وه‌زاره‌تى رۆشنبيرى هه‌ڵكه‌وت زاهير ناچار به سڕينه‌وه‌ى كليپى مه‌دره‌سه ده‌كات Kirkuk TV\nوه‌زاره‌تى رۆشنبيرى هه‌ڵكه‌وت زاهير ناچار به سڕينه‌وه‌ى كليپى مه‌دره‌سه ده‌كات\n01:56 - 2021-11-08\nلە نوسراوێکی فه‌رمى وه‌زاره‌تى رۆشنبيرى كه كه ئه‌مڕۆ دووشه‌ممه رێكه‌وتى 8ى تشرينى دووه‌مى 2021 ده‌رچووه و واژووى شێروان خورشید، بەڕێوەبەری گشتیی ڕاگەیاندن و چاپ و بڵاوکردنەوە لە وەزارەتی ڕۆشنبیری له سه‌ره "ئاماژە بە نوسراوی وەزارەتی پەروەردە، نوسینگەی وەزیر، لە ٢٦ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢١ ڤیدیۆکلیپێک بەناوی (مەدرەسە) بڵاوکراوەتەوە کە کۆمەڵە کەسێک لە نێو هۆڵێکی خوێندن گۆرانی دەڵێن و ناوەڕۆکەکەی وێنەیەکی نەرێنی لەبارەی پڕۆسەی خوێندنەوە نیشان دەدات، هەروەها بەشێوەیەکی نەشیاو باس وێنەی مامۆستا دەکات، کە ئەمەش دوورە لە واقعی قوتابخانە و هۆڵەکانی خوێندن."\nلە نوسراوەکەدا گشت میدیا بینراو بیسراوەکان ئاگادار دەکەنه‌وه خۆیان لە پەخشکردنی ئەو کلیپە بەدوور بگرن".\nو هەروەها داوا لە خاوەنی بیرۆکەکە و هەموو گۆرانیبێژانی بەشدار دەکەین لەسۆشیال میدیای خۆیان بەتەواوی بیسڕنەوە، بەپێچەوانەوە ناچار دەبین بیسڕینەوە".


هه‌نگاوێكى گرنگه بۆ به‌ستنى كۆنگره‌ى چواره‌م\nرێبوار ستار - 2-12-2019 - 863 جار خوێندراوەتەوە\nوه‌ك لاى هه‌موان ڕوون و ئاشكرایه یه‌كێتى نیشتمانى كوردستان ساڵانێكه كۆنگره‌ى نه‌به‌ستوه هۆكاره‌كه‌شی به‌شێكى زۆرى ئه‌و قه‌یرانانه بووه كه ڕوبه‌ڕوى هه‌رێمى كوردستان و عێراق بۆته‌وه به تایبه‌تیش شه‌ڕى (داعش) كه یه‌كێتى پشكى شێرى به‌رده‌كه‌وێت له شه‌ڕى داعش دا قوربانى زۆریشى دا هه‌روه‌ها هه‌ندێ كێشه‌ى ناوخۆى ئه‌وكاته‌ى یه‌كێتى كه ئه‌ویش هۆكارێك بووه بۆ نه‌به‌ستنى چواره‌مین كۆنگره، زۆر جا هه‌وڵدرا كار بۆ ئه‌وه بكرێ بتوانرێت كۆنگره ببه‌سترێت دواجار هه‌وڵه‌كان سه‌ركه‌وتو نه‌ده‌بوو، چه‌ندین جاریش لیژنه پێك هێنراوه بۆ دۆسیه‌كانى كۆنگره كه‌له چه‌ندین لیژنه‌ى جۆراو جۆر پێك ده‌هات، به‌ڵام نه‌ده‌گه‌یشته ئامانج وه‌ك ده‌بینین چه‌ند مانگێكه ئیراده‌یه‌كى به‌هێز له‌ناو هه‌ڤاڵان و كادرانى یه‌كێتى و بگره سه‌ركردایه‌تیش بڕواى ته‌واویان هێناوه كه ئیتر پێویسته كۆنگره‌ى چواره‌م ببه‌سترێت ئه‌م هه‌وره ڕه‌شه بڕه‌وێته‌وه كه باڵاى یه‌كێتى گرتووه دواى چه‌ندین كۆبونه‌وه‌ى (م.س) و مه‌كته‌بی ڕێكخستن و مه‌كته‌به‌كان و به‌شێكى زۆرى ئۆرگانه‌كان توانرا بڕیار له‌سه‌ر به‌ستنى چواره‌مین كۆنگره بدرێت.\nله مانگى (12) دا، بۆ ئه‌و مه‌به‌سته كۆمسیۆنى باڵاى كۆنگره پێك هێنرا، دواتر لیژنه‌ى باڵاى هه‌ڵبژاردنه‌كان كه پێك هاته‌ى ئۆرگانه‌كانى یه‌كێتى نیشتمانى كوردستانه‌و بریتییه له (ده‌زگاى هه‌ڵبژاردنه‌كان) و(مه‌كته‌ب رێكخستن)و (ئه‌نجومه‌نى ناوه‌ند) و(مه‌كته‌ب دارایی و ئیداره‌ى گشتى) كه ئه‌م لیژنه‌یه هه‌ڤاڵ ڕزگار عه‌لى سه‌رۆكایه‌تى، ئه‌م لیژنه‌یه له یه‌كه‌مین كۆبونه‌وه‌ى خۆیدا بڕیارى دا كه به‌جدى كار بكات و بتوانێت كۆنفرانسى ئۆرگانه‌كان به‌زوترین كات جێبه‌جێ بكات. بۆ ئه‌م مه‌به‌سته چه‌ندین یاسا و ڕێسا و ڕێنمایی پێویستى ده‌ركرد و بڕیارى دا كه سه‌ره‌تا كۆنفرانسی كۆمیته‌كان رێك بخات دواى ئه‌وه‌ى به ڕاوێژ له‌گه‌ڵ مه‌ڵبه‌نده‌كاندا دواتر له ڕۆژى (17-11-2019) كۆنفرانسی كۆمیته‌كان ده‌ستى پێكرد.\nتوانرا هه‌نگاوێكى بوێرانه بنرێت ببێته سه‌ره‌تایه‌كى باش بۆكۆنفرانسه‌كانى تریش، هه‌روه‌ها بوه هۆى جارێكى تر جۆشدانى ڕێكخستنه‌كان و گڕوتینێكى داوه به ئۆرگانه‌كان هه‌موو به په‌رۆشه‌وه كار بۆ سه‌رخستنى ئه‌م پرۆسه‌یه ده‌كه‌ن ئێستا هه‌موو سه‌رگه‌رمى كۆنفرانسی مه‌ڵبه‌نده‌كان و هه‌ڤاڵان بۆ ئه‌ندامێتى كۆنفرانسی مه‌ڵبه‌نده‌كان سه‌رقاڵى پروپاگه‌نده‌ن بۆ خۆیان تابتوانن متمانه‌ى هه‌ڤاڵه‌كانیان به‌ده‌ست بێنن تا ببنه نوێنه‌ریان له كۆنگره‌ى داهاتوودا بۆ سه‌ركه‌وتنى كۆنفرانسی مه‌ڵبه‌نده‌كان ده‌بێته هه‌نگاوێكى گرنگ و كاریگه‌ر بۆ به‌ستنى چواره‌مین كۆنگره‌ى یه‌كێتى.\nئەگەر کرا کۆنگرە ؟\nباکۆنگرەی چوار کۆنگرەی بوژاندنەوەی یەکێتی بێت


لیوا زریان شێخ وەسانی : مەفرەزەكانی داعش وەكو پارتیزان دەسورێنەوە\nلیوا زریان شێخ وه‌سانی\nچەكدارانی داعش لە گوندەكانی دەوروبەری چیای قەرەچۆغ و دامین چیاكەوە هاتۆچوویان هەیە و چەندین جار زیانی مادی و گیانیان گەیاندووەتە خەڵكی دەڤەرەكە و مەترسی زوریان بۆ سەر مۆڵك و ماڵ و ژیانی هاووڵاتیانی ناوچەكەوە هەیە.\nوەك كاربەدەستانی پێشمەرگە ئاماژەی بۆ دەكەن سەرجەم ئەو گوند و ناوچانەی كە داعش هاتووچۆی تێدا دەكات لە ئێستادا لە ژێر دەسهەڵاتی سوپای عێراقیدایە، لەبارەی مەترسی و هەڕەشەكانی چەكدارانی داعش بۆ سەر ئەو دەڤەرە و نەبوونی هیچ ئۆپەراسیۆنێك بۆ نەهێشتنی هەڕەشە و مەترسیەكانی داعش لەو دەڤەرە.\nلیوا زریان شێخ وەسانی فەرماندەی هێزەكانی پێشمەرگە لە چیای قەرەچۆغ لە وتووێژێكدا لەگەڵ دەنگی ئەمەریكادا دەڵێت:\n"ئەو جموجۆڵەی داعش بنبڕناكرێت هەر لە ڕۆژئاوای كەركوك تا ناوچەی قەراچ و عولیات و موسڵ و دیالا جموجوڵیان هەیە مەفارزیان هەیە و دەسورێنەوە ، دەكەوێتە ژێر دەسهەڵاتی حكومەتی عێراقی كە تێیدا دەسورێنەوە، هێزی پێشمەرگەی كوردستان هەموو كاتێك ئامادەیە، دەگەرێتەوە سەر حكومەتی عێراق و وەزارەتی پێشمەرگە؛ هەر كاتێك داوا لە هێزی پێشمەرگەی كوردستان بكرێت لەوانەیە ئامادەبێت بۆ ئۆپەراسیۆن ، مەفارزی داعش وەكو پارتیزان دەسورێنەوە و دەغلو دانی زوریان سوتاند، ئێمە هیچ تەنسیقێكمان نیە لە گەڵ حكومەتی عێراق. حكومەتی عێراق لە ناو رەبایەكانی خویان دانیشتوون و جاروباریش دەیانبینین لە ناوچەی قەراچ ئۆپەراسیۆن دەكەن ئەوانیش هەمووی بیست ، سی، هەمەڕەك لەگەڵ هێزێك لەو گوندانە دەسورێنەوە تا ئێستا نەمبینیوە ڕووبەڕووی یەكتر ببنەوە، پاش شازدەی ئۆكتۆبەر كە هێزی پێشمەرگەی كوردستان لە سنوورەكان هەندێك كشانەوە داعش توانیویەتی سود لەو شوێنانە بكات كە هێزی پێشمەرگەی كوردستانی لێ بووە ئەو فەراغانە درۆست بووە هەر لە ڕۆژئاوای كەركوك تا شنگال و خانەقین و مەندەلیل ئەو فەراغە زور زور گرنگ بووە ئەگەر هێزی پێشمەرگەی كوردستان نەگەرێتەوە ئەو ناوچانە داعش زور زەحمەتە بە حكومەتی عێراق بنبڕبكرێت ، بەڵام ئەگەر هێزی پێشمەرگە لەو ناوچانە هەبێت هەر وەكو پێشتر كە هێزی پێشمەرگەی كوردستان لەو ناوچانە هەبوو هیچ كاتێك داعش نەیتدەتوانی لەو ناوچانە هاتووچۆ بكات یان بوونی هەبێت."\nئەو فەرماندەیەی هێزەكانی پێشمەرگە زیاتر دەڵێت داوا دەكەین هێزی پێشمەرگەی كوردستان بگەرێتەوە شوێنەكانی پێشتر؛ داعش لەو سنورانە نەهێڵین و پێشمان باشە تەنسیق لەگەڵ سوپای عێراق بكرێت بە هاوبەش یانی هێزی پێشمەرگە بگەرێتەوە ئەو شوێنانەی كە پێشتر تێیدا بووە هەم باشتر دەتوانرێت داعش بنبڕبكرێت بەڵام ئەگەر هێزەكانی پیشمەرگە نەگەرێتەوە ئەو شوێنانە داعش بە حكومەتی عێراقی بنبڕناكرێت.\nچالاکبوونه‌وه‌ی مه‌فره‌زه‌کانی داعش له هه‌ریم


بە گوێرەی ھەواڵێکی ئاژانسی "CNN" کۆمپانیای "SpaceX" لە نوێترین ھەوڵیدا توانی بە سەرکەوتووی و بە بێ کەوتنەخوارەوە کەشتی ئاسمانی "ستارشیپ" بنیشێنێتەوە کە ئەمەش دەستکەوتێکی مەزنە بۆ مرۆڤایەتی و پاراستنی گیانی کەشتیوانەکانی ئاسمان.\nبە پێی ھەواڵە، کەشتیەکە ناوی "SN١٥"ە و پێنجەم ڕۆکێتی ھەوڵە تاقیکارییەکانی کۆمپانیای ناوبراوە کە لە بنکەیەکی ئاسمانی لە باشوری ویلایەتی تێکساسەوە ئاڕاستەی بۆشایی ئاسمان کرا و مەودای ٥ میل بەرزبوویەوە و لە پاش چەندین جوڵەی ئامانجداری ھەڕەمەکی بەرەو زەوی گەڕایەوە و دووان لە بزوێنەرەکانی بەکارخست و بە ھەمان باری دەرچوونی لە گۆی زەویەوە بە سەرکەوتوویی نیشتەوە.\nجێی ئاماژەیە، ئەم سەرکەوتنەی کۆمپانیای "سپەیس ئێکس" لە دوای چوار تاقیکردنەوەی شکستخواردوو دێت کە ڕۆکێتەکان سەرجەمیان لە ماوەی نیشتنەوە دەکەوتنە خوارەوە یاخود دەتەقینەوە. ھەروەھا ھەنگاوێکی نوێشە لە پڕۆژەی ناردنی ھاوڵاتیان بۆ سەر مەریخ کە کۆمپانیای ناوبراو پێی ھەڵدەستێت.\nلایخۆشیەوە، "ئیلۆن مەسک" سەرمایەداری گەورەی جیھانی و خاوەنی کۆمپانیای تێسلا کە لە ھەمان کاتدا بەڕێوەبەری جێبەجێکاری کۆمپانیای "SpaceX"یشە، لە تۆڕی کۆمەڵایەتی تویتەر دڵخۆشی خۆی دەربڕی و لە ئەژماری تایبەتی خۆی بە سەرسوڕمانەوە ڕایگەیاند " نیشتنەوەی ستارشیپ بەس ناوە! " وەک توانجێک بۆ ئەو کەسانەی ڕەخنەیان لێدەگرت و باوەڕیان بە پڕۆژەکەی نەبوو.


تاڵانی وڵات | ئەنجومەنی سەوزی چیا\nفیداکاری بەرزترین پلەی ئینسانیەتە\nئاگادارکردنەوەی خەڵکی ئاوایی ”شێخەکوێرە” لە دۆخی قەیراناویی ژینگەی ناوچه لە لایەن ئەنجومەنی سەوزی چیا\nئاگادارکردنەوەی خەڵکی ئاوایی ”چۆڕ” لە دۆخی قەیراناویی ژینگەی ناوچه لە لایەن ئەنجومەنی سەوزی چیا\nلەناو بردنی دارستانەکانی ئاوایی پیرسەفا\nدێ تەکانی – ئاوایی ساوجی\nهاوڵاتیانی هێژا، ژینگەدۆستان و نیشتمانپەروەرانی ئازیز\nهەر وا کە ئاگادارن ماوەیەکە دەستانێکی ڕەش و نگریس کەوتوونەتەگیانی دارستان بەگشتی ولە هیچ چەشنە بڕین و تیابردن و قەڵاچۆیەک خۆ ناپارێزن. ئەم دەستە دزێوانە لە دارە بی قەراخی چەمەکانەوە بگرە تا بەڕوار و مازوواری سەدان ساڵەیان کردۆتە ئامانجی گیرفانیان و دونیا لەدەلاقەی تەماحەوە سەیر ئەکەن. بەرژەوەندی و قازانجی تاکەکەسیی مرۆڤی سەردەم بووتە داردەستی پلان و کاولکارییەک کە ئەگەر بە هەموومانەوە بەری پێ نەگرین لە داهاتوویەکی نزیکدا ئیتر دارستانێک نامێنێت. تاریک پەرستان وا دیارە بە ئاگر و سووتان ڕازی نابن و تا بنەبڕ کردن و فەوتانی هەتایی دەستبەرداری ئەم نیشتمانە نابن.\nزاگرۆس بۆ هەزاران ساڵ ئێمەی لە باوەشی خۆیدا پاراستووە و لە هەموو چەشنە پێداویستییەکی خستۆتە خزمەت خەڵکانیەوە و ئەمڕۆ پێویستی بە یارمەتی و باهانا چوونی ئێمەیە. ئازیزان! بەشێ لە گوناحی ئەم خیانەتە بە نیشتمان و زێدمان ئەکەوێتە ئەستۆی ئێمە کە چ لە سەری نەزانین و نائاگاییەوە و چ لە سەری چڵێسی و باوەڕی هەڵەوە بە جۆرێک ڕێ خۆشکەری کاولکاران بوویین. ئازیزان بە کارهێنانی سووتەمەنی دار لە باری پزیشکییەوە ئەگەری زۆر نەخۆشین ئەباتە سەرەوە، بۆ دابین کردنی هەر گۆنییەکی خەڵووز ۵ بەڕواری لانیکەم بیست ساڵەمان پێویستە و بەداخەوە لەم دەڤەرە بۆ هەموو سەیرانەکان دڵقێ خەڵووز ئەبڕێت و هێشتا بە نا بێهداشتی بوونیەوە زۆرێک لە خواردنەکانمان بە سەر خەڵووزەوە ئامادە ئەبن. ئەم کارە بازاڕێکی ناوخۆیی لەباری درووس کردووە بۆ کاولکارانی دارستان و بۆیە داوامان لە هەمووان ئەوەیە:\nکاسبکاران و بازاڕیان لە چایی فرۆشێکی خەڵووزەوە تا برژاوییەکان و کەبابییەکان کە ڕۆژانە سەدان گۆنی خەڵووز بەکار دێنن تکاکارین بە زووترین کات بە جێگای خەڵووز لە گاز کەڵک وەر بگرن. بە کار هێنانی گاز لە باری پزیشکییەوە و هەم لە باری ئابووریی و پاک و تەمیسیشەوە زۆرتر لە بەرژەوەندی ئەم ئازیزانەدایە.\nهاوڵاتیانی ئازیز! جیا لە بۆنێک کە بەهۆی داتکانی چەورییەوە بۆ سەر خەڵووز کەزۆربەی خەڵک پێیان خۆشە، بە کار هانینی گاز هیچ جیاوازییەک ناخاتە نێوان تامی خواردنەکانەوە و ئەمە لە حاڵێکدایە هەر ئەو بۆنە و سووتانی دار ئەگەری شێرپەنجە و نەخۆشییەکانی سی ئەباتە سەرەوە. ئازیزان! خواردنی کەبابی و چایی خەڵووز بە قیمەتی تیا چوونی داراستان و سامانی نەتەوەییمانە و شیاو نییە دارستانێک کە هەزاران ساڵ پاراستوونی ئاوەها ڕاحەت و لە سەر چڵێسییەوە بیفەوتێنین بۆیە تکامان ئەوەیە بە بایکۆتی چایی و خواردنی خەڵووزەوە بێینە ڕیزی پارێزەرانی نیشتمان.\nهەموو خەڵکی بە شەرەفی ئەم نیشتمانە لە هەر کوێ ژیان ئەکەن ئەبێ بەرگری کەن لەو تەماحکارانەی بە هەر ناوێکەو دارستانیان کردۆتە ئامانجی بەرژەوەندی تاکەکەسی و ڕۆژ بە ڕۆژ داری زۆرتر تیا ئەبەن. دارستان موڵکی گشتییە و کەس بۆی نییە بیخاتە گیرفانیەوە. تکایە هەر وا ناهێڵین کەس تەعەدا کاتە سەر ماڵمان هەر وەهاش نەهێڵین کەس تەعەدا کاتە سەر نیشتمانمان و بازرگانی پێوە بکات. تکایە هەر کەس یان کەسانێک کە دارستانی ئێمه کاول ئەکات و باری بارهەڵگرەکانی ئەکات بەری پێ بگرین و نەهێڵین دونیامان لێ بکەن بە بیابان.\nگەلۆ خۆ ئەگەر هەموو کوردان بگوێزنەوە بۆ سەحرای ئەفریقا ئەوێ نابێ بە کوردستان و وەتەن، کە وایە ئەم نیشتمانە بە هەموو بوونەوەرانیەوە نیشتمانە و فەرقێک لە نێوان خاک فرۆشی و دار فرۆشیدا نییە مادام کە مەبەست و ئاکام بنەبڕکردن و قەڵاچۆ کردن و لە بەین بردنیەتی.\nدێ تەکانی – ئاوایی ده‌ره‌ناخێ\nپاک و خاوێن کردنەوەی دەوروبەری زبڵدانی نیاوا بۆ یادی هاوڕێی ژینگەپارێز شەهید ئومید کۆنەپۆشی\nڕێز گرتن لە گرووپی شاخەوانانی چل‌چەمەی شاری سنە، لە لایەن ئەنجومەنی سەوزی چیا\nدێ تەکانی – ئاوایی چۆڕ\nدێ تەکانی – ئاوایی وەیسە


بیرکردنەوە - جینۆسایدی کورد لە ڕوانگەی یاسای نێودەوڵەتیەوە (3)\nجینۆسایدی کورد لە ڕوانگەی یاسای نێودەوڵەتیەوە (3)\nنادروستی چەمکی ڕەشەکوژی. ڕەشەکوژی بەو جۆرە کوشتنە دەوترێت کە کەسی بکوژ ھەڕەمەکی دەکوژێت و ھیچ ئامانجێکی دیاریکراوی نیە لە کوشتن و لە ناوبردنی ھەریەکێک لەو گروپانەی کە لە جینۆساید پارێزراون. ھەربۆیە بەکارھێنانی چەمکی ڕەشەکوژی لە بری چەمکی جینۆساید نادروستە و بەو مانایە نایەت چونکە یەکێک لە پێوەرە گرنگەکانی ناساندن و یەکلایکردنەوەی تاوانێکی نێودەوڵەتی بە جینۆساید. بوونی مەبەست و نیازە بۆ لە ناوبردنی گروپێکی نەتەوەی یان نەژادی یان ڕەگەزی یان ئاینی. بەڵام لە ئەنجامدانی تاوانی ڕەشەکوژیدا دەکرێت تاوانەکە ئەنجامبدرێت و ھیچ یەکێک لەو گروپانە نەکرێنە ئامانج. ھەربۆیە ئەم چەمکەش نادروستە.\nبۆ ئێمەی کورد چەمکی جینۆساید گونجاوترین چەمکێکە کە بەکاریبھێنین. من خۆم ھەر ئەم چەمکە بەکاردەھێنم و وە پێشم وایە بەکارھێنانی وەچەکوژی- نەوە کوژی یان ڕەگەز کوژی، کە بە کوردیکردنی جینۆسایدە مانای تەواوەتی جینۆساید ناگەیەنێت. چونکە وەک ڕوونمان کردووەتەوەو سەلماندوومانە کە جینۆساید بە پێنج شێواز ئەنجامدەدرێت و لە یەک شێوازیشیاندا باس لە کوشتن دەکات شێوازەکانی تر بریتین لە: ئەشکەنجەدان، ناچارکردنی قوربانیان بۆ ژیانێکی ناھەموار، نەزۆک کردنی قوربانیان و ڕاگواستنی منداڵان. بە مەبەستی لە ناوبردنی ھەموو یان بەشێکی گروپێکی نەتەوەی یان نەژادی یان ڕەگەزی یان ئاینی. ھەربۆیە بەکارھێنانی مانا کوردیەکەی چەمکی جینۆساید کە بریتیە لە: وەچەکوژی یان نەوە کوژی یان ڕەگەز کوژی. نادروست و نا یاساییە.\nبە کارھێنانی چەمکی جینۆساید لەلایەن نوسەرو میدیای کوردیەوە نابێتە جێگای ڕەخنەو وا لێکنادرێتەوە کە زمان و چەمکی بێگانە بەکاردەھێنین و زمانی کوردی بە کەم دەزانین. بەڵکو ھەروەک چۆن زۆربەی نەتەوە ئاری نەژادەکان چەمکی جینۆساید بەکاردەھێنن و ئەم چەمکە بووە بە چەمکێکی ئاری. ئەوا ئێمەی کوردیش وەک نەتەوەیەکی ئاری نەژاد دەتوانین جینۆساید بەکاربھێنین. بۆ سەلماندن و پشت ڕاستکردنەوەی بۆچوونەکەشمان نمونەی بەشێک لەو نەتەوەو دەوڵەتانە دەھێنینەوە کە چەمکی جینۆساید یان چەمکێکی زۆر نزیک لە جینۆساید بە کاردەھێنن.\n* فەرەنسیەکان: ژەنۆسید.\n* ڕوسیەکان: جینۆسید.\n* ئەلبانیەکان: جێنۆسید.\n* ئیندۆنیسیەکان: گێنۆسیدە.\n* ئیتالیەکان: جێنۆچیدیۆ.\n* ژاپۆنیەکان: جێنۆسایدۆ.\n* لاتینیەکان: جێنۆچیدیا.\n* پورتوگالیەکان: ژێنۆسیدیۆ.\n* ڕۆمانیەکان: جێنۆچید.\n* سلۆڤاکیەکان: جێنۆسیدا.\n02/07/2016 19:39:26 | 1974 |


چالاكێكی مه‌ده‌نی: فشار بۆسه‌ر یارسانه‌كان به‌رده‌وامه و ٢٨ به‌ربژێری یارسان شیاویان پێنه‌درا\n17/05/2017 | 17:19:55\nبه‌هۆی فشاری چه‌ند قات بۆسه‌ر كه‌مینه ئایینی و نه‌ته‌وه‌ییه‌كان ٢٨ به‌ربژێری یارسان بۆ شووڕای شاری “هه‌شتگرد” شیاویان پێنەدرا.\nبه‌پێی ڕاپۆرتی هێرانا، سیاوش حه‌یاتی، وته‌بێژی كۆمه‌ڵه‌ی ڕاوێژكاریی چالاكانی مه‌ده‌نیی یارسان گوتی، به هۆی هه‌ڵاواردن له بواری ئایینی زۆربه‌ی به‌ربژێره‌كانی یارسانه‌كان له هه‌ڵبژاردنی شوراكان شیاویان لێستێنداریه‌وه.\nلە دوای هاتنەسەرکاری کۆماری ئیسلامی ، كاربه‌ده‌ستانی ئەو رێژیمە دانیان به كه‌مینه ئایینی و نه‌ته‌وه‌ییه‌كان به تایبه‌ت یارسانه‌كان دانه‌ناوه و به دیدێكی جیاواز چاویان لێكراوه و ئێستاش له‌به‌ره‌به‌ری هه‌ڵبژاردنه‌كاندا چه‌ند قات چه‌وسێندراونه‌ته‌وه.\nناوبراو پێشتر له نامه‌یه‌كدا داوای له عه‌لی خامنه‌یی ڕێبه‌ری كۆماری ئیسلامیی ئێران كردبوو كه ئایینی یاری به ڕه‌سمی بناسن و كۆتایی به هه‌ڵاواردنه‌كان بێنن.


