کۆدی هەواڵ: 2300\nڕێکەوتی بڵاوکردنەوە: 12:21 - 2021/06/09\nئارێز عەبدوڵڵا لە گفتوگۆیێکی تایبەتدا بۆ کوردپرێس لەبارەی ئەوەی کە هەرێمی کوردستان بۆچی لەئاست لەشکەرکێشیی تورکیا و لەناوبردنی دارستانەکان بێ هەڵویستە، وتی: بە ڕاستی کاتی ئەوە هاتووە هەم حکوومەتی عێراق هەم حکوومەتی هەرێم و لایەنە سیاسییەکانی کوردستان بەدەنگ بێن چوونکە ڕۆژانە گوندەکانمان چۆڵ ئەبن و خەڵکی سڤیل بەر هێرش دەکەون و پووش و پاوانەکانی خەڵک دەسووتێت و کار گەیشتۆتە سەر ئەوەش کە دارستانەکانی خەڵک دەبڕنەوە.\nئەندامەکەی سەرکردایەتی یەکێتیی زیاتر وتی: بڕینەوەی دارستانەکان تاوانێکە کە لەسەر ئاستی نێودەوڵەتی حیسابی بۆ دەکرێت و بڕینەوەی دارستانە خۆڕسکەکان کاریگەریی بۆ سەر ژینگەی کوردستان دەبێت و لەسەر ژینگەی جیهان بەگشتیش کاریگەریی دەبێت بۆیە من پێم وایە ئەمە تاوانێکی گەورەیە و پێویستە حکوومەت دەنگی لێوە بێت.\nنوێنەری پێشووی پەرلەمانی عێراق لەبارەی ناڕەزایی دەربڕینی ئەدهەم بارزانی لە ئەندامانی دەستەی سەرۆکایەتیی پارتی دیموکراتی کوردستان بە دەستدرێژییەکانی تورکیا لە خاکی هەرێمی کوردستان و بێدەنگیی بەرپرسانی هەرێم و ئەگەری سەرهەڵدانی ناڕەزایی دەربڕینی لەو چەشنە وتی: ئەدهەم بارزانی وازی لە پارتی هێناوە و لە بوارەکانی تریش هەڵویستی جیاوازی بووە بۆیە ناتوانین ئەو وەکوو بەشێک لە پارتی چاوی لێبکرێت.\nکادێرەکەی یەکێتیی نیشتمانیی کوردستان لەبارەی ئەگەرەکانی جێبەجێ کردنی ڕێککەوتنی نەوتیی بوودجە لەنێوان حکوومەتی عێراق و حکوومەتی هەرێمی کوردستان و کۆتاییهێنان بە لێبڕینی مووچەی فەرمانبەرانی هەرێم، وتی: لە ڕووی سیاسییەوە ڕێککەوتنەکە لەسەر بوودجە کارێکی زۆر زۆر گەورە بوو و کاریگەریی خۆی لە ڕووی قانوونییەوە هەبوو، بەڵام ئەوەی کە لەڕووی داراییەوە قازانج بێت یان زەرەرە هێشتا دیار نییە. لەبەر ئەوە ڕێکارەکانی خەرج کردنی پارە هێشتا لەبەغدا دیاری نەکراوە چوونکە دەبێت هەموو داهاتەکانی کوردستان حیساب بکرێت ئەگەر کەم بوو عێراق بیدات و ئەگەر زیاد بوو هەرێم بیدات کە تا ئێستا نەکراوە. بەتایبەتی لایەنە عێراقییەکان بە ئاسانی ئەو کارە ناکەن.\nئارێز عەبدوڵڵا لەبارەی دانووستانەکانی نێوان شاندی هەرێمی کوردستان بە سەرۆکایەتیی قوباد تاڵەبانی جێگری سەرۆک وەزیرانی هەرێمی کوردستان لەگەڵ حکوومەتی ناوەندیی عێراق لەسەر دیاری کردنی چوارچێوێک بۆ جێبەجێ کردنی یاسای بوودجە لەعێراق و هەرێمی کوردستان وتی: ئێستا شاندێکی هەرێمی کوردستان بەسەرۆکایەتی کاک قوباد تاڵەبانی لە بەغدایە و گفتوگۆ دەکەن بۆ دیاری کردنی ڕێکارەکانی جێبەجێ کردنی بوودجە لە عێراق بە گشتی و بەتایبەتی ئەو خاڵانەی کە پێوەندیی بە هەرێمی کوردستانەوە هەیە هیوادارین ئەو شاندە لەگەڵ عێراق بتوانێت ڕێکارەکانی جێبەجێ کردنی یاساکە دیاری بکەن.\nناوبراو جەختی کردەوە لە ئەگەری ڕێکنەکەوتنی دانووستانەکانی نێوان هەرێمی کوردستان و عێراق لەسەر ڕێکارەکانی جێبەجێ کردنی بوودجە وتی: دەبێت هەرێمی کوردستان پشت بە داهاتەناوخۆییەکانی خۆی ببەستێت و هیچ بژاردەیێکی دیکەی نییە.\nعێراقهەرێمی کوردستانئارێز عەبدوڵڵاتورکیابوودجەمووچەئەدهەم بارزانیپارتییەکێتی


بەوێنە.. چیدیکە مباپێ بە کریستیانۆ رۆناڵدۆ سەرسام نییە\nBy سەفین کوردۆ on 2019/01/01 ڤیدیۆی گۆڵه‌كان, لیگ 1, هه‌واڵه‌كان\nکیلیان مباپێ، ئەستێرەی لاوی فرەنسی و یانەی پاریس سانجێرمان، وێنەیەکی لە تۆری کۆمەلایەتی ئینستەگرام بلاو کردووەتە و پیرۆز بایی ساڵی نوێی لە فانەکانی کرد، بەلام ئەوەی جێگای سەرسوورمانە ئەو وێنەیە مباپێ دایناوە وێنەیەکی ئاسایی نییە، بەڵکو هەمان ئەو وێنەیەیە کە مباپێ بە منداڵی لە ژوورەکەی خۆی سەیری وێنەکانی کریستیانۆ رۆناڵدۆ دەکات و پێشتر سەرسامی خۆی بەو یاریزانە پرتوگالییە راگەیناندبوو و کریستیانۆی بە نمونەی بەرزی خۆی دانابوو.\nلە وێنەکەدا تەواو گۆرانکاری کراوە و لە جێگای وێنەکانی کریستیانۆ، مباپێ وێنەکانی خۆی داناوە و بەجۆرێک کە سەرسامە بەخۆی، نەک بە یاریزانێکی تر، ئەو ێنانەی مباپێش کە هەڵواسراون، وێنەکانی ئەو یاریزانەن لەگەڵ دەستکەوتوکانی کە یاریزانەکە بەدەستی هێناوە لە ساڵی رابردوو.\nمباپێ، ئێستا تەمەنی 20ساڵە و توانیویەتی چەندین دەستکەوتی تاکە کەسی بەدەست بێنێت، لەوانە باشترین یاریزانی لاو لە مۆندیالی رووسیای 2018 و خەلاتی (کوبا)ی لە لایەن رۆژنامەی فرانس فتبووڵ وەرگرت وەک باشتری یاریزانی یاریزانی لاوی ساڵی 2018 و بووە باشترین چووارەم یاریزانی جیهان، بەهام شێوەش،جگە لەوە مباپێ توانی لەو تەمەنەی خۆی ریکۆردێکی نوێ تۆمار بکات و بووە یەکەم یاریزان لە تەمەنی 20ساڵی زۆرترین گۆڵ تۆمار بکات کە 70گۆڵە و پێش رۆناڵدۆی دیاردە و مایکڵ ئۆین کەوتەوە.\nیاریزانەکەی یانەی پاریس سانجێرمان، لەم سالانەی دوایی توانیویەتی ئاستێکی بەراز پێشکەش بکات و چەندین نازناو لەگەڵ یانەکەی و هەڵبژاردەکەی بەدەستهێناوە کە دواینیان جامی جیهانی رووسیای 2018بوو، ئێستاش لەگەڵ پاریس سانجێرمان سەرتۆپی خوڵی لیگ وەنی فرەنسیان گروتووە و خۆشی گۆڵکاری خولەکەیە.


31ی ئازار جەژنی كارگەران بوو ؟ - ئاگاپرێس | Aga Press\nهه‌ینی 30 ئازار 2018\nبەروار : 30 ئازار 2018\nبا بە وردی دور لە سۆز ئاوڕێك لە مێژووی ئەم هەرێمە بدەینەوە, لەوكاتەوەی كە دیاردەیەك هەبوو ناوی حوكمڕانی و گروپی كۆكردنەوەی مرۆڤەكان ئەنجامی گرتووە تا هەنووكە, گروپێكی شۆڕشگێر توانیبێتی گۆڕانكاری كۆمەڵایەتی بە پراتیك بكات لە خزمەتی خەڵك و هەژارانی, وەك حشع ” حیزبی شیوعی عێراقی-1934″ پێك نەهاتووەو تا هەنووكەش دووبارە نەبۆتەوە .\nبەدوای جەنگی جیهانی دووەمەوە, ئیتر كۆمۆنیستەكان لە هەڵسوڕاوی تاك و تەراوە دەگۆڕێن بۆ گروپ, رۆڵی پێشەنگانە دەبینن لە گۆڕانكاری بونیادی كۆمەڵایەتی رۆشنبیری سیاسی و ئابووری كوردستاندا, حنا بەتاتۆ وەك توێژەرێكی سیاسی بێگانە لە سێ بەرگی پەرتوكەكەی مێژوی عێراقدا زۆر بە باشی ئاماژەی پێ دەدا, هەرچەندە هێشتا تەواو هەقی خۆی پێ نەداوە, لە ژیاننامەی تێكۆشەرانیەوە زانیاری زۆر زیاتر بەردەست دەكەوێت.\nحشع بە دژایەتی دەرەبەگایەتی و سستەمی پاشایەتی كە پارێزەری سستەمی دەرەبەگایەتی بوو هاتە پێشەوە, سستەمی دەرەبەگایەتی و پاشایەتیان كردە دوژمنی سەرەكی خۆیان, 7 ساڵی پێ نەچوو دوای پەسەندكردنی دروشمی روخانی سستەمی پاشایەتی سەركەوتن, كە سستەمی دەرەبەگایەتیان راماڵی و پاشایەتیان روخاند, ئیتر لە بۆشایی سیاسیدا مانەوە, دوژمنێكیان نەما خەبات لە هەمبەری بكەن, فۆرماسیۆنی كۆمەڵایەتی گۆڕا, چینە كۆمەڵایەتیەكان جێگۆڕكێیان كرد, سەرمایەداری گەیشت بە دەسەڵات, وەلێ لای ئەوان سەرمایەداری پارچە پارچە كراو نەكرا بە دوژمنی چینایەتی و ستراتیژ لەبەردەم روخانی نەگرترایە بەر, خۆیان بەستەوە بە دەستەواژەی سەرمایەداری دیموكراسی و نیشتمانیەوە, دواتریش گەشەی نا سەرمایەداری و قۆناغی رزگاری نیشتمانی , سۆسیالزمیان بێ روخانی سستەمی سەرمایەداری كردە ئامانجی تێكۆشانیان, لە ساڵی 58 ەوە بۆ ئێستا لە ناو گێژاوی ناڕونی هەڵوێست لەسەر سستەمی سەرمایەداری بەدەوری خۆیاندا خولانەوە, خولانەوەی بێ ئامانجیش شكستی سیاسی بەدواوەیە, چونكە هەڵوێستی هەڵە دورت دەخاتەوە لە پراتیكی شۆڕشگیڕانەو گەیشتن بە ئامانجی دیاریكراو.\nحشع لەكوردستان لە ساڵی 46 ەوە تا 1961 بۆ ماوەی 15 ساڵی هێزی یەكەمی سیاسی بوو, پێش هاتنەوەی بارزانی پارتی لە چاو حشع ەوە وەك فیل و مشك وابوون, تەنانەت لە بادینان پارتی لەچاو حشعەوە لە مشكەكەش زۆر بچوكتر بوو, دواتر بە هۆی پشتیوانی كۆنەپەرستانی ناوخۆ و وڵاتانی كۆنەپەرستی ناوچەكە و سافاك و ئینگلیزو ئەمەریكا و بەعس و ئیخوانەكانەوە هێزیان پەیدا كرد, هێز پەیدا كردنیان لە ئەنجامی پشتیوانی ناوخۆیی هاووڵاتیانەوە نەبوو, بەڵكە لە ئەنجامی پشتیوانی دوژمنانی كۆمۆنیزمەوە بوو لە وڵاتانی كۆنەپەرستی ناوچەكەو پاشماوەی دەرەبەگایەتی و نەتەوەیی و ئیسلامیەكانەوە,هەموو كۆنەپەرستان لە دژی یەكیان گرت, دەست دانە چەكی ئاغاكان و كۆنترۆڵكردنی لادێكان كە لە ساڵی 1961 دا كە دواتر ناوی گۆڕا بۆ شۆڕشی ئەیلول, كە لەو كاتە نزیك 85%ی دانیشتووان لە لادێدا دەژیان زەمینەی باڵادەستی بۆیان خولقاند, ئیتر ئاغاكان بە هاوكاری هەردوو باڵەكەی پارتی, لە پێش هاتنە سەركاری بەعسەوە كەوتنە راوە شوعی, لە ئامێدیەوە بۆ چەمی رێزان و بۆ دەربەندیخان كەوتنە تۆڵە كردنەوە لە جوتیارانی راپەڕیو,هەموو هێزە كۆنەپەرستە كوردی و عەرەبی و توركمان و ئیسلامی و نەتەوەیی عەرەب و كورد لە ژێر ئاڵای دژایەتی كۆمارە ساواكە یەكیان گرت و كودەتا شومەكەی بەعسیان سەرخست لە رۆژە رەشەكەی 8ی شوباتی 1963 دا, دوای 50 ساڵ لە كوشت و بڕ ئەوجا ئەمەریكا كاری پێ نەما لە 2003 دا بۆیانی روخاندەوە.\nحشع بە دوای شەهید كردنی سەلام عادیل و جەماڵ حەیدەری , باڵی راستی ناو رایە شەغیلەو هێڵی ئاب دەستیان بەسەردا گرت, بە فەرمی خەتی ئاب جێبەجێنەكرا, وەلێ لە بواری پراتیك كرایە ئامانج و خەتی گشتی حیزب, جارێك بوونە پاشكۆی بۆرژوازی كوردی, جارێكی دی عارەبی, خەتی ئابی كوردی و خەتی ئابی عەرەبی لەناو حشع پەیدا بوو, جەماعەتی لادەری قەڵغان زوو وەك سەرەتای خەتی ئاب دەركەوتن و حەمید عوسمان ئاسا تەسلیم بە پارتی بوون, كە لە دوای كودەتای 1959ی باڵی ئیبراهیم ئەحمەد –جەلال تاڵەبانی-بارزانی بەسەر خەتی هەمزە عەبدوڵا دا پارتی لە هەموو پێشكەوتنخوازیەك شۆردرایەوە ,بە دوایدا فاتیح رەسوڵ لە كۆتایی شەستەكان جارێكی دیكە تەرحی ئابی كوردی دەكاتەوە و دەیەوێت ئقلیم تەسلیم بە بۆرژوازی كوردی لە ژێر ئاڵای پارتی بكاتەوە, واتا لە دەرەوەی سەركردایەتی حشع هەمیشە بە ئاراستە نەتەوەییەكە ئۆپۆزسیۆنی كۆنەپەرستانە هەبووە جگە لە قیادەی مەركەزی كە ئامانجی چەپگەرایانەی هەبوو, كە ئەویش كۆتاییەكی تراژیدی هەبوو , خەونی وردە بۆرژوایانەی شیوعیە یاخیەكان بوو بۆ گەڕاندنەوەی حیزب بۆ ئەسڵی خۆی, بۆ سەردەمانی زێڕینی فەهد وەلێ دواتر زۆریان بەرگی شیوعیەتیشیان فڕێدا, روخانێك وا روخان هەڵسانەوەشیان زیان بوو.\nهاوكات هەموو سەركردە چەپگەراكانی ئەم حیزبە لە چەپەوە هەڵدەخلیسكان بۆ راست,ئیتر فەزای باو لەناو ئەم حیزبە بووە فەزای ریفۆرم و پاشكۆیەتی بۆرجوازی, بەمەش لە خەباتی چینایەتی دور كەوتەوە, ئۆپۆزسیۆنە ناوخۆییەكانیش دوور بون لە رەخنەی چەپگەرایانە, لە كاتێكدا كرێكاران و جوتیارانی سەرتاسەری عێراق لە دەوری كۆببونەوە, بەهۆی هاوپەیمانیەتیەكانیەوە جارێك لە گەڵ بۆرجوازی عەرەبی و جارێك كوردی لە خەباتی چینایەتی كشایەوە لە پرۆسەیەكی درێژخایەندا, بەمەش لە روی رێكخراوەیی و سیاسیەوە پشتیوان خۆی لەناو كرێكاران و جوتیاران لە دەستدا, حیزبی كرێكاران بووە حیزبێكی نامۆ بە كرێكاران, پارتێك یەكەم گروپی چەكداری لە كوردستان لە ژنان بەناوی مقاوەمەی شەعبی دروستكرد, بووە پارتێكی نامۆ بە خەباتی ژنان, تا وای لێهات حیزبێكی كۆنەپەرستی وەك یەكگرتووی ئیسلامی پێگەی زۆر بەهێزتر بێت لێیان لەناو ژنان.\nئەگەر 31 ی ئازار, رۆژێك بێت لە ساڵی 1934 بۆ یەكەمجار لە مێژووی ئەم وڵاتە, هەژارانی لە چوارچێوەی رێكخراوێكی كاریگەردا رێك خستبێت و هێزی پێ بەخشیبێت, سەركەوتنی بۆیان تۆمار كرد, چینە چەوسێنەرەكانی وادار بە پاشەكشەو بەخشینی ئیمتیازات كردبێت,دەرەبەگایەتی ریشەكێش كردبێت,كەرامەتی بۆ چینە هەژارەكان گەڕاندبێتەوە,,,, كۆنەپەرستی لاواز كردبێت, رۆژێك بێت بۆ رزگاری كرێكاران و هەژاران, ئێستا هەمان پارت لە 55 ساڵی رابردوودا هەمان رێگای فەهدو هاوڕێیانی نەگرتە بەر, بۆیە لە ئێستادا رۆژێكە بۆ یاداوەرییە پرشنگدارەكانی رابردوو, رێزگرتنێكە لە مێژوویەك لە یاداوەری مرۆڤەكانی ئەم وڵاتە, رۆژی لەوە جوانترو لە دایكبوونی لەوە پیرۆزتری بەخۆوە نەبینیوە, بۆ لە دایك بوونی گروپێكی سیاسی , بۆیە ئەو رۆژە وەك رۆژێكی پرشنگداری رابردوو لە زەین و ویژداندا دەێنێتەوە, منیش بۆ رابردوو بە گەورەترین یاداوەری بۆ گەڕاندنەوەی هێزو كەرامەت و دەستكەوت بۆ هەژارانی دەزانم, لێ ئێستا حیزبمان بۆ دژایەتی سستەمی سەرمایەداری و روخانی پێویستە نەك بۆ قۆناغی رزگاری نیشتمانی و رێكەوتن لە گەڵ بۆرژوازی, 31ی ئازارێكمان بۆ خەباتی ئەمرۆ پێویستە نەك جەژنی یاداوەری رابردوو, چونكە مێژوو سەلماندی بۆرجوازی قەت نیشتمانی نابێت, وەك لە ئێستای رەوتە سیاسیەكانی كوردستاندا دەبینین, نیشتمانی بوون , ئازادیخواز بوون, بە زەڕەبینیش تیایاندا نادۆزرێتەوە, بۆرجوازی بۆتە بارگرانی بەسەر گەلەوە جگە لە روخانی هیچ دەروازەیەك بۆ چاككردنی نەماوە, سستەمی چینایەتیش هیچ پەنجەرەیەك بۆ جوان كردنی نەماوە جگە لە روخاندنی ماڵەكە بەسەریدا.\nلە كۆتادا پیرۆزە مەزنترین جەژنی یاداوەری واقعی شۆڕشگێڕانە, 31ی ئادار.


ئەمریکاییەکان ڕێگری سەرەکین لە ڕێککەوتنی دەوڵەتی سووریا و کوردەکان - Mehr News Agency\n19 gelawêjê 2019 - 09:43\nNews Code 27929\nبە ڕاپۆرتی ئاژانسی ئاژانسی هەواڵی مێهر، عەدنان حەسەن مەحموود باڵوێزی سووریا لە تاران دوێنێ لە گەڵ حسێن ئەمیر عەبدوڵڵاهیان، بریکاری سەرۆکی مەجلیسی ئێران دیدار و گفتوگۆی کرد.\nعەبدوڵڵاهیان لەم دیدارەدا بە دووپات کردنەوەی پشتگری هەمە لایەنەی کۆماری ئیسلامی ئێران لە دەوڵەتی یاسایی سووریا، هیوای خواست بە زووترین کات ئارامی و پاوەجێی بگەڕێتەوە بۆ ئەو وڵاتە.\nئەو بە ئاماژە بە شەڕی ئابووری ئەمریکا دژی ئێران زیادی کرد: ئێران بەردەوام دەبێت لە سیاسەتەکانی بۆ جێگیرکردنی پاوەجێی و ئاسایش لە ناوچەکە و سوورە لەسەر یەکپارچەیی سووریا و ڕێگری دەکات لە هاتنە دی سیاسەتەکانی دوژمنان بۆ دابەش کردنی هەندێ وڵاتی ناوچەکە.\nئەوەشی وت کە دەبێ ڕێکخراوەی نەتەوەیەکگرتووەکان کۆتایی بە ئامادەبوونی نایاسایی سەربازی ئەمریکا لە سووریا بێنێت و دووپاتی کردەوە کە ئێران هەر چەشنە کردەوەیەکی سەربازی هێزە بیانییەکان لە سووریا بە بێ ئاگاداری دەوڵەتی دیمەشق بە نایاسایی و دژی جاڕنامەی نەتەوەیەکگرتووەکان دەزانێت.\nئەمیر عەبدوڵڵاهیان لە درێژەدا بە ئاماژە بەوەی کە کوردەکان بەشێکی حاشاهەڵنەگر لە کۆمەڵگای سووریان کە ڕۆڵی بەرچاویان لە سیاسەتدا هەیە، وتی: ئەمریکاییەکان لە یاری لەگەڵ کوردەکانی سووریا ئامانجی خێرخوازانەیان نییە و ڕێگری لە دانوستان و ڕێککەوتنی نیوان کورد و دەوڵەتی دیمەشق دەکەن.


سه‌ربازان له گینیا بیسـاو سه‌رۆکی وڵاته‌که‌یان ده‌کوژن\nی مانگی سێ ٠٢, ٢٠٠٩\nسه‌ربازه یاخیبووه‌کان له گینیا بیسـاو سه‌رۆکی وڵاته‌که‌یان جواو بێرناردۆ فیـێرایان کوشـتووه، ئه‌مه‌ش پاش چه‌ند کاتژمێرێـک له‌و ته‌قینه‌وه‌یه‌ی سه‌رکرده‌ی له‌شـکری وڵاته‌که‌ی تیادا کوژرا.\nسه‌ربازانی سه‌ر به (تاگمێ نا وای) سه‌رۆکی هێزه چه‌کداره‌کان ئه‌وه‌ی له ته‌قینه‌وه‌که‌دا کوژرا به‌ربه‌یانی ڕۆژی دووشه‌ممه په‌لاماری کۆشـکی سه‌رۆکایه‌تیـیان دا و ته‌قه‌یان له سه‌رۆک جواو بێرناردۆ فیـێرا کرد له‌و ده‌مه‌ی هه‌وڵی هه‌ڵـهاتنی دابوو.\nله ڕاگه‌یاندنێـکدا له ڕێگه‌ی ڕادیۆی ده‌وڵه‌ته‌وه له‌شـکر گوتی بارودۆخه‌که له ژێر کۆنتڕۆڵدایه، به‌ڵام ئاماژه‌ی به‌وه دا که هیچ لێـخۆشـبوونێـک له‌گه‌ڵ که‌سـانی تاڵانکار و گێره‌شـێوێن ناکرێت.\nهه‌روه‌ها له‌شـکر گوتی ڕێز له ده‌سـتور و دیموکراتیـیه‌تی وڵاته‌که ده‌گرێت. به‌پـێی ده‌سـتور ده‌بێت سه‌رۆکی په‌رله‌مان ڕایموندۆ پـێڕێرا ده‌سه‌ڵاتی وڵات بگرێته ده‌ست تا له ماوه‌ی که‌متر له 60 ڕۆژدا هه‌ڵـبژاردن ئه‌نجام‌ده‌درێت.\nله‌و باره‌یه‌وه سکه‌ت ستێرنز په‌یامنێری ده‌نگی ئه‌مریکا له ڕۆژئاوای ئه‌فریکا ڕاپـۆرتی ناردووه و هاوکارمان خالید فه‌تاح به کوردی ئاماده‌ی کردووه، ده‌توانن گوێبیسـتی بن له ڕێـگه‌ی كلیـكـكردنی ئه‌و فایله ده‌نـگیـیانه‌ی ده‌سته چه‌پ، ماوه‌كه‌ی 1:30 خوله‌كه.


