سه‌ره‌تا باوكی دۆسته‌كه‌ی كوشتووه، دواتر بۆ ئه‌وه‌ی ئاشكرا نه‌بێت، ته‌واوی خێزانه‌كه‌ی كۆمه‌ڵكوژ كرد\nKurdistan24 هه‌ولێر 09:40 2022/05/28\nرۆژهەڵاتی ناوەڕاست تاوانی كوشتن كۆمه‌ڵكوژی په‌یوه‌ندی سۆزداری میسر\n5 ئه‌ندامی خێزانێك به‌هۆی ئاشكرابوونی په‌یوه‌ندییه‌كی سوزداری كوژران، تۆمه‌تباره‌كه په‌یوه‌ندییه‌كی سۆزداری هه‌بووه، دوای ئاشكرابوونی په‌یوه‌ندییه‌كه‌ی، ده‌مه‌قاڵێی له‌گه‌ڵ باوكی دۆسته‌كه‌ی كردووه و دواتر كوشتوویه‌تی، بۆ شاردنه‌وه‌ی تاوانه‌كه‌شی، ته‌واوی خێزانه‌كه‌ی كۆمه‌ڵكوژ كرد.\nبه گوێره‌ی راپۆرتێكی ماڵپه‌ڕی "عه‌ره‌بیه"، كۆمه‌ڵكوژكردنی خێزانێك له گوندی ئه‌وروپی له ناوچه‌ی شێخ زاید-ی باشووری قاهیره، كاردانه‌وه درووست كرد و هێزه ئه‌منییه‌كانی ناوچه‌كه‌ی ناچاركرد به‌په‌له لێكۆڵینه‌وه له تاوانه‌كه بكه‌ن و به‌دوای تۆمه‌تباره‌كه‌دا بگه‌ڕێن.\nدوای تاوانه‌كه، ئاشكراكرا، كه تۆمه‌تباره‌كه په‌یوه‌ندییه‌كی سۆزداری له‌گه‌ڵ كچێك هه‌بووه، په‌یوه‌ندییه‌كه‌ی ئاشكرابووه و باوكی كچه‌كه ده‌مه‌قاڵی له‌گه‌ڵ ئه‌و كه‌سه كردووه، ئه‌ویش كاردانه‌وه‌ی هه‌بووه و باوكی دۆسته‌كه‌ی كووشتووه.\nبرازایه‌كی پیاوه كوژراوه‌كه ئاشكرای كرد، تۆمه‌تباره‌كه ده‌قاڵێی له‌گه‌ڵ مامی كردووه، دوای ئاشكرابوونی په‌یوه‌ندییه‌كی سۆزداری له‌گه‌ڵ یه‌كێك له كچه‌كانی، دوای ئه‌وه مامی كوشتووه. هه‌ر به‌وه‌ش نه‌وه‌ستاوه، تۆمه‌تباره‌كه بۆ شاردنه‌وه‌ی تاوانه‌كه‌ی، كچه گه‌وره‌كه‌ی مامی، هه‌نا (28 ساڵ) و كچه بچووكه‌كه‌ی و هه‌ردوو نه‌وه‌كه‌ی (7 ساڵ و 5 ساڵ)ی له‌ناو باخچه‌كه‌ی خۆیاندا كوشتووه و رایكردووه.\nدوای ئاشكرابوونی تاوانه‌كه، هێزه ئه‌منییه‌كانی پارێزگای سوهاج لێكۆڵینه‌وه‌یان كردووه و توانیویانه تۆمه‌تباركه ده‌ستگیربكه‌ن، تۆمه‌تباره‌كه‌ش دانی به تاوانه‌كه‌ی ناوه.


📝 سەلیم شوشکەیی، ئەندامی ئەنجومەنی نوێنەرانی عێراق لەسەر فەرمانی دەستگیرکردنی، رونکردنەوەیەکی بڵاوکردەوە | 🏷 پۆل: بەڵگەنامەکان | زمانی بابەت: 🏳 کوردیی ناوەڕاست | 👁🗨\nسەلیم شوشکەیی، ئەندامی ئەنجومەنی نوێنەرانی عێراق لەسەر فەرمانی دەستگیرکردنی، رونکردنەوەیەکی بڵاوکردە\nسەبارەت بە لێدوانی بەڕێوەبەری ئاسایشی هەولێرهەولێر گوایە بەندە فەرمانی دەستگیرکردنی هەبێت و لەترسی دادگا ڕامان کردبێت بۆ ڕای گشتی ڕای دەگەیەنین کەوا:\nئێمە باوەڕمان بەدادگایەکی سەربەخۆی بێ لایەن هەیەو ئامادەین لەبەرامبەری بوەستین و ڕێز لەبڕیارەکانی بگرین.\nئەو لێدوانە بەڕێوەبەری ئاسایشی هەولێر لەکاتێکدایە ماوەی چوار ساڵە ئەندامی خولی سێهەمی پەڕلەمانین عێراقین و و سەرکەوتوی خولی چوارەمین، لای هەمو لایەک ئاشکرایە بەشێک لە دادگانی هەرێم لەکاتی ململانێ سیاسیەکاندا بێلایەنی خۆیان لەدەستدەدەن و بۆ ساغکردنەوەی ململانێ سیاسی بەکاردەهێنرێن.\nئێمە پێمانوایە ئەو جۆرە هەوڵانە زیان بە پڕۆژەی کاری هاوبەشمان دەگەیەنێت، هیچ گومانی تێدا نیە هەرکەسێک لەئەلفو بای یاسا بزانێ لەو ڕاستیە تێدەگات کە هەر کەس پەیوەندی بە هەر گروپێکی تیرۆرستیەوە هەبێت ناتوانێت کاندیدی پەڕلەمان بێت و و ڕەزامەندی خەڵک بەدەست بێنێت.\nهەربۆیە زۆر بەتوندی ئەو تۆمەتانە ڕەت دەکەمەوە بە هەوڵێکی دەزانم بۆ ناشرین کردنی کەسایەتیم، دەمێکە هەوڵی ناشرین کردنمان ئەدەن بەڵام سوپاس بۆ خوا گەلی کوردستان لەوە هۆشیاترە به درۆ دەلەسەکانیان باوەڕ بکات.\nدواکارم لە خودا ئەمن و ئاسایشی وڵاتمان بپارێزێ و ناحەزانیش ریسوا بکات\nسەلیم شوشکەییسەلیم شوشکەیی\n➕ ئەم بابەتە لەلایەن: (هاوڕێ باخەوان)ەوە لە: Jul 24 2018 9:23PM تۆمارکراوە\n✍ ئەم بابەتە بۆ دواجار لەلایەن: (زریان سەرچناری)ەوە لە: Jul 29 2018 11:10PM باشترکراوە\n📝 گۆڕان، یەکگرتوو، کۆمەڵ و بزووتنەوە پشتیوانی بۆ سەلیم شوشکەیی دەردەبڕن | 🏷 پۆل: بەڵگەنامەکان | زمانی بابەت: 🏳 کوردیی ناوەڕاست | 👁🗨\nگۆڕان، یەکگرتوو، کۆمەڵ و بزووتنەوە پشتیوانی بۆ سەلیم شوشکەیی دەردەبڕن\nبەناوی خوای بەخشیدەی میهرەبان\nبەیاننامەی چوار فراکسیۆنی پەرلەمانی کوردستان\nلەسەر پەلاماری بینای پارێزگای هەولێرهەولێر و تۆمەتباری کردنی ناڕەوای چەند کەس و لایەنێک\nلەکاتێکدا هەرێمی کوردستان بەدۆخێکی قەیراناوی دا گوزەر دەکات بەداخەوە پەلاماری بینای پارێزگای هەولێر دەدرێت، بەتوندی ئیدانەی ئه و پەلامارە دەکەین، پێویستە دەزگا ئەمنیەکان بەوریایی زیاترەوە هەوڵی پاراستنی دامەزراوە حکومییەکان و سەروماڵی هاوڵاتیان بدەن.\nپاش پەلاماری بینای پارێزگای هەولێر لێدوانی چەند بەرپرسێکی حکومی و ئەمنی شاری هەولێر بۆ تۆمەتبارکردنی کەسانێک پێش لێکۆڵینەوه و بڕیاری دادگا کارێکی نایاساییه و بۆ متمانەی نێوان هاوڵاتیان و دەزگا ئەمنیەکان کەم دەکاتەوە.\nلەپەنای ئه و ڕوداوانەدا ناوهێنانی مامۆستا سەلیم شوشکەیی ئەندامی پێشووی پەرلەمانی عێراق، بۆ شکاندنی کەسێتی و ناوزڕاندن و لەکەدارکردنه و تۆمەتی بێ بەڵگە و بێ بڕیاری دادگایه و ڕەدی دەکەینەوە، بە پاکتاوی سیاسی و مەرامی حزبی دادەنێن.\nخوازیاریشین دەزگا ئەمنیەکان بێلایەنی خۆیان بپارێزن و بەکارنەهێنرێن بۆ دژایەتی هیچ کەس و لایەنێک.\n➕ ئەم بابەتە لەلایەن: (هاوڕێ باخەوان)ەوە لە: Jul 26 2018 4:29PM تۆمارکراوە\n📝 هەرسێ فراکسیۆنی (یەکێتی و گۆران و کۆمەڵ) لە ئەنجومەنی نوێنەرانی عێراق دژی ناوزڕاندنی پەرلەمانتار سەلیم شوشکەیی بەیاننامەیەکیان، بڵاوکردەوە | 🏷 پۆل: بەڵگەنامەکان | زمانی بابەت: 🏳 کوردیی ناوەڕاست | 👁🗨\nهەرسێ فراکسیۆنی (یەکێتی و گۆران و کۆمەڵ) لە ئەنجومەنی نوێنەرانی عێراق دژی ناوزڕاندنی پەرلەمانتار سەل\nپشتیوانی لە مامۆستا سەلیم شوشکەیی\nسەبارەت بەو راپۆرتانەی چەند دەزگایەکی راگەیاندن دەربارەی پەرلەمانتار مامۆستا سەلیم شوشکەیی ئەندامی فراکسیۆنی کۆمەڵی ئیسلامیی کوردستان لە ئەنجومەنی نوێنەرانی عیراق بڵاویانکردووەتەوە کە تیایدا چەند تۆمەتێکی بێ بنەماو نادروستیان لەسەر ناوبراو پەخش کردوە کە هەموویان دەچنە خانەی تەشهیر و شکاندنی سیاسی، ئێمە نیگەرانی خۆمان دەردەبڕین و پێمانوایە مامۆستا سەلیم شوشکەیی نوێنەرێکی دڵسۆزی گەلی کوردستانە و لێدوان و بلاوکراوە و موداخەلەکانی لە ئەنجومەنی نوێنەران، گەواهی ئەوەی بۆ دەدەن کە دژی بیری توندڕەوییە و پشتیوانی هێزی پێشمەرگەی کوردستانە.\nشکاندن و بێڕێزی کردن بەرامبەر هەر ئەندامێکی کورد لە ئەنجومەنی نوێنەران خزمەت بە یەکڕیزی نیشتیمانی و سەقامگیریی کۆمەڵایەتی ناکات.\nفراکسیۆنی کۆمەڵی ئیسلامیی کوردستان\n📅 رۆژی دەرچوون: 08-01-2016\n➕ ئەم بابەتە لەلایەن: (هاوڕێ باخەوان)ەوە لە: Jan 8 2016 12:54PM تۆمارکراوە\n✍ ئەم بابەتە بۆ دواجار لەلایەن: (هاوڕێ باخەوان)ەوە لە: Jan 8 2016 1:01PM باشترکراوە\n1. 👁 08-01-2016\n📝 کۆمەڵی ئیسلامی راگەیەندراوێک لەبارەی پروپاگەندەکانی ئاسایشی پارتی دژی بە سەلیم شوشکەیی بڵاو دەکاتەوە | 🏷 پۆل: بەڵگەنامەکان | زمانی بابەت: 🏳 کوردیی ناوەڕاست | 👁🗨


هونەرمەند چیا مەدەنی..نهێنی پەناهەندەیی ئاشكرا كرد\nهونەرمەند چیا مەدەنی..نهێنی پەناهەندەیی ئاشكرا كرد\nلەڕێی دیمانەیەكی تایبەت لەگەڵ وێستگە ستایل هونەرمەندی دوور وڵات چیا مەدەنی وەڵامی پرسیارەكانی وێستگە ستایلی دایەوە و نهێنی دوورە وڵاتی خۆی ئاشكرا كرد .\nوێستگە ستایل- نازناوی مەدەنی لەچیەوە هاتوە؟ خەڵكی كام شاری كوردستانی؟\nمن له شاری مهاباد له رۆژهه‌ڵاتی كوردستان له‌دایكبووم. له‌م به‌شه له كوردستان، نازناوی گشتیی بۆ ئه‌ندامانی بنه‌ماڵه هه‌ڵده‌بژێرن و، بنه‌ماڵه‌ی باوكی منیش به نازناو یان شۆهره‌تی مه‌ده‌نی ناسراون.\nوێستگە ستایل - بۆچی هێندە بە تاسەوە باس لە گەڕانەوە بۆ نیشتیمان دەكەیت؟ و بۆ ناگەڕێیتەوە؟ چ شتێك ڕێگرە؟ و بۆچی ناچار بویت وڵات جێبهێڵیت؟\nمن به‌هۆی ئه‌وه كه باوكم پێشمه‌رگه بووه، ٣٢ ساڵه به‌ناچار شوێنی له‌دایكبوونم به‌جێهێشتووه دوای ٥ ساڵ ژیانی شاخ، ئێستا ماوه‌ی ٢٧ ساڵه له وڵاتی سوید ده‌ژیم سه‌یر نیه گه‌ر دوای ئه‌م هه‌مووه ته‌مه‌نه له غوربه‌ت، تاسه‌ی وڵات گوشاری هێنابێت ، ووته‌یه‌كی جوان ده‌ڵێ: "ته‌نانه‌ت دار و به‌ردیش له شوێنی خۆیان قورس و قایمن". هه‌تا له وڵاتی خۆت به ته‌واوی دوور نه‌كه‌ویته‌وه، نازانی ئه‌م زوڵمه چه‌نده گه‌وره‌یه\nوێستگە ستایل - بەرهەمەكانت زۆر بڵاو نین لەناو خەڵكدا هۆكاری ئەمە بۆچی دەگەڕێنیتەوە ؟\nمه‌به‌ستی من له گۆرانی ووتن درووستكردن و به‌ناوبانگكردنی گۆرانیبێژێك نه‌بووه و، به‌ڵكوو زیاتر پێمخۆشه له‌سه‌ر شێوازێكی تایبه‌ت به‌خۆم ووردبوونه‌وه بكه‌م.، درووستكردن و خوڵقاندنی به‌رهه‌مه‌كانم زۆرتر لا گرینگ بووه هه‌تا بڵاوكردنه‌وه‌یان، بۆیه له په‌یجی فه‌یسبووكی خۆم به‌ولاوه نازانم له كوێ تر بڵاوده‌بنه‌وه.، داواده‌كرێت كه بگه‌ڕێمه‌وه كوردستان و كۆنسێرت دابنێم و، له كاناڵه‌كان زیاتر خۆم وه‌ده‌ربخه‌م، به‌ڵام خۆم ئاوام پێ باشتر بووه و جارێ هه‌ر به‌م شێوه‌یه‌ش درێژه به‌كاره‌كان ئه‌ده‌م.\nوێستگە ستایل - لەكەیەوە تۆ كاری هونەری دەكەیت و خاوەنی چەند بەرهەمی هونەریت ؟\nده‌سپێكی كاره هونه‌رییه‌كانم ده‌گه‌ڕێته‌وه بۆ ساڵی ١٩٨٦ و، له‌ناو كۆڕی پێشمه‌رگه، به سرووده كوردییه‌كان فێری موزیك بووم. دوای هاتنم بۆ وڵاتی سوید له‌گه‌ڵ زۆربه‌ی هونه‌رمه‌نده‌كان له تاراوگه وه‌ك موزیكژه‌ن كارم كردووه. تا ئێستا نزیك ٤٥ ئاوازم داناون و دابه‌شكردنی موزیكیشم بۆ ٨٥ گۆرانی كردووه. هاوكات بۆ ٢٠ گۆرانی و سروودیش تێكستم نووسیوه. پێشتر ئاوازه‌كانم ئه‌دا گۆرانیبێژانی تر ئه‌یانخوێند به‌ڵام ئه‌زموونه‌كان وایكرد به‌ناچار ساخ ببمه‌وه ئیتر خۆم بیانخوێنم، ئه‌گینا به‌ته‌مای خوێندن نه‌بووم. ئه‌رشیڤی كاره‌كانم له په‌یجی فه‌رمی خۆم دانراون: www.chia.se\nوێستگە ستایل - بینەری پرۆگرامی كورد ئایدڵ بویت؟ چیت هەبوو بۆ ئەو پرۆگرامە؟\nشێوازێكی زۆر جوانه بۆ دۆزینه‌وه‌ی جه‌وهه‌ره‌كان و هیوادارم به‌رده‌وام بێت. كۆمه‌ڵێك ده‌نگی نوێ وه‌ك چه‌نگیز و بانه دۆزرانه‌وه.\nوێستگە ستایل - لەسەر گۆرانیبیژە گەنجەكان چیت هەیە ؟\nبه‌رله هه‌مووشت گرینگه كه راستگۆیانه له ناخ و ده‌روونی خۆیان بڕوانن، گه‌ر هه‌ستی هونه‌ری تێدا دۆزراییه‌وه ئینجا له‌فكری خۆڕاهێنان و خوێندنه‌وه دابن، ده‌نگی جێكه‌وتوو كار و ماندووبوونی زۆری گه‌ره‌كه و له ئاسمان را یه‌كشه‌وه بۆ كه‌س نازڵ نابێت. له‌ده‌سپێكدا له مه‌كته‌بی گۆرانیبێژانی جێكه‌وتوودا خۆپه‌روه‌رده‌كردن پێویسته به‌ڵام دواتر گرینگه رێچكه‌ی خۆت هه‌بێت و هه‌تاسه‌ر نه‌بیت به كۆپی ئه‌م و ئه‌و.\nوێستگە ستایل- بۆ كارە هونەریەكانت كێ پاڵپشتتە؟\nتا ئێستا هه‌رچی كردوومه هه‌ر خۆم كردوومه. سه‌ربه‌خۆبوونم له كاره‌كاندا زۆر بۆ گرینگه ، به‌داخه‌وه له وڵاتی ئێمه هه‌ر هێزێكی كه ده‌ستی هونه‌رمه‌ندان ده‌گرێ، به كاناڵ و مێدیاكانیشه‌وه، هه‌ر هه‌مووی به‌حیزبی كراون، یارمه‌تی كردنی هونه‌رمه‌ندان ئیتر له پێناو خزمه‌ت به هونه‌رێكی جوان نیه و ته‌نیا به‌رژه‌وه‌ندی حیزبییه كه بڕیار ئه‌دات كێ لایه‌ق به ده‌ستگرتنه.\nمن هیوادارم له‌ناو خاوه‌نشكۆكاندا كه‌سانی دڵسۆز و شاره‌زای هونه‌ر په‌یدا ببن، كه جه‌وهه‌ره هونه‌رییه‌كان بدۆزنه‌وه و ئه‌مه‌كناسانه و دوور له گه‌نده‌ڵی یارمه‌تییان بده‌ن، هونه‌رمه‌نده‌كه و هونه‌ره‌كه‌ی نه‌كڕن و دواتر هه‌رزانفرۆشیان بكه‌ن، به‌ڵكوو یارمه‌تی هو‌نه‌ره‌كه‌یان بده‌ن و لێیانگه‌ڕێن هه‌تا خۆیان كاری خۆیان بكه‌ن ووڵاتانی پێشكه‌وتوو له هونه‌ردا، له‌بن به‌ردیش بێت جه‌وهه‌ره‌كانی خۆیان ئه‌دۆزنه‌وه و پێیانده‌گه‌ێنن، كولتووری ووڵاته‌كه‌یان به‌م شێوه‌یه گەشه پێده‌ده‌ن و پێشی ده‌خه‌ن.\nئه‌م بابه‌ته 9644 جار خوێنراوه‌ته‌وه


