کوردستان وتی ” نا” – Gazete Şûjin\n18/04/2017 derya us 316 Views ریفراندۆم, کوردستان, نا\nریفراندۆم لە تورکیا وەک ئەردۆغان پلانڕێژی بۆ کردبوو ئەنجام درا، ئەنجامەکانی تەنیا پەیوەندی بە ناوخۆی تورکیاوە نیە، بەڵکو سەرەتای پرۆسەیەکی نوێ دەبێت و پرۆسەیەکی زۆر سەخت و دژوار نەک تەنیا بۆ تورکیا بۆ تەواوی هەرێمەکە، پرۆسەیەک کەمتر نابێت لەوەی عێراق و سوریا. گفتوگۆ کردن لەسەر داخۆ سیستەم لە تورکیا چۆن لە پەرلەمانیەوە دەگۆڕێت بۆ سەرۆکایەتی، لە دەستوردا چی دەگۆڕێت و وردەکاری چی لەگەڵ خۆی دێنێ؟ گفتوگۆیەکە تەنیا بۆ پەردەپۆش کردنی دیمەنە راستیەکە. لەوە زیاتر تورکیا لە دۆخی سیاسی دا نەک یاسایی کەوتۆتە سەر رێیەکی بێ گەڕانەوە.\nمەبەستەکەم بە قسەیەکی هنری بارکی بەرێوەبەری بەرنامەی رۆژهەلاتی ناوین لە دەزگای ولسنی ئەمەریکی ڕوون دەکەمەوە ” ئەردۆغان دەبێ ئەرێ بەدەست بێنێت لە ریفراندۆم دا”. ئەوە بێگومان ئەگەر دەستنیشانکەریش نەبێ بەڵکو ئاماژەیەکی ناوەندەکانی تیۆری سەرمایەی نێونەتەوەیین لەسەر ئەو پرۆسەیەی ئەگەری هەیە لە تورکیا دەستپێبکات. هەندێ لەوانەیە پێیان وابێت ئەمە لێکدانەوەیەکی ئیدۆلۆژیەکە، بەڵێ رێک وایە چونکە گەڵایەکی داریش لەم جیهانە و بە تایبەتی لە رۆژهەڵاتی ناوین نالەرێتەوە بێ بوونی دیدێکی ئایدۆلۆژی. ئەو کاتەی لە هەڵبژاردنی ٧ حوزەیرانی ٢٠١٥ کە هەدەپە بۆ جاری یەکەم بەربەستی هەڵبژاردنی%١٠ ی تێپەراند و لەسەدا %١٣ ی دەنگەکانی بردەوە، هەرکەس باسی سەرکەوتنی هەدەپەی دەکرد، لەگەڵ ئەوەی کە رێژەکە لە چاو ئەوانەی دیکەدا کەمتر بوو. هەمان کەس تەنیا هەفتەیەک بەر لەو هەڵبژاردنە وتی ” ئەنجامی هەڵبژاردن هەرچیەک رۆژانی سەخت چاوەرێی تورکیایە و ئەردۆغان وەک باڵاترین دەسەڵات لە پایەی بڕیاری سەربازی دا هەموو هێزی خۆی بەکاردێنێ لە دژی نەیارەکانی”. هەرواش بوو، ڕوداوەکانی دوای ٧ حوزەیران لە مێژووی تورکیا دڕندەترین و سەختترین قۆناغ بوون . جا تورکیایەکی ئارام و دیموکراتیانە و بە ئاشتیانە چارەسەرکردنی کێشەکانی کەی بەکەڵکی هێزەکانی سەرمایەی جیهانی دێت، لە کاتێکدا کە سەرقاڵی شەڕی دیزاین کردنەوەی رۆژهەلاتی ناوینن؟. قوڵکردنەوەی قەیران و بەرێوەبردنی سیاسەتی تاودانی ئەردۆغان و توند و تیژی زیاتر، تا بلێی بەکەڵکی ئەرۆدغان دەهات کە دەستی لە دوایین قۆناغەکانی حوکمڕانی دا بەهێز بکات و زەمینەی زیاتر بۆ هێزی نێونەتەوەیی بکاتەوە کە سیاسەتی خۆیان بەو پێیە دارێژنەوە.\nبۆ ئەوەی دەنگی ” بەلێ” لە ڕیفراندم دا نیشان بدات ئەردۆغان شتێک نەما نەیکات. لە ملکەچکردن بۆ مەهەپە، کۆنترۆڵکردنی هەموو جومگەکانی دەوڵەت بە زۆرەملێی و هێز، بە داعشکردنی کەش و ژیانی رۆژانەی کۆمەڵگە، وێرانکردن و تەختکردنی شار و گوند لەگەل زەوی دا و تاودانی شەپۆلی شۆڤێنیزم و فاشیزم لە تورکیا و شارە گەورەکانی ئەوروپا. لە کەشێکی وەها دا کە هێزی میدیا، ئابوری و سەربازی مۆنۆپۆل کردبێ جیا لە ئامار و ژمارە چەند دەتوانێ ریفراندۆمێکی تەندروست و دیموکراتی بێت؟. خۆ بە خۆ ریفراندۆمەکە بۆ بونیادنانی سیستەمێکی دکتاتۆری دەکرێت و قسە کردن لەسەر ” بە دیموکراتیانە بەرێوەبردنی پرۆسەی ریفراندۆم” مایەی پێکەنین و گاڵتەجاڕیە. ئەردۆغان بە زۆرەملێی، دزی، تاڵانی دەیەوێ رەوایی بۆ سیستەمێکی دکتاتۆریانە وەرگرێت. ئەو پرۆسەیە تەنیا بۆیاخێکە بۆ خەڵەتاندنی رای گشتی دەنا ئەرۆغان لە ١١ ساڵە هەنگاو بە هەنگاو لە ژێر چەتری بێدەنگی نێونەتەوەیی دا سەرقاڵی دامەزراندنی سیستەمەکەیەتی. ئەردۆغانێکی کە پەرلەمان و فرۆکەخانەی وڵاتەکەی خۆی بۆردومان بکات دەتوانێ بۆ کورسیەکەی خۆی هەموو شتێک بکات، ئەمە کارێکتەری دوایین دکتاتۆر و فەریکە دکتاتۆرەکانی هەرێمەکەمان و تەنانەت جیهانیشە کە بە پۆپیلیزم بەسەر مەردیوانی “پێپلیکانە”ی دوایین قۆناغی دەسەڵاتیاندا سەردەکەون.\nلێرەدا شرۆڤەی ئەوە ناکەم کە ئەرۆغان بە دەستوری نوێی هەموارکراو دەیەوێ چی بکات، چونکە ئەو ناتوانێ شتێکیش بکات جگە لەو مەیدانەی کە بۆ خۆی دروستکردووە، بەڵام لە دەرەوەی مەیدانەکەی ئەو زۆر شتی دیکە هەیە بەتایبەتی لە کوردستان. جارێ ئەنجامەکانی ئەو ریفراندۆمە گاڵتەجاڕیە سەرەتای گێژاوێکی قوڵتر و گەورەترە بۆ تورکیا، هەندێ پرس دەکەن کە پرسی کورد بەرەو کوێ دەچێت؟\nبۆ وەڵامدانەوەی ئەو پرسیارە پێویست نابینم مێژوو و چیرۆکی تێکۆشانی ٤٠ ساڵەی بزوتنەوەی ئازادی و پەکەکە بە بیر بێنمەوە کە چۆن لەبەرامبەر ئەو دەوڵەت تۆتالیتارە نێونەتەوەیی و دڕندەیە بەرخودانی کردووە، تەنیا چەند ڕستەیەکی گرنگ و مێژوویی رۆژنامەوان و نوسەر فوئاد کاڤ لە کۆنفرانسی ” ئالەنگاری لەبەرامبەر مۆدێرنیتەی سەرمایەداری، هێنانە ئارای مۆدێرنیتەی دیموکراتی ، بەرخودان، یاخیبوون و بونیادنانی نوێ” لە رۆژانی ١٤-١٦ی نیسانی ٢٠١٧ لە زانکۆی هامبۆرگ ئەنجام درا، بە بیری دێنمەوە کە لە بابەتەکەی دا بە ناوی ” توند و تیژی و تیرۆری دەوڵەت و چۆنێتی هەڵایسانی شۆرش ” وتی : ” لە قاوشی ژمارە ٥ ی زیندانی ئامەد کە ساڵانی ٨٠ کان دا ئەشکەنجەکارەکان رۆژانە پێیان دەگوتین دەبێ تەسلیم ببن، ئێمەش بە هەڵوێستمان لەبەرامبەر دەوڵەت دەمانگوت بەرخودانی دەکەین، ئەو بەرخودانەش بە واتای دابڕان بوو لە دەوڵەت ، ئەوەی بن کەوت لە زیندان دەوڵەت بوو ئەوەشی سەرکەوت ئەو رۆحی بەرخودانەیە و ئێستاش گەلی کورد لە رووی رۆحیەوە لە دەوڵەت دابڕاوە”.\nتەنیا وەڵامی کۆمەڵگە لەبەرامبەر ئەردۆغان لە مەیدانەکانی نەورۆز و ئەنجامەکانی ئەو ریفراندۆمە لە کوردستان بە ئاشکرا ئەو دابڕانە لە دەوڵەت نیشان دەدات. ئەردۆغان لە کوردستان بن کەوت و هەر ساڵ زیاتر ئەو دابڕانە قوڵتر دەبێتەوە. ئەوانەی بە ئامار و بە ژمارە راستیەکان ئاوەژوو دەکەنەوە، کوردستان لە بوونی تەنیا کورد و کوردی ڕێکخستنکراو کورت دەکەنەوە کە ئەوە خۆی لە خۆی لە میتۆدی بیرکردنەوەدا کێشەیەکی گەورەیە. لەباکوری کوردستان سەدان هەزار سەرباز، پۆلیس، دەزگای دەوڵەت و بنەمالەکانیان، هێشتاش ٧٠ هەزار جەردەوان و ڕێکخراو و دەزگای دیکەی دەوڵەت هەن. ئەردۆغان ” نا”کانی دەرەوەی ئەم دەزگا و دامەزراوانە نیشانەی بن کەوتنی ئەردۆغانە ، ئەوەش هۆکارەی سەرەکی هاربوونێتی.\nلەگەڵ هێندە فرت و فێڵ، سوتاندن و دزینی دەنگ، هەڕەشە و هێرش و توند و تیژی، ئەنجامدانی ریفراندم نیشانی دەدات کە ئەردۆغان لەو پرۆسەیە و لە بە زۆرەملێی بەرێوەبردنی کۆمەڵگەدا بن کەوتووە. ئەوەی کە لە ئێستا بە دواوە ڕووەدات قوڵبونەوەی گێژاوی تورکیایە و ئەو گێژاوەش زیاتر لە مەترۆپۆلەکانی تورکیا ڕوودەدات و ئەرۆدغان هەوڵی پاکتاوکردنی مەهەپە و جەهەپەش دەدات. مەهەپە لەبەرئەوەی تەنیا کاری پێی هەبوو بۆ سەرخستنی ئەو پرۆسە گاڵتەجاریە، جەهەپەش لەبەرئەوەی کە نەک خۆی بەڵکو بنکە جەماوەریەکەی ئاستەنگە لەبەردەم بە ئارام مانەوەی کەشی تورکیا.\nئەوەی لە هەمووی گرنگترە “نا”کانی کوردستانە لەبەرامبەر ئەردۆغان و رژێمە دکتاتۆریەکەی و هاوکارەکانیان کە دەیانگوت” پەکەکە لە باکوری کوردستان ئیتر نەخوازراوە”. “نا”کانی کوردستان نەک تەنیا وەلامێکی جدی و مێژووییە بۆ سیاسەتە تاکانەییەکانی ئاکەپە بەڵکو ئەرێکردنی هەنگاو بە هەنگاو خۆبەرێوەبەری دیموکراتیە. بە بەرخودان و تێکۆشانێکی کەموێنەی زیندانی ئامەد، کۆمەلگە و ژنانی کورد دەوڵەتیان هاویشتە زبڵدان، ئێستاش هەنگاو بە هەنگاو خاوەنداری لە بەها دیموکراتیانەکانیان دەکەن. “نا”کانی کوردستان خاوەنداریە لە بەرخودانەکانی خۆسەری گەلی کورد و مۆدێلی بزوتنەوەی ئازادییەکەی لە باکوری کوردستان بە تایبەتی لە بەرخودانە مێژووییەکانی سور، جزیرە، نوسێبین و گەڤەر، بچوکترین ئەنجامیشێ ئەو “نا” یانەیە لە سندوقەکاندا هاتنە دەرەوە.\n← پێشەنگای چاوە چاوەڕوانەکان\nفەرماندەی یەپەژە: بەرخۆدانی زیندانیان نوێنەرایەتی ئیرادەیە هەموومانە →\n10/02/2017 derya us Comments Off on “بۆ پێشتر نەهاتن”\nژنانی ڕۆژئاوا مۆری خۆیان لە نەورۆزی ئەمساڵدا\n22/03/2017 derya us Comments Off on ژنانی ڕۆژئاوا مۆری خۆیان لە نەورۆزی ئەمساڵدا


پێوه‌رى زیره‌ک و چاره‌سه‌رى که‌مى کاره‌با\nپێوه‌رى زیره‌ک ئێستا بووه‌ته یه‌کێک له پڕۆژه ستراتیژییه‌کانى حکومه‌ت له هه‌رێمى کوردستان تا پێش به‌و به‌فیڕۆدانه‌ى وزه‌ى کاره‌بایه بگیردرێت که ده‌گوترێت ڕێژه‌که‌ى له سه‌رووى ٣٠%ـى کاره‌باى کوردستانه، واته زیاتر له ٧٥٠ مێگاوات.\nماڵپه‌ڕى حکومه‌تى هه‌رێمى کوردستان له زارى پڕۆگرامساز "عه‌لى ئیسماعیل عه‌بدولغه‌نی" ئه‌ندامى لیژنه‌ى باڵاى پێوه‌رى زیره‌ک و سه‌رپه‌رشتیارى پڕۆژه‌ى پێوه‌رى زیره‌ک چه‌ند زانیارییه‌ک بڵاو ده‌کاته‌وه :\n* ژماره و تێچووى پێوه‌رى زیره‌ک:\nپڕۆژه‌ى به‌ستنى پێوه‌رى زیره‌ک له کۆتایى ساڵى ٢٠١٧ى زایینى بڕیارى له‌سه‌ر درا و ده‌ست به جێبه‌جێکردنى کرا و تا ساڵى ٢٠٢٠ى زایینى نزیکه‌ى ٢٥٢٦١٧ هاوبه‌ش ئه‌م پێوه‌ره‌یان بۆ به‌سترا و دواى ئه‌وه‌ش هه‌م پڕۆسه‌ى به‌ستنى پێوه‌ره‌که خێراتر کرا و هه‌میش ڕاسته‌خۆ خرایه ئیش له‌سه‌ر هاوبه‌شه‌کان و ئێستا زیاتر له ٦٦٣٦٦٥ هاوبه‌ش پێوه‌رى زیره‌کیان بۆ به‌ستراوه و بڕیار وایه تا کۆتایى ئه‌مساڵ هه‌موو هاوبه‌شانى کاره‌با پێوه‌ره‌که‌یان بۆ ببه‌سترێت که سه‌رجه‌م ملیۆنێک و ٤٨٠ هه‌زار هاوبه‌شن له سه‌رتاسه‌رى کوردستان، چونکه حه‌فتانه شه‌ش ڕۆژ و هه‌ر ڕۆژه‌ى له به‌یانییه‌وه تا کاتژمێر ٤ى عه‌سر کارى تێدا ده‌کرێت.\nله پێوه‌رى زیره‌ک دوو فه‌یس کاره‌با ده‌به‌سترێت بۆ هاوبه‌شان له هه‌رێم که بڕى یه‌که‌میان ٤٠ ئه‌مپێره که زۆرترین هاوبه‌ش ئه‌م بڕه‌یان بۆ ده‌به‌سترێت و بڕى دووه‌میش نزیکه‌ى ٩٠ ئه‌مپێره. ئه‌مه له کاتێکدایه که هه‌ر ماڵێکى ئاسایى پێویستى به ٢٥ ئه‌مپێر هه‌یه.\nتێچووى ئه‌م پێوه‌ره زیره‌که به بۆرد و پێوه‌ر و وایه‌ر و هێزى کاره‌وه هه‌مووى له‌سه‌ر حکومه‌تى هه‌رێمى کوردستانه که تێچووى به‌ستنى پێوه‌ره‌که بۆ هه‌ر هاوبه‌شێک نزیکه‌ى ١٠٠ دۆلارى ئه‌مریکى تێده‌چێت که سه‌رجه‌م ده‌کاته نزیکه‌ى ملیۆنێک و نیو دۆلار بۆ جێبه‌جێکردنى پڕۆژه‌که و له‌گه‌ڵ به‌ستن و مووچه‌ى فه‌رمانبه‌ران و سیانه‌کردنى ده‌کاته نزیک ٢٠٠ دۆلارى ئه‌مریکى، له به‌رامبه‌ردا هیچ بڕه تێچوویه‌ک نه‌خراوه‌ته سه‌ر شانى هاووڵاتیانى کوردستان.\n* سووده‌کانى پێوه‌رى زیره‌ک:\nپێوه‌رى زیره‌ک چه‌ندین سوودى بۆ هاووڵاتیانى هه‌رێمى کوردستان و خودى حکومه‌تى هه‌رێم ده‌بێت که هۆکاره بۆ کۆنتڕۆڵکردن و باشترکردنى دۆخى کاره‌با که ده‌کرێت له‌مانه‌ى خواره‌وه‌دا کورتیان بکه‌ینه‌وه:\nـ ڕێژه‌ى به‌فیرۆدانى وزه‌ى کاره‌با که‌م ده‌بێته‌وه.\nـ ڕێژه‌ى کاره‌باى نیشتمانى بۆ هاووڵاتیان زیاد ده‌کات.\nـ بێ و نرخى کاره‌باى مولیده ئه‌هلییه‌کان، که‌متر ده‌بێته‌وه.\nـ که‌مى به‌کارهێنانى موه‌لیده ئه‌هلییه‌کانیش هۆکاره بۆ که‌مترپیسبوونى ژینگه و که‌مى ژاوه‌ژاو.\nـ نه‌مانى مه‌ترسى له‌سه‌ر سووتانى که‌ره‌سته کاره‌باییه‌کانى هاوبه‌شان، چونکه کاره‌باى نیشتمانى ٢٤٠٠ ڤۆڵتیه‌یه که‌چى موه‌لیده ١٧٩ بۆ ١٨٠ ڤۆڵتیه‌یه و که‌ره‌سته کاره‌بایى و ئه‌لیکترۆنییه‌کانیش له‌سه‌ر ڤۆڵتیه‌یه‌کى دیاریکراون و به‌م پێوه‌ره ئه‌م مه‌ترسییه ده‌ڕه‌وه‌ێته‌وه.\nـ کۆنتڕۆڵکردنى ته‌زووى کاره‌با و نه‌مانى به‌رز و نزمى ئه‌و ته‌زوویه که مه‌ترسییه له‌سه‌ر هاوبه‌شان.\nـ په‌یدابوونه‌وه‌ى متمانه به کاره‌باى نیشتمانى له لایه‌ن هاوبه‌شانه‌وه.\nـ خوێندنه‌وه‌ى پێوه‌ره‌کان له ده‌ره‌وه‌ى ماڵ و هه‌راساننه‌کردنیان.\nـ که‌مبوونه‌وه‌ى سه‌رپێچى له لایه‌ن هاوبه‌شانه‌وه.\nـ دروستبوونى دادپه‌روه‌رى له دابه‌شکردنى وزه‌ى کاره‌با.\nـ ڕێگه‌خۆشکردن بۆ هاوبه‌شان تا خۆیان کۆنتڕۆڵى کاره‌باى ماڵه‌کانیان بکه‌ن.\nـ دانانى ده‌زگایه‌کى تایبه‌ت له نێو ماڵه‌کان بۆ ئه‌وه‌ى هاووڵاتى کاره‌با به کارت به کار بهێنێت و کۆنتڕۆڵى زۆر و که‌مى به‌کارهێنانه‌که‌ى بکات.\nـ پسووله‌ى پێدانى به‌هاى کاره‌باکه به ڕێکوپێکى و بێ دواکه‌وتن و به‌مه‌ش قه‌رز و پاره و قورسایى له‌سه‌ر هاوبه‌شان کۆ نابێته‌وه.\n* تایبه‌تمه‌ندییه‌کانى پێوه‌رى زیره‌ک:\n١. یه‌کێک له تایبه‌تمه‌ندییه گرنگه‌کانى پێوه‌رى زیره‌ک، ئه‌وه‌یه که هاووڵاتى و هاوبه‌شى کاره‌با ئاگادار ده‌کاته‌وه له زیاده‌ڕۆیى و بارقورسى به‌کارهێنانى وزه‌ى کاره‌باى نیشتمانى. بۆ نمونه ئه‌گه‌ر هاوبه‌شێکى سینگڵ فه‌یس به نموونه وه‌ربگرین که ٤٠ ئه‌مپێر کاره‌باى هه‌یه و ئه‌گه‌ر ئه‌و هاوبه‌شه له‌و بڕه ئه‌مپێره زیاتر به کار بهێنێت، ئه‌وا ڕاسته‌وخۆ پێوه‌ره زیره‌که‌که‌ى نێو بۆردى دارتێله‌که بۆ ماوه‌ى ٢٥٠ چرکه کاره‌با له هاوبه‌شه‌که ده‌کوژێنێته‌وه، به‌مه‌ش ئاگادارى ده‌کاته‌وه که به کوژاندنه‌وه‌ى که‌ره‌سته زیاده‌کان بارگرانى کاره‌باکه‌ى که‌م بکاته‌وه، به‌ڵام ئه‌گه‌ر هاوبه‌شه‌که گوێى نه‌دایێ، ئه‌وا دوو جارى دیکه به هه‌مان شێوه‌یه و له جارى سێیه‌م کاره‌باکه بۆ ماوه‌ى زیاتر له ١٥ خووله‌ک له‌سه‌ر هاوبه‌شه‌که ده‌کوژێنێته‌وه. هه‌رچه‌نده پێشتر ئاگادارکردنه‌وه‌که ١٥٠ چرکه بوو بۆ جارى یه‌که‌م و چوار جاریش ئاگادار ده‌کرایه‌وه و چواره‌م جار بۆ ماوه‌ى ٤٥ خووله‌کى له‌سه‌رى ده‌کوژانده‌وه.\n٢. تایبه‌تمه‌ندییه‌کى دیکه‌ى پێوه‌رى زیره‌ک ئه‌وه‌یه که تواناى کۆنتڕۆلکردن و سنووردارکردنى کاره‌با له لایه‌ن هاوبه‌شانه‌وه هه‌یه.\n٣. تواناى خوێندنه‌وه‌ى کاره‌باى به‌کارهێنراوى هاوبه‌شه‌کانى له هه‌ر خووله‌کێ: جارێک هه‌یه، واته ڕۆژانه ده‌توانێت ٤٨ جار وزه‌ى به‌کارهێنراوى کاره‌باى هاوبه‌شه‌کان بخوێنێته‌وه.\n٤. تواناى هه‌یه به کارت بکرێت و هاوبه‌شه‌کان به پریپه‌ى وزه‌ى کاره‌با بکڕن و کۆنتڕۆڵکردنى به‌کارهێنانه‌که‌ى له ماڵه‌که‌ى خۆیان دابنێن.\n٥. تواناى کۆنتڕۆڵکردنى محاویله‌ى هه‌یه که نه‌هێڵێت بسووتێت. بۆ نموونه له پارێزگاى هه‌ولێر ٤٤ هه‌زار محاویله هه‌یه که له ڕاستیدا به‌شى هه‌موو عێراق ده‌کات که‌چى هێشتاش مه‌حاویله ده‌سووتێت چونکه توانایاى ٤٠٠ که‌ى.ڤى ـیه و له‌مه زیاتر پاڵه‌په‌ستۆیان ده‌که‌وێته سه‌ر و ده‌سووتێن، به‌ڵام ئێستا پێوه‌رى زیره‌ک ئه‌مه کۆنتڕۆڵ ده‌کات و ناهێڵێت بگاته ئه‌و ئاسته تا محاویله‌که نه‌سووتێت.\n٦. هێزى کارى زیاده ناهێڵێت، واته نزیکه‌ى ٧٥%ى هێزى کار که له که‌رتى کاره‌با که‌م ده‌کاته‌وه و ده‌توانرێت ئه‌م هێزه له شوێنى دیکه و بۆ مه‌به‌ستى دیکه به‌کار بهێنرێته‌وه.\n٧. له ڕێگه‌ى سیسته‌مى ciu ده‌توانرێت هه‌موو زانیاریى هاوبه‌شه‌که ده‌ست بخرێت و کارتى بۆ داخڵ بکرێت.\n٨. سه‌رپێچى ناهێڵێت. ئێستا ٨٠%ى سه‌رپێچییه‌کان له لایه‌ن هاوبه‌شانه‌وه ئه‌نجام ده‌درێت و به بوونى پێوه‌رى زیره‌ک ئه‌م سه‌رپێچییانه ناهێڵدرێت و ڕاسته‌وخۆ ئاشکرا ده‌کرێت و به‌مه‌ش سزا دانراوه بۆ هه‌ر که‌سێک که سه‌رپێچى بکات، که له سه‌رووى ٥٠٠ هه‌زار دیناره‌وه‌یه.\n* بڕى تێچوى خه‌رجى کاره‌با :\nبڕى خه‌رجى و تێچووى کاره‌با ٧٥%ى له ئه‌ستۆى حکومه‌تى هه‌رێمى کوردستانه و ته‌نیا ٢٥% ى تێچووى کاره‌با له هاووڵاتییان وه‌رده‌گرێته‌وه.\nواته هه‌ر یه‌ک کیلۆ وات به ٧١ دیناره و حکومه‌ت ٥٤ دینارى له‌سه‌ره و له مانگى سێشه‌وه کاره‌با گران بوو، چونکه به‌هاى دۆلار گران بووه و ٢٠%ى هاتووه‌ته سه‌ر و ئێستا حکومه‌تى هه‌رێم به زه‌ره‌ر و نیوه قیمه‌ت کاره‌با ده‌فرۆشێت.\n* خوێندنه‌وه‌ى کاره‌باى له‌له‌ڕێگاى پێوه‌رى زیره‌که‌وه:\nبه به‌ستنى پێوه‌رى زیره‌ک و به‌کارخستنى له‌و شوێنانه‌ى که به‌ستراوه، گله‌یى و له لایه‌ن هه‌ندێک میدیاوه ئه‌م گله‌ییانه بێ به‌دواداچوون گه‌وره کرانه‌وه و وه‌ک بانگه‌شه‌یه‌کى نه‌رێنى دژ به حکومه‌ت به‌کار هێنران. بۆ نموونه ده‌گوترا پاره‌یه‌کى زۆر بۆ هاوبه‌شه‌کان هاتووه‌ته‌وه بێ ئه‌وه‌ى بزانرێت ئه‌و پاره‌یه چییه و چۆنه.\nخوێندنه‌وه‌ى کاره‌باى نیشتمانى، جاران ساڵانه جارێک یا دووجار بۆ هاوبه‌شه‌کان ده‌کرا ئه‌ویش ئه‌گه‌ر ئه‌و ماڵه له ماڵه‌وه بوونایه و یا چووبان بڕى تێچووى ساڵه‌که‌یان دابوایه که به‌داخه‌وه زۆرێک له هاووڵاتیان پاره‌که‌یان نه‌ده‌دا و به‌م شێوه‌یه کۆ ده‌بووه‌وه تا له کاتى فرۆشتن و به‌ناوکردن و مامه‌ڵه‌ى بازرگانى به ماڵه‌که ناچار ده‌بوون بڕى پاره‌که ساف بکه‌ن.\nپێوه‌رى زیره‌ک هه‌رچه‌نده ڕۆژانه نزیکه‌ى ٢٤ جار ده‌توانێت کاره‌باى به‌کارهێنراوى هاوبه‌شه‌کانى بخوێنێته‌وه، ڕاپۆرتى مانگانه‌ش ڕاسته‌وخۆ له وه‌زاره‌تى کاره‌با ده‌رده‌هێنرێت و ئه‌گه‌ر هاووڵاتى پاره‌که‌ى نه‌دات ئه‌وا کاره‌باکه‌ى له‌سه‌ر ده‌کوژێنرێته‌وه. بۆیه به به‌ستنى ئه‌و پێوه‌رانه، ڕاسته‌وخۆ پاره‌ى نه‌دراوه‌ى ساڵانى پێشووى هاوبه‌شه‌کانیشى خوێنده‌وه، واته ئه‌و پاره‌یه‌ى که ساڵانى پێشوو هاووڵاتى نه‌یداوه ئێستا پێوه‌رى زیره‌ک خوێندوویه‌تییه‌وه، بۆیه ده‌بێت هاووڵاتى ئه‌وه‌ش بدات، بۆیه ئه‌م تێنه‌گه‌یشتنه هۆکار بوو بۆ ئه‌وه‌ى هاووڵاتى گله‌یى بکات.


