دكتۆر نه‌وزاد یه‌حیا باجگر : به به‌ڵێ ، به ئاشتی و دیموكراتی ده‌وڵه‌تی سه‌ربه‌خۆیی كوردستان داده‌مه‌زرێنین | Dr. Nawzad Bajger\nكاتژمێر 12ی ئه‌مڕۆ 25-9-2017 دكتۆر نه‌وزاد یه‌حیا باجگر ، سه‌رۆكی ئه‌مینداریه‌تی زانكۆكانی جیهان ، خۆی و ئه‌ندامانی به‌رێزی خانه‌واده‌كه‌ی ، له بنكه‌یه‌كی گه‌ره‌گی ئازادی شاری هه‌ولێر به‌شداری پرۆسه‌ی ریفراندۆمی سه‌ربه‌خۆییان كردو به‌ده‌نگی به‌ڵێ ، ده‌نگیان خسته پاڵ ده‌نگی سه‌ربه‌خۆخوازانی بنیاتنه‌رانی ده‌وڵه‌تی ئاشتی و پێكه‌وه‌ژیانی دیموكراتییانه‌ی كوردستان .\nدوای ئ…ه‌نجامدانی پرۆسه‌ی ده‌نگدانه‌كه دكتۆر نه‌وزاد یه‌حیا جگر بۆ كه‌ناڵه‌كانی میدیای جیهان ، جیهان TV و رادیۆی جیهان و جیهان پرێس لێدوانی داو له پرێس كۆنفراسێك دا گوتی :\n:- ئه‌مڕۆ رۆژێكی مێژوویه ، جه‌ژنی نیشتیمانی و كوردستانیان و مرۆڤدۆستان و دیموكراتخوازانه . سوپاس بۆ خوای مه‌زن به‌سه‌ركه‌وتووی و بێ كێشه‌و گرفت گه‌له‌كه‌مان گه‌یشته سه‌ر سندوقی ده‌نگ دان و به ئازادی و ئاشتییانه ده‌نگی خۆی داو بۆ ئاینده‌ش ده‌وڵه‌تێك داده‌مه‌زرێنین ، ده‌وڵه‌تی هاوڵاتی و پێكه‌وه ژیانی ئاشتییانه‌ی هه‌موو پێكهاته نه‌ته‌وه‌یی و ئایینییه‌كانی كوردستان بێ و بۆ دراوسێكانیش ده‌بینه مایه‌ی سه‌قامگیری ئاشتی و نه‌هێشتنی تیرۆرو پاراستنی به‌رژه‌وه‌ندییه هاوبه‌شه‌كانمان و بوژانه‌وه‌ی زیاتری باری ئابووری خۆمان و ناوچه‌كه‌ش .\nده‌رباره‌ی قۆناغی دوای ریفراندۆم وسه‌ركه‌وتنی پرۆسه‌ی ده‌نگ دان ، به‌رێزیان گوتی :\n:- شه‌مه‌ندنه‌فه‌ری پرۆسه‌كه كه‌سی به‌جێ نه هێشت ، ده‌بێ هه‌موو كار بكه‌ین ده‌وڵه‌تێك بنیات بنێین له ئاست خوێنی شه‌هیدان و فرمێسكی دایكان و قاره‌مانیه‌تی پێشمه‌رگه دابێ و بۆ ناوچه‌كه نمونه‌ی ده‌وڵه‌تی په‌رله‌مانی فیدرالی دیموكراتی بێ ، مافی هاوڵاتییان و ته‌واوی پێكهاته و لایه‌نه‌كانی تێدا پارێزراوبێت ، كار و به‌رهه‌م ، داهێنان و به‌خشش بۆ خۆمان و ناوچه‌كه پێوه‌ر بێت ..


پەرلەمانی کوردستان بۆ پرسی تاپۆكردنی خانوو و زەوییە زیادەڕۆكان کۆدەبێتەوە\nرۆژی چوارشەممە پەرلەمانی کوردستان کۆدەبێتەوە بۆ مەبەستی تاوتوێكردنی پرسی تاپۆكردنی خانوو و زەوییە زیادەڕۆكان.\nبە پێی ئەو زانیاریانەی دەست تۆڕی میدیای بینەر کەوتووە بڕیارە رۆژی چوارشەممە، ٤ی كانونی یەكەمى ٢٠١٩، پەرلەمانی كوردستان لەسەر دووبارە تاوتوێكردنەوەی پرۆژەیاسای تاپۆكردنی زەوی و خانووە زیادەڕۆكان كۆببێتەوە.\nئەوەش لە دوای ئەوە دێت، پێشتر ئەو پڕۆژە یاسایە بۆ حکومەت و لایەنی پەیوەندیدار نێردرابوو، بەڵام لەلایەن نێچیرڤان بارزانی سەرۆكی هەرێمەوە واژۆی لەسەرنەكراو گەڕێندرایەوە بۆ پەرلەمان بۆ دووبارە پێداچوونەوە.\nئەو رەتکردنەوەیەى سەرۆکى هەرێم لە کاتێکدایە، لە ٢٤ی مانگەی رابردوودا، ئەمیندارێتى گشتى ئەنجومەنى وەزیرانى عێراق بڕیاریدا هەموو ئەو زەویانەى خانووى زیادەڕۆیى لەسەر دروستکراون و دەکەونە دەرەوەی ماستەرپلانی شارەکان لەسەر خاوەنەکانیان تاپۆبکرێن.


Kurdipedia - شاسوار جەلال (شەهید ئارام) و فازیل رەسوڵ\n📷 شاسوار جەلال (شەهید ئارام) و فازیل رەسوڵ | Kategori: Resim ve tanım | Başlık dili: 🏳 کوردیی ناوەڕاست\nشاسوار جەلال (شەهید ئارام) و فازیل رەسوڵ\nشاسوار جەلال (شەهید ئارام) و فازیل رەسوڵ لە شاری بەغداد ساڵی 1968.\n➕ Bu başlık M. B. tarafından Jul 16 2018 11:15AM tarihinde kaydedildi\n👁 Bu başlık 2,844 defa görüntülendi\n📷 Resim tipi 1.0.2 40 KB Jul 16 2018 11:17AM M. B.\n📷 Resim tipi 1.0.1 54 KB Jul 16 2018 11:16AM M. B.


15/1/2021 - 14:37\nله ساڵی 2015 ئافرێنه‌ری سه‌نفۆنیای به‌ناوبانگی ( پێشمه‌رگه و شه‌نگال) بوو\nخه‌ڵاتی ماملێ، وه‌ك هێمایه‌كی رێزلێنان له هونه‌رمه‌ندی كورد، ماوه‌ی 12 ساڵه چالاكه‌و له‌لایان مه‌ڵبه‌ندی هونه‌ریی ماملێ وه ساڵانه پێشكه‌ش به‌و هونه‌رمه‌نده ماندوو و تێكۆشه‌رانه ده‌كرێت كه له خزمه‌تكردنی هونه‌ری كوردیدا تێكۆشاون و گه‌شه‌یان پێ به‌خشیوه.\nئه‌و مه‌ڵبه‌نده وێرای گشت چاڵاكییه‌كانی وه‌ك له پێناسه‌كه‌یدا هاتووه ، بێلایه‌ن و سه‌ربه‌خۆیه و له بواری ماییه‌وه شانازی به خۆیه‌وه ده‌كات كه سه‌ری بڵینده‌و پشتی به به‌ركی خۆی به‌ستووه و هه‌روه‌ها له بواری مه‌عنه‌ویشه‌وه قه‌رزداری هه‌موو دڵسۆزانی میللته‌كه‌یه‌تی.\nله ماوه‌ی ساڵانی رابردوو له هه‌رچوار پارچه‌ی كوردستان ، مامۆستایان هونه‌روه‌ران : قاله مه‌ڕه ،ئه‌ندرێریاس ئیسرائیل خه‌مۆ(باكوری) ،عه‌زیز شارووخ ، ناسر ره‌زازی ، زۆزان ، تیپی موسیقای سلێمانی ، مه‌زهه‌ر خالقی ،خه‌لیل خه‌مگین ، حوسێن سه‌فامه‌نێش ، محه‌مه‌د ڕه‌وا دارایی ئه‌و خه‌ڵاتیان پێشكه‌ش كراوه.\nله درێژه‌ی چالاكی ساڵانه‌ی مه‌ڵبه‌ندی هونه‌ریی ماملێ بۆ ده‌ستنیشانكردنی هونه‌رمه‌ندی ساڵ ، مامۆستا ڤایۆلینژه‌ن و موزسیانی گه‌وره‌ی گه‌لی كورد ، دكتۆر "دڵشاد محه‌مه‌د سه‌عید" هه‌ڵبژێردراوه تا خه‌ڵاتی ماملێ بۆ ساڵی 2021 یان پێشكه‌ش بكرێ.\nلێهاتوویی و خزمه‌ته‌كانی به‌رێزیان به موزیكی كوردی و هاوكات به موزیكی جیهان ئه‌وه‌نده زۆرن كه ڕنگبێ گه‌ر بمانه‌وه‌ێ ئاماژه‌ی به هه‌موویان بكه‌ین دێركانمان زۆر له‌وه كه هه‌یه رێچكه بگرن . هیودارین به ئاماژه‌پێكردنی ئه‌م چه‌ند خاڵه ی خواره‌و، بتوانین شیاویی ئه‌و هونه‌رمه‌نده گه‌وره‌ی كوردمان وێنا كردبێت.\n1-له قۆناغی مێژووی موزیكی هاوچه‌رخ له باشووری كوردستاندا و به‌تایبه‌ت (ناوچه‌ی) بادینان، مامۆستا دڵشاد سه‌عید داینامۆ و بنیاتنه‌ری گروپی ئۆركسترایی. دیارترین ئه‌و كارانه‌ی له‌و سه‌رده‌مه ئه‌نجامی داون، دامه‌زراندنی (تیپی مۆسیقای دهۆك)ه ، جگه له به‌رهه‌مه‌كانیان وه‌ك پێویستیه‌كی كلتوری و هونه‌ری ، بووه‌ته هۆی ئه‌وه‌ی ، كه به‌ده‌یان هونه‌رمه‌ند كاری تێدا بكه‌ن و ببنه سه‌ركرده‌یه‌ك بۆ نه‌وه‌كانی داهاتووی خۆیان و ده‌یان هونه‌رمه‌ند پێبگه‌یه‌نێ.\n2-ئه‌و ئۆركێسترایه كه مامۆستا دڵشاد بونیاتنه‌ری بووه ، بووه‌ته ئافرێنه‌ری ده‌یان به‌رهه‌می ناوازه و هه‌روه‌ها به تۆماركردنی چه‌ند شاكارێكی گۆرانییه‌كی دێرینی كوردی و دارشتنه‌وه‌یان به‌شێوه‌ی ئۆركێستڕاڵی و زانستی . مامۆستا دڵشاد به چه‌شنێك كاری تێیدا كردوون ، كه تێیاندا ئه‌وه‌ی سه‌لماندووه كه میلۆدی كوردی توانایی هه‌یه له لوتكه‌ی ئه‌كادێمیبوندا كاری له‌سه‌ر بكرێت و له فۆرمه جیهانییه‌كاندا جێی بكرێته‌وه ده‌توانیین بڵێن: پێش به‌رێزیان هیچ هونه‌رمه‌ندێك تا ئه‌و ئاسته ، خۆی له كاری به‌و جۆره نه‌داوه. به بڕوای ئێمه له مه‌ڵبه‌ندی هونه‌ریی ماملێ ئه‌و كۆمه‌ڵه شاكاره‌ی كه ، له میلۆدی و موزیكی به‌رهه‌می هێناون ، ده‌كرێت وه‌ك شاكارێك ناویان ببرێت و له دونیای موزیكی جیهانیه‌دا نوێنه‌راتی موزیكی كوردی بكات.\n3-له ماوه‌یه‌دا كه له دهۆك سه‌رۆكی تیپی مۆسیقای ئه‌و شاره بووه ، رۆڵێكی به‌رچاویان گێرا له به‌شداریكردنی كچان ز ژنانی كورد تا له گۆرپانی موزیك دا چالاك بن و نش ونما بكه‌ن ، كه خۆی له خۆیدا شۆرشێكی گه‌وره‌ی كوللتوری بوو.\n4- ده‌ست په‌نجه‌ی سه‌ر كه‌مان یا ڤیۆلینی مامۆستا دڵشاد سه‌عید ،كه په‌روه‌رده‌ی قوتابخانه‌ی ئه‌كادیمی موزیكی كلاسیكی رۆژئاوایه ، له هه‌مان كاتدا ئاوێته‌یه به رۆح و به‌رامه‌ی موزیكی كوردی ، خاوه‌ن ناسنامه‌یه‌كی تایبه‌ت به خودی هونه‌رمه‌نده و بووه‌ته ژانڕێك له موزیكی كوردی كه زۆر له لاوانی كورد له خۆشه‌ویستی بۆ هونه‌ریی ئه‌و هونه‌رمه‌نده ده‌ست بۆ كه‌مان ده‌به‌ن و فێری ده‌بن.\n5- هونه‌ری ئه‌و ،بووه‌ته پرێكی نێوان موزیكی كوردی و موزیكی جیهانی ، به چه‌شنێك كه نووسینه‌كان و لێكۆڵنیه‌وه‌كانی سه‌باره‌ت به موزیكی كوردی له هه‌ندێك له زانكۆكانی جیهانی وه‌ك سه‌رچاوه به‌كار ده‌هێنرێت و بۆ ئه‌و فێركارانه‌ی كه له‌به‌شی موزیكی رۆژهه‌ڵاتی كار ده‌كه‌ن ، وه‌ك وانه ده‌گوترێنه‌وه یان ده‌بێته سه‌رچاوه‌یه‌كی گرنگ بۆ به‌ده‌ست هێنانی بڕوانامه‌ی ماسته‌ر و دكتۆرا.\nپڕبه ده‌ڵ پیرۆزبایی له مامۆستا دڵشاد و له گه‌شت لایه‌نگرانی هونه‌ریی كوردی ده‌كه‌ین ، هیودارین ته‌مه‌نیان درێژ و هه‌گبه‌ی هونه‌ریان ده‌وڵه‌مه‌ندتربێ.\nهه‌روه‌ك ئاگادارن هه‌موو ساڵێك به پێی توانامان بۆ رێزگرتن له هونه‌رمه‌ندی ساڵ مه‌راسیمێكی رێزلێنان و پێزانین له‌لایان مه‌ڵبه‌ندی هونه‌ریی ماملێ وه ئاماده ده‌كرێت ،ئه‌ماساڵیش به‌ته‌مابووین تا به بۆنه‌یه‌كی شایاندا ئه‌و خه‌ڵاته پێشكه‌ش به مامۆستا دڵشاد سه‌عید بكه‌ین ،مخابن كه‌ئه‌مساڵ له‌به‌ر هۆكاری په‌تا و نه‌خۆشی (كۆڕۆنا) و بۆ پارستنی سه‌لامه‌تی هه‌موو لایه‌ك ئه‌و ده‌رفه‌ته‌مان بۆ نالوێت ، به‌ڵام ، به نوێنه‌رایه‌تی مه‌ڵبه‌ندی هونه‌ریی ماملێ و به‌نوێنه‌رایه‌تی هه‌موو ئه‌و كه‌سانه‌ی كه پێیانوایه مامۆستا دڵشاد شایانی ئه‌و خه‌ڵاته‌یه ، چه‌ند به‌رێزێك ده‌بنه میوانی مامۆستا دڵشاد و خه‌ڵاته‌كه‌ی پێشكه‌ش ده‌كه‌ن .\nژیانی هونه‌رمه‌ند مامۆستا دڵشاد سه‌عید\nهونه‌رمه‌ندی گه‌وره‌ی كورد دكتۆر" دڵشاد محه‌مه‌د سه‌عید "ساڵی 1958-3-17 له دهۆك له دایك بووه قۆناغه‌كانی خوێندنو سه‌ره‌تاییه‌كانی له‌و شاره ته‌واو كردوه. به‌هۆی زیركی ز لێهاتووییان له ته‌مه‌نی 14 ساڵیدا له ساڵی 1972 له په‌یمانگای هونه‌ره‌جوانه‌كانی به‌غدا وه‌رده‌گیرێت . له ساڵی 1975 هاوكات له‌گه‌ڵ درێژه‌پێدانی به‌خوێندن ، هاوكاری به‌شی كوردی و عه‌ربی رادیۆی و ته‌له‌فزیۆنی به‌غدای كردوه و له ساڵی 1977پڕوانامه‌ی دیبلۆمی له بواری موزیك وه‌رده‌گرێز له رێكه‌وتی 1979-4-22 تیپی موزیكی پێكهێنا وبه‌ناوی (تیپی كۆڕاڵ و موزیك) به‌شداری له دوو فیستیڤاڵی هه‌ولێر وبه‌غدا كردوه و له هه‌ردووكیان پله‌ی یه‌كه‌می وه‌ده‌ست هێناوه.\nپاش خوێندنی مۆسیقای له به‌غدا ته‌واو ده‌كات ، ده‌گه‌رێته‌وه زێدی خۆی و له رێكه‌وتی 1979-5-32 ئۆركێسرتای سه‌نفۆنیكی دهۆكی دامه‌زراند : به‌فۆرمێكی جیاواز له‌رێگه‌ی تێكه‌ڵكردنی میوزیكی نه‌ریتی كوردی و شێوازی رۆژ ئاوایی كاریكردووه.\nساڵانی 1984 تا 1988 له زانكۆی وێلز له به‌ریتانیا (Universit of Wales) ماسته‌ری مۆسیقای وه‌رگرتووه.\nچه‌ند كارێكی بۆ ئۆركێستر دارشتووه له وانه كارێكی به‌ناوی "باخچه" كه ساڵی 1989 پێشكه‌ش كراوه .كارێكی تری ساڵی 2010 (Konzerthus) ی شاری ویێنی وڵاتی نه‌مسا (ئوتریش) پێشكه‌ش كراوه چه‌ند دانراوێكی بۆ ئامیری كه‌مان داڕشتووه .هه‌روه‌ها كۆمه‌ڵێك گۆرانی بۆ هونه‌رمه‌ندانی كورد نووسیوه‌ته‌وه‌و ئاماده‌ی كردووه.\nیه‌كه‌م ئالبۆیان كه وه‌ك شاكارێكی به‌نرخی مێلۆدییه كوردییه‌كان و هه‌روه‌ها خۆڵقاندنی به‌رهه‌می ناوازه‌یه به ناوی ( AWAZEKURDI Variations onKurdish Melodies viohin) بڵاو كراوه‌ته‌وه.\nله ساڵی 2015 ئافرێنه‌ری سه‌نفۆنیای به‌ناوبانگی ( پێشمه‌رگه و شه‌نگال) بوو كه بۆ كاره‌ساتی شه‌نگال و هه‌روه‌ها گیانبازییه‌كانی پێشمه‌رگه له خاكی نیشتمان ئاماده‌ی كردبوو و له‌لایان ئۆركسترای نه‌ته‌وه‌ی وڵاتی "چیك" پێشكه‌ش كرا.\nله‌ساڵی 2018 بِوانامه‌ی دكتۆرای (PHD ) له زانكۆی ( Mozarteum University Salzburg Austria) وه‌رده‌گرێت.\nئێستا له نه‌مسا ده‌ژیت و له‌وێ مامۆستای مۆسیقایه.\nپڕبه‌دڵ پیرۆزباییان پێ ده‌ڵێن و هیوای له شێكی ساغ و ته‌مه‌نێكی درێژیان بۆ به‌ئاوات ده‌خوازین.\nمه‌ڵبه‌ندی هونه‌ریی ماملێ


وته‌بێژی فه‌رمانده‌ی هێزه چه‌كداره‌كانی عیراق له‌باره‌ی ده‌نگۆی گه‌ڕانه‌وه‌ی پێشمه‌رگه بۆ كه‌ركوك رونكردنه‌وه‌یدا و وتیشی، ژورێكی هه‌ماهه‌نگی هاوبه‌ش بۆ پارێزگاكانی دیاله و نه‌ینه‌وا و كه‌ركوك پێكده‌هێندرێت.\nیه‌حیا ره‌سوڵ وته‌بێژی فه‌رمانده‌ی هێزه چه‌كداره‌كانی عیراق له‌لێدوانێكیدا رایگه‌یاند، ژورێكی هاوبه‌ش و هه‌ماهه‌نگی بۆ كاروباری ئه‌منی پارێزگاكانی كه‌ركوك و نه‌ینه‌وا و دیاله له‌نێوان وه‌زاره‌تی ناوخۆ و به‌رگری عیراق و وه‌زاره‌تی پێشمه‌رگه و ناوخۆی هه‌رێمی كوردستان پێكده‌هێندرێت.\nئاماژه‌ی به‌وه‌شكرد، ئامانج له‌ژوری هاوبه‌ش بۆ پاراستنی بۆشایی ئه‌منی نێوان هێزه عێراقیه‌كان و هێزه‌كانی پێشمه‌رگه‌یه، تا چه‌كدارانی داعش ئه‌و بۆشاییانه نه‌قۆزنه‌وه بۆ ئه‌نجامدانی كرده‌وه‌ی تیرۆرستی.\nوته‌بێژی فه‌رمانده‌ی هێزه چه‌كداره‌كانی عیراق ره‌تیشیكردوه‌ته‌وه، هیچ بڕیارێك درابێت بۆ گه‌ڕانه‌وه‌ی هێزی پێشمه‌رگه بۆ كه‌ركوك و ناوچه‌كانی ده‌وروبه‌ری.


