پەڕاوی ئۆروێڵ: جۆرج ئۆروێڵ و تێبینییەک » DidiMn\nسەرەتا / ڕاپۆرت/کتێب / پەڕاوی ئۆروێڵ: جۆرج ئۆروێڵ و تێبینییەک\nله ڕوانگه‌ى فه‌لسه‌فه‌ى ماترياليزمى ديالێكتيكیی کارڵ مارکسەوە، هه‌موو ته‌ن و ديارده‌كان له ناو خۆياندا هه‌ڵگرى دژە‌كانى خۆيانن. ئێمه  كه پاڵده‌نێين به شتێكه‌وه، ئه‌ويش پاڵمان پێوه ده‌نێت، هه‌موو كردارێک په‌رچه‌كردارێكى هه‌يه، له ميكانيكدا ئه‌م بۆچوونه تا ڕاده‌يه‌ک ته‌بايه له‌گه‌ڵ زانستى سه‌رده‌مدا، له‌شى مرۆڤ له پرۆسيسێكى دژيه‌كدايه، خانه‌ى نوێ و كۆنى تێدايه، له په‌ره‌سه‌ندن و گۆڕاندان، له سه‌ر بنه‌ماى يه‌كتريش ده‌مێننه‌وه، به‌بێ يه‌كتر نابن و له په‌يوه‌ندييه‌كى دووسه‌ره‌ى تێكچڕژاودان. مانه‌وه‌ى هه‌ريه‌كه‌يان به‌نده به‌وى تره‌وه، ئه‌م په‌يوه‌ندييه وا ده‌كات، كه يه‌كتر نه‌فى بكه‌ن، واته له ناو ئه‌و يه‌كيتييه‌ى كه لە نێو ديارده و شته‌كاندا هه‌ن، جۆرێک له په‌يوه‌ندیى دژە‌يه‌كى و نه‌فيكردن له نێوانياندايه، هه‌ريه‌ک ئه‌وى تر ڕە‌ت ده‌كاته‌وه، ده‌رئه‌نجام و پوخته‌ى ئه‌م نه‌فيكردن و په‌يوه‌ندييه‌ش، هه‌ر له نێو خودى په‌يوه‌ندييه‌كه‌دايه. پێويستمان به هێزى سێيه‌م نابێت له ده‌ره‌وه بێت و ئه‌نجامگيری و سه‌قامگيرىی نێوانيان به‌ده‌ست بهێنێت. ناكۆكی بريتييه له‌په‌يوه‌ندىی نێوان دژە‌كان، دژە‌كانيش بريتين له په‌يوه‌ندييه ناكۆكه‌كان. نموونه‌ى كۆنكرێتیی ئه‌م بۆچوونه له كۆمه‌ڵدا، له ڕوانگه‌ى ماركسييه‌كان، بۆ په‌يوه‌ندیى ديالێكتيكى، ململانێى نێوان سه‌رمايه‌داران و كرێكارانه، ئه‌م دوو چينه له يه‌كێتييه‌كى په‌يوه‌نديدان له كۆمه‌ڵێكى بۆرژوازدا، به‌رده‌وام يه‌كتر نه‌فى ده‌كه‌نه‌وه. به‌م شێوه‌يه ئاڵوگۆڕ و په‌ره‌سه‌ندن دێته كايه‌وه، ده‌رئه‌نجام له ديدى كارڵ ماركس، ئه‌نگڵس و لينيندا، چينى كرێكار شۆڕش ده‌كات و نه‌فى سه‌رمايه‌دار ده‌كات، پاشان كۆمه‌ڵى سۆشياليستی دێنێته كايه‌وه.\nمه‌به‌ستمان له خستنه‌ڕووى ئه‌و سه‌ره‌تايه، ئه‌وه‌بوو كه ئه‌م ديده له لايه‌ن ماركسييه په‌ڕگيره‌كانه‌وه، به ڕەها وەردەگێڕدرێت، كه هه‌ندێک جار ده‌بێته شتێكى ئايرۆنی و كۆميدى، بۆ نموونه گواستنه‌وه‌ى ئه‌م بۆچوونه بۆ نێو زمان، به‌وه‌ى كه وشه‌كانى زمان له نێو خۆياندا هه‌ڵگرى دژە‌كانى خۆيانن، بۆيه پێويستمان به دانانى وشه‌ى دژ نييه بۆ يه‌كتر، به‌ڵكو چ وشه‌يه‌ک ده‌گريت له زماندا له نێو خۆيدا وه‌ک هه‌موو ديارده و شت و ته‌نێک، له په‌يوه‌ندييه‌كى ئاڵوگۆڕى كاريگه‌ریى ڕە‌تكردنه‌وه‌دايه، بۆيه پێويستمان به بوونى وشه‌يه‌كى جياواز نييه، له فۆڕمدا ببێته دژى مه‌دلولى وشه‌يه‌كى تر.\nڕۆماننووسى به‌ناوبانگ جۆرج ئۆروێڵ، ڕە‌خنه‌گرى ئه‌ده‌بیی يه‌كه‌مى خە‌ونه يۆتۆپى و فانتازياكانى ماركسييه‌ت له هه‌ردوو ڕۆمانى خۆيدا مه‌زراى ئاژە‌ڵان و ١٩٨٤ به توندی به گژ هه‌موو ده‌رئه‌نجام و ده‌رهاويشته په‌ڕگيرە‌كانى ديدى ماركسييه‌كاندا چووەته‌وه. ئه‌م نووسه‌ره توانیویەتى ئه‌و ديده ئايرۆنييه‌ى پێشووتر باسمان كرد، لە ڕۆمانی ١٩٨٤ به شيوه‌يه‌كى ئيستاتيكیانه ته‌وزيف بكات.\nله ڕۆمانه‌كه‌دا، گفتوگۆيه‌ك له‌نێوان كاراكته‌رى سه‌ره‌كیى ڕۆمانه‌كه وينستۆن و كاراكته‌رێكى تر به نێوى سايم هه‌يه، كه له‌م گفتوگۆيه‌دا ئۆروێڵ به ديدێكى ئايرۆنييه‌وه باس له گواستنه‌وه‌ى بيرۆكه‌ى ماترياليزمى ديالێكتيكی ده‌كات بۆ نێو زمان. له ڕۆمانه‌كه‌دا وينستۆن وێنه‌ى ئه‌و كه‌سه ناڕازييانه‌ن، كه باوه‌ڕيان به ماركسييه‌ت نه‌بووه له‌و سه‌رده‌مه‌دا، له به‌رانبه‌ردا سايم كه‌سێكه زۆر به توندى په‌يوه‌سته به ئايدۆلۆجياى ماركسييه‌تى ئه‌و سه‌رده‌مه‌ى ئينگلته‌راوه، له لايه‌ن سيستەمى ده‌و‌ڵه‌ته‌وه سايم ڕاسپێردراوە بۆ نووسينى فه‌رهه‌نگێک، كه وه‌ک خۆى ده‌ڵيت: “دوا فه‌رهه‌نگى زمانه‌كه‌يه و هيچ وشه‌يه‌ک له‌و وشانه له‌و فه‌رهه‌نگه‌دا نييه كه تا پێش ساڵى ٢٠٥٠ له كار ده‌كه‌ون.” ئۆروێڵ ئه‌م ديده وه‌ک ڕە‌خنه‌يه‌كى گاڵته‌ئامێز ته‌وزيف ده‌كات دژى بيرۆكه‌ى كۆتايىی مێژوو، ته‌رجه‌مه‌كردنى ئه‌م ديده بۆ ناو كايه‌ى زمان.\nسايم ده‌ڵێت: “ئاخر وشه‌يه‌ک پێچه‌وانه‌ى وشه‌يه‌كى تر بێت به كه‌ڵكى چى دێت، ته‌ماشاى وشه‌ى چاک بكه، ئه‌گه‌ر وشه‌يه‌كى وه‌ک چاکت هه‌بێت چ پێويست به وشه‌ى خراپ ده‌كات، ناچاک هه‌مان واتاى هه‌يه و چاكتريشه، چونكه به ته‌واوی پێچه‌وانه‌ى چاکه، به‌ڵام خراپ به ته‌واویى پێچه‌وانه‌ى چاك نييه.” له‌وه‌ش زياتر ده‌چێت و پێى وايه كه ئه‌گه‌ر شێوه‌ى به‌هێزى وشه‌ى چاکمان بوێت، پێويستمان به ناياب و باش نابێت، به‌ڵكو له‌برى ئه‌وانه گه‌لێ چاک و ته‌نانه‌ت بۆ شێوازى زۆر به‌هێزى وشه‌ى چاک، وشه‌ى ده‌بڵ چاکمان هه‌يه.\nئه‌م ڕەخنه ئايرۆنييه‌ى ئۆرویڵ له بيرى ماترياليزمى ديالێكتيكیی ماركس، به ڕاى من به شێوه‌يه‌كى ئه‌ده‌بیى نمونه‌يى ته‌وزيف كراوه، وه‌ک پێمان بڵێت، وته‌كانى ماركس له لايه‌ن ماركسييه‌كانه‌وه، بۆ كايه‌يه‌كى دياريكراو نييه، به‌ڵكو ده‌كرێت بگشتێندرێت بۆ سه‌رجه‌م كايه‌كانى ژيان، بۆ يه‌ک ڕە‌هه‌ندى ناو كۆمه‌ڵگە نييه، وه‌ک ئابووری، ململانێى چينايه‌تى و تا دوایی، به‌ڵكو زمانيش ناتوانێت له سیستەمێکی مۆنۆلپۆليستى ماركسييه‌تدا، بێبه‌رى بێت و به ئاقارى خۆيدا بچێت.\nGeorge Orwell, پەڕاوی ئۆروێڵ,


ڤایرۆسی کۆرۆنا بەردەوامە لە تەشەنەکردن و رۆژانە خەڵکی دیکە گیرۆدە دەکات و بەشێک لە توشبووان بەهۆی ئەو پەتا جیهانییەوە گیان لەدەست دەدەن.\nڤایرۆسەکە لە هەریەک لە وڵاتەکانی چین، ئیتاڵیا، ئێران، کۆریای خوارو، ئیسپانیا و ئەڵمانیا و فەڕەنسا و ئەمریکا بەربڵاوە و وڵاتە عەرەبییەکانیش ترسیان لێ نیشتووە و کەوتوونەتە خۆیان و بە ملیۆنەها دۆلار بۆ ئەم پەتایە تەرخان کراوە و خەرج دەکرێ، جگە لەو هاوکارییانەی کە لەلایەن بانکی نێودەوڵەتی و رێکخراوی نەتەوە یەکگرتووەکانەوە پێشکەش دەکرێت.\nلەو بارەیەوە دۆناڵد ترەمپ، سەرۆکی ئەمریکا بڕیاریدا بودجەیەکی تایبەتی بە بڕی 8,3 ملیار دۆلار تەرخان بکات تا بەرەنگاری ئەو دۆخە ناهەموارە بێتەوە کە بەرۆکی جیهان بەگشتی و ئەمریکای بەتایبەتی گرتووە\nئیتاڵیا بە وڵاتی دووەم دادەنرێ لە ڕیزبەندی ئەو وڵاتانەی کە توشری ڤایرۆسی کۆرۆنا بووە.\nریشی سۆناک، وەزیری دارایی ئیتاڵیا رایگەیاند "نزیکەی 37 ملیۆن دۆلار تەرخان کراوە تا وڵاتەکەی لەم پەتایە ڕزگار بکات.\nهەروەها وڵاتی فەڕەنساش 4 ملیار دۆلاری تەرخان کردووە بۆ بنەبڕکردنی کۆرۆنا و هەرچی وڵاتی ئیسپانیایە ملیارێک یۆرۆی تەرخان کردووە بۆ هەمان مەبەست و هەروەها 2,8 ملیار یۆری داوەتە لێپرسراوی هەرێمەکان تا بتوانن خزمەتی زیاتر بکەن.\nهاوکات وڵاتی ئەڵمانیا ملیارێک یۆرۆی تەرخان کردووە بۆ پاڵپشتی بواری تەندروستی و پسپۆڕانی پزیشکی تا چارەسەرێک بۆ ئەم پەتایە بدۆزنەوە.\nوڵاتی چین کە سەرچاوەی دەرکەوتنی ڤایرۆسەکە بوو، یەکەمین وڵات بوو کە بودجەی تەرخان کرد بۆ لەناوبردنی ڤایرۆسەکە و بڕی 1,4 تریلیۆن و 173 ملیۆن دۆلاری بۆ ئەو مەبەستە تەرخان کرد.\nلەسەر ئاستی خۆرهەڵاتی ناوەڕاست و کەنداویش لە وڵاتانی ئیسلامی هیچ داتایەک لەبارەی تەرخانکردنی بودجەی تایبەت بۆ روبەڕوبونەوەی ڤایرۆسەکە رانەگەیەنراوە بەڵام داوای ٥ ملیار دۆلار لە بانکی نێودەوڵەتی کراوە و تائێستا بانکەکە وەڵامی نەبووە\nلەوڵاتی میسر کە دەیان حاڵەتی توشبوون بە ڤایرۆسەکە تۆمارکراوە بڕی 6,38 ملیار دۆلاری بەناوی پلانی گشتی بۆ بەرەنگاربوونەوەی ڤایرۆسی کۆرۆنا تەرخان کردووە.\nلەوڵاتی قەتەر 75 ملیار ریاڵ بەواتای 25 ملیار دۆلار تەرخانکراوە بۆ پاڵپشتی بواری تەندروستی و بەرەنگاربوونەوەی کۆرۆنا.\nلەوڵاتی کوەیت پارێزگاری بانکی ئەو وڵاتە تەرخانکردنی 33 ملیۆن دۆلاری بۆ بەرەنگاربوونەوەی ڤایرۆسی کۆرۆنا راگەیاند.\nلەوڵاتی سعودیەش 13 ملیار دۆلار بۆ قەڵاچۆکردنی پەتاکە تەرخان کراوە\nبەڵام تائێستا وڵاتانی بەحرەین و عومان بەڕەسمی هیچ بودجەیەکیان بۆ لەناوبردنی پەتاکە تەرخان نەکردووە\nهەرچی بانکی نێودەوڵەتیشە ئاشکرای کرد"بڕی 15 ملیار دۆلاری داناوە بۆ یارمەتیدانی کتوپڕی ئەو وڵاتانەی کە هەژارن و لەشێوەی قەرزی بچوک و هاوکاری پارەیان دەدرێتێ بۆ روبەڕوبونەوەی ڤایرۆسەکە.\nلەگەڵ ئەوەی وڵاتانی جیهان و دەوروبەر بودجەیەکی باشیان بۆ بەرەنگاربونەوەی ڤایرۆسی کۆرۆنا تەرخان کردووە بەڵام لە هەرێمی کوردستان تا ئێستا حکومەتی هەرێمی کوردستان هیچ بودجەیەکی بەشێوەیەکی فەرمی بۆ بەرەنگاربونەوەی ئەم پەتایە رانەگەیاندووە و ئامادەکاریی و کاری بەرەنگاربوونەوەی ڤایرۆسەکە کەوتۆتە سەر شانی خێرخوازان و بەشێک لە سەرمایەدارەکانی کوردستان کە خۆیان لە شار و شارۆچکەکان دەستپێشخەری دروستکردنی نەخۆشخانەی تایبەت دەکەن، لەنموونەی دروستکردنی نەخۆشخانەی تایبەت لەشارەکانی سلێمانی و شارو شارۆچکەکان لەلایەن خێرخواز و چەند سەرمایەدارێک و دەستپێشخەری شاسوار عەبدولواحید، سەرۆکی جوڵانەوەی نەوەی نوێ بە تەرخانکردنی تاکە بارەگای پارتەکەیان و ئامادەکردنی نەخۆشخانەیەکی 100 قەڕەوێڵەیی بە تەواوی پێداویستییە پزیشکییەکان کە لەماوەی تەنها 48 کاتژمێردا جێبەجێکرا و لە ئێستادا ئامادەیە بۆ وەرگرتنی نەخۆش.\nئه‌م بابه‌ته  423 جار خوێندراوه‌ته‌وه


ئەمرۆ بەهێزترین یاری پرێمەرلیگ بەرێوەدەچێت\nئەگوێرۆ و بەرشلۆنە لەیەكتر نزیكبوونەوە پێكهاتەی یاری لووتكەی یوڤینتۆس و ناپۆلی ئاشكراكرا ئەمرۆ میلان لەپێناو مانەوەی لە ركابەری ، رووبەرووی جەنەوا دەبێتەوە ئەمرۆ لە دێربی مەدرید ریال مەدرید رووبەرووی خیتافی دەبێتەوە بۆ مانەوە لە پێشەنگ ئەتلەتیكۆ مەدرید رووبەرووی ئیبار دەبێتەوە\nڕێكان عەزیز 28/02/2021 - 10:59 وەرزش/جیهانی\nئەمرۆ یارییەكانی جەولەی 26 پرێمەرلیگ بەردەوامی دەبێت لەسەر یاریگای ووكرز یانەی لیستەرسیتی لە یارییەكی بەهێز میوانداری ئەرسناڵ دەكات.\nلیستەرسیتی خاوەنی 49 خاڵەو پلەی سێیەمی ریزبەندی گرتوە، ئەم یانەیە لەدوو یاری رابردوو سەركەوتنی تۆمار كردووەو پێویستی بە بردنەوەی ئەم یارییەش هەیە بۆ ئەوەی بەگەر بەشێوەیەكی كاتیش بێت پلەی دووەمی ریزبەندی وەربگرێت.\nهەرچی ئەرسناڵە خاوەنی 34 خاڵەو پلەی 11می ریزبەندی گرتوە، ئەم یانەیە لەدواین یاری بە یانەی مانچستەرسیتی دۆڕاوە، ئەرسناڵ ئەنجامەكانی ئەم وەرزەی وەك پێویست نیە پێویستی بە بردنەوەی ئەم یارییە هەیە بۆ ئەوەی كەمێك لە ریزبەندی یانەكان بچێتە پێشەوە بۆ ئەوەی لەوەرزی داهاتوو بتوانێت بەشداری لە یەكێك لە خولەكانی ئەوروپا بكات، ئەركی ئەرسناڵ ئاسان نیە چونكە لیستەرسیتی یاری چوونیشی لە گانەرز بردۆتەوەو ئێستاش لەسەر یاریگای خۆی یاری دەكات دەیەوێت بردنەوە تۆمار بكات، لە چەند رۆژی رابردوو یانەی لیستەرسیەتی ماڵئاوایی لە خولی ئەوروپی كردوو ئەرسناڵیش سەركەوت بۆ قۆناغی قۆناغی 16می خولەكەو بەورەیەكی بەرز ئەم یارییە ئەنجام دەدات، یارییەكەش كاتژمێر 3:00 ئێوارە ئەنجام دەدرێت.\nئەگوێرۆ و بەرشلۆنە لەیەكتر نزیكبوونەوە\nپێكهاتەی یاری لووتكەی یوڤینتۆس و ناپۆلی ئاشكراكرا\nئەمرۆ میلان لەپێناو مانەوەی لە ركابەری ، رووبەرووی جەنەوا دەبێتەوە\nئەمرۆ لە دێربی مەدرید ریال مەدرید رووبەرووی خیتافی دەبێتەوە


