ڤیدیۆ: ئه‌ستێره ناسێك نهێنیه‌كی ژیانی ڕاگه‌یاندنكارێكی به‌ناوبانگی ئاشكرا كرد\nڤیدیۆ: ئه‌ستێره ناسێك نهێنیه‌كی ژیانی ڕاگه‌یاندنكارێكی به‌ناوبانگی ئاشكرا كرد\nله‌نێوان ده‌ركه‌وتنی وه‌ك ڕاگه‌یاندنكار و شۆكبووندا هه‌واداره‌كانی ڕاگه‌یاندنكاری لوبنانی" نیشان" له دیمانه‌یه‌كیدا له‌گه‌ڵ ئه‌ستێره ناسی لوبنانی" میشایل حایك" بۆیان ئاشكرا بوو كه نیشان ویستی ئه‌وه‌ی هه‌بووه كۆتای به ژیانی خۆی بهێنێت له‌ڕێی به‌كارهێنانی چه‌كه‌وه.\nله پرۆگرامی "حوار من نوع اخر" كه ڕاگه‌یاندنكار "نیشان" به‌شێوه‌ی ڕاسته‌وخۆ پێشكه‌شی ده‌كات توشی شۆك بوو كاتێك " میشایل حایك" ی میوانی باسێكی سه‌باره‌ت به نیشان ڕوون كردۆته‌وه و له ڤیدیۆكه‌دا به‌ڕوونی ده‌رده‌كه‌وێت نیشان شڵه‌ژاوی له‌سه‌ر ڕوخساری هه‌یه .\nحایك داوا له نیشان ده‌كات بۆ هه‌میشه ئه‌م جۆره بیركردنه‌وه‌یه له سه‌ری خۆی ده‌ربكات و لاپه‌ڕه‌یه‌كی نوێ له ژیانیدا بكاته‌وه و ژیانێكی نوێ ده‌ست پێ بكات و له‌كۆتای دیمانه‌كه‌دا نیشان دانی به‌وه‌دا نا كه خاوه‌نی چه‌كه به‌ڵام ئه‌و بابه‌ته‌ی ئه‌ستێره ناسه‌كه كردویه‌تیه‌وه ئه‌وه‌نده گرنگ نییه بۆ بینه‌ره‌كانی و هه‌ر به پێشبینی ده‌مێنێته‌وه.\nنیشان ی ته‌مه‌ن 49 ساڵ یه‌كێكه له ڕاگه‌یاندنكاره ناوداره‌كانی ناو هونه‌ری عه‌ره‌بی و له‌مانگی ڕه‌مه‌زاندا بوو به ڕوخسارێكی دیار وه‌ك پێشكه‌شكاری پرۆگرامه وتووێژیه‌كان و ژماره‌یه‌كی زۆر له بینه‌ری هه‌بووه.\nلقاء #ميشال_مع_نيشان البارحة على شاشة تلفزيون الجديد\nصدمة من العيار الثقيل #ميشال_حايك يُفاجيء المذيع نيشان بقراءة تنبوء يخصه وهو رغبته بالانتحار ويحذره من ذلك\nويتنبأ بظهور علاج بسيط لكورونا وانكشاف ملفات فضائحية حول نشأة الفايروس ونشره @AlJadeed_TV pic.twitter.com/Izo0IpulsA\n— نوف العجلان (@Nouf_AlAjlan7) October 22, 2020\nهونه‌رمه‌ندێكی كۆمیدیا.. وتی كۆرۆنا مه‌ترسیدار نییه و توشی بوو و مرد


NRT TV | خۆرھەڵاتی ناوەڕاست | کۆمەڵێک ڕۆژنامەنووس و ڕۆشنبیرو مامۆستاى زانکۆ بانگەوازێک لە کۆمەڵگەى نێودەوڵەتى دەکەن\n1818 جار خوێندراوەتەوە\nکۆمەڵێک نوسەرو رۆژنامەنووس ومامۆستاى زانکۆ لەباشورى کوردستان بانگەوازێک دەکەن لەکۆمەڵگەى نیودەوڵەتى سەبارەت بە لەشکرکێشی و داگیركردنی ناوچە کوردستانییەکانی سوریا لەلایەن توركیاوە هۆشیاریش دەدەن لەدروستبوونى جەنگێکى خوێناوی لەناوچەکەدا.\nجارێكی تر له سەر سنوورەکانی سوریا لە خۆرهه‌ڵاتی ناوه‌ڕاستدا ته‌پڵی جه‌نگێکی خوێناوی تر لێده‌رێت، هه‌ڕه‌شه‌ی بەردەوامی سه‌رۆكی ده‌وڵه‌تی توركیا بۆ لەشکرکێشی و داگیركردنی ناوچە کوردستانییەکانی سوریا، رۆژاڤا، ھێما بۆ ڕوودانی ئەو جەنگە خوێناویە دەکات.\nئه‌ردۆگان ده‌یه‌وێت ئه‌و دورگه سیاسییه بچووک و ئارامەی خۆرهه‌ڵاتی فوراتیش له‌ناو خوێندا نقومبكات و دیمۆگرافیای ناوچەکە بگۆڕێت، لە شوێنی دانیشتوانە کوردەکەیدا دۆسته ئیسلامی و سه‌له‌فییه‌كانی خۆی نیشته‌جێ بكات.\nپەلاماردانی سه‌ربازیی بۆسه‌ر دەوڵەتێکی تر، بەر لە ھەموو شتێک، دژ بە پرنسیپه سیاسییه‌كانی نه‌ته‌وه یه‌كگرتووه‌كان و یاسا نێوده‌ڵه‌تییه‌كانه، لەئێستادا رۆژهه‌ڵاتی ناوه‌ڕاست پێویستی بە پشوویەکی سیاسیی درێژە، نەک به جه‌نگی درێژخایه‌نی تر.\nئەوە به‌رپرسیارێتی کۆمەڵگای نێودەڵەتی، بەتایبەتی ئه‌مریكا و هاوپه‌یمانه‌كانی و نه‌ته‌وه یه‌كگرتووه‌كانه، ڕێگریی لەم هه‌ڕه‌شه و پێشھاتە تازەیە بکەن و نەھێڵن شەپۆلێکی تر لە کارەساتی ئینسانیی ڕوو لە ناوچەکە و جیھان بکات\nبڕیاردانی سه‌رۆكی ئه‌مریكاش بۆ كشانه‌وه‌ی هێزه‌كانی له‌سه‌ر سنوور، مانای بێلایه‌نیی نییه، به‌ڵكو مانای ده‌ستهه‌ڵگرتنه له به‌رپرسیارێتی نێونه‌ته‌وه‌یی بۆ پاراستنی ئاساییش و ئارامیی و پێكه‌وه‌ژیان لە خۆرهه‌ڵاتی ناوه‌ڕاستدا\n١- مەریوان وریا قانع مامۆستاى زانکۆ\n٢- ئاراس فەتاح نوسەر\n٣- مەسعود عەبدولخالق توێژەر\n٤- رێبین ئەحمەد ھەردی نوسەر\n٥- جمال حسێن توێژەر\n٦- ئاسۆس ھەردی رۆژنامەنووس\n٧- ھیوا قادر شاعیر\n٨- ھیوا فایەق شانۆکار\n٩- خالید سلێمان رۆژنامەنووس\n١٠- چۆمان ھەردی مامۆستاى زانکۆ\n١١- کەمال رەئوف رۆژنامەنووس\n١٢- ئارام سەعید نوسەر\n١٣- کاوە محەمەد پەرلەمانتار\n١٤- سەلاح رەشید وەزیرى خانەنشین\n١٥- عەبدولقادر سەعید نوسەرو شاعیر\n١٦- ئیسماعیل قادر بازرگان\n١٧- هاوژین عەلى نوسەر


فڵستین نیشتمانی سات و سەوداكان سازمانی خه‌بات کوردستانی ئێران\nسێ شەممە 8ی ڕێبەندانی 1398 ی كۆچی خۆری، سەرۆك كۆماری ئەمریكا، بە مەبەستی ئاشتی لە نێوان ئیسرائیل و فلستین، مەعامەلەی سەدی ڕاگەیاند،كە ماوەێكی زۆرە بەرپرسانی ئەمریكایی كاری لە سەر دەكەن.\nڕاگەیاندنی مەعامەلەی سەدە هەر بە زوویی لە لایەن مەحمود عەبباس سەرۆكی فلستین و خەڵكی فلستین ڕەدكرایەوە، بەڵام بە پێچەوانەی فلستینیەكان بەشی هەرە زۆری ئیسرائیلیەكان و بە تایبەت لایەنە ڕاستەكانی ئیسرائیل ڕازی بوون و لە كاتی ڕاگەیاندنی مەعامەلەی سەدە لەلایەن ترامپ لە واشنگتۆن بنیامین نەتانیاهۆ ئامادە بوو. نەتانیاهوو لە قسەكانیدا سپاسی زۆری سەرۆكی ئەمریكای كرد و خۆشحاڵی خۆی بۆ مەعامەلەی سەدە ڕاگەیاند.\nئەوەی لێرەدا زیاتر جێگەی مەبەستە، تەنیا باسی پرۆژەی سازان و رێكەوتنی سەدە نیە كە بە پێی ئەو پرۆژەو گەڵاڵەیەی ئەمریكا، ڕێگە بە فلستینیەكان دەدا حكومەتێكی ئابڵوقەدراو لە چوارچێوەو جوغرافیاێكی داخراودا دروست بكەن. حكومەتێك لە چوارچێوەێكدا كە هەر كات حەزیان لێ بوو لە كاری بخەن و ڕیگە لە هەناسەدانی سیاسی و ئابووری بگرن. لە پڕۆژەكەی سەرۆكی ئەمریكادا هاتوە كە 50 ملیارد دۆلار هاوكاری پێشكەش بە حكومەتی فلستین دەكرێ، دیارە ئەو ڕێژە پوڵە بەرچاوە بۆ دڵخۆش كردنی فلستینیەكان و هەروەها بە مەبەستی سەلماندنی ئەو ڕاستیە بە فلستینیەكانە كە حكومەتی ئەمریكا جیددیە لە جێ بە جێ كردنی پڕۆژەی سەدە كە وەك دۆناڵد ترامپ ڕایگەیاندوە 50 بە 50 بۆ فلستینیەكان وئیسرائیلە.\nناوەرۆك و ئامانجی پڕۆژەكەی حكومەتی ئەمریكا بە چ مەبەستێكە بابەتێكی دیكەیەو دەكرێ بە جودا لە سەری بدوێین\n، بەڵام ئەوەی مەبەستی سەرەكی ئەم بابەتە ئەوەیە كە هەلومەرجی فلستینیەكان بۆچی گەیشتۆتە ئەم قۆناغە.كاتی خۆی و لە ساڵی ،1947 چ هۆیەك هەبوو كە فلستینیەكان رازی نەبوون ئیسرائیل دراوسێ فلستین بێ، و چ نهێنی و چ گرینگیەكی تێدا بوو كە بریارنامەی 181ی كۆمەڵی گشتی نەتەوە یەكگرتوەكانیان قەبوڵ نەكرد كە لەو بڕیارنامەدا ئەگەر چی مافی تەواو نەدرابوو بە فلستینیەكان، بەڵام بەشێكی زۆر لە ویستەكانیانی تێدا جێ بی جێ كرابوو، كە بێگومان لە ئێستادا بەشی زۆری خەڵكی فلستین و سیاسیەكانی پەشیمانن لە قەبوڵ نەكردنی ناوەرۆكی بڕیاڕنامەی 181 ی نەتەوەیەكگرتوەكان.لە دوای ئەوە جیهانی عەرەب بێ بیركردنەوەی دروست، كەوتنە بەرپەرچ دانەوەی ئەو بڕیارنامەیەی كۆمەڵی گشتی نەتەوەیەكگرتوەكان كە لە ئاكامدا توندوتیژی و روبەڕوبوونەوی قورس لە نێوان فلستینیەكان و ئیسرائیلدا دروست بوو، كە بەشێكی زۆر لە سەرمایەو شوێنی ژیانی خەڵك سوتاو وێران بوو.\nلە 1 ی مانگی مەی ئیسرائیل سەربەخۆیی خۆی ڕاگەیاند و هەر لە 15ی مانگی مای 1348 و ئینگلستان چاودێری خۆی لە سەر فلستین هەڵگرت ئەوەش لە كاتێكدا بوو كە ئیسرائیل تازە پێك هاتبوو، زۆربەی ووڵاتانی عەرەب بە هەلیان زانی و هێرشیان كردە سەر ئیسرائیل بەڵام سەركەوتو نەبوون.\nگومان نیە كە فلستین چەندە بۆتە مۆرەی گەمە كردنی سیاسی دەستی وولاتانی خاوەن هێزی وەك ئەمریكا و ڕوسیە لە هەمانكاتدا بۆتە مۆرەی گەمەی ووڵاتانی ناوچەكەو هەروەها ڕێكخراوە توندڕەوە بێ تەگبیرەكانی عەرەب.\nئەو مەعامەلەیەی چەند ڕۆژ لەوەپێشی دۆناڵد ترامپ ڕایگەیاند روداوێك و مەعامەلەێكی نوێ و جیاوازە لە نەوعیەت و شێوەكەیدا بەڵام لە مێژووی كێشەی فلستیندا مەعامەلەو سات و سەودای زۆری دیكەی لە سەر كراوە. دروشمە زریقەو بریقەدارەكانی سەرۆك و سەركردەكانی عەرەب بۆ دیفاع لە خەڵكی فلستین تەنیا بۆ مەسرەفی ناوخۆیی خەڵكی ووڵاتەكانیان و ڕاكێشانی پشتیوانی خەڵك لە خۆیان و هەوڵ بۆ مانەوەی حكومەتەكەیان بووە زیاتر. حكومەتەكانی ووڵاتانی عەرەب ئەگەر تەنیا لە ڕۆژانی سەرەتایی پێكهاتنی ئیسرائیل بە شێوەی جیددی دیفاعیان لە فلستین كردبێ دەنا لە ساڵانی دواییدا دیفاع لە فلستین و دژایەتی ئیسرائیل تەنیا لە چوارچێوەی دروشمدا بوەو تەنانەت زۆربەی وولاتانی عەرەب پێوەندی دیپلۆماسی و ئابووریان لەگەڵ ئیسرائیل دروست كردوە.\nلە لاێكی دیكەوە ڕێكخراوە توندڕەوە عەرەبیەكان و هەروەها ڕێكخراوە توندڕەوە مەزهەبیەكانیش بە هەڵگرتنی دروشمی گەورە كە كەمتر لۆژیكی و لە چوارچێوەی كردەوەدا بوو، نەك نەبوونە هۆی بەرەو پێش بردنی دۆزی فلستین و گەیشتنی خەڵكی ئەو ووڵاتە بە مافەكانیان بەڵكوو بوونە هۆی تێك چوونی زیاتری هەلومەرجەكەو زیاتر دوور كەوتنەوەی ئاسۆی چارەسەری كێشەی فلستین.\nبە هاتنە سەركاری ڕژیمی ئاخوندی ئێران لە ساڵی 1979 زایینی، دەورێكی نوێ لە دروشمی هەڵخەڵەتاندن و فریو وە چاوبەست، بە ناوی دیفاع لە فلستین هاتە ئاراوە كە دەكرێ قۆناغی بە ناو دیفاعی چل ساڵی ڕژیمی ئێران لە خەڵكی فلستین بە كارەساتبارترین قۆناغەكان بژمێرین.\nڕژیمی ئێران بۆ جوڵاندنی هەستی خەڵكی عەرەب و بە تایبەت فلستینیەكان دەستی دایە پڕوپاگەندەی بە ناو ڕزگاری قودس لە دەست ئیسرائیل و تەنانەت بۆ تەوجیه كردن و ڕەوایی دان بە درێژەدانی شەڕ لەگەڵ عێراق، باسی لە رزگاری قودس لە رێگەی كەربەلاوە دەكرد.\nهەر ئەو ڕژیمە بە دروست كردنی چەندین دەستەو تاقمی ترۆریستی لە ناو خاكی فلستین و لە لوبنان، بە ناوی دژایەتی لە ئیسرائیل كارێكی كرد كێشەی فلستین وناسنامەو ڕەوایی ئەو وولاتە زیاتر بكەوێتە گێژاوی گەمەی سیاسی ناوچەیی و جیهانی و ئەو هەلومەرجەی تووش ببێ كە هیچ مرۆڤێكی خاوەن هەست لە جیهاندا و تەنانەت مرۆڤە خاوەن هەستەكان لە ئیسرائیلیش خوازیاری نین.\nبێگومان كاتێك ژمارەیەك لە فلستینیەكان هێلكەی خۆیان بخەنە سەبەتەی ڕژیمی ئێران و هەروەها چارەنووسی وولاتەكەیان ببەستنەوە بە ڕژیمی ئێران، نەك داهاتووی خەڵكی فلستین روون نابێ و گەیشتن بە ئامانجەكانیان نزیك نابێ بەڵكو فلستین لە ئێستا زیاتر دابەش دەبێ و هەر ئەوەی كە دەسەلاتێك لە ناوچەی غەززە هەیە بەو نەوعە بیركردنەوە تایبەتەی و نزیكی لە ڕژیمی ئێران وهەروەها حكومەتێك لە ڕاموڵا هەیە، بەشی سەرەكی دەگەڕێتەوە بۆ زیاتر ئاڵۆز بوونی كێشەی فلستین و نەبوونی سەربەخۆیی و یەك دەنگی سیاسی لە فلستیندا.\nلە كۆتاییدا نابێ ئەو ڕاستیە نەخەینە بەر چاو كە تا ئەو كاتەی فلستینیەكان یەكگرتوو نەبن و هەروەها لە بڕیاردان لە چارەنووسی سیاسی خۆیان سەربەخۆ نەبن، بێگومان هەلومەرجیان لەوە باشتر نابێ و هەمیشە وەك هۆیەك دەمێننەوە بۆ مەعامەلەی نێوان ووڵاتانی خاوەن هێزو و هەروەهاحكومەتە عەرەبیەكان كە لە ئێستادا گرینگ ترین ئامانجی ئەو حكومەتانە قازانج ویستی و بەرژەوەندی خوازیە.\nدوا ووتە، مەعامەلەی سەدە مەعامەلەێكە كە بەزیانی خەڵكی فلستینەو ئەگەر هەوڵ نەدەن بە شێوەێكی ژیرانە هەڵس و كەوتی لە گەڵدا بكەن، دیسان دەكەونە قۆناغێكی سەخت تر لەوەی لە ئێستادا پێیدا تێ دەپەڕن\nڕێکه‌وت: 2020-02-01 07:33:10


زنجیرە مارکێتەکانی تیم مارت پێویستی بە کارمەندە بۆ لقی نوێی تیم مارت لە 5ی حەسارۆک\n2018/12/31 | 20:30\n(موسوعة الوظائف العراقية | وظائف العراق)- هەلی کار زنجیرە مارکێتەکانی تیم مارت پێویستی بە کارمەندە بۆ لقی نوێی تیم مارت لە 5ی حەسارۆک تکایە سیڤیەکانتان بۆ ئەم ئیمەیلە بنێرن Darya.arahman@team-mart.com فرصة عمل سلسلة ماركیتات تیم مارت ترید موظفين لفرع جدید تیم مارت في #5_ی_حەسارۆک رجاء ارسلو سیرة الذاتیة لهذا برید الاكتروني Darya.arahman@team-mart.com\nهناك تفاصيل اخرى بخصوص زنجیرە مارکێتەکانی تیم مارت پێویستی بە کارمەندە بۆ لقی نوێی تیم مارت لە 5ی حەسارۆک Jobium.\nملاحظة: المحتوى الذي عنوانه (زنجیرە مارکێتەکانی تیم مارت پێویستی بە کارمەندە بۆ لقی نوێی تیم مارت لە 5ی حەسارۆک) نشر أولاً على موقع (جوبيوم) ولا تتحمل موسوعة الوظائف العراقية مضمونه بأي شكل من الأشكال.\nوبإمكانكم الإطلاع على تفاصيل هذا العنوان (زنجیرە مارکێتەکانی تیم مارت پێویستی بە کارمەندە بۆ لقی نوێی تیم مارت لە 5ی حەسارۆک) من خلال مصدره الأصلي أي موقع (جوبيوم).


ئه‌وروپا یاسای پێدانی ڤیزای شینگن هه‌موار ده‌كاته‌وه\n:: AM:07:05:07/06/2019 \nوه‌زاره‌تی ناوخۆ و دادی یه‌كێتیی ئه‌وروپا پلانی گۆڕانكاری و هه‌مواری یاسای پێدانی ڤیزای وڵاتانی ئه‌وروپایان به هاووڵاتییانی وڵاتانی جیهان ده‌ركردووه، به ئامانجی باشتر مامه‌ڵه‌كردن له‌گه‌ڵ سه‌ردانكه‌رانی شه‌رعی بۆ ناو یه‌كێتیی ئه‌وروپا و ڕێگریكردن له هاتنی كۆچبه‌ران له ڕێی ڤیزاوه.\nهه‌ردوو وه‌زاره‌ته‌كه له ڕاگه‌یه‌نراوێكی هاوبه‌ش ئاماژه‌یان داوه، هه‌موار و گۆڕانكارییه‌كانی یاسای پێدانی ڤیزای وڵاتانی ئه‌وروپا پێویسته به خێرایی كاری له‌سه‌ر بكرێ، تا ڕێوشوێنه‌كان توندتر بكرێن و سه‌ردانكه‌ری ئاسایی له كۆچبه‌ران جیا بكرێنه‌وه، كه ڤیزا ده‌گه‌نه وڵاتانی ئه‌وروپاوه.\nله به‌شێكی تری ڕاگه‌یه‌نراوه‌كه هاتووه، هه‌مواره نوێكه پێویستی به‌وه هه‌یه شه‌ش مانگ به‌ر له واده‌ی گه‌شتكردن داوای وه‌رگرتنی ڤیزا پێشكه‌ش بكرێ و له واده‌یه‌ك ڤیزا به داواكه‌ر بدرێ كه 15 ڕۆژ تێنه‌په‌ڕی بێت بۆ هاتن و گه‌شته‌كه‌ی، جیا له‌وه‌یش پێویسته واژووی ئه‌لیكترۆنیش له داواكاران وه‌ربگیرێت.\nجیا له‌وانه باجی پێدانی ڤیزا بۆ 80 یۆرۆ به‌رز ده‌كرێته‌وه، له هه‌مواره‌كه ڕێیه‌كی گونجاویش ده‌دۆزرێته‌وه، بۆ پێدانی ڤیزا به‌شێوه‌یه‌كی ئاسانتر بۆ ئه‌وانه‌ی كه تۆمار و پێشینه‌ی زۆریان هه‌یه له وه‌رگرتنی ڤیزا و هاتوچۆكردن بۆ ئه‌وروپا.


