05:43 - 06/11/2021\nتۆڕی کۆمەڵایەتی وەتسئاپ (WhatsApp) رایگەیاند، خزمه‌تگوزارییه‌كی نوێ دەخەنە بەردەست به‌كارهێنه‌رانییان ئەویش پێدان و بەردەوامی بەکارهێنانی خزمه‌تگوزارییه‌کانە بۆماوه‌ی 14 (چوارده) رۆژ به‌بێ بونی ئینته‌رنێت، ئەم خزمەتگوزارییەش لە ئاپه نوێیه‌كه‌دا بەردەست دەبێت.\nبۆماوه‌ی 14 (چوارده) رۆژ و به‌بێ بونی ئینته‌رنێت دەتوانن خزمه‌تگوزارییه‌کان بەکاربهێنن\nماڵپەڕی (GSmarena) لە هەواڵێکدا ئاماژەی بەوەشکردوە، به كارهێنەرانی ئاپڵیكه‌یشنی (WhatsApp) ده‌توانن سود له خزمه‌تگوزارییه‌كی نوێ وه‌ربگرن، ئه‌ویش به‌كارهێنانی په‌یوه‌ندییه به‌بێ به‌كارهێنانی مۆبایلێكی زیره‌ك و به‌بێ ئه‌وه‌شی به‌سترابێت به هێڵه‌كانی ئینته‌رنێته‌وه.\nبه‌مه‌رجێك ئامێره‌كانیان دوا ڤێرژنی وەتسئاپی لەسەر هەردو سسته‌می (IOS و Android)ی له‌سه‌ربێت\nئه‌وه‌ش خراوه‌ته‌ڕو، بۆ چه‌ند مانگێكە كۆمپانیای مێتا كار له‌سه‌ر په‌ره‌پێدانی وەتسئاپ ده‌كات بۆ ئه‌وه‌ی به‌كارهێنه‌رانی بتوانن هه‌ژماری كه‌سی خۆیان به‌كار بهێنن له ئامێرێكی تره‌وه به‌بێ گه‌ڕانه‌وه بۆ هێڵی ئینته‌رنێت، به‌كارهێنه‌رانیشی ده‌توانن سود له‌م خزمه‌تگوزارییه وه‌ربگرن، به‌مه‌رجێك ئامێره‌كانیان دوا ڤێرژنی وەتسئاپی لەسەر هەردو سسته‌می (IOS و Android)ی له‌سه‌ربێت.\nبۆ سود وه‌رگرتن له‌م خزمه‌تگوزارییه پێویسته، یه‌كه‌م جار بچیته سه‌ر لیستی (Linked Devices)\nماڵپەڕەکە ئەوەشی خستوەتەڕو، بۆ سود وه‌رگرتن له‌م خزمه‌تگوزارییه پێویسته، یه‌كه‌م جار بچیته سه‌ر لیستی (Linked Devices) پاشان هه‌ڵبژاردنی ئه‌و هه‌ڵبژارده نوێیه‌ی كه بۆی زیاد كراوه، ئه‌ویش بریتییه له (Multi-Devices Beta) له‌گه‌ڵ هه‌ڵبژاردنی ته‌واوی ئه‌و به‌سته‌رانه داده‌خرێنه‌وه كه به‌ستراونه‌ته‌وه به ئاپلیكه‌یشنه‌كه‌وه، پاشان ده‌كرێت نامه و په‌یوه‌ندی وه‌ربگیرێت به‌بێ بونی ئینته‌رنێت و تا 14 ڕۆژ ده‌كرێت كاربكات به‌بێ گه‌ڕانه‌وه بۆ بونی ئینته‌رنێت.


كێشه‌ی به‌رگریی ئاسمانیی عیراق‌و بژارده‌كانی سیاسه‌تی ئه‌مریكا – Knwe.org\nسەرەکی » راپۆرت » كێشه‌ی به‌رگریی ئاسمانیی عیراق‌و بژارده‌كانی سیاسه‌تی ئه‌مریكا\nكێشه‌ی به‌رگریی ئاسمانیی عیراق‌و بژارده‌كانی سیاسه‌تی ئه‌مریكا\nمایكل نایتس و فه‌رزین نه‌دیمی\nرۆژی ده‌یه‌می مانگی ئه‌یلول بوو، موشه‌كێك بنكه‌یه‌كی هێزه‌كانی حه‌شدی شه‌عبی له پارێزگای ئه‌نبار هه‌ژاند، سه‌ره‌نجام چه‌كداری حه‌شد كوژرا‌و یه‌كێكی تریش بریندار بوو، به‌رپرسانی حه‌شدی شه‌عبی به‌رپرسیاریی هێرشه‌كه‌یان خسته ئه‌ستۆی فڕۆكه بێ فڕۆكه‌وانه‌كانی ئیسرائیل، كه له سوریاوه نێردراوه، جگه له‌وه‌ش حه‌شدی شه‌عبی، ده‌ڵێن ئه‌و هێرشه موشه‌كییه‌ی ئیسرائیل له ژێر سایه‌و پاراستنی ئاسمانی ئه‌مریكادا كراوه، كه ئاسمانی ناوچه‌كه ده‌پارێزن، ئه‌ویش له رێگه‌ی وه‌گه‌ڕخستنی فڕۆكه‌كانی ئه‌مریكا‌و هه‌روه‌ها باڵۆنێكی گه‌وره‌ش له ئاسمانی ناوچه‌كه جێگیر كراوه بۆ چاودێری. پێنج رۆژ پێش ئه‌و رووداوه‌ش هێزه‌كانی حه‌شدی شه‌عبی رایانگه‌یاند، به نیازن هێزێكی ئاسمانی پێكبهێنن بۆ ئه‌وه‌ی توانای به‌رگری كردنیان له خۆیان هه‌بێت، ئه‌و رووداوانه‌ش به گشتی بۆته مایه‌ی نیگه‌رانی له ناوخۆی عیراقدا‌و ئه‌گه‌ریشی هه‌یه كاریگه‌ریی له‌سه‌ر په‌یوه‌ندییه‌كانی نێوان به‌غدا‌و واشنتۆن دروست بكات.\nبه درێژایی هاوینی رابردوو، كۆمه‌ڵێك رووداوی ته‌قینه‌وه‌و هێرشی موشه‌كی وتاری ده‌سته‌بژێری عیراقیان وا لێكرد لێڵ ده‌ركه‌وێت‌و بێزاریی پێوه دیار بێت، ئه‌و هێرشانه هێزه‌كانی حه‌شدی شه‌عبییان كردۆته ئامانج، كه له‌مدیوو له‌و دیوی سنووری نێوان عیراق‌و سوریا چالاكییان هه‌یه. له 19ی ته‌مووزی رابردوودا‌و هه‌روه‌ها رۆژی 20ی ئابی رابردووش دوو ته‌قینه‌وه راگه‌یه‌نرا كه گروپێكێی شیعه‌یان كردبووه ئامانج له‌لایه‌ن ئێرانه‌وه پشتیوانیی ده‌كرێن ئه‌و گروپه‌ش ناوی كه‌تائبی حزبوڵڵایه‌و لای ئه‌مریكا له لیستی تیرۆردایه، رۆژی 25ی ئابیش ریزێك ئۆتۆمبیڵی ئه‌و گروپه كه كه‌لوپه‌لیان بۆ گروپه‌كه ده‌گواسته‌وه لێیان درا‌و له‌ناو بران، پێشتریش له 12ی ئابدا ته‌قینه‌وه‌یه‌كی گه‌وره، له جبه‌خانه‌یه‌ك له سه‌ربازگه‌ی سه‌قه‌ری باشووری به‌غدا رووی دا.\nعیراقییه‌كان ئه‌و هێرشانه به ده‌ستی ئیسرائیلی ده‌زانن، به‌ڵام وا بێ‌و وانه‌بێ رووداوه‌كان به‌ڵگه‌ن له‌سه‌ر ئه‌وه‌ی كه عیراق له بواری ئاسمانیدا لاوازه‌و سنووری سه‌روه‌ری ئاسمانی خۆی پێ ناپارێزرێت. ره‌نگه ئه‌م هێرشانه له ده‌ره‌وه‌ی وڵاته‌وه‌و له رێگه‌ی فڕۆكه‌ی جه‌نگی، یان فڕۆكه‌ی بێفڕۆكه‌ونه‌وه ئه‌نجام درابن، به هه‌ر شێوازێكیش ئه‌نجام درابێت، حكومه‌تی به‌غدا له توانایدا نییه رێگه‌یان لێ بگرێت‌و داوا كردنیش له ئه‌مریكای هاوبه‌شی كه یارمه‌تی بدات له‌و بواره‌دا ئاسان نییه، چونكه ئه‌و هێزه هاوپه‌یمانی به سه‌ركردایه‌تی ئه‌مریكا له‌وێیه، ئه‌ركه‌كانیان پاراستنی سه‌روه‌ری ئاسمانی عیراق ناگرێته‌وه، جگه له‌وه‌ش ئه‌گه‌ر داوا له ئه‌مریكا بكات رێگه له‌و هێرشانه بگرێت كه ده‌كرێته سه‌ر ئه‌و هێزانه‌ی نزیكن له ئێرانه‌وه، ئه‌و كات ئه‌مریكا ده‌كه‌وێته دۆخێكی هه‌ستیاره‌وه له‌گه‌ڵ ئیسرائیلدا كه هاوپه‌یمانی خۆیه‌تی، له‌به‌ر ئه‌م هۆكارانه ره‌نگه عیراق به دوای رێگه‌چاره‌ی دیكه‌دا بگه‌ڕێ بۆ ئه‌وه‌ی بیسه‌لمێنێت ماڵه‌كه‌ی بێ ساپیته نییه.\nله سه‌رده‌می سه‌دام حسێندا عیراق سیستمی به‌رگری ئاسمانی خۆی به هاوكاری فه‌ره‌نسا‌و سۆڤێت تۆكمه كربوو، به‌ڵام له شه‌ڕی كه‌نداوی 1991دا له‌به‌ریه‌ك هه‌ڵوه‌شا‌و بۆی دروست نه‌كرایه‌وه، ئه‌مڕۆش عیراق له چه‌ند لایه‌كه‌وه رووبه‌ڕووی ئاسته‌نگی به‌رگری ئاسمانه‌كه‌ی ده‌بێته‌وه:\nلای خۆرئاواوه ئیسرائیل كه سووره له‌سه‌ر ئه‌وه‌ی رێگری له‌و گروپانه بكات له‌لایه‌ن ئێرانه‌وه پشتیوانییان لێ ده‌كرێت‌و ده‌یانه‌وێ خاكی عیراق وه‌ك رێڕه‌وێكی ستراتیژی به‌كار بهێنن بۆ گه‌یاندنی یارمه‌تی به حزبوڵڵای لوبنان‌و هێزه‌كانی سه‌ر به ئێران كه ده‌یانه‌وێ هه‌ڕه‌شه بۆ سنووره‌كانی ئیسرائیل دروست بكه‌ن‌و هه‌روه‌ها خاكی عیراق وه‌ك سه‌كۆیه‌ك به‌كار بهێنن بۆ ته‌قاندن‌و ئاراسته‌كردنی مووشه‌كی ئێرانی بۆ سه‌ر ئیسرائیل. هه‌رچه‌ند له‌م چه‌ند ساڵه‌ی دواییدا قسه له‌سه‌ر ئه‌وه ده‌كرا ئیسرائیل خاكی عیراق به‌كار بهێنێت وه‌ك رێڕه‌وێك بۆ لێدانی به‌رنامه ئه‌تۆمییه‌كه‌ی ئێران.\nلای باكووره‌وه توركیا، كه رۆژانه یان رۆژ نارۆژێك ئاسمانی عیراق ده‌به‌زێنێت‌و پارتی كرێكارانی كوردستان بوردومان ده‌كات كه له خاكی عیراقدان. لای خۆرهه‌ڵاتیشه‌وه ئێران، كه چه‌ندان جار به تۆپ‌و موشه‌ك‌و فڕۆكه هێرشی كردۆته سه‌ر كورده ئۆپۆزسیۆنه‌كان له باكووری عیراق، چه‌ند جارێكیش فڕۆكه‌ی ئێرانی به ئاسمانی عیراقدا تێپه‌ڕیوه بۆ ئه‌وه‌ی یارمه‌تی سه‌ربازی بگه‌یه‌نه‌ته سوریا‌و لوبنان.\nلای باشووره‌وه سعودیه، له رۆژی 14ی ئه‌یلولی رابردوودا گروپی كه‌تیبه‌كانی حزبوڵڵا به فڕۆكه‌ی بێفڕۆكه‌وان هێرشێكی موشه‌كییان كرده سه‌ر دامه‌زراوه نه‌وتییه‌كانی سعودیه، حوسییه‌كانی یه‌مه‌ن وتیان ئێمه‌بووین به‌ڵام گومان له ئێران ده‌كرێت، ئێرانیش ده‌ڵێ هیچ په‌یوه‌ندی به ئێمه‌وه نییه، له‌م نێوانه‌دا‌و به تایبه‌تیش له كاتی دووباره‌بوونه‌وه‌ی رووداوی له‌م جۆره‌دا ئه‌گه‌ری ئه‌وه‌یه هه‌یه سعودیه تۆڵه بكاته‌وه‌و زیانیش به عیراق بگه‌یه‌نێت.\nبه‌ر له هه‌موو شت سیستمی به‌رگری ئاسمانی عیراق له هه‌نگاوی داهاتوویدا ده‌بێ رێگه له‌و هێرشانه‌ی ئیسرائیل بگرێت له‌گه‌ڵ چاودێری كردنی وردی ئه‌مریكا تا بزانێ چی ده‌گوزه‌رێ، ئه‌گه‌ریشی زۆره عیراق ئه‌و كاره بكات له رێگه‌ی به‌هێز كردنی به‌رگری ئاسمانی وڵاته‌كه‌یه‌وه، ته‌نانه‌ت ئه‌گه‌ر به ته‌مسیلێكیش بێت ده‌ری بكات كه ئه‌وه‌تا به‌رگری هه‌یه‌و به‌رگری ده‌كات له سه‌روه‌ری ئاسمانه‌كه‌ی، خۆ ئه‌گه‌ر به‌غدا ویستی هێزی ئاسمانییه‌كه‌ی پته‌و بكات، ئه‌وا چه‌ند رێگه‌چاره‌یه‌كی له‌سه‌ر ئاستی نێوده‌وڵه‌تی له‌به‌ر ده‌ستدا ده‌بێت وه‌ك:\nئه‌مریكا یه‌كێكه له ئۆپشنه‌كان، له مانگی ئابی 2013دا عیراق داوای له ئه‌مریكا كرد سیستمی به‌رگری ئاسمانی پێ بفرۆشێت به بڕی دوو ملیار‌و 400 ملیۆن دۆلار، به‌و هیوایه‌ی تا ساڵی 2020 دایمه‌زرێنێت‌و بیخاته كار، سیستمه‌كه سێ موشه‌كهاوێژی زه‌وی به ئاسمانی جۆری هۆك21 كه له مه‌ودای 35 تا 56 كیلۆمه‌تردا توانای شه‌ڕی هه‌یه، له‌گه‌ڵ 40 ئامێری به‌رگری له جۆری ئه‌ڤانجه‌ر كه له مه‌ودای هه‌شت كیلۆمه‌تردا توانای به‌رگری هه‌یه، هه‌روه‌ها كۆمه‌ڵێك رادار‌و ئامێر‌و كه‌لوپه‌لی تایبه‌ت سه‌ركردایه‌تی كردن‌و حه‌شارگه‌و له‌گه‌ڵ هه‌موو ئه‌مانه‌شدا مه‌شق‌و راهێنانی تایبه‌ت به سیستمه‌كه‌شی له‌گه‌ڵدایه، به‌ڵام تا ئێستاش ته‌نیا هه‌شت ئامێری ئه‌ڤانجه‌ری له ئه‌مریكا وه‌رگرتووه‌و ئه‌وه‌ی تری هه‌ر له چاوه‌ڕوانیدایه. هه‌رچه‌نده عیراق له‌و كاته‌وه تا ئێستا چه‌ندان فڕۆكه‌ی جۆری ئێف 16 ئای كیوی وه‌رگرتووه، به‌ڵام تا ئێستاش كاریان پێ نه‌كراوه.\nرێگه‌چاره‌ی دووه‌م كه له‌به‌رده‌ست عیراقدایه روسیایه، عیراق له ساڵی 2014وه تا ئێستا به شێوه‌ی به‌رده‌وام‌و رێكوپێك سیستم‌و كه‌لوپه‌لی تایبه‌ت به به‌رگری له روسیا وه‌رده‌گرێت، له‌وانه‌ش تا ئێستا 48 سیستمی به‌ركری ئاسمانی له جۆری پانتسێر ئێس 1ی وه‌رگرتووه كه له مه‌ودای 12 كیلۆمه‌تردا توانای به‌رگری هه‌یه، هێنده‌ی ئه‌وه‌ش سیستمی ئه‌ڤانجه‌ر له‌گه‌ڵ هه‌زار‌و 200 موشه‌كی تایبه‌ت به‌خۆی‌و هه‌روه‌ها 500 چه‌كی تایبه‌ت به به‌رگری ئاسمانی كه له‌سه‌ر شان هه‌ڵده‌گیرێت له جۆری ئیگلا ئێس، جگه له‌م چه‌كانه هه‌ر گرێبه‌ست‌و مامه‌ڵه‌یه‌كی تر له‌گه‌ڵ روسیادا سێ جۆر كێشه بۆ عیراق دروست ده‌كات، كێشه‌ی یه‌كه‌م ئه‌وه‌یه روسیا خۆی ده‌دزێته‌وه له فێركردنی ته‌واوی ئه‌و وڵاتانه‌ی موشه‌كی زه‌وی به ئاسمانی لێ ده‌كڕن‌و لێناگه‌ڕێ كڕیار ئه‌و چه‌كه به ته‌واوی كۆنترۆڵ بكات، كێشه‌ی سێیه‌م ئه‌وه‌یه ته‌نانه‌ت موشه‌كی ئێس 300ی روسیش كه خۆی له سوریا دایناوه، نه‌یتوانی رێگه له هێرشه ئاسمانییه‌كانی ئیسرائیل بگرێت، كێشه‌ی سێیه‌م ئه‌وه‌یه ئه‌گه‌ر عیراق له‌وه زیاتر چه‌ك له روسیا بكڕێت، ئه‌مریكا به پێی یاسای به‌ره‌نگاربوونه‌وه‌ی نه‌یاره‌كانی ده‌بێ سزای عیراق بدات، یان لانیكه‌م په‌یوه‌ندی نێوان هه‌ردوولا تێك ده‌چێت.\nتا ساڵی 2021 به پێی پاشكۆی (ب) له بڕیاری 2231ی نه‌ته‌وه یه‌كگرتووه‌كان ئێران چه‌ك بفرۆشێت به عیراق، له‌گه‌ڵ ئه‌وه‌شدا له‌وانه‌یه تاران به نهێنی سیستمی به‌رگری بنێرێت بۆ حه‌شدی شه‌عبی كه هاوپه‌یمانییه‌تی، وه‌ك چۆن ناردی بۆ حوسییه‌كان له یه‌مه‌ن، ره‌نگه ئه‌و چه‌كانه‌ی ئێران كه ئه‌گه‌ری هه‌یه بیاننێرێت بریتی بن له موشه‌كی جۆری ته‌لاش، یان باوه‌ڕ373، یاخود موشه‌كی خورداد3، كه ئێران ده‌ڵێ له مه‌ودای 75 تا 100 كیلۆمه‌تردا به‌رگری ده‌كات‌و فڕۆكه‌یه‌كی بێفڕۆكه‌وانی جۆری ئاڕ كیو فۆری ئه‌مریكی خستۆته خواره‌وه له ته‌نگه‌ی هورمز. ئه‌گه‌رێكی تریش هه‌یه كه ئێران سیستمی موشه‌كی كه‌مهێزی میساق بنێرێت، یان سیستمی داهێنراوی پیرۆز كه هاوشێوه‌ی موشه‌كی كۆرێنتی تایبه‌ت به دژایه‌تی تانك دروست كراوه، یان ره‌نگه سیستمی رادار بنێرێت، ئه‌گه‌ری له هه‌موان به‌هێزتریش ئه‌وه‌یه كه ئێران ته‌كنۆلۆژیای ئه‌له‌كترۆنی بداته حه‌شدی شه‌عبی‌و سوود له ئه‌زموونی خۆی وه‌ربگرێت له مه‌سه‌له‌ی ته‌شوێش خستنه‌سه‌ر فڕۆكه بێفڕۆكه‌وانه‌كانی ئه‌مریكا. له‌و كاته‌وه‌ی هێرش بۆ سه‌ر میلیشیاكانی حه‌شدی شه‌عبی ده‌ستی پێكردووه، گفتوگۆی عیراق‌و ئێرانیش ده‌ستی پێكردووه سه‌باره‌ت به مه‌شقی هاوبه‌شی تایبه‌ت به به‌رگری ئاسمانی‌و سیستمی چاودێری‌و كارا كردنی رێكه‌وتنی هه‌واڵگری نێوانیان كه له 2017دا ئیمزا كرابوو، رێكه‌وتنه‌كه‌ش تایبه‌ته به ئاڵوگۆڕی ئه‌و زانیاریانه‌ی تایبه‌تن به به‌هێز كردنی ده‌ستنیشان كردنی دوژمنه هاوبه‌شه‌كانیان.\nرێگه‌یه‌كی تر له‌به‌رده‌م عیراقدا بۆ كڕینی چه‌ك، وڵاتانی تره، ئه‌گه‌ر نه‌توانێ چه‌ك له روسیا‌و ئێران بكڕێت، ئه‌وا ده‌توانێ چه‌ك‌و سیستمی به‌رگری له وڵاتانی ئه‌وروپا یان له چین بكڕێت، وه‌ك چه‌كی ئه‌سته‌ر، یان ئێف ئێم 2000 یاخود ئێچ كیو 22 پێشتریش عیراق چوار فڕۆكه‌ی بێفڕۆكه‌وانی جۆری سی ئێچ فۆر له 2014دا له چین كڕیوه، ئه‌مه‌ش مانای وایه ئاماده‌یه له سه‌رچاوه‌ی جیاجیاوه خۆی پڕچه‌ك بكات.\nعیراق له ناوخۆدا رووبه‌ڕووی فشار ده‌بێته‌وه، له‌به‌ر ئه‌وه‌ی رای گشتی پێی وایه ئه‌و هێرشانه‌ی ده‌كرێنه سه‌ر چه‌كدارانی حه‌شدی شه‌عبی، له‌لایه‌ن ئیسرائیله‌وه‌یه‌و فشاره‌كه‌ش بۆ ئه‌وه‌یه خه‌ڵك ده‌یه‌وێ عیراق كاردانه‌وه‌ی هه‌بێت، ئه‌گه‌ر كاردانه‌وه‌كش هه‌نگاوێكی زۆر ره‌مزی‌و بچووك بێت، به‌ڵام عیراق چۆن بتوانێ ئه‌وه بكات، ته‌نانه‌ت ئه‌گه‌ر هه‌موو ئه‌و چه‌كانه‌شی به ده‌ست بگات كه له 2013وه له ئه‌مریكای كڕیوه ناتوانێ رێگه له هێرشه‌كای ئیسرائیل بگرێت، له‌به‌ر ئه‌وه‌ی ئیسرائیل به چه‌كی پێشكه‌وتووتر هێرشه‌كانی ئه‌نجامی ده‌دات، وه‌ك فڕۆكی جۆری ئێف 35.\nله‌به‌ر ئه‌وه ئاساییه كه عیراق گرنگی سیستمی به‌رگری روسیا‌و ئێران بدات‌و به‌رده‌وام گوێ له بیرۆكه‌كانی حه‌شدی شه‌عبیش بگرێت، كه له‌م دواییانه‌دا پێشنیازی كردووه هێزی ئاسمانی تایبه‌ت به‌خۆی دابمه‌زرێنێت، له دۆخێكی وادا پێویسته ئه‌مریكا په‌له نه‌كات له وه‌ڵامدانه‌وه‌دا‌و به وردی كار له‌سه‌ر بابه‌ته‌كه بكات، چونكه له‌لایه‌ك بڵاوبوونه‌وه‌ی سیستمی به‌رگری ئاسمانی روسیا له ناوچه‌كه‌دا هێڵی سووره بۆ ئه‌ندامانی په‌مانی ناتۆ‌و، رووداوه‌كه‌ی ئه‌م دوایه‌ی توركیا كه موشه‌كی ئێس 400ی له روسیا كڕی ده‌بێ له‌به‌رچاو بگیرێت، له‌لایه‌كی تریشه‌وه ده‌بێ به وردی چاودێری ئه‌وه بكرێت، كه ره‌نگه ئێران وه‌ك هاوكاری سیستمی به‌رگری ئاسمانی خۆی‌و تیمی راهێنانیش پێشكه‌شی عیراق بكات، ره‌نگه ئه‌گه‌ر كارێكی وا بكات، عیراق ببێته درێژكراوه‌ی تۆڕی سیستمی به‌رگری ئێران.\nئه‌و سیستمی به‌رگرییه‌ی روسیا‌و ئێران تا ئێستا نه‌یانتوانیوه رێگه له هێرشه‌كانی ئیسرائیل بگرن بۆ سه‌ر حزبوڵڵای لوبنان، ره‌نگه باشترین هه‌نگاو بۆ عیراقیش ئه‌وه بێت كه خۆی میلیشیاكانی حه‌شدی شه‌عبی كۆنترۆڵ بكات، بۆ ئه‌وه‌ی هێرشیان نه‌كرێته سه‌ر‌و ئه‌مریكا ده‌توانێ هاوكاری هه‌واڵگریی پیشكه‌ش بكات.\nسه‌رچاوه: په‌یمانگای واشنتۆنی تایبه‌ت به سیاسه‌تی خۆرهه‌ڵاتی ناوه‌ڕاست\nسودان هه‌نگاوی گه‌وره ده‌نێت