ڕێگای پێغەمبەر – fgulen\nپرسیار: ئایا شوێنکەوتە بوون بە ڕێگەی بە پێغەمبەر، لە ژیانی کەسی ئیمانداردا چۆنی ڕەنگ دەداتەوە؟\nوەڵام: وەک لای هەمووان زانراوە، بە گوێرەی زانایانی ئصولی دین، هەیەک لە هەستەوەرە سەلیمەکانی مرۆڤ، ئەقڵی سەلیم و هەواڵی فرە سەرچاوەکان(خبر متواتر) ئەو ٣ ڕێگایەن کەوا مرۆڤ بەرەو زانست دەبەن. لەمانەدا ئەقڵ وەک چۆن بەریانێکی تایبەت بە درکپێبردنی هەیە، هەریەک لە هەستەوەرەکانی مرۆڤیش بە گوێرەی خۆیان هەستپێکردن و درک پێبردن و هەڵسەنگاندنی تایبەت بە خۆیان هەیە. هەربۆیە مرۆڤ کاتێک ئەمانەی لە شوێنی گونجاوی خۆیاندا بەکارهێنا، دەتوانێت بە هەندێک حەقیقەتی دیاریکراو بگات. بە هەمان شێوە مرۆڤ کاتێک ویژدانی بەکارهێنا، دەتوانێت بە ڕووی بەرفراونیەکی جیاوازتردا بکرێتەوە. بێرگسۆن یەکێکە لەوانەی ویژدانی مرۆڤی بە(intitution) ناوبردووە و، لە کەلتوری ئێمەشدا بە (حدس) ناو دەبرێت.\nوەحی وەک سەرچاوەی زانیاری\nبەڵام حەقیقەتگەلێکی وەهاش هەیە، کەوا نە ئەقڵ، نە هەستەوەرەکان و نە ویژدان ناتوانێت بیانبینێت، هەستیان پێبکات و درکیان پێببات. تەنانەت زۆرێک لەو شت و ڕووداوانەی کەوا لە ڕوانگەی ئەقڵ و هەستەوەرەکانەوە دەتوانرێت بزانرێن، ئاشکراکردن و تێگەشتن لە پلانی پشتەوەی ئەو شت و ڕووداوانە و، چیەتی خودی فەرمانی ئەو شت و ڕووداوانە، مومکین نیە. چونکە ماددە لە پاڵ ئەو لایەنانەی کەوا دەزانرێن و دەدۆزرێنەوە، چەندین ڕەهەندی تری هەیە، کەوا ئەقڵ و هەستەکان لە تێگەشتنی ئەواندا وەک پێویست بڕ ناکات. ئینجا هەتا دەگاتە بابەتگەلێکی وەک حەقیقەتەکانی زاتی ئولوهیەت، جیهانی میتافیزیک و ئاخیرەت، ئەمانە شتانێکن کەوا بە تەواوی لە دەرەوەی بەریانی ئەقڵ و هەستەکاندا دەمێنێتەوە. مرۆڤ لە ڕێگەی بەکارهێنانی ئەقڵ و هەستەکانیەوە، وەک ئەوەی نازانێت زاتی ئولوهیەت چیە و بیناسێتەوە، لە هەمان کاتدا ناشتوانێت ئەوە بزانێت کەوا چۆنی بەندایەتی بۆ ئەنجام دەدرێت.\nهەربۆیە لەم جۆرە بابەتانەدا زانیاری ساف و بێگەرد هەر لای الله بوونی هەیە. وەک ئەوەی لە ئایەتەل کورسیدا ئاماژەی پێکراوە کە دەفەرموێت:\n“تەواوی ئەو بوونەوەرانەی ئەفراندوویەتی، دەزانێت کەوا چی لە پێش و دواوەیانەوە هەیە. بەڵام ئەوان تەنیا ئەو شتانە دەزانن کەوا ئەو فێری کردوون و خواستی ئەوەی لەسەر بووە کەوا بیزانن و فێری ببن”. وەک لە گوزارەی ئەم ئایەتەشەوە تێدەگەین، تەنیا ئەو کاتەی الله بەندەکانی خۆی فێری شتێک دەکات، دەتوانن لە بارەی زانستی ئیلاهیەوە شتێکیان چنگ بکەوێت. هەربۆیە ئێمە لە نزاکانماندا دەڵێین:\nاَلّلهُمَّ عَلِّمْنَا مِنْ لَدُنْكَ عِلْمًا\nواتە پەروەردگارا بەشێک لە زانستی خۆتمان بە نسیب بکە. وەک چۆن حەزرەتی موسا بۆ ئەوەی پلانی پشتەوەی ڕووداوەکان ببینێت، پێویستی بەوە دەکرد ماوەیەکی دوور و درێژ لەگەڵ حەزرەتی خضردا گەشت و گەڕان ئەنجام بدات، دۆستانی خوداش پێویستە ماوەیەکی دوور و درێژ بە سەیر و سلوکی ڕۆحانی و چەندین ڕێگەی تردا تێبپەڕێن، هەتا پلانی پشتەوەی ڕووداوەکان ببینن. تەنانەت لە ڕۆژگاری ئەمڕۆماندا، هەندێک لەو دینانەی کەوا نەیانتوانیوە پارێزگاری لە لایەنی ڕەسەنی خۆیان بکەن، یاخود چەند پێکهاتەیەک کەوا لە ڕواڵەتدا وەک دین دەردەکەون، شوێنکەوتەی ئەم جۆرە دین و بیروباوەڕانە، هەوڵ دەدەن لە ڕێگەی یۆگا و میدیتاسیۆن و چەند ڕێگایەکی هاوشێوەوە، بە هەندێک لە حەقیقەتەکان بگەن.\nبەڵام ئەو زانستەی کەوا لەم کایەدا بابەتییە و دەتوانرێت پشتی پێ ببەسترێت، ئەو زانستیە کەوا سەرچاوەی لە وەحیەوە هاتووە و، الله لە ڕێگەی پێغەمبەرەکانیەوە بە مرۆڤەکانی گەیاندووە. هەروەها ئەوەی زانایانی ئیسلامیش بە هەواڵی فرە سەرچاوە(خبر متواتر) ناویان بردووە، هەر بریتیە لەم جۆرە زانیاریانە. قورئانی کەریمیش بە شێوەیەکی فرە سەرچاوە(بە شێوەیەک کەوا کۆبوونەوەی ئەو هەموو مرۆڤە لەسەر ئەوەی پێکەوە درۆ بکەن کارێکی مومکین نەبێت لە ڕوانگەی ئەقڵەوە) بۆ ئێمە گواستراوەتەوە. بە هەمان شێوە، بەشێکی گرنگی سونەتی سەردارمان، ئیدی لە ڕوانگەی وێژە یاخود واتاوە بێت، بە شێوەیەکی فرەسەرچاوە بۆ ئێمە گواستراوەتەوە. وەک چۆن قورئانی کەریم لە ڕێگەی وەحیەوە بۆ سەر سینەی پاکی سەردارمان دابەزیوە، بە هەمان شێوە سونەتی سەحیحی ئەو بە هەمان شێوە لە ڕێگەی وەحیەوە بۆی دابەزیوە. تەنیا ئەوەیە قورئان بە\n“وحی المتلوا” ناو دەبرێت، واتە وێژە و واتاکەی پێکەوە لەلایەن الله وە دابەزیوە و خوێندنەوە و تیلاوەتکردنی بە عیبادەت کردن ئەژمار دەکرێت، بەڵام سونەت “وحی غیر متلوا”، بریتیە لەو وەحیەی واتاکەی لەلایەن الله وە هاتووە، بەڵام لە ڕوانگەی وێژەوە بۆ سەردارمان جێهێڵدراوە. تیلاوەتکردنیشی بە عیبادەت کردن ئەژمار ناکرێت.\nجگە لەمە سەردارمان، وەک ئەوەیە لەلایەن الله وە نێردراوە، لە ئایەتە کەریمەکانی قورئانیشدا ئاماژە بەوە کراوە کەوا دینی ئیسلام بە تەواوی گەیەندراوە و کامڵ کراوە، لە هەمان کاتدا بە شێوەکی کامڵ و بێ کەموکورتی لەلایەن سەردارمانەوە نوێنەرایەتی کراوە. لە ڕاستیشدا دینێکی کامڵی لەم شێوەیە کەوا بە تەواوی کامڵ و تەواو کراوە، – وەک جیلیش لە سەرەتای کتێبەکەیدا ئاماژەی پێکردووە- تەنیا لەلایەن مرۆڤێکی کامڵەوە دەتوانرێت بە شێوەیەکی بێ کەموکورتی و زیان نوێنەرایەتی بکرێت و ئەویش کردوویەتی. قورئانی کەریمیش کەوا بێ کەموکورتی و بە شێوەیەکی ڕاست بە مرۆڤەکان گەیەندراوە و خراوەتە بواری جێبەجێکردنەوە، لە ڕێگەی ئەم نوێنەرایەتیە کامڵەی سەردارمانەوە وەک کارێکی مومکینی لێهاتووە. هەربۆیە کاتێک باسی “ڕێگەی پێغەمبەر” کرا، ئێمە لەم قسەیەوە هەم وەک وەحی ئیلاهی دابەزێندراو بۆ سەر سەردارمان، هەم وەک ئەم نوێنەرایەتیە کامڵەی ئەو کەوا ئەنجامی داوە، لێی تێدەگەین.\nچەند تێگەشتنێکی هەڵە سەبارەت بە زاتی ئولوهیەت\nتەواوی ئەوانەی لە سەرەوە ئاماژەمان پێدا، بەلای ئێمەوە هەموویان سەرچاوەیەکی زانیارین کەوا مرۆڤ بە هەڵەدا نابەن. مرۆڤ بە تایبەت لە بابەتی ئیمان و عیبادەتدا، بابەتی ئەوەی ڕێگەی ڕاست بدۆزێتەوە، تەنیا لە ڕێگەی شوێنکەوتنی ئەم دوو سەرچاوەوە (قورئان و سونەت) مومکین دەبێت. مەگەرنا مرۆڤێک ئەو بابەتانەی بە هەند وەریان دەگرێت نەیانباتەوە ژێر چرای پێغەمبەر، وەک فەرزی مەحاڵ ئەمە دەڵێم، تەنانەت گەر ڕاستەوخۆ چاوپێکەوتن لەگەڵ زاتی ئولوهیەتیشدا ئەنجام بدات، تەنانەت لەو کاتەشدا دەکەوێتە هەڵەوە. بۆ نمونە دەشێت نەزانێت کەوا لەوێدا پێویست بە چۆن حاڵێکی بێداری(تیقض) و حەزەر(تمکین) دەکات، دەشێت ئادابی وەستان لە حزوری ئەودا نەزانێت و ڕەچاوی نەکات، دەشێت درک بە چۆنیەتی پەیوەندی پەرستراو- بەندە نەبات و نەتوانێت لێی تێبگات. دەشێت بە هۆی بەدەستهێنانی پایەیەکی لەو شێوەیە، توشی شانازی بە خۆوەکردن و خۆ بەزل زانین بێت، هەر بۆیە بەم هۆیەوە لەو لوتکەیەوە دەشێت بکەوێتە ناو چاڵێکی قوڵەوە.\nبە هەمان شێوە دەشێت مرۆڤێک بەرامبەر زاتی ئولوهیەت عەشق و خۆشەویستیەکی قوڵی هەبێت، چەشنی فەرهاد و وامیق، بە عەشقی الله وە بسوتێت و قرچەی لێهەستێت، بە ناوی گەشتن بەوەوە تامەزرۆییەکی زۆر جددی هەبێت. دەشێت دەستەوسانی کردن لەو بابەتەدا، بە نیسبەت ئەوەوە کەوا بە شێوەیەکی شێتانە زاتی ئولوهیەتی خۆش دەوێت، وەک بێ ڕێزیەکی زۆر جددی ئەژمار بکات. بەڵام تەنانەت گەر کەسێکی لەم شێوەیەش ڕێگەی پێغەمبەری نەگرتبێت، دەشێت لەو کاتەدا دەستەکانی بەرز بکاتەوە و بڵێت” پەروەردگارا ساتێک زووتر گیانم بکێشە، هەتا بە تۆ بگەمەوە”، بەم شێوەیە نزا بکات.\nئەگەرچی نزایەکی لەم شێوەیە لە ڕوانگەی ئەقڵەوە جوانیش دەردەکەوێت، بەڵام لێرەدا ناهاوسەنگیەک جێگەی باسە و بە پێچەوانەی سونەتەوەیە. چونکە سەردارمان لە یەکێک لە فەرمودەکانیدا ئاوات خواستنی بە مردن قەدەغە کردووە و، مرۆڤ لایەنی زۆر لەم بابەتەدا دەتوانێت بڵێت” خودایە هەتا ئەو کاتەی خێر لە ژیانمدا هەیە بمژێنە، گەر لە مردنیشمدا خێر هەیە، ئەوا ئەمانەتەکەی خۆتم لێبستێنەوە”. (البخاری، المرضی، المسلم، الذکر).\nچونکە ئەم دونیایە وەک فێرگەیەک وەهایە. مرۆڤ بۆ ئەوەی لێوەشاوەیەتی بۆ جیهانی ئەولا بەدەستبهێنێت و بە گوێرەی ئەو جیهانە توێشوی خۆی بەدەستبهێنێت، ڕەوانەی ئەم فێرگەیەی ئێرە کراوە. هەربۆیە مرۆڤ، پێویستە چەشنی سەربازێک، هەتا ئەو ساتەی کەوا ئەو زاتەی ڕەوانەی ئەم فێرگەیەی کردووە مۆڵەتی گەڕانەوەی پێدەدات، پێویستە ئارام بگرێت و ئەرکی بەندایەتی خۆی، بە شێوەیەکی بێ کەمکورتی ئەنجام بدات. ئەمەش داخوازی ڕێگەی پێغەمبەرە. هەربۆیە مرۆڤ لە بابەتێکی سادەی لەم شێوەیەشدا، هەتا ڕێگەی سونەت نەگرێتە بەر، بابەتی دۆزینەوەی ڕێگە ڕاست، کارێکی زۆر سەخت دەبێت.\nبۆ ئەوەی بابەتەکە بە باشی ڕوون ببێتەوە، با بەردەوام بین لەوەی نمونەی تر بهێنینەوە: مرۆڤ دەشێت لە ڕێگەی ئەقڵیەوە، ئەوە بدۆزێتەوە کەوا ئەفرێنەرێک بوونی هەیە. وەک زۆرێک لە مرۆڤەکان کەوا لە سەردەمی فەترەتدا ژیاون و ئیمکانی ئەوەیان دەست نەکەوتووە کەوا یەکێک لە پێغەمبەران بناسن، دەشێت لە ڕوانگەی شاکارە ناوازەکانی ناو گەردونەوە، بگاتە ئەو دەرئەنجامەی کەوا بڵێت” لەم گەردونەدا ئەفرێنەرێک بوونی هەیە”. بەڵام بابەتی ئەوەی ئەم مرۆڤە بە تاقی تەنیا بگاتە ئەوەی کەوا ئەو ئەفرێنەرە بناسێت و، پەی بە سیفات و ناوەکانی ئەو ئەفرێنەرە ببات، یان ئەوەی ببێتە خاوەنی تێڕوانینێکی دیاریکراو سەبارەت بەو، کارێکی مومکین نیە. ئەو کەسانەی ئەم جۆرە تێبینیانە بەو شێوەیە وەرناگرن کەوا بە سەردارمان گەیەندراوە، دەشێت سەبارەت بە زاتی ئولوهیەت ببنە خاوەنی زۆر تێڕوانینی هەڵە. وەک ئەوەی سەردەمانێک نەوەکانی ئیسرائیل ئەنجامیاندا، دەشێت جسمانیەت و لاشە بدەنە پاڵ زاتی ئولوهیەت، یان وەک ئەوەی لە هەندێک لە مەسیحیەکان و پەیڕەوانی شیعەدا بەدی دەکرێت، دەشێت قایل ببن بەوەی کەوا زاتی ئولوهیەت -حاشا- لە نێو مرۆڤێکدا شی بووەتەوە و ئاوێتەی بووە. یان وەک ئەو موعتەزیلانەی کەوا لە ژێر کاریگەری فەلسەفەی یۆنانیدا مابوونەوە دەشێت بڵێن” الله ناچارە بەوەی هەموو شتێک بە گوێرەی بەرژەوەندیەک بئافرێنێت”، قسەگەلێکی نەشیاوی لەم شێوەیە بکەن. ئەمە لە کاتێکدایە لە هەموو کارێکی الله دا هەزار و یەک بەرژەوەندی و حیکمەتی جیاواز بوونی هەیە. ئەو هیچ کارێکی بێ هوودە ئەنجام نادات. بەڵام لەگەڵ ئەمەشدا الله، هیچ مەجبوریەتێکی نیە، هیچ شتێک لەسەر ئەو وەک واجب بوونی نیە. تێبینیگەلێکی لەم شێوەیە، لەگەڵ چۆنیەتی وێناکردنی زاتی ئولوهیەتدا یەک نایەتەوە.\nئیدی ئەم جۆرە بیرکردنەوانە لە ژێر هەر پاڵنەرێکدا ئەنجام دەدرێت با بدرێت، ئیدی حەز دەکات با لە ژێر عەشق و تامەزرۆییەکی زۆر جددی بۆ زاتی الله ئەم شتانە بڵێت، تەواوی ئەمانە بە پێچەوانەی ڕێگەکەی سەردارمانەوەیە. بیرکردنەوەگەلێکی لەم شێوەیە هەتا ئەو ساتەی پشت بە وەحی ئاسمانی نابەستێت، پەنا بە خودا، دەشێت هەموو ساتێک بکەوینە ناو گوزارەگەلێکەوە کەوا لەگەڵ زاتی ئولوهیەتدا یەک نایەتەوە و، بەم هۆیەوە توشی گومڕایی ببین.\nڕێگەی ئەوەی نەکەوینە ناو گومڕایی و شیرکەوە\nلە ڕاستیشدا دەستەوتاقمگەلێکی وەک جەبرییەکان، مورجیئەکان، موشەبیهە و موجەسیمەکان، کاتێک لە تێگەشتنیاندا بۆ زاتی ئولوهیەت کەوتنە هەندێک هەڵسەنگاندنی هەڵەوە، هۆکاری سەرەکی ئەوەی لە ڕێگەی ڕاست توشی لادان بوون، بریتی بوو لەوەی ملیم بە ملیم شوێن ڕێگەی پێغەمبەر نەکەوتن.\nلە سەردەمێکدا کەوا موسوڵمانان نەگبەتی لە دوای نەگبەتی بەسەریاندا دەهات، ئەو موسوڵمانانەی سەرەڕای تەواوی هەوڵ و تێکۆشانیان، شاهیدی ئەوە بوون کەوا قەڵاکانیان یەک لە دوای یەک دەڕوخێت، تەنانەت مێشکگەلێکی مەزن کەوا لە زۆر شوێندا بەرگرییان لە ئەهلی سونەت کردووە، لە کتێبی “لەسەر تەختی سوڵتانی قەدەر”، کاتێک هەڵسەنگاندنی بۆ هەندێک بابەت کردووە، لە ژێر کاریگەری هەندێک لەو ڕووداوانەی لە سەردەمەکەی ئەودا ڕوویانداوە، کەوتۆتە ناو هەندێک تێبینی جەبریەکانەوە. ئەمە لە کاتێکدایە، وەک لە یەکێک لە پەندە عەرەبیەکانیشدا هاتووە” ڕەشەباکان بە گوێرەی ئارەزوی کەشتیەکان هەڵناکەن” و، ڕووداوەکانیش بە هەمان شێوە بە گوێرەی خواست و ئارەزوی مرۆڤەکان ڕوونادەن. هەربۆیە زاتی باڵای ئەویش لە ئایەتی ٢٦ سورەتی ئالی عیمراندا دەفەرموێت: قُلِ اللَّهُمَّ مَالِكَ الْمُلْكِ تُؤْتِي الْمُلْكَ مَنْ تَشَاءُ وَتَنْزِعُ الْمُلْكَ مِمَّنْ تَشَاءُ وَتُعِزُّ مَنْ تَشَاءُ وَتُذِلُّ مَنْ تَشَاءُ بِيَدِكَ الْخَيْرُ إِنَّكَ عَلَى كُلِّ شَيْءٍ قَدِيرٌ… تۆ بڵێ: ئەی پەروەردگارم کەوا خاوەنی هەموو موڵک و فەرمانڕەواییەکیت، تۆ موڵکی خۆت بە هەرکەسێک دەبەخشیت کەوا خوازیاریت و لە هەرکەسێکی دەگریتەوە کەوا دەخوازیت، هەرکەسێکت بوێت سەربەرزی دەکەیت و، هەرکەسێکت بوێت زەلیلی دەکەیت، تەواو خێر و چاکە لە دەستی تۆدایە و بێگومان بەسەر هەموو شتێکدا باڵا دەستیت”.\nهەروەها پەروەردگارمان لە ئایەتێکی کەریمەی تردا دەفەرموێت:\nواتە: هەر ئێمەین ئەو ڕۆژانە دەهێنین و دەبەین کەوا بەڵێنی بەختەوەری بە مرۆڤەکان دەدەن… واتە کاتێک ڕۆژانێک بە نیسبەت هەندک کەسەوە دەبنە جەژن، بە نیسبەت هەندێکەوە ڕۆژانێکی پێچەوانە دەبنە جەژن. مادام الله هەر خۆی بە ڕەهایی خاوەنی هەموو موڵکێکە، مادام لە کرادرەکانیدا هەر خۆی هەڵبژێرەری شتەکانە، هیچ کەسێک لەم بابەتەدا مافی تانە و سکاڵای نیە. هەربۆیە ئەمەیە ڕێگەی پێغەمبەر…\nبە تایبەت ئەو کاتەی هەلومەرجەکان بە تەواوی سەخت دەبن و، زوڵم و زۆرداری یەک بە دوای یەکدا دێن، سەبارەت بەو ڕووداوانەی ڕوودەدەن، پێویستە بە شێوەیەکی هاوسەنگانە بیر بکەینەوە، سەبارەت بە زاتی ئولوهیەت نەکەوینە ناو هەندێک هەڵەوە، ئەمەش تەنیا لە ڕێگەی شوێنکەوتنی ڕێگەی پێغەمبەرەوە مومکین دەبێن. بە پێچەوانەوە، مرۆڤ بە هۆی کاریگەری هەندێک لەو خەم و ئازارانەی توشی دەبێت، دەشێت هەندێک جار بکەوێتە حاڵێکی وەک ئەوەی بەرد لە قەدەری خۆی بگرێت و، هەندێک جاریش بکەوێتە ناو چەند تێبینیەکی جەبرگەرایانەوە.\nهەروەها لەم بابەتەدا پێچەوانەکەشی جێگەی باسە، دەشێت مرۆڤ بە هۆی هەندێک لەو زەفەر و سەرکەوتنانەی بەدەستی دەهێنێت، بە شێوەیەک کەوا لەم سەرکەوتنەوە بەرەو ئەو سەرکەوتنی تر ڕادەکات و، ڕووداوەکان هەمیشە بەو شێوەیە دەکەونەوە کەوا ئەو خواستی لەسەرە، دەشێت بکەونە ناو هەندێک لاقرتی جاهیلانەی وەک ئەوەی بڵێن” کردمان، ئەنجامماندا، دامانمەزراند، سەرکەوتین، ڕێکمانخست” و، وەک چۆن ئەوانەی پێشوو کەوتنە ناو گومراییەوە، ئەمانیش لەم ڕوانگەیەوە خۆیان بخەنە ناو شیرکەوە.\nکاتێک دێینە سەر شوێنکەوتوانی ڕێگەی پێغەمبەر، ئەوان لە هەر بابەتێکدا سەرکەوتنیان بەدەستهێنابێت، بۆ الله ی دەگێڕنەوە، لەو خزمەتانەی کەوا ئەنجامی دەدەن، پێیان وەهایە لەلایەن الله وە بەکارهێنراون، لە بەرامبەر تەواوی ئەو جوانیانەی بە نسیبیان دەبێت، بەرامبەر خاوەنی ڕاستەقینەیان، بە حەمد و سەناوە سوپاسگوزاری خۆیان بۆ الله دەردەبڕن. ئەوان نکوڵی لە ئیرادەی ڕێژەیی مرۆڤەکان ناکەن و، لە پلانی هەلومەرجی ئاساییدا وەک هۆکارێکی گرنگ دەیبینن، بەڵام کاریگەری ڕاستەقینە بۆ ئەوان ناگێڕنەوە، هیچ کاتێک ئەو راستیە لەبیرناکەن، کەوا الله ئەفرێنەری هەموو شتێکە. هەربۆیە ئەوان وەک داخوازی نەریتە بێ خەوشەکانی پەروەردگاریان، لەگەڵ ڕەچاوکردنی ئیرادەی مرۆڤیش، لە هەمان کاتدا ئەوە دەبینن کەوا ئیرادەی الله لەسەرو هەموو شتێکەوەیە.\nئەو بەختەوەرانەی کەوا لە ژێر ڕۆشنایی ئەو چرایەدا دەڕۆن بە ڕێگادا کەوا سەردارمان هەڵیکردووە، گیرناخۆن بە دەست ئەو نەگونجاویەی لە نێوان هۆکار و سەرئەنجامەکاندا هەیە. ئەوان ڕووداوەکان تەنیا لە ڕوانگەی ڕواڵەتی دەرەکەیەوە هەڵناسەنگێنن و، پلانی پشتەوەی ڕووداوەکانیش بە هەند وەردەگرن، بەم هۆیەوە دەتوانن لەو بابەتانەدا بگەنە بڕیارێکی تەندروست. هربۆیە لە ڕوانگەی ئەوانەوە بەستنەوەی سەرئەنجامی زۆر گەورە بە هۆکارگەلێکی زۆر بچوکەوە، لە بناغەوە ئاماژە بە گەورەیی الله دەکات. هەربۆیە پەروەردگارمان لەم بابەتەدا، زۆر جار دەستهەڵبڕینمان بۆ نزاکردن لە بابەتێکدا، دەشێت وەک هۆکارێک پەسەند بکات و، کاری زۆر گەورەوە بە هۆی ئەو هۆکارەوە بئافرێنێت. بۆ نمونە ئێوە دەست هەڵدەبڕن و دەڵێن” پەروەردگارا لە تەواوی سەر ڕووی زەوی، ئێمە لەلای مرۆڤەکان خۆشەویست بکە”. ئیدی لە پڕێکدا دەبینن، ئەو هاوڕێیانەی ئێوە کەوا سەردەمانێک بە هەر چواردەوری زەویدا بڵاو بوونەتەوە، سەرەڕای ئەوەی زمان و کەلتوری ئەو وڵاتانەیان نەدەزانی کە بەرەو ڕووی ڕۆشتبوون و لەو بابەتەدا پەروەرەیەکی جددیشیان وەرنەگرتبوو، لە پاش ماوەیەکی کەم لەلایەن خەڵکی ئەو ووڵاتانەوە قبوڵ کراون. چاویان بە هەر مرۆڤێک کەتووە باوەشیان بۆ گرتوونەتەوە، لە ئامێز گیراون. هەربۆیە ڕوونکردنەوەی سەرئەنجامێکی لەم شێوەیە، لە ڕوانگەی ئەو هەوڵ و کۆششەی ئێمە لەوێ خستومانەتە گەڕ، کارێکی مومکین نیە. کەواتە پەروەردگارمان کەوا نزاکانمان گیرا دەکات، نزاکانی ئێمەی بێ وەڵام نەهێشتۆتەوە.\nتەواوی ئەم شتانە، دەتوانن سەبارەت بە تەواوی بنەماکانی تری ئیمانیش بیری لێبکەنەوە. بۆ نمونە مرۆڤێک بێ ئەوەی ببێتە شوێنکەوتەی ڕێگەی پێغەمبەر، بابەتی ئەوەی ببێتە خاوەنی بیرکردنەوەی هاوسەنگ و تەندروست سەبارەت بە چەمکی پێغەمبەرایەتی، کارێکی مومکین نیە. هەتا ئەو کاتەی ڕەچاوی ئەو دیسپلینانە نەکات کەوا لەلایەن پێغەمبەرانەوە پێشنیار کراوە، دەشێت لە بابەتی حەقیقەتی پێغەمبەرایەتیدا، هەموو کاتێک بکەوێتە ناو کۆمەڵە گوزارەیەکەوە کەوا بە زێدەڕەوی ناو دەبرێت. هەربۆیە هەندێک لەو کەسانەی لەم بابەتەدا کەوتونەتە ناو زێدەڕەوییەوە، پێناسەی پێغەمبەران بەوە دەکەن، کە تەنیا ئەرکی گەیاندنی ئەو کتێبەیان لەسەرشان بووە کەوا لەلایەن الله وە بۆیان ڕەوانە کراوە، پێیان وەهایە سونەتی زارەکی-کردەکی لە شەرعدا هیچ جێگەیەکی نیە، حاشا پێغەمبەر تەنیا وەک پۆستەچیەک ئەژمار دەکەن.\nلەلایەکی ترەوە ئەو کەسانەی کەوا دەتوانین بە ئەهلی “کەمتەرخەمی” ناویان ببەین، بانگەشەی ئەوە دەکەن، کەوا زاتی ئولوهیەت لە بابەتی گوزارشتکردن لە خۆیدا، ئاتاجی بە ناردنی پێغەمبەران بووە. هەربۆیە هەتا ئەو کاتەی ئەم جۆرە بابەتانە بە هەواڵ و زانیاریەکی فرەسەرچاوەوە نەبەسترێتەوە، هەتا ئەو کاتەی لەسەر ڕێگەی سونەت لادەدرێن، کەوا وەک ئۆتۆبان و ڕێگەی خێرا وەهایە و بۆ سەر ڕێگەی خۆڵ لادەدەن، دەشێت لادانی تری هاوشێوە، بێتە مەیدانەوە.\nهەروەها لە بابەتی ئەوەی چۆنی بەندایەتی بۆ الله ئەنجام دەدرێت، یان ئەوەی کەوا کام کردەوە لەلای ئەو بە عیبادەت و تاعەت ئەژمار دەکرێت و دەبێتە هۆی نزیکبوونەوەی بەندە لەو، بێ ئەوەی بە فێرکاری پێغەمبەردا تێبپەڕێین، هەستان بە کارێکی دروست و تەندروست مومکین نیە. مرۆڤ لە تەواوی ئەم بابەتانەدا، ئاتاجی شەبەنگی ڕۆشنکەری وەحییە. ئەوان هەتا ئەو کاتەی عیبادەتەکانیان بە گوێرەی فەرمانە تەعەبودیەکانی دین ئەنجام دەدەن، دەتوانن بەو شێوەیە ئەم کارە ئەنجام بدەن کەوا الله داوایان لێدەکات. لەم بابەتانەدا ئەقڵ حوکم و بڕیارێکی لە دەستدا نیە، هەتا دەریبکات. مرۆڤ ناتوانێت بە گوێرەی ئەقڵی خۆی، شکڵ و شێوازی عیبادەت کردن دابهێنێت. تەنانەت گەر مرۆڤ بە ناوی نزیکبوونەوەی زیاتر لە الله و بوونە بەندەیەکی باشتر عیبادەتی زۆر سەختتر لەوانەی لەلایەن پێغەمبەرەوە فێرکاری بۆ کراوە ئەنجامیش بدات، هیچ کام لەم شتانە سودێک بەو کەسە ناگەیەنن. بە پێچەوانەوە ئەم کەسە دەچێتە ڕیزی ئەو کەسانەی لە سورەتی فاتیحەدا بە گومڕایان و کەسانی غەزەبلێگیرا لەلایەن الله، باسیان لێوە کراوە. هەربۆیە لە بابەتەکانی ئیمان و ئیسلامدا، بێ ئەوەی ببینە شوێنکەوتەی ڕێگەی پێغەمبەر، دۆزینەوەی حەقیقەت و پێچەسپاوبوون لەو بابەتەدا، ڕێگەیەکی تری نیە.\nڕێگەی تاغوتان یان ڕێگەی پێغەمبەران؟\nگەر سەبارەت بە ژیانی کۆمەڵایەتی و چۆنیەتی بەڕێوەبردن پێویست بە هێنانەوەی نمونەیەک بکات، بۆ نمونە کەسێک کەوا لە هەر پێگەیەکی دەسەڵات و بەرپرسیارێتیدا بێت، دەشێت بە پشتبەستن بەو دەسەڵات و ئەزمون و ئەقڵەی هەیەتی، بێ ئەوەی هەست بە پێویستی ڕاوێژکردن بە کەسێک بکات، هەر لە خۆیەوە خۆسەرانە بە ئەنجامدانی کارێک هەڵبستێت. دەشێت هەڵسوکەوتێکی وەک ئەوەی بڵێت” قسە هەر قسەی منە” ئەنجام بدات. دەشێت لە بڕیارەکانیدا خۆی وەک کەسێک ببینێت کەوا هەرگیز بە هەڵەدا ناچێت. خودخاسزانی(ئێگۆ) و خۆ بە گەورەزانی ئەو کەسە، لە بابەتی ڕاوێژکردن بە کەسانی تر دووری بخاتەوە. کەسێکی لەم شێوەیە، تەنانەت گەر خۆیشی بە ئیماندار بزانێت، ڕێگەی تاغوتانی بەسەر رێگەی پێغەمبەراندا هەڵبژاردووە.\nئەمە لە کاتێکدایە کەوا سەردارمان هەمیشە چاوی لەسەر سەروی ئاسمانەکانەوە بووە، گوێکانی هەمیشە لەسەر ئەو پەیامانە بوو کەوا لەلایەن جوبرەئیلەوە بۆی دەهێنرا و، لە ڕێگەی وەحیەوە پاڵپشتی دەکرا، لە هەموو بابەتێکدا ڕاوێژی بە هاوەڵانی خۆی کردووە. ئەو لە هیچ بابەتێکدا، هەتا ئەو کاتەی بە تایبەتی ڕای کەسانی شارەزای بوارەکانی خۆیانی وەرنەگرتایە، هیچ بابەتێکی بەسەر چواردەوری خۆیدا نەسەپاندووە. تەنانەت هەندێک جار سەرەڕای ئەوەی خاوەنی بیروڕایەکی جیاواز بوو، تەنیا وەک چەسپاندنی دیسپلینەکانی ڕاوێژ و پشاندانی گرنگی بە ڕای هاوەڵانی، لە ڕاکەی خۆی پاشگەز بووەتەوە. بۆ نمونە لە جەنگی ئوحوددا کەوا بە نیسبەت موسوڵمانانەوە گرنگیەکی زۆری هەبوو، بە گوێرەی ڕای هاوەڵانی کرد و، سەرەڕای ئەوەی خۆی ڕای لەسەر ئەوە بوو کەوا جەنگی بەرگری ئەنجام بدەن، لە جەنگی ئوحوددا چووە دەرەوەی مەدینە.\nلە پاڵ بابەتێکی گرنگی وەک ئەمەدا، تەنانەت لە بابەتێکی سادەی وەک چۆنیەتی پیتاندنی دارخورمادا بە هاوەڵانی دەفەرموێت: أَنْتُمْ أَعْلَمُ بِأَمْرِ دُنْيَاكُمْ\nواتە ئێوە خۆتان لە کاروباری دونیادا لە من شارەزاترن.(المسلم، الفضائل)\nبەم شێوەیە وازی لە هاوەڵانی خۆی هێنا، کەوا لە بابەتی پیتاندنی خورمادا، هەرچیەکیان دەوێت ئەنجامی بدەن. یاخود ڕاستتر وەهایە بڵێین لەم بابەتانەدا فێری جۆرێک لە تەربیەتی کردین. هەربۆیە کەسانێکن کەوا لە چینی سەرەوەن و دوای ئەوەی ڕاوێژ بە چواردەوری خۆیان دەکەن، گەر بڵێن” من زۆر بیرم لەم بابەتە کردەوە، هەربۆیە فڵان شتم بە ڕاست زانی، بەڵام دیسان هەر ئێوە باشتر دەزانن”، ئەوا بە شێوەیەکی گونجاو لەگەڵ ڕێگەی پێغەمبەردا هەنگاوی هەڵگرتووە. بەڵێ داخوازی ئەم ڕێگەیە ئەوەیە مرۆڤ دەستبەرداری خودی خۆیی و لایەنەکانی خۆپەرستی ببێت و، زیاتر لە هەست و بیرکردنەوەی خۆی، ڕیز لە هەست و بیرکردنەوەی بەرامبەرەکانی بگرێت.\nمرۆڤ لە سەرەتای ڕێگاکەیەوە، پێویستە زۆر بە باشی ئەوە دیاری بکات کەوا کام ڕێگە دەگرێتە بەر. پێویستە ئەوە دیاری بکات، کەوا لە ڕوانگەی هەست و بیرکردنەوە و حاڵ و هەڵسوکەوتەوە، ڕێگەی فیرعەونەکان و زۆرداران دەگرێت، یاخود ڕێگەی پێغەمبەرانی گرتۆتە بەر و، لەم بابەتەدا زوو زوو چاو بە خۆیدا بخشێنێتەوە. بە گوێرەی ئێمەش ئەو ڕێگەیەی پێویستە هەر لە سەرەتاوە بگیرێتە بەر و پەیڕەوی لێبکرێت، تەنیا ڕێگەی پێغەمبەرە گەورەکانە و، پاشان هاوەڵە بەڕێزەکان کەوا ملیم بە ملیم شوێن ئەوان کەوتوون و لەسەر ئاستێکی باڵا نوێنەرایەتی ئەوانیان کردووە.\nنوێنەرە قودسیەکانی ڕێگەی پێغەمبەر\nهیچ گومان لەوەدا نیە، ئەوەی بە دروستترین شێوە لە ڕێگەی پێغەمبەر تێگەشتووە و بە جوانترین شێوە نوێنەرایەتی کردووە، بریتیە لە خەلیفە ڕاشیدەکان. موسوڵمانێتی بە بێگەردترین شێوە، لەلایەن ئەوانەوە بێ هیچ کێشەیەک نوێنەرایەتی کراوە. هەربۆیە سەردارمان فەرموویەتی:\nواتە ئەوەی لەسەرشانی ئێوەیە ڕێگەی من و، خەلیفە ڕاشیدەکان بگرن(واتە ئەوانەی خۆڕاگرانە لەوپەڕی تەواوی و پێگەشتووییدا شوێنی ڕێگەی من کەوتوون) بگرن و، چەشنی ئەوەی بە خرێکانتان بنوسێن بەو ڕێگەیەوە، پەیڕەوی لێبکەن. بەم شێوەیە کەسانی ئیمانداری بانگهێشتی ئەوە کردووە هەم رێگەی سونەتی خۆی بگرن، هەم بانگهێشتی ئەوەی کردوون لەسەر ڕێگەی خەلیفە ڕاشیدەکان بڕۆن. هەروەها لە ڕێگەی زاراوەیەکی عەرەبیەوە کە دەفەرموێت(بە خرێکانتان ڕێگەی ئەوان بگرن)، بابەتی ئەوەی پێویستە بە توندوتۆڵی ڕێگەی ئەوان بگرین، وەک ئامۆژگاری بە ئێمە داوە.\nهەروەها لە حەدیسێکی تردا وەک ڕوونکردنەوەی نرخ و بەهای هاوەڵان فەرموویەتی:\nباشترینی ئێوە ئەوانەن کەوا لە سەردەمی مندا ژیاون، دواتر ئەوانەی لە دوای ئێوە دێن، دواتر ئەوانەی لە پاش ئەوان دێن…\nهەربۆیە گەر ئێوە باشترین کەسانی ئەم ئومەتە نادیدە بگرن و شوێنی ڕێگەی ئەوان نەکەون، ناتوانن بە دروستی لە ڕێگەی پێغەمبەر تێبگەن. ڕێگەی ئەوەی لە موسوڵمانێتی تێبگەین و بە دروستی هەڵسەنگاندنی بۆ بکەین، بریتیە لەوەی بۆ تێگەشتنی ئەم زاتە گەورانە بگەڕێینەوە، پاشان بە شێوەیەکی بێ کەموکورتی وابەستەی نوێنەرایەتی ئەوان بین. هەربۆیە ڕەچاوکردنی ڕێگەی خەلیفە ڕاشیدەکان و ئەهلی بەیت بە بێ ئەوەی جیاوازی لە نێوانیاندا بکەین، هەروەها خۆشویستنی تەواوی هاوەڵە بەڕێزەکان، بە نیسبەت ڕێنمویکەر و مرۆڤەکانی ئەم سەردەمەوە زۆر گرنگە.\nلە دوای خەلیفە ڕاشیدەکانیش، جوانترین نوێنەرایەتی ڕێگەی پێغەمبەر لەلایەن ئیمامی مەزهەبەکان و زانایانی سەلەفی ساڵحینەوە ئەنجام دراوە. ئەم زاتە گەورانە کەوا جگە لە تێگەشتنی دروستی دینەکەیان هیچ خەمێکی تریان نەبووە، ئەوەیان بە باشی ڕوونکردۆتەوە کەوا پێویستە چۆنی ڕاڤەی بابەتەکان بکەین، چۆنی لە شتەکان تێبگەین، لەم بابەتەدا دیسپلینی زۆر گرنگیان خستۆتە ڕوو. وەک چۆن تابلۆی شانازی مرۆڤایەتی بە توێشوویەکی دەراساوە ڕەوانەی مرۆڤەکان کرا، هەریەک لە ئیمامە بەڕێزەکانیش بە تایبەت ئیمامی ئەبو حەنیفە، ئیمامی مالیک، ئیمامی شافعی، ئیمامی ئەحمەدی کوڕی حەنبەل، بە توێشویەکی تایبەتەوە ئەفرێندراون. لە سایەی ئەوانەوە هیچ کام لە بابەتە دینیەکان بە هەڵپەسێردراوی نەماوەتەوە.\nلە سایەی ئەوانەوە، بەو شێوەیەی هاوەڵان لە دین تێگەشتبوون، بۆ ئێمەش گواستراوەتەوە. هەربۆیە پێویستە ئەوە بە باشی بزانرێت کەوا لە تێگەشتن و ژیاندنی ڕێگەی پێغەمبەردا خزمەتگەلێکی زۆر گرنگ لەلایەن ئەوانەوە پێشکەش کراوە، پێویستە لە بابەتی ڕێز بەرامبەر ئەوان کەموکورتی نەنوێنرێت و، واز لە ڕێڕەوی ئەو موجتەهیدە گەورانە نەهێنین.\nبەڵام ئەمە بە واتای ئەوە نیە، کەوا ئێوە هەلومەرجی ئەو سەردەمەی تێیدا دەژین نادیدە بگرن، ئەو بابەتانەی پەیوەندییان بە بارودۆخەوە هەیە، لەگەڵ ئەو حوکمانەی پەیوەندییان بە بناغەی دینەکەوە هەیە لە یەکتری جیا نەکەینەوە. بە پێچەوانەوە، بە مەرجی ڕەچاوکردنی دیسپلینە سەرەکیەکانی دین، دەشێت ڕەشەبای زەمانی خۆیشتان بخەنە پاڵ کارەکانتان و، سوودمەند ببن لەو ڕاڤەیەی لەم کارەوە دەکەوێتەوە.\nگەر پێویستی کرد، گۆڕانکاری لە فۆرماتی کارەکانتاندا ئەنجام دەدەن، لەو ڕووداوانەی کەوا لەو سەردەمەدا ڕوودەدەن، بنەما و دیسپلینی گرنگ هەڵبگۆزن، بە شێوەیەکی گونجاو لەگەڵ هەلومەرجی ئەو سەردەمەی تێیدا دەژین، دەیانهێننە ناو ژیانەوە.\nجەبریەکان لە توراسی ئیسلامیدا بەو گروپە فکریە دەوترێت کەوا پێیان وەهایە مرۆڤەکان هیچ ئیرادەیەکیان نیە و بە تەواوی لە ژێر کاریگەری ئیرادەی ئیلاهیدا کار و کردەوەکانیان ئەنجام دەدەن\n مورجیئە بەو گروپە فکریەی ناو توراسی ئیسلامی دەوترێت کە لە بابەتی چوونە دۆزەخ و بەهەشتدا هەموو بڕیارێک بۆ الله دەگێرنەوە و پێیان وەهایە وەک چۆن کردەوەی چاک کاریگەری لەسەری چارەنوسی کەسی کافر نیە، بە هەمان شێوە گوناحی گەورەش کاریگەری لەسەر چارەنوسی کەسی ئیماندار نیە\n موشەبیهە بەو کەسانە دەوترێت کەوا لە زات و سیفاتەکانی الله لێکچواندن ئەنجام دەدەن\n موجەسیمە بەو جۆرە کەسانە دەوترێت کە لێکچوان لە نێوان زاتی الله و مرۆڤەکاندا ئەنجام دەدەن و ئەندام و لاشە دەدەنە پاڵ پەروەردگار