گۆڕینی ژیان بۆ یاری...كۆمپانیا‌كان واقیعی مرۆڤ ده‌كه‌ن به یاريی ئه‌لیكترۆنی\n:: PM:10:23:15/09/2021 \nیارییه ئه‌لیكترۆنییه‌كان ڕۆژ دوای ڕۆژ ژماره‌یان زیاتر و زۆرتر ده‌بێ و ئاڵووده‌بوونی گه‌نجان و خه‌ڵكیش به گشتی به لێشاو زیاد ده‌كات، ئه‌مه‌یش پرسیارێكی لای توێژه‌ران دروست كردووه، كه ئاخۆ بۆچی هه‌وڵده‌ده‌ری مرۆڤ له واقیعی ژیان دوور بخرێته‌وه و شه‌و ڕۆژ به مۆبایله‌كه‌ی خه‌ریكی یاریكردن بێت؟\nیارییه ئه‌لیكترۆنییه به‌ناوبانگه‌كان كه زۆرترین خه‌ڵك هۆگرین و به به‌رده‌وامی كاته‌كانیانی پێ به‌سه‌ر ده‌به‌ن، زۆر ترسناكن و پڕاوپڕه له كوشتن و بڕین و خوێنڕێژی و چۆنیه‌تی به‌كارهێنانی چه‌ك و ته‌قه‌مه‌نی و جۆره‌ها تاوانی تری گه‌وره، له‌گه‌ڵ ئه‌وه‌یشدا هه‌وڵده‌دری كه هه‌موو بواره‌كانی ژیان بۆ نێو یارییه ئه‌لیكترۆنییه‌كان بگوێزرێنه‌وه و ئیتر به ته‌واوی مرۆڤ له واقیعی ڕاسته‌قینه‌ی خۆی دوور بكه‌وێته‌وه.\nیه‌كێك له‌و یارییانه‌ی كه به‌م دواییه هه‌وادارێكی زۆری لێ كۆبووه‌ته‌وه، یاری زۆمبیس ڕه‌نه كه له مۆبایله زیره‌كه‌كان داونلۆد ده‌كرێ، له‌وێ تۆ شوێنی خۆت دیاریی ده‌كه‌یت و دواتر شوێنه‌كه به‌شێوه‌ی واقیعی ده‌ستكرد پڕ ده‌كرێ له زۆمبی بكوژ، ناچار تۆیش پێویسته ڕا بكه‌یت، خۆتیان لێ ڕزگار بكه‌یت، پێویسته له واقیع ئاراسته‌یه‌ك بۆ خۆت دیاریی بكه‌یت و خه‌ریكی ڕاكردن بیت، هه‌رچه‌ند زۆرتر و خێراتر ڕا بكه‌یت، ئه‌وا خاڵی زیاتر به‌ده‌ست ده‌هێنیت و ناكه‌ویته ده‌ستی زۆمبییه‌كانه‌وه، ئه‌مه‌یش به هانده‌رێكی گرنگ و سه‌ره‌كی داده‌نرێ، بۆ ئه‌وه‌ی خه‌ڵكی وه‌رزش بكه‌ن و زۆرتر خه‌ریكی ڕاكردن و جووڵه بن، بۆ ئه‌وه‌ی ته‌ندروستانه‌تر بژین و كێشی له‌ش و چه‌وری نێو بۆڕییه‌كانی خوێن له‌ناوببه‌ن و ببن به خاوه‌نی جه‌سته‌یه‌كی شیك و ته‌ندروست.\nژیان ده‌كرێ به خه‌یاڵ و هه‌موو شتێك ده‌بێ به یاریی ئه‌لیكترۆنی\nدیزاینه‌رانی ئه‌و جۆره یارییه دووپات له‌وه ده‌كه‌نه‌وه، كه ئامانجیان له دروستكردنی یارییه‌كه بریتییه له جووڵه‌پێكردنی مرۆڤ، له ڕێی واقیعی ده‌ستكرده‌وه، له ڕێی ڕاكردن و كۆكردنه‌وه‌ی گه‌نجینه و خاڵ و ئاماژه‌ی سه‌لامه‌تی له كاتی ڕاكردن دا، به‌مشێوه‌یه‌یش ده‌توانرێ زۆرترین خه‌ڵك هانی وه‌رزشكردن بدرێت، ئه‌مه‌یش له چوارچێوه‌ی لقێكی تری زانست هه‌ژمار ده‌كرێت، كه ناوی "به‌یاریكردنی ژیان"ه و مه‌به‌ست له‌و دیوه‌ی زانست ئه‌وه‌یه كه هه‌موو چالاكییه‌كانی ژیانی مرۆڤ بۆ واقیعی ده‌ستكرد و گریمانه‌یی له ڕێی یاری و ته‌كنه‌لۆجیاوه بگوێزێته‌وه، بۆ نموونه كاتێك مرۆڤ له نێو باخچه‌یه‌كی شاره‌كه‌ی پیاسه ده‌كات، له ڕێی ئه‌و واقیعه گریمانه‌ییه‌وه بۆ سیحراوترین باخچه بگوێزرێته‌وه و هه‌ستی پێ بكات.\nئه‌مه سه‌ره‌ڕای ئه‌وه‌ی دیوێكی تازه‌ی زانست و زۆر به‌ربڵاو نییه، به‌ڵام هه‌ریه‌ك له كۆمپانیاكانی مایكرۆسۆفت و نایكی و فووت لۆكه‌ر و ئی به‌ی و سیسكۆ و چه‌ندانی تر ده‌یانه‌وێ ئه‌و ستراتیجه به‌كاربهێنن، بۆ ریكلامكردن و كۆكردنه‌وه‌ی خه‌ڵك له‌و ده‌وی كاڵاكانیان، بۆیه چاوه‌ڕوان ده‌كرێ ئه‌و دیارده‌یه پانتاییه‌كی گه‌وره و فره‌وان له جیهانی ریكلام و ماركێتینگ داگیر بكات.\nكۆمپانیاكان ده‌یانه‌وێ شوێنی كاره‌كان و ڕاپه‌ڕاندنی ئه‌ركه‌كانیش به یاریی ئه‌لیكترۆنی ببه‌ستنه‌وه\nهاوكات به‌شێك له‌و كۆمپانیایه ده‌یانه‌وێ ژینگه و شوێنی كاری كارمه‌نده‌كانیان به‌و جۆره سیاسه‌ته بگۆڕن، به‌و شوێنه‌ی كه كارمه‌نده‌كان حه‌زی پێ ده‌كه‌ن، بۆ نموونه كاتێك له دیار كۆمپیوته‌رێكه‌وه له ژوورێكه‌وه دانیشتوون، به واقیعی گریمانه‌یی و خه‌یاڵی ئه‌و ژووره بكه‌ن به دانیشتن له كه‌نار ڕووبارێك، كارمه‌نده‌كه‌یش به كرده‌یی هه‌ست به‌وه ده‌كات كه له كه‌ناری ڕووبارێك دانیشتووه، به گوێره‌ی لێكۆڵینه‌وه‌كان گرتنه‌به‌ری ئه‌م هه‌نگاوه ده‌بێته هۆی ئه‌وه‌ی توانای كاركردنی كارمه‌ندان زۆر زیاتر بێ و به‌رهه‌می زۆر زیاتر بۆ كۆمپانیا زه‌به‌لاحه‌كان بهێننه دی، كه ئه‌مانه‌یش سه‌ره‌نجام زۆرترین قازانج به كۆمپانیاكه ده‌گه‌یه‌نن.\nبه گرتنه‌به‌ری ئه‌و ڕێوشوێنانه چوون بۆ سه‌ر كار و ڕاپه‌ڕاندنی ئه‌ركه‌كان له‌لایه‌ن كارمه‌نده‌كانه‌وه به ته‌واوی گۆڕانی گه‌وره‌ی به‌سه‌ردا دێت، وه‌كچۆن ئێسته خه‌ڵكی ئاڵووده‌ی یارییه ئه‌لیكترۆنییه‌كان ده‌بن، كۆمپانیاكان ده‌یانه‌وێ كارمه‌نده‌كانیشیان به‌وشێوه‌یه له ڕێی یاریی ئه‌لیكترۆنی هانده‌ره‌وه، ئاڵووده‌ی كاركردن و ڕاپه‌ڕاندنی ئه‌ركه‌كانیان بن، تا ئێسته‌یش ئه‌مه سه‌ركه‌وتنی گه‌وره‌ی به‌ده‌ستهێناوه و له ئه‌گه‌ری به‌رده‌وامبوون له‌و ستراتیجه‌یش پرۆسه‌ی كۆنتڕۆڵكردنی مێشكی مرۆڤ له‌لایه‌ن كۆمپانیا زه‌به‌لاحه‌كانه‌وه و گۆڕینیان بۆ نیمچه ڕۆبۆتێك ده‌گاته ئه‌نجام و ئیتر هه‌موو شتێك ده‌بێت به یاری و كێبه‌ركێ و خاڵ كۆكردنه‌وه و له‌ناوبردن و جێهێشتنی ئه‌وانی تر له ڕیزی دواوه.


وتارەکان – پەڕە 2\nلەم سەردەمەدا قسەکردن لە دێمۆکراسی بە واتای مانا تەرکیبییەکەی “دێموس – کراسیا” باوی نەماوە چوونکە خوێندنەوەی هاوچەرخ لەمەڕ دوو چەمکی “دەسەڵات” و “گەل” زۆر ئینتەزاعی تر بۆتەوە. تێگێشتنی ئێمە لە چەمکی ئاڵۆزی دەسەڵات و هەروەها مانای سەبجەکتیڤی گەل، جیاوازییەکی زۆری هەیە لەگەڵ تێگێشتنی خەڵکی یۆنانی کۆن.\nزیاتر بخوێنەرەوە “گەل لە کۆنتێکستی دێمۆکراسی دا” →\nرکوودی سیاسی لەخۆیدا مەترسی نییە، چوونکە هەر دیاردەیەکی کاتیی، تا ئەو کاتەی رێگای چارەسەریی بۆ هەبێ، شانسی دەربازبوونیشی هەیە. بەڵام یەکێک لە مەترسییەکان بۆ سەر رکوودی سیاسی، بەهێزکردنی رەوتی ئاکسیۆماتیکە کە لەم وتارەدا هاتە بەر باس و هەروەها داننەنان بە رکوود و دابەزینی ئاستی تۆلێرانسی نیهادە سیاسییەکانە لەهەمبەر رەخنەگرتن دا. ئەم دۆخە نەک هەر یارمەتی بە دەربازبوون لە رکوود نادا بەڵکە زەمینەی قەیران و دواتر شکستی سیاسی بۆ نیهادە سیاسییەکان خۆش دەکا. زیاتر بخوێنەرەوە “رکوودی سیاسی” →\nکوشتاری زیندانیانی سیاسی لە ساڵی ٦٧ دا هەر جینایەت نەبوو، بەڵکە پرۆسەیەکی نۆرماڵ بوو کە دەبوایە سیستەم بەباشی تەواوی بکا. زیگمۆند باومان مافی خۆی بوو ئەگەر دەیگوت: کاتێ سەدام لەبەر چاوی جیهاندا بە هەزاران کوردی کیمیاباران دەکرد و، خەڵکی تامیر بە پانەوە ژینۆساید دەکران، دڵنیا بووم کە ئێمە لە رەهەندە کارەساتاوییەکانی هۆلوکاست تێنەگێشتوین و ئیدەی هۆلوکاست خاشەبڕ نەکراوە. بەراستی کەیسی هۆلوکاست چۆن دادەخرێ لە کاتێکدا دیالێکتیکی حەرام عەقڵی مودێڕن تووشی چالنج دەکا؟ زیاتر بخوێنەرەوە “هۆلوکاستی شەستەکان” →\nزیاتر بخوێنەرەوە “دیاردەی رەخنەی دەروون پارادایمی” →\nزیاتر بخوێنەرەوە “هەڵبژاردن لە روانینێکی کۆمەڵناسیانەوە (بەشی کۆتایی)” →\nزیاتر بخوێنەرەوە “هەڵبژاردن لە روانینێکی کۆمەڵناسیانەوە (بەشی یەکەم)” →\nرەهەندەکانی هۆکاری خۆکوژیی فەریناز خوسرەوانی هەتا ئێستاش ناروونە، بەڵام ئەو بەڵگانە هەرچییەک بن و باس لە هەر هۆکارێک بکەن، دیسان نابێتە هۆی ئەوە کە چاوپۆشی لە رەهەندی کارەساتاوی ئەم رووداوە بکەین، واتە نەبوونی ئاسایشی کار و حوزووری ژن لە کۆمەڵگە دا. ئەوەی لەم میانەیەدا بەرچاو دەکەوێ، ژن لە کوردستانی ئێراندا ئەمنیەت و ئاسوودەیی خۆی لە چوارچێوەی بنەماڵە و هەروەها گوێرایەلی بۆ نۆرم و یاساکانی کۆمەڵگەدا دەبینێتەوە. زیاتر بخوێنەرەوە “ئەمجارەش پیاوەکان بوون!” →\nزیاتر بخوێنەرەوە “خوێندنەوەیەک بۆ رۆمانی “گورستان غریبان”” →\nزیاتر بخوێنەرەوە “گۆشەگیریی مەدەنی؛ لەپەراوێزی مەرگی برایم یونسی دا” →\nبۆردیۆ لەگەڵ ئەوەی کە سەرنجێکی شایان بە تیۆری شانسی ژیان دەدات، بەڵام لەهەمان کاتدا ئاماژە بە کارکردی هێندێ لە فۆنکشیۆنەکان دەکات کە شانسی جێگۆڕکێی تاکەکان دەباتە سەر. بۆ نموونە پرسی خوێندن وەک یەکێک لە فۆنکشیۆنە گرینگەکان ناو دەبات کە وەک مێدیۆمێک دەرفەتی خۆهەڵکشانی تاک لە چینی خوارەوە بۆ چینی مامناوەندی دەرەخسێنێت. بەڵام ئەم دەرفەتە فۆنکشیۆنالیستییە لەهەمان حاڵ دا قاعیدەیەکی سەرەکییە بۆ پرسی ستروکتوورالیستی. زیاتر بخوێنەرەوە “خوێندنه‌وه‌یه‌ک بۆ چه‌مکه کۆمه‌ڵایه‌تییه‌کانی تاک (بەشی کۆتایی)” →\nزیاتر بخوێنەرەوە “خوێندنه‌وه‌یه‌ک بۆ چه‌مکه کۆمه‌ڵایه‌تییه‌کانی تاک (بەشی پێنجەم)” →\nمرۆڤی پارسۆنسی زاده‌یه‌کی خۆماکی (غریزی)، ئازاد و شیاوی به‌هایه. مرۆڤ له‌م گۆشه‌نیگایه‌وه، بەتەنیا هەر ئۆبژەیەکی ماتریاڵی نییە به‌ڵکه بوونەوەرێکی مەنتاڵێشە کە لە بنەڕەتدا چه‌مکێکی سەبژەکتیڤە بۆ ئۆرگانیزمی ئاکاری که له تێرمینۆلۆژی (ووته‌زایی) پارسۆنسدا به شێوه‌یه‌کی گشتی سەرنجی پێدراوە. زیاتر بخوێنەرەوە “خوێندنه‌وه‌یه‌ک بۆ چه‌مکه کۆمه‌ڵایه‌تییه‌کانی تاک (بەشی چوارەم)” →


کۆدی هەواڵ: 3395\nڕێکەوتی بڵاوکردنەوە: 12:19 - 2021/09/17\nبەپێی هەواڵی کوردپرێس، شاندێکی فەرماندەکانی هێزی پێشمەرگە لە هەردوو لیوای 1 و 2ی سەر بە وەزارەتی پێشمەرگەی حکوومەتی هەرێمی کوردستان ئەو ناوچانەیان بەسەرکردەوە کە سەنگەری هاوبەشی لێ دادەمەزرێنن. فەرماندەی لیوای 2ش دەڵێت، هێزە هاوبەشەکە 50%ی لە سوپاسی عێراق و ئەوی دیکەشی لە پێشمەرگە پێکدێت.\nعەمید شوان شەمێرانی، فەرماندەی لیوای 2 بە تۆڕی میدیایی رووداوی راگەیاند، "ئامانج لە بەسەرکردنەوە مەیدانییەکە، دیاری کردنی ئەو بۆشاییانەیە کە پێویستیان بە دانانی سەنگەری هاوبەشی هێزەکانی پێشمەرگە و هێزە عێراقییەکانە".\nفەرماندەی لیوای 2 ئاماژەی بەوەش کرد، "لە تەواوی ناوچەکانی ماددەی 140 لە خانەقینەوە تاوەکوو شنگال، سەنگەری هاوبەش لێدەدرێت، کە ئامانج لێی پڕکردنەوەی بۆشاییە ئەمنییەکانە".\nبە گوتەی عەمید شوان، "هێزە هاوبەشەکە لە هێزە عێراقییەکان و بە دیاریکراوی سوپای عێراق 50% و هێزەکانی پێشمەرگە لە 50% دەبێت".


له بێرنی وڵاتی سویس ڕێپێوان دژی سێداره و ئێعدام له ئێراندا به‌ڕ\nناوه‌ندی هه‌واڵ-سویس: هه‌روه‌ک له‌بانگه‌وازی پێشوو‌ی کومیته‌ی دیفاع له‌خه‌بات گه‌لانی ئێران له وڵاتی سوئیس دا هاتبوو شه‌ممه رێکه‌وتی 12.2.2011 له‌شاری بێرن پایه‌ته‌ختی ئه‌و وڵاته له مه‌یدانی هه‌لۆێتێا پڵاتز له‌کاتژمێر 2 تا 4 ی پاشنیوه‌رۆ خۆ پێشاندانێکی هێمنانه به به‌شداری زیاتر له 200 که‌س و چه‌ندین لایه‌نی سیاسی و مه‌دنی کورد و ئێرانی  به  بۆنه‌ی 32ساله‌ی حاکمیه‌تی ڕه‌شی کوماری ئیسلامی به‌سه‌ر گه‌لانی ئێران‌دا و شه‌كنجه و ئێعدا‌م و قه‌ڵا چۆکردن و تێرور ده‌ستی پێ کرد.\nله‌سه‌ر ڕاسپارده‌ی ڕێبه‌رایه‌تی حزبی دێموکراتی کوردستان و بانگه‌وازی با دیه‌ی فه‌جر بکه‌ینه رۆژ‌ی خه‌بات و تێکۆشان به‌دژی ئێعدام حیزبی دێموکراتی کوردستان کومیته‌ی سوئیسش هه‌ر له و پێوه‌ندیه دا بانگهێشتی هه‌موو لایه‌نه‌نه سیاسییه کورد و ئێرانییه‌کانی کرد تا به‌شداربن و ح.د.ک کومیته‌ی سویس ویرای ئه‌ندامان و لاینگران و دۆستانی له‌م وڵاته چالاکانه به‌شداریان کرد و به‌دروشم و نوسراوه و پۆستێری شه‌هیدانی و زیندانیانی سیاسی کورد و چالاکانی مه‌دنی و ئارمی حیزب تایبه‌ت به‌و رۆژه و به هه‌ڵ گرتنی ئاڵای پیرۆزی کوردستان هاتنه مه‌یدان .\nشایانی باسه خۆپێشاندان به برینی رێگایه‌کی دور و درێژ له‌ناوشاری بێرن و به‌کوتنه‌وه‌ی دروشمی مه‌رگ بۆ دیکتاتۆری کۆماری ئیسلامی و نا بۆ ئێعدام و کوشتنی خه‌ڵکی مه‌ده‌نی به‌ره‌و مه‌یدانی گه‌وره‌ی شار له‌نیزیک ویستگه‌ی قه‌تار و پڕهاتووچۆترین مه‌یدانی شار وه‌رێ که‌وتن و پاشان له‌وی ڕاوه‌ستان و په‌یامی کومیته‌ی دیفاع له‌گه‌لانی ئێران به‌زمانی کوردی له‌لایه‌ن مه‌لا عه‌زیز ئه‌حمه‌دی و به‌زمانی فارسی له لایه‌ن خالید حوسێنزاده‌وه پێشکه‌ش کرا.\nپاشان بڕیارنامه و داوکاری خۆ‌پێشانده‌ران که تێدا هاتبوو زیندانی سیاسی نابێ ئێعدام بکرێ و ئێعدام و شکه‌نجه ده‌بێ هه‌ڵ بگێرێ به ڕه‌سمی ناسینی مافی نه‌ته‌وه‌کانی ژێرده‌ستی ئێران و مافی که‌مینه ئاینییه‌کان ده‌بێ به‌ڕه‌سمی بناسرێت، له لایه‌ن خانمی سودابه پێشکه‌ش کرا و بڕیارنامه و داوکاری به‌زمانی ئالمانی که تێدا جه‌نایه‌ته‌کانی کۆماری ئیسلامی باس کرا بوو له‌نێو خه‌ڵکی ئه‌و وڵاته دا بڵاو کرایه‌وه. هه‌روه‌ها به‌یاننامه‌ی کومیته‌ی ناوه‌ندی حیزبی دێموکراتی کوردستان به بۆنه‌ی ساڵرۆژی سه‌رکه‌وتنی گه‌لانی ئێران به‌زمانی فارسی و ئاڵمانی که له‌لایه‌ن کومیته‌ی سویسی حیزبه‌وه ئاماده کرابوو له نێو به‌شداربووان و خه‌لک دا بڵاو کرایه‌وه. پێویست به ئاماژه‌یه که له‌به‌رکه‌می کات ته‌نیا ئه‌و حیزب و لایه‌نانه‌ی که‌ئاماده بوون په‌یام و ناویان له لایه‌ن به‌ڕێوه‌به‌ری به‌رنامه دوکتوور موشه‌یدی خوێندرایه‌وه و سوپاسیان لێ کرا.\nشایانی باسه یه‌کێتی لاوانی دێموکراتی ڕۆژهه‌ڵاتی کوردستان کومیته‌ی سویس چالاکانه به‌شدار بوون و له به‌ڕێوه‌بردن و پارێزگاری هێمنی دا هاوکار بوون.\n1- حیزبی دێموکراتی کوردستان -- کومیته‌ی سوئیس\n2- مامۆستا فه‌وزی ڕه‌مزی شاعیر و ئه‌دیب و دۆستی حیزبی دێمـوکراتی کوردستان\n3-کانونی دێموکراتیکی په‌نابه‌رانی ئێرانی\n4- کومه‌ڵه‌ی زه‌حمه‌تکێشانی کوردستانی ئێران -- کومیته‌ی سوئیس\n5 ئیتحادی فێداییانی خه‌ڵک ئێران -- کومیته‌ی سوئیس\n6- حیزبی سوسیالستی ئێران-- کومیته‌ی سوئیس\n7 - حیزبی کمونیستی کارگه‌ری ئێران-- کومیته‌ی سوئیس\nچه‌ند دیمه‌نێک له خۆپیشاندانی بێرن- سویس\nبه‌یامی کومیته‌ی دیفاع له گه‌لانی ئێران له لایه‌ن م.عه‌زیز ئه‌حمه‌دی\nبگه‌رێوه|ئەم بابەتە 1274 جار بینراوە| بینێره| چاپ


