n- هیچ گومانی تێدا نییە ئەو قۆناغەی ئێستا لە کن بارزانی هەر هێندەی وەبەرەوەیە کە لە رێی خۆڕادەستکردنی وە ''ئەردۆگان - عوسمانییە داگیرکەرە نوێیەکان'' دەسەڵاتەکەی بپارێزی و هەر لە رێی ئەوانیشەوە بازاڕی فرۆشتنی نەفت لۆ بنەماڵەکەی مسۆگەر بکا و میللەتیش کە لەسەر دەریایەک سوتەمەنیی دایە با هەر لەوپەڕی قەیرانی سوتەمەنییدا بژی.. هەڵبەتە شیرینیی لە کن وی لەو قۆناغەدا زۆر خۆشترە کە زۆربەی هەرە زۆری خەڵک لە تاڵیی و تفتییدا بژین! بەرژەوەندیی وی هەر ئەوەی دەخواست قۆناغەکان بەو شێوەیە ببڕی؛ (لامەرکەزیی، ئۆتۆنۆمی، فیدراڵیی - کە پتر لە نیو سەدەی خایەند).. ئێستاش ''کۆنفیدراڵیی'' لەپێشە و ئەگەر بکرێ و چەندەی لە تواناشدا هەبی درێژە بخایەنی زۆر باشترە، ئاخەر سەربەخۆیی و گۆڕانکاریی کۆمەڵایەتیی ئەگەر دەستکردی وڵاتە زلهێزەکان نەبی خەڵکی شۆڕشگێڕ و باری شۆڕشگێڕیی گەرەکە.. ئێ ئەوەش نابی چونکە دەبیتە هۆی لەدەستدانی دەسەڵاتە شیرینەکەی!\n- هیچ گومانی تێدا نییە میللەتەکەمان لە کن بارزانی زۆر لە پاشە.. چونکە کاتەک دەبینی کۆلەوارەکی وەک خۆی کە تا دوو قسەی پووچ و بێ سەروبەر لە لێدوانەکی رۆژنامەنووسیی دەترشێنتە سەر یەک هەناسەسوار دەبی.. کەچی لە رێی داپلۆسین و نانبڕین و پەراوێزخستنەوە لە ٧٠٪ی خەڵک ناچار دەکا دەنگی پێ بدەن و دەتوانی سەرجەمی خەڵکە زیرەک و ژێهاتییەکەی کوردستانیش سەرکوت بکا یان پەڕاگەندەی وڵاتانیان بکا و بێ هەڵبژاردنەوەش خۆی بسەپێنتەوە.. ئیدی هەر دەبی وەها پیشا بدا کە هێشا خەڵکی کوردستان ناهۆشیارن و ناتوانن ئەو تازەگەرییەی وی هەرس بکەن کە دەخوازی کوردستان وە شێوەیەکی زۆر لاواز لاسایی وڵاتانی کەنداو بکاتەوە و کلیلی قاچاغیی نەفت و تێکڕای سامانەکانیش هەر لە بەڕکی خۆیدا بی و پاشانیش نەوەکانی یەک لەدوو یەک وەریبگرن!\n- هیچ گومانی تێدا نییە ماف و رزگاریی ژنان لە کن بارزانی زۆر زۆر بڤەیە.. ئاخەر ئەو تا ئێستا رێ وە ژنانی بنەماڵەکەی خۆی نادا کەس بیانبینی و هەر لە نێو کۆشکە جوان و بەرزەکانی لە زیندان دان.. تەنێ لەسەر ئەوەی ''سەردەشت''ی رۆژنامەنووس لە پەخشانەکی ئەندێشە ئامێزدا ئاشقی کیژەکەی ببوو وە گوللە زمانی بڕی! لێ سەردەمەکە گۆڕایە و ئەویش ناچارە لە شەرمیی رووان وەک سەرکردە پیاوسالارەکانی جیهان تەنێ وە گفتار ببێژی پێویستە ژنان مافیان هەبی و رزگار ببن.. لەگەڵ ئەوەشدا هەر چاوی بەرایی نادا ئەو قیچە ئازادییەی ژنانی دەرێی بنەماڵەکەی ببینی کە گۆڕانکارییەکی زۆر زۆر لاوازە وە پێی سەردەم لێ ئەو پێی وەیە جوایەزییەکەی هێندەی ئاسمان و رێسمانە.. لەبەرئەوە لە رەفتاردا بەوپەڕی توندییەوە دژایەتیی دەکا و چەندین رێکخراوی ساختە و لەخشتەبەرانەی ژنان دادەمەزرێنی و لەولاشەوە بکوژانی ژنان وە لێبووردنی تایبەتیی و گشتیی لە زیندانەکان ئازاد دەکا و بەریان دەداتەوە گیانی ژنان!