چونەژوورەوەی پەرلەمانتارانی نەوەی نوێ لە دانیشتنەکەی رۆژی شەممەی رابردوو بۆ هەڵبژاردنی سەرۆک کۆمار و پاشان ئەو بەرگریە سەختەی کە سەرۆکی جوڵانەوەکە لە دیدارێکی هەندێک لەکوردانی تاراوگە دەیکرد لە هەڵوێستیان و شانازیکردن بەوەی ئەوان خاوەنی بڕیاری خۆیانن و نابنە پاشکۆی هیچ هێزێکی ترو پەرلەمان ئەکەنە شوێنی بەدەستهێنانی داخوازیەکانی خەڵکی کوردستان و ئامادە نین وەک هێزێکی ئۆپۆزسیۆن دەرگای پەرلەمان دابخەن، تاڕادەیەک یاریەکی جوانی نێو گۆڕەپانی سیاسی عێڕاق بوو ، بەڵام ئەوەی ڕێسەکەی کردەوە بەخوری ئەوبوو 24سەعات بەسەر قسەکانی تێنەپەڕی، شاسوار عبدالواحد بە بەهانەیەکی زۆر لاوازو بێ بنەماو دوور لەعورفی سیاسی کە گوایە تاکو رۆژی چوارشەممە هەندێک لە خاڵەکانی ئەو ڕێکەوتنەی کە لەگەڵ سەدرا کردویەتی جێبەجێ نەکرێت ناهێڵێ پەرلەمانتارەکانی بەشداری دانیشتنی داهاتووی پەرلەمانی عێڕاق بکەن ، ئاخر ئەوەی کەمێک لەئەلف و بێی سیاسی بزانێت درک بەو راستیە ئەکات کە لەهیچ کوێی دونیا نەبووە رێکەوتنێک لەو ماوە کەمەدا جێبەجێ بکرێت چجای لە دۆخێکی ئاڵۆزو پڕ لە کێشمەکێشی وەک عێڕاق لەبەر ئەم هۆکارانەی چوارەوە:\n1ـ وەک ئاشکرایە دوای ئەنجامی هەڵبژاردنەکان هەر ڕێکەوتن و هاوپەیمانیەک واژۆ بکرێت ئەوا جێبەجێکردنی ئەو ڕێکەوتنانە ئەکەوێتە دوای پێکهێنانی حکومەت ،چونکە لایەنی سەرەکی و براوەی یەکەم لەدوای پێکهێنانی حکومەت و گرتنە دەستی دەسەڵات ئەوکات ئەتوانێ بڕگەو مادەکانی ئەو ڕێکەوتنە جێبەجێ بکات ئەویش لە دۆخێکی ئارام و سەقامگیردا.\n2 ـ ماوەی واژۆی ڕێکەوتنەکەو پەشیمان بوونەوەی شاسوار حەفتاو دوو سەعاتی تێنەپەڕاند ، ئاخر بەچی مەنتقێک ڕێکەوتنێک لەو ماوە کەمەدا جێبەجێ بکرێت لەکاتێکدا هێشتا ئاسۆی پێکهێنانی حکومەت و رووداوە سیاسیەکان روون و دیار نییە و بەجۆرێک لەجۆرەکان بەبنبەست گەیشتووە.\n3 ـ هەر لەگەڵ واژۆکردنی رێکەوتنامەکە هەموو چاودێرانی سیاسی و خودی شاسواریش ئەیانزانی کە جێبەجێ کردنی ئەو ڕێکەوتنامەیە لەم دۆخە سیاسیە پڕ لەگێژاوەدا نزیکە لەمەحاڵەوە.\nدەرەنجام ئەوە دوپات بووەوە کە ئەو نوسراوەی فراکسیۆنی جوڵانەوەی نەوەی نوێ بەناوی رێکەوتنەوە بڵاوی کردەوە هیچ بنەمایەکی ڕێکەوتنی تێدا نەبووە، بەپێچەوانەوە رووداوەکان و جوڵەکانی شاسوار عبدالواحد سەلماندی کە هەموو ئەو سیناریۆیانەی بەناوی ڕێکەوتن و پاشان چونەژوورەوەی دانیشتنی پەرلەمان جگە لەیاریەکی دۆڕاو و پرسێک بۆ بازرگانی هیچ پەیوەندیەکی بە ڕێکەوتن و کاری سیاسی و پەرلەمانیەوە نەبووە.


Diplomatic Magazine | هەڕەشە ناوخۆیی و دەرەکیەکان لەسەر هەرێمی کوردستان\nئەمرۆش هەرێمی کوردستان و عێراق و ناوچەکە کەوتۆتە بەردەم ئەگەری گۆڕانکاری، و هەڕەشە و مەترسی، بەهۆی ئەگەری شەڕو ململانێی توندی نێوان زلهێزەکانی دونیاو ناوچەکە لە لایەک، ولە لایەکی تریشەوە بەهۆی شەڕی جوڵانەوەی چەکداری لە کوردستان لە دژی دەوڵەتانی ناوچەکە، و مەترسی دروستبونی شەڕی كورد و كورد، وهەڵگیرساندنەوەی شەڕی ناوخۆ لە هەرێمی كوردستان.\nیەكەم : هەڕەشەو مەترسیەکانی ناوخۆی هەرێمی کوردستان\nلەبەرئەوە، ئەمڕۆ گەندەڵی لە هەرێمی کوردستان بووە بە ھەڕەشەیەكی گەورە وترسناك لەسەر ژیانی سیاسی، ئابوری ودارایی، كۆمەڵایەتی، رۆشنبیری وئاسایشی ووڵات و میللەتەكەمان. بۆ بەرچاوروونی زیاتر لەسەر ھەڵكشان وپەرەسەندنی گەندەڵی ومەترسیەكانی لەھەرێم، لێرەدا بە کورتی ئاماژە بە بەشێک لە بوارەکانی گەندەڵی ئەدەین، و لەم چەند خاڵەدا کورتیان دەکەینە:\n- ساختە وتەزویر ودەسكاریكردنی ئەنجامی هەڵبژاردنەکانی پەرلەمانی کوردستان، ئەنجومەنی نوێنەرانی عێراق، و ئەنجومەنی پارێزگاکان لە ھەڵبژاردنەكانی ساڵانی رابردوو، بووە بە كەلتوری لایەنە چەكدارەكانی ھەرێم و عێراق، لەبەر ئەوە گەندەڵی لە ھەڵبژاردنەكاندا، بووە بە دایکی هەموو گەندەڵییەکان لە هەرێمی كوردستان و عێراق.\n- شەڕی ناوخۆ و لێکەوتە سیاسیەكانی، و ئەو شێوازە لە هەڵبژاردنەکان، بوون بە ڕێگر لەبەردەم دروست بوونی دام و دەزگای نیشتمانی لە هەرێمی کوردستان. لەبەرئەوە لە ئێستادا، لە هەرێمی کوردستان حکومەتی نیشتمانی، هێزی چەکداری نیشتمانی، ئابووری نیشتمانی، پەروەردەو خوێندنی نیشتمانی و پەیوەندی نیشتمانی تەواو و ڕاسەقینەمان نیە، هەموو ئەو دەسەڵات و دامەزراوانەی ھەیە، لەلایەن حیزبە دەسەڵاتدارەکانەوە هەڵدەسوڕێن، وبۆ بەرژەوەندی هێزو لایەنە چەکدارەکان ئاڕاستە دەکرێن.\nئەنجام : هەرێمی کوردستان بەم جۆرەی ئەمڕۆ هەیە، نە هەرێمێکی دەستوری تەواوە، و نە هەرێمێکی سیاسی و یەکگرتووی تەواوە، لە سایەی شەڕو ململانێی هێزو لایەنە چەکدارەکان لە کوردستانی عێراق، ونە ھەرێمێكی شەرعی ویاسایی تەواوە بە ھۆی ئەو ھەموو ساختە وتەزویرەی دەكرێ لە ھەڵبژاردنەكاندا.\n2/ لە ساڵی (2014)ەوە، یاسای ژمارە (5)ی، ساڵی (2014)ی پێدانی بودجەی حیزبەکان دەرچووە، بەڵام کاری پێنەکراوە، هەر بۆ ئەوەیە، حیزبەکانی تری كوردستان چاویان لە دەستی پارتی و یەکێتی بێت.\n- لە هەرێم نزیکی(1،500،000) یەک ملیۆن و پێنچ سەد هەزار موچە خۆر هەیە، بە تەقدیر نزیكی یەك ملیون چوارسەد ھەزاری لە میلاكاتی ھەرێم زیادە، وبۆ ئامانجی كەسیەتی وحیزبی دامەزراون.\n- خەرجی دارایی بۆ دامەزراوەکانی هەرێم : بە تەقدیر زیاتر لە یەک لەسەر سێی خەرجی دارایی ئەو دامەزراوانە زیادەیە وبەھەدەر دەچێ، چونكە بۆ رازیکردن و ئامانجی حیزبی و کەسی دروست کراوە، بێگومان ئەویش مانگانە خەرجیەکی زۆری دارایی لێدەکرێت.\nبەرزبوونەوەی ئاستی بێ بڕوایی جەماوەر بە ھەرێم ودەسەڵاتەكان وپرسی كورد، ودابەزینی ئاستی ئینتماووەلائیان بۆ خاك و نەتەوە، لە بەرامبەر ئەو ھەموو زوڵم وبێدادیەی ھەیە لە كوردستان بەھۆی ئەو گەندەڵیە بەربڵاوەی زیانی ھەمەلایەنەی بە ھەموو تاكێكی كۆمەڵگا گەیاندوە.\nدابەزینی ئاستی پەروەردەو خوێندن، بەشێوەیەكی بەرچاو ،لە قوتابخانە وپەیمانگا وزانکۆکان،...\n- پشتگوێ خستنی بواری تەندروستی بە گشتی، ودابەزینی ئاستی خزمەتگوزاری تەندروستی لە دۆخی ئێستادا، كە پەتای ڤایرۆسی کۆرۆنا بە فراوانی بڵاوبۆتەو لە عێراق وھەرێم وناوچەكە وجیھان.\n- دروست کردنی دامەزراوەکانی هەرێمی کوردستان، و دامەزراندنی فەرمانبەر و کارمەندەکانی لەسەر بنچینەی پێویستی و میلاکاتی ھەرێمی كوردستان نەبووە.\nئەم هەڵاوسانە لە كارگێڕی ولە هەردوو بواری کاری شارستانی و سەربازی، دەزگاکانی هەرێمی ئیفلیج کرد،بەم جۆرە سیاسەتی گارگێڕی شکستی تەواوی هێنا لە بەڕێوەبردنی هەرێم و دامەزراوەکان. سەرەنجام کورتهێنان لە بودجەی گشتی ساڵانە دروست دەکات، وتەنانەت یەکێک لە هۆکارەکانی خۆدزینەوەی حکومەتی هەرێم لە ئامادەکردنی بودجەی گشتی ساڵانە(لە چەند ساڵی رابردوو)، ئەو فەوزاو هەڵاوسان و کورتهێنانەیە لە موازەنە، کە ئەوەش بۆ خۆی یەکێکە لە گەندەڵیە قەبە و گەورەکانی هەرێمی کوردستان.\nگومانی تێدا نیە کە بنچینەو دایکی هەموو گەندەڵيەکانیش لە عێراق و هەرێم، ساختەو تەزویر و دەستکاری کردنی ئەنجامی هەڵبژاردنەکانە، کە لەلایەن حیزب و لایەنە چەکدارەکانی عێراق و هەرێمی کوردستانەوە ئەنجام دەدرێت.\n1- لە عێراق ئامارو سەرژمێرییەکی بێگەرد ئەنجامبدرێ، بەسەرپەرشتی ڕاستەوخۆی نێودەوڵەتی، بۆ ئەوەی كۆتایی بێت بەلیستی ناوی مردو و پەناھەندەكانی دەرەوە وئاوارەكانی ناوخۆ، وئاوارەكانی رۆژئاوا لە ھەرێم، كەلایەنە چەكدار ودەسەڵاتدارەكانی عێراق ھەرێم بۆ تەزویر سودی لێوەردەگرن.\n2- پێکهێنانی کۆمیسیۆنێکی سەربەخۆ راستەقینە لە عێراق وھەرێمی كوردستان و بە سەرپەرشتی ڕاستەوخۆی نێودەوڵەتی.\n3- هەموارکردنەوەی هەردوو یاسای هەڵبژاردنەکان و کۆمیسیۆنی باڵای هەڵبژاردنەکان لە عێراق وھەرێمی كوردستان.\nبەم جۆرە دەکرێت پەرلەمانێکی نیشتیمانی ھەڵبژێرین لە ئاستی عێراق وھەرێم، وبكرێن بە بنچینە بۆ دروستكردنی وپێكھێنانی حکومەتێکی نیشتیمانی رەشید لە ھەردوو ئاستدا، كە پرنسیپەكانی دادپەروەری، یەكسانی، شەفافیەت، نەزاھەت، ھاوبەشی، لێپرسینەوە وروبەروبونەوەی گەندەڵی، توانا وپسپۆری وشارەزایی جێبەجێ بكات.