هه‌ندێك له ئادابه‌كانی جه‌ژنی قوربان\nدانراوه له‌لایه‌ن: بڵند سه‌ڵاح\nیه‌كه‌م: التكبیر : ته‌كبیر كرد سونه‌تی پێغه‌مبه‌ری خوایه صل الله علیه وسلم ، و یه‌كێكه له‌دروشمه‌كانی جه‌ژن ، خوای گه‌وره پێمان ئه‌فه‌رمێت (وَٱذۡكُرُواْ ٱللَّهَ فِيٓ أَيَّامٖ مَّعۡدُودَٰتٖۚ ) (البقرة :٢٠٢)\nواته:ناوی خوا به‌رن(الله اکبر بکه‌ن) له‌چه‌ند ڕۆژێکی دیاری کراودا.\nوشیوازی ته‌كبیركردن : الله اكبر، الله اكبر، لا اله الا ا لله، والله اكبر الله اكبر ولله الحمد.\nكاته‌كه‌ی : له یه‌كه‌م ڕۆژی مانگی ذی الحجه وه ده‌ست پێ ئه‌كات تاكو عه‌سری سییه‌م رۆژی جه‌ژن.\nدووه‌م: خۆشتن و پۆشینی جلی نوێ و بۆن خۆش كردن:\nئیبن قه‌ییم له زاد المعادا ده‌ڵێت: پێغه‌مبه‌ر (صلى الله عليه وسلم) بۆ دوو جێژنه‌كان جوانترینی جلوبه‌رگه‌كانی له‌به‌ر ده‌كرد و جلوبه‌رگێكی هه‌بوو كه بۆ جێژنه‌كان و ڕۆژی هه‌ینی له‌به‌ری ده‌كرد. وه ئیبن عومه‌ریش -خوا لێی ڕازی بێ- خۆی ئه‌شۆری بۆ جێژنه‌كان.\nكاته‌كه‌ی :پێش هاتن بۆ نوێژی جه‌ژن.\nسێهه‌م: به‌ڕێ كه‌وتن بۆ نوێژی جه‌ژن له مصلی : سونه‌ته مسولمانان به‌كۆمه‌ڵ له شوێنێكی گشتیدا-مصلی- نویژی جه‌ژن بكه‌ن .\nعن أبي سعيد الخدري قال: كان رسول الله يخرج يوم الفطر والأضحى إلى المصلى... [رواه البخاري]. پێغه‌مبه‌ری خوا (صلى الله عليه وسلم) له ڕۆژانی جێژنی ڕه‌مه‌زان و قورباندا ده‌چووه ده‌رێ بۆ شوێنی نوێژ.\nچواره‌م: پێچه‌وانه‌كردنی ڕێگه : له جابره‌وه قال: كان النبي إذا كان يوم عيد خالف الطريق. [رواه البخاري]. پێغه‌مبه‌ری خوا له ڕۆژی جێژندا پێچه‌وانه‌ی ڕێگه‌ی ئه‌كرد.. واته به‌كام ڕێگادا بچوایه بۆ نویژی جه‌ژن به ڕیگه‌یه‌كی تر ئه‌گه‌ڕایه‌وه..\nپێنجه‌م: ئه‌نجامدانی نوێژی جه‌ژن: خوای په‌روه‌ردگار ئه‌فه‌رمێت : فَصَلِّ لِرَبِّكَ وَٱنۡحَرۡ (الكوثر :٢)\nواته: نوێژ بکه بۆ په‌روه‌ردگارت وه قوربانی سه‌ر ببڕه.\nحوكمه‌كه‌ی : شیخ الاسلام ابن تیمیه ئه‌فه‌رمێت راجح ئه‌وه‌یه كه واجبه نوێژی جه‌ژن.\nشه‌شه‌م: پیرۆزبایی كردن: عن جبير بن نفير قال: كان أصحاب رسول الله إذا التقوا في يوم العيد يقول بعضهم لبعض: تقبل الله منا ومنك . قال الحافظ : إسناده حسن.. هاوه‌ڵانی پێغه‌مبه‌ر ئه‌گه‌ر له ڕۆژی جێژندا به‌یه‌كتر بگه‌یشتنایه، هه‌ندێكیان به‌وی تریان ده‌ووت: خوا له ئێمه‌ش و ئێوه‌شی وه‌رگرێت.\nحه‌وته‌م : قوربانی كردن : سه‌ربڕینی ئاژه‌لێك بۆ خوای گه‌وره به مه‌به‌ستی نزیك بوونه‌وه له‌خوای په‌روه‌ردگار ..\nكاته‌كه‌ی : دوای نوێژی جه‌ژن تا رۆژه‌كانی جه‌ژن أیام التشریع.\nوریاكردنه‌وه‌ی مسوڵمانان له چه‌ند سه‌رپێچیه‌ك له جه‌ژن :\nیه‌كه‌م: زیاده‌ڕۆی كردن له كڕینی پۆشاكی گران به‌ها و ئاماده‌كردنی چێشتێكی زۆر.خوای گه‌وره ئه‌فه‌رمێت وَلَا تُسۡرِفُوٓاْۚ إِنَّهُۥ لَا يُحِبُّ ٱلۡمُسۡرِفِينَ (الأنعام :١٤١)\nواته: زیاده ڕه‌وی مه‌که‌ن بێگومان خوا زیاده‌ڕه‌وانی خۆش ناوێ.\nدووه‌م: ته‌وقه‌كردنی ژنان و پیاوان ی نامه‌حره‌م له‌گه‌ل یه‌كتر..\nسێیه‌م: رۆیشتن بۆ شوێنانیك كه تێكه‌ڵاوی كچان و كوڕانی تێدا ڕووبدات.\nچواره‌م : زیندووكردنه‌وه‌ی پرسه ، ئه‌وه‌ش به كۆبوونه‌وه له‌ماڵی خاوه‌ن مردووه‌كه وفاتیحا خویندن بۆی..\nپێنجه‌م: تایبه‌ت كردنی سه‌ردانی كردنی گۆڕستان له رۆژانی جه‌ژن بیدعه‌یه و ئه‌نجام دانی بیدعه‌ش گومراییه و حه‌رامه.\nشه‌شه‌م: فرۆشتنی یارییه ئاگریینه‌كان و ئه‌و یاریانه‌ی كه زیانی هه‌یه بۆ مناڵان.\nحه‌فته‌م: پۆشینی جلو و به‌رگی ناشه‌رعی له لایه‌ن ئافره‌تانه‌وه به بیانووی جه‌ژن .\nهه‌شته‌م :سه‌ردانی كردنی ولاتانی بێ باوه‌ر له لایه‌ن گه‌نجانه‌وه به بیانووی سه‌فره و سه‌یران.\nنۆیه‌م: ده‌ربڕینی خۆشی به موسیقا و گۆرانی.\nده‌یه‌م: ته‌قاندنی یارییه ئاگرینیه‌كان له شه‌وی جه‌ژندا خۆ چوواندنه به مه‌جووسه ئاگر په‌رسته‌كان ،چونكه ئه‌وان له كاتی جه‌ژنه‌كانیاندا ئاگریان ئه‌كرده‌وه.\nوصلی الله علی نبینا محمد وعلی اله وصحبه أجمعین\nنوسينى : بڵند سه‌ڵاح


ئه‌نفالستان – هەڵەبجە وهۆلۆکۆست لە دوو توێی یەک تاواندا. ئیراد منوچر سان ئەحمد\nئازار 16, 2020 Omer كیمیاباران لێدوان نووسین ناچالاککراوە لە هەڵەبجە وهۆلۆکۆست لە دوو توێی یەک تاواندا. ئیراد منوچر سان ئەحمد\nهەڵەبجە و هۆلۆکۆست لە دوو توێی یەک تاواندا\nئا. ئیراد منوچر سان احمد\nئەوهێرشە کیمیایەی کە (سەدام حسین )ئەنجامی دا لە ساڵی 1988 دادەنرێت بەگەورەترین هێرش دژی هاونیشتمانیانی سیڤیل چونکە گازی خەردەل، و ڤی ئیکس، و تابوون و سارین بەکار هاتووە ، کەبووە هۆی شەهید بوونی 5000 کەس لە هەڵەبجە لەیەک ڕۆژدا.\nبەڵام ئەو پرسیارە ى کە لێرەدا دەکرێت ئایا کێ ئەم تەکنەلۆژیا وێرانکاریەی دابینکرد بۆ سەدام حسێن؟\nئەوە ڕوونە کە زۆرێک لە کۆمپانیاکان فرە جنسیەکان لە سەرجەم وڵاتانی ئەوروپا و ئاسیا و ئەمەریکای لاتین و ڕۆژهەڵاتی ناوەڕاست بەشداریکردوە لە چەککدارکردن ڕژێمی پێشووی عێراق بەڵام لەم بابەتەدا جەخت دەکرێتەوە لەسەر بەرپرسیاریتی تاوانی کۆمپانیاکانی ئەڵمانیا بەهۆی تێوەگلانیان لە تاوانی هۆلۆکۆست.چونکە پیشەسازی ئەڵمانیا زۆرترین پشکی بەردەکەوێت لە پاڵپشتی ڕژیمەکەی (سەدام حسین ) کە هەمان ئەو پیشەسازییەی ئەڵمانیایەدەستی کرد بە دابینکردنی گازی ژەهراوی بۆ( هاینریش هیملر). کەیەکێک بوولە بەهێزترین پیاوەکانی (ئەدولف هیتلر)لەسەردەمی نازیەکاندا بۆ لەناوبردنی ملیۆنان جولەکە لە ئوشتیتز.\nبەلە بەرچاوگرتنی ئەوڕۆڵەسەرەکیەی کە کۆمپانیەکانی ئەڵمانیا کە دەستیان هەبوو لە تاوانەکانی سەدەی بیستدا هەر لە پەندوەرنەگرتنیان لەهۆلۆکۆستی جوولەکەکان ،و بە هەند وەرنەگرتنی پێوانە ی هەڵگرتنی بەرپرسیارێتی لە ئەنجامدانی تاوانەکانی دژ بە مرۆڤایەتی لە بەردەوامیان لە ئەتکردن و سەرپێچی کردنی پێوانە نێودەوڵەتیەکانی مافی مرۆڤ لە پێناو دەستکەوتنی زۆرترین قازانج، لە کاتێکدا ئەڵمانیەکان دروشمی Never again) بەمانای (هەرگیز جارێکی دیکە نابێت) هەڵيانگرتووە بۆ جیهان.\nبۆ ئەم مەبەستەش کۆمپانیاکانی ئەڵمانیا پێویستە دابنرێن لە نێو ستاندەرە بەرزەکان کە پەیوەستن بە ئەنجامدانی تاوانی جێنۆساید هۆشداری بدرێت لەسەر کارەکانیان دژبەمرۆڤایەتی لەو ڕوانگە حاشا هەڵنەگرەوە کە کۆمپانیاکانی ئەڵمانیا بەشداریان کردوە لە بەرە پێش بردنی پرۆگرامەکانی چەککی کیمیایی عێراق وەک ئاماژەی پێکرا.\nچەککی کیمایی گەشەی پێدراوە و بەکار هاتوە لە جەنگی جیهانی یەکەم ، وەبەکارهێنرا بۆ کوشتنی جولەکە لە ژووری گازی نازیەکان Nazi gas Chambers، لە کاتێکدا ژێرزەمینەکانی هەڵەبجەش هاوشێوەی ئەو ژوورانەي گازي هاوڵاتی سیڤیلی تێدا شەهیدبووە.\nژووری گازی نازییەکان ژێرزەمینی هەڵەبجە\nلەم ڕوانگەیەوە لە ماوەی جەنگی کەنداوی فارس 1 199 ،کاتێک ( سەدام حسین ) هێرشی کردە سەر ئیسرائیل ، بەرپرسەکانی ئەڵمانیا ئەوانەی کە زانياريان هەبوو لە سەر ڕۆڵی کۆمپانیای وڵاتەکەیان لە چەکدارکردنی سوپا داپڵوسێنەرکەی عێراق ، و لە و بڕوایەدابوون کە ئەوە مەترسی هەیە لەسەر ئەوەی جارێکی دیکە جولەکەکان جێنۆساید بکرێنەوە سەر لە نوێ لەسەردەستی ئەوان.\nزۆرێک لە بەرپرسە ئەڵمانیەکان توشی ترس و دڵەڕاوکێ بوون کاتێک گوێ بیستی لێدانی ئیسرائیل بوون ، وپێیان وابوو کە خۆشبەخت بوون کە ئەو موشەکانەی هیرشەکەی پێکرا گازی ژهراویان هەڵنەگرتبوو، چونکە تەکنەلۆژیای ئەڵمانیا جارێکی دیکە بەرپرس دەبوولەکوشتنی دڕندانەی جولەکەکان.\nلە مێژووی بەرهەم هێنانی چەککی کیمیایی کۆمپانیاکانی ئەڵمانیا توانای بەرهەم هێنانی چەککی کیمایی خۆیان سەلماندووە لە جەنگی جیهانی یەکەم، وە بۆئەم مەبەستە کۆمپانیاکانی (بایر، باسف، و هوشست هوشست ) کاریان کردوە لەگەڵ حکومەتی ئەڵمانیا بۆ دابینکردنی چەککی کیمایی ئەویش بەرهەم هێنانی گازی کلۆرین بۆ ئەوەی بتوانێت ببێتەهۆی پەککەوتنی سەربازەکانی هاوپەیمانان لەماوەی جەنگی جهانی یەکەم. یەکەم هێرشی چەککی کیمایی ئەنجامدرا. لە ئەیپرڵی 1915 لە قۆڵی ئیپریس ڕۆژئاوا دژی سەربازە بەریتانیەکان،دواتریش چەککی کوژرەی هاوشێوە ئەوە دیزاینکرا وەک گازی خەردەلی کوژەر.دوابەدوای کۆتای هێنانی جەنگی جیهانی یەکەم چەککی کیمایی لەنێوان جەنگاوەران و بەمەبەستی سەربازی بەتەواوەتی قەدەغەکراوە بە پێی یاسای نێودەوڵەتی .\nهەرچەندە لەماوەی ڕیکی سێیەم Third Reich رێگەدرا بەبەکارهێنانی گازی ژەهراوی بۆ لە سێدارەدان لە ماوەی ئەنجامدانی تاوانی هۆلۆکۆست لە نێو ئەو سەربازگانەی ئەوروپا کە ئەڵمانیا داگیری کردبوو ، دواتر کۆمپانیاکانی ئەڵمانیادەست لەناو دەست لەگەڵ ( هیتلەر) هەستان بە بەرهەم هێنانی گازی کوژەری ژهراوی بی lethal Zyklon-B بۆ کوشتنی دیلەکانی لە ئۆشوایتز و کەمپەکانی دیکە.\nدوای جەنگی جیهانی دووەم کۆمپانیاکانی ئەڵمانیا دەستیان هەڵگرت لە بەرهەم هێنانی چەککی کیمایی سەربازی .لەکۆتاییدا هاوپەیمانانی ناتۆ NATO وەک ویلایەتەیەکگرتوەکانی ئەمەریکا دەستی کرد بە عەمبارکردنی چەککی کیمایی لە ئەڵمانیای ڕۆژئاوا لەماوەی جەنگی سارددا. دواتر کۆمپانیاکانی ئەڵمانیا دەستیان کرد بە هەناردەکردنی پسپۆر و شارەزایی چەککی کیمایی، بۆ ئەم مەبەستە لە ماوەی ساڵەکانی هەشتاکاندا تۆڕە پەیوەندیەکان لە نێوان پیشەسازی ئەڵمانیا وڕژیمی( سەدام حسین) لە عێراق پێکهێنرا، بۆبەرهەم هێنانی چەککی کیمایی و دووبارە کۆمپانیاکانی ئەڵمانیا بوونە سەرمەشق لەم پیشەسازیەدا بۆ بەرهەم هێنانی گازی ژەهراوی.\nهەروەک پێناسەی بۆ کراوە جێنۆساید ئەو کردیە تێیدا گروپێک لە خەڵًک لەناودەبرێت بەهۆی بوونی چەند سیفەتێکی هاوبەش لەنێوانیاندا،وەک نەژاد یان نەتەوە یان ئاین. جێنۆسایدی جولەکەکان کە بە هۆلۆکۆست ناسراوە ، و تەنها مرۆڤە جولەکەکان بەئامانج گیرابوون تەنها لەسەر بنەمای ئاین بوون کە ئەویش جولەکەبوون بوو. دواتر بۆ ئەنجامد انی ئەم کردە دڕندیە جیهان نەیتوانی خۆی لێ گێلبکات و هەمووجیهان یەکیانگرت دژی ئەنجامدانی ئەم تاوانە کە جینۆسایدە ، وە نەتەوەیەکگرتوەکان لە ساڵی 1948 بڕیاری دەرکرد لەسەر قەدەغەکردنی ئەم کردیە لەجیهاندا.بە هەمان شێوە دادگا لە عێراق و دەرەوەی ئەو وڵاتە ئەو هەلمَەتەی ئەنفال کە دژی بە میللەتی کورد کە ئەنجامدراوە لە نێویاندا هەڵەبجە بە جینۆسایدی ناساندوە. لە ڕاستیدا لە ژێر سایەی( سەدام حسین)دا ، عێراق پەرە پێَدانی کرد بە پرۆگرامەکانی چەککی بایلۆژی و کیمایی، بە جۆرێک بووبە خاوەنی گەورترین پرۆگرامی چەککی کیمایی ئەو سەردەمەلە جیهانی سێەمدا .وە لە ماوەی جەنگی ئێران –عێراق سەدام چەککی کیمیایی کۆمەڵکوژی دژی ئێران و هاونیشتمانیانی ئەو وڵاتە بەکارهێنا.، بۆ ئەوەی تواناو دەسەڵاتی بمێنێت لە وجەنگەدا،وەلە سەرەتادا سەدام چەککی کیمایی دژی ئەو کوردانەش بەکاردە هێنا کە پشتیوانیان لە ئێران دەکرد لە ناو عێراقدا، دواتر ئاڕاستەی هێزی چەککی کمیایی گۆری دژ هاونیشتمانیان کورد . هیێزە عێراقی یەکان بە سەرۆکایەتی( علی حسن مجید) دەستیانکرد بەکارهێنانی چەند جۆرێکی جیاواز لە چەککە کمیاییەکان لە ماوەی شاڵاوی ئەنفالدا وەک گازی خەردەل و گازی سارین. ئامادەگی (علی حسن مجید) بۆ بەکارهێنانی چەککی کیمایی نازناوی (عەلی کمایی) پێ بەخشرا و ناوبانگی لە دڕندەیدا تاڕادەیکی زۆر هاوشێوەی( سەدەم حسین) بوو\n. پیتر گالبریت Peter Galbrai کەیەکێکە لە سیاسەتمەدارەکانی ئەمەریکا و بەڵگەی دوکیومینتاری دەستکەتووە لەسەر بەکارهێنای چەککی کیمایی دژی بەگەلی کورد ماوەی شاڵاوی ئەنفالدالە ئەنجومەنی پیران، وەسفی (علی حسن مجید ) کردوە لە شاڵاوی ئەنفال بە هاوشێوەی ( جوزیف منگیل ).\nشایەنی باسەجوزیف منگیل ( Josef Mengl) زانایەکی نازیەکان بوو تاقیکردنەوەی ئەنجامدا لەسەر جوولەکەکان ئەویش ئەنجامدانی تاقیکردنەوەیەکی کوژەر بوو بۆزانینی کام لە چەککە کمیایەکان کاریگەری زیاترە لەو دیکەیان.\nزۆرێک لەسەرچاوەکان ئاماژە بۆ ئەوە دەکەن کە شاڵاوی ئەنفال دژی پەنجا هەزار بۆ سەد هەزار دانیشتوانی کوردبوون لەوناوچەکەدا کە شوێًنی نیشتە جێبوونی خۆیان بوو، بەڵام تا ئێستا هیچ ئاماژەەیک نیە بۆ هەژمارکردنی قوربانی و شەهیدەکان ،کەتێیدا ژماریەکی زۆر بە ئەنقەسەت کوژراون ، و ژمارەەیکی زۆر وون بوو و بێ سەروشوێنن، سەڕەڕای ڕاگواستنی زۆرە ملێ بۆ سەدەها هەزاران کەس ئەنجامدرا، ونزیکەی دووسەد هەزار گوند سوتێنراو وبەتەواوەتی خاپور کران.\nئەو رێگا و ستراتیژیانەی کە گیرانەبەر دژی گەلی کورد لەماوەی ئەنفالی هەشت تەواوترین وێنەی جینۆسایدە، بەتایبەتی بەکارهێنانی گازە کوشندەکان و کوشتنی تقلیدی لەرێگەی فیشەک و بومبارانکردنەوە، بۆ نمونە زۆربەی زۆری کوردە دەستبەسەرکران و نێردران بۆ بنکەی سەربازی سوپای عێراق لە کەرکوک بەناوی (توپزائاوا) دواتر گاز بارنکردنی هەڵەبجە یەکێک بوو لە تاوانە سامناکەکان .\nلە گاز بارنکردنی هەڵەبجە نزیکەی پێنج هەزار هاوڵاتی سیڤیل شەهیدکران و سەد هەزار کەسیش شەهیدبوون لە پرۆسەی ئەنفالدا.\nئێستا هەڵەبجە بووە بە سمبولی جینۆسایدی کورد هەروەک چۆن شاری سیربینیکا Srebrenica بۆتە سیمبولی جینۆسایدی بۆسنیەکان.\nهەرچەند لە ئەو وێنەی ئەو مندڵانەی لە کوچەو کۆڵانەکانی هەڵەبجە شەهید بوون و کەوتە بەرچاوی جیهان و زۆرێک لە رێکخراوەکانی مافی مرۆڤ ناڕەزیان دەربڕی لەسەر ئەم تاوانە بەڵام وڵاتانی کۆمەڵگەی نێودەوڵەتی وەڵامیان نەبوو بێ دەنگیان هەڵبژارد وهیچکامیان بە بەیاننامەیکی مۆراڵیان نەبوو بەهۆی ئەو پشتیوانیانەی کە هەیان بوو بۆ ڕژیمی (سەدام حسین ) لەجەنگی ئێران – عێراق بەچەک و دارایی.\nوە ئەڵمانیا دادەنرێت بەوەی کە لە مەودایەکی فراوان و بنچینەیی بەشداربوو لەو پیشەسازی ئەو گازانەی کە لە هەڵەبجە بەکار هات لە ساڵی 1988 لە لایەن (علی حسن مجید) .\nکۆمپانیاکانی ئەڵمانیا بوونەهۆی مەودایەکی فراوان لە ناڵاندنی مرۆڤایەتی بەپیوانەیکی زۆر مەترسیدار، ئەم خۆگیلکردنە لەژیان مرۆڤایەتی بە مەبەستی دەست کەوتنی قازانج ، ئیدی هیچ ڕوونکردنەوەیک هەڵناگری کە کۆمپانیاکانی ئەڵمانیا بتوانن دەرس وەربگرن لە ڕابردوو بۆ بەردوامبوونەبوونیان لەرٍەفتاری دڕندەو خراپ.\nتێوەگلانی کۆمپانیاکانی ئەڵمانیا لەپەرەپێدانی چەککی کیمیایی سەدام حسین نوێترین کار کۆمپانیاکانی ئەڵمانیایە، کە سەرتا پەرەپێدان و بنیاتنانی چەککی کیمایی بۆ هاوسەنگی هيزی سەربازی ئێران بوو لەماوەی جەنگ ئیران عێراق 1980-1988 بەڵام سەدام ئاراستەی چەککی کیمایی گۆڕی دژى دانیشتوانی کورد لە یاکوری عێراق لەکردەیکی جینۆساید ی ئەنقەست.\nلەگەڵ ئەوەشدا کاتی ئەوە هاتووە ئەم کۆمپانیانە پابەند بن و ئەو مافە بدنەوە کەئەوان سەردەمانێک قازانجێکی ڕەهایان دەستکەوتـ، بەرامبەر بەشداریکردنیان لە ئەنجامدانی تاوانی جینۆسایدي هەڵەبجە کە ئەمەش مەحاڵ نیە.


◄ ئەنجام: 141 تۆمار دۆزرایەوە، لاپەڕە 1 لە 15 ژمارەی تۆمار لە لاپەڕەیەکدا: 🗐 1 🗐 5 🗐 10 🗐 25 🗐 50 🗐 100\n💬 ئاردی تەقیاگە و سۆسی رژیاگە پەند و ئیدیۆم\n🍛 ئاوی سوسێ خواردنی کوردی\n📅 کاتی تۆمارکردن Mar 12 2015 2:23PM\n... [ زۆرتر... 👁] ✖ ✖ ✖ 0 0 ✖ 46% ✍ هـ.ب. 12-3-2015 14:23:40\n📕 ئاڕاستەکانی زمانەوانی نوێ (لە سۆسێرەوە تا چۆمسکی) پەڕتووکخانە\n📅 کاتی تۆمارکردن Sep 30 2016 8:01PM\nوەرگێڕانی: نەریمان عەبدوڵڵا خۆشناو 2016 [ زۆرتر... 👁] 📕 ✖ 0 1 ✔ 99% ✍ هـ.ب. 30-9-2016 20:01:36\n📕 ئایا سروشتی مرۆڤ بەربەستە بۆ گەیشتن بە - سۆسیالیزم ؟ پەڕتووکخانە\n📅 کاتی تۆمارکردن Nov 3 2017 9:00AM\nنووسینی: جۆن مالینۆ وەرگێرانی: پێشڕەو محەمەد [ زۆرتر... 👁] ✖ ✖ 0 1 ✔ 68% ✍ م.ب. 3-11-2017 9:00:00\n📷 ئەندامانی کۆنگرەی یەکی حیزبی سۆسیالیستی کوردستان وێنە و پێناس\n📅 کاتی تۆمارکردن Jan 19 2011 9:15PM\n👁 ئەم بابەتە 13,057 جار بینراوە\nشوێن: گوندی دۆڵەتوو کات: 7-5-1981 حاجی حاجی برای [ زۆرتر... 👁] ✖ ✖ 0 0 ✔ 70% ✍ هـ.ب. 19-1-2011 21:15:58\n📕 ئەنفال و رەهەندە سۆسیۆلۆجییەکانی پەڕتووکخانە\n👁 ئەم بابەتە 8,925 جار بینراوە\nمحەمەد رەئوف عەبدالعزیز سلێمانی 2005 [ زۆرتر... 👁] 📕 ✖ 0 0 ✔ 99% ✍ هـ.ب. 22-12-2010 14:41:28\n📕 اصرار بر سوسیالیسم اصرار بر انسان بودن پەڕتووکخانە\n📅 کاتی تۆمارکردن Sep 27 2011 10:14AM\n👁 ئەم بابەتە 15,369 جار بینراوە\nعبداللـە اوجالان انتشارات گریلا [ زۆرتر... 👁] 📕 ✖ 0 0 ✔ 99% ✍ هـ.ب. 27-9-2011 10:14:07\n📕 الشخصية الکوردية؛ دراسة سوسيولوجية پەڕتووکخانە\n📅 کاتی تۆمارکردن Sep 24 2013 12:08AM\nد. احمد محمود الخليل 2013 [ زۆرتر... 👁] 📕 ✖ 0 0 ✔ 94% ✍ هـ.ب. 24-9-2013 0:08:20\n📕 الکرد- دراسة سوسيولوجية وتآريخية پەڕتووکخانە\n📅 کاتی تۆمارکردن Oct 8 2011 3:09PM\n👁 ئەم بابەتە 3,718 جار بینراوە\nباسيل نيکيتين طبعة جديدة ومنقحة قدم لها وراجعها [ زۆرتر... 👁] 📕 ✖ 2 0 ✔ 99% ✍ هـ.ب. 8-10-2011 15:09:27


