دوو لیوای هاوبەش لەنێوان هەرێم و بەغدا پێکدەهێندرێت – سنور میدیا\nدوو لیوای هاوبەش لەنێوان هەرێم و بەغدا پێکدەهێندرێت\nژمارەی بینین: 153\nسەربەست لەزگین بریكاری وەزارەتی پێشمەرگەی حکومەتی هەرێم رایگەیاند، دوو لیوای هاوبەش لەنێوان وەزارەتی پێشمەرگە و سوپای عێراقدا پێکهدەهێندرێت و لە ئێستادا گفتوگۆ لەبارەی پرچەككردن و موچەی ئەو دوو لیوایە دەکرێت.\nلە راگەیەندراوێکدا، سەربەست لەزگین بریکاری وەزارەتی پێشمەرگە ئاماژەی بەوەکردووە، دوای ئەوەی ناوەندەکانی هەماهەنگی هاوبەش لە نێوان وەزارەتی بەرگری عێراق و وەزارەتی پێشمەرگە دەستبەکاربوون، بڕیارە دوو لیوای هاوبەش لەنێوان هێزی پێشمەرگەو سوپای عێراقی پێکبهێنرێت، دەشڵێت، “بۆ پێكھێنانی ئەم دوو لیوا ھاوبەشە، وەزارەتی پێشمەرگە ھێزەكانی ئامادەكردووە”.\nلەبارەی دوو لیوا هاوبەشەکەوە، بریکاری وەزارەتی پێشمەرگە ئاماژەی بەوەکردووە، بەرەو پێشچوونی باش لە نێوان ھەولێرو بەغدا ھەیە، بۆئەو مەبەستە لە ئێستادا گفتوگۆ لەسەر (پرچەككردن و مووچە و پەیكەربەندی) دوو لیواکە دەکرێت و ئەوان لە وەزارەتی پێشمەرگە ئەو ھێزانەی بۆ ئەو دوو لیوا دیاری کراون، ئامادەیان کردوون .\nئەوەشی خستەڕوو، گروپی چەکداری داعش لە (كەركوک، خانەقین، دیالە، سەڵاحەددین، ئەنبار و رۆژئاوای موسڵ)، تا دێت کردە تیرۆریستییەکانیان زیاتر دەكەن و بەوهۆیەشەوە، ھاوپەیمانان و ھەرێمی كوردستان و عێراقیش گەشتونەتە ئەو بڕوایەی جوڵەکانی داعش مەترسییان دروست کردووەتەوە، بۆ رووبەڕووبوونەوەی ئەو مەترسییەش، پێوستە ھەماھەنگی لەنێوان هێزی پێشمەرگە و سوپای عێراق ھەبێت .\nلەماوەی رابردوودا و بەمەبەستی نەهێشتنی بۆشایی ئەمنی لەناوچە جێناکۆکەکاندا، کە ئەندامانی گروپی چەکداری داعش ناو بە ناو هێرشی چەکدارییان بۆ سەر هێزەکانی پێشمەرگە و سوپای عێراق و دانیشتوانی ئەو ناوچانە ئەنجامدەدا، چوار ژووری ئۆپەراسیۆنی هاوبەشییان لەنێوان خۆیاندا پێکهێنا و دواتریش یەکەم ئۆپەراسیۆنی هاوبەشیان ئەنجامدا.


چۆنیەتى حەج و عومرە – ماڵپەرى فیردەوس\nماڵەوە / چۆنیەتى حەج و عومرە\n2016-08-25\tبابەتى ئایینى, بابەتى هەڵبژاردە, چۆنیەتى حەج و عومرە 0\nسوپاس و ستایش بۆ ئەو خوایەی كە هەندێك كاتی موباەركی داناوە بۆ بەندە صاڵحەكانی كەوا بتوانن كرداری چاكی تێدا ئەنجام بدەن، وە صەڵات و سەلامیش لە سەر پێغەمبەرە خۆشەویستەكەی بێت كە (حوكم و ئادابەكانی) كات و شوێنە پیرۆز و موبارەكەكانی ڕوون كردووەتەوە بۆ موسڵمانان، هەروەها لە سەر هاوەڵ و شوێنكەوتووانی ...\nگەرانەوەى ناوى حاجیان لە ماڵپەرى فیردەوس بخوێنەوە\n2015-12-24\tبابەتى هەڵبژاردە, چۆنیەتى حەج و عومرە 0\nماڵپه‌ڕى كوردستان24 ناوى كانديدانى تيروپشكى ده‌رچوون بۆ ئه‌نجامدانى فه‌ريزه‌ى حه‌جى ساڵى 2016 بڵاوده‌كاته‌وه. له لێدوانێكى تايبه‌ت بۆ ماڵپه‌ڕى كوردستان24، به‌ڕێوبه‌رى په‌يوه‌ندييه‌كان و پێكه‌وه‌ژيانى ئاينيى له وه‌زاره‌تى ئه‌وقافى حكومه‌تى هه‌رێمى كوردستان، مه‌ريوان نه‌قشبه‌نديى، رايگه‌ياند، ئه‌و لیسته‌ی بڵاو بریتیه له‌و ناوانه‌ی له ساڵی 2009 تاكو ئێستا چانسی چوونه سه‌فه‌ری حه‌جیان نه‌بووه. گوتيشى: “له ...\nچۆنێتی قوربانی كردن لەسەردەمی پێغەمبەردا صلی الله علیه وسلم\n2015-09-12\tبابەتى هەڵبژاردە, چۆنیەتى حەج و عومرە 0\nلەم كتێبەدا: * پێناسەى قوربانى * حوكمى قوربانى كردن لە شەرعدا * فەزڵ و گەورەیى قوربانى كردن * حیكمەت لە ئەنجامدانى قوربانى * قوربانى بە چى دەكرێت * تەمەنى قوربانى * ووشتر و مانگا بۆ چەند كەس دەبێت ؟ * مەڕێك یان بزنێك بۆ پیاوێك و خاو خێزانەكەی دەبێت * ...\nسوپاس و ستايش بۆ ئه و خوايه ى كه هه ندێك كاتى موباره كى داناوه بۆ به نده صاڵحه كانى كه وا بتوانن كردارى چاكى تێدا ئه نجام بده ن، وه صه ڵات و سه لاميش له سه ر پێغه مبه ره خۆشه ويسته كه ى بێت كه (حوكم و ...\nچۆنيه‌تى عومڕه‌كردن له سوننه‌تى پێغه‌مبه‌رى خوا (ﷺ) وه‌ربگرن\n2015-03-12\tبابەتى هەڵبژاردە, چۆنیەتى حەج و عومرە 0\nإِنَّ الحَمْدَ للهِ نَحْمَدُهُ وَنَسْتَعِيْنُهُ وَنَسْتَغْفِرُهُ وَنَعُوْذً بِاللهِ مِن شُرُوْرِ أَنْفُسِنَا وَمِنْ سَيِّئَاتِ أَعْمَالِنَا مَنْ يَهْدِهِ اللهُ فَلا مُضِلَّ لَهُ وَمَنْ يُضْلِلْ فَلا هَادِيَ لَهُ .وَأَشْهَدُ أَنْ لا إِلَهَ إِلاّ اللهُ وَحْدَهُ لا شَرِيْكَ لَهُ، وَأَشْهَدُ أَنَّ مُحَمَّداً عَبْدُهُ وَرَسُوْلُهُ.(يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُواْ اتَّقُواْ اللّهَ حَقَّ تُقَاتِهِ وَلاَ تَمُوتُنَّ إِلاَّ ...\n2014-09-24\tبابەتى ئایینى, بابەتى هەڵبژاردە, چۆنیەتى حەج و عومرە 0\nئاماده‌كردنی: شاخه‌وان مام ده‌روێش بسم الله الرحمن الرحیم الحمد لله رب العالمین الصلاة والسلام علی قا ئد المرسلین نبیینا وحبیبنا و شفیعنا محمد(صلی الله‌علیه وسلم) وعلی اله‌وأصحابه ومن تبعهم  بإ حسان إلی یوم الدین. أما بعد، پێغه‌مبه‌ری ئازیزمان (صلی الله علیه وسلم) له‌ماوه‌ی نۆ ساڵ مانه‌وه‌ی له‌مه‌دینه‌دا، حه‌جی نه‌كردبوو. ...\n2014-09-14\tبابەتى هەڵبژاردە, چۆنیەتى حەج و عومرە 0\nئه‌گه‌ر یه‌كێك حه‌ج بكات و پاشان گوناهێ یا هه‌ر خه‌تایه‌ك بكات، حه‌جه‌كه‌ی به‌تاڵ ناكاته‌وه، چونكه كردنی كاری خێر به تاوانه‌كان به‌تاڵ نابنه‌وه، (مه‌گه‌ر شیرك بۆ خوا دابنێت) ئه‌گه‌رچی ڕه‌نگه به‌رووبوومی حه‌جه‌كه‌ی كه‌مكاته‌وه، چونكه خوای گه‌وره له گوناهی گه‌وره‌و گچكان ده‌پێچێته‌وه، ته‌رازووی ڕوژی په‌سڵانیش سه‌نگی مه‌حه‌كه، كه چاكه‌و خراپه‌كانی پێ ئه‌كێشرێت، ...\n2014-09-13\tبابەتى هەڵبژاردە, چۆنیەتى حەج و عومرە 0\nئاماده‌كردنی: م،ئه‌بوبه‌كر ئیدریس بسْمِ اللَّهِ الرَّحْمَنِ الرَّحیمِ إِنَّ الْحَمْدَ لِلَّهِ نَحْمَدُهُ وَنَسْتَعِینُهُ وَنَسْتَغْفِرُهُ وَنَعُوذُ بِاللَّهِ مِنْ شُرُورِ أَنْفُسِنَا وَسَیِّئَاتِ أَعْمَالِنَا مَنْ یَهْدِهِ اللَّهُ فَلاَ مُضِلَّ لَهُ وَمَنْ یُضْلِلْ فَلاَ هَادِىَ لَهُ وَأَشْهَدُ أَنْ لاَ إِلَهَ إِلاَّ اللَّهُ وَحْدَهُ لاَ شَرِیكَ لَهُ وَأَشْهَدُ أَنَّ مُحَمَّداً عَبْدُهُ وَرَسُولُهُ. أَمَّا بَعْدُ … باوه‌ڕدارى ...\nئەو شتانەی حەرامن لە كاتی ئیحڕامدا\n2013-10-07\tبابەتى هەڵبژاردە, چۆنیەتى حەج و عومرە 0\nحەرامە لەسەر ئەو كەسەی لە ژێر ئیحرامدایە دە شت : یەكەم: حەرامە لە سەر پیاو كردنەبەری جلێك دوورابێ یان چنرا بێ بە خۆی دەورە لە ئەندامەكانی پیاو بدات, یان گرێ بدا جا بۆ هەموو ئەندامەكانی ئەوە حەرامە (( عَنْ إِبنِ عُمَرَ رضى الله عنهما قالَ: سُئِلَ النَّبِيُّ صلى الله عليه ...\n2013-09-25\tبابەتى هەڵبژاردە, چۆنیەتى حەج و عومرە 0\nکەریم مەحمود : واجبەكانی حەج جگە لە روكنەكانی باسمان كردن سێ واجبن, بەڵام بە فەرموودەی بەهێز تر ئەگەر یەكێكیان نەكرد حەجی دروست دەبێ, بەڵام خوێنی نەكردنی لەسەر واجب دەبێ: واجبی یەكەم: ئیحرام بەستنە لەو شوێنانەی كە دیاری كراوە بۆ ئیحرام بەستن (( عَنْ أبْنِ عَبَّاسٍ رضى الله عنهما : أَنَّ ...


مهدويت | Mahdawiyat : ده‌ورانا غه‌یبه‌تا كورت\nڤه‌شارتی بوون و غه‌یبه‌تا ئمام\nبێ ڤه‌بر پشتی شه‌هید بوونا ئمام حه‌سه‌نێ عه‌سكه‌ری (س) د سالا 260 ھ.ھ. ده‌ورانا ئمامه‌تا ئمامێ دازدێ (س) ده‌سپێ كر و هه‌ما هنگێ ژی «غه‌یبه‌تا كورت» یا وی كو ب «غه‌یبه‌تا صوغرا» مه‌شهور بیه ده‌سپێ بی و حه‌تا سالا 329 ھ.ھ. نێزیكێ 70 سالا ده‌وام كر.\nموهمترین تایبه‌تی یا ده‌ورانا غه‌یبه‌تا كورت ئه‌وه كو خه‌لكێ ب رێكا وه‌كیلێن ئمام یێن خاص و تایبه‌تڤه گرێدان و ئرتباط د گه‌ل وی حه‌زره‌تی هه‌بین و ب رێكا واڤه په‌یامێن وی و جه‌وابا پرسیارێن خوه دگرتان. جارنا ژی ب رێكا نائبێن ئمامڤه دگهان خروو راوی.\nنائبێن خاص یێن ئمام كو هه‌می ژی ژ عالم و مه‌زنێن په‌یره‌وێ ئه‌هلێ به‌یتێ و بژارتی یێن ئمام زه‌مان (س) بوونه، چار كه‌سن ب ڤێ ته‌رتیبا ژێری، گووره‌كی زه‌مانێ نیابه‌تێ:\n1 – عوسمانێ كورێ سه‌عیدێ عه‌مری. د ده‌سپێكا ده‌ورانا غه‌یبه‌تێ د‌ا ئه‌و بی نائبێ ئمام و د سالا 265 ھ.ھ. د‌ا وه‌فات كر. ئه‌و ھه‌ر وھا وه‌كیلێ ئمام هادی و ئمام عه‌سكه‌ری (س) بی.\n2 – موحه‌ممه‌د بن عوسمانێ عه‌مری. ئه‌و كورێ نایبێ ئه‌وله كو پشتی وه‌فاتا بابێ خوه گها مه‌رته‌با نیابه‌تێ. و د سالا 305 ھ.ھ. وه‌فات كریه.\n3 – حوسه‌ینێ كورێ نووحێ نووبه‌ختی. ئه‌وی پشتی بیست و یێك سالا كو نیابه‌تی كری د سالا 326 ھ.ھ. د‌ا وه‌فات كر.\n4 – عه‌لی یێ كورێ محه‌ممه‌دێ سه‌موری. ئه‌و د سالا 329 ھ.ھ. د‌ا ژ دنیایێ چوو و پێ وه‌فاتا وی ده‌ورانا غه‌یبه‌تا صوغرا خلاس بی.\nنائبێن خاص، هه‌می ب رێكا ئمام عه‌سكه‌ری (س) و ئمام مه‌هدی ڤه (س) هاتنه مه‌علووم كرن و بژارتن. شێخێ طووسی د كتێبا خوه دا بناڤێ «الغیبة» روایه‌ت كریه كو: رووژه‌كی چل كه‌س ژ شیعان د گه‌ل عوسمانێ كورێ سه‌عید (نائبێ ئه‌ول) چوون بال ئمام عه‌سكه‌ری (س)، ڤێجا ئمام كورێ خوه نیشا وان كر و گووت:\nپشتی من، ئه‌ڤ ئمامێ هه‌وه یه، گوهدارێ وی بن... بزانن كو ژ ئیروو پێڤه هوون وی نابینن حه‌تا ته‌مه‌نێ وی (عه‌مرێ وی) بگهێ كه‌مالێ. ڤێجا (د زه‌مانێ غه‌یبه‌تێ دا) ئه‌وا عوسمان [كورێ سه‌عید] دبێژێ قه‌بوول بكن و گوهێ خوه بدنێ چكو ئه‌و جیگرێ ئمامێ هه‌وه‌یه و كار و بار د ده‌ستێ وی دا نه.\nد روایه‌ته‌ك دی دا ئمام عه‌سكه‌ری (س) ئه‌شكه‌ره گووتیه كو موحه‌ممه‌دێ كورێ عوسمان (نائبێ دووێ) نایبێ ئمام مه‌هدی یه (س):\nشێخێ طووسی وها دنڤیسێ: عوسمانێ كورێ سه‌عید ب ده‌ستوورا ئمام عه‌سكه‌ری (س) هنه‌ك مال كو شیعێن یه‌مه‌نێ ئانی بین ژ وا گرتن. كومه‌كی كو وها دیتن، گووتن ئمام: صووند بخودێ عوسمان ژ باشترین په‌یره‌وێن ته‌یه، لێ پێ ڤی كارێ ته مه‌رته‌با وی لبال ته ژ مه را رووناهی تر بی.\nئمام عه‌سكه‌ری (س) كه‌ره‌م كر: به‌لێ، شاهد بن كو عوسمانێ كورێ سه‌عیدێ عه‌مری وه‌كیلێ منه و وێ كورێ وی « موحه‌ممه‌د» ژی ببێ وه‌كیلێ كورێ من مه‌هدی.\nئه‌ڤ خه‌به‌ردانێن پێشیا ده‌ورانا غه‌یبه‌تا ئمام مه‌هدی دا نه (س) و د درێژیا زه‌مانێ غه‌یبه‌تا كورت دا ژی ڤێجا هه‌ر یێك ژ نائبا پێشیا وه‌فاتا خوه دا نائبێ پشتی خوه كو ئمام مه‌هدی (س) ئه‌و دبژارتا، ژ خه‌لكێ را دد‌ان ناساندن.\nئه‌ڤا گرانقه‌د‌را ژ به‌ر تایبه‌تی و صفه‌تێن كو هه‌بین بوون لایقێ نیابه‌تا خاص یا ئمام زه‌مان (س). ئه‌مانه‌تداری، پاك داوی، عه‌داله‌تا دگووتن كریارێ دا، سرڤانی و خه‌ف كرنا ئه‌سرارێن ئه‌هلێ به‌یتێ (س) د زه‌مانێ تایبه‌تێ ده‌ورانا ئمام مه‌هدی دا (س) ژ تایبه‌تی یێن وان یێن به‌ركه‌تی بینه. ئه‌و جهێ پێ باوه‌ری یا ئمام بوون و د مه‌كته‌با بنه‌مالا پاكا پێغه‌مبه‌ر دا (ص) گره‌بین. هنه‌ك ژ وان د ته‌مه‌نێ 11 سالیێ دا كه‌تبین بن ته‌ربیه‌تا ئماما دا و علم و زانین د كێله‌كا ئیمانه‌ك قه‌وی دا گهاندبین كه‌مالێ. ناڤێ وا یێ قه‌نج ل سه‌ر زمانا بی، صه‌بر و خوه‌راگری و راگرتنا موشكل و زه‌حمه‌تی یان و موقاومه‌تا ل به‌رابه‌رێ طه‌نگاڤی یا دا ئه‌وقاس ته‌ڤلی رح و وجوودا وان بیبی كو د دژوارترین شه‌رط و مه‌رجا دا ژی گوهدارێ دورست بین ژ ئمامێ خوه را، د گه‌ل ڤا صفه‌تێن هێژایی ژی ڤێجا قابلیه‌تا وان یا ئداره كرنێ ژی ب شكله‌ك باش هه‌بی و پێ فێهم و تێ گه‌هشتنه‌ك باش و د نه‌زه‌ر دا گرتنا حه‌ساسیه‌تێن زه‌مانێ خوه و ئستفاده كرنا ژ ئمكاناتا كووما په‌یره‌وێن ئه‌هلێ به‌یتێ رێنموون كرن بو رێكا راستا ئلاهی و ئه‌و ژ ئاسطه‌نگا غه‌یبه‌تا صوغرا ب سه‌لامه‌ت ده‌رباز كرن.\nموطالعا هویر هویرا ده‌ورانا غه‌یبه‌تا صوغرا و موهمیا به‌رپرسیاری یا ئه‌وا چار نائبان ده‌رحه‌ق گرێدانا ئمام و ئوممه‌تێ بهه‌ڤه بباشی موهمیا ئه‌ڤێ ده‌ورێ ژ ژیانا حه‌زره‌تێ ئمام زه‌مان (س) نشان ددێ. ئه‌ڤێ پێڤه گرێدانێ و ھه‌ر وھا چوونا هنه‌كا بال ئمام د درێژیا ده‌ورانا غه‌یبه‌تا صوغرا دا ته‌ئسیره‌ك زێده هه‌بیه ژ بونا ته‌سبیتا ولاده‌تا ئمامێ دازدێ؛ ئاخرین حوججه‌تێ ئلاهی. و ئه‌ڤ ده‌ستهاتا به‌ركه‌تی تام د زه‌مانه‌كی دا بی كو دوژمن پر دخه‌بتیا كو په‌یره‌وێن ئه‌هلێ به‌یتێ ده‌رحه‌ق ژ دایك بوونا ئمام مه‌هدی دا بێخن شك و دودلیێ.\nخێنجی ڤێ ژی ئه‌ڤ ده‌وره زه‌مینه‌یه‌ك موناسب بی ژ بوونا ده‌سپێكا غه‌یبه‌تا درێژ (كوبرا) كو د وێ ده‌ورانێ دا خه‌لك ژ هه‌می ئاوایێن گرێدانێ د گه‌ل ئمامێ خوه ب رێكا هنه‌ك كه‌سێن كفش و مه‌علووم ڤه مه‌حرووم بین، لێبه‌لێ پێ دله‌ك رحه‌ت ده‌رحه‌ق هه‌بوونا ئمام و حازر بوونا وی و به‌هره‌مدند بوونا ژ به‌ره‌كه‌تێن وی، كه‌تن ناڤ ڤێ ده‌ورانا خه‌ف بوونا كامل یا ئمام ره.


