تاریخ ایجاد در 04 فروردين 1395\nمطالعه بیشتر: ئه‌لبۆمی توندوتیژی\nمطالعه بیشتر: ئەدەب لە غیابی مێژوودا\nمطالعه بیشتر: ئەدەب و رازی کات\nمطالعه بیشتر: ئەدەب، لە نێوان بە ستاییشکردنی ناستاییش و ڕەخنەی ناڕەخنەییدا\nمطالعه بیشتر: ئەردوغان قومار بە ئایندەی تورکیاوە دەکات\nمطالعه بیشتر: ئەرنست بلوخ وشۆڕش\nتاریخ ایجاد در 28 شهریور 1393\nمطالعه بیشتر: ئەزموون و یاد\nمطالعه بیشتر: ئەزموون وەک ئاخاوتنێک لەناو ژیان\nهیچ کومینتارێکم نییە بۆ ئەم قسەیە، وادێتە بەرگوێ کە ئیدێعایەکی تەواو بێ مانایە، لەبەرانبەر دەزگای NTP نەیویست پێشبینی زیاتر بکا سەبارەت بەم کایەی ئەردوغان کە چی دەگەیەنێ لە پروسەکە دا. میدیاکانی فینلاند ئەوەیان ڕاگەیاند کە تورکیا و یونان و هەنگاریا رەخنەیان هەیە دەربارەی ئەندامبوونی سوید و فینلاند لە ناتو، ئەمەش خراپترین ڕاگەیاندن ئەبێ لەلایەن دەسەڵاتدارانی یونانەوە.\nمطالعه بیشتر: ئەسکەندنافیا وەک...\nمطالعه بیشتر: ئەم وتارە پەيوەندى بە تۆ نييە...!


یاسای سزای عێراقی تایبەت بەزیان گەیاندن بە تەندرووستی گشتی\nوه‌زیری ناوخۆ نوێترین رێكاره‌كانی قه‌ده‌غه‌ی هاتوچۆ ئاشكرا ده‌كات\nیاسای سزای عێراقی تایبەت بەزیان گەیاندن بە تەندرووستی گشتی\nوەک هەموومان ئاگادارین کوردستان و عێراق و جیهان بە دۆخێکی نائاسایی دا تێدەپەرن بەهۆی ڤایرۆسی کرۆنا کە مەترسیە بۆ سەر مرۆڤایەتی و ڕۆژ بەڕۆژ ئامارەکانی لەبەرز بونەوەدایە یاسای سزادانی عێراقیش لەمەر نەخۆشیە گوازراوەکان و مەترسی دارەکان و هۆکاری مردنی ئەنقەست سزای دیاری کردوە کە بەپێی هەردوو ماددەی ۳٦۸ و ٤۱۰ ی یاسای سزادانی عێراقی ژمارە (۱۱۱)ی ساڵی ۱۹٦۹ بەم شێوەیەیی خوارەوە\nبەپێی ئەم ماددە یاسایانە ئەوانەی بە ئەنقەست (عمدی) سەرپێچی ڕێنماییەکانی خۆپارێزی تاک و گشتی دەکەن تاوانبار دەبن بۆیە پێویستە لەسەر هەموومان هەر ڕێنمایی و راسپاردەیەک لە لایەن حکومەت دەردەچێ جێ بەجێی بکەین و دووربکەوینەوە لە سەرپێچی لەپێناو بەرژەوەندی خێزان و هەرێمەکەمان\nئەمەش دەقی مادە یاساییەکەیە بە کوردی و عربی\nماددەی ۳٦۸ لە یاسای سزادانی ژمارە ۱۱۱ی ساڵی ۱۹٦۹\nسزا دەدرێ بەبەندکردن بۆ ماوەیەک زیاتر نەبێ لە سێ ساڵ ئەوەی بە ئەنقەست هەستابێ بە ئەنجامدانی کارێک بەو هۆیەوە نەخۆشی مەترسی دار و زیان بەخش بۆ ژیانی خەڵکی بڵاوبوبێیتەوە، ئەگەر کارەکە بوبێیتە هۆی مردنی مرۆڤ یان کەم ئەندام بوونی هەمیشەیی ئەوا ئەنجام دەرێ کارەکە سزا دەدرێ بەو سزایەی کە بریاری لەسەر دراوە\nالمادة ۳٦۸ من قانون العقوبات رقم ۱۱۱ لسنة ۱۹٦۹\nيعاقب بالحبس مدة لا تزيد على ثلاث سنوات كل من ارتكب عمدا فعلا من شأنه نشر مرض خطير مضر بحياة الافراد.\nفاذا نشأ عن الفعل موت انسان او اصابته بعاهة مستديمة عوقب الفاعل بالعقوبة المقررة لجريمة الضرب المفضي الى الموت او جريمة العاهة المستديمة حسب الاحوال..\nماددەی ٤۱۰ لە یاسای سزادانی ژمارە ۱۱۱ی ساڵی ۱۹٦۹\nسزا دەدرێ بە زیندانی کردن بۆ ماوەیەک زیاتر نەبێ لە پانزە ساڵ، هەرکەسێ هەستابێ بە لێدان یان بریندارکردن یان توند و تیژی نواندن یان پێدانی ماددەی زیاناوی یان هەر کارێکی تر پێچەوانەی یاسا بەرامبەر کەسێک کە مەبەستی کوشتنی ئەم کەسە نەبوبێیت بەڵام مردنی لێ بکەوێیتەوە، سزاکەی بریتی دەبێیت لە زیندانی کردن بۆ ماوەیەک کە زیاتر نەبێیت لە بیست ساڵ ئەگەر تاوانەکە ئەنجام درابێ پشت بەستن بە سوربونی پێشوەخت لەسەر ئەنجامدانی یانتاوان لەسەر کراو یەکێک بێیت لە بنچینەکانی تاوانکاری یان تاوان لەسەرکراو فەرمانبەر یان کەسێکێک بێیت خزمەتی گشتی پێسپێردراوە و تاوانەکەی بەرامبەر کرابێ لەکاتی ئەنجامدانی کاری فەرمانبەریەتیەکەی یاخود خزمەتەکەی یاخود بەهۆی کارەکەی بوبێیت\nالمادة ٤۱۰ من قانون العقوبات رقم ۱۱۱ لسنة ۱۹٦۹\nمن اعتدى عمدا على آخر بالضرب او بالجرح او بالعنف او باعطاء مادة ضارة او بارتكاب أي فعل آخر مخالف للقانون ولم يقصد من ذلك قتله ولكنه افضى الى موته يعاقب بالسجن مدة ال تزيد على خمس عشرة سنة. وتكون العقوبة السجن مدة ال تزيد على عشرين سنة اذا ارتكبت الجريمة مع سبق االصرار او كان المجني عليه من اصول الجاني او كان موظفا او مكلفا بخدمة عامة ووقع االعتداء عليه اثناء تأدية وظيفته او خدمته او بسبب ذلك.\nبەهیوای تەندروستیەکی باش بۆ هەمووان و لە ماڵەکان دەمێنینەوە و #پابەندین بە ڕێنمای و ڕێکارەکان


به‌هۆی مه‌ترسی له هاککردن پنتاگۆن به‌کارهێنانی درۆنی کۆمپانیایه‌کی چین ڕاده‌گرێت\nی مانگی هه‌شـت ٠٧, ٢٠١٧\nهێزی سه‌ربازی ئه‌مریکا داوای له‌سه‌ربازه‌کانی کرد ده‌ستبه‌جی به‌کارهێنانی درۆن وسیسته‌مه‌کانی پارچه‌ی به‌رهه‌می کۆمپانیای چینی ناسراو به DJI Technology ڕاگرن، به‌هۆی "بوونی خاڵی لاوازی سایبه‌ر" که له‌ڕێگایانه‌وه ئه‌و ئامێرانه هاک ده‌کرێن.\nداواکه‌ی سه‌ربازی ئه‌مریکا له 2ی مانگی 8دا ده‌رچوه و له‌سه‌ر ئینته‌رنێت بڵاوکراوه‌ته‌وه. ئاژانسی ڕۆیته‌رز به‌دواداچوونی بۆکردوه و هه‌موو جۆره درۆنه‌کان و سیسته‌مه‌کانی کۆمپانیای DJI به‌کاری دێنێت ده‌گرێته‌وه.\nڕاگه‌ێنراوه‌که‌ی سه‌ربازی ئه‌مریکا ده‌ڵێت درۆنه‌کانی کۆمپانیای DJI به‌زۆری له‌لایه‌ن سه‌ربازی ئه‌مریکاوه به‌کاردێت.\nلایخۆیه‌وه کۆمپانیای DJI له بڵاوکراوه‌یه‌کدا سه‌رسووڕمان و نائۆمێدی خۆی ده‌ربڕی له‌وه‌ی سه‌ربازی ئه‌مریکا له‌کاتی بڕیاره‌که‌یاندا کۆمپانیاکه‌یان ئاگه‌دار نه‌کردوه‌ته‌وه و پرسیان پێنه‌کردوون.\nکۆمپانیاکه ده‌ڵێت له‌مباره‌یه‌وه بۆ ده‌ستنیشانکردن و ڕوونکردنه‌وه دان له‌سه‌ر "بوونی خاڵی لاوازی سایبه‌ر" په‌یوه‌ندی به‌سه‌ربازی ئه‌مریکاوه ده‌کات و ئاماده‌شه له‌گه‌ڵ پینتاگۆن کاربکات بۆ چاره‌سه‌ری گوومان و مه‌ترسیه‌کانیان.\nئه‌م هه‌نگاوه‌ی پینتاگۆن له‌ئاکامی توێژینه‌وه‌کان هاتوه، تاقیگه‌کانی سه‌ربازی له‌سه‌ر ئه‌م جۆره به‌رهه‌مانه کردویانه.\nتوێژینه‌وه: ناوچه‌ی که‌نداوی مه‌کسیک ژماری نوێی که‌می ئۆکسجینی تۆمارکرد.\nناوچه‌ی که‌نداوی "مردوو"ی مه‌کسیک - ناوچه‌یه‌که بۆ ژیانی ناو ده‌ریا ئۆکسجینی تێدا که‌مه - له‌ئه‌مساڵدا به‌رزترین ڕێژه‌ی که‌مبونی ئۆکسجینی تێدا تۆمارکراوه.\nپانتایی ناوچه‌که‌ی ئۆکسجینی تیدا که‌مبۆته‌وه به درێژایی که‌ناری که‌نداوی لویزیانا و تکساسه واته 22،720 کیلۆمه‌تر، به ڕووپێوی ولایه‌تی نیوجێرسی له ئه‌مریکا.\nبۆ توێژینه‌وه‌که زانای ده‌ریا نانسی رابالیاس به‌ردرێژایی بن ده‌ریای که‌نداوه‌که ئاوی پێوانه‌کردوه، ئاستی ئۆکسجین تێیدا له2 به‌ش له‌ملێۆنێکدا که‌متره، رابالیس ده‌ڵێت به‌دڵنیایی‌یه‌وه پانتایه‌که له‌وه گه‌وره‌تر به‌ڵام به‌هۆی نه‌خشه‌که تانها ئه‌و ناوچه‌یه‌ی دیاریکرابوو پێوانه‌ی تێداکراوه.\nده‌شڵێت پێوانه‌کانی ئه‌و و به‌ڕێوبه‌رایه‌تی نیشتامانی دریاکان و به‌رگی هه‌وا نوێترین پێوانه‌یان تۆمارکردوه.\nتویژینه‌وه‌که ده‌ڵێت له10 ساڵی ڕابردوودا ناوچه‌کانی وه‌ک "مردوو" داده‌نرێت له هه‌موو جیهاندا له‌بڵاوبوونه‌وه‌دایه و تائێستا 5000 ناوچه ده‌ستنیشان کراوه.\nناوچه‌ی که‌ناری لویزیانا دووهه‌م گه‌ووره ناوچه‌ی ده‌ریایه به‌هۆی کاره‌کانی مرۆڤه‌وه ئۆکسجینی تێدا که‌مده‌بێته‌وه.\nئه‌م که‌مبوونه‌وه‌یه‌ی به‌هۆی ڕژانی ئاوی ڕووباری میسیسپیه بۆ ناو ده‌ریا که پاشماوه‌ی ئاوی کشتوکاڵه‌کان و کارگه‌کانی به‌رهه‌می گۆشتی تێ ده‌رژێت و به نایترۆجین و فسفۆر ده‌وڵه‌مه‌ند ده‌بێت و هۆکارن بۆ گه‌شه سه‌ندنی قه‌وزه‌ی گه‌وره، که له‌کۆتایدا زۆرترین ڕێژه‌ی ئۆکسجینی ده‌ریا به‌کاردێنن.\nزاناکان: گه‌رمای کووشنده له‌وانیه له‌داهاتوودا ببێته سروشتێکی نوێ.\nگۆڕانکاری که‌ش و هه‌وا و ژینگه به‌مدوایانه له باشووری ئاسیا ده‌رده‌خات به‌هاتنی ساڵی 2100 ژیان تێدا ته‌ندروست نابێت ئه‌گه‌ر بێت ڕێژه‌ی پرژبوونه‌وه‌ی گاز که‌م نه‌بێته‌وه.\nله توێژینه‌وه‌یه‌کدا له گۆڤاری په‌ره‌سه‌ندنی زانستیدا بڵاوکراوه‌ته‌وه توێژه‌ره‌وه ئه‌لفاتیح ئه‌لتاهیر له په‌یمانگای زانستی که‌ش و هه‌وای ده‌ریاکان له په‌یمانگای ماساشۆسیست بۆ ته‌کنه‌لۆجیا ده‌ڵێت هه‌نگاوی لاواز بۆ نه‌هێشتنی گۆڕانکاری که‌ش و هه‌وا ده‌نرێت، به‌مه‌ش شه‌پۆلی گه‌رما ده‌گاته ئاستێک که پێشتر نه‌بینراوه.\nتوێژینه‌وه‌که ده‌ڵیت ئه‌وه‌ی جێگای سه‌رنجه ناوچه ئاویکانی مرۆڤی بۆ نیشته‌جێبوون ڕاکێشاوه ده‌بێته هۆکارێک ژیان له‌و ژینگه‌یه‌دا ناکرێت، به‌واتایه‌کی که ئه‌و جێگایانه گه‌رمترین نابێت، به‌ڵکوو به‌هۆی به‌رزی ڕێژه‌ی شی و گه‌ر‌ماوه و ژماره‌ی زۆری دانیشتوان و که‌م ده‌رامه‌تیه‌وه، ده‌بێته جێگایه‌ک زیاتر پله‌ی گه‌رمای کووشنده ده‌بێت.\nتوێژه‌ره‌وان ڕێژه‌ی شی و که‌رمیان له‌به‌رچاوگرتوه که‌هۆکاره په‌یوه‌ست به ته‌ندروستی مرۆڤه‌وه، به‌و پێ‌یه‌ی بوونی شێ هه‌ستکردن به گه‌رما به‌رزده‌کاته‌وه و له‌پله‌به‌رزه‌کاندا ده‌بێته هۆی گیان له‌ده‌ستدان له چه‌ن کاتژمێرێکدا.


پێش نیوه‌رۆی ئه‌مڕۆ 27-2-2020، له شاری سلێمانی سه‌عدی ئه‌حمه‌د پیره پێشوازیكرد له پانۆس كامینۆس سه‌رۆكی پارتی لیبڕاڵی یۆنانی و وه‌زیری پێشووی به‌رگری یۆنان.\nله دیدارێكی نێوان هه‌ردوولادا سه‌ره‌تا پانۆس كامینۆس سه‌رۆكی پارتی لیبڕاڵی یۆنانی و وه‌زیری پێشووی به‌رگری یۆنانی پیرۆزبایی به‌ستن و سه‌ركه‌وتنی چواره‌مین كۆنگره‌ی یه‌كێتیی نیشتمانیی كوردستانی به سه‌عدی ئه‌حمه‌د پیره گه‌یاندو هیوای خواست كه هاوكاری هاوبه‌ش له نێوان یه‌كێتیی نیشتمانیی كوردستان و پارتی لیبڕاڵی یۆنانی به‌رده‌وام بێت، له درێژه‌ی دیداره‌كه‌دا پانۆس كامینۆس خۆشحاڵی خۆی ده‌ربڕی به پێشكه‌وتن و ئاوه‌دانی هه‌رێمی كوردستان .\nدواتر سه‌عدی ئه‌حمه‌د پیره، تیشكی خسته‌سه‌ر رۆڵ گرنگی په‌یوه‌ندییه‌كانی نێوان وڵاتی یۆنان و هه‌رێمی كوردستان و عیراق، ھیواشی خواست ئاستی په‌یوه‌ندییه‌كانی نێوان ھه‌رێم و یونان له سێكته‌ره جیاوازه‌كاندا پته‌وتربكرێت و پێشكه‌وتنی باشتر و زۆرتر به‌خۆیه‌وه ببینێت.\nله درێژه‌ی دیداره‌كه‌دا سه‌عدی ئه‌حمه‌د پیره وه‌كو سه‌رۆكی وه‌فدی یه‌كێتیی نیشتمانیی كوردستان له به‌غدا وێنه‌یه‌كی ڕوونی پێكهێنانی حكومه‌ت و ئاسته‌نگه‌كان و مه‌وقیفی لایه‌نه سیاسییه‌كانی له عیراق باسكرد، وێرای خستنه‌رووی ره‌وشی سیاسی، به‌تایبه‌تیش پرسی ململانێیه نێوده‌وڵه‌تی و ھه‌رێمایه‌تیه‌كان، ته‌ئكیدی كرده‌وه كه یه‌كێتیی نیشتمانیی كوردستان خوازیاری چاره‌سه‌ری دیپلۆماسیانه‌ی كێشه‌كانه دوور له گرژی و ئاڵۆزی\nله كۆتایی دیداره‌كه‌دا به‌ڕێز پانۆس كامینۆس سه‌رۆكی پارتی لیبڕاڵی یۆنانی و وه‌زیری پێشووی به‌رگری یۆنانی هیوای خواست كه ئاسته‌نگه‌كان نه‌مێنێت و خواسته‌كانی گه‌لی كورد له كارنامه‌ی حكومه‌تی تازه‌ی عیراق جێی ببێته‌وه و جێبه‌جێ بكرێت .


به‌وێنه.. له ئالوده‌یه‌كی مادده‌ی هۆشبه‌ر بۆ كه‌سێكی وه‌رزشی\n502 جار خوێندراوەتەوە کات10:00 بەروار07-11-2019\nمات ئیلین گۆڵد گه‌نجێكی ته‌مه‌ن 39 ساڵه و له له‌نده‌ن ده‌ژی توانی ته‌نها له ماوه‌ی 24 هه‌فته له وه‌رزشكردن و ڕاهێنان له كه‌سێكی ئالوده‌بوو به مادده‌ی هۆشبه‌ر و خواردنه‌وه‌ی مه‌ی ببێته كه‌سێكی له‌شجوان.\nمات دوای ئه‌وه‌ی له‌وه تێگه‌یشت به‌كارهێنانی مادده‌ی هۆشبه‌ر ته‌نها زیانی پێ ده‌گه‌ینێت بڕیاری ئه‌وه‌یدا كاربكات له‌سه‌ر ته‌ندروستی خۆی و له ماوه‌ی 24 هه‌فته‌دا 28 كیلۆ له كێشی زیادده‌ی خۆی دابه‌زاندوه و ده‌ڵێت" ئێستا زۆر زیاتر له جاران متمانه‌م به‌خۆم هه‌یه، پێشتر كه ده‌خه‌وتم ئاواتم ئه‌وه‌بوو به‌یانی خه‌به‌رم نه‌بێته‌وه به‌ڵام ئێستا به هیوای هاتنی ڕۆژێكی نوێ شه‌وانه ده‌خه‌وم"\nئه‌م گه‌نجه ده‌ڵێت" له ته‌مه‌نێكی كه‌مه‌وه ده‌ستم كرد به خواردنه‌وه‌ی مه‌ی و هاوڕێكانم فێریان كردم و له ته‌مه‌نی 20 ساڵیه‌وه ده‌ستم كرد به به‌كارهێنانی مادده‌ی هۆشبه‌ر به‌ڵام مادده‌ی هۆشبه‌ر وایكردبوو هه‌ست نه‌كه‌م مێشكم بیر نه‌كاته‌وه چاوم نه‌بینێت به ته‌واوه‌تی من كوژابومه‌وه "\nساڵی 2011 مات له هه‌وڵێكی خۆكوشتن سه‌ركه‌وتوو نه‌بوو و په‌یوه‌ندی به سه‌نته‌ری چاره‌سه‌ری ئالوده‌بوانی مادده‌ی هۆشبه‌ره‌وه كرد بۆ ئه‌وه‌ی یارمه‌تی بده‌ن و چاره‌سه‌ری بۆ بدۆزنه‌وه و دوای 6 مانگ له وه‌رگرتنی چاره‌سه‌ر و په‌یڕه‌وكردنی سیستمێكی ته‌ندروست توانی ڕزگاری بێت له‌و دۆخه خراپه‌ی تێی كه‌وتبوو.\nمات ساڵی 2015 دوای جیابوونه‌وه‌ی له خۆشه‌ویسته‌كه‌ی جارێكی دیكه بیری له‌وه كرده‌وه كۆتای به‌ژیانی خۆی بهێنێت و نه‌یتوانی.\nئه‌م گه‌نجه ده‌ڵێت" پێویستم به یارمه‌تی هه‌بوو، هه‌رچه‌نده بیرم له‌وه‌ش كرده‌وه جارێكی دیكه مادده‌ی هۆشبه‌ر به‌كاربهێنم به‌ڵام به‌سه‌ر خۆمدا زاڵبووم چونكه 4 ساڵ بوو مادده‌ی هۆشبه‌رم به‌كار نه‌هێنا بوو، دوای ماوه‌یه‌ك ده‌ستم كرد به خواردنی خۆراكی زۆر و كێشم زۆر زیادی كرد به‌ڕادده‌یه‌ك ته‌نها فریایی جلوبه‌رگی گه‌وره ده‌كه‌وتم و دواتر كه‌سێك هاته ژیانمه‌وه و شه‌رمم ده‌كرد به‌و شێوه‌یه بچمه به‌رچاوی بڕیاری ئه‌وه‌مدا كێشی زیاده‌م داببه‌زێنم و سیستمی خۆراكیم چاك بكه‌م و ئێستا جه‌سته‌م وه‌ك كه‌سه له‌ش جوانه‌كانی لێهاتوه و ته‌نها له ماوه‌ی 24 هه‌فته‌دا توانیومه ئه‌و گۆڕانكاریه گه‌وره‌یه له له‌شی خۆمدا دروست بكه‌م"


Kurdipedia - 📅 大事年表 - 09-12\n1. 👁 شرفان شدادي\n2. 👁 شەڕڤان شەدادی


له یادی چل ساڵه‌ی شه‌هیدبوونی فه‌رمانده‌ی ئازا غه‌فوور ده‌ره‌شیشیدا – Knwe.org\nسەرەکی » ئاراستە » له یادی چل ساڵه‌ی شه‌هیدبوونی فه‌رمانده‌ی ئازا غه‌فوور ده‌ره‌شیشیدا\nله یادی چل ساڵه‌ی شه‌هیدبوونی فه‌رمانده‌ی ئازا غه‌فوور ده‌ره‌شیشیدا\nشه‌هید غه‌فوور ده‌روێش حه‌مه‌سه‌عید فه‌تاح ناسراو به غه‌فوور ده‌ره‌شیشی، ساڵی 1949 له گوندی (ده‌ره‌شیش) له دایكبووه، هه‌ر له‌سه‌ره‌تای لاوێتییه‌وه گیانی شۆڕشگێڕی و خۆشه‌ویستی نیشتمان تیایدا گه‌شه ده‌كات و په‌یوه‌ندی ده‌كات به ریزه‌كانی شۆڕشی ئه‌یلوله‌وه، له‌به‌ر ئازایه‌تی و قاره‌مانی هه‌رزوو پله‌كانی پێشمه‌رگایه‌تی ده‌بڕێت و ده‌كرێته سه‌رپه‌ل.\nله هه‌ڵگیرساندنه‌وه‌ی شۆڕشی نوێ و له رۆژی 20/11/1976 په‌یوه‌ندی ده‌كات به مه‌فره‌زه سه‌ره‌تاییه‌كانی پێشمه‌رگه‌وه له سنووری شاره‌زور و هه‌ورامان.\nشه‌هید غه‌فوور یه‌كێك بووه له تێكۆشه‌ره قاره‌مان و جه‌ربه‌زه‌كانی شۆڕش و له‌ناو هاوڕێ و هه‌ڤاڵه‌كانیدا به پیاوێكی به‌وه‌فا و قسه‌خۆش ناسرابوو.\nفه‌رمانده‌ی كه‌رتێكی هه‌رێمی یه‌كی ئه‌وسای هێزی پێشمه‌رگه‌بوو، پله‌كانی پێشمه‌رگایه‌تی قۆناغ به قۆناغ بڕیوه و رۆڵی به‌رچاو و قاره‌مانانه‌ی هه‌بووه له كۆی ئه‌و داستان و شه‌ڕانه‌ی سنووره‌كه‌ی خۆی.\nهاوسه‌رو منداڵه‌كانی سێجار له‌لایه‌ن ڕژێمی به‌عسه‌وه ڕاپێچی زیندانه‌كان كراون و خۆشی سێجار بریندار بووه.\nمه‌خابن، رۆژی 23/8/1981 له نه‌به‌ردیه‌كی قاره‌مانانه‌دا له گوندی (ناوگردان)ی قه‌زای شاره‌زور بریندار ده‌بێت و پاش دوو رۆژ به‌هۆی سه‌ختی برینه‌كه‌یه‌وه شه‌هید ده‌بێت و ڕۆحی نه‌مری ده‌به‌خشێته گه‌له‌كه‌ی.