هەواڵ – پەڕە 137 – خۆڕاگری\nدو شهروند اهل اشنویه توسط نیروهای امنیتی بازداشت و به مکان نامعلومی منتقل شدند. روز سه‌شنبه ۲۵ دی‌ماه ۱۳۹۷، دو شهروند در شهرستان اشنویه توسط نیروهای امنیتی بازداشت و جهت بازجویی به محل نامعلومی منتقل […]\nدوو زیندانیی سیاسیی خەڵکی پیرانشار سزای ۱۴ ساڵ زیندانیان بەسەردا سەپا. یەکشەممە ۳۰ ڕێبەندانی ۱۳۹۷ هەتاوی زیندانی کراوی کورد لە زیندانی کۆماری ئیسلامی لە ورمێ بەناوی کەماڵ عەبدووڵڵاهی خەڵکی پیرانشار بە ۷ ساڵ زێندان سزا […]\nکەسێکی خەڵکی شاری سەقز بە تۆمەتی هاوکاری لە گەڵ یەکێک لە حیزبە بەرهەڵستکارەکانی ڕێژیم یەکساڵ زیندانی بۆ بڕاوەتەوە.سەرچاوەکانی هەواڵ بڵاویانکردوتەوە کە دەزگای قەزایی کۆمار ئیسلامی حوکمی یەک ساڵ زیندانی بە سەر هاونیشتمانییەک بەناوی ” فەرهاد […]\nڕۆژی شەممە رێکەوتی ١٢ی جانیوێری ٢٠١٩ی زایینی، بە بەشداری کۆمەڵێکی بەرچاو لە هاوڕێ و هاوسەنگەرانی کە لە وڵاتانی سکاندیناوی و ئوروپاوە هاتبوون و چەندین کەسایەتی سیاسی و نوێنەری چەندین حیزب و ڕێکخراوی کوردستانی، لە شاری […]\n“حیسامەددین ئاشنا”ڕاوێژکاری ڕووحانی سەرۆک کۆماری ئێران، رایگەیاند کە بەستەری ناڕەزایەتییەکانی شارەکان هەروا درێژەی هەیە چونکە کێشەکان و هۆکاری ناڕەزایەتییەکان چارەسەر نەکراون.ناوبراو لە وتووێژێکدا لە گەل هەواڵدەریی خوێندکاریی “ئیسنا” کە ڕۆژی ٢١ی بەفرانبار لە تۆرە کۆمەڵایەتییەکان […]\nوەزارەتی دەرەوەی فەڕانسە ڕۆژی ٢١ی بەفرانبار لە ڕاگەیەندراوێکدا خوازیاری ڕاگرتنی تاقیکردنەوەی مووشەک و هەموو ئەو چالاکیانەیە کە پێوەندییان هەیە بە دروست کردنی مووشەکە بالستیکەکانی هەڵگری چەکی ناوکی لە لایەن ڕێژیمی کۆماری ئیسلامیی ئێرانەوە.“بەهرام قاسمی” لە […]\nهاونیشتمانیەکی خەڵکی بۆکان بە ناوی “سەید مستەفا مستەفەوی” کە لە ڕێکەوتی ١٥ی سەرماوەزی ١٣٩٧ی هەتاوییدا لە لایەن هێزەکانی ئیدارەی ئیتلاعاتەوە دەسبەسەر کرابوو، دوای ٢٧ ڕۆژ لێکۆڵینەوە لە بەندی تاکەکەسی زیندانی ئیدارەی ئیتلاعات، ڕۆژی ١٢ی بەفرانبار […]\nهەوڵی تێکدانی دێموگرافیای شارە گرینگەکانی کوردستان بەردەوامە\nیەکێک لە ڕێگاکانی بەربەرەکانی حکوومەتی ناوەندنی لە گەڵ خەڵکی کورد، شێواندن و تێکدانی دێموگرافی شارەکانی کوردستانە.لە نوێترین زانیاریی کە بڵاوکراوەتەوە حکوومەتی ناوەندی لە ڕێگای سپای پاسدارانەوە لە هەوڵێکی ژێرپێستیدا خەریکی گۆڕینی دێموگرافی شارەکانی کوردستانەو دوای […]\nپێکهێنانی کۆبوونەوەیەکی نێونەتەوەیی لە سەر ئێران\nڕۆژی ١١ی ژانویە مایک پمپئۆ وەزیری دەرەوەی ئەمریکا لە چاوپێکەوتنێکدا لە گەڵ کاناڵی تەلەڤزیۆنی فاکس نیوز ڕایگەیاند کە وەزارەتی دەرەوەی ئەمریکا بەنیازە مانگی داهاتوو کۆبوونەوەیەکی نێونەتەوەیی لە سەر ڕٶژهەڵاتی نێوەڕاست لە پێوەندیی لە گەڵ ئێران […]\nشڵەژاویی ئێران بە هۆی چوونەدەرەوەی ئامریکا لە ڕێک‌کەوتنی “بەرجام”\nدوای کشانەوەی یەکلانەی دەوڵەتی دۆناڵد تڕامپ لە ڕێککەوتنی “بەرجام” و وەگەڕ خستنەوەی گەمارۆکان بۆ سەر ئێران، قەیرانە ئابووری و سیاسییەکانی ئەو وڵاتە زیادی کردووە.رۆژی ٢٠ی بەفرانبار هێندێک لە سەرچاوە خۆجێیەکان هەواڵی لە دەست‌لەکار کێشانەوەی محەممەد […]


سەرۆكی هەرێمی كوردستان لەگەڵ دەستەی سەرۆكایەتیی پارلەمانی كوردستان كۆبۆوە\nئەمڕۆ یەكشەممە 5ـی 4ـی 2015 لە سەلاحەدین بەڕێز مەسعود بارزانی سەرۆكی هەرێمی كوردستان لەگەڵ د. یوسف محەمەد سەرۆكی پارلەمانی كوردستان و جەعفەر ئیمینكی جێگری سەرۆكی پارلەمان و فەخرەدین قادر سكرتێری پارلەمان كۆبۆیەوە.\nلەم كۆبوونەوەیەدا بارودۆخی مەیدانیی بەرەكانی شەڕی دژی تیرۆریستانی داعش تاوتوێ كرا و ستاییشی قوربانیدان و قارەمانێتیی هێزی پێشمەرگەی كوردستانیش كرا لە پاراستنی كوردستان و شكستدانی تیرۆریستان. هەروەها قسەیش لەبارەی بارودۆخی سیاسی و ئەمنی عێراق و ناوچەكە و سەركەوتنی هێزە عێراقییەكان لە تكریت كرا.\nلە بەشێكی دیكەی ئەم كۆبوونەوەیەدا پرسی دەستوور و بابەتی سەرۆكایەتیی هەرێم خرایە بەر باس و گفتوگۆ و وێڕای ئاماژەدان بەو تەحەدیانەی لەبەردەم هەرێمی كوردستاندایە جەخت لەوە كرایەوە كە پێویستە لە هەموو دۆخێكدا یەكڕیزیی ناوماڵی كوردستان بپارێزرێت. كۆبوونەوەكە ئەوەیشی دووپاتكردەوە كە چارەسەركردنی كێشەكان پێویستە لەڕێی كۆدەنگیی نیشتیمانی و ڕەچاوكردنی بنەماكانی یاسا و بەرژەوەندییە باڵاكانی هەرێمی كوردستان بێت.\nبەشداربووانی كۆبوونەوەكە ڕاشیاگەیاند كە لە هەوڵی بەردەوامدابن بۆ گەییشتن بە چارەسەرێكی نیشتیمانی و بۆ ئەم مەبەستە لە ڕاوێژ و پەیوەندیی بەردەوامدا دەبن.


Diplomatic Magazine | سەبارەت بە پارەی پەرلەمانتاران\nھەموومان دەزانین پەرلەمانی کوردستان لە ڕۆژی دروستبوونییەوە ھەرگیز تیپی یەکەمی سیاسەتکردن نەبووە لە ھەرێمدا. ھەموو کەسایەتیی و گروپە خاوەن دەسەڵاتەکانی ناو ھەرێم بەردەوام لەدەرەوەی پەرلەمان و زۆربەی جاریش لەدەرەوەی حکومەتەدا بوون. بەڵکو بەشێکبوون لە ”دەسەڵاتێکی تەریب“ کە ھیچ کەس و لایەنێکی فەرمیی نەتوانێت لێیان بپرسێتەوە، مەکتەبی سیاسییەکان وەک نموونە. ھەرزوو ئەم مۆدێلە سیاسییە دۆخێکی دروستکرد تیایدا پەرلەمان ببێت بە جۆرێک لە ”دیکۆری سیاسیی“ و کاری سەرەکیی ئەوەبێت ڕەوایەتییەکی درۆزنانە بە ھێز و دەسەڵاتی ھەموو ئەوانە بدات کە دەسەڵاتدارانی ڕاستەقینەی ھەرێمەکە بوون، بە تایبەتی دەسەڵاتی دوو بنەماڵە سوڵتانییەکە و مەکتەبی سیاسییەکان و ھەندێک لە ئەندامانی سەرکردایەتی دوو پارتە حوکمڕانەکە. جگە لەمە پەرلەمان وێنەیەکی بە جیھانی دەرەوە نیشانئەدا کە سیستمە سوڵتانییەکەی وەک سیستمێکی پەرلەمانی پلورال نمایشدەکرد. بۆ ھەموو ئەمانەش پەرلەمانتاران ھەم مووچەیەکی زۆر بەرز و ھەم کۆمەڵێک ئیمتیازاتی زۆری تریان بۆ دابینکرا.\nلەگەڵ دروستبوونی بزوتنەوەی گۆڕان و ھاتنەکایەی ئۆپۆزسیۆندا گۆڕانێک بەسەر ڕۆڵ و ئەرکی پەرلەماندا ھات. ئەگەرچی گۆڕانیش تیمێکی بۆ پەرلەمان نارد کە تیمی یەکەمی سیاسەتکردنی نەبوو، بەڵام ئەندام پەرلەمانەکانی ئەم ھێزە و ئەوانی ئۆپۆزسیۆنیش، لە درێژەی کارکردنی ڕۆژانەی خۆیاندا، توانیان پەرلەمان لە ”دیکۆرێکی سیاسیی“ەوە بگۆڕن بۆ ”ھێزێکی پەراوێزیی“ خاوەن ”دەسەڵاتێکی پەراوێزیی“. کێشەکە لەوەدایە ئەو سیستمە سوڵتانییەی دەسەڵاتادارانی ھەرێم لەسەر پێگەی خراپ بەکارھێنانێکی بەردەوامیی دەسەڵات و گەندەڵییەکی کەموێنە و قۆرخکردنێکی ترسناکی دەسەڵاتەکان دروستیانکردوە، بەرگەی ھیچ میکانیزمێکی سیاسیی کۆنترۆڵنەکراو و ھیچ شێوازێک لە چاودێریی و لێپرسینەوەی یاسایی ڕاستەقینە ناگرێت. ئەمە وایکردن بۆشاییەک لەنێوان دەسەڵات و پەرلەماندا دروستببێت کە پڕکردنەوەی ھەمیشە ئاسان نەبێت. پەرلەمان زۆرجار لە پێگەی پەراوێزیی خۆیەوە دەیتوانی کێشە و قەیرانی گەورە بۆ سیستمە سیاسییەکە و بۆ پەیوەندییە باڵاکانی دەسەڵات، دروستبکات. تا ئەو سنوورەی لە ھەندێک ساتدا سیستمە سیاسییەکە گیری بە دەستی ئەو دەسەڵاتە پەراوێزییەی پەرلەمانەوە دەخوارد، تا کار گەیشتە ئەوەی مەسعود بارزانی، بەرزترین سێنتەری دەسەڵات لە ناو سیستمەکەدا، لەسەر یاسای سەرۆکایەتی ھەرێم، کە پەیوەندیی بە کورسییەکەی خۆیەوە ھەبوو، دەرگاکەی دابخات و پەرلەمانتارەکان بنێرێتەوە ماڵەوە.\nلەدوای داخستنی پەرلەمانیشەوە دەسەڵاتدارانی ھەرێم، بەتایبەتی پارتی، کەوتنە پرۆسەی بێنرخ و ناشیرنینکردنێکی سیستماتیک و بەرفراوانی پەرلەمانەوە، بەسەدان شێوە کەوتنە گاڵتەپێکردن و شکاندنی پەرلەمان و پەرلەمانتاران. لوتکەی ئەم بێنرخکردن و شکاندنە لە دواھەمین ھەڵبژاردندا لە کاندیدکردنی چەندەھا کەسدا دەردەکەوێت، کە ھیچ سیفەتێکی وایان تێدا نییە ببنە ئەندامی دەزگایەکی سیاسیی وا گرنگەوە. مەسەلەی ئەم ملیۆنەھا دینارەی ئێستاش ھەڵقەیەکی ترە لە شکاندنی شکۆی تەواوەتی پەرلەمان وەک دەزگایەک و پەرلەمانتاریش وەک بکەرێکی سیاسیی بەرپرسیار و خاوەن کەسایەتیی. کێشەکە لەوەدایە ئەمجارە زۆرینەی ھەرە زۆری پەرلەمانتارکان خۆیان، بەوانەی ئۆپۆزیسیۆنیشەوە، بەشدارن لەم بێنرخکردنەی خۆیان و دەزگاکەیان. لە ئێستادا دۆخێک لە ھەرێمدا دروستبووە تیایدا لە چاوی ھاوڵاتیانەوە پەرلەمان بووە بە سوکترین دەزگای سیاسیی ناو مێژووی سیاسیی ئێمە و پەرلەمانتارانیش بە سوکترین کەسایەتی سیاسیی و کۆمەڵایەتیی. ئێستا پەرلەمان لەوە کەوتوە ڕۆڵێکی دیکۆریش بگێڕێت، بەڵکو بووە بە دەزگایەک ناشیرنتر لە دەزگا سیاسییەکانی تر. ئەوەی دەسەڵات چاوەڕوان بوو بیکەن، پەرلەمانتارەکان لەو چاوەڕوانییانە زیاتر دەکەن و بەشێوەیەکی ڕاستەوخۆش بەشدارن لە سوکایەتیکردنێکی ڕەھادا، ھەم بەخۆیان و ھەم بە پەرلەمانەکەیان.


کوردیپێدیا - تەواوکردنی پرۆژەکان پێویستی بە یەک ملیار و 400 ملیۆن دۆلارە\n📊 تەواوکردنی پرۆژەکان پێویستی بە یەک ملیار و 400 ملیۆن دۆلارە | پۆل: ئامار و راپرسی | زمانی بابەت: 🏳 کوردیی ناوەڕاست\nتەواوکردنی پرۆژەکان پێویستی بە یەک ملیار و 400 ملیۆن دۆلارە\nوەزیری ئاوەدانکردنەوەی حکومەتی هەرێم ئاشکرای دەکات لە کۆی 218 پرۆژەی سەرەکی تەنها 58 پڕۆژەیان تەواوکراون و دەشڵێت، بۆ تەواوکردنی ئه و پڕۆژانەی تەواو نەکراون حکومەت پێویستی بە یەک ملیارو 400 ملیۆن دۆلار هەیە.\nدەرباز کۆسرت رەسوڵ، وەزیری ئاوەدانکردنەوە ونیشتەجێکردنی حکومەتی هەرێمی کوردستان ئەمڕۆ شەممە13ی ئایاری2017 بە ماڵپەری سەرۆکایەتی حکومەتی هەرێمی راگەیاند، زۆربەی پرۆژە سەرەکیەکانی وەزارەتەکەیان، بەهۆی ئه و قەیرانەی لە ساڵی 2014 بەرۆکی هەرێمی کوردستانی گرتۆتەوە دواکەوتوون، هەروەها بۆتە هۆی دواکەوتنی پێدانی مافە داراییەکانی بەڵێندەرانیش، کە نزیکەی 200 ملیۆن دۆلارە.\nوەزیری ئاوەدانکردنەوە و نیشتەجێکردن ئاماژەی بەوەشکردووە، لە کۆی 218 پرۆژەی سەرەکی تەنها 56 پڕۆژەیان تەواوکردووه و ئەوانەشی ماونەتەوە بەهۆی قەیرانەوە بە سستی کارەکان بەڕێوەدەچن پێویسته کە سەرجەم پرۆژەکان پرۆژەی ژێرخان وگەورەن، وەک پرۆژەی رێگای هێڵی خێرا کە دروستکردنی کیلۆمەترێک لەم رێگا‌یە پێویستی بە نزیکەی سێ ملیۆن دۆلار هەیە.\nدەرباز کۆسرەت، ئەوشی خستۆتەڕوو، بۆ تەواوکردنی پرۆژەکانی رێگاوبان و نیشتەجێبوون کە 97 پرۆژەی ستراتیژین و تا ئێستا تەواو نەکراون، حکومەت پێویستی بە زیاتر له یەک ملیار و 400 ملیۆن دۆلار هەیە.\nئه و وەزیرەی حکومەتی هەرێم رونیکردۆتەوە هەندێ پڕۆژە هەیە جگە لە قەیرانی دارایی کە کێشەی بۆ دروستبووە، کێشەی تەکنیکیش بۆتە هۆکاری تەواونەبوونەکە وپێداچوونەوە بەسەریان کراوە کە بزانرێت گرفتیان چییە و چۆن چارەسەر دەکرێن و لە داهاتوودا ئەگەر پرۆژەکان کەوتنەوە بواری جێبەجێکردن، چۆن بە باشترین شێوە جێبەجێ بکرێن.\nلەبارەی بەهێزکردنی کەرتی تایبەت و بچوککردنەوەی قەبارەی حکوومەت، دەرباز کۆسرەت هێمای بۆ ئەوەکردوە، وەزارەت پرۆژەیەکی ئامادەکردووە کە هەندێ بەرێوەبەرایەتی بکرێن بە کۆمپانیای گشتی بۆ ئەوەی خۆیان بەرێوەببەن و خزمەتگوزاریی باشتر پێشکەش بە هاووڵاتیان بکەن.\n➕ ئەم بابەتە لەلایەن: (هاوڕێ باخەوان)ەوە لە: May 14 2017 1:58PM تۆمارکراوە\n✍ ئەم بابەتە بۆ دواجار لەلایەن: (هاوڕێ باخەوان)ەوە لە: May 14 2017 1:59PM باشترکراوە


دسامبر 9, 2020 – رادیو ده‌نگی ئازادی و یه‌كسانی\nروز: دسامبر 9, 2020\nپه‌ره‌سه‌ندنی مانگرتن و خۆپیشاندانی كرێكاران و كه‌شاوه‌رزان له هێند\nڕۆژی سێشه‌ممه زیاتر له ٢٥٠ ملیۆن كرێكار و كه‌شاوه‌رزی هێندی بۆ چه‌نده‌مین ڕۆژی به‌رده‌وام له ناڕه‌زایه‌تیی به سیاسه‌تی ده‌ست پێوه‌گرتنی ده‌وڵه‌ت، ده‌ستیاندایه مانگرتنی سه‌رتاسه‌ری له‌م وڵاته. له‌م كۆبوونه‌وه‌یه‌دا، زیاتر له …\nناڕه‌زایه‌تیی به بڕینی یارانه‌ی نان و سووته‌مه‌نی له لوبنان\nخه‌ڵكی لوبنان ڕۆژی سێشه‌ممه ١٨ی سه‌رماوه‌ز، له ناڕه‌زایه‌تیی به بڕیاری ده‌وڵه‌ت سه‌باره‌ت به بڕینی یارانه‌ی كاڵا زه‌روورییه‌كانی وه‌ك نان و سووته‌مه‌نی، ناڕه‌زایه‌تییان ده‌ربڕی. ناڕازییان ڕێگه‌ی سه‌ر به ناوه‌ندی به‌یرووت و …\nبه‌رده‌وامی مانگرتن له‌خواردنی به‌ندكراوان له زیندانه‌كانی توركییه\nڕاپۆرته‌كان باس له‌وه ده‌كه‌ن ژماره‌یه‌ك له ئه‌ندامان و لایه‌نگرانی پارتی كرێكارانی كوردستان كه له زیندانه‌كانی توركییه ڕاگیراون، له ڕێكه‌وتی ٢٧ی نۆوامبره‌وه له ناڕه‌زایه‌تیی به پێشێل كردنی مافی مرۆڤ له زیندانه‌كانی …\nبریندرابوونی دوو كۆڵبه‌ر له سنووری شاری پاوه\nبه پێی ڕاپۆرته‌كان، دوو کۆڵبەر لە کاتی کۆڵبەری له ناوچە سنوورییەکانی نەوسوودی سەر بە شاری پاوە، بە تەقەی ڕاستەوخۆی هێزەکانی ڕژیم بریندار بوون. بە پێی ئه‌م ڕاپۆرته، ڕۆژی سێشەممە ڕێکەوتی …\nڕاگوێزرانی دوو چالاكی مه‌ده‌نی بۆ زیندانی مه‌هاباد\nڕاپۆرته‌كان باس له‌وه ده‌كه‌ن كه “سالار و سامان غەزاڵی”، دانیشتووی ئاوایی بیرم سەر بە شاری مەهاباد و له چالاکانی مەدەنی ئەو شارە، دوای ٧٥ڕۆژ لێپرسینەوە لە گرتووخانه‌ی ئیتلاعاتی ورمێ، ڕەوانەی …\nدرێژه‌ی خۆپیشاندانه‌كان له هه‌رێمی كوردستان\nبه پێی ڕاپۆرته‌كان، له ئه‌نجامی خۆپیشاندانه‌كانی دژه ده‌وڵه‌تی له شاره‌كانی هه‌رێمی كوردستان، ژماره‌ی كوژراوانی ئه‌م خۆپیشاندانانه هه‌تا دوانیوه‌ڕۆی ڕۆژی سێشه‌ممه، بۆ ٦ كه‌س به‌رزبووه‌ته‌وه. به پێی ڕاپۆرته‌كان، ئه‌م شه‌شه كه‌س …\nناڕه‌زایه‌تیی كرێكارانی په‌یمانی پڕۆژه‌ی كه‌مه‌ربه‌ند سه‌وزی ئه‌هواز\nكرێكارانی په‌یمانی پڕۆژه‌ی كه‌مه‌ربه‌ند سه‌وزی ئه‌هواز، ڕۆژی چوارشه‌ممه ١٩ی سه‌رماوه‌ز، له ناڕه‌زایه‌تیی به دواخرانی مۆتاڵباته‌كانیان و بیلاته‌كلیفی بارودۆخی كاریان، ده‌ستیاندایه كۆبوونه‌وه. كۆمه‌ڵێك له كرێكارانی په‌یمانی پڕۆژه‌ی كه‌مه‌ربه‌ند سه‌وزی ئه‌هواز كه …\nكۆبوونه‌وه‌ی كرێكارانی شاره‌داریی یاسووج\nكرێكارانی شاره‌داریی یاسووج ڕۆژی چواشه‌ممه ١٩ی سه‌رماوه‌ز، له ناڕه‌زایه‌تیی به په‌رداخت نه‌كرانی حه‌قده‌ست و مه‌زایاكانیان، ده‌ستیاندایه كۆبوونه‌وه. به پێی ئه‌م ڕاپۆرته، ئه‌م كرێكارانه كه به‌شێوه‌ی په‌یمانی كار ده‌كه‌ن و لایه‌نی …\nكۆبوونه‌وه‌ی ناڕه‌زایه‌تیی كرێكارانی قه‌تاری شاریی ئه‌هواز\nكۆمه‌ڵێك له كرێكارانی قه‌تاری شاریی ئه‌هواز، ڕۆژی چوارشه‌ممه ١٩ی سه‌رماوه‌ز، له ناڕه‌زایه‌تیی به په‌رداخت نه‌كرانی بڕی ١٥ تا ١٧ مانگ مۆتاڵبه‌ی دواخراویان، له شوێنی كاره‌كه‌یان كۆبوونه‌وه. به‌وته‌ی كرێكارانی ناڕازیی، نزیكه‌ی …\nمانگرتن و كۆبوونه‌وه‌ی شۆفیر مینی بووسه‌كانی به‌نده‌رعه‌باس\nشۆفیر مینی بووسه‌كانی به‌نده‌رعه‌باس، ڕۆژی سێشه‌ممه ١٨ی سه‌رماوه‌ز، له ناڕه‌زایه‌تیی به كه‌مبوونی گازۆڵ له‌مشاره، ده‌ستیان له‌كار كێشایه‌وه و كۆبوونه‌وه‌ی ناڕه‌زایه‌تییان به‌ڕێوه‌برد. كۆمه‌ڵێك له شۆفیر مینی بووسه‌كانی به‌نده‌رعه‌باس به ڕاگرتنی ماشێنه‌كانیان …


هەواڵ / ئابوری :: 18/08/2019 :: 190 جار بینراوە\nبەڕێوەبەری گەشتوگوزاری سۆران رایدەگەیەنێت: "هاتنی گەشتیاران بۆ جەژنی قوربان لە دەڤەری سۆران ژمارەی پێوانەیی تۆماركرد و رێژەی هاتنی گەشتیارانیش بەراورد بە جەژنی رابوردوو، بەڕێژەی %100 زیادیكردووە".\n(ئەمڕۆ یەكشەممە 18ئابی 2019) بارزان محەمەد، بەڕێوەبەری گەشتوگوزاری سۆران لە كۆنگرەیەكی ڕۆژنامەوانیدا لە هاوینەهەواری بێخاڵی قەزای رواندز ئاماری هاتنی گەشتیارانی لەماوەی پشووی جەژنی قوربان و ماوەی یەك هەفتەدا راگەیاند.\nلەسەرەتای كۆنگرە رۆژنامەوانییەكەدا بەڕێوەبەری گەشتوگوزاری سۆران وتی: "ئەم جەژنە بەتایبەتی و پشووی ئەم هاوینە بەگشتی هاتنی رێژەی گەشتیاران بۆ هاوینەهەوار و ناوچە گەشتیارییەكانی كەرتی گشتی و تایبەت بەشێوەیەكی بەرچاو بەرزبووەتەوە و هاتنی گەشتیاران ژمارەی پێوانەیی تۆماركرد و یەكەمجارە بەو رێژە بەرز و زۆرە گەشتیاران روو بكاتە دەڤەرەكەمان".\nئاماژەی بەوەشدا: كە لەماوەی ئەو 10 رۆژەدا، لەماوەی دوو رۆژ پێش جەژن و دوو رۆژیش دووای جەژن 100 هەزار گەشتیار و سەردانیكەر روویانكردووەتە هاوینەهەوار و ناوچە گەشتیارییەكانی هەر چوار قەزاكەی دەڤەری سۆران و هاتنی گەشتیارانیش بەراورد بەجەژنی رابوردوو بەڕێژەی %100 زیادیكردووە.\nبەڕێوەبەری گەشتوگوزاری سۆران روونیشیكردەوە: تەنیا ناحیەیەكی وەك وەرتێ كە شوێنێكی گەشتیارییە، لەماوەی ئەو هەفتەیەدا 20 هەزار گەشتیار و سەردانیكەر، سەردانیان كردووە.\nهەر لە كۆنگرە رۆژنامەوانییەكەدا روونیشیكردەوە: لەو جەژنەدا هەموو شوێنە گەشتیارییەكانی دەڤەری سۆران پڕبوون لە گەشتیار و شوێنی بەتاڵ بۆ مانەوە نەمابووەوە.\nلەبارەی گرانیی نرخ و پاكوخاوێنی ناوچە گەشتیارییەكان و گلەیی گەشتیاران، بەڕێوەبەری گەشتوگوزاری سۆران وتی: "بەدرێژایی ئەو هەفتەیە هەموو ڕۆژێك لەكاتژمێر چواری بەیانی تیمەكانمان لەگەڕان و پشكنین بەردەوامبوون و شوێنەكانیان پاك كردووەتەوە، لەبارەی گرانیی نرخیش خۆشبەختانە نرخ زۆر ئاسایی بووە، تاكە سەرپێچییەك تۆمار نەكراوە لەڕووی گرانكردنی نرخی مانەوە و كەلوپەل و خواردن و پێداویستییەكانی دیكە".