United Nations Iraq - ڤیستیڤالی کورتە فیلم لەسەر پێکهاتەکان و مەفاکانی مرۆڤ لە عیراق\nڤیستیڤالی کورتە فیلم لەسەر پێکهاتەکان و مەفاکانی مرۆڤ لە عیراق گرنگ\nبەهاوکاریی حکومەتی نەرویجی و پیشەسازی سینەما لە عیراق ڤیستیڤاڵی کورتە فیلم لە ڤیستیڤالی ٣ بە ٣ دا لە ٣ – ٥ ی ئازاری ٢٠١٩ لەلایەن (Art City Film and TV Production) لە بەغدا نمایشکرا. ئەم کارەش وەک دەستپێکێک بوو بۆ کامپینێکی بەرفرەاوان لە برەودانی نوسینگەی مەفاکانی مرۆڤی عیراق بە مافاکانی پێکهاتەکان ومافەکانی مرۆڤ لە عیراقدا لەڕێگەی کورتە فیلمدا. زیاتر لە ٤١٥٨ عیراقی بینەری کورتەفیلمەکان بوون لە ١٧ پاریزگای عیراقدا لەکۆی ١٩ پارێزگا، ئەمە جگە لە روماڵی تۆرە کۆمەڵایەتیەکان و تەلەفزیۆنەکان کە ژمارەی بینەری گەیاندە هەزاران بینەر.\nکورتە فیلمەکان بوون بە هۆکارێک بۆ کردنەوەی گفتوگۆ لەسەر ئەو کێشانەی مافەکانی مرۆڤ کە پێویست دەکات چارەسەری بۆ بدۆزرێتەوە، لەنێو ئەم کێشانەشدا بەبەتەکانی وەکو وونکردنی بەزۆرەملێ وپاراستنی پێکهاتەکان و نەکردنی جیاکاری. لەپاڵ ئەم نمایشانەدا نوسینگەی کۆمیسیاری باڵای مەفەکانی مرۆڤ هەڵسەوە بە نمایشکردنیان لە چەند بۆنەیەکدا لە نیویۆرك و بەغداو، هەروەها لە کۆبونەوەی ٣٥٠ گەنجی عیراقی کە لەلەیەن کۆمیسیاری باڵای مەفەکانی مرۆڤەوە ڕێکخرابوو ئەم کورتە فیلمانە نمایشکران بە مەبەستی بەرزکردنەوەی ئاستی هۆشیاری دەربارەی کێشەکانی مافەکانی مرۆڤ و پێکهاتەکان و بابەتەکانی مافی مرۆڤ بە شێوەیەکی بەرفراوان لە عیراقدا.\nهەر ٢٤ فیلمەکەی تایبەت بە مافەکانی پێکهاتەکان و مافەکانی مرۆڤ لەلایەن دەستەیەکی دادوەری نێودەوڵەتی کە پیکهاتبوو لە سێ کەسی بێلایەن پێداچونەوەیان بۆکرا. دادوەرەکان پلەی یەکەمیان دە بە فیلمێکی ئەنیمەیشن بە ناونیشانی ( موزیکەکەم)، کە باس لە خۆڕاگری بازنەیەکی هونەری دەکات لەسەروەختی شەڕ ئەمەش بە گێڕانەوەی چیرۆکی پیانۆژەنێک. رێزبەندی دووەمێش درا بە فیلمی " ئاوێنەێ ڕەش' کە فیلمێکی بەهێز بوو لەسەر ئازادی ڕا دەربڕین وکاریگەریەکانی گەندەڵی لەسەر پیادەکردنی مەفەکانی مرۆڤ. فیلمی " هەلی خۆم پێبدە" فیلمێک بوو دەربارەی منداڵێکی هەژاری زیرەک کە خۆی دەخزێنێتە ناو قوتابخانەیەك بەمەبەستی بەشداریکردن لە وانەی ماتماتیکدا کە پلەی سێیەمی پێدرا. ئەمەو دەرهێنەری هەرسێ فیلمەکە هاوکاری داراییان پێشکەشکرا بۆ بەرهەمهێنانی پڕۆژەکاری داهاتویان. ئەم هاوکاریانەو هاوکاری تری پەیوەست بە بەشی مافەکانی مرۆڤی تایبەت بە پێکهاتەکان لە ڤیستیڤاڵی ٣ بە٣ بۆ فیلم لەلایەن حکومەتی نەرویجەوە پێشکەش کران.\nفیلمەکان بوونە هۆی سەرهەڵدانی گفتوگۆیەکی کارا لەنێو بینەرە عیراقییە جۆراوجۆرەکاندا، لەنێویشیاندا، نوێنەرانی پێکهاتەکان و سەرکردە ئاینی و خێڵەکیەکان و ئەو ئافرەتانەی کە سەرۆك خێزانن و ئەوانەی کاری دەرهێنان دەکەن و داکۆکیکاران لە بواری مافی مرۆڤ و خەڵکانی ئەکادیمی و قایمقام و پۆلیس و قوتابیانی زانکۆ و داکۆکیکاران لە مافەکانی کەسانی خاوەن پێداویستی تایبەت. کۆمەڵێک وەڵامی زۆر لەسەر بابەتەکانی فیلمەکان درانەوە لەکاتی گفتوگۆکەندا، هەروەها لەلایەن بینەرەکانیشەوە لەڕێگەی فۆڕمێکی پرسیار و وەڵامدا. هەروەها بەشداربوان جەختیشیان لەوە کردەوە کەوە گفتوگۆکانی دوای نمایشەکان دەرفەتێک بوون بۆ کردنەوەی دەرگای گفتوگۆ لەسەر بابەت و کێشەکانی مافەکانی مرۆڤ ، لەنێویشیدا مافی پێکهاتەکان و بابەتی توندوتیژی لەسەر بنەمای ڕەگەز و لێپرسینەوە لە تاوانەکان لەکاتی ململانێکاندا و بابەتی جیاکاری و لێپرسینەوە.\nزۆربەی بەشداربووان بەکارهێنانی کورتە فیلمیان بەرز نرخاند لە هۆشیارکردنە لەسەر بابەتە گرنگەکانی مافەکانی مرۆڤ لە عیراقدا. بۆ نمونەش هەندێک داوایان کرد کەوا لەلان دەرهێنەرەکانەوە کە لە فیلمەکاندا زیاتر تیشك بخەنەسەر دۆزینەوەی چارەسەر بۆ کێشەکانی مافەکانی مرۆڤ، لەنێویشیدا بابەتەکانی داگایکردنی ئاشکراو دادپەروەرانەو و قەدەغەکردنی کۆیلایەتی و بەکۆیلەکردن و ئەشکەنجەدان و مامەڵەی نەشیاوو نامرۆیی و سزادان ( لەنێویشیدا، لێکۆڵینەوەی بەزۆرەملێ)، هەروەها بابەتی پێشێلکاری مافەکانی مرۆڤ کە بە ئینتەرنێت ئەنجام دەرێت و گۆڕانی کەشوهەوا و کاریگەریەکانی لەسەر مافەکاندا، هەروەها مافی ئازادی لە گردبوونەوەو کارکردنی منداڵ و مافی تەندروستی و کاریگەریەکانی پیسبوونی ژینگە لە سەر مافەکان و جیاکاری لە دژی ژنان لە هەلی کار و شوێنی کاردا، دانانی بەربەست لەسەر ئازادی لە گەشتکردن کە بەسەر ژنان و کچاندا سەپێنراوە، هەروەها پێنەدانی مافەکان لەڕێگەی کەمیی خزمەتگوزارییە سەرەتاییەکان و پێداویستیەکانی کەسانی خاوەن پێداویستی تایبەت و لاوازی دەزگاکانی حکومەت کە وا دەکات مەفەکانی مرۆڤ بەتایبەتیش پڕۆسەی دادگایی کردن پارێزراو نەبێت لە هەندێك شوێندا وڕێگە بە میلیشیاو خێڵەکی دەدات شوێنگرەوە بێت.\nجەماوەری بینەری فیلمەکان لە سەرانسەری عیراقدا چانسی ئەوەیان پێدرا کە دانگ بە خۆشترین کورتە فیلم بدەن. بەپێچەوانەی بڕیاری دەدوەرەکان لە ڤیستیڤاڵی ٣ بە ٣ دا، فیلمی " سەندرێلا" زۆرترین دەنگی بەدەست هێنا لە ٣٢ ڤستیڤال لە کۆی ٣٦ ڤیسیڤاڵدا. چیرۆکی فیلمەکە لە چیرۆکێکی کلاسیکی منداڵانەوە وەرگیراوە کە تیشک دەخاتە سەر باری ناهەمواری کچۆڵەیەکی بێ دایك و باوك لەئەنجامی شەڕەوە کە لەلایەن داپیرەیەوە بەخێودەکرێت. ئەکتەرە بچکۆڵەکە کە ڕۆڵی سەندرێلای دەبینی لە ڤیستیڤاڵی نەجەف لە مانگی نیساندا پێشکەشکرا. توانای لە نواندنی لەلایەن نوسینگەی مافەکانی مرۆڤی سەر بە نێردەی نەتەوە یەکگرتوەکان بۆ هاریکاری عیراق ( یونامی) لە بەغدا بەرز نرخێنرا، لە ئاهەنگێکدا کە دەرهێنەری هەرسێ فیلمە براوەکە لەلایەن دادوەرەکانەوە هەڵبژێردران و خاڵاتەکانیان پێشکەش کرا.\nئەمانەی خوارەوەش چەند پێناسەیەکن بۆ سەرنجراکێشترین کورتە فیلم کە لەلایەن عیراقیەکانەوە بۆ ئەم ڤیستیڤاڵە ئامادە کرابوو.\nکورتە فیلمی " شوناس " چارەسەری گەلێك کێشەی مافەکانی مرۆڤ دەکات لە عیراقدا، لەنێویشیاندا کێشەی توندوتیژی لەدژی ئافرەت و منداڵ و پێویستیی شوناسنامەو تا داگاتە خزمەتگوزارییە سەرەتاییەکانی وەکو پەروەردە. نەبوونی دۆکۆمێنتی ناسنامە کەجبۆتە کێشەیەکی گەورە بۆ ئەو کەمینانەی کە بەهۆی شەڕەوە لە شوێنی خۆیاندا ڕایان کردوەو ئاوارە بوونە، لەنێو ئەمانەشدا ئەو خێزانانەی کە ژن سەرۆک خێزانە. ئەو ژن و منداڵانەی کە لەنێو کامپاکاندا دەژین بەبێ ناسنامە زیاتر دووچاری مەترسی دەبنەوە.\nفیلمی "موزیکەکەم" باس لە خۆڕاگری بازنەیەکی هونەری دەکات لەسەروەختی شەڕدا، کە بریتییە لە چیرۆکی پیانۆژەنێک کە هەوڵدەدات ژاوەژاوی شەڕ دوور بخاتەوە. دادوەرە نێودەوڵەتییەکان لە ڤیستیڤاڵی ٣ بە ٣ دا کە لە ٣ی مارسی ٢٠١٩ دا یەنجامدرا پلەی یەکامیان بەم فیلمە بەخشی.\nفیلمی " ئاوێنە" ئەم فیلمە تیشك دەخاتە سەر ئەو کێشانەی کە ڕووبەڕووی ئەو ژن و کچانە دەبێنەوە کە هەوڵی ئەوە دەدەن ئازاد بن لە هەڵبژاردەکانیاندا. فیلمەکە وێنەی هەندێك لە دەرەنجامە خراپەکان نیشان دەدات کە لەوانەیە ڕووبدەن لەکاتی پەیڕەوکردنی مافە سەرەتاییەکانیاندا.\nفیلمی 'ئاوێنەی ڕەش' بە پلەی دووەم هات لە ڤیستیڤاڵی ٣ بە ٣ دا بەهۆی باسکردنی کاریگەرییە خراپەکانی گەندەڵی لەسەر کۆمەڵگەی عیراقیدا و پەیڕەوکردنی مافەکان بەتایبەتیش مافی ژیان و ئازادی ڕا دەربڕین.\nفیلمی ' حا‌ء ' فیلمێکە باس لە زۆربەی ئەو کێشانە دەکات کە ڕووبەڕووی کچان و ژنانی عیراق دەبێتەوە کە پێویستە دەکات لەسەریان بەپێی دابونەرێت هەڵسوکەوت بکەن لە گەیشتن بە ئامانجاکانیاندا، لەم بابەتەشدا خوێندنی زانکۆ وەک نمونە، کە دەبێت "هەموو کچێکی عیراقی بجەنگێت لەپێناو خەونەکانی".\nفیلمی ' رەنگەکان' باس لە بابەتی جیاکاری دەکات لەلایەن کەسێکی گەورەوە بەرامبەر منداڵێكی سەر بە کۆمەڵگەیەکی کەمینە کە کاردانەوەیەکی پێچەوانەی لێ دەکەویتەوە لەلایەن مناڵەکانی ترەوە بە گۆڕینی دۆخەکە.\nفیلمی ' دەرفەتی خۆم پێبدە' بریتییە لە فیلمێک لەسەر کارامەیی منداڵێکی هەژار کە خۆی دەدزێتە ناو قوتابخانەیەك بە مەبەستی بەشداریکردن لە وانەی بیرکاریدا، کە پلەی سێیەمی پێدرا لە ڤیستیڤاڵی ٣ بە ٣ دا.\nفیلمی ' مەلوکە' فیلمیکە بریتییە لە کاریگەریە سایکۆلۆژیەکانی هاوسەرگیری منداڵ لە عیراقدا بەتایبەتیش کچان.\nفیلمی ' سەندرێلا' کە بەناوبانگترین فیلم بوو بۆ بینەری عیراقی لەو ڤیستیڤالانەی کە لەلایەن نەتەوە یەکگرتوەکانەوە ڕێکخرابوو، فیلمەکە تیشک دەخاتە سەر باری ناهەمواری کچۆڵەیەکی بێ دایك و باوك لەئەنجامی شەڕەوە کە لەلایەن داپیرەیەوە بەخێودەکرێت. ئەکتەری فیلمەکە کە ڕۆلی سەندرێلای بینیبوو ووتەیەکی پێشکەس کرد لە ڤیستیڤاڵی سینەما لە نەجەف لە نیسانی ٢٠١٩ دا، هەروەها دان نرا بە توواناکانی لە نواندندا لە میانی دابەشکردنی خەڵاتی فیلمەکان لە ئازاری ٢٠١٩ دا لە لایەن نێردەی نەتەوە یەکگرتوەکان بۆ هاریکاری عیراق لە بەغدا.\nفیلمی ' وونبوو' فیلمێکە تیشك دەخاتە سەر بابەتی وونکردنی بەزۆرەملێی خەڵک وە کاریگەریەکانی لەسەر کەسە نزیکەکانیان. فیلمەکە لە وێستگەی شەمەندەفەرە لە بەغدا کە بریتییە لە ئازارەکانی ژنێك کە چەندین ساڵە لە چاوەڕوانی هاوسەرەکەیدایە کە لە شەڕی فەلوجەدا بگەڕێتەوە، هەروەها پێویستە لەسەر خێزانەکە ئەو بارودۆخە ناهەموارەی ئاوارەبوون تێپەڕێنێت لەگەڵ بەردەوامیی شەڕ لە دەوروبەریاندا.\nفیلمی ' خەرەند' کە فیلمێکی ئەنیمەیشن بوو لە هەرێمی کوردستاندا بەرهەم هاتووە.\nدەتوانیت لەم لینکەوە سەیری فیلمەکان بکەیت https://youtu.be/nbZ9wrAqKcU\nدەتوانیت لەم لینکەوە سەیری کلیپی فیلمە هەڵبژێردراوەکان بکەیت https://youtu.be/v2WTesOqNTM\nدەتوانیت لەم لینکەوە سەیری ووتەی بەرپرسی نوسینگەی مافەکانی مرۆڤی سەر بە نەتەوە یەکگرتوەکان بکەیت خاتوو دانیال بێڵ کە ئاهەنگی کردنەوەی ڤیستیڤاڵی ٣ بە ٣ لە بەغدا لە ٣ی ئازاری ٢٠١٩ https://youtu.be/gB2DuEPcaRc\nدواترین دەستکاریکردن لەسەر پێنج شەممە, 05 ئەیلول 2019 13:28


حوکمی نوێژکردن لەگەڵ ئەو نوێژەی لە تەلەڤزیۆتەوە پەخش دەکرێت: ماڵپەڕی وەڵامەکان\nنوێژنوێژى جەماعەتحوکمی نوێژکردن لەگەڵ ئەو نوێژەی لە تەلەڤزیۆتەوە پەخش دەکرێت\nحوکمی نوێژکردن لەگەڵ ئەو نوێژەی لە تەلەڤزیۆتەوە پەخش دەکرێت\nپرسیار: ئایا دروستە لەگەڵ ئەو نوێژەى كە پەخش دەكرێت لە تیڤیەوە یان رادیۆوە نوێژ بكەیت بەبێ ئەوەى ئیمام ببینیت بەتایبەت ئافرەتان؟\nدروست نییە كەسێك لە شوێن ئیمامێكەوە نوێژ بكات بەهۆى تەلەفزیۆنەوە یان رادیۆوە لەبەر ئەوەى مەبەست لە نوێژى جەماعەت بریتیە لە كۆبوونەوە، بۆیە دەبێت ئەو كۆبونەوەیەش لەیەك شوێندا بێت یان ریزەكان بەیەكترەوە لكابن وپێكەوە بن.\nدروست نییە كەسێك لە شوێن ئیمامێكەوە نوێژ بكات بەهۆى تەلەفزیۆنەوە یان رادیۆوە لەبەر ئەوەى مەبەست لە نوێژى جەماعەت بریتیە لە كۆبوونەوە، بۆیە دەبێت ئەو كۆبونەوەیەش لەیەك شوێندا بێت یان ریزەكان بەیەكترەوە لكابن وپێكەوە بن، بۆیە دروست نییە لەشوێن ئیمامێكەوە نوێژ بكرێت بە هۆى تیڤی یان رادیۆوە لەبەر بەدى نەهاتنى ئەو مەبەستانە، وە ئەگەر ئێمە رێگەبەوە بدەین ئەوا هەموو كەسێك دەتوانێت لەماڵەوە پێنج فەرزەى نوێژ و بگرە هەینیش بەو شێوەیە بكات، ئەمەش پێچەوانەى مەشروعیەتى جومعە وجەماعەتە، هەربۆیە بۆ هیچ كەسێك دروست نییە ئافرەت بێت یان جگە لە ئافرەت. والله الموفق.\nئەگەر ئیمام لەبیرى چوو و هەستایەوە بۆ ركعاتی پێنجەم ئێمەش سبحان الله مان كرد بەڵام نەگەڕایەوە، ئایا ئێمە چی بكەین ؟ حوكمى نوێژى جه‌ماعه‌ت مزگەوتێك لاى ماڵمانە ناچم بۆ جەماعەت چونكە كەسانێكى عنسورى تێدایه... حوکمی کەسێک بەتەنها لە ڕیزێک نوێژ دەکات ئەگەر ئیمام لە نوێژدا قورئانەکەى بە هەڵە خوێندەوە واجبە بۆى ڕاست بکەینەوە؟\nسەردان: ٥٦٢ بەش: نوێژى جەماعەت\nپرسیاری دواترحوکمی کەسێک بەتەنها لە ڕیزێک نوێژ دەکاتپرسیاری پێشترچۆنیەتی نوێژی هەینی بۆ ئافرەتان


📖 بنەماڵەیەک 400 ساڵە گۆزە و کوپ دروستدەکەن کورتەباس\n📅 کاتی تۆمارکردن Jan 20 2016 12:12AM\nبنەماڵەیەکی کورد (400) ساڵە کاری دروستکردنی کوپە و [ زۆرتر... 👁] ✖ ✖ 0 0 ✔ 80% ✍ س.ئـ. 20-1-2016 0:12:46\n📖 کۆنفرانسی ژنانی ئێزدی لە بارەگای نەتەوە یەکگرتوەکان لە جنێف کورتەباس\n📅 کاتی تۆمارکردن Jan 17 2016 3:34AM\nلە بارەگای نەتەوە یەکگرتوەکان بە دروشمی (ئازادی ژن [ زۆرتر... 👁] ✖ ✖ 3 0 ✔ 98% ✍ س.ئـ. 17-1-2016 3:34:06