Kurdipedia - کۆمەڵە جاشێک 1\n📷 کۆمەڵە جاشێک 1 | Kategori: Resim ve tanım | Başlık dili: 🏳 کوردیی ناوەڕاست\nکۆمەڵە جاشێک 1\n1. 👁 جاش و ئەنفال\n1. 👁 جاش کوردەکانی ڕژێمی کۆماری ئیسلامی ئێران\n2. 👁 جاشەکانی رۆژهەلات\n3. 👁 چەند جاشێکی بەکرێگیراوی کورد لەهەکاری ساڵی 1991\n4. 👁 حاجی ئیسماعیل تەتەری و جاشەکانی لە کرماشان\n5. 👁 سەدام و چەند سەرۆک جاشێکی کورد\n6. 👁 سەرباز یان جاشێکی تورک لە سنووری عەفرین بە پۆستاڵەکەی لەسەر پیرۆزییەکانی کورد وەستاوە\n7. 👁 هەباسی بایزئاغا و کۆمەڵە جاشێک\n8. 👁 هەندێک لە جاشە کوردەکان کە سەددام رێزیان لێدەنێت\n9. 👁 وێنەی جاشەکوردەکانی سەربە ئێران، بە جلی گەریلاوە خۆیان وەک گەریلا دەردەخەن لە ناوچەی هەورامانی تەخت\n10. 👁 وێنەی دوو سەرۆکجاش لەگەڵ لیوا ڕوکن زیائەدین جەمال\n11. 👁 وێنەی رەوە جاشێک لە رۆژهەڵات کە لەلایەن دیموکرات و کۆمەڵەوە کوژراون داگیرکەری ئێران لەسەر دیوارێک وەک شەهید نماییشی کردوون\n12. 👁 وێنەی کۆمەڵێک سەرۆک جاش لە رۆژنامەکانی سەردەمی بەعسدا\n13. 👁 وێنەی کۆمەڵێک سەرۆک جاشی کورد لەگەڵ سوڵتان هاشمی وەزیری بەرگری حیزبی بەعسدا\n14. 👁 کۆمەڵە جاشێک 2\n15. 👁 یەکێتی و پارتی تاوانبارن لە حەشاردانی جاشەکان\n1. 👁 جاش\n2. 👁 جاشایەتی\n➕ Bu başlık Hawrê Baxewan tarafından Nov 8 2010 10:37AM tarihinde kaydedildi\n✍ Bu başlık en son Hawrê Baxewan tarafından Aug 21 2015 8:44PM tarihinde Düzenlendi\n📷 Resim tipi 1.0.1 33 KB Nov 8 2010 10:37AM Hawrê Baxewan


بە شایەتیی گردەکەی شاری حەلەب\nهەموو کوردستان، مەیدانی خاکفرۆشان نییە!\nتەمموز 24, 2020\nمێژووی راستەقینەی رۆژهەڵاتی ناوەڕاست بەو رادەیەش کە دەڵێن خوێنی لێ ناچۆڕێت؛ راستیەکەیتان دەوێ رۆژهەڵاتی ناوەڕاست، وەختی خۆی لانکەی پێکەوژیانی ئاشتیانە بووە؛ نموونەیەکی هەرە جوانیشی سەردەمی دەسەڵاتی ئەیوبیەکان بووە.\nوا نۆ ساڵە شەڕی ناوخۆ بەرۆکی سووریای گرتووە و بڕستی لێ بڕیوە؛ شەڕەکە بووەتە شەڕی دینو دینزاو هۆز و نەتەوەی جیاجیا؛ هەندێ کەس دەڵێن گوایە ئەوە ١٥٠٠ ساڵە ناوچەی رۆژهەڵاتی ناوەڕاست شەڕی لێ نەبڕاوە و خەڵکی ناوچەکە خوویان پێوە گرتووە و، ئەوەندە لە دابونەریتی خۆیاندا داچەقیون، بەرەوە نوێبوونەوە و بووژانەوە و مۆدرنیزاسیۆن هەنگاویان پێ هەڵناگیرێت.\nراستە لە سەدەکانی ناوەڕاستدا جاروبار شەڕە دین و شەڕە نەتەوە و شەڕە هۆز هەڵدەگیرسا بەڵام هەرهەمووی بەسەریەکەوە ناگتە چارەکێکی ئەم شەڕ و ئاژاوە بەرفراوانەی ئێستا، کە بەرهەمی ئەورووپایە و پاش دامەزرانی دەڵەت‌نەتەوە عەرەبەکان لە دوای دووەم شەڕە گەوەرەی جهان، شەڕەی ئەوەندەی دی قووڵ بووەوە، بە تایبەت کە شەڕی ناوخۆی لوبنان هەڵگیرسا و عێراق کەوتە بن دەستی ئەمەریکا (٢٠٠٣)، شەڕە دین و شەڕە نەتەوە هەربەجارێ بووە بابەتێکی باو.\nئەو دەسەڵاتدارە کوردە سوننەمەزهەبانەی لە سەدەکانی ناوەڕاستدا حوکمی سووریایان دەکرد، رەچاوی خەڵکە شیعەکەی بندەستی خۆیانیان دەکرد و، خسن (مەزارگە) و گۆڕە پیرۆزکانی شیعەکانیشیان بۆ دەپاراستن.\nبۆ نموونە گردێکی نزیک شاری حەلەبی سووریا، مەزارگەیەکی لێیە کە هەتا ئێستایش ماوەتەوە؛ سەدەی سێزدەهەمی زایینی، زایەر غازی (١١٧٢ – ١٢١٦ـی زایینی)، کوڕی سەلاحەدین ئەیوبی هەڵسا کردی بە یەکەم خسن و مەزاری سەرتانسەری شام (سووریا)؛ بە فەرمانی زایەر غازی کە خۆی کوردێکی سوننەمەزهەب بوو، سەردەری خسن (مەزارگە)کە هەم ناوی چوار خەلیفەی لێ نەخشێندراوە هەم دوانزە ئیمامی شیعەکان؛ لە بنەوەیشی نووسراوە: هاوەڵان و ئەسحابەی پێغەمبەر، خوایان لێ رازی.\nئەوە نموونەیەکی پێکەوەژیانی ئاشتیانەیە لەو سەردەمە ئاڵۆزەدا و، کورد گوتەنی مشت نموونەی خەروارە؛ ئەو دەسەڵاتدارە کوردە بەو کارەی خۆی شێعە و سوننەی لە شەڕ و تێکگیران دوورە دەخستەوە؛ جا بۆیە رەوا نیە بڵێین رۆژهەڵاتی ناوەڕاست هەتا بووە هەروا بووە و هەرواش دەبێ!ئێڵخانەکان، بنەماڵەیەکی سەردەستی مەغۆل بوون؛ کە بوون بە ئیسلام دەستیان کردە بووژاندنەوەی وڵات و شێوازێکی وەکو رینیسانسەکەی ئیتالیایان گرتە بەر و ئاوەڕێکی چاکیان لە هونەر و زانست دایەوە؛ ئەو شێوازە هەتا سەروبەندی عوسمانیەکانیش مابوو؛ کە مۆدیرنیزاسیۆن و نوێبوونەوەی سیاسەت هاتە گۆڕێ، چێوەشێوکەدانی رۆژهەڵاتی ناوەڕاستیش دەستی پێکرد؛ شێعە و سوننە کەوتنە وێزەی یەکتر؛ دینەکان لێک هان دران؛ نەتەوەکانیان بەگژ یەکدا کرد و تۆوی ئاژاوە و دووبەرەکی و چەندبەرەکی چێندرایەوە.


ئه‌مریكا به‌یه‌كجاریی توركیا بێئومێد ده‌كات\n20/06/2022 2850 جار خوێندراوه‌ته‌وه\nسەرۆکی لیژنەی هێزە چەکدارەکان لەئەنجوومەنی نوێنەرانی ئەمریکا ڕایگەیاند، خواستی تورکیا بۆ گەڕانەوە بۆ ناو بەرنامەی بەرهەمهێنانی فڕۆکەی شەبەحی F-35 لەڕێگای گوشارخستنەسەر هاوپەیمانی باکوری ئەتڵەسیی بەدژایەتیکردنی بەئەندامبوونی هەریەک لەسویدو فینلەندا نایەتەدی.\nئادەم سمیس سەرۆکی لیژنەی هێزە چەکدارەکانی ئەنجوومەنی نوێنەرانی ئەمریکا ڕوونیکردۆتەوە، تورکیا جارێکی تر ناتوانێت بگەڕێتەوە ناو بەرنامەی فڕۆکەی F-35، لەبەرئەوەی ئەنکەرە بێ گوێدانە ناڕەزایەتییەکانی واشنتۆن، سیستەمی بەرگریی ئاسمانیی S-400ی ڕوسیی کڕیوە.\nبەوتەی سمیس، کڕینی ئەو سیستەمە بەرگرییە ئاسمانییەی ڕوسیا هێشتا جێگای نیگەرانی واشنتۆنە، لەبەرئەوەی بوونی ئەو جۆرە سیستەمە لەگەڵ فڕۆکەی F-35 لەیەک جێگادا ناتونجێت، لەبەرئەوەی مەترسیی هەیە زانیارییەکانی ناو فڕۆکەکە بگاتە دەستی ڕوسەکان.\nهەروەک وتویەتی:"پێمانوایە لەکۆتاییدا هەندێک چەک بەتورکیا دەفرۆشین، بەڵام بەدڵنیایی ئەو فڕۆکەی F-35ی لەناودا نابێت".\nوتوشیەتی:"نازانێت ئەوروپاییەکان چی بەتورکیا دەفرۆشن، بەڵام پێشیوایە ئەوانیش هەر بەو جۆرە مامەڵە لەگەڵ تورکیادا دەکەن".\nسەبارەت بەڕێگرییەکانی تورکیا لەئەندامبوونی سویدو فینلەندا لەناتۆ، سمیس وتویەتی:"ئەردۆغان دەڵێت ئەگەربێت‌و ئۆفەرێکی باشی نەخرێتە بەردەم ئەوە بەئەندامبوونی ئەو دوو وڵاتە ئەوروپاییە لەناتۆ ڕازیی نابێت، بەڵام ئەوە بابەتێکی زۆر نامەعقولە کە ئەردۆغان پێیوابێت ئەوە باشترین سات‌و سەودایە لەسەر ئەو پرسە دەیکات".


پەرلەمانتارێکی هەدەپە باڵیۆزی هۆڵەندا دەخاتە گریان\nعومەر فاروق لیئۆغڵو، پەرلەمانتاری هەدەپە و ئەندامی لیژنەی بەدواداچوون بۆ مافەکانی مرۆڤ لە پەرلەمانی تورکیا لەمیانەی بەشداری کردنی لە پانێڵێک بە ناونیشانی “بڕیار لە جێگەی یاسا، مردنێکی مەدەنی” کە بە بەشداری ژمارەیەکی زۆر لە ڕێکخراوەکانی کۆمەڵگەی مەدەنی و چالاکوانانی بواری مافەکانی مرۆڤ، لە شاری گازی عەنتێب ڕێکخرابوو، باسی لەو نەهامەتییانە کرد کە ڕووبەڕووی ئەو کەسانە بووەتەوە کە بە ‘بڕیار لە جێگەی یاسا’ لە کارەکانییان دوورخراونەتەوە. باڵیۆزی هۆڵەندا کاتێک گوێی لەو وتانەی گەرگەرلیئۆغڵو بوو نەیوانی فرمێسکەکانی ڕابگرێت و وتی “ئەم شتانەش کراوە؟!”.\nئاوێنه: مونیر کۆرکماز کە خۆی پێشتر مامۆستا بووە و بە ‘بڕیار لە جێگەی یاسا’ لە کارەکەی دوورخراوەتەوە و یەکێکە لە دامەزرێنەرانی پلاتفۆرمی بڕیار لە جێگەی یاسا، سەبارەت بەو نەهامەتییەی ڕووبەڕووی ئەو کەسانە بووەتەوە کە بە بڕیار لە جێگەی یاسا لە کارەکانییان دوورخراونەتەوە، وتی ''لە شوێکدا ١٤٠ هەزار لەناوبران، ویستیان بە برسێتی تاقییان بکەنەوە، هیچ حسابێکیان بۆ نەکرا، تەنانەت ویستیان مافی دەنگدانیشیان لێ وەربگرنەوە، ڕاپێچی مەرگێکی مەدەنی کران بە هیچ شێوەیەک هاوشێوەی لە دونیادا نەبینراوە. ئەمە بابەتێکی ویژدانییە و پەیوەندی بە هەموو کەسێکەوە هەیە کە ویژدانی هەبێت. پێویستە هەمووان بزانن چ ئازار و ناڕەحەتییەکمان چەشتووە''.\nدواتر عومەر فاروق گەرگەرلیئۆغڵو کە خۆشی پزیشک بووە و بە بڕیار لە جێگەی یاسا لە کارەکەی دوورخرایەوە، لە ئێستادا نوێنەری هاوخەمەکانی خۆی دەکات لە پەرلەمانی تورکیا, ئاماژەی بۆ ئەوە کرد کە لە ڕێگەی بەکارهێنانی کۆمەڵێک ڕستەی وەک ‘لە دوای کودەتا ئاساییە شتی وا ڕوو بدات’ و ‘ئەوانە حەقی خۆیانە’ لە لایەن دەسەڵاتەوە هەوڵ دەدرێت دوورخستنەوەی کەسانی بێتاوان لە کارەکانییان لە ڕێگەی ‘بڕیار لە جێگەی یاسا’ وە ئاسایی بکرێتەوە.\nگەرگەرلیئۆغڵو وتی ''ئێمە ئەم ستەمکاری و ئەم بێویژدانییە بۆ هەموو کەسێک باس دەکەین. ئەوەمان بۆ کریستیان بێرگەر باڵیۆزی یەکێتی ئەوروپا باسکرد، لەو بارەیەوە ڕاپۆرتمان پێشکەش بە باڵیۆزی وڵاتانی ئەوروپا کردووە. ماریان دی کواستێنت باڵیۆزی هۆڵەندا لە تورکیا پێشوازی لێکردین و کاتێک باسی ئەو ستەمکاری و بێویژدانییەمان بۆ کرد کە بەرامبەر بەو کەسە بێتاوانانە ئەنجام دەدرێت نەیتوانی فرمێسکەکانی خۆی ڕابگرێت و وتی ‘ئەم شتانەش کراوە؟!”.\nگەرگەرلیئۆغڵو لە درێژەی قسەکانیدا وتی ''دەسەڵاتدارانی تورکیا هەندێک هەنگاوییان ناوە کە بەو هۆیەوە تورکیا دادەبەزێت بۆ نزمترین ئاست لە جیهاندا لە ڕووی یاساوە. ئایا ئەوانەی لە کارەکانیان دوورخراونەتەوە شایستەی ئەو ستەمە گەورەیەن؟ با هەموومان ناسنامە سیاسییەکانمان وەلابنێین. با هەموومان ببینین کە ئەم ستەمکارییە کارێکی ڕاست نییە. ئەمڕۆ هەموو لایەنەکان پریشکێکی ئەو ستەمکارییەیان بەردەکەوێت. بۆ نموونە دەزگای فورکان دەستی بەسەردا گیرا، و هەموو چالاکییەکانی قەدەغە کرا. لە خۆپیشاندانەکاندا پۆلیس پێیان دەڵێت ‘ئایا تۆ هاوڵاتی ئەم وڵاتەیت’. بارودۆخەکە ئەمڕۆ بەم شێوەیەیە. دەسەڵات مافی هاوڵاتیبوونی لایەنە ئۆپۆزسیۆنەکان زەوت دەکات. ئەم خاکە نامۆ نییە بە ئازار و ناڕەحەتییەکان، بەڵام پارێزکارەکان تازە لەوە تێدەگەن. ئەو پارێزکارانەی دەیانوت ‘هیچ لە کێشەی کورد تێناگەم’ ئەمڕۆ دەڵێن ‘ئێستا زۆر بە باشی لە کێشەی کورد تێدەگەم’. لێرەوە دەگەین بە کوێ؟ ئەگەر ئێمە لێرەوە نەگەین بە دەوڵەتێکی دیموکراسی کە مافەکانی مرۆڤ تێیدا جێگیر بێت کەواتە بێهودە هەوڵ دەدەین. پێویستە تورکیایەکی نوێ لەسەر بنەمای ئەو وانانە بنیادبنرێت کە لە چەوساندنەوەکانەوە وەرمانگرتووە. پێویستە وانەی باش لەو چەوساندنەوانە وەربگرین. ئەو شتانەی ئەمڕۆ دەگوزەرێت بە ڕاستی زۆر سەختن. ئێمە بە زیندانەکاندا دەگەڕێین. لە نزیکەوە بارودۆخی پەرێشانی ژنان و منداڵان لە ناو زیندانەکان دەبینین. ئەم ستەمکارییە جیاوازی ناکات. تەماشای قاوشێک دەکەیت؛ ژنێکی کورد بە منداڵەکەیەوە بەند کراوە، لە قاوشێکی دیکەدا ژنێک بە هۆی ئەندابوونی لە بزوتنەوەی گولەن لەگەڵ منداڵەکەی بەند کراوە. ئەمڕۆ لە زیندانەکاندا هەزاران منداڵ هەن. بەشێکی گەورەی ئەم کۆمەڵگایە تووشی بومەلەرزەیەکی گەورە بوو. ئێستا تورکیا لە ژێر پاشماوەی ئەو بومەلەرزەیەدایە. لە ئەنجامی ئەو تۆمارانەدا ڕووبەڕووی تورکیایەکی مەترسیدار بووینەوە. ئەوە بە ڕاستی کۆمەڵکوژییە. لە کەشێکداین کە بە هۆی ئەو بارودۆخە مەترسیدارەوە خەڵکێکی زۆر پەنا بۆ خۆکوشتن دەبەن. ئەوە ناوی کۆمەڵکوژییە. ئێمە بێدەنگ نابین و ئەو بۆ هەموو جیهان باس دەکەین. خەڵکی بە من دەڵێن بۆچی هێندە باسی ئەو کەسانە دەکەیت کە بە ‘بڕیار لە جێگەی یاسا’ لە کارەکانییان دوورخراونەتەوە، منیش دەڵێم لێرەدا کۆمەڵکوژییەکی گەورە هەیە. هەرچەند باسی ئەو ستەمە بکەین هێشتا کەمە.”


ناس کورد زانیاری لەسەر ئەو کچە بڵاودەکاتەوە کە حەمکۆ “دەستدرێژیی کردووەتە سەر” (تایبەت)\nخۆپیشاندانەکانی عێراق بەرەو کوێ؟\nوەزیرى کشتوکاڵ داوا لە وەزارەتى ناوخۆ دەکات دەست بەسەر بەرهەمى قەدەغەکراودا بگرێت\nدواین ئامارى تەقینەوەکانى قامیشلۆ؛ شەش هاوڵاتى سڤیل شەهید بوون\nپەرلەمانى کوردستان خوێندنەوەى یەکەم دەکات بۆ چەند پێشنیازە یاسایەک\nنێچيرڤان بارزانى لیژنەیەک بۆ لێکۆڵینەوە لە چاکسازییەکانی نێو وەزارەتی پێشمەرگە پێکدەهێنێت\nئێستا لەکوێیە و بارودۆخى چۆنە؟\n11:46 چوار شه‌ممه 25 ئه‌یلول 2019\nدۆسیەی دەستگیرکردنی هونەرمەندی کۆمیدی حەمکۆ بەتۆمەتی “دەستدرێژی سێکسی” بۆ سەر کچێک، هێشتا لە لیکۆڵینەوەدایە و بەوتەى پۆلیس دانى بە تاوانەکەیدا ناوە، بۆ یەکەمینجار ناس کورد زانیاری لەبارەی بارودۆخی کچەکەوە بڵاودەکاتەوە.\nسەرەتای ئەم هەفتەیە هونەرمەندی کۆمیدی حەمکۆ، بە تۆمەتی دەستدرێژیی سێکسی بۆسەر کچێک دەستگیرکرا، بەڕێوەبەری پۆلیسی هەولێریش ڕایگەیاند، حەمکۆ دانی بە تاوانەکەیدا ناوە.\nهۆگر عەزیز، وتەبێژی پۆلیسی هەولێر بە ناس کوردی ڕاگەیاند “ئەو دۆسیەیە هێشتا لە دادگایە و لە لێکۆڵینەوەدایە، واتە دادگا هیچ بڕیارێکی نەداوە، حەمکۆش لە گرتوخانەی کاتی هەولێرە و دۆسیەکەشی کەفالەت دەیگرێتەوە، بۆیە پێدەچێت لە چەند ڕۆژی داهاتوودا بە کەفالەت ئازاد بکرێت”.\nهاوکات بەپێی سەرچاوەیەک لە پۆلیسی هەولێر بۆ ناس کورد، حەمکۆ دانی ناوە بەوەى “پێش ماوەیەک کچەکەى بردووەتە شوقەکانى کوارتڕاڵ لە هەولێر و پاش سەرخۆشکردنی، دەستدرێژیی سێکسی کردووەتە سەری.”\nحەمکۆ بە مادەى 395 لە یاسای سزادانی عێراقی دەستگیرکراوە، کە تایبەتە بە سزادانی کەسێک کە “تاوانی سێکسی دژی کچێک ئەنجام داوە کە بەڵێنی هاوسەرگیریی لەگەڵدا دابێت.”\nبەپێی بەدواداچوونى ناس کورد، ئەو کچەى کە سکاڵاى لەسەر حەمکۆ تۆمارکردووە، دووجار سەردانى بەڕێوەبەرایەتی بەرەنگاربوونەوەی توندوتیژی دژی ژنان لە هەرێمی کوردستان کردووە و کەیسەکەى بۆ ڕوونکردوونەتەوە.\nکوردۆ عومەر بەڕێوەبەری گشتی بەڕێوەبەرایەتی بەرەنگاربوونەوەی توندوتیژی دژی ژنان لە هەرێمی کوردستان، بە ناس کوردی ڕاگەیاند “کچەکە سەرەتا لە بارودۆخێکی دەروونی خراپدا بوو، بەهۆی ئەوەی بڕوای وابوو کە غەدرێکی گەورەی لێکراوە و کەسیش نییە مافی وەربگرێتەوە و ئەو کەسە سزا بدات، بەڵام دوای ئەوەی حەمکۆ دەستگیرکراوە و ڕوبەڕووی دادگا کراوەتەوە بارودۆخی دەروونی باشتر بووە”.\nسەبارەت بە شوێنی مانەوەی ئێستای کچەکە و هەڵسوکەوتی کەسوکاری لەگەڵیدا، کۆردۆ عومەر ئاماژەی بەوەکرد “ئەو ئێستا لە ماڵی خۆیانە و هیچ مەترسییەکی لەسەر نییە، زۆر قسەشم بۆ کردووە بۆ ئەوەی بارودۆخی دەروونی باش بێت”.\nکوردۆ عومەر باسی لەوەشکرد “کچەکە بەهیچ شێوەیەک نایەوێت لە بارەی ئەو کەیسەوە قسە بۆ میدیاکان بکات و خۆی ئاشکرا بکات، بۆ ئەوەی خەڵک نەزانن کێیە و ناوی چییە”.\nجەختیشیکردەوە، ئەوان ناچنە دۆسیەکەوە، چونکە دۆسیەیەکی خێزانی نییە، تەنها چاودێری دادگا دەکەن کە بزانن کەیسەکە چۆن یەکلا دەکاتەوە.\nهونەرمەندی کۆمیدی، حەمکۆ، پێشتر سێجار هاوسەرگیری کردووە، کە هاوسەری دووەمی خانمێکی بەرازیلی بوو بە ناوی “رۆبێرتا رۆچ” و خاوەنی کورێکی چوار ساڵانن بە ناوی تۆماس.\nحەمکۆ یەکێکە لە ئەکتەرە ناسراوەکانی بواری کۆمیدیا، بۆ ماوەی زیاتر لە 25 ساڵە وەکو ئەکتەر دەرکەوتووە و بەشداری چەندین فیلم و درامای کردووە.\nئەمریکا چۆن باڵندە و ئاژەڵى بۆ سیخوڕى بەکارهێناوە؟\nحاڵەتێکى دەگمەن؛ تەمەنى 34 ساڵە و شێوەى وەک منداڵە\nتوێژینەوەیەک: ئێران 16 ملیار دۆلار بۆ گروپە چەکدارەکان خەرجدەکات..خۆپیشاندانەکانى عێراق “کێشەیە”\nزیاتر لە بەرنامە ئەتۆمییەکەى بایەخ بەو گروپانە دەدات\n12:22 شه‌ممه 09 تشرینی دووه‌م 2019\nلەدوای ئەبوبەکر بەغدادی.. 10 دیارترین داواکراوەکان لە جیهاندا\n15:27 یه‌ك شه‌ممه 03 تشرینی دووه‌م 2019\nوەلید ئیبراهیم.. دەنگە زوڵاڵەکەى سورەتی یوسف کۆچیی دوایی کرد\n15:09 شه‌ممه 02 تشرینی دووه‌م 2019\nیارى سبەى ڕیاڵ مەدرید گرێدراوە بە چارەنوسى زێدانەوە\n16:13 سێ شه‌ممه 05 تشرینی دووه‌م 2019\n23:00 هه‌ینی 01 تشرینی دووه‌م 2019\nترەمپ گلەیی لە میلانیای هاوسەری دەکات “ئەگەر تیرۆربکرێم بۆم ناگرى”\n10:30 شه‌ممه 26 تشرینی یه‌كه‌م 2019\nپێشبینى کەشوهەوا و بڕى باران بارین\n14:32 شه‌ممه 26 تشرینی یه‌كه‌م 2019\nلە ئەمساڵدا 68 ئافرەتی هەرێم ڕوبەڕووی دەستدرێژی سێکسی بوونەتەوە.. نیان یەکێکە لە قوربانییەکان\nترەمپ: هاوپەیمانە کوردەکانمان رزگار کرد\n22:02 پێنج شه‌ممه 17 تشرینی یه‌كه‌م 2019\n08:32 پێنج شه‌ممه 17 تشرینی یه‌كه‌م 2019\n10:03 دوو شه‌ممه 11 تشرینی دووه‌م 2019\nلە داخی ساری، ڕۆناڵدۆ یاریگای جێهێشت\n08:26 پێنج شه‌ممه 17 تشرینی یه‌كه‌م 2019