عیماد عەلی: ئیسلامەکەی کورد و ئیدیعای بانگەشەکاران؟ – WTARIKURD\nلەم دواییە کتێبی( ئیسلامەکەى کورد)ی نوسەر (توهامی ئەلعەبدولی) سەرۆک وەزیرانی پێشووتری تونسم وەرگێرٍا و بڵاوم کردەوە. ئەوەی تێبینیم کرد لەم کتێبەدا ئەوەبوو کە خەڵکی غەیرە کورد باشتر کورد وەک خۆی دەناسن و دەزانن کەلتوری کورد چۆنە و چیە و جیاوازیەکانی لەگەل سەرجەم گەلانی دونیادا چیە. ئەم نوسەرە بەرٍێزە زۆر شتی روونکردۆتەوە کە بە راستی ئێمەی کورد لێی نائاگاین و بەلایدا نەرٍۆیشتووین کەچی زۆر پێویستمان پێیە، چی لە تێگەیشتنی کەلتورەکەمان وەک خۆی و ناوەرۆکەکەی یان ئەو جیاوازیەی هەمانە لەگەڵ خەڵکانی دیکە بەتایبەتی عەرەب، لەهەمان کاتدا ئێمەی کورد چۆن پەیرەوی رێنماییە راستەقینەمانی ئیسلام دەکەین( لێرە قسەمان لەسەر قسەی ئیسلامی سیاسی نیە)، بەڵێ ئەگەر وەک دەڵێن ئاینەکەمان کورداندبێت یان نەتەوەکەمان ئیسلامماندبێت، ئەمەش لەدەرئەنجامی کاریگەری کەلتوری رەسەنی کوردایەتیەوە بووە و بە هۆکاری فاکتەری بارودۆخی بابەتی و خودیی کوردیەوە تێکەڵبونێک روویداوە، بۆیە بە تێپەربونی قۆناغەکان جیاکردنەوەی مەحاڵ یان سەختە بووە و بواری لێکدابرٍانی زۆرکەم هێشۆتەوە ( بەڵام ئیسلامی سیاسی لە هەوڵی ئەوەدان لەم بارەشەوە دەیانەوێت غەدر لەم نەتەوە داماوە بکەن).\nئەوەی جێگەی وتنە لێرەدا و تاوەکو ئەم چرکەساتە زۆر مشتومرٍی لەدوای خۆیدا هێناوە، ئایا پاش دروستبونی ئەو ئیسلامە تایبەتیەی کورد، هیچ هەوڵی پاراستنی نەتەوەکەی پاش ئیسلامبوون دراوە. گەلانی جیهانی ئسلامی هەر یەکەو بە شێوەو شێوازێک توانیویانە کیان و نەتەوە و نیشتمانی خۆیان بپارێزن و ئیسلام وەک ئامرازێک بۆ ئەو مەبەستە بەکاربێنن، بەڵام کورد تا ئێستا بەلای ئەم ئەرکەدا نەرۆیشتووە و نەیتوانیوە تایبەتمەندیەکانی بۆ پاراستنی حۆی بەکاربێنێت و بەڵکو بە خشکەیی سیفەتەکانی سریوەتەوە و وەکو نەتەوە زیانیشی لێکردووە. ئەمەش توێژینەوەی وردی دەوێت و ئەم کتێبە سودی باشی دەبێت بۆ ئەو مەبەستە، واتە ناسینی کەلتورەکەت و کاریگەری نیمچە فەلسەفەی نامۆی هاوردە لەسەر ژیانی گەلەکەت. پابەندبون بە کەلتوری تایبەتی نەتەوەکەت رێگەی راست و فراوانت بۆ فەراهەم دەکات بۆ مانەوەی رەسەنایەتی و لابردنی خەڵتەی تێکەڵبووی ئەم و ئەو بە کەلتور و ژیانی گەلەکەت، بە دڵۆپاندنی رەوتی ئاوێتەی کاروانی مێژوو و کەلتورە رەسەنەکەت سپی و رەش لەیەک جیادەکرێتەوە واقعی کەلتوری و رۆشنبیریی تایبەتی گەلەکەت بە بێگەردی بمێنێتەوە و، دەتوانیت رووی درەوشاوەی رەسەنایەتی گەلەکەت بە دوور لە کاریگەریەکانی مێژوو و کەلتوری نامۆی ئەویتری هاوردە وەکو خۆی پیشان بدەیت.\nبارودۆخی گشتی و هەمەجۆریی پێکهاتەی نەتەوەیی و نەبوونی کیان و روون نەبوونی جوگرافیای سیاسی نەخشێنراوی تایبەت یان دزرانی و گرنگینەدان بە فەرهەنگ و رۆشنبیریەکەی، کاری توێژینەوە لە دۆزینەوە و دەلاخستنی راستیەکانی ئاڵۆز و زۆر قورس کردووە. بەڵێ بوونی ئەو جیاوازیە گەورەیەی لەسەرجەم روویەکیەوە لەگەڵ گەلانی موسڵمانی دونیادا وای لێکردووە کاریگەری سەلبی نامۆیی زۆر لەسەر رەسەنایەتی کەلتور و تایبەتمەندی ئەم میلەتە نەبێت، بەڵام بە رۆیشتنی زەمانە، زەمینەی پێکەوەلکاندنی کەلتور و عەقیدە هاوردەکان لەگەڵ ئەوەی نێوخۆ فەراهەم دەکات و تاتیبەتمەندیەکەت دەسرٍێتەوە ( لەگەڵ هەوڵی نەزۆکانەی ئیسلامی سیاسیی ئەم سەردەمە بۆ سرینەوەی تایبەتمەندیەکانی کورد)، سەرەرای ئەوەی کورد بەدوور لە هەر میلەتێکی دیکە بە خۆرٍاگری و دان بەخۆداگرتن و پشودرێژی و پابەندبوون بە رەسەنایەتی و ژیانی تایبەتی خۆی ناسراوە، کەچی گەلانی دیکەی خاوەن کیان و دەوڵەت جگە لە کورد، خۆیان بە مەزهەب و ئاراستەیەکی تایبەتی لە فەوتان پاراستووە( تورک بە سونە گەراو فارس بە شیعەگەرا).\nبۆیە ئێمەی کورد لە دۆخێکداین رۆژ نیە خەڵکانێک لە پرٍا وەکو دۆمەڵان لە بن زەویەوە بە مەبەستی جیاجیا و لەپێشەوەی هەمووش ئامانجی سیاسی هەڵنەتۆقێن و بە ناوی ئیسلامەوە رێنمایی نەدەن بێ ئەوەی واقع و مێژووی کورد لەبەرچاو بگرن و تەنها پشت بە عەقیدە و فکری ئەویتر دەبەستن و بەس. کەچی تا ئێستا ئێمە خۆمان وەکو خۆی بە جوانی نانانسین و خەڵکی دڵسۆزی وەکو (توهامی ئەلعەبدولی بی هیچ مەرام و نیازێک وبە بێلایەنانە خۆمانمان پێدەناسێنێت و جیاوازیەکانمان لەگەڵ ئەویتر بە روونی دەردەخات.\nئەم کتێبە حەقیقەتی کورد وەکو خۆی دەردەخات و ئەو ئیدعایەی ئیسلامگەرا و مەزهەبگەراکان بە ناراستەوخۆش بێت لە بێژنگ دەدات و ئیسلامەکەی کورد بە پوختی روون دەکاتەوە. ئەوەی ماوە کورد خۆی بزانێت چۆن دوژمنی خودیی نێوخۆیی بناسێت و هەوڵی بێپایانی دەرەکی سرینەوەی کۆتایی پێبێنێت و ئەو تایبەتمەندیانە بپارێزیت و وەکو نەتەوە ببوژێتەوە.


سامسونگ لیستی ئه‌و ئامێرانه‌ی ئاشکرا کرد که وه‌شانی ئه‌ندرۆیدی 4.2.2 و 4.3 یان بۆ بڵاوده‌کاته‌وه. – کەی ئای تی ئێن\nئەندرۆید 5, ئایار 2013\nبه پێی ئه‌م لیسته وه‌ک پێشبینی ده‌کرا سامسونگ بۆ گالاکسی ئێس ٢ و چه‌ند ئامێرێکی تر ئه‌ندرۆیدی ٤.٣ ی بۆ بڵاوناکاته‌وه و پتشگری بەڕۆژکردنیان دەوەستێنێت، واته ئه‌ندرۆیدی فەرمی له 4.2.2 ده‌وه‌ستێت بۆ ئه‌م ئامێرانه مه‌گه‌ر ئه‌و ڕۆمانە نه‌بن که نافەرمین له‌لایه‌ن گروپی گه‌شه‌پێده‌ره‌کانی ئه‌ندرۆیده‌وه بڵاوده‌کرێنه‌وه.\nلیستی ئه‌و ئامێرانه‌ی که ئه‌ندرۆیدی 4.2.2 ی بۆ بڵاوده‌کاته‌وه:\nGT-I9080 – Galaxy Grand GT-I9082 – Galaxy Grand DUOS GT-I8160 – Galaxy Ace 2 GT-I8190 – Galaxy S III mini GT-I8530 – Galaxy Beam GT-I8730 – Galaxy Express GT-I9070 – Galaxy S Advance GT-I9100 – Galaxy S II GT-I9105 – Galaxy S II Plus GT-I9260 – Galaxy Premier GT-N7000 – Galaxy Note GT-S6310 – Galaxy Young GT-S6312 – Galaxy Young DUOS GT-S6810 – Galaxy Fame GT-S7710 – Galaxy X Cover 2\nلیستی ئه‌و ئامێرانه‌ی که ئه‌ندرۆیدی 4.3 ی بۆ بڵاوده‌کاته‌وه:


وەزارەتی تەندروستیی ھەرێمی کوردستان: "لە میانی ٢٤ کاتژمێری رابردوودا، هه‌زار و ٢٧٧ کەس تووشی ڤایرۆسی کۆرۆنای نوێ بوون و ١٤ حاڵەتی گیان لەدەستدان بە ڤایرۆسەکە تۆمارکراوە".\nHeman Hussein Yaseen | 19.04.2021\nوەزارەتی تەندروستیی ھەرێمی کوردستان رایگەیاند: "لە میانی ٢٤ کاتژمێری رابردوودا، هه‌زار و ٢٧٧ کەس تووشی ڤایرۆسی کۆرۆنای نوێ بوون و ١٤ حاڵەتی گیان لەدەستدان بە ڤایرۆسەکە تۆمارکراوە".\nوەزارەتەکە لە راگەیەندراوێکدا ئاماری پەیوەست بە ڤایرۆسی کۆرۆنای نوێی بڵاوکردووەتەوە و ئەوەی خستووەتەڕوو، لە میانی ٢٤ کاتژمێری رابردوودا لە ئەنجامی نۆ ھەزار و ٢٢٩ پشکنین، هه‌زار و ٢٧٧ حاڵەتی تووشبوون بە ڤایرۆسی کۆرۆنا تۆمارکراون کە له دھۆک ٦٠٦، له سلێمانی ٣٢٥، لە ھەولێر ٢٥٦، له ئیداره‌ی گه‌رمیان ٥٩ حاڵه‌ت، له ئیداره‌ی راپه‌ڕین ١٧ و له هه‌ڵه‌بجه ١٤ حاڵه‌ت بووە.\nوەزارەتی تەندروستی ئاشکراشیکردووە، کە ھەر لەو ماوەیەدا ١٤ حاڵەتی گیانلەدەستدان بە ڤایرۆسەکە تۆمارکراوە کە نۆ حاڵه‌ت له پارێزگای دهۆك، سێ حاڵەت لە پارێزگای سلێمانی و دوو حاڵەت لە پارێزگای ھەولێر بووه.\nلە بەشێکی دیکەی راگەیەندراوەکەیدا، وەزارەتەکە ئاماژەی بەوەداوە کە لە میانی ٢٤ کاتژمێری رابردوودا، ٧١٦ کەس لە ڤایرۆسەکە چاکبوونەوەتەوە، ژمارەی حاڵەتەکانی تووشبوون بە ڤایرۆسی کۆرۆنای نوێ لەسەرەتای بڵاوبوونەوەی ڤایرۆسەکەوە تا ئێستا گەیشتووەتە ١٤٠ ھەزار و ٥٧٣ حاڵەت کە لەو ژمارەیە سێ ھەزار و ٨٩٠ کەس گیانیان لەدەستداوە.


هەڵبژاردنە پێشوەختەکەی عێراق: تایبەتمەندییەکانی، لێکەوتەکانی، مەترسییەکانی ... بێوار ڕەحمان\n**Category: بێوار ڕەحمان**\n**Published: **23 **October** 2021****\n* بێوار ڕەحمان - هاوەڵ و هەماهەنگیکاری پەیمانگەی مێدیتریانە بۆ توێژینەوەی هەرێمایەتی.\nنەمانی قاسمی سولەیمانی لە گۆڕەپانی سیاسی عێراقدا\nلە دوای ساڵی (٢٠٠٣) ەوە، هەموو کاتێک گروپەکانی نزیک لە ئێران وەزارەتی ناوخۆ و نەوت و ڕاوێژکاری ئاسایشی نیشتیمانی و زۆربەی جومگە هەستیارەکانیان لە دەستدا بوە. دوای کوژرانی قاسمی سولەیمانی و ئەبومەهدی موهەندیس لە سەرەتای ساڵی (٢٠٢٠) دا ئیتر گروپە حەشدییەکانیش گڵۆڵەیان کەوتە لێژی.\nبۆیە بۆ یەکەمین جارە ئێرانییەکان بە گروپێکی لاواز لە هەڵبژاردن بە دەرکەوتن، قاسمی سلێمانی وەک ئەو هەورە وا بو کە بە ئاسمانی هەموو عێراقدا ئەهات و ئەچوو، گۆڕانکاریی دروست ئەکرد. بەر لە هەموو هەڵبژاردنێک سولێمانی و مەهدی موهەندیس و کەوسەرانی و ئەلخۆراسانی و ئەلفەیزانی و مالیکی و عامری و ئەسەدی و فالح فەیاز و شەهرستانی و جەعفەری و بەشێکی زۆریش لە مەرجەعیەت ئێران ( لە ڕێگەی قاسمی سولێمانی) یەوە بڕیار بەدەست بو بە سەریانەوە. بەڵام لە دوای نەمانی سولێمانی ئێرانییەکان هەم لە فەرمانڕەوایی هەم لە عێراق زۆر بە لاوازیی دەرکەوتن. قەیس خەزعەلی کە خاوەنی (١٨) کورسی بو لە پەرلەمانی عێراقدا ئێستا تەنانەت هیچ بەربژێرێکی دەر نە چووە. حیزبولڵا کە خاوەنی (١٠) کاندید بو هیچیان دەر نە چوون. کوتلەکانی ئەحمەد ئەسەدی و خالید ئەسەدی هیچ کەسێکیان دەر نە چووە. فالح فەیاز کە بە بەردەوامی بە گروپێکی (٢٠) کەسییەوە دەر ئەکەوت ئێستا زۆر لاواز بوە.\nئەوەی من تێ بی نی ئەکەم، لە گۆڕەپانەکەدا تەنها نوری مالیکی هێلراوەتەوە کە خاوەنی (٣٤) کورسییە. ئەمریکییەکان و کەنداوییەکان بۆ ئەوەی عێراق پڕ نە بێت لە فەوزاو کێشمەکێش تەنها مالیکیان وە بژاردەیەک هێشتەوە.\nهۆکارەکانی شکستی پرۆ-ئێرانییەکان لە عێراق\nیەک/ سەرکردەکانی حیزبی دەعوە کە بە (٣) قۆناخ حوکمڕانی عێراقیان کرد، ئیبراهیم جەعفەری، نوری مالیکی ئینجا حەیدەر عەبادی لە ئاستی پێویستی شەقامی عێراقیدا نەبون، تەنها لە وەزارەتەکانی ووزەو کارەبادا بڕی زیاتر لە (١٢٠) ملیار دۆلاری تیادا دیار نەماوە!. سەرکردەکانی دەعوە بە گشتی لە ئاستی داواکارییەکانی خەڵک نەبون. بەتایبەت لە خولی دووەمی سەرۆکایەتیەکەیدا مالیکی بەرەو دیکتاتۆریەت ڕۆیشت. ئەوەش وایکرد لە سەرەتاییترین لێکەوتەیدا نێو ماڵی حیزبی دەعوە تێک بچێت، بوە هۆی جیابونەوەی حەیدەر عەبادی و گروپێکی تری کاریگەر لە حیزبی دەعوەو هەندێکیشیان لە ماڵەوە دانیشتن.\nدووەم/ حەشدی شەعبی بە فتوای ئایەتوڵڵا عەلی سیستانی دامەزرا. بەڵام لە پاش فتواکەی سەید سیستانی حەشدی شەعبی لە مەرجەعیەت و عێراقی بونیان دوورکەوتنەوەو نزیک بونەوە لە ئێران، ئەوەش لە ڕێگەی کۆمەڵێک سەرکردەی وەک هادی عامری و موهدی موهەندیس و فالح فەیاز و ئەبو فەدەک و قەیس خەزعەلی و زەید شبلی و ئەحمەد هەمەدانی و ئەحمەد ئەسەدی. ئەم سەرکردانە ڕاستەوخۆ بڕیارەکانیان لە ئێران وەرئەگرت و حەشدی شەعبیان لە عێراق بەڕێوە ئەبرد!. ئەوەش نیگەرانی لە نێو ماڵی شیعی دروست کردو، سەرکردەکانی حەشدی شەعبی متمانەیان لە شەقامدا لە دەست دا.\nسێهەم/ لە سەردەمی کابینەکەی عادل عەبدولمەهدی دا کە سەرۆکوەزیرانی ڕاستەقینە بو، بەڵام تەواوی بڕیارەکان لە لایەن “ جیهاد هاشمی” یەوە دەر ئەچون لە بەرژەوەندی حەشدی شەعبی. حەشدییەکان حکومەتێکی تریان لە چوارچێوەی ئەنجومەنێکدا بۆ خۆیان دروست کردبو، هەموو بڕیارێکیان بەسەر حکومەتدا فەرز ئەکرد. ئەمەش نیگەرانی زۆری لە لای ئەمریکیەکان دروست کرد بو، بە ئاشکرا ئیدارەی ئەمریکا ئەیبینی کە بریارەکانی ئێران سەدا نەوەتی لە عێراق جێبەجێ ئەکرێت و داوای چونە دەرەوەی ئەمریکاش ئەکەن لە گۆڕەپانەکەدا، ئەمریکییەکانیش کەمتر لە سەدا دەیان بە دەست بو!. ئیتر ئەمە نیگەرانی ئوردون و ئیمارات و سعودیەشی لێکەوتەوە. جگە لەمانەش عێراق گرێبەستێکی بە نزیکەی (٥٠٠) ملیار دۆلار لەگەڵ چین واژۆ کرد، ئەوەش وایکردبو کە سەرکردەکانی فەتح و دەعوە زیاتر شۆخی بکەن و ئیدارەی ئەمریکایان توڕە کردبو.\nچوارەم/ دەر ئەنجامی ناڕەزایەتییەکانی شەقامی عێراقی و کوشتنی زیاتر لە (٦٠٠) کەسی خۆپیشاندەر لە لایەن گروپە میلیشیاکانەوەو فڕاندن و ئازاردانی هەزاران کەس، وایکرد موقتەدا سەدر لە شەقامی عێراقی نزیک بکاتەوە. هەر لە سەروبەندی خۆپیشاندانەکانی تشرینی -٢٠١٩ لە عێراقدا، موقتەدا سەدر سەردانی قووم ی کرد و، بەدەم گەڕانەوەیدا لە تاران پەیامێکی بە ناوی “ شلع قلع” بڵاوکردەوە. گسکیان لە حکومەتە یەک ساڵییەکەی عادل عەبدولمەهدی دا. بەرئەنجامی ئەمە موستەفا کازمیان دەست نیشان کرد، کە هەموو کاتێک کازمی گوێرایەڵی سەدری ئەکرد. کازمی لە یەکێک لە دیمانەکان سەید موقتەدای بە “ سید مقاومە” ناوبرد، ئەوەش زۆر نیگەرانی لە ناو ماڵی شیعی و حەشددا دروست کرد. کازمی لەماوەی دوو ساڵ حوکمڕانی دا تەنها دڵی دوو کەسی ڕائەگرت، مەرجەعیەت کە هەڵبژاردنی پێشوەختە داوای ئەوان بو، هەروەها موقتەدا سەدر. گەورەترین پرۆژەی سەدرییەکان پرۆژەی شام بو، ئەم پرۆژەیە لەساڵی (٢٠١٠) سەریهەڵدا، ساڵی (٢٠١٣) بۆ یەکەمجار موحەمەد بن سەلمان و موقتەدا سەدر لە ڕیاز یەکتریان بینی کە ئەوە سەرەتای پرۆژەی شامی نوێ بو، بەڵام لە (٢٠٢١) دا پاڵپشتی سەدرو بە ڕێبەرایەتی موستەفا کازمی پرۆژەی شام کەوتە بواری جێبەجێکردنەوە، ئەمەش وایکرد بۆ یەکەمین جار ئیمارات و ئوردون و سعودیەو میسر بهێنێتە عێراقەوە. یەکێک لە داواکارییەکانی سەدر لە کازمی ئەوەبو کە ئەنجومەنی ئابوریی عێراقی- سعودی دروست بکرێت و کرا.\nبۆیە ئەم هۆکارانە وایکرد نەخشەی سیاسیی و چوارچێوەکە لەم هەڵبژاردنە پێشوەختەدا بگۆڕێت.\nهۆکارەکانی بەهێزبونی موقتەدا سەدر\nهۆکاری هەرە سەرەکی بەهێزبونی موقتەدا سەدر لە هەڵبژاردنە پێشوەختەکەی (١٠ی ئۆکتۆبەر) ئەگەڕێتەوە بۆ سێ خاڵی گرنگ:\nیەک/ سەدر لە وتارەکانیدا بەردەوام باسی ڕیفۆرم و چاکسازیی ئەکرد، نزیک بو لە شەقام و خەڵکە ڕەشوڕوتەکەوە.\nدوو/ سەدر تاکە کەس بو کە بە یەک نامە و بە یەک تویت هەموو هەیئەی تەیاری سەدرو هەموو ئەو سەرکردانەی سەدر لە حوکمڕانی داینابون کشاندنیەوە.\nسێ/ سەدر زیاتر خۆی بە عێراقییەکی ڕاستەقینە دائەنات و دەیەوێت عێراق بکاتەوە بە خۆی.\nلەگەڵ ئەمانەشدا، چەند رۆژێک بەر لە پرۆسەی دەنگدان، سەدر سەردانی ئایەتوڵڵا سیستانی کرد، لە کاتێکدا سیستانی نزیکەی (١١) ساڵە چاوی بە هیچ سەرکردەیەکی عێراقی نەکەوتوە، ئەمەش بۆ سەدر گرنگ بو کە دواتر مەرجەعیەت ئاماژەیەکی دا بەوەی “ المجرب لا یجرب” ئەوەش کێرڤی سەدری بەرزتر کردەوە.\nسووننەکان لە نێوان حەلبوسی و خەنجەردا\nکوتلە سووننیەکان دابەشبون بەسەر دوو بەرەدا، بەرەکی زۆر بەهێز کە موحەمەد حەلبوسییە (٣٧) کورسی پەرلەمانی هەیە، زۆرترین پاڵپشتی ئوردن و ئیماراتییەکانی هەیە، ئەوەی دیکەش خەمیس خەنجەر کە سەر بە قەتەرو ئێران و نوری مالیکیە لە عێراق، هەر لە ڕێگەی مالیکیشەوە گەڕاوەتەوە ناو پرۆسەی سیاسی عێراق.\nلەم هەڵبژاردنەشدا، هاوشێوەی شیعەکان کۆمەڵیک سیاسیی و سەرکردەی سووننی هیچ بەربژێکیان دەرنەچوو، بۆ خۆشیان بەتەنها مانەوە، وەکو ئەحمەد مەساری و جەمال کەربولی و ئەحمەد کەربولی و ئوسامە نوجێفی و خالید ئەنباری و سەباح دلێمی و ساڵەح موتڵەق و ڕەشید عەزاوی و فایەق زێدان. تەواوی ئەم سەرکردە سووننانە بۆ یەکەمین جارە لە هیچ هەڵبژاردن دا هیچ کورسییەکیان نەبێت. هەروەک لە نێو ماڵی شیعەدا سەید عەممار حەکیم و حەیدەر عەبادی و خالید ئەسەدی و ئەیاد عەلاوی لەم هەڵبژاردنەدا کەوتن.\nکابینەی ووڵاتانی ناوچەکە لە عێراق\nئەوەی پێشبینی ئەکرێت، ئەم حکومەتە حکومەتی ووڵاتانی هەرێمایەتی و جیهانی ئەبێت لە عێراق، حکومەتی ئیمارات و ئوردون و سعودییەو تورکیاو بەریتانیاو ئەمریکاو ئێران ئەبێت لە عێراقدا. لەناو عێراقیشدا حکومەتی موقتەدا سەدرو مەسعود بارزانی و موحەمەد حەلبوسی و نوری مالیکی ئەبێت!.\nسەدرییەکان، لە دوای (٢٠٠٣) ەوە ئەوەتەی هاتونەتە ناو پرۆسەی سیاسیی عێراقەوە، لە هەموو کابینەکان لە کۆتایی کابینەکەدا ئەکشێنەوەو حکومەت بە جێ ئەهێڵن. بەمانایەکی تر سەدرییەکان لە عێراقدا پیاوی میساق نیین و، لەهەموو ڕێککەوتننامەکان لە پڕ ئەکشێنەوە.\nموقتەدا سەدر، کەسایەتیەکە لە هاوکێشەکاندا گۆڕانکاریی زۆری بەسەر دێت، بەردەوام لە ڕا-راییدایە.\nکوردو دەرفەتێکی تر\nئەم هەڵبژاردنە، دەرفەتی جۆراوجۆری گەورەی لەگەڵ خۆی بۆ کورد هێناوە. کورد ئەتوانیت بگەڕێتەوە سەردەمی زێرینی خۆی. لەلایەک ئەوانەی هەڕەشە بون لەسەر هەرێمی کوردستان میلیشیاکان بون، بە درێژایی و پانایی ناوچە دابڕاوەکان میلیشیاکانی حەشد هەڕەشەبون لەسەر کورد!. بەڵام هەر لە موسڵەوە تا خانەقین کورد کورسییەکانی زیادی کردوەو لە بەرانبەردا میلیشیاکان یەک کورسییان بەدەست نە هێناوە.\nئەوەی ئەمێنێتەوە، پرسی بە یەکڕیزی ڕۆیشتنی کوردە بۆ بەغدا. ئەگەرچی کورد ئەتوانێت باڵانسەکە وا بەهێز بکات حکومەتەکە لە هەولێر پێک بێت نەک بەغدا.\nکورد ماوەیەکی زۆرە ئاشنایە بە مالیکی، مالیکی لە کوردستانەوە گەڕایەوە بەغدا دوای (٢٠٠٣) . هەر کاتێک کورد مامەڵەی لەگەڵ مالیکی کردووە لە کۆتاییەکاندا بڕیارەکانی جێبەجێ کردوە.\nئەوەی تێبیبی کراوە، وڵاتانی ئەمریکاو کەنداو ئەیانەوێت، عێراقێکی دیکە بینا بکەن دوور کە هەژمونی زۆرو زەوەندی ئێران. عێراقێکی شیعی- سەدری- هاوشێوەو گونجاوی وەک وڵاتانی کەنداو پێک بهێنن. بۆیە پێویستە لەهەموو سات و ئەگەرەکاندا کورد لەسەر پێ بێت.\nپێکهێنانی حکومەت لە عێراقی دوای هەڵبژاردنەکەی (١٠ ی ئۆکتۆبەری ٢٠٢١) دا زۆر ئاڵۆز ئەبێت، لەناوخۆدا لایەنەکان هەمویان ئەجێندای جیاوازیان هەیە، سەدر، بارزانی، حەلبوسی، مالیکی. چوار براوەی سەرەکیین. بەڵام چوار ئەجێندای لەیەک دووریان هەیە. ئاسۆی داواکارییەکانی کورد زیاتر لەگەڵ مالیکی دا گرەنتی پترە. لە ئاستێکی تردا حکومەتی ئایندەی عێراق حکومەتی هەموو هێزە ناوچەیی و دەرودراوسێکانی عێراقە بە بەریتانیاو ئەمریکاشەوە. بۆیە پێکهێنانی گەورەترین کوتلەی پەرلەمانی بۆ پێکهێنانی حکومەتی ئایندە قورس ئەبێت لە عێراقدا.


