besansor - هه‌واڵی دانیشتنی دوو لایه‌نی جیا له دوو شوێنی جیاو له‌گه‌ڵ دوو لایه‌نی جیای باڵه‌کانی ڕێژیم!!\nهه‌واڵی دانیشتنی دوو لایه‌نی جیا له دوو شوێنی جیاو له‌گه‌ڵ دوو لایه‌نی جیای باڵه‌کانی ڕێژیم!!\nبێسانسۆڕ نیوز: به گوێره‌ی هه‌واڵێکی باوه‌ڕپێکراو که له نزیکانی ئه‌ندامانی پارتی ئازادی کوردستان پاک به سه‌رۆکایه‌تی عه‌لی کوڕی ڕه‌ش ه‌وه به ده‌ستمان گه‌یشتووه، ڕۆژی ۳/۲/۲۰۱۰ حسه‌ین یه‌زدانپه‌نا جێگری سه‌رۆکی پارتی ناوبراو چاوی به نوێنه‌رانی ڕێژیمی کۆماری ئیسلامی ئێران له هه‌ولێر که‌وتووه، ئه‌و سه‌رچاوه‌یه ئاشکرای کرد که حسه‌ین یه‌زدانپه‌نا بۆ ماوه‌ی دوو کاتژمێر له گه‌ڵ نوێنه‌رانی ڕێژیمی کۆماری ئیسلامی دانیشتووه‌و بڕیاره له داهاتویه‌کی نزیکدا دیداری دووه‌میان سازبده‌نه‌وه، سه‌رچاوه‌که جه‌ختی کرده‌وه له‌سه‌ر ئه‌م دیداره‌ی نێوان یه‌زدانپه‌ناو نوێنه‌رانی ڕێژیمی کۆماری ئیسلامی و گوتی که حسه‌ین یه‌زدانپه‌نا به نوێنه‌رانی ڕێژیمی گوتووه که دانیشتنی داهاتویان ده‌بێ به نێوبژی مه‌سعود بارزانی سه‌رۆکی هه‌رێمی کوردستان بێت.\nحدک له گه‌ڵ رێبه‌رانی بزوتنه‌وه‌ی سه‌وز دیالۆگ ده‌کا\nبۆرۆژهه‌ڵات – ناوه‌ندی هه‌واڵ: نوێنه‌رایه‌تی حیزبی دێموکراتی کوردستان ماوه‌یه‌که له گه‌ڵ رێبه‌رانی بزووتنه‌وه‌ی سه‌وز که‌وتوونه‌ته ناو دیالۆگ و وتویژه‌وه. ئه‌وه‌ش له سه‌ر سفارشی ده‌فته‌ری سیاسیی ئه‌و حیزبه ده‌ستی پێ کردووه و نوێنه‌رایه‌تی ده‌ره‌وه‌ی وڵاتی حیزبه‌که له دانوستان دان له گه‌ڵ رێبه‌رانی بزووتنه‌وهی که‌سک له ده‌ره‌وه‌ی وڵات.\nسه‌رچاوه‌یه‌ک له کۆمیته‌ی به‌ڕێوه‌به‌ریی حیزبی دێموکراتی کوردستان له ده‌ره‌وه‌ی وڵات که نه‌یویست ناوه‌که‌ی ئاشکرا بێت وێڕای ئاشکرا کردنی ئه‌م هه‌واڵه راشیگه‌یاند که حدک له رێگای نوێنه‌رایه‌تی خۆی له وڵاتانی ئوروپایی و ئامریکا له‌گه‌ڵ رێبه‌رانی بزووتنه‌وه‌ی سه‌وز خه‌ریکی وتووێژو دانووستانه و ویست و داخوازییه‌کانی کورد له رۆژهه‌ڵاتی کوردستانیان له گه‌ڵ دێننه گۆڕێ و به دوای شوێن و پێگه‌ی کورد له رۆژهه‌ڵاتی کوردستان له ئاڵوگۆره‌کانی داهاتووی ئێران دا ده‌گه‌ڕێن.\nهه‌مان سه‌رچاوه وتیشی که له چه‌ند رۆژی رابردوودا کاوه ئاهه‌نگه‌ری، نوێنه‌ری حدک بۆ کاروباری یه‌کێتی ئوروپا و به‌رپرسی پێوه‌ندییه ئێرانییه‌کانی ئه‌م حیزبه له گه‌ڵ هه‌ر کام له موحسین سازگارا و موحسین مه‌خمه‌ڵباف، وه‌ک دوو سیمای به‌رچاوی بزووتنه‌وه‌ی سه‌وز له ده‌ره‌وه‌ی وڵات که‌وتۆته دیالۆگه‌وه‌و په‌یام و راسپارده‌کانی ده‌فته‌ری سیاسیی ئه‌م حیزبه‌ی به ناوبراوان گه‌یاندوه.\nهه‌روه‌ها ئه‌وه‌شی ئاشکرا کرد که حیزبه‌که له رێگای چه‌ند که‌سایه‌تییه‌کی ناوخۆی وڵاته‌وه له تاران خه‌ریکی وتووێژ و دانوستانه له گه‌ڵ وته‌بێژانی بزوتنه‌وه‌ی سه‌وز.\nنوشته شده در تاریخ پنجشنبه 29 بهمن 1388 | توسط: be sansor | | نظرات()


راپه‌ڕین و هه‌وڵێک بۆ گێڕانه‌وه‌ی ئازادیی و شکۆمه‌ندیی مرۆیی بۆ کۆمه‌ڵگه‌ی کوردستان.\nوا مانگێک تێ په‌ڕی به‌سه‌ر خۆپیشاندانه‌کانی شاری سلێمانی و شارۆچکه‌کانی ده‌ورو‌به‌ری، کەچی تا ئێستا هه‌نگاوێکی جیدی له‌لایەن ده‌سه‌ڵاته‌وه نه‌نراوه بۆ وه‌ڵام دانه‌وه به خواسته‌کانی خه‌ڵک. ئه‌وه‌ی تا ئێستا وتراوه و ئه‌و سوکه به‌ڵێنانه‌ی دراون بێجگە له‌گاڵتەکردن بەعه‌قڵی خه‌ڵک شتێکی زیاتر نین.\nئاخر ئه‌م ده‌سه‌ڵاته فێربوه له‌ماوه‌ی بیست ساڵی ڕابردودا سه‌دان به‌ڵێن بدات و یه‌ک دانه‌شی نه‌باته‌سه‌ر. فێر بوون هه‌زاران که‌س به‌کوشت بده‌ن له‌شه‌ڕی ناوخۆو لە جه‌نگی ساردی نه‌بڕاوه‌یان و بێ خه‌م بن له ئاست گیانی مرۆڤه‌کاندا. فێرن ده‌یان جار فرمێسکی تیمساحی بڕێژن بۆ قوربانیانی ئه‌نفال و کیمیایی باران و به‌ڵام ئامادەش نەبن ژیانێکی ساده و ساکار به‌و خه‌ڵکه ڕه‌وا ببینن. تا ئێستاش خه‌ڵکی ئه‌و ناوچانە له ساده‌ترین پێداویستیه‌کانی ژیان بێ به‌شن.\n" سه‌رۆک بارزانی" ده‌ڵێت کە هیچ که‌س به‌قه‌د ئه‌و"ڕۆڵه‌کانی گه‌ل" ی خۆش ناوێت. له هه‌موو شوێنێکیش ده‌ڵێت کوردستان دیموکراسیه ته. له‌م دواییانه‌دا له ئیتالیاش له کاتێکدا میلیشیاکانی لقی چوار ته‌قه‌یان له‌خه‌ڵکی بێ دیفاع ده‌کرد، ئه‌م ده‌یوت ئه‌گه‌ر "ته‌نانه‌ت په‌نجا هه‌زار که‌سیش بڵێن تۆمان ناوێ وه‌ک سه‌رۆک ئه‌وا ده‌ست له‌کار ده‌کێشێته‌وه". به‌ڵام من له‌و باوه‌ڕه‌دام ئه‌گه‌ر نیوه‌ی دانیشتوانی خه‌ڵکی کوردستانیش بڵێ واز بێنه، پێم وا نی یه ئه‌وکاره بکات. ئه‌وه‌تا هه‌ر ئێستا زیاتر له په‌نجا هه‌زار ئیمزا کۆبۆته‌وه که ئیتر بارزانی سه‌رۆک نه‌بێت، ئایا " سه‌رۆکی دڵسۆزی خه‌ڵک" وه‌ڵامی چی یه!؟\nئه‌گه‌ر کوردستان دیموکراسی یه، ئه‌ی ئه‌و هه‌موو ترسه چی یه له‌وه‌ی که خه‌ڵکی هه‌ولێر خۆپیشاندان بکه‌ن؟ به ده‌یان که‌سیان گرت و به‌م ڕۆژگاره‌ش هه‌ڕه‌شه له خه‌ڵک ده‌که‌ن، ده‌روازه‌کانیان له‌سه‌ر ده‌به‌ستن و ناهێڵن هیچ که‌س بێته ناو هه‌ولێره‌وە. زانکۆکان داده‌خه‌ن له ترسی کۆبونه‌وه‌ی گه‌نجان و خۆپیشاندان. له‌هه‌ولێر سه‌دام ئاسا خه‌ڵک به‌زۆر یان له‌ڕێگه‌ی بەرتیل و تۆقاندنه‌وه ده‌هێننه سه‌ر شه‌قام و به هه‌زاران وێنه‌ی سه‌رۆک دابه‌ش ده‌که‌ن به‌سه‌ریاندا، جیاواز له‌و هه‌موو په‌ڕۆ زه‌ردانه‌ش که ده‌درێته خه‌ڵک. له سلێمانیش هه‌مان شێوه له هێنانه سه‌رشه‌قامی خه‌ڵک به پارچه قوماشی سه‌وز و وێنه‌ی تاله‌بانی "سه‌رۆک" ، ئایا ئه‌مه خۆشه‌ویستی خه‌ڵکه بۆ سه‌رۆک؟ یان لوت به‌رزی و نه‌رجسیه‌ت و به‌زۆر سه‌پاندنی خۆیانە به‌سه‌ر خه‌ڵکدا. وه به سوک سه‌یرکردن و شکاندنی که‌رامه‌تی ئه‌ندامانی خۆیان و به‌کار هێنانیان له دژی خه‌ڵکی ڕاپه‌ڕیوی کوردستان. قه‌زافی لیبیاش ده‌یوت "گه‌له‌که‌م ئه‌وه‌نده منیان خۆش ده‌وێت ئاماده‌ن خۆیان بۆ من به‌کوشت بده‌ن" ئه‌مه له‌کاتێکدا له‌سه‌ر شه‌قامه‌کانی وڵاتی لیبیا خه‌ڵک خه‌ڵتانی خوێن ده‌کرێن لەبەرئه‌وه‌ی ده‌یانه‌وێت قه‌زافی لا‌به‌رن له‌سه‌رعه‌رشه‌که‌ی.\nدیاره "ئه‌زمونه کوردی!" یه‌که‌ی ئێمه که ده‌سه‌ڵات نایه‌وێت تێک بچێت زۆرتر له ئه‌زمونی لیبیای ژێر ده‌سه‌ڵاتی قه‌زافی ده‌چێت. به‌ڵام ئه‌وه‌ی که جیاوازه ئه‌وه‌یه خه‌ڵکی کوردستان ئه‌زمونی ڕاپه‌ڕینی 1991 ی هه‌یه و به ئیراده‌ی خۆیان یه‌کێک له دڕنده ترین دیکتاتۆره‌کانی سه‌ده‌ی بیستییان له شاره‌کاندا ڕاماڵی، له کاتێکدا له ولاتانی ده‌وروبه‌رمان هیچ خه‌به‌رێک له شۆرش نه‌بوو. ئه‌و که‌سانه‌ی که ئه‌مڕو رژاونه‌ته شه‌قام نه‌وه‌ی ئه‌و خه‌ڵکه راپه‌ڕیوه‌ی بیست ساڵ له‌وه‌و پێشه.\nئه‌وه‌ی که ده‌سه‌ڵات کورده و به کورد بوون خه‌ڵک بخه‌ڵه‌تێنن له‌وانه‌یه یه‌کێک بێت له‌و هۆکارانه‌ی که پێ یان وابێت خه‌ڵک ده‌ستیان لی بپارێزێ. بێ خه‌به‌رن له‌وه‌ی که خه‌ڵک ده‌یهه‌وێت خۆی له کولتوری گه‌نده‌ڵی و سه‌رشۆڕی بۆ ده‌سه‌لاتی بنه‌ماڵه و سیخوڕی بێ به‌ری بکات وناسنامه‌یه‌کی تازه و که‌رامه‌تی ئینسانی به خۆی و نه‌وه‌کانی داهاتوو ببه‌خشێت که دابڕانێک بێت له‌م کولتوره ناشرینه‌ی که ئه‌حزابی ده‌سه‌ڵات دروستیان کردوه له ماوه‌ی بیست ساڵی ڕابردودا. حیزبه‌کانی بنه‌ماڵه له‌و باوه‌ڕدان که به ده‌نگدان هاتونه‌ته سه‌رحوکم و "شه‌رعیه‌تیان" هه‌یه، یان هاو په‌یمان بوونی ئه‌مریکا و غه‌رب ته‌مه‌نی ده‌سه‌ڵاتیان بۆ بکڕیته‌وه، بەلام ئه‌مه‌ش بێ فایده‌یه. بینیمان چۆن له نزیکترین هاوپه‌یمانه‌کانی خۆیان پشتیوانیان نه‌کرد له میسر و تونس و لیبیاشی له‌سه‌ر بێت. به‌ڵام له ڕاستیدا هیچ کام له‌مانه فریایان ناکه‌وێت ئه‌گه‌ر خه‌ڵک ئیراده بکات بۆ لابردنیان له‌ده‌سه‌ڵات.