لاهور شێخ جەنگى رایگەیاند، بە هیچ شێوەیەک لەگەڵ گرژیی و ئاڵۆزیی خۆپیشاندانەکاندا نەبوون و نیگەرانن لە "بەلاڕێدابردنی" خۆپیشاندانەکان.\nئەو وتانەى لاهور شێخ جەنگى هاوسەرۆکى یەکێتى لەمیانەى سەردانێکیدا هات بۆ لاى کەسوکارى ئەو کەسانەى لە خۆپیشاندانەکانى تەکیە و چەمچەماڵ و دوکان کوژراون.\nلاهور شێخ جەنگى لە لاپەڕەى خۆى لە فەیسبوک کە "ناس کورد" بینیویەتى نوسیویەتى "دوپاتمان کردەوە کە نیگەرانین لە بەلاڕێدابردنی خۆپیشاندانی مامۆستایان و فەرمانبەران و هاووڵاتییان کە بۆ خستنەڕووی داوا ڕەواکانیان ئەنجامیاندا".\nئاماژەى بەوەشکردووە "هەموو خۆپیشاندەران بە کەسوکاری خۆمان دەزانین و بە هیچ شێوەیەک لەگەڵ گرژیی و ئاڵۆزیی خۆپیشاندانەکاندا نەبووین و داوای هێمنی و دانبەخۆداگرتنمان لە هەموو لایەک کرد تا ڕووداوی نەخوازراوی لێ نەکەوێتەوە و خوێنی کەس بە ناهەق نەڕژێت".\nلاهور شێخ جەنگى داوایکردووە، چیتر داوا ڕەواکانی خۆپیشاندەران پشتگوێ نەخرێت و حکومەتی هەرێم لە جیاتی تۆمەتبارکردنیان بەپەلە کار بۆ جێبەجێکردنی داواکاریی و چەسپاندنی مافەکانیان بکات.\nجەختیکردووەتەوە "پێویستمان بە هەڵوێست و بڕیاری سیاسییە و لەگەڵ لایەنەکانی عێراق و هەرێمی کوردستانیش هەوڵەکانمان چڕکردۆتەوە لە پێناو نەهێشتنی هەژاری و بارگرانیی هاووڵاتییان".\nلاهور شێخ جەنگى دەشڵێت "لە بەغداش بە هەموو تواناوە کارمان کردوە و هەوڵمانداوە کە زەمینەیەکی گونجاو ساز بکەین بۆ چارەسەرکردنی یەکجاریی کێشەکانی نێوان حکومەتی هەرێم و حکومەتی فیدراڵ و چەسپاندنی ماف و شایستە داراییەکانی هەرێم لە بودجەی ساڵی ٢٠٢١".


گفتوگۆی خه‌یاڵکردی نێوان مارکس و باکونین*….به‌شی چواره‌م – Denegkan\nگفتوگۆی خه‌یاڵکردی نێوان مارکس و باکونین*….به‌شی چواره‌م\nbyهه‌ژین\tDecember 19, 2008\tگشتی\nباکونین: گرنگترین هۆ ئه‌وه‌یه، که ده‌وڵه‌تێکی دیموکراتیك بۆخۆی جۆره ناکۆکییه‌که، ئه‌وه‌ی ده‌وڵه‌ت، سه‌روه‌ری و ئۆتۆریته و ده‌سه‌ڵاتی هه‌یه، که‌واته ڕێخه‌ری نابه‌رابه‌رییه. له‌ولاوه دیموکراسی ڕواڵه‌تێکی یه‌کسانی هه‌یه، به‌م پێیه ده‌وڵه‌ت و دیموکراسی ناتوانن پێکه‌وه هه‌ڵبکه‌ن. «پرۆدۆن – Pierre-Joseph Proudhon» راستی وتووه، که " ده‌نگ وه‌رگرتنی لایه‌نی دژه‌شۆڕشی هه‌یه.\nPrevious قه‌ڵه‌م له شوێنی قۆنده‌ره یان پێڵاو له شوێنی قه‌ڵه‌م….فـه‌هـد گـرده‌وانـی\nNext گه‌نجێکی کورد ، یه‌که‌مین خه‌ڵاتی ئاشتی شاری پێ ده‌به‌خشرێت..!


"لیبیا" خه‌ریك فیدراڵیه‌و "عراق"یش هێمان خوینالیه\nئمڕوو جوور ئه‌وه‌ك ئاشكراس بڕیگ له ده‌وڵه‌ته‌یل گه‌وراى جه‌هان ئى سستمه له‌تیان سه‌قامگیره‌و له‌ساى فیدراڵیه‌ت ژیان به‌خته‌وه‌ریگ به‌نه سه‌ر، وه‌ل ئه‌وه‌یشا له‌ناوچه‌ى خوه‌رهه‌ڵات ناوین وه‌تایبه‌ت له وڵاتیگ جوور میرنشینیه‌یل یه‌كگرتگ عه‌ره‌بى سستم فیدراڵى له‌تى بویه‌سه مایه‌ى خوه‌شگوزرانى هاووڵاتیه‌یلى، ك تا راده‌یگیش شاره‌یلى له‌ڕوى گه‌شه‌كردن و پیشكه‌فتنه‌و جوور نموونه ناو بریه‌ن.\nوه‌ى تازه‌یشه وه گووره‌ى هه‌واڵ رووژنامه و میدیایه‌یل، ئاشكراى هه‌رێم تازه‌ى خوه‌رهه‌ڵات" لیبیا"یش كریا وه‌ناو "هه‌رێم بورقه"، وه سه‌رۆكایه‌تى ئه‌حمه‌د زوبێر سه‌نووس سه‌رۆك ئه‌نجوومه‌ن شاره‌گه‌و خودموختارى خوه‌ى ئاشكرا كرد، یه‌یش له‌وه‌ختیگه ك لیبیا دویاى عراقیش ئاڵشتكارى حوكم له‌تى رویداو حوكم قه‌زافى له وه‌هار عه‌ره‌بى له‌تى كووتایى وه‌پى هات، هه‌ر له‌وه‌ر ئه‌وه‌یش چه‌وه‌ڕى یه‌یش كریه‌ید له ده‌ستوور تازه‌ى ئه‌و وڵاته سستم فیدراڵى له لیبیا جیگیر بكریه‌ید.\nله‌یرا ئه‌گه‌ر بایمنه بان باسكردن و به‌راورد له‌ناونى عراق و لیبیا بكه‌یم دوینیم لیبیا ك كه‌فیده باكوور ئه‌فریقیا هه‌یشت ساڵ دویاى عراق ده‌سكرده شووڕش و راپه‌ڕین ئه‌را رمانن رژیم قه‌زافى و دویاى ئه‌وه‌یش شماره‌ى مه‌ردم عراقیش په‌نج ئه‌وه‌نه‌ى مه‌ردم لیبیاس، چوینكه وه‌گووره‌ى ئامار شماره‌یان شه‌ش ملیۆن و نیمه، وه‌لى شماره‌ى مه‌ردم عراق فیشتره له 30 ملیۆن، ئنجا ئایا كامیان شایسته‌تره له‌ڕوى فره‌ییه‌و ئه‌را ده‌مه‌زرانن هه‌رێم سه‌روه‌خوه‌ى؟ ئه‌گریش به‌راورد بكه‌یم له‌ناونى بار سه‌قامگیرى هه‌ردوگ وڵات بگر عراق هیمان خوینالیه‌و گشت رووژگارى پڕه له كوشت و كوشتار ، وه‌ل ئه‌وه‌یشا زوورم مه‌ردم عراق كورد له‌لى بترازیه‌ید و شماره‌ى كه‌میگ له مه‌ردم عه‌ره‌ب مه‌سه‌له‌ى فیدراڵى وه‌پیان ره‌وا نیه‌و جوور به‌شبه‌شه‌وبوین عراق زاننه‌ى، یه‌یش له‌وه‌ختیگ ك وڵاته‌یل فره‌یگ له‌ساى ئى سستمه گشت كیشه‌و گرفته‌یلیان چاره‌سه‌ر بویه‌و تام ئاسووده‌یى و سه‌رفرازى كه‌ن.


وەک پێداچوونەوەی ٢٢:٠٥، ٣ی کانوونی یەکەمی ٢٠١٠ (بینینی سەرچاوە)\nوەک پێداچوونەوەی ١٥:١٠، ٤ی کانوونی یەکەمی ٢٠١٠ (بینینی سەرچاوە)\nژمارەی بەکارهێنەرانی Pidgin لە ساڵی ٢٠٠٧ بە ٣ ملیۆن بەکارهێنەر خەمڵێندرا. هەردوو Pidgin لەگەڵ libpurple بریتیین لە [[نەرمەکاڵای خۆڕا]] و [[سەرچاوە کراوە]]. وەشێندراوە لەژێر مەرجەکانی ڕێپێنامەی گشتی [[گنو]].\nوەک پێداچوونەوەی ١٥:١٠، ٤ی کانوونی یەکەمی ٢٠١٠\nPidgin لە زۆربەی زمانەکان بەردەستە ،بەخۆشحاڵییەوە زمانی کوردیش یەکێکە لەو زمانانە. ژمارەی بەکارهێنەرانی Pidgin لە ساڵی ٢٠٠٧ بە ٣ ملیۆن بەکارهێنەر خەمڵێندرا. هەردوو Pidgin لەگەڵ libpurple بریتیین لە نەرمەکاڵای خۆڕا و سەرچاوە کراوە. وەشێندراوە لەژێر مەرجەکانی ڕێپێنامەی گشتی گنو.\nوەرگیراو لە «https://chawg.org/w/index.php?title=Pidgin&oldid=2552»\nئەم پەڕەیە دواجار لە ١٥:١٠ی ٤ی کانوونی یەکەمی ٢٠١٠ نوێ کراوەتەوە.


ھەنووکە ٢٦٬٠٩٩ وتار بە کوردیی ناوەندی (سۆرانی) ھەن. پێڕستی وتارەکان · ڕێکخستنەکان\nسێشەممە، ٥ی ئایاری ٢٠٢٠ (ز)؛ بەرامبەر بە ١٦ی گوڵانی ٢٧٢٠ (ک)\n١٣ی نیسان – لە کاتی بەرپابوونی گەردەلوولی جەژنی زیندوبوونەوەی ٢٠٢٠ (لە وێنەکەدا) لە باشووری ڕۆژاوای ویلایەتە یەکگرتووەکان، سی و ھەشت کەس مردن.\n٣ی نیسان – بەھۆی گشتگیربوونی ڤایرۆسی کۆرۆنا ژمارەی تووشبووان لە جیھان گەیشتە یەک میلیۆن کەس، و ڕێژەی مردن بەو ڤایرۆسە گەیشتە ٥٤ ھەزار حاڵەت.\n٢٤ی ئازار – لیژنەی ئۆڵۆمپی نێودەوڵەتی بە ھۆکاری گشتگیربوونی ڤایرۆسی کۆرۆنا بڕیاری دا بە گواستنەوەی سەرجەم یاریە ئۆڵمپیادەکانی تۆکیۆ بۆ ساڵی ٢٠٢١.\n١٨ی ئازار – بارانبارین و دروستبوونی لافاو لە پارێزگای دھۆک بوونە ھۆی زیانگەیاندن بە زیاد لە ٤٠٠ خانوو، ٦٠ ئۆتۆمۆبیل، و خنکانی کەسێک.\n٢٥ی شوبات – سەرۆک کۆماری پێشووی میسڕ حوسنی موبارەک لە تەمەنی ٩١ ساڵیدا مرد.\n١٠ی شوبات – لە ٩٢ەم خەڵاتەکانی ئۆسکار فیلمی کۆریی مشەخۆر بووە براوەی چوار خەڵات کە بریتین لە باشترین وێنەگرتن و باشترین دەرھێنەر (بۆنگ جوون-ھو).\n١ی شوبات – بەفەرمی پەسەندکرا کە شانشینی یەکگرتوو (بەریتانیا) لە یەکێتیی ئەورووپا بچێتە دەرەوە.\n٣٠ی کانوونی دووەم – ڕێکخراوەی تەندروستیی جیھانی بەھۆی ڤایرۆسی کۆڕۆنا باری نائاسایی ڕاگەیاند.\n٢٦ی کانوونی دووەم – یاریزانی یاری سەبەتە کۆبی برایەنت بەھۆی تێکشکانی ھەلیکۆپتەرەکەی گیانی لەدەستدا.\n٨ی کانوونی دووەم – فڕۆکەی ٧٥٢ی ھێڵی ئاسمانیی نێونەتەوەییی ئۆکرانیا لە تاران کەوتە خوارەوە، و بووە ھۆی کوشتنی سەرجەم ١٧٦ کەسەکەی سەر پشتی فڕۆکەکە.\n٣ی کانوونی دووەم – لە ھێرشێکی ئاسمانیی ئەمریکیدا ژەنەڕاڵ قاسم سولەیمانی، فەرماندەی ھێزی قودسی ئێرانی کوژرا.\n1987 - له‌ئه‌نجامی باران بارینێكی زۆر له‌شاری سلێمانی و ده‌وروبه‌ری لافاوێكی گه‌وره ته‌واوی شه‌قام و كۆڵانه‌كانی ئه‌م شاره‌ی گرته‌وه‌و سه‌ره‌نجام زه‌ره‌رو زیانێكی ماددی زۆر له‌خه‌ڵكی ناوچه‌كه كه‌وت.\nویکیپیدیا ئینسایکڵۆپیدیایەکی ئازادی ئینتەرنێتییە کە بە دەستی بەشداربووانی خۆبەخشەوە لە سەرانسەری جیھاندا پێکدێت. سەیرکردن، لەبەرگرتنەوە و بەکارھێنانەوەی ناوەرۆکی ویکیپیدیا ئازادە. ویکیپیدیا دەستەی نووسەران یان چاودێرانی تایبەتی نییە و ھەموو کەس لە سەر ئینتەرنێت دەتوانێت دەستکاری و چاودێریی وتارەکانی بکات. ئەم ویکیپیدیایە کە بە شێوەزاری ناوەندی (سۆرانی) لە زمانی کوردی (Central Kurdish Branch) دەنووسرێت لە ٢٠٠٩ەوە لە ویکیپیدیای کورمانجی بە ھۆی چەند کێشەی تەکنیکی و زمانەوانییەوە جیا بووەتەوە و ئێستا ٢٦٬٠٩٩ وتار و ١٦٤ بەشداربووی چالاکی ھەیە.\nتا ئێستا ٤٠٬١١٤ ھەژمار لە ویکیپیدیای کوردی دروستکراوە کە ١٦٤ بەکارھێنەریان لە سی ڕۆژی ڕابردوودا بەشدارییان ھەبووە. ھەموو بەکارھێنەرێک لێرە بە خۆبەخشانە بەشداری دەکات و تەنیا لە سیاسەتەکان پەیڕەوی دەکرێ نەک لە ھیچ تاکە کەسێک. بۆ باشترکردنی وتارەکان بەکارھێنەران ھەردەم قسەوباس و خاڵەکانی خۆیان لە پەڕەکانی وتووێژی تایبەتدا دەردەبڕن. ویکیپیدیای کوردی پێشوازی لە بیروڕاکان و وتووێژەکانی ھەموو بەکارھێنەرێک دەکات سەبارەت بە ھەموو بەشەکانی.\nھەنووکە لە ویکیپیدیای کوردیی ناوەندی ٢٦٬٠٩٩ وتار ھەن، ئەمەش ئەوە دەگەیەنێت کە ئەو وتارەی کە تۆ دەتەوێت لە ویکیپیدیا بی نووسیت ئەگەری ھەبوونی ھەیە. پەڕەی گەڕان بەکاربھێنە بۆ ئەوەی بزانیت کە ئەو وتارەی دەتەوێت بی نووسیت ھەیە لە ویکیپیدیا یان نا، لەوانەیە لەژێر ناوێکی تر ھەبێت. ئەگەر وتارەکە ھەبوو ئەوا پێویست ناکات پەڕەیەکی نوێ دروست بکەیتەوە لەبارەی ھەمان بابەتەوە، چوونکە دەسڕدرێتەوە. بەڵام تۆ ئازادیت لە چاکسازیکردن لەو وتارە ھەرچۆنێک بێت. ئەگەریش نەبوو، ناوی وتاری خوازراو لەم سندووقەی خوارەوە بنووسە و دروستی بکە. بیرت نەچێت کە بە ئاگایییەوە دوای ڕێنمایییەکان بکەویت و سیاسەتەکان لەسەر نووسینی وتار و شێوازەکانی بخوێنیتەوە. وتاری بێبایەخ دەسڕدرێتەوە.\nڕاکردنی دوو گامێش کاتێک سوارەکە لەسەریان ڕاوەستاوە لە پاچو جاوی، ٢٠١٥ (لە مینانگکاباو، «پێشبڕکێی گامێش»)، پێشبڕکێیەکی نەریتیی گامێش لە تاناھ داتار، سوماترای ڕۆژاوا، ئەندەنووسیا


زانکۆی ڕاپەڕین - لە زانکۆی ڕاپەڕین سیمپۆزیۆمێک دەربارەی نەخۆشی تالاسیمیا بەڕێوەچوو\nلە زانکۆی ڕاپەڕین سیمپۆزیۆمێک دەربارەی نەخۆشی تالاسیمیا بەڕێوەچوو\nبڵاوکراوەتەوە لە 28 کانونی دووەم 2020 . سەردانەكان: 315\nئەمڕۆ سێشەممە ٢٨ی کانوونی دووەمی ٢٠٢٠، بە دروشمی " لە پێناو نەوەیەکی تەندروست و دوور لە تالاسیمیا پشکنینی پێش هاوسەرگیری تاکە گرەنتی خێزانێکی تەندروستە" کۆلێژی پەرستاری و بەڕێوەبەرایەتی تەندروستی و سەلامەتی لە زانکۆی راپەرین بەھەماھەنگی سەنتەری تالاسیمیا لە سلێمانی سیمپۆزیۆمێکیان دەربارەی نەخۆشی تالاسیمیا سازکرد.\nلە دەستپێکی سیمپۆزیۆکە، مامۆستا پێشڕەو خدر بەڕێوەبەری بەڕێوەبەرایەتی تەندروستی و سەلامەتی لە زانکۆی راپەرین وتەیەکی پێشکەشکرد و چەند زانیارییەکی دەربارەی نەخۆشی تالاسیمیا و مەترسییەکانی بۆسەر کەسی توشبوو خستەڕوو، هەروەک ڕۆڵی زانکۆی ڕاپەڕینی وەک ناوەندێکی ئەکادیمی لە بڵاوکردنەوەی هۆشیاری زانستی سەبارەت بەو نەخۆشییە بە پێویستزانی.\nپاشان سیمپۆزیۆمەکە بە دوو پانێڵ بەردەوامی بە کارەکانیدا ، لە پانێڵی یەکەمدا چیمەن جمال لە سەنتەری تالاسیمیا-سلێمانی بابەتێکی بە ناونیشانی (نەخۆشی تالاسیمیا) پێشکەشکرد ، دواتر تەوەرێک بە ناونیشانی (پاڵپشتی دەروونی توشبووانی تالاسیمیا ) لەلایەن ڕێژین محمد رشید توێژەری دەروونی پێشکەشکرا، پاشان ڕاهێنراوی تاقیگەیی جوتیار تەها تۆفیق کۆتا بابەتی پانێڵی یەکەمی بە ناونیشانی (پەیوەندی نێوان تەندروستی و دادگا و ئەوقاف ) پێشکەشکرد.\nدواتر لە پانێڵی دووەمی سیمپۆزیۆمەکەدا، کارزان محمد رسول بە باسێک دەربارەی (سەنتەری تالاسیمیا و هیمۆفیلیای ڕاپەڕین ) بەردەوامی بە سیمپۆزیۆمەکەدا، پاشان پارێزەر هاوژین سالح عبداللە تەوەرێکی لە ژێرناوی (گرێبەستی هاوسەرگیری لە دادگا) پێشکەشکرد، کۆتا بابەتی سیمپۆزیۆمەکە لەلایەن مامۆستا غەریب احمد بەڕێوەبەری ئەوقافی ڕاپەڕین بەناونیشانی ( ڕۆڵی ئەقافی ڕاپەڕین لە ئاراستەکردنی مینبەر بۆ پرسی تالاسیمیا ) پێشکەشکرا.


خه‌ڵكی كوێت هاوكاریكردنی عێراق ره‌ت ده‌كه‌نه‌وه\nخه‌ڵكی كوێت له تۆڕه كۆمه‌ڵایه‌تییه‌كان ره‌خنه‌ی توند له هاوكاریكردنی ئاوه‌دانكردنه‌وه‌ی عێراق ده‌گرن و، داواش له رێكخراو و دامه‌زراوه بازرگانیه‌كانی وڵاته‌كه‌یان ده‌كه‌ن، به‌هیچ شێوه‌یه‌ك ده‌ستی كۆمه‌ك و هاوكاری بۆ عێراق درێژ نه‌كه‌ن.\nله هه‌ڵمه‌تێكی هاشتاگیدا له تۆڕه كۆمه‌ڵایه‌تییه‌كان، هاووڵاتییانی كوێت داوا له سه‌رجه‌م ئه‌و رێكخراو و دامه‌زراوه بازرگانیانه‌ی وڵاته‌كه‌یان ده‌كه‌ن، كه نیازی كۆمه‌ككردنیان بۆ ئاووه‌دانكردنه‌وه‌ی عێراق هه‌یه، له‌و نیازه‌یان په‌شیمان ببنه‌وه، كه بڕیاره به میلۆنه‌ها دۆلار له‌و پرۆژه‌یه‌دا خه‌رج بكه‌ن.\nهه‌روه‌ها جه‌خت ده‌كه‌نه‌وه، له‌كاتێكدا بۆ ئه‌وان وڵاته‌كه‌یان له‌عێراق له‌پێشتره و پێویسته ئه‌و بڕه پاره‌یه بۆ كوێت گڵبدرێته‌وه، نه‌ك بۆ ئاوه‌دانكردنه‌وه‌ی عێراق كه له ساڵانی نه‌وه‌ده‌دكانی سه‌ده‌ی رابردوودا عێراق گه‌وره‌ترین سه‌رچاوه‌ی نه‌هامه‌تی بووه بۆ خه‌ڵكی كوێت.\nماوه‌ی دوو رۆژه كۆنگره‌ی ئاوه‌دانكردنه‌وه‌ی عێراق به به‌شداری 70 وڵاتی كۆمه‌كبه‌خش و نزیكه‌ی 2 هه‌زار رێكخراو و دامه‌زراوه‌ی بازرگانی جیهانی له وڵاتی كوێت به‌ڕێوه ده‌چێت، شاندێكی هه‌رێمی كوردستانیش له‌و كۆنگره‌یه‌دا به‌شداره.


