دواتیری ژەهراويی توركیا\nدواتیری ژەهراويی توركیا  ئارام هادی 20/3/2017\nلە سەرەتای شەڕی داعشەوە بەڵگە هاشا هەڵنەگرەكان سەلماندیان توركیا لەو پەڕی توانای خۆیدا هاوكاری هەموو گروپە تیرۆریستییەكانی كرد، تەنها لە بەر ئەوەی شكست بە كوردانی ڕۆژئاوای كوردستان بێنێت، بەڵام خۆشبەختانە ئەم ئاواتەی نەهاتەدی و شەڕڤانانی یەپەگە و یەپەژە بە بەرگریی یەكانیان ئەو خەونەی ئەردۆغانیان لە گۆڕنا، دواتر ئەردۆغان پاشگەز بۆیەوە لە دەستەواژە ئاگرینەكانی بەرامبەر بە سوریا و روسیا و هەوڵیدا پەیوەندیەكانی نێوانیان ئاسایی بێتەوە، سازشێكی قەبەی لە بەرامبەر نواندن دیسان ئەمەش تەنها لەبەر ئەوەی كورد هیچ بەدەست نەهێنێت، خۆشبەختانە ئەم پیلانەشی وەك پیلانەكانیتری شكستی گەورەی بەدواوە بوو.\nبە هۆی شكستە یەك لە دوای یەكەكانیەوە كە بی چارەماوەتەوە لە بەرامبەر پێشكەوتنی كوردان بە جۆرێك دەوڵەتی توركیا و خودی ئەردۆغانی توشی سەرسوڕمان كردوە، سەرەتا بەهێزەكانی خۆی بە شێوەیەكی دڕندانە و داگیركاریانە كەوتە ناوخاكی سوریا و ڕۆژئاوای كوردستانەوە، لە دواهەنگاویشدا دواتیری ژەهراویی لە دڵی كوردان چەقاند و لەڕێگەی پارتی و ئەنەكەسەوە سەرلەبەیانی ئەمڕۆ لەناوچەی شەنگال شەڕ و پێكدادان ڕویدا و بەداخەوە كوژرا و برینداریش هەیە.\nخەمی ئێمە توركیا نیە چونكە ستراتیژی ئەو وڵاتە و خودی ئەردۆغانیش لەباربردنی دەستكەوتەكانی كوردە، كەئەمە لای هەمووكەس ڕوونە، بەڵكو خەمی ئێمە ئەنەكەسە و پارتین كە بەرپرسیاری سەرەكی شەڕەكەیان لەئەستۆیە و ناكری بچنە ناو پیلانی توركیاوە، ناكری لەشكرێك لەخەڵكی باشوور بەبیانوی دروستكردنی دەوڵەتی كوردی و هاوكاری توركیا بۆ دەوڵەتەكەی باشوور بچنە بەرەی توركیاوە دژی نەتەوەكەی خۆیان بجەنگن، توركیایەك لە هاتنی سەرۆك وەزیرەكەی بۆ بەغداد لە كۆبونەوەیەكی داخراودا لەگەڵ وەفدی حكومەتی عیراقی لە پرسیارێكی وەفدەكەی عیراقدا كە بۆچی سوپای توركیا ناكشێننەوە لە باعشیقە، بن علی یەڵدرم دەڵی سوپای ئێمە لە جیاتی سوپای عیراقی لەوێن و هەر كاتێك حكومەتی عیراق توانای هەبوو سوپاكەی بێنێتە سنورەكانی كوردستان ئەو كات بەبێ مەرج سوپای توركیا پاشەكشە دەكات، دواتر دەڵی ئەوە ئێمەین لەوێوە ڕێگرین لەوەی كە هەرێمی كوردستان دەستی بە جیهان نەگات و پرسی نەتەوەییان نەكەنە ئەمری واقیع و دەوڵەت ڕابگەیەنن!، سەرۆك وەزیرانی توركیا بێ ئاگا بووە لەوەی لەناو وەفدەكەی حكومەتی عیراقی وەزیرێكی كوردی تیابووە.\nئەمە بیركردنەوەی توركە، هەتا دەچێت توندتر دەبێت لە بەرامبەر كێشەی كورددا، پێم سەیرە لایەنێك بەو شێوە تەسلیمی سیاسەتەكانی ئەردۆغان بووە، گەر هەڵكردنی ئاڵای كوردستان لە فڕۆكەخانەی نێودەوڵەتی ئەتاتورك ئەم شەڕەی بەدواوەبێت، ئەوا هیچ لێی مەمنون نین و با هەرچی پەیوەندییەكانێتی لەگەڵ هەرێم بیپچڕێنێت و ئەو لە ماڵی خۆی و ئێمەش هەروەها، توركیایەك لە ناو خودی وڵاتەكەی خۆیدا كوردی قبوڵ نەبێت، توركیایەك ڕێگەنەدات لە ڕۆژئاوای كوردستان كورد خاوەن ناسنامەی خۆی بێت، چۆن دەكری بڵێین كوردی باشووری قبوڵە، خۆ ئێمەی باشووری عەیارە 24 نین و ئەوانیتر تەنەكە!\nپێویستە لایەنەكانی باشووری كوردستان، رێكخراوە مەدەنییەكان، بە گشتی خەڵك لە باشووری كوردستان ڕێگەنەدەن ئەم شەڕە تەشەنە بكات و كۆتایی پێبێت، ئیتر بەسە جێبەجێكردنی ئەجێندای توركی، گەر بەعەقڵیەتی نەتەوەییەوە بەرگی یەكتر قبوڵكردن نەپۆشین، چاوەڕێی ئایندەیەكی تاریك دەكرێت بۆ هەموو كورد، كە تاكە نەتەوەش هەر خودی كورد خۆی زەرەرمەندی سەرەكی دەبێت و دوژمنانیش سوودمەندی سەرەكین، چونكە ئەو تیرە ژەهراوییەی توركیا لە دڵی كوردی چەقاند ئازارێكی لە بن نەهاتوی بەدواوە دەبێت، گریمانەی ئەوەش دەكرێت ئەمە سەرەتایەكی تاریكی بێت بۆ شەڕی كورد بە كورد كە هیوادارین وانەبێت.


ڕەنگە دۆن و یۆڤی جیاببنەوە - تۆڕی میدیایی خەڵک\nخەڵک – سپۆرت\nراپۆرتە ڕۆژنامەوانییەکانی ئیتالیا ئاماژەیان بەوەداوە، بەم نزیکانە دانیشتنێک لەنێوان بەڕێوەبەرایەتی یانەی یۆڤانتۆسی ئیتالی و ئەستێرەی تیپەکە کریستیانۆ رۆناڵدۆ سەبارەت بە داهاتووی لەگەڵ یانەکە بەڕێوەدەچێت.\nبەپێی زانیارییەکان سەرۆکی یانەی یۆڤانتۆس، ئەندریا ئەنێلی، لەگەڵ ڕۆناڵدۆ دا کۆدەبێتەوە، بۆ گفتوگۆکردن لەسەر ڕۆیشتنی لە یانەکە بەر لە کۆتایی هاتنی بۆندەکەی کە تا حوزەیرانی 2022 بەردەوامە .\nڕاپۆرتە ڕۆژنامەوانییەکان دەڵێن؛ ڕەنگە ڕۆناڵدۆی تەمەن 36 ساڵ لەئێستادا بە یانەی خانمە پیرەکە دڵخۆش نەبێت، بەڵام دەشزانێت بەدەستهێنانی هەمان مووچە لەیانەیەکی تردا ئاسان نییە، بۆیە ڕەنگە چارەسەر مانەوەی بێت تا کۆتایی وەرز .\nئەنجامدانی کۆبوونەوە لەگەڵ مووشەکەکەی مادێرا لە کاتێکدایە کە فابیۆ باراتیچی بەڕێوەبەری وەرزشی یانەکە وتوویەتی؛ ” نوێکردنەوەی گرێبەستەکەی رۆناڵدۆ ئێستا ئەولەویەتی ئێمە نییە”.\n30 کانونی دووهەم 2021 3.26 pm


ژمارەی تووشبووانی کۆرۆنا دەگاتە سەروو 500 کەس لە ڕۆژێکدا – لڤین پرێس\nژمارەی تووشبووانی کۆرۆنا دەگاتە سەروو 500 کەس لە ڕۆژێکدا\nد.خاڵس قادر، ڕایدەگەیەنێت، تادێت مەترسی بڵاوبونەوەی جۆرە گۆڕاوەکەی کۆرۆنا زیاتر دەبێت پێویستە خەڵک ئەو مەترسییە بەجدی وەربگرێت، دەشڵێت: گەشت و سەیران مەترسییەکی ئێجگار گەورەیە لەسەر بڵاوبونەوەی زیاتر و لەوانەیە لەچەند ڕۆژی داهاتوودا ژمارەی تووشبووان بگاتە سەروو 500 کەس لە ڕۆژێکدا.\nد.خاڵس قادر، ڕاوێژکاری تەندروستی پەرلەمانی هەرێمی کوردستان، سەبارەت بە مەترسییەکانی بڵاوبوونەوەی جۆرە گۆڕاوەکەی کۆرۆنا، قسەی بۆ دەنگی ئەمریکا کردووە و ڕاگەیاندووە، کە تادێت مەترسی بڵاوبونەوەی جۆرە گۆڕاوەکەی کۆرۆنا زیاتر دەبێت پێویستە خەڵک ئەو مەترسییە بەجدی وەربگرێت.\nئەوەشی خستوەتەڕوو “مه‌ترسی ئه‌وه‌مان هه‌یه له‌چه‌ند ڕۆژی داهاتوودا ژمارەی تووشبووان بگاته سه‌روو پێنجه‌سه‌د که‌س لەڕۆژێکدا”.\nدووپاتیشی کردوەتەوە کە ئەگەر ژمارەی تووشبووان بگاته سنوری هه‌زار “جارێکی تر تووشی گرفتی نه‌بوونی جێگه ده‌بین، وه هه‌روه‌ها له‌وانه‌شه جارێکی تر کێشه‌ی ئۆکسجینیش سه‌رهه‌ڵبداته‌وه چونکه په‌یوه‌سته به‌وه‌ی چه‌ند به‌کاری دێنیت که به‌کارهێنانی زیاتر بوو له‌وانه‌یه نه‌توانرێت وه‌کو پێویست دابین بکرێت”.\nد.خاڵس قادر سەبارەت بەکاریگەری گەشت و مەراسیمەکانی نەورۆزیش لەسەر زیادبوونی ژمارەی تووشبووانی کۆرۆنا وتوویەتی: گەشت و سەیران مەترسییەکی ئێجگار گەورەیە بۆ زیاتر بڵاوبونەوەی کۆرۆنای گۆڕاو ئەگەر خەڵک بیەوێت وەک ساڵانی تر بێت و ئەنجامی بدات بەوشێوەیە.\nمەسعود بارزانی پەیامێک بۆ مەحمود سەنگاوی دەنێرێت


وەفدێکی حیزبی دێموکرات سەردانی وەزارەتی دەرەوەی بێلژیکی کرد\n12:28 - 21 پووشپەڕ 2719\nکوردستان میدیا: وەفدێکی حیزبی دێموکراتی کوردستانی ئێران بە سەرپەرەشتیی لێپرسراوی گشتیی حیزبی دێموکراتی کوردستانی ئێران، سەردانی وەزارەتی دەرەوەی بێلژیک و پارلمانی فێدراڵی ئەم وڵاتەیان کرد.\nڕۆژی چوارشەممە، ١٩ی پووشپەڕ، لە چوارچێوەی کار و چالاکییەکانی تایبەت بە یادەوەریی سی ساڵەی "تێرۆری دوکتور قاسملوو و هاوڕێیانی"، وەفدێکی حیزبی دێموکراتی کوردستانی ئێران، بە سەرپەرەشتیی "مستەفا هیجری"، لێپرسراوی گشتیی حیزبی دێموکرات، سەردانی وەزارەتی دەرەوەی بێلژیک و پارلمانی فێدراڵی ئەم وڵاتەیان کرد.\nسەرلەبەیانیی ڕۆژی چوارشەممە، وەفدی حیزبی دێموکرات، سەرەتا بە مەبەستی چاوپێکەوتن لەگەڵ بەرپرسی کاروباری ئێران لە وەزارەتی دەرەوەی بێلژیک، سەردانی وەزارەتی دەرەوەی ئەو وڵاتەیان کرد و لەگەڵ ناوبراو بابەتەکانی پەیوەست بە یادەوەریی سی ساڵەی تێرۆری ڕێبەری شەهید و هاوڕێیانی و لە هەمانکاتدا، بابەتەکانی پەیوەست بە ئێران و خۆرهەڵاتی کوردستان، باسیان لەسەر کرا.\nلەم دیدارەدا، لێپرسراوی حیزبی دێموکرات، بەوردی ڕاوەستەی لەسەر هەلومەرج و سیاسەتەکانی کۆماری ئیسلامی کرد و پاشان سیاسەت و بۆچوونی حیزبی دێموکراتیان بەوردی خستە بەر باس.\nدوانیوەڕۆی هەمان ڕۆژ، وەفدی حیزبی دێموکرات، بە سەرپەرەشتیی لێپرسراوی گشتی، سەردانی پارلمانی فێدراڵی بێلژیکیان کرد. لەم سەردانەشدا باسکردن لە دۆزی کورد، یادەوەریی سییەمین ساڵی شەهیدانی ڤییەن و سیاسەت و ڕوانگەی حیزبی دێموکرات، لە تەوەرە سەركییەكانی دانیشتنەکە بوون.\nلەم چوارچێوەیەدا، ئەندامێکی پارلمانی فێدراڵی بێلژیک، "تیم واندێنپووت"، سەرپەرەشتیی کۆبوونەوەکەی کرد. سەرەتای کۆبوونەوەکە، لێپرسراوی گشتیی حیزبی دێموکرات، باسەکەی خۆی پێشکەش کرد و پاشان بە پرسیار و وڵام کۆبوونەوەکە کۆتایی پێهات.


پەیوەندییە تەلەفونیەکەی نێوان سەرۆک بایدن و پوتن\nی مانگی دوازده ٣١, ٢٠٢١\nلەنێوەندی زیادبوونی گرژییەکاندا سەبارەت بە زیادبوونی هێزەکانی ڕوسیا لەسەر سنووری ئۆکرانیا، سەرۆکی ئەمەریکا جۆو بایدن و سەرۆکی ڕوسیا ڤلادیمێر پوتن لەڕێی پەیوەندییەکی تەلەفونییەوە بۆ ماوەی 50 خولەک قسەیان کرد، لە پەیوەندییەکەدا تاوتوێی گرژییەکان کرا و دوو سەرۆکەکە گەشبینی خۆشیان دەربڕی سەبارەت بە گفتوگۆ سیاسییەکانی داهاتووی نێوان دوو وڵاتەکە.\nلە پەیوەندییە تەلەفونییەکەدا کە ڤلادیمێر پوتن داوای کردبوو، سەرۆکی ئەمەریکا جۆو بایدن وتی پێویستی بەوەیە ببینێت ڕوسیا گرژییە سەربازییەکان لەنزیک سنووری ئۆکرانیا کەم بکاتەوە، هاوکات پوتن وتی هەڕەشەکانی ئەمەریکا و هاوپەیمانەکانی بۆ سەپاندنی سزا بەسەر ڕوسیادا لەوانەیە ببێتە هۆی تێکچوونی پەیوەندییەکانی نێوانیان.\nوتەبێژی کۆشکی سپی جێن ساکی وتی " سەرۆک بایدن جەختی لەوە کردۆتەوە بەرەوپێشچوون لەم گفتوگۆیانەدا تەنها لە ژینگەیەکدا دەبێت کە تیایدا گرژییەکان کەم بکرێنەوە نەک زیاد بکرێن."\nبەرپرسێکی بەڕێوبەرایەتیەکەی ئەمەریکا وتی " بایدن دوو ڕێگەی خستۆتەڕوو، یەکێکیان ڕێگەی دیبلۆماسی بووە."\nوتیشی " ڕێگەکەی دیکە زیاتر سەنگ دەخاتە سەر بەربەست دانان، لەوانەش ئەگەر ڕوسیا خاکی زیاتری ئۆکرانیا داگیربکات ئەوا دەرەنجامی گەورە و مەترسیداری لێدەکەوێتەوە بۆ سەر ڕوسیا."\nڕاوێژکاری کرێملن وتی پەیوەندییە تەلەفونییەکە " پشتیوانییەکی باش " بوو بۆ گفتوگۆکانی داهاتوو.\nڕاوێژکاری کاروباری دەرەوەی کرێملن وتی بایدن دووبارە جەختی لە سەپاندنی سزا کردۆتەوە دژی ڕوسیا ئەگەر گرژییەکان زیاد ببن یاخود ڕوسیا ئۆکرانیا داگیربکات، پوتنیش لە وەڵامدا هۆشداریداوە و وتوویەتی ئەگەر ئەمەریکا جوڵەیەکی لەوجۆرە بکات ئەوا لەوانەیە ببێتە هۆی تێکچوونی پەیوەندییەکان.\nیوری یوشاکۆڤی ڕاوێژکاری پوتن وتی " هەڵەیەکی زۆر گەورە دەبێت و دەرەنجامی گەورەی لێدەکەوێتەوە." وتیشی پوتن بە بایدنی وتووە ڕوسیاش وەکو ئەمەریکا وەڵام دەداتەوە ئەگەر ڕوسیا چەکەکانی لەنزیک سنوورەکانی ئەمەریکا جێگیر بکردایە.\nوابڕیارە لە 9 و 10 ی مانگی یەکدا بەرپرسانی ئەمەریکا و ڕوسیا کۆببنەوە، مەبەست لە کۆبوونەوەکەش تاوتوێکردنی داواکارییە ئاسایشیەکانی ڕوسیا دەبێت. دواتریش لە 12 ی مانگدا بەرپرسانی ڕوسیا و هاوپەیمانێتی ناتۆ کۆدەبنەوە. لە 13 ی مانگیشدا کۆنفرانسێکی فراوانتر ئەنجام دەدرێت و هەریەک لە ئەمەریکا و ڕوسیا و وڵاتانی دیکەی ئەوروپا بەشداری تێدا دەکەن.\nجێی ئاماژەیە ڕوسیا داوایکردووە هاوپەیمانێتی ناتۆ گرەنتیەکی یاسایی بداتێ لەسەر ئەوەی بەرەو ڕۆژهەڵاتی ئەوروپا پەرەنەسەنێت، هەروەها داوایکردووە ناتۆ چالاکییە سەربازییەکانی لە وڵاتانی نزیک لە ڕوسیا ڕابگرێت، بەتایبەتی لە ئۆکرانیا.\nهەردوولا پەیوەندییە تەلەفونییەکەیان بە گفتوگۆیەکی " جددی " ناودێر کرد. بەڵام هیچ کامێکیان ئاماژەیان بە بەرەوپێشچوونێکی بەرچاو نەدا سەبارەت بە بڕیارێک بۆ کۆتایی هێنان بە گرژییەکان.\nسەرچاوە/ دەنگی ئەمەریکا، ڕۆیتەرز


2019-05-21 [08:32 AM]\nلەراگەیاندراوێکدا پەرلەمانی کوردستان رایدەگەێنێت ، ھێمن ھەورامی، جێگری سەرۆکی پەرلەمانی کوردستان، پێشوازیی لە ستیڤ ڤاگن، کونسوڵی گشتیی ئەمریکا لە ھەرێمی کوردستان و سلیڤا ئێیریس، بەرپرسی کاروباری سیاسی و ئابووریی کونسوڵخانەکە کرد.\nراشیدەگەیەنن کە لە دیدارەکەدا ھێمن ھەورامی، جێگری سەرۆکی پەرلەمانی کوردستان، ستایشی ستیڤ ڤاگن، کونسوڵی گشتیی ئەمریکای لەھەرێمی کوردستان کرد بۆ ئەم چوونە ناو جەماوەرو بەسەرکردنەوەی چین و توێژەکانی ھەرێمی کوردستان و رایگەیاند:"ئەمە نیشانی بەھێزیی ئاسایش و ئارامیی ھەرێمی کوردستانە بۆ تەواوی کونسوڵگەرییەکان لە ھەرێمی کوردستاندا".\nھەر لەدیدارەکەدا جێگری سەرۆکی پەرلەمانی کوردستان پوختەیەک لەرێکارە یاساییەکانی پێکھێنانی کابینەی نۆیەمی حکومەتی ھەرێمی کوردستان و شێواز و میکانزمی دەنگدان لەسەر پاڵێوراوان بۆ پۆستی سەرۆکی ھەرێمی کوردستان و کارنامەی کابینەی نۆیەمی حکومەتی ھەرێمی کوردستانی باسکرد و رایگەیاند: "دوای دەستبەکاربوونی سەرۆکی ھەرێمی کوردستان قۆناغەکانی پێکھێنانی کابینەی نۆیەم دەستپێدەکات و یەکێک لە کارە لەپێشینەکانی حکومەتی داھاتووی ھەرێمی کوردستان ئەنجامدانی چاکسازییەکی گشتگیرە لە سەرجەم سێکتەرەکان و دابینکردنی خوشگوزەرانییە بۆ خەڵکی کوردستان.\nلای خۆیەوە ستیڤ ڤاگن، کونسوڵی گشتیی ئەمریکا لە ھەرێمی کوردستان خوشحاڵیی خۆی دەربڕی بە ھەنگاوەکانی پێکھێنانی کابینەی نۆیەمی حکومەتی ھەرێمی کوردستان و رایگەیاند: "کۆمەڵگەی نێودەوڵەتی لەچاوەڕوانیی پێکھێنانی کابینەی نۆیەمی حکومەتی ھەرێمی کوردستانە و دەخوازین و پشتگیریی تەواو لە دامودەزگا شەرعییەکانی ھەرێمی کوردستان بکەین".\nلەکۆتایی دیدارەکەدا ھەردوولا پەیوەندییەکانی نێوان ھەرێمی کوردستان و عێراق و بارودۆخی سیاسیی ناوچەکەیان تاووتوێ کرد.\nئەم هەواڵە 3937جار خوێندراوەتەوە


ئه‌مڕۆ وه‌زیری ده‌ره‌وه‌ی ئێران ده‌گاته به‌غدا و دواتر دێته هه‌ولێر\n:: AM:08:44:13/01/2019 \nبڕیاره ئه‌مڕۆ یه‌كشه‌م محه‌مه‌د جه‌واد زه‌ریف وه‌زیری ده‌ره‌وه‌ی ئێران به یاوه‌ری شاندێكی 30 كه‌سی له به‌رپرسانی سیاسی و ئابووری وڵاته‌كه‌ی بگاته به‌غدای پایته‌ختی عێراق و دواتریش سه‌ردانی هه‌ولێری پایته‌ختی هه‌رێمی كوردستان بكات.\nباڵوێزخانه‌ی كۆماری ئیسلامی ئێران له به‌غدا له ڕاگه‌یه‌نراوێكدا ئاشكرای كرد، زه‌ریف دوای گه‌یشتنی بۆ به‌غدا له‌گه‌ڵ وه‌زیری ده‌ره‌وه‌ی عێراق كۆ ده‌بێته‌وه و به‌یانی ڕۆژی دووشه‌م له‌گه‌ڵ عادل عه‌بدولمه‌هدی سه‌رۆك وه‌زیران و محه‌مه‌د حه‌لبووسی سه‌رۆكی ئه‌نجوومه‌نی نوێنه‌ران كۆ ده‌بێته‌وه.\nدوای نیوه‌ڕۆی ڕۆژی دووشه‌م وه‌زیری ده‌ره‌وه‌ی ئێران به‌شداری كۆربه‌ندێكی هاوبه‌شی نێوان بازرگان و وه‌به‌رهێنه‌رانی عێراق و ئێران ده‌كات كه وه‌زیری بازرگانی عێراق سه‌رپه‌رشتی ده‌كات و زه‌ریف وتارێكی لێ ده‌خوێنێته‌وه، شه‌وی دووشه‌م له‌سه‌ر سێشه‌میش وه‌زیری ده‌ره‌وه‌ی ئێران له‌گه‌ڵ به‌رهه‌م ساڵح كۆ ده‌بێته‌وه.\nبه‌یانی ڕۆژی سێشه‌م وه‌زیری ده‌ره‌وه‌ی كۆماری ئیسلامی ئێران ده‌گاته هه‌ولێر و له‌گه‌ڵ به‌رپرسانی باڵای كوردستان كۆ ده‌بێته‌وه و به‌هه‌مانشێوه به‌شداری كۆربه‌ندی دووه‌می بازرگانی نێوان ئێران و هه‌رێمی كوردستان ده‌كات، دوای نیوه‌ڕۆیش ده‌چێته سلێمانی و له‌گه‌ڵ به‌رپرسانی ئه‌و شاره كۆ ده‌بێته‌وه.\nڕۆژی چوارشه‌م زه‌ریف ده‌گه‌ڕێته‌وه كه‌ربه‌لا و كۆربه‌ندێكی بازرگانی و ئابووری ده‌به‌سترێ و به‌شداری تێدا ده‌كات، له دوا وێستگه‌ی سه‌ردانه‌كه‌ی ده‌چێته شاری نه‌جه‌ف و ڕۆژی پێنجشه‌م به‌رنامه‌ی سه‌ردانه‌كه‌ی كۆتایی دێ و ده‌گه‌ڕێته‌وه كۆماری ئیسلامی ئێران.