12:57 - 2 خەرمانان 2719\nکوردستان میدیا: بۆ دژایەتی لەگەڵ سەردانی وەزیری دەرەوەی ڕێژیمی ئیسلامیی ئێران بۆ وڵاتانی باکووری ئورووپا، خۆپێشاندانێکی بەرین لە وڵاتی نۆروێژدا بەڕێوەچوو.\nڕۆژی پێنجشەممە، ٣١ی گەلاوێژ، بۆ دژایەتی لەگەڵ سەردانی ''محەممەد جەواد زەریف''، وەزیری دەرەوەی ڕێژیمی ئیسلامیی ئێران بۆ وڵاتانی باکووری ئورووپا و یەک لەوان وڵاتی نۆروێژ، خۆپیشاندانێکی بەربڵاو لە بەردەم هۆڵی کۆبوونەوەکانی دەوڵەت لە "پارکی ڤایین ٤٥"، لە ئوسلۆی پێتەختی ئەو وڵاتە، بەڕێوەچوو.\nئەو خۆپیشاندانە کە لە لایەن کۆمیتەیەکی بەڕێوەبەری، پێکهاتوو لە نوێنەری پێنج حیزب و لایەنی کوردستانی و ئێرانی ڕێکخرابوو، بەم شێوەیەی خوارەوە بەڕێوەچوو:\nپێشکەشکردنی سروودی نەتەوایەتیی "ئەی ڕەقیب" بە گوڕ و تینێکی بەهێزەوە، بە هونەرمەندیی ''شێرکۆ مەریوانی'' و هاوڕێیەتیی کوردستانییانی ئامادەبووی خۆپیشاندانەکە.\nپێشکەشکردنی وتارێک لەسەر بارودۆخی گشتیی ئابووری و سیاسی، لە لایەن ''عەلی فیکری''، چالاکی سیاسییەوە.\nپێشکەشکردنی پەیامێک بە زمانی ئینگلیزی لەسەر بارودۆخی ڕۆژهەڵاتی کوردستان لە لایەن ''مەنسوور عەزیزی''، بە نوێنەرایەتیی سێ لایەنی کوردستانیی ئەندام لە کۆمیتەی خۆپیشاندانەوە.\nپێشکەشکردنی بەیاننامەی خۆپیشاندان لە لایەن بەڕێوەبەرانی بەرنامە، هاوڕێیان ''کەریم ئەڵڵاوەیسی'' و ''ژیلا گووڵعەنبەر''ەوە.\nلەم خۆپیشانداندا، چەند کەسایەتیی نۆروێژی و ئێرانیی دیکە پەیامەکانی خۆیانیان پێشکەش کرد.\nبەشداربووانی خۆپێشاندانەکە، بۆ ماوەی زیاتر لە دوو کاتژمێر، بە هەموو هێزیانەوە، هاودەنگ لەگەڵ بەڕێوەبەرانی خۆپیشاندانەکە، بە دانی درووشم بە زمانەکانی نۆروێژی، کوردی و فارسی و پێشکەشکردنی سروودی شۆڕشگێڕیی فارسی و کوردی و بە نیشاندانی ناڕەزایەتیی خۆیان، ئەو پەیامەیان گەیاند کە ڕێژیمی ئیسلامیی ئێران و وەزیری دەرەوەی ئەو ڕێژیمە، ناتوانن هەروا خەڵکی ئێران و کوردستان سەرکوت بکەن و ئورووپاش بکەنە ناوەندی تەڕاتێنی خۆیان.\nلەم خۆپیشاندانەدا، چەند کاناڵی تەلەویزیۆنی و ڕادیۆیی نوروێژی، وەک "ئێن.ئار.کۆ" و "تێڤێ تو" و\nڕادیۆی ''ڕێگەی هەوریشەم" و چەند کاناڵی دیکەی کوردی و ئێرانی ئامادە بوون.\nڕێکخستنەکانی حیزبی دێموکراتی کوردستانی ئیران، لە ئاستێکی بەربڵاودا بەرەوپیریی بانگهێشتی کۆمیتەی خۆپیشاندانەوە چوون و هاوکات لەگەڵ رێکخستنەکانی لایەنە کوردستانی و ئیرانییەکانی دیکە، توانییان دەنگی ناڕەزایەتیی خۆیان بگەیەننە دەسەڵاتدارانی وڵاتی نۆروێژ.\nئەو لایەنانەی کە لە پێکهێنانی ئەم خۆپیشاندانەدا بەشداربوون، بریتی بوون لە:\nڕێکخراوی "هاوپەیوەندی" بۆ مافەکانی مرۆڤ لە ئێران\nحیزبی چەپی ئێران (فیدائیانی خەڵق)


دادگای باڵای هەرێم\n1805 جار خوێندراوه‌ته‌وه\nلە دەقی ڕێككەوتننامەی ئیمزاكراوی نێوان یەكێتی و گۆڕان لە 16ی مایسی 2016 دا ، لە یرگە 2ی ماددە 12ی بەشی جوارەمی ڕێككەوتنەكەدا هاتووە : (( هەردوولا پشتكیری لە دەسەڵاتی دادوەری دەكەن بۆ دامەزراندنی دادگای باڵأی هەرێم بە سەرجەم تایبەتمەندییەكانەوە ))\nگرنگیی بابەتی (دادگای باڵای هەرێم) لە گرفتاربوونی سەركردە باڵاكانی پرۆسەی سیاسی هاتە بەرباسی ڕێككەوتنی سیاسی ، لە ئەنجامی نەبوونی مەرجەعێكی یاسایی یەكلاكەرەوە بۆ كێشە سیاسییەكان ، وزاڵ بونی هێز بەسەرشەرعییەتی یاسا و پەرلەمان و سستمی حوكمڕانی كارگێڕی ودارشتنی سیاسەتی دارایی .\nبەڵام لەگەڵ یەكەم دانیشتنی ئاشتبوونەوە ولە یەكتر نزیكبوونەوە لە لایەنی بەهێز ، بایەتی ( دادگای باڵای هەرێم ) ئەچووە خانەی بیرچوونەوە .\nسەر لە نوێ ، لە سەرەتای ساڵی 2019دا ، ولە 10ی 1دا ، لە سەروبەندی داڕشتنی ڕەشنووسێكی سەرەتایی بۆ ڕێككەوتن لە نێوان یەكێتی وپارتیدا بۆ پێكهێنانی كابینەی نۆیەمی حكومەتی هەرێم ، بابەتی ( دادگای باڵا ) چوە ناو ڕەشنووسە سەرەتاییەكەی ڕێككەوتنەكە ، بەم شێوەیە : ((پێویستە - دادگای باڵای هەرێمی كوردستان - بە یاسایەك دابمەزرێت وەك بەرزترین دەسەڵاتی یاسایی لە هەرێمدا ، باڵأدەستی یاسایی بۆ ئەو دادگایە بێت بۆ یەكلایی كردنەوەی بابەتە پەیوەستەكان بە دەسەڵاتەكانی یاسادانان و جێبەجێكردن لە هەرێمدا )) ، هەر زوو ، ئەم بابەتە قورسەی دروستكردنی مەرجەعێكی یاسایی باڵا لە هەرێمدا ، كرا بە قوربانی پرۆسەكە بە گشتی .\nئەم بابەتە تا ڕادەیەك گرنگ نییە بۆ سەركردە باڵاكان ، بەڵام بەش بە هاوڵأتیان و ئەوانەی بە دوای پرۆسەیەكی سیاسی تەندروست و حوكمڕانییەكی سەركەوتوو دا دەگەڕێن ، بابەتی دادگای باڵا ، پێویستییەكی گرنگی مانەوە و بەرەوپێشچوونە .\nئەوەی ئەمڕۆ لە ژیانی سیاسی وكارگێڕی هەرێمدا دەگوزەرێت ، كە بە پێی پێویستیی كەس و لایەنەكان یاسا دائەتاشرێت ، لە 2006ەوە ، ر،ِێچكەیەكی نا جێگیری گرتووە، بەرامبەر پرسی دەستووری هەرێم و درێژكردنەوەی كاری ئەنجومەنی پاریزگاكان و درێژكردنەوەی ماوەی سەرۆكایەتی هەرێم و هەمواركردنە یەك لە دوای یەكاكانی یاسا بەركارەكانی لە لایەن پەرلەمانەوە ، بە پێی پێویستی لایەنە سیاسییەكان ، بە دوور لە چاودێری دەسەڵأتێكی یاسایی خاوەن سەروەری.\nلە كوردستاندا ، پەرلەمان ، بە ویستی ئەندامانی یاسا دائەڕێژێت ، كەسیش ناتوانیت تانە لە بڕیارێكی ، یان یاسایەكی ، بدات ، بە هۆی نەبوونی دادگایەكی باڵا ، واتا پەرلەمانی كوردستان بەرهەمهێنان و هەمواركردنی یاساكانی كردووە بە پیشە ، بە پێی ویستی لایەنەكان ، لە غیابی دەستوور و دادگایەكی باڵا .\nسەرۆکی جەهەپە : ئەردۆغان هەموودنیای لێکردین بە دوژمن \nفاكته‌ره راسته‌قینه‌كانی پشت روودانی 16ی ئۆكتۆبه‌ر\nسه‌رۆكی ئه‌مریكا له‌باره‌ی ڕۆژئاوای كوردستانه‌وه له‌گه‌ڵ كۆنگرێس كۆده‌بێته‌وه\nئه‌ردۆغان: نه نیگه‌رانی سزاكانی ئه‌مریكاین نه ئۆپه‌راسیۆنه‌كه‌ی سوریاش ڕاده‌گرین\nیه‌كه‌م وڵاتی ئه‌ندام له‌ناتۆ ده‌ستی به‌سزادانی توركیا كرد\nبەڤیدیۆ: بەرگرى هێزەکانى هەسەدە بەرامبەر سوپاى تورکیاو گروپە چەکدارەکان


ناوەرۆكی پلانی ڕزگاركردنی ناوچە داگێركراوەكانی ژێر دەسەڵاتی توركیا لە رۆژاڤا لەلایەن شەڕڤانانەوە – Standard Kurd\nلەلایەن ستاندار Posted on ئه‌یلول 16, 2020 1158 جار بینراوە 0 سەرنج\nبەرپرسێكی پەیەدە لە رۆژاڤای كوردستان رایدەگەیەنێت هەڵمەتی ” نابۆ داگیركەری، بەڵێ بۆ پاراستنی دەستكەوتی شۆڕش “دەبێتە وەڵام بۆ سەرجەم پلانگێڕییەكان بۆ سەر باكور و رۆژهەڵاتی سوریا و ئازادكردنی ناوچە داگیركراوەكان لەلایەن سوپای توركیاوە.\nهاوسەرۆكی پەیەدە لە هەرێمی فورات ئەحمەد شێخۆ لەبارەی وردەكاری پلانەكە رایگەیاند: لە ١٤ ئەیلول هەڵمەتی ” نابۆ داگیركەری، بەڵێ بۆ پاراستنی دستكەوتی شۆڕش” لە ناوەندی ژنی ئازاد لە كۆبانێ بە بەشداری دەیان ئەندام و بەڕێوەبەران راگەیانرا.\nوتیشی ئەم هەڵمەتە بە ئامانجی رزگاركردنی سەرجەم هەرێمەكانە كە لەلایەن دەوڵەتی توركیاوە داگیركراون وەك عەفرین، باب، ئەعزاز، جەرابلوس، سەرێكانی و گرێسپی.\nناوبراو ئاشكراشی كرد: هەڵمەتەكە لە كاتێكی نزیكدا دەست بە كارەكانی خۆی دەكات و هەنگاو بە هەنگاو بە بەرنامە چالاكییەكانی خۆی دەستپێدەكات و تاكو پێكهێنانی ئامانجەكانی هەڵمەتەكە بەردەوام دەبێت.\nبڵاوکراوەی پێشووشەهرام قادر، فیلمساز: ڕێزگرتن لە ڕای جیاواز لە کوردستان لە قۆناغی زۆر سەرەتایی دایە بینیمان دەستیان لە مامۆستا و هونەرمەندیش نەپاراست\nبڵاوکراوەی نوێترسێ پێشنیارەكە بۆ دابەشكردنی بازنەكانی هەڵبژاردنی عێراق ئاشكرادەبێت.\nکوردستان لە سایەی صۆفیگەری حزبدا\nPosted on ئاب 24, 2020 ئاب 24, 2020 0 3243\nنەتەوەیەک بە دوا بەرگدوورێک دادەگەرێی !\nPosted on ئاب 29, 2020 0 177\nPosted on ئه‌یلول 3, 2020 0 433\nPosted on ئه‌یلول 8, 2020 0 514\nPosted on ئه‌یلول 15, 2020 0 1513


کەبوودوەند گەڕێندراوە بۆ زیندانی ئێڤین /مەترسییەکان بۆسەر گیانی زیاتر دەبن | Roji Kurd ڕۆژی کورد\nماڵەوە ڕۆژهه‌ڵاتی ناوه‌ڕاست ئێران کەبوودوەند گەڕێندراوە بۆ زیندانی ئێڤین /مەترسییەکان بۆسەر گیانی زیاتر دەبن\nکەبوودوەند گەڕێندراوە بۆ زیندانی ئێڤین /مەترسییەکان بۆسەر گیانی زیاتر دەبن\nڕۆژی کورد: دوابەدوای ئەویکە محەمەد سەدیق کەبوودوەند پێشنیاری کۆتایی هێنان بە مانگرتنەکەی ڕەت کردەوە، سەرلەنوێ گەڕێندرایەوە بۆ زیندانی ئێڤنی تاران.\nمحەمەد سەدیق کەبوودوەند کە ٢٩ ڕۆژە مانی لە خواردن گرتووە و لە کاتێکدا باری تەندروستییەکەی ڕۆژ لە دوای ڕۆژ بەرەو خراپتر بوون دەچێت، وەزارەتی ئیتلاعات ئەو چالاکە مافی مرۆڤییەی کوردستانی گەڕاندەوە بۆ زیندان.\nلە ڕۆژانی ڕابردوودا سەرەڕای ئەوەیکە ژمارەیەک لە چالاکانی جۆراوجۆر و هەروەها ناوەندەکانی حکومەتیش داوای کۆتایی هێنان بە مانگرتنەکەیان لە کەبوودوەند کرد، بەڵام سەرۆکی ڕێکخراوی مافی مرۆڤی کوردستان، پێداگریی لەسەر مانگرتنەکەی هەتا وەدیهاتنی خواستەکانی کردەوە.\nهاوسەری کەبووودوەند لە دیمانەیەکدا لەگەڵ کەناڵی بی‌بی‌سی، ڕەخنەی لە بەرپرسانی رژیمی ئیسلامیی ئێران گرتبوو کە پاش زیاتر لە ٤ حەوتوو بەدەم داواکانی هاوسەرەکەیەوە نەهاتوون.\nگەڕاندنەوەی کەبوودوەند بۆ زیندان و شاردنەوەی لە چاوی بنەماڵە و چالاکان، نیگەرانیی قووڵی لای چالاکانی مافی مرۆڤ و خەڵکی کوردستان درووست کردووە.\nمانگرتنی کەبوودوەند، شەپۆلێکی بەرفراوانی پشتیوانیی چالاکانی کوردی لە ناوخۆی کوردستان و هەروەها کوردانی دانیشتووی وڵاتانی ئەورووپایی بەدوای خۆیدا هێناوە و هەروەها ژمارەیەک لە زیندانیانی سیاسیی کوردیش بۆ پشتیوانی لە کەبوودوەند و محەمەد عەبدوڵڵاهی و جەعفەر عەزیم‌زاده، مانیان لە خواردن گرتووە.\nکوردانی دانیشتووی ئاڵمان، سوید و ئوتریش، سویس وهولەند وێڕای پشتیوانی کردن لە کەبوودوەند و داخوازییەکانی ناوبراو، هەڵسووکەوتی فاشیستیی ڕژیمی ئیسلامیی ئێرانیان لەمەڕ زیندانیانی سیاسیی کورد و خەڵکی کوردستان مەحکووم کردووە.\nڕۆژی ڕابردوو، زیاتر لە ٣٠ کەس لە چالاکانی مەدەنیی شاری مەریوان، بە هەڵگرتنی تراکت و نووسراوە، پشتیوانیی خۆیان بۆ کەبوودوەند و سەرجەم زیندانیانی سیاسیی مانگرتوو ڕاگەیاند.\nبابەتی پێشووگوشارەكان بۆ سەر بنەماڵەی حسێن پەناهی لە لایەن ناوەندە ئەمنیەتیەكانەوە بەردەوامە+لێدوان لەئەندامێکی بنەماڵەی حوسێن پەناهی\nبابەتی دواترسێ زیندانیی سیاسیی کورد بۆ پشتیوانی لە کەبوودوەند مانیان گرت


شاومی ئامارەکانی خۆی بۆ چارەکی سێیەم ڕاگەیاند – کەی ئای تی ئێن\nشاومی 7, كانونی یه‌كه‌م 2017\nلە میانەی بۆنەی ڕاگەیاندنی مۆبایلە نوییەکانی ڕێدمی ٥ و ڕێدمی ٥ پڵەس، شاومی ڕایگەیاند کە لە چارەکی سێیەمی ئەمساڵ ٢٧.٦ ملیۆن مۆبایلی بەڕێ کردووەتە بازاڕەکانی جیهان، ئەمەش بە بەراورد بە پار بە ڕێژەی ١٠٢.٦٪ زیاترە!\nڕێژەی فرۆشی شاومی لە جیهاندا بە بەراورد بە پار لە ٣.٧٪ەوە زیادی کردووە بۆ ٧.٤٪ و پلەی پێنجەمی لە ڤیڤۆ سەندووە.\nشاومی ئەوەشی ڕاگەیاند کە لە ١٤ وڵاتی جیاواز لە ٥ پڕفرۆشترین کۆمپانیاکانی دروستکەری مۆبایلە زیرەکەکانە، لە هندستان بە هاوبەشی لەگەڵ سامسۆنگ لە پلەی یەکەمە، هەروەها لە وڵاتانی میسڕ و ئیندۆنیسیا و مالیزیا و ڕووسیا و ٤ وڵاتی ئەوروپی فرۆشێکی زۆر باشی هەیە.\nتاگەکان ئەندرۆید شاومی مۆبایل هەواڵ


جەختی ڕێبەری مەزنی شۆڕشی ئیسلامی لە سەر تواناییەکانی ئێران بۆ پەڕینەوە لە گرفتە ئابوورییەکان - SAHAR KURDISH (Sorani)\nJul 15, 2018 21:47 Asia/Tehran\nحەزرەتی ئایەتوڵڵا عوزما خامەنەیی ڕێبەری مەزنی شۆڕشی ئیسلامی سەرلەبەیانیی ڕۆژی یەکشەممە لە دانیشتنێکدا کە بە پێی بانگێشتنی بەڕێزی لە سەرۆک کۆمارو ئەندامانی کۆڕی دەوڵەت بەڕێوە چوو،لە سەر تواناییەکانی ئێران بۆ پەڕینەوە لە گرفتە ئابوورییەکان جەختی کرد.\nحەزرەتی ئایەتوڵڵا عوزما خامەنەیی ڕێبەری مەزنی شۆڕشی ئیسلامیی ئێران لەم دانیشتنەدا، وێڕای بە ھێزمەند نرخاندنی ھەڵوێستەکانی سەرۆک کۆمار لە گەشتەکەی بۆ ئەورووپا وتیشی: دەستەڵات نواندن لە بەرامبەر بیانییەکان بە تایبەت لای ئەمریکییەکان بابەتێکی پێویستە و ئەم کارە دەبێ لەکاتی خۆی ، ڕاشکاوانەو لێبڕاوانە ئەنجام بگڕێت. بەڕێزی جارێکی تر ئەوەی وەبیر ھێنایەوە کە لایەنەکانی ئەورووپیش لە سەریانە دەستەبەری پێویستمان لە بارەی ڕێککەوتنی ناڤۆکییەوە بدەنێ، ھەڵبەت دیارە نابێ ئابووریی وڵات گرێ بدرێ بەم بابەتەوەو لەم ئاراستەیەدا پەکی بکەوێ .\nدەوڵەتی ئەمریکا ھەر لە یەکەم ڕۆژانی ڕاپەڕێندرانی ڕێککەوتنی ناڤۆکیەوە، ھەوڵدان بۆ کاڵ کردنەوەی سەرەتییە ئابوورییەکانی ئێران لە سەردەمی دوای ڕێککەوتنی ناڤۆکیی دەست پێ کرد. ئینجا بە ھاتنە سەرکاری داناڵدترەمپیش وەک سەرۆک کۆماری ئەمریکا ئەم کارشێکنیانە زیاتر پەرەی سەند.\nتزەمپ لە ھەنگاوێکی گەڵاڵە بۆ کراودا، ھەشتەمی مای بە شێوەیەکی یەک لایەنە کشانەوەی ئەمریکا لە ڕێککەوتنی ناڤڵکی(بەرجام) و گەڕاندنەوەی بایکۆتەکانی سەر ئێرانی واژۆ کرد. ئەم ھەنگاوە لە لایەن کۆڕوکۆمەڵە سیاسی و ئابوورییەکانەوە بە توندی کەوتە بەر ڕ ەخنەو توانج .\nھەواڵدەریی بلۆمبێرگ لەم بارەیەوە لە ڕاپۆرتێکدا نووسی: دەوڵەتی ئەمریکا بەدووی داسەپاندنی گوشارێکی ئابووریی دەگمەنە بە سەر ئێراندا.\nھەڵبەت یەکێتیی ئەورووپا پێی لە سەر ئەوە داگرتووە کە لە بەرامبەر ئەم بایکۆتانەدا دەوەستێ و ھەر بەو ئامانجەش ھەگبەیەکی پێشنیاری ئابووری لە لایەن یەکێتیی ئەورووپاوە بۆ پاراستنی ڕێککەوتنی ناڤۆکی دراوەتە ئێران، کە ھەڵبەت ئەو کارە ئێرانی ڕازی نەکردووە.\nسەرۆک کۆماری ئێران لە پەیوەندییەکی تەلەفۆنی دا لەگەڵ سەرۆک کۆماری فەرانساو سەرۆکی ئاڵمانیا ھەگبە پێشنیارەکەی ئەورووپا بۆ پاراستنی ڕێککەوتنی ناڤۆکیی بە ھیوابڕ ناوبدو پێی داگرت کە، چاوەڕوانیی ئێران لە برۆکسێڵ دەستپێشخەرییەکی ڕوون و کاتبەندی کراوە.\nئەوەی کە ڕوون و ئاشکرایە ئەمەیە کە ھەل و مەرجی ئێستادا دوو ھەڕەشەی بەبڕشتانە بەرەوڕووی ئابووریی ئێران بووەتەوە. یەکەم ھەڕەشە، ئەو پیلانە گڵاوانەیە کە ئەمریکاو دوژمنانی نیزام لە قەواخی بایکۆت و شەڕی ئابووری و گوشتری دەروونی دژی گەلی ئێران پێ و شوێنی دەگرن. ھەرچەند کە ئەم سیناریۆیە بۆ گەلی ئێران شتێکی تازە نییە، بەڵام نابێ بە سادەیی بە لای ئەم بابەتەدا بپەڕینەوەو وا ھەڵدەگرێت کە بە بڕشتانە خۆمان بۆ بەرپەردانەوەی ئەم پیلانە ساز بدەین.\nباربارا سلاڤین لە ئەندامانی ھزرگەی ئەنجومەنی ئاتڵانتیک دەڵێت: لۆبییەکی بەھێز دژی ئێران کەوتووەتە گەڕ بۆ داسەپاندنی ھێندێک گوشار بە سەر ئێراندا کە یەکێک لەو گوشارانە بایکۆتە. ناوبراو ئەم دیاردەیە وەک پێکدادانی ئەوپەڕی گوشار دژی حکومەتی ئێران و جەماوەری ئەم وڵاتە وەسف دەکات.\nبەڵام دووھەمین ھەڕەشە لاوازی و کەم و کوڕییە نێوخۆییەکانە کە لە وتەکانی ئەمڕۆی حەزرەتی ئایەتوڵڵا عوزما خامەنەیی ڕێبەری مەزنی شۆڕشی ئیسلامیی ئێران ئاماژەی پێ کرا. بەڕێزی ھەر لەم بوارەدا تیشکی خستووەتە سەر نمونەگەلێکی ھەڵەشەو ساختەکاریی بڕێک لە دام و دەزگاکان و کەسانێک لە پەیوەندی لەگەڵ کێشەی ئەم دواییەی سککەو دراڤی بیانی و پێی داگرتوە کە: دەبێ لەگەڵ ساختەکاران دا لە ھەر پلەوپایەو ئاستێکیش دا بن بە توندی ھەڵس و کەوت بکرێت.\nبێ گومان ئێران خاوەنی پۆتانسیەل و بارستایی گەورەو زۆرە و لەم پۆتانسیەل و بارستاییانە دەکرێ لە چوارچێوەی دیپلۆماسی و پەیوەندیی دەرەوەیی دا کەڵک وەربگیردرێت. بەڵام دیارە ڕێگای پەڕینەوە لە گرفت و تەنگژەکان سەرنجدانی تەواوی ڕەھەندەکانی پرسی ئابوورییە. ھەر لە بەر ئەمەش چڕبوونەوە لە سەر فەکتەرە دەرەوەییەکانی گوشار خستنە سەر ئێران بە تەنیا ڕێگاچارە نییە. واتە پرسی بایکۆت و گرفتەکانی ڕێککەوتنی ناڤۆکی بە تەنیایی ناتوانن گرفتە ئابوورییەکانی ئەم وڵاتە چارەسەر بکەن.