كوردیو - محمدی حاجی مەحمود دەنگی بە لیستی سۆسیالیست نەداوە\nمحمدی حاجی مەحمود دەنگی بە لیستی سۆسیالیست نەداوە\nچوار شەممە, 16 ئایار 2018 10:20\nكوردیو – تایبەت\nگاڵتەجاری و دزینی ئەلیكترۆنی هەڵبژاردنی ئەنجومەنی نوێنەرانی عێراق ڕۆژ لە دوای ڕۆژ ڕوداوی سەیر و سەمەرەی لێ ئاشكرا دەبێت كە سەرجەمیان دەرخەری پرۆسەیەكی گەورەی ساختەكاریبوون و هیچ متمانەیەك بۆ ئەو ئەنجامانە ناهێڵنەوە كە لەلایەن كۆمسیۆنەوە ڕاگەیەنراوە.\nبە گوێرەی لێدوانی چەند چاودێرێكی سیاسی كە ڕۆژی هەڵبژاردن لە ناوەندی دەنگ دان بوون، محمدی حاجی مەحمود سكرتێری حیزبی سۆسیالیست دیموكراتی كوردستان لە گەڕەكی ڕزگاری لە شاری سلێمانی لەگەڵ كچەكەیدا لە بنكەیەك دەنگیداوە و دوای ڕاگەیاندنی ئەنجامەكان حیزبی سۆسیالیست لەو بنكەیە ژمارەی دەنگەكانی سفر بووە، ئەمە جگە لەوەی كە پێشتر لیستی سۆسیالیست لەو بنكەیەدا لە هەڵبژاردنەكانی پێشوودا هەمیشە چەند سەد دەنگێكی هەبووە چونكە ماڵی خودی سكرتێری حیزب و چەندین و پاسەوان و ئەندامی ئەو حیزبە لەو گەڕەكە نیشتەجێن.\nبەگوێرەی زانیاریەكانی كوردیو" محمدی حاجی مەحمود لە قوتابخانەی دواناوەندی ڕزگاری نمونەیی كچان لە وێستگەی شەش دەنگی داوە لەگەڵ كچەكەیدا، لە هەمان وێستگەی دەنگی سۆسیالیست سفر بووە".\nجێگای ئاماژە بۆكردنە هاوشێوەی محمدی حاجی مەحمود چەندین كاندید و ئەندامی یەكگرتووی ئیسلامی كوردستان و لیستەكانی دیكەی هەڵبژاردن جگە لە یەكێتی و پارتی لەو بنكانەی دەنگیان تێدا داوە دەنگی لیستەكانیان سفر بووە، كە ئەمەش ئاماژەیەكی ڕوونە بۆ ساختەكاری لە پرۆسەكەدا.\nهەروەك محەمەدی حاجی مەحمود، سكرتێری حیزبی سۆسیالیست لە لاپەڕەی تایبەتی خۆی لە تۆڕی كۆمەڵایەتی فەیسبو بڵاویكردۆتەوە ،حزبەكەی ئەنجامی هەڵبژاردنی پەرلەمانی عێراق رەت دەكاتەوە بەهۆی ”كاری تەزویركردن و گۆڕینی دەنگەكان و یاری پێ كردنی“.\nهەروەك سكرتێری حیزبی سۆسیالیست ئەو ئەنجامانە بە ”نادروست“ لە قەڵەم دەدات و دەڵێت ”دزینی دەنگەكان“ ەکاتێکدا پرۆسەی هەڵبژاردنەکانی عێراق کۆتایی پێ هات دەبوایە نیشانەی پاک و بێگەردی دەنگی دەنگدەرانیان نیشان بدایە ، بەڵام ئەوەی لە ئاکامەکانی ڕاگەیاندنی کۆمیسۆنی باڵای هەڵبژاردنەکانەوە ڕاگەیەنراوە ، کۆی پرۆسەکە دەخاتە ژێر پرسیارەوە و یاری کردنێکی سەیرو سەمەرە لە ئەنجامەکانی دەنگدەران لە کوردستان و عێراق و دەرەوەی کوردستان کراوە و بە قازانج و بەرژەوەندی ئەوانەی دەستیان تیاهەبووە و ئامێری دەنگدانەکەیان بەکاریان هێناوە . بۆیە ئێمە وێڕای ئەوەی متمانەی تەواو نەگۆڕمان بە جەماوەری بەشەرەفی کوردستان هەیە ئاواش کاندیدەکانمان جێگەی بڕواو متمانەی ئەو جەماوەرە بووە ، وە بە هەموو جورێک دەرئەنجامەکانی ئەم هەڵبژاردنە ڕەت دەکەینەوەو بە هەڵبژاردنێکی نادروستی لەقەڵەم دەدەین و بەهەموو شێوەیەکیش بێ دەنگ نابین لە ئاستی دزینی دەنگی دەنگدەرانمان و هەموو هەوڵەکانمان دەخەینە گەڕ بۆ وەرگرتنەوەی دەنگی بەناحەق براوی دەنگدەرەکانمان و بەهیچ شێوەیەک سازشی لەسەر ناکەین “.\n22923 جار بینراوە\nدوای فه‌شه‌ل هێنانی پرۆژه‌یه‌كی، وه‌زارتی كاره‌با ده‌ست به دانانی پێوه‌ری زیره‌ك ده‌كات\nقایمقامی سلێمانی داوایه‌ك ئاراسته‌ی هاوڵاتیان ده‌كات\nسه‌رۆكی كاتی په‌رله‌مان: هیچ واده‌یه‌ك نییه و ته‌مه‌نا ده‌كه‌م كۆبونه‌وه‌ی په‌رله‌مان ده‌ست\nوه‌زاره‌تی گواستنه‌وه‌ی هه‌رێم: ده‌سه‌ڵاتمان به‌سه‌ر گرانبوونی نرخی كارتی ئاسیاسێڵ نییه\nسلێمانی...سێ كەس دەستگیردەكرێن، هەڵیان كوتاوەتەسەرخەڵك\nئاسایش سێ كه‌س ده‌ستگیر ده‌كات\nله‌سه‌ر پرسی پارێزگای كه‌ركوك پارتی و یه‌كێتی رێكده‌كه‌ون\nڕەگەزنامەی هەرێم دوا وادە بۆ دەرهێنانی كارتی نیشتمانی ئاشكرا دەكات\nوه‌زاره‌تی دارایی سه‌باره‌ت به‌فه‌رمانبه‌ران رونكردنه‌وه ده‌دات\nكەشناسی هەرێم وادەی كۆتایهاتنی شەپۆلی بەرفرو بارانبارینی ڕاگەیاند پێنج شەممە, 17 کانونی دووەم 2019\nئەگەر ئافرەتان تووشی هەوكردنی كۆئەندامی میزەڕۆ بوون، ئەمانە بكەن پێنج شەممە, 17 کانونی دووەم 2019\nحەشدی شەعبی لەم ناوچەیە خرایە ئامادەباشی پێنج شەممە, 17 کانونی دووەم 2019\nبەفر بارین لەم ناوچەیە دەستی پێكرد پێنج شەممە, 17 کانونی دووەم 2019


ڤیدیۆ ؛ پێشواى لە سەرۆکوەزيرانى بەلجيكا لە کاتی سەرداني نەخۆشخانەیەکی وڵاتەكەى - هيوای کۆرد\nHome » هەواڵ » جێهان » ڤیدیۆ ؛ پێشواى لە سەرۆکوەزيرانى بەلجيكا لە کاتی سەرداني نەخۆشخانەیەکی وڵاتەكەى\nin جێهان, ڤیدیۆ, گالەری, هەواڵ 05/18/2020\t0\nخۆپيشاندانێكى بێدەنگ و پێشوازیيەكى سارد و پشتتێكردن، ئەو شێوازە بوو كە تيمى پزيشكى لەپێشوازیکردنى “سۆفى ويلميس” سەرۆكوەزيرانى بەلجيكا پەیڕەویان کرد لەكاتى سەردانيكردنى بۆ نەخۆشخانەى “سانت پيتەر” لە برۆكسل.\nدواى سەردانەكە ويلميس وێنەكانى لە ئەكاونتى خۆى لە تۆڕى كۆمەڵايەتى تويتەر بڵاوكردەوەو نوسيويەتى، سەردانم بۆ نەخۆشخانەى “سانت پيتەر” و باسى لەوەشكردوە كە سەردانەكە چەند ساتێكى گرنگى تێدابوو لە گفتوگۆكردن و كۆبونەوە لەگەڵ تيمى نەخۆشخانەكەدا، هەروەها بارودۆخى تەندروستى و پەستانى دەرونى و دابينكردنى پارە و چاودێرى تەندروستى لەو بابەتانەى تربون كە گفتوگۆيان لەبارەوە كرا.\nماڵپەرى”زە برازلس تايمز” بڵاويكردوەتەوە، كارمەندانى بوارى تەندروستى توشى بێهيوايى بون لەو بەرنامەيەى حكومەت لە بوارى چاودێرى تەندروستى پەيڕەوى دەكات بەشێوەيەكى گشتى هەروەها چۆنێتى مامەڵەكردنى لەگەڵ پەتاى كۆرۆنا بەشێوەيەكى تايبەتى.\nTagged with: بەلجيكا


کاریگه‌ری قه‌ڵه‌وی به‌سه‌ر ته‌ندروستی مرۆڤ\nدکتۆر چالاک سه‌ید عومه‌ر به‌رزنجی پـسپـۆڕ له نه‌خۆشـیـیه‌کانی هه‌ناو و دڵ له زانگۆی وێست ڤێرجینیا ده‌ڵێت قه‌ڵه‌وی بریتیـیه له‌و حاڵه‌ته‌ی که‌وا کێشی له‌ش به شێوه‌ی ئاسایی زیادده‌بێت، وه بۆ پـێـوانه‌ی ئاستی قه‌ڵه‌وی، کێشی له‌ش به کیلۆگرام دابه‌ش ده‌کرێت به‌سه‌ر دووجای درێژیدا به مه‌تر و ئه‌و ژماره‌یه به BMI ده‌ناسرێت. ئه‌گه‌ر هاتوو BMI له نێوان 19 هه‌تا 25 بوو ئه‌وا باشه و ئه‌گه‌ر له نێوان 25 هه‌تا 30 بوو ئه‌وا خراپه و ئه‌و که‌سه کێشی زۆره و ئه‌گه‌ر له 30 سه‌رووتر بوو ئه‌وه ئیتر حاڵه‌تی قه‌ڵه‌ویـیه.\nدکتۆر چالاک ده‌ڵێت قه‌ڵه‌وی به پله‌ی یه‌که‌م له ئه‌نجامی زۆر خواردن دێت. بۆیه بۆ ئه‌وه‌ی مرۆڤ بتوانێت کێشی خۆی به شێوه‌ی ئاسایی ڕابگرێت ده‌بێت ڕۆژانه خۆراک به‌شی دروسـتکردنی 20 هه‌تا 25 کیلۆ کالۆری بۆ هه‌ر کیلۆ گرامێـکی له‌شی بخوات، بۆ نمونه ئه‌گه‌ربێت و که‌سێـک کێشی 70 کیلۆگرام‌بێت ئه‌وا پـێویستی 1600 هه‌تا 1700 کیلۆ کالۆری هه‌یه له ڕۆژێـکدا. ئه‌گه‌ر ئه‌و که‌سه ڕۆژانه ئه‌وه‌نده خۆراک بخوات که ڕۆژانه 2 هه‌زار یان 3 هه‌زار کیلۆ کالۆری بداتێ ئه‌وا دووچاری قه‌ڵه‌وی ده‌بێت.\nپاشان دکتۆر چالاک باس له کاریگه‌ری قه‌ڵه‌وی به‌سه‌ر باری ته‌ندروستی مرۆڤدا ده‌کات و ده‌ڵێت کاریگه‌ری به‌سه‌ر دڵ و خوێنبه‌ره‌کانی دڵ و پاڵه‌په‌سـتۆی خوێن زیادده‌کات و ده‌بێته مایه‌ی نه‌خۆشی شه‌کره و به‌رزبوونه‌وه‌ی کۆلسـترۆڵ له خوێندا. هه‌روه‌ها کاریگه‌ری ڕاسته‌وخۆی له‌سه‌ر کۆئه‌ندامی هه‌ناسه‌دان هه‌یه و ده‌بێته مایه‌ی که‌م هه‌ناسه‌دان. کاریگه‌ریشی له‌سه‌ر جونگه‌کانی له‌ش هه‌یه و ده‌بێته له یه‌ک سووانی جونگه‌کان و ئازاری چۆک و جونگه‌کانی تری له‌شی لێ‌ده‌که‌وێته‌وه\nده‌توانن گوێبیسـتی ده‌قی گفتوگۆكه بن له ڕێـگه‌ی كلیـكـكردنی ئه‌و فایله ده‌نـگیـیانه‌ی سه‌ره‌وه‌ی ده‌سته چه‌پ، ماوه‌كه‌ی 13:47 خوله‌كه.


ئێران بەراورد بە ژمارەی دانیشتوانی پلەی یەکەمی لەسێدارەدانی دونیای هەیە\nلە ڕۆژهەڵاتی کوردستان هەتا دێت ئاست و ژمارەی بەندکراوانی سیاسی و عەقیدەتی و کۆمەڵایەتی بەرز دەبێتەوە و لە بەرامبەر ئەم بەرزبوونەوەیەشدا ڕۆژ لە دوای ڕۆژ ژمارەی لەسێدارەدراوانی زیندانی بەرەو هەڵکشانن، لە نێو هەموو زیندانەکانیشدا زیندانی ورمێ هەتا دێت ئامارەکانی بەندکردن و لەسێدارەدانی تیادا بەرزتر و بەرزتر دەبنەوە.\nهەر دوێنێ شەش بەندکراوی بەندیخانەیپارێزگای ورمێی ڕۆژهەڵاتی کوردستان کە سزای سێدارەیان بە سەردا سەپا بوو، بە مەبەستی جێبەجێکردنی سزاکەیانبراونەتە ژووری تاکەکەسیکە لەو شەش کەسەش سێیان لەسێدارە دران و سێیەکەی دیکەیش لە ئان و ساتدان بۆ لەسێدارەدان.\nڕێکخراوی مافی مرۆڤی هەنگاو بڵاوی کردەوە کە بەرەبەیانیڕۆژی شەممە٣ی ئەپرێلی ٢٠٢١ی زایینی، شەشزیندانی بەندیخانەی ورمێ کە بە تۆمەتی بازرگانیکردن بە ماددەی هۆشبەر سزای سێدارەیانبۆ بڕابووەوە، بە مەبەستی جێبەجێکردنی سزاکەیانڕەوانەی ژووری تاکەکەسی کرابوون وبە بنەماڵەی ئەوشەش کەسەیانگوتبوو کە بەرەبەیانیڕۆژییەکشەممە ١٥ی خاکەلێوە سزاکەیان جێبەجێ دەکرێت.ئەو شەش زیندانییەش بریتی بوون لە:\nـ میر سولتان ئەمیری\nـ سادق مەحی\nـ مستەفا نەسیرخا\nـ ئەحمەد نێعمەت وەند\nـ محەمەد کەریم محەمەدپوور\nـ ئیبراهیم نەسیرخا\nهەر دوێنێ بڵاو کرایەوە کە سێ زیندانی لە بەندیخانەی ورمێ حوکمە بەسەرداسەپاوەکەیان بەرامبەر بە تۆمەتی بەکارهێنان و بڵاوکردنەوەی ماددەی هۆشبەر جێبەجێ کراوە کە ئەوانیش بریتیین لە:\nـ ئەحەد حەبیبوەندکوڕی حوسێن خەڵکی ورمێ\nـ سادق مەحی کوڕی عیساخەڵکی ورمێ\nـ محەمەد مەحموودیکوڕی حاجی حوسێنخەڵکی شنۆ\nڕۆژهەڵات چەقی پێشێلکارییەکانی کۆماری ئیسلامی:\nبە پشتبەستن بە ئامارەکان، لە ماوەی ساڵی٢٠٢٠ی زایینی، حوکمیلەسێدارەدانی ٥٦ هاووڵاتیی کورد لە بەندیخانەکانیڕۆژهەڵاتی کوردستان و ئێران جێبەجێ کراون کە لەو ژمارەیە ٤ زینداییان سیاسیبوونە و ئەوانی تریشیان بە تۆمەتی کوشتنی ئەنقەست حوکمی سێدارەیان بە سەردا سەپاوە و حوکمەکەیان جێبەجێ کراوە.\nئەوەی جێگای سەرنجە ئەوەیە کەیەکێک لە بەندکراوانی سیاسی کورد بە ناوی هیدایەت عەبدوڵاپوور تیرباران کراوە کە تەنانەت بە پێییاسا نیوخۆییەکانی کۆماری ئیسلامی ئێرانیش قەدەغەیە و لە دوو دەیەیڕابردوودا حاڵەتی لەم شێوە نەبینراوە. هەروەها شایان سەعیدپوور خەڵکی سەقز کە لە تەمەنی مێرمنداڵی تووشی تاوان ببوو حوکمەکەی جێبەجێ کراوە و دوو ژنیش لەسێدارە دراون.\nلەو ژمارەیەی سەرەوەشدا دابەشکارییەکە بە پێی پارێزگاکان بەم شێوەیەیە: (لە پارێزگای ورمێ ١٩ کەسی لەسێدارەدراو کە هەموویان پیاون، لە پارێزگای سنە ١٧کەسی لەسێدارەدراو کە دووانیان ژن و پانزەیان پیاون، لە پارێزگای کرماشان ٩کەسی لەسێدارەدراو کە هەموویان پیاون، لە پارێزگای لۆڕستان ٩کەسی لەسێدارەدراو کە هەموویان پیاون، لە پارێزگای ئیلام ١ کەسی لەسێدارەدراو کە ئەویش پیاوە، لە پارێزگای ماوەندەران ١کەسی لەسێدارەدراو کە ئەویش پیاوە.\nئێران پلەی دووەم لەسێدارەدان:\nلە ماوەی ١٠ ساڵی ڕابردووش واتە لە ساڵی ٢٠١٠ تا ٢٠٢٠ی زایینی لە ئێرانی بن دەسەڵاتی کۆماری ئیسلامی، ژمارەی لەسێدارەدان گەیشتووەتە ٦٠٦٧ کەس کە لەو ژمارەیەش نزیکەی ٦٨ کەسیان لە خوار تەمەنی ١٨ ساڵییەوەن بەمەش ئێران لە ڕیزبەندی وڵاتانێک کە سزای لەسێدارەدان جێبەجێ دەکەن لە دوای چین پلەی دووەمی هەیە و زۆربەی لەسێدارەدانەکانیشی نهێنین، بەڵام ئامارەکانی نهێنیبوونەکە تەواو لەبەر دەست نین.\nبە پێی ڕاپۆرتی ڕێکخراوی لێبوردنی نێودەوڵەتی، لە ڕاپۆرتێکی خۆیدا سەبارەت بە ژمارەی لەسێدارەکانی دونیا باسی ئێرانیشی کردووە. لە ساڵی ٢٠١٩ی زایینی ئێران پلەی دووەمی لە هەموو دونیا هەبوو واتە نزیکەی (٣٨%)ی لەسێدارەکانی هەموو دونیا و عەرەبستانی سعودیە و عێراق و میسر لە پلەی سێیەم و چوارەم و پێنجەمدا بوون.\nئێران لە ساڵی ٢٠١٩ی زایینی ٢٥١ کەسی لە سێدارە داون کە زیاتر لە ٥ کەسیان لە خوار تەمەنی ١٨ ساڵەوە بوونە، واتە لە کاتی تاوانەکەیان کەمتر لە ١٨ ساڵ تەمەنیان بووە و بەمەش ڕاستەوخۆ پێشێلی یاساکانی کۆنوانسیۆنی نێونەتەوەیی مافەکانی مرۆڤ بووە کە ئێرانیش نزیکەی ٣٠ ساڵ بەر لە ئێستا چووە نێوی و گوتی پابەند دەبێت پێوەی بەڵام تا ئێستا هیچ ساڵێک پابەند نەبووە.\nبە پێی ڕاپۆرتی ناوەندەکانی مافی مرۆڤی ئێران، "دۆخی زیندانییان لەوپەڕی خراپیدایە و مافیان بەردەوام پێشێل دەکرێت و لەگەڵ ئەوەشدا بەبێ ئاگاداری و نهێنی لە سێدارە دەدرێن". لە ڕاپۆرتەکەدا باس لەوە کراوە کە لە ساڵی ٢٠٢٠ی زایینی لەو وڵاتە ٢٥٣ کەس\nلەسێدارە دراون کە لەو ژمارەیەش دووانیان لە خوار تەمەن ١٨ ساڵ بوونە و هەشتیان ژن و شەشیان بەندکراوی سیاسی بوونە و بە گشتیش لەو ژمارەیە ٢٠٥ کەسیان پیاو بوونە و سەرەڕای هەموو ئەوانەش زیاتر لە ٢١٠ کەسیان بە نهێنی و دوور لە چاوی ڕێکخراوەکانی مافی مرۆڤ و ناوەندکانی مافی مرۆڤ و ناوەندە میدیاییەکانلەسێدارە دراون کە زۆرینەیان لە پارێزگاکانی ورمێ و خوراسان و ئەلبورز بوونە.\nساڵی ٢٠١٨ی زایینی دووبارە ئێران بە لەسێدارەدانی ١٦٦ کەس پلەی دووەمی دونیای بەدەست هێنا کە لەو ژمارەیەش ١٥٥ کەسیان پیاو و ٥ کەسیان ژن بوونە و چەندین کەسیشیان لە خوارەوەی تەمەن ١٨ ساڵ بوونە. هەروەها لە ساڵی ٢٠١٧ی زایینی زیاتر لە ٢٠٠ کەس و لە ساڵی ٢٠١٦ی زایینی زیاتر لە ٣٥٠ کەس و لە ساڵی ٢٠١٥ی زایینیش زیاتر لە ٤١٠ کەس لە ئێران لەسێدارە دراون.\nدەستبەسەرکردنی بەکۆمەڵی لاوان و چالاکڤانانی ڕۆژهەڵات:\nلە ماوەی مانگیڕابردوو، لاینکەم23 هاووڵاتیی کورد بە تۆمەتی چالاکی سیاسی و هاوکاری لەگەڵ حیزبە کوردستانییەکانی دژبەری ئێران و چالاکی مەدەنی و دەستبەسەر کراون.ڕێکخراوی مافی مرۆڤیی هەنگاوپشتبەستن بە ئامارە تۆمارکراوەکانی باسی لەوە کردووە کە لەمانگی مارسی ٢٠٢١ی زایینی، لانیکەم 23 هاووڵاتیی کورد بە تۆمەتی چالاکی سیاسی و هەروەها بەشداری لەڕێوڕەسمەکانی تایبەت بە نەورۆز دەستبەسەر کراون کە لەم ژمارەیە ٨ کەسیان بە تۆمەتی چالاکی سیاسی و پەیوەندی لەگەڵ حیزبە کوردستانییەکانی دژبەری حکوومەت و ١٥ کەسیشیان بە هۆی بەشداری کردن لەڕێوڕەسمەکانی تایبەت بە نەورۆز دەستبەسەر کراون.\nزۆربەی ئەم دەستبەسەرکراوانە لە هەردوو پارێزگاکانیورمێ و سنە و کرماشانن کە (١١ کەس لە ورمێ و ١١ کەس لە سنە و ١ کەس لە کرماشان) کە لەوانەش یەکێکیان مێرمنداڵێکی تەمەن ١٥ ساڵە.\nهەروەها لەمانگی مارسی ٢٠٢٠ی زایینی تا مانگی مارسی ٢٠٢١ی زایینی، لانیکەم ٣٣ چالاکی ژنی کورد لەلایەن ناوەندە ئەمنییەکانی حکوومەتی ئێرانەوە دەستبەسەر کراون و دەزگای دادوەرییڕژێم لە ئێران سزای بەندکردن و لێدانی قامچی بە سەر ١١ چالاکی کورددا سەپاندووە.\nلەو ٢٣ ژنە دەستبەسەرکراوەش کە هۆکاری دەستبەسەرکردنی زۆربەیان چالاکی سیاسی بووە، زۆرینەیان لە پارێزگاکانی کرماشان و سنەبوونە کە ئەویش بەم شێوەیەیە: (پارێزگای سنە: ١٢ حاڵەت، پارێزگایورمێ: ٦ حاڵەت، پارێزگای کرماشان: ١٢ حاڵەت، پارێزگای ئیلام ١ حاڵەت، پارێزگای لوڕستان: ١ حاڵەت و پارێزگای مازەندەران: ١ حاڵەت)


