هاتنی ژمارەی زیاتری سەربازی تورکیا بۆ باشوری کوردستان و ئەگەر و پرسیارەکان » KadirShorsh\n« بەرەی شیعە و سوننە: “قەرسەقوڵ بەکەرتک بی هەردووکی بەنەعلەت بی”! | The political crisis in Iraqi Kurdistan and the absence of a democratic solution »\nهاتنی ژمارەی زیاتری سەربازی تورکیا بۆ باشوری کوردستان و ئەگەر و پرسیارەکان\nلەرووی بەرژەوەندی ناسیونالیستانەی کوردستانەوە، بوونی هێزی سەر بە داگیرکەرانی کوردستان لەناو خاکی کوردستاندا لەهەر وڵاتێکەوە بێت، زیان بە بەرژەوەندیەکانی کوردستان دەگەیەنن. بۆیە بوونی ئەو هێزە و هێزەکانی دیکەی تورکیا دژ بە بەرژەوەندیەکانی کوردستانە. بەرژەوەندی ناسیونالیستانەی کوردستان لەوەدایە، پارت و رێکخراوە کوردستانیەکان بەیەکەوە و لەنێوان خۆیاندا کێشە و قەیرانەکان چارەسەر بکەن، دژی دەستێوەردانی وڵاتانی داگیرکەر لە کاروباری ناوخۆ بوەستنەوە.\nبەپێی گوتنەکانی دەسەڵاتدارانی تورک هاتنی هێزی زیاتری سەر بە سوپای تورکیا بەتایبەتی ئەوەی لە بەعشیقەی نزیک موسڵ نیشتەجێبووە بەپێی رێککەوتنێکە لە نێوان تورکیا و مەسعود بارزانیدا کراوە، وە بەپرسانی پارتی دەڵین ئەوە بەپێی رێککەوتنێکە لە نێوان حکومەتی هەرێم و تورکیا کراوە. دەڵێن ئەو هێزانە بۆ ڕاهێنان و مەشقپێکردنی هێزەکانی پیشمەرگە هاتوون. حکومەتی ئێراق هاتنی ئەو هێزە وەکو پێشێلکاری بۆ سەروەری ئێراق دەبینێ و داوای زوو کشانەوەی دەکات، سکاڵای داوەتە ناتۆ و نەتەوە یەکگرتووەکان. لایەنە کوردیەکانی هەرێم بەتایبەتی گۆڕان و یەکێتی دژی هاتنی ئەو هێزەن و گۆڕان وەکو پیشێلکاری بۆ سەروەری هەرێمی کوردستانی دەبینێت. بەمشێوەیە ئەو گوتنە رەتدەکەنەوە کە دەڵێ ئەو رێکەوتنە لە نێوان حکومەتی هەرێم و تورکیادا کراوە. هەروەها ئەمەریکا لەلایەن خۆیەوە دەڵێ هاتنی ئەوهێزە پەیوەندی بە هاوپەیمانی دژ بە داعشەوە نییە.\nئەوەی دەکرێ لەو گوتنە دژبەیەکانە دەربهێندرێت ئەوەیە کە هاتنی ئەو هێزە و هێزەکانی دیکەی تورکیا کە گوتنیان لەسەر دەکرێت بەپێی رێککەوتنێکە کە لە نێوان تورکیا و مەسعود بارزانی سەرۆکی پارتیدا کراوە. هاتنی هێزی تورک پەیوەندی بە ستراتیژ و ئامانجێک هەیە کە لای تورکیا و پارتی گرنگن. هۆکار و مەبەستی راستەقینەی هاتنی هێزەکان چییە، ئاشکرانەکراوە و روون نییە. هەروەکو ئێمە نازانین ئەو رێکەوتنە چییە و چۆنە کە لەنێوان بارزانی و تورکیادا کراوە. بەڵام دەکرێ مەبەستی هاتنی ئەو هێزە لەبەررۆشنایی بەرژەوەندیەکانی پارتی و تورکیادا سەیربکەین، وە هەوڵی تێگەیشتنی بدەین.\nبەرلەوە پێوسیتە ئەوە بخەینەڕوو، کە هاتنی ئەو هێزە بەوشێوەیە پەککەوتوویی دەسەڵاتی بەرێوەبردن و یاسادانانی هەرێم پیشان دەدات، ئەوەش ئاماژەیە بە لاوازی کورد لە ئاستی ناوخۆییدا. پارتێکی دەسەڵاتداری خاوەن چەکدار لە بەشیکی باشوری کوردستاندا کاروبارەکانی خستۆتە ژێرچنگی خۆی و یەکلایەنە بەپێی بەرژەوەندیەکانی لەژێرناوی حکومەتی هەرێم و بەرژەوەندی کوردستاندا هەنگاوەکانی دەنێت. رووداوێکە دەمانباتەوە بۆ سەردەمی دوو بەڕێوەبەریی بەر لە رووخانی ڕژێمی بەعس. هێنانی ئەو هێزە هەنگاوێکی دیکەی مەترسیدارە کە بێباکی و تاکڕەوی حزب پیشان دەدات، کە بەدەستهێنانی دامەزراوە نیشتیمانی و نەتەوەییەکانی هەرێم بەپێویست نابینێ. ئێستا لەکاتیکدا گفتوگۆ و دانوستانەکانی نێوان پارتی و لایەنەکان لاوازە، وە هێزەکانی تورکیا بەپێی رێکەوتن لەگەڵ بارزانی ژمارە و بنەکەکانیان لە زیادبووندایە، ئەگەری لێکترازانی زیاتر دێنێتەپێشەوە، کە ئەگەرەکانی رێکەوتن و تێگەیشتنی هاوبەشی ستراتیژی ناسیونالیستانە دوورتردەکەنەوە.\nسوپای تورکیا لە ناوەڕاستی ٩٠ ـەکانەوە لە باشوری کوردستاندا هەن، چەندین بنکەی سەربازی تورکیا لە دەڤەری بادیناندا هەن لەوانە بنکەی “کانی ماسی” و “بامەڕنی” کە دوو بنکەی گەورەن لەو ساوە هەن. بوونی ئەو هێزانە بەپێی رێککەوتنە، بەڵام نازاندرێ ڕێکەوتنەکە چۆنە و ناوەڕۆکی رێکەوتنەکە چییە. ئەو هێزانە بەشێوەیەکی سەرەکی دژی گەریلاکانی پەکەکە بەکارهاتوون، بەڵام بێگومان هەموو ئەو ئەرکانە جێبەجێدەکەن کە تورکیا پێیان دەسپێرێ. کردنەوەی بنکەیتر لە نزیک موسڵ و شوێنی دیکە بەکردەوە زیادکردنی ژمارە و بنکە سەربازیەکانی تورکیایە لە قووڵایی باشوری کوردستاندا. جێگیرکردنی هێزی تورک لە شوێنی دیارکراودا بەپێی بەرنامەی داڕێژراوە و بێ ئامانج نییە. گومانەکان زیاتر بۆ ئەوە دەچن کە دەکرێ مەبەست لە هێنانی ئەو هێزانە بەتایبەتی دامەزراندنیان لە نزیک ئەو شوین و ناوچانەی پەکەکەیان لێیە، بۆ کۆنترۆڵی جموجۆڵی هێزەکانی پەکەکە بێت و لەکاتی پێویستدا لە دژی هێزەکانی سەر بە پەکەکە بەکاربهێندرێن. هەروەکو لەبەرژەوەندی تورکیا و پارتی دایە هێزەکانی پەکەکە گەشەنەکەن، سنور بۆ جموجۆڵیان دابنێن و ناوچەی دیکە نەخەنە ژێر کۆنترۆلیان. دیارە هێرشکردن بۆسەر بنکەکانی پەکەکە پارتی دەخاتەژێر بارێکی قورسی سەربازی و ئابوری، کە دەتوانێ مەترسی لەسەر چارەنووسی پارتی دروست بکات، بۆیە واپێناچی هەنگاوی لەو شێوەیە لە ئێستادا رووبدات. هەروەها دەکرێ زیادکردنی ژمارە و بنکەی سەربازی تورک بۆ پشتگیری و پارێزگاری مەسعود بارزانی و پارتی بێت لەبارودۆخی ناجێگیری ئێستای ناوخۆدا لەهەر لەمپەر و مەترسیەک کە لە ئێستا و داهاتوودا بەهۆی هەنگاوەکانی داهاتوو بۆ بارزانی و پارتی دێنەپیش.\nبەپێی یاسای نێونەتەوەییەکان بوونی هێزی وڵاتی بێگانە لە کوردستان و ئێراقدا بەبێ رەزامەندی دەسەلاتی خانەخوێ پێشێلکردنی سەروەری ستاتە. ئەو بارە بۆ ئێراق بێ یەکودوو وایە، چونکە ئێراق رەزامەندی نەداوە و دژایەتی پیشانداوە. سەبارەت بە باشوری کوردستان بارزانی وەکو سەرۆکی هەرێم خۆی دەناسێنێ و ڕەزامەندی خۆی پیشانداوە، چونکە ئەو گوێ ناداتە ئەوەی ماوەی سەرۆکایەتی بەسەرچووە، وە تورکیا وەکو سەرۆکی هەرێم سەیری مەسعود بارزانی دەکات و بەمشێوەیەش ئاماژە بە رێکەوتنەکە دەکات. دیارە تورکیا بەهۆی پەیوەندی بەهێزی ڕامیاری و ئابوری نێوانیان پشتگیری تەواوی بارزانی دەکات، وە دەیەوێ لەم ڕوانگەیەوە جۆرێک لە ڕەوایەتی بۆ دەستێوەردانە سەربازیەکەی بەدەست بهێنێت. لە ئێستادا مەسعود بارزانی بەکردەوە و بەپێی یاسا تەنها سەرۆکی پارتی و فەرماندەی هێزەکانە. دیارە سەرۆکی حزب یەکسان نییە بە دەزگا و دامەزراوی نیشتیمانی کوردستان و ناتوانێ رەوایەتی نیشتیمانی و نەتەوەیی بێ بوونی پشتگیری نەتەوەیی و نیشتیمانی بەدەست بێنێت. هەروەها فەرماندەی سوپا ئەو دەسەڵاتەی نییە لەسەر ئاستی دەرەوەدا رێکەوتن لەگەڵ وڵاتاندا بکات، ئەگەرچی هەرێمی کوردستان لە قەیراندایە. بۆیە بۆ کوردستانیش پێشێلکاری و شکاندنی سەروەرییە.\nتورکیا دەستیخستۆتە ناو کاروباری کوردستان و ئێراق و بەپێی بەرژەوەندی ناسیونالیستانەی هێزەکان دەجووڵێنێ. دەکرێ لە چەند خاڵێکدا ئاماژە بۆ هەندێ لە مەترسیەکانی بوونی ئەو هێزە بکەین.\nیەکەم: دەکرێ بوونی ئەو هێزە ببێتەهۆی زیاتر وروژاندنی بارگرژی نێوان پارتی و پەکەکە، ببێتەهۆی شەڕی چەکداری لە نیوانیاندا. بەمجۆرە تێوەگڵانی تۆتۆماتیکیانەی ئەو هێزەی تورکیا لەلێدانی پەکەکەدا.\nدووەم: بوونی ئەو هێزە زیاتر پارتی بەلاڕێدا دەبات و پارتی بەرەو ئاراستەی زیاتری دابڕان هان دەدات. بەمپێیە پارتی جگەلەوەی پشتگیری سەربازی مسۆگەر کردووە، دەتوانێ هەرەشە بکات و پێ لەسەر سەپاندنی داواکاریەکانی بنێت، ئەوەش وادەکات ئامادەی دانوستان لەسەر داواکانی نەبێت.\nسێیەم: کاریگەری تورکیا لەسەر بڕیارە ئابوری و رامیاریەکانی کوردستان بەهێزتر دەکات، بەجۆرێک ئەو دەسەڵاتە دەداتە دەست تورکیا کە بتوانێ کاریگەری لەسەر چارەنوسی ڕامیاری و ئابوری هەرێمدا هەبێت و بەئاراستەیەکدا بیبات کە لەگەڵ بەرژەوەندی ناسیونالیستانەی تورکیادا گونجاون.\nچوارەم: وروژاندنی ئێران و بەرەی شیعە، وە مەترسی دەستێوەردانی زیاتری ئێران لە باشوری کوردستاندا. هەروەکو ئێران لەو جموجۆڵەی تورکیا نیگەرانە و دەکرێ کاردانەوەی بەرامبەر رووبدەن. سیاسەت و ستراتیژی پارتگەرای دژبەیەکی پارتی و یەکێتی، دەکرێ ببێتەهۆی ئەوەی باشوری کوردستان بکەنە چەقی ناکۆکیەکانی بەرەی کۆنەپارێز و مەزهەبگەرای سوننە و شیعە. ناکۆکی و کێشەیەکی کۆن و ئاڵۆز و کوشندە کە کێشەی کورد نییە، بەڵام کورد بۆخۆی دەیهێنێتە ناو ماڵ و خاکی خۆی.\nپێنجەم: چوونی زیاتری پارتی بەرەو تورکیا دوورکەوتنەوەی زیاترە لە دەسەڵاتی بەغدا و ئێراق. بەڵێن و ڕێکەوتنەکانی پێشووی نێوان هەرێم و دەسەڵاتی ناوەند کێشەی زیاتریان بۆ دروست دەبێت و ناکۆکیەکە دەبەنە ئاستێکی خراپتر. لەکاتێکدا لایەنی کورد لەبەرامبەر دەسەڵاتی ئێراقدا نایەکگرتووە بۆیە لاوازە، وادەکات ئێراق بتوانێ کێشە و کۆسپی گەورە لەبەردەم چارەنوسی رامیاری کورداندا دروست بکات. لە خراپترین باردا هەلگیرسانی شەری نێوان کورد و ئێراق بەدوای خۆیدا بهێنێت.\nشەشەم: دوورکەوتنەوە لە دەسەڵاتی ناوەند بەم شێوەیە هەلبژاردنی رێگەیەکی ناترادیسیۆنالانەی هەنگاوەکانی “جیابوونەوەیە”، کە جگەلەوەی لە ئاستی ناوخۆییدا نایەکگرتوو و لاوازە، هەنگاوێکە ناتەبایە بە تیگەیشتی رۆژئاوا کە سەبارەت بەو جۆرە کێشانە هەیانە، کەوا دەکات بەدەستهێنانی پشتگیری رۆژئاوا سەختکات ئەگەر دژایەتی پەیدا نەکات. لەڕاستیدا “جیابوونەوە” بەهاوکاری هێزی داگیرکەر جێگەی گومانی زۆرە و پرسیاری زۆر دروست دەکەن (لێرەدا واز لەو پرسیارە دەهێنین). لەمبارەیەوە پێویستە ئەوە بیربخەینەوە کە کێشەی جیابوونەوە لە ئێراق لەبەرڕۆشنایی بەرژەوەندی گشتی، بەپێی ستراتیژێکی نەتەوەیی یەکگرتوو و پشوودرێژ، کە دەتوانێ تێگەیشتنی رۆژئاوا بەتایبەتی بەدەستبهێنێت، بێ دەستێوەردانی داگیرکەران دەکرێ بهێندرێتەدی.\nلە کۆتاییدا پێویستە ئەوە بیربخەینەوە کە لەرووی بەرژەوەندی ناسیونالیستانەی کوردستانەوە، بوونی هێزی سەر بە داگیرکەرانی کوردستان لەناو خاکی کوردستاندا لەهەر وڵاتێکەوە بێت، زیان بە بەرژەوەندیەکانی کوردستان دەگەیەنن. بۆیە بوونی ئەو هێزە و هێزەکانی دیکەی تورکیا دژ بە بەرژەوەندیەکانی کوردستانە. بەرژەوەندی ناسیونالیستانەی کوردستان لەوەدایە، پارت و رێکخراوە کوردستانیەکان بەیەکەوە و لەنێوان خۆیاندا کێشە و قەیرانەکان چارەسەر بکەن، دژی دەستێوەردانی وڵاتانی داگیرکەر لە کاروباری ناوخۆ بوەستنەوە. بەمجۆرە بەیەکەوە لەبەر رۆشنایی بەرژەوەندیەکانی کوردستاندا بڕیار بدەن و هەنگاو بنێن\nلەو روانگەیەوە هەر کەسێک یا لایەنێک یەکلایەنە رێکەوتن لەگەڵ وڵاتی بێگانە بەگشتی و وڵاتانی داگیرکەر بەتایبەتی بکات، وە ببێتەهۆی دەستوەردانی وڵاتی بێگانە لە کوردستاندا، هەنگاوێکی یەکلایەنە لە پێناو بەرژەوەندی تایبەتی خۆی دەنێت. ئەو هەنگاوە پشتگیری کوردستانیانەی نییە و پێشێلی سەروەری کوردستانە، کە دەکرێ دەرئەنجامی کوشندەی لێبکەوێتەوە و زیانی کوشندە بە بەرژەوەندی ناسیونالیستانەی کوردستان بگەیەنێت.


