کێشەی ئاو ئەو چەکەی تورکیا دژ بە عێراق و سوریا بەکاری دێنێت – کوردی – RojNews.News\n24/03/2021 - 8:26:29 am\nئەرجان ئایبۆگا- تەڤگەری ژینگەپارێزیی مەزۆپۆتامیا\nدوای شەڕی یەکەمی جیهانی کە دەوڵەتەکانی عێراق و سوریا دامەزران، پێشبینی ئەوەش کرابوو کە ئەم دوو دەوڵەتە لەگەڵ دەوڵەتی تورک لەسەر ئاو کێشەیان دروست ببێت، دوو ڕووباری گەورەی ڕۆژئاوای ئاسیا واتا دیجلە و فورات لە باکوری کوردستان (ڕۆژهەڵاتی تورکیا) سەرچاوە دەگرن و دەچنە ناو عێراق و سوریا، لە خۆیدا ئەمە نابێتە هۆکاری دروستبوونی شەڕ، هۆکاری سەرەکیی ئەوەیە کە ئەم سێ دەوڵەتە نیازێکی باشیان بۆ دابەشکردنی دیموکراتیانەی ئاوی ئەو دوو ڕووبارە نییە، چونکە بەرەبەرە بەنداوەکان دروست دەکرێن و سیستمی ئاودانی گەورە لە جیهاندا پێشدەکەوت، ئەوانەی پەیوەندییان بە بابەتەکەوە بوو دەیانزانی کە ئەمە کێشەی ئاو لەگەڵ خۆیدا دێنێت.\nبە درێژایی هەزاران ساڵ، بێ هەبوونی دیجلە و فورات، مسۆگەر نەدەبوو کە لە مەزۆپتامیای ناوەڕاست و ژێرین کە عێراق و سوریا لەخۆ دەگرێت، شارەکان دروست بکرێن و کشت و کاڵ پێشبکەوێت، چونکە لەم ناوچەیەدا ڕێژەی بارینی باران زۆر کەمە، بەڵام مەزۆپتامیای ژووروو واتا ڕۆژهەڵاتی کوردستان (ڕۆژئاوای ئێران)، بەهۆی ڕێژەی باران بارینی پێویستەوە، سیستمی ئاودانی تایبەتیشی نەبێت، تێدا کشتوکال و ئاژەڵداری دەکرێت، لە خۆیاد چوونی ئاو لە چیاکانی زاگروس و ڕۆژهەڵاتی تۆرۆسەوە، گەلانی مەزۆپتامیای ناوەڕاست و ژێرین دەژیێنێت، چوونی ئاوەکان لە ناوچە باڵادەستەکانەوە واتا تورکیا و ئێران، بەروە ناوچە ژێردەستەکان واتا سوریا و عێراقە، بەڵام چونکە هەردوو دەوڵەتی ئێران و تورکیا، لەسەر ئەم ئاوانەدا، بەنداو و سیستمی ئاودانی گەورەیان دروست کردووە، ئاوەکان دەبڕدرێن یان کەم دەبنەوە، بۆیە دەتوانین بڵێین؛ ئەمە پێشلکردنی ئاشکرای مافە، دوای شەڕی دووەمی جیهانی دەوڵەتەکانی مەزۆپتامیا، بۆ ئەوەی سیستمی گەورەی ئاو دروست بکەن، کەوتنە جوڵە و دەستیان بە پرۆژە بچووکەکان کرد، کاتێک کۆماری عێراق و سوریا لەژێر دەسەڵاتی فەرەنسا و پاشایەتی بەریتانیا هاتنە دەرەوە و سەربەخۆ بوون، لەگەڵ کۆماری تورکیا کەوتنە پەیوەندی و داوای دابەشکردنی ئاوی دیجلە و فوراتیان کرد، لەم چوارچێوەیەدا، لە ساڵی ١٩٤٧ـدا کە تورکیا و عێراق دوژمنایەتییان نەبوو پرۆتکۆلی ئاویان واژۆکرد، بەپێی پرۆتکۆلەکە، کاتێک لە بابەتی ئاو یان بابەتیکی دیکەدا ڕێکنەکەون، مافی هەردوولایە کە لە ئەنجومەنی ئاسایشی نەتەوە یەکگرتووەکان سکاڵا تۆمار بکەن، بەهۆی ئەوەی تورکیا و ئێران ئەوەندەی عێراق و سوریا گرنگی بە بەنداوەکانی سەر دیجلەو فورات نادەن، تا ساڵی ١٩٧٠ تەنها عێراق و سوریا سودیان لە ئاوی دیجلە و فورات دەبینی، تا ئەو کاتەش کێشەیەکی جدییان لەگەڵ دەوڵەتەکانی ئێران و تورکیا نەبوو، بەڵام کاتێک تورکیا لە ساڵی ١٩٨٠ـدا، دەستیکرد بە دروستکردنی بەنداوی گەورە، کێشەی ئاو لەنێوان ئەو سێ دەوڵەتدا گەیشتە ئاستێکی جدیی.\nحکومەتەکانی تورکیا، لە چوارچێوەی پرۆژەی “ئاناتۆلیی باشوری ڕۆژهەڵات” (گاپ-GAP)ـدا، بۆ بەنداوی گەورە (ناوەندەکانی هایدرۆئەلکتەریک) و سیستمی ئاودان، نە لەگەڵ گەلەکەی خۆی و نەش لەگەڵ بەڕێوبەرانی عێراق و سوریا ڕاوێژی نەکرد، بە درێژایی دەیان ساڵدا زانیارییەکی سنوورداری دەدایە ڕای گشتی، هەموو بەنداوەکانی سەر فورات بە دواخستنێکی سنووردارەوە دروستکران، ئەوانەی سەر دیجلەش بەهۆی ناڕەزایەتیی خەڵکی ناوچەکەوە دواکەوت، بەڵام نەوەستا و لە ساڵی ٢٠٢٠ـدا پرۆژەی هەرە گەورەی بەنداوی ‘ئیلیسوو’ تەواوکرا، لە پرۆژە ئاودانەکانیشدا زۆر دواکەوتن هەیە، پرۆژەکانی ئاودانی تورکیا بۆ گەلانی عێراق گرنگە، چونکە لە درێژمەودادا دەبێتە هۆی بڕانی ئاو، سەرەڕای ئەوەی نیوەی پرۆژەکانی ئاودان لە دەوروبەری فورات دروستکراون، لە ئێستادا ئاوێک کە لە سوریاشەوە دەچێتە عێراق نزیکەی ٤٠٪ کەمیکردووە، بەپێی هەندێک لێکۆڵینەوەی سەربەخۆ لەسەر دیجلە، دەوترێت ئەگەر هەموو پرۆژەکانی ئاودان جێبەجێی بکرێن، گرتنەوەی ئاوەکان ٤٠٪ـیش تێدەپەڕێنێت.\nهۆکاری دیکەی کەمبوونەوەی ئاوەکان کە پێشبینیی بۆ نەکراوە دەگەڕێتەوە بۆ گۆڕانکارییەکانی کەشوهەوا، قەیرانی ئاو لە ڕۆژهەڵاتی ناوەڕاستدا، لە ساڵی ١٩٩٩ـوە بە ئاشکرا هەستی پێکرا، بەهۆی کەمبوونەوەی ڕێژەی ١٠٪ی بارینی باران، وایکرد کە ئاوی ڕووبارەکان کەمبکاتەوە، لە ئەگەری کەمبوونەوەی زیاتری بارینی باران، چوونی ئاو بۆ سوریا و عێراق کەمتر دەبێتەوە، بەپێی چوونی سروشتیی ئاو بەهۆی قەیرانی بەنداوەکان، ڕێژەی ئاودان ٦٠٪ بۆ ٧٠٪ کەمدەبێتەوە، کەمبوونەوەی ئاستی ڕووباری دیجلە وەک ئاوی ڕووباری فورات چاوەڕوانکراوە.\n“گاپ” بووەتە پرۆژەیەکی ناکۆمەڵایەتی لەدژی ئیکۆلۆژی، هەروەها سیاسەتێکی ئاوی خۆسەپێن لەگەڵ خۆیدا هێناوە، وەک بانگەشە دەکرێت، ‘گاپ’ نە بۆ گەشدان بە ئابوریی باکووری کوردستانە، زیاتر بۆ ئەوەیە کە کوردەکان پەلکێشی ناو سیستمی دەوڵەت بکەن و ناڕەزایەتییەکان سەرکوت بکەن، هەروەها گاپ وەک چەکی ئاو لەدژی عێراق و سوریا بەکار دەهێندرێت، هەرچەند ‘گاپ’ هەندێک سوودی ئابوورییشی هەبووە، وەک بەرهەمهێنانی کارەبا و بەرهەمی کشتوکاڵی کە لە ئەنجامی ئاوداندا بەدیهاتووە.\nهەرچەند چوارچێوەی هەوڵدانەکانی ئێران بچوکتریش بێت، ڕاستتر ئەوەیە کە هەوڵدانەکانی ئێرانیش هەر لەو چوارچێوەیەدا هەڵسەنگاندنی بۆ بکرێت، چونکە گۆڕانکارییەکانی ١٠ ساڵی ڕابردوو ئەمە نیشاندەدات و بەهۆی بەنداوەکانەوە چوونی ئاو بەرەوە عێراق کەمیکردووە.\nئایا عێراق و سوریا بە گوێرەی ئێران و تورکیا زیاتر خاوەنی سیاسەت یان زیهنییەتی ڕاستیی ئاون؟ نەخێر، ئەگەر دیجلەو فورات سەرچاوەیان لە عێراق و سوریا بوایە، دەتوانین بڵێین ئەوانیش بە هەمان عەقلییەت کاریان دەکرد، بەڵام چونکە ئێستا بابەتمان ئێران و تورکیایە، لەسەر کردەوەکانی ئەوان قسەدەکەین.\nدوای دروستکردنی بەنداوی هەرەگەورەی دەستپێک لەسەر ئاوی فورات تا ئێستا، پەیوەندیدار بە پاراستنی مافی عێراق و سوریا و دابەشکردنی ڕووبارەکان و ئاوەکانی ژێر زەوی، تورکیا بەشداری هیچ دانوستانێکی بەرفراوان نەبووە، بە پێچەوانەوە دەوڵەتی تورک پێداگر بووە لەسەر بەکارهێنانی سەرچاوەکانی ئاو لە سنوورەکانی خۆیدا، عێراق و سوریا وتوویانە یەکسانبوونی ناوچەیی و مافی مێژوویی ئاویان پێشلکراوە، دەوڵەتی تورک هاوکات بۆ هەردوو وڵات پێشنیاری ڕێککەوتنی تاکلایەنەی کرد، پێش دروستکردنی بەنداوی ئاتاتورک لە ساڵی ١٩٨٧ـدا ڕێککەوتنێکی ساڵانە ٥٠٠ مەتری سێجای ڕەوانەکردنی ئاو کرا، لە بەردەوامی ئەمەشدا لە ساڵی ١٩٩٩ـدا ڕێککەوتن کە سوریا ٤٢٪ی ئاوی فورات کە لە تورکیا دەڕواتە سوریا بۆخۆی گل بداتەوە و ٥٨٪یشی بۆ عێراق بەربدات، بەڵام لەجێی ئەوەی پێکەوە مافیان لە تورکیا وەرگرن، بۆ ئەو ٥٠٠ مەتر سێ جایە یەخەی یەکیان گرت.\nدەتوانین بڵێین کە سیاسەتی ئاو یان هەڵویستی سوریا و عێراق بەرامبەر تورکیا زۆر لاوازە، پەیمانی ساڵی ١٩٩٧ی نەتەوە یەکگرتووەکان لەسەر ڕێگا نێودەوڵەتییەکانی ئاو، لە باری یاساییدا ناتوانێت بەر بە تورکیا بگرێت، بەڵام دیسانیش عێراق و سوریا لە چوارچێوەی ڕێکخراوە نێونەتەوەییەکاندا لە سەرویانەوە نەتەوە یەکگرتووەکان، دەتوانن لەدژی تورکیا هەوڵی جددی بدەن، بۆ نمونە عێراق دەتوانێت لە چوارچێوەی پرۆتکۆلی ١٩٤٧ـدا لەدژی تورکیادا بجوڵێنتەوە.\nکۆتاییەکانی ٢٠٠٠، یەکەمجار دوای ١٩٦٠ لە ڕێگای پسپۆرانەوە بۆ ئاوی دیجلە و فورات کۆبوونەوە کرا، ئەوەش بەهۆی پشتیوانی ماددی بەنداوی ئیلیسوو لەلایەن دەوڵەتانی ئەوروپاوە، تورکیا ئەم هەنگاوەی بۆ خەریک کردنی عێراق و سوریا نا، قسەی خۆش کرا، بەڵام لە کردەوەدا هیچ نەگۆڕا، کاتێک ساڵی ٢٠١١ سەرهەڵدانی گەلان و شەڕ دەستپێکرد، تورکیا کۆبوونەوەکانی بۆ ئاو ڕاگرت، گەڕایەوە سەر سیاسەتی سەرەکیی خۆی، ساڵەکانی دوای ئەوەش عێراق خەریکی شەڕی داعش بوو، سەرەڕای ئەوەی تورکیا لە پشت داعشەوە بوو، دیسانیش هەوڵێکی ڕەخنەییانەی لەدژی تورکیا نەدا، دوای تێکچوونی داعش، هەوڵیدا پەیوەندییەکانی لەگەڵ تورکیا باش بکات و ناڕەزایەتی خۆی بۆ بەنداوی ئیلیسوو بەرزکردەوە و هەوڵێ ڕێککەوتنی لەگەڵ تورکیا دا.\nسوریا لەگەڵ تورکیا لە شەڕ دایە و مسۆگەر نییە لە بابەتی ئاودا ڕێکبکەون، بەڵام دەوڵەتی تورک ساڵی ٢٠١٦، لە بەهار و هاویندا، ٢٥٠ مەتری دوجا ئاو بەردەدا، لەسەر ئەمەش نە ڕوونکردنەوەیەکی داوە و نەش هەوڵێکی پێشخستووە، گرتنەوەی ئەم ڕێژە ئاوە، کاریگەریی لەسەر خۆبەڕێوبەریی ڕۆژئاوا و باکوور و ڕۆژهەڵاتی سوریا و هەرێمەکانی ژێر کۆنترۆڵیان لە دێرەزۆر داناوە، بەڵام دەتوانن ئەم پێشلکارییە بخەنە ڕۆژەڤەوە، چونکە هەر ساڵە تورکیا بە مەبەست ڕێژەیەکی زۆر لە ئاوەکە دەگرێتەوە، بە داخەوە ڕژێمی سوریا هەڵویستی نەژادپەرێستانەی خۆی لە بابەتی ئاودا نیشان دا.\nعێراق ساڵی ٢٠١٧ بەروەلا، لەجێی ئەوەی لە بابەتی ئاودا ڕەخنە لە تورکیا بگرێت، ڕێککەوتنی هەڵبژارد، بابەتی ئاو لەنێوان عێراق و تورکیا بەشێکە لە دانوستانە بەرفراوانەکانی دیکە، تورکیا دوای تەواوکردنی بەنداوی ئیلیسوو لە ساڵی ٢٠٢٠ـدا، ئاوەکەی وەک سوریا لەسەر عێراق نەگرتەوە و دەیوت داواکارییەکانی عێراق لە بەر چاو دەگرن، بەڵام لە کۆبوونەوە شاراوەکاندا ویستی خۆیی سەپاند، لە سەروی ئەوانەوە، بەرژەوەندییەکانی وەک؛ بیناسازی، ڕەزامەندیی کۆمپانیا تورکییەکان و کردنەوەی بازاڕەکانی عێراق بەڕووی کاڵا تورکییەکان، لەمانەش زیاتر داوای لە عێراق کردووە کە لە بەرامبەر هێرشەکانی بۆسەر باشووری کوردستان بێدەنگ بێت یان چاوی دابخات، عێراق لە بەرامبەر بەرخۆدانی کوردەکان لەدژی داگیرکاریی دەوڵەتی تورک هەندێک ڕاگەیەندراوی ڕەواڵەتی بڵاودەکاتەوە، بەڵام ئیدانەی ناکات، هەرچەند دەوڵەتی تورک لە عێراقیش بەهێزتر بێت، نابێتە هۆکار کە هەڵویستێکی شکۆدارانە نیشان نەدات، دەتوانین بڵێن زیاتر بەهۆی ئەوەی هەندێک کەسایەتی لەناو حکومەتی عێراقدا، ئەو هێرشانە شەرمەزار دەکەن، حکومەتیش ناچار دەبێت ڕەخنە لە تورکیا بکات.\nلە ساڵی ٢٠١٩ـدا لەنێوان عێراق و تورکیادا پەیمانێک لەسەر ئاو پێشکەشی پەرلەمانی هەردوو وڵات کرا، ئەو دەقەی کە پێشکەش کراوە، ئەنجامی کۆبوونەوەی نێوان هەردوو دەوڵەتەکە نیشان دەدات، بەرژەوەندیی ئابوری و هاوکاریی تەکنیکی کە لە پلانەکاندا پێش خراوە، مافی گەلانی دانیشتووی کەناری ڕووبارەکان دابین ناکات، هەروەها وتەیەکیش لەسەر پاراستنی ژینگە ئاماژەی پێنەکراوە، لەخۆیدا هەردوو دەوڵەت، ئەمەیان بۆ ڕای گشتی ئاشکرا نەکردووە و بە شاراوە لە ڕێگەی پەرلەمانەکانەوە هەوڵیان داوە، بەڵام دیارە لەسەر وردەکارییەکانی هێشتا باش ڕێکنەکەوتوون یان بەهۆکارێکی دیکەی سیاسییەوە لە کۆتاییدا پاشەکشێیان کردووە، پاشەکشێش بۆ هەنگاوی دەستپێک باشە، بەڵام بەهۆی ئەوەی زیهنییەت ناگۆڕێت، دەبێت جارێکی دیکەش بیدەنە پەرلەمان.\nخۆبەڕێوەبەریی شەنگال چی دەوێت و دەستووری عێراق چی دەڵێت؟\nسوپای ئیسرائیل هێرشی کردە سەر غەزە\nمیت و ئیتڵاعات… لە ماڵێکی بێ دیوار\nتیرۆر هەڕەشە جددییەکەی سەر هەرێم\nلەبری شەرمەزاریی و ڕیسوایی….!\nکێ تیرۆریستە، پەکەکە یان دەوڵەتی تورکیا؟\nبزووتنەوەی پاکتاوکردنی نەتەوەیی!