پوختەی کۆنگرەی ئەمڕۆی فەیسبووک سەبارەت بە دیکۆر و دیزاینی تازەی News Feed! – کەی ئای تی ئێن\nئینتەرنێت 7, ئازار 2013\nپوختەی کۆنگرەی ئەمڕۆی فەیسبووک سەبارەت بە دیکۆر و دیزاینی تازەی News Feed!\nتۆڕی کۆمەڵایەتی فەیسبووک تۆڕە زەبەلاحەکەی جیهان گۆڕانکاری لە پێگەکەیاندا ڕاگەیاند بەمەبەستی دروستکردنی پێگەیەکی یەکگرتوو لەسەر هەموو ئامێرەکانی وەکو کۆمپیوتەر و مۆبایلە هۆشمەندەکان و تابلێتەکان. شایەنی باسە ئەمڕۆ پێنجشەممە ٧ی٣ی ٢٠١٣ فەیسبووک پەردەی لەسەر دیزاینی تازەی بەشی News Feedی لادا کە پێکهاتووە لە وێنەی گەورەتر و ڕێگە بە گۆڕانکاری دان تێیدا. ئەمەش بەمەبستی ڕاکێشانی سەرەنجی بەکارهێنەران و ڕێکلامەران.\nسەرۆکی جێبەجێکار مارک زوکەربێرگ ئاماژەی دا بەچەند شتێک کە مەبەست و ئامانجی فەیسبووک لەم دیزاین و دیکۆرە تازەیە بریتییە لە دروستکردنی چیرۆکە دیزاینێکی دەوڵەمەنتر و هەڵبژاردنی News Feedی جیاواز و ڕووکەشێکی نەگۆر لەسەر مۆبایلەکان و براوزەری سەردێسکۆتۆپەکان. مارک دەڵێت “ئەوەی ئێمە دەیکەین پێدانی تایبەتمەندترین ڕۆژنامەیە بەوپەڕی توانامان و تایبەتمەندترین ڕۆژنامەش سادەی و دەوڵەمەندی و سەرەنجڕاکێش یەتی”\nئەو گۆڕانکارییانەی کە لە دیکۆرە تازەکەدا هەن بریتییە لە وێنەی گەورەی نەخشەکان و بابەتەکان و وێنەکان و زانیاری ئەپەکان وەکو بابەتێکی پینرەێست! خەڵکی دەتوانن بە ڕیزبەندی تەماشای بابەتەکانی News Feed بکەن یان وەکو ئەو خەڵکانە بن کە گوێ لە مۆسیقا دەگرن یان ئەو ڕووداوانەی کە ڕوودەدەن. وە بەپشت بەستن بەو شتانەی بەکارهێنەر لایکی کردوون لە ڕابردوودا بابەتەکانی فەیسبووکی بۆ ڕێک دەخرێن لە News Feed دا.\nکریس کۆکس جێگری سەرۆکی بەشی بەرهەمەکان لە فەیسبووک گوتی کۆمپانیا ڕووکارێکی مۆدێرن و ڕوونی بۆ بەکارهێنەران ویستووە. وەهەروەها ئاماژەیشی بەوەدا کە کۆمپانیا ئەم بیرۆکەیەی لە دیزاینی مۆبایل و تابلێتەکانەوە بۆ هاتووە و ویستویەتی بیخاتە سەر وێب و لەسەر کۆمپیوتەرەکانیش هەمان ڕووکاری یەکگرتووی هەبێت.\nئەم دیزاینە تازەیەی News Feed لەمڕۆوە بۆ ژمارەیەکی کەمی بەکارهێنەرانی وێب واتە کۆمپیوتەر دەکەوێتە کار و لەهەفتەکانی داهاتوش بۆ بەکارهێنەرانی مۆبایل و تابلێت. چونکە کۆکس دەڵێت ئەمە گەورەترین گۆڕانکارییە ئەنجامی دەدەین لەوێبدا و ئێمە زۆر وریادەبین لە چۆنیەتی خستنەگەڕی ئەم دیزایینە تازەیە”\nئەمەش دوو ڤیدیۆ لە فەیسبووکەوە سەبارەت بەم دیزایینە نوێ یە:\nيان لەم لینکەوە زانیاری تەوا هەیە و شوێنی بکەوە:\nلە ڕاستیدا ئەم گۆڕانکارییانەی ئەمڕۆ چاکسازییەکی گەرەبوون لە پەڕی سەرەکی قەیسبووک لەسەرەتای ڕاگەیاندنییەوە لە ٢٠٠٦ تا ئێستا کە ئێمە لەکاتی چوونە ناوەوەی فەیسبووک هەمیشە ئەم بەشەی News Feedمان بەرچاودەکەوێت. بیرمان نەچێت فەیسبووک زوو زوو شتانێکی نوێ زیاددەکات بۆ پێگەکەی بەڵام هیچیان وەکو ئەوەی News Feed بەرچاو نیینە و بەکارهێنەران هەستی پێناکەن. بۆیە ئەنجامەکان و بەرپەرچدانەوەی بەکارهێنەران لەدوای بەکارهێنانی بۆ ماوەیەک دەردەکەوێت ک ئایا بەکارهێنەران ئارەزووی لێدەکەن یان نا؟\nکەواتە تۆ ڕات چییە لە خوارەوە لەبەشی سەرنجەکان سەرنج و تێبینی خۆت بنوسە!\nسودمان وەرگرت لە cnet


ڕاپتۆرز و جەنگاوەرەکانی گۆڵدن ستەیت یاریی کۆتایی (NBA) ئەنجام دەدەن – تۆڕی میدیایی خەڵک\n2019/05/27 - 10:00 AM\nپاش ئەنجامدانی ڕووبەڕوبونەوەیەکی ئاگرین لە جەولەی شەشەمی ڕووبەڕوبونەوەکانی “پلەی ئۆفس” تیمی تۆرینتۆ ڕاپتۆرز توانی نازناوی خولی یانە پیشەگەرەکانی ئەمریکا – جەمسەری خۆرهەڵات بەدەست بهێنێت.\nزنجیرەی یارییەکانی “پلەی ئۆفس” بە شەش قۆناغدا تێپەڕ دەکات، لە قۆناغەکانی یەکەم و دووەم تیمی میڵوکی باکس توانییان بەسەر تۆرینتۆ ڕاپتۆرزدا سەرکەوتن بەدەست بهێنن، بەڵام لەکۆتا چوار جەولەدا ڕاپتۆرزەکان سەرکەوتنیان لەسەرجەم یارییەکاندا تۆمار کرد و بە ئەنجامی کۆتایی (٤ – ٢) نازناوی بەشی خۆرهەڵاتی ئەمریکایان بەدەستهێنا.\nبەوپێیەی پێشتر تیمی گۆڵدن ستەیت واریەزر لە جەمسەری خۆرئاواوە توانیبووی لەفاینەڵدا بەسەر تیمی ترایڵ بلازەرسدا سەربکەوێت، واتا لەیاریی کۆتایی خولی یانە پیشەگەرەکانی ئەمریکا هەردوو یانەی تۆرینتۆ ڕاپتۆرز وەک پاڵەوانی خۆرهەڵات و گۆڵدن ستەیت واریەرز وەک پاڵەوانی خۆرئاوا ڕووبەڕو دەبنەوە.\n🏆 #PhantomCam! #WeTheNorth #NBAPlayoffs pic.twitter.com/67NA6glRrq\nئەنجامی یارییەکانی کۆتایی جەمسەری خۆرهەڵات و خۆرئاوا:\n(واریەرز ٤ – ٠ ترەیڵ بلازەرس)\nواریەرز ١١٦ – ٩٤ ترەیڵ بلازەرس\nواریەرز ١١٤ – ١١١ ترەیڵ بلازەرس\nترەیڵ بلازەرس ٩٩ – ١١٠ واریەرز\nترەیڵ بلازەرس ١١٧ – ١١٩ واریەزر\n(ڕاپتۆرز ٤ – ٢ باکس)\nباکس ١٠٨ – ١٠٠ ڕاپتۆرز\nباکس ١٢٥ – ١٠٣ ڕاپتۆرز\nڕاپتۆرز ١١٨ – ١١٢ باکس\nڕاپتۆرز ١٢٠ – ١٠٢ باکس\nباکس ٩٩ – ١٠٥ ڕاپتۆرز\nڕاپتۆرز ١٠٠ – ٩٤ باکس\nبەهۆی بەرشلۆنەوە مانچستەر یونایتد بەتەواوی لە بۆندی “گەوهەرەکە” پاشەکشەی کردووە !\nئیسپانیا بەسەر ئەرجەنتیندا سەرکەوت و دووەم نازناوی مۆندیالیان بەدەستهێنا !\n2019/09/15 - 5:03 PM\nئەمڕۆ یاریی کۆتایی جامی جیهانی باسکە و یاریی پلەی سێیەم و چوارەم ئەنجامدران و تیایاندا هەڵبژاردەکانی ئیسپانیا و فەرەنسا براوە بوون.\nلە یاریی دیاریکردنی پلەی سێیەم و چوارەمدا، هەڵبژاردەی فەرەنسا بە ئەنجامی (٦٧ – ٥٩) سەرکەوتنی بەسەر هەڵبژاردەی ئوسترالیا تۆمار کرد و ئەنجامەکەش چاوەڕوانکراو بوو، بەوپێیەی کەڵەشێرەکانی فەرەنسا لە قۆناغی چارەکی کۆتایی توانیان ئەمریکای ئەفسانەیی لە ململانێکە بکەنە دەرەوە و ئەوەش دەریدەخات کە ئاستیان لەئاستی کەنگارۆکانی ئوسترالیا بەرزترە.\nلە یاریی کۆتاییشدا، هەمووان چاوەڕوانبوون ئەرجەنتینیەکان ئاستێکی ناوازە هاوشێوەی قۆناغەکانی چارەک و نیوەی کۆتایی نیشان بدەن، بەڵام ئەوەی ڕوویدا پێچەوانە بوو، بەڵکو ماتادۆرەکانی ئیسپانیا بە سەرکردایەتی مارک گاسۆل توانیان لەچارەکی یەکەمەوە تا چوارەم کۆنترۆڵی وردو درشتی ڕووبەڕوبونەوەکە بکەن.\nلە چارەکی یەکەمدا لارۆخا بە ئەنجامی (٢٣ – ١٤) پێشەنگی گرت، لە چارەکی دووەمیشدا پێشەنگیان بە ئەنجامی (٢٠ – ١٧) درێژە پێدا، سەیر لەوەشدا بوو سەماکەرانی تانگۆ هەرگیز ڕوحیەتی ڕووبەروبونەوەکانی پێشوویان نیشان نەدا و لە هاوتاکردنەوەی ئەنجامەکەدا سەرکەوتوو نەبوون، لە چارەکی سێیەمدا مارک گاسۆڵ و هاوەڵانی بە ئەنجامی (٢٣ – ١٦) سەرکەوتنیان بەدەستهێنا و ئەنجامی کۆتاییان تا چارەکی سێیەم گەیاندە (٦٦ – ٤٧) کە مەحاڵ بوو لە چارەکی کۆتاییدا هاوتا بکرێتەوە، چارەکی کۆتاییش بە ئەنجامی (٢٩ – ٢٨) کۆتایی هات و کۆی ئەنجامەکە کردییە (٩٥ – ٧٥) لەبەرژەوەندی ماتادۆرەکان.\nلەڕووی مێژووییەوە بۆ دووەمجارە ئیسپانیا نازناوی مۆندیال دەچنێتەوە و بۆ جاری یەکەم لە ساڵی ٢٠٠٦ جامەکەیان بەرزکردۆتەوە.


چالاکێکی کرێکاریی کورد، کۆچی دوایی کرد | Roji Kurd ڕۆژی کورد\nماڵەوە ڕۆژهه‌ڵاتی ناوه‌ڕاست ئێران چالاکێکی کرێکاریی کورد، کۆچی دوایی کرد\nچالاکێکی کرێکاریی کورد، کۆچی دوایی کرد\nڕۆژی کورد: بەپێی زانیارییەکانی ڕۆژی کورد، چالاکێکی کرێکاریی کورد بە ناوی عومەر شاکری، کۆچی دوایی کرد.\nڕۆژی چوارشەممە 20ی گەلاوێژی ١٣٩٥ی هەتاوی، عومەر شاکری، چالاکی کرێکاریی باژێڕی سەقز و ئەندامی پێشووی کومیتەی هاوئاهەنگی بۆ یارمەتیدان بۆ پێکهاتنی دامەزراوەی کرێکاری، کۆچی دوایی کرد.\nعومەر شاکری یەکێک لەو چالاکە کرێکارییە کوردانە بوو کە بە هۆی چالاکیی کرێکاری و بەڕێوەبردنی ڕێوڕەسمی ڕۆژی جیهانیی کرێکار، بەردەوام لە لایەن بنکە ئەمنیەتییەکانی ڕژیم ڕووبەڕووی ئازار و دەستبەسەر کردن دەبۆوە، ڕۆژی سێ‌شەممە، رێکەوتی ٥ی بانەمەڕی ١٣٩١ی هەتاوی، بانگهێشتی ئیدارەی ئیتیلاعاتی باژێڕی سەقز کراو و بۆ ماوەی ٢ کاتژمێر لە ئیداری ئیتیلاعاتدا ڕاگیراوەو پێیان راگەیاندبووە، بەڕێوەبردنی هەر چەشنە رێوڕەسمێک بە بۆنەی (١ی مانگی مەی) قەدەغەیە و لە ئەگەری بەڕێوەبردنی رێوڕەسمی رۆژی کرێکار، بە توندی بەرەوڕووی دژکردەوە دەبنەوە.\nکۆچکردوو عومەر شاکری و هاوڕێیانی لە کاتێکدا ڕێوڕەسمی ڕۆژی جیهانیی کرێکاریان لە ساڵی ١٣٩٢ی هەتاوی بەڕێوە برد کە لە ڕۆژانی ٩ و ١٠ی بانەمەڕی هەمان ساڵ چەندین کە س لە چالاکانی کرێکاریی ئەو شارە وەک: “محەممەد عەبدی پوور، جەمیل راست خەدیو، عومەر شاکری و ئیسماعیل نیازی” لەلایەن هێزە ئیتلاعاتییەکانەوە بە تەلەفۆن هەڕەشەیان لێکرابوو کە خۆیان لە بەڕێوە بردنی ئەو رێوڕەسمە ببوێرن.\nبابەتی پێشووهاووڵاتیەکی تری کورد لەبەر دەستکورتی خۆی کوشت\nبابەتی دواتردەوەن مەولوود: موزیکى ئیمە ئەگەر زۆر لە ئاستى موزیکى وڵاتانى ترى ڕۆژهەﻻتى ناوەڕاست بەرزتر نەبێت نزمتر نییە


تاكه‌ی تێكۆشه‌ران یه‌كتری بشكێنن؟\nله‌به‌ر ڕۆشنایی چراكه‌ی ـــ هه‌ستنامه‌ی زیندان ـــ دا تاكه‌ی تێكۆشه‌ران یه‌كتری بشكێنن؟  مسته‌فا ساڵح كه‌ریم 14/9/2017\nنووسه‌رو باسكاری ماندوونه‌ناس خاتوو ئه‌میره محه‌مه‌د چه‌ند ساڵێكه، هه‌ر ساڵه‌و بابه‌تێكی گرنگ له دووتوێی كتێبێكی به‌نرخدا له‌یادی دامه‌زراندنی یه‌كێتیی نیشتمانیی كوردستانا پێشكه‌ش به خوێنه‌رانی ده‌كات. ئه‌مساڵ باسێكی یه‌كجار گرنگی كرده ده‌سته‌گوڵی خۆی بۆ یادی 42 ساڵه‌ی ئه‌و حزبه‌ی كه ژماره‌ی شه‌هیدانی و زیندانیانی و تێكۆشه‌رانی گه‌ر بخرێنه سه‌ریه‌ك ڕیز، ستوونیان ده‌گاته به‌رزایی مناره‌ی مزگه‌وتی گه‌وره‌ی سلێمانی.\n* ئه‌مساڵ ئه‌میره خان كاتێكی زۆری خۆی بۆ ئه‌ركێكی پیرۆز ته‌رخان كرد، ئاخر گه‌ڕان به‌دوای ژیانی ڕۆژانه‌ی زیندانیه سیاسیه‌كانا به تاكه كه‌سێك كارێكی زۆر گرانه، ده‌بوایه دامه‌زراوه‌یه‌كی تایبه‌ت به لێكۆڵینه‌وه خه‌ریكی بابه‌تێكی وا گرنگ بوایه، یان چه‌ندین نامه‌ی ماسته‌رو دكتۆرای له‌سه‌ر پێشكه‌ش كرابایه. به‌ڵام خاتوو ئه‌میره به دڵسۆزیی و خه‌مخۆریی خۆیه‌وه ئازارو ئه‌شكه‌نجه‌و خۆڕاگریی و باوه‌ڕی پته‌و به‌ئیراده‌ی گه‌ل و ئازایه‌تی ئه‌و قاره‌مانانه‌ی به‌شێوه‌یه‌ك خستۆته پێش چاو، خوێنه‌ر وه‌ك فلیمێكی به‌رجه‌سته‌كراو ببینێ وایه. كاتێك له‌گه‌ڵ ئه‌و زیندانیه به‌جه‌رگانه‌دا ڕۆژژمێرێكی خه‌مناكی ترسناك ده‌خوێنینه‌وه، سه‌د ئه‌وه‌نده‌ی جاران ئه‌و خاتوونه به‌ڕێزانه‌و ئه‌و پیاوه جوامێرانه‌ی كه سه‌ریان به زیندان نه‌وی كردو خۆیان هه‌ر سه‌ر بڵند بوون، له‌لامان خۆشه‌ویستترو مه‌زنتر ده‌بن.\n* یه‌كێتیه‌كان كه ئه‌و قاره‌مانێتیه‌ی هه‌ڤاڵه‌كانیان دێته‌وه به‌رچاویان، كه جۆری ئه‌و ئه‌شكه‌نجانه‌یان له‌لا به‌رجه‌سته ده‌بێ، پڕ به‌ده‌م هاوار ده‌كه‌ن و به‌ده‌م ئێش و ئازاره‌وه ڕوو ده‌كه‌نه سه‌ركرده‌كانی ی.ن.ك و ده‌ڵێن: ئه‌و زیندانیانه وا ژیان.. وا ئه‌شكه‌نجه كران.. وا شه‌ره‌فی حزبه‌كه‌یان پاراست و نهێنیان نه‌دركاند.. ئه‌وانه ڕێ خۆشكه‌ر بوون بۆ هێنانه‌دی ڕۆژانێكی پڕسه‌روه‌ریی .. ئه‌ی ئێوه ..ئه‌ی هه‌ڤاڵینه تاكه‌ی یه‌كتری ده‌شكێنن؟ تاكه‌ی ناووناتۆره له‌یه‌كتری ده‌نێن؟ تاكه‌ی دوژمنمان پێ خۆش ده‌كه‌ن؟ تاكه‌ی؟ ده‌فه‌رموون چه‌ند لاپه‌ڕه‌یه‌ك له‌ژیانی ئه‌و ژنه قاره‌مانانه، ئه‌و پیاوه فیداكارانه بخوێننه‌وه‌و ڕابوردوه دلێرانه‌كه‌ی خۆتان و حزبه‌كه‌تان بیر بكه‌وێته‌وه، ئێوه پێشمه‌رگه بوون له سه‌نگه‌ری شه‌ره‌فدا.. ئێوه هه‌موو ساتێ له چاوه‌ڕوانیی شه‌هیدبووندا بوون، ئێوه خاوه‌نی چه‌ندین داستانی ئه‌فسوناوین، ئه‌ی بۆ ده‌ست ناكه‌نه‌وه ملی یه‌ك و، وه‌ك جاری جاران گوڵزاری حزبه‌كه‌تان ئاو ناده‌ن؟ پێویسته له‌خه‌می یه‌كتردا بن! گوێ له هه‌ست ونه‌ستی ئه‌و هه‌موو شه‌هیده قاره‌مانانه بگرن كه خوێنی خۆیان له‌پێناو ئازادیدا به‌خشی و ئه‌مڕۆ خه‌مبارن به‌و حاڵه دژواره‌ی یه‌كێتیه‌كه‌یانی تێدایه، ده‌وه‌رنه‌وه سه‌ر یه‌ك خوان و له‌حزوری سه‌ركرده‌ی مه‌زن سه‌رۆك مام جه‌لالدا به‌ڵێن تازه بكه‌نه‌وه‌و واز له هه‌ندێ به‌رژه‌وه‌ندیی ته‌سك بهێنن و بیكه‌ن به‌خاتری ئه‌و مناڵه چاوجوانانه‌ی له چوار دیواری زیندانا بێ پزیشك و بێ سیسته‌ر به‌هه‌ناسه ساردی و به ئێش و ئازاری دایكیان و بێ نازی باوكیان له‌دایك بوون.. له‌به‌ر دڵی ئه‌وان و سه‌رجه‌م مناڵی شه‌هیدان یه‌ك بگرنه‌وه‌و واز له‌م دووبه‌ره‌كی و سێ به‌ره‌كیه بهێنن و خۆشی بخه‌نه‌وه دڵی میلله‌ته‌كه‌مان و یه‌كێتیه‌كه‌مان بكه‌نه‌وه به‌و یه‌كێتیه‌ی له‌هه‌موو دنیادا حسابی بۆ ده‌كراو ناوو ناوبانگی سكرتێری گشتیی و سه‌ركرده‌كه‌ی له‌هه‌موو جیهاندا ده‌زرنگایه‌وه.\nهه‌روه‌ك خاتوو ئه‌میره نه‌یتوانیوه كۆی زیندانیه سیاسیه‌كان بخاته نێو كتێبه‌كه‌یه‌وه‌و ته‌نیا ئه‌وانه‌ی هه‌ڵبژاردوه كه به‌ده‌نگیه‌وه هاتوون، هه‌روه‌ها ئه‌ز ژی له‌توانامدا نیه سه‌رجه‌م ئه‌و دلێرانه به‌سه‌ر بكه‌مه‌وه، له‌وانه‌یه بڵێم: مشتێك نمونه‌ی خه‌روارێكه، ناتوانم ناوه‌ڕۆكی ئه‌و دوو به‌رگه كتێبه وا به‌ئاسانی له‌سه‌ر لاپه‌ڕه‌ی ڕۆژنامه پێشكه‌ش بكه‌م به‌ڵكو گوڵبژێرێك ده‌كه‌م و له‌هه‌ر چه‌پكێكیشدا گوڵێك یان دوان ده‌توانم بخه‌مه به‌ر ده‌ستتان، به‌ڵام بۆن و به‌رامه‌كه‌ی هی سه‌رجه‌م زیندانیه دلێره‌كانه به ژنان و به پیاوانیانه‌وه.. به كوڕان و كچانیه‌وه.\nنووسه‌ر له‌و كتێبه به‌نرخه‌یدا ده‌ڵێ: (( هه‌ندێك له‌م سه‌ربه‌رزانه كه نزیكه‌ی 40 ساڵ ئه‌بێت ئازاره‌كانیان له‌ناخیانا حه‌شار داوه، گێڕانه‌وه‌ی ساته ئازار به‌خشه‌كانیان زۆر سه‌خته)) هه‌روه‌ها نوسیویه‌تی: ((هه‌وڵم داوه تا ئه‌و ڕاده‌یه‌ی بتوانم به‌سه‌رهات و ڕووداوه‌كان هه‌روه‌كو ده‌ربڕینی قوربانیه‌كان تۆمار بكه‌م)).\nخوێنه‌ری به‌ڕێز .. نووسه‌ری ئه‌م كتێبه هه‌وڵێكی زۆری داوه بۆ دیداری زۆرینه‌ی زیندانیان به‌ڵام هه‌ر ئه‌وه‌نده‌ی پێ كراوه، و هه‌ر ئه‌و به‌ڕێزانه‌ش به‌ده‌نگیه‌وه هاتون كه توانیویه‌تی دیمانه‌یان له‌گه‌ڵدا بكاو ئازاره‌كانیان تۆمار بكاتت، دیاره به‌نده‌ش وه‌ك له‌مه‌وبه‌ر باسم كرد له تونامدا نیه لاپه‌ڕه‌كانی ژیان و به‌سه‌رهاتی سه‌رجه‌م ئه‌و تێكۆشه‌رانه بگوێزمه‌وه بۆ ڕۆژنامه‌ی كوردستانی نوێ، بۆیه ده‌بێ له هه‌ڵبژارده‌ی كتێبه‌كه‌دا چه‌ند نمونه‌یه‌ك بهێنمه‌وه.\nئاسۆی شێخ نوری\nبه‌شێوازێكی زۆر جوان له‌شێوه‌ی چیرۆكێكی هونه‌ریدا، به‌سه‌رهاته تراژیدیاییه‌كه‌ی ڕۆژانی گرتنی و لێكۆڵینه‌وه‌و ئازاردانی و ئه‌شكه‌نجه‌كردنی و خۆڕاگریی به‌شێوه‌یه‌ك باس كردوه كه خوێنه‌ر له‌خوێندنه‌وه‌ی بێزار نابێ و حه‌ز به دواداچوونی ده‌كات، ئای كاكه ئاسۆ چ خورپه‌یه‌ك بوو له‌دڵی دای؟ تۆو هاوڕێكانت به‌كاكه دارۆشه‌وه چه‌ند به‌ختیار بوون كه ده‌تانوت: قیروسیا له ئێمه به‌س نیه خاڵه شه‌هاب و هاوڕێكانی ڕزگاریان بوه؟ ئه‌ی كاكه عوسمانی نانه‌وا هه‌واڵه‌كه‌ی به‌و شێوه‌یه به‌ئێوه نه‌گه‌یاند!! ئه‌ی ئه‌م كۆسته گه‌وره‌یه چی بوو؟ له‌ناكاو ده‌نگێك به‌ئه‌سپایی هات ((وه‌رن كوڕینه.. چاوم لێیه، كۆمه‌ڵێ گیراوی تریان هێناوه له محه‌جه‌ره‌كانی ده‌رگای ساڵۆنه‌كه‌وه دیارن)) ئای كاكه ئاسۆ دڵم به‌دڵت نه‌بێ! له‌و ساته‌وه‌خته‌دا له‌ناكاو یه‌كێ له‌و گیراوانه ئاوڕی دایه‌وه‌و به‌ده‌ست ئیشاره‌تی بۆ كردن! كێ بوو خاوه‌نی ئه‌و ده‌ست و په‌نجه‌یه؟ .. به‌ڵێ خاڵه شه‌هابی شێخ نوری بوو! ئیتر چۆن خه‌مبار نه‌بن؟ چۆن دۆش دانه‌مێنن؟ ئه‌مه چ پیلانێك بوو قه‌ده‌ر بۆی نابونه‌وه؟ به‌ڵام خۆشبه‌ختانه ئه‌و شه‌وه واته 8/1/1976 دائیره‌ی ئه‌من وه‌ك سه‌ریان لێ شێوابێ وابوون، زیندانیه‌كانیان هێنا بۆ هۆڵه‌كه‌ی ئێوه ئه‌و دیداره‌تان سوودی هه‌بوو خاڵه‌و تێكڕای هاوڕێكانتان بینی و ئاڵوگۆڕی بیرو ڕاتان كردو ئاهێكتان به‌به‌ردا هاته‌وه.\nكاكه ئاسۆ له بیره‌وه‌ریه‌كانیدا ده‌ڵێ: ((یه‌كێك له ساته هه‌ره ناخۆشه‌كانی ناو زیندان ده‌نگی زنجیرو كلیلی ده‌ستی جه‌للاده‌كان بوو، كه ئه‌هاتنه ژووره‌وه پارچه كاغه‌زێكیان پێ بوو ئیتر هه‌موو سجنه‌كان به‌بێ ده‌نگی له‌شوێنی خۆیان ئه‌مانه‌وه‌و چاوه‌ڕێ بوون ناویان بخوێنرێته‌وه بۆ ــــ ته‌حقیق ــــ بۆ ئه‌شكه‌نجه كردن))\nسه‌ره‌نجام دوای لێكۆڵینه‌وه‌و هه‌مه‌جۆر ئازار و ئه‌شكه‌نجه گه‌یشتنه ڕۆژی چاره‌نووس، دوای سه‌پاندنی ئه‌و حوكمه فاشیزمانه‌ی به‌سه‌ر هه‌ڤاڵانا درا كاك ئاسۆ ده‌ڵێ: ((خاڵه شه‌هاب كه‌وته ئامۆژگاری كردنمان و وتی: ئه‌مه ڕێگه‌ی خه‌بات و تێكۆشانه‌و ده‌بێ چاوه‌ڕێی ئه‌نجامه‌كه‌شی بكه‌ین.. ئه‌وه‌ی داواتان لێ ده‌كه‌م یه‌كتریتان خۆش بوێت و دڵسۆز بن بۆ ڕێبازی كۆمه‌ڵه)).\nئه‌م وته به‌نرخانه‌ی شه‌هید شه‌هابم بۆیه لێره‌دا له‌سه‌ر زمانی كاكه ئاسۆوه دووباره كرده‌وه تا سه‌رجه‌م هه‌ڤاڵانی یه‌كێتیی به‌خۆمانا بچینه‌وه‌و وته‌كانی ئه‌و سه‌ركرده‌یه‌ی كه‌م ژیاو كه‌ڵ ژیا له‌گوێمانا بزرنگێته‌وه‌و به‌ڕاستی و به‌دڵپاكیی یه‌كتریمان خۆش بوێت.