خێزان وەک پێناسەیەک وهەروەسا ئەگەرێت هەلوەشانا خێزانێ چنە؟\nخێزان: بناغێ پێکهاتەیەکا کومەلایەتی یا جڤاکی یە پێکدئیت ژ دوو کەسان کو رەگەزێ وان ژهەڤ جودا ژن و زەلام وهەروەسا زاروکا یان بەلکی زارو نەبن ژی کۆ پێکڤە گرێداینە ب پەیوەندیا خوینێ؍ خێزان لسەرچەند رەگەزیت بایولوجی ودەرونی و کەلتوری دروستبیە؍ دناڤا خێزانێ دا پێنگاڤا ئێکێ یا ژیانا مروڤی دەستپێدکت؍ رەفتارێت تاکەکەسی رێک دئێخت خێزان سیستەمەکێ کومەلایەتی یێ تایبەت وهەرە گرنگە ژکومەلەکا تاکە کەسان پێکدئێت وپێکڤە دژین وکاردکن وهزردکن هەروەسا چەند داب و نەریتاڤە گرێدایە کو تێدا ماف و ئەرکێ هەرئەندامەکی دیاردکت؍ ئەم دشێن بێژین خێزان کەنالێ ئێکێ یە یێ کو زاروک دشێت فێرێ ئاخفتنێ و ورەفتارێ و پەروەردێ وتحاملێ دبیت هەروەسا رێسایێت دابونەریتان و رێسایێت ئاینی و کا چی تشتی باشە و خرابە جوانە ب ئازارە فێرێ هەرتشتی دبن؍ چونکی رولێ سەرەکی یێ خێزانێ دناڤا جڤاکی دا پەروەدەکرنا زاروکیە.....و هەروەسا سیستەمێ کومەلایەتی ژ جڤاکەکی بو جڤاکەکێ دی جیاوازە ....\nسەبارەت ب ئاریشەیێن خێزانی د ناڤاهەر جڤاکەکیدا هەنە و جودا ل گوری هەر جڤاکەکی هندەک ئاریشە دبنە ئەگەرێ هەلوەشانا خێزانێ؍ ژوان ئەگەرێن هەلوەشاندنا خێزانێ ل دویڤ دا دئێت ئەڤێن ل خوارێ نە :\n۱ـ نەبونا رەوشنبیریا جنسی: نەبونا رەوشنبیریا سکسی(جنسی)ئەڤە ئێک ژ گرنگترین خالانە کو زوربەی خێزان هاتنە هەلوەشاندن ژبەرنەبونا ڤێ رەوشنبیریێ یان پەککەفتنا زەلامی یان ساریا ژنێ یا جنسی ئەفە دێ وەل وان کت کو شەرەدەڤ و تورەبون بەرامبەر ئێک ودوو هەبیت وهێدی هێدی ژئێک دیربکەڤن تنێ هەلوەشان ببیت چارەسەری چونکی دڤێ نە رەوشنبیریێ دا زوربەی زەلام توندوتیژیێ بکارتینن بەرامبەر خێزاناخوە و ئەڤەژی بارێ دەرونی تێک دچیت و حەشێکرنێ لاواز دکت و کەربێ رادکت ئەفەژی خێزان بەرەف هەلوەشانێ دبیت\n۳ـ لاوازیا باری ئابوری: وی دەمێ بارودوخێ خێزانێ خراب دبت ژیانا کومەلایەتی تێک چیت چونکی کاریگەریاخوەیا خراب لسەر پەروەردەکرنا زاروکا دبت زاروک بشێوەیەکێ دیر ژهەست و سوزو دلوڤانیێ و کەرب و کین و ترس ڤە مەزن دبن وئەڤ زاروکە دێ ب کەسایەتیەکا خراب چت ناڤ جڤاکیدا؍ ودێ هەرەدم هەست ب کێماسێ کن وژ مروڤان دیربین وکەسایەتیا وان لاوازبت.\n٤ـ زور بکارئینانا تورین جڤاکی و ئەنتێرنێتێ: ؍زور بکارئینانا توریێن جڤاکی و ئەڤ بکارئینانە ببیت ئەگەرێ نیاسینا کەسەک دی کو چی ژن بیت یان زەلام بیت ئەو کەسێ نیاسی پەیوەندیێن ئەڤینیێ دروستبی هینگی دی دیربون پەیدابیت وباوەری نامینت ئەڤە دئ خیزان بەرەف هەلوەشانێ چیت؍ لێک تێنەگەهشتن و گرنگی پێنەدان ئەڤە گەلەک گرنگن ژبو خێزانێ لێ هکو دخێزانی دا ئەڤە نەما دێ هەردوو رەگەز ساربین بەرامبەر ئێک ژیانا هەڤژینیێ چی رامان نامینن هەرژبەرهندێ ژی دێ ژێکڤەبین بیت چارە.\n۵ـ گرنگی نەدان و لێک تێنەگەهشتن؍رێزنەگرتن باوەری نەبون درەو کرن و هەبونا بێ رەوشتیێ دناڤا خێزانێدا.\n٦ـ نەزوکی نەبونا زاروک و هەبونا نەخوشیەکا درێژ خایەن.\n۷ـ خیانەتا ئێک ژ هەڤژینان مەرامبەر ئێک: دەهمەن پیسی نەبونا رەوشتی و خیانەتا هەڤژینیێ دبیت ئەگەر کو ژیانا هەڤژینیێ دوماهیک بێت چی ژن بیت یان زەلام بیت؍ بارێ ئابوری ئەگەر بارێ ئابوری یێ خێزانەکێ زور یێ لاوازبیت و ژمارەکا زور یا زاروکا هەبین ئەڤەژی دبیت ئەگەرێ هەلوەشانا خێزانێ؍ کچک کو دژیەکێ زورێ بچیک دا خێزانێ پێک بینت ئەڤ ژنە دێ پتر لی ژنێت دی توشی بەردان و جدابینێ بیت ژ ژنیێت دی چونکی وێ شیانا هندێ نینە خوە لبەر گرفت و ئاستەنگا بگریت و گەلەک ئەگەریێت دی ژی هەنە خێزان پێ بێتە هەلوەشاندن.\n۸ـ مایتێکرنا کەس و کارێت وان ویان کەسێن دەوروبەر: ئاخفتنێت کەسێت دەوروبەران یان یێت کەس و کاریێت وان گەلەک جارا ئەف کەسێن ل دەوروبەرێت وان دێ بین ئەگەر کو خێزان هەلوەشیت هەر ئێک دێ ژلایێ خوەڤە تشتەکی بێژنێ و ئاخفتنێت نەرینی بکارئینن وەکی دیار کو ئاخفتنێت دەوروبەرا زور کاریگەریاخوەیا هەی لسەر خێزانێ.\n۹ـ دناڤ خێزانێ دا ئێک خوێندەواربیت و یێ دی نەخویندەواربیت .\n۱۰ـ ئینانا ژنا دوویێ کو زەلام ژنکا دویێ د ئینیت ئەڤە دبیت ئەگەریێ غیرەیێ و نەئارامیێ و دناڤبەرا هەردوو ژنان دا و زەلام نەشێت دادیێ بکت دناڤبەرا زاروکان و هەروەسا هەردوو خێزانیێت خوە ئەڤە دێ بیت ئەگەرێ هندێ کو هەلوەشان پەیدابیت گەلەک ئەگەریێن دی هەنە وەک جیاوازیا جڤاک و داب و نەریتان ژی وهەروەسا جیاوازیا هزرو بیرێت وان وحەزا ئافرەتێ بو کارکرنا ژدەرڤەی مالێ و دروست نەپەروەردەکرنا زاروکان ئەڤە ژوان خالێن گرنگن کۆ دبنە ئەگەرێ هەلوەشاندنا خێزانێ......


دیمانەکانی نیوەشەو – سه‌رده‌م\nبابەتی ئەم کتێبە بریتییە لە کۆمەڵێک وتووێژی فیکری جیاجیا لەگەڵ کۆمەڵێک فیگۆری فیکریی کاریگەر و خاوەن سەرنج و دونیابینی نوێ لەمەڕ بابەت و چەمکگەلێکی جیاواز، وتووێژەکان و خودی پرسیار و وەڵامەکان بە زمانێکی لە ڕوکەشدا سادە، بەڵام لە نێوەڕۆکدا قووڵ و پڕ لە سەرنج داڕێژراون.\nئەم کتێبە لەلایەن نووسەر و وەرگێڕ (ئاوات ئەحمەد سوڵتان) کاری وەرگێرانی بۆ کراوە و دەتوانین شاهیدی بدەین کە یەکێکە لە وەرگێرانە جوان و سەرکەوتووەکان، وەرگێڕ لێرەدا بە وردی و زیرەکانە ڕۆچووەتە نێو بابەتەکان و بە تێگەیشتنی قووڵ و هۆشیارێکی بێوێنەوە، لە چەمک و دەربڕین و دەستەواژەکان تێگەیشتووە، چونکە بەشبەحاڵی خۆیشی، یەکێکە لە ڕۆشنبیر جدی و خوێنەرە بەردەوامەکانی نێو کایەی فیکر و ئەدەبیات و ڕووناکبیری.\nوتووێژەکانی نێو دووتوێی ئەم کتێبە لەگەڵ کۆمەڵێک کەسایەتیی فیکریدا ساز کراون کە ڕەنگە تا ئەندازەیەک نامۆ بن بە خوێنەری کورد، یاخود زانیارییەکی ئەوتۆیان لەسەر ئاستی فیکری و ژیان و باگراوندیان نەبێت، ئەوانیش بریتین لە : (ئێدگار مۆران، ئامی تان، ئالان دینۆ، ژولیا کریستیڤا، ئالان بادیۆ، یەحیا قەیسی، نەجیب مەحهوز، ڕێجیس دۆبرێ، تێری ئیگڵتون،بۆرخێس، نیشانی دۆشی.)\nئێدگار مۆران کە فەیلەسووف و زانایەکی کۆمەڵناسییە و خاوەنی زیاتر لە شەست کتێبە، یەکێکە لەو کەسایەتیانەی کە لەم کتێبەدا وتووێژی لەگەڵدا کراوە، لەو چاوپێکەوتنەدا سەبارەت بە پێناسەکردنی چەمکی بوێری دەڵێت: بریتییە لە هونەری بەزاندنی ترس، ئەمە وتە نێودارەکی ڤیکۆمت دۆتۆرینرە کە یەکێک بووە لە جەنەراڵە ناودارەکانی فەڕەنسا کە پێش ئەوەی جەنگ دەست پێ بکات، جەستەی خۆی دواند و وتی: ئەی پەیکەر مەلەرزە، چونکە ئەگەر بزانیت من کوێت دەبەم، ئەوە بە تەواوی ئەژنۆکانت دەشکێن، ئەو بڕوای وایە کە جۆرە ئازایەتییەکی مەعنەوی هەیە لەسەر بناغەی گوزارشتکردن لە هەقیقەت دامەزراوە، گوتنی هەقیقەت ئازایەتییە، تەنانەت ئەگەر ترست هەبێت ئەو هەقیقەتە ببێتە مایەی بێزارکردنی خەڵک و بە تەنیا بمێنیتەوە، کەس لێت تێنەگات و ببیتە مایەی دەنگۆ و سرتەسرت و بەدەمەوەهەڵبەستن.\nیەکێکی تر لە دیمانەکان لەگەڵ ئامی تان ساز کراوە، ئەم خانمە ڕۆماننووسە ئەمریکاییە و بە ڕەچەڵەک خەڵکی وڵاتی چینە، ناوبراو لەو دیمانەیەدا ئاماژە بۆ ئەوە دەکات کە بەڕاستی زۆر نیگەرانە لەوەی خوێنەرەکانی وا بزانن کە خەریکە هەر وا ل خۆوە و بە شێوەیەکی بێسەروبەرە شتێکیان بۆ دەگێڕمەوە، کە لەوانەیە پەرچەکرداری ناو ژیانی سێکسی خۆی بێت.\nلە باسکردی یەکێک لە ڕۆمانەکانیدا، ئاماژە بۆ ئەوە دەکات کە ئەو ڕۆمانەی ڕەنگە خوێنەر ئاگای لە ڕووداوەکانی نەبێت، باسی سۆزانییەک دەکات کە لە سەرەتای سەدەی بیستەمدا لە شەنگهای ژیاوە و لە جێگەیەکیش خەریکی لەشفرۆشی بووە، پڕیەتی لە هاتوهاوار و هەراوزەنای ئەو پیاوانەی هاتوون بۆ ئەوەی لەگەڵ دەیان ئافرەتی وەک ئەودا سێکس بکەن. ئامی تان باس لەوە دەکات کە لە ڕۆمانەکەیدا باسی دۆخەکانی ئافرەتی سۆزانیی نەکردووە، بەڵکو سەرقاڵی بەکارهێنان وردکردنەوەی زمانێک بووە کە زۆر بوێرانە لە وەسفی دیمەنەکانی بێئابڕووییدا بەکار هاتووە، ئەو دەشڵێت:\nمن شێلگیرانە دەمویست وشە و دەستەواژەکان بەو شێوەیە بەکاربهێنم کە سۆزانییەکان لە قسەکردنیاندا بە کارین دەهێنن، گەرچی دەشمزانی ئەمە وال ە بەشێک لە خوێنەران دەکات بێزیان بێتەوە، بەڵام بە دڵنیاییەوە زۆر کەمتر و ئەهوەنتر لەو وشە و زاراوانەی لە سینەما دەیانبیستین، من کە لە ڕۆمانەکەمدا سەرقاڵی ئەندێشەکردنم، توانای ئەوەم نییە لە چەندین لاوە لەگەڵ خۆمدا ناکۆکم.\nئەم خانمە ڕۆماننووسە باس لەوەش دەکات کە ماوەیەک ئەو کتێبانەم دەخوێندەوە کە ڕاشکاوانە باسی سێکس دەکەن، ئینجا هەوڵم دا پێگەی ئەلکترۆنیی گۆڤارە تایبەتمەندەکان و چالاککەرەکانی خەفەبوون، یان هەراشیی سێکسی بزانم، کەوتنە بەسەرکردنەوەی ماڵ و نۆرینگە تەندروستییەکان، ئەوانیە ڕاوێژ دەدەنە پیاوان تا بزانن لە ماڵەکانی لەشفرۆشی چۆن ڕەفتار بکەن.\nئالان دینۆ کە نووسەرێکی فەڕەنسایی- کەنەدییە، خاوەنی بڕوانامەی دکتۆرای فەلسەفەیە، ئەو وەک فەیلەسووف و نووسەر و چالاوانێکی سیاسی ناسراوە و نەیارێکی سەرسەختی سیستمی سەرمایەدارییە، ئەو وای بۆ دەچێت کە مرۆڤایەتی گەیشتووەتە قۆناغێکی زۆر مەترسیدار و هەڕەسەیەکی زۆری لەسەر ئازادی و کەرامەتی مرۆڤەکان دروست کردووە و پێشی وایە چەمکە قووڵ و بنەڕەتییەکانی ناو هزرمان ڕەویونەتەوە و کۆمەڵێک چەمکی ڕووکەشی بێناوەڕۆک و پووچ جێگەیان گرتوونەتەوە، ئاماژە بۆ ئەوەش دەکات کە ئەمە لەسەر ئاستی تاکەکان نا، بەڵکو لەسەر ئاستی کۆمەڵگە و دەوڵەتەکانیش ڕووی داوە.\nئەم نووسەر و فەیلەسووفە لە چاوپێکەوتنەکەیدا جەخت لەسەر ئەوە دەکاتەوە کە هیچ مایەی سەرسامی نییە، هزری سیاسی دەکەوێتە ژێر هەژموونی ئەو نێوەندەوە کە دەوری داوە، بۆیە جیاوازی ن ێوان گوتارەکان زۆر کەمە و دەشڵێت: دروشمەکان نەک بنەماکان بە گژ یە یەکا دەچن، هەمووشی لە چوارچێوەیەکدا کە بە ڕووکەش بۆنی ناکۆکی لێ دێت، گەلێ چەمکی وەک: پێوەرە هاوسەنگەکن، میانڕەوی دروست و ڕێکەوتن، هەتا ئاستی پیرۆزی بەرزبوونەتەوە، بەم جۆرە سیستەمی سیاسی تێدەکۆشێت بگاتە بەرزترین ئاستەکنی سەنتەریبوون، بە جۆرێک چیتر بارودۆخەکەی لەگەڵ تەوەرەکانی ڕاست و چەپدا ناگونجێت، بەڵکو دەیەوێت ئەم جەمسەربەندییە نەمێنیت، یەک شێواز و یەک جۆر لۆجیک لە ئارادا بێت.\nژولیا کریستیڤا، کە خانمە ڕۆشنبیرێکی ئینسایکلۆپیدیایی فەڕەنسییە، کارەکانی لە سەرانسەری جیهاندا ناسروان، وەک لەم کتێبەدا ئاماژەی پێ دراوە بابەتی کارەکانی بەناویەکدا چون: فەلسەفە، زمانەوانی و دەرونشیکاری، بەلای کریستیڤاوە، هەبوونی باوەڕ پێویستییەکی گەردوونییە و دەبێت بە جدی وەری بگرین، ئەم فەیلەسووفە لە بەرانبەر چەقبەستن و ڕەقهەڵاتنی باوەڕەکاندا داکۆکی لە پێویستییەکی گوێگرتنی ڕەخنەییانە لە گوتاری ئایینەکان دەکات، ئەو باس لەوە دەکات کە وەک دەروونشیکارێک لە ئەنجامی کر و گرنگیگیەکانیدا، هەروەها لە ڕەوتی خۆشیدا وەک ئافرەت توانیویەتی سەرنجی ئەوە بدات کە گەشەکردنی منداڵ لەسەر تێپەڕانندی پاشکۆیەتی بۆ دایک دادەمەزرێت و دەشڵێت: کەواتە بڕینی ناوک لە ڕووی فیزکییەوە ساوا لە دایکی جیا دەکاتەوە، بەڵام ئەو بە شێوەیەکی ڕاستەوخۆ و یەکسەر دەرک بەو سنوورانە ناکات کە لە نێوان خودی خۆی و جەستەی دایکیدا هەیە، لە ماوەی مانەوە لەگەڵ داکیدا بەپێی گوزارشتەکەی فرۆید، هەستێکی بە ژینگە لا دروست دەبێت و بە جۆرێک لە جۆرەکان هەستەکای پڕ دەبن، ئیتر بر خۆشحاڵییەوە دەرک بەوە دەکات کە سەر بە ئەوانە، ئەمەش دەبێتە یەکەمین ئەزموونی باوەڕ.\nئەم خانمە فەیلەسووفە پێی وایە کە بوونەوەری قسەکەر بە درێژایی ژیانی خۆی لە گەڕاندایە، دەیەوێت دیسانەوە پەیوەندی بکات بە پێکهێنەرە سەرەتاییەکانی ناسنامەکەیەوە و ئەزموونەکانی باوەڕ ببوژێنێتەوە، کە پەیوەستن بە هەستی ژینگەییەوە، بە هەمان شێوە دەشیەوێت خۆی لەگەڵ باوکە عاشقەکەیدا وێنا بکات، لێرەدا ئەو بوونەوەرە قسەکەرەی جاک لاکان کاری لەسەر کردووە، خەریکی ئەزموونکردنی پێویستییەکی نامۆی باوەڕە، بەم جۆرە ئایینەکان لە هەموو کۆمەڵگە و سەردەمێکدا پەیدابوون.\nئەو جەخت لەسەر ئەوەش دەکاتەوە کە بە پشتبەستن بە فرۆید سەرنجی داوە، لە ماوەی هەرزەکاریدا باوەر پێوسیتییەکی زۆرتری هەیە، چونکە هەرزەکار پێویستی بەوەیە باوەڕ بە ئامانجێکی نموونەیی بهێنێت، بە مەبەستی ئەوەی پێی بگات و لێی تێپەڕێت، بەمەش دایک و باوکی جێ بهێڵێت و پێگەی خۆی بدۆزێتەوە.\nئەم نووسینە هەوڵێکە بۆ ناساندی ئەم کتێبە گرنگە بە خوێنەر و نووسەری کورد، بەو هیواییە خۆیان لە خوێندنەوەی بێبەش نەکەن، چونکە لە ماوەی خوێندنەوەی چاوپێکەوتنەکانەوە خۆبەخۆ خوێنەر پڕ دەبێت لە زایاریی هەمەجۆر، هەم ئەدەب و فیکر و فەلسەفە، هەم بابەتی کۆمەڵایەتی و مێژووی و دەرونشیکاری، هاوکات بەشێکی دیکەی گرنگییەکەی بۆ ئەوە دەگەڕێتەوە کە خوێنەر و نووسەری کورد بە کۆمەڵێک فەیلوسووف و ڕۆشنبیری جیهانی ئاشنا دەبێت، دونیابینییان، ناوەڕۆکی بابەت و تێزە فەکسەفییەکانیان، بۆچوونیان لەمەڕ چەنکگەلێکی هەستیار و کاریگەر، کە بۆ ئێمە پێداویستییەکی ڕۆشنبیری و فیکرین و ئاسۆی تێگەیشتن و ڕوانینمان فراوان دەکەن.