کورد، تورکیە و ئێران / عومەر ئێلخانیزادە - کۆمەڵەی زەحمەتکێشانی کوردستان\nدوای هێرشی دەوڵەتی تورکییە بۆ سەر پ.ک.ک، پڕۆسەی ئاشتی تووشی مەترسی گەورە هاتووە. گومانی تێدا نییە کە بۆ حکومەتی ئەردۆغان دانوستان و چوونە ناو پڕۆسەی ئاشتی بەشێکی تاکتیک بوو تا پێگەی خۆی لە ناو کورددا بەهێز بکات.\nسەرهەڵدانی داعش و هێرشی بۆ سەر کورد، زۆر زوو تەماعی خستە بەر ئاک پارتی تا لەم هەلە بۆ لە ناوبردنی بزاوتی کوردی لە ڕۆژئاوا و ئیمتیاز وەرگرتنی زۆر لە پڕۆسەی ئاشتی لەگەڵ کوردانی باکور و تەنانەت چەک پێدانانی پ.ک.ک بە بێ دانی هیچ مافێک، کەڵک وەربگرێ. ساڵی تێوەرنەسوڕا هەموو خەونەکان پێچەوانە بوونەوە، بزاوتی کورد لە ڕۆژئاوا دەسکەوتی زۆر گەورەی وەدەستهێنا: بەری بە هێرش و پەلاماری داعش گرت، حەماسەی کۆبانێی خوڵقاند، یەپەگە بوو بە هێزێکی جێگای بڕوا لە هەموو ناوچەکە کە هاوپەیمانان و وڵاتانی ڕۆژئاواییش حیسابی بۆ بکەن، نەک هەر رۆژئاوای کوردستان لە ناو نەچوو، کانتۆنەکان ئێستا بە زۆری پێکەوە گرێدراونەتەوە، هێزێکی نیزامی گەورە و لێهاتوو پێکەوە نراوە کە بێوچان خەریکی راوەدوونانی داعشە. هیوابەخۆیی لە ناو کوردان زیادی کردوە، کەمە نەتەوە و ئایینەکانی دیکە بەشدار و هاوکارن لە کانتۆنەکاندا و نمونەیەکی سەرکەوتووی پێکەوە ژیانیان هێناوەتە ئاراوە. هەدەپە لە باکور توانی لە هەلبژاردنی تورکییەدا پتر لە ١٣ لە سەدی دەنگەکان بهێنێ و ببێتە سێهەم حیزبی ئەو وڵاتە و ٨٠ نوێنەر بنێرێتە پارلمان.\nهەموو ئەم دەسکەوتە هاوزەمانانەی کورد، لە حالێکدا کە ئاکپارتی بە هۆی پشتیوانی لە داعش تەریک و بەدناو ببوو، ئەردۆغانی ئەوەندەی دیکە دەهری و لە دین دەرکرد، هەموو حەولی خۆی خستە گەڕ تا وەرەقەکە لە قازانجی خۆی هەڵگێرێتەوە. بۆیە پێش هەڵبژاردن شێتانە پڕۆسەی ئاشتی وەستاند، تۆنی دەنگی دژ بە کورد بەرز کردەوە، دوای سالێک بەربەرەکانێ ناچار رەزایەتی دا پایگا نیزامیەکانی وڵاتەکەی بۆ شەڕی دژ بە داعش لە لایەن هاوپەیمانانەوە کەڵکی لێوەربگیرێ و تورکیەش بچیتە شەڕی دەوڵەتی ئیسلامی عێڕاق و شام. بەڵام ڕۆژێکی پێنەچوو دەرکەوت کە لە راستیدا ئەم وەرچەرخانەی تورکیە بۆ لێدانی کورد بوو نەک داعش، دەرکەوت ئەردۆغان بە تەواوی هاتۆتە مەیدان تا پڕۆسەی ئاشتی بنێژێ و قەرەبوی شکست و وەدینەهاتنی خەونەکانی لە هەڵبژاردندا بکاتەوە. دیتمان لە کردەوەشدا دوو سوکە هێرشی بۆ یەک دوو بنکەی داعش لەسەر سنوری لەگەڵ سوریە کرد، بەڵام بە شێوەی بێوێنە لە ١٢ ساڵی رابردوودا، هێرشی چڕوپڕی بۆ سەر بارەگاکانی پ.ک.ک دەسپێکرد و تا ئێستاش بەردەوامە، بەوەشەوە نەوەستا، دەستی داوەتە سەرکوتێکی بەرینی پۆلیسی لە ناو شارەکان، سەدان چالاکوانی چەپ و کوردی خستۆتە زیندان، هێرشێکی بەربڵاوی بۆ سەر هەموو ئەوانە دەسپێکردوە کە لەو دەورەدا دژ بە داعش بوون و هەن، بە ئاشکرا تۆڵەی داعش خەریکە بکاتەوە، تەنانەت بە تەمایە مەسونیەتی پارلمانی لەسەر ژمارەیەک لە پارلمانتارانی هەدەپە هەڵبگرێ تا بتوانن بیانگرن، لە دڵی خۆیاندا وەختە سوێیان بێتەوە بۆ ئەوەی هەدەپەش نایاسایی رابگەیەنن. ئیتر کەس نییە پێنەزانێ ئەوە چوونە شەڕی داعش نییە، بەڵکوو راگەیاندنی دەورێکی نوێی شەڕی دژ بە کوردە لە رؤژئاوا و باکور. هەموو مەبەستی کاربەدەستانی تورکییە ئەوەیە تا ئەزمون و پێشوەچوونەکانی ڕۆژئاوا تێکدەن، پێشکەوتنەکانی خەباتی سیاسی لە باکور لە ناو بەرن. بۆیە بێ تەردید هەموو کوردێک و هەموو ئازادیخوازێک دەبێ بەرانبەر ئەم کردەوانە هەڵوێستی هەبێ و مەحکومی بکات و روو بە وڵاتانی ڕۆژئاواش دەنگ هەڵبڕێ کە نەکەن ئەمجارەش کورد بکەنە قوربانی .\nتا ئێرە مەبەستی تورکیە دیار و روونە، بەڵام گرینگ ئەوەیە هەموو سیناریۆکەی دژ بە کورد ببینین، نابێ جموجوڵ و کردەوە و پیلانی داگیرکەرێکی دیکە، واتە کۆماری ئیسلامی ئێران، لەبەر چاو وون بکەین کە بە بروای من زۆر مەترسیدارترە لەوەی کە ئێستا تورکیە دەیکات. ئێران کە هەمیشە دژی کورد بوە و تەنانەت چەندین جار هەڕەشەی لە حکومەتی هەرێمیش کردوە، ئیرانە هوداپارتی لە باکور و حیزبوڵڵا لە ڕۆژئاوا بەهێز دەکات، باریان دێنێ و دەیانخاتە گیانی هەدەپە و پەیەدە، ئێرانە حەشدی شەعبی دروست کردوە و خێراخێرا لە رێگای هادی عامیریەوە هەڕەشە لە کورد و کەرکوک دەکات و پێشمەرگە بە داگیرکەر ناو دەبات، ئێرانە بەشێک لە ئیسلامیەکانی هەرێمی کوردستانی کردۆتە داردەستی خۆی، ئێرانە خەریکی بشێوی و نانەوەی ئاژاوەیە لە ناوخۆی هەرێمی کوردستان.\nبەڵێ ئێران لەو کردەوە و ملهوڕیانەی ئەردۆغان کەڵکی تەواوی وەرگرتوە و بە تەمایە چ لە ناو باشور پەرە بە دووبەرەکی بدات و، چ لە لە حەولدایە تا کێشە و ناکۆکیەکانی نێوان باشور و باکور گەورە بکاتەوە و بیباتە ئاستێک کە نزیکایەتی لە یەکتر ئیترئاسان نەبێ. واتە ئەگەر تورکیە دژی بزوتنەوەی کوردی لە باکور و رۆژئاوا کار دەکات، ئێران لە هەر چوار پارچەی کوردستان هەم بە دروستکردنی حیزبی سیاسی ئیسلامی، هەم بە دەخاڵەت لە ژیانی سیاسیدا بۆ تێکدانی پێشوەچونەکانی کورد لە هەموو شوێنێک لە هەوڵدایە، ئەگەر لە تورکیە رێگەی هەڵبژاردن و چالاکی سیاسی هەیە، لە ئێران نەفەس کێشان قەدەغەیە و زمان ئامانە و دەبینین هەر ڕۆژە ملی لاوێکی کورد دەکرێت بە پەتی سێدارەوە، ئەگەر لە تورکیە قبوڵ کراوە کورد و تورک پێکەوە بوونیان هەیە، حاکمانی ئێران لایانوایە کورد تیرەیەکە لە میلەتی گەورەی ئێران. واتە ئینکاری هویەتی نەتەوەیی کورد، دژایەتی سیتیماتیک لەگەڵ بزوتنەوەی کورد لە هەر چوار پارچەکەی، بوونی دیکتاتۆریەکی مەزهەبی شیعە، دروستکردنی حیزبی ئیسلامی دژ بە هێزە سیاسیە عیلمانیەکان لە هەموو کوردستان، دەسەڵاتی ئێران بەسەر سێ دەوڵەتی داگیرکەری کوردستان(ئیران، عێراق و سوریە)، ئەوەی ٦٠ ساڵە ئێران کارتی کوردی لە دەستدایە و خیانەتی پێدەکات، لەناوبردنی هەوەڵ کۆماری کوردستان، ساتوسەوداکردن بە شۆڕشی باشور و خیانەت پێکردنی لە حەفتاکانی زایینیدا، کاری ئێران بوون. بۆیە وێڕای مەحکومکردنی هێرشی تورکیە نابێ ئێران و کردەوە بنەرەتیەکانی دژ بە کورد لە بەر چاومان ون ببێ. نابێ دەستی ئێران لە کێشە سازدان لە ناو کوردان بشاردرێتەوە، جێگای داخە کە زۆرێک لە هێزە سیاسیەکانی کوردستان هێشتا زمانیان بە باشی گۆ ناکات تا کردەوەی سەرکوتکەرانە و ئیعدامی لاوانی کوردی ڕۆژهەڵات مەحکوم بکەن. ئێران هێزی نیزامی هەم لە عێراق و هەم لە سوریە هەیە(جیا لە میلیشیای شیعەی سەر بە خۆی). هەموو ئەو راستیانە دەریدەخەن کە ئێران زۆر زیاتر لە تورکیە مەترسیە لەسەر بزوتنەوەی کوردی بە گشتیی، کەچی زۆر کەم باسی ڵێوە دەکرێ.\nجێگای خۆیەتی ئاماژە بۆ ئەو راستیەش بکەین کە لە ململانێی هێزە کوردیەکاندا، بە تایبەتی لە باشور، جۆرێک دابەشبوون خەریکە دێتە ئاراوە و ئەوەش وایکردوە تا دەوری ئێران کەمتر باسی لێوە بکرێ و ئێرانیش بە زیرەکی و زۆر موزیانە کەڵکی خۆی وەردەگرێ. بۆیە لە هەموو کاتێک پێویستترە تا حیزبە گەورەکانی سەر شانۆی سیاسی کوردستان، نەکەونە ئەم داوە و سەرەرای ناکۆکی و بڕێک جار بەرژەوەندیی جیاواز، لەو هەلومەرجەی ئێستادا، دەبێ بەر بە زەقکردنەوەی ناکۆکیەکان بگرن. بە راستی کاتی تەسفیەحیسابی کۆن و نوێ نییە. سەرەرای هەموو تەنگژەکان دەرفەتی گرینگ بۆ کورد هاتۆتە ئاراوە، نابێ لەسەر حیساباتی چکۆلە تێکبدرێ. مەسەلەن تەقاندنەوەی لولەی نەوتی کوردستان بۆ بەندەری جیهانی تورکیە کارێکی نادروست و بە زیانە کە کێشەکە لە ململانێی حیزبی دەباتە دەرێ، گرتنی جالاکوانانی کورد لە ڕۆژئاوا، رێگاگرتن لە چوونی یارمەتی لە باشورەوە بۆ ڕۆژئاوا، گوشاری ئابوری خستنە سەر هێزەکانی ڕۆژهەڵات و بەرتەسک کردنەوەی مەیدانی چالاکییان، قەت قەت زەرەیەک لە دوژمنایەتی تورکیە و ئێران بەرانبەر بە کورد و بە رواڵەت دۆستەکانیشیان لە ناو کورددا، کەم ناکاتەوە، بەڵام دەریایەک دڕدۆنگی و ناکۆکی دێنێتە ناو بزوتنەوەی کوردییەوە. بەو هیوایەی ئەو هێزانەی وا ئێستا بەرانبەر بە داعش گیانی پێشمەرگە و شەڕفانانی ڕۆڵەی ئەم گەلە دەبەخشن و تا ئێستا سەروەری گەورەیان تۆمار کردوە، هەست بە بەرپرسایەتی تەواو بکەن و هەر هەنگاوێکیان بۆ هێورکردنەوەی ناکۆکیەکان و هاوکاری و سازانی نەتەوەیی بێ لەگەڵ یەکتر و دورکەوتنەوە بێ لە داوی داگیرکەرانی کوردستان. پێویستە هەموومان هاودەنگ بین بۆ وەگەڕخستنەوەی پڕۆسەی ئاشتی و بەرگری لە چوونەپێشی سیاسەتی ئاکپارتی، لازمە کێشەی هێزە سیاسیەکانی ڕۆژئاوا چارەسەر بکرێ، لازمە پارتی و پ.ک.ک وەک چۆن پێنج لایەنەکەی باشور لە دانوستاندان، پیکەوە بکەونە دیالۆگ و هێرشی توندی ئیعلامی دژ بەیەک رابگرن، حەقوایە پرس و را لەگەڵ هێزوەکانی ڕۆژهەڵات بایەخی پێبدرێ و بە تایبەتی پ.ک.ک و حکومەتی هەرێمی کوردستان لەگەڵمان لە هاوئاهەنگی داببن بۆ زاڵبوون بەسەر کێشە ناوخۆییەکاندا، حەقوایە بە تایبەتی حکومەتی هەرێمی کوردستان لەگەڵ ولاتانی ڕۆژئاوایی بۆ تێگەیشتنی زۆرتریان لە دۆخی کورد حەول بدەن و لێیان بخوازن تا پڕۆسەی ئاشتی وەگەڕ بخرێتەوە. پێویستە بە لێکتێگەیشتن کێشەکانی باشور بە فەوری چارەسەر بکرێ و……. …….نا بۆ سازبوونی دووبەرەکی لە بزاوتی کوردیدا . نا.\n2015/07/31 /by عەتا\nراگەیاندنی كۆمەڵە سەبارەت بە هێرشی فرۆكە جەنگییەكانی توركیا... راگەیاندنی سێ لایەنی كۆمەڵە سەبارەت بە هێرشی توركیە بۆ سەر خاكی كوردستان...


یەکێتی لەلابردنی لێبڕینی موچەی فەرمانبەران "بێ ئومێد" بووە\n06/07/2021 1298 جار خوێندراوه‌ته‌وه\nسه‌رۆكى فراكسیۆنى یه‌كێتى له‌په‌رله‌مانى كوردستان ئاشكرایده‌كات، "هیچ ئومێدێک نابینم هه‌تا بڵێم که‌ی لێبڕینی موچه کۆتایی پێدێت"، ده‌شڵێت:"پاره له‌به‌غداشه‌وه بێت ئێمه کێشه‌ی دارایمان هه‌ر ده‌بێت"، جه‌ختیشده‌كاته‌وه، "لێبڕینی موچه‌و دواکه‌وتنی موچه، هه‌موو ئه‌مانه نایاسایین".\nزیاد جەبار سەرۆکی لیژنەی کاروباری دارایی‌و ئابوری‌و هاوكات سه‌رۆكى فراكسیۆنى یه‌كێتى لەپەرلەمانی کوردستان ڕایده‌گه‌یه‌نێت، "لێبڕینی موچه‌و دواکه‌وتنی موچه هه‌موو ئه‌مانه نایاسایین واته پشتی به‌هیچ یاسایه‌ک نه‌به‌ستوه، ئێمه به‌رده‌وام ئه‌وه‌مان ڕاگه‌یاندوه له‌په‌رله‌مان که ئه‌مه نایاساییه حکومه‌تی هه‌رێم کردویه‌تی".\nسه‌رۆكى فراكسیۆنى یه‌كێتى بۆ ده‌نگى ئه‌مریكا وتویه‌تى:"ڕه‌نگه حکومه‌تی هه‌رێم ماوه‌یه‌ک بتوانێت موچه بدات، به‌ڵام ئه‌م کێشه‌یه هه‌ر دوباره ده‌بێته‌وه، بۆیه هیچ ئومێدێک نابینم هه‌تا بڵێم که‌ی لێبڕینی مووچه کۆتایی پێدێت، تەنانەت ئەگەر پاره له‌به‌غداشه‌وه بێت ئێمه کێشه‌ی دارایمان هه‌ر ده‌بێت".\nسه‌باره‌ت به‌گەڕانەوەو نه‌گه‌ڕانه‌وه‌ى داهاتی سلێمانی بۆ خەزێنەی حکومەتی هەرێم، زیاد جه‌بار ده‌ڵێت:"داهاتەکان دەگەڕێتەوە وەزارەتی دارایی، خۆ ئێمه له‌دیوه‌خان ئیشناکه‌ین‌و سه‌رده‌می به‌رد نییه که پاره بکرێته گوێنیه‌وه‌و بنێردرێت بۆ ئه‌ملاولادا هەتا وەزیری دارایی لەکۆبونەوەی پەرلەمان پێی وتین کە هەموو داهاتی سلێمانی دەگەڕێتەوە سەر حساباتی وەزارەتی دارایی".


سوپای عێراق دوو گەرەکی تری لە شاری موسل ئازاد کرد\nئیدریس ئەحمەد ھەرکی : کاردەکەم بۆ ئەوەی ھەموو ھاولاتیەک ببێتە خاوەن پارچە زەویێک\nکۆمەڵەو ڕێکخراوەکان مافى ئەوەیان نییە بڕوانامەى دکتۆراى فەخرى ببەخشن\nنێچیرڤان بارزانی: لە پێناو کوردستانێکی بەھێز، دەنگ بە لیستی ١٨٣ی پارتی دیموکراتی کوردستان بدەن\n2017-01-12 [01:30 AM]\nرووداو- هەولێر هێزە عێراقییەكان کۆنترۆڵکردنەوەی دوو گەڕەکی دیكەیان لە شاری موسڵ راگەیاند. فەرماندەیەكی سوپای عێراقیش دەڵێت، کۆنترۆڵکردنەوەی تەواوی موسڵ سێ مانگ دەخایێنێت.\nلە بەیاننامەیەکدا، شانەی راگەیاندنی جەنگی سەر بە فەرماندەی ئۆپەراسیۆنە هاوبەشەکان بڵاویکردەوە، هێزەکانی بەرپەرچدانەوەی خێرا و فیرقەی 5ی پۆلیسی فیدراڵی، گەڕەکەكانی سۆمەر و ساهیرون-یان لە لای چەپی موسڵ کۆنترۆڵکردەوە و ئاڵای عێراق-یان لەسەر هەڵکردوون.\nئەوە لە کاتێکدایە، فەریق رائید شاکر جەودەت، فەرماندەی پۆلیسی فیدراڵی رۆژی چوارشەممە 11-1-2017 کۆنترۆڵکردنەوەی گەڕەکی ساهیرون-ی راگەیاندبوو. رۆژی 29-12-2016، دوای نزیکەی دوو هەفتە لە وەستاندنی هێرشەکان، قۆناخی دووەمی ئۆپەراسیۆنی کۆنترۆڵکردنەوەی موسڵ دەستیپێكرد.\nبەپێی لێدوانی فەرماندە سەربازییەكانی عێراق، كۆنترۆڵكردنەوەی رۆژهەڵاتی موسڵ (بەری چەپ) زۆری نەماوە و تەنیا چەند رۆژێكی كەمی دیكەیان پێویستە بۆ ئەوەی سەرجەم گەڕەكەكان كۆنترۆڵبكەنەوە.\nهاوكات هێزی دژە تیرۆری عێراق رایگەیاند، هێزەکانیان توانیویانە 85%ی بەشی لای چەپی ئەو شارە کۆنترۆڵبکەنەوە، بەڵام کۆنترڵکردنەوەی تەواوی موسڵ سێ مانگی دیکە دەخایێنێت.\nلیوا روکن حەیدەر فازڵ، بەرپرس لە هێزی دژە تیرۆری عێراق دەڵێت، دوای کۆنترۆڵکردنەوەی گەڕەکەکانی سدیق و بەشەکانی دیکەی گەڕەکی حەدبا لە لای چەپی شاری موسڵ، هێزەکانیان توانیویانە 85%ی بەشی رۆژهەڵاتی ئەو شارە کۆنترۆڵبکەنەوە. هاوكات فەریق روکن تاڵب ئەلشەغاتیم، بەرپرسی دژەتیرۆری عێراق ئاماژە بەوەدەکات، کۆنترۆڵکردنەوەی تەواوی موسڵ سێ مانگی دیکە دەخایێنێت.\nشەڕی کۆنترۆڵکردنەوەی موسڵ لە 17-10-2016 دەستیپێكرد و دوو رۆژ پێش ئێستاش هێزە عێراقییەکان توانیان بۆ یەکەمجار بگەنە سەر رووباری دیجلە.\nئەم هەواڵە 7792جار خوێندراوەتەوە


نه‌بی به‌ڕی پێداگرە لەسەرئەوەی حەریری حكوومه‌تی نوێ پێكبهێنێت – Türkmen Basın Ajansı\nنه‌بی به‌ڕی پێداگرە لەسەرئەوەی حەریری حكوومه‌تی نوێ پێكبهێنێت\nسه‌رۆكی په‌رله‌مانی لوبنان، نه‌بی به‌ڕی ئاماژه‌ی به‌وه كرد كه پێداگره له‌سه‌ر ئه‌وه‌ی سه‌رۆكوه‌زیرانی وڵاته‌كه‌ی، سه‌عد حه‌ریری كه ده‌ستی له كاركێشاوه‌ته‌وه حكوومه‌تی نوێ پێكبهێنێت.\nبه پێی هه‌واڵی كه‌ناڵی NBNی سه‌ربه به‌ڕی، سه‌رۆكی په‌رله‌مان رایگه‌یاندووه ”به ڕاستی پێداگرم له‌سه‌ر راسپاردنی حه‌ریری بۆ سه‌رله‌نوێ پێكهێنانه‌وه‌ی حكوومه‌ت، چونكه ئه‌وه له به‌رژه‌وه‌ندنی لوبنانه. منیش له‌گه‌ڵ به‌رژه‌وه‌ندیه‌كانی لوبنانم”.\nحه‌ریری له‌گه‌ل سه‌رۆکكۆماری وڵاته‌كه‌ی عه‌ونی كۆبووه‌وه\nله لایه‌كی دیكه‌وه، سه‌عد ئه‌لحه‌ریری، سه‌رۆكوه‌زیرانی كاتی له پاش ٢٩ی تشرینی یه‌كه‌م كه ده‌ستی له‌كاركێشایه‌وه بۆ جاری یه‌كه‌م له كۆشكی سه‌رۆكایه‌تی كۆمار به‌عبدا له‌گه‌ڵ سه‌ركۆماری وڵاته‌كه‌ی، میشێل عه‌ونی كۆبووه‌وه.\nهاوکات به پێی هه‌واڵێكی ئاژانسی هه‌واڵی فه‌ڕمی لوبنان NNA، حه‌ریری پاش كۆبوونه‌وه‌كه‌یان كه نیو كاتژمێری خایاند له روونكردنه‌وه‌یه‌كدا رایگه‌یاند: ” له‌گه‌ڵ به‌ڕێز سه‌ركۆماردا تاوتوێی بابه‌تی پێكهێنانی حكوومه‌تی نوێمان كرد و له‌گه‌ڵ گرووپه‌كانی دیكه‌دا به‌رده‌وام ده‌بین له‌سه‌ر راوێژكردن”.\nئه‌و خۆپیشاندانانه‌ی حكوومه‌تیان ناچاری ده‌ستله‌كاركێشانه‌وه كرد\nوه‌ك كاردانه‌وه‌یه‌ك به‌رامبه‌ر بڕیارێكی حكوومه‌تدا بۆ سەپاندنی باج بەسەر تۆڕی پەیوەندی كۆمەڵایەتی وەتسئەپ، لوبنانیه‌كان له ١٧ی تشرینی یه‌كه‌مدا ده‌ستیان به خۆپیشاندان كرد.\nسه‌ره‌ڕای ئه‌وه‌ی وه‌زیری په‌یوه‌ندی لوبنان، محه‌مه‌د شوقه‌یر رایگه‌یاند كه له بڕیاری سه‌پاندنی باج له‌سه‌ر وه‌تسئه‌پ پاشگه‌زبوونه‌ته‌وه، به‌ڵام خۆپیشاندانه‌كانی ئه‌و وڵاته كه هه‌موو شوێنێكی گرتووه‌ته‌وه كۆتایی نه‌هاتووه.\nسه‌رۆكوه‌زیرانی لوبنان حه‌ریری، له ٢١ی تشرینی یه‌كه‌مدا چه‌ند بڕیارێكی ده‌ركرد بۆ سوككردنی قه‌یرانی ئابووریی وڵات، به‌ڵام ئه‌و بڕیارانه نه‌بوونه هۆی راگرتنی خۆپیشاندانه‌كان و، له به‌یروتی پایته‌خت لایه‌نگرانی حزبوڵڵا و بزوتنه‌وه‌ی ئه‌مه‌ل چه‌ندین جار په‌له‌ماری خۆپیشانده‌رانیان دا.\nبه هۆی به‌رده‌وامی خۆپیشاندانه‌كان، حەریری له ٢٩ی تشرینی یه‌كه‌مدا، ئاماژه‌ی به‌وه كرد كه ”گه‌شتووه‌ته باوه‌ڕی ئه‌وه‌ی دامه‌زراندنی حكوومه‌تێكی نوێ ده‌ستكه‌وته‌كانی لوبنانیه‌كان ده‌پارێزێت” و دەستلەکارکێشانەوەی خۆی پێشكه‌ش به سه‌ركۆماری وڵاته‌كه‌ی عه‌ونی كرد.\nلای خۆیه‌وه عه‌ونی داوای له حه‌ریری كرد كه ده‌ستی له كاركێشایه‌وه تا دامه‌زراندنی حكوومه‌تی نوێ به‌رده‌وام بێت له‌سه‌ر پۆسته‌كه‌ی.\n« “مەترسی هەیە چەكی كیمیایی لە بازاڕی رەشدا بفرۆشرێت”\nگەنجیک بەهۆی یارییە ئەلیکترۆنییەکانەوە گیانی لەدەستدا »\nترەمپ: ئەگەری دووبارە دەستپێکردنەوەی چالاکییە ناوەکییەکانی ئێران باجێ قورسی لێدەکەوێتەوە\n9 ئایار 2018 تـەبا\t0\n16 شوبات 2020 ئاژانسی میدیایی تورکمان\t0\nئێران.. لە شەڕ و پێکدادانێکدا ئەفسەرێکی سوپای پاسداران کوژرا