هەورامییەکان داوا دەکەن پەراوێز نەخرێن\n18:08 PM IRAQ\nTUESDAY, 12 FEBRUARY 2019 - 00:03\nبەشی فەرهەنگ و هونەر- ژمارەیێک نووسەر و رۆشنبیر داوا دەکەن زاراوەی هەورامی لە مەترسیی لەناوچون بپارێزرێت و بخرێتە پڕۆگرامی خوێندنەوە. ئەوەش لە کاتێکدا ژمارەیێک هەڵسووڕاوی مەدەنی، هەورامی بە زمان دەزانن نەک زاراوە.\nئەمڕۆ دووشەممە 11ی شوباتی 2019 ژمارەیێک نووسەر و رۆشنبیر و کەسایەتیی ناوچەی هەورامان سەردانی نووسینەگەی سلێمانیی پەرلەمانی کوردستانیان کرد و یاداشتێکیان ئاڕاستەی پەرلەمانتاران کرد بۆ پاراستنی زاراوەی هەورامی لە هەرێمی کوردستان.\nئەو نووسەر و رۆشنبیرانە لە یاداشتەکەدا ئاماژەیان بەوە کردووە کە بەپێی راپۆرتی یونسکۆ "زمانی هەورامی" یەکێکە لەو زمانانەی مەترسیی لەناوچوونی لێدەکرێت، بۆیە داوا دەکەن ئەو زمانە بخرێتە خوێندنی پۆلی یەک و دوی بنەڕەتی لە سنووری ناوچەی هەورامان.\nهاوکات داوایان کردووە حکوومەت گرنگی بە بووژاندنەوەی کەرتی گەشتیاریی ئەو ناوچەیە بدات و لە رێگەی وەزارەتی رۆشنبیرییەوە بەرنامەی تایبەت بە هەورامان لە کەنەڵەکانی راگەیاندندا بەرهەم بهێنرێت.


به‌رپرسێ لقێ ئێك سمیناره‌ك لدور ره‌وشا سیاسى یا ده‌ڤه‌رێ پێشكێشكر - Duhok TV\nبه‌رپرسێ لقێ ئێك سمیناره‌ك لدور ره‌وشا سیاسى یا ده‌ڤه‌رێ پێشكێشكر\nژبو دیاركرن و به‌حس كرن ل سه‌ر نویترین پێشهاتێن سیاسى و له‌شكه‌رى و جوگرافى ئه‌وێن ده‌ڤه‌را رۆژهه‌لاتا ناڤین ڤه‌گرتین و هه‌ڤركیا وه‌لاتێن زلهێزێن جیهانێ دڤێ ده‌ڤه‌رێ دا, ئه‌ڤرۆ ل هولا په‌یمانگه‌ها رۆژ یا كومپیوته‌رى عبدولخالق بابیرى, ئه‌ندامێ جڤاتا سه‌ركردایه‌تیا پارتى دیموكراتى كوردستان و به‌رپرسێ لقێ ئێك سمیناره‌ك بو هژماره‌كا ماموستا و قوتابیێن په‌یمانگه‌ها ناڤبرى ل دهوكێ پێشكێشكر.\nل ده‌سپێكا سمینارێ عبدولخالق بابیرى ئاماژه دا سه‌ر ره‌وشا نوكه یا ده‌ڤه‌را روژهه‌لاتا ناڤین د بیاڤێن سیاسى و له‌شكه‌رى و ئابورى دا و سیناریویا گهورینا نه‌خشێ نوى یێ وه‌لاتێن ڤێ ده‌ڤه‌رێ و بدویماهیك هاتنا رێكه‌فتنا سایكس ـ بیكو و هه‌ڤركیا به‌رژه‌وه‌ندیان ژلایێ ئه‌مریكا و هه‌ڤپه‌یمانێن وێ ڤه و روسیا هه‌ڤپه‌یمانێن وێ ژلایه‌كێ دیتر ڤه, لدویڤدا به‌رپرسێ لقێ ئاماژه دا ره‌وشا نوكه یا سوریا پشتى بوویه جهێ ململان و هه‌ڤدژیا وه‌لاتان و كارتێكرنا وێ ل سه‌ر وه‌لاتێن هه‌ڤسى. و هه‌روه‌سان دووپاتى كره ده‌لیڤا سه‌ربخوبوون و ده‌وله‌تبوونێ د ڤان كاودانان دا و دیاركر هه‌رێما كوردستانێ دشێت مفاى ژ ڤێ ده‌لیڤا زێرین ببینیت ژبه‌ركو وه‌لاتێن رێگر و دوژمنێن ملله‌تێ كورد نوكه د خراپترین ره‌وش دانه نه‌خاسمه دبیاڤێن سیاسى و له‌شكه‌رى دا و هێزا جاران نه‌مایه ژبه‌ر ڤێ چه‌ندێ هه‌ر كه‌سه‌ك و لایه‌نه‌كێ سیاسى ئه‌ڤرو بێژیت نه ده‌مێ راگه‌هاندنا ده‌وله‌تا كوردى یه دێ دیروكه‌كا ره‌ش بو خو توماركه‌ت و دێ بیته نوینه‌رێن دوژمنێن ملله‌تێ مه ل ناف هه‌رێما كوردستانێ ژبه‌ر كو چ ده‌لیڤا بڤى ره‌نگى بو ملله‌تێ كورد ناهێته ڤه و ده‌م گه‌له‌گێ گونجایه.\nهه‌روه‌سان به‌رپرسێ لقێ سه‌باره‌ت شه‌رێ نوكه هه‌رێم تێدا به‌رامبه‌ر مه‌زنترین رێكخراوا تیرورستى ل جیهانێ دیاركر پێشمه‌رگێ هه‌رێما كوردستانێ ب نوینه‌رایه‌تیا جیهانا ئازاد و دیموكرات به‌رسینگێ تیرورستان گرتیه و شیاینه ئه‌فسانه‌یا داعش ژناف ببه‌ن و پێشمه‌رگه‌یى ب خوراگرى و قه‌هره‌مانیا خو وه‌لاتێن جیهانێ سه‌رسام كرینه و بووینه مانشێت د میدیایێن جیهانى دا.\nهه‌روه‌سان ناڤبرى گوت: ژبه‌ر ره‌وشا هه‌ستیارا نوكه هه‌رێما كوردستانێ تێدا و هه‌ستكرن ب به‌رپرسیاره‌تیا دیروكى و نه‌ته‌وه‌یى, پێدڤیه گه‌نج و قوتابیێن مه دناڤ ته‌خ و چینێن جڤاكى دا ببنه پێشه‌نگ بو خوراگرى و هشیارییا نه‌ته‌وه‌یى به‌رامبه‌ر ڤان كاودانێن ئالوزێن دارایى و سیاسى.


زانکۆی ڕاپەڕین - هەگبەی مامۆستایان\nساڵی فێر كاری (2011/2012)\nناو : مسلم حسن محمد\nساڵا وشوێنی لەدایكبوون : 1/1/1975 –حمدانیە – موصل\nباری خێزانی : سەڵت\nشوێنی نشتەجێ بوون : سلێمانی – ڕانیە\nشوێنی كار : زانكۆی ڕاپەڕین – ب . دڵنیایی جۆری و زانستخوازی بەردەوام\nقۆناغەكانی خوێندن :\n• قۆناغی ئامادەیی تەواو كردوە لە دواناوەندی ئەلكندی لە شاری موصل.\n• لەساڵی 1997 , لە بەشی فەلسەفە كۆلێژی ئاداب – زانكۆی موصل وەرگیراوە .\n• بە پلەی یەكەم بڕوانەمەی بەكالۆرۆسی بەدەست هێناوە , لە بەشی فەلسەفە– زانكۆی موصل /ساڵی 2000 .\n• بروانەمەی ماستەری بەدەست هێناوە لەزانكۆی بەغداد – بەشی فەلسەفە - كۆلێژی ئاداب ,ساڵی 2004 .\n• پسپۆری گشتی /فەلسەفە .\n• پسپۆری وورد / فەلسەفەی سیاسی .\n• ماستەر نامەكەی لەژێر ناونیشانی (الفلسفە السیاسیە عند هوبز).\n• لەساڵی 2005 وەك مامۆستا ی یاریدەدەر دامەزراوە لە كۆلێژی زانستە مرۆڤایەتیەكان – زانكۆی كۆیە .\n• ئەندامی دامەزراندنی بەشی فەلسەفەیە – لە زانكۆی كۆیە لە ساڵی 2005 .\n• لەچەندین لیژنەی تاقیكردنەوەی زانستی و كارگێری و ڕشنبیری وەك سەرۆك و ئەندام بەشدار بووە.\n• بڕیاردەری بەشی فەلسەفە .\n• ئەندامی لیژنەی دڵنیایی جۆریو زانستخوازی بەردەوام – زانكۆی ڕاپەرین .\n• ئستا بەرێوەبەری دڵنیایی جۆری و زانستخوازی بەردەوام لە زانكۆی ڕاپەڕین .\n• خوێندكاری دكتۆرایە لە زانكۆی المستنصریە – بەغداد .\n• تیزی دكتۆراكەی لەبواری فەلسەفەی سیاسی ئامادە دەكات .\n• زیاتر لە شەش ساڵا وانەی فەلسەفە دەڵیتەوە , لەسرجەم قۆناغەكانی خوێندنی بەرای.\n• لەجەندین سیمنارو كۆنفڕا س بەشداری كردووە لە زانكۆكانی بە غداد , و خانەی حیكمەت لەبەغداد.\n• بەشداری كارا لە كۆنفراِسی عیراقی فەلسەفەی پێنجەم لە زانكۆی المستنصریە ساڵی 2011 , بابەتی بەشداری كردن لەژێر ناونیشانی (الفكرالسیاسی فی عصر النهچە اڵاورپی - نماژج ).\n• چەندین جار خەڵات كرا وە وەك بەخشینی سوپاس و پێزانین لە لایەن وەزیری خوێندنی باڵا و سەرۆكی زانكۆی كۆیە و سەرۆكی زانكۆی ڕاپەڕین و سەرۆكی زانكۆی المستنصریە .\n• دوو ساڵە وەك مامۆستا لەبەشی فەلسەفەی زانكۆی سەڵاحەدین وانە دەڵێتەوە .\n• لە كۆلێژی مارا فرام بۆ فەلسەفە وانە دەڵێتەوە .\n• توێژینەوەی بڵاوكراوەی هەیە لە گۆڤاری زانستی لە بەغداد .\n• لە ئێستادا – لەزانكۆی ڕاپەڕین كار دەكات وەك مامۆستای فەلسەفە و هەروەها ( ب. بەرێوە بەرایەتی دڵنیایی جۆری و زانستخوازی بەردەوام ) لەزانكۆی ڕاپەڕین.\n• وانەی فەلسەفەی سیاسی بە قۆناغی چوارەم دەڵێتەوە و هروەها م.ف. نویی بەقۆناغی سێەم و م.ف. گریك تاپلاتون بە قۆناغی یەكەم لە بەشی فەلسەفە – زانكۆی ڕاپەڕین .\n• وانەی گرفتە فەلسەفییەكان بەقۆناغی سێیەم – زانكۆی سەلاحەدین دەڵێتەوە .\n• وانە ئیستیتیك و مورال و فەلسەفەی ئاین بە قۆناغی دووەم (دوو كۆرس )لە كۆلێژی مارافرام بۆ فەلسەفە دەڵێتەوە لە موسڵ .\n• ژمارەی خوێندكارانی بەم شێوەی خوارەوەیە :-\n• قۆناغی 4 ی فەلسەفە – زانكۆی ڕاپەڕین / 35 خوێندكار.\n• قۆناغی 3 ی فەلسەفە – زانكۆی ڕاپەڕین / 30 خوێندكار.\n• قۆناغی 1 ی فەلسەفە – زانكۆی ڕاپەڕین / 27 خوێندكار.\n• قۆناغی 3 ی فەلسەفە – زانكۆی سەڵاحەدین / 13 خوێندكار.\n• قۆناغی 2 ی فەلسەفە – كۆلێژی مارافرام / 7 خوێندكار.\n• وانەكانی زانكۆی راپەرین لە ڕۆژانی 3 شەممە و 4 شەممە پێشكەش دەكات .\n• وانەكانی زانكۆی سەڵاحەدین لەڕۆژای 5 شەممە لە هەموو هەفتەیەك پێشكەش دە كات .\n• وانەكانی كۆلێژی مارافرام لە ڕۆژی هەینی پێشكەش دەكات .\n• بەشداری كردن لە خولی وانە ووتنەوە كە ئەنجام درا لە زانكۆی ڕاپەڕین لە ساڵی 2011 .\n• هەوڵی جدی دەدات بۆ دانانی خوێندكار وەك سەنتەری پڕۆژەی فێركاریو فێر كردن .\n• شێوازی تاقی كردنەوەكانی جەخت كردنەوە لەسەر پرسیاری هزری و شرۆڤە كاریو بەراورد كارییە.


کوردیپێدیا - مامە ریشە ئەفسانەکەی گەرمیان بەشی 1\n📖 مامە ریشە ئەفسانەکەی گەرمیان بەشی 1 | پۆل: کورتەباس | زمانی بابەت: 🏳 کوردیی ناوەڕاست\nمامە ریشە ئەفسانەکەی گەرمیان بەشی 1\nئه و ساڵەی چنگی تراژیدیای پیلانی جەزائیر، بە جەستەی خوێنی شە هیدان دا شۆر بووەوە،ئەوساڵەی هەرەس،میللی چەکی پێشمەرگە سەریان نەوی کرد،لە بەردەم سەربازو ئەفسەرانی سوپای تۆتالیتاری عێراق،بە دیلی و بێ دەنگی بێ\nپەلەپیتکە ی پێشمەرگە لە سەربازگەکانا کەڵەکە کران، لە ناخ وچاوانی پێشمەرگه و خەڵک دا بە قەد لوتکە ی چیاکان خەم وئازاری ئاش بەتاڵ دەچوو بەگژ ئه و میژووەدا کە چارەنوسی میللەتێکی ئاوا بەره و نادیاردەبرد..\nلە رۆژانی دوای هەرەس، جارێکی تر داستانی نوێ ی سەردەم، لەنێومەرگەساتە تێک شکاوەکان دا، لە سەردەست و گیان و بە خوین و رۆحی مرۆڤە زەحمەت کێشە کانی ئەم نیشتیمانە سەری هەڵدایەوە، ئه و رۆژانە پێشمەرگەیەک له و پێ دەشت و گردۆڵکانەی گەرمیانەوە، سەنگەر بە سەنگەر هەموو نیشتیمانی تەی کرد، هەموو رەبایە وسەربازگەکانی لە سەربازو ئەفسەرەکانی کرد بەدۆزەخ، داستانی نوێ ی سەردەمی تۆمار کرد، تەنانەت هەموو سەربازو ئەفسەرەکانی سوپا بەرەفیق و نەسیرەوە بە\nئەمن و ئیستیخبارات وموخابەراتەوە،پیان دەوت (ریشە، الرجل الحدیدی).\nدەبێت بیسەلمێنم من کێم\nئێوارەیەکی هاوێنی 1995 رووم کردە گەرەکی سەرشەقام، لە بەردەم خانویەکی 100 مەتری کۆن دا پورە هەیبەت ئەحمەد خدری دایکی شەهیدی فەرماندە مامە ریشەم بینی. لە بەر کەم تینی چاوەکانی چاویلکەی لە چاوا بوو، بە مەلولی دانیشتبوو، خەمی زەمانە پشتی چەماندبۆوە،پرسیاری زۆرم رووبەرووی کردەوە، بۆ ئەوەی دیمەنەکانی سەردەمی زووی (تاڵەبان) و مامە ریشەم بۆ باس بکات، هەرچەند دوانم، بەڵام لە چەند وشەیەیەک زیاتری نەدرکاند:\n(رەیشە بە منداڵی زۆر بزێو بوو،دانیشتنی نەدەزانی،هەموو تەمەنی منداڵی رەنج وزەحمەت و شوانی بوو،هاورێکانی زۆر خۆش دەویست، زۆر جار ئەگەر کارێک یا گوێلکێک دیار نەبوایە، شه و بێ سڵ کردنەوە،هەموو گردۆڵکەکانی دەورو بەری ئاوایی تەی دەکرد،تا نەیدۆزیبایەتەوە سرەوتی نەدەگرت،ئه و کاتەی ویستی ببێ بە پێشمەرگە،رۆژێک پێی وتم:(گەر کوڕی خۆت تێدا نەچێت،ئەبێت رۆژێ ڵە رۆژان ئەم گردۆڵکه و شیو دۆڵانە لە دوژمن بکەم بە دۆزەخ)\nپێم وت : (کوڕەکەم ئێمە لە بەردەم ژیانێکی یەکجار سەخت وپڕ لە کوێرەوەری داین، هەموو ژیانمان هەر نەهامەتی بووە، ئەوەی تۆ دەیڵێیت لە گەڵ دژوارییەکانی ژیانی ئێمەدا ناگونجێت)، ئەوە بوو رووی کردە لای پێشمەرگەکانی گەرمیان،باوکی و فەخرەدینی برای چوون بە شوێنی دا،چەند هەوڵیان دا لە گەڵی دا، بەقسەی کەسی نەکرد و نەگەڕایەوە،ماوەیەکی هیچ سۆراخێکی نەبوو،دوای ئەوەی پێشمەرگەکانی گەرمیان گرتبوویان،ئەشکەنجەی زۆریان دابوو، گەڕایەوە بۆلام وتی:(هەرچەندە بە هەڵە لە من گەێشتون.هەموو جەستەمیان لە خوین دا سوور کردوم.بەڵام هەردەبێت بیسەلمێنم من کێم و دەبێت ببم بە پێشمەرگە..\nهەر دەبێت گورگەکە بیدۆزمەوە\nنەجمەدین لە منداڵییەوە گورج و گپۆڵ بوو، حەزی لە یاری کردن بوو.لەکاتی یاری کردن دا،هەرگیز بەهاوێکانی نەدەوت من لەسەر کێم، هەر دەیگوت کێ لە گەڵ من دایە.،حەزی لەیاری (شەق،هەلوکێن،هەڵماتێن،بازبازێن،چاوشارکێ) دەکرد،گەر هاوڕێکانی بد یایە یاری دەکەن،حەزی نەدەکرد،لە نزیکیانەوە بوەستێت و سەیریان بکات، یاری یەکەی لێ تێک دەدان،هەندێ جاریش شەڕی دەکرد،دەبوایە جارێکی تر یاری یەکە بکەنەوەوخۆی چۆنیەتی یاری یەکەی دەست نیشان دەکرد،لە کاتی یاری یەکەدا هەموو هەست وهۆشی لای یاری یەکە بوو، گەر بیزانیایە یاری یەکە دەدۆڕێنێت،یاری یەکەی تێک دەدا،چونکە منداڵانی ئاوایی چاوەروانی ئەوەیان لێ نەدەکرد، زۆریان پێ خۆ ش بوو،پیان دەوت :(نەجە دۆراندی)، لە زۆربەی یارییەکاندا براوە بوو،هاورێکانی بریتی بوون لە (ئەحمەد شەریف،حەسەن کەریم.وەهاب رەشید،عومەری خاڵی، رۆستەم قادر،رەحما نی حاجی قادر،جەمال پورزای)\nگەر نەجمەدین لە گەڵ هەر کەسێکا شەڕی ببوایە،زمانی دەگیراو یەک وشەی بۆ نەدەوترا،پەلاماری دەداو تەختی زەویەکەی دەکرد.کەس نەیدەوێرا زۆرانبازی لە گەڵدا بکات،مام شوکوری باوکی جوتیارێکی زەحمەت کێش بوو، مەرو ماڵاتی بەخێو دەکرد،حەزی لە کڵاو کڵاوێن بوو، گەر یارییەکەی بدۆرانایە.نەچمەدین پێ ی ناخۆش بوو،بە باوکی دەوت :(دەبێت شەوی داهاتوو یارییەکە ببەیتەوە.\nنەجمەدین لە7 ساڵییەوە شوان بووە،ئێوارەیەکی درەنگ گورگێک لە زەوی (دۆڕێ) پەلاماری گۆلکێک دەدا و دەیخوات،ئەویش ئه و رووداوەی زۆر پێناخۆش دەبێت،دەست دەکات بەگریان.روو دەکاتەوە گوندەکەیان ومنداڵانی ئاوایی کۆدەکاتەوە،هەر یەکەیان بە چەقۆو داسێکەوە، به و شەوە زەنگە روو دەکەنە ئه و شیوو دۆڵ وگردۆڵکه و لاپاڵانەی دەوروپشتی تاڵەبان،دوای بە منداڵەکان دەڵێت:(ئێوە ماندوو بوون بگەرێنەوە،شەویش درەنگە، من هەردەبێت ئه و گورگە بدۆزمەوه و بیکوژم)\nنەجمەدین ماوەیەک لە گوندی قۆرەتە شوانی ماڵی مام هیدایەت بوو،رۆژێکیان باوکی دەچێت بۆ سەردانی کورەکەی مام هیدایەت دەڵێت (زۆر سەیرە کەس ناوێرێت قسە لە گەڵ کورەکەتا بکات،ئه و خۆی بە خاوەن ماڵ دەزانێت). نەجمەدین سەگێکی هەبوو وای راهێنابوو،گەر شه ڕی لە گەڵ هەر کەسێکا ببوایە، سەگەکە یەکسەر پەلاماری ئه و کەسەی دەدا، زۆر شه و نەجمەدین لە گەڵ رەحمان باوەڵدا بە لۆکس و لایتی دەستیەوە دەچوون بۆدەوروبەری گوندی (قرخ و دارتوو و چنگی)بۆ ڕاوە سێسکە، کە بەیانیان دەگەڕایەوە، هەموو ئه و سوێسکانەی کە راوی کرد بوو،دەیبەخشی بە خەڵکی ئاوایی کەیان،خۆی گۆشتی نەدەخوارد. زۆر حەزی لە گۆرانی بوو گەر یەک سەعات گۆرانی بگوتایە زمانی نەدەگیرا، بەڵام لە کاتی قسە کردنا کەمێک لاڵ دەبوو، هەندێ جاریش لە زەماوەندا هەڵدەپەری.\nنەجمەدین شوکر رەئوف ناسراو بە مامە ریشه لە1957 لەگوندی تاڵەبان سەر بە ناحیەی چەمچەماڵ لەدایک بووە،هەموو تەمەنی منداڵی شوانی وپاڵەیی بووە،لە سەرەتای حەفتاکان دا رووی کردوەتە کورە گەچەکانی قۆرتەی لای چەمچەماڵ و جەبەل بۆری کەرکوک کاری زەحمەت و تاقەت پروکێنی کردووە،لە 1973 لە گەڵ خەڵکی چەمچەماڵ ناوی خۆیان بۆ فیدایی فەلەستین لە چەمچەماڵ تۆمار کردوه و بووە بە فیدائی فەلەستین. لەشەرێک د ا لەجۆلان (ئەسعەد محەمەد هەولێری) دەبێت بە هاورێی و لە شەرەدا ئەسعەد شەهید دەکرێت، نەجمەدین لە بەر ئازایەتی خۆی بریندار دەکرێت،دواتر خەڵاتی دەکەن،دەگەرێتەوە بۆ تاڵەبان، دەست دەکات بەکرێکاری لە کەرکوک..\nعە بدوڵڵا کەریم مەحمود\nسەرچاوەی ئەم زنجیرە بابەتە کتێبی (پێشمەرگە پۆڵاینەکە)یە\n1. 👁 مامە ریشە ئەفسانەکەی گەرمیان بەشی 2\n2. 👁 مامە ریشە ئەفسانەکەی گەرمیان بەشی 3\n3. 👁 مامە ریشە ئەفسانەکەی گەرمیان بەشی 4\n4. 👁 مامە ریشە ئەفسانەکەی گەرمیان بەشی 5\n5. 👁 مامە ریشە ئەفسانەکەی گەرمیان بەشی 6 کۆتایی\n1. 👁 عەبدوڵڵا کەریم مەحمود\n➕ ئەم بابەتە لەلایەن: (م. ب.)ەوە لە: Jan 27 2017 7:57AM تۆمارکراوە\n✍ ئەم بابەتە بۆ دواجار لەلایەن: (م. ب.)ەوە لە: Jan 27 2017 8:06AM باشترکراوە\n👁 ئەم بابەتە 6,886 جار بینراوە\n📷 فایلی وێنە 1.0.1 13 KB Jan 27 2017 7:57AM م. ب.