یه‌که‌م جاره له ژیانی پارته به ناوعلمانی و نه‌ته‌وه‌ییه‌کانی تورکی له دژی سووپا بدوێن – Denegkan\nیه‌که‌م جاره له ژیانی پارته به ناوعلمانی و نه‌ته‌وه‌ییه‌کانی تورکی له دژی سووپا بدوێن\n٢٤ كاتژمێر پێش كشانه‌وه‌ی سوپای توركی ،كۆبوونه‌وه‌یه‌ك له نێوان ده‌سه‌ڵاتدارانی ئه‌مه‌ریكی و كورده‌كان له ئامێدی كراو به دوایه‌وه بێ ئه‌وه‌ی سوپای توركی و سه‌رۆكی ئه‌ركانی سوپایان ئاگایان له هیچ بێ ، وه‌زیری ده‌ره‌وه‌ی عیڕاق وشیار زێباری به كه‌ناله ڕاگه‌یاندنه‌كانی ڕاگه‌یاند كه سوپای توركی ده‌كشێته‌وه.\nڕاگه‌یاندنی ڕه‌سمی توركی ئه‌و كشانه‌وه‌یان بۆ گوشاری ئه‌مه‌ریكی نابه‌نه‌وه‌و ده‌ڵێن به ئاره‌زووی خۆمان بووه‌و پاش ئه‌وه‌ی ئامانجه‌كانی خۆمان پێكاو كشاینه‌وه . زۆر له ڕاگه‌یاندنه جیهانیه‌كان و جارو بار ڕاگه‌یاندنی توركیش باس له‌وه ده‌كه‌ن كه سوپای توركی ڕووبه‌ڕووی مقاوه‌مه‌یه‌كی فراوانی گه‌ریلاكانی پارتی كرێكارانی كوردستان بوونه‌ته‌وه‌و له به‌ره‌كانی شه‌ڕ زیانێكی زۆریان پێ كه‌وتووه . په‌كه‌كه‌و كورده‌كان له هه‌موو شوێنه‌كانه‌وه ئاهه‌نگی خۆشی و سه‌ركه‌وتن ده‌گێڕن و توركه‌كانیش حه‌په‌ساون .\nبه مه‌زنده‌ی من ئه‌و ئۆپه‌ڕاسیۆنه سه‌ربازیه بۆ سه‌ر چیاكانی قه‌ندیل ده‌ست پێ كردنه‌كه‌ی و كشانه‌وه‌ی به نسبه‌ت توركیاو ئه‌مه‌ریكاو ئی تریشه‌وه به زۆری بۆ مه‌رامی سیاسی بووه‌و هه‌ر لایه‌نێكیان به مه‌به‌ستێكیه‌وه .\nبه‌ڵام ئه‌و پرسیاره‌ی یان چه‌ند پرسیاره‌ی كه پێویسته بكرێ و وه‌ڵامه‌كه‌ی ئاسان نیه یان شاراوه‌یه تا زۆر ڕاده ، ئه‌ویش ئه‌وه‌یه ئه‌و ئۆپه‌راسیۆنه سه‌ربازیه له چی و كشانه‌وه كت و پڕیه‌كه له چی . كورد ده‌ڵێ ئه‌و ماسته مووه‌كی تێدایه . ئایا ده‌بێ ئه‌مه‌ریكیه‌كان له به‌ڵێنه‌كانیان كه به توركه‌كانیان دابوو له مه‌ڕ لێدانی په‌كه‌كه پاشگه‌ز بووبنه‌وه. ئه‌گه‌ر وایه بۆ ؟ عوزر له قه‌بیحاتی گه‌وره‌تره . به هێز ترین وڵاتی جیهانی( وه‌ك عه‌ره‌به‌كان گوته‌نی ( بینضحی والنهار) واته له نێوان شه‌و و ڕۆژدا وا بگۆڕێن .\nئه‌مه‌ریکیه‌کان بۆ هه‌ر هه‌نگاوێكیان ، هه‌زاران حیساب ده‌که‌ن و بۆ كێشه‌یه‌كی هه‌ستیاری وه‌هاش ئه‌و په‌شێمان بوونه‌وه لێی ڕوو بدات . هه‌ندێ جار مرۆڤ كاره‌كه بۆ ئه‌وه لێك ده‌داته‌وه كه ئه‌و كاره‌ی ئه‌مه‌ریكی هه‌ر له سه‌ره‌تا ئه‌و حیسابه‌ی ئێستای بۆ كردووه به مه‌به‌ستی فه‌خ نانه‌وه بۆ ده‌سه‌ڵاتدارانی ئێستای توركی تاوه‌كو له ئاینده به ناچاری بكه‌ونه گفت و گۆ له گه‌ڵ په‌كه‌كه یان لایه‌نی كوردی تر له سه‌ر كێشه‌ی كورد. یان ئه‌وه‌تا ڕێكه‌وتنێكی نهێنی له نێوان په‌كه‌كه‌و ئه‌مه‌ریكا له گۆڕێ بێت له به‌رامبه‌ری ده‌ست هه‌لگرتنی سوپای توركی له هێرش كردنه سه‌ریان ، ئه‌وان واته په‌كه‌كه به ناوی په‌ژاك خۆی له دژی ئێرانیه‌كان ڕێك خا . ئه‌و پرسیارانه‌و پرسیار گه‌لێكی زۆری تر له زهنی هه‌ر مرۆیه‌كی سیاسی خوڵ ده‌خواته‌وه‌و وه‌ڵامی ڕاست و دروستی لێ وه‌ده‌ست ناكه‌وێ .\nسه‌رۆكی ئه‌ركانی سووپا به شه‌ڕه‌ف سوێند بۆ توركه‌كان ده‌خوا كه ئامانجه‌كانی خۆیان پێكاوه‌و به به‌رنامه‌ی خۆیان كشاونه‌ته‌وه نه‌ك له ژێر گوشاری ئه‌مه‌ریكی . پارته به‌ناوعیلمانیه ئاڕاسته كه‌مالیزم و پارته نه‌ته‌وه‌یه‌كان بۆ جاری یه‌كه‌میانه له ژیانیان هێرش بكه‌نه سه‌ر سوپاو به خائین و به‌جی گه‌یاندنی مه‌هامی ئه‌مه‌ریكی و به‌جێ نه‌گه‌یاندنی مه‌هامه‌كانیان بۆ لێدانی په‌كه‌كه باسی لێوه بکه‌ن . دنیز بایكال له لێدوانێكی ته‌له‌فزیۆنی زۆر به توندی هێرش ده‌كاته سه‌ر سووپاو به‌وه باسی ده‌كات كه ئه‌و كشانه‌وه‌یان ڕێك ئه‌و مانایه ده‌گه‌یه‌نێ كه له گه‌ڵ حكومه‌تی ئه‌ردۆگان و ئه‌مه‌ریكیه‌كان ڕێك كه‌وتوون بۆ چاره‌سه‌ری ئاشتیانه‌ی كێشه‌ی كورد و وتووێژكردن له گه‌ڵ په‌كه‌كه . هه‌شن ئه‌و كشانه‌وه‌ی سوپای توركی به‌وه لێك ده‌ده‌نه‌وه كه عه‌قبه‌یه‌كی نوێ له سیاسه‌ته‌كانی توركیا جیا له پێشتر ده‌ست پێ بكات به‌وه‌ی كه سووپا به‌ره‌ی هاوپه‌یمانێتی به ڕه‌زامه‌ندی ئه‌مه‌ریكیه‌كان له پارته عه‌لمانی و كه‌مالیست و نه‌ته‌وه‌یه‌كان گواستبیته‌وه بۆ هاوپه‌یمانی بوون له گه‌ڵ پارتی عه‌داله‌و گه‌شه‌پێدان .\nئه‌گه‌ر مرۆش وا بیر بکاته‌وه به‌وه‌ی ئه‌ردۆگان ده‌ستی هه‌بووه له‌و کشانه‌وه‌یه‌دا له شوێن خۆیه‌تی له به‌ر ؛\nئه‌و شه‌ڕه‌و دریژه کیشانی بمانه‌وێ نه‌مانه‌وێ زیاتر به زیانی پارتی بوژانه‌وه‌و گه‌شه‌پێدانی تورکی ده‌که‌وێته‌وه که به دوایه‌وه پشتگیری فراوانی کورده‌کان له هه‌لبژاردنه‌کان بۆ خۆیان له ده‌ست بده‌ن ، بینیشمان له کاته‌کانی ئه‌نجامدانی ئۆپه‌راسیۆنی سوپا ده‌نگی ناڕه‌زایی کورده‌کان و خۆپیشاندانه‌کانیان له زۆربه‌ی شاروشارۆچکه کوردیه‌کان و ئه‌وروپاو هه‌ندی شوێنی کوردستانی باشوور فراوانیه‌کی ته‌واوی به خۆوه بینی و نوکی تاوانیشیان بۆ ئۆردوگان و پارته‌که‌ی بوو . هه‌لبه‌ته ئه‌ردۆگانیش باش له‌وه ده‌گا که ئه‌و ئۆپڕاسیۆنه له لایه‌ن نه‌یاره‌کانی ئاماده‌کراوه تاوه‌کو ده‌سه‌ڵاتی ئێستای تورکی له ڕێگای دریژه کیشانی بکه‌وێته ناو فه‌خه‌که‌یه‌وه . نابێ ئه‌وه‌ش له بیر خۆمان ببه‌ینه‌وه به دریژه‌کێشانی شه‌ڕو پیکدادان جگه له‌وه‌ی بۆ تورکیا له رووی ئابووریه‌وه پاره‌یه‌کی زۆری تێ ده‌چێ ، زیانه‌کانی له به‌ره‌ی شه‌ڕیش پێیان ده‌که‌وێ ده‌بێته هۆی بیزاری خه‌لکو پلانه‌کانی حکومه‌تیش له مه‌ڕ بوژانه‌وه‌ی وڵات په‌ک ده‌که‌و‌ێ . له لایه‌کی تریشه‌وه پارتی عه‌داله‌و گه‌شه‌پێدان بۆ له‌مه‌و دوا ئه‌و ده‌نگه فراوانانه‌ی کوردیان بۆ مه‌یسه‌ر نابێت . بۆ ده‌سه‌ڵاتی سیاسی ئێستای ئه‌مه‌ریکاش واته کۆماریه‌کان هاتبنه سه‌ر ئه‌و ڕایه که ئه‌و فراوانکردنی ئۆپڕاسیۆنه سه‌ر‌بازیه تورکیه‌یان له سنوره‌کانی هه‌رێمی کوردستان که ده‌کاته ده‌وله‌تی عیڕاق به قازانجی به‌رژه‌وه‌ندیه‌کانیان له به‌ر کۆمه‌ڵه هۆکارێکه‌وه نه‌که‌وێته‌وه ، هه‌ندێکیان له‌وانه ؛ نه‌ته‌وه یه‌ک گرتووه‌کان به بڕیارێکی فه‌ڕمیان دوا به دوای ڕوخانی سه‌دام ، پاراستنی ئاسایشی عیڕاقیان خسته ئه‌ستۆی ئه‌مه‌ریکیه‌کان له حاله‌ه‌تی وه‌هادا بۆ سومعه‌ی ئه‌مه‌ریکی باش ناکه‌ویته‌وه توورکه‌کان به‌و هه‌موو قه‌واره فراوانه‌ی سووپایان ئۆپه‌ڕاسیۆن له ناو خاکی عیڕاق ئه‌نجام بده‌ن ، هه‌رێمی کوردستان به دانپینانی به‌شی هه‌ره زۆری جیهانی به ئارامترین ناوچه‌ی عیڕاق ده‌ژمیردرێ ، له ڕێگای ئۆپه‌راسیۆنی سوپای تورکی ، بمانه‌وێ نه‌مانه‌وێ ئاسایشی ناوچه‌که تێک ده‌چێ و گیرو گرفتی تر بۆ به‌ڕێوه‌به‌رایه‌تی جۆرج ده‌بلیو بۆش دروست ده‌بێ و له ڕێگه‌یه‌وه دیموکراته‌که‌کان ئه‌و هه‌له بۆ پێشبرکێی هه‌لبژاردن ده‌قۆزنه‌وه ، هه‌ر شکستهێنانیکی په‌که‌که ئه‌گه‌ر به‌وه کۆتایی بێت که ئه‌وان قه‌ندیل و سنوره‌کانی هه‌رێمی کوردستان به‌جی بێڵن ، به دوایه‌وه تیڕۆڕستی ئیسلامی به هاوکاری ئێران دێته شوێنیان ، ڕه‌نگه ئه‌مه‌ریکیه‌کان که گلۆپی که‌سکیان بۆ ئۆپه‌راسیۆنی سوپای تورک پی کرد ، وا به میشکیان هاتبیته‌وه که ئۆپه‌راسیۆنه‌که کاتی ده‌بێت و به دوایه‌وه په‌که‌که ناوچه‌که به‌جی دێڵێ، به‌ڵام که زانیبیتیان ده‌رئه‌نجامه‌کان وه‌ه‌ها نه‌که‌وتنه‌وه‌و په‌که‌که به‌رهه‌لستی جوامیرانه‌یان کرد ئه‌وا به‌دیلی گوشاری کشانه‌وه‌ی تورکه‌کانیان به ئه‌نجام گه‌یاند له ترسی ئه‌وه‌ی نه‌وه‌کا به‌ره‌یه‌کی تری شه‌ڕیش له ناوچه‌یه‌کی ئارام دروست بێت .\nبه ڕای من ئه‌گه‌ر بێت و ئه‌و کشانه‌وه کت و پڕیه‌ی سوپای تورکی دیالۆکی سیاسی و چونه پێش له کورده‌کانی لێ بکه‌وێته‌وه ، له لایه‌که‌وه باری سیاسی له به‌رژه‌وه‌ندی ته‌عه‌دودی سیاسی و یه‌کتر ڕه‌تنه‌کردنه‌وه دێته پیشه‌وه له‌میانه‌یدا دۆزی سیاسیانه‌ی کورد له قازانجی په‌که‌که‌و ده‌ته‌په زۆر ده‌چیته پیشه‌وه. له لایه‌کی تریشه‌وه چه‌کی سووپا تا زۆر ڕاده له بن ده‌ستی هێزه‌سیاسیه ڕه‌گه‌زپه‌رستیه تورکه‌کان ده‌رده‌هێنرێ و به هۆشیه‌وه ڕێگاکان له به‌رده‌م ئه‌که‌په ئاواڵه ده‌بێ که به ئاره‌زووی خۆیان هه‌لگێڕو وه‌رگێڕ له ئاڕاسته‌کانی که‌مالیست بکه‌ن و به هۆیه‌وه ئه‌و به‌فره به‌سته‌له‌ک بووه له‌مێژه‌ی تورکی بتوێنه‌وه به ئاڕاسته‌ی کرانه‌وه به‌رامبه‌ر به ناوه‌وه‌و ده‌ره‌وه‌و کۆتایی به‌و ڕاله‌خۆبوونه له زێده‌به‌ده‌ره‌ی تورکه‌که‌کان بێنن .\nPrevious فه‌خۆ…هه‌ندرێن حه‌مه‌ده‌مین\nNext عومەر فەتاح مۆبایلەکەى داخراوە…. عەزیز ڕەئووف


بۆ ئه‌م مه‌به‌سته چه‌ندین شێواز به‌كار دێ كه من یه‌كێكی ئاسان هه‌ڵده‌بژێرم. دیاره ئێستا پرۆگرامی وا هه‌یه كه ئه‌م كاره ده‌كا. به‌ڵام هه‌رجۆرێك بێ خراپ نییه ئه‌م شیوازه‌ش فێر بین.\nسه‌ره‌تا ئه‌و وێنانه‌ی كه ده‌مانه‌وێ بیانجووڵینینه‌وه، ئاماده ده‌كه‌ین یان له پرۆگرامێكی وه‌ك فۆتۆشۆپدا وێنه‌كان ساز ده‌كه‌ین. ده‌نا ئه‌گه‌ر وێنه‌كانیش پێشتر له شوێنیكی تره‌وه قه‌رز كراون و ئاماده بن، هێنده گرنگ نییه. ته‌نیا شتێك كه له‌م كاره‌دا گرنگیی هه‌یه، ئه‌وه‌یه كه ده‌بێ وێنه‌كان به فۆرماتیGif ڕاگیرابن.\nئێستا وای دابنێین كه وێنه‌كان ئاماده كراون و له فایلێكدا ڕاگیراون.\nئێستا پرۆگرامی Adobe ImageReady ده‌كه‌ینه‌وه. ئینجا به مشكه‌كه ده‌چینه سه‌ر File/import/folder/Folder as Frames و وێنه‌كان له كوێدا ڕاگیراون، دیارییان ده‌كه‌ین و ئه‌وجار Okی لێده‌ده‌ی. كه ئه‌م كاره‌ت ئه‌نجام دا ئه‌وكات له Adobe ImageReady دا به ڕاده‌ی وێنه‌كان، چوارچێوه (frame)ت بۆ ده‌كرێته‌وه.\nئه‌م پرۆگرامه له سه‌ره‌تادا بۆ هه‌ر چوارچێوه (frame)ێك كاتێكی داناوه و هه‌ر ئه‌م كاته‌یه بڕیار له‌سه‌ر ماوه‌ی گۆڕینی وێنه‌كان ده‌دا، ده‌بێ ئه‌وه‌ش بڵێم كه خۆی ئۆتومات كاته‌كه‌ی له‌سه‌ر 0٠sec داناوه واته وێنه‌كان به مه‌ودایه‌كی بێ پسانه‌وه به‌دوای یه‌كه‌دا دێن. ئێمه ده‌توانین ئه‌م كاته به دڵخوازی خۆمان بگۆڕین، ئه‌ویش به‌م شێوه‌یه ده‌كرێ.\nله بن هه‌ر "فره‌یم"ێكدا له ته‌نیشت ئه‌وێی كه خۆی " 0٠sec"ی داناوه، دوكمه‌یه‌كی چووكه (له دوگمه‌ی لێده‌ری تۆماركه‌ر recorder player ده‌چێ به‌ڵام سه‌ری له خواره‌وه‌یه) هه‌یه.\nئه‌گه‌ر به مشكه‌كه ڕاست كلیك له‌سه‌ری بكه‌ین، لیسته‌یه‌كمان بۆ ده‌كرێته‌وه و له‌و لیسته‌دا چه‌ند ئالترناتیڤی دیكه پێشنیار كراون، به‌ڵام  ده‌توانی به كه‌یفی خۆت مه‌ودای نێوان گۆڕینی وێنه‌كان دیاری بكه‌یت.\nكه ئه‌م كارانه‌ی سه‌ره‌وه‌مان كرد، ئینجا دوگمه‌ی (لێده‌ر player)ه‌كه كه له بن چوارچێوه (frame)ه‌كانه‌وه‌یه لێده‌ده‌ێن و چاو له جووڵانه‌وه و گۆڕانكارییه‌كان ده‌كه‌ین و ئه‌گه‌ر به دڵمان بوو ئه‌وا پاشه‌كه‌وتیان ده‌كه‌ین. ده‌نا مه‌ودای كاته‌كه ده‌گۆڕین بۆ دڵخوازی خۆمان.\nئێستا وای دابنێن كه گۆڕانكاری و جووڵانه‌وه‌ی وێنه‌كانمان به دڵه. ده‌بێ بۆ ڕاگرتنی ئه‌م وێنه‌یه كه تازه چاكمان كردووه، بڕۆین له سه‌ره‌وه و بن "File" دا ئالترناتیڤی "Save Optimized" هه‌ڵبژێرین. دوای ئه‌م كاره، چوارچێوه‌یه‌كمان بۆ ده‌كرێته‌وه كه سێ شوێنی بۆ گۆڕانكاری تێدایه، ئێمه له شوێنی یه‌كه‌مدا ناوی وێنه‌كه ده‌نووسین، له شوێنی دووه‌مدا "(Images Only (gif" (دیاره بۆ خۆی ئه‌مه‌یان پێشنیار ده‌كا) و له سێیه‌میشدا هیچ نانووسین و وه‌ك خۆی ده‌یهێڵینه‌وه و ئینجا "Save" لێده‌ده‌ین.\nئێستا وێنه‌كه‌مان ئاماده‌یه و ده‌توانین له "Internet Explorer " دا بیبینین.\nسیستمه‌كه‌ت له FATه‌وه بگۆڕه بۆ NTFS.


ئێران هه‌ڕه‌شه‌ی به ئامانجكردنی پێگه‌كانی ئه‌مه‌ریكا له ناوچه‌كه ده‌كات\nسەرەتا › كوردستان 24 › ئێران هه‌ڕه‌شه‌ی به ئامانجكردنی پێگه‌كانی ئه‌مه‌ریكا له ناوچه‌كه ده‌كات\n2019/08/06 | 20:30\nعه‌لی لاریجانی، سه‌رۆكی ئه‌نجوومه‌نی شوورای ئێران هه‌ڕه‌شه‌ی ئه‌وه ده‌كات، هه‌ر دوژمنكارییه‌ك بۆ سه‌ر ئێران، هێزه‌كانیان ته‌واوی بنكه سه‌ربازییه‌كانی ئه‌مه‌ریكا له ناوچه‌كه ده‌كه‌نه ئامانج و دووپاتیش ده‌كاته‌وه، بنكه سه‌ربازییه‌كانی ئه‌مه‌ریكا له ناوچه‌كه له ریزی پێشه‌وه‌ی ئه‌و پاڵێوراوانه‌ن كه بۆ به ئامانجكردنی هێزه‌كانی ئێران ده‌ستنیشانكراون.\nبه‌گوێره‌ی ئاژانسی فارس نیوزی ئێرانی، ئه‌م قسانه‌ی لاریجانی له گوته‌یه‌كدا له رێوڕه‌سمێكی رێزگرتن له رۆژنامه‌نووسانی ئێراندا هاتوون و گوتی: "پێویسته چاره‌سه‌رێك بۆ ئه‌گه‌ری هه‌ر رێككارێكی ئه‌مه‌ریكا له ناوچه‌كه دیاری بكه‌ین، كه له‌وانه‌یه ئه‌و رێككارانه ته‌نیا بۆردومانكردن بێت، هاوكات ئه‌گه‌ری ئه‌وه هه‌یه ئیسرائیلیش چه‌ند رێككارێك له دژی ئێران بگرێته‌به‌ر".\nئاماژه‌ی به‌وه‌شدا، "وه‌ڵامی ئێران بۆ هه‌موو ئه‌و لایه‌نانه‌ی ده‌ستیان له هه‌وڵه‌كانی هێرشكردنه سه‌ر ئێران هه‌یه ئه‌وه‌یه، ته‌واوی ئه‌و بنكه سه‌ربازییانه ده‌كاته ئامانج، كه هێزه‌كانی ئه‌مه‌ریكای تێدا كۆ كراونه‌ته‌وه، له‌وانه‌شه له‌و وه‌ڵامدانه‌وه‌ی ئێران، ئه‌و بنكه سه‌ربازییانه زیانی زۆر قه‌باره گه‌وره‌یان به‌ر بكه‌وێت، بۆیه ده‌بێت دوژمنان به‌شی ئه‌وه بزانن كه خۆیان نه‌خه‌نه ناو ئه‌و سه‌ركێشییه‌وه".\nلاریجانی له به‌رده‌وامی گوته‌كانیدا گوتی: "ئه‌گه‌ری ئه‌وه هه‌یه ئه‌مریكا و ته‌واوی نه‌یارانی كۆماری ئیسلامی هه‌وڵ بۆ نانه‌وه‌ی ئاژاوه و شێواندنی ئاسایشی هه‌ندێك ناوچه‌ی وڵاته‌كه‌مان بده‌ن، به‌ڵام گومانی تێدا نییه كه رێككاره‌كانیان دژی تاران بۆ چوونه ناو جه‌نگ نییه".\nسه‌رۆكی ئه‌نجوومه‌نی شوورای كۆماری ئیسلامی دووپاتیكرده‌وه، "نه‌یارانمان هه‌وڵ ده‌ده‌ن كۆسپ بخه‌نه به‌رده‌م گه‌شه‌ی ئابووری ئێران، چونكه ده‌زانن ئێران هێزێكی تۆكمه‌یه له ناوچه‌كه و رێگه له پێشكه‌وتنه‌كانی ئه‌وان ده‌گرێت، ئه‌وان له خه‌یاڵدا ده‌ژین".\nروونیشیكرده‌وه، هه‌وڵێكی دیكه‌ی ئه‌مه‌ریكییه‌كان ئه‌وه‌یه، كه رێككاره‌كانیان له دژی ئێران چڕتر بكه‌نه‌وه، له‌وانه‌ش هه‌وڵدان بۆ ئه‌وه‌ی هه‌نارده‌ی نه‌وتی ئێران بگه‌یه‌ننه ئاستی سفر.\nگوتیشی: یه‌كێك له هه‌نگاوه‌كانی دیكه‌ی دوژمنان له دژی ئێران، درووستكردنی جۆرێك له ترس و نیگه‌رانییه لای وڵاتان، بۆ ئه‌وه‌ی ئاڵوگۆڕی بازرگانی له‌گه‌ڵ ئێران راگرن و ده‌یانه‌وێت به فڕوفێڵه‌كانیان دۆخێكی مه‌ترسیداری ئه‌منی و سیاسی له نێوان وڵاتانی ناوچه‌كه بخولقێنن.\nئه‌مه له‌كاتێكدایه، به‌ر له دوو رۆژ له دیدارێكیدا له‌گه‌ڵ یه‌حیا ره‌حیم سه‌فه‌وی، راوێژكاری فه‌رمانده‌ی باڵای كاروباری سه‌ربازی ئێران له تاران، نه‌سر شه‌مه‌ری، وته‌بێژی گروپی نوجه‌بای سه‌ر به حه‌شدی شه‌عبی زانیاری له‌سه‌ر ته‌واوی بنكه سه‌ربازییه‌كانی ئه‌مه‌ریكا له عێراق بۆ ئێران ئاشكرایكرد و گوتی: "بنكه سه‌ربازییه‌كانی ئه‌مریكا له عێراق چالاكی به‌رچاو ئه‌نجام ده‌ده‌ن..\nچه‌ند وێنه‌یه‌كمان له‌به‌رده‌سته، پشتڕاستی ده‌كه‌نه‌وه كه هێزه‌كانی ئه‌مریكا چه‌ك به داعش ده‌ده‌ن".\nشه‌مه‌ری گوتیش: "ئه‌مه‌ریكا 11 بنكه‌ی سه‌ربازی له عێراق هه‌یه و ژماره‌ی ئه‌و سه‌ربازانه‌ش كه له‌و بنكانه‌دا هه‌ن، 11 هه‌زار سه‌ربازه".