Home›هەواڵ›کوردستان›پەرلەمانتارێکی یەکێتی: پێویستە بە پەلە هێزێکی هاوبەش بۆ پاراستنی کەرکوک پێکبهێنرێت\nئەڵماس فازڵ، ئەندامی فراکسیۆنی یەکێتی لە ئەنجومەنی نوێنەرانی عێراق رایگەیاند: “داوامان لە حکومەتی عێراق کردوە بەھەماھەنگی لەگەڵ ھەرێم پەلە بکەن بۆ پێکھێنانی ھێزێکی ھاوبەش لە نێوان پێکھاتەکانی کەرکوک، بۆ ئەوەی ئەو پارێزگایە بپارێزرێت”.\nئەو ئەندامەی ئەنجومەنی نوێنەران بە SNNی راگەیاند: لە ماوەی سێ ساڵی رابردوودا بینیمان کە پاراستنی دۆخی ئەمنی کەرکوک و قەزا و ناحیەکانی دەوروبەری، لەلایەن سوپای عێراقەوە سەرکەوتوو نەبووە.\nوتیشی: بە ئاشکرا لە چەند شوێنێکی خوارووی پارێزگاکە جموجۆڵی تیرۆریستان دەبینرێت و ئەوەش بۆتە ھۆی ناسەقامگیری دۆخی ئەمنی و دووبارە کوشتنی ھاووڵاتیانی بێ تاوان.\nبەوتەی ئەو ئەندامەی ئەنجومەنی نوێنەرانی عێراق: “کەرکوک شارێکی فرە نەتەوەییە و ناکرێت لەلایەن یەک نەتەوە و مەلەفی ئەمنی بەرێوەببردرێیت، کە شارەزای جوگرافیا و کلتووری پارێزگاکەش نین”، دەشڵێت لەبەر ئەوە داوای لە حکومەتی عێراق کردووە بەپێی رێژەی دانیشتوان و بەرکەوتەکانی ھەڵبژاردن ھێزێکی راھێنراو کەرکوک بپارێزێت.\nراشیگەیاند: داوامان لە حکومەتی عێراق کردووە پەلە بکات لە پێکهێنانی ئەو هێزە هاوبەشەدا، لەپێناو پاراستنی پارێزگاکە.\nلە ماوەی رابردوودا چەکدارانی داعش چەند جارێک هێرشیان کردووەتە سەر هاووڵاتیانی سنووری پارێزگای کەرکوک و ناوچە جێناکۆکەکانی دیکە، زیانیان بە رەز و باخی جوتیارانیش گەیاندووە.\nبەهۆی سێلفی گرتن لەگەڵ لاشەیان دوو ئەفسەری پۆلیسی بەریتانی دادگاییدەکرێن\nتەندروستی هەولێر: هەر نەخۆشێک خۆی نەکوتیبێت رێگەی پێنادرێت بچێتە نەخۆشخانە


