Diplomatic Magazine | دەنگی بایكۆت،ئەو هێزەی دەسەڵات دەبێت لە سێبەرەكەیشی بترسێت\nدەنگی بایكۆت، گەورترین ركابەری سیاسی پرۆسەی سیاسی و حیزبەكانە\nچاوەڕێ دەكرێت لەم هەڵبژاردنەدا بایكۆت گەورەترین هێزی سیاسی بێت و بە تەنها لە دەنگی هەموو حیزبەكان زیاتر بێت.\nبەپێی ئامارەكانی كۆمسیۆنى هەڵبژاردنەکان لەسەر ئاستی سێ پارێزگاكەی هەرێم 3 ملیۆن و 417 هەزار دەنگدەر هەیە، لەم ژمارەیە تەنها 2 ملیۆن و 202 هەزار كەس كارتی بایۆمەتریان هەیە، بەم پێیەش 1 ملیۆن و 215 هەزار كەس بایۆمەتریان نەكردووە،ئەمەش مانای ئەوەیە بایكۆتی پێشوەختەی هەڵبژاردن و وەرنەگرتنەوەی كارتی دەنگدان 35% ی كۆی ژمارەی دەنگدەران پێك دەهێنێت و چاوەڕێ دەكرێت لە رۆژی دەنگدان ئەو رێژەیە تا 65% هەڵبكشێت.\nبەپێی دواهەمین ئاماری کۆمسێۆنی ، لەسەر ئاستی پارێزگاكان، بەپێی ئامارەكانی كۆمسیۆنی باڵای هەڵبژاردنەكان، لە پارێزگای سلێمانی،ژمارەی دەنگدەران بریتییە لە 1 ملیۆن و 361 هەزار دەنگدەر،لەم ژمارەیە ئەو كەسانەی بایۆمەتریان نەكردووە ژمارەیان 458 هەزار كەسە. كە دەكاتە 33% ی ژمارەی دەنگدەران. چاوەڕواندەكرێت ئەم ژمارەیە لە رۆژی هەڵبژاردن لە پارێزگای سلێمانی بۆ 60%- 65% بەرز ببێتەوە.\nهەروەها ، لە پارێزگای هەولێر،ژمارەی دەنگدەران 1 ملیۆن و 228 هەزار دەنگدەرە، بەڵام ژمارەی ئەو كەسانەی بایۆمەتریان نەكردووە 503 هەزار كەسە. كە دەكاتە 41% ی ژمارەی دەنگدەران. چاوەڕواندەكرێت ئەم ژمارەیە لە هەڵبژاردندا بۆ 55%- 60% بەرز ببێتەوە.\nلە پارێزگای دهۆكیش،ژمارەی دەنگدەران 827 هەزار كەسە،بەڵام ژمارەەیی ئەو كەسانەی بایۆمەتریان نەكردووە 252 هەزار كەسە. كە دەكاتە 30% ی ژمارەی دەنگدەران. چاوەڕواندەكرێت ئەم ژمارەیە لە هەڵبژاردندا بۆ 45%- 50% بەرز ببێتەوە.\nبەم پێیەش لە سەر ئاستی هەرسێ پارێزگاكەی هەرێم و لەسەر ئاستی كوردستانیش بەگشتی دەنگی بایكۆت لە دەنگی هەموو حیزبە دەسەڵاتدارەكانی هەرێم بە دەسەڵات و ئۆپۆزسیۆنەوە زیاتر دەبێت.\nهەرچەندە بایكۆتی پێشوەختەی دەنگدان 35.5%،بەڵام چاوەڕێدەكرێت رۆژی دەنگدان ئەم رێژەیە بۆ 55%- 60% بەرز ببێتەوە.ئەمەش بەمانای ئەوەدێت رێژە دەنگدان بریتی دەبێت لە 40%-45%.\nكێن ئەوانەی بایكۆت دەكەن؟\nئەوانەی بڕیاری بایكۆتی دەنگدانیان داوە ئەو جەماوەرە خۆڵەمێشیەیە كە لەدەرەوەی رێكخستنی حیزبەكاندان،یان جەماوەری حیزبەكانن كە باوەڕیان بە حیزبەكانیان و پرۆسەەی سیاسی كوردستان نەماوە.\nئەمانە ئەو كەسانەن كە بەتەواوەتی بێ هێواو بێ ئومێد بوون لە پرۆسەی سیاسی هەرێم و هەموو گۆڕانكارییەك لەڕێگەی سندوقی دەنگدانەوە، ئەم كەسانە بەتەنها لە دەسەڵات بێ ئومێدنین، بەڵكو لە تەواوی هەموو ئەو هێزانەش بێ ئومێدن كە بانگەشەی ئۆپۆزسیۆنبونیان بڵاوكردۆتەوە.\nبەشێوەیەكی گشتی ئەمانە ئەو كەسانەن كە دەنگەكانیان ناچێتە بەرژەوەندی دەسەڵاتەوە،ئەگەر دەنگبدەن ئەوا دەنگ بەو هێزانە دەدەن كە لە دەرەوەی دوو هێزە سەرەكیەكەی دەسەڵاتن.\nراستە بایكۆتكردنی پرۆسەی سیاسی و دەنگدان لەسەر ئاستی تاكتیكی، لە قازانجی هەردوو حیزبەكەی دەسەڵاتە، بەڵام لەسەر ئاستی ستراتیژىی، بوونی ئەم هێزە گەورەیەی بایكۆت دەبێت بەتەواوی دەسەڵات بترسێنێت.چونكە ئەوە بەمانای چاوەڕوانی خەڵك دێت بۆهێزێكی نوێ كە هێشتا نەهاتووە یان لە دایك نەبووە. بەڵام وای لەو رۆژەی ئەو هێزە لەدایك دەبێت و دەبێتە خاوەنی راستەقینەی 1 ملیۆن و 750 هەزار دەنگ.\nبەشێكی زۆری ئەم دەنگانە ئەو كەسانەن كە لەرابردودا لەناو نیوملیۆن دەنگدەرەكەی گۆڕان و 350 هەزار دەنگی ئیسلامیەكاندا بوون.ژمارەیەكی زۆریشیان دەنگدەری حیزبەكانی دەسەڵاتن و ئەوانەن كە لەدەنگدان بە حیزبەكانی دەسەڵات تەكیونەتەوە.\nراستە بایكۆتكردنی پرۆسەی سیاسی و دەنگدان لەسەر ئاستی تاكتیكی، لەلایەن ئەم ژمارە گەورەیەی خەڵكەوە لە قازانجی هەردوو حیزبەكەی دەسەڵاتە و چانسی حیزبەكانی دەسەڵات بۆ بەدەستهێنانەوەی كورسیەكانیان زیاد دەكات. بەڵام لەسەر ئاستی ستراتیژی بوونی ئەم هێزە گەورەیەی بایكۆت دەبێت بەتەواوی دەسەڵات بترسێنێت.چونكە ئەوە بەمانای چاوەڕوانی خەڵك دێت بۆهێزێكی نوێ كە هێشتا نەهاتووە یان لە دایك نەبووە. بەڵام وای لەو رۆژەی ئەو هێزە لەدایك دەبێت و دەبێتە خاوەنی راستەقینەی 1 ملیۆن و 750 هەزار دەنگ.\nئاماژەیەكی مەترسیداری دیكەی رەتكردنەوەی بەشداری دەنگدان و پرۆسەەی سیاسی لەلایەن زیاتر لە نیوەی دەنگدەرانی هەرێمی كوردستانەوە ئەوەیە. كە زیاتر لە نیوەی خەڵكی كوردستان لە مێشكیدا باوەڕی بە ڕێگەی دیكە هەیە لە دەرەوەی دەنگدان و پرۆسەی سیاسی بۆ گۆڕانگكاری سیاسی لە وڵات.\nئەمەش راستەوخۆ بەمانای دروستبونی قەناعەت دێت لەلای خەڵكی بە شۆرش و سڕینەوە و لەناوبردن و روخانی رژێمی سیاسی كوردستان. هەربۆیە لە ئێستادا دەنگی بایكۆت، ئەو هێزە گەورەیەی ناڕەزاییە لە هەرێمی كوردستاندا كە دەبێت دەسەڵات نەك لەخۆی هەزار جار لە سێبەرەكەیشی بترسێت.


زیانەکانی ئاردی سپی بۆسەر لەش و تەندروستی مرۆڤ ئاشکرادەکرێت\n2021-01-06 [12:31 PM]\nپسپۆڕێكی خۆراك مه‌ترسییه‌كانی ئاردی سپی ئاشكرا ده‌كات و ده‌ڵێت، هۆكارێكه بۆ زیادكردنی كێشی له‌شی مرۆڤ و داواش له‌هاوڵاتیان ده‌كات گرنگی به خواردنی یٔاردی بۆر بده‌ن.\nله‌شكر حه‌مید ئه‌ندازیاری خۆراك و سه‌رۆكی لیژنه هاوبه‌شه‌كانی قائیمقامیه‌تی سلێمانی رایگه‌یاند: ئاردی سپی، هۆكارێكه بۆ زیادبونی ئاره‌زوكردنی خواردنی خوارده‌مه‌نییه‌كان و زیادكردنی كێشی له‌شی مرۆڤ و ئه‌و كاربۆهیدراته‌ی له ئاردی سپیدایه ئاستی شه‌كر له‌خوێندا به‌رز ده‌كاته‌وه كه هۆكاره بۆ دروست بونی نه‌خۆشییه درێژ خایه‌نه‌كان.\nوتیشی: ئاردی سپی زیان به‌ته‌ندروستی له‌شی مرۆڤ ده‌گه‌یه‌نێت، به‌پێچه‌وانه‌ی یٔاردی سپی، ئاردی بۆر سودی زۆری بۆ ته‌ندروستی مرۆڤ هه‌یه.\nله‌شكر حه‌مید رونیشیكرده‌وه: به‌هۆی گرنگی بەها خۆراکییەکەی و هه‌بونی رێژه‌یه‌كی زۆر له ڤیتامینه‌كان و كانزاكان به‌تایبه‌تی گروپی ڤیتامینه‌كانی (B) و ڤیتامین (نایسین) و هه‌بونی كانزاكان، كاریگه‌ی بۆسه‌ر له‌شی مرۆڤ به‌گشتی و خانه‌كانی مێشك به‌تایبه‌ت هه‌یه، ئاردی بۆر وزه‌ی (گاقه)ی كه‌مه به‌راورد به‌یٔاردی سپی ورێژه‌یه‌كی زۆر پرۆتینی تێدایه كه بۆ بنه‌مای پێكهاته‌ی جه‌سته‌ی مرۆڤ پێیوستن.\nئه‌وه‌شی خسته‌ڕوو: ئاردی بۆر یارمه‌تی مێشك ده‌دات كرداری چالاكییه‌كانی رێك بخاته‌وه وه هه‌روه‌ها رێگری ده‌كات له‌به‌رزبونه‌وه‌ی كۆلیسترۆڵ و به‌رزبونه‌وه‌ی شه‌كر له‌خوێندا و كردنه ده‌ره‌وه‌ی كۆلیسترۆڵه زیان به‌خشه‌كان و چه‌ورییه زیان به‌خشه‌كان له‌ناو له‌شی مرۆڤدا.\nهه‌روه‌ها: به‌هۆی هه‌بونی فسفۆڕ له‌ئاردی بۆردا ئێسكی مرۆڤ پته‌و ده‌كات و شانه‌كان و خانەکانی له‌ش ده‌پارێزێت کە گرنگن بۆ دواخستنی دەرکەوتنی نیشانەکانی پیری، سەرۆکی لیژنەکانی قائیمقامیەتی سلێمانی داوا له هاوڵاتیان ده‌كات گرنگی به ئاردی بۆر بده‌ن چونکە سودی بۆ لەش و ته‌ندروستی مرۆڤ هەیە و هیچ زیانێکی نییە.


دڵخۆشی ژینگه به دووری مرۆڤ! - سوزی میحراب\nخانه/ادبیات/طنز/دڵخۆشی ژینگه به دووری مرۆڤ!\nادریس عزیزی ارسال ایمیل 24 فروردین 1399\nبە ناوی خوای ژینەر و مرێنەر\nدڵخۆشی ژینگه به دووری مرۆڤ\nلە وەرزی زیندووبوونەوەدا ئەمساڵ پێچەوانەی ساڵانی ڕابردووە، ژیان و ژیانەوە جۆرێکی دیکە دەستی پێ کرد و بەهاری زیندووکەر، لەوپەڕی چاوەڕواننەکراویدا بە پێشوازی مرۆڤەکان و سروشتدا هات. وەرزی بەهار، وەرزی زیندووبوونەوەیە. وەرزی سەیران و شادی و گەڕانە لەبۆ مرۆڤەکان و تەنانەت لەبۆ هەموو گیانداران و گیانلەبەران. وەرزی هەڵسانی درەختان و گژ و گیایە.\nئەم جار هەموو سەیران و شادییەکان، پێچەوانەیە،\nمرۆڤەکان کاتێک هەستی مرۆیی خۆیان لە دەس دا، زۆر دڵڕەق دەبن. ئەوان بەهاری شادی و سەیرانی خۆیان لە ئازاری ژینگە و گیانداران و گیانلەبەران دەبینن.\nگیانداران و ئاژەڵەکان لە ڕابردوودا لە وەرزی بەهار کە دەرفەتی خۆشییە لەبۆ ئەوانیش، خۆیان لە مرۆڤەکان حەشا ئەدا. ئەوان بۆ ساتێ دەگەڕان کە مرۆڤەکان لە ژینگە و دەشت و کێوەکاندا نەمێنن تا بێنە دەره‌وە و لە بەهاری ڕەنگین و جوان و پڕگوڵدا سەیرانێک لەگەڵ بێچوەکانیاندا بکەن و ئەو هەلەیان تەنها شەوانە لە تاریکی شەودا بۆ دەڕه‌خسا.\nئێستا هەموو شتەکان جیاوازن. جیاوازییەک کە ژیانی مێژویی مرۆڤەکان لەڕووی زەویدا، کەم بەخۆیەوە بینیویە. ئێستا ئاژەڵەکان و گیانلەبەران و پەلەورەکان لەوپەڕی سەرسووڕمانەوە و لە نەبوونی مرۆڤەکان لە ناوی ژینگە و سرووشتی جوانی بەهاریدا سەرقاڵی ڕەقس و سەمان.\nژینگە ڕەنگێکی تازەی بە خۆیه‌وە گرتووە. ئێستە لە کاتی زیندانیبوونی مرۆڤەکان، به‌هۆی گیاندارێکی بەچاونەبینراو و حەسانەوه‌یان لە ماڵەکەنیاندا، بەچکە ئاژەڵەکان زۆر بە دڵخۆشییەوە و لەوپەڕی متمانە و ئاسایش و ئازادی بە دوای دایکەکانیانه‌وە بە یاری و کایەکردن، ڕۆژگاری خۆیان بەسەر دەبەن. پەلەورەکان و باڵندەکان زۆر بە ڕاحەتی و هەست بە دڵنیاییەوە لە هێلانەکانیاندا لەسەر هێلکەکانیان نوستوون و چاوەڕوانی هاتنەدی بێچوەکانیان دەکەن.\nژینگە و سروشت وەکوو ڕابردوو نییە. لە نەبوونی ئینسانەکانا زۆر جوانە، پاکە، بەڕەنگە، بۆنخۆشە و بە ڕووی ئاسمان و هەور و باراندا پێدەکەنێ، لەکاتێکدا مرۆڤەکان دەست بە نزان لەبۆ لاچوونی ئەم گیانلەبەرە بەچاونەبینراوە (کۆڕۆنا) و ڕزگاربوونیان لە زیندانی ماڵەوە. من وا هەست دەکەم گیانلەبەران و ئاژەڵەکان بەیەک دەنگ بۆ مانەوەی ئەم ئاسایشە، کە لە نەبوونی مرۆڤەکاندا بۆیان ڕەخساوە، دەست بە نزان.\nباشە ئەم مرۆڤە بۆ ئەبێ ئەوه‌ندە دڕندە بێت کە ئاژەڵەکانیش ڕقیان لێی گرتووە.\nژینگە و سروشت بەبێ ژیانداران و گیانلەبەران مانای نییە و جوانی خۆی لەدەست ئەدات. بۆیە ئێمەی مرۆڤ ئەشێ بەخۆماندا بچینەوە، تا جارێکی دیکە هەم خۆمان و هەم گیاندارن و گیانلەبەران و ژینگە و سروشت پێکەوە، بە خۆشی و ئاسایش لە کەناری یەکدا هەست بە ئارامی بکەین.\nتوسط ادریس عزیزی


لە مەخمور کۆمەڵکوژیی ساڵی ١٩٩٧ی هەولێر شەرمەزارکرا – کوردی – RojNews.News\nلە مەخمور کۆمەڵکوژیی ساڵی ١٩٩٧ی هەولێر شەرمەزارکرا\n22/06/2020 - 8:29:39 pm\nشەممە, 16 ماي 2020 – 21:43 ڕۆژنیوز – مەخمور\nلە ڕۆژی ١٦ی ئایاری ساڵەی ١٩٩٧، لەلایەن پارتی دیموکراتی کوردستان- عێراق، کۆمەڵکوژییەک لە نەخۆشخانەیەکی گەریلاکانی پەکەکە لە هەولێر ئەنجامدرا، هەتا ئێستاش نازاندرێت گۆڕی شەهیدانی کۆمەڵکوژییەکە لەکوێیە.\nبەبۆنەی ٢٣ ساڵ تێپەڕبوون بەسەر ئەو کۆمەڵکوژیەدا هاوڵاتیانی کامپی پەنابەرانی شەهید ڕۆستەم جودی خۆپیشاندانێکیان ئەنجامدا.\nخۆپیشاندانەکە لەبەردەم ڕێکخراوی خانەوادەی شەهیدانی کامپی مەخمورەوە دەستی پێکرد، هەتا ئەو شوێنەی کە لە ڕۆژی ١٥ نیسانی ئەمساڵدا فڕۆکەکانی دەوڵەتی تورک سێ ژنی مەخموریان شەهید کرد بەردەوام بوو، دایکانی کامپەکە بۆ یادکردنەوەی ئەو سێ ژنە شەهیدە گوڵیان دانا.\nلەیلا ئارزوو، بەناوی بنەماڵەی کۆمەڵکوژکراوانی هەولێرەوە قسەی کرد و وتی: ئەو هێرشەی کە ئێستا لەسەر هاوڵاتیانی کامپی مەخمور و هەرچوا پارچەی کوردستان و زینی وەرتێ ئەنجامدەدرێت، بەردەوامی کۆمەڵکوژییەکەی ساڵی ١٩٩٧ی هەولێرە، ئەنجامی هەمان سیاسەتی دەوڵەتی تورکە، بۆیە پێش ٢٣ ساڵ چۆن برینی گەلی کورد کولێندرایەوە چۆن خیانەتی بریندارکردنی گەلی کورد لەناو دڵی گەلی کورد ئەنجامدرا، ئەمڕۆش دەیانەێت جارێکی دیکە بریندارمان بکەنەوە.\nلەیلا لە بەردەوامی قسەکانیدا وتی: ئەو هێرشانەی کە لەسەر کامپی پەنابەرانی شەهید ڕۆستەم جودی ئەنجامدەدرێت و ئەو خیانەتانەی ئەنجامدەدرێت جیاواز نییە لە کۆمەڵکوژیی و خیانەتی ١٩٩٧، هەتا ئێستا گەلی کورد بە بەرخۆدان ناسراوە، ئەمڕۆش گەلی کورد ناهێڵێت داگیرکەران سەربکەوێت، داگیرکەران ئێستا هێرش دەکەنە سەر بەهاکانی گەلی کورد، دەوڵەتی تورک بە دەستی پارتی هێرش دەکاتە سەر هەموو بەهاکانی کورد، لە باکوری کوردستان بەهای هەرە پیرۆزی ئێمە کە گڵکۆی شەهیدەکانمانە وێرانی دەکەن، لە باشوری کوردستانیش ئەو خاکەی کە بەخوێن ڕزگارکراوە پێشکەشی دەوڵەتی تورکی دەکەن.\nلە کۆتایدا لەیلا ئارزوو، تیشکی خستە سەر خۆپیشاندانی ئەمڕۆی گەنجانی باشوری کوردستان بۆ زینی وەرتێ و وتی: ئەمڕۆش کە گەنجانی باشوری کوردستان کە ویستیان خۆپیشاندان بۆ زینی وەرتێ ئەنجامبدەن ڕێگرییان لێکرا، ژمارەیەکیشیان دەستگیرکران، ئەوەش بەشیکە لە داگیرکاریی، بۆ ئەوەی ئەو پیلانە داگیرکارییانە پوچەڵ بکەینەوە دەبێت هەموو گەلی کورد ببێت بەیەک.