"هه‌موو ژیانم راكردنه به‌دوای پارویه‌ك ناندا"چیرۆكی ئه‌و كرێكارانه‌ی له جه‌ژنه‌كه‌شیاندا پشوو ناده‌ن\n"هه‌موو ژیانم راكردنه به‌دوای پارویه‌ك ناندا"\nچیرۆكی ئه‌و كرێكارانه‌ی له جه‌ژنه‌كه‌شیاندا پشوو ناده‌ن\nكه‌ركوك/ نیسانی 2021/ ئه‌حمه‌د سابیر، دانیشتوی شاری كه‌ركوك 30 ساڵه به كرێكاری بژێوی خێزانه‌كه‌ی دابینده‌كات فۆتۆ: كاروان ساڵحی\nئه‌حمه‌د سابیر 30 ساڵی ره‌به‌قه كرێكاری ده‌كات، به‌ڵام وه‌ك خۆی ده‌ڵێت نه‌ك هه‌ر هیچی به هیچ نه‌كردووه، به‌ڵكو به‌رده‌وام برسی و نه‌دار بووه.\n"هیوادارین خوای گه‌وره به یه‌كجار هه‌مومان بباته‌وه بۆ لای خۆی زۆر باشتره له‌وه‌ی رۆژانه بكه‌وینه دوای خاوه‌نكار و كاریش به‌ده‌ستنه‌هێنین" ئه‌حمه‌د به نیگه‌رانی زۆره‌وه وای وت، كاتێك (كه‌ركوك ناو) پرسیاری گوزه‌رانی لێكرد.\nله گۆڕه‌پانی كرێكارانی ئه‌حمه‌د ئاغای شاری كه‌ركوك، هه‌موان وه‌ك ئه‌حمه‌د نیگه‌رانن، رۆژی جیهانی كرێكاران كه ئه‌مڕۆ 1ی ئایاره، به ده‌رفه‌ت ده‌زانن تا نه‌هامه‌تییه‌كانیان باسبكه‌ن.\nئه‌حمه‌د سابیر ته‌مه‌نی له‌سه‌روو 60 ساڵییه‌وه‌یه، شه‌كه‌وت و ماندوو دیاره، "له‌و 30 ساڵه‌ی كرێكاری ده‌كه‌م تائێستا هیچم به هیچ نه‌كردووه، هه‌موو ژیانم بۆته راكردن به‌دوای پارویه‌ك ناندا، به‌ڵام ئه‌وه‌شمان ده‌ستناكه‌وێت".\nئه‌و ده‌ڵێت له هه‌ر وڵاتێكی دیكه‌دا بێت، له عیراق به باشتری ده‌زانێت، چونكه گه‌یشتۆته ئه‌و ته‌مه‌نه و ناتوانێت گره‌نتی ژیانی باش بۆ منداڵه‌كانی بكات، تائێستا ته‌نانه‌ت خاوه‌ن موڵكی خۆی نییه.\nكه‌ركوك/ نیسانی 2021/ گه‌نجێك كاری به‌ستنی ته‌خته و داری خانویه‌ك ده‌كات فۆتۆ: كاروان ساڵحی\nله ساڵی رابردووه‌وه، بارودۆخه‌كه هێنده‌ی دیكه بۆ كرێكاران ئه‌سته‌م بووه، چونكه قه‌ده‌غه‌ی هاتوچۆ و سستی بازاڕ به‌هۆی رێكاره‌كانی خۆپارێزی له ڤایرۆسی كۆرۆنا، كاروباری ئه‌وانی بۆ ماوه‌یه‌كی زۆر وه‌ستاند.\nبه‌شێك له‌و هاوڵاتییانه‌ی رۆژانه له پێناو به‌ده‌ستهێنانی كاردا روده‌كه‌نه چه‌ند گۆڕه‌پانێكی ناوشاری كه‌ركوك، له هه‌فته‌یه‌دا دوو بۆ سێ رۆژ كرێكارییان ده‌ستده‌كه‌وێت، هه‌ندێكجار ئه‌وه‌شیان نامێنێت به‌هۆی نیمچه‌قه‌ده‌غه‌ی هاتوچۆوه.\nعه‌لی نامیق، گه‌نجێكی ته‌مه‌ن 28 ساڵی شاری كه‌ركوكه و له گۆڕه‌پانی كۆبونه‌وه‌ی كرێكاران، به مه‌رجی ئه‌وه‌ی وێنه‌ی نه‌گیرێت داخی دڵی هه‌ڵڕشت، "یه‌كێك بوم له خوێندكاره هه‌ره به‌تواناكان و بڕوانامه‌ی ماسته‌رم له مێژودا به‌ده‌ستهێناوه" ئه‌و ده‌ڵێت ده‌ره‌نجامی ئه‌و ماندوبونه‌ی ئه‌وه‌یه كرێكاریشی ده‌ستناكه‌وێت.\nئه‌و خێزانداره و باوكی چوار منداڵه.\n"به منداڵه‌كانم ده‌ڵێم هێنده بخوێنن خوێنده‌واریتان هه‌بێت، چونكه له‌م وڵاته ئه‌گه‌ر زۆر دوای به‌ده‌ستهێنانی بڕوانامه بكه‌ویت كاتێك ده‌زانیت ژیانت رۆیشتوه و هیچ به‌هیچ ناكه‌یت".\nكه‌ركوك/ نیسانی 2021/ كرێكارێك له‌سه‌ر شان چیمه‌نتۆ ده‌گوازێته‌وه فۆتۆ: كاروان ساڵحی\nعه‌لی چه‌ند جارێك له‌كاتی كرێكاریدا بریندار بووه، له روداوێكیاندا له‌سه‌ر په‌یژه كه‌وتۆته خواره‌وه، ده‌ست و قاچێكی شكاوه، "كه‌س به ده‌ممه‌وه نه‌هات و پێداویستی ناوماڵم بۆ چاره‌سه‌ر فرۆشت تا بتوانم بگه‌ڕێمه‌وه سه‌ر كار".\nئه‌و گه‌نجه هیواخواز بوو ته‌واوكردنی ماسته‌ره‌كه‌ی بكه‌وتایه‌ته دوای ئه‌و ئه‌زمونه‌ی له كرێكاریدا وه‌ریگرتووه تا توێژینه‌ی له‌سه‌ر ژیان و گرفتی كرێكاران له عیراقدا بكردایه.\nساڵانه له كه‌ركوك ده‌یان كرێكار به‌هۆی نه‌بونی رێكاره‌كانی خۆپاراستنه‌وه له شوێنی كاره‌كانیان گیانله‌ده‌ستده‌ده‌ن یان بریندارده‌بن.\nله سه‌ره‌تای ساڵی 2021ـه‌وه تائێستا پێنج كرێكار له‌كاتی كاركردندا له كه‌ركوك گیانیانله‌ده‌ستداوه و نۆ كرێكاری دیكه برینداربون، ئه‌وه‌ش به‌پێی ئامارێكی سەندیكای كرێكارانی كەركوك بۆ (كه‌ركوك ناو).\nدوایین روداو 10ی نیسانی ئه‌مساڵ بوو، كاتێك له گه‌ڕه‌كی گورگه‌چاڵ_ی شاری كه‌ركوك، سێ كرێكار دیوار به‌سه‌ریاندا روخا و گیانیانله‌ده‌ستدا، كه یه‌كێكیان باوكی 14 منداڵ بوو.\nكه‌ركوك/ نیسانی 2021/ شوێنه‌واری روخانی دیوارێك به‌سه‌ر ژماره‌یه‌ك كرێكاردا فۆتۆ: كاروان ساڵحی\nرزگار سه‌عید محه‌مه‌د بابان، جێگری به‌ڕێوه‌به‌ری لقی كه‌ركوكی سه‌ندیكاكانی كرێكاران به (كه‌ركوك ناو)ی وت "تائێستا 80 بۆ 90 كرێكار توانیویانه له‌رێی دادگاوه مافه‌كانی خۆیان له خاوه‌نكار وه‌ربگرنه‌وه، ئێمه‌ش بێ به‌رانبه‌ر پارێزه‌رمان بۆ دابینكردون تا به‌رگری له خۆیان بكه‌ن و له مافه‌كانیان خۆشنه‌بن".\nبه‌پێی یاسای كار له عیراق، كرێكار مافی به‌ده‌ستهێنانی بڕه پاره‌یه‌كی هه‌یه كه به‌پێی گرێبه‌ست و رێككه‌وتنی كاره‌كه‌ی دیاریده‌كرێت، ئه‌گه‌ر له‌كاتی كاردا روبه‌ڕوی روداوێك بووه‌وه و زیانی پێگه‌یشت.\nبه‌وته‌ی رزگار ئه‌و یاسایانه‌ی به‌ركارن و په‌یوه‌ندیدارن به كرێكارانه‌وه، ئه‌گه‌ر هه‌موو بڕگه‌كانیان جێبه‌جێبكرێن یاسای باشن، هه‌رچه‌نده تێبینیشیان له‌سه‌ر به‌شێك له بڕگه و مادده‌كانیان هه‌یه.\nبه‌پێی یاسا و رێنماییه‌كان ته‌نیا ئه‌و كرێكارانه مافی بیمه‌ی كۆمه‌ڵایه‌تییان پێده‌درێت له‌لایه‌ن حكومه‌ته‌وه كه كاری به‌رده‌وام و درێژخایه‌نیان هه‌یه، نه‌ك ئه‌وانه‌ی به كرێی رۆژانه كارده‌كه‌ن، وه‌ك ئه‌وانه‌ی له گۆڕه‌پانی كرێكارانی كه‌ركوك به‌دوای كاری رۆژدا ده‌گه‌ڕێن.\n"بیمه زیاتر ئه‌و كه‌سانه ده‌گرێته‌وه له كارگه‌یه‌كدا كارده‌كه‌ن و ده‌بێت سه‌دا 5ی موچه‌كه‌ی بدرێته سندوقی بیمه و خاوه‌نكاره‌كه‌ش سه‌دا 21ی بیمه‌كه بدات، ئه‌وكات له‌كاتی روداوی گیانله‌ده‌ستدان یان هه‌ر روداوێكی دیكه كه توانای كاركردنی نه‌مێنێت، حكومه‌ت پابه‌ند ده‌بێت به پێدانی موچه‌ی خانه‌نشینی كه كه‌مترینیان به 350 هه‌زار دیناری مانگانه دیاریكراوه" رزگار بابان واده‌ڵێت.\nله چوارچێوه‌ی یاسا و رێنماییه كارپێكراوه‌كاندا خاوه‌نی كارگه و ئه‌و كارانه‌ی هه‌میشه‌یین پابه‌ندن به تۆماركردنی كرێكاران له بیمه‌ی كۆمه‌ڵایه‌تی و پێدانی ئه‌و بڕه پاره‌یه‌ی حكومه‌ت دیاریكردووه.


نوێنه‌رانی ئه‌مریکا بڕیارنامه‌یه‌کیان له دژی ئێران واژۆ کرد - Mehr News Agency\n14 berfanbarê 2017 - 09:11\nNews Code 15230\nبه ۵۷ له سه‌دی ده‌نگه‌کان؛\nنوێنه‌رانی ئه‌مریکا بڕیارنامه‌یه‌کیان له دژی ئێران واژۆ کرد\nپارلمانی ئه‌مریکا به ۲۳۸ ده‌نگی به‌ڵی بڕیار نامه‌ی ژماره ۶۵۸ی له دژی ئێران واژۆ کرد که تێیدا داوای ڕوون کردنه‌وه‌ی سه‌رچاوه داراییه‌کان له ئێران ده‌کات، به تایبه که‌یسی فرۆشتنی فڕۆکه‌ی گه‌شتیاری به ئێران.\nبه ڕاپۆرتی ئاژانسی مێهر، ئه‌ندامانی پارلمانی ئه‌مریکا دوێنێ ده‌نگیان به بڕیارنامه‌ی ژاماره ۶۵۸ له دژی ئێران دا که تێیدا ۲۳۸ ده‌نگی به‌ڵێیان دا و ۱۸۱ که‌سی دیکه‌یش ده‌نگی نه‌خێریان دا.\nئه‌م بڕیار نامه‌یه داوا له وه‌زاره‌تی دارایی ئه‌مریکا ده‌کات که کۆی داراییه ڕاسته‌وخۆ و ناڕاسته‌وخۆکانی به‌رپرسانی باڵای ئێران و که‌سانی دیکه هاوپیوه‌ند به ئه‌وان دیاری بکات و ڕاده‌ستی لێژنه‌ی بودجه‌ی کۆنگرێسی ئه‌مریکای بکات.\nهه‌روه‌ها ئه‌م بڕیار نامه‌یه داوای له وه‌زاره‌تی دارایی ئه‌مریکا کردووه که سه‌باره‌ت به چۆنیه‌تی فرۆشتنی فڕۆکه‌ی گه‌شتیاری له لایه‌ن کۆمپانیا ئه‌مریکایی و بیانییه‌کان به ئێران لێکۆڵینه‌وه‌ی ورد ئه‌نجام بدات.\nشایانی باسه که ئه‌م بڕیارنامه‌یه ڕۆژی سێ شه‌مه ۱۲ دێسامبه‌ر له لایه‌ن کێن باک، نوێنه‌ری کۆماری خوازه‌کانی له ئه‌یاله‌تی کلۆرادۆ به پارلمانی ئه‌مریکا ڕاده‌ست کرا.


کاریگەریی ئاژانسەکانی هەواڵگری عێراقی لە شەڕی دژ بە داعشدا دردەکەوێت\nهێرشی پێشگیرانە، بەپشتبەستن بە زانیاریی وردی هەواڵگری، توانیویەتی چەندین هێرشی"دەوڵەتی ئیسلامی لە عێراق و شام" (داعش) لە بەغدا و ئەنبار پوچەڵبکاتەوە.\nئۆتۆمبیلێکی چەکدارانی "دەوڵەتی ئیسلامی لە عێراق و شام" (داعش) تێکشکێنراوە لە هێرشی ئاسمانیدا لەلایەن هێزەکانی عێراق و هاوپەیمانی نێودەوڵەتییەوە لە ئەنبار. [خاوەنی وێنە: فەرماندەیی ئۆپەراسیۆنە هاوبەشەکان]\nدەزگا هەواڵگریەکانی عێراق ژمارەیەك هێرشی "دەوڵەتی ئیسلامی لە عێراق و شام" (داعش)یان لە بەغدا و ئەنبار پوچەڵکردۆتەوە لەماوەی پێشوودا بەهۆی کاری هەواڵگرییەوە کە کاریگەرییەکەی بەردەوام لەزیادبووندایە، بەرپرسان بە دیارونایان وت.\nهەندێك لەو هێرشانە بەنیازبوون نوێژکەران لە بەغدا بکەنە ئامانج لە جەژنی قوربان و مانگی پیرۆزی موحەڕەمدا، هەندێکی تریش بەنیازبوون هێرشکربکەنە سەر دامودەزگا گرنگەکان لە پارێزگای ئەنبار.\nفەرماندەیی ئۆپەراسیۆنە هاوبەشەکان لە بەیاننامەیەکدا رایگەیاند کە لە ئۆپەراسیۆنێکی پێشگیریدا رۆژی 15 ئەیلول لە باشوری بەغدا، بەڕێوبەرایەتی گشتی هەواڵگری فەرماندەی یەکەکانی "ویلایەتی باشور"ی داعش، ئیسماعیل شیهاب حەمەدی دەستگیرکرد.\nبەگوێرەی بەیاننامەکە، حەمەد پلانی بۆ چەندین هێرشی تێرۆریستی داڕشتبوو لە پایتەخت لەکاتی جەژنی قورباندا.\nراوێژکاری ئەمنی، فازڵ ئەبو رەغیف، بە دیارونای وت هێزە ئەمنیەکان حەمەدیان دەستگیرکرد بە پشتبەستن بە زانیاریی هەواڵگری لە هێرشێکدا لە شارۆچکەی یوسفییە لە باشوری بەغدا.\nئەبو رەغیف وتی ئەم ئەندامەی داعش "سەر بە خێزانێکی تێرۆریستی توندڕەوە کە سەرەتا هەواداری قاعیدە بوون پێشئەوەی ئەمەکدرای بە داعش بدات".\nوتیشی دەزگای هەواڵگریی عێراق ئاگاداری مێژوی حەمەد بوو لەوکاتەوەی کاری بۆ یەکە هەواڵگریەکانی داعش دەکرد و دوای ئەوەش بەرزبووەوە بۆ پلەی بەرپرسی ئەمنی و پاشانیش بووە بە فەرماندەیەکی سەربازی لە گروپەکەدا.\nهەروەها وتی: "پێش دەستگیرکردنەکەی، گومانلێکراوەکە بەرپرسیاربوو لە بەڕێوەبردنی خانەی پچوکی تێرۆر کە ئەرکیان سوڕانەوە بوو بە بەغدادا بۆ ئەنجامدانی کردەی تێرۆریستی و تەقاندنەوە و کوشتن لەکاتی جەژنی پیرۆزی قورباندا."\nهێرشی پێشگیریی زیاتر\nلە هێرشێکی تری پێشگیریدا، بەڕێوبەرایەتی هەواڵگری خانەیەکی تێرۆری تری دەستگیرکرد لە بەغدا رۆژی 24 ئەیلول و دەستیگرت بەسەر چە‌ك و بۆمبە لکێنەرەکاندا.\nبەگوێرەی بەیاننامەیەکی فەرماندەیی ئۆپەراسیۆنە هاوبەشەکان، ئەندامانی خانەکە پلانیان وا بوو هێرش بکەنەسەر هاوڵاتیان لە بەغدا لەکاتی مەراسیمەکانی مانگی پیرۆزی موحەڕەمدا کاتێك شیعەکان یادی ساڵانەی شەهادەتی ئیمام حسێن دەکەنەوە.\nفەرماندەیەکی حەشدی خێڵەکی، موقەدەم نازم جوغەیفی، وتی یەکە هەواڵگریەکان بەمدواییانەش پلانێکیان ئاشکراکرد بۆ هێرشکردنەسەر بەنداوی حەدیسە لە خۆرئاوای ئەنبار.\nجوغەیفی بە دیارونای وت: "زانیاریی هەواڵگریی ورد هەلی بۆ هێزە ئەمنیەکان رەخساند بتوانن دوو کاروانی چەکدارانی داعش تێکبشکێنن کە دەیانویست هێرشبکەنەسەر تاوەرکانی چاودێری لە بەنداوی حەدیسە."\nوتیشی فڕۆکە جەنگیەکانی عێراق یەکەم کاروانی چەکدارانیان بەتەواوی تێکشکاند لە دوریی پێنج کیلۆمەترەوە لە ئەنجامەکەیان، دووەمیشیان لە دوریی یەك کیلۆمەترەوە.\nهەروەها وتی: "ئۆتۆمبیلەکان چەکی قورسیان تیادابوو لەگەڵ تۆپی 23 mm و 14.5 mm، کە هەمووی تێکشکێنران پێشئەوەی بگەنە ناوچەی بەنداوەکە." وتیشی "کارەساتێکی راستەقینە" رێگای لێگیرا بەهۆی وریایی هێزەکانی عێراقەوە.\nیەکەی هەڵۆکانی هەواڵگری\nشیکارانی ئەمنی بە دیارونایان وت کە زۆرترین هەوڵەکانی هەواڵگریی عێراقی لە روبەڕوبوونەوەی داعشدا لە بەرپرسیارێتی یەکەی هەڵۆکانی هەواڵگرییە کە سەربە وەزارەتی ناوخۆیە.\nوتەبێژی وەزارەتی ناوخۆ، عەمید سەعد مەعەن وتی: "یەکەی هەڵۆکانی هەواڵگری بەبێ ماندووبوون کاریانکردووە بەدرێژایی شەڕەکان بۆ رزگارکردنی ناوچەکان لە داعش." ئاماژەی بەوەش دا کە زۆربەی بۆردومانەکان لە رەمادی و فەلوجە پێش رزگارکردنیان پشتیان بە هەواڵگرییەکانی ئەم یەکەیە بەستبوو.\nمەعەن وتی هەماهەنگییەك لەئاستی باڵادا هەیە لەنێوان یەکەکە و فەرماندەیی ئۆپەراسیۆنە هاوبەشەکاندا و ئاماژەی بەوەش دا کە یەکەکە زانیاریەکان تاووتوێ دەکات و پاشان دەیدات بە فەرماندەییەکە و ئەویش بەکاریدەهێنێت بۆ لێدانی ئامانجەکانی داعش.\nوتیشی زۆربەی سەرکردەکانی داعش لە بەغدا دەستگیرکراون لە کەمینەکاندا بە پشتگیریی زانیاری لەلایەن یەکەی هەڵۆکانەوە.\nهەروەها وتی: "هەموو ئەم هێرشە پێشگیرییانە زۆر بە توندی کاردەکەنە سەر توانایی و پلانەکانی گروپەکە لە مەیداندا."\nسەرکردەیەکی باڵای داعش لە بەغدا دەستگیرکرا


هۆلۆکۆست - Holocausts\nبریتییە لەو چەمکەى کە بەکاردەهێنریت بەمەبەستى وەسفکردنى هەلمەتەکانى حکومەتى ئەڵمانیاى نازى وهاوپەیمانەکانى لەدژى جووەکان، ئەوهەلمەتەى کەبەشیوەیەکى پلان بۆداڕیژراو ئەنجام دەدرا لەلاى ئەو دەسەڵاتانەوە، ئەم وشەیە لەڕەچەڵەکدا وشەیەکى لاتینییە، لەسەردەمى یۆنانییە کۆنەکاندا بەکار هاتووە بەمەبەستى دەربڕین لە "سوتاندنى تەواوى ئەو قوربانیانەى کەدەکران بەقوربانى بۆ بەدیهینەرانى گەردون"، لەسەدەى نۆزدەدا ئەم چەمکە بەکارهاتووە بەمەبەستى دەربڕین لەو ڕووداوە وکارەساتانەى کەمەترسیداربوون.\nیەکەم جار ئەم وشەیە لەسالى ١٩٤٢ بەکارهات بۆ وەسفکردنى شێوازى مامەڵەکردنى حکومەتەکەى هێتلەر بەرامبەر بە جووەکان، بەڵام لە پەنجاکانى سەدەى بیستدا ئەم چەمکە بەشیویەکى بەربلاو بەکارهات، لە حەفتاکانى سەدەى رابردوو ئەم چەمکە تایبەتمەندى وەرگرت بەوەى کەتەنها بۆ وەسفکردنى مامەلەى ئەلمانیاى نازى بەکاردەهینرا بەرامبەر بە جووەکان لەکاتى جەنگى جیهانى دووەمدا، جووەکان لەبرى ئەم چەمکە، وشەى "شواه" بەکاردەهینن کەلە زمانى عیبرانیدا بەماناى "کارەسات" دیت.\nهەندیک پییان وایە کە هۆلۆکۆست یەکیکە لەو پڕۆسانەى کەلەئاستیکى بەرزدا پلانى بۆ دارێژراوە، لەم پڕۆسەیەدا دەسەلاتى نازى زانیارى وردى سەبارەت بەو کەسانە دەستنیشانکردووە کەلە تاوانى هۆلۆکۆستدا لەناوى بردوون، بۆ ئەمەش ئاماژە بەو بروسکەیە دەدەن کە بە "بروسکەى هۆڤل" ناسراوە، لەو بروسکەیەدا هاتووە کەلەماوەى مانگى تشرینى یەکەمى ساڵى ١٩٤٢ لەگرتوخانەى "ماژدانیک" ٢٤,٧٣٣ جولەکە، لەگرتوخانەوى سوبیبور ٤٣٤,٥٠٨، لەگرتوخانەى تریبلینکا ١٠١,٣٧٠ جولەکە گیانیان لەدەست داوە، سەرجەم ئەو گرتوخانانە دەکەونە ولاتى پۆڵەندا.\nبۆچونێک هەیە کەژمارەیەکى زۆر لەدەزگانى ئەلمانیاى نازى بەشدارى پڕۆسەى هۆلۆکۆستیان کردووە، لەکۆتایدا ئەم پڕۆسەیە بوو بەهۆى لەناوبردنى ژمارەیەکى زۆر لە جووەکانى ئەورووپا لەکاتى جەنگى جیهانى دووەمدا، لە دادگایەکانى نۆرمبێرغ ئەم بابەتە پرسی سەرەکى دادگایکردنى سەرانى ئەلمانیاى نازى بوو.