کۆمەڵ و یەکگرتوو هێرش دەکەنە سەر یەکتری | ئاژانس\nHome سەرەکی کۆمەڵ و یەکگرتوو هێرش دەکەنە سەر یەکتری\nهەڵوێست و چوونە ناو حکومەت و بڕیارەکان بەرامبەر یەک دەورووژێنن\nیەکگرتوو و کۆمەڵی ئیسلامیی کوردستان شەڕی ڕاگەیاندنیان دژ بە یەک دەست پێ کردووە و لە میدیای هەردوو حزبەکەوە هەڵوێست و بڕیار و چوونە ناو حکومەت یان ئۆپۆزسیۆنبوون بەرامبەر یەک بە کار دەهێنن، هاوکات لە تۆڕە کۆمەڵایەتییەکانیش کادرانیان هەمان کار بەرامبەر یەک دەکەن.\nكه‌ناڵی په‌یام، زمانحاڵی كۆمه‌ڵی ئیسلامی له باره‌ی بڕینی مووچه‌ی ٢٠ هه‌زار خاوەنپێداویستیی تایبەت له هه‌رێم له ڕاپۆرتێكیدا ئاماژه‌ی به‌وه كردووه كه ئه‌و بڕیاره له لایه‌ن محه‌مه‌د هاودیانی، وه‌زیری كار و کاروباری كۆمه‌ڵایه‌تییه‌وە ده‌ر كراوه، كه ئه‌و كات وه‌زیری كاروباری كۆمه‌ڵایه‌تی له پشكی یه‌كگرتوو بووه، بەڵام کەناڵی سپێدەی زمانحاڵی یەکگرتوو لە وەڵامی پەیامدا دەڵێت ئەو بڕیارە هی وەزیرەکەی ئەوان نەبووە و ئەنجوومەنی وەزیران دەری کردووە.\nحه‌سه‌ن شێخ عەبدوڵڵا، ئه‌ندامی سه‌ركردایه‌تیی یه‌كگرتووی ئیسلامی بۆ ״ئاژانس״ وتی: ״بەڵێ شەڕی ڕاگەیاندنمان لەگەڵ کۆمەڵ هەیە، بەڵام یەکگرتوو بڕیاری داوە ئەو شەڕە لە ئاستی میدیا و کادر و تۆڕە کۆمەڵایەتییەکان ڕابگرێت.״\nوتیشی: ״به بڕیاری ئه‌مینداری گشتیی یه‌كگرتوو، نووسراو كراوه بۆ هه‌موو ڕێكخستن و دامه‌زراوه‌كانی ئه‌و حزبه بۆ ئه‌وه‌ی هیچ ئه‌ندام و لایه‌نگرێكی یه‌كگرتوو نه‌توانێت هیچ بنووسێت و كۆتایی به‌و شه‌ڕە بهێنرێت.״\nله باره‌ی به‌شداریكردن له حكومه‌تی هه‌رێم، میدیاكانی یه‌كگرتووی ئیسلامی چه‌ند جارێك باسیان له‌وه كردووه، كۆمه‌ڵ حه‌زی له ده‌سه‌ڵاته و ده‌یه‌وێت بچێته ده‌سه‌ڵات بۆیه چاوه‌ڕوانی پارتییه و پارتیش به‌شداریی پێ ناكات، میدیاكانی كۆمه‌ڵیش له ڕێگه‌ی ئه‌ندامانی سه‌ركردایه‌تی و ئه‌نجوومه‌نی سیاسیی ئه‌و حزبه‌وه، وه‌ڵامی یه‌كگرتوو ده‌ده‌نه‌وه و ئاماژه به‌وه ده‌كه‌ن كه له حكومه‌ت بن یان ئۆپۆزسیۆن كار بۆ به‌رژه‌وه‌ندیی خه‌ڵكی ده‌كه‌ن.\nبیلال سلێمان، به‌رپرسی كاروباری حكومه‌ت و په‌رله‌مانی كۆمه‌ڵی ئیسلامی بۆ ״ئاژانس״ وتی: ״شه‌ڕی ڕاكه‌یاندن له نێوان هه‌ر لایه‌نێكی سیاسی هه‌رێم بكرێت به باشی نازانم، ته‌نها ئیزعاجكردن و چه‌واشه‌كاری خه‌ڵكییه، جا ئه‌گه‌ر له نێوان یه‌كگرتوو كۆمه‌ڵیش بێت ئه‌وه زۆر خراپتره.״\nشەڕی ڕاگەیاندنی کۆمەڵ و یەکگرتوو بۆ تۆڕە کۆمەڵایەتییەکانیش شۆڕ بووەتەوە، کادرێکی یەکگرتوو لە فەیسبووک کۆمەڵ بە زیندانیکردنی ڕۆژنامەنووس تۆمەتبار دەکات، یەکێکی تریان وێنەیەکی فەخرەدین قادر، ئەندامی مەکتەبی سیاسیی کۆمەڵی داناوە کە لەگەڵ ئەردۆگاندایە و لە ڕۆژی ئاڵای کوردستاندایە.\nوتیشی: ״نابێت ڕێگە بدرێت ئەو شەڕی ڕاگەیاندنەی کۆمەڵ و یەکگرتوو بەردەوام بێت، کێشەکە ئەوەیە زۆربەی ئەندام و لایەنگران بە بڕیاری حزبەوە پابەند نابن و ئەو شەڕەی لێ درووست دەبێت، هیوادارم ئەندامانی کۆمەڵ واز بهێنن و وەڵام نەدەنەوە.״\nفیگه‌ن یوكسه‌كداغ له په‌رله‌مانتاری دورخرایه‌وه


کتێبی پرشه‌دارێکی زمانه‌وانی ۱«ڕێنوس»چاپ و بڵاو‌کراوه\nتاريخ: ۱۳۹۹ يکشنبه ۲۰ مهر ساعت ۱۰:۳۲ بازدید: 249 نظرات: 0 کد مطلب: 15307\nبه پێی هه‌واڵی هاژه، کتێبی پرشه‌دارێکی زمانه‌وانی۱«ڕێنوس» له نوسینی سابیر ژاکاو له لایه‌ن چاپی زانکۆ که‌وته ناو بازاره‌وه.\nکتێبی پرشەدارێکی زمانەوانی لە دو بەرگی "ڕێنوس" و "وشەناسی" بەشێوەی زانستی و تیۆری نوێی ڕێنوس و ڕێزمان، ڕێسای تایبەت و شێوەی ڕێنوسی فۆنەتیکی زوانی کوردی خستوتە بەرنوسین، لەم پەرتوکە هەر چوار زاری سەرەکی و شەش زاری ناسەرەکی (هەورامی، کورمانجی، سۆرانی، کەڵهوڕی، لوڕی، لەکی) لە بەشی ئەلفوبێی و هەندێک ڕێسای ڕێزمانی باسکراون و شێوەی فێرکاریان گرتوە.\n"پرشەدارێکی زمانەوانی" بەشێوەی دو بەرگی "پرشەدارێکی زمانەوانی 1" و "پرشەدارێکی زمانەوانی 2" لە دو بەشی /ڕێنوس/ و بەشێکی چالاک و بەهێزی زمانەوانی و ڕێزمان، واتە /وشەناسی/ لە چوارچێوەیەکی زانستی لینگۆستیکی پێکهاتوە.\nئەلفوبێی سەرەکی زوانی کوردی کە لە 57 واج پێک دێت و له شەش زاری (هەورامی، کورمانجی، سۆرانی، کەڵهوڕی، لوڕی، لەکی) نیشان دەدات و لە بەشی فێرکاری سەرەکی هەم ڕێنوسی ڕاستچین (ئارامی) و هەم ڕێنوسی چەپچین (لاتین) وەکو بابەتێکی فێرکاری، فێرکاری دەکات و لە بەشی وشەناسی، ڕێساکانی بەسەریەکەوەنوسین، وشەسازی بەشێوەی نوێ و زانستی پێناسە دەکات.\nلە بەشی "ڕێنوس" زارەکانی کوردی و هەڵکەوتی جوغرافیایی و شار و دیالێکتەکانیان ناسێندراوە و هەروەتر دەڤەر و ئەم شارانەی کە بەم زار و بنزارانە قسە دەکەن و ئاخێوەریان هەیە، ناسێندراوە، هەروەتر شێوەی چۆینەتی سازبونی فۆن و دەنگەکانی کوردی لە بەشی ئەندامی زار و زمان و شێوەی دروستبونیان و هەروەتر ئەندامانی سازکەری ئەم دەنگانه.\nلەم بەشەوە بەکەڵکوەرگرتن لە وشەی ڕەسەن و پەتی کوردی بەڕێنوسی ڕاستچین و چەپچین هەردو بەشی (ئارامی و لاتین) فێرکاری دەکرێت.\nلەم بەشەوە شێوەی چۆینەتی واجگۆڕین و لێکچوونیان لە زارەکانی دیکە و شێوەی لێکچوونی فۆنەکانیش باسکراوە.\nلە بەشی وشەناسی، ڕێسانوێنەکان و بەشەکانی زمانناسی ناسێندراون و وەکو بابەتێکی نوێ و زانستی (هامراز، گیرەک، نوسەک، جێناو)ەکانی هەورامی، کورمانجی، سۆرانی، کەڵهوڕی، لەکی، لوڕی) ناسێندراون، هەر لەم بەشەوە شێوەی چۆینەتی سازکردن و سازبونی: (وشەی ساده، ناسادە، لێکدراو، داڕێژراو) فێرکاری کراون و ڕێسای بەسەریەکنوسین و نەنوسینی وشەکان لە چوارچێوەیەکی نوێ باسی لێکراوە.\nناکرێت بڵەین یەکەم پەرتوکە، بەڵام دەگمەن پەرتوکێکە کە لە زانستی زمانەوانی نوێ و زانستی سەرەکی زوان و بەشی فۆنەتیکی کەڵکی وەرگرتوە و زۆر جیاواز له پەرتوکەکۆنەکان و ڕێسای کۆن و کلاسیکی ڕێنوس و ڕێزمانی کوردی کاری کردوە، دەبێت ئەمە بزانین ڕێنوس بابەتێکی گرێبەستیە و هەردەم خەریکی گۆڕانکاریە و زانستی زوان وەکو گشت زانستەڕاستەقینە و لۆژیکانەی جیهانی خۆی هاوتەریب و ڕێکدەخات، زوانی کوردی بەوێنەی زوانێکی بەهێز و خاوەنمێژو و ڕێزمان و فۆنەتیکی تایبەتی خۆی دەبێت و پێویستە کاری زانستی و لۆژیکی بۆ بکرێت و تێکەڵ بەڕێسای زانستی نوێی بکرێت و ببێت، هەربۆیە پێوستە لە بازنەیەکی زانستی و جیاواز و نوێ، بۆ گەشەستاندن و سەرهەڵدانی زانستی و جیهانی، کاری لەسەر بکرێت.\n"پرشەدارێکی زمانەوانی"، لە دو بەرگی (ڕێنوس) و (وشەناسی) بەشێوەی زانستی و لۆژیکی زمانەوانی، نوێترین ڕێسا و شێوەی زانستی خستوتە بازنەی زوانی کوردیەوە.\nبۆ دابینکردنی ئەم پەرتوکە بەشێوەی ڕاستەوخۆ ده‌توانن سه‌ردانی ئه‌م شوێنانه بکه‌ن.\nمەهاباد: کتێبفرۆشی گزینگ، چوارڕێی ئازادی، شەقامی سەلاحەدینی ڕۆژاوایی.\nکتێبفرۆشی ئاگورا، چوارڕێی ئازادی، شەقامی سەلاحەدینی ڕۆژهەڵاتی.\nنەغەدە: کتێبفرۆشی جەعفەری، مەیدانی ژاندەرمەری.\nپیرانشار: کتێبفرۆشی موکریان، مەیدانی گاز.\nبرچسب ها: پرشه‌دارێکی , جوغرافیا, زانکۆ , ژاکاو, وشەناسی, ڕێنوس, کوردی


👫 ئەحمەد شەماڵ Kesayetîyekan\n📅 Katî tomarkrdin Nov 10 2008 4:53PM\n👁 Em babete 89,408 car bînrawe\nناوی تەواوی (ئەحمەد مەحمود)ە و بە (ئەحەی خولە سنەی [ Zortir... 👁] ✖ ✖ 5 6 ✔ 99% ✍ H.B. 10-11-2008 16:53:25\n👁 Em babete 35,827 car bînrawe\nنەجمەدین شکور رەئوف، ساڵی 1955 لە گوندی تاڵەبان-ی [ Zortir... 👁] ✖ ✖ 10 32 ✔ 99% ✍ H.B. 15-12-2008 13:17:26\nFaylî peywendîdar 45,857\n🗄 Serçawekan 15,523


کوردیپێدیا - مسعود آسو\n✌ مسعود آسو - دايان | پۆل: شەهیدان | زمانی بابەت: 🇸🇦 عربي\nالاسم الحركي: دايان\nالاسم الحقيقي: مسعود آسو\nمكان الولادة: بلبلة-علي جارو\nمكان وتاريخ الاستشهاد: بلبلة-قرية علي جارو-22-شباط-2018\n 📡 ماڵپەڕ | 🇸🇦 عربي | وکالة انباء هاوار الخبریة - 08-03-2018\n4. 👁 عەلی جارۆ\n4. 👁 مەسعود ئاسۆ\n5. 👁 ڕێزان ئاسۆ\n📅 رۆژی کۆچی دوایی: 22-02-2018\n➕ ئەم بابەتە لەلایەن: (سەریاس ئەحمەد)ەوە لە: Mar 8 2018 10:22PM تۆمارکراوە\n📷 فایلی وێنە 1.0.1 11 KB Mar 8 2018 10:36PM سەریاس ئەحمەد


Home›هەواڵ›کوردستان›لاهور شێخ جه‌نگى له‌گه‌ڵ مسته‌فا كازمى كۆده‌بێته‌وه\nمسته‌فا كازمى، سه‌رۆكوه‌زیرانى عێراق و لاهور شێخ جەنگی، هاوسەرۆكی یەكێتیی نیشتمانیی كوردستان | فۆتۆ: SNN\nلەسەر راسپاردەی مەكتەبی سیاسی یەكێتی لاهور شێخ جه‌نگى، هاوسەرۆكی یەكێتیی نیشتمانیی كوردستان لە بەغدایە، ئه‌ندامێكى سه‌ركردایه‌تى یه‌كێتیش ناوه‌ڕۆكى كۆبوونه‌وه‌كانى ئاشكرا ده‌كات.\nئاڵا تاڵەبانی، ئەندامی سەركردایەتی یەكێتیی نیشتمانیی كوردستان و ئەندامی ئەنجوومەنی نوێنەرانی عێراق له‌باره‌ى ناوه‌ڕۆكى سه‌ردانه‌كه‌ى لاهور شێخ جه‌نگى بە SNNى راگەیاند: “دوای كۆبوونەوەكەی مەكتەبی سیاسی و لەسەر راسپاردەی بەشداربووانی ناو كۆبوونەوەكە بە باشزانرا كە لاهور شێخ جەنگی، هاوسەرۆكی یەكێتیی نيشتمانیی كوردستان سەردانی بەغدا بكات و لەگەڵ سەرۆككۆمار و سەرۆكوەزیرانی عێراق كۆببێتەوە، باس لە دۆزینەوەی چارەسەرێك بكەن بۆ كێشەكانی نێوان هەولێر و بەغدا و ناردنی پشكی مووچەی فەرمانبەرانی هەرێم”.\nوتیشى: “لە ئێستادا هاوسەرۆكی یەكێتیی نیشتمانیی كوردستان لە شاری بەغدایە، ئەمڕۆ لەگەڵ سەرۆككۆمار كۆبووەتەوە و لەگەڵ سەرۆكوەزیرانی عێراقیش كۆدەبێتەوە”.\nهه‌ر له‌باره‌ى ناوه‌ڕۆكى كۆبوونه‌وه‌ى هاوسه‌رۆكى یه‌كێتى و سه‌رۆككۆمارى عێراق نووسینگەی راگەیاندنی سەرۆككۆماری عێراق راگه‌یه‌نراوێكى بڵاوكرده‌وه كه تێیدا هاتووه، “هاوسەرۆكی یەكێتی و سەرۆككۆمار لە بارەی كێشە هەڵپەسێردراوەكانی نێوان هەردوو حكومەتی هەرێمی كوردستان و حكومەتی فیدراڵ، گفتوگۆیان كردووە، بۆ ئەو مەبەستە بە گرنگییەوە جەختیكرایەوە لە گەیشتن بە رێگاچارەی گونجاو و كۆتایی هێنان بەو دۆسییه‌یە لەسەر بنەمای دەستوور و یاسا”.\nسه‌ردانه‌كه‌ى هاوسەرۆكی یەكێتیی نیشتمانیی كوردستان بۆ بەغدا بە سەردانی یەكەم بەرپرسی باڵای كورد دادەنرێت بە مەبەستی بەردەوامیدان بە ناردرنی مووچەی فەرمانبەرانی هەرێم ئەوەش دوای بڕینی پشكی مووچەی فەرمانبەرانی هەرێم لە یاسای قەرز.\nرامۆس بەم مەرجە ئامادەیی بۆ نوێکردنەوەی گرێبەستەکەی نیشاندا\nموقتەدا سەدر سێ ئەندام پەرلەمانی لە هاوپەیمانێتییەکەی دەکرد\nبەشی زۆری گەڕەکەکانی سلێمانی بێ ئاو دەبن\nناكۆكی لە نێوان فراكسیۆنی گۆڕان لە پەرلەمانی كوردستان سەرهەڵدەدات و سەرۆكی فراكسیۆن دەگۆڕێت\n“تا دوێنی بوو پارتی كەركوكی بەداگیركراو دەزانی بەڵام ئیستا سواڵی دەنگی تیادا دەكات”


سه‌ردانی سه‌ركۆماری فه‌ڕه‌نسا بۆ سعوودیه\nسه‌ركۆماری فه‌ڕه‌نسا، ئیمانوێل ماكرۆن، له‌گه‌ڵ شازاده‌ی جێنشین و وه‌زیری به‌رگری سعوودیه، محه‌مه‌د بن سه‌لمان كۆبووه‌وه.\nلاپەڕەی یەکەم > جيهان, سەردێری رۆژ 10.11.2017 Ahmed al-Masri,Zeynep Tüfekçi,Hemın Othman Mohammed Suudi Arabistan\nبه‌پێی هه‌واڵێكی ئاژانسی فه‌رمی هه‌واڵی سعوودیه SPA، ماكرۆن پاش دیدار و كۆبوونه‌وه‌كانی له ئیماراتی یه‌كگرتووی عه‌ره‌بی، سه‌ردانی سعوودیه‌ی كردووه و، له ریازی پایته‌خت له‌گه‌ڵ شازاده محه‌مه‌د كۆبووه‌ته‌وه.\nله‌و كۆبوونه‌وه‌یه‌دا له پاڵ تاوتوێكردنی په‌یوه‌ندییه دوو قۆڵییه‌كان و بابه‌تی هاوبه‌شی ستراتیجی گفتوگۆكرا له‌باره‌ی ئه‌و هه‌وڵانه‌ی ده‌درێن له پێناو به‌هێزكردنی هاریكاری نێوان هه‌ردوو وڵات له‌چوارچێوه‌ی دیدی 2030 سعوودیه، پێشهاته‌كانی ناوچه‌كه، به‌ره‌نگاربوونه‌وه‌ی تیرۆر، ئاسایش و سه‌قامگیری ناوچه‌كه.\nماكرۆن ئیدانه‌ی هێرشی مووشه‌كی بالستی حوسییه‌كانی كرد كه فڕۆكه‌خانه‌ی نێوده‌وڵه‌تی شا خالیدی له ریاز كرده ئامانج و، جه‌ختی له‌سه‌ر ئه‌وه كرده‌وه كه وڵاته‌كه‌ی له‌گه‌ڵ سعوودیه له راوێژدایه.\nدوای ته‌واوبوونی دیدار و كۆبوونه‌وه‌كانی له ئیماراتی یه‌كگرتووی عه‌ره‌بی، ماكرۆن دوێنێ سه‌ردانی ریازی كرد و، له فڕۆكه‌خانه له‌لایه‌ن شازاده‌ی جێنشین و وه‌زیری به‌رگری سعوودیه، محه‌مه‌د بن سه‌لمانه‌وه پێشوازی لێكرا.\nدانپێدانانی هاوپه‌یمانان به هاریكاری فه‌ڕه‌نسا و یه‌په‌گه\nپه‌یوه‌ندی ته‌له‌فۆنی ئه‌ردۆغان و ماكرۆن\nلووتكه‌ی داهاتووی G-7 له فه‌ڕه‌نسا ده‌به‌سترێت