نێچیرڤان بارزانى له‌گه‌ڵ ڕیكس تیله‌رسۆن كۆبووه‌وه\nWED, 25 APR 2018 00:00 Erbil, GMT +3\nTHU, 25 JAN 2018 20:03 | KRG Cabinet\nنیوه‌ڕۆى ئه‌مڕۆ پێنجشه‌ممه 25/1/2018 له په‌راوێزى به‌شداریكردنى له كۆڕبه‌ندى ئابووریى جیهان له داڤۆس، به‌ڕێز نێچیرڤان بارزانى سه‌رۆك وه‌زیرانى هه‌رێمى كوردستان له‌گه‌ڵ به‌ڕێز ڕیكس تیله‌رسۆن وه‌زیری ده‌ره‌وه‌ی ئه‌مه‌ریكا كۆبووه‌وه.\nبه‌ڕێز تیله‌رسۆن، خۆشحاڵیى خۆى بۆ ئه‌م دیداره ده‌ربڕى بۆ ئاگاداربوون له دوا پێشهاته‌كانى دیالۆگى هه‌ولێر ـ به‌غدا و كارى ئه‌و لیژنانه‌ى له‌نێوان حكوومه‌تى هه‌رێمى كوردستان و حكوومه‌تى عێراقى فیدراڵدا كراوه، پشتگیریى ئه‌مه‌ریكایشى بۆ دیالۆگى نێوان هه‌ردوولا، سه‌رخستنى پرۆسه‌كه و مافه ده‌ستوورییه‌كانى هه‌رێمى كوردستان دووپات كرده‌وه.\nبه‌ڕێز نێچیرڤان بارزانى جه‌ختى له‌وه كرده‌وه كه هه‌رێمى كوردستان ئاماده‌یه به‌پێى ده‌ستوورى عیراق و له ڕێگه‌ى دیالۆگه‌وه كێشه‌كان له‌گه‌ڵ به‌غدا چاره‌سه‌ر بكات، پوخته‌یه‌كیشى ده‌رباره‌ى دوا پێشهاته‌كان و كۆبوونه‌وه‌یان له‌گه‌ڵ به‌ڕێز عه‌بادى له به‌غدا و له داڤۆس پێشكه‌ش كرد و ڕایگه‌یاند: هه‌نگاوه‌كان ئه‌رێنى و باشن، به‌ڵام ده‌بێ ئه‌نجامى كرده‌ییان هه‌بێت و به‌رده‌وام بین تا ده‌گه‌ینه چاره‌سه‌ر، ئه‌مه‌ش پێویستى بڕیارى سیاسى هه‌یه. سوپاس و پێزانینى هه‌رێمى كوردستانیشى بۆ پشتگیریى ئه‌مه‌ریكا له مافه ده‌ستوورییه‌كانى كوردستان دووپات كرده‌وه و گوتى: ده‌بێت هاوبه‌شه‌كه‌مان هانى دیالۆگ و چاره‌سه‌رى ئاشتیانه بده‌ن.\nله به‌شێكى دیكه‌ى كۆبوونه‌وه‌كه‌دا باس له دۆخى هه‌رێمى كوردستان و سه‌ختى و كێشه ئابوورى و داراییه‌كانى هه‌رێمى كوردستانى كرا و تیشكى خرایه سه‌ر دۆخى ئاواره و په‌نابه‌ران له هه‌رێمى كوردستان و گرنگیى به‌رده‌وامیى یارمه‌تییه ته‌كنیكییه‌كانى ئه‌مه‌ریكا بۆ پرۆسه‌ى چاكسازییه‌كان، به‌تایبه‌تیش له بواره‌كانى كارگێڕى و كارگێڕیى داراییدا بۆ حكوومه‌تى هه‌رێمى كوردستان.\nهه‌ردوولا كۆك بوون كه كار بكرێت له‌سه‌ر گه‌ڕانه‌وه‌ى سه‌قامگیرى و گه‌یشتن به چاره‌سه‌رێك له به‌رژوه‌ندیى هه‌موواندا بێت و یارمه‌تیده‌ر ده‌بێت بۆ هه‌ڵبژاردن. باسكردن له میكانیزمى هاوبه‌ش بۆ ناوچه جێناكۆكه‌كان، شه‌ڕى داعش و قۆناغى دواى ئه‌وه و دۆخى ناوخۆى هه‌رێمى كوردستان، چه‌ند لایه‌نێكى دیكه‌ى دیداره‌كه بوون.


ساجد که واترَ بیت - Balochistan Times\nمالی بله نَکسے. کسَم اِنت. اَنچێن ٹێمبان انچێن گپّ کنت، مردم نزانت بِکندیت اگن بِگرێت. تئو که گار اتۓ، سۓ شمبئیئے شپا چه منا پێسر اوپسالاها رَستگ‌اَت و تئیی بِلڈنگۓ دێما اۆشتاتگ‌اَت. تان دێران. و بانُکا گوَشتگ‌اَت که هَشتا و رند اۆدا باید مه‌اۆشتیت. گُڑا بَسے گپتگ‌اَتی و کُمپێس والا جاگها ردیۓ سرا اێر کپتگ‌اَت، من دێماای شتُن. ائول وَه دستا سُرێنان پێداک‌اَت که منا کرئونا اِنت، منی نزّیکا مئیا. من بله گَپ نزُرت، من که نزّیکا شتُن، گوَشیت، “مئیرا کرَن آئیگا.” و ما سَک کندِت. ما بێهئیال بوتێن که تئو گار اۓ. من پنچ گنٹهۓ سپر کتگ، آتکگُن و مالی چار گنٹها تئیی لۆگۓ دپا اۆشتاتگ. ما دگه کسّهے هم جۆڑ کرت بله آییا انون بِل. مالی وَه اسٹکهُلما شُت بله من نزانت نون من کجا برئوین. اسلیا ساجد. من اسلیا آ شپا نزانت من کجا برئوین. ایسّاۓ هاسٹلا منا پاد برگا نه‌اتنت. و آ دمانا دگه جاهے منا نێست‌اَت. و پدا اے ناجرندها منا هما کۆٹی داتگ‌اَت که پێشتری هپتگا شمارا گۆن‌اَت. ائولی رند اَت که منا اپسالاها تُرسگا اَت. ائولی رند اَت که من اوپسالا سٹی هاسٹلا وتارا تهنا مهسوس کرت. ائولی رند اَت که منا اوپسالا هچ دۆست نبئیگا اَت.\nانّه، تئو سۆچ کن که من تئیی گاریۓ سرا اِشیا نبشته کنگا بوتێنُن و کَٹُپّگا تاجۓ مئیسجے بیاتکێن که ساجد آتکگ. کسَم اِنت په یک دمانے من سۆچ کرتگ‌اَت که ترا وَه چۆناها آیگی اَت، کَمُّک سبر کُرتێن، تئو منا لِکّگ مئیل. بله من سدّک بوتگُن که تئو واتر بۓ، بس زهیری کرتگ منا. برے برے وَه سَک. اگن من بزانتێن تئو گار نه‌اۓ منا زهیر هم نبوتگ‌اَت. بله وَتسرا وت زهیری کرتگ منا کسَم اِنت. چۆ گڑا. منا انگته ترانگان کندێنتگ بله ترانگانی گُڈسرا که ترانگا کپتگُن که تئو گار اۓ گڑا من گَرک بوتگُن.\nزی تاجا گۆن رئیڈیو والاها لهتێن اَنچێن انگلش جت که من هما دمانا دلۓ تها ترا مئیسج کرت و ما ٹئیت کندِت بله شومّا منا اسلیا گرێواێنت. کسَم اِنت اَنچێن اِمئوشنَلێن گپ کنت که مردم سَک اَزاب بیت. تئو اِدا چار گَپُّک بارێن جتگ، نجَتگ، مارا اے راه و رندانی، جاگهانی، لِپٹانی، سۆپاهانی، ٹی ویانی، گاناهانی، پلمانی، ورگانی، رۆچۓ، ماهۓ، یکّێن دانگێن استالۓ و هر چیزّۓ و وتی جندۓ اندرۓ چیهالان کُشت و اێر کُرت.\nچُکّان! من شمارا یک گپّے گوَشین، نون هر کَس شُت، اِشان ببارت گۆن. من کسَم اِنت سَکّێن نزۆرێن مردمے‌اُن. منی دِل سَک زئییپ اِنت. من اینچُک بێتوارێن چیهال سَگِّت نکئیین. تاجا گوَشت که مُریدا سَکّێن اِمئوشنَلێن پیسے نبشتگ. من گوَشت گڑا تئو منا دێم نداتگ.\n“تئو بلۆچستان‌ٹایمزا فالئو کن.” من چه کُجا فالئوی بکئیین. چُشێن فالئو کنۆکے بوتێنُن، ساجِسّئین فالئو کرتگ‌اَت. آ اِنت گار نبوت؟” یکبرے وه من سک جزباتی بوتُن. کمینَگے تئو منا ٹویٹر اکاوونٹے سرا بدئیۓ. منا رَبّا چه وتی پاکێن و نێکێن نامۓ برکتا رکّێنت.\nگاری اَنچێن گٹیاێن چیزّے. گاری مردما گارَ کنت. پدا چُشێن گاری گُڑا.\nساجد نون ترا پۆٹۆ کاپی کنێن، کسَم اِنت. کلَرڈ. پتَن پتَنا جاگهے اێر بۓ. تئو چۆناها باز بران گار بوتگۓ. مۓ چمّانی دێما. منا برے برے اسلیا باور نبوتگ که تئو هبر زانۓ. دلا گوشتگ ترا کار دار و بچار که اسلیے. بله اے رندا تئو دل کرت. تئو شَر نکُرت، ساجسّئین.\nهرچ گپّے بوتگ دلا گوَشتگ اے ساجدارا هال دئیگی گپّے. تئو زانئے په هر کسا گپ هست و اَنچێن گپ که بس په هماییا اَنت. اگن من مالیا و تاجا تئیی والا گپّ هال هم داتگ گڑا من گوشتگ هم که اے ساجدا هال دئیگی گپے اَت.\nیک رۆچے ما پئیسله کرت که ما سۆچ نکنێن که تئو گار اۓ. ما هرچ گپّۓ سرا گوشت ساجد انون اِدا بوتێن چۆ گوشتگ‌اتی و ما تئیی زَنڈێن گُٹ کَشِّت و سَک کندِت. ما بله تئیی سرا سَک کندِتگ. ما گوشتگ ما اِدا زلیل اێن که مۓ کئومی اَساسه گار اِنت، اۆدا بچار اناگها کئیت هان پاٹی چیال اِنت؟ و وتی ناولۓ ائولی ڈراپٹی گۆن اِنت. مسنگ ان دا ٹایمز آف کرئونا. تئو مۓ کْوارنٹینا مارا کْوارێنت. من وَه دْوا کرتگ که اگن تئو وت‌دِلا شتگۓ، تئیی زَرّ بکُٹّاتنت. تئیی آڈیو بُک بکٹّاتنت. تئیی گانا کوهنێن ریلّانی ڈئولا بسوواتنت و ترا بترسات و تئو واتر باتۓ. و دگه کسّا چشێن تاکت مبات که ترا ببارت. بله سئوال اِش اِنت که ترا تهنا وش چۆن بوتگ؟ تئو چُشێنے وَه نبوتگۓ. انّه، تئو راستێن گپّا بکن تئو کجام کجام وهدا مارا گێشتر یات کرتگ؟ منا وَه ورگۓ ٹێمبا، مالی ٹی وی چارگۓ ٹێمبا و تاج، وهدے تئیی دلا گَپّے گَٹِّتگ.\nتئو زانۓ من بِه سۆچ نکرتگ که تئیی اَکسا من وتی سٹئیٹسا جئیین. منا اسلیا سَک تئورتگ. منی دلا درد کرتگ. ساجد منی وجودۓ تها منی هۆنا درد کرتگ. منا هما کساسا تئورتگ که منی کرّا لبز نێست.\nمنی پت چه دنیاها شت، من هلاس بوتُن بله من یکیم بوتُن، مَرگ واکی یکیم کنت. بله گاری و چشێن گاری! ساجد منی پتۓ بێرانیۓ وهدا وَه تئو منا آڈیو بُک دێم دات که من دلگۆش ببین بله منی سر هِچ پر نبوت که تئیی گاریۓ وهدا په تئیی ماتا من چے دێم بدئیین. ما گوشتگ که ساجد بلاهێن مردمے. تئو پَکّا دل بوتئے وَه!\nتئوگونڈێن کار مکن. سویڈنا گڑا گار بئیگ! مارا تئیی گاریا نێم ڈِٹِکٹِو کرتگ، اڑے! ما اَنچێن اَنچێن کسّه اَڈ کرتگ که هبر نبیت. هر رۆچ نۆکێن کسّهے، هر دمان نۆکێن تهیوریے.\nمالیا تئیی گُد گورا کرتگ‌اَنت، من تئیی بوٹ پادا کرتگ‌اَنت و تاج تئیی جاگها وپتگ.\nدگه گپے دگه گپے… تاجا گۆن وتی پُٹ یُوَر لِگّ والا انگلشا سجّهێن میڈیا، سویڈنۓ پولیس و مسنگ پیپلۓ زئیی اَنچۆ کانفیڈنٹلی هئینڈل کرتگ‌اَنت، بله من ائولی رندا دیست که رئیڈیو والاۓ دێما تاجۓ کانفیڈنس هلاس بوت، وهدے گوَشتی ساجد منی لۆگ بوتگ. منا همدا سک تئورت. کِڈنی نِکال دیۓ کسَم اِنت.\nتئو زانۓ تئیی سنگتانی نبشتانک و میڈیاۓ رپۆرٹ که من ونتگ‌اَنت، من سُۆچ کرتگ که چیزّے کَمّ اِنت… ساجد سَکّێن دلێرێن جرنلسٹے بله سَکّێن نَرم‌دِلێن انسانے. ساجد اَرس دیست نکنت. دَرد دیست نکنت، کسّا پرێشان دیست نکنت. منا یات اِنت که تئو و تاج هسپتالا رۆهێلۓ چارگا آتکگ‌اتێت و تئو رۆهێل چارت هم نکرت. و زوت زوتا تاجارا گوشت گڑا برئوێن. من رندا یک وهدێا ترا سَک کلاگ بست. پدا تئیی سِنس آف هیومر. آ گپّان وه بل. مالی الم سرپد بوت.\nمن سۆچ کرتگ که تئو وتی گاریا وت هم سَگِّت کنگا نبۓ. وهدے جێڑۓ که تئیی مات، شهناز و تئیی سنگت په تئو چۆن پرێشان اَنت و تاهیر و شاهان ترا یات کنگا بنت و تئیی جستا بنت، تئو وت سَک پرێشان بۓ.\nوهدے کسان کسانکێن مسلهان بگر تان بلاه بلاهێن جێڑهان ما ترا اَنچۆ مشئوره کرتگ که تئیی گاریا هم من یک رۆچے ترا جُست کرت،\nساجد! بیا که تئو گار اۓ، چے گوَشۓ نون مردم چے بکنت؟\nPrevious PostA withdrawn man\nNext PostOur missing editor’s case


تویته‌ر هه‌ژماره‌ی سه‌رۆكی ئه‌مریكا ناسڕێته‌وه\n6/1/2018 - 14:46\nچالاكوانان داوایان له تویته‌ر كرد هه‌ژماری ئه‌و سه‌ركرده جیهانییانه رابگرێت\nدوای ئه‌وه‌ی دۆناڵد تره‌مپ، سه‌رۆكی ئه‌مریكا هه‌فته‌ی رابردوو له تویتێكدا باسی به‌كارهێنانی چه‌كی ناوه‌كی (ئه‌تۆمی) كرد له دژی كۆریای باكوور، به‌ڕێوه‌به‌رایه‌تیی تۆڕی كۆمه‌ڵایه‌تیی (تیوته‌ر)، له‌باره‌ی سڕینه‌وه‌ی تیوته‌كانی سه‌رۆكی ئه‌مریكا، روونكردنه‌وه ده‌دات چالاكوانان ده‌ستیان به هه‌ڵمه‌تێك كرد و داوایان له تویته‌ر كرد، هه‌ژماری ئه‌و سه‌ركرده جیهانییانه رابگرێت، كه هانی توندوتیژی ده‌ده‌ن.\nتویته‌ر له وه‌ڵامی داوای ئه‌و چالاكوانانه‌دا رایگه‌یاند: سه‌ركرده‌كانی جیهان رۆڵێكی كاریگه‌ر ده‌بینن بۆ گفتوگۆ و لێكتێگه‌یشتن بۆیه ناتوانێ هه‌ژماری هیچ سه‌ركرده‌یه‌ك رابگرێت، چونكه ده‌بێته هۆی ئه‌وه‌ی ئه‌و زانیارییانه‌ی پێویستن به خه‌ڵك بگه‌ن، چیتر پێیان نه‌گات\nشایانی باسه زۆربه‌ی سه‌ركرده‌كانی جیهان بۆ گه‌یاندنی په‌یامه‌كانیان تویته‌ر به‌كار ده‌هێنن ، تره‌مپیش یه‌كێكه له‌و سه‌ركردانه‌ی جیهان، كه به‌رده‌وام تویته‌ر به‌كار ده‌هێنێت ده‌شڵێت ئه‌گه‌ر تویته‌ر نابوایه من له‌كۆشكی سپی نه‌ده‌بوو .\nسه‌رچاوه/ روسیا ئه‌لیه‌وم\nگاگا نرخی ئەڵقەی هاوسەرگیریەکەی 400 هەزار دۆلارە\nبه‌ڤیدیۆ .. حه‌ز ده‌كه‌یت به‌م شێوه‌یه پێشوازی له داهاتوو بكه‌یت؟