21 تشرینی دووهەم 2021 – www.facebook.com/anarkistan.net ***** sekoy-anarkistani-kurdiy-zman@riseup.net ***** https://i-f-a.org\nرۆژ: تشرینی دووه‌م 21, 2021\n￼￼￼￼31 کەس دوێنێ لە پرۆتێستێکی لەندەندا دەستگیر کران\nدوێنێ , شەمە ، 20/11 ، بۆ جارێکی دیکەش ئەو گروپەی کە داوا لە حکومەت دەکەن بۆ چاککردنی 29 ملیۆن خانوو لە بریتانیا کە شێ و تەڕی و کەڕویان هەیە و لە زستاندا ناتوانرێت گەرمببن و دەبنە هۆی مردنی نیشتەجێبوونیان بە نەخۆشی جیاواز خۆدپیشاندانێکی گەورەیان کرد . لەم خۆپیشاندانەدا زیاتر لە 250 چالاکوان بەشدارییان کردو دواتر جسری لامبس و جادەی تەقاتوعەکەی ڤۆکسهۆڵ بریج [ جسر] یان بۆ چەند کاتژمێرێك داگیر کرد. بەمەش قورساییەکی زۆریان خستە سەر شەقامەکانی دەوروبەر بەهۆی داخستنی ئەو دوو جیسرەوە .\nبەشێکی گەورەی خۆپیشاندان و پرۆتێستەکە سەبارەت بە حوکمدانی 9 چالاکوانی هاوەڵیان بوو کە ڕۆژی 4شەمە، 18/11 ، لە لایەن دادگاوە بۆ ماوەی 3 بۆ 6 مانگ حوکمدران لەسەر جالاکییەکانی پێشویان. ناڕەزاییان داوای بەربوونی ئەو 9 کەسە و داخوازییەکانی دیکەیان دەکرد.\nیەكێك لە ناڕەزاییکەران کچێکی گەنجی 27 ساڵە بەناوی گابرێلا ، کە وێنەکەی دەبینیت، تا ئێستا 6 جار گیراوە. ئەو دەڵێت ” من بۆ ماوەی دوو ساڵە دەزانم کە شتێك خزمەتمان پێبکات بەرگریی مەدەنیانەیە و بڕوا و باوەڕم بەو خەڵکە هەیە کە هاتوون و یەککەوتونن …. حەلی ئەم ئەزمەیە، تەنها پێویستمان بە ئیرادەیەکی سیاسیانە هەیە کە بیکات.\nazadebram\tكوردی - Kurdi، هه‌واڵ و ڕاپۆرت\t 21 تشرینی دووهەم 2021 1 Minute


به‌كارهێنانی سیم كارت بۆ یه‌كه‌مجار\n24/3/2018 - 20:44\nیه‌كه‌م سیم كارت له ساڵی 1992 له‌سه‌ر مۆبایلی نۆكیا " 1011 " به‌كارهێنرا\nدوای ئه‌وه‌ی ئه‌ورووپا له سه‌ره‌تای ساڵانی نه‌وه‌ده‌كانی سه‌ده‌ی رابردوو پرۆتۆكۆلی هێله‌كانی داهێنا " GSM " واته سیسته‌می جیهانی بۆ هێڵه‌كانی په‌یوه‌ندی كه سیسته‌مێكه رێگا به به‌شداربوان ده‌دات له نێو تۆردا په‌یوه‌ندی ببه‌ستن ،ئه‌م كاته به سه‌رتای ده‌ركه‌وتنی سیم كارت داده‌نرێت .\nبۆ یه‌كه‌مجار سیم كارت په‌ره‌ی پێدرا له ساڵی 1991 بوو له لایه‌ن كۆمپانیای Giesecke Devrient له شاری میونخ له وڵاتی ئه‌ڵمانیا و بۆ یه‌كمجاریش نزیكه‌ی 300 كارت به كۆمپانیای Radiolinja فینله‌ندی فرۆشرا .\nیه‌كه‌م سیم كارت له ساڵی 1992 له‌سه‌ر مۆبایلی نۆكیا " 1011 " به‌كارهێنرا ،كه سه‌ره‌تا به شێوه‌ی گه‌وره ده‌ركه‌وت ، به‌ڵام به پێی كات بچووك كرایه‌وه كه یه‌كه‌م بچووك كردنه‌وه‌ش له ساڵی 2012 بوو كه له سه‌ر مۆبایلی " ئایفۆن " به‌كارهێنرا .\nجێی باسه، سیم كارت بهSIM ناسراوه كه وشه‌یه‌كه كورتكراوه‌ی " Subscriber Identity Module به واتای یه‌كه‌ی پێناسه‌ی هاوبه‌ش دێت ،كه بریتییه له پارچه پلاستیكێك ده‌خرێنه نێو مۆبایل و په‌یوه‌ندی پێ ئه‌نجامده‌درێت .


عه‌تا سه‌راوی: فیرعه‌ون ناتوانێت قائیمقامی سه‌یدسادق بگۆڕێت - ئاوێنه\nپۆلیسی سلێمانی 4 كەس دەستگیردەكات كە بەناوی نوشتەكردوە دەستدرێژییان كردوەتە\nبه‌هۆی پایه‌ندنه‌بون به‌مه‌رج و رێنماییه ته‌ندروستیه‌كان، به‌بڕیاری قائیمقامی سلێمانی و\n” هه‌ندێك براده‌ر به‌رنامه‌و پلانیان ته‌نها بۆ ئه‌وه‌یه كێشه‌و گرفت بۆ من دروستبكه‌ن”\nعه‌تا سه‌راوی: فیرعه‌ون ناتوانێت قائیمقامی سه‌یدسادق بگۆڕێت\nعه‌تاسه‌راوی فەرماندەی سه‌ربازی‌و ئه‌ندامی ئه‌نجومه‌نی ناوه‌ندی یه‌كێتی له‌باره‌ی گۆڕینی قائیمقامی سه‌یدسادقه‌وه كه ئامۆزایه‌تی چەند زانیارییه‌ك بۆ ئاوێنه ئاشكراده‌كات‌و ده‌ڵێت “شاڵاوی كوڕی كۆسره‌ت ره‌سوڵ‌و شێخ له‌تیف‌و حاكم قادر بۆ لێدانی ئه‌و دەیانەوێت دیاری ره‌فیق بگۆڕن‌و كه‌سێكی سه‌ر به‌خۆیان دابنێن”.\nئاوێنە: لەچاوپێكەوتنێكیدا لەگەڵ رۆژنامەی ئاوێنەدا عه‌تاسه‌راوی فەرماندەی سه‌ربازی‌و ئه‌ندامی ئه‌نجومه‌نی ناوه‌ندی یه‌كێتی له‌باره‌ی گۆڕینی قائیمقامی سه‌یدسادقه‌وه كه ئامۆزایه‌تی رایگەیاند “پێم وایه هه‌ندێك براده‌ر به‌رنامه‌و پلانیان ته‌نها بۆ ئه‌وه‌یه كێشه‌و گرفت بۆ من دروستبكه‌ن له‌به‌رئه‌وه‌ی زۆرینه‌ی قه‌زاكه خزمی منن”.\nوتیشی “دیاری ره‌فیق كه ئێستا قائیمقامی سه‌یدسادقه پێشتر به‌ڕێوه‌به‌ری تاپۆ بوه، به‌هۆی پاكی‌و ڕێكوپێكیه‌وه یه‌كێتی خۆی مه‌منونی بوه بۆ چاره‌سه‌كردنی كێشه‌ی قائیمقامی سه‌یدسادق داوایان لێمانكردوه ئه‌و پۆسته وه‌ربگرێت”.\nسەراوی جەغت لەسەر ئەوە دەكاتەوە كە “بڕیاری یه‌كێتی بڕیاری ماڵی جه‌لال تاڵه‌بانیه‌و بڕیاری قوباد تاڵه‌بانی‌و هێرۆ ئیبراهیم ئەحمه‌ده، ئه‌وان بڕیاربده‌ن خۆم لایده‌به‌م، جگه له‌وان فیرعه‌ون ناتوانێت قائیمقامی سه‌یدسادق بگۆڕێت”.\nهەر ئەمڕۆ (سێشەممە) عەتا سەراوی ئەندامی ئەنجومەنی ناوەندی یەكێتی لەبارەی ناوهێنانی حاكم قادر حەمە جان لەچاوپێكەوتنەكەی ڕۆژنامەی ئاوێنەدا رونكردنەوەیەكی بۆ ئاوێنە نارد و تیایدا هاتوە “دوای ئەوەی ئەمڕۆ لەرۆژنامەی ئاوێنە لێدوانێكم دابو لەسەر كێشەی قایمقامی سەید سادق و ناوی هەڤاڵ حاكم قادر-م هێنابو بەڕێزیان پەیوەندی پێوە كردم بەكەمێ توڕەبونیشەوە پێی راگەیاندم كە لەدور و نزیك ئاگایی لەبڕیاری لەو جۆرە نییە و كەسیشی رانەسپاردوە بۆ گۆڕانكاری پۆستی قایمقامی سەیدسادق.\nبۆیە بەندە داوای لێبوردنی لێ ئەكەم لەناوهێنانی ئەو هاوڕێ و هەڤاڵی بەڕێزی بەندەیە و هەڵەیان تێگەیاندم و لەهەمان كاتدا داوا لەمەكتەبی سیاسی بەڕێز دەكەم بەبڕیارێكی جەماعی سەرجەم پۆستە حكومییەكان بگۆڕن لەسەر بنەمایی كەسی شیاو بۆ شوێنی شیاو. ئێمەش بەهەمو توانامان پشتگیری یان دەكەین با چیتر ئەوەندە توشی شەرمەزاری لای كەسوكاری شەهیدەكانمان نەبین و لەم فەوزاو شەڕی كتلە و ناوچەگە رییە رزگارمان بێت كە ئەمە تاوانە بەرامبەر خەبات و خوێنی شەهیدەكانمان و مێژوی یەكێتیی نیشتمانیی كوردستانیش لەگەڵ ڕێزم”.\nزانیاری زیاتر لەژمارە (570)ی ڕۆژنامەی ئاوێنە بخوێنەرەوە كە ئەمڕۆ (سێشەممە) بڵاوكرایەوە‌و ئێستا لەبازاڕەكانی هەرێمە.


وه‌زاره‌تی نه‌وتی حکومه‌تی عێراق ده‌ڵێت ڕێوشوێنی یاسایی له دژی تورکیا و وه‌زاره‌تی سامانه سروشتیـیه‌کانی هه‌رێمی کوردسـتان ده‌گرێته‌به‌ر له به‌رامبه‌ر هه‌نارده‌کردنی نه‌وتی هه‌رێم له ڕێگه‌ی تورکیاوه به‌بێ ڕه‌زامه‌ندی حکومه‌تی ناوه‌ندی عێراق.\nوه‌زاره‌تی نه‌وتی عێراق ڕۆژی هه‌ینی له‌سه‌ر ماڵپه‌ڕه‌که‌ی به‌یانـنامه‌یه‌کی له‌م باره‌یه‌وه بڵاوکرده‌وه و تیایدا ده‌ڵێت سکاڵای له‌سه‌ر حکومه‌تی تورکیا و کۆمپانیای (بۆتاش) ی تورکی داوه به ژوری بازرگانی نێوده‌وڵه‌تی له پاریس.\nوه‌زاره‌ته‌که ده‌ڵێت حکومه‌تی تورکیا ڕێـکه‌وتنـنامه‌ی سـاڵی 2010 ی پـێشـێلکردووه، به‌وه‌ی له 21 ی مانگی پـێنجه‌وه ڕێگه‌ی به هه‌نارده‌کردنی نه‌وتی هه‌رێمی کوردسـتانی داوه بۆ بازاڕه‌کانی جیهان له ڕێگه‌ی به‌نده‌ری جیهانی تورکیـیه‌وه.\nده‌شڵێت سـکاڵا له دادگا له دژی وه‌زاره‌تی سامانه سروشـتیـیه‌کانی هه‌رێمی کوردسـتانیش تۆمارده‌کات، چونکه به‌بێ ڕه‌زامه‌ندی حکومه‌تی ناوه‌ندی نه‌وتی هه‌نارده‌کردووه.\nپـێشتر تانه‌ر یه‌ڵدز وه‌زیری وزه‌ی تورکیا ڕایگه‌یاند یه‌که‌م بڕه نه‌وتی هه‌رێمی کوردسـتانی عێراق له ڕێگه‌ی به‌نده‌ری جیهانه‌وه هه‌نارده‌کرا که یه‌ک ملیۆن بۆشکه نه‌وت بوو. گوتیشی ئه‌و نه‌وته‌ی هه‌رێم که له‌و به‌نده‌ره عه‌مبارکراوه نزیکه‌ی 2.5 ملیۆن بۆشکه نه‌وته.\nوه‌زاره‌تی نه‌وتی عێراق هه‌روه‌ها ئاگاهی به هه‌موو کۆمپانیاکانی نه‌وت دا نه‌وتی عێراقی به شێوه‌یه‌کی نایاسایی نه‌گرن، ئه‌گه‌ر نا ئه‌وا خۆیان له ئه‌نجامه‌کانی گرتنه‌به‌ری ڕێگه یاسایـیه‌کان له دژیان به‌رپـرسیارده‌بن.


ئامێرێكی سیخووڕیی سوپای تورك له كۆبانێ كه‌وته خواره‌وه\nناوه‌ندی ڕاگه‌یاندنی یه‌كینه‌كانی پاراستنی گه‌ل (یه‌په‌گه) ڕاگه‌یه‌نراوێكی بڵاوكرده‌وه و ئاشكرای كرد كه سوپای توركیا سنووری ته‌واوی ڕۆژاڤا پێشێل ده‌كات و ئامێرێكی ئاسمانیی كه مه‌به‌ستی سیخووڕی ڕه‌وانه‌ی ئاسمانی كۆبانێ كراوه، كه‌وتووه‌ته خواره‌وه.\nله ڕاگه‌یه‌نراوه‌كه‌ی یه‌په‌گه‌دا هاتووه: «سوپای توركی داگیركه‌ر له سه‌ره‌تای شۆڕشی ڕۆژاڤاوه، له‌سه‌ر ته‌واوی هێڵی سنوور به هه‌وڵه‌كانی كردنه ئامانجی هاوڵاتییانی سیڤیل و هێزه‌كانمان، هه‌روه‌ها هێرشی چه‌كداری پێشێلی سنوور ده‌كات. دوایین جار ٦ی تشرینی یه‌كه‌م\_١٤ی ڕه‌زبه‌ر ئامێرێكی ئاسمانیی سیخووڕیی سوپای توركی داگیركه‌ر كه له‌سه‌ر ئاسمانی كۆبانێ ده‌سووڕایه‌وه، به‌هۆی كێشه‌یه‌ك كه تووشی بووه كه‌وته خواره‌وه و له لایه‌ن ئێمه‌وه ده‌ستی به‌سه‌ردا گیرا.»\nکۆی سه‌ردان: 18066930


سەرۆکێ مەقدۆنیا رەت کر بریارا گوھورینا ناڤێ وەلاتێ خوە ئیمزا بکەت - وارمیدیا\nئێكشه‌مبێ دێ په‌ڕله‌مانێ كوردستانێ كۆم بیت\nشاهۆز حه‌سه‌ن: فه‌ره‌نسا ده‌ستپێشخه‌رییه‌ك بۆ لێكنێزیككرنا ئالییێن ناكۆك هه‌یه\nدھۆک.. ڤەدیتنەکا شوونواری یا دەولەتا میتانی دھێت ئاشکرا کرن\nدو پەقینان پایتەختا تونسێ ھەژاند\nژاپۆن.. سەرکردەیێن وەلاتان بۆ پشکداریێ د G-20 دا ئامادە دبن\nبه‌عاج.. داعشێ دو ژن كوشتن و شێخه‌ك برینداركر\nنه‌سر: ژیێ حكومه‌تێ 20% ده‌ربازكر و هێشتا چ نه‌كرییه\nگۆپیتکا جی بیستێ سوبە دێ ل ژاپۆنێ دەست پێ کەت\nپارتی دێ بەربژارێن خوە ئاراستەی سەرۆکوەزیرێ راسپاردی کەت\nستەنبۆل.. ئەڤرۆ دێ شارەداری رادەستی ئیمامئۆغلویی ھێت کرن\nسەرۆکێ مەقدۆنیا رەت کر بریارا گوھورینا ناڤێ وەلاتێ خوە ئیمزا بکەت\nمێژوویا به‌لاڤكرنێ: 2018/06/14 - 12:47 م\nسەرۆکێ مەقدۆنیا رەت کر رێککەفتنا د گەل یۆنانێ یا گوھرینا ناڤێ وەلاتێ وی ئیمزا بکەت و ئەو یەک ب دژی دستووری ل قەلەم دا.\nجیۆرج ئیڤانۆڤ، سەرۆکێ مەقدۆنیا شڤێدی د پرێسکۆنفرانسەکێ دا دژایەتیا خوە بۆ وێ رێککەفتنا د ناڤبەرا حکومەتا وەلاتێ وی و یۆنانێ یا گوھرینا ناڤێ مەقدۆنیا بۆ مەقدۆنیاباکۆر دیار کر و گۆت: بریارا وی یا داویێ یە و ئەو رێککەفتنێ ئیمزا ناکەت و گۆت ژی: گوھرینا ناڤێ وەلاتێ وان نابیتە بەھانە بۆ ئەندامبوونا وی وەلاتی د ئێکەتیا ئەورۆپا و ناتۆیێ دا .\nبه‌رییا نها سەرۆکوەزیرێ یۆنانێ و سەرۆکوەزیرێ کۆمارا مەقدۆنیا رێککەفتبوون كو ناڤێ مەقدۆنیا بۆ مەقدۆنیا باکۆر بگوھورن، لێ سەرۆکێ وی وەلاتی پشتەڤانیا پارتیا دیمۆکراتیک یا ئێکپارچەیا نشتیمانی یا ئۆپۆزسیۆن دەست خوە ڤە ئینایە و مافێ رەتکرنا وێ بریارێ ژی ھەیە.\nچەندین سالە ژبەر مژارا ناڤێ مەقدۆنیا ، ئەو وەلات نەشیاییە ببیتە ئەنداما ناتۆ و ئێکەتییا ئەورۆپا ژبەرکو یۆنانێ ھەرێمەک ل باکۆرێ وەلاتێ خوە ھەیە ب ناڤێ مەقدۆنیا و ناڤێ کەڤنێ مەقدۆنیا ب دیرۆکا خوە دزانیت و وی ناڤی وەک دزینا کولتورێ یونانییان دھەژمێریت.\nلاریجانی: دەربازکرنا سنۆرێن ئیرانێ باجەکا گران ھەیە\n2019/06/27 - 9:55 ص\nئیران رەت دکەت ب تنێ رێککەفتنا ئەتۆمی پارێزیت\n2019/06/27 - 9:50 ص


نه‌ورۆزی ئه‌مساڵ له کوردستانی بنده‌ستی ڕژیمی ئێران، ئه‌نوه‌ر ئه‌لیاسی – PMNews\nنه‌ورۆزی ئه‌مساڵ، له کوردستانی بنده‌ستی کۆماری ئیسلامی ئێران، دوو په‌یامی گرنگی تێدا بوو، یه‌که‌م ئه‌وه بوو گه‌لی کورد له کوردستانی ئێران، له دوای ئه‌و هه‌موو زوڵم و زۆر و چه‌رمه سه‌رییه، هه‌ر به پێوه وه‌ستاون\nو به‌رده‌وام به خه‌بات و شێوازی جۆراوجۆر، وه‌ڵامی ئه‌و ڕژیمه دیکتاتۆره ده‌ده‌نه‌وه‌و، پێکه‌وه به ده‌نگی به‌رز ده‌ڵێن، که‌س نه‌ڵێ کورد مردووه کورد زیندووه، زیندووه قه‌ت نانه‌وێ ئاڵاکه‌مان، له نه‌ورزۆی ئه‌مساڵ ئه‌م په‌یامه، باشتر و به‌هێزتر د‌را به گوێی کۆماری ئیسلامی ئێران.\nدووه‌م په‌یام، ئه‌وه بوو، جۆرێک له نائومێدی لای ژڕیمی ئێران درووست کرد، که چی دیکه به زیندانی و سێداره و ترس و تۆقاندن، ناتوانن نکۆڵی له گه‌لێکی ئازا و بوێر بکه‌ن، ڕوونتر بێژم، ئیراده‌ی ئه‌وان ڕۆژ به ڕۆژ پیرو لاواز ده‌بێ و ئیراده‌ی گه‌لی کوردیش گه‌نجترو به‌هێزتر ده‌بێ.\nنه‌ورۆز یه‌عنی ڕۆژێکی نوێ، یه‌عنی هاتنی گژووگیاو گوڵ، ته‌قینی کانیاو نه‌مانی سه‌رماو هه‌ڵپه‌رکێ و گۆرانی شادی، یه‌عنی وه‌رزێکی ڕه‌نگین و نوێ، له هه‌موو شارو لادێ گوندنشینه‌کانی کوردستانی ئێران، ئه‌م نه‌ورۆره، له هه‌موو نه‌ورۆزه‌کانیتر پڕ ڕه‌نگتر و گه‌رم و گوڕتر بوو، بۆیه نیشتمان سه‌رتاپا بزه‌و هیوا دایپۆشی و بۆنی موژده‌ی ئازادی لێ ده‌هات.\nبە بڕوای من ئیرادە‌ی خه‌ڵک، زۆر گرنگه، نابێت نادیده سه‌یربکرێت، خه‌ڵکی کوردیش له کوردستانی بنده‌ستی ئێران، خه‌ڵکێکی به ئێراده‌و چاونه‌ترس و بوێرن، بۆیه حه‌ق وایه حیزبه کوردییه‌کان به جیدی ئاوڕ لەو ئیراده‌یه بده‌نه‌وه و گرنگی پێده‌ن و پشتگوێی نه‌خه‌ن.\nله کۆتاییدا هیوادارم، خه‌ڵکی کورد له کوردستانی ئێران، به ئامانجی خۆی بگات و ئه‌و هه‌موو خه‌بات و قوربانیه‌ی داویه‌تی له پێناوی ئازادی و یه‌کسانی و ڕزگاری، به فیڕۆ نه‌چێت و به ده‌ستی بێنێت.