بورهان شێخ ڕەئوف – پەڕە 10 – Knwe.org\nسەرەکی » وتار » بورهان شێخ ڕەئوف (پەڕە 10)\n15/11/2020\tبورهان شێخ ڕەئوف\nهەرچەندە تا ئێستاش كە من ئەم بابەتە دەنووسم، دۆناڵد ترەمپ سەرۆكی ئەمریكا لە هەڵبژاردنە سەرۆكایەتییەكەی وڵاتەكەیدا دانی بە شكستی خۆیدا نەناوە، هەر رۆژەی قسەیەك دەكات، بێ ئەوەی بەڵگەیەكیشی لابێت كە وتەكانی بسەلمێنێ بەوەی ساختەكاری و فێڵ كرابێت لە پڕۆسەكەدا، بەڵام بە هەرحاڵ یاسا و سیستمی ئەمریكا مكوڕتر و چەسپاوترە. ئەمریكییەكان لەم هەڵبژاردنە چارەنووسسازەدا كە بەجۆرێك كێبڕكێیەكی سەخت هاتە ئاراوە، لە ...\nنەریتی دۆڕان لە هەڵبژاردنەكانی…\n08/11/2020\tبورهان شێخ ڕەئوف\nنەریتی دۆڕان لە هەڵبژاردنەكانی سەرۆكایەتیی ئەمریكادا پەندێكی باو هەیە دەڵێت: دۆڕان هەتیوە و باوكی نییە، كەس خۆی ناكات بە خاوەنی و سەركەوتن و بردنەوە فرەخاوەنە، بەڵام لە ویلایەتە یەكگرتووەكانی ئەمریكا كە خاوەنی یەكێك لە كۆنترین سیستمە دیموكراسییەكانی جیهانە، دۆڕان لە هەڵبژاردنەكانی سەرۆكایەتیدا خاوەنی نەریتی تایبەتی خۆیەتی، هەروەكو چۆن بردنەوە و سەركەوتن خاوەنی نەریتی تایبەتی خۆیەتی و مەراسیمی شایستە و بە ...\nبەرەو هەڵبژاردنی سەرۆكایەتیی ئەمریكا 2020\n01/11/2020\tبورهان شێخ ڕەئوف\nلە 3ی تشرینی دووەمی 2020، هەڵبژاردنی سەرۆكایەتیی ئەمریكایە، ئەم پڕۆسەیە گەرچی ئەمساڵ بە هۆی ڤایرۆسی كۆڤید 19 وە جیاوازە لە جاران، بەڵام لە زۆربەی زۆری وڵاتانی جیهانەوە بە وردی چاودێری دەكرێت و قسەی لەسەر دەكرێت. رەنگە بپرسن باشە بۆ؟ لە وەڵامدا دەبێژم، لەبەرئەوەی ئەمریكا رۆڵی پۆلیسی جیهان دەبینێت، سیاسەتەكانی كاریگەرییان لەسەر ژیان و ئایندەی گەلێك لە وڵاتان هەیە و سەرۆكی ...\n24/10/2020\tبورهان شێخ ڕەئوف\nئەمە سێیەم گەشتی دەرەكی مستەفا كازمی سەرۆك وەزیرانی عیراقە بۆ دەرەوەی وڵات، لە دوای دەستبەكاربوونی، یەكەم گەشتی بۆ كۆماری ئیسلامیی ئێران و دووەم گەشتی بۆ ئەمریكا و سێیەمیشی بۆ بەشێك لە وڵاتانی ئەوروپا بوو، كە فەرەنسا و ئەڵمانیا و بەریتانیای لەخۆگرت. هەرچەندە پێش ئێران، بڕیاربوو كازمی سەردانی عەرەبستانی سعودییە بكات، بەڵام بەهۆی تێكچوونی باری تەندروستی شا سەلمانەوە، سەردانەكە دواخرا، ئێستاش ...\n19/10/2020\tبورهان شێخ ڕەئوف\nلە دوای بەناو بەهاری عەرەبی و ئەو شەڕ و ململانێیانەی كە بە دوای خۆیدا هێنا، دیاردەی پێكهێنانی میلیشیا و دروستكردنی تاقم و گروپی چەكداری سەریهەڵدا، ئەویش لە ئاكامی بێ سەروبەری و ئەو ئاژاوە گەورەیەی ناوچەكەی گرتەوە، زەمینە سازا بۆ ئەو تاقم و گروپانە كە بە شێوازی جیاجیا خۆیان رێكبخەن و ببنە هێزێكی تەحتە تەڵەب بۆ هەر دەوڵەتێك، كە پارەیان بداتێ ...\n11/10/2020\tبورهان شێخ ڕەئوف\nئەگەر چاوێكی خێرا بە لیستی كڕیارانی چەكدا بگێڕین لە سەرئاستی جیهان لە دەیەی رابردوودا، ئەوا وڵاتانی ناوچەی رۆژهەڵاتی ناوین خاوەنی قەبەترین و گەورەترین بودجەی تەرخانكراون بۆ كڕینی چەك و تەقەمەنی و كەرەسەی جەنگی، بە بەراورد لەگەڵ هەموو شوێنێكی تری جیهاندا. وردتر و روونتر، وڵاتانی ئەم ناوچە قەیراناوییە «رۆژهەڵاتی ناوین»، زیاتر لە 289 ملیار دۆلاریان تەرخانكردووە بۆ پێداویستییەكانی بەرگری بەگوێرەی خواستەكانی ...\nماڵئاوایی مام جه‌لال\n04/10/2020\tبورهان شێخ ڕەئوف\nمام جه‌لال له 3 /10/2017 ، دوای نیو سه‌ده خه‌بات و تێكۆشان له بواره‌كانی مه‌ده‌نی سیاسی و رێكخراوه‌یی و چه‌كداریی ماڵئاوایی له كورد و كوردستان كرد. ئه‌وه له‌كاتێكدا كه تا وه‌كو یه‌كه‌م سه‌رۆك كۆماری كوردی عیراقیش له خه‌بات به‌رده‌وام بوو. له‌سه‌رئاستی جیهان هه‌رچه‌نده رۆڵ و رێبه‌رایه‌تی و تێكۆشانی مام جه‌لال هه‌ر له سنووری كوردستاندا قه‌تیس نه‌مابوو، به‌ڵكو هه‌ر زوو تواناو ...\n27/09/2020\tبورهان شێخ ڕەئوف\nئه‌گه‌رچی یه‌كه‌م رێكه‌وتنی ئاشتی له نێوان میسر و ئیسرائیل له ساڵی 1979دا ئیمزا كرا به ناوی رێكه‌وتننامه‌ی (كامپ دیڤید) له لایه‌ن ئه‌نوه‌ر سادات سه‌رۆكی ئه‌وكاتی میسر و مناحیم بیگن سه‌رۆك وه‌زیرانی ئه‌وكاتی ئیسرائیله‌وه به ئاماده‌بوونی جیمی كارته‌ر سه‌رۆكی ئه‌وسای ئه‌مریكا، كه ئه‌مه‌ش كاردانه‌وه‌ی زۆری به دوای خۆیدا هێنا و كار گه‌یشته ئه‌وه‌ی میسر له كۆمه‌ڵه‌ی وڵاتانی عه‌ره‌بی ده‌ربكرێت و هه‌موو ...\n20/09/2020\tبورهان شێخ ڕەئوف\nلە 31 ئابی 2020دا، حكومەتی بەغدا 48 تۆن دۆكیۆمێنت و ئەرشیفی حزبی بەعس و حكومەتی عیراقی لە حكومەتی ئەمریكا وەرگرتەوە، كە بەگوێرەی رێكەوتنێكی پێشووتری نێوان واشنتۆن و بەغدا، ئیمزاكرابوو. ئەوەی روونە، لە دوای پرۆسەی ئازادیی عیراقەوە، هێزەكانی سوپای ئەمریكا دەستیانگرت بەسەر زیاتر لە پێنج ملیۆن لاپەڕە لە دۆكیۆمێنت و نامەی نێردراو و وەڵام لە نێوان سەركردایەتیی هەرێمی عیراقی حزبی بەعسی ...\n13/09/2020\tبورهان شێخ ڕەئوف\nرۆژی 7ی ئەم مانگە، لە دانیشتنێكدا كە وەزیری دارایی عیراق و گەورە كاربەدەستانی وەزارەتەكەی و لیژنەی دارایی ئەنجومەنی نوێنەران، هەروەها سەرۆك وەزیران و سەرۆكی ئەنجومەنی نوێنەران ئامادەیبوون، گفتوگۆ و دەمەقاڵەیەکی توند لە نێوان وەزیری دارایی و سەرۆكی لیژنەی دارایی پەرلەمان هاتەكایەوە، دەربارەی سیاسەتی دارایی حكومەت. لە دانیشتنەكەدا، وەزیری دارایی داوای لە پەرلەمان كرد، كە رەزامەندیی دەرببڕن تاكو قەرزی تازە بكەن، ...\nلاپەرە 10 لە 25« سەرەتا...«89101112\t»\t20...کۆتا »


مامۆستا مەلا ئەنوەر لاسەیی کۆچی دوایی کردو یەکێتی زانایان پرسەنامەیەک ئاراستەی خانەوادەکەی دەکات\nبه‌رواری دابه‌زاندن: 13/08/2020 : 12:59:27\nدوێنێ چوارشەممە 12ی8ی2020 مامۆستا مەلا ئەنوەر لاسەیی لە سنووری قەزای شەقڵاوە بەهۆی تووشبوونی بە ڤایرۆسی کۆرۆنا كۆچی دوایی كرد، بەو بۆنەوە یەکێتی زانایان پرسەنامەیەک ئاراستەی خانەوادەکەی دەکات، ئەمەی خوارەوە دەقەکەیەتی:\nخانەوادەی بەرێز مامۆستا مەلا ئەنوەر لاسەیی\nبە رازیبوون بە قەدەری خوای گەورە، هەواڵی وەفاتی (مامۆستا مەلا ئەنوەر لاسەیی)مان پێگەیشت، کە بەهۆی نەخۆشی و تووشبوونی بە ڤایرۆسی کۆرۆنا کۆچی دوایی کرد.\nمامۆستا پێشنوێژی مزگەوتی خانزاد لە ناو بازاڕی شقلاوە بوو کەسایەتیەکی ئاینی و کۆمەڵایەتی و خاوەن هەڵوێستی نیشتمانی بوو، دیندارو خواناس و کەسایەتیەکی دیاری سنووری قەزای شەقڵاوە بوو.\nبەو بۆنەوە پرسەو سەرەخۆشی لە زانایانی شەقڵاوەو خانەوادەو کەس و کاری رەحمەتی دەکەین، لەخوای گەورە داواکارین سەبرو ئارامی بە خزم و دۆستانی ببەخشێت و جێگەی کۆچکردوو بەهەشتی بەرین بێت.\nژماره‌ی سه‌ردان : 7244227


بەرپرسانی ئەمریکا پلانی داخستنی باڵیۆزخانەکەیان بە کازمی، راگەیاندووە - هيوای کۆرد\nHome » هەواڵ » جێهان » بەرپرسانی ئەمریکا پلانی داخستنی باڵیۆزخانەکەیان بە کازمی، راگەیاندووە\nin جێهان, ڕۆژهەڵاتی ناوەڕاست, عێراق, هەواڵ 09/28/2020\t0\nرۆژنامەی واشنتن پۆست ئاشکرایکردووە، لەماوەی چەند رۆژی رابردوودا، بەرپرسانی ئەمریکا پلانی داخستنی باڵیۆزخانەکەیان بە مستەفا کازمی، سەرۆکوەزیرانی عێراق راگەیاندووە.\nلە راپۆرتێکدا رۆژنامەی واشنتن پۆستی ئەمریکی کە لە چەند بەرپرسێکی ئەمریکییەوە زانیارییەکانی دەستکەوتووە، ئاماژەی بەوەکردووە، شەوی شەممە ٢٦ی ئەم مانگە، مایک پۆمپەیۆ، وەزیری دەرەوەی ئەمریکا پلانی وڵاتەکەی بۆ داخستنی باڵیۆزخانەکەیان لە بەغدا بە مستەفا کازمی، سەرۆکوەزیرانی عێراق راگەیاندووە.\nئەو رۆژنامەیە ئاماژەی بەوەشکردووە، ئەگەر کۆشکی سپی بڕیارەکە جێبەجێ بکات، ئەوا داخستنی باڵیۆزخانەکە لەماوەی ٩٠ رۆژدا ئەنجامدەدرێت بەڵام تاوەکو ئێستا دیارنییە ئیدارەی ترەمپ واژۆی لەسەر بڕیاری کشاندنەوەی باڵیۆزخانەکە کردووە یان نا.\nرۆژی ٢٦ی ئەم مانگە، میدیاکانی ئەمریکا بڵاویانکردەوە، مایك پۆمپیۆ وەزیری دەرەوەی ئەمریكا، هۆشداری بە مستەفا کازمی داوە، ئەگەر هێرشە موشەکییەکانی سەر باڵیۆزخانەکەیان لە بەغدا بەردەوام بن ئەوا باڵیۆزخانەکەیان دادەخەن.\nئەمریکا لە بەردەوامی هێرشە موشەکییەکان بۆ سەر باڵیۆزخانەکەیان لە بەغدا نیگەرانە و هۆشدارییان بە کازمی داوە ئەگەر رێکارەکان توندتر نەکات و ئەو هێرشانە بەردەوامبن ئەوا واشنتن بیر لە داخستنی باڵیۆزخانەکەی دەکاتەوە.\nهاوکات، دەیڤید ئیگناتیۆس نوسەری ئەمریكی و شارەزا لە پەیوەندییەکانی دەرەوە لە وتارێکدا کە لە رۆژنامەی واشنتن پۆست بڵاویکردووەتەوە و دەڵێت، “داخستنی باڵیۆزخانەی ئەمریکا لە عێراق لەوانەیە ببێتە مایەی بانگەشەی سەرکەوتنی ئێران و لە ھەمان کاتدا لەوانەیە ببێتە سەرەتایەک بۆ ئەنجامدانی ھێرشی ئاسمانیی ئەمریکا بۆ سەر ئەو گروپە چەکدارانەی کە ئێران پاڵپشتیان دەکات.”\nئەو نوسەرە ئاماژەی بەوەشکردووە، “عێراق ئەو گۆڕەپانەیە كە لەوانەیە لەماوەی هەفتەكانی داهاتوودا، روبەڕوبوونەوەی نێوان ئەمریكا و ئێرانی تیایدا بتەقێتەوە كە لەوانەیە ئەوەیش ببێتە رووداوێكی لەناكاوی ئۆكتۆبەری بەر لە هەڵبژاردنەكانی سەرۆكایەتی ئەمریكا بەدواوە بێت”.\nئەو شارەزا ئەمریکییە ئاماژەی بەوەکردووە، “كوژرانی هەر ئەمریكییەك لە عێراق، ئیدارەی دۆناڵد ترەمپ ناچار دەكات هێرشی تۆڵەسەندنەوە ئەنجام بدات و هەروەها روبەڕبوونەوەی گروپە چەكدارەكان لە لایەن مستەفا كازمی سەرۆكوەزیرانی عێراقەوە ئێران ناچار دەكات وەڵامی توندو بەهێز لەوبارەوە هەبێت”.\nبەرەبەیانی رۆژی سێی کانوونی دووەمی ئەمساڵ، قاسم سولەیمانی فەرماندەی فەیلەقی قودسی سوپای پاسدارانی ئێران و ئەبومەهدی موهەندیس جێگری سەرۆكی دەستەی حەشدی شەعبی، لە بۆردومانێكی ئەمریكادا لە نزیک فڕۆكەخانەی نێودەوڵەتی بەغدا كوژران.\nئەبومەهدی موهەندیس ئەمریکا ئێران باڵیۆزخانە بەغدا ترەمپ حەشدی شەعبی سوپای پاسداران عێراق فەیلەقی قودسی قاسم سولەیمانی کۆشکی سپی مایک پۆمپەیۆ مستەفا کازمی واشنتن پۆست\t2020-09-28\nTagged with: ئەبومەهدی موهەندیس ئەمریکا ئێران باڵیۆزخانە بەغدا ترەمپ حەشدی شەعبی سوپای پاسداران عێراق فەیلەقی قودسی قاسم سولەیمانی کۆشکی سپی مایک پۆمپەیۆ مستەفا کازمی واشنتن پۆست


پارتی داننان بە (كۆمۆ) و یەكێتی ئاسایی كردنەوەی كەركوكی دەوێت | راكان جبوری كـورد و توركمان لـە كۆبوونەوەی كوتلەكان پەراوێزدەخات | پۆلیسی فیدراڵی رێگای هاتوچۆی چەند گوندێكی كەركوك دادەخات | یەكێتی ژوورێكی عەمەلیات بۆ یەكە ئیداری و ئەمنییەكانی كەركوك پێكدێنێت | كورد پێنج لیژنەی پەرلەمانیی بەردەكەوێت |  تاكو ئێستا پۆستی پارێزگاری كەركوك یەكلا نەبۆتەوە | پرسی كڕینی نەوتی داعش سەر هەڵدەداتەوە | سوننەكان لە ماڵی حەلبوسییەوە بڕیار لە دەستنیشانكردنی وەزیرەكان دەدەن | هەڵبژاردنی ئەنجومەنی پارێزگاكان لە كاتی خۆیدا ئەنجام نادرێت | بانگەوازێكی رۆشنبیرانی كەركوك پەرلەمانتارانی كوردو عەرەب و توركمانی شارەكە یەكدەخات |\nروونكردنه‌وه‌یه‌ك له رۆژنامه‌ی هه‌واڵ و ماڵپه‌ڕی هه‌واڵ نیوزه‌وه\nبۆ چه‌واشه‌كردنی خوێنه‌ران و جه‌ماوه‌ری خه‌ڵكی به شه‌ره‌فی كوردستان لایه‌نێكی ناسراوی هه‌رێم ناوی (هه‌واڵ)ی له ناونیشانی چه‌ندین ماڵپه‌ڕی گوماناوی خۆی به‌كارهێناوه وه‌كو (رۆژانه هه‌واڵ و هه‌واڵ پریس و چه‌ندین ماڵپه‌ڕو په‌یجی دیكه)و تیایاندا درۆو ده‌له‌سه و هه‌واڵی بێ بنه‌ما به مه‌به‌ستی چه‌واشه‌كاری خه‌ڵك و به سوود وه‌رگرتن له متمانه‌و مسداقیه‌تی ناوی (هه‌واڵ) ده‌یانه‌وێت ژه‌هری درۆ هه‌ڵڕێژن.\nلێره‌وه بۆ هه‌موو لایه‌كی ئاشكرا ده‌كه‌ین كه ده‌زگای هه‌واڵ بۆ راگه‌یاندن و رۆژنامه‌وانی جگه له (رۆژنامه‌ی هه‌واڵ و النبأ و ماڵپه‌ڕو په‌یجی هه‌واڵ نیوز) له ئێستادا هیچ ده‌روازه‌یه‌كی ئیعلامی دیكه‌ی نییه.\n 1038 جار بینراوه\n12/16/2017 1:37:33 PM\nپارتی داننان بە (كۆمۆ) و یەكێتی ئاسایی كردنەوەی كەركوكی دەوێت...\nراكان جبوری كـورد و توركمان لـە كۆبوونەوەی كوتلەكان پەراوێزدەخات...\nپۆلیسی فیدراڵی رێگای هاتوچۆی چەند گوندێكی كەركوك دادەخات...\nیەكێتی ژوورێكی عەمەلیات بۆ یەكە ئیداری و ئەمنییەكانی كەركوك پێكدێنێت...\nكورد پێنج لیژنەی پەرلەمانیی بەردەكەوێت...\n تاكو ئێستا پۆستی پارێزگاری كەركوك یەكلا نەبۆتەوە...\nپرسی كڕینی نەوتی داعش سەر هەڵدەداتەوە...\nهەڵبژاردنی ئەنجومەنی پارێزگاكان لە كاتی خۆیدا ئەنجام نادرێت...\nبانگەوازێكی رۆشنبیرانی كەركوك پەرلەمانتارانی كوردو عەرەب و توركمانی شارەكە یەكدەخات...\nپارتی بۆ كەركوك بێدەنگەو شیوەن بۆ موسڵ دەكات...\nكورد كۆبانێ چۆڵ دەكات...\nپەرلەمانتارێكی پێشوو: سەركردایەتی كورد لە روویان نایەت بڵێن وازمان لە كەركوك هێناوە...\nپارە دزراوەكەی مامۆستایانی خورماتوو قەرەبوو دەكرێتەوە...\n تەندروستی كەركوك بڵاوبوونەوەی نەخۆشی فەیسبووك رادەگەیەنێت...\nكار بە بڕیارەكانی عەبادی ناكرێت...\nلێكۆڵینەوە لە مەمكان دەستی پێكرد...\nخوارووی كەركوك روبەڕوی هەڵمەتێكی گەورەی زیادەڕۆیی دەبێتەوە...\nداعش لە داقوق تاكتیكی خۆی دەگۆڕێت...\nمەڵبەندی كەركوك: نەگەڕانەوەی پارتی كارێكی دوژمنكارانەیە بەرانبەر خەڵكی شارەكە...\nئەنجومەنی پارێزگا: ئەو خاڵە گومركییانەی دانراون نایاسایین...\nفڕۆكەخانەی كەركوك بێ بوونی بیناو كارمەند دەكرێتەوە...\nنرخی كارەبا خەڵكی كەركوك نیگەران دەكات...\nسڕینەوەی ئاسەواری ئەو ستەمەی لە كەركوك دەكرێت زۆر نزیكە...\nتوركمان پەنا بۆ سوڵحی عەشایەری لەگەڵ كورد دەبات...\nپارتی ئەنجومەنەكەی موسڵ كاراو ئەوەی كەركوك ئیفلیج دەكات...\nمێردمنداڵێك سنوور بۆ مافیاكانی كەركوك دادەنێت...\nلێپرسراوی مەڵبەندی حەمرین: هیچ سكاڵایەكی یاساییم لەسەر نییە...\nكۆنفرانسی ئەنجومەنی بەرژەوەندی دەسـتپاكی بە هۆكاری سـیاسی كارەكانی رادەگیرێت...\nئەحمەد خورشید: پۆلیسی فیدراڵی ناتوانێت حەویجە بپارێزێت...\nدادوەرانی هەولێر یاسا پێشێل دەكەن...\nكاتێك میدیا دەڕشێتەوە!\nپارتی بە پاسێكی توركی دەگەڕێتەوە كەركوك\nدەستەبژێرن یان عەوام؟\nیەكێتی ڤایرۆسی قەیران و لاوزییەكەی لەخۆیداییە.....\nزۆر بوونی ساختەكاری هاوتەریبە لەگەڵ قەیرانی بێ ئومێدی!...\nقةيراني دارايي و كاريطةري لةسةر طوندةكان...\nمونەزیرەكەی یەكێتی، 16ی ئۆكتۆبەری لێ دەبێت بە 16ی ئاب.. موتەئەسیرە بە ئەدەبیاتی برادەرانی ئەولاوە!\nخولێك بۆ چارەسەری وەرزشی لە كەركوك بەڕێوەدەچێت\nئەنجومەنێك بۆ سەرپەرشتی تیپە میللیەكانی كەركوك پێكدەهێنرێت\nگازی باكور سود لە یارییە دۆستانەكان وەردەگرێت\nچیمەنكردنی یاریگای ئۆڵۆمپی كەركوك بەرەو تەواو بوون دەچێت\nخولی لاوانی یانەكانی كەركوك دەستپێدەكات