هاوه‌ڵى خۆشه‌ویست (عُمَرَ بن الَخطّاب(ڕه‌زای خوای لێبێت) ده‌فه‌رمووێت: پێغه‌مبه‌رى خوا(صلی الله علیه وسلم) فه‌رموویه‌تى: (إِنَّمَا الأَعْمَالُ بِالنِّیَّاتِ)(3) واته: به‌دڵنیایى هه‌موو كرده‌وه‌و په‌رستشه‌كان به‌نیه‌ته، به‌ڵام ده‌بێت نیه‌ت به‌دڵ ئه‌نجام بدرێت، ووتنى نیه‌ت به‌زووبان، پێغه‌مبه‌رى خوا(صلی الله علیه وسلم) نه‌ى ووتووه به‌ڵكو زیاد كراوه له‌دینداو تازه داهێنراوه (4).\n2- ناوى خوا هێنان (التَّسْمِیَة):\nپێویسته له‌سه‌ره‌تاى ده‌ست نوێژدا(بِسْمِ اللَّهِ )بكرێت، هاوه‌ڵى خۆشه‌ویست(أَبُو هُرَیْرَة (ڕه‌زای خوای لێبێت) ده‌فه‌رمووێت، پێغه‌مبه‌رى خوا(صلی الله علیه وسلم) فه‌رموویه‌تى: (لاَ وُضُوءَ لِمَنْ لَمْ یَذْكُرِ اسْمَ اللَّهِ عَلَیْهِ)(5) واته: ده‌ست نوێژى هیچ كه‌س ته‌واو نییه ئه‌گه‌ر ناوى خواى لێ نه‌هێنێت.\n3- شۆرینى هه‌ردوو ناو له‌پى ده‌ست (غَسْل الْیَدَیْنِ):\nشۆردنى هه‌ردوو ناو له‌پى ده‌ست سوننه‌ته له‌سه‌ره‌تاى ده‌ست نوێژدا. هاوه‌ڵى خۆشه‌ویست(الْمِقْدَام بْن مَعْدِیكَڕب(ڕه‌زای خوای لێبێت)ده‌فه‌رمووێ: (أُتِىَ رَسُولُ اللَّهِ (صلی الله علیه وسلم) بِوَضُوءٍ فَتَوَضَّأَ فَغَسَلَ كَفَّیْهِ) (6)واته: شتێكیان بۆ پێغه‌مبه‌ر(صلی الله علیه وسلم) هێنا ئاوى تیابووپاشان ده‌ست نوێژى گرت و هه‌ردوو ده‌ستى شۆرى .\n4- سیواك كردن (التَّسوُّكِ)\nسوننه‌ته له‌گه‌ڵ ده‌ست نوێژ سیواك بكرێت، هاوه‌ڵى خۆشه‌ویست (أَبُو هُرَیْرَة (ڕه‌زای خوای لێبێت) ده‌فه‌رمووێت: پێغه‌مبه‌رى خوا(صلی الله علیه وسلم) فه‌رموویه‌تى: (لَوْلاَ أَنْ أَشُقَّ عَلَى أُمَّتِى لأَمَرْتُهُمْ بِالسِّوَاكِ مَعَ كُلِّ وُضُوءٍ)(7) واته: ئه‌گه‌ر له‌سه‌ر ئوممه‌ته‌كه‌م ناڕه‌حه‌ت نه‌بوایه ئه‌وا فه‌رمانم پێده‌كردن له‌گه‌ڵ هه‌موو ده‌ست نوێژێكدا سیواكیان بكردایه.\n5- ئاو له‌ده‌م ڕادان (الْمَضْمَضَة):\nپێویسته له‌كاتى ده‌ست نوێژدا ئاو بكرێته ناو ده‌م و پاشان ده‌ربكرێته‌وه‌هاوه‌ڵى خۆشه‌ویست (عَلِىٍّ(ڕه‌زای خوای لێبێت) ده‌فه‌رمووێت: ( أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ (صلی الله علیه وسلم) تَوَضَّأَ فَمَضْمَضَ ثَلاَثًا) (8) .واته: پێغه‌مبه‌رى خوا(صلی الله علیه وسلم) ده‌ست نوێژت شۆریء سێ جار ئاوى له‌ده‌مى ڕادا .\n6- ئاو له‌لوت ڕادان (الإ سْتِنْشَاق):\nپێویسته له‌كاتى ده‌ست نوێژدا ئاو بكرێته ناو لوت پاشان ده‌ربكرێته‌وه،هاوه‌ڵى خۆشه‌ویست (أَبُو هُرَیْرَة (ڕه‌زای خوای لێبێت) ده‌فه‌رمووێت: پێغه‌مبه‌رى خوا(صلی الله علیه وسلم) فه‌رموویه‌تى: (وَإِذَا تَوَضَّأَ أَحَدُكُمْ فَلْیَجْعَلْ فِى أَنْفِهِ مَاءً ثُمَّ لْیَنْتَثِرْ)(9) .واته: ئه‌گه‌ر كه‌سێك له‌ئێوه ده‌ستنوێژى شۆرى ئه‌وا با ئاو بكاته ناو لوتىء پاشان ده‌رى بكاته‌وه‌وه‌سوننه‌ته سێ جار دووباره‌ى بكاته‌وه.هاوه‌ڵى خۆشه‌ویست (عَلِىٍّ(ڕه‌زای خوای لێبێت) ده‌فه‌رمووێت:(أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ (صلی الله علیه وسلم) تَوَضَّأَ ... وَاسْتَنْشَقَ ثَلاَثًا ) واته: پێغه‌مبه‌رى خوا(صلی الله علیه وسلم) ده‌ست نوێژت شۆریء سێ جار ئاوى له لوتى ڕادا .\n7- شۆرینى ده‌م وچاو (غَسْل الْوَجْه):\nشۆرینى ده‌م و چاو ڕوكنێكه له ده‌ست نوێژ هه‌ركه‌سێك نه‌ى شۆرێت ده‌ست نوێژه‌كه‌ى به‌تاڵه، په‌روه‌ردگار ده‌فه‌رمووێت:( فَاغْسِلُوا وُجُوهَكُمْ)المائدة: 6)واته: ڕوومه‌تءده‌م و چاوتان بشۆرن، سوننه‌ته سێ جار دوو باره بكرێته‌وه هاوه‌ڵى خۆشه‌ویست(الْمِقْدَام بْن مَعْدِیكَرِب(ڕه‌زای خوای لێبێت) ده‌فه‌رمووێت (أُتِىَ رَسُولُ اللَّهِ(صلی الله علیه وسلم) بِوَضُوءٍ فَتَوَضَّأَ...وَغَسَلَ وَجْهَهُ ثَلاَثاً)(10)واته: ئاوى ده‌ست نوێژیان بۆ پێغه‌مبه‌رى خوا(صلی الله علیه وسلم) هێنا\nجا كاتێك كه‌ده‌ست نوێژى گرت سێ جار ڕوومه‌ت و ده‌م و چاوى شۆرىپێویسته پیاوان ده‌ست بخه‌نه ناو ڕیشیانه‌وه‌و ژێر چه‌ناگه‌یان ته‌ڕبكه‌ن. هاوه‌ڵى خۆشه‌ویست (أَنَس بْن مَالِك (ڕه‌زای خوای لێبێت) ده‌فه‌رمووێت: (أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ (صلی الله علیه وسلم) كَانَ إِذَا تَوَضَّأَ أَخَذَ كَفًّا مِنْ مَاءٍ فَأَدْخَلَهُ تَحْتَ حَنَكِهِ فَخَلَّلَ بِهِ لِحْیَتَهُ وَقَالَ هَكَذَا أَمَرَنِى رَبِّى )(11) واته: پێغه‌مبه‌رى خوا (صلی الله علیه وسلم) ده‌ست نوێژى بگرتایه ئه‌وا به‌چنگى ئاوى بۆ ژێر چه‌ناگه‌ى ده‌بردو ده‌سته‌كانیشى ده‌خسته ناوڕیشى، وه ده‌ى فه‌رموو: به‌م شێوه‌یه په‌روه‌ردگارم فه‌رمانى پێكردوم.\n8- شۆرینى هه‌ردوو ده‌ست له‌گه‌ڵ ئانیشكه‌كان(غَسْلَ الْیَدَیْنِ إِلَى الْمَرَافِق):\nشۆرینى هه‌ردوو ده‌ست تاكوئانیشكه‌كان ڕوكنێكه له‌ده‌ست نوێژ هه‌ركه‌سێك نه‌ى شۆرێت ده‌ست نوێژه‌كه‌ى به‌تاڵه، خواى په‌روه‌ردگار ده‌فه‌رمووێت:( وَأَیْدِیَكُمْ إِلَى الْمَرَافِقِ) واته: هه‌ردوو ده‌ستان بشۆرن له‌گه‌ڵ ئانیشكتان.سوننه‌ته سێ جار دووباره بكرێته‌وه، هاوه‌ڵى خۆشه‌ویست(الْمِقْدَام بْن مَعْدِیكَرِب(ڕه‌زای خوای لێبێت) ده‌فه‌رمووێت: (أُتِىَ رَسُولُ اللَّهِ(صلی الله علیه وسلم) بِوَضُوءٍ فَتَوَضَّأَ.وَغَسَلَ ذِرَاعَیْهِ ثَلاَثًا)(12) واته: ئاوى ده‌ست نوێژیان بۆپێغه‌مبه‌رى خوا(صلی الله علیه وسلم) هێنا جا كاتێك ده‌ست نوێژى گرت سێ جــــار باڵى شۆرى، وه سوننه‌ته له‌پێشدا لاى ڕاست بشۆردرێت، هاوه‌ڵى خۆشه‌ویست(أَبُو هُرَیْرَة (ڕه‌زای خوای لێبێت) ده‌فه‌رمووێت، پێغه‌مبه‌رى خوا(صلی الله علیه وسلم) فه‌رموویه‌تى: ( إِذَا تَوَضَّأْتُمْ فَابْدَءُوا بِمَیَامِنِكُمْ )(13) واته: ئه‌گه‌ر ده‌ست نوێژتان شۆرى ئه‌وا له پێشدا لاى ڕاسته‌وه ده‌ست پێ بكه‌ن، پاشان لاى چه‌پ. هه‌روه‌ها دایكى باوه‌ڕداران(عَائِشَةَ-رَضِیَ اللَّهُ عَنْهَا) ده‌فه‌رمووێت: (كَانَ النَّبِىُّ(صلی الله علیه وسلم) یُعْجِبُهُ التَّیَمُّنُ فِى تَنَعُّلِهِ وَتَرَجُّلِهِ وَطُهُورِهِ وَفِى شَأْنِهِ كُلِّهِ) مُتَّفَق عَلَیْهِ . واته: پێغه‌مبه‌رى خوا(صلی الله علیه وسلم) پێش خستنى لاى ڕاستى پێ خۆش بوو، له پێڵاو له پێكردن و سه‌ر شانه‌كردن و خۆ شۆرین و ده‌ست نوێژ گرتندا، وه له هه‌موو كاره‌كانى تریدا.\n9- ده‌ستى ته‌ڕ به‌سه‌ردا هێنان(مَسْح الرَّأْس):\nده‌ستى ته‌ڕ به‌سه‌ردا هێنان (مَسْح) رِوكنێكه له ده‌ست نوێژ هه‌ركه‌سێك ئه‌نجامى نه‌دات ده‌ست نوێژه‌كه‌ى به‌تاڵه، خواى په‌روه‌ردگار ده‌فه‌رمووێت:(وَامْسَحُوا بِرُءُوسِكُمْ)(المائدة: 6) واته: ده‌ستى ته‌ڕ به‌سه‌رتانا بهێنن .وه ده‌بێت مه‌سح كردن هه‌موو سه‌ربگرێته‌وه، هاوه‌ڵى خۆشه‌ویست(عَبْد اللَّه بْن یَزِید (ڕه‌زای خوای لێبێت) ده‌فه‌رمووێت: پێغه‌مبه‌رى خوا(صلی الله علیه وسلم) ده‌سته‌كانى ته‌ڕ ده‌كردوو به‌سه‌رید ده‌هێنا، جا له‌پێشى سه‌رییه‌وه ده‌ستى پێ ده‌كرد تاپشتى سه‌رى، پاشان هه‌ردوو ده‌ستى ده‌گێڕایه‌وه بۆ ئه‌و شوێنه‌ى كه‌لێیه‌وه ده‌ستى پێكردبوو(14).\n10- ده‌ستى ته‌ڕ به‌ناو گوێچكه‌دا هێنان (مَسْحِ الأُذُنَیْنِ):\nده‌بێت هه‌ردوو ده‌ست ته‌ڕبكرێتء پاشان ناو هه‌ردوو گوێچكه‌ى پێ ته‌ڕ بكرێت، هاوه‌ڵى خۆشه‌ویست(أَبُو أُمَامَةَ((ڕه‌زای خوای لێبێت)) ده‌فه‌رمووێ: پێغه‌مبه‌رى خوا(صلی الله علیه وسلم) فه‌رموویه‌تى:(الأُذُنَانِ مِنَ الرَّأْسِ)(15) واته: هه‌ردوو گوێ به‌شێكه له‌سه‌ر.وه ده بێت ناو گوێچكه ی ده‌ره‌وه‌ى پێ ته‌ڕ بكرێت .\n11- شۆرینى هه‌ردووپێ له‌گه‌ڵ قوله‌پێ (غَسْلِ الرِّجْلَیْنِ إِلَى الْكَعْبَیْنِ):\nشۆرینى هه‌ردوو پێ له‌گه‌ڵ قوله پێه‌كان ڕوكنێكه له ده‌ست نوێژ هه‌ركه‌سێك نه‌ى شۆرێت ده‌ست نوێژه‌كه‌ى به‌تاڵه، خواى په‌روه‌ردگار ده‌فه‌رمووێت:(وَأَرْجُلَكُمْ إِلَى الْكَعْبَیْنِ)(المائدة: ٦ (واته: هه‌ردوو پێتان بشۆرن له‌گه‌ڵا قوله‌پێتان، وه‌پێویسته په‌نجه‌ى ده‌ست بخرێته ناو په‌نجه‌ى پێیه‌كانه‌وه بۆ ئه‌وه‌ى نێوان په‌نجه‌كان ته‌ڕبێت، هاوه‌ڵى خۆشه‌ویست (لَقِیطِ بْنِ صَبْرَةَ (ڕه‌زای خوای لێبێت) ده‌فه‌رمووێت: پێغه‌مبه‌رى خوا(صلی الله علیه وسلم) فه‌رموویه‌تى: (إِذَا تَوَضَّأْتَ فَخَلِّلِ الأَصَابِعَ)(16) واته: ئه‌گه‌رده‌ست نوێژت شۆرى بۆ نوێژ ئه‌وا په‌نجه‌كانىده‌ستت بخه‌ره ناو په‌نجه‌كانى پێته‌وه.\n(1) أَخْرَجَهُ مُسْلِمٌ (557) .\n(2) صَحیح: أَخْرَجَهُ أَبُو دَاوُد(101) وَابن ماجة(399) وَصَحَّحَهُ الشَّیْخ الأَلْبَانی فِی صَحِیح الْجَامِع (7514).\n(3) أَخْرَجَهُ الْبُخَارِیُّ (1)و مُسْلِمٌ (4904) .\n(4) برِوانة: ثةرتوكى (رَوْضَةُ الطَّالِبِینَ) (1/224).\n(5) صَحیح: أَخْرَجَهُ أَبُو دَاوُد(102) وَابن مَاجَة(397) وَصَحَّحَهُ الشَّیْخ الأَلْبَانی فِی صَحِیح الْجَامِع (7514).\n(6) صَحیح: أَخْرَجَهُ أَبُو دَاوُد(121) وَصَحَّحَهُ الشَّیْخ الأَلْبَانی.\n(7) صَحیح: أَخْرَجَه أَحْمَد(10186) وَصَحَّحَهُ الشَّیْخ الأَلْبَانی فِی صَحِیح الْجَامِع (5317).\n(8) صَحیح: أَخْرَجَهُ أَبُو دَاوُد(100) وَابن مَاجَة(404) وَصَحَّحَهُ الشَّیْخ الأَلْبَانی.\n(9) أَخْرَجَهُ الْبُخَارِیُّ (162) و مُسْلِمٌ (559) .\n(10) صَحیح: أَخْرَجَهُ أَبُو دَاوُد(121) وَصَحَّحَهُ الشَّیْخ الأَلْبَانی.\n(11) صَحیح: أَخْرَجَهُ أَبُو دَاوُد(145) وَصَحَّحَهُ الشَّیْخ الأَلْبَانی فِی صَحِیح الْجَامِع (4696).\n(12) صَحیح: أَخْرَجَهُ أَبُو دَاوُد(121) وَصَحَّحَهُ الشَّیْخ الأَلْبَانی..\n(13) صَحیح: أَخْرَجَهُ ابن ماجة (402) وَصَحَّحَهُ الشَّیْخ الأَلْبَانی فِی صَحِیح الْجَامِع (454).\n(14) صَحیح: أَخْرَجَه التِّرْمِذِی (32) ابن مَاجَة(434) وَصَحَّحَهُ الشَّیْخ الأَلْبَانی فِی مِشْكَاة الْمَصَابِیح(393).\n(15) صَحیح: أَخْرَجَه التِّرْمِذِی (37) ابن مَاجَة(444) وَصَحَّحَهُ الشَّیْخ الأَلْبَانی فی الصَّحِیحَة (36).\n(16) صَحیح: أَخْرَجَه التِّرْمِذِی (38) وَصَحَّحَهُ الشَّیْخ الأَلْبَانی فِی صَحِیح الْجَامِع (453).


پۆشاك وخۆ داپۆشینی ئافرەت (حجاب المرأة) | باڵاپۆشی\nخێزان باڵاپۆشی پۆشاك وخۆ داپۆشینی ئافرەت (حجاب المرأة)\nالحجاب:( داپۆشین، شاردنەوە. وامرأە محجوبە: خۆی بە شتێك داپۆشیووە). (1)\nبڕگەی یەكەم: داپۆشین و فیترەت\n1- هەروەك باسمان كرد كەوا لێكچوونەكی زۆر هەیە لە نێوان ژیان وپێكهاتەی هێلكەو ژیانی ئافرەت. ئەو دیوارەی دەورەی هێلكە دەیپارێزێ لە هێرشەكان و هەڕەشەكانی دەوروبەر لە پێش پیتێن ودوای پیتێن، بریتیە لەو پۆشاكەی لەبەری دەكات و خۆی پێ پۆشتە دەكات و دایك وباوك وكەس وكاریەتی كە هەردەم ئامادەن بۆ خزمەت كردنی وبەرگری لێ كردنی كاتی بوونی باری ناهەموار. كچ كاتێ لە ماڵی باوكیەتی دەتوانرێ خوازبێنی بكرێت، كە ئەویش بریتیە لە خاڵەكانی پێشوازی لە ژیانی هێلكە. دوای ئەوەی ئەو سپێرمەی خوای گەورە دیاری كردووە بۆ پیتێنی هێلكە، ئەوەش وەك ئەوەیە كە كچ خوازبێنی دێت ویەكێك دەبێتە قسمەت وبەشی ئەو هەر بە ویستی خوایە. هەر كات پیتێن ڕوویدا ئەوا دیواری دەرەوەی هێلكە چەند جارەی خۆی ئەستوور دەبێ و خاڵەكانی پێشوازی وپێكەوە نووسان گشتیان هەڵدەگیرێن تاوەكو هیچ سپێرمەكی تر نە توانێ بچێتە ژوورەوە و كۆ پیتێن ڕووبدات، بەمەش هەموو سپێرمەكانی تر بە داخەوە لە دەورو بەری هێلكەوە دەمرن. ئەو دیمەنەش وەك ئەوەیە كاتێ كچ هاوسەری بۆ دیاری كرا ئەوە بۆ كەسی تر نیە بچیتە خوازبێنی، یان پەیوەندی جینسی لەگەڵ ببەستێ، چونكە خاوەن هاوسەرو ماڵی خۆیەتی بۆ كەسی تر نیە دەست بخاتە كاروباری ناو ماڵیان، مەگەر ئەوانەی لە ڕێگەی ڕاستی ئیسلام و مرۆڤایەتی لایان دابێ.\n2- جۆری پێستەی ئافرەت هەروەك لە بەرگی یەكەم باسمان كرد كەوا تەنك و ناسكتر و هەستیار ترە لە پێستەی پیاو، گەر دانەپۆشرێ دەبَتە هۆكارێكی بزواندنی ئارەزووی جینسی كاتی تەماشا كردن، كە لێخشان. هەروەها بەرگەی كاریگەرەكانی دەرەوەی كەمترە گەر بەردەوام بەدەرەوە بێت.\nئافرەتی موسڵمان بە پۆشاكێكی تایبەت ناسراوە كە دەیپارێزێ لە كاریگەرەكانی دەرەوە، لە هەردوو ڕووی واتایی وماددی. لەهەمان كات ئافرەتی موسڵمان وەڵامی بانگەوازی خوای گەورەی داوەتەوە، وەك ئارەزوویەكی فیتری وئەركێكی خوایی.\nخۆ داپۆشین جوانیەكی تایبەت دەبەخشێ بە ئافرەت هەروەك چۆن كلاوەی زێرین هۆكاری جوانی ڕازاوەیی هێلكە بوو، بەهەمان شێوە پۆشتەیی جوانترین هۆكاری جوانیە، جوانترە لە ڕازاندنەوە بە خشڵ و هۆكارەكانی تری خۆ ڕازاندنەوە.\nپارێزگاری ئافرەت لە حەیاو شەرم و پاكی خۆی پارێزگاریە لە عەزیزترین مولكی ئافرەت، ئەوەش هەر بۆ بەرژەوەندی خۆیەتی لە هەردوو دونیادا. ڕاكردن بە دوای ئارەزووە جینسیەكان لە بەرژەوەندی ئافرەت نیە چونكە هەر كەسێك بكەوێتە ناو ئەو ئارەزووانە ئەوا هەموو موڵكی لەدەست دەدات، ناتوانی لەناو ئەو چوارچێوە بێتە دەرەوە. ئەو ئارەزووە یەك سروشتی تایبەتی هەیە ئەویش ئەوەیە كە كۆتایی نایەت، بەردەوام پاڵ بە خاوەنەكەی دەنێت بۆ زیاتر چوونە ناو ئەو كارە، دوایی بۆ كارە نامۆكان و شازەكان. هەر بۆیە ئیسلام هەندێ مەرج وپابەندی بۆ ئەو ئارەزووانە داناوە تاوەكو لە چوارچێوەی مرۆڤایەتی دەرنەچێ بگاتە تەنها ئارەزوویەكی ئاژەڵی. حۆداپۆشین یەكێكە لەو هۆكارە گرنگانەی وەك بەربەستێكی پلە یەكەمە بەرامبەر بەو ئارەزووانە هەم بۆ خودی ئافرەتەكە، هەم بۆ ئەوانەی نیازی خراپیان هەیە، لەبەر ئەو هۆیەشە ئاینی ئیسلام گرنگی تایبەتی بە خۆ داپۆشین داوەو مەرجی تایبەتی بۆ داناوەو ژمارەیەكی زۆر لە ئایەت و فەرموودەی دەربارەیەوە هاتووە.\n[يَابَنِي آدَمَ قَدْ أَنزَلْنَا عَلَيْكُمْ لِبَاسًا يُوَارِي سَوْآتِكُمْ وَرِيشًا وَلِبَاسُ التَّقْوَى ذَلِكَ خَيْرٌ ذَلِكَ مِنْ آيَاتِ اللَّهِ لَعَلَّهُمْ يَذَّكَّرُونَ] الاعراف: 26. شەهید سەید قوتب دەربارەی ئەو ئایەتە دەڵێ: هاوڕێكیەكی زۆر پتەو هەیە لە نێوان تەقوای خوداو پۆشاكی داپۆشەری عەورەت و هۆكاری جوانی، هەردووكیان داپۆشەرن، یەكەمیان عەورەتی دڵ دادەپۆشی ودەیڕازێنێتەوە، ئەوی تریان عەورەتی لەش دادەپۆشێ ودەیڕازێنێتەوە. ئەو دووانەش هاوڕێكن. داپۆشینی عەورەت شتێكی ژینگەیی وكاتی نیە، بەڵكو فەرمانێكی خوایی یە وخۆڕسكە لەناو ناخی ئادەمیزاددا. خوای گەورە لە زەوی كەرەسەی تەواوی بۆ پۆشاك وخۆ داپۆشین دابین كردووە بۆ ئادەمیزاد، تواناشی پێ داون بۆ بەكارهێنانی. [لِبَاسًا يُوَارِي سَوْآتِكُمْ]. (2)\nپۆشتەیی میژوویەكی زۆر كۆنی هەیە، ئاینی ئیسلامیش یەكەم شەریعەت نیە كە خۆ داپۆشینی واجب كردبێ لەسەر ئافرەت. بەڵكو لە نەتەوەكانی زۆر كۆن ئەو دەستوورە باو بووە، وەك: لە شەریعەتی زەردەشت ویەهودی و مەسیحی، بەڵام لای عەرەب لە پێش ئیسلامدا نەبووە.\nهەروەك لە پەیمانی كۆندا (العهد القدیم- التوراە)دا هاتووە: ( خوا دەڵێ گەر كچانی سەهیۆن بە لووت بەرزی بەڕێوە چوون، ملیان درێژ كردوو، چاو بازیان كرد، بە هەنگاوی كورت وخۆ بادان، پێیان لە زەوی بەتوندی كوتا تاوەكو دەنگی خلخالەكانیان بێت، ئەوا گەورەی سەهیون ئاگاداریانە، خواش بە ڕووتیان دادەنێ. بۆیە لە جیاتی بۆنی خۆش بۆگەنن، كەچەڵیان دەكات لەجیاتی قژ لوولی، پشتێنەی لەناوچوون لە جیاتی كەمەربەند، سووتان وكەوی لە جیاتی جوانی).(3)\nلە پەیمانی نوێدا هاتووە (العهد الجدید- الإنجیل): (ئافرەتان خۆیان بڕازێننەوە بە پۆشاكی حەیاو شەرم، وەرع وتەقوا، نەوەك بە زێڕو دوڕو گەوهەرو پۆشاكی گران بەها. هەر ئەوەیە لە ئافرەتی باوەڕدارو خاوەنی چاكە خوازی دەوەشێتەوە، فێری كەم دواندن بێت لەگەڵ هەر سەر نواندنێك)(4).\nبوونی خۆداپۆشین لەناو هەندێ نەتەوەی پێش ئیسلام لەبەر یەكێك لەو هۆیانە بووە:\n1-\tوەك فەرمانێكی ئاینی.\n2-\tوەك فەلسەفەیەكی بەرەو ڕەهبانی بوون، لای هەندێ لە مەسیحیەكان دەبینرێ.\n3-\tلەبەر نەمانی هێمنی وئاسایشی ووڵات، نەمانی خوڕەوشت لە ناو كۆمەڵگە. بەمەش خۆ داپۆشین دەبێتە بیردۆزێكی كۆمەڵایەتی نەوەك ئاینی.\n4-\tلە ئەنجامی غیرەت وحەسوودی پیاو بووە بەرامبەر بە ئافرەت.\nئاینی پاكی ئیسلام بەیەك چاو تەماشای هەردوو ڕەگەز دەكات، هیچ پایەو بەرزیەك بۆ یەكیان نیە لەسەر ئەوی تر مەگەر بەرزی لە تەقواو خوا پەرستی نەبێ. حوكمەكانی ئیسلام دایناوە بەتەواوی گونجاوە لەگەڵ باری جەستەو دەرونی هەریەكیان، هەندێ كار كردنی لەلایەن پیاوەوە حەرامە چونكە بۆ فەساد سەردەكێشێ ، بەهەمان شێوە كاری تر هەیە گەر ئافرەت بیكات حەرامە چونكە ئەویش بۆ فەساد سەر دەكێشێ. هەردووكیان تەواوكاری یەكترن، بەكاری تایبەتی هەردووكیان ڕەوڕەوەی ژیان بەرەو پێشەوە دەڕوات. ئەو ئایەتانەی قورئانی پیرۆز كە فەرمانی بە خۆداپۆشین كردووە:\n• [وَقُلْ لِلْمُؤْمِنَاتِ يَغْضُضْنَ مِنْ أَبْصَارِهِنَّ وَيَحْفَظْنَ فُرُوجَهُنَّ وَلاَ يُبْدِينَ زِينَتَهُنَّ إِلاَّ مَا ظَهَرَ مِنْهَا وَلْيَضْرِبْنَ بِخُمُرِهِنَّ عَلَى جُيُوبِهِنَّ وَلاَ يُبْدِينَ زِينَتَهُنَّ إِلاَّ لِبُعُولَتِهِنَّ أَوْ آبَائِهِنَّ أَوْ آبَاءِ بُعُولَتِهِنَّ أَوْ أَبْنَائِهِنَّ أَوْ أَبْنَاءِ بُعُولَتِهِنَّ أَوْ إِخْوَانِهِنَّ أَوْ بَنِي إِخْوَانِهِنَّ أَوْ بَنِي أَخَوَاتِهِنَّ أَوْ نِسَائِهِنَّ أَوْ مَا مَلَكَتْ أَيْمَانُهُنَّ أَوْ التَّابِعِينَ غَيْرِ أُوْلِي الإِرْبَةِ مِنْ الرِّجَالِ أَوْ الطِّفْلِ الَّذِينَ لَمْ يَظْهَرُوا عَلَى عَوْرَاتِ النِّسَاءِ وَلاَ يَضْرِبْنَ بِأَرْجُلِهِنَّ لِيُعْلَمَ مَا يُخْفِينَ مِنْ زِينَتِهِنَّ وَتُوبُوا إِلَى اللَّهِ جَمِيعًا أَيُّهَا الْمُؤْمِنُونَ لَعَلَّكُمْ تُفْلِحُونَ]النور: 31\n•\t[يَاأَيُّهَا النَّبِيُّ قُلْ لأَزْوَاجِكَ وَبَنَاتِكَ وَنِسَاءِ الْمُؤْمِنِينَ يُدْنِينَ عَلَيْهِنَّ مِنْ جَلاَبِيبِهِنَّ ذَلِكَ أَدْنَى أَنْ يُعْرَفْنَ فَلاَ يُؤْذَيْنَ وَكَانَ اللَّهُ غَفُورًا رَحِيمًا]الاحزاب: 59.\n•\t[وَإِذَا سَأَلْتُمُوهُنَّ مَتَاعًا فَاسْأَلُوهُنَّ مِنْ وَرَاءِ حِجَابٍ ذَلِكُمْ أَطْهَرُ لِقُلُوبِكُمْ وَقُلُوبِهِنَّ] الاحزاب: 53.\nئاینی ئیسلام جۆرە پۆشاكێكی تایبەتی فەرز نەكردووە بۆ خۆ داپۆشین بۆ ئافرەتان، بەڵكو هەندێ مەرجی تایبەتی داناوە پێویستە هەبێت لە هەموو ئەو پۆشاكانەی كە بۆ داپۆشین بەكاردێت، ئەوەش بە گوێرەی گۆڕانی نەتەوەو ووڵاتەكان دەگۆڕێ. ئاینی ئیسلام هەموو عورف وعادەتێكی نەزانی پێش ئیسلامی وەلا نەناوە گەر پێچەوانەی شەرعی خوا نەبێت. دەربارەی پۆشاك، بەهەمان شێوە هەموو جۆرە پۆشاكێكی قەدەغە نەكردووە بەڵام گۆرانكاری پێویست و مەرجی تایبەتی بۆ داناوە.\nزانایانی ئیسلام لە ڕوانگەی ئایەت وفەرموودەكانەوە هەندێ مەرجیان بۆ خۆداپۆشین داناوە.\n1.\tابن منظور، لسان العرب، 3/50.\n2.\tسيد قطب، في ظلال القرآن ،3/1278.\n3.\tالعهد القديم، الكتاب المقدس ـ كتب الشريعة الخمسة، سفر بنوءة إشعيا، الإصحاح الثالث، ص400.\n4.\tالعـهد الجـديد، الكـتاب المقدس، رسـالة بولس الرسول الأولى إلـى تيمـوثاوس، ص339.