گەنجێک نزیکترین ھاوڕێی خۆی دەکوژێت\n2018-02-03 [03:48 AM]\nئەیوب دەمێک بوو لە باوکی دەپاڕایەوە رێگەی بدات بچێتەوە بەر خوێندن، دواجار باوکی رازی دەبێ، دوای شەش ساڵ دابڕان، ئەیوب جانتا لە شان دەکات و دەگەڕێتەوە قوتابخانە، بەڵام زۆری نەبرد لەلایەن ھاوڕێیەکی خۆیەوە بە شەش گوللە کوژرا.\nئەیوب ئەنوەر، تەمەن ٢٢ ساڵ، بەھۆی شوانییەوە شەش ساڵ لە خوێندن دادەبڕێت، دواتر دەگەڕێتەوە بەر خوێندن، لەلای ماڵی مامی بە رۆژ لە دوکانێکی مریشک فرۆشتن کاردەکات و ئێوارانیش دەچێتە قوتابخانە.\nئەنوەر محەممەد، باوکی ئەیوبە و موختاری گوندی قەواڵی سەر بە قەزای کەلارە، لەبارەی کوشتنی کوڕەکەیەوە بە دەستی ھاوڕێکەی، دەڵێت "کوڕەکەم بەبێ ھیچ تاوانێک لەلایەن کوڕی ھاوڕێیەکی خۆمەوە کوژرا".\nباوکی ئەیوب لەوە نیگەرانە کە کوڕەکەی بە دەستی کوڕی کەسێک کوژراوە چەندین ساڵە ھاوڕێی یەکدین و ھیچ کێشەیەک لە نێوانیاندا نەبووە.\nبەڵام رۆژێک پێش رووداوەکە ھەڵەتێگەیشتنێک لە نێوانیادا روویداوە. ئەنوەر گوتی : "بەنداوێک لە گوندەکەمان دروست دەکرێ، پیاوێکی عەرەب بەناوی (ئەبو موشتاق) کە خەڵکی دیالەیە، کاری نەجاڕی لە بەنداوەکەدا دەکات، ئەو پیاوە ھەندێک لە دارەکانی دیار نەمان، گومانی کرد کەسێک لە گوندێکی دیکە بردبێتی، بەھۆی ئەوەی زمانی کوردی نەدەزانی، داوای لێکردم وەک وەرگێڕێک لەگەڵیدا بچم بۆ گوندی پیرەمۆنی، منیش وەک رێزێک کە غەریبەیە لەگەڵی رۆیشتم".\nئەنوەر کاتێک دەگاتە گوندەکە، تووشی سەرسوڕمان دەبێ کە دەبینێ دارەکان لە ماڵی (ع)ی ھاوڕێی خۆیەتی. ئەنوەر دەڵێت: "کە گەیشتینە گوندەکە بینیم دارەکان لە ماڵی (ع)ن. ئەو کە منی بینی، زۆر پێی ناخۆش بوو، گوتی من ئەم دارانەم لە فڵان کەس لەناو گوند کڕیوە، بۆ ئەوەی ژوورێک دروست بکەم. کابرای عەرەبیش گوتی ئەو دارانە ھی منن. کەواتە دەچم یەخەی ئەو دەگرم. لەوکاتەدا (ع) سەیری منی کرد و گوتی تۆ منت بە دز داناوە پێش کەسێکی عەرەب کەوتووی. منیش سوێندم بۆ خوارد کە ئاگاداری ھیچ شتێک نیم و تەنیا وەک رێزێک لە غەریبەیەک و بەھۆی ئەوەی کە کوردی نازانێت لەگەڵی ھاتووم".\nئەیوب کوژرانی کوڕەکەی دەبەستێتەوە بەو رووداوە و دەڵێت: "ئەمە بووە ھۆکاری کوشتنی کوڕەکەم بەدەستی (م) کە کوڕی (ع)ی ھاوڕێمە".\nلەبارەی رۆژی رووداوەکەش، ئەنوەر محەممەد دەڵێت: "(م) ھاوڕێی ئەیوبی کوڕم بوو. کاژێر یەکی پاشنیوەڕۆی رۆژی ٢٣ی ئەم مانگە، بە ئەیوب دەڵێت وەرە بە ماتۆڕەکەم بچین بۆ راو، ئەیوب تفەنگی ماڵەوە دەبات و دەڕۆن".\nبەڵام رۆژ بەرەو ئاوابوون دەچێت و ناگەڕێنەوە، ماڵی باوکی (م) پەیوەندی بە ماڵی ئەنوەرەوە دەکەن و کە منداڵەکان نەھاتوونەوە.\nئەنوەر دەڵێت: "چووم بۆ گوندەکەی ئەوان، پرسیم بۆ نەھاتوونەتەوە؟ دایکی (م) گوتی: سەعات سێی پاش نیوەڕۆ کوڕەکەم بەتەنیا گەڕایەوە و گوتی ئاسکمان کوشتووە، ھاتوومەتەوە بۆ چەقۆ، دواتر رۆیشت. بۆیە گومانێکم لادروست بوو. دواتر لەڕێگەی کەسێکەوە چووین بۆ شوێنی رووداوەکە، بینیم کوڕەکەم لە نێو خوێندا کەوتووە، شەش گوللەیان لێدابوو، چوار گوللە لە دواوە بەر شانی کەوتبوون، گوللەیەک لەسەری درابوو، گوللەکیش بە دەستی کەوتبوو".\nباوکی ئەیوب گومانی ھەیە زیاتر لە کەسێک دەستیان لە تاوانی کوشتنی کوڕەکەیدا ھەبێ و دەڵێت: "گومان دەکەم کوڕەکەم بەتەنیا بەدەستی (م) نەکوژرابێت، بەڵکو کەسێکی دیکەشی لەگەڵدا بووە، چونکە گوللەکان لە دواوە لێی دراوە، ئەگەر ئەوان لەسەر ماتۆڕ بووبێتن چۆن دەکرێت کوڕەکەم ھیچ کاردانەوەیەکی نەبووبێ، یان بۆ بەرگری نەکردووە، مەخزەنی ئەو چەکەی بە کوڕەکەم بوو، گوللەکانی بەتاڵ کرابوو".\nتۆمەتبار ئیعترافی کردووە\nبە گوتەی باوکی ئەیوب، دوای رووداوەکە (م.ع) خۆی داوە بەدەستەوە و دانیشی بە تاوانەکەیدا ناوە. لەبارەی ھۆکاری کوشتنی ئەیوب گوتوویەتی "لەبەرئەوەی ئێمەیان وەک دز سەیر کردووە، بۆیە لەداخان ئەوم کوشت، بەڵام پەشیمانم، چونکە ئەیوب ھیچ تاوانی نەبوو".\nئێستا خانەوادەی (م) ھەموویان ھەڵاتوون، ھەوڵماندا لەبارەی رووداوەکە قسەیان لەگەڵ بکەین، پەیوەندیمان بە باوکی (م)ەوە کرد، بەڵام ژمارەکەی داخرابوو. ئەنوەر محەمەد، باوکی ئەیوبیش ھێشتا سکاڵای تۆمار نەکردووە و دەڵێت "چاوەڕێی یاساین سزایان بدات، لەبەرامبەر ئەو ناھەقیەی بەرامبەر کوڕە بێتاوانەکەم کراوە".


كەشناسی هەرێم هۆشداریی دەدات\nبەرێوەبەرایەتی گشتی كەشناسی‌و بومەلەرزەزانی هەرێمی كوردستان لەپەیجی تایبەتی خۆی لەتۆری كۆمەڵایەتی فەیسبوك هۆشدارییەكی بڵاوكردوەتەوە كە تێیدا ئاماژەبەوە دەكات ئێستا هەورە بروسكە‌و باران لەهەندێك ناوچەی هەرێم هەیە.\nئاوێنە: كەمێك پێش ئێستا بەرێوەبەرایەتی گشتی كەشناسی‌و بومەلەرزەزانی هەرێمی كوردستان رایگەیاند له‌ئه‌نجامی ناجێگری به‌رگه هه‌وا به‌هۆی به‌رز بوونه‌وه‌ی پله‌ی گه‌رماوه , ئێستا هه‌وره بروسكه ونمه باران له‌هه‌ندێ ناوچه‌ی هه‌رێم هه‌یه , وه پێش بینی ده‌كرێت ئه‌م شه‌پۆله بۆ رۆژی یه‌ك شه‌مه‌ش كاریگه‌ریه‌كه‌ی به‌رده‌وامی هه‌بێت.\nدەشڵێت " له‌ناوچه جیاجیاكانی هه‌رێم كه خێرایی باش له م شوێنانه بۆ سه‌رو 35 كم /س به‌رز ببێته‌وه بۆ ماوه‌یه‌كی كه‌م و شایانی باسه كاریكه‌ری دابارین له‌ناوچه شاخاویه‌كان زیاتر ده‌بێت, وه‌هه‌روه‌ها دابه‌زینێكی كه‌م له‌پله‌كانی گه‌رما روو ده‌دات".


خزمه‌تگوزارى نوێنه‌رایه‌تى:كاراكردنه‌وه‌ى سیسته‌مێكى نوێ بۆ رێگاگرتن له‌دزه‌پێكردنى گێگابایته‌كانى ئه‌نته‌رنێت\nالاثنين 06 كانون ثاني 2020 - 11:11\nلیژنه‌ى خزمه‌تگوزارى نوێنه‌رایه‌تى،ئه‌مڕۆ دووشه‌ممه،ڕایگه‌یاند میكانزمى تایبه‌ت به‌شه‌پۆڵه‌كان له‌سه‌ر سنوورى پارێزگاى كه‌ركووك كاراكردووه بۆ رێگاگرتن له‌دزه‌پێكردنى گێگابایته‌كانى ئه‌نته‌رنێت.\nوه‌لید سه‌هلانى سه‌رۆكى لیژنه‌ى خزمه‌تگوزارى نوێنه‌رایه‌تى به‌ئاژانسى هه‌واڵى عێراقیه(اه‌ع)ڕایگه‌یاند"لیژنه‌كه نیازى هه‌یه بانگهێشتى وه‌زیرى په‌یوه‌ندییه‌كان بكات له‌باره‌ى چاره‌سه‌ركردنى گرفتى دزه‌پێكردنى گێگابایته‌كانى ئه‌نته‌رنێت".\nوتیشى"میكانزمى سیسته‌مه تایبه‌ته‌كان به‌شه‌پۆڵه‌كان له‌سنوورى كه‌ركوك كاراكراوه‌ته‌وه بۆ رێگاگرتن له‌پرۆسه‌كانى دزه‌پێكردن"،دووپاتیشیكرده‌وه"لێپرسینه‌وه له‌گه‌ڵ ئه‌و كۆمپانیانه كراوه كه‌كار بۆ دزه‌پێكردنى گێگابایته‌كانى ئه‌نته‌رنێت له‌گه‌ڵ ئه‌وه‌شدا هه‌ندێ له‌كۆمپانییه‌كان سزادراون وهه‌ندێكى تر گریبَه‌سته‌كانیان ڕاگیراوه".\nروونیشیكرده‌وه"كه‌یسى دزه‌پێكردنى گێگابایته‌كانى ئینته‌رنێت گرفتێكه زیانى دارایی گه‌وره بۆ سه‌ر ده‌وڵه‌تى عێراقى ده‌گه‌یه‌نێت".\nوه‌زاره‌تى په‌یوه‌ندییه‌كان ڕایگه‌یاندبوو،هه‌ماهه‌نگى له‌گه‌ڵ به‌رێوبه‌رایه‌تییه‌كانى په‌یوه‌ندییه‌كان له‌پارێزگا جیاجیاكانى وڵات وحكومه‌ته خۆجێیه‌كانى وده‌زگا ئه‌منییه په‌یوه‌ندیداره‌كان كرووه بۆ ڕِێگاگرتن له‌دزه‌پێكردنى گێگابایته‌كانى ئه‌نته‌رنێت وهه‌روه‌ها كاریش ده‌كات بۆ به‌كارهێنانى سیسته‌مى نوێى تایبه‌ت به‌هه‌ژماركردنى خێرایی ئه‌نته‌رنێت بۆ هاوڵاتیان له‌لایه‌ن كۆمپانیا رێگاپێدراوه‌كان بۆ ئه‌م مه‌به‌سته.\n1.یاسایی نوێنه‌رایه‌تى: سێ بۆچوون هه‌یه له‌باره‌ى چاره‌سه‌ركردنى كێشه‌ى یاساى دادگاى فیدڕالى\n2.ته‌ندروستى ورده‌كارییه‌كانى په‌یوه‌ندیكردنى له‌گه‌ڵ چوار كۆمپانیاى جیهانى له‌باره‌ى ڤاكسینى كۆرۆنا ده‌خاته‌ڕوو\n3.وه‌زاره‌تی ناوخۆی هه‌رێم:هاتوچۆكردن له‌نێوان هه‌رێمی كوردستان و پارێزگاكانی عێراق بۆماوه‌ی یه‌ك هه‌فته به‌ته‌واوی راده‌گیرێت\n4.حەلبوسی جه‌ختى كردەوە لەسەر كاركردنی بەپەلە بۆ قەرەبووكردنەوەی زیانلێكەوتوانی تیرۆر


به‌نوێنه‌رایه‌تیى سه‌رۆكى حكوومه‌ت، ئومێد خۆشناو سەردانی خانەوادەی ئەو مندڵانەی کرد کە دیواریان بەسەردا رووخا\nپارێزگاری هەولێر به‌نوێنه‌رایه‌تىی سه‌رۆكى حكوومه‌تى هه‌رێمی کوردستان، سه‌ردانى خانه‌واده‌یه‌ى ئه‌و منداڵانه‌ى كرد كه به‌هۆى رووخانی دیوارى ماڵه‌كه‌یان گیانیان له‌ده‌ستدا.\nبەپێی راگەیاندراوێکی پارێزگای هەولێر کە لە هەژماری فەرمی خۆی لە تۆڕی کۆمەڵایەتیی (فەیسبووک) بڵاویکردۆتەوە و تێیدا هاتووە: دواى ئه‌وه‌ى لە یەکێک لە گەڕەکەکانی ناحییه‌ى کەسنەزان دیوار بەسەر چوار منداڵدا رووخا و بەهۆیەوە دووانیان گیانیان لەدەستداو دووانی دیکەش برینداربوون كه خەڵکی رۆژئاوای کوردستانن. ئێواره‌ى ڕۆژی سێشه‌مه 14/9/2021، به‌نوێنه‌رایه‌تى بەرێز مه‌سرور بارزانى سه‌رۆكى حكومه‌تى هه‌رێمى كوردستان، ئومێد خۆشناو پارێزگارى هه‌ولێر، سه‌ردانى خانه‌واده‌كه‌یانى كرد.\nئاماژە بەوەشکراوە، پارێزگارى هه‌ولێر له‌سه‌ردانه‌كه‌یدا دواى گه‌یاندنى هاوخه‌مى جه‌نابى سه‌رۆكى حكوومه‌تى هه‌رێمى كوردستان به‌هۆى گیانله‌دەستدانى منداڵه‌كانیان، هیواى سه‌لامه‌تى و زوو چاكبوونه‌وه‌ى بۆ منداڵه‌كانى تر خواست و ئاماده‌یى هه‌رچی پێویستییه بۆ چاره‌سه‌ریان نیشاندا و دڵنییایكردنه‌وه كه ئه‌وان له‌نێو كه‌سوكارى خۆیانن و وه‌كو پارێزگاى هه‌ولێریش هه‌رچی پێویست بێت بۆ یارمه‌تیدان و هاوكارییكردنیان ئاماده‌ن.


شارستانی سەردەشت - ویکیپیدیا، ئینسایکڵۆپیدیای ئازاد\nشارستانی سەردەشت یەکێک لە شارستانەکانی کوردستانە کە لە دەوەری موکریان سەر بە پارێزگای ورمێ ھەڵکەوتووە. ناوەندی ئەم شارستانە شاری سەردەشتە. بە پێی سەرژمێرییەکانی ساڵی ٢٠٠٦ ژمارەی دانیشتوانی ئەم شارستانە ١٠٤،١٤٦ کەس بووە کە ٥٢،٤٩٤ کەس لەم ژمارەیە پیاو و ٥١،٦٥٢ کەسیان ژن بووە.\nجێگای شارستانی سەردەشت لەسەر نەخشەی پارێزگای ورمێ\n٢.١ تاڤگەی شەڵماش\n٢.٢ چۆمی کەڵوێ\n٢.٣ کانیاوی گڕاوان\nبەھۆی ژینگە و سروشتی سەردەشت، ئەو شارە لەگەڵ دەوروبەری بووەتە ناوچەیەکی گەشتیاری و زۆر جاران وەکوو «بەھەشتی کوردستان» ناوی لێدەبەن.\nئەمانەش ببینە: تاڤگەی شەڵماش\nدیمەنێکی تاڤگەی شەڵماش\nتاڤگەی شەڵماش یەکێکە لە گرنگترین تاڤگەکانی پارێزگای ورمێ کە لە شارستانی سەردەشت ھەڵکەوتووە. ئەم تاڤگەیە کە لە دۆڵێکی ئاوەدان و بە گژ و گیا و لە ناو دارستانێکی پڕ و سەرسەوزی نزیک شاری سەردەشتە و یەکێک لە لقەکانی ڕووباری زێی بچووک ھەژماردەکرێ. ئەم تاڤگەیە کە لەق. دۆڵێکی ئاوەدان و بە گژ و گیا و لە ناو دارستانێکی پڕ و سەرسەوزی نزیک شاری سەردەشتە و یەکێک لە لقەکانی ڕووباری زێی بچووک ھەژماردەکرێ.\nئەمانەش ببینە: زێی بچووک و بەنداوی سەردەشت\nدیمەنێکی چۆمی کەڵوێ لە ناوچەی گۆمەشین\nچۆمی کەڵوێ بەشێک لە زێی بچووکە، کە لە باشووری کوردستان بەرەو ڕۆژھەڵاتی کوردستان دەڕوات و دواتر لەگەڵ ڕووباری دیجلە و کەنداوی فارس تێکەڵ دەبێتەوە. ئەم ڕووبارە یەکێک لە ناوچە گەشتیارییەکانی شاری سەردەشت و دەوروبەرە. ھەروەوھا بەنداوی سەردەشت لەسەر ئەم ڕووبارە ساز بووە.\nئەمانەش ببینە: کانیاوی گڕاوان\nکانیاوی گڕاوان لە زستاندا\nکانیاوی گڕاوان سەرچاوەیەکی ئاوی لە ناوچەی ڕەبەت لە شارستانی سەردەشتە کە بەھۆی تایبەتمەندیی دەرمانی و سروشتی سەرسەوزی دەوروبەری ناوبانگی ھەیە. گڕاوان لە دەشتێکی یەکدەست سەوز و سەرنجڕاکێش لە نزیک گوندی کانی گوێز لە مەودای دوو کیلۆمەتریی شاری ڕەبەت و لە دوازدە کیلۆمەتریی باکووری رۆژھەڵاتی شاری سەردەشت ھەڵکەوتووە کە خاوەن ئاوی کانیاوییە. ڕووباری زێی بچووک لە تەنیشت ئەو کانیاوە تێدەپەڕێت کە لە وەرزی بەھاردا یەکێک لە پڕئاوترین ڕووبارەکانی ناوچەیە. ئاوی ئەو کانیاوە دەڕژێتە ناو ڕووباری کەڵوێ کە بەشێک لە زێی بچووک دێتە ھەژمار. ھەروەھا گڕاوان کانیاوێکە ئاوەکەی کانزانییە و ھەڵگری خوێیە. ئەو کانیاوە ١٢٠٦ مەتر بەرزە لە ئاستی دەریا.\n^ پایگای ئینتەرنێتی ئاماری ئێران (فارسی).\n^ سەردەشت بەھەشتی کوردستان. وەسوەکەل ھەواڵ (لە ڕێکەوتی ٢٦ی کانوونی دووەمی ٢٠١٧). سەردان لە ڕێکەوتی ٧ی تشرینی دووەمی ٢٠٢١.\n^ سەردەشت بەھەشتی کوردستان. تەبیان (لە ڕێکەوتی ٢٢ی ئایاری ٢٠١٦). سەردان لە ڕێکەوتی ٧ی تشرینی دووەمی ٢٠٢١.\n^ "Sardasht, a scenic city", Iran Daily (July 13, 2015).\n^ "Shalmash Waterfall", Iran Tourism and Touring Online. Accessed July 30, 2016.\n^ گڕاوانی ڕەبەت، سێحری سروشتی دڵڕفێن. سەحەری کوردی (لە ڕێکەوتی ١٤ی ئابی ٢٠١٨). سەردان لە ڕێکەوتی ٢١ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢١.\n^ کانی گڕاوان+وێنە. خاک تیڤی (لە ڕێکەوتی ٥ی ئایاری ٢٠٢٠). سەردان لە ڕێکەوتی ٧ی تشرینی دووەمی ٢٠٢١.\nکۆمنزی ویکیمیدیا، میدیای پەیوەندیدار بە شارستانی سەردەشت تێدایە.\nئەم «سەردەشت» وتارە کۆلکەیەکە. دەتوانیت بە فراوانکردنی یارمەتیی ویکیپیدیا بدەیت.\nوەرگیراو لە «https://ckb.wikipedia.org/w/index.php?title=شارستانی_سەردەشت&oldid=861702»\nدواجار لە ١١:١٥ی ٧ی تشرینی دووەمی ٢٠٢١ دەستکاری کراوە\nئەم پەڕەیە دواجار لە ١١:١٥ی ٧ی تشرینی دووەمی ٢٠٢١ نوێ کراوەتەوە.


hkkk – پەڕە 3 – hkkurdistan\nHome 6 hkkk (page 3)\nکرێکاران و فەرمانبەرانی وێستگەی کارەبای ناسریە ناڕەزایەتی ڕێکدەخەن …\nئەحمەد عبدالستار کرێکاران و کارمەندانی وێستگەی کارەبا لە ناسریە گردبوونەوەیەکی ناڕەزایەتی ڕێکدەخەن دژ بە نیەتی وەزارەتی کارەبا بۆ بەتایبەتی کردنی کەرتی کارەبا. ئەمەش لەکاتی سەردانی بەرهەمهێنەکەدا وترا کاتێک باسی نەخشەکەی دەکرد. لەهەنگاوی یەکەمدا کەمکردنەوەی کرێکاران و لابردنی زۆرێک لە وەزیفەکان، بۆئەوەی لەم ڕێگەیەوە قازانجی زیاتربکەن. مووچەی ئەو کرێکار و فەرمانبەرانە کە بۆ گوزەران و بەخێوکردنی خێزانەکانیان پشتی پێدەبەستن، زیادە مەسرەفیە …\nعەبدوڵا مەحمود بەرواری ١٦ی ئاب، عەبدوڵا ئۆجەلان چاوی بە پارێزەرەکانی کەوت لەرێگای ئەوانیشەوە پەیامێکی ڕاگەیاند کەدەڵێت: “من بۆ کورد جێگە و پێگە دروست دەکەم. وەرن ئێمە پێکەوە کێشەى کورد چارەسەر بکەین. دەڵێم، من لە ماوەى هەفتەیەکەدا دۆخی شەڕ و ئەگەری شەڕ ناهێڵم. من چارەسەری دەکەم و بڕوام بە خۆم هەیە و بۆ چارەسەری ئامادەم. بۆ ئەوەش دەبێت دەوڵەت و عەقڵی …\nعەبدوڵا مەحمود ٢٠ تەموز مەلا بەختیار کارگێری مەکتەبی سیاسی یەکیتی نیشتیمانی کوردستان لە کۆنگرەیەکی رۆژنامەگەریدا پرۆژەیەکی ڕاگەیاند کە هەم هەڵسەنگاندنی دۆخی ناوخۆی یەکێتی و هەم گەڵاڵەیەکی پیشنیارییە بۆ دەورەی داهاتوو. مەلا بەختیار لە بەشی یەکەمدا کە تایبەتە بە هەڵسەنگاندنێکی ڕەخنەگرانە، بەحەق دانی ناوە بە چەندین راستیدا… لەوانە بەجیا لە داکشانی کێرڤی یەکێتی نیشتیمانی لەسەر ئاستی جەماوەری و لە کایەی هەڵبژاردن …\nعەبدوڵا مەحمود بەرواری ٢٣ی تەموز، سێ گۆڕی بەکۆمەڵ لە تەلڵەت ئەلشیخیە لە بیابانەکانی سەماوە دۆزانەوە، یەکێک لە گۆرە بە کۆمەڵانە کە نزیک بەسەد کەسی تیابوو هەڵدرایەوە، زوربەی ئەوانەی لەو گۆڕە بەکۆمەڵەدا بوون ژن و مناڵ بوون، دوای ئەوەی گوللە باران کرابوون بە جل و بەرگ و شمەکی لەشیانەوە، ژێر خاکی لمین خرابوو. دۆزینەوەی بەردەوامی ئەم گۆڕە بەکۆمەڵانە، هێمایەکی رۆشنە بۆ …\nئامادەکردنی: ئاراس ڕەشید … یەکێک لە نەقابەکانی تورکیا هەلومەرجی نالەباری فەرمانبەرانی خستە ئاشکراکرد لە سایەی حوکمی سەرۆک ئەردۆغان و حزبەکەی( داد و گەشەپێدان)، کە نزیکەی ١٧ ساڵە دەسەڵاتی هەیە. یەکێتی نەقابەکانی کرێکاران لە ڕاگەیاندنێکیدا لە ٢٧/٧دا وتی” سەرەرای ئەوەی کە ڕژێمەکەی ئەردۆغان زیانێکی زۆری بە مووچەخۆرانی تورکیا گەیاندووە لە سەرەتای هاتنە سەر دەسەلاتیەوە لە کۆتایی ٢٠٠٢ەوە، ئەمەش بەپێی ماڵپەڕی ئەلکترۆنی …\nلە پێنجەمین ساڵیادی جینۆسایدی خەڵکی شەنگال دا! …\nعەبدوڵا مەحمود … ٣ ئەم مانگە یادی پینجەمین ساڵیادی جینۆسایدی خەڵکی شەنگال و دەوروبەریەتی… پینجەمین ساڵیادی یەکێک لە گەورەترین تاوانی کۆمەڵکوژی هەزارەی سێهەمی هەسارەی سەر زەوییە، بەدەستی هیزێکی رەشی ئیسلامی محەمەدی… هیزیك کەدوای زیاتر لە چواردە سەدە، لەپەیدابوونی ئیسلام و داسەپاندنی دەسەڵاتی رەشەکەی، جارێکی تر لە ژینگەی ئامادەکراوی دەستی غەرب و ملهوری ئەمریکاو نۆکەرە ناوچەیی و لۆکاڵیەکانیدا، سەری لە گۆڕ …