یه‌كه‌م كاری كابینه‌ی نوێ ئاشكراده‌كرێت\nئاماده‌كاری بۆ یاسای بودجه‌ی 2020ی هه‌رێمی كوردستان ده‌كرێت و بڕیارده‌ری لیژنه‌ی دارایی په‌رله‌مانیش ڕایده‌گه‌یه‌نێت، "یه‌كه‌م كاری كابینه‌ی نوێی حكومه‌تی هه‌رێم ئاماده‌كردنی ڕه‌شنوسی بودجه‌و پلانی بۆ پێنج مانگی داهاتوو ده‌بێت".\nسه‌عده‌دین محه‌مه‌د بڕیارده‌ری لیژنه‌ی دارایی و ئابوری له‌په‌رله‌مانی كوردستان بهSNNی ڕاگه‌یاند، "له‌ئێستادا كه كێشه‌كانی هه‌رێم و به‌غدا كۆتاییهاتوه‌و دۆخی دارایی هه‌رێمیش به‌راورد به‌ساڵانی ڕابردوو باشبونی به‌خۆوه بینیوه، یه‌كه‌م كاری كابینه‌ی نوێ، ئاماده‌كردنی ڕه‌شنوسی دارایی ده‌بێت بۆ ساڵی 2020، پلانیشی بۆ دۆخی دارایی هه‌رێم له‌پێنج مانگی داهاتوو ده‌خاته‌ڕوو".\nوتیشی:"له‌پێنج ساڵی ڕابردودا یاسای بودجه نه‌بوه، به‌ڵام له‌مه‌ودوا كه بڕێكی دیاریكراو له‌بودجه بۆ هه‌رێم ده‌نێردرێت و داهاته‌كانیش دیاریكراون، پێویسته به‌خه‌مڵاندنی كۆی داهاته‌كان ئاماده‌كاری پێویست بۆ بودجه ئاماده‌بكرێت".\nبڕیارده‌ری لیژنه‌ی دارایی ئاماده‌یی لیژنه‌كه‌شیانی ده‌ربڕی و ڕایگه‌یاند، "ئێمه وه‌ك لیژنه‌ی دارایی ئاماده‌یی هه‌موو هه‌ماهه‌نگییه‌كین بۆئه‌وه‌ی ساڵی داهاتوو یاسای تایبه‌ت به‌بودجه دابین بكرێت و كۆی داهات و خه‌رجییه‌كانیش له‌ناو یاساكه‌دا جێگیربكرێت".\n6 ڕۆژ پێشتر - Jul 12 2019 4:21PM


گه‌رمبوونی زه‌وی چۆن ڕووده‌دات ؟\n5/7/2018 - 19:52\nسه‌د ساڵ جارێك جیهان 2 پله‌ی سیلیزی گه‌رمتر ده‌بێت\nGlobal Climate Change واتا گۆڕانی كەشوهەوای جیهانی بە شێوەیەكی سروشتی یاخود دەستكرد، دەكرێت گۆڕانەكە بۆ ساردتر بێت، یاخود بۆ گەرمتر، به‌شێوه‌یه‌كی سروشتی هه‌موو سه‌د ساڵ جارێك جیهان 2 پله‌ی سیلیزی گه‌رمتر ده‌بێت.\nغازی گرینهاوس بە شێوەیەكی سەرەكی پێكهاتوون لە غازەكانی (دوان ئۆكسیدی كاربۆن، میسان، نایترۆس ئۆكساید، ئۆزۆن، كلۆرۆ فلۆرۆ كاربۆن، كاربۆن مۆنۆكساید، سەلفەر دایۆكساید). ئەم غازانە لە بەرگەهەوای ناو چینی ئۆزۆندا دەمێننەوە و وادەكەن كە ئەو تیشكی خۆرەی دێتە ناو بەرگە هەواوە زیاتر بمێنێتەوه و گەرمیەكە قەتیس دەكەن و ناهێڵن بچێتە دەرەوەی چینی ئۆزۆن .\nزاناكان ئاماژەیان بەوە كردووە كۆی گشتی ئەو وزەیەی كە غازی گرینهاوس لە هەوادا قەتیسی كردووه، یەكسانە بە ٤٠٠ هەزار جار تەقاندنەوەی بۆمبی ناوەكی هێرۆشیما لە یەك ڕۆژدا و ئەم پرۆسەیە بۆ ٣٦٥ ڕۆژەكەی ساڵ بەردەوامی هەیە .\nهەردوو غازی دوان ئۆكسیدی كاربۆن وغازی میسان بۆ ماوەیەكی دوورودرێژ لە هەوادا دەمێننەوە، سەرەنجامی زۆر مانەوەی گەرمی تیشكی خۆر، كەشوهەوا گەرمتر دەكات.\nگەرمتربوونی كەشوهەوا وادەكات چینی سەرەوەی زەریاكان گەرمتربێت. ئەمەش ڕێ بۆ توانەوەی بەستەڵەكەكانی جەمسەری باكوور خۆش دەكات. بەپێی دواین ئامار تا ئێستا لەسەدا ٥٠ی بەستەڵەكی جەمسەری باكوور تواوەتەوە .\nبەهۆی توانەوەی بەستەڵەكەكانەوە، ئاستی ئاوی زەریاكان زیاتر دەبێت ، بەم هۆیەوە كرداری بەهەڵمبوون خێراتر ڕوودەدات و دەبێتە هۆی بارانی بەلێزمە و لافاو؛ وەك ئەو بارانانەی كە لە ماوەی ڕابردوودا لە دهۆك و هەولێر و سلێمانی روویدا.\nنووسینی : پێشه‌نگ نه‌وشێروان حه‌مه كه‌ریم\nبه ڤیدیۆ.. ماتۆرسكیلی بێ شۆفێری كه‌وته بازاڕه‌كانه‌وه\nدروستكردنی گه‌وره‌ترین میمۆری\nچه‌ند زانیارییه‌ك ده‌رباره‌ی ڤایبه‌ر


❤❤یـــانەی کوردژیـن/Kurd Zhin❤❤/ / جون خوت ده باريزى له قه له وى\n» جون خوت ده باريزى له قه له وى\n#1 2008-04-20 14:39:18\nجون خوت ده باريزى له قه له وى\nخوشكى ئه زيزم كه ده كه ينه ته مه نى 40 سالى تواناى سوتانى كاربوهيدرات يان (سعرات حرارى) له ناو له شت كه م ده بيته وه\nبه شيوه يه ك 300 سعره ى حرارى له كوى كه ده تسوتاند له ته مه نى 30 سالى , ئه م سوتاندنه سه بره و كه مه ده بيته هوى زيادبوون له كيشت نزيكه ى 12 كيلو له ساليكدا , به لام تو له تواناتدا هه يه ئادادارى ئه و كزى سوتاندنى سعراتى حراريه بكه ى به دانانى خشته يه ك بو جور و شيوه ى خواردنه كانت ئه مه ش جه ند ئاموزكاريه كه كه د.باميلا بييك نوسه رى كتيبى (العناية بجسدك مدى الحياة) به ماناى (ئاكادارى لهش و جه سته ت به دريزايى ته مه نت) كه ياريده ده رى ماموستاى كوليزى بزيشكي ماريلانده 0\nئه مانه ش جه ند ئاموزكاريه كه بو سوتاندنى كاربوهيدرات له له شدا :\n1. له شت تير بكه به بروتينى قورس و كه م جه ورى وه ك كوشتى ماسى و كوشتى مريشك و سبينه ى هيلكه بو ئه وه ى يارمه تى سوتاندنى بده يته وه جونكه بروتين ووزه يه كى زورى ده وى بو شى بوونه وه له كه ده , وه هه روها يارمه تى باراستنى ماسولكه ده دات 0\n2. جه مه كانت زياد بكه تاوه كو هه ست به برسيه تى نه كه ى به م جوره تواناى شى كردنت ئاسان ده بيت , د. بييك ئاموزكارى ده كات كه له ماوه ى 3_4 سه عات جاريك جه ميك بخو به مه رجيك هه ر جه ميكت له 300 سعره حرارى زياتر نه بيت 0\n3. ماست بكه به هاوريى به رده وامت جونكه له جه ند تاقيكردنه وه يه كدا ده ركه وه ت كه ئه و ئافره تانه ى كه روزانه 3 به رداخ ماستاوى بى جه ورى ده خونه وه روزانه 6% جه ورى له له شيان كه م ده كه نه وه به رامبه ر به و كه سانه ى كه نايخونه وه , خواردنى ده وله مه ند به كالسيوم ئه نزيم زياد ده كات كه ده بيته هوى كه م كردنى جه ورى 0\n4. ئاو هه رده م نزيك بكه له خواردنت جونكه به كويره ى تاقيكردنه وه ده ركه وتووه كه ئه و كه سه ى نزيكه ى يه ك لتر ئاو ده خواته وه هه ست به تير بوون ده كات و ئه و هه سته ى بو ماوه ى 30 تا 40 ده قه ده مينيته وه 0\n5. جاى سه وز بخووه تويزه ره وه كان له كاركه ى بزيشكى صين ئامازه ى ئه وه يان كردوه كه جاى سه وز مادده ى (كاتشين)ى تيدايه كه به ركرى له (أكسدة) ده كات و يارمه تى كه م كردنه وه ى جه ورى ده كات له ناو له ش 0\n6. هه ول بده جه مى جه وريت بخه يته بهيانى يان نيوه رو ئه كه ر نه تتوانى ئيواره جه مه جه وره كه ت به دوو جه م بخو تاوه كو شى كردنه وه ى ئاسان بيت 0\n7. هه روها د0بييك ئاموزكاريت ده كات به نسبه ت جالاكيه وه رزشيه كان به تايبه تى مه شقى دروست كردنى ماسولكه كانى كه باش 40 سالى ئافره ت ده ست بى ده كات له ده ستى ده دات 0\nدواترین جار ده‌ستكاری كراوه له‌لایه‌ن gula bax (2008-04-20 14:41:10)\n#2 2008-04-24 16:26:46\nشوێن: swed- stockholm\nڕێكه‌وتی به ئه‌ندامبوون: 2008-03-28\nRe: جون خوت ده باريزى له قه له وى\ndastakant xosh bet balam dawakaryakm haya gar bkre\nam jara basi awa bkay ka chon qalaw bim\nmn hazm la qalawya zor za aefm supas\n#3 2008-04-25 23:44:21\ndastakant xosh bet kcha karkuki zor supas gyanakam\nagar har shtekm doziawa bo qalaw bwn yeksar boti blaw dakamawa\ndubara dast xosh\n#4 2008-05-16 17:27:44\n#5 2008-05-19 05:55:43\n#6 2008-05-19 12:08:08\nبه‌خوا گوڵه باخ گیان قه‌له‌وبوون زۆر ئاسانه به‌ڵام خۆ زه‌عیف کردن زۆر گرانه ده‌سته‌کانت خۆش بێت بۆ ئه‌م بابه‌ته ،،،\n#7 2008-05-23 19:12:45\nزور سوباس ئه زيزه كانم\nته باره ك , ملازم حيدر ,ئاميز\nكيانه كانم ده ستى ئيوه ش خوش بيت\n#8 2008-05-23 20:02:14\nشوێن: ڤییه‌نا. نه‌مسا\ndestekant xosh xwshki berez gwlebax xan bo aw zanyarie jwanet serkewtwbit\nپێویسته هه‌میشه ئاشق بین چونکه خودا پێی به‌خشیوین ..میران\n#9 2008-05-23 21:50:24\nده ستى توش خوش بيت ميران كيان سوباس ئه زيزم\n#10 2008-06-14 12:02:28\nڕێكه‌وتی به ئه‌ندامبوون: 2008-06-12\nدواترین سه‌ردان: 2008-08-20\n#11 2008-06-14 12:09:50\nڕێكه‌وتی به ئه‌ندامبوون: 2008-04-24\nدواترین سه‌ردان: 2008-11-25\nده سته كانت خوشبيت ئازبزم\n#12 2008-06-14 19:51:50\ndast xosh bo zanyarakat hawrea\n#13 2008-06-15 18:30:07\n#14 2008-06-16 23:19:46\nده ستى ئيوه ش خوش بيت ئه زيزه كانم\nلميس , مى مى , لازه , رفيف


PÇDK: روحی ئازادی كۆماری كوردستان لەسەركەوتندایە – پەژاک\nلە”68″هەمین ساڵیادی دامەزراندنی كۆماری كوردستان كە خاڵێكی وەرچەرخانی گەورەیە لە بزوتنەوەی ئازادیخوازی گەلەكەماندا، سەرەتا ئەو یادە پڕشكۆیە بەرز و پیرۆز رادەگرین.\nئێمە وەك پارتی چارەسەری دیموكراتی كوردستان پارێزگاریكردنی ئەو هێڵە نەتەوەیی و رۆحی فیداكاری و بەرخودانی كوردانی هەرچوارلای كوردستان بەئەركی بنەڕەتی خۆمان دەزانین كە چۆن لەچیاكانی داڵانپەڕەوە بۆ یەكخستنی كوردستانی گەورە دەست لەناودەست بەپشتیوانی كردنی یەكتر و خەباتی هاوبەش توانیان كۆماری كوردستانی ئازاد ئاوا بكەن كە بووە هەڵهاتنی خۆری رزگاری گەلی كوردستان بەگشتی.\nئەگەر چی دوای ماوەیەكی كەم بە پیلانی نێودەوڵەتی و هەندێكیش خراپەكاری ناوەوە كۆمار هەڵوەشایەوە و ڕابەرانی “قازی محمد و هاوڕێكانی” دوژمن لەسێدارەیانی دا و شەهیدبوون، بەڵام روحی ئازادی كۆمار و قەبووڵ نەكردنی بنەدەستی هەتا ئەمڕۆش گڕوتین دەستێنێ، ئەوەتا لەرۆژئاوای كوردستان و هەر لەم رێككەوتەدا دامەزراندنی كۆمارێكی نوێی خوبەرێوەبەری دیموكراتی پیرۆز ئەكرێت و هەروەها لەتەواوی بەشەكانی كوردستان گیانفیداكاری قازی محمد جۆش و خرۆش ئەداتە سەرهەڵدانەكان. وا لە ئیمرالییەوە رێبەری مەزنمان، رێبەر ئاپۆ قازی ئاسا كۆماری دیموكراتی رۆژهەڵاتی ناوڕاست دائەڕێژی و گەلی كوردیش پێشەنگی بۆ دەكات.\nهەر بۆیە لەم رۆژە مێژووییەدا داوا دەكەین كەس لەدەرەوەی هێڵی نەتەوەیی كۆماری كوردستان خراپەكاری نەكات و نەبێتە سوورەی بەرلەشكری داگیركەران و ئەو كەس و لایەنانەش ئاگادار ئەكەینەوە كە ئەوانە ناتوانن لەجینڤ دوو دا بێجگە لەشەرمەزاری و مایەپووچ بوون هیچ شتێكی دیكە وەدەست ناهێنن و لەدوایشدا بانگەوازی گەلی بەشەرەف و ئازادیخوازەكەمان دەكەین لەهەرشوێنێك بەسەرهەڵدانی گەلی شوڕشگێڕی قەبوڵ نەكردنی سەربەخۆیی كوردان لەجینڤ دوودا ورد و خاش بكەن و هەروەها بەشداربووانی بكەنە پەندی زەمانە؛ چونكە بەنوێنەرایەتی ساختە و وابەستە ئەیانەوێت لۆزانی دوو و خیانەتی سەدساڵە دووبارە بكەنەوە هەر بۆیە نوێنەرایەتی راستەقینەی كورد بەشدار نەكراوە. وەكو پارتی چارەسەری ئاواكردنی كۆماری نوێی رۆژئاوای كوردستان پیرۆز ئەكەین و بەهەموو هێزمانەوە پشتیوانی لێدەكەین. لەكۆتاییدا وەفای خۆمان بۆ شەهیدانی كۆماری كوردستان و هەموو شەهیدانی رێگای ئازادی گەلەكەمان دووبارە ئەكەینەوە و ئەڵێن روحی ئازادی كۆمار نامرێ، بەڵكو لەسەركەوتندایە.\nپارتی چارەسەری دیموكراتی كوردستان


شوان عەتووف بە 4 فیلم بەشداری فێستیڤاڵی نێودەوڵەتی فیلمی دهۆك دەكات\n14/11/2021 09:28 AM\nسینەماكاری كورد "شوان عەتووف" لەرێی چوار فیلمی سینەماییەوە بەشداری لە بەشە جۆراوجۆرەكانی هەشتەمین خولی فێستیڤاڵی نێودەوڵەتی فیلمی "دهۆك" دەكات.\nسینەماكاری كورد "شوان عەتووف" لەرێی چوار فیلمی سینەمایی لەوانه: فیلمی سینەمایی "09" Zero Nine لە دەرهێنانی "بەختیار فەتاح" لە بەشی "پانۆراما"، فیلمی سینەمایی "ئەزموون" The Exam لە دەرهێنانی "شەوكەت ئەمین كوركی" وەكو فیلمی كردنەوەی فێستیڤاڵ، فیلمی سینەمایی "بێنیشتمان" Landless لە دەرهێنانی "توورج ئەسڵانی" لە بەشی "پێشبركێی سەرەكی" و هەروەها فیلمی سینەمایی "خاكی پیس" Dirty Landls لە دەرهێنانی "ئاڵا هۆشیار" لە بەشی "پێشبركێی سەرەكی" بەشداریی له هەشتەمین خولی فێستیڤاڵی نێودەوڵەتی فیلمی "دهۆك" Duhok دەكات.\nهەشتەمین خولی فێستیڤاڵی نێودەوڵەتی فیلمی "دهۆك" لە چەندین بەشی پێشبڕكێی و دەرەوەی پێشبڕكێی لەوانە: بەشی پێشبڕكێی "سینەمای جیهان"،\nبەشی پێشبڕكێی "سینەمای كوردی"، بەشی "ڕوانینێك بە سینەمای جیهان"، بەشی "پانۆڕامای سینەمای كوردی"، بەشی "نمایشی تایبەت" و ... لە ڕۆژانی 15 تا 22ی نۆڤەمبەری 2021 لە هۆڵی "كۆنگرە"ی زانكۆی دهۆك و هەروەها له هۆڵە سینەماییەكانی ناوەندی "مازی مۆڵ" لە شاری دهۆك لە هەرێمی كوردستان بەڕێوەدەچێت.\nئەمە سێهەمین بەشداریی شوان عەتووفە لە فێستیڤاڵی نێودەوڵەتی فیلمی "دهۆك" و ئەم خولەش بەشدارە وەكوو یەكێك لە چالاكترین سینەماكارانی باشووری كوردستان.\nشایەنی باسە ئەم بەشدارییەی "شوان عەتووف" لە فێستیڤاڵی "دهۆك"، پاش تەواو كردنی پرۆگرامی "كورد ئەكتەر" Kurd Actor دێت كە تەرخان كرابوو بۆ\nدۆزینەوەی ووزە شاراوەكانی نواندن لە كوردستان كە "شوان عەتووف" خاوەن بیرۆكەی ئەم هەنگاوه گرینگه بوو.\nئەم بەرنامەیه بینەرێكی زۆریی بۆ لای خۆی ڕاكێشا و لە ساڵی 2021 لەسەر شاشەكانی كەناڵی "ئێن ئارتی دوو" NRT 2 بۆ یەكەم جار بوو لە عێراق وناوچەكە‌دا لەم جۆرە بەرنامەیە لە بواریی نواندندا ئەنجام بدرێت وگەنجانی بەهرەمەند، تواناكانی خۆیان به باشترین شێوە خستەڕوو.