دەستگیرنەکردنى تۆمەتبارەکان جێگەى گومانە، – ته‌ڤگه‌ر\nسەرەکی/پرسی رۆژ/دەستگیرنەکردنى تۆمەتبارەکان جێگەى گومانە،\nتیمی پارێزەرانی دۆسیەی هونەرمەند جوانرۆی باڵەبان چەند وردەکارییەک لە دۆسییەکەیدا بۆ ڕای گشتی لە کۆنگرەیەکی ڕۆژنامەنوسیدا ئاشکرادەکەن.\nئەمڕۆ چوارشەممە ١/٩/٢٠٢١ لە شاری کۆیە لە کۆنگرەیەکى رۆژنامەنوسىدا پارێزەر نەریمان ئەحمەد لەگەڵ کەسوکارى جوانڕۆ، پۆلیسى دێگەڵەىان تۆمەتبارکرد بەوەى بکوژانى جوانڕۆ دەستگیرناکات، لەکاتێکدا تەواوى ناو و ناونیشانیان رادەستکردون.\nئاماژەی بەوەشکردوە”دەستگیرنەکردنى تۆمەتبارەکان جێگەى گومانە، تۆمەتبارەکان سەر بە دەزگایەکى ئەمنى باڵان و لەهەولێر دەوام دەکەن”.\nنەریمان ئەحمەد دەشڵێت” ئەو دەنگۆیانەش رەت دەکەینەوە کە باس لەوە دەکەن جوانڕۆ لەسەر کێشەى کۆمەڵایەتى کوژرابێت و دەڵێت جوانڕۆ لەرووداوێکى زۆر گومانایدا تیرۆرکراوە.\nشایەنی باسە هونەرمەند جوانڕۆى باڵەبان کە ئەندامى تیپی جوقی سەربازی وەزارەتی پێشمەرگە بوو لە سنورى هەولێر لە 22ى حوزەیرانى 2021، تەرمەکەی بەخنکێنراوى دۆزرایەوە و تائێستا هۆکارى خنکاندنى لەلایەن پۆلیسەوە ئاشکرانەکراوە.


تورکیا ناهیڵێت کورد لە رۆژئاوا ئاشت ببنەوە |\nHome ڕاپۆرت تورکیا ناهیڵێت کورد لە رۆژئاوا ئاشت ببنەوە\nپەیەدە و ئەنەکەسە لەسەر پرسە گشتییەکان کۆکن\nلە کۆبوونەوەکانی پەیەدە و ئەنەکەسە تا ئێستا تەنها پرسە گشتییەکان باس کراون و هەردوولاشیان دەڵێن لەسەر ئەو پرسانە کۆکن، بەڵام تورکیا دەستوەردان لە کۆبوونەوەکان دەکات و بە پێی ئەو زانیارییانەی “ئاژانس” لە سەرچاوەیەکی ئاگادارەوە وەری گرتوون، لەم دواییانەدا تورکیا بانگهێشتی ژمارەیەک لە سەرکردەکانی ئەنەکەسەی کردووە و پێی ڕاگەیاندوون ئەگەر لەگەڵ پەیەدە ڕێک بکەون ئەوا دەبێت لە ئۆپۆزسیۆنی سوریا بچنە دەرەوە و وەک پەیەدە سەیریان دەکرێت.\nمانگی شوباتی ئەمساڵ مەزڵوم کۆبانێ، فەرماندەی هێزەکانی سوریای دیموکرات دەستپێشخەرییەکی ڕاگەیاند بۆ چارەسەرکردنی کێشەی نێوان لایەنە کوردییەکانی ڕۆژئاوای کوردستان بەتایبەت پارتی یەکێتیی دیموکرات “پەیەدە” و ئەنجوومەنی نیشتیمانیی کورد لە سوریا “ئەنەکەسە”، دواتر هەردوو لایەنی ناکۆک بەدەم دەستپێشخەرییەکەوە چوون و ژمارەیەک دیدار و کۆبوونەوەیان ئەنجام دا.\nدواین کۆبوونەوەی ئەو دوو لایەنە ناکۆکە ڕۆژی ١٧ی مانگی ڕابردوو بوو کە بە نێوەندگیریی مەزڵوم کۆبانێ و نوێنەری ئەمەریکا لە شاری حەسەکەی ڕۆژئاوای کوردستان بەڕێوە چوو، دواتر هەردوولا لەسەر چەند خاڵێک ڕێککەوتن کە سەرەکیترینیان ئەوە بوو ڕێککەوتنی دهۆکی ساڵی ٢٠١٤ دەکەنە بنەمای ئەو گفتوگۆیانە.\nلەو کۆبوونەوەیەو لە کۆبوونەوەکانی چەند مانگی ڕابردووش ئەو دوو لایەنە ناکۆکە لەسەر پرسە گشتییەکانی وەک داهاتووی سوریا و سیستمی سیاسیی سوریا و پرسی دیموکراسی و چەند پرسێکی گشتی کۆک بوون.\nئاڵدار خەلیل، نوێنەری ئەنجوومەنی نیشتیمانی کورد بۆ گفتوگۆ لەگەڵ ئەنەکەسە بە “ئاژانس”ی ڕاگەیاند: “بەیەکەوە کۆبوونەوەیەکی ڕاشکاو و گرنگمان کرد، تەوەری ئەو شتانەمان باس کرد کە دەبێت لە داهاتوودا لەسەریان ڕێک بکەوین، ئەوانیش پرسی بەشدارییە لە ئیدارەی خۆسەر، پرسی سەربازییە، پرسی سیاسییە، بۆ هەریەکە لەوانە پڕۆژە و گفتوگۆی لەسەر ئامادە دەکرێت و ڕێککەوتنی دهۆکیش دەکەین بە بنەمای ڕێککەوتن.”\nخەلیل جەخت دەکاتەوە، هەرچی هەبووە کردوویانە بۆ ئەوەی بگەنە ڕێککەوتن و هیچ بەربەست و لەمپەرێکیان نەهێشتووە بۆ گفتوگۆکردن لەگەڵ ئەنەکەسە، جەختیش دەکاتەوە بە دڵ و گیان کار بۆ یەکێتیی کوردان دەکەن.\nلەم مانگەدا پەیەدە و ٢٤ پارتەکەی دیکە هاوپەیمانێتییەکیان پێک هێنا بەناوی “ئەنجوومەنی نیشتیمانی کوردان” تاکو بەیەکەوە گفتوگۆ لەگەڵ ئەنەکەسە بکەن، واتە ناوەکەی پێشوو کە تەڤدەم بوو هەڵوەشایەوە و ئێستا ئەو ئەنجوومەنە نوێنەرایەتیی کیانی سیاسییی ڕۆژئاوا دەکات و ئاڵدار خەلیل نوێنەری ئەو ئەنجوومەنەیە بۆ گفتوگۆکردن لەگەڵ ئەنەکەسە.\nبەرپرسێکی باڵای پەیەدە کە لەبەر ڕەوتی گفتوگۆکان نەیویست ناوی ئاشکرا بکرێت بە “ئاژانس”ی ڕاگەیاند: دەوڵەتی تورکیا دەستوەردان لە گفتوگۆکاندا دەکات و ناهێڵێت کوردانی ڕۆژئاوا بگەنە یەک، بەڵام ئێمە دەبێت ئەو سیناریۆیانە تێک بشکێنین و لەپێناو گەلی خۆمان بڕیاری یەکێتیی کوردان بدەین.\nبەرپرسەکەی پەیەدە ئاشکراشی کرد کە تورکیا لە ڕێگەی هەندێ سەرکردەی ئەنەکەسە هەوڵ دەدەن شکست بە گفتوگۆکانیان بێنن بەو هۆیەشەوە ماوەیەک بوو گفتوگۆکان ڕاگیرا بوون و ئەنەکەسە مەرجی بۆ دانوستانەکان دەهێنایە پێشەوە، بەڵام جارێکی تر دەستیان پێ کردووەتەوە.\nمانگی نیسانی ئەمساڵ تەڤدەم و ئیدارەی خۆسەر گەیشتنە ڕێککەوتنی کۆتایی بۆ کردنەوەی ئۆفیس و بارەگاکانیان لە ڕۆژئاوای کوردستان کە ژمارەیان ٥٠ ئۆفیس دەبێت و ماوەی چەند ساڵێکە لە لایەن هێزە ئەمنییەکانی ڕۆژئاوای کوردستانەوە بە هۆکار و بیانووی جیاجیا داخراون.\nبە پێی ئەو زانیارییانەی “ئاژانس” لە سەرچاوەیەکی ئاگادارەوە وەری گرتوون، لەم دواییانەدا تورکیا بانگهێشتی ژمارەیەک لە سەرکردەکانی ئەنەکەسەی کردووە و پێی ڕاگەیاندوون ئەگەر لەگەڵ پەیەدە ڕێک بکەون ئەوا دەبێت لە ئۆپۆزسیۆنی سوریا بچنە دەرەوە و وەک پەیەدە سەیریان دەکرێت.\nهەفتەی ڕابردوو مەزڵوم کۆبانێ، فەرماندەی هێزەکانی هەسەدە ڕایگەیاند، کە هەندێ لایەنی دەرەکی ناهێڵن کورد بگەنە یەک و ڕێک بکەون بۆ ئەوەی ناکۆکی لەنێوان کورد بەردەوام بێت، هەروەها جەختی کردەوە کە ئەو وڵاتانە دەستوەردان لە ڕەوتی گفتوگۆکانی نێوان کورددا دەکەن.\nلە بەرامبەردا ئەنەکەسە ئەو دەنگۆیانە ڕەت دەکاتەوە کە باس لە کاریگەریی تورکیا دەکەن لەسەر ئەنەکەسە و ڕایدەگەیەنێت؛ ئەوان بە جددییەتەوە لە گفتوگۆکاندا چوونەتە پێشەوە.\nنەواف حەسەن ڕەشید، ئەندامی ئەنجوومەنی نیشتیمانی کورد “ئەنەکەسە” بە “ئاژانس”ی ڕاگەیاند: دۆخی ئێستای کورد بە گشتی و ڕۆژئاوا بەتایبەتی پێویستە بەیەکەوە بین و ڕێک بکەوین، ئێمە جددین لە چارەسەرکردنی کێشەکان ئەوەش تا ئێستا لە لایەنی بەرامبەر دەرکەوتووە جددین.\nئەندامەکەی ئەنەکەسە باس لەوەش دەکات، لە گفتوگۆکانی داهاتوویاندا دەچنە ناو وردەکاریی پرسەکانەوە و هەوڵ دەدەن ڕێککەوتن لەسەر کۆی پرسەکان بکەن، پێشی وایە هەرچەندە ناکۆکییەکان قووڵیش بن، بەڵام بە گفتوگۆ دەتوانرێت چارەسەریان بکرێت بەو مەرجەی هەر لایە و کەمێک سازش لەسەر داواکارییەکانی خۆی بکات.\nگرنگترین ئەو پرسانەی کە چەند ساڵە ناکۆکی لەنێوان ئەو دوو لایەنە ناکۆکەی ڕۆژئاوادا هەن لە کۆبوونەوەکانی داهاتوو گفتوگۆی لەسەر دەکەن بریتین لە پرسی بەشداریکردن لە بەڕێوەبردنی ڕۆژئاوا، پرسی سەربازی، هەروەها پرسی چۆنێتیی مامەڵەکردن لەگەڵ پێکهاتەکانی ڕۆژئاوا، گفتوگۆکردن لەگەڵ ڕژێم، پرسی پەکەکە، پرسی ئۆپۆزسیۆنی سوریا لەگەڵ چەند پرسێکی دیکەدا.\nئەحمەد ئیراهیم خەلۆ، کەسایەتیی سیاسیی سەربەخۆی ڕۆژئاوای کوردستان، دەڵێت، ناکۆکییەکانی نێوان پەیەدە و ئەنەکەسە ئاسان چارەسەر دەکرێن، بەڵام هەندێ لایەنی دەرەوەی ئەوان ناهێڵن گفتوگۆکانیان سەرکەوتوو بن و دەستوەردانی تێدا دەکەن و مەرج دەسەپەێنن بەسەریاندا.\nئەو کەسایەتییە سیاسییەی ڕۆژئاوا بە “ئاژانس”ی وت: “ئەمجارە مەزڵوم عەبدی و ئەمەریکا لە بەیندان پەیەدە و ئەنەکەسە دەرفەتی باشیان هەیە بۆ ڕێککەوتن، من پێم وایە دەگەنە ڕێککەوتن، بەڵام جێبەجێ ناکرێت، چونکە ئەنەکەسە ئیرادەی بڕیاردانی لای خۆی نییە، لە ئەرزی واقیع ئەو شتانە قبووڵ ناکات کە ئێستا هەن.”\nعەبدولستار مەجید: ناچارین ئاو لە خوارووی عێراق بگرینەوە


خاوه‌ن پشكه‌كان: شاسوار چاڤی لاند سووك ده‌كات\nیاداشتێكیان داوه‌ته شاسوار عه‌بدولواحید و داواكاری گشتی\nخاوه‌ن پشكه‌كانی چاڤی لاند ناڕه‌زایه‌تییان به‌رانبه‌ر بوونی كامێرای چاودێری له "پڕۆژه‌ی گه‌شتیاریی چاڤی لاند" به‌رز كردووه‌ته‌وه و له‌پێناو له‌كه‌دارنه‌بوونی پڕۆژه‌كه، داوای ڕوونكردنه‌وه‌یان له داواكاری گشتیی سلێمانی و شاسوار عه‌بدولواحید كردووه.\n"چاڤی لاند" له‌گه‌ڵ دروستكردنیدا خه‌ڵكێكی زۆر وه‌ك خاوه‌ن پشك به‌شدارییان تێدا كردووه، له‌گه‌ڵ ناڕه‌زایه‌تییه به‌رده‌وامه‌كانی ئه‌و خاوه‌ن پشكانه به‌وه‌ی قازانجی پڕۆژه‌كه‌یان وه‌رنه‌گرتووه، ئێسته مه‌ترسیی كامێرای چاودێری له‌ناو چاڤی لاند و كابینه‌كانیدا ئه‌و پڕۆژه گه‌شتیارییه‌ی چۆڵ كردووه، ئه‌وه‌ش خاوه‌ن پشكه‌كانی نیگه‌ران كردووه.\nناڕه‌زایه‌تییه‌كه له‌وه‌وه سه‌رچاوه‌ی گرتووه كه خاوه‌ن پشكه‌كان پڕۆژه‌كه به‌هی خۆیان ده‌زانن و ده‌ڵێن، "نه شاسوار عه‌بدولواحید و نه هیچ كه‌سێكی تر مافی شكاندنی شكۆی ئه‌و پڕۆژه‌یه‌ی نییه".\nئه‌حمه‌د كه‌ریم /٤٢ ساڵ/ یه‌كێك له نوێنه‌رانی خاوه‌ن پشكه‌كانی چاڤی لاند به"وشه"ـی ڕاگه‌یاند، ئه‌و پڕۆژه‌یه به پاره‌ی خاوه‌ن پشكه‌كان دروست كراوه، بۆیه قبووڵی ناكه‌ین به كامێرای چاودێری ئه‌و پڕۆژه‌یه بشكێنرێت، ئه‌گه‌ر دڵنیا بین شتی وا هه‌یه، ئه‌وا خۆمان دیوار دیوار و كابینه كابینه هه‌مووی ده‌پشكنین و ئه‌و كامێرانه ناهێڵین.\nبه‌پێی زانیارییه‌كانی به‌رده‌ست "وشه" له پڕۆژه‌ی چاڤی لانددا زیاتر له 10 هه‌زار پشك فرۆشراوه.\nكه‌ریم گوتی، "بوونی كامێرای چاودێری ئه‌و پڕۆژه‌یه ده‌شكێنێت، خه‌ڵك له‌به‌ر ئابڕوو و نامووسی خۆی له‌به‌رچاوی ده‌كه‌وێت، ته‌نانه‌ت نایه‌ت بۆ یارییه‌كانیش، ئه‌وه‌ش له زیانی هه‌موو خاوه‌ن پشكه‌كانه، بۆیه پێمان قبووڵ ناكرێت."\nئاشكرابوونی كامێرای چاودێری و تۆماری كاته تایبه‌ته‌كانی خه‌ڵك دوای ته‌قینه‌وه‌ی ناكۆكییه‌كانی نه‌وه‌ی نوێ هات كه شاسوار عه‌بدولواحید سه‌رۆكایه‌تیی ده‌كات، كاتێك شادی نه‌وزاد په‌رله‌مانتاری ئه‌و حزبه رای گه‌یاند كه هه‌ڕه‌شه‌ی بڵاوكردنه‌وه‌ی گرته‌ی ڕووتی لێ كراوه. گوتی "ئه‌وانه‌ی چوونه‌ته كابینه‌كانی چاڤی لاند و گوندی ئه‌ڵمانی ته‌سویر كراون". دواتر ئاسایش ددان پێدانانی گرووپێكی سه‌ربه شاسوار عه‌بدولواحیدی بڵاو كرده‌وه كه ئه‌و ڕاستییه‌یان ددان پێدا نا.\nهه‌موو ساڵێك و له وه‌رزی به‌هار و گه‌رمادا، چاڤی لاند یه‌كێك بووه له پڕۆژه قه‌ره‌باڵغه‌كان، به‌ڵام ئێسته به‌هۆی ئه‌و ده‌نگۆیانه‌وه چۆڵییه‌كی زۆر به‌و پڕۆژه‌یه‌وه دیاره و خاوه‌ن پشكه‌كان ئۆباڵه‌كه‌ی ده‌خه‌نه ئه‌ستۆی شاسوار عه‌بدولواحید.\nئیحسان قادر /٤٥ ساڵ/ خاوه‌ن پشك له چاڤی لاند به"وشه"ـی گوت، "شاسوار عه‌بدولواحید هه‌ر به‌وه‌وه نه‌وه‌ستا كه پاره‌ی ئه‌و خه‌ڵكه‌ی وه‌رگرتووه و تا ئێسته كه‌س دینارێكی قازانج وه‌رنه‌گرتووه، ئه‌مجاره‌یان به ئیشه پیسه‌كانی خه‌ریكه پڕۆژه‌كه‌یش له پێش چاوی خه‌ڵك ده‌شكێنێت و چیتر كه‌س ناچێته ئه‌وێ".\nئاماژه‌ی دا، "ئه‌مجاره هه‌موو خاوه‌ن پشكه‌كان به‌ڵێنمان داوه هه‌موو شتێك له‌گه‌ڵ شاسواردا یه‌كلا بكه‌ینه‌وه و چیتر ئاماده نین ئێمه دروستكه‌ری ئه‌و پڕۆژه‌یه بین، ئه‌ویش داهاته‌كه‌ی بخوات و سه‌ره‌ڕای ئه‌وه‌ش له‌پێناو مه‌رامه سیاسییه‌كانی، پڕۆژه‌كه له‌به‌رچاوی خه‌ڵ سووك بكات."\nبه‌پێی زانیارییه‌كانی "وشه"، خاوه‌ن پشكه‌كانی چاڤی لاند دوو یاداشتیان نووسیوه و دانه‌یه‌كیان ئاراسته‌ی شاسوار عه‌بدولواحید كردووه و تێیدا داوایان كردووه له‌ناو چاڤی لانده‌وه ڕوونكردنه‌وه بۆ خه‌ڵك بدات، ئه‌گه‌ر شته‌كه ڕاسته داوای لێبوردن بكات و ئه‌گه‌ر واش نییه دڵنیاییه‌ك بدات كه خه‌ڵك بڕوای پێ بكه‌ن.\nهاوكات یاداشتێكی تریان داوه‌ته داواكاری گشتیی سلێمانی و داوا ده‌كه‌ن هه‌رچی زووه دۆسیه‌ی بوون و نه‌بوونی كامێرای چاودێری له چاڤی لاند یه‌كلا بكه‌نه‌وه، تا هاووڵاتییان به تایبه‌ت كه ئێسته وه‌زری هاتنه ده‌ره‌وه‌یه، پڕۆژه‌كه‌یان لێ نه‌بێته شوێنێكی مه‌ترسیدار و ئه‌وانیش وه‌ك خاوه‌ن پشكه‌كان زیانمه‌ند بن.\nبه‌ڵام تا ئێسته له هیچ لایه‌كیانه‌وه وه‌ڵامیان وه‌رنه‌گرتووه.\n"وشه" پێوه‌ندی كرد به ئارام سه‌عید به‌ڕێوه‌به‌ری ڕێپێدراوی چاڤی لاند، به‌ڵام گوتی "ده‌ستم له نه‌وه‌ی نوێ كێشاوه‌ته‌وه و ئاماده‌ی هیچ لێدوانێك نیم".