ھێرۆ ئیبراھیم ئەحمەد دەڵێت ئیتر دووز چێتی دەکەم\nھێرۆ ئیبراھیم ئەحمەد لەمیانەی دیدارێکیدا لەگەڵ تیمی کۆکردنەوەی بەڵگەی تاوانەکان لەدووزخورماتوو، لەبارەی ھەوڵەکانیان بۆ ھێورکردنەوەی دۆخی قەزاکە و باشکردنی ژیانی ھاوڵاتیان دەدوێت و دەشڵێت"ئیتر دووز چێتی دەکەم".\nئەمڕۆ ٥ی کانوونی یەکەمی ٢٠١٧، لەشاری سلێمانی، ھێرۆ ئیبراھیم ئەحمەد ئەندامی مەکتەبی سیاسی یەکێتیی نیشتمانیی کوردستان پێشوازیکرد لە تیمی کۆکردنەوەی بەڵگەی تاوانەکان لە دووزخورماتوو کەپێکھاتوون لەکۆمەڵێک کەسی یاسایی و پسپۆڕ و خۆبەشی دووزخورماتوو، لە دیدارێکدا بارودۆخی ناوچە دابڕێندراوەکان و بەتایبەت دووزخوماتوو لەڕووی سیاسی و ئیداری و مرۆییەوە تاوتوێکرا.\nلەو دیدارەدا، ھێرۆ ئیبراھیم ئەحمەد نیگەرانییەکانی بۆ دۆخی مرۆیی ھاوڵاتیان لەناوچە دابڕێندراوەکان بەگشتی و دووزخورماتوو بەتایبەت دووپاتکردەوە، کار و ھەوڵی گەنجانی تیمەکەشی بۆکۆکردنەوە و دۆکیۆمێنیت کردنی ھەموو ئەو تاوان و وێرانکاریانەی بەسەر ھاوڵاتیاندا ھاتووە بەرزنرخاند، بۆ پیشاندانی ئێش و ئازارەکانی خەڵکی دووزخورماتوو و فشار خستنەسەر لایەنە پەیوەندیدارەکان بۆئاوڕدانەوە لەو شارە.\nلە وتەیەکیاندا، گەنجانی تیمەکە لەگەڵ خستنەڕووی ھەوڵەکانیان بۆکۆکردنەوەی داتاو ئامارەکان و کردنەوەی دۆسێیەکی یاسایی دژ بەئەنجامدەرانی ئەو تاوانانە و ھەروەھا گەیاندنی بەڵگەکانیان بەرێکخراوە ناوخۆیی و نێودەوڵەتییەکان، داوایان کرد ھێرۆ ئیبراھیم ئەحمەد پشتیوانیان بێت.\nلەبەرامبەریشدا، ھێرۆ ئیبراھیم ئەحمەد پشتیوانی خۆی بۆ ھەوڵەکانیان دەربڕی و وتیشی"ئیتر دووز چێتی دەکەم"، باسیلەوەشکرد وەک یەکێتیی نیشتمانی بەردەوام لە ھەوڵدان بۆئەوەیدۆخی شارەکە ھێوربکرێتەوە و ھاوڵاتیانی ئاوارە بگەڕێنەوە ناو ماڵەکانیان و ھەردوو حکومەتی ھەرێم و فیدڕاڵیش ئاوڕی جددی لەو قەزایە و دانیشتوانەکەی و بەتایبەت ئاوارەکانی دووزخوورماتو بدەنەوە.\nقەزای خورماتوو، یەکێکە لە شارە کوردستانییە کێشە لەسەرەکانی نێوان حکومەتی ھەرێمی کوردستان و عیراقی فیدراڵ، کە بە دووری ٧٠ کم دەکەوێتە باشوری پارێزگای کەرکوک، بە ١١٠ کم لە خۆرھەڵاتی پارێزگای سەڵاحەدین و ٢٠٠ کم لە بەغدای پایتەختەوە دوورە، لە ئێستادا رێژەی دانیشتوانەکەی ١٩٠ ھەزار کەس دەبێت، کە بریتین لە پێکھاتەکانی نەتەوەی کوردو عەرەب و تورکمان، لە رووی ئاینییەوە دابەشبوون بەسەر مەزھەبەکانی سوننە و شیعە.\n10 مانگ پێشتر - Dec 5 2017 9:32PM


مهدويت | Mahdawiyat : عصمه‌تا ئمام\nپشتی سابت كرنا ڤێ یێكێ كو ئمامه‌ت مه‌قامه‌كه كو ژ ئالیێ خود‌ا ڤه تێ د‌ایین و ب رێكا وی ڤ گھایه عه‌لی یێ كورێ ئه‌بوو طالب و زارووكێن وی سه‌لامێن خود‌ا لسه‌ر وان بن، مرووڤ د‌كارێ عصمه‌تا وان ژ ڤێ ئایه‌تا شه‌ریفه د‌ه‌رێنێ كو كه‌ره‌م د‌كێ: « لا ینال عھد‌ی الظالمین – به‌قه‌ره / 124» چكو ئایه‌ت د‌انا مه‌قامێ خود‌ایی نه‌فی د‌كێ ژ وا كه‌سێن گونه‌ھ كرین.\nھه‌ر وھا ئایه‌تا « اولو الأمر» نساء / 59 كو گوھد‌انا ته‌مام یا وان لازم زانیه و د‌انیه د كێله‌كا گوھد‌انا ره‌سوولێ خود‌ا د‌ه (ص)، تێ فێھمێ كو قه‌ت چ جاران گوھد‌انا وان مونافات و د‌ژاتی د‌گه‌ل گوھد‌انا خود‌ایێ ته‌عالا نینن. نخوه ئه‌مرێ موطله‌ق ب گوھد‌انا وان ب مه‌عنا وی قاسی یه كو ئه‌و پارازتی و مه‌عصوومن.\nھه‌ر وھا عصمه‌تا ئه‌ھلێ به‌یتێ پێ ئایه‌تا ته‌طھیرێ (ئه‌حزاب / 33) ژی تێ سابت كرن: « إِنَّمَا يُرِيدُ اللَّهُ لِيُذْهِبَ عَنكُمُ الرِّجْسَ أَهْلَ الْبَيْتِ وَيُطَهِّرَكُمْ تَطْهِيرًا » ب ڤی ئاوایی كو: ئراد‌ا ته‌شریعی یا ئلاھی د‌ه‌رحه‌ق پاك بوونا به‌ند‌ان د‌ه نه تایبه‌ت و مه‌خصووصێ كه‌سی یه، نخوه ئه‌ڤ ئراد‌ه كو ژ ئه‌ھلێ به‌یتێ ره (س) خاص و تایبه‌ت بوویه ئراد‌ا ته‌كوینی یا ئلاھی یه و خولف و خلاف ژی تێد‌ا نینه، چكو ئایه‌ت كه‌ره‌م د‌كێ: « إِنَّمَا أَمْرُهُ إِذَا أَرَادَ شَيْئًا أَنْ يَقُولَ لَهُ كُنْ فَيَكُونُ – یاسین / 82» و ته‌طھیر و پاكیا موطله‌ق و بێ قه‌ید و نه‌فیا ھه‌می ئاوایێن پیساتیێ ھه‌ما عصمه‌ت بخوه یه. و ئه‌م زانین چ بره‌كی ژ موسلمانا د‌ه‌عوا مه‌عصووم بوونا چ یێك ژ نێزیكێن پێغه‌مبه‌ر (ص) و مه‌نسووبێن وی نه‌كرنه، خێنجی ژ شیعان كو گووتنه حه‌زره‌تێ فاطما زه‌ھرا كه‌چا پێغه‌مبه‌ر (ص) و د‌ازد‌ه‌ھ ئمامێن ئه‌ھلێ به‌یتێ سه‌لامێن خود‌ێ ل وان بن مه‌عصوومن. (ژ زانینا پتر ره بنێرن: ئه‌لمیزانێ و كتێبا: الإمامة و الولایة فی القرآن).\nلازمێ گووتنێ یه كو زێد‌ه‌ترێ ژ 70 روایه‌تان كو زێد‌ه‌ترێ وان ژی زانایێن ئه‌ھلێ سوننه‌ت گێرانه د‌ه‌لاله‌ت د‌كن كو ئه‌ڤ ئایه‌ت د‌ه‌رحه‌ق «پێنج كه‌سێن پاك» د‌ا ھاتیه خارێ (بنێرن: غایه‌تول مه‌رام، ص 287 – 293) و شێخێ صه‌د‌ووق ژ مێرێ باوه‌رد‌اران (س) گێرایه كو ره‌سوولێ خود‌ێ كه‌ره‌م كریه: ئه‌ی عه‌لی، ئه‌ڤ ئایه‌ت د‌ه‌رحه‌ق ته، حه‌سه‌ن و حوسه‌ین و ئمامێن ژ نه‌سلا ته د‌ا ھاتیه:\nمن پرسی: ئمامێن پشتی ته چه‌ند كه‌سن؟ كه‌ره‌م كر: تو، ئه‌ی عه‌لی، پاشێ حه‌سه‌ن، پاشێ حوسه‌ین و پشتی وی كورێ وی عه‌لی و پشتی وی كورێ وی موحه‌ممه‌د و پشتی وی كورێ وی جه‌عفه‌ر، و پشتی وی كورێ وی مووسا و پشتی وی كورێ وی موحه‌ممه‌د و پشتی وی كورێ وی عه‌لی و پشتی وی كورێ وی حه‌سه‌ن و پشتی ھنگێ كورێ وی حوججه‌تێ خود‌ا. ڤێجا وھا لێ زێد‌ه كر: ناڤێ وان ل سه‌ر خارێ یا عه‌رشێ خود‌ێ ھاتیه نڤیسین. و من ژ خود‌ێ پرسی ئه‌ڤ ناڤێن كی نه؟ كه‌ره‌م كر: ئه‌ی موحه‌ممه‌د ئه‌و ئمامێن پشتی ته نه. پاك و پارازتی نه و له‌عنه‌تا من ل سه‌ر د‌وژمنێ وا یه (غایه‌تول مه‌رام (چاپا كه‌ڤن)، ج 6، ص 293).\nھه‌ر وھا حه‌د‌یسا سه‌قه‌له‌ین كو پێغه‌مبه‌ر (ص) ئه‌ھلێ به‌یتا خوه ره‌خ قورئانێ د‌انیه و گووتیه ژ ھه‌ڤ ناقه‌تن د‌ه‌لیله‌ك رووناھی یه ل سه‌ر پارازتی بوون و عصمه‌تا وان، چكو كرنا بچووكترین گونه‌ھ حه‌تا ئه‌گه‌ر ب سه‌ھو و نه‌زانین بێ ژی موفارقه‌ت و جراھیا ژ قورئانێ یه.


فه‌له‌ستینیه‌كان مه‌حمود عه‌باسیان وەك كاندیدێكی سه‌رۆكایه‌تی هه‌ڵبژاردووە - 2004-11-23\nی مانگی یازده ٢٣, ٢٠٠٤\nفه‌له‌ستینیه‌كان ڕێبه‌ری كاتی مه‌حمود عه‌باسیان وەك كاندیدێكی سه‌رۆكایه‌تی هه‌ڵبژاردووە تاوەكو جێگه‌ی یاسر عه‌رەفات بگرێته‌وە.\nدوا به دوای ئه‌م هه‌ڵبژاردنه، كۆڵن پاوەڵی وەزیری دەرەوەی ئه‌مه‌ریكا به‌ڵێنی دابوو به‌وەی كه ئه‌مه‌ریكیه‌كان پشتگیری ته‌واویان لێدەكه‌ن و ئیسرائیلیش دڵنیای كردونه‌ته‌وە له‌وەی كه یارمه‌تی دەدات و ئه‌و به‌ربه‌ستانه كه‌م دەكاته‌وە كه له‌سه‌ر هه‌رێمه فه‌له‌ستینیه‌كاندا دانراوە.\nته‌نها له پاش چه‌ند سه‌عاتێك له كۆبونه‌وبی كۆڵن پاوەڵ له‌گه‌ڵ به‌ڕێز مه‌حمود عه‌باس له شاری ئه‌ریحا ی كه‌ناری خۆرئاوا، به‌ڕێز عه‌باس به شێوەیه‌كی ڕەسمی له لایه‌ن بزوتنه‌وەی فه‌تح وەك به‌ربژارێكی هه‌ڵبژاردنه‌كانی نۆی مانگی یه‌كی داهاتوو دەست نیشانكرا.\nبه‌ڕێز عه‌باسی ته‌مه‌ن 69 سال بۆ ماوەیه‌كی زۆر جێگه‌ی متمانه‌ی یاسر عه‌رەفات بوو، له بزوتنه‌وەی ئازادی فه‌له‌ستینیدا به دووەم كه‌س دادەنرا. هه‌روەها پێشتر سه‌رۆك وەزیر بووە و كه‌سێكی نه‌رمڕێ بووە كه هه‌ردەم كاری توند و تیژی مه‌حكوم كردووە و له لایه‌ن ئه‌مریكا و ئیسرائیله‌وە پشتیوانی لێدەكرێت.\nكۆمه‌ڵناسێكی زانكۆی ڕامه‌ڵڵا نادر عیزەت دەڵێت له هه‌ندێ ڕووەوە له‌وانه‌یه فه‌له‌ستینیه‌كان بیانه‌وێت عه‌باس هه‌ڵبژێرن چونكه بۆ كاتی ئێستایان به ڕاستی دەزانن و له ماوەی ڕاوەرگرتنه گشتیه‌كانی ئه‌م دواییه‌دا دەركه‌وتووە كه‌وا فه‌له‌ستینیه‌كان له سیاسه‌تمه‌دار و حوكمی تاكه كه‌سی بێزار و ماندوو بوون.


بە بۆنەى ڕۆژى جیهانى منداڵان بەڕێوەبەرایەتیى گشتیى ڕۆشنبیرى و هونەرى سریانى ئاهنگێکى خنجیلانە بۆ منداڵان سازدەکات\nلە (1) حوزەیرانى 2016 و لەهۆڵى یانەى لاوانى عەنکاوەى کۆمەڵایەتى و بە ئامادەبوونى نزیکەى 200 منداڵ و ژمارەیەک لە میوانە بەڕێزەکان و دەزگاکانى ڕاگەیاندن ، بەڕێوەبەرایەتیى گشتیى ڕۆشنبیرى و هونەرى سریانى بە بۆنەى ڕۆژى جیهانى منداڵان ئاهنگێکى هونەرى سازکرد .\nبەڕێز( د. ئەمجەد حەوێزى) بەڕێوەبەرى گشتیى ڕۆشنبیرى و هونەرى سریانى / بە وەکالەت ووتەیکى پێشکەش کرد و تیایدابەخێر هاتنى میوانە بەڕێزەکان کردو پیرۆزباى لە مندڵان کردو هیواى دوا ڕۆژێکى گەشى بۆ خواستن و گووتى داهاتووى منداڵانى کوردستان باشتر دەبێت و قەیرانى دارایى بە زووترین کات چارەسەر دەبێت و ڕۆژى خۆشى هەڵدێت بە سەرکەوتن بە سەر تیرۆر و توندووتیژى و دەشتى نەینەوا بە دەستى پێشمەرگە قارەمانەکان ئازاد دەکرێت و ئاوارەکان بەسەربڵندى دەگەڕێنەوە شوێنەکانى خۆیان .\nلە پاشان خاتوو (جونەینە حەبیب ) لێپرسراوى هۆبەى ڕۆشنبیرى منداڵ بە هەمان بۆنەوە ووتەیکى پێشکەش کردو پیرۆزباى لە منداڵان کردو هیواى دواڕۆژێکى گەشاوەى بۆ خواستن ئینجا چالاکییەکانى ئاهنگەکە بە تیپى (انت محبوب) دەستى پێکرد بە پێشکەش کردنى شانۆیکى کۆمیدى بۆ منداڵان وەهەروەها بەشدارى کردنى منداڵانى ئامادەبوو لە کێبڕکێیەکان کە بووە جێى دڵخۆشیان و ئاهەنگەکە بە پێشکەش کردنى دیارى بەسەرمنداڵە ئامادەبووەکان کۆتاى هات.


مالێت ئێزدیا ڤەدگەرینە شنگالێ، هژمارا ڤەگەریایا بزانە – ئیزیدی ٢٤\nپێنج شه‌ممه, ته‌مموز 16 2020\nسەرەکی/نووچە/مالێت ئێزدیا ڤەدگەرینە شنگالێ، هژمارا ڤەگەریایا بزانە\n0 256 کەمتر لە خولەکێك\nپشتی دەربازبوونا زێدەتر ژ پێنج سالا ژ ئاوارەبوونێ ل کەمپێت هەرێما کوردستانێ، ئیرۆ چار مال ژ ئاوارێت ئێزدی ژ کەمپا بێرسڤێ 2 ڤەگەریانە سەنتەرێ قەزا شنگالێ ل رۆژئاڤایێ پارێزگەها نەینەوا.\nخەلکێ ڤەگەریاینە سەنتەرێ قەزایێ گازندا ژ کێمیا خزمەتگوزاریێت سەرەکی ل باژاری دکن و داخوازێ ژئالیێت کاربدەست دکن کە خزمەتگوزاریا و دەرفەتێت کاری دابین بکن.\n“ئەلیاس حەجی” یەک ژ یێت کە ڤەگەریاین ژ “ئێزیدی 24” را پەیڤت، هەکە ژیان چاوابێ و خەلک چاوا ب ئارامی بژیت لێ هەر غەریبی کارتێکرنێ لسەر دەروونێ مرۆڤی دکە، و لسەر هەمووا پێدڤی یە ڤەگەرینە دەڤەرێ و پشتی چ روودانێ بێ ژ نووڤە ئاڤابکەن.\nو زێدەکر، پشتی ئێش و ئازارێت ژ ئاوارەیێ و ژیانکرنێ ل کەمپا دا ئەم ڤەگەریانە دەڤەرێت خوە و مە بریار دا ئەم ژیانێ ل ڤر نوو بکن و مە دڤێت هەموو ڤەگەرین ژبەر کە براستی نهوە دەڤەر ئا باشە ژ ژیانکرنێ را و لسەر خەلکێ وێ پێدڤی یە کە چەند ب زەحمەت بێ و چاوابێ ژیانێ ڤەگەریننە دەڤەرێ.\n“ئەلیاس” پەیڤا خوە ب داوی ئانی، ب داخوازكرنێ ژ جهێت کاربدەست بۆ دابینکرنا خزمەتگوزاریێت ژیانێ وەکە شارەوانیێ و ئاڤێ و کارەبێ وهتد هەروەها ئەم داخواز دکن دەرفەتێت کاری و دامەزراندنێ دابین بکن دا ئاوارە کاربن ب زووترین وەخت ڤەگەرینە دەڤەرێت خوە.


تا ئەمانەی لەبارەوە نەزانیت شوی پێ مەکە، كوڕینه فریا بكه‌ون | گه‌ڕان ئۆنلاین\nتا ئەمانەی لەبارەوە نەزانیت شوی پێ مەکە\nبەوپێیەی ھاوسەرێتی دامەزراوەیەکی راستەقینەیە کەتێیدا ھاوسەران ھاوبەشی لەژیانیان دەکەن جا خراپ بێ یان باش، ئەمەش بەوپێیەی ھاوبەشی دەکەن لەماف و ئەرکەکاندا، بۆیە دەبێ ئەم دامەزراوەیە لەسەر بنەمای دیاریکراو بێت کەزامنی سەرکەوتن و بەردەوامی بێت:\nلەوبارەیەوە وێب سایتی (فامیلی شەیر)ی ئەلیکترۆنی ئەو شتانەی خستۆتە روو کەدەبێ مرۆڤ بیزانێت لەبارەی ژیانی بەر لەھاوسەرێتی:\n١- زانینی بارو دۆخی دارایی کەسی ھاوبەشی ژیانی: ئەمەش بوار دەدات بۆ ووردبونەوە و گرنگی دان بەکەسایەتی ھاوبەشی ژیانت و زانینی ئاستی ژیری کەسی بەرامبەر لەکۆنترۆڵی بابەتە داراییەکاندا، ئەمەش سەلمێنەری ئەوەیە کەدەتوانێ بەئاسایی و بەشێوەیەکی ھاوسەنگ بابەتەکانی سەرفکردن لەدوای ھاوسەرێتی بەباشی بەرێوەبەرێت.\n٢- زانینی بیرۆکە و ھەستی ھاوسەرەکەت لەبارەی منداڵ بوونەوە: ئەمەش لەکاتێک دا کەیەکێکیان حەز نەکات بەمنداڵ بوون لەدوای ھاوسەرێتی یان بەباشی بزانێت دوای چەندین ساڵ منداڵی بێت ئەمەش دەبێ و باشترە بەر لەھاوسەرێتی تاوتوێی بکەیت.\n٣- زانینی مێژووی تەندروستی ھاوسەرەکەت و خێزانەکەی: باشترە ئەمە بزانیت کەئایا ئەو خێزانە ھیچ مێژووییەکی ھەیە لەگەڵ نەخۆشییە بۆماوەییەکاندا کەرەنگە کاریگەری ھەبێت لەسەر تەندروستی نەوەکانت لەئایندەدا.\n٤- زانینی چۆنیەتی مامەڵەکردنی ھاوسەرەکەت لەگەڵ منداڵاندا: باشترە ئەمەش بزانیت کەئایا چۆن دەبێ و ئایا شێوازی مامەڵەکە تەندروست یان راستە و دەبێ تاوتوێی بکەیت لەگەڵ ھاوبەشی ژیانت و رێبکەویت لەگەڵ شێوازی گونجاو بۆ مامەڵەکردن لەگەڵ منداڵان لەئایندەدا.\n٥- زانینی بنەما سەرەکییەکانی ھاوبەشی ژیانت: ئایا بیر و بۆچوونی چۆنە و چۆن دەڕوانێتە بیرۆکە و بنەماکانت و تا شێوە لێک تێگەیشتنێک بەدی بکەن پێکەوە .\nPosted on 01/11/2017 Author edoCategories جۆراوجۆر\nپێشتر : Previous post: کامێرای ئایفۆنەکانتان داپۆشن\nپاشتر : Next post: ھەر بە سندی خۆت لاواز بکە


ئەمریکا روونکردنەوە دەداتە عیراق\nوەزارەتی دەرەوەی ئەمریکا روونکردنەوە لەبارەی ھێرشە موشەکییەکەی بۆ سەر سوریا دەداتە عیراق و ئاشکرای دەکات ئەمریکا سێ ئامانجی گرنگی ھەبووەو مەبەستی بووە ھیچ زیانێک بەر ھاووڵاتیانی مەدەنی نەکەوێت.\nبەرەبەیانی رۆژی شەممەی رابردوو، بە ھاوبەشی لەگەڵ فەرەنساو بریتانیا، ئەمریکا ھێرشێکی موشەکی کردەسەر چەند ئامانجێکی ناو خاکی سوریا کە پەیوەندییان بە بەرنامەی چەکی کیمیایی سوریاوە ھەبووە، ئەوەش مشتومڕی ھەرێمایەتی و نێودەوڵەتی دروستکردووە.\nلەوبارەیەوەو بۆ روونکردنەوەی وردەکاری و لێکەوتەکانی ھێرشەکە، جۆن سولیفان وەزیری دەرەوەی ئەمریکا بە وەکالەت بە تەلەفۆن پەیوەندی کردووە بە ئیبراھیم جەعفەری وەزیری دەرەوەی عیراق و روونکردنەوەی پێویستی داوە لەبارەی ھێرشەکانەوە.\nئەمریکا عیراقی ئاگادارکردۆتەوە کە ھێرشە موشەکییەکە بە دیاریکراوی سێ ئامانجی گرنگی بواری چەکی کیمیایی سوریای کردۆتە ئامانج و ئامانجەکانیش پێکراون و ئەمریکاش مەبەستی بووە کە ھیچ زیانێک بەر ھاووڵاتیانی مەدەنی نەکەوێت.\nلە بەرامبەردا جەعفەری رایگەیاندووە، عیراق لەگەڵ چارەسەری سیاسییە بۆ قەیرانەکانی سوریا بەڵام دژی ئەوەشە کە پەرە بە چەکی کیمیایی بدرێت جا لەھەر شوێن و وڵاتێک بێت، چونکە عیراقیش یەکێکە لە قوربانییەکانی ئەو چەکە.\nھۆشداریشی داوە، ھەر پێشھاتێکی نوێ لە سوریا کاریگەری لەسەر ناوچەکە بەگشتی دەبێت و دەبێتە دەرفەتێکیش بۆ تیرۆرستان تا چالاکییەکان زیادبکەن.