ناسینی كتێب … سه‌باح ڕه‌نجده‌ر – Dengekan\nbySabah Ranjdar\tNovember 29, 2017\tGeneral, Literature, Slider\nهه‌ر ڕووداوێك، كه ماوه‌یه‌كی به‌سه‌ردا ده‌چێت. ده‌بێته یادگاری، یادگاریش مرۆڤ به ڕوونی ده‌بینێت. له ماڵه‌كه‌ماندا په‌نجه‌ره‌یه‌كی گه‌وره‌ی داری به هێڵه‌ك داپۆشراو هه‌بوو، به ته‌نیشتییه‌وه ده‌لاقه‌یه‌كی لاكێشه‌یی نیمچه گه‌وره‌ی تێدا بوو، به په‌رده‌یه‌كی سپی داپۆشرابوو، په‌رده‌كه‌ش به ده‌زووی ڕه‌نگاوڕه‌نگ وێنه‌ی مانگ و چیا و مامز و كه‌وی لێ نه‌خشابوو. ئه‌م ده‌لاقه‌یه تایبه‌ت بوو به كاكم خالید. ته‌واو قووڵایی منیشه، به‌داخه‌وه ئه‌و برایه‌م له 25/8/1988دا جه‌یشی شه‌عبی، له هه‌ولێر شه‌هیدیان كرد.\nشه‌هیدبوونی ئه‌م برایه‌م گورزێكی كوشنده‌بوو به‌ر ڕۆحی من كه‌وت و ئازاری هێناكایه‌وه. له‌خۆ ئاماده‌كردندا بووم، ئه‌م ڕووداوه له‌ناو پێكهاته‌یه‌كی كاریگه‌ردا به‌كاربهێنم، تا ئێستاش بۆم نه‌كراوه. له‌به‌ر ئه‌وه‌ی من له سه‌ره‌تای شیعردا به‌دوای ئاكامێكی نه‌زاندراودا ده‌ڕۆم و له درێژبوونه‌وه‌یدا ده‌یدۆزمه‌وه. له بینینی دۆزراوه‌كه‌دا به‌ئاگادێمه‌وه، نایابترین دۆزینه‌وه‌ش ئه‌وه‌یه له ئاكامدا ده‌ربكه‌وێت.\nله سه‌ره‌تادا ئاكامی ئه‌و ڕووداوه‌م ده‌زانی و له كۆتایشدا نه‌متوانی بیدۆزمه‌وه. واته: له ڕووداوێك ده‌دوێم هێشتا ڕووی نه‌داوه. له‌وانه‌یه ڕووبدات. هه‌وڵ ده‌ده‌م ئه‌و (له‌وانه‌یه) بدۆزمه‌وه و له دۆزینه‌وه‌یدا به‌ئاگابێمه‌وه، دۆزینه‌وه ڕوونكردنه‌وه‌ی بیركردنه‌وه‌یه.\nسه‌ره‌تای ڕێگا و به‌ركه‌وتنم له‌گه‌ڵ كتێبدا، یان ئه‌و په‌یوه‌ندییه‌ی له نێوان خوێنه‌ر و كتێبدا دروست ده‌بێت و ده‌مێنێته‌وه. له‌م ده‌لاقه‌یه‌وه خاڵی بوون و سه‌رچاوه‌ی دره‌وشاوه‌ی وه‌رگرت و بوو به ئه‌فسوونێكی به‌هێز و نه‌شكاو و قه‌ڵای پشت پێدان. كۆمه‌ڵێك كتێب و دوو شووشه مه‌ره‌كه‌بی چینی، یه‌كێكیان ڕه‌ش و ئه‌وی دی شین و قه‌ڵه‌م پاركه‌رێكی بیست و یه‌كی ڕه‌نگ جه‌رگی تێدابوو، كتێبه‌كان زۆربه‌یان عه‌ره‌بی بوون. ئێستا نازانم ئه‌ده‌بی بوون، یان فه‌لسه‌فی، كۆمه‌ڵناسی، سیاسی، مێژوویی، په‌روه‌رده‌یی، ئایینی ….. تاد، له‌ناو كتێبه‌كاندا دیوانی: (حاجی قادری كۆیی ) به به‌رگ تێگیراوی هه‌بوو، هه‌میشه كه‌ڵه‌گیای بۆنخۆشی له‌ناو داده‌نا، كه گیایه‌كه وشك ده‌بوو، ده‌یگۆڕی و دووباره دایده‌نایه‌وه. ئه‌م كتێبه هی ئامۆزایه‌كی باوكم بوو، مامۆستای قوتابخانه‌ی گونده‌كه‌مان بوو. له دامێن و ئه‌م لا و ئه‌ولا سپییه‌كانی بۆنه و ڕێكه‌وته‌كانی بنه‌ماڵه‌كه‌مانی هه‌مووی تێیدا تۆماركردبوو، وه‌ك: ڕێكه‌وتی مردن و له‌دایكبوون و ژنهێنان و چوون بۆ حه‌ج و گه‌ڕانه‌وه و ناونووسكردنمان له قوتابخانه ….. تاد.\nساڵی 1973 جگه له كتێبه‌كانی قوتابخانه، یه‌كه‌مین كتێب به‌ر هه‌ست و نه‌رمایی په‌نجه‌كانم كه‌وت ئه‌م دیوانه بوو. كاكم به ده‌نگ و ڕۆحێكی ئاهه‌نگسازییه‌وه ده‌یخوێنده‌وه. به وریایی و ئارامی گوێم سووك و ڕوون ڕاده‌گرت. بێ ئه‌وه‌ی هیچ شتێكی واش له شیعره‌كان حاڵی ببم، به‌ڵام له‌ناو چێژ و ده‌نگ و مۆسیقایه‌كه‌یدا ون ده‌بووم و بڕوام به هه‌ستێكی نادیار ده‌هێنا، به دوای گه‌نجینه‌ی شاراوه‌ی زه‌ینی خۆمدا وێڵ ده‌بووم، وێڵبوونێك مه‌گه‌ر ڕێكه‌وت ده‌ستم بگرێت و بمهێنێته‌وه سه‌ره‌خۆ، دوایین مانای ژیانم پێ بدات، كه مه‌رگه. مه‌رگیش یارمه‌تی ته‌واوی ئازاره‌كان ده‌دات. ئێستا به گه‌شه و خۆشحاڵی و چێژی ئه‌وكاتم له كتێبخانه‌كه‌مدا له ڕیزی دیوانی شاعیرانی كلاسیكی كوردیدا، دیوانی حاجی قادری كۆییم یه‌كه‌مین دیوان ڕیزبه‌ند كردووه و ئه‌وانی دی به دوایدا.\nله سه‌ره‌تای منداڵیمدا حه‌زێكی بێ پێوانه و ئه‌فسووناویم بۆ گۆرانی تێدا ڕسكابوو، ڕادیۆیه‌كی نیمچه گه‌وره‌مان هه‌بوو، سندووقه‌كه‌ی فایبه‌ر بوو، به پێستێكی قاوه‌یی داپۆشرا بوو، ئه‌میش وه‌ك ده‌لاقه‌كه له قوماش به‌رگێكی سپی بۆ كرابوو، به ده‌زووی ڕه‌نگاوڕه‌نگ وێنه‌ی مانگ و چیا و مامز و كه‌وی له‌سه‌ر نه‌خش كرابوو، هه‌میشه‌ش گوێم لێی ڕاده‌گرت و له كه‌ناری مۆسیقاوه ده‌جووڵام، له شه‌ڕه‌به‌رد و ئاژاوه و ڕاوه كێشكه و نیشانه‌شكاندن به دارلاستیك و هه‌ڵه‌پاسی دووری ده‌كردمه‌وه، وه‌ك ئه‌وه‌ی ئه‌و ئاواز و نه‌وایه‌ی گوێم نه‌رمه بارانێك بێت به‌سه‌ر خاك و خۆڵی ده‌وروبه‌رمدا بڕژێت و هه‌ناوی فێنك و ده‌موچاویشی نه‌رم بكاته‌وه. زۆر جاران بێ ئاگاداریی خوشك و برایه‌كانم به شانی خۆمه‌وه‌م ده‌كرد و ده‌ڕۆیشتم، به‌م كرده‌یه‌م لێم تووڕه نه‌ده‌بوون و سه‌رزه‌نشتیان نه‌ده‌كردم، گردێك له پشت ماڵمان هه‌بوو، به‌دڵ گردێكی دڵبه‌ربوو، ده‌چووم له ته‌ختایی ئه‌م گرده‌دا داده‌نیشتم و ته‌ماشای ئه‌م لا و ئه‌ولا و شینایی ده‌مه‌وعه‌سران و زه‌رده‌ی ئێوارانم ده‌كرد و گوێم له به‌رنامه‌ی گۆرانی داواكراو ڕاده‌گرت، هه‌موو ڕۆژێك ده‌مه‌وعه‌سران دووباره ده‌بووه‌وه و له‌گه‌ڵیدا نه‌رمه‌بایه‌كی ڕه‌حمه‌ت به‌سه‌رمدا هه‌ڵیده‌كرد. جیهانێكی بۆ دروست ده‌كردم، هه‌ستی خۆمم له‌ناو داده‌مه‌زراند. بڕواشم به جیاوازیی ده‌نگه‌كان ده‌هێنا، له‌م ڕێگایه‌شدا ده‌گه‌ڕام، كه پێیدا هاتبووم. واته: ناخی خۆم. سه‌گێكی به‌وه‌فاشمان هه‌بوو، ناوی ده‌بان بوو، كه له ماڵ ده‌رده‌چووم له‌گه‌ڵم ده‌هات و پاسه‌وانی ده‌كردم.\nبه هیچ ئا و نایه‌كیش دوو هه‌نگاو لێم دوورنه‌ده‌كه‌وته‌وه. وه‌ك ئه‌وه‌ی گه‌وره‌یه‌كم بێت و پێی گوترابێ چاودێریم بكات. نازانم ئه‌م ئه‌فسوونه چی بوو، كه‌وتبوومه ژێر ئه‌فسوونی ده‌نگی: (سه‌ڵاح داوده)وه، به تایبه‌تی گۆرانی كوێستانان خاڵخاڵ، كه له به‌رنامه‌ی گۆرانی داواكراودا زۆر داوا ده‌كرا. هه‌ركاتێك ئه‌و گۆرانی بگوتبووایه ڕادیۆكه‌م داده‌نا و دوومه‌ترێك لێی ده‌كشامه‌وه و ته‌ماشای شكۆیم ده‌كرد. وه‌ك ئه‌وه‌ی ته‌لیسمێك بێت ئه‌م حاڵ و جه‌زبه و حاڵه‌ته پڕ له خۆشی و شادی و ژیانه و داكشانه‌وه به‌ره‌و ناخه‌م، ته‌نیا له‌گه‌ڵ له‌ره‌ی ده‌نگی گه‌رمی ئه‌م گۆرانیبێژه‌دا بۆ په‌یدا ببوو، پاشان له‌ناو شه‌پۆله‌كانی بادا بۆی ده‌گه‌ڕام و له هه‌ستمدا سۆزی سووتێنه‌ر و پڕ ئومێدم ده‌دۆزییه‌وه، ئه‌و دۆزینه‌وه و پشووی ناخه ئه‌وپه‌ڕی تایبه‌تمه‌ندی بوو. هه‌ر به‌هۆی ئه‌وه‌ی زۆر گوێم له گۆرانی ده‌گرت. شاره‌زایییه‌كی سه‌ره‌تاییم له‌سه‌ر چینه‌كانی ده‌نگیش په‌یدا كردبوو، ده‌متوانی له‌سه‌ر شێوازی به‌شێك له گۆرانیبێژان گۆرانی بڵێمه‌وه. هه‌ر شتێك، كه تاسه و خواست و ئاره‌زووت بۆی هه‌بوو، تواناشت بۆی په‌یدا ده‌بێت. به‌هیچ جۆرێكیش حه‌زم له گۆرانی زرم و كوت نه‌بوو، هه‌میشه حه‌زم له‌و گۆرانییانه ده‌كرد، كه وه‌ك هێڵێك خه‌یاڵ درێژ ده‌كه‌نه‌وه. ئه‌م ئه‌شقی گۆرانییه له‌گه‌ڵمدا مایه‌وه و گه‌شه‌ی كرد و پێكهاته و بنچینه‌ی خۆی دامه‌زراند، ئێستاش گۆرانی هاوسه‌نگیم ده‌پارێزێت و له‌گه‌ڵ خۆم به‌خشنده و شكۆمه‌ند و ئاسووده و خۆشحاڵ و قووڵم ده‌كاته‌وه، وه‌ك مۆسیقایه‌كی نه‌رم بژیم.\nساڵی 1978 له پۆلی یه‌كه‌می ناوه‌ندیدا مامۆستای وانه‌ی كوردیمان: (شێركۆ ئه‌حمه‌د حه‌وێز) بوو، له ڕۆژێكی زستانی باراناوی و سارددا له پۆل داوای لێكردین داڕشتنێك له‌باره‌ی (سروشتی لادێ) بنووسین. به‌و پێودانگه‌ی، كه من كوڕه‌لادێیی بووم له‌وانی دی كه‌مێك زیاتر شاره‌زای ئه‌م سروشته‌م. بۆ هه‌فته‌ی داهاتوو داڕشتنه‌كه‌ی هێنایه‌وه و بۆ هه‌موو قوتابییه‌كان نمره‌ی شیاوی خۆی دانابوو، ته‌نیا ئه‌وه‌ی منی نمره له‌سه‌ر دانه‌نابوو، وه‌ك ئه‌وه‌ی هه‌ستی به كارخراپییه‌كی من كردبێت، به تووڕه‌یییه‌وه گوتی: (سه‌باح سابیر حه‌سه‌ن) كێیه و بێته‌ده‌رێ، بێ ئه‌وه‌ی هیچ قسه‌یه‌ك بكات له ته‌نیشت ته‌خته‌ڕه‌شه‌كه‌دا ڕایگرتم. ئه‌م مامۆستایه، مامۆستایه‌كی به‌جه‌رگ و ده‌گمه‌ن و ملاومل په‌روه‌رده‌كار و خۆش سروشت بوو، تا ئه‌و په‌ڕیش دڵبه‌ده‌ره‌وه بوو، له‌گه‌ڵ وانه‌ی كوردی و دنه‌دانی قوتابی بۆ خوێندنه‌وه‌ی ئه‌ده‌ب و دامه‌زراندنی گۆڕانكارییه‌كی ئه‌ده‌بی. به‌و بیانووه‌ی وانه‌ی كوردی زمانی خۆمانه و پێویسته له‌ناویدا بكوڵێین و به دۆخه‌كانی ساردبوونه‌وه ڕه‌تببین، له‌م نێوانه‌دا بگه‌ین به دۆخی دۆزینه‌وه و باش له پێكهاته و بنچینه‌كانی شاره‌زابین. زمانیش هه‌ستێكی گه‌رماوگه‌رم و خۆڕسك و ده‌گمه‌ن و پشوودرێژ له مرۆڤدا دروست بكات. هه‌ر قوتابییه‌ك له شه‌ست كه‌متری وه‌ربگرتبوایه لێی ده‌دا و لێپێچینه‌وه‌ی له‌گه‌ڵدا ده‌كرد. دوای ئه‌وه‌ی ئافه‌رینی به‌شێكی كرد و له به‌شێكیشی دا. ڕووی له من كرد و گوتی: كێ بۆی نووسیوی. منیش له‌و هه‌سته تۆقێنه‌ره‌ی چه‌ند چركه‌یه‌ك پێشتر تێیدا خولم ده‌خوارد و بیرۆكه‌ی په‌رت و بڵاو گه‌مارۆی دابووم. زۆر به ئارامییه‌وه گوتم: ئه‌دی مامۆستا له پۆلدا نه‌ماننووسی. نه‌ختێك چووه‌وه ناو زه‌ینی خۆی و تووڕه‌یییه‌كه‌ی خاو بووه‌وه و خوێنێكی خۆشیی له ده‌موچاوی خۆش سروشتیدا گه‌ڕا. ئینجا نمره‌ی له‌سه‌ر داڕشتنه‌كه‌ی منیش دانا و گوتی: ئافه‌رین (سه‌ت). ئای چۆن سه‌ركه‌وتنێكی بچووك له دنیای ژێری ده‌تباته دنیای سه‌روو. ڕۆژی دوایی هاته‌وه كۆشیعری: (تاریك و ڕوون)ی هێمنی بۆ هێنابووم. منیش هێنده شه‌یدا و دڵبرده و دڵه‌دووی ئه‌و ئافه‌رینه بووم، نیو هێنده شه‌یدای شیری ناو گوڵه‌گه‌نمی كێڵگه‌ی گونده‌كه‌مان نه‌بووم. مه‌گه‌ر ئه‌و ده‌مه‌وعه‌سران و زه‌رده‌ی ئێوارانه‌ی له‌سه‌ر گردی پشت ماڵمان، یان گردی ئاشناییم گوێم له به‌رنامه‌ی گۆرانی داواكراو ڕاده‌گرت و ده‌چوومه‌وه ناو زه‌ینی خۆم و له خودام ده‌خواست ناوله‌پ و ناوچه‌وانم ڕێگاوبان بوونایه، گۆرانیبێژه‌كان به‌ناویدا هاتوچوویان بكردبووایه.\nسه‌ره‌تای ڕێگا و به‌ركه‌وتن و یه‌كه‌مین په‌یوه‌ندیم له‌گه‌ڵ خانمی كتێبدا له‌م ڕووداو و خۆشبه‌ختییه‌وه ده‌ستی پێكرد و بووه هێڵ و هێمای بوونم. ئه‌و هه‌فته‌یه به هه‌موو بوونێكمه‌وه له‌ناو كۆشیعره‌كه‌دا ژیام، ژیانێك مه‌گه‌ر به‌س مته‌سه‌ووفه‌كان له مانه‌وه‌یان له‌سه‌ر دووگورد و شه‌ونوێژ و چاوداخستن و وێرد به‌رزكردنه‌وه‌دا، هێنده چێژیان وه‌رگرتبێت و له بوونی خودا و له خۆیان نزیك بووبێتنه‌وه و گه‌یشتبن به ناخی خۆیان. واته: یه‌كبوون له‌گه‌ڵ خودا و هێزی ئه‌ده‌ب. بۆ هه‌فته‌ی داهاتوو كۆشیعره‌كه‌م بۆ گه‌ڕانده‌وه. گوتی: بۆ ئاوا زوو هێناته‌وه. به‌دڵت نه‌بوو، یان له خوێندنه‌وه‌یدا په‌له‌ت كرد. منیش به بێباكی و نه‌ختێك به هه‌وابه‌رزی و به خۆهه‌ڵخستنه‌وه گوتم: مامۆستا زۆرینه‌م له‌به‌ره. وه‌ك ئه‌وه‌ی بڕوام پێنه‌كات و له قسه‌كه‌م به گومان و دوودڵ بێت گوتی: ده‌فه‌رموو ئه‌گه‌ر ده‌مت سپییه وه‌ره به‌ر ته‌خته‌ڕه‌ش و ئه‌وه‌ی له‌به‌رته بیڵێ. منیش گوتم كامه شیعر. دیسان هه‌ڵوه‌سته‌یه‌كی تری كرد و چووه‌وه ناو زه‌ینی خۆیه‌وه. وه‌ك ئه‌وه‌ی بیه‌وێت بمخاته به‌ر ڕووناكییه‌كی هێمنه‌وه و له بڕوا به‌خۆبوون و خۆهه‌ڵخستنه‌كه‌م دڵنیابێت. لاپه‌ڕه‌ی هه‌ڵدایه‌وه و ناونیشانێكی ده‌گوت. ته‌واوی وانه‌كه، چل چركه بوو. من شیعرم تێیدا خوێنده‌وه. له گۆكردن كه‌مێك هه‌ڵه‌م ده‌كرد، بۆی ڕاست ده‌كردمه‌وه، له كۆتایی وانه‌كه‌دا پێمی گوت: به‌هره‌یه‌كی ده‌گمه‌ن و كه‌م وێنه‌ی، ئه‌و وزه‌یه‌ی هه‌ته باش مشتوماڵی بكه، چالاك نیشانت ده‌دات. هه‌ر هه‌مان ڕۆژ منی به كتێبخانه‌ی (ته‌ئمیم) و خاوه‌نه‌كانی: (جومعه و ئه‌حمه‌د)، كه دوو مرۆڤی هێمن و له‌سه‌ره‌خۆ و ڕووخۆش بوون، ئاشناكرد و ناوی ڕۆژنامه و گۆڤاره كوردییه‌كان و كاتی ده‌رچوونیانی بۆ نووسیم. یه‌كه‌مین كتێبیش، كه كڕیم كتێبی: (كاروانی شیعری نوێی كوردی) كاكه‌ی فه‌لاح بوو.\nله‌و ڕۆژه‌وه له‌فه و به‌ده‌مچه و كه‌وكه‌و و شه‌ڵغه‌م و له‌وزینه‌گه‌زۆ و شه‌كرله‌مه و فه‌ریكه‌نۆك ….. تاد، خواردن نه‌ما. ڕۆژانه‌كه‌م بووه خه‌رجی ڕۆژنامه و گۆڤار و كتێب، یارمه‌تی ئه‌وه‌ی دام توانا له خۆمدا بدۆزمه‌وه و ئاراسته‌ی كردم و جیهانی نادیارم كه‌وته گه‌ڕ.\nله ناوه‌ڕاستی هه‌شتایه‌كاندا: (مه‌حموود زامدار) نووسینێكی ڕۆژنامه‌وانی له ڕۆژنامه‌ی (هاوكاری)دا له‌باره‌ی نوێبه‌خشی شیعری كوردی و گرووپی (پێشڕه‌و)دا نووسی. له‌و نووسینه‌یدا ده‌سته‌واژه‌ی (كرمی كتێب)ی بۆ من به‌كارهێنابوو، ئه‌و ڕوونكردنه‌وه‌شی دابوو: خه‌ونی ئه‌م لاوه خه‌ونێكی درێژه. ئه‌گه‌ر پێی له‌سه‌ر زه‌مینه‌ی خوێندنه‌وه‌دا لانه‌دا. حاڵه‌تێك به شیعری هاوچه‌رخی كوردی ده‌به‌خشێت.\nشیعره‌كانی: (هێمن) چێژی زمانی ئه‌و گونده‌ی ده‌دا، كه خۆی تێیدا له‌دایك بووه. به ساده‌ییش وێنه‌ی ژیانی ئه‌و خه‌ڵكه‌ی كێشاوه، كه هه‌ستان و دانیشتنی له‌گه‌ڵیاندا هه‌بووه. واته: ده‌ره‌نجامی ژیان و گوزه‌رانی خۆیه‌تی. زمان و زمانڕه‌وانی شیعره‌كان كه‌مێك لادێیی بوون. چاو و زه‌ین و ئه‌قڵییه‌تی ئه‌وسای منی به پڕی ڕاده‌گرت، تا ئه‌وپه‌ڕی چێژ، بردمیه وه‌رگرتنی دۆخی چێژی خودایی. چێژی كتێب له توانایدایه بیابان بكاته به‌هه‌شت. ڕه‌نگه هه‌ر ئه‌و ساده‌یی و بریقه و زمان پاراوییه بووبێت زمانی لا كردمه ئه‌و به‌هه‌شته‌ی په‌رستن و شه‌ونوێژی بۆ ده‌كه‌م، بچمه ناوی و بیكه‌م به ڕوانگه و گوتاری ناخم و هه‌وڵی دۆزینه‌وه‌ی وشه‌ی گونجاوی تێدا بده‌م. وه‌رچه‌رخانێكی ته‌واوی ئاراسته‌كانی ژیان بوو، هه‌روه‌ها تاڕاده‌یه‌ك ئه‌و ئاراسته‌یه‌ی دامێ، بزانم هێز و بێ هێزی زمان له كوێی ده‌قدا ده‌رده‌كه‌وێت و به ئه‌ده‌بیبوونی ده‌قیش له چ به‌كارهێنانێكدا ئاسته‌كانی ده‌رده‌كه‌وێت. واته: ئه‌وه‌ی بابه‌تێك ده‌كاته بابه‌تی ئه‌ده‌بی، زانیاری و هێزی زمانه، یان هێزی زمان و كاریگه‌ریی بابه‌ت.\nشیعر به ته‌نیا له تێڕوانینی زمانه‌وه ئاستداری ده‌ستنیشان ناكرێت. له تێڕوانینی بابه‌تی هه‌ستی و به‌كارهێنانی ئه‌ده‌بییانه‌ی زمانه‌وه، گه‌شانه‌وه‌ی هه‌ستی و زمانیی لای خوێنه‌ر گه‌ڵاڵه و به‌رجه‌سته ده‌بێت. به شیعربوونی هه‌ر ڕسته‌یه‌ك مانای ئه‌وه‌یه زمان له به‌كارهێنانی زمانی ڕۆژانه‌دا ده‌رهاتووه و هێندراوه‌ته ناو زمانی ئه‌ده‌به‌وه، هه‌روه‌ها كارلێكردنی وشه له ده‌قی ئه‌ده‌بیدا، چۆن هێزی وشه وشه‌یه‌كی دیكه ڕاده‌كێشێت و دروستی ده‌كات و تۆڕی زمان ده‌چنێت.\nئه‌گه‌رچی (هێمن: 1921 – 17/4/1986) وه‌ك ته‌مه‌ن حه‌ڤده ساڵ دوای (گۆران: 1904 – 18/11/1962) له‌دایك بووه. حه‌فت ساڵیش له‌م زیاتر ژیاوه، به‌ڵام نوێبوونه‌وه‌ی شیعری كوردی چاوگه‌كه‌ی له گۆرانه‌وه ده‌ست پێده‌كات. هێمن له چه‌مكی شیعری ئاسایی ده‌رنه‌چووه، به‌و ئاست و ئاراسته‌یه‌ش ده‌ینووسی. واته: وه‌ك شێواز كۆنه‌خواز بوو، به‌ڵام وه‌ك بیروڕا و ده‌ربڕین نوێخواز بوو، دیوانه‌كه‌ی له لام ئاماده‌یه و سێبه‌ره‌كانی به ته‌واوی له‌ناو زه‌ینمدا ده‌جووڵێن، هیچ خاڵێكی گۆڕانكاری فۆرم و نوێبه‌خشی و توخمی نوێی شێوازی پێشكێش به دیوانی شیعری كوردی نه‌كردووه. له ده‌قی: (به‌هاری كوردستان)، به شیعر له‌باره‌ی سروشتی نووسیوه، له‌م ده‌قه‌یدا به شاعیر داناندرێت، به‌ڵكو به ڕووه‌ك ناس و شاره‌زایه‌ك له‌باره‌ی ژیانی لادێ داده‌ندرێت. به‌ڵام به‌شێك له شیعره‌كانی كۆشیعری: (ناڵه‌ی جودایی) شیعری مه‌یدان كورت نین و له شیعره هه‌ره ده‌گمه‌نه‌كانی ئه‌ده‌بی كوردین. به‌تایبه‌تیش شیعری: (ئێواره‌ی پایز)، شیعرێكی ته‌واو هه‌ستییه.\nئه‌و ئاوه ڕوون و ڕه‌وانه‌ی ڕشتوویه‌تی بۆ ئه‌به‌د ڕۆحی ته‌ڕ كردووم و له ناخی دڵه‌وه له‌گه‌ڵم ده‌دوێ و ناخی كردووم به مێزگرد و مێزی گفتوگۆ و ئاهه‌نگی ژیان، به‌ڵام هه‌ستی شیعریی من له‌سه‌ر هه‌ستی شیعری ئه‌و دانه‌مه‌زرا، هه‌روه‌ها به‌هیچ ڕێبازێكی سیاسی و ئایدیۆلۆژیش كاریگه‌ر نه‌بوویمه و نه‌بوونه‌ته ڕێ ڕوونیم، بێجگه له شیعر خۆی نه‌بێت، شیعری بێگه‌رد. دوای ئه‌وه‌نده ساڵه و بڕینی هه‌زار و یه‌ك ڕێگای دوور و نزیك، نازانم چۆن ده‌ربڕین له پایه و به‌های تۆ بكه‌م و پاداشتت بده‌مه‌وه. به كامی دڵ له باوه‌شت ده‌گرم و ده‌ستت ماچ ده‌كه‌م و ڕێز له سیما و چاوی پڕ له ڕازت ده‌گرم، هه‌روه‌ها هه‌ر له‌م بۆنه‌یدا هه‌ل و بوارێك وه‌رده‌گرم تا گوناهێك له‌سه‌ر شان و ڕۆحم هه‌ڵگرم و باری گران و به ئازاری شان و ڕۆحم سووك بكه‌م. گوناهێك، دواتر بۆ نووسه‌ره‌كه‌ی به خێر گه‌ڕایه‌وه. له ته‌مه‌نم یه‌ك جار كتێبم له كتێبخانه له غه‌فڵه‌تی خاوه‌نه‌كه‌یدا بردووه، ئه‌ویش له 14/10/1985، كۆچیرۆكی: (پێكه‌نینی گه‌دا)ی حه‌سه‌ن قزڵجی بوو، نه‌مده‌زانی به شه‌قامدا ده‌ڕۆم، یان به‌ناو تونێلێك ئاگر، یان له ڕه‌وه‌زه شاخێكی عاسێدا گیربوویمه و هه‌ڵدێران هه‌ڕه‌شه‌م لێ ده‌كات، ها ئێستا نا، دوو هه‌نگاوی تر ده‌كه‌ومه ناو چاڵێكی بێئامانه‌وه. له نیوه‌ی ڕێگای گه‌ڕانه‌وه‌م بۆ ماڵه‌وه، یه‌كڕاست به ڕه‌نگی زه‌رد و هه‌ڵبزڕكاو و ده‌روونی ماندوو و نیوه‌ڕۆح بوومه‌وه گه‌ڕامه‌وه لای: (جومعه و ئه‌حمه‌د)، دانم پێدانا ئه‌م كاره خراپه‌م كردووه. ئه‌مانیش ده‌ستیان له‌سه‌ر شانم دانا و دڵیان دامه‌وه و گوتیان: بۆیه دڵمان به كتێب و ژیان خۆشه، هێشتان مرۆڤی باوه‌ڕ به‌پاكیی خۆی وه‌ك تۆی تێداماوه، به بچووكترین هه‌ستپێكردن له ناخه‌وه ئازاری پێبگات. لێیان بووریم و كتێبه‌كه‌یان لێ وه‌رنه‌گرتمه‌وه و دیوانی: (مه‌حوی)شیان به دیاری وه‌ك ڕه‌فتار و كرده‌وه‌یه‌ك پێدام. له‌م باره‌ی لێبووردنه‌دا هه‌ر ئه‌وه‌تا له خۆشیدا گه‌شكه نه‌یده‌بردمه‌وه، له قووڵایی بوونمه‌وه پاك بوومه‌وه و به‌ره‌و ئارامیی ده‌روونی ڕۆیشتم.\nكتێبه‌كه‌م هه‌ر له‌لا مایه‌وه و هه‌میشه‌ش لێی ده‌سڵه‌میمه‌وه. تا ساڵی 2010، پێشنیازم بۆ ده‌زگای چاپ و بڵاوكراوه‌ی ئاراس: (به‌دران ئه‌حمه‌د حه‌بیب) كرد، كه چاپی سێیه‌می ئه‌م كۆچیرۆكه بكه‌نه‌وه. هه‌ردوو ده‌ستی له‌سه‌ر چاوی ڕه‌زامه‌ندی دانا و گوتی: شه‌یدای زمانی ئه‌و چیرۆكنووسه‌م و سوودیشم له پێكهاته و بنچینه‌ی زمانه ئێجگار زیندووه‌كه‌ی وه‌رگرتووه، توانایه‌كی سه‌رسوڕهێنه‌ری هه‌یه له به‌كاربردنی وشه‌ی په‌یوه‌ست به ژیانی كۆمه‌ڵگای كوردییه‌وه و زمان تائه‌وپه‌ڕی ده‌ناسێت و باش له ناوكی وشه‌ش تێده‌گات، فه‌رهه‌نگی وه‌ك خاكی سوارچاكان پاگژه و ده‌زانێت چۆن بنووسێت. ئه‌مانیش دوای هه‌وڵ و كۆشش و په‌یوه‌ندیكردن، شه‌ش چیرۆكی تری چیرۆكنووسیان خسته پاڵ چیرۆكه‌كانی: چاپی یه‌كه‌م: 1967 – به‌غدا، چاپی دووه‌م: 1985 – به‌غدا، ساڵی 2010 چاپی سێیه‌میان خسته كتێبخانه‌وه.\nهه‌ر به ڕێ ڕوونی كتێبه‌وه له‌گه‌ڵ خه‌می هه‌ستپێكراو و دنیای زه‌ینی زۆرێك له شاعیر و نووسه‌ران ئاشنا و پێیانه‌وه په‌یوه‌ست بوویمه، كه‌م و زۆر توانای ئه‌وان له خۆڕاچڵه‌كاندن و گه‌شه و په‌روه‌رده‌كردنی ئه‌قڵ و خه‌یاڵ و داڕشتنی بینا و بینایی من، گه‌نجینه و هێزی ڕۆح و پێوانه‌ی شیاو و سه‌رچاوه‌ی دره‌وشاوه و سۆزی شاراوه بوونه. هه‌میشه‌ش له ئه‌زموونی خۆمدا ویستی یه‌كه‌م و بێ پێوانه‌م ئه‌وه بووه، به‌رهه‌مێكی خۆكردی حه‌ڵاڵزاده‌ی خۆم به‌رهه‌م بهێنم. چیشم زانیوه، ئه‌وه‌م نووسیوه. جه‌وهه‌ری پێكهاته‌ی مرۆڤیش ئه‌وه‌یه چی ده‌زانێ ئه‌وه بنووسێت.\nPrevious غه‌ریبێك به‌دوای نیشتماندا ده‌گه ڕێت … سه‌دیق سه‌عید ڕواندزی\nNext Foucault, Michel میشێل فۆکۆ … نووسینی : حەیدەر هەمەوەند\nبۆچی پارتی داوای یەک لیستیی دەکات لە کەرکوودا؟ … جیهاد موحەمەد