هەیوانی بەرهەتاو - ژنەفتن\nلە نۆروێژییەوە: ئیسماعیل ئیسماعیل زادە\n7ی ئازار، 2022|چیرۆک\nئه‌مە دیمه‌نێکی دیکه‌یه. سه‌فه‌رێکی ته‌واو جیاوازه. بووسه‌که‌ش جۆرێکی دیکه‌یه. هەڵبەت هێندێک شت هەن کە قەت لەبیری ناچنەوە، زۆر بە جوانیی لەبیری دەمێنێت که ئەم سەفەرە چۆناوچۆن دەبێت. قەت قەت لەبیری ناچێتەوە. ئەو تەنیا کچۆڵه‌یه‌ک بوو. کچۆڵه‌یه‌کی بچووک به‌ڵام بوێر له‌سه‌ر کوشنێکی تایبه‌ت به خۆی له‌ناو بووسێکی قه‌ره‌باڵغدا. دایکی له دواودواوه دانیشتبوو، به‌ڵام ئەم ده‌بوو له پێشه‌وه دابنیشێت، ڕێک لە بەر ده‌رکه‌که‌ی پێش پێشه‌وه. بە تایبەتی لە بووسەکاندا. ته‌نیا ئه‌و کوشنه تاک بوو. ئه‌وانی تر هه‌موو جووت بوون. باوکی به پێوه بوو. له ناوه‌ڕاستی بووسه‌که‌دا ڕاوه‌ستابوو و ده‌ستی لەو ئه‌ڵقه‌یه توند کردبوو که له بنمیچی بووسه‌که‌وه شۆڕ بووبووه. یان شیش بوو؟ چاک له‌بیری نەماوە، به‌ڵام سه‌رقۆڵه سپییه‌کانی له بیرە. یەکێک لە سه‌رقۆڵە سپییەکان لە گشتیان تایبەتترە، لە کاتی ئاوڕدانەوەدا ئەم سەرقۆڵە سەرنجی ڕاکێشابوو. به ڕێکه‌وت باسک و ده‌ستی ئه‌وی دیت کە توندی کردبوون بۆ ئه‌وه‌ی له کاتی ئه‌وشانه‌وشانکردن و وه‌رسووڕانی بووسه‌که له جاده‌که‌دا نەکەوێت. ترووسکه‌ی دوگمه‌یه‌ک لە چاوی دا کە به بن قۆڵی چاکه‌تە ڕه‌شه‌کەیەوه بوو. جاری وا بوو له‌وێ بوو و جاری واش بوو که ئاوڕی ده‌داوه لەوێ نەمابوو. هه‌روه‌ها دایکیشی چووبوو، جا بە باوشێک قژی لوولەوە، به‌و چڕوچاو و دەم و لووتەیه‌وه! ئه‌م پێی وابوو ئه‌وان دابه‌زیون. دەرکەیەکیش له دواوه‌ی بووسه‌که هەبوو. ئه‌وان له بیریان چووبۆوە که ئەم لە پێشەوە دانیشتووە، له بیریان چووبووەوە که ئه‌میان له‌گه‌ڵه و پێش ئه‌وه‌ی بێنە لای، دابه‌زیون. بووسه‌کە ئاخندراوه، پاڵەپەستۆیەکە هەر نەبێتەوە. کەس کەسی لەبیر نامێنێت. شتێکی سەیر نییە ئەگەر کەسیك وای بەسەر بێت. زۆر شەکەت بوو، نەیدەویست خه‌وی لێ بەکەوێت، به‌ڵام خۆی بۆ ڕانه‌ده‌گیرا. پاکه‌تێکی پلاستیکی به ده‌سته‌وه بوو بۆ ئەوەی هێڵنج بدات و تێیدا بڕشێته‌وه. به‌ڵام نه‌ڕشاوه، خه‌وی لێکه‌وت، خه‌و بردییه‌وه و پاکه‌ته‌که به‌ربووهوە. وه‌خه‌به‌ر هاته‌وه، چاوی ڕەشکەوپێشکەی دەکرد، دایک و باوکی نەدەدیت. ئەوان دیار نەبوون.\nپێشتر لەناو سەیارەدا دڵی تێکەڵ دەهات. زۆر جار وای لێ دەهات. به‌ڵام ئه‌م جاره‌یان نه‌ڕشاوه. ڕێک لەو کاتەدا کە له‌سه‌ر کوشنه‌که دایان نیشاند پێیان کوت کە زۆر زیرەکە. پێکوتبوون – مه‌ڕۆن! به‌ڵام ئه‌وان گوێیان لێ نه‌بوو. – بژی کچی زیرەک، وایانکوت.\nئه‌م جاره‌یان به ته‌نیا سه‌فه‌ر دەکا. جانتاکه‌ی خستۆتە شوێنی تایبەت بە بار، جانتا بچووکه‌که‌شی لە سەرەوە داناوە.\nپڕ نەبووە. زۆری ماوه پڕ بێت. کوشنەکەی پەنای بەتاڵە. چاکه‌ته‌که‌ی لەوێ داناوە. جوان قەدی کرد و لە پەنای جانتاکەی شانی دانا.\nگه‌رمه به‌ڵام زۆر نا، ڕه‌نگه هێدی هێدی گه‌رمتر بێت، هێشتا زووه. زووه، به‌ڵام ته‌مومژ نییه، ئاسمان ساوه.\nلەسەرخۆیە. سەر دەکەوێ. ئاخرییه‌که‌ی سەر دەکەوێ.\nزۆر شتی له‌بیر ده‌مێنێ. ئاودڕێک له‌گه‌ڵ گه‌می. مانگاکانی ناو مه‌زرا. بەرچاوی دەلەرێتەوە، هەوڵ دەدات دیمەنەکەی لێ نەشێوێت و وێنەکانی هەڵگرێتەوە، واتە شتێک بۆ وەبیرهێنانەوە. نابێ ئه‌وه‌یانی له‌بیر بچێت.\nبه‌ڵام شتەکان دەلەرێنەوە. هه‌موویان تێکه‌ڵپێکه‌ڵ ده‌بن. لێڵ ده‌بن. ناتوانێ ساغیان بکاته‌وه. ناتوانێ لێکیان جیا بکاته‌وه. لێیان ورد دەبێتەوە، هێشتاکە ڕوون نین.\nڕێک داده‌نیشێت. ده‌شزانێت که به هۆی ڕێک و قنج دانیشتنەوە کوشنەکە پشتی دێشێنێت.\nفێنک بووە، ئاره‌قه ناکات لەبەر ئەوەی چاکه‌ته‌که‌ی داکه‌ندووه. بووسه‌که موسافیری دیکه‌شی تێدایە به‌ڵام لێی نزیک نین، دوور دانیشتوون. ئەو بێ دڵەڕاوکێ دانیشتووە، چاک داده‌نیشێت. لەپی ده‌ستی وشکه. هێدی و هێمنە. پاڵ دەداتەوە و ئەرخەیانە.\nشوێنەکە دوور نییه. پێنج سه‌عات ڕێیە یان که‌متر. پاپۆڕێکی بارهەڵگریش لە ڕێدایە. پێشتر دووان بوون. ئێستاکە یەکیان بووەتە پرد. ده‌یه‌وێ له پاپۆڕە سەیارەهەڵگرەکەدا قاوەیەک بکڕێت. ڕه‌نگه شتێکیش بخوات. بیر ده‌کاته‌وه: ڕه‌نگبێ شتێک بکڕم بۆ خواردن، ده‌رفه‌تی چاکه.\nبووسەکە ڤڕەڤڕی دێت. چەند کەسێک لە دوو کوشنی پشتەوەیڕا قسە دەکەن. زۆری لێ دەڵێن! باسی که‌شوهه‌وا ده‌که‌ن که خۆشه، که ده‌مێکه ئاوایە.\nئەگەرچی هەوا زۆر گەرم بووە بەڵام هەمیشە گوڵەکانی هەیوانێی ئاو داوە. ئاگای لە گوڵەکانی بووە، کودی پێ داون.\nچاک بوو کە هەیوانیان هەبوو. له‌مێژ بوو بیری لە شتێکی وا دەکردەوە. ماڵەکەی پێشوویان هەیوانی نەبوو. “هه‌یوانی به‌رهه‌تاو”، له ڕیکلامه‌که‌دا بوو. پێی خۆش بوو کورسییه‌کی ئوتوماتیکی لە هەیوانەکە دابنێ بۆ ئەوەی لەبەر هەتاوەکە خۆی هەڵخا. کورسییەکی وا کە بتوانێ تێیدا خۆێ بە پشتدا بخات. ئا دوو کورسی لەم جۆرە. لێرە جێیان دەبێتەوە. بۆ هه‌رکامێکیان کورسییه‌ک. باشترین کورسی بۆ کاتی حه‌سانه‌وه یان دانیشتن به جلێکی ناسکه‌وه له‌به‌ر هه‌تاو.\n“هه‌یوانی به‌رهه‌تاو”. ڕێک بەم جۆرە ڕیکلامی بۆ کرا بوو.\nلە پاپۆڕەکەدا ده‌یه‌وێ قاوەیەک بکڕێت. ڕه‌نگبێ شتێکیش بۆ خواردن. برسییەتی.\nحەزیشی لە ئینجانە بوو کە لە هەیوانەکەی دابنێت. ئینجانەیەکی گەورە به گیای خۆراکییەوە. ده‌شتوانی یەک دوو لقی لێکەیەوە و له خواردنه‌که‌ی بکەی یان له‌گەڵ سالاد و شتی لەم جۆرە بیخۆی – بچین چه‌ند ئینجانەیەک بکڕین؟ پێشنیارێکی وای کردووە.\nرەنگبێ داوایەکی قۆڕ بێ. هەر زۆر قۆڕ.\nله پاپۆڕه‌که زۆر دوور نییه، ناکرێ دوور بێت!\nئه‌گه‌ر کولێره ساجییان هه‌بێت، ئەوە باشە. ئه‌گه‌ریش نا ڕەنگبێ بابۆڵەی په‌نیر یان ڕانه‌به‌راز بکڕێت. ڕانه‌به‌راز خۆشه. پێی خۆشە بیخوات، حه‌زی لێیه‌تی.\nباسی ئینجانەکان بوو، باسی خۆراکی گیا و کورسییه‌کانی بەر هەیوانەکە. باس باسی ڕیزی ئینجانەکان بوو لەسەر لێواری هەیوانە بچووکەکەدا. ئینجانەی سپی به گوڵی ئه‌تڵه‌سییه‌وه. – جوان نه‌بوون؟ پرسیاری کردووە. – گه‌وره و جوان؟ – به دڵنیایییه‌وه با، ئەمە وەڵامی هاوژینەکەی بوو. زیاتر له سه‌ری ڕۆییشت. له‌سه‌ر ئینجانە، له‌سه‌ر خۆراکی گیا بۆ سالاد. کوتی نەعنا خۆشه، ڕیحانه‌ش. – ته‌نیا به دوازده کڕۆنن. هه‌میشه‌ش شین دەبنەوە و باڵا ده‌که‌ن.\nدیسان باسی کورسییه‌کانی کرده‌وه که نابێ ڕەنگی بەرگی کورسییەکان زەق بن. پێم وابێ شین جوانە، هه‌ڵبه‌ت ئه‌گه‌ر هه‌یانبێت. شینی تۆخ.\nهەمووی ئەوانە خۆی جێبەجێی کردوون.\nهاوژینەکەی کوتی: ئەوانەمان پێویستە؟ – پێت وانییە کە کەمێک …تێکتەپیو بن؟ بە نا وەڵامی داوە. ئەمیش دەی باشەیەکی کوت.\nهەر ڕۆژێکی پێی خۆش بێت دەتوانێ ترۆمبیله‌که وه‌ربگرێت و دوانیوەڕۆیەک به‌ره‌و ئه‌و شوێنه‌ی لێبخوڕێ که وەکوو ئێرە وایە.\nئه‌م دیمه‌نه به هیچ جۆرێک له‌وه‌ی پێشوو ناچێت. نازانێ کامەیە! هۆوەش گوندێکه. به‌ڵام به‌ربڵاوتر و ته‌خت. جاده‌که ڕێکه. بە ڕێگاوە دەتوانێ شت بخوێنێتەوە. له جاده تەخت و ڕێکه‌کاندا مرۆڤی ناو بووس ده‌توانێ بە باشی بخوێنێته‌وه ئه‌ویش بێئه‌وه‌ی شەکەت بێت. ئیتر هه‌روا سووک و ئاسان شەکەت نابێت. پێشووتر ده‌بوو. کتێبێکی پێیه. له‌ناو جانتاکه‌ی دایه. هەر بۆ ناو جانتا باشە. هەڵبەت پێی خۆشە لەوێدا بێت.\nشێوەرد. ئەمبەر و ئەوبەری جادەکە شێوەردە. هۆوەش مه‌زرایە. به‌شێک له مه‌زراکان داچاندراون. به‌م زووانه ده‌یاندوورنه‌وه، باقه‌یان دەکەن و دەیانبەنە کادێن. به‌ر له پاییز. به‌ر له‌وه‌ی ببارێت. ئێره هه‌وروهه‌ڵایه و باران زۆر ده‌بارێ.\nبه‌ڵام ئه‌مڕۆ ته‌واو ساوە. تەنانەت پەڵەهەورێک بە ئاسمانەوە نییە. ڕۆژێکی گەش. بەختەوەرانە عه‌ینه‌کی ڕه‌شی پێیه. له‌بیری نەچووە. زۆربه‌ی جاران پێی بووە. ئه‌و جارانه‌ی له‌بیریشی ده‌چوو ده‌یتوانی به قه‌رز لە کەسێکی وه‌ربگرێت. یان بیکڕێت. چاکه‌تێکی پێویسته، ڕه‌نگبێ چاکه‌تێکی سووکه‌ڵه‌ی بە خوری چندراو بۆ شان و ملی، بۆ کاتێک که‌مێ ساردی بکات. چاکه‌تێکی سووکه‌ڵه‌تر له‌وه‌ی که پێیه‌تی.\nشۆفیره‌که له پێش ته‌به‌قێک شووشه‌وه دانیشتووه. شوشه‌یه‌کی ناسک له‌نێوان خۆی و ئه‌و موسافیرانه‌ی ڕێک له پشته‌وه‌ین. شۆفیره‌که سه‌ری ڕووته. کڵاوی ڕه‌سمیی له سه‌ردا نییه. ئێستا زۆر به دەگمەن له سه‌ری ده‌که‌ن. کیژۆڵه‌که له پشت شووشه‌که‌وه سه‌ر و پشتی شۆفێره‌که ده‌بینێت. که‌ته پیاوه.\nئه‌م جاره‌یان دایک و باوکی بۆ ماوەیەکی زۆر زیاتر لە پشته‌وه‌ی بووسه‌که‌دا بوون. جاروباره ده‌یدیتن. به‌رچاوی به خه‌ڵک گیرا بوو. ئه‌وکات خوشکه‌که‌ی له‌دایک نه‌بووبوو. ته‌نیا ئه‌و هه‌بوو. دایک و باوکی و ئه‌و.\nئەمەی ڕووی دا شتێکی ئه‌وتۆ نه‌بوو. له‌وێ دانیشتبوو، سریوەی لێوە نەدەهات. نه‌خۆشیش نه‌بوو. دڵی تێکه‌ڵ نه‌ده‌هات. ته‌نیا شتێکی کە هەبوو ئه‌وه بوو که نە ئەوانی دیت و نە زانیشی دابەزیون.\nکورسییه ئوتوماتیکیه‌کان له‌به‌ر هه‌یوانن. لە ناخی دڵییەوە پێیان دڵخۆش بوو. لە یەکێک لە کورسییەکاندا پاڵ کەوتبوو. ڕه‌نگبێ مێزێکی بچووکیش له په‌نایان دابنێت. ڕێک جێیه‌ک بۆ جووتێک کوپ یان په‌رداخ. که‌مێک زیاتر به‌ره‌و دواوه پاڵی داوه. به سەری ڕووته‌وه له‌به‌ر سووره‌تاوی هه‌یوانه ڕازاوەکەیدا. چوار دەوری هەیوانەکە کەمێ بەرز کراوەتەوە و ڕیزێک ئینجانەی لە سەر دانراوە. ئه‌وێ هێشتا به‌ری ئاواڵایه و لە دەرەوەڕا تا ڕادەیەک دیارە. تا ڕاده‌یه‌ک چاوی لە سەرە. به‌ڵام وەبیری نایەتەوە کە ئەو چاولەسەربوونە بیتاقەتی کردبێ. بەس لەوێ دادەنیشێ. قاوەیەک یان شتێکی تری وەکوو شەڕاب یان چایی پێیە. هیچ هۆیەکیش نەبووە کە بیر لە شتێکی وا بکاتەوە.\nزۆر شت هه‌ن که ئه‌و بیری لێ نه‌کردوونه‌ته‌وه.\nنیگای ئەوی لێ دیارە. ئەمیش لێی دەڕوانێ. ئەمەی لە بیرە. له‌بیری ده‌مێنت ئیتر.\nشه‌وێکیان چووبوون بۆ شانۆییه‌ک. ئەم پێشنیاری کردبوو. هاوژینەکەی که‌مێک بێمه‌یل بوو، به‌ڵام لەگەڵی چوو. له کاتی پشووداندا چاویان به ژن و شووەکەی ئاپارتمانه‌کەی خۆیان که‌وت، هاوتەمەنی خۆیان بوون، جاروبارە پێکەوە قسەیان کردبوو. لە کاتی هەرەوەزی یان کاتی دیکە. کەسی زۆر باشن. به‌ڵام له‌وێ، له هۆڵی پشوودانەکەدا، هاوژینەکەی ئەم زۆر بە ڕوونی هه‌وڵی دا خۆی له‌وان لادات. ئه‌وکات ئه‌وان که ده‌یانویست لە کاتی هاتنە ژوورەوەدا یاریدەی بدەن، کاری سه‌یروسه‌مه‌ره‌ی کردبوو. لەوێ چەقیبوو! خۆی به بلیته‌کانه‌وه سه‌رقاڵ کردبوو.\nپاش شانۆییه‌که دراوسێکە پێی خۆش بوو بە ترۆمبیلەکە بیانباتەوە، بۆیە ترۆمبیله‌که‌ی ڕاگرت، فەرمووی کردن. – هاوژینەکەی وەڵامی داوە: سوپاس، ئێمه… ئێمه پێمانخۆشە بە پێ بڕۆیین. زۆر خێرا وای کوت. بروسکه‌ئاسا. ئەمیش هەر فریا نەکەوت دەم بکاتەوە به‌ڵام زه‌رده که‌وته‌سه‌ر لێوی و سوپاسی کردن. پێی وابوو ڕێز بۆ هه‌رکیان دابنێت. لەگەڵ ڕۆیشتنی ترۆمبێلەکە بە بزەوە ده‌ستی بۆ هه‌ڵێنان. هه‌روه‌ها ژنی ناو ترۆمبیله‌که‌ش بزه‌ی له‌سه‌ر لێو بوو.\nلە کورسییه‌کان خۆش نه‌بوو. ویستی بۆ ئاسودەیی خۆی بەکاریان بێنێ. خۆی ڕووت کرده‌وه. بلوز و تیشێرتەکەی داکەند. سوورەتاوێک بوو هەر نەبێتەوە. دانیشت، بەس سوخمەکەی لەبەردا مابوو. دەنا ڕووتوقوت بوو.\nکاتێک بیری لێ ده‌کاته‌وه موچڕک به له‌شیدا دێت. خراپ هەڵدەلەرزێ، پێوەی دیارە. پیاوەکەش دەیبینێ. دیتوویه‌تی. لەبەر چاوە. نه‌یده‌ویست بەم جۆرە ببیندرێت.\nبه‌ڵام کەس لێرە نییە. بە تاکی ته‌نیایه. کاتێک هه‌ناسه‌ی قووڵ هه‌ڵده‌کێشێ، هێدی ده‌بێته‌وه.\nئەرێ، ده‌بێ کەیفی ساز بێت لەوەی که کەسی تر کورسییه‌کانی نه‌کڕیوه.\nلەوە خۆشحاڵ بێت که ژنی دراوسێکە نەیتوانیوە لە هەموو جۆرە گیاخۆراکییەک بچێنێت.\nپێشتر بیری لەوە کردبووەوە مێزە بچووکەکە ڕەنگ بکات. خۆشحاڵ بوو که ئه‌و کاره‌ی نەکردووە. له‌سه‌ر ئه‌ژنۆ، له‌وێ، له هه‌یوانه‌که، به فڵچه‌یه‌که‌وه نووقمی ئاره‌قه بوو.\nده‌بێت خۆشحاڵ بێت بۆ هه‌مووی ئه‌مانه.\nله ده‌ره‌وه بای نایه‌ت. له بنچکه‌گیاکانیشدا هیچ جووڵه‌یه‌ک نییه. مه‌زراکانیان به‌جێ هێشتووه. مه‌زرای زەردی گه‌نمەشامی. زیاتر ته‌پۆڵکه‌یه. هه‌وراز و نشێوه. شاخه‌که‌ی سه‌رڕێی جاده‌که هه‌ره‌سی هێنابوو. ڕێگایه‌کی ته‌سک. تونێلێکی تاڕاده‌یه‌ک درێژ. پێشەوەی پاپۆڕەکە کورت ده‌نوێنێ. بەڵام دەکرێ خۆی بە پەیژەکانەوە بگرێ و لە بەر هه‌تاو ڕاوەستێ. لە کاتی دابەزین لە بووسەکەدا لە بیری دەبێت کە چاکەتەکەشی هەڵگرێت.\nبه‌ڵام ئه‌و ده‌بێ شتێک بخوات. ئه‌و ده‌بێ بچێته هۆڵه‌که‌ی خواره‌وه، شتێک بکڕێت.\nمنداڵێک گڕوو دەگرێ چلووره. بابۆڵەی پەنیر نا، چلووره‌ی ده‌وێت. دایکی توند پیلی مێرمنداڵه‌که‌ی دەگرێت. له فرۆشگەکە دوور دەکەوێتەوە و لەولا بە تووڕەیی لە سەر یەکێک لە کورسییەکان دادەنیشێت.\nقاشە که‌یکه‌که بۆ زاری گەورەیە. دەبێ بچێتە دەرەوە. هەستێت و بچیتە دەرەوە. ئەوێ هه‌تاوێکی خۆشە.\nسەری لە گێژەوە دێت. پیاوێکی به‌ساڵاچوو ڕێک له پشته‌وه دێت و پیلی ده‌گرێت.\nلێی پرسی: تێکچووی؟\nنا (وه‌ڵام ده‌داته‌وه) باشم، سوپاس … سوپاست ده‌که‌م. ڕەنگبێ کەمێک بە پەلە هەستابێتمە سەر پێ.\nپیلی هەروا توند گرتووە. که‌مێک زیاتر ڕایده‌گرێت.\nپاشان به‌ری دا.\nپێشەوەی پاپۆڕەکە شەپۆلە.. کەفێکی سپی و جوان. تەنگاوەکە دەدرەوشێتەوە. که‌فه سپییه‌کان ڕێک خۆ به‌لایه‌کی پاپۆڕه‌که داده‌ده‌ن و شه‌پۆله‌کانیش دەکشێنەوە.\nپێشوازیی لێ دەکرێت. ئه‌و هه‌میشه پێشوازیی لێ دەکرێت. خوشکه‌که‌ی به‌م جۆره ده‌ریده‌بڕێ: وەرە، هەر کاتێ پێت خۆش بوو وەرە.\nماڵی خۆشەکەکەی بوو و پێشتریش لەوێ مابۆوە. هەڵبەت بۆ ماوه‌یه‌کی کورت. له پشووی کۆتایی حه‌وتوودا. پشوویەکی کچانە. هاوژینەکەی بانگی کرد. به نیشانه‌ی ماڵئاواییکردن ڕوومه‌تی ماچ ده‌کرد. بای بای لێ کرد. ترۆمبیله‌که‌ی وه‌رگرت. شووەکەی کوتی کە پێویستی پێی نییە. دەنا ده‌بوو له ماڵێ بێت. هاوژینەکەی کوتی ماڵئاوا – جوان لێخوڕه.\nپاش ئەم سه‌فه‌ره نه‌یتوانی نه‌عله‌کانی بدۆزێته‌وه. دوای چه‌ندین ڕۆژی دیکه دۆزینییه‌وه. له‌نێو دۆڵابه‌که‌یدا بوون.\nپرسی: ئەوە دۆڵابەکەت هەڵوەژاردووە؟ که‌مێک بێتاقه‌ت بوو.\nدەستێکی بەوێدا هێنابوو. به‌ڵام شتی زۆر زیاتری لێ بوو. نه‌عله‌کانی هیچ شتێکیان نەدەگۆڕی. بڕواکردن به‌مه تاڕاده‌یه‌ک گه‌مژانه‌یه. کەس بڕوا ناکات. ئه‌مه شتێکی دیکه بوو. ئاخنرابوو. هه‌مووی. هه‌موو ژووره‌کان. له شتی گه‌وره و بچووک. له گوڵدانه‌وه بگره هه‌تا ده‌گاته کرێم، باڵنج، جل، قوتووی خشڵه‌کانی. کاتێک که منداڵ بوو دایک و باوکی ئەم قوتووی خشڵەیان پێدا بوو…\nچوو بۆ حه‌مام و خۆی شارده‌وه. ده‌ست و دموچاوی شارده‌وه. پیاوه‌که هات و ویستی دەرکەکە بکاتەوە به‌ڵام ئه‌و هه‌ڵینه‌گرت.\nپێی کوتبوو: هاروهاج. دواتر پێکەنی بوو. کاتێک پێدەکەنێ هه‌میشه سووچێکی لێوی دەلەرزێ. ئه‌وه یه‌که‌مجاره که سه‌رنج به‌وه‌یان ده‌دات. بەوە ناسراو بوون. ئەوە دەگەڕێتەوە بۆ سه‌ت ساڵ به‌ر له ئێستا، شتێکی وا. له‌وه ده‌چوو سه‌رنجڕاکێش بێت. کاتێک بزه ده‌که‌وته سه‌ر لێوی، زۆر جوان ده‌بوو.\nکاتێک خۆی به په‌یژه‌ی پاپۆڕه‌که‌وه دەگرێ دەبینێ کە کەفی شەپۆلەکان بەرەوە پاپۆڕەکەن. ده‌بینێ که‌فه مروارییەکان له‌سه‌ر ده‌ریاوه چۆن هەڵدەکشێنە سه‌ر پاپۆڕه‌که. ناسک و سپی. پاپۆڕه‌که ده‌ریای شین و ئارام و قووڵ له‌ت ده‌کات.\nئه‌وه ئه‌و وێنه‌یه‌یه چاوەڕوانی بوو. بۆ ئه‌وه‌ی له بیری بمێنێت. ده‌بێت له‌م سه‌فه‌ره‌دا ئه‌م وێنه‌یه‌ی پێبێت. پێی خۆش نییە قه‌ت ئه‌م سه‌فه‌ره له‌بیر بکات.\nئه‌مه وێنه‌یه‌کی ده‌گمه‌نه. دەترووسکێتەوە.\nپێی خۆشە کە دەگاتە ئەوێ، ئەویش لەوێ بێت. ئه‌و کیژە مێهره‌بانه خوشکه چکۆلەکەیەتی. گه‌وره‌یه ئێستا. لە ماڵێیە. چاوه‌ڕێیه‌تی. بووسه‌که دوانیوەڕۆ دەگاتێ. ده‌توانن پێکەوە له هه‌یوانه‌که دانیشن. هه‌ر که‌سێ له‌سه‌ر کورسیی خۆی. ئه‌گه‌ر هه‌تا ئه‌وکات ئاسمان هه‌روا ساو بوو، ده‌توانێ جله‌کانی داکه‌نێت. تیشێرته‌که‌ی به‌ره‌و لای سه‌ری هه‌ڵکێشا. بێده‌نگ داده‌نیشێت، ته‌واو به هێمنی. شتێکی وای له‌به‌ردا نییه، کورسییه‌که به‌ره‌و پشته‌وه ده‌چه‌مێنێته‌وه بۆ ئه‌وه‌ی تیشکی گه‌رمی هه‌تاو له له‌شی بدات.\nلە بارەی نووسەرەوە:\n«لەیلا ستین»چیرۆکنووس، شاعیر و وەرگێڕی ئەدەبیاتی سامەکان، ساڵی ١٩٤٦ لە ناوچەی «هێمنێس»ی نۆروێژ لەدایک بووە. یەکێکە لە نووسەرە مۆدیرنەکانی نۆروێژ کە بە کورتەچیرۆکەکانیەوە ناسراوە. تا بە ئێستا زیاتر لە بیست کتێبی لێ بڵاو بووەتەوە و نۆ جار بە بۆنەی بەرهەمە سەرنجڕاکێشەکانییەوە خەڵاتی جۆراوجۆری ئەدەبیاتی پێدراوە.\nلەیلا لە بەرهەمەکانیدا هەوڵی داوە لە ڕوانگەی خەڵکی ئاساییەوە دنیا وێنا بکات. کورتە چیرۆکەکانی دەپەرژێنە سەر ئەو ڕووداو و بابەتە بچووکانەی کە لە لای خەڵکی ئاسایی بوونەتەوە یان لەبیر کراون. زمانی ڕاستەوخۆ یەکێکە لە تایبەتمەندییەکانی نووسینی لەیلا کە لە کورتەچیرۆکی «هەیوانی بەرهەتاو»دا بە جوانی دەینوێنێ. ئەم چیرۆکە یەکێکە لە بەناوبانگترین بەرهەمەکانی نووسەر بۆ جێگیربوون لە ئەدەبیاتی مۆدێرنی نۆروێژدا.\nکورتەچیرۆکی «هەیوانی بەرهەتاو» باسی ژنێک دەکات کە بە بووس دەچێت بۆ لای خوشکەکەی. بەڵام سەفەرەکەی ئاوێتە دەکرێ بە ژیانێکی هاوبەش بە شەڕەدندووکەی ڕۆژانە و تەنیاییەک کە هەست سڕ دەکات. ئەمەش بۆتە کەشی زاڵی چیرۆکەکە. هەروەها بە فەلاشباک ئێستا بە کاتی منداڵییەوە گرێ دەدات، ئەمەش ڕێک دەبێتە هۆی جیاوازبوونی ئەم سەفەرە. لەم سەفەرەدا وەکوو کەسێکی گەوەرە لە شتەکان ورد دەبێتەوە بەڵام هەمیشە تووشی کیژۆڵەیەک دەبێتەوە کە بەردەوام دەترسێ؛ ترس لە بەجێمان، تەنیا بوون، هیوابڕاویی یان کارەساتێک کە ئێستا نا ئێستا دەقەومێ.ئەم ترسە دەبێتە پردی پەیوەندیی نێوان ژنەکە و کیژۆڵەکە. ئەم چیرۆکە نووسینێکی ڕاستەوخۆیە بەڵام دراماتیک کە لە ژیانی فەرامۆشکراو یان ئاسایی ڕۆژانەدا دەبیندرێ. نووسینێک کە خوێنەر بەشدار دەکات لە سەفەرکردنەکەدا بۆ ئەوەی ببیستێ، ببینێ و هەست بە دەوروبەر و هاوچەشنی خۆی بکات.\nNorske mester noveller, 50 norske forfattere har kåret Norges beste noveller, De norske bokklubbene A/S 2004.\nئیسماعیل ئیسماعیل زادە، چیرۆک، چیرۆکی بیانی، وەرگێڕان\n← چارەی دڵی بریندار\nبەهاری ئاخیرزەمان →


