خورشید به‌ره‌و كوێ ؟ . . . حمد كریم حمد\nچەندڕۆژێکە میدیاکان و خەڵکی کوردستان سەرگەرمی هەواڵێکن لە سەرخورشید ناوێک کە گوایەلە لەندەن ده‌ژی و شوفێری تاكسیه. هه‌فته‌یه‌ك به‌رله ئێستا به ناخێری گیانی ئافره‌تێكی كوێتی باركردووه و له ماوه‌ی گواستنه‌وه‌ی دا ده‌چێته دڵی ئافره‌ته‌كه‌وه. له ئێستادا ئافره‌ته‌كه سه‌رقاڵی گه‌ڕانه به دوای ئه‌و شوفێره كه هه‌روه‌ك له زاری ئافره‌ته‌كه‌وه له ڤیدیۆیه‌كدا باسی شوفێره‌كه كراوه كه ناوی (خورشیده) و موو زه‌ردی چاوكاڵی سپی پێسته و له ئێستادا خانمی كوێتی داوا ده‌كات خورشیدی بۆ بدۆزنه‌وه‌و ده‌یه‌وێ شوی پێبكات پاداشتی مانگانه‌شی پێبدات به ٢٠٠ پاوه‌ندی به‌ڕیتانی. ئه‌م هه‌واڵه بووه هۆی هه‌ڵمه‌تێكی ڕاگه‌یاندن له ناو كوردان و كاردانه‌وه‌ی جیاوازی لێ كه‌وته‌وه و ڕووداوی جیاوازی به دوای خۆی دا هێناو خه‌ڵكی سه‌رقاڵ كرد. پێش هه‌موو شت ئه‌م هه‌واڵه دڵی هه‌موو خورشید ناوه‌كانی خۆش كرد، وه لێره‌و له‌وێش چه‌ندان كه‌س هه‌ڵمه‌تیان له ژێر ناوی (هه‌موومان خورشید) ین ده‌ست پێكرد، بۆ دۆزینه‌وه‌ی خورشید و هێنانه دی ئاواتی سه‌لوا خانی كوێتی. پاشان گه‌نجێكی كورد له ڤیدێۆیه‌كدا خۆ ی ئاشكرا كرد و ڕایگه‌یاند كه سوپاسی هه‌رچوار پارچه‌ی كوردستان ده‌كات و داوای كرد كه چیتر خۆیان ماندوو نه‌كه‌ن، ته‌واو ئاواته‌كه هاته دی و خورشید دیتراوه‌و ئه‌و خورشید ه، به‌ڵام ئه‌م هه‌واڵه دڵی هه‌وادارانی خۆش نه‌كرد و ڕازی نه‌كردن. چونكه دڵنیا نه‌بوون كه ئایا ئه‌و كه‌سه خورشیدی ئه‌سڵه یان نا؟ وه خاتو سه‌لواش پشت ڕاستی نه‌كرده‌وه. ئه‌م گۆمه جارێكی تر شڵه‌قایه‌وه كاتێك ده‌یان كه‌سی تر به ڤیدیۆ خۆیان وه‌ك خورشید ناساند. ئه‌مه‌ش بابه‌ته‌كه‌ی زیاتر ئاڵۆز كرد، به‌لایه‌ك سه‌ری له خه‌ڵك تێكدا، به‌لایه‌كی تر جارێكی تر خورشیدی ڕاسته‌قینه‌ی وون كرد له به‌رچاوی خه‌ڵك. بۆیه ئه‌مه بووه حه‌كایه‌تی مێشه‌و تا ئێستاش خه‌ڵك هه‌ر به دوای خورشیدی ڕاسته‌قینه ده‌گه‌ڕێن. چاودێران پێیان وایه دوور نیه ئه‌م بابه‌ته ڕووداوی تری گه‌وره‌تر به دوای خۆیدا بێنێت و ئه‌م هه‌ویره ئاوی زۆری بوێ تا خورشیدی پاڵه‌وانی سه‌لوا بدۆزرێته‌وه‌و سینارێۆكانیش جۆراوجۆرن:\nهه‌ندێك پێیان وایه كه ده‌بێ هه‌رچی زووه خورشید بدۆزرێته‌وه وه حكومه‌تی هه‌رێمیش بێته ناو بابه‌ته‌كه چونكه به پێچه‌وانه‌وه له‌وانه‌یه حكومه‌تی كوێتی بێته سه‌رخه‌ت و بێته وه‌ڵام له سه‌ر هاوڵاتیه‌كه‌ی كه فێڵی لێكراوه له لایه‌ن خورشیده‌كانی كوردستان، به‌مه‌ش كاریگه‌ری نه‌رێنی درووست ده‌كات له سه‌ر په‌یوه‌ندی نێوان كوێت و هه‌رێمی كوردستان. هه‌ندێكی تر ده‌ڵێن ده‌نگۆی ئه‌وه هه‌یه كه حكومه‌تی كوێت بڕیارێكی نهێنی ده‌ركردووه بۆ فڕۆكه خانه‌كان و هاتنی خورشید ناوه‌كانی به بڤه داناوه بۆ كوێت، چونكه تا ئێستا دڵنیا نین كێ خورشیدی ڕاسته‌قینه‌یه، وه لایه‌نگرانی ئه‌م بیرۆكه‌یه به دووری نازانن كه ووڵاتی كوێت به فه‌رمی داوا بكات و فشار بخاته سه‌ر هه‌رێمی كوردستان بۆیان ساخ بكاته‌وه كه كێ خورشیدی ڕاسته‌قینه‌یه. كه ئه‌م هه‌نگاوه‌ش له هه‌موو حاڵه‌تێكدا قه‌یرانێكی تر ڕووبه‌ڕووی هه‌رێمی كوردستان ده‌كاته‌وه كه كاریگه‌ری كه‌متر نابێ له قه‌یرانی سیاسی ودارایی و شه‌ڕی داعش (وه‌ی وه‌ی، هه‌رخورشیدمان به‌س بوو، داعش ڕۆیی خورشید هات).\nله لایه‌كی تر تا ئێستا ده‌یان خورشید ده‌ركه‌وتوونه له ووڵاتی جیاواز وه‌ك (خورشید به‌ڕیتانی - خورشید له‌نده‌نی- خورشید ئه‌ڵمانی- خورشید كه‌نه‌دی- خورشید. . . . كار وا بڕوات دوور نیه ئه‌م ده‌رده بگوازرێته‌وه بۆ كیشوه‌ری ئاسیاش وه له داهاتوو دا خورشید ڤێتنامیش ده‌ركه‌وێت. هه‌واڵ هه‌ر گه‌رمه‌و هه‌ندێكی تر ده‌ڵێن دواین زانیاری باوه‌ڕ پێكراو هه‌رچه‌نده به ته‌واویش پشتڕاست نه‌كراوه‌ته‌وه ئه‌وه‌یه كه پێویست ناكات خه‌ڵكی كوردستان دوو دڵ بێت، چونكه ده‌نگۆی ئه‌وه هه‌یه كه پۆلیسی له‌نده‌ن دوای لێكۆڵینه‌وه خورشیدی ڕاسته‌قینه‌یان دۆزیته‌وه‌و كه‌وتۆته داوی خۆی و سه‌لوا خان سه‌ری برده قوڕێ. چونكه ده‌ركه‌وتووه دوای ئه‌وه‌ی كاك خورشیدی له‌نده‌ن خۆی ڕاگه‌یاند پۆلیسی له‌نده‌ن بۆی ده‌ركه‌وت كه ئه‌و پاڵه‌وانه چه‌ندین ساڵه به دزی كاری شوفێری تاكسی ده‌كات و مۆڵه‌تیشی نیه، بۆ یه دوور نیه سزایه‌كی توند بدرێت وه تا ئێستاش دیار نیه خاتوو سه‌لوا فریای ده‌كه‌وێ یان نا! له كۆتایی دا ئه‌گه‌ر ئه‌و بۆچوونه‌ی كۆتایی ڕاست بێ ئه‌وا ده‌ڵێم ده بخۆ خورشیده فه‌ندی (سه‌لوا خانت لێ دیاره. . . دووسه‌د پاوه‌نده‌كه‌ت جوانه ئه‌فه‌ندی) تازه ته‌كسیشت چوو سه‌لواشت چوو. وه به‌خورشیده‌كانی داهاتووش ده‌ڵێم بۆ خۆتان ئاقڵ بن با به ده‌ردی خورشید له‌نده‌نی نه‌چن.


بۆمبی فیتنه‌ی تایه‌فه‌گه‌رێتی یان له‌باربردنی هاوڵاتیبوون.\nشۆڕشی شارستانی و دیموکراتی ئاسۆیه‌کی کرده‌وه به‌ڕووی گه‌لی عاره‌بیدا ئه‌و ستراتیژییه کۆنانه‌ی که هه‌ندێک له بزاوته ئۆپۆزیسوێنه سیاسیه‌کان به‌کاریان ده‌هێنا توانی دایبخات به‌سه‌ریاندا به ته‌واوی، ده‌نا هاوبه‌شی ده‌کرد له پشتیوانیکردنی هێرشی سیسته‌مه سته‌مکاره‌کاندا به هۆی ئه‌و درز و شه‌به‌ق و ترس و دژایه‌تیه‌ی که له ناو کۆمه‌ڵگادا دروستیان کرد و کۆمه‌ڵگایان به‌ش به‌شکردبوو. به‌ڵام ئه‌و شۆڕشه شارستانیه که بانگهێشتی شکۆداری ده‌کات، به‌ومانایه‌ی که ڕێز له تاک بگیرێت وه‌ک ئه‌وه‌ی که مرۆڤه، به‌بێ چاولێکردن له توخم و ڕه‌گه‌ز و دین و باری کۆمه‌ڵایه‌تی، هه‌روه‌ها بانگهێشتی ئازادیه‌ک ده‌کات که هه‌موو تاکه‌کان به شێوه‌یه‌کی یه‌کسان هاوبه‌شی بکه‌ن له دامه‌زراندنی ئه‌و سیاسه‌ته‌ی که کاروباری گشتی ده‌گرێته‌وه، به کورتی بانگهێشتی به‌دیهێنانی هاوڵاتیبوون ده‌کات، که له توانادا هه‌یه ده‌ستپێبکات و پێشبکه‌وێت و سه‌ربکه‌وێت له هه‌ندێک وڵاتی عاره‌بیدا، ئه‌ویش ته‌نیا به سه‌رکه‌وتن له تێپه‌ڕاندانی ڕۆشنبیری ده‌مارگیری و نه‌ریتیی دابه‌شبوونی حیزب حیزبێنه و خۆ دامه‌زراندن له‌سه‌ر سه‌متی ئه‌و سکه‌یه‌یی که هه‌موو کۆمه‌ڵگاکانی ئه‌مڕۆ به‌ره‌وپێشه‌وه ده‌جوڵێنێت و پاڵیان پیوه ده‌نێت بۆ زیاتر مه‌زنی و شکۆداری به هوشیاری و ئاگایی و ڕێکخستنی سیاسه‌ت و ویسته‌کانیان بۆ ئاستێکی پرنسیپی و به‌ها و پراکتیزه مرۆییه به‌رزه‌کان. مه‌به‌ستمان له‌م ئاسته به‌رزه، ته‌ماشاکردنی مرۆڤه وه‌ک مرۆڤ، له ده‌ره‌وه‌ی هه‌موو وه‌سفه کۆمه‌ڵایه‌تیه‌کان، به‌دیهێنانی ژیانی سیاسی و شارستانیه‌تێکی سیسته‌ماتیک به ئاراسته‌ی باشترکردنی مه‌رجه‌کانی ژیانی مرۆڤه‌کان وه‌ک تاک، له ڕووی گیانی و ڕۆشنبیریی و ماتریالیه‌وه.\nئه‌مه هه‌ناوی قوڵی به‌رنامه‌ی ڕزگاریه که ئه‌مڕۆ کۆمه‌ڵگاکانی عاره‌بی ده‌جوڵێنێت له زه‌ریاوه بۆه خلیج، ده‌رفه‌تده‌کاته‌وه بۆ ئه‌وانه‌ی که ده‌مێکه له ژیانی سیاسه‌تدا وازیانهێنابوو، که زۆرینه‌یه‌کی زۆرن، به گه‌ڕانه‌وه‌یان سه‌رله‌نوێ بۆ گۆڕه‌پانی نیشتیمانی و کۆمه‌ڵایه‌تی، له‌سه‌رو ئه‌مه‌شه‌وه گه‌ڕانه‌وه‌ی بڕوابوون به خۆیان، زیاتریش له‌مه به‌یه‌کگه‌یشتنه‌وه له‌گه‌ڵ ئه‌وانه‌ی که ده‌مێک بوو نامۆبوون لێیان به هۆکاری دابه‌شکاریه ناوخۆییه‌کان. به‌مانایه‌کی تر له تێڕوانینێکی نوێ و قوڵ بۆ ئه‌و تاکانه‌ی که دورکه‌وتبوونه‌ته‌وه له تایه‌فه و خێڵ و که‌سوکاریان به هۆکاری بارودۆخێکی سیاسی سه‌پێنراو له ڕابردودا به‌سه‌ر گشتدا ، ئه‌م گه‌ڕانه‌وه‌یه ڕاده‌گه‌یه‌نرێت بۆ گۆڕه‌پانی کاری گشتی، ئاماده بوون بۆ قوربانیدا له پێناویدا، هه‌تا قوربانیدان به گیان، له دایکبوونێکی نوێ بۆ نیشتیمان په‌روه‌ریی عاره‌بی و به‌تایبه‌تی دره‌وشانه‌وه‌ی ئه‌و کڵپه‌یه بۆ ده‌رچوون له ڕسوایی و ڕه‌وشی خاترگری و خۆیه‌تی و خزم خزمێنه و ده‌سته‌گه‌ری، بۆ ڕه‌وشی هاوڵاتیبوون و ئه‌وه‌ی مه‌به‌سته له شکۆداریی و ڕێزی که‌سایه‌تی و پراکتیزه‌کردنی ئازادی و سه‌روه‌ری خود. مه‌حا‌ڵه له ویستێکی ئازادانه‌دا که داواکاریی هاوڵاتیبوون هه‌ڵگرێتی له‌گه‌ڵ فۆرمه‌کانی حوکمی بیرۆکراتی و سته‌مکاریدا له هه‌رچ شوێنێکدا بوونیان هه‌بێت که به‌رده‌وامنابێت به‌بێ وه‌لانان و په‌راوێزخستنی گه‌ل پێکدادان دروستنه‌بێت، ئامرازی سه‌ره‌کی بۆ به‌رده‌وامی ئه‌و جۆره له حوکم دابه‌شکردن و مامه‌ڵه‌کردن له‌گه‌ڵیدا به به‌ش به‌ش کراوی، وه‌ک هۆز و خێڵ و تایه‌فه‌گه‌رێتی و ئاراسته و جێگه و شوێنه‌کان، په‌ره‌پێدانی تایبه‌تمه‌ندێتیه‌کانیان و زه‌قکردنه‌وه‌یان له‌سه‌ر حسابی گشتگیریه سیاسیه‌که‌ی، یان هاوڵاتی بوونی. هاوڵاتی بوون ڕێک ڕاناوه‌ستێت و مانای کامڵی خۆی نادات و نایه‌ته‌دی به‌ته‌واوه‌تی به‌بێ ئازادی و شکۆاداری و یه‌کسانی له نێوان تاکه‌کان و سه‌روه‌ری ژیان و ژینگه‌ی یاسایی، هه‌روه‌ها به‌بێ بوونی گه‌ل وه‌ک هێزێکی سه‌ربه‌خۆ له هۆز و خێڵ و ده‌مارگیریی و ده‌ڤه‌رچێتی، وه راسته‌وخۆ به‌شداریکردنی وه‌ک ئه‌و هێزه له به‌ڕێوه‌بردنی کاروباری ده‌وڵه‌تداریی و هه‌ڵبژاردنی نوێنه‌ره‌کانی به ئازادی هاوڵاتیبوون زحه‌مه‌ته وه‌ک خۆی بێته دی.