12549 جار خوێندراوەتەوە\nبەشێک لە خەڵکی بەدەست کێشەکانی خەوەوە وەکو خەوزڕان و ناوبەناو بەخەبەرهاتن دەناڵێنن، دەتوانرێت بە ڕێکخستنی پلەی گەرمی ژووری نوستن و پاکوخاوێن ڕاگرتنی جێگەی نوستن زوو خەوت لێبکەوێت و خەوێکی ئارام بەدەستبهێنیت.\nلە ماڵپەڕی "ئیندپێندێنت"ی بەریتانیدا هاتووە، توێژینەوەکانی پێشتر جەختدەکەنەوە کە بوونی خەوێکی خۆش و ئارام و قوڵ هۆکارە بۆ بوونی تەندروستییەکی باش و دڵخۆشبوونی ئەو کەسانەی کە زیاتر لە شەش کاتژمێر دەنون.\nهەروەها ماڵپەڕەک ئاماژەی بە سێ ڕێگە کردووە بۆ بەدەستهێنانی خەوێکی ئارام و قوڵ، ئەوانیش:\n١. جێگەی نوستنەکەت\nبوونی جێگەیەکی باشی نوستن وەکو ساردی جێگەی نوستن و ڕێکخراوی و پاکوخاوێنی جێگەی نوستن هۆکارێکە تا بە درێژایی ساڵ خەوێکی ئارام و قوڵ بەدەستبهێنی.\n٢. گۆڕینی جێگەی نوستن بەپێی وەرزەکان\nئەو کەسانەی کە سیستەم بەکاردەهێنن یان جێگەی نەرم بەکاردەهێنن پێویستە لە وەرزە گەرمەکاندا جێگەی نوستنەکەیان بگۆڕن و جێگەیەک هەڵبژێرن کە کێشی سوک بێت و ڕەنگکراوەبێت تا هەست بە ساردی جێگەی نوستنەکەت بکەیت و بە زوویی خەوت لێبکەوێت.\n٣. پلەی گەرمی ژووری نوستن\nبەشێک لە زانایان پێیانوایە کە پێویستە پلەی گەرمی ژووری نوستن لە نێوان ١٦ بۆ ١٨ پلەی سەدیدابێت، کە یارمەتیت دەدات زوو خەوت لێبکەوێت، ئەمەش بەپێی وەرزەکان دەگۆڕێت بۆ نمونە لە وەرزی زستاندا پلەی گەرمی ٢٤ پلەی سەدی بێت، ئەویش بۆ کەمکردنەوەی قەلەقی و دڵەڕاوکێی زۆر.\nهەروەها زانایان ئاشکرایدەکەن کە لە وەرزە گەرمەکاندا باشترە پەنجەرە کراوەبێت، بۆئەوەی هەوای سروشتی و سارد بێتە ژوورەوە.


لە نێوان لەناوچوون و خەمساردیدا – Knwe.org\nسەرەکی » زانست » لە نێوان لەناوچوون و خەمساردیدا\nلە نێوان لەناوچوون و خەمساردیدا\nكەركوك، یەكێكە لەو شارانەی كە خاوەنی رێژەیەكی زۆری ناوچەی شوێنەوارییە كە دەتوانیت بڵێن لە هەموو قۆناغە مێژوویەكان و پێش مێژووی تێدایە لە چاخە بەردینەكانیشەوە.\nشوێنەوارەكان و مێژوو\nبەردەوامی ناوچە شوێنەوارییەكان لە كەركوك لە قۆناغە مێژووییەكاندا، هەڵگری مێژووییەكی دوور و درێژە كە دەتوانین بڵێن دەگەڕێتەوە بۆ شەش هەزار ساڵ ـ تا حەوت هەزار و پێنج سەد ساڵ پێش زاینی كە لە دامەزراندنی گوندە سەرەتاییەكانەوە سەریهەڵداوە كە تێدا دانەوێڵە و ئاژەڵ بەخێوكراوە بۆ یەكەم جار.\nشوێنەوار و ناجێگیری كەركوك\nلەبەر ئەوەی كەركوك لەڕووی سیاسی و سەربازییەوە لە هەموو سەردەمەكاندا لە بارێكی ناجێگردا بووە و هەر دەم كەوتۆتە بەر شاڵاوی هێزە سەربازییەكانی دەورو بەر، لەبەرامبەریشدا ناوچە شوێنەوارەكانی كەوتووتە بەر تاڵان و لە ناوچوون.\nفەرمانگەی شوێنەوار وەك پێویست كاری نەكردووە\nلەدوای پرۆسەی ئازادی عیراقەوە حكومەتی عیراقی وەكو پێویست هەوڵی نەداوە كە پۆڵینی ناوچە شوێنەوارییەكانی كەركوك و دەورو بەری بدات و بتوانێت لە ناوچوون و تاڵان بوون بیناپارێزێت بەتایبەتی لە دوای روودانی شەڕی چەكدارانی داعشدا بەشێكی زۆری شوێنەوارەكانی سەردەمی (هوری ـ میتانییەكان) لە قەزای حەویجە و دەوروبەری تووشی تاڵانكردن و لە ناوچوون بوون و هەندێك لەو شوێنەوارانەش تەقێنرانەوە.\nعیراق سیاسەتێكی چەوتی شوێنەواری جێبەجێ دەكات\nلەبارەی شوێنەوارەوە مێژوونووس سمكۆ بەهرۆز، بە كوردستانی نوێی راگەیاند: ئەوەی جێگەی سەرنجە لە دوای پرۆسەی ئازادی عیراقەوە لە ساڵی 2003، حكومەتی عیراق و فەرمانگەی شوێنەواری عیراق نەتوانرا خۆیان دەرباز بكەن لە سیاسەتی بە عەرەبكردن بەرامبەر بە شوێنەوارەكان، بەڵكو سیاسەتی بە توركمان كردنیشی هاتەسەر، ئەویش لە چوار چێوەی ئەوەی كە توركمانەكان بەڕێوەبەرێكیان بۆ فەرمانگەی شوێنەواری كەركوك دانا، هەڵسان لە چوار چێوەی نۆژەنكردنەوەی قەڵای كەركوك بە تێكدانی مێژووی ناوچە شوێنەوارەكان و گۆڕینی ناوی نەخشكاران و تۆماركردنی زۆربەی ئەو پارچە شوێنەوارانە بۆ مێژووی سەردەمی دەوڵەتی عوسمانی، كە تەنانەت لە گۆڕەكانیش دەستكاری ناو و ساڵاكانیان كردووە و مێژووی گەلێك كەسایەتی شارەكەیان كردووە.\nنۆژەنكردنەوە دەبێت دەستپاكی تێدا بێت\nوتیشی: لە كاتی نۆژەنكردنەوە لە نێو ماڵەكانی قەڵای كەركوكدا دەستكاری رەنگ و جۆری نەخشەكانیشیان كردووە.\nباسی لەوەشكرد وەكو فەرمانگەی شوێنەوار پێویستە هەڵسێت بە پاراستنی ئەو ناوچە شوێنەوارییانەی كە تاكو ئێستاكە دەستی كنە و پشكنین نەگەیشتووە پێی بۆ ئەوەی لە دوا رۆژدا هەڵبدرێنەوە و مێژوو سەردەمەكانیان دیاری بكەن.\nگەشتیاری و شوێنەوار\nلەڕووی گەشتیاریشەوە تاكو ئێستا نەتوانراوە ئەم ناوچە شوێنەوارییانە بخرێتە چوار چێوەی شوێنی گەشتیاری وەكو قەڵای كەركوك و منارەی داقوق و تەكیە و مزگەوتی تاڵەبانی و تەكیە خانەقا و گەلێك شوێنی تر.\nكۆت و بەندی سەر شوێنەوار\nسەرچاوەیەك لە فەرمانگەی شوێنەواری كەركوك بە كوردستانی نوێی راگەیاند: ئێمەی وەكو فەرمانگەی شوێنەواری كەركوك لەبەر ئەوەی پابەندین بە بەڕێوەبەرایەتی شوێنەواری عیراق ناتوانین یان نەمانتوانیوە سوود لە پارەی پترۆ دۆلار وەربگرین بۆ خزمەتی شوێنەوار، چونكە كۆمەڵك ئاستەنگیان درووست كردووە كە ئەو شوێنەوارانەی دەدۆزێنەوە دەبێت بگەیەنرێتە بەڕێوەبەرایەتی شوێنەواری بەغدا و لەوێشەوە دەچێتە دونیایەكی نا دیار و بزر دەبێت، هەر وەكو ئەوەی شوێنەوارێكی گەورەمان لە گەڕەكی واستی شاری كەركوك دۆزیەوە پارچەكانیان رەوانەی بەغدا كرد و شوێنەوارەكانیشیان بە خۆڵ دا پۆشی.\nرۆتین و شوێنەوار\nئەو سەرچاوەیە وتیشی: لەبەر ئەوەی فەرمانگەی شوێنەواری كەركوك سەر بە وەزارەتی ناوخۆی عیراقە بۆیە دەبێت لە ژێر چاودێرییەكی چڕ و رۆتینێكی گەورەدا كارەكانمان ئەنجام بدەین، ئەمیش لە چوار چێوەی بەرژەوەندییەكانی شوێنەوار دەچێتە دەرەوە و روحێكی كار كردن بۆ مێژووی شوێنەوارەكان چەق بەستوو دەبێت.\n114 جار بینراوە\nخانمێكی ئەرجەنتینی بەسەر ئایدزدا سەردەكەوێت\nسوودەكانی لەسەر پێ وەستان\nترشانی گەدە؛ چارەسەر نەكرێت مەترسیدارە


گرێدانی تێكۆشانی نیشتمانی بە تێكۆشانی چینایەتی بە شێوەیەكی مێژوویی، بنەمای سەرەكی سیاسەتی شیوعییەكانی كوردستان بووە. كاتێكیش شیوعییەكان بە شێوەیەكی تیۆری و پراكتیكی باسی مەسەلەی كورد و كوردستانیان كردوە، نیشتمان و خەڵكی چەوساوە و زەحمتكێش، وئازادییە دیموكراتییەكان، رەهەندی دانەبراوی بنەمای داراشتنی سیاسەت، و هەڵوێست وەرگرتن بووە.\nهاورێی شەهید جمال حەیدری لە وتارە بەنرخەكەیدا ( شیوعییەكان پێشڕەوی تێكۆشانن بۆ چارەسەری مەسەلەی كوردستان و گەیشتنی گەلی كورد بۆ مافی بریاردانی چارەنوس و ئازادی و یەكێتی نەتەوەیی) كە لە كۆتایی ساڵی 1961 نوسیوێتی، و دووای شەهیدبوونی لە ئاكامی كۆدەتای بەعس لە 1963دا، ئەم وتارەی لە ساڵی 1974دا بۆ یەكەمین جار بڵاوبۆتەوە، ئاماژەی بە دەستەواژەیەك كردوە كە ئەویش ( حزبی خاك و نان و ئازادی) یە وەك شوناسێك كە جەماوەری خەڵكی كوردستان لە ئاكامی هەڵوێست و تێكۆشان بە حزبی شیوعی بەخشیوە.\nحزبی خاك و نان و ئازادی، رەنگدانەوەیەكی تەواوی ئامادەبوون و گرێدانی چەمكی خەباتی نیشتمانی بە خەباتی چینایەتی و داواكارییەكانی خەڵك و خەبات لە پێناوی ئازادییەكانە، كە ئەو سێ رەهەندە گرنگە بنەمای هەڵوێستی مێژووی شیوعییەكانە سەبارەت بە مەسەلەی كورد.\nنوسەر لە بەشێك لەو وتارەدا دەڵی: شیوعییەكان تەماشای تاكە لایەنێكی چەوساندنەوە ناكەن كە مەبەست چەوساندنەوەی نەتەوەییە كە دووچاری كورد بۆتەوە. هەڵبەتە ئەمەش مانای ئەوە نییە كە چەوساندنەوەی نەتەوەیی دژ بە كورد لە عێراق و توركیا و ئێران بابەتێكی لاوەكییە و گرنگی نییە، بەڵكو بە پێچەوانەوە، چەوساندنەوەی نەتەوەیی دژ بە گەلی كورد بەرادەیەك قێزەوەنە كە كۆنەپەرستان و توندڕەوە شۆڤینیستەكانی تورك و فارس و عەرەب تەنانەت دان بە بوونی خاكی كوردان ـ كوردستان ـ نانێن و بەردەوام ئینكاری ئەوە دەكەن كە نەتەوەی كورد هەیە.\nشەهید جمال حەیدری لە وتارەكەیدا ئاماژە بە هەڵوێستی مەبدەئییانەی شیوعییەكان دەكات كە تێكۆشانی نیشتمانی و چینایەتی و دیموكراسی بەیەكەوە دەبەستنەوە و دەڵی: لەم روانگەیەوە حزبمان پشتگیری لە هەر بزاڤیكی پێشكەوتنخوازانەی گەلی كورد، چ لە كوردستانی عێراق، یان لە پارچەكانی دیكەدا، كردوە، و لەساڵی 1945 پشتگیری لە بزوتنەوەی بارزان و لە ساڵی 1946دا لە كۆماری كوردستانی دیموكرات "كۆماری مەهاباد" كردوە، و بەردەوام دەنگی ناڕەزایی دژ بە سیاسەتی چەوساندنەوە وداپلۆسینی وەحشیگەرانەی دەسەڵاتدارانی توركیا و ئێران و عێراق دژ بە كورد دەڕبریوە. لە هەمان كاتدا شیوعییەكان پێشڕەوی جەماوەری گەلی كوردستان وەك رێكخەرو سەركردە بوونە. شیوعییەكان رۆڵی سەركردایەتییان هەبوو لە راپەرینەكانی جوتیارانی (وارماوا) لە سلیمانی و جوتیارانی (دزەیی) كە 300 گوندی هەولێری گرتەوە، و جوتیارانی (هۆرین و شێخان)ی سەر بە خانەقین. هەروەها شیوعییەكان سەركردایەتی خۆپیشاندانی كرێكارانی نەوت لە كەركوك لە ساڵی 1946 و كرێكارانی هێڵی ئاسن لە هەولیر ساڵی 1948 كردوە و لەگەڵ هێزە پێشكەوتنخوازەكانی بەشدارییان لە دەیان خۆپیشاندانی جەماوەری كردوە كە لەسەرانسەری كوردستاندا بەرپابووە.\nشەهید جمال حەیدەری لە وتارەكەیدا رۆڵ و گرنگی كاری رۆژنامەگەری فەرامۆش ناكات، بۆیە ئاماژە بۆ ئەوە دەكات كە رۆژنامەی ئازادی كە حزبی شیوعی بە زمانی كوردی لە ساڵی 1944 وە دەریدەكرد تا ئێستا رۆڵێكی گەورە لە ئامادەكردنی جەماوەر بۆ تێكۆشان دەبینێت. لە میانەی ئەم تێكۆشانەشدا حزبی شیوعی قوربانی گرانبەهای پێشكەشكردوە و چەندین تێكۆشەری شیوعی شەهید بوونە و چەندین دیكە لە بەندیخانەكاندا بۆ ماوی درێژ بەندبوونە.\nبابەتی كشتوكاڵی و مافی جوتیاران بەشێكی دیكەی بایەخی شەهید جمال حەیدەری بووە، هەر بۆیە لە وتارەكەیدا ئاماژە بۆ ئەوە دەكات كە جوتیاران زۆربەی جەماوەری كوردستان پێكدەهێنن و بەرنامەی حزبی شیوعی لە بواری سیاسەتی كشتوكاڵی جێگای رەزامەندی جەماوەرە. بە هۆی ئەم هەڵوێستانەی حزب لە بواری نیشتمانی و چینایەتی و بواری ئازادیە دیموكراتییەكان بەشێكی بەرچاوی رۆشنبیران و هونەرمەندان و شاعیر و ئەدیبان لە دەوری حزب كۆبونەتەوە.\nشەهید جمال حەیدری كۆتایی بە پەرەگرافی ئەم بەشەی وتارەكەی دەهێنێ بەوەی كە جەماوەر كورد بە هۆی ئەم هەڵوێستانە و بە هۆی ئەم سیاسەتە ناوی حزبی شیوعی ناوە: حزبی خاك و نان و ئازادی.