سوپای پاسداران: تاران مه‌به‌ستی نه‌بوو سه‌ربازانی سوپای ئه‌مه‌ریكا بكوژێت\n9/1/2020 - 18:08\nهیچ شتێك قه‌ره‌بووی تیرۆركردنی سوله‌یمانی ناكاته‌وه\nفه‌رمانده‌یه‌كی سوپای پاسدارانی ئێران ده‌ڵێت: تاران مه‌به‌ستی نه‌بوو سه‌ربازانی سوپای ئه‌مه‌ریكا بكوژێت، ئێران مووشەکبارانی دوو بنکەی ئەمەریکای کرد لە ناو خاکی عێراق.\nئەمڕۆ پێنجشەممە 9ی کانوونی دووەم، ئەمیر عەلی حاجی زاد، فەرماندەی هێزە ئاسمانییەکانی سوپای پاسدارانی ئێران بە میدیا ناوخۆییەکانی وڵاتەکەی راگەیاند: لێدانە مووشەکییەکان بۆ سەر یەکێک لە گرنگترین بنکە سەربازییەکانی ئەمریکا دەستپێکی پرۆسەیەکی گەورە بوو کە لە تەواوی ناوچەکە بەردەوامی دەبێت.\nحاجی زادە ئەوەشی زیاد کرد: ئێمە بەدوای کوشتنەوە نەبووین بەڵکو بەدوای لێدانی ئامێرە سەربازییەکانی دوژمنەوە بووین.\nئاماژەی به‌وه‌دا: خوێنی شەهیدەکانمان بەهای زۆر گەورەی هەیە کە ناتوانین بەوەندە رازی بین، بۆ خوێنی شەهیدەکانمان؛ لێدان لە بنکە سەربازییەکان یان خستنەخوارەوەی فڕۆکەکانیان هەتا کوشتنی دۆناڵد ترەمپیش بەهای خوێنی شەهیدەکانمانی نییە، بەهای خوێنی شەهیدەکانمان چوونە دەرەوەی تەواوی ئەمریکایە لە ناوچەکە.\nئەو فەرماندەیە لە بەشێکی تری قسەکانیدا دەڵێت: ئێمە لە بەرامبەر ئەمریکاییەکان بووین کە لە دوای جەنگی دووەمی جیهانییەوە هیچ گوللەیەک بەرەو رووی بنکە سەربازییەکانی ئەمریکا نەبووەتەوە، بێگومان هێرشەکانی داهاتوومان قورستر دەبێت.\nئەمیر عەلی حاجی زادە گوتیشی: ئێمە 13 مووشەکمان بەرەو بنکە سەربازییەکانی عێراق هاویشت، بەڵام چەند سەد مووشەکمان ئامادە کردبوو بۆ تەقاندن.\nحاجی زادە گوتیشی: ئێمە بە دوای کوشتنی کەسەوە نەبووین ئەگەر چی بە دڵنیاییەوە دەیان کەس کوژراون و بریندار بوون، بەڵام دەمانتوانی لەم چالاکییەدا لە هەنگاوی یەکەمدا 500 کەس بکوژین و ئەگەر وەڵامیان بدایەتەوە لە هەنگاوی دووەم و سێیەم 4 تا 5 هەزار کەسیان دەکوژرا.


پێشمەرگە و سوپای عیراق تاوتوێی هەماهەنگیی لە ناوچەكانی بۆشایی ئەمنی نێوانیان دەكەن\nسەرۆكی ئەركانی وەزارەتی پێشمەرگە و فەرماندەی فیرقەی ١٤ی فەرماندەیی ئۆپەراسیۆنەكانی نەینەوا، تاوتوێی هەماهەنگیی نێوان هێزەكانی پێشمەرگە و سوپای عێراقیان كرد لە ناوچەكانی بۆشایی ئەمنی.\nبەگوێرەی ئەو راگەیەندراوەی كە لە وەزارەتی پێشمەرگەوە بڵاوكراوەتەوە، فەریق روكن عیسا عوزێر، سەرۆكی ئەركانی وەزارەتی پێشمەرگە پێشوازیی لە لیوا روكن عەبدوڵڵا رەمەزان جبوری فەرماندەی فیرقەی ١٤ی فەرماندەیی ئۆپەراسیۆنەكانی نەینەوا و شاندێكی یاوەری كردووە.\nلە راگەیەندراوەكەدا ئاماژە بەوەدراوە، لە دیدارەكەدا شاندی میوان پیرۆزباییان لە فەریق روكن عیسا عوزێر كردووە بەبۆنەی وەرگرتن و دەستبەكاربوونی وەك سەرۆكی نوێی سەرۆكایەتی دەستەی ئەركان لە وەزارەتی پێشمەرگە.\nهەر لە دیدارەكەدا گفتوگۆ دەربارەی هەماهەنگی و پەیوەندییەكانی نێوان وەزارەتی پێشمەرگە و وەزارەتی بەرگریی عێراق كراوە، بەتایبەت لەو ناوچانەی كە بۆشایی ئەمنی هەیە لەنێوان هێزی پێشمەرگە و سوپای عێراقیدا.\nسەرۆكی ئەركانی وەزارەتی پێشمەرگە جەختی لەسەر بەردەوامییدان بە هاوكاری و هەماهەنگی ئەمنی لەنێوان هێزی پێشمەرگە و سوپای عێراق كردووەتەوە، هاوكات دووپاتیشی كردووەتەوە بۆ بەرقەراركردنی ئارامی و سەقامگیریی ناوچەكە، پێویستییان بە كاری هاوبەش و هەمەلایەنە هەیە.


حیکمەتی بەڕۆژوو نەبوونی ئافرەت کاتێک کە لەسوڕی مانگانەدایە: ماڵپەڕی وەڵامەکان\nڕۆژووئەوانەى بۆیان هەیە ڕۆژوو نەگرنحیکمەتی بەڕۆژوو نەبوونی ئافرەت کاتێک کە لەسوڕی مانگانەدایە\nحیکمەتی بەڕۆژوو نەبوونی ئافرەت کاتێک کە لەسوڕی مانگانەدایە\nدەمانەوێت حیکمەتی بەڕۆژوو نەبوونی ئافرەت بزانین کاتێ کە لەسوڕی مانگانەدایە لەکاتێکدا ڕۆژوو هیچ پەیوەندی بەپاک وپیسیەوە نی یە .\nپێویستە لەسەر باوەڕدار تەسلیمی حوکمی خودا بێت و خۆی یەکلا کاتەوە بۆی هەرچەند حیکمەتەکەشی نەزانێت ، بەڵکو ئەوەندەی بەسە ئەوە فەرمانی خودا وپێغەمبەرەکەیەتی ، خوای پەروەردگار فەرموویەتی : ( وَمَا كَانَ لِمُؤْمِنٍ وَلا مُؤْمِنَةٍ إِذَا قَضَى اللَّهُ وَرَسُولُهُ أَمْراً أَنْ يَكُونَ لَهُمُ الْخِيَرَةُ مِنْ أَمْرِهِمْ وَمَنْ يَعْصِ اللَّهَ وَرَسُولَهُ فَقَدْ ضَلَّ ضَلالاً مُبِيناً ) الأحزاب/36.\nواتە: بۆ هیچ پیاوێکی ئیماندار یان ژنێکی ئیماندار، نیه کاتێک که خواو پێغه‌مبه‌ره‌که‌ی بڕیاری شتێک بده‌ن ئه‌وان سه‌رپشک بن (له ئه‌نجامدانی ئه‌و کاره، چونکه) ئه‌وه‌ی سه‌رپێچی بکات له فه‌رمانی خواو پێغه‌مبه‌ره‌که‌ی ئه‌وه ئیتر به ئاشکرا گومڕاو سه‌رلێشێواوه.\nوەهەروەها فەرموویەتی : ( إِنَّمَا كَانَ قَوْلَ الْمُؤْمِنِينَ إِذَا دُعُوا إِلَى اللَّهِ وَرَسُولِهِ لِيَحْكُمَ بَيْنَهُمْ أَنْ يَقُولُوا سَمِعْنَا وَأَطَعْنَا وَأُولَئِكَ هُمُ الْمُفْلِحُونَ ) النور/51.\nواتە:كاتێك كه باوه‌ڕداران بانگ بكرێن بۆ لای خواو پێغه‌مبه‌ری خوا ﷺ بۆ ئه‌وه‌ی بڕیار له نێوانیاندا بدات، واته: بۆ لای قورئان و سوننه‌ت ته‌نها وته‌یه‌ك هه‌یان بێت ئه‌وه‌یه ئه‌ڵێن: ئێمه فه‌رمان و فه‌رمایشتی خواو پێغه‌مبه‌ری خوامان ﷺ بیست وه گوێڕایه‌ڵین ،ئا ئه‌م كه‌سه باوه‌ڕدارانه سه‌رفرازو سه‌ركه‌وتوون له دونیاو قیامه‌تدا\n، وه هه‌ر كه‌سێك گوێڕایه‌ڵی خواو پێغه‌مبه‌ری خوا بكات ﷺ ، وه به زانیاریه‌وه له خوای گه‌وره بترسێ ، وه ته‌قوای خوای گه‌وره بكات ، ئا ئه‌م كه‌سانه براوه‌ن له دونیاو قیامه‌ت.\nباوەڕدار دڵنیایە لەوەی خودا حەکیمە ، و هیچ شتێک دانانێت مەگەر لەبەر حیکمەتێکی گەورە نەبێت ، وفەرمان بەهیچ شتێک ناکات لەبەر مەسڵەحەتێکی تەواو یاخود ڕاجح نەبێت ، وەهەروەها ڕێگری لەهیچ شتێک ناکات لەبەر مەسڵەحەتێکی تەواو یاخود ڕاجح نەبێت ، ئیمام ابن كثير ڕەحمەتی خوای لێ بێت لە[( "البداية النهاية" (6/79)] دا ، قسەیەکی جوان دەکات ودەڵێت:\nشەریعەتی پێغەمبەر ﷺ تەواوترین شەریعەتە، هیچ چاکەیەک نی یە وعەقڵ پەی پێ بردبێت ئیلا فەرمانی پێ کردووە ، وهیچ خراپەیەك نی یە عەقڵ بەخراپی بزانێت ئیلا ڕێگری لێ کردووە ،فەرمانی بەهیچ شتێک نەکردووە بوترێت خۆزگە فەرمانی پێ نەکردبایە وڕێگری لەهیچ شتێک نەکردووە بوترێت خۆزگە ڕێگری لێ نەکردبایە" اهـ .\nبەڵام ئەو حیکمەته هەندێ جار ئێمە دەیزانین ، وهەندێ جار پەی پێ نابەین ، وزۆر جار وایە نایزانین .\nزانایان کۆ دەنگن لەسەر حەڕامیەتی ڕۆژوو لەسەر ئافرەتێک لەسوڕی مانگانەدا بێت ، و واجبە لەسەری دواتر بیگرێتەوە ئەوەی کەبەهۆی حەیزەوە نەیگرتووە گەر ڕۆژووەکە واجب بوو وەک ڕۆژووی مانگی ڕەمەزان .\nوەهەروەها کۆ دەنگن لەسەر ئەوەی گەر بەڕۆژوو بێت ڕۆژووەکەی دروست نی یە.\nدواتر زانایان جیاوازن لەبارەی حیکمەتی دروست نەبوونی ڕۆژووی ئافرەت کەلەحەیزدا بێت .\nهەندێکیان دەڵێن : حیکمەتەکەی نەزانراوە.\nإمَام الْحَرَمَيْن دەڵێت : "وَكَوْنُ الصَّوْمِ لا يَصِحُّ مِنْهَا لا يُدْرَكُ مَعْنَاهُ , فَإِنَّ الطَّهَارَةَ لَيْسَتْ مَشْرُوطَةً فِيهَا" اهـ من "المجموع" (2/386).\nواتە: بەنیسبەت ئەوەی ڕۆژووی ئافرەت لەحەیزدا بێت دروست نی یه نازانرێت هۆکارەکەی چی یە ، چونکە پاک وخاوێنی مەرج نی یە لەڕۆژوو گرتندا.\nهەندێکی تر دەڵێن : حیکەمەتەکەی ئەوەیە (خودا کاتێ ڕێگری کردووە لەئافرەتێک لەحەیزدایە بەڕۆژوو نەبێت)ئەمە ڕەحمەتێکی خودایە بۆی ؛ چونکە دەرچوونی خوێن لاوازی دەکات ، کاتێ کە لەحەیزدایە بەڕۆژوو بێت ئەو دوو جار لاواز دەبێت جارێک بەهۆی حەیزەوە جارێکی تر بەهۆی ڕۆژووەوە ، ڕۆژووش بەم هۆیەوە حیکمەتی لەدەس دەدات ، وڕەنگە ببێتە هۆکاری زیان گەیاندن .\nشيخ الإسلام لە [( "مجموع الفتاوى" (25/234)]دا ،دەڵێت:\nباسی حیکمەتی حەیز دەکەین و جێ بەجێ بوونی ئەوە بەپێی قیاس ودەڵێن :\nشەریعەتی ئیسلام بەدادپەروەری هاتووە لەهەموو شتێکدا ، و زیادەڕۆی لەعیباداتدا یەکێک لەو شتانەی کەشەرع ڕێگری لێ کردووە وفەرمانی بەوەسەتیەت کردووە لەعیباداتدا، هەر بۆیە فەرمانی کردووە بەوەی زوو ڕۆژوو بشکێندرێت ودرەنگ پارشێو بکرێت وڕێگری کردووە لە ویسال(1)\nپێغەمبەر ﷺ فەرموویەتی: ( أَفْضَلُ الصِّيَامِ وَأَعْدَلُ الصِّيَامِ صِيَامُ داود عليه السلام كَانَ يَصُومُ يَوْمًا وَيُفْطِرُ يَوْمًا )\nواتە: باشترین ڕۆژوو ڕۆژووی پێغەمبەر داودە عليه السلام ڕۆژێک بەڕۆژوو دەبوو وڕۆژێک بەڕۆژوو نەدەبوو .\nجا مامناوەند بوون لەعیباداتدا یەکێکە لەگەورەترین مەبەست ومەقسەدی خودا ، هەر بۆیە فەرموویەتی : ( يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا لا تُحَرِّمُوا طَيِّبَاتِ مَا أَحَلَّ اللَّهُ لَكُمْ وَلا تَعْتَدُوا إِنَّ اللَّهَ لا يُحِبُّ الْمُعْتَدِينَ ) المائدة/87.\nواته: ئە‌ی ئه‌وانه‌ی که باوه‌ڕتان هێناوه، ئه‌و نازو نیعمه‌ته چاکانه‌ی که خوا بۆی حه‌ڵاڵ کردوون له خۆتانی حه‌رام مه‌که‌ن و له سنوور ده‌رمه‌چن و ده‌ستدرێژیی مه‌که‌ن، چونکه به‌ڕاستی خوا ده‌ست درێژکارانی خۆشناوێت.\nوە حەرام کردنی شتە حەڵاڵەکانی کردووە بە پێچەوانەی عەدل و مامناوەندی ، وفەرموویەتی : ( فَبِظُلْمٍ مِنَ الَّذِينَ هَادُوا حَرَّمْنَا عَلَيْهِمْ طَيِّبَاتٍ أُحِلَّتْ لَهُمْ وَبِصَدِّهِمْ عَنْ سَبِيلِ اللَّهِ كَثِيرًا )\nواتە:به‌هۆی زوڵم و سته‌می جووله‌كه‌كانه‌وه‌و سه‌رپێچی كردنى پێغه‌مبه‌رانیان هه‌ندێك شتی حه‌ڵاڵ و پاكمان له‌سه‌ریان حه‌رام كرد كه پێشتر بۆیان حه‌ڵاڵ كرابوو ، وه به‌هۆی ئه‌وه‌ی كه ڕێگری و به‌ربه‌ستیان ئه‌كرد له ڕێگای خوای گه‌وره له ئیسلام و شوێنكه‌وتنی پێغه‌مبه‌ری خوا ﷺ وه له كوشتنیان بۆ پێغه‌مبه‌ران.\nلەبەر ئەوەی ئەوان ستەم کار بوون سزا دران بەوەی کۆمەڵێ شتی پاکیان لەسەر حەڕام کرا ، بەپێچەوانەی گەلی وەسەت ومامناوەندەوە کە شتی پاکی بۆ حەڵاڵ کردوون وشتی پیسی لەسەر حەڕام کردوون .\nجا مادام بەو شێوەیەیە کەسی ڕۆژووەوان ڕێگری لێ کراوە لەوەی شتێک بەکار بێنێت کەدەبێته هۆکاری بەهێز کردنی وخواردن وخواردنەوە دان پێی ، وەهەروەها ڕێگری کردووە لەوەی شتێک لەلاشەی دەربێنێت کەزیانی پێ دەگەیەنێت ئەمەش لەهەردوو بارەکەدا دەرچوونە لەوەسەتیەت ومامناوەندی . . .\nجا ئەوەی کە دەردەچێت دوو جۆرە:\nجۆرێکی ناتوانرێت ڕێگری لێ بکرێت وخۆی لێ بپارێزرێت ئائەمە ڕێگری لێ ناکرێت وەک میز وپیسی کەزیان بەڕۆژوو ناگەیەنێت وهەروەها ناتوانرێت خۆی لێ بپارێزرێت .\nجا دەرچوونی ئەمانە زیانی پێ ناگەیەنێت بەڵکو قازانجی پێ دەگەیەنێت .\nوەهەروەها کاتێ کەڕشانەوە زۆری بۆ هێنا ناتوانرێت خۆی لێ پارێزێت ،وەهەروەها لەش گران بوون بەهۆی خەو بینینەوە ناتوانرێت خۆی لێ پارێزێت ، بەڵام گەر کەسەکە خۆی خۆی ڕشاندەوە ئەوا ڕشانەوە شتێک دەردەدا کەدەبێتە هۆی خواردن وخواردنەوە بەخشین . .\nوهەروەها دەستپەڕ( الاسْتِمْنَاءُ) ئەوەی کەبەشەهوەتەوەیە . . جا کەسێک کەلەسوڕی مانگانەدایە دەتوانێت لەو کاتانەدا بەڕۆژوو بێت کە خوێنی نایەت جا ڕۆژووەکەی لەو کاتانەدا ڕۆژووەیەکی دروست وچاکە ، بەڵام بەڕۆژوو بوون لەو حاڵەتەدا دەبێتە هۆکاری لاواز بوونی لاشە ، بۆیە فەرمانی پێ کراوە کاتێک بەڕۆژوو بێت کە لەحەیزدا نی یە" اهـ .\nعوزرەکانی ڕۆژوو نەگرتن ڕۆژوو شکاندن بە هۆى ئازارى ددان حوکمی ڕۆژوو گرتن بۆ کەسانی نەخۆش من باوكم نەخۆشەو((جەڵتەى دماخ)) لێی یاوە ئایا ڕۆژوى لەسەرە یان نا كەسانێك هەن چوونەتە ناو ساڵەوە ،و عەقڵیان تەقریبەن لەدەست داوە ئایا ڕۆژوویان لەسەرە؟ وە دەتوانن فیدیە بدەن؟\nسەردان: ٢,٣٧١ بەش: ئەوانەى بۆیان هەیە ڕۆژوو نەگرن\nپرسیاری دواترحوکمی هەڵگرتن و تەماشاکردنی قورئان لە لایەن نوێژ خوێنانەوە لە نوێژی تەڕاویح دا پرسیاری پێشترچۆنێتى ڕاهێنانى منداڵ لەسەر ڕۆژوو گرتن


هێڵی ئاسمانی تورکی سەرجەم گەشتە ناوخۆییەکانی راگرت – Türkmen Basın Ajansı\n4 نیسان 2020 4 نیسان 2020 تـەبا\tکۆمێنت0 كۆڕۆنا، تورکیا،\nبه‌ڕێوه‌به‌ری گشتیی هێڵی ئاسمانیی توركی رایگەیاند، گه‌شته ئاسمانییه‌كانی ناوخۆی توركیایشی تاكو ٢٠ی نیسان راگیراوە.\nلە بڵآوکراوەیەکدا بیلال ئێکشی، به‌ڕێوه‌به‌ری گشتیی هێڵی ئاسمانیی توركی له هه‌ژماری فه‌رمی خۆی رایگه‌یاند، “به‌هۆی داخستنی فڕۆكه‌خانه‌كانی ٣٠ گه‌وره شار و راگرتنی ده‌رچوونی فڕۆكه‌كان به شێوه‌یه‌كی كاتی بۆ ماوه‌ی ١٥ رۆژ له میانی گرتنه‌به‌ری رێوشوێنه‌كان بۆ رێگه‌گرتن له بڵاوبوونه‌وه‌ی ڤایرۆسی كۆرۆنای نوێ، گه‌شته ئاسمانییه سنوورداره‌كانمان بۆ ١٤ گه‌وره شار تاكو ٢٠ی نیسان هه‌ڵوه‌شێندرانه‌وه”.\nبەپیی لێدوانەکانی فەخرەدین کۆجا، وەزیری تەندرووستی تورکیا، ژمارەی توشبووان لەو وڵاتە ٢٠ هەزار و ٩٢١ کەسە و تا ئێستاش ٦٩ کەس گیانی لەدەستداوە.\n« ئاماری ٢٤ کاتژمێری ڤایرۆسی کۆڕۆنا لە وڵاتانی جیهان\nباشووری ئەفریقا.. ژمارەی توشبوون بە ڤایرۆسی کۆڕۆنا بۆ هەزار و ٥٠٠ کەس بەرزبووەوە »\n“تورکیا لە نزیکەوە چاودێری دەرچوونی هێزەکانی یەپەگە دەکات لە باکووری سووریا”\n20 تشرینی یه‌كه‌م 2019 ئاژانسی میدیایی تورکمان\t0\n“ئەوانەی نیازی گەرانەوەیان هەیە با پەیوەندی بە نووسینگەکانی هێڵی ئاسمانی عێراقی بکەن”\n1 ئازار 2020 ئاژانسی میدیایی تورکمان\t0\nوان.. ئۆپه‌راسیۆنێک بۆ سه‌ر ئەندامانی په‌كه‌كه ئەنجامدرا\n10 ئه‌یلول 2019 10 ئه‌یلول 2019 تـەبا\t0\n38°C overcast clouds\nهاوپۆله‌كان هاوپۆلێک دیاری بکه\tئابووری (751)\tبیروڕا (101)\tپەروەردەیی (28)\tتەندروستی (550)\tتەندروستی (57)\tتورکیا (3,326)\tجیهان (7,333)\tچاپ (65)\tرۆژهەڵاتی ناوەڕاست (6,406)\tرۆژەڤ (10,151)\tرۆژەڤ (439)\tریپۆڕتاژ (128)\tرێکلام (9)\tزۆرترین خوێنەر (1)\tعێراق (10,091)\tڤیدیۆ (75)\tماگازین (23)\tمەڵتیمیدیا (137)\tهەمەڕەنگ (1,012)\tتەکنۆلۆجیا (219)\tکولتور و هونەر (205)\tوەرزش (1,203)\tوێنە هەواڵ (267)\nئه‌رشیفه‌کان مانگێک دیاری بکه\tئایار 2020 (949)\tنیسان 2020 (1063)\tئازار 2020 (1272)\tشوبات 2020 (982)\tكانونی دووه‌م 2020 (948)\tكانونی یه‌كه‌م 2019 (1343)\tتشرینی دووه‌م 2019 (1155)\tتشرینی یه‌كه‌م 2019 (1118)\tئه‌یلول 2019 (948)\tئاب 2019 (924)\tته‌مموز 2019 (1032)\tحوزه‌یران 2019 (636)\tئایار 2019 (762)\tنیسان 2019 (671)\tئازار 2019 (672)\tشوبات 2019 (602)\tكانونی دووه‌م 2019 (696)\tكانونی یه‌كه‌م 2018 (642)\tتشرینی دووه‌م 2018 (614)\tتشرینی یه‌كه‌م 2018 (749)\tئه‌یلول 2018 (579)\tئاب 2018 (590)\tته‌مموز 2018 (598)\tحوزه‌یران 2018 (576)\tئایار 2018 (561)\tنیسان 2018 (523)\tئازار 2018 (574)\tشوبات 2018 (504)\tكانونی دووه‌م 2018 (568)\tكانونی یه‌كه‌م 2017 (569)\tتشرینی دووه‌م 2017 (637)\tتشرینی یه‌كه‌م 2017 (685)\tئه‌یلول 2017 (587)\tئاب 2017 (390)\tته‌مموز 2017 (487)\tحوزه‌یران 2017 (40)\nنرخی نەوتی برێنت بۆ ٣٤ دۆلار دابەزی\nمحەمەد قالیباف بە سەرۆکی نوێی پەرلەمانی ئێران هەڵبژێردرا\nوەزارەتی تەندروستی هه‌رێم ئاماری ٢٤ كاتژمێری رابردوی تووشبووانی كۆرۆنای راگەیاند\nپارتێکی تورکمان داوا لە سەرۆکوەزیران دەکات پارێزگارێکی تورکمان دابمەزرێنێت\nوەزیری گواستنەوە: کۆمپانیاکانی ئینتەرنێت سەدا ٢٥ نرخ کەمدەکەنەوە