2019-05-20 [11:32 AM]\nهەر وەڵاتەکێ ل رۆژهەڵاتا ناڤین مابیت ئارام و رۆژ ب رۆژ د پێشکەفتنێ دا بیت، وەڵاتەکە کو پەیوەندیێن باش ل گەل سەرکێشا وەڵاتێن جیهانێ "ئەمریکا"هەبووینە و پەیوەندیێن وان ب باشی د بەردەوامن. چونکی چ خۆش یان نەخۆش ب تایبەت د وەڵاتێن رۆژەهەڵات دا ،هەر وەڵاتەکێ ل دژی ئەمریکا راوەستیا بیت تۆشی ژ بەرێکچوون و خۆ خوری و سەرهلدانا تیرۆرێ ...هتد بوویە. چەوان برایێ بچویک حەزدکەت چ جاران پەیوەندیێن وی ل گەل برایێ وی یێ مەزن تێکنەچن. ب هەمان شێوە د گێلەشۆکا رۆژهەڵاتا ناڤیندا رێبەرێن وەڵاتێن کو بەرژەوەندا گەلێ خوە دخوازن هەمی بزاڤان دکەن پەیوەندیێن خوە ل گەل ئەمریکا باش بکەن و بەرەف پێش ببەن. لێ د کێمن ئەو سیاسەتمەدارێن بزانن یان بشێن هەڤسەنگییەکێ د گێلەشۆکا هەیی دا ل گەل ئەمریکا پەیدا بکەن. ئەگەر نموونە عیراقێ وەربگرین...\nژ بەر هەژموونا ئیرانێ ل سەر عیراقێ، پەیوەندیێن عیراق و ئەمریکایێ د بەرزی و نزمیێن بەردەوام دانە. ل ڤێرە تشتێ دلخۆشکەر ئەوە راستە کوردستان بەشەکە ژ عیراقێ،لێ شیایە ببیتە نموونەیا رۆژهەڵاتا ناڤین کو مینا هەڤپەیمانەکا راستەقینە ل گەل ئەمریکا بمینیت، و رۆژ ب رۆژ باوەریا ئەمریکا ب خەلک و حکوومەتا کوردی هەی دیار دبیت. ئەڤ هەڤپەیمانیە د شەڕێ رزگارکرنا عیراقێ دا دیاربوو.پشتی وێ ژی ب تایبەتی ل دەمێ مەزنترین رێکخراوا تیرۆری ل ساڵا (۲۰۱٤)ێ هێرشی خاکا عیراقێ کری ل دەستپکێ ئەمریکا زۆ نەهاتە سەر هێل.لێ دەما رێکخراوا تیرۆرستی بەرێ هێرشا خوە بۆ خاکا هەرێما کوردستانێ ڤەگۆهاستی، ئەمریکا ب رژدی هاتە سەر هێل و نیازپاکییا خوە ل گەل کوردان دیارکر. بێگۆمان راستە ئەمریکا بەرژەوەندیێن خوە دپارێزیت. لێ ئەگەر سەرکردەیێن کارێزما و لێهاتی ل کوردستانێ نەبانە و ئەو باوەری بۆ ئەمریکا چێنەکربایە کو کەفتنا کوردستانێ کەفتنا ئابوور،ناڤ و دەنگی و هەژموونا ئەمریکایە ل ڤێ دەڤەرێ.قەت یا بەرعەقل نەدبوو وەسان زۆی ئەمریکا پشتەڤانیێ ل کوردستانێ بکەت. راستە بۆ بابەتێ ریفراندوومێ ئەمریکا پشتا خوە دا کوردان لێ راستترە بێژین، بەشەک ژ کوردێن ب ناڤ کورد ل بەری ئەمریکا پشتا خوە دا کوردان...\nپشتی شەڕێ ل گەل داعش ژی ئەمریکا بەردەوام بوو د هەڤکاریکرنا کوردستانێ دا ب تایبەت د هەڤکاریکرنا هێزێن پشمەرگەی دا.لێ دڤێت د ڤان هاوکێشەیاندا رۆلێ سەرکردەیێن کارێزما یێن کوردستانێ ژ وان ژی سەرۆکێ حکوومەتێ "نێچیرڤان بارزانی"نەهێتە ژبیر کرن. ژبەرکو بێویژدانیە رۆلێ وی د بنیاتنانا پەیوەندیێن ئەرێنێ و یێن د خزمەتا پێشڤەچوون و ئارامی و مانا هەرێما کوردستانێ دا بهێتە ژبیرکرن.\nچونکی شیایە ب لێزانین و سیاسەتا خوە یا نەرم وێ باوەرا مە ئاماژە پێکری بۆ ئەمریکا وگەلەک وەڵاتێن زلهێز و پێشکەفتی یێن دونیایێ دروست بکەت، ئەگەر نموونە ئەمریکا بێژین...\nئەمریکا ل رۆژهەڵاتا ناڤین و ب تایبەت بەراورد ل گەل وەڵاتێن هەڤسنوور هیچ وەڵاتەکێ وەکی کوردستانێ نابینیت کو باوەری ب پێکڤەژیان و فرەنەتەوەیی و پاراستنا تاک و مافێن کێمەنەتەوە،ئاین و مەزهەبان هەبیت. دیسان د بابەتێن سەربازی،سیاسی، و پاراستنا ئەمریکا و تەڤایا وەڵاتێن سەر دەستدا، کوردستان میناکەکا باشە کو ل ڤێ دەڤەرێ ژ پێش ئەمریکاڤە ل دژی تیرۆرێ و هزر و هەڤهزرێن توندرەوان رابوەستیت. ئەڤ ئێک ژی ل شەڕێ ل دژی داعشێ دا ب زەڵالی بۆ ئەمریکا و جیهانێ دیاربوو، کا چەوان پێشمەرگەی ب قارەمانانە ل پێش هەموو جیهانێڤه شەڕێ وێ رێکخراوا تیرۆری کر.\nدیسان دانانا بەرێ بنیاتێ مەزنترین کۆنسۆلخانەیا ئەمریکا ل هەولێرا پایتەخت ل سەر دەستێ سەرۆکێ حکوومەتا هەرێمێ،و وەک مە ئاماژەپێکری پێکڤەژیان و ئارامییا کوردستانێ، پەیوەندیێن کوردستان و ئەمریکایێ هێش خورتتر کرن... هەر ژبەر خالێن مە ئاماژەپێکری و چەندین کارێن دی ئەمریکا چاڤ ل وێ ئێکێ یە کو کوردستان ببیتە جهگرا وان وەڵاتێن هەتا نوکە ل دەڤەرێ ئەمریکا وەک هەڤپەیمان هەلبژارتین لێ ل دووڤ وێ خواستێ نەبووینە یا کو وان پلان بۆ دارژتین.


مژدەیەکى نوێ بۆ چارەسەرى کۆرۆنا ’’دەرمانێکى بەهێز بە نرخێکى گونجاو’’\nزانایانی هۆنگ کۆنک ئاشکرایانکرد، دەرمانێکی بەکارهاتوو لەچارەسەرکردنی برینی گەدە و هەوکردنە بەکتریاییەکان ئاکامی باشی بەدەستهێناوە لە چارەسەرکردنی ڤایرۆسی کۆرۆنا کاتێک لەسەرمشک تاقیانکردووەتەوە، کە نرخی لەچاو دەرمانەکانی دیکەدا زۆر گونجاوترە.\nکۆمەڵێک زانا لەوڵاتی هۆنگ کۆنگ ( 12ی تشرینی یەکەمی 2020) ڕایانگەیاند "ئەو دەرمانانەی کە ڕێژەیەک کانزای تێدایە و بەکاردەهێنرێت بۆ بنبڕکردنی بەکتریا پێدەچێت تایبەتمەندییەکانی توانای ئەوەیان هەبێت قەڵاچۆی ڤایرۆسەکان بکات، بەتایبەتی جۆری کۆرۆنا".\nڕانمنیگ وانگ توێژەری بەشداربووە لە توێژینەوەکە دەڵێت "دوای تاقیکردنەوەی دەرمانی (ڕانیتیدین سترات بۆزمۆت) لەسەر ژمارەیک مشک کەناسراون بە (مشکی سوری) دەرکەوتووە چارەسەرەکە توانیویەتی 10 هێندەى چارەسەرەکانی تر ڕێژەی کۆرۆنا لەکۆئەندانی هەناسەدانی ئەو ئاژەڵانە کەمبکاتەوە".\nئاماژەی بەوەشکردووە "ئاکامەکان ئەو دەردەخەن کە توانیومانە دەرمانێکی کارا و بەنرخێکی گونجاو بۆ ڤایرۆسی کۆڤید 19 بدۆزینەوە".\nبەهۆی توشبوونیان بە ڤایرۆسی کۆرۆنا زیاتر لەملیۆنێک کەس لەسەرانسەری جیهاندا بەونەخۆشییە گیانیلەدستداوە و تا ئێستاش هیچ ڤاکسێنێکى پشتپێبەستراو نەدۆزراوەتەوە بۆ بنەبڕکردنى ڤایرۆسەکە.


بە وێنە؛ كوڕی سەرۆك كۆماری پێشووی عیراق بە كۆرۆنا گیانی لەدەستدا – تۆڕی میدیایی خەڵک\n2020/07/05 - 4:00 PM\nكوڕی سەرۆك كۆماری پێشووی عیراق لە عەممان-ی پایتەختی ئەردەن بە ڤایرۆسی كۆرۆنا گیانی لەدەستدا.\nبەپێی هەواڵی میدیاكانی عیراق، ئەمڕۆ یەك شەممە، نەبیل عەبدولڕەحمان عارف، كوڕی سەرۆك كۆماری كۆچكردووی عیراق (عەبدولڕەحمان عارف) لە عەممان-ی پایتەختی ئەردەن بەهۆی تووشبوونی بە ڤایرۆسی كۆرۆنا گیانی لەدەستداوە.\nعەبدولڕەحمان محەمەد عارف جومەیلی، سێیەم سەرۆك كۆماری عیراق بووە، واتە سێیەم دەسەڵاتدار بووە دوای دامەزراندنی سیستمی كۆماری لە ماوەی نێوان 16ی نیسانی 1966 بۆ 17ی تەمموزی 1968، واتە حكومڕانییەكەی تەنها دوو ساڵ و 3 مانگ بووە.\nئەردەنسەرۆك كۆمارى عیراقعەبدولڕەحمان عارفڤایرۆسى كۆرۆنا\nژنێك دوای لێدانێكی زۆر گیانی لەدەستدا


پارتی و یەکێتی بە ’’وەرەقەیەکی هاوبەشەوە’’ دەچنە بەغدا\n2021.12.22 - 11:15\nلیژنەیەکی ھاوبەشی پارتی دیموکراتی کوردستان و یەکێتیی نیشتمانیی کوردستان سەردانی بەغدا دەکەن و لەگەڵ لایەنە سیاسییەکانی عێراق لەبارەی پێکھێنانی حکومەتی نوێی عێراق گفتوگۆ دەکەن.\nسەعدی ئەحمەد پیرە، ئەندامی مەکتەبی سیاسی یەکێتی بە میدیای حزبەکەی (22ی کانونی یەکەمی 2021) ڕاگەیاند، یەکێتی و پارتی وەرەقەیەکی ھاوبەش کە ھەڵوێستی ھەردوولا بۆ پێکھێنانی حکومەتی نوێی عێراق لەخۆدەگرێت ئامادە دەکەن و لە داھاتوویەکی نزیکدا بە لیژنەیەکی ھاوبەش سەردانی بەغداد دەکەن.\nسەعدی پیرە ئاماژەی بۆ ئەوەشکرد، سەردانی باڵیۆزی ئێران و تورکیا و وڵاتانی نێودەوڵەتی بۆ ھەرێمی کوردستان لە چوارچێوەی پێکھێنانی حکومەتی نوێی عێراقە و لەم ماوەیەدا سەردانی وڵاتان و کۆبونەوەی لایەنەکان زیاتر دەبن.\nلای خۆشیەوە"عیماد ئەحمەد" ئەندامی مەکتەبی سیاسی یەکێتی بە میدیای حزبەکەی ڕاگەیاند، یەکێتی ئەندامانی بۆ لیژنە ھاوبەشەکە دیاریکردووە و چاوەڕێی پارتین.\nبەپێی ڕاگەیەنراوی کۆبوونەوە ڕۆژی یەکشەممە، 19 کانونی یەکەمی 2021، مەکتەبی سیاسیی پارتی و یەکێتی هاوڕابوون لەسەر ئەوەی کە پشتیوانیی حکومەتی هەرێمی کوردستان بکەن لە چارەسەرکردنی کێشەی مووچە و شایستە داراییەکان.\nدەشڵێت، "دۆخی سیاسیی عێراق لە دوای هەڵبژاردن تاوتوێکراوە و، باسیان لە مافەکانی کورد و یەکخستی هەڵوێستی لایەنە کوردستانییەکان کردووە."\nلە بەشێکی دیکەی ڕاگەیەنراوەکەدا هاتووە، تەوەرێکی کۆبوونەوەکە لەبارەی هەوڵدان بۆ گەڵاڵەکردنی کارنامەیەکی هاوبەشی کوردستانی لەسەر بنچینەی هاوبەشی راستەقینە و رێککەوتن و هاوسەنگی دەستوور بووە.\nلە کۆبوونەوەکەدا مەترسییە ئەمنی و سەربازییەکانی رێکخراوی داعش لە کەرکووک و ناوچە کوردستانییەکانی دەرەوەی ئیدارەی هەرێمی کوردستان تاوتوێکراوە. هەردوولا بە پێویستیان زانیوە لە رووبەڕووبوونەوەی داعش هاوئاهەنگی بکەن و ژینگەیەکی باشی تەبایی و یەکڕیزی لە نێوانیان بڕەخسێنن، ئەوەش بۆ پەرەپێدانی پەیوەندییە دووقۆڵییەکان.\nشاندی هاوبەشی پارتی و یەکێتی لەگەڵ عەمار حەکیم کۆبوونەوە\n2022.01.08 - 18:36\nپارتی و یەکێتی کاندیدی پۆستێک یەکلادەکەنەوە\n2022.01.08 - 16:46\nمەلا بەختیار: پشتیوانی شاندەکەی پارتی و یەکێتی دەکەم بۆ بەغدا\n2022.01.08 - 16:14\nئەندامێکی شاندە هاوبەشەکەی پارتی و یەکێتی: دوو پەیاممان گەیاندە بەغدا\n2022.01.08 - 10:58\nدەڵاڵێکی بازرگانی بە ئەندامەکانی جەستە کە قوربانییەکانی ناردووە بۆ هەولێر و سلێمانی دەستگیرکرا\n2022.01.08 - 11:51\nشاندی هاوبەشی پارتی و یەکێتی گەیشتە بەغدا\n2022.01.07 - 14:44\nیەکێتی داوا دەکات لەگەڵ پارتی ’’گەڵاڵەی بەرنامەی پێكەوەیی’’ لە بەغدا یەکلایی بکەنەوە\n2022.01.03 - 19:43


هەواڵ / کوردستان :: پێش 4 هەفتە  :: 1020 جار بینراوە\nبڕیارێكى حكومه‌تى هه‌رێم و یاساى چاكسازى كه له په‌رله‌مانى كوردستان ده‌رچوو 150 كۆمپانیا و 2700 وه‌به‌رهێنه‌رى هه‌رێم ناچار به پێدانه‌وه‌ى قه‌رز ده‌كات له‌ماوه‌ى شه‌ش مانگدا.\nئه‌و كۆمپانیا وه‌به‌رهێنه‌رانه‌ى كه قه‌رزارى حكومه‌تى هه‌رێمى كوردستانن، پێویست بوو تاوه‌كو 20ى ئابى 2019، قه‌رزه‌كانیان بگه‌ڕێننه‌وه بۆ حكومه‌ت، به‌ڵام دواى ته‌واوبوونى ئه‌و واده‌یه كۆمپانیاكان پابه‌ندنه‌بوون به دانه‌وه‌ى قه‌رزه‌كانیان، هه‌ر بۆیه‌ش له كۆتایى ساڵى پار ئه‌نجومه‌نى وه‌زیرانى هه‌رێم له‌باره‌ى قه‌رزه‌كانى لاى كۆمپانیا و وه‌به‌رهێنه‌ران دواى وه‌رگرتنى داتا و زانیارى له وه‌زاره‌تى دارایى واده‌ى كۆتایى بۆ وه‌رگرتنه‌وه‌ى قه‌رزه‌كان دیاریكردووه كه سه‌ره‌تاى شه‌ش مانگى یه‌كه‌مى ئه‌مساڵه.\nبه‌پێى ماده‌ى 13 و بڕگه‌ى سێهه‌مى یاسایى چاكسازى پێویسته له‌سه‌ر وه‌زاره‌تى دارایى و ئابوورى رێككارى یاسایى پێویست بگرێته‌به‌ر بۆ وه‌رگرتنه‌وه‌ى قه‌رزه بازرگانییه‌كان و پێداچوونه‌وه به‌و موڵك و ماڵانه بكرێت وه‌ك گه‌ره‌نتى بۆ دانه‌وه‌ى ئه‌و قه‌رزانه‌ى دانراوه.\nبەپێی بڕیارى ژمارە (105)ی ساڵى 2017 كه له 11ى ئایار ده‌رچووه نێچیرڤان بارزانى، سه‌رۆكى حكومه‌تى هه‌رێمى كوردستان به پشتبه‌ستن به (یاسایى ژماره 7ى ساڵى 2017 تایبه‌ت به راكێشانى مایه له رێگاى قه‌رزكردن له هه‌رێمى كوردستان) به‌ڕێوه‌به‌رایه‌تیی به‌ڕێوه‌بردنی قه‌رزی گشتی و پابه‌نده داراییه‌كانی هه‌رێم دامه‌زراند.\nبه‌پێى دواین داتا و ئاماره‌كان، حكومه‌تى هه‌رێمى كوردستان بڕى (741) ملیار دینار قه‌رزى داوه‌ته بازرگان و وه‌به‌رهێنه‌ران و به‌ڵێنده‌ران به‌شێوه‌ى قه‌رزى مه‌كشوف و خصم (كۆمپیاله) و قه‌رزى نه‌قدى، ئه‌وانه‌شى سوودمه‌ندبوون (2.774) دوو هه‌زار و حه‌وت سه‌د و حه‌فتا و چوار كه‌س و 150 كۆمپانیان.\nقه‌رزه‌كانیش له‌سه‌ر ئاستى پارێزگاكان به‌مشێوه‌یه دابه‌شبووه: 447 ملیار دینار له هه‌ولێر وه‌رگیراوه به فائیده‌ى 11%. 267 ملیار له سلێمانى وه‌گیراوه به فائیده‌ى 3% بۆ 8% به شێوه‌ى قه‌رزى نه‌قدى. حه‌وت ملیار دیناریش له دهۆك وه‌رگیراوه به فائیده‌ى 11%.\nبه‌پێى داتاكانى وه‌زاره‌تى دارایى نزیكەی (150) كۆمپانیا لە وەرگرتنی ئەو قەرزەی حكومەت كە لەبنەڕەتەوە بۆ مەبەستی پێشكەشكردنی خزمەتگوزاری بووە بە هاووڵاتیان، زۆرترین بڕی قەرزەكە سەرمایەدارێكی هەولێره كە بڕەكەی (240 ملیار) دینار بووه.\nبه‌پێى نوسراوێكى وه‌زیرى دارایى، له دوى ته‌وابوونى ئه‌و ماوه‌یه رێككارى یاسایى ده‌گێرێته‌به‌ر به‌پێى یاسایى ژماره (56ى ساڵى 1997) و یاساى ژماره (45ى ساڵى 1980)، به‌مه‌به‌ستى فرۆشتنى ئه‌و موڵكانه‌ى كه ره‌هن كراون به‌رامبه‌ر قه‌رزه‌كان، ئه‌مه‌ش پاش پێكهێنانى لیژنه‌یه‌كى باڵا به ئه‌ندامێتى نوێنه‌رى راوێژكارى یاسایى له وه‌زاره‌تى دارایى و و نوێنه‌رى به‌ڕێوبه‌رایه‌تی گشتیى بانكه بازرگانییه‌كان و نوێنه‌رى به‌ڕێوبه‌رایه‌تى گشتیى كاروبارى یاسایى و نوێنه‌رى به‌ڕێوبه‌رایه‌تى گشتیى كاروبارى باج و خانوبه‌ره‌ى میرى.\nبه‌پێى نوسراوه‌كه، پێویسته به‌شێوازى چه‌كى بانكى بگێڕدرێته‌وه به‌پێى رێنمایى په‌یڕه‌وكراو له بانكه بازرگانییه‌كان و له حاڵه‌تى نه‌گه‌ڕانه‌وه‌ى قه‌رزه‌كانیش پێویسته لایه‌نه په‌یوه‌ندیداره‌كان هه‌ماهه‌نگ بن بۆ جێبه‌جێكردنى فرۆشتنى موڵكه‌كان به تایبه‌ت وه‌زاره‌تى داد.\nبەپێی زانیارییەكان ئێستا زۆرێك لەوانەی كە قەرزەكانیان لە حكومەت وەرگرتووە، ئەو موڵكانەیان بە خەڵكانی تر فرۆشتوەتەوە كە وەكو بارمتە لای حكومەت دایانناوە، هەندێك لەوانە یەكەی نیشتەجێبوونی خەڵكیان وەكو بارمتە داناوە، سەرباری ئەمە، هەندێك لەوانەی كە قەرزەكەیان وەرگرتووە، بەهای ئەو موڵكانەی كە وەكو بارمتە لای حكومەت دایانناوە كەمترە لە بڕی ئەو قەرزەی كە وەریانگرتووە.