خه‌ونه نمایشێک ….. به‌شی دووه‌م – Denegkan\nbyدانا\tSeptember 13, 2009\tشانۆ\n• هێڵه گرنگه‌کانی خه‌ونه نمایشێک\nستریندباری له شانۆنامه‌ی خه‌ونه نمایشێکدا میتۆلۆژیایه‌کی تایبه‌تمه‌ندی داهێناوه، هێما و وێنه مه‌جازی و خه‌ونه‌کان ده‌کاته ده‌روازه و بنه‌مایه‌کی گرنگی ئه‌و میتۆلۆژیا مۆدێرنه‌ی شانۆ.\nستریندباری کچێک بۆ ئیندرای خواوه‌ند14 دروست ده‌کات و ده‌ینێرێته سه‌ر زه‌وی تا له نزیکه‌وه له گوزه‌ران و بارودۆخی مرۆڤ بڕوانێ15. ستریندباری ئه‌م خواوه‌نده هیندییه تێکه‌ڵاو و ئاوێته‌ی ئایینی مه‌سیحی و بودیزم ده‌کات، له‌م ده‌روازه‌یه‌وه ژیانی لاوێتی خۆی، په‌یوه‌ندییه‌کانی به ئایین به شێوه‌یه‌کی گشتی و مه‌سیحییه‌ت به شێوه‌یه‌کی تایبه‌تی و قۆناخه ڕه‌شبینه‌کانی ژیانی و کاریگه‌ری فه‌لسه‌فه‌ی شۆپینهاوه‌ر و هاوتمان ه‌وه.\nڕۆڵی کچه‌که‌ی ئیندراش له‌سه‌ر زه‌وی ته‌نها دڵنه‌وایی و خوم ڕه‌واندنه‌وه‌ی مرۆڤه مۆدێرنه کڵۆڵه‌کان نییه، به‌ڵکو ئه‌و بۆیه هاتۆته خواره‌وه بۆ سه‌ر زه‌وی، تا ئه‌ویش شته‌کان به‌چاوی خۆی ببینێ. کچه‌که‌ی ئیندرا له شانۆنامه‌که‌دا ڕۆڵێکی دووفاقی هه‌یه، له‌یه‌ککاتدا ده‌ور بینه و له‌هه‌مانکاتدا بێ ده‌سه‌ڵاته له‌به‌رده‌م سروشت و فۆرمی خه‌ونبینه‌که‌دا. کچه‌که وه‌ک رۆژنامه‌نووسێک وایه و ڕاپۆرتی خۆی سه‌باره‌ت به باری مرۆڤایه‌تی ده‌گێڕێته‌وه.\nخویندنه‌وه‌ی خه‌ونه نمایشێک له‌یه‌ککاتدا ئاسان و گرانیشه، به‌ڵام هه‌موو خوێنه‌رێک، بینه‌رێک و هونه‌رمه‌ندێک ده‌توانێت شتێکی خۆی تێدا بدۆزێته‌وه، هه‌موو که‌سێک به شێوازی تایبه‌تمه‌ندی خۆی، له خه‌ونه نمایشێکدا ڕووبه‌ڕووی ستریندباری ده‌بێته‌وه.\nشانۆنامه‌که سه‌فه‌رنامه‌یه، باسی ڕه‌وش و هه‌ڵوێسته‌ی ژیانی مرۆڤ له‌سه‌ر زه‌وی ده‌کات، میناتۆر، مۆسایک، وێنه‌کان، مرۆڤه‌کان، ئه‌تمۆسفێر و جیهانی ده‌ره‌وه و ناوه‌وه، له سترکتورێکی خه‌ونه‌ئامێزدا کۆده‌کرێنه‌وه و به‌رجه‌سته ده‌کرێن. هه‌روه‌ها شانۆنامه‌که باسی زۆر شتی تر ده‌کات، هه‌ر بۆ نموونه داواکاری ژیانێکی یه‌کسانی، نایه‌کسانی و نادادپه‌روه‌رییه‌کانی ژیان، هه‌ستکردن به ئازاری ویژدان، یان هه‌ست نه‌کردنی، نهێنییه‌کانی ژیان، شه‌ڕخوازی و خێرخوازی له‌لای مرۆڤ و ماناکانی ئازار و ژان.\nخه‌ونه نمایشێک ده‌کرێت به چه‌ندین شێوه بخوێنرێته‌وه، لێکبدرێته‌وه و ڕاڤه بکرێت و هێماگه‌لی جیاواز و هه‌مه چه‌شنه‌ی تێدا بدۆزرێته‌وه. له‌وانه‌یه له‌لای ستریندباری خۆی ( مرۆڤ شایانی به‌زه‌ییه )، ئازاره‌کانی مرۆڤ و ئه‌و پرسیاره‌ی که بۆچی له جیهاندا هێنده خه‌م و ئازار زۆره، به‌شیک بووبێت له ناوه‌رۆکه گرنگ و سه‌ره‌کییه‌کان. چاوه‌ڕوانییش مۆتیڤێکی گرنگه له‌م شانۆنامه‌یه‌دا، مرۆڤ ده‌بێت خۆی به کات – ه‌وه ببه‌ستێته‌وه، مه‌رگیش ڕزگارکه‌ره، هه‌روه‌ها شانۆنامه‌که به‌رجه‌سته‌یه‌کی چڕ، قووڵ و به‌ربڵاوی بیر و هۆشی ستریندباری ییه سه‌باره‌ت به گومان و باوه‌ڕ.\nهه‌ندێ له لێکۆڵه‌ره‌وه‌کان ئاماژه‌ی ئه‌وه ده‌که‌ن که ستریندباری له‌م شانۆنامه‌یه‌دا شته‌کان له ڕێگای کاره‌کته‌ره پیاوه‌کانه‌وه ده‌رده‌خات، دوای ئه‌وه کاره‌کته‌ره ئافره‌ته‌کان و له‌به‌رئه‌نجامیشدا هه‌موو شته‌کان له ته‌نها یه‌ک مرۆڤدا، بۆ ئه‌م مه‌به‌سته‌ش کاره‌کته‌ره پیاو و ژنه‌کانی به شێوه‌یه‌کی یه‌کسان دابه‌شکردوون، به‌ڵام ستریندباری به‌شێوه‌یه‌کی سه‌ره‌کی به‌هۆی کاره‌کته‌ری کچه‌که‌وه هه‌موو کاره‌کته‌ره‌کانی تر و ڕووداوه‌کان له یه‌که‌یه‌کی یه‌کگرتوودا کۆده‌کاته‌وه.\nئه‌فسه‌ر، پارێزه‌ر و شاعیره‌که هێماگه‌لێکی هێزی ڕیتمی جوڵانه‌وه‌کانی ژیانن، هه‌روه‌ها هه‌رسێکیان پێکه‌وه ئاماژه و هێماگه‌لی هێزی پیاون، هه‌روه‌ک چۆن ئه‌گنێس هێماگه‌لی هێزی ئافره‌ته و ئه‌وه‌ی که له شانۆنامه‌که‌شدا گرنگه، ئه‌و پێکداچوون و لێبورده‌یی و له‌یه‌ک خۆشبوونه‌یه له‌نێوان پیاو و ژندا. له‌به‌رئه‌نجامیشدا ئه‌و ئاشتبوونه‌وه‌یه تای ته‌رازووی نێوان هه‌موو هێزه گه‌وره و دژ به‌یه‌که‌کانه: ئافره‌ت و پیاو، ئاسمان و زه‌وی، خێر و شه‌ڕ، مرۆڤ و خودا.\nخه‌ونه نمایشیک له سێ به‌ش پێکهاتووه، له به‌شی یه‌که‌مدا ئه‌فسه‌ره‌که، له به‌شی دووه‌مدا پارێزه‌ره‌که و له به‌شی سێیه‌میشدا شاعیره‌که ڕۆڵی سه‌ره‌کییان هه‌یه. به‌شی یه‌که‌م له‌به‌رده‌م کۆشکه‌که‌دا ده‌ست پێده‌کات و له ئه‌شکه‌وتی فینگال دا ته‌واو ده‌بێت، له‌وێدا کچه‌که و پارێزه‌ره‌که به‌یه‌ک ده‌گه‌ن. به‌شی دووه‌م له ماڵی کچه‌که و پارێزه‌ره‌که‌دا ده‌ست پێده‌کات و به بریاری گه‌ڕانه‌وه‌ی کچه‌که به‌ره‌و ئاسمان کۆتایی دێت، به‌شی سێیه‌میش له ئه‌شکه‌وته‌که‌دا ده‌ست پێده‌کات، لێره‌دا کچه‌که شاعێر ده‌بینێ و دیمه‌نه‌که‌ش له‌به‌رده‌م کۆشکه‌که‌دا کۆتایی پێدێت. له به‌شی سێیه‌مدا ستریندباری چه‌ند دیمه‌نێک له به‌شی یه‌که‌م دووباره ده‌کاته‌وه، به‌ڵام به پێچه‌وانه‌وه: ئه‌شکه‌وتی فینگال، ڕاڕه‌وه‌که و کۆشکه‌که.\nستریندباری له شانۆنامه‌ی ( به‌ره‌و دیمه‌شق ) دا که ئه‌ویش شانۆنامه‌یه‌کی گوزارشتئامێز و خه‌ونه نمایشه، له که‌سایه‌تی ( نه‌ناسراو ) ه‌که‌دا ده‌رده‌که‌وێت، به‌ڵام له خه‌ونه نمایشێکدا له‌هه‌ر سێ کاره‌کته‌ره سه‌ره‌کییه‌که‌دا: ئه‌فسه‌ر، پارێزه‌ر و شاعیره‌که‌دا ده‌رده‌که‌وێت.\nئه‌م سێ کاره‌کته‌ره هه‌رسێکیان ڕووبه‌ڕووی ئه‌گنێس، کچه‌که‌ی ئیندرا ده‌بنه‌وه و ئه‌گنێس ده‌بێته ناوه‌ندی شانۆنامه‌که و هه‌موو لق پۆپ و کاره‌کته‌ر و ڕووداوه‌کان کۆده‌کاته‌وه. ئه‌فسه‌ره‌که خه‌ونبینێکی به‌هیوایه، به‌رده‌وام له چاوه‌ڕوانی ڤیکتۆریاکه‌ی خۆیدایه، له واقیع ڕاده‌کات و هه‌میشه هیوا و خه‌ونه‌کانیشی پشتی تێده‌که‌ن، پارێزه‌ره‌که‌ش پیاوی ڕاستی و واقیعه، به ده‌ست ئه‌رکه جێبه‌جێ نه‌کراوه‌کانییه‌وه له‌سه‌ر زه‌وی گیری خواردووه، به‌ندی ڕاستییه و له پرۆسه دوور و درێژ و دۆزه‌خی ژیانی هاوسه‌ریدا نێژراوه16، ته‌نها شاعیرکر ده‌توانێت هاوسه‌نگییه‌ک بدۆزێته‌وه و چه‌ند هه‌نگاوێک به‌ره‌و ئاسته به‌رزه‌کان، له‌گه‌ڵ کچه‌که‌ی ئیندرا دا بڕوات.\nشاعیره‌که کاره‌که‌ی خۆی له‌وه‌دا ده‌بینێته‌وه که داواکانی مرۆڤ و ئازار و شکاته‌کانیان به‌رێت بۆ لای هێزه نه‌مره‌کان. که‌واته ئه‌م سێ کاره‌کته‌ره خه‌ون و ڕاستی پێکه‌وه ده‌به‌ستنه‌وه و له‌به‌رئه‌نجامدا شیعرێکی به‌رز ئه‌خوڵقێنن. خه‌ونی ئه‌فسه‌ر و پارێزه‌ره‌که بۆ چه‌ند جارێک دووباره ده‌بێته‌وه و ئاماده‌بوونێکی زیاتریان له خه‌ونه‌کاندا هه‌یه، به‌ڵام شاعیره‌که زیاتر له به‌شی کۆتاییدا ده‌رده‌که‌وێت.\nشانۆنامه‌که چه‌ندین هێڵی ئه‌فسونی و میتۆلۆژی له‌خۆده‌گرێت و کاره‌کته‌ر و دیمه‌نه‌کان گۆڕانکاری خێرایان به‌سه‌ردا دێت، بۆ نموونه کچه‌که گۆڕانکارییه‌کی به‌رده‌وامی به‌سه‌ردا دێت و له یه‌ککاتدا چه‌ندین ڕۆڵی جیاواز ده‌بینێ: ده‌بێته دایکی ئه‌فسه‌ره‌که، خێزانی پارێزه‌ره‌که و به‌شێوه‌یه‌ک له شێوه‌کان خوشکی شاعیره‌که.\nچی له مندا ده‌بینیت؟\nکچه‌که‌ی ئیندرا ئه‌م پرسیاره له ئه‌فسه‌ره‌که ده‌کات، ئه‌و کاره‌کته‌ره پیاوه‌ی که هه‌میشه چاوه‌ڕوانه و تووشی ڕووداوی نایه‌کسانی یه‌ک له‌دوای یک ده‌بێته‌وه، به‌ڵام ئه‌فسه‌ره‌که له وه‌ڵامدا ده‌ڵێت:\nئه‌و جوانییه‌ی که هارمۆنییه‌ته له گه‌ردووندا … هێڵگه‌لێک له قڵافه‌تتدایه که من ته‌نها له خولگه‌کانی سیستمی خۆردا ده‌یبینمه‌وه، له ده‌نگی خۆشی ژێدا، له له‌رینه‌وه‌کانی ڕووناکییدا، تۆ منداڵێکی ئاسمانیت ..\nشانۆنامه‌ی خه‌ونه نمایشێک\nکه کچه‌که دێته خواره‌وه تا له مرۆڤ بڕوانێ و ژیانیان به‌سه‌ر بکاته‌وه، خۆیشی ده‌که‌وێته ژێر ڕوانین و ته‌ماشاکردنه‌وه، ئه‌ویش ده‌بێته به‌شێک له‌و ژووره بینراوه، کچه‌که له‌هه‌مانکاتدا ده‌که‌وێته ژێر ڕوانین و ته‌ماشاکردنی کاره‌کته‌ر و بینه‌رانیشه‌وه.\nهه‌ر سێ کاره‌کته‌ره پیاوه‌که له بنه‌ڕه‌تدا به‌شێوه‌یه‌ک له شێوه‌کان پابه‌ندن به ژیانی ئه‌گنێس ه‌وه و هه‌ندێ له شرۆڤه‌کارانیش ئاماژه‌ی ئه‌وه‌یان کردووه که له خواوه‌نده‌کانی ئاینی هیندی ده‌چن: ئه‌فسه‌ره‌که نوێنه‌ری شه‌ڕ ده‌کات، به شێوه‌یه‌کی کاریگه‌ر و چڕ ئاماده‌کاری بۆ شته‌کان ده‌کات، پارێزه‌ره‌که یاسا کۆمه‌ڵایه‌تییه‌کان ده‌پارێزێت، سنووره‌کانی کار و فه‌رمانه‌کانی نێوان مرۆڤ ده‌ستنیشان ده‌کات که سیستمه کۆمه‌ڵایه‌تییه‌کان ڕێکده‌خات، شاعیره‌که‌ش وه‌ک هونه‌رمه‌ندێکی ئه‌فرێنه‌ر له‌و بنه‌ما خوڵقێنه‌رانه ده‌چێت که سه‌ره‌تاکانی گه‌ردوونیان ڕاگرتووه.\nئه‌فسه‌ره‌که له‌گه‌ڵ ڕۆیشتنی زه‌مه‌ندا، چه‌پکه گوڵه‌که‌ی ده‌ستی سیس ده‌بێت و خۆیشی ده‌چێته ته‌مه‌نه‌وه و پیر ده‌بێت و ڤیکتۆریا ش هه‌ر نایه‌ت. له واقیعدا ستریندباری ئه‌م وێنه‌یه‌ی له ژیانی تایبه‌تی خۆیه‌وه وه‌رگرتووه. ستریندباری له سه‌ره‌تای ژیانیدا که (سیری فۆن ئێسن) خێزانی بووه، له شانۆی پادشایه‌تی کاری کردووه و ستریندباری له‌به‌ر ده‌رگای شانۆکه‌دا چاوه‌ڕوانی کردووه، که پیریس ده‌بێت و به ته‌واوه‌تی سه‌ر و ڕیشی سپیین، به‌هه‌مان شێوه و له‌به‌رده‌م هه‌مان ده‌رگادا چاوه‌ڕوانی کردووه، ئه‌مجاره‌یان چاوه‌ڕووانی هارییه‌ت بۆسه، ژنه گه‌نجه‌که‌ی کردووه که له هه‌مان شانۆدا کاریکردووه و ستریندباری بۆ چه‌ندین جار و له وه‌رزه جیاوازه‌کانی ساڵدا، له‌ناو ده‌رگای شانۆکه‌دا چاوه‌ڕوانی کردووه17.\nستریندباری به دیقه‌ت و سه‌لیقه‌یه‌کی هونه‌ری گه‌وره‌وه شانۆنامه‌که‌ی نووسیوه، دیمه‌ن به دیمه‌ن، به وردیی دارێژراوه و هه‌موو گۆڕانکارییه‌کان ده‌خاته ڕوو، ئه‌تمۆسفێره‌کان، دیمه‌نه وێنه‌ییه‌کان، ژووره جیاواز و فۆرمه‌کانیان ده‌نه‌خشێنێ و به وردی هه‌موو شته‌کانی دیاری کردوون.\n( ئیستا ده‌نگگه‌لێک له‌ودیو په‌رده‌ی دوای شانۆوه ده‌بیسترێت که یه‌کسه‌ر دوابه‌دوای ئه‌وه په‌رده‌که لاده‌چێت. ئه‌فسه‌ره‌که و کچه‌که له‌وێ ده‌نۆڕن، پاشان چ به قڵافه‌ت و چ به ڕوخسار وشک هه‌ڵده‌گه‌ڕین. له‌سه‌ر مێزێک دایکه‌که، ناته‌ندروستانه دانیشتووه، له‌به‌رده‌میدا مۆمێکی پیو ده‌سووتێ که جار جار به مقه‌ستی مۆم خاوێنی ده‌کاته‌وه. له‌سه‌ر مێزه‌که کراسی تازه دووراو که‌ڵه‌که کراوه که به مه‌ره‌که‌ب و په‌ڕی قاز ئیشاره‌تیان لێده‌دات، دۆڵابێکی جلک لای چه‌په‌وه‌یه. باوکه‌که عه‌بایه‌کی ئاوریشم داده‌نێت.)\nئه‌م رینماییانه‌ی ستریندباری یاریده‌درێکی باشی ڕیژیسۆر و له‌هه‌مانکاتدا بینه‌رانیشه که هه‌موو شته‌کان به ووردی و کۆنکرێتی به‌رجه‌سته کراوه. ستریندباری ده‌ستنیشانی یه‌که به‌یه‌که گۆڕانکاری، فۆند و کالوسسه‌کانی کردووه که چین و چۆن بن و چۆن گۆڕانکارییه‌کانیان به‌سه‌ردا دێت. بۆ نموونه به‌شی دووه‌م له ژوورێکی ماڵی پارێزه‌ره‌که ده‌ستپێده‌کات و ستریندباری له‌م دیمه‌نه‌دا درامایه‌کی بچوکی مینیاتری ژن و مێردایه‌تی له‌ناو خه‌ونه‌که‌دا دروست ده‌کات. ئه‌فسه‌ره‌که دێت و ئه‌گنێس له‌م دۆزه‌خه ڕزگار ده‌کات، هه‌رچۆن ئه‌گنێس له سه‌ره‌تای شانۆنامه‌که‌دا ئه‌فسه‌ره‌که له به‌ندایه‌تی ڕزگارده‌کات. له‌هه‌مانکاتدا که ئه‌فسه‌ره‌که کچه‌که ده‌باته ده‌ره‌وه تا چێژ له ژیان وه‌ربگرێت، ژووره‌که‌ش ده‌گۆڕێت و ده‌بێته سکام سوند و ڤاگه‌رڤیک. جیهانه بچوکه‌که به‌ڕووی جیهانێکی تری گه‌وره و فراواندا ده‌کرێته‌وه18.\n• خه‌ون و واقیع\nکچه‌که زیاتر په‌ی به شته‌کان ده‌بات و زیاتر له مرۆڤ ده‌زانێت که چاره‌نووس، ڕێچکه‌ی ڕووداوه‌کان چ ئاراسته‌یه‌ک وه‌رده‌گرێت، هه‌ر زوو له‌وه ده‌گات که ژیان خۆی خه‌ونه، وه‌همێکه سه‌باره‌ت به خۆشه‌ویستی و به‌ختیاری. له کۆتایی شانۆنامه‌که‌دا، که کچه‌که و شاعیره‌که ڕووبه‌ڕووی یه‌کتری ده‌بنه‌وه، شاعیره‌که فێرده‌کات که شیعر، هه‌ر وه‌ک خه‌ون ” زیاتر ڕاستییه”. له‌م چاوتروکانه‌دا، تێکه‌ڵاوێکه له خه‌ون، له شیعر، ڕاستی و واقیع.\nوا بزانم پێشتر ئه‌وه‌م بینیوه …\nڕه‌نگبێ له خه‌وندا بینیبێتم؟\nیان ڕه‌نگ بێ به شیعر نووسرابێ؟\nیان به شیعر نووسرابێ!\nکه‌واته تۆ ده‌زانیت شیعر چییه!\nکه‌واته ده‌زانم خه‌ون چییه!\nوا بزانم پیشتر له جێگایه‌ک یه‌کترمان بینیوه و ئه‌م قسانه‌مان کردووه!\nکه‌واته به‌و زووانه ده‌زانیت واقیع چییه!\nله‌م دیمه‌نه‌دا خه‌ونه‌کان به‌رگێکی شیعریی له‌خۆده‌گرن و له‌هه‌مانکاتدا له سه‌رچاوه‌کانی ژیانه‌وه نزیک ده‌بنه‌وه، شیعر، خه‌ون، ژیان و ئه‌فسانه تێکه‌ڵاو ده‌بن. ئه‌گنێس و شاعیره‌که هه‌روه‌ک ستریندباری له یاداشته‌کانی ئه‌و سه‌رده‌مه‌یدا، له چه‌ندین شوێن و به بۆچوونی جیاوازه‌وه، دووپاتی کردۆته‌وه ” ژیان وه‌همه ”، شاعیره‌که‌ش لێره‌دا به‌ندی ئه‌و خه‌ونه ڕاستییه‌یه که خۆی ده‌یبینێت.\nهه‌موو شتێک له واقیعی ژیانی ئاگاوه هاتووه، ڕاستی واقیعێکه که وه‌ک خه‌ونیک به‌رجه‌سته ده‌کرێت و شیعر خه‌ونێکی به‌ئاگایه. له پشت دنیادیده و شیعره‌کانی ستریندبارییه‌وه، بۆچوونه خه‌ونه‌ئامێزه‌کانی سه‌باره‌ت به واقیع به‌رجه‌سته ده‌بێت.\n• کاره‌کته‌ره سه‌ره‌کییه‌کان\n_ کچه‌که/ ئه‌گنێس\nکچه‌که‌ی ئیندرا ناوه‌ندی کاره‌کته‌ر و ڕووداوه‌کانه، ئیندرا خواوه‌ندێکی به‌ده‌سه‌ڵاته و کچه‌که‌ی ده‌نێرێته خواره‌وه بۆ سه‌ر زه‌وی تا له نزیکه‌وه، به‌چاوی خۆی ببینی که چۆن ده‌ژین19.\nکچه‌که له‌ناو هه‌موو ڕۆڵ و کاره‌کته‌ره‌کاندا، ته‌نها که‌سایه‌تییه‌که که مرۆڤ له ده‌ره‌وه‌ی ڕووداوه‌کانه‌وه ده‌بینێت، ته‌نها ئه‌وه که ده‌بینێت مرۆڤ وه‌ک که‌سێکی شه‌ڕانی له‌دایک نه‌بووه، به‌ڵکو له ژیاندا ده‌بێته که‌سێکی شه‌ڕانگێز.\nکچه‌که ده‌بینێت که مرۆڤ چه‌نده بێده‌سه‌ڵاته و ناتوانێت له‌به‌رامبه‌ر دروستکردن و خوڵقاندنی میژووی خۆیدا هیج بکات، هه‌ر لێره‌وه، جار له‌دوای جار دووپاتی ئه‌وه ده‌کاته‌وه که:( مرۆڤ شایانی به‌زه‌ییه!) به‌تایبه‌تیش له‌و کاتانه‌دا که ده‌بینێت مرۆڤ به چ شێوه‌یه‌ک هه‌ڵسوکه‌وت و مامه‌ڵه له‌گه‌ڵ یه‌کتر ده‌که‌ن، که ته‌قه‌لاکانیان له هه‌موو ڕوویه‌که‌وه به‌ره‌و عه‌ده‌م ده‌چێت.\nئه‌گنێس ناچاری بینینی ئه‌و هه‌موو ئازار و په‌ژاره‌یه ده‌بێت، ده‌بینی مرۆڤه‌کان دووچاری ئازار بوون و به‌ڵام توانای هیچی نییه بیکات و ناتوانی یارمه‌تییان بدات.\nکچه‌که‌ی ئیندرا له‌سه‌ر زه‌وی تێکه‌ڵاوی مرۆڤ ده‌بێت، ئه‌و له‌یه‌ک کاتدا مرۆڤه و خواوه‌ندیشه، ئه‌مه‌ش سنورێکی ئاشکرای له‌نێوان مرۆڤ و ڕه‌وش و ئه‌تمۆسفێره‌کاندا بۆ ده‌سته‌به‌ر ده‌کات، هه‌ر له‌به‌ر ئه‌وه‌شی که ئه‌و خه‌ڵکی سه‌ر زه‌وی نییه، زۆر به‌باشی گوێی له شته‌کانه، ده‌بیستێ و ده‌بینێ.\nکچه‌که هه‌وڵ ئه‌دات ئه‌فسه‌ره‌که له به‌ندیخانه ڕزگار بکات، ده‌رگاوانه‌که له کاره‌که‌ی خۆی دوور بخاته‌وه، تا ئه‌و له‌بری ده‌رگاوانه‌که گوێ بۆ ژان و ئازاره‌کانی خه‌ڵکی شل بکات، له‌ڕێگای ئه‌وه‌وه‌ی که ببێته ژنی پارێزه‌ره‌که، ده‌یه‌وێت ئازاره‌کانی پارێزه‌ره‌که‌ش که‌م بکاته‌وه.\nکچه‌که له‌و بڕوایه‌دایه که ئه‌و به‌هۆی ئه‌و هێزه خواوه‌ندانه‌یه‌وه که هه‌یه‌تی، بتوانێ به‌رگه‌ی هه‌ستوسۆزه‌کانی، دژایه‌تی و ناکۆکییه‌کانی په‌یوه‌ندییه خێزانییه‌کان ببێته‌وه، به‌ڵام په‌یوه‌ندییه ژن و مێردایه‌تییه‌که‌ی له‌گه‌ڵ پارێزه‌ره‌که‌دا زۆر ناخایه‌نێ و هه‌ڵده‌وه‌شێته‌وه. کچه‌که وه‌ک میوانێک له‌لای مرۆڤ چه‌ندین ڕۆڵ ده‌بینێت تا مرۆڤ ئاسووده و ئازاد بکات، به‌ڵام خۆی وه‌ک که‌سایه‌تییه‌کی زۆرجار نادیار و گران ده‌بێت، هه‌ندێ جار مرۆڤه و هه‌ندێ جاریش کچی خودایه و له ده‌ره‌وه‌ی کات و شوێنه‌وه چاودێری ژیان و ڕاستییه‌کان ده‌کات، له ڕوانگه‌یه‌که‌وه که که‌سانی ئاسایی ئه‌و توانایه‌یان نییه.\nکچه‌که کات به‌پێوانه‌ی ئاسمان، به پێوانه‌ی کچی خوا سه‌یر ده‌کات و یه‌ک ساڵ بۆ ئه‌و یه‌ک چرکه‌یه، ده‌رگاوانه‌که که کارێکی سه‌خت و گرانی به‌سه‌ر شانه‌وه‌یه و به‌رده‌وام دڵی بۆ ئازاری خه‌ڵکی کردۆته‌وه، یه‌ک چرکه هێنده درێژه، هه‌روه‌ک ئه‌وه‌ی ساڵێک بێت وه‌هایه.\n( توند تاریک دادێت )\n( چراکه داده‌گیرسێنێ )\nئه‌مڕۆ زوو ئێواره داهات!\nیه‌ک ساڵ بۆ خوداکان وه‌ک ده‌قیقه‌یه‌ک وایه!\nبۆ خه‌ڵکیش ده‌کرێ یه‌ک ده‌قیقه هێنده‌ی ساڵێک درێژ بێت!\nده‌رگاوانه‌که باوه‌ش بۆ ئازاره‌کانی ئه‌وانیتر ده‌کاته‌وه، به‌ڵام ڕێگا به که‌سیش نادات که بێته ژووره‌وه، ده‌رگاوانه‌که وێنه‌یه‌کی تری کچه‌که‌یه، وه‌ک کچه‌که وایه به پیری و ئه‌و ئه‌زموونه‌ی که کچه‌که ده‌یه‌وێت له‌سه‌ر زه‌وی کۆیکاته‌وه، ئه‌و هه‌یه‌تی، هه‌ر له‌به‌رئه‌وه‌شه که شاڵه‌که‌ی خۆی پێشکه‌ش ده‌کات.\nله‌کاتێکدا که پارێزه‌ره‌که باسی ئه‌رک و به‌رپرسیارێتی خۆی ده‌کات، کچه‌که ئاماژه‌ی ئه‌وه ده‌کات که ئه‌و دوو ئه‌رکی هه‌یه و له‌م نێوانه‌دا تووشی ئازار ده‌بێت. کچه‌که ده‌بێت له‌یه‌ک کاتدا مرۆڤ و خواوه‌ندیش بێت، ئه‌و به‌رپرسیاره به‌رامبه‌ر به منداڵی پارێزه‌ره‌که، هه‌روه‌ها به‌رپرسیاریشه به‌رامبه‌ر به خوا. کچه‌که ده‌یه‌وێت بمرێت، نه‌ک بگه‌ڕێته‌وه بۆ دۆزه‌خی ژن و مێردایه‌تی. مردن زۆر باشتره له‌وه‌ی که ته‌نها ” ببمه مرۆڤ ”.\nکچه‌که له دیمه‌نه‌کانی سه‌ر زه‌ویدا و له‌گه‌ڵ په‌یوه‌ندییه‌کانی به سێ کاره‌کته‌ره پیاوه‌کانه‌وه، ئه‌فسه‌ره‌که، پارێزه‌ر و شاعیره‌که گه‌شه ده‌کات و زیاتر ده‌گاته ئه‌و ڕایه‌ش که مرۆڤ شایانی به‌زه‌ییه و هه‌ر به‌م بیروبۆچوونه‌شه‌وه ده‌گه‌ڕێته‌وه بۆ ئاسمان.\nکچه‌که له‌لای ئه‌فسه‌ره‌که یاده‌وه‌رییه‌کانی دایکی زیندوو ده‌کاته‌وه، له‌لای پارێزه‌ره‌که ده‌بێته په‌یوه‌ندییه‌کی سێکسی به به‌رووبووم و له‌لای شاعیره‌که‌ش ده‌بێته ڕۆحێکی ئاگراویی و به‌رزترین ئاسته‌کانی په‌یوه‌ندییه‌کی ڕۆحی به‌رجه‌سته ده‌که‌ن.\nئه‌رکی سه‌رشانی ئه‌گنێس ئه‌وه‌یه به دوو ئاراسته‌دا په‌یامه‌کانی بگه‌یه‌نێ، ڕاستییه‌کانی خواوه‌ند سه‌باره‌ت به سروشتی مه‌رگ و ڕاستییه‌کانی مرۆڤیش سه‌باره‌ت به سروشته خواوه‌ندییه‌کان.\nکچه‌که له‌گه‌ڵ ده‌روازه‌ی به‌ره‌وپێشه‌وه‌چوونی ڕووداوه‌کاندا خه‌ونه‌که‌ی و په‌یوه‌ندییه‌کانی به خه‌ڵکی سه‌ر زه‌وییه‌وه فراوان ده‌بێته‌وه، له به‌شی دووه‌مدا ده‌گاته ئاسته قووڵ و ناواخنه‌کانی ژیانه‌وه، له‌به‌شی سێیه‌میشه‌وه زیاتر به‌ئاگادێته‌وه و خۆی بۆ گه‌ڕانه‌وه به‌ره‌و ئاسمان ئاماده ده‌کات.\n• ئه‌فسه‌ره‌که/ کچه‌که\nکچه‌که‌ی ئیندرا له‌سه‌ره‌وه، لا ئاسمانه‌وه دێت، به‌سه‌ر باڵی هه‌وره‌کانه‌وه ده‌فڕێت و وه‌ک نوێنه‌ری خودا دێته سه‌ر زه‌وی. کچی خوا له به‌رگی ئه‌گنێس دا له‌سه‌ر زه‌وی ده‌گه‌ڕێت و هه‌ر له‌سه‌ره‌تاوه ئه‌فسه‌ره‌که له کۆشکه‌که‌دا ده‌بینێت و ئاماده‌یی خۆیشی ده‌رده‌بڕێت تا له‌و به‌ندیخانه‌یه ڕزگاری بکات.\nتۆ له ژووره‌کانتا زیندانیت، من هاتووم ڕزگارت بکه‌م!\nهه‌ڵبه‌ت من چاوه‌ڕێی ئه‌وه‌م ده‌کرد، به‌ڵام هیچ دڵنیا نه‌بووم که تۆ ده‌ته‌وێ ڕزگارم بکه‌یت.\nکۆشکه‌که قاییمه. حه‌وت دیواری هه‌یه، به‌ڵام … ده‌بێت ده‌ره‌قه‌ت بێین … ده‌ته‌وێ یان ناته‌وێ؟\nڕاستیت ده‌وێ نازانم، له‌به‌رئه‌وه‌ی له‌هه‌موو حاڵه‌تێکدا من ئازارم پێده‌گات! هه‌موو شادمانییه‌ک له ژیاندا ده‌بێ به دوو به‌رامبه‌ر غه‌م به‌هاکه‌ی بده‌ین. لێره که دانیشتووم زه‌حمه‌ته، به‌ڵام گه‌ر ئه‌و ڕزگاربوونه خۆشه‌ش بکڕم ئه‌وا ده‌بێ سێ ئه‌وه‌نده‌ی ئه‌وه ئازار بچێژم…. ئاگنێس، من پێمباشتره لێره بمێنمه‌وه، ته‌نها بۆم هه‌بێ بتبینم!\nئه‌و جوانییه‌ی که هارمۆنییه‌ته له گه‌ردووندا … هێڵگه‌لێک له قڵافه‌تتدایه که من ته‌نها له خولگه‌کانی سیستمی خۆردا ده‌یبینمه‌وه، له ده‌نگی خۆشی ژێدا، له له‌رینه‌وه‌کانی ڕووناکییدا، تۆ منداڵێکی ئاسمانیت …\nئه‌فسه‌ره‌که به‌نده و ده‌بێت به به‌ندیش بمێنێته‌وه، له‌به‌رئه‌وه‌ی نرخی ئازادی گرانه و هه‌روه‌ها به‌ئاسانی ده‌ست ناکه‌وێت، هه‌ر له‌به‌رئه‌وه‌شه خۆشه‌ویستییه‌کی نادیار و دووراودوور ده‌بێته چاره‌نووسی ئه‌فسه‌ره‌که. ئه‌وه‌شی که‌وا له‌م ئه‌فسه‌ره ده‌کات که له‌یه‌ککاتدا نه‌توانێت سه‌ربه‌ست و ڕازی بێت ئه‌وه‌یه که ژیان به‌رامبه‌ر ئه‌و زۆر نایه‌کسان بووه، له وه‌ڵامی کچه‌که‌دا ده‌ڵێت:( ئا! نادادوه‌رانه …. ) خۆشه‌ویسته‌که‌ی ڤیکتۆریا یه و هه‌ڵوێسته‌کان زۆر به‌خێرایی گۆڕانکارییان به‌سه‌ردا دێت. ئه‌فسه‌ره‌که به ڕاڕه‌وه‌ی شانۆکه‌دا دێت و ده‌چێت و چاوه‌ڕوانی ڤیکتۆریا ده‌کات، به جلی مه‌ده‌نییه‌وه دێته پێشه‌وه و شمشێره‌که‌ی ده‌ستی بووه‌ته چه‌پکه گوڵێک. ئه‌فسه‌ره‌که له چاوه‌ڕوانی ئه‌وه‌دایه که ڤیکتۆریا ببینێ، ڤیکتۆریا ش ده‌بێته که‌سێکی نه‌بینراو، به‌ڵام ڤیکتۆریا له ئه‌ندێشه‌ی ئه‌ودا بوونی هه‌یه و به ته‌نیشتییه‌وه ڕێ ده‌کات. ڤیکتۆریا ته‌نها که‌سێکه که مانایه‌کی بۆ ئه‌م که‌سایه‌تییه هه‌بێت. ئه‌فسه‌ره‌که هیج په‌یوه‌ندییه‌کی فیزیکیی به‌و که‌سانه‌وه نییه که له ڕاڕه‌و‌ی شانۆکه‌دا ده‌رده‌که‌ون، له جیهانه‌که‌ی ئه‌ودا ته‌نها ڤیکتۆریا هه‌یه و ته‌نها ڤیکتۆریاش بوونی بۆ ئه‌و هه‌یه. کات ده‌ڕوات و ڤیکتۆریا هه‌رگیز نایه‌ت، به‌ڵام کات له‌لای ئه‌فسه‌ره‌که وه‌ستاوه و ناڕوات، پیر ده‌بێت و چه‌پکه گوڵه‌که‌ی ده‌ستیشی وشک و سیس ده‌بێت. چاوه‌ڕوانیی ڤیکتۆریا هاوسه‌نگییه‌کی ناوه‌کی و وزه‌یه‌کی هێمنی پێده‌به‌خشێ و له‌هه‌مانکاتدا هارمۆنی ده‌داتێ. ئه‌و سێ دیمه‌نه‌ی که له کۆشکه‌که‌دا ده‌ست پێده‌کات و له کۆڵانه‌که‌دا ته‌واو ده‌بێت، ده‌ستنیشانی هه‌موو پرۆسێسی گه‌شه‌کردنی خه‌ونه‌کانی ئه‌فسه‌ره‌که ده‌کات. ئه‌فسه‌ره‌که سێ جار ئه‌و هه‌له‌ی بۆ ده‌ڕه‌خسێت که له په‌یامه‌که‌ی ئه‌گنێس بگات: یه‌که‌میان که بڕوای به‌و کچه هه‌بێت وه‌ک ڕزگارکه‌رێک، دووه‌میشیان که بتوانێت خۆی له‌ژێر ڕکێفی ده‌سه‌ڵاتی دایکی ڕزگار بکات، سێیه‌میشیان که خۆی بتوانێت کچه‌که ڕزگار بکات. له‌بۆچوونێکی تره‌وه خه‌ونه‌که‌ی ئه‌فسه‌ره‌که له‌و دیمه‌نه کاریگه‌ر، خۆش و له‌هه‌مانکاتدا زینده‌خه‌ونه‌دا: دیمه‌نی قوتابخانه‌که دووباره ده‌بێته‌وه. له‌م دیمه‌نه‌دا ئه‌فسه‌ره‌که، وه‌ک که‌سێکی گه‌وره له پۆلێکی سه‌ره‌تاییدا، له‌گه‌ڵ منداڵه‌کان له‌سه‌ر کورسی قوتابخانه دانیشتووه و ڕووبه‌ڕووی هه‌مان مامه‌له‌ی گران و به‌زه‌بری مامۆستاکه‌ی ده‌بێته‌وه که به منداڵی دووچاری هاتووه. که له‌م هه‌ڵوێسته‌ش ڕاده‌مێنێ و ده‌یه‌وێت ناڕه‌زایی ده‌رببڕێت له‌وه‌ی که وه‌ک منداڵێکی قۆناخی سه‌ره‌تایی مامه‌ڵه‌ی له‌گه‌ڵ ده‌کرێت، له‌کاتێکدا ئه‌و بڕوانامه‌ی دکتۆرای پێبه‌خشراوه، مامۆستاکه‌ی ئه‌و وانه‌یه‌ی بیرده‌خاته‌وه هه‌رگیز فێری نه‌بووه:( ده‌بێت کامڵ بیت )\nبه‌ڕاست! تۆ سه‌عیت نه‌کردووه!\n( شه‌رمه‌زار )\nبا، کردوومه، به‌ڵام …. ده‌زانم چۆنه، به‌ڵام ناتوانم بیڵێم ….\nتۆ نیازته شانی پیاکه‌یت! ده‌زانیت به‌ڵام ناتوانیت بیڵێیت … ڕه‌نگه من بتوانم یارمه‌تیت بده‌م!\n( قژی ئه‌فسه‌ر ڕاده‌کێشێت )\nئاه، ناجۆره، ناخۆشه!\nبه‌ڵی ناخۆشه که کوڕێکی ئاوها زل، به‌هیمه‌ت نه‌بێت …\n( به ئازاره‌وه )\nکوڕێکی زل، ئا، من زلم، زۆر زلتر له‌وانی ئه‌وێوه، من ته‌واو کامڵم، من قوتابخانه‌م ته‌واو کر‌دووه …. ( وه‌ک ئه‌وه‌ی وه‌ئاگا بووبێته‌وه ) من دکتۆرام پێبه‌خشراوه … باشه بۆچی لێره دانیشتووم؟ ئه‌دی من دکتۆرام پێنه‌به‌خشراوه؟\nبه‌ڵێ وایه، به‌ڵام تۆ ده‌بێ دانیشیت و خۆت کامڵ بکه‌یت، ده‌بێ کامڵ بیت … وا نییه؟\nئه‌فسه‌ره‌که له کۆتایی دیمه‌نه‌که‌دا داوا له لێپرسراوانی قه‌ره‌نتینه ده‌کات که له‌ده‌ست مامۆستاکه‌ی ڕزگار بکات:( ڕزگارمکه! له چاوه‌کانیم ڕزگارکه!) ئه‌فسه‌ره‌که ده‌چێته ته‌مه‌نه‌وه و پیر ده‌بێت، به‌ڵام هه‌رگیز گه‌وره نابێت و هه‌رگیز ڤیکتۆریاکه‌شی نابینێت.\nخه‌ونی ئه‌فسه‌ره‌که پابه‌نده به کۆشکه‌که‌وه، کچه‌که‌ش هه‌ر له‌م کۆشکه‌وه سه‌فه‌ره‌که‌ی سه‌ر زه‌وی ده‌ست پێده‌کات و ده‌چێته کۆشکه‌که‌وه تا ئه‌فسه‌ره‌که ڕزگار بکات. دوای ئه‌وه چه‌ندین جار به‌درێژایی شانۆنامه‌که وێنه‌کانی کۆشکه‌که، میتافۆر و هێماگه‌لییه‌کانی ده‌رده‌که‌وێته‌وه و له کۆتاییشدا ئه‌و کۆشکه ده‌بێته وێنه‌یه‌کی سه‌راپاگیریی گه‌وره ( کاتێ کۆشکه‌که ده‌سووتێ، خونچه‌ی گوڵه‌که له‌سه‌ر سه‌ربانه‌که ده‌پشکوێ و ده‌بێته گوڵه‌به‌یبوونێکی زه‌به‌لاح )\n• کاره‌کته‌ری دایک و باوک \nکه‌سایه‌تی دایک له شانۆنامه‌که‌دا ڕۆڵیکی گرنگ و پایه‌یه‌کی دیاری هه‌یه، هه‌رچه‌نده زۆر که‌م و به‌تایبه‌تی له سه‌ره‌تای شانۆنامه‌که‌دا ده‌رده‌که‌وێت:\n( به نه‌رمیی )\nعه‌بای ئاوریشم بۆ من، هاوڕێی ئازیز، ئاخر ئه‌وه سوودی چییه که من به‌م زووانه بمرم!\nدایکه‌که ده‌زانێت که ئه‌و به‌و زووانه ده‌مرێت، له ژیان دوورده‌که‌وێته‌وه و به ته‌واوه‌تی له مه‌رزه‌کانی مه‌رگه‌وه نزیکه، هه‌روه‌ها باوکه‌که‌ش ئه‌م ڕاستییه ده‌زانێت. هه‌ر له‌به‌رئه‌وه‌شه که باوکه‌که ده‌یه‌وێت دایک بدوێنێت، به‌ڵام ئه‌و زیاتر هۆشی له‌لای منداڵه‌کانییه‌تی.\nخۆ ئه‌وه ژیانی منه! ڕه‌وای خۆمه … شادمانی و غه‌ممه …\nکریستینا لێمببووره … له هه‌موو شتێک!\nئه‌م کۆتاییهینانه زۆر شت سه‌باره‌ت به ژیانی ئه‌م دوو کاره‌کته‌ره ده‌ڵێت:\n( سه‌ر ده‌کێشێته ژووره‌وه )\nده‌ته‌وێ دیارییه‌که‌م بده‌یته کاره‌که‌ره‌که؟\nوا مه‌ڵێ … بیرتبێ که منیش کاره‌که‌ر بووم … بۆچی تۆ هه‌ستی بێتاوانێک بریندار ده‌که‌یت؟\nئه‌ی بۆچی تۆ … من، مێرده‌که‌ت بریندار ده‌که‌یت …\nئۆه له‌م ژیانه! کاتێ مرۆڤ جوان مامه‌ڵه ده‌کات هه‌میشه که‌سێک هه‌یه که به ناشیرینی تێده‌گا… مرۆڤ باشه‌یه‌ک ده‌کا، له‌ولاشه‌وه خه‌راپه‌یه‌ک ده‌کا. ئۆف له‌م ژیانه!\nدرێژه‌ی هه‌یه …….\nبه‌شی یه‌که‌م ….\nPrevious شه‌وانی جه‌ژنی ڕه‌مه‌زان و درامایه‌کی نوێ\nNext مه‌رگ هه‌زاران كاسیه‌تی درۆی جوانی به‌م مه‌خلوقه فرۆشت