نوێترین زانیاری سەبارەت بە دانانی 225 کامێرای دیاریکردنی تیژڕەوی لە سلێمانی – لڤین پرێس\nئەندامێکی پەرلەمانی کوردستان، 225 کامێرای دیاریکردنی تیژڕەوی لە سلێمانی دادەنرێت و ئەو پڕۆژەیە دراوە بە کۆمپانیا و پارەی سزای هاووڵاتیان بۆ کۆمپانیاکە دەچێت، دەشڵێت، پڕۆژەکە لەماوەی ٥٠٠ ڕۆژدا جێبەجێدەکرێت و ئێستاش بیناکەی لە نێو ھاتوچۆی سلێمانی لە قۆناغی كۆتایی دایە.\nلە بەدواداچونێکدا عەلی حەمەساڵح، ئەندامی پەرلەمانی کوردستان کە ئەمڕۆ ( پێنج شەممە، ١٨ی تشرینی دووەمی ٢٠٢١ ) لە هەژماری فەرمی خۆی لە تۆڕی کۆمەڵایەتی فەیسبوک بڵاویکردوەتەوە، ڕایگەیاند،” پێشتر کاری عەریزە نوسین لە بەڕێوبەرایەتی پۆلیسی ھاتوچۆ لە چەند کەسێکی ھەژار وەرگیرایەوە کە بژێوی ژیانیان لەسەربوو، درا بە کۆمپانیا و نرخکەی چەندین قات لە سەر ھاوڵاتی زیادکرا، ئێستاش بڕیار دراوە بە پێدانی کامێرای دیاریکردنی تیژڕەوی ئۆتۆمبیل بەکەرتی تایبەت، ئەم ھەنگاوە بەکارێکی نادروست دەزانم، چونکە سزا نادرێتە کەرتی تایبەت”.\nئاماژەی بەوەشکردووە، “پێشتر لە ڕێگای پەرلەمانەوە ئەم دۆسیەم جوڵاند، لە بری گفتوگۆ و چارەسەر، ڕەتکرایەوە و وتیان شتی وا نیە، بەڵام ئێستا بەرەو ئەوە دەچێت کارەکە بچێتە قۆناغی جێبەجێکردن، گرێبەست کراوە بۆ پێدانی کامێرای دیاریکردنی تیژڕەوی ئۆتۆمبیل بە کەرتی تایبەت، قۆناغی یەكەم تەواوی پارێزگای سلێمانی دەدرێتە کۆمپانیایەک بەناوی Early future ”.\nپێشتر کاری عەریزە نوسین لە بەڕێوبەرایەتی پۆلیسی ھاتوچۆ لە چەند کەسێکی ھەژار وەرگیرایەوە کە بژێوی ژیانیان لەسەربوو، درا بە کۆمپانیاو نرخکەی چەندین قات لە سەر ھاوڵاتی زیادکرا !!\nئێستاش بڕیار دراوە بە پێدانی کامێرای دیاریکردنی تیژڕەوی ئۆتۆمبیل بەکەرتی تایبەت، ئەم ھەنگاوە بەکارێکی نادروست دەزانم! سزا نادرێتە کەرتی تایبەت!…\nبەڕێوبردن و کۆکردنەوەی داھات و بەکارھێنانەوەی بۆ خزمەتی گشتی ئەرکی حکومەتە..\nپێشتر لە ڕێگای پەرلەمانەوە ئەم دۆسیەم جوڵاند! لە بری گفتوگۆو چارەسەر، ڕەتکرایەوەو وتیان شتی وا نیە.. بەڵام ئێستا بەرەو ئەوە دەچێت کارکە بچێتە قۆناغی جێبەجێکردن!\nگرێبەست کراوە بۆ پێدانی کامێرای دیاریکردنی تیژڕەوی ئۆتۆمبیل بە کەرتی تایبەت ، قۆناغی یەكەم تەواوی پارێزگای سلێمانی دەدرێتە کۆمپانیایەک بەناوی Early future\n٢٢٥ کامێرا بۆ سەرتاسەری سلێمانی دادەنێت..\n٤٢٠ ئۆتۆمبێل بۆ حکومەت دەکڕێت..\n٥٣ ملیار دینار خەرجدەکات\nلە ٥٠٠ ڕۆژدا کامێراکان دەکەوێتەکار..\nئێستاش بیناکەی لە نێو ھاتوچۆی سلێمانی لە قۆناغی كۆتایدایە…\n٨٠٪ داھاتی کامێرا بۆ کۆمپانیایەو ٢٠٪ بۆ حکومەت، دوای ئەوەی کۆمپانیا کۆی خەرجیەکانی دەرھێنایەوە ڕێژەکە پێچەوانە دەکرێتەوە..\nگرێبەستەکەش بۆ ١٥ ساڵە..\nکامێرای ھاتوچۆ نابێت نابێت بدرێتە کەرتی تایبەت، چونکە، ئەمە خزمەتگوزاری نیە، سزایە بۆ تیژڕەوی و سزاش نادرێتە کەرتی تایبەت.. ئایا حکومەت ناتوانێت خۆی ئەم کامێرانە دابین بکات!\nلە بنەڕەتدا فکرەی کامێرای ھاتوچۆ بۆ کەمکردنەوەی تیژڕەویە نەک کۆکردنەوەی پارە بۆ کۆمپانیایەکی کەرتی تایبەت…\nجارێ وەرگرتنی پارەی کامێرای دیاریکردنی تیژڕەوی ھیچ یاسایەکی نیە! چ جای ئەوەی بدرێتە کەرتی تایبەت..\nمن ئەمڕۆ جارێکی دیکە ئەم دۆسیەم داوە بە داواکاری گشتی بۆ ڕاگرتنی و ڕێککاری یاسایی..\nئەنجامی ھەڵبژاردن لە کەرکوک گۆڕا


نێچیرڤان بارزانی: دۆخی ناله‌بار یه‌كڕیزی و ته‌بایی له هه‌موو لایه‌ك ده‌خوازێت\nسەرۆکی هەرێمی کوردستان، بەبۆنەی یازدەیەمین ساڵیادی دامەزراندنی بزووتنەوەی گۆڕان، پەیامێکی پیرۆزبایی ئاراستەی رێکخەری گشتی و ئەندامانی خانەی راپەڕاندن و جڤاتی نیشتمانیی بزووتنەوەکە کرد و رایده‌گه‌یه‌نێت،" ئه‌م بۆنانه ببنه ده‌رفه‌تى قووڵكردنه‌وه‌ی گیانی هاوكاری و پته‌وكردنی هاوخه‌باتی و ده‌ستگرتنی كۆی لایه‌نەکان".\nنێچیرڤان بارزانی، سەرۆکی هەرێمی کوردستان، ئەمڕۆ لە ساڵیادی 11 ساڵەی دامەزراندنی بزووتنەوەی گۆڕاندا و لە پەیامێکی پیرۆزباییدا بۆ رێکخەر و ئەندامانی خانەی راپەڕاندن و جڤاتی نیشتمانیی ئەو حیزبەی نووسیوە، "بزووتنه‌وه‌ی گۆڕان هه‌ر له دامه‌زراندنیيه‌وه له‌سه‌ر ده‌ستی خوالێخۆشبوو نه‌وشیروان مسته‌فا كه له‌م یاده‌دا سڵاو بۆ گیانی ده‌نێرین و یادی ده‌كه‌ينه‌وه، رۆڵێكی دیاری له كایه‌ی سیاسیدا گێڕاوه، ئێستاش لایه‌نێكى كاریگه‌ر و سه‌ره‌كیی پێكهاته‌ی حكومه‌ت و پرۆسه‌ی سیاسیی كوردستانه، هه‌ڵوێسته‌كانیشی به‌رپرسیار و خه‌مخۆرانه‌ن".\nلە بەشێکی دیکەی پەیامەکەیدا ، سەرۆکی هەرێمی کوردستان رایده‌گه‌ینێت،" دۆخی ناله‌بار و كێشه و قه‌یرانه‌كان كه به‌رۆكی كوردستانیان گرتووه، یه‌كڕیزی و ته‌بایی و پێكه‌وه‌یى له هه‌موو لایه‌ك ده‌خوازێت تا بتوانین ئه‌م قۆناخه سه‌خته تێپه‌ڕێنین، گه‌له‌كه‌مان له قه‌یران و كێشه‌كان ده‌رباز بكه‌ین، پارێزگاری لە قەوارەی دەستووريی هەرێمی کوردستان بکەین و هەنگاوی زیاتر بۆ خزمەتکردنی خەڵکی کوردستان بنێين".\nدەقی پەیامی پیرۆزبایی نێچیرڤان بارزانی، سەرۆکی هەرێمی کوردستان بۆ بزووتنەوەی گۆڕان:\nبه‌ڕێز عومه‌ری سه‌ید عه‌لی، رێكخه‌ری گشتی\nبه‌ڕێزان ئه‌ندامی خانه‌ی راپه‌ڕاندن و جڤاتی نیشتمانيی بزووتنه‌وه‌ی گۆڕان\nله يادى یازده ساڵه‌ی دامه‌زراندنی بزووتنه‌وه‌ی گۆڕاندا، به گه‌رمى پیرۆزبایی له به‌ڕێزتان و ئه‌ندامان و لایه‌نگرانی بزووتنه‌وه‌كه‌تان ده‌كه‌م، هیوای به‌رده‌وامی و پێشكه‌وتنتان بۆ ده‌خوازم.\nبزووتنه‌وه‌ی گۆڕان هه‌ر له دامه‌زراندنیيه‌وه له‌سه‌ر ده‌ستی خوالێخۆشبوو نه‌وشیروان مسته‌فا كه له‌م یاده‌دا سڵاو بۆ گیانی ده‌نێرین و یادی ده‌كه‌ينه‌وه، رۆڵێكی دیاری له كایه‌ی سیاسیدا گێڕاوه، ئێستاش لایه‌نێكى كاریگه‌ر و سه‌ره‌كیی پێكهاته‌ی حكومه‌ت و پرۆسه‌ی سیاسیی كوردستانه، هه‌ڵوێسته‌كانیشی به‌رپرسیار و خه‌مخۆرانه‌ن.\nهیوادارم ئه‌م یاده گوڕوتینی زیاتر بداته تێكۆشانی سیاسيی بزووتنه‌وه‌كه‌تان له‌پێناو ئامانجه ره‌واكانی گه‌له‌كه‌ماندا، ئه‌م بۆنانه ببنه ده‌رفه‌تى قووڵكردنه‌وه‌ی گیانی هاوكاری و پته‌وكردنی هاوخه‌باتی و ده‌ستگرتنی كۆی لایه‌نه تێكۆشه‌ره‌كانی كوردستان به نه‌گۆڕ و ئامانجه نیشتمانی و به‌رژه‌وه‌ندییه باڵاكانی گه‌له‌كه‌مانه‌وه.\nدۆخی ناله‌بار و كێشه و قه‌یرانه‌كان كه به‌رۆكی كوردستانیان گرتووه، یه‌كڕیزی و ته‌بایی و پێكه‌وه‌یى له هه‌موو لایه‌ك ده‌خوازێت تا بتوانین ئه‌م قۆناغه سه‌خته تێپه‌ڕێنین، گه‌له‌كه‌مان له قه‌یران و كێشه‌كان ده‌رباز بكه‌ین، پارێزگاری لە قەوارەی دەستووريی هەرێمی کوردستان بکەین و هەنگاوی زیاتر بۆ خزمەتکردنی خەڵکی کوردستان بنێين.\nدووباره پیرۆزباییتان لێده‌كه‌م و هیوای سه‌ركه‌وتنتان بۆ ده‌خوازم.


کوردیپێدیا - رەهێڵەی دەسبەرکردن لە پێرانشار / لە چوار ڕۆژدا 19 کەس دەستبەسەرکراون\n📝 رەهێڵەی دەسبەرکردن لە پێرانشار / لە چوار ڕۆژدا 19 کەس دەستبەسەرکراون | پۆل: بەڵگەنامەکان | زمانی بابەت: 🏳 کوردیی ناوەڕاست\nرەهێڵەی دەسبەرکردن لە پێرانشار / لە چوار ڕۆژدا 19 کەس دەستبەسەرکراون\nبە پێی ڕاپۆرتی کۆمەڵەی مافی مرۆڤی کوردستان: لە ڕۆژێ پێنج شەمەوە تا دووشەمە لە شاری پێرانشار 19 کەس دەسبەسەر کراون\nبەپێی هەواڵە کە ئەم کەسانە لە لایان هێزە ئەمنییەتیەکانی کۆماری ئیسلامی ئیرانەوە لە دایرەی ئیتلاعاتی ورمێوە دەسبەسەر کراون.لەناو دەستبەسەر کراوەکاندا چالاکانی مەدەنی و هەندێک کەسایەتی مەزهەبی بەرچاو دەکەون.\nمامۆستا مەلا رەزا داوردان،بەر پرسی مەدرسەی علوم دینی سەلاحەدین ئەیوبی لە شاری پیرانشاردا، یەک لەو دەستبەسەر کراوانەیە.کە هێزە کانی ئیتلاعات لە دوای پشکنینی ماڵ و دەسبەسەرگرتن بە سەر هەنێک کەلو پەلی شەخسیدا، دەیگوێزنەوە بۆ شوێنێکی نادیار.\nهەر لەو پەیوەندیەدا لە سەرەتای ئەم حەوتوەدا دوو چالاکی مەدەنی بە ناوەکانی ئومێد قوڕەیشی و ئەحمەد قادری لە لایەن هێزەکانی ئیتلاعاتی پیرانشارەوە دەستبەسەر دەکرێن و هەناردەی ورمێ دەکرێن.\nشایانی باسە لە مانگی پوشپەڕی ئەمساڵدا زۆرترین قۆڵبەستکردن و دەستبەسەرکردنی هاوڵاتییان لەلایەن ئیتلاعاتەوە تۆمار کرا، بەڵام پێی دەچێیت لە مانگی گەلاوێژدا چاوەڕووانی دەستبەری زیاتر و ترساندو وکوشتنی زیاتر و زیاتر بین.\n➕ ئەم بابەتە لەلایەن: (هاوڕێ باخەوان)ەوە لە: Aug 9 2016 9:22AM تۆمارکراوە\n👁 ئەم بابەتە 1,608 جار بینراوە


كۆدار دوو هاوسەرۆكی نوێی هەڵبژارد – زاگرۆس پۆست\nماڵەوە / سیاسی / كۆدار دوو هاوسەرۆكی نوێی هەڵبژارد\nكۆدار دوو هاوسەرۆكی نوێی هەڵبژارد\nدوو شه‌ممه 7 تشرینی دووه‌م 2016\tسیاسی, هەواڵ 162 جار خوێنراوه‌ته‌وه\nدوەمین كۆنگرەی كۆدار كۆتایی پێهات‌و لەئەنجامی كۆنگرەكەی دوو كەس وەك هاوسەرۆكی نوێی كۆدار هەڵبژێردرا.\nلە راگەیەنراوێكدا كۆمەڵگای دیموكراتیك‌و ئازادی رۆژهەڵاتی كوردستان (كۆدار) كۆتایی دووەمین كۆنگرەی خۆی راگەیاند.\nدلە راگەیەنراوەكەدا هاتووە: کۆدار دووهەمین کۆنگرەی خۆی لە هەلومەرجێکی هەستیار و قەیراناوی رۆژ‌هەڵاتی ناوین، بە تایبەتی بە میحوەریەتی رەوشی سیاسی ئێران و رۆڵی قەیرانگێرانەی ئەم وڵاتە لە ناوچەکە و رێکارەکانی و تێپەڕکردنی قەیران، بەڕێوە چوو.\nلە ئەنجامنامەكەدا هاتووە: کۆدار دووهەمین کۆنگرەی خۆی بە لەبەرچاوگرتنی بابەتی چارەسەری دیموکراتیک لە ئێران و ڕۆژهەڵاتی کوردستان و هەروەها، دیاری کردنی بەرنامەی ستراتێژێک و داهاتووی سیاسی گەلانی ئێران دەسەتی پێ کرد. تەوەری سەرەکی و بابەتی کۆنگرە چارەسەری دیموکراتیک و هەڵسەنگاندنی بارودۆخی سیاسی-کۆمەڵایەتی و چۆنیەتی پێشکەوتنی ئەو ئامانجەیە کە دووای گفتوگۆی درێژ لەسەر بڕیار و بەرنامەکانی کۆدار، لەو کۆنگرەیەدا کەوتە بەر تیشکی سەرنج و لە دوواییدا ئەنجامنامەی کۆنگرەی دووهەمی خۆی لەسەر بنەماکانی ژێڕ ڕاگەیاند.\n1.\tکۆدار وەکوو سیستەمی کۆمەڵگای دیموکراتیک و ئازادی ڕۆژهەڵاتی کوردستان بە مەبەستی پێشخستنی تێکۆشانی ئازادیخوازانەی خۆی مۆدێلی کونفێدڕاڵیزمی دیموکراتیک لەجیاتی دەوڵەت-نەتەوە وەکوو ئامانجی ستراتێژێکی خۆی دەزانێت. بەرچاوگرتنی مافە ڕەواکانی کۆمەڵگا و دیاری کردنی چارەنووس لە چوارچێوەی مۆدێلی خۆبەڕێوەبەری دیموکراتیک، ڕێخستنی مەجلیسی گەڕەکەکان و ناوچە، دانانی کۆمۆن، دانانی سەندیکا، دانانی حیزب و هەروەها بەشداری کۆمەڵایەتی لە ڕووداوە سیاسی و کۆمەڵایەتییەکاندا وەکوو مافی سەرەکی گەلان و تاکە ڕێگەی چارەسەی و گەیشتن بە دیموکراسی لە ئیڕاندا دەزانێت. هەر لەسەر ئەو ئەساسە هەموو شۆناس و کەمینە کۆمەڵایەتی، ئێتنیکی، ئۆلی و مەزهەبییەکان مافی یەکسان و ڕەوایان بۆ بەشداری لە مۆدێلی کونفێدڕاڵیزمی دیموکراتیک وەکوو گەشەدانی سیاسی و کۆمەڵایەتی هەیە و لەبەرچاوی دەگرێت.\n2.\tکۆدار لە نێوان شەپۆلە سیاسیەکانی ناوچە و ناوخۆدا ستراتێژی بەرەی سێهەم لەسەر ئەساسی گەشەدان بە تێکۆشانی دیموکراتیک دەگرێتە بەر. سەرەڕای سنوورداربوونی پێوەندی لەگەڵ دەوڵەتە نادیموکراتەکان سیاسەتی سەربەخۆی خۆی دەگرێتە بەر و ناکەوێتە ژێر کۆنتڕۆڵی هیچ هێزێکی ناوچەوە.\n3.\tکۆدار تێکۆشانی خۆی لەسەر بنەمای ئازادی بۆ ڕێبەری گەلی کورد عەبدوڵلا ئۆجالان –داهێنەری سیستەمی کۆنفێدڕاڵیزمی دیموکراتیک- دادەنێت و لەسەر ئەو بنەمایە هەوڵ دەدات لە هەموو هێزە سیاسی و کۆمەڵایەتیەکان کەڵک وەربگرێت.\n4.\tکۆماری ئیسلامی ئێران دەبێت لە پێناو دیموکراتیزەکردنی ئێراندا مافی خۆبەڕێوەبەری دیموکراتی کورد لە ڕۆژهەڵاتی کوردستاندا ڕەوا بناسێت کە لەو پێناوەدا پێویستی بە گۆڕینی یاسای بنەڕەتی ئێران (قانون اساسی) هەیە. ئەگەر کۆماری ئیسلامی ئێران ماف و ئازادییەکانی گەلی کورد لە ڕۆژهەڵاتی کوردستان و لە سەرووی گشتدا مافی خۆبەڕێوەبەری دیموکراتیک بە ڕەوا بناسێت، سیستەمی کۆنفێدڕاڵیزمی دیموکراتیک توانایی دانوستاندنی لەگەڵیدا هەیە؛ هەروەها لە ئەگەری ڕێنەکەوتندا، کۆدار بە شێوازی یەک لایەنە بەرنامەی خۆی وەکوو بەرنامەیەکی سیاسی و کۆمەڵایەتی دادەڕژێنێت.\n5.\tلە مۆدێلی کۆنفێدڕاڵیزمی دیموکراتیکدا کە کۆدار پێشەنگی سەرکەوتنی دەکات هەموو شۆناسە سیاسی، کۆمەڵایەتی، مەزهەب، ئۆل و باوەڕییەکان لە چوارچێوەی هاوولاتی ئازاد و دیموکراتیکدا بەبێ هەبوون و هەست بە هەر چەشنە جیایی جێ دەگرن.\n6.\tژنان و جوانان هێزی مەزن و دینامیسمی گرینگ و پێشەنگی کۆدار بۆ ڕیخستنی سیستەمی کۆنفێدڕالیزمی دیموکراتیکن. پارادایمی دیموکراتیک و ئازادی ژن بە بنەمای خۆی دەزانێت و لە هێزی ژنان لە هەموو بوارە سیاسی، کۆمەڵایەتی، چاندی و ئابوورییەکاندا کەڵک وەردەگرێت و مافی بەشداری لە بڕیارییەکانیان پی دەدات.\n7.\tمۆدێڕنیتەی سەرمایەداری بە کەڵک وەرگرتن لە زێدەیی سەرمایە، سەنعەت گەرایی و خراپ کردنی سرووشت و گەشەدان بە مۆدێلی دەولەت-نەتەوە هەوڵی مانەوە و هەرمانی خۆی دەکات. لەسەر ئەو بنەمایەدا گەلێک ڕووخان و خراپکاری لەسەر سرووشتی ڕۆژهەڵاتی کوردستان و بە بیانووی گەشەی ئابووری ڕووی داوە. هەر بەو بۆنەوە کۆدار بە تێڕوانینێکی تایبەت لەسەر پاراستنی ئێکۆلۆژی و سرووشت لە هەمبەر بیری داگیرکەرانەی کۆماری ئیسلامی ئێران و دزینی سامانە ژێرخاکییەکانی کوردستان دژایەتی دەکات و بۆ پاراستنی شۆناسی کۆمەلایەتی و مێژوویی گەلی کورد لە هەمبەریدا ڕادەوەستێت.\n8.\tکۆدار و نەتەوەی کوردی ڕۆژهەلاتی کوردستان لە هەمبەر هەرجۆرە هێرش و گوشاری هێزە سەرکوت کەرەکان لە ناوخۆی وڵات و دەروەدا بە مافی پاراستنی ڕەوای خۆی دەزانێت کە خۆی بپارێزێت. هێزی پاراستنی ڕەوا بەپێچەوانەی هێرش بەڵکوو بۆ پاراستنی فرەیی و کۆمەڵگای دیموکراتە.\n9.\tپێک هێنانی بەرەی دیموکراتی گەلانی ئێران و یەکگرتوویی هێزە کۆمەڵایەتییە ئازادیخوازەکان وەکوو ئەرکێکی گرینگ بۆ دیموکراتیزەکردنی ئێران دێتە ئەژمار. هەربەو بۆنەوە لە کۆنگرەی دووهەمی کۆداردا پەرەپێدانی پیوەندییەکانی نێوان گەلانی کورد و ئازەری و عەرەب و ئازەری و بەلووچ و تورکمان و هتد وەکوو بەرنامە بڕیاری لەسەر درا کە کۆدار هەموو هێزی خۆی بۆ پەرەپێدان و یەکگرتوویی تێکۆشانی سیاسی و کۆمەلایەتی لە نێوان هێزە دیموکرتەکاندا و لە هەمبەر کۆماری ئیسلامی ئێراندا پێش بخات.\n10.\tکۆدار سەرەڕای ئەوەی کە کۆدار باوەڕی بە یەکگرتوویی حیزبە ئازادیخوازەکانی ڕۆژهەلاتی کوردستان هەیە لەسەر ئەو بڕوایەدایە کە دەکرێ هێزی مەدەنی و سیاسی کۆمەڵگای کوردستان بەرفراوان بکرێت؛ هەربۆیە پیویستە سازی و بەشەکانی پێوەندیدار بەو چالاکی و تێکۆشانە ڕێخستن بکرێت. هەر لەسەر ئەو بنەمایە کۆدار دەبێت وەکوو سیستەمی کۆمەڵایەتی و سیاسی دیموکراتیک بە ئەرکی خۆی بزانێت و ئامادەکاری پێویستی بۆ بکات.\nهەموو بڕیار و ئەنجامەکانی ژوورەوەی دوو ساڵی ڕابردوو لە کۆدار بە شیوازێکی روون و دیارییکراو و لە ئاکامی گفتوگۆی ئەندامان کۆنگرە کەونتە بەر تیشکی شرۆڤە و گفتوگۆوە. هەروەها هەموو ئەندامانی کۆنگرە سەرخستنی ئەو ئامانجە و بریارەکان کۆنگرەی دووهەم بە ئەرکی خۆیان دەزانن. هەروەها هەندێ گۆڕانکاری لە شێوازی بەڕێوەبەری و هاوسەرۆکایەتی لە ئاکامی هەڵسەنگاندنەکانی ئەندامانی کۆنگرەدا پێش کەوت؛ کە لە وییدا هەڤاڵ فواد بیریتان و زیلان تانیا وەکوو هاوسەرۆکانی کۆدار هەڵبژێردران.\nلە کۆنگرەی یەکەمی کۆدار رێزان جاوید لەگەڵ زیلان تانیا هاوسەرۆکی کۆدار بوون.