\n- هیچ گومانی تێدا نییە وڵاتە پێشڤەڕۆیەکانیش لە کن بارزانی هەر وەک کوردستانن.. لەوەیان راست دەکا ئەگەر مەبەستی بی ئەوە بی کە ئەو وڵاتانە و کوردستانیش لە چارچیوەی یەک سیستەمی دڕندانەی سەرمایەداریی و دیموکراسییەتە پەڕپووتەکەیان بەڕێوەدەچن و لە کن ئەوانیش گەندەڵیی و بیرۆکراسییەت زۆرن، لێ ئەگەر بیەوێ لە رێی چەند نموونەیەکی نەرێنیی (ماف و ئازادییەکان و مافەکانی ژنان و منداڵان و یاسا و دادوەریی و ژیان و گوزەرانیی)ی ئەو وڵاتانە وە ئی کوردستان - کە رێک وە گۆڕستان دەچی - بچووێنی.. ئیدی ئەوە هیچ بەرسڤەکی گەرەک نییە چونکە چیدی ناتوانی تەنانەت نەزانەکانی نێو حیزبەکەشی سەرمەست بکا تا لە هەڵبژاردنەکان دەنگی بدەنێ!\n* ئەوانە دەقی گفتاری راستەوخۆی بارزانی یان هیچ دەسەڵاتدارەک نین بەڵکە وە شێوەی داڕشتنی دیکە هەمان ئەو گفتارانەیان هەن و هەر وە پێی ئەو گفتارانەش رەفتار دەکەن.\n** دیارە مەبەستمان لە (بارزانی) خودی خۆی نییە وەک مرۆڤ، بەڵکە وەک ئەو رۆڵ و پێگەیەی کە ئێستا هەیەتی، خۆ ئەگەر کوڕی (مستەفا بارزانی - سەرکردە خێڵەکییەکە) نەبووایە و ئەو رۆڵ و پێگەیەی وە میرات لۆ نەمابایەوە ئەوە دووچاری ئەو هەموو تاوانانە نەدەبوو و رەنگە ئێستا ئەویش وەک هەر پیرەمێردەکی پاک و رێزداری ئەو گوندانەی کوردستان لە گوندەکەی خۆی خەریکی ژیانی خۆی بووایە و سەربەرزانە و دوور لە داگیرکاریی و ستەمگەریی بژیابا.\n*** هێندەک لەو شیوعیانەی کە لە پاش ١٩٩١ بوونە بەرپرسی دیار لە نێو پارتی لەوانەن کە لە پاش ساڵی ١٩٨٨ پەیوەندیی گەرمیان دەگەڵ بەرپرسە ئۆردوگانشینەکانی پارتی هەبوو و ژێروەژێر یارمەتییان دەدان، ئەوانە هۆکارەکی کاریگەر بوون لەوەی حیزبی شیوعی بەو دەردە بچی کە لە پاش راپەڕینەوە دووچاری بووە.\nماڵپه‌ڕی دارا خونچە


مارس 5, 2021 – رادیو ده‌نگی ئازادی و یه‌كسانی\nبه‌پێی ڕاپۆرته‌كان ڕۆژی سێشه‌ممه ١٢ی ڕه‌شه‌ممه‌ی ١٣٩٩ی هه‌تاوی، هێزه چه‌كداره‌كانی گرووپی “جه‌یشولعه‌دل” هێرشیان كرده سه‌ر دوو ئۆتۆمبێلی سپای پاسدارانی ڕژیمی ئیسلامی له ناوچه‌ی سنووریی سه‌راوان له ئۆستانی سیستان و به‌لووچستان. به وته‌ی كه‌مپه‌ینی چاكانی به‌لووچ له‌م هێرشه‌دا لانیكه‌م “٥ هێزی …\nدڕێژه‌ی خۆپیشاندانه‌كان له بابل و موسه‌ننا و زیقاری عێراق\nبه پێی راپۆرته‌كان، سێ رۆژە لەسەر یەك خۆپێشاندان لە پارێزگای بابل بەردەوامە و خۆپێشاندەران داوای دوور خستنه‌وه‌ی “حەسەن مەندیل“، پارێزگاری بابل لە پۆستەكەی ده‌كه‌ن و به وته‌ی خۆیان ده‌یانه‌وێت كەسێكی دەستپاك لە شوێنی دابنرێت …\nگیان له ده‌ست دانی ٧ كرێكار له ویلایه‌تی “نه‌نگه‌رهاری” ئه‌فغانستان\nرۆژی پێنج شه‌ممه ١٤ی ڕه‌شه‌ممه، به هۆی هێرشی چه‌كدارانی نه‌ناسراو له ویلایه‌تی “نه‌نگه‌رهار“ی ئه‌فغانستان، بۆ سه‌ر كارخانه‌یه‌كی گه‌چ ٧ كرێكار گیانیان له ده‌ست دا. به وته‌ی والی ئه‌م ویلایه‌ته، ئه‌م