کاردانەوەکان سەبارەت بە دروستکردنی "گروپی زەربەت" لەلایەن سوپای پاسدارانی ئێرانەوە\nی مانگی نۆ ١٧, ٢٠٢٠\nئاژانسی هەواڵی بڵومبێرگ لە ڕاپۆرتێکدا تیشکی خستۆتەسەر هەوڵەکانی سوپای پاسدارانی ئێران بۆ دروستکردنی هێزێکی چەکدار بە ناوی "گروپی زەربەت" لە ناوچە و گەڕەکەکانی شاری تاران بە بیانووی بەرنگاربوونەوی خراپکاران ، هەروەها هەمان پلانی بۆ پارێزگای خوزستانی دەوڵەمەند بە نەوتیش هەیە.\nبلومبێرگ دەڵێت ، هەرچەندە هیچ هەواڵێکی نوێ نییە کە باس لە نائارام بوونی پایتەختی ئێران بکات ، بەڵام ڕەنگە ئەو کارانە پەیوەندی بەو توڕەبوونە زۆرانەوە هەبێت کە پاش لەسێدارەدانی زۆرانبازی ئێرانی نەوید ئەفکاری، لە تۆرە کۆمەلایەتییەکاندا سەریان هەڵداوە.\nبارودۆخی خراپی ئابووری لە ئێران بوو بە هۆی ئەوەی لە ماوەی دوو ساڵی ڕابردوودا بە لانیکەمەوە 3 جار ناڕەزایەتی جەماوەری لە ئێران دروست ببێت. لە 9 مانگی 9دا سەرۆک ترامپ ئاماژەی بە داڕووخانی ئابوریی ئێران کرد و گوتی بەرهەمی ناوخۆیی گشتی ئێران 24% دابەزیوە .\nژمارەیەک لە بەکارهێنەرانی تۆڕە کۆمەڵایەتییەکان دەڵێن کە ئامانجی "گروپی زەربەت" سەرکوتکردنی خۆپیشاندەرانە نەک بەرنگاربوونەوەی بەدکاران.


بارینی باران و بەفر دەستپێدەكاتەوە - تۆڕی میدیایی خەڵک\nبارینی باران و بەفر دەستپێدەكاتەوە\nهەواڵ بڵاوکراوەتەوە: 01/01/2022\nكەشناسی هەرێم پێشبینییەكانی بۆ دۆخی كەشوهەوای شارەكانی هەرێم بڵاوكردەوە و ئاشكرای كرد، كە باران و بەفر لە چەند ناوچەیەك دەبارێت.\nبەڕێوەبەرایەتی گشتی كەشناسی و بوومەلەرزەزانی هەرێم لە ڕاپۆرتێكدا ئاماژەی بەوەكردووە، ئاسمانی ئەمڕۆی شارەكانی هەرێم لەنێوان هەور و نیمچە هەور دەبێت و لە ناوچە شاخاوییەكانی هەڵەبجە ئەگەری باران هەیە لە كاتەكانی شەودا.\nڕاشیگەیاندووە، سبەینێ یەك شەممە ئاسمان لەنێوان ساماڵ و نیمچە هەور دەبێت و لە دهۆك و هەولێر لە كاتەكانی ئێوارەدا دەگۆڕێت بۆ هەور و ئەگەری بارینی باران و بەفر لە ناوچە شاخاوییەكان هەیە.\nبۆ شەوی سەری ساڵ نزیكەی 77 هەزار گەشتیار لە هەولێر بوون\nلە شەوی سەری ساڵ لە هەولێر 3 ڕووداوی هاتووچۆ ڕوویانداوە\nشەپۆلێكی بەفربارین ناو شارەكانی هەرێم دەگرێتەوە\nخەڵك- بەپێی ڕاپۆرتە كەشناسییەكان، شەپۆلێكی باران بارینی سەرتاسەری لە ناوەڕاستی ئەم مانگەدا هەرێمی كوردستان دەگرێتەوە و بەفر لە بەشێكی ناو شارەكان…\nباران بارین دوو پارێزگای هەرێمی كوردستان دەگرێتەوە\nخەڵك- كەشناسی هەرێم پێشبینییەكانی بۆ دۆخی كەشوهەوای هەرێم بڵاودەكاتەوە و ئاشكرای دەكات، كە ئەگەری كەمێك نمە باران و بروسك لە ناوچە شاخاویە سنوریەكانی…\nكەشناسی هەرێم لەبارەی وشكەساڵی ڕوونكردنەوەیەك بڵاودەكاتەوە\nخەڵك – بەڕێوەبەرایەتی گشتی كەشناسی و بوومەلەرزەزانی هەرێمی كوردستان پێشبینی ئەوە دەكات، كە ئەگەر بارانبارین بەو شێوەیە بەردەوام بێت، هەرێمی…\nلە سلێمانی زەنگی كەمبوونەوەی ئاوی خواردنەوە لێدەدرێت\nخەڵك وتەبێژی بەڕێوەبەرایەتی ئاوی سلێمانی هۆشداری لە كەمبوونەوەی ئاوی پڕۆژەی ئاوی سەرچنار دەدات و داوا لە هاووڵاتیان دەكات لە ئێستاوە دەست بە…\nكەشێكی فێنك هەرێم دەگرێتەوە و گەرما كۆتایی دێت\nخەڵك- بەپێی ڕاپۆرتە كەشناسییەكان، پلەکانی گەرما بەڕێژەی ٢ پلە ڕوو لە نزمبوونەوە دەكەن و كەشێكی فێنك ناوچەكانی هەرێم دەگرێتەوە. ئاراس جەبار، شارەزای…\nخەڵك هێزەكانی سوریای دیموكرات ئاشكرایكرد كۆتایی بە #داعش دێنین و ئەو بەڵایە لە كۆڵ…\nئه‌رشیفه‌کان مانگێک دیاری بکه كانونی دووه‌م 2022 (1154) كانونی یه‌كه‌م 2021 (1511) تشرینی دووه‌م 2021 (1638) تشرینی یه‌كه‌م 2021 (1644) ئه‌یلول 2021 (1652) ئاب 2021 (1644) ته‌مموز 2021 (1583) حوزه‌یران 2021 (1594) ئایار 2021 (1622) نیسان 2021 (1648) ئازار 2021 (1663) شوبات 2021 (1621) كانونی دووه‌م 2021 (1454) كانونی یه‌كه‌م 2020 (61)\nباران بارین و تەرزە دەستپێدەكاتەوە\n09 ئازار 2021 8.40 pm\nخەڵك- بەپێی ڕاپۆرتە كەشناسییەكان، لە ئێوارەی سبەینێوە شەپۆلێكی دیكەی باران بارین ناوچەكانی هەرێمی كوردستان دەگرێتەوە…\nبە وێنە؛ یەكەم بەفری ئەمساڵ لە هەرێم باری\n20 تشرینی یەکەم 2021 4.30 pm\nخەڵك- دوای هاتنی بارستە هەوایەكی سارد بۆ ناوچەكە، باران بارین چەند ناوچەیەكی هەرێمی كوردستانی گرتەوە و لە لوتكەی…\nگۆڕانكاری لە كەشوهەوای هەرێم ڕوودەدات\n10 تشرینی دووهەم 2021 8.30 pm\nخەڵك- بەپێی ڕاپۆرتە كەشناسییەكان، بەهۆی هاتنی نزمە پاڵەپەستۆیەكەوە دۆخی كەشوهەوای هەرێم دەگۆڕێت و باران و بەفر…


دە ساڵ بەسەر كۆمەڵكوژییەكەی ڕۆبۆسكی-دا تێدەپەڕێت\n34 گەنجی كورد كە تەمەنیان لەنێوان 12 بۆ 40 ساڵیدا بوو شەهیدبوون\nسەرەڕای ئەوەی 10 ساڵ بەسەر ڕووداوی كۆمەڵكوژییەكەی ڕۆبۆسكی-دا تێپەڕی، هێشتا هیچ كەسێك بەو تاوانە تۆمەتبار نەكراوە و سزانەدراوە.\nشەوی 28ی كانونی یەكەمی 2011 فڕۆكە جەنگییەكانی توركیا بۆردومانی گوندی ڕۆبۆسكیی سه‌ر به ناوچه‌ی قلابان-ی پارێزگای شرناخ-یان له باكووری كوردستان كرد.\nلەو بۆردومانەدا، كە كاروانێكی كۆڵبەرە كوردەكان كرانە ئامانج، 34 گەنجی كورد كە تەمەنیان لەنێوان 12 بۆ 40 ساڵیدا بوو شەهیدبوون.\nبە درێژایی ساڵانی ڕابردوو چه‌ندین سه‌ردان و به‌دواداچوون له‌لایه‌ن دادگا خۆجێییه‌كانی توركیاوە به بیانووی جیاجیا ڕه‌تكراونه‌ته‌وه، تائێستا هیچ كاربه‌ده‌ستێكی توركیا، كه ناویان له‌و ڕووداوه‌دا هاتووه یان به به‌رپرسیار دانراون، لێپرسینەوەیان لەگەڵدا نەكراوە، وەك ئەوەی سایتی ڕۆژنیوز ئاماژەی پێداوە.\nدەشڵێت، لەبری ئەوان بنه‌ماڵه‌ی شه‌هیدانی ڕۆبۆسكی كه به‌دوای چه‌سپاندنی دادپه‌روه‌رییەوەن، دەستگیرکراون و سزادراون.\nپێشتر ڕۆژنامەی تەرەفی توركی بڵاویكردبووەوە، دەزگای هەواڵگریی توركیا (MİT) بە هێزە چەكدارەكانی توركیای ڕاگەیاندووە، گروپێكی گەریلاكانی پارتی كرێكارانی كوردستان PKK كە باهۆز ئەرداڵ-یش یەكێكە لەوان، بەنیازن لە سنوور بپەڕنەوە، لەسەر بنەمای ئەو زانیارییە فڕۆكە جەنگییەكانی توركیا كۆڵبەرەكانیان بۆردومانكردووە.\nدادگای سەربازیی سوپاسالاری توركیا لە بڕیاری كۆتایی تایبەت بە دۆسیەكە ڕایگەیاند، “وامانزانی گەریلان، ئەو ئۆپەراسیۆنەی بە فەرمانی سەرۆك ئەركانی سوپای توركیا ئەنجامماندا هەڵەبوو، ئەو زانیارییە هەواڵگرییانەی پێمانگەیشتن ئاماژەیان بەوەدا كە باهۆز ئەرداڵ لەنێو ئەو گروپەی گەریلاكاندایە، بەڵام بەهەڵەداچووین، لەبەرئەوەی دەركەوت كێ خەتابارە بۆیە پێویستی بە دادگاییكردن نەبوو”.\nله‌ئێستاشدا له‌ڕووی یاساییه‌وه، ئه‌و سكاڵایه‌ی له‌لایه‌ن دادگای مافه‌كانی مرۆڤی ئه‌وروپاشەوە به‌هۆی ئه‌وه‌ی به‌گوێره‌ی شێواز قبوڵنه‌كرا، له نیسانی ڕابردوودا سه‌رله‌نوێ ڕه‌وانه‌ی دادگای ده‌ستووری كراوه، پارێزه‌ران و بنه‌ماڵه‌كان ئه‌مجاره‌یان چاوه‌ڕێی وه‌ڵامی ئه‌و دادگایەن.\nدادگای فیدراڵی ناوی کاندیدە سەرکەوتووەکانی هەڵبژاردنی پەسەندکرد\nدینار و عانەت بەکارهێناوە؟\nهەڤاڵ ئەبوبەکر پارێزگاری سلێمانی ئاشکرای کرد ژمارەیەکی زۆر ئاوارە لە پارێزگای سلێمانی هەن و ئەوەش کاریگەریی کردووەتە سەر…\nگەرمیان.. ئەو تووشبووەی چەند ڕۆژێك لەمەوبەر لەنەخۆشخانە منداڵی بوو گیانیلەدەستدا\nدایكی ئەو منداڵەی دووشەممەی ڕابردوو لە نەخۆشخانەی قەڵا لە گەرمیان لەدایكبوو، بەهۆی كاریگەریی ڤایرۆسی كۆرۆناوە گیانیلەدەستدا. سێشەممەی ڕابردوو…\nهەڵەبجە.. لە ڕوداوێكی هاتوچۆدا دوو كەس گیانیان لەدەستدا\nبەهۆی وەرگەڕانی ئۆتۆمبێلەكەوە لەسەر ڕێگای هەڵەبجە-سەیدسادق، دوو كەس گیانیان لەدەستدا كە یەكێكیان منداڵێكی تەمەن نۆ ساڵانە. لە ڕاگەیەندراوێكدا…\nداوا لە دەستەی دەستپاکی دەکرێت بەیاسا ڕێگری لە گرانبوونی دەرمان بکات\nئەندامێکی پەرلەمانی کوردستان ئاماژە بە گۆڕینی کۆمپانیای دروستکەری ستیکەری سەر دەرمانەکانی هەرێمی کوردستان دەکات و بەوپێیە نرخەکەی چەندان…


لە سنووری سلێمانی ١٦ هەزار دۆنم پوش و پاوان سووتا | ROJnews\nسێشەممە, 9 يول 2019 - 13:50\nئەمڕۆ لە ڕاگەیەندراوێکدا عەمید هێمن کەمەرخان ئەفەندی بەڕێوەبەری ڕاگەیاندن لە بەرێوەبەرایەتی پۆلیسی دارستان و ژینگەی پارێزگای سلێمانی، سووتانی زیاتر لە ١٦ هەزار دۆنم پوش و پاوانی لە سنووری پارێزگای سلێمانی ڕاگەیاند.\nعەمید هێمن ڕایگەیاند: لە دوو ڕووداوی جیاوزدا لە سنووری گوندەکانی 'شەیان میشیاو، نەرمەڵاس و شیرە' سەر بە ناحیەی گەرمك دوو ڕووداوی ئاگر کەوتنەوە کە یەکێکیان لە سنووری ڕۆژهەڵاتی کوردستانەوە هاتووە و ئاگرەکەی تریش هۆکارەکەی نادیارە و لە پوش و پاوان و دارستانی ناوچەکە کەوتووەتەوە و بووەهۆی سووتانی نزیكەی ١٥٠٠٠ هەزار دۆنم پوش و پاوان و دارستانی سنوورەکە، ئەفسەر و کارمەندانی بنکەی پۆلیسی دارستانی گەرمك بە هاوکاری لەگەڵ بەش و بنکەی پۆلیسی دارستانی پێنجوێن و ناڵپارێز هەروەها بە هاوکاری ( ڕێکخراوی ملەکەوە ) توانیان ئاگرەکە بکوژێنەوە و کۆنتڕۆڵی بکەن.\nڕاشیگەیاند: لە لایەکیترەوە ئاگرێکی بەرفراوان کەوتەوە لە سنووری گوندی "مایاوا - دەرەتەت – مۆریاس" لە سنووری بەرزنجە دەست بەجێ مەفرەزەکانی بنکەی پۆلیسی دارستان و ژینگەی بەرزنجە گەیشتە شوێنی ڕووداوەکە توانیان بەهاوکاری بنکەی پۆلیسی بەرزنجە ئاگرەکە کۆنترۆڵ بکەن، زیانی ئاگرەکە زیاتر لە هەزار هەزار دۆنم پوش و پاوان سووتان و چەند دارێکی سروشتیش سوتاون.


✌ ساڵح عەبدوڵڵا نەجمەدین - سەیدا ساڵح یوسفی شەهیدان\n📅 کاتی تۆمارکردن Nov 18 2008 3:26PM\n👁 ئەم بابەتە 51,593 جار بینراوە\nساڵی 1918 لەگوندی بامەڕنی سەر بەشارۆچکەی ئامێدی لە [ زۆرتر... 👁] ✖ ✖ 7 15 ✔ 99% ✍ هـ.ب. 18-11-2008 15:26:36\n👫 موکەرەم تاڵەبانی - موکەڕەم رەشید تاڵەبانی کەسایەتییەکان\n📅 کاتی تۆمارکردن Nov 5 2008 4:37PM\n👁 ئەم بابەتە 25,646 جار بینراوە\nساڵی 1923 لە کەرکوک لەدایکبووە. گفتوگۆوانی نێوان ب [ زۆرتر... 👁] ✖ ✖ 1 19 ✔ 92% ✍ هـ.ب. 5-11-2008 16:37:38


وڵاتێك ڕ‌ه‌شپۆش ده‌بێت PUKmedia یەکێتیی نیشتمانیی کوردستان\nوڵاتێك ڕ‌ه‌شپۆش ده‌بێت\nی.ن.ک 12:17 PM - 2021-07-14\nله سی و هه‌شت هه‌مین ساڵیادی شه‌هیدی سه‌ربه‌رزی گه‌له‌كه‌مان جه‌مال تاهیر (١٩٤٣-١٩٨٣)، وه‌ك پاڵه‌وانی زیندان و ڕ‌ۆشنبیرێك یادی به‌رز ڕ‌اده‌گیرێت.\nمامۆستا سه‌ركه‌وت، ناوی نهێنی و دووه‌می شه‌هید جه‌مال تاهیر بوو له ڕ‌ێكخستنه نهێنییه‌كاندا. كار و چالاكییه سیاسییه‌كانی بوو به به‌شێكی سه‌ره‌كی له پته‌وكردنی خه‌باتی یه‌كێتیی نیشتمانیی كوردستان له دژی ڕ‌ژێمی به‌عس و هه‌روه‌ها هه‌وێنێك بۆ سه‌ربه‌خۆیی كورد. شه‌هید جه‌مال تاهیر له ساڵی ١٩٤٣ له سلێمانی له دایك بووه و هه‌ر له‌وێش خوێندنی سه‌ره‌تایی و ناوه‌ندیی ته‌واو كردووه و بووه به مامۆستا له ساڵی ١٩٦٤.\nله‌به‌رئه‌وه‌ی كه‌سێایه‌تییه‌كی سیاسیی چالاك و په‌یوه‌ندییه‌كی كۆمه‌ڵایه‌تی باشی هه‌بووه، هه‌ر زوو بوو به ئه‌ندام له ڕ‌یزه‌كانی (یه‌كێتیی قوتابییانی كوردستان) و (پارتی دیموكراتی كوردستان) و به كه‌سێكی له‌خۆبردوو و ڕ‌ۆشنبیر ناوی ده‌ركردووه. له سه‌ره‌تای ساڵانی حه‌فتاكاندا بووه به ئه‌ندامی لیژنه‌ی ناوچه‌ی سلێمانی و دواتریش ئه‌ركی لێپرسراوی ناوچه‌ی ده‌ربه‌ندیخانی پێ سپێردراوه.\nهه‌ر له‌به‌رئه‌وه‌ی كه كه‌سێكی پێشكه‌وتووخواز و لیبراڵ بووه، له ساڵی ١٩٦٩ په‌یوه‌ندی كرد به ڕ‌یزه‌كانی كۆمه‌ڵه‌وه كه ئه‌ركی ڕ‌ێكخراوه‌یی بریتیبووه له ڕ‌ێكخستن له نێوان ئه‌ندامانی و ڕ‌ێكخراوه‌كانی تری ناو ڕ‌ێكخستنه‌كه‌وه. له ساڵی ١٩٧٥دا، به‌شدارییه‌كی كارای هه‌بووه له درێژه‌پێدان و پته‌وكردنی ڕ‌ێكخستنه‌كان له‌پێناو به‌رده‌وامیدان به به‌رهه‌ڵستی كورد دژی دڕ‌نده‌یی و سته‌می ڕ‌ژێمی به‌عس له كوردستانی عێراقدا.\nشه‌هید جه‌مال تاهیر ئه‌ركی به‌ڕ‌ێوه‌بردن و سه‌رپه‌رشتیكردنی ڕ‌ێكخستنه نهێنییه‌كانی ناوشاری گرته ئه‌ستۆ و شان به شانی ئه‌مه‌ش سه‌رپه‌رشتی كار و چالاكی مه‌فره‌زه نهێنییه‌كانی ناو شاری ده‌ركرد كه له‌لایه‌ن پێشمه‌رگه‌وه ئه‌نجامده‌دران له سلێمانی. هه‌ر له‌به‌رئه‌وه‌ی كه چالاكی سیاسیی و په‌یوه‌ندیی له‌گه‌ڵ كه‌سه نهێنییه‌كانی ناو یه‌كێتیی هه‌بوو كه‌وته به‌ر شاڵاوی گرتن له لایه‌ن ڕ‌ژێمی به‌عسه‌وه. له ساڵی ١٩٧٩ و بۆ جاری یه‌كه‌م له لایه‌ن ئه‌منی سلێمانییه‌وه ده‌ستگیركرا و ئه‌شكه‌نجه درا به‌ڵام له‌به‌رئه‌وه‌ی هیچی نه‌دركاند له هه‌مان ساڵدا ئازادكرا. بۆ جاری دووه‌م و له ساڵی ١٩٨١ دا ده‌ستگیركرایه‌وه و ئه‌مجاره هه‌موو ته‌كنیك و ڕ‌ێگایه‌كی ئه‌شكه‌نجه‌دانی له‌سه‌ر تاقیكرایه‌وه تا نهێنییه‌كانی ڕ‌ێكخستنه‌كان بدركێنێت به‌ڵام بێسوود بوو. ئه‌وه‌بوو دوای ساڵێك له ئازار و ئه‌شكه‌نجه‌دان و زیندانی كردن به‌ر لێبوردنی گشتی ده‌كه‌وێت و له ساڵی ١٩٨٢ ئازاد ده‌كرێت. هه‌ر له‌به‌ر ئه‌مه‌شه كه نازناوی "پاڵه‌وانی زیندان" ی پێده‌به‌خشرێت وه‌ك ڕ‌ێزلێنانێك له ئه‌و به‌رگه‌گرتن و ئازایه‌تییه‌ی كه له ئاست توندووتیژی دڕ‌ندانه، جیاكردنه‌وه، ئه‌شكه‌نجه‌ی ده‌روونی و جه‌سته‌یی چه‌شتویه‌تی له‌وماوه‌یه‌ی كه له زیندان به‌سه‌ریبردووه.\nله كاتی به‌ستینی دووه‌م كۆنفرانسی كۆمه‌ڵه و ئۆرگانه‌كانی یه‌كێتیی-دا، شه‌هید جه‌مال تاهیر به نهێنی له شاخ به‌شداری كرد تێێدا و له هه‌مان كاتیشدا به ئه‌ندام سه‌ركردایه‌تی هه‌ڵبژێردرا. له‌به‌ر هۆكاری ئه‌منی، بڕ‌یاریدا له شآخ بمێنێته‌وه و ببێته پێشمه‌رگه تا ده‌ست به قۆناغێكی تازه‌ی به‌ره‌نگاری بكات و باشتر خۆی و په‌یوه‌ندییه‌كانی و ڕ‌ێكخستنه‌كان بنیاتبنێته‌وه له‌ژێر چه‌تری "زیندووكردنه‌وه‌ی خه‌باتی شۆڕ‌شی كوردایه‌تی." پاشان هه‌ڵبژێردرا به ئه‌ندامی مه‌كته‌بی سیاسیی و لێپرسراوی مه‌كته‌بی ڕ‌ێكخستن.\nبه‌داخه‌وه، له ١٤ی ته‌موزی ١٩٨٣ له بۆسه‌یه‌كدا له‌سه‌ر رێگای بالیسان به ڕ‌ووداوی هاتوچۆ شه‌هید كرا له كاتێكدا كه بۆ به‌شداری كردن له كۆبوونه‌وه‌یه‌كی ئه‌ندام سه‌ركردایه‌تییه‌كاندا به‌رێكه‌وتبوو و بۆ هه‌میشه برینێكی قووڵی له دڵی هاوڕ‌ێ و دۆستان و ئه‌زیزانیدا چه‌سپاند و بووه پاڵه‌وانێكی هاوشێوه‌ی شه‌هیده سه‌ربه‌رزه‌كان بۆ یه‌كێتیی نیستیمانیی كوردستان و گه‌له‌كه‌مان. هه‌ڤاڵ مام جه‌لال بۆ شه‌هید بوونی ڕ‌ایگه‌یاند كه پڕ‌كردنه‌وه‌ی ئه‌و شوێنه‌ی مامۆستا جه‌مال زۆر ئه‌سته‌مه و به قاره‌مانی زیندان ناوی هێنا.