\nئه‌وه‌ی له مانگه‌کانی ڕابردوودا بینیمان له به‌رامبه‌روه‌ستانه‌وه‌ی ده‌سته‌بژێری حوکم که کاریکردوه و به‌رده‌وامیش کارده‌کات له پێناوی زه‌قکردنه‌وه‌ی دابه‌شبوونه‌کانی نێوان خه‌ڵک له کۆمه‌ڵگادا، وه ته‌قینه‌وه‌ی ئه‌و دابه‌شبوونانه ئه‌گه‌ر بۆی بکرێت، له‌لایه‌ک، له‌لایه‌کی تریشه‌وه، گه‌لی ڕاپه‌ڕیویش له‌نێو داروپه‌ردوی ئه‌و دابه‌شکاریانه‌وه، که خه‌وده‌بینێت به یه‌کگرتن و سه‌پاندنی ویسته‌کانیه‌وه، دابه‌ش بوونی خه‌ڵک له‌ناوخۆیاندا به‌سه‌ر ئه‌و پێکهاتانه‌ی ئاماژه‌مان پێکرد ڕه‌نگده‌داته‌وه له ململانێکانیاندا به‌رامبه‌ر به ده‌سه‌ڵاتی سته‌مکار و بیرۆکراتی له وڵاتانی عاره‌بیدا: ڕه‌وشی ئه‌و تاکانه‌ی که مه‌عمیل و هه‌وادار ولایه‌نگری سه‌رۆک خێل یان تایه‌فه یان حیزب یان سه‌رۆکی ده‌وڵه‌تن، ئه‌م تاکانه گرێدراون به‌بێ ئه‌وه‌ی بیربکه‌نه‌وه له‌وه‌ی که لۆژیکی خزمخزمێنه و هه‌وادارێتی و خۆ هه‌ڵواسینێکی کوێرانه چه‌ند دوریان ده‌خاته‌وه له ئامانج و هاوڵاتیبوونیان، به پێچه‌وانه‌ی ئه‌مه‌شه‌وه تاکه تێگه‌یشتوه‌کان له هاوڵاتیبوون ده‌زان که چه‌ند پاریزگاریکردن و پشتیوانیکردن له شکۆداریی به هه‌موو ئاسته‌کانی و ماناکانی ڕێزگرتنه له به‌رامبه‌ر، وه هاوبه‌شیکردنی گشت له گۆڕینی هه‌موودا بۆ که‌سی ئازاد، واته ئازادی شارستانیانه و سیاسیانه بۆ هه‌موو به‌بێ جیاوازی.\nبانگهێشتکردن و هه‌وڵدان بۆ پاراستنی ڕه‌وش و فۆرمه‌کانی حوکم له ژێر سایه‌بوون و باوکێتی و سته‌مکاریی ئه‌مڕۆدا، که له‌سه‌ر وه‌ده‌رنانی گه‌ل له کایه سیاسیه‌کدا وه‌ک هێزێک وه‌ستاوه، تێشکانی گه‌ل و دابه‌شبوونی و له‌باربردنی گیانی شکۆداری له تاکه‌کاندا به زیندوویی ده‌هێڵێته‌وه، ئه‌مه‌شه داره ئه‌ستور و سه‌رکێش و بێئابڕوه‌که‌ی ده‌ستی ئاسایش ده‌پارێزێت بۆ گیانی ئازادیخوازان، به‌ده‌ستهێنانی هاوڵاتیبوون، پێویستی به گیانێکی هوشیاری هه‌یه، گواستنه‌وه بۆ فۆرمێکی به‌رهه‌مهێنانی نوێ، ڕێکخستنه‌وه‌ی ده‌سه‌ڵاتی سیاسی، ڕێکخستنه‌وه‌ی په‌یوه‌ندیه‌کانی نێوان حاکم و مه‌حکوم، ده‌بێت تاکه‌کان سه‌روه‌ربن له‌سه‌ر ئه‌وه‌ی کێ هه‌ڵبژێرن بۆ ئه‌وه‌ی حوکمیان بکات نه‌ک به‌پێچه‌وانه‌وه.\nیه‌که‌م، ئه‌مه به‌مانای هه‌ڵگه‌ڕانه‌وه‌یه‌کی مۆراڵی دێت، ئه‌مه‌ش گۆڕان له تێڕوانینی تاکدا دروستده‌کات به‌رامبه‌ر به خۆی و ڕه‌تکردنه‌وه‌ی مامه‌ڵه له‌گه‌ڵ خۆی و له‌گه‌ڵ به‌رامبه‌ره‌که‌یدا به‌پێی مه‌عمیل و هه‌واداری و لایه‌نگری له‌سه‌ر حسابی نه‌بوونی ویستی ئازاد و سه‌ربه‌خۆیی خود.\nدوه‌م، هه‌ڵگه‌ڕانه‌وه‌یه‌کی بیری(فکری) که پاڵ به تاکه‌کانه‌وه ده‌نێت ده‌رچن له دامارگیرێتیان و داخراویه نه‌ریتیه‌کانیان و ڕه‌قهه‌ڵاتوویی هۆز و خێڵ و تایه‌فه‌گه‌رێتی به‌ره‌و پانتاییه‌کی گه‌وره که هه‌موو تاکه‌کان وه‌ک یه‌ک له‌خۆده‌گرێت و ناوده‌برێن به هاوڵاتی و هاوڵاتیبوون له‌م پانتاییه‌دا له‌سه‌ر بنه‌مای یه‌کسانی دروستده‌بێت.\nسێیه‌م، شۆرشی سیاسی که سه‌رکردایه‌تیان ده‌کات بۆ ڕزگاربوون له هه‌موو شوێنه‌واره‌کانی باوکێتی، ئاوێته بوون له‌گه‌ڵ یه‌کتیردا و له سه‌رچڵیه‌ک(سه‌رکێشیه‌ک)ی یه‌کگرتوویه‌کی نه‌ته‌وه‌یی سیاسی که ئاراسته‌یه‌کی ڕوونه بۆ چوونه ناو مێژووییه‌کی شارستانیانه‌وه، دواجاریش شۆڕشی کۆمه‌ڵایه‌تی ده‌رگایه‌ک له‌به‌رده‌می کۆمه‌ڵانی خه‌ڵکدا و گروپه کۆمه‌ڵایه‌تیه‌کان و به‌ش به‌شکراوه‌کانی کۆمه‌ڵگا ده‌کاته‌وه به‌رامبه‌ریه‌کتری، واته ده‌رگای په‌یوه‌ندیه کۆمه‌ڵایه‌تیه فراوانه‌کان له‌نێوان سه‌رجه‌م خه‌ڵکی کۆمه‌ڵگاکه‌دا ده‌کرێته‌وه، به‌بێ حسابات و ئه‌حکامی کۆن و ئێستا، ئه‌مه‌ش ئاراسته‌ی خه‌ڵک ده‌کات به‌ره‌و گیانێکی کۆمه‌ڵایه‌تی نوێ، که ده‌گۆڕێت بۆ کۆمه‌ڵانی نیشتیمانی.\nله‌م ململانێیه‌دا، سیسته‌می حوکمی باوکسالاری و سته‌مکاری، وه به‌رژه‌وه‌ندیه کۆمه‌ڵایه‌تیه وابه‌سته‌کانیان، هیچ هیوایه‌کیان نیه بۆ مانه‌وه جگه له‌باربردن و تێکشکانی دینامیتی ڕزگاریی نیشتیمانی ئه‌مڕۆ، که دروشمێکیان به‌رجه‌سته‌کردوه: ( یه‌ک، یه‌ک، یه‌ک، یه‌ک گه‌ل)، به‌بێ ئه‌وه‌ی سروشێک بۆ بیرخستنه‌وه‌ی ناکۆکیه تراژیدیاییه کۆنه‌کان و دنه‌دانی سۆزه سه‌رتاییه کۆن و دزێوه‌کان بوونی هه‌بێت، ترساندنی هه‌موو له هه‌موو، دانانی خه‌ڵک له به‌رامبه‌ر تایه‌فه‌گه‌رێتی و خێڵه‌کێتی و به‌زۆر سپاندن به‌سه‌ر هه‌موو تاکێکدا که هاوسه‌نگه‌ربێت له‌گه‌ڵ ده‌مارگیرێتیه‌کدا بۆ ئه‌وه‌ی خۆپاراستنی خۆی مسۆگه‌ربکات! که ده‌وڵه‌ت بێبه‌ریکردوه له‌م خۆپاراستنه و نایه‌وێت بیپارێزێت و ئه‌م خۆپارستنه‌ی ڕاده‌ستی به‌شه‌کانی کۆمه‌ڵگاکرد، وه‌ک هۆز و خێل و ده‌سته و تاقم و ناوچه‌گه‌رێتی، ئامانجیش له‌مه له‌باربردنی کۆرپه‌که‌یه له بێشکه‌که‌یدا، به‌مانایه‌کی تر له‌باربردنی گه‌لێکی یه‌کسان و ئازاد له‌سه‌ر بنه‌مای هاوڵاتیبوون، وه له‌باربردنی ڕقی هه‌موو خه‌ڵکه و که‌نارخستنیانه له په‌یوه‌ستبوونیان به خێڵ و تایه‌فه‌گه‌رێتیه‌وه، ئه‌م هه‌وڵه‌ی ده‌سه‌ڵاتی سیاسی بۆ له‌باربردنی ڕقلێبونی خه‌ڵک له دابه‌شبوونه کۆمه‌ڵایه‌تیه‌کان بۆ ئه‌وه‌یه تا بتوانێت گه‌مه به‌م دابه‌شکردنانه‌وه بکات و خۆی بسه‌پێنێت به سه‌ر گه‌لدا بۆ هاتاهه‌تایه.\nهه‌رئه‌م بیرکردنه‌وه‌یه‌ش بوو وای له حوسنی موباره‌ک کرد پاڵبنێت به وه‌زیری ناخۆوه بۆ ته‌قاندنه‌وه‌ی که‌نیسه‌ی قه‌دیسین له ئاسکه‌نده‌ریه بۆ جوڵاندنی ئاژاوه‌ی تایه‌فه‌گێڕێتی له نێوان موسڵمانان و قبتیه‌کاندا، بۆ ئه‌وه‌ی بیسه‌لمێنێت که ئه‌م بێسه‌روبه‌رێتیه ئه‌نجامێکی سروشتی ئازادیه، له‌لایه‌کیتریش گه‌واهی به‌رده‌وامی سیسته‌یمی داپڵۆسێنه‌ربدات و زه‌روره‌تی هه‌وادارێتی بۆ ده‌سه‌ڵاتی سته‌ماکری باوکسالاری به‌ده‌ستبهێنێ. ئه‌مه کارو کرده‌وه‌ی ڕژێمه ڕاستڕه‌وه‌کانه، ئه‌وه‌تا ڕژێمی لیبی هه‌ڕه‌شه به دنه‌دانی فتنه‌ی نێوان هۆزه‌کانی لیبیاده‌کات، ئه‌م ڕژێمانه بڕوایان زیاتر به وابه‌سته‌یی و هه‌واداریی و لایه‌نگری هۆز و خێڵ هه‌یه له په‌یوه‌ستبوون و هه‌واداریی سیاسی نوێ که ته‌ماحی بۆ پێکهێنانی پانتاییه‌کی فراوانی هاوڵاتیبوون هه‌یه. به‌هه‌مان شێوه رژێمی به‌حرێن ویستیان هه‌مان شت دروستبکه‌ن له نێوان شیعه و سونه‌دا، ئه‌مه‌ش دژی ئه‌و گیانه نیشتیمانییه‌ی که لای هاوڵاتیانی به‌حرێن دروستبووه و دژی هه‌موو هه‌ستیارییه‌کی تایه‌فه‌گه‌رێتی و ده‌مارگیرێتی و نایانه‌وێت ناکۆکی ئاین و ئاینزایه‌تی بوروژێنن. ڕژێمی سوریش هه‌وڵیدا بۆ چه‌کدارکردنی خه‌ڵک به گیان و هه‌ستی ترس له ته‌قینه‌وه‌ی ناکۆکی نێوان تایه‌فه‌گه‌رێتیه‌کان.\nهه‌موو ئه‌م ڕژێمانه یه‌ک په‌یامیان هه‌یه، ئه‌ویش ته‌قانه‌وه‌ی ناکۆکیه کۆمه‌ڵایه‌تیه‌کانه بۆ ئه‌وه‌ی بتوانن به ئاسانی بیانخه‌نه ژێر ده‌ستی خۆیانه‌وه و ویست و ئازادی و سامانیان داگیربکه‌ن، سه‌رشۆڕی و ڕسوایی بسه‌پێنن به‌سه‌ریاندا، بیانگێڕنه‌وه بۆ سه‌رده‌مه تاریک و سست و داڕزا‌وه‌کان. له‌گه‌ڵ ئه‌وه‌ی من بروام وایه که گه‌له‌کان ئازادیه بانگهێشکراوه‌کانی و خه‌ونه‌کانی به ژیانێکی نوێ و ئازاد و شکۆداره‌وه ناکات به قوربانی ڕێگه‌یه‌کی بێکه‌ڵک و حه‌ساسیات و حساباتی کۆن و تۆڵه‌سه‌ندنه‌وه‌یه‌کی نائه‌خلاقی و پوچ، که ته‌نیا سته‌مکاران و دوژمنانی عاره‌ب به‌گشتی سودی لێده‌بینن، له‌هه‌مانکاتدا پێویست ناکات ئێمه به سوک ته‌ماشای کرداره‌کانی ئه‌و هه‌رچی وپه‌رچیانه بکه‌ین له‌وه‌ی که ده‌توانن بیکه‌ن له خراپه‌کاری له کاتێکدا که هۆشییان له‌ده‌ستداوه، وه هیچ ڕۆژێک هه‌ستیان به به‌رپسیارێتی نه‌کردوه به‌رامبه‌ر به وڵاته‌که‌یان، له‌وانه‌یه بتوانن چه‌ندین ته‌ڵه بنێنه‌وه بۆ ئه‌وه‌ی قوربانی زۆرتری تێبکه‌وێت و زۆر له‌سه‌ر گه‌له‌کامان بکه‌وێت، ئه‌مه‌ش ڕه‌نگه‌بێت به هۆکاری دواکه‌وتنی ڕاپه‌ڕین و بوژانه‌وه و هۆشداری خه‌بات له پێناوی ئازادی و ڕزگاری له ده‌ست سته‌مکاریی. وه‌ک ئه‌وه‌ی قه‌زافی و که‌سانی خێزانه‌که‌ی کردیان، گه‌لی لیبیایان گیرۆده‌ی جه‌نگێکی وێرانکاری کرد و ده‌ستی ده‌ره‌کیش به‌م هۆیه‌وه گه‌یشته ناو لیبیا، ئه‌م نموونه‌یه زیندوه و له‌به‌رده‌ستماندایه، به‌ناوی ئه‌م گه‌له ناچار و تیکشکاوانه‌وه له‌سایه‌ی حوکمێکی سته‌مکاردا که شایسته‌ی ئاشتی و ئازادیه داواده‌که‌م له هه‌موو ڕۆشنبیران و هاوڵاتیان هه‌موویان ئاڵای گیانی به‌رخۆدان و له خۆبوردن به‌رزبکه‌نه‌وه دژ به ستراتیژیه‌تی فتنه‌ی تایه‌فه‌گه‌رێتی به ده‌نگێکی به‌رز ئیدانه‌ی خاوه‌ن ئه‌و ڕژێمانه بکه‌ن که قوڵبوونه‌ته‌وه و قوڵده‌بنه‌وه له تێکشکانی وڵاته‌کانیاندا بۆ ئه‌وه‌ی که گه‌ل به‌شداری سیاسی نه‌کات له ده‌سه‌ڵاتی شه‌رعی خۆیاندا.\nسه‌رچاوه: ماڵپه‌ڕی (گفتوگۆی مۆدێرن): http://www.ahewar.org/debat/show.art.asp?aid=253766


وتووێژ:ڕێبین خدر - ویکیپیدیا، ئینسایکڵۆپیدیای ئازاد\nچونكه ئه‌وانه‌ى باسمكردوون هه‌مووى راستن و ده‌توانن لێتوێژينه‌وه‌ى له‌باره‌وه بكه‌ن، باسى ژيان و به‌رهه‌مى شاعيرێكى گه‌نجه. — ئەم لێدوانە لەلایەن 130.193.208.218 واژوونەکراوە. (لێدوان • بەشدارییەکان)\nویکیپیدیا تەنییا بابەتی ژیاننامەیی نییە، وە ناکرێت ژیانی هەموو کەسێ بنووسرێت تەنیا یەوانە باسدەکرێت کە لەجیهان یان لە کوردستان ناوبانگییەکی باشییان هەیە > Kushared (لێدوان) ٠٤:١٣، ٣٠ی ئازاری ٢٠١٥ (UTC)\nبەڕێزم، سەرەتا سپاست دەکەم بۆ بەشداری لە ویکیی سۆرانیدا و هیوادارم کە بەردەوام هاوکاریمان بکەیت. بەڵام ویکیپیدیا ڕێباز و سیاسەتی تایبەتی خۆی هەیە. سەبارەت بەو وتارانەی کە لە سەر کەسێک دەنووسرێن پێویستە ئەو کەسە ناوبانگ و گرنگیی تایبەتی هەبێت. لە ڕاستیدا پێویستە web notabilityی هەبێت. واتە لە چەن سەرچاوەی بڕواپێکراوی ئانلایندا باسی کرابێت. ئێستە چون کوردی لە وێبدا زۆر لاوازە، قەی ناکا لە وێبیشدا زۆر ناسراو نەبێت. لانیکەم چەن سەرچاوەی بڕوا پێکراوی دروست ئاماژەیان پێ کردبێت. لەگەڵ ڕێزم، پیرەھەڵۆ (وتووێژ) ٠٨:٥٣، ٣٠ی ئازاری ٢٠١٥ (UTC)\nوەرگیراو لە «https://ckb.wikipedia.org/w/index.php?title=وتووێژ:ڕێبین_خدر&oldid=450083»\nئەم پەڕەیە دواجار لە ٠٨:٥٣ی ٣٠ی ئازاری ٢٠١٥ نوێ کراوەتەوە.