ئەندرێ كۆنت–سپۆنڤیل: جیهانبینی فەیلەسوفێكی بەختەوەری بۆ پەتا\n""هەموو گوناهەكان تەقەلان بۆ پڕكردنەوەی بۆشاییەكان""\nجیهانبینی فەیلەسوفێكی بەختەوەری، وەك كۆنت–سپۆنڤیل، بۆ پەتا ناونیشانی هەنگاونانەكەمان دەبێت تا بەهۆیەوە لە دوو مەودا دا، لەم بەشە و بەشی دواتر، ئیش لەسەر فەلسەفەی ئەم فەیلەسوفە بكەین. مەودایەك ئەو تێگەیشتنە فەلسەفییانە لە تێكستەكانییەوە دەردێنین كە لە پەیوەندیدان بە واتەگەلێكی وەك: نەخۆشی، تەندروستی و بەختەوەری ....هتد. مەودای دووەم كاردانەوەی تێكستەكانیەتی لە ساتەوەختی قسەكردنەكانی لەسەر كۆڤید- 19. ڕاستە جیهانبینیەكانی كۆنت–سپۆنڤیل بۆ ڕاڤەكردنی كۆڤید- 19 جیهانبینیگەلێكی فەلسەفی وروژێنەر و گفتوگۆئامێزن، بەڵام ئاڕاستەی سیاسی، ئابووری و پزیشكیشیان هەیە. ئەوەش دەڵێین كە بەشێكی زۆر لە جیهانبینیەكانی ئەم بیریارە لە میدیای فەرەنسی لێكدانەوەی هەڵەی بۆكرا وەك: بێباكبوونی ئەم فەیلەسوفە بەرامبەر بە مەرگی بەساڵاچووان، گرنگیدانی بە ئابووری لەبڕی تەندروستی، ئەوەش كە بەختەوەری تەندروستی دروستناكات و كەرەنتین ئازادی كوژە و زۆرێك بۆچوونی تریش.\nلە دووتۆیی ئەم باسە دەرفەت بۆ گفتوگۆیەكی بەرتەسكی بنەمای تێگەیشتنی فەلسەفیی ئەندرێ كۆنت–سپۆنڤیل دەدۆزینەوە. توێژینەوە فەلسەفییەكانی ئەندرێ كۆنت–سپۆنڤیل لە چوارچێوەی ئێپیكۆر (Epicurus)، سپینوزا (Spinoza) و مۆنتاین (Montaigne) دا دەخولێنەوە. هەریەك لەم فەیلەسوفانە ،كە دەنگی فەلسەفیی سەدەی خۆیان بوونە، وایان لە كۆنت–سپۆنڤیل كردوە پردێك لەنێوان فەلسەفە و ژیان دا دروستبكات، خۆشەویستی بۆ ژیان بكاتە بناغە بۆ فەلسەفەكردن، بوون بە ژیانەوە گرێداتەوە و ئەمەش ببێتە هۆكاری دروستكردنی بەختەوەری. بەختەوەری هەر لەسەر دەستی ئەم هزرەڤانە نییە کە گرنگی پێدەدرێت، بگرە دەمێك وەختە فەلسەفە بەخێویدەکات. مەرجە ئەوەش بەهەند وەربگیردرێت كە كاردانەوەی تێگەیشتنی ماتریالیستی ئێپیكۆر و عەقڵگەرایی سپینوزا دەروازەیەكی فەلسەفی جیاوازیان بۆ ئەم فەیلەسوفە فەرەنسییە دروستكردووە. مۆنتاینیش بە فەلسەفە هۆمانییەكەیەوە دووریەكی تری فەلسەفیی بە تێگەیشتنە فەلسەفییەكانی كۆنت–سپۆنڤیل بەخشیوە. ئەو سێ فەیلەسوفە (ئێپیكۆر، سپینوزا، مۆنتاین) بناغەیەكی ئەوتۆیان بۆ كۆنت–سپۆنڤیل داناوە كە لێهاتوانە هزری خۆی لەناو وتاری فەلسەفەی هاوچەرخی فەرەنسی داڕێژێت و بۆچوونە فەلسەفییەكانی لەسەر مرۆڤبوون و ڕۆحانییەكی بێ ئیمانانە(مولحید)، فەلسەفەیەكی ماتریالیستی، پەرەپێبدات. ڕوونتر بێژین كۆنت–سپۆنڤیل نوێنەری بەڕۆحانیكردنی بێئیمانی(spiritualisation of atheism) یە لە فەلسەفەی هاوچەرخی فەرەنسیدا. ئەڵبەتە لە ڕێگای ئێپیكۆر و سپینوزاوە بەو ڕۆحانیەتە دەگات کە دواتر ناوی دەنێت ڕۆحانی بێئیمانی، ڕۆحانیەك كە یەزدان تیایدا ئامادە نییە، لەوێدا مرۆڤ چەقی بوونە، پەیوەندی بە بوونیشەوە لە دەرەوەی هێزی ترانسندێنسە (باڵا). تێكەڵكردنی ئیمانیش بە زانین بە كارێكی دەبەنگانە دەزانێت. لە لێدوانێكی تەلەفزیۆنیشدا باس لەوە دەكات كە لەكاتی بزووتنەوەی ئایاری 68 لە پاریس تەمەنی 16 ساڵان بووە. سەرەتا چەپ بووە و دواتر بۆماوەی پانزە ڕۆژێك ئەنارشیست بووە و لەكۆتایشا سێ هەفتە ترۆتسكی بووە. لەو دەمەدا خولیایەكی زۆری شۆڕش بووە و پەیوەندی بە یەزدانیشەوە پچڕاندووە. ئەم فەیلەسوفە سەرچڵی بێئیمانی لە ئاست سەرچڵی ئیمانداری دادەنێت و بەمە هەردوو پێكەوە كار بۆ دروستكردنی سەرچڵی ئاینی و نا- ئاینی دەكەن. ئەمەش لەبەرئەوەی ،بەبۆچوونی ئەم بیرمەندە، مرۆڤایەتی خەریكە دەكەوێتە ناو ماتریالیستیەكی بێئیمانییەوە. ئەم لایەنەش بە بۆچوونی"ئەو" بە ڕۆحانیكردنی بێئیمانی چارەسەردەكرێت. بەمەش دەمارگیری ئاینی لاوازدەبێت. لەناو ئەو ڕۆحانیەی باسیدەكات شوێنێك بۆ پەیوەندیكردن بە نەمری، ناپایان و ڕەها بوونی هەیە.\nكۆنت–سپۆنڤیل یەكێكیش بووە لەو فەیلەسوفە فەرەنسیانەی بەشداری لە نووسینی پەرتووكێك كردووە بەناوی""بۆ ئێمە نیچەخواز Nietzscheen نیین"". لە هەڤپەیڤینێكیشدا لەگەڵ گۆڤاری لۆفیگارۆ Le Figaro ئاماژە بەوە دەكات كە زۆر شت لەگەڵ نیچە كۆیدەكاتەوە: دژایەتیكردنی ئایدیالیزم، هیچگەرایی، ئاشكراكردنی وڕێنەكانی تاك و..... هەروەك نیچەش دژە (ڤاگنەر، ئەفلاتون، دێكارت و كانت) ە. كۆنت–سپۆنڤیل پێشیوایە ئەوە نیچە بوو فێریكردین لێكدانەوە قۆرخی زانین دەكات و ماناش ڕاستی دروستدەكات. بەپێی كۆنت–سپۆنڤیل، نیچە نەك هەر ئەنتی سێمیت (anti-Semite دژەجوولەكە ) بووە دژە نازیش بووە، بەڵام مۆركی نیچە بە نازیەكانەوە دیارە. لە كوێوە؟ لە زۆر شوێنەوە. بۆنموونە لە ویست بۆ هێزەوە تا ڕق لە ژن و كۆیلە و لاواز و...بەپێی تێگەیشتنی كۆنت–سپۆنڤیلیش بێت مەجبوور نییە نیچەخوازبێت، بەڵام ئەستەمیشە فەلسەفەكردن بێ ڕووبەڕووبونەوەی هزری نیچە. بە قسەی ئەم بیرمەندە پاریسییە نیچە بەرچاوترین سۆفیست Sophist ە كە سەردەمی نوێ بەخۆیەوە بینیویەتی. نیچە بەوە لەقەڵەم دەدات كە پرۆتاگۆراس Protagoras ی سەردەمی ئێستامانە. كۆنت–سپۆنڤیل لەم بارەیەوە چاكی بۆدەچێت كە دەڵێت: فەلسەفە هەموو سەردەمێك پێویستی بە سۆفیستەكان دەبێت تا تێستی خۆی بكات.\nئەم بیرمەندە ئەو لایەنەی لایسەرەوە باسكرا، دیاردەی بایەخدانی زۆر بە تەندروستی، وەك كێشە دەبینێت. تەندروستی وەك دروستكەری بەختەوەریش بۆ پزیشكی دەگەڕێنێتەوە و ناویشیدەنێت پان-پزیشكیگەرایی. شارستانی ئێستای ئەوروپا، بە پێی بۆچوونی كۆنت–سپۆنڤیل، دەخوازێت لەڕێگای تەندروستیەوە یان پزیشكییەوە، بە جیهان و بە خۆمان و بە ئەویتریشەوە گرێماندات. ئەوەشمان پێدەڵێت كە وشەی پان (pan) لە زمانی یۆنانی گشت (هەموو) دەگەیێنێت. واتە چاوەڕوانی زۆری مرۆڤ لە پزیشكی. پان پزیشكی هەموو شتێكی لە پزیشكی دەوێت، نەك هەر تەنیا تەندروستیمان بگرە بەختەوەریش! تەندروستی لەم حاڵەتە خۆی بە دروستكەری بەختەوەری دەزانێت. ئەمەشە ئێدیۆلۆژیا نوێكەی پزیشكی لە ڕۆژئاوای ئێستا. سەرباری ئەوەی وترا، پێویستە ئەوەش بزانین ئایا تەندروستی ئێدیۆلۆژیایەكی نوێیە یان بەرژەوەندیەكی گشتییە؟ بەپێی كۆنت-سپۆنڤیل تەنگژەكە ئاراستەی سەرەكی چاخەكەمانی ئاشكراكرد، ئەمەش ناودەنێت پان- پزیشكیگەرایی. ئەم پان- پزیشكیگەراییە ئەو ئێدیۆلۆژیایەیە کە تەندروستی دەخاتە سەروی هەموو شتەكانی ترەوە. بەواتەیەكیتر، ئەم پان-پزیشكیگەراییە لەڕێگای پزیكشییەوە تەندروستی لە سەروی گشت بەهاكانی تر دەبینێت: بەختەوەری، ئازادی، خۆشەویستی، دادپەروەری. ئەم ئاڕاستەیە وادەكات هەموو شتێك ،نەك هەر چارەسەری نەخۆشی كە شتێكی ئاساییە تەنانەت كارگێڕی ژیانی كەسی و كۆمەڵایەتیش، بكەوێتە ژێركاریگەری پزیشكییەوە. ئەمەش شتێكی ڕاڕائامێزە. كۆنت-سپۆنڤیل دەڵێت: "نامەوێت مەجبووركرێم بۆ بایەخدان بە خۆم. ڕێزم بۆ ئەوانە هەیە لە ماڵی بەساڵاچوان كاردەكەن. پێمباشترە بە كۆڤید- 19 بمرم وەك لەوەی لە ماڵی بەساڵاچوان یان لە هەر شوێنێكی تر پێنج یان دە ساڵێك بمێنمەوە. ئەگەرچی دڵنیام خەڵكانێك حەز بەم قسانەناكەن". تەنانەت گازندەی ئەم سێستەمە تەندروستیە تازەیەش لە فەرەنسا دەكات كە ڕێگری لەوە دەکات قسەی خۆمان بكەین. بۆیە دەبێت بە هەستیارییەوە مامەڵە لەتەك ئەم سێستەمە تەندروستییەدا بكەین.\nئەوەتا بە دكتۆر دەوترێت: دكتۆر غەمبارم، ماندووم، ڕاڕام : ناتوانن شتێكم بدەنێ تا چاكبمەوە؟ بەپێی كۆنت–سپۆنڤیل، غەمباری، ماندووی، ڕاڕای بەشێكە لە مرۆڤ، لێ مرۆیبوون بریتی نییە لە نەخۆشی. چۆن پزیشكی چارەسەرماندەكات؟ ئەمەش بۆ خۆی پرسیارە و ڕووبەڕووی پزیشكی دەبێتەوە. هەر تایبەت بەم لایەنە كۆنت-سپۆنڤیل لە لێدوانێك لەگەڵ Le Télégramme نموونەمان لەسەر ئەو وێنەیەی Sempé بۆدێنێتەوە كە ساڵانێك لەمەوبەر لە یەكێك لە گۆڤارەكانا بینیویەتی. وێنەكە كڵیسەیەكە كە لە ڕووی دەرەوەی بە شێوازێكی جوان كێشراوە و لە ناوەوەش ڕووگومەزێكی بەتاڵی هەیە تەنیا ئەوە نەبێت كە لەبەردەم میحرابەكەدا خانمێكی بچووكی میهرەبان وەستاوە و نوێژدەكات و دەڵێت:"" خواگیان، خواگیان من متمانەیەکی زۆرم پێتە تا ئەو ڕادەیەی كە دەمەوێت بە دوختۆرەكەم بانگتبكەم"".\nكۆنت-سپۆنڤیل گومانناكات، ئەم پەتایە ترسناكە و ڕەنگە ژیانی میلیۆنەهاش بخاتە مەترسیەوە بەس ئایا شتی ترمان نییە جگەلەم پەتایە بۆ باسكردن؟ كێشەی تریشمان هەیە با فەرامۆشینەكەین (كێشەی كۆچبەران، كێشەی تێكچوونی ژینگە و...). بۆیە ئەم پەتایە ترسناكە بەس كۆتای جیهان نییە. کەوابێت پێویستناكات ژورنالیستەكان هێندە گەورەیكەن. سەبارەت بە سۆزداریشمان بۆ قوربانیانی كۆڤید- 19 ناكرێت لە سۆزداریمان بۆ كێشەی كۆچبەرەكان زۆرتر بێت یان ئەوانەی دووچاری شێرپەنجە بوونە، كە لە ئێستادا ژمارەیان لە فەرەنسا و لە جیهانا لە زیادبووندایە.\nكۆنت- سپۆنڤیل لە لێدوانێك لەتەك لێكۆ lecho باس لەوە دەكات كە لەكاتی خۆیدا پەتای "هۆن كۆنگ" لە ساڵی 1968 بووە هۆكاری كوشتنی میلیۆنەها كەس و ئەو هەڵایەشی بۆنەكرا وەك ئەوەی ئێستا بۆ كۆڤید- 19 دەكرێت. پێشتریش پەتای "ئاسیاوی" لە 1957-1958 بە هەمان شێوە خەڵكێكی زۆری كوشت و بیریشچوەوە. پێدەچێت، بەبۆچوونی كۆنت-سپۆنڤیل، سێ هۆكار هەبێت كە شێوەی مامەڵەی لەگەڵ كۆڤید- 19، لەچاو پەتاكانی پێشوو، گۆڕیوە. هۆی یەكەم جیهانگیرییە ،ئەڵبەتە بەدیوە میدیایەكەی. ئەم لایەنە هۆكارە كە ئێمە زوو زوو لەناو ڕووداوەكانی ئەم پەتایە بین و بەووردیش لە ڕێژەی مردنەكان لە وڵاتان بەئاگابهێنرێین. لێرە با ئەوەمان بیرنەچێت كە بۆ ئەم بیریارە جیهانگیری دروستكەری ڤایرۆسەكان نییە. تاعونی ڕەش لە سەدەی 14 نیوەی ئەوروپای كوشت و ئەو دەمە جیهانگیریش بوونی نەبوو. هەرچی هۆی دووەمە خێراییە لە بەدەستهێنانی زانیاریی. سەرئەنجام كەناركردنی مەرگ لەم ڕوەوە دوا هۆیە. ئەم پەتایە ئەم كەناركردنەی مەرگ پەسەندناكات. پەتاكە مەرگی بیرخستینەوە و هێناشیەوە نێو باسەكانمان. بەمجۆرە دەشێت بڵێین كە مەرگ پێش كۆڤید- 19 لەبیركرابوو. هەر بەگشتیش مەرگ كە باسدەكرێت یان بیریلێدەكرێتەوە دواتر وردە وردە وندەبێت و ئەو دەمەش كە نزیكدەبێتەوە ترس لە مەرگ دەستپێدەكاتەوە.