کوردیپێدیا - لەساڵی 2016، 378 کیلۆ مادەی هۆشبەر لەهەڵەبجە دەستی بەسەردا گیراوە\n📊 لەساڵی 2016، 378 کیلۆ مادەی هۆشبەر لەهەڵەبجە دەستی بەسەردا گیراوە | پۆل: ئامار و راپرسی | زمانی بابەت: 🏳 کوردیی ناوەڕاست\nلەساڵی 2016، 378 کیلۆ مادەی هۆشبەر لەهەڵەبجە دەستی بەسەردا گیراوە\nئەمڕۆ یەکشەممە 8ی کانوی دووەم بەڕێوەبەرایەتی ئاسایشی شارەزوور دەست بەسەرداگرتنی بڕی زیاتر لە 163 هەزار دەنکە حەبی قەدەقەغەکراوی لە جۆری (ترامادۆڵ) راگەیاند بۆ ئەو مەبەستەش لێکۆڵینەوە دەستیپێکردووە، هاوکات لەساڵی ڕابردوشدا 378 کیلۆ مادەی هۆشبەر دەستی بەسەرداگیراوەو 63 تۆمەتباریش لەسەر بەکارهێنان و بازرگانیکردنی بەماددەی هۆشبەر دەستگیر کراون.\nڕائید ئاراس محەمەد، بەرپرسی بەشی ڕاگەیاندن و پەیوەندییەکانی ئاسایشی شارەزوور، لە کۆنگرەیەکی ڕۆژنامەوانیدا رایگەیاند" لە درێژەی کاروچالاکیەکاماندا بۆ بنبڕکردنی مادەی هۆشبەر، هێزەکانمان بەفەرمانی دادوەری لێکۆڵینەوەی ئاسایشی شارەزوور و بەگوێرەی مادەی(14)ی مادە هۆشبەرەکان توانیان دەستبگرن بەسەر بڕی هەزار 637 پاکەت حەبی قەدەغەکراو لە جۆری (ترامادۆڵ200ملم) کە سەرجەمیان پێکدێن لە 163هەزار و 700 دەنکە حەبی ترامادۆڵ.\nئاماژەی بەوەشکرد، بەمەبەستی دەستگیرکردنی تۆمەتبارەکان و ڕادەستکردنیان بە یاسا لە ئێستادا لێکۆڵینەوەکانمان لەوبارەیەوە دەستپێکردووە.\nهەرلەو کۆنگرە ڕۆژنامەوانیەدا، بەرپرسی بەشی ڕاگەیاندن و پەیوەندییەکانی ئاسایشی شارەزوور ئامارەکانی دەستگیرکردنی تۆمەتباران و دەستبەسەرداگرتنی مادە هۆشبەرەکانی لەساڵی رابردوودا ئاشکراکرد بەشێوەیەک کە 63 تۆمەتبار دەستگیرکراون کە پێنج کەسیان سزادراون و19 تۆمەتباریشیان دۆسیەکەیان دانەخراوە 28 تۆمەتباریان لە ژێر لێکۆڵینەوەدان و 11 تۆمەتباریشیان دۆسیەکانیان گواستراوەتەوە.\nڕائید ئاراس محەمەد وتیشی" هەرلەساڵی ڕابردودا، 378 کیلۆ گرام مادەی هۆشبەر لە جۆرەکانی تریاک، حەشیش، گیای هۆشبەر، فۆسفۆر شیشە، حەب و چەند جۆرێکی تری مادەی هۆشبەر دەستی بەسەردا گیراوە کە لەو رێژەیە 374 کیلۆگرامیان حەبی هۆشبەر بووە".\n➕ ئەم بابەتە لەلایەن: (هاوڕێ باخەوان)ەوە لە: Jan 8 2017 3:49PM تۆمارکراوە\n✍ ئەم بابەتە بۆ دواجار لەلایەن: (هاوڕێ باخەوان)ەوە لە: Jan 8 2017 3:50PM باشترکراوە


کۆمپیوتەر و نەخۆشی وشک بوونی چاو\nئەو کەسانەی کەماوەیەکی درێژ لەسەر کۆمپیوتەر ئەمێننەوە لە بیری دەکەن کە چاویان جار جار بگرن و ئەمەش دەبێتە هۆی بوخار بوونی فرمێسکی چاو کە ڕێگە خۆشکەرە بۆ توشبوون بە وشک بوونی چاو .\nدکتۆر نەزمی زەنگین مامۆستای بەشی نەخۆشیەکانی چاو لە زانکۆی نەجمەدین ئەربەکان بە ئاژانسی ئانادۆڵی ڕاگەیاند ، فرمێسکی چاو بۆ تەندروستی گلێنەی چاو ئاستی بینینی چاو زۆر گرنگە ، وتیشی کەمبونەوەی فرمێسکی چاو یان زوو بوخار کردنی فرمێسکی چاو دەبنە ڕێگە خۆشکەر بۆ توشبوون بە نەخۆشی چاو لە هەر تەمەنێکدا .\nنەرمین زەنگەنە : ووتی نەخۆشی وشک بوونی چاو لەکاتی خوێندنەوەی کتێب یان یاریکردن بە کۆمپیوتەر زیاتر خۆی نیشان دەدات ، بۆ ڕێگرتن لە توشبوون بەو نەخۆشییە پێویستە هەوڵ بدرێ ماوەی کارکردن بە کۆمپیوتەر کەم بکرێتەوە ، زوو بەزوو بۆئەوەی چاو بحەسێتەوە دەبێت پشوو بە چاوەکان بدڕێت .\nکاتێک تەنێکی بچوک یان زیندەوەرێکی بچوک دەچێتە چاومانەوە نابێت چاومان بگوشین چونکە زیاتر ئەو تەنە بچوکە دەچێتە ناو قوڵایی چاوەوە و ئەو کات هاتنە دەرەوەی زەحمەت دەبێت ، لەو کاتانەدا پێویستە بە هیچ جۆڕێک دەست لە چاو نەدەین ، دەبێت چاو دابخەین تا ماوەیەك نەیکەینەوە تاکو فرمێسکەکان ڕیزیان دەکات و دەست دەکەن بە دەردانی دواتر فرمێسکەکە چاو ئەشواتەوە شتەکە فڕێ ئەداتە دەرەوە و دواتر ڕاستەوخۆ بەئاوی پاک چاوەکان بشۆڕدڕێن .


رێفراندۆم بازرگانه‌كانی هه‌رێم ده‌كات به‌دو به‌شه‌وه - ئاوێنه\nئه‌نجامدانی رێفراندۆم له‌هه‌رێمی كوردستان بازرگانه‌كانی هه‌رێمی كوردستانی خستوه‌ته به‌رده‌م مه‌ترسی له‌ده‌ستدانی به‌رژەوه‌ندییه‌كانیان، به‌پێی وته‌ی یه‌كێتی وه‌به‌رهێنه‌رانی كوردستانیش “چه‌ند سه‌رمایه‌دارێكی دیاری هه‌رێمی كوردستان ئه‌نجامدانی رێفراندۆم ده‌بێته هۆی كه‌مكردنه‌وه‌ی به‌رژەوه‌ندیه‌كانیان بۆیه له‌گه‌ڵ رێفراندۆم‌و سه‌ربه‌خۆییدا نین”.\nیاسین مه‌حمود وته‌بێژی یه‌كێتی وه‌به‌رهێنه‌رانی كوردستان بڕوای وایه ئه‌گه‌ر ئه‌م بابه‌ته ئاماده‌كاری بۆ نه‌كرابێت نه‌ك بازرگانه‌كان به‌ڵكو هه‌مو كوردستان توشی گرفت ده‌بێت، وتی “ئه‌گه‌ر پشتیوانی نێوده‌وڵه‌تی بۆ رێفراندۆم نه‌بێت ئه‌وا هه‌رێمی كوردستان به‌شی ته‌نها 30 رۆژ خۆراكی هه‌یه”.\nعێراق باشترین بازاڕه بۆ بازرگانه‌كانی هه‌رێمی كوردستان كه بتوانن كاڵاكانیان ساغ بكه‌نه‌وه، به‌جۆرێك به‌شێكی زۆری گرێبەسته سه‌رتاسه‌رییه‌كانی عێراق به‌تایبه‌ت (ئه‌لیكترۆنیات‌و خوارده‌مه‌نی، تایه) له‌لایه‌ن بازرگانه‌كانی هه‌رێمه‌وه له‌گه‌ڵ وڵاتان گرێدراون.\nوته‌بێژی یه‌كێتی وه‌به‌رهێنه‌ران نایشارێته‌وه ئه‌گه‌ر بێت‌و رێفراندۆم بكرێت‌و هه‌رێم ببێته وڵاتێكی سه‌ربه‌خۆ ، عێراق بازاڕی خۆی به‌ڕوی بازرگانانی هه‌رێم ته‌سكده‌كاته‌وه، یه‌كێكیش له‌وانه گرێبه‌سته‌كانی بازاڕی په‌یوه‌ندی ده‌بێت، وتیشی “وه‌به‌رهێنه‌ره‌كان له‌باره‌ی پرسی سه‌ربه‌خۆییه‌وه بون به‌دو به‌شه‌وه به‌شێكیان كه‌من‌و به‌په‌نجه‌ی ده‌ست ده‌ژمێرێن ئه‌وانه خاوه‌نی به‌رژەوه‌ندی خۆیانن‌و هه‌مو شتێكیان مسۆگه‌ره له‌م جوڵه سیاسیانه‌ی ئێستادا پێیان خۆش نیه رێفراندۆم بكرێت چونكه له‌ئێستادا بازاڕێكی باشیان هه‌یه ئه‌گه‌ر كوردستان سه‌ربه‌خۆش بێت ئه‌وان بازاڕیان نه‌ك باش نابێت به‌ڵكو بازاڕیان خراپتر ده‌بێت، به‌شێكی دیكه كه زۆرینه‌ن حه‌زده‌كه‌ن زو رێفراندۆم بكرێت، چونكه ئابوری كوردستان 100% ده‌گۆڕێت‌و قازانجی لێده‌كه‌ن”.\nئه‌گه‌ر پشتیوانی نێوده‌وڵه‌تی بۆ رێفراندۆم نه‌بێت ئه‌وا هه‌رێمی كوردستان به‌شی ته‌نها 30 رۆژ خۆراكی هه‌یه\nبه‌گوێره‌ی زانیارییه‌كانی یه‌كێتی وه‌به‌رهێنه‌ران ئه‌و كۆمپانیایانه‌ی ئێستا له‌هه‌رێمی كوردستان پاره‌ی نه‌ختینه به‌ده‌ستده‌هێنن ته‌نها 13 كۆمپانیان، بۆیه زۆرینه‌ی كۆمپانیاكان له‌گه‌ڵ سه‌ربه‌خۆیین چونكه بڕوایان وایه پێگه‌ی ئابوری كوردستان به‌هێز ده‌بێت، به‌ڵام له‌گه‌ڵ ئه‌وه‌شدا تائێستا ئه‌م دڵنیاییه نیه لای كۆمپانیاكان، سه‌ربه‌خۆیی به‌رژەوه‌ندی ئابوری ئه‌وان به‌ڕوی جیهاندا ده‌كاته‌وه چونكه هێشتا رێفراندۆم نه‌كراوه عێراق گه‌روی بازرگانی له‌هه‌رێم ته‌سككردوه‌ته‌وەو گه‌مارۆی خستوه‌ته‌سه‌ر بازرگانی هه‌رێم.\nلوقمان عومه‌ر بازرگانێكی هه‌رێمی كوردستانه كار له‌گه‌ڵ هه‌مو عێراق ده‌كات به‌وته‌ی خۆی له‌ڕێگه‌ی ئه‌و بریكارنامه‌یه‌وه كه هه‌یه‌تی به‌رهه‌مه‌كانی له‌هه‌مو عێراق به‌كار ده‌هێنرێت، به‌ڵام مه‌ترسی هه‌یه ئه‌گه‌ر رێفراندۆم بكرێت بازرگانه عێراقیه‌كان ئه‌و بریكارنامانه وه‌ربگرنه‌وه له‌بازرگانه كورده‌كان، وتی “سبه‌ی ئه‌گه‌ر رێفراندۆم بكرێت یان سه‌ربه‌خۆیی رابگەیەنرێت ئه‌و بازرگانه عێراقیانه‌ی چاویان له‌سه‌ر ئه‌و بریكارنامانه‌یه كه وه‌رمانگرتوه ده‌چن له‌وڵاتان له‌ئێمه‌ی ده‌سه‌ننه‌وه”.\nئه‌و بارزگانه‌ی خۆراك ئاماژه بۆ ئه‌وه‌شده‌كات بازرگانه‌كانی هه‌رێمی كوردستان زۆر زیان له‌م رێفراندۆمه ده‌كه‌ن به‌وپێیه‌ی بابه‌ته‌كه په‌یوه‌ستكراوه به‌دۆخی سیاسیه‌وه ته‌نانه‌ت به‌شێك له‌بازرگانه‌كان ترسیان هه‌یه ئه‌م رایه ده‌رببڕن پارتی كێشه بۆ هاورده‌كردنی كاڵاكانیان له‌مه‌رزی ئیبراهم خه‌لیل دروستبكات، هه‌ربۆیه داوایكرد ناوی كۆمپانیاكه‌ی له‌پاڵ ناوه‌كه‌ی نه‌هێنرێت، وتیشی “رێفراندۆم نه‌هامه‌تیه‌كی دیكه بۆ هه‌رێمی كوردستان دروستده‌كات، چونكه هه‌رێم له‌ڕوی ئابوریه‌وه نه‌چوه‌ته سه‌رپێی خۆی بتوانێت پێویستی ناوخۆیی خۆی دابین بكات”.\nسۆران ئه‌بوبه‌كر جێگری سه‌رۆكی ژوری بازرگانی‌و پیشه‌سازی هه‌ولێر له‌باره‌ی كاریگه‌رییه‌كانی ریفراندۆمه‌وه دڵنیایی ئه‌وه‌ی دا ئه‌گه‌ر رێفراندۆمیش بكرێت جۆرێك له‌ڕێکكه‌وتن هه‌یه له‌نێوان عێراق‌و هه‌رێمی كوردستان، وتی “بێگومان ئه‌نجامدانی رێفراندۆم كاریگه‌ری له‌سه‌ر كاری بازرگانی ده‌كات، به‌ڵام به‌دڵنیاییه‌وه كاتێك رێفراندۆم ده‌كرێت تێگه‌یشتنێك هه‌یه له‌نێوان به‌غداو هه‌ولێر”.\nجێگری سه‌رۆكی ژوری بازرگانی‌و پیشه‌سازی هه‌ولێر باسی ئه‌وه‌ده‌كات گرێبه‌ستی ئه‌و كۆمپانیانه نێوده‌وڵه‌تیه، وتیشی “رێفراندۆم مافێكی سروشتی گه‌لی كورده، ئه‌گه‌ر زیانیش بكه‌ین قه‌رەبوكردنه‌وه‌ی گه‌لی خۆمانه “.\n“به‌شێك له‌بازرگاكان دژی رێفراندۆمن، چونكه به‌رژەوه‌ندیه‌كانیان له‌عێراق ده‌خاته مه‌ترسییه‌وه”\nوه‌زاره‌تی بارزگانی‌و پیشه‌سازی هه‌رێمی كوردستان به‌پێویستی ده‌زانێت سیاسیه‌كان رێگه خۆشبكه‌ن بۆ ئه‌وه‌ی كێشه بۆ بازرگانی نێوان هه‌ردولا دروست نه‌بێت.\nعه‌بدولڕه‌زاق عوسمان سه‌رۆكی دیوانی وه‌زاره‌تی بازرگانی‌و پیشه‌سازی هه‌رێم دڵنیانیه له‌وه‌ی ئه‌گه‌ر هه‌رێم رێفراندۆم ئه‌نجام بدات عێراق ده‌رگا بازرگانیه‌كانی به‌ڕوی هه‌رێمدا داناخات، وتی “بڕواناكه‌م عێراق ده‌رگای بازرگانیمان به‌ڕودا دابخات”.\nسه‌رۆكی دیوانی وه‌زاره‌تی بازرگانی‌و پیشه‌سازی هه‌رێم باسی ئه‌وه‌شده‌كات له‌دوای وروژاندنی پرسی رێفراندۆمه‌وه هیچ ئاسته‌نگیه‌كی بازرگانی زیاتری له‌جاران بۆ نەهاتۆته پێشه‌وه، به‌ڵام له‌وانەیە له‌ئاستی كه‌سیدا ئه‌م ئاسته‌نگه هه‌بێت، وتیشی “به‌پێچه‌وانه‌وه من بڕوام وایه عێراق كاریگه‌ری له‌سه‌رده‌بێت ئه‌گه‌ر سنوره‌كان دابخات، چونكه له‌توركیاو ئێرانه‌وه كاڵایه‌كی زۆر له‌ڕێگه‌ی هه‌رێمه‌وه بۆ عێراق دوباره هاورده ده‌كرێت”.\nبه‌گوێره‌ی زانیاریه‌كان ته‌نها به‌هۆی جێبه‌جێكردنی تاریفه‌ی گومرگی عێراقی‌و گه‌مارۆدانی بازرگانی هه‌رێمه‌وه، هه‌رێمی كوردستان40% بارزگانیه‌كه‌ی له‌ده‌ستداوه، بۆیه ئێستا بازرگانه‌كان ترسی ئه‌وه‌یان هه‌یه رێفراندۆم هێنده‌ی تر ئاستی بازرگانییه‌كه خاوبكاته‌وه‌و بازاڕی ئه‌وان ته‌نها له‌كوردستان قه‌تیسبكاته‌وه.\nنووسراوە لە 2017-06-17 8:48 pm


نووسەر و شانۆکار "دڵشاد موستەفا" سەبارەت بە ڕۆژی جیهانیی شانۆ لای شانۆکاری کورد بۆ سولی ئۆن دەدوێت و ئاماژە بۆ ئەوە دەکات کە ئەم ڕۆژە بۆ شانۆکاری کورد رۆژی كولانه‌وه‌ی زامی ئه‌و فه‌رامۆشیه‌یه كه هونه‌ره‌كه‌یانی تێدا ده‌ژی.\nسەبارەت بە ڕۆژی جیهانیی شانۆ لەلای شانۆکار کورد هونەرمەند "دڵشاد موستەفا" بۆ سولی ئۆن دەڵێت" ڕۆژی جیهانیی شانۆ بۆنه‌یه‌كی گه‌ردونییه بۆ بیركردنه‌وه له‌شانۆ، راسته یادی دامه‌زراندنی ( ITI )یه، وه‌لێ رۆژی بیركردنه‌وه‌ی جددی تره له‌و هونه‌ره‌ی بۆته به‌شێك له‌كه‌لتوری ژیاری كۆمه‌ڵی مرۆڤایه‌تی . بۆ شانۆكاری كورد رۆژی كولانه‌وه‌ی زامی ئه‌و فه‌رامۆشیه‌یه كه هونه‌ره‌كه‌یانی تێدا ده‌ژی بۆیه گه‌ر بایه‌خێك له‌و رۆژه‌دا بۆ شانۆكاری كورد هه‌بێت، ته‌نها ئه‌وه‌یه كه بۆنه‌كه ئاوێنه‌یه‌كی ده‌خاته به‌رده‌م تا گومڕاییه‌كانی خۆی له‌به‌رده‌مدا موتاڵا بكات.\nدەشڵێت"من نائومێدم له‌وه‌ی ئه‌و بزوتنه‌وه شانۆییه‌ی فڕێ دراوه‌ته پاراوێزه‌وه، بتوانێ سنووره‌كانی شارێك ببڕێت نه‌ك بیر له‌وه بكاته‌وه له ده‌روازه مه‌زنه‌كانی جیهان بدات. شانۆ وه‌ك ئه‌و خه‌مه مه‌زنه ته‌ماشا ناكرێت كه له‌وه‌و به‌ر شانۆكار كردبووییه به‌شێك له‌خۆی و ئاینده‌ی له نیگای رۆشنی ئه‌وه‌وه ده‌بینی، ته‌نانه‌ت ئێستا شانۆ له‌و ئه‌ركه سۆسیۆلۆجییه‌شی دابڕاوه كه ده‌بوو لانی كه‌م بۆ ئه‌وه‌ی به زیندویی بمێنێته‌وه جێبه‌جێی بكات."\nسەبارەت بەوەی کە ئایا شانۆی کورد دەتوانێت بەشێک بێت لە شانۆی جیهان "دڵشاد موستەفا" دەڵێت" من وای ده‌بینم كه‌ی شانۆی كورد توانی بینه‌ری هۆشیار و تامه‌زرۆی كورد به ڕوانینی ئیستاتیكیانه تێر بكات، ئه‌وسا ده‌توانێت بیر له هانگاوی دورتر بكاته‌وه. شانۆیه‌ك گوتاری بۆ ئێستا و ئێره‌ی خۆی نه‌بێت چۆن ده‌توانێ هه‌نگاوی جیهانی بوون بنێت، ئه‌سته‌مە زۆریش به‌و ده‌زگاو دامه‌زراوه پڕ له كه‌مو كوڕی و سستمه ناجۆره‌وه بیر له‌و هه‌نگاوه گه‌وره‌یه بكه‌ینه‌وه."


پارتی و یه‌كێتی لاپه‌ڕه‌یه‌كی نوێ به‌یه‌كه‌وه هه‌ڵده‌ده‌نه‌وه | خواکوڕك\nڕاگەیێندراوێك لە فەرماندەیی گشتیی هێزی پێشمەرگەی كوردستان 4 خوله‌ك ago\nئەنجوومەنی ئاسایشی کوردستان: میلیشیاكانى حه‌شدى شه‌عبى به چه‌كى ئه‌مریكی هێرشیان كرده سه‌ر پردێ 8 خوله‌ك ago\nHome کوردستانی پارتی و یه‌كێتی لاپه‌ڕه‌یه‌كی نوێ به‌یه‌كه‌وه هه‌ڵده‌ده‌نه‌وه\nپارتی و یه‌كێتی لاپه‌ڕه‌یه‌كی نوێ به‌یه‌كه‌وه هه‌ڵده‌ده‌نه‌وه\nدانەر: هەڤاڵ كوردیon: 2017/01/11 3:12 PM Views: 34\nئه‌مرۆ چوارشه‌ممه 11/1/2017 شاندی یه‌كێتی نیشتمانیی كوردستان بەسەرۆكایەتی كۆسرەت ره‌سوڵ و شاندی پارتی دیموكراتی كوردستان بەسەرۆكایەتی نێچیرڤان بارزانی لە شاری هەولێر كۆبوونه‌وه‌یه‌كیان ئه‌نجامدا و دواتر راگه‌یانراوێكیان بڵاوكرده‌وه.\nله راگه‌یانراوه‌كه هاتووه، هه‌ردوولا پاڵپشت و هاوكار بین بۆ حكوومه‌تی هه‌رێم و ده‌زگا په‌یوه‌ندیداره‌كان له دۆزینه‌وه‌ی ڕێگای چاره‌سه‌ركردن و ئه‌نجامدانی چاكسازی له‌و بوارانه‌ی پێویستن كه ببێته مایه‌ی دابینكردنی بژێویی كۆمه‌ڵانی خه‌ڵك و دابینكردنی مووچه بۆ مووچه‌خۆران و گرنگیدان به بواری نه‌وت و گاز و دابینكردنی شه‌فافیه‌تی زیاتر و پێویست.\nراگه‌یه‌نراوی كۆبوونه‌وه‌ی هه‌ردوو مه‌كته‌بی سیاسیی پارتی دیموكراتی كوردستان و یه‌كێتیی نیشتمانیی كوردستان.\nله ڕوانگه‌ی هه‌ستكردن به ئه‌ركه مێژووییه‌كانی هه‌ردوو حیزب له‌م قۆناغه هه‌ستیاره‌ی كه هه‌رێمی كوردستان و ناوچه‌كه پێیدا تێده‌په‌ڕێت و پاراستنی به‌رژوه‌ندییه باڵاكانی نه‌ته‌وه‌كه‌مان و ده‌ستكه‌وته‌كانی دوای ڕاپه‌رین كه به خوێن و خه‌بات به ده‌ست هاتوون و له ئاكامی كاری هاوبه‌ش و ته‌بایی و یه‌كڕیزیی نێوماڵی كوردستانی بووه، ئه‌مڕۆ شاندی مه‌كته‌بی سیاسیی هه‌ردوولا له شاری هه‌ولێری پایته‌خت كۆبوونه‌وه و ئه‌م بابه‌تانه‌یان خسته به‌ر باس و گفتوگۆ:\nیه‌كه‌م: په‌یوه‌ندیی نێوان هه‌ردوولا: بۆ زیاتر پته‌وكردن و په‌ره‌پێدان و گونجاندنی په‌یوه‌ندییه‌كان به‌پێی ئه‌ركه‌كان و هه‌لومه‌رجی نوێ، به‌تایبه‌تی له بواری حوكمڕانی و په‌یوه‌ندییه كوردستانییه‌كان و په‌یوه‌ندیی هه‌رێم له‌گه‌ڵ حكوومه‌تی فیدرال و وڵاتانی ناوچه‌كه و جیهاندا، كه له ئاست گۆڕانكارییه خێرا و زۆره‌كانی ئه‌م قۆناغه‌دا بێت و له به‌رژوه‌ندیی گه‌لی كوردستاندا بێت.\nدووه‌م: هه‌وڵدان بۆ چاره‌سه‌ریی كێشه و گرفته‌كانی هێزه سیاسییه‌كانی پارچه‌كانی دیكه‌ی كوردستان و ڕێزگرتن له سه‌روه‌ریی یاسا و ده‌ستوه‌رنه‌دان له كاروباری یه‌كتر.\nسێیه‌م: چۆنیه‌تیی چاره‌سه‌ركردنی قه‌یرانی دارایی كه به‌رۆكی خه‌ڵكی كوردستان به‌گشتی و مووچه‌خۆرانی به‌تایبه‌تی گرتووه، بۆیه هه‌ردوولا پاڵپشت و هاوكار بین بۆ حكوومه‌تی هه‌رێم و ده‌زگا په‌یوه‌ندیداره‌كان له دۆزینه‌وه‌ی ڕێگای چاره‌سه‌ركردن و ئه‌نجامدانی چاكسازی له‌و بوارانه‌ی پێویستن كه ببێته مایه‌ی دابینكردنی بژێویی كۆمه‌ڵانی خه‌ڵك و دابینكردنی مووچه بۆ مووچه‌خۆران و گرنگیدان به بواری نه‌وت و گاز و دابینكردنی شه‌فافیه‌تی زیاتر و پێویست.\nچواره‌م: دانانی ڕێوشوێنی گونجاو بۆ چاره‌سه‌ریی كێشه بنه‌ڕه‌تییه‌كانی هه‌رێمی كوردستان له‌پێش هه‌موویانه‌وه كاراكردنه‌وه‌ی په‌رله‌مانی كوردستان.\nپێنجه‌م: دانانی كۆمیته‌یه‌كی هاوبه‌ش كه نوێنه‌رایه‌تیی لایه‌نه سیاسییه‌كانی كوردستان و پێكهاته نه‌ته‌وه‌ییه‌كان له‌خۆ بگرێت، به‌مه‌به‌ستی گفتوگۆكردن له‌گه‌ڵ حكوومه‌تی عیراق و هه‌ر لایه‌نێكی په‌یوه‌ندار بۆ یه‌كلاكردنه‌وه‌ی پرسی ناوچه‌كانی مادده‌ی 140 له ئاینده‌یه‌كی دیاریكراودا، ئینجا ڕیفراندۆم و سه‌ربه‌خۆییی كوردستان.\nشه‌شه‌م: كۆبوونه‌وه‌كانی نێوان هه‌ردوولا به‌رده‌وام ده‌بن بۆ ئه‌وه‌ی به زوویی بگه‌ینه ڕێككه‌وتنێك كه سه‌ره‌نجام بتوانین كۆی كێشه‌كان چاره‌سه‌ری گونجاوی بۆ دابنێین.\nمه‌كته‌بی سیاسیی یه‌كێتیی نێشتمانیی كوردستان.\nمه‌كته‌بی سیاسیی پارتی دیموكراتی كوردستان.\nبه‌وێنه: ئامانجی هاتنی سۆران عومه‌ر و عه‌لی حه‌مه ساڵح بۆ هه‌ولێر ئاشكرابوو\nهه‌رێمی كوردستان ده‌رگاكانی به‌ڕووی وڵاتی ژاپۆن ده‌كاته‌وه