کوردیپێدیا - دووڕیان ئایندەی بەهاری عەرەبی دیموکراسی یان میلیگەرایی و ئیستبیداد؟\n📕 دووڕیان ئایندەی بەهاری عەرەبی دیموکراسی یان میلیگەرایی و ئیستبیداد؟ | پۆل: پەڕتووکخانە | زمانی بابەت: 🏳 کوردیی ناوەڕاست\nدووڕیان ئایندەی بەهاری عەرەبی دیموکراسی یان میلیگەرایی و ئیستبیداد؟\nدووڕیان (ئایندەی بەهاری عەرەبی، دیموکراسی یان میللیگەرایی و ئیستبیداد؟) یەکێکە له و کتێبە چاپکراوانەی کوردستانی نوێ کەپاش ماوەیەکی کەم لە سەرهەڵدانی بەهاری عەرەبی هاتە وەشاندن. کتێبەکە لە بنەڕەتدا بریتییە لە بەشدارییەکی رۆژنامەنووسیانە بۆ ئه و رووداوه و کۆکراوەی ساڵێک لە کۆمەڵێک سیمینار، دیدارو وتاری جۆراوجۆر کە بەشێوەی پاشکۆ یان لەدووتوێی لاپەڕەکانی کوردستانی نوێدا بڵاووبوونەتەوه و دواتر لەکتێبێکی قەبارە گەورەدا یەکخراون.\nکرۆکی هەموو بابەتەکان، کە پێش پێنج ساڵ خراونەتەڕوو، لە فەلەکی وروژاندنی پرسیارێکی جەوهەریدا دەخولێنەوە ئەویش ئەوەیە ئایا دیموکراسیی یان میللیگەرایی ئایندەی بەهاری عەرەبییە؟ لەبەرامبەر دەرهاویشتەکانی بەهاری عەرەبییدا، کتێبەکە بریتیی نییە لە بڕیاری ئایدۆلۆژیی پێش وەختە بۆ ئه و رووداوانە.\nلەپێشەکی کتێبەکەدا، ئازاد جوندیانی تێبینیەکانی خۆی لەبارەی کێشەکانی ناونانی بەهاری عەرەبی و ئەوەش خستووەتەروو کە هێشتا دیار نییە ئه و جوڵانەوانە بەره و کوێ هەنگاو دەنێن. لەبەشێکی تری پێشەکییەکەدا باسی ئەگەری کۆپیکردنی ئەزموونی تورکیا دەکات لەلایەن ئه و کەسانەی لەئەنجامی شۆڕشەکانی بەهاری عەرەبییەوە دێنە سەر حوکم.\nلەم بەشەی کتێبەکەدا سیمینارێک و دوو مێزگرد خراونەتەڕوو. سیمینارەکە لە هۆڵی هۆتێلی ئەبو سەنا لە رۆژی 1 08-02-2011 دا ئەنجامدراوە. فۆکسی سیمینارەکە لەسەر شرۆڤەی رووداوەکانی تونس و میسر بووە. بەشدارانیش بریتیی بوون لە فەرید ئەسەسەرد ئەندامی سەرکردایەتی ی.ن.ک، خەبات عەبدوڵڵا نووسەرو روناکبیر، رامیار مەحمود رووناکبیر، ئیسماعیل حەمە ئەمین نووسەرو رووناکبیر و شیروان حامد نوسەرو رۆژنامەنووس. هەروەک هەریەک لە ستران عەبدوڵڵا سەرنووسەری کوردستانی نوێ و مەحمود شێرزاد نوسەر بە کۆمێنت بەشداربوون لە سیمینارەکەدا.\nفەرید ئەسەسەرد لەبابەتەکی خۆیدا بەراوردێکی لەنێوان هەلومەرجی راپەڕینەکانی ئێران 1979، هەرێمی کوردستان 1991، و میسر 2011دا کردووه و بەراوردی هەلومەرجی راپەڕینی ئه و سێ شوێنەی کردووە لە سێ زەمەنی جیادا.\nخەبات عەبدوڵڵاش له و سیمینارەدا باسی لە ریشەی رووداوەکەی میسرو پەتای رووداوەکانی وڵاتانی عەرەبی کردووە. ناوبراو لە سیمینارەکەدا تیشکی خستووەتەسەر سیستمی سیاسی ئه و وڵاتانه و چەمکی دەوڵەت. هەروەک باسی لەوەکردووە ئه و دەوڵەتانەی تووشی بەهاری عەرەبی بوون ئەوانەن کە بەکودەتا دەسەڵاتیان گرتووەتە دەست.\nهەڵوێستی نێودەوڵەتی و ئەمریکا بەرامبەر میسرو موبارەک، ناونیشانی باسەکەی رامیار مەحمود بوو له و سیمینارەدا. ئه و باسی لە پەیوەندیی میسرو ئەمریکا، بەرژەوەندیی دەوڵەتە زلهێزەکان لەناوچەکه و بۆچوونی هاووڵاتیانی عەرەب لەبارەی پەیوەندیی ئه و وڵاتە عەرەبیانە بە خۆرئاواوە کردووە. نوسەر به و دەرەنجامە گەیشتووە کە ئه و وەرچەرخانانە و ئەنجامەکانی بۆ وڵاتانی جیهان و ناوچەکە گرنگی خۆی دەبێت.\nلەبەشێکی تری ئه و سیمیناره و لەژێر ناوی بۆ هەندێک لایەن بەتایبەت لەهەرێمی کوردستان ویستیان سایکۆلۆژیای خەڵکی رام بکەن بە رووداوەکانی میسر، ئیسماعیل حەمە ئەمین تاوتوێی ئه و بەیاننامەیە دەکات کە لەسەروبەندی رووداوەکانی بەهاری عەرەبییدا لەلایەن بزووتنەوەی گۆڕانەوە بڵاوکرایەوە. ناوبراو لەم رووەوە باسی رامکردنی سایکۆلۆژیای خەڵک دەکات.\nدوا بەشی ئه و سیمینارە بابەتێکی شیروان حامدە لەبارەی سیاسەتی میدیایی و رووداوەکانی میسر و تێیدا نموونەی بە کەناڵی ئەلجەزیرە هێناوەتەوە. له و بابەتەدا، ناوبراو باسی رۆڵی قەتەرو سیاسەتی کەناڵی جەزیرە دەکات دەرهەق بە بەهاری عەرەبی و دووڕوویی ئه و کەناڵە دەردەخات کە لەبەرامبەر ئیستبیدادی قەتەر بێدەنگه و تەرکیز دەخاتە سەر بەشێکی تری جیهانی عەرەبی.\nکاردانەوەکانی راگەیاندن لەسەر بەهاری عەرەبی\nهەر لە دەروازەی یەکەمی کتێبەکەدا، میزگردێکی رۆژی 24-02-2011 بڵاوبووەتەوە کە لە ئۆفیسی سەرەکی کوردستانی نوێ ئەنجام دراوە. بابەتی سەرەکی مێزگردەکە بەهاری عەرەبییە لە میسر. بەشداران بریتیی بوون لە مەلا یاسین نوێنەری یەکێتی لە میسر، هاوار مستەفا خان خوێندکارو نوێنەری سەتەلایتی گەلی کوردستان لە میسر، هەژار شێخ محەمەد خوێنکار لەمیسر، فازیل سوبحەت خوێندکار لەمیسر و بڵند شاڵی رۆژنامەنووس و خوێندکار لە میسر.\nبەشێوەیەکی گشتی، لەم مێزگردەدا چەند رەهەندێکی جیاوازی بەهاری عەرەبی لە میسر هاتووەتە بەر باسکردن. بەڵام بەشێوەیەکی تایبەتی، بواری راگەیاندن و کاردانەوەکانی راگەیاندن لەسەر بەهاری عەرەبی لە میسر شرۆڤەی بۆ کراوە. ئامادەکاریی سایکۆلۆژیی خەڵک لەپێش رووداوەکە له و مێزگردەدا باسی لێوەکراوە.\nمێزگردی دووەم کە هەر لە دەروازەی یەکەمدا بڵاوبووەتەوە لە رۆژی 15-03-2011 هەر لە ئۆفیسی سەرەکی کوردستانی نوێ ئەنجامدراوە. مێزگردەکە لەلایەن ستران عەبدوڵڵا سەرنووسەری کوردستانی نوێوە ئیدارە دراوه و تێیدا هەریەک مەحمود شێرزاد بەرپرسی ئەوکاتەی بەشی توێژینەوەی رۆژنامەکە، ئارامی حەمەی مینا نووسەر، خالید سلێمان سەرنووسەری ئەوکاتەی گۆڤاری هەفتانە، سلێمان عەبدوڵا یونس نووسەرو بەهرۆز فەرەیدوون رۆژنامەنووس بەشداربوون.\nبابەتی سەرەکی مێزگردەکە باسکردن بوو له و هەلومەرجەی کوردستان لەدوای 17ی شوباتەوە پێیدا تێپەڕی. کەفوکوڵی ئه و رووداوانەی ئەوکاتەی مێزگردەکەی تێیدا ئەنجامدراوە هێشتا نەنیشتوونەتەوە. بۆچوونی بەشداران سەبارەت به و رووداوانەی له و کاتەدا کوردستانی گرتەوە جیاوازە. خالد سلێمان له و بڕوایەدایە کاریگەری رووداوەاکنی میسرو تونس بەسەر رووداوەکانی 17ی شوباتەوە هەبووە. سلێمان عەبدوڵا یونس سەرنجی هەمووان بۆ ئەوە رادەکێشێت کە رووداوەکانی ئەوکاتەی کوردستان بێ سەرکرده و نەوەیەکیش بەشداریی تێدا کردووە کە لەدابڕانێکی گەورەی کۆمەڵایەتی سیاسییدا ژیاوە. مەحمود شێرزاد فاکتەری رووداوەکانی 17ی شوبات و خۆپیشاندانەکان دەگێڕێتەوە بۆ هۆکارە ناوخۆییەکان چونکە بەهۆی بوونی کەموکوڕیەکانەوە روویانداوە. ئارامی حەمەی مینا لەمێزگردەکەدا ئەوە روون دەکاتەوە کە لەدوای راپەڕینەوە نەتوانراوە بەقەد گۆڕانە سیاسییەکەی کۆمەڵگەی کوردی گۆڕانی کۆمەڵایەتی بکرێت. هەروەک بەهرۆز فەرەیدوون وەک رۆژنامەنووسێکی لاو باس لەوە دەکات کە بڕوای بەوە نییە لە بەرنامەی تیڤییەکانەوە باسی دەسکەوتەکانی بۆ بکرێت لە کۆمەڵگەی کوردییداو ئەوە دەخاتەڕوو کە توڕەیی گەنجان رووداوەکانیان خولقاندووە.\nتێرکردنی مەسەلەی بەهاری عەرەبییە لەرۆژنامەوانی کوردییدا\nدەروازەی دووەمی کتێبی دووڕیان بریتییە لە پێنج پاشکۆی کوردستانی نوێ کە لەنێوان 07-09-2011 بۆ 27-11-2011 بڵاوبوونەتەوە. لەپێشەکی ئەم دەروازەیەدا سەرنووسەری کوردستانی نوێ ئاماژەی بەوەداوە ئامانج له و پاشکۆیانە تێرکردنی مەسەلەی بەهاری عەرەبییە لەرۆژنامەوانی کوردییدا به و پێیەی کوردستانی نوێ یەکەم رۆژنامە بووە زۆرترین بابەت لەم رووەوە بڵاوبکاتەوە، بەڵام لەگەڵ ئەوەشدا بەپێویست زانراوە چەند پاشکۆیەکی تریشی بۆ تەرخانبکرێت.\nدووڕیانی یەکەم چەند بابەتێکی هەمەشەنی لەخۆگرتووە. شۆڕشەکان چۆن روو دەدەن بابەتێکی وەرگێڕدراوی رۆژنامەنووس دلاوەر عوسمانە کە باس لە فاکتەرەکانی دروستبوون و سەرهەڵدانی شۆڕش دەکەن و نموونەی چەند وڵاتێکیش وەرگیراوە. هەر له و پاشکۆیەدا جەمال حسێن دیدارێکی لەگەڵ رووناکبیر رێبوار سیوەیلی ئەنجامداوە و لەروانگەی ناوبراویشەوە ئه و رووداوانەی له و کۆمەڵگەیانەداو لەژێر ناوی بەهاری عەرەبییدا روودەدەن هیچ نین جگە لەکاژ فڕێدانێک. سیوەیلی ئەوە روون دەکاتەوە کە ئەوەی لەجیهانی عەرەبییدا روو دەدات شەڕە لەپێناوی ئازادیی و هەڵاتنە لە ستەمکاریی.\nرۆژنامەنووس دیە فازڵ دیدارێکی لەگەڵ نادر ئینتیسار ئەنجامداوە کە پرۆفیسۆرێکی ئەمریکی و شارەزای مەسەلەی کوردە. ناوبراو لەدیدارەکەدا دان بەوەدا دەنێت کە هەڵوێستی ئەمریکا بەرامبەر بەهاری عەرەبی هەڵوێستی لەدوورەوە سەیرکردنە بەرامبەر ئه و شۆڕشانە، هەروەک دەشڵێت گۆڕانکارییەکانی دوای بەهاری عەرەبی شوێنی خۆیان نەگرتووە.