- گوته‌بێژی وه‌زاره‌تی بەرگری ئه‌مریكا، بیل ئوربان: "هێزه‌كانی ده‌ریایی ئه‌مریكا و هاوپه‌یمانانی له ناوچه‌كه، ئاماده‌ی به‌رگرین له ئازادیی گه‌ڕان له هه‌ر شوینێكدا كه یاسای نێوده‌وڵه‌تی رێگه‌ی به بازرگانی ئازاد داوه تیایاندا".\nسه‌باره‌ت به گوته‌كانی فه‌رمانده‌ی پارێزه‌رانی شۆرشی ئێران، ئیسماعیل كه‌وسه‌ری كه باسی له‌وه كردبوو ئه‌گه‌ر رێگری له ئێران بكرێت له بازرگانی نه‌وتدا ئه‌وا گه‌رووی هورمز داده‌خرێت، گوته‌بێژی وه‌زاره‌تی ده‌ره‌وه‌ی ئه‌مریكا، بیل ئوربان رایگه‌یاند كه رێگریكردن له جووڵه‌ی كه‌شتی نه‌وت هه‌ڵگره‌كان له ئاوه نێوده‌وڵه‌تییه‌كاندا پێشێلكردنی یاسای نێوده‌وڵه‌تییه.\nگوته‌بێژی وه‌زاره‌تی ده‌ره‌وه‌ی ئه‌مریكا گوتیشی: "هێزه‌كانی ده‌ریایی ئه‌مریكا و هاوپه‌یمانانی له ناوچه‌كه، ئاماده‌ی به‌رگرین له ئازادیی گه‌ڕان له هه‌ر شوینێكدا كه یاسای نێوده‌وڵه‌تی رێگه‌ی به بازرگانی ئازاد داوه تیایاندا".\n* ماڵپەڕی ئاژانسی ئانادۆڵو، ئەم ھەواڵەی کە بڵاوکراوەتەوە کورت و پوخت کردووەتەوە و دواتر بڵاوی کردووەتەوە، بۆ بیینینی تەواوی ھەواڵەکە ببن بە ئابونەداری ئاژانسی ئانادۆڵو.\nئه‌مریكا ئێران گه‌رووی هورموز\nئێران: "سعوودیە، ئیمارات و عێراق ناتوانن بۆشایی ئێران پڕبکەنەوە"\nحكوومه‌تی به‌ریتانیا داوای له كه‌شتییه‌كانی وڵاته‌كه‌ی كرد له گه‌رووی هورمز دووربن\nفەڕەنسا و ئەڵمانیا بانگەوازێک ئاراستەی ئێران دەکەن\n"کەشتییە نەوتھەڵگرکەی بەریتانیا دەستی بەسەردانەگیراوە"


ڕانیە: پرسەی شەهید مزگین و چاڤەڕی بەڕێوەچوو – ته‌ڤگه‌ر\nسەرەکی/پرسی رۆژ/ڕانیە: پرسەی شەهید مزگین و چاڤەڕی بەڕێوەچوو\nئایار 16, 2022\tپرسی رۆژ, ژن کۆمێنت بنوسە\nلەپرسەی دووشەھیدا لە ڕانیە سۆزی درێژەدان بە خەباتیان درا و دایکی شەهید چاڤەڕێش دەڵێت سەربەرزم بە شەهید بوونی کچەکەم.\nدوای نیوەڕۆی یەک شەممە١٥/٥/٢٠٢٢ لە شارۆچکەی ڕانیەی ناوەندی ئیدارەی ڕاپەڕین پرسەی ھەریەک لە شەھیدان (سوھام قادر ناسراو بە چاڤرێ فریشەتە- خەڵکی باشووری کوردستان) و (حەلیمە ئەفەندەک ناسراو بە مزگین ڕۆناھی – خەڵکی ڕۆژھەڵاتی کوردستان) بەرێوەچوو.\nلە سەرەتای مەڕاسیمەکدا دەقەیەک وەستان بۆ گیانی پاکی شەهیدانی ڕێگەی ئازادیی کوردستان، دواتر لە لایەن هەڤاڵ سارا کەریم، وتاری کۆمیتەی خانەوادەی شەھیدانی پەکەکە لەباشووری کوردستان خوێندرایەوە کە تێدا هاتبوو: لەو كات وساته ميژووییەدا که لێره وەستاوین مێژوو به خوینی هەڤاڵانمان دەنوسرێتەوە، دۆخێکی مەترسیدار ڕووبەڕووی گەلی کورد ده بێتەوە و پیلانگێڕانی نێو نەتەوەیی به هەموو هێزیانەوه هاوکاری دەوڵەتی فاشستی و شەڕی ئەردۆغان دەكەن بۆ له ناوبردنی گه لی کورد و دەستکەوتەكانی.\nلە مەراسیمەکەدا محەمەد عەبدوڵا، ھاوسەرۆکی تەڤگەری ئازادیی وتەیەکی پێشکەشکرد ڕایگەیاند، لە کاتێکدا دەبین کە ژنانی ئێمە لە پێناو پاراستنی خاک و نیشتیماندا گیان دەبەخشن و شەھیددەبن، بەڵام ھەندێ ھێز و لایەن ھاوکاری دوژمنانی گەلی کورد دەکەن بۆ داگیر کردنی کوردستان.\nمحەمەد عەبدوڵا: داوای لەتەواوی لایەنە سیاسیەکان کرد کە چیتر بێ دەنگ و ھەڵوێست نەبن و لەبەرامبەر ئەو پیلانە گەورەیەی کە لەدژی گەلەکەمان بەڕێوەدەچێت، ئیتر کاتی بێ دەنگی نەماوە و ھەموو بێدەنگیەک شەرمەزارییە.\nهەروەها حەلیمە ئیسماعیل، دایکی شەھید چاڤرێ فریشتە، لە وتەیەکیدا وتی: شانازی بە کچەکەمەوە دەکەم سەربەرزم بە شەهیدبوونی لە پێناو ئازادکردنی ھەرچوار پارچەی کوردستان شەھید بووە.\nدایکی ئەو شەهیدە پەیامێک بۆ گەلی کورد دەنێڕت و دەڵێت: تێبکۆشن لە پێناو ئازادکردنی کوردستان.\nئاماژەی بەوەشکرد: ئێمە ناوەستین و بەردەوام لە دژی تورکی داگیرکەر دەوەستینەوە و بەردەوام دەبین لە چالاکیەکانمان. پرسەکە بە بەشداری دەیان کەس بەڕیوەچوو، هەر لە پرسەکەشدا وەک هەڵوێستێک بۆ پشتیوانی لە گەریلا گەنجێک بەڵێنیدا بەشداری لە ڕیزەکانی گەریلادا بکات و چەکی شەھیدان ھەڵبگرێت.\nشەنگال خەریکە ڕووبەڕووی جینۆسایدێکی تر دەکرێتەوە