ئه‌گه‌ر نه‌خۆشی دڵت هه‌یه ڕۆژانه ئه‌م كاره بكه\nئه‌گه‌ر نه‌خۆشی دڵت هه‌یه ڕۆژانه ئه‌م كاره بكه\nئه‌نجامه‌كانی توێژینه‌وه‌یه‌كی نوێ تیایدا هاتووه ڕۆژانه ڕۆشتن بۆ ماوه‌ی 6 خوله‌ك توانای یاده‌وه‌ری مرۆڤ باشتر ده‌كات به تایبه‌ت ئه‌و كه‌سانه‌ی نه‌خۆشی دڵیان هه‌یه.\nئه‌م توێژینه‌وه‌یه له لایه‌م كۆمه‌ڵێك زانا له زانكۆی "ڕۆما تۆر فیرغانا" ی ئیتاڵی به هاوكاری چه‌ند توێژه‌رێك له زانكۆی "لینشۆبینگ" له سوید و باس له‌وه ده‌كه‌ن" ئه‌و كه‌سانه‌ی نه‌خۆشی دڵیان هه‌یه دڵیان به‌شێوه‌یه‌كی ته‌ندروست خوێنی بۆ ناچێت و به‌و هۆیه‌وه ته‌واوی ئه‌ندامه‌كانی له شیان بێ به‌ش ده‌بن له ئۆكسجینی پێویست ئه‌مه‌ش واده‌كات به‌رده‌وام هه‌ست به ماندوێتی بكات"\nهه‌ستكردن به ماندوێتی به‌رده‌وام و ئاوسانی قاچه‌كان و هه‌ناسه توندی به‌تایبه‌ت له‌كاتی سه‌ركه‌وتن به‌سه‌ر شوێنی به‌رز و ڕۆشتن به‌سه‌ر قادرمه‌دا و كه‌مبوونه‌وه‌ی توانا و هێز هه‌موو ئه‌مانه چه‌ند نیشانه‌یه‌كی توشبوونه به نه‌خۆشی دڵ.\nله توێژینه‌وه‌كه‌دا هاتووه ئه‌و كه‌سانه‌ی توشی نه‌خۆشی دڵ بوون له‌ڕووی توانای مێشك و بیركردنه‌وه توشی لاوازی ده‌بن به‌ڵام ڕۆشتن به‌پێ به شێوه‌یه‌كی ڕۆژانه و بۆ ماوه‌ی 6 خوله‌ك یارمه‌تی به‌هێزكردنه‌وه‌ی یاده‌وه‌ریان ده‌دات.