گۆڕانکاریه‌کان چین؟ وه‌رزی داهاتو گۆڕانکاری ڕیشه‌یی له جامی سوپه‌ر و شای ئیسپانیا ده‌کرێت – تۆڕی میدیایی خەڵک\nگۆڕانکاریه‌کان چین؟ وه‌رزی داهاتو گۆڕانکاری ڕیشه‌یی له جامی سوپه‌ر و شای ئیسپانیا ده‌کرێت\n2019/04/30 - 11:00 AM\nیه‌کێتی تۆپی پێی ئیسپانیا پاش ئه‌نجامدانی کۆبونه‌وه‌ی ئاسایی خۆی بڕیاریدا چه‌ندین گۆڕانکاری له شێوازی به‌ڕێوه‌چونی جامی سوپه‌ر و جامی شای ئیسپانیا بکات.\nدوێنێ له‌کۆبونه‌وه‌ی ساڵانه‌ی یه‌کێتی تۆپی پێی ئیسپانیا و به ئاماده‌بونی ئه‌نجومه‌نی ته‌نفیزی و کاربه‌ده‌ستانی تۆپی پێی وڵاته‌که، پێشنیاری ئه‌نجامدانی گۆڕانکاری ڕیشه‌یی له‌جامی سوپه‌ر و جامی شای ئیسپانیا خرایه به‌رده‌م ئاماده‌بوان و به زۆرینه‌ی ده‌نگ بڕیار له‌سه‌ر پێشنیاره‌که درا، پاش چه‌ند کاتژمێرێک له کۆبونه‌وه‌که یه‌کێتیه‌که به‌فه‌رمی پێشنیاره‌که‌ی کرده بڕیار و بڵاویکرده‌وه.\nبه‌پێی بڕیاری یه‌کێتی تۆپی پێی ئیسپانیا، جامی سوپه‌ری ئیسپانیا چیتر له‌نێوان دوو یانه‌دا ئه‌نجام نادرێت، به‌ڵکو ڕێژه‌ی یانه به‌شداره‌کان له‌م پاڵه‌وانێتیه ده‌بێته چوار یانه که پێکهاتون له یه‌که‌م و دووه‌می خولی ئیسپانیا و پاڵه‌وان و دووه‌می جامی شای ئیسپانیا، ڕاسته‌وخۆ قۆناغی چون و گه‌ڕانه‌وه به دوو ڕووبه‌ڕوبونه‌وه ئه‌نجام ده‌درێت و براوه‌کان یاریی کۆتایی ئه‌نجام ده‌ده‌ن، ئه‌گه‌ر بێتو یه‌که‌م و دووه‌می “لالیگا” هه‌مان دوو یانه‌ی پاڵه‌وان و دووه‌می جامی شای ئیسپانیا بن، ئه‌وا سێیه‌م و چواره‌می خولی ئیسپانیا به‌شداری جامه‌که ده‌بن.\nله جامی شای ئیسپانیا به‌هه‌مان شێوه گۆڕانکاری ڕیشه‌یی ده‌کرێت، به‌ڵکو ١١٦ یانه به‌شداری تێدا ده‌که‌ن که ٢٠یان له خولی پله یه‌کی ئیسپانیا و ٢٢ یانه له خولی پله دووی وڵاته‌که ده‌بن، ململانێکان به پێنج قۆناغ ئه‌نجام ده‌درێن و ڕووبه‌روبونه‌وه‌کان له یه‌ک یاریی پێکدێت و تیایاندا براوه ده‌گاته قۆناغی سه‌روتر.\nله‌حاڵی گه‌یشتنی چوار یانه به کۆتا قۆناغ ڕووبه‌ڕوبونه‌وه‌کان ده‌گۆڕێن بۆ قۆناغه‌کانی چون و گه‌ڕانه‌وه، دوو یانه‌ی کۆتاییش له یاریگایه‌کی بێلایه‌ندا ته‌نها یه‌ک یاریی ئه‌نجام ده‌ده‌ن به‌پێچه‌وانه‌ی ساڵانی ڕابردوو که پاڵه‌وان به دوو یاریی چون و گه‌ڕانه‌وه دیاری ده‌کرا.\nئیداره‌ی میلان ده‌ستبه‌رداری خه‌ونه‌کان و گاتوسۆی ڕاهێنه‌ر نابێت !\n(زانیاری و پێکهاته چاوه‌روانکراوه‌کان) ئه‌مڕۆ قۆناغی نیوه‌ی کۆتایی چامپیۆنز لیگ ده‌ست پێده‌کات


به‌ڕێوه‌به‌ری گشتی ژماره‌یه‌ك دامه‌زراوه‌ی كۆمه‌ڵایه‌تی به‌سه‌رده‌كاته‌وه‌و به‌دواداچوون بۆ كاره‌كانیان ده‌كات\n"جه‌خت له‌سه‌ر پابه‌ندی به یاساو ڕێنماییه‌كان‌و پاراستنی سودمه‌ندان ده‌كاته‌وه"\nله سه‌عات (٧.٣٠ بۆ ١٠.٠٠) سەر لەبەیانى هه‌ردوو ڕۆژی چوارشه‌ممه‌و پێنجشه‌ممه، 22و 23ی 1ی 2019، به‌ڕێز م.عومه‌ر گوڵپی، به‌ڕێوه‌به‌ری گشتی چاودێری‌و گه‌شه‌پێدانی كۆمه‌ڵایه‌تی له پارێزگای سلێمانی ژماره‌یه‌ك دامه‌زراوه‌ی كۆمه‌ڵایه‌تی به‌سه‌ركرده‌وه‌و له‌سه‌رجه‌م سه‌ردانه‌كاندا جه‌ختی له‌سه‌ر جێ به‌جێكردنی یاساو ڕێنماییه‌كان‌و پاراستنی مافی سودمه‌ندان كرده‌وه.\nله ڕۆژی یه‌كه‌مدا، 22ی 1ی 2020، به‌ڕێز به‌ڕێوه‌به‌ری گشتی سه‌ردانی دایه‌نگه‌كانی (گوڵه‌مێخه‌ك)و (ساندیبێل)ی ناحكومی كرد، پاشان سه‌ردانی دیوانی به‌ڕێوه‌به‌رایه‌تی چاودێری كۆمه‌ڵایه‌تی سلێمانی و دواتر له‌گه‌ڵ به‌ڕێز خاتو ژیار جه‌لال، به‌ڕێوه‌به‌ری چاودێری كۆمه‌ڵایه‌تی سلێمانی سه‌ردانی ماڵی به‌ساڵاچووانی سلێمانی كرد، له‌و سه‌ردانانه‌یدا به‌ڕێز به‌ڕێوه‌به‌ری گشتی جه‌ختی له‌سه‌ر جێ به‌جێكردنی یاساو ڕێنماییه‌كان كرده‌وه‌و به‌ڕێوه‌به‌رو كارمه‌ندانی ڕێنماییكرد له‌سه‌ر باشتر كردنی ئاستی به‌ڕێوه‌بردنی ئه‌ركه‌كان، هه‌روه‌ك له‌گه‌ڵ ژماره‌یه‌ك له هاووڵاتیان گفتوگۆی كرد كه منداڵه‌كانیان بۆ دایه‌نگه‌كان ئه‌هێناو بۆچونیانی له‌سه‌ر كاری دایه‌نگه وه‌رگرتن.\nله ڕۆژی دووه‌مدا، پێنجشه‌ممه، 23ی 1ی 2020، به‌ڕێوه‌به‌ری گشتی سه‌ردانی دایه‌نگه‌ی لاله‌ی ناحكومی‌و ماڵی نه‌وجه‌وانانی كچانی كرد، له‌و سه‌ردانانه‌دا كارو چالاكییه‌كانی ئه‌و دامه‌زراوانه‌ی له نزیكه‌وه بینی‌و به‌دواداچوونی پێویستی كرد بۆ كاره‌كان، هه‌روه‌ك ده‌ستخۆشی ئاراسته‌ی به‌ڕێز خاتوو مرواری، به‌ڕێوه‌به‌ری ماڵی نه‌وجه‌وانانی كچان كرد كه دڵسۆزانه ئه‌ركه‌كانی ڕاده‌په‌ڕێنێت.


له‌لایه‌ن: زیلان ئازاد - به‌روار: 2021-09-18-00:42:00 - کۆدی بابەت: 6614\nوەرزش و سوڕی مانگانە\nئەنجامدانی ڕاهێنانەکان بە درێژای ماوەی سوڕی مانگانە زۆرجار کۆتا شتە کە کەسێک بیەوێت ئەنجامی بدات، بەگشتی چەندەها شێوەی جیاوازی وەرزشکردن هەیە، بەڵام ئەنجامدانی چەند ڕاهێنانێکی سووک لە کاتی سوڕی مانگانەدا سەلمێندراوە کە چەند نیشانەیەک کەمدەکاتەوە وەک:\nئەمانە تەنها هەندێک سوودی کەمن کە دەتوانیت هەستیان پێ بکەیت لە کاتی وەرزشکردن لە ماوەی سووڕی مانگانەدا، جگە لەوەش لەشجوانی جەستەیی بۆ تەندروستی گرنگە و دەتوانێت مەترسی کێشە پزیشکییە جدییەکانی وەک لێدانی دڵ و جەڵتەی مێشک و هەوکردنی جومگە و تەنک بوونەوەی ئێسک و شەکرە کەم بکاتەوە، وەرزشکردن پێویست ناکات بە سەختی ئەنجامبدرێت یاخود هەموو ڕۆژێک بۆ ئەوەی یارمەتیت بدات، لە توێژینەوەیەک کە لەم دوایانەدا ئەنجامدراوە دەرکەوت کە وەرزشکردن دەتوانێت یارمەتی لانی کەم لە ٣٠ نەخۆشی درێژ خایەنیش بدات.\nچەندین گۆڕانی فیزیایی و کیمیایی بەسەر جەستەدا ڕوودەدات لە ماوەی سوڕی مانگانەدا، لە ڕاستیدا وەرزشکردن دەتوانێت ڕێژەی هۆڕمۆنی ئیندرۆفین کە بەرپرسە لە باشترکردنی هەستەکان زیادبکات و نیگەرانی کەمبکاتەوە و پەستان و ئازار نەهێڵێت و جەوت یاخود باری دەروونیت باشتربکات.\nباشترین ڕاهێنانەکان لەماوەی سووڕی مانگانەدا\nزۆرینەی خەڵک پێشنیاری ئەوە دەکەن کە لەماوەی سوڕی مانگانەدا ئەو وەرزشانە ئەنجامبدرێت کە دەتوانرێت بە ئارامیەوە بکرێن، کە بۆ جەستەت باشن، و تۆ ئارەزوو دەکەیت ئەنجامیان بدەیت، بۆ زۆرینەی خەڵک لەوانەیە یەکەم و دووەم ڕۆژی سوڕی مانگانە کاتێکی باش نەبێت بۆ ئەنجامدانی ڕاهێنانەکان، لەبەر ئەوەی بەشێوەیەکی ئاسایی لەو دوو ڕۆژەدا خوێنی زیاتر دەڕوات وەک لە ڕۆژەکانی دیکە، لەم کاتەدا لەوانەیە زیاتر هەست بە ئاسوودەی بکەیت ئەگەر ڕاهێنانەکان لەماڵەوە ئەنجام بدەیت، ئەگەر رۆژە سەرەتاکانی ماوەی سوڕی مانگانە سەخت بوو، ئەوا تۆ بەئاسانی وەریگرە گۆڕانکاری لە وەرزشەکانتدا بکە وەک پێویست.\nئەو ڕاهێنانانەی کە دەبێت لەکاتی سووڕی مانگانەدا ئەنجام بدرێت\nباشترین ئەو ڕاهێنانانەی کە ئەنجامدەدرێت لە چەند ڕۆژی سەرەتایی سوڕی مانگانەدا دەتوانن ئاڵەنگاری گرژبوونی ئازاری سک و خوێن ڕۆشتنی زۆر بکەن، وەرزشکردن دەتوانێت ڕزگارکەری تۆ بێت لەم ڕۆژە سەختانەدا، چەند ڕاهێنانێکی سادە بۆ ئەوەی ئێوە بە تەندروست و دڵخۆشی بتهێڵێتەوە:\nبەپێ ڕۆشتنێکی ئاسایی، باشترین وەرزشە کە دەتوانیت لە ماوەی سووڕی مانگانەدا ئەنجامی بدەیت، ئەم وەرزشە ئایرۆبیکییە زۆر یارمەتی سییەکانت دەدات کە لە سووڕەکەدا بە باشی کار بکەن.\nلە ڕۆژانی کۆتایی سوڕی مانگانەدا یاخود کاتێک کە تەنها چەند نیشانەیەکی کەمت ماوە دەتوانیت ڕابکەیت، بەڵام ڕاکردنێکی لەسەر خۆ و دەتوانیت پشوو بدەیت لە نێوان ماوەی ڕاکردنەکەدا ئەگەر هەستت بە بێزاری کرد، ڕاکردن دەتوانێت دەستبەجێ ئازار و بێزاریت کەم بکاتەوە.\nیۆگا دەتوانێت مەزاجە زوو هوڵچوو و تێکشکاوەکەت ئارام بکاتەوە تەنها بە ئەنجامدانی ڕاهێنانەکانی خۆ درێژکردن و هەناسەدان، زۆرێک لە یۆگاکان یارمەتیدەرن بۆ زیادکردنی سوڕانەوەی خوێن، لە ڕووی زانستییەوە سەلمێنراوە و تاقی کراوەتەوە کە یۆگا یارمەتیدەرە بۆ هێورکردنەوەی جەستەت و هێورکردنەوەی نیشانەکانی سوڕی مانگانە وەک کۆڵنج و ئاوساوی سک.\nڕاهێنانی پلاتیس ( قاچ بەرزکردنەوە)\nڕاهێنانی پلاتیس یەکێکە لەو ڕاهێنانانەی کە لەم ڕۆژەدا زۆرترین خواستی لەسەرە، یارمەتی هێورکردنەوەت دەدات و ڕێگایەکی باشە بۆ هێشتنەوەت بە ئارامی و تەندروستی، پلاتیس گرووپێکی دیاریکراوی ماسولکەکان دەجوڵێنێت، پلاتیس هێزێکی ناوەکی دروستدەکات و دەتوانێت ئازاری توندی گرژبوونی ماسولکە کەمبکاتەوە.\nبەرزکردنەوەی قورسایی کەم\nئەگەر ناتوانیت بەپێ بڕۆیت یاخود بڕۆیت بۆ هۆڵی لەشجوانی بۆ ئەنجامدانی ڕاهێنانەکان، ئەوا بەلایەنی کەمەوە دەتوانیت لە مالەوە قورسای کەم بەرز بکەیتەوە، کەدەبێتە هۆی زیادکردنی هێزی ماسولکەکان.\nڕاکشانێکی سادە دەکرێت زۆر بەسوودتر بێت وەک لە خۆ لوولردن لەناو جێگادا، ئەگەر هەست بە نائاسوودەیی دەکەیت بە ئەنجامدانی ڕاهێنانەکانی دیکە، ئەوا هەوڵبدە ڕاکشێیت و هەناسەی قووڵ هەڵمژیت تاکوو ماسولکەکانی جەستەت ئارامببنەوە.\nسەما کردن چالاکییەکی خۆشە کە دەتوانێت میزاجی تۆ بەرزبکاتەوە و کالۆری زیادەش بسوتێنێت وەک زوومبا.\nلەوانەیە ئەمە چەمکێکی نامۆ بێت بۆ زۆر لە کچان، بەڵام مەلەکردن یەکێکە لە نەرمترین و ئارامترین ڕاهێنانەکان کە دەتوانیت ئەنجامی بدەیت تەنانەت لەکاتی سوڕی مانگەنەشدا، تۆ خوێنت نابێت ئەگەر بەهێواشی مەلە بکەیت بەهۆی دژە فشاری ئاوەکەوە، زۆرێک لە پزیشکەکان پێشنیاری ئەوە دەکەن کە کچان و ژنان کەمتر خوێنیان دەبێت کاتێک لە ئاوی سارددا دەبن بەهۆی ساردبوونی دەمارەکانی خوێن بۆ چەند ساتێک.\nئەو ڕاهێنانانەی کە نابێت ئەنجامبدرێت لە کاتی سوڕی مانگانەدا\n- دوورکەوتنەوە لە ڕاهێنانی قوورس.\n- بۆ ماوەیەکی درێژ وەرزش مەکە.\n- زۆر زەخت لە جەستەت مەکە کە وەرزش بکات، گوێ لە جەستەت بگرە.\n- ئەنجامدانی ڕاهێنانی ئاسایی زۆر سوودبەخشە بۆ تەندروستیت و هەروەها مێشکت، هیچ هۆیەکی زانستی نییە بۆ تێپەڕاندنی ڕاهێنانی ڕۆژانەت لە ماوەی سوڕی مانگانەدا مەگەر نیشانە توندەکانت هەبێت.\n- زۆر لە دکتۆرەکان پێشنیاری ئەوە دەکەن کە وەرزشکردن دەتوانێت یارمەتیدەر بێت بۆ جەستەت لەم ماوەیەدا، کەواتە، گوێ لە جەستەی خۆت بگرە و ڕاهێنانی سووک بکە بۆ ئەوەی جەستە و مێشکت ئارام بکەیتەوە.\nبابه‌ته په‌یوه‌ندیداره‌كان به : وەرزشکردن لە ماوەی سوڕی مانگانەدا


هە تا نە زانی دێوش زیننە بۆ\nهەتا نە زانکار سەر ئەفکەننە بۆ\nتا ڕۆی مەنۆ زۆر و زۆرداری\nهەتا کار کریۆ پەی ئیسیعماری\nتاوە ڵاتەکە م نە یاۆو ئاۆات\nدەنگ و زاناییش نەلۆ سەماوات\nتا چالێش مەنۆ ڕاو سەرفرازی\nهەتا نەورازیۆ پارچە و شانازی\nهەتا ڕۆڵێما نەبا چراوی\nهەتا دژمەنشا وێش نەوزۆئاوی\nتاسازمان میلەل نەۆاچۆ بەیدێ\nڕۆڵێ وەڵاتیم نەبا بە سەیدێ\nهەتا،بان کی مون،کڵاش پا نەبۆ\nکام ڕۆن ئاڕوە کەپەی تۆ نەبۆ\nتا گردٚوو دنیێ شاهۆی نەژناسۆ\nهەتا ناحەزش سە رەش نەماسۆ\nهەتا سنعەتم نامێ نە ۆزۆرە\nدەسم فەرشا پەیت پاش بنیەپۆرە\nگردٚ ڕوی رۆتا مامۆسای ئازیز\nتا فەسڵ وجەهلی کەری بەپاییز\nفریشک کەفتەو جاهێڵی و\nحەزم بە حۆزوورت ئاوس بی\nخەت بە خەت و\nپەرێ بڕیامانوو جلوو ئاوەزیم\nنەزانیم وەزنایرە و\nکەرد مێڵاکوو مەژگیم.\nتەژنایی لچامش مەڕد (بابا آب داد )\nقەڵەم یاوا پەنجەم\nجە کۆڵانەو نۆقسان بیەکا\nبە جەوهەروو شەرافەتی\nدەنگت جە ورکەی وارتەر.\nبێ خەم بە\nژیروو جەبری و هێندسەی\nطبقه بندی: فرهنگی و هنری، ادبیات/شعر، زوانی هه‌ورامی، جەواد حەمزه (فێراق)، حامی غەریبی،\nبرچسب ها:هه‌ورامان‌هانه‌به‌رچه‌م-کتابخانه‌هورامان،یانه‌وکتێبووهه‌ورامانی-هه‌ورامان-هۆرامان-اورامان-اورامانات-دزآور(زاوه‌ر)-لهون-تخت-ژاورود-پاوه-نوسودـ نودشه (نۆتشه)زرده-پریان-رێژاو(ریجاب)-شریف‌آباد-زاغه-کندوله-گەورەجوـ ته‌وێڵێ-بیاره-ساور-نودیجه-هه‌ڵه‌بجه-خۆرماڵ-مریوان-سروآباد-کرمانشاه-کردستان-دالانی زاوەرـ سنندج-چهارقلعه‌عبدالملکی(زاغمرز-زینوند-حسین‌آباد-امیرآباد)هورامی های شمال ایران)عکس-شبک-سنجارـ باجلان-کاکه‌یی-یارسان-ساور-نودیجه-زازا-زازاکی-قلعه قروه-چورژی-هومایون موحه‌ممه‌دنژادـ سه‌فه‌ره‌کێ گالیوێری ـ وه‌سیه‌ت په‌ی مه‌زهه‌ری ـ یانەوخەما،کەلەبەروو شێعرا(۱٨۲)ڕۆمامۆسای"موعەللێم"ی،\nبابەتێو سەروو ویروسوو کرۆنای/دوکترمەهدی سەجادی\n"ۋیروسو کورۈنای و ۋیروسو گرڎ/وێ‌وازی و بێ‌کێ‌بیه‌ی"\nهفته‌نامه دیار کهن/ شماره ١٤٤ /د. مه‌هدی سه‌جادی\nنخستین متن گورانی(هورامی) با الفبای مبتنی بر الفبای لاتین. در این متن همه واج‌های این زبان با نویسه ویژه خود به کار رفته‌اند. این الفبا اولا" بین‌المللی است و ثانیا" نه تنها هیچ کدام از مشکلات الفبای بی‌پایه و اساس فعلی را ندارد بلکه ماهیت زبانی گورانی( هورامی) را به خوبی نشان می‌دهد و آموزش و یادگیری آن آسان است...\nطبقه بندی: فرهنگی و هنری، اخبار، تاریخ، دوکترسه‌یێدمه‌هدی سه‌جادی،\nبرچسب ها:هه‌ورامان‌هانه‌به‌رچه‌م-کتابخانه‌هورامان،یانه‌وکتێبووهه‌ورامانی-هه‌ورامان-هۆرامان-اورامان-اورامانات-دزآور(زاوه‌ر)-لهون-تخت-ژاورود-پاوه-نوسودـ نودشه (نۆتشه)زرده-پریان-رێژاو(ریجاب)-شریف‌آباد-زاغه-کندوله-گەورەجوـ ته‌وێڵێ-بیاره-ساور-نودیجه-هه‌ڵه‌بجه-خۆرماڵ-مریوان-سروآباد-کرمانشاه-کردستان-دالانی زاوەرـ سنندج-چهارقلعه‌عبدالملکی(زاغمرز-زینوند-حسین‌آباد-امیرآباد)هورامی های شمال ایران)عکس-شبک-سنجارـ باجلان-کاکه‌یی-یارسان-ساور-نودیجه-زازا-زازاکی-قلعه قروه-چورژی-هومایون موحه‌ممه‌دنژادـ سه‌فه‌ره‌کێ گالیوێری ـ وه‌سیه‌ت په‌ی مه‌زهه‌ری ـ یانەوخەما،بابەتێو سەروو ویروسوو کرۆنای/دوکترمەهدی سەجادی،\nدنبالک ها: بابەتێو سەروو ویروسوو کرۆنای/دوکترمەهدی سەجادی،\nوەویرەو باز کەردەیش نەبۆ\nوەشیش خاوێر گنۆ\nبەرزە پا چڕۆ و\nتەلموورش ماڕۆ و\nبێڕەواج و قەڵب گنارە\nدەس جە دەس\nجۆڐە کەرۆ و\nقەپە کەرۆوە بێشکێ ژیوایرە و\nکەرمێ پێاسە !.!.!\n#جەواد ــ حەمزە/ فێـــراق ۱۳؍۲؍۱۳۹۹\nیادٚش به خه‌یر ئا دڵبه‌رێ، ئا یانه‌وه‌ی ئاوا که‌رێ\nدایم عه‌یاده‌تما که‌رێ، شه‌و تا وه ڕۆ خه‌مما وه‌رێ\nپه‌رسێ جه حاڵی زاریما، ڕۆشن که‌رێ شه‌وگاریما\nزانێ جه به‌زم و باریما، گیان و دڵم داوا که‌رێ\nهه‌رکۆ لوێ واچێ په‌نه‌م، تاوێ جیا نه‌گنێ چه‌نه‌م\nمن عه‌بد و فانووسه‌م سه‌نه‌م، ڕووباره‌کێ پێغه‌مبه‌رێ\nساوێوه کرچ و کاڵه بێ، نه‌خشینه عه‌نبه‌ر خاڵه بێ\nعاشق کوشێ باحاڵه بێ، سه‌یدش نه‌یاوێ خه‌نجه‌رێ\nنازاره بێ وه‌ختێ خوێ، وه‌ختێ چه‌نی ڕۆحیم دوێ\nسه‌ر دێ وه‌نه‌م ئینجا لوێ، ئا شۆخه عاشق په‌روه‌رێ\nئیسه خه‌مینش که‌رده‌نا، چا یارێ من ئازورده‌نا\nئاخۆم بزانۆ مه‌رده‌نا، ئا دڵ جه سه‌نگه ئه‌سمه‌رێ؟\nئانا وه‌هارا پی سه‌ره‌و، یادٚێ جه مه‌جنوونی که‌ره‌و\nڕۆح و دڵ و گیانم به‌ره‌و، با که‌م وزانه‌م سێبه‌رێ\nطبقه بندی: فرهنگی و هنری، ادبیات/شعر، زوانی هه‌ورامی، جەواد حەمزه (فێراق)، فەرید عەباسی،\nبرچسب ها:هه‌ورامان‌هانه‌به‌رچه‌م-کتابخانه‌هورامان،یانه‌وکتێبووهه‌ورامانی-هه‌ورامان-هۆرامان-اورامان-اورامانات-دزآور(زاوه‌ر)-لهون-تخت-ژاورود-پاوه-نوسودـ نودشه (نۆتشه)زرده-پریان-رێژاو(ریجاب)-شریف‌آباد-زاغه-کندوله-گەورەجوـ ته‌وێڵێ-بیاره-ساور-نودیجه-هه‌ڵه‌بجه-خۆرماڵ-مریوان-سروآباد-کرمانشاه-کردستان-دالانی زاوەرـ سنندج-چهارقلعه‌عبدالملکی(زاغمرز-زینوند-حسین‌آباد-امیرآباد)هورامی های شمال ایران)عکس-شبک-سنجارـ باجلان-کاکه‌یی-یارسان-ساور-نودیجه-زازا-زازاکی-قلعه قروه-چورژی-هومایون موحه‌ممه‌دنژادـ سه‌فه‌ره‌کێ گالیوێری ـ وه‌سیه‌ت په‌ی مه‌زهه‌ری ـ یانەوخەما،کەلەبەروو شێعرا(۱٨۱)،