پوتن بە یەکێتی ئەوروپا دەڵێت دەستبکات بە گفتوگۆکردن لەگەڵ بێلاڕوسدا\nسەرۆکی ڕوسیا ڤلادیمێر پوتن بە یەکێتی ئەوروپای وت ئەگەر بیانەوێت کێشەی کۆچبەرانی سەر سنووری نێوان بێلاڕوس و پۆڵەندا چارەسەر بکەن ئەوا پێویستە دەستبکەن بە گفتوگۆکردن لەگڵ بێلاڕوسدا.\nنیگەرانییەکان سەبارەت بە کۆچبەرانی سەر سنووری نێوان بێلاڕوس و پۆڵەندا کە زۆرینەیان کوردن زیاد بوون، کۆچبەران لە سەرمایەکی ئێجگار زۆردا خێمەیان هەڵداوە و دەیانەوێت بێلاڕوس جێبهێڵن و بچنە ئەودیوی سنووری پۆڵەنداوە.\nپۆڵەندا ڕێگە نادات کۆچبەرەکان بپەڕنەوە، بێلاڕوسیشی تۆمەتبار کردووە بە تۆمەتی ڕەوانەکردنی کۆچبەران بۆ سەر سنوورەکە وەکو تۆڵەیەک لە سزاکانی یەکێتی ئەوروپا بۆ سەر ئەو وڵاتە.\nتاوەکو ئێستا یەکێتی ئەوروپا ڕەتی کردۆتەوە ڕاستەوخۆ گفتوگۆ لەگەڵ سەرۆکی بێلاڕوس ئالیکساندەر لوکاشینکۆدا بکات، ڕۆژی پێنجشەممە لوکاشینکۆ هۆشداریدا و وتی هەر سزایەکی نوێ بەسەر وڵاتەکەیدا وەڵامی دەبێت، لەوانەش ئەگەری بڕینی گواستنەوەی گازی سروشتی بۆ ئەوروپا.\nکرێملن لە بەیاننامەیەکدا وتی لە دووەمین پەیوەندی تەلەفونیدا لە ماوەی چەند ڕۆژێکدا لەگەڵ ڕاوێژکاری ئەڵمانیا ئانگێلا مێرکڵ، پوتن لە بەرژەوەندی دووبارە گەڕاندنەوەی پەیوەندییەکانی نێوان یەکێتی ئەوروپا و بێلاڕوس قسەیکردووە، ئەوەش لەپێناو چارەسەرکردنی ئەم کێشەیەدا.\nڕۆژی چوارشەممە مێرکڵ داوای لە پوتن کرد " دەسەڵاتەکانی " بەسەر لوکاشینکۆدا بەکاربهێنێت تاوەکو کۆتایی بەم قەیرانە بهێنێت.\nدوای ئەوەی ساڵی ڕابردوو لوکاشینکۆ هەڵمەتێکی سەرکوتکاری دژی خۆپیشاندەرانی دیموکراتخواز و چالاکەوانەکانی بێلاڕوس دەستپێکرد، یەکێتی ئەوروپا پەیوەندییەکانی لەگەڵ لوکاشینکۆدا بڕی.\nواپێشبینی دەکرێت هەفتەی داهاتوو یەکێتی ئەوروپا بڕیار بدات لەسەر سەپاندنی سزای نوێ بەسەر بێلاڕوسدا، ئەوەش بەهۆی بازرگانیکردن بە مرۆڤ و قەیرانەکانی کۆچبەرانەوە.\nڕۆژی پێنجشەممە لوکاشینکۆ وتی ئەگەر هاتوو یەکێتی ئەوروپا سزا بەسەر وڵاتەکەدا بسەپێنێت ئەوا بێلاڕوس " دەبێت وەڵام بداتەوە،" ئاماژەی بە ڕاگرتنی گواستنەوەی ئەو گازە سروشتیەی ڕوسیادا کە لەڕێی بۆرییەکانەوە بە بێلاڕوسدا دەڕوات بۆ پۆڵەندا و دواتریش بۆ ئەوروپا.\nوتی " ئێمە ئەوروپا گەرم دەکەینەوە و ئەوان هەڕەشەمان لێدەکەن، چی دەبێت ئەگەر گواستنەوەی گازی سروشتی ڕابگرین؟"\nڕابەری ئۆپۆزسیۆنی بێلاڕوس سڤیتلانا تیخانۆڤسکایا وتی لوکاشینکۆ جددی نەبووە سەبارەت بە ڕاگرتنی گواستنەوەی گاز و یەکێتی ئەوروپا دەبێت لەسەر هەڵوێستی خۆی سووربێت.\nتیخانۆڤسکایا کە دوای ئەوەی سەرکەوتنی لە هەڵبژاردنەکانی سەرۆکایەتی بێلاڕوسدا ڕاگەیاند و دواتر هەڵهات بۆ دەرەوەی وڵاتەکە، لە بەرلین بە دەزگای هەواڵی فرانس پرێسی وت " ئەوە زیانی زیاتر دەگەیەنێت بە ئەو، بە بێلاڕوس، وەک لە یەکێتی ئەوروپا و پێم وایە جددی نیە."\nوتی " سوپاسگوزاری هەڵوێستی وڵاتانی یەکێتی ئەوروپاین کە بەنیاز نین لەگەڵ کەسێکی نایاساییدا گفتوگۆ بکەن."\nجێی ئاماژەیە پۆڵەندا 15,000 سەربازی ڕەوانەی سنوورەکە کردووە، تەلێکی کارەبایی بە درێژایی سنوورەکە جێگیر کردووە و دروستکردنی دیوارێکی بە درێژایی سنوورەکەی لەگەڵ بێلاڕوسدا پەسەند کردووە.\nلە بەیاننامەیەکدا کە لەمیانەی ساڵیادی سەربەخۆیی پۆڵەندادا بڵاویکردەوە، سەرۆک وەزیری پۆڵەندا ماتەیوش مۆرۆڤیێستکی وتی وڵاتەکەی ڕووبەڕووی " جۆرە جەنگێکی نوێ بۆتەوە کە تەقەمەنیەکەی هاوڵاتیانی مەدەنین."


هۆشدارییەکی بەپەلە لە پارێزگای هەڵەبجەوە\n2021.08.08 - 15:28\nبەڕێوەبەرایەتی تەندروستیی هەڵەبجە هۆشداری دەدات لە بەرزبوونەوەی بەرچاوی توشبووانی کۆرۆنا لە پارێزگاکە و دەڵێت، لەکۆی 200 پشکنین 130 پشکنینیان پۆزەتیڤ بووە کە دەکاتە ڕێژەی %65، دەشڵێت، نەخۆشخانەی شارەکە پڕ بووە و چەندین نەخۆش پێویستیان بە ژووری چاودێری چڕ هەیە، بەڵام جێگەیان نییە.\nهاوڵاتیان و هاوشاریانی خۆشەویستی پارێزگای هەڵەبجە، وەک لای هەمووان ڕوونە کە دۆخی ڤایرۆسی کۆرۆنا بەتەواوەتی لەئاماری توشبوواندا گەیشتووەتە ئاستێکی زۆر مەترسیدار، بەشێوەیەک کە نزیک بووەتەوە لەوەی کە لەژێر کۆنتڕۆڵی دامەزراوە تەندروستیەکانی پارێزگای هەڵەبجە دەربچێت.\nبەهاوشاریانی ئازیزانمان ڕادەگەیەنین کە لەکۆی (٢٠٠) دووسەد پشکنین، زیاتر لە (١٣٠) سەدوو سی پشکنین هەڵگری ڤایرۆسەکەن کە دەگاتە ٦٥٪ ڕێژەکە، لەکۆی پشکنینەکان.\nبەداخەوە لەئێستادا نەخۆشخانەی وەفا توانای وەرگرتنی نەخۆشی ئەوتۆی نەماوە لەژووری چاودێری چڕ، هەروەها چەندان نەخۆشی دیکە هەیە کە پێویستیان بەژووری چاودێری چڕ هەیە، بەڵام ناتوانرێت داخڵ بکرێت، لەهەمان کاتیشدا لەقاوشدا توانای ڕێژەیەکی ئێجگار کەمی ماوە بۆداخڵ کردنی نەخۆش.\nهەربۆیە داوا لەهاوڵاتیان و هاوشاریانی خۆشەویست دەکەین، بۆئەوەی چیدی لەوە زیاتر فشارو پاڵەپەستۆی زیاتر بۆکارمەندان و دامەزراوە تەندروستیەکان دروست نەبێت، بەشێوەیەک بەدیار مەرگی ئازیزان و خۆشەویستانمانە دۆش دابمێنین، داواتان لێدەکەین مەودای کۆمەڵایەتی بپارێزن، دەمامک بەکاربهێنن، دووربکەونەوە لەشوێنی قەڕەباڵغ و ڕێنماییە تەندروستیەکان جێبەجێ بکەن وبەدەمەوە هاتنیان هەبێت بۆ وەرگرتنی پێكوتەی كۆرۆنا .\nهیوای تەندروستی باش بۆهەموولایەک.\nداوایەکی بەپەلە: فریای سلێمانی بکەون\n2021.08.16 - 12:01\nداوایەکی بەپەلە لە تەندروستیی سلێمانییەوە بۆ ژنانی دووگیان\n2021.08.11 - 11:19\nڕاگەیەنراوێکی بەپەلە لە ئاسایشی هەولێرەوە\n2021.08.07 - 18:30\n2021.08.03 - 23:39\nدوو گەنج لە سەیدسادق کەسێکیان هاک کردووە و لەژێر هەڕەشەدا پارەیان لێسەندووە\n2021.08.23 - 13:06\nتەندروستی لەبارەى وەرگرتنی ژەمی سێیەمی ڤاکسینی کۆرۆنا ڕوونکردنەوە دەدات\n2021.08.23 - 12:05\nتەندروستیی هەرێم وادەی خاوبوونەوەى ئەم شەپۆلەی کۆرۆنا ئاشکرا دەکات\n2021.08.23 - 11:16


مینا قاسملوو: باوکم وتی “ئولۆڤ پاڵمە” نییە تا پۆلیس پارێزگاری لێ بکات – PMNews\nلە ڕۆژانی ڕابردوودا ماڵپەڕی “MEMORY OF NATIONS” کە تایبەتە بە گێڕانەوەی بەسەرهات و بیرەوەری تاکە بەرجەستەکان لە نێو نەتەوە جیاوازەکانی جیهان، چەند لێدوان و وێنەی تایبەت بە “مینا نۆرلین”، کچی “د. عەبدولڕەحمان قاسملوو”ی بڵاو کردەوە\nکە لەبەر گرینگی بابەتەکە و گواستنەوەی بۆ خوێنەرانی کوردزمان، لێرەدا دەقی لێدوانەکانی بەڕێزیان دەخەینە بەر چاو:\nلە بارەی “مینا”وە\n“مینا نۆرلین” لە ١٩ی ئاوریلی ١٩٥٣ لەدایک بوو، دایکی، “هێلێن کرۆلیچۆڤا” خەڵکی چێک و باوکی “عەبدولڕەحمان قاسملوو” خەڵکی کوردستانی رۆژهەڵات بوو. لە پاییزی هەمان ساڵدا، “مینا” کاتێک منداڵێکی شەش مانگان بوو برایە ئێران، لەو شوێنەی باوکی لە دژی “شا” لە خەباتدا بوو. لە ماوەی چەند مانگی پاش ئەوە، “هیوا” خوشکی “مینا” لەدایک بوو. لە کۆتایی ١٩٥٧دا، “عەبدولڕەحمان قاسملوو” حوکمی لەسێدارەدانی درا. هەر بۆیە، بڕیاری بەجێهێشتنی وڵاتەکەی لەگەڵ ژن و منداڵەکانی دا و داوای مافی پەنابەری لە چێکۆسلۆڤاکی کرد. بە هۆی سەفەری خێرایان بە پاسپۆرتی بیانییەوە، بنەماڵەکە لە ژێر ناوی ساختە تا ١٩٦٨ لە پراک ژیان. بەم جۆرە، “مینا” هەر لە تەمەنی پێنج ساڵیدا پاش ئەوەی ناسنامەی بیانیبوونی بۆ مانەوەی هەمیشەیی پێدرا، لەگەڵ ناوی بنەماڵەیی خۆی بۆ یەکەم جار ئاشنا بوو. لە ١٩٧٣دا، باوکی وەکوو سکرتێری حیزبی دێموکراتی کوردستانی ئێران لە تاراوگە هەڵبژێردرا. لە ماوەی ساڵانى ١٩٦٠کان و ١٩٧٠کاندا، باوکی چووە دەرەوەی وڵات و لە بزووتنەوەی نەتەوەیی کوردستاندا بەشدار بوو. هەر لەو کاتەدا، ئەو هەوڵی دا منداڵەکانی لەگەڵ نەبێت لەبەر پاراستنی گیانیان. خاڵێکی وەرچەرخان لە ١٩٧٦ رووی دا کاتێک دەسەڵاتدارانی چێکۆسلۆڤاکی درێژکردنی پێناسی مانەوەیان بۆ بنەماڵەکە رەد کردەوە. “مینا” و “هیوا” داوای مافی پەنابەرییان لە سوێد کرد. دایک و باوکیان چوون بۆ پاریس، لەو شوێنەی قاسملوو لە زانستگای “سۆربۆن” دامەزرا. پاش چەند ساڵ مانەوە لە ستۆکهۆڵم، “مینا” هاوسەرگیری کرد و “بیناسازی” خوێند. لە ١٣ی جولای ١٩٨٩دا، “عەبدولڕەحمان قاسملوو” و یارانی لە کۆبوونەوەیەکدا لە ڤییەن بە بەشداری نوێنەرانی ئێران کوژران. لە ژێر سێبەری ئەم تراژێدییە بنەماڵەییەدا، “مینا” بینی “پەردەی ئاسنین” (سنوورەکانی یەکیەتیی سۆڤیەتیی پێشوو) نەماوە و هەر لە ١٩٩2دا کاتێک یەکەمین دەرفەتی گەڕانەوە بۆ “پراگ”یان پێدا، دوودڵی نەکرد و گەڕایەوە.\n“باوکم دەویست بچێتە ئەمریکا بۆ بەشداری لە کۆنگرەیەکی بەرینی سۆسیالیستەکان. تەنانەت بۆ ئەوێ بانگهێشت کرابوو کە مانای وابوو وەکوو نوێنەری بەرحەقی نەتەوەکەی رێزیان دەگرت. بە دڵنیاییەوە، ئێرانییەکان ئەمەیان پێ باش نەبوو. کەوابوو، بۆ ڤییەن بانگهێشت کرا و باوکیشم چوو بۆ ئەوێ. ئەو ئێوارەیە ئەوان کۆبوونەوەیەکیان بوو کە لە ئاپارتمانێکدا بەڕێوە چوو. دەگوترێ کە ئەو (باوکم) لەو کاتە بە ئاکامی دانیشتنەکە رازی بوو. لە رواڵەتدا، هەستی دەکرد بە شوێنێک گەیشتوون. ئەو ئێوارە، ئەوان بانگیان کردەوە تا باسی شتی تر بکەن و بۆ جارێکی تر لە ١٣ی جولایدا بانگهێشتیان کردەوە. دەرکەوت کە تەڵە بوو و هەر سێ کەسەکە بکوژ بوون. نێونجیگەرێک کە لە نێوانیان هەر دوو لایەنەکەدا بوو، باوکم و هاوڕێیانی لەوێ بوون. ژمارەیەک لە دراوسێکان دەنگەکە دەبیستن و پۆلیس ئاگادار دەکەنەوە. ئەو دوو کەسەی کە تەقەکەیان کردبوو، لە لایەن پۆلیسەوە دەستبەسەر کران. یەکێکیان راست بەرەو فرۆکەخانە بردرا و بەرەو ئێران سواری تەیارەیان کرد. ئەوی دیکەیان بۆ ماوەی سێ ساڵ خۆی لە باڵوێزخانەکەی ئێراندا حەشار دا”.\nیاری “من کێم”\n“بە پاسپۆرتی عێراقییەوە لە چێکۆسلۆڤاکییەوە چووم بۆ ئەوێ و خۆم بە ئێرانی ناساند. بەڵام هیچ بەڵگەیەکم نەبوو بیسەلمێنم جگە لە پاسپۆرتە ساختەکە. ساڵێک لەوێ چاوەڕێم کرد تا مافی پەنابەرییان پێدام و پاش چەند ساڵێک داوام کرد وەک هاووڵاتی سویدی بناسرێم. لەو کاتەدا هیچ کێشەیەکی ئەوتۆ نەبوو، تەنیا داوایان لێکردم دەستبەجێ هاووڵاتیبوونی ئێرانی لە کۆڵ خۆم بکەمەوە چونکە لەو کاتەدا هێشتا ئیزنی ئەوە نەدەدرا کە هاووڵاتی دوو وڵات بێت لە یەک کاتدا. بەم جۆرە ورەم وەبەر خۆم دا و چووم بۆ باڵوێزخانەی ئێران. پێمگوتم کە کێشەکەم چیە لە بارەی ئەوەی من کێم. بەڵام هیچ بەڵگەیەکم نەبوو بیسەلمێنم. کارمەندی باڵوێخانەکە قسەی لەگەڵ کردم و بەردەوام پرسیارێکی لێدەکردم و دەچوو لە پشتی درگای داخراوە لەگەڵ یەکتر باسی بکەن. بە بۆچوونم زۆری خایاند چونکە نزیک کاتژمێرێک دەبوو لەوێ بووم. دەمزانی دەزانن من کێم، بەڵام خەریکی یاریکردن بوون لە بارەی ناسنامەکەوە. کێشەم نەبوو چونکە نەمدەویست بچمە نێو هیچ رووبەڕووبوونەوەیەکی سیاسی لەگەڵیان. لە کۆتاییدا، کارمەندەکە هاتە لام و وتی ئەگەر هیچ بەڵگەیەکم نیە نیشانی بدا من کێم و خوازیاری سڕینەوەی هاووڵاتیبوونەکەمم بەبێ بەڵگە، ئەویش دەتوانێ بەبێ هیچ بەڵگەیەک بیسڕێتەوە. وەڵامەکە بۆ من زۆر باش بوو بەڵام پێویست بوو لەم مەسەلەدا، پۆلیسی سوێد بەقەناعەت بگەیەنم. کەوابوو، داوام لە کارمەندەکە کرد زانیارییەکانی پەیوەندی پێوەگرتن لەگەڵیم پێبدا و قسەکەی بە پۆلیسیش بڵێ. نازانم پۆلیس و باڵوێزخانە دواجار چییان کرد، بەڵام دواتر هاووڵاتیی سوێدیان پێدام”.\n“ئەوە بۆ من جۆرە مردنێک بوو چونکە نەمدەویست ئەوێ بەجێ بهێڵم. هێشتا پێموابوو ئەوه خراپتێگەیشتنە لەوەی کە من دەگەڕێمەوە. یەکەمین کارێک کە کردم ئەوە بوو کە چووم بۆ باڵوێزخانەی چێکۆسلۆڤاکی و داوای روونکردنەوەم لێکردن. بەپێی هەندێ لە پاراگرافەکان، پێیان گوتم کە من ئەو مافەم نیە. کە چووم بۆ ئەوێ بە چێکی، رووسی و بڕێک فەڕانسەوی لەگەڵیان دوام. هەموو ئەوانەی لە دەورووبەرم بوون بە سوێدی یان ئینگلیزی دەدوان و منیش خۆشم لەو شتەیان نەهات. لەوێ خۆشم لە هیچ شتەیەکیان نەهات. ماوەیەکی زۆری پێچوو نزیک بە ساڵێک. خۆشم لە وڵاتەکەش نەدەهات، خۆشم لە خەڵکەکەشی نەدەهات، ئەگەرچی بەڕاستی مرۆڤی گەورە بوون. راستە کە هیچ وڵاتێکی تر منی بەو شێوە قەبووڵ نەدەکرد، بەڵام ئەوە باری دەروونیم بوو. تەنیا دەمویست لە پراگ بم، لە کۆماری چێک”.\nباوکم “پاڵمە” نیە\n“کاتێک باوکم لە ١٩٨٦ سەردانی ئێمەی کرد، پێویستی بوو ماوەی ڤیزاکەی درێژ بکاتەوە. بە فەرمی وەکوو میوانم لەوێ بوو، کەوابوو ناچار بووین پێکەوە بچین بۆ ئیدارەی پۆلیس. لەوێ زانیم کە ئەوان دەزانن باوکم کێیە و چ پێگەیەکی هەیە. لەسەر ئەو بنەمایە، پێشنیاری ئەوەیان پێکرد کە پۆلیس بیپارێزێت. باوکم رەتی کردەوە و وتی ئەو “پاڵمە” نیە. بۆیە ئەمەی گوت چونکە “پاڵمە” ساڵێک پێشتری کاتێک دەچووە سینەما لە ستۆکهۆڵمدا تەقەی لێکرابوو. ئەویش هیچ ئیسکۆرتێکی لەگەڵ نەبوو. بەڵام راستە کە لەو کاتەدا من نەمدەزانی باوکم ژیانێکی پڕمەترسی هەیە”.