\nیوسف گۆران لەهەمان پاشکۆداو لەدیداریکدا کە شاکار جەمال لەگەڵیدا ئەنجامیداوە باس لەوە دەکات له و شۆرشانەی بەهاری عەرەبیدا چەند گرفتێک هەن کە وایانکردوو گوزەر کردن بەره و دیموکراسی کارێکی قورس بێت.\nلە دووڕیانی دووەمی هەمان دەروازەشدا، بەهەمانشێوەی دووڕیانی یەکەم چەند بابەتێکی جۆراوجۆر هەن. شیروان حامد راپۆرتێکی لەبارەی بیروبۆچوونی پسپۆڕانی ئەمریکاوە بڵاوکردووەتەوە کە لەرێگەی ئیمەیلەوە بۆچوونی هەریەک لە دانیال پایپس شیکەرەوەی سیاسی، مایکل گەنتەر پرۆفیسۆری زانکۆو شارەزا لەمەسەلەی کوردی وەرگرتووە. هەردوولا له و راپۆرتەوە بەگومانن لەوەی بەهاری عەرەبی ببێتە هۆی رەخساندنی کۆمەڵگەیەکی وەک کۆمەڵگەی خۆرئاوایی.\nجەمال حسێن لەدووڕیانی دووەمیشدا گفتوگۆیەکی لەگەڵ فەرید ئەسەسەرد ئەندامی سەرکردایەتی ی.ن.ک و یودیت نیورینک رۆژنامەنووسی هۆڵەندیی نیشتەجێی هەرێمی کوردستان ئەنجامداوە. لە گفتوگۆکەدا، ئەسەسەرد هاوپەیوەند بە مەسەلەی بەهاری عەرەبییەوە دەڵێت هیچ شۆڕشێکی رزگاریی نیشتمانی نەیتوانیوە دیموکراسی بەدیبهێنێت. رۆژنامەنووسە هۆڵەندییەکەش دەڵێت دیموکراسی وەک قاوەی ئامادەکراو نییە ئاوی تێبکەیت و بیخۆیتەوە. ئه و دەڵێت دوای گۆڕینی رژێمەکات ناتوانین پێشبینی هاتنەدی دیموکراسی بکەین.\nدیموکراسی نوێی ناوچەکە دەبێت هەرێمی کوردستان بکاتە نموونە، ئەمە وتەی د.عەلی رەزا نوری زادەیە کە سیروان ئەحمەدی دیدارێکی لەگەڵدا ئەنجامداوە. نوری زادە دەڵێت بەهاری عەرەبی بەهاری ناوچەیی دەبێت و ئه و پێوایە ئه و بەهارە وڵاتانی تری ناوچەکەش دەگرێتەوه و تەنیا لەجیهانی عەرەبییدا ناوەستێت.\nئەنوەر حسێن هەر لە دووڕانی دووەمدا چاوپێکەوتنێکی لەگەڵ مامەند رۆژە ئەنجامداوه و تێیدا ئه و رۆژنامەنووسە دەڵێت گۆڕانکارییەکانی خۆرهەڵاتی ناوەڕاست بە ئاراستەی دیموکراسی بووندا دەڕوات. دەشڵێت هەردوو فاکتەری دەرەکی و ناوەکیش رۆڵیان لەبەهاری عەرەبییدا هەبووە.\nدووڕیانی سێیەم، جگە لەگفتوگۆیەکی جین شارپ-ی بیرمەند، هەمووی بۆ چەند بابەتێکی وەرگێڕدراوی تایبەت بەبەهاری عەرەبییەوە تەرخانکراوە. سەبارەت بە رۆڵی رووسیا، بابەتێکی ڤلادیمیر میلۆڤ، سەرۆکی ئەنستیتۆی وزەی رووسیا وەرگێڕدراوە کە دەڵێت بەهاری عەرەبی، رووسیا لەخۆرهەڵاتی ناوەڕاست دەرووخێنێت و پێشی وایە خۆرئاوا چاوەڕێی شتێکی وەهایان نەکردووه و کتوپڕ بووە.\nکەنعان مەکیه و حازم ساغیە گفتوگۆیەکیان لەبارەی تۆتالیتاریزم و ژینگەی خێڵەکی عەرەبییەوە ئەنجامداوە کە لەلایەن خالد سلێمانەوە کراوە بە کوردیی. له و گفتوگۆیەدا ئه و دوو نووسەرە باسیان لە ریشەی ئه و تەنگوچەڵەمانە کردووە کە زۆربەی کۆمەڵگەی عەرەبی بەدەستیانەوە دەناڵێنن. بەشێکی گفتوگۆکە تەرخانکراوە بۆ بەراوردکردنی تۆتالیتاریزمی عەرەبی و ئەوەی پێشووتر لەخۆرئاوادا هەبووە. باس لە سەدام و هیتلەر دەکەن وەک دوو نموونەی تۆتالیتاری دوو کۆمەڵگەی جیاواز.\nلەسایتی دیپلۆماسی ئێرانەوە، سەردار جەعفەر بابەتێکی لەبارەی ئەمریکاو بەهاری عەرەبی و بیرکردنەوەی ئایدۆلۆژییانەی ئەمریکا وەرگێڕاوە. بابەتەکە باس لە سیاسەتی دەرەوەی ئەمریکا بەرامبەر بەهاری عەرەبی دەکات. بۆچوونی وڵاتە هاوپەیمانەکانی ئەمریکا دەخاتەڕوو کە لەژینگەی بەهاری عەرەبییدا بوونیان هەیە.\nهەر لە دوڕیانی سێیەمدا بابەتێکی دینیس دوکلس بەرچاو دەکەوێت کە لەلایەن ئەکرەمی میهرداوە وەرگێڕدراوە. نووسەری بابەتەکە باس لە قەیرانی دارایی و کارەساتی ئەتۆمی و بەهاری عەرەبیی دەکات. بەبۆچوونی ناوبراو هەر سێ رووداوی پاشەکشەی دارایی جیهانیی و رەوشی وزەی ئەتۆمی و راپەڕینەکانی جیهانی عەرەبیی تەکانی گەورەیان بەجیهانداوە ئەویش سەرەڕای جیاوازییەکانیان.\nدوای بابەتی دووڕیانەکە گفتوگۆیەکی جین شارپە. بیرمەندێکی خۆرئاواییە. هیدایەت جان تایبەت بۆ پاشکۆکە دواندویەتی و ئەکرەمی میهرداد گفتوگۆکەی کردووە بە کوردیی. ئه و بیرمەندە باس لە خەباتی ناتوندوتیژیی دەکات لەلای ئه و گەلانەی ئایین و فەرهەنگییان جیاواز بووە ئەویش بۆ هێنانەدی ئازادیی.\nیەکەم بابەتی دووڕیانی چوارەم بابەتێکی هاشم ساڵحی بیرمەندی سورییە لەبارەی تسۆنامی شۆڕشەکانی عەرەب. باس لە بەردەوامی ئه و تسۆنامییە دەکات لەدوای نەمانی کۆلۆنیالیزیمی ئەوروپی تا کاتی بەهاری عەرەبیی. نموونەی چەند وڵاتێک دەهێنێتەوە و دەڵێت بەهاری عەرەبی شۆڕشی رزگاریخوازییە بۆ رزگاربوونی خەڵک لە ترس.\nلە بابەتێکی تردا، ماجد کەیالی باس لە پەتای شۆڕشە میللییەکان لە وڵاتانی عەرەبییدا دەکات. ئه و دەڵێت بەهاری عەرەبیی بۆیە روویدا چونکە چیتر خەڵک گەندەڵی و ستەمکاریی و دواکەوتوویی پێ قبوڵ نەبووە. بۆیە خەڵک راپەڕیوون بۆئەوەی سەردەمێکی نوێ بهێننە دی. هەروەک باس ژیانی پێش رووداوەکان دەکات کە چۆن خەڵکی هەموو ملکەچی سیستمی دیکتاتۆریی کرابوون. بایەتەکە لەلایەن جەمال ئارێزەوە وەرگێڕدراوە.\nئەنوەر حسێن چاوپێکەوتنێکی بۆ دووڕیانی چوارەم لەگەڵ عەبدوڵا حەسەن زادە ئەنجامداوه و ناوبراو پێی وایە ئه و راپەڕینانە لەکاتی گونجاوی خۆیاندا روویانداوە. دەشڵێت هەر دە ساڵ جارێک رووداوێکی گرنگ لە خۆرهەڵاتی ناوەڕاست روویداوە.\nهەر لەدیدارێکی تردا، پرۆفیسۆر داود هێرمیداس باوەند تایبەت بە دووڕیانی چوارەم دەڵێت رووداوەکانی ناوچەکە پێگەی هەرێم بەهێزتر دەکەن. دیدارەکە لەلایەن سامان سلێمانییەوە ئەنجامدراوه و پرۆفیسۆر داود جەخت دەکاتەوە گۆڕانکارییەکان لەژێر کاریگەریی شۆڕشی زانیارییدا هاتوونەتە ئاراوە. ئه و تەئکید دەکاتەوە کە لە سایەی ئه و گۆڕانکارییانەدا دەبێت مافی کورد لەناوچەکەدا گەرەنتی بکرێت.\nدوا بابەتی دووڕیانی چوارەم، گفتوگۆیەکە لەگەڵ بەرزان فەرەجی نوسەرو روناکبیر. بەرزان له و گفتوگۆیەدا ئەوەدەخاتەڕوو کە چیتر دەوڵەتەکان کاراکتەری رووداوەکان نین و هەر دەوڵەت ئاراستەکەریان نیین. بەمانایەکی تر، دەیەوێت ئەوە نیشان بدات کە لەپاڵ دەوڵەتەکاندا کاراکتەری تریش هەن و دەست و پەنجەیان بەسەر رووداوەکانەوە هەیە. ئه و رووناکبیرە لەباسی شۆڕشەکانی بەهاری عەرەبییدا پێی وایە ئه و شۆڕشانە بەکۆتاییهێنانی سیستمی تاکڕەوی و گێڕانەوەی مانا بۆ هاونیشتمانیی بوون لەگەڵ شۆڕشی فەرەنسیدا هاوتا بوونەتەوە.\nدواهەمین دووڕیان کە دووڕیانی پێنجەم و دوابەشی کتێبەکەشە، چەندین وتارو وەرگێڕان و دیمانەی لەخۆ گرتووە. ئەکرەمی میهرداد بەناوی مێژوویەکی نوێ، ئایندەیەکی نادیار، وتارێکی لەبارەی گۆڕان و ریفۆرم کردووه و باسی لە چەند سەردەمێکی جیاوازی هێنانەدی دیموکراسی کردووە. رۆژنامەنووسی خوالێخۆشبوو ئەشرەف میرزا، وتارێکی سەرۆکی پەیمانگەی خۆرهەڵاتی رووسیای وەرگێڕاوە کە باس لە ئەوە دەکات بە گەیشتنی ئیسلامییەکان بە دەسەڵات بەهاری عەرەبیی کۆتایی دێت. سەبارەت بە دەرنەکەوتنی ئەنجامی کۆتایی گۆڕانکارییەکانی بەهاری عەرەبی، دیمانەیەک لەگەڵ ئازاد تۆفیق خەیات بڵاوبووەتەوە کە تێیدا ئاماژە دەدات بەبوونی هێزە ئیسلامییەکان لەپشت ئه و هەینییانەی هەر جاره و لەژێر ناوێکدا خۆپیشاندانی تێدا ئەنجام دەدرا. هەروەها ئاماژە دەدات بە خولقانی کەشێکی ئیسلامگەرا لەدوای بەهاری عەرەبییەوە.\nجێی باسە، هەر لەم دوا ژمارەیەی دووڕیاندا گفتوگۆیەکی ئەنوەر حسێن لەگەڵ ئیبراهیم عەلیزادە، سکرتێری سازمانی کوردستان-حزبی کۆمۆنیستی ئێران، گفتوگۆیەکی فەلاح کەریم و سامان سلێمانی لەگەڵ ئەمیر موحێبیان، نوسەری ناسراوی ئێران هەن. هەروەک بابەتێکی عەبدولرەحمان دەروێش، کە دلاوەر عوسمان وەریگێڕاوە، هەروەها وتارێکی رێبوار عەلادین و بەرزان وەهاب هەن، کە کۆی ئەمانەش لەبارەی بەهاری عەرەبی و دەرهاویشتەکانی شۆڕشەکانی وڵاتانی عەرەبین و خوێندنەوەن بۆ ئه و واقیعە نوێیە.\nبەشێوەیەکی گشتی، ئەم کتێبەی کوردستانی نوێ یەکێکە لە کتێبە دەوڵەمەندەکان بە دیدارو وتارو وەرگێڕان لەبارەی ئه و بەهارە عەرەبییەوە. زۆرترین خەڵکی پسپۆڕو شارەزای بیانی و ناوخۆیی بۆچوونیان لەبارەی داهاتووی ئه و شۆڕشانه و رەهەندە جیاوازەکانی دەربڕیوە.\n1. 👁 07-09-2011\n2. 👁 08-02-2011\n1. 👁 ئازاد تۆفیق خەیات\n2. 👁 ئەنوەر حسێن بازگر\n3. 👁 ئەکرەمی میهرداد\n4. 👁 بەرزان فەرەج\n5. 👁 رێبوار سیوەیلی\n6. 👁 ستران عەبدوڵڵا\n7. 👁 فەرید ئەسەسەرد\n8. 👁 مامەند رۆژە\n➕ ئەم بابەتە لەلایەن: (م. ب.)ەوە لە: Mar 10 2016 1:40PM تۆمارکراوە\n✍ ئەم بابەتە بۆ دواجار لەلایەن: (زریان سەرچناری)ەوە لە: Jun 23 2019 2:45PM باشترکراوە\n📷 فایلی وێنە 1.0.1 40 KB Mar 10 2016 1:40PM م. ب.