رووداوه له گوندی “باوری” ولسوالی “سۆرخ روود“ی ئه‌م ویلایه‌ته روویداوه و ته‌واوی كرێكاران …\nگیان له‌ده‌ست دانی ٢٠ كۆچبه‌ر له لێوارئاوه‌كانی جیبووتی\nڕێكخراوی نێونه‌ته‌وه‌یی كۆچبه‌ریی سه‌ربه ڕێكخراوی نه‌ته‌وه‌یه‌كگرتووه‌كان، ڕۆژی پێنجشه‌ممه ٤ی مارس ڕایگه‌یاند كه گرووپێك له قاچاخچیانی مرۆڤ له لێوارئاوه‌كانی جیبووتی له ڕۆژهه‌ڵاتی ئه‌فریقا ٨٠ كۆچبه‌ریان سواری به‌له‌مێك كردووه و به‌هۆی نوقم بوونی به‌له‌مه‌كه ٢٠ كه‌س له‌م كۆچبه‌رانه گیانیان له‌ده‌ست داوه. …\nبه‌ڕێوه‌چوونی ڕێوڕه‌سمی ڕۆژی جیهانی ژن له بانه\nبه پێی هه‌واڵی گه‌یشتوو له بانه، ژماره‌یه‌ك له ژنان و پیاوانی ئازادیخواز، ڕۆژی چوارشه‌ممه ١٣ی مانگی ڕه‌شه‌ممه، بۆ ڕێزگرتن له ٨ی مارس ڕۆژی جیهانیی ژن، ڕێوڕه‌سمێكیان له‌مشاره به‌ڕێوه‌برد. ئه‌م ڕێوڕه‌سمه به سروودی ئه‌نترناسیۆناڵ و یه‌ك ده‌قیقه بێده‌نگی بۆ ڕێزگرتن …\nڕاگوێزرانی هاووڵاتییه‌ك بۆ زیندانی شنۆ\nڕۆژی چوارشەممە ١٣ی ڕەشەممەی، “عەزیز قادرتاج“، مامۆستای دەستبەسەر کراوی خەڵکی شنۆ دوای مانگێک ڕاگیران و لێپرسینەوە لە گرتووخانه‌ی ئیتلاعاتی سپای ئورمیە، بۆ بەندیخانەی ناوەندیی شاری شنۆ گوازرایه‌وه. بە پێی راپۆرته‌كان، “عەزیز قادرتاج” لە …\nسه‌پاندنی سێ ساڵ زیندان به سه‌ر هاووڵاتییه‌كی خه‌ڵكی ورمێ\nرۆژی پێنج شه‌ممه ١٤ی ڕه‌شه‌ممه، هاووڵاتییەک بە ناوی “فەرشاد فەتاحی“، خەڵکی ورمێ، لەلایەن لقی ٢ی دادگای ئەو شارە بە سێ ساڵ زیندان مەحکووم کرا. به پێی راپۆرته‌كان، دادگا ئەو هاووڵاتییەی بە تۆمه‌تی “ئیقدام دژی …\nدرێژه‌ی ناڕه‌زایه‌تی و كه‌ش و هه‌وای ئه‌منییه‌تی له سیستان و به‌لووچستان\nبه پێی ڕاپۆرته بڵاوكراوه‌كان، ناڕه‌زایه‌تییه‌كان له هێندێك شوێنی ئۆستانی سیستان و به‌لووچستان هه‌روا درێژه‌ی هه‌یه و كه‌ش و هه‌وای ئه‌م ئۆستانه ته‌واوه‌ن ئه‌منییه‌تییه. به پێی ڕاپۆرته‌كان، له ماوه‌ی ڕۆژانی ڕابردوودا مه‌ئموورانی ئه‌منی ژماره‌یه‌كیان له ناڕازیان له سه‌راوان، زاهێدان و سه‌رباز، …\nگیان له ده‌ست دان و بریندار بوونی ٩ كرێكار له شاره‌كانی ئێران\nڕۆژی پێنجشه‌ممه ١٤ی مانگی ڕه‌شه‌ممه، به‌هۆی نه‌بوونی ئیمه‌نی شوێنی كار له شاره‌كانی ئیسفه‌هان، مه‌شهه‌د، كه‌ره‌ج، مه‌هاباد و هه‌مه‌دان ٣ كرێكار گیانیان له‌ده‌ست دا و ٦ كرێكاری دیكه‌ش بریندار بوون. به پێی ڕاپۆرته بڵاوكراوه‌كان، كرێكارێكی …\nبه‌كرده‌وه ده‌رهاتنی حوكمی ئێعدامی سێ به‌ندكراو له زیندانه‌كانی ڕژیم\nڕۆژی پێنجشه‌ممه ١٤ی مانگی ڕه‌شه‌ممه، سێ به‌ندكراو له زیندانه‌كانی دیزێل ئابادی كرماشان، ئه‌راك و نۆوشه‌هر به تۆمه‌ته‌كانی په‌یوه‌ندیدار به مادده‌ی هۆشبه‌ر و قه‌تڵ ئێعدام كران. به پێی ڕاپۆرتی ئۆرگانی هه‌واڵنێریی كۆمه‌ڵه‌ی چالاكانی مافی مرۆڤ له ئێران، …