% چیرۆکی فەرماندە (١٠)\nکات 13/10/1399 47 بازدید\nمن وەک ئەو بیرناکەمەوە، مەبەستم براکەمە. دیارە ئێمە لە زۆر شتدا وەک یەکین، وەکوو یەکتر بیردەکەینەوە؛ بەڵام کاتێک قسە لەسەر دایکم و تەنانەت خۆیشمانە من جیاوازم. من لام وانیە مرۆڤ بەقەدەر ئەو کاتانەی وا بۆ ئاواتەکانی سەرفی دەکا دەبێ بە خاوەنیان. نا، وانیە! ئەبەد وانیە. بەڕای من ژیان شانسیشە. بەختە. دەبێ رێک لە شوێن و کاتی خۆیدا لەدایک بیت بۆ ئەوەی ببی بە شتێک. ئەمەیش بۆ هەموو کەسێک دەستنادا. مرۆڤە مەزنەکان ئاوەها دەبنە مەزن. تەنیا بە هۆی خۆیانەوە نیە. ژیان دەبێ بە هەموو شتەکانییەوە وەها رێکبکەون کە لە خزمەتیا بن. ئا، خزمەت. وەک نۆکەرێک لە خزمەتی ئاغادا. ژیان ئاغائاسایە. ئەمەیە کلیلی کردنەوەی دەرگاکە. بۆیە زۆر کەس دەبنە قوربانی سەرەڕای ئەوەی زۆریشیان کرد و زۆریشیان هەوڵدا. لای من هەندێ، یاخود زۆرینە، قوربانین و هەندێکی یەکجار کەمیش سەرکەوتووکانن. ئەوسا قوربانییەکان چاویان لە سەرکەوتووەکانە و نۆکەریان دەکەن. نۆکەریان دەکەن لەبەر ئەوەی لە رێگای ئەوانەوە بەو شتانەی بگەن وا خۆیان پیی نەگەیشتوون. جا پێت وانەبێ ئەوان لەگەڵان لەبەر ئەوەی باوەڕیان هەیە. نا، وانیە ئەوان لەگەڵان لەبەر ئەوەی داوای بەش دەکەن، کێهایش ئەم بەشە دەدا، بێگومان فەرماندە. کەواتە فەرماندە بەجۆرێک هەموو ئەو خەڵکەیە. فەرماندە نموونە زیندووی خەون و ئارەزووەکانی ئەوانە، تەنانەت بە دایکیشمەوە. من حەزم لە مرۆڤی راستی بینە. دەبێ جگە لە هەوڵدان خاوەنی کەرێکی وەک کەرەشینیش بیت بۆ ئەوەی کات و ساتی خۆی بە هۆی رێکەوتێکی نادیارەوە بتکا بە ناو ئەو شەڕانەدا وا دۆخەکە بەلایەکدا دەخەن، شەڕە گرینگەکان، رێک بەپێچەوانەی مەیلی خۆت، بۆ ئەوەی دوواتر ببی بەوە وا حەزت دەکرد ببی. لێرەوەیە کاتێک ئاوڕ لە رابردوو دەدەیتەوە دەبینی هەموو شتێک هەموو رووداوێک روویانداوە لەبەر ئەوی تۆ ببی بە شت. جا هەر لە تۆپینی ئەسپە سپییەکەی باوکمەوە بگرە هەتا مەراقەکانی دایکم. نا، من لێرەدا وەک براکەم بیرناکەمەوە لەگەڵ ئەوەی یەکجار خۆشم دەوێ. دەزانم شاگەشکە بووە و باوەڕ بە دۆخی ئیستای خۆی ناکا و هەر لە خۆوە قسەدەکا بۆ ئەوەی نەکا راست نەبێ. نەکا خەون بێت. وەک پیاوی دوکاندار کە قەت لە کەسابەتی خۆی رازی نیە تەنانەت گەر رۆژی سەد هەزار دۆلاریش قازانج بکا. پیاوی کاسب هەمیشە شت دەشارێتەوە، تەنانەت لە خۆیشی. ئەو لە بیری ئەوەدایە بە چاوەوە نەبێ لەم جیهانەدا کە پڕە لە مرۆڤی چاوپیس و رژد و حەسوود. سەرکەوتنەکان و دەستکەوتەکان دەبێ هەمیشە بشارینەوە و تەنیا بەشێکی کەمیان دەرخەین. هەتا کەمتر باشتر ئەوسا ئیتر شەیتان زەفەریان پێنابا.\nدەزانی بۆ من لەگەڵ براکەم هاوڕانیم؟ لەبەر ئەوەی دایکیشم زۆری هەوڵدا و کەچی کەمی گەیی، بگرە هەر نەیگەیشتێ. کێ بەقەدەر ئەو بەدیار باوکمەوە و بەتەمای گەڕانەوەی هەمیشەیی دانیشت و هەر بە خۆی گوت ئەمڕۆ نا سبەی؛ ها کێ؟ بێگومان کەس. دایکم هەمیشە لای وابوو باوکم هی ئەوە! بەڕاستی پیاو لە گێژیی هەندێ کەس سەری سوڕدەمێنێ. ساڵانی ساڵ بە دیارییەوە دانیشت. لای وابوو ئەمڕۆ نا سبەی باوکم ماندوو دەبێ و دەگەڕێتەوە ناو باوەشی ئەو. ئاخر نەک ئەوەی وەک دەڵێن باوەشی ژن خاڵی کۆتایی هەموو رێگاکانە. فەرماندە وەک هەموو پیاوە مەزنەکانی تر ئەم رێچکەی گۆڕی. دیارە نەک بۆ هەمووان، نا، تەنیا بۆ خۆی و بۆ ئەوانەی وا لە خۆی دەچن. براکەم دەڵێ دایکمان بۆ ئارەزووەکانی هیچی نەکرد، دەڵێ ئەو تەنیا چاوەڕوان مایەوە. بەڵام داخۆ چاوەڕوانی بەشێکی گرینگی کردن نیە؟… مەگەر فەرماندەیش چاوەڕوان نەمایەوە؟ بەڕای من چاوەڕوانی یەکجار گرینگە. چاوەڕوانی نیشانەی رۆحێکی بەهێزە کە نابەزێ، نایەوێ ببەزێ. ئەوانەی چاوەڕوان نین، بەزیون؛ زووتر لە هەر کاتێکی تر لە هەر کەسێکی تر. چاوەروانەکان هەمیشە ئامادەن بۆ ئەوەی هەلەکان بقۆزنەوە. موعجیزە لە چاوەروانییەکانی ئەوانەوە هەڵدەقوڵێ.\nنا من خەو بەدایکمەوە نابینم. یەعنی دەیبینم، بەڵام نەک وەک براکەم. کە خەویشی پێوەدەبینم پێموابێ تەنیا لەبەر ئەوەیە سەردەمانێک پێکەوە ژیاین، بە حەق یان بە ناحەق، بەڕێکەوت یان بە گوێرەی پلانێکی نادیار. کە خەویشی پێوەدەبینم ئەو وەک هەمیشەیە، وەک جاران. قەت ناگۆڕدرێ. یەعنی دیسان نایەوێ بگۆڕێ. بگۆڕێ کەچی. خۆ ئەو تازە دەزانێ چاوەڕوانییەکانی بێسوودە، خۆ دەزانێ فەرماندە لەمێژە لەو خانووەوەی ئەوی تیادەژی تێپەڕیوە. بگرە سەردەمی شاخیش هەر وەها بوو. باوکم و هەڤاڵان دەهاتن و تێدەپەڕین. ئەمە نیشانەیەکی باش بوو. ئەو دەبووایە هەر ئەو سەردەمانە لەمە بگەیشتایە،… کە نەگەیشت. هەندێ کەس وەک شمەک لەدایکدەبن، وەک ئامراز. گریانم دێ ئەمە دەڵێم، بەڵام وەهایە. دایکم دانراوە بۆ گێڕانەوەی چیرۆک، یەعنی دانرابوو، هەرچەند ئەو چیرۆکەی دەبا بیگێڕایەوە قەت بە دەمیدا نەهات. ئەو خەیاڵی لە شوێنێکی تر بوو و کەچی شتێکی دیکەی بۆ ئێمە باسدەکرد. ئەم جۆرە کەسانە بە هیچ شوێنێک ناگەن. من رۆژێک لە رۆژان نەمبینی یەخەی باوکم بگرێ و بڵێ بۆ کوێ. یەعنی نەیدەتوانی. ئەو تەنیا لە رێگاکانی دەڕوانی. لێزانی دڵ شێواوی گەمژە کە یەکجار رقم لێیەتی (من هەمیشە رقم لە شاعیرەکان بووە لەبەر ئەوەی دڵیان کۆیلەی ئەقڵیانە) شیعرێکی قۆڕی هەیە کە دەڵێ، دیارە گەر هەڵەنەکەم، کە دەڵێ “لێرەم و هێشتا لە رێگاکانیشم / جا یان ئێرە رێگایە یان رێگاکان ئێرە!”. ئای لە لێزانیش! کەرەپیاو!… چاک نانی قسە زلەکانی دەخوا. ئەویش یەک تاقە فیشەک چییە بگرە بە بەردێکیشییەوە نەنا، کەچی لە تەنیشت فەرماندە دادەنیشێ و بگرە خۆیشی دەگرێ! لای وایە تڕەهاتەکانی ئەو نیشتمانی رزگارکرد،… هەهەهەه… ژیان پرە لە رووداوی عەجایەب و غەرایەب. لێگەرێ با وایش بێ. یەعنی وابووە. ئەوی زۆر دونیا بە جیددی وەربگرێ لای من گەوجەپیاوە، کەرە! دەبێ نیوەی بدەیتە دەست قەزاوقەدەر. هەمیشەیش کەرەشینێک پەیدادەبێ هەڵگری قەزاوقەدەرەکە بێت، هەرچەند لەکۆتاییدا بەشیشی لەمە فیشەکە گەرم و گڕاوییەکان بێت.\nساڵەکان تێدەپەڕن و مرۆڤەکان زۆر شت لەبیردەبەنەوە. پێویست ناکا مرۆڤ زۆر خەفەت بەمەوە بخوا. باوکم لەمەدا زۆر زیرەکە. بڕواناکەم هەتا ئیستا بۆ یەکجاریش خەوی بە دایکمەوە بینیبێ. یەعنی بۆ بیبینێ،… ها، بۆ؟ مرۆڤە مەزنەکان وەک دەڵێن روو لە داهاتوون. ئەوەی وا بەڵێنە بێت لایان گرینگترە لەوەی وا هەبوو. هەموو کەس ناتوانێ خۆبداتە دەست ئەقڵیەتی زەمەن. هەموو کەس لەمە ناگا. فەرماندە لەمە گەیشت. من وا تێدەگەم دایکم هەمیشە بۆ ئەو رابردوو بوو، تەنانەت ئەو ساڵانەیش. دایکم هیچی نەبوو پێشکەشی باوکمی بکا. مرۆڤەکان بەوەی پیشکەشی دەکەن دەبن بە خاوەن شت. ئەها ئیستا تێگەیشتم. مرۆڤەکان بەو ئەندازەیەی کات بۆ خزمەتکردنەکانیان تەرخان دەکەن لە ژیان وەردەگرنەوە. یەعنی کە من و براکەم لەدایکبووین ئیتر ئەرکی دایکم تەواوبوو. ئەوەی هەیبوو پێشکەشی کرد. دیارە ئەمەیش یەکجار گرینگە. گەر من و براکەم نەبین داخۆ داهاتووی نیشتمان چی لێ بەسەردێ،… ها، چی؟ بێگومان کارسات! بە تەمای هەڤاڵانن،… بە تەمای ئەو خەڵکە؟ هە.\nئەوەی کوڕە فەرماندە نەبێ نازانێ هۆڵ و ژوورەکانی ئەو شوێنەی وا نیشتمانی لێیەوە بەڕێوەدەچێ یەعنی چی،… نازانێ چۆن چۆنی ئێرە کۆتایی دونیایە و حاڵ و هەوایەکی تیایە قەت کەس ناتوانێ وەسفی بکا. من زۆر جار لێرە وەک خوام لێهاتووە، لێی گەیشتووم، کاتێک تۆ دەبێ بە دوواکۆڵەکەی جیهان و ئیتر هیچی تر نیە جگە لە خۆت پاڵی پێوەبدەی، ئیتر بیهێنە بەرچاوت چ دونیایەکە! تۆ کۆڵەکەی دونیا و خۆتی. باوەڕناکەی. بەڵام دەبینی جیهان بەردەوامە. زۆر جار خۆت و جیهانت لێ دەگۆڕدرێ. تۆ ئەوی و ئەو تۆ. نا، من حەزناکەم خەو بە دایکمەوە ببینم. خۆشم دەوێ، بەڵام خۆشەویستی هەموو شتێک نیە. دەبێ شتەکان لێک جیابکرێنەوە. هەر شتێک لە شوێنی شیاو و تایبەتی خۆی. دایکیشم وەها. ئەو کوڕانەی گەورەدەبن و رۆژ لەگەڵ رۆژ لە دایکیان دوورناکەونەوە و زیاتر لە باوکیان ناچن، کوڕ نین، یەعنی نابنە کوڕ، دەبنەوە دایکیان، دەبنە دایکی من، بوونەوەرێک پڕ لە چاوەڕوانی و وەک خودی چاوەروانی… ئیتر هیچ.\nساڵەکان بێگومان تێدەپەڕن. ئەمە خەفەتی ناوێ. ئەمە خەفەتێکی ژنانەیە. پیاوی راستەقینە بەپێچەوانەوە حەزدەکا تێپەڕن. کات، دوژمنی پیاوە مەزنەکانە. دەبێ پاڵی پێوەبنێی. نا من خەو بە دایکمەوە نابینم. کە دەیبینم خۆم لە خەو رادەپسکێنم، هەڵدەستم و لەعنەت لە شەیتان دەکەم. سوڕێک بەناو ژوورەکەدا دەخۆم و سەرلەنوێ دەنوومەوە. پێش خەوتنەوە هەوڵدەدەم بیر لە رۆژی دوواتر بکەمەوە. ئەرێ رۆژی دوواتر.\nمن رقم لەو خەوانەیە وا ژن قارەمانیەتی، تەنانەت گەر دایکیشم بێت.\nماوەیەکە کەسێک نیوەشەوان لە بینا گەورەکە، ئەو خانووە کۆشک ئاسایەی وا وێنەیەکی زەلامی بەسەرەوەیە، دێتەدەرەوە و دەچێ لە بن تاقەدارێکی ناوەڕاستی حەوشەکە میزدەکا. حەرەسەکان لە سێبەرە ئاشناکەی دەڕوانن. فەرماندەیە. فەرماندە بەنەخوێنەکەی دەکاتەوە، جاری وایە بە پێوە و جاری وایە بە هەڵتروشکانەوە میزەکەی دەکا. نیگابانەکان بە سەرسوڕمانەوە لە یەکتر دەڕوانن. باشە فەرماندە بۆ لە ئاودەستە هەرە پێشکەوتووەکەی خۆی میزناکا! چی قەوماوە؟ ئەو ئاودەستە گەورە و خۆشەی وا دەسگیرەکانیشی ئاڵتوونیە و بگرە بۆ ئەوەی یەک تاقە میکرۆب چییە خۆی تیاڕانەگرێ کەفەکەیشی کاشی کراوە، کاشییەکی سپیی گرانبایی کە لە وڵاتی دراوسێی دووهەمەوە هاوردەکراوە. هەڵبەت ماوەیەک لەوە پێش فەرماندە لەسەری هەڵخلیسکابوو و پشتەسەری بە قایمی درابوو بە کاشییەکاندا. هەر ئەو شەوە بە بیست تڕۆمبیل کە دەیان دۆشکەی رووسیان لەسەربوو، گەیاندبوویانە خەستەخانە. دەوری خەستەخانەیان بە هێزی تری ئەمنی و پۆلیس ئابڵۆقەدا هەتا پشکنین کۆتایی هات. بەخۆشییەوە دکتۆرەکان توانیبوویان چارەسەری بکەن و نەهێڵن بەتووش کێشەی مێشکەوە بێت. دیارە لە دووای ئەو کارەساتە فەرماندە کەمێک وڕببوو و سووکە سەرئێشەیەکی بەردەوامی هەتا ماوەیەک لەگەڵابوو. وەک جارانی نەمابوو. ئیستا تا ماوەیەکی زۆر لەسەر کورسییەکەی بە بێ جووڵە دادەنیشت، لەبەردەمی خۆی مۆڕدەبووەوە و یەک تاقە وشە چییە لە زاری نەدەهاتەدەرەوە. دکتۆرەکان گوتبوویان ئەمەیش تێدەپەڕێ و بەرەبەرە دەچێتەوە سەر حاڵی جارانی. دەیانگوت فەرماندە لەوە بەهێزترە نەخۆشی بتوانێ زەفەری پێ ببات.\nتاقەدارەکە تەمەنی پێنج ساڵێک دەبوو. دارسێو بوو و هەموو ساڵێک بەرێکی باشی دەگرت. هەرچەند کەس نەیدەچنییەوەو سێوە لاسوورەکان هەڵدەوەرین و دەبوونە خۆراکی باڵندە و کرم و مێروو. دیارە ئەمە هیچ عەیبی نەبوو. ئاخر نەک ئەوەی بوونەوەرەکانی تریش مافی ژیانیان هەبوو و، جگە لەمە سێوەلاسوورە لە دراوسێی یەکەم و دووهەمیشەوە بە لێشاو دەهات. نیشتمان بۆ خواردنی سێوەلاسوورە پەکی نەدەکەوت.\nئەوەندەی پێنەچوو درەختەکە وشک هەڵگەڕا. گەڵاکانی وەرین، شاخ و لقەکانی سیس و رەقهەڵاتن و بەرەبەرە قەدەکەیشی کلۆربوو. وادیاربوو میزەکانی فەرماندە یەکجار سوێر و تیژ و ترش بوون و درەختەکە نەیتوانیبوو خۆی لەبەریاندا رابگرێ. جگە لەمە میزی فەرماندە بەهۆی خواردن و خواردنەوەی چاک یەکجار پڕی پاشماوەی ڤیتامین و پرۆتین و شتی تری لەم بابەتە بوو و بۆیە درەختەکە زۆر خێرا گەیشتە رۆژانی دووایی تەمەنی خۆی. مرد. وەک درەختی ناو چیرۆکە ترسناکەکانی لێهات. رەق و زیز و ئیسکلێت ئاسا. بەو لقانەوە لە قژی بژ و ئاڵۆزی پیرێژنە جادووگەرەکانی دەکرد. میزی فەرماندە یەکجار خەست و زەرد بوو (زەردییەکە جاری وابوو خۆی لە سووری دەدا)، وەها بۆگەن کە فەرماندەیش بۆ خۆی تەحەمولی بۆچەکەکەی نەدەکرد و بۆیە لەکاتی میزکردندا رووی وەردەگێڕا و لە شوێنێکی تری دەڕوانی. خۆڵی بنەکەیشی سووتاندبوو. رەش هەڵگەڕابوو. هەڤاڵان کاتێک بەمەیان زانی بۆ ئەوەی حەیایان نەچێ بە هێنانی گوڵ لەهەر چەشنێکی (کە لە گوڵدانی گەورەدا بوون)، دەوری دارسێوەکەیان بەچەند میترێک لەولاترەوە تەنی، بەڵام ئەمەیش زۆر دادی نەدەدا. راستییەکەی ئەوە بوو بۆچەکەمیز بەشێکی حەوشەکەی تەنیبوو. دیارە لە ترسی فەرماندەیش نەیاندەوێرا درەختەکە لە ریشەوە هەڵکیشن و فڕێی بدەن. ئەوجا فەرماندە لە کوێ میزی بکردایە؟ بێگومان سەری لێدەشێوا. لێگەڕان تا درەختەکە بەرەبەرە بۆخۆی تەواو بمرێ و ئەوجا رایگوێزن. دیارە ئەو کاتیش بە ئیزنی خودی فەرماندە. هەرچەند ئەو لەوان زیرەکتر بوو و ئەمری دەرکرد دارسێوێکی دیکە لە ریشەوە هەڵکێشن و لە جێگای ئەوەی پێشوو بیچێننەوە. بەم شێوەیە فەرماندە شوێنی میزکردنەکەی بە کاتی شەوانە لە توالێتە ئەورووپییەکەیەوە راگواست بۆ حەوشە.\nبەڵام ئەم عادەتە نوێیە چیبوو بەتووش فەرماندەوە ببوو؟ چ شتێک ببووە هۆکاری؟ راستییەکەی ئەوە بوو لەو شەوەوە لەسەر کاشییەکان قاچی هەڵخلیسکابوو و کەوتبوو، لایوابوو ئاودەستەکە جنۆکەی تیایە! دەیگوت ئەو شەوە وەک هەمیشە بەئارامی هەنگاوی لە سەر کاشییە لووسەکان هەڵێنابوو و هەر بەو ئارامییەیش لەسەر کاسەکە دانیشتبوو (هەرچەند هەڤاڵان هۆکارەکەیان بۆ ئەوە دەگێڕایەوە کە کارەکەرەکان بەجوانی کاشییەکانیان لە دووای شۆردن وشک نەکردبووەوەو بۆیە هەم سزایان دابوون و هەر دەریان کردبوون، بگرە بۆ یەکیشیان دۆسیەی ئەمنیان کردبووەوە و بەوە تاوانباریان کردبوو بە گوێرەی پیلانێکی نادیار کە رەنگە پیاوەکانی دیکتاتۆر دەستیان تیاهەبووبێ ویستبوویان سەرۆکی وڵات تیرۆربکەن). بەهەرحاڵ فەرماندە بە توندی لەسەر ئەو رایەبوو جنۆکە پاڵیان پێوەنابوو. دەیگوت بە جوانی هەستی بە پاڵ تێوەنانێکی بەهێزی لە لاتەنشتەوە کردبوو. لە تەنیشتی چەپەوە.\nباوەڕکردنی ئەم قسەیە یەکجار دژواربوو، بەڵام کەس نەیدەوێرا بڵێ وانیە. بۆ وێنە هەڤاڵان لێکیان دەدایەوە گەر بەڵێنە جنۆکەیش هەبێ ئەوا هەبوونی لە حەوشە تاریک و نیوەتاریکەکەدا ئیحتیمالی زۆرترە هەتا ناو ئاودەستێکی یەکجار مودەرن و خاوێن بەو کاشییە لووسانەوە کە هیچ جنۆکەیەکی دونیا، جا لەهەر چەشنێکی، بە هیچ کلۆجێک نەیاندەتوانی خۆیان بە پیوە تیا رابگرن. بەڵام ناچاربوون زیاتر و قووڵتر بە رابردووی فەرماندەدا رۆبچن. هەندێ لە هەڤاڵان گەیشتنە ئەو رایەی فەرماندە لە سەردەمی منداڵی یەکجار گوێی لە چیرۆکی جنۆکەکان بووە و ئەگەرچی ساڵانی ساڵ لە شاخ خەباتی کردبوو و سارد و گەرمیی رۆژگاری یەکجار چەشتبوو، بەڵام لەبەر ئەوەی بیرەوەریی منداڵی یەکجار تیژە و بەدەگمەن لەبیردەچێتەوە، سەرلەنوێ گەڕابووەوە هەمان دۆخی جاران. تیۆرێکی تر ئەوەبوو فەرماندە خەریکبوو بەرەبەرە پیردەبوو و رەنگە بە شێوەیەک لە شێوەکان بە تووش ئالزایمرەوە بووبێ و، بۆیە شوێنی توالێت و دارسێوەکەی لێ تێکچووبوو.\nراستییەکەی ئەوە بوو ئەم عادەتە دۆخەکەی تێکدابوو. نەدەکرا کەسی یەکەمی نیشتمان شەوانە بە بەر چاوی حەرەسەکانەوە بچێ و لە حەوشە وەک سەردەمی شاخ بە پێوە میزبکا. سەرەتا ویستیان ئەو رێگایەی فەرماندە لە خانووەکەوە هەتا درەختەکە پیایا دەڕۆیشت، بە دیوار بچنن و داڵانێکی بۆ سازبکەن. بەڵام ئەمە بیرێکی باش نەبوو. لەبەر ئەوەی حەرەسەکان ئەگەرچی فەرماندەیان نەدەبینی، بەڵام دەیانزانی هەموو شەوێک تیایا بەمەبەستی میزکردن تێدەپەڕی. بۆیە بڕیاریان دا حەرەسەکان بگۆڕن و هەڤاڵانی کۆن بۆخۆیان کێشک بدەن. لیستێکیان لە هەڤاڵانی کۆن کە لە فەرماندە نزیک بوون کۆکردەوە و بە گوێرەی پلان، هەتا ئەو کاتەی فەرماندە وازی لەم عادەتە دەهێنا، خۆیان بوونە حەرەس. بەڵام خراپی ئەمەیش ئەوە بوو بەهۆی چوونە سەرەوەی تەمەنی هەڤاڵان لەسەر پۆستی نیگابانییەکە یان خەویان لێدەکەوت، یاخود لەسەریەک خەونووچکە دەیبردنەوە. بەمە ئاستی پارێزگارییەکە دادەبەزی و ئەگەری دزەی نەیاران، ناحەزان و دوژمنان زیادی دەکرد. هەڵبەت ئەمە لەهیچ باشتر بوو و بۆیە بەردەوامبوون. بەم شێوەیە فەرماندە یەک لە دووای یەک دارسێوەکانی بە میزە تیژەکەی خۆی دەڕزاند و مەودای رزاندنەکانیش هەتا دەهات کەمتر و کەمتر دەبوونەوە. دارسێوەکانی نیشتمان کەوتبوونە بەر هەڕەشەیەکی ترسناکەوە.\nساڵێکیان لە کاتی تێپەڕینی کۆمەڵێک قورینگە بە سەر ئاسمانی شاردا، لە باشوورەوە بەرەو باکوور، قورینگەکان لەو سەرەوە لە رووداوەکە گەیشتن و بۆیە لە بڕیارێکی کتوپڕدا بڕیاریان دا بچن و لە حەوشەکە بنیشنەوە. ئەوان کە بە هۆی گەڕانی زۆر و بینینی وڵاتانی جۆراوجۆرەوە قەت بە ژیانیان شتی وەهایان بە خۆیانەوە نەبینیبوو، ئەو شەوە هەتا بەیانی بە دەوری درەختەکەدا سووڕیان خوارد و شینیان بۆ گێڕا. فەرماندەیش لەدووای ئەوەی بیجامەکەی هەڵکێشا و بەنەخوێنەکەی بەستەوە، چووە ناو ریزەکەیان و ئەویش لە شین و شەپۆڕەکەدا بەشداریکرد. هەڤاڵان کە لایان وابوو لەوکاتە درەنگانەی یەکێک لە شەوەکانی پاییز ئەوا جنۆکەکان بوون وا ببوونە قورینگە و بەدەوری دارسێوە مردووەکەدا ئاپۆرایان بەستبوو، چەکەکانیان دانابوو و هەڵاتبوون.\nبەڵام نیشتمان لەوە ئەمین تر و ئارامتر بوو کەسێک یاخود ناحەزێک بتوانێ بیر لەوە بکاتەوە لە نەبوونی هەڤاڵانی حەرەسدا بچن و ئاودیوی دیواری حەوشەکەی فەرماندە بکەون و خوانەخواستە بیانەوێ بەڵایەکی بەسەردا بێنن. لەدووای ئەوەی شینگێڕیی ئەو شەوە تەواوبوو، قورینگەکان یەک بە دووای یەکدا هەڵفڕینەوە و رێگای خۆیان بەرەو باکوور گرتەوەبەر و فەرماندەیش وەک هەمیشە بەو بیجامەوە وا بۆنی بۆچەکەمیزی لێدەهات چووەوە ژووری نووستنەکەی خۆی.\nپرخەی خەوی سەرلەنوێ ژوورەکەی، وەک دڵی دیکتاتۆری هێنایەوە لەرزین.\nشار پڕبووە لە بازاڕی رەش. بازاڕی دۆلارەکە جمەی دێت. هەر کەس بۆ خۆی بەستەیەک گەڵا، جانتایەک پارە یاخود یەک دوو گەڵایەکی بەدەستەوەیە و هاواردەکا. عەوداڵەکانی نان بەناو یەکتردا ورووکاون. شەربەتفرۆش و منداڵە دەستفرۆشەکانیش کورتیان نەهێناوە و لێرەو لەوێ بەناو حەشیمەتەکەدا دێن و دەڕۆن. ئەوانیش هاوارهاواریانە. شەربەت، جاجکە، ساردی، بابۆڵە… ! ئەوان دەزانن کێ و کەی دەمی وشک دەبێ. سەریان بەرزدەکەنەوە و لە سیمای ئارەقاوی و ماندووی گەورەکان دەڕوانن. خێرا دەگەنە سەریان. جاری وایە گەر بەختیان هەبێ بەسەر پارەی کەوتوودا کە لە ژێر قاچەکاندا بێ ناز کەوتوون دەکەون و بەدزییەوە هەڵیدەگرن و خێرا لە شوێنەکە دووردەکەونەوە. حەشر و حەلەلایەکە نەبێتەوە. بۆنی ئارەقی جەستە و بن باخەڵ و دەم تێکئاڵاون. کەس نازانێ کێ خێردەکا و کێ زەرەر. بەڵام ژیان دەگوزەرێ!\nبازاڕەکە لە فەرماندە و هەڤاڵانیش ون نیە. ئەوانیش لەوێن، بەڵام نەک بۆخۆیان، بەڵکو دەستوپێوەندییەکانیان، هەڤاڵانی پلە چەندەم کە کەس نایانناسێ. لێرە و لەوێ دووکانی سەڕافییان هەیە و بەگەرمی خەریکن. راستییەکەی ئەوەیە کەس وەک ئەوان خێرناکا. کتوپڕ رۆژێک هەرچی گەڵایە دەیکڕن و بازار بەتاڵدەکەنەوە. وەها کە بەهۆی نەبوون یاخود کەمبوونی دۆلار کتوپڕ نرخەکەی دەچێتەسەرەوە و کڕیاری زۆردەبێ. ئەوسا بۆ چەند رۆژ دوواتر گەڵاکان دەهێننەوە ناو بازاڕ و، دەیفرۆشنەوە. بەم شێوەیە دونیایەک خێردەکەن. شمەکی ناو بازاڕیش دەفڕێ. ژنەکەی ئەو گەڕەکەی وا ئیشی نانکردنە رۆژ بە رۆژ زیاتر وشک و رەق هەڵدێ.\nفەرماندە لای وایە هەڤاڵان یەکجار زیرەکن. راستدەکا یەکجار زیرەکن. دەڵێی لەسەردەمی شاخیش هەر خەریکی ئەمە بوونە. بازرگانە ئەزەلی و ئەبەدییەکان. ئەو گەیشتووەتە ئەو رایەی شۆڕشگێڕ تەنیا بە چەک و بە خەونەکانی شۆڕشگێر نیە، بەڵکو دەبێ بەشێوەی خۆڕسک، بۆنی پارەیش بکا. مڵومۆی عانەکردن گرینگترین ئەرکە. دەبێ بزانێ لە کوێ پارە کەوتووە بۆ ئەوەی دەستبەجێ بگاتەسەری. شۆڕش بە بێ پارەناکرێ. ئەمە راستییەکی تاڵ و حاشاهەڵنەگرە. دیارە بەو مەرجەی زۆر نەیدرکێنێ. لە ژێرەوە کاری خۆت بکە و هەتا دەتوانێ بناوانی خۆت بەهێزبکە و ئیتر دڵنیابە لە بن نایەیت. لە ژێرەوە دابینی بکە و کۆی بکەوەو لە سەرەوە زمانت بە جۆرێکی تر بگەڕێ. ئەمەیە یاسا زێڕینەکە.\nلە دووای راپەڕین و کەوتنی دیکتاتۆر، نیشتمان ئەوەندە غەرقی پارە ببوو کە جاری وایە فەرماندە بۆخۆیشی دەترسێ. بەڵام چار چییە. دونیا وەهای لێهات. کەسیش نازانێ بۆ. وەک بڵیی کتوپڕ خواوەند لە ئاسمانەوە ئایەتێکی تری نازڵ کردبێ. ئەلسوورەتەڵ پارە! هەهەهەهە… دەکێشێ بەناوچاوانی خۆیدا و بە خۆی دەڵێ چاکی بۆ چووی. چاکیشی بۆ چووە. پارەت نەبێ کەس شوێنت ناکەوێ. ئەو سەردەمانە رۆیی خەڵک هەر خواخوای نانەسکییەکی بوو و بەس. یاخود بە خوێندنەوەی هەواڵی چالاکییەکی هەڤاڵان لە دژی جوندییەکانی دیکتاتۆر شوێنت دەکەوتن. سەردەمانێک خوێن و قارەمانەتی دەخوا و سەردەمانێکی تر پارە. نا، بەسەرچوو،… بۆ هەمیشە. ئەو سەردەمانە رۆیشت بیرکردنەوە لە پارە عەیب بوو. ئیستا رێک بە پێچەوانەکەیەتی. هەر شتێکیش بوو بە گشتی ئیتر ئاساییە. تەنیا گەمژەکانن لە رابردوودا دەژین. فەرماندە کە قەت چاوەڕێی ئەوە نەبوو هەڤاڵان ئەوەندە ئاسان خۆ لە گەڵ دۆخ و لەگەڵ دونیا بگونجێنن، شانازییان پێوەدەکا. تەنیا ئەوەندەی نەبێ جاری وایە لەگەڵ یەک بەشەڕدێن و ئەم دەبێ بۆخۆی ناوبژیوانیان بکا، ئەگینا بە عیبادەتەل بەشەر لەیەک جیاناکرێنەوە. هەهەهە… پێکەنینی دێ. شەڕی ناوخۆ وادیارە قەت کۆتایی نایێ، جا هەر خولەی بە جۆرێک. عەیبیشی نیە. داخۆ مەگین بەڵێنە رۆژێک لە رۆژەکان کێشەکان کۆتاییان پێ بێت! ریزی فیشەکە گڕاوییەکان کە بەناو ئاسماندا دەچن سەرنجی فەرماندە دەقۆزێتەوە.\nبەڵام بازاڕی رەش تەنیا هی خەڵکی نیە. لێرەو لەوێ ئاژەڵەکانیش خەریکن! سەگەکان گۆشت دەگۆڕنەوە، پشیلەکان مشک، مانگا کا و باڵندەکان دانەویڵە. سەگەکان لە کەلاوەکانی دەورووبەری شار سەرقاڵن، پشیلەکان لە پەناو پەسێوی حەوشەکان، مانگاکان لە تەویلە و لە دەشت و دەر کاتێک دەیانبەن بۆ لەوەڕ و، باڵندەکانیش لە پشت پەڵەهەورەکان. بەڵام ئیشی رەش قەدەغەیە. وادیارە میللەت تێناگا. بۆیە فەرماندە ئەمردەردەکا لە ملیان بدەن. هەڤاڵان بە لەندکڕۆزێرەکانیانەوە بەردەبنە گیانیان. سەرەتا کەلاوەکان، دوواتر حەوشەکان و ئەوسا تەویلە و دەشت و دەر،… بەڵام،… بەڵام لەگەڵ ئاسمان چی بکەن؟ راستییەکەی ئەوەیە باڵندەکان زیاتر لە هەموو ئەوانی تر خێردەکەن. دیارە وەهایش نیە ئیتر ئەوانی تریش پەکیان کەوتبێ. بەرتیل وەرگرتن باودەبێ و بۆیە ئاژەڵەکانیش بەردەوام دەبن. کەس وەک سەگەکان لە بەرتیلدان زیرەک نین. بەڕاستی سەگن! هەڤاڵان ئەو گۆشتەی وا لای ئەوان بە رەش دەستیان دەکەوێ لە هەموو گۆشتەکانی تر زیاتریان بە دڵە. لە مریشک و بەرخەوە بگرە هەتا ئاسکەکێوییان لا دەستدەکەوێت. لە مانگاکان بەدبەختتر و بێچارەتر لە رووی کورەی زەویدا دروست نەکراون. بۆخۆیانن کەوڵ دەکرێن. بازرگانەکان لەسەر ئاوری هەڤاڵان دەبن بە کەباب و بۆنی گۆشتی برژاو، شەوانی دەشت و دەر و گێژ و وڕدەکا. ئاخر ‘کا’یش بوو بە شت!\nفەرماندە کە یەکجار لە باڵندەکان تووڕەیە، ئەو کە دەزانێ ئەوان بە ئیشتیای خۆیشیان تەنانەت ئەم دیواودیوی سنووریش دەکەن بە بێ ئەوەی باج بە هەڤاڵان بدەن، سەرەتا بڕیاردەدا بە قەناسە تێیانکەون، بەڵام ئەمە دادیان نادا. سەرئەنجام دوو وەفد دەنێرێ بۆ وڵاتی دراوسێی یەکەم و دووهەم بۆ ئەوەی مشورێک لە وەزعەکە بخۆن. وەفدەکان هەروا بە دەست بە تاڵی دەگەڕێنەوە. لەوە دەچێ برادەرانی ئەو دیو سنوور لەگەڵ باڵندە قاچاخچییەکان دەستیان تێکەڵ کردبێ و هەر فەرماندە و هەڤاڵانن بێ بەشن. سەرئەنجام لە پلانێکی بێ وێنەدا تەواوی نیشتمان دەکەن بە دانە و داو. دیارە ئەمەیش بەڕێکەوتدەبێ. یەکێک لە هەڤاڵان شەوێک لە باخەکەی خۆی لە تەنیشت مەسبەحەکەیدا بەدەم خواردنەوەوە کتوپڕ ئەم گۆرانییەی بەدەمدادێت “هاتم بەبۆنەی خاڵت تووشی داوی زوڵفت بووم، تەیرێکی نابەڵەدبووم نەمزانی دانەو داوە”. هێشتا دێڕەکە تەواوناکا کە یەک بە خۆی لە خۆشیانا دەقیژێنێ و دەستبەجێ تەل بۆ فەرماندە دەکا و لە پلانەکەی خۆی ئاگاداری دەکاتەوە. بەقوربانی دەمت بم وەفایی! دیارە ئەگەرچی تەواوی نیشتمان دەکەن بە دانە و داو و زۆر باڵندەیش دەگرن، بەڵام ئەمە دۆخەکە چارەسەرناکا و باڵندەکان هەر وەک جاران لە پشت پەڵەهەروەکان خەریکی ئیش و کاری رەشی خۆیان دەبن. فەرماندە بەناچار، هەتا داهێنانێکی گەورە بۆ دەست پێڕاگەیشتنی ئاسمان، دەست رادەگرێ و چاوەڕوان دەمێنێتەوە. ئەو دڵنیایە ئەو رۆژە گەشەیش سەرئەنجام دەگا. مادام دیکتاتۆر رووخابێ، ئیتر شتەکانی تر یەکجار ئاسانترن.\nرۆژێک هەڤاڵان پێی دەڵێن مامۆستاکەی زانکۆ هاتووەوە و دەیەوێ جەنابت ببینێ. دەلێن زۆر بەپەلەیش دیارە و دەمی پڕە لە قسە، وەها کە چاوەکانی دەرتۆقیون! فەرماندە کە سەرقاڵی کردنەوەی دیارییەکی نوێیە، لە دراوسێی دووهەمەوە بۆی هاتووە، جەعبەیەکی زەلام کە بە خەتی درشت لەسەری نووسراوە “بۆ ئەو پیاوەی نەبووەکان دەکا بە بوو!”، بە دەست ئاماژەدەکا با بێتە ژوورەوە. لە قسەوباسێکی نیوسەعاتەدا مامۆستا بۆ فەرماندەی شیدەکاتەوە کە بەشی رەش لە ئابووریدا یەکێک لە گرینگترین بەشەکانی ئابوورییە لە هەموو وڵاتان و لە هەموو جیهاندا، بۆیە پاراستنی یەکجار گرینگە. کاکڵی قسەکانی مامۆستا ئەوەیە ئەم بەشە دەتوانێ دوو خێری گەورەی هەبێ: یەکەم بە داهاتی نیشتمان بە گشتی زیادەکا و دووهەم ئەوەیکە بەشە بێکار و بێ ئیشەکەی نیشتمان بەخۆیەوە سەرقاڵدەکا و بەم شێوەیە لە ئەگەری راپەڕین و خۆپیشاندانەکان کەمدەکاتەوە. فەرماندە کە لە نێوان سەگ و پشیلە و مانگا و باڵندەکان لە لایەک و خۆپیشاندان و راپەڕین لە لایەکی ترەوە ناتوانێ هیچ پێوەندێک بدۆزێتەوە لە ژێر چاویلکە رەشەکانییەوە لە مامۆستا دەڕوانێ. بەڵام بەراستی نەکا رۆژێک لە رۆژان ئەمانەیش لەگەڵ خەڵکی بڕژێنە سەر شەقام؟ دێتەوە بیری کە خودا ئەو سوپایەی وا لە دژی ئەو بۆ شەڕ هاتبوو بە تەیرەن ئەبابیل تەفروتونا کردبوو.\nبۆ سبەی ئەمردەردەکا چیتر هەڤاڵان نابێ دەست بخەنە سەر رێگای بازاڕی رەشی ئاژەڵەکانی نیشتمان. نا، پیاوی ئاقڵ دەست لە هەموو شتێکی کاینات وەرنادا.