ئەو داواکاریە بۆ ئەو گوژمەیە لە ڕاگەیاندنى پلانى هەرێمى (3R Plan) کە لە هەولێر ڕاگەیاندرا و بەڕێز وەزیرى پلان دانان دکتۆر على سندی ئامادەى بوو، هەروەها بەڕێز فەلاح موستەفا بەرپرسى پەیوەندیەکانى دەرەوە لە هەرێمى کوردستان و چەندین کەسایەتى تریش کە سەر بە ڕێکخراوە نێو دەوڵەتیەکان بوون لە عیراق، ئامادەى ڕاگەیاندنى پلانەکە بوون.\nحکومەتى هەرێمى کوردستان ئێستا 97% ئەو پەناهەندە سوریانەى لە خۆ گرتووە ئەوە لە کاتێکدا پتر لە ملیۆنێک عیراقى ئاوارە بوون بە هۆکارى شەڕ و ئاشوب لەناوخۆ.\nپلانى بەدەمەوە هاتن بۆ ئەو مەبەستە ڕێکخراوە تا کۆمەکى مرۆیى بۆ هەموو ئەوانە دابین بکرێت کە پێویستیان پێى هەیە لە پەناهەندە سوریەکان . هەروەها ئەو پەناهەندانە پێویستیان بە خزمەتگوزارى هەمەچەشنەیە وەکو خزمەتگوزارى پەروردە و فێر کردن و دۆزینەوەى هەلى کار و دابین کردنى بژێو و شوێنى حەوانەوە بۆ پەناهەندە نەدارەکان.\nلە مەراسیمى ڕاگەیاندنى ئەو پلانە دکتۆر على سندى وەزیرى پلان دانان ، گوتى: ئەو هەوڵوکۆششانەى ئێمە دەبێت لەبەر چاو بگیرێت کە ئەو ڕێژە گەورەیە لە پەناهەندەکان دەحەوێنینەوە بۆیە لەسەر ئاستى نێو دەوڵەتیش دەبێت ئێمە یارمەتى بدرێین: "97% لە کۆى ڕێژەى پەناهەندە سوریەکان لە هەرێمى کوردستان دەژین بۆیە دەبێت سوپاسى خەڵکى کوردستان بکەین کە لە و هەوڵ و کۆششە بەردەوام بن و هەوڵەکانیان بە بایەخەوە هەڵبسەنگێندرێت".\nهەوەها بەڕێزیان ڕوونیان کردەوە کە وڵاتەکەى تووشى قەیرانى دارایى بووە بە هۆکارى دابەزینى نرخى نەوت لەو سۆنگەوە دەسەڵاتى هەرێمى کوردستان لە ژێر فشارێکى زۆر دایە.\n"دەبێت هەموو ڕێکخراو و دامودەزگاکان ئەوە بزانن کە قەیرانى دارایى کۆمەڵگاى تووشى ڕووبەڕوبوونەوەیەکى سەخت کردووە".\nڕێژەى 38% پەناهەندە سورییەکان لە دەرەوەى کەمپەکان دەژین و ڕێکخراوەکانى سەر بە UN و UNHCR و ڕێکخراوەکانى NGO ڕاستەوخۆ یارمەتیان دەدەن.\nبەڵام زۆرینەیان لە شوێنە نافەرمیەکان و شوێنە نەشیاو و نەگونجاوەکان دەژین یان لە ناو چوارچێوەى خێزانەکانیان لە یەکەکان دەژین.\nلە دووتوێى ئەو ڕاپۆرتەدا دەرکەوت کە ئەوانەى لەدەرەوەى کەمپەکان دەژین پێویستى زیاتریان بە هەماهەنگى هەیە تا ئێستا وەکو پێویست کۆمەکیان بۆ دابین نەکراوە و دەبێت برەو بە بارودۆخیان بدرێت.\nتاکە چارەسەرى گرنگ ئەوەیە کە پارەى کاش بەسەریان دابەش بکرێت بۆ ئەو خێزانانەى زۆر نەدارن بە تایبەتى ئەوانەى لە دەرەوەى کامپەکان دەژین بۆ ئەوەى کۆمەکى مرۆییان بۆ دابین بکرێت وەکو هەنگاوى سەرەتایى.\nهەروەها پلانى ترى درێژ خایەن هەیە بۆ ئەوەى شوێنى حەوانەوەیان بۆ دابین بکرێت و بتوانن سوود لە خزمەتگوزارى پەروەردە وەربگرن و پەناهەندەکان بتوانن بگەنە بازاڕەکانى کرێکاران بۆ دۆزینەوەى هەلى کار.\n"من بە خۆشحاڵییەوە هەوڵوکۆشش و دڵفراوانى خەڵکى هەرێمى کوردستان بەرز دەنرخێنم ، کە ئێستا نزیکەى 25% کۆمەڵگا خەڵکى ئاوارە و پەناهەندەیە" بەو شێوەیە نوێنەرى (UNHCR) بەڕێز برۆنۆ جیدۆ دوا و باسى لە بارودۆخەکە کرد.\nهەورها بەڕێزیان گوتى ئەو دڵفراوانیایەى خەڵکى کوردستان جیدیە چونکە ئەوا شەش ساڵە ئەو قەیرانە بەردەوامە و ئەوانیش بەردەوامن لە سنگ فراوانى خۆیان، ئەوە لە حاڵەتێکدا هەرێمى کوردستان تووشى قەیرانێکى سەختى دارایى بووە.\n"هەرێمى کوردستان لە ساڵى 2016 تووشى قەیرانێکى دوو لایەنە دەبێتەوە. سەرەڕاى ئەوەى 1.5 پەناهەندە و ئاوارە لەو وڵاتە هەیە ، هێشتا ئەگەرى ئەوە هەیە کە تەوژمێکى ترى ئاوارە ڕوو لە هەرێمى کوردستان بکەن، چونکە عیراق لە مشورى ئەوە دایە موێل ڕزگار بکاتەوە. کە دووەم گەورەترین شارى عیراقە."\nپلانى (3 RP) هەوڵێکى ستراتیجیە بۆ ئەوەى کۆمەکى مرۆیى بۆ ئەوانە دابین بکرێت کە زۆر نەدارن و گیانى هەندێکیان لە مەترسیدایە کە دەیانەوێت سەر هەڵبگرن ڕووەو ئەوروپا بە ڕێگاى مەرگەسات تێپەڕ ببن یان بگەڕێنەوە سوریا.\nشەڕ و ئاشوب و جەنگى سوریا بووە بە یەکێک لە گەورەترین قەیران کە بەرۆکى جیهانى گرتووە، گوژمەى پێویست بۆ جێبەجێکى کردنى پلانى هەرێمى بۆ کۆمەک و خزمەتگوزارى کە ناسراوە بە (3 RP) بۆ ساڵى 2016 بریتیە لە 4.55 ملیار دۆلار . کە بۆ ئەوە ڕێکخراوە کۆمەکى 4 ملیۆن سورى بکات کە خۆیان دەرباز کردووە لە جەنگ و لە وڵاتانى دراوسێ دەژین.\nبۆ زانیارى زیاتر تکایە پەیوەندى بکەن بە :\nکۆڵى کۆڤێ / بەرپرسى بەشى پەیوەندییەکان و ئامادە کردنى ڕاپۆرت\nTel : + 964 771 994 5599 ; email ئەم ئیمەیڵە پارێزراوە لە سپام, پێویستە جاڤا سکریپت چالاک بکەیت بۆ بینینی.\nیوسف محمود ، بریکارى تەنفیزى ڕێکخەر لە هەرێمى کوردستان\nTel. + 964 770 670 0815; email ئەم ئیمەیڵە پارێزراوە لە سپام, پێویستە جاڤا سکریپت چالاک بکەیت بۆ بینینی.


Home›هەواڵ›ڕۆژهەڵاتی ناوەڕاست›عێراق لە هەوڵی دروستکردنی ڤاکسینی کۆرۆنادایە\nحازم جومەیلی بریکاری وەزارەتی تەندروستی عێراق، رایگەیاند: تەندروستی عێراق هەماهەنگی لەگەڵ چین و ئیمارات دەکات بۆ دروستکردنی ڤاکسینی دژ بە کۆرۆنا.\nجومەیلی ئەمڕۆ لە کۆنفرانسێکی رۆژنامەوانیدا رایگەیاند: عێراق هەماهەنگی لەگەڵ چین و ئیمارات و وڵاتانی دیکە دەکات لە کێبڕکێی دروستکردنی ڤاکسینی کۆرۆنا و لە تاقیکردنەوەکانی ڤاکسینەکەدا بەشدارە، بۆ ئەوەی دڵنیایی بدرێت لە سەلامەتی و کاریگەری ئەو ڤاکسینە.\nئەوەشی خستەڕوو، لە سێ تاقیگەی عێراقدا بە هەماهەنگی وڵاتان کار بۆ گەشەپێدانی ڤاکسینی کۆرۆنا دەکرێت، عێراقیش وەک هەر وڵاتێکی دیکە خوازیارە لە کاتێکی زوودا ڤاکسینی کۆرۆنا ئامادەبێت.\nبەشێک لە وڵاتانی جیهان لە کێبڕکێدان بۆ دروستکردنی ڤاکسینی کۆرۆنا، روسیاش وەک یەکەم وڵاتی جیهان ئامادەبوونی ڤاکسینێکی راگەیاند و دەست بە کوتانی هاووڵاتییان کرا، لەدوای ئەویش چین ڤاکسینێکی دروستکراوی وڵاتەکەی بە خۆبەخشان دا.


سلێمانی.. بڕێكی زۆر ماددەی هۆشبەر سوتێنرا\nپێش نیوەڕۆی ئەمڕۆ لە ناوچەی تانجەرۆ نزیك شاری سلێمانی، بە ئامادەبوونی نوێنەری فەرمانگە پەیوەندیدارەكان، لیژنەی هاوبەشی لەناوبردنی ماددە هۆشبەرەكان برێكی زۆر ماددەی هۆشبەری جۆراوجۆری لەناوبرد و لەنێو كورەدا سوتێندران.\nسەرپەرشتیاری لیژنەكە، حەسەن رەمەزان رایگەیاند "ئەو ماددە هۆشبەرانەی ئەمڕۆ لێرە سوتێندران و لەناوبران بریتی بوون لە دوو كیلۆگرام ماددەی تلیاك و 580 گرام حەشیش، لەگەڵ دوو هەزار حەبی ترامادۆڵ و چوار هەزار حەبی جۆراوجۆری تر كە ماددەی هۆشبەریان لەنێودایە و بەكارهێنانیان قەدەغەیە".\nئەو ئاماژەی كرد بەوەی، ماددە هۆشبەرەكان لەماوەی ئەم چەند مانگەدا دەستیان بەسەردا گیراوە و لە لایەن لیژنەی هاوبەشی لەناوبردنی ماددە هۆشبەرەكانەوە سوتێندراوە، پێشتریش بڕێكی زیاتر ماددەی هۆشبەریان لەهەمان شوێن سووتاندووە.\nدوو رۆژ لەمەوبەر بەڕێوبەری بەڕێوەبەرێتی ماددە هۆشبەرەكان لە بەڕێوەبەرایەتی گشتی ئاسایشی سلێمانی، جەلال ئەمین لە كۆنگرەیەكی رۆژنامەوانیدا رایگەیاند "لە میانی 15 رۆژی رابردوودا هێزەكانی ئاسایشی سلێمانی سێ باندی بازرگانیكردن بە ماددە هۆشبەرەكانی وەك (تلیاك، هیرۆیین، شیشە، حەشیش و چەند ماددەیەكی تر) دەستگیركردووە كە لە هەشت كەس پێكهاتبوون".\nبەرپرسەكەی بەشی ماددە هۆشبەرەكان لە ئاسایشی سلێمانی ئەوەشی گوت "لە سەرەتای ئەمساڵەوە نزیكەی 140 كەس بە هۆی بەكارهێنان و بازرگانیكردن بە ماددەی هۆشبەر دەستگیركراون و نزیكەی 10 كیلۆگرام ماددەی هۆشبەریش دەستیان بەسەردا گیراوە، لەنێو دەستگیركراوەكان ئافرەتیش هەیە كە بە هۆی بەكارهێنانی ئەو ماددانەوە دەستگیر كراون".


وه‌زیری دارایی و ئابووری، سه‌ردانی ناوه‌ندی په‌ره‌پێدانی دارایی سلێمانی كرد\nهەولێر، هەرێمی کوردستان، عێراق (GOV.KRD)- ڕۆژی چوارشه‌ممه ڕێكه‌وتی 2021/8/4 ، ئاوات جه‌ناب نوری وه‌زیری دارایی و ئابووری به یاوه‌ری یاسین واحید به‌ڕێوه‌به‌ری گشتیی دیوان، سه‌ردانی ناوه‌ندی په‌ره‌پێدانی دارایی سلێمانیان كرد، له‌و سه‌ردانه‌دا له‌گه‌ڵ به‌ڕێوه‌به‌ری ناوه‌ندی په‌ره‌پێدانی دارایی ژیان سابر كۆبوونه‌وه . سه‌رجه‌م ئه‌و ئاسته‌نگانه باسكرا كه دێنه پێش ناوه‌نده‌كه‌یان و رێگرن له به‌رزكردنه‌وه‌ی ئاستی فه‌رمانبه‌رانی سنووره‌كه و به‌ڵێنی چاره‌سه‌ركردنی كێشه‌كانیان درا.\nدواتر ئاوات جه‌ناب نوری سه‌ردانی به‌شه‌كانی ناوه‌نده‌كه‌ی كرد و به‌شداری خولێكی به‌رزكردنه‌وه‌ی ئاستی فه‌رمانبه‌رانی كرد و ڕایگه‌یاند لێره‌وه ده‌توانین ئاستی فه‌رمانبه‌ران به‌رزتر بكه‌ینه‌وه و داهاتوو بنیات بنێین.


لەگەڵ ئەوەى بڕیار بوو ئەمڕۆ (یەکشەممە) وەزارەتى دارایى و ئابورى حکومەتى هەرێمى کوردستان مووچەى وەزارەتى پێشمەرگە و لیواکان دابەش بکات بەڵام بەبێ هیچ روونکردنەوەیەک مووچەکە دابەش نەکرا و پەرلەمانتارێکى پارتیش رەتیدەکاتەوە پڕۆسەى دابەشکردنى مووچەى مانگى 7 لە هەرێم راگیرابێت وەک ئەوەى لە تۆڕە کۆمەڵایەتییەکان بڵاوکراوەتەوە.\nلیزا فەلەکەدین کاکەیى، ئەندامى لیژنەى دارایى لە پەرلەمانى کوردستان بە ناس کوردى راگەیاند “هەواڵى راگرتنى دابەشکردنى مووچەى مانگى تەمووزى فەرمانبەرانى هەرێم راست نییە و ئەو دەنگۆیانە دوورن لە راستییەوە”.\nلەبارەى هۆکارى دابەشنەکردنى مووچەى وەزارەتى پێشمەرگە و لیواکان ئەمڕۆ، کاکەیى ئاماژەى بەوە کرد “پێشتریش بەهۆى کێشەى تەکنییکەوە دابەشکردنى مووچەى مانگانە دواکەوتووە و کێشەى تەکنیکى واى کردووە رۆژێک بە نموونە دوابکەوێت دابەشکردنەکەى”.\nجەختیشى لەسەر ئەوە کردەوە “هیچ بڕیارێک بۆ راگرتنى مووچە لەئارادا نییە”.\nئەو پەرلەمانتارە نەیشاردەوە ئەو دۆخەى کە لە عێراقدا هەیە ئەگەر بەردەوام بێت جگە لەوەى کاریگەرى لەسەر عێراق جێدەهێڵێت بەهەمان شێوە کاریگەرى دەبێت لەسەر هەرێمى کوردستان.\nهاوکات سەرچاوەیەکى بەرپرس لە وەزارەتى پێشمەرگە بە ناس کوردى وت “بەهۆى کێشەیەکى تەکنیکییەوە ئەمڕۆ (یەکشەممە) مووچەى وەزارەتى پێشمەرگە دابەش نەکرا و لەگەنجینەوە ئاگادارکراووینەتەوە کە سبەینێ (دووشەممە) وەزارەتى پێشمەرگە و لیواکان مووچەى مانگى 7 وەردەگرن”.\nوەزیرى بەرگریى ئەمریکا باس لە ئامادەنەبوونى کورد و سوننە لە دانیشتنى پەرلەماندا دەکات "دانیشتنەکەى پەرلەمانى عێراق شەرعییەتى نەبووە"


دراوی رووسیا به‌رانبه‌ر دۆلار 20% دابه‌زی\n:: AM:10:05:25/03/2020 \nبه‌های دراوی فه‌رمیی رووسیا به‌رانبه‌ر دۆلاری ئه‌مه‌ریكا به خێرایی له دابه‌زیندایه، خه‌ڵكیش بۆ وه‌رگرتنی قه‌رزی زیاتر روویان له بانكه‌كانی ئه‌م وڵاته كردووه و ده‌خوازن پارێزگاری له سامانیان بكه‌ن.\nبڵاوبوونه‌وه‌ی كۆرۆنا و پرسی دابه‌زینی نرخی نه‌وت له 70 دۆلاره‌وه بۆ نزیكه‌ی 28 دۆلار، كاریگه‌ریی خراپی خستووه‌ته سه‌ر رۆبڵی رووسیا و له یه‌ك مانگدا ئه‌و جۆره دراوه 20% به‌های خۆی له ده‌ست داوه.\nبه‌گوێره‌ی رادیۆ فه‌ردا خه‌ڵكی رووسیا به خێرایی ده‌ستیان به كڕینی ئامێره كاره‌باییه‌كان، ئۆتۆمبێل و خانوو كردووه و ده‌یانه‌وێ له‌م رێیه‌وه پارێزگاری له‌و پاره‌یه بكه‌ن له‌به‌ر ده‌ستیاندایه. هاوكات به‌شێكیشیان روویان له كڕینی دراوی بیانی وه‌ك دۆلار و یۆرۆ كردووه.\nئیریانا نووسڤا به‌ڕێوه‌به‌ری گشتی كۆمپانیای دارایی ئه‌كرا گوتوویه‌تی، نرخی دراوی فه‌رمی وای كردووه خه‌ڵك به لێشاو هه‌وڵی ئه‌وه بده‌ن دراوی رۆبڵ له كۆڵ خۆیان بكه‌نه‌وه و به شتی تری بده‌ن كه متمانه‌ی زیاتره و ده‌بێته هۆی پاراستنی سامانیان.\nساڵی 2015ش هه‌مان دۆخ له رووسیا هاته كایه‌وه و خه‌ڵكێكی زۆر له‌م وڵاته به‌هۆی دابه‌زینی به‌های رۆبڵ زیانیان به‌ركه‌وت ئێسته هه‌ر دۆلارێكی ئه‌مه‌ریكی به 79 رۆبڵ ئاڵوگۆڕ ده‌كرێت.\nوه‌رگرتنی قه‌رز له بانك سه‌رووی 33% زیادی كردووه.\nهاوكات بانكی ئار بی سی رووسیاش بڵاوی كرده‌وه، داخوازی خه‌ڵك بۆ وه‌رگرتنی قه‌رز له بانكه‌كان زیادی كردووه و بانكی ڤی تی بی ئه‌و وڵاته‌ش ده‌ڵێت وه‌رگرتنی قه‌رز له بانكه‌كه‌یان سه‌رووی 33% زیادی كردووه.\nساڵی رابردوو دۆلار به‌رانبه‌ر به دراوی رووسیا له نێوان 63 تا 66 دۆلار فرۆشراوه و هه‌ڵبه‌ز و دابه‌زی كردووه به‌ڵام دوای ئه‌و دۆخه‌ی به‌سه‌ر بازاڕی نه‌وت هات له‌پڕ دابه‌زی.