ئەم گۆڕانكارییانە رەنگە بەردەوام نەبن و كاریگەری جیهانگیری هەندێكجار زیادەگۆیی تێدا دەكرێت، هەر كەسێك گەر بە جوانی تیشك نەخاتە سەر جیهانیبوون ئەگەری هەیە درك بەوە نەكات كە جیهانگیری كە بە جیهانی ناوبراوە لە بنەڕەتدا بەو پلە باڵایە جیهانی نییە، چونكە بەشێكی زۆر فراوانی گۆی زەوی لە دینامیكیەتی ئەم جیهانگیرییە هەر تێ ناگەن، ئەوەی كە ئێستا دەیبنین شەقكردنی نێوان كولتووری جیهانگیری و ئەو بەشە زۆرەی سەر رووی زەوی كە كەمترین سوود لە بازاڕی جیهانی و شارستانییەتی باڵا دەبینن، هەر وەك پێشتر باسمان كرد ئەم زاراوەی جیهانگیرییە جەخت كردنە لەسەر بەهێزكردنی خودی جیهانگیری و سەركوتكردنی هەر بۆچوونێكە گەر بەرەنگاری بكات. وێرای ئەوەش زۆربەی هەوڵەكان بۆ كۆنترۆڵكردنی پڕۆسەی جیهانگیری لەسەر ئاستی جیهانی روویداوە وەك كارگێڕی ژینگەیی، بەرێوەبردنی داهاتەكان،ئیترلێرەوە پرسیارێك سەرهەڵدەدات ئایا جیهانگیری خێرو خۆشییە یان بەڵاو ناگەهانی؟! بۆ وەلامدانەی ئەم پرسیارە هەركۆمەڵگەو رای تایبەتی خۆی هەیە كە لەگەڵ بەرژەوەندییە كاتری وبانەرۆژییەكانی بگونجێت، هەر بۆیە سێ چەمكی سەرەكی بۆ وەلامدانەوەی پرسیارەكە دەركەوتن:\nچەمكی یەكەم: دەڵێت جیهانگیری خێرو خۆشییە، چونكە پابەندە بە دیموكراسیزم و ئازادی و بلاوبوونەوەی چەمكی (مافی مرۆڤ) و گەشەی رێكخراوە مرۆییەكان لە هەوڵدان بۆ چاودێریكردن و پاراستنی مرۆڤ، هاوكات ئاستی بژێوی بەشێك لە كۆمەڵگە بەرەو باشتر دەبات، جیهانگیری هەر بە تەنها ناساندنیجیهان نییە بە كالاو كەرەستە بەرهەمهێنراوەكان بەڵكو بەو هۆیەوە كولتوورەكانی كۆمەڵگەكانیش لێك نزیك دەكاتەوە.\nچەمكی دووەم: دەڵێن جیهانگیری بەلاو ناگەهانییە، چونكە دەبێتە هۆی زۆربوونی بێكاری، نەمانی كاری بەرنامەیی، كرانەوەی بۆشایی لە نێوان نەدارەكان و خواپێداوەكان لەسەر ئاستی جیهانی، كە دەبێتە هۆیبەرپكردنی توندوتیژی و نەمانی ئاسایش لە شارستانییە گەورەكان و بەو هۆیەوە لەمپەر دەكەوێتە بەردەم پێشكەوتنی مرۆیی، بەوەش لە رێگەی مافیاو رێكخراوە تیرۆرستییەكان و بازرگانەكانی مادەهۆشبەرەكان و بازرگانی چەكی كۆمەڵكوژەوە هەڕەشە لە تێكرایی شارستانییەت دەكرێت.\nچەمكی سێیەم: كە بەرامبەر بە جیهانگیری زۆر نیگەران و بەدگومانن، هەر وەك چین و مالیزیا لە پێشەوەی ئەو چەمكەوەن، كە هەوڵدەدن چارەسەرێك بۆكاریگەرییەكانی جیهانگیری ببیننەوەتا لەگەڵ بوونی نیشتمانی خۆیان بیگونجێنن، هاوكات ئەم ولاتانە هەمیشە دەخوازن سوودی مادی لە بەشداریپێكردنی ئابووری جیهانی ببینن، وەك گۆڕینەوەی كالاو زانیاری، ئایا ئەم وڵاتانە تا چ ئاستێك دەتوانن بەشداری لە داهاتی جیهانی بكەن و دەبێ قەبارەی ئەو بەشدارییە چۆ و چەند بێت؟!\nجیهانگیری و خاڵە لاوازو بەهێزەكان:\nجیهانگیری بە گشتی بووە هۆی گۆڕانكاری راستەوخۆ لە رووی سیاسی و ئابووری و كۆمەڵایەتییەوە،هەروەك جەنگی سارد لەدوای هەڵوەشاندنەوەی بلۆكی سۆشیالیستیەوە دەستیپێكرد و جیهان ئەوسا تاكە جەمسەرێكی بە هێزری تیا مایەوە كە بلۆكی ئەمریكاو رژاوابوو، ئیجا دیاردەكان لە بوونی سەربازی وكێبركێی فیزیكییەوە گۆڕن بۆ جیهاگیری ئابووری، هاوكێشە ستراتیژیەكەش لە ئیمپریالیزمەوە بەرەو جیهلنگیری هەنگاوی نا. بەوەش كاری كردە سەر دیاردەی كۆمەڵایەتی و كولتوورێكی نوێی جیهانی لەدایكبوو كە پێی دەوترێت كولتووری بەكاربردن؛ وەك زۆربەی بیرمەندان پێی دەڵێن (كولتووری جینز یان كولتووری ماكدۆناڵد) كە زیانی لە داگیركاری زۆرترە، چونكە لەم رووەوە ئێمە بە تەنها دەبینە پێشوازیكەرو وەرگر، لە جیهانگیری ئابووریدا ئەگەر هەوڵبدرێت دەتوانین بەرهەمێكی ناوخۆ بنێرینە دەرەوەی كۆمەڵگەی خۆمان.. ئەگەرچی زۆر وەردەگرین و پەیوەندی زۆرمان دەبێت و مامەڵە لەگەڵ ئەنتەرنێت و باڵەكانی تری گەیاندن دەكەین، بەڵام لە جیهانگیری كۆمەلایەتیدا هەمیشە خۆت لە دۆخی وەرگردا دەبینیتەوە.\nبۆ تێگەیشتن لە چەمكی جیهانگیری و مەرامەكانی دوو رووی لێك جیاواز دەبینین یەكەم رۆشن و سودبەخش .. دووەم تەماوی و زیابەخش، بەوەشدەبێت هەر دوو رووی پۆزەتیف و نێگەتیفی جیهانگیری ببینین.\nهەندێك لە زانایان ەو بیرمەندان لە جیاتی زاراوەی جیهانگیری وشەی ئەمریكاگیری بەكاردێنن..ئەویش بە پشتبەستن بە لێدوان و پلانی ئەمریكا ە جیهان. تەنانەت هەندێك لە بیرمەندان و فەیلەسوفانی رۆژاوا هۆشداری دەدەن بەوەی “ئەگەر پاكنوودی لە چۆنییەتیەكانی جیهانگیریدا هەبێت ئەوا ئەهریمەنەكان لە گشتییەكانی نوستوون “.\nكە باسی ئەو گۆڕانكاری و كێشە كۆمەلایەتیانە دەكرێت كە لە رێی جیهانگیرییەوە روبەرومان دەبنەوە ئەوە ناگەیەنێت كە نەبوونی تەكنەلۆژی رووەو لوتكەمان ببات، چونكە تەكنەلۆژیا ئامانجی زۆر گەورەی مرۆیی پیكاوە كە پێویست وەبیرهێنانەوە ناكات، هەر تەكنەلۆژیایە كە بیابان دەكاتە پێدەشت و هاوبار پێدەشتە سەوزەكان دەگۆڕێتەوە بە بیابان، هەروەك لە بواری تەكنەلۆژیاو پێشكەوتن لە بواری پەروەردەیی پۆڵ ڤێریلیۆ دەڵێت:” ئێمە ئێستا لەبەردەم كۆتایی هاتنی جوگرافیاداین، چونكە نەشوێنێكی لاتەریك و نە وتێكی تەواوی سەربەخۆ كولتوورێكی پارێزراوی رەها نابینین، “\nبەمەش لەگەڵ جیهانگیریدا دەبێ لە كایەیەكەوە بۆ كایەیەكی تر بگوازینەوە، لە بەرهەمهێنانی میكانیكی و بەرەو بەرهەمهێنانی ئیلكترۆنی، لە داهاتی قورسەوە بۆداهاتی وۆرد، لەبەڕێوەبردنی كارەكانەوە بۆبەڕێوەبردنی داتاكان. ئەم كێشەو بگرەو بەردەیەی جیهانگیری دەماخاتە بەر پرسیارێك كە بڵێین (پێشكەوتن چییە؟كاریگەری جیهانگیری وپێشكەوتنەكان لەكوێ دەردەكەون؟) هەندێك لە بیرمەندان دەڵێن مرۆڤ كاتی خۆی دەترسا لەوەی كە شوێنی ئامێری پێ پڕبكەنەوە، كەچی ئێستا نیگەرانە لەوەی كە ئامێرەكان خەریكە شوێنی مرۆڤەكان دەگرنەوە!!\nجیهانگیری و پەیوەندی بە پەروەردەوە\nجیهانگیری بۆئێمە، واقعێكی ئاڵۆز و دوو رووی تاڵە، رابردووی مێژووییمان دەبەستێتەوە بە ئیمرۆی نیگەرانمانەوە، هەستی نەتەوەیی وئایینی تێكەڵ بە یەكتری دەبن، رەگەزەكانی مادەو رۆح.. ئینتمای نیشتمانی و نەتەوەیی لێك جیا ناكرێنەوە، سنووری سیاسی وسنوورەكانی نەتەوەیی تێكدەشكێن، واتا دوارۆژی وڵاتانی ئێمەو دەوروبەرمان لەكۆتایی ئەم سەدەیە چی دەبێت!؟\nبەر لە سەرهەڵدانی جیهانگیری رێبازی زانستی (گەڕان و پێشبینیكردنی دوارۆژ) هەبوو، كە هەندێكیان لە رێگەی گرتەو سیناریۆكانەوە بە پشتبەستن بە واقع بەبێ دەستێوەردانی هیچ یەكێك پێشبینی داهاتووی دەكرد، هەندێكی تۆریان لێكۆڵنەوەی لەسەر كاریگەری توانای مرۆیی دەكرد بەسەر ەو سیناریۆیانەوە،واتا تواناكانی ئەمڕۆ چی بۆداهاتوو دەستەبەر دەكەن،ئینجا جیهانگیری هەوڵددەرات بە هەموو تواناكانیەوە كاریگەری بەسەر دوارۆژی گۆی زەوییەوە هەبێت.جا ئایا ئێمە بەچاوپۆشی لە بەهرەو توانا جیهانییەكان دەتوانین دوارۆژی خۆمان بەدەستی خۆمان نەخشەرێژبكەین؟!\nبۆ روبەروبونەوەی جیهانگیری و دەرهاویشتەكانی بەسەرمانەوە لەم ساتەوەختەدا بەتایبەت لە رووی پروەردەییەوە دەكرێت درك بەو روبەروبونەوەو كۆسپانە بكەین كە بەردەممان دەگرن.. وەك:\n* دووركەوتنەوە لە رەگەزپەرستی و مەزهەبیەت و تایفەگەری، چونكە ئێمە خاوەن رێچكەیەكی مێژوویی شارستانی گەورەین كە هەمەئیتنی و پێكەوە ژیان و كرانەوەی تێدا ئاساییە.\n* گەشەپێدانی بیركردنەوە بە رێگەی پەروەردەیی پێشكەوتوو كە لەگەڵ رۆحی زانست و رەخنەو ئازادی دەربڕین بگونجێت و لە خڵتە نەزۆكەكانی رابردوومان رزگار بكات و هاوكات پارێزگاری لە داهات و شارستانییەت و كولتوورمان بكات.\n* پێویستیمان بە بیركردنەوەی سەردەمییانەیە كە مێژوویەكی نوێ و یاسایەكی نوێ و پەیرەو وپڕۆگرامێكی بەرهەمبهێنێت، ئەویش لە رێگەی بنەمایەكی كۆمەڵایەتی هاوتاو شارستانی كە وێرای جیاوازی ئیتنی و مەزهەبی و ئایینی توانای بزووتنەوەو كارێكەری لەگەڵ كۆمەڵگەكانی تر هەبێت.\n* كاركردن بە سیاسەتی نیشتمانی چەسپاو كە دوور بێت لە دروشمی خەیاڵی و هاوبار نەبێتە هۆی دەمكوتكردن و پێشێلكردنی چینێك بۆ بەرژەوەندی چینێكی تر و لە رووی كولتووری و ئاكارییەوە لە شەڕانگێزی بە دووربێت و رۆحی لێبوردەیی و ئاشتیخوازی تێدا هەبێت.\n* كار بۆ گونجاندنی كەلەپووری نەتەوەیی وویستە سەردەمیەكان بكرێت و بە شێوازێكی هێمنانەو زانستیانەو هۆشمەندانەی گەشەكردوو رووەو رێكخراوە پەروەردەییە جیهانەكان بكرێنەوە.\n* كاركردن بە سیاسەتی پەروەردەیی هاوچەرخ لەسەر بنەمای كولتووری كۆمپیوتەری كۆمەڵایەتی بەو مەرجەی هاوشانی كولتووری كۆمپیوتەری پەروەردەییدا بگونجێت و پڕو پوخت و هەمەلایەن بێت.\n* كاركردن سبۆ كانەوەی ناوخۆیی لە نێوان هەموو لایەنەكان بەپیادەكردنی دیموكراسیزمی راستەقینە و بە هەندوەرگرتنی هەموو ئەو رەوت و لایەنانەی كە خزمەت بە بەرژەوەندی گشتی دەكەن و سازشكردن بۆ واقعی هەنووكەیی لە پێناو چارەنووسی هاوئامانجی كۆمەڵگە.\n* بایەخدان بە هزری پەروەردەیی و رێگەگرتن لە كۆچپێكردنیان بەرەو هەندەران لە رێگەی رازیكردن و رەخساندنی هەلی باش و پاڵپشتیكردنیان لە كاری بەردەوام و پێشكەوتن، بایەخدان بە پەرەپێدانی هۆشمەندی داهێنەرانە لە پەروەردە لە رێگەی خوڵقاندنی ناوەندی زانستی و پێشخستنی لێكۆڵینەوەكان لە بوارەكانی (داهاتی مرۆیی، داهاتی مادی و دارایی، كارلێكی پیشەیی “هاندیمان”، پەیوەندییە كۆمەڵایەتیەكان).\n* تەرخانكردنی بوودجە لە داهاتی نەتەوەیی و نیشتمانی بۆ گەشەپێدانی پەروەردەیی و لێكۆڵینەوەی زانستی و بوژاندنەوەی ئابووری و دواتر چاودێریكردنی پێشكەوتنەكان و داهێنانەكان، چونكە (پەروەردە سامان و وەبەرهێنانە).\n*كاركردن بۆپاراستنی ناسنامەی نەتەوەیی، بەوەی هەر نەتەوەیەك كولتوورو ناسنامەی تایبەت بە خۆی هەیە، بەجۆرێك لە جۆرەكان پێشكەوتن بە خۆیەوە دەبینێت كە لەگەڵ رێساكانی گۆڕانكاری بگونجێت.. لەسەر بنەمای دیاریكردنی سیستمی ئابووری و كۆمەڵایەتی و ئاكاری ومرۆیی گشتی خودی نەتەوە. پەروەردە بەشێكە لە ناسنامەی نەتەوەو كۆمەڵگە كە بەپێی ویست و گونجاندن لە ئامانجە گەورەكانی ژیانی هاوچەرخدا بەرێوە دەبرێت، كار لەگەڵ دۆخی سروشتی دەكات و هاوكات بەهاو نەریت و كلۆجە ئاكارییە دیاریكراوەكان دەپارێزێت.\n* جیهانگیری و دیاردەی گونجاندن جودارایی و ناكۆكی هزریی زۆری لە نێوان بیرمەندان و توێژەران لە جیهاندا بەرپاكردووە، هەندێكیان دەڵێن جیهانگیری ئەو خێرو خۆشییە لە بن نەهاتوەیە كە پڕە لە سامان و گەشەی ئابووری و پێشكەوتن و كرانەوەی شارستانی؛ هەندێكی تر هۆشداری دەدەن بەوەی نەهامەتی و فەتارەتە و سامناكی گەورەیە بۆسەر سەقامگیری كۆمەڵایەتی و داەسكەوت و ژینگەی سروشتی، لە نێوانی ئەم دوو بۆچوونەدا كە یەكەمیان پێشوازی لێدەكات و دووەمیان بەرەنگاری دەبێتەوە.. هەڵویستی تر سەریان هەڵدا كە دەكارن ناوەندگیرییەك لە نێوان بەپەلەپەلكردن بۆ كرانەوەی بازاڕ و جوانییەكانی سروشتی شارستانی و داهات لەلایەكو رووكردنە پاراستنی سیفەتی تایبەتی كۆمەڵگەو سیستم و نەریتی كۆمەلایەتی ببیننەوە.\nئێستا جیهانگیری واقعێكە ناكرێ لێی برەوینەوەو مامەڵەی لەگەڵ نەكەین، جیهانگیری نە جورئەیەكی شیرینە تەواوی نۆشبكرێت و نە كاسەیەكی تاڵە بە تەواوی لێی برەوینەوە.. ئەوەی وەك ئەركێك دەكەوێتە سەرشانمان گوزەرانە لەناو كۆتوبەندەكان و هەوڵدانە بۆ دۆزینەوەی هەلەكان، هەر لێرەشەوە واقعی “بازاڕی جیهانگیری” بڵاوەی پێكرد و كاریگەری بازرگانی مەعریفی و پەروەردەیی و فێركردن بەسەر رەوشی شپەروەردەدا دەركەوت، ئێستا رێبازە پەروەردەییەكان لە كێبڕكێدان بۆ ئەوەی پەیرەوو رێبازەكان و بەهای پرۆسەكانیان لە جیهانێكی پەروەردەیی هەمیشە بگۆڕدا بخەنە بازاڕەوە، بازاڕی جیهانگیری بۆتە دێوەرەو سەر بە هەموو كونجێكی جیهاندا دەكێشێت بۆ ئەوەی لەپێناوی ئەوەی بەهاو بەرهەمە پەروەردەییەكانی و جیهانە تایبەتیەكەی خۆی بخاتە بازاڕەوە.\nجیهان بۆتە گوندێكی بچووك Global Village یان بە پێی وتەی مارشاڵ مالكۆهان : “جیهان ئەمڕۆ گوندێكی گەردوونییە”، ئیتر دەبێ لەسەر بنەمای پەروەردەیی نەگۆڕو راستەقینە پێكەوە بەستراوو هەڵچنراوبن، هەر بەمەش كاریگەری و لایەنە پۆزەتیف و نێگەتیفەكانی پەروەردە دەبینین، جیانگیرییش بۆ ئەوەی دەستەبەر بكرێت و بە پەروەردەی هاوچەرخ و ژینگەمانەوە ببەسترێت و لە چوارچێوەی (بەخۆوەگرتن و خۆگونجاندن) ADOPT & ADAPT ــدا بێت و هەر یەكەو بەپێی باوەڕو بۆچوونی خۆی.. بێ ئەوەی تیر بەدەست بێت و نیشان لەوی تر بگرێت و هیچ لایەنێك لایەنی لەخۆی بچوكتر نەكاتە پاشكۆی خۆی، بەوەش هەر كۆمەڵگەیەك دەبێتە خاوەن ژینگەی پڕوپوخت و پەروەردەی بەپێزو كەلەپووری نەبەردو داهاتی دەگمەن و خەزێنەی مرۆیی بەهاداری خۆی.\n 3654 جار بینراوه


شار بە راسان خرۆشا\n12:53 - 14 پووشپەڕ 2718\nلە ڕۆژانی ڕابردوودا ئیرادە و ورەی هێزی پێشمەرگەی کوردستان لە بەراورد لە گەڵ زۆربەی جووڵەکانی پێشمەرگە جیاوازتر بوو، چونکە بالانسی هێزی داگیرکەر و رزگاریدەری گۆڕی و حزور لە نێو شارەکانی کوردستان بە دووی یەکدا هەڵگری پەیامی گرینگ بوو. گرینگی ئەو جووڵە پارتیزانیەی پێشمەرگە لە زۆر ڕووەوە قسە و باس هەڵدەگرێت:\nیەکەم توانایی جووڵەی هێزی پێشمەرگە و وێرانکردنی تابۆی ڕێژیمی تێرۆریستپەروەری ئێران کە ناتوانێ بە زەبری زۆر به سەر خەڵکدا هەڕو گیف لێدا، خەڵک بە چاوی خۆیان زەبوونی ڕێژیمیان دیت و ورەی ڕووخاوی بەکرێگیراوانیان هەست پێکرد، لە حاڵێکدا پتر لە سێ کاتژمێر پێشمەرگە کۆنتڕۆڵی گەڕەکی میرئابای شنۆیان کرد و ڕۆژی پێشتریش لە ئاوایی سینگان کۆنتڕوڵی گوندییان بە تەواوی بە دەستەوە گرت و هێزەکانی ڕێژیم تەنانەت نەیانوێرا هەنگاوێک لە پێشمەرگە نێزیک ببنەوە.\nدووهەم: ئەو پرسیارە بەرجەستە دەبێتەوە کە بۆچی چالاکی پێشمەرگە لە حەساسترین و میلیتاریزەترین شوێن و ناوشاری شنۆ ئەنجام درا؟ هێزی پێشمەرگە بە چ مەبەستێک دوو سەر لە ئێوارە کۆنتڕۆڵی شوێنەکانی کرد؟ وڵامی پرسیارەکان جیاواز لە نمایشی ئیرادەی هێزی پێشمەرگە ئەوە بوو کە کۆماری ئیسلامی لە ناوچەی شنۆ خۆی به براوەی شەڕی قەرەسەقەڵ دەزانی، بۆ ڕێژیم زەربە بەرچاوەکانی هێزی پێشمەرگە لە بەرانبەر چەند شەهیددا بە دەسکەوت دەهاتە ئەژمار، بۆیە هێزی پێشمەرگە پێویست بوو خەونی سەرکەوتن لە خەیاڵیان دەرهاوێ و پێیان بسەلمێنێ ورە و باوەڕی پێشمەرگە بە شەهید بوون لە ڕێبازی سەربەرزیدا ناڕووخێ.\nسێهەم: قووڵایی ناوچەکانی ڕۆژهەڵاتی کوردستان و شارێکی بە تەواوی میلیتاریزەکراوی وەک شنۆ کە کۆماری ئیسلامی پێی وابوو بە زەبری هێزی سەرکوتکەر و جبەخانەی لۆجستیکی سەنگەری بێتۆنی لێ دروست کردووە بە ئاسانی پێشمەرگە دەتوانێ دەستی بە سەر دابگرێ و ورەی داگیرکەر وێران بکات.\nچوارەم: خەڵکی دڵبرینداری کوردستان و شنۆ پێویست بوو جارێکی دیکە لە نێزیکەوە ئازایەتی پێشمەرگە ببیننەوە و وەک هاوسەنگەرێکی خۆیان پەیمانی ڕێز و وەفا لەگەڵ یەکتر نوێ کەنەوە. پێویست بوو هاوسەنگەرانی شەهیدانی قەرەسەقەڵ و حەماسەی ڕاسانی ڕۆژهەڵات ئەرخەیان بن کە ڕێگا و ڕێبازی سەربەرزانەیان تا سەرکەوتن درێژەی هەیە.\nجیاواز لە هەموو ئەوانە تاکتیکی حزور لە نێو شاری شنۆ بە مانای هەڵسەنگاندنەوەیەکی نوێی ستراتێژی گۆڕەپانی شەڕ کە دوو لایەنی هێزی پێشمەرگە و سوپای پاسداران لە تای نابەرابەرییەکی بەرچاودان، ئەوان خاوەنی هێزی زۆر و بۆر، پۆشتە و پەرداخ، بەڵام پێشمەرگە خاوەنی کەمترین پێداویستی بەرگری و تەنیا خاوەن چەکی شۆڕش و بیر و باوەڕی نیشتمانی، چەکێک کە سوپای زەبەلاحی تاران لە بەرانبەریدا ناتوانێ خۆ ڕابگرێ.