لە سەروبەندیی سەرقاڵییەکانی گریندا بە مەسەلەکەوە، لیۆنارد ت. هۆبهۆز (Leonard T. Hobhouse)ـیش، کە چووە پاڵ حزبی کرێکاران، سەرکۆنەی لیبراڵیزمی ئابووریی کرد، لەو ڕوانگەوە کە ئەم جۆرە لە لیبراڵیزم دەبێتە مایەی فراوانبوونی کەلێنی نێوان دەوڵەمەندان و هەژاران، بۆیە پێشنیاری ئەوە دەکات باجێکی قورس بخرێتە سەر قازانجی کۆمپانیاکان. هەروەها بەرگری لەو ڕۆڵەی دەوڵەت کردووە کە پێویستە ژیانی کۆمەڵایەتی رێک بخات، پشتیوانیی لەو ئایدیایەیش کردووە کە دەڵێت، ڕیفۆرمە کۆمەڵایەتییەکان لەگەڵ رێز و پلەی و پایە تاکەکەسدا دەگونجێن. پێویستە هاووڵاتیبوونی نوێ مافە کۆمەڵایەتییەکانیش بگرێتەوە، نەک تەنیا مافە سیاسییەکان. بەرەبەرە لە فەزای کرێکاری و ئایدیاکانی کۆمەڵەی فابی (Fabian Society) نزیک بوویەوە، ئەمەیان کۆمەڵەیەکی ئینگلیزی بوو کە لە ساڵی 1884دا دامەزرا و ئەندامەکانی هەوڵیاندا بنەما سۆشیالیستییەکان، بە کەرەستە ئاشتیخوازەکان بلاوبکەنەوە، ناوەکەیشی لە ناوی "فابیوس کۆنکتاتورد"ەوە وەرگرتووە و هەتا ئێستایش ئەم کۆمەڵەیە هەر هەیە.\nبەناوبانگترین بیرمەندی لیبراڵیزمی نوێ، بێگومان تۆماس هیل گرین (Thomas Hill Green)ـە لە زانکۆی ئۆکسفۆرد، چونکە ڕێنمایی و پێشنیارەکانی کاریگەرییەکی گەورەیان لەسەر هەموو دەستەوتاقمە سیاسییەکانی ئەو قۆناغە هەبووە، بە بێ ئەوەی کینز خۆیشی لەبیر بکەین کە ئەویش لە هزرەکانی ئەوەوە پەیام وەردەگرێت بەڵام هەرگیزیش باسی نەکردووە. گرین، پەرەیدا بە ئایدیاکانی "میل"، بەڵام لەویش سەرسەختتر سەرکۆنەی ستەمی "ئازادیی گرێبەست" و ئازادیی ئابووریی کردووە؛ تێزەکەی ئەو درەبارەی سروشتیی کۆمەڵایەتی تاکەکەسان، زۆر نزیکە لە تێزی "دۆرکهایم" (Durkheim)ـی هاوچەرخییەوە. ئەو جەخت لەسەر ئەوە دەکاتەوە کە هاوبەندیی کۆمەڵایەتی لە ڕێگەی ئەو پەیمان و گرێبەستە کۆمەڵایەتییەوە دروست نابیت کە جۆن لۆک باسی کردووە، لە ڕێگەی سوودگەراییشەوە نابێت بەو جۆرەی کە جێرمی بنتام باسی کردووە، بەڵکو بەرەنجامی دانپێدانانێکی دوولایەنەیە بە "ئەویتر"دا وەک ئامانج لە خۆیدا، بەو پێیەی بەرژەوەندیی ئەوانیتر تەواوکەر و پێکهێنەری بەرژەوەندیی کەسی و خودییە. ئەو ڕەخنەی لە تاکگەرایی ئەتۆمیی سەدەی هەژدە گرتووە، ڕوانگەکەی میلیشی سەبارەت بە تاکگەرایی گۆڕیوە بۆ تاکگەراییەک کە بەهۆی بەشداریی بەردەوامی "ئەویتر"ەوە پەرە دەستێنێت و بەرز دەبێتەوە. بۆ مافی تاکەکەس، بەرامبەر ئەو کۆمەڵگەیەی کە کەرەستە و پۆتێنشیەڵی خۆ-وەدیهێنان دەخاتە بەردەست تاکەکەسەکە، لێکۆڵینەوەیەکی بنچکینەیی و پێویگستی بۆ خۆشگوزەرایی و پێشکەوتنی هەمووا دامەزراندووە. دوای ئەرستۆ و هیگڵ، "گرین" زاراوەی "چاکەی هاوبەش" (Bien commun)ـی بەسەر کارلێکی نێوان بەرژەوەندی تاکەکەسی و بەرژەوەندیی هاوبەش و بنچینەی "ئەخلاق و ئیلتیزامی سیاسی"ـدا دەبڕێت.\nلە ئینگلتەرا، ڕێکەوتنی سیاسیی نێوان لیبراڵیزم و سۆشیالیزم، لە هەر شوێنێک زیاتر بڕی کرد و خایاندی. سۆشیالیزمی ئینگلیزی سەرچاوە ئەخلاقییەکانی خۆی زیاتر لە لیبراڵیزمی میانڕەو و لە پرۆتستانتیزمی لیبراڵیستییەوە و بە دیاریکراویش لە میتۆدلۆژیای پرۆتستانتیزمی لیبراڵییەوە (یان ئەوەی پێیاندەوترێت میتۆدۆلۆژیزم کە دەستەیەکی مەسیحیی پرۆتستانتین، لە سەدەی هەژدەدەا، لە شانشینی یەکگرتوو لەلایەن جۆن ویزڵییەوە دامەزرا) وەرگرتبوو نەک لە مارکسیزمەوە، هەر لەبەرئەمەیشە کە زاراوەی سۆشیالیزم ناکۆک نییە لەگەڵ لیبراڵیزمدا، هەروەها تەفسیری ئەوەیش دەکات کە بۆچی لیبراڵیزمی "کۆمەڵایەتی" لەگەڵیدا ناکۆک نییە. لیبراڵیزمی نوێ بەرەنجامی کاری فەیلەسوفەکان و ئابووریناسەکانە، بۆیە هاوبەندیی و پێکەوەسازانی نێوان شایستەیی ئابووریی و چاکسازییە کۆمەلایەتییەکان، خالی بەیەکگەیشتنی هاوبەشی هەردووکیانە.\n"گرین" سەرچاوەی سەرەکیی زۆرێک لە داهێنراوەکانی بەرنامەی لیبراڵییە. یەکەمجار، بەشێوەیەکی ڕادیکاڵ ئازادی "نێگەتیڤ"ـی لیبراڵیزمی "کۆن" کە بەندە بە مافە تاکەکەسییەکانەوە، لە ئازادیی "پۆزەتیڤ"ـی لیبراڵیزمی "نوێ" کە پەیوەستە بە مافە وەڵامدراوەکان و ئەو کەرەستە ئابووری و کۆمەڵایەتییانەوە کە پێویستە کۆمەڵگە بۆ تاکەکەسی دابین بکات تاوەکو بتوانێت پەرە بەخۆی بدات و خۆی وەدیی بهێنێت، لێک جودا دەکاتەوە. گرین پەرەیداوە بە مشتومڕی ئازادیی پۆزەتیڤ و ئازادیی نێگەتیڤ، واتە هەمان ئەو بابەتەی کە بووە مەسەلەیەکی سەنتراڵ لە ئایدیۆلۆژیای لیبراڵیزمی سەدەی بیستەمدا. ئەو دیسانیش جەختی لەسەر سروشتی کۆمەڵایەتی تاکەکەس کردۆتەوە، تاوەکو پەرەسەندنەکەی پەیوەستبێت بەوانیتر و کۆمەڵگەوە و بەو شتانەوە کە ئەم دوولایەنە دەیخەنە بەردەستی. دواجار، گرین ڕەخنەیەکی فراوانتر لە لیبراڵیزمی ئابووریی دەگرێت و جەختی لەسەر ئەوە کردۆتەوە کە بازاڕ دامەزراوەیەکی کۆمەڵایەتییەوە وەک هەموو ئەو دامەزراوانەی دیکە کە پێویستە ڕێکبخرێت و یاسای بۆ دابنرێت تاوەکو بە جۆرێک کار بکات کە بەرژەوەندی هەمووانی تێدا بێت نەک لە بەروەندکیی کەمینەیەکدا بێت. لە فیکری ڕەخنەیی کۆمەڵایەتیی خۆیشیدا هەنگاوی دوورتری هەڵگرت و گەیشتە ئەو باوەڕەی کە ڕەوایەتی بداتە دەستوەردانی دەوڵەت، بۆیە ئەو بە مافی دەوڵەتی دەزانێت کە یاسا و ڕێنماییەکان لە بارەکانی فێرکردن و تەندروستی گشتی و موڵکایەتی تایبەت و یاسای کار بۆ کەمکردنەوەی کاریگەرییە نەرێنییەکانی ئازادیی تاکەکەسی، دابنێت.\nبێگومان ئەم بزووتنەوە فیکرییە جیاواز بوو لەو سیاسەتانەی کە حزبە لیبراڵییەکەی لوید جۆرج و چەرچل پشتیوانی و پەیڕەویان دەکرد، بەڵکو وێڕای ئەوەیش کاریگەرییان لەسەر یەکتری هەبوو. لەنێوان ساڵانی 1906-1911دا و لەژێر فشاری نوێنەرانی حزبی کرێکاریدا، حکومەتەتەی لوید جۆرج، بەرپرسیارێتی یەکەمین ڕێکارە کۆمەڵایەتییەکانی لە ئینگلتەرا کەوتە ئەستۆ، هەروەها بەرپرسیار بوو لە سیستەمی خانەنشینکردنی بەساڵداچووە هەژارەکان (1908) و دەستەبەریی دژ بە بێکاریی کرێکارانی کشتوکاڵیی هەژارتر (1911)، بەمەیش تۆوی دەوڵەتی خۆشگوزەرانیی کۆمەڵایەتییان لە لیبراڵیزمی نوێدا چاند، نەک لە سۆشیالیزمدا.\nدواترین دەستکاریکردن لەسەر سێ شەممە, 20 تشرینی یەکەم 2020 06:46


یۆرۆپالیگ... ئەمشەو 4 یانە بلیتەکانی چوارگۆشەی زێڕین وەردەگرن\nئەمشەو هەر چوار یاری گەڕانەوەی قۆناخی 8ـی یۆرۆپالیگ لە یەک کاتدا، کاتژمێر10:00 بەڕێوەدەچن، کە هەموویان پڕ دەبن لە گیانی رکابەری، بەو پێیەی ئەنجامەکانی یارییەکانی چوون، هیچ کامێکیان بەشێوەیەکی یەکلاکەرەوە نەبووە و هەر هەموو تیپەکان بواریان بۆ ئەوە ماوە بلیتی سەرکەوتن لە بەرژەوەندی خۆیاندا یەکلابکەنەوە.\nلەوانەیە مانچێستەر یونایتد باشترین هەڵوێستی هەبێت، کە لە یاری چووندا لە دەرەوەی یاریگەی خۆیدا، بە دوو گۆڵی بێبەرامبەر لە گرانادای ئیسپانی بردووەتەوە و ئەمشەو لەنێو یاریگەی ئۆڵترافۆرددا میوانداری گرانادا دەکات.\nشەیتانە سوورەکان بەپشتبەستن بە ئەنجامی باشی یاری یەکەمیان و بەو سەرکەوتنە گەورەیەی لە پرێمەرلیگیشدا بەسەر تۆتێنهامدا بەدەستیانهێنا، ورەبەرزن و بە متمانەیەکی زۆرەوە بەرامبەر ئیسپانییەکان یاری دەکەن، بەڵام بە وریاییش، چونکە سۆلشایەر هەر زوو هۆشداری ئەوەی داوەتە یاریزانەکانی کە نابێت بە ئەنجامی یاریی چون هەڵبخەڵەتێن و پێویستە رێز لە گرانادا بگرن، کە لەبارەیەوە گوتی "ئێمە گرانادامان بەرامبەر بارسێلۆنا و ریال مەدرید بینیوە، دەزانین کە تیپێکی چەند بەهێزن".\nئارسیناڵ، یانە ئینگلیزییەکەی دیکەی ئەم پاڵەوانێتییە، ئەرکی ئاسان نییە و ئەمشەو یاریزانەکانی ئارتێتا دوور لە یاریگەی خۆیان پێویستییان بەوەیە ئاستێکی نموونەیی پێشکەش بکەن بۆ ئەوەی بلیتی پێشکۆتایی لە قورگی سلاڤیا پراگ دەربێنن، کە لە یاریی چووندا لە لەندەن ئاستێکی بەرزیان پێشکەشکرد و بە گۆڵێک لەگەڵ ئارسیناڵ یەکسانبوون.\nمایکل ئارتێتای راهێنەر، پێویستە ئەمشەو یاری وەرز بکات لەپێناو رزگارکردنی داهاتووی خۆی و وەرزی ئارسیناڵ، چونکە ئەگەر دەربکرێن هەم چارەنووسی خۆی دەکەوێتە مەترسییەوە و هەم هیوای ئارسیناڵ بە گەیشتنەوە بە چامپیۆنزلیگ کۆتایی دێت، کە بەردەوام بوون لە یۆرۆپالیگ و بردنەوەی نازناوەکە تاکە رێگەیە بەرەو ئەو ئامانجە، کە لەوەتەی وەرزی 2016 - 2017 نەیتوانیوە یاری لە چامپیۆنزلیگدا بکات.\nرۆما و ئایاکس لەسەر یاریگەی ئۆڵیمپیکۆ لە پایتەختی ئیتالیا، یارییە پڕ لە رکابەرییەکەی ئەمشەو ئەنجام دەدەن، کە سەرەڕای ئەوەی ئیتالییەکان لە هۆڵەندا 2 - 1 لە ئایاکسیان بردووەتەوە، بەڵام پاڵەوانی هۆڵەندا ئەو تیپە نییە کە بە ئاسانی خۆی بەدەستەوە بدات و بەدڵنیاییەوە یاریزانەکانی هێشتا لەپێناو پێچەوانە کردنەوەی ئەنجامی یاریی چوون تێدەکۆشن و هەوڵدەدەن ئەرکە زەحمەتەکە جێبەجێبکەن و بلیتەکە لە رۆماوە ببەنە ئەمستردام.\nلەوانەیە ئەرکی ڤیاڕیالی ئیسپانیش زۆر زەحمەت نەبێت، کاتێک میوانداری دینامۆ زاگریبی کرواتی دەکات، بەو پێیەی لەنێو زاگریبدا بە گۆڵێکی بێبەرامبەر لێیبردووەتەوە، بەڵام سەرەڕای ئەوەش ئەو ئەنجامە دڵنیاکەر نییە و کرواتییەکان دەکرێت لەنێو یاریگەی ڤیاڕیالدا ئاستێکی بەرزتر پێشکەش بکەن و کێشە بۆ ئیسپانییەکان دروست بکەن.\nمانچێستەر یونایتد - گرانادا\nسلاڤیا پراگ - ئارسیناڵ\nرۆما - ئایاکس\nڤیاڕیال - دینامۆ زاگریب


زیانەکانی بەکارهێنانی هێدفۆن بە ماوەیەکی زۆر\n29/12/2020 03:10 PM\nپزیشکەکان یاسایەکیان داناوە بە ناوەی 60-60، واتە بەکارهێنانی 60%ـی کۆی دەنگەکە بە ماوەی 60 خولەک و لە روانگەی ئەوانەوە پەیڕەو کردنی ئەم یاسایە مەترسیی بۆ گوێچکە نابێت. کاتێک ئەم یاسایە دەشکێنین لەوانەیە هەست بە سەرگێژبوون و بوورانەوە بکەین و لەدرێژەدا خەوەکەمان تووشی کێشە بێت. لەدرێژەدا ئاماژە بە بەشێکی دیکە لە زیانەکانی زۆر بەکارهێنانی هێدفۆن دەکەین.\nئەو کەسانەی بە ماوەیەکی زۆر هێدفۆن بەکار دێنن بەهۆی ئەوەی سەر و گوێچکە زەختی دێتە سەر تووشی سەر ئێشە دەبن. بەکارهێنانی هێدفۆن ئازاری میگرەین(ئازاری یەک لای سەر) قورستر دەکات.\nبەپێی توێژینەوە زانستییەکان، زۆرینەی کەسانی تەمەن ٣٠ بۆ ٤٠ ساڵ دەبێ ئەو دەنگانە ببیستن کە هێزەکەیان "١٧کیلۆهێرتز"ـە واتە دەنگی نزیک بوونەوەی مێشوولەیەک لە خۆیان ببیستن. بەڵام لەڕاستیدا هەموو رۆژێک ژمارەی ئەو کەسە گەنجانەی ئەم دەنگە نابیستن زیاد دەکات. زانایان بۆ لەناوچوونی خانەکانی بیستن، بەکارهێنای لەڕادەبەدەری هێدفۆن بە هۆکار دەزانن.\nئەگەری گیرانی گوێ\nکۆبوونەوە و کەڵەکەبوونی تۆز و شلەمەنییەکان بە هۆی زۆر بەکارهێنانی هێدفۆنەوە روو دەدات. چونکە هێدفۆن بەرگیری لە هاتنە دەرەوەی شلەمەنییەکانی ناو گوێچکە دەکات. کەوابوو بۆریی گوێچکە قەپات دەبێت و ئەو بەشە تووشی هەوکردن دەبێت.\nبیستنی دەنگی ناڕاست\nئەگەر لە بەکارهێنانی هێدفۆندا زێدەڕۆیی بکەین ئەگەر هەیە لەگەڵ حاڵەتی "زیکەی گوێ" رووبەڕوو ببنەوە. لەم حاڵەتەدا ئەگەر هەیە دەنگی ناڕاست کە کەسێکی تەندروست نایبیستێک لە گوێی ئێوە بزریگێتەوە تەنانەت لەکاتی خەوتن لە شوێنێکی ئارامدا. ئەم حاڵەتە هیچ چارەسەرێکی نییە و دەبێ بە کەمکردنەوەی کەتی بەکارهێنانی هێدفۆن بەرگیری لێبکەن.\nبەپێی بۆچوونی پزیشکان ئەو کەسانەی بەشێوەی بەردەوام و بە ماوەیەکی زۆر هێدفۆن بەکار دێنن، بەتایبەت لەکاتی کارکردندا کە لەگەڵ عارەقەکردنەوە تێکەڵ دەبێت، رێگە بۆ گەشەکردنی هەزاران جۆر بەکتریای زیانبەخشن لە پێکهاتەی گوێدا خۆش دەبێت. ئەم بابەتەش هۆکارە بۆ هەوکردنی پێست و ئەو سەرهەڵدانی زیپکە وردانەی لە ناو کونی گوێدا دەردەکەون.


"دەتوانرێت بە یەک هەفتە پارێزگاری کەرکوک یەکلایی بکرێتەوە"\nحەسەن جیهاد: یەکێتی حەقی شەرعی خۆیەتی پارێزگاری کەرکوک هی خۆی بێت\n- 5/18/2019 10:45:00 AM 5125 جار خوێندراوەتەوە\nوتەبێژی سەرۆک کۆماری عێراق رایگەیاند، پێویستە پارتی بگەڕێتەوە کەرکوک و لەگەڵ یەکێتی پرسی پارێزگاری شارەکە یەیەکلایی بکەنەوە، دەشڵێت، "یەکێتی حەقی شەرعی خۆیەتی پارێزگاری کەرکوک هی خۆی بێت".\nسەرۆکایەتی کۆمار بڕیاریداوە لیژنەی ماددەی 140 دروستبکرێتەوە\nحەسەن جیهاد، وتەبێژی سەرۆک کۆماری عێراق لەمیانی چاوپێکەوتنێکدا لەگەڵ کەناڵی پەیام رایگەیاند، "دۆخێک هاتوەتە پێشەوە هەمو لایەنەکان دەخاتە بەردەم بەرپرسیارێتی، بەرپرسیارێتی ئەوە نیە خەڵکێک لە خۆیەوە لە فەیسبوک بڵێت سەرۆکایەتی کۆمار بۆ قسە ناکات لەسەر ئاوایی پەڵکانە، لەکاتێکدا سەرۆکایەتی کۆمار بڕیاریداوە لیژنەی ماددەی 140 دروستبکرێتەوە، پێویستە هەمو لایەنەکان کاری بۆ بکەن و پرسەکە ببرێتەوە پەرلەمان و دەنگی بۆ بدەن".\nئاماژەی بەوەشکرد، لە رابردودا لیژنەیەکی کاتی بۆ ماددەی 140 هەبوە، ئەو یەکێک بوە لە ئەندامانی لیژنەکە، ئێستا بڕیاردراوە ئەو لیژنەیە دروستبکرێتەوە، کە نوێنەر تورکمان و عەرەبی تێدابوە و حکومەتی عێراقیش وەزیرێک بۆ جێبەجێکردنی دابنێت هاوشێوەی جاران.\nیەکێتی لە کەرکوک هێزی یەکەمە و بە عەرەب و تورکمان هێندەی یەکێتی دەنگی نەهێناوە\nحەسەن جیهاد دەشڵێت، "پێویستە پارتی بگەڕێتەوە کەرکوک، یەکێتی لە کەرکوک هێزی یەکەمە و بە عەرەب و تورکمان هێندەی یەکێتی دەنگی نەهێناوە لە پارێزگای کەرکوک، یەکێتی حەقی شەرعی خۆیەتی پارێزگاری کەرکوک هی خۆی بێت".\nرونیشیکردەوە، "پارتی تەنانەت ناگەڕێتەوە بۆ کەرکوک، بەرژەوەندی کورد لەوەدایە بێن رێکبکەون، دەبێت واقعی بین یەکێتی مافی خۆیەتی داوای پارێزگاری کەرکوک دەکات، چونکە شەش کورسی بەدەستهێناوە".\nنەک هەر لە کەرکوک، بەڵکو لە مەندەلی ناوچەی پارتی عەسائیبی تێدایە، کۆمیتەی یەکێتی بەدری تێدایە\nلەبارەی ئاساییکردنەوەی دۆخی کەرکوک کە پارتی داوای دەکات حەسەن جیهاد وتی، "پێویستە بچن باسی بکەن، ئێمە لە بەغدا باسمان کردوە، کە نەک هەر لە کەرکوک، بەڵکو لە مەندەلی ناوچەی پارتی عەسائیبی تێدایە، کۆمیتەی یەکێتی بەدری تێدایە، لە جەلەولا و سەعدیە و قەرەتەپە کەس بارەگای نیە، ئەمە کێشەیەکی گەورەیە و دەبێت بچن لەگەڵ لایەن سیاسیەکان چارەسەری بکەن".\nدەتوانن بە یەک هەفتە پارێزگاری کەرکوک یەکلایی بکەنەوە\nلەبارەی پارێزگاری کەرکوکەوە کە ئێستا لەلایەن راکان جبوری، لە پشکی سونەکانەوە بەڕێوەدەبرێت حەسەن جیهاد دەڵێت، "ناڵێن پارێزگارێکیان هێناوە شۆڤێنیە، ناڵێن پارێزگارێکیان هێناوە و زەوییەکانمانی داگیرکردوە، فەرموون دەتوانن بە یەک هەفتە ئەم یەکلایی بکەنەوە، کێ دەستیگرتون".\nئەوەشی خستەڕو، دانانی پارێزگارێک بۆ کەرکوک ئەگەر رێککەوتنی کوردی لەسەر بێت تواناو دەسەڵاتەکانی زیاتر دەبێت، چونکە شارەکە زۆرینەی کوردە و لە هەڵبژاردنەکانیشدا بەردەوام کورد یەکەم بوە.