گله‌ییه‌كی كاڵ\nشه‌و له نیوه تێپه‌ڕی. خه‌و وه‌ك رۆحێكی سه‌رگه‌ردان له نێو ئۆده‌یه‌كی4×3دا ئوقره‌ی لێ بڕاوه. دێت، ده‌چێت، داده‌نیشێت، خوه‌ی درێژده‌كاته‌وه، پێده‌كه‌نێت، ده‌گری، له دایك ده‌بێت ، ده‌مرێت و دیسان دێت ، ده‌چێت...\nوه‌ك چریكه‌ی چوار دیواره‌كه بێده‌نگ هه‌نگاو ده‌نێت به نێو مان و نه‌مانستانی عه‌قڵ و خه‌یاڵدا ، مه‌بادا به چرپه‌ی پێی وشه‌كان وه‌ڕز بوون و سه‌رهه‌ڵبده‌ن ، چرۆبكه‌ن ، و لق و پۆیان واڵایه‌تی هه‌سته‌كان داپۆشێت.\nواتاكان لێك ئه‌داته‌وه وه‌ك چۆن پشیله‌یه‌ك كڵافه كاموایه‌ك. شه‌و=تاریك، شه‌و=ترس شه‌و=تاوان، شه‌و=هه‌نیسكه ،شه‌و=ئه‌شق، شه‌و= مردن، شه‌و = ژین ، شه‌و = ڕه‌ش, سوور ، سه‌وز .\nئه‌شق نزیكێكی دووره، مه‌ودایه‌كی نائاسایی ، دروستكراوی زه‌ینێكی كورت, له‌وانه‌یه كوێریش و ئێره‌ش جوغرافیای به‌رینی ئه‌و ده‌ستكردانه‌یه، "شه‌و باوه‌ش به په‌نجه‌ره‌ی ژوره‌كه‌دا ده‌كات " میوانێكی ناوه‌خت به‌ڵام ناسراوه، فێر نه‌بووه له ده‌رگاوه بێت. مێوانێكی ماندوونه‌ناس و سه‌ر وشكه، راده‌وه‌ستێ له سه‌ر یه‌ك ده‌ست، له سه‌ر یه‌ك لاق، خوێن له ده‌ماره‌كانیدا خه‌ست نابێت، ده‌ماره‌كانی كپ نابن، ئێسكه‌كانی ناچریكێنن. ئه‌وه‌نده راده‌وه‌ستێ تا مه‌حكوومی ده‌ربازبوون ده‌بێت. باوه‌ش ئه‌كات به ناوقه‌دی و له په‌نجه‌ركه‌وه ئه‌یهێنێته ژووره‌وه، له قۆناخه‌كانی تێپه‌ریندا وه‌ك هه‌میشه باریك و درێژ ده‌بێت. میوانێكی باریك و درێژ .\nدێت، ده‌چێت، وه‌ك رۆحێكی سه‌رگه‌ردان، ئه‌شق نزیكێكی دووره، جارێكی تر وه‌ك جاران سه‌ری ده‌خاته نێو ئه‌رشیڤی وێنه‌كان، جوان و ناشیرین، بچوك و گه‌وره، سه‌رانسه‌ر و قووڵ ، له دایك بوونه‌وه, ده‌ست پێده‌كات، 360ده‌ره‌جه به ده‌وری ناوه‌ندی كه‌وتن و رابووندا ده‌سووڕێت، ئاورێك له ئێواره پرته‌قاڵییه‌كانی منداڵی ده‌داته‌وه گۆرانی بۆ بووكه شووشه‌كان ده‌گوته‌وه و كه‌زیه‌كه‌ی بۆنی باوه‌شی دایكی لێده‌هات.\nله‌ناكاوه برینی ساڵانی ماندویه‌تی سه‌ری هه‌ڵدا و ته‌قییه‌وه ، چڵك و خوێن و فرمێسك و تانه و درۆ و تۆمه‌ت، رێگه ده‌ستیان گرت و ده‌ر ودیواری ئه‌رشیڤستانه‌كه‌ی په‌ڵه په‌ڵه كرد. چاوی له سه‌ر وێنه‌ی پایزێكی سه‌وز قفڵ كرا.\nئاسمانێكی گریوون و به‌یانیه‌كی یه‌كده‌ست و سارد . گه‌ڵاكان زه‌رد، نه‌خۆش و ته‌نیا له ژێر سایزی جۆراوجۆری پێڵاوه‌كان ئه‌قرنجان، ئه‌پچڕان و ئه‌یانزریكاند و ده‌مردن.\nزوو بوو، ناوه‌خت بوو، نه‌كوڵاو بوو، ئه‌زمونێكی كۆرپه بوو، به‌ڵام بڕیار هه‌ر دوو پێی له نێو پێڵاوێك به‌ره‌و رووداوێكی ناوه‌خت كه‌وته‌رێ. ئاگری ئێشكچیی ماندوو له چیرۆكی ترس و درۆ ، دوا په‌له‌قاژه‌كانی بۆ له خۆ بوردن ده‌دا، وه‌كوو ئه‌وه‌ی كه ساڵه‌هایه چاوه‌ڕوانی ئه‌و به‌یانیی و باران و ئه‌و چاوانه بوو، چیرۆكی ئه‌و به‌یانیه ناوه‌خته، بۆ ئاگر ره‌نگێكی تر، سه‌ره‌تایه‌كی تر بوو ، به‌رخۆدانی ده‌كرد بۆ نه‌كوژانه‌وه و هه‌ڵگرتنی سووڕێكی كۆرپه.\nبه‌یانییه‌كی زوو، ناوه‌خت، سه‌ره‌تای ژانێكی نه‌گه‌یشتوو، له دایك بوونێكی په‌له. ئێشێكی غه‌ریب له ره‌نگێكی بێره‌نگ, له كه‌سێك وه‌ك هیچ كه‌س. هه‌ناسه له سه‌ر كات و شوێن سوار بوو ، مسافرێكی ناشاره‌زا و نه‌شێلاو ، واگۆنی ته‌نیایی و هێڵێكی "نازانم بۆ كوێ ".\nگریان ته‌نگی پێ هه‌ڵده‌چنێت، وێنه‌كان رووت ئه‌بن، كاڵ ئه‌بن، زه‌رد ئه‌بن، ئۆكسیژن ئه‌تۆرێت، سیه‌كان برین ئه‌بن و خوێن ئه‌هێننه‌وه، بێكه‌سی تاوانێكه، سزایه‌ك، به‌رخۆدانێك بۆ هاتنی به‌یانییه‌كی پێگه‌یشتوو. كۆكه بۆنی خوێن و سوور و ته‌نیایی به ناو 4×3ێكی ته‌ڕ ونمناكدا ئه‌پژێنێ. بێهۆشی له ناكا گۆشت و پێست و خوێن و ده‌مار و ئێسك و ئه‌شق و ژیان قووت ئه‌دات. مه‌رگ له بێهۆشیدا ئه‌رشێته‌وه و دیسان گۆشت و پێست و خوێن و ده‌مار ئاشق ده‌بن و ئه‌ژێنه‌وه.\nزه‌رد وه‌ك جوجه‌ڵه‌یه‌كی سه‌ر هه‌ڵپڕوچقاوی ده‌ست مناڵێكی چه‌توون، په‌له‌قاژه ده‌كات، هه‌ڵده‌به‌زێت داده‌به‌زێت ، نینۆكی له گۆشتدا تێكه‌ڵ ئه‌بێ و دیسان ئاشته‌وایی هه‌ناسه و سیه‌كان. ئه‌شق نزیكێكی دووره. بۆنی خوێنیشی پێناگات.\nجگه‌ره ناكێشێت، بوغز ده‌شكێت و چوار ده‌وری پڕده‌بێت له ورده فرمێسك. ترس و گومان وه‌ك جووته مارێكی له ڕوو نه‌چوو وبێحه‌یا ئه‌خزێنه نێو هه‌ناویه‌وه و ژه‌هری ئێشێكی جه‌رگ بڕ به تان وپۆی بوونیدا ئه‌پژێنن. راده‌بێت و درێژی و پانی 4×3یكه ده‌پێوێت ، به ده‌ست، به پێ، به خوێن و دوای پێواندن قه‌ناس ده‌بێت. ئه‌شق نزیكێكی دووره، بۆ پڕوزی هه‌ناویشی پێناگات.


کوردیپێدیا - بەهۆی گەرما سەتان منداڵ لە کەمپەکاندا هەڕەشەیان لەسەرە\n📊 بەهۆی گەرما سەتان منداڵ لە کەمپەکاندا هەڕەشەیان لەسەرە | پۆل: ئامار و راپرسی | زمانی بابەت: 🏳 کوردیی ناوەڕاست\nبەهۆی گەرما سەتان منداڵ لە کەمپەکاندا هەڕەشەیان لەسەرە\nبەهۆی بەرزبوونەوەی پلەی گەرماوە سەتان منداڵی کۆرپەلە لە کەمپەکاندا هەڕەشە لەسەر ژیانیان هەیە و داوای بەهاناوەچوونی رێکخراوە مرۆییەکان دەکەن بۆئەوەی رووبەڕووی کارەسات نەبنەوە.\nئاوارەی کەمپەکان باسی ئەوە دەکەن کە بەهۆی بێکارەبایی و بەرزبوونەوەی پلەکانی گەرماوە منداڵەکانیان لەژێر مەترسیدان.\nژنێکی ئاوارە لە کەمپی حەسەن شام دوو منداڵی کۆرپەلەی بەخێو دەکات، دایکیان بەهۆی بۆردوومانەکانی موسڵەوە گیانی لەدەستداوە، ئاماژە بەوە دەکات گەرمای ژێر چادرەکان تەنگی بەمنداڵەکان هەڵچنیوە، نەخۆش کەوتوون و پێستیان تێکچووە.\nرووداو - خازر بەهۆی بەرزبوونەوەی پلەی گەرماوە سەتان منداڵی کۆرپەلە لە کەمپەکاندا هەڕەشە لەسەر ژیانیان هەیە و داوای بەهاناوەچوونی رێکخراوە مرۆییەکان دەکەن بۆئەوەی رووبەڕووی کارەسات نەبنەوە. ئاوارەی کەمپەکان باسی ئەوە دەکەن کە بەهۆی بێکارەبایی و بەرزبوونەوەی پلەکانی گەرماوە منداڵەکانیان لەژێر مەترسیدان. ژنێکی ئاوارە لە کەمپی حەسەن شام دوو منداڵی کۆرپەلەی بەخێو دەکات، دایکیان بەهۆی بۆردوومانەکانی موسڵەوە گیانی لەدەستداوە، ئاماژە بەوە دەکات گەرمای ژێر چادرەکان تەنگی بەمنداڵەکان هەڵچنیوە، نەخۆش کەوتوون و پێستیان تێکچووە.\n➕ ئەم بابەتە لەلایەن: (ئەڤین ئیبراهیم فەتاح)ەوە لە: Jul 6 2017 8:47PM تۆمارکراوە\n👌 ئەم بابەتە لەلایەن: (هاوڕێ باخەوان)ەوە لە: Jul 6 2017 10:12PM پێداچوونەوەی بۆکراوە و ئازادکراوە\n✍ ئەم بابەتە بۆ دواجار لەلایەن: (هاوڕێ باخەوان)ەوە لە: Jul 6 2017 10:12PM باشترکراوە\n👁 ئەم بابەتە 2,963 جار بینراوە


چی بەسەر جەستەت دێت ئەگەر هەموو رۆژێك سێوێك بخۆیت؟\n7153 جار خوێندراوەتەوە\nتوێژەران لە زانکۆی " Edith Cowan" لە ئوستراڵیا ئاماژەیان بەوەکردووە، رۆژانە خواردنی ٥٠٠ میلیگرام لە پێكهاتەی ماددەی فلافۆنوید کە لە چەند جۆرە میوەیەکدا زۆرە، مەترسیی تووشبوون بە جەڵتەی دڵ و شێرپەنجە و نەخۆشییەکانی دڵ کەمدەکاتەوە.\nلە بابەتێکدا ماڵپەڕی روسیا تودەی ئاماژەی بەوەکردووە، توێژینەوەکە داتای ٥٣ هەزار کەسی شیکردووەتەوە، چاودێری حاڵەتی تەندروستیی ئەو کەسانەی کردوە بۆ ماوەی ٢٣ ساڵ، گروپی توێژەران ئەوەیان ئاشکراکردووە، خواردنی سێو، پرتەقاڵ و مشتێك بلوبێری (جۆرێك شاتووە)، کە هەریەکەیان بڕێکی زۆر لە ماددەی فلافۆنویدیان تێدایە، یارمەتیدەرە بۆ پارێزگاریکردن لە تەندروستیی دەمارەکان و کەمکردنەوەی هەوکردنەکان، کە هەریەك لەمانە پەیوەندیدارن بە تەندروستیی دڵ و زیادبوون یان کەمبوونی مەترسیی تووشبوون بە شێرپەنجە.\nپاش شیکردنەوەی خووە رۆژانەکانی بەشداربووەکان توێژەران ئاشکرایانکرد، ئەو کەسانەی رۆژانە ٥٠٠ میلیگرام لە فلافۆنویدیان خواردووە، مەترسیی مردنیان بە شێرپەنجە و نەخۆشییەکانی دڵ کەمبووە.\nلەوبارەیەوە سەرۆکی توێژەران، دکتۆر نیکۆلا بۆندونۆ وتی: ئەم ئەنجامانە دەریدەخەن کە مرۆڤ دەتوانێت خۆی لە شێرپەنجە و نەخۆشییەکانی دڵ بپارێزێت لە رێگەی خواردنی ئەو خۆراکانەی دەوڵەمەندن بە فلافۆنوید، ئەمە بە ڕێگەیەکی تازە دادەندرێت بۆ کەمکردنەوەی مەترسییەکان لەگەڵ هاندانی خەڵك بۆ وازهێنان لە جگەرەکێشان و خواردنەوە کحولییەکان.\nهەروەها ئەو ماددانەی لە پێكهاتەی سێودا هەن هەوکردنەکان کەمدەکەنەوە کە تووشی دەمارەکان دەبێت و دەبێتە هۆی تووشبوون بە جەڵتە، لەحاڵەتێکیشدا ئەگەر دەمارەکان دابخرێن دەکرێت ببێتە هۆی وەستانی دڵ.


لیوا بەهجەت زانیاری لەسەر جێگیركردنی هێزی زێرەڤانی لە سنوورەكان ئاشكرا دەكات\nFRI, 22 JAN 2021 02:02 Erbil, GMT +3\nTHU, 9 JUL 2020 12:38 | KDP.info\nهەولێر-KDP.info- بەرپرسی هەواڵگریی گشتیی فەرماندەیی پێشمەرگەی زێرەڤانی، ئاماژە بە هەماهەنگیی هێزی پێشمەرگە و پاسەوانی سنوور دەكات لە سنوورەكانی كوردستان و، روونكردنەوەش لەسەر جێگیركردنی هێزی زێرەڤانی دەدات لەو سنوورانە، پێشی وایە دەبێت هێزی پێشمەرگە لە ناوچە كێشەلەسەرەكانیش رۆڵیان هەبێت.\nلیوا بەهجەت سێلكی، بۆ ماڵپەڕی فەرمیی پارتی دیموكراتی كوردستان گوتی: "هێزەكانی پاسەوانی سنوور پێشتریش لە سەر سنوورەكان بوون و بارەگایان هەبووە، راستە سەر بە مەركەزن، بەڵام كوردن و هەماهەنگیی تەواو هەیە لە نێوان هێزەكان و تازە نین، كە لە 2004ـەوە لێرەن و شتی واش نییە كە دەگوترێ گوایە سوپای عێراق هاتووە".\nسێلكی گوتیشی: "هێزی زێرەڤانی بەر لە شەڕی داعش لەو سنوورانە هەبوون، بەڵام لەبەر شەڕی داعش هێزەكان كەم كرانەوە، وەلێ ئێستا بەپێویست دەزانرێت ئەو شوێنانەی كە هەستیارن و گرنگن و تایبەتمەندییان هەیە، دووبارە پێشمەرگەیان لێ جێگیر بكرێت، چونكە وەك دەیبینین پێكدادان لە نێوان توركیا و پەكەكەدا هەیە و خاكی كوردستان لەلایەن هەردوولاوە پێشێل دەكرێت".\nدەشڵێ: "پاسەوانی سنوور فەرمانیان لە بەغداوە بۆ دێت، بەڵام بە بێ هەماهەنگی لەگەڵ هێزەكانی كوردستان هیچ شتێك ناكەن بە تایبەت وەزارەتی ناوخۆ و پەیوەستیشن بەو ئەركەوە و رێنمایی لە وەزارەتی ناوخۆ وەردەگرن، ئەو هێزانەی ئێمەش كە چوونەتە ئەوێ، زیاتر بۆ پاراستنی ناوچەكەیە".\nلیوا بەهجەت ئەوەشی خستەروو: "ئەو شوێنانەی دوای 16ی ئۆكتۆبەر چۆڵ كراون، تائێستا بارەگای پێشمەرگەیان لێ نییە و پێشمەرگە رۆڵی لەو شوێنانە نییە، تەنیا ئەو شوێنانە نەبێت كە لە سنووری كوردستانن، راستە كۆبوونەوە لە نێوان هەولێر و بەغدا كراوە بۆ هەماهەنگیی پێشمەرگە و سوپای عێراق، بەڵام چاوەڕوانی دەرئەنجامین و بوونی پێشمەرگەش گرنگیی زۆری هەیە لەو شوێنانە، چونكە دوای كشانەوەی پێشمەرگە لەو سنوورانە، داعش چالاك بووەتەوە و نەتەوەی كورد لەوێ بوونەتە قوربانی، خۆ ئەگەر پێشمەرگە بگەڕێتەوە، ماف و ژیانی هاووڵاتیان دەپارێزرێت".\nكارزان سەباح هەورامی\n"بەبێ پێشمەرگە ئارامی بۆ عێراق ناگەڕێتەوە"\nTHURSDAY, 21 JANUARY 2021 15:01:33\nبه‌غداد - KDP.nfo - له بازاڕێكی شه‌عبیی عێراق دوو ته‌قینه‌وه ڕووی دا و ده‌یان كوژراو و بریندری لێ كه‌وته‌وه. هێزه عێراقییه‌كان هه‌ریه‌كه و مه‌رجه‌عێكیان هه‌یه، سه‌رۆكوه‌زیران به‌ناو فه‌رمانده‌ی گشتیی هێزه چه‌كداره‌كانه، داعش به هێزه‌وه سه‌ری هه‌ڵداوه‌ته‌وه، به‌بێ پێشمه‌رگه ئه‌منییه‌ت بۆ عێراق ناگه‌ڕێته‌وه.\nسەرۆك بارزانی لە پەیامێكدا ئیدانەی كردەوە تیرۆریستییەكانی شاری بەغدا دەكات\nTHURSDAY, 21 JANUARY 2021 15:01:31\nسالیادا دامەزراندنا کۆمارا کوردستان ل دھۆکێ ھاتە ساخکرن\nTHURSDAY, 21 JANUARY 2021 14:01:26\nدھۆک-KDP.info- سالیادا کۆمارا کوردستان (مھاباد) ئەڤرۆ رۆژا ٢١/١/٢٠٢٠١ ب ئامادەبوونا (د.عەلی تەتەر) پارێزگارێ دھۆکێ و لایەنێن سیاسی و دامودەزگەھێن حکومی و کەسایەتیێن دەڤەرێ ژ لایێ رێڤەبەریا گشتی یا رەوشەنبیری و ھونەری ل دھۆکێ ب ھەماھەنگی ل گەل دەزگایێ پاراستنا ئالایێ کوردستانێ ڤە ل ھۆلا سەنتەرێ پێشمەرگە یێ رەوشەنبیری ل باژێرێ دھۆکێ ھاتە ساخکرن\nTHURSDAY, 21 JANUARY 2021 14:01:48\nھەولێر-KDP. info- سەرۆك مەسعود بارزانی لە نامەیەكدا بۆ سەرۆك جۆزێف بایدن سەرۆكی ویلایەتە یەكگرتووەكانی ئەمەریكا، دووبارە پیرۆزبایی لێ كرد بە بۆنەی هەڵبژاردنی وەك سەرۆكی ئەمەریكا و هیوای سەركەوتنی بۆ خواست.\nسه‌رۆكایه‌تیى هه‌رێمى كوردستان سه‌ركۆنه‌ى هێرشه تیرۆرستییه‌كانى به‌غدا ده‌كات\nTHURSDAY, 21 JANUARY 2021 14:01:57\nھەولێر-KDP. info- به توندی سه‌رکۆنه‌ی ئه‌و هێرشه تیرۆرستییه خۆکوژییانه ده‌که‌ین که ئه‌مڕۆ له به‌غدا به شێوه‌یه‌كى زۆر دڕندانه هاووڵاتیانی کرده ئامانج و ژماره‌یه‌کی زۆریان شه‌هید و بریندار بوون. پرسه و سه‌ره‌خۆشی له خانه‌واده‌کانیان ده‌که‌ین و هاوسۆز و هاوخه‌میانین، هیوای سه‌لامه‌تی و زووچاکبوونه‌وه بۆ برینداران ده‌خوازین. هه‌رێمى كوردستان به هه‌موو شێوه‌یه‌ك ئاماده‌یه له نه‌خۆشخانه‌كانى پێشوازى له برینداران و به‌ركه‌وتووانى هێرشه‌كان بكات و هه‌موو خزمه‌تگوزارییه‌كى پزیشكیى پێویستیان پێشكه‌ش بكات.\nلێدوانى وته‌بێژێك به‌ناوى سه‌رۆكایه‌تیى هه‌رێمى كوردستانه‌وه\nهەولێر-KDP.info- ڕۆژی سێشەممە ٢٠٢١/١/١٢ ئالدار خلیل ئەندامی کۆنسەی هاوسەرۆکایەتیی PYD لە چاوپێکەوتنێکى ڕۆژنامه‌وانیدا باسی لە دانوستاندنی نێوان ئەنەکەسە و PYD کردووه و هێزی پێشمەرگەی ڕۆژى بە بەکرێگیراوی دەوڵەتی تورکی لەقەڵەم دابوو.\nئەنجومەنی باڵای ئابووری هەرێمی کوردستان ئامادەکارییەکانی پڕۆژە یاسای بودجەی 2021 تاووتوێ دەکات\nھەولێر-KDP. info- ئەمڕۆ سێشەممە 2021/1/12 ئەنجومەنی باڵای ئابووری هەرێمی کوردستان بە سەرپەرشتی مەسرور بارزانی سەرۆکی حکومەتی هەرێمی کوردستان کۆبووەوە .