09/04/2014 – www.facebook.com/sekoy.anarkistan ***** sekoy-anarkistani-kurdiy-zman@riseup.net\n09/04/2014 Anarchistan ئەنارکیستان\nیه‌كێك له درۆ گه‌وره‌كانی دیكه‌ی ڕامیاره‌کان و فه‌رمانڕه‌وایان و ئابووریناسه  لیبراڵه‌كان، دوای درۆی دیمۆكراسی په‌ڕله‌مانتاری و هه‌ڵبژاردن، درۆی په‌ره‌وسه‌ندن و گه‌شه‌كردن و پێشه‌وه‌چوونی كۆمه‌ڵگه و پێنانه ناو قۆناغی مه‌ده‌نییه‌ت (سڤیلیبوون) له‌ته‌ك زیادبوونی داهات و سامانی نه‌ته‌وه‌یی، گوایه خۆشگوزه‌رانی تاكه‌كانی یا هاووڵاتییه‌كانی به‌دووی خۆیدا دێنێت .\nبێگومان ئه‌مه بابه‌تێكه كه ده‌توانرێت چەندین نووسینی له‌سه‌ر بنووسرێت و مشتومڕێكی زۆری له‌سه‌ر بكرێت، بۆیه باسه‌كه‌ی من ڕه‌نگه زیاتر ڕاكێشانی سه‌رنجی خوێنه‌ران بێت و هه‌ڵوێسته‌یه‌ك بێت له‌گه‌ڵ تێڕاونینێك له سه‌رتاپای ئابووری و لێدوانێكی كورت بێت بۆ ئه‌و مه‌به‌سته‌ی سه‌ره‌وه و چه‌ند تێڕامان و پرسیاێكیش به‌دووی خۆیدا ڕاكێشێت..\nله‌به‌رئه‌وه‌ی من له بریتانیا ده‌ژیم و ئه‌م وڵاته‌ش به حه‌وته‌مین ده‌وڵه‌تی جیهان ده‌ژمێررێت و سیسته‌می سه‌رمایداری لێره به هه‌بوونی ته‌واوی ئامرازه‌كانی به‌رهه‌مهێنان و دروستكردنی پارە و سامانێكی هێجگار زۆر له ڕێگه‌ی به‌رهه‌مهێنانه‌وه، له‌مێژه هه‌واری خۆی هه‌ڵداوه ، لەبەرئەوە من زیاتر ئه‌م وڵاته ده‌كه‌مه نیشانه و به‌ڵگه و ئاماره‌كانیش لێره‌وه زیاتر سه‌رچاوه ده‌گرن.\nنكوڵی له‌و ڕاستییه ناكرێت، كه بریتانیای ئێستا له هێچ بوارێكدا نه كۆمه‌ڵایه‌تی و نه ڕامیاریی و نه ڕۆشنبیری و نە ئابووری و هه‌تا له ڕوی كوڵتورییشه‌وه، بریتانیای ساڵانی په‌نجاكان و شه‌سته‌كانی چه‌رخی ڕابووردوو نییه. كه‌واته هه‌بوونی پێشكه‌وتنی ته‌كنه‌لۆجیای نوێ و پێشه‌وچوونی ئه‌م وڵاته له گه‌لێك ڕووه‌وه و كه‌ڵه‌كه‌بوونی زیاتری سه‌رمایه و خۆگرتنه‌وه‌ی ئه‌م وڵاته له جەمسەربه‌ندی چینایه‌تی (ئیستیقتابی چینایه‌تی)دا،بێبه‌ش نییه. هه‌موو ئه‌مانه‌ش له ساڵانێكدا بوونه‌ته هۆی زیادبوون و هه‌ڵكشانی سامانی نه‌ته‌وه‌یی، یا وڵات، به‌ڕاده‌یه‌ك كه له چه‌ند ده‌هه‌ی ڕابوردوودا، ڕوودانی ئه‌مانه له لامان خه‌ون و خه‌یاڵ بوون. له‌گه‌ڵ هه‌موو ئه‌و پێشكه‌وتن و پێشه‌وه‌چووونه‌شدا، كه‌چی نیشانەیەکی ئاشكرای نکۆڵیهەڵنەگری بۆ كه‌مكردنه‌وه‌ی كه‌لێنی نێوانی هه‌ژاران و ده‌وڵه‌مه‌ندان و خۆشگوزه‌رانی دانیشتووانه‌كانی، لە ئارادا نییه .\nئاماره‌كان ئه‌و ڕاستییه‌ی سه‌ره‌وه، ده‌سه‌لمێنن . له نێوه‌ڕاستی ساڵی 1960دا ڕێژه‌ی بێكاری له 1% بووه له نێوه‌ڕاستی ساڵی 1970 دا ئه‌م ڕێژه‌یه چووته سه‌ره‌وه بۆ له 2% . هه‌ر له ساڵی 1970دا ژماره‌ی ئه‌و گه‌نجانه‌ی، كه له نێوان 16 تا 30 ساڵ بوون و كرێی سه‌ركاریان له خوار كرێی ئاساییه‌وه بووه، ژماره‌یان 1.7 ملیۆن گه‌نج بوون، به‌ڵام ئه‌م ژماره‌یه بۆ هه‌مان توێژی نێو كۆمه‌ڵگه له ساڵی 2013دا سه‌ركه‌وت بۆ 2.4 ملیۆن كه‌س. له‌گه‌ڵ ئه‌مه‌شدا له 37%ی ئه‌مانه به كاری کاتی / ناجێگره‌وه گیرساونه‌ته‌وه، كه ئه‌م ڕێژه‌یه له ساڵی 2007 دا له 27% بووه. ئه‌مه جگه له‌وه‌ش، كه له ساڵی 1970دا ڕێژه‌ی کەسانێك كه نیمه‌كارییان ده‌كرد له 30% بووه، به‌ڵام له مانگی ئابی ساڵی 2013دا ئه‌م ڕیژه‌یه سه‌ركه‌وت بۆ له 58% كه ده‌كاته 2.9 ملیۆن كه‌س. ئاماره‌كانی ڕۆژی 31/01/2014 ئه‌وه نیشانده‌ده‌ن، كه به‌رزبوونه‌وه‌ی موچه له ساڵانی هه‌فتاكان و هه‌شتاكاندا به ڕێژه‌ی له 2.9%، له نه‌وه‌ده‌كاندا به ڕێژه‌ی له 1.5% و له ساڵی 2000دا به ڕێژه‌ی 1.2% بووه. له ساڵی 2010شه‌وه به ڕێژه‌ی له -2.2% ( ناقیس 2.2 ) دابه‌زیوه. هه‌ر ئه‌مه‌ش هۆیه‌كه له هاتنه‌خواره‌وه‌ی ستانداردی ژیانی خەڵکی بۆ ئاستی 50 ساڵ له‌مه‌وبه‌ر.\nدیاره ئه‌م ئامارانه‌ی سه‌ره‌وه جێی سه‌رسوڕمان نین، كه له كاتێكدا ده‌بینین له ساڵی 1979 دا له 1% ده‌وڵه‌مه‌نده‌كان خاوه‌نی له 6% سامانی وڵات بوون. له ساڵی 2006دا ئه‌م ڕێژه‌یه هه‌ڵكشاوه بۆ له 15% و ساڵی 2013 داهات و سامانی هه‌مان توێژ بەرزبووەتەوە بۆ له 50%ی سامانی وڵات. له‌وه‌ش دڵته‌زێنتر ڕاپۆرتێكی كۆمه‌ڵه‌ی خێریی ئۆكسفامی ڕۆژی 17/03/2014 سه‌لماندویه‌تی سامانی ته‌نیا 5 خێزان له بریتانیادا  28.1 ملیار پاوه‌نده زیاتره له سامان و داهاتی له 20% دانیشتووانی ئه‌م وڵاته كه ژماره‌یان 12.6 ملیۆن كه‌سه. ئه‌مه له كاتێكدا كه له ساڵی 1997وه تاكو ئایاری 2010 پارتی له‌یبه‌ر(کرێکاران) فه‌رمانڕه‌واییكردووه. به‌گوێرەی ڕاپۆرتێكی 17/12/2013ی Institute for Fiscal Studies ئه‌و كه‌سانه‌ی كه ئێستا تەمەنیان 30 ساڵ و 40 ساڵن، واته له ساڵانی 70 و 80 كاندا له دایكبوون، به‌راورد به‌وانه‌ی كه تەمەنیان 50 ساڵە یا له سه‌روو ئه‌و ته‌مه‌نه‌وه‌ن، له بارودۆخێكی زۆر سەختدا ده‌ژین. له لایه‌كی دیكه‌وه له ساڵی 1997 ژماره‌ی گه‌نجانی ته‌مه‌ن نێوان 18 تا 24، كه نه كاریان هه‌بووه و نه له ڕاهێنانیشدا بوون بۆ كار ده‌ستكه‌وتن، ژماره‌یان 664.000 بووه، ئه‌م ژماره‌یه له ساڵی 2010دا سه‌ركه‌وتووه بۆ 920.000 گه‌نج. له هه‌ندێك شوێنی ئه‌م وڵاته‌دا ڕێژه‌ی بێكاران كه كاری به‌رده‌وامییان نییه، له 50% زیاتره.\nله ئێستادا ژماره‌ی ئه‌و ژنانه‌ی له‌سه‌ر جۆره كارێكن، كه كرێیان له 20 ساڵ له‌مه‌وبه‌ر كه‌متره، زیاترە. ژماره‌ی ژنانی ته‌مه‌ن نێوان 18 تا 24 ساڵ له شوێنه‌كانی سه‌ر كاری وه‌كو هوتێل و شوێنه‌كانی پاككردنه‌وه‌دا، له مانگی نۆڤه‌مبه‌ری 2013دا له ڕێژه‌ی له 7%وه بۆ ڕێژه‌ی له 21% بەرزبووەتەوە. ئه‌مه له به‌رامبه‌ر گه‌نجانی ڕه‌گه‌زی نێرینه‌دا بۆ هه‌مان ته‌مه‌ن، له ڕێژه‌ی 14%وه بۆ له 25% به‌رز بووه‌ته‌وه. به پێی ڕاپۆرتی گاردیانی 02/01/2014 ژماره‌ی ئه‌وانه‌شیان، كه كرێی سه‌ر كاریان له لایەنی كه‌می كرێ، كه‌متریان پێده‌درێت 299.000 كه‌سن. بەگوێرەی ئاماره‌كانی مانگی سێبته‌مبه‌ری 2013 بڕی ساڵانه‌ی موچه‌ی حه‌قیقی ( موچه‌یه‌ك که له‌گه‌ڵ به‌رزبوونه‌وه‌ی که‌ره‌سه‌و پێداویستییه‌کانی ژیانی ئێستادا بالانسێکی هه‌بێت به به‌راورد به پێشتر)، 1500 پاوه‌ندی بریتانی له ساڵی 2010 كه‌متره. له ڕاپۆرتێكی دیكه‌ی هه‌مان ڕۆژنامه له ڕۆژی 07/02/2014 هاتوه كه له هه‌نووكه‌دا موچه به به‌راورد به به‌رزبوونه‌وه‌ی پێداویستییه‌کانی ژیان و هه‌ڵئاوسانی پاره ، له ئاستی موچه‌ی ساڵی 2004دایه و بۆ ئه‌وه‌شی بگاته‌وه به ئاستی موچه‌ی ساڵی2009، تا ساڵی 2020 ده‌خایه‌نێت. له هه‌مان كاتدا دوه‌ڵه‌مه‌نده‌كان ساڵانه داهاتیان به بڕی 35 ملیار پاوه‌ند، زیاد‌یكردوه. له لایه‌كی دیكه‌وه بەپێی دوا ڕاپۆرت كه له 28/12/2013دا بڵاوبووەتەوە ژماره‌ی ئه‌و كه‌سانه‌شی كه له‌سه‌ر دابه‌شكردن و به‌خشینه‌وه‌ی خواردن (خواردنی خۆڕایی) ده‌ژین ژماره‌یان 600.000 كه‌سن.\nڕاپۆرتێكی ڕۆژنامه‌ی گاردیانی 15/01/214 پاش توێژینه‌وه و پرسیاركردن له 35 هه‌زار كه‌س ئه‌وه ده‌سه‌لمێنێت، كه پێنجیەکی ئەو کەسانە بۆ دانی كرێخانوو یا بۆ دانه‌وه‌ی سلفه‌ی عه‌قاره‌كه‌یان، پارەیان قه‌رزكردوه و له 19%شیان له ماوه‌ی 12 مانگی ڕابوردوودا یا قه‌رزیانكردوه یا زیاد لە بڕی دیاریکراوی هەژماری بانکیان پارەیان خەرجکردووە.\nهەروەها لە بارەی ژیانی منداڵانی ئەم وڵاتەوە، له كاتێكدا ئەگه‌ر باوك و دایكیان، یا به‌خێوكه‌رانیان، گوزەرانیان به‌ره‌و خراپی ڕۆیشتبێت، بەبێ گومان ئه‌و بارودۆخه له سه‌ر ژیانی منداڵه‌كانیشیان ڕه‌نگیداوه‌ته‌وه. بەگوێرەی ڕاپۆرتێكی نووسینگەی نه‌ته‌وه‌یی منداڵان، National Children’s Bureau ڕۆژی 25/08/13 ژماره‌ی منداڵانێك كه له برسێتیدا ده‌ژین 3.6 ملیۆنه، كە ئه‌م ژماره‌یه له ساڵی 1969 ته‌نها 2 ملیۆن بووه و له 63% ئه‌م منداڵه‌نه‌ش ته‌نها یه‌كێك له دایك و باوكیان یا ئه‌وه‌ی كه به‌خێویانده‌كات، كاری هه‌یه. ( پێناسه‌ی برسێتی منداڵێك به‌وه‌كراوه گه له ماڵێكدا بژی كه داهاتی له ژێر له 60%ی بڕی داهاتی ئه‌و ساڵه‌وه بێت) . بەگوێرەی ڕاپۆرتێكی دیكه كه ڕۆژی 13/07 /13 له‌لایه‌ن سه‌رۆكی ڕێکخراو/ نێوەندی بریتانی ١١٠٠٠، شارەزای تەندروستی منداڵان The Britain’s 11000 Specialist in Children Health بڵاوبووه‌وه، ده‌ڵێت ” ڕۆژانه 5 منداڵ گیانیان له‌ده‌ستده‌ده‌ن و  2000ی دیكه‌ش تا ده‌گه‌نه ته‌مه‌نی 14 ساڵیی دەچنە ڕیزی ئه‌وان” . هەروها ڕاپۆرته‌كه ده‌ڵێت ” ژماره‌ی ئه‌و منداڵانه‌ی كه ساڵانه لە بریتانیا ده‌مرن، گه‌یشتۆته 6198 كه زۆربه‌ی ئه‌م مردنانه‌ش ده‌توانرا ڕێگە لە ڕوودانیان بگیردرایه.\nئه‌وه ئاشكرایه كاتێك ئابووری له گه‌شه‌كردندا ده‌بێت، داهاتی نه‌ته‌وه‌یی یا وڵاتیش له هه‌ڵكشاندا ده‌بێت. له‌م باره‌دا ئاساییه كه بزنسمانه‌كان و كۆمپانیاكانیش قازانجیان له زیادبووندا بێت. به‌ڵام له كاتێكدا كه به هۆی قه‌یرانی ئابووریییه‌وه گه‌شه‌كردنی ئابووری تا ڕاده‌یه‌ك ده‌وه‌ستێت، ئه‌مه‌ش له‌سه‌ر گوزەرانی سه‌رجه‌می تاكه‌كانی كۆمه‌ڵگه و خێزانیان و په‌یوه‌ندییه كۆمه‌ڵایه‌تییه‌كانیان، ڕه‌نگده‌داته‌وه، كه‌چی له هه‌مان كاتدا پشكی بزنسمان (خاوه‌نکار) و كۆمپانییه‌كان، هه‌ر له زیادبووندا ده‌بێت، به‌و ڕاده‌یه‌ی كه سامانی 1000 ده‌وڵه‌مه‌نده‌كه‌ی بریتانیا، بەگوێرەی وتارێكی (شه‌مس میلانی) ڕۆژنامه‌نووس و نووسەر، كه له گاردیانی 30/10/2012، بڵاویكرده‌وه له ساڵی 2008وه، به بڕی 155 ملیۆن پاوه‌ند زیادیكردوه . لێره‌دا خوێنه‌ر ده‌توانێت بپرسێت، باشه له‌و بار و دۆخه‌دا كه ئابووری له قه‌یراندایه، ئه‌مه چۆن ڕوده‌دات؟\nوه‌كو له سه‌ره‌تاشدا وتم، قسه‌ی من له‌سه‌ر بریتانیایه كه ڕه‌نگه زۆر یان كه‌م، دوور یا نزیك هه‌مان كه‌توار ڕووبه‌ڕووی وڵاتانی وه‌كو ئه‌مریكا و وڵاتانی خۆراوا، بووبێته‌وه و له‌وێش هه‌مان شت بێت. من لێره‌دا هۆكاره سه‌ره‌كییه‌كانی بۆ ئه‌مانه‌ی خوارەوە ده‌گێڕمه‌وه:\nیه‌كه‌م: بڕینی هه‌ندێك له بیمه‌كان و كه‌مكردنه‌وه‌ی هه‌ندێكی دیکەیان بوونه‌ته هۆی دانانی كاراییه‌كی زۆر له سه‌ر ژیانی خه‌ڵكی و خانه‌واده‌كانیان، له هه‌مان كاتیشدا دابه‌زاندنی باج له‌سه‌ر ده‌وڵه‌مه‌نده‌كان و كۆمپانیا زه‌به‌لاحه‌كان و ڕێگادان به گواستنه‌وه‌ی سەرمایەکەیان بۆ وڵاتگه‌لێك، كه یا هه‌ر باج له‌سه‌ر سەرمایەکانیان دانانێن یاخود بڕی باجه‌كه، پاره‌یه‌كی زۆر كه‌مه. ئه‌مه جگه له‌وه‌شی كه یاسای باج له‌م وڵاته‌دا، پڕه له كون و کەلەبەر، كه ئه‌وانیش به هۆی پارێزه‌ر و ژمێریاری زۆر وریاوه، ئه‌و کەلێنانە بۆ خۆڕزگاركردن له دانی باج ده‌ده‌زۆنه‌وه .\nدووهه‌م: بنەما و باوەڕی بزنسمان و كۆمپانییه‌كان، وه‌كو هه‌مووان ده‌زانن، ده‌ستكه‌وتنی قازانجی زیاتر و كه‌ڵه‌كردنی پاره یا سه‌رمایه‌ی زیاتره، هه‌ر لەبەرئەوەش باری ئابووری هه‌ر چۆن خراپ ببێت و هۆكاره‌كه‌شی هه‌رچی بێت، ئه‌وان باجی ئه‌وه ده‌خه‌نه سه‌ر كڕیار، واته هاووڵاتیان . بۆ نموونه سه‌رخستنی نرخی سه‌رجه‌می پێداویستییه‌كانی ژیان له كڕینی نانێكه‌وه تا به‌نزین و كاره‌با و گاز به ڕێژه‌یه‌كی سه‌رسوڕهێنه‌ر تا ده‌گاته به‌رزبووونه‌وه‌ی كرێخانوو، كه بەگوێرەی ڕاپۆرتێكی شێڵته‌ر کرێخانوو به بڕی له 50%ی داهات، له له‌نده‌ندا، نرخه‌که‌ی به‌رزبووه‌ته‌وه . په‌روه‌رده‌كردنی منداڵ و تێچون و خەرجی له به‌خێوكردن و گه‌وه‌ره‌كردنیاندا، به بڕی له 19% له ساڵی 2008 و زیادیكردوه و به‌تایبه‌ت له بواری خەرجی دایه‌نگە و باخچه‌ی منداڵان و کرێی دایه‌نی تایبەت و خویندنیاندا به‌ڕێژه‌ی له 77%ش له ده‌هه‌ی ڕابوردووه‌وه بەرزبووەتەوە.  بەگوێرەی ڕاپۆرتی ڕێکخراوی نێوەندی متمانەی خێزان و منداڵان، Family and Children Trust ی ڕۆژی 18/03/2014، دوو منداڵی 5 ساڵ و 2 ساڵ بۆ هه‌موو ڕۆژه‌كه، كه دایك و باوكیان له‌سه‌ر كارن، خەرجی ئاگادارییکردنیان لەلایەن دایه‌نه‌وه لە ساڵێکدا 11700 پاوه‌ند له‌سه‌ر دایك و باوكه‌كه ده‌كه‌وێت.\nته‌نانه‌ت كولفه‌ی [خەرجی] مردنیش له سه‌ره‌تای ساڵی 2008وه به ڕێژه‌ی له 20% زیادیكردووه. ژماره و ڕێژه‌ی خه‌ڵكانی بێ جێگاو بێ خانوو به‌ره‌ش (بێسەرپەنا) دیسانه‌وه سه‌ركه‌وتووه، ده‌وڵه‌تیش بۆ ئه‌وه‌ی له داگیركردن و ده‌ستبه‌سه‌راگرتنی خانووه چۆڵه‌كاندا، ڕێگە لەو کەسانە بگرێت، ساڵی پار، 2013، ئه‌و جۆره كاره‌یان كرده نایاسایی و له‌و كاته‌وه به ” تاوان” كردن هەژماردەکرێت و سزاكه‌شی به‌ندیخانه و دانی غه‌رامه‌یه [دانی پارەیە] .\nهه‌ر به هۆی ئه‌م قه‌یرانه ئابوورییه‌وه‌یه، كه به ملیۆن كرێكار و كارمه‌ند له‌سه‌ر كار ده‌ركراون و یا موچه‌كانیان كه‌مكراونه‌ته‌وه، دیسانه‌وه ئه‌مه‌ش بووه‌ته هۆی هێنانه‌خواره‌وه‌ی ستانداردی ژیانیان.\nئاماره‌كان ئه‌وه نیشانده‌ده‌ن كه 1.2 ملیۆن له كرێكاران لایەنی کەمی کرێ وەردەگرن، كه ئه‌م لانی كه‌مه‌ی كرێش بۆ ته‌مه‌ن 21 ساڵ و سه‌روتر 6.31 پاوه‌نده له ساتێکدا( سه‌عاتێك)، 1.4 ملیۆنی دیکەش ته‌نها 50 پێنس ( نیو پاوه‌ند) زیاتر له‌وان وه‌رده‌گرن. له ساڵی 2013دا سێیەکی زیاتری گه‌نجانی ته‌مه‌ن نێوان 16 ساڵ بۆ 30 ساڵ، كه به ڕێژه‌ی سه‌دی ده‌كاته له 37% كاری کاتییان / ناجێگیریان، وه‌رگرتوه . 2 ملیۆن له‌وانه‌ی كه سەرپەرشتی/ ئاگاداریی پیر و پەککەوتووان دە‌كه‌ن، له ساتێکدا ته‌نها 5 پاوه‌ند وه‌رده‌گرن ئه‌مه له كاتێكدا کە زۆربه‌یان ڕۆژانەکاریان له ساتی 7ی بەیانییەوە ده‌ستپێده‌كات و تا ساتی 10ی شه‌و درێژەدەکێشێت و له هه‌فته‌یه‌كدا 48 سات كارده‌كه‌ن. 5 ملیۆنی دیكه‌ش كرێیه‌ك وه‌رده‌گرن، كه له ژێر كرێی خۆژیاندنه‌وه‌یه، له له‌نده‌ندا به 8.55 پاوه‌ند و لە ده‌ره‌وه‌ی له‌نده‌نیش 7.45 پاوه‌ند بۆ هه‌ر ساتێك خه‌مڵێنراوه، له 27% ژنان و له 16% پیاوان مووچه‌ی خۆژیاندنیان پێنادرێت، واته كه‌متر له‌و بڕه پاره‌یه، وه‌رده‌گرن .\nسێهه‌م: هه‌ر ئه‌م قه‌یرانه ئابوورییه هه‌لێكی باشی داوه‌ته ده‌ست كۆمپانیاكان و خاوه‌نبزنسه‌كان تاکو كرێی كرێكاران كه‌مبكه‌نه‌وه، له فول-تایمه‌وه (تەواوکات) بیانكه‌ن به پارت-تایم (نیمه‌کات)، مافه‌كانیان كه‌مبكه‌نه‌وه، هه‌ل و مه‌رجی سه‌ركاریان سەختر بكه‌ن. گرێبه‌سته‌كانیان بۆ ماوه‌یه‌كی كورت (کاتیی) بن ،نەك بۆ هەمیشە، تا ئه‌و ڕاده‌یه‌ی كه هه‌ندێك لە کۆمپانیا گەورەکان و سوپەرمارکێتەکان به ئاگه‌داری ده‌وڵه‌ت، جۆرێك له گرێبه‌ست(یان) داهێناوه، كه گوایه له هێنانه‌خواره‌وه‌ی ژماره‌ی بێكاراندا یارمه‌تی ده‌وڵه‌ت ده‌ده‌ن، كه کۆنتراکتی بێماوەیی Zero-hours contracts پێیدەڵێن.  