وه‌زیری گواستنه‌وه و گه‌یاندن نامه‌یه‌ك ئاراسته‌ی هاووڵاتیان ده‌كات\n7/9/2019 - 18:24\nله‌باره‌ی خاوی خزمه‌تگوزاریی ئینته‌رنێت\nوه‌زیری گواستنه‌وه و گه‌یاندنی حكوومه‌تی هه‌رێمی كوردستان، له‌باره‌ی كێشه‌كان و خاوی خزمه‌تگوزاریی ئینته‌رنێت له هه‌رێمی كوردستان، له گرته‌یه‌كی ڤیدیۆیی هاووڵاتیان ئاگادار ده‌كاته‌وه و ده‌ڵێت: کێ هێڵی ئینته‌رنێتەکەی خاوە ئاگادارمان بکاتەوە.\nئانۆ جه‌وهه‌ر عه‌بدۆكا وه‌زیری گواستنه‌وه‌ی حكوومه‌تی هه‌رێمی كوردستان لە ئەکاونتی خۆی لە تۆڕی کۆمەلایەتی فەیسبوک گرتەیەکی ڤیدیۆیی بڵاوکردوەتەوە ده‌ڵێت: ماوەی دوو رۆژە تێبینی و گلەیی ژمارەیەك له هاووڵاتیانی بەڕێز لە رێگای سۆشیال میدیا به‌من گه‌یشتووه، تاكو بتوانین بە شێوەیەکی شایستەتر لە خزمەتی ئێوەی بەرێز دابین، تكایە به نامە و له رێگه‌ی ئه‌م ژماره‌یه‌وه (009647504761663) پەیوەندیی بە هاوكارمان ستیڤ كۆیی بكه‌ن.\nوه‌زیری گواستنه‌وه‌ی حكوومه‌تی هه‌رێمی كوردستان ده‌ڵێت: له رێگه‌ی sms، یاخود WhatsApp یان Viber له‌باره‌ی خزمه‌تگوزارییه‌كانی ئینته‌رنێت پێویستیمان بەم زانیاریانەیە ( ناوی كۆمپانیای دابینکەری ئینته‌رنێت، جۆری ئامێر، شوێنی جوگرافیی بەكاربەر، جۆری كەموكورتی و كاتەكەی).\nئانۆ عه‌بدۆكا ئاماژه‌ی به‌وه‌ش كردووه كه بە هەبوونی ئەم زانیاریانە، دەتوانین باشتر، كاراتر، شایستەتر به شێوه‌یه‌كی پیشه‌یی و پراكتیكی له خزمەتی ئێوەی بەرێز بین، تاكو له رێگای كەناڵەكانی فەرمی ئاراستەی جێگای مەبەستی بكەین و بەدواداچوونی پەیوەستی بۆ ئەنجام بدەین.\nنامەیەکی جەنابی مەلا مستەفا بارزانیی نەمر پێش ٥٤ ساڵ كه بۆ هارولد ولسنى ناردووه\nجەنگ لە کوردستان هەرەشە لە سەقامگیری و ئارامی رۆژهەڵاتی ناوەراست دەکات و ئەمەش دەبێتە هۆکاری نائارامی و بەرژەوەندییە نێودەوڵەتیەکان ده‌خاتە مەترسی\nوەزارەتی تەندروستی: هیچ حاڵەتێكی ڤایرسی كۆرۆنا لە هەولێر تۆمار نه‌كراوه\nشاندێکی هەرێمی کوردستان بۆ چاره‌سه‌رى کێشەی جووتیاران سەردانی بەغداى كرد


پەیوەندى ئاسۆیى و پەیوەندى ستوونى\nلە قەسیدەی (کێشی ئەو شیعرەت بۆ نادۆزرێتەوە، بلوورێنە تکایە)* ی یوونسی رەزایی*\nلە زەینیشتان سەگێکی بەرەڵڵا\nلە رەگەزێکی دیکەتر\nکە دەلورێنن لە سەرکێشی شەو\nپشت لەو دەربەندانەی زایەڵەی مەرگن\nکیژێک لە چاوتان بکێشنەوە بەیانی\nتینوویە رەنگە جیهان بە جوانیی\nبە چاویشیدا کە بەستێنێکە لە وەرزی شیعر\nبە جادەکانی کەویرەوە... پەڵەی دابێ نیگای...\nلە پێستی بادا\nفیلمی منداڵانی –با-\nلە مەزراکانی لۆکەدا\nبە کەژاوەیەکەوە لە شەقامەکانی شار\nداوێنی بەرزی بایەوانی دەریای سوور\nکە لەنگەری بە ئاورەوەیە دەمێکە.\nگورگێک لە ژێر داوێنی دا و\nسەگێکیش لە سەر ئەو گالیسکانەی روو لە ئافریقا دەبارن\nبەو گوڵەبەڕۆژانەی بە تاریکی دەوەڕن\nبەو پۆلیسانەی رووبەڕووی هەتاو\nمتمانە ناکەم... خاتوون\nمتمانە بە تەنیایی دار\nبە تابووتی جیهان کە لەسەر شانی ئێمەیە\nدڵنیام کەوە لە تاڵی بسکەکانت... کە نەریتی منن\nوە لە فاڵی چاوت کە رەگەزێکی برێزیلیان لە ناخ دا\nدڵنیام کەوە لە لەشت ئەی نیشتمانی تەنیاییم\nدڕندەیی ئەو مەنزوومەیە با تاڵانی –با-\n"لە پەنجەتدا مێژووی جوانیم\nلە چاوتدا جوگرافیای دەریاکانم\nکە ئاسۆیەکی بە شەقاممەوە.\nگوللەکانی بەرەو شیعرەکانی ئێوە، کە بێ چەترن\nلە وێستگەی هێلی ئاسن: کە بە قەڵەم مووی ڤان گۆک و\nبە ریتمی سەمفۆنیای –باخ- کە هاوواتای باغە\nگوێچکەیەکی بڕاو دەبینم لە بادا\nدەنگ دەدەم بە بادا .. کە بێ سنور دەژی.\nداوێنێکی بەرز لە قەڵەم مووەکەمەوە بە سەر بوومدا دەکشێ\nکە لە ژێرییەوە نیو کورەی ئاسک و\nنیسف وێنە هاری گورگ\nداوێنێک کە سونامییە بە بەستێنی دڵمەوە\nمەلەک دایاناش لە خوێنی ئەفریقا گەوزیوە\nلە شەقامەکانی هاوسەروای منچسٍتێر ستی\nئەمن و ئێوەش شاعیرانی ئاوابوون لە ژان\nجگەرەیەک لە شەقامەکانی ناشوێن\nشیعرێکیش داگیرساو بە ئاسۆکانی ژیانەوە\nبەهمەن سەرەتای گورگە و\nبە کێشی ئەو شیعرە گەیشتوون لە رێگای بارانەوە.\nزستانی 1390 بۆکان\nلە خوێندنەوەی قەسیدەی (کێشی ئەو شیعرەت بۆ نادۆزرێتەوە، بلوورێنە تکایە)ی (یوونسی رەزایی)دا لە سەر ئاستی کۆمەڵایەتی و پەیوەندی زمانەوانیەوە قسە لە پەیوەندییە ئاسۆییەکان دەکەم، لە سەر ئاستی شیعریی و دەلالەت و ناوکۆیی و داڕشتنی تایبەت، پەیوەندییە ستوونیەکان دەخەمە روو، کەواتە (پەیوەندی ئاسۆیی) بە ئەزموونەوە دەلکێ و (پەیوەندی ستوونی) بە سەرسامبوونەوە بەندە، یەکەمیان ئاستەکانی مانای لەخۆدا هەڵگرتووە و دووەمیان ئاستەکانی چێژ دەنوێنێ، یەکەمیان بە مێژوو و بەردەوامییەوە بەندە و دووەمیان لەسەر حەپەسان و چرکەسات وەستاوە... لەو دوو پەیوەندییەوە حیکایەتی ئاشنابوون و نائاشنابوون* بە بیرکردنەوە و خەیاڵی خۆم دادەڕێژمەوە! دەشێ ئەو دوو پەیوەندییە بە پێی رێبازە ئەدەبییەکان دیاری بکرێن، بەڵام راڤەکردن و خوێندنەوە جیاوازەکان هەمیشە سنورەکانی دیار تێکدەشکێنن و هەرگیز ئابڵوقە نادرێن.\nداڕشتنەوەی حیکایەتی پۆلیس و هونەرمەند\nلە قەسیدەکەدا پۆلیسێک بە دوای کێشی شیعرێکدا دەگەڕێت، هونەرمەندێک بە دوای جوانی بێ سنوردا وێڵە، ئەوەی ئەو پۆلیس و هونەرمەندە بەیەکەوە کۆ دەکاتەوە مرۆڤبوون و راستی ژیانە، ئەوەی لێکیان جیا دەکاتەوە ترس و جوانییە...رەنگە پۆلیس چاودێریکردن و گرتنی قەسیدەکەی مەبەست بێت، هونەرمەند هەوڵی جوانکردنی پەیوەندییەکان بدات؟! بە مانایەکی دیکە ئەگەر پۆلیس سیفەتی (گورگ)ی هەبێ، ئەوە راوی قەسیدە دەنێت، ئەگەر هونەرمەند (ڤان کوخ) بێت، ئەوە جوانی بە ئامانج دەزانێت... خودی ئەو خەیاڵەم وەک رووداوێکی واقیعی وەرگرتووە و حیکایەتەکەم لە سەر دروست کردووە!\nوەک زەمەن، زەمەنی گێڕانەوە لە پەیوەندی ئاسۆییدا بە رێگای کردەیی و بە پێی سیستمی سروشتی دەرەکی (وەرزی زستان) دەنوێنێ، بەڵام زەمەنی گوتار زەمەنی رووداوەکانی نێوان پۆلیس و هونەرمەندە و بە شێوەیەکی هونەریی لە تەکنیکە ئیستێتیکییەکانی خۆدواخستن و خۆپێشخستن و پەلەکردن و خاوبوونەوە و رەمز و هەست دەردەکەوێت! هەمووان دەزانین هیچ رەگەزێکی زەمەنی بە بێ رەگەزی شوێن بوون و رەنگدانەوەی نابینرێت، شوێن لەو حیکایەتەدا دەکەوێتە نێوان شار وەک بینراو و لادێ وەک نەبینراو، شوێن و زەمەن فەزای حیکایەتەکە دادەڕێژن.\nلێرە لە نێوان لێکنزیکبوونەوە و لێکدوورکەوتنەوەی هەر دوو کاراکتەری (پۆلیس و هونەرمەند) چەمکی ئاشنابوون و نائاشنابوون، بۆ پەیوەندی ئاسۆیی و پەیوەندی ستوونی خوێندنەوەکەم دەکەمە رابەر و هەوڵدەدەم نائاشنابوونی (پۆلیس و شیعر) و ئاشنابوونی (هونەرمەند و جوانی) لە حیکایەتی قەسیدەکەدا زێتر روون بکەمەوە.\nهەڵبەتە لێکنزیکبوونەوەی گورگ و پۆلیس و تاریکی و لادێ...لە ( پەیوەندی ئاسۆیی)دا ترس دەخاتەوە! وەک چۆن لێکنزیکبوونەوەی هونەرمەند و رۆناکی و شار... لە (پەیوەندی ستوونی)دا جوانی بەرجەستە دەکات! لە پەیوەندی ئاسۆییدا (گورگ و پۆلیس و تاریکی و لادێ...) رووبەڕووی گوڵەبەڕۆژە دەوەڕێ، لە پەیوەندی ستوونیدا (هونەرمەند و رۆناکی و شار...) وێنەی گوڵەبەڕۆژە دەکێشێ... هونەرمەند لە بەرانبەر جوانی ئاوا دەبێت، پۆلیس لە بەرانبەر جوانی ئاور دەکاتەوە؟!\nراستی حیکایەتەکە ئەوەیە: (ترس رووبەڕووی جوانی فیتوو لێدەدات... ترس رووبەڕووی کڵوەبەفر پێک هەڵدەدا)، یەکەمیان ترسە لە خۆ، دووەمیان ترسە لە سرووشت، یەکە.


Latin: - Nicotiana - Nicotiana Sanderae\nEnglish: - Tobacco\nتوتن، تەماکۆ. گیایەکی ئامریکاییە لە بنەماڵەی سولاناسه و ساكسیفراگاسه یان تیریەی "پەتاتەییەکان" Solanaceae کە زیاتر لە ٦٧ جۆری هەیە کە دوو جۆری "نیکۆتیانا تاباکۆم (N.TABACUM) و نیکوتیانا رستیکا (N.RUSTICA) لە جۆرە هەرەباشەکانی تووتنن.\nناوی ئەم گیایە لە ناوی کابرایەکی فەرانسەوی بە ناوی Jean Nicot (1530-1600) نەوە وەرگیراوە کە دەڵێن گوایە ئەو یەکەمجار شێوەی کێشانی تەماکۆی لە ئوروپادا دۆزیوەتەوە و بڵاو کردووەتەوە\nگەورەترین وڵاتانی بەرهەم هێنەری گەلا تەماکۆ لە جیهاندا ئەمانەن:\nبزرگترين توليد كننده هاي برگ تنباكو در جهان:\n١ـ چين ٢ـ برزيل ٣ـ هیند ٤ـ ئامريكا ٥ـ ئیندونزی ٦ـ تركيه ٧ـ يۆنان ٨ـ ئارژانتين ٩ـ ئیتاليا ١٠ـ پاكستان\nرادەی گشتی بەرهەم هێنانی تووتن لە جیاندا لە ساڵی ٢٠٠٥دا زیاتر لە ٦.٣٨ میلیۆن تۆن بوو.\nگەورەترین وڵاتانی کڕیای تووتن لە جیهاندا:\n١ـ روسيه ٢ـ ئامريكا ٣ـ بریتانیا ٤ـ ئاڵمان ٥ـ هولەند ٦ـ ژاپۆن ٧ـ فەرانسه ٨ـ ئوكراين ٩ـ لەهستان ١٠ـ میسر.\nتووتن هەمیشە رۆڵێکی گرینگی لە داهاتی وڵاتاندی بەرهەمهێنەردا هەبووە، هۆکارکەشی بەکارهێنانی سەرسووڕهێنەرێکە کە لە جیهاندا خەڵکی بۆ کێشان رۆژانە بەکاری دێنن. بەسەرهاتێکی گرینگ لە ئێراندا رووی داوە کە لێرەدا بۆتان دەنووسمەوە:\n"ساڵێ ١٨٩١ (سال ۱۳۰۸ ه. ق) ئێران ئیمتیازی تەماکۆ لە بەرامبەری ١٥ هەزار پۆنددا دەدا بە ئینگلیزییەکان، هەر بۆیە هەموو جوتیارەکانی بەرهەم هێندەری تەماکۆ دەبوو بەرهەمەکانی خۆیان بە ناوەندی تەماکۆی پاشایەتی ئینگلیز بفرۆشن. بۆ کڕینیشی دەبوو لە دووکانێکیان بکڕیبایە کە سەربە وردەفرۆشییەکانی ئەو ناوەندە بوو. ئێرانی ئەو کات هەر وەک ئیمڕۆ وڵاتیکی جووتیاری و بەرهەم هێنەر و بەکارهێنەری مادە هۆشبەرەکان بوو، هەزاران کەس لە جوتیارانی ئەو وڵاتە لە مەزرا چووکەکانی خۆیاندا خەریکی کشت و کاڵی تەماکۆ بوون و وردە برژوایش بۆیانی ئامادە و وشک دەکرد و بڵاوی دەکردەوە. خەڵکێکی زۆریش بەکاریان دەهێنا، بەڵام ئەوەی کە تەماکۆ بەرهەمی ئەو وڵاتەیە و خەڵکی ئەو وڵاتە بەکاری دێنن، بەڵام خاوەنەکەی کەس و وڵاتێکی بێگانەیەە، بوە هۆی ناڕەزایەتی خەڵک و وەک سووکایەتیەکی گەورە سەیر دەکرا. لە کۆتاییدا لە لایەن رووناکبیران، جوتیاران و توجارەکان و کەسانی ئاینیەوە ناڕەزایەتی سەری هەڵدا و کە لە مێژووی ئەو وڵاتەدا بێ وێنە بوو، ئەویش ئەوە بوو کە هەموو پێکەوە دژی ئەم کارە بوەستن و ناڕەزایەتی خۆیان دژی دانی ئیمتیازی تەماکۆ بە ئینگلیز دەنگیان بەرز بووەوە، مەلایەکی ناسراوی ئەو کاتە بە ناوی شێخ شیرازی پشتی ناڕەزایەتییەکەی ئەوانی گرت و فتوایەکی بەزەبردا وتبووی: "مادام خارجییەکان سنعەتی تەماکۆیان هەیە، بەکار هێنانی تەماکۆ حەرامە و دژی بڕیارەکانی ئیمام زەمانە". هەواڵی ئەم فتوایەش بە هۆی هێڵەکانی تەلگراف کە چەند دەیە پێش بە هۆی ئیگلیزیەکانەوە کیشرابوون لە بەمپەڕ و ئەو پەڕیی وڵاتدا بڵاو کرایەوە، ئەوانەی گوێیان لێدەبوو، فتواکەیان بەجێ دەگەیاند. ناسرەدین شا لە پێشدا تووڕە و پاشانیش مەجبوور بوو سەر بۆ یەکپارچەیی خەڵکی دانەوێنێ. کاتێک بۆی دەرکەوت کە ژنەکانی لە کێشانی قلیان خۆ دەبوێرن، زانی کە هیچ رێگایەکیتری نیە بێجگە لە هەڵوەشانەوەی پەیماننامەی ئیمتازەکە نەبێ. دوای ئەوە بەم شێوەیە ئابڕووی رۆیشتبوو، مەجبوور بوو بە قەرزێکی ١ میلیون پۆندی لە بانکی ئینگلیز، قەرەبووی زەرەر و زیانی کومپانیای سەڵتەنەتی شای ئینگلزی بکاتەوە... شۆڕەکانی خەڵکی ئێران بە دژی سیستەمی پاشایەتی بە شۆڕشی تەماکۆ دەستی پێکرد و ئێرانی بەرەو دونیایەکیتر رادەکێشا."\nسەیری تەماکۆ بکە.


هاوکاتی داواکانی حکومەتی هەرێمی کوردستانی عێراق بۆ کۆبوونەوەیەکی بەرفراوانی لایەنە سیاسییەکانی هەرێمەکە، هاوکاتای هەروادێ و قوڵ بوونەوەی زیاتری ناڕەزاییەکانی خەڵک بەرامبەر بە دەسەڵات لە هەرێمدا، هاوکاتی داوای ڕاستەوخۆ و ناڕاستەوخۆی لایەنەکان بۆ کشانەوە لە حکومەتی بنکە فراوان، چوار لایەنی بەشدار لە پرۆسەی سیاسی هەرێمی کوردستاندا (بزوتنەوەی گۆڕان، یەکێتی نیشتمانی کوردستان، یەکگرتووی ئیسلامی، کۆمەڵی ئیسلامی) کۆبوونەوەیەکی تایبەت دەکەن.\nئەم چوار لایەنەی هەرێم وەک لە ڕاگەیەندراوەکەیاندا هاتووە پشتیوانی خۆیان بۆ داواکارییەکانی خەڵک ڕاگەیاندووە و حکومەتی هەرێمی کوردستان بە بەرپرسیار دەزانن بۆ دابینکردنی موچە و چاککردنی ژیان و گوزەرانی هاوڵاتیان.\nهێمن میرانی، شیکەرەوەی سیاسی\nدکتۆر ئەمین فەرەچ، پسپۆڕی زانستە سیاسیەکان\nئەم چوار لایەنە، بێ لە بزوتنەوەی گۆڕان کە تا ئێستاشی لەگەڵدا بێت ڕێگە نەدراوە وەزیرەکانی بچنەوە هەولێر، بەلام سێ لایەنەکەی تر هەر یەکە و بەشی خۆی پۆستی هەیە لەم حکومەتەدا کە بە حکومەتی بنکە فراوان ناسراوە.\nلەو ڕاگەیاندنەدا ئەو چوار لایەنە سیاسیەی داوا لە خەڵک دەکەن دەربڕینی ناڕەزاییەتیەکان بە شێوەیەکی سیڤیلیانە بەڕێوەبچن و دووربن لە توندوتیژی.\nئایا ئەم چوار لایەنە دەتوانن درێژە بەوە بدەن بەوەی لە یەک کاتدا هەم لە دەسەڵاتدا بن و هەمیش وەک ئۆپزسیۆن ڕەفتار بکەن؟\nئایا ئەم چوار لایەنە ئەو تواناییەیان هەیە بتوانن ئاڕاستەی ناڕەزایەتییەکان بگۆڕن؟\nئایا ئەم چوار لایەنە هیچ پڕۆژەیەکیان هەیە بۆ چارەسەرکردنی قەیرانەکانی هەرێمەکە؟


☂ Grup Sham پارت و رێکخراوەکان\n📅 کاتی تۆمارکردن Jul 6 2017 2:55PM\nBu grubun، genç profesyonel، bilimsel ve kurulan h [ زۆرتر... 👁] ✖ ✖ 2 4 ✔ 96% ✍ س.ئـ. 6-7-2017 14:55:24\n☂ Sham Ensemble پارت و رێکخراوەکان\n📅 کاتی تۆمارکردن Jul 6 2017 1:59PM\nSham ensemble was established in Sulaymaniyah- 201 [ زۆرتر... 👁] ✖ ✖ 2 4 ✔ 99% ✍ س.ئـ. 6-7-2017 13:59:26\n☂ آموزشگاه موسیقی وفایی پارت و رێکخراوەکان\n📅 کاتی تۆمارکردن Oct 8 2018 11:20PM\nآموزشگاه موسیقی وفایی با مدیریت کاوه فقیه زاده آد [ زۆرتر... 👁] ✖ ✖ 0 1 ✔ 74% ✍ ز.س. 8-10-2018 23:20:50\n👁 ئەم بابەتە 17,422 جار بینراوە\n☂ تیپی موزیکی بابان پارت و رێکخراوەکان\n📅 کاتی تۆمارکردن Nov 8 2010 9:31AM\n... [ زۆرتر... 👁] ✖ ✖ 1 1 ✔ 80% ✍ هـ.ب. 8-11-2010 9:31:09\n☂ تیپی موزیکی شەهید سۆران پارت و رێکخراوەکان\n📅 کاتی تۆمارکردن Oct 11 2010 5:37PM\n... [ زۆرتر... 👁] ✖ ✖ ✖ 0 0 ✖ 50% ✍ هـ.ب. 11-10-2010 17:37:18\n☂ تیپی موزیکی منداڵانی هەولێر پارت و رێکخراوەکان\n📅 کاتی تۆمارکردن Oct 25 2010 5:36PM\nساڵی 1977 دامەزراوە [ زۆرتر... 👁] ✖ ✖ 0 0 ✔ 60% ✍ هـ.ب. 25-10-2010 17:36:37\n☂ تیپی موزیکی نیشتمان پارت و رێکخراوەکان\nتیپێکی میوزیکی کوردییە، پێکهاتووە لە میوزیکسازانی [ زۆرتر... 👁] ✖ ✖ ✖ 0 0 ✔ 66% ✍ س.ئـ. 31-8-2018 17:45:46\n☂ تیپی مۆزیکی فۆلکلۆری کورد پارت و رێکخراوەکان\n📅 کاتی تۆمارکردن Aug 24 2010 9:57AM\nساڵی 1994 لەناو شاری سلێمانیدا دروست بوو و لەماوەی [ زۆرتر... 👁] ✖ ✖ 0 0 ✔ 84% ✍ هـ.ب. 24-8-2010 9:57:04