ئەمەش ناوی هەندێک لەکتێبە چاپکراوەکانی مامۆستا عەبدولڕەقیب یوسفن(دیوانی کرمانجی، الدولە الدوستکیە فی کردستان، تابلۆکانی شەرەفنامە، بیرەوەرییەکانی ئەحمەدی حەمەئاغای پشدەری، حدود کردستان الجنوبیە، لەبەڵگەنامەکانی حکومەتی شێخ مەحموود، بەرگریکردنمان لەقەڵای هەولێرهەولێر، وێرانکردنی قەڵای کەرکوککەرکوک و هەوڵدانم بۆ رزگارکردنی، پەیدابوون و دروستکردنی چەکی ئاگردار) و چەندان کتێبی تر.\n#هەولێر | #کەرکوک |\n5. 👁 بەرسیسێ عابید\n11. 👁 سەڵاحەدین ئەیووبی خەڵکی دوینی ئەرمەنستانە نەک دوینی هەولێر\n12. 👁 شوێنەوارەکانی نەوێ لە شاخی سوورێن\n13. 👁 فەقیێ تیران\n14. 👁 لە بەڵگەنامەکانی حکومەتی شێخ مەحمود\n15. 👁 مێجەر نوئێل: سەرنجدانێکی بارودۆخی کورد\n16. 👁 مەلا عومەری رەنجووریی شاڵەپەگی: بەشێک لە ژیان و بەرهەمی زانا و...\n✍ ئەم بابەتە بۆ دواجار لەلایەن: (هاوڕێ باخەوان)ەوە لە: Feb 3 2021 9:53AM باشترکراوە\n👁 ئەم بابەتە 81,508 جار بینراوە\n📷 فایلی وێنە 1.0.4 43 KB Feb 3 2021 9:53AM هاوڕێ باخەوان\n📷 فایلی وێنە 1.0.3 7 KB Feb 3 2021 9:53AM هاوڕێ باخەوان


حوسنی موباره‌ک به‌ره‌و نه‌خۆشـخانه ده‌برێت\nده‌سه‌ڵاتدارانی میسر ده‌ڵێن سه‌رۆکی پـێشـووی وڵاته‌که‌یان حوسنی موباره‌ک به‌ره‌و نه‌خۆشـخانه‌یه‌کی هاوینه‌هه‌واری شه‌رم ئه‌لشێخی سه‌ر ده‌ریای سوور براوه که ئێسـتا له‌وێ له ماڵێـکدا ده‌ستبه‌سه‌ره.\nموباره‌کی ته‌مه‌ن 82 سـاڵ چاوه‌ڕوان‌ده‌کرا لێـکۆڵینه‌وه‌ی یاسایی له‌گه‌ڵدا بکرێت له‌سه‌ر تۆمه‌ته‌کانی گه‌نده‌ڵی له دژی. ده‌زگاکانی ڕاگه‌یاندنی ڕۆژئاوا ده‌ڵێن ده‌بوایه له ڕۆژی سێشه‌ممه‌دا لێـکۆڵه‌ره‌وان پـرسیار و وه‌ڵامیان له‌گه‌ڵدا ئه‌نجام بدایه.\nحوسنی موباره‌ک له سـاڵانی دوایی ماوه‌ی حوکمڕانیـیه‌که‌ی دووچاری چه‌ندین گرفتی ته‌ندروسـتی بووه و نه‌شته‌رگه‌ری زراوی له ئه‌ڵمانیا بۆ کراوه. له 11 ی مانگی دووی ئه‌مسـاڵ له نێوه‌ندی خۆپـیشـاندانه‌کاندا له ده‌سه‌ڵات لادرا.\nڕۆژی یه‌کشه‌ممه هاوکاتی ئه‌وه‌ی به سه‌دان خۆپـیشـانده‌ر له گۆه‌ڕه‌پانی ته‌حریر داوای دادگایی‌کردنی حوسنی موباره‌کیان ده‌کرد، دادوه‌ری گشـتی میسر داوایکرد لێـکۆڵینه‌وه له‌گه‌ڵ موباره‌کدا بکرێت له‌سه‌ر کوژرانی خه‌ڵکی له خۆپـیشـاندانه‌کاندا و هه‌روه‌ها دزین و خواردنی پاره و پـولی موڵکی گشتی.\nله ڕاگه‌یاندنێـکی دادوه‌ری گشـتیدا هاتووه که ده‌بێت لێـکۆڵینه‌وه‌ش له‌گه‌ڵ هه‌ردوو کوڕه‌که‌ی حوسنی موباره‌ک جه‌مال و عه‌لا بکرێت له‌سه‌ر گه‌نده‌ڵی. پاشـان هه‌ر ڕۆژی یه‌کشه‌ممه له ڕاگه‌یاندنێـکی دیکه‌دا ده‌سه‌ڵاتداران گوتیان سه‌رۆک وه‌زیری پـێشـوو ئه‌حمه‌د نه‌زیف بۆ ماوه‌ی 15 ڕۆژی بۆ لێـکۆڵینه‌وه له‌سه‌ر گه‌نده‌ڵی ده‌سـتگیرکراوه.\nحوسنی موباره‌ک لای خۆیه‌وه ده‌ڵێت ئه‌و تۆمه‌تانه‌ی خراونه‌ته پاڵی هیچ بنه‌مایه‌کی بۆ نیـیه و ئه‌و مافی ئه‌وه‌ی هه‌یه داکۆکی له ناوبانگی خۆی و خێزانه‌که‌ی بکات.