گەر شتێک بە ناوی کوردستان نیە… ئەی ئێمە چین؟\nنیشتیمان لانکەیەکی هەمیشەیی خواکردە و، کۆمەڵگایەک کۆدەکاتەوە. لە ئێستادا هیچ کۆمەڵگەیەک نەماوە پێی بگوترێ نیشتیمانی یەک نەتەوە (جگە لە هەندێک لە دوورگە دووردەستەکانی دەریای ئارام یان دەریاکانیتر).\nمەسافەی میللەتان، ئیتر لەئاستی تاک دا سەیری بکەیت یان کۆمەڵ، کەم و کەمتر دەبێتەوە.سڕینەوەی نیشتیمان، سڕینەوەی کۆمەڵگەیە و، سڕینەوەی ئینسانە. بۆیە نابێت کەس هەوڵی سڕینەوەی ناسنامەی کۆمەڵگاکان بدات کە نیشتیمانیانە…\nنزیکەی سی ساڵ دەبێت کە ووردە ووردە هەواڵی گفتوگۆی نێوان دەوڵەتی تورکیا و پارتی کرێکاران بڵاودەبێتەوە. هەمو جارێکیش بارو دۆخەکە تێک دەچوەوە.\nئیتر جارێک دە مارگیری یان لێدوانێکی توندلە لایەن دیپلۆماتێکی تورک، جارێکیش سەرکێشی ناعەقڵانیەکانی پارتی کرێکاران. لە ناوەڕاستی نەوەدەکانەوە ئینسان هەستی دەکرد گۆڕانکاری بەسەر بیرکردنەوەی (ناسیونالیستی بەر تەسک و تەنگەبەر) ی دەسەڵاتدارانی تورکیا هاتوە.\nکێشەی سەرەکی هەندێک لە برادەرانی ئەنقەرە ئەوە بوە کە لەبری ئەوەی نیشتیمانیانە بیر بکەنەوە، لەبری ئەوە نەتەوەیی بیر دەکەنەوە. بۆیە: (دەوڵەتی تورک) نا، بەڵکو دەوڵەتی (تورکیا).\nوەک چۆن بە ئێران ناڵێن دەوڵەتی فارس، بەڵکو دەڵێن دەوڵەتی ئێران. دەوڵەتەکان، لە ڕێگای نوسینەوەی دە ستور و قانونەکانیانەوە، جگە لە دیاریکردنی ئەرکەکان، مافەسەرەتاییەکانی هاوڵاتی بوونیشی بۆ ئینسان دابین دەکەن. سیاسەتمەداری تورک دەبێت وەک سیاسەتمەداری تورکیا بیر بکاتەوە، نەک وەک سیاسەتمەداری تورک.\nئەگەر تورکیا نیشتیمانە؟… کەواتە نابێت پیرۆزیەکانی هاوڵاتیانی تورکیا پێشێل بکرێت. ماڵی دەیان ملیۆن کورد و نەتەوەکانیتر لە لەناو ئەو قەوارە سیاسیەیە کە پێی دەڵێن دەوڵەتی تورکیا. کەچی سیاسەتمەدارێکی تورک تازە بە تازەیی پێمان دەڵێت کە: من کوردستانم لە مێشکی خۆم سڕیوەتەوە…! لەکاتێکا کورد لە نیشتیمانی خۆی دەژی لەژێر ڕکێفی دەوڵەتی تورکیا.\nخۆرهەڵاتی ناوەڕاست (هەر وەک زۆربەی کات وابوە) بە تونێلێکی فەوزەوی ناسەقامگیردا تێدەپەڕێت. بەرژەوەندیەکان دوور و نزیک لەیەک دەکەونەوە.\nسیاسەتی دەمارگیری و، نەهاتنە خوارەوە لە کەلی شەیتان، ناهێڵێت کەناڵە دیپلۆماسیەکان ئیشی خۆیان بکەن. میدیا لە خۆرهەڵاتی ناوەڕاستدا زادەی ئەو ژینگە سیاسی، ئابوری، سەربازی و کۆمەڵایەتیەی ئێرەیە. پاراستنی سەربەخۆیی لەو جۆرە ژینگانەدا کارێکی ئاسان نیە. بۆیە ئینسان هەست دەکات میدیای ئەم ناوچەیە لە جیهان، سروشتی ژینگەکەی خۆی وەرگرتبێت.\nئەگەر سەقامگیری خۆرهەڵاتی ناوەڕاست مەبدەئە، ئەوا ئەو سەقامگیریە بە هەوڵدان بۆ سڕینەوەی خاکی پیرۆزی کوردستان دەستەبەر نابێت و بگرە ناوچەکە ئەوەندەی تر تێک دەچێت.\nلە چوارچێوەی دەوڵەتی عێراق لەبەر ئەوەی لێک تێگەیشتن لە نێوان نوێنەرانی کوردستان و عەرەب (شیعەو سوننە) دروست بو (لە دوای ڕوخانی ڕژێم)، شمال العراق بو بە اقلیم کردستان، یانیش هەر کردستان.\nقەدەر شتێکی سەیرە… جاری وا هەیە لە ڕێی کارەساتێکەوە، چارەنوسێکی ڕونەوە یان پیلانێکی دوژمنکارانە، قەدەرت بە قەدەری خەڵکیترەوە گرێ دەدرێت بە بێ ئەوەی خۆت بتەوێت. لە پاش دابەشکردنی کوردستانەوە ئێمە هەمیشە گوتومانە کوردستان موڵکی ئێمەیە (مەبەستم کوردستانیان)، بە تۆپ و هێرشی دڕندانەی فڕۆکەی جەنگی و لەشکرکێشی دڕندانە وەڵامیان داوینە تەوە.\nدواتر پێمان گوتن: باشە هەرچەندە نیشتیمانەکە هی ئێمەیە، بەڵام قەیدی ناکات با بە شەراکەت ئەم وڵاتە بەرین بەڕێوە لە سەنگەری لەیەکتر گرتن و کوشتن و بێینە دەرێ و بچینە سەنگەری پێکەوە ژیان… کەچی هەندێکجار لەوە دەچێت خەڵکانێک هەبن بەوەش ڕازی نەبن. ئێمە گفتوگۆی دیپلۆماسی بە تاکە پرۆسێسێکی هەمیشەیی دەزانین بۆ چارە سەرکردنی کێشەکان. کوردستانیش نیشتیمانمانە… ئێمە لە پێناو ئەم خاکە پیرۆزەدا دەژین… دە مرین… چونکە بەبێ کوردستان، ئێمە هیچ نین.


لە هێرشێکی داعشدا بۆسەر بیرە نەوتەکانی کەرکووک، پۆلیسێک کوژرا\nکۆدی هەواڵ: 1607\nڕێکەوتی بڵاوکردنەوە: 13:24 - 2021/04/14\nبەشی فەرهەنگ- ئەمڕۆ سەدەمین ساڵیادی لە دایکبوونی مامۆستا عەبدولڕەحمان شەرەفکەندی ناسراو بە «هەژار» شاعێر، نووسەر، وەرگێڕ، فەرهەنگ نووس، وشەناس، لێکۆڵەر و وێنەگری کوردە.\nعەبدولڕەحمان شەرەفکەندی کوڕی حاجی مەلا محەمەد (لە دایکبووی 25ی خاکەلێوەی 1300 لە مەهاباد و کۆچ کردووی 2 ڕەشەمەی 1369 لە کەرەج) بە نازناوی "هەژار" شاعێر، نووسەر، وەرگێڕ، فەرهەنگ نووسی کوردە و و شیعرەکانی ئەحمەدی خانی ،وەفایی و مەلای جزیری کاریگەری لەسەر ھەستی بووە.\nمامۆستا هەژار لە حوجرەی خانەقا و مزگەوتەکاندا فێری ئەلف و بێی نووسین دەبێ تا ئەوەی کە بەو ئاڵووگۆڕیانەی کە لەم سەردەمەدا دێنە ئاراوە پەڕیوەی کوردستانی گەرمێن و عێراق و سووریا دەبێت و لەم چەند ساڵەی ئاوارەیی‌دا ئەزمونێکی باش لە بواری ڕۆژنامەگەری، پتەو کردنی زمانی عەرەبی و بوونە ئەندام لە کۆڕی زانیاری کورد بۆخۆی وەدەست دەهێنێت.\nئەوەی کە دەبێ لەسەر کەسایەتی مامۆستا هەژار دانی پێدا بندریت ئەوەیە کە هەژار بە نیسبەت ئەدیبان و نووسەرانی سەردەمی خۆی گەڕیدەترە و سەری بە زۆر شوێن و باژێراندا کردووە و ئەوە بۆتە هۆی ئەوەی کە هەژار بە زۆربەی زاراوەکانی کوردی ئاشنا بێت و هەر بە زاراوەی سۆرانی و بن‌زاراوەی موکریانی قەناعەت نەکات. کاتێک کە لە نووسراوە و وەرگێڕانەکانی ناوبراو دەخوێنێوە بە جوانی ئەو شتە خۆی نیشان دەدات.\nژیانی مامۆستا هەژار بە گشتی بە سێ قۆناغ دابەش دەبێ، یەکەم قۆناغ ئەدەبییە کە نووسینی شێعر و نووسراوە لە گۆڤارەکانی ساڵانی ٢٢ – ٢٥ی هەتاوی و ٤٣ – ٤٦ی زایینی تا دوایی دەگرێتەوە. دووهەم قۆناغی ژیانی ناوبراو چوونە ناو دونیای خەباتی سیاسی لە هەرێمی کوردستان بووە و سێهەم قۆناغی ژیانی موکریانی ڕاپەڕاندنی کارە ئەدەبی و فەرهەنگییەکانی بووە کە لە ساڵی ١٣٥٤ بۆ سەرێ دەگەڕێتەوە کە بە ماوەی ١٥ ساڵان باشترین خەرمانی فەرهەنگی و ئەدەبی بەرهەم هێنا.\nعەبدوڵڕەحمان شەڕەفکەندی کەسایەتییەکە کە لە بواری نووسین، شێعر و وەرگێڕان‌دا کاری کردووە و لە گۆڤار و ڕۆژنامەکان‌دا قەڵەمی لێداوە و بابەتی جۆراوجۆری لێ بڵاو بۆتەوە و لەو شوێنانەی کە لێی نیشتەجێ بووە هاوکاری زۆر یەک لە بڵاوکراوە و بلاڤۆکەکانی کردووە. موکریانی نزیکەی ١٩ کتێبی چاپ کراوی هەیە.\nکتێبەکانی مامۆستا هەژار بە سێ بەشی نووستن (تالیف)، شێعر و وەرگێڕان (ترجمە) دابەش دەبن کە بریتین لە:\nشێعر: ئاڵەکۆک، بۆ کوردستان، بەیتی سەرەمەڕ (چیرۆکە شێعر).\nوەرگێڕان بۆ سەر زمانی کوردی: مەم و زین، ڕوباعیاتی حەکیم عومەر خەیامی نەیشابووری، شەڕەفنامە، هۆزی لە بیر کراوی گاوان، ئارێ برا! وا ڕابرا، دایە باوە کێ خراوە، عیرفان/ بەرامبەری/ ئازادی، یەک لە پەنای خاڵ و سیفری بێ بڕانەوە، پێنج ئەنگست دەبنە یەک مست، قورئانی پیرۆز، مێژووی ئەردەڵان (لێکدانەوە و وەرگێڕان)، شەرحی دیوانی شێعری شێخ ئەحمەد جەزیری بە کوردی سۆرانی (لێکدانەوە و وەرگێڕان).\nوەرگێڕان بۆ سەر زمانی فارسی: قانون در طب، آثار البلاد و اخبار العباد\nنووسراوە: چێشتی مجێور، هەنبانە بۆرینە،\nبڵاو نەکراوەکان: تاریخ سلیمانییە (وەرگێڕان بۆ سەر زمانی فارسی)، روابط فرهنگی ایران و مصر (وەرگێڕان بۆ سەر زمانی فارسی)، فەرهەنگی وشەی فارسی (وەرگێڕان بۆ سەر زمانی کوردی)\nهەر وەک ئاماژەی پێدرا هەژار مامۆستایێکی زمان‌زان و زمان‌ناسی هەڵکەوتە بوو کە جێ دەستی لە "کۆڕی زانیاری کورد" لە بەغدا دیار بوو. بۆ کەسێک کە جارێک کتێبەکانی قوڕئانی پیرۆز، شەرحی خەیام و شەڕەفنامەی خوێندبێتەوە، ئەم خاڵە بەهێزەی مامۆستا هەژاری بۆ دیار دەکەوێت، جا لە نەسرەکەی شەرەفنامە ڕا بگرە تا شێعرە وەرگێڕاوەکەی خەیام.\nیەکێک لە گرینگترین وەرگێڕانەکانی‌تر قوڕئانی پیرۆزە کە موکریانی بە زمانێکی بێ گرێ و گۆڵ بۆ سەر زمانی کوردی وەریگێڕاوەتەوە. لە بەشی وەرگێڕانی فارسی‌شدا کتێبی قانون در طبی ئێبنەسینا کە لە ڕاستیدا کاری گرووپێکی زانستگایە کە شەڕەفکەندی بەو لێهاتووییەی کە لەسەر زمانی عەڕەبی هەیبوو توانی بە زمانێکی ڕەوان بۆ سەر زمانی فارسی وەریگێڕێتەوە و ئەم پڕۆژە گەورەیە بە ئاکام بگەیەنێ.\nموکریانی بە کارەکانی توانی کتێبخانەی کوردی دەوڵەمەند کات و بە وشەی قەڵەمی و بیر و هزری کوردانەی توانی ڕێچکەیەکی تایبەتی وەرگێڕان بۆخۆی ساز بکات و لەسەر ئەم ڕێچکەیە خەرمانێکی پڕ بەرەکەت بۆ نەوەی داهاتوو بەدی بهێنێت کە هەر شایانی خوێندنەوە و بەهرە وەرگرتن بێ. هەژار کەسایەتییەکە کە هەموو کوردێک شانازی پێوە دەکات.\nتاریخی مەشاهیری کورد\nمامۆستا هەژارعەبدولڕەحمان شەرەفکەندیمەهابادچێشتی مجێور\nبەبۆنەی ساڵیادی کۆچی دوایی مامۆستا «محەممەدئەمین شێخولئیسلامی»؛ «هێمن موکریانی»؛ شاعیری عیشق و ئازادی\nبەبۆنەی ساڵیادی کۆچی دوایی مامۆستا «محەممەدئەمین شێخولئیسلامی»؛\nبەشی ئازاربایجانی ڕۆژئاوا- ئەمڕۆ شەممە ١٧ نیسان، ٣٥ ساڵ بەسەر کۆچی دوایی مامۆستا هێمن شاعیری گەورەی کورددا تێپەڕ دەبێت.\nبەشی جیهان- کوردەکانی سووریا هەوڵەکانی خۆیان بۆ هاوڕا کردنی سیاسەتەکانی ئەمریکا خستۆتە گەڕ و لەمبارەوە دوو کۆمپانیای مافخوازیی ئەمریکییان بەکار گرتووە.


محەمەد سەلاح وەڵامی قسەیەکی ڕامۆس دەداتەوە\nBy کارۆخ ڕواندزی on 2018/06/09 ئەوروپا\nلە چاوپێکەوتنێکی تایبەت لەگەڵ ڕۆژنامەیەکی ئیسپانی محەمەد سەلاح ئەستێرەی هەڵبژاردەی میسر وەڵامی چەند قسەیەکی ئەم دواییەی (سێرجیۆ ڕامۆس)ی کاپتنی ریاڵ مەدریدی ئیسپانی دایەوە.\nسەلاح بە رۆژنامەی (ماڕکا)ی گوت” من بە رامۆسم نەگوتوە کە تەندروستیم باشە و قسەکانی ئەویش لەسەر ئەوەی کە دەمتوانی لە یاری کۆتایی چامپیۆنزلیگ بەردەوام بم، مایەی گاڵتەجارێییە”، هەروەها گوتیشی کاتێک تووشی پێکان بووم، بۆ چەند ساتێک بیرم لەوە دەکردەوە کە ئەگەری هەیە لە مۆندیال بێ بەش بم و نەتوانم یارمەتی هەڵبژاردەی وڵاتەکەم بدەم، ئەو هەستە وێرای کردم بۆیە زۆر دڵتەنگ بووم.\nدەربارەی مۆندیال و چانسی میسر ، سەلاح گوتی نامانەوێت بۆ ئەنجامدانی 3 یاری سەردانی ڕوسیا بکەین، پێویستە باوەڕمان بەخۆمان هەبێت و هەوڵ بدەین سەرەتا لە قۆناغی کۆمەڵەکان سەرکەوین، ڕاهێنەرێکی باشمان هەیە و گەیشتنمان بۆ قۆناغی دووەم دەستکەوتێکی زۆر باش دەبێت.\nئاشکرایە کە ڕامۆس لە لێدوانێکدا سەبارەت بە سەلاح گوتبووی “لەگەڵ سەلاح پەیوەندیم کردوە و ئەو تەندروستی زۆر باشە و لەهەمان کاتدا پێی ڕاگەیاندووم کە ئەو دەیتوانی لە گێمی دووەمی یارییەکەش بەردەوام بێت و یاریگا جێ نەهێڵێت”.


بەڤیدیۆ : بەهۆی دۆڕانی یانەیەکەوە هاندەرێک تا ئێستا 26 تەلەڤزیۆنی شکاندوە\nزۆر کەس لە کاتی دۆڕاندنی یانەیەک کە ئەو هەواداریەتی هەست بە ناخۆشی دەکات و هەوڵ دەدات بە شێوەیەک ئەو ناخۆشیە دەرببڕێت ،بەڵام هاندەرێکی یانەی مارسیلیای فەرەنسی کە ناوی محەمەد هەنیە کاتێک ئەو یانەیە دەیدۆڕێنێت زۆری لەسەر دەکەوێت.\nوێب سایتی "SportBible" بڵاویکردەوە کە محەمەد هەنی لە کاتی دۆڕاندنی یانەی مارسیلیادا ئەو تەلەڤزیۆنەکە دەشکێنێت.\nمحەمەد تا ئێستا 26 تەلەڤزینی شکاندوە و نازانرێت تا کەی بەردەوام دە بێت لە شکاندنی تەلەڤزین کە ڤیدیۆکانی لە تۆڕی کۆمەلایەتی یوتیوب بە ملیۆنان بینەری هەیە .\nمحەمەد لە لێدوانێکیدا بۆ بی بی سی ، وتی:"مەبەستی من لە شکاندنی تەلەڤزیۆن لە کاتی دۆڕاندنی یانەکەم بۆ دڵ خۆش کردنی خەلکیە ،لە بەریتانیا و بەرازیل و ئەڵمانیا زۆر کەس دەیەوێت ئەوە بکات منیش گوزارشت لە زۆر کەس دەکەم بەم کارەم"\nمحەمەد دەڵێت زۆر کات بە یەکسانبونیش تەلەڤزیۆنم شکاندوە ئەوە توڕەیە لەسەر دۆراندن من یانەی مارسیلیام خۆش دەوێت باشترین یانەیە لە ئەوروپا .\nیانەی مارسیلیا لەم وەرزەدا نۆ یاری دۆڕاندوە لە خۆلی پلە یەکی فەرەنسا.


نووچە نێت | ڕاستگۆیی بێ لایەنی| سەرۆکى هەرێمى کوردستان لەگەڵ باڵیۆزى هۆڵەندا ئازادى رادەربڕین و هەڵبژاردنەکانى عێراقیان تاوتوێ کرد\nسەرۆکى هەرێمى کوردستان لەگەڵ باڵیۆزى هۆڵەندا ئازادى رادەربڕین و هەڵبژاردنەکانى عێراقیان تاوتوێ کرد\nسەرۆکى هەرێمى کوردستان پێشوازى لە ڕێنتەنار باڵیۆزى هۆڵەندا لەعێراق کرد، کە هەردووولا تاتوێی برەودان بە پەیوەندییەکانى هەرێمى کوردستان و عێراق لەگەڵ هۆڵەندا، دەرفەتى وەبەرهێنان و سەرمایەگوزاریى بیانى لە هەرێمى کوردستان و عێراق، ڕۆڵى هۆڵەندا لە چوارچێوەى هاوپەیمانیى نێودەوڵەتیى دژى داعش، گفتوگۆى هەولێر ـ بەغدا بۆ چارەسەرکردنى کێشەکانیان و پشکى هەرێمى کوردستان لە بودجەى گشتیى عێراقیان کرد.\nنێچیرڤان بارزانى لە کۆبوونەوەکەییدا لەگەڵ مایکل ڕێنتەنار ڕاگەیاند، پێویستە هۆڵەندا زەمینەیەکى لەبارتر بۆ ڕاکێشانى وەبەرهێنان و سەرمایەگوزاریى بیانى بۆ عێراق و هەرێمى کوردستان، هەروەها ئاسانکارى و یاساى هاندەر و چاککردنى دۆخى بانکدار پێوستە و هەنگاوى باشتر بهاوێژرێن.\nپرسى ڕۆژنامەگەرى و ئازادیى ڕادەبڕین لە عێراق و هەرێمى کوردستان، هەڵبژاردنەکانى داهاتووى عێراق و گرنگیى ڕۆڵى چاودێریى نەتەوە یەکگرتووەکان و یەکێتیى ئەورووپا و کۆمەڵگەى نێودەوڵەتى لە هەڵبژاردنەکاندا، پرۆسەى چاکسازى لە عێراق و هەرێمى کوردستان، تەوەرێکى دیکەى کۆبوونەوەکەیان بوو.\nمستەفا کازمى پیرۆزبایى جەژنى نەورۆز لە نێچیرڤان بارزانى دەکات\nسەرۆکى هەرێمى کوردستان: جەخت لە یەکڕێزى هەموو لایەنەکان دەکەینەوە\nئەمڕۆ ئەنجوومەنى وەزیران بۆ تاوتوێکردنى سێ خاڵ کۆدەبیتەوە\nنێچیرڤان بارزانى: یاساى رزگاربووانی ژنانى کوردى ئێزدی، جێبەجێکردنى پێویستى بەکارى زۆرترە تا پەسندکردنى\nهێرشه‌كه‌ى سه‌ر فڕۆكه‌خانه‌ى هه‌ولێر به درۆن ئه‌نجام دراوه\nلیژنەی راسپێردراو بۆ كاروبارى ئه‌نفال: دەبێت حکومەتی هەرێم و فیدراڵ پابەندی راپۆرتەکەمان بن\nپەرلەمانى کوردستان لەیادى شاڵاوى ئەنفال دا ڕاپۆرتێکى بڵاوکردەوە\nجه‌لال محه‌مه‌د په‌رله‌مانتار:گرنگترین بابەت لە دۆسیەی ئەنفال هێنانەوەی رووفاتەکانە


NRT TV | کوردستان | یەکەم لێدوانی ئێران لەبارەی هاتنی دەروێشەکانەوە\n77208 جار خوێندراوەتەوە\nجێگری پارێزگاری سنە رایگەیاند، لە شەپۆلی هاتنی دەروێشەکاندا بەرەو هەرێمی کوردستان هیچ کەسێک نەکوژراوە. دەشڵێت، "دوو کەس لە دەروێشەکان بە سوکی برینداربوون."\nحسێن خوشئیقباڵ، جێگری پارێزگاری سنە بە ئاژانسی ئیرنای ئێرانی راگەیاندووە، ئەو قسانە رەتدەکاتەوە کە لە تۆڕە کۆمەڵایەتییەکاندا باس لە کوژرانی دەروێشەکان دەکات بە دەستی هێزەکانی سەر سنوری وڵاتەکەی.\nراشیگەیاند، هێزە عێراقییەکانی سەر سنور تەقەیان بەسەر دەروێشەکاندا کردووە، بەڵام هیچ کەسێک پێوەنەبووە.\nئاماژەی بەوەشکرد، بەهۆی قەرەباڵغییەوە دوو لە دەروێشەکان بە سوکی برینداربوون کە یەکێکیان لە نەخۆشخانەی مەریوان و ئەوی دیکەشیان لە نەخۆشخانەی پێنجوێن لەژێر چاودێریدان و بە گشتییش تەندروستیان باشە.\nلەلایەکی دیکەوە، ئەمڕۆ موختار عەلی بەڕێوەبەری راگەیاندن و پەیوەندیەکانی مەرزی باشماخ بە ئێن ئاڕتی راگەیاند، هیچ کام لەو دەروێش و موریدانەی کە مەرزەکەیان بڕیوە پشکنینیان بۆ نەکراوە و هەموویان یاسایان شکاندووە، وتيشی زەرەر و زیانێکی زۆر بە کەلوپەل و کەرەستەکانی مەرزەکە کەوتووە.\nراشیگەیاند، لەلایەن پاسدارانی ئێرانەوە چوار لەو دەروێشانە بریندارکراون و لە ناو ئەو دەروێش و موریدانەدا کورد زمان و فارس زمان و تورک زمان هەیە.\nهاوکات، بەپێی ئەو گرتە ڤيديۆيانەش کە لە تۆڕە کۆمەڵايەتييەکان بڵاودەکرێتەوە، ئەو دەروێشانە تەنها لە دەروازەی باشماخەوە نەهاتوون، بەڵکو لە گەرميان و لە هەولێر و دهۆکيش لە بازگەی دێگەڵەوە هاتوون، هەروەها ژمارەيەک دەروێشيش لە ناوچەکانی باشوری عێراقەوە بەڕێکەتوون.\nچواری ئەم مانگە، شێخ محەمەد شێخ عەبدولکەریمی کەسنەزانی رابەری تەریقەتی قادری کەسنەزانی لە عیراق و جیهان، لە تەمەنی ٨٢ ساڵی بەهۆی نەخۆشییەوە لە ئەمریکا کۆچی دواییکرد و بڕیارە سبەی هەینی تەرمەکەی بەخاک بسپێردرێت.