ڕۆژنیوز، سەرکەوتنی ڕۆژئاوا بە گوتەی عەمید شاناز لەکەدار دەکات!\nTuesday, 03.26.2019, 15:26\nئەزموونی سیاسی باشووری کوردستان، کۆمەڵێک دز، بەرژەوەندیی و پارەپەرستی گەندەڵی بێ ئابڕووی سیاسی هێناوەتە سەر شانۆی سیاسی هەرێم. کە بۆ میللەتی کورد لە شەرمەزاریی بەولاوە هیچی دیی لێشین نەبووە. ئەو کەسانە هێندێ ڕسوا بوون، لە نێو خەڵکدا هێندێ ناخۆشەویست و نەویستن، گەیشتۆتە ڕادەیەک کە میدیای حزبەکان و سێبەرەکانیان، نووسەری بێ مۆڕاڵ و قەڵەم فڕۆشەکانیان، بەزەبری دۆلار ئەوەندە سەرقاڵ کردوە، کە کار و پیشەیان تەنیا پێهەڵگوتن، بەرزنرخاندنی ئەو جۆرە کەسانەیە و دەیانەوێت ئابرووی تکاویان لەنێو باشووریەکان بکڕنەوە.\nئەم دیاردەیە لەلایەن باشووریەکان بەزەقی هەستی پێکراوە، گریمان ئەگەر هێشتا بۆ زۆرینەی سادەش نامۆ بێت، بەڵام بۆ خەڵکی ڕۆشەنبیر، میدیاکاران، چاودێرانی سیاسی و ئابووری و کۆمەڵایەتی وەک ڕۆژی ڕووناک دیارە، جا چی سا دەگات بە ماڵپەڕی ڕۆژنیوز، کە ئەگەر زمانحاڵی پارتێکی دیاریکراوی ڕۆژئاواو و باکووری کوردستان نەبێت، ئەوا لایەنگرێکی سەرسەختیانە. ڕۆژنیوز، بە گرنگی پێدانەوە وەک میدیای یەکێتی و قەڵم فڕۆشەکانی باشوور، عەمید شاناز ئیبراهیم ئەحمەدمان پێ دەناسێنێت و دەیبات بۆ تەشقی ئاسمانێ!؟ وەک ئەوەی باشوورییەکان لە گوێی گادا خەوتبن!\nڕۆژنیوز، میدیا چەکێکی دووسەرەیە، ئەگەر خراپ بەکارهێنرا، کرا بە ئامرازێک بۆ شێواندنی ڕاستییەکان و چەواشەکردنی میللەت، بە دڵنیاییەوە لە ئەنجامدا ڕۆژنیوزی پێ دەکوژیت!\nڕۆژنیوز، ئەگەر بەردەوام لەسەر ئەو جۆرە سیاسەتە میدیا ئاراستە بکەیت، لە ئاکامدا جێگەی متمانەی باشووریەکان نامێنێت، پێگەی جەماوەریت لەدەست دەدەیت و نابیت بە سەرچاوەیەک بۆ دەستکەوتنی زانیاریی ڕاست و متمانە لە نێو ٥میلیۆن کوردی باشوور لەدەست دەدەیت و دەبیت بە نیشانە بۆ تیری قەڵەمە بەهەڵوێستەکان.\nڕۆژنیوز، باشوورییەکان لە شەوەزەنگدا گوزەران دەکەن، چاوەڕوان دەکرا کە ئێوە ببن بە قوتیلکەی بەردەمی ماڵە هەژارەکان، چرایەک بۆ ڕۆشەن کردنەوەی تاریکستان! لەبری ئەوە بوون بە بوقی دز و جەردە و ڕووسیاکان؟\nڕۆژنیوز، ئەمە کارەساتە، ماڵپەڕێک سەرکەوتن و جوانییەکانی شەڕەڤانانی ڕۆژئاوا لەگەڵ کەسایەتیی یەکێکی وەک عەمید شاناز جووت بکات! کە بیستوهەشت ساڵە موچەی عەمیدی وەردەگرێت، خۆی، هاوسەرەکەی و کوڕەکەی، دوای ڕاپەڕین و کۆڕەو، لە لەندەن گەڕانەوە، وەک شۆڕەسواری مەیدانی گەندەڵی خۆیان لێ هەڵکرد، لە عیراق و کوردستان تا دەگات بە هەندەران پۆست و موچەی باڵایان وەرگرت، بە پارەی دزراوی نەوت و قوتی خەڵک بوون بە میلیۆنێر!\nڕۆژنیوز، بۆ باشووریەکان ڕوونە کە میدیای یەکێتی و سێبەرەکانیان و قەڵەم فڕۆشە ماستاوچییەکان، بۆ پارە و بەرژەوەندیی ئەوە بۆ عەمید شاناز دەکەن!؟ بەڵام پرسیاری گرنگ لێرەدا ئەوەیە، ئەی ئێوە بۆ بەهەمان نەفەس دەنووسن، ئەو ماستاوە دەکەن و خەڵک چەواشە دەکەن!؟ بۆچی مەبەستێک خۆتان دەخەنە ژێر پرسیارەوە کە خەڵک بێزتان لێ بکاتەوە!!؟\nڕۆژنیوز بەو جۆرەی خوارەوە بڵاوی کردۆتەوە\nشاناز ئیبراهیم: شتی نوێ لە ڕۆژئاوای کوردستانەوە فێربووین\n• دووشەممە, 25 مار 2019 - 21:26\n• ڕۆژنیوز- ناوەندی هەواڵەکان\nشاناز ئیبراهیم ئەحمەد، لە ڕاگەیەندراوێکدا پیرۆزبایی سەرکەوتنی شەڕڤانان دەکات بەسەر داعشدا و دەڵێت: شۆڕشی گەلی کورد لەڕۆژئاوا سەرەتای ئەزموونێکی نوێی (ئیداری ، کۆمەڵایەتی، سیاسی، نەتەوەیی) بوو بۆ کورد و تەواوی مرۆڤایەتی ، زۆر شتی جوانی لێوەفێربووین، شۆڕش و خاکی ڕۆژئاوا بە کردار مەیدانی کۆنگرەی نەتەوەیی بۆ کوردستانیان سازکرد.\nشاناز ئیبراهیم ئەحمەد، بەرپرسی ناوەندی دەرەوەی یەکێتیی نیشتمانیی کوردستان، لە ڕاگەیەندراوێکدا پیرۆزبایی سەرکەوتنی شەڕڤانان دەکات بەسەر چەتەکانی داعشدا.\nشاناز ئیبراهیم ئەحمەد، لە ڕاگەیەندراوەکەدا دەڵێت: حەق نییە شۆڕش و ڕاپەڕینی کوردانی ڕۆژئاوای کوردستان بەتەنها لەکردەیەکی سەربازیدا دژی دڕندەترین هێزی تاریک پەرستی سەردەم (داعش) بچووک بکرێتەوە، کە بەپێشەنگایەتی شەڕڤانانی (یەپەگە ، یەپەژە) گورزی کوشندەیان بەرکەوت و لەناوچوون، شۆڕشی گەلی کورد لەڕۆژئاوا سەرەتای ئەزموونێکی نوێی (ئیداری ، کۆمەڵایەتی، سیاسی، نەتەوەیی، هتد ...) بوو بۆ کورد بەگشتی و تەواوی مرۆڤایەتی زۆر شتی جوانی لێوەفێربووین، شۆڕش و خاکی ڕۆژئاوا بە کردار مەیدانی کۆنگرەی نەتەوەیی بۆ کوردستانیان سازکرد خوێنی (موسای ڕۆژهەڵات و جیڤارای باشور و داستینای قەندیل و عەگیدی باکور و ئارینی ڕۆژئاوا) بوونە هەوێنی یەکدەنگی و یەکڕیزی نەتەوەیمان.\nدەقی ڕاگەیەندراوەکەی شاناز ئیبراهیم ئەحمەد\nپەیامی پیرۆزبایی و چەند سەرنجێک سەبارەت بە ڕاگەیاندنی کۆتایهاتنی داعش لەڕۆژئاوای کوردستان ..\nوێڕایی پیرۆزبایی و دڵخۆشیم بە ڕاگەیاندنی کۆتایهاتنی داعش دەمەوێ تیشک بخەمەسەر حەقیقەتێک کە بەداخەوە نوسەران و ڕاگەیاندنی باشووری کوردستان هەندێکیان درکیان پێنەکردووە و هەندێکیشیان بەئەنقەست خۆیان لەگێلی دەدەن ، هەڵبەت بە مەبەستی سیاسی و بە ئیعازی سپۆنسەرەکانیان ..!!\nلەگەڵ ئەوەی شۆڕشی گەلی کورد و بەرخۆدانی شەڕڤانانی ڕۆژئاوا وەک کردەیەکی سەربازی دژ بە دڕندەترین هێزی سەردەم (داعش) بە پێشەنگایەتی شەڕڤانانی (یەپەگە ، یەپەژە) جێگەی ستایش و شانازییە ، نابێت ئەوەش لەبەرچاونەگرین کە شۆڕشی ڕۆژئاوا سەرەتای ئەزموونێکی نوێی (سیاسی ، دیموکراسی ، ئیداری ، کۆمەڵایەتی ، نەتەوەیی ، هتد ...) بوو بۆ کورد بەتایبەت و مرۆڤایەتی بەگشتی ، زۆر شتی جوانی لێوە فێربووین کە لەمێژووی نوێی ناوچەکەدا وێنەی نەبووە ، غەرێکی گەورەیە هەموو ئەوەی ڕوویدا لەکردەیەکی سەربازیدا بچووک بکەینەوە ..!!\n- کۆنگرەی نەتەوەیی کوردستان بەخوێن !!\nلەڕۆژئاوای کوردستان خوێنی (موسای ڕۆژهەڵات و جیڤارای باشوور و داستینای قەندیل و بێریڤانی باکوور و ئارینی ڕۆژئاوا) بوونە هەوێنی یەکدەنگی و یەکڕیزی نەتەوەیمان ، دوای تەسلیمکردنی شەنگال لەلایەن هێزێکی سیاسی کوردەوە بەداعش ، ئەو یەکدەنگی و یەکێتی نەتەوەییەمان بەکردار بینی کاتێک پۆلێک گەریلا و هێزەکانی ڕۆژئاوای کوردستان بەبێ گوێدانە سنوورە دەستکردەکان بەهانای ئێزیدییەکان و شەنگالەوە هاتن هەزاران کەسیان بەسەلامەتی دەربازی خاکی ڕۆژئاوا کرد و لەکۆمەڵکوژی پاراستیانن ، کاتێک پێشمەرگەی باشوور گەیشتە کۆبانێ بۆ پشتیوانی شەڕڤانان ئەو یەکێتی نەتەوەییەمان بینی وەک چۆن گەریلاش بۆ پاراستنی کەرکوک خوێنی بەخشی ..!!\nشۆڕشی ڕۆژئاوا خەتی (جاش و باش)ی کێشا\nشەڕی داعش و شۆڕشی ڕۆژئاوا تاقیکردنەوەیەکی باش بوو بۆ کێشانی خەتی (جاش و باش) تاکو نەوەی نوێی کورد ڕاستیەکان بەچاوی خۆی ببینێت و چیتر بە مێژووی درۆ و چەواشەکاری نەخەڵەتێ و بەلاڕێدا نەبرێ ، داخستنی سنوور بەسەر کوردانی ڕۆژئاوا ، لێدانی خەندەق لەنێوان باشوور و ڕۆژئاوا ، بازرگانی نەوت لەنێوان داعش و بەرپرسانی باشوور لەسەر سنوور ، شەڕی ڕاگەیاندن بۆ شکاندنی ئیرادەی خەڵک ، دروستکردنی هێزی مورتەزەقەی کەمپنشین دژی (یەپەگە و یەپەژە) ...هتد زۆر شتی تریش کە لەخەتی (جاش)مان بینی و هیچ شەرمیشیان نەکرد ..!! گەیاندنی چەک بۆ کۆبانێ ، ڕەوانەکردنی دەرمان ، دابینکردنی کتێب و پێداویستی خوێندن بۆ قوتابخانەکانی ڕۆژئاوا ، واڵا کردنی دەرگای نەخۆشخانەکانی (سلێمانی) بۆ نەخۆش و برینداری شەڕڤانان ، پشتیوانی ئیعلامی و سیاسی ...هتد زۆر شتی تریش کە لەخەتی (باش)مان بینی و مێژوو بەشانازیەوە دەینوسێتەوە ...\n- کۆنگرەی مرۆڤایەتی\nبەدەنگەوە هاتن و سەفەر بەلکی کوڕان و کچانی ئازادیخواز لە ئەوروپا و ئەمریکا و ڕۆژهەڵاتی ناوەڕاست و تەواوی دنیاوە بۆ ڕۆژئاوای کوردستان یەکێکیتر لەنموونە جوانەکان و وانەیەکی نوێ بوو بۆ مرۆڤایەتی تێکەڵ بوونی خوێنی (کوردێک ، عەرەبێک ، فارسێک ، تورکێک ، ئینگلیزێک ، هتد...) پەیامێکی ڕوون و ئاشکرا بوو ، کە دەبێت هەمووان لەئاستی تیرۆر و تاریک پەرستان پێکەوە لەسەنگەردابن دەنا هەمووان ڕووبەڕووی مەترسی گەورە و لەناوچوون دەبینەوە بێجیاوازی ، هاوکات پەیامی ئاشتیخوازی گەلی کوردیشیان بەجیهان و کۆمەڵگەی نێودەوڵەتی گەیاندە لووتکە ...!!\n- شۆڕشی ڕۆژئاوا ، شۆڕشی ژنە\nیەکێکیتر لەتایبەتمەندییە هەرەجوانەکانی شۆڕشی ڕۆژئاوا بەشداری کارای ژن بوو لە تەفروتوناکردنی هێزێکی دڕندەی وەک داعش سەرەتای دەستپێکردنی قۆناغێکی نوێ و مێژوویی بوو ، چالاکی گیانبازی (ئارین مێرکان) لەمشتەنوور و ئۆپراسیۆنی ئازادکردنی شاری (ڕەقەی پایتەختی خەلافەتی داعش) بەفەرماندەیی ژنێکی قارەمانی وەک (ڕۆژدا فەلات) و هەوڵە سیاسی و دیبلۆماسیەکانی (نەسرین عبداڵلە) مشتەکۆڵەیەکی ژنانەی کاریگەر بوو لەزهنیەتی پیاوسالاری و مێژوویی مرۆڤایەتی وەشێندرا ، ئیسپاتی کرد کە ئیتر ژنی ئازاد سەنتەری چارەسەری و خوڵقاندنی هەموو ڕووداو و پێشهاتە گرنگەکانە ..!!\nیەکێکیتر لەدەرهاویشتە هەرە گرنگەکانی شۆڕشی ڕۆژئاوا هێنانە کایەی ئەزموونێکی نوێی حوکمڕانی (خۆبەڕێوەبەری دیموکراتی) بوو کە بووە گرنتی و بنەمای هەموو سەرکەوتنەکانی دیکە ، پەلکێش نەکردنی سوپای بێگانە و تەسلیم نەبوون بە ئیرادەی دەوڵەتانی ناوچەکە ، وەک هەڤاڵ ساڵح موسلیم گووتی (گەڵای دارەکان بخۆین تەسلیم نابین) بێگومان پێداگری لەو بیروباوەڕە بۆ ڕابردوو و بۆ داهاتووش مەرجی گرنگی سەرکەوتنەکان بووە و دەبێت ..!!\nئەوەی دوای تیشک خستنەسەر ئەو نموونە جوان و گرنگانە لەکۆتایدا دەمەوێ بیڵێم : ئەوەیە کە بەدڵ سوپاسی خۆڕاگری و بەرخۆدانی گەلی ڕۆژئاوا و کوڕان و کچانی شەڕڤان دەکەم ، سەربەرزم و شانازی دەکەم وەک هەمیشە پاڵپشت و هاودەنگتان بم چونکە بڕوام وایە ڕێگاکەتان ڕاستە ، دواجار سەرکەوتن لەڕێگاتانە و گەلی کورد هیوای زیاتری پێتانە ...\nئومێد دەکەم وەک چۆن لە شۆڕشی ڕۆژئاوا و لەڕەگ و ڕیشەوە هەڵکێشانی داعش بەڕوحی بەرخۆدانی شەهیدان سەرکەوتنی گەورەتان تۆمارکرد ، بەهەمان ڕوحیەتەوە قۆناغی (لەناوبرنی زهنیەتی داعش) و بنیاتنانی کۆمەڵگەیەکی دیموکرات و ئازاد بەئامانجی دواڕۆژێکی باشتر تێبپەڕێنن و کۆڵنەدەرانە بەردەوام بن ..\nدووبارە پیرۆزبێت ڕاگەیاندنی کۆتایهاتنی خەلافەتی داعش و سەرکەوتنی ڕۆڵەکانی گەلی کورد ، دەستی ماندوونەبوون و بەرخۆدەریتان دەگووشم ، هەرشاد و سەربەرز و سەرفرازبن\nتاوانی مزگەوتەکانی نیوزیلاندا تەنیا پەیوەندیی بە ئاینی ئیسلامەوە نییە !\nکارەساتی هەڵبجە،ئەنجامی ڕێککەوتنی نێوان سەرانی یەکێتی و با‌قر زولقەری قەرارگەی ڕەمەزان بوو!\nعەلی عەسکەری بە پێنووسی تاڵەبانی!


تۆڕه كۆمه‌ڵایه‌تییه‌كان و ده‌سه‌ڵات\nله‌م ساڵانه‌ی دوایدا به‌هۆی گه‌شه‌سه‌ندنی تۆڕه كۆمه‌ڵایه‌تییه‌كان و بڵاوبوونه‌وه‌یان به شێوه‌یه‌كی به‌رفراوان ئازادییه‌كی زۆری بۆ گه‌له جیاوازه‌كان خولقاند، تا له رێیه‌وه ده‌نگی خۆیان به‌بێ ترس له ده‌سه‌ڵات به‌رزبكه‌نه‌وه.\nتۆڕه كۆمه‌ڵایه‌تییه‌كان به‌تایبه‌تی فه‌یسبووك، كاریگه‌ریەکی گه‌وره‌یان له‌سه‌ر سیستمی ده‌سه‌ڵاتداری دروستكرد، ته‌نانه‌ت ترسیان خسته دڵی دیكتاتۆره‌كانه‌وه.\nله‌ماوه‌ی ئه‌م چه‌ند ساڵه‌ی رابردوودا تۆڕه كۆمه‌ڵایه‌تییه‌كان توانیان ناڕه‌زایه‌تی جه‌ماوه‌ر له وڵاتانی (تونس، میسر، لیبیا، ئێران، هه‌رێمی كوردستان) و چه‌ندین وڵاتی دیكه‌دا دروست بكه‌ن و به‌شێكی زۆر له ده‌سه‌ڵاتداره دیكتاتۆره‌كان بگۆڕن.\nبه‌هۆی تۆڕه كۆمه‌ڵایه‌تییه‌كانه‌وه به‌هاری عه‌ره‌بی سه‌ری هه‌ڵدا و خه‌ڵكی ئه‌و وڵاتانه رژانه سه‌رشه‌قامه‌كان و دژی سیستمی وڵات و ده‌سه‌ڵاتداره دیكتاتۆره‌كان وه‌ستانه‌وه، تۆڕه كۆمه‌ڵایه‌تیه‌كان له ئه‌مریكاش رۆڵی به‌رچاویان بینی له‌وه‌ی دۆناڵد تره‌مپ ببێته سه‌رۆكی ئه‌و وڵاته.\nله ساتی هه‌وڵدان بۆ ئینقلابكردن به‌سه‌ر ده‌سه‌ڵاتی ئه‌ردۆغان دا له توركیا، تۆڕی كۆمه‌ڵایه‌تی سكایپ ئه‌ردۆغانی له‌ده‌ست ئینقلابچیه‌كان رزگار كرد و دواتر به‌هێزێكی زۆره‌وه خۆی پیشانی وڵاتاندا و په‌لاماری كوردانی رۆژئاوای دا.\nله هه‌رێمی كوردستان له ساڵانی رابردوودا هاوڵاتیان نه‌یانده‌توانی له ترسی ده‌سه‌ڵات و نان بڕین ناڕه‌زایه‌تی ده‌رببڕن، به‌ڵام له‌دوای فراوانبوونی تۆڕه كۆمه‌ڵایه‌تییه‌كان و دروستبوونی حزبی زیاتر هاوڵاتیان به‌بێ ترس ناڕه‌زاییه‌كانیان ده‌رده‌بڕن.\nتۆڕه كۆمه‌ڵایه‌تییه‌كان له هه‌رێمی كوردستان كاریگه‌رییه‌كی به‌رچاویان هه‌بووه له جوڵاندنی شه‌قام و دروستبوونی گروپه‌كان، به‌تایبه‌تی كاریگه‌رییه‌كی زۆری هه‌بوو له‌سه‌ر ئه‌نجامدانی خۆپیشاندانه‌كانی 17ی شوبات و رۆژانی دوایی، له‌م سێ ساڵه‌ی رابردووشدا تۆڕه كۆمه‌ڵایه‌تییه‌كان وای كرد خۆپیشاندانی مامۆستایانی ناڕازی فراوان بكات و بیگه‌یه‌نێته ئه‌مڕۆ.\nله‌م خۆپیشاندانانه‌ی ئێستاشدا تۆڕه كۆمه‌ڵایه‌تییه‌كان، به‌تایبه‌تی فه‌یسبووك كاریگه‌رییه‌كی زۆریان هه‌یه له‌سه‌ر فراوان بوونی به‌ره‌ی ناڕه‌زاییه‌تیه‌كان دژی ده‌سه‌ڵاتدارانی حكومه‌تی هه‌رێم، به‌ڵام نازانرێت وه‌ك به‌هاری عه‌ره‌بی ئایا تۆڕه كۆمه‌ڵایه‌تییه‌كان ده‌بنه هۆی سه‌ندنه‌وه‌ی ده‌سه‌ڵات له‌م كه‌سانه‌ی ئێستا له‌سه‌ر حوكمن له هه‌رێم، یاخود بارودۆخه‌كه و هێز رێگری ده‌كات.\nبیریشمان نه‌چێت ئه‌وه تۆڕه كۆمه‌ڵایه‌تییه‌كانن كاریه‌گه‌رییه‌كی به‌رچاویان له‌سه‌ر هه‌ڵبژاردنه‌كان هه‌یه و ده‌بێت، واش ده‌كا ده‌كات كاریگه‌ری له‌سه‌ر ده‌نگی ده‌نگده‌ران هه‌بێت، ده‌پرسین ئاخۆ تۆڕه كۆمه‌ڵایه‌تییه‌كان له هه‌ڵبژاردنی په‌رله‌مانی عێراقدا له به‌رژه‌وه‌ندی كێ ده‌بێت و كام لایه‌ن كێرڤی ده‌نگه‌كانی به‌رزده‌بێته‌وه؟


بە بۆنەی هەشتی مارس سمینارێك لە یۆتۆبۆری بەڕێوەچوو - کۆمەڵەی زەحمەتکێشانی کوردستان\nبە بۆنەی هەشتی مارس سمینارێك لە یۆتۆبۆری بەڕێوەچوو\nهەر دوو لایەنی كۆمەڵەی زەحمەتكێشانی كوردستان‌و حیزبی شیوعی كوردستان بە بۆنەی 8ی مارس رۆژی جیهانیی ژن سمینارێكیان بۆ سێ چالاكوانی بواری ژنان سازكرد.\nلەسمینارەكەدا كە رۆژی 11ی مارس بەڕێوەچوو، هەریەك لە بەڕێزان: نەجیبە مەحمود راگەیاندنكار‌و چالاكی بواری ژنان، رێواس ئەحمەد بانیخێڵانی نوسەر‌و چالاكی بواری ژنان‌و ئارێز محەمەدی چالاكی بواری ژنان، لە پانێلی جیاجیا وتارەكانیان پێشكەش كرد.\n2018/03/11 /by عەتا\nhttps://www.komala.com/wp-content/uploads/2018/03/29101533_2052997818074125_6914537604394254336_n.png 540 960 عەتا https://www.komala.com/wp-content/uploads/2014/03/logo.png عەتا2018-03-11 22:09:262018-03-15 22:16:14بە بۆنەی هەشتی مارس سمینارێك لە یۆتۆبۆری بەڕێوەچوو\nشكۆدار بێت 27ی رەشەمە ڕۆژی گیانبەختكردوانی كۆمەڵە... شاندێكی پژاك سەردانی مقەڕی پەیوەندییەكانی كۆمەڵەیان كرد...