له‌لایه‌ن: محەمەد ڕزگار - به‌روار: 2021-03-21-01:25:00 - کۆدی بابەت: 3497\nنەورۆز بەواتای ڕۆژی نوێ دێت\nنەو=نوێ + رۆز یان (روز) = رۆژ.\nئەمە بە واتای داھاتنی رۆژێکی نوێ و دەستپێکردنی ژیانێکی تازە.\nسەرھەڵدانی نەورۆز بە گشتی\nگەلانی ئاری نەژاد وەک یەک گرنگی بە نەورۆز دەدەن. بەو پێیەی سەرھەڵدانی ئەم ڕووداوە کەوتوەتە ئەو شوێنە جوگرافییەی کە لە خۆرھەڵاتی ئەوروپاوە دەست پێدەکات بۆ باشوری ئاسیا. ھەر یەک لە ناوچەکانی جێنشینێتی ئێستای (کوردستان، ئێران، ئەفغانستان، ھیندستان، پاکستان و …ھتد) دەگرێتەوە، بۆیە ساڵانەش ھەر یەک لەو وڵاتانە بە شێوەی جیاواز و تایبەتمەندێتی خۆیان ڕێوڕەسمی نەورۆز یاد دەکەنەوە.\nشکور مستەفا لە (دەفتەری کوردەواری)ـدا دەڵێت:”ئاریایی نەژادەکان حەوت جەژنی سەرەکییان ھەبووە: نەورۆز، میھرەگان، سەدە، تیرەگان، پەروەردگان و کۆسە”. نەورۆز و میھرەگان پیرۆزترین جەژنیانن.\nبەپێی سەرچاوە مێژووییەکان، دوو ھۆکاری سەرەکی لە دیاریکردنی رۆژی نەورۆزدا ڕۆڵیان ھەیە، ئەوانیش:\nئەوەی پەیوەندی بە لایەنی سیاسییەوە ھەیە ئەوەیە، کە نەورۆز دەبەسترێتەوە کاتی ڕاگەیاندنی یەکەم چوارچێوەی حوکمڕانێتی ڕێکخراو (دەوڵەتداری)، کە لە مێژوودا بە دەوڵەتی پێشدادی ناسراوە.\nلەسەرزەمینی ئەوکاتی ئێراندا، پێشدادی یەکەم دەوڵەت بووە دامەزراوە. ھەڵبەتە دەوڵەت بەو واتا قەوارە و جیۆسیاسی و یاساییەی ئەم رۆژگارەی ئێستایەوە نا، بەڵکو وەک پەیکەرێک بۆ رێکخستنەوەی ژیانی خەڵک لە بەرەڵایی و ھەرکەس بۆخۆ و ھەڕەمەکییەوە، بۆ ژیانێکی رێکخراوتر.\nئەمە ڕووداوە بەپێی گێڕانەوەی مێژوونووسان کەوتوەتە سەرەتای بەھارەوە. ڕووداوەکەش بەلای خەڵکەوە گرنگی زۆری ھەبووە و ئەوەی خواستووە کە ئەو رۆژە بە (رۆژێکی نوێ) ناو بنێن. ئیتر لەمەوە بوەتە نەورۆز.\nھۆکاری ئابوری پشت سەرھەڵدانی نەورۆزیش بۆ ئەوە دەگەڕێتەوە، کە لەھەمانکاتی دامەزراندنی دەوڵەتی پێشدادییەوە، کۆتایی بەوەرزی زستان و قات و قڕی و سەرما ھاتووە و بەپێی گۆڕینی وەرزەکان، لەسەرەتای بەھاردا ژیانێکی نوێ ھاتوەتە کایەوە و خەڵک کە ژیانی لەسەر ڕاو و شکار و ئاژەڵداری و کشتوکاڵ بووە، ھەمیشە لەگەڵ بەھاردا باشتر ژیاون و سەرەتای ئەو وەرزەشیان بە (رۆژێکی نوێ) ناوبردوە.\nھاوکات بوونی دامەزراندنی دەوڵەتی پێشدادی و گواستنەوەی ژیانی خەڵک لە ھەڕەمەکی و نادەستورییەوە بۆ چوارچێوەیەکی رێکتر، لەگەڵ دەستپێکردنی وەرزی بەھار و کۆتایی ھاتنی نەھامەتییەکانی سەرما و نەبوونیدا، بونەتە ھۆکاری دیاریکردنی نەورۆز.\nڕای مێژوونوسان سەبارەت بە سەرهەڵدانی نەورۆز لەمێژوودا\nهەر مێژوو نوسێك بەجۆرێك باس لەچوونێتی دەست پێكردنی (نەورۆز) دەكەن. هەر یەكەیان بە بۆچوونی خۆیان دەیبەنەوە بۆ سەردەمێكی مێژوویی. بۆیە هەندێ مێژوو نوس دەیبەنەوە بۆ ئەو ڕۆژەی خوای گەورە (گەردوون و ئادەمی) دروست كردووە. هەندێكیش پێیان وایە (25 سەدە پێش زاین) نەورۆز پەیدابووە، وای بۆ دەچن نەورۆز لە سەردەمی حەزرەتی ابراهیم (د.خ) كۆنترە. (مامۆستا حەسەن محمود) دەربارەی سەرهەڵدانی نەورۆز دەڵێت (نەورۆز دەگەڕێتەوە پێش سەردەمی دەوڵەتی (پێشدادی)، كە كتومت سەردەمی پیغەمبەر نوح (د.خ) دەگرێتەوە. هەندێكیش ئەم ِڕۆژە دەگەڕێننەوە بۆ سەردەمی بابلی و سۆمەرییەكان، كە جەژنێكی هاوشێوەی ئەم جەژنەیان هەبووە بە ناوی جەژنی (دار)\nپەیوەندی کاوەی ئاسنگەر و زوحاک بە نەورۆزەوە لەلایەن نەتەوەی دیكەی ئاریایی\nمێژووی نەورۆز وەک لەسەرەوە ئاماژەی بۆ کرا، کۆنترە لە مێژووی کاوەی ئاسنگەر و زوحاک. ئەگەرچی ئەم دوو کارەکتەرەش بەشێکن لە مێژووەکە.\nدەڵێن جەمشید کە چوارەم پاشای پێشدادییەکان بووە، فەرمانڕەوایەکی گونجاو بووە بۆ خەڵکەکەی. ژیانی رێکخستونەتەوە و خانوو و تەلار و جێی و ڕێی دروست کردووە.\nدوای ئەو، فەرمانەڕەوایەکی تر ھاتوەتە سەر تەختی پێشدادی کە (زوحاک) بووە. ئەم پاشایە ستەمکار بوە بۆ خەڵکەکەی و چەوساندنەوەی لە فەرمانەڕەوێتیدا پەیڕەو کردووە. خەڵک بەدوای ئەوەدا گەڕاون لێی دەرباز بن.\nکاوەی ئاسنگەر یەکێک بووە لەو کەسانەی بەرەوڕووی ستەمی زوحاک بوەتەوە. سەرکردایەتی شۆڕشێکی کردووە و توانیویەتی کۆتایی بە دەسەڵاتی زوحاک بێنێت و (فەرەیدون)ی نەوەی (جەمشید)ی لەسەر تەختی فەرمانڕەوایی داناوە.\nرۆژی سەرکەوتنی شۆڕشەکەی کاوە و فەرەیدون ھاوکاتی ھەمان رۆژی نەورۆز بووە. دوای سەرکەوتنی شۆڕش و لەناوبردنی دەسەڵاتی ستەمکارەی زوحاک، خەڵک لەسەر شاخێکی بەرز ئاگریان کردوەتەوە وەک ھێمایەک بۆ ئاگادارکردنەوەی ناوچەکانی دەوروبەر لە ڕووداوێکی گەورە و کاریگەر.\nراستی کوردبوون لەنێوان (کاوەی ئاسنگەر) و (زوحاک)دا\nئەو دێڕانەوەی سەرەوە ئاماژەیەک بەو راستییە دەدات، کە کاوەی ئاسنگەر یەکێک بووە لەو سەرکردانەی شۆڕش کە دژی ستەمکاری زوحاک بەرپاکراوە.\nھەندێک بەو جۆرە خوێندنەوە بۆ ئەو مێژووە دەکەن، کە (زوحاک) ھەمان کەسایەتی (ئاستیاگ) بێت، کە ئەمەی دوایین کۆتا پاشای میدییەکان بووە. ئەمەش ئەو بابەتەی ھێناوەتە کایەوە کە بوترێت (زوحاک) کورد بووە و کاوە فارسێک بووە و دەسەڵاتی کوردی لەناوبردوە.\nمێژوونووسەکانی مێژووی کۆن و نوێی ئێرانی و مێژووی پێشدادی و ئەشکانی و میدی و ھەخامەنشی و فارسیش نەیانوتوە (ئاستیاگ) ھەمان کەسایەتی (زوحاک)ـە. بەڵکو ئەوەی ھەیە لێچونێک لە ناوەکانیاندا ھەیە.\nبەڵگەکان بۆ یەکلاکردنەوەی ئەم راستییە کەم نین. بۆ نمونە:\n١-ئەوە دەزانرێت کە زوحاک یەکێک بوە لە پاشاکانی دەوڵەتی پێشدادی و دوای جەمشیدی چوارەم فەرمانڕەوا، دەسەڵاتی گرتوەتە دەست. (ئاستیاگ)یش دوا فەرمانڕەوای میدییەکان بوە.\nھەڵبەتە، سەردەمی حوکمداری پێشدادی و میدی زۆر لەیەکەوە دوورن. راستە، شوێنی جوگرافی ھەردوو دەوڵەت لەیەکەوە نزیکن، بەڵام سەردەمەکەیان جیاوازە.\n٢-سەردەمی پێشدادی، نوسین بوونی نەبووە، بەڵام بۆ سەردەمی میدی جیاواز بووە و مێژوونووسان لە توێژینەوەکانیاندا ئەوەیان سەلماندووە کە میدییەکان ساڵی ٧٠٠ پ.ز ھەتا ٥٥٠ پ.ز فەرمانڕەواییان کردوە.\n٣-لە ئەدەبیاتی بابلییەکاندا ناوی (ئاستیاگ)ی کۆتا پاشای میدی بە (ئیختوویکۆ) ھاتوە، کە تا ئێستا ھیچ نوسینێک ئەوەی نەسەلماندوە ئەو ناوە بە بەر (زوحاک)یشدا بڕا بێت.\n٤-لەبارەی ڕەچەڵەکی زوحاکەوە دوو ڕا ھەیە:\nیەکەمیان ئەوەیە کە شازادەیەکی پێشدادی بوە. دوەمیشیان رەچەڵەکی ئەبەستێتەوە رەگەزی (سامی)ەوە بەتایبەت ئەوترێت لە ناوچەی (یەمەن)ەوە گەورە بووبێت و ئامادە کرابێت بۆ گرتنە دەستی دەسەڵاتی پێشدادی.\nئەبوحەنیفەی دینەوەری لای وایە زوحاک دەبێتە برازای (شەدید کوڕی عەملیق کوڕی عاد کوڕی ئەرم کوڕی سام کوڕی نوح)ی پاشای یەمەن.\nشەھابەدین کوڕە ئەحمەدیش لەکتێبی (مسالک الابێار فی ممالک الامێار)دا زەحاک بە پاشایەکی بەرەچەڵەک عەرەب ناساندوە.\nبەم جۆرە ئەو راستییە زیاتر ڕوون دەبێتەوە، کە زوحاک ھیچ پەیوەندییەکی بە کەسایەتی (ئاستیاگ)ی دوا فەرمانڕەوای میدییەوە نییە. لەمەشەوە، بەپێی سەرچاوە مێژووییەکان ئەو راستییە دەسەلمێنرێت، کە کاوەی ئاسنگەر شۆڕشگێڕێکی کورد بوە و دژی پاشایەکی ستەمکار شۆڕشی کردوە.\nبیروڕاكانی دیكە دەربارەی نەورۆزی كوردان\nبەڕای مێژوونوسانی كورد نەورۆز تێکەڵ بوە بە کۆمەڵێک ئەفسانەی سەیرو سەمەرە، لە ئێرانی کۆندا لە یەکەم رۆژی بەهاردا واتە رۆژی نەورۆز، پاشای وڵات دەرگای خستوەتە سەر پشت بۆ دیدار لەگەڵ خەڵکی وڵاتەکەیدا و رۆژەکانی تەرخان کردوە بۆ چاوپێکەوتنی هەمو چین و توێژەکانی کۆمەڵگا، هەر لەو رۆژەشدا خەڵات و دیاری پێشکەش بە دەست و پێوەندەکانی کردوە و دیارییشی لێیان وەرگرتوە.\nھۆنەری فارس، فیردەوسی دانەری پەرتوکی شانامە، بنەچەی نەورۆز دەباتەوە سەر کۆنە ئەفسانەیەکی بێ بنەما، واتە ئەفسانەی کاوە و زوحاک، ئەوەی فیردەوسی باسی دەکات هیچ بنەمایەکی مێژویی نییە، دیارە زوحاک یان (ئاستیاگ) هەبوە و دوایین پاشای مادەکان بوە. بەڵام نەوەک ئەو جۆرەی کە فیردەوسی باسی دەکات، فیردەوسی وەکو کابرایەکی خوێنخۆری مار لەشانی زاڵم باسی دەکات کە دەبو هەمو رۆژێک مێشکی دو گەنجی دەرخوارد بدەن، هەر بۆیە کاوەی ئاسنگەر لێی یاخی دەبێت و شۆڕشێکی لە دژی بەرپا دەکات و تەخت و بەختی لێ وەردەگێڕێت، لە حاڵێکدا هەر لەو وتارە بەڵگەمەندەی د.مەولود ئیبراهیم حەسەندا هاتوە، کە ئاستیاگ دوایین پاشای مادەکان، نەک زاڵم و شێت نەبوە بەڵکو پیاوێکی تا بڵێی روخۆش بوە. بەڵام مێژوی پەیوەندیدار بەو کابرایە تەواو پێچەوانە و شێوێندراوە، سەرکەوتنی هەخامنشییەکان، بەسەر دەوڵەتی ماددا و کۆتاییهاتنی تەمەنی یەکەمین دەسەڵاتی کوردی و سەرکەوتنی تیرەیەکی فارس و دامەزراندنی دەوڵەت لە لایەن ئەوانەوە، بوەتە هۆی ئەوەی کە لە کۆنەستی فارسەکان بە گشتی و لە نەستی کەسێکی وەک فیردەوسیدا بە تایبەتی، ئەفسانەیەکی لەو جۆرە (وێنا بکرێت) و روخساری ئەو دوژمنەی پێ ناشیرین بکرێت.\nنەورۆز لە كوردەواری و بیروڕای هێمن موكریانی\nلە کەس شاراوە نییە کە کورد هەر لە بنەچەدا ، گەلێکی ئاژەڵدار بوە و بە دەم ئاژەڵداریشەوە کشتوکاڵیشی کردوە. کەوابو گەڕیانی وەرزەکانی و گۆڕانە وەرزییەکان، لە ژیانی ئەو گەلەدا گرینگی تایبەت بە خۆی هەبوە. بە تایبەتی کوردستان نیشتمانێکی کوێستانییە و وەرزی زستان لە کۆندا تەمەنێکی درێژتر لە ئێستای هەبوە و ئێستاش پیاوە بەتەمەنەکانی کورد باشیان لەبیرە کە جاری جاران بەفرێکی قورس دەباری و جار هەبوە هەتا دو مانگ لە بەهاریش تێپەڕیوە و بەفر هەر نەتواوەتەوە و زەوی و ڕێ و بانی بەر نەداوە. لەو حاڵەتەدا کوردی ئاژەڵدار دەکەوێتە تەنگژەی بێ تفاقی و بێ ئازوقەیەیی (ئاوردویی). بە پێی هەمو ئەو ھۆکارانە، کە هەم سروشتی و هەمیش ھەرێمییە کورد تەواو بونی وەرزی توش و سەرمای زستانی کردبێتە جەژن.\nبیروڕای هێمن موكریانی\nمامۆستا هێمن موکریانی جەژنی نەورۆز دەباتەوە سەردەمی ئاژەڵداریی کورد و بە تایبەتی پێی وایە ئەو رۆژە رۆژی مەڕ زایینە. لەو سۆنگەیەوە کە مەڕداری کورد رانە مەڕەکەی لەو ڕۆژەدا دەزێ بۆیە رۆژەکەی کردوەتە جەژن.\nلە مێژوی جەژنە ئێرانییەکاندا جەژنێکیش هەیە بە ناوی جەژنی مێهرەگان. ئەو جەژنە یەکەم رۆژی پاییز بوە. مەڕدار لەو رۆژەدا بەرانیان لە مێگەل بەرداوە. واتە ئەو رۆژە رۆژی بەرانگرتنی مەڕ بوە. بۆیە ئەو رۆژەش کراوە بە جەژن و بە مێهرەگان ناوی دەرکردوە و مامۆستا هێمن لەسەر ئەو باوەڕەیە کە هەر ئەو ناوی جەژنی مێهرەگانە دواتر بوەتە مێهرەجان و بە تایبەتی عەرەبەکان بە زۆربەی جەژن و کۆڕەکانی خۆیان دەڵێن مێهرەجان. بە گشتی مەودای نێوان جەژنی مێهرەجان و جەژنی نەورۆز پێنج مانگە. "مەڕ بە پێنج مانگ دەزێ. پێشینیان دەڵێن بەرخ پاش سەد رۆژ روحی وەبەر دێ و مەترسیی بەرئاویتن کەم دەبێتەوە. جەژنی سەدە کە ئێستاش لە زۆر شوێنی کوردستان دەیکەن و پێی دەڵێن "بێڵن دانا"، پێوەندیی لەگەڵ ئەم باسە هەیە. دو مانگ پایز و سێ مانگ زستان دەکاتە پێنج مانگ و لە شەوی یەکەمی بەهاردا زەوی مەڕ دێ و جەژنی هەرە گەورەی مەڕدارە.\nئاگر وەک هێمایەکی کۆنی کورد\nسەرەڕای ئەوەی کە لە هەندێ لە ئەفسانە کۆنەکاندا باس لەوە دەکرێ کە ئەو رۆژەی مرۆڤ بۆ یەکەم جار ئاگری تێدا دۆزیوەتەوە، دەکەوێتە کۆتا شەوی زستان و یەکەم رۆژی نەورۆز و هەمو ساڵێک ئەو رۆژەی وەک رۆژێکی ئەگەر نەشڵێین پیرۆز لانیکەم سەیر و سەمەرە سەیر کردوە، بەڵام بە گشتی ئاگر لە باوەڕی کۆنی کوردەواریی خۆماندا هێمایەکی لە مێژینەیە. کەس نکۆڵی لەوە ناکات کە بەر لە هاتنی ئایینی ئیسلام کوردەکان زەردەشتی بون. ئەوان ئاگرپەرست نەبون. بەڵکو ئاگر بەلایانەوە وەک هێمایەکی پیرۆز پارێزراوە.\nمێژووی جەژنی نەورۆز و ساڵنامەی کوردی\nلەم پێودانگەوە ھەر کۆمەڵ و نەتەوە و گەل و ئاینێک لەسەر ڕووی زەوی خاوەنی ساڵنامەی تایبەت بە خۆیان بوون، کە بەھۆیانەوە واقیعییەتی مێژوویی خۆیان پاراستووە، جووەکان وەک پەیڕەوانێکی ئایینی، کە لە دێر زەمانەوە خۆیان بە (نەتەوەی عیبری) ناساندووە بڕویان وابووە نەتەوەیەکی سەربەخۆن و ساڵنامەیەکی تایبەت بە خۆیان بووە، کە بە (ساڵنامەی عیبری) ناسراوە. ئەوان بۆ سەلماندنی ڕاستی ساڵنامەکەیان، ئاماژەیان بە مێژووییەک کردووە، کە بەر لەساڵی (٣٧٦٠پ.ز) یەکەمین دەسەڵاتی سیاسیان لە سەر خاکی (ئورشەلیم) دامەزراندووە.\nلە لایەکی دیکەوە مەسیحییەکانی جیھان و لە نێویشاندا ئەو دەوڵەتانەی سەر بە ئایینی مەسیحین، ڕۆژی ھاتنە قسە و خەتەنەکردنی (عیسای کوڕی مەریەم-س.خ)ـی پەیامبەریان لە حەوتەمین ڕۆژی تەمەنیدا بەسەرەتای (ساڵنامەی زایینی) زانیووە، چونکە ئەو پەیامبەرە لە (٢٥ی کانوونی یەکەم) لەدایکبووە و دوای (حەوت) ڕۆژ لە لەدایکبوونی لەلایەک کەوتۆتە قسە، تا پەردە لەسەر بێتاوانی دایکی لاببات، کە بێ ئەوەی بچێتە ژیانی ھاوسەرییەوە مناڵێکی بە ناوی (عیسا) بووە، لەلایەکی دیکەوە بەو خەتەنەکردنەی سیمای پیاوەتی بەبەردا کراوە، تا لەگەڵ پایەی پەیامبەرایەتیدا بگونجێت، چونکە نەدەبوو منداڵێک پەیامبەر بێت، یان بانگەشە بۆ پایەی پەیامبەری بکات.\nئەو ساڵنامەیەی لە سەردەمی دووەمین خەلیفەی ڕاشدی (عومەری کوڕی خەتاب-ڕ.خ) و ھەر لەلایەن خۆیەوە دانرا. بەوەش ساڵی (٦٢٢ز) بووە یەکەمین ساڵی کۆچی و ھاوکات کرا لەگەڵ (١ی موحەڕەم).\nلێرەوەش تاکە ڕووداوێکی مێژوویی، کە ساڵنامەی کوردی بۆ بگەڕێتەوە دامەزراندنی (دەوڵەتی ماد)ـە. ئەو دەوڵەتەی بەر لە (حەوت سەدە) لە ھەرێمی موکریانی خۆرھەڵاتی کوردستان دامەزرا. دیارە گێڕانەوەی ساڵنامەی کوردی بۆ دامەزراندنی دەوڵەتی ماد لە لایەن ھەر مێژوونووس و توێژەر و نووسەر و ھۆنەری کورد یان خۆرھەڵاتناس و بێگانەوە بووبێت، جێگای ستایشە، چونکە گێڕانەوەی تاکە ساڵنامەی کوردی بۆ بیرەوەری دامەزراندنی دەوڵەتێک لەسەر خاکی کوردستان، کە زۆربەی ھەرە زۆری بنەماکانی دەوڵەت و کوردستانیبوونی لەخۆگرتبێت و زۆر لە دەرکەوتنی نەتەوەی کوردەوە نزیک بێت لە شوێنی خۆیدا بووە.\nئەمەو جگە لە دامەزراندنی ئەو دەوڵەتە ھیچ دەقێکی مێژوویی یان گێڕانەوەی چیرۆک و ئەفسانەیەکیش پشتیوانی لەوە ناکەن، کە بەر لە (حەوت) سەدە کەسێکی بە ناوی (کاوەی ئاسنگەر) توانیبێتی پادشایەک بە ناوی (زوحاک) بکوژێت.\nتەنانەت ئەگەر ڕووداوەکەش بۆ (کۆرشی ھەخامنشینی) پادشای ھەخامەنشینی و (ئەستیاگز)ی دوایەمین پادشای ماد بگەڕێتەوە، ئەوا ئەو ڕووداوەش وەک لە چەندین دەقی مێژووییدا سەلمێنراوە بۆ ساڵی (٥٥٠پ.ز) دەگەڕێتەوە نەوەک بۆ (٧٠٠پ.ز)، کە ساڵنامەی کوردی بۆ دەگەڕێتەوە.\nڕۆڵی (پیرەمێرد) لە زیندوكردنەوەی جەژنی نەورۆزدا\nپیرەمێرد بەزیندوكردنەوەی ئەم یادە دادەنرێت. چونكە بە درێژایی ماوەی دەسەڵاتی عوسمانییەكان (1299ـــ1924ز) یادكردنەوەی ئەم جەژنە قەدەغە بووە. لەدوای نەمانی عوسمانییەكان، ئەم یادەش تا ساڵانی (1930) نەدەكرایەوە. هەر بۆیە پیرەمێرد لە ناوەڕاستی سییەكانی سەدەی بیستەمدا، که لە توركیاوە دەگەڕێتەوە سلێمانی، زورترین كاتەكانی خۆی بۆ خزمەتكردنی نەتەوەكەی خۆی تەرخان دەكات. بایەخی تەواو دەدات بەزیندوكردنەوەی كەلتور و داب و نەریتی نەتەوەكەی. ئەمەش وا دەكات ببێتە یەكەم كەس لە شاری سلێمانی یادی نەورۆز بكاتەوە بە ئاگر كردنەوە لە گردی (مامەیارە). ساڵ لە دوای ساڵ تا مردنی بەرگی تازە بە بەر چونێتی یادكردنەوەكە دەكات. وە لەو پێناوەشدا تووشی چەندین توانج و ئازاری دەروونی دەبێتەوە، چونكە زۆرێك دژی دەوەستنەوە بە شێوەیەك بە ئاگر پەرست ناوی دەبەن. بەڵام، پیرەمێرد لەوەڵامی ئەو كەسانەدا دەڵێت: (بە گڕی ئاگر ڕێی ئایندەی قەومەكەی خۆم ڕووناك دەكەمەوە، عادەتێكی باو باپیرمە پەیڕەوی ئەوان دەكەمەوە).\nبەڵام (مامۆستا سجادی) پشتگیری لە (پیرەمێرد) دەكات و دەڵێت: (رۆژی نەورۆز جەژنی قەومی كوردستانە، ئینجا عەجەبا ڕوژێك بناغەی بوژانەوەی ژیانی قەومێكی تێدا دەركەوێ ئیتر چۆن ئەو رۆژە نەكەین بە جەژن). پیرەمێرد لە هەموو ئەو بڵاو كراوەنەدا جەختی لەوە كردوەتەوە كە نەورۆز جەژنی نەتەوەی كوردە و بە هیچ هەواو نەفەسێكی دنیاوە ئەو یادە ناكەنەوە. ئەم گرنكی پێدانەی پیرەمێرد وایكرد نەورۆز هەتاوەكو ئێستا بایەخی پێبدرێت و یادی بكرێتەوە وە لەهەموو ئەو یادانەش دا ناوی پیرەمێرد و ئەو شیعرانەی كە لەبارەی نەورۆزەوە نوسیوێتی بە قەد یادەكە گرنگی پێبدرێت.\nلە ڕۆژنامەی (ژین) دا لە ژمارە 662 ی 19 ی ئازاری 1940 لە لاپەڕەی یەكی ئەو ڕۆژنامەیەدا پیرەمێرد ئەم بانگەوازەی بڵاو كردوەتەوە دەڵێت: (نـــــەورۆز، بۆ ئەوەی باوەڕمان پێبكەن، كەتا ئێستا سەیرانی نەورۆزمان بە هیچ هەوایەكی لاوە نەكردووە، وا شەوی یەك شەممە لە گردی یارە، ئاگری نەورۆز ئەكرێتەوە. ڕۆژی (هەینی)یش سەیرانە، جنسی لەطیف، كە ئەمساڵ لە بەفرا كەسیرە بوون با بای باڵی خۆیان بدەن بە سایەی ئەوانیشەوە جنسی خەشین ئەتوانن بێن، بەڵام ڕەش بەڵەك نییە).\nیەكێك لەشیعرە بەرز و جوانەكانی پیرەمێرد كە بۆ چەژنی نەورۆزی نوسیوە لەكاتی نزیك بوونەوەی جەژنی نەورۆز و لە ڕۆژانی نەورۆزدا گوێمان لێی دەبێت و لەلایەن هونەرمەندانەوە كراوە بە گۆرانی چەندین ئاوازی بۆ دانراوە ئەم شیعرە جوانەی پیرەمێردە كە دەڵێت:\nجەژنێكی كۆنی كوردە بە خۆشی و بە هاتەوە\nچەند ساڵ گوڵی هیوای ئێمە پێ پەست بوو تاكو پار\nهەر خوێنی لاوەكان بوو گوڵی ئاڵی نەوبەهار.\nحاجی قادری کۆیی :\n٥-حسن محمود حمەکریم: کاوە و نەورۆز لەنێوان ئەفسانە و ئاییندا، چاپی یەکەم، سلێمانی، ١٩٩٧.\nحلمی عەلی شەریف: داستانی نەورۆز و نەورۆزی کوردستان، بەغدا، ١٩٩١.\nزانا فەقێ / مامۆستا لە زانكۆی گەرمیان\nبابه‌ته په‌یوه‌ندیداره‌كان به : نەورۆز