عه‌قڵیه‌تی شانۆییمان له‌شانۆیه‌كی ناشانۆدا – كولتور مه‌گه‌زین\nعه‌قڵیه‌تی شانۆییمان له‌شانۆیه‌كی ناشانۆدا\nBy نیهاد جامی\t Last updated ئازار 12, 2015\nهه‌ر كاتێك له‌سه‌ر ئاسته‌نگه‌كانی گوتاره شانۆییه‌كه‌مان قسه بكه‌ین، پێویستمان به‌گومانكردنه له‌كۆی ئه‌و گوتاره‌ی كه ئه‌مڕۆ له‌دامه‌زراوه‌كاندا ناویان بووه به دامه‌زراوه‌ی شانۆیی، ده‌بێت له‌په‌یوه‌ندیی ئه‌و دامه‌زراوانه‌و ئاماده‌بوونی ئێمه‌ی شانۆكار قسه بكه‌ین، ئه‌وه گومانكردنه له‌و عه‌قڵه شانۆییه‌ی كه پیمان وایه عه‌قلێكی بیركه‌ره‌وه‌ین، كه له‌راستیدا عه‌قلی شانۆییمان عه‌قلێكی مت بووی ناو هه‌ناوی ئه‌و دۆخه‌یه، كه هه‌موومان تیایدا به‌ر پرسیارین، ئه‌وه‌ش گومان ده‌مانگه‌یه‌نێته ئه‌و ئاسته‌ی زۆر به‌توندی ڕه‌خنه ئاراسته‌ی ئه‌و یاده‌وه‌ریه شانۆییه بكه‌ین، وه‌ك چۆن ناتوانین ئه‌و هه‌نووكه‌یه به‌ته‌نیا به‌گوناهبار ببینین، ئه‌گه‌رچی هه‌نووكه‌یه‌كه تیایدا تراژیدیا به‌رهه‌م دێنێت، عه‌قڵ كوژراوه‌و غه‌یبانیه‌ت شوێنی گرتۆته‌وه، دیاره یه‌كێك له‌و دامه‌زراوه سوونه‌تیانه‌ی كۆمه‌ڵگای ئێمه كه وه‌ك فه‌رمانگه‌یه‌كی ئیداریی ده‌یبنیین، به‌رێوبه‌رایه‌تی شانۆی شاره‌كانی كو‌ردستانه، ئه‌و دامه‌زراوه‌یه به‌رده‌وام قسه‌ی له‌سه‌ر بكه نه ئه‌وان دێنه ده‌نگ ونه گفتوگۆیه‌ك له‌و باره‌یه‌وه بنیات ده‌نرێت، یه‌كه‌مجار نیه ئێمه یه‌خه‌ی ئه‌و دامه‌زراوه سوونه‌تیه شه‌رمنه ده‌گرین، ئێستاش له‌وه دڵنیاین جارێكیتر هیچ ڕوو ناداته‌وه، چونكه مه‌سه‌له‌كه په‌یوه‌ندیی به‌وه نیه كێ به‌ڕێوبه‌ری ئه‌و دامه‌زراوانه‌یه، به‌ڵكو ئه‌و دامه‌زراوانه پڕ كراوه له‌كه‌سانی ناشانۆیی، له‌سیستمێكی ئیداری ئیفلیج كه مایه‌ی شه‌رمه‌زاریه و كاری شانۆكار ده‌بێته كێشه‌ی ئیداری، ئه‌وه جگه له‌وهی ده‌رگا بۆ كاركردن ده‌كرێته‌وه، ئه‌و دامه‌زراوه به‌شێكه له‌گرفتی شانۆ خۆی، چونكه هێنده نمایشی ئاست نزم به‌رهه‌م دێنێت، ئیتر له‌گه‌ل ئه‌وه یه‌كلا بووینه‌ته‌وه سستی وئاستی خراپی شانۆ په‌یوه‌ندیی به‌و دامه‌ز‌راوه‌یه هه‌یه، بزووتنه‌وه‌ی شانۆیی به‌وه نایه‌ته به‌رهه‌م كه ده‌رگا له‌مناله‌كان بكه‌نه‌وه.. مناڵه‌كان مه‌به‌ستم له‌گه‌نجان نیه به‌ڵكو عه‌قلی هه‌رزه‌یی كه‌سانێك كه كاری ئاست نزممان بۆ به‌رهه‌م دێنن، لێره‌وه ئه‌و ئیشكالیه‌تانه‌ی ئه‌و به‌ڕێوبه‌رایه‌تیه سوونه‌تیه تووشی دێت كۆمه‌ڵێك گرفته كه ده‌یسه‌پێنێت ئه‌وان كێشه‌ی به‌رده‌م شانۆن.\nهێنده‌ی نه‌ماوه لاپه‌ره‌ی سالنامه‌كان دیسان بڕۆنه‌وه سه‌ر 27 ی ئادار ئه‌و ڕۆژه كاره‌ساتاویه‌ی شانۆ كه میدیاكان به‌په‌له په‌له ده‌كه‌ونه خۆ بۆ به‌رنامه‌یه‌كی شانۆیی له‌و رۆژه‌دا هه‌رچی كه‌ناڵی ته‌له‌فزیۆنی ورۆژنامه‌و رادیۆیه په‌یوهندیت پێوه ده‌كه‌ن له‌باره‌ی ئێستای شانۆو كێشه‌ی شانۆ وهه‌ندێك پرسیاری كلێشه‌یی تر ئاماده‌ی ده‌كه‌ن، له‌ولاشه‌وه هه‌ندێك رۆژنامه‌نووسی نه‌زان كه هێشتا فێری داڕشتنی هه‌واڵێك نه‌بوونه له‌په‌یجه كۆمه‌ڵایه‌تیه‌كان ده‌نووسن “شانۆی چی كوا ئێمه شانۆكارمان هه‌یه”\nبۆیه هیچ رۆژێك نیه به‌قه‌د ئه‌و ڕۆژه بۆ شانۆی ئیمه كاره‌ساتاوی بێت، میدیای كوردیی ئه‌و میدیا نه‌خوێنده‌واره له‌ئاست شانۆ له‌و رۆژه‌دا شانۆی بیر ده‌كه‌وێته‌وه، بیركه‌وتنه‌وه‌یه‌ك جگه له‌نیشاندانی گه‌مژه‌یی خۆی هیچ شتێكیتر نیه، ئه‌و میدیا له‌و رۆژه‌دا به‌بێ ئه‌وه‌ی كه‌س هیچی پێ وتبێت له‌ڕێگه‌ی به‌رنامه‌یه‌ك یان ڕاپۆرتێكه‌وه پێمان ده‌ڵێت كه ئه‌و چه‌نده ڕسوایه، بۆیه له‌ئێستاوه ئامۆژگاری ئێمه بۆ ئه‌و میدیایانه كه ده‌رفه‌تیان له‌پێش ماوه بۆ ئه‌وه‌ی خۆیانی بۆ ئاماده بكه‌ن و نه‌ك له‌ئێواره‌ی رۆژی شانۆ شانۆتان بیر بكه‌وێته‌وه، ئاخۆ ئه‌و میدیایانه به‌تایبه‌ت كه‌ناڵه ئاسمانیه‌كان ئه‌وانه‌ی خۆیان به ئه‌هلی وپێشه‌نگ ناو ده‌به‌ن پرسیاری ئه‌وه‌یان له‌خۆیان كردووه چۆن ده‌بێت له كه‌ناڵه‌كانیان به‌رنامه‌یه‌كی تایبه‌ت به شانۆیان نه‌بێت؟ ئاخۆ ئه‌وان ڕۆژێك ڕوویان له‌شانۆكارێك ناوه كه به‌رنامه‌یه‌كی شانۆییان بۆ ئاماده بكات یاخود شانۆ له‌لای ئه‌وان بریتیه له‌رۆژی سالێك وهیچیتر.\nبۆیه جێی خۆیه‌تی ئه‌مساڵیش وه‌ك ساڵه‌كانیتر كاتێك میدیاكان ڕوومان لێ ده‌نێن به پێكه‌نین وه‌ك ساڵی پارو پێرار وه‌ڵامیان بده‌ینه‌وه كه ئێوه چی له‌شانۆ ئه‌زانن، پرسیاری ئێوه چیه له‌شانۆ، بۆ ئه‌وه‌ی ئه‌وانیش خێرا چه‌ند كاره‌كته‌رێكی ئاماده بۆ هه‌موو دیدارێك بانگ بكه‌ن، كه لێره‌وه ئیشكالیه‌تی ئێمه له‌گه‌ڵ ئه‌و رۆژه‌و له‌گه‌ل شانۆ درووست ده‌بێت چونكه ئه‌وانه‌ی بۆ هه‌موو دیداره‌كان كێشه‌یان نیه‌و قسه ده‌كه‌ن بریتین له‌خودی كێشه‌كه خۆی.\nلێره‌دا ڕووبه‌رووی هه‌رزه‌كاریه‌تی عه‌قڵی كه‌سانێك وئیشكالیه‌تی ئه‌و عه‌قڵه ده‌بینه‌وه، بۆیه ده‌پرسین: هه‌رزه‌كاره‌كان له‌شانۆدا كێن؟ ئه‌وانه چ ئیشكالیه‌تێك له‌به‌رده‌م شانۆ ده‌خوڵقێنن؟ شوێنگه‌ی عه‌قڵ له‌نێوان ئیشكالیه‌ت وهه‌رزه‌ییدا له‌كوێدایه؟\nئه‌وانه بریتی نین له‌ته‌مه‌نێكی ده‌ست نیشان كراو، به‌ڵكو گرفتیكی ئه‌خلاقی توێژێكی ده‌ست نیشان كراوی ده‌ست رۆیشتووی ئه‌مرۆی شانۆی ئێمه‌ن، ئه‌وانه له‌رێگه‌ی پۆستی ئیداری به‌ناوی ڕاوێژكارو شاره‌زاو به‌ڕێوبه‌ره‌وه ئیشكالیه‌تی سه‌ره‌كی شانۆن، ئه‌و هه‌رزه‌كارانه خه‌می ده‌ركه‌وتنیان هه‌یه، كێشه‌ی گه‌روه‌یان ئه‌وه‌یه وێنه‌ی دۆنكیشۆتانه‌یان له‌میدیاكان بخریته ڕوو، ترسیان له‌هه‌موو ده‌نگێكه، تۆنی هه‌ر گۆرانیه‌ك به‌دوژمنی سه‌ره‌كی خۆیان ده‌زانن، ئه‌وه ترس وخه‌م نیه له‌وێرانبوونی شانۆ، چونكه ئه‌وان خۆیان ده‌زانن چیان به‌سه‌ر شانۆ هێناوه، به‌ڵكو ترسی له‌ده‌ست چوونی پۆستی ئیداریی زیاتروكه‌مبوونه‌وه‌ی سه‌فه‌ری ساڵانه‌یانه بۆ ده‌ره‌وه‌ی ووڵات، زۆر توره‌شیان بكه‌ین به بودجه‌یه‌كی خه‌یالێه‌وه كارێكی شانۆیی دۆگما به‌رهه‌م دێنن، بۆیه دیداری شانۆیی و هه‌ر بۆنه‌یه‌كی تر له‌ژێر ناوی هه‌ر كه‌رنه‌ڤاڵێك بنیاتی بنێن، له‌ڕاستیدا هه‌ولێك نیه بۆ زیندووكردنه‌وه‌ی شانۆو چالاككردنی هه‌وڵه‌كان به‌قه‌د ئه‌وه‌ی قوولكردنه‌وه‌ی ئیشكالیه‌تی ناو گوتاره شانۆییه‌كه‌مانه، ئه‌و جه‌هله كوشنده‌یه چه‌نده رقی له‌یه‌كتری بێته‌وه، سه‌ره‌نجام كه بۆنه‌ی كارتۆنی بۆ شانۆ درووست ده‌كات، هه‌موویان له‌سه‌ر مێزێك كۆ ده‌بنه‌وه، ده‌یالۆگی درۆزنانه‌و خه‌می شانۆ به‌كێشه‌ی خۆیان ناو ده‌به‌ن، زه‌مه‌نی غه‌یبانیه‌تی ئه‌وان زه‌مه‌نی بیركردنه‌وه‌ی حه‌ماقه‌تیانه، عه‌قڵ كراوه‌ته ده‌ره‌وه، ئه‌وه كێشه‌ی سه‌ره‌كی شانۆیه، كێشه‌یه‌ك ئه‌وانه بۆ خۆیان ئیشكالیه‌تی به‌رده‌م گوتاری شانۆی ئێمه‌ن، كه‌چی ده‌یانه‌وی وامان بۆ بخه‌نه ڕوو كه ئه‌وان خه‌می شانۆو له‌هه‌ولدانی چۆنیه‌تی ده‌یالۆگ ورزگاركردنی شانۆن له‌و ئاسته‌نگانه‌دا، له‌كاتێكدا ئه‌وانه بۆ خۆیان ئیشكالیه‌تی سه‌ره‌كی ئه‌و شانۆیه‌ن، چیتر ئه‌و پۆلینكاریه راست نیه ناوی بنێین ململانێی نه‌وه‌كان له‌شانۆدا، چونكه ئه‌و ململانێیه كۆتایی هات وسه‌ره‌نجام توانی چه‌ند ناوێك درووست بكات، به‌دوای ئه‌و ناوانه ئیدی ئێمه نه‌وه‌ی نوێ وه‌ك نه‌وه‌ی نائومێدی ده‌بینین، نه‌وه‌ی ڕابردووش وه‌ك نه‌وه‌ی ستایشكاری یاده‌وه‌ری.\nره‌خنه‌گرتن ئاراسته‌ی ئه‌و عه‌قڵه‌ی ئاماده‌یه، دیدێكی ڕه‌خنه‌یی نه‌وه‌یه‌كی نوێیه كه هه‌میشه ده‌یه‌وێت له‌ڕێگه‌ی پڕۆسه‌ی گومانكاریه‌وه پرسیار بكات، پرسیار له‌وه‌ی ئاماده‌یه بۆته عه‌قڵی مت بوو، ئه‌و پرسیارانه به‌مه‌به‌ستی دیدێكی كراوه‌تر بۆ ڕووبه‌ره شانۆییه‌كانمانه، سه‌ره‌تای هه‌نگاوه‌كانی ئه‌و ڕه‌خنه‌ییه له‌گه‌ڵ ده‌ركه‌وتنی سه‌رنج وڕوانینه ڕه‌خنه‌ییه‌كان ده‌رناكه‌وێت، به‌ڵكو به‌دوای ناوه‌ڕاستی هه‌شتاكان وله‌گه‌ڵ ڕه‌وتی ئه‌زموونكاریه‌تی شانۆ له‌هه‌ردوو ئاستی تیۆریی وپراكتیكیدا نه‌وه‌یه‌ك یه‌كه‌م برین ده‌خه‌نه عه‌قڵی شانۆییمان، ئه‌و برینه هه‌وڵێكی به‌ئاگاهاتنه‌وه‌یه، ئه‌گه‌رچی سه‌له‌فیه‌ت له‌و ساته‌وه‌خته‌وه ده‌یه‌وێت دان به‌و برینه نه‌نێت، یاخود زامداركردنی ئه‌و عه‌قڵه به به‌رهه‌می نه‌وه‌یه‌ك نه‌بینێت كه دۆخی شانۆیی ئێمه‌یه ده‌یه‌وێت تۆمه‌تباری بكات، ئه‌و تۆمه‌ته له‌بنه‌ره‌تدا ئه‌وانه درووستی ده‌كه‌ن كه بۆ خۆیان به‌شێكن له‌ناو میدیای به‌عس وله‌و ئه‌خلاقه به‌عسیه‌وه گۆش كراون، چونكه ئه‌وه ڕێك قسه‌كه‌ی میشێل عه‌فله‌ق ده‌خاته‌وه زهنمان كاتێك له كتێبی (خاڵی سه‌ره‌تا) ده‌نووسێت “كورده به‌شه‌ره‌فه‌كان ئه‌وانه‌ن كه له‌گه‌ڵ ئێمه‌ن، ئه‌وانه‌ی له‌گه‌ڵ ئێمه نین ده‌ستی ئیستیعمارو ئیسرائیلیان له‌پشته‌وه‌یه” ئه‌و دیده عه‌فله‌قیه له‌لای ئه‌و كاره‌كته‌رانه‌ی ناو میدیای به‌عس زۆر به‌ڕوونی ده‌رده‌كه‌وێته‌وه، خێرا ده‌نووسن “ئه‌وه شێواندنی شانۆی كوردیه، ئه‌وانه شته‌كانیان له به‌غداوه هێناوه” ته‌نانه‌ت هیستریای ڕاسته‌قینه نه‌ك بۆ ئه‌و كات ته‌نانه‌ت بۆ هه‌ندێك كه‌س له‌ژێر بیانووی بڕوانامه‌وه تا ئه‌مرۆ بێده‌نگ نه‌بوونه، كه ده‌بینن له‌و رۆژگاره‌دا كتێبێكی ئه‌و نه‌وه‌یه له‌باره‌ی شانۆی توندو تیژیی ئه‌نتوان ئارتۆ نووسراوه، ئه‌وه برینی ڕاسته‌قینه بوو له‌عه‌قلی مت بووی شانۆی ئێمه، سه‌ره‌تای هاتنه دنیای نه‌وه‌یه‌كی ڕه‌خنه‌یی له‌ڕێگه‌ی نمایش وتیۆرو ڕه‌خنه‌وه كه بوونه یه‌كه‌م زه‌مینه‌ی ڕاسته‌قینه بۆ له‌دایك بوونی نه‌وه‌یه‌كی جیاواز له‌گوتاره شانۆییه‌كه‌مان.\nراپه‌رینی به‌هاری نه‌وه‌ت ویه‌ك خوڵقاندنی دۆخێكی شانۆیی نیه، به‌قه‌د ئه‌وه‌ی له‌ساته‌وه‌ختی خۆیدا نائومێدی شانۆییه، خه‌ونه‌كان له‌نمایشیكه‌وه له‌هه‌وڵێكه‌وه ده‌رناچن، نابنه پڕۆژه، له‌نه‌بوونی پرۆژه ڕاپه‌رین شانۆ وه‌ك ئامرازێك بۆ ساته‌وه‌خته‌كانی ئازادی به‌كار دێنێت، جوانترین دیاری ڕاپه‌رین له‌دایكبوونی گۆڤاری (ئه‌زموون) ه كه له‌ژماره ئه‌زموونیه‌كه‌یدا كۆتایی دێت، هیوادارین له‌ده‌رفه‌تێكی گونجاودا بتوانین له‌سه‌ر ئه‌و گۆڤاره جوانه قسه بكه‌ین.\nشانۆی ئێمه له‌و رۆژگاره‌دا گرنگی خۆی له‌ده‌ست نادات، به‌ڵكو كۆمه‌ڵگا هه‌ست به‌گرنگی شانۆ ناكات، چونكه هه‌ست ده‌كات ئیتر پێویستی به‌شانۆیه‌ك نیه له‌ده‌ره‌وه‌ی ستایشی شۆرش وڕاپه‌رین، ئه‌وه خزمه‌تێكی زۆری حزبی كوردیی ده‌كات له‌م ساته‌وه‌خته‌دا، یه‌كێتیه‌كان گروپی شانۆیی گه‌نجانی خوێندكاران ولاوان وژنان و پارتیه‌كان به‌هه‌مان شێوه‌و شوعیه‌كانیش هه‌روا، ئیدی شانۆ ده‌بێته سه‌كۆیه‌ك بۆ هاواری پێشمه‌رگه، وله‌بۆنه‌كاندا ئه‌وه‌ی ده‌یبینین شانۆ نیه، به‌ڵكو كوشتنی شانۆیه، بۆیه ڕاپه‌رین توانای به‌ئاگاهاتنه‌وه‌ی نه‌وه‌یه‌كی نوێی نیه، چونكه توانایه‌كی عه‌قلی وماددی بۆ شانۆ بوونی نیه، له‌كاتێكدا حزب توانا ماددیه‌كانی خۆی ده‌خاته گه‌ڕ بۆ ئه‌وه‌ی شانۆكاران برۆن به‌ره‌و رۆژنامه‌و ته‌له‌فزیۆنه‌كانیان، ئه‌وه نابێت ئه‌و نمایشانه‌ش له‌بیر بكه‌ین كه تروسكایی ئه‌و رۆژگاره‌یان پێبه‌خشیووین، به‌ڵام چونكه به‌رده‌وامیان نه‌بووه، بۆیه خستمانیه به‌رده‌م نه‌وه‌یه‌ك له بێده‌نگی.\nكاتێ حزبه كوردیه‌كان كه‌وتنه شه‌ڕ كردن، ئیدی ئه‌فسانه‌ی شۆرش وڕاپه‌رین وێنه موقه‌ده‌سگه‌راكانی خۆی له‌ده‌ستدا، نه‌وه‌یه‌ك كه له‌ساته‌وه‌ختی ڕاپه‌رین نه گومانی هه‌بوو نه پرسیار، لێره‌وه به‌ر گومان كه‌وت وكه‌وته پرسیاركردن: ئه‌وه چیه ڕوو ده‌دات؟ ده‌بێت من چیبكه‌م؟\nساكارترین پرسیارێك كه هه‌ر مرۆڤێك له خۆی ده‌كرد، به‌ڵام پرسیاری ئه‌و نه‌وه‌یه له‌شانۆدا، وایكرد به‌دوای جیهانبینیه‌ك بگه‌ڕێت بۆ ئه‌وه‌ش رووبه‌رووی تێكستی جیهان ده‌بۆوه، له‌وێوه ده‌یتوانی به‌دوای وه‌لامی پرسیاره‌كانی خۆی بگه‌ڕێت، بۆریه فه‌زای شه‌ڕونائومێدی له‌به‌رده‌م خه‌ون دیاترین سیماكانی ئه‌و نه‌وه‌یه بوو، ده‌یویست بایه‌خ به‌جه‌سته بدات، ئه‌وه‌ش خاڵی نه‌بوو له‌و یاده‌وه‌ریه‌ی نه‌وه‌ی هه‌شتاكان كه زه‌مینه‌یه‌كی پته‌وی بۆ گۆڕانكاری له شانۆیه هێنابووه دی، به‌هۆی ئه‌وه‌ی له‌نووسینیتردا له‌سه‌ر ئه‌و هه‌وڵانه وه‌ستاوین بۆیه لێره‌دا ناچینه‌وه سه‌ر هه‌وڵه‌كانی ئه‌و نه‌وه‌یه، به‌قه‌د ئه‌وه‌ی ده‌مانه‌وێ ئاماژه بۆ ئه‌وه بكه‌ین، كه شه‌ری كوردیی بووه هۆی له‌دایك بوونی نه‌وه‌یه‌كی شانۆیی، نه‌وه‌یه‌ك به‌دوای كۆتایی شه‌ڕه‌كان دیسان ڕووبه‌رووی سه‌رگه‌ردانیه‌كانی خۆی بۆوه، یاخود ناوه‌كانی ئه‌و نه‌وه‌یه له‌وێوه وه‌ستان وپێویستی به‌وه بوو له‌گه‌ڵ نه‌وه نوێكانی دوای ڕووخانی ده‌وڵه‌تی تۆتالیتاری عیراقی بزانین چی ده‌كات؟\nبه‌لام ناوه نوێكانی ئه‌و ساته هه‌نووكه‌ییه شتێك به‌رهه‌م ناهێنێت جگه له كۆمه‌ڵه ده‌نگێكی سۆفستایی كه ته‌نیا ڕووبه‌رووی نائومێدیمان ده‌كه‌نه‌وه، چونكه سه‌ره‌نجام ئه‌وان گرفتی ده‌ركه‌وتنیان هه‌یه نه‌ك گرفتی شانۆیی، به‌به‌رنامه‌یه‌كی نوكته ئامێزی كه‌ناڵێكی ئاسمانی ڕازی ده‌بن، خه‌ون به‌تۆماركردنی شانۆیه‌كه‌وه ئه‌بینن كه زۆرترین بینه‌ری هه‌بێت، له‌ولاشه‌وه ئه‌و نه‌وه‌یه‌ی خۆی به‌نه‌وه‌ی ڕابردووی شانۆ ده‌زانێت، شتێكی نه‌ماوه جگه له‌ستایشكردنی حیكایه‌ته به‌سه‌ر چووه‌كانی، بۆیه ئیتر پۆلینكاریه‌ك نیه بۆ نه‌وه‌كانی شانۆی ئێمه، به‌ڵكو هه‌موو وه‌ك یه‌كتر تووشی صه‌دمه‌یه‌ك هاتووین كه به‌ئاسانی به ئاگا نایه‌ینه‌وه.\nهۆكاری ئه‌وه‌ش ده‌گه‌ڕێته‌وه بۆ ئاسته‌نگه‌كانی عه‌قڵ، چونكه ئه‌وه‌ی ئێمه هه‌مانه شانۆیه‌كی غه‌یبانیه، له‌نێوان ئاسته‌نگی عه‌قڵ وشانۆی غه‌یبانیدا ئێمه ڕووبه‌رووی گرفتێكی میتۆدی ده‌بینه‌وه، به‌هۆی ئه‌وه‌ی ئه‌وه كێشه‌یه‌كی عه‌قڵانیه كه به‌رۆكی شانۆی ئێمه‌ی گرتووه، عه‌قڵ بریتی نیه له‌بیركردنه‌وه‌ی ئه‌و كائینه‌ی پێی ده‌ووترێت شانۆكار، به‌ڵكو خورافه‌ی زه‌مه‌ن به‌بیانوی كوردیی بوون وچه‌ندین دیمه‌نی فریوودانی بینه‌ر ده‌یانه‌وێ نای بنێن شانۆی كوردیی، سه‌ره‌نجام دێن بیبلۆگرافیا درووست ده‌كه‌ن كه له‌ساڵێكدا ئه‌وه‌نده نمایشه به‌رهه‌م هاتووه، ئه‌وه شتێك نیه جگه له درووستكردنی ژماره‌ی نمایش، بۆیه پێویسته ئه‌و شه‌پۆلی نمایشه دۆگمایانه‌ی كه به‌رێوبه‌رایه‌تیه‌كانی شانۆ شانازی پێوه ده‌كه‌ن ڕابگیریت، به‌ڵكو قسه له‌و ئاسته‌نگانه بكرێت كه عه‌قڵ ڕووبه‌رووی بۆته‌وه، له‌سه‌ر ئه‌و نائومێدیه‌وه بووه‌ستین كه ئیتر ره‌خنه‌گرتن له‌عه‌قڵ به ره‌خنه‌گرتن له‌عه‌قڵ خۆی سه‌یر نه‌كه‌ین، به‌ڵكو به‌هه‌لوه‌شاندنه‌وه‌ی سینترالیزمی لۆگۆسی شانۆ بیبینین، ئه‌وه ده‌مانخاته به‌رده‌م پرسیاری فه‌لسه‌فیه‌وه، پرسیارێك پێمان ده‌ڵێت ئێمه له‌ده‌ره‌وه‌ی شانۆدا خۆمان به‌شانۆوه خه‌ریك كردووه، غه‌یبانیه‌ت شانۆی بۆ خولقاندووین، چیتر ئێمه مامۆستاو ڕابه‌رو ناوی زل نین، ئێمه پێویستمان به‌وه‌یه فێستڤاڵه ئاست نزمه‌كانمان ڕابگرین، ئه‌و پاره‌یه‌ی ده‌درێت به‌و جۆره فێستڤاڵه بێ به‌رهه‌مانه، به‌و داهاته خه‌ڵكانی پرۆفیشینال له‌هه‌موو ئاسته‌كان بانگ بكرێن، وۆرك شۆپ ومه‌شق وڕاهینان ئه‌نجام بده‌ن، په‌یوه‌ندیه‌كی كولتوریی له‌گه‌ل شانۆكان بخوڵقێنرێت، په‌یوه‌ندیه‌ك له‌گه‌ل شانۆی پیشه‌گه‌رو پرۆفیشینال نه‌ك له‌گه‌ل شانۆ پله سێیه‌كان، ئه‌و سه‌فه‌رانه‌ی بۆ ده‌ره‌وه‌ی ووڵات ساز ده‌كرێت چیتر له‌سه‌ر ئه‌وانه كورت نه‌كرێته‌وه كه ته‌نیا بۆ شانۆ ناڕۆن، به‌ڵكو ده‌رگا بۆ ئه‌وانه بكه‌نه‌وه كه ئاشنایه‌تی له‌گه‌ل شانۆكان په‌یدا بكه‌ن ووابكه‌ین ئه‌وانه بخرێنه ناو چه‌ند كاری گروپێكه‌وه بۆ ئه‌وه‌ی گۆڕان له‌عه‌قلیه‌تی وستراتیژی گوتاره شانۆییه‌كه‌مان به‌رپا بێت، هه‌موو ئه‌مانه پێویستی هه‌نووكه‌یی شانۆكه‌مانه، تێگه‌یشتنمان له میتۆد وچۆنیه‌تی خوێندنه‌وه‌ی ڕه‌خنه‌یی بۆ میتۆد وچۆنیه‌تی هه‌ڵبژاردنی تیكست ووۆرك شۆپی تایبه‌ت به ده‌نگ وجه‌سته وڕاهێنانه‌كانی ئه‌كته‌ر ئه‌وانه له‌ناو پرۆژه‌ی ستراتیژی شانۆدا وا ده‌كه‌ن ئێمه غه‌یبانیه‌ت بكه‌ینه ده‌ره‌وه‌و له‌سیستمێكی عه‌قڵانیه‌وه له‌ناو شانۆدا بین، ئه‌و كات ده‌توانین ره‌خنه ئاراسته‌ی عه‌قلانیه‌تی شانۆكه‌شمان بكه‌ین، بۆ ئه‌وه‌ی له‌ده‌ره‌وه‌ی ئه‌و عه‌قلانیه‌ته‌وه ءاراسته‌ی نوێتر بخوڵقێنین، به‌ڵام تا ئیمه له‌ناو شانۆیه‌كی غه‌یبانی بین، جگه له‌خۆخه‌ریككردن به شانۆیه‌كی ناشانۆ شتیكیترمان نیه بیكه‌ین.\nشانۆ له ساته دژوار و ته‌نگژه‌کاندا