یه‌كێتی له‌دادگای فیدراڵی سکاڵای له‌سەر ئەنجومەنی نوێنەرانی عێراق تۆماركرد\nهەواڵ / کوردستان :: 10/06/2018 :: 428 جار بینراوە\nفراكسیۆنی یه‌كێتی نیشتیمانی كوردستان له‌دادگای فیدراڵی تانه ده‌دات له‌دانیشتنه‌كه‌ی 6ی حوزه‌یرانی ئه‌نجومه‌نی نوێنه‌رانی عێراق.\nرێبوار ته‌ها، ئه‌ندامی فراكسیۆنی یه‌كێتی له‌ئه‌نجومه‌نی نوێنه‌رانی عێراق به دواڕۆژی وت "كاتژمێر 12ی نیوه‌ڕۆی ئه‌مڕۆ یه‌كشه‌ممه 10ی حوزه‌یران وه‌كو فراكسیۆنی یه‌كێتی له‌ڕێگه‌ی پارێزه‌ره‌كه‌مانه‌وه له‌دادگای فیدراڵی تانه‌مان له‌دژی دانیشتنه‌كه‌ی 6ی حوزه‌یران تۆماركرد".\nوتیشی "تانه‌كه‌مان له 8 بڕگه پێكهاتووه كه دیاریترینیان هه‌ژمارنه‌كردنی ده‌نگدانی تایبه‌تی هه‌رێمه و پێمانوایه ئه‌و بڕگه‌یه ته‌واو سه‌رپێچی یاسایه، چونكه هه‌موو هاووڵاتییه‌ك و كارمه‌ندێكی هێزه سه‌ربازییه‌كان مافی ده‌نگدان و خۆپاڵاوتنیان هه‌یه".\nئه‌وه‌شی خسته‌ڕوو، یه‌كێكی دیكه له‌تانه‌كه‌یان، دژی دانانی دادوه‌ره له‌شوێنی ئه‌نجومه‌نی كۆمسیاران، ئه‌وه‌ش تێكه‌ڵكردنی كاری دادوه‌ری و جێبه‌جێكردنه كه به‌پێی یاسا ناكرێت.\nئه‌و ئه‌ندامه‌ی فراكسیۆنی یه‌كێتی ئاماژه‌ی بۆ ئه‌وه‌شكرد كه دانیشتنه‌كه‌ی ئه‌نجومه‌نی نوێنه‌رانی عێراق نایاسایی بووه و پرسی هه‌مواركردنه‌وه‌ی یاسای هه‌ڵبژاردنیش له‌و دانیشتنه نایاسایی بووه به‌وپێیه‌ی پێشتر له‌كارنامه‌ی دانیشتنه‌كه‌دا نه‌بووه و دواتر دانیشتنی نائاسایی ناكرێت به‌كراوه‌یی به‌جێبهێڵدرێت.


عێراق هه‌وڵده‌دات قه‌ره‌بووی كوێت بكات به نیوه | Institute for War and Peace Reporting\nعێراق هه‌وڵده‌دات قه‌ره‌بووی كوێت بكات به نیوه\nپه‌یوه‌ندییه‌كانی نێوان هه‌ردوو ووڵات كه ده‌مێكه گرژیان تێكه‌وتووه به‌هۆی مشتومڕێك له‌سه‌ر قه‌ره‌بووی جه‌نگه‌وه زیانی زیاتریان به‌رئه‌كه‌وێت.\nIWPRی راگه‌یاند عێراق هه‌وڵده‌دات ئه‌و قه‌ره‌بووه‌ی به‌هۆی زیانه‌كانی جه‌نگی كه‌نداوه‌وه ده‌یدات به كوێت كه‌می بكاته‌وه بۆ نیوه.\nعێراق پێنج له‌سه‌دای داهاتی نه‌وتی خۆی ده‌خاته سندوقی قه‌ره‌بووی جه‌نگه‌وه كه له دوای شاڵاوه‌كه‌ی ١٩٩٠ بۆ سه‌ر كوێت له لایه‌ن نه‌ته‌وه یه‌كگرتووه‌كانه‌وه دروستكراوه، ئه‌مه‌ش پابه‌ندبوونێكی ره‌سمییه‌و به‌رپرسانی عێراق ده‌ڵێن كۆڵێكی قورسه به‌سه‌ر وڵاته‌كه‌یانه‌وه له‌كاتێكدا هه‌وڵده‌دات خۆی دووباره بنیات بنێته‌وه. گه‌وره‌ترین سوودمه‌ند له‌م سندوقه كوێته.\nهه‌ندێ له به‌رپرسانی عێراق داوایان كردووه كه وڵاته‌كه‌یان به‌ته‌واوی له‌و قه‌ره‌بووه ببه‌خشرێت له‌كاتێكدا كوێت پێداگری له‌سه‌ر ئه‌وه كردووه كه ده‌بێت عێراق به‌رده‌وام بێت له‌سه‌ر دانه‌وه‌ی قه‌ره‌بووه‌كه، به‌مه‌ش گرژییه‌كانی نێوان هه‌ردوو دراوسێ زیادیان كردووه.\n"دانووستانه‌كان له‌گه‌ڵ كوێتدا به‌رده‌وامن،" عه‌لی موسه‌وی، راوێژكاری مالیكی بۆ راگه‌یاندن وتی. "هیوادارین كوێت رێگا بدات قه‌رزه‌كانی سه‌ر عێراق لابچن، به‌ڵام پێمان وا نییه كه ئه‌مه په‌سه‌ند بكه‌ن. بۆیه ئێمه ده‌مانه‌وێ رێژه‌ی پێنج له‌سه‌دا كه‌م بكه‌ینه‌وه بۆ ٢.٥ له‌سه‌دا."\nئه‌م قسانه‌ی موسه‌وی چه‌ند رۆژێك دوای ئه‌وه هات كه باڵیۆزی عێراق له نه‌ته‌وه یه‌كگرتووه‌كان حامد به‌یاتی له باره‌گای نه‌ته‌وه یه‌كگرتووه‌كان به‌په‌یامنێرانی راگه‌یاندبوو عێراق "خه‌ریكی دانووستانه له‌گه‌ڵ كوێتییه‌كاندا تا رازیان بكات یان له قه‌ره‌بووه‌كه خۆش ببن یان كه‌می بكه‌نه‌وه". به‌یاتی ره‌تیكرده‌وه رێژه سه‌دییه‌كه دیاری بكات و، رایگه‌یاند ئه‌و بڕه به‌نده به دانووستانه‌كانه‌وه.\nبه‌یاتی ئاماژه‌ی بۆ ئه‌وه‌ش كرد كه عێراق نامه‌یه‌كی ناردووه بۆ بان كی موونی سكرتێری گشتی نه‌ته‌وه یه‌كگرتووه‌كان و ئه‌نجومه‌نی ئاسایش و داوایكردووه نه‌ته‌وه یه‌كگرتووه‌كان ئه‌و قه‌ره‌بووه كه‌م بكاته‌وه. هه‌فته‌ی رابردوو بان كی موون به ئه‌نجوومه‌نی ئاسایشی راگه‌یاند به بڕیاره‌كانی تایبه‌ت به عێراقدا ده‌چێته‌وه‌و به‌م زووانه‌ش راپۆرتێك پێشكه‌ش ده‌كات له‌سه‌ر پابه‌ندبوونی عێراق به‌رامبه‌ر به ئه‌نجومه‌نی ئاسایش.\nبه‌یاتی وتی عێراق تا ئێستا ٢٧ ملیار دۆلاری وه‌ك قه‌ره‌بوو داوه‌و هێشتاش له‌سه‌ریه‌تی ٢٥.٥ ملیاری تریش، كه ٢٤ ملیاریان بۆ كوێت ده‌بێت، بدات. به‌یاتی ته‌ئكیدی له‌سه‌ر ئه‌وه كرده‌وه كه عێراق ئه‌و پاره‌یه‌ی پێویسته بۆ "خزمه‌تگوزارییه‌كان و ئاوه‌دانكردنه‌وه‌و په‌ره‌پێدان".\nبه‌یاتی ئه‌وه‌شی وت كه كوێت رازی بووه دانووستانی دوو قۆڵی له‌گه‌ڵ عێراق ببه‌ستێت بۆ باسكردنی مه‌سه‌له‌ی قه‌ره‌بوو.\nئه‌م لێدوانانه‌ی به‌یاتی ئاماژه‌یه‌ك بوون بۆ ئه‌وه‌ی ره‌نگه ئه‌گه‌ری گه‌یشت به بڕیارێكی تایبه‌ت به مشتومڕه‌كانی قه‌ره‌بوو هه‌بێت. مانگی رابردوو، گرژییه‌كانی نێوان عێراق و كوێت ئه‌وپه‌ڕی توندیان به‌خۆیانه‌وه دی له‌وه‌ته‌ی رژێمی سه‌دام حوسێن رووخێنراوه‌و ئه‌مه‌ش هه‌ڕه‌شه‌ی له‌سه‌ر په‌یوه‌ندییه نوێیه‌كانی نێوان هه‌ردوو ووڵات دروست كرد.\nعێراق خه‌ریكه فشار ده‌خاته سه‌ر نه‌ته‌وه یه‌كگرتووه‌كان تا به‌غدا له‌ژێر به‌ندی حه‌وتی په‌یماننامه‌ی نه‌ته‌وه یه‌كگرتووه‌كان ده‌ربهێنێت كه چه‌ند بڕیارێكی تایبه‌تی له‌خۆ گرتووه، له‌وانه‌ش هه‌ندێكیان حكومه‌تی عێراقی ناچار ده‌كه‌ن قه‌ره‌بوو بداته‌وه‌و عێراق به مه‌ترسی له‌سه‌ر ئاسایش و ئۆقره‌یی داده‌نێن و رێگا به ئه‌ندامێكی نه‌ته‌وه یه‌كگرتووه‌كان ده‌ده‌ن هێز له عێراقدا به‌كار بهێنێت. ئه‌م بڕیارانه له‌دوای شه‌ڕی كه‌نداو له ١٩٩٠دا له لایه‌ن نه‌ته‌وه یه‌كگرتووه‌كانه‌وه سه‌پێنراون.\nعێراق پشت به ئه‌مریكا ده‌به‌ستێت بۆ ده‌ربازكردنی خۆی له‌ژێر بڕیاره‌كانی به‌ندی حه‌وت له‌ڕێی رێكه‌وتنامه‌ی ئه‌منی نێوان عێراق و ئه‌مریكا كه بڕگه‌یه‌كی له‌خۆگرتووه‌و به‌ڵێن ده‌دات ئه‌مریكا پاڵپشتی بكات له هه‌وڵه‌كانی لادانی سزاكانی نه‌ته‌وه یه‌كگرتووه‌كان له‌سه‌ر عێراق.\nهه‌فته‌ی رابردوو له كۆنگره‌یه‌كی رۆژنامه‌وانیدا له كۆشكی سپی، باڵیۆزی ویلایه‌ته یه‌كگرتووه‌كان له عێراقدا كریستۆفه‌ر هیڵ جه‌ختی له‌سه‌ر ئه‌وه كرده‌وه كه ئه‌مریكا ده‌یه‌وێت یارمه‌تی پێشكه‌ش بكات له ده‌رهێنانی عێراق له‌ژێر به‌ندی حه‌وت. هه‌روه‌ها ئه‌وه‌شی وت كه ئه‌مریكا "حه‌ز ده‌كات په‌یوه‌ندییه‌كانی نێوان عێراق و كوێت به‌رده‌وام به‌ره‌و باشی بڕۆن و ئێمه‌ش له‌م پڕۆسه‌یه‌دا به‌رده‌وام به‌شدار ده‌بین".\nكوێت گورزێكی له هه‌وڵه‌كانی ئاشتبوونه‌وه وه‌شاندو دووپاتیكرده‌وه كه عێراق به‌ڵێنه‌كانی خۆی به‌رامبه‌ر به كوێت نه‌بردۆته سه‌رو ده‌بێت به‌رده‌وام بێت له‌سه‌ر دانه‌وه‌ی قه‌ره‌بوو – ئه‌م داوایه‌ش له‌وانه‌یه عێراق له‌ژێر بڕیاره‌كانی به‌ندی حه‌وتدا بهێڵێته‌وه. سه‌ره‌ڕای قه‌ره‌بوو، به‌رپرسانی كوێت داوا ده‌كه‌ن سنووری ئاوی و وشكانی نێوان هه‌ردوو ووڵات به‌ڕوونی دیاری بكرێن و ئێسك و پڕووسكی دیله جه‌نگییه‌كانی كوێتیش بگه‌ڕێنرێنه‌وه.\nقه‌ره‌بوو گه‌وره‌ترین گیروگرفتی نێوان كوێت و عێراقه. ئابووریی به‌غدا ،كه پشت به نه‌وت ده‌به‌ستێت و ده‌مێكه به‌ده‌ست ئه‌و قه‌رزانه‌وه زیانی به‌ركه‌وتووه كه له‌سه‌رده‌می رژێمی به‌عسدا كراون، به‌ده‌ست توندوتیژی و قه‌یرانی ئابووریی جیهانی و نزم بوونه‌وه‌ی نرخی نه‌ته‌وه ده‌ناڵێنێت.\n"پێویست ناكات عێراق باجی هه‌ڵه‌كانی رژێمی پێشوو بدات،" موسه‌وی وتی. "ئێمه هه‌موومان به‌ده‌ست ئه‌م سه‌ركوتكارییه‌وه ناڵاندوومانه."\nموسه‌وی وتی عێراق ده‌یه‌یه‌كی پێ ئه‌چێت تا ئه‌م قه‌ره‌بووه بداته‌وه كوێت به‌ڵام "عێراق هیچ پلانێكی نییه تا ره‌تی بكاته‌وه ئه‌و قه‌ره‌بووه بداته‌وه".\nله سه‌ره‌تای ئه‌م مانگه‌دا ئه‌م مشتومڕه لێدوانی توندی لێكه‌وته‌وه له لایه‌ن هه‌ر یه‌كه له په‌رله‌مانتارانی عێراق و كوێت و نیگه‌رانی دبلۆماتی لێكه‌وته‌وه. هه‌ندێ یاسادانه‌ری كوێت داوایان له حكومه‌ت كرد كه باڵیۆزی نوێی كوێت له عێراقدا بكێشێته‌وه‌و ژماره‌یه‌ك په‌رله‌مانتاری عێراقیش پێداگریان له‌سه‌ر ئه‌وه كرد كه ده‌بێت كوێت قه‌ره‌بوو بدات به عێراق له‌به‌ر ئه‌وه‌ی پاڵپشتی له ویلایه‌ته یه‌كگرتووه‌كان كردووه له شاڵاوه‌كه‌یدا بۆ سه‌ر عێراق له ٢٠٠٣دا.\nعه‌لا زوبه‌یدی، پڕۆفیسۆری زانسته سیاسییه‌كانه له زانكۆی به‌غدا، داواكه‌ی عێراقی بۆ ئه‌وه‌ی كوێت قه‌ره‌بووی پێ بدات به "خۆده‌رخستن" ناو برد.\n"كوێت قه‌ره‌بوو نادات و عێراقیش هیچ داوكارییه‌كی ره‌سمی تۆمار ناكات،" زوبه‌یدی وتی.\nله‌وه‌ته‌ی نیگه‌رانی لای خه‌ڵك سه‌ری هه‌ڵداوه كوێت بێ ده‌نگی هه‌ڵبژاردووه، به‌ڵام موسه‌وی وتی عه‌لی موئمن، باڵیۆزی كوێت له عێراق، چاوی كه‌وتووه به مالیكی و باسی مه‌سه‌له‌ی قه‌ره‌بوویان كردووه.\nموئمن ره‌تیكرده‌وه له‌سه‌ر قه‌یرانی نێوان هه‌ردوو ووڵات هیچ لێدوانێك بدات. باڵیۆزخانه‌ی كوێت له واشنتۆن و نێردروای كوێت بۆ نه‌ته‌وه یه‌كگرتووه‌كان وه‌ڵامی په‌یوه‌ندیی ته‌له‌فۆنیان نه‌دایه‌وه.\nئه‌م مشتومڕه بۆته به‌ربه‌ست له‌به‌رده‌م هه‌وڵه‌كانی به‌م دواییه‌ی عێراق و كوێت بۆ ئاساییكردنه‌وه‌ی په‌یوه‌ندییه‌كانیان. زۆرێك له عێراقییه‌كان به چاوی گومانه‌وه سه‌یری كوێت ده‌كه‌ن و پێیان وایه هه‌رچه‌نده سه‌دام نه‌ماوه كه‌چی كوێت هێشتا له‌عێراق خۆش نه‌بووه.\n"كوێت هه‌رگیزاو هه‌رگیز شاڵاوه‌كه‌ی عێراقی بیرناچێته‌وه هه‌رچه‌نده ئه‌وه به‌شێكه له رابردوو،" عامر فه‌یاز، راگری به‌شی زانسته سیاسییه‌كان له زانكۆی به‌غدا، وتی.\nكوێت ساڵی رابردوو باڵیۆزی خۆی نارده عێراق، ئه‌م هه‌نگاوه‌ش هیواكانی بووژانده‌وه سه‌باره‌ت به هه‌ڵدانه‌وه‌ی لاپه‌ڕه‌یه‌كی نوێ له مێژووی نێوان هه‌ردوو ووڵات. عێراق هێشتا باڵیۆزی خۆی بۆ كوێت دیاری نه‌كردووه‌و ئه‌مه‌ش مایه‌ی نیگه‌رانییه به‌لای هه‌ندێك له كوێتییه‌كانه‌وه.\nله‌گه‌ڵ ئه‌وه‌شدا، بان كی موون ئاماژه‌ی بۆ ئه‌وه كرد كه پێشوه‌چوونێك له كاره‌كانی عێراق و كوێت به‌دیهاتووه له‌سه‌ر داوایه‌كی كوێت كه عێراق ئێسك و پروسكی سه‌ربازه‌كانی بگه‌ڕێنێته‌وه. بان كی موون وتی یونامی، كه تیمی نه‌ته‌وه یه‌كگرتووه‌كانه له عێراق، له‌گه‌ڵ وه‌زاره‌تی مافی مرۆڤ كار ده‌كات تا گۆڕه به‌كۆمه‌ڵه‌كان هه‌ڵبده‌نه‌وه‌و "چاوه‌ڕوانیش ده‌كرێت ئه‌وله‌ویات به‌و گۆڕانه بدرێت كه لاشه‌ی دیله جه‌نگییه بێ سه‌روشوێنه‌كانی كوێتیان تێدایه".\nبه‌یاتی وتی عێراق لاشه‌ی ٢٣٦ كه‌سی بۆ كوێت گه‌ڕاندۆته‌وه.\nستێفان دی مه‌ستۆرا، نێرده‌ی تایبه‌تی نه‌ته‌وه یه‌كگرتووه‌كان له عێراق كه خه‌ریكه كاره‌كانی ته‌واو ده‌بێت له كۆبوونه‌وه‌یه‌كه‌ی ئه‌نجوومه‌نی ئاسایش له هه‌فته‌ی رابردوو وتارێكی پێشكه‌ش كرد، وتی حكومه‌تی عێراق بانگهێشتی شاندێكی كوێتی كردووه تا باس له كوێتییه بێ سه‌روشێونه‌كان بكه‌ن و هه‌وڵه‌كانی خۆشی خستۆته‌گه‌ڕ بۆ دیاریكردنی باڵیۆزی عێراق له كوێت. ستێفان دی مه‌ستۆرا وتی ئه‌م هه‌نگاوانه "نیشانه‌ی ئه‌رێنین سه‌باره‌ت به زیادبوونی هه‌ماهه‌نگییه‌كان".\nعه‌بیر محه‌مه‌د رۆژنامه‌نووسێكی راهێنراوی IWPRه له به‌غدا. تیاری راس سه‌رنووسه‌ری IWPRی عێراقه‌و له نیو یۆڕك داده‌نیشێت.