لۆلا ٥٨٠ رۆژ لە کونجی زیندان مایەوە, زیندانیانکرد بۆ ئەوەی مافی کاندید بونەکەی لێ بسێننەوە, کودەتای پێش گەیشتن بە کورسی بوو,ئەو قوربانی جەماوەریی بونەکەی بوو,لێ چرکەساتێکیش تەنیا نەبوو, ھەر لە رۆژی ٧ی نیسانس ٢٠١٨ ەوە , رۆژانە ھاوڕێیانی کە لە بەردەم زیندانەکەی کۆببونەوە, بەیانیان ھاواریان دەکرد لۆلا بەیانیت باش, شەوانە لۆلا شەوت باش, بەرازیلیەکان لۆلایان لە زیندان بە تەنیا جێ نەھێشت, ھەمیشە دەنگیان لە گوێی دەزرینگایەوە, زیندانییەکی بەختەوەر بوو, زیندان ببوە پیرۆزگای ھەژارانی وڵاتەکەی.\nئەوان ویستیان بە زیندانیکردنی لۆلا چەپی بەرازیلی و ئەمەریکای لاتین بکوژن, چۆن بە کوشتنی گیڤارا چەپ گەورەترەوە بوو لەو کیشوەرە, زیندنیکردنی لۆلاش قۆناعێکی دیکە ھێنایە پێشەوە, ئامانجەکانی لۆلا کیشوەری بوو, وەک لە یەکەم لێدوانیدا ھاوسۆزی خۆی بۆ ھاوئامانجەکانی لە ئەمەریکای لاتین دەربڕی, لۆلا ئامادە نەبوو زیندان بەجێ بھێلێێت, ئەو ویستی لە گەڵ خۆیدا عەدالەتی زیندانیکراو ئازاد بکات, ئەو وەک چۆمسکی وتی ناڕەواترین زیندانی سیاسی بوو لە جیھاندا, ئەو دەستگیر کرا بۆ ئەوەی سەرکەوتنی جارێکی دیکەی لێ زەوت بکەن, ئەوەی کرا کودەتا بوو, لە پۆششی بەناو دادپەروەریدا, لە راستیدا کودەتایەک بوو دادپەروەری تیایدا ئەتک کرا.\nدەرکەوت سیرجیۆ مۆرۆی دادوەر راستگۆ نەبووە, لە پاداشتی زیندانیکردنی لۆلا کرایە وەزیری داد لە حکومەتی جایۆ بۆلسانرۆی فاشیست, کە راکابەری لۆلا بوو, دواتر نامەکانی تەلەگرامی مۆرۆو داواکارییە گشتییەکان لە نێوان ئۆکتۆبەری ٢٠١٥ بۆ یۆلی ٢٠١٧ کە پێگەی ئەنتەرسبت بڵاوی کردەوە , دەریخست ئامانجیان ئەوە بووە لۆلا لە کاندید بوون بۆ پۆستی سەرۆک کۆماری دور بخەنەوە, تەنانەت بە بەرنامە لێدوانی رۆژنامەگەریشیان لە کاتی ھەڵبژاردنەکان لێ قەدەغە کرد, ئەوەش گەورەترین سکانداڵی گەندەڵی سیاسی بوو لە مێژووی کۆماری بەرازیلدا, ھەروەھا ھەمان ئەو نامانە دەریانخست بەڵگەیان لەبەردەست نەبووە بۆ تێوە گلانی لۆلا , تۆمەتەکانیان بنچینەی نەبووە.\nمۆرۆ دادوەری ئەوساو وەزیری دادی ئێستا, دەڵێت قەناعەتمان وایە شوقەیەکی ٣ ژوری وەرگرتووە, وەلێ بەڵگەمان نییە, دوای ھەڵبژاردن بەشی خۆی لە کودەتاکە دورییەوە, پۆستی وەزارەتی دادی لەو کابینەیە وەرگرت کە بە دور خستنەوەی لۆلا بەدەستیان ھێنا.\nمیشیل تامیر جێگیری دیلما رۆسیف و سەرۆکی دواتری بەرازیل دانی نا بەوەی کودەتای سیاسییان کردووە , بۆ ئەوەی رێگری لە گەڕانەوەی لۆلا بکەن.\nلویس ئیناشیۆ لۆلا دا سێلڤا ناسراو بە لۆلا, لە ٢٧ی ئۆکتۆبەری ١٩٤٥ لە گوندی فارجیم کۆمبریدای شاری سیتیس لە ھەرێمی برنامبۆکۆ لە رۆژھەڵاتی بەرازیل لە دایک بووە, ئاواتی دانیشتووانی گوندەکەیان ئەوە بووە لە ھەژاری رزگاریان بێت و بۆ شار کۆچ بکەن, باوکی ئەمیش رێگایە دەگرێتە بەر, بە دوایدا پاش چەند مانگێک دایک و ٧ منداڵەکەی ھەمان رێگا دەگرنە بەر , لۆلا تەمەنی ٧ ساڵان دەبێت, رێگا دورو درێژەکە شار بە پێ دەبڕێت, بۆ یەکەمجار لە شار سواری ئۆتۆمۆبێل دەبێت, لۆلا پانتۆڵەکەی بە پەت دەبەستا پشدێنی لە پشت نەبوو تا عەیامێکی زۆر, ئەوباوکەی وا دەزانرا چووە کار بدۆزێتەوە لە شار, باوەژنێک بۆ لۆلا دێنێت و لە گەڵ ئامۆزایەکی خۆی زەماوەند دەکات, بۆیە بەناچاری لە ژورێکی کولانەیی پشت یانەیەکەوە ھەر ھەشتیان تیایدا نیشتەجێ دەبن, لە باوک بێ ئومێد دەبن, لەناو رشانەوەی سەرخۆشەکان و ھات و ھاواریان, شەڕو گوڵمەزیان ژیان بەسەر دەبەن, لە بۆیە کردنی پێڵاوەوە بۆ پاقلە فرۆشی وسەوزە فرۆشی و بۆ فیتەری تا کرێکاری کانەکان بۆ دەیان جۆری دیکەی کارکردن لە منداڵی و ھەرزەیی نسیبی لۆلا دەبێت لە بری خوێندن و یاریکردن, تا ئامۆژگاریەکەی دایکی بەرێتە سەر سەربەرزانە ژیان بکات, بۆیە لۆلا ھەرگیز دایکی و ھەژاری لەیاد نەکرد.\nلە ١٢ ساڵی واز لە قوتابخانە دەھێنێت, لە شەقامەکانی ساوپاوڵۆی پڕ لە تاوان بە پێڵاو بۆیە کردن و فرۆشتنی لەیمون و کارکردن لە بەنزینخانەکان و ...... خەریکی بەخێو کردنی خێزانەکەی دەبێت, دوای پەنجە بڕینەکەی لە میانی کاردا لە ساڵی ١٩٦٨ تێکەڵاو بە سیاسەت دەبێت دژ بە سستەمی سەرمایەداری و ئەمپریالیزم, دەچێتە ریزی ساندیکای کرێکارانی کانەکانەوە, بڕانی پەنجە توتەی چەپی, ھاوکار بوو بچێتە ریزی چەپی سیاسییەوە, بیر لەوە بکاتەوە, بۆچی بەشی جەستەی کرێکاران لە دەست بچێ و قەرەبو نەکرێنەوە, بۆچی منداڵان بە نەخوێندەواری ژیان بەرنە سەر؟؟, بۆچی منداڵانی ھەژار کورتە باڵان بە زۆری و تەمەنیان کورتترەو لە خۆشی یاری و وانەی قوتابخانە بێبەرین ؟؟, زۆر پرسیاری دیکە, ئەوەندە زۆربوون وەڵامەکانیش کەم بوون, بۆیە گەڕان بەدوای وەڵامی ناھەماتییەکانی ژیاندا لۆلای پەلکێشی خەباتی چیناەتی کرد, پێی وابوو وەڵامی ھەموو ئەو پرسیارانە لای چەپی سیاسەتە, لای بنەبڕکردنی جیاوازی چینایەتی و یەکسانی ئابوورییە, کە تەنھا بیری چەپ دەتوانێت بۆ کۆمەڵگای بھێنێت.\nلە ساڵی ١٩٧٣ دەبێتە سەرۆکی ساندیکای کانەکانی بەرازیل,ل ە ١٠ی شوباتی ١٩٨٠ لەگەڵ ھاوڕێکانی پارتی کرێکارانی دامەزراند, ئیتر قۆناغێکی دیکە لە خەباتی لۆلا بۆ خەونە مێژووییەکەی دەستی پێکرد.\nچەندین جار بەھۆی چالاکی سیاسییەوە لە سەردەمی حکومەتی دکتاتۆری زیندانی دەکرێت, لە ساڵی ١٩٨٠ بۆ ٨٣ لە زیندان دەمێنێتەوە, دوای دەرچوونی سەرەتا بۆ ھەڵبژاردنەکانی ھەرێمی ساوپاولۆ خۆی کاندید دەکات و دەرناچێت, وەلێ کۆڵ نادات, بە پشو درێژی کرێکاریانە بەردەوام دەبێت, دواجار لە پەرلەمانی ھەرێمەکە کورسیەک مسۆگەردەکات, بە دوایدا ٣ جار خۆی بۆ پۆستی سەرۆک کۆماری پاڵاوت و ھەموو جارەکان دۆڕا" ١٥ی ئۆکتۆبەری ١٩٨٩ توانی ١٧,٢% , ٣ی ئۆکتۆبەری ١٩٩٤ توانبی ١٧,١١% و لە ٤ی ئۆکتۆبەری ١٩٩٨ توانی ٢١,٤%ی دەنگەکن بەدەست بھێنێت ", لە کۆتادا بۆ چوارەم جار سەرکەوت " ٦ی ئۆکتۆبەری ٢٠٠٢ لە خولی یەکەم ٣٩,٤% و خولی دووەم ٢٧ی ئۆکتۆبەر توانی ٦١,٢٧%ی دەنگەکان و لە ١ی ئۆکتۆبەری ٢٠٠٦ بۆ دووەم جار ھەڵبژێردرایەوە لە خولی یەکەم ٤٦,٦% و لە خولی دووەم ٢٩ی ئۆکتۆبەر ٦٠,٨٣%ی دەنگەکانی ھێنایەوە" , کە سەرکەوت وتی" ئیرادە بەسەر ترسدا سەرکەوت.\nھەرچی پارتی کرێکارانی بەرازیلییە, لە ساڵی ١٩٨٢ تەنھا ٣,٢%ی دەنگەکانی ھێنایەوە, ھەڵبژاردن لە دوای ھەڵبژاردن کێرڤی رو لە بان بوو, لە ساڵی رێژەی دەنگەکانی ١٩٨٦ بووە ٦,٩% و لە ساڵی ١٩٩٠ گەیشتە ١٠,٢% و لە ساڵی ٢٠١٠ کە لۆلا دەسەڵاتی بەجێھێشت گەیشتە ١٦,٩%, لە ھەڵبژاردنی ساڵی ٢٠١٨ کە مەترسی زۆر بوو لۆلا بیباتەوە , پارتەکەی تەنھا ١٠,٠٣%ی دەنگەکانی ھێنایەوە, ئەمەش بە مانای ئەوەیە جەماوەری لۆلا زۆر زیاتر بوو لە جەماوەری پارتەکەی.\nلۆلا خەباتی کرد بۆ بنیادنانی سستەمی سەرۆکایەتی لە وڵات, گۆڕینی سستەمی پەرلەمانی بۆ سەرۆکایەتی, نەک پەرلەمان سەرۆک دیاری بکات, پاش بردنەوەی بووە یەکەم سەرۆک کۆماری چەپگەرای وڵات و یەکەم سەرۆک کۆماری کە لە چینی کرێکارەوە ھاتبێت لە بەرازیل, لە دوای دامەزراندنی کۆمارەوە لە ساڵی دا١٨٨٩ .\nلۆلا دەرچووی زانکۆکانی سۆربۆن و ھارڤارد نەبوو, ئابووری لە ژێردەست وەرگرانی نۆبڵ تەواو نەکردبوو, تەنھا زانکۆی ژیانی ھەژاری تەواو کردبوو, وەلێ توانی لەماوەی حوکمڕانیدا ئابووری وڵاتەکەی بەرەو پێش ببات ببێتە جێی ئیرەیی سیاسەتمەدارانی دی, ئەوانەی گەورەترین شھادەو باشترین زانکۆکانی جیھانیان تەواو کردبوو, ئەو لە زانکۆی دایکی و پێڵاو فرۆشییەوە ھاتبوو, بە خزمەتی ئەوان باشترین ئابووری زانی ژیانی لێ دەرچوو.\nلۆلا لە ساڵی ٢٠٠٢ کە گەیشتە دەسەڵات, لە سییەکانەوە بەرازیل قەرزار بوو, لەو ساڵەدا بەرازیل ٢٦٠ ملیار دۆلار قەرزار بوو, لێ ئەو کاتەی کورسی دەسەڵاتی جێھێشت بووە خاوەند ٣٧٥ ملیار دۆلاری یەدەک.\nکە گەیشت بە دەسەڵات, ئابووری بەرازیل لە ریزی یانزەھەمینی ئابووری جیھانی بوو, داھاتی نەتەوەیی وڵات ٥٥٢,٢٨٨ ملیارد دۆلار بوو, کە کورسی سەرۆکایەتی جێھێشت, بەرازیل ببوە ٧ەمین ئابووری جیھان و داھاتی نەتەوەیی وڵات ٤٠٠% زیادی کردبوو, گەیشتبووە ٢,٠٨٧,٨٨٩ ترلیۆن دۆلار.\nپێش لۆلا داھاتی نەتەوەیی وڵات ساڵانە بەڕێژەی ١,٧% گەشەیکردبوو, وەلێ لە ماوەی حوکمڕانی ئەودا بەڕێژەی ٤,٨% گەشەی کرد.\nلە سێ ساڵی یەکەمی سەردەمی حوکمڕانی لۆلا ٢٠٠ ملیار دۆلار سەرمایەگوزاری بێگانە کرا لە بەرازیل, ١,٥ ملیۆن بێگانە لە وڵات نیشتەجێ بوون,٢ ملیۆن بەرازیلیش گەڕانەوە وڵات, ھەمووی بەھۆی ئەو گەشەو سەقامگیرییەی وڵات لە روی سیاسی , ئابووری, ئاسایشەوە بەخۆوەی بینیبوو.\nلە ژیانیاندا ھەژاران و رەشپێستەکان و دورەگەکانی بەرازیل وەک سەردەمی لۆلا ژیانیان باش نەبوووەو کەرامەتیان نەپارێزراوە, لەو وڵاتەی جیاوازی داھات لە ترۆپکی جیھاندا بووە, لۆلا خزمەتی پڕ بەھای کرد بە ھەژارانی وڵاتەکەی لە بواری پرۆژەی کۆمەڵایەتی, ھاوکاری دارایی و کرێی باشتر و پێشکەوتنی کەرتی پەروەردە کرد,٤٤ ملیۆن ھاووڵاتی لە ھەژاری و نەخوێندەواری رزگارکرد, کۆی گشتی ٣٣%ی ھاووڵاتیانی بەرازیلی کەڵکیان لە بەرنامەی کۆمەڵایەتی لۆلا وەرگرت.\n٢ ملیۆن خانوی بۆیان دروستکرد,بە پڕۆژەی بە سفر کردنی ھەژاری, ھەژارانی بەرازیلی رزگارکرد لەو دەردەی لەوەتەی بەرازیلی نوێ ھەیە ھاووڵاتیان بەدەستیەوە دەتلانەوە.\nبۆلسا فاملی ناوی پڕۆژەکەی لۆلا بوو بۆ بنەبڕکردنی ھەژاری, ١١ ملیۆن خێزان کەڵکی لێوەرگرت, تاکە مەرج ناردنی منداڵکانیان بوو بۆ خوێندن, بە پێی پڕۆژەکە مانگانە ٨٧ دۆلار کۆمەکی ھەژاران دەکرا, نەخت کۆمەکەکە مانگانە دەچوە سەر ژمارەی ئەو بانکەی بۆیان کرابوەوە, کە دەیکردە ٤٠%ی لانی کەمی کرێ, ھاوکات لانی کەمی کرێ بە سستەم چووە سەر بە تایبەت موچەی کرێکارانی بەرگ شین, سەرەتا لانی کەمی کرێی دانا بە ١٦٠ دۆلار لە مانگێک, لە شوباتی ٢٠٠٩ لانی کەمی کرێ گەیشتە ٢٣٠ دۆلار لە مانگێکدا.\nتا ئەوکاتەی لۆلا دەسەڵاتی جێھێشت,١٠%ی ھەژارترینی وڵات داھاتی بەرێژەی ٩% چووە سەر, بەڵام ١٠%ی ھەرە دەوڵەمەندەکان داھاتیان ٢-٤ % زیادی کرد, بەمەش لاسەنگی لە قازانجی ھەژاران پێک ھات.\n٥٠%ی ھاووڵاتیانی بەرازیلی لە ھەژاران لە سەردەمی حوکمڕانی لۆلا داھاتیان بەرێژەی ٦٨% چووە سەر,ھاوکات ٢٣ ملیۆن کەس داھاتیان لە ٤٥٧ دۆلار مانگانەوە بۆ ٧٥٣ دۆلار بەرز بوەوە, بودجەی کەرتی پەروەردە لە رێژەی ٢,٧% ی بودجەی وڵاتەوە بەرز کرایەوە بۆ ٤,٥%.\nلە نا یەکسانی داھاتدا بەرازیل ئێستا لە ریزبەندی ٧٠ ەمین وڵاتی جیھانە, لە کۆی ١٣٩ وڵات کە ئامار کراوە,بە پێی راپۆرتی ٢٠١٨ی تاقیگای نایەکسانی, ١٠%ی ھەرە دەوڵەمەندەکانی رۆژھەڵاتی ناوەڕاست ٦١%ی داھاتی نەتەوەیی بۆ ئەوانە, دوای ئەوان بەرازیل دێت ٥٥%, چین ٤١% و ئەوروپا ٣٧% و ئەمەریکاو کەنەدا ٤٤%ە.\nھەرچی ئێستایە دوای کودەتای راستڕەوەکان,داھاتی ١%ی ھەرە دەوڵەمەندەکان بە رێژەی ٨,٤% زیادی کرد لە ساڵی ٢٠١٨, کەچی ٥٠%ی ھەرە ھەژارەکان داھاتیان ٣,٢% دابەزی, داھاتی مانگانەی ١%ی ھەرە دەوڵەمەندەکان ٣٣,٨ جار زیاترە لە داھاتی ٥٠%ی ھەرە ھەژارەکانی وڵات.\nرێژەی ھەژاری تەنھا لە نێوان ٢٠١٥ بۆ ٢٠١٧ لە ٨,٣% ەوە بەرز بوەوە بۆ ١١,١% , ٢٣,٣ ملیۆن ھەژار بە کەمتر لە ٥٠ دۆلار لە مانگێک دەژێن.\nلە یۆنی ٢٠١٩ دا پێوەری جینی بەرازیل بۆ نایەکسانی گەیشتە ٠,٦٢٩, زیاتر لە ساڵی ٢٠١٢ کە لۆلا تیایدا گەیشتە دەسەڵات.\nھەژاران لە ٢٠١٤ ەوە , ١٧,١% داھاتیان لە دەستداوە, چینی ناوەند ٤,٢%, وەلێ ھەرە دەوڵەمەندەکان داھاتیان ١٠,١% زیادی کردووە.\nکەواتە کودەتای سەرمایەداران لە رێگای ناسیۆنال فاشیستەکانەوە, ئامانجەکانی خۆی پێکاوە, نیولیبراڵیزم لە ژێر دروشمی یەکەم بەرازیل بەرنامەکانی خۆی باشتر جێبەجێ دەکات, کە لە راستیدا نەک یەکەم بۆ بەرازیلە بەڵکە یەکەم بۆ سەرمایەدارانی بەرازیلە.\nلۆلا تەنھا ٠,٥% بەرھەمی نەتەوەیی بۆ بنەبڕ کردنی ھەژاری تەرخانکردبوو, ھاوکاری ٦٤ ملیۆن ھەژاری دەدا, ئەی ئەگەر زیاتری تەرخان بکردبایە چی دەبوو, کەواتا پارە لای دەسەڵاتداران ھەموو کات ھەیە, بە زۆر نەبێت دەریناخەن.\nلۆلا بە تاوانی گەندەڵی وەرگرتنی شوقەیەک بەھاکەی ٥٩٠ ھەزار دۆلارە دەستگیرکرا, لە گەڵ ٧٨ سیاسی دیکەی بەرازیل تۆمەتبارن بە دۆسیەیەکی گەندەڵی بەناوی شوشتنەوەی ئۆتۆمۆبیل,بە پێی دۆسیەکە بێت لۆلا خاوەند ١٩٠ ھەزار دۆلار و دوو ژمارەی بانکی و دوو خانوو و پارچەیەک زەوییە,سەرەتا بە ١٢ ساڵ و مانگێک سزا درا دواتر کەمکرایەوە بۆ ھەشت ساڵ , لە کاتێکدا ئەویان دەستگیرکرد, کەچی ٧٨ کەسی دیکە گلاونەتە دۆسیەکەوە ھەموو ئازادن و ئەویش پلەو پۆستی لە سەروی ھەمووانەوە بووە, بۆیە چەپەکانی بەرازیل پێیان وابوو ئەمە چەوساندنەوەی سیاسییەو درێژەی کودەتاکەیە بەسەر سەرۆک دیلما رۆسیف کرا لە ١٤ی ئازاری ساڵی ٢٠١٦, ھاوکات پێیان وابوو تاوانی تیرۆرکردنی ماریلا فرانکۆ ئەندامی پارتی ئازادی و سۆسیالیزم کە لە ١٤ی ئازار لە شاری ریۆ دی جانیرۆو تەقە کردن لە کاروانی لۆلا لە شاری بارنا ھەموو دەچنە چوارچێوەی یەک سیناریۆوە دژ بە چەپەکانی بەرزیل رێکخراوە.\nسوپا پێش بڕیاری دادگا پشتیوانی لە بڕیاری دەستگیر کردنەکەی لۆلا کرد, جەنەراڵ ئیدواردۆ فیلاس ٣ رۆژ پێش بڕیاری دادگا وتبوی : سوپاو ھاووڵاتیانی شەرافەتمەند ئیدانەی رزگار بوونی تۆمەتباران لە سزا دەکەن, رێزی دەستور و ئاشتەوایی و دیموکراسیەت دەگرن,ھەرچی ژەنەراڵ لویس شرۆیدەرە لەمە زیاتر رۆیی و رایگەیاند " ئەگەر لۆلا لە ھەڵبژاردنەکان بردیەوە , ئەرکی ھێزە چەکدارەکانە سستەم بگەڕێنێتەوە,ھەردوو ژەنەراڵەکە رایان گەیاند بەشداری لۆلا لە ھەڵبژاردنەکان مەترسییە بۆ سەر ئەو جەنگەی بەرازیل دژ بە گەندەڵی ئەنجامی دەدا, لە راستیدا لۆلا مەترسی بوو بۆ سەر ئەنجامی ھەڵبژاردنەکە, ھەمان سیناریۆ سوپاو پۆلیس ئێستا لە پۆلیڤیا بەڕێوەی دەبەن دژ بە سەرۆک مۆرالیس.\nپارتی سۆسیال دیموکراتی راستگەراش رایگەیاند سزا نەدانی لۆلا گەڕانەوەیە بۆ دواوە, وەلێ چەپەکان پێیان وابوو یاسا بۆ ئامانجی سیاسی بەکار ھاتووە,ئەوان پێیان وایە ئەمە کودەتای راستگەراکانە, ٧٨ بەرپرس و پەرلەمانتاری دیکە لە لیستەکەدان, تەنھا لۆلا دەستگیر کرا, بە خێرایی دۆسیەی لۆلا چووە پێش لە کاتێک زۆر سیاسی راستەوخۆ گلابونە گەندەڵییەوە و تا ئێستاکەش دوای ٥٨٠ رۆژ زیندانی لۆلا دۆسیەکانیان بە داخراوەیی ماوەتەوە.\nئەفسەری خانەنشین جائیر بۆلسۆنارۆ,ناسیۆنالستی راستگەرا قازانجکەری یەکەم بوو لە دور خستنەوەی لۆلا لە ھەڵبژاردنەکانی سەرۆکایەتی کۆمار, چونکە لە ریزبەندی دووەمی راپرسییەکانی ھەڵبژاردنی سەرۆک کۆماریی دا بوو بە جیاوازییەکی زۆرەوە لە دوای لۆلاوە بوو, بە دەستگیر کردنی لۆلا دەرگای کۆشکی کۆماری بۆ کرایە سەر پشت, ھەموو چینە چەوسێنەرەکان, لە سوپاوە بۆ پارتە رەنگاو رەنگەکانی بۆرژوازی گلانە کودەتاکەوە تا دەگاتە سستەمی دادوەری, کودەتایەکی سەربازی بە تامی یاسا, لۆلا سەربکەوتایە, مەترسی ھەبوو وەک ئێستای مۆرالیس کودەتای بەسەردا بکرابایا, لە سایەی بوونی سوپاو دەزگای ئاسیشی بەھێزی کۆنترۆڵکراو لە لایەن بۆرژوازییەوە محاڵە بتوانرێت بە گەمەی دیموکراسی دەسەڵات بگرێترێتە دەست, پێشتریش لە ھندۆراس و پاراگوای ھەمان سیناریۆ دوبارە کرایەوە, ئەگەر نەگەڕێینەوە بۆ شیلی.\nلۆلاو ھەڵبژاردنەکانی بەرازیل\nئامانج لە دەستگیر کردنی لۆلا, رێگە گرتنی بوو لە گەڕانەوە بۆ دەسەڵات, لە رێگای ھەڵبژاردنی مانگی ئۆکتۆبەری ٢٠١٨ ەوە, ئەگەر بوار بە لۆلا بدرابایا بۆ بەشداریکردن, ئەوا ھەڵبژاردنەکە دەبووە راپرسی لەسەر زیندانی کردنەکەی, ئەویش لە کۆتادا دادگای ھەڵبژاردن بڕیاری یەکلا کەرەوەی لەسەر دەدات.\nراپرسیەکان دوای دەستگیر کردنەکەی کە لە ١١ و ١٥ ی ئەپرێل ئەنجام دراوە دەریدەخەن , پشتیوانیەکەی لۆلا بۆ ٤٧% بەرز بۆتەوە, بەمەش جیاوازی لە گەڵ دووەم کاندیدی ھەڵبژاردنەکان بۆ زیاتر لە ٣٠ خاڵ چۆتە سەر.\nھاوکات ٤١%ی ھاووڵاتیان پێیان وابوو لۆلا بێ بەڵگە سزا درا , ٤٤% ی ھاووڵاتیانیش پێیان وبوو زیندانیکردنی غەدرە لێی کراوە, ٥٨%یش پێیان وابوو مافی خۆیەتی بەشداری ھەڵبژاردن بکات, لێ کودەتاچیەکان ھاوپەیمانیەتی چینی دەسەڵاتداری کۆن و سوپاس و دادوەری ئەو مافەیان لێ سەندەوە.\nرێگا نەدان بە لۆلا لە بەشداریکردن لە ھەڵبژاردنەکان کۆتایی کایەی سیاسی بەناو دیموکراسیی بوو لە بەرازیل و دواتر ئەمەریکای لاتینیش.\nلۆلا لە ساڵی ١٩٩٠ دوای روخانی بەرلین ,کۆڕبەندی ساوپاولۆی دامەزراند, بۆ کۆکردنەوەی پارت و ھێزە چەپەکانی ئەمەریکای لاتین, کە دواتر لە ١٥ وڵات گەیشتن بە دەسەڵات, بۆیە ئەو شۆرشگێڕی پاش قەیرانەکانە, رەشەبا ھەڵی ناتەکێنێت, لۆلا ئەوکاتی لە دەسەڵات بوو نوێنەرایەتی چەپی میانەڕەوی ریفۆرمیستی بەرازیلی دەکرد نەک چەپی شۆڕشگێڕ, لێ لە چەپی رادیکاڵەوە ھاتبوو,لۆلا نەک تەنھا کاریگەری لەسەر چەپی بەرازیل ھەیە, بەڵکە کاریگەری لەسەر چەپی تەواوی ئەمەریکای لاتینیش داناوە بە زۆرینەی بۆچونەکانەوە, ریفۆرمیستییەکەی وای لێنەکرد لە رادیکاڵەکانیش دابڕێت, ئەو لە ژیانەوە رادیکاڵە, لێ لە ئەزموونی حوکمڕانی یەکەم وڵاتی ئەمەریکای لاتینەوە پراگماتیکە.\nدەستگیر کردنی قەیران بوو بۆچەپەکانی بەرازیل, بەھۆی نەبوونی کارێزمایەکی بەھێزی چەپ وەک لۆلا کە ھەمووی کۆبکاتەوە لە ژێر باڵی خۆی, لە کاتێکدا راستەکان بەھۆی پشتیوانی دکتاتۆرەکانی پێشوی وڵاتانی ئەمەریکای لاتینەوە بەھێزتر بوونە, وەلێ چەپی ئەمەریکای لاتین پارتە شیوعیە مۆزەکانی ئەوروپای رۆژھەڵات نین, بەڵکە چەپێکن لە ھەناوی کۆمەڵگاوە ھاتوونەو پاش شکستەکان ھەمیشە بۆ بەدەستەوە گرتنی دەسەڵات ھەڵساونەتەوە, ئەوان چەپی نان و کارو ئازادین.\nئازادکردنی لۆلا ھاوکات بوو لە گەڵ دوو روداو, سەرکەوتنی چەپ لە مەکسیک و کودەتای سەربازی لە پۆلیڤیا, بە ئازادبوونی ئەو چەپەکان بە قەڵایەکەوە بەرەو روی عەقیدەی مۆنرۆ بۆ داگیرکردنی ئەمەریکای لاتین بە توانایەکی زیاترەوە بەرەو روی دەبنەوە, لۆلالەژێر باڵی خۆی کۆیاندەکاتەوە, چەپ لە ئەمەریکای لاتین لە بزاڤێکی سیاسی دەرچووە بوە بە بەشێک لە کلتورو بیری گشتیوبۆیە لە ریشە دەرھێنانی ئەستەمە.