Diplomatic Magazine | جاسوسێكی راقیسە، ئەڵمانیا لە جەنگدا سەر دەخات\nماتا هاری، سیخوڕی سیخوڕەكان\nسایتی هاڤـ پۆستی عەرەبی بابەتێكی لەژێر ناونیشانی جاسوسێكی سەماكەر بوو بەهۆی سەركەوتنی ئەڵمانیا لەجەنگداو، فەرەنسا هەوڵی تەواویدا تا كاری سیخوڕی بۆ بكات، بەڵام شەش سەربازی فەرەنسای كوشت.\nئەمە وێرای ئەوەی سەماكەرێكی بەناوبانگ بوو، بەڵام دواتر ئەبێ بەیەكێك لەو سیخوڕانەی كار دەكات بۆ وڵاتی ئەڵمانیاو بەم هۆیەوە نازناوی سیخوری سیخوڕەكانی لێدەنرێت و ئەڵمانیاش سەركەوتن بەدەستدەهێنێ لەپای كارەكانی.\nماتاهاری زۆر سەرنجی بەلای سەماكردنەوەبوو، بۆیە بە بەردەوامی دەچوو بۆ دورگەی جافا كە دورگەیەكی داگیركراو بوو لەلایەن هۆڵەنداوەو زۆربەی دانیشتوانەكەی هیندبوون، لەوێوە فێری سەماكردن دەبێت.\nناوی مارگیتا گریتشی بە (ماتا هاری)، بەناوبانگ بووە، لەشاری یۆفاردنی ویلایەتی فریزیەی هۆڵەندا ساڵی (1876) لەدایكێكی ئەندەنوسی و باوكێكی هۆلەندی دێتە دونیاوە، باوكی سەرەتا كاری بازرگانی دەكات و دواتر تووشی داڕمانی ئابوری دەبێت، هاری ژیانی منداڵی بەئاسایی بەسەر بردووە و دواتر لەتەمەنی هەژدە ساڵیدا بۆ خوێندن ئەچێتە قوتابخانەیەك لەشاری لیدنی هۆڵەندا.\nهاوسەرگیری لەگەڵ ئەفسەرێكی ئەڵمانیدا دەكات ئەویش دوای ئەوەی هاری لەرێگەی ریكلامێكەوە ئەفسەرەكە لەیەكێك لەرۆژنامەكاندا دەبینێت.\nماتاهاری ئەیەوێ هاوسەرگیری لەگەڵ بكات، لەلایەن هاری و كەسانی ترەوە پانزە پەیام (نامە) بۆئەفسەرەكە دەنێردرێت، بەڵام تەنها یەك نامەی خوێندبوەوە ئەویش نامەكەی ماتاهاری بوو.\nلە 24ی ئازاری 1895یەكتری دەبینن و بەهاوسەرگیری كۆتایی بەدانیشتنەكە دێنن و لەهەمان ساڵدا هاوسەرگیری دەكەن و دوای هەشت مانگ كوڕێكیان دەبێت، ناوی دەنێن نۆرمان، دواتر بەمەبەستی كاری دبلۆماسی ماتاو هاوسەرەكەی سەفەر دەكەن بۆ هیندستان.\nئەفسەرە لاوەكە زۆرجار لە هاری دەدا ئەویش دوای ئەوەبووە كە داوای قەرزی كردووەو هاوڕێكانی نەیانداوەتێ، رۆژێك ئەفسەرەكە بەشێوەیەكی كتوپڕ بەماتا دەڵێ من پێوویستم بەپارەیەو تۆش ئافرەتێكی جوانیت و ئەتوانی زۆر كەس بۆلای خۆت رابكێشیت و هەرچیت پێدەكرێ بیكە تەنها پارەم بۆ پەیدا بكە، هاری ئەم داوایەی رەت كردەوەو تەڵاقی لێوەردەگرێت و هەڵدێت.\nماتا هاری، سەماكەرێكی جیهانی\nلەپاریس نیشتەجێ دەبێت و سەماكردن دەبێت بەبژێوی هاری، دوای ئەوەی ژمارەی ئەو كەسانەی سەرسام دەبوون پێی زۆرتر دەبوون‌و ناوبانگی لەدەرەوەی فەرەنسا زیاتربوو، تا ئاستی سەماكەری جیهانی.\nماتا هاری رۆژی 15 ئۆكتۆبەری 1917 لەشوێنی لەسێدارەدانی ئامادە دەبێت و پێش لەسێدارەدانی بەدەسەڵاتدارانی فەرەنسا دەڵێت: كاتێك ئێوە من دەكوژن كەهیچ بەڵگەیەكتان بەدەستەوەنییە ئەمە واتای چیە؟ ئایا بەمە لەجەنگدا سەركەوتوودەبن؟\nجوانیەكەی نزیكی دەكردەوە لەسیاسیەكان\nلەسەرەتای دەستپێكردنی جەنگی جیهانی یەكەم لەساڵی ( 1914) سەماكردن بوو پیشەی ئەو كەسانەی كە گرنگیان بەجەنگ نەدەدا، هەندێ سیاسی و دەسەڵاتدارانیش سەرسام بوون بەسەماكردنی هاری، هەربۆیە ئەڵمانیا بیری لەوەكردەوە ماتا هاری وەكو كارتی قازانج بۆ لای خۆی رابكێشێت، لەم پێناوەشدا ئەفسەرێكی هەواڵگری ئەڵمانی سەردانی دەكات‌و راستەوخۆ پێشنیازی كاری سیخوڕی و هەواڵگری لێدەكات و ئەویش رازی دەبێت و ئەبێتە هەواڵگری نهێنی ئەڵمانیا لەتەنیشتی كاری سەماكردنی.\nبەگوێرەی سایتی مینێتی توركی، ماتاهاری راهێنانی كاری هەواڵگری لەقوتابخانەی ئەسپیۆناجی شاری لۆرشی ئەڵمانیا پێكراوە، بەگەڕانەوەی بۆ پاریس دەست دەكاتەوە بەسەماكردن و بەماوەیەك لەدوای گەڕانەوەی لەلایەن فەرەنساوە گومانی لێدەكرێت و داوای لێدەكرێت كار بۆ بەرژەوندی فەرەنسا لەدژی ئەڵمانیا وەك سیخوڕێك بكات و ئەویش داواكە قبوڵ دەكات بەڵام فەرەنسیەكان بڕوای پێناكەن.\nلەگەڵ ئەمەشدا لەبەلجیكا هاوڕێ لەگەڵ شەش ئەفسەری هەواڵگریدا كاری پێدەسپێرن، بەڵام هاری لەماوەی شەش هەفتەدا هەر شەش فەرەنسیەكە دەكوژێت و بەمەش رقی فەرەنسیەكان بۆی زیاتر دەبێت.\nنزیكبونەوەی كۆتایی ماتا و سەركۆنەكردنی\nهاری ئەوكەسانەی دەسوتاند كەلای فەرەنسی و هۆڵەندییەكان جێگەی باوەڕبوون، وە لەئەفسەرانی خاوەن پەیمانی وەك فەرەنسا و روسیاو هۆڵەندا نزیك دەبویەو زانیاری لێوەردەگرتن و لەرێگەی پۆستەوە ئەیناردەوە بۆ ئەڵمانیاو لەزەرفی نامەكانی دەنووسی (نامەیەك دەنێرم بۆ كچەكەم).\nئەڵمانیا سەركەوتنی زۆری بەدەستخست لەسایەی كارە هەواڵگرییەكانی هاریەوە، بەڵام ئەم سەركەوتنانە زۆری نەخایاندو حكومەتی فەرەنسا لە هەوڵی ئەوەدابوو هۆكارێك دەست بخات بۆ دەستگیركردنی.\nلەگەڵ هەبوونی پەیوەندی بەلێپرسراوانەوە (كەجێگەی گومانی فەرەنسا) بوو، هاوكاتی ئەمەش بەردەوامبوو لەسەماكردن، هەربۆیە نەتوانرا هیچ بەڵگەیەكی تۆمەتباركردنیان دەست بكەوێ.\nلەساڵی 1917 و دوای گەڕانەوەی لەمەدرید دەسەڵاتدارانی فەرەنسا دەستگیری دەكەن وەك رۆژنامەی مینیتی توركی دەڵێ: ئەویش دوای ئەوەی بەشداری لە دانیشتنێكی هەواڵگری ئەڵمانیا دەكات.\nلەكاتی گەڕان لەماڵەكەیدا (30) هەزار بەڵگەنامەی بازرگانی دەستی بەسەردا دەگیرێت، ئەمەش وادەكات دەسەڵاتدارنی فەرەنسا بڕیاری لەسێدارەدانی بۆ دەربكەن، هۆكاری زۆری سەروەت و سامانەكەی و هەروەها تۆمەتباركردنی بەكوشتنی 15 ئەفسەری هەواڵگری لەبەبەڵگەكانی فەرەنسا بون دژ بەم سەماكەرە بەناوبانگە.


کوردیپێدیا - زافر ئاغجاکایا\n✌ زافر ئاغجاکایا - زانا وان | 🏷 پۆل: شەهیدان | زمانی بابەت: 🏳 کوردیی ناوەڕاست | 👁🗨\nناوی ڕێکخراوەیی: زانا وان\nناو و پاشناو: زافر ئاغجا کایا\nناوی دایک: ناریجە\nناوی باوک: خودەیدا\nشوێن و ڕێکەوتی شەهیدبوون: تەربەسپی- 19-10-2013\n📅 رۆژی کۆچی دوایی: 19-10-2013\n➕ ئەم بابەتە لەلایەن: (سەریاس ئەحمەد)ەوە لە: Mar 14 2018 4:57PM تۆمارکراوە\n📷 فایلی وێنە 1.0.1 324 KB Mar 14 2018 4:58PM سەریاس ئەحمەد\n1. 👁 19-10-2013\n1. 👁 Zafer Agcakaya\n2. 👁 زافر أغجا كايا (زانا وان)


یەکەم: عێراق و گەندەڵییە دارایی و سیاسییەکان.\nدەشێت دانیشتنەکەی ڕۆژی دووشەممەی پەرلەمانی عێراق بە یەکێک لە دانیشتنە گرنگەکانی ئەو وڵاتە بەشەڕ وێرانبووە دابنرێت بە تایبەتی کاتێک گەورە کاربەدەستێکی وڵاتەکە بە گەندەڵی تۆمەتبار دەکرێت و ئەو کاربەدەستە ڕاشکاوانە و بەبێ هیچ دوودڵییەک ناوی گەورە بەرپرسانی تری عێراق دەبات و بە گەندەڵی تۆمەتباریان دەکات.\nخالید ئەلعوبەیدی، وەزیری بەرگری عێراق بانگهێشتی پەرلەمان دەکرێت بە مەبەستی لێپێچینەوە لەو دۆسێیانەی وەک (عالیە نوسەیف جاسم) ئەندامی پەرلەمانی عێراق دەڵێت دۆسێی گەندەڵین و دەبێت وەزیری بەرگری لە کارەکەی دووربخرێتەوە و دادگاییش بکرێت.\nلە دەمی پرسیار و وەڵامەکاندا (ئەلعوبەیدی) (عالیە) بە گەندەڵی گوناهبار دەکات و دەڵێت تا ئێستا هەشت داوای یاسایی لەسەرە و پۆستەکەی خۆیی وەک ئەندامی پەرلەمان بەکارهێناوە تا بەدواداچوون لەسەر ئەو داوا یاساییانە نەکرێت.\nنە هەر ئەوەندە بێجگە لەوەی ناوی ژمارەیەک ئەندامی تری پەرلەمان دەبات چۆن ویستویانە سود لە کۆنتراکتەکانی وەزارەتی بەرگری ببینن، ناوی سەرۆکی پەرلەمانی عێراقیش (سەلیم ئەلجبوری) دەهێنێت و بە گەندەڵە گەورەکە ناودێری دەکات.\nلێرەوە ئەو بەرپرسانەی عێراق ڕووبەڕووی شەرمەزارییەکی سیاسیی و بەڕێوەبردنی گەورە دەبنەوە و یەک داوای یاسایی لەسەر ئەوی تریان تۆمار دەکات.\nبەڵام وەک چاودێر دەڵێن ئەم ڕەوشە دەشێت کاردانەوەی نەرێنی هەبێت لەسەر تاکە کەسەکان، بەڵام بە وەرچەرخانێکی ئەرێنیانەی کاری پەرلەمانیی باسی دەکەن.\nئایا هه‌ڵدانه‌وه‌ی دۆسێکانی گه‌نده‌ڵی له عێراق ده‌شێت وه‌ک هه‌نگاوی به‌ره‌نگاربوونه‌وه‌ی گه‌نده‌ڵی لێی بڕوانرێت؟\nدوو گه‌وره کاربه‌ده‌ستی عه‌ره‌بی سوننه یه‌ک ئه‌وه‌ی تریان به گه‌نده‌ڵی تاوانبار ده‌کات، ئایا ئه‌مه به‌شێکه له قه‌یرانی ناوخۆی سوننه؟\nئایا عێراق به‌م شێوه‌یه به‌ڕێوه‌ده‌برێت؟ ئایا ئه‌مه‌ی ڕووده‌دات له‌و وڵاته‌دا سه‌ره‌تای کۆتایی ده‌وڵه‌تی عێراقه؟\n(زانا ڕۆستایی) ئه‌ندامی په‌رله‌مانی عێراق وه‌ڵامی ئه‌م پرسیارانه و پرسیار و سه‌رنجه‌کانی ئێوه‌ی ئازیزیش ده‌داته‌وه.\nدووهەم: شەنگال و ژینۆسایدی ئێزدییەکان.\nشەنگال داگیر دەکرێت لەلایەن تێرۆریستانی دەوڵەتی ئیسلامیەوە، سەرکردایەتی سیاسی کورد بڕیاری پێکهێنانی لیژنەیەک دەکات بۆ لێکۆڵینەوە کردن لە هۆکارەکانی کەوتنی شەنگال، بەڵام هێشتا هیچ ئەنجامێکی بەرچاوی ئەو لێکۆڵینەوانە دیارنین.\nدوابەدوای داگیرکردنەکەش بەهەزاران ژن و کچ و منداڵ و گەنج و پیری شەنگال دەستگیردەکرێن، زۆریان دەکوژرێن زۆریان لە گرتوخانەکانی دەوڵەتی ئیسلامیدا دەهێڵدرێنەوە، دەوڵەتی ئیسلامی زۆرێک لە کچ و ژنانی ئێزدی دەکاتە سەبایا.\nهێزی پێشمەرگەی کوردستان و یەکینەکانی پاراستنی گەل (یەپەگە) بە هاوکاری هێزە ئاسمانییەکانی هاوپەیمانانی بەسەرکردایەتی ئەمریکا توانرا شەنگال ڕزگار بکرێت، بەڵام هێشتاش زۆرێک لە دانیشتوانەکەی نەگەڕاونەتەوە زێدی خۆیان.\nلەگەڵ ئەوەشدا کە ئێزدیەکان قوربانیی دەستی دەوڵەتی ئیسلامین بەڵام هیچ قەرەبوویەک نەکراونەتەوە.\nکۆمەڵگای نێونەتەوەیی کۆمەڵکوژی ئێزدیەکانی بە ژینۆساید ناساندوە بەڵام ئێستاشی لەگەڵدا بێت نە پەرلەمانی هەرێم و نە پەرلەمانی عێراقیش خاوەنی یاسایەک نین بۆ ڕێکخستنی دۆسێی ئەم بە ژینۆساید ناساندنە.\nئێزدیەکان دوو جار دەبنە قوربانی جارێک وەک نەتەوە و جارێکییش وەک ئاین.\nهەر لە پاش ئەم ڕووداوانەی شەنگالەوە بە هەزاران ئێزدی زێدی خۆیان جێدەهێڵن و ئاوارەی ئۆردوگاکان دەبن و یانیش لەبەر بێهیوایی خۆیان ڕوو لە وڵاتانی تر دەکەن.\nناکرێت کاتێک باس لەم کارەساتە دەکرێت قسە لەسەر ناکۆکییە سیاسییەکانی ناو ماڵی کورد نەکرێت بە تایبەتی ئەوانەی لەسەر دۆسێی شەنگال هاتنە ئاراوە، لە دەمێکدا کورد وەک نەتەوە ئەگەر لە هیچ شتێکدا یەکگرتوو و هاوهەڵوێست نەبووایە، دەبوایە لە کارەساتێکی ئاوەهادا هەر هیچ نەبووایە یەک دەنگ بووایە.\nئایا له پاش داگیرکردنی شه‌نگال تا ئێستا ئامارێکی ته‌واوی قوربانیانی ئه‌م کاره‌ساته له‌به‌رده‌سته؟\nئایا ده‌توانرێت چی بکرێت تا ژینۆسایدی ئێزدیه‌کان له‌سه‌ر هه‌ردوو ئاستی ناوخۆ و نێونه‌ته‌وه‌ییش فه‌رامۆش نه‌کرێت؟\nئایا ژینۆسایدی ئێزدیه‌کان، کورد ده‌خاته به‌رده‌م هاوکێشه‌ی نوێی سیاسی له ڕووی په‌یوه‌ندییه‌کانیه‌وه له‌گه‌ڵ وڵاتاندا، ئیسرائیل به نمونه؟\n(کازیوه ساڵح) نوسه‌ر و لێکۆڵه‌ر وه‌ڵامی ئه‌م پرسیارانه و پرسیار و سه‌رنجه‌کانی ئێوه‌ی ئازیزیش ده‌داته‌وه.


پەكەكە؛ نەھامەتی بۆ ھەدەپە و باڵەكانی تری – ئاژانسی ھەواڵی پەیامنێر\nپەكەكە؛ نەھامەتی بۆ ھەدەپە و باڵەكانی تری\nنوێكراوه‌ته‌وه له Jun 23, 2018\nبڕیارە سبەی ٢٤ـی ٦ـی ٢٠١٨ ھەڵبژاردنەكانی توركیا ئەنجام بدرێت، لە نوێترین رووداوە شاراوەكان، كەجەكە (پەكەكە) بڕیاری ئاگربەستی بۆ٢٤ كاتژمێر ڕاگەیاند تاوەكۆ ھەڵبژاردنەكانی توركیا بێ كێشە بەڕێوە بچن و ھاوڵاتیانی ئەنقەرە و ئەستەمبوڵ بە بێ ترس روو لە سندوقی دەنگدان بكەن!\nلێرەدا پرسیار ئەوەیە، ئەگەر ھاولاتیانی باكووری كوردستان لەگەل ئەم شەڕە (*ناپیاوانەی) پەكەكەن بۆچی شەڕ ڕادەگرێت! ھەرچەندە ھیچ شەڕێكیش لە ئارادا نیە تا ئاگربەستی بۆ ڕابگەیەندرێت! پەكەكە دەزانێت ئەو بەناو شەڕەی دەیكات جگەلە زیان بۆ گەلی كورد ھیچ زیانی بە تورك و حكومەتە فاشتەكەی نەگەیاندووە، بەلكۆ قوربانی یەكەمی بەناوشەڕەكانی پەكەكە كوردانی چوارچارچەی كوردستانن، ئەگەر وانیە دەبێت پەكەكە لە رۆژی ھەڵبژاردندا ھێرشەكانی چڕتركردبایەوە بۆ ئەوەی ھاوڵاتی توركی لە ئەنقەرە و ئەسەمبوڵ بە ئارەزۆی خۆی نەچنە سەر سندوقی دەنگدان، دەبوایە ئەمشەو پەكەكە ئیدعای كاوڵكردنی ئەكسەرای بكرادایە ئەگەر تەنھا پڕۆپاگەندەش بوایە سودی بۆ ھەدەپە دەبوو، بەلام من و تۆ و پەكەكە و ھەموو كورد و بەیاتیبەت كوردانی باكوور دەزانین ئەوەی پەكەكە لە ماوەكانی ڕابردوودا كردوویەتی لێدان بووە لە كورد نەك توركی فاشست.\nئاگر بەستە ٢٤ كاتژمێریەكەی پەكەكە بۆ دوو ئەگەر دەگەڕێنمەوە:\n١- بۆ ئەوەی دەنگدەرانی ئاك پارتی(ئەردوگان) بەبێ ترس روو لە سندوقی دەنگدان بكەن، بەتایبەت ئەو كوردانەی دەنگ بە ئەردوگان دەدەن ھەست نەكەن كە پەكەكە لەم رۆژەدا تیرۆریان دەكات بەناوی جاشایەتی.\n٢- پەكەكە چاوەڕێی ئەنجامەكانی ھەڵبژاردن دەكات، ئەگەر ھەدەپە بگات بە پەڕلەمان واتا بەربەستی ٪١٠ تێپەڕێنێت، پەكەكە دەست بە شەڕ دەكاتەوە بۆ ئەوەی ھەدەپە نەتوانیت بەشداری حكومەت بكات، وەك ھەڵبژاردنی ڕابردوو ئەگەر ھەدەپە بەشداری حكومەتی بكردایە كە پەكەكە نەیھیشت بیكات، ئێستا دوخی كوردانی باكور لە كەنارێكی ئارام و باش بوو.\nپێم وایە ئەگەر ھەدەپە نەتوانێت بەربەستی ٪١٠ ببڕێت و نەگاتە پەڕلەمان، ئەوكات پەكەكە دەست بە پڕۆسەی ئاشتی دەكات و ئاگربەستەكەی بۆ ماوەیەكی درێژ نوێ دەكاتەوە.\nكاتی خۆی سەرۆك بارزانی و مام جەڵال پرۆسەی ئاشتیان ھێنایە ئاراوە و ھەوڵیان دەدا پڕۆسەی ئاشتی سەربگرێت و كوردانی باكوری وڵات واتا توركیا بە مافەكانیان بگەن لە رێگای دەستوور و یاساوە، بەڵام پەكەكە بە كوشتی پۆلیسی ئاگركوژێنەوە ھەموو ریسەكەی كردەوە بە خوری.\nمەبەستمە لێرەدا بلێم، سەركردەی پەكەكە لە قەندیل ھەمیشە بە ناڕاستەوخۆ دەلێن”سەركردەكانی ھەدەپە لەسەر خەباتی ئێمە بوون بە پاڵەوان” مەبەستیان لە دەمیرتاشەكانە، ئەوەی شارەزای سیاسەتەكانی پەكەكە بێت دەزانێت كە پەكەكە بریتیە لە (قەندیل-باكور-ئەورۆپا)\nباڵی ئەورۆپای پەكەكە و باڵی باكور ھەمیشە بوون بە قوربانی “*میر محێ”ـیاتی سەركردەكانی قەندیل، زۆرجار باس لەوە دەكرێت چەندین كەسایەتی دیاری پەكەكە لە ئەورۆپا بە دەستی پەكەكەی قەندیل شەھیدكراون لە نمونەكانی ساكینا جانسز و ھەڤاڵانی، دەمیرتاشەكانیش بەھۆی ھەنگاوە نابەجێیەكانی پەكەكە نێوەی تەمەنیان لە زیندانەكانی توركیا بەڕێكردووە.\n* مام جەلال ئەم ناوانەی لە پەكەكە ناوە (شەڕی ناپیاوانە و میر محێ)