نرخی مریشك دابه‌زی Kirkuk TV\n01:06 - 2021-11-24\nبه‌هۆی كه‌می خواست و زۆریی به‌رهه‌م، نرخی مریشك دابه‌زینی به‌رچاوی به‌خۆوه ده‌بینێت و سه‌رۆكی كۆمه‌ڵه‌ی كێڵگه په‌له‌وه‌رییه‌كانش ئاماژه بۆئه‌وه‌ده‌كات، به‌هۆی دابه‌زینی نرخی مریشك خاوه‌ن كێڵگه‌كان زیانی زۆریان پێگه‌یشتوه.\nنازم جاف سه‌رۆكی كۆمه‌ڵه‌ی كێڵگه په‌له‌وه‌رییه‌كان لە ڕاپۆرتێکی ژووری بازرگانیی و پیشەسازیی سلێمانیدا، ئه‌وه‌یخستوه‌ته‌ڕو كه، نرخی یه‌ك كیلۆ مریشك له كێڵگه‌كانه‌وه به دوو هه‌زار و 500 دینار بۆ بازاڕه‌كان ده‌رچووه ، هۆكاری دابه‌زینی نرخی مریشكش په‌یوه‌سته به زۆری به‌رهه‌م و كه‌میی خواست.\nڕوونیشیكردوه‌ته‌وه، به‌هۆی ئه‌وه‌ی له رابردوو نرخی عه‌له‌ف و جوچك و هه‌ندێ شتی تر گران كرا، ئێستا نرخی یه‌ك كیلۆ مریشك تا پێده‌گات و ده‌خرێته بازاڕه‌وه دوو هه‌زار و 800 تا سێ هه‌زار دینار له‌سه‌ر خاوه‌ن كێڵگه‌كان ده‌كه‌وێت، بۆیه زیانمه‌ند ده‌بن.\nباسی له‌وه‌شكردوه، كه له ئێستادا زیاتر له %20ی خاوه‌ن كێڵگه‌كان جوچكیان داخڵ نه‌كردووه، به‌هۆی ئه‌وه‌ی زیانی زۆر ده‌كه‌ن و نرخه‌كه‌ی له بازاڕدا زۆر دابه‌زیووه، له كاتێكدا پێشتر نرخی یه‌ك كیلۆ مریشك له‌سه‌ر خاوه‌ن كێڵگه‌كان دوو هه‌زار و 100 دینار ده‌كه‌وت.


بەهرۆز جەعفەر: گرێبەستە نەوتیەکان و کۆمپانیا فرەڕەگەزەکان لە هەرێمى کوردستان. – WTARIKURD\nلەم بابەتەدا سێ گۆڕاو (Variable) هەیە ئەبێت یەکسەر تێیان بگەین، ئەوانیش: (گرێبەستە نەوتیەکان) و (حکومەت) و (کۆمپانیا فرەڕەگەزەکان) ە. ئەمە هەمووى بۆ ئەوەیە وەڵامى چوار پرسیار بدەینەوە:\n1- ڕۆڵى کۆمپانیا فرەڕەگەزەکان لە پاڵپشتیە داراییەکانى جیهان و پێدانى باج دا چى یە؟.\n2- تێکڕاى قازانجى نەوت چۆن لە نێوان کۆمپانیا نێودەوڵەتیەکان و حکومەتدا دابەش ئەکرێت؟\n3- گرێبەستە نەوتیەکان چین و چۆن گرێبەستى بەشدارى بەرهەمهێنان کارئەکات لەهەرێمى کوردستاندا؟.\n4- بودجەى پرۆگرامە کۆمەڵایەتیەکان لەنێوان حکومەت و کۆمپانیا فرەڕەگەزەکاندا چى لێ دێت؟\nیەکەم/ کۆمپانیا فرەڕەگەزەکان –Multi-National Corporations\nدووەمیان/ تیۆرى نیۆ-لیبرالیزم گەشەى کرد (نیۆلیبرالیزم: ئایدۆلۆجیەتێکە بڕواى بەدەوڵەت نییە و، لەسەر بنەماى لیبرالیەتى ئابوری و کەرتى تایبەت تێزەکانى کەڵەگە کراون). سێهەمیان/ بەدواى ئەو دوو گۆڕانکارییەدا دەیەها هەزار تۆڕى پەیوەندى و سەدان هەزار ڕێکخراوى ناو گەورەو سەدەها هەزار کۆمپانیاو هەزاران زانکۆى تایبەت ئەم جیهانەیان تەنیەوە، ئیمڕۆکە تا دەوڵەت ڕۆڵێک ئەگێرێت ئەوان دوان…ئێ پرسیارەکە ئەوەیە ناسنامەى ئەمانە چیە؟. کێ ئاڕاستەیان ئەکات!. ئەکسۆن مۆبێل –Exxon Mobile لەساڵى (2018) ەدا (279.3) دووسەت و حەفتاونۆ ملیارو سێسەت ملیۆن دۆلارى ئەمریکى داهاتى هەبوە، ئایا ئیکسۆن کۆمپانیایەکى ئەمریکیە یان جیهانیە؟. بێگۆمان پێش ئەوەى نێودەوڵەتى بێت ناسنامەکەى ئەمریکیە.\nهەموو ڕاپۆرتە ئابورییەکان ئەوە نیشان ئەدەن لە ساڵى (2018) ەدا سەرو (830.000) هەشت سەدوسى هەزار کۆمپانیاى فرەڕەگەز لەم جیهانەدا تۆمارکراوە. بەپێى ڕاپۆرتى فۆڕچن گلۆباڵ (Fortune Global500) کە ڕیزبەندى ساڵانەى 500 گەورەترین کۆمپانیا جیهانیەکانە، تەنها دە لەهەرە کۆمپانیا زەبەلاحەکان لەساڵى (2018) ەدا (500،34) پێنج سەت ملیارو سى چوارملیۆن دۆلار داهاتیان هەبووە. بەهەرحاڵ کۆمپانیاى فرەڕەگەز ئەوەیە کە سنورەکانى دەوڵەتى دایک ئەبەزێنێت و لە دوو ووڵات بەرەو سەر لقى هەیەو وەبەرهێنان ئەکات. بەڵام بەگشتى ئامانجەکانیان ئەمانە ئەوەیە:\nیەک/ پاڵپشتى سەرمایەدارى ئەکەن و سەرلەنوێ پارە ئەدەن بە بانکەکان (دفع الاموال للبنوک) ئینجا ئەم پارەیەش بۆ گەشەپێدان تەرخان ئەکرێتەوە.\nدوو/ پاڵپشتى دارایی دەوڵەت (یان دەوڵەتەکان) ئەکەن لەڕێگەى پێدانى باج ەوە ( کۆمپانیاى نەوتى ئەبێت پێنج جۆر لە باج بدات).\nسێهەم/ ئەم کۆمپانیایانە قازانج ئەخوڵقێنن و سوودەکانى سەرمایەداریش ئەمان بەرجەستەى ئەکەن\nچوارەم/ زامنکردنى کار بۆ ئەوانەى لەبوارى تەکنیکى و بەڕێوەبردن یان کرێکاریدا کارئەکەن – هەڵبەت دوو خاسیەتیشیان هەیە، خاسیەتێکى تەواوکارى کە ئەبنە هۆى ئاسانکارى لەهەبونى هەموو جۆرێک لەکەلوپەل و ماددەى جۆراوجۆر لەهەموو شوێنێکى دونیاو شارەزایی بڵاوئەکەنەوەو کەلتورى هاوبەش دروست ئەکەن، لەلایەکى ترەوە خاسیەتێکى قۆرخکردن (احتکارى) یشیان هەیە کە ئەبنە مایەى مۆنۆپۆڵ کردن و…تادوایی.\nدووەم/ گرێبەستە نەوتییەکان –Oil Contracts\nئەگەر لە شوێنێکدا (20000) بیست هەزار بەرمیل دەربهێنرێت، نرخى یەک بەرمیل نەوت (100$) بێت، ئەوا یانى (2000000) دوو ملیۆن دۆلار داهاتى نەوت هەیە، کە ئەمەش سامان و داهاتێکى گرنگە. بەس ئەمە چۆن دێتە دى؟. بیگۆمان هەموو کارەکان لە (گرێبەست) ێکەوە دەست پێ ئەکات، واتە گرێبەستى نەوتى پرۆسەیەکە پێیدا دابەشکردنى پارەکان تێ پەڕ ئەبێت لەنێوان لایەنە قازانج کارەکاندا، جگە لەوەش گرێبەست ئەوە دیاری ئەکات چۆن ئەم پرۆسەیە بەڕێوە بچێت، وە چۆن مامەڵە لەگەل هەندێ پرسى جۆراوجۆردا بکرێت کە لەکاتى پرۆسەکەدا دێتە ڕێ وەکو: ژینگە، وەکو گەشەى ئابورى ناوخۆیی، وەکو مامەڵە کۆمەڵایەتیە نێوخۆییەکان (کە ئەمە پاڵنەرێکى سەرەکى ئەم نوسینەمانە)\nئێمە سێ جۆرى ستاندارد لە گرێبەستى نەوتی مان هەیە، کە دووانیان زۆر باون، یەکەمیان گرێبەستى خزمەتگوزارى (عقود خدمە- Service Contract) یە لەبەرئەوەى لەگەڵ نیەتى نوسینەکەى ئێمەدا نایەتەوەو، گرێبەستەکانى هەرێمى کوردستانیش تەنها یەک دانەیان نەبێت لەگەڵ دانەغازە هیچیان لەسەر شێوازى گرێبەستى خزمەتگوزارى نین. دووەمین جۆرى گرێبەست بریتى یە لە بەشدارى وەبەرهێنان (عقود مشارکە الانتاج- Production Sharing Contract) کە لەناو وەزارەتەکانى نەوت و کۆمپانیاکاندا بە (PSC) ناسراوە. حکومەتى هەرێمى کوردستانیش لەدواى ساڵى (2006) ەوە کە بڕیارى دامەزراندنى وەزارەتى سامانە سروشتیەکانى داو، کۆمپانیا فرەڕەگەزەکان بەرەو هەرێم هاتن، بڕیارى دا گرێبەستە نەوتیەکانى لەسەر بنەماى بەشدارى بەرهەمهێنان ئیمزابکات، ئەم جۆرە لە گرێبەست باشیەکەى ئەوەیە کە دەوڵەتى خانەخوێ حەزئەکات سوود لە تەکنیک و بەڕێوەبردنى سێکتەرى نەوت و گازى کۆمپانیا فرەڕەگەزەکان ببینێت و، تێچووش ناکەوێتە سەر دەوڵەتى خانەخوێ (یان هەرێمى کوردستان) تا پرۆسەکە نەگاتە قازانجى تەواوەتى (ربح ێافی- Net profit)، هەلومەرج و تایبەتمەندییەکانى گرێبەستى بەشدارى بەرهەم ئەکرێت لەم خاڵانەى خوارەوەدا پۆلێن بکەین:\nیەکەم/ کۆمپانیا بیانیەکە هەموو بەرپرسیارێتیەک ئەگرێتە ئەستۆى خۆى لەماوەى گەڕان و پشکنین دا، واتە کۆمپانیا هیچ بەدەست ناهێنێت یان وەرناگرێتەوە ئەگەر بڕێکى نەوتى وەهاى بۆ بازرگانى کردن نەدۆزیەوە.\nدووەم/ هەردوولا ڕێک ئەکەون بەوەى کە لایەنى یەکەم کە حکومەتە ماوەیەکى دیاریکراو کە ئەگاتە دوو ساڵ یان هەر ماوەیەکى تر کەلەسەر ڕێککەوتون بداتە لایەنى دووەم کە کۆمپانیاکەیە بۆ گەڕان و دۆزینەوە.\nسێهەم/ ئەوە لە ئارادایە کە لەوانەیە مەرجێک هەبێت بۆ ئەوەى کۆمپانیا بەناچارى دەستى پێ هەڵبگیرێت لە ڕێژەیەکى دیاریکراو لەو ڕووبەرەى پێى بەخشراوە بۆ بەرهەمهێنان لە ماوەیەکى دیاریکراو بە پێى خشتەیەکى کاتى دیاریکراو.\nچوارەم/ هەر ئەوەندە کە کۆمپانیا بیانیەکە توانى بڕێکى وا بۆ بازرگانى (کمیە تجاری) لە نەوت بدۆزێتەوە، ئیتر گرێبەستەکە دەست پێ ئەکاو کە ماوەى بەرهەمهێنان و بازاڕکردنەکەى لە نێوان (20 بۆ 30) ساڵ دایەو، دەوڵەت یان هەرێمى خانەخوێ وەک هاوبەشێک لەگەڵ کۆمپانیاکە دەستوەرئەدات لە مێژووى دۆزینەوەى نەوتەکەوە لە کێڵگەکەدا.\nپێنجەم/ ئینجا کۆمپانیا نێودەوڵەتیەکە باجى هاتنە ناوەوە لە قازانجى سافى (Net profit) ئەدا وەهەروەها باجى موڵکایەتى (Royalty) لە دەستکەوتى گشتى ئەدات.\nشەشەم: کاتێک کۆمپانیا ئەو هەندە لە نەوت ئەدۆزێتەوە بۆ بازرگانى کردن، ئەوا بڕێک ئەبەخشێت بە دەوڵەتى خانەخوێ کە بۆى ناگەڕێتەوە (ئەمە باج نییە تەنها وەک دیارى گرێبەستەکە یان شیرینى نەوتەکەیە).\n– خاڵى بنچینەیی ئەوەیە کە لە گرێبەستى بەشدارى بەرهەمهێنان دا کۆى سەرکێشى و ڕیسکەکە ئەکەوێتە سەر کۆمپانیاکە، لەگەڵ ئەمەشدا چەند مەرج و تایبەتمەندییەکى ترى هەیە کە ئەرکى نوسینەکە قورستر ئەکا، چونکە نوسینى بیرکاریانەى تێ ئەکەوێت، لە هەمان کاتدا ناتوانین ئەوەندەى پێویست بکات ئاماژەى بۆ نەکەین چونکە بەشێکى زۆر لەشارەزایانى ئابورى و حکومەت و ڕاهێنەرە پیشەییەکانیش کەوتونەتە بەهەڵە لێکدانەوەى شێوازى کارکردنى گرێبەستەکە، کە لە سروشتى کارکردنى ئەم گرێبەستەدا هەیە.\nسێهەم/ گرێبەستى بەشدارى بەرهەمهێنان چۆن ئیش ئەکات؟.\nدیارە هەر بە پێى ئەم گرێبەستە دەوڵەتى خانەخوێ خاوەنى سامانە هایدرۆکاربۆنیەکانەو دەستەڵاتى کۆنترۆڵکردنى هەیە، بەهەمان شێوە ئەگەر (نەوت دۆزرایەوە) دەوڵەتى خانەخوێ یان هەرێم بۆى هەیە داوا لە کۆمپانیاکان بکات کە ڕاهێنانى تەکنیکى و پیشەیی بە کادرەکانى حکومەت بکەن و، دەستى کار زیاد بکەن و، مافە کۆمەڵایەتیەکان دابین بکەن لە سنورى کاروچالاکى بلۆکە نەوتیەکاندا.\nئەوەى وەک پرسیار ئەمێنێتەوە، بە پێى ئەم جۆرە لە گرێبەست ئەم قازانجە لە نێوان حکومەت (دەوڵەتى خانەخوێ) و کۆمپانیا نێودەوڵەتیەکەدا چۆن دابەش ئەکرێت؟. گرێبەستەکە ئەڵێت: بەرهەمەکە دابەش ئەکرێت بە پێى ڕێژەیەک کە هەردوولا لەسەرى ڕێک کەوتون دواى ئەوەى کە باجى هاتنە ناوەوە و باجى موڵکانەو تێچووە نەوتیەکانى لێ دەرئەهێنرێت، ئێ بەس چۆن؟. لێرەدا ئەبێت پێشتر مەعریفەیەکى بانکى و دارایی هەبێت، بۆ جیاکردنەوەى تێکڕاى قازانج ( مجمل الربح- Gross Profit) لەگەڵ قازانجى پەتى (صافی الربح-Net Profit) دا.\nتێکڕاى قازانج (Gross Profit) بەرهەمى ئەو قازانجەیە کە لە پرۆسەى کڕین و فرۆشتنەکەیا هەیە، واتا بە بێ داشکاندنە بانکیەکان و ئەو تێچوانەى کە بەهۆى خراپبون لە پرۆسەکە (خێومات المێرفیە و الاهلاکات) ڕوویانداوە. بە بیرکاریانە ئاوها لێک ئەدرێتەوە: (تێکڕاى قازانج = تێچوى شمەکە فرۆشراوەکە کە نەوتە – ڕێژەى فرۆشتنى نەوتەکە کە کۆمپانیاکە بەرهەمى هێناوە). هەرچى قازانجى پەتى یان ێافیە (Net Profit) ئەمە ئەو قازانجەیە کە دواى هەموو شتێک ئەمێنێتەوە، واتا دواى داشکاندن یان لێ دەرکردنەکانى کە لەبوارى بانکى و باج و خراپبونەکان کە لە پرۆسەکەدا ڕوویانداوە ئەمێنێتەوە، ڕۆشنتر لەمە ئەوەى بە پوختى ئەمێنێتەوە دواى ئەوەى هەموو تێچوەکانى لێ دەرئەهێنیت، بە بیرکاریانە ئاوها لێک ئەدرێتەوە: (قازانجى پەتى = کۆى گشتى دەستکەوت – کۆى گشتى تێچوو).\nلێرەدا، لە قۆناغى یەکەمدا بڕى گشتى نەوتەکە بەرهەم دێت (ئیتر بە پێى بلۆکە نەوتیەکەو ئاستى بەرهەمهێنان) یەکسەر دواى ئەوە (10%) ئەڕوات بۆ موڵکانەى حکومەت (Government Royalty) ئینجا جەولەى دووەم قازانجى نەوتى ێافى کە مایەوە (ێافی النفگ المتاحە- Net available oil) ئە لێرەوە حکومەت بە چڕى دێتە ناوەوە، کۆمپانیاکەش خێرا خەریکى هێنانەوەى ئەو تێچوانە ئەبێت کە لە بەرهەمهێنانى نەوتەکەدا سەرفى کردووە ئەمە پێى ئەڵێن (Cost Recovery Oil) بۆ نمونە: دەست ئەکات بە فرۆشتنى خام یان گاز یان ئەو پێکهاتەو هۆکارانەى کە لەکاتى بەرهەمهێناندا ئەشێت بۆ فرۆشتن سوودى لێ ببینێت، ئەمەیان حکومەت بەشێک نییە لێی، ئەم کۆست ریکۆڤەریە تەنها لە گرێبەستى بەشدارى بەرهەمهێناندا هەیە، فەلسەفەکەشى ئەوەیە کە کۆمپانیاکە سەرکێشى کردووە کە گرێبەستێکى لەوجۆرەى ئیمزاکردووە، بۆیە ئەگەر حاڵەتێک هاتە پێش بڕێکى ئەوتۆ نەوت نەدۆزرایەوە، ئەوا هەرچۆنێک بێت وا بکات بڕێک لەو تێچووەى هەیبوە بیگەڕێنێتەوە بۆ خۆى.\nئینجا دواى ئەوە تێکڕاى قازانجى نەوت – Gross profit دێتە پێشەوە (کە لەسەرەوە ماناکەیمان ڕوون کردەوە). چۆن تێکڕاى قازانجى نەوت لەنێوان: حکومەتى هەرێمى کوردستان و کۆمپانیا نێودەوڵەتیەکە و پرسەکانى وەک پرۆگرامە کۆمەڵایەتیەکان و بەڵێندەرە ناوخۆییەکان و دەرەکیەکان و کۆمپانیا تایبەتە ناوخۆییەکان دا دابەش ئەکرێت؟ ئەمە بە ڕێژەیەک دابەش ئەکەن کە 30/70% یان 15/85% ە (ئەو لە % ئەو سەتە نییە کە خوێنەران و زۆرکەس بیرى لێ ئەکەنەوە) لێرەدا هاوکێشەیەکى حیسابى ئاڵۆز هەیە کە پەیوەستە بە ئاستى داهات کە دابەشکراوە بەسەر ئاستى تێچوودا پێى ئەڵێن فاکتەرى ئاڕR (Factor ‘R’) فاکتەرى ئاڕ ئیراداتى کەڵەگە بووە (لە تێچوى نەوت و قازانجى نەوتەکە) کە تیایدا ئیراداتى کەڵەگە بو دابەش ئەکرێت بەسەر تێچووى کەڵەگە بودا. ئەمە بەکورتى یانى قازانجى نەوت لەسەر بنەماى فاکتەرى ئاڕ دابەش ئەکرێت، ئیتر ڕێژەى هەموو شتەکانیش بە پێى فاکتەرى ئاڕ ئەگۆڕێت. لەمە زیاتر لێى ئەگەڕێین چونکە ژمارەکارى و سەرلەنوێ کەڕەت کردنەوەى هەیەو ئەرکى نوسینەکە قورستر ئەکات.\nچوارەم/ ئاریشەى پرۆگرامە کۆمەڵایەتیەکان چیە ؟.\nبەرنامەى بەرپرسیارێتى لە هاریکارى کۆمەڵایەتى (Corporate Social Responsibility) کە بە (سى ئێس ئاڕ-CSR) ناسراوە لە کارى کۆمپانیا فرەڕەگەزەکانداو، هەموو کۆمپانیایەکى فرەڕەگەز دیسکێکى تایبەتى بە CSR هەیە، بەپێى گرێبەستى بەشدارى بەرهەمهێنان (Predicting Sharing Contract) ئەبێت لەنێوان (2.4 % بۆ 4.8%) ى تێکڕاى قازانجى نەوت بۆ پرۆگرامە کۆمەڵایەتیەکانى هەرێمى کوردستان بێت، کە بە (KSP) ناسراوە.\nبەشێکى زۆر لە زانکۆکان، ڕێکخراوەکانى کۆمەڵگەى مەدەنى، لادێکان، ناوەندەکانى توێژینەوە، ناوەندەکانى ڕاهێنان و مەشق و…تادوایی بەدەستیەوە کێشەیان هەیە، واتە لەبنەڕەتدا لە هەموو ووڵاتێک لە هەر بوارێک کۆمپانیایەک وەبەرهێنان ئەکات، بودجەیەکى تایبەت و دیسکێکى تایبەتى بۆ پاڵپشتى کردنى دارایی ئەو ناوچەیە کە کارى تیا ئەکات، بۆ نمونە: خوێندنگە نۆژەن ئەکەنەوە، ڕێگا چاک ئەکەن، پاڵپشتى سەرپێخستنى کەرتى پەروەردەو دابین کردنى کەرەستەکانى ئەکەن و…تادوایی. ئێ بەڵام لەهەرێمى کوردستان ئەم بوارەش گرفتى هەیە، چۆن؟\nیەکەم/ لەهەندێ ناوچە سەرۆک عەشیرەت یان بەرپرسێکى سەربازى یان حیزبى بووە بە بڕیاردەر بەسەر ئەم بەشەوە لەناو کۆمپانیاکە یان بلۆکە نەوتیەکەدا خەڵکى خۆیان فەرز ئەکەن بۆ کارکردن تا ئەو شوێنەى ئەو بڕیار ئەدا ئەمە بۆ فڵانە شوێن بکرێ و ئەوە نەکرێت…\nدووەم/ ئەگەر قازانجى گشتى تەنها یەک کۆمپانیا لەماوەى ساڵێکدا (100) ملیۆن دۆلار بێت، بەپێى گرێبەستەکە ئەبێت لە نێوان (2.4) دوو ملیۆن و چوارسەت هەزار بۆ (4.8) ملیۆن و هەشت سەت هەزار دۆلار تەنها لە یەک گرێبەستدا بۆ پرۆگرامە کۆمەڵایەتیەکان تەرخان بکرێت!. بەڵام زۆرجار کۆمپانیاکان تاکلایەنە ئەمە ڕائەگرن و نایدەن، زۆرجار وەزارەتى سامانە سروشتیەکان چەند سەنتەرو میدیاو ڕێکخراوێکى حیزبی نزیک لەخۆیان دائەنەن کە ئەم پارانە وەربگرن، زۆرجاریش داواى فەرمانى سەرو خۆیان ئەکەن و چاوبەست ئەکەن، بەوەى ئەڵێن، ئەگەر ئێمە بە کۆمپانیاکە بڵێین لەو بودجەیە هاوکارى بۆ نمونە فڵان سەنتەرى توێژینەوە بکەن ئەوا ئەبێت لەوسەرەوەو لەکۆتاییدا حکومەت خۆى ئەو پارەیە بداتەوە!!. زیاتر لە (10) ساڵ نزیکەى (52) گرێبەستى نەوتى حکومەتى هەرێم هەیە، ئەگەر لە هەر (52) گرێبەستەکەدا تەنها پارەى (CSR) بە نمونە وەربگرین ئایا چەند کیلۆمەتر قیرتاوى بۆ ئەو ناوچانە پێکراوە کە تەنکەرە نەوتیەکان پێیدا تێ پەڕ ئەبێت؟. ئایا چەند خوێندنگەى پێ دروستکراوە کە وەزیرى پەروەردە لە 30ى نیسانى 2019 ئەڵێت ملیارێک و پێنج سەت ملیۆن دۆلارمان بۆ کردنەوەى خوێندنگە پێویستە!. ئایا چەند ناوەندى لێکۆڵینەوەى زانستى بەهێزى پێ سەرپێخراوە تا لەناوەوە ئیش بۆ بونیادنان و لەدەرەوەى وڵاتیش کار لەسەر دانپیانانى کیانى کوردى بکەن؟.\n* بەهرۆز جەعفەر، سەرۆکى ئینستیوتى مێدیتریانەیە بۆ توێژینەوەى هەرێمایەتى، خوێندکارى دکتۆرایە لە پەیوەندییە ئابورییە نێودەوڵەتیەکان.