كۆمەڵێك سەلەفی هێرش دەكەنەسەر هاووڵاتیانی مەریوان - تۆڕی میدیایی خەڵک\nلە سەیرانگاكان پەلاماری كچان و ژنانیان داوە\nلە ماوەی رۆژانی رابردوودا بۆ چەندەمین جار ژمارەیەك كەسی سەلەفی و توندڕۆ هەوڵی هێرشكردنیان داوە بۆ سەر ژمارەیەك لە هاووڵاتیانی ناوچەكانی دارسەیران و مەریوان لە رۆژهەڵاتی كوردستان.\nبەپێی زانیارییە تایبەتەكان لە سەرچاوە هەرێمییەكانەوە، چەند رۆژێك لەمەوپێش ژمارەیەك كەسی سەلەفی بە چەكی گەرم و سارد هەوڵی كوشتن و برینداركردنی لاوێكی ناوچەی دارسەیرانیان داوە.\nئەم كەسانە تا ئێستا دەستگینەكراون و لەلایەن هاووڵاتیانیشەوە تووڕەیی بەرامبەریان هەیە و داوا دەكرێت بە زووترین وەخت سزای ئەم هێرشبەرانە بدرێت.\nئەمە یەكەمجار نییە ئەم كەسە سەلەفییانە هاووڵانیانی سنووری شاری مەریوان بێزار دەكەن، جاری دیكەش بە چەك هێرشیان كردووەتەسەر هاووڵاتیان تەنانەت لە سەیرانگاكان پەلاماری كچان و ژنانیانداوە.\nلە مەریوان و دارسەیران ئامادەكاری بۆ سازكردنی خۆپیشاندان و ناڕەزایەتی دەكرێت لەلایەن هاووڵاتیان و چالاكەوانانی مەدەنییەوە.


CHRA.TV - ژیان لە نمایشی (ماڵێک لە بێدەنگی)\nبڵاوكراوەتەوە لە یەک شەممە, 20 ئایار 2018 10:28\nبیرۆکەی شانۆگەرییەکە باس لە شەڕ و ئاکامی شەر دەکات لە نێو خێزان لە کۆمەڵگاش بەگشتی روداوی شانۆگەرییەکە بە ژیانی پیاوێک دەست پێدەکات کاتێ وەکو وێنەگری فۆتۆگرافی جەنگ ھەموو چرکەساتەکانی جەنگی لە رێگەی کامیراکەی وێنەگرتووە ھەر لەوێنەگرتنی سەرکەوتن و ونوشستی تا وێنەگرتنی زۆربەی ھاورێیەکانی کە لەکاتی شەڕ دەبنە قوربانی .. ئەنجا شانازیش بە کارەکانی خۆی دەکات لە ھەمان کاتدا خۆی بە پاڵەوان و سەرکەوتوو دەناسێت کەچی لەناو ماڵەکەی خۆیدا کەسێکی دۆراو و ھەموو پەیوەندییە کۆمەڵایەتی و ژیانی لەگەڵ ھاوسەرەکەی لە دەستداوە ئافرەتێک کەخێزانی ئەو پیاوەیە وەکو رەتکردنەوەو دەربڕینی نارەزایی بەرامبەر بە شەڕ بڕیار دەدات بەھیچ شێوەیەک قسەو گفتوگۆ لەگەڵ ھاوسەرەکەی نەکات تا ئەو کاتەی بتوانێ ھاوسەرکەی بگۆرێت،ھەر واش بوو بە بێدەنگی خۆی توانێ ببێتە فاکتەری خێر و گرەوی کلیلی سەرکەوتن بە بەرۆکی خۆی و ھاوسەرەکەیدا بدات ئەمە چەمکی شانۆگەری ماڵێک لە بێدەنگی بوو،کە پێمان دەڵیت : ھەردەم لایەنی خێر و پاک و راستگۆیی و خۆشەویستی گراوەکان دەکەنە ترۆپکی ئاشتی و بەختەوەری .\nبەندە چەندین جار لە نووسینەکانمداجەختم لەوە کردۆتەوە کە ئامادەکرنی دەقێکی شانۆیی لە دوو دەق و لە دوو نوسەری جیاواز،یاخود زیاتر کارێکی سەخت و ئاسان نیە، ئەگەریش ھەیە کە ھیچ نووسەرێک ئەوەی لاپەسند نەبێت چەند دێرێک یان بیرۆکەکەی لەگەڵ بیرۆکەی نووسەرێکی تر تێکەڵکێش بکرێت بۆ ئەوەی دەقێکی نوێی نمایشی لەسەر بونیاد بنرێت، راستە لەم نمایشەدا ھەردوو نوسەرەکە عێراقین (یوسف سائغ و فەلاح شاکر) وەگیراوە لەیەک کۆمەڵگاو لەیەک بارودۆخ ژیاون ، بەڵام مەرج نیە وەکو یەک بەیەک شێوە و بەیەک فۆرم بیر بکەنەوە واتە یەک بیرکردنەوەیان بۆ بابەتێک ھەبێت ، کەچی دەرھێنەر (کرمانج مستەفا) تارادەیەک توانیبووی دەقێکی نمایشمان پێشکەش بکات بە تایبەتی لە رووی سەرەتا ، ململا نێ ، روداو ، ترۆپک ، چارەسەر لەگەڵ کۆتایی.. بەجۆرێک بێت بینەر ھەست بەوە ناکات شانۆگەرییەکە لەدوو دەق وەرگیراوە، ئەوەشیان خاڵێکی گرنگی سەرکەوتنی شانۆگەرییەکە بوون.\nنواندن لەم شانۆگەرییەدا تارادەیەک دەتوانین بە نواندنی تاکە کەسی (مۆنۆدراما) لە قەڵەم بدەین بەتاییبەتی لە رووی دیالۆژ (زمانی گفتۆگۆ)، ئافرەتەکە بە درێژی ماوەی شانۆگەرییەکە لەسەرەتا تاوەکو کۆتایی شانۆگەرییەکە بوونی ھەبوو بەڵام تەنیا یەک دیالۆژی لە کۆتایی نمایشەکەدا ھەبوو کە بریتی بوو لە وشەی (بەڵێ) ئەمە لەرووی دیالۆژەوە ئەگەر بەشێوە ھونەر و ئەکادیماییەکە سەیری رۆڵی ئافرەتەکە بکەین بێگومان نواندنەکەی زۆر زەحمەتە تۆ بتوانی دیالۆژەکان بەبێ دیالۆژی قسەکردن تەنیا لە رێگەی ئاماژە و ھێما بگەینیتە بینەرانی ئامادە بوو نابێ ئەوەمان لەبیر بچێت کە نواندن بە زمانی ئاماژە و ھێمای و جەستەی مرۆڤ کارێکی ئاسان نیە دەبێ ئەو کەسە زانیاری تەوای لەسەر زانستی ھێما کان و ئاماژەکان ھەبێت بۆ ئەوەی بە باشترین شێوە ئاڵوگۆر و بیروبۆچوونەکان و چەمەکەکان بەرجەستە بکات و لەگەڵ کەسی بەرامبەرو بگەێنێتە بینەران .\nئەو ئەکتەرەی رۆڵی ئافرەتەکەی دەگێرا خاتوون(لیلا مەجیدی) تارادەیەک توانی بووی لەرێگەی ئاماژە و جوڵەکانی دیالۆژەکانی بگینتێتە بینەران بەتایبەتی گەیاندنی ھەردوو چەمکی ناوەوە و دەرەوەی کەسایەتیەکەو سەرجەم حاڵاتەکان بەتایبەتی حاڵەتی دەرونی لەگەڵ،کاروکاردنەوەکانی پیاوەکە و لەرێگەی بەکارھێنانی کەلوپەلی (ئیکسسوارات) شانۆی بە تایبەتی مەکینەی دوورمان ، قوماش : مەقست .. روناکی و موزیکی شانۆیی یاردەرێکی باشی بوون زۆرجاریش لەیەک ساتی زۆر کورتدا بەجوڵەیەکی بچووک لەرێگەی چاو یان پەنجەکان یاخود لەرێگەی ئاوڕدانێک ماناو گوزارشتی زۆری دەبەخشی ھەندێ دیالۆژ کە ئەگەر راستەوخۆ بە دیالۆژی زمانی قسەکردنی کردبا لەوانەیە بەقەد زمانی جوڵە و ئاماژە بەھێزو کاریگەر نەبونایە بەڵام نابێ ئەوەشمان لەبیر بچێت ئەکتەری بەرامبەر(پیاوەکە) کە دەرھێنەر خۆی رۆڵەکەی بەرجەستە کردبوو ھاوکار و یارمەتی زۆر بوو بۆ سەرخستن و گەیشتنی پەیامەکەی (لیلا مەجیدی) بەجۆرێک بینەر درکی بەوە دەکرد ئافرەتەکە وەکو پیاوەکە دیالۆژەکانی بەزمانی قسەکردن دەڵێت نەک بە ئاماژە و ھێما ئەمەش بۆ توانستی ئەکتەرەکە دەگەرێتەوە بۆیە ماییەی رێزە دەست خۆشییە لەگەڵ ئەوەشدا (لیلا مجیدی) لەھەندێ حاڵەتدا وەک پێویست نەبوو بۆنموونە لەکاتی دیالۆژی کەتەنیا وشەی (بەڵی) زیاتر لە چەندجارێک دووبارەی کردەوە دەکرا ھەر جارە و بەشێوەیەکی جیاواز لەرووی دەموودووەکەی بکردایە ، یاخود تەنیا یەکجار ئەم دیالۆژەی گووتبا بەجۆرێک ماناو مدللولی خۆی کەدەرھێنەر مەبەستی بوو بگات بە ئامادەبووان .\nھونەرمەند کرمانج مستەفا رۆلی پیاوەکەی دەگێرا ئەوەندی من کارەکەکانی ئەم ھونەرمەندە م بینیوە ھەردەم لەبواری دەرھێنان سەرکەوتووتر بوو لە نواندن بەڵام لەم نمایشەدا دەتوانم بڵێم ھاوسەنگی تەواوی لە نێوان نواندن و دەرھێنان دورست کردبوو ئەگەر چی بۆچونێک ھەیە دەڵێت: ئەو کەسەی نواندن دەکات وەک ئەوەی بینەران نواندنەکەیان دەبینن خۆیان نوندنەکەی خۆیان وەکو بینەر نابینن لەھەموو روێکەوە بۆیە لەوانەیە کەموو کوڕی لە نواندنەکە ھەبێت بەڵام خودی خۆی درکی پێنەکات.\nھەرچەندە زۆرجار ئەکتەر لەبەردەم ئاوێنە نواندنەکەی خۆی دەکات یان لەرێگەی کامیرا پرۆڤەکانی تۆماردەکات ،پاشان سەیری دەکاتەوە بەمەبەستی دیارکردنی لایەنی پۆزەتیف و نیگەتیڤی نواندنەکەی خۆی بەڵام بۆچوونی خۆم ئەوەیە کە کاتێ دەرھێنەر کاری دەرھێنان دەکات خۆی نواندن نەکات بۆ ئەوەی ھەموو ھزر و توانستی خۆی بۆ پرۆسەی دەرھێنان تەرخان بکات و نمایشەکە لەھەموو روێکەوە سەرکەوتوو بێت کاتێ لە کرمانج مستەفا پرسی بۆچی خۆت رۆڵی (پیاوەکەت ) بەرجەستە ، لە وڵامدا گوتی:" رێزم ھەیە بۆھەموو ئەکتەرەکان بەڵام بۆ رۆڵ بینینی ئەم کەسایەتییە ئەکتەری وام لەبەر دەست نەبوو بتوانێ ئەوەی من دەمەوێت ئەو ئەکتەرە بەرجەستە بکات لەلایەکی تریشەوە من ھەستم کرد خۆم زۆر لەم رۆڵە نزیکم ".\nکرمانج مستەفا بەھۆی ئەوەی زۆربەی دیالۆژی گفتۆگۆکردن بەتەنیا بوو راستە ئەکتەری دووەم لەسەر تەختەی شانۆ بوو بەڵام کەسێکی (لاڵ) بوو ئەمەش ماندووبوون توانستێکی زۆری پرۆڤەی پێویستە لەھەمانکاتدا بۆ سەرکەوتنی رۆڵەکەی تارادەیەکی زۆر سوودی لە کەسایەتی (ھاملێت) و ( ئۆتۆئێلۆ)ی شکسپیر بینیوە بەتایبەتی لە دیمەنەکانی شێت بوون ، گوڵ فرێدان ، فرێدانی جلوبەرگەکە لەگەڵ زرۆبەی ھەڵچوونەکانی.. ئەمەش کارێکی ئاساییە بۆھەر ئەکتەرێک بۆ دۆزینەوەی حاڵەتە رۆحیەکانی ئەو کەساییەتیەی بەرجەستەی دەکات .\nخاڵێکیتری سەرکەوتنی کرمانج مستەفا ئامادە باشی بۆ(فلاش باک) بوو کە پێویستیە ھەموو ئەکتەرێک ئەو ئامادەباشییەی ھەبێت بۆئەوەی ئەگەر ھاتوو ئەکتەرێک دیالۆژی لەبیر چووە یان روداوێک روویدا چۆن چاسەری دەکەیت بێئەوەی بینەران ھەستی پێبکەن واتە دەبێ ئەکتەری سەرکەوتوو ئامادەباشی ھەبێت بۆ رۆڵ بینینی کەسییەت لەناو کەسییەت ، روداو لەناو روداو ، کات لە ناوکاتدا.. لەنمایشی ئەم شانۆگەرییەدا روداوی ئاگر کەوتنەوە رویدا کاتێ پارچە ئاگرێک لە بنمیچی شانۆ کەوتە سەر تەختەی شانۆ لەم حاڵەتدا دەبێ ئەکتەر چۆن ھەڵسوکەوت بکات ؟چۆن ئاگرە بکوژێنێتەوە لەھەمان کاتدا کار لە رێرەوی نمایشەکە نەکات بەجۆرێک ھەڵسوکەوت بکات ھیچ کاریگەری نیگەتیڤی لەسەر نمایشەکە نەبێت کاتێ زیاتر لە (٣٠ -٤٠) جار پرۆڤەکراوە بەڵام ئەم حاڵەتە روینەداوە بەڵام لەرۆژ نمایش رویدا، کرمانج بەشێوەیەکی زۆر ھونەری ئاگرەکەی دامرکانەوە وە گیانی ئەکتەرەکان و بینەرانیشی پاراست بەجۆرێک روداوەکەی کردە خزمەتی نماشیەکەی و نواندنەکەی ، ئەگەر ئەکتەرێکی تر لە شوێنی ئەو بوایە لەوانەیە تووشی شڵەژان با و نمایشەکەش سەرکەتوو نەدەبوو گیانی ھەموولایەکیش دەکەوتە مەترسی دەست خۆشی لە کرمانج دەکەم کە توانی حاڵەتی ئاگرەکەی بە شێوەیەکی نۆرماڵ تێپەراند بەرادەیەک ھەندێ لە بینەران ھەستیان بە ئاگرەکە نەکرد ھەروەکو بەشێک لە نمایشی شانۆگەرییەکەیان بینی بۆیە دەبێ ئەکتەرئامادەیی ھەبێت بۆ ھەر حاڵەتێک .\nکرمانج مستەفا راستە لە رۆڵەکەیەی وادەخواست کەسێکی شەرانگێز بە ھاتوو ھاوار و توڕە بێت ، بەڵام بەردەوامی لەسەر ئەم ریتمەی لە ھەندێ دیمەن دیالۆژ و نواندنەکەی وندەبوو، نا بێ ئەوەمان لەبیر بچێت کە زۆرجار بێدەنگی مەبەستدار بەھێز ترین پرماناترین دیالۆژە.\nدەرھێنەر بەسوود وەرگرتن لە چەند قوتابخانەیەکی دەرھێنان وابەست نەبوون بە رێبازێکی دیارکراوی شانۆیی نمایشەکە سەرکەوتوو بوو لەھەمان کاتدا جۆرە دەرباز بوونێک بوو لە رەخنەگرتن . دەرھێنەر لە پانتایەکدا شەڕ و ئاشتی پیشانداین بە دابەش کردنی تەختەی شانۆ و ھاوسەنگی لە نواندن و کەرستەو دیکۆر روناکی.. لەھەمووی گرنگتر سینۆگرافیا ھاوکاری باشی پرۆسەی دەرھێنان بوو بەتایبەتی (فیگەری وێنەکان) ئەگەرچی زۆرێک لەئامادەبووان (فیگەرەکانیان) بەتێکەڵکردنی سینەما بە شانۆ دانابوو بەڵام ئەمە کارێکی سینەمایی نەبوو چەند (فیگەری) کامیرای فۆتۆی وێنەیی جێگیر بوون لەلایەکی تر دەرھێنەر زۆر زیرەکانە لە گۆرانی دیمەنەکان و لکاندی بەیەکەوە سەرکەوتوو بوو بە جۆرێک بینەران زۆر لەگەڵ دیمەنەکان ئاوێتەی روداوی شانۆگەرییەکە ببوون بەواتایەکی تر کەشێکی شانۆیی لەرێگەی دەرھێنان بۆ ئامادەبوان فەراھەم کردبوو.ھەڵبژردنی ھۆڵی نمایش زۆر گرنگە دەھێنەر ئەو ھۆڵەی ھەڵبژاد کە بینەر زۆر لە تەختەی شانۆ نزیک بوون بۆ ئەوەی لە نزیکەوە ھەموو ھێماو ئاماژە و چرپەی ئەکتەر ببینێت .\nئیکسسواراتی شانۆی لەبەرجەستەکردن وشێوازی دیدگای دەرھێنەر لەخزمەتی پرۆسەی دەرھێنان بە ماناو مەدللولی زۆروە بەکارھاتبوو وەکو (مقست) وە سوود وەرگرتن لە دەستەواژەییەکی کوردی (زمانت بە مەقست دەبڕم) بەکارھێنانی مەقست بەشێوازێکی ھونەری لەگەڵ دورستکردنی نیشانەی (ئێکس) لە رێگەی پەتی ھەڵخستنی جلوبەرگ و فرێدانی پۆستاڵ وەکو ھێمایەک بۆ دەرباز بوون لە رۆحی شەر ، نیشاندانی تارمایی کۆمەڵی کەس لەدواوەی شانۆ لەکاتی ناشتنی قوربانیەکی شەڕ . دیمەنەکانی گرتەی ژیانی رۆژانەی (ئافرەتەکە) لەرێگەی فیگەرەکان لەچەند ساتێکی کورت سەرکەوتوو بوو، لە کۆتایی شانۆگەرییەکە ئەو کامیراییەی پیاوەکە بۆ شەری بەکار دەھێنا توانی بیگۆرێت بۆ وێنەی (سیڵڤی) خۆشەویستی خۆی و ھاوسەرەکەی.\nدەرھێنەر کەشێکی شانۆیی بۆ ئامادەبووان دورستکرد بوو بە جۆرێک ھۆڵی شانۆی کپ کردبوو بە مانایەکی تر بینەر خۆی لەنێو نمایشەکە دەدۆزییەوە بەرادەی ئەبڵقبوون، شانۆگەرییەکە کۆتایی ھاتبوو بینەر ھەربێ دەنگ بوو.\nشانۆگەری ماڵێک لە بێدەنگی لە دەقی (عەبا)ی ھەردوو نووسەری عێراقی یوسف سائغ و فەلاح شاکر وەگیراوە لە وەرگێڕانی رێبین رەسوڵ ، سینۆگرافیای (ئەیار سلێمان) دراماتورگ و دەرھێنانی ھونەرمەند (کرمانج مستەفا)بوو،بەرھەمی تیپی رۆژ - پەیمانگەی ھونەرجوانەکانی ھەولێرە بوو لە میانی چوارەمین فیستیڤاڵی نێوەدەوڵەتیی شانۆی ھەولێر لە ١٧/١٢/٢٠١٧ نمایش کرا.