شانۆی کلاسیکی و بوژانەوەی لە ڕۆژگاری ڕێنیسانسدا – سه‌رده‌م\nئەم کتێبە لە کۆمەڵێک بابەتی شانۆیی پێکهاتووە و کۆمەڵێک وتارن مێژووی نووسینیان دەگەڕێتەوە بۆ ساڵی ١٩٨٩، کە لە ڕۆژنامەی (هاوکاری و پاشکۆی عێراق و گۆڤاری بەیان)دا بڵاوکراونەتەوە، ئەو کات مامۆستا (شەفیق محەمەد) وەک خۆی خۆی ئاماژەی پێ داوە، خوێندکاری کۆلێژی هونەرەجوانەکانی بەغدا بووە.\nئەگەرچی وتارەکانی نێو دووتوێی ئەم کتێبە مێژوویەکیان هەیە، بەڵام هێندە میتۆدیانە بەرمەبنای هۆشیاریی و ڕۆشنبیرییەکی شانۆییان نووسراون، هێزی ئەوەیان هەیە لە ڕۆژگاری ئێستا و ئایندە و داهاتوویەکی دوورتریشدا بخوێنرێنە، چونکە سەرباری ئەوەی بە زمانێکی ڕەوان و سادە نووسراون، هاوکات پڕن لە زانیاریی مێژوویی و هونەری و ناوی کەسایەتیی شانۆیی و نووسەر و ڕەمز و فیگۆرە گەورە کاریگەرەکانی شانۆ، بەتایبەت کە بابەتەکان دەرباری مێژووی شانۆی سەردەمێکی دیایکراون، کە بە شانۆی کلاسیک ناو دەبرێت، بەڵام نووسەر وەک خۆی نووسیویەتی: بۆ ئەوەش تا لەژێر ناونیشانەکەدا جێگەی بێتەوە، پێیویست بوو چەند بابەتێکی بۆ زیاد بکەم، هەر وەک ڕوونیشی کردۆتەوە کە کۆکردنەوەی ئەو بابەتانە و بڵاوکردنەوەی لەم نامیلکەیەدا، لەو ڕوانگەیەوەیە کە کتیبخانەی کوردی لە بابەتی لێکۆڵینەوەی شانۆیی بە بەراورد بە تێکستی شانۆیی هەژارە.\nنووسەری ئەم کتێبە (شەفیق محەمەد) لە ئێستادا مامۆستای بەشی شانۆیە و یەکێکە لە دەرهێنەر و شانۆکارە دیارەکانی کورد، ئەو خاوەنی پاشخانێکی ڕۆشنبیری و فیکرییە، هاوکات شارەزایە لە بوار و قوتابخانە و ڕێبازە شانۆییەکان، هەر لم سۆنگەیەوە دەڵێن ئەم کتێبە دەبێت بە یەکێک لە سەرچاوە گرنگەکانی شانۆ لە کتێنبخانەی کوردیدا، بەتایبەت شانۆکاران بە گشتی و خوێندکارانی پەیمانگا و زانکۆکان دەتوانن سوودێکی ئێجگار زۆری لێ ببیین تا ئاسۆی بینین و دونیابینی هونەرییان فراوانتر بێت لەمەڕ شانۆ و مێژووی شانۆ و شانۆی کلاسیک.\nبابەتەکانی نێو دووتوێی ئەم کتێبە بریتین لە: (شانۆی کلاسیکی، دەستپێک، شانۆی کلاسیکی گریکی، تراژیدیای گریکی، نووەسەرانی شانۆی کلاسیکی گریکی، کۆمیدیای گریکی، شانۆی کلاسیکی ڕۆمانی، بوژانەوەی ئەدەب و هونەری کلاسیکی) نووسەر سەرجەم بابەتەکانی لەنێو کتێبەکەدا دابەش کردووە بەسەر دوو بەشدا، کە بوژانەوەی ئەدەب و هونەری کلاسیکی، خۆی وەک بابەتێکی سەربەخۆ بەشی دووەمی کتێبەکە پێکدەهێنیت.\nنووسەر لە دەستپێکدا باس لەوە دەکات کە مرۆڤی سەرەتا بۆ ئەوەی بژی و مەرگ لێی بەدوور بێت، پێویستی بەوە بووە پێش هەموو شتێک سکی تێر بکات و لە مەترسیی لەبرسا مردن خۆی قوتار بکات، ئەم کارەش وەنەبێت هەر وا ئاسان بووبێت و خۆراکی بە سانایی چنگ کەوتبێت: نەخێرمرۆڤ لەو ڕۆژگارەدا کۆمەڵێک مەترسی دەوری دابوو، هەڕەشەی مەرگ و لەناوچوونی لێ دەکرد، لە سەروو هەموویانەوە سروشت بوو بەو هەموو دیاردە و گۆڕانکارییەوەی ڕۆژ لە دوای ڕۆژ بەسەریدا دەهات و هەر ساتەی لە شێوەیەکدا خۆی دەنواند.\nدواتر ئاماژە بۆ ئەوە دەکات کە لاوازیی مێشک و هۆشی مرۆڤی سەرەتا کە بووەتە هۆی ئەوەی نەتوانێت دیاردەکانی سروشت بە شێوەیەکی زانستیانە لێکبداتەوە و چارەیان بۆ بدۆزێتەوە، وای لێ کردووە بۆ خۆپاراستن و ڕاکێشانی بە لای خۆیدا تا ببنە یارمەتیدەری، پەنا بەرێتە بەر ئەنجامدانی سرووتی ئەفسووناوی و کڕنووشیان بۆ بەرێت و لە گیان و دڵ و دەروونیدا جێگەیان بۆ بکاتەوە و قوربانییان پێشکەش بکا، تا نیاز و ڕازەکانی بە ئاکام بگەیەنن، ئەمە جگە لەوەی بە زەحمەت چنکەوتنی خۆراک، بەهۆی لاوزی و سادەیی ئامڕازەکانی بەرهەمهێنانەوە هۆیەکی تر بوو بۆ سەرهەڵدان و بەدیاکەوتنی سرووتە ئایینی و ئەفسووناوییەکان: سەماشکە یەکەم توخم و تۆوی درامایە و لەمەوە سەریهەڵدا و پەرەیسەند، سروتێکی ئایینی و سیحری بووە، کاتێک ڕاوچییان ویستبێتیان بچن بۆ ڕاو، پێش ئەوە دەبوونە دوو دەستە، دەستەیەکیان شێوەی خۆیان دەڕازاندەوە، بەوەی پێستی ئاژەڵیان دەپۆشی و دەمامکیان لە سەر دەکرد، دەستەی دووەم نێزەکانیان دەگرتە دەست لە شێوەی راوچیدا.\nلە بەشێکی تردا بە ناوی (شانۆی کلاسیکی گریکی دیونیزیۆس و سەرهەڵدانی درامای گریکی) شەفیق محەمەد ئاماژە دەکات کە شانۆی گریکی، یان درامای گریکی یۆنانی، لەو ئاهەنگ و جەژنە ئایینیانەوە سەریهەڵدا، کە ساڵانە بۆ دیونیزیۆسە خواوەندی ڕەز و میوەی گریکییەکان بووە، گریکییەکان ساڵی دوو جار، لە دوو جەژندا یادی دیونیزیۆسی خواوەندیان دەکردەوە و ئاهەنگیان بۆ ساز دەکرد: ئەو ئاهەنگ و جەژنە ئایینیانە لە دۆخێکدا ڕانەوەستان پەنگیان نەخواردەوە، بەڵکو ساڵ لەدوای ساڵ گۆڕانیان بەسەردا هات و بەرەوپێشەوە هەنگاویان بڕی، نەوەی تازە بەشداریی ئەو ئاهەنگ و جەژنە ئایینیانەی، لە باوباپیریانەوە بۆیان مابووەوە دەکرد و لەگەڵ پێداویستییەکانی ڕۆژگار و فراوانبوونی ئاسۆی خەیاڵ و بیریاندا پەرەیان پێ دەدا. دواتر نووسەر دێتە سەر باسی ئەوەی کە لە لایەنی ناوەڕۆک و بابەتی شانۆییەکانەوە ئەوە بوو ئەو سروودانەی سروودبێژان لە ئاهەنگ و جەژنەکانی دیونیزیۆسدا دەیانبێژا، تایبەت بوو بە ژیانی دیونیزیۆس، یان بۆ ڕێزلێنانی ئەو خواوەندە بوو.\nلە بەشێکی دیکەدا بە ناوی (شانۆی کلاسیکی ڕۆمانی، ڕۆمانییەکان و شانۆ) مامۆستا شەفیق محەمەد جەخت دەکاتەوە کە لای هەموان ئاشکرایە بلیمەتی گریکییەکان لە هەموو ڕوویەکەوە بێئەنداز بووە، ڕۆمانییەکان بەتوانا بوون لە وەرگرتن و گواستنەوە و کۆپیکردنی ئەو بلیمەتییەدا: گریکییەکان هەستێکی خۆڕسکیان هەبوو بۆ گوزارشتکردن لە ڕۆح، ڕۆمانییەکان مەیلیان زیاتر بۆ لای پراکتیک دەچوو، ئەنجامی ئەمەش شانۆی ڕۆمانی لەسەر ئەفراننەکانی گریکییەکان بنیاد نرا، شانۆییە لاتینییەکان پشتیان بە نموونەی ئەسینییەکان بەست.\nبە بۆچوونی نووسەری ئەم کتێبە، ڕۆمانییەکان بە چاوێکی سووک و کەمبایەخەوە دەیانڕوانییە شانۆ و ئەوانەی لە شانۆدا کار دەکەن، کارکردن لە شانۆدا چ لە ڕووی نووسین و نواندن و هونەرییەکانی ترەوە بە کاری کۆیلەکانیان دەزانی، لە کۆتا بەشیشدا بە ناوی (بوژانەوەی ئەدەب و هونەری کلاسیکی لە ڕۆژگاری ڕێنیسانسدا) نووسەر باس لەوە دەکات کە لە سەدەی شەشەم و پێنجەمی پێش زاییندا، ئەو دەمەی دیموکراتییەت باڵی بەسەر گریکدا کێشابوو، لەو ڕۆژگارە و لەو وڵاتەدا ئەدەب و هونەر، فەلسەفە و زانست بە شێوەیەکی بەرز و سەرسوڕهێنەر خۆیان دەنواند، شارستانیەتی گریکییەکان لە هەموو ڕوویەکی ژیانەوە لە پێشەوەی کاروانی شارستانیەتی جیهاندا بوون و سامانێکی دەوڵەمەند و فرەیان هەبوو لە بوارەکانی ئەدەب و هونەردا: ڕێنیسانس درێژەپێدەری ئەو تەوژمە شارستانییە بوو کە لە کۆتایی سەدەکانی ناوەڕاستدا بەدەرکەوت، مرۆڤی لە تاریکی و نەزانی ڕزگار کرد و هەر زوو بە زوویی تیشکی بەسەر هەموو ئەورووپا و جیهاندا پەرش کردەوە.\nدواجار دێتە سەر باسی ئەوەی پێچەوانەی ڕۆشنبیری سەدەکانی ناوەڕاست کە تەنها بایەخی بە گیان و جیهانی کۆتایی دەدا، هۆمانیزمەکان عەوداڵی ژیانی ئەمڕۆ و خولیای جوانی و شەیدای سروشت بوون: ئەدەب و هونەرەکەشیان باسی لە لە جوانی سروشت شکۆمەندی مرۆڤ و چێژوەرگرتن لە ژیان و سەوداسەری ئازادی و ڕاماڵینی هەموو ئەو کۆسپ و لەمپەرانەی دێنە سەر ڕێی مرۆڤ، یان دەیانەوێت کەرامەت و ئابڕووی بڕوشێنن، دەکرد، جوانی و خۆشەویستی لە سەدەکانی ناوەڕاستدا بە تەنیا جوانی و خۆشەویستیی خودایی بوو، بەڵام هیۆمانیزمەکانی ڕێنیسانس بە ئاشکرا و بێ سڵەمینەوە جوانی و خۆشەویستی مرۆڤەکان بۆ یەکتری و سۆز و ئەندێشەیان تێکەڵ بە نووسینەکانیان دەکرد و لە جوانیی دڵدارەکەیان دەدوان و هەست و سۆزیان بۆ دەردەبڕی و خۆیان بە قوربانی دەکرد.\nقسەکردن لە جوانی و گرنگیی ئەم کتێبە دوایی نایەت و وا چاکترە خوێنەر خۆی، بە تایبەت شانۆکاران و خوێندکارانی بەشی شانۆ خۆیان بیخوێننەوە و خەزنەی ڕۆشنبیری و زانیارییەکانیان فراوانتر بکەن، ئەم نووسینە تەنها هەوڵێکە بۆ ناساندنی لایەنێکی کەمی کتێبەکە، دەنا خۆی ڕووبەر و ڕەهەند و زانیاریی فرەلایەنتری تێدایە کە یارمەتیدەر دەبێت بۆ فراوانبوونی ئاسۆی بینین وڕۆشنبیریی هونەریمان.


گوڵزار فه‌ره‌ج -\nھەموومان كۆكین لەسەر ئەوەی كە وەرزش بۆ ته‌ندروستی جه‌سته و مێشك و پێستمان زۆر گرنگه ، بەڵام بەشێكمان پێوەی پابەند نابین بەتایبەتی ئێمەی ئافرەتان ھۆكارەكەشی سەرقاڵبونمانە بە ئیش و كاری ناوماڵ و رانەھاتنی لەشمان لەسەر وەرزشكردن بەبەردەوامی ، بۆ تەندروست بوون و گرنگی دان بەلەش و لاڕو شتێدار كردن و جوانی پیست و دوركەوتنەوە لە ھەموو جۆرەكانی میكیاژ و بابەتەكانی بێگومان گەر بەرێگەی وەرزشی مەساج كردن بۆ روخساڕمان و خواردنی بڕی ئاوی پێویست لەكاتی وەرزشدا و خواردنی بڕێكی باش میوە دوای وەرزش جێگڕەوەیەكی باش دەبێت لە جێی بابەتی خۆرازاندنەوە و مه‌یكه‌پ كردن چونكە وەرزشكردن لەسەدا نەوەتی پێویستی لەش فەراھەم دێنێت بۆ تەندروستی لەش و ڕوخسارو وه له ڕِووی لایەنی دەرونیشەوە .\nنوێكاری كردن لەوەرزشدا وەك قورسایی بەرزكردنەوەو مەلە كردن و پایسكیل لێخورین ئەمانەش وەرزش و چالاكیەكی وەرزشی گرنگە كەڕێگەیەكی باشە بۆ وەرزشكردنمان و دورمان ئەخاتەوە له بەكارھێنانی بەردەوامی بابەتی جوانكاڕی ، زۆربەی ئافرەتان ڕێگەی جیاواز دەگرنە بەر بۆ جوانبونیان ، بەڵام ھەندێك لەم ڕێگایانە زیانبەخشە و ھەندێكیشیان تێچووی زۆری دەوێ لە رووی داراییەوە .\nخەڵكانی ئێستا لە بیستەكان و سییەكانی تەمەنیان بەشێوەیەكی بەر چاو توشی ئەو نوخۆشیانە دەبن كەجاران دەگوترا نەخۆشی كەسانی بەتەمەنن ئەویش ھەر لەبەر ھۆكاری دوركەوتنەوەیە لە وەرزش و خۆ فەرامۆش كردن و زیاتر گرنگی دانە بە خۆ ڕازاندنه‌وه و بەكارھێنانی بابەتی جوانكاری كە زۆڕبەیان لە مادەی كیمیای دروست دەكڕین و دواتر زیانێكی زۆر دەگەیەنێت بە پێست روخسارمان .\nهه‌ر بۆیه بۆ ئێمه‌ی خانم گرنگه گرنگی به ژیانی ڕۆژانه‌مان بده‌ین له ڕێگه‌ی وه‌رزشكردنه‌وه تا دووربین له زۆرێك له نه‌خۆشییه‌كانی ئه‌مڕۆ و به گه‌نجی هێشتنه‌وه‌ی جه‌سته‌مان كه ئه‌وه‌ش زانست و ته‌ندروستی سه‌لماندوویانه كه وه‌رزشكردن به شێوه‌یه‌كی به‌رده‌وام و ته‌ندروست جه‌سته‌مان به گه‌نجی دێڵێته‌وه له‌گه‌ڵ هه‌ڵچوونی ته‌مه‌نمان .


چۆن چارەسەری تۆخکردنەوەی ئەژنۆ بکرێت - بابەت\nسەرەکی ⁄ گرنگی دان بە خۆت ⁄ چۆن چارەسەری تۆخکردنەوەی ئەژنۆ بکرێت\nچۆن چارەسەری تۆخکردنەوەی ئەژنۆ بکرێت\n1 چۆک تاریک دەکات:\n1.1 هۆیەکانی پەڵەی ئەژنۆی ڕەش:\n1.2 ئامۆژگاریبۆ کەمکردنەوەی دەرکەوتنی پەڵە ی تاریک:\n1.3 ڕێگاکانی چارەسەر بە بەکارهێنانی ماسکی ماڵەوە:\n1.4 تێکەڵەی تورمەو ڤاسیلاین:\n1.5 هه ڵگرتنی سۆده و شیر:\n1.6 لیمۆ تێکەڵو پێکەڵ و ڕۆنی گوێزی هیندی:\n1.7 تێکەڵەی خوێ لەگەڵ زەیتی زەیتوون:\n1.8 تێکەڵەی توورمیو و هەنگوین:\nچۆک تاریک دەکات:\nگرنگیدان بە جوانی تەنیا بە چاودێری دەم و چاو و قژەوە سنووردار نییە ، هەندێک شت هەن بە شێوەیەکی نەرێنی کار لە جوانی و شێوەی ئافرەت دەکەن ، وەک پەڵەی ڕەش کە لەسەر ئەژنۆ دەردەکەون ، ئەم خاڵانەش لەبەر چەند هۆکارێک ڕوو دەدەن و لێرەدا فێر دەبن لە گرنگترین ئەو هۆکارانە و ڕێگاکانی چارەسەرکردنی ئەو کێشەیە ، کە بێ گومان شەرمەزارییە بۆ ئەوانەی ڕووبەڕووی دەبنەوە .\nهۆیەکانی پەڵەی ئەژنۆی ڕەش:\nپەڵەی ڕەش لەبەر چەند هۆکارێک بەرهەم دەهێنرێت، ئەو ناوچەیەی کە رەنگە رەشی لەسەر دەربکەوێت، رەنگە تۆختر بێت یان دوو ان لە رەنگی سروشتی پێست، هەروەها پشتگوێخستنی ئەو ناوچانەی کە پەڵە ڕەشەکان دەردەکەون کێشەیە کە ڕەنگە سەرەتا ڕەنگی قاوەیی دەربکەوێت بەڵام لەگەڵ پشتگوێخستنی چارەسەرەکە ڕەنگە ڕەنگی ڕەش بێت لە ڕەنگدا، هەروەها ئەم پەڵەیانە لەسەر ئانیشک و ئەژنۆ دەردەکەون، هۆکاری دەرکەوتنی ئەم پەڵەیانە ش بەپێی جۆری پێستەکە جیاواز جیاواز دەبێت وەک پێستی وشک زیاتر تووشی دەرکەوتنی پەڵە ڕەش پێستەکان دەبێت، لە کاتێکدا پێستئاسایی پێست کەمتر دەردەکەوێت پەڵەی ڕەش پێست کەمتر، هەروەها پێستی چەور پێست چەورە پەڵە ڕەشەکان کەمتر دەردەکەون و ئاسانتر و خێراتر ن بۆ چارەسەرکردنی لە جۆرەکانی دیکەی پێست، یەکێک لە گرنگترین هۆکارەکانی دەرکەوتنی پەڵە ڕەشەکان ئەوەیە:\nئەو خانە مردووانەی لەسەر پێست کۆبوونەتەوە و بە توێکڵی پێست پێست یان پێستیان لێ دەرناهیڵن، ئەوەش وا دەکات پێست ڕەنگێکی جیاواز لە باقی پێست پەیدا بکات\nڕک و فشاری بەردەوام لەسەر ئەژنۆ وەک درۆکردن لەسەریان وایە لەکاتی نوێژدا .\nبەرکەوتنی تیشکی خۆر بۆ ماوەیەکی زۆر دەبێتە هۆی تاریکبوونی ئەژنۆکان .\nئامۆژگاریبۆ کەمکردنەوەی دەرکەوتنی پەڵە ی تاریک:\nبۆ کەمکردنەوەی دەرکەوتنی پەڵە ی تاریک لە لەشدا ، بە ئەژنۆشەوە ، وا ڕادەسپێرێ ئەمانەی خوارەوە پەیڕەو بکەن : ڕۆژانە لانی کەم دوو لیتر ئاو بخۆرەوە بۆ ئەوەی پێست بە هیدرات و نەرم و نەرم ڕابێت .\nبە بەردەوامی هەڵکردنی ناوچەی ئەژنۆ بۆ ڕێگرتن لە کەڵەکەبوونی خانە مردووەکانی پێست ، ئەم هەڵموشانەوە بە بەکارهێنانی فڵچەیەکی بچووک دەکرێت و خوێیەکی کەمی لەسەر دابنێ و ناوچەکە بە شێوەیەکی جوان بڕووشێتەوە بۆ ئەوەی پێست تووشی هەڵمژان و وشکبوون نەبێت و پاشان بە ئاوی لۆقاوم ناوچەکە بشۆیت و پرۆسەکەش هەفتەی دوو جار دووبارە بکرێتەوە .\nبە بەکارهێنانی کرێمی ڕاست پێست شێدار دەکات و دەتوانێت کرێمی وا بەکار بهێنیت کە میکیاپ لاببات، یان کرێمەیەکی تایبەت بۆ سووککردن و شێکردنی ناوچەی ئەژنۆ، یەکێک لە باشترین ڕێگاکان بۆ شێکردنی ئەژنۆ دروستکردنی ماسکێکە لە هەنگوین بە کەرەی کاکاو دروست دەکرێت\nقاچەکان بە ئەژنۆ لە ئاوی گەرم تەڕ بکەن بۆ تەڕکردنی پێست، پاشان بەردی گەرماو بەکاربهێنە بۆ پا شڕەباکە کە لەدەرمانخانەکان دەست دەکەوێت بۆ ڕزگار بوون لەپێستی مردوو ، باشتر بەکارهێنانی ڕۆنی بادەم شیرین بۆ چەوری ئەژنۆ ، هەروەک زانراوە توانای سپیکردنەوەی هەیە ، دوای ئەم پرۆسەیە شوتی بادەم لەسەر ئەژنۆ بەجێدەهێڵێت تا ڕۆژی دواتر ، پاشان بەسابوون دەیانشۆیت و کرێیەکی تایبەت بەو شڕە بۆ سوککردنی پێست لەگەڵ کرێمی شێکەرەوە دادەنرێ .\nئەژنۆکانت بە پارچەیەک لیمۆ بسڕەوە ، هەروەک توانای بەرزی هەیە بۆ سپیکردنەوە و ڕزگاربوون لە پەڵەی تاریک .\nلەسەر زەوی لەسەر ئەژنۆ دانەنیشێنن ، خۆ بەدوورگرتن لە هەموو شێوەکانی بەریەککەوتنەوە چونکە یەکێکە لە هۆکارە هەرە گرنگەکانی تەنەکەکردنی پێست بەتایبەتی بۆ ئەوانەی پێستیان هەستیارە .\nزەیتی کاستۆر بە گلەیسێرن بەکاربهێنە بۆ نەرمکردن و ڕشانەوەی پێست، بە ماسکردنی ئەژنۆ بۆ ڕزگاربوون لە خانە مردووەکانی پێست و سەردەرکردن و نەرمبوونی پێست.\nبەکارهێنانی شلەی ئەلۆڤێرا بە سودێکی زۆر بۆ پێست ناسراوە و بەو بۆی هەیە لە دروستکردنی چەندین کەلوپەلی جوانکاری کە مامەڵە لەگەڵ سوککردنی پێستدا دەکات، شێوازی بەکارهێنانیش بەکردنەوەی کاغەزی کاکتۆس بەئامێری تیژ و دەرهێنانی جێڵی ” شلە ” لەناوی دایەو پاشان شلەکە بەمەساج بەبەردەوامی بۆ ماوەی نیو کاتژمێر بەمەساج لەسەر ئەژنۆ دادەنرێت ، پاشان ئەو بەردە بۆ هەڵئاواندنەوەی پێست و مەساجکردنی ئەژنۆی پێست بەبەکارهێنانی بەرد بۆ ماوەی 45 خولەک بەکاردەهێنرێت ، پاشان بەئاوی گەرم دەشۆیت ، لەهەفتەیەکدا جارێک ئەو شێوازە دووبارە بکەوەو لەکاتی بەکارهێناندا جیاوازیەکە بەدی دەکرێت .\nڕێگاکانی چارەسەر بە بەکارهێنانی ماسکی ماڵەوە:\nتێکەڵەکانی ماسکی ماڵەوە ی چارەسەرلە باشترین ئەو شێوازانەی کە بۆ چارەسەرکردنی کێشەکانی پێست بەکار دەهێندرێن، لەوانە:\nتێکەڵەی لیمۆ لەگەڵ خوێ\nبۆ ئامادەکردنی ئەم تێکەڵە، ئەم شێوازەی خوارەوە ی خوارەوەیە:\nشەربەتی میوەی لیمۆلەگەڵ کەوچکێک خوێ تێکەڵ بکە ، پاشان بەم تێکەڵەیە مەساجی ئەژنۆکان بکە .\nئەژنۆکان لە جووڵەیەکی بازنەیی مەساج دەکەن و تێکەڵەکە بۆ ماوەی نیو کاتژمێر بە جێ دێڵن .\nئەژنۆکانت بە ئاوی شلەتێن بشۆ\nپرۆسەکە هەفتەی سێ جار یان زیاتر دووبارە دەبێتەوە .\nتێکەڵەی تورمەو ڤاسیلاین:\nتێکەڵەکە بە پێی ئەم شێوازەی خوارەوە دروست کراوە:\nدوو کەوچک ی چێشت ی ترومبێک لەگەڵ کەوچکێکی چا لە گوڵدان تێکەڵ بکە.\nئەژنۆکانت بە تێکەڵەکە بسڕەوە و بۆ ماوەی کاتژمێرێکی تەواو بەجێی بهێڵیت .\nپرۆسەکە هەفتەی جارێک دووبارە دەبێتەوە.\nهه ڵگرتنی سۆده و شیر:\nئەم تێکەڵە بەسوودە لە کەمکردنەوەی بەرازکەی کە بۆ پێست دروست دەبێت، بەم شێوەیەی خوارەوە ئامادە دەکرێت:\nکەوچکێک لە خواردنەوەی سۆدە (بیکەرنە سۆدیۆم) لەگەڵ چەند دڵاکێک شیر لە قاپێکی قوڵدا دابنێ\nپێکهاتەکان بەباشی تێکەڵ بکە بۆ پێکهێنانی پەیوەت، پاشان تێکەڵەکە بخە سەر ئەژنۆ و بە پەنجەکان ببە بە شێوەی جوڵەی بازنەیی هەتا گۆڕانی ڕەنگی ئەژنۆتێبینی دەکرێت\nلیمۆ تێکەڵو پێکەڵ و ڕۆنی گوێزی هیندی:\nلەم تێکەڵەدا ئەم شێوازەی خوارەوە ی خوارەوە ی بەدوادا دێت:\nکەوچکێک شەربەتی لیمۆ لەگەڵ دوو کەوچک ڕۆنی گوێزی هیندی تێکەڵ بکە.\nتێکەڵەکە دابەش بکە بۆ دوو بەش بۆ ئەوەی هەر بەشێک لەسەر خاولییەکی تەڕ بە ئاوی گەرم دابنرێت.\nهەر خاولییەک لەسەر ئەژنۆدا دابنێ و بۆ چارەکە کاتژمێرێک بەجێی بهێڵی\nبە تەواوی ئەژنۆکان بشۆ، ڕۆژانە شوبهاندن ەکە دووبارە بکەوە تا ئەژنۆکان لادەبرێت.\nتێکەڵەی خوێ لەگەڵ زەیتی زەیتوون:\nزەیتی زەیتون ڕۆنێکە کە کاریگەری کاریگەری لەسەر پێست هەیە وەک چۆن نەرمی پێدەدات ، دەچێتە ناو پێکهاتە زۆر کرێمی چاودێری پێست ، ئەم تێکەڵەیەش بە تێکەڵکردنی زەیتی زەیتون لەگەڵ خوێ دروست دەکرێت و ڕۆژانە بۆ ماوەی هەفتەیەک ئەژنۆی دەچەوسێنە و پاشان بە گلەیسیرین مەساج بۆ بەدەستهێنانی نەرمونی یی ئارەزووکراو دەکات . \nتێکەڵەی توورمیو و هەنگوین:\nتێکەڵەکە بە گوێرەی ئەم شێوازەی خوارەوە دروست کراوە:\nسێ کەوچک ی چێشت ی ترومبێک لەگەڵ دوو کەوچک هەنگوین و 2 کەوچک ماست تێکەڵ بکە .\nتێکەڵەکە بخە سەر ئەژنۆو بۆ ماوەی نیو کاتژمێر بە مەساجێکی باش بەجێی بهێڵیت.\nئەژنۆکانت بە ئاوی شلەتێن بشۆ، تێکەڵەکە دووبارە بکەرەوە هەتا ئەنجامی دڵخواز تدەست بکە.\nدوعای چوونه ناو بازاڕ


ANF | ئالفۆنسی: کاتی ئەوەیە پشتیوانی لە دیموکراسی لە تورکیا بکرێت\nشه‌ممه, 26 Sep 2020, 11:25\nفرانچۆیس ئالیفۆنسی ئەندامی فراکسیۆنی هاوپەیمانیی ئازادی ئەوروپا / سەوزەکان و ئەندامی دەستەى بەڕێوەبەریی کۆمیتەى دۆستایەتیی کورد لە پەرلەمانی ئەوروپا، ئۆپراسیۆنی پاکتاوی سیاسیی بۆ سەر هەدەپە ئیدانە کرد.\nئالفۆنسی لە تویتەرەکەیدا بڵاویکردەوە "٨٢ هەڵبژێردراو بەهۆی دەربڕینی ئازادییەوە دەستگیرکراون. ئەوە پێشێلکردنی مافەکانی مرۆڤ و مافە نێونەتەوەییەکانە. دەبێت ئەوروپا گەمارۆ و سزای ئابووری بەسەر تورکیادا بسەپێنێت و پشتیوانی لە دیموکراسی لە تورکیا بکات".