Diplomatic Magazine | دوای هۆشدارییەكەی كازمی عێراق بەرەو كوێ دەڕوات؟\nمستەفا كازمی سەرۆك وەزیرانی عیراق هۆشداری لە داڕمانی تەواوەتی وڵات دا، ئەگەر بێت و ڕێكاری بەهێز بۆ ڕووبەڕووبونەوەی گەندەڵی بەتایبەت لە چینی دەسەڵاتدا نەگیرێتە بەر، بەڵام عێراقیەكان توشی شۆك هاتن كاتێك بینیان یەكەمین چاكسازی حكومەت لە هەژارانەوە دەستی پێكرد و بەهۆی دابەزینی بەهای دینار لەبەرامبەر دۆلار هەژارتری كردن، لەم دۆخەدا دوای هۆشدارییەكەی كازمی\nعێراق بەرەو كوێ دەڕوات؟\nد. قەیس نوری مامۆستای زانستە سیاسیەكان لە زانكۆی بەغداد و باڵیۆزی پێشوو لە وەزارەتی دەرەوەی عیراق، دەڵێت:" دۆخی عیراق لە چەند لایەنەوە تێكچووە، لە ڕووی سیاسی و ئابوری و كۆمەڵایەتی و ئەمنی،ئەوە شتێكی نوێ نیە، لەبەرئەوە هۆشدارییەكەی كازمی لە داڕمان نوێ نیە".\nئەو مامۆستای زانكۆیە دەشڵێت:" كازمی هات بۆ ئەوەی بەشێك لەو قەیرانانە چارەسەر بكات،،بەڵام چ كارێكی بۆ چارەسەركردنی ئەو كەیسانە كرد،لە وەڵامدا دەڵێن لەوەتی هاتوە هیچ شتێكی نەكرد،بەڵكو كارەكان بەرەو خراپتر رۆیشتوون،میلیشیاكان بەشێوەیەكی زیاتر و بە ئاشكرا تاوان ئەنجام دەدەن و تاوانبارانیش ناسراون،بەڵام حكومەت بۆ دەستگیركردنیان و دانیان بە دادگا هیچ هەنگاوێكی نەناوە".\nقەیس نوری ئاماژە بەوەش دەكات كە "خراپ بوونی دۆخی ئابوری و ئەوەی كە هەستاون بە دابەزینی بەهای دینار لەبەرامبەر دراوە بیانیەكان،بەڕاستی كارێكە كە گەل هەژارتر دەكات، بەتایبەت كە عیراق وڵاتێكە كە هاوردە كاری هەموو شتێكە و بێ بەرهەمە، ئەمەش بۆ ئەوە دەگەڕێتەوە كە ئەو كەسانەی فەرمانڕەوایەتیان كردووە پیشەسازی و كشتوكاڵ-یان وێران كرد و كردیان بە وڵاتێكی هاوردە كار،بۆیە دابەزینی بەهای دینار كار دەكاتە چینێكی زۆر فراوانی هاوڵاتیان،چونكە موچەی فەرمانبەران زیاتر لە چارەكێكی لەدەستدەدرێت".\nمامۆستاكەی زانكۆی بەغداد لەسەر وتەكانی كازمی بۆ ڕووبەڕووبونەوەی گەندەڵی دەڵێت:" كازمی كاتێك باسب لە گەندەڵی و ڕووبەڕووبونەوەی دەكرد، پێویستە جەنگی دژی گەندەڵی بەكردار بێت، نەك تەنها بە قسە،بەرنامەیەك بۆ لێپچینەوە لە خەمسارد و گەندەڵەكان دابنێت، هەروەها ئەو دەروازانە دابخات كە هۆكارێكن بۆ خراپبوونی دۆخی ئابووری،بۆ نموونە گەندەڵی فرۆشتنی دراو،بەشێوەیەك رۆژانە 200 ملیۆن دۆلار بە چەند بانكێكی دیاری كراو دەفرۆشرێت،كە خاوەنداریەكەی بۆ سیاسیە گەندەڵەكان دەگەڕێتەوە، ئەوانیش لە عێراقەوە ڕەوانەی ئێرانی دەكەن، بۆئەوەی ئابوری ئەو وڵاتە ببوژێننەوە".\nمامۆستاكەی زانستە سیاسیەكان ڕوونیشی دەكاتەوە، كە كازكی ناتوانێت هیچ یەكێك لەو كارانە بكات كە باسیان دەكات،چونكە خۆیشی لەو چینەیە كە لەساڵی (2003)ەوە تاكو ئێستا عیراق وێران دەكەن،تاكە چارەسەر " گسك لێدانە"،چونكە دۆخی عیراق پێویستی بە چارەسەری بەشێك نیە.\nگەندەڵی و دەسەڵات:\nلەلایەكی دیكەوە، د. عەبدولرەحمان مەشهەدانی پسپۆڕی بواری ئابووری دەڵێت:" هۆشدارییەكانی كازمی لە داڕمانی دەوڵەت بەهۆی گەندەڵیەوە، بە پلەی یەكەم لێدوانێكی سیاسیە،چونكە ئەو كەسانەی گەندەڵن لە جومگەكانی دەوڵەتن، هەر ئەو كەسانە لەلایەن فراكسیۆنەكانیانەوە كە بەشدارن لە حكومەت، كازمی دەپارێزن".\nدەشڵێت:" زۆرینە كەسایەتیە سیاسیەكان لە سەركردەی پارت و فراكسیۆنەكانی دەسەڵاتی جێبەجێ كردن، هەر ئەوانن پارێزگاری لە گەندەڵی دەكەن،ئێمە دڵخۆش بووین بەوەی كە هۆشدارییەكەی كازمی دەبێتە بڕیار و لێپێچینەوە لە گەندەڵكاران دەكات،بەڵام ئەوەی كە ڕوودەدات ئەو كەسانە ناگرێتەوە كە بە پێی بەڵگەكان گەندەڵن و ناسراون، بەڵگو پلەی دووەم و سێیەم دەگرێتەوە، وەك بەڕێوەبەری گشتی خانەنشینی یان بەڕێوەبەری گشتی وەبەرهێنانی بەغدا و كەسانی دیكە، ڕایانگەیاند ئەمە هەنگاوی یەكەمی ڕووبەڕووبونەوەی گەندەڵیە، بەڵام ئەو كارەیان ڕاگرت".\nهەژاری زیاتر دەكات:\n، د. عەبدولرەحمان مەشهەدانی پسپۆڕی بواری ئابووری،ئاماژە بەوەش دەكات، كە ئەو ڕێكارانەی لەم دوایانەدا گیراونەتە بەر و بەهای دینار گۆڕانكاری تێدا كراوە، هاوڵاتیانی هەژار دەكاتە ئامانج،چونكە زیاتر لە سەدە 80ی پێویستیەكانی بازاڕی ناوخۆیی لە دەرەوە هاوردە دەكرێت،هەروەها بەرزبوونەوەی بەهای دراو لەگەڵ نەبوونی بناغەیەكی " پیشەسازی و كشتوكاڵیە" كە بتوانێت پێویستە بنەڕەتیەكان پڕ بكاتەوە،لە ئەنجامدا بەرزبوونەوەی زۆر لە نرخی ئەو كاڵایەنەدا ڕوودەدات،وەك ئەوەی كە ئێستا ڕویداوە، بۆنموونە نرهی لیترێك زەیتی خواردن لە 1450 دینارەوە بۆ 2750 دینار بەرزبۆتەوە، ئەمە لە هەموو شمەكاكانی دیكەدا ڕوویداوە.\nدەربارەی ئەوەی كە عیراق پێویستی بەوەیە كە بەهای دراوە بیانیەكان بەرزبكاتەوە، مەشهەدانی دەڵێت:" لە هیچ دەوڵەتێكدا شتی وا ڕووینەداوە، بە یەكجار ئەو گۆڕانكاریە بكات،یان وردە وردە ئەو كارە دەكرێت، یان بەخستنە بازاڕی دراو لە ڕووی كەم و زیادی خستنە بازاڕەوە دەكرێت، نرخی گونجاو بۆ یەك دۆلار پێویست بوو 1300بێت نەك 1450 دینار،بەڵام حكومەت بۆچونێكی دیكەی هەیە و هەوڵ دەدات كورتهێنان كەم بكاتەوە، پێویست بوو نرخی نوێی نەوت لە 42 دۆلارەوە بكات بە 48 دۆلار، كە ئێستا 50 دۆلاری تێپەڕاندووە، ئەو كات دەیتوانی كورتهێنان كەم بكاتەوە.\nدەرچوون لە قەیرانەكە:\nئەیاد عەناز چاودێری سیاسی دووپاتی دەكاتەوە، كە بۆهەستانەوەی ئابوری مەیدانی پێویستە، بۆ ئەمەش پێویستە حكومەتەكەی كازمی لە ئامادەكردنی بودجەی 2021 چەندین كار ئەنجام بدات، لەسەروی هەمویانەوە كاركردن بە بڕیارەكانی ئەنجومەنی باڵای ڕووبەڕووبونەوەی گەندەڵی كە لە 31ی كانوونی یەكەمی 2018 دەرچووە،كە لێپێچینەوە و دەستگیر كردنی گەندەڵكاران دەگرێتەوە، هەروەها ئەو كەسانەی ماڵی گشتیان بەهەدەر داوە یان ڕەوانەی دەرەوەیان كردووە، لەگەڵ سپیكەرەوانی دراو و ڕەوانەكردنیان بۆ بەردەم دادگا، هاوكات پێویستیشە پارەكان بگەڕێنەوە بۆ وڵات و حكومەت كۆنترۆڵی تەواوی دەروازەكان بكات.\nئەو چاودێرە سیاسیە داوا دەكات، كە ڕێگری لە لایەنی سیاسی و میلیشیاكان بگیرێت، بەوەی ڕێگە نەدرێت دەست بەسەر پارەی خانوبەرە و زەوی كشتوكاڵیدا بگرن، كە داهاتەكەی لە بنەڕەتدا دەگەڕێتەوە بۆ دەوڵەت.\nلە كۆتایشدا دەڵێت:" ئەگەر حكومەتەكەی كازمی ئەو كارانە بكات،ئەوە ڕێگایەكی راستی گرتۆتەبەر بۆ ڕوبەڕوبونەوەی گەندەڵی،ئەگەر ئەمانەش نەكات، ئەوا وەك حكومەتەكانی پێشووتر دەبێت و پێشكەوتن و گەشەی ئابوری و گەشەپێدانی كۆمەڵایەتی نایەتەدی".


عه‌بادی بیر له ده‌سه‌ڵات ده‌کاته‌وه - جام کوردی\nامروز دوو شەممە, 25 ئایار 2020\nعه‌بادی بیر له ده‌سه‌ڵات ده‌کاته‌وه\n12 نیسان 2019\nسه‌رۆک وه‌زیرانی پێشووی عێراق ڕایگه‌یاندووه که هاوپه‌یمانی نه‌سر کار بۆ گه‌ڕانه‌وه بۆ ده‌سه‌ڵات ده‌کات.\nبه پێی ڕاپۆرتی جام کوردی، حه‌یده‌ر عه‌بادی سه‌رۆکی هاوپه‌یمانی نه‌سر و سه‌رۆک وه‌زیرانی پێشووی عێراق ڕایگه‌یاندووه که بیر له گه‌ڕانه‌وه بۆ ده‌سه‌ڵات ده‌که‌ینه‌وه و ده‌توانین پێگه‌ی ستراتیژی و به‌هێزی عێراق بگێڕینه‌وه.\nناوبراو له وتووێژی له گه‌ڵ ڕۆژنامه‌ی عه‌ره‌بی جه‌دید ڕایگه‌یاندووه که چه‌ندین پۆستی حکومیم بۆ پێشنیار کراوه به‌ڵام هه‌موویانم ڕه‌تکردووه‌ته‌وه.\nعه‌بادی هه‌روه‌ها ڕایگه‌یاندووه که هاوپه‌یمانی نه‌سر کار بۆ گه‌یشتن به ده‌سه‌ڵات ده‌کات، ئێمه له دژوارترین قۆناغدا سه‌رکه‌وتووانه وڵاتمان به‌ڕێوه بردووه و ده‌توانین ئه‌م وڵاته سه‌رکردایه‌تی بکه‌ین و بنیاتی بنێنه‌وه و له گه‌ڵ هێزه‌کانی دیکه و گه‌له‌که‌مان پێگه‌ی ستراتیژی و به‌هێزی عێراق بگه‌ڕێنینه‌وه.\nسه‌رۆک وه‌زیرانی پێشووی عێراق سه‌باره‌ت به شه‌ڕی داعش وتی: ئێمه شکستمان به داعش هێنا به‌ڵام شانه نوستووه‌کانی ماونه‌ته‌وه و هه‌وڵه هه‌واڵگرییه‌کان له دژی ئه‌وان به‌رده‌وامه و ده‌بێت هه‌نگاوه‌کان به‌و ئاراسته‌یه‌دا بێت که داعش نه‌گه‌ڕێته‌وه.\nعێراق حه‌یده‌ر عه‌بادی\nعێراق خاڵی سنوری مێهران لە پاش جەژن بۆ ئاڵوگۆڕە بازرگانییەکان دەکاتەوە\nکەیهان کەڵهۆڕ ئەمجارە بە سێ تار دەردەکەوێت\nدوو بەرهەمی سینەمای ئێران لە هیندستان نمایش دەکرێن\nهۆمایون شەجەریان کۆنسێرتی ئۆنڵاین ساز دەکات


ڕەوشی زیندانیانی تورکیا مەترسیدارە – کوردی – RojNews.News\nڕەوشی زیندانیانی تورکیا مەترسیدارە\n26/07/2020 - 10:04:47 am\nکۆمەڵەی مافی مرۆڤ-لقی ئیستەنبوڵ ڕایدەگەیەنێت، ڕەوشی زیندانیانی مەڕمەڕەی تورکیا مەترسیدارە و بە تەنها لە ماوەی سێ مانگی ڕابردوودا، زیاتر لە دوو هەزار و ٣٠٠ پێشێلکاری تۆمار کراوە.\nبەپێی ڕاپۆرتی کۆمەڵەکە- لقی ئیستەنبوڵ، زیندانیانی ناوچەی مەڕمەڕەی تورکیا کە هەریەک لە ئیستەنبوڵ و یالوفا و بۆرسە و تەکیر داخ دەگرێتەوە، لە سێ مانگی ڕابردوودا دوو هەزار و ٣١٤ پێشێلکارییان بەرامبەر ئەنجامد دراوە لەنێویشیاندا، مامەڵەی قورس و دواخستنی چارەسەری پزیشکی و لێدانی توند.\nگوڵسەران یولیری سەرۆکی لقی ئیستەنبوڵی کۆمەڵەکە دوپاتیکردووەتەوە، ١٨٧ زیندانی لە ٢٥ زیندانەوە سکاڵایان تۆمار کردووە کە پێشێلکارییان بەرامبەر کراوە، هەروەها بە تەنیا لە مانگی ٤ی ئەمساڵیشدا ٥٣٣ پێشێلکاری تۆمار کراوە، لە مانگی پێنجیشدا ٦٤٥ پێشێلکاری و مانگی ڕابردووش هەزار و ١٣٦ پێشێلکاری بەرامبەر زیندانیان تۆمار کراوە.\nلەلایەکی ترەوە پەرلەمانتارێکی پارتی گەلی کۆماری تورکیا- جەهەپە سەزگین تانری کولو ئاشکرایکردووە، لەماوەی حوکمی ئەردۆغاندا، ٧٢١ ڕۆژنامەنوس دەستگیرکراون، واتە لەنێوان ساڵی ٢٠٠٢ بۆ ٢٠١٩، لە ئێستاشدا ٩٣ ڕۆژنامەنووسیان لە زینداندان.\nقۆناغی چوارەمی ئۆپەراسیۆنی “پاڵەوانانی عێراق” دەستیپێکردەوە\nقۆناغی چوارەمی ئۆپەراسیۆنی "پاڵەوانانی عێراق" دەستیپێکردەوە


خۆپیشاندانی تورکەکان لە ئەردەبیل و تاران\nئەمڕۆ 1ی تشرینی یەکەم لە چەند شوێنێکی تورکنشین لە ئێران خۆپیشاندان و گردبوونەوە ئەنجامدرا، تورکە ئازەرییەکان بە ئاشکرا پشتگیریی ئازەربایجان دەکەن لە شەڕی دژ بە ئەرمینیا.\nلە خۆپیشاندانەکەی شاری تەبرێز، کە زۆرینەی دانیشتوانی تورکی ئازەرین خۆپیشاندەران دروشمی “تا مردن لە گەڵتین ئازەربایجان”یان دەوتەوە، بەشێک لە گەنجەکانیش ئامادەییان دەربڕیووە لەو شەڕەدا پشتگیریی ئازەربایجان بکەن.\nلە خۆپیشاندانەکەدا تورکە ئازەرییەکان لە تەبرێز و ئەردەبیل و تاران بە دەنگی بەرز هاواریان دەکرد، “تا مردن لەگەڵتین، ئێمە سەربازی باکۆین” کە مەبەست لێی پایتەختی ئازەربایجانە.\nماوەی هەفتەیەکە شەڕی نێوان ئەرمینیا و ئازەربایجان لەسەر هەرێمی قەرەباغ سەری هەڵداوەتەوە و دەیان سەرباز لە هەردوولا کوژراون.\nلەم شەڕەدا ئێران زۆر بە قورسی دەتوانێت هاوسەنگی ڕابگرێت، چونکە لەلایەک دەبێت دڵی ڕوسیا کە هاوپەیمانی ئەرمینیایە ڕابگرێت چونکە ئەگەر ڕوسیا داوای لێبکات لە ڕێگەی دەریای خەزەرەوە هاوکاری بۆ ئەرمینیا بنێرێت ناتوانێت رەتیبکاتەوە، بەو پێیەی ڕوسیا بە یەکێک لە پشتیوانەکانی ئێران لەناوچەکەدا دادەنرێت.\nلەلایەکی دیکەوە ئێران ناتوانێت دژی ئازەربایجان بوەستێتەوە، چونکە 10 ملیۆن و 900 هەزار تورکی ئازەری لە ئێراندا دەژین و بەشێکی زۆر لەم تورکە ئازەرییانە لایەنگری کۆماری ئازەربایجان و تورکیان و لە چەندین قەیراندا کە ڕوبەڕووی تورکیا و ئازەربایجان بووه‌تەوە، لایەنگریی خۆیان بۆ ئەو دوو وڵاتە بە ئاشکرا دەربڕیووە.\nبڕیاردرا به ڕاگرتنی گه‌شته ئاسمانییه‌كانی نێوان عێراق و توركیا\nهاوکات لەگەڵ هەڕەشەی سوپای پاسداران لە حزبەکانی ڕۆژهەڵات و هۆشداریدان بە حکومەتی عێراق و هەرێم، سەرۆکوەزیرانی عێراق سەردانی…\nفڕۆكەیەك دۆخێكی لەناكاو لە تاران دروستدەكات\nفڕۆكەیەكی توركی كە بەڕێگاوەبوو بۆ فڕۆكەخانەی خومەینی لە ڕۆژئاوای تاران دۆخێكی لەناكاوی لە پایتەختی ئێران هێنایە ئاراوە. سەرچاوە…


کۆماریـیه‌کان سه‌رکه‌وتنێـکی گه‌وره له هه‌ڵبژاردنه‌کانی ئه‌مه‌ریکادا به‌ده‌سـتده‌هێنن\nڕێبه‌ری کۆماریـیه‌کان له ئه‌نجومه‌نی نوێنه‌ران جان بۆنه‌ر سه‌باره‌ت به ئه‌نجامی هه‌ڵبژاردنه‌کان ده‌دوێت، چوارشه‌ممه 3 ی یازده‌ی 2010\nپارتی کۆماری کۆنتڕۆڵی ئه‌نجومه‌نی نوێنه‌رانی له پارتی دیموکراتی سه‌رۆک باراک ئۆباما سه‌نده‌وه، ئه‌مه‌ش وه‌ک به‌شێـک له‌و سه‌رکه‌وتنه‌ی له هه‌ڵبژاردنه‌کانی ناوه‌ڕاستی گه‌ڕی سه‌رۆکایه‌تیدا به‌ده‌سـتیان هێنا له ئاکامی ئه‌و توڕه‌یـیه‌ی دووچاری خه‌ڵـکی ئه‌مه‌ریکا بووه له ئه‌نجامی بێـکاری و زیادبوونی خه‌رجیـیه‌کانی حکومه‌ت.\nکاندیده‌کانی کۆماری له هه‌ڵبژاردنه‌که‌ی ڕۆژی سێشه‌ممه به لایه‌نی که‌م 60 کورسی زیاتریان له ئه‌نجومه‌نی نوێنه‌ران برده‌وه، له کاتێـکدا ته‌نها پـێویسـتیان به 39 کورسی زیاتر هه‌بوو بۆ ئه‌وه‌ی بـبنه زۆرینه. هه‌وره‌ها کۆماریـیه‌کان توانیان له ئه‌نجومه‌نی سیناتیش سه‌رکه‌وتنی گه‌وره به‌ده‌سـتبهێنن، هه‌رچه‌نده دیموکراته‌کان به ژماره‌یه‌کی که‌می کورسی هێشـتا له‌و ئه‌نجومه‌نه‌دا زۆرینه‌ن.\nگۆڕانی ته‌رازوی هێزه‌کان له هه‌ردوو ئه‌نجومه‌نی کۆنگرس ده‌بێته کۆسـپـێـکی گه‌وره له به‌رده‌م جێبه‌جێـکردنی کارنامه‌ی سه‌رۆک ئۆباما، له‌وانه یاسا نوێی خزمه‌تگوزاری ته‌ندروسـتی ئه‌وه‌ی پـێشـتر له ئه‌مسـاڵدا په‌سه‌ندکرا و کۆماریـیه‌کان زۆر به توندی له دژی وه‌سـتانه‌وه. هه‌روه‌ها ڕه‌خنه‌ش له به‌ڕێوه‌به‌رایه‌تی سه‌رۆک ئۆباما گیراوه له‌سه‌ر چۆنێـتی مامه‌ڵه‌کردنی له‌گه‌ڵ باری ئابوری وڵاته‌که.\nچاوه‌ڕوان‌ده‌کرێت سه‌رۆک ئۆباما ئه‌مڕۆ سێشه‌ممه کۆنگره‌یه‌کی ڕۆژنامه‌وانی سـازبکات بۆ قسه‌کردن له‌سه‌ر ئه‌نجامی هه‌ڵـبژاردنه‌کان.


ئارام عەلی عەزیز: سەرزەمینی پیرۆز، کوردستان. - WTARIKURD\nدڵى زەمین، شوێنى تەججەلى نوورى خوداو چیاى نووراوى، شوێنى یەکەمین چیاى خۆرى لێهەڵهات، وڵاتى یەکەمین وشەو و خانەى فێربوون و زانست و مەعریفە، شوێنى یەکەمین خێزان و یەکەمین جوتیارى سەرزەمین، شوێنى یەکەمین مرۆڤى عاقڵ و بەتەدبیر، سەرزەمینى یەکەمین شارستانیەت و هیواى مرۆڤایەتى، کوردستانە، عێراقە، سەرزەمینى میزۆپۆتامیایە، کە سەرزەمینى شارستانیەتەکانە.\nمێژوو شایەدى لەسەر پیرۆزکردنى ئەم سەرزەمینە دەدا بە یەکەمین میحرابى خەلیقەت، بە بەهەشتى ئادن، کە تیایدا فریشتەکان کڕنۆشیان بۆ جەلالەتى مەزنایەتى موقەدەرى خودا لە شەخسى ئادەمى باوکى بەشەریەتدا برد.\nسەرگوزەشتەکانى ململانێى نێوان خێروشەڕ، کە بە هەڵگەڕانەوەى ناوکى شەڕوخراپە بە جەبەروتەکەى لە فەرمایشتەکانى خودا دەستیپێکرد، بەڵگەى ململانێیەکى تاڵ ودژوارە لەسەر خاکەکەى، کە بوە هۆى داڕشتنى یاسای هزریی ناسراو بە زانستى ئایدۆلۆجیا، کە بۆ بەدەستوورکردنى ئەوەیە کە هى تۆیەو، ئەوەیش کە لە مافوئەرکدا لەسەرتە. ئەم ململانێ و واقیعەیش تا رۆژگارى ئەمڕۆمان بەردەوامە.\nپیرۆزیت ئەى میزۆپۆتامیا، پیرۆزیت ئەى مێرگى گەورەو پیرماممان، ئەى سەرزەمینى موعجیزەو قۆپ و ئایەتى خودا، ئەى عەقیقى زەمان و هەموو کات و سەردەمانێک، ئەى خاکى ساسان و کلدان و ئاشورپانیپاڵ، ئەى سەرزەمینى سۆمەرو ئەکەد، لەتاشەبەردى چیاکانت کێلى یاساى حاموڕابى نەخشێنرا، ئەى گۆڕەپانى گڵگامێش و داستانەکانى، تۆى ئاوازى قیسارەى ژیان.\nپیرۆزبوویت ئەى چیاى جودى، ئەى سنجار شوێنى گیرسانەوەى کەشتیەکەى حەزرەتى نوح، پیرۆزکرایت ئەى پەناگەى حەزرەتى عیساى ئیمامى ئاشتەوایى، پیرۆزکرایت کاتێک، کە رۆشنایى خودا تەججەلى کردەسەر قۆپەکانى چیاکەت لە رۆژى نەورۆزى یەکەمین جەژنى مرۆڤایەتى لە شەمەهى بەهاردا، دواتریش، بۆ جارى دوەم تەججەلى کرایەسەر کێوى سینا بۆ حەزرەتى موسا.\nئەلکەون بەسەرەتایەکى مەکنونى ئینفیلاقى دەستپێدەکات و خاوەن سێ ئیشراقیات و کۆتاییەکى خڕکەرەوەى پێچەرەوەیە: ئیشراقیەى یەکەم، چیاى سیناى رووناک کردەوە، ئیشراقیەى دوەم، چیاى زەیتونى رووناک کردەوە، ئیشراقیەى سێیەمیش شەوى تاریکى مرۆڤایەتى لە ئەشکەوتى حەڕاوە رووناک کردەوە، پێش ئەو سێ ئیشراقیاتەیش شارستانیەتى جیزە بە هێزێکى سەرسوڕهێنەرى مەزن، وەک رەنگدانەوەیەکى باڵابوونیى رووحی سەریهەڵدا، کە تیایدا تایبەتمەندى توانا لە هەر سێ ئەستێرەى ئایینە نەمرەکەدا درەوشایەوە، لەبەر گەورەیی هێزوهیمەتیشی نەمرودایەتى ماددى لەسەر کەنارەکەى دیکەى ئۆقیانووس بۆ یەکەمین جار رووخا، لەگەڵ هەر ئیشراقیەتێکیشدا واقیعەکە بەرجەستەبوو، ململانێکەیش تەواوى کرد.\nشوورەى سنوورەکانیشى لە خۆرهەڵاتى ناوەڕاستدا، لەباکوورەوە:سەرچاوەکانى دیجلەو فورات و، لەباشووریشەوە تاڤگەکانى سەرچاوەى نیلە، ئەیکوناتەکانیشى: چیاى سیناو، چیاى زەیتون و مەککەى پیرۆزە، دابەزینەکەیشى جیزەو، بەرزبوونەوەکەیشى، جودى ( چیاى سنجارى ) کوردستانە. ئەم جوگرافیایە، کە ناوەڕاستى خۆرهەڵاتە، سەرزەمینى شارستانیەتە و خزمەتێکى گەورەى مرۆڤایەتى کردوە.\nپەیوەندییەکى ئۆرگانیکى کۆن و لە مێژینەو پەیوەستبوونێکى ئەزەلیانە کیانى مرۆڤایەتى لە جوانترین وێنەى رووحانیات و ماددیاتدا دەهەژێنێت.\nلە میزۆپۆتامیاوە رۆژەکانى خوداو مێژوو دەستى پێکرد، لێرەوە شارستانیەت لەسەر بنەماى فکرو خوداپەرستى بنیاتنرا، لێرەوە بڵێسەى شارستانیەت سەریهەڵداو بەرەودەورووبەر هەڵکشاو، تەمومژى تاریکى بەرۆشنایى مەعریفە رەواندەوە.