لوقمان حەسەن هەوڵەکان بەردەوامە بۆ فیشار درووستکرن لە پێناوی ئاشتی نیشتمانی\nبوێژ یان هەڵبەستڤانی ناوبانگی کورد پەشێو دەڵێت\nبە هەردوو دەست چاوم دەگرم\nدەڵێم نەکا لە شەرمانا\nلەبەر دەمی دێڕێک بمرم\nپەڕەی مێژووی کورد هەر وایە\nیان زێدی خۆی فرۆشتووە\nیان کورد خودی خۆی کوشتووە .!\nپارت و لایەنە کوردیەکان ساڵەهایە لە جیاتی ئەوەی کێشە و ناکۆکیەکانیان یەکلاکەنەوە وە “ لە تاقیکردنەوەکانی رۆژانی رابوردوودا وانە لە سەربڕینی خۆیان فێر بن بۆ ئەوەی بە هەمان پرسەی ژیانیاندا نەچنەوە “ و بەرەیەکی نەتەوەیی لە بەرامبەر دوژمنانێدا درووست بکەن، مەخابن بە پێچەوانەوە تا دێت کێشەکانیان قووڵتر دەبنەوە.\nئاخۆ جۆڵاندنی هێز بەرەو زینی و وەرتێ تا چەند بارودۆخەکەی ئالۆزتر کردووەتەوە و دیسان لە نێوان لایەنە کوردیەکاندا شەڕێکی تر درووست بکات؟\nتا چەند ئەم جۆرە گرژیانە رێ خۆشکەرن بۆ هێڕشێکی تری زەمینی لەشکەری تورکیا بۆ سەر باشور و ئەو ناوچانەی کە گەریلاکانی پەکەکە تێدا جێگیرن؟\nئۆجەلان رێبەری پارتی کرێکارانی کوردستان لە دوواترین پەیامیدا داوای بە گڕخستنەوەی رێکەوتنی ساڵی ١٩٨٢ی کردووە بۆ کۆتایی هێنان بە شەڕی نێوان کورد، ئاخۆ سەرانی باشور گوێ بۆ ئەو جۆرە پەیامانە شل دەکەن؟\nلە ئەگەری هەڵگیرساندنی شەڕێک تا چەند شیانی هەیە نەک هەر زیانی گیانی بە پەکەکە و لایەنەکانی شەڕەکەدا بگەینی بەڵکو بە قەوارەی فەرمانرەوایی فیدراڵی هەرێمەکەش؟\nکاک لوقمان حەسەن لێکۆڵەر و چاودێری کاروباری رامیاری لە هەڤپەیڤینێکدا لەگەڵ بەشی کوردی دەنگی ئەمەریکا دەڵێتئەمەی لە زینی و وەرتێ ئەگوزەرێ درێژە پێیدەری داگیرکاری وپلانەکانی دەوڵەتی تورکیادایە و بە موبارەکەی ناتۆ وە بە موبارەکەی روسیا وە بە رێکەوتنی ژێر بە ژێری سەرانی تورکیا لەگەڵ دەسەڵاتدارانی ئێران، عێراق وە سوریا، وە دەوڵەتی تورکیا بە بێ پلان و بە بێ بەرنامە هیچ شتێک ناکات وە هەر شتێک ئەکات بە رێکەوتنە لەگەڵ دەوڵەتە زلهێزەکان لە ناوچەکە وە دەوڵەتە هەرێمیەکان\nکاک لقمان هەر وەها دەڵێت قەندیل قەڵایەکی زۆر پتەوە، قەڵایەکی زۆر بە هێزە وە قەڵایەکی زۆر سەختە، وە داگیرکردنی قەندیل لە لایەن هەر هێزێکەوە لە ناوچەکە ئەبێتە فاکتەرێکی گرنگ بۆ ئەوەی هەڵکەوتەی جیوپولوتیکی قەندیل بە کار بهێنرێت وەک هەڕەشەیەک لە بەرامبەر تەواوی وڵاتانی ناوچەکە بە وڵاتانی کەنداوی عەرەبیشەوە، ئەگەر بێت و تورکیا قەندیل داگیر بکات بێگومان تیرۆریستانی جەبهە النوسرە، داعش و پاشماوەکانی قاعدە و هەموو ئەو تیرۆریستانە دێنی لەوێ جێگیریان دەکات و هەڕەشە و مەترسی لەسەر ئێران، لەسەر عێراق، لەسەر وڵاتانی کەنداو، لەسەر سوریا و تەنانەت لەسەر روسیاش درووست دەکات، داگیرکردنی قەندیل ئامانجێکی ستراتیژی تورکیادایە، وە ئەم بارودۆخەی لە ئارادیە زەمینەیەکی زۆر لە بارە بۆ ئەوەی تورکیا و هاووپەیمانەکانی چۆنیان بوێت ئەوها پلانەکانی خۆیان ئەنجام بدەن\nکاک لوقمان دەشڵێت ئۆجەلان لە دوواترین پەیامێدا پەنای بۆ ئەوە بردووە سەرانی پارتەکان لە هەرێمی کوردستان وە بە تاێبەت پارتی دیموکراتی کوردستان ئەوەیان بیر بخاتەوە کە تەنها رێگا بۆ گەیشتن بە ئامانج، رێگای یەکێتیی نەتەوەییە وە پەکەکە وکۆنسەی سەرۆکایەتی کەجەکە هەرگیز نەیان شاردووەتەوە وە هەمیشە لەو پێناوەدا بانگەوازیان کردووە کاری لەسەر بکرێت، بەڵام داخوازی ئۆجەلان بۆ بە گڕخستنەوەی ئەو رێکەوتنەی ساڵی ١٩٨٢ئایا ئەکرێت، ئەمەیان گرنگە بەڵام خۆشبەختانە ئەوەی کە ئەیبینین مەرج نییە ئەو خەون و ئەو خولیایەی ئەردوگان بێتە دی\nInterview with Luqman Hassan


په‌ڕه‌گـــرافی 5816 تـــــوركیا و ئـــورهان پـــاموك\n10:58 - 18/11/2021 99 جار خوێندراوەتەوە\nگۆران مه‌ریوانی- کولتوری زەمەن\nرۆمانێكی نوێی پاموك، شه‌وگاری تاعون، هه‌ڵاده‌نێته‌وه. داواكاری گشتی (تاركان ئۆڵووك) له ئه‌زمیر شكاتنامه‌یه‌ك له‌هه‌مبه‌ر پاموك به‌رزده‌كاته‌وه كه تێیدا پاموك تۆماتبار ده‌كرێ سووكایه‌تی به دانه‌ری توركیای مۆدێرن (كه‌مال ئه‌تاتورك) كردبێ و (ئاڵای توركیای) له‌كه‌دار كردبێ. شكاتنامه ده‌نێردرێته ئیستانبوڵ لێ دادگا به هۆی قسوری له به‌ڵگه‌داندا وه‌لای ده‌نێ.\n(ئوڵووك) تانه له بڕیاری دادگا ده‌دا و كه‌یسه‌كه به‌ره‌و دادگای تێهه‌ڵچوونه‌وه ده‌نێردرێ. (شه‌وگاری تاعون) دوا رۆمانی نووسه‌ره. باس له دورگه‌یه‌ك له توركیا ده‌كا، 1990، كه تێیدا په‌تای تاعون بڵاوده‌بێته‌وه‌و پاڵه‌وانی رۆمانه‌كه گوایێ هه‌ندێ خه‌سڵه‌تی هه‌ن به (ئه‌تاتورك) ده‌چن. سووكایه‌تی به ئاڵایان ده‌كرێ. چه‌ند په‌ڕه‌گرافێك له توركیادا هه‌ن بۆ پاراستنی ئه‌به‌دی (پاڵه‌وانان) و (ئاڵایان). پاموك لای خۆیه‌وه ره‌تی گومانی نێو شكاتنامه‌كه‌ی كردۆته‌وه. سێ ساڵ زیندانی ده‌بڕێته‌وه گه‌ر گومانی تۆمه‌تباریی نه‌ڕه‌وێته‌وه. سه‌رۆكی خانه‌ی قه‌ڵه‌می نێوده‌وڵه‌تی، كورمانجی باكور، بورهان سوێنمز، له په‌یامێكدا ``ده‌سه‌ڵاتدارانی توركیا جار له دوای جار په‌ڕه‌گرافی نێوزڕاندن بۆ خه‌فه‌كردنی نووسه‌رانێك به‌كاردێنن كه هه‌نووك جوامێری ئاخافتنیان نه دۆڕاندوه. ئه‌م كه‌یسه‌ش جودا نییه له‌وانی پێشتر``. خانه‌ی قه‌ڵه‌می ئامریكاش به هه‌مان شێوه هاتۆته ده‌نگ و ``پارساڵ 15 نووسه‌ر له توركیادا زیندانی كراون.``\nپاموك بۆ خۆی ده‌بێژێ ``5 ساڵان له رۆمانه نوێكه‌مدا كارمكردوه. بێ به‌رییه له سووكایه‌تی كردن به بناخه دانه‌ری وڵات و ئاڵاكه‌ی. ئه‌من به قه‌دره‌وه سه‌روسه‌ودام له‌ته‌ك كه‌سایه‌تی نێو رۆمانه‌كه‌م كردوه.`` شایانی باسه 2005-2006، له دیدارێكی رۆژنامه‌وانیدا له سویسرا پاموك ده‌وڵه‌تی مۆدێرنه‌ی توركیای به كوشتنی سی هه‌زار كورد و ملیۆبێك ئه‌رمه‌نی، 1915، تۆماتبار كرد. هه‌ڵایه‌كی گه‌وره‌ی نایه‌وه‌و پاموك درا به دادگا. له‌وسه‌روبه‌نده‌دا خه‌ڵاتی نۆبێڵ به‌و به‌خشرا و بووه هۆی ره‌وینه‌وه‌ی شكاتێك كه كه‌مێكی مابوو ده زیندانی بنێ.\n1. داگنس نیوی هێته‌ر، ستۆكهۆڵم، رۆژنامه، 9 نۆڤه‌مبه‌ر2021. 2\n. زی گاردیان، به‌ریتانیا، رۆژنامه، 16 نۆڤه‌مبه‌ر2021.\n3. نیوز، سویسرا، رۆژنامه، 17 نۆڤ\n4. Maha Gogladez, CC, SA, سویسرا و ئامریكا.\n5. ماڵپه‌ڕی خانه‌ی قه‌ڵه‌می نێوده‌وڵه‌تی و ئامریكا.


هەڵوێستی پارتی لەبارەی بەشدارینەكردنی فراكسیۆنی یەكێتی لە كۆبونەوەكەی پەرلەمان ئاشكرادەبێت – Standard Kurd\nلەلایەن ستاندار Posted on ته‌مموز 23, 2020 1025 جار بینراوە 0 سەرنج\nوتەبێژی فراكسیۆنی پارتی لەبارەی بەشداریكردن یان نەكرنی فراكسیۆنی یەكێتی لە كۆبونەوەی هەفتەی داهاتووی پەرلەمان رایگەیاند ” خۆشحاڵ ئه‌بین به‌شدارى کۆبونه‌وه‌کان بکه‌ن، به‌ڵام ئه‌گه‌ر به‌شداریش نه‌که‌ن کۆبونه‌وه ئه‌نجام ده‌درێت و دواناخرێت”.\nپێشەوا هەورامانی، وتەبێژی فراكسیۆنی پارتی لە لێدوانێكی بۆ هاوڵاتی وتیشی ” چه‌ند راپۆرتێکى لیژنه‌کان ته‌واو بووه‌و دراوه‌ته سه‌رۆکایه‌تى په‌رله‌مان به‌تایبه‌ت له‌سه‌ر له‌شکرکێشییه‌کانى تورکیا بۆ ناو خاکى هه‌رێمى کوردستان و ڤایرۆسى کۆرۆنا، گفتوگۆ له‌سه‌ر راپۆرته‌کان ده‌کرێت و وه‌زیره په‌یوه‌ندیداره‌کان بانگێشت ده‌کرێن”.\nجێی باسە پێشتر جەمال حەوێز پەرلەمانتاری یەكێتی رایگەیاندبوو بەشداری یەكێتی لەسەر كۆبونەوە چاوەروانكراوەكەی یەكێتی و پارتی لەسەر ئاستی مەكتەبی سیاسی بەندە كە بریارە رۆژی شەممە لە سەرۆكایەتی هەرێم ئەنجامبدرێت.\nئه‌مڕۆ پێنجشه‌ممه، هێمن هه‌ورامى جێگرى سه‌رۆکى په‌رله‌مانى کوردستان له‌نوسراوێکدا بانگێشتى ئه‌ندامانى په‌رله‌مانی كرد بۆ بەشداریكردن لە کۆبونه‌وه له 26 و 27 و 28 ته‌موز که بریارە چه‌ند وه‌زیرێک بانگێشتى په‌رله‌مان بكرێن.\nبڵاوکراوەی پێشووئەگەری تێكچونی كۆبونەوەی چاوەروانكراوی مەكتەبی سیاسی پارتی و یەكێتی زیاتر دەبێت\nبڵاوکراوەی نوێترلە نامەیەکدا مامۆستا تاهیر بامۆکی چەند داوایەك ئاراستەی لاهوری شێخ جەنگی دەكات\nPosted on ئه‌یلول 5, 2020 0 107\nPosted on ئه‌یلول 9, 2020 ئه‌یلول 9, 2020 0 844\nPosted on ئه‌یلول 17, 2020 0 686\nراگەیەنراوێك لەبارەی یادی 31ی ئاب بڵاودەكرێتەوە\nPosted on ئاب 30, 2020 ئاب 30, 2020 0 1202\nنزیكەی 20 رۆژە لە هەولێر مامۆستایەك بەبێ بونی سكاڵا دەستبەسەرە\nPosted on ئه‌یلول 7, 2020 0 394


هاوبیرانمان ده‌توانن له ڕێگه‌ی ئه‌و پ.ئه‌له‌کتڕۆنیه‌یی سه‌ره‌وه وتار و بابه‌ته‌کانیان بۆ ئێمه بنێرن!!!\nبیرتان نه‌چێ باشتره له ڕێگه‌ی ئیمه‌یله‌وه بابه‌ته‌کانتان بنێرن، بابه‌تێک دوای سکانکردن بۆ ڤایرۆس و به‌سه‌رداچوونه‌وه‌ی له دواڕۆژ بلاو ده‌کرێته‌وه. هه‌روه‌ها دواڕۆژ به‌رپرسیاریه‌تی هیج وتارێک ناگرێته خۆی. دواڕۆژ ده‌زگایه‌کی ئازاده، سه‌ربه‌خۆیه و ڕێگه به هه‌موو نووسه‌رانی کوردستان ده‌دات، به ئاره‌زوویان خۆیان دژی ئیسلام ڕه‌خنه‌بگرن. ڕه‌خنه‌گرتن بۆ که‌مکردنه‌وه‌ی ده‌سه‌ڵاتی ئیسلامی له کوردستان یه‌کێکه له ئامانجه‌کانی ئێمه و به هه‌موو شێوازێک کاری بۆ ده‌که‌ین.\nسوپاس و پێزانین بۆ دۆستانمان، هاوبیرانمان، هیودارین له بابه‌ته خۆشه‌کانتان به‌بێ‌شمان نه‌که‌ن.