داهێنانێکی ناوازەی ژاپۆن بۆ کوژاندنەوەی ئاگرە بەهێزەکان لە کەمترین ماوەدا – تۆڕی میدیایی خەڵک\nداهێنانێکی ناوازەی ژاپۆن بۆ کوژاندنەوەی ئاگرە بەهێزەکان لە کەمترین ماوەدا\n2019/02/24 - 10:52 AM\nبێگومان هەمیشە ئەگەری ڕودان و ئاگرکەوتنەوەی گەورە هەیە لە شوێنە هەستیارەکان، وڵاتی ژاپۆنیش کە بە هەسارەی ژاپۆن ناودەبرێت بۆ هەموو ئەم ئەگەرانە بیرۆکەی زۆرباشیان هەیە وەکوو هەمیشە.\nبیرۆکە و چارەسەری ئەم دۆخە لەلای وڵاتەکە زەحمەت نییە و تەکنەلۆژیایەکی بەهێزیان پەرە پێداوە کە هاوشێوەی دەبابەکان دەبێت لە قەبارەیەکی بچووکدا کە هەڵدەستێت بە هەڵگرتنی بۆری ئاوەکان و هەتاوەکوو نزیکییەکی زۆری ئاگرەکە و دەتوانرێت بە ئامێرێکی زیرەک کۆنتڕۆڵی جووڵە و فرمانەکانی بکرێت و بەرگەی گەرمییەکی زۆر بگرێت و بە هێزێکی زۆر پاڵدەنێت بە ئاوەکەوە هەتاوەکوو ئاگرەکە بەرەو تەواو بوون دەچێت و بێ ئەوەی هیچ زیانێکی گیانی ڕووبەرووی کارمەندەکانی ئاگرکوژێنەوە ببێتەوە.\nبینەری ڤیدیۆی توانا بەهێزەکەی ژاپۆن بن:\nتوانای جینی دوو کچی تووشبوو بە ئایدز دەستکاری کراو ئێستا دووانی زیرەکیان لێ دەرچووە


8/12/2019 5:01:05 PM\n21972 جار خوێندراوەتەوە\nمن وەک تاکە ژنێکی خاوەن بیرو باوەڕێکی بوێر گەشتی سەربەستی خۆمم دەستپێکرد، دەمویست پێش ھەموو شتێک پیشانی ئەم نەوەیە بدەم کە ئەمان بەرھەمی ناشرینییەکانی سەردەمی شۆڕشی شاخن، نەوەیەکی تێکشکاو و بێزاری دوونیای دوای خەونە ئاڵو واڵاکانی شۆڕش و ئەخلاقی ژنکوژی شۆڕشگێڕین. کە من ناوی دەنێم نەوەی کۆمەڵگایەکی پڕ لەناماقوڵییەت. کە خاوەنی ھیچ ئایدیایەکی بەرز و بەھای ئەخلاقی مرۆڤ دۆستانەی جوان نییە. ئەو میتۆدەیەی من کردم بە ئامرازی ڕەخنەکاری لەژیانی ئەم کۆمەڵگا ناماقوڵە، ڕەخنەگری ئەخلاقی و کۆمەڵایەتی و سیاسییە دوور لەھەر ڕق و کینەیەکی پەنگخواردوو یا ھەستی کینەی قوربانییەک. ھەرسێ لایەنم لەنێو ھاوکێشەی ڕەخنەکاری ئەقڵانی گرێداوە. کاتێک ئەقڵ دەبێتە زمانی حاڵی ھەنووکەیی و ئێستایی مرۆڤ، ڕۆحە ڕۆشنگەرییە یاخییەکەی خۆی بەرجەستە دەکات بەڵام خاڵی لە ڕک و کینە، مرۆڤ ھەست دەکات خاوەن بەھاو نرخێکی گەورەو مەزنە لەبووندا، بەڵام کاتێک لەناو کۆمەڵگایەکی ناماقوڵدا دەژین دەچینە ژێر باری کۆیلایەتی و ڕێز نەگرتن و بچوکبوونەوەی مرۆڤبوونمان لەگشت لایەنە جیاوازەکانی ژیان، ئیدی بەناچاریبێت یا بەویستیکی وشیار دەبوایە خۆم بکەم بە ژنێکی تەواو ڕووت لەگشت بەھا فیزیکی کە جل و بەرگ و بەھا ئەخلاقیی و وەھمە ژیان کوژەکان وەک خەیاڵی ئایدۆلۆژیا و بنەمای ڕەووشتی و ئاینی و سیاسی و کۆمەڵایەتیکان. لەبەرئەوە کرۆکی مەبەستی من بڵندکردنی ئاوازی نا ، نەخێر، بەرامبەر ئەم کۆمەڵگا ناماقوڵە بوو کە بیست ساڵ ژیانمی وەک خۆرکە داخوراند. بەئومێدی گۆڕینی جیھانە بچکۆلانەکەمان. لەڕێگەی یاخیبوون و ڕووت بوونەوە لەم کۆمەڵگا ناماقوڵەی میراتگری بەھاو ئاکاری نەوەی سەرشاخە و وەک گەردن بەندی خنکێنەر لەملی نەوەی دواتر ئاڵاوە. من ھاتم یاخیگەری و یاخیبوون بکەم بە فۆڕمی ژیانێکی تازە، دووبارە بەھای بەرز ڕاگرتنی کەرامەتی مرۆڤ و ئاکاری کۆمەڵایەتیی ئەم کۆمەڵگا ناشرین و ژن کوژەمان بگۆڕم بۆ ئەخلاقی مرۆڤی یاخی، بەڵام یاخیگەری دوور لە ڕق و کینە، ھەڵگری پڕۆژەی بونیادنانەوە، جیاواز لە سەدەکانی ڕابردوو لە شۆڕش و یاخیگەری بنۆڕین و بیکەین بە فۆڕم و شێوازی ژیان کردن.\nئەم دۆخە کە جیگای خەم و ئەسەفە ئەمە بۆ ژن سەدان جار نالەبارترە، چونکە ژن لەم کۆمەڵگایە پێناسەیەکی تەواو جیاواز لەمرۆڤی بۆ دەکرێت، کاتێک بییەوێ بێتە ئەم چوارچێوەیە و خەبات بۆ ئازادییەکانی بکات، نەک تەنگا گروپێک بەڵکو کۆمەڵگا بەدرێژایی ھەزار ساڵە لەگشت سێکتەرەکانەوە بە لێشاو جەلادی بۆ ئامادە کردووە لەگەڵ دەرکەوتنی بکەونە وێزەی و شین و شیتاڵی بکەن، تا ھەرگیز جارێکی تر ھیچ ژنێک زەفەری نەبێت قسە لەسەر سەربەستی و مرۆڤبوونی خۆی بکات بەبێ ئیزنی کۆمەڵگا. ھەتاوەکو ئەمڕۆش ژنی کورد وەک تاکێکی سەربەخۆ خاوەنی ھیچ جۆرە ئازادییەکی ڕاستەقینە نییە کەلە ڕەفتارو بیرکردنەوەی ژنانەی خۆی سەریھەڵدابێت، گشت جوڵان و کردارو گوفتار و ڕەفتارێکی ژن لەژێر وردبینی و دووربینی کۆمەڵگاو سیستەمی پیاو سالاریدا بووەو ھەیە، ژنان توانای ھەڵبژاردن و بڕیاردانیان لێ زەوترکراوە، ھێز و گوڕی ئەوەیان نییە بڕیار لە دواڕۆژ و بەرنامەی ڕۆژانەیان بدەن لەژیاندا. تا ئەو سنورەی کە گرنگترین ڕەھەند لەکۆمەڵگا دەبێتەھۆی گۆڕینی ژن و ھاتنە ناو کۆمەڵگا بەشێوەیەکی ئەکتیڤ بریتییە لە خۆ بوونیادنان لەباری فیکری و مەعریفی لەڕیگەی خوێندن و خوێندنەوە و خۆڕۆشنبیرکردن لەسەرجەم بوارەکان تا ووردتر ئاگاداری ژیان و سەردەمەکەی بێت، لەبەر چاوی ناشرین و قێزەون کراوە.\nلەبەرئەوە تەوەری سەرەکی خەبات و یاخیبوونی من پرسی ئازادی ئەقڵییە بۆ ووشیاربوونەوە، چرکە ساتێکە ژیری مرۆڤی کورد جارێکی تر خۆی لەتەواو زنجیر و قاوغی ڕزیوو ژەنگگرتووی سەدەھا ساڵە دادەماڵێ و دواتر خۆی لەسەر بنەمای ووشیارییەکی ژیرانەتر و سەردەمیانەتر و سەربەستانەتر خۆی دروست دەکاتەوە، لەم گۆشەنیگایەوە ژن، پیاو، جیاواز لە جاران خۆیان بە وویست و ئیرادەی ئازادانەی خۆیان وێنەی مرۆڤ بوون دەنەخشێنن، مرۆڤ بوون پێگەو شوناسیان دیاریدەکات نەوەک ھیچ ھێز و ئاین و ئایدۆلۆژیایەک لەسەر بنەمای جیاکاری جەستەیی. ژنی کورد لەوە ووشیار دەبنەوە کە ئارایشی سیما و قۆندەرەی بەرز نیشانەی سەربەستی و "عەلمانی" بوون نییە. بەداخەوە کەئێستا لەکوردستان ڕەوتێکی جاھیلی بەناو "عەلمانییەت" ئەوەندەی ئارایشی ڕووخساریان وەک سەربەستی نیشانداوە نیو ھێندە گرنگیان بە ئارایشی فیکر و دەروون و خۆڕۆشنبیرکردنی ژن نەداوە. بۆئەوەی ژن بتوانێت لەباو ئەم گۆماوە ڕزگاری ببێت وا پیشان دراوە کە دەبێت ژیانی بکات ئارایشی ڕووخساری و لەبیری بچێت کە خاوەن ژیری و ئەقڵێکە تەنھا بەھۆی ئەم ژیرییەوە دەتوانێت خۆی و جیھانی بگۆڕێت، ھەموو ھەموو خەمی ژنی کورد جوانترین جل و بەرگ و گران بەھاترین زێڕ و مۆبایلە و خۆڕازاندنەوەی ڕووخسارە نەک بیرو ژیری، ئەمە زەقترین دیاردەی کۆمەڵگا دواکەوتووەکانە، من لەسوید دەژیم، دیمەنی جل و بەرگی سادە و نەبوونی زێڕ و ئارایشی ڕووخسار ھەر لە نەبوونی میکیاج تا پێڵاوی تەخت و ئاسودە لەکاتی کارکردن لەناو فەرمانگە و شوینە گشتییەکان جوانترین دیمەنی وڵاتیکی پێشکەوتووی وەک سویدن بۆ ژن کە خاوەنی ووشیارترین و ژیرترین ژنی دونیان لە گشت بوارەکاندا، بەڵام بەداخەوە لەکۆمەڵگایەکی دواکەوتووی وەک خۆمان ژنان تەنھا خەمیان سوراو سپیاو و زێڕ و کوالیتی مۆبایلی بەرزە، کۆمەڵگایەک خاوەنی بەد بەخترین ژن و نا ووشیاترین و بەشخوراوترین ژنی دوونیاین کە توندوتیژی دژ بە ژنان لەھەرە ترۆپکی خۆیدایە، ھەر لە ناو خێزان تا سزاو بێزارکردن و ھەراسانی سێکسی لەلایەن پیاوانەوە کەچی ژنان تەنھا لەڕێگەی قۆندەرەی بەرز ھەست بە بەرزی مرۆڤ بوونیان دەکەن، سەرباری ئەو ھەموو توندوتیژییە دژ بە ژنان لەھەناوی ئەم کۆمەڵگا ناماقوڵە کەچی ژنان بێباکانە خەریکی ئارایشی ڕووخسار و جل و بەرگی ڕازاوەن، نەوەک لەڕێگەی ئەقڵ و بیر و ژیریان دروستر لە مرۆڤبوون و ماف و ئازادییەکانیان بگەن و پەی پێببەن. ئەوکات مرۆڤ دووچاری ڕەشبینی دەبێت کە دەبینێ کۆمەڵگا ژنانی خراپتر لەپیاوان پەروەردەو ئامادە کردووە تا ڕێگە بە ھاو خەم و ھاو ئازارەکانی خۆی کە ژنە نەدات، بێتە دەنگ و ھاوارو ناڵەی گشت ژنانی ھەتککراو بەشخوراو بگەیەنێت بەگوێی کۆمەڵگاو جیھانیش.\nدابونەریت و کولتوری کۆمەڵگاو پاسەوان و فەرمانبەرانی ئەم سیستەمە پیاوسالارییە بوون بەئامرازێک لەپێناو زیاتر کۆیلەکردنی مرۆڤ، لەڕیگەی بەکارھێنانی توندو تیژی، ئەگەر لەوڵاتانی پێشکەوتوو یاسا ھۆکارێکی بەھێزبێ بۆ ڕاگرتنی ھاوسەنگی ماف و ئەرکی تاک و گروپ لەپێناو پاراستنی نەزمی کۆمەڵگا، ئەوا لەم کۆمەڵگایەی خۆمان کە سەراپای پیاو و عەقڵییەتی پیاوسالاری بەڕێوەی دەبەن تەنھا یاساو ئامرازێک توندوتیژییە بۆ پاراستنی کۆمەڵگا کە ژنان پشکی شێریان بەرکەوتوە، تەنانەت لەکاتی بەخێرھاتن کردنی میوان لەناو زیندانی ماڵەکان، توندوتیژی لە کلاسیکیترین فۆڕمی خۆی لەناخی ئەم کۆمەڵگایە خۆی مانیفێست دەکات، چ لەڕێگەی بەکارھێنانی توندوتیژی پۆشینی جۆری جل و بەرگ، چ لەکاتی تێکەڵی کیژو کوڕ لەساتی میوانی. ھەمیشە ڕێکخراو و دامودەزگا مەدەنی و زانستییەکان چالاکترین توێژن بۆ بەرھەمھێنانی ووشیاری لەلای تاک و تەواوی کۆمەڵگا، بەڵام لەکۆمەڵگای کوردستان گشت ئەم دامو دەزگایەو خودی پڕۆسەی خوێندن کەتەنھا فەرمانبەری پاسیڤی خوێنەوار دروستدەکات، بوون بەبەشێک لە سیستەمیکی توندوتیژ و توخمێکی سەرەکین لەفەراھەمکردنی ناووشیاری، ڕەگەزێکی بەھێزن لە کوشتن و تیرۆرکردنی جوڵەو بزاوتی ووشیارییەکی خاوەن ویژدانی ژیرمەندانە، ئەم چیینە خۆیان وەک بار بەسەر کۆمەڵگاوەن، بوون بە ھۆکاری دواخستن و پەکخستنی ووشیاری لەلای تاکی کوردستانی، کە جوانترین نموونەی کۆمەڵگایەکی ناماقوڵیان شێوە بەخشیوە تەنھا داھێنانێک مرۆڤ بچوک و ئەقڵ کورت و کولەکانی ئەم کۆمەڵگایە بەشانازییەوە لەڕێگەی تەکنۆلۆژیایی سەردەم پیشانی جیھانی دەدەن نوێترین شێوازی توندوتیژی و ژن کوژییە، دڵنیابن ئەم ڕووداوانە و تەنانەت توندوتیژی بەردەوام خۆی دووبارەو ھەزار بارە دەکاتەوە بەجۆری دڕندانەتر و نامرۆڤانەتر، لەبەر ئەوەی چینی خوێندەوار و بەناو زانستخواز و ووشکبیرە خوێنەوارەکان لەھەناوی ئەم دامەزراوانە بوونەتە مشەخۆری دەسەڵات و گروپە سونەتی و دەستە و حیزبە کۆنخوازەکان، وەک دیوار و بەربەستی بەردەم بزاوت و تەوژمیکی نوێخواز قیت بوونەتەوەو ڕیگە دەگرن لە ووشیاری کۆمەڵگا و تاک. تۆ بڵێی مانای ئەقڵ و ئازادی چی بێت لەناو کۆمەڵگایەکی تەواو ناماقوڵ، ئەگەر ئەمە بۆ تەواوی چیینی ھەژارو داماو وابێت، گەلۆ من دەپرسم ژن بوون چ واتایەک دەبەخشێ؟!! بەڕاستی ئەگەر پرسیار ئەوە بێت عەدالەت ، ئازادی چییە؟!! من لەسەدەی بیست و یەک و لەناخی بۆگەن و ڕزیوی کۆمەڵگایەکی لێوانلێو لەناماقوڵییەت دەپرسم ئەرێ ژنبوون چییە؟!!! بۆ دەبێت بەدرێژای سەدەھا ساڵ کەسێک نەبێت ئەم پرسیارە بکات، ئەوانەشی خۆیان ژنن و دەپرسن ئەرێ ژن بوون چییە؟!! بۆچی بەدەردی لەیلا قاسم دەبردرێن و تەواوی کۆمەڵگاو مێژووی ھەزار ساڵەی دەبنە گورگێکی دڕ و دەکەونە گیانی پرسیار کارانی؟!.\nئەم دۆخە دەرخەری ئەو ڕاستییەیە کە گروپ و حیزبە بەناو سەردەمەکانی ئەم مەملەکەتە ھیچ نیین جگە لە کۆمەڵێک لە مەلاو چەتەو بازرگانی خوێنمژ جارێکی تر لەپڕۆسەی ژیانی کۆمەڵایەتی و سیاسی بەجۆرێکی تازەتر و لەڕێگەی بەکارھێنانی میتۆدێکی ترەوە ژنان دەکەن بەبیانووی پێشکەوتنی کۆمەڵگا. دووبارە ژن دەبێتە ئامرازی دەستی پیاو بۆ شەرئییەتدان بە سیستەمی نێرسالارانە، ژن وەھا پیشان دەدەن کە کچی پیاو و ژنی پیاو خوشکی پیاو....تا دوایی، ئەمە خۆی ناشرینترین و قێزەونترین جۆری فێڵبازانەی توندوتیژییە لەبەرگی پێشکەوتن، بۆ نموونە ئیستا پڕۆسەی سیاسی لەباشور دوای ئەو ھەموو ڕووداوە چاوەڕوانکراونە لەناوچەکە گوزەرا، لەسەروبەندی پرسی ھەڵبژاردندایە کە لەکۆمەڵگای ئەورووپی دوای سەدەھا ساڵ لێکەوتەی مەدەنیانەی جوانی بەرھەم ھانی، بەلام لەدۆخی ووڵاتانی دواکەوتووی خۆمان جگە لە بەدبەختی و قوڕێکی خەستتر ھیچی لێ نەکەوتۆتەوە، بووە بەئامرازێک ھێزە ئیسلامییە ووشکبیر و ڕێوییە کۆنەپارێزەکانی زیندوو کردۆتەوە لەبەرگی مەڕدا، حیزبە بەناو ئەلمانییەکانی کردوە بە دڕندەترین و داپڵۆسێنەرترین دەزگای سیاسی کە کرۆکی خێڵی پاراستوە، سەرباری ئەم دیمەنە شێواوە کەچی خەڵک بەئومێدەوە لەم ئامرازە دیموکراسییە دەڕوانێ بۆ گۆڕانکاری، دەبینین ژنان دەبێتە ئامرازی شەرئییەتدان بەدەسەڵاتی پیاو سیستەمەکەی، ڕیگەنادەن مەودای چالاکی و ڕاپەڕاندنی ئەرک و چالاکی ژنان لەم چوارچێوەیە وەک پێویست دەربکەوێت. ناو زڕاندن و سوکایەتیکردن و شکاندنی کەرامەتی ژنان لەسەر ئاستی ژیانی کۆمەڵایەتیمان کارێکی ھێندە چێژ بەخشە بۆ تاکەکانی کۆمەڵگا، بەڵام ئەمە لەکایەی سیاسەت و سەروبەندی ھەڵبژاردن ھەزارجار خراپتری بەسەر کەسایەتی ژن دەشکێتەوە.\nژنان دەبێت پابەندی ھەمان دین و ئایدۆلۆژیاو حیزب و دەستەوتاقم و گروپ بن کە پیاو و نێرەکانی ناو خێزان ھەڵی دەبژیرن، ئەگەر ژنان مافی دەنگدانیان ھەبێت کەچی یەک زەڕە لەو جۆرە توندوتیژییەی کەم نەکردۆتەوە کە ژنان ئازاد نین لەچۆنییەتی بەکارھینانی ئەو مافە بەسەربەستی و بەدڵخوازی خۆی، لەگەڵ ویست و ئارەزووی ژنبوونتدا نییە، ئەمانە بەشێکی ھەرە کەمن لەو گرفتانەی ڕووبەڕووی ژنان دەبێتەوە لەکاتی ھەڵبژاردن. بۆ، چونکە کاتێک ھەڵبژاردن لەھەلومەرجێکی نادیموکرات و نامەدەنیدا دەکرێت ،لەدۆخێکی کۆمەڵایەتی و سیاسی و کولتوری نامەدەنی و نا دیموکراتدا ئەزموون دەکرێ، ئەگەری بەھێز و گەورە ئەوەیە جارێکی تر ببێتە ھۆی زەمینە سازی بۆ پراکتیزەکردنی توندوتیژی و خوڵقاندنی تراژیدیای دڵتەزین لەبەرامبەر تاک بەگشتی و ژن بەتایبەت، کێشەی سەرەکی ئەوەیە پرسی سەربەستی و ئازادی تاک بەھەڵە پێناسەکراوە، ئاخر مرۆڤ گەلێک دیلی زیندانێکی ئەشکەوت ئاسای ھەزار ساڵەبن، لەناو ئەم ئەشکەوتەشدا ژن وەک شەیتان و ناشرینترین بوونەوەر شوناس و مامەڵەی لەگەڵدا بکرێ، گیرۆدەی دەستی بوونیادێکی ئاینی و ئەخلاقی و نەریتی کۆن و سواو بێت، تۆ بڵێی چۆن ڕێگە بە ژنان دەدرێت بەئازادی و سەربەستانە بەژداربێت لەگۆڕینی دەسەڵاتی سیاسی کە پیاوان دەپارێزێ؟!! ئیتر نابێت ژنان خۆیان بەدەستی خۆیان ببنە بەشێکی لەھەڵمەتی پڕوپاگەندە و ھاندانی نەوەکانیان بۆ ڕەوایەتیدان بە جۆرێکی تری کۆیلایەتی، ھەرچەندە سەختە لەم ھەلومەرجە ووشیاریەکی وا دروستبێت بەڵام ھەموو ئەمان وایکرد من ئازایانەتر وەک ژنێک بێمە مەیدانی خەبات و ببمە ئاڵا ھەڵگری دید و ڕێباز و خەباتێکی یاخیگەری جیاوازتر و ژیرانەتر و سەربەستانەتر. لەبەرئەوە بەناشرینترین شیوە و توندترین ھێز خەریکی ئەوەن من لەکار بخەن و ھەوڵی دەمکوتکردنم بدەن، ئەوکەسانەی تەنانەی ژنانیش بەکاردەھێنن بۆ ڕەشبینکردن و بێئومێدکردنی ئەستێرە دەبێ بزانن نەشەپۆلی زەریا بە بێژەنگ بەری پێدەگیرێ وە نە خۆری پرشنگدار بە بێژەنگ تاریک دەکرێ.