دادگای فیدڕاڵی بڕیار لە ئەنجامی هەڵبژاردنەکان دەدات – لڤین پرێس\nدادگای فیدڕاڵی بڕیار لە ئەنجامی هەڵبژاردنەکان دەدات\nمیدیا عیراقیەکان، ڕۆژی چوارشەممە دادگای فیدڕاڵی عێراق دوا بڕیار لە ئەنجامەکانی هەڵبژاردنی پێشوەختەی پەرلەمانی عێراق دەدات.\nلەسەر زاری سەرچاوەیەک لە دادگای فیدڕاڵیەوە میدیا عێراقیەکان بڵاویان کردەوە کە،” ڕۆژی چوارشەممە دادگای فیدراڵی عێراق دوا بڕیار لەبارەی ئەنجامەکانی هەڵبژاردنەوە دەدات، ئەوەی تا ئێستا دزەی پێکراوە ئەوەیە کە دادگای فیدڕاڵی ئەنجامەکانی هەڵبژاردن ڕەتناکاتەوە، ئەوەش بەوتەی ئەو سەرچاوەیە”.\nئاماژە بەوەیشداروە،” ڕۆژانی داهاتوو ڕووداوی گرنگ لە عێراق ڕوودەدەن کە دیاترینیان یەکلابوونەوەی هاوپەیمانێتیەکانە، ئەویش دوو بژاردە لەبەردەستدایە، یەکەمیان هاوپەیمانی سەدرە لەگەڵ کورد و سوننەکان، دووەمیان پێکهێنانی حکومەتی نوێ لەسەر بنەمای ڕێککەوتنی هەموو لایەنە سیاسییەکان”.\nبڕیارە لە چەند کاتژمێری داهاتوودا چوارچێوەی هەماهەنگی شیعەکان لەگەڵ ڕەوتی سەدر کۆببنەوە و بگەنە ڕێککەوتنی سیاسی، بەرلەوەی دادگای فیدراڵی دوا بڕیار لەبارەی ئەنجامەکانی هەڵبژاردنی پەرلەمانی عێراق ڕابگەیەنێت.\nسەربازانی تورکیا دەستیان بە بڕینەوەی داری دارستانی گوندەکانی دهۆک کردوە\nمالیکی سەردانی هەرێمی کوردستان دەکات