ئا له‌م گرێبه‌سته‌دا كرێكاران هیچ مافێكیان نییه و كه‌ی خاوەنکار بیه‌وێت، ده‌توانێت ده‌ریانبكات بەبێ قه‌ره‌بووكردن یاخود پێدانی پاره‌ی چه‌ند ڕۆژێكیش، له‌ته‌ك ئه‌وه‌شدا ده‌شتوانێت هه‌ر كاتێك پێویستی بە ئەوان بێت ته‌نانه‌ت له ڕۆژانی پشووشیاندا بۆ سه‌ر كار بانگیانبكاته‌وه، هه‌ر بەو شێوەیەش ئه‌و كرێكارانه ناتوانن به دڵنیاییه‌وه پلانی هه‌فته‌ی داهاتوویاندابڕێژن. ئه‌مانه هەندێك له‌و شوێنکارانه‌ی بریتانیان، کە ئه‌و جۆره گرێبه‌ستانه‌یان هه‌یه : Sainsbury’s , Morrison, Marks & Spencer, Home base , B & Q, Preta Manager, Tesco, Asda , Argos , Amazon , Sports Direct , McDonald, Burger king, JD Weathersooon , Buckingham Palace و زۆر شوێنی دیکەش، بۆ نمونه 145 له زانكۆ و كۆلیجه‌كانی بریتانیا ئه‌و جۆره گرێبه‌سته‌یان له‌گه‌ڵ كرێكار و كارمه‌نده‌كانیاندا هه‌یه. ئاماره‌كان نیشانیده‌ده‌ن، كه له 17%ی كرێكارانی كه‌رته تایبه‌تییه‌كان و له 24%ی كرێكارانی كه‌رته حكومییه‌كان و له 34%ی كرێكارانی چێشتخانەکان و ئاشپەزییەکان و مه‌یخانه‌كان و له 48%ی كرێكارانی په‌روه‌ده و فێرکردن و له 27%ی كرێكاران و كارمه‌ندانی خه‌سته‌خانه و كلینیكه‌كان له‌سه‌ر بناخه‌ی ئه‌م جۆره گرێبه‌سته به خاوه‌نكاره‌كانیانه‌وه گرێدراون. جگه له‌مه‌ش زیاتر له 2 ساڵە، ده‌وڵه‌تی بریتانی پرۆژه‌یه‌كی دیکەی داهێناوه، كه ئه‌وانه‌ی بێكارن و له‌سه‌ر بیمه‌ی بێكاریی ده‌ژین، به‌زۆر ده‌نێررێن بۆ ئەو شوێنانەی، كه گرێبه‌ستیان له‌گه‌ڵ ده‌وڵه‌تدا هه‌بێت له‌به‌كارهێنانی ئه‌و پرۆژه‌یه‌دا. ئه‌و كه‌سانه‌ی كه ده‌نێردرێن وه‌كو كرێكارێكی فول-تایم (تەواوکار) كارده‌كه‌ن، بەڵام بەتەنیا لە بەرامبەر بیمەی بێکارییەکەیان، كه به‌مه‌ش نه‌ك تەنیا كۆمپانیاكه، سۆپه‌ر ماركێته‌كه، یا باڕ و چێشتخانه‌كه، له %100 هێزی كاری ئه‌و كه‌سه ده‌دزن، بەبێ ئه‌وه‌ی یه‌ك پاوه‌ندیان پێبده‌ن، به‌ڵكو هه‌ر یه‌ك له‌و كه‌سانه جێگەی كرێكارێكی تەواوکاری بەکرێ بۆ خاوەنکارەکە پڕده‌كه‌نه‌وه، واتە ڕۆژانەکاری بەخۆڕایی بەپێی ئەو گرێبەستە، له‌ولاشه‌وه ناوی ئه‌م كه‌سانه له لیستی بێكاراندا دەردەهێنرێت، ئه‌مه‌ش ده‌چێته خانه‌ی ده‌ستكه‌وته‌وه بۆ ده‌وڵه‌ت، كه گوایه ده‌وڵه‌ت كاری بۆ ئه‌م كه‌سانه دۆزیوه‌ته‌وه و سوپاسگوزاری ئه‌و شوێنانه‌شه بۆ ئه‌و كۆمه‌كه‌ی كه پێیده‌كه‌ن.\nبێگومان ئه‌م بار و دۆخه خراپه‌ی ئابووری زۆربه‌ی خه‌ڵك، هه‌ر له بریتانیا نییه، به‌ڵكو ته‌نانه‌ت له جیهاندا كه وەك ئاماره‌كان ده‌ریده‌خه‌ن، ڕێژه‌ی بێکاری كه له ساڵی 2013 د‌ا له 6% بووه ، له مانگی جێنیوه‌ری 2014دا بۆ 6.1% سەرکەوتووە. له نێو گه‌نجاندیشدا له 13.1% ڕێژه‌كه‌یه‌تی، ئه‌و ڕێژه‌یه له بریتانیا به ته‌نها 18.6% . ئاماره‌كان ئه‌وه ده‌رده‌خه‌ن، كه ته‌نها 85 كه‌س له‌م جیهانه‌دا توانیوویانه كۆنترۆڵی 1.1 تریلۆن پاوه‌ند بكه‌ن، كه به‌ر‌امبه‌ره به داهاتی ساڵانه‌ی 3.5 ملیار دانیشتووانی سه‌ر زه‌مین. له 11.9%ی هێزی كاری ئه‌م جیهانه داهاتی ڕۆژانه‌یان له 1.25 دۆلار یاخود ته‌نها 75 سێنتی پاوه‌ندێكه. 839 ملیۆنی دیکەشیان داهاتی ڕۆژانه‌یان ته‌نها 2 دۆلاره، كه ئه‌م ژماره‌یه‌ش له ساڵانی سه‌ره‌تای دووهه‌زاردا 600 ملیۆن كرێكار بووه. به‌كارهێنانی توندوتیژیش به‌رامبه‌ر ژنان له 28 وڵاته ئه‌وروپییه‌كه‌دا، كه گوایه ئه‌مان له دیمۆكراسی و مافی ژنان و له لێوانلێوی مه‌دەنییه‌تیشدا، لە لوتکە‌ی وڵاتانی دیکەدان ، به‌ڕێژه‌ی له %30 زیادیكردووه.\nله ئه‌مه‌ریكا، وڵاتی یه‌كه‌می جیهان، له 15%ی خه‌ڵكه‌كه‌ی كه به ژماره ده‌كاته 46.5 ملیۆن کەس له برسێتی و هه‌ژاریدا ده‌ژین، كه 50 ساڵ له‌مه‌وپێش سه‌رۆكی ئه‌و سه‌رده‌مه‌ی ئه‌مه‌ریكا، Lynon B Johnson کەوتە هەڵمەتی نەهێشتنی برسێتی، به‌ڵام له ئێستادا ژماره‌كه له‌و كاته زیاتره، چونكه برسێتی له ئه‌مه‌ریكا له ساڵی 1973وه له زیادبووندایه، ئه‌مه‌ش له‌به‌رئه‌وه‌ی خه‌ڵكه ئاساییه‌كه‌ی داهاتی ساڵی 2010 ی، له ئاستی داهاتی ساڵی 1964دا بووه . 102 ملیۆن که‌س که له ته‌مه‌نی کارکردندان، بێکارن، ئه‌م ژماره‌یه به ڕێژه‌ی له %36 له ساڵی 2000 وه چووه‌ته سه‌ره‌وه ، بڕی ماوه‌ی نێوانی بێکاری خه‌ڵکی و پێشتریان، له ئێستادا ، له مانگی جێنیوه‌ری 2009 وه نزیکه‌ی دووقات زیادیکردووه له 19.6 هه‌فته‌وه بۆ 37.1 هه‌فته . 47 ملیۆن که‌س له‌سه‌ر بیتاقه‌ی خواردنن که به‌رزترین ژماره‌یه له‌و کاته‌وه‌ی که ئه‌م پڕۆگرامه له ساڵی 1969 وه دانراوه. ئه‌مه جگه له‌وه‌ی كه هه‌ر به ته‌نها له ئەم ساڵدا 1.3 ملیۆن کەس ته‌نانه‌ت بیمه‌ی بێكارییه‌كه‌یشیان، له‌ده‌ستداوه، سه‌ره‌ڕای ئه‌وه‌ش، نزیکه‌ی 40 ملیۆن کەسیش له خه‌ڵكه‌كه‌ی هه‌تا پێش هه‌ڵبژاردنه‌وه‌ی ئۆباما، توانانی دەستڕاگەییشتنیان بە خەستەخانە و چارەسەری خۆرایی نەبووە، له ئێشتاشدا ئه‌مه كێشه‌یه‌كی گه‌وره‌یه له نێوان دووباڵه لیبراڵه‌كدا، كۆمارییه‌كان و دیمۆكراتییه‌كاندا .\nله هیندوستان کە دەوڵەتی ئەو وڵاتە پاش ئەمەریکا، بۆ گرتنەوەی جێگەی دەوڵەتی چین، ململانێی لەتەکدا دەکات، داهاتی زیاتر له 600 ملیۆن کەس له خه‌ڵكه‌كه‌ی له 1 دۆلار له ڕۆژێكدا تێناپه‌ڕێت، هه‌مو ساڵێك 2 ملیۆن منداڵ له ژێر ته‌مه‌نی 5 ساڵییه‌وه ده‌مرن، نیوه‌ی ئه‌وانه‌شیان كه ده‌مێنننه‌وه و له قوتابخانه‌دان، بێبه‌شن له خواردنێك كه به‌های بژێوی تیادابێت، ساڵانه له 40% قوتابییه‌كانی قوتابخانه ده‌وڵه‌تییه‌كان، قوتابخانه‌كانیان به‌جێده‌هێڵن. ساڵی 2012 كه له‌وێ كاره‌با بڕا 700 ملیۆن کەسی گرته‌وه، كه نیوه‌یان به‌هۆی كه‌میی بڕی ئه‌و كاره‌بایە كه هه‌یان بوو، هه‌ستیان پێنه‌كرد. زیاتر له 250.000 خاوه‌نكێڵگه و كه‌سانێك کە له كێڵگه‌كاندا كارده‌كه‌ن، له ساڵانی نه‌وه‌ده‌كانه‌وه تا ئێستا، له‌به‌ر خراپیبوونی باری ژیانیان، خۆکوژییان کردووە. ( ئه‌م ئامارانه له وتارێكی جۆن پلجه‌ی ڕۆژنامه‌نوس و پەرتووکنووس و فیلم دەرهێنەرەوە ، كه له ڕۆژی 03/01/2014ده‌دا، له ڕۆژنامه‌ی گاردیانی بریتانیدا بڵاویكرده‌وه، وه‌رگیراون) .\nله وڵاتێكی وه‌كو نایجیریا، كه به وڵاتێكی خاوه‌ن نه‌وت و وڵاتی دووهه‌م ده‌وڵه‌مه‌ندی ئه‌فه‌ریقا هەژماردەکرێت، له 70% دانیشتووانه‌كه‌ی داهاتی ڕۆژانه‌یان دۆلارێك و له دۆلارێك كه‌متره. هەروەها وڵاتانی وه‌كو یۆنان و فه‌ره‌نسا و ئیسپانیا و ئیتالیا و پۆرتوگال و ئێرلەندە، ئه‌وه‌نده‌مان له‌سه‌ر بیستوون، بێزاربووین.\nله‌گه‌ڵ هه‌موو ئه‌م هه‌ژاری و نه‌هامه‌تییانه‌ی، كه خه‌ڵكی له سه‌رانسه‌ری جیهاندا تیایاندا ده‌ژین، زۆربه‌ی زۆری كۆمپانیا گه‌وره‌كان و بزنسامانه  گه‌وره‌كانی جیهان، پاره‌ی زیاتریان كه‌ڵه‌كه كردوه و سەراپای جیهان و مرۆڤایەتییان، خراپتر قۆرخکردووە، ئه‌وه‌تا بەگوێرەی ڕاپۆرتێكی ئۆكسفام، كه له مانگی جێنیوه‌ری ئەم ساڵ، 2014دا ، بڵابووه‌وه نیشانیده‌دات، كه داهاتی 85 كه‌سه ده‌وڵه‌مه‌نده‌كه‌ی جیهان 1.2 تریلیۆن پاوه‌نده، ئه‌مه له كاتێكدا كه ئێمه له قه‌یرانێكی ئابووریی قووڵدا ده‌ژین.\nئا لێره‌دا پرسیاری دووهه‌م دێته پێشه‌وه، كه ئه‌ویش ئه‌وه‌یه، ئایا ئه‌م قه‌یرانه قه‌یرانی سه‌رمایه‌دارییه، قه‌یرانی بزنسمانه گه‌وره‌كان و كۆمپانیا گه‌وره‌كانە یا خوود قه‌یرانی ئێمە؛ ژێرچەپۆکانی ئەوانە؟ به چه‌ند وشه‌یه‌كی دیكه ئایا باجی ئه‌م قه‌یرانه ئه‌وان ده‌یده‌ن یا ئێمه ده‌یده‌ن؟!!\nپاش تێڕوانینی وردی بارودۆخی ژیانی خه‌ڵكی له‌سای ئه‌م قه‌یرانانه‌دا، كه به به‌رده‌وامی دێن و ده‌ڕۆن به‌تایبه‌ت ئه‌مه‌ی ئه‌م جاره‌یان، كه له ساڵی 2008دا ده‌ستیپێكردووه و تا ئێستاش هه‌ر به‌رده‌وامه، دوا پرسیار کە له‌م وتاره‌دا به‌دووی خۆیدا ڕاماندەکیشێت، ئه‌ویش ئه‌وه‌یه؛ ئایا قه‌یرانه ئابوورییه‌كان ده‌بنه هۆی ڕوودانی شۆڕش؟ به واتایه‌كی دیكه برسێتی و هه‌ژاری زیاتر و بێ جێگایی و بێ خانووبه‌ره‌یی (بێسەرپەنایی) و كه‌وتنه سه‌رجاده‌ی هه‌زاره‌ها خێزان به هۆی نه‌داراییانه‌وه، له دانی کرێخانوو و سلفه‌ی عه‌قاری خانووه‌كانیان و هه‌ڵكه‌ندرانی ملیۆنه‌های دیكه‌ش له شوێن و ڕێگه‌ی خۆیان و ڕاكردنیان و ئه‌م وڵات و ئه‌و وڵات كردنیان بۆ مشووری ژیان و گه‌لێكی تری له‌م نه‌هامه‌تیانه، كه ده‌ره‌نجامی ئه‌م قه‌یرانانه‌یه، ئایا بۆ ڕوودانی شۆڕش بەسن؟ ئاخۆ قه‌یران به ته‌نها ده‌بێته هۆی كڵپه‌سه‌ندنی شۆڕش؟ یاخود ڕاده‌ی هه‌ستكردنی خه‌ڵكی به‌و نه‌هامه‌تیانه‌ی كه ڕووبه‌ڕوویان ده‌بنه‌وه و هوشیاری تاكه‌كان و وازهێنان لە پاشکۆیەتی ڕامیارەکان و پارته‌كانیان و وانەوەرگرتن له گرێنەدانەوەی ئومێد به پرۆسه‌ی هه‌ڵخه‌ڵه‌تێنه‌رانه‌ی هه‌ڵبژاردن و دیمۆكراسی په‌ڕله‌مانتاری و گۆڕانكاری كۆمه‌ڵگه‌كان له بنی كۆمه‌ڵگاوه، ده‌بێته هۆكاری شۆڕش؟\nهەڵبەتە ئامانجی من لە نووسینی ئەم وتارە و پێشنیارکردنی ئەم پرسیارانە ئەوە نییە، کە وەڵامی ئامادە بە خوێنەر بدەمەوە، لەبەرئەوە من وەڵامدانەوەی پرسیارەکان بۆ خودی خوێنەر بەجێدەهیڵم، تاوەکو بەخۆی بیریان لێ بکاتەوە و بگاتە سەرەنجامێك.\nدولت¬های غربی امروزه بر این واقعیت آگاهند که دیگر بسختی قادرند مردم را بپای انتخابات بکشانند. هزینه های انتخاباتی در آمریکا که از کار مزدی خود مردم به تاراج رفته به صدها میلیون دلار میرسد و هر دوره بیشتر و بیشتر میشود تا کارناوال نمایشی تبلیغات حکومت عقلانیت سلطه گری را رنگین و چشمگیرتر نشان دهند. مبلغان دمکراسی قدرت با زیرکی تمام، جوانان و بخصوص زنان که برخی از لیبرال فمنیست های دو آتشه و خبره ای در سخنوری¬اند را به کار میگیرند تا از نماد قدرت مردسالاری و سلطه به دفاع بپردازند، همان زنانی که هلری کلینتون را در کنفرانس زنان پکن به محبوبیت رساندند و بعد در کنگره آمریکا به عنوان تیم کارشناسی نظامی پنتاگون به عراق رفت و به بوش و رامزفیلد(وزیر جنگ) انتقاد کرد که چرا نیروی نظامی بیشتری به عراق نفرستاده اند و در انتخابات دمکرات ها رقیب اوبامای سیاهپوست شد و برای بسیاری از زنان لیبرال فعال در تیم انتخاباتی او این سئوال به اصطلاح حیاتی در روزنامه ها مطرح بود که آیا دولت آمریکا هنوز زن را شایسته دفاع از سنبل کاخ سفید (ابرمن) میداند یا نه؟ بنابراین زنان در قدرت تجلی ساختار مردان و پسران خویشند و در زیر چتر نمادین سلطه قدرت پدران برگزیده قرار میگیرند تا با شیوه جدید تجارت سیاسی مردانه از امنیت مادران و ناموس مردان پاسداری کنند. در کنارِ سلطۀ عقلانیت مردانه، برخی از زنان همچنان احساس امنیت میکنند زیرا برطبق اسطوره مردان، زن از پهلوی مرد زاییده شد تا در کنارش به اقتدار او خدمت کند. پس برخی از زنان همچنان خود را علاقمند و وابسته به ساختاری نشان میدهند که عامل مستقیم کنترل و سلطه بر خود آن زنان است، گویا با صدا و سیمای زنانه در هرم قدرت میتوان ماهیت نظام خشن سلطه ابرمن را مهربان و مادرانه جلوه داد. این از آن دست خیانت هایی است که برخی زنان به خودِ جامعه زنان در وحله اول روا میدارند زیرا از نیاز به وابستگی مردسالارانه و سرمایه رها نگشته اند. این نقد به زنان در قدرت را من از بسیاری از زنان آگاه و منتقد در عرصه جهانی شنیده ام حتی از زنان ساده و صادق جنبش چیاپاس بی آنکه تحصیلات تخصصی ای داشته باشند اما بسیار توانمند بر ارزشها و نقش انسانی نگاه زنانه در ایجاد جامعه ای عاطفی و مادرانه که کاملاً از ساختار مخرب سلطه مردانه متفاوت است، تاکید کرده اند. اینگونه زنان همواره الگوهای مردان بسیاری بوده و ما از وجودشان بارور شده ایم.\nساختار دولت و جامعۀ مردانه اساساً به گونه ای تنظیم شده که زنان را یا حذف میکند و یا کاملاً تحت سلطه قرار میدهد. برخی از زنان در نظر نمیگیرند که در چهارچوب مناسبات دیوانسالاری عقلانیت مردانه نه تنها به مساوات نمیرسند بلکه با نزدیک شدن به هرم ساختاری قدرت به همان اندازه هم از ارزش های انسانی و عواطف زنانه و مادرانه دور میشوند درست بمانند مردان سلطه¬گری که از عناصر شخصیت انسانی مردانه خود تهی شده اند و نتیجتا آن واقعیت اندیشۀ برابری که برای فرزندان دختر و پسر در جامعه آرزو میکنند را حتی از دست می دهند. اگر زنان امروز حتی در تفکر قدرت مردانه در بعد اقتصادی خشک و اتمیزه سرمایه داری به رتبه های بالاتر ساختار بیمارگونه مردانه هم که دست یابند، باید بدانند هرگزبه صورت یک باند قدرتی زنانه، نمی توانند با ابزار مسلط مطلق، منطقی و کنترل کننده قدرت مردانه برابری کنند و باز صرفاً وسیله¬ای در دست ساختار سلطه مردانه هستند تا به مناسبات مردسالاری سلطه و سرکوب بر علیه جنبش زنان و مردان آزاده تداوم بخشند. چنانکه در اروپا در بهترین شکلش هنوز اشل نابرابر درآمد شغلی، حقوق اجتماعی و امتیازات بررسیهای درمانی زنان در برابر مردان 70 یا 80 درصد است . این تازه به غیر از انواع خشونت های روانی ، فیزیکی و جنسی و شغلی و … که در چهارچوب همان ساختار دموکراسی به زنان تحمیل میشود حتی هنوز طبق اخبار خود ماهواره های اروپایی از هر چهار زن یک نفر مورد خشونت همسر و یا به اصطلاح دلداده اش قرار میگیرد و تازه میتوان خشونتهای اجتماعی، فرهنگی، نظامی و شغلی، نژادی، ملیتی و غیره را در سطح جهانی توسط دول غربی به آن اضافه کرد. اگر هم بپذیریم در مناسبات اجتماعی جهانی روابط آزادتر عاشقی زیستی بین زنان و مردان گام های شکوفایی را برداشته است این نه از جنبه عقب نشینی فریبکارانه ساختار قدرت به خاطر شرکت بیشتر زنان در عرصه قدرت بوده، بلکه از پرتو رشد نگاه و فعالیت زنان و آگاهی جهانی علیه ماهیت ساختار سلطه در درون جنبش ها از پایین بوده است و بهترین نقدها از درون همین جنبشهای افقی و اکثراً توسط خود زنان به زنان در قدرت شده است. مسئله حیاتی و محوری جنبش افقی بر سر مبارزه و همکاری درجهت فرایند رشد مناسبات برابری و ضد سلطه درون جنبش است که میتواند حتی از جانب یک مدیر زن هم حمایت شود اما نه اینکه برای مدیر شدن زنان در جایگزینی برابر با مردان در سطوح سلطه قدرتی مبارزه کنیم چیزی که لیبرال فمنیست ها در دفاع از ضرورت شرکت زنان در ساختار مردانۀ قدرتی آغاز گرش بودند. روند رشد جنبشها در دیگر عرصه های متنوع فعالیت¬های فرهنگی عاطفی زنان جهان درس های با ارزشی را در ایجاد مناسبات بدون سلطه و غیر متمرکزِ زندگی آزادیخواهی جهانی پدید آورد که اتفاقا آنرا به صورت انحصاری تنها از آن خود نمیدانندتا جوامع دیگر در ناآگاهی از آن مجبور باشند سیر برخورد به سرمایه داری نئولیبرالیسم را از طریق پروسۀ های تکراری آزمون و خطای جدید خودشان از نو امتحان کنند. طبعا جنبشهای افقی هر جامعه ای بخصوص جنبش¬های زنان، نقد و تجارب جدیدشان را در برخورد به ساختار سلطه به جنبش جهانی انتقال میدهند و نه روشهای کهنۀ سازگاری و تمکین با ساختار سلطه گری آن هم در اوج تخریب گرایی اش. هر چند، گاهی از جانب حاکمین قدرت به مانند بوش که توانست یک عقب نشینی مقطعی را بر جنبش آزادیخواهی آمریکا تحمیل کند اما دست آوردهای پایدار اولیه به طور طبیعی مبنای افق دینامیسم مبارزات گسترده تر آن جنبش¬ها واقع شده است.\nاینکه فعالیت زیستی انسانی اینگونه در قالب های کلیشه ای خشک، مطلق و عقلانی بسته بندی شود نتیجه اش همین ایدئولوژی های بیروح و تعبدی چپ و راست معاصر است . آیا حتی از زاویه عینیت گرایی مارکسیسم، حضور ساختار قدرت و دولت نمی بایست در تمامی جزئیات تقسیم کار اجتماعی و کارخانه ای به طور مستقیم مشاهده شود؟ اینکه آیا اول جسم ثابت بود و بعد حرکت و تغییر در آن ایجاد شد یا اینکه اول ماده بود بعد جان ایجاد شد؟ و اگر اول طبیعت بود و نه آب و درخت و سایر جانداران پس اینها از کجا آفتابی شدند؟آیا میخواهیم مسائل اجتماعی را در یکسری بحثهای اغوا کننده انتزاعی غرق کنیم؟ این موضوعات میتواندتا 100قرن آینده مورد بحث قرار گیرند به شرط آنکه فرزندان آینده ضرورت آنرا لازم بدانند. اما چقدر انرژی انسان حول یکسری جدل های فیلسوفانه روشنفکری ممتازانه، هنوز باید در کتمان و بی تفاوتی نسبت به ضرورت های تصمیم گیری عملی در تغییر واقعیات ملموس تخریب گرایی سیستم سلطه، همچنان باید به هدر رود؟ زمانیکه صدها هزار کودک و زن تنها از آلودگی آبها و فضای زیستشان روزانه جان میدهند و خشونت، تجاوز، جنگ، استثمار و…..نقشی کلیدی و محوری را در این ویرانگری جهانی را به نمایش میگذارد و حتی عاملین و بانیان این سیر جنایات بر همگی ما به وضوع آشکار هستند پس دیگر درچه زمانی باید بپذیریم که نمیتوان، بودن در لحظه را به آینده سپرد؟ زمان دوست داشتن زندگی در عمل همین اکنون است و اجازه ندهیم عناصر زندگی را در ابعادی عمیق¬تر نابود سازند.