ئەمڕۆ 17-11-2020، بەسەرۆكایەتی پڕۆفیسۆری یاریدەدەر د. ڕەزا حەسەن سەرۆكی زانكۆی سلێمانی و ئامادەبوونی یاریدەدەرانی سەرۆكی زانكۆ و سەرجەم ئەندامانی ئەنجومەنی زانكۆ و بە جێبەجێكردنی رێنماییە خۆپارێزییەكان لە پەتای كۆرۆنا، كۆبوونەوەی ئاسایی ئەنجومەنی زانكۆی سلێمانی بەڕێوەچوو.\nتەوەری دووەمی كۆبوونەوەكە تایبەت بوو بە گفتوگۆكردن و تاوتوێكردنی، چۆنێتی دانانی میكانیزمێكی گونجاو بۆ كردنەوەی بەشێك لە بەشە ناوخۆییەكان، كە لە قۆناغی یەكەمدا بە تەنها كۆلێجە پزیشكییەكان بكرێنەوە، كە وانەی پراكتیكییان لە نەخۆشخانەكان و تاقیگەكاندا هەیە بەڕەچاوكردنی رێنماییە تەندروستی و خۆپارێزییەكان بەشێوەیەكی توندو تۆڵ، بۆ ئەو مەبەستەش پێشنیارو راو سەرنجی سەرجەم ئەندامانی ئەنجومەن وەرگیراو گفتوگۆی تەواوی لەبارەوە كرا.\nهەرلە كۆبوونەوەكەدا سەرۆكی زانكۆی سلێمانی رایگەیاند: ئاستی زانستی و كوالێتی خوێندن و ژیان و تەندروستی خوێندكاران هەردووكیان بەلای ئێمە گرنگەو كارەكانیشمان لەسەرەتاوە بۆ ئەوە بووە هەردوو لایەنەكە زیانیان پێنەگات و ئامانجی سەرەكیشمان ئەوەیە كە بەشێوەیەك مامەڵە لەگەڵ بارودۆخەكەدا بكەین، كە زیان بە كوالێتی خوێندن و ئاستی زانستی و هەم زیان بە تەندروستی و گیانی خوێندكارانیش نەگات، ئەویش بە دانانی میكانیزمێك دەبێت كە لەگەڵ باردۆخی ئەمڕۆدا بگونجێت، وتیشی: تائێستا بڕیاری كۆتایمان لەسەر كردنەوەی بەشە ناوخۆییەكان نەداوە تەنانەت بۆ بەشە پزیشكییەكانیش كە زۆرترین وانەی پراكتیكیان هەیە، بۆیە دەبێت گفتوگۆیەكی زۆر لەسەر ئەو بابەتە بكرێت بە تێبینیكردن و رەچاوكردنی بارودۆخەكە، بڕیارێكی حەكیمانە بدرێت لەو بارەیەوە.\nدواتر د. پێشڕەو حەمەجان یاریدەدەری سەرۆكی زانكۆ بۆ كاروباری خوێندكاران، بۆ بەرچاو ڕوونی سەرجەم ئەندامانی ئەنجومەن، ئاماری وردی خوێندكارانی بەشەناوخۆییەكانی ئاشكراكرد، لەهەموو كۆلێجەكان و لەو كۆلێجانەش كە وانەی پراكتیكییان هەیە، ئەمەش زیاتر بۆ بەرچاو روونی سەرجەم ئەندامانی ئەنجومەن، تا بتوانرێت میكانیزێكی وا بدۆزرێتەوە بۆ چۆنێتی هاتنەوەی ئەو خوێندكارانەی كە وانەی پراكتیكیان هەیەو لەسەر رۆشنایی ئەو زانیارییانە بڕیارێكی دروست لەسەر چارەسەكردنی كێشەكانیان بدرێت.\nپاشان راو سەرنج و پێشنیاری سەرجەم ئەندامانی ئەنجومەنی زانكۆ بۆ چارەسەركردنی كێشەكان وەرگیراو گفتوگۆی تەواوی لەسەر كرا.


مانگی دابێ تونێلی پیرمام دەكرێتەوە\nSAT, 12 JAN 2019 10:49 | KDP.info\nشەقڵاوە-KDP.info- قایمقامی شارۆچكەی شەقڵاوە دەڵێ، مانگی دابێ تونێلی پیرمام دەكرێتەوە، كە رێگەیەكی زۆر كورت دەكاتەوە و كاریگەرییشی لەسەر كەمبوونەوەی رووداوەكانی هاتوچۆ دەبێ.\nتونێلی پیرمام، یەكێكە لە پڕۆژە ستراتیژییەكانی هەولێر، كە بەجووتسایدكردنی رێگەی هەولێرە تا حاجی ئۆمەران، تونێلی پیرمامیش بەشێك بووە لەو پڕۆژەیە، لەگەڵ تەواوبوون و كردنەوەی تونێلی پیرمام و بەستنەوەی بە رێگەی كۆڕێ - قەندیل، هەولێر لە شەقڵاوە نزیك دەكاتەوە بە هەمان مەودای هەولێر - پیرمام.\nتۆنێلی پیرمام نزیكەی 3 كیلۆمەتر درێژە و، دوای كردنەوەی تۆنێلەكە شەقڵاوە دەبێت بە گەڕەكێك لە هەولێر و 30 خولەك رێگای هاتوچۆی هاووڵاتیان كەم دەكاتەوە و مەترسییەكانی رووداوی هاتوچۆیش كەم دەبنەوە.\nجوان ڕەفیق، قایمقامی شارۆچكەی شەقڵاوە، بۆ ماڵپەڕی فەرمیی پارتیی دیموكراتی كوردستان، گوتی: "مانگی دووی ئەمساڵ، تونێلی پیرمام تەواو دەبێت و دەكرێتەوە، هەندێك كار لە تۆنێلی پیرمام ماون، 20 رۆژی دیكە ئەو كارانەیش تەواو دەبن و لە مانگی دابێ بە تەواوەتی تۆنێلەكە دەكرێتەوە، زووتریش تەواو دەبوو، بەڵام لەو ماوەیەدا هەموو رۆژێك هەر باران بووە، بۆیە كەمێك كارەكانی دوا كەوتن".\nڕەفیق دەشڵێ: "ئەو تۆنێلە گرینگییەكی زۆری دەبێت و رێگەیەكی زۆر كورت دەكاتەوە، هەروەها لۆفەكان نامێنن، ئەو قەرەباڵغییەی كە هەیە كەم دەبێتەوە و كاریگەریی لەسەر كەمبوونەوەی رووداوەكانی هاتوچۆیش دەبێت".\nجێگەی باسە، دوێنێ شەو پارێزگاری هەولێر نەوزاد هادی، رایگەیاند كە بە شێوەیەكی كاتی ئەو تونێلە دەكرێتەوە، ئەمەیش بۆ ئەوەی كە لۆدی هاتوچۆ لەسەر رێگەی شەقڵاوە كەم ببێتەوە.


هەپەگە: ١٩ سەربازی دەوڵەتی تورک کوژران – کوردی – RojNews.News\nهەپەگە: ١٩ سەربازی دەوڵەتی تورک کوژران\n02/03/2020 - 6:48:43 pm\nسێشەممە, 29 أغس 2017 – 15:52\nهەپەگە ڕایدەگەیەنێت، لە ئەنجامی ژمارەیەک چالاکیی گەریلاکان و شەڕڤانانی تەشەیەژە، ١٩ سەربازی دەوڵەتی تورک کوژراون.\nئەمڕۆ، ناوەندی ڕاگەیاندنی هێزەکانی پاراستنی گەل (هەپەگە)، ڕاگەیەندراوێکی بڵاوکردەوە و زانیاریی لەبارەی چالاکی گەریلاکان لە جولەمێرگ، هاتای و شرناخ، ئاشکراکرد.\nهەپەگە لە ڕاگەیەندراوەکەیدا دەڵێت:”لە هەنگاوی شۆڕشگێڕانەی شەهید بەدران گوندی کرامۆ و شەهید نالین موشدا، شەڕڤانانی تەڤگەری شۆڕشی یەکگرتووی ژنان (تەشەیەژە)، دژی هێزەکانی سوپای تورک لە نزیک شارۆچکەی گەڤەری سەربە شاری جولەمێرگ دژی سوپای تورک چالاکیان ئەنجامدا”.\nهەروەها، هاتووە:”ئەو چالاکییە دوێنێ کاتژمێر ٠٣:٠٠ی نیوەشەو ئەنجامدرا، لە ئەنجامدا زرێپۆشێکی سوپای تورک بە تەواوی تێکشکێندرا و ١٥ سەربازی تورکیش کوژران”.\nلە بەردەوامیی ڕاگەیەندراوەکەدا هاتووە:”گەریلاکانمان دژی هێزەکانی سوپای تورک کە لە هەوڵداندان بۆ دروستکردنی بارەگایەکی سەربازیی لە دەوروبەری شرناخ چالاکیان ئەنجامدا، هێزەکانمان سەرەتا ئەو کەسانەیان هۆشیارکردەوە، کە سەرقاڵی دروستکردنی بارەگان، بەڵام ئەو کەسانە گوێیان نەدایەو و بەردەوامبوون لە کارەکەیان، پاشان گەریلاکان دوێنێ کاتژمێر ٨:٣٠ خولەکی سەرلەبەیانی چالاکییەکیان ئەنجامدا و سێ سەربازی دوژمنیان کوشت”.\nلە بەشێکی دیکەی ڕاگەیەندراوەکەدا هەپەگە ڕایگەیاند:’لە هەنگاوی شۆڕشگێڕانەی شەهید سەردەم و شەهید نودەمدا، دوێنێ کاتژمێر ٠٦:٠٠ی ئێوارە لە شارۆچکەی باژێرگانی سەربە گەڤەری جولەمێرگ چالاکییەکی دیکە ئەنجامدرا و تێیدا سەربازێکی دوژمن کوژرا و یەکێکی دیکەش برینداربوو”.\nلە کۆتاییدا ڕاگەیەندراوە، کە “ڕۆژی ٢٧ی مانگ کاتژمێر ٠٦:٣٠ خولەکی ئێوارە لە شارۆچکەی سکەندەروونی هاتای لە نێوان هێزەکانمان و سەربازەکانی سوپای تورک شەڕێک ڕوویدا، ژمارەی کوژراو و بریندارەکانی سوپای تورک لە ئەنجامی ئەو چالاکییەدا نەزاندرا”.\nحکومەتی هەرێم پشتگیریی بڕیارەکەی ئەنجومەنی پارێزگای کەرکوک دەکات\nکەلار، بە ڕێپێوانێک داوای ئازادیی بۆ ئۆجالان کرا.. بە وێنە


چۆن منداڵەکانمان دڵخۆش بکەین؟\n چۆن منداڵەکانمان دڵخۆش بکەین؟\nلە دۆخی پڕ لە قەیران و ئاڵۆزی وەک ئێستای ئێمەدا کە وەک مەیمونی شیمپەنزی دەبێت خۆمان مۆز بۆ منداڵەکانمان دابین بکەین ئەرکی پەروەردەکردنی منداڵ و بەخێوکردن و گەورەکردنی کارێکی یەکجار قورس و تاقەتپڕوکێنە.\nبۆ من قورسترین کردە ئەوەیە کە دەبێت دوو ڕۆڵ بگێڕم یەکیان وەک مرۆڤێک لە کۆمەڵگەدا کە خەمی گشتی م هەیە و ئێستامان جوان نیە و پڕە لە قەیران و کێشە و قسەکردن لەسەر خۆمان و خەمەکانمان. ڕۆڵی دووەمم ئەوەیە کە دەبێت وەک منداڵ بژیم و وا لە منداڵەکانم بگەیەنم کە ژیان جوانە و هەموو شت باش دەبێت و بەم هەموو خەمەوە ئەگەر وەک یاریش بێت دەبێت پێبکەنم و وەک منداڵ یاری لەگەڵ منداڵەکانم بکەم. زۆر سەختە لەم دۆخەدا هەر یەکەمان دوو ڕۆڵ بگرێڕێت.\nئایا دەتوانین چی بۆ منداڵەکانمان بکەین؟ ئایا دەتوانین گوێیان لێ بگرین و لە خەمەکانیان بگەین؟ (لە فلمی "مالێنا" دا راناتۆ ئامۆرۆسۆی هەرزەکار لەشی "مۆنیکا بەلوچی" ی شۆخ و شەنگ دەبینێت و لە بیری ناچێت باوکی دەیبات بۆ سۆزانیخانەیەک تا ماوەیەک لەگەل ژنێکدا بخەوێت و ئاسایی بێتەوە). پرسیاری جدی ئەوەیە کێ لە ئێمە دەتوانێت ئەوە بۆ کوڕە هەرزەکارەکەی بکات؟ ئایا هیچ باوکێک دەتوانێت گوێ لە کۆی خەم و ئازار و تەنانەت ئارەزووە شەخسیەکانی نەوەکانی گرێت؟\nزۆر گرنگە منداڵ وەک خۆی گەورە بکەین و نەیکەینە بەشێک لە خەم و برین و قوربانیەکانی دۆخێکی نائارام. بۆ نمونە لە ئێستادا کێشە هەیە ئەوە کێشەی منداڵ نیە و لانی کەم منداڵ دەبێت دڵخۆش بێت دەبێت لە خەم و برین و کێشە ئابووری و سیاسییەکان دوربخرێتەوە و دەبێت لێگەڕێین منداڵی وەک منداڵی بەڕێ بکات.\n(رۆبیرتۆ بێنیجنی ئەکتەر لە فلمی ژیان جوانە life is beautiful 1997 دا ڕۆڵی باوکێکی جولەکە دەبینێت کە لە سەربازگەیەکی نازیەکان لەگەل هاوسەر و منداڵەکەی دەسبەسەرن. باوک هەموو هەوڵێک دەدا وا لە کورەکەی بکا کە هەست نەکا دەستبەسەرن و چرکەساتەکانی منداڵەکەی بە پێکەنین و یاری بەسەر دەبات و نایکاتە بەشێک لە خەمی سیاسی ئەو دۆخە. دواجار کوڕەکە لەناو سندوقێکی پۆستەدا خۆی شاردۆتەوە و باوکەکەش دەبەن بۆ کوشتن. باوکەکە لەوکاتەشدا نایەلێ کورەکەی بزانێت و وا پیشان دەدا چاوشارکێی لەگەڵ دەکا).\nئەگەر ئارەزووەکانی منداڵی تێر نەکرێت ئەوا دەبێتە گرێیەکی دەروونی و لە گەورەبوونیدا تۆڵەی خۆی و خەم و خولیاکانی لە کۆمەڵگە دەکاتەوە. هیتلەر وەک منداڵێکی هەشت ساڵ بەبەرچاویەوە دایکی دەمرێت و دکتۆرە جولەکەکان پێدەکەنن و ئامادە نین فریای دایکی هیتلەر بکەون و دواجار هیتلەر کە گەورە دەبێت لە تۆڵەی دایکی، جولەکە ڕەشەکوژ دەکات و نیەڵێت یەک جولەکە لە ئەڵمانیا و ئەوروپا لە سزا ڕزگاری بێت.\nئێمە منداڵی کۆڵانەکان بووین و ئێستاش شەڕە گەڕەکی منداڵیمان کاریگەری لەسەر پەیوەندی سیاسیمان هەیە و پیرەمێرد گوتەنی ئێمە کە فێری شەڕەگەڕەکین کە بوین بە حزب ئیتر چۆن یەکین؟ شەڕەگەڕەک و پەروەردەی کۆڵان دۆخێک دورست دەکات کە گەورە بوین لە زاکیرەماندا دەمێنێتەوە. (من کە منداڵ بووم لە گەڕەکەکەمان لە لادێ تێر یاری و شەڕ و چاوشارکێ و شەڕە بەردمان دەکرد و کە کات درەنگ دەبوو هەریەک دەگەڕایەوە بۆ ماڵەوە و ئیتر هاوارمان دەکرد:\nهەرکەس بۆماڵ باوکی / تەنەکە بە هین دایکی.\nپەروەردەکردنی منداڵ لە دۆخی وەک ئێستای کوردستان کە حکومەت ئاگای لە منداڵ نیە و شوێنی سەرەکی و بنەڕەتی منداڵ خێزانە، بۆیە هوشیاری خێزانی بۆ منداڵ بەهای خۆی هەیە و لانی کەم دەتوانین منداڵەکانمان بە ڕۆحی ئینسانی و خۆشەویستی ئەوی تر پەروەردە بکەین.\nئەمساڵ بەفر نەباری، لەگەڵ منداڵەکان و هاوسەرم دەچمە ئەو شارباژێر ە و بەدوای بەفردا دەگەرێین و یەک تۆپەڵمان نەدۆزیەوە. خاڵێکی پشکنین دیتە ڕێگەمان و پشمەرگەیەک وەستاوە و لەسەرما فوو لەدەستی دەکات، بەجۆرێک هەڵمی هەناسەی دەبینرێت. کە خاڵی پشکنین جێدەهێڵین، هەرچوارمان بێدەنگین وەک ئەوەی هەموومان هەستمان بە شتێک کردبێت و نەتوانین چۆن دەریببڕین.\n- باوکە بینیت؟\n+ چی کورم؟\n- ئەو پێشمەرگەیە دەستی سەرمای بوو.\n+ ئەی چی بکەم کوڕم؟\n- دەسکێشەکەی من بچوکە بۆ دەستکێشەکەی خۆتی پێ نادەی؟\n+ بیرۆکەیەکی جوانە بەسەر چاو.\nدەگەڕێینەوە بۆ خاڵی پشکنینەکە، پێشمەرگەکە تەماشامان دەکا، پارسا دادەبەزێت و لە دوورەوە لێمانەوە دیارن پارسا و پێشمەرگەکە گفتوگۆ دەکەن و پێشمەرگەکە ماچی دەکات و ئەویش دەستێکی سڵاو بۆمن بەرز دەکاتەوە. کە لە ئاوێنەی ئۆتۆمبیلەکەوە تەماشای دواوە دەکەم لە دوورەوە پێشمەرگەکەم لێ دیارە کە بەدەم لەدەستکردنی دەستکێشەکەوە هەر تەماشامان دەکا.