خۆسووتاندن هەنگاوێك بۆ رزگاركردنی رۆح و سڕینەوەی جەستە\nیەک شەممە, 10 کانونی یەکەم 2017 12:46\nراپۆرت محەمەد ئامۆكەیی\nخۆسوتاندنی ئافرەتان لە نێو كۆمەڵگای كوردیدا دیاردەیەكی باوە رێژەی سووتان و خۆسووتانی ئافرەتانیش لە شوێنێك بۆ شوێنێكی دیكە جیاوازە.\nبە پێی ئامارەكانی بەڕێوەبەرایەتی توند و تیژی ئافرەتانی سۆران، سووتانی ئافرەتان و توند و تیژییەكان زیادی كردوە و سەنتەر و رێكخراوەكانی تایبەت بەو پرسەش تا ئێستا نەیان توانیوە رێژەی خۆسووتاندنی ژنان لەو دەڤەرەكەم بكەنەوە.\nت . ح ئافرەتێكی دانیشتووی یەكێك لەشارەكانی كوردستانە نەی ویست ناوی بە تەواوی بڵاو بكرێتەوە و چیڕۆكی سووتانی بۆ زاری كرمانجی دەگێرێتەوە و دەڵێت" دووای ئەوەی خۆشەویستیم لە گەڵ گەنجێك دروست بوو، بەڵێنی پێكەێنانی ژیانی هاوسەرگیریمان بەیەكتر دابوو، ئەوەبوو خانەوادەكەمان بەو كارەیان زانی و رۆژانە سوكایەتیم پێدەكردم و لەلایەن باوكمەوە رووبەرووی ئەشكەنجە و قسەی ناشیاو دەبوومەوە، ئەو كچە لە بەردەوامی قسەكانیدا گووتی" رۆژێك كاتژمێر 12ی نیوەڕۆبوو ناچاربووم و بڕیاری ئەوەم دا خۆم بسوتێنم بەڵام هەر زوو براكەم بەوەی زانی و پڵانەكەم سەری نەگرت بۆ چەند رۆژێك ماڵەوەمان چاودێریان دەكردم دوای ماوەێكی تر دوبارە بڕیاری ئەوەمدا خۆم بسوتێنم و كۆتای بە ژیانی خۆم بێنیم، ئەوەبوو ئاگرم لەخۆم بەرداو بەڵام بەهۆی ئەوەی ئەندامانی ماڵەوەم لێ نزیك بوون زوو توانیان كۆنتڕۆلی ئاگرەكە بكەن و من رزگار بكەن و رێژەی سوتانەكەم كەم بوو، ت.ح لەبەر دەوامی قسەكانی زیاتر دەشڵێت" ئێستا ئەو جوانیەی جارانم نەماوە و وەك كەم ئەندامێك سەیر دەكرێم و لە ماڵەوەش تا ڕادەێك فەرامۆش كراووم و ئەو كورەِی خۆشی دەویستم ئەوەیش منی جێهێشت و لە دۆخێكی دەرونی خراپ دامە و پەشیمان لە وەی كە كردومە داواش لە ئافرەتان دەكەم خۆیان لەو كارە بەدور بگرن لەبەر ئەوەی خۆ سوتاندن چارەسەر نیە.\nروناك محەمەد چاڵاكوان لە بوارەكانی ئافرەتان و ئەندامی رێكخراوی خوشكان لە سلێمانی بۆ زاری كرمانجی گووتی" دیاردەی خۆسوتاندن رووی لە زیاد بوونە چەند هۆكارێكیش هەن یەكێك لەوانە كۆمەلگەی ئێمە بە چاوێكی تر سەیری ئافرەت دەكات و خوێندنەوەێكی سەقەتی هەیە بۆ چینی ئافرەت و بەنزمی سەیری دەكات، هۆكاری دوومەیش دەگەڕێنمەوە بۆ درما تیڤیەكان كە هیچ سانسۆرێكیان لەسەر نیەو فیلمی وا پەخش دەكرێت لەگەڵ كۆمەلگەی ئێمە ناگوونجێت و زۆر جاریش كە كێشە دروست دەبێت لە نێوان هاوسەران پەنا بۆ خۆ سوتاندن دەبەن و هەروها فیلمە دۆبڵاژكراوەكان ئافرەت و كچی هەرزەكار هان دەدات پەنا بۆ خۆ لە ناو بردن ببات بە رێگایەكانی خۆ هەڵواسین و حەب خواردن و خۆ سوتاندن، ئەم چاڵاكوانە زیاتر دەشڵێت" بەشێكی بەرچاو لە ئافرەتان خاوەن داریی خۆیانن زۆر جار لەلایان هاوسەرەكانیان پارەكەیان لێ دە ستێندریت و یان هەشە نەخۆشی دەرونی هەیە بیر دەكاتەوە كە خۆی بسوتێنت و رزگاری دەبێت ئەوەش كارێكی زۆر خراپەو هەلەیە دەبێت دان بە خۆیان دابگرن، بۆ كەم كردنەوە و رێگری لە م دیاردەیە دەبێت سەنتەر و رێكخراوەكانی تایبەت بە مافەكانی ئافرەت زیاتر وشیاری بڵاو بكەنەوە و لە رێگای بەستنی كۆڕ و سمینار پانێل و ئەوەش دەبێتە هۆی ئەوەی ئافرەت لەوە كارەی پەشیمان بێت وشیاری زیاتر دەبێت لە ناو ئەندامانی تری خێزان.\nدیمەن محەمەد توێژەری كۆمەڵایەتی دەڵێت" خۆسوتاندنی ئافرەتان لە ئیستادا بۆتە دیاردەیەكی بڵاو و جێگای گرنگی و هە ڵوەستەكردنە لەسەری لە لایەن كەسانی پەیوەندیدار بە كێشەكانی ئافرەت، لە ئە نجامی ئەو لێكولینەوە و توێژینەوانەی لەسەر ئەو پرس و دیاردەیە ئەنجامدراون چەندین هۆكار دۆزراونە تە وە كە بوونەتە پالنەر و هاندەر بۆ ئەوەی ئافرەت هانا بباتە بەر خۆسووتاندن و كۆتایی هێنان بە ژیانی، بێگومان هە ندێك پالنەر تا ئیستا دیار نین بەڵام دەتوانین لێرە تیشك بخەینە سەر دیارترین هۆكاری خۆسووتاندن لە وانەش خەمووكی یە كێكە لە هۆكارە هەرە دیارەكانی كۆتایی هێنان بە ژیانی ئافرەت ئەوەش بەهۆی ئەوەیە كە كومەڵگەی كوردەواری تا ڕادەیەك كومەڵگەیەكی پیاو سالارییە رێگا نادات ئافرە ت كێشە و گرفتەكانی تاووتوێ بكات و زاڵ بێت بەسەر ناخۆشی و نەهامەتییەكانی ژیان، ئەم چاڵاكوانە زیاتر گووتیشی" لە زۆربەی خێزانەكان ئافرەت خاوەن بریاری خۆی نیە ئەوەش وادەكات تووشی خە مۆكی ببێت و لە ئەنجامدا هیچ ئومێدێكی بە ژیان نە مێنێت و كۆتایی بە ژیانی خۆی بهێنێت، هەروەها بوونی پالە پەستۆیی دەروونی لە سەر ژیانی ئافرەت ئەوەش بەهۆی ئەو پاڵە پەستۆیە داب و نەریتی كۆمەلایەتی ئەو كومەڵگەیەی لێی دەژیت بەسەریدا زاڵ كردووە و بۆتە هۆی ئەوەی هەر شتێكی ناجێگیر و بیركردنەوە یەكی ناڕێك و تێكەلاوی بەرامبەر ژیان هەبێت بە تایبەت ئەو حالەتانەی لە قۆناغی منداڵی و هە رزەكاری رووبەڕووی بۆتەوە و بۆتە هۆی لە ناوچوونی ئومێدی بە ژیان و گوڕانكارییەكانی رۆژگار لە ئە نجامدا بڕیار دان لە سەر كۆتایی هێنان بە ژیانی، چەندین رێگا چارەهەن كە دەتوانین وەك رێگریكردن و كەم كردنەوەی ئەو حالەتە بیگرینە بەر ئەویش لە رێگای پەرەپێدانی وشیاركردنەوەی تاك لە نێو كومەڵگە بە ئەرك و مافەكانی ئافرەت و پێدانی رول بە ئافرەت لەرێگای دەزگاكانی راگەیاندن لە رێی پیشاندانی فیلمی دووكیومینتاری تایبەت بەمافەكانی ئافرەت لە چەندین بەرنامەدا، هەروەها رێگایەكی تر ئەوەیش مامۆستایانی ئاینی لەكەنالەكان و وتاری هەینی لەمزگەوتەكان كە ئافرەت لە ژیان یەكسانە لەگەڵ پیاو و هیچ جیاوازییەكی جێندەری نیە لە نێوانیان لە بواری كاركردن و مافە كانی ژیان، هەروەها ئافرەتان زیاتر كاراكردنی رێكخراوەكانی تایبەت بە ئافرەتان بە خشاندنە نێو كۆمەڵگەو ئاشنابوون بە كێشەكان و هەڵوە ستەكردن لە سەرچارەسەرییەكان بۆ كەمكردنەوەی دیاردەی خۆسووتاندنی ئافرەتان.\nمحەمەد گۆمەشینی گوتەبێژی دەستەی سەربەخۆیی مافی مرۆڤ بۆ زاری كرمانجی گووتی" ئێمە وەك دەستەی مافی مرۆڤ بە یاسای ژمارە 4 دیاری كراوە وەك دەزگاێك بۆ چاودێری رەوشی مافی مرۆڤ ئەوەی پەیوەستە بە دەستەكەمان بڵاوكردنەوەی بابەتی رۆشبیریە لە نێو چین و توێژەكان تایبەتیش چینی ژنان ئامانجیش لە بڵاوكردنەوەی رۆشنبیری ئەوەیە ئافرەتان ئاشنا بكەین بە یاساو مافەكانیان و خۆیان دور بگرن لە خۆسوتاند و رێگا مەترسی دارەكانی تر بتوانن روبەڕوی هەموو ئەو توندوو تیژیانە ببنەوە كە دێتە بەردەم ژیانیان، وەك دەستە هەمیشە چاودێری ئەو یاسایەنە دەكەین كە لە پەڕلەمانی كوردستان دەردەچن چەندە پەیوەستە بە بنەماكانی مافی مرۆڤەوە لەنێونیشیاندا ئەم یاسایانەی پەیوەستن بە ئافرەت ئەوەی دەمێنێتەوە ئەوەیە ئامارەكانی توندوو تیژی و خۆسوتاندن و كوشتن ئەوە كەیسَكە دەچێتە چوار چێوەی دۆسیەكانی تاوان زیاتر لای بەڕێوەبەرایەتیەكانی بەرنگاربوونەوەی توندوتیژی ئافرەتانە و ئەوان زیاتر لەسەر ئەم كەیسانە كار دەكەن و ئێمەش هەماهەنگی تەواومان هەیە لەگەلیان و پێكەوە چاودێری كەیسەكان دەكەین، وەك دەستەش بە دواداچوون بۆ هەموو ئەو كەیسانە دەكەین كە پێشێل كاری كرابێت بەرامبەر هەردوو رەگەز.\nشیلان بیبانی ماستەر لە كارگێڕی كار بۆ زاری كرمانجی گووتی" ئابوری زۆر جار وڵاتی تێكشاندوە لە ئیستادا گەورەترین چەك كە هەموو دونیا دەترسێنێت مەسەلەی ئابورییە، زۆربەی ولاتە زلهَیزەكان تەنیا پەنا دەبەنە بەر ئابوری بۆ ترساندن و توقاندنی وڵاتانی دی، هەروهەا خێزانەكان بەهەموو دیانەت و كومەڵگەو كلتوورە وەك لەگەری راگرتنی ماڵەكانیان ئابورییە، پیاوان و ئافرەتان بەهەمان شێوە و شێواز رۆلیان هەیە لە بەرەو پێشچوون یا تێكدانی ئابوری ئەوەبوو لەهەموو كۆنگرە ئابورییەكانی ئەم دواییە مە سەلەی كاركردنی ئافرەتانیان بە پێشینەی پڕوژەكانیان لەقەلەمدا چوونكە ئافرەت بێكار بێت گە شەی ئابوری ٪٤٠ دادە بەزێت، بۆیە ئەمانە هەموو بەلگەن لەسەر ئەوەی روڵی ئابوری زۆر گرنگە لە هەموو لایەنێك جگە لەوانەش لایەنی دەروونی تاك زۆر بە ستراوە تەوە بە ئابوری بۆیە زۆرجار تووشبوانی نەخوشی دەروونی و بێدەرامەتی بووە و كێشە كومەلایەتیەكان هەڵقولاوی كەمی داهات بووە، و كۆتایی هێنان بە ژیان تەسلیم بوون بووە بێ ئومێدی كۆتا رێگای هەندێك كەس بووە گومانی تیا نیە لایەنی ئابوری یەكێك بووە لەوانە كە رێژەی سوتان و تاوانەكانی تر زیاد بێت.\nماموستا مەلا مەحمود گەڵالی پێش نوێژو وتار خوێن لە سۆران باس لە خۆسوتاندی ئافرەتان دەكات لە روانگەی شەریعەتی ئیسلامەوە و دەڵێت"یەكێك لە دیاردە هەرە قێزەونەكانی ئەم سەردەمە بڵاو بوونەوەی خۆ كوشتن و خۆسوتاندنی ئافرەتانە، كە ئەمەش لە هەمان كاتدا زەنگێكی ترسناكە بە گوێچكەی كۆمەلگەو شیرازەی كۆمەلگەو پەیوەندی تاكەكانی و ئاسۆی نەوەی سەردەم بە تاریكی و بێ ئومێدی و پڕ لە قەیران و كێشەی بێ چارە و تابلۆی خۆی لە دیدی ئەم توێژە نەخشاندووە، لەگەڵ ئەم هەموو پێشكەوتن و بەرنامەو رێكخراوەەكانی تایبەت بە ژنان، كاروانی خۆسووتان بەرەو هەلكشانە ئەم هەموو قیژەو هاوارەی راگەیاندنەكان لە بواری چارەسەری ئەم دیاردەیە هەموو رۆژێك شكستێكی نوێ تۆمار دەكرێت، ئەو ماموستا ئاینیە زیاتر گووتیشی" تاوانی كوشتن لە ئایینی ئیسلام یەكێكە لە تاوانە هەرە گەورەكان و خۆكوشتنیش دوو جار تاوانە و گەورەترین ستەمە مرۆڤ لە خۆی دەكات، دونیا و قیامەتی خۆی بە دەستی خۆی وێران دەكات و چەندین فەرمودەش هەن لەسەر خۆكوشتن بۆیە ئامۆژگاری هەموو ئەوكەسانە دەكەم بە تایبەت خوشكانی سەنگین دوور كەونەوە لەو تاوانە گەورەیە، ئومێدیان بە خودا بێت و ئارامیان هەبێت لەكاتی كێشەو ئاستەنگەكان رەشەبا كان و گەردەلولە وەهەمیەكان نەمان روخێنن وە بزانین دادگای خودا هەمیشە كاری خۆی دەكات و خودا لە راز و نیاز و ئاخ و پەژارەی دڵەكان و فرمێسكە قەتیسكراوەكان بێ ئاگا نییە هەروەها لە زۆربەی وتارەكانی هەینی باسمان لە گەورەی ئافرەت كردوە براو باوك و هاوسەری ئافرەتان لە مزگەوتن و گوێیان لێمان دەبێت و ئەوەش وادەكات زیاتر كۆمەلگە وشیار بێتەوە.\nلەسەر ئاماری خۆسوتاندنی ئافرەتان بەڕێوەبەرایەتی توندووتیژی ئافرەتانی سۆرانمان بەسەر كردەوە و ملازمی یەك شێروان خالید بەر پرسی راگەیاندنی بەرێوەبەرایەتی توندوتیژی سۆران بە زاری كرمانجی راگەیاند" لە ماوەی 10 مانگی ئەم ساڵ رێژی خۆسوتاند بەرز بۆتەوە و ئەوەش زەنگێكی مەترسی دارە و زیاتر لە( 30) حالەتی سوتان و خۆسوتاندنی ئافرەتان لە لای ئێمە تۆمار كراوە و بە بەراورد بە( 10) مانگی ساڵی رابردوو رێژەكە زیادی كردوە، وەك بەڕێوەبەرایەتی توندو تیژی پەڕاومان بۆ ئەم كەیسانە كردۆتەوە و چەند كەسێكیش دەستگیركراون و لە نێویشیاندا تۆمەتبار هەبووە كە كچی سكاڵای لەسەر باوكی یان برای تۆمار كردوە دەستگیركراوە و لە بەندیخانن، شێروان زیاتر گووتیشی" لە رێگای ماموستایانی ئاینی و ئەنجامدانی سمینار لە قوتابخانەكان توانیومانە چەندین سمینار پێشكەش بكەین بۆ ئەوەی بتوانین چینی ئافرەت وشیار بكەینەوە و كە خۆسوتاند و خۆكوشتن چارەسەر نیە بەردەوامیش دەبین لەسەر وشیاری زیاتر، هەروەها لە ماوەی ئەو 10 مانگەش زیاتر لە 300 روداوی تر لای بەڕێوەبەرایەتیەكەمان تۆمار كراوەن كە خۆی لە كێشەكانی خراپ بە كار هێنانی ئامێری پەیوەندی و دەستدرێژی سێكسی و چەند كەیسَكی تر.


ڕیاڵ مه‌درید له هاوینی ٢٠١٩ مێژوو تۆمار ده‌کات و ڤایرۆسی پێرێز دوای مباپێ، نایماریشی گرته‌وه ! – تۆڕی میدیایی خەڵک\nڕیاڵ مه‌درید له هاوینی ٢٠١٩ مێژوو تۆمار ده‌کات و ڤایرۆسی پێرێز دوای مباپێ، نایماریشی گرته‌وه !\n2019/05/26 - 9:00 AM\nئیداره‌ی یانه‌ی ڕیاڵ مه‌درید فشاری قورسی له‌سه‌ره بۆ توندوتۆڵکردنه‌وه‌ی پێکهاته‌ی یانه‌ی شاهانه، زینه‌دین زێدانی راهێنه‌ر سوره له‌سه‌ر پڕکردنه‌وه‌ی که‌لێنی کریستیانۆ ڕۆناڵدۆ به چه‌ند گواستنه‌وه‌یه‌کی گه‌وره و گرانبه‌ها.\nڕۆژنامه‌ی “مارکا” و چه‌ندین سه‌رچاوه‌یکی تر له مه‌دریده‌وه ئاشکرایان کردووه، میریکاتۆی هاوینه‌ی ٢٠١٩ بۆ یانه‌ی شاهانه‌ی مه‌درید جیاواز ده‌بێت، گۆڕانکاری گه‌وره ئه‌نجام ده‌ده‌ن و له‌ڕووی خه‌رجیاته‌وه به‌رزترین ڕێژه له‌مێژوویاندا تۆمار ده‌که‌ن، واتا له هاوینی ٢٠١٩ به‌هێزتر له ساڵانی تر ده‌چنه نێو بازاڕی گواستنه‌وه‌ی یاریزانانه‌وه.\nگواستنه‌وه‌ی لوکا یوڤیچ ٦٠ ملیۆن و هازارد ١٠٠ ملیۆن و ئیدێر میلیتاو ٤٥ ملیۆن و ڕۆدریگۆ گوس ٥٠ ملیۆن یوریان تێده‌چێت، ته‌واوی بڕی پاره‌ی به‌کارخراو ده‌گاته (٢٢٥ ملیۆن یورۆ) که به‌رزترینه له‌مێژووی یانه زه‌به‌لاحه‌که‌دا، نه‌ک هه‌ر ئه‌وه‌ش به‌ڵکو هه‌وڵ بۆ گواستنه‌وه‌ی مباپێ و نایمار به‌بڕی ٣٠٠ ملیۆن یورۆ ده‌درێت هاوشانی پۆگبا به‌بڕی ١٥٠ ملیۆن یورۆ، به‌شێوه‌یه‌کی گشتی نرخی خه‌رجیات ده‌گاته نزیکی ٦٠٠ ملیۆن یورۆ.\nسه‌رچاوه‌که ئاماژه‌ی کردووه، پڕۆژه نوێیه‌که‌ی پێرێز و زێدان له‌لایه‌ن یاریزانه گه‌وره‌کانه‌وه هه‌ستی پێکراوه چه‌ند کاریگه‌ر ده‌بێت، جگه له مباپێ، نایمار دا سیلڤای به‌رازیلی به‌هه‌مان شێوه به‌میدیاکانی به‌رازیلی ڕاگه‌یاندووه، که ده‌یه‌وێت به‌رپرسیارێتی نوێ بگرێته ئه‌ستۆ.\n“نێی” ده‌یه‌وێت به‌م ڕێگه‌یه فشار له‌سه‌ر ناسڕ خلێفی و هاوه‌ڵانی دروست بکات تا له‌گواستنه‌وه‌کانی هاوینه‌ی ٢٠١٩دا ده‌ستبه‌رداری بن په‌یوه‌ندی به “مێره‌نگی”یه‌وه بکات، هه‌روه‌ها له‌چه‌ند ڕۆژی ڕابردوودا به‌بێ وه‌رگرتنی ڕوخسه‌ت له ئیداره‌ی پاریس و ڕاهێنه‌ر گه‌شتی به‌ره‌و به‌رازیل ئه‌نجامداوه و له‌چه‌ندین چالاکی وه‌رزشی و بازرگانیدا به‌شداری کردووه.\nخولی ئیسپانیاڕیاڵ مه‌دریدگواستنه‌وه‌کان\nیوڤانتۆس له(کاتی سفر)دا ڕاهێنه‌رێکی گه‌وره ده‌گوێزێته‌وه بۆ ڕیزه‌کانی !\n(ڤیدیۆ) بایرن میونشن له‌دوای “بۆندزلیگ” جامی ئه‌ڵمانیاشی به‌رز کرده‌وه\nنۆیەر ڕێگە بۆ تێر شتگن خۆشدەکات و ماڵئاوایی لە هەڵبژاردەی ئەڵمانیا دەکات !\nگۆڵپارێزێکی دێرینی ئەڵمانیا پاڵپشتی نۆیەر دەکات و تێر شتیگن بیر لە وازهێنان دەکاتەوە !\nجەیمس ڕۆدریگێز، لە یاریزانێکی پشتگوێخراوەوە بۆ گالاکتیکۆی نوێی ڕیاڵ مەدرید !\nناوخۆیی19 خولەک پێش ئێستا


Home›هەواڵ›ڕۆژهەڵاتی ناوەڕاست›وردەكاری دابەشكردنی كورسییەكانی هەڵبژاردنی ئەنجوومەنی نوێنەرانی عێراق\nئەندامێكی ئەنجوومەنی كۆمسیارانی سەربە كۆمسیۆنی باڵای سەربەخۆی هەڵبژاردنەكانی عێراق رایده‌گه‌یه‌نێت: ئەو یاسایەی كە دەنگی لەسەرداوە بۆ دابەشكردنی بازنەكانی هەڵبژاردن لە بەرژەوەندی گشتی هاووڵاتییاندا نییە، ده‌شڵێت: “بەچەند مەرجێك ژمارەی كورسییەكانی كورد لە ناوچە جێ ناكۆكەكان زیاد دەكات”.\nسەعید كاكەیی، ئەندامی ئەنجوومەنی كۆمسیارانی سەربە كۆمسیۆنی باڵای سەربەخۆی هەڵبژاردنەكانی عێراق بە SNNی راگەیاند: “ئەو یاسایەی كە لە ئەنجوومەنی نوێنەرانی عێراق پەسەندكرا لە بەرژەوەندی گشتی هاووڵاتییاندا نییە، چونكە خۆپیشاندەران و هاووڵاتییان داوایان دەكرد، بۆ هەر 100 هەزار كەس كورسییەك دابنرێت و داوای فرەبازنەییان دەكرد، بەڵام ئێستا نە فرە بازنەییە و نە بەدڵی هاووڵاتییانە، چونكە دەبوو 320 بازنەی هەڵبژاردن بوایە، بەڵام كەمكراوەتەوە بۆ 83 كورسی”.\nوتیشى: “ئەو یاسایەی دەنگی لەسەردرا گەرەنتی ئەوە كراوە كە دەبێت لە كۆی 320 كورسی 83 كاندیدی ژن دەربچن بۆ پەرلەمان، هاوكات هەرێمی كوردستانیش بۆ 12 بازنەی هەڵبژاردن دابەشكراون بەجۆرێك پارێزگای سلێمانی 18 كورسی پێنج بازنە، پارێزگای هەولێر 15 كورسی چوار بازنە، پارێزگای دهۆك 11 كورسی سێ بازنە”.\nئەو ئەندامەی ئەنجوومەنی كۆمسیارانی سەربە كۆمسیۆنی باڵای سەربەخۆی هەڵبژاردنەكانی عێراق ئەوەشی خستەڕوو: “هەر بەپێی ئەم یاسایە ناوچە جێناكۆكەكان بەسەر 56 بازنەی هەڵبژاردندا دابەشكراون بەجۆریك پارێزگای نەینەوا 31 كورسی، هەشت بازنە پارێزگای دیالە 14 كورسی، چوار بازنە، پارێزگای كەركوك 12 كورسی سێ بازنە، پارێزگای سەڵاحەدین 12 كورسی سێ بازنە، بۆیە ئەگەر حزبە گەورەكان گرفت بۆ كاندیدە سەربەخۆكان دروستنەكەن ئەوا كورد دەتوانێت دوو تا سێ كورسی هەڵبژاردن زیاد بكات لە ناوچە جێناكۆكەكان”.