سالح قه‌للاب: سه‌روك بارزانى سه‌ره‌دانا به‌شار ئه‌سه‌دى ل سه‌ر داخوازا ئیرانێ ره‌تكر | DUHOK TV\nHome دەنگ و باس سالح قه‌للاب: سه‌روك بارزانى سه‌ره‌دانا به‌شار ئه‌سه‌دى ل سه‌ر داخوازا ئیرانێ ره‌تكر\nسالح قه‌للاب: سه‌روك بارزانى سه‌ره‌دانا به‌شار ئه‌سه‌دى ل سه‌ر داخوازا ئیرانێ ره‌تكر\nدژایه‌تى كرنا هه‌رێما كوردستانێ وب تایبه‌ت سه‌روك بارزانى ژلایێ وه‌لاتێ ئیرانێ ڤه كارڤه‌دانێن مه‌زن لسه‌ر ئاستێ نافخو وجیهانێ ژێ په‌یدا بوون و وه‌زیره‌كێ به‌رێ یێ ئوردن ئه‌گه‌رێن دژایه‌تى كرنا سه‌روك بارزانى ژلایێ ئیرانێ ڤه ئاشكرا دكه‌ت.\nسالح قه‌لاب وه‌زیرێ به‌رێ یێ گه‌هاندنێ یێ وه‌لاتێ ئوردن راگه‌هاندیه كو ل ده‌ستپێكا ئالوزیێن سوریێ ئیرانێ داخواز ژ سه‌روك بارزانى كر كو خالێن سنورى بده‌ته وان داكو بێى كێشه بگه‌هنه سوریێ به‌لێ بارزانى ئه‌و داخواز ب توندى ره‌تكروگوت ئه‌ڤه روى ناده‌ت ژبه‌ر هندێ په‌یوه‌ندیێن دناڤبه‌را بارزانى وئیرانێ لاوازن بوون.\nوى وه‌زیرێ ئوردنێ راگه‌هاندیه جاره‌كا دى ژى ئیرانێ برێكا قاسم سوله‌یمانى داخواز ژ سه‌روك بارزانى كریه كو سه‌را سوریێ بده‌ت وسوله‌یمانى سوز ب سه‌روك بارزانى دایه كو بشار ئه‌سه‌د بخو ب رێ وره‌سمێن سه‌روك وه‌لاتان پێشوازیێ لێبكه‌ت به‌لێ ڤێ جارێ ژى سه‌روك بارزانى ئاخفتنا ئیرانێ ره‌تكریه وگوتیه سوله‌یمانى یا گرنگ نینه وه‌ك سه‌روك وه‌لات پێشوازیێ لێ بكه‌ن یا نه بلا ل ده‌ستپێكێ بشار ئه‌سه‌د بچیت دگه‌ل گه‌لێ كورد رێك بكه‌ڤیت ل روژئاڤایێ كوردستانێ ومافێن وان بده‌ت دویڤدا ئه‌ز دێ وى بینم.هه‌روه‌سا سالح قه‌لاب راگه‌هاندیه ژى ئه‌گه‌رێن دى یێن دژایه‌تیا ئیرانێ بو سه‌روك بارزانى ئه‌وه كو عه‌لى لاریجانى سه‌روكێ په‌رله‌مانێ ئیرانێ سه‌را هه‌ولێرێ دا وداخواز ژ سه‌روك بارزانى كركوپێشوازیێ ل وه‌لید موعه‌لم بكه‌ت ئه‌گه‌ر هاتوو سه‌ره‌دانا بارزانى كر بارزانى ژى راگه‌هاند ب چ ره‌نگه‌كى ناچمه پێشوازیا موعه‌لم بلا وه‌زیرێ ده‌رڤه‌یێ عیراقێ وى كارى بكه‌ت ئه‌و كارێ من نینه هه‌ر ژ به‌ر وان هه‌مى داخوازیێن ئێك لدویڤ ئێك یێن ئیرانێ ژ سه‌روك بارزانى بونه ئه‌گه‌ر كو بارزانى لده‌ف ئیرانێ یێ خوشتڤى نه‌بیت وژلایێ نافخویى ڤه ژى هاریكاریا ڤێ هه‌وا دژایه‌تیكرنا سه‌روك دهێته كرن كه‌واته ئیران بتنێ ڤى كارى ناكه‌ت.


عومه‌ر عه‌زیز 12/08/2020 - 00:48 كوردستان\nقائیمقامی پێنجوین ڕایگه‌یاند ڕه‌وشی ته‌ندروستیی تایبه‌ت به كۆرۆنا له پێنجوێن له دۆخێكی تاڕاده‌یه‌ك باشدایه و نزیكبووینه‌ته‌وه له ئاستی سفر بۆ تۆماركردنی حاڵه‌ته‌كانی كۆرۆنا.\nزانا ڕه‌حمان، قایمقامی پێنجوێن به (باسنیوز)ی ڕاگه‌یاند: "ڕه‌وشی ته‌ندروستیی تایبه‌ت به كۆرۆنا له سنووری پێنجوێن له دۆخێكی تاڕاده‌یه‌ك باشدایه و ده‌كرێت بڵێین نزیكبووینه‌ته‌وه له ئاستی سفر بۆ تۆماركردنی حاڵەت، به‌ڵام ئه‌مه ئه‌وه ناگه‌یه‌نێت كه خۆمان نه‌پارێزین".\nگوتیشی: "له جه‌ژنی ره‌مه‌زانی ڕابردوو ئه‌م شه‌پۆله زۆر به توندی سنووری قه‌زاكه‌مانی گرته‌وه، پێمان وابوو شه‌پۆلی یه‌كه‌م تێده‌په‌ڕێ و كێشه نییه، به‌ڵام له‌م شه‌پۆله‌دا (10) تووشبوو له سنووری قه‌زاكه‌مان به كۆرۆنا گیانیان لەدەست دا و خه‌ڵكێكی زۆریش له سنووره‌كه‌مان تووشی ڤایرۆسه‌كه بوون".\nبە گوتەی قایمقامی پێنجوێن به هه‌وڵی سه‌رجه‌م تیمه ته‌ندروستییه‌كان و دام و ده‌زگاكانی حكومه‌ت به تایبه‌ت به‌ڕێوه‌به‌رایه‌تیی گشتیی ته‌ندروستیی سلێمانی، تیمه‌كانی ڕووبه‌ڕووبوونه‌وه‌ی كۆرۆنا له مه‌رزه‌كان و پابه‌ندی هاووڵاتیانی پێنجوێن تواندراوە دۆخەکە جێگیر بکرێتەوە.


چۆنێتیی وەبەرهێنان لە ناوچە بەردەڵانییەكانی ناوچە شاخاوییەكاندا\nرۆژی ١٢-١٢-٢٠١٧، لە دەستەی كوردستانی بۆ دراساتی ستراتیجی و توێژینەوەی زانستی، سیمینارێك بەناونیشانی (وەبەرهێنانی ناوچە بەردەڵانییەكانی ناوچە شاخاوییەكانی كوردستان) لەلایەن پڕۆفیسۆر د.جەمیل جەلال بەڕێوەچوو.\nلە سیمینارەكەدا پڕۆفیسۆر د. پۆڵا ئازاد خانەقا سەرۆكی دەستەی كوردستانی، وتەی بەخێرهاتنی پێشكەشكرد و ئاماژەی بەوەشدا: دەستەی كوردستانی لە بەرنامەیدا بە چەند پڕۆژەیەك كاری زیاتر لەسەر ئەم بوارە بكات.\nلە سیمینارەكەدا تیشكخرایە سەر وەبەرهێنانی كشتوكاڵی لە هەرێمی كوردستان، بە تایبەت وەبەرهێنان لە ناوچە بەردەڵانییەكانی ناوچە شاخاوییەكانی كوردستاندا.\nلەبارەی ناوەڕۆكی سیمینارەكەوە، پڕۆفیسۆر د.جەمیل جەلال بە سایتی دەستەی كوردستانی راگەیاند: ناوچە شاخاوییەكانی كوردستان لە كۆنەوە بە بەردەوامی تووشی راماڵین بووە و بەشێكی زۆر لە خاكەكەی نەماوە، تەنانەت لە هەندێك شوێندا هەموو خاكەكەی نەماوە و بەردەكان دەركەوتوون، ئەمەش كاریگەریی خراپی هەبووە لەسەر نەمانی رووپۆشی رووەكی لەو ناوچانەدا و بۆتە هۆی بەرزبوونەوەی زیاتری پلەی گەرما لە وەرزی هاوینداو دابەزینی زیاتری پلەی گەرما لە وەرزی زستاندا و تێكچوونی كەشوهەوای ناوچەكە. وتیشی: بۆ سەرلەنوێ گەڕانەوەی رووپۆشی رووەكی بۆ ئەم ناوچانە، پێویستە سوود لە چاندنی رووەكی چەقالە لەو ناوچانە وەربگرین، چونكە یەكێكە لەو رووەكانەی كە دەتوانێت لەم ژینگە سەخت و دژوارانەدا بژیت. ئەمەش كاریگەری دەبێت لەسەر سەوزبوونەوەی ئەو ناوچانە.\nد.جەمیل جەلال باسی لەوەشكرد: چەقالە چەندین سوودی زۆر گرنگی هەیە لەوانە (ئاو و هەوا خۆش دەكات، بەربەستە بۆ پلەی گەرمای بەرز و نزم، سامانی هەنگ لە ناوچەكە پەرە پێدەدات كە ژمارەیەك لە دانیشتووانی ئەو ناوچانە سەرقاڵی پەروەردەكردنی هەنگن، بۆ باڵندە و ئاژەڵە كێوییەكان زۆر گرنگەو لە كاتی سەرما و گەرمادا سوودی لێدەبینن، هەروەها لەڕووی ئابوورییەوە بەرهەمەكەی بۆ گوندنیشینان گرنگە).\nوتیشی: هەر لە سیمینارەكەدا تیشكمان خستەسەر شێوازی چاندنی رووەكی چەقالە و هەندێك رووەكی دیكە لە ناوچە بەردەڵانییەكانی ناوچە شاخاوییەكانی كوردستان، بۆ ئەوەی ئەو ناوچانە بكرێن بە رووبەرێكی سەوزایی. نرخی خۆراكی گرنگیی ئەم رووەكەشمان خستەڕوو كە رێژەیەكی زۆر رۆنی تێدایە و یەكێكە لە رووەكە باشەكان، پێكهاتەی گرنگیی دیكەشی تێدایە و دوای خۆشكردنی سوودی هەیە بۆ ئەو كەسانەی كە تووشی نەخۆشی شەكرە بوون. هەروەها ئەم رووەكە دەتوانێت تەنها بە باران لە ژینگەیەكی سەختدا بژی.\nشایانی باسە، پڕۆفیسۆر د.جەمیل جەلال تائێستا لەمبوارەدا نزیكەی 40 توێژینەوەی زانستی بڵاوكردۆتەوە. پێشتریش لە رۆژی 26-4-2017، لە دەستەی كوردستانی سیمینارێكی بەناونیشانی (وەبەرهێنانی ئاو لە ناوچەی قەرەداغ، وەبەرهێنانی زەوی لەناوچەی سیروان، وەبەرهێنانی ژینگەی دژواری سەختی ناوچە شاخاوییەكان و بەردەڵانییەكان بۆ بەرهەمهێنانی میوە)، پێشكەشكرد.\nKISSR - Newsroom: Dec 13 2017 12:48 AM / Hallkawt Zangana


کوردستان پاسەوانی ئەخلاقی ئێرانە / پیلانەکان بۆ نانەوەی دووبەرەکی لە نێوان ئێرانییەکان شکستیان هێنا - جام کوردی\nیاریدەدەری سەرۆک کۆماری ئێران لە کۆنگرەی ناودارانی کورد لە سنە؛\nکوردستان پاسەوانی ئەخلاقی ئێرانە / پیلانەکان بۆ نانەوەی دووبەرەکی لە نێوان ئێرانییەکان شکستیان هێنا\nیاریدەدەری سەرۆک کۆماری ئیسلامی ئێران بۆ کاروباری ئایینی و مەزهەبی لە کۆنگرەی ناودارانی کورد لە شاری سنە، کوردستانی بە پاسەوانی ئەخلاق و مۆزەخانەی هەموو ئاسەوارەکانی مێژوویی و نەتەوەیی ئێران وەسف کرد و جەختی کرد کە نەیاران نەیانتوانیوە ئەدب، ڕاستبێژی و خۆشەویستی زانست لە دانیشتووانی ئەم سەرزەوینە بستێنن.\nبە پێی ڕاپۆرتی جام کوردی، حوجەتولئیسلام یوونسی ڕۆژی سێ شەممە لە مەراسیمی کردنەوەی ناودارانی کورد لە سنە، وتی: لە هەر قۆناغێکی مێژووودا ئێران کەوتۆتە بەر دەستدرێژیی و داگیرکاریی، کاریگەریی سلبی لە ناوچەی داگیرکراودا ماوەتەوە، بەڵام ئەمە لە کوردستان و ناوچەی زاگرۆس ڕووی نەداوە و نەیاران و ناحەزان نەیانتوانیوە هەژمۆنی خۆیان لە سەر ئەم ناوچەیە بسەپێنن.\nناوبراو دانیشتووانی زاگرۆس لە کورد و لوڕ و لەکی بە ئاخێزگەی شارستانییەتی ئێران و پارێزەری ئەخلاقی ئێرانی وەسف کرد و وتی: هەوڵی شۆڕشی ئیسلامی ئەوە بوو کە مێهرەبانی و لێبوردەیی لە ئاستی وڵات ببووژێتەوە و ئەمەش هاتۆتە دی.\nجەختی لە سەر ئەوەش کردەوە کە هەوڵی نەیاران ئەوە بووە کە خەڵکی ئێران بێ شوناس نیشان بدەن و دەبێ لە بەرانبەر ئەوم پیلانەدا هۆشیار بین و نەکەوینە داوی پیلانی دوژمنان.\nیوونسی ڕاشیگەیاند: نەیاران دەیانەوێت خەڵکی ئێران لە بەرانبەر یەک بوەستێنن و پەرە بە نەفرەت و دوژمنایەتی بدەن و دەبێ ئێمە لە بەرانبەری ئەم پیلانەدا ئاستی شارەزاییمان لە سەر ڕابردوو و مێژوومان بەرز بکەینەوە و بە کەسانی دیش بناسێنین.\nیاریدەدەری سەرۆک کۆماری ئێران بە بەردەنگ گرتنی نەوەی نوێ، وتی: ناودارترین نەتەوەی ناوچە، ئێرانییەکانن و ئەو کاتەی کە هیچ کامە لە نەتەوە و هێز و زلهێزەکان نەبوون؛ ئەوا ئێرانییەکان بوون کە درەوشانەوە و یەکەمین شارستانیەت، نەتەوە و ئیمپراتۆریەتی جیهانیان بنیات نا.\nراشیگەیاند: لە سەردەمی هەخامەنشیەکاندا، کۆرۆش جیهانی کۆنترۆڵ کرد و حکوومەتێک و بە گەورەترین شارستانیەتی لە ناوچەی مێزۆپۆتامیا بە هاوبەشیی کورد و فارس بەبێ خوێن ڕشتن بنیات نا.\nوتیشی: ئەو نەتەوەیە ناو و ناوبانگ دەردەکات کە پیاوان و ژنانی ناوداری هەبێت و هاوکات ڕێزی گەورە و ناودارەکانی بگرێت و نەتەوەی کورد ئەو تایبەتمەندییەی هەیە.\nیوونسی جەختی لە سەر کردنەوەی ئەنستیتۆتی کوردناسی و توێژنەوەی دیرۆک ناسی لە کوردستان و دادپەروەریی لە هەڵبژاردنی بلیمەتان کرد.\nعەلی یوونسی یاریدەدەری سەرۆک کۆماری ئیسلامی ئێران بۆ کاروباری ئیتنیک و ئایینەکان یەکێک لە بەشداربووانی مەراسیمی کردنەوەی کۆنگرە بوو کە پەیامی حەسەن ڕۆحانی سەرۆک کۆماری بۆ کۆنگرە خوێندەوە و خۆشی وتاری پێشکەش کرد.\nجام کوردی یوونسی ناوداران ئێران کۆنگرە


ئەردۆغان ناتوانێت پەکەکە لەناو ببات - Mehr News Agency\nAP ١٣٩٩ Khordad ٣ ٠٩:٢١\nNews Code 32513\nلێکۆڵەرێک باسی دەکات؛\nبە ڕاپۆرتی ئاژانسی هەواڵی مێهر، دکتۆر ئالۆن مایر، لێکۆڵەری پرسی ڕۆژهەڵاتی ناڤین لە وتارێکدا سەبارەت بە هەڵوێستی ئەردۆغان، سەرۆک کۆماری تورکیا بە پرسی ناوخۆیی و دەرەکی تورکیا نووسی: ئەردۆغان کۆمەڵگای سەدا ١٥ ی کوردەکان لە تورکیا وەکوو هەڕەشەیەکی سیاسی چاو لێدەکات کە بەدوای پێکهێنانی نیشتمانێکی سەربەخۆن.\nناوبراو لە ئەو وتارەدا کە لە گۆڤاری ئەی پی ئێن بڵاو بووەتەوە زیادی کرد: ئەردۆغان پێی وایە دەتوانێت بە کوشتنی تەنانەت دوایین کەسی پەکەکە، ئەو گرووپە بەتواوەتی لەناو ببات بەڵام پەکەکە دەیان ساڵ پێش لە ئەردۆغان پێک هاتووە و دەیان ساڵ دوای کۆتایی هێنانی سەرۆک کۆماری ئەردۆغانیش هەر چاڵاکیی دەبێت.\nدکتۆر بن مایر باشترین ڕێگا دەست پێکردنەوەی دانوستانی نێوان دەوڵەتی تورکیا و پەکەکە وەسف دەکات و داوای لە وڵاتانی ڕۆژاواییش کردووە کە لەسەر دەست پێکردنەوەی دانوستانی ئەردۆغان لەگەڵ پەکەکە جەخت بکەن و کۆتایی بهێنن بە پێکدادانی خوێناوی ٥٠ ساڵەی نێوان کوردەکان و ئەنقەرە.