📅 13-06-2017 Даты и события\n📅 Добавлен Jun 13 2017 8:40AM\n👁 Этот пункт был просмотрен раз 17,581\n- بەهۆی ژەهراویبوونی خۆراکەوە سەدان کەس لە کامپی ح [ Больше... 👁] ✖ ✖ 4 20 ✔ 99% ✍ H.B. 13-6-2017 8:40:34\n👁 Этот пункт был просмотрен раз 14,600\n📊 ئاماری دوو موچەیی و بندیوار ئاشکرا دەکرێت Статистика и опросы\n📅 Добавлен Jun 13 2017 6:22PM\n👁 Этот пункт был просмотрен раз 4,055\nدواڕۆژ، نوسینگەی هەولێر حکومەتی هەرێمی کوردستان، [ Больше... 👁] ✖ ✖ ✖ 0 1 ✔ 81% ✍ E.Î.F. 13-6-2017 18:22:21\n📊 بە هەزاران گەنجی پێکهاتەکان دەکرێن بە پێشمەرگە Статистика и опросы\n📅 Добавлен Jun 13 2017 6:10PM\nدواڕۆژ، هانا چۆمانی دوای ئەوەی هەفتەی رابردوو مەس [ Больше... 👁] ✖ ✖ ✖ 0 1 ✔ 91% ✍ E.Î.F. 13-6-2017 18:10:08\n👫 دەنیز биография\n📅 Добавлен Jun 13 2017 4:17PM\n👁 Этот пункт был просмотрен раз 2,108\nکچە کوردێکی مودێلیستی شاری هەولێرە و لە شاری دوبەی [ Больше... 👁] ✖ ✖ 10 0 ✔ 80% ✍ S.E. 13-6-2017 16:17:14\n📊 ناوی پرۆژە بێ مۆڵەتەکانی پارێزگای سلێمانی ئاشکرا دەکرێن Статистика и опросы\n📅 Добавлен Jun 14 2017 9:38AM\n👁 Этот пункт был просмотрен раз 5,209\nئەندامێکی ئەنجومەنی پارێزگای سلێمانی ئاشکرای دەکات [ Больше... 👁] ✖ ✖ 1 0 ✔ 99% ✍ H.B. 14-6-2017 9:38:45\n📊 Статистика Статьи 382,788\n| Время создания страницы: 0,936 секунд!


ئەنجوومەنی باڵای خانمان: سکاڵامان لەسەر کەیسەکەی گۆڤەند تۆمارکردووە – سنور میدیا\nئەنجوومەنی باڵای خانمان: سکاڵامان لەسەر کەیسەکەی گۆڤەند تۆمارکردووە\nئەنجومەنی باڵای كاروباری خانمان لەبارەی كەیسی ئەو كوڕەی كە بە (گۆڤەند) ناسراوە‌و لە تۆڕە كۆمەڵایەتییەكان فشاری لە كچان و ژنان كردووە، راگەیەندراوێكی بڵاوكردەوە و دەڵێت:” به نووسراوی فه‌رمیی له رێگه‌ی داواکاری گشتی سكاڵامان له‌دژی تاوانباران تۆماركردووه، به‌هه‌ماهه‌نگی له‌گه‌ڵ لایه‌نه په‌یوندیداره‌كان له حكومه‌تی هه‌رێمی كوردستان، له‌نزیكه‌وه چاودێری ئه‌و فه‌وزایه ده‌كه‌ین كه له تۆڕه كۆمه‌ڵایه‌تیه‌كان هه‌یه”.\nلە راگەیەندراوەکەشدا هاتووە، به‌م دواییه چه‌ندین حاڵه‌تی نایاسایی، دوور له به‌ها كۆمه‌ڵایه‌تییه‌كان له تۆڕه كۆمه‌ڵایه‌تییه‌كان، روویانداوه، كه به‌داخه‌وه ئه‌مجاره‌ش كچان و ژنان كراونه‌ته ئامانج. دیسان تاوانباران سنووره‌كانی ياساكان و ئیتیكیان به‌زاند، هه‌ڕه‌شه‌ی بڵاوكردنه‌وه‌ی وێنه و ڤیدیۆی قوربانیان ده‌كه‌ن بۆ سوكایه‌تیكردن و ئابرووبردنیان، ئه‌مه‌ش كاریگه‌ری راسته‌وخۆی له‌سه‌ر ئاسایشی كۆمه‌ڵگه هه‌یه، ده‌بێته هۆی تێكدانی شیرازه‌ی كۆمه‌ڵ و چه‌ندین ئاسه‌واری نه‌خوازراوی لێده‌كه‌وێته‌وه.\nدەشڵێن:”ئێمه وه‌ك ئه‌نجومه‌نی باڵای كاروباری خانمان، به نووسراوی فه‌رمیی له رێگه‌ی داواکاری گشتی سكاڵامان له‌دژی تاوانباران تۆماركردووه، به‌هه‌ماهه‌نگی له‌گه‌ڵ لایه‌نه په‌یوندیداره‌كان له حكومه‌تی هه‌رێمی كوردستان، له‌نزیكه‌وه چاودێری ئه‌و فه‌وزایه ده‌كه‌ین كه له تۆڕه كۆمه‌ڵایه‌تیه‌كان هه‌یه، به‌تایبه‌تیش ژنان و كچانی به‌ئامانج گرتووه، له به‌دواداچوونه‌كانمان به‌رده‌وامین و هاوكارو هه‌ماهه‌نگین له‌گه‌ڵ ده‌زگا په‌یوندیداره‌كان، بۆ دۆزینه‌وه‌ی تاوانباران، تا بیاندۆزینه‌وه‌و راده‌ستی یاسایان بكه‌ین”.\nلە راگەیەندراوەکەدا هاتووە:” به‌م دواییه له یه‌كێ له تۆڕه كۆمه‌ڵایه‌تییه‌كاندا، ژماره‌یه‌ك ژن و كچ به‌هه‌ڕه‌شه‌ی بڵاوكردنه‌وه‌ی په‌شیمانبوونه‌وه ناچاركران قسه‌و ده‌سته‌واژه‌ی نه‌شیاو به‌خۆیان بڵێن، له‌به‌رامبه‌ر بڵاونه‌كردنه‌وه‌ی ڤیدیۆ و وێنه‌كانیان، كه له‌لایه‌ن تاوانبارێكه‌وه هه‌ڕه‌شه‌یان لێده‌كرێت. به‌داخه‌وه له بری لایه‌نه ئیجابییه‌كانی، خه‌ریكه تۆڕه كۆمه‌ڵایه‌تیه‌كان له هه‌رێمی كوردستان مه‌ترسی له‌سه‌ر دواڕۆژی كچان و ژنان و كۆمه‌ڵگه به‌گشتی دروست ده‌كات و هۆكاره بۆ دابڕانی تاكه‌كانی خێزان و كۆمه‌ڵگه نه‌ك بۆ سوودوه‌رگرتن له باشییه‌كانی”.


کوردیپێدیا - حەکیم ستار سابیر\n✌ حەکیم ستار سابیر | پۆل: شەهیدان | زمانی بابەت: 🏳 کوردیی ناوەڕاست\nحەکیم ستار سابیر\nلە رێکەوتی 23-11-2014 لە (جەلەولا) لە شەری دژە داعش شەهید بووە.\n➕ ئەم بابەتە لەلایەن: (م. ب.)ەوە لە: Jul 14 2016 2:13PM تۆمارکراوە\n📷 فایلی وێنە 1.0.1 16 KB Jul 14 2016 2:13PM م. ب.


^ "وەشانی ئەرشیڤکراو". لە ڕەسەنەوە ئەرشیڤ کراوە لە ٢ی ئازاری ٢٠٠٨. لە ڕێکەوتی ٣ی ئازاری ٢٠٠٨ ھێنراوە. بەدواداچوون بۆ ڕێکەوت بکە لە: |access-date=, |archive-date= (یارمەتی)\n^ "وەشانی ئەرشیڤکراو". لە ڕەسەنەوە ئەرشیڤ کراوە لە ٢٢ی تەممووزی ٢٠١١. لە ڕێکەوتی ٨ی ئەیلوولی ٢٠١٣ ھێنراوە. بەدواداچوون بۆ ڕێکەوت بکە لە: |access-date=, |archive-date= (یارمەتی)\nدواجار لە ٢٢:٤١ی ٢٩ی کانوونی دووەمی ٢٠١٨ دەستکاری کراوە


موباره‌ك له‌دژی ئه‌گه‌ری هێرشی ئه‌مریكا بۆ سه‌ر ئێران ده‌وه‌سـتـێت\nسه‌رۆكی میسری حوسنی موباره‌ك ده‌ڵێت ئامۆژگاری وڵاته یه‌كـگرتووه‌كانی ئه‌مریكای كردووه به‌وه‌ی كاری سه‌ربازی له دژی ئێران نه‌كات، ده‌ڵێت ڕه‌نـگه بـبـێـته مایه‌ی توندوتیژی له سه‌رانسه‌ری ڕۆژهه‌ڵاتی ناوه‌ڕاست.\nڕۆژی چوارشه‌ممه، ڕۆژنامه‌ی ئه‌لجه‌مهوریـیه‌ی میسری كه له لایه‌ن حكومه‌ته‌وه سه‌رپه‌رشتی ده‌كرێت، بڵاوی كرده‌وه كه به‌ڕێز موباره‌ك ده‌ڵێت وتووێژی له‌سه‌ر بابه‌ته‌كه كردووه له‌گه‌ڵ جـێـگری سه‌رۆكی ئه‌مریكی، دیك چینی له كاتی سه‌ردانه‌كه‌ی مانـگی كانوونی دووه‌می بۆ میسر.\nڕۆژنامه‌كه ده‌ڵێت، به‌ڕێز موباره‌ك گوتی كه‌وا هۆشـداری داوه به‌وه‌ی ئه‌گه‌ر هێرش بكرێـته سه‌ر ئێران ئه‌وا شیعه له عێراق و نه‌ته‌وه‌ی دیكه له ڕۆژهه‌ڵاتی ناوه‌ڕاست توڕه ده‌بن. گوتی كاری سه‌ربازی ده‌بێته مایه‌ی هه‌ڵـگیرسانی هێرشی تۆڵه سه‌ندنه‌وه له لایه‌ن حزبوڵڵای لوبنانی و یاخیبوه‌كان له عێراق.\nسه‌رۆك بوش چه‌ندین جار دووپاتی كردۆته‌وه كه هه‌موو بژاره‌كان له به‌ر ده‌ستدایه بۆ مامه‌ڵه‌كردن له‌گه‌ڵ ئێران، یه‌ك له‌وانه كاری سه‌ربازیـیه. به‌ڵام گوتیشی ئه‌وه دوا بژار ده‌بێت.\nشایه‌نی باسه واشنتۆن ئێران به‌وه تاوانبار ده‌كات كه پـشتگیری له تیرۆر ده‌كات و به‌نهێنی هه‌وڵ ده‌دات چه‌كی ناوه‌كی دروست بكات.


ڕۆڵی ئاسایشی کوردی له شـاری که‌رکوک\nله ماوه‌ی ڕابردوو له وه‌زاره‌تی ناوخۆی عێراق دۆکۆمێنتێـک ئاشـکرا بوو که هه‌تا ڕاده‌یه‌ک دانپـیادانانه به هێزه‌کانی ئاسایشی کوردی له شـاری که‌رکوک له لایه‌ن وه‌زاره‌تی ناوخۆی حکومه‌تی عێراقه‌وه، ئه‌مه‌ش له کاتێـکدایه که هه‌ندێـک له نه‌ته‌وه‌ی عه‌ره‌ب و تورکمان ئه‌و هێزانه به ناڕه‌سمی داده‌نێن و ده‌ڵێن پـێویسته له شـاری که‌رکوکدا نه‌مێنن.\nله‌گه‌ڵ دامه‌زراندنی ده‌زگای دژه تێرۆر له که‌رکوک و دانانی به‌ڕێوه‌به‌رێـکی تورکمان بۆ ئه‌و ده‌زگایه، هه‌ردوو ئاسایشی پارتی و یه‌کێتی له‌و ده‌زگایه‌دا پـێـگه‌یان هه‌یه و به زانیاریـیه‌کانیان کار و چالاکی ئه‌و ده‌زگایه‌یان ده‌وڵه‌مه‌ندکردووه و به‌رده‌وام زانیاری له‌سه‌ر جموجۆڵی ئه‌و چه‌کدارانه ده‌ده‌ن که به نیازن کاری تێرۆریستی له که‌رکوک و ده‌وروبه‌ری ئه‌نجام بده‌ن.\nپـێشـتیریش به‌رپرسی ئه‌و ده‌زگایه لیوا تۆغان عه‌بدولڕه‌حمان یوسف له لـێدوانێـکی تایبه‌تی ئه‌وه ناشارێته‌وه که هێزه‌کانی ئاسایشی کورد به‌هۆی بوونی بودجه‌یه‌کی باش له‌به‌رده‌سـتیاندا ده‌سـتیان به زانیاری زۆر باش ده‌گات.\nسه‌باره‌ت به‌و دان پـیادانانه و کاریگه‌ریـیه‌کانی یه‌حیا به‌رزنجی په‌یامنێری ده‌نگی ئه‌مه‌ریکا گفتوکۆی له‌گه‌ڵ عه‌مید هه‌ڵۆ نه‌ژاد به‌ڕێوه‌به‌ری ئاسایشی پارتی دیموکراتی کوردسـتان له که‌رکوک کردووه و پاشـان ڕاپـۆرتێـکی له‌سه‌ر ئاماده‌کردووه، ده‌توانن گوێبیسـتی بن له ڕێـگه‌ی كلیـكـكردنی ئه‌و فایله ده‌نـگیـیانه‌ی سه‌ره‌وه‌ی ده‌سته چه‌پ، ماوه‌كه‌ی 4:24 خوله‌كه.