خورماتو سه‌عدیه‌ی بێخاوه‌ن\nقسه هه‌رزان ترین شته، پاراستنی ناوچه دابڕێنراوه‌كان به قسه و به‌یاننامه و چونه سه‌ر شاشه‌ی ته‌له‌فیزیۆن نابێت، چاره‌سه‌ركردنی ئه‌و ناوچانه پێویستیان به هه‌نگاوی كرده‌ییه، ده‌ستبه‌ردان له‌و ناوچانه و پشتتێكردنیان له‌لایه‌ن هه‌رێمی كوردستانه‌وه و سه‌رقاڵ بون به كۆمپانیاكانی نه‌وته‌وه، وایكردوه كه ئیتر خه‌ڵكی ئه‌و ناوچانه بڕوایان به هه‌رێمی كوردستان نه‌مێنێ، له كاتێكا له ساڵی 2003وه تائێستا زیاتر له هه‌شت جار له‌لایه‌ن به‌رپرسانی ئه‌و ناوچانه و دانیشتوانی سڤیلی ئه‌و ناوچانه‌وه داوای ئه‌وه كراوه، كه هێزی پێشمه‌رگه بیانپارێزێ.\nخورماتو سه‌عدیه و جه‌له‌ولا و شوێنه‌كانی دیكه‌ی كوردستان كه ئێستا به ناوچه‌ی دابڕاو یان دابڕێنراو ناوده‌برێن، رۆژانه روبه‌ڕوی كوشتن و بڕین و رفاندن ده‌بنه‌وه و له هه‌رێمی كوردستانیش له‌وباره‌یه‌وه یان چه‌ند به‌یاننامه‌یه‌ك ده‌رده‌كرێن یاخود هه‌ر بێده‌نگی هه‌ڵده‌بژێردرێت، ئه‌م ناوچانه ئێستا له بێخاوه‌نیه‌كی گه‌وره‌دا ده‌ژین و كه‌سیش نیه به راستی بیریان لێبكاته‌وه، بۆئه‌وه‌ی چی تر ئه‌م خه‌ڵكی ئه‌و ناوچانه له‌و بێخاوه‌نیه گه‌وره‌یه‌دا نه‌بن من پێشنیاز ده‌كه‌م:\nیه‌كه‌م: سه‌رجه‌م لایه‌نه كوردیه‌كان له هه‌رێمی كوردستان له‌گه‌ڵ حكومه‌ت و پارله‌مانی كوردستان و وه‌زاره‌ته تایبه‌تمه‌نده‌كان، كۆنفراسێكی تایبه‌ت به‌و ناوچانه بكه‌ن.\nدوه‌م: نوێنه‌رانی ئه‌و ناوچانه راپۆرت و دۆسیه و توێژینه‌وه‌ی تایبه‌ت به ناوچه‌كانیان بۆ كۆنفراسه‌كه ئاماده‌بكه‌ن و له‌وێ قسه‌و باسیان له‌سه‌ر بكرێت، له‌به‌ر رۆشنای ئه‌و راپۆرتانه دۆسیه‌یه‌كی تایبه‌ت ئاماده‌بكرێت و له‌گه‌ڵ راسپارده‌كاندا ئاراسته‌ی هه‌رێم و به‌غدا بكرێت.\nسێیه‌م: پاش ئه‌و ئاماده‌كاریه له لیژنه‌یه‌ك له كۆنفراس پێكبهێنرێت بۆئه‌وه‌ی له‌گه‌ڵ حكومه‌تی عێراقی دانیشتن بكه‌ن و بگه‌نه رێگه‌چارێك بۆ ئه‌و ناوچانه.\nچواره‌م: ته‌واوی قوربانی و زه‌ره‌ر و زیانه‌كانی 10 ساڵی رابردو كۆبكرێنه‌وه و بكرێته كتێب و وه‌ربگێڕدرێته سه‌ر زمانه‌كانی عه‌ره‌بی و ئینگلیزی.\nپێنجه‌م: تایبه‌ت به كورده‌كانی حه‌ویجه له‌و كۆنفراسه‌دا ته‌وه‌رێك دابنرێت و نوێنه‌رانی كوردی حه‌ویجه داكۆكی له مافه‌كانی خۆیان بكه‌ن، كه تائێستا زیاتر له هه‌زار خانه‌واده‌ی كورد له‌ژێر هه‌ڕه‌شه‌ی ئیرهابدا ئه‌و شارۆچكه‌یه‌یان به جێهێشتوه، بێئه‌وه‌ی وه‌ك پێویست ئاوڕیان لێبدرێته‌وه.\nئه‌و ناوچانه‌ی له سه‌ره‌وه ناویان هاتوه به‌شێكی زۆریان باجی ئه‌و ئینتیمایه ئه‌ده‌ن، كه بۆ هه‌رێمی كوردستان هه‌یانه، ئه‌مه هه‌ر كورده‌كان ناگرێته‌وه بگره به‌شێكی زۆر له توركمان و عه‌ره‌به‌كانیش هه‌مان بیروبۆچونیان هه‌یه، به‌ڵام سیاسیه‌كان وێنه‌كه ئاوه‌ژو ده‌كه‌نه‌وه، بۆیه ئه‌ركی نه‌ك هه‌ر حكومه‌تی عێراقی حكومه‌تی هه‌رێمی كوردستانه، كه چی تر سه‌باره‌ت ئه‌و ناوچانه ته‌ماشاكه‌رێكی ئێسك گران نه‌بێت و هاوكاریه‌كانیش هه‌ر به‌وه كۆتای نه‌یه‌ت كه له‌دوای ته‌قینه‌وه‌كان ده‌رگای نه‌خۆشخانه‌كان له هه‌رێمی كوردستان بخرێنه سه‌ر گازی پشت، من به چیرۆكی هاوڵاتیه‌كی كوردی ئه‌و ناوچانه كۆتای به قسه‌كانم دێنم و هیوادارم به جدی بیر له‌و كۆنفراسه بكرێته‌وه، هاوڵاتیه‌كی كورد كه له‌دوای ساڵی 2003وه دو كوڕی گه‌نجی له ته‌قینه‌وه‌كاندا تیاچونه، ده‌ڵێت ئازادی و خۆخاوه‌نی به‌من چی، ئه‌و پێش روخانی به‌عس به زه‌بری پاره نه‌یده‌هێشت ته‌رحیل بكرێت و هه‌ر به پاره‌ش كوڕه‌كانی ده‌پاراست، لێ دوای روخانی به‌عس هیچ هێزێك نه‌یتوانی كوڕه‌كانی بۆ بپارێزێت.\n25/11/2013 بینین: 8810


به‌ره‌ی توركمانی: داواكارین له سه‌رۆكایه‌تی هه‌رێمی كوردستان پۆستمان هه‌بێت\n18/05/2019 213 جار خوێندراوه‌ته‌وه\nسه‌رۆكی فراكسیۆنی به‌ره‌ی توركمانی رایده‌گه‌یه‌نێت، پارته‌كه‌ی پۆستی له سه‌رۆكایه‌تی هه‌رێم ده‌وێت و ده‌یه‌وێت له پۆسته سیادییه‌كاندا وه‌كو پێكهاته‌ی توركمانی پشكییان هه‌بێت.\nئایدن مه‌عروف، سه‌رۆكی فراكسیۆنی به‌ره‌ی توركمانی به ئاژانسی ئه‌نادۆڵ-ی راگه‌یاند، "داوا ده‌كه‌ین پۆستمان له سه‌رۆكایه‌تی هه‌رێم پێبدرێـت و له كابینه‌ی نۆیه‌میش به وه‌زاره‌تێك به‌شدارببین، چونكه نیازی به‌شدارییكردنمان هه‌یه".\nده‌شڵێت، "ئێمه له كۆبوونه‌وه‌كانی رابردووماندا له‌گه‌ڵ شاندی پارتی دیموكراتی كوردستان وا رێككه‌وتن كراوه كه به‌شداریی له حكوومه‌ت بكه‌ین و ئه‌وه‌ش داواكاریی پارتی بوو و به‌شداریی به‌ره‌ی توركمانییان له كابینه‌ی نۆیه‌م و له په‌رله‌ماندا به گرنگ زانیوه چونكه ئه‌وه به سه‌قامگیریی سیاسیی هه‌رێمی كوردستان زانراوه".\nئایدن مه‌عروف وتیشی، "تا ئێستا به‌فه‌رمی له‌گه‌ڵ براده‌رانی پارتی دیموكراتی كوردستان باسی ئه‌وه‌مان نه‌كردووه چی پۆستێك ده‌درێت به توركمانه‌كان، چونكه ئێستا یه‌كه‌مجار كار بۆ ئه‌كتیڤكردنه‌وه‌ی سه‌رۆكایه‌تی هه‌رێم ده‌كرێت وه‌كو قۆناغی یه‌كه‌م، قۆناغی دووه‌م كاندید بۆ سه‌رۆكی حكوومه‌ت ته‌كلیف ده‌كرێت و بۆ ئه‌و كاته ره‌نگه قسه و باس له‌سه‌ر پۆست بكه‌ین، ئێمه به‌شداریین له په‌رله‌مان و ده‌مانه‌وێت له حكوومه‌ت و له سه‌رۆكایه‌تی هه‌رێمیشدا به‌شدارببین و ئه‌مه نیازی ئێمه‌یه، ده‌مانه‌وێت به‌شێوه‌یه‌كی كارا به‌شداربیین".\nئایدن مه‌عروف باسی له‌وه‌شكرد، "داواكارین له دامه‌زراوه‌ی سه‌رۆكایه‌تی هه‌رێم وه‌كو توركمانه‌كان و به‌ره‌ی توركمانی به پۆستی یاریده‌ده‌ری سه‌رۆكی هه‌رێم یان راوێژكار به‌سیفه‌تی وه‌زیر بۆ كاروباری توركمان ببێت، هه‌روه‌ها له حكوومه‌تیش ده‌مانه‌وێت پۆستی وه‌زارییمان هه‌بێت به‌تایبه‌ت وه‌زاره‌تێك هه‌بێت بۆ كاروباری پێكهاته‌كان".\nسه‌باره‌ت به پاڵپشتیكردنی كاندیدان بۆ پۆستی سه‌رۆكی هه‌رێمی كوردستان ئایدن مه‌عروف نه‌یشارده‌وه ئه‌وان پشتیوانی له نێچیرڤان بارزانی ده‌كه‌ن بۆ ئه‌و پۆسته، له‌و باره‌یه‌وه وتی، "ئێمه پاڵپشتیی له نێچیرڤان بارزانی ده‌كه‌ین بۆ پۆستی سه‌رۆكی هه‌رێم، چونكه كارێزمایه‌كی سیاسییه له هه‌رێم و ناوچه‌كه‌دا، له‌رابردوودا له‌كاره‌كانییاندا بێ جیاوازیی كاری كردووه".\nئه‌وه‌شی خسته‌ڕوو، "نێچیرڤان بارزانی كه‌سێكی میانڕه‌وه و سیاسه‌ته‌كانی میانڕه‌وانه بووه و جیاوازیی له‌نێوان هاووڵاتییان نه‌كردووه، بۆیه ئێمه وه‌كو به‌ره‌ی توركمانی و وه‌كو پێكهاته‌ی توركمانی پشتیوانی لێ ده‌كه‌ین بۆ وه‌رگرتنی ئه‌و پۆسته و پێكهاته‌كانی دیكه‌ش پشتیوانیی لێ ده‌كه‌ن".\nوردەكاری هەوڵەكان بۆ گەڕانەوەی هێزی پێشمەرگە بۆ ناوچە كەركوك‌و جێناكۆكەكان\nمیدیا سێکسیەکانی ئەمڕۆ\nچاكسازی و قەرزەكان و خانەنشینی پەرلەمانتار\nسکاڵاکەی شێرکۆبێکەس بۆنەگەیشتە خودا؟


لوکاکۆ: له‌گه‌ڵ مۆرینیۆ گاڵته‌وگه‌پ ده‌که‌ین و ڤیدیۆی سه‌یرو سه‌مه‌ره‌م بۆ ده‌نێرێت – تۆڕی میدیایی خەڵک\n2018/08/06 - 6:48 PM\nڕۆمێلۆ لوکاکۆی به‌لجیکی ئه‌ستێره‌ی یانه‌ی مانچسته‌ر یونایتد چاوپێکه‌وتنێک له‌گه‌ڵ که‌ناڵی فه‌رمی یانه‌که‌ی ئه‌نجام ده‌دات، تیایدا به‌م شێوه‌یه وه‌ڵامی پرسیاره تایبه‌تیه‌کان ده‌رباره‌ی ژیانی خۆیی و یانه‌که‌ی ده‌داته‌وه:\nباسی سه‌ره‌تاکانی ژیانتمان بۆ بکه له‌بواری تۆپی پێدا؟\nهه‌موو که‌سێک له‌گه‌ڵ به‌هره‌یه‌کی تایبه‌تیدا له‌دایک ده‌بێت، گرنگ ئه‌وه‌یه بیدۆزیته‌وه و بتوانیت به‌ره‌وپێشی ببه‌یت و سودی لێوه‌ربگریت، به‌هره‌ی منیش یارییکردنی تۆپی پێ و تۆمارکردنی گۆڵ بوو.\nبه منداڵی ژیانێکی قورست به‌ڕێکرد، بۆ ئه‌وه‌ی بارودۆخی ژیانی تایبه‌تیت بگۆڕیت بویت به یاریزانی تۆپی پێ؟\nکاتێک ته‌مه‌نم شه‌ش ساڵان بوو به دایکمم ده‌وت که به‌هۆی تۆپی پێ و یارییکردنمه‌وه ژیانمان باش ده‌بێت، له‌ته‌مه‌نی شه‌ش ساڵیه‌وه ئه‌رکێکی قورسم له‌سه‌رشان بوو ده‌بوو جێبه‌جێی بکه‌م.\nپه‌یوه‌ندیت له‌گه‌ڵ جوزێ مۆرینیۆ چۆنه؟\nگاڵته‌وگه‌پ له‌گه‌ڵ یه‌کتری ده‌که‌ین و هه‌ندێجار گرته‌ی ڤیدیۆیی سه‌یروسه‌مه‌ره‌م بۆ ده‌نێرێت و به‌رده‌وام ئامۆژگاریم ده‌کات، که‌سێکی خێزانییه، په‌یوه‌ندیمان زۆر نایابه و شانازیه‌کی گه‌وره‌یه بۆ من له‌ژێر ده‌ستی ئه‌ودا یاریی تۆپی پێ ده‌که‌م.\nبه‌ڵام له‌کاتی دۆڕاندندا ده‌بێته که‌سێکی تر…\nمۆرینیۆ که‌سێکه هه‌موو شتێکی ڕوواو ڕووه و کاتێک ده‌دۆڕێین ڕاسته‌وخۆ هه‌ست به توڕه‌یی و بێزاربونی ده‌که‌ین، ئه‌وه‌ش شتێکی ئاساییه، چونکه ئه‌و ڕاهێنه‌رێکه له‌گه‌ڵ بردنه‌وه‌دا ده‌ژی، داوای شاردنه‌وه‌ی توڕه‌ییه‌که‌ی مه‌که‌ن تا وێنه‌یه‌کی ڕاسته‌قینه‌تان له‌باره‌ی خۆیه‌وه نیشان بدات.\nکه‌واته تۆ سه‌رسامیت به ئه‌قڵیه‌تی راهێنه‌ره‌که‌ت؟\nبێگومان، پێویسته خه‌ڵک و ئێوه‌ی ڕۆژنامه‌نوسان له‌وه تێبگه‌ن که ئێمه بۆ دۆڕاندن یاریی تۆپی پێ ناکه‌ین، به‌ڵکو بۆ چنینه‌وه‌ی نازناوه‌کان هه‌وڵده‌ده‌ین.\nخولی ئینگلیزیڕاهێنه‌رمانچسته‌ر یونایتد


دەیانەوێ دەستە پیسەکانیان بە کراسە خاوێنەکەی گۆڕان بسڕن – Standard Kurd\nلەلایەن ستاندار Posted on شوبات 22, 2019 849 جار بینراوە 0 سەرنج\nتێکڕای سیاسەت لە تیۆر و ئایدیا هەڵدەقوڵێ٫ دواتر پراکتیزەکردنی ئەو ئایدیایانە دەبنە ڕۆحی سیاسەت٫ بە مەرجێ کەسی خاوەن ئایدیا یان کەسی سیاسی بێگومانبێ لەوەی سیاسەت بەبێ (مۆڕاڵ) ئاکار٫ دەبێتە هەوێنی فەسادی و تێکدانی هەموو جومگەکانی کۆمەڵگە. سیاسەت ئەگەر نەکەوێتە قاڵبی (پراکسیس)ەوە٫ هیچ بەهایەکی نابێت و دەبێتە خەیاڵێکی وشک.\nسیاسەت واتە بیرکردنەوە لە پێشهاتە دور و نزیکەکان٫ ئەگەرچی چاوەڕونکراوبن یان نا.\nناکرێ کەسانێک بڕیار لە چارەنوسێکبدەن بێ ئەوەی پلانێکیان هەبێت و بیریان لە دەر ئەنجامی کارەکانیان نە کردبێتەوە٫ کە ئایە دەرەنجامەکان سلبی دەبن یان ئیجابی.\nکەچی ئەمڕۆ شینی حەسەن و حوسێن دەگێڕن٫ بۆ بیرنەکردنەوەکانی دوێنێ٫ کە وەک هەرزەگۆی سیاسی بڕیاریان لە چارەنوسی میلەتێکدەدا.\nئەمڕۆ بێ شەرمانە دەیانەوێ چڵکی دوێنێیان بە کراسە خاوێنەکەی ئەمڕۆی گۆڕان بسڕن. بۆ دڵنەوای ئێوە پاشان بۆ\nمێژوو بیرتان دەخەینەوە٫ بیرتانچوو زەمەنێک\nدکتۆر یوسف وەک سەرۆکی پەرلەمان و کاک برزۆ مەجید وەک سەرۆکی فراکسیۆنی گۆڕان و هاوڕێیانیان لە پەڕلەمان ماوەی ویلایەتی مەسعود بارزانیان درێژنەکردەوە٫ سازشیان لەسەر ئەو پرسەنەکرد٫ هەمو ئەحزابەکان گۆڕانیان جێهێشت و تۆمەتبارکرا بە تێکدەری٫ پێتانوابوو گۆڕان تۆوی شەڕی ناوخۆ دەچێنێ!\nبەڵام گۆڕان سوربو لەسەر پرەنسیپەکانی خۆی و چەسپاندنی بنەڕەتەکانی دیمۆکراتی.\nئەو کارانەی گۆڕان ئەنجامیدان خەونی ئەوانەشبوو٫ کە بە زمانی شەڕی ناوخۆ خۆڵیان دەکردە چاوی جەماوەر و خەڵکی کوردستان٫ بەڵام لە واقیعدا جورئەتی ئەوەیان نەبوو بیخەنە بەر باس ئەو پرسە. گۆڕان وەک بزوتنەوەیەک٫ کۆمەڵێک پرەنسیپ و چاکسازی بۆتە بڕبڕەی پشتی٫ کە هەمووان دڵنیان لەو پرەنسیپانە لانادات و تەسلیمی هیچ نابێ تا نەیانچەسپێنێت و نەیانکاتە بەرنامەی کار.هەر ئەمترسەیە خەوی لێزڕاندون.\nئەوەی پێویستە بێڵێین\nگۆڕان وەک بزوتنەوەیەکی عەقڵانی٫ پشت ناکاتە مێژووی یار و نەیارەکانی٫ بەڵام وەک مشەخۆریش نایەوێ و قبوڵنیە لەسەر حسابی مێژووی باش و ناباش و خراپی ژیان بکات. بە مانایەکیتر (هێگڵ ـ لە فەلسەفەی ماف)دا دەڵێ:( ئەوەی عەقڵانییە واقیعییە٫ ئەوەی واقیعییە عەقڵانییە)\nواتە: کاری عەقڵ ناسینی واقیعە وەک ئەوەی٫ کە هەییە٫ واقیعەکەش لە ڕێی عەقڵەوە دەگۆڕێ.\nبۆیە دەبێ کەسانی سیاسی و گروپە سیاسیەکانیش لە نوێبونەوەدابن و لە گەشەی عەقڵی سیاسی نەوەستن٫ تا کۆمەڵ بە هەموو ڕەنگەکانی بەرەو باشتربەرن\nبڵاوکراوەی پێشووئاسەواری جەنگ و کوبانی\nبڵاوکراوەی نوێترده‌ره‌به‌گایه‌تی سیاسیی له‌باشووری كوردستان\nPosted on نیسان 24, 2019 نیسان 24, 2019 0 452\nPosted on نیسان 30, 2019 0 384\nPosted on ئایار 8, 2019 0 137\nPosted on ئایار 14, 2019 0 364\nکێشە ناوەخۆییەکانی پارتی و یەکێتی و گۆڕان هۆکاری دواکەوتنی پێکهێنانی حکومەتە\nPosted on نیسان 21, 2019 نیسان 21, 2019 0 784