دانیشتنەكەی پەرلەمانی عیراق بۆ كاتێكی نادیار دواخرا PUKmedia یەکێتیی نیشتمانیی کوردستان\nدانیشتنەكەی پەرلەمانی عیراق بۆ كاتێكی نادیار دواخرا\nعیراق 05:45 PM - 2021-09-20\nسەرۆكایەتی ئەنجومەنی نوێنەران بڕیاری دواخستنی دانیشتنی ئاسایی خۆیدا كەبڕیار بوو ئەمڕۆ دووشەممە 20ی ئەیلولی 2021 ساز بكرێت، وادەی دانیشتنی داهاتووشی بەنادیاری هێشتەوە.\nسەرچاوەیەكی پەرلەمانی بە PUKmedia ی راگەیاند سەرۆكایەتی ئەنجومەنی نوێنەران دانیشتنەكەی ئەمڕۆی بۆ وادەیەكی نادیار دواخست.\nسەرچاوەكە ئاماژەشی بەوەدا كە تەواونەبوونی رێژەی یاسایی ئامادەبوونی پەرلەمانتاران رێگر بوو لەبەردەم سازدانی دانیشتنەكە، هەروەها ئامادەنەبوونی ژمارەیەكی زۆر لەپەرلەمانتاران كە لەئێستادا سەرقاڵن بە بانگەشەی هەڵبژاردنەكانەوە، لەئێستادا زیاتر لە 200 پەلەمانتار كاندیدی هەڵبژاردنی پێشوەختەی پەرلەمانن كەوا بڕیارە 10ی تشرینی یەكەمی 2021 بەڕێوەپچێت.\nپێشتریش ئەنجومەنی نوێنەران خشتەی بەرنامەی كاری دانیشتنەكەی راگەیاندبوو كەوا بڕیارە ئەمڕۆ دووشەممە 20ی ئەیلول سەعات یەكی پاشنیوەڕۆ ساز بكرێت، كە بریتی دەبێت لە تەواوكاری دەنگدان بە پێشنیازە یاسای یانە وەرزشییەكان و دەنگدان بە پیشنیازە یاسای پاراستنی مافەكانی فەرمانبەر، هەروەها دەنگدان بە پرۆژە یاسای ئەندامبوونی عیراق لەپرۆتۆكۆڵی ساڵی 2005ی پەیوەست بە پرۆتۆكۆڵی لێدان لەكارە نایاساییەكانی دژ بەسەلامەتی سەكۆ جێگیرەكان.\nوە جێی ئاماژەیە ئەنجومەنی نوێنەران ئەمڕۆ دووشەممە بڕیاریدا دانیشتنەكە بۆ ماوەی یەك كاتژمێر دوابخرێت.\nلەو بارەیەوە، فەرمانگەی میدیایی ئەنجومەنی نوێنەران لەبەیاننامەیەكدا كە وێنەیەكی دەست PUKmedia كەوتووە ئاشكرایكرد بەشیر حەداد جێگری دووەمی سەرۆكی ئەنجومەنی نوێنەران بڕیاریدا دانیشتنەكە بۆ ماوەی یەك كاتژمێر دوابخرێت، هەروەها لای خۆشیەوە، پەرلەمانتار حەسەن ئاڵی لەفراكسیۆنی یەكێتیی نیشتمانیی كوردستان بە PUKmedia ی راگەیاند دانیشتنەكە بۆ ماوەی یەك كاتژمێر دواخرا ئەوەش بەهۆكاری تەواونەبوونی رێژەی یاسایی ئامادەبوونی پەرلەمانتاران.\nهەروەها پێشتریش ژمارەیەك لەپەرلەمانتاران لەلێدوانەكانیاندا بۆ PUKmedia رایانگەیاندبوو كە دانیشتنەكەی ئەمڕۆ دووشەممە ئەنجام نادرێت بەوەش بەهۆی سەرقاڵی زۆربەی ئەندام پەرلەمانتارەكانی عیراق بەبانگەشەی هەڵبژاردنی داهاتووی پەرلەمانەوە كە بڕیارە رۆژی 10ی تشرینی یەكەمی ئەمساڵ 2021 ئەنجام بدرێت.\nهەر سەبارەت بەبابەتی دانیشتنەكەی ئەمڕۆی ئەنجومەنی نوێنەران، پەرلەمانتارێكی سەربەخۆ جەختیكردەوە ئەنجومەنی نوێنەران دەبوایە پێش چەند مانگێك كۆببووایەتەوە نەك لەماوەیەكی كەمی پێش هەڵبژاردن.\nنەدا شاكر جەودەت پەرلەمانتاری سەربەخۆ لە ئەنجومەنی نوێنەرانی عیراق لەمیانی لێدوانێكی تایبەتدا لەگەڵ PUKmedia رایگەیاند ئەمڕۆ ئەنجومەنی نوێنەران ژمارەیەك یاسای هێنایە پێشەوە بەمەبەستی تاوتوێكردن و پەسەندكردنیان، بەڵام ئەو پەرلەمانتارانە لەو ماوەیە دوورو درێژەدا لەكوێ بوون؟\nراشیگەیاند: ئاشكرایە كە زۆربەی پەرلەمانتارەكان لەئێستادا سەرقاڵی بانگەشەی هەڵبژاردنن بەڵام ئایا لەڕووی لۆجیكی یاسا دەكرێت دانیشتنێك ساز بكرێت لەپێش 20 رۆژ لەوادەی بەڕێوەچوونی هەڵبژاردن، ئەمە لۆجیك نییە.\nروونیشی كردەوە: چ ئەركێكی گرنگ هاتۆتە پێش و وا پێویست بكات ئەنجومەنی نوێنەران دانیشتنی بۆ ساز بكات، ئایا بۆ مەبەستی گفتوگۆكردنە لەبارەی ئەو دۆخە لەناكاوەی كە لەئێستادا وڵاتی پێدا تێپەڕ دەبێت؟ كێشەی زۆر بوونی هەیەو كاریگەری گەورەی لەسەر وڵات كردووە، بەڵام هیچ بانگهێشتنامەیەك ئاراستەی پەرلەمانتاران نەكرا بۆئەوەی ئەنجومەنی نوێنەران دانیشتنی لەبارەوە ساز بكات و ئێستا دێن و داوا دەكەن دانیشتن ساز بكرێت و تاوتوێی هەندێك لەیاساكان بكرێت، بەلای منەوە ئەمە كارێكی یەكجار نامۆیە.


ژنە پارێزەرێکی کورد لە بەندیخانەی قەرچەکی وەرامین مانی لە خواردن گرتووە\n11:02 - 17 June 2020\nهەنگاو: ژنە پارەێزەرێکی کورد کە حوکمی ١٨ ساڵ بەندکرانی بە سەردا سەپاوە و لە بەندیخانەی قەرچەکی وەرامین ڕاگیراوە، مانی لە خواردن گرت.\nبەپێی ڕاپۆرتی گەیشتوو بە ڕێکخراوی مافی مرۆڤی هەنگاو، سوهەیلا حیجاب، پارێزەر و چالاکی مەدەنی خەڵکی کرماشان لە ڕۆژی سێشممە ٢٧ی جۆزەردانی ٢٧٢٠ (١٦ی ژوئەنی ٢٠٢٠)، لە بەندی قەرەنتینەی بەندیخانەی قەرچەکی وەرامین مانی لە خواردن گرتووە.\nبە وتەی سەرچاوەیەکی ئاگادار، ئەو پارێزەرە کوردە بە نیشانەی ناڕەزایەتی دەربڕین بە دۆخی نالەباری شوێنی ڕاگیرانی و گوشاری ناوەندە ئەمنییەکان بۆ سەر بنەماڵەکەی مانی لە خواردن گرتووە و داوای کردووە کە بیگوازنەوە بۆ بەندیخانەی ئێڤینی تاران.\nسوهەیلا حیجاب، پارێزەر و چالاکی مەدەنی خەڵکی کرماشان ڕۆژی شەممە ٣ی جۆزەردانی ٢٧٢٠ (٢٣ی مەی ٢٠٢٠)، دوای ئەوەی بانگ کرا بۆ لقی ٣ی دادگای پێداچوونەوەی پارێزگای تاران و دوابەدوای دانیشتنی دادگا کە پشتڕاست کردنەوەی حوکمی ١٨ ساڵ بەندکرانی دادگای بەرایی لێکەوتەوە، لەکاتی بەجێ هێشتنی بینای دادگا لەلایەن هێزەکانی بنکەی ساروڵڵای سپای پاسداران دەستبەسەر و بۆ بەندی ژنانی بەندیخانەی قەرچەکی وەرامین گوازراوەتەوە.\nڕۆژی چوارشەممە ٢٨ی ڕەشەممەی ٢٧١٩ (١٨ی مارسی ٢٠٢٠)، سوهەیلا حیجاب، لەلایەن لقی ٢٨ی دادگای شۆڕشی تاران بە سەرۆکایەتی دادوەر مەقیسە حوکمی ١٨ ساڵ بەندکرانی بە سەردا سەپا.\nئەو چالاکە مەدەنیە بە چەندین تۆمەت وەکوو ”پڕووپاگەندە دژی نیزام“، ”گردبوونەوەی نایاسایی“، ”تێکدانی بیروڕای گشتی بە مەبەستی ئاژاوە نانەوە“، ”دروستکردنی گرووپ بۆ داکۆکی لە مافی ژنان“ و ”داوای بەڕێوەچوونی ڕیفراندۆم و گۆڕینی یاسای بنەڕەتیی ئیران“ سەرجەم حوکمی ١٨ ساڵ بەندکرانی بە سەردا سەپێندراوە.\nبە پێی یاسای کۆکردنەوەی حوکمەکان، زیاترین حوکمی سوهەیلا حیجاب کە پێنج ساڵ بەندکرانە و ئەو حوکمە جێبەجێ دەکرێت کە بە تۆمەتی گردبوونەوەی نایاسایی بە سەر ناوبراودا سەپێندراوە.\nسوهەیلا حیجاب ڕۆژی پێنج شەممە ١٦ی جۆزەفدانی ٢٧١٩ (٦ی ژوئیەی ٢٠١٩) لەلایەن هێزەکانی ئیتلاعاتی سپای پاسداران دەستبەسەر و دوای ٨ مانگ بەندکران ڕێکەوتی ٢٤ی ڕەشەممە (١٤ی مارسی ٢٠٢٠) بە دانانی بارمتەی سێ مییلیارد تمەنی بە شێوەی کاتی ئازاد کرا.\nئەو پارێزەرە کە ٣٠ ساڵانە، مانگی بەفرانباری دوو ساڵ پێش (١٣٩٧ی هەتاو) دەستبەسەر و دواتر لەلەن دادگای شۆڕشی شیراز حوکمی ٢ ساڵ بەندکرانی بەسەردا سەپابوو و دوای تێپەڕاندنی پێنج مانگ بە مەرج لەبەندیخانە ئازاد کرا. ناوبراو ١٠ ڕۆژ دوای ئازاد بوونی بۆ جاری دووهەم دەستبەسەر کرایەوە.\nباپیر بەرزە لە بەندیخانەی نەغەدە مانی لە خواردن گرتووە\nبانه/ چالاکێکی فەرهەنگی بە هۆی ڕووداوی کارەوە گیانی لە دەست دا\nبەندکراوێکی کورد لە بەندیخانەی زەنجان لەسێدارە درا\nمحەمە تاهیر حوسێن پور بۆ بەندیخانەی نەغەدە گوازرایەوە\n٤٣ بەندکراوی سیاسی و مەزهەبی لە بەندیخانەی ئورمیە مانیان لە خواردن گرت\nدوو بەندکراوی سیاسی خەڵکی سنە ئازاد کران\nڕشاد حوسێنی لەلایەن ناوەندە ئەمنییەکانەوە هەڕەشەی لێکراوە


اجرای خصوصی مجتبی میرزاده آستان جانان | دانلود آهنگ جدید با لینک مستقیم\nدانلود آهنگ همدست از MOEIN Z\nدر تاریخ 2016/04/08\nتک‌نوازی کمانچه در سه‌گاه\nاز آرشیو جناب اشراقی\nبزرگمهر حسین‌پور(طرح اصلی)\n۲٦ تیر سالگرد استادمجتبی میـــــــــــــرزادە\nموجتەبا میرزادە لە سالی ١٩٤٥ لە شاری کرماشان ھاتۆتە دنیا. لە تەمەنی مێرمندالی دا بە ھۆی رادیۆ ھمسایە (ھاوسێ)ەوە لە گەل مۆسیقا ئاشنا بووە. ئەو کات لە ڕێگای ئەو ڕادیۆیەوە گوێ لە ڤیۆڵۆنی مامۆستایان خالدی و پەرویز یاحەقی دەگرت.\nلەو ھەل ودەرفەتا بووکە موجتەبا توانی کۆمەڵێک ئەزموون لە مامۆستا کامکار وەرگرێ وە پاشان ببێبە فەرمانبەر لە ڕادیۆی کوردی سنەدا. دوای ساڵێک لە سنە، گەرایەوە کرماشان وە لە گەڵ گۆرانیبێژی گەورەی کورد وەک نەمر حەسەن زیرەک، مەزھەر خالقی، ئیبراھیمی خۆشنەوا، مورتزا توندڕە‌و وە ھاشمی رەبێعی دوای ئاشنا بوون، دەستیی کرد بە تۆمارکردنی چەندین بەرھەمی کوردی کە تا ئیستاش ھو نەری کوردی لە ئاستێکی بەرزدا دەینرخێنی وە وەک شانازیی یەکی نەمر لە میرزادەوە بۆ کورد و گۆرانی کوردی دەمێنێتەوە.\nموجتەبای میرزادە لە رۆژی ۱۷/۷/۲۰۰٥ به هۆی نه‌خۆشی دڵه‌وه له نه‌خۆشخانه‌ی تاران کۆچی دوایی کرد.\nبرچسب : آستان جانان, اجرای خصوصی مجتبی میرزاده\nدانلود آلبوم تصويري کنسرت شبروان اثر محمد رضا لطفي


فراکسیۆنى پارتى دیموکراتى کوردستان راگەیەندراوێکى لەبارەى سزادراوانى بادینان بڵاوکردەوە و ڕەخنە لەو لایەن و فراکسیۆنانە دەگرن کە کەوتوونەتە رەخنەکردنى بڕیارى سزادانیان لەلایەن دادگاوە.\nفراکسیۆنى پارتى لە پەرلەمانى کوردستان (7ى ئایارى 2021) لە راگەیەندراوێکدا ئاماژە بەوە دەکات، ھەندێ لایەن و فراكسیۆنی په‌رله‌مانی دوور لە بنەماکانی جیایی نێوان دەسەلاتی دادوەری و پەرلەمان کەوتوونەتە وێزەی دادگاو سەروەری یاسا لەهەرێمی کوردستان و دەیانەوێت دەست لەکاروباری دادگاکان وەربدەن.\nئاماژە بەوەش کراوە، دادگا دەبێت بەرچاوی ڕوون بێت و کەیسەکانی دیزە بەدەرخۆنە نەکرێن،وەک ئەوەی بینیمان بەر لە ماوەیەک دوو ڕۆژنامەڤانی دیاری ئەم هەرێمە لەشاری سلێمانی بێ دادگایی و بێ ئەوەی تاوانیان دەستنیشانبکرێت لەگەڵ کۆرپەکەیان لەبەرچاوی هەموو دنیا شەهیدکران،لەبەرچاوی هەموو دنیا موستەفای سەلیمی بێ شەرمانە تەسلیم کراو باوەشی کراوە و میوانداری بۆ کوردانی هەموو پارچەکان لەلایەن هەرێم لەکاتی تەنگانەدا شێوێنرا.


سه‌رۆک ئۆباما ده‌ڵێت ئه‌مه‌ریکا به شـانازیـیه‌وه دان به وڵاتی باشوری سوداندا ده‌نێت\nوڵاته یه‌کگرتووه‌کانی ئه‌مه‌ریکا به فه‌رمی دانی به کۆماری باشوری سوداندا نا له ڕۆژی سه‌ربه‌خۆیی ئه‌و وڵاته نوێـیه‌دا.\nسه‌رۆک باراک ئۆباما ئه‌مڕۆ شه‌ممه له ڕاگه‌یاندنێـکیدا گوتی ئه‌و به شـانازیـیه‌وه ڕایده‌گه‌یه‌نێت که‌وا وڵاته یه‌کگرتووه‌کانی ئه‌مه‌ریکا به فه‌رمی دان به کۆماری باشوری سوداندا ده‌نێت. گوتیشی ڕاگه‌یاندنی سه‌ربه‌خۆیی باشوری سودان ده‌سکه‌وتێـکی مێژوویـیه که نیشـانی ده‌دات ده‌شێت ئاسۆیه‌کی نوێ له پاش شه‌ڕدا به‌دی بکرێت.\nسه‌رۆکی وڵاته یه‌کگرتووه‌کانی ئه‌مه‌ریکا به‌ڵێنی دا که‌وا وڵاته‌که‌ی ده‌بێته هاوکارێـکی گه‌لی باشوری سودان له‌و ده‌مه‌ی وڵاته نوێـیه‌که‌یان بنیادده‌نێن و کار بۆ ئاسایش و گه‌شه‌پـێدان و حکومه‌تێـکی به‌رپـرسیار ده‌که‌ن.\nسه‌رۆک ئۆباما داوای له باکور و باشوری سودان کرد ڕێـکه‌وتنـنامه‌ی ئاشـتی سـاڵی 2005 ، ئه‌وه‌ی کۆتایی به شه‌ڕی نێوانیان هێنا، به ته‌واوی جێبه‌جێ بکه‌ن. داواشی لێـکردن دانوسـتاندن له‌سه‌ر مه‌سه‌له‌ی ناوچه‌ی ناکۆکی له‌سه‌ری ده‌وڵه‌مه‌ند به نه‌وتی ئابێی بکه‌ن و کۆتایی به‌و کێشه‌یه‌ش بهێنن.\nبه‌ڕێز ئۆباما داواشی له هه‌ردوولا کرد و به تایبه‌تی حکومه‌تی باکور، کۆتایی به توندوتیژی و تۆقاندن له ویلایه‌تی کۆردوفانی باشوری ژێر ده‌سه‌ڵاتی حکومه‌تی باکور بهێنرێت.\nجێی ئاماژه پـێـکردنه له ئاکامی شه‌ڕی توندی نێوان هێزه‌کانی باکور و جه‌نگاوه‌رانی لایه‌نگری باشور له‌و ناوچه‌یه‌دا به ده‌یان هه‌زار که‌س ئاواره بوون.


ئه‌مڕۆ فیدراسیۆنی تۆپی پێی ئه‌وروپا كۆبوونه‌وه‌یه‌كی چاره‌نووسساز ده‌كات – یاریگا سپۆرت\nHome/هه‌واڵه‌كان/خوله‌كانی ئه‌وڕوپا/چامپیۆنزلیگ-یۆرۆپالیگ/ئه‌مڕۆ فیدراسیۆنی تۆپی پێی ئه‌وروپا كۆبوونه‌وه‌یه‌كی چاره‌نووسساز ده‌كات\nفیدراسیۆنی تۆپی پێی ئه‌وروپا دوای به‌یاننامه‌كه‌ی 12 یانه‌كه‌ی ئه‌وروپا به به‌یاننامه‌یه‌كی توندی بڵاوكردووه‌ته‌وه هه‌ڕه‌شه له‌و یانانه ده‌كات.\nفیدراسیۆنی تۆپی پێی ئه‌وروپا ئه‌مڕۆ دووشه‌ممه كۆبوونه‌وه‌یه‌كی نا ئاسایی ئه‌نجام ده‌دات و له یه‌كه‌م كاردانه‌وه‌یدا بڕیاریدا ته‌واوی یارییه‌كانی چامپیۆنزلیگ و یۆرۆپالیگ بوه‌ستێنێت، كه له كۆی چوار یانه‌ی پێش كۆتایی چامپیۆنزلیگ سێ یانه‌یان به‌شێكن له دامه‌زرێنه‌رانی خولی سوپه‌ری ئه‌وروپا.\nماڵپه‌ڕی ABCی ئیسپانی رایگه‌یاندووه، له‌وانه‌یه یوێفا نازناوی ئه‌م وه‌رزه‌ی چامپیۆنزلیگ بداته پاریس سانجێرمان، چونكه یانه فه‌ره‌نسییه‌كه ره‌تیكردووه‌ته‌وه بچێته ناو خولی سوپه‌ری ئه‌وروپی و په‌یوه‌ندییه‌كی به‌هێزی له‌گه‌ڵ ئه‌لێكسانده‌ر سێفرین سه‌رۆكی یوێفا هه‌یه.\nفیدراسیۆنی تۆپی پێی ئیسپانیا و ئینگلته‌را و ئیتاڵیا به هاوبه‌شی به‌یاننامه‌یه‌كیان بڵاوكردووه‌ته‌وه و دژی خولی سوپه‌ری ئه‌وروپی هه‌ڵوێستی خۆیان راگه‌یاندووه، ته‌نانه‌ت رۆژنامه‌ی ئاسی ئیسپانی رایگه‌یاندووه، له‌وانه‌یه خوله‌كانی ئیسپانی و ئیتاڵی و ئینگلیزی ئه‌م وه‌رزه هه‌ڵبوه‌شێنرێنه‌وه، یانیش نازناوه‌كه به‌و یانانه نه‌درێت كه دامه‌زرێنه‌ری خولی سوپه‌رن.\nمیدیاكانی ئه‌وروپا رایانگه‌یاندووه، له‌وانه‌یه ئه‌و 12 یانه‌یه‌ی به‌شێكن له ده‌سته‌ی دامه‌زرێنه‌ری خولی سوپه‌ری ئه‌وروپا، به ته‌واوه‌تی له سه‌رجه‌م خوله ناوخۆیی و ئه‌وروپییه‌كان دووربخرێنه‌وه، ئیمانوێل ماكرۆن سه‌رۆكی فه‌ره‌نسا و بۆریس جۆنسن سه‌رۆكوه‌زیرانی به‌ریتانیا هه‌رزوو دژایه‌تی خۆیان بۆ خوله نوێیه‌كه راگه‌یاند.