سەرەتایەک دەربارەی ناتوندوتیژی\nمن ئامادەم لە پێناو کێشەکەمدا بکوژرێم، بەڵام ئامادە نیم لە پێناو کێشەکەمدا کەس بکوژم....<?xml:namespace prefix = o ns = "urn:schemas-microsoft-com:office:office" />\nدوورکەوتنەوە لە سزا بریتی نیە لە لێخۆشبوون، تەنھا لە کاتێکدا نەبێت کە توانای جێبەجێکردنی سزاکەت ھەبێت .....غاندی\nلە کتێبەکەیدا دەربارەی فەلسەفەی ناتوندوتیژی دیفید مکرینولدز، سەرنجمان بۆ ئەوە رادەکێشێت کە فەلسەفەی ناتوندوتیژی وەڵامی ھەموو پرسیارەکان ناداتەوە، ھەروەک باس لەوە دەکات کە ناتوندوتیژی زیاد لە سەرچاوەیەکی فکری و فەلسەفی ھەیە، مکرینولدز لە گریمانەیەکی سەرەکی دیدی ناتوندوتیژیانەوە دەست پێدەکات، با وادابنێین مافێکی رەھا ھەیە، بەڵام ھیچ کام لە ئێمە بەرەھایی دڵنیا نیە لە جەوھەرەکەی، ھەریەک لە ئێمە بەشێکی دەبینێت، ھەروەک ھیچ کەس لە ئێمە ناتوانێت بەتەواوەتی لێی تێبگات. بێگومان ئەم تێروانیە لەوە ھاتووە کە تێگەیشتن لە راستی شتێکی رێژەییە، ھەروەک زیاد لە رەھەند و مانایەکی ھەیە، بۆیە دەکرێت جیاوازبین لەیەکتر و جیاوازیش شتەکان ببینین، ئەمەش ناکاتە ئەوەی دیدە جیاوازەکان توندوتیژانە دژ بەیەکتر بوەستنەوە، کۆکردنەوەی ھەموو راستیەکان لە کەسێکدا یان لە فەلسەفەیەکدا مانای نەفیکردنی ئەوانی دیە، یاخود لانی کەم رەتکردنەوەی ھەموو ئەو بیروبۆچونانەیە کە گوزارشت لە دیوێک و رەھەندێکی ژیان دەکەن، ئەم جۆرە لە ڕەتکردنەوە لە جەوھەردا بریتیە دەستگرتن بەسەر کۆی ژیاندا، کە دواتر بریتیە لە مومارەسەکردنی توندوتیژی بەناوی راستی رەھا، ھەڵبەت پێنانە ناو دنیای سیاسی ئەم جۆرە بیرکردنەوە و تەماشاکردنە، جۆرێک لە سیاسەتی توندڕەوی و توتالیتاریزم دەخوڵقێنێت، بەڵام تا چەند ئەم بۆچونە پەیوەندی بە فەلسەفەی ناتوندوتیژیەوە ھەیە؟ لەوبارەبیەوە مکرینولدز سەرنجمان بۆ باوەرێکی غاندی رادەکێشێت ئەو دەنوسێت، ئەگەرچی غاندی بەتەواوەتی نەیدەتوانی دڵنیابێت لەوەی کە ئەو راستە، بەڵام ئەو ئامادە نەبوو ئەوانی دی وێران بکات لە تاقیکردنەوەکانیدا بۆ گەیشتن بە راستی، واتە لابرۆتۆریەک نییە بۆئەوەی مرۆڤ راستیەکانی تێدا تاقی بکاتەوە، ئەوەی ھەیە ئایدیا و راڤەکاریەکان لەسەر خودی مرۆڤ ئەنجام دەدرێت، بۆ نمونە: تاقیکردنەوەی بۆمبی ئەتۆمی بۆ وەستانی جەنگی جیھانی دووەم لەسەر جەستەی مرۆڤ بوو، بریارێک بوو کۆی بیرکردنەوە ئەقڵانیەکانی خستەوە ژێر گومان و پرسیار!\nدەتوانین بڵێن ژیان خۆی لابرۆتۆری فەلسەفە و تیورە سیاسیەکانە! راستە فەلسەفەی ناتوندوتیژی گەرانێکی قوڵە بەشوێن راستیدا، بەڵام ھەرگیز ئەم گەرانە بریتی نییە لە ڕەتکردنەوەی رەھای راستیەکانی دی، مکرینولدز لە کتێبەکەیدا باس لە (ڕ.ج. موستە) دەکات، بەوەی ئەم پیاوە بەرێزەوە گوێبیستی ئەو کەسانە دەبوو کەلە ناکۆکی قوڵدا بوون لەگەڵیدا، ئەمەش نەک وەک جۆرێک لە تاکتیک، بەڵکو خوازیاری ئەوەبوو لەسەرنجەکانی ئەوانەوە شتێک راستی بەدەست بھێنێت کە ئەو پێی نەگەیشتووە.\nبە باوەری من جەوھەری ناتوندوتیژی لەوەوە سەرچاوە ناگرێت کە لایەک نەتوانێت دژ بە لاکەی تر توندوتیژ جێ بەجێ بکات، بەڵکو لەو باوەرەوە دێت کە دڵنیابیت لەوەی تۆ بە رەھایی راستیت، بەڵام ئامادە نەبیت لە پێناو ئەو راستیدا بەرامبەرەکەت فەرامۆش یان وێران بکەیت، واتە بەردەوام راستیەکان وەک رەھا و بێ چەندوچون نەبینینەوە، بەڵکو رێگەبدرێت لە پاڵ ھەموو راستیەکدا برێک گومان و لە تەنیشت ھەر بۆچونێکدا دەیان بۆچونی تر ئامادەگیان ھەبێت.\nھەروایشە، لە بیرکردنەوەی مرۆڤەکاندا زیاد لە رێگەیەک ھەیە بۆ گوزارشتکردن، زیاد لە دیدێک بەدی دەکرێت بۆ تەماشاکردن، ھەروەک زیاد لە زمانێک ھەیە بۆ قسەکردن لەسەر بارودۆخە سیاسیەکان، لەپاڵ ئەمەدا زیاد لە رێگەچارەیەک لە ئارادایە بۆ کێشەکان، زیاد لە ئاراستەیەک بەدی دەکرێت بۆ ھەنگاونان بەرەو کردنەوەی گرێ کوێرەی گرفتەکان، ھەموو ئەو رێگە جۆراو جۆرانە بریتیە لە قودرەتی بەکارھێنانی ئەقڵی مرۆڤ لە پای بیرکردنەوە لە پێناو چارەسەری کێشە و گرفتە سیاسی و ئابوری و کۆمەڵایەتیەکاندا.. بەکەمترین زیان.\nھەڵبەت بیرکردنەوە سەرەتای بەکارھێنانی ئەقڵە لەو کات و شوێنانەی دەشێت رووبەروی حوکمێکی نا ئەقڵانی بکرێینەوە، یانی بیرکردنەوە لە پێناو پاراستنی مرۆڤ لەو بریارە نا ئەقڵانیانەی دەشێت خودی مرۆڤ بەرەو ھەڵدێر و چارەنوسێکی نادیار بەرێت.\nبە باوەری من خەباتی ناتوندوتیژیانەی مرۆڤ بە ئامانجی شکاندنی کۆت و زنجیری دەستەکانی، چەندە پابەندی سەبر و خۆراگرییە، ھێندەش پێویستی بە نیشاندانی سیمای راستەقینەی ستەمکارانە، واتە ئەوەندەی بەرگریکردن گرنگە ھێندەش پیشاندانی رووی دیاری ستەمکاری گرنگە، لێرەدا قسەیەکی عبدالغفار خانم بیردەکەوێتەوە کە ناوبراو وەک سەربازی ناتوندوتیژی ناسراوە ئەو بە خۆپیشاندەران دەڵێت: چەکێکی دەگمەنتان پێشکەش دەکەم کە پۆلیس و سوپا توانایان نییە دژی بوەستنەوە، ئەوە چەکی پەیامبەرانە، بەڵام ئێوە درکی پێ ناکەن، ئەو چەکە بریتیە لە سەبر و خۆراگری، ھیچ ھێزێک نییە لەسەر رووی زەوی بتوانێت دژی بوەستێتەوە..\nمرۆڤ بە سروشت توانای داھێنان و ئەفراندنی ھەیە، مرۆڤ توانای کێشانی ھێڵە ڕەنگاوڕەنگەکانی نێو ئیستاتیکای ھەیە، دەتوانێت ئاوازە جیاوازەکان بچرێت، دەتوانێت گەردوون و قوڵایی دەریاکان و سەرزەمینە بەرفراوانەکان کەشف بکات، مرۆڤ بەھێزترین کائینی باڵادەستی سەرزەمین و گەردوون و ھەموو ئەو جێگایانە کە دەشێت دەستی پێ بگات، ھەروەک مرۆڤ دەتوانێت لە رێگەی فکر و مەعریفەی بەدەستھاتوو ئەو نھێنیانە ئاشکرا بکات کە تەنھا ئەقڵ درکیان پێ دەکات، لەراستیدا نھێنی پشت ئەم توانایە بۆ ئەوە دەگەرێتەوە مرۆڤ کائینێکی بیرکەرەوەیە، ئەقڵ بەکاردەھێنێت، زیاد لە رێگەیەک تاقی دەکاتەوە، مرۆڤ کائینێکە بیر لە داھاتوو دەکاتەوە، دەتوانێت جگەلە رێگەی بەکارھێنانی ھێز، لە رێگەی ناتوندوتیژیەوە ئامانجەکانی بەدی بھێنێت. ئەگەرچی مرۆڤ توانای تێگەیشتن و باوەرھێنان و پەیوەندیکردنی ھەیە، بەڵام زۆرجار ئەم توانایە لەبەرامبەر بەکارھێنانی ھێزدا ملکەچی چارەسەری توندوتیژیانە دەکرێتەوە، بێگومان لە بنچینەدا ناتوندوتیژی بۆ پاراستنی بەھای مرۆڤ و مۆراڵە گەردوونیەکانی مرۆڤدۆستیە لەگەرمەی کێشە و ململانێ و ناکۆکیەکاندا، واتە بەھا مرۆییەکە نەکەوێتە بەردەم ھەرەشەی ھێزی فیزیکی و دەروونی، راستە مرۆڤ لە پای ئازادی و ماف و دادوەری.. و زۆرشتی تردا، لەوە ناکەوێت دەستبەرداری توندوتیژی بێت، لەوە ناکەوێت دواجار بریارێکی توندوتیژانە دەربکات، بەڵام دەشێت ھەمان خواست و ئامانج لە رێگەی ناتوندوتیژیەوە مسۆگەر بکرێت، لەوبارەیەوە غاندی دەڵێت: لە حسن بن علی ئەبی تاڵیبەوە فێربووم چۆن ستەملێکراوبم و سەرکەوتنیش بەدەستبھێنم، کەواتە خەباتی ناتوندوتیژیش وەک ھەر خەباتێکی تر سەرباز و فێرگە و رێوشێونی تایبەت بەخۆی ھەیە، راستە خۆپیشاندان و مانگرتن و کەمپەین...کەرەستەی ئەم خەباتەن، بەڵام جگەلە سەبر و خۆراگری و چالاکی مەدەنیانەی جڤادە سیاسی و کۆمەڵایەتیەکان..خەباتی ناتوندوتیژیانە ئەرک و مانودبوون و قوربانیەکی زۆری دەوێت، لای مکرینولدز ناتوندوتیژی جۆرێک تەکنیک نییە و پیادەبکرێت، بەڵکو لەوە زیاترە "فەلسەفەیەکی سنورداری دیاریکراوە" کە برێکی زۆر لە خۆراگری پێویستە.\nئەو پرسیارە سەرەکیەی لە بیرکردنەوەی ھەر یەکێکماندا بەشوێن وەڵامدا دەگەرێت بریتیە لەوەی: سەرچاوەکانی توندوتیژی لە کوێوە دێن؟ بۆچی پارێزگاریکردن لە ماف توندوتیژی بەرھەم دەھێنێت؟ چی وادەکات بەشێک لە ئەندامانی کۆمەڵگا بێ گوێدانە زەبروزەنگی دەسەڵات، بە ئاشکرا برژێنە سەر شەقامەکان و داوای مافی خۆیان بکەن؟ چی وادەکات دەسەڵات بەرامبەر خۆپیشاندەران ھێز بەکاربھێنێت و ھاونیشتمانیان خەڵتانی خوێن بکەن؟ دەتوانین ئاماژە بەوە بدەین ھەردوو بریاری رژانە سەر شەقام و تەقەکردن لە ھاوڵاتیان پەیوەندی راستەوخۆی بەو تێگەیشتن و بیرکردنەوەیە ھەیە کە دەربارەی توندوتیژی و ناتوندوتیژی!\nتوندوتیژی لەبەرامبەر ناتوندوتیژیدا\nبەبروای من پیادەکردنی ناتوندوتیژی، تەنھا لەوەدا ناوەستێت مرۆڤ ئازار نەدرێت، یان ئازاری کەس نەدا، بەڵکو ناتوندوتیژی پەیوەندی بە فەلسەفاندنی ژیانەوە ھەیە لەسەر بنەمای گۆڕانکاری ریشەیی بۆ ھێنانە دی کۆمەڵگایەکی نوێ، دوور لە بەکارھێنانی ھێز! لێرەدا دەگەرێمەوە سەر بۆچونێکی مکرینولدز، ئەو دەنوسێت: شۆرشگێر دەزانێت ئامانج گۆڕانکاری قوڵە، نەک تەسفیەکردنی حساباتی کۆن، لێرەوەیە ڤێتنامیەکان پێشوازی ئەو ئەمەریکیانە دەکەن کە شەریان کردون، ئێمەش ھەمان ئامانجمان ھەیە، کە بریتیە لە کۆمەڵگایەکی نوێ، ... ئامانج لە شۆرشی سەرکەوتوو بریتیە لە ئاشتەوایی دوای گۆڕانی کۆمەڵایەتی.(فلسفە اللاعنف، تڕلیف دیفید مکرینولدز).\nئەو بۆچونەی پێی وایە دەکرێت لە رێگەی خۆپیشاندان و مانگرتنی مەدەنیانە و خەباتی ئاشتیانە دەستکەوتی گەورەی سیاسی و کۆمەڵایەتی و ئابوری بە دەست بھێندرێت، ڕەگ و ریشەیەکی فکری و مێژوویی دورودرێژی ھەیە، لە جەنگی جیھانی دووەمدا مامۆستایانی نەرویژ مانیان گرت لەسەر ئەوەی بەزۆر وانەی ئایدیۆلۆژیای نازیزم بە قوتابیەکانیان بڵێنەوە و سەرکەوتنیان بەدەستھێنا، ھەروەک لە دانیمارک کاتێک نازیەکان بریاریاندا ئەستێرەی زەردی داود بە قۆڵی جولەکەکاندا ھەڵبواسن، پادشای ئەو وڵاتە دژی ئەو بریارە وەستایەوە راگەیاند ئەگەر جولەکەکان ناچارکران ئەو ئەستێرەیە بە قۆڵیاندا ھەڵبواسن ئەوا ئەو یەکەم کەس دەبێت ھەڵی بواسێت.\nخەباتی ناتوندوتیژیانە فاسیلەیەکە لە نێوان دو جۆر بیرکردنەوە و بریاردان، جۆرێکیان بەرەنگای و خۆراگری لە ئیرادەی مرۆڤدا دەدۆزێتەوە، ئەویتریان بەرەنگای لە ھێزدا بەرجەستەدەکات، لە یەکەمیاندا ئەقلڕ بەسەر ھێزدا سەردەکەوێت، لەوی تریاندا ھێز جڵەوی ئەقڵ دەکات، لە ھەردوو بارەکەدا ئەقڵ ئامادەگی ھەیە، بەڵام بە دوو شێواز و بیرکردنەوەی جیاواز، بێگومان ھەردوو لایەن کار لەسەر گۆڕینی واقعی باو دەکەن.\nڕەنگە لە رووکەشدا ھیچ پەیوەندیەک توندوتیژی و ناتوندوتیژی پێکەوە کۆنەکاتەوە، تەنھا ئەوە نەبێت ئەم دوو حاڵەتە، دوو دنیای جیاواز پێکدێنن کەلە نەبوونی یەکێکیاندا ئەویتریان ئامادەگی دەبێت، بەڵام لە قوڵای ئەم دوو چەمکەدا ھێڵێکی نادیار بەنێو ھەردووکیاندا تێدەپرێت، ھێڵێک سەرێکی لە توندوتیژیەوە دێت و سەرەکەی تری لە نا توندوتیژیەوە، ئەو ھێڵەش بریتیە لە تێگەیشتنی کۆی ئەو ململانێی سیاسی و ئابوری و کۆمەڵایەتیانەی لە نێوان بریاری ئەقڵانی و نا ئەقڵانیدا یەکاڵادەکرێنەوە.\nبریارەکان بەشێکی گرنگن لە چارەسەرەکان، واتە کاتێک پۆلیسێک ئامادەیە تێڵا و کارەبا و فیشەک بەکاربھێنێت، ئەمە بریارێکی زاتی و رووتی ئەو پۆلیسە نییە، بەڵکو پەیوەندی راستەوخۆ بەو ئەقڵیەتەوە ھەیە کە کۆی سیستەمە سیاسیەکە بەرێوەدەبات، ھەڵبەت بریارەکان بەشێکی گرنگ لەشێوازی پیادەکردنی سیاسەتی توندوتیژی یان ناتوندوتیژیەوە، راستر ئێمە دەکەوینە بەردەم دوو ھەڵبژاردنی جیاواز، یەکێکیان لە توندوتیژیدا خۆی بەرھەمدەھێنێت، ئەویتریان لە ناتوندوتیژیەوە پێ ھەڵدەگرێت بۆ دۆزینەوەی چارەسەرەکان، بەڵام خاڵە گرنگ و ھەستیارەکە ئەوەیە: توندوتیژی و ناتوندوتیژی لەسەر یەک رووبەر پێکەوە دەژین و لەنێو یەک بازنەدا دەکەونە ململانێوە، بە چەشنێک لە نێو بەشداربوانی ململانێکاندا، دووبارە ململانێیەکی تر لە قوڵایی ململانێ راستەقینەکاندا ئامادەگی ھەیە، بەوەی توندوتیژی یان ناتونودتیژی بکرێتە چارەسەری قەیران و کێشە و گرفتەکان.\nھەڵبەت ئەو جۆرە ململانێیەی کە رێگەچارەسەرەکانی تێدا دەستنیشان دەکرێت، رکابەر و فیگەرەکانی بەجۆرێک پێکەوە گرێدراون کە ھەر لادانێک لە یەکێکیان ئەوی تریان ئامادەگی دەبێت، واتە لە توندوتیژیەوە ھەنگاو دەنرێت بۆ پیادە نەکردنی ناتوندوتیژی، ھەروەک لە ناتوندوتیژیەوە ھەنگاو دەنرێت بۆ دوورکەوتنەوە لە توندوتیژی، ئەم مەسەلەیە وا دێتە پێش چاو کەسی بریاربەدەست درک بە ھەردوو رێگاکە دەکات، لە نێوان ئۆپشنە جیاوازکاندا یەکێکیان ھەڵدەبژێت، بەڵام لە راستیدا پرۆسیجەری بریارەکە بەتەواوەتی پابەندی ئەم جۆرە تەفسیرە نابێتەوە، ئەگەر ئەوە بزانین ئەقڵیەتی توندوتیژی لە نەفیکردنێکی رەھای بەرامبەرەوە دەستپێدەکات، لە نەفیکردنی ھەموو دەنگەکانی ترەوە دەنگ بەرزدەکاتەوە، ئیدی ئەم بیرکردنەوەیە سەرچاوەی ئەو تاک بریارانەیە کە توندوتیژی بەدوای توندوتیژیدا دەھێنێت، مەبەستمە بڵێم توندوتیژی بەرھەمی سیستەمێکی رێکخراوە کەلە باوەری دەمکوتکردن و سەرکوتکردنەوە لەدایک دەبێت، جۆرێکە لە پیادەکردنی سیاسەت کە ھێز جڵەوەی دەکات، فەزایەکە ھەموو کارەکتەرەکانی ناوی دەستەمۆ و بێ ئیرادە و شوناس دەھڵێتەوە، لەو جۆرە سیستەمە سیاسیانەدا کە باوەری بە ھێزە بۆ سەرکوتکردنی مرۆڤ، شتێک نامێنێتەوە ناوی بەرین بە رێز و حورمەتگرتن لە مرۆڤ، شتێک نامێنێتەوە ناوی بەرین بە پردی گفتوگۆ و لێک تێگەیشتن، لە راستیدا خەباتی ناتوندوتیژی لە جۆرە سیستەمێکی سیاسی ئاوادا، وەک ئەگەرێکی کراوە و ھەڵبژاردنێکی ئەقڵانی باجێکی زۆر و قوربانیەکی لەرادەبەردەری دەوێت، ئەوەی ئێستا لە سوریاو یەمەن و بەحرەین.. روودەدات خوێنی رژاوی ئەو خەباتە مەدەنیانەیە کە ھێزە سیاسی و جڤادە کۆمەڵایەتیەکان پابەندی خەباتی ناتوندوتیژی دەکاتەوە لەگەڵ ئەو رژێمە ستەمکار و خوێنرژانەی کە جگەلە توندوتیژی ھیچ رێگەیەکی تر نابیننەوە.


حکومەتی هەرێمی كوردستان | نووسینگەی ڕێکخەری ڕاسپاردە نێودەوڵەتییەکان\nنووسینگەی ڕێکخەری ڕاسپاردە نێودەوڵەتییەکان\nنووسینگە ڕاسپێردراوە بۆ مامەڵەکردن لەگەڵ دامودەزگا دەوڵەتی و نێودەوڵەتییەکان سەبارەت بە جێبەجێکردنی پابەندبوونەکان بەپێی ڕێککەوتننامە و پەیماننامە نێودەوڵەتییەکانی مافی مرۆڤ.\nلە شاری بەرلین، تاوتوێی هەوڵەکانی حکومەتی هەرێم ده‌كرێت لە وشککردنی سەرچاوە داراییەکانی داعش\nحکومەتی هەرێم لە ماوەی نێوان ساڵانی ٢٠١٤ تا ٢٠٢٠ لێکۆڵینەوەی زۆری ئەنجامداوە سەبارەت بە سەرچاوە داراییەکان و تەمویلکردنی تیرۆریستانی داعش کە بەشێکی زۆری بریتی بوو لەو پارەیەی بەرامبەر بە ڕزگارکردنی ئەو کەسانە دەستی دەکەوت کە دەیڕفاندن\n13 نیسان 2022\nیەکەم وۆرکشۆپی تایبەت بە جێبەجێکردنی پلانی هەرێمی کوردستان بۆ مافەکانی مرۆڤ بەڕێوەچوو\nڕێکخەری ڕاسپاردە نێودەوڵەتییەکان سەرپەرشتی یەکەم وۆرکشۆپی تایبەت بە جێبەجێکردنی پلانی هەرێمی کوردستان بۆ مافەکانی مرۆڤی کرد کە تایبەت بوو بە بازرگانیکردن بە مرۆڤ و ئەندامەکانی جەستەی مرۆڤ\n07 نیسان 2022\nد. دیندار زێباری پێشوازی کرد لە بەڕێوەبەری نووسینگەی ئاشتی و مافەکانی مرۆڤ لە وەزارەتی دەرەوەی سویسرا\nد. دیندار زێباری پێشوازی کرد لە بەڕێوەبەری نووسینگەی ئاشتی و مافەکانی مرۆڤ لە وەزارەتی دەرەوەی سویسرا بۆ تاوتوێکردنی پلانی هەرێمیی بۆ مافەکانی مرۆڤ\nد. دیندار زێباری پێشوازیکرد لە چەند ئەندامێکی ڕێکخراوی یەزدا\nد. دیندار زێباری پێشوازیکرد لە چەند ئەندامێکی ڕێکخراوی یەزدا بۆ تاوتوێکردنی ڕێگەچارەکانی دادگاییکردنی داعش لەژێر ڕۆشنایی تاوانە نێودەوڵەتییەکان\nد. دیندار زێباری و توێژەرانی ڕێکخراوی هیومان ڕایتس ۆوتچ کۆبوونەوە\nڕێکخەری ڕاسپاردە نێودەوڵەتییەکان پێشوازی کرد لە بەڵکیس وەیلڵی و عومەر سیری لە ڕێکخراوی هیومان ڕایتس وۆتچ و گفتوگۆ کرا لەسەر ڕەوشی مافی مرۆڤ لە عێراق و هەرێمی کوردستان\n03 نیسان 2022\nهێرشى مووشەکى بۆ سەر هاووڵاتیانى سڤیل لە شارى هەولێر دەستدرێژییە بۆ سەر ژیان و ئەمنییەتى هاووڵاتیان\nئەو هێرشە مووشەکیە بۆ سەر شارى هەولێر و بە ئامانجگرتنى هاووڵاتیانى سڤیل، تاوانە و پێچەوانەى بنەما گشتییەکانە لە یاساى نێودەوڵەتى و سەرپێچییە لە ماددەکانى ڕێککەوتننامە نێودەوڵەتییەکانى مافى مرۆڤ و پەیماننامەى نێودەوڵەتى تایبەت بە مافە مەدەنى و سیاسییەکان\n17 ئازار 2022\nحکومەتی هەرێم: پابەندەین بە جێبەجێکردنی پابەندبوونەکانی تایبەت بە پەیماننامەی نێودەوڵەتیی مافە مەدەنی و سیاسییەکان\nلە شاری بەغدا کۆبوونەوەکانی لیژنەی نەتەوە یەکگرتووەکان تایبەت بە پەیماننامەی نێودەوڵەتی تایبەت مافە مەدەنی و سیاسییەکان بۆ گفتوگۆکردنی شەشەم ڕاپۆرتی خولی کۆماری عێراق بە بەشداری شاندێکی حکومەتی هەرێمی کوردستان بەڕێوەچوون.\n07 ئازار 2022\nڕێکخەری ڕاسپاردە نێودەوڵەتییەکان و بریکاری وەزیری دادی عێراق کۆبوونەوە\nلەدیدارێکدا باس لە گرنگی بەشداری هاوبەشی هەرێم و حکومەتی ئیتیحادی لە ئامادەکردنی راپۆرتەکانی تایبەت بەو رێککەوتننامانەی کە عێراق پەسەندی کردوون لە بواری مافی مرۆڤ کرا\nڕێکخەری ڕاسپاردە نێودەوڵەتییەکان لەگەڵ وەزیری دادی حکومەتی عێراق کۆبووەوە\nباس لە هەماهەنگی نێوان نووسینگەی رێکخەری راسپاردە نێودەوڵەتییەکان و لیژنەی نیشتمانی نووسینی راپۆرتی ئەو رێککەوتننامانەی عێراق پەسەندی کردوون کرا\nڕێکخەری ڕاسپاردە نێودەوڵەتییەکان و سەرۆکی ڕێکخراوی سید تاوتوێی پلانی هەرێمیان بۆ مافەکانی مرۆڤ کرد\nخاتوو شێری پشتیوانی خۆی بۆ پلانەکە دەربڕی و هیوای سەرکەوتنی بۆ خواست.\n03 ئازار 2022