لە 1ى ئایاردا سەندیکاى کرێکاران یاداشتێک دەداتە حکومەتى هەرێم\nHome›هەواڵ›کوردستان›لە 1ى ئایاردا سەندیکاى کرێکاران یاداشتێک دەداتە حکومەتى هەرێم\nئەمڕۆ هەینى 1ى ئایار ڕۆژى جیهانى کرێکاران، لقى سلێمانى سەندیکاى کرێکارانى کوردستان لە کۆنگرەیەکی ڕۆژنامەوانیدا یاداشتێکى 10 خاڵى ئاڕاستەى حکومەتى هەرێمى کوردستان کرد سەبارەت بە باشکردنى ڕەوشى ژیانى کرێکاران.\nچالاک ڕەئوف سەرۆکى سەندیکاى کرێکارانى کوردستان لقى سلێمانى ڕایگەیاند “پێویستە حکومەت قەرەبووى ئەو کرێکارانە بکاتەوە کە بەهۆى ڤایرۆسى کۆرۆناوە کاریان لەدەستدا و بودجەى تایبەت تەرخانبکرێت بۆ بیمەى بێکارى”.\nهاوکات داواکاربوون “هێنانى کرێکارى بیناى سنوردار بکرێت و چاودێرى زیاترى خاوەن کار و کۆمپانیاکان بکرێت بۆ دابینکردنى پێداویستییەکانى پیشەى سەلامەتى، بەگەڕخستەنەوەى پارەى پاشەکەوتى کرێکاران لە پڕۆژەى وەبەرهێنان لە خزمەتى کرێکاراندا”.\nلەبارەى ڕووداوەکانى گیانلەدەستدانى کرێکاران لەکاتى کارکردندا، چالاک ڕەئوف وتى: “لەمانگى 1ى ئەمساڵەوە تاوەکو مانگى 3 کە کرێکاران کاریان کردووە، 2 کرێکار لەشارى سلێمانى بەهۆى کارەکەیانەوە گیانیان لەدەستداوە”.\nشاندی باڵای حكومە‌تی ھە‌رێم لە‌گە‌ڵ لیژنە‌ی دارایی ئە‌نجومە‌نی نوێنە‌رانی عێراق كۆبووەوە\nگرنگترین مانشێتی ئەمڕۆ چوارشەممە 14/10/2020ی رۆژنامە وەرزشییەکانی ئیسپانیا\nشارەوانی سلێمانی: دەنگۆی فرۆشتنی حەوت خوێندنگە دوورە لە راستییەوە


دوای فرۆشتنی پشکی یانەی ئارسیناڵ؛\nملیاردرێکی ئێرانی ٤٩.٩ لە سەدی پشکی یانەی ئۆرتۆنی ئینگلیزی کڕی\nفەرهاد موشیری بە کڕینی ٤٩.٩ لە سەدی پشکی یانەی لیورپولی ئۆرتۆن، بووە گەورەترین خاوەن پشکی ئەم یانەیەی بریتانیا کە لە خولی نایابی ئینگلته‌رادا بەشدارە.\nڕێگە نادەم سیاسەت کاریگەری لەسەر تۆپی پێ دابنێت\nسەرۆکی نوێی یەکێتی جیهانیی تۆپی پێ لە یەکەمین لێدوانی خۆیدا وتی: ناهێڵم سیاسەت کاریگەری لەسر تۆپیدابنێت و هەوڵ دەدەم فیفا بگاتەوە پێگەی بەرزی خۆی.\nسه‌رکه‌وتنی پڕبایه‌خی مان سیتی به‌رانبه‌ر دینامۆکیه‌ف/وه‌ستانی ئه‌تله‌تیکۆ\nله شه‌وی کۆتایی خولی چوونی قۆناغی ۱۶ی خولی پاڵه‌وانی یانه‌کانی ئه‌ورووپا، مان چێسترسیتی له ماڵی دینامۆکییه‌ف توانی سه‌رکه‌وتنێکی پڕبایه‌خ وه‌ده‌ست بێنێو ئه‌تله‌تیکۆ مه‌دریدیش له به‌رانبه‌ر ئایندهۆوێن وه‌ستا.\nحەوتەی بیست و پێنجەمی لالیگا؛\nیەکسانی یانەی شاهانە و مالاگا/ ۹ خاڵ مەودا تا بارسێلۆنا\nیانەی تۆپی پێ ڕیال مەدرید لە زەوینی مالاگا یەکسان بوو و دوو خاڵی لە دەستەوە بوو تاکوو مەودای لەگەڵ بارسێلۆنا بگاتە ۹ خاڵ.\nحه‌وته‌ی ۱۶ی لالیگا؛\nخیخۆن ته‌سلیمی بارسێلۆنا بوو/ مێسی له سنووری ۳۰۰ گۆڵ په‌ڕیه‌وه\nیانه‌ی تۆپی پێ بارسێلۆنا به به‌زاندنی ئێسپۆرتینگ خیخۆن له یاری دواکه‌وتووی یانه‌کانی ئێسپانیا توانی مه‌ودای خۆی له‌سه‌رووی خشته‌که له‌گه‌ڵ ڕکابه‌ره‌کانی زیاتر بکاته‌وه.\nزیزۆ له خولی پاڵه‌وانانی ئه‌ورووپا خۆی تاقیده‌کاته‌وه؛\nریال مه‌درید له پشت ده‌روازه‌ی ڕۆما/ دێوه‌زمه کوژ له به‌لژیکا دێته مه‌یدان\nزەینەدین زیدان پاش وەدەست هێنانی ئەنجامی باش لە لالیگا ئێستا دەبێ خۆی لە ئەزموونی دژواری ڕکابەرییەکانی خولی پاڵەوانی ئەورووپا تاقی بکاتەوە.\nقۆناغی ١٦ی خولی یانە پاڵەوانەکانی ئەورووپا:\nپاریس سان ژێرمان به ۲ گۆڵ چێڵسی برده‌وه/ بنفیکا به سه‌ختی زنیتی به‌زاند\nقۆناغی یه‌ک هه‌شتی کۆتایی خولی نایابی پاڵه‌وانی ئه‌ورووپا شه‌وی ڕابردوو به دوو یاری به‌ڕێوه‌چوو که تێدا یانه‌ی پاریس سان ژێرمانی فه‌ڕه‌نسا توانی لەنێو یاریگای پارک دێ پران، چێڵسی بباته‌وه و بنفیکاش شکستی به زنیت هێنا.\nحه‌وته‌ی بیست و شه‌شه‌می ئینگلته‌را؛\nلیڤەرپوڵ به ۶ گۆڵی ئەستۆن ڤیلای له ماڵی خۆیدا ته‌زاند\nیانه‌ی تۆپی پێ لیڤه‌رپوڵ له یاریگای ئه‌ستۆن ڤیلا توانی به ۶ گۆڵ به‌رانبه‌ر به سیفر سه‌رکه‌وێت.\nئارسێناڵ له خوله‌کی ۹۵دا لیسته‌ری برده‌وه/ کارتی سووریا خه‌ونی ۴۳ ساڵه‌ی تێکدا\nیانه‌ی تۆپی پێ ئارسێناڵ له حاڵێکدا که تایمی یه‌که‌م به‌رانبه‌ر به لیسته‌رسیتی دۆڕا بوو پاش ئه‌وه‌ی به کارتی سوور یاریزانێکی کرایه ده‌ره‌وه، توانی له خوله‌کی ۹۵دا یاریه‌که بباته‌وه و خه‌ونی ۴۳ ساڵه‌ی لیسته‌ر بشێوێنێت.\nله لایه‌ن یانه‌ی هۆفێن هایم؛\nگه‌نج ترین ڕاهێنه‌ری مێژووی بۆندیس لیگا ناسێندرا\nیانه‌ی تۆپی پێ هۆفێن هایم دوای جیابوونه‌وه‌ی هۆب ئێستیۆس، ڕاهێنه‌رێکی گه‌نجی له جێگای دانا.\nئه‌گه‌ر پزیشکان بڕیار بده‌ن؛\nنه‌شته‌رگه‌ری گورچیله بۆ لیۆنێل مێسی ده‌کرێت\nهێرشبه‌ری ئارژانتینی یانه‌ی تۆپی پێ بارسێلۆنا به هۆی ئازاری گورچیله‌وه پشکنینی بۆ کراوه و ئه‌گه‌ری ئه‌وه هه‌یه که نه‌شته‌رگه‌ریی بۆ بکرێت.\nحه‌وته‌ی بیسته‌می بوندیس لیگا:\nبایرن مۆنیخ له زه‌وینی لیڤەرکوزن ڕاگیرا/ دووه‌مین یه‌کسانی گواردیۆلا\nدیداری یانه‌کانی تۆپی پێ بایه‌ر لیڤەرکوزن و بایرن مۆنیخ له حه‌وته‌ی بیسته‌می بوندیس لیگا به بێ گۆڵ کۆتایی هات.\nحه‌وته‌ی بیست و چواره‌می ئینگلته‌را؛\nسه‌رکه‌وتنی لێستر به‌رانبه‌ر به لیڤێرپوول/ئارسێناڵ وه‌ستا\nحه‌وته‌ی بیست و چواره‌می پێشبڕکێیه‌کانی خولی نایابی ئینگلته‌را شه‌وی رابردوو به‌ڕیوه‌چوو که له سه‌ره‌کیترین یارییه‌کاندا لێسترسیتی و مه‌نچێستر سیتی ڕکابه‌ره‌کانیان دۆڕاند.\nبۆ وه‌رزی داهاتووی خولی نایابی ئینگلته‌را؛\nپیپ گواردیۆلا به گرێبه‌ستێکی سێ ساڵه بووه ڕاهێنه‌ری مه‌نسیتی\nیانه‌ی مانچستەر سیتی بۆ وه‌رزی داهاتوو، پیپ گواردیۆلای وه‌ک راهێنه‌ر ده‌ستنیشان کرد.\nڤیدیۆ/ هیچ کات ده‌مه‌قڕه له‌گه‌ڵ نێوبژیڤاندا مه‌که‌ن!\nهه‌ندێ یاریزانی تۆپی پێ هه‌یه که ده‌مه‌قڕێ له‌گه‌ڵ نێوبژیڤان ده‌کات و چێژ له‌م کاره‌ی ده‌بات،به‌ڵام هه‌ندێ جاریش نیوبژیڤانه‌کان به‌م شێوه وڵام ده‌ده‌نه‌وه.\nڤیدیۆ/ شوێنی ژیان و یاری کردنی مێسی ئه‌فغانستان\nکوڕێکی ئه‌فغانی هانده‌ری لیۆنێل مێسی که به هۆی فه‌قیری دڵقێکی کردووه‌ته کاوه‌ر و له به‌ری ده‌کات بووه‌ته جێگای سه‌رنجی میدیاکان.\nڤیدیۆ/ سه‌ره‌نجڕاکێش ترین گۆڵ له خۆیی جیهانی تۆپی پێ\nگۆڵچیه‌کی عه‌ره‌بستانی به تۆمارکردنی سه‌رنجڕاکیشترین گۆڵ له خۆ، نێوی چووه ناو مێژووی تۆپی پێ.\nڤیدیۆ/ گۆڵی جوان له مه‌ودای دووره‌وه\nله‌م گرته‌یه‌دا ده‌توانن ۱۵ گوڵی جوان له مه‌ودای دوور له یانه‌کان و خوله‌نایابه‌کانی تۆپی پێ جیهان ببینن.\nبووفۆن ماڵئاوایی ده‌کات\nگۆڵچی ناوازه‌ی تۆپی پێ ئیتالیا پاش کۆتایی هاتنی پێشبڕکێیه‌کانی مۆندیالی ۲۰۱۸ ده‌ست کێشه‌کانی هه‌ڵده‌خات و ئیتر ماڵئاوایی له جیهانی وه‌رزشی پاڵه‌وانێتی ده‌کات.\nچێلسی به ته‌نیا گۆڵێک ئارسیناڵی لە لووتکە دابه‌زاند\nبه راپۆرتی ئاژانسی هه‌واڵی مێهر، شه‌وی ڕابردوو لەمیانه‌ی یارییەکانی هەفتەی ٢٣ی خولی نایابی ئینگلتەرا یانەی ئارسیناڵ بە ئامادەبوونی ٦٠ هەزار هاندەر لەنێو یاریگای ئیمارات میوانداری چێلسی کرد.\nحەوتەی بیست و یەکەمی لالیگا؛\nبارسێلۆنا بە دوو گۆڵ مالاگای بردەوە\nبەرگرانی پلەیی پاڵەوانی پێشبڕکێیەکانی تۆپی پێی دەستە یەکی یانەکانی ئێسپانیا توانی مالاگا بدۆڕێنێ.\nحەوتەی بیست و سێیەم خولی نایابی ئینتلگەرا؛\nلێستەر سیتی باڵانشینە/مەنچێستر یوونایتێد بەرانبەر بە ساوتهمپتۆن دۆڕا\nیانەی تۆپی پێ لێستەرسیتی بە سەرکەوتنێکی پڕ گۆڵ بەرانبەر بە ئێستۆک سیتی بە تەنیایی هاتە ڕیزی باڵای خشتەکەی خولی نایابی ئینتلگەرا.\nڤیدیۆ/ کورتکراوی دیداری نێوان یانەکانی نۆروێچ- لیڤێرپووڵ\nیانەکانی تۆپی پێ لیڤێرپووڵ لە حەوتەی بیست و سێهەمی یارییەکانی خولی نایابی ئینگلتەرا، توانی بە ئەنجامی 5 گۆڵ بەرانبەر بە 4 گۆڵ نۆروێچ بباتەوە.\nمێسی تۆپی زێڕینی بردەوە\nئاهەنگی دیاریکردنی باشترین یاریزان و ڕاهێنەری ساڵی ٢٠١٥ بەڕێوەچوو و لە کۆتاییدا لیۆنێل مێسی ئەرژەنتینی تۆپی زێڕینی مسۆگەر کرد.\nڤیدیۆ/جووڵه ته‌کنیکیه‌کانی زه‌ینه‌دین زه‌یدان\nبه ئاماده‌بوونی زه‌یدان له‌سه‌ر کورسی ڕاهێنه‌ریی ڕیال مه‌درید.یاریه‌کانی ئه‌م یانه ئێسپانیاییه سه‌رنجڕاکێشتر ده‌بێت.\nدوای تۆپی پی وه‌ک پاشا ده‌ژیم\nهێرشبه‌ری پۆرته‌غاڵی یانه‌ی ریال مه‌درید وتی: ده‌یه‌وێت پاش تۆپی پێ وه‌ک پاشا بژیت و ئیتر نایه‌وێت وه‌ک ڕاهێنه‌ر یان سه‌رۆکی یانه‌یه‌کی تۆپی پێ کار بکات.\nحه‌وته‌ی هه‌ژده‌یه‌می لالیگا؛\nیه‌کسانی ڕیال مه‌درید و ڤالێنسیا/ بارسێلۆنا له پله‌ی دووه‌م مایه‌وه\nیانه‌ی تۆپی پێ ریال مه‌درید له حاڵێکدا که ۲۰ خوله‌کی کۆتایی دیداره‌که‌ی خۆی له زه‌وینی ڤالێنسیا به یاریزانێکی که‌متر بوو،دوو جار پێشکه‌وتنی خۆی له‌ده‌سته‌وه بوو و به یه‌کسانی زه‌وینه‌که‌ی به‌جێهێشت.\nڤیدیۆ/ ۱۰ گۆڵی هه‌ڵبژارده‌ی بوندیس لیگا له نیو وه‌رزی یه‌که‌م\nله‌م گرته ڤیدیۆییه‌دا ۱۰ گۆڵی هه‌ڵبژارده‌ی نیو وه‌رزی یه‌که‌می بوندیس لیگا ده‌بینن که گۆڵی ناوازه‌ی ڕابێرت لواندۆفسکی وه‌ک جوانترین گۆڵ هه‌ڵبژێردراوه.\nڤیدیۆ/ کورتکراوی دیداری یانه‌کانی هانۆفێر- بایرن مۆنیخ\nیانه‌ی تۆپی پێ بایرن مۆنیخ،باڵانشینی خشته‌ی پێشبڕکێیه‌کانی بوندسلیگا له حه‌وته‌ی حه‌فده‌یه‌م توانی یانه‌ی هانۆفێر به گۆڵیک بدۆڕێنێت.\nیاریکردنم سەرووی لە مارادۆناوە گرتووە/تۆپی پێ هەموو ژیانی من نییە\nهێرشبەری ئارژانتینی یانەی تۆپی پێ بارسێلۆنا،دیەگۆ ماردۆنا وەک کاریگەرترین کەسایەتی لەسەر خۆی ناودەبات.


ئەمڕۆ لە مێژوو دا – History Of Kurd\nزريان احمد 2016-04-21\tئەمرۆ لەمێژوودا لێدوان نووسین ناچالاککراوە لە ئەمڕۆ لە مێژوو دا 1,610 Views\n753 پ.ز: دروستكردنی شاری رۆما له‌سه‌ر ده‌ستی رومولوس ورموس.\n1509: هنری هه‌شته‌م چووه سه‌ر عه‌رشی ئینگلته‌ره دوای وه‌فاتی باوكی (هنری حه‌وته‌م).\n1519: هرنان كورتیس گه‌شته شاری (فیراكروز)ی مه‌كسیكی.\n1612: توكوگاوا ئییه- یاسو بڕیارێكی ده‌ركرد كه ئاینی مه‌سیحی قه‌ده‌غه‌كرد له‌و زه‌ویانه‌ی كه ده‌كه‌ونه ژێر ده‌سه‌ڵاتی یابانه‌وه.\n1702: سه‌رۆك هۆزی (ئه‌كو) ئه‌سانو ناگانوری هه‌ستا به هه‌وڵی كوشتنی (كیرا یوشیناكا) له قه‌ڵای (ئیدو) كه بووه هۆی سه‌رهه‌ڵدانی ئه‌و رووداوه‌ی كه ناسرابوو به سامورای چل و حه‌وته‌م.\n1800: خۆبه‌ده‌سته‌وه‌دانی شۆڕشگێڕانی خه‌ڵكی میسر له شۆڕشی دووه‌می قاهیره‌دا و ئه‌وه‌ش دوای ئه‌وه‌ی كه جه‌نه‌ڕاڵ كلیبه‌ر به مه‌دفه‌عه‌كانی ده‌سه‌ڵاتی گرت به‌سه‌ر قاهیره‌دا و گه‌ڕه‌كه‌كانی سوتاند.\n1839: هێزی سوپای عوسمانی له دیجله و فورات په‌ڕینه‌وه و خاكی ژێرده‌ستی هێزی سوپا و ده‌سه‌ڵاتی (محمد علی پاشا) والی میسریان داگیركرد، له‌ئه‌نجامدا هێزه‌كانی سوپای میسر به‌سه‌ركردایه‌تی (ئیبراهیم پاشا)ی كوڕی سه‌ركه‌وتنیان به‌ده‌ست هێنا.\n1910: كۆچی دوایی ڕۆماننووسی ولایه‌ته یه‌كگرتووه‌كانی ئه‌مریكا (مارك توین) له ویلایه‌تی كرنكیك، كه له‌دایك بووی مانگی (9/1835)ه له ویلایه‌تی میسوری.\n1918: كوشتنی فڕۆكه‌وانی شه‌ڕكه‌ر (مانفردفۆن ریچهوفن) له فه‌ره‌نسه له میانی جه‌نگی دووه‌می جیهانیدا.\n1919: یه‌كه‌م شۆڕشی شێخ مه‌حمودی نه‌مر دژی ئینگلیز ده‌ستیپێكرد.\n1921: مۆركردنی په‌یماننامه‌ی به‌رشه‌لۆنه‌ی تایبه‌ت به رێكخستنی ئازادی ترانزێت.\n1926: بۆ یه‌كه‌م جار له‌مێژووی شاری سلێمانیدا كچانی كورد شان به‌شانی كوڕانی كورد ڕوویان له قوتابخانه كرد.\n1926: له‌دایك بوونی شانشینی به‌ریتانیا (ئه‌لیزابێتی) دووه‌م له (له‌نده‌ن) وه له‌ساڵی (1953)دا تاجی پاشایه‌تی له‌سه‌ركرا ناوی ته‌واوی (ئه‌لكسه‌نده‌ر مایا) كچی شانشینی (جۆرجیا)شه‌شه‌م بووه، به‌ناوی (لینین)ناوزه‌ند بووه.\n1934: كۆتایهاتنی بنیاتنانی په‌یكه‌ری (هاچیكو) له گۆڕه‌پانی وێستگه‌ی شیبویا.\n1941: ده‌سه‌ڵاتدارانی ئینتیدابی فه‌ره‌نسی له سه‌ر سوریا (تاج الدین الحسنی)یان دانا به سه‌رۆكی ئه‌و وڵاته له ژێر ركێفی ئینتیدابدا.\n1960: كردنه‌وه‌ی شاری (به‌رازیلیا) وه‌ك پایته‌ختی به‌ڕازیل له‌سه‌ر ده‌ستی سه‌رۆك (جوسیلینو كوبیچیك).\n1961: نه‌ته‌وه یه‌كگرتووه‌كان بڕیارێكی ده‌ركرد به كۆتایی هاتنی ئه‌و رێكه‌وتنه‌ی كه چاودێری (تنجانیقا) كرابوو كه ئێستا له ته‌نزانیایه له ساڵی 1946ز ، و ته‌نجانیقا سه‌ربه‌خۆیی وه‌رگرت له ژێر ركێفی گه‌لانی به‌ریتانیادا.\n1961: هه‌وڵدان بۆ له‌ناوبردنی سه‌رۆكی فه‌ره‌نسی (شارل دیگۆل) له كۆده‌تای جه‌زائیردا.\n1967: سوپا ده‌سه‌ڵاتی گرته ده‌ست له یۆنان.\n1978: مۆركردنی رێكه‌وتننامه‌ی راوكردنی ده‌ریایی یابانی/ سۆڤیه‌تی.\n1979: داگیركردنی شاری (نه‌غه‌ده) له لایه‌ن هێزه‌كانی حكومه‌تی نوی بۆ یارمه‌تی توركه‌كانی شاری نه‌غه‌ده له دژی كورد و ژماره‌یه‌ك كورد كوژران و ماڵه‌كانیان تاڵانكران.\n1981: كۆشكی سپی رایگه‌یاند كه سه‌رۆكی ئه‌مریكی (رونالد ریگن) ره‌زامه‌ندی نواند به فرۆشتنی فڕۆكه‌كانی ئاگاداركردنه‌وه‌ی پێشوه‌خت/ ئه‌واكس به سعودیه.\n1982: میسر ناوچه‌ی (شرم الشیخ)ی گه‌ڕانده‌وه بۆ ژێر ركێفی خۆی كه به‌شێك بوو له (سینا) له چوارچێوه‌ی رێكه‌وتنی ئاشتی نێوان میسر/ئیسرائیل.\n1985: هێزه‌كانی سوپای عێراق هێرشیان كرده سه‌ر گوندی (كه‌په‌نك ره‌ش)ی بناری (قه‌ره‌چوغ)ی قه‌زای (مه‌خمور)ی سه‌ر به پارێزگای هه‌ولێر، له ئه‌نجامدا 8 پێشمه‌رگه‌ی (ی ن ك) شه‌هیدكران، له‌وانه (مه‌جیده سوور) و (ئه‌حمه‌ده سوور) و (د. هه‌مزه)بوون.\n2003: نوێنه‌ری ئه‌مریكا بۆ كاروباری كارگێڕی عێراقی نوی دوای سه‌دام حسێن (جی گارنه‌ر) گه‌شته به‌غداد و چه‌ند گه‌ڕه‌كێكی به‌غدادی به‌سه‌ركرده‌وه.\n2004: ته‌قینه‌وه‌ی فه‌رمانگه‌ی هاتوچۆ له سعودیه كه بووه هۆی وه‌فاتی 4 كه‌س و برینداربوونی 145 كه‌س.\n2004: له ئاكامی زنجیره‌یه هێرش بۆسه‌ر چه‌ند بنكه‌یه‌كی پۆلیس له به‌سره (70) كه‌س كوژران و (150) برینداربوون.\n2008: تیرۆریستان وێستگه‌ی كاره‌بای شه‌نگاریان ته‌قانده‌وه.\n1652: میشیل رول، زانای فیزیای فه‌ره‌نسی.\n1729: ژنه ئیمبراتۆر كاسرینی مه‌زن، ئیمبراتۆری ئیمبراتۆریه‌تی روسی.\n1816: چارلوت برونتی، رۆماننوسی ئینگلیزی.\n1837: فریدریك بایر، سیاسه‌تمه‌داری دانیماركی و وه‌رگری خه‌ڵاتی نۆبڵی ئاشتی ساڵی 1908ز.\n1864: ماكس فیبه‌ر، ئابووریناسی ئه‌ڵمانی.\n1882: بیرسی ولیامز بریجمان، زانای فیزیای ئه‌مریكی و وه‌رگری خه‌ڵاتی نۆبڵی فیزیای ساڵی 1946ز.\n1889: بول كاریر، زانای كیمیای سویسری و وه‌رگری خه‌ڵاتی نۆبڵی كیمیای ساڵی 1937ز.\n1910: فه‌رید ئه‌تره‌ش، گۆرانیبێژی سوری/ میسری.\n1915: ئه‌نتۆنی كوین، ئه‌كته‌ری ئه‌مریكی.\n1926: شاژنه ئه‌لیزابیسی دووه‌م، شاژنی شانشینی یه‌كگرتوو.\n1928: روشدی مه‌هدی، ئه‌كته‌ری ئه‌مریكی.\n1933: به‌تریك ئیگناتیۆس زكای یه‌كه‌م عیواس، به‌تریكی ئه‌نتاكیه و هه‌موو خۆرهه‌ڵاتی سریانی ئه‌رسۆزكس.\n1934: فاروق سوبحی گه‌یلانی، پارێزه‌ری ئه‌رده‌نی.\n1954: جیمس مورسن، ئه‌كته‌ری ئه‌مریكی.\n1970: عه‌لا قاسم، ئه‌كته‌ری سوری.\n1971: سه‌عد مینه، ئه‌كته‌ری سوری.\n1973: خورخی دی سیلفا، ئه‌كته‌ری مه‌سكیكی.\n1975: براین جی وایت، ئه‌كته‌ری ئه‌مریكی.\n1979: جیمس مكافوی، ئه‌كته‌ری ئوسكوتله‌ندی.\n1979: توبیاس لیندروس، یاریزانی تۆپی پێی سویدی.\n1073: ئه‌سكه‌نده‌ری دووه‌م، پاپای كه‌نیسه‌ی رۆمانی كاسۆلیكی.\n1142: بیار ئه‌بیلار، نوسه‌ر و فه‌یله‌سوفی فه‌ره‌نسی.\n1509: مه‌لیك هنری حه‌وته‌م، مه‌لیكی ئینگلته‌ره.\n1699: جان راسین، شانۆنوسی فه‌ره‌نسی.\n1719: فیلیپ دی لاهیر، زانای فه‌ره‌نسی له بیركاری و زانستی فه‌له‌ك.\n1910: مارك توین، نوسه‌ری ئه‌مریكی.\n1918: مانفرد فون ریچتهوفن، فڕۆكه‌وانی شه‌ڕكه‌ری ئه‌ڵمانی.\n1938: محه‌مه‌د ئیقباڵ، شاعیر و فه‌یله‌سوفی ئیسلامی.\n1945: فالته‌ر مودل، سه‌ركرده‌ی سه‌ربازی ئه‌ڵمانی.\n1946: جون مینارد كینز، ئابوریناسی ئینگلیزی.\n1964: سه‌لاح سه‌رحان، ئه‌كته‌ری میسری.\n1965: ئیدوارد فیكتۆر ئه‌بلتۆن، زانای فیزیای ئینگلیزی و وه‌رگی خه‌ڵاتی نۆبڵی فیزیای ساڵی 1947ز.\n1971: فرانسوا دوفالیه، سه‌رۆكی هایتی.\n1986: سه‌لاح جاهین، شاعیر و نیگاركێشی میسری.\n1989: ئه‌میره دوكهی، دوا ئه‌میره‌ی ئیمبراتۆریه‌تی كۆریا، له بنكه‌ی سگانگ له كۆشكی چانگدوگ و له ته‌مه‌نی 76 ساڵی، له هونگیرنگ به خاك سپێردرا.\n1996: جه‌وهه‌ر دۆداییڤ، سه‌رۆكی چیچان.\n1997: سه‌ید مكاوی، ئاوازدانه‌ری میسری.\n2010: خوان ئه‌نۆنیۆ سامارانش، حه‌وته‌مین سه‌رۆكی لیژنه‌ی ئۆڵۆمپی نێوده‌وڵه‌تی.\nیادی دامه‌زراندنی شاری رۆما\n21 تا 28/ 4 هه‌فته‌ی جیهانی كوتان.\nPrevious کوردانی خوراسان مێژویەکی کۆن و گەنجینەیەکی لە بیرکراو\nNext ئەو هۆزانه‌ی تا ئێستا شارستانیه‌تیان پێنه‌گه‌یشتووه