❤❤یـــانەی کوردژیـن/Kurd Zhin❤❤/ / ئەلبوومە تازەکەی (نانسی) تەنیا ناوەکەی ماوە\n» ئەلبوومە تازەکەی (نانسی) تەنیا ناوەکەی ماوە\n#1 2012-06-10 07:43:12\nئەلبوومە تازەکەی (نانسی) تەنیا ناوەکەی ماوە\nگۆرانیبێژی بەناوبانگی عەرەبی و لوبنانی (نانسی عەجرەم) کۆتایی هێنا بە ئەلبوومێکی تازەی گۆرانی و با نیازیشە هەر لەم ساڵەدا بڵاوی بکاتەوە.\nبە گوێرەی ئەو هەواڵەی لە رۆژنامەی (وەتەن)ی میسری بڵاوکراوەتەوە،ئەلبوومەکەی تەواو بووە،بەڵام جارێ رێک نەکەوتووە لەسەر ناولێنانی و رەنگە دوای ئەوەی لەسەر ناوەکەیشی رێک کەوتن،ئیدی بیر لە بڵاوکردنەوەی دەکەنەوە.\nهەر لەو رۆژنامەیەدا ناوی گۆرانییەکی ئەلبوومەکە ئاشکرا کراوە بەناوی (عرشک هوی) کە دوای ئەوەی لە میهرەجانی (موازین مغرب)گەراوەتەوە ئەم گۆرانییەی تۆمار کردوە گۆرانیەکە ئاوازەکەی (سەمیر سەغیر) دایناوە و هۆنراوەکەیشی (نەبیل ئەبوو عەبدە) نووسیویەتی.\nئەوەی جێگای ئاماژەیە،پارساڵ (نانسی) بە مەبەستی ئەنجامدانی کۆنسێرتێکی جەماوەری هاتە شاری هەولێر وتوانیی کۆنسێرتێکی سەرکەوتوو ئەنجام بدات و جەماوەرێکی زۆریش ئامادەی بوون.\n#2 2012-06-10 07:55:56\nRe: ئەلبوومە تازەکەی (نانسی) تەنیا ناوەکەی ماوە\nده‌ستت خۆش بێت بۆ دانانی ئه‌م هه‌واڵه هونه‌ریه\nمن زۆر حه‌ز به ده‌نگی نانسی ئه‌که‌م\nبه هیوای سه‌رکه‌وتن\n#3 2012-06-10 08:52:44\n#4 2012-06-10 20:03:36\nدةست خؤش ماندوو نةبى\n#5 2012-06-11 09:06:57\n#6 2012-06-11 13:44:18\n#7 2012-06-11 15:34:59\n#8 2012-06-11 17:25:25\ndastt xosh bet chawakam\n#9 2012-06-12 08:29:13\n#10 2012-06-12 08:40:38\ndast xosh gyan\n#11 2012-06-12 08:50:41


فەرمی: سزای عوسمان دێمبێلی دیاریی کرا | KurdGoal\nئایار 31, 2020 6:20 PM\nفەرمی: سزای عوسمان دێمبێلی دیاریی کرا\nدوای ئەوەی لەگەڕی هەشتەمی بەڕێوەچوونی یارییەکانی خولی ئیسپانیا عوسمان دێمبێلی فەڕەنسی و هێرشبەری یانەی بارسێلۆنا ـی ئیسپانی لەیاری یانەکەی بەرامبەر سێڤییا بەکارتی سوور کرایە دەرەوە ،کەمێک لەمەو پێش لیژنەی سزادان لەیەکێتی تۆپی پێی ئیسپانیا سزای یاریزانی ناوبراوی ڕاگەیاند.\nدوای یارییەکەی بارسێلۆنا بەرامبەر سێڤییا ناوبژیوانی یاری ماتیۆ لاهۆزی گووتی کە دێمبێلی زیاتر لەجارێک پێی گووتووە تۆ زۆر خراپی بۆیە کارتی سووری لەیارییەکە پێداوە .\nلیژنەی سزادان لەیەکێتی تۆپی پێی ئیسپانیا سزای هێرشبەرەکەی بارسێلۆنای بۆ دوو یاری سڕکردن دیاریکرد ، بەمەش عوسمان دێمبێلی ناتوانێت لەدوو یاری داهاتووی یانەکەی بەرامبەر ئێبار لەگەڕی نۆیەم و کلاسیکۆ بەرامبەر ڕیال مەدرید لەگەڕی دەیەم بەشداری بکات .\n::: بارسێلۆنا, خولی ئیسپانی, عوسمان دێمبێلی, ماتیۆ لاهۆزی\nPrevپێشترنەیمار ئەستێرەیەکی پاریس سانجێرمان ناچار دەکات یانەکە جێبهێڵێت\nدواترڤیدیۆ: په‌یامنێره شۆخ و شه‌نگه‌كه‌ی ئیتاڵیا توشی بارودۆخێکی ناخۆش ده‌بێتNext