خومەینی: دیكتاتۆریی لەناو دینی ئێمەدا تاوانە\n09:23 - 11/02/2019\nخومەینی: دیكتاتۆریی لەناو دینی ئێمەدا تاوانە\nئەم دیدارەی رۆژنامەوان ئۆریانا فالاچی لە مانگەكانی سەرەتای سەركەوتنی شۆڕشی ئیسلامی ئێران لەگەڵ ئیمام خومەینی رابەری شۆڕشەكدا ئەنجامی داوە. ماڵپەڕی پەیسەر لە ساڵیادی سەركەوتنی شۆڕشەكەدا جارێكی دیكە بۆچوون و دنیابینییەكانی خومەینی سەبارەت بە داهاتووی دەوڵەت و سیستمی دوا شۆڕش بڵاو دەكاتەوە كە تێیدا رەتی دەكاتەوە دیكتاتۆرییەت لە ئێراندا سەر هەڵ بداتەوە هەروەها مافی كەمینەكان لە دەوڵەتی نوێدا بسەلمێنرێ. بەڵام داهاتوو تەواو پێچەوانەی ئەم قسانەی سەلماند.\nوەرگێڕانی لە فارسییەوە:كاوە شێخ عەبدوڵڵا\nتاران مانگی تەمموزی 1979\nوێنەكانی وەكو وێنەكانی (شا) لەگشت شوێنێ هەڵواسراون... شەقامەكان، بازاڕەكان، میوانخانەو فەرمانگەكان. بەتەماشاكردنێكی توڕەو رقاوی دەڕوانێ، قانوونەكانی كۆپیكراو یا ئیلهام وەرگرتنە لە كتێبێك كە هەزارو چوار سەد ساڵ لەمەوبەر نووسراوە(مەبەست قورئانە)، هەركەس لە چێشتخانەیەك حەز بكا قوتوویەك بیرە داوا بكات گرنگ نییە ئێرانی بی یا نا، ئەوا خێرا وەڵامت دەدرێتەوە " قانوون و فەرمانشكێنیە" ئەگەر قوتوویەك بیرەت پێوە بگرن سێ شەلاق سزاكەیەتی. بۆیە نرخی ڤۆدگاو شامپانیا فڕیوە بۆ ئاسمان. دوای سەعات یانزەی شەو، شار كش و مات دەبێ، مۆسیقاو سەما رێ پێنەدراون. ژنان فەرزە لەسەریان سەرتاپایان بخەنە ژێر پەچەو عەباوە چونكە تاڵە موویەك و گەردنیان، پیاوان زیاتر دەوروژێنێ.\nئەو، كاتێ خۆی كرد بەفەرماندەی تەواوی هێزە چەكدارەكان، خێرا چووەوە بەگژ كوردە شۆڕشگێڕەكاندا، ئەو كوردە هەشبەسەرانەی بەخیانەتكار دادەنرێن و بە كۆمەڵ دەكوژرێن.\nكەس ناوێرێ ببێتە نەیاری، خێرا دەچێتەوە بەگژیاو تاوانباری دەكات بەدژە شۆڕش، سیخوڕی ئەمریكا، پیاوی زایۆنییەكان، ئەندامی ساواك. لەدوای سەركەوتنی ئینقلابەكەیان هەزاران ئێرانی لەوڵات هەڵاتن، فڕۆكەخانەكان لەبەر قەرەباڵخی ئەوانەی هەڵدێن جمەیان دەهاتێ، بەشێكیشیان لەڕێی توركیاو كەنداوەوە تێ دەتەقێنن.\nبەباوەڕی ئەو، ئیسلام یانی گشت شتێ و بۆ هەموو شتێ دەست دەدا. كاتێ گەیشتمە بەردەم ماڵەكەی لەشاری (قوم) سێ پاسەوان لەبەر دەرگا وەستابوون، پەنجەیان لەسەر پەلەپیتكەی تفەنگانیان بوو وەكو ئەوەی حازر بن بۆ تەقەكردن. لەگەڵ دوو هاوڕێ ئێرانییەكەم چووینە ژوورەوە، یەكیان ئەبولحەسەن بەنی سەدر بوو كە لەكۆمیتەی بەڕێوەبەرانی شۆڕش بوو و هەر ئەویش وەرگێڕمان بوو. لەبەردەم ئیمام هەڵتروشكام هەروەكو خوێندكارێك لەبەردەم مامۆستاكەیدا دادەنیشێ. هەوڵجار تەقریبەن دوو سەعات وتووێژمانكرد.\nئۆریانا: بەر لەهەمووشتێك سەرەخۆشیی مردنی (تاڵەقانی)ت لێدەكەم.\nخومەینی: سەركەوتووبی، سوپاستەكەم\nئۆریانا: هیوادارم بەهێمنی و لەسەرخۆیی وەڵامی پرسیارەكانم بدەیتەوە كە رەنگبێ بەلاتەوە تیایابێ گاڵتەجاڕانە یا وەڕزكەربن، هەرواش چاوەڕێ دەكەم بەسانایی جوابم بدەیتەوە.\nخومەینی: ئەگەر پرسیارەكان زۆربن من كاتم كەمە چەند پرسیارێكبێ قەیناكا، پرسیارەكان لای خۆت گوڵبژێر بكەو ئەوانەی گرنگن بیانكە.\nئۆریانا: ئیمام، ئێران ئێستا لەدەستی تۆیە، قسەكانی تۆ وەكو رێساوقانوون قەبوڵ دەكرێن. ئێستا هێندێ لەوباوەڕەدان ئێران ئازادی تێدا نییە، تۆ چی دەڵێی؟\nخومەینی: ئێران لەدەستی مندا نییە، بەڵكو لەدەستی میللەتدایە. میللەتیش بەرپرسیارێتی داوەتە كەسێ كە باوەڕیان پێیەتی و ئەوەی چاكەیە بۆ خەڵكەكەی دەخوازێ. تۆ سەرەنجتداوە لەكاتی مردنی (تاڵەقانی) بەبێ ئەوەی زۆركرابێ لەكەس خەڵكی چۆن رژانە سەرشەقامەكان و هەموو ئێران بەجۆشهاتبوون؟ ئەمە ئەوپەڕی ئازادییە، بەڵام ئازادییەك قانوونی تێدا بن پێ بخرێت، ئەوە ئازادی نییە. خەڵكی لەڕووی سۆزو ئەویندارییەوە بۆ كەسانێ كە باوەڕیان پێیانە... باوەڕێكی ئیلاهیی.. دێنە سەر شەقامەكان، ئەوە ئازادییە.\nئۆریانا: لەوتارەكانتدا لە(قوم) كاتی خۆی دەتانوت مۆدێرنێتە ئەوەیە ئینسان بتوانێ بەئازادانە بیر بكاتەوەو بڕیار بدات، ئازادانە هەڵبژێرێ، كەچی ئێستا لەئێران كۆمۆنیستەكان و چەپەكان وەكو " بەچكەی شەیتان" و هەروەها كەمینەكان چ مەزهەبی بن چ نەتەوەیی بە" وەیشومەی سەر رووی زەوی" وەسفیان دەكەی! ناتوانن ئازادبن، ئەوە چۆن دەكرێ؟\nخومەینی: ئێوە هەوڵجار وابیر دەكەنەوەو دواتر عیلەتەكەی دەپرسن. لەوڵاتی ئێمە ئازادیی بیركردنەوە، ئازادیی نووسین ئازادیی ڕا دەڕبڕین هەیە، بەڵام ئازادی بۆ پیلانگێڕی نییە. ئێوە لاتانوایە ئێمە بتوانین ئازادی بدەین بەوانەی خەریكی خراپەكارین و دەیانەوێ پشێوی بخەنە وڵاتەوە، ئەوە ناوبنێن ئازادی. لەهیچ شوێنێكی دنیادا شتی لەوجۆرە نییە. ئێمە كۆمۆنیستەكان و ئەو كەسانەی جیا لەئێمە بیر دەكەنەوە داوەتمانكردن بۆ ئەوەی قسەی خۆیان بكەن، پێنج مانگ و زیاتریش ئازادیی تەواومان پێدان. یانی ئازادبوون هەرچییەك دەیانەوێ بیكەن، ئێستایش هەروامانكردووە، كەچی لەدواییا زانیمان لەڕژێمی پێشوو و لەدەرەوە ئیلهامیان وەردەگرت، بۆ ئەوەی وڵات بەرەو كاولكاریی بەرن پیلانگێڕیی و خراپەكاری بسازێنن، ئاگریان لەخەرمان بەرداو سندووقەكانی دەنگدانیان سوتاند، رووداوەكانی كوردستانیش هەر ئەوان هێنایانە ئاراوە لەگەڵ چەند پرسێكی دیكە كە ئەگەر ئێمە خاوخلیچكیمان بكردایە دەقەومان. ئەگەر ئازادیی بیروباوەڕە ئەوا هەبووەو هەیە، لەو شوێنانەی كە شۆڕش سەركەوتوو دەبێ و سەد لەسەد پاگەندەی ئازادیش بكات، ئەوا بەر بەپیلانگێڕی دەگرێ. ئێمە ئازادیی زۆرماندا بەوان پێنج مانگ زیاتریش، ئێستا ئیتر ئەوە چەسپا كە پرسەكە پرسی ئازادی نییە بەڵكو پرسی پیلانگێڕییە، لەهیچ شوێنێكیش ئازادیی بەپیلانگێڕان نادرێ.\nئۆریانا: لەوانەیە زۆربەی رۆژنامەنووسان ئەو پرسیارەیان لێكردبی، هۆی چیبوو رۆژنامەكانی ئۆپۆزسیۆن بەتایبەتی تر (روزنامە ایندگان- ئایندەگان) راگیرا؟\nخومەینی: ئایندەگان-یش هەروەكو ئەوان لەگەڵ دوژمنەكانمان پەیوەندی هەبوو، پەیوەندیی هەبوو لەگەڵ زایۆنییەكان و لەوانەوە ئیلهامی وەردەگرت دژی بەرژەوەندییەكانی وڵات. تەواوی ئەو رۆژنامانەی پیلانگێڕبوون و دەیانەویست رژێمی پێشوو بێتەوە سەركار، داخران تا تێبگەن كە ئەوان چۆنن، ئەوانەیان كە پیلانگێڕ نین ئازادن.\nئەو رۆژنامانەی كە بەتێگەیشتنی دادگا خراپەكاربوون و لە(شا)و زایۆنییەكانەوە ئیلهامیان بۆ دەهات راگیران. ئەمە پێچەوانەی ئازادی نییە بەڵكو ئەوە بەرگرتنە بەپیلانگێڕی كە لەدنیادا وابووە.\nئۆریانا: ئیمام، ئەوانەی ئێستا باسی نەبوونی ئازادی دەكەن كەسانێكن زۆربەیان خەباتیان كردووەو زوخاویان چەشتووە بەدەستی رژێمی پێشوو، چۆن دەكرێ فەزایەك نەبێ چەپ و كۆمۆنیستەكانی تیابێ كە ئەو هەموو خەباتەشیان كردبێ؟\nخومەینی: نەخێر نابێ. یەك كەسیان نە خەباتیانكردووە نەڕەنجیانكێشاوە، ئەوان لەو رەنج و قوربانیدانەی میللەت و دەوڵەت داویانە كەڵكیان وەرگرتووەو زیادەڕۆییانكردووە.\nئۆریانا: من باسی گروپە سیاسییەكان دەكەم، بۆ نموونە چریكی فیداییان، مجاهیدینی خەلق؟\nخومەینی: ئێ حیزبەكانیش هەروا، ئەوانیش ئەگەر كاری دژ بەئازادی نەكەن كە تائێستا نەیانكردووە، ئەوانەی دەیڵێین ئەوانەن خەباتیان كردووەو ماندوو بوون. ئیتر دەركەوت كە تۆ ئاگاداری بارودۆخی ئێمە نیت. ئەوانەی رەنجیان كێشاوە خەڵكی لەخۆبوردووی ئێمەن، تا پێش سەركەوتنی شۆڕش كەسانی چەپ و كۆمۆنیستەكان هێندێكیان لە هەندەران بوون ئێستا گەڕاونەتەوە گەرەكیانە شتێكیان دەسكەوێ بەبێ ماندوو بوون، هێندێكیشیان لەناوخۆبوون و لەپەناو پەسێو یان لەماڵەوە خۆیان شاردبۆوە، دوای ئەوەی خەڵك كۆششی كردو خوێنی رژا، ئەوجا ئەوان هاتنەوە سەر سفرەی حازری. هەروەها كەس بەری بەوانە نەگرتووەو ئازادن.\nئۆریانا: مەبەستی من زیاتر چەپەكانە، ئەوان بەدەستی (شا) زەحمەتی زۆریانكێشاو زیندانیكران.\nخومەینی: لەم شۆڕشەی ئێمەدا بەشدارییان نەكرد، هیچ كەسێكیان لەگەڵمان نەبوون، نەك هەر ئەوە بەڵكو نەیاریشمان بوون. تائێستایش پێچەوانەی ئێمە هەڵسوكەوت دەكەن، مەرامێكی تایبەتیان هەیەو شوێن ئەو مەرامە كەوتوون، سەرهەڵدانی ئێمە راپەڕینێكی ئیسلامیانە بوو، دژایەتیكردنی چەپەكان لەگەڵَمان زیاتربوو لەو نەیارییەی (شا) دەیكردین. ئەوان پیلانگێڕن و هەر ئەوەیان دەوێ، لاموایە ئەوانە چەپێكی ساختەچین و چەپێكی راستەقینە نین بەڵكو دەسیسەی ئەمریكان، لەبەر ئەوە لاتان وانەبێ چەپەكان دەستەیەكبن و لە لەسەرهەڵدان و شۆڕشی ئێمە بەشدارییان كردبێ.\nئەوانە بۆ مەرامی خۆیان لەوانەیە ئەمسەرو ئەوسەرێكیان كردبێ، بەڵام لەگەڵ ئێمە نەبوون هەرچیان كردووە پەیوەندی بەئێمەوە نەبووە جگە لەوەی كارشكێن و نەیاریشمان بوون. ئێستایش دیسان دەیڵێم پیلانێگڕن و چەپێكی ساختەچین.\nئۆریانا: ئیمام.. ئەوەی ئێرانییەكان كردیان بۆ ئیسلام بوو یان بۆ ئازادی؟\nخومەینی: بۆ ئیسلام شەڕیانكرد، دەی خۆ ناوەڕۆكی ئیسلامیش جێی هەموو ئەوانەی تیایە كە جیهان لەخەیاڵی خۆی پێی دەڵێن دیموكراسی. ئیسلام هەموو ئەوانەی تیایەو میللەتی ئێمەیش بۆ ئەوانە شەڕی كرد.\nئۆریانا: دەتوانی تاریفێكی ئازادی بكەی؟\nخومەینی: ئازادی پرسێك نییە هەروا ئاسان تاریف بكرێ، خەڵك لەبیروباوەڕدا ئازادن و كەس زۆریان لێناكات تا ناچار بكرێن حەتمەن دەبێ ئاواوە بڕۆن، یا ناچاركرێن دەبێ ئەمە هەڵبژێرن، بۆ هەڵبژاردنی شوێنی نیشتەجێبوون و كاركردن كەس زۆر ناكات ئازادی شتێكی رروونە.\nئۆریانا: لەئێران دەرفەتدراوە بە خەڵك تا بتوانن بەئازادانە سیستمی دەوڵەت دیاری بكەن، خەڵك ئەو ئازادییەی هەیە؟\nخومەینی: هەر بەو جۆرەی لەهەموو شوێنێكی دنیا هەیە ئەوانیش دەتوانن نوێنەری خۆیان هەڵبژێرن، نوێنەریش بەو جۆرەی میللەت دەنگی پێ بەخشیوە دەوڵەت قەبوڵ بكات یان رەتی بكاتەوە، سەركۆماریش خودی خەڵك هەڵیدەبژێرێت. هەموو ئەوانە بەدەستی میللەت خۆیەتی و چۆنی دەوێ وایان دابنێ.\nئۆریانا: ئیمام، هەوەڵجار وتت " كۆماری ئیسلامی نە شتێ زیاتر نەشتێ كەمتر" دیموكراسی بۆ ئێمە شتێكی زۆر خۆشەویستە، چۆن تۆ هێڵی بەژێردا دەهێنی؟ ئێستا ئەوە لەوڵاتان بووەتە باس وخواس.\nخومەینی: بەڵێ ئەم پرسە هەیە، خەیاڵپڵاوی وا هەیە لەو باوەڕەدایە ئیسلام كرۆكەكەی خاڵییەو پێویستی بەوەیە دەستێكی بەهێزی بۆ بهێنرێ. بەلای ئێمەوە ئەو بۆچوونە زۆر خەمهێنەرە. ئیسلام لەسەروو هەموو شتێكەوەیە، ئێستا ئێمە بێین و بڵێین ئیسلاممان دەوێ كەچی بەدیموكراسییەوە! خۆی ئیسلام هەموو شتێكە وەكو ئەوەیە بڵێن كە ئێمە ئیسلاممان دەوێ و كەچی بیشڵێین باوەڕمان بەخودا هەیە، ئەوجار وشەی دیموكراسی كە بۆ ئێوە هێندە شیرین و خۆشەویستە یەك مانای نییە، لای (ئەرەستۆ) مانایەكی هەیە، (سۆڤێت) بەجۆرێكی دیكە لێكی دەداتەوە هەروەها سەرمایەدارەكانیش بەجۆرێكی دیكە، بۆیە ئێمە لەدەستوورەكەمان ناتوانین شتێك جێ بكەینەوە كە هەركەسەو بەئارەزووی خۆی لێكی بداتەوە. دەتوانین لەجێی ئەوە ئیسلام دابنێین چونكە ئیسلام دەیڵێ چارەسەر چییە، ئێستا نمونەیەكت بۆ دێنمەوە لەبارەی ئازادی و دیموكراسیەوە، هی حەزرەتی عەلی(سڵاوی خوای لەسەربێ) ئەوكاتەی خەلیفەی پێغەممەر بوو.\nبازنەی دەسەڵاتی لەحیجازە بۆ میسرو نزیكەی هەموو ئاسیاو تەنانەت تا ئەوروپای دەگرتەوە، رۆژێ لەگەڵ جولەكەیەكدا كێشە كەوتە بەینیان، پێكەوەڕا چوونە لای حاكم، تەنانەت بۆخۆی حاكمی دادەنا. وەختێ گەیشتن حاكم ویستی حورمەتی ئیمام عەلی بگرێ و لا سەرووی خۆی داینیشینێ، وتی نا پێویستە بێ لاگیری ئەو داوەرییە بكەی، دواتر حاكم داوەرییەكەی لەبەرژوەندیی جولەكەكە یەكلایی كردەوەو ئیمام عەلی بێ چەندوچوون قەبوڵی كرد. هیوادارم كە تۆ ئاگات لەحكومەت و دەسەڵاتدارەكانی دنیایە لەشوێنێكی ئەم دنیایە نمونەیەكی بەو جۆرەم نیشان بدەی لەهەوەڵ تا بەئێستا.\nئۆریانا: نا... من ئێستا هیچ نمونەیەكی وام لانییە تا پێتبڵێم، بەڵام ئێستا ئێوە شۆڕشتان كردووەو لەوڵاتەكەی ئێوەیش هەژارو زەنگین هەن، ئێوە رێدەدەن عەدالەتی ئابووریی هەبێ و حیزبەكان بەدیموكراسییانە كێبەركێی هەڵبژاردن بكەن، مەسەلەن وەكو بەریتانیا كە خولێك پارتی كرێكاران و خولێك پارتی پارێزگاران حوكم بگرنەدەست؟\nخومەینی: ئێستا ئێمە كۆرپەیەكی شەش مانگیمان هەیە، بەو گرفتە كەڵەكەبووانەی بەدرێژایی پەنجا ساڵ ئێران گیرۆدەی بووە، تۆ چاوەڕوانی چی لەكۆرپەیەكی شەش مانگی دەكەی؟ پەنجا ساڵ لەزەمانی ئێمەدا هەروەها 2500 ساڵ پێشتر. سەرەتای رێمان جارێ ئەوەیە بەرەنگاری تەواوی ئەو خراپەكارییانەی رژێمی پێشوو بینەوە.لە سەردەمی ئێمە هیچ خراپەكارییەك سەری هەڵنەداوە، هەموو كۆششەكانمان بۆ ئەوەیە دۆخێكی لەبار بۆ میللەتەكەمان بڕەخسێنین، بنیاتنانی كشتوكاڵ و كارخانەكان و ئەوانە.\nتۆ چاوەڕوان دەكەی لەو چەند مانگ یان ساڵە كەمە میللەتەكەمان بگاتە ئاستی خۆشگوزەرانی، هەموو كاروبارەكان بچنە سەرپێی خۆیان؟ ئەو هەموو شپرزەییەی كە كەوتووە بەسەرماندا بەماوەیەكی كەم چاك بێتەوە؟ ئێمە دەرفەتمان دەوێ، دەرفەت لەو كەسانەی كە تۆ پێیان دەڵێی كۆمۆنیست و دیموكرات..و...، فرسەتی ئەوەمان بدەن تا بكەوینە سەرپێی خۆمان. یەك و دوویەكی حاڵی میللەتەكەمان بكەین و وڵات بەوجۆرەی ئەوان دەیانەوێ بەڕێوەببەین ئابوورییەكەمان ئێستا داتەپیوەو بناغەكەی دابنێین، ئێستا وەختمان نییە و شپرزەیەین، هەموو ئەو ئاڵۆزییانە لەژێر سەری ئەوانەدایە كە تۆ دەڵیی دیموكراتن و ئێوە دەڵێن كۆمۆنیستن، ئەوانە هەموو گرفتارییەكانی ئێمەن.\nئێمە هیچ كاتێك بەر بە ئازادی ناگرین، ئیسلامیش هیچ كات بەری بە ئازادی نەگرتووە، بێجگە لە بەرگرتن بە پیلانگێڕی، لە هەموو دونیاش هەر وایەو ئێمەش هەرواین.\nئۆریانا: كاتێك سەیری تۆ دەكەم قەڵافەتێكی ئارام و ئاساییت هەیە، كەچی دنیا وا لە تۆ دەڕوانن كەسێكی سەختگیر و مۆن و ترسناكیت. خەفەتی پێ ناخۆی بەو كەسایەتییەی بۆیان دروستكردووی؟ بەدیكتاتۆری تازەی ئێران وەسفت دەكەن، بەوە تەنگەتاو نابی؟\nخومەینی: لەلایەك هەڵبەت ناڕەحەتم كە دەبینم دوژمنەكانمان چەندە پێچەوانەی ئینسانییەت هەڵسوكەوت دەكەن، نیگەرانین خەڵكانێ هەبن ئەوەندە بێویژدانبن. دینەكەمان فێری كردووین خەم و خەفەت پخۆین بەعەیب و عارەكانی ئینسان، لەبەرئەوەی ئێمە رێیەكی حەقمان گرتوەتەبەر بایەخ بەو قسانە نادەین. لەبەرامبەر بەرژەوەندیی وڵاتانێ وەستاوینەتەوە كە دەیانەوێ ئەم وڵاتە حەپە لوشكەن، من ناتوانم چاوەڕێ بكەم ئەوان هەروا دانیشن و تەماشا بكەن، ئێمەیش ناتوانین دەسەوەسان بین لەئاستیان، ئەم تۆمەتانە یەكەمجار نین هەڵدەبەسترێن، پێشتریش شتی وا هەبووە. ئەگەر كەسێكی لاواز لەبەردەم هێزە باڵاكاندا رووبەڕوو بوەستێ خێرا تۆمەتەكان حازرن.\nكەسانێك كە بەكرێگیراوی (شا)ن كەسانێك بەكرێگیراوی زلهێزەكانی دەرەوەبن چاومان تێدەبڕن، ئێمەش چاوەڕێی ئەوە دەكەین بێگانەكان كە پێیەكیان لە وڵاتی ئێمەیە ئاژاوە بنێنەوە، هەروەك دەبینین ناویشیانەتەوە، لەڕۆژنامەكان دەنووسن بە فەرمانی خومەینی مەمكی ژنان دەبڕنەوەو..و.. بەراستی نیگەرانم كە دوژمنەكان تا ئەو ئاستە بێ ویژدانبن.\nئۆریانا: ئەو كەسانەی لەتۆ ناترسن من ئێستا بینیمن لە بەردەرگای ماڵەكەتدا هەر هاوار دەكەن"خومەینی خومەینی" لەتارانیش هەروا، ئەمانە وا دەكەن ئینسان هەست بكات كە ئەوە فاشیەت و دەمارگیرییە، تۆ لاتوانییە ئەوە مەترسیداربێ بۆ ئەوەی میللەت گەشە نەكات و پێشنەكەوێ؟\nخومەینی: نەخێر، هەرگیز بەو جۆرە ترسناك نییە. مادام كە میللەتی ئێمە گۆشكراون بەئیسلام و شوێنكەوتووی ئەو دینەن. ئێمەیش دەمانەوێ دەوڵەتێكی ئیسلامییان بۆ بنیات بنێین، هیچ ترسێ لەگۆڕێ نییەو كەس ناخوازێ ببێتە دیكتاتۆر. وەختێ مەترسیمان لەسەرە كە كۆمۆنیستەكان بتوانن بەسەرماندا سەركەون، ئەوە سەرەتای دەركەوتنی دیكتاتۆرە، یان دەسەڵاتێكی هاوتای ئەوەی (شا) بێتەوە ئارا. بەڵام ئەو نیزام و سیستمەی ئێمە گەرەكمانە ئەوەیە كە میللەت بۆی دەگەڕێ، دیكتاتۆری لێرە تاوانێكی گەورەیە هەروەها فاشیزم گوناحێكی گەورەیە لای میللەتی ئێمە.\nئۆریانا: لەفاشیزمدا كۆمەڵێ هەن بەهێز دەبن بۆ نموونە لەئیتاڵیا (وڵاتەكەی خۆم) مۆسۆلۆنی و لەئەڵمانیایش هیتلەر باوەڕیان وابوو خۆشەویستی ناو خەڵكن، ئەو مەترسییە هەمیشە هەیە كە بەشێك لەخەڵك پێ بەپێ جۆرێ لەدەوڵەتی دیكتاتۆری دێننە بەرهەم. ئەو سیستم و نیزامە بەتەواوی پشت بەستووە بەڕای گشتی، كەچی لەهەڵسوكەوتدا موتڵەقەن پێچەوانەی قسەكانیانن..\nخومەینی: كۆمەڵگەی ئێمە كۆمەڵگەیەكی موسڵمانە، پەروەردەكراوی ئیسلامن هەر ئەوەیە لەڕۆحانییەكاندا هەیەو بەخەڵكیان بەخشیوە، تەواوی پرسگرییەكانی ئیسلامی لەسەر بنەمای عەدالەت و ئازادی هەڵچنراون ئیسلام ئەوانەی هەیە، كاتێ ئەوە روودەدات كە وڵات لەئیسلام هەڵدەگەڕێنەوەو ببنە كۆمۆنیست، ئەگەر ئەوە روویدا، مەترسییەكە لەوێدایە.\nئۆریانا: شتێكی دیكە كە لەڕۆژئاوا گرنگی پێدەدرێ پرسی ئیعدامكردنەكانە، دەوترێ تائێستا (پێنج سەد كەس) لە سێدارە دراون بەبێ ئەوەی پارێزەریان هەبێ یان سزاكانیان تەمیز بكرێتەوە، تۆ بەو كارە رازیت؟\nخومەینی: جارێ پێنج سەدكەس نییەو ژمارەكە زۆر لەوە كەمترە. جا یان رۆژئاوا ئەو كەسانە ناناسێ یان دەیانناسێ و بەئەنقەست خۆی لێیان نەبان دەكات. ئەوانەی لە سێدارە دەدرێن زۆربەیان ئەو كەسانەن بەئاشكرا خەڵكیان كوشتووە لەسەر شەقامەكان یان فەرمانیانداوە بەكوشتنی خەڵكی، ئەوە شتێك نییە لەبەرچاوی خەڵك لێڵ و ناڕوونبێ پێویست ناكات گەواهیدەر بۆ ئەو كارانەیان هەبێ. لەوانەیە پاساویان هەبێ بەڵام كاتێ كە بیەوێ پاساو بێنێتەوە بۆ كوشتنی خەڵك و بەتانك چوبێ بەسەر لاشەی گەنجاندا، چۆن بەرگریی لەخۆی دەكات؟ وای دابنێ رێی پێدراو قسەی خۆی كرد، چۆن رێی پێدەدرێ بڕوات. ئیتر ئاوایە قەڵەم لەدەستی دوژمنەكانمانەو هەرچیان گەرەكبێ دژی ئێمە دەینووسن. بەڵام راستییەكەی بەو جۆرە نییە.\nئەو كەسانەی لە سێدارە دراون نەژمارەكەی ئەوەندەیەو نە بەو جۆرەشە كە دژبێ لەگەڵ دادگەریی. هەركامێكیان یان كەسێكی كوشتووە، یان خراپەكاریی لێوەشاوەتەوە، ژنانیان سوتاندووە، خەڵكیان لەزیندان بەمشار بڕیوەتەوە، خەڵكیان لەمەنجەڵدا كوڵاندووەو كارەبایان لێداون، ئەوانە حەقی ئەوەیان پێدراوە بەرگریی لەخۆیان بكەن، بەڵام ئیتر چی بكەین قەڵەم بەدەستی دوژمنەو چۆنی بوێ وا بۆمان دادەتاشێ.\nئۆریانا: دەربارەی (شا) چی دەڵێی تۆ فەرمانتداوە لەهەندەران بیكوژن؟\nخومەینی: نا من دەستوورم نەداوەو خوازیارم بهێنرێتەوە بۆ ئێران و دادگایی بكەین. ئەگەر بتوانم دەیپارێزم و دەیهێنمەوە بەئاشكرا دادگایی دەكەم لەپای ئەو پەنجا ساڵەی زوڵم و خیانەتی كردووە، ئەگەر بێتو بكوژرێ ئەو هەموو سەرمایەی بردوویەتییە دەرەوە لەكیسمان دەچێ، بەڵام ئەگەر بیپارێزین و بیهێنینەوە لەوانەیە ئەو سەروەت و سامانە بگەڕێنینەوە بۆ ئێران.\nئۆریانا: تۆ حەزدەكەی حەمەڕەزا شا هەروەكو(ئایخمان) قۆڵبەست بكەیت و بگەڕێنیتەوە بۆ ئێران؟\nمن حەزدەكەم بگەڕێنرێتەوە ئێران، بێتەوەو دادگایی بكەین (لێرە خومەینی بەوەرگێڕەكەی دەڵێ ئەم چیرۆكە بۆ ئۆریانا بگێڕێتەوە) مەرحوم(مودەڕڕیس) كە نەیاری سەرسەختی رەزاشا بوو، رەزاشا بەسەفەرێك چوبووە دەرەوەی ئێران، وەختێ گەڕایەوە، مودەڕیس وتبووی " تا گەڕایتەوە دۆعای سەلامەتیم بۆ كردی"شا بەوە زۆر كەیفخۆش بوبوو چۆنە نەیارێكی وا دۆعای خێرت بۆ بكات! مودەڕیس وتبووی " لەبەر ئەوەی ئەو سەروەت و سامانەی میللەت كە چەپاوخۆرت كردووەو داوتە بەبێگانەكان، لەنێو نەچێ. بۆیە دۆعام كرد تا زیندووبی بەڵكو بتوانین سەروەتەكەمان دەست بكەوێتەوە" جا حاڵی حازر ئێمەیش واین و دەمانەوێ ئەو پارەیەی كە كوڕەكەی لەوەی باوكی زۆرترە بردویەتی، دەستمان بكەوێتەوە.\nئۆریانا: ئەگەر (شا)سەروەت و سامانەكەیتان پێبداتەوە وازی لێدێنن؟\nخومەینی: ئەگەر ئەو پارانە بگەڕێنێتەوە لەوبارەیەوە هیچ ناوترێ، بەڵام بۆ خیانەتەكانی دیكەی كە لەمیللەتی كردووە قەرەبوو ناكرێنەوەو هی ئەوە نییە لێی گەڕێین، ئەو خیانەتەی بەئیسلامی كردووە هی ئەوە نییە قەرەبوو بكرێتەوە، ئەوهەموو كوشتوبڕەی كە كردوویەتی لە(15ی خورداد) هەموو ئەو كوژراوانەمان بۆ زیندوو بكاتەوە، كارمان نابێ بەسەرییەوە.\nئۆریانا: بەتەنیا شا خۆی یان بنەماڵەكەیشی؟\nخومەینی: هەركامێكیان خیانەتكاربن، كوڕەكەی شا(وەلی عەهد) دەتوانێ وەكو هەر ئێرانییەك لێرە بژی كارمان بەسەریەوە نییە، ئەوانەی وەكو ئەشرەفی خوشكی ئەویش تاوانبارە یانی هەر كامێكیان، بەڵام ئەوانەیان كە خیانەتیان نەكردووە كەس حەقی نابێ بەسەریانەوە.\nئیتر ئەوانە دەبێ ببرێنە بەردەم دادگا.. چوزانم ..\nئۆریانا: ئەوە یەكێكە لەئاواتەكانت(شا) بهێنرێتەوە ئێران و دادگایی بكرێ، دڵنیای بەوجۆرە سەر بگرێ؟\nخومەینی: شتێكی لەو جۆرە بەئاوات دەخوازم.\nئۆریانا: من تەواوی ئەو شتانەی لەدژی تۆ وتراون پێت بڵێم؟\nئۆریانا: دەوترێ ئەوانەی لە سێدارە دەدرێن هەموویان لەبەر ئەوە نییە چالاكوانی سیاسی بن یان ئەندامانی ساواك بەڵكو كەسانێكن لەسەر نێربازیی و سێكسكردن مەحكوككراون؟\nخومەینی: هەڵبەتە من روونكردنەوەمدا كە شتەكە بەو جۆرە نییە، ئەوانەی لە دار دەدرێن كەسانی بازرگان و ئەوانەن كە منداڵان دەڕفێنن و لەو جۆرە شتانە، ئەوەیە هەواڵی درۆ بە ئێوە دەدرێ. پێویستە ئەسڵی پرسەكە بوترێ چییە، ئەگەر پەنجەیەكی دەستت توشی (گانگرین) بێ دەبێ چی بكەی؟ پەنجەكە دەبڕیتەوە یان چاوەڕێ ئەكەی تا نەخۆشییەكە بۆ تەواوی بەدەنت دەگوازرێتەوە؟ ئەو پەنجەیە خراپ بووەو دەبێ ببڕێتەوە، ئەوانەیشی كە دەیزانی خراپەكارن دەبێ لەنێو ببرێن. راستی ئێمە ئەوەمان پێ قەبوڵ ناكرێ وەكو هێندێ دەیڵێن "خەڵك ئازادن ژنان ئازادن و چۆنیان پێخۆشە وا بكەن" ئەوەی ئێمە گەرەكمانە پارێزگارییكردنە لەبەهاكانی كۆمەڵگە، لەتەندروستیی كۆمەڵگە ئەو رێوشوێنانەی دەیانگرینەبەر لەسەر بنەماكانی ئیسلامە بۆ ئەوەی كۆمەڵگەیەكی پاكو پوختمان هەبێ. ئەو كەسانەی خراپەكاری دەكەن، ئەوانەی گەرەكیانە كچان و كوڕانمان راكێشنە نێو خراپەكاریی، ناتوانین هەروا بەدیاریانەوە دەسەپاچە دانیشین و هەرچیەكیان ویست بیكەن، ئەوە سیاسەتی ئێمەیە ئیتر ئێوە پێتانخۆشە كەیفی خۆتانە.\nئێوەیش هەروەكو ئێمە ئەگەر كەسێ دزی بكات دەسگیری دەكەن و دەیخەنە گرتووخانە، باشە بۆچی مەرەخەسی ناكەن؟ بۆ بكوژیش هەروا سزای نادەنەوە؟ باشە بۆچی لێیان ناگەڕێن ئەوەی دڵیان پێی خۆشە ئەنجامی بدەن؟..بۆ؟ دیارە هۆكەی ئەوەیە ئەو كەسانە كۆمەڵگە بەرەو وێرانكاریی دەبەن. ئەگەر جڵەوی چەند كەسێكی خراپەكار بگری كۆمەڵگە چاك دەبێ ئەوەیش مەبەستی ئێمەیە كۆمەڵگە چاكسازیی تیابكرێ.\nئۆریانا: باشە ئیمام وایدانێ كەسێ ئارەزووی لەوەیە نێربازیی بكات ، دەكرێ ئەوەیش لەدار بدرێ؟\nخومەینی: ئەوەیش هۆكاری خراپەكارییە، خراپەكار دەبێ لەنێو ببرێ تا ئەوانی دیكە باش ببن.\nئۆریانا: وا بڵاوكرایەوە ژنێكی تەمەن هەژدە ساڵان كە سكپڕ بووە بەتاوانی زینا لە سێدارە دراوە؟\nخومەینی: درۆیە شتی وانەبووە، لەئیسلامدا ژنێك سكی پڕبێ تا دوای منداڵبوونەكەی سزای مردن نادرێ. ئەوەیش هەروەكو ئەودرۆودەسەلەسانەی دیكەیە بۆمان هەڵەبەستن.\nئۆریانا: رۆژنامەكانی ئێران وایان نووسیوە ئیمام.\nخومەینی: بێ خەبەرم لەوە، چوزانم چی بووە بەڵام كاتێ براوەتە دادگا لەوێ مەحكومكراوە.\nكەواتە با لەبارەی كوردەكانەوە بدوێین، ئەوانیش لەسێدارە دەدرێن چونكە داوای ئۆتۆنۆمی دەكەن.\nخومەینی:ئەو كوردانەی لە سێدارە دەدرێن لەسەر میللەتی كورد ماڵ نین بەڵكو ئەوانەن دژایەتی گەل و شۆڕش دەكەن، وەكو ئەو كەسەی دوێنێ لە سێدارە درا ئەوە سیانزە كەسی كوشتبوو. جا من پێمخۆش نییە كەس لەسێدارە بدرێ بەڵام كاتێ كەسێكی وا سزا دەدرێ جێی دڵخۆشییە.\nئۆریانا: باشە تائێستا كەست بەخشیوە ئایا رەحم و بەزەییت قەت جوڵاوەو گریابی؟\nخومەینی: تۆ ئەڵێی من بە بنیادەم نازانی؟ بەڵی دەگریم.. پێدەكەنم... ناڕەحەت دەبم، ئەوەی كەسێكم بەخشیبێ یان نا پێویستە بیڵێم زۆربەی ئەوانەی لەڕابردوو خراپەیانكردووە لێیان بووراوم. لێبوردنی گشتیم دەركردووە بۆ پۆلیس و جەندرمەو زۆر خەڵكی دیكە بەو شەرتەی ئەشكەنجەی خەڵكیان نەدابێ، ئێستایش لێبوردنی گشتیم دەركردووە بۆ كوردە یاخی بووەكان، پێموایە ئەوانە رەحم و بەزەیین بەڵام بۆ ئەو كەسانەی لەسەرەوە وتم شمولیان ناكات هیچ بەزەییم پێیاندا نایەتەوە.\nئۆریانا: ئیمام رەوایە ژنان لەژێر ئەم چارشێوو سەرپۆشەدا گوم ببن؟ ئەو ژنانەیشی بەشدارییانكرد لەشۆڕش و ئینقلابدا، خراونەتە زیندان، كوشتاریانداو خەباتیانكرد كەچی ئێستایش هەروەكو سەردەمی كۆن سەرپۆش بسەپێنرێ بەسەریاندا، ئێستا ئیتر دنیا گۆڕاوە بۆچی لەژێر سەرپۆشدا ون ببن؟\nخومەینی: جارێ هەوەڵ ئەوە هەڵبژێردراوی ژنان خۆیانە، تۆ حەقت چییە بەسەر شتێكەوە كە خۆیان پێیانخۆشەو قەبوڵیانە؟ كاتێ رامانگەیاند چ ژنێ دەخوازێ سەرپۆش لەسەر بكاو جلوبەرگی موسڵمانانە بپۆشێ بابێتە دەرەوە، لە (سی وپێنج ملیۆن) ئێرانی (سی و سێ ملیۆن) یان هاتنەدەرەوە، تۆ چ حەقێكت بەسەر ئەو هەموو خەڵكەوەیە كە خۆیان قەبوڵیانە سەرپۆش لەسەركەن؟ ئەوە چ دیكتاتۆرییەكە لەبەرابەر ژنان هەتە.\nئێمە هیچ جلێكی دیاریكراومان فەرز نەكردووە بەسەر ژناندا، بۆ ئەو ژنانەی كە گەیشتوونەتە تەمەنی تۆ هیچ شتێ نەسەپێنراوە، بەڵام كاتێ ژنە گەنجەكان بەكۆڵێ ماكیاژەوە دێن و دەچن، فەوجێ پیاو دەخەنە شوێنی خۆیان، ئێمە دەمانەوێ بەر بەوانە بگرین. ئێوەو مانانیش دڵتان بۆ ئەوانە نەسووتێ.\nئۆریانا: باشە ئیمام من ئەو هەموو ساڵانە بەسینگی رووت و بێ سەرپۆشەوە گەڕاوم، لەگەڵ پیاواندا هەڵسوكەوتم كردووە، چوومەتە بەرەكانی شەڕ لەگەڵ سەربازەكان ماومەتەوە، بەباوەڕی تۆ من چۆن ژنێكم بەرەڵڵاو بێ حەیام هــا؟\nخومەینی: خۆت و ویژدانت من چووزانم چیت كردووەو چیت بەسەرهاتووە، ناتوانم حوكمی ئەوەت بدەم بەرەڵڵاو بێ حەیا بوو یا نە، بەڵام دینی ئێمە لەو بارەیەوە فەرمانی چەسپاوی هەیە بۆ ژنان و پیاوان كە چلۆن هەڵسوكەوت و مامەڵ بكەن. ئێمە دەمانەوێ بەر بەخراپەكاریی بگرین و ئێوەیش پێتان ناخۆشە.. دڵتان بۆیان نەسووتێ.\nئۆریانا: لەدینی ئێوەدا پیاو بۆی هەیە تا چوار ژن بێنێ.\nخومەینی: ئەوە قانوونێكی باش و پێشكەوتووە، رێژەی ژنان هەمیشە زۆرترن لەپیاوان چەند هۆی هەیە لەوانە كچ زۆرتر لەدایك دەبن، لەشەڕەكاندا پیاوان تیا دەچن. ئیسلام بەمەرج رێیداوە پیاو دوو یا سێ ئەوپەڕەكەی تا چوار ژن بێنێ..\nئەو رێسایانە زۆر كۆنن ئیمام، هی هەزارو چوار سەد ساڵ لەمەوپێشن تا ئێستایش هەر پێڕەو بكرێن؟ هەر بەپێی ئەو قانوون و رێسا كۆنە مۆسیقاو مەیخواردنەوە قەدەغەن، باشە خواردنەوەی پێكێ مەی یا گوێگرتن لەمۆسیقا چ خراپەیەكی هەیە؟ ئەمانە دیسان لاساییكردنەوەی پاپاكان نین؟\nخومەینی: قسەی ئێوە گرنگ نییە بۆمان، ئەوەی ئیسلام فەرزی كردووە لەسەرمان جێبەجێی دەكەین، ئیسلام مەیخواردنەوەی حەرامكردووە، مۆسیقایش هۆكارێكە بۆ تێكدانی مێشكی گەنجەكانمان.\nئۆریانا: تەنانەت مۆسیقای باخ و بیتهۆڤن و ڤێردیش؟\nخومەینی: من ئەوانە ناناسم. هەر مۆسیقایەك ببێتە هۆی هاندانی گەنجەكانمان بۆ سەرەڕۆیی خراپە.\nئۆریانا: ئیمام تۆ هەمیشە هەموو شتێكی رۆژئاوا بەقەڵب و قۆڕ دەزانی، باشە خۆ ئەو فڕۆكەیەی پێهاتیتەوە بۆ وڵاتەكەت بەرهەمی رۆژئاوایە، ئەو تەلەفۆنەی لە قومەوە قسەی پێدەكەی لەگەڵ گشت شوێنەكانا ئەویش هەر بەرهەمی رۆژئاوایە، تەنانەت تەلەڤزیۆنیش كە تۆ قسەی لێوە دەكەی بۆ خەڵك هەر هی رۆژئاوایە. باشە كە ئەوەندە بێ فەڕو قەڵبین بۆچی شتەكانمان بەكاردێنن؟\nخومەینی: ترسمان نییە لەو شتە باشانەی لەڕۆژئاواوە بۆمان دێن و بەكاریشیان دەهێنین، ترسمان نییە لەزانست و تەكنۆلۆژیاكەیان. ئێمە داب و نەریتی تایبەتی خۆمان هەیەو دەیپارێزین، ئەمە بەمانای ئەوە نییە چاو بكەین لە سیاسەت و رەوشی كۆمەڵایەتیتان. ئێمە دژی هەر شتێكی خراپ دەوەستینەوە كە زیانمان پێبگەیەنێ.\nپێی بڵێ (بەوەرگێڕەكە) من ئیتر دەڕۆم... ئێوە دڵتان نەسووتێ.