عومەر فەتاح: مامۆستایان هەقیانە ژیانێكی شایستەیان هەبێت – Knwe.org\nسەرەکی » هەواڵ » عومەر فەتاح: مامۆستایان هەقیانە ژیانێكی شایستەیان هەبێت\nعومەر فەتاح كارگێڕی مەكتەبی سیاسیی (ی.ن.ك)، جەخت دەكاتەوە لەسەر ئەوەی كە»مامۆستایانی كوردستان هەڵگری پەیامێكی پیرۆز‌و ئەركێكی گرنگن، بۆیە هەقیانە ژیانێكی شایستەیان هەبێت» بۆ ئەوەش داوایكرد داكۆكی لەمافەكانیان بكرێت.\nئەم وتانەی عومەر فەتاح، لەكۆبوونەوەیەكیدا هات لەگەڵ لیستی سەوز لەیەكێتیی مامۆستایانی كوردستان، كە نەرمین عوسمان ئەندامی سەركردایەتی‌و سەرپەرشتیاری مەكتەبی رێكخراوەكان، ئامادەبوو.\nلەكۆبوونەوەكەدا، كە سەرۆكی یەكێتیی مامۆستایان‌و نوێنەرانی مامۆستایان لەسكرتاریەت‌و لقی هەموو ناوچەكانی كوردستان ئامادەیبوون، دۆخی مامۆستایان‌و هەڵسەنگاندنی كاروباری یەكێتیی مامۆستایان‌و چارەسەركردنی كەموكورتییەكان‌و گەڵاڵەكردنی بەرنامەی نوێی كاركردن بۆ راپەڕاندنی ئەركەكان‌و خزمەتكردنی زیاتری مامۆستایان، گفتوگۆی لەسەر كرا.\nلەدرێژەی قسەكانیدا، عومەر فەتاح، وتیشی: لەقۆناغی شارو شاخدا، مامۆستایانی كوردستان دەستبەرداری پەیامە پیرۆزو ئەركە گرنگەكەیان نەبوون، كە بڵاوكردنەوەی زانست‌و هۆشیاری‌و پێگەیاندنی نەوەكانمانە.\nلای خۆیشییەوە نەرمین عوسمان، قسەی لەسەر كارەكانی لیستی سەوزی لەیەكێتیی مامۆستایان‌و چۆنێتی چارەسەركردنی كەموكوڕییەكان‌و خۆسازدانەوە بۆ راپەڕاندنی ئەركەكان، كرد. ئامادەبووانیش پێشنیازەكانیان بۆ باشتر بەڕێوەچوونی كاروبارەكانی یەكێتیی مامۆستایان، خستەڕوو.


کام سیستمی ئابوریی سیاسیی لە ھەرێمدا؟ : چاوی گەل\nنوسەر : chawigal لەبەرواری : تشرینی یەکەم - 8 - 2020\nمەسرور بارزانی لە پەرلەمان ووتی: “ئێمە نیزامێکی سۆسیالیستی یان کۆمۆنۆێمیستیمان نیە تا گرنگی بە کەرتی گشتی بدەین”. لە وەڵامی ئەم قسەیەدا دەکرێت لەو بەڕێزە بپرسین ئەی باشە ئێوە چ ”نیزام“ێکتان ھەیە؟ کام سیستمی ئابوریی و سیاسیتان ھەیە؟\nمن تەواو لەو باوەڕەدام نە مەسرور بارزانی، نە ئەو خێزان و بنەماڵە و گروپانەی ئەو نوێنەرایەتیان دەکات، لە خەمی وەڵامدانەوەی ئەو پرسیارانەدا نین. ئەوان ئەسڵەن بەلایانەوە گرنگ نییە چ جۆرە ئابوریی و مۆدێلێکی سیاسیان ھەبێت، بە مەرجێک بەردەوام خۆیان گەمەکەری ژمارەیەکی ناو ئەو سیستمە و سودمەندیی ژمارە یەکی ئەو مۆدێلە، بن.\nبە بۆچوونی من ئەم جۆرە وەڵامە گشتگیر و ئەبستراکتە بە پرسیاری ئەوەی چ جۆرە سیستمێکی ئابوریی لەھەرێمدا دروستکراوە، وەڵامێکی تەواو ھەڵە و بێمانا و بێبنەمایە. ناونانی ئەوەی لە ھەرێمدا ھەیە بە ”کاپیتالیزم“ یان ”سەرمایەداریی“ کە خزمەت بە ”چینێک“ لە ”بۆرژوازیی“ و ”سەرمایەدار“ ی ”مشەخۆر“ دەکات، جگە لە ئینشانووسییەکی ئاسان و ئیستیقالەکردنێکی تەواو لە بیرکردنەوە، جگە لە خۆدزینەوە لە شیکردنەوەیەکی مێژوویی کۆنکریت بۆ ئەوەی لە ئارادایە، شتێکی دیکە نییە. ناونانی سیستمی ئابوریی لە ھەرێمدا بە ”سەرمایەداریی“ و گرێدانی دیاردەکانی ناویی بە ”سەرمایەدارییەوە“ ھەم تێنەگەیشتنێکی سەرسوڕھێنەرمان لە سەرمایەداریی و ھەم لەو جۆرە سیستمەش نیشانئەدات کە لە ھەرێمدا ئامادەیە. سەرمایەداریی سیستمێکی ئابوریی سیاسییە ناکرێت بۆ یەک فۆرم کورتبکرێتەوە و بەو شێوە گشتگیرە بەکاربھێنرێت، سەرمایەداریی فۆرم و شێوازی جیاواز و ھەمەجۆریی ھەیە. ھەر بۆ نموونە ئەو سەرمایەدارییەی لە سوید و نەرویج و دانیمارک ئامادەیە، ئەو سیستمە نییە کە لە سعودیە و ئێران و سوداندا ئامادەیە، ئەو کاپیتالیزمەی لە ھۆڵەندا و ئەڵمانیا و فەرەنسادا ھەیە، ئەوە نییە کە لە ئابووریە پڕ تاڵانییەکەی ھەرێمەکەی ئێمەدا ھەیە. قسەوتنی گشتییش بە کاپیتالیزم، ئەوەندەی دەچێتە قاڵبی جنێودانەوە، دەیەکی ئەوە ناچێتە قاڵبی شیکردنەوە و ڕاڤەکردنێکی نیمچە زانستیشەوەوە.\nئەو فۆرمە لە سەرمایەداریی کە لە سوید و نەرویجدا ھەیە، بە سەدان ساڵ لەپێش ئەو ئابوریی تاڵانیی و جەردەیی و دزیی و کوشتن و بڕینەوەیە، کە لە ھەرێمەکەی ئێمەدا ھەیە. ئەو سەرمایەدارییە دەوڵەتییەی لە چیندا ھەیە، جیاوازە لەو ئابورییە خێزانیی و بنەماڵەییە سوڵتانییەی لە ھەرێمدا دروستکراوە، تەنانەت ئەو سەرمایەدارییەی لە شوێنێکی وەک میسر و مەغریب و تورکیادا ھەیە، جیاوازە لەو سەرمایەدارییە خێزانییە، حیزبییەی لە دونیای ئێەمەدا دروستکراوە. ئیشی ژمارە یەکی فیکر دوورکەوتنەیە لە گشتگیریی و دابەزینە بۆناو شیکرندەوەی بەرجەستەبوون و رەنگڕێژییە کۆنکریتەکانی ناو واقیع.\nکەڵەکەکردنی سەرمایە لەڕێگای ھێزەوە، لە ڕێگای تێکەڵکردنێکی پاسۆلۆژیانەی ھێزی سیاسیی و ھێزی سەربازیی و ھێزی ئەمنیی بە ئابوریی، ئەو ژێرخانەیە کە ئەم ئابورییە ترسناکەی لەسەر دروستبووە. کەڵەکەکردنی سەرمایەیە لەڕێگای تاڵانی ڕۆژانەی ئابورییەکەوە کە تەواو کۆنترۆڵ و ئاراستەکراوە. لە ڕاستیدا ئەوەی لە ھەرێمدا ھەیە ”بازای سەرمایەداریی“ ئازاد و نائازاد نییە، بەڵکو بازاڕێکی تەواو مۆنۆپۆڵکراو و خنکێنراوە، بەڕادەیەک لەوانەیە زەحمەتبێت بتوانین بازاڕێک بدۆزینەوە بەڕادەی ئەم بازاڕە لە ھەرێمدا مۆنۆپۆڵکراو و دەستەبەسەرداگیراو و بە زۆرمانا خنکێنراوبێت. بازاڕێک دابەشکراو بەسەر چەند گروپێکی بەناویەکداچوودا کە بە لۆژیکی کۆنترۆڵکردنی مافیاییانە کاردەکات، نەک بە لۆژیکی بازاڕ خۆی، لەھەر فۆرمێک لە فۆرمەکانیدا.\nسەرمایەداریی دیاردەیەکی پڕ ئاڵۆزیی و فرەفۆرمە، کورتناکرێتەوە بۆ یەک سیستمی ھاوشێوە و لێکچوی ڕێکخستنی ژیانی ئابوریی. لە چەندان شوێنی جیھاندا ئەوەی ناوی سەرمایەداریی لێنراوە فۆرمی جیاوازیی ڕێکخستنی بازاڕ، ڕۆڵی جیاوازی دەوڵەت لەناو ئابوریدا، پەیوەندیی جیاواز لە نێوان سیاسەت و ئابوریی، فۆرمی جیاوازیی دەستخستنە ناو بازاڕ و ڕێکخستن و ئاراستەکردنی بازاڕی، گرتۆتەخۆی. ئەوەی لە کوردستاندا ھەیە خراپترین و تۆقێنەرترین فۆرمی بازاڕە کە ھەیە و دروستکراوە. بازاڕێک لۆژیکی تاڵانکردنێکی ڕێکخراو و پارێزراو ئاراستەی دەکات و ئەوەشی دەیپارێزێت، ھێزە، ھێزی سەربازیی و ئەمنیی و میدیایی ڕووت. ئەوەشی ئەم گشتە ئاراستە دەکات چینێک لە سەرمایەدار و بۆرژوازیی نییە، بەڵکو کۆمەڵێک خێزان و بنەماڵە و گروپی سوڵتانی داخراوە، کە ھیچ یەکێکیان ھیچ چالاکییەکی بەرھەمھێنان و ھیچ کردەیەکی ئابوریی ماناداریان نییە، ئەوەی ھەیانە لەشکری حیزبیی و سوپای تایبەت و پارتی سیاسیی گوێڕایەڵ و قۆرخکراو و میدیای درۆزن و ئاراستەکراوە، کە وایان لێدەکات خاوەنی ئەو ئابوریی تاڵانییە بێیاسا و بێنۆرم و بێلێپرسینەوەیە بن لە ھەرێمدا سەروەرکراوە.


لەسوید پۆسکە و منداڵان لە دەرگاکانتان دەدەن\nشیرینییەکانتان ئامادەکەن چون پۆسکەو منداڵان لە دەرگاکانتان دەدەن\nبڵاو کرایه‌وه torsdag 29 mars kl 11.39\nجەژنی پەسەح یان پۆسک (Påsk) یه‌کێکه له بۆنه گه‌وره‌کان له ئایینی مه‌سیحیدا، جگه له بۆنه‌یه‌کی ئاینی پۆسک بۆته ده‌رفه‌تێک بۆ کۆبونه‌وه‌ی خێزان و سه‌فه‌ر بۆ بینینی که‌سو کار، یان بۆ به‌سه‌ربردنی پشووی پۆسک له کوێستانه‌کانی سه‌ره‌وه‌ی سوید که به‌فر تێیاندا هێشتا باوه‌شی شاخه‌کانی جێنه‌هێشتووه. ئه‌مڕۆش له سوید پێنجشه‌ممه‌ی پێش هه‌ینییه درێژه‌یه.\nزۆربه‌ی خوێندنگاکان له سوید ئه‌م هه‌فته‌یه پشووی پۆسکیان هه‌یه. له ئاینی مه‌سیحیدا و به زمانی سویدی ئه‌مڕۆ شارتوشداگه (Skärtorsdag)، شاره (Skära) له زمانی کۆنی سویدا مانای پاکژییه، گوایه له پێنجشه‌مه‌ی پێش پۆسکدا (جەژنی پەسەح) عیسا قاچی په‌یامبه‌ره‌کانی خۆی که دوانزه که‌س بوون پێش خواردنی ئه‌و ژه‌مه‌ی به دواژه‌م ناوده‌برێت، به ئاو پاک کردۆته‌وه.\nبه‌ڵام له چیرۆکه میللییه‌کانی ناو خه‌ڵکیدا و دوور له ئایین گوایا له‌م پێنجشه‌ممه‌یه‌دا پیرێژنه سیحربازه‌کان به لوته درێژ و قژه‌بژه‌کانیانه‌وه به‌سه‌ر گسکێکی ده‌سک درێژه‌وه فڕیونه‌ته شوێنێک به‌ناوی بلۆکیولا (Blåkulla) له‌وێ به‌ئاگر خۆیان له چڵک و پیسی پاککردۆته‌وه. به‌ڵام ئه‌مه ته‌نها چیرۆکی شارتوشداگ و سیحربازه‌کان نییه.\nجێی باسە کە له‌سه‌ره‌تای سه‌ده‌ی ڕابوردوه‌وه به‌تایبه‌ت له ستۆکهۆلم بووه باو که منداڵان وه‌ک ئه‌و پیرێژنه سیحربازانه‌ی ناو چیرۆکه‌کان خۆیان ده‌گۆڕن و له‌چک ده‌که‌ن و بۆ کۆکردنه‌وه‌ی شیرینی و گودیس به سویدی له ده‌رگای ماڵان ئه‌ده‌ن. له‌گه‌ڵ به‌ره‌و پێش چوونی زه‌مه‌ندا ئه‌م خووە هه‌ندێک ڕتوشی ناسک و جوانی وه‌رگرتووه، وه‌ک ئه‌وه‌ی منداڵان ده‌موچاویان بۆیه ده‌که‌ن و له‌بری ئه‌و نوقوڵه‌ی له تۆی وه‌رده‌گرن وێنه‌ی کێشراوی ده‌ستی خۆیان یان شتی تر له‌گه‌ڵ ده‌ربڕینی خۆشی پۆسک (Glad Påsk) واتا پۆسکێکی خۆش یان پۆسکت پیرۆز، ده‌ده‌نه ئه‌و که‌سه‌ی ده‌رگایان لێئه‌کاته‌وه.\nسبه‌ینێ هه‌ینییه درێژه‌یه لۆنگفرێداگ (Långfredag) ئه‌و ڕۆژه‌ی عیساو هاوه‌ڵه‌کانی له خاچ دران هه‌ینییه‌کی دوروودرێژی پڕ له ئازار بوو بۆ عیسا و هاودینه‌کانی.\nتا ئه‌و یه‌کشه‌ممه‌یه‌ی که به ڕۆژی پۆسک ناوده‌برێت (Påskdagen) ئه‌و ڕۆژه‌ی عیسا هه‌ڵسایه‌وه. له کۆندا له‌م ڕۆژانه‌ی نزیک پۆسک و ڕۆژی پۆسکدا خه‌ڵکی به ماته‌مینییه‌ک بۆ رێزلێنانی عیسا ئه‌و ڕۆژانه‌یان به‌سه‌رده‌برد، خه‌ڵکێکی زۆر ڕوویان له کڵێساکان ده‌کرد، به‌ڵام له‌گه‌ڵ کاڵبوونه‌وه‌ی ئاین له ژیانی ڕۆژانه‌ی خه‌ڵکیدا شێوازی پیشوازی و یادکردنه‌وه‌ی ئه‌م بۆنه‌یه‌ش گۆراوه.\nخه‌ڵکێکی که‌متر ده‌چنه کڵێساکان و بۆته بۆنه‌ی کڕین و گۆڕینه‌وه‌ی دیاری به‌تایبه‌ت بۆ منداڵان. جێی باسه جگه له ڕه‌نگی زه‌رد هێلکه‌و مریشک و په‌ڕی باڵنده بوونه‌ته سیمبۆل له‌م بۆنه‌یه‌دا و په‌نجه‌ره‌ی ماڵ و شوێنه گشتییه‌کانی پێ ده‌ڕازێنرێته‌وه. ئێستاش زۆربەی دووکانەکان بە پەڕی باڵندە کە لە زۆربەی حاڵەتدا ڕەنگیان کردووە، دەر و ناوەوەی بازاڕو دوکانەکانیان پێگرتووە.\nجێی باسە کە ماسی ناسراو به سیل یه‌کێکه له خواردنه سویدیه‌کان و زیاتر به بۆنه سه‌یره‌که‌ی ناسراوه، له‌گه‌ڵ په‌تاته دەخرێنە سەر سفره و خوانی پۆسکه‌وه.\nکۆی سه‌ردان: 17734220


ئێران ئاماده‌یی خۆیی ڕاگه‌یاندووه، کاره‌با ده‌داته هه‌رێم، گازی ماڵانیش له ڕێگای هه‌ڵه‌بجه‌وه هه‌نارده‌ی هه‌رێمی کوردستان ده‌کرێت - جام کوردی\nئێران ئاماده‌یی خۆیی ڕاگه‌یاندووه، کاره‌با ده‌داته هه‌رێم، گازی ماڵانیش له ڕێگای هه‌ڵه‌بجه‌وه هه‌نارده‌ی هه‌رێمی کوردستان ده‌کرێت\nسکرتێری ناوه‌ندی په‌ره‌پێدانی په‌یوه‌ندییه ئابورییه‌کانی ئێران له گه‌ڵ عێراق و سوریا وتی له 9 مانگی ڕابردووی ئه‌مساڵی کۆچی هه‌تاوی ڕێژه‌ی هه‌نارده‌ی کاڵا له ئێرانه‌وه بۆ عێراق له سه‌دا 40 زیادی کردووه.\nبه پێی ڕاپۆرتی جام کوردی، حه‌سه‌ن دانایی فه‌ڕ له شاری سنه ڕایگه‌یاند: عێراق و سوریا دوو وڵاتن که به‌ره‌و قۆناغی ئاوه‌دانکردنه‌وه ده‌ڕۆن، عێراق ته‌نیا پێویستی به 300 ملیار دۆلار بودجه‌ی ئاوه‌دانکردنه‌وه هه‌یه.\nناوبراو وتی: عێراق وڵاتێکی ده‌وڵه‌مه‌نده و ڕۆژانه زیاتر له 3 ملیۆن و 500 هه‌زار به‌رمیل نه‌وت هه‌نارده ده‌کات و داهاتێکی زۆر باشی هه‌یه، بودجه‌ی 2019 ی ئه‌م وڵاته 105 ملیار دۆلاره که ڕێژه‌یه‌کی به‌رچاوه.\nڕاوێژکاری جێگری یه‌که‌می سه‌رۆک کۆماری ئیسلامی ئێران وتی: له سه‌دا 30 ی بودجه‌ی 2019 ی عێراق په‌یوه‌ندی به پرۆژه‌کانی تایبه‌ت به خزمه‌تگوزاری ته‌کنیکی – ئه‌ندازیارییه‌وه هه‌یه و ئه‌مه‌ش ده‌توانێت ڕۆڵی له سه‌رکه‌وتنی کۆمپانیا ئێرانییه‌کاندا هه‌بێت.\nدانایی فه‌ڕ له درێژه‌دا وتی: تا ساڵی 2012 له سه‌دا 75 ی تواناکانی ئێمه له به‌شی ته‌کنیکی و ئه‌ندازیاری ڕه‌وانه‌ی عێراق ده‌کرا و پرۆژه‌کانی که‌رتی حکومی و تایبه‌تی ئێران له‌م وڵاته گه‌یشته 4 ملیار و 400 ملیۆن دۆلار، به‌ڵام له پاش دابه‌زینی نرخی نه‌وت و قه‌یرانی داعش ئه‌و کۆمپانیانه‌ی که له عێراق چالاکییان ده‌کرد تووشی کێشه و گرفت بوون و هێشتا کێشه‌کانی ئه‌وان چاره‌سه‌ر نه‌کراوه.\nسکرتێری ناوه‌ندی په‌ره‌پێدانی په‌یوه‌ندییه ئابورییه‌کانی ئێران له گه‌ڵ عێراق و سوریا به ئاماژه به دراوسێبوونی پارێزگای کوردستان له گه‌ڵ هه‌رێمی کوردستانی عێراق وتی: دراوسێبوون، زمان و که‌لتوری هاوبه‌ش ده‌توانێت ڕۆڵی گرنگی له په‌یوه‌ندییه ئابوری و بازرگانییه‌کان پارێزگای کوردستان و هه‌رێمدا هه‌بێت و ئێمه پێشوازی له به‌ره‌وپێشچوونی په‌یوه‌ندییه‌کان ده‌که‌ین.\nحه‌سه‌ن دانایی فه‌ڕ ڕایگه‌یاند: له بواری ئابوری و بازرگانیدا په‌یوه‌ندییه‌کانی ئێران و عێراق چه‌ندین به‌شی جیاجیا له خۆ ده‌گرێت، له ساڵی ڕابردوو نزیکه‌ی 6 ملیۆن زیاره‌تکار سه‌ردانی هه‌ر دوو وڵاتیان کردووه و ئه‌مه‌ش پیشان ده‌دات که له سه‌دا 72 گه‌شتیارانی بیانی ئێران له وڵاتی عێراقن و له به‌رامبه‌ریشدا له سه‌دا 75 ی گه‌شتیارانی بیانی عێراق ئێرانین و له‌م به‌شه‌دا په‌یوه‌ندییه‌کان له ئاستێکی زۆر به‌رزدان.\nڕاوێژکاری جێگری یه‌که‌می سه‌رۆک کۆماری ئێران وتی: له به‌شی کاڵا له ساڵی ڕابردوو 6 ملیار و 400 ملیۆن دۆلار کاڵا هه‌نارده‌ی عێراق کراوه که ئه‌مساڵ پێش بینی ئه‌وه‌یه ئه‌م ڕێژه‌یه ده‌گاته 8 ملیار و 100 ملیۆن دۆلار تا زیاتر له سه‌دا 35 به‌راورد به ساڵی ڕابردوو به‌رزبوونه‌وه به خۆوه ببینێت.\nناوبراو وه‌بیری هێنایه‌وه: له 9 مانگی ڕابردووی ئه‌مساڵی کۆچی هه‌تاوی هه‌نارده‌ی ئێران بۆ عێراق له سه‌دا 40 به‌رز بووه‌ته‌وه که ئه‌م ڕێژه‌یه به‌راورد به ماوه‌ی هاوشێوه‌ی ساڵی ڕابردووش به‌رچاوه.\nوتیشی: له به‌شی وزه‌دا سه‌ره‌ڕای هه‌نارده‌ی ئێستای کاره‌بای ئێران بۆ عێراق له سه‌ردانه‌که‌ی ئه‌م دواییه‌ی وه‌زیری وزه‌ی ئێران بۆ به‌غدا پرسی هه‌نارده‌ی کاره‌با بۆ هه‌رێمی کوردستان تاوتوێ کراوه به‌ڵام له به‌ر ئه‌وه‌ی که له ڕابردوودا حکومه‌تی هه‌رێم سه‌ربه‌خۆ مامه‌ڵه‌ی له‌م بواره‌دا کردووه، وه‌زاره‌تی کاره‌بای عێراق و حکومه‌تی ناوه‌نده‌ی به لایانه‌وه گرنگ نه‌بووه.\nحه‌سه‌ن دانایی فه‌ڕ ڕایگه‌یاند: ئێران ئاماده‌یه له ڕێگای هه‌ڵه‌بجه‌وه گاز هه‌نارده‌ی هه‌رێمی کوردستان بکات.\nئه‌م به‌رپرسه‌ی ئێران له کۆتاییدا وتی: په‌یوه‌ندی سیاسی نێوان ئێران و عێراق له ئاستێکی باشدایه و هیچ کێشه‌یه‌کمان له‌م بواره‌دا نییه.\nکوردستان سوریا عێراق\nلاریجانی ده‌ڵێت هه‌ر کات عێراق پێویستی بێت هاوکاری ئه‌م وڵاته ده‌که‌ین