📖 حیزب لەبەردەم مۆتەکەی کۆنگرەدا کورتەباس\n📅 کاتی تۆمارکردن Dec 9 2019 11:26PM\nکۆنگرەو کۆنفرانس بۆ حیزب ئەڵبەتە شتێکی خۆ لێ لانەد [ زۆرتر... 👁] ✖ ✖ 0 2 ✔ 99% ✍ ج.ع.ئـ. 9-12-2019 23:26:22\n📊 هاوردەکردنی ئۆتۆمبیل زیادی کردووە ئامار و راپرسی\n📅 کاتی تۆمارکردن Dec 9 2019 11:31PM\nبەپێی ئامارێکی دەروازەی نێودەوڵەتیی ئیبراهیم خەلیل [ زۆرتر... 👁] ✖ ✖ ✖ 0 2 ✔ 93% ✍ ج.ع.ئـ. 9-12-2019 23:31:44


قائیمقامیەتی سلێمانی هۆشداری دەداتە دایك و باوكان – تۆڕی میدیایی خەڵک\n2019/09/03 - 9:56 AM\nخەلچك- بەشی هەواڵ\nلیژنە هاوبەشەكانی قائیمقامیەتی سلێمانی دەستی بەسەر بڕێكی زۆر خۆراكی ماوەبەسەرچوودا گرت و پسپۆڕێكی خۆراكیش هۆشیاری بەدایكان و باوكان دەدات.\nقائیمقامیەتی سلێمانی لە ڕاگەیەندراوێكدا نوسیویەتی”لەئەنجامی سەردانە بەردەوامەكانی لیژنە هاوبەشەكانی قائیمقامیەتی سلێمانی بۆ دوكان و بازاڕ و شوێنە گشتیەكان و پشكنین بۆ ئەوكاڵاوشمەكانەی لەلایەن هاووڵاتیانەوە بەكاردەهێنرێت، لەمانگی ئابدا دەستیان بەسەر بڕێكی زۆر خۆراكی خراپ و نەشیاودا گرتووە.”\nهەروەها نوسراوە”بەشێك لەوخۆراكانە رۆژانە منداڵەكان لە دوكانی گەڕەكەكان دەیكڕن كە لە (بسكیت، نەستەلە، جپس، هێلكە، خورما، برنج، رۆن، زەیتوون، قارچك، خواردنەوە گازییەكان و خواردەمەنیە لە قوتوو نراوەكان) پێك هاتوون، بەهۆی نەشیاوی عەمباركردن یاخود بەرزی پلەی گەرمی شوێنەكەوە خراپبوون و بەشێكیشی ماوەی بەكارهێنانیان بەسەرچوون و شیاوی خواردن نین.”\nلەمبارەوە لەشكر حەمید، پسپۆڕی بواری زانستی خۆراك وتویەتی” ئەو خۆراكانەی بەهۆی خراپ عەمباركردن و بەرزی پلەی گەرمی شوێنەكەوە خراپ دەبن بەها خۆراكیەكەیان لەدەست دەدەن وشیاوی خواردن نامێنن و پێویستە لەناو ببرێن.”\nداواشی لە دایكان و باوكان كردووە”بۆ پاراستنی تەندروستی خۆیان و منداڵەكانیان، بەوریاییەكەی زیاترەوە ئاگاداری ئەو خۆراكانەبن منداڵەكانیان دەیكڕن”.\nپۆلیسێك لەسەر هەڕەشەكردن لە مامۆستایەك دەستگیركرا


دوای ماوەیەکی زۆر لە داخرانی بەهۆی گەندەڵی و زاڵبوونی گرووپە میلیشیاکان بەسەر دەروازەی بازرگانی مەندەلی-سۆمار کە کەوتووەتە پارێزگای دیالە و بەشێکە لە ناوچە کوردستانییەکانی دەرەوەی ئیدارەی هەرێم، دەروازەکە راستەوخۆ لە لایەن مستەفا کازمی سەرۆک وەزیرانی عێراق کرایەوە و دەگوترێ ئەم هەنگاوە کۆتاییهێنانە بە دەسەڵاتی میلیشیاکان لە دەروازە سنوورییەکان و بەشێکە لەو چاکسازییانەی حکوومەتی عێراق جێبەجێیان دەکات.\nکردنەوەی دەروازەکە لە لایەن سەرۆک وەزیران هەڵگری پەیامێکی توند بووە بۆ میلیشیاکان و لە بەیاننامەیەکی دەستەی باڵای دەروازە بازرگانییەکانی عێراقیشدا باس لە ئامانجەکەی کراوە. دەستەکە لە بەیاننامەیەکدا بڵاوی کردووەتەوە سەردانی سەرۆک وەزیرانی عێراق بۆ مەندەلی و بەشداربوونی لە کردنەوەی دەروازە بازرگانییەکە پەیامێکی ئاشکرایە بۆ هەموو ئەو گەندەڵانەی پێشتر لە سنوورەکە گەندەڵییان ئەنجام دابوو و پێداگری لەوە کراوە چیتر رێگە نادرێت دەروازەکە بۆ مەبەستی خراپ بکار بهێنرێت.