له‌لایه‌ن: - محەمەد ڕزگار - به‌روار: 2021-02-15-00:00:00 - کۆدی بابەت: 2299\nمووی لووت چاک بکرێت یان نا؟\nزۆر کەس مووی لووتی زۆرە و کەمێکی دەردەکەوێت، لەبەر ئەوەی پێی وایە دیمەنی ڕووخساری ناشیرین کردووە، چاکی دەکات و بە تەواوی ئەو مووە لێ دەکاتەوە، جا لە ڕێگەی ئامێری تایبەتییەوە یان لە ڕێگەی مۆم و مقەستەوە.\nئەم خووە لای پزیشک بە شتێکی هەڵە دادەنرێت و زیان بە تەندروستی کەسەکە دەگەیەنێت، لەو بارەیەوە ئیریش فۆیگت، خانمە پزیشکی تایبەت بە بواری لووت و گوێ، لە زانکۆی نیویۆرکی ئەمەریکی لە گۆڤاری (فۆکس) ی ئەڵمانی دەڵێت: مووی لووت یەکێکە لەو شتانەی کە بۆ تەندروستی مرۆڤ زۆر گرنگ و پێویستە، بۆیە ئامۆژگاری من ئەوەیە کە هەرگیز نەکەن ئەو مووانە لە دەست بدەن.\nئەو پزیشکە ئاماژە بەوەش دەدات کە مووەکان پاککەرەوەیەکی باشی هەوای پیس و شتە زیانبەخشەکانی ناو هەوان، بۆیە مرۆڤ هەرگیز نابێ دەستبەرداری ئەو فیلتەرە باشەی لووتی بێت و لە بندا بیانبڕێت.\nئیریش ئاماژە بەوە دەکات، ئەگەر کەسێک مووەکانی زۆر بوون و هەستی کرد ناشرینی کردوە، ئەوا دەتوانێت ئەو بەشەی کە لە لووتی هاتووەتە دەرەوە و دەردەکەوێت، بیانبڕێت، بەڵام هەڵکێشانی ئەو مووانە لە بندە لە ڕێگەی ئامێری تایبەتییەوە بێت یان مۆم، زۆر هەڵەیە و زیان بە تەندروستی کەسەکە دەگەیەنێت.\nبابه‌ته په‌یوه‌ندیداره‌كان به : ئایا مووی لووت چاک بکرێت یان نا؟


ڕوانگەی سوری بۆ مافەکانی مرۆڤ ئاشکرای کرد، تورکیا سەدان چەکداری ناردووەتە شاری تەڕابلوسی لیبیا و لەئێستاشدا سەرقاڵی کۆکردنەوەی میلیشیای چەکداری دیكه‌یه و لە سوریاش بۆ ناونوسین چەندین بنکەی کردووەتەوە.\nڕوانگەی سوری بۆ مافەکانی مرۆڤ لەسەر زاری سەرچاوەیەکەوە بڵاوی کردەوە، حکومەتی تورکیا نزیکەی 300 چەکداری ڕەوانەی شاری تەڕابلوسی لیبیا کردووە و ژمارەی ئەو چەکدارانەشی کە ڕاهێنانیان پێدەکات لەسەربازگەکەی بۆ ئەو مەبەستە گەیشتووەتە هەزار چەکدار.\nڕوانگەی سوری بۆ مافەکانی مرۆڤ ئەوەشی ئاشکرا کردووە، موچەی ئەو چەکدارانەی کە تورکیا بەرەو لیبیا ڕەوانەیان دەکات لەنێوان دوو هەزار بۆ دوو هەزار و پێنج سەد دۆلاردایە و تا زیاتریش لەوێ بمێننەوە موچەکەیان زیاتر دەبێت.\nهەر بەگوێرەی زانیارییەکانی ئەو ڕێکخراوە مرۆییە، لەماوەی دوو ڕۆژی ڕابردودا چەکدارە میلیشیاکانی سەر بەتورکیا لەسوریا چەند بنکەیەکی ناونوسینیان بۆ ئەوانە کردووەتەوە کە دەیانەوێت بچنە بەرەکانی شەڕ لە لیبیا و لەناوچەی عەفرین میلیشیاکانی حەمزات سەرپەرشتی ئەو کارە دەکەن.\n10:37 یه‌ك شه‌ممه 23 شوبات 2020


له‌زگین 20/11/2019 - 12:17 بڵاوکراوەتەوە لە كوردستان\nبەرپرسێ پەێوەندی و راگەهاندنی ل رێڤەبەریا هاتن وچوونا پارێزگەها دهۆكێ دیار كر كو هاتن و چوونا ترۆمبێلین بارهەلگر ل ناڤ جادەیێن سەنتەرێ باژێرا دهۆكێ هاتە قەدەغەكرن دا كو ل سەر جادەیان قەرەبالغی ترۆمبێلان دروست نەبیت.\nئازاد تەها، بەرپرسێ پەێوەندی و راگەهاندنی ل رێڤەبەریا هاتن وچوونا پارێزگەها دهۆكێ بۆ (باسنیوز) دیار كر كو هەر ژ سپێدی زوو هەتا ئێڤاریان هاتن و چوونا ترۆمبیلێن بارهەلگر ل دهۆكێ هاتە قەدەغەكرن ئانكو ب رۆژی نابیت ترۆمبێلێن مەزن و بارهەلگر هاتن و چوونێ بكەن ژبەر چێكرنا جادەیان داكو قەرەبالغی دروست نەبیت ل سەر جادەیان، چونكو سپێدەهیان فەرمانبەر ژی دهێنە دەوامی نها جادەیێن دهۆكێ دهێنە سەخبیركرن و چێكرن بۆ بەرژوەندیا گشتی مە ئاگەهداریەك بەلاڤ كریە و تێدا هاتن و چوونا ترۆمبێلین بارهەلگر ب رۆژی قەدەغە كریە، داكو چوو قەرەبالغ ل سەر جادەیان دروست نەبن و ئەفسەر و كارمەند و هەموو پولیسێن ترافیكی بەردەوام كار دكەن داكو ژیانا وەلاتیان و شوفێران یا پاراستی بیت ژ روودانیێن دلتەزین یێن هاتن وچوونێ ".\nخۆیا ژی كر: "پشتی جادەیێن دهۆكێ هاتینە چیكرن مە ب فەر دیت هاتن و چوونا ترۆمبێلین بارهەلگر قەدەغە بكەن داكو شەرنشین و شوفێر ترۆمبێلین دێ بچووك ئاسانی هاتن و چوونێ بكەن تووشی ئاریشەیێن ترافیكی نەبن".\nهاتن و چوونا دهۆكێ ئاگەهداریا شۆفێران دكەت\nقایمقامێ بەرێ یێ شنگال: چارەنڤیسێ شنگال بێ هەرێما كوردستانێ نینە


نەخۆشی خەمۆكی چییە؟ جیاوازی نێوان خەمۆكی و خەمباری چیە؟\nیاسا و رێنمایی\nپەیام و رێنماییەکان\nتەندەرەكان و گرێبەست\nتایبەت " تەندروستی "\nملیۆنان كەس لە یەكێك لە قۆناغەكانی ژیانیاندا تووشی خەمۆكی دەبن. كۆمەڵەی دڵەڕاوكێ و خەمۆكی لە ئەمریكا (ADAA) دەڵێ خەمۆكی بڵاوترین نەخۆشیی دەروونییە.\nخەمباری لایەنێكی جیانەكراوەی خەمۆكییە، بەڵام هەموو كەسێكی خەمبار تووشبووی خەمۆكی نییە. جیاكردنەوەی ئەم دووانە گرنگە، چونكە خەمۆكی پێویستی بە چارەسەری پزیشكییە، بەڵام خەمباری بارێكی تێپەڕ و كاتییە.\nخەمباری چی یە؟\nخەمباری (sadness) حاڵەتێكی ئاساییە لە مرۆڤدا و هەموو كەسێك كەم تا زۆر تووشی دەبێت. هۆكاری زۆر هەن بۆ ئەوەی مرۆڤ بۆ ماوەیەكی دیاریكراو خەمبار بێت، وەكوو: لەدەستدانی كەسە نزیك و ئازیزەكان، لێكترازانی خێزان، لەدەستدانی كار و پیشە، كەمبوونەوەی داهات، ناكۆكیی خێزانی، كەوتن لە خوێندن و تاقیكردنەوە و كێشەی ئابووری و دارایی.\nخەمباری هەستێكی كاتی و تێپەڕە و وردە وردە بیردەچێتەوە، بەڵام ئەگەر خەمبارییەكە هەمیشە و بەردەوام بوو، وای لە مرۆڤ كرد كار و پیشە ئاساییەكانی خۆی جێبەجێ نەكات، ئەوە نیشانەی تووشبوونە بە خەمۆكی. ئەگەر خەمباری بەرەو خراپتر چوو، یان دوو هەفتە و زۆرتر بەردەوام بوو، ئەوە باشترە راوێژ بە پزیشكی دەروونی بكرێت.\nخەمۆكی چی یە؟\nخەمۆكی (depression) نەخۆشییەكی دەروونییە و كار لە هەموو هەست و سۆزەكانی مرۆڤ دەكات. كار لە هەڵسوكەوت و هەڵوێستی كەسەكە دەكات، دەكرێ لە هەر رەگەز یان تەمەنێكدا دەربكەوێ.\nساڵی رابردوو تەنیا لە ئەمریكا و لە كەسانی تەمەن 18 ساڵ و زیاتردا، 16 ملیۆن كەس تووشی خەمۆكی بوون كە دەكاتە 6.7%ی كەسانی پێگەیشتوو لەو وڵاتەدا.\nنیشانەكانی خەمۆكی بریتین لە: ئارەزوو نەمان لە كار و چالاكی، خەمباری، بێهیوایی، نەمانی ئارەزوو بۆ نواندنی هیچ هەڵسوكەوت و هەڵوێستێك، ئارەزوو نەمان لەو چالاكییانەی كە بۆ كەسانی ئاسایی چێژبەخشن. لە حاڵەتە توندەكانیشدا بیركردنەوە لە خۆكوشتن.\nكەسی خەمۆك چیدی ئارەزووی دیداری هاوڕێیان و ئەندامانی خێزانیان نییە، خولیاكانیان پیادە ناكەن و ناتوانن بچنە سەر كار و پیشەكانیان.\nئەگەر ئەو نیشانانە زۆرتر لە دوو هەفتە بەردەوام بوون، ئەوە ئەگەری زۆرە كەسەكە وەك تووشبوو بە نەخۆشیی دەروونی دەستنیشان بكرێ. لە كەسی تووشبوو بە خەمۆكیدا تێبینی هەندێك دیاردە دەكرێ، لەوانە:\n- كەسەكە میزاجی دادەبەزێ و هەستی بێهیوایی دایدەپۆشێ، خەمبارە و ئارەزووی هیچی نییە.\n- چالاكییەكانی كەسێكی ئاسایی لە تووشبووەكەدا بەدی ناكرێ.\n- گۆڕانی كێش: كێشی كەسەكە 5% كەم دەكات یان زۆر دەبێت بێئەوەی مەبەستی بێ.\n- گۆڕانی خەو: نووستنێك كە ئێجگار كەمە یان ئێجگار زۆرە بە بەراورد بە كەسی ئاسایی.\n- بێهێزی و لەشداهێزرانی بەردەوام.\n- گۆڕانی وێنەی خود: هەست بە كەمی دەكات، یان زۆر خۆبەزلزان دەبێ یان هەست بە تاوان دەكات.\n- نەمانی توانای سەرنجدان و بڕیاردان.\n- هەوڵ و پلاندانان بۆ خۆكوشتن.\nهەركەسێك لەم هەشت خاڵە، پێنج دانەی تێدابن كە دوو هەفتە بەردەوام بن، ئەو نیشانەی ئەوەیە كە تەنیا خەمبار نییە و ئەگەری زۆرە تووشی نەخۆشیی خەمۆكی بووبێ، دوا بڕیاریش پزیشكی دەروونی دەیدات.\nپزیشكی دەروونی سەرەتا لێكیدەداتەوە ئاخۆ هۆكاری ئەو خەمۆكییە، نەخۆشییەكی جەستەیی یان ماددەیەكی ئاڵوودەكار نییە؟\nدوای دەستنیشانكردنی خەمۆكی، پزیشك بڕیار دەدات كە ئاخۆ كامە چارەسەر گونجاوترینە بۆ ئەو كەسە بەپێی توندیی حاڵەتەكە. چارەسەرەكە رەنگە گفتوگۆ، چارەسەری هزری یان دەرمان بێت. بە هەموو بارەكاندا دەبێ ئەندامانی خێزان چاودێری كەسەكە بكەن كە ئایا بە چارەسەرەكان بەرەو باشتر دەچێ یان نا.\nدەرمانەكان بەگشتی كار لەسەر زیادكردنی ماددەی (سیرۆتۆنین) دەكەن لە مێشك و دەمارەكاندا. سیرۆتۆنین پەیامبەرێكی كیمیاییە و كار لەسەر میزاج و هەڵسوكەوتی كۆمەڵایەتی دەكات.\nبەگفتوگۆ لەگەڵ پزیشك یان توێژەری دەروونی دەبێ. ئەو گفتوگۆیە هەم یاریدەی دەستنیشانكردنی راددەی توندیی نەخۆشییەكە و هۆكارەكانی دەدات، هەم پرۆسەی چارەسەر ئاسان دەكات.\nچارەسازیی دەروونی، كەسەكە فێردەكات چۆن خۆی لەگەڵ نەخۆشییەكە و لێكەوتەكانی بگونجێنێ و زانیاری بداتە نەخۆش لەبارەی سرووشتی نەخۆشییەكە و چۆنێتی دەربازبوون لە هەستە نەرێنییەكان.\nئەگەر توندیی نەخۆشییەكە گەیشتە راددەیەك كە نەخۆش نەیتوانی گرنگی بە خۆی بدات و كەوتە مەترسییەوە، یان بیری خۆكوشتنی هەبوو، دەبێ نەخۆش لە نەخۆشخانە و لەژێر چاودێریی پزیشك و چارەسازیی دەروونی بمێنێتەوە. دەكرێ لە هەمان نەخۆشدا زۆرتر لە جۆرێكی چارەسەر بەكاربهێنرێ بەپێی بڕیاری پزیشك.\nد.ڕێبوار غەریب حەمە پسپۆڕی نەخۆشییە دەروونیەكان\nڕاگەیاندنی تەندروستی سلێمانی\nئه‌م بابه‌ته 1175 جار خوێنراوه‌ته‌وه\nچارەسەری نەخۆشی دەروونی و گەڕانەوە بۆ كۆمەڵگا\nشیری دایك بنەمایەكی گرنگە بۆ تەندروستی منداڵ\nخراپ ڕەفتاركردن لەگەڵ منداڵ\nشێوازی تەندروستی هەڵگرتنی دەرمان\nبەكارهێنانی زۆری مۆبایل زیان بەمرۆڤ دەگەیەنێت\nسالاسیمیا نەخۆشیەكی بۆماوەیی\nرێنمایی بۆ رۆژووی ژنانی دووگیان و دایكانی شیردەر\nئەكزیما ئەو نەخۆشیەی تووشی منداڵ و گەورە دەبێت\nجۆزیف لیستەر داهێنەری پرۆسەی پاكژكردن\nجۆرەكانی ڤایرۆسی ناو دەم و مەترسیەكانی بزانە\nڕێنماییەكانی خۆپاراستن لەسكچوون و ڕشانەوە\nئەو خۆراكانەی شیری دایك زیاد دەكەن\nرێنمایی خۆپاراستن لەتینوێتی لەڕەمەزاندا\nد.هەڵوان عبدالرحمان: پشكنینی پێشوەخت ڕێگرە لەشێرپەنجەی مەمك\nفشارەكانی ژیان كاریگەری لەسەر گەنجان دەبێت\nهۆكار و چارەسەری قەڵەویی و وورگ\nتیشكی مۆبایل ئەگەری تووشبوون بەشەكرە زیاد دەكات\nCopyright 2019. tendrwsti.com . All Rights Reserved.


لوقمان مسته‌فا ساڵح - 2-08-2017 - 2365 جار خوێندراوەتەوە\nهەروەك ئاشكرایە لە ٣/٨/٢٠١٤، چەكدارانی داعش لە هێرشێكی دڕندانەدا بۆ سەر زێدی باووباپیرانی كوردانی ئێزیدی لە شارۆچكەی شنگال ودەوروبەری، كارەساتێكی گەورەی مرۆییان دژ بە هاوڵاتیانی كوردی ئێزیدیی خولقاند، كە تێیدا بە سەدان كەس كوژران و بە هەزاران كەس دەستگیر كران و دەستدریژیی ترسناكی جەستەیی و دەروونی كرایە سەریان و سەدان هەزار كەسیان تووشی ئاوارەیی و هەلومەرجێكی گوزەرانی خراپ هاتن،بە تایبەت لە چیای شنگال.\nگەورەیی ئەم كارەساتە لە ئاستێكدا بوو، كە جیهانی هەژاند و ئەمەش كاریگەریی گەورەی هەبوو لە دروستبوونی رای گشتی جیهان و هاوپەیمانیی نیودەوڵەتی دژ بە گروپی تیرۆریستی داعش.\nتاوانەكانی گروپی تاوانكاری داعش، بەرامبەر بە كوردە ئێزیدی وكەمایەتییە ئاینیی و مەزهەبیەكان لە رۆژئاواو باشوری كوردستان, پاش دەست بەسەردا گرتنی شارۆچكەی شەنگال, ئەو گروپە تاوانكارە تیرۆریستە دەستیان بە كوشتن وزیندە بەچاڵكردنی بەشێكی زۆری خەڵكی سڤیلی ئەودەڤەرە دەستپێكرد، تائێستاش بەردەوامی هەیە وتا هەنوكەش بەهەزاران لە خەڵكی سڤیل بەتایبەت لەژنان ومناڵان، لەژێر دەستی ئەوتاقمەدا بەشێوازی جیاجیا ئەتك دەكرێن ودەكوژرێن، تەنها بەهۆی جیایی نەتەوەو ئاینییانەوە, ئەمەش بەهەموو پێوەرێكی نێودەوڵەتی دەچێتە چوارچێوەی تاوانی پاكتاوی نەژادیەوەوجینۆسایدێكی تەواوە.\nتەنانەت رێكخراوێكی نێودەوڵەتی داكۆكیكار لە مافەكانی مرۆڤ، دەوڵەتی ئیسلامی ناسراو بە(داعش)ی تۆمەتبار كرد بەئەنجامدانی شاڵاوێكی دڕندانەو پیلان بۆ داڕێژراو بەشێوەی سیستماتیكی بۆ پاكتاوكردنی نەژادی لە عێراق لە رێی رەشەكوژی و رفاندن و تاوانی تری ھاوشێوەوە.\nلە راپۆرتێكی نوێیدا، رێكخراوی لێبوردنی نێودەوڵەتی ئاماژەی بەوە كردووە، چەكدارانی داعش ھەزاران ژن و منداڵی ئێزیدیان رفاندووەو دەست درێژی سێكسیان كراوەتە سەر.\nرێكخراوی لێبوردنی نێودەوڵەتی كە بارەگاكەی لە لەندەنی پایتەختی بەریتانیایە ھەر لەو راپۆرتەدا ئاماژەی بەوە كردووە، چەكدارانی داعش پاش ئەوەی گەمارۆی ناوچەكانی كوردانی ئێزیدیان داوە ژن ومناڵ و پیاویان لێك جیاكردۆتەوە دواتر پیاوان و كوڕە گەنجەكانیان گولە باران كردوون ژن كچ ومناڵەكانیشیان وەك كەنیزەك بۆ خۆیان بردوون وكڕین وفرۆشتنی پێوەدەكەن.\n“دانۆتێڵا رۆڤێرا” راوێژكاری باڵای ئەو رێكخراوە رایگەیاندووە، داعش بەشێوەیەكی سیستماتیك سەرجەم پێكھاتە ئاینی و ئەتنیكیەكانیان كردۆتە ئامانجی پەلامارەكانیان.\nئەو راپۆرتە كە لە ٢٦ لاپەرە پێكھاتووە تۆماری ئەو بەڵگانامانە دەوڵەمەندتر دەكات كە تاوانەكانی داعش بەرجەستە دەكەن، لەو كاتەوەی چەكدارەكانیان لە سوریای ھاوسنورەوە پەلاماری موسڵ و چەند ناوچەیەكی تریان دا.\nئەمە كاری رێكخراوێكی گرنگی نێودەوڵەتیە بەم شێوەیە باسی پاكتاوی نەژادی كوردانی ئێزیدی كردووە.\nبەڵام ئەی چۆن ئێمە بتوانین ئەم تاوانە ئەم كەیسە لەسەر ئاستی نێودەوڵەتی بجوڵێنین، بە دوشێوە دەتوانین كار بكەین بۆ بە فەرمی ناسنادن و بە نێودەوڵەتیكردنی جینۆسایدی كوردەئێزیدەكان ئەوانیش لەسەر ئاستی ناوخۆی و لەسەر ئاستی نێودەوڵەتی :\nھەرچی سەبارەت بە ئاستی ناوخۆییە : دەبێت ئەو وڵاتەی جینۆسایدەكەی ئەنجامداوە تاوانەكانی بە جینۆساید بناسێنێت.\nئەم ئەركەش بەشێوەیەكی سەرەكیش دەكەوێتەسەردامودەزگا تایبەتمەندیەكانی حكوموتی هەرێمی كوردستان بە كۆكردنەوەی سەرجەم بەڵگەنامەتاوانكاریەكان هەرچی زوە پەلەبكرێت بەبەڵگەنامەیی كردنیان، بۆ ئەوەی ئەم تاوانەش وەك سەرجەم تاوانەكانی پێشوتر لە سەدەكانی رابردوو كە بە ناوی ئاین‌ونەتەوەوە كراوە بەرامبەر بە كوردە ئێزیدیەكان بزر نەبن، ئەركی دوەمیش دەكەوەێتەسەرشانی دادگای باڵای تاوانەكانی عێراقی كە پێشترچوار كەیسی گرنگی بە جینۆساید ناساندووە وەك كەیسەكانی: ئەنفال، ئەنفالی كوردی فەیلی، نێرینە بارزانییەكان و كیمیابارانكردنی ھەڵەبجەن.دەبێت كار بۆ ئەوەبكرێت ئەودادگایە كارابكرێتەوەوبڕیاری بە جینۆسایدی كوردانی ئێزیدی بدات.\nلەگەڵ ئەوەی سەرۆكایەتیەكانی عێراق و كوردستانیش ئەو تاوانانەنی بە جینۆساید ناساندووە كە لەلایەن ڕژێمی بەعسەوە ئەنجامدراون دژ بە كورد. بەڵام دەبێت بەشداربووانی ئەوتاوانانەی ئەم دواییەی كەبەرانبەر بەكوردە ئێزیدیەكان كرا دیاریبكرێن، بە تایبەت ئەوانەی هاووڵاتی هەرێمی كوردستانن و لەنێوكۆمەڵانی خەڵكی كوردستاندابە جاش وخۆفرۆش لەقەڵەم دەدرێن، بە تاوانی بەشداری كردنیان لە جینۆسایدكردن و كوشتاری بەكۆمەڵی كوردە ئێزیدیەكان بە پێی یاساكانی دادگای باڵای تاوانەكانی عێراقی سزا بدرێن كەلە مادە “٤ “یاسای تیرۆر ئاماژەی پێكراوە.\nھەرچی سەبارەت بە ئاستی نێودەوڵەتیە : دەكرێت لەلایەن دەوڵەت و ڕێكخراوە نێودەوڵەتیەكانەوە بەفەرمی بناسرێت. سەبارەت بە دەوڵەت بە چەند شێوازێك دەبێت تاوانەكە لەسەر جوگرافیای ئەو ڕویدابێت، یان دەبێ تاوانبارەكان ڕەگەزنامەی ئەو دەوڵەتانەیان هەڵگرتبێت ، یان ئەگەر ھاتو تاوانبارەكان ھەڵھاتن بۆ ھەر وڵاتێكی تر ئەوا ئەو وڵاتە ناتوانێت مافی پەنابەریان پێبدات و چونكە تاوانی نێودەوڵەتی پەیوەندی بە ئاسایش و ئاشتی جیھانییەوە ھەیەو دەوڵەتێك مافی ئەوەی نییە لە بری جیھان بیبورێت و پەنای تاوانباران بدات .\nدەكرێت ئێمەی كوردیش هەمو هەوڵەكانمان لەئێستادا كە وەزعە نێوخۆیی و نێودەوڵەتیەكە زۆر لەبارە بۆ ئەوەی ئەم دەرفەتەمان لەدەست نەچیت و ئەم هەلە بقۆزینەوە بۆبە جینۆساید ناساندنی كورد بەگشتی ووەكوردە ئێزیدەكان بەتایبەتی ئەركی نەتەوەیی ونیشتیمانی ئەم قۆناغەیە. بۆ ئەوە چر بكەینەوە كەئەو كارە تاوانكاریەی لەسەر كوردە ئێزیدیەكان ئەنجام دراوە بەجینۆساید بیناسێنین هەر وەك چۆن ھۆلۆكۆست كە لە شانزە دەوڵەتدا ناسێنراوەو ھەر ھاووڵاتییەكی ئەو وڵاتانەش نكوڵی لە ھۆلۆكوست بكات ئەوا ڕوبەڕوی سزای دارای و بەندكردن دەبنەوە.\nبۆیە ناكرێت دادگای تاوانی نێودەوڵەتی لەژێر بیانوی جۆراۆجۆر لێی بێدەنگ بێت ، هەرچەندە دادگای تاوانی نێودەوڵەتی بەدەر نەبوە لە كەم و كوری و رو بەروی رەخنە زۆر بۆتەوە بەهۆی نەبوونی لایەنی جێبەجێكار لەدادگاكەدا ناتوانرێت ئەو كەس و لایەنانە وەك تاوانبار لەو ووڵاتانەدا دەستگیربكەن، بەڵام لەگەڵ ئەوەشدا هێشتا توانای دادگاكە لەسەر ئاستی نێودەوڵوتی متمانەی خۆی لەدەست نەداوەودەسەڵاتی لەلوتكەدایە .