Home›وەرزش›جیهانی›کومان داهاتووی ئەلبای یەکلایی کردەوە\nرۆناڵد کومان راهێنەری یانەی بەرشەلۆنەی ئیسپانی،بەردەوامە لە نوێکردنەوەی یانەکەی و لە ئێستادا چەند یاریزانێکی ئاگادارکردووەتەوە کە لە وەرزی داهاتوو پشتیان پێنابەستێت و یاریزانەکانیش بریتین لە ئۆمتیتی، ڤیدال، سوارێز و راکیتچ.\nرادیۆی کادێنا کۆپی ئیسپانی بڵاویکردووەتەوە، کومان بڕیاری مانەوەی ئەلبای داوە، کە پێشتر گومانی چوونی لێدەکرا،ئەمەش پاش ئەوەی لە لایەن راهێنەرەکەیەوە هەواڵی مانەوەی پێدراوە و لە رۆژی دووشەممەی داهاتوو لەگەڵ شاندی یانەکەی راهێنان دەکاتەوە.\nهەروەها کومان بڕیاری مانەوەی بۆسکێتس و سێرجی رۆبێرتۆی داوە، دەنگۆی ئەوەش هەیە پیکێ بمێنێتەوە، بەڵام تا ئێستا داهاتووی چەند یاریزانێک روون نیە و بڕیاری مانەوەیان نەدراوە.\nیانەی بەرشەلۆنە کومانی ئازاد کردووە بۆ هەر بڕیارێک کە بیدات و دەسەڵاتی تەواوی پێداوە بۆ رێکخستنەوەی یانەکە دوای ئەوەی ئەم وەرزە نەیتوانی هیچ نازناوێک بباتەوەو کیکی سیتینی راهێنەری دورخستەوە.\nراستى چیرۆكى ئه‌و ژنه‌ى وابڵاوكرایه‌وه “له‌گه‌ڵ كچێكى له سلێمانى ونبوون” ئاشكرا ده‌بێت\nچەند چەکدارێکی نەناسراو پۆلیسێکی کورد لەگەرمیان دەڕفێنن


گووگڵ دەیەوێت لەڕێگەی ARCoreەوە تایبەتمەندی AR بۆ هەموو ئامێرەکانی ئەندرۆید بەردەستبکات – کەی ئای تی ئێن\nئای ئۆ ئێس 4, ئه‌یلول 2017\nلەسەرەتادا با AR بناسێنین، ئەمە کورتکراوەی Augmented Realityیە کە لەزمانی کوردیدا وشەیەک نییە لەبەرامبەری بەڵام لە زمانی عەرەبیدا بەواتای (الواقع المعزز) دێت و شێوازی کارکردنی ئەم تایبەتمەندییە بەم شێوەیەیە کە تۆ دەتوانیت چەند کەلوپەلێک یاخود ئاژەڵێک یان هەر شتێک کە حەزدەکەیت و بەردەستە بیخەیتە بەردەمت و لەڕێگەی کامێراکەتەوە و لەسەر ڕوونمای مۆبایلەکەت وا دەردەکەوێت کە ئەم تەنە بەڕاستی لەو شوێنەدا هەیە بەڵام لەڕاستیدا هیچ شتێکی لەو شێوەیە بوونی نییە وە ئەم ئاژەڵە یان ئەوەی کە دیاریت کردووە مامەڵە لەگەڵ ئەو ژینگەیە دەکات و هەموو سێبەر و ڕووناکییەکانی کە پێویستە بۆ ئەوەی ئەوتەنە لەڕاستیدا لەو شوێنە هەبێت فەراهەم دەکرێت تا وادەربکەوێت کە ڕاستیە.\nئەمساڵ لە کۆنگرەی WWDCی تایبەت بە گەشەپێدەرانی کۆمپانیای ئەپڵ شتێکی تازە خرایە ڕوو کە کاریگەریەکی گەورەی دەبێت لەسەر پێشکەوتنی تایبەتمەندی AR بەناوی ARKit کە ئەمە تایبەتمەندی AR بۆ گشت ئامێرەکانی بەردەست دەکات بێ ئەوەی پێویست بەوە بکات هیچ ڕەقەکاڵەیەکی دیاریکراو بۆ کامێرای مۆبایلەکەت زیاد بکەیت وە بڕیارە لە وەشانی IOS 11دا ئەم تایبەتمەندیە بۆ iPhone 5s و بەرزتر بەردەست ببێت.\nبەهەمان شێوە گووگڵیش ئەم تایبەتمەندیەی بۆ ئامێرەکانی ئەندرۆید بەردەستدەکات لەژێر ناوی ARCore کە ئەمەش دەقاودەق هاوشێوەی ARKit کاردەکات و ئەمەش واتای ئەوەیە کە لەڕێگەی نەرمەکاڵاوە دەتوانێت ئەم تایبەتمەندیە بۆ مۆبایلەکان زیادبکات.\nپێشتر گووگڵ لەساڵی ۲۰۱٤ پڕۆژەی Google Tangoی ڕاگەیاند کە ئەم پڕۆژەیە لەوەدا جیاوازە لە ARCore کە پێویستی بە کامێرایەکی خاوەن هەستەوەری سێ دووری هەیە تا مەبەستەکەی بپێکێت وە لە ئێستادا ئەم پڕۆژەیە لە چەند موبایلێکدا هەیە ئەوانیش ئەیسوس زێنفۆن ئەی ئاڕ و لینێڤۆ فاب ۲ پڕۆن.\nبەپێی گووگڵ بێت ARCore لەسەر سێ بنەما کاردەکات ئەوانیش:\n۱-چاودێریکردن و شوێنکەوتنی جووڵە\n٢-تێگەیشتن و لێکدانەوەی ژینگەکە\nبەشێوەیەکی کورت باسی هەر بنەمایەک دەکەین:\nچاودێریکردن و شوێنکەوتنی جووڵە یەکێکە لەو بنەمایانەی کە ARCore کاری لەسەردەکات لە ناو کامێرای مۆبایلەکە کە کاریگەری ئەمە ئەوەیە کە سەرنجی کامێراکە لەسەر ئەو تەنەیە کە کەسەکە دەستنیشانی کردووە جا ئاژەڵە یان هەر شتێک بێت.\nوە هەرچی تێگەیشتن و لێکدانەوەی ژینگەیە ئەوا ئەمە گرینگە بۆ ئەوەی ئەو شتەی کە دیاری کراوە مامەڵەیەکی دروست لەگەڵ ئەو ژینگەیە بکات کە تیایدایە.\nوە سەنگاندنی ڕووناکی یەکێکی ترە لە بنەماکان کە ئەمەیان بەرپرسە لە سێبەر و ڕووناکیەکان کە پێویستن بۆ ئەوەی هەموو ئەزمونەکە بەشێوەیەکی تەواو بە بەکارهێنەر بگات.\nلەئێستادا ئەم تایبەتمەندیە لەسەر ئامێرەکانی گووگڵ پێکسڵ و پێکسڵ ئێکس ئێڵ و گالەکسی ئێس ۸ و ئێس ۸ پڵەس تاقی دەکرێتەوە وە گووگڵ نیازی ئەوەی هەیە کە بەرهەمەکانی تری کۆمپانیاکانی تر ئەم تایبەتمەندیەیان پێبگات پێش ئەوەی ئەپڵ وەشانە تازەکەی ڕابگەیەنێت وتایبەتمەندی ARKit بە بەرهەمەکانی بگات.\nتاگەکان AR ئای ئۆ ئێس ئایفۆن ئەندرۆید گووگڵ


چی بکرێ بەرامبەر چۆڵکردنی نەخۆشخانە گشتیەکان؟ … ئاسۆ کەمال – Dengekan\nbyAso Kamal\tJuly 2, 2020\tGeneral, Opinion\nسامان به‌رزنجی، وه‌زیری ته‌ندروستی له‌كۆنگره‌یه‌كی ڕۆژنامه‌وانیدا ڕایگه‌یاند، “رێژەی مردن بە ڤایرۆسی كۆرۆنا له‌هه‌رێم گەیشتۆتە 3.7%، کە ئەوەش رێژەیەکی زۆر بەرزە، ئێستا (67٪)ی کۆی توشبوان‌و حاڵەتەکانی مردن بەکۆرۆنا لەپارێزگای سلێمانییە”. *\nکۆتایی مانگی حوزەیرانی ٢٠٢٠ ژمارەی توشبوانی کۆرۆنا لە هەرێم ٥٠٠٠ تێپەڕاندوە و لە نیویاندا ٢٠٠ دکتۆر و کارمەندی تەندروستی تێدایە، ژمارەی مردووەکان ١٦٠ کەسە.*\nحەسەن مارف ، کارمەندی تەندروستی فریاکەوتن دەڵێ ” کەم دەرامەت کەرتی گشتی تەندروستی لەبەر هەڵوەشاندنەوە و خاپور کرداندایە بەویست وئارەزوی ئەم دەسەڵاتە بێ باکە و خاوەن کومپانیاکانی دەرمانی قاچاخ و نەخۆشخانە تایبەتەکان زۆر بێ باک و خەم ساردن و لێرە بۆ سێ مانگە چێت زۆرینە نەخۆشخانە کان چۆڵکراون یان بەشێکی کەمی لەکاردان ، پزیشک وکارمەندان وا پشت گوێ خراون. تکایە فریاکەون.”*\nلە کاتێکدا کەرتی تەندروستی تەنیا لە ٦،٥٪ موچەخۆران پێک دێنێ* کە بەپێی ژمارەی گشتی موچەخۆران ژمارەیان ٢٧٩٦٥ موچەخۆری تەندروستیە. لە داهاتی ساڵانەی هەرێم کە تەنیا ڕەسمیەکەی بڕی ١٠ ملیار دۆلار دەبێ زۆر بە ئاسانی دەتوانرێ موچەی ئەم کارمەنادانە بدرێ، کەواتە پارتی و یەکێتی بە ئەنقەست و بێ گوێدانە حەساسیەتی ئەم دۆخەی کە دڵی هەموو کۆمەڵگە لە دەستی کەرتی تەندروستیدایە دەیانەوێ نەدانی موچە ببێتە هۆکارێک بۆ چۆڵکردنی کەرتی حکومی تەندروستی. ئەمە ئەو سیاسەتەیە کە لە ٢٠٠٥ ەوە پۆل بریمەر فێری بورژوازی کورد و عەرەبی عێراقی کردوە کە چۆن دەسەڵاتی میلیشیاییان پشت ئەستوور بکەن بە کۆمپانیا بازرگانی و وەبەرهێنانەکانیان و هەرچی داهاتی کەرتی حکومیە بکەنە موڵکی ئەم کۆمپانیا تایبەتیانەیان.\nمەسرور بارزانی لەم کاتەدا ڕایدەگەیەنێ کە “خەرجکردنی قۆناغێکی دیکەی بودجەی تایبەت بە خەرجییەکانی ڕووبەڕووبوونەوەی ڤایرۆسی کۆرۆنا بە بڕی پێنج ملیار دینار بۆ وەزارەتی تەندروستی.”*\nئەم سەرۆکە چاکسازە قۆناغی یەکەمی پەتای کۆرۆنای بە پیتاک کۆکردنەوە بە ڕێکرد لە کاتێکدا جیهان بە ترلیۆنەها دۆلاری بۆ ڕوبەڕوبونەوەی پەتاکە بەناچاری سەرفکرد تاکو بەر بە مەرگی خەڵک بگرن. ئێستاش کە پەتاکە فراوانتر بڵاوە و هەڕەشەیەکی جدی ترە. دانانی ٤ئەم ملێۆن دۆلارە گاڵتەکردنێکی ترە بە ژیان و مەترسیەکانی خەڵکی کوردستان لە کاتێکدا دەزانرێ کە چ وێرانەیەکە سیستمی تەندروستی کوردستان و چۆن بەم بڕە پارەیەی ناتوانرێ هیچ کام لەو پێداویستیانە دابین بکا کە بۆ ڕوبوڕوبونەوەی ئەم ڤایرۆسە و بڵاوبونەوەی پەتاکە پێویستە، وەک ڤانتلەیشن و نەخۆشخانە و دەرمان و پشتیوانی بواری فریاکەوتنی کتوپڕ، دۆزینەوەی کەیس و پێوەری تەندروستی گشتی، چارەسەری نەخۆش، تاقیکردنەوەی تاقیگەکان، کۆنترۆڵی بڵاوبونەوە و پەرژانە سەر هەموو کۆمەڵگە. ئەم بێدەربەستیەی حکومەتی هەرێم لە دانانی بودجەی پێویست بۆ ڕوبەڕوبونەوەی شەپۆلی دووەمی پەتای کۆرۆنا درێژەی ئەو سیاسەتەیە کە ئەم حزبانە دەیانەوێ لە کاتی کۆرۆناشدا کەڵەکەی سەرمایەکانیان پەکی نەکەوێ و هیچ لەو سەرمایەیەی بۆ ١٥ ساڵە لە نەوت کۆی دەکەنەوە لە ئێستادا سەرفی پێداویستی تەندروستی خەڵکی نەکەن. هەربۆیە هاواری ٢٧ ملیار قەرزداری دەکەن لە کاتێکدا هەموو دەزانین کە ئەم قەرزانە ئەنجامی کەڵەکەبوونی ئەو دەیان ملیارەی داهاتە لەلای ئەو ملیاردێر و ملیۆنێرانەی کوردستان، ئەگینا قەرزداری مانایەکی تری نیە لە کاتێکدا، بە فەرمی و لە زمانی خۆیانەوە، ساڵانە لانی کەم داهاتی کوردستان لەم ١٥ ساڵەدا ١٠ ملیار دۆلار بوو بێت. بێگومان داهاتی کوردستان دوو بەرانبەری ئەم ئامارە ڕەسمیەیە.\nپاراستنی ئەم نەخۆشخانە و داهات و کەرتە حکومیانە ئەمڕۆ لە ڕێگای دەست بەسەراگرتن و بەڕێوەبردنیەوە دەبێ لەلایەن کارمەندانی تەندروستی خۆیانەوە و فشار خستنە سەر حکومەتی هەرێم بۆ دابینکردنی موچە و پێداویستیەکانی کەرتی تەندروستی. نمونەی نەخۆشخانەی هیوا بۆ شیرپەنجە نمونەیەک لەو کارە هەروەزیانەیە کە دکتۆر و کارمەندانی تەندروستی ئەو نەخۆشخانەیە نیشانیان داوە. ئەم دۆخە ئەوەمان پێ دەڵێ کە لە کاتێکدا دەسەڵات خەریکی تاڵانکردنی کۆمەڵگەیە ئەوا پێویستە ،جگە لەوەی بە خۆپیشاندان و ناڕەزایەتی دەربڕین فشاریان بۆ بهێنین ، خەڵکی خۆی دەست بەرێ بۆ ئیدارە و دابینکردنی پێویستیەکانی. با لە ڕێگەی ئەنجومەن و شورای دکتۆر و کارمەندانی نەخۆشخانەکانەوە پەیوەندی بکەین بە WHO و ڕیکخراوە جیهانیەکانەوە کە بڵێین ئەوا حکومەتی هەرێم نەخۆشخانە گشتیەکانی چۆڵ کردوە و ئێمە دەمانەوێ ئەم سەنگەرانەی تەندروستی ملیۆنەها ئینسان لە کوردستان بپارێزین و هەروەک لە ١٩ نیسانی ٢٠٢٠ بە بڕی (US$ 426 732) * کۆمەکتان کردین وەرن ئێستاش فریامان کەون تا خەڵکی هەژار و کەم دەرامەتی کوردستان لە کارەساتێکی مرۆیی ڕزگاربکەین. پێویستە ئێمە خۆمان نیشانی بدەین کە ئەم حکومەتەی حزبە بورژوازیەکان نەک زیادەن و سەربارن بەڵکو مافی ئەوەیان نیە بە ناوی حکومەت کردنیشەوە داهاتی کۆمەڵگە داگیربکەن.\nPrevious ” حه‌ڵاڵ و حه‌رام ” له‌ته‌رازوی لیژنه‌ی فه‌توادا !…عه‌بدوڵا ساڵح\nNext رەواندنەوەی وەهمی شیعری جووداواز … ئیسماعیل بابائی


هیوا شەمس بورهان: زمان شوناسە و نابێ شەرمی لێ بکەین | Roji Kurd ڕۆژی کورد\nHome وتووێژ هیوا شەمس بورهان: زمان شوناسە و نابێ شەرمی لێ بکەین\nهیوا شەمس بورهان: زمان شوناسە و نابێ شەرمی لێ بکەین\nزنجیرە وتووێژ (4)\nبە بۆنەی ڕۆژی جیهانی زمانی دایکی و هەروەها ئاوڕدانەوە لە گرنگی پەروەردەبوون بە زمانی زگماکی، زنجیرە وتووێژێک لەگەڵ چەند کارناس و پسپۆرێکی بواری زمانی کوردی ئەنجام دراوە و لە بەشی چوارەمی ئەو زەنجیرە وتووێژەدا کاک (دوکتور هیوا شەمس بورهان، مامۆستای زانکۆ لە فەڕەنسا و نووسەر و وەرگێر) وەڵامی پرسیارەکان دەداتەوە.\nهیوا شەمس بورهان: مرۆڤ له هه‌ر کوێ له دایک بێ و بژی دوو فه‌کته‌ری زۆر گه‌وره پێناس و که‌سایه‌تییه‌که‌ی پێک دێنن: ١- زمانی دایکی ٢- دین و ئایین، ته‌نانه‌ت ئه‌گه‌ر له داهاتووشدا مرۆڤێکی دیندار نه‌بێ. ئه‌وه شتێکه له کتێبی “پێناسه‌کانی پیاوکوژ”دا زۆر به وردی شی کراوه‌ته‌وه و قسه‌ی خۆم نییه. به‌ڵام به‌ڕاستی بڕوام پێی هه‌یه چونکه که له خۆم وه‌ک مرۆڤێکی کورد ده‌ڕوانم، ئه‌گه‌رچی خاوه‌ن وڵاتی خۆمان نین، چ ئه‌وده‌م له ڕۆژهه‌ڵات ده‌ژیام و چ ئێستا له ڕۆژئاوا ده‌ژیم، زمانی کوردی به سه‌ره‌کیترین لایه‌نی که‌سایه‌تی خۆم ده‌زانم. چونکه پرسیاره‌که له بابه‌ت زماندایه ناچمه سه‌ر خاڵی دووهه‌م و باسی ئایین ناکه‌م هه‌ر ئه‌وه‌نده ده‌ڵێم ئه‌گه‌ر مرۆڤێک باوه‌ڕداریش نه‌بێ، چونکه ئایین چۆته نێو ناو و دابونه‌ریته‌کان و ته‌نانه‌ت ڕۆژه‌کانی پشوودانی کۆمه‌ڵگا، هه‌م زۆر زه‌حمه‌ته بتوانی له خه‌ڵکی بستێنی، هه‌م کارێکی بێهووده‌یه.\nله‌وه‌ی سه‌ر به زمانی دایکییه توێژه‌ره‌کان سه‌لماندوویانه: منداڵێک که به زمانی دایکی خۆی ده‌رفه‌تی خوێندن و تێگه‌ییشتن له دنیای هه‌بێ، له دواڕۆژدا مێشکی چاکتر ده‌کرێته‌وه و هێزی حاڵی بوون و لێکدانه‌وه‌ی له بابه‌ته‌کان به‌رزتره. بۆیه ئه‌مڕۆکه له ته‌ڤ دنیادا بایه‌خ و به‌هایه‌کی زۆر ده‌ده‌ن به زمانی دایکیی که‌مینه‌کان، ته‌نانه‌ت له وڵاتانێک که زمانه‌که‌یان له دنیایی ترین زمانه‌کانه وه‌ک ئینگلیزی، فه‌ڕه‌نسی و ئه‌ڵمانی. هه‌موو ده‌وڵه‌ته‌کانی مۆدێڕن تێگه‌ییشتوون بێبه‌ش کردنی مرۆڤه‌کان له‌و مافه مرۆڤ تووشی کێشه‌کانی پێناسی و ده‌روونی ده‌کا و بێگومان مرۆڤی نه‌خۆش و پڕ خه‌ته‌ر بۆ کۆمه‌لگا پێک دێنێ. مرۆڤێک که خۆی باشتر ناسیوه و ده‌گه‌ڵ پێناسی خۆی کێشه‌ی نییه باشتر ده‌گه‌ڵ پێناسه‌کانی تریش هه‌ڵس و که‌وت ده‌کا.\nپرسیار: هەروەک دەزانن بە درێژایی مێژووی مرۆڤایەتی گەلێک لە زمانەکان لەبەر دەسەڵاتی زۆردار و روانینی نامرۆڤانەی نەتەوەیەک بۆ نەتەوەیەکی دیکە، یان لەناو چوون و یان رێگە و دەرەتانێکی وایان بۆ گەشە و پێشکەوتنی خۆیان نەبووە، ئێوە وەکوو کوردێکی رۆژهەڵاتی کە هێشتاش له ئێران مافی خوێندن و پەروەردە بە کوردی و زمانەکانی نەتەوەکانی دیکەی ئێرانیش نه‌دراوه، چۆن دەڕواننە ئەم بابەتە؟\nهیوا شەمس بورهان: ئه‌م مافه‌ی باسی ده‌که‌ن تا زیادتر خۆی لێ گێل کرێ خه‌ته‌ر و ئه‌نجامه مه‌ترسیداره‌کانی پتره. وه‌کی گوتم ئه‌وه شتێکه به زانست کۆمه‌ڵێک ده‌روونناس و کۆمه‌ڵناس و توێژه‌ر لێیان کۆڵیوه‌ته‌وه و تێگه‌ییشتوون ئه‌مه مافێکی به‌رزی مرۆییه. له بواری سیاسه‌تیشدا ئه‌م مافه دره‌نگ یان زوو ده‌بێ بدرێ. سیاسییه‌کانی ڕۆژئاوا زووتر له‌و شته تێگه‌ییشتن چونکه گه‌لانی مۆدێڕن ده‌زانن مرۆڤ په‌یڕه‌وی زانسته نه‌ک زانست ده‌سکردی مرۆڤ! ئێستا له بریتانیا که زمانی نه‌ته‌وه‌که‌ی ئینگلیزییه و زمانی ده‌ربڕینی زانسته له گشت تۆپی زه‌ویدا له وێڵز هه‌م به ئینگلیزی شت ده‌نووسرێ هه‌م به وێڵزی. ئه‌گه‌ر زۆریش لێک نێزیک بن چونکه مرۆڤی وێڵزی پێی خۆشه به‌شێک له پێناسه‌که‌ی له دار و دیواری وڵاته‌که‌یدا ببینێ ئه‌وه مافی خۆیه‌تی. کانادا هه‌روا، به‌لژیک هه‌روا، ته‌نانه‌ت فه‌ڕانسه که ٥٠ ساڵ پێشتر به زمانی برۆتۆنی و که‌مینه‌کانی دیکه پێده‌که‌نین ئێستا وای لێهاتووه له دوورگه‌ی کۆرس پاڕله‌مانته‌ر مه‌جبوور نییه به فه‌ڕه‌نسی گوتاری خۆی پێشکه‌ش کا، فه‌ڕانسه‌یه‌ک که زێدی بیرۆکه‌ی “یه‌ک نه‌ته‌وه، یه‌ک زمان” بووه. ئێران و گه‌لی فارسیش ناتوانن له‌و مافه ڕه‌وایه خۆ ببوێرن و به بیانووی ئه‌منی و یه‌کگرتوویی وڵات ئه‌و حه‌قه ڕه‌چاو نه‌که‌ن. سه‌ده‌ی ٢١ ه و دنیا زۆر چکۆڵه‌تره له‌و قسانه که‌سانێک بیانه‌وێ گه‌لێک به گێل بزانن. هه‌ر ئه‌وه‌نده‌ی منداڵێکی فارس مافی هه‌یه له خوێندنه‌وه‌ی شێعرێکی حافزی شیرازی چێژ وه‌رگرێ هه‌ر ئه‌وه‌نده‌ش منداڵێکی کورد مافی هه‌یه له خوێندنه‌وه‌ی شێعری حه‌زره‌تی نالی و حاجی قادر و هێمن له‌ززه‌ت به‌رێ. کاتێک کورد له ئێران ده‌گه‌ڵ گه‌لانی تر ده‌ژی، باج و ماڵیات ده‌دا، کوڕی ده‌نێرێته سه‌ربازی و هه‌موو به‌شدارییه‌ک له گه‌شه کردنی ئه‌م وڵاته‌دا ده‌کا، بۆ نابێ مافی خوێندنی به زمانی خۆی هه‌بێ؟ مادام ئه‌وه شتێکه له مادده‌ی ١٥ی ده‌ستووری ئێراندا هاتووه، دیاره ئه‌و مافه ده‌بێ وه‌دی بێ. نه‌ک بۆ کورد بۆ هه‌موو که‌مینه‌کانی ئێران. منداڵێکی تورک ڕه‌چاو که‌ن که شه‌و و ڕۆژ به تورکی ده‌گه‌ڵ ئاقاری خۆی ده‌دوێ به‌ڵام که ده‌یه‌وێ بچێته زانکۆ ده‌بێ به زمانێک تاقی کرێته‌وه که به‌ڕاستی له فارسی دووره، ئینجا ئه‌و کێبه‌رکێیه ناعادڵانه‌یه. نه‌ک ته‌نیا دنیای ڕۆژئاوا به‌ڵکوو له زۆر شوێنی دیکه‌ش له‌م ماف و ڕه‌نگاوڕه‌نگییه تێگه‌ییشتوون و ڕێزی لێده‌گرن، بڕۆن سه‌یری پاره‌ی هیندووستان که‌ن، به پانزه زمان له‌سه‌ری نووسراوه، چین هه‌روه‌تر. ته‌نیا ڕۆژهه‌ڵاتی ناوه‌ڕاست بۆو بابه‌ته له پاشه، ئه‌نجامه‌که‌شی ته‌مه‌شا که‌ن، له نێو خوێن و ئاگردایه!\nهیوا شەمس بورهان: ئه‌رکیان ئه‌وه‌یه له‌و شوناسه شه‌رم نه‌که‌ن، هیچ ڕه‌نگێکی مرۆڤایه‌تی نابێ شه‌رمی لێ کرێ، ئه‌وه‌ی عه‌یب و شووره‌یییه نامرۆڤایه‌تییه. ده‌بێ له‌سه‌ر مافی ڕه‌وای خۆیان سوور بن، بایه‌خ بده‌ن به زمانی دایکییان. ئه‌گه‌ر بۆ خۆیان ده‌رفه‌ت و ئیمکانی خوێندنیان نه‌بووه تێ بکۆشن ئه‌و مافه بۆ منداڵه‌کانیان مسۆگه‌ر بکه‌ن. کتێبی کوردی بخوێننه‌وه، تێ بکۆشن له زاراوه‌کانی دیکه‌ی کوردیش تێ بگه‌ن، کوردییه‌کی پاراو و دوور له ده‌مارگرژی فێر بن. بایه‌خ بده‌ن به‌و که‌سانه‌ی بۆ زمان و داب و نه‌ریتی کوردی تێده‌کۆشن، هه‌ر به قسه نه‌بێ به‌ڵکوو به‌ڕاستی وا بکه‌ن که تیکۆشه‌رانی ئه‌و بواره هه‌ست به دڵساردی نه‌که‌ن.\nمن له‌سه‌ر ئه‌و باوه‌ڕه‌م ئه‌وه‌نده‌ی نه‌یارانی گه‌ل و زمانه‌که‌مان ئێمه‌ی له‌به‌ر چاو سووک بووه هه‌ر ئه‌وه‌نده‌ش بۆ خۆمان ده‌گه‌ڵ زمان و ئه‌ده‌بیاتمان بێ منه‌ت و که‌تره‌خه‌م بووین و هێشتاش که‌م تا کورت هه‌ین. ئه‌و قسانه‌ی کردمن نه‌ک هه‌ر کورد له‌ناوخۆی وڵات به‌ڵکوو له هه‌نده‌رانیش ده‌گرێته‌وه، به‌ڵام به شێوه‌یه‌کی دیکه. ئه‌وانیش له‌سه‌ریانه به پێی توانا له ناساندن وگه‌شاندنی زمانمان به‌شدار بن. ئاوایه که ده‌توانین جێگه و پێگه‌یه‌کی دنیایی بۆ زمانمان پێک بێنین، چونکه که‌م نییه کاتێ له ٤٠ میلیۆن مرۆڤ ده‌پرسی زمانت چییه بڵێ کوردییه. له بیرمان نه‌چێته‌وه گه‌وره‌یی و ڕێزی زمانی دایکیمان یه‌که‌مجار ده‌بێ ده نێو خۆماندا سه‌قامگیر بێ. دوای سوپاس بۆ پرسیاره‌کان و به‌سه‌ر کردنه‌وه‌م وه‌ک هه‌میشه قسه‌ی خۆم سه‌باره‌ت به زمانی کوردی به‌م پارچه شێعره‌ی حاجی قادری کۆیی دوایی دێنم:\nوه‌کوو جۆڵایێ که ڕازی نه‌بێ به سه‌ردڕی خۆی\nمه‌ڵێن فه‌ساحه‌تی کوردی به فارسی ناگا\nبه‌لاغه‌تێکی هه‌یه هیچ زمانێ نایگاتێ\nله بێ‌ته‌عه‌سسوبی کوردانه بێ ڕه‌واج و به‌ها.\nهیوا شەمس بورهان\nPrevious articleرۆژهه‌ڵاتی کوردستان: ڕووداوی سروشتی باو و بۆران له شاری گیلان غەرەب قوربانی لێ که‌وته‌وه\nNext articleعەبدوڵا عەلیدوست: فەلسەفە لە رێی زمانەوە گەشە دەکات