CHRA.TV - نه‌ریمان بابان: سانسۆرێك نییە رێگا لەو مەهزەلەیە بكرێت كە بەهونەر دەگرێت\nئامادەبووانى ئێستا 31 میوان\nنه‌ریمان بابان: سانسۆرێك نییە رێگا لەو مەهزەلەیە بكرێت كە بەهونەر دەگرێت\nنوسراوە لە لایەن دیمانە/ سۆران مارف كەریم\nنه‌ریمان له شاری سلێمانی هاتۆ‌ته دنیاوه خوێندنیشی هه‌ر له سلێمانی ته‌واو كردووه، ئێستا له‌نێوان ئه‌ڵمانیاو سوید ده‌ژی، وەك خۆیشی ئاماژەی بۆ دەكات، هه‌ر له منداڵییه‌وه ئاشنای ده‌نگی مامۆستایان قادر دیلان و مامۆستا شه‌ماڵ سائیب بووە، نه‌ریمان لە خزمەتی هونەری خۆیدا توانیویەتی پەیامێكی گەورە بدات بە گوێی بیسەرانی، هەر بۆیە هەر دەركەوتنێكی ئومێدێكی بە جەماوەر دەبەخشێ لە بەسەركردنەوەیەكدا بەم شێوەیە بۆ وەڵامی پرسیارەكان هاتە ئاخاوتن.\n* سه‌ره‌تا ئێوه له ڕێگه‌ی تیپی موسیقای بابانه‌وه چالاكییه هونه‌رییه‌كانی خۆتان ده‌ست پێكرد، باشه سه‌ره‌تای دروستبوونی ئه‌م گروپه بۆ كه‌ی ده‌گه‌ڕێته‌وه، ئه‌ی له‌و ده‌م و كاته‌دا دروستبوونی ئه‌م گروپه چ ئامانجێكی له پشته‌وه بوو، كێ بیرۆكه‌ی ئه‌م گرووپه‌ی دانا؟\n- سه‌ره‌تای هونه‌ریم له‌گه‌ڵ تیپی بابان بوو، ئێستاش دڵخۆشم كه ئه‌ندامێكی ئه‌و تیپه بووم و شانازی به‌و ئه‌ندامێتییه‌وه ده‌كه‌م، دروست بوونی تیپی بابان ده‌گه‌ڕێته‌وه بۆ ساڵی 1980 هه‌ر له‌و كاته‌وه‌ش من ده‌ستم به كاری هونه‌ری كرد له‌گه‌ڵ تیپی بابان وه‌ك میوزیكژه‌نێكی ئامێری كیبۆرد، تیپه‌كه پێكهاتبوو له 8 ئه‌ندام وه‌ك هاورێیانم (سه‌رباز جەمال، زانیار شێخ نوری، كاوان نوری، كامه‌ران مسته‌فا، نه‌ریمان، محه‌مەد عەزیزی شاعیر، كاوه مسته‌فا، بژار دیلان)، ئه‌وه‌ی جوانییه‌كی زیاتری به‌و تیپه دابوو ئه‌و لایه‌نه بوو، كه ئێمه له‌پێناویدا تیپی بابانمان دروستكرد، گروپێك نه‌بوین ته‌نیا حه‌زمان به‌كار بێت و له‌پێناو ئه‌و حه‌زه‌شدا دروست بوبین، به‌ڵكو ئێمه ده‌مانزانی بۆچی پێویسته هه‌بین و دامه‌زراندنی ئه‌و تیپه‌ش چ زه‌رووره‌تێكی له‌پشت بوو، ئێمه ده‌مان ویست كه بتوانیت ئه‌و بۆشاییه‌ی ئه‌و كاته هه‌بوو پری بكه‌ینه‌وه له‌و بواره‌ی كارمان تێدا ده‌كرد پێم وایه خه‌ڵكی كوردستان شایه‌تحاڵی ئه‌و راستییه‌ن كه تیپی بابان 14 ساڵ به‌بێ هیچ به‌رانبه‌رێك كاری هونه‌ری جوانی ئه‌نجامدا، به‌ڵام به‌داخه‌وه له‌دوای ساڵه‌كانی 1994 ه‌وه تیپه‌كه وه‌ك چۆن هه‌موو شتێك سه‌ره‌تای هه‌بێت كۆتایی هه‌یه، ئه‌و تیپه‌ش كۆتایی به‌كاره هونه‌رییه‌كانی هێنا، دیاره كۆتاهاتنی كاره‌كانی ئێمه‌ش دنیایه‌ك هۆكاری هه‌یه هه‌ر له‌په‌رته‌وازه‌بوون به‌هۆی ئه‌و باردۆخه‌ی هاته پێش هه‌تا چه‌ند شتێكی تریش له‌وكاته‌دا بارودۆخێك له‌وڵاته‌كه‌مان هاته پێش زۆربه‌ی خێزانه‌كانیش نه‌یانتوانی چوارچێوه‌ی خێزانی خۆیان بپارێزن ئه‌و باردۆخه‌ش كاریگه‌ری له‌سه‌ر تیپی بابان و ئه‌ندامه‌كانی هه‌بوو وه‌ك هه‌رتاكێكی ئه‌و وڵاته، به‌ڵام وه‌ك ئاماژه‌م پێدا تیپی بابان تا ئێستاش مایه‌ی شانازیمانه، چونكه تاكو ئه‌مڕۆش ئه‌و تیپه جێی قسه‌و باسی خه‌ڵكه و هه‌ریه‌ك له‌ئێمه ده‌زانین و هه‌ست ده‌كه‌ین شتێكمان كردووه له‌خزمه‌تی هونه‌ری وڵاته‌كه‌مان، كه به‌ئاسانی له‌بیری خه‌ڵك ناچێته‌وه.\n* له‌و كاته‌دا تیپی موسیقای بابان دروست بوو تا چه‌ند توانی په‌یامه هونه‌رییه‌كه‌ی خۆی بگه‌یه‌نێت؟\n-تیپی بابان ڕێگا حۆشكه‌رێك بو بۆ ئه‌و گه‌نجانه‌ی ئه‌و سه‌رده‌مه كه ده‌یان ویست كاربكه‌ن دیاره وه‌ك پێشتریش گوتم بابان له‌كۆمه‌ڵێك تێگه‌شتنی جوان پێك هاتبوو، بۆیه ده‌كرێ بڵێن تیپێكی بێ په‌یام نه‌بووین په‌یامی تیپه‌كەشمان كه‌م تا زۆر وای له گه‌نج كردبوو هونه‌ر و نیشتیمانیان خۆش بووێت و له گرنگییه‌كانی هه‌بوونی ئه‌و دوولایه‌نه بگه‌ن، ئێمه مه‌به‌ستمان بوو خزمه‌تی هونه‌ر بكه‌ین له وڵاته‌كه‌مان، چونكه ئه‌و راستییه‌مان ده‌زانی وه‌ك چۆن زۆر بوارێك له‌وڵاتی ئێمه تووش به سه‌ركوتكردن بوو و سه‌ركوتكردنیش به‌دحاڵی بونێكی له‌لایه‌نه‌كانی ژیان دروست كردووه، هونه‌ریش به‌هه‌مان شێوه تووش به‌و گرفته بووه، بۆیه به‌راستی نیازی خزمه‌تی هونه‌رمان هه‌بووه، توانیشمان له‌ڕێی كاره‌كانمانه‌وه تێگه‌شتنێكی جوان بخولقێنین لای خه‌ڵك و توانیمان كۆمه‌ڵێك ئاوازو تێكستی جوان و به‌پێز به جه‌ماوه‌ر بگه‌یه‌نین كه لێوه‌ی فێربن یان شتێكیان بیر بێته‌وه وه‌ك گوتم كاره‌كانمان له‌و ده‌م وایكردووه ئێستاش تیپی بابان جێی قسه‌و باسی خه‌ڵكه.\n*ئێوه په‌یوه‌ندیتان له‌گه‌ڵ تیپی موسیقای سلێمانی چۆن بوو؟\n-ئێمه هیچ په‌یوه‌ندیمان له‌گه‌ڵ تیپی موزیكی سلێمانی نه‌بوو به داخه‌وه منیش نازانم بۆ! به‌ڵام له‌گه‌ڵ ئه‌وه‌ش كه ئێمه وه‌ك تیپی بابان هه‌وڵی په‌یوه‌ندیمان نه‌داوه ئه‌وانیش هه‌رگیز هه‌وڵیان نه‌داوه په‌وه‌ندی له‌گه‌ڵ ئێمه بكه‌ن و هه‌ماهه‌نگیمان هه‌بێت كه بێگومانم ئه‌گه‌ر ئه‌و په‌یوه‌ندی و هه‌ماهه‌نگییه هه‌بووایه ده‌توانرا كاری جوانتر بكه‌ین، هه‌ردوولاش خزمه‌تی زیاتر بكه‌ین به‌ڵام ئه‌وه لایه‌نێكه كه ده‌بێت هه‌ردوولا دانی پێدا بنێین كه لایه‌كمان به‌ته‌نیا هۆكاری نه‌بوونی ئه‌و په‌یوه‌ندییه نه‌بووه خۆ ئه‌بێت هه‌ردولاشمان ئه‌و راستییه بزانین هه‌بوونی ئه‌و په‌یوه‌ندییه ده‌یتوانی زۆرشت له خزمه‌تی هونه‌ر و هه‌ردوولا به‌رهه‌م بهێنێت.\n* دوای راپه‌رین هونه‌ری كوردی به جۆرێك له جۆره‌كان په‌ره‌ی سه‌ند، هه‌ندێك پێیان وایه ئه‌م په‌ره‌سه‌ندنانه تا ڕاده‌یه‌كی زۆر پاشاگه‌ردانی پێوه دیاره تۆ پێت وایه ئه‌م په‌ره‌سه‌ندنه پاشا گه‌ردانییه له هونه‌ری كوردیدا؟\n- به‌ڕاستی كێشه‌یه‌ك هه‌یه تا دوێنێ وێڕای ئه‌و هه‌موو كۆت و به‌ندو هه‌وڵی تواندنه‌وه هونه‌ری كوردی به‌ره‌و لوتكه خۆی ده‌كوتا ئه‌گه‌ر زۆر له‌خوار لوتكه‌شه‌وه بوبێت ئه‌وه‌ی جێی دڵخۆشی بوو هه‌نگاوه‌كان به‌ره‌و لوتكه بوون، به‌ڵام نه‌توانرا هونه‌ری كوردی وه‌ك بنه‌ماو ئه‌رشیفێكی زانستی بگه‌یه‌نرێته ئه‌و لوتكه‌یه كه باسمكرد، دوای راپه‌ڕینیش بارودۆخێك هاته پێش ستۆپی به‌زۆر لایه‌نی ژیان كرد یان له جێی خۆی وه‌ستاندی یان به‌یه‌كجاری نه‌یهێشت ئه‌وه‌ی دڵخۆشی كردین بارودۆخه‌كه هونه‌ری نه‌سڕییه‌وه له‌رۆحی خه‌ڵك، به‌ڵام سستییه‌كی به‌بزوتنه‌وه‌ی هونه‌ری به‌خشی دوای ده‌ربازبوونی كۆمه‌ڵگه‌ی كوردیش له‌و بارودۆخه سه‌خته له‌گه‌ڵ به‌ره‌و بوژانه‌وه چوونی هه‌ندێك لایه‌نی ژیان و خۆ دروستكردنه‌وه‌ی ئه‌و بوارانه‌ی كه، رووی تێكردبوون هونه‌ری كوردی نه‌ك هه‌ر وه‌ك خۆی مایه‌وه به‌داخه‌وه له‌و شوێنه‌وه كه پێی گه‌شتبوو به‌ره‌و خوار بووه‌وه واته ئه‌و بزوتنه‌وه هونه‌رییه‌ی هاته پێش نه‌ك نه‌یتوانی كاروانه‌كه به‌ره‌و لوتكه به‌رده‌وامی پێبدات، به‌ڵكو نه‌یتوانی له‌جێی خۆیشی بیوه‌ستێنێت و به‌ره‌و خوار هێنایه‌وه، جگه له‌وه‌ش هونه‌ر یان والێكرد كه بووه مه‌یدانی خۆتاقیكردنه‌وه به شێوه‌یه‌ك هه‌مووكه‌س توانای هه‌بێت به‌هونه‌ر خۆی تاقی بكاته‌وه و خۆتاقی كردنه‌وه‌كه‌شی به‌ناوی هونه‌رو كاری هونه‌رییه‌وه بۆ عه‌رز بكرێت بێ ئه‌وه‌ی سانسۆرو لایه‌نێك هه‌بێت رێگه له‌و مه‌هزه‌له‌یه بگرێت كه به‌هونه‌ر ده‌كرێت، بۆیه من ره‌شبینم له‌و بارودۆخه‌ی ئه‌مڕۆ هونه‌ری میلله‌ته‌كه‌می تێكه‌وتووه، چونكه ئومێدێكیش بۆ ئاینده نییه ئه‌ویش به‌هۆی ئه‌وه‌ی ئه‌وانه‌ی به‌رپرسیاره‌تی هونه‌رییان له‌كوردستان پێسپێردراوه خه‌ڵكێكی نا هونه‌رمه‌ندن ته‌نیا به‌دوای پڕكردنی گیرفانیانن و سه‌رقاڵی بازرگانیكردنن به‌ناوی خزمه‌تكردنی هونه‌ری كوردی، خۆ ئه‌گه‌ر كه‌س و لایه‌نێكیش نییه قسه‌و لێپرسینه‌وه‌ی له‌سه‌ر ئه‌و لایه‌نه هه‌بێت بێگومان ئه‌وه پاشا گه‌ردانییه و چاره‌نوسی هونه‌ری كوردیش به‌ره‌و تاریكی و نادیار هه‌نگاو ده‌نێت له سایه‌ی ئه‌و پاشا گه‌ردانییه.\n*باشه تۆ خاڵه لاوازه‌كانی هونه‌ری كوردیی له چیدا ده‌بینیته‌وه؟\n-من وتم ئه‌و كاروانه‌ی كه ناوی هونه‌ری كوردی بوو و به‌ره‌و لوتكه هه‌نگاوی ده‌نا یان هه‌وڵی ئه‌وه‌ی ده‌دا ئاراسته‌كه‌ی بۆ لوتكه بێت ئه‌مڕۆ ته‌واو پێچه‌وانه بووه‌ته‌وه، هۆكاره‌كانیشم باسكرد كه خه‌ڵكانێكی نا مه‌سئول به‌ناوی خزمه‌تكردنی هونه‌ری كوردی سه‌رقاڵی پڕكردنی گیرفان و بازرگانیكردنن، ئه‌وه جگه له‌وه‌ی له‌نێو زۆرێك له‌وانه‌ش كه ناویان هونه‌رمه‌نده تێنه‌گشتن له‌خودی هونه‌ر بوونی هه‌یه و بۆ خۆشیان نازانن بۆ ده‌بێت هونه‌رمه‌ند بن و هونه‌رمه‌ند واتای چی و هونه‌ر بۆچی ئه‌وه ئه‌و خاڵه لاوازانه‌یه كه لای من لایه‌نی سه‌ره‌كین.\n*حكومه‌ت و ده‌سه‌ڵاتی كوردیی بڕێكی زۆر بودجه‌ی بۆ پێشخستنی هونه‌ری كوردی ته‌رخان كردووه، ئایا تاچه‌ند ئه‌م بودجه‌یه توانیوویه‌تی ره‌وتی هونه‌ری به‌ره‌و پێش به‌ریت؟\n-من 31 ساڵه خزمه‌تی هونه‌ر ده‌كه‌م تاكو ئێستا ئاگاداری شتێك نیم به‌ناوی بودجه كه حكومه‌تی كوردستان بۆ هونه‌ری دابینكردبێت، به‌ڵام ده‌بینم به‌ناوی خزمه‌تكردنی هونه‌ر و دابینكردنی میزانییه بۆ هونه‌ر چ مه‌هزه‌له‌و بازرگانییه‌ك ده‌كرێت به‌سامانی ئه‌و وڵاته‌وه، ده‌بینم به‌هۆی ململانێ ناشه‌رعییه سیاسییه‌كانه‌وه خه‌ڵكانێك هه‌ن دنیایه‌ك پاره له‌خزمه‌تیاندایه به‌ناوی هونه‌ر و كار كردن بۆ هونه‌ر ته‌فروتونای ده‌كه‌ن و به‌سه‌ر ده‌وروبه‌ره‌كه‌ی خۆیان ده‌یبه‌خشنه‌وه ئه‌وه دابینكردنی بودجه نییه پاره بۆ ئه‌وانه خه‌رج بكه‌ی باش دەزانن ره‌قس بكه‌ن كه ئاشكرایه له ئه‌مرۆدا له كوردستان ئه‌وانه‌ی كه‌باش ده‌زانن خۆیان باده‌ن و دڵی به‌رپرسه‌كان خۆش بكه‌ن ئه‌وانه نه‌ك میزانییه‌یان بۆ دابین ده‌كرێت، به‌ڵكو میزانییه مه‌فتوحه شمولیان ده‌كات، به‌ڵام ئه‌وه پاره خه‌رجكردنه بۆ هه‌وه‌س بازی به‌رپرسه‌كانه نه‌ك میزانیه دابینكردن بۆ هونه‌ر ئه‌و جۆره هونه‌ر هه‌ڕاجكردن و كردن به‌وه‌سیله‌كردنه‌ی هونه‌ریش بۆ هه‌وه‌سبازی به‌رپرسه‌كان له ئێمه مانان ناوه‌شێته‌وه بۆیه چاوه‌ڕێی ئه‌وه‌ش نین له‌خه‌وی شه‌ویشدا بیرمان لێ بكه‌نه‌وه‌و ده‌شزانین ئێمه‌یان له‌بیر نییه، چونكه نه‌خۆمان و نه‌كه‌سایه‌تیمان و نه‌هونه‌ره‌كه‌مان كه‌م نین و له‌و ئاسته‌دا نین كه ئه‌وان ده‌یانه‌وێت هونه‌ری راسته قینه‌ش نابێته هۆكاری زیاتر بۆ هه‌وه‌سبازی به‌رپرسان، بۆیه میزانییه‌و دابینكردنی بودجه بۆ هونه‌ر شتێك نییه ناوو بوونی هه‌بێت.\n*كه‌سانیك هه‌ن پێیان وایه لایه‌نی په‌یوه‌ندار ته‌نها گرنگی به هونه‌رمه‌ندانی ده‌ره‌وه‌ی وڵات ده‌دات و ئه‌وان په‌راوێز خراون تۆ تا چه‌ند له‌گه‌ڵ ئه‌م رایه‌دا هاوڕای؟\n-وه‌ڵا ئه‌وه‌ی واده‌ڵێت ده‌بێت لێی بپرسین هونه‌ر چییه و كێ هونه‌رمه‌نده؟ ئه‌و كات ده‌زانێ مه‌به‌ستی چییه دیاره له‌و شێوه هونه‌رمه‌نده‌ی كه پێشتر باسمكرد لێره‌و له‌كوردستانیش بونیان هه‌یه، پێده‌چێت هه‌ركه‌سیش قسه‌ی كرد مه‌به‌ستی ئه‌وانه بێت واته ئه‌وانه‌ی مه‌زه‌ی به‌رپرس و هه‌وه‌سبازییه‌كانیانن ئه‌گه‌رنا ئه‌وه من له‌ده‌رەوه‌ی وڵات ده‌ژیم خالید ره‌شید له‌ده‌ره‌وه‌ی وڵات ده‌ژیی هونه‌رمه‌ندی تریش هه‌یه به‌هه‌مان شێوه له‌ده‌ره‌وه ده‌ژی و هیچیشمان نه‌بینیوه ئیتر كامه‌یه گرنگی؟ كه‌وابوو دیار و ئاشكرایه مه‌به‌ست له‌وانه‌ی كه گرنگیان پێده‌درێت له‌لایه‌نی په‌یوه‌ندداره‌وه كامانه‌ن؟ به‌داخه‌وه ئێمه نه‌ك له‌لایه‌نی ئه‌و لایه‌نه په‌یوه‌نداره‌وه گرنگیمان پێنه‌دراوه كه تۆ باسی ده‌كه‌یت له‌لایه‌ن راگه‌یاندنه‌كانیشه‌وه وه‌ك پێویست هیچ نه‌كراوه من هه‌رگیز ته‌نها سوپاسێكم نه‌بیستووه له ده‌زگا راگه‌یاندنه‌كانیشه‌وه له‌كاتێكدا هه‌موو به‌رهه‌مه هونه‌رییه‌كانی من به‌بێ به‌رانبه‌ر پێشكه‌شیان كراوه ئه‌دی ئه‌گه‌ر ئه‌وه ته‌عامولی لایه‌نی به‌رانبه‌ر بێت له‌گه‌ڵ ئێمه مانان و ئه‌وه‌ش ته‌عامولی راگه‌یاندنه‌كان بێت پێت وانییه ئه‌و قسه‌یه كه‌مێك زوڵم بێت له ئێمه كه له‌ده‌ره‌وه‌ی وڵات ده‌ژین؟ كاكی من هونه‌ر شتێك نییه له‌لای ئه‌و حكومه‌ت و ده‌سه‌ڵاته تا گرنگی به ئه‌م و ئه‌و بدات لایه‌نێكیش نییه به‌ناوی لایه‌نی تایبه‌تمه‌ند به‌هونه‌ر جگه له‌وانه‌ی زه‌مینه‌سازی ده‌كه‌ن بۆیه من پێم وایه ئه‌وانه‌ی ئه‌و قسه‌یه ده‌كه‌ن، یان تێنه‌گه‌شتوون له‌هونه‌ر و نازانن هونه‌رمه‌ند چییه یان خۆیان له راستییه‌كان گێل ده‌كه‌ن.\n*ساڵانێك به‌ر له ئێستا له رۆژنامه‌ی میدیا هه‌واڵی هاوكاریكردنی هه‌ندێك هونه‌رمه‌ند بڵاو كرایه‌وه تۆش، یه‌كێك بووی له‌و هونه‌رمه‌ندانه دواتر تۆ هه‌ندێكی تر له‌و هونه‌رمه‌ندانه ئاماژه‌تان به‌وه كرد كه هاوكاری نه‌كراون ئایا لایه‌نی په‌یوه‌نددار به دواداچوونی بۆ ئه‌م وه‌ڵامه‌ی ئێوه كرد، كه چۆن به‌ناوی ئێوه‌وه پاره و هاوكاری وه‌رگیراوه؟\n-ئه‌وه شتێكی زۆر ناخۆش بوو بۆ من زۆرم پێم سه‌یر بوو له لستێكدا ناوی من هاتبوو كه گوایه بۆ كاره هونه‌رییه‌كانم بڕی 200 دۆلارم وه‌رگرتووه، مه‌هزه‌له‌كه له‌وه‌دایه هه‌ر كلیپێكی من 15000 هه‌زار دۆلاری زیاتری تێچووه كلیپه‌كانیشم ئه‌و راستییه ده‌سه‌لمێنن و هه‌موو به‌رهه‌مه‌كانیشم بێ به‌رانبه‌ر پێشكه‌ش به كه‌ناڵه كوردییه‌كان كردووه، دیاره ئه‌وانیش له پاداشتی ئه‌و چاكه‌یه بوو به‌و جۆره ره‌فتاریان كرد، كه من واده‌زانم سوكایه‌تییان به‌من كردووه واش تێگەیشتووم كه وتبێتیان هه‌موو هونه‌ری نه‌ریمان بابانمان به 200 دۆلار كڕیوه، له‌كاتێكدا وه‌ك ئه‌وكاتیش رامگه‌یاند من هونه‌ره‌كه‌م ناگۆڕمه‌وه به‌هه‌موو پۆست و سه‌روه‌ته‌كه‌ی ئه‌وان، به‌ڵام به‌داخه‌وه ئه‌و لایه‌نی په‌یوه‌ندداره‌ی كه ئێوه باسی ده‌كه‌ن به‌باشیان زانی گوێی خۆیان له‌م درۆ و دزی و فه‌زاحه‌ته گه‌وره كه‌ڕ بكه‌ن، ئه‌ویش وه‌ك هه‌موو شته‌كانی تر، من له ڕێگای گۆڤارو رۆژنامه‌كانه‌وه ئه‌و هه‌واڵه‌م به به‌درۆ خسته‌وه و قسه‌ی خۆمم كرد، به‌ڵام دیاره سوكایه‌تی كردن به هه‌ستی هونه‌رمه‌ند له كوردستان شتێكی زۆر ئاساییه و دزیكردن و گه‌نده‌ڵیش شتێكه شانازی پێوه بكرێت، ئه‌گه‌ر وانه‌بووایه له‌و كاته‌ی ئێمه هه‌واڵی وه‌رگرتنی پاره‌مان ره‌تكرده‌وه باشترین كات بوو بۆ ئاشكرا كردنی ئه‌وانه‌ی ئه‌و پاره‌یان وه‌رگرتووه، به‌ڵام نه‌كرا و ئه‌و نه‌كردنه‌ش واتای هه‌یه.\n*حكومه‌ت و ده‌سه‌ڵات ئه‌ركی سه‌رشانیه‌تی گرنگی به هونه‌رو هونه‌رمه‌ندان بدات، كه‌چی زۆر جاران له ڕێگه‌ی میدیاكانه‌وه به‌لیست ناوی ئه‌و هونه‌رمه‌ندانه بڵاو ده‌كرێته‌وه كه هاوكاریكراون وه‌كو ئه‌وه‌ی حكومه‌ت خێریان پێبكات، باشه تۆ پێت وایه ئه‌ركی میدیای كوردی ئه‌وه‌یه به دوای هاوكاری هونه‌رمه‌ندا ندا بگه‌ڕێت و مانشێتی رۆژنامه‌كانی پێپڕبكاته‌وه یان ئه‌ركی زۆر له‌وه گرنگتر هه‌یه میدیا كاری له‌سه‌ر بكات؟\n-ئه‌گه‌ر حكومه‌تی كوردستان پاره بۆ هونه‌ر وه‌ك میزانییه دابین بكات، كارێكی خراپ ناكات و ئه‌ركیه‌تی بیكات، به‌ڵام له‌كوردستان هه‌موو ئه‌و شتانه‌ی كه ده‌كرێن ئه‌و ئه‌نجام ده‌درێن دوورن له ئه‌ركه راسته‌قینه‌كه، بۆیه میدیاو راگه‌یاندنه‌كان شتێكی خراپیان نه‌كردووه من پێم وایه ئه‌ركی راسته‌قینه‌ی میدیا به‌دواداچونی راستییه‌كانه ئه‌و میدیاو راگه‌یاندنانه‌ی كه به‌لیست ناوی هونه‌رمه‌ندانیان بڵاو كرده‌وه رونكردنه‌وه‌و ره‌تكردنه‌وه‌ی هونه‌رمه‌ندانیشیان بڵاوكرده‌وه كه‌وابوو ناتوانم بڵێم راگه‌یاندنه‌كان له ئه‌ركی خۆیان له‌و باره‌یه‌وه لایانداوه ئه‌وه‌ی له‌وه‌زاره‌تی رۆشنبیری بڵاوكرایه‌وه له ئه‌نجامی شه‌فافیه‌تی وه‌زاره‌ت نه‌بوو له ئه‌نجامی ئه‌وه‌ش نه‌بوو وه‌ك چالاكی باسی بكه‌ن به‌ڵكو له ئه‌نجامی كێشه‌و ململانێكانی نێو خودی وه‌زاره‌ته‌كه دروست بوو، له ئه‌نجامی ئه‌و كێشه‌و ململانێیانه‌ش به‌و شێوه‌یه ئه‌وه‌ی له‌بن به‌ڕه بوو له وه‌زاره‌ت خرایه سه‌ر به‌ڕه، خۆ ئه‌گه‌ر رۆژنامه‌كان ئه‌وه‌یان بڵاو نه‌كردایه‌ته‌وه و به‌رباسیان نه‌خستایه ئه‌وه بێگومان نه‌من و نه ئه‌و هونه‌رمه‌ندانه‌ش كه بۆ یه‌ك رۆژ هاوكاری نه‌كراون ئاگامان له‌و مه‌هزه‌له‌یه نه‌ده‌بوو كه له‌و وه‌زاره‌ته به ئێمه ده‌كرێت و ئه‌و دزی گه‌نده‌ڵیه‌ش ئاشكرا نه‌ده‌بوو كه هونه‌مه‌ند بێ ئه‌وه‌ی ئاگای لێبێت پاره‌ی به‌ناوه‌وه وه‌رده‌گیرێت و و ته‌سویه‌ی به‌ناوه‌وه ده‌كرێت، بۆیه من ئه‌وه‌نده‌ی قسه‌م له‌سه‌ر ئه‌و وه‌زاره‌ته هه‌یه له‌و باره‌یه‌وه قسه‌م له‌سه‌ر راگه‌یاندن نییه، چونكه ئه‌و ناعه‌داله‌تییه‌ی له پاره خه‌رجكردن بۆ هونه‌ر ده‌كرێت زۆر گه‌وره تره له ناعه‌داله‌تییه‌كانی تر، هونه‌رمه‌ندانی كوردستانیش وه‌ك هه‌موو چین و توێژه‌كانی تر به‌شداربوون له شۆرش و قوربانیدان و له‌خه‌بات و تێكۆشان، ئه‌مرۆش ئه‌گه‌ر میزانییه و بودجه دابین بكرێت بۆ كاره‌كانیان چالاكییه‌كی ئه‌وتۆ نییه شایه‌نی باس بێت، چونكه هونه‌ریش وه‌ك هه‌موو لایه‌نه‌كانی تری ژیان پێویستی به بوژانه‌وه‌و گرنگی پێدان و میزانییه بۆ دابینكردن هه‌یه ئه‌وه‌ش ئه‌ركی حكومه‌ته، به‌ڵام ئه‌وه‌ی كه‌ئه‌مرۆ ده‌كرێت گرنگیدان نییه به‌هونه‌ر گرنگی دانه به‌شه‌خس به‌و شه‌خسانه‌ی كه پێشتر باسمكرد ئه‌وه‌ش ئه‌ركی میدیاكانه باسی بكه‌ن و تیشكی بخه‌نه سه‌ر بۆ ئه‌وه‌ی ئێمه‌مانانێك بزانین چ مه‌هزه‌له‌یه‌ك به‌هونه‌ر ده‌كرێت، خه‌ڵكیش بزانێت هونه‌ر چی به‌سه‌ر دێت، و ئه‌و پاره‌یه‌ش كه بۆ هونه‌ری خه‌رج ده‌كه‌ن بۆ كێیه و كێ هاوكاری ده‌كرێت.\n*هونه‌ر خۆی بۆخۆی په‌یامێكی گرنگه و زۆر جار بۆته پردی په‌یوه‌ندی له نێوان نه‌ته‌وه جیاجیاكانی جیهان ئه‌ی كورد تاچه‌ند توانیوویه‌تی ئه‌م په‌یامه هونه‌رییه‌ی خۆی ئاراسته‌ی جیهان بكات؟\n-پێشتریش له دیمانه‌یه‌ك باسی ئه‌وه‌م كردووه ئێمه وه‌كو میلله‌ت قه‌زیه‌كه‌مان نه‌بۆته قه‌زیه‌یه‌كی جیهانی تا لایه‌نه‌كانی ژیانمان بگاته ئه‌و ئاسته‌ی له‌سه‌ر ئاستی جیهانی كاری بۆ بكرێت، به‌ڵام هه‌وڵدان هه‌یه و ده‌كرێت كاره‌كانیش له‌سه‌ر ئاستی كاری تاك بگاته ئه‌و ئاسته‌ی له‌لای نه‌ته‌وه‌كانی تری دنیا جێی بایه‌خ و تێگه‌شتن بێت، به‌ڵام به‌گشتی وه‌كو هونه‌ری نه‌ته‌وه‌و میلله‌تێك زۆرمان ماوه، وه‌كو تاك هه‌وڵ هه‌یه و زۆركات هه‌وڵه‌كانیش جێی دڵخۆشین، خۆ ئه‌گه‌ر ئه‌و میزانییه‌و شته‌ش كه كه‌س نایبینێ و باسیش ده‌كرێت ئه‌سڵی هه‌بووایه‌و بۆ هونه‌ر و كاری هونه‌ری خه‌رج بكرایه له‌وانه‌یه شتێك بكارایه بۆ ئه‌و مه‌به‌سته، به‌ڵام تا ئێستا ئه‌وه‌ی تۆ باسی ده‌كه‌یت كارێكی زه‌حمه‌ته.\n*زیاتر له چوار ساڵ ده‌بێت حكومه‌ت و هونه‌رمه‌ند و ڕێكخراوی هونه‌رمه‌ندان كار بۆ به‌رگریگرتن له دیارده‌ی كۆپی كردن ده‌كه‌ن، كه‌چی تا ئیستا نه‌بۆته یاساو نه‌چه‌سپاوه تۆ ئه‌مه بۆ كه‌م ته‌رخه‌می كێ ده‌گه‌ڕێنیته‌وه؟\n-واده‌زانم له‌لای ئه‌و سیاسییانه‌ی كه ئه‌مڕۆ وڵات ده‌به‌ن به‌ڕێوه هونه‌ر شتێك نییه بوونی هه‌بێت و بیری لێ بكرێته‌وه لای ئه‌وان هونه‌ر ته‌نها مه‌زه‌ی شه‌وه سوره‌كانه و شتێك نییه جێی بایه‌خ بێت، بۆیه زۆر له‌دوای ئه‌و مه‌سه‌له‌ی كۆپی كردن و باسكردن له‌یاسای رێگری له‌كۆپی كردن یاسای تر باسكراوه په‌سه‌ندكراوه و چووه‌ته واری جێبه‌جێكردن، به‌ڵام یاسای پاراستنی مافی هونه‌رمه‌ند تۆزی له‌سه‌ر نیشتووه و كه‌س لێی ناپرسێته‌وه ئه‌وه جگه له‌كه‌مته‌رخه‌می حساب نه‌كردنه بۆ هونه‌ر و هونه‌رمه‌ند به‌ڵام ئه‌گه‌ر ئه‌و ده‌سه‌ڵاته‌ش خۆی پێی نه‌زانێت هه‌موو كه‌س ده‌زانێت كۆپی كردنی به‌رهه‌مه هونه‌رییه‌كان ده‌گه‌ڕێته‌وه بۆ بێده‌سه‌ڵاتی ده‌سه‌ڵات هه‌میشه وتومه من دژی ده‌سه‌ڵات نیم ئه‌وه‌نده‌ی دژی بێده‌سه‌ڵاتی ده‌سه‌ڵاتم به‌ڕاستی ئه‌وه نه‌نگی و شه‌رمه بۆ ده‌سه‌ڵاتی كورد هونه‌رمه‌ندی كورد له‌سایه‌ی ئه‌ودا به‌رۆژی رووناك به‌به‌رچاوی پۆلیس و دادگا و یاسا پارێزه‌كانییه‌وه دزی لێ ده‌كرێت و سه‌روه‌ته‌كه‌ی كه هونه‌ره‌كه‌یه‌تی به‌تاڵان ده‌برێت.\n*ئێمه‌ی كورد كه‌ی ده‌توانین كاره هونه‌رییه باشه‌كان له خراپه‌كان جیا بكه‌ینه‌وه؟\n-زۆرجار له‌و باره‌یه‌وه قسه‌م كردووه، من وتومه تێنه‌گه‌یشتن بۆ هونه‌ر له‌نێو خه‌ڵك و له‌نێو جه‌ماوه‌ری كورد به‌شێكه له‌دروستبوونی ئه‌و هونه‌ره لۆكاڵی و بازاڕییه‌ی كه ئێستا سه‌راپای هونه‌ری كوردی داگیركردووه، به‌ڵام له‌و قسه‌یه‌ی منیش ئه‌و راستییه به‌ده‌رده‌كه‌وێت ئه‌وانه‌ی ئه‌مڕۆ ناوی خۆیان ناوه هونه‌رمه‌ند زۆرله‌وه بچوكترن كاری هونه‌ری بكه‌ن، چونكه هونه‌ر و كاری هونه‌ری ده‌بێت پێشه‌نگ بن بۆ ئاراسته‌كردنی خه‌ڵك نه‌ك حه‌زی خه‌ڵك پێشه‌نگ بێت بۆ دیاریكردنی ئاراسته‌ی كاره هونه‌رییه‌كان كه ئێستا حه‌زێكی موراهیقانه پێشه‌نگ و بنه‌ماو ناوه‌ڕۆكی كاره هونه‌رییه‌كانن ئه‌وه‌ی ئه‌و ره‌وشه‌ی خولقاندووه تێنه‌گه‌یشتنی خه‌ڵكه، ئه‌وه‌ی ئه‌و خه‌ڵكه‌ی والێكردوه و له ئاستی بیر كردنه‌وه‌یه‌كی باش نه‌بێت بۆ هه‌موو لایه‌نه‌كانی ژیان ئه‌و هه‌موو ده‌رده‌سه‌رییه‌بوو كه به‌سه‌ر ئه‌و میلله‌ته‌دا هات ئه‌وه‌ی ئه‌مرۆ ئه‌و واقیعه زیاتر فه‌ڕزده‌كات و ته‌وزیفی ده‌كات بۆكایه‌و كاره هونه‌رییه‌كان كه نه‌پێشه‌نگ بێت و نه به مانای هونه‌ر هونه‌ر بێت تێنه‌گەیشتنی خودی هونه‌رمه‌نده‌كانه له ئه‌رك و رۆڵی هونه‌ر ئه‌گه‌ر هونه‌رمه‌ندان تێگه‌شتن هونه‌ر چییه ده‌توانن به‌گشتی هونه‌رێك بكه‌ن كه رۆڵی هه‌بێت له هۆشیاركردنه‌وه‌ی خه‌ڵك نه‌ك زیاتر مه‌ستكردنی، ئه‌گه‌ر ئه‌م ره‌وشه‌ش به‌م شێوه‌یه به‌رده‌وام بێت ئه‌وه كاره‌ساته كه كورد ده‌یه‌وێت په‌یامی هونه‌ری میلله‌ته‌كه‌ی به‌هه‌ڵپه‌ڕكێ بگه‌یه‌نێت و هونه‌رمه‌ندیش نه‌ك توانای تێگه‌یاندن و سه‌رمه‌شقی كردنیان نییه ته‌سلیم به‌و حه‌زه بوون و گاوانی هه‌ڵپه‌ڕكێكانیان گرتووه.\n*چی تێدایه ئه‌گه‌ر سوود له هونه‌ری بیانی وه‌ربگرین؟\n-به‌رده‌وام ئه‌وه‌م راگه‌یاندووه كه سود وه‌رگرتن له هونه‌ری وڵاته‌كانی تر كێشه‌یه‌ك نییه‌و بگره له به‌رژه‌وه‌ندیماندایه، به‌ڵام هه‌موو كات ئه‌وه‌م ره‌تكردۆته‌وه كه هه‌ندێك كه‌س دێن كۆپی هونه‌ری میلله‌تانی ده‌وروبه‌ر ده‌كه‌ن و وه‌ك خۆی له هونه‌ری كوردی داده‌نێنه‌وه من پێم وایه ئه‌م جۆره كۆپی كردنه جگه له ئیفلاسی هونه‌ری ئه‌و كه‌سانه‌ی كه به‌وكاره هه‌ڵده‌ستن هیچی تر نییه و كاره‌كانیشیان نه‌ك ناچێته قاڵبی كاری هونه‌ری و خزمه‌تكردن ناشچێته قاڵبی خۆ فێركردن، به‌ڵكو ده‌چێته خانه‌ی دزی له‌میلله‌تانی تر و ده‌چێته خانه‌ی تاوان له‌به‌رانبه‌ر هونه‌ری كوردی چونكه كاری نه‌ته‌وه‌كانی تر ده‌هێنیت به‌چاك و خراپیانه‌وه ناوی ده‌نێی هونه‌ری كوردی له‌وكاته‌شدا ئه‌و جۆره كارانه مۆركه راسته‌قینه‌كه‌ی هونه‌ری كوردی لای خه‌ڵك ده‌شێوێنێت و شێواوییه‌ك بۆ خوێندنه‌وه و ناسینه‌وه‌ی هونه‌ری كوردی دروست ده‌كه‌ن، ئه‌وه‌ش تاوانه، بۆیه من ئه‌وه ده‌ڵێمه‌وه ناكرێت داخراویمان وامان لێبكات سود له هیچ هونه‌رو ئه‌زموونێكی هونه‌ری پێشكه‌وتووی ده‌ره‌وه‌ی خۆمان وه‌رنه‌گرین و ناشكرێت كراوه‌یمان به‌رووی ئه‌و تێكه‌ڵاوی سود وه‌رگرتنه وامان لێ بكات كۆپی هونه‌ری میلله‌تانی تر بهێینین و به‌ناوی هونه‌ری كوردییه‌وه عه‌رزی بكه‌ین.\n* تاچه‌ند پێت وایه هونه‌رمه‌ند پێویسته باركگراونێكی فكری مه‌عریفی هه‌بێت؟\n-ئه‌گه‌ر له‌وه‌ڵامه‌كانی پێشوو ورد بیته‌وه هه‌ندێك قسه‌م له‌سه‌ر ئه‌و مه‌سه‌له‌یه كردووه من باسم كرد خه‌ڵكی ئێمه تێنه‌گه‌شتنی بۆ هونه‌ر هه‌یه و ته‌سلیم بوونی هونه‌رمه‌نده‌كانیش به‌وتێنه‌گه‌شتنه شێواوی له هونه‌ری كوردی خولقاندووه، بۆیه ئه‌گه‌ر هونه‌رمه‌ند هۆشیار بێت ده‌توانێت به پێچه‌وانه‌ی شه‌پۆله‌كانی ئه‌و تێنه‌گه‌یشتنه مه‌له بكات و توانای رووبه‌ڕو بونه‌وه‌ی ئه‌و شه‌پۆلانه‌ی ده‌بێت هه‌رچه‌ند به‌هێزبن ئه‌ویش له‌كاتێكدا كه خودی ئه‌و هونه‌رمه‌نده تێگه‌شتنی بۆ ئه‌رك و رۆڵی هونه‌ر گه‌یاندبێتییه ئه‌و بڕوایه‌ی رووبه‌ڕووی ئه‌و شه‌پۆلانه بێته‌وه، به‌ڵام به‌داخه‌وه ئه‌و جۆره تێگه‌یشتنه زۆر كه‌مه و ئه‌و كه‌مییه‌ش هونه‌ری كوردی شێواندووه، به‌شێوه‌یه‌ك هه‌موو هونه‌ری ئێمه بووه به‌هه‌ڵپه‌ڕكێ و چه‌قه‌نه لێدان و هه‌موو جه‌ماوه‌ری ئێمه‌ش بووه به‌سه‌رچۆپی گرو گروپی شایی، به‌ڵگه‌ی ئه‌و قسه‌یه‌ش ژماره‌ی كۆنسێرته هونه‌رییه‌كان و ئاهه‌نگی هه‌ڵپه‌ڕكێكانه، بزانه كامیان زۆرتر له‌وی تریانه و جه‌ماوه‌ری كامیان به‌جۆش و به‌ژماره تره، ئه‌و شێواویه‌ش ئه‌نجامی نه‌بوونی ئه‌و رۆشنبیری و مه‌عریفه‌یه كه تۆ پرسیاری له‌باره‌وه ده‌كه‌یت، خۆ ئه‌گه‌ر ئه‌و سه‌قافه‌ته بوونی هه‌بوایه ئه‌وه حاڵی هونه‌ر نه‌ده‌بوو بۆیه ئه‌گه‌ر زۆر به‌كورتی وه‌ڵامت بده‌مه‌وه ده‌ڵێم: ئه‌گه‌ر پرسیاره‌كه‌ت له‌سه‌ر ئه‌و بارودۆخه بێت كه ئه‌مڕۆ هونه‌ری كوردی پێیدا گوزه‌ر ده‌كات، به‌هیوام ئه‌و چه‌ند قه‌سه‌ی كردومانه وه‌ڵامێكی دروست بێت به‌ڵام ئه‌گه‌ر له‌مانای هونه‌ر تێبگه‌ین به‌مانای خۆی ئه‌وه ئه‌و پرسیاره‌ی به‌ڕێزتان و وه‌ڵامدانه‌وه‌ی ئێمه‌ش بێ مانا ده‌بێت، چونكه هونه‌ر بۆخۆی واتای تێگه‌یشتن و تێگه‌یاندنه ئه‌گه‌ر خه‌ڵكێك ئه‌و توانایه‌ی نه‌بوو ئه‌وه هونه‌رمه‌ند نییه، كه‌وابوو ناكرێت بڵێن هونه‌رمه‌ند به‌كه‌سێك ئه‌گه‌ر له‌سه‌قافه‌ت و مه‌عریفه‌تی دڵنیا نه‌بین كاتێك پێشمان وت هونه‌رمه‌ند ئه‌بێت موتڵه‌قه‌ن گه‌شتبینه ئه‌و بڕوایه‌ی كه رۆشنبیری و مه‌عریفه‌تی هه‌یه، كه گه‌شتینه ئه‌و بڕوایه‌ش پرسیاره‌كه و وه‌ڵامیش مانای نامێنێت\nدیمانە/ سۆران مارف كەریم