�بک�. �һ� ͵ڵ� �دڰԡ�ó�ڨ �- �÷���ó�ڨ ����. ��ǵ���� ���ൻ�\n�Ҫ� �ʷڷ˹�� �ع����� ʡ��Ҫ������ ʾھ�������Ż�ҷ��ؤ�ڸ��ڸ�\n���໵��� �طڸ�ڻ�آ��� �ԡڢ������ ��ʹҹ� ��ڭ�໵��� �طڸ�ڻ�آ���\n�ԡڢ������ ��ҷҹ� ����� ��ڵ�Ԩڨ�������� �� �Եڶ� "���� � ���"��\n�بکԵ��� "�¹�"�� �ص�� ����� ʵڶ��� ǹڷԵ��� "���� �������� ʷڸ�\n�ԡڢ���� ��ک��, ����ҡ� ��ء����� ͹������ �����ʵ�"�� ���. �� ʵڶ�\n�ԡڢ� � �໵��� ������ ��. ��� ͹������ ǵڵ� � ��÷ڸ���� ʡ�� �Ҫ����ʹ�\n��ڸ���� ��� �ҵ�. �Ҫ� "ʨڨ������ ����"�� ��շԵ��� �ع����� ʵڶ���\n�� ��ó� �بک�. ʵڶ� "��� ͵�� ������� �س��� `�Ҹ� �Ҹ�'�� �Ҹء���\n�ǵ�൹�� ʡڡ�ڨ� �������, ������ ൹ �- ����Ҫ ���ҹ����� ŷ��"��\nʷڸ����ʹҡ���              �Ҹ� �Ҹٵ� ����\n�آ� ���� �- ����          �ػڻ�� ��� ��µյ�. �-\n���� ʾھ�ڶ �صڵҹ���ҵ�. ������� Ǥ�� ǵڶ���� �- ��Ե�.\n@�ԧ��ö: � �.�. �˯ڰ��ó�ڨ  � �. �����ࡹ  � ��. �Ծھ�ڵ�, ��. �Ծھ�ڵ�\n@� �.�. �ػڻ��� �⶷ࡵ�  � �.�. ǯگ���


زایینی: ١٦-٠٨-٢٠١٥ - هەتاوی: ١٣٩٤/٠٥/٢٥ - ١٢:٠٣ تاران\nکوردستان میدیا: یادی ٧٠ـەمین ساڵیادی دامەزرانی حیزبی دێموکراتی کوردستانی ئێران لە ساڵۆنی "پێشەوا"ی شاری هەولێر بەرز راگیرا.\nبەپێی راپۆرتی ماڵپەڕی کوردستان میدیا، دوانیوەڕۆی رۆژی شەممە، رێکەوتی ٢٤ی گەلاوێژی ١٣٩٤ی هەتاوی، رێوڕەسمی ٧٠ ساڵەی تەمەنی پڕشکۆی حیزبی دێموکراتی کوردستانی ئێران لە پێتەختی هەرێمی کوردستان بە بەشداری ئەندامانی رێبەریی، کادر و پێشمەرگە و ئەندامانی حیزبی دێموکرات و کۆمەڵێک کەسایەتی سیاسی و نوێنەرانی حیزبە سیاسیەکانی کوردستان لە ساڵۆنی پێشەوا بەڕێوەچوو.\nسەرەتای ئەم رێوڕەسمە بە سروودی نەتەوایەتیی "ئەی رەقیب" و راگرتنی چەند ساتێک بێ‌دەنگی بۆ رێزگرتن لە گیانی پاکی سەرجەم شەهیدانی رێگای رزگاریی کوردستان دەستی پێکرد.\nدواتر محەممەدساڵح قادری ئەندامی کۆمیتەی ناوەندیی حیزبی دێموکراتی کوردستانی ئێران بەخێرهاتنی سەرجەم میوانی ئەم رێوڕەسمەی کرد و یادی ٧٠ ساڵەی دامەزرانی حیزبی دێموکراتی کوردستانی ئێرانی پێرۆزبایی کرد.\nپاشان "تەیموور مستەفایی" ئەندامی دەفتەری سیاسیی حیزبی دێموکراتی کوردستانی ئێران بەم بۆنەوە پەیامێکی پێشکەش کرد.\nتەیموور مستەفایی لە وتەکانیدا سەرەتا باسی لە خەبات و تێکۆشانی ٧٠ ساڵەی حیزبی دێموکراتی کوردستانی ئێران کرد و رایگەیاند: مێژووی حیزبی دێموکرات لە هەر قۆناغێکدا جێگای شانازی و سەروەرییە بۆ ئەندامانی ئەو حیزبە و خەڵکی کوردستان، لە سەردەمی خەباتی چەکداری‌دا حیزبی دێموکراتی کوردستانی ئێران، نەتەنیا بە زەرەری حیزبەکانی دیکەی کوردستان کاری نەکردووە، بەڵکوو بە بەڵگە سەلماندوویە کە بە سوودی حیزبەکانی کوردستان کاری کردووە.\nمستەفایی لە بەشێکی دیکەی قسەکانیدا باسی لە سەردەمی خەباتی چەکداری حیزبی دێموکراتی کوردستانی ئێران کرد کە لەلایەن رێژیمی ئیسلامیی ئێرانەوە بەسەری داسەپا و گەلی کوردیش دژ بەو هێرشانەی رێژیمی ئێران بەرگری لە کەرامت و ناموسی خۆی کرد.\nتەیموور مستەفایی ئەندامی دەفتەری سیاسیی حیزبی دێموکراتی کوردستانی ئێران لە بەشێکی پەیامەکەی‌دا باسی لەوە کرد ئەو جەنایەتانەی رێژیمی ئیسلامیی ئێران ٣٦ ساڵ لەمەوبەر لەسەردەمی خۆی لە کوردستان کردوویەتی، ئێستا داعش ئەنجامی دەدات و داعش لە رێژیمی ئێران ئەو کردەوە و جەنایەتانە فێر بووە.\nناوبراو لە درێژەدا رایگەیاند کە رێژیمی ئیسلامیی ئێران عەقڵییەتی چارەسەری دۆزی کورد و دانوستانی نییە و ئەمەش دەرخەری ئەو راستی‌یە کە رێژیمی ئێران دۆستی گەلی کورد لە هیچ کام لە پارچەکانی دیکەی کوردستان نییە.\nتەیموور مستەفایی لە کۆتایی قسەکانیدا باسی لەوە کرد کە ئێمە ئەندامانی حیزبی دێموکراتی کوردستانی ئێران لە یادی ٧٠ ساڵەی دامەزرانی حیزبی دێموکراتی کوردستانی ئێران پەیمان نوێ دەکەینەوە کە هەتا گەیشتن بە ئامانجەکەمان کۆڵ نادەین و وەک دوکتور سادق شەرەفکەندی دەفەرمێت "یا سەر دەکەوەین یا لە تەنیشت شەهیدەکانمان سەر دەنێینەوە" و دەست لە خەباتی رەوای گەلەکەمان هەڵناگرین.\nلە بڕگەیەکی دیکەدا، کۆڕی هونەریی حیزبی دێموکراتی کوردستانی ئێران، سروودێکی شۆڕشگێڕانەی لە ژێر ناوی "رێگایەک هەتا ئاسۆ" پێشکەش کرد.\nدواتر شێعرییەک لەلایەن "گوڵباخ بەهرامی"ـەوە پێشکەش بە بەشدارانی ئەو رێوڕەسمە کرا.\nپاشان سروودی "بژی دێموکرات" لەلایەن منداڵانی حیزبی دێموکراتەوە پێشکەش کرا.\nئەم رێوڕەسمە بە چەند گورانییەک لەلایەن گرووپی هونەریی حیزبی دێموکراتەوە کۆتایی پێهات.\nبە بۆنەی یادی حەفتا ساڵەی دامەزرانی حیزبی دێموکراتەوە کۆمەڵێک پەیامی پیرۆزبایی بە دەستی بەڕێوەبەرانی رێوڕەسمەکە گەیشتبوو کە ناوەکانیان بریتین لە:\nــ پارتی دێموکراتی کوردستان\nــ کۆمەڵەی شۆڕشگێڕی زەحمەتکێشانی کوردستانی ئێران\nــ یەکیەتیی نەتەوەیی دێموکراتی کوردستان (YNDK)\nــ پارتی یەکیەتیی دێموکراتی کورد لە سووریە\nــ رۆژنامەی خەبات ــ ئۆرگانی پارتی دێموکراتی کوردستان\nــ پارتی سوسیالیستی باکوور\nــ سازمانی خەباتی کوردستانی ئێران\nــ حیزبی شیوعی کوردستان\nــ بزووتنەوەی دێموکراتی گەلی کورد\nــ مەڵبەندی ٣ی یەکیەتی نیشتمانی کوردستان\nــ بزووتنەوەی ئاشتی و دێموکراسی بۆ کوردستان\nــ دەستەی سەرۆکایەتی حیزبی زەحمەتکێشانی کوردستان\nـ بزوتنەوەی دێموکراتی گەلی کوردستان\nــ هە دە پە (HDP)\nــ عوسمان ئوجالان\nــ سینەم خان بەدرخان\nــ سەلام عەبدوڵا سەرنووسەری رۆژنامەی خەبات\nهەروەها بە بۆنەی یادی ٧٠ ساڵەی دامەزرانی حیزبی دێموکراتی کوردستانی ئیران لە ساڵۆنی پێشەوا پێشانگایەکی وێنە لە ٧٠ ساڵ خەبات و تێکۆشانی حیزبی دێموکرات کرابوویەوە.


فەرماندەی گشتیی یەپەژە: کاتی ئەوە هاتووە کورد سوپایەکی هاوبەشی هەبێت – کوردی – RojNews.News\nفەرماندەی گشتیی یەپەژە: کاتی ئەوە هاتووە کورد سوپایەکی هاوبەشی هەبێت\nئارزی حەسەن: پێویستە بەرژەوەندییە حزبی و بنەماڵەییەكان وەلا بنرێن\n08/07/2021 - 4:55:01 pm\nفەرماندەی گشتیی یەپەژە ڕایدەگەیەنێت: “بەهۆی هەڵوێستی هەندێک لایەنەوە، دەستکەوتە نەتەوەیییەكان ناپارێزرێن، بۆیە کاتی ئەوە هاتووە، کورد سیاسەت، ستراتیژ، دیپلۆماسی و سوپایەکی هاوبەش بونیاد بنێت”.\nئارزی حەسەن، فەرماندەی گشتیی یەکینەکانی پاراستنی ژن (یەپەژە) دەربارەی ڕێگرییەکانی بەردەم یەکێتیی نەتەوەیی کورد و چارەسەرییەکانی، قسەی بۆ تەلەفزیۆنی (مەدیا هابەر) کردووە.\nئارزی حەسەن ڕایگەیاند: گەلی کورد بۆ ژیانێکی سەربەرزانە، باجی گەورەی داوە، بەڵام بەهۆی ئەو تێرامانانەی کە یەکدەست نین، دەستکەوتە نەتەوەییەکان، ناپارێزرێن.\nفەرماندەی گشتیی یەپەژە باسی لەوەیش كرد كە هەموو جارێک، هەندێک ئاستەنگ بۆ یەکبوونی کورد هەن و وتیشی: “هەندێک لایەن، بوون و سیاسەت و ئامانجی خۆیان پێش ئامانجە گشتییەکەی گەلی کورد دەخەن، ئەمەش هەمیشە بۆشایییەک لە دروستبوونی یەکێتیی نەتەوەیی گەلی کورد دروست دەکات، بۆیە دەبێت واز لە هەموو بەرژەوەندییەکی بنەماڵەیی و حیزبی بهێنن و بۆ ئەو مەبەستەیش، پێویستە هەموو لایەک هەوڵ بدەن ئاستەنگ لەبەردەم یەکڕیزیی گەلی کورد لاببەن و بە یەکگرتوویی كار بكەن”.\nئارزی حەسەن، وتیشی: هەڵوێستی لایەن دەبێتە هۆی پێکنەهێنانی یەکڕیزیی نەتەوەیی و وتیشی: شەڕی کورد لەگەڵ کورد کە کورد بە (براكوژی) ناوی لێناوە، ساڵانێک بووە هۆی ئەوەی بە ئازارەکانییەوە بژین كە هیچ دەستکەوتێکی بۆ کورد نەبووە، تەنیا منداڵانی کورد گیانیان لەدەست دا و یەکتریان کوشت كە ئەوەیش خزمەتی بە دوژمنانی گەلی کورد کردووە.”\nهەروەها ئارزی حەسەن، لەبارەی هەوڵەکانی دەوڵەتی تورک بۆئەوەی پەدەكە شەڕی پەکەکە بكات وتی: “کاتی ئەوەیە، کورد سوپایەکی هاوبەش، ستراتیژ و دیپلۆماسیی هاوبەش بونیاد بنێت و بەو شێوەیە دەتوانین خەونەکانی هەموو گەلی کورد و شەهیدان بەدی بهێنین.”\nلە کۆتایی قسەکانیدا، ئارزی حەسەن سەبارەت بە ئەرکەکانی هێزەکانی پاراستنی ژنان جەختی كردەوە لەوەی “ئامادەن ئەوەی داوایان لێدەکرێت لەو بارەیەوە، ئەنجامی بدەن بۆ ئەوەی خەونەکانی گەلی كورج بەدی بهێنن.”\nسەرۆک وەزیرانی یۆنان سەردانەکەی بۆ هەرێمی کوردستان و عێراق دواخست\nدەوڵەتی تورك دەوروبەری گرێسپی تۆپباران دەكات


دووبەرەکیی واتە داڕمان | Pukdk یه‌کێتیی نیشتمانیی کوردستان\nدووبەرەکیی واتە داڕمان\nگۆردن بڕاون* و: کوردستانی نوێ\nلەم ھاوینەدا لە ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا سیاسەت لەھەمبەر ئابووریدا باڵادەست بوو، کاتێک کۆنگرێس و سەرۆک ئۆباما نەیانتوانی لەسەر باجەکان یان ھەقدەست یاخود کورتھێنانی بودجە یان ھاندەرەکانی وەبەرھێنان رێکبکەون. ھەروەک سەرکردەکانی ئەوروپا توشی ئیفلیجی ھاتن لەگەڵ دوورخستنەوەی قەرزدانەوەو دابەزاندنی بەھای دراوو کورتھێنانء ھانداندا. لەدوای سەپاندنی سودێکی نێگەتیڤ بەسەر قەرزەکان و لەچاپدانی دراوو دراوخستنە بازاڕو پشتگیریی بانکە بازرگانییەکان، پێدەچێت پارێزەرەکانی بانکە ناوەندییەکان لەگشت شوێنێکدا (بەم دواییەش بێرنانی سەرۆکی بانکی یەدەکی فیدراڵی ئەمریکا) گەیشتە ئەو دەرەنجامەی کە ئەوانیش ھەر ھێندە رێوشوێنیان لەدەست دێت. لە ئاکامدا ئەمڕۆ خەڵکانێکی بەژمارە کەم گازندەی ئەوە دەکەن کەدنیا جارێکی دیکە بەبێ جڵەو بەدەستێک بەرەو داڕمان دەچێت.\nھیچ شتێک ئاسایی نایەتە بەرچاو\nلە راستیدا ئەو گفتوگۆیەی بەر لەھاوین کرا لەبارەی بەرەنگاربوونەوەی (واقعێکی ئاسایی نوێ)ی گەشەی سستەوە دواجار چارەسەر کرا. ئێستا ھیچ شتێک ئاسایی یان سروشتی نایەتە بەرچاو. چونکە بڕیارە پڕکەندو کۆسپەکان، نشوستیان ھێناوە. مەزەندەش دەکرێت دنیا بەھۆی دەستەوەستانیی بەرامبەر رێککەوتن لەسەر بازرگانیی جیھانیی یان گۆڕانی کەشوھەوا یاخود گەشە یان گۆڕانکاریی لەسیستمی داراییدا، مەزەندە دەکرێت سەرلەنوێ بەرەو سوڕێکی نوێی رێوشوێنی پارێزگاریی بڕوات، وەکو کیبڕکێ لەسەر دابەزاندنی بەھای دراوو بەرپاکردنی جەنگی دراوو سەپاندنی کۆت و بەند بەسەر بازرگانییء سەرمایەدا.