سەرەتا»جۆراوجۆر»سۆشیال میدیا»فه‌یسبووك»چیڕۆكی فه‌یسبووك\nلەلایەن botan luqman لە 25/08/2017 0 Comments\nله به‌شی چیڕۆكی سۆشیال میدیاكان هه‌وڵ ده‌ده‌ین هه‌ر جاره و چیڕۆكی سۆشیال میدیایێك بخه‌ینه ڕوو و باس له چۆنیه‌تی درووست بوون و مێژوو و سه‌رهه‌ڵدانیان بكه‌ین بۆ ئێوه‌ی خوێنه‌ری ئازیز.\nفه‌یسبووك تۆڕێكی كۆمه‌ڵایه‌تی خزمه‌تگوزاریه كه له ٤ ی شوباتی ساڵی ٢٠٠٤ به فه‌رمی درووستكرا ، فه‌یسبووك له لایه‌ن مارك زۆكه‌ربێرگ به یارمه‌تی هاوڕێی زانكۆی هارڤارد ئیدواردۆ دۆزرایه‌وه كه ئه‌وكات ماركی خاوه‌نی فه‌یسبووك ته‌مه‌نی ١٩ ساڵ بوو.\nسه‌ره‌تا ئه‌ندام بوون له‌م تۆڕه سنووردار بوو و ته‌نها بۆ قوتابیانی زانكۆی هارڤارد بوو به‌ڵام دواتر فراوان بوو بۆ كۆلێژه‌كانی تری وه‌ك بۆستۆن و زانكۆكانی كه‌نه‌دا و ئه‌مریكا.\nله ئه‌یلولی ٢٠٠٦ فه‌سبووك بوو به هی هه‌موو كه‌سێك و كرا به تۆڕێكی گشتی و پێویستی به ئیمه‌یلێك هه‌بوو بۆ كاركردن و هه‌روه‌ها پێویست بوو به‌ژداربوو ته‌مه‌نی له ١٣ ساڵ گه‌وره‌تر بێت.\nسه‌ره‌تای درووستكردنی ماڵپه‌ڕی فه‌یسبووك بۆ ساڵی ٢٠٠٣ ده‌گه‌ڕێته‌وه كه به‌رنامه داڕێژی و كۆد نووسینه‌كانی له لایه‌ن ماركه‌وه كرا و ماڵپه‌ڕه‌كه ئه‌وكات به ناوی Facemash بوو كه ئه‌و كات زۆكه‌ربێرگ له قۆناغی دووه‌می زانكۆ بوو له به‌شی ده‌روونزانی.\nسه‌ره‌تا ماڵپه‌ڕه‌كه له جۆری یاری hot or not بوو كه وه‌ك یاریه‌ك وابوو قوتابیان زانكۆی هارڤارد هه‌ڵده‌ستان به دانانی وێنه‌كانیان له نێو وێب سایته‌كه و وێنه‌كانیان ئاڵوگۆڕ پێده‌كرد به شێوه‌ی پارچه پارچه بۆ ئه‌وه‌ی یاریه‌كه ببه‌نه‌وه پێویست بوو كه‌سایه‌تی وێنه‌كه بناسنه‌وه.\nنموونه‌یه‌ك له‌و نوسینانه‌ی كه مارك له كاتی نووسینی بۆ بلۆگی داهاتوو نوسیویه‌تی له‌وكاتدا :\nله یه‌كه‌م كاتژمێری كاركردنی Facemash له زانكۆی هارڤارد ٤٥٠ سه‌ردانكه‌ری هه‌بوو و هه‌روه‌ها ٢٢٠٠٠ بینه‌ری وێنه‌كانی هه‌بوو و هه‌روه‌ها مارك تاقیكرنه‌وه‌كانی زانكۆكه‌ی دوای ته‌واوبوون له‌م ماڵپه‌ڕه داده‌نا ئه‌مه‌ش وای كرد ماڵپه‌ڕه‌كه له ناو زانكۆكه زیاتر به‌ربڵاوبێت.\nله ٢٥ تشرینی یه‌كه‌می ساڵی ٢٠١٠ به‌ڵێنده‌ر و خاوه‌ن بانك Rahul Jain هه‌ڵستا به مه‌زادكردنی ماڵپه‌ڕی FaceMash.com به فرۆشتی به كه‌سێكی نه‌زانراو به بڕی ٣٠،٢٠١ دۆلار.\nله ساڵی ٢٠٠٣ زۆكه‌ربێرگ له لێدوانێكیدا بۆ ڕۆژنامه‌ی زانكۆكه‌یان Crimson باسی له‌وه كرد كه به دڵنیایی له داهاتوو ماڵپه‌ڕه‌كه‌ی ده‌بێته ماڵپه‌ڕێكی گشتی و له تایبه‌ت بوون ده‌چێته ده‌ره‌وه هه‌ر بۆ ئه‌م مه‌به‌سته‌ش له كانوونی دووه‌می ساڵی ٢٠٠٤ زۆكه‌ربێرگ ده‌ستی كرد به كۆد نووسین بۆ درووستكردنی ماڵپه‌ڕێكی نوێ و له ٤ ی شوباتی ساڵی ٢٠٠٤ پڕۆژه‌كه‌ی ته‌واو بوو و بۆ یه‌كه‌مجار فه‌یسبووكی بڵاو كرده‌وه له ژێر ناوی به‌سته‌ری thefacebook.com.\nدوای شه‌ش ڕۆژ له بڵاوكردنه‌وه‌ی فه‌یسبووك سێ له سنیۆرسه‌كانی هارڤارد به ئه‌نقه‌ست و به مه‌به‌ستی فریودان داوایان له مارك كرد ناوی ماڵپه‌ڕه‌كه بكات به HarvardConnection.com به‌ڵام مارك ڕازی نه‌بوو وه پێی وابوو ناوه‌كه ئاوا به‌ره‌و گشتی بوون ده‌توانێت بچێت.\nزۆكه‌ربێرگ به مه‌به‌ستی به‌ره‌وپێشبردنی ماڵپه‌ڕه‌كه هه‌ڵستا به دانانی ئیدواردۆ وه‌ك لایه‌نی بازرگانی و مۆسكەڤيتس وه‌ك به‌رنامه داڕێژه‌ر و ئاندرو وه‌ك گرافیك ئارت ، له كانونی یه‌كه‌می ٢٠٠٥ ژماره‌ی به‌كارهێنه‌رانی فه‌یسبووك گه‌یشت به ٦ ملیۆن كه‌س و له هه‌مان ساڵیشدا دۆمه‌ینی facebook.com گه‌یشته بڕی ٢٠٠،٠٠٠ دۆلار.\nله ساڵی ٢٠٠٧ فه‌یسبووك ١٠٠٠٠٠ په‌ڕه‌ی بازرگانی و گرووپی بۆ بازرگانان هه‌بوو كه كار و چاڵاكیه بازرگانیه‌كانیان تیادا بڵاو ده‌كرده‌وه و له شوباتی ساڵی ٢٠١١ فه‌سبووك بوو به گه‌وره‌ترین ماڵپه‌ڕی وێنه‌دانانی ئۆنڵاین.\nله تشرینی یه‌كه‌می ساڵی ٢٠١١ له سه‌رتاسه‌ری جیهان ٣٥٠ ملیۆن كه‌س له ڕێگای مۆبایله‌كانیانه‌وه فه‌یسبووكیان كار پێده‌كرد كه ده‌یكرده ڕێژه‌ی %٣٣ ی كارپێكردنی فه‌یسبووك به گشتی.\nله ٢٤ نیسانی ٢٠١٤ ئه‌وه‌ی ڕاگه‌یاند كه فه‌یسبووك توانای ئه‌وه‌ی هه‌یه كه هه‌ر زانیاریێك و داتایێك پێشكه‌ش به FBI بكات ، هه‌روه‌ها دیزاینی فه‌یسبووك و هۆكاری شین بوونی ئه‌م سایته بۆ ئه‌وه ده‌گه‌ڕێته‌وه كه مارك قوتابی ده‌روونزانی بووه و ئه‌م ڕه‌نگه‌ی به ڕه‌نگی ئاسووده‌یی و مایه‌ی بێزارنه‌بوون بۆ كارهێنه‌ره‌كانی زانیووه.\nبابەتەكانی پێشووترفەیسبووک لە هەندێک ناوچە لە کار کەوت\nبابەتی دواتر چوار ئەپلیكەیشن مۆبایلەكەت خێراتر دەكات.\nدروست كردنى به‌رنامه‌ى ماك و ئه‌پڵیكه‌یشنى ئایفۆن – وانه‌ى نۆیه‌م\nناوی به‌شه تازه‌که‌ی Call Of Duty به فه‌رمی ئاشکرا کرا !\nلەلایەن awder omer 21/04/2017\nئه‌و ده‌نگۆیانه‌ی که له‌ماوه‌ی ڕابردوو بڵاومان کرده‌وه له کۆتایدا ئه‌کتیڤژن پشت ڕاستی کرده‌وه که کۆڵ…\nیاری بەناوبانگی GTA-V بۆ ئەندروید\nلەلایەن Arman Rahman 28/06/2016\nیاری Gta v م بۆ ێناو كه تازه‌ترین به‌شی Gta v بۆ Ps4-Xbox One هتد…..…\nبەرنامەی تانگۆ بۆ گفتوگۆكردن و پەیوەندی دەنگ و ڕەنگ\nناوی بەرنامە :tango كاری بەرنامە :پەیوەندی دەنگ و دەنگ و ڕةنگ لە ڕێگای ئینتەرنێتەوە سیستەم…\n(DreamCalc) حاسیبه‌یه‌كی زانستی نایاب بۆ شیكار كردنی پرسیاره‌كان\nلەلایەن Darya ismail 17/02/2016\nله ناو كۆمپیوته‌ری هه‌موومان حاسیبه هه‌یه به‌ڵام وه‌ك ده‌زانین ته‌نها حاسیبه‌یه‌كی ساده‌یه واتا زۆرێك له…\nچۆنیەتی هاککردنی یاریەکان لەسەر ئەندرۆید\nلەلایەن awder omer 05/01/2016\nلەم وانە فێركاریەدا ئەوەتان بۆ ڕوون دەكەینەوە كە چۆن بتوانن یاریەكان هاك بكەین لەسەر سیستەمی…


روسیا كڵێسایه‌كى جیاواز دروستدەکات\nهەواڵ / جیهان :: 16/11/2018 :: 339 جار بینراوە\nحكومه‌تی روسیا ئاشكرایكرد: به‌نیازه كڵێسایه‌كی سه‌ربازی دروستبكات كه به‌هاكانی (نیشتمانپه‌روه‌ری و خۆشه‌ویستی و دڵسۆزیی بۆ نیشتمان) له‌ناو سوپاكه‌یدا به‌هێز بكات.\nبه‌پێى سه‌رچاوه‌كانى هه‌واڵى روسیا، دروستكردنی ئه‌م كڵێسایه بۆ هێزه چه‌كداره‌كان به وێنه‌ی جه‌نگه مێژووییه‌كان رازێنراوه‌ته‌وه و به‌منزیكانه ده‌ست به دروستكردنى ده‌كرێت، مەبەستیش لێی بەهێزکردنی به‌هاكانی (نیشتمانپه‌روه‌ری و خۆشه‌ویستی و دڵسۆزیی بۆ نیشتمان)ە له‌ناو سوپادا.\nفه‌ریق ئاندرێ كارتاپۆلۆڤی، جێگری وه‌زیری به‌رگریی روسیا له پشت ئه‌م پرۆژه‌ی كڵێسایه‌وه‌یه‌و ناوبراو پێیوایه: باوه‌ڕداری به‌های رۆحیی له‌لای هێزه چه‌كداره‌كان به‌هێز ده‌كات.\nله‌باره‌ى ورده‌كارییه‌كانى دروستكردنى كڵساكه‌وه كه‌ناڵه میدیاییه‌كانى روسیا راگه‌یاندووه: ئه‌م كڵێسایه به هه‌مان ره‌نگی سیستمی موشه‌كی و زرێپۆشه رووسییه‌كان كه ره‌نگی (خاكی)یه ره‌نگده‌كرێت. هه‌روه‌ها دیواره‌كه‌ی به بڕگه‌ی نووسراوی ئینجیل پڕده‌كرێته‌وه، دیمه‌نی جه‌نگی مێژوویی له‌سه‌ر ده‌كێشرێت. ئه‌م كڵێسایه 95 مه‌تر به‌رزده‌بێت و 6 هه‌زار سه‌رباز ده‌گرێت.\nئۆرتۆدۆكسی رووسی به‌ربڵاوترین ئایینه له رووسیا و به‌پێی سه‌رژمێرییه‌كی ساڵی 2012، 61 ملیۆن كه‌س له‌و وڵاته‌دا له‌سه‌ر ئه‌و ئایینه‌ن. جگه له په‌یڕه‌وكارانی ئه‌و ئایینه، دووه‌م به‌ربڵاوترین ئایین له رووسیا ئایینی ئیسلامه كه 9 ملیۆن كه‌س په‌یڕه‌وی لێ ده‌كه‌ن.\nله ئه‌مریكا 6 كه‌س كوژران


3/21/2019 9:58:00 PM 588 جار خوێندراوەتەوە\n• دەسەڵاتی کوردی، ھێشتا وەکو پێویست لە مانای شار تێناگات و ناشیەوێت تێبگات، ئاخر شار بەم شێوە نۆستالیژیە نە گەشە دەکات و نە گەورەش دەبێت، ڤیستیڤاڵی شارت بۆ بەرێوە نابرێ و بەگوند قەرەبووی دەکەیتەوە!\n• فراوانخوازیی و میتۆدی گەورەکردنی شار بە پاشگرو پێشگری وەک پارێزگاو فوتێکردن و دروشمبازی و کورسیخوازیی و شاری ئەنفال و ھەزاران شەھیدو ڤیستیڤاڵی یەک رۆژەو میوانی یەک سەعاتی دروست نابێت، یەکەم ئابوری بەھێز و گوژمەی بەھێز دروستی دەکات کە نییەتی، دوەم دەریچەی بازرگانی و ستراتیجی کە ھەڵەبجە نییەتی لە ئێستادا.\n• ئەم دەسەڵاتە خاوەنی باکگراوندێکی تۆزاوی و دۆگماتیزمی خێڵ و عەشیرەتگەرییە، شۆڕشی کوردیش لەو ناوچەیە بۆخۆی درێژکراوەی ئەم خەونەیە، سەیرکەن پاڵەوانەکانی حیزب کاتێک توانای دروستکردنی شاریان نییە بە مانا سیاسی و مەدەنی و دامەزراویەکەی و شکست دەھێنن لەم چیرۆکە، ئیدی دەکەونە وێزەی گوندو دروستکردنەوەی حیکایەتە کۆنەکانی گوندو ئاغاو دەرەبەگ و کەلەپورو ختوکەدانی نەزعەی خێڵگەریی و ھەموو ئەیەنە کەژو کێوو ڕەشماڵ و بەخشینەوەی ئەم ڕۆژ بۆ ئەو گوندو ئەو رۆژ بۆ ئەو خێڵ و بەمەش ھیچ ناکەن جگە لە راکردن لە واقیعی دروستکردنی شارو تێکدانی فەزای شارو ئەو تۆزە دامەزراوەیەش کە لە شاردا ھەیەو میراتی قەزاکەیەو بەجێماوە.\n• لەو ھەڵەبجەیە ھەزاران عەشیرەت و گوندو خێڵ و بەرەباب ھەیەو ھەموو شایەنی رێزن بەڵام بە رێگەی خۆی، چۆن سبەی کۆنترۆڵی دەکەن ئەگەر یەکی رۆژێکیان بۆ تەرخان بکەیت، ئەی شار چی لێدێت لەم نێوانەداو چ رۆژێک دەمێنێتەوە بۆ شار ئەگەر ئەم ناوچەگەرێتی و عێل و رمبازێنە بەردەوام بێت، ھەر گریان و فرمێسک و ژان، لە کوێی سۆسیالدیموکرات و فیکرەی شارو دیموکراسیەت و گەشەسەندنی دەوڵەتداری و پرەنسیپەکانیدا ئەم نەریتە ھەیە!؟\n• ئەم خۆدانە کەژو گوندو جیاکارییە جگە لەوەی چەقۆدانە لە ملی شار، ھاوزەمان، بەش بەشکردن و ھەلاھەلا کردنی جەستەی شاریشە، بەڵگەی شکستێکی حەقیقی کارەساتھێنە کە تۆی بەرپرس و دەسەڵات ناتوانی شارێکی مەڵتی کەڵچەرو فراوانخواز و یەکترقبوڵکەر دروست بکەیت، ناتوانی ئارامی و ئاوەدانی و دامەزراوەی مۆدێرن و زانکۆو خوێندنگەی کوالیتی باش و بەرێوەبەرایەتی و شەقامی جوتسایدو ستراتیجی بۆ بەریت، ناتوانیت رەمزو دەموچاوی مۆدێرنی شاری بۆ دروست بکەیت، بۆیە ناچار پەنا دەبەیتە دەشتاییەکان و کێوەکان و کەلەپورەکان و شتە کۆنەکان بۆ ئەوەی ئەم شکستە حەتمییەی پێ بشاریتەوە، ئەمە ئیتر خراپترین بەرێوەبردنی شارە لە مێژوودا.


نه‌شته‌رگه‌ریی قەیسەری ده‌بێته هۆی ئۆتیزم – Knwe.org\nسەرەکی » زانست » نه‌شته‌رگه‌ریی قەیسەری ده‌بێته هۆی ئۆتیزم\nتوێژینه‌وه‌ی ژماره‌یه‌ك له‌زانایانی په‌یمانگای كارۆلینسكا)ی سویدیی ده‌ریخستووه ئه‌و مناڵانه‌ی به نه‌شته‌رگه‌ریی قەیسەری له‌دایك ده‌بن، ئه‌گه‌ری تووشبوونیان به ئۆتیزم زۆرتره.\nئه‌و توێژینه‌وه‌یه كه له‌سه‌ر 20 ملیۆن مناڵ كراوه ئه‌وه‌ی ده‌رخستووه ئه‌و مناڵانه‌ی به نه‌شته‌رگه‌ریی قەیسەری له‌دایك ده‌بن زۆربه‌یان ڕووبه‌ڕووی مه‌ترسی تووشبون به ئۆتیزم و پشێویی كه‌میی دیقه‌تدان و زۆریی جموجۆڵ ده‌بنه‌وه .\nئه‌و توێژه‌ره‌وانه ده‌ڵێن» ئه‌و مناڵانه‌ی به نه‌شته‌رگه‌ریی قەیسەری به ڕێژه‌ی (33%) تووشی نه‌خۆشی ئۆتیزم و به ڕێژه‌ی (17%) تووشی پشێویی كه‌میی دیقه‌تدان و جموجوڵی زۆر ده‌بن»، له‌گه‌ڵ ئه‌وه‌شدا هێشتا ئه‌و توێژه‌رانه به‌ته‌واوی جه‌خت له‌وه ناكه‌نه‌وه كه چۆنییه‌تی له‌دایكبوونی مناڵان كاریگه‌ریی ڕاسته‌وخۆی له‌سه‌ر حاڵه‌تی ده‌روونی و ته‌ندروستی دواتری ئه‌و مناڵانه هه‌بێت و پێیان وایه ئه‌و دوو جۆره پشێوییه ده‌رئه‌نجامی هه‌ندێك شتی تره.\nتوێژه‌ره‌وه‌كان له‌توێژینه‌وه‌كه‌یاندا ئه‌وه‌یان ئاشكرا كردووه هه‌ندێك حاڵه‌تی دیكه‌ش هه‌ن كه ڕه‌نگه كاریگه‌ریی ڕاسته‌وخۆیان هه‌بێت له‌سه‌ر گه‌شه‌كردنی مێشكی مناڵ و ئه‌وانه‌ی له توێژینه‌وه‌كه‌ی ئه‌واندا باس كراوه به‌شێكی كه‌می كارێكی دوورو درێژه كه پێویسته زۆر به ووردی لێكۆڵینه‌وه‌ی له باره‌وه بكرێت.\nئه‌م توێژینه‌وه‌یه‌ی زانا سویدیه‌كان كۆمه‌ڵێك پسپۆڕی دیكه‌ی هێناوه‌ته ده‌نگ و ئه‌وان پێیانوایه هه‌ندێك كات پێویستیی وا ده‌كات مناڵان به نه‌شته‌رگه‌ریی بهێنرێنه دونیاوه ڕه‌نگه خودی ئه‌و پێویستیانه خۆیان په‌یوه‌ندییان به نه‌خۆشیی ئۆتیزمه‌وه هه‌بێت.\nئه‌و پسپۆڕانه له‌درێژه‌ی ڕاگه‌یاندنه‌كه‌یاندا دوپاتیده‌كه‌نه‌وه چه‌ند به‌ڵگه‌یه‌كی نوێ هه‌یه ئه‌وه ده‌رده‌خات كه به ته‌نها له‌دایك بوون به نه‌شته‌رگه‌ریی نابێته هۆی ئۆتیزم و هه‌ندێك حاڵه‌تی دیكه هه‌یه كه هێشتا توێژینه‌وه‌ی له‌سه‌ر ده‌كرێت بۆ ئه‌وه‌ی پسپۆران به ته‌واوی دڵنیا بن و ده‌رئه‌نجامی ته‌واو دروستی لێوه به‌ده‌ست بهێنن.\nئه‌وان وتیان»پێویسته دایك وباوكه‌كان دڵنیا بن و نیگه‌ران نه‌بن هه‌موو كات نه‌شته‌رگه‌ریی قەیسەری نابێته هۆكارێك بۆ له‌دایكبوونی مناڵێكی ئۆتیزم».\nهه‌ربۆیه داوا له توێژه‌ره‌وه‌كان كراوه كه زیاتر ورد بن و لێكۆڵینه‌وه‌ی زیاتر بكه‌ن بۆ ئه‌وه‌ی بتوانرێت به ڕوونی بسه‌لمێنرێت كه داخۆ ئه‌نجامدانی نه‌شته‌رگه‌ریی كردنه‌وه‌ی سك یان (قەیسەری) ده‌بێته هۆی له دایكبونی مناڵێكی ئۆتیزم یاخود نا؟\nپێویسته بوترێت: له‌ماوه‌ی (30) ساڵی ڕابردوودا حاڵه‌ته‌كانی له‌دایكبوونی مناڵ به نه‌شته‌رگه‌ریی سێ هێنده‌ی جاران زیادی كردووه ئه‌ویش دوای ئه‌وه‌ی له نه‌وه‌ده‌كانی سه‌ده‌ی بیست دا ئه‌و ڕێژه‌یه به ته‌نها (6%) دا بووه.\nهه‌ندێك توێژینه‌وه‌ی پێشووتریش ئه‌وه‌ی دوپاتكردووه‌ته‌وه كه له‌دایكبوون به‌نه‌شته‌رگه‌ریی قەیسەری یان كردنه‌وه‌ی سك بووه‌ته هۆی ئه‌وه‌ی دواتر مناڵه‌كان قه‌ڵه‌و بن یان تووشی هه‌ستیاریی‌و نه‌خۆشییه‌كانی هه‌ناسه‌توندیی یان جۆری یه‌كه‌می نه‌خۆشیی شه‌كره و شێرپه‌نجه‌ی خوێن ببن.