وردەكاریی پرۆژە بوودجەی 2016ی عێراق\nوەزارەتی دارایی عێراق پرۆژە بوودجەی 2016ی رەوانەی حكوومەت كرد كە 113 تریلیۆن و 505 ملیار و 771 ملیۆن و 318 هەزار دینارە.\nهەولێر - ھێمن بابان\nبەپێی پرۆژەكە عێراق رۆژانە سێ ملیۆن و 600 هەزار بەرمیل نەوت بە نرخی 45 دۆلار بۆ هەر بەرمیلێك هەناردەی دەرەوە دەكات.\nوەزارەتی دارایی عێراق 14ی ئەم مانگە پرۆژە بوودجەی ساڵی 2016ی عێراقی رەوانەی ئەنجوومەنی وەزیران كرد، پرۆژەكە لە دوو تۆی 23 لاپەڕە لە 34 مادە پێك دێت، لە چەندین بڕگە قەیرانی دارایی عێراق هەستی پێ دەكرێت بە دیاریكراوی لە كەمبوونەوەی بڕەكەی بە بەرارود بە چەند ساڵی رابردوو و كەمكرنەوەی خەرجییەكان بەگشتیی، ئاژانسی ئانادۆڵو لە بەدواداچوونێكی رۆژنامەوانییدا وردەكاریی ئەم بوودجەیە و دیارترین ژمارەكانی دەخاتەڕوو.\nهێڵەکانی سەرەكی بوودجەی عێراق بۆ ساڵی 2016\nبەپێی رەشنووسی بوودجەی گشتی عێراق بۆ ساڵی 2016 كە وەزارەتی دارایی 14ی ئەم مانگە بۆ ئەنجوومەنی وەزیرانی رەوانە كردووە، بوودجەی عێراق بۆ ساڵی داهاتوو بریتییە لە سەرجەمی خەرجییەكان 113 تریلیۆن و 505 ملیار و 771 ملیۆن و 318 هەزار دینار دەبێت كە دەكاتە نزیكەی 93 ملیار و 537 ملیۆن و 500 هەزار دۆلاری ئەمریكی دەكات.\nبوودجەی عێراق بۆ سەر دوو بەش پێك دێت، بوودجەی بەكاربردن و بوودجەی وەبەرهێنان، بوودجەی بەكاربردن بڕی 83 تریلیۆن و 25 ملیار و 254 ملیۆن و 216 هەزار دینارە (69 ملیار دۆلاری) كە نزیكەی 73 لەسەدی كۆی بوودجەی گشتیی عێراق پێك دەهێنێت. هەرچی بوودجەی وەبەرهێنانیشە ئەوە بڕی 30 ترلیۆن و 480 ملیار و 517 ملیۆن و 102 هەزار دینار دەكات (24 ملیار و 984 ملیۆن دۆلار) نزیكەی 27 لەسەدی كۆی خەرجییەكان پێك دەهێنێت.\nكۆی داهاتەكانی عێراق بۆ ساڵی داهاتوو بریتییە لە 84 تریلیۆن و 73 ملیار و 557 ملیۆن و 138 هەزار دینارە كە دەكاتە نزیكەی 69 ملیار دۆلاری عێراقی.\nداهاتی نەوتیی عێراق بۆ ساڵی 2016 بریتییە لە 69 تریلیۆن و 773 ملیار و 400 ملیۆن دینار كە رێژەی 83 لەسەدی داهاتەكانی گشتی پێك دەهێنێت.\nداهاتی نا نەوتیش بڕی 14 تریلیۆن و 773 ملیار و400 ملیۆن دینار دەكات و 17 لەسەدی داهاتەكان پێك دەهێنێت.\nبوودجەی گشتیی عێراق بۆ ساڵی 2016 بڕی 29 تریلیۆن و 432 ملیار و 214 ملیۆن و 180 هەزار دیناری عێراقی (نزیكەی 24 ملیار و 124 ملیۆن و 700 هەزار دۆلار) كورتهێنانی هەیە، ئەوەش بەپێی پرۆژەكەی وەزارەتی دارایی بە قەرزكردنی نێودەوڵەتی و نێوخۆیی و ئەو پارەی ماوەی ساڵانی رابردوو لە وەزارەتی دارایی و ئەو پارانەی لە زیادبوونی نرخی نەوت لە ئایندەدا بەدەست دێت پڕدەكرێتەوە.\nبۆ پڕكردنەوەی كورتهێنانی بوودجە لە پرۆژەكەی وەزارەتی دارایی عێراق 12 رێگە پشت پێ بەستراوە كە عێراق پارەی لێ وەدەست بهێنێت كە هەشتیان قەرزكردنن لە دەرەوە بەبڕی 10 ملیار و 270 ملیۆن دۆلاری ئەمریكی، بەپێی پرۆژەكە عێراق پێنج شوێنی داناوە بۆ ئەوەی قەرزیان لێ بكات ئەوانیش بریتیین لە:\nأ-قەرزكردن لە بانكی ئیسلامی بۆ گەشەپێدان بەبڕی 270 ملیۆن دۆلار.\nب-قەرزكردن لە بانكی نێودەوڵەتی بەبڕی 750 ملیۆن دۆلار.\nج-قەرزكردن لە ئاژانسی ژاپۆنی بۆ هاریكاری نێودەوڵەتی بەبڕی یەك ملیار دۆلار.\nد-قەرزكردن لە سندووقی نەختی نێودەوڵەتی بەبڕی یەك ملیار دۆلار.\nه-قەرزكردن لە بانكی نیشتمانی قەتەری بەبڕی یەك ملیار و 500 ملیۆن دۆلار.\nئەوە سەرباری قەرزكردنێك بەمەبەستی پارەداركردنی پرۆژەكانی وەبەرهێنان لە رێگەی دانی دواخراوەوە بەبڕی پێنج ملیار دۆلار و قەرز لە ئاژانسی ژاپۆنی بۆ هاوكاری نێودەوڵەتی بەبڕی 250 ملیۆن دۆلار، جگە لە قەرزكردنێكی دیكە لە هەمان ئاژانس بەبڕی یەك ملیار دۆلار.\nئەندامی لێژنەی دارایی و ئابووری ئەنجوومەنی نوێنەرانی عێراق مەسعود حەیدەر لەبارەی پرۆژەكەوە لە لێدوانێكدا بۆ ئاژانسی ئانادۆڵو گوتی: "پرۆژەكە واقیعی نییە، تا رادەیەك خەیاڵییە، پێویستی بە پێداچوونەوەیەكی تەواو هەیە تا ببێتە بوودجەیەكی راستەقینە، بە نموونە نرخی نەوت بە 45 دۆلار خەمڵێنراوە كە دەبوو كەمتر بێت هەروەها دەبوو خەرجییەكانی زیاتر كەم بكرێتەوە چونكە عێراق قەیرانی دارایی هەیە".\nهەروەها ئاماژەی بۆ ئەوەشكرد كە بەپێی داتاكانی ساڵی 2015 سەرچاوەكانی دیكەی عێراق 17 لەسەد پشتی پێ بەستراوە بەڵام لە عێراق ئەو رێژەیە زۆر لەوە كەمترە كە ئاماژەی پێ كراوە.\nئەندامەكەی لێژنەی دارایی باسی لەوەشكرد كە ئەو قەرزانەی حكوومەت رەنگە بیكات دەبێت بەرچاویان روون بكەنەوە.\nئەندامی لێژنەی دارایی لە ئەنجوومەنی نوێنەران عەبدولجەبار عەبادی لە لێدوانێكدا بۆ ئاژانسی ئانادۆڵو هێمای بۆ ئەوەكرد كە پرۆژەی بودجەی2016 كەموكورتیی تێدایە و پێویستی بە گفتوگۆكردنە، روونیشی كردەوە "دەبێت جەخت لەسەر ئەوە بكرێتەوە رادەی خەرجییەكان كەمتر بكرێت و چاكسازییەكانی سەرۆكوەزیران لە پرۆژەكەدا رەنگ بداتەوە و دەبێت هەوڵی زیاتر بدرێت بۆ زیادكردنی داهاتەکانی نانەوتی كە ئەوەی لە پرۆژەكەدا هاتووە پێناچێت تەواو دروست بێت، چونكە عێراق خاوەنی ئەو رێژە زۆرە لە داهاتەکانی نانەوتی نییە".\nأ-وەزارەتی دارایی عێراق پێشبینی دەكات لە ساڵی 2016 عێراق بتوانێت رۆژانە سێ ملیۆن و 600 هەزار بەرمیل نەوتی خۆی هەناردەی دەرەوە بكات و نرخی فرۆشتنی هەر بەرمیلێكیش 45 دۆلاری بۆ دانراوە، ئەوەش روون كراوەتەوە لەو بڕە هەرێمی كوردستان رۆژانە بڕی 250 هەزار بەرمیل نەوتی خۆی و 300 هەزار بەرمیل نەوتی كێڵگەكانی كەركوك هەناردە بكات.\nب- بوودجەی هەرێمی كوردستان رێژەی 17 لەسەدی خەرجییەكان پێك دەهێنێت، بەو پێیە هەرێمی كوردستان لە ساڵی 2016 بڕی ئەو بوودجەیەی بۆی تەرخان كراوە بریتییە لە بوودجەی هەرێمی كوردستان بڕی 13 تریلیۆن و 848 ملیار و 517 ملیۆن و 802 هەزار دینار دەبێت.\nج- خەرجییەكانی ئاسایش و بەرگری لە عێراق زۆرترین خەرجین، پرۆژە بوودجەی ساڵی داهاتوو ئەوە دەردەخات كە ئەو خەرجییە 20 تریلیۆن و 918 ملیار و 735 ملیۆن و 918 هەزار دینار لە كۆی 113 تریلیۆن و 505 ملیار و 771 ملیۆن و 318 هەزار دینار كە دەكاتە رێژەی 18,5 لەسەدی كۆی خەرجییەكان و بوودجەی عێراق دەكات.\nلەو بڕە خەرجییەكانی وەزارەتی نێوخۆی عێراق بڕی 11 تریلیۆن و 847 ملیار و 466 ملیۆن و 445 هەزار دینار، وەزارەتی بەرگریش بڕی نۆ تریلیۆن و 71 ملیار و 269 ملیۆن و 473 هەزار دینار دەبێت.\nهەروەها خەرجییەكانی وەزارەتی دارایی عێراق لە سەرجەم وەزارەتەكانی دیكەی عێراق زیاترە كە بڕی 18 تریلیۆن و 440 ملیار و 650 ملیۆن و 905 هەزار دینار دەبێت، پاشان وەزارەتی نەوت بە 16 تریلیۆن و 674 ملیار و 461 ملیۆن و 361 هەزار دینار و دواتر وەزارەتی پەروەردە بڕی حەوت تریلیۆن و 851 ملیار و 704 ملیۆن و 515 هەزار دینار، دوای ئەویش وەزارەتی خوێندنی باڵا بەبڕی پێنج تریلیۆن و 709 ملیار و 754 ملیۆن و 924 هەزار دینار دێت.\nد-كۆی گشتیی فەرمانبەرانی عێراق سێ ملیۆن و 14 هەزار و 23 فەرمانبەرن، لەو بڕە 679 هەزار و 939 فەرمانبەریان لە هەرێمی كوردستانن كە رێژەی 22,5 لەسەدی كۆی فەرمانبەران پێك دەهێنن.\nه- بڕی تریلیۆنێك و 747 ملیار و 762 ملیۆن دینار بۆ گەشەپێدان و پەرەپێدانی پرۆژەی هەرێم و پارێزگاكان دەبێت لەنێویاندا هەرێمی كوردستان.\nو- بڕی 150 ملیار دینار كە دەكاتە نزیكەی 122 ملیۆن و 950 هەزار دۆلار یەدەگی لەناكاو دەبێت.\nز- بڕی دوو دۆلار وەكو پرۆژەی پترۆدۆلار بۆ هەر بەرمیلێكی بەرهەمهێنراو لە هەر پارێزگەیەك و دوو دۆلار بۆ هەر بەرمیلێكی پاڵێوراو لە پاڵاوگەكانی هەر پارێزگەیەك تەرخان كدەكرێت و دوو دۆلار بۆ هەر 150 مەتر سێ جا لە غازی سرووشتی.\nح- ماددەی بیستەمیش دەڵێت مافی كۆمپانیاکانی بیانیی نەوتی ئەوانەی لە هەرێم كار دەكەن بەمەبەستی دەرهێنانی نەوت لە پشكی 17 لەسەدی هەرێم دەدرێت.\nت-هەروەها مادەی 23 باس لەوە دەكات كە وەزارەتی كارەبا و گەیاندن و ئاوەدانكردنەوە و نیشتەجێكردن و ئەمیندارێتی بەغدا هەڵدەستێ بە كاراكردنی وەرگرتنی كرێی كارەبا و تەلەفۆن و ئاو و ئاوەڕۆ و سەرجەم رسوماتەكانی دیكە كە بەپێی یاساكان باس كراون بەمەبەستی زیادكردنی سەرچاوە خودییەكانی بۆ كەمكردنەوەی پشتبەستن بە بوودجەی گشتی.\nك- بەردەوام بوون لە سەپاندنی باجی فرۆشتن لەسەر كارەكانی مۆبایل و ئینتەرنێت بە رێژەی 20 لەسەد لە بەهای كارتەكە و رێژەی 15 لەسەد لەسەر كڕینی ئوتۆمبیل و تیکێتی فڕۆكە و خواردنەوە كحولییەكان لە سەرجەم عێراق.\nئەمریکا..ئامارەکانی دامەزراوەیەکی تەندروستی گیانلەدەستدانی یەک ملیۆن کەسی بە کۆرۆنا پشتڕاستکردەوە\nسەرکردەی کۆریای باکوور فەرمانی کرد سوپا دەستوەردان بکات لە بەرەنگاربوونەوەی کۆرۆنا\nبیل گەیتس تووشی کۆرۆنا بووە\nگومان لەسەر ئەو حەبە دروست بووە کە فایزەر بۆ رێگەگرتن لە کۆرۆنا بەرهەمی هێناوە\n"لە ٢٠٢٠ و ٢٠٢١دا نزیکەی ١٥ ملیۆن کەس بەهۆی کۆرۆناوە گیانیان لەدەستداوە"


ناوه‌ڕۆكی كۆبوونه‌وه‌ی ئه‌نجومه‌نی وه‌زیران ئاشكرا بوو - پرس میدیا\nHome سڵایدشۆو كوردستان گرنگ هەواڵ ناوه‌ڕۆكی كۆبوونه‌وه‌ی ئه‌نجومه‌نی وه‌زیران ئاشكرا بوو\nناوه‌ڕۆكی كۆبوونه‌وه‌ی ئه‌نجومه‌نی وه‌زیران ئاشكرا بوو\nپرس میدیا 4/01/2020 10:20:00 م سڵایدشۆو, كوردستان, گرنگ, هەواڵ,\nحكومه‌تی هه‌رێم بڕیاریدا کە بەرنامەی ئەنجومەنی وەزیران دابینکردنی مووچەی فەرمانبەران و دەستکاری نەکردنیەتی.\nئه‌مڕۆ ئه‌نجومه‌نی وه‌زیرانی هه‌رێم كۆبووه‌وه‌و تێیدا چه‌ند بڕیارێك دراو جەختی لە گرنگیی جێبەجێکردنی یاسای چاکسازی کردەوە و بە کۆی دەنگ پەیڕەوی ئاسانکاریی جێبەجێکردنی یاسای چاکسازی پەسەند کرد.\nهه‌روه‌ها له‌كۆبوونه‌وه‌كه‌دا ئەنجومەنی وەزیران بە کۆی دەنگ بڕیاریدا کە بەرنامەی ئەنجومەنی وەزیران دابینکردنی مووچەی فەرمانبەرانی حکومەت و دەستکاری نەکردنیەتی،\nBy پرس میدیا at 4/01/2020 10:20:00 م


پێناسەی زانستی شەرعی چیە؟: ماڵپەڕی وەڵامەکان\nزانست و بانگەوازفەزڵى عیلم و زانستپێناسەی زانستی شەرعی چیە؟\nپێناسەی زانستی شەرعی چیە؟\n* پێناسەی زانستی شەرعی :\nــ پێشەوا (محمد بن عبد الوهاب) فەرموویەتی : (الْعِلْمُ : هُوَ مَعْرِفَةُ اللهِ ، وَمَعْرِفَةُ نَبِيِّهِ (ﷺ) ، وَمَعْرِفَةُ دِيْنِ الإِسلامِ بِالأَدِلَّةِ) .\nواتە : زانست بریتییە لە : ناسینی خوا و ناسینی پێغەمبەرەكەی (مُحمَّـد ﷺ) و شارەزابوونە لە ئایینی ئیسلام بە بەڵگەوە .\nــ وە پێشەوا (ابن القیم) فەرموویەتی : (الْعِلْمُ قال اللهُ قال رسولـهُ قال الصحابةُ ...) .\nزانست بریتییە لە : فەرموودەی خوا و فەرموودەی پێغەمبەر و فەرموودەی صەحابە ...\nــ وە ئیمامی (الأوزاعـی) فەرموویەتی : (الْعِلْمُ ما جاءَ عن أصحاب مُحمَّد ﷺ ، وما لَـمْ يَـجيءْ عن أصحاب مُـحمَّد ﷺ فليسَ بعلم) .\nواتە : زانست ئەوەیە كە لە صەحابەكانی پێغـەمبەرەوە (ﷺ) هاتبێت ، وە ئەوەی كە لە صەحابەكانی پێغەمبەرەوە (ﷺ) نەهاتبێت ئەوا علم و زانست نییە.\nــ وە ئیمامی (شافعی) فەرموویەتی :\n(كُلُّ العُلومِ سِوى القُرآنِ مَشغلة * إلَّا الـحديثَ وإلَّا الفِقْهَ فـي الدِّينِ\nالْعِلْمُ ما كانَ فيـهِ قالَ حَدَّثنا * وما سِوى ذاكَ وَسْواسُ الشَّياطِينِ) .\nواتە : هەموو زانستەكان جگە لە قورئان خۆ خەرێك كـردنـە تەنـها فەرمـوودە و تێگـەیشتن و شـارەزابـوون لە دین نەبێت ، زانست ئەوەیە كە تێـیدا بوترێت پێغەمـبەر (ﷺ) فەرموویەتی و جگە لەمەش هەمووی وەسوەسەی شەیتانە .\nـــ وە ئیمامی (ابن حجر العسقلانـی) فەرموویەتی : (الْمُرَادُ بِالْعِلْمِ : الْعِلْمُ الشَّرْعِـيُّ الَّذِي يُفِيدُ مَعْرِفَةَ مَا يَجِبُ عَلَى الْمُكَـلَّفِ مِنْ أَمْرِ عِبَادَاتهِ وَمُعَامَلَاتهِ ، وَالْعِلْمُ بِاَللَّهِ وَصِفَاتهِ ، وَمَا يَجِبُ لَهُ مِنْ الْقِيَامِ بِأَمْرِهِ ، وَتَنْزِيههُ عَنْ النَّقَائِصِ ، وَمَدَارُ ذَلِكَ عَلَى التَّفْسِير وَالْحَدِيث وَالْفِقْه) [فتح الباري شرح صحيح البخاري : (1 / 187)] .\nواتە : مەبەست بە زانست : زانستی شەرعییە كە سوودی\nشارەزابوونی تێدایە لەوەی كە پێویستە لەسەر هەموو موسڵمانێكی ئەرك لەسەر (تەكلیف لێكراو) لە بواری ئاینەكەیدا لە پەرستنەكانی و لە هەڵس و كەوتەكانیدا ، وە زانیاری دەربارەی خوای گەورە و سیفەتەكانی و ئەوەی كە پێویستە لەسەری لە پێناوی ئەودا پێ‌ی هەڵبسێت لە فەرمانەكانی و پاكڕاگرتنی لە كەم و كوڕی ، وە هەموو ئەوانەش ڕاوەستاون لەسەر : تەفسیر و فقـه و فەرموودە .\nـ وە پێشەوا شێخ (عبد الرحمن السعدی) فەرموویەتی : (الْعِلْمُ : معرفةُ الـحَقِّ بدليلهِ) [منهج السالكين وتوضيح الفقه في الدين] .\nواتە : زانست بریتییە لە ناسینەوەی حەق بە بەڵگەوە .\nـ وە پێشەوا شێخ (ابن باز) فەرموویەتی : (الْعِلْمُ : قال الله قال رسوله ، هذا هو العلم الشرعي ، هو العلم بكتاب الله وسنة رسول الله (ﷺ) وما يُعين على ذلك) [العلم وأخلاق أهله] .\nواتە : زانست بریتییە لەوەی كە خوا و پێغەمبەری خوا (ﷺ) فەرموویانە ، ئەمە زانستی شەرعییە كە بریتییە لە زانیاری بە كتێبەكەی خوا و سوننەتی پێغەمبەری خوا (ﷺ) ، وە ئەوەی یارمەتیدەرە بۆ بەدەستهێنانی ئەوانە .\nکەسانێک لە قەدرى زانستى شەرعى کەم دەکەنەوە و دەڵێن بەشی شەریعە لە زانکۆکان بۆ کەسانێکى تەمبەڵ و فاشلە تا چەند وایە؟ فەزڵ و ڕێزی فێربوونی زانستی شەرعی له دینی خوا چی یە ؟ گرنگی دان بە خوێندنەوە و سودەکانى کتێب خوێندنەوە (10) ڕێگاى ئاسان بۆ فێر بوونی زمانی عەرەبی سوودى زانستى فیقهـ\nسەردان: ٤,٥٦١ بەش: فەزڵى عیلم و زانست\nپرسیاری دواترپێناسەی زانایان (العلماء) لای ئەهلی سوننە چۆنە؟پرسیاری پێشترئەو دوعایانەم دەوێ کە پێغەمبەرى خوا کردونى لەگەڵ ماناکەى بە کوردی


ئەگەر بتەوێت جگەرت 20 ساڵ گەنجتر بكەیتەوە تەنیا ئەم میوەیە بەكاربهێنە\nجگەر بەرپرسە لە بەرهەمهێنانی پرۆتین و ڤیتامین K، پرۆتین یارمەتی خوێن مەین دەدات، تێكشكاندنی خانە خوێنییە كۆنەكان و وەرگرتنی خانەی خوێنی نوێ. ئەم ئەندامە ڕۆڵێكی سەرەكی دەبینێت لە كرداری زیندەپاڵ لە لەشدا. خانەكانی جگەر چەوری لەش تێكدەشكێنن و دەیگۆڕن بۆ وزە ، هاوكات جگەر توانای دروست بوونەوەی خانەكانی خۆی هەیە واتە ئەگەر پارچەیەك لە جگەر ببڕدرێت دروست دەبێتەوە.بە گرنگترین ئەندام لە لەشدا دادەنرێت.\nئەگەر بە شێوەیەكی تەندروست چاودێری ئەم ئەندامە نەكرێت تووشی زەردوویی و نەخۆشی گەورەبوونی جگەر دەبن.كە ئەم زیانانەش بەهۆی رێجیمی ناتەندروست و كێشی زیاد و بەكارهێنانی بڕێكی زۆر لە مادە كهولییەكان دروست دەبن.\nتەمەرهیندی بە شێوەیەكی گشتی وەكو چارەسەرێكی پزیشكی لە ئەفریقا و ئاسیا بەكاردەهێنرێ و گرنگە بۆ چاكبوونەوەی سیستەمی دڵ و بۆڕیەكانی خوێن و نەخۆشییەكانی گەدە و ڕیخۆڵە هێور دەكاتەوە. لەگەڵ ئەوەشدا سوودێكی زۆر بە لەش دەبەخشێت و وەك چارەسەرێكی پزیشكی بەكاردەهێنرێت.\nمیوەی تەمەر هیندی بەتوانایە تا شەڕ لەگەڵ هەموو كێشەكانی جگەر بكات، جگە لەوەش یارمەتی لابردنی ژەهری لەش دەدا و چەوری جگەر دەتوێنێتەوە، كرداری هەرس ئاسانتر دەكات و كۆلیستڕۆڵی زیانبەش لەناو دەبات و چارەسەری نەخۆشییەكانی زراو دەكات.\nچۆن تەمەرهیند یارمەتی توانەوەی چەوری جگەر و ئاوسانی جگەر دەدات:\nڕێگەی یەكەم: سەرەتا دەبێ 3 بۆ 4 پارچە لە تەمەرهیندەكە توێكڵی لێ بكەنەوە و پاشان یەك لیتر ئاوی بۆ زیاد بكەن و بە باشی تێكەڵی یەكتری بكەن و دواتر دەتوانیت ئەم گیراوەیە بە شێوەیەكی رۆژانە بەكاربهێنرێت بۆ خواردنەوە.\nڕێگەی دووەم: 25 گەڵای تەمەر هیندی بە جوانی بشۆنەوە پاشان لەگەڵ یەك لیتر ئاو لە مەنجەڵێكدا بیكوڵێنن، بۆ ماوەی 10 تا 15 خولەك دەیكوڵێنین و دواتر دایدەنێن تا سارد دەبێتەوە وەكو چا سوودی لێوەربگرن و بیخۆنەوە. لە كاتی بەكارهێنانی ئەم چایەدا دەتوانن هەنگوین یان شەكری قاوەیی بۆ زیاد بكەیت. بۆ ئەوەی سودێكی تەواو بە جگەر بگەیەنێت پێویستە لە رۆژێكدا دووجار بەكاربهێنرێت لە بەیانیان و ئێواراندا ئەم چایە بخۆنەوە.\nسوودی تەندروستی تەمەرهیند بۆ لەش بە شێوەیەكی گشتی:\nیەكەم: تەمەرهند یارمەتی كەمكردنەوەی قەبزی دەدات، ئەویش بەبەكارهێنانی كوڵاندنی هەندێك لە تەمەرهیند و پاشان خواردنی یەك كەوچك یان زیاتر یارمەتی حەسانەوە و كەمكردنەوەی قەبزی دەدات.\nدووەم: ئەم میوەیە یارمەتی كەمكردنەوەی ترشی لەش دەدات و كاری زراو زیاد دەكات لە جگەردا.\nسێیەم: تەمەرهیند بەوە ناسراوە كە چارەسەری نەخۆشییەكانی كۆئەندامی هەرس دەكات.\nچوارەم: تای مەلاریا كەم دەكاتەوە ئەویش بە تەنیا خواردنی چای گەڵای تەمەرهیند.\nپێنجەم: تەمەرهیند بەوە ناسراوە كە بڕێكی زۆر ڤیتامین C تێدایە وەكو دژە ئۆكسیدێك كار دەكات، ڤیتامین C بۆ هەموو لەش گرنگە بەتایبەتی پووكی ددان لە نەخۆشی دەپارێزێت.\nشەشەم: یارمەتی كەمكردنەوەی ئاستی كۆلیسترۆڵی (ئێڵ دی ئێڵ) زیان بەخش دەدات و كە یارمەتی پاراستنی تەندروستی دڵ و بۆڕییەكانی خوێن دەدات.\nحەوتەم: گەڵای تەمەرهیند دەتوانێت یارمەتی كەمكردنەوەی هەوكردنی ریخۆڵەی منداڵ بدات .\nهەشتەم: یارمەتی كەمكردنەوەی هەڵئاوسانی جگەر دەدات، تەنیا بە خواردنی بڕێكی كەم لە تەمەرهیند.\nنۆیەم: بە هۆی بوونی ئەو دژە ئۆكسیدەی كە لە تەمەرهیندا هەیە وەكو بەرەنگاربوونەوەیەك دژی نەخۆشییە شێرپەنجەییەكان بەكار دەهێنرێت.\nدەیەم: لە تەمەرهیندا بڕێكی زۆر پێكهاتەی خۆراكی هەیە وەكو ڤیتامین B1، ئاسن ، مەگنیسیۆم ، فۆسفۆر ، مس ، ڕیشاڵ، كالیسیۆم لەگەڵ ترشی نیكۆتینی. بەهۆی ئەم پێكهاتانەوە تەمەرهیند بە میوەیەكی نایاب دادەنرێت.\nئه‌م بابه‌ته 57326 جار خوێنراوه‌ته‌وه\nچۆن منداڵه‌كه‌ت له خواردنی شه‌كر دوور ده‌خه‌یته‌وه؟


01:41 - 21/06/2022 1684 جار خوێندراوەتەوە\nوته‌بێژى ده‌سته‌ى گه‌شتوگوزارى هەرێم دەستى لەکارکێشایەوە و دەڵێت، وەڵامی هیچ ڕاگەیاندنکارێک نادەمەوە کە هۆکاری دەستلەکارکێشانەوەم لێ بپرسێت\nنادر ڕۆستى وته‌بێژى ده‌سته‌ى گه‌شتوگوزارى هەرێم له‌ڕاگه‌یه‌نراوێكدا ئاشكرایكرد، "بەپێویستی دەزانم دەست لەکاری وتەبێژی دەستەی گشتیی گەشتوگوزارو بەڕێوەبەرایەتی ڕاگەیاندن بکێشمەوەو دەرفەت بۆ وزەو هێزی دیکە بڕەخسێنین، منیش بۆ ماوەیەک پشوو بدەم‌و بەشێوازێکی دیکە خزمەتی هاوڵاتیان‌و نیشتمان‌و پێشخستنی گەشتوگوزار بکەم".\nئه‌و به‌رپرسه‌ى ده‌سته‌ى گه‌شتوگوزار ئه‌وه‌شى باسكردووه، ئه‌و ماوه‌ى 12 ساڵه وەک وتەبێژی دەستەی گشتیی گەشتوگوزاری هەرێم‌و بەڕێوەبەری ڕاگەیاندنی دەستەكه كاریكردووه‌و 17 ساڵیشە وەک نووسەرو ڕۆژنامەنووسی بواری گەشتوگوزار کاردەکات‌و 5 کتێبى لەسەر گەشتوگوزار نووسیوەو 5 توێژینەوەشى لەسەر گەشتوگوزار کردووە، 1500 بابەتى لەگۆڤارو ڕۆژنامەکان بڵاوکردۆتەوەو زیاتر لە 900 چاوپێکەوتنیشى لەدەزگاکانی ڕاگەیاندن لەگەڵ کراوە.\nدەشڵێت، "گەشتوگوزاری هەرێم گەیشتۆتە قۆناغێکی پێشکەوتوو، بۆیە کابینەی نۆیەمی حکومەتی هەرێم زۆر گرنگی بەکەرتی گەشتوگوزار دەدات، هیوادارین کاروانی پێشکەوتنی گەشتوگوزار بەردەوامبێت‌و ببێت بەیەکێک لەسەرچاوە سەرەکییەکانی داهات بۆ هەرێمی کوردستان، چوار وەرزە گەشتوگوزار بوژاوە بێت".\nداواشى له‌میدیاكاران‌و ده‌زگاكانى ڕاگه‌یاندن كردووه، "بۆ لێدوان وەک وتەبێژی دەستەی گەشتوگوزار پەیوەندیم پێوەنەکات، بەڵام هەردەم ئامادەم وەک شارەزاو شرۆڤەکارێکی گەشتوگوزار هاوکاریی هەرکەسێک بکەم کە پێویستی بەمن هەیە".\nله‌كۆتاییشدا نوسیویه‌تى:"وەڵامی هیچ ڕاگەیاندنکارێک نادەمەوە کە هۆکاری دەستلەکارکێشانەوەم لێ بپرسێ".