دۆخی رۆماننووسی کوردی له سه‌ره‌تاوه تا ئێستا | نمایش خبر | کورده‌واری\nدۆخی رۆماننووسی کوردی له سه‌ره‌تاوه تا ئێستا\nرۆماننووسی به‌ناوبانگی کورد دۆخی رۆمانووسی کوردی و خه‌سار و ته‌نگ و چه‌ڵه‌مه‌کانی له ئاقاری ئه‌ده‌بیاتدا له سه‌ره‌تای قه‌ڵه‌می رۆمانووسی کوردی تا ئێستاکه شرۆڤه‌کرد.\nعه‌تا نه‌هایی رۆماننووسی به‌ناوبانگی کورد زایینه‌ی 1339 له شاری بانه، پارێزگای کوردستانه.\nعه‌تا نه‌هایی خاوه‌ن سێ کورته چیرۆک و سێ رۆمانی کوردییه که به زاراوه‌ی سۆرانی نووسراوه. هه‌روه‌ها چه‌ند به‌رهه‌می رۆمانووسانی ئێرانی وه‌رگێڕاوه‌ته‌وه سه‌ر زمانی کوردی و چه‌نده‌ها وتاری به‌نرخی له‌سه‌ر فه‌ن و له‌وری رۆمانووسی و ره‌خنه‌ی به‌رهه‌مه داستانییه‌کان له گۆڤاره به‌ناوبانگه ئه‌ده‌بییه‌کانا له چاپ دراوه.\nعه‌تا نه‌هایی که به‌رپسی کۆڕی زانستی زمانی کوردی ئێرانه، له ساڵی 1384 له لایه‌ن ناوه‌ندی بڵاوگه‌ی ئاراسه‌وه له کوردستانی باشوور وه‌کوو نووسه‌ری لێهاتوو هه‌ڵبژێردرا و خه‌ڵاتی ئه‌ده‌بی ئاراسی پێشکه‌ش کرا. هه‌روه‌ها له دوازده‌هه‌مین فستیڤاڵی ئه‌ده‌بی گه‌لاوێژ له ساڵی 1387 که له سلێمانی به‌ڕێوه‌چوو خه‌ڵاتی لێهاتوویی "هه‌ردی" به‌ده‌ست هێنا.\n"زریکە"، "تەنگانە"، "ئەو باڵندە بریندارە‌کە منم " سێ کۆمه‌ڵه‌چیرۆکو "گوڵی شۆڕان"، "باڵندەکانی دەم با" و "گرەوی بەختی هەڵالە" سێ رۆمانی کاک عه‌تا نه‌هاییه.\n"شازادە ئیحتیجاب"، "بارۆنی سەر دارەکان"، "قەسابخانەی ژمارە 5"، "دادگایی"، "کۆشک"، "ژیانی ڕاستەقینەی ئالیخاندرۆمایتا"، "نەمریی" و ... ئه‌و رۆمانانه‌ن که له نووسه‌ره به‌ناوبانگه‌کانی جیهان به قه‌ڵه‌می زێڕینی ئه‌م رۆماننووسه ناوداره‌ی کورد وه‌رگێڕاوه‌ته‌وه سه‌ر زمانی کوردی.\nدرێژه‌ی ئه‌م دیمانه‌یه له‌گه‌ڵ رۆمانووسی به‌ناوبانگی کورد....\nده‌سپێکی رۆماننووسی له جیهاندا له که‌ی بوو؟\nرۆمان و چیرۆک دوو جۆری ئه‌ده‌بی سه‌رده‌می مودێڕنن که هه‌م له باری شارستانیه‌ت و هه‌م له روانگه‌ی جوگرافیایی جیهانه‌وه شوێنه‌واری سه‌ره‌کییان رۆژئاوایه و مه‌ودایێکی زۆری خایاند که ئه‌م ره‌وته بگاته جیهانی رۆژهه‌ڵات. سه‌ره‌تای نووسینی رۆمان ئه‌گه‌ڕێته‌وه بۆ سه‌ده‌ی 16 زایینی و سه‌ره‌تای نووسینی کورته چیرۆک ئه‌گه‌ڕێته‌وه بۆ کۆتایی سه‌ده‌ی 18 و سه‌ره‌تای سه‌ده‌ی 19. نووسه‌رانی وڵاتانی رۆژهه‌ڵات سه‌رنجێکی هه‌ره زۆریان داوه‌ته ئه‌م دوو جۆره ره‌وایه‌ته نوێیه له سه‌ده‌ی بیستی زایینی سه‌ره‌تا له وڵاتانێ ده‌ستی پێ کرد که مێژینه‌یه‌کی به‌رچاویان له ئه‌ده‌بیات دا بووه و باشتر چوونه‌ته جه‌رگه‌ی نوسین و ده‌روازه‌ی ئه‌ده‌بیاتی خۆیان به‌ره‌و دنیای مودێڕنیته ئاوه‌ڵا کرد. به‌ڵام ئه‌وه‌ی راستی بێت دێر هاتنی ره‌وتی رۆمان نووسی بۆ وڵاتانی رۆژهه‌ڵات به واتای ئه‌وه نییه که ئه‌م وڵاتانه هیچ مێژینه‌یه‌کی داستانییان نه‌بووه. له ته‌واوی وڵاتانی رۆژهه‌ڵات خه‌زێنه‌یێکی هه‌ره ده‌وڵه‌مه‌ند له ره‌وایاتی کۆن و چیرۆکی زاره‌کی و هه‌ندێ جاریش نووسراوه هه‌یه که بریتییه له راز، حه‌کایه‌ت، به‌یت و لاوک و هۆنینه‌وه. به‌ڵام جیاوازیێکی ئه‌وتۆ هه‌یه له نێوان ئه‌م جۆره ره‌وایه‌تانه و رۆمان و کورته چیرۆک.\nراز و حه‌کایه‌ته‌کان جیا له گرینگایه‌تی به‌رچاویان که به شێوه‌یێکی نه‌ریتی و ساده و ساکاره، به‌رهه‌می کولتۆری پێش مودێڕنیته‌یه واته سه‌رده‌می کلاسیکن، ئه‌مه له حاڵێکدایه که رۆمان و داستان دوو ژانری ئه‌ده‌بی به‌ره‌ی هاوچه‌رخن. ژانرێکی عه‌قڵانییه که له سه‌ره‌تای ناسینی راستییه‌کاندایه. ئه‌م جۆره ئه‌ده‌بیاتانه له سه‌ره‌تاوه هه‌وڵ و تێکۆشانێک بۆ ناسین و تۆمار کردنی راستییه‌کان بووه. به‌ڵام به تێپه‌ڕ بوونی کات و خێرایی بوونی ره‌وتی گۆڕان له ئاستی هزر و ئه‌ندێشه‌دا و هه‌روه‌ها کاریگه‌ری ئه‌م ئاڵ و گۆڕیانه له‌سه‌ر مرۆڤ و کۆمه‌ڵگا و ته‌نگ و چه‌ڵه‌مه‌ی نووسه‌ران به‌م ره‌وایه‌ته راستییانه‌سه‌رومه‌ڕ نه‌بووه و ره‌وتی ئاڵ و گۆڕی ئه‌و دوو جۆره ره‌وایه‌تانه ئاڵۆزتر بووه.\nسه‌ره‌تای ئه‌م دوو ژانره ئه‌ده‌بییانه له نێوان کورده‌کاندا ئه‌گه‌ڕێته‌وه بۆ چ سه‌رده‌مێک؟\nئه‌م دوو ژانره ئه‌ده‌بییه به چه‌ند هۆکاره‌وه دێرتر گه‌یشتۆته ده‌ستی کورده‌کان. له روانگه‌ی مێژوونووسی له ئه‌ده‌بیاتدا، ده‌سپێکی داستاننووسی له نێوان کورده‌کان ئه‌گه‌ڕێته‌وه بۆ ده‌یه‌کانی دووهه‌م و سێهه‌می سه‌ده‌ی رابردووی زایینی. تا راده‌یه‌ک هاوکاته له‌گه‌ڵ ده‌سپێکی داستاننووسی به زمانی فارسی، تورکی و عه‌ره‌بی، به‌ڵام به بڕوای من داستان و رۆمانی کوردی به شێواز و چۆنیه‌تی له‌بار و پێوه‌ری نوێ، له سه‌ره‌تای نیوه‌ی دووهه‌می سه‌ده‌ی هاوچه‌رخ سه‌ری هه‌ڵداوه و له سی ساڵی رابردوودا ره‌وتی پێشکه‌وتنی گرتۆته‌به‌ر. ئه‌گه‌ر داستان و رۆمان به‌م پێوه‌رانه له نێوان کورده‌کاندا دێر سه‌ری هه‌ڵداوه ئه‌مه ره‌وتێکی سروشتییه، له‌به‌ر ئه‌وه‌ی به‌هۆی کێشه و گرفتێ که‌کورده‌کان له سه‌د ساڵی رابردوودا له‌گه‌ڵیا رووبه‌ڕو بوون و هه‌ر جۆره چالاکیێ به تایبه‌ت له‌مه‌ڕ فه‌رهه‌نگ، زمان و ئه‌ده‌بیاتی کوردی له‌و وڵاتانه‌ی که کوردی تێدا ئه‌ژی قه‌ده‌غه بوو و به‌ربه‌ره‌کانی زۆری له‌گه‌ڵ ئه‌کرا.\nئێمه له‌رێگای زمان و ئه‌ده‌بی فه‌رمی ئه‌م وڵاته‌وه واتا زمان و ئه‌ده‌بی فارسی، عه‌ره‌بی و تورکی، داستان و رۆمانمان ناسیوه. له‌گه‌ڵ ئه‌مه‌ش به هۆی ژیان له په‌راوێزی ئه‌م کۆمه‌ڵگایه‌دا دێرتر له‌گه‌ڵ مودڕنیته و لایه‌نه‌کانی ئاشنا بووین. ئه‌وه‌ی راستی بێت کێشه و گرفتی کولتوری و زمانی ئێمه ته‌نیا به سه‌د ساڵی رابردوو به‌رته‌سک ناکرێت، ئه‌وه‌ی که له‌گه‌ڵ ئه‌ده‌بیاتی داستانی پێوه‌ندیداره ئه‌وه‌یه که ئه‌ده‌بیاتی کوردی له رابردووددا زۆرتر زاره‌کی بووه. هه‌رچه‌ند ئه‌ده‌بیاتی نووسراوه‌ی کوردی به تایبه‌ت شیعری کلاسیکی ئێمه زۆر ده‌وڵه‌مه‌نده و به‌رچاوه به‌ڵام په‌خشانی کوردی مێژویه‌کی زۆر دوور و درێژی نییه که ئه‌مه‌ش یه‌کێکی دیکه‌یه له کێشه‌کانی به‌رده‌م داستان نووسی کوردی که تا ئێستاش له کۆڵی ئه‌ده‌بیاتی داستانی نه‌بۆته‌وه.\nهۆکاره سه‌ره‌کییه‌کانی نه‌بوونی مێژینه‌ی دوور بۆ په‌خشان چییه؟\nزمان جیا له کاردای وت و وێژی، هه‌ندێ کاردای دیکه‌ی هه‌ی. که بریتییه له کاردای ئه‌ده‌بی، فێرکاری، فه‌رمی، ئایینی و... زمانی کوردی له سه‌ده‌کانی رابردوو به‌ر له سه‌رده‌می مودێڕن جیا له سه‌رده‌می مودێڕن جیا له کاردای وت و وێژ، ته‌نیا کاردای شیعریان هه‌بووه. هه‌ندێ له نوسراوه ئایینییه‌کانی رابردوویش به زمانی شیعری بووه. نه‌بوونی کاردایتر وه‌کوو دیوان پێوه‌ندی هه‌یه له‌گه‌ڵ چۆنیه‌تی باری رامیاری و کۆمه‌ڵایه‌تی و نه‌بوونی ده‌سه‌ڵاتی سه‌ربه‌خۆ که لێکدانه‌وه‌ی ئه‌م بابه‌تانه لێره‌دا ناکرێت. له سه‌رده‌می نوێیدا کۆمه‌ڵگای کوردی تووشی گۆڕان و دابه‌شکردن بووه.\nله ته‌واوی ئه‌و وڵاتانه‌ی که کوردی تێدا ئه‌ژین، زمانی فێرکاری، فه‌رمی و غه‌یری فه‌رمی ئه‌م وڵاتانه بووه و کورده‌کان یان مافی خوێندن و نووسین به زمانی دایکییان نه‌بووه یان ئه‌گه‌ر ئه‌و مافه‌یان پێ درا بووه ته‌نگ و چه‌ڵه‌مه‌ی زۆریان له به‌ر پێدا بووه. بۆ نموونه له ئێراندا تا به‌ر له شۆڕشی ئێران نووسین و خوێندنی کوردی قه‌ده‌غه بوو و له پاش شۆڕشی ئێرانیش به ته‌واوی ئه‌و مافه‌یان پێ نه‌درا بۆ بڵاوکردنی به‌رهه‌مه‌مه‌کان و هێشتا فێرکاری به شێوه‌ی فه‌رمی له ئێراندا خولیایه.\nله‌وه‌ها دۆخێکدا له رابردوو چ له رابردوو و چ ئێستاکه‌ش هه‌بوونی مێژینه‌ی دوور و درێژ بۆ په‌خشان دوور له چاوه‌ڕوانییه. ته‌نانه‌ت ئه‌م راده له‌په‌خشانی کوردی و مێژینه‌ی زۆرتر له سه‌د ساڵی ئه‌و به‌رهه‌مانه‌ش هه‌وڵ و تێکۆشانی دڵسۆزانی ئه‌ده‌بیات بووه.\nرۆمانی کوردی له ده‌یه‌ی شه‌ستی سه‌ده‌ی بیسته‌م به"ژانی گه‌ل" نووسراوه‌ی ئیبراهیم ئه‌حمه‌د له ئه‌ده‌بیاتی کوردیدا سه‌ری هه‌ڵدا و له ده‌یه‌ی 80 دواتریش له‌باری چه‌ند و چۆنیه‌وه به شێوه‌یێکی به‌رچاو گه‌شه‌ی کرد. کۆمه‌ڵگای کوردی له سه‌ره‌تای ده‌یه‌ی هه‌شتا له کوردستانی ئێراندا و پاشان له کوردستانی عه‌راق و تورکیه له ژێر کاریگه‌ری ئاڵ و گۆڕییه‌کانی جیدی رامیاری و کۆمه‌ڵایه‌تی و فیکری و کولتوری ئه‌م وڵاتانه‌دا به‌ره‌به‌ره گۆڕانکاری به‌سه‌ردا دێت و به‌ستێنی ئه‌م گه‌شه و نه‌شه به‌رچاوانه به‌پێچه‌وانه‌ی کێشه‌کانی رابردوو که له‌سه‌ر رێگه‌ی په‌ره‌پێدانی کولتۆری و بووژاندنه‌وه‌ی زمان بووه، له‌به‌ر ده‌ستی نووسه‌ران بووه.\nیه‌که‌م کۆمه‌ڵه داستانێ که له کوردستاندا بڵاو بووه‌وه کامه؟\nهه‌روا که پێشتر گوتم تا به‌ر له شۆڕشی ئێران شاعیران و نوسه‌رانی کورد بووزی ئەوه‌یان نه‌بوو که به‌رهه‌مه‌کانیان به زمانی کوردی له نێو ئێراندا له‌چاپ بده‌ن. به‌م بۆنه‌وه به ناچاری رێگه‌ی دووره وڵاتی و هه‌نده‌رانیان گرته‌به‌ر و به‌رهه‌مه‌کانیان له ده‌ره‌وه‌ی وڵات له‌چاپ دا. یه‌که‌م رۆمانی کوردی به قه‌ڵه‌می نوسه‌رێکی کوردی ئه‌م وڵاته خوالێخۆشبوو ره‌حیمی قازی و یه‌که‌م کۆمه‌ڵه چیرۆک به قه‌ڵه‌می خوالێخۆشبوو حه‌سه‌ن قرڵجی به‌ر له شۆڕشی ئێران، له کوردستانی عه‌راقدا بڵاو بووه‌وه. به‌ڵام له پاش شۆڕشی ئێران، یه‌که‌م کۆمه‌ڵه چیرۆک له ژێر ناوی "زریکه" به قه‌ڵه‌می خۆم و له ساڵی 1371 له وڵاتی خۆم، ئێران، له‌چاپ درا. هه‌ڵبه‌ت ئه‌بێ ئاماژه به‌مه‌ش بکه‌م که له پاش شۆڕشی ئێران، یه‌که‌م رۆمانی کوردی به قه‌ڵه‌می فه‌تاح ئه‌میری به ناوی "هاواره به‌ره" له ساڵی 1370 بڵاو بووه‌وه.\nهه‌روا که ده‌زانین ئه‌م دوو جۆره ئه‌ده‌بیاته دێر هاته نێو خوانی کورده‌کانه‌وه، جێ پرسیاره که ئایا کورده‌کان هه‌وڵێکیان داوه بۆ تێپه‌ڕ بوون له قۆناغه‌کانی رۆماننووسی و مه‌کته‌به جۆراوجۆره ئه‌ده‌بیەکان؟\nژانره جۆراوجۆره‌کانی ئه‌ده‌بی و رۆمان له مه‌کته‌به‌کانی رۆمانتیسم، ناتۆراڵیسم، ریاڵیسم و هتد هه‌تا داستان و رۆمانی شێوه‌زاری مودێڕن و دواتریش پۆست مودێڕن له رۆژئاوا به‌ره‌به‌ره سه‌ریان هه‌ڵدا. به‌ڵام به‌پێ سه‌رنجدان به‌وه‌ی که ئه‌م جۆره ره‌وایه‌ته داستانییه دێر هاته نێو ئه‌ده‌بیاتی ئێمه‌وه، نه بوز و نه‌ش ده‌رفه‌تی ئه‌وه‌مان نه‌بووه که ئه‌م ئه‌زموون و تاقیکاریه‌مان هه‌بێت. که‌وایه جیاوازیه‌کی هه‌ره به‌رچاو هه‌یه له نێوان ئه‌زموونی داستاننووسی و رۆمانووسی له نێوان ئێمه‌ی کورد و ره‌نگه بڕێکی تر له وڵاتانی رۆژهه‌ڵات له‌گه‌ڵ وڵاتانی رۆژئاوا.\nده‌سپێکی ئێمه به داستاننووسی و رۆماننووسی کاتێک بوو که رۆژئاوا ساڵه‌های ساڵ له نوسینی رۆمانی مودێڕن و شێوازی نووسینی ره‌وایه‌تی هزری تێپه‌ڕا بوو. به‌داخه‌وه ئێمه ده‌رفه‌تی ئه‌وه‌مان بۆ نه‌ڕه‌خساوه که داهێنه‌ری به‌رهه‌مێکی هه‌ڵکه‌وتوو و سه‌رنج ڕاکێشی مه‌کته‌به‌کانی جیهانی بین.\nکورده‌کان چۆن توانییان له‌م قۆناغه تێپه‌ڕن؟\nئه‌ده‌بیاتی کوردی له چوار جوگرافیای جیاواز سه‌ری هه‌ڵدا و هاته به‌رهه‌م که تا 10 ساڵ له‌مه‌و پێش پێوه‌ندی نێوان ئه‌م چوار لایه‌نه ده‌گمه‌ن بوو. ئه‌م دۆخه هه‌رچه‌نده بووه هۆی ئه‌وه‌ی کاریگه‌ری ناله‌بار له‌سه‌ر ئه‌ده‌بیاتی هاوچه‌رخ دانێت به‌ش به‌حاڵی خۆیشی جوراوجۆری و ته‌شنه‌کردنی هه‌مه‌لایه‌نه‌ی داوه‌ته ئه‌ده‌بیاتی داستانی، له‌به‌ر ئه‌وه‌ی له هه‌ر شوێنێ له‌م ناوچه جوگرافیاییه‌دا نووسه‌رانی کورد له ژێر کاریگه‌ری زمان و ئه‌ده‌بیاتی ده‌سه‌ڵات بووه و کتێوخانه‌ی ئه‌و وڵاتانه‌یان له‌به‌رده‌ستدا بووه.\nکه‌وایه، هه‌روا که گوتم، له‌به‌ر ئه‌وه‌ی ئێمه دێر ئه‌و هه‌له‌مان بۆ ره‌خسا که بینه نێو جه‌رگه‌ی نووسینی به‌رهه‌می داستانه‌وه، ئه‌زموونێکی ناته‌واویشمان له‌م باره‌وه هه‌یه. بۆ نموونه ئێمه هیچ چیرۆک و رۆمانێکی ریالیستی به‌رچاومان نییه. زۆربه‌ی ئه‌و ئاسه‌وارانه‌ی که له ژێر ئه‌م ناوه و هه‌روه‌ها سه‌مبولیستی یان سوو‌ریاڵی نووسراوه ساده و سه‌رسه‌رییه. ئه‌م که‌م و کۆڕیه بووه هۆی ئه‌وه‌ی که له ده‌یه‌ی هه‌شتا به‌و لاوه کاری نووسه‌رانێ که به ته‌مای ئه‌وه بوون به‌رهه‌مێک به پێوه‌ری داستانی نوێ بنووسن تووشی کێشه و گرفتی زۆر بن. به بڕوای من سه‌ره‌کیترین کێشه‌ی ئه‌ده‌بیاتی داستانی ئێمه ئه‌وه‌یه که له مه‌کته‌به ئه‌ده‌بییه‌کان به تایبه‌ت ریالیستی خاوه‌ن به‌رهه‌م نه‌بووین. هه‌ڵبه‌ت ئه‌بێ ئاماژه به‌وه بکرێ که ئێمه نه‌مانده‌توانی و ناتوانین له ده‌سپێکی ئه‌ده‌بیاتی داستانی ده‌سپێ بکه‌ین، ناچارین درێژه پێده‌ری ره‌وتی نووسه‌رانی دیکه له وڵاتانی دیکه بین. هه‌ر ئه‌مه‌ش ئه‌بێته هۆی ئه‌وه‌ی کاری ئێمه ئه‌سته‌م بکاته‌وه و له‌گه‌ڵ ئه‌وه‌ش سه‌رکه‌وتنی ئێمه له باری داستان نووسی به‌رچاوتر بکاته‌وه.\nبۆ ئه‌وه‌ی ئاڵ و گۆڕێکی ئه‌وتۆ له گۆڕه‌پانی ئه‌ده‌بی داستان نووسی کوردی روو بدات چارە چییه؟\nنووسینی داستان و رۆمان هزر و بیرمه‌ندی و زانیاری زۆری ئه‌وێ که به‌خته‌وه‌رانه له سه‌ده‌ی بیست و یه‌ک بووزی ده‌سڕه‌سی به‌م پێوه‌رانه بۆ هه‌مووان و ته‌نانه‌ت کورده‌کانیش هه‌یه. ئێمه ئه‌مڕۆکه زۆرتر له هه‌میشه له‌گه‌ڵ ئه‌ده‌بیاتی جیهان و ره‌وتی پێشکه‌وتنی ئاشناین و له تایبه‌تمه‌ندییه‌کانی ئه‌م جۆره ئه‌ده‌بیاته به‌خه‌به‌رین. که‌وایه ئه‌بێ هه‌وڵ بده‌ین زانیاری خۆمان زۆرتر له‌سه‌ر مرۆڤ و کۆمه‌ڵگای خۆمان وه‌ده‌ست بهێنین. بۆ ئاڵ و گۆڕی له‌م بواره‌دا به‌ر له هه‌موو شتێ پێویست به هه‌وڵ و تێکۆشانی بێ چاوه‌ڕوانی و دڵسۆزانه‌ی نووسه‌رانه و لایه‌نگری کۆمه‌ڵگا له نووسه‌ران، که ئومێد ئه‌که‌ین هه‌ردوو تایبه‌تمه‌ندییه‌که‌مان هه‌بێت.\nئایا وا باشتر نییه که نووسه‌ران ته‌نیا کاریان نووسینی داستان و رۆمان بێت و وه‌رگێڕانه‌که‌ی بە وه‌رگێڕ بسپێرن؟\nبه‌ڵێ، زۆریش باشه... نووسین زۆر پێویسته، به‌ڵام ئه‌بێ ئه‌وه‌ش بڵێین که وه‌رگێڕان پێویستیترین بابه‌تی فه‌رهه‌نگییه بۆ کۆمه‌ڵگای ئێمه. نه ته‌نیا بۆ ئه‌وه‌ی که له‌م رێگاوه له‌گه‌ڵ نووسراوه غه‌یره کوردیه‌کان ئاشنا بین به‌ڵکوو بۆ ئه‌وه‌ی وه‌رگێڕان ئه‌بێته هۆی ئه‌وه‌ی زمانی کوردی توشی کێشه‌وبه‌ره بێت. یه‌کێ له گرینگترین رێگه چاره بۆ نوێگه‌ری زمانی کوردی وه‌رگێڕانه.\nمه‌به‌ست له نوێ کردنه‌وه و نوێگه‌ری زمان چییه؟\nئه‌مڕۆکه ئێمه له‌گه‌ڵ دیارده‌یه‌ک به ناوی مودێرنیته‌دا هه‌ڵسووکه‌وتمان هه‌یه و بۆ ئه‌وه‌ی به باشی ئه‌م هه‌ڵسووکه‌وته‌مان به‌دی بێنین ئه‌بێ هه‌ندێ شت و مه‌کی پێویستمان له‌به‌رده‌ستدا بێت که گرینگترینیان زمانێکه که بووزی نووسین له هه‌موو بوارێک و راڤه‌کاری بیر و هه‌ست و نه‌ستی مرۆڤی هاوچه‌رخی هه‌بێت. ئێمە ئێستاکه ناتوانین به زمانی 50 ساڵ و 100 ساڵ له‌مه‌و پێش و به زمانی لادێیی نووسراوه‌یێکی زانستی و فه‌لسه‌فی و به تایبه‌ت داستانی بنووسین. نوێگه‌ری له زمانی کوردیدا هه‌وڵ و کۆششێکه بۆ دامرکاندی ئاڵۆزی هزر و ئه‌ندێشه‌ی ئێمه له‌به‌رانبه‌ر مودێڕنیته و چوونه نێو جیهانی نوێ و مودێڕن بۆ به‌ربڵاو کردن و په‌ره‌پێدان و پێشکه‌وتنی زمان.\nپێوه‌ری ئێوه بۆ هه‌ڵبژاردنی کتێبێک بۆ وه‌رگێڕان چییه؟\nگرنگترین مه‌سه‌له چێژ و حه‌زی تاکه‌که‌سیه، ئه‌و کتێبانه‌ی که من وه‌رم گێڕاوه‌ته‌وه یان به ته‌مام وه‌ریبگێڕمه‌وه ئه‌و ده‌سته به‌رهه‌مانه‌ن که به‌ڕاستی چێز به‌خش بوون و له ماوه‌ی ئه‌م 30 ساڵه کاریگه‌ری زۆریان له‌سه‌ر من داناوه. جیا له‌م مه‌سه‌له‌یه، وا هه‌ست ده‌که‌م که کتێبخانه‌ی کوردی پێویستی به به‌رهه‌می داستانی و به تایبه‌ت رۆمان به شێوه‌زاری جۆراوجۆر هه‌یه. ئه‌وه‌ی که من وه‌رم گێڕاوه‌ته‌وه به‌رهه‌می نووسه‌رانی به‌ناوبانگی جیهانن. نوسه‌رانێ وه‌کو کافکا، کوندرا، کالۆینۆ، کورت فۆنی گات، یووسا و هاینریش بووڵ و هتد.\nئایا وه‌رگێڕان ده‌توانێ ده‌رفه‌تێک بێت بۆقه‌ره‌بوو کردنی که‌لێنی رۆمان و داستان له مه‌کته‌به ئه‌ده‌بییه‌کان که کورد له‌و مه‌کته‌بانه‌دا ده‌ستیان نه‌بووه؟\nهه‌ڵبه‌ت به پێ وه‌رگێڕانی به‌رده‌نگه کورده‌کان ئه‌توانین به‌رهه‌می زۆری داستانی گرنگ و به‌رچاو له مه‌کته‌به جۆراوجۆره‌کان به زمانی دایکییان بخوێنینه‌وه. وه‌رگێڕانی باش به قه‌ڵه‌می وه‌رگێڕانی لێهاتوو و کارامه به جۆرێک ئه‌توانێ به‌رهه‌م خولقاندن بێت. وه‌رگێڕێکی لێزان له خولقاندنی به‌رهه‌مدا به‌شداره. هه‌ڵبه‌ت کێشه‌ی نه‌بوونی وه‌رگێڕی لێزان و لێهاتووشمان هه‌یه و ئه‌مه‌ش باس و بابه‌تێکی جیایه که به زۆری راڤه کراوه.\nبه‌ڕای ئێوه کێشه‌ی سه‌ره‌کی رۆماننووسی کوردی چییه؟\nسه‌ره‌کیترین کێشه له ئه‌ده‌بیات و نووسراوه‌ی کوردی به گشتی ناله‌بار بوونی دۆخی زمانی کوردییه. زمانێ که هێشتا له فێرکاری فه‌رمی وڵات هیچ به‌شێکی نییه و به‌ڕێوه‌به‌ر و سه‌رپه‌رشتێکی نییه. زمان و ئه‌ده‌بیاتێ که هێشتا خه‌ڵکه‌که‌ی فێر نه‌کراون پێی بنووسن و بخوێننه‌وه. به‌ر‌هه‌مانێ که هێشتا به شێوه‌ی جیدی کێشه‌ی بڵاوکردنه‌وه و ته‌نانه‌ت کێشه‌ی به‌رده‌نگیان هه‌یه. له‌گه‌ڵ ئه‌مه‌ش نه‌بوونی بزوێنه‌ر و ورووژێنه‌رێک بۆ نووسه‌ران و کێشه‌ی نه‌زانین و... من له زۆر شوێندا ئه‌م که‌لێنانه به‌ئاپۆڕ و کاره‌ساتێک ناو ئه‌به‌م و پاتە کردنەوەیان لێرەدا بەردەنگەکانم وەڕەز دەکات.\nوت و وێژ: سه‌رگوڵ ئارش\nOnline users 566\nThis month 16975\nThis year 70001\nPage visits 1456


Home›هەواڵ›کوردستان›پەرلەمانی کوردستان: دەستدرێژی بۆ سەر هاوڵاتیانی هەرێم لە تورکیا مایەی قبوڵکردن نییە\nلیژنەی پەیوەندییەکان و ڕەوەندی کوردستانی لە پەرلەمانی کوردستان رایگەیاند: “دەستدرێژیکردنە سەر هاوڵاتیانی کورد لە تورکیا مایەی قبوڵکردن نییە و ناچێتە چوارچێوەی قازانجی پەیوەندییەکانی هەرێمی کوردستان و وڵاتی تورکیا”.\nلیژنەی پەیوەندییەکان و ڕەوەندی کوردستانی لە پەرلەمانی کوردستان لەراگەیەندراوێکدا باسی لەوەکردوە، “ئێمە زۆر نیگەرانین بەو هێرشەی کە هەندێک کەسی توندڕەو دور لەهەمو بەها مرۆییەکان کردویانەتە سەر ماڵباتێکی کورد کە مەبەستی بەسەربردنی پشوی جەژنی ڕەمەزانی پیرۆز لەشاری هەولێرەوە سەردانی شاری مێرسین-یان کردوە لەتورکیا”.\nراشیگەیاندوە: “ئەو دەستدرێژییە مایەی قبوڵکردن نییە و ناچێتە چوارچێوەی قازانجی پەیوەندییەکانی هەرێمی کوردستان و وڵاتی تورکیا، بۆیە دەبێت لایەنە پەیوەندیدارەکان هەرچی زووە تاوانباران بەسزای خۆیان بگەیەنن و چیتر ڕێگەنەدەن ئەو تاوانە قیزەونانە دوبارە ببنەوە”.\nرۆژی پێنج شەممە لە یەکەم رۆژی جەژنی رەمەزاندا لە پارێزگای مێرسی تورکیا چەند کەسێک هێرشیان کردە سەر خێزانێکی خەڵکی هەولێر و بەهۆیەوە یەکێک لە ئەندامانی خێزانەکە بەسەختی برینداربوو، کە لەئێستادا لە ژێر چاودێری پزیشکیدایە.