\nبەڵام ئێستا کاتێکی گونجاو نییە بۆ بەزین، چونکە ئەو وڵاتانەی دەڵێن ھەر ھێندەمان لەدەستدێت لە راستیدا بەو مانایەیە کە بەتەنیا ھەر ھێندەیان لەدەست دێت. ھەنگاونانیشی بەرەو گەشەیەکی بەردەوامء خستنەگەڕی ھێزی کار تەنیا بەزنجیرەیەک دەستپێشخەریی نیشتیمانیی بۆ یەکجار نابێت بەڵکو بەھاوئاھەنگی سیاسەتەکانی دنیا دەکرێت.\nلەمانگی نیسانی ساڵی 2009 ئەمە ئامانجەکە بوو کاتێک گروپی 20 سێ ئەرکی سەختی بۆ خۆی دەستنیشانکرد. لەم رووەوە ئەرکی یەکەم کە بریتی بوو لە رێگرتن لەرودانی نەھامەتی جیھانی جێبەجێ کرا، ئینسانیش پێویستە دوو ئەرکی دیکە (رێککەوتنێکی گەشەی پاڵپشت بە چاکسازی سیستمی دارایی جیھانی) بخرێنە نێو بڕگە سەرەکییەکانی ئەجێندای گروپی20وە.\nدۆزینەوەی رێبازێکی ھاوئاھەنگ بۆ مامەڵەکردن\nبەپێی خەمڵاندنی سەندوقی دراوی نێودەوڵەتی لەساڵی 2010دا، دۆزینەوەی رێبازێکی ھاوئاھەنگی بۆ مامەڵەکردن لەگەڵا سیاسەتەکانی ئابووریی گشتی و بازرگانی و سیاسەتی بونیاد گەرایی، دەکرێت گەشەیەک بەڕێژەی 5,5% لەکۆی بەرھەمی خۆماڵی جیھان بەدی بھێنێت و نزیکەی 25 تا 50 ملیۆن دەرفەتی کار بڕەخسێنێت و 90 ملیۆن کەس لەدەست ھەژاری رزگار بکات، بەڵام ئەمڕۆ لە ھەرکات زیاتر رێککەوتنی گەشەی جیھانی پێویست ترە، ئەویش بەھۆی ئەو کێشە بونیادییانەوە کە ئابووری جیھان بەدەستیانەوە گیرۆدە بووە لە پاڵا تێکچوونێکی گەورەی ھاوسەنگی لە نێوان بەرھەمھێنان و بەرخۆریدا. رەنگە سەیر بێت کە گەورەترین قەیرانی دارایی لەدوای سییەکانی سەدەی بیستەوە واوەسف بکرێت کەنیشانەی کێشەیەکی گەورەترە، بەڵام کاتێک مێژوو نووسان ئاوڕێک لە رووداوەکانی رابردوو دەدەنەوە بەتایبەتی شەپۆلی جیھانیبوون دوابەدوای ساڵی 1990 (کەنزیکەی دوو ھەزار ملیۆن بەرھەمھێنەری تازەی ھێنایە نێو ئابووریی جیھانەوە) ئەوا بۆیان دەردەکەوێت کە لەساڵی 2010 دا خاڵێکی وەرچەرخان ھەبووە، چونکە بۆیەکەم جارە بەدرێژای 150 ساڵا خۆرئاوا (ئەمریکاو یەکێتی ئەوروپا) پلەی یەکەم لە پیشەسازیء بەرھەمھێنان و ھەناردنەدەرەوە و بازرگانی و وەبەرھێنان، بەقازانجی باقیی جیھان لەدەست بدەن.\nبگرە قەوارەی بازاڕە بەرخۆرییەکانی سەدەی بیستء یەک دەگاتە دووھێندەی قەوارەی بازاڕەکانی ئەمریکا، بەڵام ئەمڕۆ پشت بەیەک بەستنی ئاڵوگۆڕ لە نێوان خۆرئاوا و ئاسیادا ھەر بەردەوامە، چونکە تا ئێستا دوو لەسەرسێی ھەناردەکانی ئاسیا بۆ خۆرئاوا دەڕوات، بازرگانی نێوان وڵاتانی باشووریش تەنیا رێژەی 20%ی ئاڵوگۆڕی جیھانی پێک دەھێنێت، یاخود بەواتایەکی دیکە، دەساڵا لەمەوبەر داینەمۆی ئەمریکا دەیتوانی ئابووریی دنیا پاڵا پێوە بنێت، کەچی دوای دەساڵی دیکە وڵاتانی بازاڕە تازە پێگەیشتووەکان ئەم رۆڵە دەگێڕن بەتایبەتی لەبەر رۆشنایی توانای ھەڵکشاوی شت کڕینی چینە ناوەڕاستەکان لەو وڵاتانەدا. بەڵام حاڵی حازر ئەمریکاو ئەوروپا بەبێ زیادکردنی ھەناردەکان ناتوانن خەرجی بەرخۆریی فراوان بکەن، لە کاتێکدا چین و بازاڕە تازە پێگەیشتوەکان بەبێ مسۆگەرکردنی ھێزی بازاڕ لە خۆرئاوادا ناتوانن بەئاسانی بەرھەمی خۆیان یاخود بەرخۆرییان فراوان بکەن.\nتێڕوانینێکی بەرفراوان بۆ ھاریکاریی جیھانی\nبۆیە پێویستە پێش ھەمووشت سەرلەنوێ تێڕوانینی بەرفراوان بۆ ھاریکاریی جیھانی بەدەست بھێنینەوە وەک لە چوارچێوەی ئەو رێککەوتنی گەشەیە داھاتووە کەگروپی 20 پەسەندیان کردووە(کە لەوساوە بە گوتەی سندوقی دراوی نێودەوڵەتی کراوەتە تەنیا شیکردنەوەیەکی قووڵا بۆ ئەو وڵاتانەی کە لاسەنگیەکی گەورەیان تێدایە). بەڵام مەسەلەکە پێویستی بەئەجندایەکی فراوانترو قوڵتر ھەیە، پێویستە چین رەزامەندیی لەسەر زیادکردنی خەرجی خێزانە چینیەکان و ھاوردەی بەرخۆریی نیشان دەدات، ھەروەھا پێویستە ھیندستان بازاڕەکانی خۆی واڵابکات تا ھەژارەکانی بتوانن سوود لەھاوردەی نرخ ھەرزان وەربگرن، جگە لەوەش پێویستە ئەوروپاو ئەمریکا پەرۆشی ئەوەبن لە پێناو زیادکردنی ھەناردەکانی خۆیاندا پشتگیریی توانی کیبڕکێ بکەن، لەساڵانی 2009دا گروپی 20 ئەندازەیەکی زۆری سووربونیان نیشان ا لەسەر ئەوەی کە ھێنانەدیی جێگیریی لە پاشەڕۆژدا پێویستی بە سیستمێکی دارایی نوێی جیھانی ھەیە. (دەیڤید مایڵیز) لەبانکی ئینگلتەرا پێسشبینی دەکات لە دوو دەیەی داھاتوودا سێ قەیرانی دیکەی دارایی رووبدەن. خۆ ئەگەر (ئەندرۆ ھالدین) یش لە بانکی ئینگلتەرا ئەو بڕوایەی راست بێت کە فشارە ھەڵکشاوەکان لە ئاسیا ئەگەری پشێوییان لە ئایندەدا لێ چاوەڕوان دەکرێت، ئەوا خۆرئاوا پەشیمان دەبێتەوە لە پای درێغی کردن لە سەقامگیرکردنی پێودانگە جیھانییەکانی پەیوەست بە ھەبوونی سەرمایەو پارەی بەردەست و دامەزراندنی سیستمێکی ئاگادارکردنەوەی پێشوەختی روونتردا.\nلە راستیدا کێشەکە روونە، چونکە قەرزی کەرتی بانکسازیی لە ئەوروپا خەریکە بگاتە پێنج قاتی قەرزی بانکەکانی ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا بەڕێژەی 345% ی کۆی بەرھەمی خۆماڵی، بانکەکانی ئەلمَانیاش بەڕێژەی زیاتر32 قاتی ئەسڵی پارەکەیان پەنا بۆ سەرفکردن بەقەرز دەبەن، بۆیە ئێستا ھێنانەدی جێگری داریی تەنیا بە سەرلەنوێ دابینکردنی خەرجی بانکەکان نابێت بەڵکو بەچاکسازی (یۆرۆ)ش دەبێت ئەویش پاڵپشت بە ھاوئاھەنگیی دارایی و دراو و پشت ئەستوورکردنی رۆڵی بانکی ناوەندیی ئەوروپا لە پشتگیریکردن حکومەتە تاکەکان ( نەک بانکە تاکەکان) بەوپێیەی دوا مەنزڵی قەرزپێدانن. گروپی 20 بەبێ بەردەوام بایەخدان بەکەمکردنەوەی قەرزەکان لە مەودای دووردا ناتوانێت گەشەو جێگیریی بەدی بھێنێت. بەڵام لە مەودای نزیکیشدا زەرورەتێکی بنچینەی ھەیە بۆئەوەی سوڕێکی نوێی داڕمان روونەدات، بۆیە پێویستە پشت بە پێشنیازەکەی (رۆبەرت سکیدلسکی)ی لە بانکی وەبەرھێنانی نیشتیمانی ببەستین سەبارەت بەسازدانی بونیادی بنچینەی خۆمان (بێگومان ژینگەی خۆشمان) تاوەکو بتوانین بەرەنگاری ھەڕەشەکانی پاشەڕۆژ ببینەوەو ھانی گەشەبدەین و دەرفەتەکانی کار بڕەخسێنین. یەکێک لە نموونەکانیش بریتییە لە بانکی وەبەرھێنانی ئەوروپا کە توانیویەتی لە رێگەی پشت بەستن بە 50 ملیار یۆرۆو بڕی 400 ملیار یۆرۆ وەبەربھێنێت، بەڵام رەنگە رێککەوتنێک لەگەڵا چینییەکان سەبارەت بەوەبەرھێنانی یەدەکەکانیان و رێککەوتنێک لەگەڵا کۆمپانیا فرە رەگەزەکانی خۆرئاوا سەبارەت بەباجی سەر قەرزەکانی گەڕاوە بۆ نیشتمان، مۆربکرێت.\nگەشە ئێستا زەروورەتە\nدواجار وەک (مایکل سپێنس)ی ئابووری ناسی براوەی خاوەنی نۆبڵا سەلماندویەتی گەشە ئێستا زەروورەتێکە، بەڵام مەرجی تەواویش نییە بۆ ئەوەی دەرفەتەکانی کار بڕەخسێنێت. لە راستیدا بڵاوبوونەوەی پەتای بێکاریی بەتایبەتی لەنێو گەنجاندا وا پێویست دەکات پەنا بۆ چەند ئاڕاستەیەکی نوێ ببرێت، بۆ نموونە بانکێک بۆ گەشەپێدان تا بتوانێت ژمارەی ھەڵکشاوی گەنجان لە خۆرھەڵاتی ناوەڕاست و باکووری ئەفریقا بخاتە سەر کارو خەرجی بەرنامەکانی راھێنان لە چەند شوێنێکی دیکەدا دابین بکات. رێککەوتنی گەشەی سەر بەگروپی 20 پێویستە رێککەوتنێکیش بێت بۆ پشتگیریی رەخساندنی دەرفەتەکانی کار لە ھەمانکاتدا.\nگروپی 20 کە نوێنەرایەتی 08% ی بەرھەمی جیھان دەکات، لەساڵی 2009 دا وەکو تاکە دەستەی فرەلایەن دەرکەوت کە دەتوانێت ھاوئاھەنگیی لە نێوان سیاسەتە ئابوورییەکانی دنیادا دروست بکات، بەڵام بەداخەوە وڵاتانی ئەندامی گروپی 20 ھەرزوو وازیان لەم ئامانجە ھێناو بەرەو چارەسەری نیشتمانی پاشەکشەیان کرد. وەک پێشبینیش دەکرا، کاری تاک لایەنە بۆ مسۆگەرکردنی چاکبوونەوەی ئابووری بێ سوود بووە، ئێستاش سەرلەنوێ کاتی گروپی 20 ھاتووە. ھەرچەند نیکۆلا سارکۆزی سەرۆکی فەرەنساش زووتر داوا لە گروپی 20 بکات بکەوێتە خۆ ئەوا باشتر دەبێت.\n*گۆردن بڕاون: سەرۆک وەزیرانی پێشووی بەریتانیا\n*سەرچاوە: (پڕۆجێکت سەندێکێن)


بارزانی پرسەی ڕاگەیاند – سنور میدیا\nسەرۆكی پارتی دیموكراتی كوردستان سەرەخۆشی لە خانەوادەی ئەو پێشمەرگانە دەكات، كە لە ڕووداوەكەی دوێنێی چیای مەتین شەھیدبوون.\nبەپێی ڕاگەیەنراوێكی بارەگای بارزانی، “ئەمڕۆ یەك شەممە ٦ـی حوزەیرانی ٢٠٢١ ، مەسعود بارزانی لە ڕێی تەلەفۆنەوە پەیوەندی بە خانەوادەی ئەو پێشمەرگە قارەمانانە كرد، كە لە ٥ـی حوزەیرانی ٢٠٢١ لە ئەركی ئاسایی خۆیان لە ئەنجامی ھێرشی چەكدارانی پەكەكە شەھیدبوون”.\nبارزانی بە خانەوادەی ئەو شەھیدانەی ڕاگەیاندووە، پرسەی ئەو شەھیدانە پرسەی منە و ئینجا ھی ئێوەیە و ھاوسۆزی و ھاوخەمی خۆی پێگەیاندن و وتی، “ئەوانەی تاوانی شەھیدكردنی پێشمەرگەكانیان ئەنجامداوە بە سزای خۆیان دەگەن”.\nئاشكراشی كردووە، دوای ئەو پەیوەندییانە بارزانی ھەر لە ڕێی تەلەفۆنەوە پەیوەندی بە یەك بەیەكی ئەو پێشمەرگانەش كرد، كە بەھۆی ھێرشەكەوە برینداربوون و ھیوای چاكبوونەوەی خێرای بۆ خواستن.\nدوێنێ لە چیای مەتین لە ئەنجامی ڕووبەڕووبوونەوەی پێشمەرگە و گەریلاكانی پەكەكە، 5 پێشمەرگە شەهید بوون و 7ی دیكە بریندار بوو، هەر زوو میدیای فەرمی پارتی ڕایگەیاند، كە بە بۆردومانی توركیا شەهید كراون، بەڵام دواتر میدیاكانی پارتی لە زاری سەربەست لەزگین، بریكاری وەزارەتی پێشمەرگە، كە لە پشكی پارتییە بڵاویانكردەوە، لە هێرشی پەكەكەدا ئەو پێشمەرگانە شەهید بوون.\nلای خۆشیەوە، هەپەگە، باڵی سەربازی پەكەكە لە ڕاگەیەنراوێكدا جەختی كردەوە، كە بەهیچ شێوەیەك ئەوان ئەو هێرشەیان ئەنجام نەداوە و تا ئێستا بۆیان ڕوون نەبۆتەوە، كە بۆمب بووە یان هێرشی فڕۆكەی توركیا، چونكە ئەوان تەنها پێشمەرگەیان بە تەقەی ئاسمانی ئاگادار كردۆتەوە، كە پێشڕەوی نەكەن و نەچنە ئەو ناوچەیە.