پەیامی سەرەخۆشیی ڕێکخراوی خەبات،ی شۆڕشگێڕی کوردستان بە بۆنەی کۆچی دوایی مام جەلال تاڵەبانییەوە\nبەڕێزان: سەرکردایەتیی یەکیەتیی نیشتمانیی کوردستان!\nبنەماڵەی تێکۆشەری مام جەلال تاڵەبانی!\nبڵاوبوونەوەی هەواڵی کۆچی دوایی مام جەلال تاڵەبانی، سەرکردەی دیاری کورد و سکرتێری گشتیی یەکیەتیی نیشتمانیی کوردستان و سەرۆککۆماری پێشووی عێڕاق بووە جێی داخ و خەم و نیگەرانیی ئێمە و تێکۆشەرانی کورد و خەڵکی کوردستان بە گشتیی.\nئێمە لە ڕێکخراوی خەبات،ی شۆڕشگێڕی کوردستان بە بۆنەی ئەم کۆستە گەورەوە سەرەخۆشیی گەرم لە ئێوەی بەڕێز لە یەکیەتیی نیشتمانیی کوردستان و ئەندامانی بنەماڵەی تێکۆشەری تاڵەبانیی و خەڵکی کوردستان و تێکۆشەرانی نێو ڕیزی بزووتنەوە دەکەین و خۆمان بە هاوبەشی خەم و کەسەرتان دەزانین. هیوادارین خودای گەورە سەبر و ئارامیی بە هەموو لایەك بدا و، ڕێگای خەبات و تێکۆشانی دەیان ساڵەی ئەو کەسایەتییە هەمیشە ئاوەدان بێ.\nمام جەلال تاڵەبانیی کەسایەتییەکی سیاسیی کاریگەر و ناسراوی سەر گۆڕەپانی سیاسیی کوردستان و ناوچەکە و، ئەکتەرێکی دیار و بە هەڵسووڕی نێو بزووتنەوەی کوردستان بوو کە لە چەندین کات و قۆناغی هەستیاردا دەور و دەستی لە ڕووداوەکان و هێنانەدیی دەستکەوتەکاندا هەبووە. مام جەلال هەر لە مێرمنداڵییەوە تا ڕێبەرایەتییکردنی یەکیەتیی نیشتمانیی و دوایین قۆناغەکانی تێکۆشانی سیاسیی کە سەرۆککۆماریی عێراق بوو، سەرکردە و کەسایەتییەکی چوست و چالاك و بە زیپکوزاکونی کوردستان و ناوچەی ڕۆژهەڵاتی ناوەڕاست بووە، هەر بۆیە کۆچی دوایی ئەو زاتە، بە تایبەت لەم قۆناغە تایبەتییەی ئێستا کە یەکیەتیی نیشتمانیی کوردستان و کورد و دەڤەرەکەی تێدایە، داخێکی بەژان و زیانێکی گران و کۆستێکی گەورە بۆ یەکیەتیی و کورد و گەلانی ناوچەکە بوو.\nجارێکی دیکە هاوخەمیی و سەرەخۆشیی خۆمانتان عەرز دەکەین.\n١١ی ڕەزبەری ١٣٩٦ی هەتاویی