سینەما پێش ئەوەی هەوڵی گەیاندنی وێنەی مەینەتیەکانی نەتەوە بێت بە دەرەوەی خۆی ئاوێنەیەکە بۆ زامەکانی ناوخۆی.\nسینەمای نەتەوەیی یەکەمجار دەرگای وێناکانی بەرووی نەتەوەکەی خۆیدا دەکاتەوە دواتر بەپێی پێوەرە پیشەییەکان خۆڕسکانە ئەم وێنایە گەر روون و هونەریی بوو دەبێتە وێنایەکی جیهانی. ئەوە تەنیا هۆڵۆکۆست نییە وەک مێژوو دەبێتە وێنای ستەمێکی گەورەی مرۆیی بەڵکو ئەوە هونەرە بە باڵە رەنگینەکانی دەیگوێزێتەوە ئەوپەڕێ جیهان، مێژووی تراژیدیانەی هەر نەتەوەیەک ئەگەر تەنیا لەمێژوودا وەک بەروار بمێنێتەوە، نەک نابێتە جیهانی تەنانەت خودی نەتەوە فەرامۆشی دەکات.\nئەوەی پێی دەوترێت سینەمای کورد، تا هەنوکە لەناو کوردان وەک زادەیەکی گرنگ و پێویستی ژیان تەماشا ناکرێت، هەر سینەمایەک نەیتوانی وێنای خودی خۆی بێت لەناو گێژاوی تەنکنیکی نوێی جیهانیدا گیریخوارد تەنیا کەرەستەی گەمەیەک بوو بۆ خۆنواندن، سادە لەدایک دەبێت و ئاسانیش دەمرێت و ناتوانێت سنورە جیهانییەکان ببڕێت.\nبەناچار دەبێت سینەماکاری کورد ئەوەندەی بەدوای فەرشی سوردا هەڵوەڵایەتی، نیو ئەوەندە بەدوای خۆیدا بگەڕێت! سینماش وەک هەر هونەرێکیتر جگەلەوەی زانستە پیشەسازیشە و دوا هونەری ئادەمیزادە بۆ گوزارشتکردن لە خود، خودی کوردی لە هەنوکەدا بەشێکی زۆری پایەکانی ژیانی داڕماوە و تا ئێستاش لەنێوان خێڵ و تاک دا گەمەیەکی سیاسی لێڵ دەکات، بێ متمانەیی بەرامبەر بە شوناس و نەتەوە تراژیدیای ئەوە، کۆنەدەردی دووبەرەکی ئیفلیجی کردووە، بەدەست کۆنەپەرستییەوە دەناڵێنێ، ئەم خودە لەبەردەم وێنەی سینەماییدا ئایا وێنای سوپەرمەنێکە و جیهان لەدوا فەوتان رزگار دەکات وەک وێنە هۆلیودویەکە یان گزگلێکی بەدبەختە و بەدیار نەزانییەوە دۆشداماوە.؟!\nسینەمای ئەمریکی ئەوەندەی هەڵکۆڵینی ئەو ستمەیە کە ئەمریکیەکان بەدرێژایی دزۆینەوەی خاکەکەیان بەرامبەر بە خۆیان کردویانە دوو ئەوەندەش باسی ئازایەتی و قارەمانی مرۆڤی ئەمریکییە بەرامبەر بە کۆنەپەرستی و کۆیلایەتی.\nبۆئەوەی لەخۆڕا و بەبێ بنەما خۆمان بە سینەمای هیچ گەلێک بەراورد نەکەین باشتروایە دۆخی ناوخۆی ئەم سەنعەتە شرۆڤە بکەین، ئەو سینەمایەی لە باشوور لەسایەی ئازادیدا بەرهەمهاتووە ئایا دەتوانێت هێندەی سینەمای کوردانی بندەست وێنای خودی کوردی بکات؟! شارەکانی هۆڵی سینەمایان هەیە؟! ساڵی چەند فیلم بەرهەمدەهێنێت؟! هیچ سیاسەتێکی تایبەت بە هونەر پەیڕەو دەکات؟! لەو گرنگە حاڵییە کە ئاستی بەرزی گەلان پابەندە بە بەرزیی کلتور و فەرهەنگیانەوە؟!\nهونەر و ئایین دووانەی حیکایەتێکی جیاواز


په‌یسه‌ر ده‌قى ره‌شنووسى پرۆژه یاساى چاكسازى بڵاوده‌كاته‌وه\n01:12 - 11/12/2019\nپه‌یسه‌ر ده‌قى ره‌شنووسى پرۆژه یاساى چاكسازى بڵاوده‌كاته‌وه\nپه‌یسه‌ر ده‌قى ره‌شنووسى پرۆژه‌ى یاساى چاكسازى له خانه‌نشینى و مووچه و ده‌رماڵه‌و به‌خشین و ئیمتیازه‌كانى دیكه بڵاوده‌كاته‌وه، به‌پێى پرۆژه‌كه خانه‌نشینى پله باڵاكان هه‌ڵده‌وه‌شێته‌وه، بۆ خانه‌نشینبوون پێویسته ١٥ساڵ خزمه‌تیان هه‌بێت و ته‌مه‌نیان له ٤٥ ساڵ كه‌متر نه‌بێت. هه‌روه‌ها رێژه‌ى سه‌دا ٢٥ى كۆى مووچه‌كانیان وه‌ك مووچه‌ى خانه‌نشینى دیاریكراوه.\nبه‌پێى مادده‌ى چوارى ره‌شنووسه‌كه، به‌ڕێوه‌به‌رایه‌تى گشتى خانه‌نشینى له‌سه‌ر میلاكى وه‌زاره‌تى دارایى هه‌ڵده‌وه‌شێته‌وه(ده‌سته‌ى خانه‌نشینى نیشتمانیى) جێگه‌ى ده‌گرێته‌وه، خانه‌نشینى سه‌ربازى و شارستانى و هێزه‌كانى ئاسایشى ناوخۆ بۆ ئه‌م ده‌سته‌یه ده‌گوازرێته‌وه.\nمادده‌ى پێنجى پرۆژه‌كه ئاماژه‌ى به‌وه‌كردووه، خانه‌نشینى پله‌ى وه‌زیر، بریكارى وه‌زاره‌ت، راوێژكارو به‌ڕێوه‌به‌رى گشتى و هه‌رپله‌یه‌كى تایبه‌تى دیكه‌ى ئه‌و پێشمه‌رگانه هه‌ڵده‌وه‌شێته‌وه كه پێش ٥ی٣ی١٩٩١پێشمه‌رگه‌بوون. دواتر وردبینى و پاكتاوى ناوه‌كان ده‌كرێت و ئیمتیازێكى دارایى شایسته‌یان بۆ دابینده‌كرێت، له‌به‌ر رۆشنایى یاساكانى رێزلێنان به پێشمه‌رگه. به‌پێى مادده‌یى شه‌ش هه‌موو ئه‌كه‌سانه‌ى مووچه‌ى خانه‌نشینى سه‌رجه‌م ئه‌و كه‌سانه‌ى كه به‌ده‌ر له یاسا یان به‌پله‌ى به‌رزتر له پله‌ى خۆیان خانه‌نشینكراون.\nهه‌ر به‌پێى یاساكه، ژمێریارى گشت یه‌كه‌كانى پێشمه‌رگه‌ى حه‌فتا و هه‌شتا یه‌كده‌خرێن.


https://1baiser.com سه‌رۆكی لیژنه‌ی كاروباری ئافره‌تانى كرێكار: پێشێلكارى به‌رامبه‌ر كرێكاره‌كانمان ده‌كرێت |\nHome گشتی سه‌رۆكی لیژنه‌ی كاروباری ئافره‌تانى كرێكار: پێشێلكارى به‌رامبه‌ر كرێكاره‌كانمان ده‌كرێت\non: حوزه‌یران 07, 2018 In: گشتیNo Comments\n״سه‌ر به هیچ هێز و لایه‌نێك نین״\nسازدانی: ئه‌حمه‌د باڵه‌كی\nشادیه عه‌بدولوهاب حسێن سه‌رۆكی لیژنه‌ی كاروباری ئافره‌تانى كرێكاران له سه‌ندیكای كوردستان لقی هه‌ولێر ڕایده‌گه‌یه‌نێت، پێشێلكارى به‌رامبه‌ر ئافره‌تانى كرێكار ده‌كرێت، تا ئێستا زۆرێك له كرێكارانی ئافره‌ت و پیاو، ڕۆشنبیریی كاركردنیان نییه، بۆیه تووشی كێشه و گیروگرفت ده‌بنه‌وه.\nشادیه ڕه‌سووڵ له چاوپێكه‌وتنێك له‌گه‌ڵ ״ئاژانس״ ئاماژه بۆ ئه‌وه ده‌كات، له هه‌ندێك شوێن له‌وانه‌یه به چاوێكی تر سه‌یری كرێكاری ئافره‌ت كراوه، به‌ڵام چ كرێكاری ئافره‌ت بێت یان پیاو هیچ جیاوازییه‌كیان نییه له كاركردندا و نابێت ئه‌و جیاوازییه هه‌بێت.\nئاژانس: بۆچى بیرتان له دامه‌زراندنى لیژنه‌یه‌كى له‌و شێوه‌یه كرده‌وه؟\nشادیه: پێشووتر له‌ناو سه‌ندیكای كرێكاراندا هه‌موو سه‌رۆكه‌كان پیاو بوون، بۆ كاركردن و تێگه‌یشتنی ئازاره‌كانی ژنان به‌رامبه‌ر به پیاوان خۆش نه‌بوو، نه‌ده‌گونجا، بۆیه بۆ ئاسانكاریی ئافره‌تی كرێكار ئێمه ئه‌و لیژنه‌یه‌مان دامه‌زراند، به‌تایبه‌ت ئه‌و كێشه و گرفتانه‌ی ڕووبه‌ڕوویان ده‌بنه‌وه، به‌ئازادانه و بوێرانه‌تر، بۆ ئێمه‌ی باس ده‌كه‌ن، ئێمه‌ش به‌دواداچوونیان بۆ ده‌كه‌ین، به پێی توانا به‌رگرییان لێ ده‌كه‌ین، ئێمه و وه‌كو پارێزه‌رێكین بۆ كرێكارانی ئافره‌ت، بۆ به‌ده‌ستهێنانی مافه‌كانی ئه‌وان كار ده‌كه‌ین، به‌ڵام ده‌بێت هه‌ر كرێكارێك تووشی كێشه بوو، سه‌ردانمان بكات و ئێمه ئاگادار بكات بۆ ئه‌وه‌ی هه‌رچی پێویست بوو بۆى بكه‌ین״.\nئاژانس: لیژنه‌كه‌تان چه‌ند كه‌سه و كێ هاوكارتانه؟\nشادیه: ئێمه وه‌كو ڕێكخراوێكی مه‌ده‌نی كار ده‌كه‌ین، سه‌ر به هیچ هێز و لایه‌نێك نین، له ئێستادا ده‌سته‌ی كارگێڕیمان له چوار ئه‌ندام پێك هاتوون بۆ ڕاییكردنی كاره‌كانمان.\nئاژانس: پێتان وا بوو به جیا كار بكه‌ن باشتره بۆ ئافره‌تان؟\nشادیه: من ماوه‌ی ده ساڵه وه‌كو خۆبه‌شێك كار ده‌كه‌م، وه‌ك چالاكوانێك و پێشتریش سه‌رۆكى لیژنه‌ى ئارایشتگاكان بووم له سنوورى پارێزگاى هه‌ولێر، به پێویستم زانى بۆ خزمه‌تى ژنى كرێكار لیژنه‌یه‌كى له‌و شێوه‌یه دابمه‌زرێنین. ئه‌م جۆره لیژنه‌یه پێشتر له عێراقیش هه‌بووه، پێشووتریش ئه‌و جۆره لیژنه‌یه له عێراقیش هه‌بووه، ئێمه‌ش له مانگی دووی ئه‌مساڵه‌وه ده‌ستبه‌كار بووین.\nئاژانس: ژماره‌ى ئه‌ندامه‌كانتان چه‌ندن؟\nشادیه: كاركردنی ئێمه به‌ستراوه‌ته‌وه به ئەو حه‌وت سه‌ندیكای كرێكارییه‌ى لە هه‌ولێر هه‌یه، له ئێستادا زیاتر له 600 ئه‌نداممان هه‌یه و تا دێتیش ئه‌ندامه‌كانمان ڕوویان له زیادبوونە.\nئاژانس: تا چه‌ند ژنانی كرێكار پێشوازیتان لێ ده‌كه‌ن، دێنه لاتان ناویان تۆمار ده‌كه‌ن؟\nشادیه: ئه‌وه‌ی ڕاستی بێت چونكه ئێمه نوێین له كاركردنماندا، بۆیه زۆر كرێكاری ئافره‌ت له‌وانه‌یه زانیاریى نه‌بێت ئێمه دامه‌زراوین، به‌ڵام ئه‌وانه‌ی ئاگادارن سه‌ردانمان ده‌كه‌ن، خۆشحاڵیی خۆیان به‌رامبه‌ر دامه‌زراندنی لیژنه‌كه‌مان ده‌رده‌بڕن.\nئاژانس: كێ هاوكاریتان ده‌كات له ڕووی دارایی و مه‌عنه‌وییه‌وه؟\nشادیه: ئێمه وه‌كو باسم كرد ڕێكخراوێكی سه‌ربه‌خۆین له ئێستادا، باره‌گاشمان له‌ناو لقی هه‌ولێری سه‌ندیكای كرێكارانه، ئه‌وانیش به پێی توانا ته‌واوی هاوكارییه‌كانمان ده‌كه‌ن.\nئاژانس: ئایا ڕۆژانه له شوێنكاره‌كانیان ژنان پێشلكارییان به‌رامبه‌ر ده‌كرێت به گوێره‌ی به‌دواداچوونه‌كانتان؟\nشادیه: به‌ڵێ بێگومان، به‌ڵام پێشێلكارییش هه‌تا پێشلكاری جیاوازه، ئێستا هه‌ندێك جۆره پێشێلكاری هه‌یه ته‌نها پێویستی به ئامۆژگاریكردن و ڕێنماییكردنه، به‌داخه‌وه تاوه‌كو ئێستا زۆرێك له كرێكارانی ئافره‌ت و پیاو ڕۆشنبیریی كاركردنی نییه، بۆیه تووشی كێشه و گیروگرفت ده‌بنه‌وه، خۆشتان ده‌زانن ده‌بێت كرێكار بزانێت مافی هه‌یه و ئه‌ركیشی هه‌یه، بۆیه ده‌بێت مافه‌كانی خۆی بزانێت و ئه‌ركه‌كه‌ی خۆشی بزانێت، تاوه‌كو ئێستا له‌وه‌ته‌ی ئێمه دامه‌زراوین ته‌نها كێشه‌ی گه‌وره‌ی ئافره‌تێكمان هه‌بوو، خۆشبه‌ختانه بۆمان چاره‌سه‌ر كرد.\nئاژانس: ئایا هیچ ئامارێكتان له‌به‌ر ده‌ستدایه كه چه‌ند ژن له هه‌رێمی كوردستان له كاتی كاركردندا گیانیان له ده‌ستدا بێت؟\nشادیه: له‌مساڵدا له‌وه‌ته‌ی ئێمه دامه‌زراوین هیچ حاڵه‌تێك نه‌بووه، به‌ڵام خۆتان ئه‌زانن به‌داخه‌وه له هۆتێل (كه‌پی ته‌ڵ) 16 تا 17 ئافره‌ت له كاتی كاركردندا گیانیان له ده‌ست دا، ئه‌وه له ساڵى ڕابردوو بوو كه ئه‌وكات ئێمه لیژنه‌ی ئارایشتگاكان بووین، ئێمه‌ش ناتوانین ئاماری هه‌موو كوردستان بڵێین چونكه كاركردنی ئێمه ته‌نها له سنوری هه‌ولێره.\nئاژانس: پێتان وا نییه له هه‌رێمی كوردستان به چاوێكی سووك سه‌یری كرێكاری ئافره‌ت ده‌كرێت؟\nشادیه: ڕاسته له هه‌ندێك شوێن له‌وانه‌یه به چاوێكى سووك سه‌یری كرێكاری ئافره‌ت بكرێت، كه ئه‌وه نابێت، به‌ڵام چ كرێكاری ئافره‌ت بێت یان پیاو هیچ جیاوازییه‌كیان نییه له كاركردندا، له ساڵی 2018دا لقی هه‌ولێر پێداچوونه‌وه‌ی بۆ گشت كاره‌كانی كرده‌وه، ئه‌مساڵ ئێمه هه‌موو مانگێك خولی ڕۆشنبیریی هۆشیاركردنه‌وه‌ی ئافره‌تانی كرێكاری هه‌یه، بۆ ئه‌وه‌ی ماف و ئه‌ركی خۆیان بزانن یاساكانی كاركردن به ڕێكوپێكی جێبه‌جێ بكه‌ن.\nئاژانس: چه‌ند كرێكاری بیانی له ئێستادا له هه‌رێمی كوردستان كار ده‌كه‌ن؟\nشادیه: هیچ ئامارێكی ته‌واومان نییه سه‌باره‌ت به كرێكاری بیانی، بۆیه ئه‌و ئاماره نه له وه‌زارتی كار هه‌یه، نه لای ئێمه‌یش، چونكه لای ئێمه تۆمار نه‌كراون، ئه‌وانه له ڕێگه‌ی كۆمپانیایه‌كانه‌وه دێنه هه‌رێمی كوردستان كار ده‌كه‌ن.\nئاژانس: چیتان كردووه بۆ ئه‌وه‌ی له لیژنه‌وه ببنه سه‌ندیكا؟\nشادیه: پله‌ی ئێمه له سه‌ندیكا به‌رزتره، ئه‌گه‌ر داوا بكه‌ین ببینه سه‌ندیكا ئێمه ده‌سە‌ڵاتی خۆمان گچكه ده‌كه‌ینه‌وه، ئێستا لیژنه‌كه‌ی ئێمه سه‌رپه‌رشتیی هه‌ر حه‌وت جۆره سه‌ندیكاكه‌ی كرێكاران ده‌كات.


نامووس، مۆتەکەیەکی قورسی هەمیشەیی بە سەر شانی ژنانەوە – کوردستان و کورد\nنامووس، مۆتەکەیەکی قورسی هەمیشەیی بە سەر شانی ژنانەوە\nبەرواری بڵاو کردنەوە 2020/11/26\nجۆری بابەت: ژنان\nسیمین کازمی/ وەرگێڕانی بۆ کوردی: سۆما ناسری\nنامووس، ئابڕوو و شەڕەف پێوەری بایەخ و گرینگی کۆمەڵایەتییە لە کۆمەڵگەی سوننەتی و پیاوسالاردا و پشت‌ئەستوورە بە تێڕوانینی کۆمەڵ سەبارەت بە تاک.\nکۆمەڵگەی سوننەتی نۆڕم و بەهاکانی بە شێوەی پێویست و بە مەرجی قبووڵکردنی تاک، بنەماڵە لەو کۆمەڵگەیەدا پێناسە دەکا و چاوەڕوانی هەیە کە هەموو ئەندامانی کۆمەڵگە ڕەچاوی ئەو نۆڕم و یاسایانە بکەن و دەروەستی بن.\nتاکێکی بنەماڵە کە ئەو نۆڕم و یاسایەی پێشێل کردبێ، جێگە و پێگەی کۆمەڵایەتی لە دەستداوە و ئەگەری ئەوەی هەیە لە کۆمەڵگە هەڵاوێردرێ یان بەشێک لە مافە تایبەتییەکانی لەدەست بدات.\nبەشێک لە نۆڕم و بەهاکان بوونەتە پاشکۆی سێکس و ئابڕوو و متمانەی تاکەکە بەوەوە بەستراوەتەوە. لە کۆمەڵگەی پیاو سالاردا ژنان وەکوو هەڵگرانی ئابڕوو و ئەخلاق لە بەرچاو گیراون و ئابڕووی بنەماڵە بە لێوەشاوەیی ئەوانەوە پشت‌ئەستوورە. لە ڕاستی‌دا هەڵسوکەوتی ژنان پێوەری هەڵسەنگاندنی ئابڕوو و ئیعتبارە و ئەو ئابڕوو و ئیعتیبارە بە هەڵسوکەوتی ڕەگەزیی و سێکس پێوەند دراوە. لێرەدایە کە واتای نامووس شکڵ دەگرێ و ژن لە ژێرچاوەدێری پیاودا ناچار دەبێ کە باری قورسی نامووس وەئەستۆوە بگرێ.\nجگە لەوەش تایبەتمەندییەکی دیکەی کۆمەڵگەی پیاو‌سالار و سوننەتی خاوەنداریەتی لە سەربنەمای ڕەگەزنامەیە کە بە پیاوان دراوە و بەپێی ئەوە ژنان و مناڵان بە مڵک و دارایی پیاو بەئەژمار دێن. بەپێی ئەو ڕوانینی خاوەنایەتییە کە ئابڕووی ژنێک، بابەتێکی شەخسی نییە و ژێرکۆما (زیر مجموعە)ی، ئابڕووی پیاو (باوک، برا، هاوسەر، ئامۆزا) ئەژمار دەکرێ.\nلەوەڕا کە لە کۆمەڵگەیەکی ئاوا ژن وەک مرۆڤێکی ئازاد و سەربەخۆ لە ئەژمار نایە و وەک مڵک و بەشێک لە سامانی پیاوە، ئەرکی چاوەدێری و کۆنتڕۆڵکردنی ئەو و بۆ نموونە پاراستنی ئابڕوو کەوتۆتە سەر شانی پیاو.\nچاوەڕوانی کۆمەڵگە ئەوەیە کە پیاوەکە بۆ ڕۆڵگێڕان وەک داکۆکیکاری ئابڕوو و نۆڕم و بەهاکانی کۆمەڵگە تەیارکراو بە غیرەت بێ کە لە ئەگەری هەستکردن بە مەترسیی بێ‌ئابڕوویی دژکردەوە نیشان بدا.\nچونکە بابەتی ئابڕوو و نامووس شێوەیەکی تێئۆری بەهێزی هەیە و پشت‌ئەستوورە بە لێکدانەوەی زەینی. پیاوانی تەیارکراو بە غیرەت ئەگەری هەیە بەپێی لێکدانەوەی خەیاڵیی خۆیان ئاکار و هەڵسوکەوتی ژن بە بێ‌ئابڕوویی دابنێن و دژکردەوە لە خۆیان نیشان بدەن. لە ڕاستیدا لەوانەیە چاوەڕێی دژکردەوەی کۆمەڵگە نەبن و خۆیان لێکدانەوەی بۆ بکەن و بەپێی ئەو لێکدانەوەیەش ژن سزا دەدەن و تەنانەت دەشیکوژن.\nهەست بە مەترسیی ئابڕووچوون و خەوش هەڵگرتنی ئابڕوو، دەبێتە هۆی گرتنەبەری کۆمەڵە هەڵسوکەوتگەلێکی بەرگریکارانە، کە بە گشتی لە سەر بنەمای چاوەدێریی ژیانی تاک و کۆمەڵایەتیی ژن جێگیر و ڕاوەستاوە.\nبە گشتی کونتڕۆڵی ژیانی شەخسی و کۆمەڵایەتیی ژن، لایەنە گرینگەکان ژیانی ژنان دەخاتە ژێر کاریگەرییەوە و مافی ئەوان پێشێل دەکا. پێشگرتن لە چوونە دەرەوە لە ماڵ، پێشگرتن لە خوێندن لە قوتابخانە یان زانکۆکانی شارە گەورەکان، نەهێشتن بۆ چوونە سەر کار، بە زۆر بەشوودان و بە شوودانی زۆرەملی، پێخۆش نەبوون بۆ ئەوەی منداڵەکەی کچ بێ و پێشگیری‌کردن لە زۆر نموونە لەو ڕەفتارانەی کە پێش بە پاراستنی ئابڕوو دەگرن کە بەشێک لەوان بە شێوەی یاسایی و بە فەرمی ناسراون. لە ڕاستیدا دەتوانین بڵێین، چاوەدێری کردن و کۆنتڕۆڵی پیاوان لە سەر ژیانی ژنان لە نەزمی کۆمەڵایەتی و سیاسیی دا پشتڕاست کراوەتەوە و هەردەم دووبارە و چەند پاتە دەبێتەوە.\nواتای نامووس ناتەبایە لەگەڵ کەرامەتی مرۆیی ژن، بەم پێیە پێویستە بیانوو و پاساوی دیلیەتی و توندوتیژیی دژی ژنان وەلا بندرێ و بە جێی ئەو واتای ئەخلاق بە شێوەی مودێڕن و مرۆیی بونیات بنرێتەوە و هەر دوو ڕەگەزەکە پێی پابەند بن. بۆ تێپەڕبوون لە توندوتیژی بە بیانووی پاراستنی نامووس، گۆڕانی فەرهەنگیی و تێپەڕبوون لە پیاو‌سالاری بۆ سیستمێک لە سەر بنەمای بەرابەریی ڕەگەزیی و پاراستنی کەرامەتی مرۆیی ژنانە، که پێویستە بەستێنی لەباری بۆ ئامادە بکرێ.\nتاگی بابەت: توندوتیژی، نامووس، سۆما، مافی ژنان\nژنی كورد و بەیتبێژی\nژن لە سێ بەستێنی گرینگی کولتوور، زانست و ئابووری‌دا