🏠 | 📧 | دەربارە! | پەڕتووکخانە | 📅 18-07\n📅 ئەمڕۆ 18-07 لە مێژوودا ▾\n📅 18 July\n* دامەزراندنی چەند کارمەندی تایبەت بەخۆیەوە، تا بەردەوام ناوەڕۆکی کوردیپێدیا باشتر بکرێت. | 📕 پەڕتووکخانەگەورەترین و پۆلێنکراوترین پەڕتووکخانەی دیجیتاڵی کوردی! - (9,071) پەڕتووک | | |\nفۆڕمی تۆمارکردنی بابەت | لەئاست ئەو کۆمەڵکوژییە بێ دەنگ نابین ڕوفاتی کوژاروەکانی شەڕی ناوخۆ بگەڕێننەوە بۆکەس و کاریان\n🏁 زمانی بابەت:\n🎥 ئالبومەکان 📊 ئامار و راپرسی 💚 ئەنفالکراوان 📄 بڵاوکراوەکان (گۆڤار، رۆژنامە و ...) 🔧 بەرهەمە کوردستانییەکان 📝 بەڵگەنامەکان ☂ پارت و رێکخراوەکان 💬 پەند و ئیدیۆم 📕 پەڕتووکخانە 🍛 خواردنی کوردی 📅 رێکەوت و رووداو (کڕۆنۆلۆژیا) 🔬 زانست 💎 شوێنەوار و کۆنینە 🏰 شوێنەکان ✌ شەهیدان 😊 گاڵتەوگەپ 🚼 ناوی کوردی 🌏 نەخشەکان 👪 هۆز - تیرە - بنەماڵە 🔣 هەمەجۆرە 🔤 وشە و دەستەواژە 📷 وێنە و پێناس 📼 ڤیدیۆ 🎵 کارە هونەرییەکان 📖 کورتەباس 👫 کەسایەتییەکان 💣 کەلوپەلی سەربازیی بەکارهاتوو لە کوردستان 🏆 یارییە کوردەوارییەکان\nچاڕەنوسی دیل و بێسەرو شوێنکراوانی شەڕی ناوخۆی کوردستان لە یادی تێپەڕبونی 21 ساڵەی ئەو شەڕەدا ئاشکرا کران و هەموو ئومێدی کەس و کاری قوربانییەکان و مرۆڤ دۆستان بۆ مانەوەی ئەوان لەژیاندا ، لەناو بران کە ژمارەی کوژراوانی ئەم تاوانە بە گوێرەی ئامارە نا فەرمیەکان زیاتر لە 12 هەزار کەسە و زیاتر لە 400 کەسیش بێ سەروشوێنن!! ئێمە وەک رێکخراوی چاودێری کوردۆساید _ چاک وێرای ئیدانەکردنی بێباکی کابینەکانی حکومەتی هەرێمی کوردستان لەبەرامبەر خەمساردی نواندنیان و دەستی بەدەستی کردنی کەس و کارەکانیان لە مەڕ چارەنوسی قوربانیەکان و دیلەکانی شەڕی ناوخۆ لە ماوەی 21 ساڵی رابردودا، سوربونی خۆمان لەسەر هەڵوسێتەکانمان دوپات دەکەینەوە بۆ دادگای کردنی تاوانبارانی شەڕی ناوخۆ لەداگایەکی دادپەروەرانە و سەربەخۆدا، چونکە لە پشتی هەڵگیرسانی شەڕی ناوخۆی حیزبەکوردیەکاند لەدوای ڕاپەرینی بەهاری ساڵی 1991 ، چەندین تاوانبا رهەیە کەدەبێت بەتاوانباری جەنگ و پشتگیرکردن لە کوشتنی خەڵکی کوردستان بدرێنەدادگا و مافی تاوانەکانی خۆیان وەربگرن. ڕبَکخراوی ئێمە لەئاست ئەم کۆمەڵکوژییە بێ دەنگ نابێت و لەهەنگاوی یەکەماندا وەک هەڵوێستێکی شلگێڕانە داوای ئاشکراکردنی شوێنی کوشتن و شاردنەوەکانیان دەکەین و دەبێت کەس و کاری دیل و بێ سەرو شوێنکراوەکان کە ئێستا چارەنوسیان ئاشکرا کراوە، ڕوفاتەکانیان بگەڕێنرێتەوە بۆکەس و کارەکانیان، بۆئەوەی وەک کەس و کاری ئەنفال کراوەکانمان لە چاوەڕوانی ئازیزانیاندا لەوەزیاتر فرمێسکی خوێنین نەڕێژن ؟! داواکارین لە سەرجەم رێکخراوەکانی مافی مرۆڤ و مرۆڤ دۆستان پشتگیریمان بکەن بۆئەوەی ئەم تاوانە قیزەونانەی پارتە بەشەڕهاتووەکان فەرامۆش نەکەین و ڕێگە نەدەین جارێکی تر کورد بەدەستی کورد ئەنفال بکرێتەوە و بەکۆمەڵ بیان شارننەوە. رێکخراوی چاودێری کوردۆ ساید –چاک 08-05-2015\nKurdipedia.org (2008 - 2018) version: 10.07


نوێنەری حکومەتی هەرێمی کوردستان لەبەغدا ڕایگەیاند، هەرێمی کوردستان سورە لەسەر واژۆکردنی ڕێککەوتنێکی درێژخایەن و کۆنکرێتی لەگەڵ بەغدا، پەرلەمانتارێکی کوردیش لەپەرلەمانی عێراق دەڵێت، ئەم هەفتەیە شاندی هەرێم سەردانی بەغدا دەکاتەوە و دەبێت پێش کۆتایی ئەم مانگە بگەن بەڕێککەوتێکی کۆتایی.\nلەچەند مانگی ڕابردوودا چەند گەڕێکی دانووستانی چڕ دەربارەی پرسی نەوت و موچەی فەرمانبەرانی ھەرێمی کوردستان لە نێوان ھەرێمی کوردستان و حکومەتی عێراقدا کرا، بەوتەی بەرپرسانی هەرێم، دانوستانەکانی پێش جەژنی ڕەمەزان تاڕادەیەک بەرەوپێشەوەچوونیان بە خۆیانەوە بینیوە، ئەوەشی باس دەکرێت، ڕەنگە بەرزبوونەوەی نرخی نەوت زیاتر عێراق هان بدات بۆ ڕێککەوتن.\nفارس عیسا، نوێنەری حکومەتی هەرێمی کوردستان لەبەغدا لەوبارەیەوە بە ناس کوردی ڕاگەیاند: "بڕیارە لەداهاتوویەکی نزیکدا شاندەکەی حکومەتی هەرێمی کوردستان بێتەوە بەغدا بۆ واژۆکردنی ڕێککەوتنی کۆتایی، بەڵام تائێستا وادەکە دیارینەکراوە".\nدەربارەی دواخستنی وادەی سەردانەکەی شاندی هەرێمی کوردستان بۆ بەغدا کە دەبوایە پاش کۆتایی چەژنی ڕەمەزان بوایە، عیسا وتی: " دواخستنی سەردانەکەی شاندی هەرێم بۆ بەغدا لەسەر داواکاریی حکومەتی عێراقی بووە، داوایان لەحکومەتی هەرێمی کوردستان کردبوو لە دوای تەواوکردنی کابینەکەی کازمی و دیاریکردنی وەزیری نەوت لەلایەن پەرلەمانی عێراقەوە شاندەکەی هەرێم جارێکی دیکە سەردانی بەغدا بکاتەوە بۆ دەستپێکردنەوەی دانووستانەکان".\nسەبارەت بەو دەنگۆیانەی کە گوایە هەرێمی کوردستان پاش بەرزبوونەوەی نرخی نەوت لەبازارەکانی جیهاندا پێدەچێت لەڕێککەوتن لەگەڵ بەغدا پاشگەزبێتەوە، نوێنەرەکەی حکومەتی هەرێمی کوردستان لەبەغدا وتی: "هەرێمی کوردستان سورە لەسەر واژۆ کردنی ڕێککەوتنێکی درێژخایەن و کۆنکریتی لەگەڵ بەغدا".\nعیسا، جەختلەوەشکردەوە: "کاتێک نرخی نەوت 61 دۆلار بوو حکومەتی هەرێم هەوڵی ئەوەی داوە ڕێککەوتنی دارایی و نەوتیی لەگەڵ حکومەتی عێراقدا بکات، نەک ئێستا، بۆیە ئەو دەنگۆیانەی کە دەڵێن حکومەتی هەرێمی کوردستان لەئەگەری بەرزبوونەوەی نرخی نەوت پاشگەز دەبێتەوە دورە لەڕاستیەوە و هیچ بنەمایەکی نییە".\nلە ڕۆژی 24ی ئایاری مانگی ڕابردوو حکومەتی عێراق بڕی 400 ملیار دیناری ڕەوانەی هەرێمی کوردستان کرد وەزارەتی دارایی عێراقیش ڕایگەیاند، دەبێت نوێنەرانی حکومەتی فیدڕاڵ و حکومەتی هەرێم لە مانگی حوزەیراندا کۆبوونەوەی چڕ بکەن و پێویستە 30 ڕۆژ لەدوای بەرواری ناردنی پارەکەوە بگەن بە ڕێککەوتنی کۆتایی، جەختیشکردەوە، بەر لە گەیشتن بە ڕێککەوتنی کۆتایی و هەمەلایەنە لەگەڵ هەرێمی کوردستان، بە هیچ شێوەیەک هیچ بڕە پارەیەکی دیکە بۆ هەرێم خەرج ناکرێت.\nشیروان میرزا، ئەندامی لیژنەی دارایی پەرلەمانی عێراق، دەربارەی گەڕی گفتوگۆکانی هەرێمی کوردستان و حکومەتی ناوەندی بە ناس کوردی وت: " پاش ئەوەی ئەمڕۆ پەرلەمان دەنگی لەسەر تەواوکردنی کابینەکەی کازمیدا بڕیارە لەم هەفتەیەدا شاندی دانوستکاری هەرێمی کوردستان سەردانی بەغدا بکات".\nبەبڕوای شیروان میرزا، پاش بەرزبوونەوەی نرخی نەوت بۆ سەرووی 40 دۆلار گفتوگۆکانی نێوان هەردوولا زیاتر گڕوتین بەخۆیانەوە دەبینن بەتایبەتی لەلایەن حکومەتی عێراقەوە کە ئەوەش وادەکات بەزووترین کات بگەن بەڕێککەوتنی کۆتایی.\nپەرلەمانتارەکەی عێراق ئاماژەی بەوەشکرد، لەئێستادا حکومەتی هەرێم خۆی ئامادە کردووە بۆ ئەوەی لە چەند ڕۆژی داهاتوودا شاندەکەی ڕەوانەی بەغدا بکات و هیچ کێشەیەکیش لەو بارەیەوە لەئارادا نییە.\nمیرزا ئەوەشی ڕوونکردەوە: "دەبێت حکومەتی هەرێمی کوردستان پێش کۆتایی مانگی حوزەیران ڕێککەوتنی کۆتایی لەگەڵ حکومەتی ناوەندی واژۆ بکات بۆ ئەوەی ئەو ڕێککەوتنە ببێت بە بەشێک لە بودجەی گشتی ساڵی 2020ی عێراق کە بڕیارە لەکۆتایی ئەم مانگە حکومەتی عێراق پڕۆژە یاساکە ڕەوانەی پەرلەمان بکات بۆ پەسەندکردنی".\nئەندامەکەی لیژنەی دارایی پەرلەمانی عێراق، هۆشداریشدا لە ئەگەری نەگەیشتنی هەرێمی کوردستان بەڕێککەوتن لەگەڵ حکومەتی فیدراڵیدا بەوەی کە موچە و شایستە داراییەکانی فەرمانبەرانی هەرێم و و ئابوری کوردستان دوچاری گرفتێکی نەخوازراو دەبێتەوە.\nمیرزا وتیشی: "ھەولێر و بەغدا لەسەر زۆربەی پرسەکان گەیشتوونەتە ڕێککەوتن، بەڵام ھێشتا ڕێککەوتنی کۆتایی ماوە و ئێمە گەشبینین لە ئایندەیەکی نزیکدا واژۆ بکرێت، کە من پێشبینی دەکەم لەم مانگەدا ڕێککەوتنی کۆتایی نێوان ھەرێمی کوردستان و حکومەتی ناوەندا واژۆبکرێت."\nنرخی دراوەکان لە هەرێم.. دۆلار و تەمەن دابەزین


خوێن و گه‌نده‌ڵی\nكوشتنی كاوه به‌و شێوه دڕندانه‌یه و له‌به‌رده‌م دایكیدا، ئازاری داین، به‌ڵام توشی شۆكی نه‌كردین، توشی شۆكی نه‌كردین له‌به‌رئه‌وه‌ی پێشتریش له‌سه‌ر نوسین، له‌سه‌ر دژایه‌تی گه‌نده‌ڵی، له‌سه‌ر ئازادی و ئازایه‌تی، عه‌بدولستار تاهیر شه‌ریف و سۆرانی مامه‌حه‌مه و سه‌رده‌شت عوسمان شه‌هید كراون، ئه‌م دۆسیانه درێژه‌ی هه‌مان ئه‌و دۆسیانه‌یه كه له ساڵی 1991وه تیرۆر ده‌كرێن و له‌ناو ده‌درێن، هه‌موشیان چیرۆكه‌كانیان به نه‌دۆزینه‌وه‌ی بكره‌كان كۆتای دێت و بكه‌ری نادیار وه‌ك به‌رزه‌كی بانان بۆی ده‌رده‌چێت، كوشتن و تیرۆره‌كانی سه‌ره‌تای نه‌وه‌ده‌كانی بادینان كه چه‌ندین خاوه‌ن قه‌ڵه‌م و سیاسی گرته‌وه، هیچیان كه‌متر نیه له كوشتنه‌كانی ئه‌مڕۆ، ره‌شه‌كوژی رۆشنبیرانی په‌كه‌كه و درێژه‌دان به ده‌مبه‌ستن و سه‌ركوتكاری تا ده‌گاته كاوه‌ی جوانه‌مه‌رگ، به ئێمه ده‌ڵێن پێویسته وردتر له‌سه‌ر ئه‌م دۆسیانه هه‌ڵوه‌سته بكه‌ین، كۆی ئه‌و شه‌هیدانه هیچیان قوربانی ده‌ستی به‌عس نین، لێ فه‌لسه‌فه‌ی به‌عس، خه‌یاڵی به‌عس، دیدو جێده‌ستی به‌عس به‌سه‌ر جه‌سته‌كانه‌وه دیاره، سه‌رۆكایه‌تی هه‌رێم و حكومه‌تی كوردستان و پارتی و یه‌كێتی كه ده‌یان ساڵ ده‌سه‌ڵاتداری بێڕكابه‌ری ئه‌م هه‌رێمه بونه، ئه‌ركیان له ده‌ركردنی به‌یاننامه و ناڕه‌زاینامه‌دا كورت نابێته‌وه، ئه‌وان ئه‌ركی زیاتریان له‌سه‌ره، به‌وه‌ی ئه‌وه له سایه‌ی ئه‌واندا ئه‌م سته‌مكاریه به‌ڕێوه‌ده‌چێت و ده‌شێ له پشتی زۆربه‌یانه‌وه كاره‌كته‌ری گه‌وره‌و بێده‌ربه‌ست هه‌بن، له‌ناو هه‌مو ئه‌وانه‌دا كاوه‌و سۆران و سه‌رده‌شت و عه‌بدولستار له‌سه‌ر نوسین و بیروڕاو به گژداچونه‌وه‌ی گه‌نده‌ڵیه، ئه‌گه‌رچی له رابردودا ده‌شێ نمونه‌ی ده‌سته‌ی نوسه‌رانی وڵات و ره‌وف ئاكره‌یش له‌سه‌ر نوسین بن، به‌ڵام بۆ جارێ هه‌ر له‌سه‌ر چوار ناوی پێشو هه‌ڵوه‌سته ده‌كه‌ین، بۆئه‌وه‌ی وا لێكنه‌درێنه‌وه، كه ئه‌مه بۆ ئه‌وه بێت بڵێن له رابردوشدا ئه‌وه كراوه، گه‌نده‌ڵی و نادادی هه‌یه، به‌ڵێ هه‌یه، ئه‌مه ئه‌و بابه‌ته‌یه كه ته‌نانه‌ت ئه‌و لیژنه‌یه‌ش كه سه‌رۆكی هه‌رێم داینا نه‌یتوانی نادیده‌ی بكات، نه‌ك ئه‌وه لیژنه‌كه ترسێكی گه‌وره‌ی نیشاندا له‌وه‌ی ئه‌م دۆنه به‌ره‌و كوێ ده‌ڕوات و ره‌نگه تاریكیه‌كی گه‌وره له پێشه‌وه بێت، گرفته‌كه ئه‌وه‌بو، گه‌نده‌ڵی قسه‌ی له‌سه‌ر كرا، به‌ڵام گه‌نده‌ڵكاران هه‌میشه خۆشبه‌ختانه ده‌ژین، گه‌نده‌ڵی و نادادی و سته‌مكاری هه‌ر باسكردنیان به‌س نیه ئیدی پێویسته ده‌ست له‌سه‌ر ناوه‌كان دانرێت، هه‌ر ده‌ستدانان له‌سه‌ر ناوه‌كان به‌س نیه، پێویسته كار له‌سه‌ر دادگای كردن و سزادانیش بكرێت.\nئه‌وانه‌ی ده‌بنه قوربانی ده‌یانه‌وێت له‌م وڵاته‌دا گه‌نده‌ڵی نه‌مێنێ، ده‌یانه‌وێت وڵات ئارام و ئاوه‌دان بێت، ده‌یانه‌وێت مرۆڤ وه‌ك مرۆڤ رێزی لێبگیرێت، ئه‌وان دژی كه‌س نین، دژی گه‌نده‌ڵی و نادادی و سته‌مكاری نه‌بێت، چه‌ند كاره‌ساته مرۆڤ له‌به‌رئه‌وه بكوژرێت، كه به‌گژ گه‌نده‌ڵیدا ده‌چێته‌وه، چه‌ند شه‌رمه له‌وڵاتێكدا مرۆڤ بیه‌وێت دادگه‌ری كۆمه‌ڵایه‌تی هه‌بێت بدرێته به‌ر ده‌ستڕێژی گوله، كاوه دوژمنی كه‌س نه‌بو، ئه‌و له‌نێو هه‌ژاریه‌كی قورسدا بۆ ئه‌وه ده‌گه‌ڕا دادگه‌ری بدۆزێته‌وه، داوای بودجه‌و پاره‌ی له‌كه‌س نه‌كردبو، كاتێ له‌سه‌ر شكاتێك خۆی و گۆڤاره‌كه‌و هاوكاره‌كانی كه‌وتبونه دۆخێكه‌وه كه دادگا سه‌پاندبوی به‌سه‌ریاندا پێنج ملیۆن بده‌ن هیمه‌تی كه‌سانێك فریاكه‌وت و دۆسیه‌كه داخرا، كاوه له‌سه‌ر نوسین شه‌هید كرا وه‌ك سۆران، وه‌ك سه‌رده‌شت و ئه‌وانی تر، له‌كاتێكا ده‌بوایه ئه‌وان، له‌بری شه‌هید كردن میداڵی ئازایه‌تی و به‌گژاچونه‌وه‌ی گه‌نده‌ڵیان بكرایه به یه‌خه‌دا، كاوه و هاوڕێ شه‌هیده‌كانی پیاوه سپیه‌كانی ئه‌م نیشتمانه ره‌شكراوه‌ی ئێمه بون، ئه‌م نیشتمانه‌ی بون و نه‌ته‌وه و تاك و هاوڵاتی له‌ناویدا له‌نێو فۆڕمی حیزبدا ده‌توێته‌وه‌و، حیزب هه‌مو شته‌كان قوت ئه‌دات، گه‌ڕان به‌دوای دنیایه‌كی شایسته تردا خه‌ونی هه‌مومانه لێ كه‌من ئه‌وانه‌ی به‌راستی شه‌ڕی له پێناواودا ده‌كه‌ن، كاوه شه‌ڕی له پێناوی گشته خه‌ڵكدا ده‌كرد، ده‌نا زۆر به‌ئاسانی ده‌یتوانی خۆی باشتر بژێت، ده‌یتوانی بێده‌نگ بێت و كتێبه‌كانی به‌و شێوه‌یه وه‌ك دایكی، وه‌ك خۆی، وه‌ك هاوسه‌ره‌كه‌ی بێناز نه‌بن.\nدواجار گه‌نده‌ڵی كۆتای دێت، به‌ڵام له‌وه ده‌چێت هێشتا خوێنی بوێت، ئێمه داد و بێدادی ئه‌وه ده‌كه‌ین، كه ئیتر ئه‌مه به‌س بێت، راسته به‌م شیوه‌نه‌ی ئێمه نه‌كاوه ده‌گه‌ڕێته‌وه نه‌ئه‌وانی تر ده‌گه‌ڕێنه‌وه، لێ نامانه‌وێ چی تر ئه‌و وێنانه دوباره بنه‌وه، نامانه‌وێ هیچ دایكێكی تر بچێته ریزی دایكانی كاوه‌و سۆران و سه‌رده‌شته‌وه، دایكانی تر هه‌مان ئازار بچێژن.\nخۆزگا گه‌نده‌ڵی پێویستی به‌وه نه‌بوایه به خوێن كۆتای بێت، من یه‌ك راستی بیر هه‌موتان ده‌خه‌مه‌وه، ئه‌وانه‌ی به‌ر له ساڵی 1991 له ئێران بون، بیرتانه خانوه‌كه‌ی ئێستا كاوه‌ی تیا شه‌هید كرا، له‌چاو ئه‌وانی ئه‌وسای ئێوه‌وه له خانوی پاشا ده‌چو، ئێستا ئه‌م هه‌مو كۆشكی بلورینه‌تان به‌چی به‌رزكرده‌وه، ئه‌م هه‌مو سه‌روه‌ت و سامانه‌تان له‌كوێ بو، لاتان وایه به كوشتنی كاوه‌و سۆران سه‌رده‌شت و ئه‌وانی تر هه‌مو ئه‌مانه‌تان بۆ ده‌مێنێ هه‌تاهه‌تایه.\nله‌وه ده‌چێت نه‌وت و گه‌نده‌ڵی و كورسی مه‌ینه‌تیه‌كانی ئێرانی به‌ر له ساڵی 1991 له بیربردبنه‌وه.\n09/12/2013 بینین: 9143


بانكى ناوه‌نديی عێراق بڕیارێكى به‌رامبه‌ر هه‌رێمى كوردستان هه‌ڵوه‌شاندنه‌وه (Basnews) - Worldnews.com\nبانكى ناوه‌نديی عێراق بڕیارێكى به‌رامبه‌ر هه‌رێمى كوردستان هه‌ڵوه‌شاندنه‌وه (Basnews)\nسه‌رچاوه‌یه‌كی به‌رپرس له بانكى ناوه‌ندیی عێراق، ئه‌مڕۆ دووشه‌ممه 13/ 11/ 2017، ڕای گه‌یاند، بڕیارى داخستنى به‌شێك له بانكه‌كانى هه‌رێمى كوردستان، هه‌ڵوه‌شێنرایه‌وه.سه‌رچاوه‌یه‌كى به‌رپرس له بانكى ناوه‌ندى عێراق، ڕای گه‌یاند: "هه‌ڵوه‌شاندنه‌وه‌ى بڕی ...\n"پارتی ده‌نگی پێشمه‌رگه له فه‌وتان رزگار ده‌كات"\nهه‌وڵێكی دیكه‌ی چه‌ند لایه‌نێكی عێراقی و كوردستانیی دژی هێزی پێشمه‌رگه‌ی كوردستان شكستیھێنا دادگای فیدراڵی بڕیاره‌كه‌ی ئه‌نجوومه‌نی نوێنه‌رانی عێراقی بۆ هه‌ڵوه‌شاندنه‌وه‌ی ده‌نگی پێشمه‌رگه و ئاواره‌كان و هاووڵاتیانی ده‌ره‌وه به ناده‌ستووریی له قه‌ڵه‌مدا.\nK24 – هه‌ولێر: مه‌سروور بارزانى، راوێژكارى ئه‌نجوومه‌نى ئاسايشى هه‌رێمى كوردستان، له چاوپێكه‌وتنێكى تايبه‌تدا له‌گه‌ڵ سايتى ئه‌لمۆنيته‌ر، رايگه‌ياند، "ئه‌نجامدانى\nسه‌نته‌رى ميترۆ له نامه‌يه‌كدا بۆ عه‌بادى: ده‌ستبه‌جێ بڕيارى قه‌ده‌غه‌كردنى كوردستان 24 هه‌ڵبوه‌شێنه‌وه\nبه‌ڕێوبه‌رى سه‌نته‌رى ميترۆ بۆ داكۆكى له مافى رۆژنامه‌نووسان له نامه‌يه‌كى كراوه‌دا بۆ سه‌رۆك وه‌زيرانى عێراق حه‌يده‌ر عه‌بادى داوا ده‌كات، عه‌بادى ده‌ستبه‌جێ بڕيارى راگرتنى په‌خش و كاركردنى تيمه‌كانى كوردستان 24 له عێراق هه‌ڵوه‌شێنێته‌وه.\nKurdistan Media 2017-11-12\nحكوومه‌تى هه‌رێمى كوردستان بڕیاره‌كانى په‌رله‌مان و حكوومه‌تى عیراق ره‌تده‌كاته‌وه\nحكوومه‌تی هه‌رێمی كوردستان، وه‌ڵامی حكوومه‌ت و په‌رله‌مانی عێراق ده‌داته‌وه و ته‌واوی بڕیاره‌كانیش ره‌تده‌كاته‌وه، هه‌روه‌ها به به نیشاندانی چه‌ند سه‌رنج و تێبینییه‌ك له ژێر رۆشنایی ده‌ستوور و یاسا كارپێكراوه‌كان، وه‌ڵامییان ده‌داته‌وه.\nKurdistan Media 2017-09-28\nحكومه‌تى هه‌رێم: رووبه‌ڕووى مه‌ترسیى هه‌ڵوه‌شاندنه‌وه‌ى كیانه سیاسى و ده‌ستوورییه‌كه‌مان بووينه‌ته‌وه\nحكوومه‌تى هه‌رێمى كوردستان له باره‌ى خۆپيشاندانه‌كانى ئه‌مڕۆى سنوورى پارێزگاى سلێمانى راگه‌يه‌ندراوێكى بڵاوكرده‌وه و تێيدا هاتووه: ئه‌و خۆپيشاندانانه "له كاتێكدا هه‌رێمى كوردستان به دۆخێكى دژواردا تێده‌په‌ڕێت و له چه‌ندین لاوه ڕووبه‌ڕووى مه‌ترسیى تێكدان و هه‌ڵوه‌شاندنه‌وه‌ى كیانه سیاسى و ده‌ستوورییه‌كه‌ى بۆته‌وه".\nKurdistan Media 2017-12-18\nوه‌زاره‌تى نه‌وتى عێراق له باره‌ى قه‌ده‌غه‌كردنى كۆمپانياى "كار" له كه‌ركووك هاته ده‌نگ\nوه‌زاره‌تى نه‌وتى عێراق له باره‌ى بڕيارى قه‌ده‌غه‌كردنى كاركردنى كۆمپانياى "كار"ى كه‌رتى تايبه‌ت له كێڵگه نه‌وتييه‌كانى كه‌ركووك روونكردنه‌وه‌يه‌كى بڵاوكرده‌وه.\nKurdistan Media 2018-01-09\nله‌و روونكردنه‌وه‌يه‌دا، وه‌زاره‌ته‌كه ره‌تيكردووه‌ته‌وه، كۆمپانياى "كار" له كێڵگه نه‌وتييه‌كانى كه‌ركووك كارى كردبێت و هاوكات ره‌تيشيكرده‌وه، به هۆى رووداوه‌كانى شازده‌ى ئۆكتۆبه‌ره‌وه هيچ بڕه نه‌وتێك له كه‌ركووكه‌وه ره‌وانه‌ى به‌نده‌رى جه‌يهانى توركيا كرابێت.\nحكومه‌تى هه‌رێم راپۆرتێكى تايبه‌ت به چاودێرى پرۆسه‌كانى نه‌وتى بڵاوكرده‌وه\nK24 – هه‌ولێر: حكومه‌تى هه‌رێمى كوردستان له رێى سايتى ره‌سمى خۆيه‌وه ده‌قى یه‌كه‌م راپۆرتى كۆمپانیاى وردبینیى نێوده‌وڵه‌تیى (دیلۆیت) بۆ ئه‌نجامى وردبینیى شه‌ش مانگى یه‌كه‌مى ساڵى 2017ى بڵاوكرده‌وه. له‌و باره‌يه‌وه ئه‌نجوومه‌نى هه‌رێمى بۆ كاروبارى نه‌وت و غازى سه‌ر به حكومه‌تى هه‌رێم بڵاويكردووه‌ته‌وه، "وه‌ك پێشتر حكوومه‌تى هه‌رێمى كوردستان به‌ڵێنى دابوو، له‌پێناو\nبانكی ناوه‌ندی مامه‌ڵه له‌گه‌ڵ بانكه‌كانی كوردستان ده‌ستپێده‌كاته‌وه\nK24 - هه‌ولێر: سه‌رچاوه‌یه‌ك له بانكی ناوه‌ندی عێراق رایگه‌یاند، بڕیاری داخستنی لقی بانكه‌كان له هه‌رێمی كوردستان هه‌ڵوه‌شاوه‌ته‌وه و له ماوه‌یه‌كی نزیكدا كاركردن له‌گه‌ڵ ئه‌و بانكانه ده‌ستپێده‌كاته‌وه. به گوێره‌ی ئاژانسی به‌ترای ئه‌رده‌نی، سه‌رچاوه‌كه\nحه‌ديسى ره‌تيكرده‌وه هه‌رێمى كوردستان ئه‌نجامى ريفراندۆمى هه‌ڵوه‌شاندبێته‌وه\nK24 – هه‌ولێر: سه‌عد حه‌ديسى، وته‌بێژى نووسينگه‌ى سه‌رۆك وه‌زيرانى عێراق حه‌يده‌ر عه‌بادى ره‌تيكرده‌وه، هه‌رێمى كوردستان ئه‌نجامى ريفراندۆمى هه‌ڵوه‌شاندبێته‌وه. حه‌ديسى رايگه‌ياند، رێزگرتنى هه‌رێمى كوردستان له بڕيارى دادگاى ئيتيحادى به ماناى هه‌ڵوه‌شاندنه‌وه‌ى ئه‌نجامى ريفراندۆمى سه‌ربه‌خۆيى نايه‌ت. هه‌رێمى كوردستان و ناوچه‌كانى ده‌ره‌وه‌ى ئيداره‌ى هه‌رێم له 25ى ئه‌يلوول/