تەقەی ڕاستەوخۆی سپای پاسداران گیانی لاوێکی بەلوچی ئەستاند\n٢١ ئوت ٢٠١٩ - ٣٠ گەلاوێژ ١٣٩٨ - ٢٢:٣٨ تاران\nبەڕۆژکراو: ١٣٩٨/٠٥/٣٠ - ٢١-٠٨-٢٠١٩ - ١٧:٤٩ تاران\n١٣٩٥/٠٨/١٩ - ٠٩-١١-٢٠١٦ - ١٠:٥٧ تاران ٤١٨ قه‌باره‌ی فۆنت:\nئاژانسی کوردپا: هاووڵاتییەکی بەلوچ بەهۆی تەقەی ڕاستەوخۆی هێزەکانی سەر بە سپای پاسدارانی کۆماری ئیسلامی گیانی لەدەستدا.\nکەمپەینی چالاکانی بەلوچ لە هەواڵێکدا ئاشکرای کرد؛ ڕۆژی سێ شەممە ڕێکەوتی ١٨ی خەزەڵوەر هێزەکانی سپای پاسداران، لقی مێرساد لە ڕێگەی ئێرانشار – چابەهار تەقەیان لە ماشینێکی پژۆ ٤٠٥ کرد کە بەهۆیەوە لاوێکی خەڵکی "سەرباز"ی بەلوچستان دەستبەجێ گیانی لەدەستدا.\nبە وتەی شایەتحاڵەکان پاش کوشتنی و سوتاندنی ئەم لاوە ٢٣ ساڵە، چەکدارەکانی سپای پاسداران دەسبەجێ شوێنی ڕووداوەکەیان بەجێ هێشتووە و هەڵاتوون.\nبەپێی ئامارێک کە ئەم کەمپەینە بڵاوی کردۆتەوە ئەمە یەکەمجار نییە کە هێزەکانی حکومەتی ئیسلامی ئێران بەمشێوەیە دەبنە هۆی گیان لەدەستدانی هاووڵاتیانی بەلوچ و تا ئێستا لانیکەم ٥٢ هاووڵاتی بەلوچ بەمشێوەیە لەلایەن هێزەکانی کۆماری ئیسلامییەوە کوژراون.\nڕێکەوتی ١٦ی خەرمانانیش هێزە ئینتزامییەکانی حکومەت لە زاهێدان تەقەیان لە ماشینێکی تر کرد کە بەهۆیەوە ٤ هاووڵاتی بەلوچ کوژران کە ئەو کاتەش بەپێی هەواڵەکان بکەرانی ئەم کردەوە دەسبەجێ شوێنی ڕووداوەکەیان جێهێشت و هەڵاتن.\nئێستا ٤٠ میوان لەسەر هێڵن


وەزیری دەرەوەی ئەمەریکا داوا دەکات لێکۆڵینەوەیەک سەبارەت بە پێشێلکردنی مافەکانی مرۆڤ لە میانمار ئەنجام بدرێت\nوەزیری دەرەوەی ئەمەریکا ڕێکس تیلەرسن دوای کۆبوونەوەکانی لەگەڵ سەرکردەکانی میانمار و سەرکردەکانی سوپادا داوای ئەنجامدانی لێکۆڵینەوەیەکی کرد لەو ڕاپۆرتانەی کە دەڵێن مافەکانی موسوڵمانانی ڕۆهینجیا لە میانمار پێشێل کراوە.\nزیاتر لە 600 هەزار ڕۆهینجیا لە کۆتایی مانگی هەشتەوە هەڵهاتوون بۆ بەنگلادیش دوای ئەوەی سوپای میانمار کەمپینێکی سەربازیی دەستپێکرد دژی توندڕەوانی ویلایەتی ڕاخین.\nتیلەرسن لە کۆنگرەیەکی ڕۆژنامەوانی هاوبەشدا لەگەڵ ڕابەری میانمار ئۆنگ سو کی کە پێش دوو ساڵ حکومەتێکی هاوبەشیان پێکهێنا لەگەڵ سوپادا و دەسەڵاتەکەی لەگەڵ سوپادا دابەش کراوە وتی " ئێمە زۆر نیگەرانین سەبارەت بەو هەواڵانەی کە باس لە توندڕەویی هێزەکانی ئاسایشی میانمار دەکەن کە بەرامبەر هاوڵاتیان ئەنجامیان داوە لەمدواییانەدا لە ویلایەتی ڕاخین."\nتیلەرسن بە جیا لە ماوەی ڕابردوودا لەگەڵ سەرکردەی هێزە چەکدارەکانی میانمار جەنەڕاڵ مینگ ئۆنگ هلاینگدا کۆبووە کە دەوترێت هێزەکانی کردەوەی توندوتیژییان ئەنجام داوە.\nبەرپرسێکی باڵای نەتەوە یەکگرتووەکان سوپای میانماری تۆمەتبار کرد بەوەی کە تاوانی لاقەکردن و ئەشکەنجەدان و کوشتنیان ئەنجامداوە دوای ئەوەی ئەو بەرپرسە سەردانی کەمپەکانی پەنابەرانی کردووە لە ناوچەی کۆکس بازار لە بەنگلادیش.\nتیلەرسن داوای لە حکومەتی میانمار کرد لێکۆڵینەوەیەک ئەنجام بدات و ئەو کەسانەی ئەو تاوانانەیان ئەنجام داوە سزایان بدات.\nوتی " ئەو ڕاپۆرتانەی لەمدواییانەدا بەدەست گەیشتوون و پێشێلکارین لە ویلایەتی ڕاخین پێویستە لێکۆڵینەوەیان لەسەر بکرێت و ئەو کەسانەی کە بەرپرسن لە ئەنجامدانی ئەو کارانە دەبێت بە سزای خۆیان بگەن."\nوتیشی " لە هەموو کۆبوونەوەکانمدا داوام لە حکومەتی مەدەنی میانمار کردووە ڕابەرایەتی لێکۆڵینەوەیەکی تەواو و چالاک بکات و سوپا یاریدەدەر بێت و هەموو کەس بتوانێت بێتەوە ناو وڵاتەکە."\nوتیشی ئەرکی سوپایە یارمەتی حکومەت بدات و لە ئاست بەرپرسیارێتیەکانیدا بێت بۆ پارێزگاریکردن لە ئاسایشی هاوڵاتیانی ویلایەتی ڕاخین.


پەرلەمانى کوردستان لەبارەى لەشکرکێشییەکەى تورکیا بۆ ڕۆژئاواى کوردستان هاتە دەنگ\n23:09 چوار شه‌ممه 09 تشرینی یه‌كه‌م 2019\nپەرلەمانى کوردستان نیگه‌رانی خۆی له له‌شكركێشییه‌كه‌ى تورکیا بۆسەر ڕۆژئاواى کوردستان ده‌رده‌بڕێت و داوا ده‌كات، هه‌رچی زوە ئۆپەراسیۆنەکە بوەستێندرێت و لەریگای دیالۆگ و چارەسەری ئاشتییانەوە کێشەکان چارەسەر بکرین.\nسه‌رۆكایه‌تی په‌رله‌مانی كوردستان لەبارەى هێرشه‌كانی توركیا بۆ سەر رۆژئاوای كوردستان هاتە دەنگ و ڕاگەیەندراوێکى بڵاوکردەوە، له راگه‌یه‌ندراوه‌كه‌دا، داوا له كۆمه‌ڵگه‌ی نێوده‌وڵه‌تی و به‌تایبه‌تیش ئه‌مه‌ریكا، ڕوسیا، به‌ریتانیا و فه‌ره‌نسا ده‌كات هەموو هێز و توانایان بخەنە گەڕ بۆ وەستاندنی ئەو دۆخەى کە بە نەخوازراو وەسفى کردووە.\nده‌قی راگه‌یه‌ندراوه‌كه‌ی سه‌رۆكایه‌تی په‌رله‌مان:\nپەرلەمانی هەریمی کوردستان، بە نیگەرانیەکی قوڵەوە لە لەشکرکیشی سوپای تورکیا بۆ چەند ناوچەیەکی جیاجیای رۆژئاوای کوردستان دەروانێت و داوا دەکەین هەرچی زووە ئەم ئۆپەراسیۆنانە بوەستێنرین و لە ریگای دیالۆگ و چارەسەری ئاشتییانەوە کێشەکان چارەسەر بکرین.\nدۆخی ناوچەکە هیشتا لە قۆناغیکی هەستیار و ناجێگیردایەو شەری تیرۆر کۆتایی نەهاتووە و گەلانی ناوچەکە لە نەهامەتی و ناسەقامگیریدا دەژین و پیمان وایە ئەم لەشکرکیشیە نەک چارەسەری کیشەکان ناکات، بەڵکو ئاسۆی چارەسەری و ئاشتی دوورتر دەخاتەوە.\nداوا لە کۆمەڵگای نیوەدەڵەتی دەکەین، بە تایبەتی ئەمریکا و روسیا و بەریتانیا و فەرەنسا ، هەموو هیزو توانایان بخەنە گەڕ بۆ وەستاندنی ئەم دۆخە نەخوازراوەو ریگرتن لە ناسەقامگیری زیاتر و هەولدان بۆ رەخساندنی هەلومەرجی نوێ بۆ دانوستاندن.\nبە توندی ئیدانەی هەر جۆرە پەلامارێک دەکەین کە هاولاتیانی سیڤیل بە ئامانج بگریتلە هەر لایەکەوە بیت. پەرلەمانی کوردستان پشتیوانی تەواو لە بوونی دیالۆگ و گفتوگۆ دەکات لە سەر ئاستی هەریمایەتی بۆ دۆزینەوەی چارەسەری هەمیشەیی کیشەکانی ناوچەکە.\nگەلی کوردستان، بە شانازییەکی زۆرەوە پیشەنگی خەبات و قوربانی بووە لە شکست پیهینانی تیرۆریستانی داعش و هینانەدی ئاشتی و سەقامگیری ناوچەیی و جیهانی. بەردەوامی ئەم دۆخە نەخوازراوە سەربازییەی سەر رۆژئاوای کوردستان ، زەمینەی زیاتر بۆ تیرۆرسیتان دینیتە ئاراو دەستکەوتەکانی شەری تیرۆر لە ناو دەبات و بەوەش ئاشتی هەریمایەتی و جیهانی دەکەویتە بەردەم هەرەشەی جددیەوە.\nپەرلەمانی کوردستان بەردەوام پشتیوانی چارەسەری ئاشتییانەو دیموکراسییانەی دۆزی رەوای خەلکی کوردستانە لە هەر پارچەیەک بیت.\nداوا لەسەرجەم هیز و لایەنە کوردستانیەکان دەکەین، هەموو ناکۆکیەکی سیاسی بخەنە لاوەو لە سەر بنەمای حیکمەت و دووربینی سیاسی، پیکەوە لە خەباتی ئاشتییانەو دیپلۆماسیانەو مەدەنیانە بەردەوام بن بۆ کۆتایی هینان بەم دۆخە نەخوازراوە.\nپەرلەمانی کوردستان بەردەوام بە دواداچوون بۆ ئەم دۆخە دەکات و ئامادەکاری بۆ دانیشتنێکی تایبەت لەسەر دۆخی رۆژئاوای کوردستان دەکات.\n11:52 یه‌ك شه‌ممه 19 كانونی دووه‌م 2020\n11:06 دوو شه‌ممه 23 کانونی یەکەم 2019\nدراوە جیهانییەکان لە بازاڕەکانى هەرێم بوون بە چەند؟\n“دانپێدانانەکانى خەزعەلى”؛ چۆن زانیارى لەبارەى سلێمانى و موهەندیسەوە داوەتە ئەمریکییەکان؟\n11:37 دوو شه‌ممه 06 كانونی دووه‌م 2020\n13:48 سێ شه‌ممه 24 کانونی یەکەم 2019\n27 خێزان لە هەولێر داواى لە باربردنى کۆرپەلەیان کردووە و رەزامەندى لەسەر شەشیان دراوە


ئەمڕۆ 24 ی نیسانی 2019 بە ئامادەبوونى خاتوو ( شاناز ئیبراهیم ئەحمەد ) لێپرسراوى ناوەندى دەرەوەى ( ی . ن . ک ) و کەس و کاری سەربەرزی شەھیدان و لێپرسراوانی حزبی و حکومى و جەماوەرێکی بەرفراوانی سنورەکە بەدروشمی ( قەڵادزێ چرایەك بو زانست و هیوایەك بۆ نیشتمان ) لەشاری قەڵادزێ لەسەر گڵکۆی شەهیدان مەڕاسیمی یادی بۆردوومان کردنی شاری قەڵادزێ و ڕۆژی شەهیدی زانکۆ و خۆپێشاندانی خەڵکی قەڵادزێ بەڕێوەچوو.\nسەرەتای مەراسیمەكە بەساتێك رێزگرتن بۆگیانی پاكی شەهیدان و خوێندنەوەی چەند ئایەتێك لە قورئانی پیرۆز دەستپێكرد ، پاشان چەند وتارێك پێشكەشكران، لەوتارەكاندا بیرەوەرییەكانی كارەسات و راپەڕینی شارەكە باسكران، هەروەك باس لەڕۆڵی قارمانانەی خەڵكی سنورەكە لەڕوبەڕوبونەوەی رژێمە فاشیستەكان و دوژمنانی گەلی كورد كرا، لەبەشێكی دیكەی وتارەكاندا جەختی لەپێویستی زیاتری ئاوەدانكردنەوەی شارەكە كرا.\nپاشان چەند چالاكیەكی جۆراوجۆر تایبەت بەكارەسات و راپەڕینەكە پێشكەش بەئامادەبووان كرا ، دواتر تاجە گوڵینەی خاتوو شاناز ئیبراهیم ئەحمەد و لێپرسراوانی حزبی و حکومی لەسەر مەزاری شەهیدان دانرا.\nهەرلەمیانەی مەڕاسیمی ساڵڕۆژی كارەسات و ڕاپەڕینی ( 24-4 ) لە پەیمانگای قەڵادزێی ناحكومی بۆ زانستەكانی كۆمپیوتەر خاتوو شاناز ئیبراهیم ئەحمەد بەشداریكرد لە چوارەمین فێستیڤاڵی كلتوری و زانستی كه ژماره‌یه‌ك كاری ده‌ستی و چالاكی هونه‌ری و وەرزشی و لاواندنەوەو نمایشی خوێندكارانی له خۆگرتبوو كە گوزارشتیان دەكرد لە بۆردوومان کردنی شاری قەڵادزێ و ڕۆژی شەهیدی زانکۆ و خۆپێشاندانی خەڵکی قەڵادزێ.\nلەمیانەی بەسەركردنەوەی پرۆژە و بەرهەمەكانی خوێندكارەكاندا، خاتوو شاناز ئیبراهیم ئەحمەد وێڕای دەربڕینی هاوخەمی بۆ ئەو كارەساتە گەورەیەی كە بەسەر شارەكە هاتووە، لەنزیكەوە گفتوگۆی لەگەڵ مامۆستایان و خوێندكارەكان كرد و ستایشی كارەكانیانی كرد.\nبۆردوومانکردنی کردنی شاری قەڵادزێ رۆژی 24ی نیسانی ساڵی 1974 کاتژمێر 9:40 خولەکی سەر لەبەیانی، شەش فڕۆکەی جۆری سیخۆی دروستکراوی دەستی یەکێتی سۆڤیەت، بە بۆمبمی ناپاڵمی دروستکراوی دەستی هندستان، شاری قەڵادزێ بۆردومان دەکەن و لە ئەنجامیشدا 161 کەس گیانیان لە دەستداو دەیان کەسی تریش بریندار و کەمئەندام بون.\nهەر لەمیانەی سەردانەكەی بۆ شارۆچكەی قەڵادزێ خاتوو ( شاناز ئیبراهیم ئەحمەد ) سەردانی كۆمیتەی ڕێكخستنی پشدەریكرد ، وێڕای پێشوازیكردنی هەڤاڵانە ، هەڤاڵ ( رسوڵ سۆفی ) لێپرسراوی كۆمیتەی ڕێكخستنی پشدەر ، خۆشحاڵی خۆی دەربڕی بۆ لێپرسینەوەو بەسەركردنەوەكانی خاتوو شاناز و ڕایگەیاند : لەماوەی ڕابردوو ئێستاش ( خاتوو شاناز ) بێ جیاوازی پشتوو پشتیوانی ڕێكخستنەكانی یەكێتی بووە لەسەرجەم سنورەكانداو هەر ئەو خەمخۆریەش وایكردووە كە داكۆكیكارێكی سەرسەختی پاراستنی ڕێبازەكەی مام بێت ، دواتر خاتوو شاناز ئیبراهیم ئەحمەد لە ووتەیەكدا لە بەردەم كادران و هەڤاڵانی كۆمیتەی ڕێكخستنی پشدەر وێڕای بەرزنرخاندنی قوربانیدان و ئازارو نەهامەتیەكانی سنورەكە ستایش هەڵوێست و جوامێری خەڵكی سنوری پشدەریكرد ووتی ئەو ئازادیەیی لە كوردستان هاتووتە دی بەرهەمی قوربانیدانی كەس و كاری ئێوەو خوێنی شەهیدانی سەربەرزی نیشتمانەكەمانە بۆیە هەرچیەكمان لەدەست بێت درێغی ناكەین.


بەرپرسانی سەربازیی ئێران هۆشداریی دەدەنە ئەمریکا - پرس میدیا\nHome جیهان سڵایدشۆو گرنگ هەواڵ بەرپرسانی سەربازیی ئێران هۆشداریی دەدەنە ئەمریکا\nبەرپرسانی سەربازیی ئێران هۆشداریی دەدەنە ئەمریکا\nپرس میدیا 11/19/2020 08:24:00 pm جیهان, سڵایدشۆو, گرنگ, هەواڵ,\nبەرپرسانی سەربازیی ئێران هۆشداریی دەدەنە ئەمریکا لە ئەگەری ئەنجامدانی هەر هێرشێکی سەربازیی بۆ سەر وڵاتەکەیان دەڵێن، ئەگەر رووداوێکی لەو شێوە ڕووبدات دەگۆڕێت بۆ جەنگێکی گشتگیر.\nئەمڕۆ پێنجشەممە ١٩ی تشرینی دووەمی ٢٠٢٠، حسێن دەهقان راوێژکاری سەربازیی عەلی خامنەیی رابەری شۆڕشی ئێران لە لێدوانێکیدا بۆ ئاژانسی هەواڵی ئەسیۆشەیتد پرێس رایگەیاند، ئەمریکا و ناوچەکە و جیهان توانای بەرگەگرتنی جەنگیان نییە بۆیە نابێت بیر لە هەڵەیەکی لەو شێوەیە بکەنەوە کە هێرشی سەربازیی بکەنە سەر ئێران.\nراشیگەیاندووە، وڵاتەکەی پێشوازی لە هیچ گرژیی و جەنگێک ناکات و هەوڵیش بۆ ئەو کارە نادات و ناشیەوێت دانوستان لە پێناو دانوستاندا بکات.\nهاوکات حسێن سەلامی فەرماندی گشتی سوپای پاسداران بە میدیاکانی نزیک لە سوپای پاسدارانی رایگەیاندووە"هەرکەس بیەوێت هەڕەشە لە بەرژەوەندییەکانی ئەم گەل و وڵاتە گەورەیە بکات، بە دڵنیاییەوە بە ئاشتی و ئاسایشەوە ژیان ناکات".\nلەلایەن خۆشیەوە، عەلی رەزا میریوسفی نێردەی ئێران لە رێکخراوی نەتەوەیەکگرتووەکان جەختیکردەوە، وڵاتەکەی توانای بەکارهێنانی هێزی سەربازی هەیە بۆ وەڵامدانەوەی هەر هەوڵێکی شکستخواردوو لەلایەن دوژمنەوە بێت.\nهەر ئەمڕۆ رافایل گرۆسی، بەڕێوەبەری گشتیی ئاژانسی نێودەوڵەتی وزەی ئەتۆم لە چاوپێکەوتنێکدا لەگەڵ کەناڵی ئێن بی سی ئەمریکی رایگەیاندووە، "هەر هێرشێکی سەربازی بۆ سەر ئێران کاریگەریی گەورەی لەسەر چالاکییەکانی پشکنەرانی ئاژانسەکەیان لەو وڵاتە دەبێت و سەلامەتیی پشکنەرانیشمان دەکەوێتە مەترسییەوە".\nئەمە لەکاتێکدایە پێشتر رۆژنامەی نیۆرک تایمزی ئەمریکی بڵاویکردەوە، دۆناڵد ترەمپی سەرۆکی ئەمریکا لەگەڵ راوێژکارانی سەربازی و ئاسایشی نەتەوەیی بژاردەی هێرشکردنە سەر دامەزراوە ئەتۆمییەکانی ئێرانی تاوتوێکردووە.\nBy پرس میدیا at 11/19/2020 08:24:00 pm


عه‌بادی و یه‌ڵدرم جه‌خت له په‌یوه‌ندییه‌كانی نێوان عێراق و توركیا ده‌كه‌نه‌وه\nسه‌رۆكوه‌زیرانی توركیا، په‌یوه‌ندییه‌كی ته‌له‌فۆنی له‌گه‌ڵ سه‌رۆكوه‌زیرانی عێراق، ئه‌نجامدا و خۆشحاڵی نیشاندا له‌باره‌ی بڕیاره‌كه‌ی دادگای باڵای فیدراڵی عێراق سه‌باره‌ت به ریفراندۆمه‌كه‌ی هه‌رێمی كوردستان.\nبه‌پێی ئه‌و زانیاریانه‌ی له سه‌رچاوه‌كانی سه‌رۆكایه‌تی ئه‌نجوومه‌نی وه‌زیرانی توركیاوه بلاَوكراونه‌ته‌وه، له‌و په‌یوه‌ندییه ته‌له‌فۆنیه‌دا بینالی یه‌ڵدرم دووباره پرسه و سه‌ره‌خۆشی بۆ گیانله‌ده‌ستدانی ئه‌و كه‌سانه راگه‌یاندووه كه له كاره‌ساتی بوومه‌له‌رزه‌كه‌ی رۆژی 12ی تشرینی دووه‌م و، هێرشه تیرۆریستیه‌كانی كه‌ركووك و دوزخورماتوو گیانیان له‌ده‌ستدا.\nهاوكات سه‌رۆك وه‌زیرانی توركیا خۆشحاڵی نیشانداوه له‌باره‌ی بڕیاره‌كه‌ی دادگای باڵای فیدراڵی عێراق سه‌باره‌ت به ریفراندۆمه‌كه‌ی هه‌رێمی كوردستان.\nبه‌گوێره‌ی زانیاریه‌كان له په‌یوه‌ندیه ته‌له‌فۆنیه‌كه‌دا جه‌خت له‌سه‌ر هاریكاری نزیك كراوه‌ته‌وه سه‌باره‌ت به به‌ره‌نگاربوونه‌وه‌ی تیرۆر و، هه‌ردوولا هاوڕابوون له‌سه‌ر به‌رده‌وامبوونی دیالۆگ و دیداره‌كان له ئاستێكی باڵادا.\nلای خۆیه‌وه، سه‌رۆكوه‌زیرانی عێراق، سوپاسی توركیای كرد كه هه‌میشه پشتیوانی له یه‌كپارچه‌یی خاكی عێراق ده‌كات و، هه‌روه‌ها جه‌ختی له‌سه‌ر گرنگیی په‌یوه‌ندییه‌كانی نێوان هه‌ردوو ولاَت كردووه بۆ سه‌قامگیری ناوچه‌كه.