\nپێویستە بگوترێ حکوومەتی عێراق تووشی تەنگژەی دارایی بووە و کابینەی نوێی مستەفا کازمیش بۆ بەرزکردنەوەی داهات و چاککردنی دۆخەکە دەستی بە جێبەجێکردنی هەندێک هەنگاوی چاکسازی کردووە و یەکێک لەو شوێنانەش دەیەوێت چارەسەری بکات پرسی گەندەڵییە لە دەروازەکانی لەگەڵ ئێران کە زۆربەیان لە ژێر دەسەڵاتی گرووپە میلیشیاکان و هەندێک لایەنی نایاساییدابوون.\nکازمی سووربوونی خۆی لەسەر رووبەڕووبوونەوەی گەندەڵی راگەیاندووە و گوتوویەتی دەسەڵاتی تەواوی بە سەرۆکی دەستەی دەروازە بازرگانییەکان داوە بۆ رووبەڕوبوونەوەی گەندەڵکاران و بە سزاگەیاندنیان چی پێویستە ئەنجامی بدات.\nهەر چەندە سەردانەکە لە چوارچێوەی ئۆپەراسیۆنی پاڵەوانانی عێراق بووە دژی داعش بەڵام چاوی سەرۆک وەزیران زیاتر لەسەر دەروازەکانی بووە لەگەڵ ئێران و پێی وایە ئاسایشی ناوخۆیی دەبێ لە سنوورەکانەوە دابین بکرێت.\nئەم دەروازەیەی رۆژی شەممە کرایەوە پێشتر بەهۆکاری بڵاوبوونەوەی کۆرۆنا داخرابوو هەر چەندە هۆکاری سەرەکیی لە داخستنی دەروازەکە قاچاخیی و ئەو کارە نایاساییانە بوو کە گرووپە میلیشیاکان ئەنجامیان دەدا.\nلە هەندێک دەروازەی سنووری بەتایبەتی لەو ناوچانەی کە بە ناوچەی کوردستانی دەرەوەی ئیدارەی هەرێم ناسراون میلیشیاکان جگە لەوەی بە نایاسایی شتومەکیان هاوردە دەکرد ئەوا هەندێک جار کاری قاچاخی مادەهۆشبەرەکان و چەکیشیان دەکرد و چەندین جار نوێنەرانی پەرلەمانی عێراق بە ئاشکرا گوتوویانە لە دەروازەکان بازرگانی بە مادەی هۆشبەر دەکرێ.\nلە لایەکی ترەوە میدیاکانی ئێران بڵاویان کردەوە جگە لە دەروازە فەرمییەکان لە حەوت دەروازەی تر ئاڵوگۆڕی بازرگانی لە نێوان ئێران و هەرێمی کوردستان و عێراقدا دەکرێت. پێشتریش دەروازەی مێهران کرابووەوە کە کەوتووەتە پاریزگای ئیلام لە رۆژهەڵاتی کوردستان .\nسەید روحوڵا لەتیفی گوتەبێژی گومرگی ئێران باسی لەوە کردووە یەک لە دوای یەک دەروازە داخراوەکان دەکرێنەوە و بە گوڕ و تینێکی زیاتر درێژە بە بازرگانیکردن لەگەڵ عێراق و هەرێمی کوردستان دەدەن. ئابووری ئێران کە ئەم رۆژانە لە ژێر گوشاری سزاکانی ئەمەریکادا زیاتر پاشەکشەی کردووە، پەرەپێدانی پێوەندییە بازرگانییەکان بە پێدانی هەناسەیەک بە دۆخی ئابووری هەژمار دەکرێت.\nبە گوتەی ئەو بەرپرسەی ئێران لە سەرەتاکانی بڵاوبوونەوەی کۆرۆنا بەهۆی ئەو رێوشوێنانەی بەرانبەر نەخۆشییەکە گیرابووە بەر ئاڵوگۆڕی بازرگانی لە سنوورەکانی نێوان هەرێمی کوردستان و ئێران هاوکات ئێران لەگەڵ عێراق دابەزیبوو بەڵام ئێستا خەریکی دۆخەکە زیاتر ئاسایی دەبێتەوە وجموجۆلە بازرگانییەکانیش زیادیان کردووە. ئەو هیوای خواستووە بەمزووانە دەروازەی خوسرەوی و جەزابەش بکرێنەوە.\nحکوومەتی عێراق بە پێچەوانەی حکوومەتەکانی پێشوو لە دەروازەکانی لەگەڵ ئێران رێوشوێنی زۆر توندی وەرگرتووە و دەیەوێت رێگری لە هەر جۆرە گەندەڵییەک لەم دەروازانە بکات و لە دەستی گرووپەکان دەریان بهێنێت.