نوامبر 2, 2020 – رادیو ده‌نگی ئازادی و یه‌كسانی\nبۆ مه‌حكووم كردنی وه‌حشیگه‌ریی تیرۆریسته ئیسلامییه‌كانی فه‌ڕانسه!\nله باروودۆخێكدا كه شه‌پۆلی دووهه‌می كۆرۆنا و چوونه‌سه‌ره‌وه‌ی خێرای ڕێژه‌ی تووش بوون و مه‌رگی ئه‌م نه‌خۆشییه بووه‌ته یه‌كێك له له گرینگرین هه‌واڵه‌كانی جیهان و له باروودۆخێكدا كه ده‌مێكه، هه‌ڵبژاردنی سه‌رۆك كۆماری ئه‌مریكا، له به‌هێزترین وڵاته ئیمپریالیستیه‌كانی جیهان، بووه‌ته سه‌ردێڕی زۆرێك له هه‌واڵ …\nبه‌رده‌وامی خۆپیشاندانی دژه ده‌وڵه‌تی له بێلارووس\nبه هه‌زاران كه‌س له خه‌ڵكی بێلارووس، ڕۆژی یه‌كشه‌ممه ١١ی گه‌ڵارێزان، بۆ چه‌نده‌مین حه‌فته‌ی به‌رده‌وام له‌دژی “ئه‌لێكساندێر لۆكاشێنكۆ” سه‌رۆك كۆماری ئه‌م وڵاته، هاتنه سه‌ر شه‌قامه‌كان و خوازیاری ده‌ست له‌كار كێشانه‌وه‌ی ناوبراو بوون. به پێی ڕاپۆرتی هه‌واڵنێریی ڕوویتێرز، لانیكه‌م …\nبه‌ڕێوه‌چوونی ڕێوڕه‌سمی ڕه‌وانه‌كردنی ته‌رمی جه‌لال مه‌له‌كشا له كه‌شێكی ئه‌منییه‌تی دا\nڕاپۆرته‌كان باس له‌وه ده‌كه‌ن كه ڕۆژی یەکشەممە ١١ی خەزەڵوەر، ڕێوڕەسمی ڕه‌وانه‌كردنی تەرمی “جەلال مەلەکشا“، شاعیری ناسراوی خەڵکی شاری سنە، لە کەشێکی توندی ئەمنییەتیدا بەڕێوەچوو. بە پێی ئه‌م ڕاپۆرته، بڕیار بووه ڕێوڕەسمی ڕه‌وانه‌كردنی تەرمی “جەلال …\nبرینداربوونی كۆڵبه‌رێك به‌هۆی ته‌قینه‌وه‌ی مین له نه‌وسوود\nبه پێی ڕاپۆرتی ڕێكخراوی مافی مرۆڤی هەنگاو، بە هۆی تەقینەوەی مین لە سنووری شاری نەوسوود لە ئۆستانی کرماشان کۆڵبەرێک بە سەختی بریندار بوو. بەپێی ئه‌م ڕاپۆرته، ئێوارەی ڕۆژی یەکشەممە ١١ی گه‌ڵاڕێزان …\nڕاگوێزرانی دوو هاووڵاتیی بۆ شوێنێكی نادیار\nبه پێی ڕاپۆرته‌كان، هێزەکانی ئیدارەی ئیتلاعاتی شاری سەوڵاوا دوو هاووڵاتی خەڵکی گوندی دێوەزناویان دەستبەسەر و بۆ شوێنێکی نادیاریان گواستووەتەوە. بەپێی ئه‌م ڕاپۆرته، سەرلە بەیانی ڕۆژی یەکشەممە ١١ی گه‌ڵارێزان هێزەکانی ئیدارەی ئیتلاعاتی …\nنه‌بوونی زانیاری له چاره‌نووسی سینا نیك پێی\nڕاپۆرته‌كان باس له‌وه ده‌كه‌ن كه چارەنووسی تازه‌لاوێكی خەڵکی گوندی “نێ“ی مەریوان بە ناوی “سینا نیک‌پێی” تەمەن ١٦ ساڵ، دوای پێنج ڕۆژ به‌سه‌ر دەستبەسەرکرانی، نادیاره. به پێی ئه‌م ڕاپۆرته، ڕۆژی شەممە ١٠ی گه‌ڵارێزان، بنەماڵەی ئەو تازه‌لاوه بۆ ئاگاداربوون …\nدرێژه‌ی مانگرتنی كرێكارانی پێترۆشیمی فه‌نناوه‌ران\nكرێكارانی پێترۆشیمی فه‌نناوه‌ران له ناوچه‌ی تایبه‌تی ئابووری پێترۆشیمی ماه‌شه‌هر، له ڕۆژی شه‌ممه‌وه هه‌تا ئێستا، له ناڕه‌زایه‌تیی به له‌خواره‌وه بوونی ئاستی حه‌قده‌سته‌كانیان و هه‌روه‌ها هه‌ڵاواردن له كاتی دانی مه‌زایای كاری، ده‌ستیان له‌كار كێشاوه‌ته‌وه و مانیان گرتووه. له حاڵێكدا كه كرێكارانی به‌شه‌كانی …\nكۆبوونه‌وه‌ی كرێكارانی ده‌ركراوی شیركه‌تی مه‌پنا\nكرێكارانی ده‌ركراوی شیركه‌تی مه‌پنا له پاڵاوگه‌ی بید بۆله‌ندی دوو، ڕۆژی دووشه‌ممه ١٢ی گه‌ڵارێزان، بۆ جارێكی دیكه، به خواستی گه‌ڕانه‌وه بۆ سه‌ر كاره‌كانیان ده‌ستیاندایه كۆبوونه‌وه. به‌وته‌ی كرێكارانی ناڕازیی، به‌دوای تێپه‌ڕبوونی چه‌ند ڕۆژ به‌سه‌ر به‌ستنی قه‌رارداد له‌گه‌ڵ …\nكۆبوونه‌وه‌ی كرێكارانی ده‌ركراوی سیمانی لووشان\nكرێكارانی ده‌ركراوی كارخانه‌ی سیمانی لووشان، ڕۆژی یه‌كشه‌ممه ١١ی گه‌ڵارێزان، له ناڕه‌زایه‌تیی به داخرانی كارخانه و وه‌دینه‌هاتنی به‌ڵێنی گه‌ڕانه‌وه‌یان بۆ سه‌ر كار، ده‌ستیاندایه كۆبوونه‌وه. به‌وته‌ی كرێكارانی ناڕازیی سیمانی لووشان، كێشه‌كانی ئه‌م كارخانه‌یه له مانگی گه‌لاوێژی ساڵی ٩٢وه به‌دوای ئه‌وه‌یكه ده‌وڵه‌ت …\nكۆبوونه‌وه‌ی ناڕه‌زایه‌تیی مۆڕه‌بیانی پێش ده‌بستانی تاران\nكۆمه‌ڵێك له مۆعه‌لیمانی پێش ده‌بستانی تاران، ڕۆژی یه‌كشه‌ممه ١١ی گه‌ڵارێزان به به‌ڕێوه‌بردنی كۆبوونه‌وه‌یه‌ك له به‌رامبه‌ر بینای مه‌جلیس، خوازیاری پێڕاگه‌یشتنی كاربه‌ده‌ستان به خواسته‌كانیان بوون. به پێی ئه‌م ڕاپۆرته، ئه‌م مۆعه‌لیمانه كه له ماوه‌ی ڕۆژانی ڕابردوو به‌م مه‌به‌سته له به‌رامبه‌ر مه‌جلیسی ڕژیم ده‌ستیاندابووه كۆبوونه‌وه، …


پاراستنی مافی پێکهاتەکان لە هەرێمی کوردستان: مۆدێلێکی خۆماڵی | MERI\nپێویستە هەرێمی کوردستانی عێراق شانازی بەو ناوبانگە بکات کە وەک پارێزەری پێکهاتەکان ناسراوە، بەهۆی دابینکردنی ئاسایش و لەخۆگرتنی ئەو پێکهاتانەی کە هەڕەشەیان لەسەرە. بەڵام، سەرەڕای دەوڵەمەندی پێکهاتە کۆمەڵایەتیەکەی، سیستەمی سیاسی لە هەرێمی کوردستان ڕەنگدانەوەی پێکهاتە فرەییەکەی نیە. بۆ ئەوەی پێکهاتەکان ڕۆڵی بەهێزتریان هەبێت لە هەرێمی کوردستانی عێراق، ئەم پێکهاتە فراوانە ئێتنی و ئایینیە پێویستی بە نوێنەرایەتی ڕاستەقینە هەیە لە فەرمانڕەوایەتی و ژیانی مەدەنی دا.\nلە خوولی ئێستادا يازده پەرلەمانتار نوێنەرایەتی پێکهاتەکان دەکەن لە پەرلەمانی کوردستان، پێنج له‌وانه بۆ توركومان و شه‌ش دانه‌ش بۆ كريستيانه كلدۆئاشووريه‌كان. بەڵام ئه‌وانه تەنیا لە داڕشتنی یاساداناندا به‌شدارن، بەبێ بەشداری ڕاستەقینە لە پرۆسەی بڕیاردان و جێبەجێکردن لە حکومەتی هەرێمی کوردستان. یەکێک لەو شێوازانەی کە دەکرێت لە ڕێیەوە ئەم میکانیزمەی ئێستا پەرەی پێبدرێت بریتیە لە دامەزراندنی دوو ئەنجومەنه: يه‌كێكيان بۆ پێکهاتە ئێتنیه‌كانی توركومان و عه‌ره‌ب و ئاشووری و كلدانی و ئه‌رمه‌نی، ئه‌وی ديكه‌يان بۆ پێكهاته ئاینیەکانی ئێزدی و كريستيان و كاكه‌يی و زه‌رده‌شتی و مه‌ندائی و به‌هايی. پێويسته هه‌ردوو ئه‌نجومه‌ن بكرێنه به‌شێكی دانه‌بڕاو له په‌يكه‌ری په‌رله‌مان و حكومه‌ت بۆ ئه‌وه‌ی زه‌مانه‌تی به‌شداربوون و كارتێكردنيان هه‌بێ له پرۆسه‌ی بڕياردان له به‌رزترين ئاستی ياسادانان و جێبه‌جێكردن.\nبنیاتنانی متمانەی پێکهاتەکان بە سیستەمی فەرمانڕەوایەتی هەرێمی کوردستانی عێراق نەک تەنیا دەبێتەهۆی گەرەنتیکردنی سەقامگیری بەردەوام و قبووڵکردنی یەکتر، بەڵکو بەهەمان شێوە دەبێتەهۆی پاراستنی پێکهاتەی کۆمەڵایەتی دەوڵەمەندی ناوچەکانیان.بۆيه‌ش، پێويسته پێكهێنانی ئه‌نجومه‌نی پێكهاته‌كان له ده‌ستووری هه‌رێمدا بچه‌سپێندرێت بۆ ئه‌وه‌ی به‌شداری ئه‌وانه له پرۆسه‌ی ياسادانان و جێبه‌جێكردن و به‌دواداچووندا مسۆگه‌ر بكات.\nکلیک بکە بۆ دابەزاندنی ڕاپۆرتەکە بە زمانی کوردی، عەرەبی و ئینگلیزی


دادگای فیدراڵی عێراق ده‌بێت بدرێته دادگا\nدادگای فیدراڵی عێراق، ڕۆژی ٢٠-١١-٢٠١٧ ئه‌نجامه‌كانی ڕیفراندۆمی باشووری كوردستانی هه‌ڵوه‌شانده‌وه و بڕیاری هه‌ڵوه‌شاندنه‌وه‌كه‌شی (كه ته‌نیا به‌زمانی عه‌ره‌بی بوو) له وێبسایته‌كه‌یاندا بڵاو كرده‌وه، من كارم به‌سه‌ر ناوه‌ڕۆكی بڕیاره‌كه‌وه نییه، به‌ڵام ئه‌م دادگایه كه نه‌ك هه‌ر خۆی شه‌رعییه‌تی نییه، به‌ڵكو وێبسایته‌كه‌شی پێشێلكارییه به‌رامبه‌ر به مادده‌ی چواره‌می ده‌ستووری عێراق به ته‌واوی خاڵ و بڕگه‌كانییه‌وه، خاڵی یه‌كه‌می مادده‌ی چواره‌می ده‌ستووری عێڕاق به‌م جۆره ده‌ست پێ ده‌كات "زمانی عه‌ره‌بی و كوردی، دوو زمانی فه‌رمین له عێراقدا...و هتد"، به‌ڵام وێبسایتی دادگای فیدراڵی عێراق ته‌نیا زمانی عه‌ره‌بیی تێدایه و زمانی كوردیی په‌راوێز خستووه و ده‌بێت سكاڵای له‌سه‌ر تۆمار بكرێت، جگه له‌مه‌ش سه‌رجه‌م بڕیاره‌كانی ئه‌و دادگایه (جا هه‌رچی و هه‌رچۆن بن!) به‌زمانی عه‌ره‌بین و زمانی كوردی بۆ نوسراوه فه‌رمییه‌كانیان به‌كار ناهێنن، ئه‌مه‌ش به دروستی پێشێلكاری بڕگه‌ی (ب)ی مادده‌ی چواره‌مه كه ده‌ڵێت "قسه‌كردن و وتوێژ و ده‌ربڕین له بواره فه‌رمییه‌كاندا به هه‌ریه‌ك له دوو زمانه‌كه، وه‌ك ئه‌نجومه‌نی نوێنه‌ران و ئه‌نجومه‌نی وه‌زیران و دادگاكان و كۆنگره فه‌رمییه‌كان".\nناوه‌ڕۆكی بڕیاره‌كه‌ی دادگای فیدراڵی عێڕاق دژ به ڕیفراندۆم (گه‌رچی له‌ڕووی قانونییه‌وه، نرخی ئه‌و حیبره‌ی نییه كه پێی نووسراوه!)، به‌ڵام ده‌بێت به زمانی كوردیش چاپ و بڵاو بكرێته‌وه، ئه‌وه‌ی ئێمه خوێندمانه‌وه، میدیا كوردییه‌كان ته‌رجوومه‌یان كردبوو!\nده‌ستووری عێراق كه له ئێستادا بووه به كراسه‌كه‌ی عوسمان به‌ده‌ست عه‌ره‌به‌وه، گه‌ر وه‌ك خۆی و بێ زیاد و كه‌م جێبه‌جێیان بكردایه، كه‌مێك له تووڕه‌یی و ناڕه‌زاییه‌كانی كوردی كه‌م ده‌كرده‌وه، له دیباجه‌ی ئه‌و ده‌ستووره‌دا، كه پێشه‌كی ده‌ستووره‌كه‌یه و حوكمی مادده‌كانی ده‌ستووری هه‌یه، وێڕای خستنه ڕووی ئێش و ئازار و مه‌ینه‌تییه‌كانی عێراقییه‌كان، به ده‌ق تیایدا هاتووه "ئێمه گه‌لی عێراق، به سه‌رجه‌م پێكهاته‌كانییه‌وه به ته‌واوی ویستی خۆمان به ئازادانه و ئاره‌زوومه‌ندانه، بڕیاری یه‌كگرتنی ئاره‌زوومه‌ندانه‌مان داوه و ده‌رس له ڕابردوومان وه‌رده‌گرین بۆ داهاتوومان، وه له به‌ها باڵاكانی په‌یامه ئاسمانییه‌كان و دۆزینه‌وه نوێكانی زانست و شارستانیه‌تی مرۆڤه‌وه، ئه‌م ده‌ستووره‌مان دانا. پابه‌ند بوون به‌م ده‌ستووره‌ش یه‌كێتی ئازادانه‌ی گه‌ل و خاك و سه‌روه‌ری عێراق ده‌پارێزێت!". شاره‌زایانی قانوونی ده‌ڵێن: ئه‌م ده‌ستووره له (ئه‌لفه‌وه بۆ یا) هه‌مووی یه‌ك حوكمیان هه‌یه و ده‌بێت جێبه‌جێ بكرێن، دیباجه‌ی ده‌ستووره‌كه زۆرترین حوكمی ڕوون و ڕۆشنی تیایه و پاڵپشتی ته‌واوی جیابوونه‌وه‌ی كورد یان هه‌ر پێكهاته‌یه‌كی تری عێراق ده‌كات له كاتێكدا ئه‌گه‌ر مادده‌كانی ده‌ستووره‌كه پێشێل كرابن، هه‌ر له ساڵی ٢٠٠٧ به‌ولاوه، كه مادده‌ی سه‌د و چل له‌واده‌كه‌ی خۆی تێپه‌ڕی و جێبه‌جێ نه‌كرا و به ئاشكرا پێشێل كرا، ئه‌و حه‌قه‌ی ده‌دا به كورد كه له عێڕاق جیابێته‌وه، به‌ڵام ده‌سه‌ڵاتدارانی عێراقی عه‌ره‌بی هیچ كاتێك ناگه‌ڕێنه‌وه سه‌ر دیباجه‌كه و نه‌ك هه‌ر ئه‌مه‌ش، به‌ڵكو كار به‌و ماددانه‌ی تری ناو ده‌ستووره‌كه‌ش ناكه‌ن كه له‌به‌رژه‌وه‌ندی كورده!\nدیباجه‌ی ده‌ستووری عێراق به ڕوونی پاڵپشتی سێ بنه‌مای گرنگ ده‌كات، یه‌كه‌م زه‌مانه‌تی نه‌ته‌وه‌كانی تر ده‌كات كه له‌عێراقدا مافیان پارێزراوه. دووه‌م زه‌مانه‌تی پرۆسه‌ی دیموكراسی ده‌كات كه به ده‌ستاوده‌ستكردنی ده‌سه‌ڵات ده‌ست پێ ده‌كات. سێیه‌م ڕێز له ماف و ئازادییه‌كانی مرۆڤ ده‌گرێت، وێڕای ئه‌وه‌ی كه له ئه‌گه‌ری پێشێلكردنی مادده‌یه‌ك یان زیاتری ده‌ستووره‌كه، پابه‌ند نه‌بوون به یه‌كپارچه‌یی عێراقه‌وه وه‌ك مافێكی نه‌ته‌وه‌كانی لێ دێت، بۆ ئه‌مه‌ش گه‌ر كار به دیباجه‌كه نه‌كرێت، له مادده‌ی یه‌كه‌مدا به روونی هاتووه\n"... ئه‌م ده‌ستووره‌ش یه‌كپارچه‌یی عێڕاق ده‌پارێزێت".\nبڕیاری هه‌ڵوه‌شاندنه‌وه‌ی ئه‌نجامه‌كانی ڕیفراندۆمی باشووری كوردستان له‌لایه‌ن دادگای فیدراڵییه‌وه له كاتێكدایه كه ئه‌و دادگایه ١٣ بڕیاری تری به‌بیانووی ڕیفراندۆم له دژی باشووری كوردستان ده‌ركردووه، له‌وانه‌ش داخستنی سنوور و گه‌مارۆی سه‌ر فڕۆكه‌خانه‌كانی هه‌رێم و جوڵاندنی هێز دژ به كورد و ناوچه كوردستانییه‌كان و هاوكات ڕه‌تكردنه‌وه‌ی تانه‌ی كورد له كه‌مكردنه‌وه‌ی بوجه‌ی هه‌رێم و چه‌ندان شتی تریش، كه ده‌بێت له‌گه‌ڵ بڕیاری هه‌ڵوه‌شاندنه‌وه‌ی ئه‌نجامی ڕیفراندۆم، ده‌ست به‌جێ ئه‌و سزایانه‌ش هه‌ڵبگرن و تا ئێستا هه‌ڵنه‌گیراون!\nڕاستییه‌ك هه‌یه، ئێستا كورد كه‌وتووه‌ته نێوان دوو به‌رداشه‌وه، له‌لایه‌ك ده‌ستوور پێشێل كراوه و له‌لایه‌كی تره‌وه ده‌زگای بڕیارده‌ر له‌سه‌ر ده‌ستوور دادگای فیدراڵییه، كورد پێی وایه ئه‌م دادگایه ناشه‌رعییه، كێشه‌كه‌شی له‌گه‌ڵیدا هه‌ر لێره‌وه ده‌ست پێ ده‌كات، ئه‌گه‌ر ددان به بڕیاره‌كه‌ی ئه‌م دادگایه‌دا نه‌نێت له‌مه‌ڕ هه‌ڵوه‌شاندنه‌وه‌ی ئه‌نجامه‌كانی ڕیفراندۆم، بۆیه‌كه‌م جار كلتووری حیساب نه‌كردن بۆ بڕیاری دادگای فیدراڵی سه‌ر هه‌ڵده‌دات و كوردیش به داهێنه‌ری ئه‌مه حیساب ده‌كرێت، هاوكات چیتر كورد خۆیشی ناتوانێت بۆ یه‌كلایی كردنه‌وه‌ی چاره‌نووسی ده‌ستوور په‌نا بۆ ئه‌م دادگایه به‌رێت، پرسیاره‌كه ئاوایه: ئه‌گه‌ر ئه‌م دادگایه ناشه‌رعییه، كورد چۆن له‌مه‌ودوا سكاڵا له‌سه‌ر پێشێلكارییه‌كانی ده‌ستوور له‌م دادگایه تۆمار ده‌كات؟ ئه‌گه‌ر بڕیاره‌كانی ئه‌م دادگایه سیاسی و لایه‌ندارانه‌یه، كه‌واته كورد له‌هه‌ر په‌نابردنێكی بۆ دادگای فیدراڵی (له‌سه‌ر هه‌ر كه‌یسێك) پێشوه‌خته دۆڕاوه.\nئه‌وه ڕونه كه عێراق له ڕووی واقعییه‌وه لۆژیكی هێز به‌ڕێوه‌ی ده‌بات نه‌ك هێزی لۆژیك، مه‌زهه‌ب چانسی سه‌ره‌كییه له به‌ده‌ستهێنانی مافه‌كاندا، كورد له‌لایه‌كه‌وه زمانی جیایه و له‌لایه‌كی تریشه‌وه سوننه‌یه، هه‌موو بڕیاره‌كانی ئه‌م وڵاته پێشوه‌خته له‌لایه‌ن به‌یتی ڕه‌هبه‌ری ئێران و مه‌ڕجه‌عی ته‌قلیدی حه‌وزه‌ی نه‌جه‌فه‌وه ده‌درێن و دواتر په‌رله‌مان و دادگای به‌ناو فیدراڵی عێراقیش، یان یاسای به باڵادا ڕاڤه ده‌كه‌ن، یاخود یاسای گونجاوی بۆ داده‌تاشن، حكومه‌تی عێراق له‌مه‌ڕ مافی نه‌ته‌وه و كه‌مینه‌كانی عێراقه‌وه به‌تایبه‌ت كورد، به‌یاننامه‌ی شیرین و زمانی شه‌كر به‌كارده‌هێنێت و له واقعیشدا تۆپ و ڕاجیمه و ئه‌برامز ده‌نێرێته سه‌ری و ماڵه‌كانی ده‌سووتێنێت و سه‌دان هه‌زاری لێ ئاواره و ده‌ربه‌ده‌ر ده‌كات! ئه‌وه وه‌ختی خۆیشی ده‌یان گوت: ئیمام خومه‌ینی له‌ماڵه‌كه‌یدا مێشی نه‌ده‌كوشت و به عه‌باكه‌ی ده‌یكردنه ده‌ره‌وه، بۆ ئه‌وه‌ی ئازاریان نه‌دات، به‌ڵام هه‌ر له‌و كاته‌دا فه‌توای كوشتنی كوردی ده‌ركرد و زیندانه‌كانی پڕ كردبوو له مرۆڤه‌كان و سادقی خاڵخاڵی ڕاسپاردبوو كه یه‌ك یه‌ك له‌سێداره‌یان بدات!