دوای شکستی دابیق، داعش 'رومیە' دەردەکات\nدوای ئەوەی کەوتنی شارۆچکەیەکی سوریا وێنەکەی لەکەدار کرد، 'دەوڵەتی ئیسلامی لە عێراق و شام' گۆڤارێکی نوێی دەرکرد تا شکستەکانی دابپۆشێت.\nوێنەیەکی نەخوازراو لە یەکێك لەو بابەتانەی لە دوایین گۆڤاری پروپاگەندەی داعش 'رومیە'دا بڵاوکراوەتەوە، باوکێك نیشاندەدات کە کوڕەکەی فێردەکات چۆن چەك بەدەستەوە بگرێت. منداڵانی ناوچەکانی ژێردەستی داعش مێشکیان دەشۆرێتەوە تا ببنە نەوەی داهاتووی چەکدار.\nدوای لەدەستدانی شارۆچکەی پڕ دەلالەتی دابیق، کە ناوی گۆڤارێکی بریقەداری [گروپەکە]ش بوو، ماشێنی رۆژنامەوانیی "دەوڵەتی ئیسلامی لە عێراق و شام" (داعش) خێرا گۆڤارێکی دیکەی دەرکرد به‌ناونیشانی "رومیە".\nپسپۆڕان بە دیارونا دەڵێن گۆڤارە نوێیەکە پێدەچێت شوێنی "دابیق" بگرێتەوە، کە کتوپڕ لەدوای شکستیانەوە راگیرا، بەبێ روونکردنەوە.\nوتیان له‌كاتێكدا گروپەکە شكستده‌هێنێت لە سوریا و عێراق، هەوڵدەدات لەسەر پێوەرێکی جیهانی بانگەشە بۆخۆی بکات لەڕێگەی گۆڤاره نوێكه‌یه‌وه، "رومیە"، کە ناوی عەرەبیی مێژوویی [شاری] رۆمایە.\nوتیان گۆڤارەکە هەوڵدەدات ببێتە "رەمزێکی نوێ بۆ ئەندامە ئەوروپیەکانی داعش"، بە چەندین زمانیش بڵاوکراوەتەوە، لەنێویاندا ئینگلیزی، عەرەبی، فەرەنسی، تورکی، ئەڵمانی، پەشتو، تورکستانی و ئەندەنوسی.\nبەرگی دوایین گۆڤاری پروپاگەندەی داعش 'رومیە'، وتەبێژ محەمەد عەدنانی لەسەرە، کە بەمدواییانە لە هێرشێکی ئاسمانیدا کوژرا. لە هەوڵەکانیاندا بۆ لابردنی سەرنج سەر لەسەر شکستی داعش لە شارۆچکەی سیمبوڵی دابیق، کە ناونیشانی گۆڤارە پروپاگەندەکارەکەشی بوو، گروپەکە بەخێرایی گۆڤارێکی نوێیان دەرکرد لەژێرناوێکی نوێدا، 'رومیە' کە تەرکیز دەخاتە سەر 'ئەندامە نهێنییەکان' لە جیهاندا.\nسەرەڕای گۆڕینی ناو و زیادکردنی زمانە نوێیەکان، ناوەرۆکەکەی وەك خۆی ماوەتەوە، به‌ڵام به‌دیاریكردنی تەفسیری داعش بۆ شەریعە، به‌رده‌وامیده‌دات به گەشەپێدانی ئەفسانەی "خەلافەت"ەکەی و فووتێکردنی دەستکەوتەکانی چەکدارانی.\nکەمبایەخکردنی شکستی دابیق\nدوای ئه‌وه‌ی دابیق کەوتە دەستی هێزە رزگارکەرەکان ، "داعش کەوتە خۆی تا خۆی لە بەڵای دابیق رزگاربکات بە دەرکردنی گۆڤارێکی نوێ بە ناوێکی نوێوە،" بەڕێوەبەری بەشی نوێی رۆژنامەوانی لە سەنتەری ئیبن وەلید و توێژینەوەی مەیدانی میسریی، مازن زەکی، وتی.\nزه‌كی بە دیارونای وت گروپەکە ویستی چەکداران و پشتیوانانی بەخێرایی شکستیان لە دابیق بیربچێتەوە، کە پێشتر بە توندی بانگەشەی بۆ دەکرد بەهۆی گرنگیی ستراتیژی و ئایینیی ئەو شارۆچکە باکورییەوە.\nوتی هەربۆیەش ئامانجی گۆڤارە نوێیەکە ئەوەیە "پروپاگەندەی رۆژنامەوانی ببوژێنێتەوە و هەوڵبدات ورە بەرزبکاتەوە، بەتایبەتی لەکاتێکدا گروپەکە زه‌بری ئازاربەخشی بەردەکەوێت لە سوریا و عێراقدا".\nزەکی وتی "رومیە" هەوڵێکە بۆ کەمکردنەوەی بایەخی شکستی دابیق لەڕێگەی قسەی چەکدارانیەوە کە دەوترێت چاوپێکەوتنیان لەگەڵدا کراوە و داوای "تۆڵەکردنەوە دژی خۆرئاوای کافر" دەکەن.\nوتی گۆڤارەکە پڕە لە بابەتی پەیوەست بە شەریعەوە، لەگەڵ بابەتی نوێ لە چەندین ناوچەوە کە لەلایەن داعشەوە کۆنترۆڵکراون و بە "دەوڵەت" ناویاندەبات.\nوتی یەکەمین ژمارە وێنەیەکی "وەزیری هەواڵگریی" داعش ئەبو محەمەد عەدنانی تێدابوو کە لە ئابدا لە سوریا کوژرا، لەگەڵ "لیستێکی درێژ لە ڤیدیۆ کە دەستکەوتی ئەو کەسانە پیشاندەدات کە گۆڤارەکە بە موجاهیدین ناوزەدیان دەکات".\nهەروەها چاوپێکەوتنێکیشی تێدابوو لەگەڵ بەرپرسی دیوانی شه‌كوا (نوسینگه‌ی سکاڵا)ی داعش، کە بانگەشەی ئەوە دەکات داعش گرنگی بە هەموو ئەو سکاڵایانە دەدات کە پێیدەگات، "لەنێویاندا ئەوانەی کە لەلایەن مەدەنی و زیندانیەکانەوە دەنێردرێن".\nزەکی وتیشی: "ئامانجەکە ئەوەیە ئەو وێنایە ببەخشێت کە بەناو دەوڵەتەکەی دادوەری دابیندەکات لە ناوچەکەی ژێرده‌ستیدا."\nپروپاگەندەی زۆر بڵاوکراوە\nپرۆفیسۆری میدیا لە زانکۆی قاهیرە، حەسەن عەفیفی، وتی گۆڤارە نوێیەکەی داعش لەلایەن سەنتەری میدیایی حەیاتەوە دەردەکرێت، کە گۆڤاری دیکەش دەردەکات، لەنێویاندا دابیق، دارولئیسلام و قوستەنتینیە (بە زمانی تورکی) و رۆژنامەی نەبەع.\nعه‌فیفی بە دیارونای وت: "تێبینی ئەوە دەکرێت گۆڤارەکان به شێوازێکی هونه‌ری بەرهەمده‌هێنرێن و کوالیتیان پیشەوەرانەیە" و بەشێوەیەك دیزاین کراون کە ئایدۆلۆژیای گروپەکە پەرەپێبدەن و خەڵکی رابکێشن.\nعەفیفی وتی گۆڤارەکان بەشێوازی پی دی ئێف (PDF) بڵاودەکرێنەوە بۆ ئەوەی بتوانرێت بە ئاسانی لەچاپبدرێن و دابەشبکرێن لەو شوێنانەی دەستڕاگەیشتن بە ئینتەرنێت سنووردارە، بڵاوکەرەوەکانیش هەوڵدەدەن "بە زۆرترین ژمارەی مەدەنییەکانی بگەیەنن".\nوتی "رومیە" لە بڵاوکراوەکانی دیکەی داعش ناچێت لەوەدا کە لانیکەم بە هەشت زمان بڵاودەکرێتەوە.\nئاماژه‌ی به‌وه‌ش كرد كه گۆڤارەکە بەزۆری پشت بە "سەرنجڕاکێشانی وێنەیی دەبەستێت لەڕێی بەکارهێنانی رەنگەکان و تەکنیکی بەرهەمهێنان و ئەو شێوازەی ناونیشانەکانی پێ زەقدەکاتەوە، بەتایبەتی ئەوانەی ناوی سەرکردە و ئەمیرەکانی لەخۆگرتووە".\nپسپۆڕی گروپە تیرۆرستییەکان، لیوا یەحیا محەمەد عەلی، کە ئەفسەرێکی سەربازیی میسریی خانەنشینە، وتی لەڕێگەی چەندین كه‌ناڵی میدیاییەوە، لەنێویاندا "رومیە"، داعش دژایەتی خۆرئاواییەکانی وروژاندووە، بە پاساوی "کافر"بوونیان.\nناوبراو بە دیارونای وت ئەم گوتارە ئاراستەی "ئەندامە نهێنییەکانی دەکرێت کە هێرشی تاکتاك ئەنجامدەدەن"، بە ئاماژەکردن بەوەی ئەو کەسانەی هێرشی تیرۆرستی ئەنجامدەدەن زۆرجار وەك بەشێك لە پەیکەربەندییەکی هێشوویی کاردەکەن، بەڵام سەرکردەی پەیکەربەندییەکە ناناسن.\nوتی ئەو گروپە دڵنیایە لەوەی "ئەندامە نهێنییەکان"ی گۆڤارەکە دەخوێننەوە، لەکاتێکدا بۆ ئەوانەی داعش نین، ئامانجەکەی "بڵاوکردنەوەی ترسە لە نێو خەڵكدا و دروستکردنی ململانێی ناوخۆییە لەو وڵاتانەی بەشداری هاوپەیمانێتی نێودەوڵەتی دژی داعش دەکەن".\nئایدۆلۆژیایەکی بەردەوام گۆڕاو\nشێخ راجیح سەبری لە وەزارەتی ئەوقافی ئاینی وتی ئەو ئایدۆلۆژیایەی داعش پەرەیپێدەدات و خۆی پێوە گیردەکات هەڵگەڕانەوەیە لە ئیسلام، "کە ئامانجی بڵاوکردنەوەی ترسە لە دڵی کەسانی لاواز و راکێشانی عەقڵ-لاوازەکانە بۆ شەڕکردن لە ریزەکانیدا".\nسه‌بری بە دیارونای وت: "وادیارە دوای هەر تووشبونێکی بە شکست، داعش بیرۆکەکانی خۆی دەگۆڕێت. بۆنمونە شکستی تەواوی پڕمانای دابیقمان بینی بە کەوتنی دابیق."\nوتی گروپەکە بەتوندی بانگەشەی بۆ دابیق دەکرد وەك بەشێکی گرنگ لە شەڕێك کە کۆتایی بە جیهان دەهێنێت، بەڵام ئێستا تەرکیزی خستۆتە سەر بڵاوکردنەوەی چەمکی "رومیە"، ناوی عەرەبیی شاری رۆما.\nوتیشی: "ئەگەری ئەوە هەیە کە چەمکەکە ببەسترێتەوە بە ناوەرۆکی گۆڤارەکەوە، کە بانگەوازی کوشتنی ئەو کەسانە دەکات لە وڵاتانی خۆرئاوادا کە بە کافر ناویاندەبات."\nهه‌ركه‌سێك كه‌مێك زانیاریی هه‌بێت ده‌رباره‌ی باوه‌ڕ و تموحه‌كانی سه‌ركرده‌كانی شۆڕشی ئیسلامی (بەڵی ئیسلامی نه‌ك شیعه) له ئێران و ئه‌و قوربانیانه‌ی داویانه له‌و پێناوه‌دا، تێده‌گات كه ئێران خولیای ئیمپراتۆریه‌تی نیه؛ ته‌نها ده‌یه‌وێت كۆمه‌كی ئه‌و خه‌ڵكه بكات كه ناحه‌قییان به‌رامبه‌ر كراوه له‌لایه‌ن هێزه لوتبه‌رزه‌كانی ئه‌م دنیایه‌وه. به‌هه‌رحاڵ، كێ شه‌ڕی له یه‌مه‌ن هه‌ڵگیرساند؟ بۆ هه‌مووان ئاشكرایه كه سعودیه بوو، دوژمنێكی ئێران كه بێگومان نایه‌وێت به‌رژه‌وه‌ندیه‌كانی دوژمنه‌كه‌ی بپارێزێت. له‌م حاڵه‌ته‌دا، ئه‌گه‌ر ئێران كۆمه‌كی ئه‌و لایه‌نه بكات كه ناحه‌قیی به‌رامبه‌ر كراوه له‌م شه‌ڕه سه‌پێنراوه‌دا، كه خه‌ڵكی یه‌مه‌نه، ئایا ده‌بێته دوژمنی خه‌ڵكی یه‌مه‌ن؟! بێگومان نه‌خێر.\nلەدەستدانی دابیق وێنەی خەلافەتەکەی داعش لاوازدەکات\nچۆڵکردنی شارۆچکەیەکی رەمزیی سوریا لەلایەن 'دەوڵەتی ئیسلامی لە عێراق و شام' زیانی توند دەگەیەنێت بە وێنای خەلافەتێکی کارای گروپەکە.\nفەرماندەیەکی سوریای ئازاد: دابیق تەنراوە بە مینەکانی داعش\nپڕوپاگەندەی داعش لە بانگەشەی خەلافەت دووردەکەوێتەوە\nتەرکیزی ئامێری راگەیاندنی "دەوڵەتی ئیسلامی لە عێراق و شام" (داعش) بەڕادەیەکی بەرچاو گۆڕاوە لەدوای پاشەکشێ بەردەوامەکانی لەسەر زەوی.


چۆنیه‌تی به‌کارهێنانی به‌رنامه‌ی کراگڵ بۆگه‌ڕان به‌دوای کراکدا\nلێره‌دایت : په‌ڕه‌ی سه‌ره‌تا » ئینته‌رنیت » داگرتن » چۆنیه‌تی به‌کارهێنانی به‌رنامه‌ی کراگڵ بۆگه‌ڕان به‌دوای کراکدا\nچوار شەممە ، 12 / 10 / 2011 00:00\nوه‌ک له ناوه‌که‌یدا دیاره ئه‌م به‌رنامه‌یه به‌رهه‌م هێنراوه له پێناو گه‌ڕان به دوای سریاڵ و کراک پاچی ئه‌کتیڤکردنی به‌رنامه‌کاندا بێگومان ئه‌م به‌رنامه‌یه گۆگڵ به‌رهه‌می نه‌هێناوه و هیچ په‌یوه‌ندیه‌کی به‌وانه‌وه نیه چونکه ئه‌م به‌رنامه‌یه کارێکی نایاسایی ئه‌نجام ده‌دات بۆیه هه‌رگیز ناکرێت به به‌رهه‌مێکی گۆگڵی ناوببه‌ین ، له ئێستادا ئه‌م به‌رنامانه دروست ده‌کرێن له‌لایه‌ن هاکه‌ره‌کانه‌وه بۆ گه‌ڕان به‌دوای ئه‌و ئامرازانه‌ی باسم کردن تاکه هۆکارێک بۆ به‌کارهێنانی ئه‌م به‌رنامانه ئاسانکاریه بۆ ئه‌وه‌ی بتوانیت به‌و په‌ڕی خێراییه‌وه ده‌ستت بگات به هۆکاره‌کانی چالاککردنی به‌رنامه کاتیه‌کان به یه‌کجاری .\nماڵپه‌ڕی پشتیوانی به‌رنامه‌که گه‌ڕان له گۆگڵ\nدوا ساڵی ڤێرژن 2010\n520 کیلۆ بایت\nسه‌ره‌تا به‌رنامه‌که دابگره‌و له زیپه‌که‌ی ده‌ری بهێنه به‌م شیوازه ده‌رده‌چێت ، به‌رنامه‌که پۆرته‌بڵه‌و پێویست به دابه‌زاندن ناکات\nکاتێک به‌ده‌بڵ کلیک ده‌یکه‌ینه‌وه به‌م شێوازه ڕوکاره‌که‌یمان بۆ ده‌رده‌چێت سه‌رنج بده‌ن و ئه‌م خاڵانه به‌وردی بخوینه‌وه :\nله‌خاڵی یه‌که‌مدا ده‌توانین جۆری گه‌ڕانه‌که دیاری بکه‌ین ئایا به‌دوای سریاڵدا ده‌گه‌ڕیین یان کراک ؟\nله‌خاڵی دووه‌مدا واباشتره به‌م جۆره بێت چونکه زۆرترین ئه‌نجام ده‌دات به‌ده‌سته‌وه\nوه له‌خاڵی سێهه‌مدا ناوی ئه‌و به‌رنامه ده‌نوسین که ده‌مانه‌وێت سریاڵه‌که‌ی یان کراکه‌که‌ی به‌ده‌ست بهێنین باشتر وایه ڤیرژنه‌که‌شی بنوسیت بۆ ئه‌وه‌ی ئه‌نجامێکی ته‌واوت ده‌ست بکه‌وێت .\nوه له خاڵی چواره‌مدا کلیک بکه له‌سه‌ر (Search) که‌مێک چاوه‌ڕوانبه‌و په‌له‌مه‌که تا ئه‌نجامه‌که‌ت پێڕاده‌گه‌یه‌نێت .\nلیره‌دا ئه‌نجامه‌که‌مان پێڕاده‌گه‌یه‌نێت و ده‌توانین به‌کلیک کردن له‌سه‌ر ئه‌و ئه‌نجامه‌ی ده‌مانه‌وێت ڕاسته‌وخۆ سریاڵه‌که ببینین سه‌رنج بده‌ن له خاڵی یه‌که‌مدا من کلیکم له‌سه‌ر ئه‌نجامه‌که کردوه‌و له خاڵی دووه‌مدا سریاڵه‌که ده‌بینین یان واباشتره داونلۆدی بکه‌ین به‌شێوه‌ی فایلی تێکست لای خۆمان بیپارێزین . لێره‌دا سه‌رنج له‌م وێنه بده کلیکی ڕاستم کردوه‌و ده‌مه‌وێت داونلۆدی بکه‌م به‌ئاسانی داونلۆد ده‌بیت .\nئه‌گه‌ر بمانه‌وێت به‌دوای کراکدا بگه‌ڕێین ئه‌وا هه‌مان شێوه‌یه ته‌نها یه‌که‌م جار له جیاتی سریاڵ کراک دیاری ده‌که‌ین ناوی به‌رنامه‌که ده‌نوسین و به‌م جۆره پاش که‌مێک ئه‌نجامه‌که‌مان پێڕاده‌گه‌یه‌نێت\nوه پێویست ده‌کات کلیکی ڕاستی له‌سه‌ر بکه‌ین داونلۆدی بکه‌ین به‌م جۆره له‌خاڵی یه‌کدا ئاماژه‌م پێداوه\nئێستا پاش که‌مێک به‌رنامه‌ی داونلۆدکردن یان هه‌ر هۆکارێک که تۆ داونلۆدی پێده‌که‌یت ده‌که‌وێته کارو بۆ نمونه وه‌ک ده‌بینن من داونلۆد مه‌نه‌جه‌ر به‌کار ده‌هێنم به‌م جۆره کلیکی له‌سه‌ر ده‌که‌م داونلۆدی ده‌که‌م سه‌رنج بده‌ن\nئێساتا داونلۆدوه سه‌رنج له‌خاڵه‌کانی یه‌ک و دوو بده من توانیم به ئاسانی کراکی ئه‌م ڤێرژنه دابگرم وه به دڵنیایشه‌وه‌ر کارده‌کات


نووچە نێت | ڕاستگۆیی بێ لایەنی| كازمى: په‌یوه‌ندى به‌غدا و هه‌ولێر به‌و شێوه‌یه نییه كه ده‌مانه‌وێ\nمسته‌فا كازمى سه‌رۆك وه‌زیرانى عێراق له دیمانه‌یه‌كى له‌گه‌ڵ رۆژنامه‌ى شه‌رق ئه‌وسه‌ت باس له‌وه ده‌كات په‌یوه‌ندى نێوان به‌غدا و هه‌ولێر به‌مشێوه‌یه نییه كه ده‌یانه‌وێ.\nئه‌مڕۆ دووشه‌م یه‌كى ئادار رۆژنامه‌ى شه‌رق ئه‌وسه‌ت دیمانه‌یه‌كى درێژى له‌گه‌ڵ مسته‌فا كازمى سه‌رۆك وه‌زیرانى عێراق بڵاوكردووه‌ته‌وه و له دیمانه‌كه‌دا سه‌باره‌ت به هه‌ولێر و به‌غدا پرسیارى ئه‌وه كراوه ئاخۆ په‌یوه‌ندى نێوان به‌غدا و هه‌ولێر ئه‌مڕۆ ئه‌و خه‌سه‌ڵه‌تانه‌ى كه به‌گوێره‌ى پێویست بێت؟\nمسته‌فا كازمى سه‌رۆك وه‌زیرانى عێراق له وه‌ڵامدا ده‌ڵێ، "ئه‌گه‌ر مه‌به‌ستى پرسیاره‌كه به‌رواردكردن بێت له‌نێوان واقیعى په‌یوه‌ندییه‌كه و خواسته هاوبه‌شه‌كانمان بۆ به‌رزكردنه‌وىه ئاستى هاوبه‌شى نیشتمانى به‌گێڕانه‌وه‌ى ده‌وڵه‌ت بۆ سه‌ر بنه‌ما ده‌ستوورییه‌كه‌ى و دابینكردنى داواكارى هاووڵاتیانمان له هه‌رێمى كوردستان ئه‌وا به‌مشێوه‌یه نییه كه ده‌مانه‌وێ".\nكازمى له‌سه‌ر هه‌مان دووپاتى ده‌كاته‌وه گرنگ ئه‌وه‌یه گفتوگۆ به‌رده‌وام بێت و ده‌ڵێ، "ئه‌ركى ئه‌و گفتوگۆیه‌ى ئێستا هه‌یه و به‌رده‌وامه له‌نێوان شانده‌كانى هه‌رێم و حكومه‌تى فیدڕاڵى به‌ده‌ستهێنانى ئه‌و ره‌زامنییه‌یه كه ده‌مانه‌وێ له په‌یوه‌ندى هاوبه‌ش له‌گه‌ڵ برایانمان له هه‌رێم هه‌مانبێ، كه هه‌مان ئه‌و شتانه‌مان بۆئه‌وان ده‌وێ كه عێراقییه‌كانمان له‌سه‌رانسه‌رى وڵات ده‌وێ".\nدواى ئه‌وه كازمى له‌قسه‌كانى ئاماژه بۆ ئه‌وه ده‌كات له رێى چه‌ند پلان و پڕۆژه‌یه‌كه‌وه، حكومه‌تى عێراق ده‌یه‌وێ كۆتایى به‌و كێشانه بهێنن كه له‌گه‌ڵ هه‌رێم هه‌یانه. دواجاریش به گوته‌ى ئه‌و بابه‌تانه ئه‌گه‌ر په‌یوه‌ندى به بودجه یان هه‌ر بابه‌تێكى تره‌وه هه‌بێت په‌یوه‌سته به‌وه‌ى كه له په‌رله‌مان ده‌نگى له‌سه‌ر ده‌درێت .\nده‌شڵێ، "باوه‌ڕمان به‌وه هه‌یه پابه‌ند بین به چوارچێوه‌ى ده‌ستوورى و هه‌ڵوه‌شاندنه‌وه‌ى هه‌ر ئاڵۆزییه‌ك كه له‌گه‌ڵ هه‌رێم هه‌یه".\nكازمى و شاندى هه‌رێمى كوردستان كۆبوونه‌وه\nله ناوه‌ڕاستى ئه‌م هه‌فته‌یه ده‌نگ له‌سه‌ر بودجه ده‌درێت