\nمستەفا کازمی خۆی بە ئاشکرایی گوتوویەتی حکوومەتی عێراق بەسەر دەروازە وشکایی و ئاوییەکانیدا زاڵ نییە و بەشێک لەم دەروازانە لە لایەن گرووپی نایاسایی سەرپەرشتی دەکرێن.\nسەرەتای ئەم مانگەش مستەفا کازمی لیژنەیەکی هاوبەشی پێکهێنا کە بەرپرسانی وەزارەتی بەرگری، ناوخۆ، دارایی و دەزگای هەواڵگری تیایدا بەشدارن و دۆسیەی نەهێشتنی گەندەڵیی لە دەروازەکانی بەم لیژنەیە ئەسپاردووە. پلانی سەرەکی حکوومەتی عێراق ئەوەیە بە چاکسازی و کۆنترۆڵی دەروازەکان و نەهێشتنی گەندەڵی داهاتی حکوومەت بەرز بکاتەوە


شیعری یەک دێڕ - قەڵەم\nله شیعری نوێی كوردیدا. ئه‌وه‌نده‌ی من بیزانم یه‌كه‌م كه‌سم شیعری یه‌كدێڕم تاقی كردبێته‌وه. له ژماره (8)ی گۆڤاری (كاروان)، ساڵی 1993 نموونه‌م بڵاوكردووه‌ته‌وه: (ته‌رمیك له‌سه‌ر شۆسته پاكه‌ت ده‌فرۆشێ). دواتر كه‌سانی دی زۆریان به‌كارهێنا. ئه‌مه درێژه‌ی ئه‌م تاقی كردنه‌وه‌م نییه. بۆ ڕوونكردنه‌وه، تاقی كردنه‌وه‌یه‌كی ترمه. (10) ناونیشانن به‌بێ شیعر.\nناونیشان بێ گۆڕه‌پانی جه‌نگه‌كانی\nله كاتی خۆیدا له قووڵاییدا هه‌ڵده‌له‌رزم\nگره‌و له‌گه‌ڵ كلیلسازی گه‌نجینه‌ی پاشا و داهاتووی پێشبینیكراو\nپێم بوونه‌ته ڕووبار و خۆم بۆ شه‌ڕی دنیا ناونووس كردووه\nقه‌له‌ڕه‌شێك به قه‌واره‌ی هه‌ورێكی زه‌رد\nگوڵه‌خوريی زمانی سه‌ركرده‌یه‌كی ئه‌ژنۆ شلی بزمارڕێژ كرد\nهێڵ كۆبووه‌وه‌ی خاڵ و ده‌ریای به هاژه‌یه\nپێغه‌مبه‌ران به جۆره دوودڵییه‌كه‌وه ڕوخساریان وه‌رگرت\nكه‌ڵه‌باب و مه‌لا ده‌ستڕه‌شترین دێوه‌زمه‌ی یه‌كترن\nكانوونی یه‌كه‌می 2020 هه‌ولێر\n* سه‌باح سابیر حه‌سه‌ن: سه‌باح ڕه‌نجده‌ر.\n* له 18/11/1965 له هه‌ولێر له دایكبووه.\n* خوێندنی سه‌ره‌تایی و ناوه‌ندی و ئاماده‌یی ساڵی 1985 له هه‌ولێر ته‌واوكردووه.\n* له سه‌ره‌تای هه‌شتاكانه‌وه له‌ناو واقیعی نووسیندا به‌دوای ڕووناكی نهێنیدا وێڵه و له واقیعی زه‌ینیشدا مامه‌ڵه له‌گه‌ڵ شیعر ده‌كا و به‌ر ئه‌گه‌ره‌كانی بوونی ده‌خات.\n* ئه‌م كتێبانه‌ی له ئه‌ده‌بی كوردیدا نووسیوه:\n1ــ زێوان: 1988، ڕۆمانه شیعر.\n2 - ڕووه‌كه‌كانی خوداوه‌ند: 1999، شیعر.\n3 - خه‌ون وا خۆی گێڕایه‌وه: 2004، شیعر.\n4 - شه‌ڕی چل ساڵه: 2005، شیعر.\n5 - مردوویه‌ك ئاگای له هه‌مووانه: 2008، شیعر.\n6 - سه‌د و یه‌كشه‌وه: 2008، شیعر.\n7 - ساڵی سفر: 2010، شیعر.\n8 - سروودی زه‌وی: 2012، شیعر.\n9 - حه‌زده‌كه‌م ئه‌وه‌نده بژیم: 2015، شیعر.\n10 - دواكه‌وتن له كه‌شتیی نووح: 2018، شیعر.\n11 - دیوانی سه‌باح ڕه‌نجده‌ر: به‌رگی یه‌كه‌م 2018، كۆبه‌رهه‌م.\n12 - دیوانی سه‌باح ڕه‌نجده‌ر: به‌رگی دووه‌م 2018، كۆبه‌رهه‌م.\n13 - چوار كتێب له‌باره‌ی شیعره‌وه: 2019، گوتار و بیروڕای ئه‌ده‌بی.\n14- به‌ها و هه‌ڵه‌ی پێشبینییه‌كان: 2019، شیعر.\n15- سه‌ره‌تا وشه بوو: 2020، شیعر.\n16- ڕوونیی هه‌موو شتێك: 2022، شیعر.