ووتوێژ له‌گه‌ل ئەرەستوو سۆهرابی نیا – پایگاه خبری آرمان خرد\nتهیهم و تنظیم : شیرین ستایش\n*** بێ زەحمەت خۆتان بە تەواویەتی بۆ خوێنەرانی گۆڤاره کهمان بناسێنن.\nمن ئەرەستوو سۆهرابی نیا ڵە دایک بووی ساڵی ۱۳۵۵ڵە شاری بۆکان.\nپیشەی ئەسلیم وەک پیشەی بنەماڵەکەم هەر خەیاتی بووە و ساڵانێکه هەر ڵە قۆناغی منداڵیەوە خەریکی کاری هونەریم لە بواری گۆرانی دا.\n*** شی کردنەوەی ئێوە لە هونەرو موسیقا چییە؟\nبە گشتی هونەر لە روانگەی منەۆە زۆر پیرۆزە بە تایبەت هونەرێک ڵە ناخی ئینسانەوە سەر چاوە بگرێ و بتوانی بڵاوی بکەیەوە بە هاوتاکانی خۆت چۆنکه موسیقا خۆراکی رۆحە، هونەریش بە گشتی کەسایەتی خودی نەفەرکە دەردەخات که چەندە توانیبێتی خزمەت پکا بە باشی.\n*** چۆن بوو خۆلیای گۆرانی بێژی بوون؟ئامێریش دەژەنن؟\nمن گۆرانی وتن ڵە ناخم دا گەورە بووە چونکه باوکم دەنگی خۆشە و گۆرانی زۆر باش دەزانێ و ڵە دەنگ خۆشانی سەردەمی خۆی بووە جیاواز لەوە مامه کانیشم هەر بەهرە ی دەنگ خۆشیان هەبوو و تەنانەت شمشالیشیان لێدەدا.\n*** لە بواری گۆڕانی بێژی دا ڵە کامە کەسایەتیەکانی ئەو هونەرە ڕەچاوتان کردووه ۆ لە کامە بوار دا پێرەوی دەکەن؟\nمن هەموو بابه تێک گوێ دەگرم بە تایبەت کەسایەتیەکانی کورد وەک مامۆستاکەی خۆم خۆشم بە قوتابی قووتابخانە ی ئەوان دەزانم؛وەک مامۆستایان زیرەک، خالقی، ماملێ، کاک ناسر. ئەو چەند کەسایەتیە لای من ناسنامەی گۆرانی کوردین هەر ڵە سەر قووتابخانە بە ئەوان منیش وەک گۆڕانی بێژەرێکی کلاسیک و بە تایبەت “ئارابسک”کارم کردوە.\n*** ئێوە پێوەندێیکی تایبەت تان هەبووه ڵەگەڵ مامۆستا قاڵە مەڕە ؟له و بارەوە بۆمان باس کەن.\nمامۆستا قاله مەڕە بۆ من کەسێکی خۆشەویست بوو ساڵانێک هاتوو چۆمان بوو هەموو ڕۆژێک لە بارودۆخی ژیانیم ئاگادار بووم، من شتێکم وەکو سیحر لەو دا بەدی دەکرد ڕەنگە زۆر کەس ئەو هەستەی ڵە ناخی دا نەبوایە تەنانەت تا ڕۆژی مردن بە جێم نەهێشت سەری لەسەر باسکم بوو گەر کۆچی دوایی کرد هەزار ڕەحمەت ڵە گۆری باوکی شمشاڵ.\n*** ڵەگەل مامۆستا ناسری رەزازی پێوەندیتان چۆنە؟\nمامۆستا ناسر ڵە سەرەتای لاویەتیمەوە خۆشم ویستووە.مامۆستا ناسر وەک باوک، وەک هاورێیکی زۆر تێکەڵ بۆ من هەموو کەسە وەک کەسە شیرینە کانی ناو ژیانم هیوادارم تەمەن درێژ بێت..مامۆستا نمونە یێکی گەورە یە بۆ ژیانی ڕۆژانەم\n*** چە جۆر کۆنسێرتێکتان بەرێوە بردووه؟لەو بارە وە کێشە یێکیشتان هەبووە؟\nمن ڵەگە ل هاورێ حەسەن زیافەتی یەکەم کەس بووین کە بەرهەمی تەلەڤزیۆنمان خوڵقاند نەک ڵە بۆکان بەڵکو لە کوردستانی ئێران دیارە لەو کاتەوە تا ئێستاش کە خۆمان کەمێک دوور خستۆتەوە بە سەدان کۆسپ هاتە سەر رێمان.\nکەموو کەسەری هونەرمەندان ڵە وڵاتی ئێمە قەت چارە سەر نابێ بۆیە زۆربەمان واز دێنین له هونەر،بە دەیان کۆنسێرتم بردووتە سەر شانۆ لە هەمووشیان رازیم بەڵام هەر هەموویان کێشە ی خۆی هەبووە له هەموو بوارێک دا\n*** پێتان وایە ڵە گەرەکە کوردنشینەکان ئەو رێگەی گۆرانی بێژیە هەیە کە هەمووی زانیاریە کانی پێویست بۆ گۆرانی بێژ بوونتان ببێت؟\nمەنتەقەی ئێمە بە تایبەت جوغرافی کوردستان ئاوو هەر وایە خاوەن چیای بەرزو کاریگەری زۆرە بۆ درووست بوونی گۆرانی بێژ، بۆیە بە تایبەت لە سنووری موکریان دا پتر گەنجینە خەوتووە ڵە کۆنەوە تا ئێستا هەر وەها فۆڵکڵوری تایبەت بە موکریاۆ چۆنکە لە رووی جۆغڕافی وە سنوورمان ڵەگەڵ بادینی و ئەردەڵان ۆ فیزۆڵا بەگی هەیە کە ناوچه ی فیزۆڵلا بەگیش خەزینە بۆ فۆڵکڵۆر بەڵام خۆزگە ڵە باتی ئەو هەموو گۆرانی بێژە کەمێکیش ژەنیار و شاعێری باش پەروەردە ده بوون بە تایبەت لە ژەنینی ئامێره کانی (فوو) دا یا خود ئامێڕە کانی (مەزاربی) دا ژەنیارە باشەکانی ئێمە بە قامکی دەست دێنە شماردن لە بەرامبه ر دا گۆرانی بێژمان زۆر زیاترن\n*** بەراوردی خۆتا لە پێوەندی ئەمرۆیی سۆشیاڵ مێدیا ڵەگەڵ میوزیک چۆنە؟\nدیارە من ڵەگەڵ رێزم مەبەستم هەر جۆرە گۆرانی بێژێکی نییە،هیوادارم ئەو ئەزیزانە که دەچنە وە زەماوەند بەهرە ی جوانیان تێدایە هەر بایەخ بە هەڵپەرکێ دەدەن،هەر چەند ئەویش بەشێک ڵە کڵتوور و فەرهەنگمانە بەڵام دەتوانن ڕۆلی خۆیان ببینن ڵە بواری کاری باشتر دا،بۆ ئەوە ی بمێنێ بۆ نەوەی داهاتوومان.\n*** بۆ ئەوە ی خۆشەویستی ئەرەستوو سۆهرابی نیا هەڵکەوتێک نەبێت و شانسیکیش نەبێ رێگای خۆی هەر وا بروات، بەرنامە ی بۆ داهاتو چۆن دەبێت؟\nمن خۆم کەسێکم کە هەر گۆرانێیک ئەورۆ بڵاو دەبێتەوە چاوی لێ ناکە م، زەماوە ندێک هۆنراوە ی موزیکەکەی دەنگه کە بە دڵم نەبێ گوێی لێ ناگرم، بە داخەوە چەند تەلەڤزیۆنمان هەیە کە بە هەموویانەوە یێک تەلەڤزیۆن ناهێنن. ڕاگەیاندن شوێنی تایبەتی ئەساسی و ڕۆلی بەرچاوی دەبێ هەبێت نەک هەر بیان هەوێ کات بەرنە سەر. من کاتی خۆی زۆرم زەحمەت کێشا تا بووم بە گۆرانی بێژ. لە بیرمه یەکەم جار ساڵی ۱۳۶۹ چوومە سەر شانۆ ڵە هۆلی وەحدەتی بۆکان،قەتم ئەو ڕۆژە لە بیر ناچێ پێش ئەویش لە کانونی ئەوسای بۆکان ڵە خزمە ت مامۆستایاۆ ئەبووبەکری مۆکری و کاک حەسەنی دەرزی دا قوتابیەتیم کردووە دوای ئەویش و بە ئێستاوە هەر خۆم بە قەرزدارو شاگردی چەن کەسێکی تر دەزانم کە هەمیشه دەستیان گرتووم رێنوێنیان کردووم و هەموو ڕۆژێک شتی باشتر فێر دەبم دنیای هۆنەر پڕە ڵە فێر بووون و قەت تەواو نابی جا بۆیە ئەو شانسە بە خۆم ده ده م کە خۆم زۆرم زەحمەت بۆ نێوی خۆم کردووه. بە داخەوە ئێستا یێک ڕۆژە دەبێ بەوە ی کە دەستی راست و چەپی خۆیان ناناسن تەنها ڕاگە یاندنی سەقەت و خەڵکانێک کە فڕیان بە هونەرەوە نییە گەورە یان دەکەنەوە.\nڵە بواری موزیک دا دەبێ بڵێم بۆ ئەوە ی ڕاهێنان دەنگی خۆم پکەم و دەنگە کان لێک کەمەوە گامە کان هەموو کات لە مێشکم دابێ هەر لای هاورێی خۆشە ویستم مامۆستا عەبدووڵلا خودایی ساڵانێکە راهێنانم پێ دەکا بە ئامێری کیبۆرد بەڵام وەک باری پیانوکەی من به کاری دێنم وەک زانست و مامۆستا نا تەنها بۆ راهێنانی خۆم لەسەر وەزنوو نۆتەکان بە کاری دێنم گۆرانی بێژ حەتمەن دەبێ ئامێرێک بزانێ بۆ ئەوە ی لە دنیای ئەمرۆی هۆنەردا کەمی نەهێنێ.\nمامۆستا عەلی مەردان و مامۆستا تاهیر تۆفیق وە زۆربە ی گۆرانی بێژانی تریش وەک ئەساس(عود) یان بە کار هێناوە بۆ ئەوانەمی باشتر گۆرانی بلێن.\nڵە کۆتایی دا سپاس بۆ ئێوه که منتان بەسەر کردەوە.هیوادارم پەرە به کارتان بدە‌ن لە بوواری هونەردا.


مۆدێراتەکان پێشنیارە بوودجەی بەهاریان پێشکەش کرد - Radio Sweden Kurdish - Radyoya Swêdê - ڕادیۆی سوید | Sveriges Radio\nمۆدێراتەکان پێشنیارە بوودجەی بەهاریان پێشکەش کرد\nبڵاو کرایه‌وه måndag 2 maj 2016 kl 13.49\nمۆدێراتەکان گرنگی بەبازاڕی کار دەدەن\nFoto: Jessica Gow / TT وێنە: Jessica Gow/TT\nپارتی مۆدێراتەکان لەژێر ناوی "Sverige ska fungera" واتە "سوید دەبێ کۆمەڵگەیەکی کارا بێ" ئەمڕۆ پێشنیازە بوودجەی بەهاریان پێشکەش کرد.\nیەکێک لە پێشنیازەکانی پارتی مۆدێرات زیاتر بایەخدانە بەکردنەوەی خولی پەروەدەیی پیشەیی. بەپێی پێشنیازەکە ئەو کەسانەی بەشدار دەبن دەبێ لەپاش تەواوبوونی خولەکە بەڵێنی کاریان لەلایەن خاوەنکارێکەوە پێبدرێ. ئامانجی ئەم هەنگاوەی پارتی مۆردێرات هەڵوەشاندنەوەی سیاسەتی بازاڕئ کار و پیشەیی ئێستایە. لەو ڕوانگەیەشە پارتە هەڵدەستێ بەتەرخاننکردنی ٥٠٠ ملیۆن کردۆن کە ئەو پارەیە لە وەزەراتی بازاڕی کارەوە دابین بکرێت و بخرێتە سەر بوودجەی دەزگایی کاردیتنەوە (Arbetsförmedlingen). هاروەها ماوەی خولی پەروەردە پیشەییەکە ١٢ مانگ بێت و ئە وبوودجەشت کە دەبینکراوە لەساڵی ٢٠١٧ دا شەش هەزار جێگەی پێدابین بکرێ.\nبێجگە کردنەوەی خولی پەروەدەیی پیشەیی پارتی مۆدێرات پێشنیازی زیاتر بایخدانیان بەپۆلیس و کردنەوەی خولی فێربوونی زیاتر بەتایبەت لە ڕوانگەی بەرنگار بوونەوەی تیرۆرەوە کردووە. بۆ ئەو هەنگاوەش مۆدێراتەکان ٢٤٠ ملیۆن کرۆن بوودجەی تایبەتیان لە ساڵی داهاتوودا بۆ تەرخان کردووە.\nهەروەها لە پێشنیازە بوودجەکەدا ٥٣ ناوچە لەسویددا وەک پەراوێزخراوە لەقەڵەم دراون و لە زۆربەی حاڵەتدا تازەهاتووان تیایاندا دەژین، بۆیە مۆدێراتەکان دەیانەوێ بەیاخی زیاتر لەڕووی ئاسایش و سەلامەتی لەو ناوچانەدا بدەن و پۆلیس زیاتر لەو گەڕەکانەدا نیشتەجی بکرێ.\nلەروانگەی پاشکەوتیشەوە لەچەند بوارێکی جیاجیادا پێشنیاریان کردووە پاشەکەوتیان دەبێت، بۆ نمونە دەیانەوێت خەرجییەکانی حکومەت بەشێوەیەکی بەرچاو کەم بکەنەوە و لە ڕووی پێشنیازە بوودەجەکەیانەوە رایانگەیاندووە کە هەتاوەکو ساڵی ٢٠١٩ خەرجییەکانی حکومەت بەکۆی ١٩ ملیارد کرۆن کەم دەکەنەوە.


داواكاری ملیۆنی له‌به‌رده‌م لیژنه‌ی قه‌ره‌بوی زیان لێكه‌وتوانی جه‌نگ – المنصة\nالرئيسية/هەواڵ/داواكاری ملیۆنی له‌به‌رده‌م لیژنه‌ی قه‌ره‌بوی زیان لێكه‌وتوانی جه‌نگ\nداواكاری ملیۆنی له‌به‌رده‌م لیژنه‌ی قه‌ره‌بوی زیان لێكه‌وتوانی جه‌نگ\nلیژنه‌كانی قه‌ره‌بوی زیان لێكه‌وتوانی كاره‌تیرۆریستی وهه‌ڵه‌سه‌ربازییه‌كان ده‌رگاكانیان كردۆته‌وه بۆ ژماره‌یه‌كی زۆری هاوڵاتیان كه‌پێشبڕكێیانه‌بۆ داواكردنی قه‌ره‌بو، له‌نیوانیاندا كه‌سانێك هه‌ن كه‌له‌ناوده‌ستیاندا فایله‌كانیان هه‌ڵگرتوه كه‌ناوی یه‌كێك یان زیاتری خێزانه‌كه‌ی تیادایه كه‌بونه‌ته قوربانی تیرۆریان بۆردومانی كوێرانه.\nهه‌ندێكشیان باسی ئه‌وزیانه‌مادیانه ده‌كه‌ن كه‌لێیان كه‌وتووه، ماڵ یان كارگه یان بیاناكانیان كه‌ڕوخاوه، یان ئۆتۆمبیله‌كانیان له‌ناوچووه، هه‌موو هیواكان به‌م لیژنه‌وه‌به‌ستراوه‌ته‌وه‌كه كاره‌كانیان له ١٤/١/٢٠١٨ ده‌ستی پێكردوه، لای ڕاستی موسڵیان هه‌ڵبژاردوه‌بۆ كاره‌كانیان (گه‌ڕه‌كی مه‌نسوڕه ناوچه‌ی سواس) كه‌گه‌وره‌ترین زیانی لێكه‌وتووه.\nئه‌م لیژنه‌حكومییه سه‌ربه‌لیژنه‌یه‌كی ناوه‌ندییه بۆقه‌ره‌بوكرنه‌وه‌ی زیانلێكه‌وتووه‌كان كه‌سه‌ربه‌دامه‌زراوه‌ی شه‌هیدانی ئه‌مانه‌تی ئه‌نجومه‌نی وه‌زیرانه، سه‌رۆكی لیژنه‌كه دادوه‌رێكه به‌ئه‌ندامێتی ٣٠ ئه‌ندام كه‌فه‌رمانبه‌رن له دیوانی پارێزگای نه‌ینه‌وا ونوێنه‌ری وه‌زاره‌ته‌په‌یوه‌ندیداره‌كان (به‌رگری وناوخۆوته‌ندروستی).\nلیژنه‌كه پێنج لقی لێ دروست بووه كه بریتین له : شه‌هید وبرینداره‌كان ، ونبوه‌كان، فڕێندراوان، زه‌وی وزار،هۆكاره‌كانی گواستنه‌وه..\nتائێستا هیچ ئامارێكی باوه‌ڕپێكراونیه‌بۆ تۆماركردنی ئه‌وزیانانه‌یلقه‌كانی سه‌ره‌وه، به‌ڵام دیارترین سه‌رژمێرییه‌كان كه‌باس له‌زیانه‌كان ده‌كات له لایه‌ن نه‌ته‌وه‌یه‌كگرتووه‌كانه كه له‌كۆتایی ساڵی ٢٠١٧ خرایه ڕوو كه‌ئاماژه به بونی ١١ هه‌زار بینای ڕوخاوده‌كات له‌شاره‌كه‌دا، كه‌زۆرینه‌یان له به‌شی ڕاستی موسڵدان..\nسه‌باره‌ت به ژماره‌ی قوربانیان، ژماره‌كان تائێستا ته‌مومژاوین، پزیشكی دادی موسڵ ئاماژه به‌وه ده‌كات كه‌ژماره‌ی قوربانیانی مه‌ده‌نی زیاتر له ( ٥ هه‌زار) كه‌سه، كه‌زۆرینه‌یان ئه‌و داعشانه‌ن له‌موسڵدا كوژراون.\nنه‌ته‌وه‌یه‌كگرتوكان ژماره‌ی هاوڵاتیانی قوربانیانی به(٢٥٢١) كه‌س مه‌زه‌نده‌ده‌كات ، سه‌ره‌ڕای ئاماژه‌كردنی به‌گرانی پڕۆسه‌ی ده‌ست كه‌وتنی زانیاری .\nپێده‌چێت نزیكترین ژماره‌له‌ڕاستییه‌وه‌ئه‌وژماره‌یه كه فه‌رمانگه‌ی پزیشكی داد ڕایگه‌یاندوه، كه‌نزیكه له‌وژماره‌ی كه‌له‌لایه‌ن به‌شی ئاماری دادگاكانی لێكۆڵینه‌وه‌ی نه‌ینه‌وا ڕایانگه‌یاندوه كه پێداچونه‌وه به‌داوای ئه‌وهاوڵاتییانه‌ده‌كه‌ن كه‌داوای قه‌ره‌بوده‌كه‌ن به‌هۆی تیاچونی كه‌سه‌نزیكه‌كانیان..\nژماره‌كه زیاتر له ٥ هه‌زاركه‌سه به‌پێی لێدوانی سه‌رچاوه‌یه‌كی ناودادگا كه ڕێگه پێدراونیه لێدوان بدات، به‌ڵام ئه‌م ژماره‌یه ته‌نها ئه‌و قوربانیانه‌ده‌گرێته‌وه‌كه‌به‌ڵگه‌نامه‌ی وه‌فاتیان بۆده‌ركراوه لای لایه‌نه فه‌رمییه‌كان، له‌كاتێكداژماره‌ی برینداره‌كان چه‌ند هێنده‌ده‌بێت.\nچه‌ند ژماره‌یه‌كی تۆقینه‌ر هه‌یه ( كه‌وه‌ك سایتی المنصه ده‌ستمان كه‌وتوه) كه‌ژ ماره‌ی زیان لیكه‌وتوان له‌پاریزگای نه‌ینه‌وا له‌وكه‌سانه‌ی كه‌خاوه‌نی بینا وزه‌وی وزاروبیانی بازرگانی وئۆتۆمبیلن ده‌گاته یه‌ك ملیۆن كه‌س.