<?xml:namespace prefix = o ns = "urn:schemas-microsoft-com:office:office" /> پێشەكی:\nهەموو دەم رووبەڕوو بوونەوەیەك هەیە لە نێوان ئۆپۆزسیۆن و دەسەڵاتدا، ئەم رووبەڕووبوونەوەش لەسەر بنەمای بە دەستەوە گرتنی دەسەڵات یان لەسەر بنەمای بەرژوەندی تاك و گرووپە تایبەتەكان، یان لەسەر بنەمای ئایدۆلۆژییە. لە لایەكەوە دەسەڵات هەوڵی ئەوەیە خۆی لەسەر تەختی دەسەڵات بمێنێتەوەو هەموو رێگایەكی یاسایی و نایاسایی ، بە پێی پێناسەی دەسەڵات ، دەگرێتەبەر بۆ ئەم كارە، لە لایەكی ترەوە ئۆپۆزسیۆن هەوڵی ئەوەیە بە یەكێك لەو رێگایانەی كە لە خوارەوە باسی لێ دەگرێ، ئایدیا و بۆچوونی خۆی جێ بخات یان جێ بە دەسەڵات لێژ بكات. لە لایەكەوە دەسەڵاتی وەك "خودانی هێز" باسی لێدەكرێ و لە لایەكیترەوە ئۆپۆزسیۆن وەك چاودێر و ئەڵترناتیڤی دەسەڵات. كە باسیش لە هێز دەكرێ مەبەست هێزی ماددی، سەربازی، ئیداریو.... هتد، كە پتەوكەرەوەی بونیادی دەسەڵاتن. ئەم وتارە هەوڵی ئەوەیە باس لە جۆرەكانی ئەم رووبەڕوو بوونەوە بكات، لە هەمانكاتیشدا بە باسكردن لەسەرجەم فۆڕمەكانی ئۆپۆزسیۆن دەیەوێ پێناسەیەكی روون و گەش لە ئۆپۆزسیۆن بدات بە دەستەوە.\nئۆپۆزسیۆن حیزب و گرووپێكی سیاسی رێكخراوە كە دژ بە حكومەتی دەسەڵاتدارەو لە ژێر چەتری یاسادا رەخنە لە دەسەڵات دەگرێ، ئەگەر بتوانێ زۆربەی دەنگەكانی خەڵك لە هەڵبژاردنی ئازاد دا بە دەستبێنێت هێزی سیاسی و ئیدارەی وڵات دەگرێتە دەست. بە مانایەكی بەربڵاوتر دەتوانین بڵێین، ئۆپۆزسیۆن بریتییە لە هەوڵ و چالاكی یەكەكان، رێكخراوەكان و گرووپەكان بە مەبەستی گەیشتن بە ئامانجێك كە وەك ئایدیای خۆیان هەڵیانبژاردوە ، دژ بە ئامانجی دەسەڵاتـدارانی هاوچەرخی سیاسی، كۆمەڵایەتی و ئابووری. لە مانای قەتیس كراوەدا ئۆپۆزسیۆن وشەیەكی بۆ حیزب و گرووپەكان بە كار دەبرێ لە سیستەمی پەرلەمانی –حكومەتی دا كە پەرلەمان لەسەرووی هەمووانەوەیە، لێرەدا تەنها یاسا بە رەسمی دەناسرێ ، لەو پەرلەمانەدا ئۆپۆزسیۆنەكان گرووپێك ساز دەدەن كە سەر بە حكومەت نین و پشتیوانی لێ ناكەن، بەڵام ئەو شتەی كە هەم دەوڵەت و هەم ئۆپۆزسیۆن دەبێ لە بەرچاوی بگرن، پێویستی ملكەچ بوونە بە یاسا، لە راستییدا چ حكومەت و چ ئۆپۆزسیۆن دەبێ پابەند و وەفادار بن بە یاسا. بەڵام یەكێك لە كاركردەكانی ئۆپۆزسیۆن پەروەردە كردنی حەقیقەتە. لە بەر ئەوەی بە بەشداریكردن لە وتووێژ و مشت و مڕەكانی ناو پەرلەمان لە هەلومەرج و دۆخێكی دیاریكراوەدا، چاودێری كاروباری حكومەت دەكات و بیڕوڕای گشتی لە كاروباری حكومەت ئاگادار دەكاتەوە. كەوایە ئەو شتەی گرنگە ئەركی هەستیار و گرنگی ئۆپۆزسیۆنە كە هەڵبژاردنێكی تر دەخاتە بەردەم ئەو خەڵكەوەی كە دەیانەوێ لە هەڵبژاردنەكاندا بەشداری بكەن. هەر بۆیە ئۆپۆزسیۆن بە حكومەتی داهاتووش ناوی لێدەبرێت. كەوایە بە مەبەستی پتەوكردنی ئایدیا و بۆچوونەكانی خۆی دەبێت هەڵگری كۆمەڵێك بیرو بۆچوونی و فیكرەی ئایدیالیستی بێت و لە لایەكی ترەوە پێویستە بە روانگەیەكی رئالیستییەوە بە شێوەیەك رەخنەگری دۆخی هەبوو بێت كە بتوانێ رێگا و شێوەی گەیشتن بە ئایدیالیزمی باوەڕەكانی لەو رئالیستییەوە بە ئامانج بگات .\nزەمینە و بەستێنەكانی سەرهەڵدانی ئۆپۆزسیۆن:\nلەو وڵاتە دیموكراتەكاندا كە سیستەمی دیموكراسی پەرلەمانی پێڕەو دەكرێ، ئۆپۆزسیۆنە یاساییەكان رەنگە بە هۆكاری جیاوازی وەك رێكخستن ، ئایدۆلۆژیا و پێگەی كۆمەڵایەتی شكڵ بگرن و شكڵ گرتنی جیاوازیان هەبێت. ئۆپۆزسیۆن لە وڵاتە جیاوازەكاندا تا ئێستا بە سێ شێوەی دیار دەركەوتووە:\n1- Competitive-Opposition (ئۆپۆزسیۆنی جێنشین) كە لەگەڵ بەرنامەو گەڵاڵەو شێوەی كاركردنی حكومەتدا ناتەبایە و سنوورێكی دیاركراوی هەیە لەگەڵ حكومەت و زۆربەی جار ئامادە نییە هاوكاری حكومەت بكات و لە هەمانكاتدا بە پێشكەشكردنی گەڵاڵەی سیاسی و روانگە جیاوازەكانی، خۆی وەك ئەڵترناتیڤی داهاتووی حكومەت و دەسەڵات دەناسێنێت. ئەم جۆرە ئۆپۆزسیۆنە بە ئەركی خۆی دەزانێ پەردە لەسەر سیاسەتەكانی حكومەتی دەسەڵاتدار دابماڵێ، هەڵە سیاسییە ناوخۆیی و دەرەكییەكانی بخاتە بەر باس .\n2- Cooperative-Opposition: (ئۆپۆزسیۆنی هاوتەریب) ئەم جۆرە ئۆپۆزسیۆنە هەوڵی ئەوەیە روانگەو بەرنامە سیاسی، ئابووری، كۆمەڵایەتی و كلتوورییەكانی خۆی لە چوارچێوەی دەسەڵاتدا جێ بخات ، بۆ ئەوەی هاوكاری دەوڵەت بكات لە گەشەی یاسا و شكڵ گرتنی گەڵاڵە بنەماییەكانی دەوڵەتدا، بەمشێوەیەش بەرژوەندی خۆی بە دەستبێنێت. بەم شێوەیە ئەم جۆرە ئۆپۆزسیۆنە هەوڵی ئەوەیە لانیكەم بەشێك لە خواستەكانی خۆی لە چوارچێوەی حكومەتدا جێ بخات. ئەم جۆرە ئۆپۆزسیۆنە باوەڕیان بە دەسەڵاتی زاڵ هەیە و پێبەندن بە بنەما سەرەكییەكانی حكومەتەوە. لەم جۆرە ئۆپۆزسیۆنە بۆ وێنە دەكرێ ئاماژە بە ریفۆرم خوازانی ئێران بكرێ لە دووی جۆزەردانی 1376 (1997)، بە رێبەرایەتی خاتەمی، كە بە تەواوی كۆك بوون لەگەڵ سیستەمی فیكری كۆماری ئیسلامی، خاتەمی و هاوبیرانی تەنها دژ بە جۆری بەڕێوەبردن بوون. كە زۆر كەس لەسەر ئەو باوەڕەن خاتەمی تەمەنی كۆماری ئیسلامی درێژتر كردەوە.\n3- فۆڕمی تێكەڵ (Mischformen – Opposition) : ئەوەی تا ئێستا ئەزموون كراوە ئاوێتەیەكە لە دوو شێوەی سەرەوە لە یەك كاتدا. بەو مانایەی ئۆپۆزسیۆن لە پەرلەمان رەوشنگەری دەكات لەسەر سیاسەتەكانی دەسەڵات و رەخنە لە سیاسەتەكانی دەگرێت. لە لایەكی ترەوە هەوڵی ئەوەیە بەرنامە و پڕۆگرامی تایبەتی خۆی یان چێنێكی تایبەت كە ئەو نوێنەرایەتی دەكات، لە یاسای ئەو وڵاتەدا جێ بخات.\n4- ئۆپۆزسیۆنی دەرەوەی پەرلەمان: Opposition out of parliament: بەو جۆرە ئۆپۆزسیۆن و گرووپ و حیزبانە دەوترێ كە بە هۆكاری جیاواز نەیانتوانیوە بڕۆنە پەرلەمان، یان بۆ ماوەیەكی دیاریكراو ئامادە نییە بە كۆمەڵێك هۆكاری جیاواز لە پەرلەماندا بەشدار بكات، بەڵام بە هەر شێوەیەك دژ بە سیاسەتەكانی دەسەڵاتە. ئەم جۆرە ئۆپۆزسیۆنە لە دەرەوەی پەرلەمانەوە هەر درێژە بە كاری سیاسی خۆی دەدات.\n5- ئۆپۆزیسیونی پەرلەمانی (Parliamentary - Opposition) ئەم جۆرە ئۆپۆزسیۆنە ئامانجی سیاسی و شوێنی كاركردنی خۆیان تەنها لە سیستەمی پەرلەمانیدا دەبیننەوە. سیستەمی پەرلەمانی لە روانگەی ماركسیستییەوە، ئۆرگانێكی بۆرژواییە و ماركسیییەكان باوەڕیان بە سیستەمی پەرلەمانی نییە. لە بری سیستەمی پەرلەمانی ماركسییەكان باوەڕیان بە سیستەمی شوورایی، یان فۆڕمی حكومەتی شوورایی هەیە دوای ئەوەی دەسەڵات زاڵیان رووخاند كە نوێنەرایەتی چینی بۆرژوا دەكات. زۆربەی زۆری بزووتنەوە رزگاریخوازەكان و بزووتنەوە چینایەتییەكان لەم جۆرە ئۆپۆزسیۆنەن. فەلسەفەی سیاسی و روانگەی ئانارشیزم دژ بە رێكخستنی ئۆرگانی حكومەت و پەرلەمان و سیتەمی پەرلەمانییە. "پرۆدۆن" ئابووریناس و كۆمەڵناسی فەڕەنسی، كە بە دامەزرێنەری فەلسەفەی ئانارشیزم دەزانرێ، لەسەر ئەو باوەڕەیە حكومەت و پەرلەمانەكەی شوێنی كۆبوونەوەی ناكۆكییە چینایەتییەكانە، كەوایە پەرلەمان سەرچاوەی هەموو كێشە كۆمەڵایەتییەكانە.\n6- ئۆپۆزسیۆنی بونیادی (Fundamental–Opposition) كە بە ئۆپۆزسیۆنی رادێكاڵ یان هەندێ جار بە ئۆپۆزسیۆنی شۆِشگێڕیش ناویان لێ دەبرێ، بەو جۆرە ئۆپۆزسیۆنانە دەوترێ كە لەگەڵ گشتییەتی سیستەمی سیاسیدا ناكۆكن ،ئەم جۆرە ئۆپۆزسیۆنانە خوازیاری نەمانی سیستەمی دەسەڵاتدارین بە قەوارەو ئەندێشەو بۆچوونییەوە.\nلەم جۆرە وڵاتانەدا بە هۆی هۆكارگەلێكی جیاوازی وەك رێكخستن، ئایدۆلۆژیا، پێگەی كۆمەڵایەتی و بونیادی ئابووری و كۆمەڵایەتییەوە شێوەی جیاوازی ئۆپۆزسیۆن سەر هەڵدەدا.\nبەڵام پرسیاری سەرەكی ئەمەیە بۆچی لەم جۆرە وڵاتانەدا ئۆپۆزسیۆنی یاسایی دیاردەیەكە كە زۆر دەگمەن دەبێ بە شتێكی باو و ئۆپۆزسیۆنێكە هەر كات ئەگەری تێكشكان و هەڵوەشاندنەوەی هەیە؟ كە باس لە وەها كێشەیەك دەكەین دەكرێ باس لەوە بكەین گەورەترین هۆكاری بەردەم سەرگرتنی ئۆپۆزسیۆنی یاسایی لە وەها وڵاتێكدا دەگەڕێتەوە بۆ بونیادی هێز و كلتووری سیاسی. پێوەندییەكی پتەو هەیە لە نێوان بونیادی دەسەڵات و درووست بوونی ئۆپۆزسیۆندا. لەو وڵاتانەدا كە خاوەن سیستەمی پەرلەمانین، ئەگەری سەرهەڵدانی ئۆپۆزسیۆنی یاسایی زیاترە. بەڵام سیستەمی پەرلەمانی خۆی لە بەستێنی گونجاوی مێژوویی و ئایدۆلۆژیاییدا درووست بووە. ئەو هۆكارانەی بەر بە سەرهەڵدانی دیمكراسی دەگرن، بە دڵنیاییەوە بەر بە سەرهەڵدانی ئۆپۆزسیۆنی یاسایی دەگرن.\nسەرهەڵدان و قبووڵ كردنی ئۆپۆزسیۆن لە جۆری دابەش بوونی هێزەوە سەرچاوە دەگرێ، هەركات گۆڕان لە بونیادی دەسەڵاتی سیاسی و جۆری دابەش بوونی هێزدا روو نەدات، ئۆپۆزسیۆن شكڵ ناگرێت. بەڵام بونیادی هێزی سیاسی دیموكراسی كاتێك ساز دەبێت كە هەلومەرجی فیكری و كلتووری گونجاو رەخساو و ئامادە بێت. كەوایە ململانێ و بەشداری سیاسی وەك بەستێنی گەشەكردنی ئۆپۆزسیۆنی یاسایی گرێدراوەتەوە بە رادەی كونتڕۆَڵی حكومەت بەسەر سەرچاوەكانی هێزدا.\nسەرچاوەكانی هێز دوو جۆرن. یەكەم سەرچاوە توندووتیژ یان سیاسییەكان و ئەویتر سەرچاوە ناتوندووتیژەكان وەك سەرچاوە ماڵی، كەرەسەكانی پێوەندی گرتنی و سیستەمی ئامووزش و فێركاری . زیاتر بوونی كونتڕۆڵی حكومەت بەسەر ئەم سەرچاوە جیاوازانەدا ئەگەری پێشبڕكێی سیاسی نێوان هێزە جیاوازەكان كەم دەكاتەوە. بە مانایەكیتر ئەگەر سەرچاوەكانی هێز لە لایەن حكومەت و حیزبی دەسەڵاتداراوە مۆنۆپۆل بكرێت، كەمتر ئەگەری سەرهەڵدانی ئۆپۆزسیۆنی ئەكتیڤ هەیە. لە باری مێژووییەوە كونتڕوڵی سەنتراڵی ئامراز و كەرەسە ئیداری و سەربازییەكان دەورێكی سەرەكیان بووە لەسەرهەڵدانی دەوڵەتە مۆدێرنەكاندا، هەر بۆیە دەوڵەتی مۆدێڕن سەرەتا وەك دەوڵەتی رەها دەردەكەوێ. ململانێ لەسەر كونتڕۆڵی كەرەسەكانی ئیدارەی كۆمەڵگا یەكێك لەو كێشە گرینگانەیە كە لە رەوتی گەشەی دەوڵەتی مۆدێرندا باسی لێوە دەكرێت. ئەوەی كە سەرەتا سەرچاوەكانی هێزی سەنتراڵ بێت و دواتر هەوڵ بدرێ بۆ دامەزرانی سیستەمی بەشداریكردن و ململانێی سیاسی یان بە پێچەوانەوە سەرەتا بیرۆكەی ململانێی ئایدلۆژیك و نەیاری یاسایی جێ بگرێت و دواتر سەرچاوەكانی سەنتراڵ بكرێن، لە چارەنووسی دیمۆكراسی و بە تایبەت سەرهەڵدانی ئۆپۆزسیۆنی یاساییدا دەوری سەرەكی هەیە. ئایدۆلۆژیای رەهاخواز، هەم لە كلتووری نەریتیدا هەیە و هەم بە شێوەیەكی ئاڵۆز بەرهەمی سەرەتای چاخی مۆدێرنیتییە. بە تایبەت لە سەدەی بیستەمدا، لەگەڵ گەورەبوونەوەی كۆمەڵگاكان، هەست بە مەترسی كرا لە بەرامبەر مۆدێڕنیزمدا ، كە بوو بە هۆی رووخانی یەكگرتوویی كۆمەڵگای نەریتی و نەمانی ئەمنیەتی كۆن، كە ئەمە بەستێنی بۆ گەشەی ئایدۆلۆژیای تۆتالیتار ئامادە دەكرد. ئایدۆلۆژیا و كلتووری نەریتی كە هێز بە شتێكی پیرۆز دەزانێت، كە پێویستە ملكەچی بین، لەمپەرە لە بەردەم گەشەی بیرو بۆچوونی نەیار و ململانێی سیاسیدا و ململانێی و مشت ومڕی گرووپەكان بە هێمای نەخۆشی كۆمەڵگا دەزانێت. وەها روانگەیەك بەر بە سەرهەڵدانی بیروبۆچوونی جیاواز و ململانێ دەگرێت.\nبەڵام هەندێ‌جار چینی دەسەڵاتدار بێ ئەوەی گۆڕانێكی بنەڕەتی لە روانگەو بۆچوونیدا رووبدات، دەكەوێتە ژێر كاریگەری سەردەم و هەلومەرجەوەو بەرەبەرە دەگۆڕدرێ‌و گرووپی نەیار قبووڵ دەكات، هەر چەند نموونەی ئەم چەشنە حكومەتانە كەمن،، بەڵام لە مێژووی سیاسی دونیادا بووە حكومەتەكان گۆڕانیان بە سەر هاتووەو روانگەیەكی نوێیان هەڵبژاردوە و ئەم گۆڕانی روانگەیە بووە بە هۆی ئەوەی بەرامبەر بە نەیاران نەرم و نیان بن. دەكرێ بە گشتی دوو هۆكاری سەرەكی ناو ببەین بۆ گۆڕانی روانگەی حكومەتەكان لە تەواوكردنی ئەو بابەتەدا كە باسمان كرد.\n2- هۆكاری دەرەكی\nچوونە سەرەوەی ئاستی تێگەیشتنی جەماوەر و دەرك كردن بە نابەرابەری و هەڵاواردنەكان، گەیشتن بەو قەناعەتەی كە ئەم جۆرە دەسەڵاتدارییە تەحەمول ناكرێ و دەبێ بگۆڕدرێ، لەگەڵ ئەمەش بیستنی ئەم دەنگی ناڕەزایەتییە لە لایەن دەسەڵات و حكومەتی دەسەڵاتدارەوە، یەكێك لەو هۆكارانەیە كە حكومەت بەو قەناعەتە دەگات پێویستە شێوەی دەسەڵاتدارێتی خۆی بگۆڕێت. گرامشی ئەم شتە بە هەژمونی خەڵك ناو دەبات. بە واتایەكیتر هەژمونی خەڵك و پرسی هەژمونی هۆكارێكی سەرەكین بەوەی دەسەڵات ناچار بێت بە خۆیدا بێتەوە.\nهۆكاری دەرەكیش هۆكارێكیتری گۆڕانی ئەندێشەیە لە بیرو بۆچوونی دەسەڵاتدا. بەرلەمە باسمان لەوە كرد سەردەم هۆكارێكە بۆ گۆڕانی دەسەڵات. رەنگە بكرێت ئەم سەردەمە بە هۆكاری دەرەكیش لێك بدرێتەوە. زۆرجار گوشارە دەرەكییەكان ئەو هۆكارەن كە حكومەت ناچار دەكەن لە چەقبەستوویی بێتە دەر. بە تایبەت ئەگەر ئەو گوشارانە لە لایەن رێكخراو و ناوەندە جیهانی و باوەڕ پێكراوەكان، یان لە لایەن هیزە گەورەكانەوە بێت. دەشكرێ هەندێكجار ئەم گۆڕانە گۆڕانێكی كاتی بێت یان گۆڕانێكی هەمیشەیی بێت. بۆ نموونە لە دەیەی 1960 لە ئێران، دوای سەردانی جیمی كارتەر بۆ ئێران، كرانەوەیەكی كاتی لە ئێران روویداو دەوڵەت تا رادەیەك نەرم و نیانتر بوو بەرامبەر بە دەنگی نەیار. هەرچەند ئەم كرانەوەیە شتێكی كارتۆنی بوو و لە ناو سیاسییەكاندا بە "جیمی كراسی" ناوی دەكردبوو، بەڵام بۆ سەردەمانێك ئەمە كرانەوەیەك بوو، ئەم كرانەوەیە كرانەوەیەك نەبوو لە بیركردنەوەی دەسەڵاتداراندا، بەڵكو كرانەوەیەك بوو بە خواستی لایەنێك كە هاوپەیمانی دەسەڵاتی پەهلەوییەكان بوو، كە ئەویش ئەمریكا بوو.\nلە راسیتییدا بەشداری كردن و ململانێی سیاسی لە دیموكراسییەكاندا قەرزداری خەباتی سیاسی هێزە جیاوازە كۆمەڵایەتییەكانە. لە راستییدا ململانێی و بەشداری سیاسی و بیرۆكەی ئۆپۆزسیۆنی یاسایی لە هەموو شوێنێك بەسەر چینی دەسەڵات و دەسەڵاتداراندا سەپێنراوە. لە هەر كوێ گرووپە نەیارەكان توانای ئەوەیان بووە دژ بە حكومەت خەبات بكەن، ئەگەری ئەوەی لە لایەن دەسەڵاتەوە وەك ئۆپۆزسیۆن وەربگیردرێن زۆرتر بووە. بەم شێوەیە خەباتە كۆمەڵایەتییەكان بێگومان هۆكارێكی گرنگن لە گۆڕانی ئایدۆلۆژیا و روانگەی گرووپە دەسەڵاتدارەكان.\nلەو كۆمەڵگایانەی كە فاكتەرەكانی پاراستنی مافی مرۆڤ، مافی شارۆمەندی، مافی تاكەكەسی (Individualism) و مافی سرووشتی، مافی كۆمەڵایەتی، هەڵبژاردنی ئازاد، دابەش بوونی ئاسۆیی و ستوونی هێزی سیاسی دەوڵەت، سیستەمی كلتووری پلۆرالیستی و فرە حیزبی و رێكخراوەكان، سیستەمی حقوقی سەربەخۆ، كۆمەڵێك مافی تر وەك ئەوەی كە دەوڵەت دەبێ بەرامبەر بە شارۆمەندان وەڵامدەرەوە بێت، دەكرێ بە بناغەی سیستەمی دیمۆكراتیك، ئۆپۆزسیۆن لەگەڵ ئەوەی ئیزنی چالاكییان هەیە، بەڵكو بوونیان و تەنانەت بونیادنان و رەخنەگرتن و چالاكی بێمەرجیان، بەشێكی گرنگ و جیانەكراوە لە هەیكەلی دیمۆكراسییە، ئەو كاتەی كە ئۆپۆزسیۆنی سیاسی بە شێوەیەكی یاسایی و لە هەمانكاتیشدا ئۆبژەكتیڤ بوونیان هەیە دیمۆكراسی مانای هەیە.\nئۆپۆزسیۆنی چاودێر كە لە لایەن شارۆمەندانەوە هەڵبژێردراوە و لە پەرلەماندایە دروستی و راستییەكان دەبینی، لە هاوسەنگییەكان دەگات، كەموكووڕی و هەروەها سیاسەتە نەگونجاوەكانی حكومەت دەبینێ و جاڕیان دەدات. لە راستییدا ئۆپۆزسیۆن پاسەوانی بەڕێوەبردنی درووستی یاسای دیموكراتیك و یاسا ناسراوە مرۆییە نێونەتەوەییەكانیترە لە پەرلەمان، ئۆپۆزسیۆن وەكیل و زمانحاڵی راستەوخۆی شارۆمەندانی ناڕازی و كەمایەتییەكان و نوێنەری بیرجیاوازانە. ئۆپۆزسیۆن بە گەڵاڵەی وردی سیاسی، زۆرجار لە ماوەیەكی كورتدا نەتەوەو میلەتێك سەدەیەك دەباتە پێش. هەندێكجاریش بە بەشداریكردن لە دامەزرانی دەسەڵاتێكدا، سەرجەم بونیادە دامەزراو بەكەڵكەكان دەڕووخێنی و بە شێوەیەكی خودوشیار و لە رووی ئاگاهی و زانینەوە یان لە رووی نەزانینەوە دەبێ بە هۆی پچڕانی پێوەندییە كلتوورییەكانی دانیشتوانی كۆمەڵگایەك لەگەڵ كلتووری خۆیاندا و لە راستییدا دەبێ بە هۆی پاشەكشەی ئەو وڵاتە، رەنگە ئەو پاشەكشە پاشەكشەیەكی 1400 ساڵی بێت .\nئۆپۆزسیۆن و وەفادار بوون:\nیەكێك لەو باسانەی هەموو دەم باسی لێ دەكرێ، وەفاداربوونی ئۆپۆزسیۆنەوە بەو دروشمانەی كە لەسەردەمی ئۆپۆزسیۆن بوونیدا دەیدات، بە تایبەت ئەگەر هات و ئۆپۆزسیۆن وەك ئۆپۆزسیۆنێكی ئەڵترناتیڤ دەركەوت و لە دواڕۆژدا بە دەسەڵات گەیشت. ئۆپۆزسیۆن ئەو كاتەی ئۆپۆزسیۆنن، لانیكەم لە روانگەی كۆمەڵێك خەڵكەوە هەڵگری كۆمەڵێك حەقیقەتن. گرنگ ئەوەیە ئەگەر هات و ئەم ئۆپۆزسیۆنە لەسەر ئەم بنەمای حەقیقەتە بە دەسەڵات گەیشت ، واتە زۆربەی خەڵك ئەم حەقیقەتەیان بینی تا چەند لەسەر خواستەكانی سوور دەبێت، چ میكانیزمێك دەگرێتەبەر بۆ بە كردە دەرهێنانی ئەو دروشمانەی كە هەڵیگرتووە. لێرەدا یەك خاڵ هەیە كە پێویستە لە بەرچاو بگیردرێ ئەویش ئەوەیە ئۆپۆزسیۆن لە سیستەمی پەرلەمانیدا دەبی واقیع بین بن. بە لە بەرچاو گرتنی واقیعی كۆمەڵگا، دروشمی گونجاو بدەن. لە ئەگەری واقیع بوون نەبوونیان لەگەڵ ئەوەی تووشی شكست دەبن لە دەوری داهاتووی كۆمەڵگادا، كۆمەڵگاش تووشی یەئس و نائومێدییەكی گەورە دەكەن. لە هەمانكاتیشدا بیانوو ئەدەن بە دەست دەسەڵات و سیستەمی دەسەڵاتەوە بە كۆمەڵێك بیانوو كە رەنگە تا ئاستی پیرۆز كردنی لایەن و حیزب و گرووپەكەیان بێت، دەست بداتە سەركوتی جەماوەر، چۆن لێرەدا ئەو خۆی بە تاقە سوار و بەدیهێنەری راستەقینەی خەونەكانی خەڵك دەزانێ.