هەڤاڵ ئەبوبەکر: هەرگیز هاوکارییەکانی نێچیرڤان بارزانی له‌بیر ناكه‌م\n10/6/2019 - 17:49\nپارێزگاری سلێمانی پیرۆزبایی لە نێچیرڤان بارزانی دەکات\nپارێزگاری سلێمانی پیرۆزبایی لە نێچیرڤان بارزانی دەکات بەبۆنەی دەستبەکاربوونی وەکو سەرۆکی هەرێمی کوردستان و رایگەیاند"بۆئەوەی دەوڵەتێکی بەهێزمان هەبێت، پێویستە هەموومان پاڵپشتی لە نێچیرڤان بارزانی بکەین، من هەرگیز هاوکارییەکانی نێچیرڤان بارزانیم بیرناچێتەوە".\nهەڤاڵ ئەبوبەکر ئاماژەی بەوەشکرد، لەو ماوەیەدا لە ئەنجوومەنی پارێزگا و پارێزگای سلێمانی کارم لەگەڵیدا کردووە، هەموو کارەکانی بە راوێژکردووە، بڕوایەکی تەواوی بە لامەرکەزی، دابەشکردنی دەسەڵاتەکان و کاری هاوبەش هەیە، هەروەها بڕوایەکی تەواوی بەوە هەیە کوردستان وەکو یەکەیەکی سیاسی، ئابووری و جوگرافی سەیربکرێت نەک وەکو وڵاتێکی دابەشبوو بۆ دوو زۆن، بە دڵنیاییەوە ئەم سیفاتانە لە کردەوەکانیدا رەنگبداتەوە، وەکو سەرۆکی هەرێمی کوردستان سەرکەوتوو دەبێت".\nپارێزگاری سلێمانی رایگەیاند "سەرەڕای بارودۆخی ناهەمواری کوردستان و قەیرانەکان، بەڵام به‌رێزیان پاڵپشتێکی بەهێزی ئێمە بووە و توانیویەتی لە زۆربەی کار و پرۆژەکانماندا بەدەممانەوە بێت.\nهەڤاڵ ئەبوبەکر گوتيشی" یەکێک لەو کارانە، دەستپێکردنەوەی پرۆژەی شووقەکانی سیتەک و مێرگەپان بوو کە لەو قەیرانەدا بڕێک پارەی مانگانەی بۆ تەرخانکردین کە تاوەکو ئێستاش بەردەوامە، هەروەها دامەزراندنی 284 کەس لە نەخۆشخانەی بەرکەوتووانی چەکی کیمیایی لە هەڵەبجە لەسەر داواکاری من، بۆیە هەرگیز ئەو هاوکارییانەم بیرناچێتەوە".\nئەمڕۆ دووشەممە، نێچیرڤان ئیدریس بارزانی لە هۆڵی سەعد عەبدوڵڵا بە ئامادەبوونی 1200 کەس وەکو دووەم سەرۆکی هەرێمی کوردستان سوێندی یاسایی خوارد.\nبه ڤیدیۆ.. له‌پێناو گرتنی وێنه‌یه‌ك ژیانی مناڵه‌كه‌ی ده‌خاته مه‌ترسییه‌وه\nوێنه ... پۆلیسى هه‌ولێر ده‌ستگیر كردنى 3 كه‌سی راگه‌یاند\nتڕه‌مپ به زمانی فارسی په‌یامێكی ئاراسته‌ی ده‌سه‌ڵاتدارانی ئێران كرد\nقۆناغی یه‌كه‌می پڕۆژه‌ی شه‌قامی 150مه‌تریی هه‌ولێر به‌ره‌و كۆتایی ده‌چێت\nگفتوگۆکان بە ئاراستەی کردنەوەی گرێکوێرەکان و چارەسەری کێشەکان دەچن\nله‌سه‌ر ریگای كه‌ركوك -هه‌ولێر ته‌رمی چوار كه‌س دۆزرایه‌وه\nگه‌شته ئاسمانییه‌كان له عێراق و هه‌رێمی كوردستان ده‌ستپێده‌كه‌نه‌وه\nته‌قینه‌وه‌یه‌ك له ناوه‌ڕاستی شاری كه‌ركوك روویدا


پەڕاوی گونەی: فیلمی گەشتێک ڕووە و خۆر، پەروەردەیەکی مۆراڵیی بێتاوانێک » DidiMn\nسەرەتا / ڕەخنە/سینەما / پەڕاوی گونەی: فیلمی گەشتێک ڕووە و خۆر، پەروەردەیەکی مۆراڵیی بێتاوانێک\nدیدی من – نیویۆرک تایم، ئێڵڤز میتچێڵ\nگەشتێک ڕووە و خۆر، فیلمێکە پڕ لە ژیان. فیلمەکە لە ئیستانبووڵ وێنەی گیراوە و چیرۆکی مەمەد دەگێڕێتەوە (نەورۆز باز)، پیاوێک بە یەکێک لە سەرنجڕاکێشترین کار لە مێژووی فیلمی مۆدێرندا دەبینین. کاری مەمەد بریتییە لە دۆزینەوەی شوێنی لێچوون لە بۆریی ئاوەکانی ژێرزەویی شارەکەیدا. دەمێکی بۆریی بۆشی باریک لەسەر قیرتاوەکە دادەنێت و گوێ دەنێت بە لاکەی تریەوە، تاوەکو بتوانێت هەست بە لێچوون بکات لە بۆرییەکاندا. ئەو بۆرییەکە بۆ سەرنجڕاکێشانی خۆشەویستەکەشی، ئارزو (میزگین کاپازان) بەکار دەهێنێت، بۆ نموونە بە بەکارهێنانی بۆرییەکە، بە خۆشەویستەکەی دەڵێت شەمەندەفەرەکە چەندی ماوە بۆ گەیشتنی بەو شوێنەی تیایدا وەستاون. ئەو پارچە بۆرییە لە فیلمەکەدا هێمای میتافۆریی هەیە؛ ئەو شتانەشی هەستەکانی ناتوانن بیاندۆزنەوە، ئەو دەتوانێت لە ڕێگەی بۆرییەکەیەوە هەستیان پێ بکات: دەتوانێت گوێبیستی ئەو شتانەش بێت کە لە ژێرزەوی ڕوو دەدەن.\n[aesop_video align=”center” src=”youtube” id=”Xk5yOopcZ0c” caption=”ترەیلەری فیلمی گەشتێک ڕووە و خۆر” disable_for_mobile=”on” loop=”on” autoplay=”on” controls=”on” viewstart=”on” viewend=”on” revealfx=”off”]\nنووسەر و دەرهێنەر، یەشیم ئوستائۆغڵوو، بە زوویی ئەم ئامێرەمان لێ دوور دەخاتەوە. وێنەیەکە پشووت پێ دەبەخشێت، مەمەد و بۆرییەکەی: فیلمسازەکە زۆر شاعیریانە ئەم ئامێرە بەکار دەهێنێت، چونکە کاتێک دیار نامێنێت، بینەری فیلمەکە هەست دەکات بیری دەکات.\nمەمەد لەگەڵ بەرزان (نەزمی قیریخ) دەبنە هاوڕێ، کە بە عەرەبانەکەی لەسەر جادە موزیک دەفرۆشێت. بەرزان کوردە، باوکی لێی دراوە و فڕێندراوە. مەمەدیش بە هەمان شێوە لەبەر ڕەنگی پێستی ئازار دراوە، بۆیە هەست بەو ئازارە دەکات. بەرزان بەشێکە لە شۆڕشی کوردان لە تورکیا، هاوڕێیەتییەکەی لەگەڵ مەمەد پەروەردەیەکی باشی دەداتێ. سەرەتا لە ئەشکەنجەوە فێر دەبێت.\nپاش گەڕانی ئەو پاسەی مەمەد تیایدا سەرنشینە، تاوانبار دەکرێت. پیاوێک لە پاسەکە دابەزیوە و دەمانچەیەکی لەدوا جێ دەمێنێت، پۆلیسەکانیش پێیان وایە کە ئەوە چەکی مەمەدە. پاش ئەوەی ئەوان لە لێکۆڵینەوە دەبنەوە لەگەڵیدا، ڕوخساری مەمەد هەمووی برین دەبێت، ئەو وێنەیەی کاتێک ئەو لە تونێلێکەوە دەردەکەوێت، بە دوای خۆیدا بۆرییەکە ڕادەکێشێت، شتێکە لەبیر ناکرێت.\nسێبەری گراهام گرین باڵی بەسەر فیلمەکەدا کێشاوە، کە باس لە پەروەردەی مۆڕاڵیی بێتاوانێک دەکات.\nپاش ئەوەی مەمەد کارەکەی لەدەست دەدات، هاوژوورەکانی دەیکەنە سەر شەقامەکان.\nتەنها ئارزو لەگەڵیدا دەمێنێتەوە. دەخوازێت زیاتر لەبارەی کێشەکانی بەرزانەوە بزانێت.\nبەرزان دەڵێت: “بەخێوکەرەکەم دەیگوت ئەگەر خەونێکی ترسناکت بینی، خۆت هەڵبگێڕەوە.”\nمەمەدی پەشۆکاو وەڵامی دەداتەوە: “چۆن دەتوانیت خۆت هەڵبگێڕیتەوە کاتێک لە خەودایت؟”\nگەشتێک ڕووە و خۆر فیلمێکی درامییە سەبارەت بە خەونێکی ناخۆش، کاتێک بە ئاگایی دەیبینین.\nزانیاری دەرباری فیلمەکە:\nسیناریست و دەرهێنەر: یەشیم ئوستائۆغڵوو\nسینەماتۆگرافیست: جاکێک پێتریجکی\nمۆنتێر: نیکۆڵاس گاستەر\nموزیک: ڤلاتکۆ ستیڤانۆڤسکی\nبەڕێوەبەری هونەری: ناتالی یەریس\nکات: سەد و چوار خولکە\nبەرهەمهێنەر: بەهرۆ هاشیمیان\nA Journey to the Sun, PshtewanKamal, Yeshim Ustaoglu,


ژماره‌یه‌ك كاندیدى هه‌ڵبژاردن جلى ژێره‌وه‌ى ژنان‌و پیاوان ده‌به‌خشنه‌وه\n23/09/2021 2872 جار خوێندراوه‌ته‌وه\nژماره‌یه‌ك كاندیدى هه‌ڵبژاردنه‌كه چاوه‌ڕوانكراوه‌كه‌ى مانگى 10ى ئه‌مساڵ بۆ کۆکردنەوەی دەنگ پەنایان بۆ شێوازی سەیرو نامۆ بردوه كه له‌ڕابردودا نه‌كراوه، ئاژانسى هه‌واڵى فرانس24یش زانیارى زیاترى له‌وباره‌یه‌وه ئاشكراكردوه‌و نوسیویه‌تى:"ئه‌و كاندیدانه جلى ژێره‌وه‌ى ژنان‌و پیاوان ده‌به‌خشنه‌وه".\nئاژانسی "فرانس24"ی فەرەنسیی ڕاپۆرتێکی لەسەر هەڵبژاردنى پێشوه‌خته‌ى مانگی تشرینی یەکەمی ئەمساڵی عێراق‌و ئەو ڕێگا سەیرو سەمه‌رانە بڵاوکردۆتەوە کە پاڵێوراوان لەپێناو بەدەستهێنانی دەنگی هاوڵاتیان‌و بەدەستهێنانی کورسی پەرلەمان دەیکەن‌و په‌نایان بۆ بردوه.\nئاژانسەکە لەڕاپۆرتەکەیدا دەڵێت:"پاڵێواراوان پەنا بۆ هەموو ڕێگه‌یه‌ك دەبەن بۆئەوەی سەرنجی هاوڵاتیان ڕابکێشن‌و وایان لێبکەن لەهەڵبژاردندا دەنگیان پێبدەن، بەوپێیەی هاوڵاتیان بەتەواوەتیی خۆیان لەگرنگی پێدانی هەڵبژاردن‌و بەرنامەی کاندیدو لیستەکان دورخسۆتەوە".\nبه‌گوێره‌ى ڕاپۆرته‌كه، بەشێک لەپاڵێواراوان هاوکات لەگەڵ بڵاوکردنەوەی پۆستەرو ڕیکلامی هەڵبژاردنەکانیاندا، جلوبەرگی ژێرەوەی ژنان‌و پیاوانیان دابەشکردوە، ئه‌وه‌ش بۆته جێگه‌ی گاڵتەجاڕی عێراقییەکان".\nفرانس24 باسى له‌چالاکانی تۆڕە کۆمەڵایەتییەکان كردوه كه هێرشیانکردۆتەسەر ئەو پاڵێوراوانە بەوەی "دەیانەوێت بەڕێگای بێماناو هەرزان دەنگی هاوڵاتیان بکڕن، لەجیاتی ئەوەی بەرنامەی سیاسیی‌و هەڵبژاردنیان بۆ بەدەستهێنانی متمانەی دەنگدەران پێشکەشبکەن‌و بڕوایان پێبهێنن ڕوو لەسندوقەکانی دەنگدان بکەن‌و دەنگیان پێبدەن".\nئەو چالاکانە ئاماژەیان بەوەشکردوە، "ئەوە ڕەنگدانەوەی ئەو دۆخە سیاسیه‌یە کە ئەو وڵاتەی پێگەیشتوە".\nلەکۆتایی ڕاپۆرتەکەشدا باس لەوەکراوە، بەشێکی زۆر لەپارت‌و کەسایەتییە سیاسییەکان بایکۆتی هەڵبژاردن‌و چونەسەر سندوقی دەنگدانیان کردوە، لەبەرئەوەی ترسیان لەئەنجامدانی ساختەکاریی‌و بونی گەندەڵیی لەنێوان پاڵێوراواندا هەیە، ئەوە جگە لەبڵاوبونەوەی چەک‌و پارەی گەندەڵی لایەنە سیاسییە دەستڕۆیشتوەکان".


گوزەرانی کرێکارە بیانەکان لە ڕەوشی کۆرۆنادا – chawyxelk.org\nگوزەرانی کرێکارە بیانەکان لە ڕەوشی کۆرۆنادا\nکرێکارە بیانییەکان چەند ساڵێکە لە هەرێمی کوردستان کاردەکەن و هەندێکیان لە ناو ماڵەکاندا و هەندێکیان لە ڕێستورانت و هۆتێلەکاندا، وەک خۆیان دەڵێن هەرێمی کوردستان لەگەڵ هەموو ئەو قەیرانانەدا کە تێی کەوتووە هێشتا بەراورد بە وڵاتەکانی ئەوان باشترە، دەتوانن بە کارکردنیان لێرە بژێوی ژیانی خۆیان و تەنانەت خانەوادەکانیشیان لە نیپاڵ و بەنگلادیش و ئەسیبیا و پاکستان بژیەنن.\nنۆرگین یەکێک لەو ژنە نیپاڵییانەی لای باخی گشتی شاری سلێمانی لەسەر مێزێک خواردەمەنییە نیپاڵییەکان دەفرۆشێت بۆ چاوی خەڵک دوا “پێشتر موشتەری کورد و نیپاڵیشمان هەبوو، بەڵام ئێستا زۆر کەم بووەتەوە و بازاڕمان خراپە”\nلە وەڵامی پرسیارێکدا سەبارەت بە سەرچاوەی زانیارییەکانیان بۆ خۆپارێزی لە پەتای کۆڤید ١٩ نۆرگین وتی “تا ئێستا نیپاڵ کۆرۆنای تێدا نییە بەڵام ئێمە لێرە ئاگامان لە هەواڵەکان هەیە، دەزانین کۆرۆنا هەموو دونیای گرتۆتەوە، ئێمەش بە پێی ڕێنماییە تەندروستییەکان، خۆپارێزی دەکەین”\nنۆرگین ماوەی پێنج ساڵە لە هەرێمی کوردستان کاردەکات و ماوەی ساڵێکیشە لای باخی گشتی خواردەمەنییە نیپاڵییەکان دەفرۆشێت (ئێمە وەک تیمی چاوی خەڵک لە سەردانەکەماندا بۆ لای کرێکارە بیانییەکان یەکێک لە خواردنە نیپاڵییەکانمان تاقیکردەوە بە ناوی “مۆمۆ”)\nئاوارە عومەر سەرپەرشتیاری کۆمپانیای بۆ مامەڵەی کرێکارە بیانییەکان، لەبارەی ڕێکارە تەندروستییەکانەوە لە سەردەمی کۆرۆنادا بۆ چاوی خەڵک دوا: “هەر کرێکارێک لە کۆمپانیای یاخود کافێ یاخود ماڵەکاندا کاربکات، هەموو ڕێنماییە تەندروستییەکانیان پێدەدرێت و دەستکێش و ماسکییان بۆ دابین دەکرێت، لە کەرەنتینەی گشتیدا دۆخی دارایی سەرجەم کرێکارەکان خراپ بوو، بەڵام من وەک کۆمانیاکەی خۆم هەموو هەفتەیەک سەردانم کردوون و پێداویستییەکانی وەک پارە و خواردنم بۆ دابین کردووە”\nیەکێکی دیکە لە کرێکارە بیانییەکان بە ناوی شاباز کە خەڵکی وڵاتی پاکستانە و نزیکەی٣ ساڵە لە سلێمانی دەژی لە یەکێک لە بانکەکان کاردەکات، بۆ چاوی خەڵک دوا “ئەو شوێنەی من تێیدا کاردەکەم، بە تەواوی ڕێنماییە تەندروستییەکان جێبەجێدەکات و هەموو ڕۆژێک دەسکێش و ماسکم دەدەنێ، جگە لەوە جێڵی پاکەرەوەی دەست بەکار دەهێنن”\nشاباز باسی سەرەتای هاتنی کۆرۆنای کورد و وتی “لە سەرەتادا سەخت بوو، نە دەستکێشمان دەست دەکەوت نە ماسک، کەرەستەکانی خۆپارێزی لە بازاڕدا نەمابوون، بەڵام ئێستا هەموو شتێک بەردەستە و بە تەواوی پابەندی ڕێنماییە تەندروستییەکان دەبین”\nلە بارەی چۆنیەتی مامەڵەکرد لە کەسی دەستدرێژی بۆ سەر کرێکارە بیانییەکانەوە، ئاوارە عومەر وەڵامی چاوی خەڵکی دیەوە: “ئەگەر کەیسێکی لەو شێوەیەمان هەبێت، ئێمە پەنا دەبەینە بەر بەشی یاسایی فەرمانگەی نشینگە، ئەگەر دەسترێژی سێکسی بوبێت یاخود لێدان و توندوتیژی یاخود بڕینی پارە یاخود پێنەدانی ڕۆژە پشووەکانیان، بەشی یاسیی کەیسەکە دەگرێتە خۆی و توێژینەوەی لەسەر دەکات و ڕەوانەی دادگای دەکات”\nلە سەردانەکەماندا ژنە کرێکارێکی دیکەی ئەسیوبیمان دواند و باسی گوزەرانی خۆی بۆ کردین، سۆنیا ماوەی ٧ ساڵە لە هەرمێکی کوردستان دەژی و زۆر بە باشی دەتوانێت بە زمانی کوردی قسەبکات، سۆنیا وتی”ئێستا بە هۆی ئینتەرنێتەوە هەموو تۆڕە کۆمەڵایەتییەکان پڕبوون لە هەواڵی کۆرۆنا، بە خێرایی هەموو هەواڵەکانمان پێدەگات. جگە لەوەش لێرە خاوەن کارەکانمان هەمیشە ئاگادارمان دەکەنەوە کە ئاگامان لە خۆمان بێت.\nسۆنیا لە بارەی کێشەکانییەوە دوا و وتی “من لێرە گوزەرانم باشە بەڵام بیری خێزانەکەم دەکەم لە ئەسیوبیا هەروەها خراپی ژیانی ئەوان ناڕەحەتی بۆ منیش دروست دەکات، من لێرە کاری سەربەخۆش دەکەم و خواردەمەنییە میلییەکانی خۆمان دەفرۆشم، ئەمە هەنگاوێکی باش بوو لە بژێوی ژیانماندا بەڵام کۆرۆنا هەموو شتێکی تێکدا، ئێستا وەک جاران موشتەریمان نەماوە.\nکرێکارە بیانییەکان ماوەی چەند ساڵێکە لێرە دەژین و کاردەکەن، لە ڕۆژانی هەینیدا یاخود لە ڕۆژە پشووەکانیاندا لای باخی گشتی کۆدەبنەوە و یەکتر دەبینن و وێنەدەگرن. هەر لەوێش لەسەر چەند مێزێکی مچکۆلە چەندین خواردنی میلی وڵآتەکانیان بونی هەیە و ئەمەش بۆ کرێکارە بیانییەکان مایەی خۆشحاڵییەوە کەمێک هەستی غەریبانەیان کەمدەکاتەوە.