پڕۆژه یاسای ده‌سته‌به‌رى كۆمه‌ڵایه‌تى ئاماده ده‌كرێت\n07/07/2015 10:25:00 م\nبه مه‌به‌ستی ئاماده‌كردنی راپۆرت له‌باره‌یه‌وه، تاووتوێكردنی پڕۆژه یاسای ده‌سته‌به‌رى كۆمه‌ڵایه‌تى له هه‌رێمى كوردستان له‌لایه‌ن لیژنه‌ى كاروبارى كۆمه‌ڵایه‌تى و منداڵ و خێزان به‌رده‌وامه، بۆ ئه‌و مه‌به‌سته‌ش ئه‌مڕۆ 2015/7/7، لیژنه‌ى كاروبارى كۆمه‌ڵایه‌تى و منداڵ و خێزان له په‌رله‌مانی كوردستان، به سه‌رۆكایه‌تیى گه‌شه دارا سه‌رۆكى لیژنه و ئاماده‌بوونى جێگر و بڕیارده‌ر و ئه‌ندامان و راوێژكارى لیژنه‌كه و نوێنه‌رى سه‌نته‌رى توێژینه‌وه‌ی په‌رله‌مان كۆبۆوه.\nلاى خۆیه‌وه گه‌شه دارا سه‌رۆكى لیژنه‌ى كاروبارى كۆمه‌ڵایه‌تى و منداڵ و خێزان رایگه‌یاند: "چه‌ند مادده‌یه‌ك له پڕۆژه یاساكه په‌سه‌ند كراون و به‌رده‌وام ده‌بین له‌سه‌رى و له چه‌ند كۆبوونه‌وه‌یه‌كی تردا كۆتایی پێدێنین".\nسه‌باره‌ت به ناوه‌ڕۆكی پڕۆژه یاساكه‌ش، شه‌ماڵ عبدالله راوێژكارى لیژنه‌ى كاروبارى كۆمه‌ڵایه‌تى و منداڵ و خێزان رایگه‌یاند: "پڕۆژه‌كه تایبه‌ته به چینى هه‌ژار و كۆمه‌ڵێك شت له‌خۆ ده‌گرێت، له‌وانه نیشته‌جێبوون و هاوكاریكردنیان له رووى مادى و دابینكردنی پێداویستیى پزیشكی و ته‌ندروستى و كۆمه‌ڵێك بابه‌تى جیاجیاى تر كه كه‌سانی كه‌مده‌رامه‌ت پێویستییان پێیه‌تى".\nئه‌وه‌شی راگه‌یاند: "به گوێره‌ى ئه‌و یاسایه‌ى كه داده‌ڕێژرێته‌وه چاره‌سه‌رى پێویستى بۆ دانراوه كه حكومه‌ت هه‌ڵده‌ستێ به‌م كاره له رێگاى وه‌زاره‌تى ئاوه‌دانكردنه‌وه و نیشته‌جێكردن و هه‌روه‌ها ده‌سته‌ى وه‌به‌رهێنان و وه‌زاره‌ته په‌یوه‌ندیداره‌كانى ترى حكومه‌ت".


🏰 بەکرەجۆ - مەلیک مەحمود شوێنەکان\nیەکێک لە گەڕەکەکانی سلێمانی. [ زۆرتر... 👁] ✖ ✖ ✖ 0 11 ✔ 64% ✍ ج.ع.ئـ. 2-7-2019 22:46:10\n👁 ئەم بابەتە 16,758 جار بینراوە


ئەحمەد مشاري: فێربوون و پەروەردەی فنلاندا، نەخشی سەر بەردە. بەشی یەکەم. – WtariKurd\n– Posted on 2019-05-31بابەتی: وەرگێڕان\nگۆڕینی بۆ کوردی/ جیهاد محەمەد\nکەمکردنەوەی وەرزی خوێندن و سەعاتەکانی حەفتانەی خوێندن، نەهێشتنی تاقیکردنەوەکانی بەکالوری، یان وەزاریی، ڕزگارکردنی منداڵ لە ئەرکەکانی ماڵ و خوێندنە تایبەتەکان، هەروەها …. بە واتای چیی دێت؟\nباوکی ڕۆحی فێربوونی فنلندیی: دکتۆر «باسي ساڵبرگ»ە\nدکتۆر”باسی ساڵبرگ” یەکەم کەسی دەستپیشخەر بە فێربوون و پەروەردەی نوێ، لە کتێبەکەیدا”Finnis Lessons” ڕەهەندێکی فێربوون و پەروەردەی نوێی دۆزیەوە، کە لە پێش ئەمدا هیچ کەس بیری لێ نەکردۆتەوە. هەندێک لە دەوڵەتانی دنیا سوودیان لە بیرۆکەکانی وەرگرت، لە پەرلەمانەکانیاندا گفتوگۆی لەسەر کرا، وەک دەوڵەتانی ئسکۆتلندا و ئنگلتەرا و ئوسترالیا و نیوزیلندا، هەندیک لە حکومەتەکانیش بمەوە نەوەستان، بەڵکو یەکسەر داواین لە ئیدارەی فێرگەکانیان کرد کە هەرچی لە توانایاندایە ئەم بیرکردنەوە نوێیانەی فێربوون و پەروەردە جێبەجێ بکەن.\nیەکەم هەنگاو لە فێربوون و پەروەردەی فینلندەدا بریتی بوو، لە ڕزگارکردنی فێربوون و پەروەردە لە “میکرۆبەکان”. دکتۆر ساڵبرگ هەموو گەندەڵی و خراپی پەروەردەی نەریتیی ناونا”میکرۆبەکان”.\nدکتۆر ساڵبرگ گرنگیەکی زۆری دا بە بزووتنەوەی گەندەڵی و خراپیەکانی فێربوون و پەروەردە، کە بە ناوی چاکسازییەوە دەگوزەرێت، ئەمەشی لە کتێبەکانی و وانەکانیدا بە ناوی لە ناوبردنی میکرۆبەکان کورت و پوخت کردەوە، “میکرۆب” بە واتای ئەو دەردە کوشندەیە دێت کە تووشی فێربوون و پەروەردە بووە و هەموو فێرگەکانی جیهانی گرتۆتەوە.\nبە گوێرەی زانیاریەکان، سیستمی فێربوون و پەروەردە 99٪ لە سەدا نەوەت و نۆی پاکراوەتەوە لە میکرۆبەکان.\nئۆباما، لە ماوەی سەرۆکایەتیەکەیدا، ڕێگەیەیەکی ستراتیژیی لە فێربوون و پەروەردەدا گرتەبەر و ناوی نا”کێبڕکێ بەرەو لوتکە”، پەیمانی دا بە ڕابوون و گەشەی فێربوون لە ئەمەریکادا لە ڕێگەی لێپرسینەوەیەکی ورد، پێوانەیەکی وردی هەڵسەنگاندن بۆ مامۆستاکان، هەروەها کۆمەڵێک شتی لەم بابەتانە بۆ بەدیهێنانی خواستەکەی.\nدکتۆر “ساڵبرگ” دەڵێت، شکست و سەرنەکەوتن لە هەرچ دەوڵەتێکدا فشار بخەنە سەر منداڵ و فێرخواز و مامۆستا چاوەڕوانکراوە، هیچ دەوڵەتێک نییە ئەم میتۆدە میکرۆباوییەی بەکار هێنابێت توانیبێتی چاکسازی بکات و سەرکەوتن بە دەست بێنێت.\n1- خوێندنی کەمتر = فێربوونی زیاتر، واتا بە خوێندنی کەمتر فێربوونی زیاتری لێ دەکەوێتەوە، نەک وەک باوە، خوێندنی زۆر فێربوونی زیاتر خوێندنی زیاتری لێ دەکەوێتەوە.\n“کەمترین سەعاتەکانی خوێندن” ئەو بیرکردنەوە باوە هەڵدەتەکێنێت، کە فێربوون و پەروەردە پێش دەکەوێت بە زیاد کردنی سەعاتەکانی خوێندن و مانەوەی زیاتری منداڵ لە پۆلەکاندا و هەروەها کەمکردنەوەی کاتەکانی پشووی نێوان وانەکان و کەم کردنەوەی دەرفەت بۆ پشووی منداڵ لە ناو ماڵ و خێزاندا و کەم کردنەوەی پشووە فەرمییەکان.\n2- وردەکارییە تایبەتمەندییەکان = مەعریفەیەکی دابڕاو\nدوور لە ئەزبەرکردن و تێترانجن و پێدانی زانین(معریفة)، ساڵبرگ ئاگادارمان دەکاتەوە لەوەی فێرخواز پەیوەست نەکەین و نەیخەینە ژێر ئەرکی لەبەرکردن و مێشک پڕکردن و پێدانی ئەو زانیانەی کە هیچ کەس سوودیان لێ وەرناگرێ و بەکاری ناهێنن جگە لە کەسە تایبەتمەندەکانی بوارەکە خۆی، ساڵبرگ ئەم پێدان و مێشک پرکردنەوەیەی فێرخواز ناو دەنێت”زانینی دابڕاو”.\n1- بیرۆکەی داهێنەرانە\n2- مۆراڵییە ویژدانییەکان\n3- بەردەوامیی کارامەیی\n4- توانا و بەهرە تایەبەتەکان.\nپەیوەستکردنی منداڵ بەم “زانینە دابڕاوانە” هۆکارێکە بۆ ڕقلێبوونەوەی منداڵ لە فێرگە و فێرخوازیی و فێربوون، هەروەها توانای فێرخواز بۆ بیر و بیرۆکە نوێکان گرنگترە لە پێدانی زانیاری نوێ، فێربوون و ڕاهێنان لەسەر بیرکردنەوە و داهێنانەی نوێ کەمتر نییە لە گرنگیی و بایەخی فێربوونی نووسین و خوێندنەوە و حساب.\nزانای فیزیایی”میتشیو کاکو” هەستی بە سوکایەتی کرد، کاتێک بینی کچەکەی وەڵامەکانی ئەزبەرکردووە.\n3- ناوچەیەک بە تاڵ لە تاقیکردنەوە\nبەم جۆرە ناوی فێرگەکانی فینلندە دەبرێت”ناوچەیەکی بەتاڵ لە تاقیکردنەوە”\n4- باشترین فێربوون بە کەمترین تێچوون\nهەمیشە لەسەر ئەوە جەختکراوەتەوە، کە یەک پێوەر هەبێت بۆ هەڵسەنگاندن و سەرکەوتنی فێرخواز، ئەو یەک پێوەرییەش لە ڕێگەی: تاقیکردنەوەکان، ئەرک دان بەسەر فێرخوازدا، پڕۆژەکان، ئەمانە هەموویان بۆ هەرچ فێرخوازێک وەک یەک وایە و یەک پێوەرە، ئەو فێرخوازە کوڕە یان کچە ئەبێت پەیوەست بێت بەو تەنها پێوەرەوە بۆ مسۆگەرکردنی پڕۆسەی سەرکەوتنی لە هەرچ قۆناغێک لە قۆناغەکانی خوێندنیدا، ئەمەش بۆیە وا دانراوە، لەسەر ئەو گریمانەیەی کە هەموو کەسێک وەک یەک وایە و هەمان توانا و بەهرەی هەیە، چۆن فێرخوازێک یان چەند فێرخوازێک لەم پێوەرە دەرباز دەبن و سەرکەوتن بەدەست دێنن کەواتە هەرچ فێرخوازێکی دیکە دەبێت دەرباز بێت لێی و سەرکەوتن بەدەست بێنێت، دەنا سەرنەکەوتن و پلە و نمرەی نزم وەردگرێت، ئەمە پێی دەوترێت”یەکبوونی فێربوون”، یان “یەکگرتووی فێربوون”.\nبەڵام “فێربوونی تاکگەراییانە”، لەسەر ئەو پرنسیپ و بڕوایە دانراوە، کە فێرخوازەکان، منداڵەکان، ئاستی جیاواز و توانای جیاوازیان هەیە، هەرچ منداڵێک بۆ خۆی جۆرێک توانای فێربوونی جیاوازی هەیە لە فێرخواز منداڵێکی دیکە، توانا و بەهرەی منداڵەکان وەک یەک نییە.\nئەم پرنسیپ و بڕوایەش، ئەوە دەکات بە ئەرکی فێرگە و مامۆستا و ڕاهێنەر، کە پلانی تایبەتی گونجاو و جیاوازیان هەبێت بۆ فێربوونی فێرخوازەکان، هەرچ فێرخوازێک، یان هەرچ کۆمەڵە فێرخوازێک، کە ئاست و بەهرە و توانایان جیاوازە، پلانی تایبەتی و جیاواز دابنرێت بە گوێرەی توانا و بەهرە جیاوزەکان بۆیان، واتا فێربوون لە گشتگیرییەوە بکرێت بە تاکگەرایی. “تاک” لەبەرچاو بگیرێت نەک “گشت”.


كه‌ركووك.. سبه‌ی پێنجه‌مین فێستیڤاڵى نێوده‌وڵه‌تى شانۆى شه‌قام ده‌ستپێده‌كات\nدلێر عه‌بدولڕه‌حمان 27/11/2019 - 23:39 بڵاوکراوەتەوە لە شانۆ و دراما\n"ماوه‌ى سێ ڕۆژ ده‌خایه‌نێت"\nسبه‌ی پێنجه‌مین فێستیڤاڵى نێوده‌وڵه‌تى شانۆى شه‌قام له كه‌ركووك ـ خولى هونه‌رمه‌ند حسێن میسرى ده‌ستپێده‌كات و سه‌رۆكى فێستیڤاڵه‌كه‌ش ڕای ده‌گه‌یه‌نێت له فێستیڤاڵه‌كه‌دا 23 نمایش له سه‌ر ئاستى هه‌رێمى كوردستان و عێراق و چه‌ند وڵاتێكى عه‌ره‌بی به‌شدارده‌بن.\nنه‌ژاد نه‌جم، سه‌رۆكى پێنجه‌مین فێستیڤاڵى نێوده‌وڵه‌تى شانۆى شه‌قام له كه‌ركووك ـ خولى هونه‌رمه‌ند حسێن میسرى، به (باسنیوز) ى ڕاگه‌یاند: "سبه‌ی 28/11/2019 به‌سه‌رپه‌رشتى وه‌زاره‌تى ڕۆشنبیرى و لاوانى حكوومه‌تى هه‌رێمى كوردستان، به‌ڕێوه‌به‌رایه‌تى گشتى ڕۆشنبیرى و هونه‌رى سلێمانى و كه‌ركووك و به‌هاوكارى ناوه‌ندى ڕێكخراوه دیموكراتییه‌كان و گرووپی شانۆى هه‌وار، پێنجه‌میشن فێستیڤاڵى نێوده‌وڵه‌تى شانۆى شه‌قام له كه‌ركووك ـ خولى هونه‌رمه‌ند حسێن میسرى به‌چه‌ند چالاكییه‌ك ده‌ستپێده‌كات و ماوه‌ى 3 ڕۆژ ده‌خایه‌نێت".\nگوتیشی: "له‌ده‌ستپێكى فێستیڤاڵه‌كه‌دا هونه‌رمه‌ندان و تیپه به‌شداربووه‌كان به‌پێ ده‌ڕۆنه سه‌ر مه‌زارى هونه‌رمه‌ندى گه‌وره‌ى كورد سه‌ڵاح داوده و تاجه‌گوڵینه له‌سه‌ر گۆڕه‌كه‌ى داده‌نێن و دواتریش له سه‌نته‌رى ڕۆشنبیرى كه‌ركووك نمایشكردنى به‌رهه‌مه شانۆییه‌كان ده‌ستپێده‌كات".\nئاماژه‌ى به‌وه‌شدا "فێستیڤاڵه‌كه چه‌ندین نمایش و وۆرك شۆپێك و چاپكردن و بڵاوكردنه‌وه‌ى كتێبێك و پانێڵێك له‌خۆده‌گرێت و له‌كۆتا ڕۆژیشدا له 30/11/2019 خه‌ڵات به‌سه‌ر تیپه سه‌ركه‌وتووه‌كاندا دابه‌شده‌كرێت".\nڕوونیشیكرده‌وه "هه‌رێمى كوردستان به 7 نمایش و عێراق به 3 نمایش و كه‌ركووك به 4 نمایش و ئێران به 3 نمایش و هه‌ریه‌كه له سوریا و تونس و ئوردن به‌یه‌ك نمایش به‌شدارى له فێستیڤاڵه‌كه‌دا ده‌كه‌ن".\nگەرمیان.. لە سبەیەوە کوتانی منداڵان دەستپێدەکاتەوە


تورکیا باجێکی قورسی ئازاد نەکردنی دەمیرتاش دەدات\nکۆدی هەواڵ: 512\nڕێکەوتی بڵاوکردنەوە: 11:40 - 2020/12/29\nسەرۆکی پارتی گەلی کۆماری:\nبەشی تورکیا- سەرۆکی پارتی گەلی کۆماری (جه‌هه‌په) ده‌ڵێت بەئازاد نەکردنی هاوسەرۆکی پێشوی هەدەپە، تورکیا باجێکی قورس دەدات.\nبەپێی هەواڵی کوردپرێس، کەمال کڵیچدار ئۆغڵو سەرۆکی پارتی گەلی کۆماری تورکیا لەمیانی چاوپێکەوتنێکی لەگەڵ ڕۆژنامەنووسان لەشاری ئەنكەرەی پایتەختی تورکیا وتی: "دەبێت سەڵاحەدین دەمیرتاش ئازاد بکرێت و بڕیاری دادگای مافی مرۆڤی ئەورووپا لەوبارەیەوە جێبەجێ بکرێت".\nناوبراو هۆشداریی به حكوومه‌ت و ده‌سه‌ڵاتدارانى توركیاش داوه و وتوویه‌تى: "ئەگەربێت و بڵێن گوێ بەبڕیارەکە نادەین، کەواتە لە ئەورووپا خۆت دابڕاندووە و باجی ئەوەش قورس دەبێت".\nسێشەممەی ڕابردوو، دادگای مافی مرۆڤی ئەورووپا لە بەیاننامەیێکدا سەرکۆنەی بەرده‌وامی هێشتنەوەی سەڵاحەدین دەمیرتاشی هاوسەرۆکی پێشوی پارتی دیموکراتی گەلان (هەدەپە)ی لە زیندان کرد و داوای کرد، دەستبەجێ ئازاد بکرێت.\nدادگاکە لە بەیاننامەکە ڕایگەیاندبوو، زیندانی کردنی دەمیرتاش پێشێل کردنی پێنج مادەی ڕێککەوتننامەی ئەورووپی بۆ مافەکانی مرۆڤە و پشت بە هۆکاری سیاسیی دەبەستێت نەوەک یاسایی، بەردەوامی مانەوەشی بەپێشێل کردنی مافەکانی دەمیرتاش هەژمار کردبوو.\nلەبەرامبەر بڕیارەکەی دادگای مافی مرۆڤی ئەورووپا، سولەیمان سۆیڵو وەزیری ناوخۆی تورکیا بە ڕۆژنامەنووسانی ڕاگەیاندبوو، داواکاری دادگا ئەورووپییەکە بۆش و بێمانایە و ئەوان جێبەجێی ناکەن.\nهەر لەو چوارچێوەیەدا سەرتای ئەم هەفتەیە ژمارەیێک لە سەندیکای پارێزەران لە تورکیا بەپشتبەستن بە بڕیاری دادگای مافی مرۆڤی ئەورووپا، داوایان لە دەسەڵاتی پارتی داد و گەشەپێدان کردووە سەڵاحەدین دەمیرتاش ئازاد بکات.\nبەپێی ڕۆژنامەی "ئاڕتی گەرچەک"ی تورکی، ٢٢ لقى سەندیکای پارێزەران لە تورکیا بەیاننامەیێکی هاوبەشیان دەرکردووە و داوایان لە دەسەڵاتی پارتی داد و گەشەپێدان (ئاكپارتى) کردووە سەڵاحەدین دەمیرتاش ئازاد بکات کە لە ساڵی ٢٠١٦وە لە زینداندایە.\nئەو سەندیکایانە باسیان لەوەش کردووە، بەپێی مادەی ٤٦ی ڕێککەوتننامەی مافەکانی مرۆڤی ئەورووپا، کە تورکیا واژۆی لەسەر کردووە دەڵێت، بڕیارەکانی دادگاکە بۆ هەموو ئەندامانی پابەندە و دەبێت جێبەجێ بکرێت.\nتورکیاسەلاحەدین دەمیرتاشدادگای مافی مرۆڤی ئەورووپاکەمال کڵیچدار ئۆغڵوپارتی گەلی کۆماری تورکیاهەدەپەجه‌هه‌پهسولەیمان سۆیڵوی