ماڵئاویی له ژیانی پێشمه‌رگه‌یه‌كی دێرینی كۆمه‌ڵه له شاری بۆكان هه‌واڵه‌کان\nماڵئاویی له ژیانی پێشمه‌رگه‌یه‌كی دێرینی كۆمه‌ڵه له شاری بۆكان\nبه پێی هه‌واڵی گه‌یشوو له شاری بۆكانه‌وه، كاتژمێر ٩ و نیوی شه‌وی دووشه‌ممه، هاوڕێ ڕه‌سووڵ عه‌زیزی، تێكۆشه‌ری سیاسی و پێشمه‌رگه‌ی دێرینی كۆمه‌ڵه له ته‌مه‌نی ٦٢ ساڵیدا به‌هۆی نه‌خۆشی له شاری بۆكان ماڵئاوایی له ژیان كرد.\nهاوڕێ ڕه‌سووڵ عه‌زیزی برای هاوڕێی گیان به‌ختكردوو كه‌ریم عه‌زیزی (كه‌ریم تورجان) بوو كه پاش گیان به‌ختكردنی براكه‌ی چه‌كی پێشمه‌رگایه‌تیی كۆمه‌ڵه‌ی له شان كرد و بۆ ماوه‌ی سێ ساڵ له ڕیزه‌كانی كۆمه‌ڵه‌دا چالاكیی كرد. پاشان به‌هۆی ده‌ستكورتیی بنه‌ماڵه‌كه‌ی گه‌ڕایه‌وه شاری بۆكان و ده‌ستی دایه كرێكاری، به‌ڵام هیچ كات سه‌ری بۆ داگیركه‌ران دانه‌نه‌واند و كه‌سایه‌تییه‌كی دژه ڕژیم و تێكۆشه‌ری سیاسیی خۆشناو و به‌هه‌ڵوێست مایه‌وه. ته‌رمی هاوڕێ ڕه‌سووڵ عه‌زیزی له شاری بۆكان ئه‌سپه‌رده‌ی خاك كرا.\nكۆبوونه‌وه‌ی ناڕه‌زایه‌تیی كرێكارانی شاره‌داریی كووت عه‌بدوڵڵا


گەڕەكەكانی سەنتەری شاری هەولێر خەریکە دادەڕمێن – Knwe.org\nسەرەکی » راپۆرت » راپۆرتی، ته‌ها عه‌بدوڵلا » گەڕەكەكانی سەنتەری شاری هەولێر خەریکە دادەڕمێن\nئەگەر لەسەر قەڵای هەولێرەوە سەیری خوارەوە بكەیت چەند خانوو و کۆڵانێکت بەرچاو دەكەوێت کە سیمایەكی کۆن و دێرینیان هەیە کە بەشێكن لە مێژووی شارەكە، كاتێكیش لێیان نزیکدەبیتەوە هەست دەكەیت تاڕادەیەكی زۆر پشتگوێخراون، جگە لەوەی ژیانی ئاسایی تێدا نەماوە، هیچ بڕیارێک لەبارەی چارەنووسیان نەدراوە، تا بەو جۆرەی ئێستا نەمێنێتەوە.\nگەڕەكی عەرەبانی هەولێر یەكێكە لەو گەڕەكانەی كەوتۆتە پشت باڵەخانەی قائیمقامیەتی قەزای ناوەندیی هەولێر بەرامبەر قەڵای شارەكە، ئێستا ئەو گەڕەكە جگە لە چەند خێزانێکی كەم كەسی تری تێداناژی، بەشێكی زۆری خانووەكانی روخێنراوە و كراونەتەوە گەراجی ئۆتۆمبێل، كە بەهۆی نزیكییەوە لەسەنتەری شار، رۆژانە خەڵكێكی زۆر ئۆتۆمبێلەكانیان لەو گەراجانە دەوەستێنن.\nبۆ ئامادەکردنی راپۆرتێک بەو گەڕەکەدا تێپەڕبووین و چەند کەسێکمان دوواند، حەمید كەریم مامۆستایە و لە بنەڕەتدا خەڵكی ئەو گەڕەكەیە، وتی: هۆكاری چۆڵبوونی گەڕەكی عەرەبانی شاری هەولێر بۆ ئەوە دەگەڕێتەوە كە لەساڵی 2012 حكومەت بڕیاری خۆماڵەكردن (استملاك)ی ئەو گەڕەكە و چەند گەڕەكێكی تری داوە لەبەر ئەوەی لە قەڵای هەولێر نزیكن، بەهۆی مێژووی درووستبوونیان، بەشێك لە خانووەكانی ئەو سێ گەڕەكە نرخێكی كەلەپورییان هەیە و پێویستە بپارێزرێن و وەك خۆیان بمێننەوە.\nوتیشی: بەگوێرەی زانیارییەکانمان تائێستا 60%ی خاوەن موڵکەكانی ئەو سێ گەڕەكە خۆماڵەكراون و كرێچیەكانیش بە پارچەیەك زەوی قەرەبووكراونەتەوە، ئێستاش بەشێك لە خاوەن موڵکەكان یان كرێچیەكانیان لەو گەڕەكانە ماون، بەڵام حكومەت خزمەتگوزاری بۆ ئەو گەڕەكانە راگرتووە، هەربۆیە زۆرجار تووشی كێشە و گرفتی كۆبوونەوەی ئاو و هاتوچۆ دەبنەوە.\nوەک لە وێنەکان دەردەکەوێت بەتێپەڕبوون بە نێو كۆڵانەكانی گەڕەكی عارەبان دەبینێت بەشێكی زۆر لە خانوو و دیوارەكان زۆر نزیكن لە داڕمان، ئەمە جگە لەوەی، بەجۆرێك لەگەڵ شارێك ناگونجێت كە پایتەخت بێت و مێژوویەكی دێرینی هەبێت.\nهەندێک لە دوكان و شوێنە بازرگانییەكانی سەنتەری شار رووی دواوەیان دەكەوێتە گەڕەكی عارەبان، بۆیە بەشێک لەو دوکان و شوێنە بازرگانیانە خانووە كۆنەكانیان وەك كۆگای هەڵگرتنی كەلوپەكانیان بەكاردەهێنن، هەربۆیە وەك باسدەكرێت زۆرجار كاری نەشیاو و دزیشی تێدا دەکرێت.\nئاسۆ خالید كە كاسبكارێكە و خاوەنی یەكێك لەو دوكانانەیە بۆ کوردستانی نوێ وتی: لە ساڵی رابردوودا دزییەكی گەورە لە یەكێك لە كۆگای كوتاڵ و قوماش فرۆش كرا، كە دزەكە لە دواوەی دووكانەكەوە، واتا لە گەڕەگی عارەبان هاتبووە ناو دوكانەکە و دزیی کردبوو. ئەو دوكاندارە داوادەكات حكومەت بڕیارێك بدات ئینجا بەهەر جۆرێك بێت، گرنگ ئەوەیە ئاوەدان بكرێتەوە، چونكە هەر گەڕەكێك ئەگەر ئاوەدان نەبێت و چاودێری نەكرێت كاری خراپتری تێدا دەکرێت.\nلەسەر شێوازی کۆن نۆژەنبکرێتەوە\nموحسین ئاوارە شاعیر و كەسایەتی شاری هەولێر كە ژیانی منداڵی لەو گەڕەكە بەسەربردووە دەڵێ: بۆ ئێمەی خەڵكی گەڕەكی عارەبان مایەی نیگەرانییە گەڕەکەکەمان بەو شێوەیە دەبینرێ، بەڵام لەبەر ئەوەی حكومەت تا ئێستا دەستی بە نۆژەنكردنەوە نەکردووە، کە پێویستە لەسەر شێوازی کۆنی خۆی و لە رێگای رێكخراوە نێودەوڵەتیەكان بکرێت، بۆیە تا ئەو کاتە ناتوانرێ هیچ گۆڕانكاریەكی تێدا بكرێت.\nوتیشی: مانەوەی بەو جۆرەی ئێستا وادەكات خانوو و کۆڵانەکانی ئەو گەڕەكە زیاتر زیانیان بەربكەوێت، ئەوکات نۆژەنكردنەوەی لەسەر شێوازی كۆن زەحمەت تر و كاتێكی زیاتری پێویستە، بۆیە ئێمە و خەڵكی هەولێر بەگشتی ناخوازین گەڕەكە دێرینەكانی شارەكە لەناوبچن كە ساڵانێك بەشێكی زۆر لە کەسایەتی و خێزانە ناودارەکانی هەولێر تێدا ژیاون.\nئەو كەسایەتییەی گەڕەكی عارەبان ئاماژە بەوەشدەكات: راستە پێشتر هەندێك كاری نەشیاو لەو گەڕەكە کراوە، بەڵام ئێستا تاڕادەیەكی باش پارێزراوە و رووناكی و پاسەوانی تایبەتی هەیە، چونكە شوێنەكە سەنتەری شارە و موڵك و ماڵێكی زۆری خەڵك لە دوكان و شوێنە بازرگانییەكانی هەڵگیراوە، بۆیە ئێستا تەنیا گرفت ئەوەیە سیمای ئەو گەڕەكە تێكچووە و دەخوازین چارەسەرێكی بۆ بدۆزرێتەوە.\nهاوپەیمانیی کوردستان کۆتایی بەو نایەکسانییە دەهێنێت کە بەرامبەر خەڵکی هەولێر کراوە


ئێران تۆمەتباری سەرەکی هێرش بۆ سەر فەجیرەیە - Mehr News Agency\n14 gulanê 2019 - 16:03\nNews Code 26503\nپاگەندەی بەرپرسێکی ئەمریکی:\nئێران تۆمەتباری سەرەکی هێرش بۆ سەر فەجیرەیە\nبەرپرسێکی ئەمریکی سەر بە ناوەندە هەواڵگرییەکانی ئەو وڵاتە ئیدعای کرد کە ئێران تۆمەتباری سەرەکیی هێرش بۆ سەر تانکەرە نەوتییەکانی فەجیرەیە، بەڵام هێشتا لەوبارەیەوە یەکلا نەبووینەتەوە و بەڵگەی پێوستمان بە دەستەوە نییە.\nبە ڕاپۆرتی ئاژانسی هەواڵی مێهر بە گێڕانەوە لە ڕۆیتێرز، بەرپرسێکی ئەمریکی کە ناوی نەدەرکێندراوە ئیدعای کرد کە ئێران تۆمەتباری سەرەکیی هێرش بۆ سەر تانکەرە نەوتییەکان و تەقاندنەوەی چوارنەوتکێش لە بەندەری فەجیرەیە، بەڵام ناکرێ ئەو بابەتە بسەلمێنین.\nئەو بەرپرسە ئەمریکییە سەبارەت بەوەی کە بۆچی ئێران خۆی لەو هێرشە بە دوور گرتووە و خوازیاری توێژینەوەی نێودەوڵەتی سەبارەت بەو ڕووداوە بوو و ئیدعایشی کرد کە ئێران خەریکی ئاژاوەنانەوە و بشێوییە.\nرۆژی یەکشەممەی ئەم حەوتەیە "المیادین" هەواڵێکی لەبارەی ڕوودانی تەقینەوەیەکی گەورە لە بەندەری فەجیرە بڵاو کردەوە کە بەرپرسانی ئیماراتی ڕەتیان کردەوە، بەڵام دواجار ڕایانگەیاند کە لە هێرشێکدا چوار نەوتکێش لە ئاگردا گلاون و سووتاون.


نامەگۆڕینەوەی نێوان د.یوسف گۆران و ستران عەبدوڵڵا\nئەدەبیاتی نامەنووسین لەنێوان دوو دۆست، یان دوو هاوڕێی یەك رێگا نەریتێكی قەدیمە، لەناو كوردیش هەیە. چەشنێكی باشە لە ئەدەبیات بۆ بیروڕا گۆڕینەوە و گەرم كردنی گفتوگۆی دۆستانە، لێرە ئێمە دەستمان پێكردووە، بەس قەرار نییە مۆنۆپۆلی بكەین. دۆستی تریش دەتوانێ بەشدار بێت. پەسەند بكا و رەت بكاتەوە و هی دیكەشی بخاتە سەر د. یوسف گۆران و ستران عەبدوڵڵا\nهەڤاڵ و هاوڕێم كاك د. یوسف،\nسڵاو و رێزی هەڤاڵانە\nڕەنگە بە دەستپێشخەری یەكەم نامە خەونێكی دێرین بهێنینە دی، خەونی ژیاندنەوەی نامەی هەڤاڵێتی لە ژیانی حزبیدا كە وەك زۆر شتی تری حزبایەتی لە كوردستان كز و كاڵ بۆتەوە. ڕاستە نامەكە من نووسیم، بەڵام بیرۆكەكە تۆ ژیانتەوە و نێوانی دوو هەڤاڵیش بەم جۆرە پێشبڕكێیانە لە خاوەندارێتی پێشنیاز و دەستپێشخەری ڕەنگە سەد جار باشتر بێت لە پێشبڕكێی باوی ئەمڕۆی ناو حزبایەتی و ناو ناوەندی سیاسیی كوردستان كە دیارە لەسەر چییە و بۆ چییە؟\nنامەكەی خۆجە ئەحمەد داود ئۆغڵوم لەسەر دۆخی حزبایەتی و حزبەكەی خۆی، ئاكپارتیم بەدیقەتەوە خوێندەوە. زۆر شتم سەرنج داێێ و خەتم بە ژێر زۆر بیرۆكەدا هێنا و وەك نەریتی خراپی خوێندنەوەی بەكۆڵ، چڵكی پەراوێزی زۆرم پێوە لكاند.\nدیارە وەك هەر شتێكی تری ئەدەبیاتی سیاسی لە توركیا بەشەكەی باسی دۆسێی كوردی لێ دەر بكە، كە لەوەدا قاسر و قسوردارن، دەنا ئەویتری لەسەر حزبایەتی، بە دیتنی من توحەفەیەكە دەهێنێ تەرجەمە بكرێت و ببێتە نموونە بۆ ئەدەبی بەرزی گفتوگۆی سیاسیی لەناو بەدەنەی هەر حزبێكدا كە دەیەوێ ئەندێشەی سیاسی فراوان بكات و پەنجەرەی پاكژ و بۆندار لەسەر ئایندەی خۆی بكاتەوە. خۆزگە دەرفەت هەبوایە وەك دابودەستوری جاران كە ئەزموونی گەلان لە هی چین و ماچینەوە تا كوبا و كۆریا تەرجەمە دەكرا، دەبووە نموونە بۆ فێربوون و دەرس لێ هەڵینجێنان. نموونەی دیموكراسی توركیا و كێشمەكێشی حزبەكانی، بەتایبەتی نموونەی تا ئێستا موەفەقی ئاكپارتی، هی ئەوە نییە هەر لەبەر ناكامی دیموكراسییەكەی لە پرسی كورد، یان لەبەر ئەوەی سەر بە مەكتەبی ئیسلامیی سیاسییە، ئیتر ڕاست و چەپی بەسەردا بهێنرێت و كوشراوی چڕكراوەی ئەزموونی دەیەیەك لە ژان گرتن و پیادەكردنی حزبایەتی هاوچەرخ، نادیدە بگیرێت.\nنەمكرد، نەكا پیاو چاكێك خەبەرێ بدات كە نامەی ئۆغلو نوقرچی تێدایە و بۆ پەزەكانی هەندێك خراپە. بەڵام پێم خۆشە، لەم دەستپێكی زنجیرە نامانەدا گفتوگۆی تەوەرە سەرەكییەكانی بكەین.\nنامەكەی ئۆغلو كە نیسانی ئەمساڵ نووسیویتی وردەكاری زۆری تێدایە لەسەر ئەزموونی حزبایەتی و قووڵە لە هەڵسەنگاندنی دابونەریتی حزبی توركی و رێرەوی ئاكپارتی. بۆ خۆم پێشتر سەرنجم وا بوو كە ئۆغلوی ئەكادیمیست هەر ئەوەیە كە بە پشتیوانی ساین ئەردۆگان پلەی سەرۆكی حزبی بەدەستهێنا و بۆ كوێركردنەوەی گرێی بەختی سەركۆماری پێشوو، عەبدووڵڵا گویل، كە نەكا، دوای تەواوكردنی مودەتی سەرۆكایەتی، تەماحی سەرۆكی حزب بیگرێت. بەڵام وا دەبینم خۆجە بە قەدەر تێفكرێنی لە قوڵایی ستراتیجی و باسی كتێبە مەشهورەكەی بە ناوی (قوڵایی ستراتیژی:\nپێگەی توركیا و رۆڵی لە گۆڕەپانی نێودەوڵەتیدا)، لە شەرحی حاڵی حزب و ڕەهەندەكانی ململانێی حزبایەتیدا قسە و قەولی هەیە.\nمەبەستم نییە بێژم هەرچی ئەو دەیڵێت راسپاردەی شایستەی كۆپیكردنە كە كەس ناخوازێت هیچ ئەزموونێك كۆپی بكرێت، بەڵام تاقیكردنەوەی كۆمەڵگەكان لە چین و ماچین تا ئێران و تۆران، بۆ تێفكرین و عیبرەتە، وەك عەرەبیش دەڵێ: الامپال تچرب ولا تقاس، با بەركوڵێكی ئەو شیرینەت پێ بدەم، مادام رەمەزان تەواو بوو.\n(لە ماوەی داهاتوودا، جیایی سەرەكی دەردەكەوێت لەنێوان\n: ئەوانەی شەپۆلی رووداوەكان بەگوێرەی تێگەیشتن لە بەهای ساتەوەختە مێژووییەكە ئیدارە دەدەن و... ئەوانەی: كە لەرێی دووركەوتنەوە لە بەهای راستەقینەی ساتەوەختە مێژووییەكە، دوای ئەم شەپۆلە دەكەون.\nئەو وڵاتانەی روانگەی خۆیان لەگەڵ سروشتی ساتەوەختی مێژوویی دەگونجێنن لەرێی رێبازێكی پتەو، كە شڵەژانە ناوخۆییەكان تێپەڕێنێت، هێزێكی وا پەیدا دەكەن دوارۆژی خۆیان لە چەند دەیە، بگرە لە چەد سەدەی داهاتووش، دیاری دەكەن.\nلێ ئەو وڵاتانەی وزەی خۆیان لە شڵەژانی ناوخۆیی بەتاڵدا خەرج دەكەن، سەرەنجام، لە رێرەوی مێژوودا، نوێنەرایەتی گروپگەلێكی خراپ دەكەن. ئەم تەنگژانەی دواییش كە لە ئاستی ناوخۆیی و هەرێمی و نێودەوڵەتی دەقەومێن، مامانی ژانی لەدایكبوونێكی تری مێژوون)\nتا ئێرە قسەی خۆجە داود ئۆغلو بوو، لەم بڕگەیەوە قسەی (هەڤاڵ) ئۆغلو دەست پێدەكات.\nتا نامەی داهاتوو هیوامە وەكو جاران، هەڤاڵ ، هەڤاڵ یەكێتی پێكبێنین.\nهەڤاڵ و هاوڕێم كاك ستران\nبەڵێ كە نامەكەتم خوێندەوە، زۆر شت و بەهای جوانی(جارانم) هاتەوە یاد، لەوانەش ئەدەبی سیاسی نامە گۆڕینەوە، گومانم نیە كە دوبارە پەنابردن بۆی، كارێكی بەسود دەبێ و تۆزێك لەئیسلوبی باوی ئێستای گفتوگۆی سیاسی و فیكری دورمان دەخاتەوە.\nنامەكەی داوود ئۆغڵو بۆ رای گشتی توركیا سەبارەت بە دۆخی ناوخۆیی توركیاو پارتی دادو گەشەپێدان لە چەندین رەهەندەوە پرسیارو گفتوگۆ دەخاتە روو، ئەو پەرەگرافەی كە بەرێزتان ئاماژەتان پێداوە و باس لە تێگەیشتنی پرۆسەو دیدی سیاسی لە روانگەی تێگەیشتنی ساتەوەختی مێژویی وڵات و جیهانەوە قوڵاییەكی فیكری سیاسی دیاری تێدایە، ئەو بە مانایەكی تر دەیەوێ بڵێ كە سەركردە سیاسی و حزبیەكان ئەركە لەسەریان لە سەر بنەمای لێكدانەوەی گۆڕانكارییە خێراكانی سەردەم رۆڵ و پێگەی مێژویی وڵاتەكەیان دیاری بكەن، نەك لەسەر بنەمای كاردانەوەو ئیدارەدان، چونكە بە تێگەیشتنی ئێمە هەستنەكردن بە قورسایی ساتەوەختی مێژویی، وڵاتان و پارتەكان لە بكەرو یاریكەرەوە دەكاتە بینەر.\nمنیش هەمان بۆچونی تۆم هەیە كە دیارە بیرو‌ڕاكانی لەمەڕ مەسەلەی كورد زۆر دواكەوتوە، بەڵام لەهەمان كاتدا رەخنەی ئاشكرای تێدایە سەبارەت بە سیاسەتی ئێستای توركیا بەرامبەر بە زمانەكان و پێكهاتەكان.\nلێرەوە بوارم بدە بچمە سەر بابەتێكی تری ئەم نامەیە كە تایبەتە بە كاری حزبی كە دەشێ بەشێكی بۆ كوردستان و ژیانی حزبیمان گونجاو بێت، لە بەشێكی نامەكەی داوود ئۆغڵودا هاتووە:\nپێنج بنەمای سەرەكی هەیە وادەكات بزوتنەوەو پارتە سیاسیەكان بكەری بەهەژمونی مێژوو بن:(١)بونی سیستمێكی ناوخۆیی هەماهەنگ لە پرنسیپ و بەها. (٢) بونی گوتارێكی گونجاو لەگەڵ ئەم سیستمی بەهایە. (٣) بو‌نی تۆڕێكی پەیوەندی كۆمەڵایەتی كراوە بەڕوی سەرجەم توێژەكان. (٤) بونی پەیكەرێكی رێكخستنی پتەو بۆ بەڕێوەبردنی كارای ئەم تۆڕە. (٥) بونی بیرێكی ئازاد و عەقڵێكی بەشدارپێكەر كە بوار بۆ گەشەكردنی ئەو سیاسەتانە خۆش دەكات كە گونجاو بێت لەگەڵ رۆحی سەردەم.\nكاتێك لەم بنەمایانە ورد دەبینەوە دەتوانین هۆكارەكانی سەركەوتن و شكستە سیاسی حزبیەكانمان ببینین، رەنگە سەرجەم ئەم بنەمایانە بۆ كوردستان دەقاودەق وەك هی سەرەوە نەبێت، بەڵام ئاشكرایە كزی و كاڵبونەوەی بەها سیاسی و حزبیەكان و نەبونی سیاسەتێكی گونجاو لەگەڵ ئەو بەهایانەی كە بزوتنەوەی سیاسیمان و شۆڕشی نوێی گەلەكەمان لە رێی پارتەكانمانەوە هەڵیانگرتبوو ئێستا بەشێكی گرنگی تەنگژەی سیاسی و حزبین لە هەرێمەكەمان.\nبەڕای من هەریەكێك لەم پێنج بنەمایە دەكرێت بەجیا قسەی لەسەر بكرێت بۆ خوێندنەوەی واقعی حزبی و سیاسی خۆمان، هەروەها دەكرێت بۆ سەرلەنوێ بوژانەوەو نوێكردنەوەی كاری حزبی، چ لە ناوەوەی یەكێتی و چ بۆ دەرەوەی یەكێتی، ئامڕاز یان پێوەری سیاسی سود بەخش بن.\nداوود ئۆغڵو لەم نامەیەدا وەك دەردەكەوێ ئەوەندەی خەمی ئەو پڕۆژە مێژوییەیە كە پارتی دادوگەشەپێدانی بەرهەم هێنا ئەوەندە خەمی گرتنە دەستی دەسەڵاتی سیاسی نیە، ئەو بە ئاشكرا نیگەرانی خۆی ناشارێتەوە لە كاڵبونەوەی بەها مێژویی- كلتورییەكانی ئەو پڕۆژەیە، ئەو پێی وایە كە بەژەوەندی تاكەكەسی و توێژەیی رۆژ بەرۆژ گوتاری مەعنەوی ئەم پارتە لاواز دەكات. لێرەدا جەخت دەكاتە سەر بنەما ئەخلاقیەكانی سیاسەت و وەرگرتنەوەی باڵادەستی مەعنەوی و پارێزگاریكردن لە ناسنامەی حزبی پارتی دادو گەشە پێدان، ئەم خاڵانەی سەرەوە جێی سەرنجن و هاوشێوەی زۆری تێدا هەیە لەگەڵ پارتە سیاسییەكانی هەرێمەكەمان، بۆیە دەكرێت بوارێكی تری گفتوگۆی ئایندەمان بێت.\nبادینان.. 54 گوندی مەسیحییەکان داگیرکراون\nیەكێتی دەیەوێت كۆنگرە ببەستێت و بڕیاری پێ نادرێت\nرووداوی (31 ئاب) لە بیرەوەرییەكانی ئەیاد عەلاوی دا\n500 ملیۆن دۆلاری دروستكردنی فڕۆكەخانەی دهۆك دیارنییە