كوردستان وه‌رپرسيگ ئاسايش له پۆسته‌گه‌ى لاورد - شـه‌فـه‌ق نيـوز\nكوردستان وه‌رپرسيگ ئاسايش له پۆسته‌گه‌ى لاورد\nهــــه‌واڵ كــوردى كوردستان وه‌رپرسيگ ئاسايش پۆسته‌گه‌ى لاورد\nشه‌فه‌ق نيوز/ وه‌ڕيه‌وبه‌رايه‌تى ئاسايش گشتى له هه‌رێم كوردستان، ئاشكراى لاوردن وه‌رپرسيگ ئاسايش كرد له پۆسته‌گه‌ى له‌وه‌ر ئه‌وه‌گ پابه‌ند نه‌ويه وه رێ وشوونه‌يل ته‌ندروستى و هووكار بويه له هاوردنه ناو ڤايرۆس كۆرۆنا ئه‌را پاريزگاى دهۆك.\nوه‌يه‌وبه‌رايه‌تيه‌گه له به‌ياننامه‌يگ ك شه‌فه‌ق نيوز ئاگادارى بوێ، وت: وه گووره‌ى په‌يجوريه‌يل ئه‌وه ده‌ركه‌فتگه، عه‌ميد عه‌بدولوه‌هاب محه‌مه‌د عيسا ك ناسرياگه وه(عه‌بدولوه‌هاب بارزانى) وه‌ڕيه‌وبه‌ر ئاسايش ده‌روازه‌ى ئبراهيم خه‌ليل سه‌ردان ئه‌ڵمانيا كردگه‌و له‌وه‌خت گله‌وخواردنى پابه‌ند نه‌ويه وه رينمايه‌يل ته‌ندروستى ئه‌را روێ وه‌ڕوێ بوينه‌وه‌ى ڤايرۆس كۆرۆناو جوور يه‌كه‌مين گاميگ بڕيار لاوردنى درياگه له پۆسته‌گه‌ێ.\nبه‌ياننامه‌گه هه‌ميش وت: وه‌ريه‌وبه‌ر ئاسايش ده‌روازه‌گه وه موڵه‌تيگ فه‌رمى سه‌ردان ئه‌ڵمانيا كردو له 14ى ئى مانگه له‌وه‌خت گله‌وخواردنى له‌ڕێ ته‌ياره‌خانه‌ى ناوده‌وڵه‌تى هه‌ولێر پابه‌ند نه‌ويه وه رينمايه‌يل ته‌ندروستى ك له‌لايه‌ن ليژنه‌ى باڵاى حكومه‌ت هه‌رێم كوردستانه‌و ده‌رچيه ئه‌را روێ وه‌روێ بوينه‌وه‌ى ڤايرۆس كۆرۆناو شوونه‌گه‌ى خوه‌ى له كه‌ره‌نتينه هيشته‌سه‌جێ و هه‌ر وه‌و خاتريشه جوور يه‌كه‌م سزايگ بڕيار لاوردنى درياگه له پۆسته‌گه‌ێ جوور وه‌ڕيه‌وبه‌ر ئاسايش ده‌روازه‌ى ئبراهيم خليل.\nجى باسه، به‌ياننامه‌گه هه‌ميش وت: ئاسايش دڵنيايى ئه‌ياده هاووڵاتيه‌يل ك هويچ كه‌سيگ له ياسا باڵاتر نيه‌و سه‌رپيچيكار سزاى ياسايى وه‌رئه‌گرێد.\nپه‌رله‌مان كوردستان له‌باره‌ى گرانى نرخ ئه‌نته‌رنێت ميواندارێ وه‌رپرسه‌يليگ ئه‌كا\nوه‌زاره‌ت ئه‌وقاف هه‌رێم كوردستان فه‌تواى "شه‌هيده‌يل" كۆرۆنا ره‌ته‌و ئه‌كا\nهاوپه‌يمان ناوده‌وڵه‌تى: وه داواى حكومه‌ت له عراق مينيم و پێشمه‌رگه‌يش رۆڵ گه‌ورا داشت له دژ داعش


ئەڵمانیا بۆ تورکیا: شەڕفرۆشتنەکانت لە دەریای ناوەڕاست ڕابگرە – کوردی – RojNews.News\nئەڵمانیا بۆ تورکیا: شەڕفرۆشتنەکانت لە دەریای ناوەڕاست ڕابگرە\n13/10/2020 - 3:06:07 pm\nدوای دووبارە ناردنەوەی کەشتی گەڕانی غازی ئەنقەرە بۆ ڕۆژهەڵاتی دەریای ناوەڕاست، وەزیری دەرەوەی ئەڵمانیا داوای لە تورکیا کرد، واز لە ورژاندنی ناکۆکییەکان بهێنێت لەسەر غاز، دووپاتیشیکردەوە، کە وڵاتەکەی هاوسۆزە لەگەڵ قوبرس و یۆنان وەک هاوبەشی یەکێتی ئەوروپا.\nهایکۆ ماس وەزیری دەرەوەی ئەڵمانیا ئەمڕۆ داوای لە تورکیا کرد، کۆتایی بە شەڕفرۆشتنەکانی بهێنێت و دووپاتیکردەوە، ئەگەر گەڕانی نوێی غازی تورکیا لە ناوچە جێناکۆکەکانی دەریای ناوەڕاست ئەنجام بدات، ئەوە دەبێتە شکستێکی گەورە لەبەردەم هەوڵەکانی کەمکردەوەی ئاڵۆزییەکان.\nئەو لێدوانە پێش چوونی ماس بۆ قوبرس و یۆنان بڵاوکرایەوە کە بۆ ڕاوێژ لەسەر کێشەی غازی سروشتی نێوان هەرسێ وڵاتی ئەوروپا ئەنجامیدا، بەگوێرەی لێدوانی وەزارەتی دەرەوە ، ماس ڕۆژێک پێش دەستپێکردنی گەشتەکەی باسی لەوە کردووە، بە نیازە لە لای ئەڵمانیا هاوسۆزیەکی تەواو بۆ یۆنان و قوبرس بەدەست بهێنێت.\nوەزیری دەرەوەی ئەڵمانیا داوای لە هەموو لایەنەکان کرد لە داهاتوودا کار لەسەر پتەوکردنی پەیوەندی هاوسێیەتی بکەن، چونکە تورکیا وەک دراوسێیەکی یۆنان و قوبرس دەمێنێتەوە، داواشی لە تورکیا کرد ئەو پەنجەرە دیالۆگە دووبارە دانەخاتەوە کە تازە لەگەڵ یۆنان کراوەتەوە.\nدوێنێ تورکیا ڕایگەیاند، کەشتی لێکۆڵینەوە و گەڕانی “ئورچ ڕیس” ناردووەتە ئاوە کێشە لەسەرەکانی دەریای ناوەڕاست و تا ٢٠ی ئەم مانگە بەردەوام دەبێت لە گەڕان.\nنرخی تمەن لە بەرامبەر دۆلار زیاتر دابەزی\nسوپای عێراق کردنەوەی ناوەندی هەماهەنگی ئەمنی لەنێوان هەولێر و بەغدا ڕاگەیاند


کتێبستان نووسەرەکان د. عەدنان ئیبراهیم\nناوی نووسەر: د. عەدنان ئیبراهیم


وێنەکانی سەرۆکی کازاخستان دەبنە جێگای گاڵتە، بە فۆتۆشۆپ زۆر گەنج دەکرێتەوە – تۆڕی میدیایی خەڵک\n2019/06/15 - 11:55 PM\nوێنەکانی سەرۆکی نوێی وڵاتی کازاخستان دەبنە جێگای گاڵتەی ڕاگەیاندنەکان، ئەمەش پاش ئەوەی بە فۆتۆشۆپ زۆر گەنج دەکرێتەوە.\nپاش ئەوەی (قاسم جومارت توكاييف) لە پاش دەستلەکارکێشانەوەی (نور سولتان نزارباييف) سەرۆکایەتی وڵاتی کازاخستانی گرتە دەست، وێنەکانی بە دەستکاریەکەی زۆرەوە لە ڕاگەیاندنەکان بڵاودەکرێتەوە.\nسەرۆکی کازاخستان تەمەنی ٦٥ ساڵە و ستافەکەی لە کاتی دەرکەوتنیدا هەوڵدەدەن وەک سەرکردەیەکی گەنج نیشانی بدەن، ئەوەش بۆتە مایەی گاڵتەجاری بە وێنەکانی لە ڕاگەیاندنە ئەوروپیەکاندا.\nوێنەیەکی دەستکاریکراوی سەرۆکی کازاخستان\nوێنەی ڕاستی سەرۆکی کازاخستان لەکاتی وەرگرتنی کارنامەی کونسوڵی ئەمریکا لەو وڵاتە\nوێنە دەستکاریکراوەکە لە ڕاگەیاندنەکانی کازاخستان\nلێرە جیاوازیەکەی ببینە\nچەند وێنەیەکی دیکەی بە دەستکاریکراویی\nخەڵك- بەشی هەواڵ دوابەدوای ناڕەزایی بەشێكی هاووڵاتیان و كاسبكاران لە ڕێكارەكانی قەدەغەی هاتووچۆ، وەزیری ناوخۆی هەرێم ڕایدەگەیەنێت، كە دەسەڵات دراوە...


13 حوزەیران 2021 – www.facebook.com/anarkistan.net ***** sekoy-anarkistani-kurdiy-zman@riseup.net ***** https://i-f-a.org\nرۆژ: حوزه‌یران 13, 2021\nazadebram\tگشتی\t 13 حوزەیران 2021 1 Minute\nپەیامی هاوخەمیی گروپی گفتووگۆی ئازادیخوازان\nبە بۆنەی گیان لەدەستدانی چوار چالاکوانی ژینگەپارێز و ژیاندۆست.\nبەداخێکی زۆرەوە ڕۆژی هەینی 04/06/2021\nلە ڕوداوێکی هاتوچۆدا لە نێزیك شاری سەقز ھەریەکە لە؛\nداود باخشین و\nکاوە خوسرەوی گیانیان لەدەستدا و یانزە هاوڕێی دیکەشیان لەم کارەساتە دڵتەزێنەدا بریندار بوون.\nلەم بۆنە خەمناکەدا پەژارە و هاوخەمیی خۆمان بە گروپی شاخەوانیی ئەنجومەنی چیای سەوزی مەریوان و گروپی شاخەوانیی پاژینی بانە و سەرجەم شاخەوانان و ژینگەپارێزان و ژینگەدۆستان و خانەوادە و دۆستانی ئەم ئازیزانە ڕادەگەیەنین و هیوای چاکبوونەوەی هەرچی زووتر بۆ بریندارەکان دەخوازین.\nهاوڕێیان، لەکاتێکدا ڕەوت و میکانیزمی سەرمایە و قازانج، ژیان و ژینگەی لەسەر ئەم هەسارەیە ڕووبەڕووی ترسناکترین دۆخ کردووەتەوە و باری ئابوریی چینی پڕۆلیتاریای نابوود کردووە و ژیانی کۆمەڵایەتیی پەرت کردووە و داڕزاندوە ھەروەھا جەنگ و ئاوارەیی و بێکاری و برسێتی و بێسەرپەنایی کردووەتە مۆتەکەیەکی کوشندە بەسەر سەری ملیارەها مرۆڤەوە و ژینگەو ژیانی تەوای زیندەوەرانی خستوەتە بەردەم مەترسیی لەناوچوون.\nلەم سەردەمی ژەهراویبوونی ژینگە و سەرچاوەکانی خۆراك و خواردنەوە، ساڵانێكە ئێمە بینەر و گەواھیدەری هەوڵ و تێکۆشانی ژینگەپارێزی و ژیاندۆستی و بەرز ڕاگرتنی ژیانی هەرەوەزی و کۆمەڵایەتیی ئێوەین کە بۆ ئێمەی گروپی ئازادیخوازان مایەی دڵخۆشییەکی گەورەیە و ئومێد و وزەیەکی گەورەتان بەخشیوە بە خۆمان و هەوڵ و تێکۆشانەکانمان لەپێناو دابینکردنی ژینگە و ژیانێکی دوور لە چەوسانەوە!\nئێمە کە هەریەكەمان لە گۆشەیەکی جیاوازی ئەم جیھانەدا ژیان دەگوزەرێنین، چاوی پڕ هیوامان لەسەر پریاسکەی پڕ تۆوی سروشتیی ئێوە و ھەوڵی ئێوەیە لە چاندن و سەوز ڕاگرتنی ژینگەی دەوروبەرتان.\nدەزانین ئێوە لە مەرکانەکانی ئاوی خواردنەوەی خۆتان، گوڵەهێرۆ و جاترەکێوی و ڕێحانەکێویلەکان تێرئاو دەکەن و ناهێڵن نەوەکانی داهاتوو لەم خۆراكە پاك و تەندروستانە بێبەش ببن.\nگەشتی بەکۆمەڵ و شەوبەکێوی کۆمەڵایەتییانەی پڕ لەگۆرانی و قاقای پێکەنین و دەنگدانەوەی کێو بە کێو و دۆڵەکان ڕێزلێدەگرین و بە بەشێکی گرنگ لە هەنگاوەکانی پێچەوانەکردنەوەی ئەم هەلومەرج و ژیانە کارەساتبارەی ئەم سەردەمەی دەزانین کە سیستمی نەگریسی سەرمایەداری دووچاری ژینگەو ژیانی ئەمڕۆمانی کردووە!\nئاگادارین کە ئێوە لەم خەبات و تێکۆشانەتاندا دووچاری کێشە و گرفتی گەورە و بەهانەپێگرتن تا ڕادەی دادگایی و زیندانیکردن و سزای مەرگیش بوونەتەوە و هاوڕێیانێکیشتان لە کاتی ئاگر کوژاندنەوەدا بۆ پاراستنی سەوزایی و لێڕەوارەکان و ئاژەڵ و باڵندە کێوییەکان سووتاون و بەو ھۆیەشەوە ئازاری سەختیان کێشا و دووچاری شێوان و لەدەستدانی ئەندامانی جەستەیان بوون و ھاوڕێیانێکیش بەھۆی سووتاوییەوە گیانیان بەخت كرد.\nئێمە دڵگرانین و خۆمان بە هاوبەشی خەم و پەژارەتان دەزانین بۆ گیان لەدەستدان و برینداربوونی ئەم ئازیزانەتان.\nلەدیدی ئێمەوە، ئێوە هیوا و ئومێد و ڕوناکیی ڕێگەی ئایندە و ژیانێکی باشترن.\nبەرز و بەڕێز بێت یاد و یاداوەریی هاوڕێیانی گیانبەختکردوو لە پێناو ژیان و ژینگە پارێزیدا!\nئێوارە گفتووگۆی گروپی ئازادیخوازان، 07/06/2021\nazadebram\tكوردی - Kurdi، هه‌واڵ و ڕاپۆرت، هه‌ڵویست\t 13 حوزەیران 2021 1 Minute


“چالاکوانە بێسەروشوێنکراوەکانى دهۆک بەهۆى ئەشکەنجە و لێدانەوە دۆخیان خراپە” – SNN\nHome›کوردستان›“چالاکوانە بێسەروشوێنکراوەکانى دهۆک بەهۆى ئەشکەنجە و لێدانەوە دۆخیان خراپە”\nچالاکوانێکى کۆمەڵى مەدەنى رایدەگەیەنێت: لە سنوورى پارێزگاى دهۆک دەستەڵات بە بیانووى جیاواز رێگا نادات هاووڵاتییان بۆ داواکردنى مافەکانیان خۆپیشاندان بکەن و ئەو کەسانەشى باسى ئەو کۆت و بەندییە دەکەن دەستگیر دەکرێن و دەخرێنە زیندانەوە”.\nعەبدولڕەحمان بامەڕنى، چالاکوانی کۆمەڵى مەدەنى لە دهۆک بە SNNى راگەیاند: “هاووڵاتییان و چین و توێژە جیاوازەکان لە ماوەکانى رابردوودا هەوڵیانداوە بۆ داواکردنى ماف و ناڕەزایەتى دەربڕین لە دۆخى ژیانیان خۆپیشاندان و گردبوونەوە ساز بکەن، بەڵام دەستەڵات لەم ناوچەیەدا رێگاى نەداوە ئەو چالاکییانە ئەنجام بدرێت و ئەو کەسانەشى سەر مەشقى هاتنە ئاراوەى ناڕەزایەتیيەکان بوون خرانە کونجى زیندانەوە و بەپێى ئەو بەڵگە و دیکيۆمێنتانەشى بڵاوبۆتەوە دۆخیان ناجێگیرە و رووبەڕووى ئەشکەنجە و لێدان بوونەتەوە”.\nوتیشى: “دۆخى هاووڵاتییان و کاسبکاران لەم سنوورە زۆر خراپە و رۆژ لەدواى رۆژ رێژەى هەژارى لە هەڵکشاندایە و زۆرێک لە ماڵەکان لەبرى سێ ژەم نان خواردن ژەمێک دەخۆن و تواناى کڕینى قوتویەک شیریان نیيە بۆ منداڵەکانیان، ئەوەى واى کردووە خەڵک توڕە و نیگەران بێت، بەڵام لەبەر ئەو رێگریانەى دەکرێت ناتوانن خۆپیشاندان بکەن و گلەى لە خراپى ژیانیان بکەن”.\nئەو چالاکوانە روونیشى کردەوە: “رێگرى لە ئازادى رادەربڕین وایکردوە لە سنوورى پارێزگاى دهۆک دیموکراسى پاشەکشێ بکات، دەستەڵات لەو سنوورەدا بەهیچ جۆرێک رێگا نادات خەڵک بە ئازادى داواى مافى خۆى بکات”.\nلە چه‌ند رۆژى رابردوودا به تۆمه‌تى هاندان و به‌شداریکردن له خۆپیشاندان سنوورى دهۆک 13 چالاکوان و رۆژنامه‌نووس ده‌ستگیر کراون، که ناوه‌کانیان بریتین له: دیفاع هه‌رکی رۆژنامه‌نووس له ئاکرێ، قه‌یدار حسێن چالاکوان له ئاکرێ، به‌ده‌ل به‌رواری چالاکوان له دهۆک، ئومێد به‌رۆشکی چالاکوان له دهۆک، ئه‌حمه‌د زاخۆیی رۆژنامه‌نووس له زاخۆ، فاروق عومه‌ر رۆژنامه‌نووس له زاخۆ، مێهڤان مه‌جید چالاکوان له زاخۆ، جانگیر سندی چالاکوان له زاخۆ، ئازاد مه‌حمود چالاکوان له سێمیڵ، ئه‌مجه‌د یوسف چالاکوان له شیلادزێ، موسا غازی (چالاکوان له شیلادزێ، عبدوڵا عوسمان هاووڵاتى له زاخۆ، جه‌مال مشه‌ختی هاووڵاتى له زاخۆ ، هاوکات 18 شۆفێر ده‌ستگیرکراون به تۆمه‌تى به‌شداریکرد له خۆپیشاندانه‌که‌ى زاخۆ.\nهاوکات پێشتر SNN لەسەر زارى خەتاب عومەر چالاکوان و براى فاروق عومەر کە یەکێکە لە چالاکوانە ئازادکراوەکانى زاخۆ بڵاویکردەوە: “بەبێ هیچ تۆمەتێک ماوەی چوار رۆژ براکەى لەلایەن ئاسایشی زاخۆوە دەستبەسەرکراوە، ئەو چوار رۆژە لە ژوورێکی تاکە کەسییدا دەستبەسەرکراوە، بێ ئەوەی خواردن و ئاوی پێبدرێت، هەربۆیە لەگەڵ ئازادکردنی هەردوو گورچیلەی وشکبووە و لە بێئاویدا مەترسی لەدەستدانی گورچیلەکانى هەیە و دۆخى تەندروستى ناجێگیرە”.