ژنێكی بەریتانی بەماوەیەكی كەم پێش لەدایكبوونی منداڵەكەی زانیتی دووگیانە\n09/09/2020 241 جار خوێندراوه‌ته‌وه\nخانمێكی بەریتانی، بەهۆی ئەوەی لە كەرەنتینەدا بەشێوەیەكی بەردەوام خواردنی دەخوارد، پێی وابوو كێشی زیادكردووە، چونكە تا دەهات ورگی گەورەتر دەبوو، نەیدەزانی دوو گیانە تا سەعاتێك پێش لەدایكبوونی منداڵەكەی.\nسێ شەممەی رابردوو تاشا دیڤزی 28 ساڵ و مارتن هێنری 29 ساڵی هاوسەری، لە قاوشی نەخۆشخانەی ویگانی لانكشایر چاوەڕێی لەدیكبوونی منداڵەكەیان بوو، پاش كەمێك منداڵەكەیان بەتەندروستییەكی باش و كێشی 4 كیلۆگرامەوە لە دایك بوو.\nلە سەعات 6 تاشا دیڤز هەستی بە ئازارێكی زۆری گەدەی كردووەو گەیەنرایە نەخۆشخانەس ویگان و پكنینی بۆ كراوە پێی وترا، كە دوو گیانە، هەواڵەكە هاوسەر و هاوژینەكەی تووشی شۆكێكی گەورە كرد، چونكە پێش ئەوە هیچ نیشانەیەكی تێدا نەبوو.\nتا وتی: هەستێكی زۆر سەیر و سەمەرەم هەیە، چونكە پێش ئەوە هیچ نیشانەیەكی دووگیانیم تێدا نەبوو، تا ئەوەی ڕۆژی لە دایكبوونی منداڵەكە هەستم بە ئازارێكی زۆری گەدە كرد و ورگم گەورە بووەوە و هەستم كرد ئەم نیشانانە ئاسایی نین.


خۆپیشاندەرانی عێراق کۆڵ نادەن\nخۆپیشاندەرانی عێراق خۆیان بۆ ئەنجامدانی خۆپیشاندان و دەستپێکردنەوەی ناڕەزایەتیەکان ئامادە دەکەن، ئەمەش وەکو ناڕەزایەتیەک بەرامبەر "هەنگاوە سستەکان"ی حکومەتی نوێی عێراق بۆ جێبەجێکردنی خواستەکانیان.\nماوەی چەند هەفتەیەکە، دۆخی عێراق هێور بووەتەوە، خۆپیشاندەران چاودێری هەنگاوەکانی مستەفا کازمی سەرۆک وەزیرانی نوێی عێراق دەکەن، بەڵام چاوەڕوان دەکرێت ناڕەزایەتیەکانجارێکی تر سەرهەڵبدەنەوە.\nجەمال ئەحمەد ئەندامی پەرلەمانی عێراق، پێیوایە فاکتەرەکانی توڕەیی شەقامی عێراقی هێشتا بەردەوامیان هەیە، بۆیە چاوەڕوان دەکرێت خەڵک بەشداری لە ناڕەزایەتیەکاندا بکات.\nناوبراو، وتی"ڕەنگە خۆپیشاندانەکانی ئەمجارە لەوانەی پێشوو جیاوازتر بن، خوێنی کەم تێدا بڕژێت، چونکە کابینەی نوێی حکومەتی عێراق دژی خوێن ڕشتنە."\nئەنجامدانی هەڵبژاردنی پێشوەخت، گۆڕینی ستافی کۆمیسیۆنی هەڵبژاردنەکان، دەستگیرکردنی تۆمەتبارانی کوشتنی خۆپیشاندەران و ئازادکردنی خۆپیشاندەرە "شوێن بزر"کراوەکان، داواکاری سەرەکی چالاکوانانی عێراقە، کە ئامادەکاری بۆ سەرهەڵدانەوەی ناڕەزایەتی دەکەن.\nخۆپیشاندەرانی عێراق پەلەیان بۆ جێبەجێکردنی خواستەکانیان، مستەفا کازمیش ترسی لە گەورەبوونی لەمپەرەکانی بەردەمی هەیە، بۆیە هەنگاوەکانی بە لەسەرخۆیی دەهاوێژێت، ئەمەش خۆپیشاندەرانی توڕە کردووە.\nسەرچاوەیەکی ئاگادار لە هەنگاوەکانی حکومەتی نوێی عێراق، بەدەنگی ئەمەریکای وت"کازمی کوتلەی پەرلەمانی گەورەی لەپشت نیە، تا داکۆکی لێ بکات، بۆیە لەمکاتەدا، ناوێرێت دەست بۆ دەستگیرکردنی تۆمەتبارانی تەقەکردن لە خۆپیشاندەران ببات، کە خەڵکی باڵایان تێدایە."\nسەرچاوەکە، وتیشی"کازمی دەیەوێت پۆستە سەربازی و ئەمنیەکان بەو کەسانە پڕبکاتەوە کە بژاردەی خۆین، لەبری نێو پەرلەمان، لێرەوە خۆی بەهێز بکات، پاشان دەست بۆ دۆسیە قورسەکان ببات."\nئەنجامدانی هەڵبژاردنی پێشوەخت بووەتە داواکاری شەقامی عێراقی و تەنانەت هێزە شیعیەکانیش پشتگیری دەکەن، بەڵام ئامانجی هێزە شیعیەکان لە هەڵبژاردنی پێشوەخت، جیاوازترە لە ئامانجی خۆپیشاندەران.\nخۆپیشاندەرانی عێراق، دەیانەوێت ستافی کۆمیسیۆنی هەڵبژاردنەکان بگۆڕدرێت و هەڵبژاردن بەیاسای نوێ ئەنجام بدرێت، دەیانەوێت لەم ڕێگەیەوە، گۆڕانکاری لە عێراق دا بهێننە ئاراوە.\nلەکاتێکدا هێزە شیعیەکان، ترسیان لە جوڵەکانی کازمی و بەهێزبوونی و دروستبوونی مەترسی لەسەر پێگەیان هەیە، بۆیە دەیانەوێت لەڕێگەی هەڵبژاردنی پێشوەختەوە، حکومەتێکی تر بهێننەوە، کە بژاردەی خۆیان بێت.\nجەمال ئەحمەدی پەرلەمانتاری عێراق، ئاماژەی بەوەکرد کۆمیسیۆنی هەڵبژاردنەکان مشت و مڕی گەورەی دروستکردووە و داوای گۆڕینی ستاف و سستمی کارکردنی دەکرێت، وتی"کۆمیسیۆنی ئێستا لەلایەن حیزبە گەورەکانەوە دانراوە، هەڵبژاردن لە ژێر سایەی ئەم کۆمیسیۆنەدا، کۆمەکی حیزبەکان بۆ ئەنجامدانی ساختەکاری دەکات، بۆیە داوای گۆڕانکاری لەستاف و یاساکەی و شێوازی بژاردنی دەنگەکانیشدا دەکرێت."\nخواستی خۆپیشاندەران گۆڕینی سستمی هەڵبژاردنی عێراقە بۆ هەڵبژاردنی بازنە بچوک و فەردی، بەشێوەیەک هەڵبژاردن لە ئاستی پارێزگاوە بۆ ئاستی قەزا بچوک بکرێتەوە و تاکیش لەدەرەوەی حیزب مافی خۆ کاندید کردنی هەبێت، کە ئەمە لەیاسای نوێی هەڵبژاردندا پەیڕەو کراوە، بەڵام بەشێک لە حیزبەکان دەترسن لەم یاسا نوێ یە زەرەرمەند بن.\nجەمال ئەحمەد، وتی"خواستێک بۆ هەڵوەشاندنەوەی پەرلەمانی عێراق و ئەنجامدانی هەڵبژاردنی پێشوەخت هەیە، بەڵام حکومەت پێویستی بەپەرلەمانە بۆ دەرکردنی یاسای تایبەت بە چاکسازی."\nوتیشی"هەڵوەشاندنەوەی پەرلەمان واتە دەستپێکردنی ململانێ لەگەڵ حیزبە گەورەکان."\nسەرهەڵدانەوەی ناڕەزایەتیەکانی عێراق، لەکاتێکدایە ئەو وڵاتە لەدۆخێکی سەختی ئابووریدایە و بەهۆی دابەزینی نرخی نەوتەوە، حکومەتی عێراق بیری لەدەستکاریکردنی موچەی فەرمانبەران کردووەتەوە.\nشێرکۆ عەبدوڵا کە رۆژنامەوانێکە و لەبەغدا کاردەکات، پێیوایە حکومەت بەهیچ شێوەیەک ناتوانێت دەست بۆ موچەی فەرمانبەران ببات، چونکە دەستبردن بۆ ئەم کارتە، وادەکات فەرمانبەرانیش بچنە ڕیزی خۆپیشاندەرانەوە و حکومەت ئیفلیج بکەن.


لە قۆناغی پاش ڕاپەڕینی ١٩٩١ەوە تا ئێستا، دوو ڕەوتی سیاسی لەناوخۆی هەرێمی کوردستان دا ئامادەییان هەبووە. ڕەوتێک کە دەکرێت بە عێراقچی و ڕەوتێکی دیکە بانگەشەی ڕوو لە کوردستانی کردووە. ڕەوتە عێراقچییەکە پێی وا بووە کوردستان بەبێ عێراق ناتوانێت لەڕووی ئابووری و سیاسییەوە پێشبکەوێت یان هیچ دەرچەیەکی جگەلە بەغدای نییە، لەکاتێکدا ڕەوتە کوردستانییەکە بانگەشەی ئەوەی کردووە کوردستان دەتوانێت لەڕووی ئابوورییەوە پشت بەخۆی ببەستێت و کاتێکیش دەبێت بە خاوەن ئابووریی خۆی، ئیتر ئەو ئابوورییە بۆ جۆرێک لە سەربەخۆیی سیاسی سەردەکێشێت و کوردستان لە پاشکۆیەتی ئابووری و سیاسی عێراق دەربازی دەبێت.\nلە سەرەتای نەوەدەکانی سەدەی ڕابردوو تا ڕووخانی ڕژێمی بەعسی عێراق، پارتی دیموکراتی کوردستان ڕێبەرایەتی ڕەوتە عێراقچێتییەکەی کردووە و هەموو بانگەشەکانی دەربازبوون لە پاشکۆیەتی ئابووری و سیاسی عێراقیشی بە (موزایەدەی سیاسی) لێکدەدایەوە. تەنانەت لە سەرەتای ڕاپەڕین و پێکهێنانی پەرلەمان و حکوومەتی هەرێمدا، لە ڕوانگەی ئەو ڕەوتە سیاسییە کە خۆی لە پارتی دیموکراتدا بەرجەستە دەکاتەوە، بانگەشکردنی هێزە نەیارەکەی بۆ (فیدڕاڵیەت)، هەمدیسان بەشێکە لە (موزادەیەکی سیاسی بەتاڵ).\nلەو ساڵانەدا، یەکێتیی نیشتمانی بە پێچەوانەی ڕەوتە عێراقچێتییەکەی پارتییەوە، بانگەشەی ئابووری سەربەخۆ و سیاسەتی (پشتبەخۆبەستن) دەکات. یەکێتیی بە پێچەوانەی پارتییەوە پێی وا بوو هەرێمی کوردستان لەڕووی ئابوورییەوە دەتوانێت پشت بەخۆی ببەستێت و سەرچاوەکانی داهات لە ناوخۆی کوردستاندا ببوژێنێتەوە کە خۆی لە سێ سەرچاوەی سەرەکییدا دەبینێتەوە، یەکەم؛ دەرهێنانی نەوت، دووەم؛ بەگەڕخستنەوەی کارگە پیشەسازییەکان و سێیەم؛ ڕێکخستنی باج و ڕسوومات و گومرگ.\nلە نەوەدەکاندا پارتی وەک لە زاری مەسعوود بارزانییەوە بانگەشەی بۆ دەکرد؛ (هەرێمی کوردستان لەڕووی ئابوورییەوە ناتوانێت پشت بەخۆی ببەستێت) و بەوەش (ناتوانێت هەنگاو بۆ سەربەخۆیی بنێت، لەکاتێکدا دەوڵەتەکانی دەوروبەریشی دژی سەربەخۆیی کوردستانن). لەبەرامبەردا یەکێتی کە پێی وا بوو پارتی پێڕۆیی لە سیاسەتێکی دووفاقانە دەکات، لە هەولێرەوە دڵی بۆ بەغدا لێدەدات و بە ئاشکرا و ژێربەژێریش خەریکی سەودا و مامەڵەیە لەگەڵ بەغدا، لە زاری تاڵەبانییەوە بانگەشەی ئەوەی دەکرد؛ (نابێت کەس قاچێکی لە بەغدا و قاچێکی لە هەولێر بێت، دەبێت هەردوو لنگیان لەلایەک بێت!).\nئەو دوو ڕەوتە سیاسییە عێراقی و کوردستانییە، یەکەمیان بە ڕێبەرایەتی پارتی و دووەمیان بە ڕێبەرایەتی یەکێتی لە ململانێدا بوون تا ڕووخانی بەعس لە ساڵی ٢٠٠٣دا و لە قۆناغی یەکەمی ڕووخانی بەعسەوە، هەردوو ڕەوت بوون بە عێراقچی، تەنانەت زیاتر لە عارەبی عێراقی، بەتەنگ بنیاتنانەوەی دەوڵەتی عێراق بوون و بگرە بەبێ ئەو دوو هێزە کە خۆیان وەک نوێنەری کورد نمایش دەکرد، خستنەسەرپێی پرۆسەی سیاسی و عێراقی نوێ بە ئاسانی مسۆگەر نەدەبوو.\nبە ساڵانێکی کەم پاش ڕووخانی بەعس و نووسینەوەی دەستووری نوێی عێراق، دیسانەوە هەرێمی کوردستان بەسەر دوو ڕەوتی عێراقچی و کوردستانی دابەش دەبێتەوە، بەڵام لەو قۆناغەدا، سەرکردایەتی ڕەوتەکان گۆڕانیان بەسەردا دێت. ئیتر یەکێتیی نیشتمانی ڕێبەرایەتی ڕەوتە عێراقییەکە و پارتی دیموکرات ڕێبەرایەتی ڕەوتە کوردستانییەکە دەکات! بەهەمان شێوە لەلایەن یەکێتییەوە، بانگەشەکانی پارتی بۆ ئابووری سەربەخۆ و سەربەخۆیی سیاسیی، بە موزایەدەی بەتاڵی سیاسی لێکدانەوەی بۆ دەکرێت، ئەوەش هەمان لێکدانەوەیە کە لە نەوەدەکانی سەدەی ڕابردوودا، پارتی لە بەرامبەر بانگەشەکانی یەکێتی بۆ سەربەخۆیی ئابووری و سیاسی بەکاری دەهێنا.\nقۆناغی پاش ڕیفراندۆم و ئەو لێکەوتانەی بەدوای خۆیدا هێنا، یەکێتی و پارتی بە کردار بوونەوە بە عێراقی، ئەگەر لە گوتاریشدا هەوڵیاندا بێت شتێکی جیاوازتر بڵێن. لەپاڵ یەکێتی و پارتیشدا هێز و کارەکتەری دیکە دەرکەوتن بەهەمان نەغمەی عێراقییانەوە، نەغمەی عێراقییە نوێیەکان، دەرفەتێکی بەتایبەت بۆ پارتی ڕەخساندووە، بە ئاماژەدان بەو عێراقییە نوێیانە، عێراقیبوونی خۆی بزر بکات، چونکە بانگەشەی عێراقیبوون بۆ هێزێک قورس دەکەوێتەوە کە سەرکردایەتی (ڕیفراندۆم بۆ سەربەخۆیی) گرتووەتە دەست.\nڕەوتە عێراقییەکە ئەوەیە کە دەرکەوتووە و بۆ هەموو لایەک ڕوون و ئاشکرایە چ دەڵێن و چ باوەڕێکیان هەیە، بەڵام ڕەوتە کوردستانییەکە تەنیا بە بانگەشەیەکی ڕووت مسۆگەر نابێت، بەڵکو بەرنامە و پرۆژەی کرداری گەرەکە کە تا ئێستا ئەو بەرنامە و پرۆژە کردارییە ئەگەر لە ڕووکەشیشدا کوردستانی دەربکەوێ، لە ناوەوەیدا دەیان گومان و پرسیاری جدی هەڵگرتووە، بەڵکو ئەگەر وەک پرۆژەیەکی واقیعی و ڕاستگۆیانەیش مامەڵەی لەگەڵ بکەین، لە چەند ڕوویەکەوە شکستی هێناوە و وەک گوتارێکی بۆش دەرکەوتووە.\nنابێت ئەوەش نەڵێین کە لەناوخۆی هەردوو پارتە باڵادەستەکەیشدا جیاوازی زەق و ئاشکرا هەیە بە ئاراستەی عێراقیبوون و کوردستانیبووندا، هەموو ئەو ئاراستانە لەساتەوەختی ڕیفراندۆمەوە تا لێکەوتەکانی دواتری، بە ڕوونی بۆ هەمووان دەرکەوتن و بانگەشەکان بە ئاشکرا دەکران و دەکرێن. دوو ڕەوتی عێراقی و کوردستانی بەگشتی لەناو زۆرینەی حزبە سیاسییەکانی کوردستاندا هەر هەبووە.\nهەنگاونانی پارتی و یەکێتی وەک دوو هێزی زاڵی کوردستان بە ئاراستە بەغدا یان هەولێر، لە هەر قۆناغێکدا گرێدراوی بەرژەوەندی تایبەتی دوو حزبەکەیە و لەناو هەردوو حزبەکەشدا سەرکردایەتی باڵای حزبەکان، بەپێی بەرژەوەندی تایبەتیان بانگەشە و هەنگاویان ناوە. ڕەچاوکردنی بەرژەوەندی تایبەت، وا دەکات هیچ کام لەو دوو حزبە لە سەر هەڵوێستێکی جێگیر لە نێوان عێراقیبوون و کوردستانیبووندا نەمێننەوە.


ژیلوان شۆڕش: مێژووی خەلافەتی ئیسلام. بەشى دووهەم. – WTARIKURD\nهاتنى سوپاى ئیسلام بۆ کوردستان\nڕۆژى دوو شەممە بوو لەشکرەکەى خالیدى کوڕى وەلید گەیشتە سنورى شارى هەولێر، خێوەتیان هەڵداو کە ژمارەیان 40000هەزار سەرباز دەبوو، پاشاى هەولێر ناوى چاتلیس بوو ئەم پاشایە زۆر سوار چاک بوو دەڵێن لە شەڕدا زۆر فێڵباز بووە ئەم پاشایە خاوەنى 14000هەزار سوارە و پیادە بوە زۆر جار یارمەتى کیسراى فاارسى داوە دژى هەرقلى ڕۆم.\nیەکەم ڕوو بەڕوو بوونەوەى سوپاى چاتلیس و خالیدى کوڕى وەلید،کاتێک چاتلیس بینى سوپاى عەرەب لە نزیک قەڵاى هەولێر خێوەتیان هەڵداوە، هێرشى کردە سەریان و شەڕ لە نێوانیاندا ڕوویدا، خالیدى کوڕى وەلید دەڵێت: ئەمە یەکەم شەڕە ئێمە دەیکەین لەگەڵ نەتەوەى کورد، داوام کرد لە سوپاکەم دەستیان لێ نەپارێزن ئەگەر کوژراین شەهیدین جیگەمان بەهەشتە،ئەگەر سەرکەوتین سەرو ماڵیان بۆ ئێوەیە ئێمە چەند ساڵێکە لە شەڕداین تەواو شارەزاى شەڕین، سوپاى کورد لە سوپاى کیسراو ڕۆم زیاتر نییە، دەڵێن شەڕێکى ئێکجار گەورە دەستى پێکرد تەپوتۆزى سمى ئەسپەکان بەرى خۆرى گرتبو،بە هەزارەها مرۆڤ کوژران چەندەها دەست و قاچ بڕان چاوەکان کوێر کران، خوێن و خۆڵ تێکەڵ بوو، ئەم شەڕە چەند ڕۆژێکى خایاند، هەولێریەکان تا دوا سەرباز جەنگان پاشا چاتلیس بە دەستى زرار کوڕى ئەزوەر کوژرا.\nجا با بزانین زرار کوڕى ئەزوەر کێ یە: زرار لە دواى فەتحى مەککە موسوڵمان بوو شاعیر بوو یەکێک بوو لە پیاو کوژەکان زۆر حەزى لە شەڕکردن بوو دەڵێن زۆر بێ بەزەیی بوە، هەر نەیارێکى خۆى بەردەست کەوتبێت بێ دوو دڵى سەرى بڕیوە، خۆشەویستى محمد بوە، محەمەدی ئسلام ووتویەتى: زرار جیگەى لە دڵى مندایە. دەڵێن ناوهێنانى بەس بوە بۆ ئەوەى ترس بچێتە دڵى دوژمنەکانى.\nشەو بوو شەڕەکە کۆتایی پێ هات 1000 کوردى هەولێرى بە دیل گیراو بۆ ڕۆژى دوایی هێنایانە بەردەم خالیدى کوڕى وەلید پێى وتن ئیسلام بن،ئەوانیش ڕازى نەبوون ووتیان دینى خۆمان هەیە بۆیە خالید فەرمانى کرد هەموویان سەربڕن،دوایی سوپاى ئیسلام سەرکەوتن بۆ ناو قەڵاى هەولێر،کەوتنە تاڵانکردنى سەرو ماڵیان و لە پارەو ژن و کچ و منداڵ بێ ئەوەى تۆزێک مرۆڤایەتى لەبەر چاو بگرن،وەک دەستکەوتى شەڕ ئەم کارە نا مرۆڤانەیان دەرهەق بە خەڵکى هەولێرى بە شەرەف کردوو ناموس و شەرەفیان لەکەدار کردن،هەروەها هەرچى ژن و کچى کوردە وەک کەنیزەو غولام دەفرۆشران و دەکڕدران لە بازاڕەکانى مەککەو مەدینەدا.\nخالید دوایی خۆى ڕوى کردە قەڵاى هەولێر و ڕۆشتە ناو خەڵکەکەوە پێى وتن ئەوەى ئیسلام نابێت دەبێت جزیە بدات یان هەمووتان دەکوژین،ئیتر خەڵکەکە ڕازى بوون بە جزیە دان،وەک و مێژوو نوسان دەگێڕنەوە دەڵێن خالید زۆر دڵخۆش بووە بە موسوڵمان نەبونیان بە جزیە لەبەر ئەوەى جزیە وەک سەرمایەیەکى هەمیشەیی وابوە بۆیان خەرجى شەڕو ڕابواردنى خۆیانیان پێ دابین کردوە،دواى تاڵانکردن و سوتاندن و لەکەدار کردنى شەرەف و ناموسى تاکى کوردى هەولێرى ڕوو دەکاتە عبداللەى جندلى کە سوپایەک بەرێت و ڕووبکاتە هەرمۆتە بۆ داگیرکردنى.\nسەرچاوەى ئەم نووسینانە لە گێڕانەوەى ئەبو تەبەریە:المستدرک لحاکم،ج3،حدیس رقم\nهەر تاکێکى کورد گومان ئەکات لەم مێژووە خوێناویەى سوپاى ئیسلام ئەتوانێت خۆى بەدوادا چوونێک بکات بۆ مێژووى ئیسلام لە نووسینەکانى مێژوونوسە بەناو بانگەکانى ئیسلام کە هەموو موسوڵمانێک شانازى بە بوونى ئەم مێژوو نووسانەوە دەکەن،بەڵام گەورەترین کێشەى تاکى موسوڵمان ئەوەیە ناگەڕێت و توێژینەوەیەک لە ئاینەکەى خۆى ناکات،خوێنەر نین و تەنها گوێگرن و ئەوەى دەیبیستن و دەیزانن،تەنها ئەوەیە کە لە سەر زمانى مەلا دەنگ دڕاوەکان لە میمبەرى مزگەوتەکانەوە ئەیبیستن،زۆر دڵنیا بن تەواوى نووسینەکانم لە سەرچاوەى ئیسلامییەوە وەرگرتووە و ئەتوانن خۆشتان بە دوادا چوون بکەن و گوێگر نەبن و خوێنەر بن،ئێستاش کتێبێکم نووسیوە لە سەر ژیانى تەواوى خەلیفەکانى ئیسلام تەواوى سەرچاوەکانم لە کتیبە ئیسلامییەکانەوە وەرگرتووە،ئێستاش کتێبەکەم لە کتێبخانەى گشتى سلێمانییە حەفتەى داهاتوو ژمارەى سپاردەى ئەدەنێ و بە خۆشحاڵییەوە بڵاوى ئەکەمەوە،باس لە دڕندەیى و نا مرۆڤانەى زۆرینەى خەلیفەکانى ئیسلام دەکات،تەمەن ڕێگەمان بدات تەواوى نووسینەکانم لە سەر مێژووى ئیسلام بوونى کوردیش تەواو ئەکەم،تاکو تاکى کوردى بزانێت ئیسلام چەندێ زیانبەخش بوە بۆ نەتەوەکەمان.