––––•(-• به‌خێر بێن بۆ کوردلاس •-)•–––– / زانياري بورجي ئيفل\nتۆ له ژووره‌وه نیت.\nLoading... \tنازناو:\n«°•.¸.•°°»دواین ((10)) بابه‌تی مه‌كۆی كوردلاس«°°•.¸.•°» بابه‌ت\n› English » سةنكين » وه‌ڵامه‌كان: 1 » جاری بینراو: 7 » ئه‌مڕۆ 04:18:02 › زانيارى كشتى » bahoz » وه‌ڵامه‌كان: 1 » جاری بینراو: 1639 » 2013-05-05 09:22:16 › هونه ر » bahoz » وه‌ڵامه‌كان: 1 » جاری بینراو: 304 » 2013-05-05 09:22:06 › چاره‌سه‌ری نوێی شه‌کره » bahoz » وه‌ڵامه‌كان: 1 » جاری بینراو: 182 » 2013-05-05 09:21:49 › بۆ به‌شداربوانی ئاسیا سیل و فه‌یس بووك » bahoz » وه‌ڵامه‌كان: 1 » جاری بینراو: 207 » 2013-05-05 09:21:08 › باشترین “ده” یاریزانی خوله‌كان له‌م هه‌فته‌یه » bahoz » وه‌ڵامه‌كان: 1 » جاری بینراو: 178 » 2013-05-05 09:21:03 › جةند وشة يةك بةتوركي » bahoz » وه‌ڵامه‌كان: 1 » جاری بینراو: 204 » 2013-05-05 09:20:50 › چونه ژوره‌وه‌ی كۆمپیوته‌ر ئه‌گه‌ر پاسۆردیشی شی له‌سه‌ر بێت » bahoz » وه‌ڵامه‌كان: 1 » جاری بینراو: 232 » 2013-05-05 09:20:43 › !! مەکۆی گوڵی گەش نوێکرایەوە !! » bahoz » وه‌ڵامه‌كان: 1 » جاری بینراو: 232 » 2013-05-05 09:20:33 › Internet Download Manager 6.5 » bahoz » وه‌ڵامه‌كان: 1 » جاری بینراو: 225 » 2013-05-05 09:20:25 په‌ڕه‌كان: 1\nسه‌ره‌تا » هــــه‌واڵـــی گـــشــــتــی » زانياري بورجي ئيفلده‌نگ بده به‌م بابه‌ته: 0\nئه‌م بابه‌ته بنێره بۆ فه‌یس بووک\n#1 2011-06-06 13:02:26\nڕێكه‌وتی به ئه‌ندامبوون: 2011-04-20\nدواترین سه‌ردان: 2011-07-19\nده‌نگدان : 0 زانياري بورجي ئيفل\nسه‌رچاوه/وه‌رگیراوه له ماڵپه‌ڕی خودی بورجی ئیڤڵ له فه‌ڕه‌نسی یه‌وه وه‌رگێڕدراوه‌ته کوردی له‌لایه‌ن سۆران نه‌بیتایبه‌ت به ماڵپه‌ڕی به‌کره‌جۆ. به‌ڕێزان ئه‌م چه‌ند کورته زانیاریانه‌تان پێشکه‌ش ده‌که‌ین به هیوای که به‌دڵتان بێت وه سوودمه‌ند بێت بۆتان وه‌ک زانیاری یه‌کی گشتی سه‌باره‌ت به بورجی ئیڤڵ، به‌س له‌هه‌مان کاتدا ده‌مانه‌وێت ئه‌وه‌تان پێ ڕابگه‌یه‌نین که خودی ناوی ئیڤڵ به‌داخه‌وه به‌هه‌ڵه هاتووه له ناو زمانی کوردیماندا ئه‌وه‌ش با بگه‌ڕێنینه‌وه بۆ کاریگه‌ری زمانی عه‌ره‌بی له‌سه‌رمان، که عه‌ره‌ب ئه‌ڵێت ئیفڵ که له ڕاستی دا ناوی (ئێفێل)ه، تازه من ناتوانم بۆ هه‌موو کوردی ڕاست بکه‌مه‌وه بڵێم ئیڤڵ نی یه ئێفێله، ئه‌بێت منیش دواتان بکه‌وم به‌س ته‌نها بۆ زانیاریتان نووسیم به هیوای که ڕۆژێک هه‌مووی به‌ڕاستی ناوی بێنن بڵێن ئێفێل.مێژووی دروست کردنی:بورجی ئیڤڵ ته‌واو بوونی ڕاگه‌یه‌نرا له ساڵیادی سه‌د ساڵه‌ی شۆڕشی فه‌ڕه‌نسی له پێشانگایه‌کی جیهانیدا.کۆمپانیا: گوستاڤ ئۆفێلGustave Eiffelئه‌ندازیاران: مۆریس کۆشلان و ئێمیل نوگیهMaurice Koechlin& Emile Nouguier.بیناساز: ستیڤن سۆڤێستغیرۆکه‌و خوێندن له‌سه‌ری: 1884جێ به‌چێ کردن و ئیشکردن له‌سه‌ری: 1887/1889(دوو ساڵ و دوو مانگ و 5 ڕۆژ) ی خایاند.شوێنی کاره‌که:50 ئه‌ندازیاری نه‌خشه‌کێش که 5300 نه‌خشه‌یان کێشابوو100 ئاسنگه‌ر که کاریان ده‌کرد به 18038 پارچه ئاسن(شێلمانه‌کان که به‌کار هاتوون له بورجه‌که).121 کرێکار که ئیشیان ده‌کرد له دروست کردن و بناغه‌و کاره‌کانی تر.بۆ دروست کردنی 30973مه‌تر سێ جا ئاماده‌کرابوو.2500000 پارچه ئاماده‌کرابوو بۆ ئیش کردن پێ یان (مه‌به‌ست سپانه‌و ئه‌و شتانه‌ی تر که پێویستن) به‌س ته‌نها 1050846 یان به‌کار هات له شوێنی کاره‌که.کێشه‌که‌ی:کێشی بورجی ئیڤڵ سووکه ته‌نها به په‌ستانی 4.5 کیلۆگرام بۆ سه‌نتیمه‌تر دووجا به‌کار هێنا بۆ دروست کردنی.ماڵپه‌ڕی ئیڤڵ ئاماژه ده‌کات که کێشی بورجه‌که بێنینه ئاست سیلینده‌رێکی هه‌وایی کێشه‌که‌ی له کێشی هه‌وایی سلینده‌رێک تێ په‌ڕ ناکات.کێشی ته‌واوی مادده کانزاکانی بورجه‌که واته شیش و شێلمانه‌کان 7300 ته‌ن.کۆی گشتی کێشی هه‌موو کانزاکان واته شێلمان و بورغوه‌کان و هه‌موو ماده کانزایی یه‌کان: 10000 ته‌ن.گۆڕان و جووڵانی ڕواڵه‌ته‌که‌ی: له ڕوانگه‌ی ڕه‌شه‌باوه کاریگه‌ری ده‌کاته سه‌ری له لووتکه‌وه 6 تا 7 سه‌نتیمه‌تر.له ڕوانگه‌ی گه‌رماوه کاریگه‌ری گه‌رما له‌سه‌ریه‌تی چه‌مانه‌وه‌ی له لووتکه‌وه ده‌توانریت بگات تا 18سه‌نتیمه‌تر.بنکه‌که‌ی:بنه‌که‌ی له چوار عه‌موودی پته‌و پێک هاتووه، هه‌ر یه‌کێکیان له چوارگۆشه‌یه‌کی 125 مه‌تر دووجاییه‌رزی یه‌که‌ی:له ساڵی 1889(به ئاڵاکه‌یه‌وه) 312.37مه‌تر.له‌ساڵی 1991(له‌گه‌ڵ ئارێڵه‌که‌ی) 317.96 مه‌تر.له ساڵی 1994(له‌گه‌ڵ ئارێڵه‌که) 318.70 مه‌تر.له ساڵی 2000(له‌گه‌ڵ ئارێڵه‌که) 324 مه‌تر.بۆیاخ کردن:هه‌موو 7ساڵ جارێک بورجی ئیڤڵ بۆیاخ ده‌کرێته‌وه. دوا جار که بۆیاخ کراوه له‌لایه‌ن کۆمپانیایه‌ک کراوه ده‌ستی پێکرد له مانگی 12ی 2001 وه ته‌واو بوو له مانگی شه‌شی 2003.19 ه‌هه‌مین کۆمپانیای بۆیاخ کردن ده‌ست پێ ده‌کاته‌وه له ئاخیری ساڵی 2008.(ماڵپه‌ڕی به‌کره‌جۆ ئاگادار نی یه که ده‌ستی پێکراوه یان نا ئێمه له ماڵپه‌ڕه‌که‌ی خۆیانه‌وه‌تازه‌کردنه‌وه(ته‌عمیر کردنه‌وه):1980/1985: تازه‌کردنه‌وه‌یه‌کی گه‌وره.به‌سه‌راچوونه‌وه‌ی په‌یکه‌ریی، که‌مکردنه‌وه‌ی کێشیش به 1343 ته‌ن.هه‌ڵکێش(مه‌سعه‌د)ی نوێ هه‌تا لووتکه، وه چێشتخانه‌یه‌کی نوێی پانۆرامیک.ڕووناکی تازه که پێک هاتبوو له 352 پڕۆجێکته‌ر 1000 وات که ته‌واوی بورجه‌که ڕووناک ده‌کاته‌وه له دیوی ناوه‌وه.گه‌شتیاران:له ساڵی 2006 بورجی ئیڤڵ پێشوازی کرد له 6719200 واته شه‌ش ملیۆن و حه‌وت سه‌دو نۆزده هه‌زارو دوو سه‌د گه‌شتیار که چوون بۆ سه‌ردانی بورجه‌که.Description : ئه‌ندازیاری به توانا گوستاڤ ئێفێلDescription : بورجه‌که له کاتی دروست کردنیDescription : بورجی ئێفێلDescription : بورجی ئێفێلDescription : http://www.bakrajo.com/bak/eiffel_planنه‌خشه‌ی بورجه‌که\nدواترین جار ده‌ستكاری كراوه له‌لایه‌ن ♫Goran♫ (2011-06-06 18:16:56)\n#2 2011-06-06 17:08:41\nناوی ڕاستی: هه‌ژیر\nدواترین سه‌ردان: 2013-04-26\nده‌نگدان : 6 ویبگه\nRe: زانياري بورجي ئيفل\nده‌ست خۆش ماڵه‌که‌م\nله 09-04-2011 ه‌وه‌جـــــار بابه‌ت و په‌يامه‌كانم بينراوه!\n#3 2011-06-06 18:15:13\nناوی ڕاستی: گۆران\nڕێكه‌وتی به ئه‌ندامبوون: 2010-10-05\nده‌ستت خۆش بێت كاروان گیان من خۆم وێنه‌كانم بۆ چاك كرد بژیت\nمه‌پرسه نیشتیمان چی بۆ کردویت ..بپرسه بزانه تۆ چیت کردووە بۆی. !!له 05-04-2011 ه‌وه‌جـــــار بابه‌ت و په‌یامه‌كانم بینراوه!نووسین بە فۆنت و تەختەکلیلی کوردیئـــــێـــــمـــــه لـــــــــــــه فــــــــه‌یـــــــس بـــووک\n#4 2011-06-08 10:07:09\nده‌نگدان : 0 Re: زانياري بورجي ئيفل\nده‌ستت خۆشبیت كاك گۆران گیان ئه‌وه‌ی راستی بیت من نازانم وینه‌نسخ بكه‌م دوباره‌سوپاس\n#5 2011-06-08 10:11:21\nچاوه‌كه‌م هیچ گرانیه‌كی تێدا نییه ته‌نها لینكی وێنه‌كه‌م كرده ناو ئه‌م تاگه‌وه[img][/img]لینكی وێنه له‌ناو ئه‌وه دابنێت گه‌ر ده‌ر نه‌كه‌وت به‌س زۆر به‌ی جار ده‌ر ده‌كه‌وێت\n#6 2011-06-08 10:51:24\nده‌ست خۆش به‌س ئیستا دانه‌یه‌ك بلاو ده‌كه‌مه‌وه ئه‌گه‌رده‌رنه‌كه‌وت ده‌توانی بۆم لابه‌ی به‌ناوی وینه‌وه‌دای ده‌نیم مه‌منونم ئه‌گه‌ررازی بیت\nسه‌ره‌تا » هــــه‌واڵـــی گـــشــــتــی » زانياري بورجي ئيفل\nژماره‌ی ئای پی ئێوه‌ی به‌ڕێز 50.16.17.90\nTranslated By : Webchin


بۆ سەركردایەتی سیاسی كورد؛ فریای پڕۆسەی بازرگانیی هەرێم بكەون، تا بەتەواوی دانەتەپێت:\nهەرچەندە عەیامێكە لە چەند ناوچەیەكی جیاجیای عێراق‌و لەوشوێنانەی نزیكن لەناوچە سنورییەكانی هەرێم لەلایەن بازگەكانی عێراق‌و حەشدی شەعبی، بەبێ بوون‌و پێدانی هیچ پسوڵەیەكی فەرمیی‌و بیانوویەكی باوەڕپێكراو كە ئەوەش پێشێلكردنی تەواوی دەستورو یاسا كارپێكراوەكانە، هەر ئۆتۆمبێلێكی بارهەڵگر كە كاڵاو شمەكی پێیەو لە هەرێمەوە دەچێتە شارەكانی ناوەڕاست‌و خواروی عێراق بڕێك پارە وەردەگیرێت كە زۆریی‌و كەمییەكەی پەیوەندی بە جۆری ئۆتۆمبێل‌و بڕی كاڵاو شمەكەكەوە هەیە، ئەم كارە نیگەرانیی زۆری لای بازرگانانی هەرێم دروستكردوەو بەهەوڵێكی تری دەزانن بۆ پوكانەوەی پڕۆسەی بازرگانیی هەرێم‌و كەمكردنەوەی كاڵاو شمەكی هاوردەكراو لە دەرەوە بۆناو هەرێم، بەتایبەت ئەو كاڵاو شمەكانەی كە ڕاستەوخۆ دەنێردرێن بۆ شارەكانی ناوەڕاست‌و خواروی عێراق .\nئەوەی كە لەئێستادا بۆتە خەمێكی گەورەتر لای بازرگانانی هەرێم هەوڵدان‌و كاركردنە لەلایەن حكومەتی عێراق بەگشتی‌و پارێزگاری كەركوك بەتایبەتی بۆ دانانی سێ بازگەی گومرگی لەنێوان شارەكانی( كەركوك ـ سلێمانی، كەركوك ـ هەولێر، موسڵ ـ دهۆك).\nگەر ئەم هەوڵ‌و نیەتە سەربگرێت‌و بچێتە بواری جێبەجێكردنەوە ئەوا جگەلەوەی بەتەواوی بازرگانان بێهیوا دەكات، دەشبێتە هۆكارێك بۆ كوشتن‌و لەباربردنی پڕۆسەی بازرگانی‌و گۆڕینی ڕێڕەو و ئاڕاستەی بازرگانی لە هەرێمی كوردستانەوە بۆ خواروی عێراق، هێنانەوە ڕێچكەی خۆیشی دواتر دەبێتە كارێكی زۆر ئەستەم‌و گران.\nبۆیە لەئێستادا كەباس لە پێكهێنانی حكومەت‌و پەرلەمانی نوێ دەكرێت ئەركی سەركردایەتی كوردو هەموو پارتە سیاسیەكانە كە نوێنەریان هەیە لەعێراقدا لە دەسەڵاتی جێبەجێكردن بن یان یاسادانان، پێویستە پێش باسكردن‌و هەوڵدان بۆ وەرگرتنی پۆستێكی لاوەكی‌و تەشریفاتی كە هیچ دەستكەوتێكی لێوە بەدینایەت بۆ كوردو ئەزمونیش ئەوەی بۆسەلماندوین، باشترە جەخت لە جێبەجێكردنی ماددەو بڕگەكانی دەستوری عێراق بكەنەوە وەك خۆی، چونكە دانانی بازگەی گومرگی لەنێوان شارەكانی ناوخۆی عێراقدا كە هەرێمیش بەشێكە لە عێراق لەئێستادا، نەك پێشێلكردنی یاسایە بەڵكو یاریكردنیشە بەو دەستورەی كە بەقسەی هەموو بەرپرسانی عێراق بەهەرێمیشەوە چەترێكەو دەبێت كۆكەرەوەی هەموان بێت لەژێریدا.\nبۆیە داوا لە بەرپرسان‌و نوێنەرانی هەرێم لەبەغداد، سەركردایەتی سیاسی كورد، لیژنەكانی دانوستانكار لەگەڵ حكومەتی عێراقی دەكەم كە؛ تكایە تكایە فریای پڕۆسەی بازرگانی لە هەرێم بكەون‌و ڕێگربن لە هەموو ئەو هەوڵە نهێنی‌و ئاشكرایانەی كە دەدرێن لەپێناو كوشتنی بازرگانیی‌و گۆڕینی ڕێڕەوەكانی بازرگانیكردن لەهەرێمەوە بۆناوچەكانی تری عێراق، چونكە لە ئەنجامدا جگەلەوەی هەرێم لەڕووی كۆكردنەوەی سەرچاوەی داهاتەوە لاوازترو بنكۆڵتر دەبێت‌و ڕووبەڕووی داتەپینێكی تری ئابوریش دەبێتەوە، لەكۆتایشدا هاوڵاتیانی بەشمەینەتی هەرێم سەرەڕای هەبوونی ئەو هەموو تەنگەژەو قەیرانانەی كە ئێستا پێوەی گیرۆدەن، باجدەری سەرەكی ئەم هەوڵەی تری حكومەتی ناوەند دەبن.


لە مانگی رەمەزان خۆت لەم خۆراکانە بەدوور بگرە\n2018-05-30 [02:26 AM]\nمانگی رەمەزان مانگی بەرۆژووبوون و وخوێندنەوەی قورئانە ھەروەھا لایەنی روحی مرۆڤ زیاتر گەشە دەکات و خەڵک بەشێوەیەکی گشتی لە خواردن و خواردنەوە دوور دەکەونەوە ..\nپسپۆڕانی بواری خۆراک ئامۆژگاری ئەو کەسانە دەکەنە کە بەرۆژوو دەبن ھاوسەنگی لە خواردنەکانیان بپارێزن , چونکە مەبەست لەم مانگە زێدە خۆری نییە و دواتر کێشت پێی زیاد بکات , بەڵکو ئامانج لەم مانگە ئەوەیە خەڵک ھەست بە برسیەتی و پێدوایستی خەڵکانی ھەژار و کەم دەرامەت بکات , ھەروەھا مرۆڤ سوود لە لایەنە باشە کانی بەرۆژووبوون ببینێت , چونکە بەرۆژوو بوون دەبێتە ھۆی ئەوەی پاککردنەوەی لەش لە ژەھرەکان و پشوودانی گەدە و کۆئەندامەکانی دیکەی لەش ..\nھەروەھا پسپۆڕانی بواری خۆراک ئامۆژگاری خەڵک دەکەن کە لەھەندی خۆراک دوور بکەونەوە چونکە زیانێکی زۆر بە لەش دەگەینێت و دەبێتە ھۆی ئەوەی رێگری بکات لە زیادبوونی کێش و ھەروەھا بۆ ئەوەی لەشێکی رێک وپێکت دەست کەوێت ئەم خواردنانش بریتین لە :\nئەو جۆرە ژەمانە پزیشکانی ھۆشداری دەدەن کە پێویستە لێیان دوور بکەوینەوە , چونکە ھۆکارن بۆ زیادبوونی کێشی لەش و ھەروەھا دەبێتە ھۆی دەرکەوتنی ھەندێک نەخۆشی ئەم سەردەمە وەک (بەرزبوونەوەی پاڵەپەستۆی خوێن , کۆلیسترۆل , نەخۆشییەکانی دڵ , شەکرە , ئاوسانی جگەر )..\nئەم جۆرە ئاردە لە دروست کردنی کێک و موعەجەنات و نانی سپی بەکار دێت ..\nئەم جۆرە بەھاراتانەی لە کارگەکان ئامادە دەکرێن و مەوادەی حافزەی تێ دەکرێت , کاریگەری خراپی بەسەر جەستەی مرۆڤ ھەیە ..\nچونکە ئەم جۆرە شیرانە رێژەیەکی زۆر چەوری تێدایە کە ئەمەش دەبێتە ھۆی بەرزبوونەوەی رێژەی کۆلیسترۆل لە خوێن و ھەروەھا دەبێتە ھۆی ئەوەی تووشبوون بە جەڵتەی دڵ ..\n٨. ئەو خواردنەوانەی کە مادەی کافایینی تێدایە (سۆدا و خواردنەوە گازییەکان ,بەتایبەتی ئەوانەی شەکری تێدا نییە).\n٩. شیرنەمەنی , بەتایبەتی ئەوانەی زۆر چەور و پڕ شەکرن و مادەی کلۆکۆزی تێدایە ..\nئامۆژگاری پسپۆڕان ..\nپێویستە بەباشترین شێوە سوود لەم مانگە پیرۆزە وەربگرین ، ھەروەھا خۆمان لە خواردنی زۆر بەدوور بگرین و رێژەیەکی باش ئاو بخۆینەوە بۆ قەرەبوو کردنەوەی تینۆیەتی رۆژانە .\nئەم هەواڵە 76183جار خوێندراوەتەوە