ڕیلکە؛ شیعر و کابوسی منداڵی – سه‌رده‌م\nڕیلکە؛ شیعر و کابوسی منداڵی\nلەبەر ئەوەی ژیانی من، هەر هەموی مۆتەکە و کابوسە (تەنانەت پێش هاتنی کۆرۆناش)، بۆیە من شەیدای ئەو نووسەرانەم، ژیانێکی کابوسئاسا ژیاون، بەتایبەت لە قۆناغی منداڵییاندا. لە نمونەی کافکا، بۆدلێر، دیستۆفسکی، ریلکە و …هتد. بەڵام هەنوکە با کابوس بخەینە ئەولاوە و قسە لەسەر شتی دیکە بکەین. بۆ نموونە من زۆر حەزم دەکرد، بیروڕای ریلکە، سەبارەت بە ئیش/ العمل، بزانم. چونکە ئەو لە ژیانیدا، ڕۆژێک لە ڕۆژان ئیشی نەکردووە. مەگەر سووڕانەوەکانی بە شەقەمەکانی میونخ دا، یان پیاسەکردنی لەگەڵ کچێکی شۆخ و شەنگ، لە باوەشی سروشتدا، بە ئیش بزانین، ئیشێکی قورس و تاقەتپڕوکێنەر.\nبەڵام ئاخۆ دەبێت ئەم ریلکەیە کێ بێت؟ ئایا دەزانن بیست هەزار نامەی بۆ یەک ئافرەت نووسیوە کە هاوسەریشی نەبووە، با بە گریمانە وایدانێین هاوسەریشی بووە. لەو ڕۆژگارەدا ئینتەرنێت و ئیمێڵ نەبووە کە بەخێرایی بروسکە، دەڕۆن و دەگەنە دەست خاوەنەکانیان. خەڵکی لەو ڕۆژگارەدا، نامەکانی بە دەست دەنووسی، لەمەشدا چێژێکی زۆر خۆشی وەردەگرت، بەتایبەت ئەگەر نامەکە بۆ ئافرەتێک نووسرابێت.\nرێنییە ماریا ڕیلکە، ساڵی 1875 لە شاری پراگ، لە خێزانێکی پڕ کێشە و هاتوهاوار، خێزانێکی لەبەریەک هەڵوەشاوەی پڕ کێشە و گرفت، هاتووەتە دونیاوە. زۆرجار تەقینەوەی کێشە و ناکۆکییە تووندەکان و قاوقیژەکانی نێوان دایکی و باوکی، وایدەکرد ڕیلکە، ئەم منداڵە بچوک و نازدارە، بترسێت و زەندەقی بچێت. ئەمە لەسەر دەروونە تەڕو پاراوەکەی، شوێنەوارێکی بەجێهێشت کە سڕینەوەی نەبوو. دەکرێت بڵێین کابوسە ترسناکەکەی منداڵی، تا کاتی مردنیشی، لێی جیانەبوووەوە. بەردەوام ڕاویناوە و بەدوایەوە بووە و خەوی لێتێکداوە. کەس لە منداڵییەکەی ڕزگاری نابێت، وەک ئەوەی زانستی دەرونشیکاری دەڵێت.\nڕیلکە بە درێژایی ژیانی، دژ بەم کابوس و مۆتەکە ترسناکە تێدەکۆشا. هەرچۆنێک بێت، ڕیلکە هەر لە سەرەتاوە، لەگەڵ ژیان نەگونجا بوو. تا مردنیشی هەر بەو شێوەیە مایەوە و نەیتوانی خۆی لەگەڵ ژیان بگونجێنێت. دواتر ئەوە ڕەنگدانەوەی لەسەر شیعر و پەخشانەکانی دەبێت. ئاشکرایە دەروونی ڕیلکە، پڕ بوو لە دڵەڕاوکەیەکی گەورە و ترسێکی ناوەکی کە تێگەشتن لێی ئاسان نەبوو. ڕەنگە ئەوە، ئەو سوتەمەنییە بووبێت، کە بەردەوام ببوە زادێک بۆ شیعرەکانی. خۆ ئەگەر ڕیلکە خۆی لەو دڵەڕاوکە وجودییەی ڕزگار بکردایە، ئایا لە نووسینی شیعر بەردەوام دەبوو؟\nڕیلکە بەهۆی کێشەکانی یان بەهۆی گرێ دەروونییەکانییەوە، ژیانێکی گۆشەگیر و تەژی لە تەنهایی و تێڕامان و ڕوانینی ناوەکی ژیاوە. تا دوا سنور حەز لە تەنهایی بوو، وەک پەرستن تەنهایی دەپەرست. لەم لایەنەوە، لە فەیلەسوفی دانیمارکی کیر کیجارد، یان لە فەیلەسوفی ئەڵمانی نیتچە، یاخود لە شاعیری گەورە هۆڵدەرلین دەچوو. ئەوانە هەر هەمویان، بە شێوەیەک لە شێوەکان، شێت بوون. هەمویان لەگەڵ سەردەمەکەی خۆیاندا ناتەبا بوون، بەتایبەتی لەگەڵ خودی خۆشیاندا ناتەبابوون. هەمویان مازۆشی بوون، ڕۆژانە ملیۆن جار لە خودی خۆیان دەدا.\nباشە، ئاخۆ دەبێت گرنگترین چاوپێکەوتن لە ژیانی ڕیلکەدا چی بێت؟ ئەوە بەدیاریکراوی لە ساڵی 1897 لە بەرلین ڕوویدا. ئەم شاعیرەمان، ئا لەو کات و ساتەدا، بۆ یەکەمینجار چاوی بەو خانمە ئەدیبە شۆخ و شەنگە دەکەوێت، کە پێشتر عەقڵی کۆمەڵێ خەڵکی بردبوو: لۆ ئەندریا سالومی. ئاشکرایە، ئەم خانمە، بە دە ساڵ پێش ئەو بەروارە، چاوی بە نیتچە کەوتبوو. نیتچە خۆشیویست، نیتچە لەبەر ئەوەی لۆ سالومی ڕەفزی کردبوو، خەریک بوو لە پێناویدا خۆی بکوژێت. بەڵام کەسێکی دیکە هەیە بە ڕاستی و دروستی، لە پێناو ئەو خانمە، خۆی کوشتووە، ئەویش هاوڕێکەی نیتچە، پۆل ڕی فەیلەسوف بوو. لەسەر بەرزاییەکانی شاخەکانی سویسراوە، خۆی هەڵدابووە خوارەوە. ڕەنگە خەڵکانێکی دیکەش هەبێت، لە پێناو لۆ سالومی خۆیان کوشتبێت، وەلێ مێژوو ناوەکانیانی تۆمار نەکردووە.\nڕیلکە تا دوا ساتەکانی ژیانی، بیری ئەو خانمە دەکات و نامەی بۆ دەنووسێت. ئەمە دوای ئەوەی پەیوەندییە سۆزدارییەکەیان، ساڵانێک لەوەوبەر بە تەواوەتی کۆتایی پێهاتبوو. ئەو خانمە لە ڕووی دەرونی وویژدانی و ژیانییەوە، کاریگەرییەکی هێجگار گەورەی لەسەر ڕیلکە هەبوو. ڕیلکە تاڕادەیەکی زۆر، بۆ هەمو شتێک پرس و ڕای پێکردووە. پێکەوە لە چەندین گەشتی دڵداری و مرۆییدا، سەردانی ئیتالیا و روسیایان کردووە. لە ڕوسیا هەردووکیان سەردانی تۆڵستۆی دەکەن کە بە شێوەیەکی خراپ و سارد و سڕ، پێشوازیان لێدەکات. چەندین هۆکار لە پشت ئەو پێشوازییە خراپەوەیە، لەوانە تۆڵستۆی ناکۆکییەکی زۆر تووندی لەگەڵ هاوسەرەکەیدا هەبوو، ڕەنگە هەمان ئەو ناکۆکییەی، لەگەڵ خودی خۆشیدا هەبووبێت. ئاخر ئەویش شێتێکی گەورە بوو.\nدەوترێت ڕیلکە نزیکەی بیست هەزار نامەی بۆ ئەندریا لۆ سالۆمی نووسیوە! شتێکی ترسناکە، شتێکە عەقڵ باوەڕی پێنکات… ئەو تاقە کەسێک بووە، بێ پێچ و پەنا و بەو پەڕی ڕاشکاوییەوە، نامەکانی بۆ نووسیوە. سالۆمی بۆ ڕیلکە، ببوە پەناگایەکی گەورە، پەناگایەک لە ئازارە ئاڵۆزەکانی یاخود لە دڵەڕاوکە بکوژەکەی کەم دەکردەوە. لە دیوانەکەیدا کە ئەم ناونیشانە لەخۆدەگرێت: کتێبی هەژاریی و مەرگ، ئەم چەند دێڕە دەنووسێت:\nهەر کەسێک، مردنی تایبەت بە خۆی پێببەخشە\nمردنێک بە ڕاستی دەرئەنجامی ژیانی بێت\nژیانێک خۆشەویستی و مانا و ئازاری لەخۆگرتبێت\nئێمە هیچ نین\nجگە لە تۆکڵێک، لە پارچە کاغەزێک نەبێت\nهەرچی بەرەکەیە/الثمرة کە لە ناوەندی هەمو شتێکدایە\nئەوە مردنە گەورەکەیە کە هەر یەکێک لە ئێمە\nلەناوەوەی خۆیدا هەڵیگرتووە.\nئێمە ئەگەر شایەنی ژیان نین، ئایا مافی ئەوەمان نییە، مردنێک بمرین لە خۆمان بچێت؟ ئایا بۆ ئەوە لە دایکنابین تاکو دواجار بمرین؟ مەگەر مردن بەرەکە/ الثمرة نییە، مەگەر مردن حەقیقەتە جەوهەرییەکە نییە، حەقیقەتە تاق و تەنهاکە؟ ئیدی بۆچی ڕقمان لێیبێت، مادام هەر دەبێت بەرەو ڕووی بڕۆین، تاکو ڕۆژێک لە ڕۆژان لە ئامێزی دەگرین؟ بۆچی ئاهەنگی بۆ ناگێڕین و بە هاوڕێیەکی کۆنی خۆمانی نازانین کە لەکۆتایدا پێی شادبووینەتەوە؟ وەلێ ئەگەر بە شێوازێک مردین لە خۆمان نەچێت، شیاوی ئێمە نەبێت. ئەمە ئەو تاقە شتەیە کە مافی ئەوەمان پێدەدا گلەیی لێبکەین.\nڕیلکە ساڵی 1902، ڕۆشت بۆ پاریس، تاکو هونەرمەندی بەناوبانگ ڕۆدان ببینێت و تێزی زانکۆکەی لەسەر ئەو بنووسێت. بەڵام لە ساتەوەختی یەکەمدا، پاریسی خۆشنەویستووە، هەستی بە بێزار و ناڕەحەتی کردووە. بۆیە دەڕوات بۆ ئیتالیا. لەوێ ئیلهامی شیعری بۆدێت و لەمیانەی تەنها یەک هەفتەدا، بەشی سێیەم لە کتێبی کاتژمێرەکان دەنووسێت کە بریتییە لە: کتێبی هەژاریی و مەرگ. ئاشکرایە ڕیلکە بە درێژایی ژیانی، لە هەژاریی و نەبوونییەکی کوشندەدا ژیاوە. خۆزگە لانی کەم، خەڵاتی نۆبڵ-یان پێدەبەخشی؟ ئایا دەزنن ساڵی 1901، بۆ یەکەمجار، خەڵاتی نۆبڵ درا بە کێ؟ درا بە شاعیرێکی فەرەنسی بەناوی: سولی برۆدۆم. ئێوە دەیناسن و دەزانن کێیە؟ تەحەداتان دەکەم کە پێشتر هەرگیز ناوتان نەبیستووە. ئەو شاعیرە فەرەنسییە سەرکەوت بەسەر تۆڵستۆی دا! ئا لەو کات و ساتەدا، ئەدیبەکانی سوید، هەستیان بە شەرمەزارییەکی گەورە کرد. نامەیەکیان بۆ نووسەرە مەزنەکەی ڕوسیا تۆڵستۆی نووسی. تێیدا داوای لێبوردنیان لەو هەڵە ئابڕوبەرانەیە کرد کە لێخۆشبوونی بۆ نییە و پیر و پەکەوتەکانی نۆبڵ، ئەنجامیان دابوو، ئەوانەی هیچ شتێک لە ئەدەب تێناگەن. تۆڵستۆی بە نامەیەکی بلیمەتانە وەڵامیان دەداتەوە و دەستپێکی نامەکە بەم شێوەیەیە: هاوڕێیانی ئازیز، زۆر دڵخۆشم بەوەی خەڵاتی نۆبڵ بە من نەدرا. من چی لە نۆبڵ بکەم؟ چ پەیوەندییەکم بە نۆبڵەوە هەیە!\nدواتر ڕیلکە، لە هەمو شوێنێک، ژیانی دەربەدەریی و وێڵگەردیی بەسەر دەبات. باشە ژیانێک هەیە لەوە جوانتر؟ ئایا جگە لەو ژیانە، ژیانێکی دیکە هەیە، لایەقی شاعیر بێت؟ شاعیر بۆ ئەوە لەدیکبووە تاکو لەم جیهانەدا دەربەدەر بێت. شاعیر کەسێکە، سەری خۆی هەڵدەگرێت، بێ ئەوەی بزانێت بە دیاریکراوی بۆ کوێ دەڕوات و بێ دیاریکردنی هیچ ئامانجێک، هەنگاو دەنێت. ناشزنێت بۆچی هەنگاو دەنێت و بۆ کوێ دەڕوات و ناشیەوێت هەرگیز بگاتە مەنزڵ؟. وەلێ ڕیلکە هەمیشە دەگەڕایەوە بۆ پاریس، لەوێ کتێبە پەخشانە بەناوبانگەکەی نووسی: دەفتەرەکانی مالت لۆریدز بریچ، واتە بیرەوەرییەکانی گەنجێک زۆر لەو دەچوو. دوای ئیشکردن بۆ نزیکەی دە ساڵ لەو کتێبەدا، ساڵی 1910 تەواوی کرد.\nپاش تەواو بوونی لەم کتێبە کە ڕیلکەی بە تەواوەتی گوشی و بڕستی لەبەر بڕی بوو. ڕیلکە تووشی حاڵەتێکی ترسناکی تێکچونی دەروونی دەبێت. ئا لەو کاتەدا، بیر لەوە دەکاتەوە خۆی پیشانی پزیشکێکی دەروونی بدات، تاکو هۆکاری ئەو دڵەڕاوکە ناوەکییە و ئەو کابوسانە بزانێت کە بەردەوام بەدواوەیەتی. بەڵام لە دوا ساتدا، لەژێر کاریگەری خاتو لۆ ئەندریا سالومی پەشیمان دەبێتەوە. ئەم خانمە شتێکی ئاوای پێدەڵێت: نەکەی، نەکەی کارێکی وا بکەیت. چونکە ئەگەر گرێ دەروونییەکانت نەمان و چارەسەر کران، ئەوا بلیمەتییە شیعرییەکەت لەدەست دەدەیت. ئەوە تاقە گەنجینەی تۆیە.\nلە کۆتایدا ڕیلکە لە ساڵی 1925، سەروەختێک خەریکی لێکردنەوەی چەپکێک گوڵە، تاکو وەک دیاری پێشکەشی خانمێکی بورجوازی یان ئەرستۆکراتی بکات، دڕکی گوڵێکی سور دەستی بریندار دەکات. شاعیرێک گوڵ برینداری دەکات: شتێکی جوانە. گوڵێک پێشکەش بە خانمێک دەکرێت. یان بڵێ گوڵێک پێشکەشی گوڵێک دەکرێت، شتێکی جوانترە. ئا لەو کات و ساتەدا، پزیشکەکان بۆیان دەردەکەوێت، ڕیلکە تووشی نەخۆشی شێرپەنجەی خوێن بووە. ئەم نەخۆشییە لە کۆتایی ساڵی 1926 دەبێتە هۆی مردنی ڕیلکە کە تەمەنی تەنها پەنجا ساڵێک بوو. ئاشکرایە ڕیلکە تا بڵێی شەیدای گوڵی سور بوو، لە شیعرەکانیدا زۆر باسی لێوە دەکات. ئا بەم جۆرە ئەو گوڵە کوشتی کە لە هەموو شتێکی ئەم بوونە، زیاتر خۆشیدەویست. ئاخۆ دەبێت بۆچی شەیدای گوڵی سورین؟\nئەم شاعیرە لە شیعرێکیدا بە ناونیشانی: “ڕۆژێک لە ڕۆژەکانی پایز” دەنووسێت:\nئەجەل نزیکە، هاوین زۆر خۆش بوو\nسێبەرەکەت، بخەرە سەر کاتژمێرەکان\nبیخەرە سەر گردەکان و ڕەشەباکان\nفرمان بدە بە دواهەمین بەرەکان، زوو پێبگەن\nمۆڵەتی دوو ڕۆژی دیکەیان بدەرێ\nتاکو باشتر پێبگەن\nپەلە بکە لە تەواوبوونیان\nشەربەتەکەیان بگوشە ناو بەرمیلە قورسەکانی شەرابەوە\nئەوەی ماڵی نەبێت، لەمڕۆوە چیتر ناتوانێت دروستی بکات\nئەوەی تەنهایە، بە درێژایی ژیانی بە تەنهایی دەمێنێتەوە\nنامەکانی دەخوێنێتەوە و شەونخونییەکەی درێژە دەکێشێت\nوەک ونبوویەکی نامۆ\nلێرە و لەوێ دەست بە گەڕان دەکات\nبە ڕاڕەوەکاندا دەڕوات کە گەڵاکانی پایز دەوەرێن و\nبا لەگەڵ خۆیدا دەیانبات.\nالشرق الاوسط، سێ شەممە، 5 کانوونی دووەم، 2021\n2021-01-10 /by Zamwa Mhamad\nhttps://sardem.org/wp-content/uploads/2021/01/babat-sait-nwe-2.png 500 800 Zamwa Mhamad https://sardem.org/wp-content/uploads/2020/05/sardem.org-logo-e1589798366328.jpg Zamwa Mhamad2021-01-10 11:11:492021-01-10 11:11:49ڕیلکە؛ شیعر و کابوسی منداڵی


سەرۆكێ جڤاتا شنگالێ: حەشدا شەعبی و پەکەکە هۆکاری نائارامی شنگالن\nسەرۆكێ ئەنجوومەنا دەڤەردارییا شنگالێ راگەهاند، هژمارەكا هێزێن جۆراوجۆر دناڤ سەنتەرێ قەزا شنگالێ دا هەنە هەكە ئەڤ هێز هەموو دشنگالێ دا بمینن چوو جاران شنگال ب كێری ژیانێ ناهێت، حەشدا شەعبی رێنادەتە سوپایێ ئیراقێ پەكەكی ژ شنگالێ دەربێخیت.\nوەیس نایف گۆت: حكوومەتا ئیراقێ ب رێیا سوپای چەندین جاران پارتییا كاركەرێن كوردستانێ ئاگەهداركرییە و مۆلەتا دەركەفتنێ ژ شنگالێ بۆ دانایە، لێ ژبەر رێگرییا حەشدا شەعبی ل سوپای، تا نها نەشیایە پەكەكێ ژ شنگالێ دەربێخیت.\nسەرۆكێ ئەنجوومەنا شنگالێ ئەو یەك راگەهاند و گۆت: حەشدا شەعبی ب ئەجێندا و پیلانێن وەلاتان وێ رێگریێ دكەت، ئەڤ هژمارا هەموو یا هێزا د شنگالێ دا نە نەشیاینە كۆنترۆلی لسەر رەوشا شنگال بكەن، چونكی شنگال بوویە گۆرەپانا ململانیێن سیاسی دناڤبەرا وان دا هەر پێنگاڤەك نۆكە ل شنگال دهێتە هاڤیتن ژی د بەرژوەندیا شنگال و خەلكێ شنگالدا نینە.\nب گۆتنا وەیس نایف، بۆ دەرخستنا پەكەكێ، ئیدارەیا شەرعی یا شنگالێ سەرا هەموو ئالیێن پەیوەندیدار كرییە، ئەو گازندە ژی گەهاندییە هەڤپەیمانییا نێڤدەولەتی، لێ ل بەرانبەر، پەكەكێ لڤینێن خوە ل دەڤەرێ زێدەكرینە".