گوڵاڵە سوورەى نیشتیمان…..هەردى شەفیق – Denegkan\nگوڵاڵە سوورەى نیشتیمان…..هەردى شەفیق\nbyهه‌ردی\tApril 16, 2009\tئەدەب\nگوڵاڵە سوورەى نیشتیمان\n" بۆ ئەو پیاوەى لەناو دڵى حەقیقەتدا سەر و ڕیشى بەبێتاقەتى ومەراقى غوربەت و نیشتیمانەوە سپی کرد"\nشیعر لە کورتترین پێناسەیدا زمانى ڕۆحە. ئەوەى پیرۆزىش بەکەسایەتیى شاعیر ئەبەخشێت جوانیى ئەو ڕۆحەیە ،ئەمە لەکاتێکدا ئه‌گه‌ر زمانى شیعر دەلالەت لە دیوە ڕاستەقینەکەى ڕۆحى شاعیربکات نه‌ک نمایشى کەسایەتییەکى تربکات. ئەوەى پیرۆزیی دا بە مردن و ژیان و شیعرى فروغ فروغزاد، جگە لە ئیستاتیکاى شیعرەکانى، ئەو لێکچوونە جوانەى شیعر و و خودى خۆى بوو.ئەگەر بەناو شاعیرانى کوردیشدا بگەڕێین، ئه‌وه نموونەیەکى جوان بەدى ئەکەین، که لەهەموو سەردەمێکدا ڕەمزى بەرگریکردن بووە و تا سەر ئێسقان ئامادە بووە ئازارەکان لەسەر ڕۆحى خۆى هەڵگرێت، بەو مەرجه‌ی شیعرێک نەنوسێت سووکایەتى بە پەیامى شیعر بکات.\nگوڵاڵەسوورەى نیشتیمان هەرگیز بیرى لەوە نەکردووەتەوە له‌په‌نای ده‌سه‌ڵاتێکی سته‌مکاردا نانى دەمى سواڵکەرێک بخوات ، هاوکاتیش شیعر بۆ به‌شخوراویی سواڵکەرەکە بنووسێت. بیرى لەوە نەکردووەتەوە پاروو له ده‌می سۆزانییه‌ک بڕفێنی، که برسێتى وخەمى نان بۆ مناڵەکانى فڕێى داوەتە سەر جادە، له هه‌مان کاتیشدا شیعر بۆ مه‌غدووریی بنوسێت!\nئەو ڕیشە سپییەى پەشێو دەرەنجامى مەینەتى ساڵەهاى ساڵە کە ئەو گیانى خۆى بۆ کردووەتە تاقیگەى گیانکێشان بەدیوە مادییەکەیدا و بەختەوەرى وسەربەرزى بە دیوە ڕۆحییەکەیدا.\nزۆر جار بیرم لەوە کردووەتەوە بچمە شوێنى سواڵکەرێک، تابزانم چۆن هاوار ئەکات، یا لە پەنجەره‌ى سۆزانییەکەوە دنیا ببینم، کە ئەشێت حەقیقەت لەناو برسێتى وناوگەڵى ئەودابێت!! ئاخر ئازارى برسێتى سەختە و کەسێک نەیکێشابێت نازانێت چ مردنێکی ڕۆژانه‌یه! کەسێکیش بیه‌وێ به‌رگری له به‌شخوراوان بکاته په‌یامی ژیانی خۆی دەبێت ئاماده‌ى مەینەتییەکانی ئه‌و په‌یامه‌ش بێ. بە چاوخشاندنێک بە مێژووى ئەدەبى کوردیدا چەند نموونەیەک دەبینرێت و ئەوەى لە حاڵى حازردا ماوە ئەو فریشتە سپییەیە، که ڕەنگى قژ و ڕیشى لە بەفرى چیاى سەرکەشى قەندجیل ئەچێت.\nبەندە جیاوازىی هەرە گەورەى شاعیرێک و سیاسییەک لەوەدا دەبینم، یەکەمیان دەیەوێت وەک خۆت بیربکەیتەوە، دووەمیان وەک خۆى. نەگبەتیى شیعر لێره‌وه دەست پێدەکات، که شاعیرێک وسیاسییەک وەک یەک بیردەکەنەوە و شاعیر ڕۆڵى زوڕناژه‌ن و هه‌قایه‌تخوانی دەربار ئەگێڕٍێت. ئاخر شیعر پەیامێکى پاک و پیرۆزە، زمانى ڕۆحى ئینسانە و هەر لەم سۆنگەیەوە ئەتوانین پەى بەدیوە پەنهان و ڕۆحە گەورەکەى شاعیر بەرین، ئەگەرچى، مخابن، زۆرجار دنیاى شاعیریش وەک دنیاى سیاسییەکان بێبەش نیە لە قومارکردن و گێڕانى ڕۆڵى کەسێکى دى نه‌ک شاعیرخۆى.\nمن نامەوێت بچمە ناو دنیاى شیعرى گوڵاڵەسوورەى نیشتیمان\nتەنیا ویستم شتێک بنووسم بەر له‌وه‌ی ماڵئاواییمان لێ بکا. ئاخر ئێمە فێرین تەنها ڕێز لەمردووەکان بنێین وبەزیندووییش فەرامۆشیان بکەین. ئەو گوڵاڵە سوورەى من له‌سه‌ری ده‌نووسم لەناو خوێنى میللەتێکدا چاوی هه‌ڵهێنا و به‌درێژایی ژیان ئامادە نه‌بوو ستایش بۆ سیاسییەک بنوسێت ئه‌گه‌ر باڵاى بەقەد باڵاى شیعر نەبێت. ئاخر ئەو بەزمانى ئاماژە وتى: ئەوەى شیعر بۆ بازرگانانی سیاسەت ئەنوسێت تا هەتایە ئەبێت پاساو بۆ مناڵە ناشەرعیەکانى شیعر بهێنێتەوە. .ئەوه‌ی من له‌سه‌ری ده‌نووسم قه‌ت دەستى بۆ پارە و کۆشک وڤێلا پان نەکردەوە و ڕۆژێک لەڕۆژان مەینەتى هەژارارەکانى نەگۆڕییەوە بە خۆشگوزەرانى بۆخۆى و زۆر باشیش ئەیتوانى بیکات ،بەڵام ئه‌یزانی ئه‌گه‌ر ئه‌مه بکا ویژدان و گەورەیی و ڕاستگۆیی لەدەست ئەدا. بەپێچەوانەشەوە، هەرگیز ڕۆژێک لەڕۆژان نەیتوانیوە شیعر بۆ نیشتیمانه‌که‌ی خۆی نەنوسێت. که ئه‌یخوێنیته‌وه، وا هه‌ست ئه‌که‌ی هه‌موو ئەو گوللانەى بەر تاشەبەردەکانى نیشتمان ئەکەوتن دڵى ئەویشیان ئەپێکا، ئەو دارستانانەى داگیرکه‌ران سەرو قژیان هەڵئەکڕوزاندن لەدڵى ئەودا ئەیان قریشکاند. ئه‌یخوێنیته‌وه و هه‌ست ئه‌که‌ی ئەو ژنانەى لەزیندانەکانى بەعسدا ئەتک ئه‌کران که‌سوکاری ئه‌ون و دارو بەرد و خۆڵەمێشی هه‌ڵه‌بجه و پاسارى و مرۆڤ و مەخلوقەکانى تری نیشتمان لەسەر ڕۆحى ئەو گیانیان دەر ئەچوو، لەشیعرەکانى ئەودا هاواریان به‌رز ئه‌بۆوه. ئەوانەى دەیانبردن بۆ نورە سەلمان و عەرعەر و بەگوللەیەک کاسەى سەریان کون ئەکردن ،بەبرسێتى ئەیان کوشتن ،فڕییان ئه‌دانه بەر دەم سەگە ڕەشەکان گوڵاڵە سورەى نیشتیمان بەدیار تەرمە بێکەسەکانیانەوە دەگریا. ئاخر ئەو موسافیرە سپییە هێشتاش، غەمەکانى نیشتیمان و ئازارەکانى غوربەتی وه‌ک جه‌نتای سه‌فه‌ر داوە بەکۆڵیا و هەموو ئێوارەیەک بە قەڵەمە سوورەکەى خەتێک بەسەر ڕۆژژمێرى ژوورەکەیدا (کەوێنەى نەخشەى کوردستانى گەورەى لەسەرە ) دێنێ و بەئەسەفەوە دەلێت: ئەمڕۆش ڕۆژێکى ترم لە دوورى نیشتیمان بەڕێکرد.\nئەوێک، که ڕۆژێک لە ڕۆژان دڵى پەپوولەیەکى نیشتیمانەکەى نەشکاندووە، بەپێچەوانەوە، لەگەڵ جەللاد و پیاوکوژاندا هه‌میشه دڵڕەق و خۆبەگەورەزان بووە، بۆیە دارو بەردى نیشتیمان ئەڵێن ئەى غوربەتزەدە و ئەى نائومێدىکوشتە بێرەوە بۆ مەملەکەتى کوژراوەکان ،بۆ مەیخانەى نائومێدەکان، بەخودا نیشتیمان بیرى ئەو ڕۆحە سپییەت دەکات، بیرى ئەو سەرو ڕیشەسپى و شیعرە توند و ئاگراوییانەت دەکات، بیرى سریوەى ئەو پەڕەسێلکانە دەکات لەشیعرەکانى تۆدا هێلانە قوڕینەکان بە گوێسوانەى لادێ فەرامۆشکراوەکانەوە دروست ئەکەن و دەنگیان ئەگاتە دڵ و ڕۆحى ئێمە. دەى بیرەوە، خۆمن لەتەلەفونەکەدا پێم وتى: لەدەور ئەو ڕۆحە سپییەت گەڕێم، باغوربەت لەوە زیاتر نەتکوژێ، دەزانم تووڕەى لەو سیاسییانەى ڕۆژانه به هەزار جۆر دڵ و جل و و دەموچاو ئەپۆشن و لەبەر پێى لەشفرۆشێکا هەمووى دائەکەنن. دەزانم تۆوڕەى، بەڵام ئەو پەیکەره سپیەش ببینە، که لە پەیکەرەکەى *عومەرى خاوەر" و "چنار" و "هێمن" ئەچێت، لەسەردڵى خۆمان هەڵمانکۆڵیوە و ناهێڵن لەسەر شەقامى بێنازى شارەکان لەبرى موعەمەر قەزافى و فڵان و فیسارى تورک و فارس داىنێین.\nدەى بێرەوە، ئەى جوانترین نائومێدى دنیا! دەزانم لەوڵاتێکدا که دووکەڵى جگەرەکان، دووکەڵى جەنگەکان و شۆڕشەکان، دووکەڵى لوولەى تفەنگەکەى سەربازى ونت، دووکەڵى هەڵەبجەت ئەخاتەوە بیر ، بەڵام بەخوا هەموو ئەو شەقامانەى بەڕۆحە ڕەشەکان میکیاژ کراون ئەو ڕۆحە سپیەتیان بەقەد پەیکەرى "سەربازى ون" خۆشئەوێ ،بەقەد ئەو شیعرە سپییانەت خۆشئەوێ، که لەدڵى شکاوى پەروانەیەکى توڕە ئەچن بەدیار مۆمێکى خامۆشەوە ئەسووتێ.\nدەى بێرەوە، ئەى شەهیدى زیندوو ،ئەى سەربازى ونى شیعرى کوردى ،ئەى گوڵاڵە سوورەى نیشتیمان! ئەوەندە دڵمان مەشکێنە، ئەى دڵشکاو، خۆتۆ ئەزانیت ژانى دڵشکان چۆنە. پێمان ناخۆشە وا ئەزانى کەسێک نەماوە لەم مەملەکەتە تۆى لەیاد بێت. نا هەموو ئەوانەى ویژدانیان پڕەو گیرفانیان خاڵى بەسیمبوڵى هەڵوێستت ئەزانن. من دیوەخانى زۆر لەو کەسە دڵ و دەروون سپییانەم بینیوە وێنەى (فریشتە سپییەکەیان )یان لەبرى وێنەى باوکیان هەڵواسیوە. ئاخر تۆ لەو دوورەوە ئاگات لێ نیە. توخوا بمبوورە وا ئەڵێم. تۆزێک ناخۆشە بڵێم بێئاگایت بەڵام ئەوەندە بەسە شاعیرێکى فارس بڵێت: (لەبەر ئەوەى کوردیم نەئەزانى قاموسێکم هێنا و شیعرێکى عەبدوڵا پەشێوم کرد بەفارسى!!!). دەزانم، مامۆستاى هەڵویست، ئەوەندە بەم هەموو دوورى و فەرامۆشییەوە بێتاقەتیت وائەزانیت کەس تۆى بیرنەماوە ،بەڵام بیرت چوو لەبەر چەپڵە ڕێزان نەیان هێشت شیعرەکانت تەواو کەیت ؟ بیرت چوو بەماچ شۆردیتیان؟ دەزانم ئه‌م حکومەتە سپڵه‌یه و دەزگاکانی ڕاگەیاندنی ئاوڕیان لەگەورەیی بەرهەمەکانت، لە هەڵوێستەکانت نەدراوەتەوە، بەڵام کێ لەسەر ڕەخنە گرتن خەڵات کراوە تا تۆببیت بەدووەم کەس؟! خۆ تۆ تازە بوویت بەسیمبوڵى هەڵوێست و شیعر. ئەوەندە بەسە، ئه‌ی گوڵاڵە سوورەى نیشتیمان، مەینەتییەکان خۆشیان ئەوێى. ئەوەندە بەسە، ئه‌ی گوڵاڵە سوورەى نیشتیمان، که تۆ نه شەوێک قومارت بە خوێنى نیشتیمان کردووه، نه نانى دەمى مناڵێکى هەڵەبجە و ئەنفالت خواردووە. هه‌ر بۆیه‌ش، قوربانییەکان دروود و گوڵت بۆ دەنێرن، ئەى گوڵە تاقانەکەى شیعر ،گوڵاڵە سوورەى نیشتیمان!\nPrevious شۆڕشی باران…..به‌ندی عه‌لی\nNext یادی له‌دایکبوونی تۆ ، وه‌رزی پێکه‌نین…..هێمن ڕه‌ئووف


وەزارەتی پلاندانانی عیراق روپێوییەكی سەرنجڕاكێش بڵاودەكاتەوە\nوەزارەتی پلاندانانی عیراق ئەنجامەكانی رووپێوێكی تایبەت بە ساڵی 2018 بڵاودەكاتەوە كە بەپێی ئەو رووپێوییە لە عیراق 32 لەسەدی داهاتی خێزانەكان بۆ خۆراك دەڕوات، هەروەها رێژەی زیاتر لە 48 لەسەدی خێزانەكان مانگانە لەنێوان یەك ملیۆن بۆ دوو ملیۆن دینار خەرج دەكەن.\nبەپێی ئەنجامەكانی رووپێوییەكە رێژەی 41,7 لەسەدی عیراقییەكان ئۆتۆمبێل و 15,9 لەسەدییان كۆمپیوتەری تایبەت بەخۆیان هەیە.\nوەزارەتی پلاندانانی عیراق ئامارەكانی تایبەت بە هەژاریی لەعیراق بۆ ساڵی 2018 بڵاوكردەوە و تێیدا بەپێی رووپێوییەك كە دەزگای ئاماری عیراق و كارگێڕیی جێبەجێكردنی ستراتیژییەتی كەمكردنەوەی هەژاری لە وەزارەتی پلاندانان جێبەجێیان كردووە بە هەماهەنگی لەگەڵ دەستەی ئاماری هەرێمی كوردستان و بانكی نێودەوڵەتی ئامار، ژمارەی نوێ دەردەكەون.\nئەو رووپێوییە نموونەی وەرگیراو تێیدا 8 هەزار و 640 خێزان بووە لەهەموو پارێزگاكانی عیراق لەخۆدەگرێت و هەر پارێزگایەك 360 خێزانی تێدا وەرگیراوە جگە لە بەغدا و هەرێمی كوردستان كە زیاتر لە 900 خێزان بوون، لەو رووپێوەدا قەبارەی خەرجیی خێزانەكان لەسەر كاڵا و خزمەتگوزاریی بەكاربەریی لە ساڵانی 2012، 2014، 2017 و 2018 خراوەتەڕو.\nگرووپی بەرهەمی خۆراكی بە پلەی یەكەم و بەرێژەی 32 لەسەد دێت، پاش ئەو سووتەمەنی، نیشتەجێ بوون و وزە بەپلەی دووەم و بەرێژەی 24 لەسەد دێت، هەروەها بەرێژەی 12,1 لەسەد گواستنەوە و بەرێژەی 6,4 لەسەد جلوبەرگ و پێڵاو دێت، هەروەها لەكۆتاییدا مۆبیلیات و پێویستیی ماڵەوە بە پلەی پێنجەم و بەڕێژەی 5,2 لەسەد دێت.\nهەروەها تێكڕای خەرجیی خێزانێك بۆ هەر مانگێك بەمشێوەیەیە:\n*31 لەسەدی خێزانەكان كەمتر لە یەك ملیۆن دینار لە مانگێكدا خەرج دەكەن.\n*48.2 لەسەدی خێزانەكان مانگانە لەنێوان یەك ملیۆن بۆ دوو ملیۆن دینار خەرج دەكەن.\n*14.6 لەسەدی خێزانەكان لەنێوان دوو ملیۆن بۆ سێ ملیۆن دینار لە مانگێكدا خەرج دەكەن.\n*رێژەی 5.7 لەسەدی خێزانەكان لەنێوان سێ ملیۆن دینار و زیاتر خەرج دەكەن.\nهەرچی پەیوەندیی بە خەرجیی تاكەكانەوە هەیە ئەوا بەمشێوەیەبوە:\n*رێژەی 45,7 لەسەدی تاكەكان مانگانە كەمتر لە 200 هەزار دینار خەرج دەكەن.\n*26,8 لەسەدی تاكەكان مانگانە لەنێوان 200 بۆ 300 هەزار دینار خەرج دەكەن.\n*14 لەسەدی تاكەكان لەنێوان 300 بۆ 400 هەزار دینار خەرج دەكەن.\n*13,3 لەسەدی تاكەكان زیاتر لە 400 هەزار دینار خەرج دەكەن.\nهەر لەو رووپێوییەدا ئەوە دەردەكەوێت كە تێكڕای قەبارەی خێزان لە عیراق 6 كەس دەبێت، 5,9 كەس لە شار و 6,5 لە گوندەكانن، هەروەها رێژەی 38,9 لەسەدی دانیشتوانی عیراق لە 15 ساڵان كەمترن.\nهەرچی لەبارەی خانووەوەیە، ئەوا رووپێوییەكە ئەوەی دەرخستووە كە رێژەی 72 لەسەدی خێزانەكان واتە سێ لە هەر چوار خێزانێك، خانووی خۆیان هەیە.\nسەبارەت بە لەكۆڵكردنەوەی پاشماوەی خێزانەكانیش 53 لە سەدیان لەرێگەی شارەوانییەوە ئەو كارە دەكەن، 25 لەسەدیش فڕێی دەدەنە دەرەوەی خانووەكانیان، 8 لەسەدیش دەیخەنە نێو ئەو شوێنانەی بۆیان تەرخانكراوە، رێژەی 13 لەسەدیشیان دەیانسوتێنن.\nهەرچی بڕی ئەو كارەبایەیە كە رۆژانە دەدرێت نزیكەی 17 كاتژمێر دەبێت، لەگەڵ شەش كاتژمێر لەرێگەی موەلیدە ئەهیلییەكانەوە، هاوكات رێژەی 98 لەسەد ی خێزانەكان غازی شل بۆ لێنانی چێشت بەكاردەهێنن، رێژەی 92 لەسەدی خێزانەكانیش یەكەی نیشتەجێ بووەكانییان بە تۆڕی ئاوی گشتییەوە بەستراوەتەوە.\nهەر لەو رووپێویەی وەزارەتی پلاندانانی عیراق ئەوە ئاشكرا بووە كە رێژەی 41,7 لەسەدی عیراقییەكان ئۆتۆمبیل و 15,9 لەسەدییان كۆمپیوتەری تایبەت بەخۆیان هەیە، 10,9 لەسەدی خێزانەكان ئای پاد و 78,5 لەسەدی خێزانەكانیش مۆبایلییان هەیە.\nئەوەشی كە پەیوەندیی بە بواری رۆشنبیرییەوە هەیە ئەوا رووپێوییەكە دەریخستووە 87 لەسەدی تاكەكان كە تەمەنییان لەسەروو 10 ساڵانەوەیە نووسین و خوێندنییان باشە.\nرێژەی بێكاری لەنێو ئەوانەی 15 ساڵ و بەسەرەوەن 13,8 لەسەد بووە، لەنێوان تەمەنی 15 بۆ 24، رێژەی 27,5 لەسەدی نموونەكانی بەشدار لە رووپێوەكە بێكار بون.


ئەو داوایە چییە کە شاندی هەرێم لە عادل عەبدولمەهدییان کردووە؟ – کوردی – RojNews.News\nئەو داوایە چییە کە شاندی هەرێم لە عادل عەبدولمەهدییان کردووە؟\n22/06/2020 - 11:57:56 pm\nیەكشەممە, 26 أبر 2020 – 10:56 ڕۆژنیوز – ناوەندی هەواڵەکان\nڕۆژی ١٦ی ئەم مانگە پێش سەردانی شاندەکەی حکومەتی هەرێم بۆ بەغدا و کۆبوونەوەیان لەگەڵ بەرپرسانی حکومەتی ناوەند، ئەمیندارێتی گشتی ئەنجومەنی وەزیرانی عێراق نوسراوێکی بڵاوکردەوە، کە تێیدا داوای ڕاگرتنی مووچەی فەرمانبەرانی هەرێم کرد.\nبەپێی نوسراوەکە کە ئاڕاستەی وەزارەتی دارایی كراوە، تێیدا ئەوە خراوەتەڕوو كە هەرێمی كوردستان پابەند نەبووە بە ڕادەستكردنی نەوت، بۆیە داوای لێكردووە كە دەستبەجێ پابەند بێت بە ڕاگرتنی پارە بۆ هەرێمی كوردستان.\nجگە لە ڕاگرتنی پارەكە، داواش لە وەزارەتی دارایی كراوە ئەو پارانەش بگێڕێتەوە كە پێشتر لە چوارچێوەی یاسای بودجەی ٢٠١٩دا بۆ هەرێمی كوردستان ڕەوانە كراوە.\nبه‌پێی زانیارییه‌كان ئه‌و شانده‌ی ئه‌مجاره‌ی حكومه‌تی هه‌رێم کە بۆ داهاتووی مووچە و بودجەی هەرێم سەردانی بەغدایان کرد، له دانوستاندنەکانیان سەرکەوتوو نەبوون، بەجۆرێک چوارچیوەی داواکارییەکانیان لە ناردنی پشكی ئه‌م مانگه‌ی مووچه‌خۆرانی هه‌رێمی كوردستان کورت کردووەتەوە، بەڵام ئەو داواکاریەش وەڵام نەدراوەتەوە و شاندەکە بە دەستی بەتاڵ گەڕاونەتەوە هەرێم.\nشاندەکەی هەرێم لەچەند سەرچاوەیەکی جیاوازەوە ئەوەیان ئاشکرا کردبوو، کە به‌غدا ڕه‌زامه‌ندی نیشانداوه مووچه‌ی ئەم مانگه‌ی فه‌رمانبه‌رانیش وه‌ك پێشتر ڕەوانە بکات، به‌ڵام مانگه‌كانی داهاتوو به‌پێی رێككه‌وتنی نوێی نێوان هه‌ردوولا ده‌بێت، بەڵام بڕیارەکەی شەوی ڕابردووی عەبدولمەهدی ئەوەشی بەدرۆخستەوە.\nشیروان میرزا، پەرلەمانتاری کورد لە پەرلەمانی عێراق کە لە فراکسیۆنی یەکێتییە، بە ڕۆژنیوزی ڕاگەیاند، شاندەکەی هەرێم داوایان لە عەبدولمەهدی کردبوو مووچەی ئەم مانگەش بنێرێت و بۆ مانگی ئایار بەپێی ڕێککەوتنی نوێی هەردوولا مووچەکە ڕەوانە بکرێت، بەڵام عەبدولمەهدی وەڵامی داواکاریەکەی نەدابوونەوە و بە کراوەیی هێشتبوویەوە تا شەوی ڕابردوو، کە فەرمانی بە وەزارەتی دارایی کرد چیتر ئەو بڕە مووچەیە ڕەوانەی هەرێم نەکات و ڕایگرێت.\nهەرلەم بارەیەوە، دڵشاد مەجید، نوسەر و ڕۆژنامەنووس لە هەولێر پێیوایە، ئەو گەلەکۆمەیەی کە ھێزە سیاسیەکانی عیراق بە سەرۆکی پەرلەمان و سەرۆک کۆماریشەوە لە عادل عەبدولمەهدییان کرد، بەرۆکی خۆیانی گرتەوە و ئێستا عەبدولمەهدی تۆڵە لە هەمووان دەکاتەوە.\nدڵشاد مەجید لە فەیسبووکی خۆی ئاماژەی بەوە کردووە، لە کاتێکدا عەبدولمەهدی چاوەڕێی دەکرد کورد پشتگیری مانەوەی بکەن، بەڵام کاتێ کەوتنە گفتووگۆ و دانوستان لەگەل کاندیدە نوێیەکان، عەبدولمەهدیش ھەرێمی خستە ناو لیستی نەیارەکانی و بە ڕاگرتنی بودجەی هەرێم، تۆڵەی خۆی لەوانیش کردەوە.\nبە ڕای ئەو ڕۆژنامەنووسە، ئەم جووڵەیەی عەبدولمەهدی ڕەنگە پێمان بڵێ و دوور نەبێ کە تا ساڵی ٢٠٢١ ناوبراو لەو پۆستەی خۆیدا بمێنێتەوە و مستەفا کازمی و “سپۆنسەرانەکانیشی” بۆ ھەتا ھەتایی لە دەسەلات و سیاسەتی بەغدای پایتەخت دوور بخاتەوە.\nبڕیارە پێشنیوەڕۆی ئەمڕۆ شاندەکەی حکومەتی هەرێم لەگەڵ سەرۆکایەتی پەرلەمان و سەرۆکی فراکسیۆنەکان لە هەولێر کۆببێتەوە و ئەنجامی دانوستانەکانیان لەگەڵ حکومەتی عێراق بخەنەڕوو.\nبەهۆی نەبوونی مووچەوە نەخۆشخانەیەکی گشتی داخرا


دکتۆر موحه‌مه‌د کیانی: له عێراق و ته‌نانه‌ت له کوردستانیشدا ئه‌وه‌ی دێته ده‌سه‌ڵات ده‌بێته سه‌دام حسێن به به‌رگێکی تره‌وه\nی مانگی سێ ٢٣, ٢٠١٣\nدکتۆر موحه‌مه‌د کیانی\nدواخستنی هه‌ڵبژاردنی ئه‌نجومه‌نه‌کانی هه‌ردوو پارێزگای ئه‌نبار و نه‌ینه‌وا نیگه‌رانیه‌کی زۆری به دوای خۆیدا هێناوه له‌سه‌ر هه‌ردوو ئاستی نێونه‌ته‌ویی و ناوخۆیی عێراقیش.\nله ڕاگه‌یاندنێکدا مارتن کۆبله‌ر نوێنه‌ری تایبه‌تی سکرتێری گشتی نه‌ته‌وه یه‌کگرتووه‌کان بۆ عێراق نیگه‌رانی نه‌ته‌وه یه‌کگرتووه‌کانی ده‌ربڕیوه له‌سه‌ر دواخستنی ئه‌و هه‌ڵبژاردنانه له هه‌ردوو پارێزگاکه‌دا.\nکۆبله‌ر له‌و ڕاگه‌یاندنه‌یدا ده‌ڵێت هیچ دیموکراسیه‌تێک به‌بێ هه‌ڵبژاردن نابێت و گه‌لی عێراقیش خواستێکی زۆریان بۆ هه‌ڵبژاردن هه‌یه.\nدکتۆر موحه‌مه‌د کیانی ئه‌ندامی په‌رله‌مانی عێراق له‌سه‌ر لیستی بزووتنه‌وه‌ی گۆڕان ده‌ڵێت ئه‌م بڕیاره‌ی حکومه‌تی عێراق پرۆسه‌ی دیموکراسی ده‌خاته به‌رده‌م کێشه‌ی گه‌وره‌وه و ده‌شڵێت هه‌ر ته‌نها له دوو پارێزگادا نییه که هه‌ڵبژاردن ناکرێت چونکه له پارێزگای که‌رکوکیش ناکرێت چونکه تا ئێستا هیچ یاسایه‌ک دانه‌نراوه بۆ ئه‌و باره تایبه‌ته‌ی به که‌کوک دراوه.\nله میانه‌ی وتووێژه‌که‌یدا له‌گه‌ڵ به‌ڵێن ساڵح دکتۆر کیانی ئاماژه‌ش به‌وه ده‌کات نا سه‌قامگیریی دیموکراسی له عێراقدا ده‌گه‌ڕێته‌وه بۆ نه‌بوونی فه‌رهه‌نگی دیموکراسی له وڵاته‌که‌دا و ئه‌زموونی ژیانی ڕێبه‌رانی عێراقیش له ئێران و له سوریا باشترین نیشانه‌یه بۆ نه‌بوونی دیموکراسی له بیرکردنه‌وه‌یاندا و ته‌نانه‌ت بۆ هه‌ندێکیشیان که له ئه‌وروپای ڕۆژئاوا ژیاون نه‌یانتوانیوه سود له ئه‌زمونه دیموکراسیه‌کانی ئه‌و وڵاتانه وه‌ربگرن.\nوتووێژ له‌گه‌ڵ دکتۆر موحه‌مه‌د کیانی