بەمەبەستی بەشداریكردن لە خولێكی تایبەت لە بواری (وەڵامدانەوە و ئامادەكاری كارەساتە سروشتیەكان) شاندى وه‌زاره‌تى ناوخۆ- ناوه‌ندى هاوبه‌شى هه‌ماهه‌نگى قه‌یرانه‌كان و لايه‌نه په‌يوه‌نداره‌كان لە حكومەت و ڕێكخراوە ناوخۆییەكان سەردانی وڵاتى ئەڵمانیای كرد، كە لەلایەن دامەزراوەی (THW) ڕێكخرابوو، بەمەبەستی سوود بینین لە ئەزموون و شارەزایی وڵاتی ناوبراو لە بواری بەهاناوەچوون و وەڵامدانەوەی كارەساتە سروشتیەكان و چۆنیەتی كاركردن و هەماهەنگی كردن لەم بوارە.\nخولەكە لەماوەی نێوان (8-13/7/2018) بەڕێوەچوو، كە بەشێوەی تیۆری و پراكیتكی بەشداربووان سوودمەند بوون لە وەرگرتن و ئاڵوگۆڕی زانیاری.\nشایەنی ئاماژە پێدانە دامەزراوەی (THW) یەكێكە لە هاوبەش و هاوكارە سەركیەكانی ناوەندی هاوبەشی هەماهەنگی قەیرانەكان لە وەزارەتی ناوخۆ، كە بەشێوەی تەكنیكی و لۆجیستی و دابینكردنی كەلوپەلی فریاگوزاری و دروستكردنی كۆگای تایبەت بە وەڵامدانەوەی قەیران و كارەسات هاوكاری پێشكەش كردوە.\nگرنگترین ئەنجامی خولەكە.\nسيتسه‌مى وه‌ڵامدانه‌وه‌ى قه‌يران و كاره‌ساته‌كانى ئەڵمانیا زۆر پیشکەوتووە و سیستەم و ئامێری پێویست بەکار دەهێندرێت بۆ ئاگادارکردنەوەو ڕووبەڕوو بوونەوەی کارەساتەکان و ئاگادارکردنەوەی پێشوەختە كە دەكرێ وەكو حكومەتی هەرێم سوودی لێ وەربگیریت.\nئه‌كاديميايه‌كى زۆر پێشكه‌وتوويان هه‌يه كه ته‌واوی پێداویستیەکانی وەڵامدانەوی قەیرانەکان و پێدانى خولى مه‌شق و ڕاهێنان تیایدا بەردەست دەکەوێت ساڵانە لە وڵاتانی جیهانەوە كەرتی حكومی و تایبەت لەم پەیمانگا خول دەبینن و ڕاهێنانیان پێ دەكرێت.\nژمارەیەكی زۆری خۆبەخشیان هەیە بۆ وەڵامدانەوی قەیرانەکان لە کاتی ڕوودانی کارەساتەکان كە نمونەیەكی باشە تاوەكو وڵاتان سوودی لێ ببینن.\nخستنەڕووی پلانی هاوكاری و پشتگیری ئاژانسی ناوبراو بۆ ناوەندی هاوەبەشی هەماهەنگی قەیرانەكان بۆ ساڵی 2020-2018 خستنە ڕووی خاڵە گرنگەکان لەگەڵ باسكردنی هەنگاوە كردارییەكانی ئایندە.\nئاماده‌يى خۆيان نيشاندا بۆ هاوكارى و هه‌ماهه‌نگى كردن له‌گه‌ڵ ناوه‌ندى هاوبه‌شى هه‌ماهه‌نگى قه‌يرانه‌كان بەمەبەستی ئامادەكردنی رەشنووسی یاسای بەڕێوەبردنی قەیران و كارەسات لە هەرێمی كوردستان.\nچونیەتی ڕێگركردن لە ڕوودانی لافاو یاخود كەمكردنەوەی كاریگەرییەكانی لەسەر هاوڵاتیان.


مرۆڤ و نائومێدی\nورده‌كارییه‌كانی ژیان مرۆڤ و نائومێدی  ئه‌رشه‌د ته‌حسین  16/8/2017\nمرۆڤ بوونه‌وه‌رێكی خاوه‌ن هه‌ست و سۆزه، كار و كرده‌وه‌كانی چوارده‌وری كاریگه‌ری له‌سه‌ر داده‌نێن و له‌روانگه‌ی هه‌ست‌و سۆزه‌وه ره‌نگدانه‌وه‌ی ده‌بێت له‌سه‌ری، كاتێك مرۆڤ له‌ژیانی رۆژانه‌یدا، له‌هه‌وڵ‌و تێكۆشانیدا تووشی هه‌وراز‌و نشێو ده‌بێت، زۆركات ناگات به‌و ئامانجه‌ی هه‌وڵی بۆ داوه‌و شكست ده‌هێنێت، ئه‌و كات تووشی نائومێدی ده‌بێت‌و ئه‌مه‌ش كاریگه‌ری له‌سه‌ری ده‌بێت، دوور نیه بۆ داهاتووی له‌سه‌ر ره‌فتاره‌كانیدا ره‌نگ بداته‌وه، به‌ڵام كاتێك سه‌ركه‌وتن به‌ده‌ست ده‌هێنێت گه‌شبینی و ئومێد باڵی به‌سه‌ردا ده‌كێشێت و شه‌وق و گه‌شیه‌كی زیاتری تێدا به‌دی ده‌كرێت و ئه‌مه‌ش وا ده‌كات كاروباره‌كانی ژیانی به وزه‌یه‌كی زیاتره‌وه ئه‌نجام بدات.\nمرۆڤی به‌توانا و سه‌ركه‌وتوو ئه‌وانه نین كه ته‌نها له سه‌ركه‌وتن دا گه‌ش بن و ببنه داهێنه‌ر، به‌ڵكو سه‌ركه‌وتووه‌كان ئه‌وانه‌ن كه له‌شكست‌وكه‌وتندا نه‌رووخێن‌و نائومێدی یه‌خه‌یان پێ نه‌گرێت، له‌چركه‌ساتی كه‌وتن دا بیر له سه‌ركه‌وتن و هه‌ستانه‌وه بكه‌نه‌وه و به ئومێده‌وه هه‌نگاوی به‌ره‌و سه‌ركه‌وتنی نوێ بنێن.\nنائومێدی ترسناكترین ده‌رده كه تووشی مرۆڤ ده‌بێت له ژیانیدا، چونكه كاتێك مرۆڤ ئومێد له ده‌ست ده‌دات، ئه‌و كات توانای هه‌نگاونانی نابێت بۆ كار و كرده‌وه‌ی نوێ و دووباره هه‌ستانه‌وه و سه‌ركه‌وتن، بۆیه كه ده‌ڵێین هیچ كات نابێت له ژیان دا نائومێدبیت‌و بهێڵیت كه‌م و كوڕی و شكسته‌كانی ژیان هه‌ره‌ست پێ بهێنن، به‌بڕوای من ئه‌و كاته‌ی نائومێدی وات لێده‌كات ده‌ست له‌ژیان به‌ربده‌یت هیچی وای كه‌متر نیه له مردنێكی له‌سه‌ر خۆ، چونكه هه‌ركات هه‌ستت به نائومێدی كرد ئه‌وا هێواش هێواش به‌ره‌و مه‌رگ هه‌نگاوت ناوه، هه‌ر بۆیه مه‌هێڵه مۆته‌كه‌ی نا ئومێدی ژیانت داگیر بكات.\nمه‌زنه‌كان ئه‌وانه‌ن بۆ هه‌ر كارێك كه ئه‌نجامی ده‌ده‌ن سه‌ره‌تا به ئومێده‌وه هه‌نگاوی بۆ ده‌نێن‌و گه‌شبینی سه‌راپای ژیانی ته‌نیون، هه‌ر ئه‌وه‌ش ده‌یان گه‌یه‌نێت به‌لوتكه‌ی سه‌ركه‌وتن و پێكانی ئامانجه‌كانیان، كه‌واته هه‌میشه به بوێریه‌وه بڕوانه ژیان، به ئومێده‌وه بڕوانه ئاینده، هه‌میشه له پێناو خۆشبه‌ختی ژیان دا قورسترین رێگا هه‌ڵبژێره و به چه‌كی ئومێد و گه‌شبینی به‌ربه‌سته‌كان تێك بشكێنه، هیچ كات له‌شكست مه‌ترسه، ئه‌وه‌ت لاروون بێت كه هه‌تا شكست نه‌هێنیت نرخی سه‌ركه‌وتن نازانیت، شكست باشترین هه‌له كه لێیه‌وه فێری سه‌ركه‌وتن ببیت به‌و مه‌رجه‌ی نه‌هێڵیت بی ئومێدی به‌سه‌رتدا زاڵ بێت و كارت تێ بكات، هه‌میشه خۆڕاگر به و به‌رده‌وام به له هه‌وڵدان بۆ به‌ده‌ست هێنانی ئامانجه‌كانت.\nئه‌وه سروشتی ژیانه، تۆ هه‌بیت یان نا، ئومێده‌وار بیت یان نائومێد، ئه‌و له‌كاروانی خۆی به‌رده‌وامه و گه‌ر تۆ له جێگه‌ی خۆتدا بمێنیته‌وه به‌جێت ده‌هێڵێت، كه‌واته هه‌میشه نائومێدیه‌كان بگۆڕه به‌ئومێد‌و به‌عه‌شقه‌وه هه‌نگاو بۆ داهاتووت بنێ و سه‌ركه‌وتن مسۆگه‌ر بكه، با كاروانی ژیان ئاوازی ناوت بڵێته‌وه و شانازیت پێوه بكات