قابیل و هابیل … کورتە چیرۆك ….. نووسینی: سمکۆ ئەحمەد – Dengekan\nbyDenegkan\tJune 16, 2018\tGeneral, Literature\nڕووداوی ئەم چیرۆکە ڕاستەقینەیە\nبەلەمێکی ماندوو بە چەشنی پیرە مێردێکی شەتەك کە وەك ئەتڵەس جیهانی بە کۆڵ هەڵگرتبێت. یان ئەمەکەشتی یەکەی نوحەو بەس ئەمجارەیان لە باتی ڕزگار کردن، سەرنشینەکانی بەرەوە مەرگی حەتمی دەبات؟\nشەپۆلە ووردەکانی دەریای ئینجە بە خۆیان و ماسی یە ووردەکانی ختووکەی مەرگی ئەو بەلەمە شەکەتەیاندەدا.\nکەژاڵ کە هیچ شتێکی لە کەژاڵ نە دەچوو وەکو قرژانگێك لە ترسی تۆڕی ڕاوچییە گریکەکان لە سووچێکیبەلەمەکەیا خۆی گرمۆڵ کردبوو قابیل لە دەستی چەپی و هابیل لە دەستی ڕاستی بە ماری دەستەکانی وەکولەفە پێچابوونەوە .\nهیوای قاچاخچی کە هیچ هیوایەك لە چاویا بەدی نە دەکرا ترساو وەکو نێچیری دەستی داعش بێ ئارام مژیبە جگەرەکەیدا دەکردو و هاواری دەکرد: جانتاکانتان فڕی بەنە دەریاوە دەنا هەموو غەرق دەبین ، بیرتاننەچێ هەموو لە سەر یەک بەلەمین ، یان هەموو پیکەوە دەمرین یان پیکەوە دەگەینە بەهەشتەکەی ئەوان .\nئەم گەشتە گەشتی گەیشتن بە بەهەشت بوو ، ئەو دەریایە پردی سیرات بوو تەنها ڕیگای بەرە و بەهەشت بووبۆیان. تۆ بڵێی بەهەشتەکەی پێغەمبەرەکەی ئەوان باسی کردوە هەر هەمان بەهەشتەکەی دینەکەی ئەمان بێت؟\nهیوای توڕە پڕی کرد بە جانتای کوڕێکی گەنجا تا فڕێی باتە دەریاکەوە\n•\tتۆ خوا نەکەی بەس رەسمەکانی دایکمی تیا ماوە شتەکانی ترم هەمووی فڕیداوە هەتا نامەی عەشقەکانم ،دەرمانەکانم. بەس تو خوا دایکم بەس لەو رەسمانەیا ماوە، گەر فڕێی دەی ئەترسم کاڵ بینەوە و ئیتریەکتر نەناسینەوە.\n•\tئیوە بۆ تێ ناگەن ژیانی خۆتان و منیش دەخەنە خەتەرەوە بۆ چەند جانتایەکی حیز؟\nکوڕە گەنجەکە ڕووی لە هیوا کرد و ووتی: ئەی بۆ ئەو مناڵە مردووەی ئەو ژنە فڕی نادەن وا سێ ڕۆژەمردووە و لەسەر دڵی خۆی ناکاتەوە؟ ئائا یەکێك لە دوانەکە وا سێ ڕۆژە نوتقی نەیاوەو چاوەکانی وەکوبەختی خۆمان داخراون کەسمان نیگایەك یان نوزەیەکیمان نەبینیوە ، بەخوا ووردە ووردە بۆگەنیش دەکا گەرلێی گەڕێن .\nکەژاڵی پڕترس : نا توخوا نەکەن بەخوا نەمردووە دوێنێ شەو گۆی مەمکی چەپی مژیم .بەخوا ماوە ، لەخەویشما پێی ووتم . دایە گیان فڕێم نەدەنە دەریا دوایی نامدۆزنەوە ، بیرت چوو من لە ئاو دەترسم خۆلەسەرچناریش توخنی ئاوەکە نە دەکەووتم. مەگەر منیشی پێوە فڕێ دەن دەنا هەر کەسێك توخنمان کەوێوەکو قڕژانگ پێوەی ئەدەم.\nقابیل ترپەی دڵمەوە لە نیوان دڵی من و لێوی ئەو تەنها یەک مەمك هەیە ئەویشم کردۆتە سەرین بۆی.\nکاتێك شەپۆلەکانی مەرگ ختوکەی ئەو پیاوە پیرە شەکەتەکە دەدەن ، ترس باڵی تەڕی ڕادەکێشا بەسەر بیناییهەموو سەرنشینەکانی نیوان بەهەشت و جهەنەم،\nشەوەزەنگی دەریا لە شەوە زەنگی ووشکانی ناچێت. ئاخر خۆ هەموو لە ئاوەوە هاتووینەتە بوون بۆ ئەم ئاوەهێندە ترسناکە بەم شەوە؟ شەپۆلەکانیش پێ دەچی ماندوو بووبن بە درێژایی ئەو ڕۆژە لە مارێکی متبوودەچوون لە دووی فرسەتێك بگەڕێن کە بێ دەنگ سەرنشینێك یان جانتایەکی پڕ خۆزگەیان ڕاپێچی ئەومەملەکەتە بکەن کە ژیان لێوەی درووست بوو . مەملەکەتی کرمەکانی ئادە م و حەوا، ئەم کرمانە هەر لەدەریابمانایە باشتر نەبوو؟ لەگەڵ خۆیانا ئەم هەموو شەڕ و نەهامەتیانەیان بۆ هێنایە سەر ووشکانی، ووشکانی بێمرۆڤ باشتر نەبوو؟ ئەم مەخلووقە دووپێ یە چی بوو درووست بوو ؟ووشکانی نەك هەر بۆ خۆی بەڵکو بۆ هەموو زیندەوەرەکانی تریش کردە جهەنەم.\nئەوەتا گشت سەرنشینەکانی سەر ئەم بەلەمە هیلاکە بەرەو بەهەشتەکەی ئەوان دەڕۆن لە دەستی هاوڕەگەزەکەی خۆیان ڕادەکەن و ڕێگایی هات و نەهاتیان هەڵبژاردوە.\nکەژاڵ چاوەماندوەکانی بڕیبووە ئەستێرەکان ، ئەم ئەستێرانە هیچیان لەو ئەستێرانەی لای خۆمان نەدەچووکەشەوان لە سەربان بە دەم وەنەوزەوە قسەی لەگەڵ دەکردن، هابیل مەمکی راستی دەمژی بۆ بۆنی دڵۆپێكشیر هیندەی موعتادێك کە تلیاکی لێبڕابیت نا ئارام بوو. خودایە بۆ مەمکی ژێر سەرینی قابیلی مردوو هێندەشیری تیا بوو ؟ . دەتووت کانی بەهارە و دەیەویت بە پەلە ئاو بگەینیتە گوڵە نیوە مردووەکان؟ تۆ بڵێی خوداشبیەوێت بە بۆنی ئەو شیرە رۆح بێتەوە بەر قابیل و بڵێ دایکە چیتر مەگری ئەوە نی یە زیندووم و لە هەموونێرێکی تری ئەم دونیایە مەمکەکانتم خۆشتر دەوێ؟\nهابیلی برسی وەکو ئیرەیی بە برا دوانەکەی ببات بەسەرە خرە تەڕو ماندوەکەی خۆی گەیاندە سەرچاوەیکانی شیر. دەڵێن لە بە هەشت ڕووباری شیر هەیە ئەویش دەیویست بە بەهەشتی خۆی بگا. دایکیان ئاڵوگۆڕیپێ کردن هابیلی برسی خستە سەرلای چەپ و قابیلی مردووی نا بە مەمکی وووشك بوی لای ڕاست.\nسیحری شەوگار قوڵەو ئەستێرەکان چاو لە دەریا دادەگرن و کەژاڵ و دوانەکەی لەگەڵ سەرنیشنە شەکەت وتینوو برسیەکانی تردا لە نێو کپی شەوو دەریادا نغرۆ ی خەون بوون.\nهیوای بێ هێوا و دوو هاوڕێ کەی بە خشپە هاتن وەکو دوو ئاسکی ترساو و برینداری ڕزگار لە کەڵبەیپڵنگ دەیانویست نێچیرێکی تر بدەنە دەست پڵنگ و خۆیان ڕزگار بکەن بەناو سەرنشینە ماندوو و شەکەتەنووستوەکاندا دەگەڕان و یەك یەك جانتاکانیان لە باوەش دەردەهێنان و یەکسەر بۆ قولی مشتی دەریا فڕێیاندەدا.\nهیوا کە گەشتە سەر کەژاڵ و دوانەکە بە چرپە ووتی کامیان مردوەکەیە ؟ دوانەکەی تەنیشتی بە چرپەوپێکەوە ووتیان ئەوەی سەرینی مەمکی چەپە و لە دڵی یەوە نزیکە!\nهیواش پڕی کرد بە پەلی هابیلاو وکو جانتاکان فڕێی دایە نێو سینەی دەریا ،کە وەکو ئەژدیهایەکی برسیدەمی داچەقاندبوو .\nبەلەمی پیر هێدی هێدی دەڕۆیشت و شەوە زەنگ باڵی خامۆشی ترسناکی هاویشتبوو بە هەموو لایەکدا\nتۆ بڵێی بەهەشتەکەی ئەوان هەر بەهەشتەکەی ئێمەش بێت؟\nنووسینی : سمکۆ ئەحمەد ۲٠۱۸\nPrevious چاوپێکەوتن لەگەڵ دایە ئاباجی، ژنە شۆڕشگێڕەکەی کوردستانی ڕۆژهەڵات\nNext سیناریۆی جوگرافیای ترس … نووسینی: ڕزگار باهیر\nناوی كتێب: تيۆری سياسی لای عبدالله ئۆج ئالان … نووسينی: نەوزاد خالد صالح ( نەوزاد مەرگەیی)\nژمارەکەتم دیلیت کرد … نەوزاد بەندی


“ئەزموون” لە فێستیڤاڵی نێوده‌وڵه‌تی فیلمی “کاڕلۆڤی ڤاری” پێشوازیی لێکرا – CHRA.TV\nسەرەتا / چاند و هونەر / سینەما و تیڤی / “ئەزموون” لە فێستیڤاڵی نێوده‌وڵه‌تی فیلمی “کاڕلۆڤی ڤاری” پێشوازیی لێکرا\n“ئەزموون” لە فێستیڤاڵی نێوده‌وڵه‌تی فیلمی “کاڕلۆڤی ڤاری” پێشوازیی لێکرا\nمەنسوور جیهانی ـ فیلمی سینەمایی “ئەزموون” The Exam لە دەرهێنانی سینەماکاری کورد “شەوکەت ئەمین کورکی” له به‌شی پێشبڕکێی سه‌ره‌کی ٥٥مین خولی فێستیڤاڵی نێوده‌وڵه‌تی فیلمی “کاڕلۆڤی ڤاری” نمایش‌کرا و له لایه‌ن بینه‌رانه‌وه پێشوازیی لێکرا.\nفیلمی سینەمایی “ئەزموون” The Exam بەرهەمی هاوبەشی هەرێمی کوردستان و وڵاتانی ئەڵمانیا و قەتەر؛ له یه‌که‌مین نمایشی جیهانی خۆیدا کاتژمێر ٨ی ئێوارێی ڕۆژی چوارشه‌مه ٢٥ی ئۆگۆستی ٢٠٢١ به ئاماده‌بوونی هه‌ندێک له ستافه‌که‌ی له‌وانه: “شەوکەت ئەمین کورکی” ده‌رهێنه‌ر، “مەمەد ئەکتاش” بەرهەمهێنه‌ر، ئاڤان جەماڵ و ڤانیا سالار ئه‌کته‌رانی سه‌ره‌کی له به‌شی “پێشبڕکێی سه‌ره‌کی” Crystal Globe په‌نجاوپێنجه‌مین خولی فێستیڤاڵی نێوده‌وڵه‌تی فیلمی “کاڕلۆڤی ڤاری” Karlovy Vary له هۆڵی “گڕاند هاڵ” Grand Hall له شاری کاڕلۆڤی ڤاری له وڵاتی کۆماری چیک چووه سه‌ر په‌رده‌ی سینه‌ما و له لایه‌ن بینه‌رانی ئه‌م فێستیڤاڵه گرینگه پله یه‌که‌ی سینه‌مای جیهان، پێشوازییه‌کی بێوێنه‌ی لێکرا.\n“ئەزموون” بەرهەمی کومپانیای “میتوس فیلم”ی بەڕلین و کومپانیای “مەستی فیلم”ی سلێمانی؛ که لە لایەن کۆمپانیای نێودەوڵەتی ئەڵمانی “ئاڕت هوود” ArtHood لە ئاستی جیهاندا بڵاودەبێتەوە له درێژه‌ی به‌شداریی له فێستیڤاڵی فیلمی “کاڕلۆڤی ڤاری”، کاتژمێر ١ی نیوه‌ڕۆی ڕۆژی پێنجشه‌مه ٢٦ی ئۆگۆستی ٢٠٢١ له سینه‌ما “پۆپ” Pupp نمایش‌کرا و له سانسی سێیه‌مدا کاتژمێر ٧ی ئێوارێی ڕۆژی هه‌ینی ٢٧ی ئۆگۆستی ٢٠٢١ له سینه‌ما “لازنێ ٣”Lazne III و هه‌روه‌ها له سانسی چواره‌میشدا کاتژمێر ١٢ی نیوه‌ڕۆی ڕۆژی شه‌ممه ٢٨ی ئۆگۆستی ٢٠٢١ له سینه‌ما “درێهۆمێرا” Drahomíra له شاری کاڕلۆڤی ڤاری نمایش ده‌کرێت.\nپه‌نجاوپێنجه‌مین خولی فێستیڤاڵی نێودەوڵەتی فیلمی “کاڕلۆڤی ڤاری” ڕۆژی ٢٠ی ئۆگۆستی ٢٠٢١ به نمایشی فیلمی سینه‌مایی “زاتۆپێک” Zátopek له ده‌رهێنانی سینه‌ماکاری چیک “داڤید ئۆندریژیژێک” David Ondříček ده‌ستی پێکرد و به نمایشی ٢٠٠ فیلم له ده‌رهێنه‌رانی وڵاتانی جۆراوجۆری جیهان له دوو به‌شی پێشبڕکێی و ده‌ره‌وه‌ی پێشبڕکێی تاکوو ڕۆژی ٢٨ی ئۆگۆستی ٢٠٢١ له شاری کاڕلۆڤی ڤاری له وڵاتی کۆماری چیک درێژه‌ی ده‌بێت.\nفێستیڤاڵی نێودەوڵەتی فیلمی “کاڕلۆڤی ڤاری” له ڕێوڕه‌سمی کردنه‌وه‌ی خۆدیدا به مه‌به‌ستی به‌شداریی هونه‌ریی به‌رچاو له دنیای سینه‌ما به پێشکه‌ش کردنی خه‌ڵاتی فه‌خری “گۆی بلۆری” له هۆڵی گه‌وره‌ی هوتێل “تێرماڵ” ڕێزیی تایبه‌تی له ئه‌ستێره‌ی به‌نابانگی سینه‌مای جیهان “مایکێل کین” Michael Caine ئه‌کته‌ری ناوداری به‌ریتانی و هه‌ڵگری دوو خه‌ڵاتی ئۆسکار گرت و بڕیاروایه له ڕۆژانی داهاتوووشدا ڕێزیی تایبه‌ت له “جانی دێپ” Johnny Depp ئه‌کته‌ر و به‌رهه‌مهێنه‌ر و ژه‌نیاریی ناوداری ئه‌مه‌ریکی بگرێت.


كورد و هةلَبذاردنةوةي بوشي طضكة ... كاوة ئةمين\nذؤژثك دواي هةصبژاردنةكةي ئةمريكا، بةذثكةوت برادةرثكم بيني دةموچاوي يةكپارچة بزة و خؤشحاصي لث دةباري. وتم ها ئةوة خثرة وا گةشكة گرتوويتي؟ لة وةلآمدا وتي ئةمة خؤشترين ذؤژي ژيانمة، ئةوة چيية ئةصثي نةتزانيووة سةرؤك بوش هةصبژثردراوةتةوة. وتم جا بة تؤ چي؟ ئيتر كةوتة پياهةصداني كاك بوش دةتگوت باسي باوكي دةكات، لةگةص ناوهثناي بوشدا، كورد وتنةي هةزار بوشي لة زار دةكةوتة خوارةوة. وتم برام ئثمةي كورد وةكو حوشترةكةي كة هةواصيان پثدا حوشتر كوذت بووة، ئةويش وتي جا بةمن چي، من باري خؤم هةر بة كؤصي خؤمةوةية، ئثمةش بوش بثت يان كيري (مرؤض بزةي دثتث كة ناوةكانيان بة كوردي دةنوسثت) ، خؤ كةركووك و موسصمان لةدةست تيرؤريستان بؤ ذزگار ناكةن و بگرة هةندثك جاريش لايةنگري ئةوان دةكةن. برادةرةكةم وتي چيية مةگةر ئةي بوش نةبوو كة سةددامي لابرد، وتم كاكة پثش لابردني سةدداميش ئةوة 12 ساص بوو، ئةو سث پارثزگا كورديية بة هةردوو حوكومةتةكانيشةوة، لة ژثر دةسةلآتي كورد خؤيدا بوون، ذاستة لابردني سةددام گةورةترين سةركةوتن بوو بؤ گةلي كورد، بةلآم كةركووك و موسص ديسان هةر لة قوذگي دوژمندا ماونةتةوة و ئةمريكاش پشتيوانيان لثدةكات، ئاخر تا ئةو كاتةي كةركووك و موسص كة ئةمةي دواييان هةر باسيش ناكرثت، نةكةونةوة ژثر ذكثفي دةسةلآتي حوكومةتي كورد خؤيةوة، هةر بة داگيركراوي دةمثننةوة، جا سةددام لةسةر حوكوم بثت يان ئامؤزا عةگال بةسةرةكاني.\nبةهةر حاص، برادةرةكةم ذؤيشت، پثدةچوو ئةگةر لةبةر لؤمةي عالةمث نةبواية، تثر جنثويشي بكردماية لةسةر خاصة بوش، ئاخر چةند مانگثك لةمةو بةر، كابرايةكي كورد لة دوكانثكي بةقاصي، كابرايةكي عةرةبي دابووة بةر تةماتة، چونكة كابراي عةرةب وتبووي: موقتةدا لة بوش باشترة، ئةگةر كابراي خاوةن دوكان فريا نةكةوتاية، ذةنگ بوو هةر بيكردايةتة دؤشاوي تةماتة.\nدةي ئةگةر هاتوو جورج بوش لةم چوار ساصةي داهاتوودا، لةسةر كوردي كردةوة يان هةر تةنها جارثك ناوي كوردستاني بةدةمدا هات، شةرتة منيش بصثم خوا دةستبةباصييةوة بگرثت، هةروةك چؤن ئةو هةموو جارثك دةصثت "خوا پشتوپةناي ئةمريكيةكان بثت" وةك ئةوةي هةر ئةمريكي بةشةر بن.