عومەری سەید عەلی‌و عوسمانی حاجی مەحمود. وێنە؛ پەرەگراف.\nكێشە ناوخۆییەكانی گۆڕان بەردەوامەو ناڕازییەكان چەند پرسیارێك ئاڕاستەی عومەری سەید عەلی‌و ئەندامانی خانەی ڕاپەڕاندنی بزووتنەوەكەیان دەكەن، تەئكیدیش دەكەنەوە كاری جددی دەكەن ئەو ناكۆكییەكانە كاریگەریی خراپی نەبێت بۆسەر گۆڕان لە هەڵبژاردنی داهاتوودا.\nپرسی گەرمی ناوخۆی گۆڕان‌و كۆڕو كۆبوونەوەی بەرپرسانی ئەو بزووتنەوەیە هەڵوێست‌و نیگەرانیی دەنگە ناڕازییەكانە كە بەم دواییانە چووە قۆناغێكی تووندترو عوسمانی حاجی مەحمود ئەندامی خانەی ڕاپەڕاندنی گۆڕان‌و كەسایەتی دیاری بزووتنەوەكە ڕابەرایەتی ناڕازییەكان دەكات.\nعوسمانی حاجی مەحمود هەڕەشەی دەستلەكاركێشانەوەی لە بزووتنەوەكە كردووە ئەگەر كێشەكان چارەسەر نەكرێن‌و جڤاتی نیشتمانی نەكرێتە ناوەندی بڕیاردان، هەریەكە لە قادری حاجی عەلی كەسایەتیی دیارو شۆڕش حاجی ئەندامی خانەی ڕاپەڕاندن‌و زۆرینەی ئەندامانی جڤاتی نیشتمانی پشتیوانیی دەكەن.\nبەرپرسانی گۆڕان خۆیان بەدوور دەگرن لە قسەكردن بۆ ڕاگەیاندنەكان بەناوی خۆیانەوەو دەڵێن، نایانەوێت قسەكردنیان كاریگەریی خراپی لێبكەوێتەوە، بەڵام ناڕازییەكان بۆ پەرەگراف ڕاوبۆچوون‌و پێشنیارەكانی خۆیان خستەڕوو.\nكێشەكانی ناوگۆڕان بڕیاردانی چەند گۆڕانكارییەكی ناوخۆییە كە بەبێ گەڕانەوە بۆ جڤاتی نیشتمانی دراون، سەرەكیترینیان گۆڕانكارییە لە ڕاگەیاندنی بزووتنەوەكە، ئەوەش دوای ئەوەی عومەری سەید عەلی ڕێكخەری گشتیی گۆڕان، بڕیارێكی پێشووی نەوشیروان مستەفای هەڵوەشاندەوە كە ڕاگەیاندنەكانی یەكخستبوو لە ژێر ناوی میدیای گۆڕان.\nخاوەندارێتیی ڕاگەیاندنی گۆڕان‌و بەتایبەت كەناڵی كەی ئێن ئێن یەكێكە لەو پرسانەی لەناو گۆڕاندا لەدوای كۆچی دوایی نەوشیروان مستەفاوە زۆرترین مشتومڕی لەسەرە، هەریەكە لە نماو چیا كوڕەكانی نەوشیروان مستەفا چاویان لەسەر ئەوەیە ڕاگەیاندن بخەنەژێر ڕكێفی خۆیانەوە بۆئەوەش كاربۆئەوە دەكەن بخرێتەسەر كۆمپانیای وشە كە بەناوی خۆیانەوەیە، ئەمەش كێشەكانی قوڵتر كردووەتەوە.\nناڕازییەكانی گۆڕان دەڵێن، ئەوان سوورن لەسەرئەوەی پرسی خاوەندارێتی ڕاگەیاندن لە جڤاتی نیشتمانی بڕیاری لێبدرێت‌و یەكلایی بكرێتەوە، "بەڵام ئاڕاستەكەی دیكە ئەوەی ناوێت، چونكە ڕەنگە ئەنجامەكەی بەدڵی ئەوان نەبێت."\nهەربەهۆی ئەو كێشانەوە كۆبوونەوەی جڤاتی نیشتمانی گۆڕان كە بڕیار بوو شەممەی ڕابردوو بێت، بۆ كاتێكی نادیار دواخراوە، دەنگە ناڕازییەكان سوورن لەسەرئەوەی لە چەند ڕۆژی داهاتوودا كۆبوونەوەی جڤات بكرێت‌و پرسی میدیا بڕیاری لە بارەوە بدرێت.\n"بۆچی لەم كاتەدا ڕێكخەری گشتی‌و ئەو برادەرانەی دیكە دەستیان بۆئەم پرسی میدیایە برد؟ بۆ بەم جۆرە گۆڕانكارییان كرد؟" ئەمە بەشێكە لە پرسیاری دەنگە ناڕازییەكان بۆ كەسی یەكەمی حزبەكەیان، ئەوان خۆیان نایانەوێت بە بۆچوون‌و هەڵسەنگاندنی خۆیان وەڵامی ئەم پرسیارانە بدەنەوە.\nناڕازییەكانی گۆڕان كە لە بڕیارو هەڵوێستەكانی عومەری سەید عەلی نیگەرانن، دەشڵێن"سەرباری جیاوازیمان لە هەندێك پرسدا، بەڵام كاك عومەر لە هەرە پاكترین سیاسییەكانی كوردستانەو هەرلەسەرەتاوە وا هێناویەتی، ئێستا بۆ وادەكات؟ ئەمەش مایەی پرسیارە."\nڕێكخەری گشتی بزووتنەوەی گۆڕان پشتیوانیی كوڕەكانی نەوشیروان مستەفا دەكات لەم پرسەدا، ناڕازییەكانی گۆڕان باسلەوەدەكەن، بزووتنەوەكەیان سێ پایەی گرنگی هەیە، پارەو دارایی، ڕەمزی مەعنەوی‌و میدیا، یەكەم‌و دووەم بەهۆی باوكیانەوە لای كوڕەكانی نەوشیروان مستەفان، ئەگەر میدیاش بكەوێتە ژێر ڕكێفیان بەتەواوی كۆنتڕۆڵی گۆڕان دەكەن، ئەوە لەكاتێكدایە تائێستا هیچ پۆستێكیان لەناو حزبەكەدا نییە.\nوەك ناڕازییەكانی گۆڕان دەڵێن، ڕێگە بەوەنادەن ئەم پرسە "دیزە بە دەرخۆنە بكرێت"، ئەوەشدەخەنەڕوو، ئەزموونی یەكێتی دووبارە ناكەنەوە لە كەڵەكە كردنی كێشەكانیان بەبیانووی نەگونجاویی كات‌و پاساوی دیكە.\nئەو دۆخە ناوخۆییەی گۆڕان لەكاتێكدایە هەڵبژاردنی پەرلەمانی عێراق لەبەردەم ئەو بزووتنەوەیەدایەو مانگی داهاتوو هەڵمەتی بانگەشە دەستپێدەكات، ئەوەش وایكردووە هەموو ئاڕاستەكانی ناو گۆڕان بە وریاییەوە مامەڵە لەگەڵ دۆخەكەدا بكەن‌و هەوڵبدەن بزووتنەوەكەیان لە زیان بپارێزن.\nناڕازییەكان بۆ پەرەگراف تەئكیدیان لەوەكردەوە، لەگەڵ سووربوون لە چارەسەركردنی كێشەكان‌و گەڕانەوە بۆ جڤاتی نیشتمانی بۆ بڕیاردان، هاوكات ڕێگە لەوە دەگرن كێشەكانیان مەترسی بۆسەر دەنگ‌و پێگەی گۆڕان دروست بكات لە هەڵبژاردندا.\nهەردوو ئاڕاستەكەی ناو گۆڕان ئەم هەفتەیە كەوتنە هەڵدانەوەی ئەرشیفی نەوشیروان مستەفا بۆ پشتیوانیی خۆیان، ئاڕاستەی كوڕەكانیی، ڤیدیۆیەكی كۆنی نەوشیروان مستەفایان بڵاوكردەوە كە تێیدا خواستی خۆی پیشاندەدات بۆ سەربەخۆكردنی ڕاگەیاندن لە بزووتنەوەكەو خستنەسەر كۆمپانیای وشە.\nئاڕاستەی كوڕەكانی نەوشیروان مستەفا دەڵێن، ڕاسپاردەی كۆنگرەی حزبەكەیان هەیە كە میدیاكان بخرێنەسەر كۆمپانیای وشە كە ئێستا بەناوی نماو چیاوەیە، بەڵام ئەو كەسانەی هاوڕای عوسمانی حاجی مەحمودن لەگەڵ ئەوەی باسلەوەدەكەن چەندین ڕاسپاردەی دیكەی كۆنگرەیان هەیەو جێبەجێ نەكراون، دەشڵێن، دەستووری ناوخۆیی گۆڕان ئەوەی یەكلایی كردووەتەوە كە میدیای هی حزبە نەك كۆمپانیاو كەسایەتیی.\nهەوڵەكانی نماو چیا بۆ كۆنتڕۆڵكردنی ڕاگەیاندنی گۆڕان نوێ نین، چەند هەفتەیەك دوای كۆچی دوایی باوكیان كاتێك گردی زەرگەتەو كۆمپانیای وشەو پشكیان لە كۆمپانیایەكی چیمەنتۆ خستەسەر ناوی خۆیان، هەوڵیاندا كۆنتڕۆڵكردنی ڕاگەیاندنیش بكەن، بەڵام ئەوكات ڕێگرییان لێكراو ئێستا مانۆڕێكی نوێیان بۆئەو مەبەستە دەستپێكردووە.\nد.ئاكۆ حەمەكەریم، كە ئێستا بەڕێوەبەری كەناڵی كەی ئێن ئێنە‌و كەسێكی نزیكی نماو چیایە، ڕۆژی دەستبەكاربوونی دەربارەی خاوەندارێتیی ئەو كەناڵە بە پەرەگرافی وت"خاوەندارێتی كەناڵەكە هەر لەسەرەتای دامەزراندنیەوە لەساڵی 2007ەوە كۆمپانیای وشە بووە، تا ئێستاش كەی ئێن ئێن‌و سایتی سبەی هەر سەر بە كۆمپانیای وشەن."\nڕاگەیاندنی گۆڕان لە كەناڵی ئاسمانی كەی ئێن ئێن، ڕادیۆی گۆڕان‌و سایتی سبەی پێكهاتووە، ڕاگەیاندنەكە گرنگترین بەشی بزوتنەوەكەیە.


2016 | The American University of Iraq Sulaimani\nخولی بەهێزکردنی تواناکان بۆ مامۆستایانی ئامادەیی\nزانکۆی ئەمریکی عێراق، سلێمانی هەڵدەستێت بە سازدانی خولێکی چوار وانەیی بۆ مامۆستایانی ئامادەیی، لە بەرواری ٢٧ و ٢٨ ی نیسانی ٢٠١٦، کاتژمێر ٢ بۆ ٦ی پاشنیوەڕۆ. وانەکان بریتی دەبن لە: بەکارهێنانی تەکنەلۆژیا لە وانەووتنەوەدا سایکۆلۆجی پۆل (گوێگرتنی کاریگەر) ووتنەوەی وانەی ئینگلیزی (تەنها بۆ مامۆستایانی وانەی ئینگلیزی) بەڕێوەبردنی کات چەند تێبینییەکی گرنگ: ئەم خولانە تەنها بۆ مامۆستایانی ئامادەییە. بەشداربوون بێ بەرامبەرە، بەڵام پێویستی بە ناوتۆمارکردنی پێشوەخت هەیە. سێ شەممە ٢٦ی نیسان، کاتژمێر ٣ی پاشنیوەڕۆ دوا وادەیە بۆ ناو تۆمارکردن. ژمارەی بەشداربووان دیاریکراوە و دەرفەتی بەشداریکردن دەدرێت بەو کەسانەی زووتر ناو تۆمار دەکەن. دەتوانرێت لە کەمتر لە ٤ وانە بەشداری بکرێت. لە کۆتایی خولەکەدا بڕوانامەی بەشداربوون دەبەخشرێت. بۆ زانیاری زیاتر و ناو تۆمارکردن، تکایە پەیوەندی بکەن بە 07704615555 یان 07704617555.\nRead more about خولی بەهێزکردنی تواناکان بۆ مامۆستایانی ئامادەیی


کوردیپێدیا - پرسەنامەی د. بەرهەم ساڵح سەرۆک کۆماری عیراق بۆ کۆچی دوایی فەریق کەمال موفتی\n📝 پرسەنامەی د. بەرهەم ساڵح سەرۆک کۆماری عیراق بۆ کۆچی دوایی فەریق کەمال موفتی | پۆل: بەڵگەنامەکان | زمانی بابەت: 🏳 کوردیی ناوەڕاست\n#کەمال موفتی | #پێشمەرگە | #مام جەلال | #بەرهەم ساڵح | #01-12-2018 |


دیداری دوو هەیئەتی ڕێبەرایەتی حیزبی دێموکڕاتی کوردستان و کۆمەڵە ڕێکخراوی کوردستانیی حیزبی کومونیستی ئێران – KDPmedia\nHomeهەواڵدیداری دوو هەیئەتی ڕێبەرایەتی حیزبی دێموکڕاتی کوردستان و کۆمەڵە ڕێکخراوی کوردستانیی حیزبی کومونیستی ئێران\nدیداری دوو هەیئەتی ڕێبەرایەتی حیزبی دێموکڕاتی کوردستان و کۆمەڵە ڕێکخراوی کوردستانیی حیزبی کومونیستی ئێران\nهەیئەتێکی ڕێبەرایەتی حیزبی دێموکراتی کوردستان سەردانی کۆمەڵە ڕێکخراوی کوردستانیی حیزبی کومونیستی ئێرانی کرد.\nڕۆژی شەممە ١ی سەرماوەزی ١٣٩٩ی هەتاوی، هەیئەتێکی حیزبی دێموکڕاتی کوردستان بە سەرپەرەستی بەڕێز مستەفا مەولوودی جێگری سکرتێری گشتیی حیزبی دێموکڕاتی کوردستان سەردانی کۆمەڵە ڕێکخراوی کوردستانیی حیزبی کومونیستی ئێرانی کرد و لە لایەن هەیئەتێکی کۆمەڵە بە سەرپەرەستی بەڕێز سەید ئیبڕاهیم عەلیزادە دەبیری ئەوەڵی کۆمەڵەوە پێشوازییان لێکرا.\nلە سەرەتای دیدارەکەدا بەڕێز سەید ئیبڕاهیم عەلیزادە باسێکی لەسەر بارودۆخی ئێستای ئێران و ژیانی سەختی خەڵک و پەتای کۆڕۆنا و قەیرانە جۆراوجۆرەکانی نێوخۆی ئێران کرد. ناوبراو وێڕای هەڵسەنگاندنی دۆخی خراپی ژیانی خەڵک باسی لە کاریگەرییەکانی ئەو پەتایە لەسەر باری دەروونی خەڵک کرد.\nبەڕێز عەلیزادە لە درێژەی وتەکانیدا باسێکی لەسەر نەهامەتییەکانی خەڵک کرد و لایەنە جۆراوجۆرەکانی ئەم دۆخەی ئێستای ئێرانی باس کرد و هەروەها باسی لەوە کرد کە ڕێژیم چۆن بە قازانجی خۆی کەلک لەو قەیرانانە وەردەگرێ و بەپێی ئەو دۆخە ستراتیژی خۆی دادەڕێژێ. لە لایەک ڕێژیم هەوڵدەدا کە خەڵک موحتاجی خۆی بکا و لەلایەکی دیکەش هێزە بەکرێگیراوەکانی بۆ سەرکوتی خەڵک ئامادە دەکا.\nدواتر بەڕێز مستەفا مەولوودی باسی دۆخی ئاڵۆزی نێوخۆی ئێران و ژیانی خەڵک و پلان و پیلانەکانی ڕێژیمی کۆماری ئیسلامیی ئێرانی کرد و ئاماژەی بەو قەیرانانەی کرد کە لە ئێران هاتوونە گۆڕێ و هەروەها ئەو قەیرانانەش کە ڕێژیم خۆی دەیانخوڵقێنێ و قەیران بە قەیران چارەسەر دەکا و لە ڕێگای جۆراوجۆرەوە دەیهەوێ بە قازانجی خۆی کەلکیان لێوەرگرێ.\nبەڕێز مەولوودی باسێکی لەسەر گوشارە دەرەکییەکان وکاریگەرییەکانی ئەو گوشارانە کرد کە ڕێژیمی تووشی قەیران کردووە و لەباری ماڵی و لۆجستیکییەوە ناتوانێ بەهێز و میلیشیاکانی لە وڵاتانی ناوچەکە ڕابگا و ئەوەش بۆتە هۆی ئەوەی کە ڕێژیم تووشی گرفتی گەورە بێتەوە.\nلە درێژەی باسەکاندا ئەندامانی هەیئەتی هەردوولا لە هەمبەر مەسەلە جۆراوجۆرەکانی پێوەندیدار بە هەڵبژاردنەکانی ئەمریکا و هاتنە سەرکاری دێموکڕاتەکان، قەیرانە نێوخۆییەکانی ڕێژیم، دۆخی ئۆپۆزیسیۆنی ئێرانی و هاوکاری هەمەلایەنە و پرۆژە و بەرنامەی داهاتووی حیزبەکانی ڕۆژهەڵاتی کوردستان ئاڵوگۆڕی بیروڕایان کرد.\nلە کۆتاییدا هەردوولا جەختیان لەسەر پێوەندی و هاوکاری و دیدار و چاوپێکەوتنەکان کردەوە و بڕیاریاندا کە ئەم دیدار و کۆبوونەوانە درێژە پێبدەن.\nلە دیکتاتۆرییەوە تا دێموکراسی\nباوکی ئەندامێکی حیزبی دێموکراتی کوردستان لە شاری مهاباد کۆچی دوایی کرد


سەفین دزەیی: ئێمە چاوەڕێی بەغدا ناکەین\n13 January 2018 14:08\nگوتەبێژی حکوومەتی هەرێمی کوردستان ئاماژەی بەوە کرد کە ئەوان چاوەڕێی ئەوە ناکەن تا ڕێککەوتنی کۆتایی لەگەڵ حکوومەتی عێراق دەکرێت و لە بەغداوە مووچەی فەرمانبەران دەنێردرێت، مووچە دابەش نەکەن، بەڵکوو پرۆسەکە بەردەوام دەبێت.\nلە وەڵامی پرسیارێکی بەربڵاوی خەڵکی کە ئاخۆ تا ئەو کاتەی بەغدا وردبینی لە لیستی مووچەی وەزارەتەکاندا دەکات و پەسەندیان دەکات و مووچە دەنێرێت، حکوومەتی هەرێمی کوردستان چاوەڕوان دەبێت، یاخود دەست بە دابەشکردنی مووچە دەکات؟ سەفین دزەیی، گوتەبێژی فەرمیی حکوومەتی هەرێمی کوردستان لە میانی چاوپێکەوتنێکیدا ، ئاماژەی بەوە داوە: ”حکوومەتی هەرێمی کوردستان پابەندە بە دابینکردنی گوزەرانی خەڵکی کوردستان بەپێی ئەو داهاتەی لەبەردەستیەتی“.\nئەوەشی ڕوون کردووەتەوە: ”لە دوای 16ی ئۆکتۆبەرەوە داهاتی هەرێمی کوردستان 50 تا 55٪ کەمی کردووە کە بەشی سەرجەم مووچەخۆران ناکات، بەڵام ئەو داهاتەی کە دێتە دەست لە فرۆشی نەوت لەگەڵ داهاتەکانی ناوخۆ، بێگومان حکوومەتی هەرێمی کوردستان لە هەوڵی ئەوە دایە تا ئەو کاتەی لەگەڵ بەغدا دەگاتە ئەنجامێک، بەپێی ئەو داهاتانەی کە لەبەردەستیەتی، هەروەها بەپێی ئەو چاکسازییانەی کە پێشکەش بە پەرلەمان کراوە کە تاڕادەیەک کاریگەری لەسەر مووچەی مووچەخۆران دەبێت، مووچە دابەش بکات“.


کۆبانی: جیاوازیی نێوان پێداچوونەوەکان - ویکیپیدیا، ئینسایکڵۆپیدیای ئازاد\nکۆبانی: جیاوازیی نێوان پێداچوونەوەکان\nوەک پێداچوونەوەی ٠٨:٢٦، ١٤ی تەممووزی ٢٠١٤\n٤٦٦ بایت زیاد کرا ، ٧ years ago\nوەک پێداچوونەوەی ٠٠:٥٤، ١٤ی تەممووزی ٢٠١٤ (دەستکاری)\nوەک پێداچوونەوەی ٠٨:٢٦، ١٤ی تەممووزی ٢٠١٤ (دەستکاری) (پووچەڵکردنەوە)\nBurhan br (لێدوان | بەشدارییەکان)\n== چاند ==\nدانیشتووانی کۆبانێ و گوندەکانی زۆربەیان کوردن، بە [[شێوەزاری سەرەکی زمانی کوردی|کورمانجی]] دەئاخڤن، جلوبەرگی ژنانیان پێکھاتووە لە کراس و قەفتان و بەروانک و سوخمەو عەبا. سەریان بە ھەوری و شارو کۆم و کۆفی دەپۆشن. پیاوەکانیش جلوبەرگی عەرەبان دەپۆشن بە حوکمی ھاوسێیەتی و دژواری ناوچەکە: کە بریتیە لە کراس و کۆفیەو عەقاڵ. بەلام شاڵ و شەپکی کوردەواریش لەبەر دەکرێت.\nکلتووری کۆبانی نزیکە لە کوردانی [[ئورفا]] (رەھا) بە حوکمی ئەوەی لە یەک پێکھاتەی کلتووری و خێلەکین. نەریتی کوردەواری لە ناو خەڵکەکەدا زاڵە چ [[موسڵمان]] بن و چ [[ئێزیدی|ئێزیدی]]. عەشیرەتی گەورەی "بەرازی" و عەشیرەتی "کێتکان" زۆرینەی دانیشتووان پێک دەھێنن. لە دەورانی دوامینی عوسمانی "بۆزانبەگ" سەرناسی ناوداری عەشیرەتی بەرازی بوو. لە ھۆزی "کێتکان"یش ئەوسا "بەسراوی ئاغا" دەناسرا. بۆزانبەگ نوێنەری روھا بوو لە "مەجلیسی میللی مەزنی" ئەنقەرە. کوڕە برایەکەی ھرچۆ (شاھین شاھین) لە ساڵانی ١٩٥٠ نوینەری پەرلەمانی سووریا بوو لە [[دیمەشق]]. ھرچۆ لە دامەزرێنەرانی کۆمەڵەی [[خۆیبوون]] بوو. رێبەری نەقشبەندی لە کۆبانێ ناوی شێخ ساڵح بوو کە لە بنەڕەتدا خەڵکی [[عاموودێ|ئاموودا]] بوو. ھونەرمەند و رۆشنبیرو دەنگبێژ و سازبەندی کۆبانێ زۆرن وەک: مشۆیێ بەکەبوورێ، باقی خدۆ، رەشید سۆفی، مچۆ کەندەش، ئەحمەد چەپ، کاردۆخ بەیرۆ، سیامەند ئۆسکوللی ھەروەھا پۆلات جان و جاندۆست لە رۆشنبیرانی ئەو دەڤەرەن. له سیاسه‌تمه‌دارانی کۆبانیش [[ساڵح موسلیم]] سه‌رۆکی پارتی ([[حیزبی یەکێتیی دیموکرات (سووریا)|پەیەدە]]) هه‌ره ناسراوه‌کانی کۆبانێیه.\n[[پەڕگە:Saleh Muslim.jpg|وێنۆک|ساڵح موسلیم سەرۆکی[[حیزبی یەکێتیی دیموکرات (سووریا)|پەیەدە]]]]\n== ھۆزەکان ==\n== کۆبانێ ئەمرۆ ==\nپاش رووداوەکانی [[سووریا]] کۆبانێ لە ١٩ تەمووزی ساڵی ٢٠١٢ەوە بەدەست شۆرشگێرانی کوردەوەیە، یەکێکە لە سێ کانتۆنەکانی خۆسەری رۆئاوای کوردستان کە لەلایەن پەیەدەوە[[حیزبی یەکێتیی دیموکرات (سووریا)|پەیەدە]]وە راگەیەنراوە. ئێستا کۆبانێ سەنگەرێکی خراگریخۆراگری کوردانە دژ بە دیکتاتۆریەتی رژێم و دوژمنکاریکانی چەتە ئیسلامیە توندرۆیەکان.\nوەرگیراو لە «https://ckb.wikipedia.org/wiki/تایبەت:MobileDiff/409241»