جەعفەر کەریمی: دۆینێ و ئەوڕۆ\nبەرایی: لە باشووری کوردستان ورۆژهەڵاتی کوردستان دوو چین وتوێژی ناو کۆمەڵگا بوونە هۆی ئەو نەهامەتیانەی کە بەسەر گەلی کورد هاتووە.چین وتوێژی حیزبە کلاسیکەکان وچین وتوێژی بە رواڵەت رووناکبیرونووسەروشاعیر. چین وتوێژی یەکەم کە حیزبەکان بن، دەکەونە ریزی دووهەم.چون ئەوسیستمە حیزبایەتیە خۆراکی مانەوەی خۆیان...\nمەنسور تەها: ئەو نامانەی سەرت بە باددات\nنامەی بەندکراویک کە من بڵاوی دەکەمەوە لە تەمەنی ١٥ ساڵانەوە وەک پێشمەرگە لەگەڵ بنەماڵەیەکی شۆڕشگێڕ هاتنە ناو رێزی خەبات کە زیاد لە ٢٢ ساڵ پێشمەرگە بوە لە کە ئەمڕۆکە زیاد لە سێ ساڵ لە شکنجەگاکانی پارتی بەند کراوە و نایاسای بوونی حکومەتی هەریم بەرانبەر بە تاکی کۆمەڵگا و گەنجانی...\nد. کامەران مەنتک: كاكه‌شین، دیوه‌جوانه‌كه‌ی پێشمه‌رگایه‌تی\nبه‌هۆی سیاسه‌تی سه‌ركرادایه‌تی حیزبه‌كانی باشور، رۆژانه حیكایه‌تێكی ره‌فتاره قێزه‌ون و دزێوه‌كانی پێشمه‌رگه‌مان گوێ لێده‌بێت، له قۆناغی ئه‌وه‌ی پێی ده‌ڵێن خه‌باتی شاخ. جێگای داخه به‌شێكی زۆری ئه‌و حیكایه‌تانه راستن. زۆرینه‌ی ئه‌و به‌رپرسانه‌ی له‌و قۆناغه سه‌خته‌دا مانه‌وه‌و قۆناغی شاریان بینی و...\nلە ئەرشیفی شارەوە پیاوە سیاسییەکەی پۆلۆنیا ( لەخ فالسا) دەڵێت :" سەبری سیاسی پەیڕەو دەکەم، من پێم وا نییە پیاوە ئاینەکانمان بتوانن چارەسەرێک بدۆزنەوە بەبێ خوێنڕشتن ".کتێبی هاوڕێ و براو ڕێکخەرم "نەریمان" دەرگای لە سەر زۆر باس کردۆتەوە، لەناو کتێبەکەیدا منیش کارەکتەرێکم و لە ناو ئەو ئاڵۆزییەی...\nجەعفەر کەریمی: لاپەڕەیەک لە بیرەوەریەکانی پێشمەرگەیەک\nدەگەڵ مەلا مستەفای بارزانی:چما کەس دوێرێ بڵێ:زۆربەی هەرە زۆری ئەو کەسانەی کە وەک سەرکردەی حیزبی خەباتیان کردوە،سەرهەڵدانەکانی کوردیان بەرەو شکست بردوە تا سەرکەوتن.مەلا مستەفای بارزانی نەیدەزانی کۆریای باکوروکۆریای باشوورلە کوێی جوغڕافیای ئەو جیهانەن،کەچی خەڵكی ساویلکەیان فێرکردوە کە مەلا مستەفا بەشداریی...\nرزگار رانگور: کێ کەسایەتی پێشمەرگەی خستە ژێر پرسیارەوە؟\nهنیدە سورەکان پەندێکیان هەیە دەڵێن: دەسەڵات سەرەتا تەرمەکە دەنێژێت، دوایش دۆسییەکەی لەگۆڕدەنێت---------------------- هەفتەی ڕابردوو وەک ماوەی ٢٧ساڵی دەسەڵاتی کوردی لەهەرێم، گەلێک ڕووداو سەرییان هەڵدا، لەناویاندا قسە حەماسی و خۆ بەتاڵکردنەوەی ئەو گەنجە بوو، کە بە بڕواوە دژی کەسایەتی پێشمەرگە قسەی...\nرزگار رانگور: شێرکۆ بێکه‌س له‌وشاخه چه‌ند جوان بوو\nلەو چیایە شەڕ و شۆڕتادەهات بڵێسه‌ی ده‌سه‌ند و دوژمن تاده‌هات که‌ڵبه‌کانی خوێناوی ترو ، هێرشه‌کانی زیاتر ده‌بوو، گوند نه‌ده‌ماو سوتماک دەبوو، ژماره‌ی خۆفرۆشانیش له‌هه‌ڵچونابوو، نیشتمانێک ئەتک دەکرا ، به‌به‌ر چاوی زه‌قی جیهانه‌وه، لەو ناچەیەی ئێمە ی لێبووین شه‌وانه بریسکه‌ی تۆپ له‌هه‌موو...\nمەنسور تەها: کۆنە پێشمەرگەیەکی رۆژهەڵات لە دەست حسێنی یەزدان پەنا، داواکاری و پەیامێکی هەیە\nداواکاری و پەیامێکی بەپەلە لە بەرپرسانی حکومەتی هەرێمی کوردستانمن وەک پێشمەرگەیەک و ئەندامی بنەماڵەی سەربەرزی شەهیدانی کورد و کوردستان، هیوادارم بەڕێزتان و هەموو ئەو کەسانەی ئەم نامەیە دەخوێنەوە بەدەنگ داواکاریی بەندەوە بێن و با یاسا و مەحکەمەی هەرێمی کوردستانیش سەروەر بێت.ئێوە خۆتان دەفەرموون تەعەدا...\nجەعفەر کەریمی: سەرگەورەی فس فس پاڵەوانەکانی بنەماڵەی بارزانی\nپێش ئاشبەتاڵی مەلای خەتێ،رۆژنامەوانێکی فەڕانسی دەچێتە سەر چیاکانی باشووری کوردستان تا وتووێژێک دەگەڵ مەلا بارزانی پێکبێنێ.لەو سەردەمدا گۆڤارێک هەبوو بە ناوی / کوێستان / کە لە سەر ئیزنی بنەماڵەی پەهلەوی دەردەکرا.یانی چاوەدێری شای ئێرانی بە سەرەوە بوو.لە یەکێک لە ژمارەکانی ئەو گۆڤارەدا وێنەیەکی مەلا بارزانی...\nرزگار رانگور: چیرۆکەکانی چیا: کە ناحیەی "کارێزە"مان گرت, موختارە فایلدارەکان سزادران\nشوێن گوندی "مالومەیە " هەر هێزە و کۆدەبێتەوە، ترسی تۆپ باران هەبوو، بەڵام چونکە ڕۆژێکی هەور بوو ترس لە هاتنی فڕۆکە جەنگییەکانی دوژمن کەمتر بوو، یان هەر نەبوو . نازانم کێ بوو ووتی : لە ڕەتڵەکەدا کە دەڕۆیشتین "شەڕبکە بۆ ئەوەی خەڵک تۆیان لەیادبێت " من بیرم کردەوە و ووتم ڕاستە، دواجار ئێمە خاوەنی گێڕانەوەی...\nرزگار رانگور: چیرۆکەکانی چیا: ئاواتی مەرگی هاوڕێکەم ئاوابوو\nلەگەشتی چیادا زۆرکەسم ناسی و بونە هاوسەفەرو هاوڕێم ، هەموو ڕووداوێک و گەشتێک کە بەسەر مرۆڤدا دێت ، کۆمەڵێک خەڵک دەبێتە ناسیاو هاوڕێ و زۆرجاران دۆستایەتیش،کە نزیکتر لە خزم و خوێش . بۆنمونە مرۆڤ دەکەوێتە زیندانەوە کۆمەڵێک خەڵک دەناسێت ، یان کاتێک دەست دەکەیت بەکار کردن، هەندێک خەڵکی دەبێتە ئاشنات و ڕەنگە...\nمستەفای حەسەنە گەورە: ئەو شێتەی لە سەرکردە بەناو عاقڵەکانی شاخ عاقڵتربوو\nئەو شێتەی لە سەرکردە بەناو عاقڵەکانی شاخ عاقڵتربووره‌سوڵ شێت نه‌بوو به‌ڵكوو له‌زوربه‌ی زۆری به‌ناو سه‌ركرده و بنكرده‌ی ئێستاو شاخ ئاقڵ تر و شه‌ریفتر بوو. ٢٢ی ئازاری ١٩٨٣ گوندی گه‌رمكان، بناری چیای ئاسۆس. دوای جه‌وله‌یه‌كی سێ شه‌و و رۆژی ماندو برسی سه‌رله‌به‌یانی گه‌یشتینه گوندی (گه‌رمكان)، كه‌من...


دوو هاووڵاتیی سەردەشتی بە سێدارە مەحکووم کران " />\nدوو هاووڵاتیی سەردەشتی بە سێدارە مەحکووم کران\nزایینی: ٠٢-٠٥-٢٠١٢ - هەتاوی: ١٣٩١/٠٢/١٣ - ١٩:٠٦ تاران قه‌باره‌ی فۆنت:\nکوردستان میدیا: دادگای شۆڕشی مەهاباد، دوو هاووڵاتی سەردەشتیی بە تۆمەتی "دژایەتی لەگەڵ خوا" لە رێگەی هاوکاری لەگەڵ حیزبێکی دژبەری رێژیم، بە ئیعدام مەحکووم کردووە.\nبەگوێرەی راپۆرتی هەواڵدەریی هرانا، سیروان نژاوی و ئیبراهیم عیسا‌پوور دوو هاووڵاتی خەڵکی گوندێکی سەردەشت، لە رێکەوتی ١٤ی پووشپەڕی ١٣٩٠ی هەتاوی لەلایەن هێزە ئەمنیەتییەکانی رێژیمەوە دەسبەسەر و لە رێکەوتی ٢٢ی خاکەلێوەی ئەمساڵ لەلایەن لقی یەکی دادگای شۆڕشی مەهابادوە بە سێدارە موحکووم کران.\nتۆمەتی ئەو دوو هاووڵاتییە کوردە "دژایەتی لەگەڵ خوا"، لە رێگەی هاوکاریی حیزبێکی کوردیی دژبەری رێژیمی ئیسلامیی ئێران راگەیەنراوە و لەم دواییانەش لە زیندانی مەهابادەوە بۆ زیندانی ورمێ راگوێزراون.


غەریزە چیە؟ – بڵۆگی لائق\nPosted on كانونی دووه‌م 3, 2015 كانونی دووه‌م 3, 2015 by Layik\nلەڕاستیدا نامەوێ وشەی “غەریزە” بەکار بهێنم. پێم باشە instinct ی ئینگلیزی بکەم بە “بۆهاتن”، بەڵام لە ئێستادا ناچارم وشەی غەریزە بەکار بهێنم. وە لەوەش گرنگتر ئەوەیە کە ئەبێ غەریزە بناسێنین، ئەویش دیسان لە پێناسە ئینگلیزیەکەوە، مەبەست لێی هەستەکانی ناخی مرۆڤ یان ئاژەڵە، بۆ نمونە پشیلەیەک توانای ڕاوکردنی تیایە، مێرویەک گەرا دانێت تا وەچەکانی بمێننەوە یان یاریزانێک “بۆی بێت” کە گۆڵچیەکە لە کاتی پەنارتیدا سەری لێ ئەشێوێ ئەگەر فڵانە جوڵە بکات. نەک غەریزەی جنسی و شتی تر، هەڵبەت ئەوانەش غەریزەن بەڵام بە گشتی.\nئەنجا، ئەچینە لای بێرتراند ڕەسڵ بۆ وەڵامی پرسیارەکەمان، ئەویش ئەم پێنج تایبەتمەندێتیەی باس ئەکات، دوای وەرگێڕانەکان تێگەشتنی خۆم لەدوای “:” ئەنوسم بە نمونەی “غەریزەی ڕاکردن” یان “هەستی ڕاکردن” کە هەست نیە و بۆهاتنە\n١.غەریزە پێویستی بە پێشبینی مەبەستە بایۆلۆجیەکەی نیە تا خزمەتی بکات: واتە کاتێ غەریزەیەک کارێک بەیەکێک ئەکات پێویست ناکا بزانێ مەبەست بایۆلۆجیەکە بە چ شێوەیەک ئەگاتە ئەنجام. نمونەیەک لێرەدا ڕاکردنی مرۆڤە، پێویست ناکا بزانێ چۆن ڕا ئەکات تا ڕا بکات\n٢.غەریزە تەنها گونجێنراوە تاکو ئا ئەو مەبەستە بە دەست بهێنێت لە هەلومەرجە ئاساییەکانی ئەو ئاژەڵەی جێگای باس بێت، وە پێویستی بە دیقەتی زیاتر نیە لەوەی کە پێویستیەتی *وەک یاسایەکی گشتی*: واتە بە گشتی وە یاسایەک کە لادانی تێدا هەیە بە دڵنیایەوە،غەریزەکە خۆی گونجێنراوە بۆ مەبەستە بایۆلۆجیەکە لە هەلومەرجێکی ئاساییدا و پێویستی لەوە زیاتر نیە بگونجێنرێ، واتە بۆ ئەوەی ڕابکەیت پێویست ناکا قاچ ڕابهێنین تا ڕابکات، یان باشتر ڕابکات، بەشی ڕاکردنی ئاسایی ئامادەیە.\n٣. ئەو پرۆسەیەی غەریزە ئەیخاتە گەڕ زۆرجار دوای ئەزموون باشتر ئەبێت: واتە ڕاکردن دوای چەندەهاڕاکردن باشتر ئەبێت، بۆ نمونە کەسێکی یاریزان باشتر ڕا ئەکات تا کەسێک کە هیچ یاری نەکات.\n٤.غەریزەکە جوڵێنەرەکان دابین ئەکات بۆ جوڵە تاقیکاریەکان کە پێویستن بۆ پرۆسەی فێربوون: واتە خۆیغەریزەکەیە وا ئەکات کە قاچ بجوڵێ و جوڵەی ڕاکردنەکە ئەنجام بدرێ تاکوو پرۆسەی فێربوونەکە بەدی بهێنرێت، هەرخۆیەتی هەردوو پرۆسەکە ئەخاتە گەڕ و جوڵێنەریش دابینە ئەکات تا ئەزموون پەیدا بکات.\n٥.غەریزە لە قۆناغە سەرەتاییەکاندا ئاسانتر ئەگۆڕدرێ، وە توانای ئەوەی هەیە کە ببەسترێتەوە بە جۆرەها شتەوە: واتە لەسەرەتای ڕاکردنەوە ئەکرێ کارێک بکرێ مناڵێک خێراتر ڕا بکات تا مناڵێکی گەورەتر، بەڵام بۆ توانای بەسترانەوەکەی لەوەیە ڕاکردنەکە نمونەیەکی باش نەبێت یان من بەجوانی حاڵی نەبووم.\nدواتر ڕەسڵ ئەڵێ:\n“هەموو ئەم تایبەتمەندیانەی سەرەوەی غەریزە ئەکرێ بە لێوردبونەوەی دەرەکی دیاری بکرێن، تەنها ئەو ڕاستیە نەبێ کەوا غەریزە پێویستی بە پێش بینین نیە. ئەمەیان، هەرچەن توانای سەلماندنیمان نیە بە ڕێگای لێوردبوونەوە، لاری ناکرێ کە پێشنیار ئەکرێ لەلایەن هەندێ ڕووداوی ئاشکراوە. کێ ئەتوانێ باوەڕ بکات، بۆ نمونە، کەوا منداڵێکی تازە لەدایک بوو ئاگاداری ئەوەیە کە خواردن پێویستیەکی مانەوەیە لەژیاندا؟ یان حەشەرات، کاتێ گەرا دا ئەێن، ئاگاداری ئەوەن کەوا ئەوە هۆکاری مانەوەی توخمەکانی ئەوانە؟ بناغەی غەریزە، ئەکرێ بوترێ، میکانیزمێک دابین ئەکات بۆ هەڵسوکەوت بەبێ پێشبنینی داهاتوو بە شێوازێک کە عادەتەن لە ڕووی بایۆلۆجیەوە سودبەخشانەیە. بەشێکی لەبەر ئەم هۆکارەیە کەوا زۆر گرنگە تێبگەین لەوەی غەریزە لە کوێی جوڵاندنی هەڵسوکەوتی مرۆڤ و ئاژەڵاندایە”\nسەرچاوە: کتێبی شیکاری مێشک، لێرەدا هەیە ئەگەر سەرنجتان لەسەر وەرگێڕانەکە هەبوو سوپاستان ئەکەم.\nPosted in ژیان، بێرتراند ڕەسڵ، غەریزەلێدوانێک بنووسە\n← ویکیپیدیا چیە؟\nحەقیقەت لای بەختیار عەلی چیە؟ →


ئاماده‌کردنی : ئه‌رده‌ڵان عه‌بدوڵڵا – Knwe.org\nسەرەکی » راپۆرت » ئاماده‌کردنی : ئه‌رده‌ڵان عه‌بدوڵڵا (پەڕە 1)\n30/06/2020\tئاماده‌کردنی : ئه‌رده‌ڵان عه‌بدوڵڵا\nدەرئەنجامی هەڵبژاردنی شارەوانییەکانی فەرەنسا زۆر کەسی تووشی شۆک کرد، من خۆم ماوەیەکی زۆرە چاودێری دۆخی فەرەنسا دەکەم، باوەڕم نەدەکرد بەمشێوەیە بێت. لە تەواوی شارە گەورەو بچووکەکانی فەرەنسادا، پارتی ژینگەپارێزی “سەوز” کەوتنە پێشەوەو کۆتایشیان بە حوکمی دەیان ساڵەی هەندێک پارتی تەقلیدی هێنا. بەشێکی زۆری شارە گەورەکانی وەکو” بۆردۆ، لیۆن، مەرسیلیا، بێزانسۆن” کەوتە دەستی سەوزەکان، ئەمەش ئیمانوێل ماکرۆنی سەرۆکی فەرەنسا و پارتەکەی ...\n08/04/2020\tئاماده‌کردنی : ئه‌رده‌ڵان عه‌بدوڵڵا, مانشێت\nپێدەچێت خوێنەر لەگەڵ خوێندنەوەی ئەم ناونیشانەدا بپرسێت کە ئاخۆ ناوی ڤایرۆسێکی کوشندە چ پەیوەندییەکی بە وڵاتێکی جوانی ئەمریکای لاتینەوە هەیە؟ بەڵام ئەگەر سەیری هەواڵەکانی ئەم چەند مانگەی پێشوو بکەیت، لە چەندین شوێنی جیهان، هەواڵی گەیشتنی هاوکاریی مرۆیی کوبا و تیمی پزیشكی کوبا دەبیسترێت، جا لە ئەوروپا بێت یان لە چین و ئێران و وڵاتانی عەرەبی بێت. پرسیاری گرنگیش لێرەدا ئەوەیە، ...\n04/04/2020\tئاماده‌کردنی : ئه‌رده‌ڵان عه‌بدوڵڵا, مانشێت\nڤایرۆسی کۆرۆنا کە ئێستا تەواوی جیهانی خستۆتە لەرزین، جگە لە نەخۆشییەکە، هەژاریی و بێکاریش لەگەڵ خۆیدا دەهێنێت. بەهۆی ئەوەی هێشتا مرۆڤایەتی نەیتوانییوە دەرمانێک دژی ئەم ڤایرۆسە کوشندەیە بدۆزێتەوە، تاکە دەرمان بۆ رووبەروبوونەوەی، خۆ زیندانیکردنە لە ماڵەوە و تێکەڵنەبوونی خەڵکە. ئەمەش مانای لاوازبوون و هەندێکجاریش ئیفلیجبوونی کەرتێکی زۆری ئابووریی بەتایبەتی “بیناسازیی، گەشتیاریی، رێگەوبان دروستکردن و بەشێکی زۆری پیشەشازیی” لەمەشدا یەکەمین چین ...\n23/03/2020\tئاماده‌کردنی : ئه‌رده‌ڵان عه‌بدوڵڵا\nهیچ کاتێک ڤایرۆسێک وەکو ئێستا تەنگی بە تەواوی مرۆڤایەتی هەڵنەچنیووە، راستە مێژووی مرۆڤایەتی پڕیەتی لە نەخۆشی کوشندە، بۆ نموونە لە سەرەتاکانی سەدەی بیستەمدا ئەنفلۆوەنزای ئیسپانی، جیهانی گرتەوە و ملیۆنان کەسیش بوونە قووربانی، بەڵام وەکو ئێستا هەموو مرۆڤایەتی زیڕەی لە ڤایرۆسێک نەکردووە و نەیتوانیوە لەناو ماڵەکەی خۆیدا زیندانی بکات. لەگەڵ بڵاوبوونەوەی ئەم ڤایرۆسە، جیهان بەرەو قۆناغێکی نوێ هەنگاو دەنێت، بە بڕوای ...\nڤایرۆسی کۆرنا و توندڕەرویی ئایینی\n19/03/2020\tئاماده‌کردنی : ئه‌رده‌ڵان عه‌بدوڵڵا\nلە پاش بڵاوبوونەوەی ڤایرۆسی کۆرۆنا، تەواوی وڵاتانی جیهان، ناچاربوون هانا بۆ کۆمەڵێک رێوشوێنی تایبەت ببەن بۆ خۆپاراستن لەم ڤایرۆسە کوشندەیە، وەکو داخستنی دامودەزگا حکومییەکان و شوێنە گشتییەکان، هەروەها داخستنی مزگەوت و کڵێساکان بۆ ماوەیەکی کورت، ئەمەش بە دڵی هەندێک کەس نەبوو، بەتایبەتی توندڕەوەکان لە ئاینە جیاجیاکان. کەناڵی ” الحرة” ی ئەمریکایی راپۆرتێکی گرنگی لەوبارەیەوە بڵاوکردۆتەوە، تێیدا باسی تێڕوانینی زۆرێک لە ...\nمـێـژووی جەنگی مرۆڤ لەگەڵ ڤایرۆس و نەخۆشییەکاندا\n04/03/2020\tئاماده‌کردنی : ئه‌رده‌ڵان عه‌بدوڵڵا\nمێژووی مرۆڤایەتی پڕیەتی لەجەنگ و ململانێی مرۆڤەکان لەگەڵ یەکتری، بەڵام لەهەمانکاتیشدا لە زۆر ساتی مێژووییدا، هەندێک نەخۆشیی یان ڤایرۆس، بە بێدەنگی مرۆڤی زیاتر کوشتووە لەچاو جەنگە گەورەکان. مرۆڤیش ناچار بووە بچێتە ئەم جەنگە سەختەوە، هەرچەندە لە کۆتاییشدا سەرکەوتن هەر بۆ مرۆڤایەتی بووە. ماوەیەکە تەواوی جیهان سەرقاڵی جەنگی ڤایرۆس و ئەنفلۆوەنزاو ڤایرۆسی کۆرۆنان، لە کاتێکدا گەر سەیری مێژووی مرۆڤایەتی بکەین، دەبینین ...\n15/09/2019\tئاماده‌کردنی : ئه‌رده‌ڵان عه‌بدوڵڵا\nئێمە لە رێگەی معەمەر قەزافییەوە ناوی لیبیامان بیستووە، چونکە قەزافی تاکە سەرکردەی عەرەب و جیهانیش بوو، کە پشتگیری خەباتی رەوای گەلی کوردستانی کردووە. دەتوانین ئەمە بە سەرەتایەک دابنێین بۆ ناسینی ئێمە بۆ یەکێک لە دەوڵەتە عەرەبیی و ئەفریقییەکان، کە لە ئێستادا بۆتە مۆڵگەیەکی گەورە بۆ چەتەکانی داعش و هاوشێوەکانی، جگە لەوەش ئەم وڵاتە بۆتە مۆڵگەیەکی باش بۆ گرووپە مافییەکان، تاوەکو ...\n03/06/2019\tئاماده‌کردنی : ئه‌رده‌ڵان عه‌بدوڵڵا\nلە ساڵی 2018 ەوە وڵاتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا، جەنگی بازرگانی لە دژی کۆمەڵێک دەوڵەتی جیهان راگەیاندووە، لەناویشیاندا چینیش رووبەروی ئەم جەنگە بوەوە. حکومەتی ئەمریکا بڕیاریدا کە کە گومرگێکی زۆر بەسەر کۆمەڵێک شمەک و کاڵای چینیدا بسەپێنێت، کە بەهایان دەگاتە نزیکەی 200 ملیارد دۆلاری ئەمریکی، جگە لەوەش بڕیاریدا کە بڕی 25% بەسەر تەواوی کاڵاو شمەکە چینییەکان بسەپێنێت، کە کۆی گشتی دەگاتە نزیەکی ...\n28/03/2019\tئاماده‌کردنی : ئه‌رده‌ڵان عه‌بدوڵڵا\nرۆژی سێ شەممە 26/3 لە کۆشكی ئەلیزی لە پاریسی پایتەختی فەرەنسا، کۆبوونەوەیەکی چوار قۆڵی لە نێوان سەرانی چین و ئەڵمانیا و فەرەنسا و یەکێتی ئەوروپا ئەنجامدرا، زۆرێک لە میدیاکانی چین و ئەوروپاش بە گرنگییەوە سەیری ئەم کۆبوونەوەیان کرد و بە هەنگاوێکی نوێ لە مێژووی پەیوەندی نێوان هەردوولایان دانا. لەو کۆبوونەویەدا، شی جین پینگ سەرۆکی چین پێشنیازێکی سێ خاڵی پێشکەشی سەرانی ...