له‌لایه‌ن: یاد نوره‌دین - به‌روار: 2021-06-01-19:12:00 - کۆدی بابەت: 5649\nژانره‌كانی هه‌واڵ فێری هه‌واڵنێران ده‌كه‌ن كه هه‌واڵێكی ته‌واو، به به‌ها و دۆڵه‌مه‌ند ئاماده‌بكات به‌مانایه‌كی ساده‌تر ژانره‌كانی هه‌واڵ وه‌ڵامی پرسیاره‌كانی خوێنه‌ر ده‌داته‌وه وه‌ك ئه‌وه‌ی كه ڕووداوه له‌به‌ر چاوه‌كان چۆن ڕوویداوه و كێ بۆته هۆی ڕوودانی، له ئه‌ده‌بیاتی ڕۆژنامه‌نووسیدا ژانره‌كانی هه‌واڵ به پێنج (w) و یه‌ك (H) ناسراون و ئه‌م ژانرانه‌ش بریتین له:\nهه‌ر كاتێك هه‌واڵنێر هه‌واڵێك ئاماده ده‌كات، پێویسته فاكته‌ره‌كانی ڕوو داوه‌كه بناسێنێت كه ڕۆڵی له ڕوودانی ڕووداوه‌كه‌دا هه‌بووه به‌مانایه‌كی ساده‌تر تۆ ئاگات له‌وه‌بێ كه بێگومان ده‌بێت به خوێنه‌ر بڵێی به ووردی كێ (ناو، ناووی خێزان، كار، لایه‌نی ده‌وڵه‌تی هتد..) بۆته هۆی ڕوودانی ڕووداوه‌كه، یاخود ئه‌و ڕێكه‌كه‌وته تایبه‌ته.\nئه‌م ژانره به‌زۆریی به‌نده به كرۆكی ڕووداوه‌كه‌وه (چی) له‌وانه‌یه ڕووداوی ئۆتۆمبێلێك تیرۆری كه‌سایه‌تییه‌كی به‌رجه‌سته‌ی سیاسی، دانانی گه‌ڵاڵه‌نامه‌یه‌كی گرنگ له ئه‌نجومه‌ندا و هتد.. بێت، له‌ڕاستیدا ئه‌م ژانره‌و ژانرێ (كێ) گرنگترین ژانری هه‌واڵن.\nبه دڵنیاییه‌وه تۆ وه‌ك گوێگرێك به‌لاته‌وه گرنگه كه بۆ نمونه ته‌قینه‌وه‌ی بۆمبێكی به‌هێز له‌كوێ ڕووی داوه، به‌هۆی ئه‌و فاكته‌ره‌وه‌یه كه له داڕشتنی هه‌واڵدا هه‌ر ڕوداوێك كه به‌نده به‌شوێنه‌وه، پێویسته ڕه‌گه‌زی (له‌كوێ) ڕه‌چاوبكرێت ڕه‌گه‌زی (له‌كوێ) كه لێره‌دا شوێنی ڕووداوه‌كه ده‌ستنیشان ده‌كات.\nئه‌م بنچینه گه‌شتییه له سیسته‌می میدیاكاندا چه‌سپاوه كه نابێ به‌بێ ناو هێنانی كات، ڕووداوه‌كه بگوازرێته‌وه چونكه پێویسته خوێنه‌ر یان گوێگر زانیاری له‌سه‌ر كاتی ڕوودانه‌كه (ڕابردوو، ئێستا، ئاینده) هه‌بێت، به‌های هه‌واڵیی (تازه‌یی و نوێبوون) به‌نده به‌ڕه‌گه‌زی (كه‌ی)ه‌وه به دڵنیاییه‌وه ده‌بێ ئه‌وه‌ت له‌یاد بێت ئه‌گه‌ر ڕوواوه جێ مه‌به‌سته‌كه‌ت نوێ بوو، پێویسته له‌پاره‌گرافی یه‌كه‌مدا ئاماژه بۆ كاته‌كه‌ی بكه‌یت.\nبه‌هه‌مان شێوه‌ی له ناوی ئه‌م دوو ڕه‌گه‌زه‌وه هاتووه، ئه‌م ڕه‌گه‌زانه ڕه‌هه‌ندیی شیكاریی و وه‌سفكردنی ڕووداوه‌كان ڕۆشن ده‌كه‌نه‌وه. به‌مانایه‌كی ساده‌تر ڕه‌گه‌زی (بۆچی) هۆكار و یاخود پاڵنه‌ره‌كانی هێنانه‌ئارای ئه‌و ڕووداوه ده‌خه‌نه‌ڕوو و ڕه‌گه‌زی (چۆن) شێواز و چۆنایه‌تی ڕوودانه‌كه بۆ خوێنه‌ر ده‌خاته‌ڕوو، ڕۆژنامه‌نووسی شاره‌زا هه‌وڵده‌دات گشتگیرتریم زانیاری له یه‌ك به‌یه‌كی ڕه‌گه‌زه‌كانی هه‌واڵه‌كه و له‌متمانه‌ترین ڕێگاوه به ده‌ستبهێنێت.\nبابه‌ته په‌یوه‌ندیداره‌كان به : ژانرەکانی هەواڵ\nتایبەتمەندییەكانی ڕاگەیاندنی جەماوەری\nخەسڵەتەكانی ڕاگەیاندنی جەماوەری


لوقمان مصطەفا صالح: ئایا بڕیارەکانی دادگای مافی مرۆڤی ئەوروپا مولزەمە؟ – WTARIKURD\nلوقمان مصطەفا صالح: ئایا بڕیارەکانی دادگای مافی مرۆڤی ئەوروپا مولزەمە؟\nزۆرینەی ئەو سکاڵا و داوایانەی کە ئاراستەی دادگای مافی مرۆڤی ئەوروپا دەکرێن لەلایەن تاکە کەس یان کۆمەڵێک خەڵک یان ڕیکخراوی کۆمەڵی مەدەنی دژ بە دەوڵەتەکەیانە کە مافەکانیان پێشیل کردووە. هەر وەک پێشتر رەیحان یاڵچنداغ، پارێزەری هاوسەرۆكەكانی پێشوو و پەرلەمانتارانی زیندانیكراوی هەدەپە لەبارەی دۆسیەی زیندانیكردنیانەوە پێنج سكاڵای لە دادگای مافی مرۆڤی ئەوروپا تۆماركردبوو. بە تایبەت دۆسیەی دمیرتاش یەکێکە لە دوو هاوسەرۆکانی پێشووی پارتی دیموکراتی گەلان (هەدەپە)، و لە مانگی 11 ی ساڵی 2016 بەهۆی ئەوەی گوایە پەیوەندی بە پەکەکەوە هەبووە دەستگیر کرا. ئەو نکوڵی لە هەموو ئەو تاوانانە دەکات کە خراوەتە پاڵی و دەڵێت: دۆسێکانی کەلەدژم تۆمار کراوە تەنها مەبەستی سیاسین و هیچیتر. لە مانگی 6 ی ڕابوردوو لە زیندانەوە خۆی هەڵبژاردن بۆ پۆستی سەرۆکایەتی تورکیا و سێهەمی هێنا لە سەدا 8 .4 دەنگی بەدەست هێنا.\nدادگاکەش هەر پاش وەرگرتنی سکاڵەکە و وەرگرتنی قسەی هەردوولا کە تورکیاش وەڵامێکی دوروودرێژی 130 لاپەڕەیی هەواڵەی داگاکە کردبوو، ئیتر دادگا دەس بەلێکۆڵێنەوەی خۆی کرد، دادگا توانی زانیاری تەواو وەدەس بخات لەو شوێنانەی کە پێوستە. هەڵبەتە دانیشتنی دادگا ئاشکرایەو نهێنی نیە، مەگەر لەحالەتی زۆر پیوست دانیشتنەکان بکەنە نهێنی، هەموو دانیشتنەکان بەکۆنوس دەنوسرێتەوە هەڵدەگیرێ، لەدرێژەی دادگاییدا هەوڵ ئەدرێ لایەن ناکۆکەکان ڕێک بخەن، لەدوای دەرچونی حوکمی کۆتایی لە فەرمانگەی گەورە، ئیتر گوێ ناگیرێ لە سکالاکاران، بڕیارەکانی دادگا دوای سێ مانگ لە دەرچونیان بە پلەی کۆتا دەگەن و دەبێ جێ بەجێ بکرێن. مەگەر لە فەرمانگەی گەورەوە بڕیاری پێداچونەوە و تەمیز بدرێ.\nئەوە بوو خۆشبەختانە دادگای مافەکانی مرۆڤی ئەوروپا بە فەرمی وەڵامی دانەوە، داوای لە تورکیا کرد ڕێبەری سەر بە کوردەکان سەلاحەدین دمیرتاش ئازاد بکات، و فەرمانیدا دەستگیرکردنەکەی لە ساڵی 2016وە بە تاوانەکانی تیرۆر بەناڕەوا لەقەڵەمداوەو ووتی: دەسگیرکردنەکەی هەوڵێک بووە بۆ ” کپکردنی دەنگی جیاواز”.\nهەر دوای ئەوەی کە بۆ دادگا دەرکەوەت کە دەمیرتاش بێتاوانە دادگاکە ڕایگەیاند فەرمانی دا بە تورکیا بڕی 10 هەزار یۆرۆ وەکو قەرەبوو بدات بە دمیرتاش و 15 هەزار یۆرۆش بۆ خەرجییە یاساییەکانی. خۆ ئەگەر تورکیا بێ عاری کردوو نەچووە ژێرباری بڕیارەکانی دادگا ئەو دەوڵەتانی ئەندام بەپێی مادەی 46 کە واژۆیان کردوە دەبێت پابەندی بڕیارەکانی دادگا بن، لیژنەی ئەنجومەنی وەزیران بەرپرسە لە چاودێڕی و جێبەجێکردنی بڕیارەکانی دادگا، هەروەها لێژنەی ئەنجومەنی وەزیران سەرپەرشتی گۆرانکاریەکانی یاساکانی ولاتانی ئەندام دەکات تاکو گونجاو بێت لەگەڵ یاساو ڕێساکانی دادگادا.\n(المادة 46 القوة الإلزامية والتنفيذية للأحكام 1 – تتعهد الأطراف السامية المتعاقدة بأن نحترم الأحكام النهائية للمحكمة في النزاعات التي تكون فيها طرفا فيها . 2 – تبلغ لجنة الوزراء بالأحكام النهائية ، وتسهر على تنفيذها (.\nبەڵام ئەردۆغان وەک پیشەی هەمیشەیی بڕیارەکەی دادگای ئەوروپای بۆ ئازادکردنی سەلاحەدین دەمیرتاش رەتکردەوە و ڕایگەیاند ناچینە ژێرباری بڕیاری ئەو دادگایە، ووتی هەڵمەتێک ئەنجامدەدەن بۆ ڕەتکردنەوەی ئەو بڕیارە.\nتورمەن باسی ئەوەشیکرد، سەرنجڕاکێشترین لایەنى بڕیارەکە ئاماژەکردنە بە خاڵی 18ی پەیماننامەى مافەکانى مرۆڤی ئەوروپا و بەوەش لێکۆڵینەوە و شیکاری بۆ ناوەرۆکی سیاسیى دۆسیەکەى دەمیرتاش کراوە.\nتورمەن لەبارەى گرنگیى خاڵی 18ەوە وتى “دادگای مافی مرۆڤی ئەوروپا بە بڕیارەکەى لەسەر خاڵی 18ی پەیماننامەى مافی مرۆڤی ئەوروپا، بەشێوەیەکى روون و کراوە ئەوەى دەستنیشانکردووە، کە یاساکان لە تورکیا بۆ بێدەنگکردنى ئۆپۆزسیۆن بەکار دەهێنرێن، دادگەکان سەربەخۆی نین و دەمیرتاش نەک بەپێى یاساکان، بەڵکو لەبەر هۆکاری سیاسی دەستگیرکراوە، بۆیە بڕیاریداوە بە خێرایى ئازاد بکرێت”.\nبڕیاری جێبەجێکاری یەکێتیى ئەوروپایە و دەکرێت ببێتە بڕیار و تورکیا مولزەم بکرێت :\n1- مادام وڵاتانى ئەندام لە ئەنجوومەنى ئەوروپا ئەوەیان قبوڵکردووە کە بڕیارەکانى دادگای مافی مرۆڤی ئەوروپا جێبەجێ بکەن پێشێلکردنی قبوڵکراونیە و جێبەجێکردنی مادە 46 ی ئاماژەبۆکاو بەسەریدا\n2- ئەرک و بەرپرسیارێتیى تورکیایە ئەو بڕیارانە جێبەجێ بکات. ئەگەر بڕیارەکە جێبەجێ نەکات گوشارەکانى سەر خۆی زیاتر دەکات.\n3- ئەگەر تورکیا بەپێى ئەو بڕیارە نەجوڵێتەوە و دەمیرتاش لە زینداندا بهێڵێتەوە ئەوە بەو مانایە دێت، ئەوەى قبوڵکردوووە، کە دەمیرتاش بەپێى یاساکان دەستگیرنەکراوە، بەڵکو بە بڕیارى سیاسی دەستگیرکراوە”.\n4- دادگای مافی مرۆڤی ئەوروپا لە بڕیارەکەیدا لەبارەى دەمیرتاشەوە سەرنجی خستووەتە سەر پەرلەمانتارە زیندانیکراوەکانى تر و بۆ ئەوەش بڕیارەکە دەبێتە بڕیارێکى نمونەیى.\n5- ڕاستە حکومەتی تورکیا ئازادە دەتوانێ بە هیچ لایەکەوە نەبەسرێیتەوە، بەڵام ئەگەر بابەتەکە وەک یاسای لێ هاتبێت و مادەیەکی یاسایی لەسەر هەبێت ئەوا ناتوانرێت پشتگوێ بخرێت.\n6- لە دووا وادەی جێبەجێکردنی بڕیارەکانی ئەم دادگایە ئەگەر تورکیا هەر نەچووە ژێرباربۆ ئازاد کردنی دەمیرتاش ئەوە پێدەچێت هەنگاوەکانی مولزەمکردن بگۆڕێت بە کردارەکی وەک:\nA- دوور خشتنەوەی تورکیا لەئەندامێتی ئەم دادگایە\nB- ناردنی کۆپیەکی بڕیارەکە بۆ سەرجەم ووڵاتانی ئەندام\nC- ناردنی بۆ ناوەندەکانی بڕیار ودەزگاکانی ڕاگەیاندن\nئەمە وێڕای ووروژاندنی ڕێکخراوەکانی مافی مرۆڤی جیهانی و نێوخۆیی و جوڵەی زیاتری هێزە ئازادیخوازەکانی ناوخۆ و دەرەوە لەلایک و وورووژاندنی کەسوکاری دەیان هەزار زیندانی کە بێتاوان لەئێستادا لە زیندانە تاریکەکانی تورکیا ژیانی کولە مەرگی بەڕێ دەکەن.\nعوسمان عومەر: زبیگنیو برژینسکی، ئەندازیارو پێکهێنەرى گروپە جیهادیەکان لە ئەفغانستان و دروستکەرى بن لادن.


بەرێكخەری گشتی گۆڕان بڵێن نەوشیروان مستەفا ئەناسێ؟\nئێمە ئەوە دەزانین كە بوونی هێز و ئەحزابی جیاواز و دەنگی جیاواز لە ڕەهەندە ساسیەكەدا بریتیە لە بوونی فەزایەك بۆ پێكەوە هەڵكردن، كە ئەمە هەر خۆی یەكەمین پێشمەرجی دیموكراسیە.\nبەڵام كە دەڵێین هێز بەمانا راستەقینەكەی هێز، بریتیە لە بوونی توانا و قودرەتێكی سەربەخۆ، كە هەرخۆی لە دەرەوەی كاریگەریە دەرەكیەكان خاوەن ئیرادە و بریار و دنیابینی خۆیەتی، هێزێكە سەرچاوە و ماتەوزەكەی خۆكردی و ناوەكیە، شتێكی فابریكەكراو نیە، شتێكە لە ناوەوە ئەبزوێت و توانا و قودرەتی خۆی لە خۆیدا ئەنالایس ئەكات.\nبە هەموو پێوەرەكان سەردەمی نەوشیروان مستەفا سەردەمی خودی خۆتبە بوو، سەردەمی بێمەنەتی بوو لە دەسەڵات و توندوتیژی و وشككردنی سەرچاوەدارایەكان، جەوهەری نەوشیروان مستەفا و سەردەمەكەی بریتی بوو لە سەرلەنوێ مانا بەخشین بە سیاسەت و ململانێ و بچوككردنەوەی رۆڵی فیرعەونەكانی نێو حزبەكان بوو.\nهێزی راستەقینە قەبارەكەی هەرچەند بێت گرنگ نیە، گرنگ ئەوەیە تۆ خودی خۆت بیت.\nبیناكردنی ئۆپوزیسیون لەلایەن نەوشیروان مستەفاوە هەر هۆكارێكی لەپشتەوەبوو بێت، كاردانەوەی هەر جۆرە هەڵوێست و دۆخێك بووبێت، ئەو راستیە لێڵ ناكات كە نەوشیروان مستەفا دەستی بە رابردووی خۆیەوە گرتبوو و هەرگیز لەو خەتە لای نەداوە كە مرۆڤ دەبێت پابەندی ئیرادە و هێزە تایبەتیەكانی خۆی بێت، گرنگی نەوشیروان مستەفا تەنها لە بیركردنەوە ستراتیژی و دوورمەودا راستەكانیدا نەبوو (هەڵبەت ئەمە كایەكی زۆر گرنگە) بەڵكو ئەو دەیویست ئەو پەیامە بگەیەنێت كە مرۆڤە ئازادەكان، خاوەن ئیرادە سەربەخۆكان ئەوانەن كە دەستبەرداری مافەكانیان نابن، لە بازنە گەورەكەدا سیاسەتكردن بریتیە لە شەركردن لەسەر ماف، لە كوێكدا قودرەتی شەركردنت وەستا ئیدی سیاسەت ئەمرێت، لە شوێنی ئەوە شتێكی دی لە دایك دەبێت كە بەرژەوەندیە.\nناسینی مەرحەبا ئاسای نەوشیروان ئەوە لە نەجابەتی ئەو پیاوەدا شتێكی سەرنجراكێش و مانادار و جوانە، لەراستیداحەقی ئەوەی هەیە دراسەی لەسەربكرێت، بەڵام بۆ ناسینی نەوشیروان مستەفا ئەوە گرنگ نیە چەند قاوەت لەگەڵیدا نۆشكردووە، تەنانەت كورەكانی كاك نەوشیروانیش باوكی خۆیان وەك كوتلەیەك لە ئیرادە و سەرسەختی و هێزێكی ناوەكی نەناسیوە.\nئەوەی ئێستا ئەژنۆی گۆڕانی شكاندووە فەوتانی ئیرادە و هێزە ناوەكیەكەیەتی، كە برێك لە بەرپرسیارێتیەكەی بۆ رێكخەری گشتی ئێستا دەگەرێتەوە، ئەو بوەتە دوو هۆكار بۆ ئەم شكستە، یەكەم توانای خودناوەكی خۆی نیە، ئەو بریتی نیە لە خۆی، شتێكە لە دەرەوەی خۆی، توانی تەعبیر و بیركردنەوە و ئەنەلایس و دنیابینی نیە، توانای بریاری گەورە و فۆرمەلەكردنی هێزی نیە، كە ئەمەی نەبوو ناتوانێت نمایشی ئەو هێزەبكات كە دەستەمۆ ناكرێت، ناتوانێت بیرمان بۆ ئەوە بەرێت ئەو رێبەرێكە بوەتە رێكخەری هەموو ئەو ئیرادە و توانا و قوردەتە زاتیانە كەلە خۆیدا بریتیە لەهەوێنی گۆڕان، ئەم هەوێنی شتێكی ترە، شتێك لە كلاسیكی حزبایەتی و فەرهەنگی یەكێتیەوە بۆی ماوەتەوە، بچوككردنەوەی رۆڵی خۆی بۆ بوقعەی بچوك بچوكی پەرتەوازەئاسا، كە هەریەك ئیرادەی ئەوی دی ئەشكێنێ، بەنەتیجە هەموویان بە ئیرادەیەكی شكاوەوە لە گەمەكە دێنەدەرێ.\nنەوشیروان هەوێنی ئیرادە و بەیەكەوە بەستنەوەی ئیرادە پەرتەوازەكان بوو، فاكتەری گونجاندنی نەوەی نوێ و نەوەی هەشتاكان بوو، ئەو بیرۆكەی ئەوەی هەبوو بەرەیەك لە ناڕازیەكان دروستبكات كە هێڵی فكریان تەنا بریتی بێت لە داپەروەری و گەراندنەوەی شكۆ بۆ ئینسانی كوردی و وەستاندنی ئەو قەپە گەورەیەی فیرعەونەكان كەلە كۆمەڵگای كوردی دەگرن، بە جۆرێك ئێستا و ئایندەیشیان وێرانكردووە، لای نەوشیروان هێز نە بەكورسی ئەپێورێت نە بە پۆست و نە بە پارە، هەموو ئەو توخمانە لای ئەو زۆر ئاسان دەستدەكەوتن، ئەو بۆ ئەوەی بتوانێت بریتی بێت لە كتلەیەك لە ئیرادە و هەڵگری بەیداخی ناڕەزایەتی و چۆكنەدان و ملكەچ نەكردن و بێدەنگ نەكردن، قودرەتی خوڵقاندنی هێزی هەبوو لای بێهێزەكان، توانای قسەی بەخشی بە هەموو ئەوانەی لە قوڵایی بێدەنگیدا خەریك بوو دەخنكان، ئەو شتێك بوو هیچی لەم رێكخەرەی ئێستا نە دەچوو، چونكە ئەو رێكخەری ناڕەزایەتی و ئیرادەبوو، ئەم تێكدەری ئیرادە و هێز و فراوانكردنی سنورەكانی بێدەنگیە.\nبەم بەرێزە بڵێن ئۆباڵی شكستی گۆڕان لە ملی بەرێزتانە، ئەنەلایسی ئەمەیش هەر ئەوە نیە بڵێن گۆڕان شكستی خواد بەڵكو:\n-سەردەمەكە بوو بە سەردەمی پاڵەوانە بوكەڵە درۆزنەكان.\n-سیاسەت بوو بە بزنس و بزنسمانەكانیش دەبێت ببنە كارەكتەری سەردەمە درۆزنەكە.\n-سەردەمەكە بوو بە سەردەمی نائومێدی و هەڵهاتن.\n-سەردەمەكە بوو بە تێكشكانی ئیرادە و توانای بەڕەنگاری.\n-سەردەمەكە بوو بە سەردەمی باڵادەستی رەهای پارتی و یەكێتی.\n-سەردەمەكە بوو بە سەردەمی بێمەنەتی دەسەڵات لە خۆپیشاندان و هاتوهاوار.\n-ئەمە سەردەمی حزبی موزەیەف و شاگردەكانیانە.\n-ئەمە رۆژگاری كەوتنی دەنگی دلێری هاوڵاتیان و بەتاڵكردنەوەی سحری خۆپیشاندانەكانە.\n-بەكورتی سەردەمی خۆبەدەستەوەدانە.\nبەو بەرێزە بڵێن توانای خوڵقاندنی رووداوەكانی نیە، توانای پێنانە نێو سەردەمێكی نوێی نیە، هیچ لە موفاجەئەی سیاسی و بریاری سیاسی نازانێت. بڵێن بچۆ كلتوری بەڕەنگاری دژ بە ستەم و ناعەدالەتی و ڕەتكردنەوە واقعی سەپاو لە دیدی نەوشیروان مستەفاوە بخوێنێتەوە، بڵێن بەرێز نەوشیروان مستەفا ئەناسی؟\n2 هەموو شتێك بۆ حزبی كوردی ئاسایی، خەزنەیەك لەتاوان\n3 گۆڕان لە گەمە سیاسیەكە سەردەرناكات


📊 بابەت 283,364 | وێنە 53,269 | پەڕتووک PDF 10,195 | فایلی پەیوەندیدار 31,942 | 📼 ڤیدیۆ 147 | 🗄 سەرچاوەکان 11,354 |\n- داگیرکردنی شاری کەرکوک لەلایەن داگیرکەری ئینگلیز [ زۆرتر... 👁] ✖ ✖ ✖ 0 0 ✔ 68% ✍ هـ.ب. 30-8-2010 11:19:35\n- کۆچی دوایی هۆزانەوانی چەوساوەکان قانع. [ زۆرتر... 👁] ✖ ✖ ✖ 0 0 ✔ 66% ✍ هـ.ب. 30-8-2010 11:20:18\n👁 ئەم بابەتە 10,981 جار بینراوە\n👁 ئەم بابەتە 9,230 جار بینراوە


هێزەکانی پاراستنی ئاسمانیی هەپەگە لە هەفتانین چالاکییان ئەنجامدا – Nûçe Ciwan\nin بەیاننامە, تەواوی هەواڵەکان, چالاکی, سەردێڕ, گشتی, هەواڵ\nهەپەگە ڕایگەیاند: هێزەکانی پاراستنی ئاسمانیی شەهید دەلال ئامەد لە هەفتانین دژی سوپای داگیرکەری تورک، چالاکییان ئەنجامدا.\nئەمرۆ ناوەندی ڕاگەیاندنی هێزەکانی پاراستنی گەل- هەپەگە، لەسەر چلاکیی هێزەکانی پاراستنی ئاسمانیی شەهید دەلال ئامەد، ڕاگەیەندراوێکی بڵاوکردەوە، هەروەها ناسنامەی دوو شەهیدیشی ئاشکراکرد.\nلە ڕاگەیەندراوەکەدا هاتووە: ڕۆژی ١٣ی ئەم مانگە کاتژمێر ٠٩:٢٠ بۆ ١١:٣٠ خولەکی پێشنیوەڕۆ، هێزەکانی پاراستنی ئاسمانیی شەهید دەلال ئامەد، لە چوارچێوەی هەنگاوی شۆڕشگێرانەی جەنگی هەفتانیان، لە مەیدانی بەکتۆریا لە هەفتانین بە ئامێری ئاسمانیی بێمرۆڤ، داگیرکەرانیان لەسەر گردی کۆردینە کردە ئامانج و چالاکیەکەیان بە شێوەی سەرکەوتووانە ئەنجامدا.\nلە بەردەوامی هاتووە: ڕۆژی ١٠ی ئەم مانگە، دەوڵەتی فاشیستی تورک بە فڕۆکەی جەنگی مەیدانی شەلازێی لە هەرێمی مەتینا بۆردوومانکرد، بەهۆی ئەو بۆردوومانەوە هەڤاڵانمان ئاڤیستا و ڤیان شەهیدبوون.\nناسناو: ئاڤیستا شیار شەمزینان\nناو و پاشناو: لەیلا ئەرەن\nناوی دایک و باوک: کوبرا- محەمەد تاهیر\nکات و شوێنی شەهیدبوون: ١٠ی ١٢ی ٢٠٢٠- مەتینا\nناسناو: ڤیان جودی\nناو و پاشناو: ڕۆژین سیدۆ\nناوی دایک و باوک: ئیسرا- عوسمان\nلە بەردەوامیدا هاتووە: سەرەخۆشیی لە خانەوادەی شەهیدانی قارەمانمان و هەموو گەلی وڵاتپارێزی کوردستان دەکەین و بەڵێن دەدەین، بۆپێکهێنانی داخوازییەکانیان و دامەزراندنی داهاتوویەکی ئازاد، تێکۆشانی خۆمان بە بڕیارداریی گەورە بەردەوام بکەین.\nهەروەها لە کۆتاییشدا لەسەر بۆردوومانی فڕۆکە جەنگییەکانی دەوڵەتی تورک هاتووە: ڕۆژی ١٢ی ئەم مانگە کاتژمێر ١١:٠٠ ی پێشنیوەڕۆ، مەیدانی مەیرۆک لە گارێ لە گەلیی گا و کاتژمێر ١١:٣٠ خولەکی پێشنیوەڕۆش مەیدانی کۆڕەژارۆ لە زاپ بۆردوومان کران.