پێغەمبەرەکان لە ئیسلامدا ئەو کەسانەن کە خوا ھەڵی بژاردوون بۆ ڕێنمایی کردنی خەڵک بۆ پەرستنی خوا بە بێ دانانی ھاوەڵ و ھاوبەش، و بانگییان بکات بۆ چاکە و ڕەوشتە چاکەکان و وازھێنان لە بتپەرستی و قەدەغەکراوەکان.\n٢ پێغەمبەرانی ناسراو\nباوەڕبوون بە پێغەمبەراندەستکاری\nباوەربوون بە پێغەمبەر و نێردراوەکانی خوا یەکێکە لە پایەکانی باوەڕ لە ئیسلامدا و ئەم باوەڕبوونەش چوار بوار دەگرێتەوە؛\nباوەڕبوون بەوەی کە پەیامەکانیان حەق و ڕاستن و لای خواوە ھاتوون، و ئەوەی بیباوەڕ بێت بە یەکێکییان ئەوا بێباوەڕ دەبێت بە ھەمووییان.\nباوەربوون بە ھەموو ئەو پێغەمبەرانەی کە ناوەکانیان زانراوە وەک (محەممەد و عیسا و مووسا و نووح و ئیبراھیم … ھتد)، ھەروەھا باوەربوون بەوانەی ناوەکانیان نەزانراوە بە گشتی، خوا لە قورئاندا دەفەرموێت؛\n(غافیر:٧٨) (کوردی: بەڕاستی ئێمە پێش تۆ پێغەمبەرانی تریشمان ڕەوانە کردووە، ھەیانە سەرگوزەشتە و بەسەرھاتیانمان بۆ گێڕاویتەوە، ھەشیانە کە سەرگوزەشتە و بەسەرھاتیمان بۆ نەگێڕاویتەوە.)\nبە ڕاست دانانی ئەوەی کە ڕاستە لە ھەواڵ و باسەکانیان.\nچوارەم/ کردەوە کردن بە شەریعەتی دوایین پێغەمبەریان کە پێغەمبەری ئیسلامە (محەممەد).\nلە قورئاندا ٢٥ بیست و پێنج پێغەمبەر ناویان لە قورئاندا ھاتووە و ھەیە کە نەھاتووە\nبە ڕیزبەندەوە ئەو پێغەمبەرانەی کە ناویان لە قورئاندا ھاتووە:\nپێغەمبەران لە قوڕئاندا\nـ ١٠٠٠ ـ ئادەمیزاد\nـ ٨٦٥ ـ نەوەکانی قابیل\n✔ ١٤٥٠ ـ خەڵکی سەر زەوی\n✔ ٤٦٤ ـ گەلی عاد\n✔ ٩٨ ـ گەلی\n✔ ٢٠٠ سوحوف کلدانیەکان\n✔ ١٧٥ ـ گەلی سەدووم\n✔ ١٣٧ ـ عەمالیقەکان\nـ ١٨٠ ـ کەنعانیەکان\nـ ١٤٧ ـ کەنعانیەکان\nـ ١١٠ ـ قیبتیەکان\nـ ٩٣ ـ ئارامیەکان\nـ ٧٥ ـ ئارامیەکان\n✔ ـ ـ ئاشوورییەکان\n✔ ٢٤٢ ـ گەلی\n✔ ١٢٠ تەورات قیبتیەکان،\nـ ١٢٢ ـ قیبتیەکان،\n✔ نەزانراوە ـ بەنی ئیسرائیل\nـ نەزانراوە ـ بەنی ئیسرائیل\n✔ ١٠٠ زەبوور بەنی ئیسرائیل\nـ ٥٣ ـ بەنی ئیسرائیل\nـ ١٥٠ ـ بەنی ئیسرائیل\n✔ ٣٠ ـ بەنی ئیسرائیل\n✔ ٣٣ ئینجیل بەنی ئیسرائیل\n✔ ٦٣ قورئان هەموو مرۆڤایەتی\nئەو پێغەمبەرانەی کە ناویان نەهاتووە لە قورئاندا :\nشەیس :- لەقورئاندا باس نەکراوە، بەڵکو لە ناوی لە فەرموودەی ریوایەتە ئیسلامیەکان هاتووە. کە پێغەمبەرێکی ریزداری خودایە. کە بەم شێوەیە باسکراوە : (شَيِثُ إَب٘نُ آَدَم هُوَ وَاحِدُ٘ مِنَ أَنٔبِياَِءُ ألَلّهُ الأَكثَرُ إِح٘تِرٖماً). الحديث الرواية الإسلامية.\nسەدوق :- ناوی نەهاتووە لە قورئاندا. بەڵام باسی لێکراوە لە سوورەتی یاسین. کە پێغەمبەر بووە بۆ گەلی ئەنتاکیە. لەگەڵ موسدەع و شالووم.\nموسدەع :- ناوی نەهاتووە لە قورئاندا بەڵام باسی لێکراوە لە سورەتی یاسین. کە پێغەمبەرە بووە لەگەڵ سەدوق و شالووم.\nشالووم :- ناوی نەهاتووە لە قورئاندا بەڵام باسی لێوەکراوە لە سوورەتی یاسین. کە پێغەمبەر بووە لەگەڵ سەدوق و موسدەع.\nیووشەع :- یووشەع لە قورئاندا بە ناو باسی نەکراوە، بەڵام ناوەکەی لە ئەدەبیاتی دیکەی ئیسلامی و لە فەرموودەدا دەردەکەوێت. لەکتێبی قورئاندا بۆ داگیرکردنی کەنعان، یووشەع و کالیب ئاماژەیان پێکراوە، بەڵام وەک دوو پیاو ناوی ناهێنن، کە خوا نازو نیعمەتی خۆی بەخشیوە. یووشەع لەلایەن زۆربەی زانایانەوە وەک جێگرەوەی پێغەمبەر بۆ موسا (موسا) دادەنرێت. یەکێکە لە پێغەمبەرەکانی بەنی ئیسرائیل...\nحیزقیل :- هەرچەندە لە قورئان و فەرموودەدا بە ناوەوە باس نەکراوە، بەڵام زانایانی موسڵمان، هەردوو کۆن و نوێ ئیزێکیلیان لە لیستەکانی پێغەمبەرانی ئیسلامدا گرتوە. یەکێکە لە پێغەمبەرەکانی بەنی ئیسرائیل.\nساموئیل :- ناوی لە قورئانی پیرۆزدا نەهاتووە بەڵکو ناوی لە ریواییەتە ئیسلامییەکان هاتووە، یەکێک بووە لە پێغەمبەرەکانی بەنی ئیسرائیل.\nشیعیا :- ناوی لە قورئاندا نەهاتووە. بەڵکو ناوی لە سەحیحی بوخاریدا هاتووە. وەک پێغەمبەرێک بە کورتی وەسف کراوە. نێردراوە بۆ بەنی ئیسرائیل، کوژراوە بە دەستی بەنی ئیسرائیل.\nئەرمیا :- لەقورئان و هیچ فەرموودەیەکی کۆنۆنیکدا دەرناکەوێت، بەڵکو گێڕانەوەکەی لە ئەدەبیات و نموونەی موسڵماندا گوێردراوەتەوە، لەوەش زیاتر هەندێک فەرموودە و تەفسیری غەیرە تەفسیرەکان باس لەوە دەکەن کە گوفتاری هەملیتی وێرانە دەربارەی پێغەمبەر ئەرمیا. یەکێکە لە پێغەمبەرەکانی بەنی ئیسرائیل.\nدانیاڵ :- بەپێی هەندێک لە فەرموودەی ریواییەتە ئیسلامیەکان باسی لێوەکراوە، بە باشترین پێغەمبەر وەسف کراوە. یەکێکە لە پێغەمبەرەکانی بەنی ئیسرائیل.\nعوزەیر :- یەکێکە لە پێغەمبەرەکانی بەنی ئیسرائیل. ناوی لە قورئاندا نەهاتووە بەڵکو ناوی لە (فەرموودەی ریواییەتە ئیسلامییەکان) هاتووە. بەپێی یەهوودییەکان ناوی عەزریایە.\nخاوەن توانا و خۆڕاگرەکاندەستکاری\nخاوەن توانا و خۆڕاگرەکان (أولوا العزم)، لە ئیسلامدا پێنج پێغەمبەرن کە خاوەن توانان و خۆڕاگریین لە ناو پێغەمبەرەکانی خوادا ئەوانیش (نوح ، ئیبراهیم ، موسا ، عیسا کوری مریەم ، موحەممەد)ە، وەک لەم ئایەتەدا ھاتووە؛\n(ئەحزاب:٧) (کوردی: پەیمانمان لەپێغەمبەران وەرگرتووە پەیمانی یەکتاپەرستی، پەیمانی گەیاندنی بانگەوازی خوا، بەتایبەت تۆ ئەی محمد و لە نوح و ئیبراھیم و موسا و عیسای کوڕی مریەم، بێگومان پەیمانێکی بەھێز و پتەومان لێ وەرگرتن.)\n^ "مفهوم النبوة في الإسلام - موقع مقالات إسلام ويب". www.islamweb.net. Retrieved 2021-07-31.\n^ "تعريف النبي والرسول". www.alukah.net (بە عەرەبی). 2016-06-25. Retrieved 2021-07-31.\n^ سوورەتی غافر، ٧٨\n^ "المبحث الأول: معنى الإيمان بالرسل". dorar.net (بە عەرەبی). Retrieved 2021-07-31.\n^ "معنى الإيمان بالرسل". www.alukah.net (بە عەرەبی). 2017-03-11. Retrieved 2021-07-31.\n^ سوورەتی ئەحزاب، ٧\nکۆمنزی ویکیمیدیا، میدیای پەیوەندیدار بە پێغەمبەرەکان لە ئیسلامدا تێدایە.\nوەرگیراو لە «https://ckb.wikipedia.org/w/index.php?title=پێغەمبەرەکان_لە_ئیسلامدا&oldid=869470»\nدواجار لە ١٨:٤٧ی ٢٣ی کانوونی یەکەمی ٢٠٢١ دەستکاری کراوە\nئەم پەڕەیە دواجار لە ١٨:٤٧ی ٢٣ی کانوونی یەکەمی ٢٠٢١ نوێ کراوەتەوە.


ره‌خنه‌ی كورد به‌رامبه‌ر به ئه‌مریكا زیاد ده‌كات | Institute for War and Peace Reporting\nره‌خنه‌ی كورد به‌رامبه‌ر به ئه‌مریكا زیاد ده‌كات\nهه‌ندێ كه‌س گومانیان له سووربوونی ئه‌مریكا بۆ چاره‌سه‌ركردنی كێشه‌ی كه‌ركوك هه‌یه.\nهه‌ندێ له سیاسه‌تمه‌دارانی كورد دڵنیاكردنه‌وه‌ی كۆشكی سپی و هه‌ندێ له وته‌كانی به‌رپرسانی كوردیان ره‌تكردۆته‌وه كه ده‌ڵێن واشنتۆن سووره له‌سه‌ر پێشكه‌شكردنی یارمه‌تی بۆ چاره‌سه‌ركردنی كێشه‌ی ناوچه جێناكۆكه‌كان، به‌تایبه‌تی پارێزگای كه‌ركوك. زیادبوونی ره‌خنه‌ی كورد به‌رامبه‌ر به واشنتۆن واته هه‌ڵگه‌ڕانه‌وه‌ی هه‌ڵوێستی زۆرینه‌ی خه‌ڵكی كورد كه له ماوه‌ی ٢٠ ساڵی رابردوودا پاڵپشتییه‌كی زۆریان له ئه‌مریكا كردووه.\n"له رابردوودا به‌رپرسانی ئه‌مریكا زۆر به‌ڵێنیان به كورد داوه له‌سه‌ر مه‌سه‌له‌ی كه‌ركوك به‌ڵام ته‌نها قسه‌ی بێ كرده‌وه بوون،" محه‌مه‌د تۆفیق، به‌رپرسێكی باڵای بزوتنه‌وه‌ی گۆڕانه، وتی.\nله‌گه‌ڵ ئه‌وه‌شدا، به‌پرسانی كورد ده‌ڵێن په‌یوه‌ندییه‌كانیان له‌گه‌ڵ ئه‌مریكادا هه‌رگیز هێنده‌ی ئێستا به‌هێز نه‌بووه. ئه‌وان ئاماژه بۆ سه‌ردانی به‌رپرسه باڵاكانی هه‌رێم ده‌كه‌ن بۆ واشنتۆن و پاڵپشتیی كۆشكی سپی بۆ مادده‌ی ١٤٠ی ده‌ستووری عێراق كه تایبه‌ته به چاره‌سه‌ركردنی كێشه‌ی ناوچه جێناكۆكه‌كان.\nمادده‌ی ١٤٠ ده‌ڵێ سه‌رژمێری و راپرسی ده‌بێ له كه‌ركوكدا تا كۆتایی ٢٠٠٧ ساز بكرانایه تا ئه‌و لایه‌نه‌ی كه‌ركوك ده‌بات به‌ڕێوه دیاری بكرایه. عه‌ره‌ب و توركمان و كورد هه‌ر یه‌كه‌یان كه‌ركوك به هی خۆی ده‌زانێت. له كاتێكدا ده‌ستوور رێگه‌ی پێداوه، به‌ڵام ئه‌و پڕۆسه‌یه چه‌ند جارێك دواخراوه و بووه‌ته خاڵی سه‌ره‌كی ناكۆكی نێوان حكومه‌تی هه‌رێمی كوردستان و حكومه‌تی به‌غدا.\nكورد، كه پێی وایه كه‌ركوك له‌ڕووی مێژووییه‌وه به‌شێكه له هه‌رێمی كوردستان و ده‌بێت بخرێته‌وه سه‌ر هه‌رێمه‌كه، بێ هیوان له حكومه‌تی عێراقی به‌هۆی دواخستنی سه‌رژمێرییه‌كه‌وه. زۆرێك له هاوڵاتیانی كوردیش پێیان وایه كه پاڵپشتیی هاوپه‌یمانه كاریگه‌ره‌كه‌یان، ئه‌مریكا، ده‌توانێ پڕۆسه‌كه به‌ره‌وپێشه‌وه ببات.\nعه‌ره‌ب و توركمان پێیان وایه كورد هه‌وڵده‌دات به هه‌ر نرخێك بێت سنووری هه‌رێمی كوردستان فراوان بكات. شاره‌زایان هۆشیاریان داوه كه كێشه‌ی كه‌ركوك ره‌نگه توندوتیژیی به‌رفراوانی لێ بكه‌وێته‌وه. هه‌ندێكیان ده‌ڵێن هه‌ر بڕیارێك ده‌بێت رێكه‌وتنێكی تایبه‌ت به دابه‌شكردنی ده‌سه‌ڵات له‌نێوان گروپه ئیتنی و ئایینییه‌كانی كه‌ركوك له‌خۆ بگرێت.\nكۆمه‌ڵگای نێوده‌وڵه‌تی، به ئه‌مریكا و نه‌ته‌وه یه‌كگرتووه‌كانیشه‌وه، به ووریاییه‌وه پاڵپشتیان له هیچ لایه‌ك نه‌كردووه و په‌له‌شیان له جێبه‌جێكردنی پڕۆسه‌كه نه‌كردووه - ئه‌م خاڵه‌ش كوردی په‌ست كردووه و ده‌ڵێن دواخستنی پڕۆسه‌كه ده‌ستووری نییه.\nمانگی رابردوو كۆشكی سپی به‌یاننامه‌یه‌كی ده‌ركرد و تیایدا پاڵپشتی خۆی ده‌ربڕی بۆ پڕۆسه‌ی سه‌رژمێری و "جێبه‌جێكردنی ته‌واوی ده‌ستووری عێراقی به‌شێوه‌یه‌كی دادپه‌روه‌رانه"، به مادده‌ی ١٤٠ و ١٤٢شه‌وه. مادده‌ی ١٤٢ رێگا ده‌دات گۆڕانكاری له ده‌ستووردا ئه‌نجام بدرێت. به پێچه‌وانه‌ی خۆشحاڵی به‌رپرسانی كورد به به‌یاننامه‌كه، نوێنه‌رانی عه‌ره‌بی عێراق پێیان وابوو ئه‌مه ده‌ستتێوه‌ردانی ویلایه‌ته یه‌كگرتووه‌كانی ئه‌مریكایه له كاروباری عێراقدا.