ژیان لەسەر سنوور لە فێستیڤاڵی فیلمی کراکۆف لە پۆڵەندا نماییش کرا » DidiMn\nسەرەتا / ڕاپۆرت/سینەما / ژیان لەسەر سنوور لە فێستیڤاڵی فیلمی کراکۆف لە پۆڵەندا نماییش کرا\nژیان لەسەر سنوور لە فێستیڤاڵی فیلمی کراکۆف لە پۆڵەندا نماییش کرا\nفیلمی دیکیۆمێنتاریی ژیان لەسەر سنوور لە دەرھێنانی ھەشت منداڵی کۆبانێ و شەنگال و لە بەرھەمھێنانی بەھمەن قوبادی، لە فێستیڤاڵی نێودەوڵەتیی فیلمی کراکۆف لە وڵاتی پۆڵەندا\nفیلمی دیکیۆمێنتاریی ژیان لەسەر سنوور لە دەرھێنانی ھەشت منداڵی شارەکانی کۆبانێ و شەنگال و لە بەرھەمھێنانی سینەماکاری ناوداری کورد بەھمەن قوبادی، کە لە لایەن کۆمپانیای ھۆڵەندیی ئیلۆمینا فیلمس لە سینەماکان و فێستیڤاڵە جیھانییەکاندا بڵاو دەبێتەوە؛ لە نوێترین بەشداریی نێودەوڵەتیی خۆیدا، لە سێ شانسی جیاوازدا لە بەشی پێشبڕکێی فیلمە دیکۆمێنتارییە بڵندەکانی پەنجاوشەشەمین خولی فێستیڤاڵی نێودەوڵەتیی فیلمی کراکۆف لە وڵاتی پۆڵەندا نماییش کرا.\nئەم فیلمە ٧٣ خولەکییە سەرەتا کاتژمێر ١٢ـی نیوەڕۆی ڕۆژی ٣٠\_٥\_٢٠١٦، لە ھۆڵی ژمارە ٢ـی باخچەی ھونەریی ماتۆپۆلێسکی لە فێستیڤاڵی نێودەوڵەتیی فیلمی کراکۆف چووە سەر پەردەی سینەماکان، پاشان کاتژمێر ٥ـی دوانیوەڕۆی ڕۆژی ١\_٦\_٢٠١٦ لە ھۆڵی ژمارە ١ و لە کۆتاییشدا کاتژمێر ٩ـی پێش نیوەڕۆی ڕۆژی دواتر لە ھۆڵی ژمارە ٢ نماییش کرا.\nئەندامانی لێژنەی دادوەرانی بەشی پێشبڕکێی فیلمە دیکۆمێنتارییە بڵیندەکان پێک ھاتوون لە کڵاوس ئێدێر، ڕەخنەگری سینەما و سەرۆکی لیژنەی دادوەران لە وڵاتی ئەڵمانیا، کارۆلینا بیلاویسکا، دەرھێنەر و سیناریۆنووس لە وڵاتی پۆڵەندا، حوسێن کۆریمبھۆی، بەڕێوەبەری ھونەری ی لە وڵاتی ئەمەریکا، ئەمیر لەبەکی، ڕەخنەگر، دەرھێنەر و سیناریۆنووس لە وڵاتی بڕازیل و میشێل نوول، دەرھێنەری فیلمی دیکیۆمێنتاری لە وڵاتی فەڕەنسا.\nفێستیڤاڵەکە کە یەکێکە لە کۆنترین ڕووداوە سینەمایییەکانی ئەوروپا، بە نماییشی ٢٥٠ فیلم لە وڵاتانی جۆراوجۆری جیھان، لە چەندین بەشی پێشبڕکێ و دەرەوەی پێشبڕکێ، لەوانە بەشی پێشبڕکێی نێودەوڵەتی، بەشی پێشبڕکێی نەتەوەیی، بەشی پێشبڕکێی فیلم دیکۆمێنتارییە بڵندەکان، بەشی پێشبڕکێی کورتەفیلم، بەشی پێشبڕکێی فیلمی منداڵان و مێرمنداڵان، بەشی پێشبڕکێی موزیک لە سینەما، بەشی دەرەوەی پێشبڕکێی فیلمە دیکیۆمێنتارییە نوێیەکان، بەشی چاوخشاندنیک بە بەو بەرھەمانەی کە لە لایەن ئەندامانی لیژنەی دادوەرانەوە ساز کراون، بەشی تەرکیز لەسەر بەرھەمی دەرھێنەرە ناودارەکانی سینەمای جیھانی، بەشی براوەکانی ساڵانی پێشوو، بەشی سەرنج لەسەر سینەمای سوید، بەشی بازاڕی فیلم، بەشی خوێندکارانی خوێندنەوەی شەوانە، بەشی چیرۆکی جیھان، بەشی پانۆرامایەک لە فیلمی پۆڵەندا، بەشی بەڵگەیی و زانست و بەشی دەنگی موزیک، لە ڕۆژانی ٢٩\_٥-٥\_٦\_٢٠١٦ لە شاری کراکۆف لە وڵاتی پۆڵەندا بەڕێوە دەچێت.\nئامانج لە دامەزراندی ئەم فێستیڤاڵە، نماییشی کورتەفیلمی چیرۆکی، دیکیۆمێنتاری و ئەنیمەیشنییە و لە لایەن ئەندامانی لیژنەی دادوەرانەوە خەڵاتەکانی ئەژدیھا و ئەسپی داری بە ھونەرمەندانی سەرکەوتوو پێشکەش دەکرێت، ھەروەھا خەڵاتەکانی ئەنجوومەنی ڕەخنەگرانی نێودەوڵەتیی سینەمای جیھانی و خەڵاتی فیسک، چەندین خەڵاتی دیکەش لەوانە خەڵاتی پریکس یو ئای پی کڕاکۆف و خەڵاتی ئێف ئای سی سی پێشکەش بە براوەکانی بەشی پێشبڕکێکانی ئەم فێستیڤاڵە دەکرێت.\nفێستیڤاڵی نێودەوڵەتیی فیلمی کراکۆف لە لایەن فیدڕاسیۆنی بەرھەمھێنەرانی سینەما فیاپ، ئاکادیمیای فیلمی ئەوروپا و ئاکادیمیای زانست و ھونەرە سینەمایییەکان بەڕێوە دەچێت و ئەو فیلمانەی کە لەم فێستیڤالەدا ھەڵدەبژێردرێن دەچنە بەشی پێشبڕکێی خەڵاتەکانی سینەمای ئەوروپا و خەڵاتی ئۆسکاـرەوە، ھەروەھا ئەم فێستیڤاڵە لە ئەنجوومەنی فێستیڤاڵەکانی فیلمی ئەوروپا ئەندامە.\nژیان لەسەر سنوور لە دوایین بەشداریی نێودەوڵەتیی خۆیدا، ڕۆژی ١١\_٤\_٢٠١٦، لە بەشی پێشبڕکێی فیلمە دیکیۆمێنتارییەکان لە پازدەیەمین خولی فێستیڤاڵی نێودەوڵەتیی فیلمی تیبوڕۆن لە ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمەریکا نماییش کرا، توانی خەڵاتی مرۆڤدۆستانەـی ئەم فێستیڤاڵە سەربەخۆ سینەمایییە گرنگە بۆ خۆی مسۆگەر بکات و لە لایەن ئەندامانی لێژنەی دادوەرانی ئەم فیستیڤاڵکەوە، بە دروشمی “تێگەیشتنی جیھان لە ڕێگای فیلم”ـەوە، خەڵاتی زنجیرەی زێڕینی سینەما بەم ھەشت منداڵەی شارەکانی کۆبانێ و شەنگال پێشکەش کرا. ھەروەھا ئەم فیلمە کوردییە، ڕۆژی ١٠\_٤\_٢٠١٦، لە بەشی پێشبڕکێی یازدەیەمین خولی فێستیڤاڵی فیلمە سەربەخۆکانی ئەوروپا بە ناونیشانی ئێکۆ لە شاری پاریس لە وڵاتی فەڕەنسا، نماییش کرا و لە لایەن ئەندامانی لێژنەی دادوەرانەوە خەڵاتی باشترین فیلمی دیکیۆمێنتاری ئەم فێستیڤاڵە گرنگە سینەمایییەی پێ بەخشرا.


Diplomatic Magazine | هێزی گۆڕین !\nهیچ بیرکردنەوەیەک نیە لە چرکەی ئێستادابێت . بیرکردنەوە هەمیشە لەدوو زەمەندایە . یان بیرلە زەمەنی ڕابردوو دەکرێتەوە یان لەداهاتوو . چرکەساتی ئێستایی ، بیرکردنەوە تیایدا ڕوونادات . بەڵکە ئاگایی و تەرکیز و چارەسەری لە ساتەکانی ئێستادان . هەرکاتێک بیردەکەینەوە ، تەرکیزمان لای ئێستا نامێنێت . ژیان و گوزەرانیش لە ئێستادایە . چاککردن و گۆڕینی ئێستا گرنگترە لە بیرکردنەوە لە ڕابردوو یان داهاتوو .\nپەیداکردنی هێز لە ئێستادا وەک تۆلێ باسی دەکات ، لەو ڕێگایەوە دەستەبەردەبێت کە ڕاوچیانە ئاگایی - Attention و تەرکیز - Concentration دەخرێتە گەڕ .\nبۆ هەر دیاردە و داکەوتێکی ئێستایی - ئانی ، ئەگەر بتەوێت چارەسەری بکەیت و بیگۆڕیت ، دەبێت بەوپەڕی ئاگایی و تەرکیزەوە دیقەتی بخەیتەسەر . نەهێڵیت زەینت بەلای ڕابردوو و داهاتوودا بچێت . ئەوکات نێچیرەکە ( دیاردە و داکەوت)ەکە لەژێر کۆنترۆڵی خۆتدا دەبێت .\nجیاوازیەکی گەورە هەیە لەنێوان خواستی گۆڕین و هێزی گۆڕیندا . زۆرینەی ئینسانی کۆمەڵگەی کوردی ناڕازیە بە ژیانە سیاسی و کۆمەڵایەتیەکەی ئێستای . خواستێکی زۆریشتی هەیە بۆ گۆڕینی . بەڵام گۆڕانکاری لەهیچ کایەیەکی ژیاندا ڕوونادات !؟\nهۆکارەکەی ئەوەیە خواستی گۆڕین بەبێ هێزی گۆڕین دروست نابێت .\nبۆئەوەی هێزی گۆڕین بێتەدی ، دەبێت هێزی ئاگایی و تەرکیزمان زیندوو و ئامادەبکەین .ئامادەبین لە ( زەمان ) ئێستادا . ئێمە کەمترین ئامادەیمان لە ئێستادا هەیە و زۆرترین بوونمان لە ڕابردوو و داهاتوودایە . وەکو زەمەنی بیرکردنەوە . بۆیە دۆخی ناڕازی بوون بە ئێستامان ، لەوێوە سەرچاوە دەگرێت لە بەراوورد کاریدا، وەکو ڕابردوو نیە ( ڕۆمانسیەتی ناستالۆژیا) یان وەکو وێناکانی داهاتوو نیە . لەم حاڵەشدا ئێستا دەگێڕینەوە ناو ڕابردوو و دەیسپێرین بە داهاتوو . بۆیە هیچ چارەسەرێکی ئێستایمان پێ ناکرێت و ئێستەمان لە فەرامۆشیدا دەمێنێتەوە .\nسیاسه‌تی ئێمه ئه‌وه‌یه نامانه‌وێت هیچ که‌سێک بکوژین ئه‌گه‌ر داعشیش بێت\nپڕۆژه‌كانی توركیاو سوریا له گۆڕینی دیمۆگرافیای كوردستان\n25ى مانگ، له عێراق چى روو ده‌دات؟\nلە لوبنان چی ڕوو دەدات؟\nكوشتنی به كۆمه‌ڵ و ڕاگواستن...


هەلبژارتنێن پەرلەمانى ل هەرێما تامیل و هەرێما کوردستانێ\nهەلبژارتنێن پەرلەمانى ل هەرێما تامیل و هەرێما کوردستانێ\nپێنج شەممە, 10 تشرینی یەکەم 2013 06:59\nوەسا رێکەفت دو گەلێن بێ دەولەت؛ گەلێ کورد و گەلێ تامیل ل دو رۆژێن ئێک ل دوڤ ئێک هەلبژارتنێن خوە یێن نیشتمانى ئەنجامدان، وەکو نامەکا ڤەکرى نیشا جیهانێ\nدان کو هەردو گەل یێن ب ئاراستەیەکێ راست بەر ب ئارمانجێن خوە یێن رەوا پێنگاڤ دنێن. بۆچوون د وەسا بوون کو هەڤ هەلبژارتنە بۆ هەرێما کوردستانێ د نازک و ئارمانجدار بوون، ب هەمان شێوە گەلێ تامیل ژى حەزێن خوە یێن سیاسى هەنە.\nهەردوو گەلێن کورد و گەلێ تامیل خودان تومارەکا تژى خەبات و قوربانى دانن، هەردوان ب سەدان هزاران قوربانى داینە و دەردەسەریا ڤەگوهاستن و وێرانکاریێ و و زیندانێ دیتینە و خەباتەکا دریژ دژى داگیرکەرێن ئاخا خوە بۆ گەهشتنا مافێن خوە کرینە.\nنها هەردو گەلان چاڤ ل دەولەتبوونێ یە.\nد کەشەکێ تەنا و تژى گەشبین و هیڤیێن نیشتمانى بۆ دەولەتنبوونێ هەلبژارتنێن پەرلەمانى ل رۆژا 21/9/2013 ل هەرێما کوردستانێ و ل رۆژا 22/9/2013 ل هەرێما تامیل ل سریلانکا کو وارێ کێمە نەتەوا تامیلە هاتنە ئەنجامدان.\nهەلبژارتن ل هەر ئێک ل هەرێما کوردستانێ ل (هەولێر و دهۆک و سلێمانى) کو تەواو کونترولا وێ ل ژێر دەستهەلاتیا کوردانە، ل هەرێما تامیل ژى ل (چاڤنا، کیلینوتشى، مولایتیڤو، فافونیا و مانار) کو هەتا سالا 2009 چەکدارێن بەرەیێ (پلنگێن رزگاریخوازیا تامیل) کونترول ل سەر دکر ب تەناهى ب رێڤە چوون.\nل هەرێما کوردستانێ پارتا دیمۆکراتا کوردستانێ ب پلا ئێکێ هات کو خودان خەباەتەکا دور و درێژە، ل هەرێما تامیل ژى، (پارتا هەڤپەیمانا نیشتمانیا تامیلى) ب پلا ئێکێ سەرکەفت، کو ئەڤ پارتە درێژەپێدانا خەباتا بەردەواما چەکدارێن (پلنگێن تامیلە).\nل هەردو هەلبژارتنێن (کوردستان و تامیل) داخازا گەلەک دەنگدەران گەهشتنا ژ ڤێ چەندێ وێڤەترە داخوازا وان دەولەتا سەربەخۆیە. کورد پێکهاتا دوێ یا نڤشیە ل عیراقێ و هەر ب بەردەوامى شەر و کێشە و پێکنەکرن ل گەل سیاسەتێن شوفینى یێن مەرکەزى هەبووینە، ئەڤ پێکنەکرنە یا شوڕ بوویە دناڤبەرا عەرەب و کوردان ژى و گەلەک زەحمەتە نەتەوەکێ غەیرە عەرەب بکاریت ل گەل نڤشى عەرەبى پێکڤەبژیت. لەوا حەز و خەونا هەمى کوردان هەبوونا دەولەتا کوردى یا سەربەخۆیە. تامیل ژى نەتەوا دوێ یە ل سریلانکا و رێژا 14% ژ ژمارا 14 ملیۆن دانیشتوانێن سریلانکا پێکدئینیت، کێشا نڤشى ل گەل زۆرینا نڤشێ (سنهالى) یا دەستهەلاتدار هەیە. دەنگدەرەکى ژى ل باژێرێ چاڤنا باکورى گۆت: (ئەڤە نامەکا بهێزە بۆ کومەلگەها ناڤدەولەتى کو گەلێ تامیل پێدڤى ب چارەسەریەکا سیاسینە. ئەڤ چارەسەریە ب دامەزراندنا دەولەتەکا سەربەخۆ تەواو دبیت).