پێداچوونەوی ٢١:٢٣، ٢٩ی ئابی ٢٠٠٩ لە لایەن Sia (لێدوان | بەشدارییەکان) (←لەبابەتە گرنگەکانی ویکیەوە)\nئێمە گرووپێکی ئایتی کوردین لەبواری سەرچاوەی کراوەدا دەمانەوێت پەرە بەو بوارە بدەین. قەوارەی ئێمە لەئاستێکی نەگۆڕدا نییە و هەر ئێمە بین، بەڵکو هەرکەسێک کەدەتوانێت لەو بوارەدا سوود بگەیەنێت دەتوانێت لەگرووپەکەدا ئەندام بێت و هەمان دەسەڵات و کردەی ئەوانی تری دەبێت. هیچ شێوەیەک بازرگانی کردن بەرامبەر بەو زانیاریایەی لێرەوە دەبەخشرێت و بەرامبەر بەئەندامبوونی لەم گرووپە قەدەغەیە و باسێکی نابەجێیە. ئەتوانرێت لەدەرەوەی کاری چاوگ، هەرکەس ئارەزوومەندانە ڕەفتاری بەخودی تواناکانی خۆیەوە بکات، بەڵام وەکو چاوگ هەر لەویکی و لەمەکۆکانیش ڕێگەنادرێت لۆگۆی بازرگانی یان هەڕاجی بازاڕی کەس یان بەڕێوەبەران بکرێت. باوەڕبوون بەفەلسەفەی بەخشینی بێبەرامبەر و ماندووبون لەپێناوی ئامانجێکی مرۆیدا وامان لێدەکات لەهەمان کاتدا هاوڕاو و تەریب بین لەگەڵ بنەماکانی FDL دا ئەمەش بەڕوونی لەخواری ئێرەوە ئاماژەی بۆ کراوە. بۆ زانیاری زیاتر و ڕوونکردنەوە لەو بارەیەوە. دەتوانن کرۆکی باسکردنێکی کوردی گنو/لینوکس بخوێننەوە. ئێمە سوپاسی سەردان و ئامادەبوونت دەکەین بۆ خوێندنەوەی دەقەکانمان، هەروەها خۆشحاڵین بەئەندامبوونت، چی لەمەکۆکان بێت یان لەویکی یان لەگرووپی بەڕێوەبردنی چاوگ. هیوادارین ئەو پردەی لەنێوانماندایە پتەوتربێت بۆ ڕاڤەکردنی هەموو وتوێژ و نوسینەکانمان لەبارەی زانستێکی دروستەوە.\n٣ لەبابەتە گرنگەکانی ویکیەوە\nلەبابەتە گرنگەکانی ویکیەوە\nلەم خشتەیەدا بەشێوەیەکی خۆکار، ئەو بابەتانە بەپێی هاوپۆلەکانیان ڕێز دەکرێن کەدواهەمین جار نوێ کراونەتەوە یان زۆرکراون بۆ ویکیەکە.\nوەرگیراو لە «https://chawg.org/w/index.php?title=دەستپێک&oldid=1044»


زەهراوی کتێبەکەی (التصريف لمن عجز عن التأليف) تەواو کرد لە ساڵی ١٠٠٠ز، لە ٣٠ وتار (یان بەش)ی پزیشکیی کە زانستە پزیشکیی و دەرمانەوانیەکانی سەردەمی خۆی تێدا کۆکراوەتەوە، کە پانیەکی فراوانی گرتەوە لە بابەتە پزیشکییەکان وەکو ددانپزیشکیی و لەدایکبوون کە زانیاریەکانی لە ماوەی ٥٠ ساڵ کۆکردەوە لە ئەنجامدانی پزیشکیی دا، وەهەروەها پێناسەیەکی توێکاریی و پۆلێنکردن بۆ نزیکەی ٣٢٥ نەخۆشی و چارەسەرەکانیان لەخۆدەگرێت، هەروا لایەنە پزیشکییەکانی کە پەیوەندیان هەیە بە نەشتەرگەری و دەرمان و جگە لەوانیش، هەرچۆنێک بێت دیارترین ناوەڕۆکەکانی سەبارەت بە نەشتەرگەری بوو. کە جیراردی کریمۆنی (Gerard of Cremona) وەریگێڕاوە یۆ زمانی لاتینی لە سەدەی ١٢ دا  ، کە بەکاردەهێنرا یۆ پێنج سەدە لە ئەوروپا لە سەدەکانی ناوەڕاست، هەروەها سەرچاوەی سەرەکی بوو بۆ زانینی پزیشکیی لە ئەوڕوپا، وە پزیشکان و نەشتەرگەران بەکاریان دەهێنا وەک سەرچاوەیەک، هەروا دەمێنێتەوە و لە چاپ دەدرێتەوە تا نیوەی دووەمی سەدەی هەژەدمین.\n^ "وەشانی ئەرشیڤکراو". لە ڕەسەنەوە ئەرشیڤ کراوە لە ٤ی ئازاری ٢٠١٦. لە ڕێکەوتی ١٧ی تەممووزی ٢٠١٦ ھێنراوە. پارامەترەکە |deadurl= پشتگوێ خرا (یارمەتی); بەدواداچوون بۆ ڕێکەوت بکە لە: |access-date=, |archive-date= (یارمەتی)\n^ "Albucasis (Doctor - the Father of Modern Surgery)". لە ڕەسەنەوە ئەرشیڤ کراوە لە ١٣ی ئازاری ٢٠١٦. لە ڕێکەوتی ١٧ی تەممووزی ٢٠١٦ ھێنراوە. پارامەترەکە |dead-url= پشتگوێ خرا (یارمەتی); بەدواداچوون بۆ ڕێکەوت بکە لە: |access-date=, |archive-date= (یارمەتی)\n^ "Abu al-Qasim Khalaf ibn al-Abbas Al-Zahrawi, known as Albucasis (936-1013)". لە ڕەسەنەوە ئەرشیڤ کراوە لە ٥ی کانوونی یەکەمی ٢٠١٦. لە ڕێکەوتی ١٧ی تەممووزی ٢٠١٦ ھێنراوە. پارامەترەکە |dead-url= پشتگوێ خرا (یارمەتی); بەدواداچوون بۆ ڕێکەوت بکە لە: |access-date=, |archive-date= (یارمەتی)\nوەرگیراو لە «https://ckb.wikipedia.org/w/index.php?title=زەھراوی&oldid=753408»\nدواجار لە ١٣:١٢ی ١٧ی شوباتی ٢٠٢١ دەستکاری کراوە\nئەم پەڕەیە دواجار لە ١٣:١٢ی ١٧ی شوباتی ٢٠٢١ نوێ کراوەتەوە.


روونکردنەوە لەبارەی تەقەکردن لە کارمەندێکی وەزارەتی شارەوانی لە سلێمانی دەدرێت\nهەرمان خالید 04/09/2019 - 10:38 بڵاوکراوەتەوە لە كوردستان\nوەزارەتی شارەوانی و گەشتوگوزاری حکوومەتی هەرێمی کوردستان لەبارەی تەقەکردن لە کارمەندیکی وەزارەکە لە سلێمانی، روونکردنەوە دەدات.\nلە روونکردنەوەکە، وەزارەتی شارەوانی رایگەیاندووە، وەزارەت بەردەوام دەبێ لە لابردنی زیادەڕۆییەکان و پاراستنی موڵکی گشتی و جێبەجێکردنی یاسا بە یەکسانی بەسەر هەموو لایەک.\nوەزارەتی شارەوانی لەبارەی رووداوی تەقەکردن لە بەڕێوەبەری بەشی لابردنی زیادەڕۆیی لە شارەوانیی سلێمانی، سەرڕای سەرکۆنەکردنی ئەو تاوانە، رایگەیاندووە، ”هەموو رێگەیەكی یاسایی دەگرێتەبەر بۆ پاراستنی فەرمانبەران و دۆزینەوەی تاوانباران بە مەبەستی پەلكێشكردنیان بۆ بەردەم دادگاكانی هەرێم و بە سزا گەیاندنیان“.\nروونكردنەوەیەك لە وەزارەتی شارەوانی و گەشت وگوزار\nوەزارەتی شارەوانی و گەشت وگوزار رێكاری یاسای دژی زیادەرۆكان و تاوانباران دەگرێتەبەر\nلە چەند رۆژی رابردوو چەند حالەتێكی نەخوازراو و تاوانكاری لەبەرامبەر چەند فەرمانبەرێكی شارەوانی رووداوە كە دوا حالەت تەقەكردن بوو لە بەرێوەبەری بەشی لابردنی زیادەرۆیی لە شارەوانی سلێمانی، سەبارەت بەو رووداو و دەستدرێژیانەی كە كرانە سەر فەرمانبەرانمان كاردانەوەی خۆپیشاندانی فەرمانبەرانی لە شاری سلێمانی لێكەوتەوە كە داوای پاراستنی فەرمانبەران و جێبەجێكردنی یاسای ژمارە 3ی ساڵی 2018یان كردووە.\nوەزارەتی شارەوانی و گەشت وگوزار لە كاتێك زۆر بە توندی سەركۆنەی دەستدرێژی و كردەوەی تاوانكاری تەقەكردن لە فەرمانبەرانی وەزارەتەكەی دەكات، لە هەمانكات پشتگیری داواكاری خۆپیشاندەران دەكات و هەموو رێگەیەكی یاسایی دەگرێتەبەر بۆ پاراستنی فەرمانبەران و دۆزینەوەی تاوانباران بە مەبەستی پەلكێشكردنیان بۆ بەردەم دادگاكانی هەرێم و بە سزا گەیاندنیان، هەروەها وەزارەت بەردەوام دەبێت لە لابردنی زیادەرۆییەكان و پاراستنی مولكی گشتی و جێبەجێكردنی یاسا بەسەر هەموو لایەك بە یەكسانی.\nوەزارەتی شارەوانی و گەشت وگوزار\nتەندروستیی عێراق: کۆرۆنا لە کۆتایی مانگی داهاتوو لە عێراق لەناو دەچێت\nڕاگەیەندراوێک لە وەزارەتی تەندروستیی حکوومەتی هەرێمی کوردستانەوە


حەوت وڵاتی ئەوروپی لە سەرەوەى ئەو وڵاتانەن کە کەمترین پێشوازی لە کۆچبەران دەکەن - The Migrant Project\nبەپێی ڕاپرسییەکی گاڵوپ کە 23ی ئەیلولی 2020 بڵاوکراوەتەوە، حەوت وڵاتی ئەوروپی لە ڕیزبەندی یەکەمی ئەو 10 وڵاتەن کە کەمترین پێشوازی لە کۆچبەران دەکەن، ئەو وڵاتانەش بریتین لە مەکدۆنیای باکور، هەنگاریا، سیبریا، کرواتیا، بۆسنە و مۆنتیگرۆ و لاتیڤیا.\nڕاپرسییەکە پرسیاری دەربارەى بۆچوونی خەڵکی کردووە لەبارەى بوونی کۆچبەران لە وڵاتەکەیان، هەروەها بوونی دراوسێی کۆچبەر و ئەنجامدانی هاوسەرگیری لەگەڵیان. ڕاپرسییەکە دەریخستووە بە شێوەیەکی گشتی پێشوازی جیهانی لە کۆچبەران کەمی کردووە.\nهاوکات کەنەدا و ئایسلەندا و نیوزلاند لەو وڵاتانەن کە زۆرترین پێشوازی لە کۆچبەران دەکەن.\nپڕۆژەى کۆچبەر _ 28-9-2020\nخاوەنی وێنە: hydebrink\nناونیشانی وێنە: هامبۆرگ، ئەڵمانیا – 8ی ئەیلولی 2015: کۆچبەرێک لەبەردەم خێمەیەکدا لە ناوەندێکی پێشوازی لە هامبۆرگ دانیشتووە.


کوردیپێدیا - کێ سالە شێتی کوشت\n📕 کێ سالە شێتی کوشت | پۆل: پەڕتووکخانە | زمانی بابەت: 🏳 کوردیی ناوەڕاست\nکێ سالە شێتی کوشت\nنووسینی: د. عەلی کەریم\nسەرەتای رۆمانەکە بەهەواڵی کوشتنی سالە شێت دەستپێدەکات، لەگەڵ بڵاوبونەوەی ئەم هەواڵەدا بەناو شاری سلێمانیدا، شار دەشڵەقێت، لەهەمو لایەکەوە دەوترێت کەتنی وا هەر لەسلێمانی رەوایە.\nکە نەنە داروجان ئەم هەواڵە دڵتەزێنە دەگەیەنێت بەفەیلەسوفی گەڕەکی حاجی حان خاڵە بلەی جاو، ئەو بەسەرسامیەوە دەڵێت نەنە داروجان لەئاسمانی سلێمانی تەور ئەبارێ، خۆم بمردمایە بۆ خۆم نەئەگریام، بەڵام بۆ سالە ئەگریم، تاوانی وا چۆن ئەبێ روبدات؟ دیارە ئەوەی لەهیچ شارێ رونادات لەم شارە کاولە رو ئەدات.\nنەنە داروجانیش پێیدەڵێت چل ساڵە دراوسێی تۆم یەکەمجارە فرمێسک لەچاوتا ببینم.\nخاڵە بلەی جاو لەوەڵامدا پێیدەڵێت پیرێژن لەسەری مەڕۆ، منیش خۆتان ئاسایی شێتم، بەڵام سالە شێتێکی پەتەڕی بو، فڕی بەدنیاوە نەبو!\nهەر لەیەکەم لاپەڕەوە زمان پاراویی و جوانیی داڕشتن و تەکنیکی گێڕانەوەو دیالۆگی سەیرو سەرنجڕاکێشی کاراکتەرەکان و ریتمی روداوەکان لەگەڵ خۆیدا خوێنەر دەبات بۆ نێو کۆڵان و مزگەوت و چایخانەو چیغەکانی گەڕەکی حاجی حان.\nهەرچەندە کێ سالە شێتی کوشت؟ رۆمانێکی 550 لاپەڕەیی قەبارە گەورەیە، بەڵام کە دەستت بەخوێندنەوەی کرد ناتوانیت تا کۆتایی لەگەڵی نەڕۆییت و نەیخوێنیتەوە و پەرۆشی ئەوە نەبیت کە بزانیت چارەنوسی کارەکتەرو پاڵەوانەکانی بەکوێ دەگات.\nلەپاڵ گەڕان بەشوێن چۆنیەتی کوشتنی سالەو بکوژەکەیدا، د.عەلی کەریم وێنەی رۆژگارێکی بێ ریاکاریی و تژی لەئارامیی و میهرەبانیی و سادەو ساکاریی و ژیانی کۆمەڵایەتی و رۆشنبیریی و سیاسی و مێژویی سلێمانی لەدەیەی 1950دا بۆ خوێنەر دەکێشێت، گۆڕەپانی رۆمانەکە بەشێوەیەکی سەرەکی گەڕەکی حاجی حانە، کە لەمنداڵەکانیەوە بگرە تا دەگات بەهەرزەکارو ژن و پیاوو پیرەمێردو پیرەژنەکانی، هەر هەمویان بەرەو چارەنوسێکی خەمهێنەرو پڕ لەتراژیدیا و بێهودەیی دەڕۆن، تەنانەت سەگەکانیشی لەو چارەنوسە بەدەر نین و هەمیشە دڵتەنگ و نیگەرانن.\nکاتی روداوەکان هاوکاتە لەگەڵ پەڕینەوەی کوردستان لەسونەتەوە بۆ مۆدێرنەو هەڵکشانی ململانێی سیاسی نێوان شیوعییەکان و پارتیەکان و پەرەگرتنی دەسەڵاتی پۆلیسیی رژێمی پاشایەتی، رۆمانەکە شیتەڵکاری ئەو روداوە کۆمەڵایەتیە بچوکانە دەکات کە چارەنوسی مرۆڤەکان لەو مێژوەدا دیاریدەکەن.\nململانێی توندی شیوعییەکان و پارتیەکانی ئەو رۆژگارە بەئەندازەیەک سەردەکێشێت بۆ ئەودنیاش، کە خاڵە بلەی جاو لەخەویدا دەبرێت بۆ بەهەشت و سالە شێت دەبینێت، سالە پێیدەڵێت بەهەشت کوردی زۆر کەم تیایە، ئەڵێن لەکۆشکێک لەولاوە کە 600 ملیۆن کەسی تیایە دو کورد هەن، یەکێکیان شیوعیەو ئەویتریشیان پارتییە، بەردەوام دەمەقاڵەو شەڕیانە لەسەر ئەوەی کورد ئومەیە یان ئومەت نییە.\nلەم رۆمانەدا وێنەی هەمو جۆرە مرۆڤەکانی نیشتەجێی شار دەبینیت، کە زۆربەیان بەئەندازەیەک پەراوێزخراون کە شوێنێکیان دەستناکەوێت بۆ حەوانەوە و هەریەکەو لەدنیایەکی تایبەت بەخۆیاندا ژیان بەسەردەبەن، شێرەی شاعیر هەمو خەونی هۆنینەوەی شیعرێکە کە فریشتەی شیعر پێی ببەخشێت، مەلا گونسوتاوی وتاربێژی مزگەوتی حاجی حان کە بەردەوام خەریکی ئامۆژگاری کردنی خەڵکییە بۆ ئەوەی ساڵح بن، مفەوەز شەوکەت شێت و شەیدای نازەنینی کچە خاڵیەتی و ئەویش حسابی بۆ ناکات، پێڕی حەکە کە خەریکی دەمڕاستی و گەڕەکچێتین، کەریم پاڵەوان کە فس فس پاڵەوانێکی تەواوە و بەکێلانەوە خەنجەر ئەوەشێنێت، بەئاسکۆڵ کە قەیرەیی هەمو هیوایەکی لەژیانیدا کوشتوە، دایە مارکۆ کە ئەرمەنییەکی میهرەبانە و سالە شێت و سەگەکەشی دەلاوێنێت، تا دەگات بەعوسمانی مام قادر کە ئارەزوی پەسەندکراوی ئەوەیە ریش سپییەتی خەڵک بکات، لەم رۆمانەدا جاسوس، خزمەتکار، سۆزانی، هەتیوباز و ئەو پیاوە ئێرانیی و کەرکوکی و خانەقینی و قەرەتەپەییانە دەبینی کە هەریەکەو مەسەلەیەکی نادیار سەری پێهەڵگرتون و هاتون بۆ ئەوەی لەسلێمانی و گەڕەکی حاجی حان بەبێدەنگی بژین، بەڵام دڵتەنگی و مەراق و نیگەرانیان کۆتایی نایە.\nبەشێکی بەرچاوی روداوەکانی ئەم رۆمانە، ئاماژەدانە بەو چەپاندنە سێکسیەی کە هەمو مرۆڤەکان بەدەستیەوە گیرۆدەن، بەکچ و کوڕ و بەژن و پیاویانەوە، زۆربەی ئەم روداوو دیالۆگانەش بەزمانێکی سیحرئامێز و گاڵتەئامێز رازێنراونەتەوە.\nرەنگە هۆکاری سەرەکی نەناسراویی ئەم رۆمانە، کێ سالە شێتی کوشت؟ ئەوە بێت کە لە لەندەنی پایتەختی بەریتانیا چاپکراوە،\n1. 👁 د عەلی کەریم\n➕ ئەم بابەتە لەلایەن: (مانو بەرزنجی)ەوە لە: Feb 18 2015 9:37PM تۆمارکراوە\n✍ ئەم بابەتە بۆ دواجار لەلایەن: (زریان سەرچناری)ەوە لە: Jan 7 2019 9:00PM باشترکراوە\n📷 فایلی وێنە 1.0.1 38 KB Feb 18 2015 9:37PM مانو بەرزنجی


می 12, 2021 – رادیو ده‌نگی ئازادی و یه‌كسانی\nقووڵبوونەوەی تێکهەڵچوونەکانی نیوان ئیسڕائیل و حەماس\nبەرەبەیانی رۆژی چوارشەممە 22ی مانگی گوڵان، بە قووڵ بوونەوەی تێکهەڵچوونەکانی نیوان ئیسڕائیل و گرووپە ئیسلامییەکانی فەلەستین زیاد لە چل کەس کوژراون. ئەرتەشی ئیسڕائیل لە دوایین هێرشەکانی بۆ سەر فەلەستین، لە چەند …\nبرینداربوونی کۆڵبەرێک بەتەقەی ڕاستەوخۆیی هێزەکانی ڕژیم لە سنوری نەننوری بانە\nڕۆژی یەکشەممە۱۹ی گوڵان، هێزەکانی کۆماری ئێسلامی لە سنووری نەننوری بانه تەقەیان لە دەستەیەک له کۆڵبەران کردووە كه لە ئاکام دا کۆڵبەرێکی خەڵکی سەقز بە ناوی“ئەنوەر عەزیزیان” به‌سه‌ختی بریندار بوو. به پێی ڕاپۆرته‌كان، …\nدرێژەی مانگرتنی کریکارانی شارەداری قوروە\nرۆژی چوارشەممە 22ی مانگی گوڵان، کرێکارانی گرێبەستی شارەداری قوروە، لە ناڕەزایەتی بە هەڵاواردن و پێڕانەگەیشتنی داواکارییەکانیان، درێژەیان بە مانگرتنەکەیان دا. کرێکارانی گرێبەستی شارەداری قوروە خوازیاری، لابردنی هەڵاواردن لە سەر ئاستی حەقدەستەکان …\nنادیاری چاره‌نووسی سێ هاووڵاتیی ده‌ستبه‌سه‌ر كراوی خەڵکی گوندی “تەنگیسەر”یسنه\nسەرەڕای تێپەڕبوونی دوو حەوته لە دەستبەسەرکرانی سێ هاووڵاتیی خەڵکی گوندی “تەنگیسەر“ی سەر بە ناوچەی ژاوەرۆی سنە، بە ناوەکانی “ئارام مورادیان“، “ئەمیر ڕەزایی“، “ئارەش ئەحمەدی“، هیچ زانیارییه‌ك له چاره‌نووسیان له‌به‌رده‌سبتا نییه. به پێی ڕاپۆرته‌كان، ڕۆژی …\nکۆبوونەوەی کرێکارانی قەتاری شاری شیراز\nرۆژی سێشەممە 21ی مانگی گوڵان کۆمەڵێک لە کرێکارانی قەتاری شاری شیراز، لە ناڕەزایەتی بە پێڕانەگەیشتنی خواستەکانیان کۆبوونەوە. کرێکارانی ناڕازای خوازیاری گۆرینی باروودۆخی دامەزرانیان لە گرێبەستێوە بۆ رەسمین. کرێکاران هۆکاری سەرەکی بۆ هەڵاواردنەکان …\nناڕەزایەتی کرێکارانی شارەداری “خورەمشەهر”\nکۆمەڵێک لە کرێکارانی شارەداری “خورەمشەهر” لە ناڕەزایەتی بە دواخرانی حەقدەستەکانیان، بۆ چەندین رۆژی بەردەوام کۆبوونەوە. کرێکارانی شارەداری “خورەمشەهر” لە 28ی مانگی خاکەلێوە وە بەردەوام لە ناڕەزایەتی بە دواخرانی چەندین مانگ لە حەقدەستەکانیان لە کۆبوونەوە دان. شارەداری …\nبه‌رده‌وامی كۆبوونه‌وه‌ی ناڕه‌زایه‌تی خوێندكارانی شاره جواوجۆره‌كانی ئێران\nڕۆژی چوارشه‌ممه ٢٢ی گوڵان، خوێندكارانی پۆله‌كانی ٩ و ١٢، له ناڕه‌زایه‌تی به به‌ڕێوه‌چوونی ئه‌زموونی كۆتایی ساڵ له كاتی پاندمی كۆرۆنا، له شاره‌كانی شیراز، ئیزه و خۆره‌مشار ده‌ستیان دایه كۆبوونه‌وه‌ی ناڕه‌زایه‌تی. …\nکۆبوونەوەی موعەلیمانی ئوستانەکانی ئیسفەهان و فارس\nرۆژی سێشەممە 21ی مانگی گوڵان، کۆمەڵێک لە موعەلیمانی ئوستانەکانی ئیسفەهان و فارس لە ناڕەزایەتی بە پێڕانەگەیشتنی داواکارییەکانیان لە چەند شوێنی جیاواز کۆبوونەوە. موعەلیمانی ئوستانی فارس بە کۆبوونەوە لە بەرامبەر بینای ئیدارەی “ئاموزش …\nبه‌رده‌وامی كۆبوونه‌وه‌ی كارنامه سه‌وزه‌كان له‌تاران\nكۆمه‌ڵێك له مۆعه‌لیمانی كارنامه سه‌وز ڕۆژی چوارشه‌ممه ٢١ی گوڵان، بۆ چواره‌مین ڕۆژی به‌رده‌وام له ناڕه‌زایه‌تی به بیلاته‌كلیفی پێشه‌ییان، له به‌رانبه‌ر مه‌جلیسی ڕژیم ده‌ستیان دایه كۆبوونه‌وه. به پێی ڕاپۆرته‌كان، كارنامه‌سه‌وزه‌كان ئه‌و …\nبه‌یانیی ڕۆژی شه‌ممه ٩ی مانگی مه‌ی ٢٠٢١ “ئیهاب جه‌واد ئه‌لوه‌زنی”، چالاكی مه‌ده‌نی و له دیارترین كه‌سایه‌تییه‌كانی ڕێكخه‌ری ناڕه‌زایه‌تی و خۆپیشاندانی جه‌ماوه‌ری له شاری كه‌ربه‌لا، له هێرشێكی چه‌كدارانه‌دا له به‌رامبه‌ر ماڵی …