\n"به‌یاننامه‌كه‌ی كۆشكی سپی زۆر گرنگه،" فوئاد مه‌عسوم، سه‌رۆكی لیستی هاوپه‌یمانی كوردستان له په‌رله‌مانی عێراق، وتی. "یه‌كه‌م جاره به‌یاننامه‌یه‌كی وه‌ها له ئه‌مریكا ببینین."\nده‌زگا ره‌سمییه‌كانی راگه‌یاندنی كوردستان گرنگییان به پاڵپشتیی ئه‌مریكا بۆ مادده‌ی ١٤٢ نه‌دا، له‌بری ئه‌وه باسیان له سووربوونی ئه‌مریكا بۆ پڕۆسه‌ی سه‌رژمێری ده‌كرد كه بڕیاره له تشرینی دووه‌می ٢٠١٠ ئه‌نجام بدرێ.\nبه‌ڵام هه‌ندێ له هاوڵاتیانی كورد ده‌ڵێن نابێ كورد به‌یاننامه‌كه وه‌ك پاڵپشتیی ئه‌مریكا لێك بداته‌وه و ئاماژه بۆ ئه‌وه ده‌كه‌ن كه هه‌ڵوێستی ئه‌مریكا ده‌رباره‌ی چاره‌سه‌ركردنی كێشه‌ی ناوچه جێناكۆكه‌كان به نادیاری ماوه‌ته‌وه.\nمه‌حمود عوسمان، په‌رله‌مانتارێكی سه‌ربه‌خۆی كورده له به‌غدا، وتی به‌یاننامه‌كه‌ی كۆشكی سپی "باسی مادده‌ی ١٤٠ ده‌كات. له‌هه‌مان كاتدا پاڵپشتی ده‌رده‌بڕێ بۆ مادده‌ی ١٤٢ی ده‌ستوور كه داوای هه‌مواركردنه‌وه‌ی ته‌واوی ده‌ستوور ده‌كات و ئه‌مه‌ش دژی ئێمه‌یه."\nزۆربه‌ی كورد پێیان وایه كه په‌رله‌مانتارانی عه‌ره‌بی عێراق هه‌وڵده‌ده‌ن مادده‌ی ١٤٠ هه‌موار بكه‌ن یان لابده‌ن له‌ترسی ئه‌وه‌ی نه‌وه‌ك سه‌رژمێری و راپرسی كۆنتڕۆڵی كه‌ركوك بخه‌نه ژێر ده‌ستی كورده‌وه كه پێیان وایه له پارێزگاكه زۆرینه‌ن.\n"به‌داخه‌وه به‌رپرسانی كورد په‌یوه‌ندییه‌كانی كورد و ئه‌مریكا و به‌ڵێنه‌كانی گه‌وره ده‌كه‌ن،" عوسمان وتی. "پێم وا نییه كه په‌یوه‌ندییه‌كانمان گه‌یشتوونه‌ته "قۆناغی زێڕین" هه‌ر وه‌ك هه‌ندێ كه‌س وا ده‌ڵێن. هیوادارم ئه‌و په‌یوه‌ندییه له داهاتوودا زیاده‌ڕۆیی تێدا نه‌كرێت چونكه گومانم له‌وه هه‌یه هیچ ئه‌نجامێكی هه‌بێت."\nئاكۆ حه‌مه كه‌ریم، مامۆستای زانستی سیاسییه له زانكۆی سلێمانی، وتی، "ئه‌مریكا هاوڕێی هه‌میشه‌یی نییه - به‌رژه‌وه‌ندیی هه‌میشه‌یی هه‌یه."\n"پێم وایه ئێمه‌ی كورد زیاترمان له ئه‌مریكا چاوه‌ڕێ ده‌كرد. خه‌ڵك په‌ست بوون هه‌ر كه هه‌ستیانكرد هه‌ر شتێك ئێمه بمانه‌وێ ئه‌مریكا نایكات و زۆر گرنگیش به داواكارییه‌كانی كورد نادات."\nتۆفیق ره‌شبینی خۆی ده‌ربڕی به‌رامبه‌ر به په‌یوه‌ندییه‌كانی نێوان ئه‌مریكا و هه‌رێمی كوردستان، هه‌رچه‌نده به‌رده‌وام چاوی به ئه‌مریكییه‌كان ده‌كه‌وێت. هه‌فته‌ی رابردوو، به‌رپرسانی باڵیۆزخانه‌ی ئه‌مریكا چاویان به به‌رپرسانی لیستی گۆڕان كه‌وت له شاری سلێمانی.\n"ئه‌گه‌ر ئه‌مریكا گرنگی به داواكارییه‌كانمان نادات، بۆچی پێویسته به هاوپه‌یمانی نزیكی خۆمانی دابنێین؟" تۆفیق پرسی. "ئێمه پێمان وایه كه ئه‌مریكا ده‌یتوانی پێش ئێستا مادده‌ی ١٤٠ جێبه‌جێ بكات."\nهه‌ندێ سیاسه‌تمه‌داری كورد ده‌ڵێن به‌یاننامه‌كه‌ی كۆشكی سپی له‌به‌رامبه‌ر پاڵپشتیی كورد بۆ یاسای هه‌ڵبژاردن ده‌ر‌كرا كه ئه‌مریكا پاڵپشتی لێده‌كرد و رێگای خۆشكرد بۆ ئه‌نجامدانی هه‌ڵبژاردنی په‌رله‌مانی عێراق له مانگی ئازار.\nپاڵپشتیی په‌رله‌مانتارنی كورد له یاساكه كۆتایی هێنا به به‌ربه‌سێتك كه هه‌ڕه‌شه‌یه‌ك بوو بۆ دواخستنی زیاتری هه‌ڵبژاردنه‌كان ، ئه‌م پاڵپشتییه‌ش كه‌مێك دوای گفتوگۆیه‌ك له‌نێوان سه‌رۆكی هه‌رێمی كوردستان مه‌سعود بارزانی و سه‌رۆكی ئه‌مریكا باراك ئۆباما و جێگره‌كه‌ی جۆو بایدن، كه په‌یوه‌ندی به‌هێزی له‌گه‌ڵ به‌رپرسانی كورد هه‌یه، هات.\nراگه‌یاندنی ئۆپۆزسیۆنی كورد واشنتۆنی به‌وه تۆمه‌تبار كرد كه فشاری خستۆته‌سه‌ر به‌رپرسانی كورد تا پاڵپشتی له یاسای هه‌ڵبژاردن بكه‌ن كه به گوته‌ی ئۆپۆزسیۆن تیایدا كورسی ته‌واو بۆ سێ پارێزگاكه‌ی هه‌رێمی كوردستان ته‌رخان نه‌كراوه.\nرۆژنامه‌ی رۆژنامه‌ی بزوتنه‌وه‌ی گۆڕان به سه‌ردێڕێكی گه‌وره له لاپه‌ڕی یه‌كه‌می خۆیدا نووسیبووی، "به‌رپرسانی كورد چاره‌نووسی ئێمه‌یان خسته‌وه ده‌ست به‌ڵێنه نادیاره‌كانی ئه‌مریكا"، وه‌ك ئاماژه‌یه‌ك بۆ به‌یاننامه‌كه‌ی كۆشكی سپی كه پاڵپشتی له سه‌رژمێری ده‌كات.\nنه‌زیفه ساڵح، ژنی ماڵه‌وه‌یه و ته‌مه‌نی ٤٩ ساڵه، وتی دوای شاڵاوه‌كه‌ی ئه‌مریكا پاڵپشتیكارێكی سه‌رسه‌ختی ئه‌مریكا بوو، به‌ڵام ئه‌مڕۆ بێ ئومێد بووه. ئه‌مه‌ش ره‌نگدانه‌وه‌ی بۆچوونی زۆرێك له هاوڵاتیانی ئاسایی كورده.\n"ئه‌مریكا له ئاست پێشبینییه‌كانی ئێمه‌دا نه‌بوو،" ساڵح وتی. "ئێمه هێشتا كێشه‌ی كاره‌با و ئاومان هه‌یه و له‌ڕووی سیاسیشه‌وه كه‌ركوك چاره‌سه‌ر نه‌كراوه."\nكورد، كه زۆر گومانی له هاوسێكانی و عه‌ره‌بی عێراق هه‌یه، ده‌مێكه ئه‌مریكای به به‌هێزترین هاوپه‌یمانی خۆی داناوه.\nهێزی پێشمه‌رگه هاوكاری ئیداره‌ی بوشی كرد له شه‌ڕی عێراق له ٢٠٠٣. كاتێك سه‌دام حوسێن لادرا، سه‌ربازان و به‌رپرسانی ئه‌مریكا به گوڵ له هه‌رێمی كوردستاندا پێشوازیان لێكرا – ئه‌مه‌ش ته‌واو پێچه‌وانه‌ی ئه‌و به‌رهه‌ڵستییه بوو كه له شوێنی تر رووبه‌ڕووی بوونه‌وه.\nبه‌ڵام سه‌ره‌ڕای ئه‌و شه‌پۆڵه ره‌خنه‌ئامێزه‌ی ئێستا كورد به‌رامبه‌ر به ئه‌مریكا هه‌یه‌تی، به‌رپرسانی حكومه‌تی هه‌رێمی كوردستان ده‌ڵێن په‌یوه‌ندییه‌كانیان له‌گه‌ڵ واشنتۆندا ئێستا له هه‌موو كاتێك به‌هێزتره.\nسه‌رۆكی هه‌رێم مه‌سعود بارزانی به‌م نزیكانه سه‌ردانی واشنتۆن ده‌كات دوای ئه‌وه‌ی چه‌ند به‌رپرسێكی باڵای حكومه‌تی هه‌رێم له كۆتایی مانگی كانوونی یه‌كه‌م به گه‌شتێك چووبوونه ئه‌مریكا و چاویان به به‌رپرسانی باڵای كۆشكی سپی و پێنتاگۆن كه‌وتبوو.\nفه‌لاح مسته‌فا، به‌رپرسی فه‌رمانگه‌ی په‌یوه‌ندییه‌كانی ده‌ره‌وه‌ی هه‌رێمی كوردستان كه خۆی له شانده‌كه به‌شدار بووه، وتی مادده‌ی ١٤٠ له‌سه‌رووی كارنامه‌ی شانده‌كه‌وه بوو. مسته‌فا وتی له كۆبوونه‌وه تایبه‌تییه‌كان و له به‌ننامه‌كه‌ی كۆشكی سپیدا ئه‌مریكا "سووربوونی خۆی دووپاتكرده‌وه تا یارمه‌تی ئێمه بدات سه‌رژمێری ئه‌نجام بده‌ین" له كه‌ركوك.\nله كۆنگره‌یه‌كی رۆژنامه‌وانیدا ئه‌م هه‌فته‌ی له شاری هه‌ولێر، كریستۆفه‌ر هیڵی باڵیۆزی ئه‌مریكا له عێراق، دوای ئه‌وه‌ی به‌رپرسانی كوردی پێشتر دیبوو، هه‌وڵی دا كورد دڵنیا بكاته‌وه له‌و نیگه‌رانییه‌ی لایان دروست بووه به‌هۆی مه‌سه‌له‌ی كه‌ركوك و په‌یوه‌ندییه‌كانیان له‌گه‌ڵ ئه‌مریكا.\n"سه‌باره‌ت به به‌ڵێنه‌كان، ئێمه هه‌میشه ته‌ئكیدمان كردۆته‌وه بۆ دسه‌ڵاتدارانی كورد كه ئێمه به‌شێك ده‌بین له مه‌سه‌له‌ی سنووری ناوچه جێناكۆكه‌كان و له‌سه‌ر بنه‌مانی ده‌ستووری عێراق به‌شێك ده‌بین له‌و مه‌سه‌له‌یه...\n"بێ گومان ئێمه به په‌رۆشه‌وه چاوه‌ڕێی چاره‌سه‌ركردنی ئه‌و كێشانه ده‌كه‌ین، له‌وانه‌ش سنووره جێناكۆكه‌كان و ئێستاش ئێمه گرنگی به‌و ناوچانه ده‌ده‌ین تا دڵنیا بین له‌وه‌ی ده‌توانین له‌م چوارچێوه‌یه‌دا یارمه‌تیده‌ر بین."\n"پێم وایه ده‌كرێت ئێمه هاوڕێیه‌كی زۆر باشی خه‌ڵكی كوردستان بین ... ئێمه په‌رۆشی په‌یوه‌ندییه‌كی زۆر به‌هێزین له‌گه‌ڵ ئێره، په‌یوه‌ندییه‌ك له‌گه‌ڵ كوردستان تا ئه‌و كاته‌ی وه‌ك به‌شێك له عێراق بمێنێته‌وه."\nهێمن لهۆنی موحه‌ریرێكی ناوخۆی IWPRه. تیاری راس به‌ڕێوه‌بری به‌شی ته‌حریری IWPRه له عێراق. سیروان ره‌شید رۆژنامه‌نووسێكی راهێنراوی IWPRه.


سلێمانی.. سزای توندی خاوه‌ن ئه‌م شوێنانه ده‌درێت\n2020-02-29 [12:45 PM]\nلە راگەیەنراوێکدا کە وێنەیەکی بۆ ئاژانسی هەواڵی زاگرۆس هاتووە، رایگەیاند، سه‌رۆكی لیژنه‌كانی قائیمقامیه‌تی سلێمانی ئاگاداری ده‌دات به ئه‌و شوێنانه نێرگه‌له‌ی تیادا ده‌كێشرێت و ده‌ڵێت: خاوه‌ن شوێنه‌كه روبه‌ڕوی رێكاری یاسایی توند ده‌كرێته‌وه.\nله‌شكر حه‌مید، سه‌رۆكی لیژنه هاوبه‌شه‌كانی قائیمقامیه‌تی سلێمانی رایگه‌یاند: بڕیاری قه‌ده‌غه‌كردنی نێرگه‌له له كافتریا و ئه‌و شوێنانه‌ی نێرگه‌له‌ی تێدا ده‌كێشرێت له ئه‌مڕۆ شه‌ممه (29/2/2020) ده‌چێته بواری جێبه‌جێكردنه‌وه و هه‌ر شوێنێكیش نێرگه‌له پێشكه‌ش به میوانه‌كانی بكات داده‌خرێت.\nوتی: خاوه‌نی ئه‌و شوێنانه‌ی سه‌رپێچی ده‌كه‌ن روبه‌روڕی رێكاری یاسایی توند ده‌كرێنه‌وه.\nوتیشی: سه‌ردانی لیژنه‌كان بۆ چاودێری كردنی بازار و شوێنه گشتییه‌كان زیاتر ده‌بێت، قائیمقامیه‌ت به‌وردی چاودێری جێبه‌جێكردنی رێنماییه‌كانی ئۆپه‌راسیۆنی روبه‌ڕو بونه‌وه‌ی نه‌خۆشی كۆرۆنا له شوێنه گشتییه‌كان، كافتریاكانی نێرگه‌له كێشان، چێشتخانه، چایخانه، گه‌یم سه‌نته‌ره‌كان و مه‌له‌وانگه‌كان ده‌كات و له‌كاتی هه‌بونی سه‌رپێچیدا خاوه‌ن شوێنه‌كه روبه‌ڕوی رێكاری یاسایی توند ده‌كرێته‌وه.\nرونیكرده‌وه: له‌دو رۆژی رابردوا و له‌ڕێی كه‌ناڵه‌كانی راگه‌یاندن و تۆڕه كۆمه‌ڵاتییه‌كان و لیژنه‌كانی قائیمقامیه‌ت و چاودێری بازرگانی و به‌ڕێوه‌به‌رایه‌تی ئاسایشی سلێمانیه‌وه سه‌رجه‌م شوێنه‌كان ئاگادار كراونه‌ته‌وه پابه‌ندبن به جێبه‌جێكردنی رێنماییه‌كانی خۆپارێزی له نه‌خۆشی كۆرۆنا.\nبەمه‌به‌ستی رێگریكردن و خۆپارێزیی لە بڵاوبوونەوەی ڤایرۆسی كۆرۆنا، له‌لایه‌ن ئه‌نجومه‌نی باڵای روبه‌ڕوبونه‌وه‌ی نه‌خۆشی كۆرۆنا بڕیاریداوه كێشانی نێرگه‌له له شوێنه گشتیه‌كان قه‌ده‌غه‌بكات و مه‌له‌وانگه‌كانیش دابخرێت له‌گه‌ڵ راگرتنی لایڤ موزیك له شوێنه گشتییه‌كان و كه‌مكردنه‌وه‌ی بۆنه كۆمه‌ڵایه‌تییه‌كان كه قه‌ره‌باڵغی دروست ده‌كه‌ن.