هاوردەی هێلكە ״فێڵی״ تێ كەوت |\nHome ڕاپۆرت هاوردەی هێلكە ״فێڵی״ تێ كەوت\nتوركییە و لە بەرگی ئێرانیدایە\nلەگەڵ ئەوەی حکومەتی عێراق بڕیاری دا هاوردەکردنی هێلکە قەدەغە بکات، بەڵام بە شێوەی قاچاخ و بە ڕێگەی دیکە هاوردەی هەرێم دەکرێت، هەندێک لەو هێلکانەش گومانی خراپبوونیان هەیە.\nلەبەر زۆریی بەرهەمی هێلكەی ناوخۆ و بە مەبەستی ساغكردنەوە و پاراستنی نرخەكەی، ئەنجوومەنی نوێنەرانی عێراق بە بڕیارێك، لە مانگی ئایاری ڕابردوو هاوردەی هێلكەی لە وڵاتانی دەرەوە قەدەغە كرد، وەك پابەندبوون بە ڕەسمی گومرگییەوە، دوای نزیكەی مانگێك لە تەمموزی ئەمساڵ دەروازە سنوورییەكانی هەرێم لە پاڵ چەند بەرهەمێكی تر پابەندبوونی خۆی بە قەدەغەی هاوردەی هێلكەوە دەربڕی، ئەمەش بۆ ماوەیەك نرخی هێلكەی لە هەرێم لە 3000 بۆ 5000 بەرز کردەوە.\nلە كاتێكدا هەرێمی كوردستان ساڵانە پێویستی بە نزیكەی 800 بۆ 850 ملیۆن هێلكە هەیە، بەڵام زیاتر لەو بڕە بەرهەم دەهێنرێت، ئەگەر بەرهەمی كێڵگەكان تەنها لە ناوخۆی هەرێم بە كار بهێندرێت لە پێداویستیی هاووڵاتییانی هەرێم زیادە، بەڵام لە پاڵ ئەمە هێلكە بە شێوەی قاچاغ هاوردە دەكرێت و لەگەڵ بە شێك لە هێلكەی ناوخۆ هەناردەی خواروو و ناوەڕاستی عێراق دەكرێت.\nجگە لەمەش لە پاڵ بەرهەمی ناوخۆ، لە بازاڕەكانی هەرێم هێلكەی هاوردەكراوی ڕەنگ سپی دەبیندرێت كە بەرهەمی وڵاتانی توركیا و ئێرانە، چونكە ڕەنگی هێلكەی بەرهەمهێندراوی ناوخۆ سوورە.\nبە پێی زانیارییەكانی ״ئاژانس״ هێلكەی توركی لە ڕێگەی وڵاتی ئێرانەوە هاوردەی هەرێم دەكرێت، ئەمەش وەك جۆرێك لە فێڵكردن لە بڕیارەكەی حكومەتی عێراق كە بۆ ڕاگرتنی هاوردەی هێلكە دابووی لێك دەدرێتەوە، بەوەی كە ئەو هێلكانە ترانزێت بێت و بۆ وڵاتێكی تر دەبرێت، بەڵام بەشێك لەو هێلكە توركییە دەهێندرێتە بازاڕەكانی هەرێم.\nعەلی حەمەساڵح، ئەندامی پەرلەمانی كوردستان لەسەر ئەم جۆرە بازرگانییە بە ״ئاژانس״ی ڕاگەیاند: ئاگاداری ئەوەن هێلکە بە شێوەی قاچاخ هاوردە دەکرێت و هەندێکیان بە ناوی ترانزێتەوەیە.\nوتیشی: ״ئەوەی کە ترانزێتە بە ناوی ئەوەی ڕەوانەی سوریا دەکرێت هاوردە دەکرێت و لە هەرێم ساخ دەکرێتەوە، یەکێکیشیان ئەوەیە کە بە فشاری هێز داخڵی هەرێم دەکرێت.״\n״من کتابم لایە لە یەک نووسراودا موافەقەتی 300 هەزار کارتۆنی هێلکەی تێدایە بە ناوی ئەوەی بۆ سوریا دەبرێت، بەڵام لە ناوخۆ ساخ کراوەتەوە.״ عەلی وای وت.\nئێستا جۆرێك لە هێلكەی ڕەنگ سپی كە بەشێكیان بەرواری بەرهەمهێنان و ئێكسپایەربوونی لەسەر نییە، بە شێوەی قاچاخ دەهێندرێتە هەرێمەوە، ئەمەش وەك جۆرێك لە مەترسیی خراپبوون لێك دەدرێتەوە.\nعومەر حسێن، خاوەنی كێڵگەی بەرهەمهێنانی هێلكەیە لە شاری هەولێر بە ״ئاژانس״ی وت: ״ئەو بڕبارەی حكومەتی عێراق بۆ ڕاگرتنی بەرهەمی هاوردەی هێلكە هیچ كاری پێ ناكرێت و ئێستا وەك جاران هێلكە بە ڕێگای جۆراوجۆر داخڵی هەرێم دەكرێت و هێلكەی توركی و ئێرانی لە بازاڕەكانی هەرێم دەبیندرێن.\nوتیشی: ״بەشێكی زۆر لەو هێلكانە كە هاوردە دەكرێن پیسن و ئیكسپایەر بوون، بەشێكیان لە كاتی دەستبەسەرداگرتن و لەناوبردنیان جوچك لە ناویاندا هاتووەتە دەرەوە.״\nبە پێی زانیارییەکانی ״ئاژانس״ کە لە وەزارەتی كشتوكاڵەوە دەستی کەوتووە، توانای بەرهەمهێنانی ئەو كارگانە نزیكەی یەك ملیار و سێسەد هەزار هێلكەیە لە ساڵێكدا، بە مەش توانای بەرهەمهێنان نیو ملیۆن هێلكە زیاترە لە پێداویستیی ناوخۆ لە ساڵێكدا.\nڕەمەزان كەریم، بەڕێوەبەری سامانی ئاژەڵ لە وەزارەتی كشتوكاڵ بە ״ئاژانس״ی وت: ״بڕیاری قەدەغەی هاوردە لەبەر ساغكردنەوەی بەرهەمی ناوخۆ بووە، چونكە زیانی زۆر بەر خاوەن كێڵگەكانی بەرهەمهێنانی هێلكە كەوتبوو، بۆیە هەر هێلكەیەكی هاوردەكراوی توركی و ئێرانی لە بازاڕ ببیندرێت نایاساییە و بە قاچاخ هاوردە دەكرێت، چونكە ئێمە بە نووسراو هاوردەی هێلكەمان قەدەغە كردووە.״\nوەزارەتی کشتوکاڵ ئەوەشی بە ״ئاژانس״ داوە کە تەنها یەك كێڵگەی بەرهەمهێنانی هێلكە دەكەوێتە پارێزگای سلێمانی ئەویش لە سنووری ئیدارەی گەرمیانە و دەستی بە بەرهەمهێنان نەكردووە، هەموو كێڵگەكانی تر كە ژمارەیان 10 كێلگەی بەرهەمهێنانە كەوتوونەتە پارێزگاكانی هەولێر و دهۆك كە 8 پڕۆژەیان لە پارێزگای هەولێر و 2 پڕۆژەش لە پارێزگای دهۆكە.\nمستەفا عەبدولڕەحمان، سەرۆكی یەكێتیی هاوردە و ناردنكارانی كوردستان بە ״ئاژانس״ی وت: ״هەندێ ڕێگەی نافەرمی هەیە كە هاوردەی هێلكەی بە قاچاخ لێوە دەكرێت، كە ئەستەمە بتواندرێت ڕێگە لە هاوردەی هێلكە بگیرێت لەو شوێنە نافەرمییانەوە، هەروەها زۆر بەرهەمی هێلكەش لە بازاڕەكان ماونەتەوە كە پێش قەدەغەكردن هێنراونەتە هەرێم و ئێستا دەخرێتە بازاڕەوە.״


پشكنینێكی خوێن پێشبینی ته‌مه‌نی.. – پەڕە 20 – Knwe.org\nسەرەکی » زانست » پشكنینێكی خوێن پێشبینی ته‌مه‌نی..پەڕە 20\nپشكنینێكی خوێن پێشبینی ته‌مه‌نی..\nپشكنینێكی خوێن پێشبینی ته‌مه‌نی مرۆڤ ده‌كات\nتوێژه‌ره‌وانی پزیشكیی په‌ره‌ده‌ده‌ن به جۆره پشكنینێكی خوێن كه ده‌توانێت پێشبینی ته‌مه‌ن و ژیانی مرۆڤ بكات.\nتائێستا پزیشكه‌كان هه‌وڵی ئه‌وه ده‌ده‌ن كه پێشبینی ته‌مه‌نی نه‌خۆشه‌كانیان بكه‌ن، له‌ڕێگه‌ی ئه‌نجامی پشكنینی ڕێژه‌ی ئاستی كولیستڕۆل و ئاستی به‌رزی په‌ستانی خوێنیانه‌وه، ئه‌مه‌ش رێگه‌ی بۆ تیمێكی هاوبه‌شی توێژه‌رانی پزیشكیی ئه‌ڵمانیی و هۆڵه‌ندی خۆشكردوه كه په‌ره‌بده‌ن به‌پشكنینی خوێن كه ئه‌نجامێكی وردیان ده‌داتێ و له‌به‌ر ڕۆشنایی ئه‌وه ده‌توانن پێشبینی ئه‌وه بكه‌ن داخۆ نه‌خۆشه‌كان چه‌نده ده‌ژین؟\nتیمێكی هاوبه‌شی توێژه‌ره‌وانی پزیشكیی ئه‌ڵمانیی و هۆڵه‌ندیی په‌ره‌یان داوه به جۆرێك له پشكنینی خوێن كه ئه‌نجامێكی وردتر له‌وانه‌ی تا ئێستا هه‌ن ده‌دات به ده‌سته‌وه و ده‌توانێت مه‌ترسیی مردنی نه‌خۆشه‌كان دیاری بكات و پێشبینی مانه‌وه یان مردنی نه‌خۆشه‌كان بكات و ماوه‌ی ئه‌و پێشبینییه‌ش له پێنج بۆ ده ساڵه.\nله‌مباره‌یه‌وه دكتۆر ( یۆریس دیلن) له په‌یمانگای (ماكس بلانك) ی ئه‌ڵمانیی بۆ بیۆلۆجیای پیریی وتی»ئه‌م شیكردنه‌وه‌یه یارمه‌تیده‌ره بۆ پێشخستنی هه‌ڵسه‌نگاندنی باشتری ئه‌و چاره‌سه‌رانه‌ی جێگه‌ی مشتومڕن له‌لای نه‌خۆشه به‌ته‌مه‌نه‌كان و ئه‌مه‌ش مانای ئه‌وه‌یه له ڕێگه‌ی ئه‌م پشكنینه‌وه پزیشكه‌كان رێگه‌یان پێده‌درێت پاساو بۆ جۆری ئه‌و چاره‌سه‌ره بهێننه‌وه كه داوا له نه‌خۆشه‌كانیان ده‌كه‌ن به‌كاری بهێنن».\nله‌و توێژینه‌وه‌یه‌دا كه ئه‌نجامه‌كانی له گۆڤاری زانستی (natural communications) (په‌یوه‌ندی سروشتی) ئه‌ڵمانیدا بڵاوكراوه‌ته‌وه، توێژه‌ره‌وه‌كان ئاماژه‌یان به‌وه داوه كه له ناوخۆیاندا(14)نیشانه‌یان دۆزیوه‌ته‌وه كه به ( ئاماژه‌كانی ژیان) ده‌ناسرێت و له ڕێگه‌یانه‌وه ده‌توانرێت ته‌مه‌نی هه‌موو كه‌سێك دیاری بكرێت.\nئه‌وان ئه‌وه‌شیان دووپاتكردووه‌ته‌وه كه پێویسته توێژینه‌وه‌ی زیاتر بكرێت بۆ ئه‌وه‌ی ئه‌و جۆره پشكنینه‌ی ئه‌وان گه‌شه‌یان پێداوه بكه‌وێته بواری جێبه‌جێكردنه‌وه.\nئه‌و توێژه‌ره‌وانه باسیان له‌وه‌ش كردووه له كاتی ئه‌زمونه‌كانیان بۆ ئه‌نجامدانی توێژینه‌وه‌كه‌یان زانیاریی ده‌رباره‌ی خوێنی (44168) نه‌خۆشیان به‌كارهێناوه و له كاتی توێژینه‌وه‌كه‌دا (5512) كه‌سیان مردوون، ئه‌و توێژه‌ره‌وانه له ناو خۆێنی نه‌خۆشه‌كاندا بۆ ئه‌و ماددانه گه‌ڕاون كه ڕێگه ده‌ات بۆ پوختكردنه‌وه‌ی ئه‌نجامه‌كانی ئه‌گه‌ری مردن و له‌و كاته‌دا 14 جۆری ماده‌ی زینده‌یییان دۆزیوه‌ته‌وه به تایبه‌تیش ترشی ئه‌مینی و ئه‌و چه‌وریانه‌ی هه‌ڵگڕی هه‌وكردنه‌كانن كه له ڕێگه‌یانه‌وه ده‌توانرێت باشتر پێشینی شته‌كان بكرێت له‌وه‌ی ئێستا هه‌یه سه‌باره‌ت به ئه‌گه‌ری مردنی ژنان و پیاوان له ته‌مه‌نه جیاوازه‌كاندا.\nله‌كۆتاییدا توێژه‌ره‌وه‌كان بۆیان ده‌ركه‌وت بۆ نمونه به‌رزبوونه‌وه‌ی ڕێژه‌ی گلۆكۆز یان لاكتۆز هاوڕیێیه له‌گه‌ڵ زیاتربوونی ئه‌گه‌ری مردن، هه‌روه‌ها زیادبوونی ڕێژه‌ی چڕبونه‌وه‌ی ترشه ئه‌مینییه‌كانی (هیستیدین و لیۆسین و پرۆتینی ئه‌لبۆمین) له خوێندا هاوڕێیه له‌گه‌ڵ كه‌مبوونه‌وه‌ی ئه‌گه‌ری مردن.\nبه‌گوێڕه‌ی ئاماژه‌ی توێژه‌ره‌وه‌كانیش، ئه‌و كاره‌یان یارمه‌تیده‌ر ده‌بێت بۆ پزیشكه‌كان ئه‌گه‌ر ئه‌و فاكته‌رانه بخه‌نه پێش چاویان له كاتی پلاندانان بۆ ئه‌وه‌ی به شێوه‌یه‌كی باشتر نه‌خۆشه‌كانیان چاره‌سه‌ر بكه‌ن، بۆ نمونه‌ش له‌و كاتانه‌ی ده‌یانه‌وێت نه‌شته‌رگه‌ریی بۆ نه‌خۆشێكی به ساڵاچوو بكه‌ن و له‌ڕێگه‌ی ئه‌و پشكنیانه‌ی خوێنه‌وه ده‌توانن بزانن ئایا ئه‌و نه‌خۆشه به‌رگه‌ی نه‌شته‌رگه‌رییه‌كه ده‌گرێت یان نا؟.


سه‌ربه‌ست باپیری: به شه‌و له مووسڵ داعش ده‌سه‌ڵاتداره\nمیحوه‌رى رۆژهه‌ڵاتى دیجله كه له قۆڵه‌كانی "ئاسكى مووسڵ و تلسقۆف و ناوه‌ران" پێك دێ, یه‌كێكه له میحوه‌ره كاریگه‌ره‌كانی هێزی به‌رگریی كوردستان و به وردی چاودێری دۆخی مووسڵ ده‌كه‌ن له ئاراسته‌ی دهۆكه‌وه. سه‌ربه‌ست باپیرى جێگرى میحوه‌ره‌كه له‌باره‌ى دۆخی ناوچه‌كه و جموجووڵه‌كانی داعش له سنووری مووسڵ زانیاری ده‌خاته ڕوو.\nباپیری له‌م دیمانه‌یه‌ی "وشه"دا رای ده‌گه‌یه‌نێت كه به شه‌و داعش له مووسڵ ده‌سه‌ڵاتداره. هاوكات ئاشكرای ده‌كات كه كشانه‌وه‌ی حه‌شدی شه‌عبی له هه‌ندێك ناوچه به فه‌رمانی ئه‌مه‌ریكا بووه و سوپای عێراق جێیان ده‌گرێته‌وه، تا رێككه‌وتنی كورد و عه‌ره‌ب و له‌وكاته‌وه هێزی هاوبه‌ش رۆڵ ده‌بینن.\nمیحوه‌رى رۆژهه‌ڵاتى دیجله ئێسته كام ناوچانه ده‌گرێته‌وه و چه‌ند هێزى له‌شكرى تێدایه؟\nمیحوه‌رى رۆژهه‌ڵاتى دیجله نزیكه‌ى 30 كیلومه‌تر له دهۆك دووره و قۆڵه‌كانی "ئاسكى مووسڵ و تلسقۆف و ناوه‌ران" ده‌گرێته‌وه, خه‌ڵكى ئه‌و ناوچانه ئاین و نه‌ته‌وه‌ى جۆراوجۆر له‌خۆ ده‌گرن له مسوڵمان و ئێزیدى و مه‌سیحى و كورد و عه‌ره‌ب, بۆیه بۆ پاراستنی ئه‌وان ژماره‌یه‌كی زۆر له پێشمه‌رگه‌ى زێره‌ڤانى و فه‌رمانده‌ى سپیلك و هه‌ندێك هێزى تر له‌و ناوچانه له ئه‌ركدان.\nئایا جموجووڵى رێكخراوى تیرۆریستى داعش له ناوچه‌كه‌دا ماوه یان كۆتایى پێ هاتووه؟\nجموجووڵى تیرۆریستانی داعش له ناوچه‌كه رۆژ له دواى رۆژ له زیادبووندایه، به‌تایبه‌تى له ناو سه‌نته‌رى شارى مووسڵ, به‌شه‌و داعش ده‌سه‌ڵاتداره له مووسڵ و من له باوه‌ڕه‌دام كه به نزیكترین كات داعش كرده‌ى تیرۆریستى له ناوچه‌كه‌دا ئه‌نجام ده‌دات به تایبه‌ت له ناوچه‌كانی سوننه‌نشین.\nئێسته پێوه‌ندى هێزه‌كانى پێشمه‌رگه له‌گه‌ڵ چه‌كدارانى حه‌شدى شه‌عبى چۆنه؟\nهێزه‌كانى پێشمه‌رگه هیچ پێوه‌ندییه‌كیان له‌گه‌ڵ چه‌كدارانى حه‌شدى شه‌عبى نییه و نابێت, چونكه حه‌شدى شه‌عبى هێزێكى به‌ڕه‌ڵایه و كه‌س به كه‌س نییه و ته‌نیا ئه‌جێنداى ده‌ره‌كى جێبه‌جێ ده‌كه‌ن, بۆیه تا ئه‌و هێزه له عێراقدا هه‌بێت، ئارامى به‌رقه‌رار نابێت و ره‌وش به‌ره‌و خراپتر ده‌ڕوات.\nئایا دوا زانیاری چییه له باره‌ی رێى نێوان دهۆك و مووسڵ؟ خه‌ڵك ده‌توانێ هاتۆچۆ له‌و رێیه‌وه بكات؟\nله‌باره‌ى رێیه‌كانى نێوان دهۆك و مووسڵ زۆرجار ئێمه هه‌وڵى ئه‌وه‌مان داوه بكرێته‌وه و خه‌ڵكى سڤیل بتوانن هاتوچۆى نێوان دهۆك و مووسڵ به ئاسانی بكه‌ن، له‌گه‌ڵ ئه‌وه‌ی ئێمه لاى خۆمانه‌وه رێیه‌كه‌مان كردووه‌ته‌وه، به‌ڵام تا ئێسته له لاى مووسڵه‌وه نه‌كراوه‌ته‌وه, بۆیه ته‌نیا رێى نێوان به‌دریك بۆ مووسڵ كراوه‌یه كه ئۆتۆمبێلی بچووك ده‌توانن هاتوچۆی پێدا بكه‌ن، ئه‌ویش بۆ خه‌ڵكى سڤیل و كارمه‌ندی فه‌رمی. ئه‌گه‌رنا تا ئێسته رێى بازرگانى نێوان دهۆك - مووسڵ داخراوه، ئه‌مه‌ش زیانى زۆر بۆ ئابوورى هه‌ردوو شار هه‌یه.\nكه‌واته هۆی نه‌كردنه‌وه‌ی رێى نێوان دهۆك و مووسڵ بۆچی ده‌گه‌ڕێنیته‌وه؟\nئێمه چه‌ندان جار داوامان له حكوومه‌تى ناوه‌ندى كردووه بۆ كردنه‌وه‌ى ئه‌و رێیه، به‌ڵام ئه‌وان هیچ وه‌ڵامێكیان بۆ داواكه‌مان نه‌بووه، حه‌شدى شه‌عبى ده‌ستێكى باڵاى هه‌بووه له نه‌كردنه‌وه‌ى رێى نێوان دهۆك و مووسڵ، به‌ڵام ئێمه له‌و باوه‌ڕه‌داین كه ته‌مه‌نى حه‌شدى شه‌عبى له‌و ناوچانه زۆرى نه‌ماوه و له‌ناو ده‌چێ.\nله‌به‌رچى حه‌شدى شه‌عبى نایه‌وێ رێى نێوان دهۆك و مووسڵ بكرێته‌وه؟\nحه‌شدى شه‌عبى حه‌ز ناكات رێیه‌كه بكرێته‌وه، چونكه ئه‌وان هه‌موو كورد و عه‌ره‌بى سوننه به دوژمنى خۆیان ده‌زانن, حه‌شدى شه‌عبى كورد وه‌ك نه‌ته‌وه به دوژمنى خۆى ده‌زانێت و وه‌ك مه‌زه‌ویش سوننه. له‌لایه‌كى تره‌وه ئه‌وان هێزێكى به‌ڕه‌ڵان و هیچ رێكخستن له كار و به‌ڕێوه‌بردنیاندا نییه، هه‌ریه‌كه و له‌لاى خۆیه‌وه بڕیارێك ده‌رده‌كات كه وه‌ك ئه‌وى تر نییه.\nله رۆژانی رابردوو فه‌رمانده‌ى گشتیى حه‌شدى شه‌عبى داواى له هێزه‌كانى خۆى كرد له ناوچه ئازادكراوه‌كان بكشێته‌وه، ئایا ئه‌وان ئه‌و ناوچانه‌یان جێ هێشتووه؟\nله‌و ناوچانه‌ى كه سوننه‌نشینن و ده‌كه‌ونه سنوورى ماده‌ى 140، حه‌شدى شه‌عبى به‌پێى بڕیارى ئه‌مه‌ریكا خۆى كێشاوه‌ته‌وه, به‌ڵام زۆر جێ ماون كه بڕیاره له‌و ناوچانه‌ش بكشێنه‌وه و له جێی ئه‌وان سوپای عێراق جێگیر بێت. هه‌ر كاتێكیش كورد و عه‌ره‌ب گه‌یشتن به رێككه‌وتنێك، ئه‌وا هه‌ردوو لایه‌ن به هاوبه‌شى ناوچه‌كه ده‌گرنه ده‌ست.\nئایا خه‌ڵكى ناوچه‌كانى رۆژهه‌ڵاتى دیجله گه‌ڕاونه‌ته‌وه سه‌ر ماڵ و حاڵی خۆیان؟\nتا ئێسته له‌و ناوچانه‌ى حه‌شدى شه‌عبى لێیه زۆر كه‌م له خه‌ڵكه‌كه‌ى گه‌ڕاونه‌ته‌وه شوێنی خۆیان، به تایبه‌ت مه‌سیحى و ئێزیدى، ته‌نانه‌ت عه‌ره‌بیش زۆر به كه‌مى گه‌ڕاونه‌ته‌وه، چونكه حه‌شدى شه‌عبى ناخۆشییان بۆ دروست ده‌كه‌ن، به‌ڵام ئه‌و گوند و كومه‌ڵگایانه‌ى كه له‌ژێر ده‌سه‌ڵاتى پێشمه‌رگه‌دان، زۆرینه‌ی خه‌ڵكه‌كه‌ی گه‌ڕاونه‌ته‌وه سه‌ر ماڵی خۆیان و ناوچه‌كان به‌ته‌واوی هێمنن.\nژماره‌ى خێزانه مه‌سیحییه‌كانی گوندى تلسقۆف چه‌نده كه تا ئێسته گه‌ڕاونه‌ته‌وه ماڵی خۆیان؟\nتلسقۆف كه گه‌وره‌ترین گوندى مه‌سیحییه‌كانه و ده‌كه‌وێته سنوورى میحوه‌رى رۆژهه‌ڵاتى دیجله، زیاتر له 800 خێزان گه‌ڕاونه‌ته گونده‌كه‌ى خۆیان, هه‌روه‌ها خه‌ڵكی كۆمه‌ڵگه‌كانى عه‌ره‌بنشینى ژێر ده‌سه‌ڵاتی هێزه‌كانى پێشمه‌رگه ژماره‌یه‌كى زۆریان گه‌ڕاونه‌ته‌وه وه‌ك كومه‌ڵگه‌ى (نه‌سر) كه خه‌ڵكه‌كه‌ى هه‌مووى عه‌ره‌به و زۆر له گونده‌كانى ئێزیدینشینیش گه‌ڕاونه‌ته‌وه.\nخه‌ڵكى ناوچه‌كه زیاتر بڕواى به كام هێز هه‌یه كه له ناوچه‌كه‌دا هه‌ن؟\nخه‌ڵكى ناوچه‌كه نه‌ك ته‌نیا كوردانى ئێزیدى و مه‌سیحى، به‌ڵكو عه‌ره‌بیش زۆر باوه‌ڕیان به هێزى پێشمه‌رگه هه‌یه.\nچونكه ئه‌م هێزه بۆ هه‌موویان ده‌ركه‌وت كاتێك پێشمه‌رگه له ناوچه‌كه‌دا بوون ئارامى بۆ ژیان به‌رقه‌رار بوو، ئێسته هیچ ئارامییه‌ك له ناوچه‌كه‌دا نه‌ماوه و ئه‌گه‌ر له خه‌ڵكى ئه‌و ناوچانه‌ش بپرسن هه‌مان وه‌ڵامتان ده‌ست ده‌كه‌وێ.\nئایا گه‌ریلای په‌كه‌كه له ناوچه‌كه‌دا هه‌ن؟\nهیچ هێزێكى په‌كه‌كه بوونى له ناوچه‌ى رۆژهه‌ڵاتى دیجله نییه، به‌ڵام له میحوه‌رى رۆژئاواى دیجله (شنگال) و ناوچه‌كانى مه‌خموور و ئه‌وانی تر، په‌كه‌كه هه‌ن. به دڵنیایییه‌وه به‌پێى زانیارییه‌كانمان ئه‌وان ناخۆشى بۆ خه‌ڵكى ناوچه‌كه و پێشمه‌رگه دروست ده‌كه‌ن و زۆریش كاریگه‌ریى خراپیان له‌سه‌ر خه‌ڵك و ئاوه‌دان نه‌كردنه‌وه‌ى ئه‌و ناوچانه هه‌یه.\nبه‌گشتی باوه‌ڕ وایه ئاینده‌ى روژهه‌ڵاى مووسڵ به‌ره‌و كوێ ده‌ڕوات و ده‌كه‌وێته ژێر ده‌سته‌ڵاتى كام هێز؟\nئاینده‌ى رۆژهه‌ڵاتى دیجله وه‌ك هه‌موو ناوچه‌كانى ترى ماده‌ى 140 ده‌بێت, به‌شێك له‌و ناوچه‌كه له ده‌ستى هێزه‌كانى پێشمه‌رگه‌دایه و ئه‌وى تریش هه‌وڵ ده‌ده‌ین به‌پێى ده‌ستوورى عێراق بكه‌وێته‌وه ژێر ده‌سه‌ڵاتى پێشمه‌رگه.\nلالۆ رەنجدەر: دایکم هۆکار بوو بۆ ئەوەی پەرە بە بیری نەتەوایەتیم بدەم\n"ده‌مانه‌وێ سیستمی گواستنه‌وه له سلێمانی له نه‌فه‌ره‌وه بۆ كات بگۆڕین"