Smart phone يه‌كه‌م سمارتفۆن - Yeane.Org ماڵپەری یانی\nSmart phone يه‌كه‌م سمارتفۆن\nيه‌كه‌م سمارتفۆن بۆ یه‌كه‌م جار له كۆتای سالانی 1992 ئاشكرا كرا كه له لایه‌ن كۆمپانیای IBM ه‌وه به ناوی Simon بڵاو كرایه‌وه پاشان له مانگی 8 سالی 1994 به شێوه‌یه‌كی فه‌رمی فرۆشتنی ده‌ستی پێ كرد.\nقه‌باره‌ی گه‌وره‌بوو نرخیشی زۆر بوو به‌راورد به‌و سه‌رده‌مه كه بای 1100$ بوو ، ته‌چ سكرین بوو وه هه‌روه‌ها كۆمه‌ڵی ئه‌پلیكه‌یشنی تایبه‌تی خۆی هه‌بوو وه توانای ناردنی ئیمه‌یڵ و فاكسیشی هه‌بوو.\nكۆمپیوتەرێك بە نرخى يەك مۆز دەخرێتە بازاڕەوە\nچه‌ند زانیاریه‌كی گرنگ ده‌رباره‌ی هاك


نووچە نێت | ڕاستگۆیی بێ لایەنی| ئیسرائیل 130 هێرشى بۆ سه‌ر كه‌رتى غه‌زه ئه‌نجام داوه\nMay 2021 11 - 11:28:22\nسوپاى ئیسرائیل رایگه‌یاند شه‌وى رابردوو 130 هێرشیان بۆ سه‌ر كه‌رتى غه‌زه ئه‌نجام داوه 15 كه‌سیان له بزووتنه‌وه‌ى حه‌ماس و جیهادى ئیسلامى كوشتووه. ماڵپه‌ڕێكى عه‌ره‌بیش ده‌ڵێ 24 كه‌س كوژراون نۆیان منداڵن.\nماڵپه‌ڕى سكاى عه‌ره‌بى ئه‌مڕۆ سێشه‌ممه 11 ى ئایار له راپۆرتێكدا باس له شه‌ڕ و گرژییه‌كانى شه‌وى رابردووى نێوان ئیسرائیل و هێزه‌كانى فه‌ڵه‌ستین ده‌كات.\nله راپۆرته‌كه‌دا ئاماژه بۆ ئه‌وه كراوه له هێرشه‌كانى ئیسرائیل بۆ سه‌ر كه‌رتى غه‌زه تا ئێستا 24 كه‌س كوژراون و نۆیان منداڵن، هه‌روه‌ها زیاتر له 100 كه‌س بریندارن.\nله راپۆرته‌كه‌دا لێدوانێكى جۆناسان كۆنرێكس گوته‌بێژى سوپاى ئیسرائیل بڵاوكراوه‌ته‌وه كه گوتوویه‌تى، "130 ئامانجى سه‌ربازییمان بۆردومان كردووه كه زۆربه‌یان هى بزووتنه‌وه‌ى حه‌ماسه، به‌گوێره‌ى هه‌ڵسه‌نگاندنى ئێمه 15 كه‌سى سه‌ربه حه‌ماس و جیهادى ئیسلامى كوژراون".\nبه‌رپرسێكى ژوورى هاوبه‌شى سه‌ربازى هێزه فه‌ڵه‌ستنییه‌كان بۆ ئاژانسى فرانس پرێس باسی له‌وه كردووه، نزیكه‌ى 100 مووشه‌كیان ئاراسته‌ى ئیسرائیل كردووه. سوپاى ئیسرائیلیش ده‌ڵێ، "نزیكه‌ى 150 مووشه‌ك له‌لایه‌ن هێزه فه‌ڵه‌ستینیه‌كانه‌وه ئاراسته‌ى ئیسرائیل كراون، به‌ڵام به سیسته‌مى كڵاوه‌ى ئاسنى ده‌یان مووشه‌ك پووچه‌ڵ كراونه‌ته‌وه.\nسه‌باره‌ت به زیانه مرۆییه‌كانى ئیسرائیل، باس له‌وه ده‌كرێت شه‌ش كه‌س له هێرشه مووشه‌كییه‌كاندا بریندارن.\nئیسرائیل به‌رپرسێكى باڵاى عێراق شه‌رمه‌زار ده‌كات\nنه‌تانیاهۆ : فڕۆكه‌ى ئێران له عێراق یان سووریاوه هێرشى كردووه‌ته سه‌ر ئیسرائیل\nنیكى هایلى: بایدن ده‌توانێ به ناچاركردنى ئێران هێرشه‌كانى حه‌ماس بوه‌ستێنێ


دانی دێنوون: چەکوچۆڵی ئێرانی بە بێ بەربەست دەگاتە وڵاتی لیبی \nدانی دێنوون: چەکوچۆڵی ئێرانی بە بێ بەربەست دەگاتە وڵاتی لیبی\nدانی دێنوون، باڵوێزی ئیسڕائیل لە ڕێکخراوی نەتەوەیەکگرتووەکان دەڵێت لە باروودۆخی ئێستای ناوچەکەشدا، چەکوچۆڵی ئێرانی ئازادانە و بە بێ بەربەست دەگوازرێنەوە و بە دەستی گرووپە تیرۆریستییەکان دەگات.\nبە پێی ڕاپۆڕتی ڕاگەیاندنەکانی ئیسڕائیل، نوێنەری ئیسڕائیل لە ڕێخکراوی نەتەوە یەکگرتووەکان ئەم وتانەی پێش لە دانیشتنی شۆڕای ئەمنیەت بۆ تاوتۆی بڕیارنامەی ئەمریکا سەبارەت بە بێ سنوورکردنی گەمارۆی چەکووچۆڵی ئێران کردووە.\nدێنوو وتی: "چەکووچۆڵەکانی ئێران نە تەنیا ئازادانە بەرەو عێراق، سووریە، لوبنان و یەمەن دەگوازرێتەوە، بەڵکوو بەم زووانە چەک و چۆڵەکانی ئێران بە بێ هیچ بەربەستێک دەگاتە لیبی."\nناوبراو لە بەشێکی دیکەی قسەکانیدا وتی ئەو چەکوو چۆڵانەی کە لەدەستی هێزە بەوەکاڵەتەکان یان گرووپە تیرۆریستییەکان لە لیبی و وڵاتانی دیکەدایە، شەڕ و ئاڵۆزی لەو وڵاتانە زۆرتر کردووە.\nباڵوێزی ئیسڕائیل بە هۆشدار بۆ سەر ڕێکخراوی نەتەوەیەکگرتووەکان سەبارەت بە دەرئەنجامی کۆتایی دەورەی گەمارۆی چەکووچۆڵی ئێران، داوای لە ئەنجوومەنی ئاسایشتی ڕێکخراوی نەتەوە یەکگرتووەکان کرد بە ڕوانگەیەکی هەمەلایەنە ڕوو بە هێزی چەکووچۆڵی ئێران، پشتیوانی گەمارۆی بێ سنووری چەکو چۆڵی ئێران بکەن.\nدێنوون ئەوەشی زیاد کرد: گواستنەوە و پەیوەندی نیزامی ئێران لە پەیوەندی لەگەڵ لوبنان و پشتیوانی لە هێزی چەکوچۆڵی حیزبوڵڵا، نە تەنیا پێشێلکردنی بڕیارنامەی ٢٢٣١، بەڵکوو بڕیارنامەکانی ١٧٠١و ١٥٥٩ی ئەنجوومەنی ئاسایشی ڕێکخراوی نەتەوە یەکگرتووەکانیش پێشێل دەکات و هەروەها وتی زەڕادخانەیەک کە ئێران بۆ حیزبوڵڵای دروست کردووە، ئێستا ١٥٠هەزار مووشەک و ڕاکێتی هەیە کە هێزی پێکانی هەر ناوچەیەک لە ئیسڕائیلیان هەیە.


کات 25/05/1394 176 بازدید\n“کڵۆنجە رێ رێ” لە ناو جێگاکەی کە لە سەر هەرزاڵێکی ناو باخە کۆنەکەیان بوو، راکشابوو و بیری لە دوو سێوی بن باخەڵی خۆی دەکردەوە وا لە کڵۆنجەکەدا خۆیان حەشاردابوو. لەو کاتەیشدا لە دەرەوە، لە ناو کۆڵانە درێژەکەی ئەو دیوی دەرگاکەیان، بە دەیان و سەدان پیاوی شەیدای ئەو سێوانەیش تێدەپەڕین و، داماوانە تەنیا خوازیاری هەڵمژینی نیگایەک بوون لێیان. کڵۆنجە رێ رێ لە سەر هەرزاڵەکە لە کاتێکدا سەیری ئاسمان و ئەستێرەکانی ئێوارەی دەکرد، پێکەنینی بە گەمژەیی پیاواندا دەهاتەوە و، لە بەر خۆیەوە سوپاسی خودای دەکرد کە بە گەلحۆیی و نەزانی پیاوانی خوڵقاندبوو. لەبەرخۆیەوە گوتی:\nـ “جا گەر ئەمە نەبووایە، بەو قەڵافەت و بەو هێزەی هەیانە، نە هیچمان پێدەکرا و نە هیچیان بۆ دەهێشتینەوە،… تەنانەت تاق بڕیشیان دەکردین!”\nئەوسا قاقا پێکەنییەوە و لاسکی ئەو گەڵایەی خستە نێوان لێوەکانییەوە وا پیاوەکانی ناو کۆڵانەکە دەیانگوت تام و بۆنی عەتر و عەبیری جەننەتی لێوەدێ. هەڵبەت ئەگەرچی هیچ کامیان قەت تام و بۆنی عەتر و عەبیری جەننەتیان لە ژیانیاندا نەکردبوو!\nلەو کاتەدا کڵۆنجە رێ رێ لە سەر هەرزاڵەکە پاڵکەوتبوو، “رەجەب تەییب ئەردوغان” بە زمانی تورکی خەیاڵی رەقس و سەمایەکی کچانی سەردەمی عوسمانی بردییەوە. ئەم خەیاڵە ئەوەندە بەهێزبوو کە لە عەزرەتدا وەک منداڵ دایە پڕمەی گریان و هەربۆیە ژنەکەی کە لەچکێکی رەشی ئارەقاویی سەردەمی گرتنی ئەنادۆڵیی لە لایەن خێڵە گەڕۆکە تورکەکانەوە بە سەرەوە بوو، هەستا و مەمکەمژە دارینەکەی سەردەمی عوسمانییەکانی خستەوە دەمییەوە و ئەردۆغانی لە سەر لاقە راکشاوەکانی خۆی پاڵخست و، بە لایەلایە گوتن خەواندییەوە. بەستەزمان ژنەکەی، نەیدەزانی گەر ئەردوغان خەوی لێبکەوێتەوە، دیسان هەمان خەون بەرۆکی پێدەگرێتەوە. بۆیە پاش کەمێک دیسان پیاوەکەی دایەوە پڕمەی گریانێکی بەهێزتر. ئەمجارە ژنەکەی بەناچار قەنداوی بۆگرتەوە، بەو قەندانەی وا بەسەر سوڵتان سەلیمی یەکەم و ژنەکەی لە کاتی شاییەکەیاندا لە سەدەی شانزدەهەم شکاندبوویان.\nکە شەوداهات و ئەستێرەکان بەجوانی دەرکەوتن و خۆیان تیف تیفەدا، کڵۆنجە رێ رێ حەزی هەبوونی پیاوێک لە تەنیشتیدا دایگرت. جەستەی کشا و هەڵماسی، وەها کڵۆنجەکە لە بەریدا تەسک بووەوە، بەڵام ئەو رقی لە هەموو پیاوە رێبوارەکانی ناو کۆڵانەکە بوو. ئەو گەمژانە تەنیا تێدەپەڕین و ئاخیان هەڵدەکێشا و، هیچی تر. ئەو ئاخانەی کڵۆنجە رێ رێ دەیزانی بۆچییە. بۆیە هەوڵیدا هەر بیریان لێنەکاتەوە و خەیاڵی بەرەو ئەو دیوی کۆڵان، بەرەو شوێنەکانی تر پەلکێش بکا. ئەو دەیزانی پیاو یەکجار زۆرن، تەنانەت زۆرتر لە ژنەکان، ئەگەرچی زۆریشیان لێدەکوژرێ (ئەو پێی وابوو پیاوەکان کاتێک ژنیان لێ ون دەبێ، زیاتر بیر لە سیاسەت دەکەنەوە و زیاتر یەکتر دەکوژن)، بەس دۆزینەوەیان زۆر ئاسان نیە. پیاوەکان هەم هەن و هەم نین. رێک لە سەرباز دەکەن، کە بۆخۆشیان نازانن فەرماندە بۆ کوێیان بەڕێدەکا. بیری کردەوە:\nـ “چدەبێ لە گەڵ سەرۆکێک ئاشنا بم! ئەوان رەنگە لە هەموو ئەوانی تر باشتر بن.”\nماوەیەکی چاک بوو تەنانەت دەرگاکەیشی نەدەکردەوە. هەر دەیکردەوە، هاڵاوی گەرمی هەناسە ئاخاوییەکان کە جاری وابوو بۆنی ناخۆشی دەمیان گرتبوو، خۆی بە حەوشەکەدا دەکرد و لەوێوە وەک مێرولە بە هەرزاڵەکەدا هەڵدەگەڕان و، ئیتر ئەو بەناچار دەبا هەموو شمەکی پێخەفەکانی سەرلەنوێ بشواتەوە. ئەویش لەو وشکە ساڵییەدا کە هەموو رۆژێک لە رۆژئاواوە تەوژمی خۆڵ دەهات و وڵاتی دادەگرت. چ دەبا بچێ بۆ جارێکیش بێت دووای ئەو هەموو ماوەیە دەرگاکە بکاتەوە و چاوێک لە کۆڵان بکا؟ بەڵام پەشیمان دەبووەوە. ئەها، ئەو دەبێ تەنیا گوێ هەڵبخا و بەس! ئەو دەبێ بە دەنگ دانەیەک ببینێتەوە،… بەڵام چۆن؟ بیری کردەوە. ئا، بە گۆرانی. هەر کەسێک، یان باشتر بڵێین هەر پیاوێک بەم کۆڵانەدا تێپەڕی و گۆرانی وت، ئەوا ئەم یەکسەر شووی پێدەکا. خەنی لەم بیرەی خۆی، دیسان پاڵکەوتەوە. دانەیەک لە ئەستێرەکان چاوێکی لێداگرت.\nئەردوغان کە تامی قەنداوەکەیش لە دەمیدا تاڵ بوو، رووی کردە ژنەکەی و گوتی رەنگە پیاسەیەک بتوانێ چاکی بکاتەوە. ئەردوغان کاتێک لە دەرگاکە ئاودیو بوو، لە بەرخۆیەوە جوێنێکی خەستی بە سوڵتان سەلیمی یەکەم دا. قەنداوەکە تامی ئارەقەی بن باخەڵی سوڵتان سەلیم و خوێنە رژاوەکانی شەڕی چالدوڕانیان دەدا. پاش ئەوەی تفێکی خەست و زلی رۆکرد، کۆڵانی دەستی راستی گرت و وەڕێکەوت (ئەردوغان هەمیشە دەستی راستی دەگرت، چونکە باوەڕێکی قوڵی بە صراط المستقیم بوو). بۆخۆیشی نەیدەزانی بۆ کوێ دەچێ. ئەو تەنیا دەبا بڕوات! بە ئەزموون تێگەیشتبوو خەونەکان تەنیا بە گەڕانی بێ مەبەست چارەسەر دەکرێن. هەنگاوەکان بردیان. ئەوان بڕیاردەربوون. ئەو دەیزانی کە لەم جۆرە کاتانەدا هەنگاوەکان سەرەتا ونی دەکەن، بەڵام دوواتر دەیگەیێننە شوێنێک کە ئەگەرچی مەبەست نەبوو، بەڵام دەبوو بە مەبەست. گەر لە زمانی زوودا ژیابا (بۆ وێنە سەردەمی فیلسوفە کۆنەکانی یۆنان)، ئەوا دەیگوت “جوڵە” سەرچاوەی هەموو شتێکە و ئیتر وەک تالیس و فیساغورس و هراکلیت و… ناوبانگی دەردەکرد. بزەیەک بە لێویدا هات. ئاخر ئەو سەردەمانە ئێرە یۆنان بوو، بەشێک لە یۆنانی کەونارا.\nرۆیشت و رۆیشت. کۆڵانی تەسک، پان و فەریح، قوڵ، نزم، پێچاوپێچ، درێژ، کورت، خۆڵاوی، بەردچنکراو، قوڕاوی، خۆڵاوی، خاوێن، بۆگەناوی، تەپ و تۆزاوی و ئاشقاوی یەک لە سەر یەک باوەشیان بۆ دەکردەوە. بەزەیی بە خۆیدا هاتەوە کە بۆچی کاتی خۆی لەم کۆڵانانەدا ئاشق نەبووە. بیستبووی سوڵتان سەلیم هەمیشە بەشێکی بەرچاوی سوپای خۆی لە شارەکان و گوندەکانەوە تێدەپەڕاند بۆ ئەوەی لە رێگای هەیبەتی خۆیەوە دوژمن زراوتۆقێن بکا. ئەگەرچی جاری وابوو لەژێر پێی ئاسنین و قورسیاندا شار و گوندەکان بە سەر یەکتردا دەتەپین و دەڕووخان! ئەوەی رەنگە لە یەکێک لەم کۆڵانانەدا بە سەر رەقس و سەمای سەردەمی عوسمانییەکاندا بکەوێ لەخۆ بێخۆی کرد. گەر قەرارە کۆڵانەکان ئەوەندە زۆر و ئەوەندە نەناسراو و بێ مەبەست بن، بۆچی نا!\nسەرئەنجام لە دووای حەوت شەو، حەوت رۆژ، حەوت کاتژمێر، حەوت خولەک و حەوت چرکە گەیشتە کۆڵانەکەی کڵونجە رێ رێ. هێشتا چەند هەنگاوی تێنەپەڕاندبوو شنەی ئاوازێکی سەیر کە بۆخۆیشی لە زمانەکەی نەدەگەیشت و کەچی دەیگوتەوە، هاتە سەر زمانی. وەک بولبول سەری هەڵبڕی و چریکاندی:\nـ هۆ کڵۆنجە رێ رێ / هەستە بەیانە / تا بەیەک دەگەین ئاخر زەمانە / ماڵ لە مەریوان ئەی هاوار دڵ لە دەروێشان/ مردن خۆشترە ئەی هاوار لە گیان هەڵکیشان\nئەردۆغان کە نە لە شێوەی ئاهەنگەکە دەگەیشت و نە لە مانای وشە و رستەکان، هەروا دەڕۆیشت و ئەم رستانەی دەگوتنەوە. دەنگی ئەوەندە خۆش بوو، کە بۆ خۆیشی بەلایەوە سەیر بوو. بیستبووی لە شەڕی چاڵدوڕان، “سارۆبیرە” هەر بەو دەنگە باسی لە کێوی ئاربەبا و ئەو کانییە کردبوو وا بەهاران بەلاتەنیشتی قوتەکەیدا دەتەقییەوە و تەواوی دۆڵی “خێرومەجنون”ی پڕلەئاودەکرد. نەکا ئەم دەنگەی لە کەسێکی سوپای دوژمنەوە پێگەیشتبێ؟ لێرەدا شەرمی لە خۆی کرد، بەڵام دەنگەکە و گۆرانییەکە هەر لەوێدا بوون. بیری کردەوە باشە دەروێشان کوێیە، ئەی مەریوان، ئەی ئەم وشە سەیرە “کڵۆنجە رێ رێ”!؟ هەرچی بیری لە جۆغرافیا کردەوە و لە ناوە کلاسیکییەکانی سەردەمی عوسمان، هیچ نەدەهاتەوە زەینی. هەڵە،… هەڵەیەک بەربینگی بە رێگا و بە ئەردوغان گرتبوو.\nکڵۆنجە رێ رێ کە بەرە بەرە خەرێک بوو ناهومێدی رووی تێدەکرد و ئیستا لە سەر هەرزاڵەکە لە جیاتی سەیرکردنی ئەستێرەکان، دەیخواردەوە و جوێنی بە چارەنووس دەدا، کتوپڕ رۆژێک دەنگێکی سیحراوی سەرنجی راکێشا. گوێی لە ناوی خۆی بوو. سەرەتا باوەڕی نەکرد.جوانتر گوێی هەڵخست و، ئەمجارە ئیتر تەواو دڵنیا هەڵگەڕا. لە خۆشیا بە قەڵەمبازێک لە سەر هەرزاڵەکە دابەزییە خوارەوە و بە هەڵەداوان خۆی گەیاندە دەرگاکە، کردییەوە تا ئەو پیاوە ببینێ وا ئەشقی ئەو گەیاندبوویە ئەم کۆڵانە درێژە خەماوییە،… ئەو پیاوەی وا چیرۆکەکان لە گەڵ خۆیان هێنابوویان تا خەونەکانی کڵۆنجە رێ رێ بەدی بێنن. ئەوسا لەو سەری کۆڵان پیاوێکی بینی کە شێوازی هەڵێنان و بزووتنی لێوەکانی لە گەڵ وشەکان و رستەکان نەدەهاتنەوە، کەچی دەیگوتن،… دەیگوتن و هەر دەیگوتن! نەبزووت و راوەستا تا نزیک بکەوێتەوە. ئەردوغانیش هەر چاوی بە کچەکە کەوت، زیاتر پێی هەڵگرت. شتێک لە دەروونەوە پێی دەگوت لەم کۆڵانەدا و لە ناو ئەو دەرگایەدا کچێک راوەستاوە کە بەڵێنە سەمای سەردەمی عوسمانییەکانی بۆ بکا، سەمایەک لە چەشنی رەقسی مار لە ناو کوپەی شمشاڵژەنی هیندی دا، بە گێژولوول خواردنە ئەفسانەییەکانی. کڵۆنجە رێ رێ هەر پیاوە غەریبەکە لێی نزیک کەوتەوە، ئیتر تەواو لە راستییەکە گەیشت. نە ئەو دەم و لێوە هی ئەم گۆرانییە بوو و نە گۆرانییەکە هی ئەو دەم و لێوە. رقێکی وەها دایگرت ئەو ئەستێرەیەی وا جاروبار چاوی لێدادەگرت، لە ترسا بەرەو کاکەشانێکی تر راخوشا و خۆی بزرکرد. کڵۆنجە رێ رێ بە پەلە چووەوە ژوورەوە، دارێکی بنی هەرزاڵەکە کە لە داربەڕووبوو هەڵیکێشا و هەتا هێزی تیا بوو بە شوێن ئەستێرەکە بەرەو کاکەشان و جیهانێکی تر فڕێی دا.\nئەگەرچی لەو رۆژە ساڵانی ساڵ تێپەڕیوە، بەڵام کاتێک ئەردوغان دیسان خەونی سەیرو سەمەرە دەبینێتەوە و دەچێ لە سەر قاچەکانی ژنەکەی رادەکشێ و مەمکەمژەکەی سەردەمی عوسمانی دەخاتەوە دەمی و دەیمژێتەوە، پێی سەیرە بۆچی ئەو گۆرانییە سەیرە و ئەو کچە جوانەی کۆڵانە درێژەکە نەیانتوانی وەها پێکەوە دەمج بن و بسازێن ئەم بتوانێ سەمای سەردەمی عوسمانییەکان جارێکی تر بە زیندوویی ببینێتەوە. گوناهی ئەو زمانە بوو ئەردۆغان لێی تێنەدەگەیشت، یان ئەو ئاوازەی بۆ سەمای تورکی نەدەبوو، یان هەر لە بنەڕەتەوە خودی حەزەکە هەڵەبوو؟ لە کاتێکدا ژنەکەی رایدەژێنێ و گۆرانییەکی کۆنی سەردەمی سوڵتان سەلیمی یەکەمی بۆ دەڵێتەوە، ئەردوغان خەودەیباتەوە،… ئەمجارە بڕیاردەدا کۆڵانەکەی دەستی چەپی هەڵبژێرێ، نەک راست.