کەوتنی ئیمام - بنکەی روناکبیریی گەلاوێژ :: Gelawej\nوتار Dec 31, 2021\n”کەوتنی ئیمام“ شاکارێکیتری کەم وێنەی\nخاتو نەوال سەعداوی"ژنە بوێژ و پزیشک و نووسەرو ڕۆمان نوس و ڕەخنەگری کۆچکردووی میسریە.\nئەو ڕۆمانە بۆ یەکەم جار لەساڵی ۱۹٨۷ بەچاپ گەیەندراوبڵاوکرایەوەو تائێستا بۆ زیاتر لە۲۰زمان هاتووەتە وەرگێڕان و دوای ۱۷ساڵ لەدەرچوونی و لەساڵی ۲۰۰٤ ئەزهەر فەتوای بەتابوو کردن و قەدەخەکردن و حەرامکردنی دەرکرد!\nخاتوو نەوال لە «کەوتنی ئیمام»دا باس لەنموونەی فەرمانڕەوایەکی ناڕەوای دیکتاتۆری خۆسەپێن و ستەم کاردەکات، دیکتاتۆرێک ئایین وەک ئامرازێک بۆ گەیشتن بە ئامانجەکانی بەکاردێنێت،ئەو دیکتاتۆرێکە وەک بەشێکیتر لەدیکتاتۆرەکان پۆشاکی ئایینی پۆشیوەو بەناوی خوداوەندو ئاسمانەوە بڕیار دەردەکات و قسەدەکات و فەرمان دەدات و ئایین تێکەڵ بە سیاسەت دەکات بۆ مەرامە تایبەتییەکانی خۆی و بەدی هێنانی خەونە دیکتاتۆرییەکانی،\nوەک سرووشتی هەمیشەیی و سیفەتی خۆی خاتوو نەوال کە بە ژنێکی جێندەرخوازو یەکسانی خوازو تابووشکێن و یاخی لەو بوارە هاتووەتە ناسین و ئەو تا دوا چرکەکانی ژیانی داکۆکیکارێکی سەرسەختی مافی مرۆڤەیل بەگشتی و ژن بەتایبەتی بوو و شەوڕۆژ کاری دەکرد بۆ هۆشیارکردنەوەی ژن و خەباتی دەکرد لەپێناو مافەکانی ژن ،\nنەوالی نەمرو هەمیشە زیندوو لەو شاکارە مەزنەیشیدا مینا هەموو چیرۆک و ڕۆمان و نووسین و بەرهەمە ئەدەبی و فیکری و زانستیەکانی تری فۆکەس دەخاتە سەر کریزی ژن و باس لە مامەڵەکردنی جڤاتی نەریتی و بیری نێرسالاری لەگەڵ ژن و چەوسانەوەو بێ ماف کردن و زەوتکردنی سەربەستی ژن وبێ بەشکردنی لەسەرەتاترین ئازادییەکانی دەکات لەلایان پیاوەوە،\nچۆن لەجڤاتە عەرەبی و ئیسلامی و ڕۆژهەڵاتییەکان پیاو بێ هێزی ژن بەهێزی خۆی دەقۆزێتەوەو ژن دەچەوسێنێتەوەو بەکاری دەهێنێت بۆ مەرەم و مەبەستی حەزە نێرسالاریەکانی خۆی ، ئەو بەهێزیەی لەڕێگەیەکی نازانستی و نا لۆژیکی و ناسرووشتییەوە بەخۆی بەخشیەوەو کۆسپ و ڕێگری لەبەردەم هێزی ژن درووست کردووە و ناخوازێت ژن بەهێزبێت و هەستێتەوە سەرپێیەکانی خۆی و سەربەخۆیی خۆی بەدەست بێنێتەوەو ببێت بە خاوەنی هێز و، ئیرادە بنوێنێت و ئازادییە زەوتکراوەکانی و مافە خوراوەکانی خۆی لە دەمی دێوەزمەی ئەقڵیەتی نێرسالاری دەربهینێت،\nلەو کۆمەڵە خێڵەکی و نەریتیانەی کە هێشتا زۆریان ماوە ئاشنای بنەماکانی مرۆڤ بوون و یاساکانی جێندەر و پڕەنسیپەکانی فێمەنیزم بوون بن و لەگەوەرەیی و بەهاو پێگەو پیرۆزی ژن تێبگەن و چیتر ژن نەچەوسێننەوەو فێربن ڕێزی ژن بگرن و بە پیرۆزی بزانن و وەک مرۆڤێکی کامڵ و خاوەنی ئیرادەو ئازادی و ماف و کەڕامەت لێی بڕوانن،\nلەو کۆمەڵە پیاوسالارییانەی هێشتا لەزۆر شوێندا ڕێگە نادرێت ژن بخوێنێت و ببێت بە خاوەنی خۆی و بازرگانی بکات و ئابوری خۆی هەبێت و لەبواری زانست و پەروەردەو فیکردا پەرە بەتواناکانی خۆی بدات و بەرەو پێشەوە بچێت و بێتە ناو دنیای سیاسەت و ببێت بە سەرکردەو سەرۆکی وڵات و مینا پیاو بەژداری تەواوی سێکتەرەکانی ژیان بکات و ئەو دەرفەتەی بۆ پیاو ڕەخساوە بۆ ئەمیش بڕەخسێت و چیتر لە ژێر هیچ ناوێک و بەهیچ پاساوێک و بەناوی هیچ پیرۆزییەک شیان و تواناو ئازادی و مافەکانی ژن تیرۆر نەکرێن و نەخرێنە ژێر پێ و ،کەسایەتی ژن بە قەفەسی نێرسالاری زیندانی نەکەن و بە کۆمەڵێک بڤەی بێ ماناو هێڵی سووری دەستکرد، پێشێلی ئازادی ژن نەکەن و چوار دەوری هەنگاوەکانی ژن مین ڕێژ نەکەن و خەون و خۆزگەکانی لەبار نەبەن، دەست لەژیان و تایبەت مەندی و ئاواتەکانی وەرنەدەن، هێزو وزەو ورەی ژن نەکوژن و دەست بەسەرکەسایەتیدا دانەگرن،خاتوو نەوال لەکەوتنی ئیمامدا باس لە چەوسانەوەی ژن دەکات لەسایەی هەژموونی بیری نێرسالاریدا، چۆن ئافرەت دەچەوسێندرێتەوە لەلایان دەسەڵاتێکی تاکڕەوی دیکتاتۆر،باوکێکی خۆسەپێن، هاوسەرێکی ستەم کار و خانەوادەیەکی تەقلیدی و کومەڵێکی نەریتگەراو کۆنەخوازی نێرگەرای دابڕاو لە پێوەرەکانی شارستانییەت و نا ئاشنا بە هزرو ئایدیاکانی دنیای مۆدێڕنەت و بەهاکانی مرۆڤ بوون و یاساکانی جێندەر و ڕێساکانی فێمێنیزم،\nهەندێک لە ڕەخنەگران بۆچوونیان وایە کە مەبەستی خاتوو نەوال سەعداوی لە ئیمام لەو ڕۆمانەیدا.\nسەرۆکی پێشووی میسر(ئەنوەر سادات) و هاوکاران و سەردەمی سیاسەت و فەمان ڕەوای ئەوە،\nئەو ساداتەی خۆی وەکو کەسێکی بڕوادار پیشان دەداو ئایینی دەکرد بە دەریجەیەک و پەردەیەک بۆ سەرکوتکردن و چەوسانەوەو بۆ بەرژەوەنی خۆی بەکاری دەهێنا،\nخاتوو نەوالیش ئەوەی ڕەتنەکردووەتەوەو لەیەکێک لە لێدوانەکانیدا گوتی چیرۆکی ڕۆمانەکەی باس لە سەرۆکی یەکێک لەوڵاتەکان دەکات کە خۆی لێ بووە بە نوێنەری خواو بەرگی دیکتاتۆرییەتی پۆشیوەو کەسێکی ستەم کارەو بە زەبری ئاگر و ئاسن حوکمی گەل دەکات و لەچرکەساتی ئاهەنگ گێڕان بەبۆنەی جەژنی سەرکەوتن تیرۆرکرا،\nهەرچەند ئەو ڕۆمانەی نەوال سەعداویش هاوشێوەی زۆربەی نووسینەکانی تری ڕووبەڕووی شاڵاوی شەپۆڵێک لە تووڕەیی و ڕەخنەو هێرشکردنەسەرو ڕێگری لێ کردن و کاردانەوەی توند بوویەوەو جەدەل و مشتومڕی زوری درووست کرد، لەناوەندە ڕۆشنبیریەکان لە میسر و\nلەلایان ئەو شەمشەکوێرانەی ڕقیان لەتیشکی خۆرو ڕوناکیەو حەزیان بە نەزانینەو چێژ لە دواکەوتوویی و جەهل دەبەن و ناخوازن مرۆڤایەتی لەئەشکەوتە تاریکەکەی ئایدیۆلۆژیا نامرۆڤانەکەی ئەواندا بێتە دەرو چاوی ببێتەوەو دنیای فراوان و ژن بوون و مرۆڤ بوون و خۆری ئازادی ببینێت!\nئەو کۆیلانەی لەسەر ژیانی کۆیلایەتی ڕاهاتوون و ڕقیان لە یەکسانی و ئازدیەو ناخوازن ژن هۆشیارببێتەوەو بخوێنێت و تێبگات و بەرەو پێشەوە هەنگاو بنێت، بەڵکوو دەیانەوێت ژن هەر لەژێر هەژموون و دەسەڵاتی خۆیان دا بمێنێتەوەو ژن پاشکۆ و کۆیلەو سێبەری خۆیان بێت و هەر خۆیان بڕیار لەسەر ژیانی ژن بدەن و پێی بڵێن چی بکات و چی نەکات و چۆن بخەوێ و چ شێوازێک بخوات و چۆن بچێتە بازاڕو چۆن و کەی و بەکێ شوبکات!\nئەو کۆنە خوازانەی هێشتا لەدەرەوەی مێژوودان و لەسەر عن عەنەو قیلەو قال و گۆتی و گۆتیاندا درێژە بە ژیان دەدەن و لەشوێنی خۆیان دا چەقیان بەستووەو چونەتە حاڵەتی بەبەستەڵەکبوونی ئەقڵ و بەدۆگمایی بوونی فیکرو ئامادەنین یەک هەنگاو بۆ پێشەوە بڕۆن و بڕواو خەیاڵیان وایە پێشینان و ئەوانەی زیاترلە هەزار ساڵ بەر لەئێمە هیچیان بۆ ئێمە نەهێشتووەتەوەو ئەوەی گرنگ و پێویستە ئەوان هەموویان گوتووە، تەواو ئیتر ئێمە هیچمان بۆ نەماوەتەوە!\nئەو بیرداخراو ڕوانین تەسک و مێشک قفڵدراوانەی\nدژی هەموو داهێنانێک و نوێنەبوونەوەیەکن و هەر بیرۆکەو شتێکی نوێ و تازە بە هەرتەقەییبوون و گومڕایی و سەر لێ شێواوی و لادان لە نەریتەکۆن و مەزهەبە داخراوەکەی خۆیان دادەنێن و دژی کۆنسێپتەکانی نوێگەرایی و مۆدێڕنێتەو ئەقڵانییەت و سیکۆلاریزمن و چێژ لە تاریکی ئەشکەوتوو جەهلی موڕەکەبی خۆیان دەبەن و وادەزانن جیهانی فراوان هەمووی ئەو ئەشکەوتە تاریکە فیکریەی ئەوانەو هیچیتر! دەڵێن جارێک فیلێک لەبیابانێکی دابڕاو وشک و دوورە دەست، دەسوڕایەوە، لەنکاوڕا گوێی لەدەنگێک بوو لەناو چاڵێکی نزیکیەوە!\nکاتێک سەیریکرد. بینی ئەوە مشێکێکە لەناو چاڵەکە،گوتی هاوڕێ مشکێ گیان ئەوە چیدەکەیت لەو چاڵە تەسک و تاریک و داخراوە؟\nمشکەکە گوتی:خەریکم لەو دنیایە فراوانە دەسوڕێمەوە،فیل خەندەیەک نیشتە سەر ڕووی و کلکی خۆی شۆڕکردەوە ناو بیرەکەو گوتی سەرکەوە قوربان با لەو قۆرتە تەنگ و تاریک و بچوکە ڕزگارت کەم و جیهانی فراوانت پیشان دەم!\nئەوانە مشک ئاسا له چاڵی تاریک و داخراو و تەسکی ئایدۆلوجیادا دەژین و مێشکی خۆیان وێران کردووەو بیرو هۆشیان بەبەرد بووە و چرای ئاوەزیان خامۆشکردووە بە هۆی کۆمەلەک نامیلکۆکەی خەلیجی و پەرتوکی عەرەبی و خوێندنەوەی هەندێک بابەتی ئێکسپایەربوو و دەقی سنوردار! ئیتر دەرەوەی ئەو جوگرافیا داخراوو دیاریکراوەی ئەوان تێیدا کەسایەتی و مینتەڵێنت و ئەقڵی خۆیان لەناویدا زیندانی کردووە، هەمووی بۆمبای مەترسیناکی فەلسەفەو مینی گومان و چەکی گومڕایی ئەقڵانیەت و پانتای سەرلێ شێواوی و بڤەو کفر و بەڕەڵایی و هێڵی سورو ماڵوێرانیە،\nئەوانەی ناتوانن چێژ لە داهێنان ببەن لە و گەورەیی هونەر تێبگەن و هەمو ئبیداعێک بە زیادو بێ ماناو بیدعە دەزانن،\nئەوانەی تووشی نەخۆشی بەستەڵەکی ئەقڵی و داخرانی کەلتوری بوون، ئەو بەستەزمانانەی واحاڵی کراون هەرچی عیلم و عەقیدەو سنعات و تانک و تۆپ و تەیارەو دنیاو ئاخیرەتە، هەمووی لەناو نامیلکۆکەو کتێبەکانی ئەوان دەیان خوێننەوە هەن،ئیدی بۆیێ پێویستیان بەچیتر نەماوە تا بیان خوێننەوە! مرۆڤی ڕۆشنبیرو هۆشیارو ژیر دەبێ بابەتی هەمە جۆرو کتێب و بۆچوونی جوایەزو پێچەوانەو دژ بەو ببرو باوەڕو بۆچونە دۆگماییەی پێی تەلقین دراوەو توتی ئاسا لەسەری گۆشکراوە بخوێنێتەوەو سەیری دنیای تری دەرەوەی ئەو چاڵە داخرانەی فیکرو مەودا تەسکە تێگەیشتنە بچوکەی خۆی بکات، بۆوەی چاوی مێشکی بکرێتەوەو ئاشنای جیهانی فراوان ببێت و ئەزموون و ڕۆشنبیری و ماریفەو فەلسەفەو کەلتورو تێڕوانین و عالەمی تر ببینێت و ،\nقفڵی دڵ و هۆشی ببێتەوەو ئاسۆی هزر و سنگی فراوان بێتن و دەرگای دیدی واڵابێت و لەو کوێرەوەرییە ئایدۆلۆژیایەی تێی کەوتووە قورتاری بێت، چیتر فێربێت نووسین و ڕەخنەو دیدی تر، دوور لە هەڵچون و ڕق و توڕەیی و دەمارگیری و ڕەفزو خۆبەزلزانی و جوێن، بە ئاسایی وەربگرێت و جیاوازیەکان قبوڵکات و بۆی ئاشکرابێت کە حەقیقەت تەنها لای ئەو نییەو مەولانا وتەنی:حەقیقەت(گەرنەڵێین درۆیەک بوو!) جامێک بوو شکاو هەر کەسەو هەندێکی بەرکەوت"\nئەفسووس ئەو بیرتاریکانە باوەڕیان بە کلتوری سوتان و هێزی چەوسانەوەو بیری نێرگەرێتی و توندوتیژی هەیەو دیاڵۆک و زمانی گفتوگۆ ڕەتدەکەنەوەو بێ تواناو بێ هێزن لە خۆسەلماندن لەڕێگەی زمانەوەو نکارن بەنووسین بەرپەرچی نووسین و بە فیکر وڵامی فیکر بدەنەوەو بە ڕۆمان ڕوو بەڕووی ڕۆمان ببنەوەو بە گفتو گۆ گفتوگۆ بدوێنن.،جگە لە زمانی سانسۆر و بەتابووکردن و بەهەرتەقەکردن و بەئەهریمەنکردنی بەرامبەرو هێزی شەڕانگێزی و قەدەخەکردن و دەست بەسەرداگرتن و ڕێ لێگرتن و دەستوەردان نەبێت، هیچیتر نازانن و باوەڕیان بە هیچیتر نییەو بەناوی نەریتە کۆنینەکان و پارێزگاری کردن لە ڕێساکانی خێڵ و بەرگری کردن لە بیری نامرۆڤانەی نێرگەرێتی خوازی خۆیان و بەناوی پیرۆزی مەزهەبگەرایی، داهێنان و هێزی ژن وەک مرۆڤێک دەکوژن و ڕێگری لە بڵاوکردنەوەی هۆشیاری\nفێمنێستی دەکەن و کۆسپ و تەگەرە دەخەنە بەردەم پرۆسەی نووسین و هۆشیاری و مرۆڤ بوون!\nئەوانەی زۆریان ماوە لەبنەمای ئازادی ڕادەربڕین و گرنگی داهێنان و زمانی نووسین تێبگەن و بزانن کە کتێب گفتوگۆی دەکرێت نەک قەدەخەبکرێت و ڕێگری لە بڵاو بوونەوەی بکرێت و دەستی بەسەردابگیرێت!\nزۆر عەیبەو خەجاڵەتیە لەکاتێکدا بانگەشەی حەقیقەت بکەیت و لەگومان بترسێیت و ڕێگری لە ڕەخنەبکەیت و پرسیارت لا بڤەبێت و نەتوانی دیالۆک بکەیت و باوەڕت بە یەقینەکەی خۆت نەبیت و لەخۆت دڵنیانەبیت،\nبەو چەشنە "کەوتنی ئیمام" لەسودان و سەردەمی عومەربەشیرو ئیسلامی سیاسی توند ئاژو لەخەرتۆم دەستی بەسەرداگیراو قەدەخەکرا بە پاساوی دژایەتی کردنی مەزهەب و بنەماجێگیرەکانی ئایین!.\nهەروەک ئەنجومەنی لێکوڵینەوەی زانستی ئەزهەر" دوای ۱۷ساڵ لەدەرچوونی ڕۆمانەکە داوای قەدەخەکردنی کرد،\nچۆن لەلایان "مجمع البحوث الإسلامية"ی سەربە ئەزهەر پێشنیاز کرا ڕێگری بکرێت لە بڵاو بوونەوەی "کەوتنی ئیمام"لەو وڵاتەداو ئەزهەر قەدەخەی کردوو وەک تابوویەک ناوی ئەو ڕۆمانەی بە هەمان نەریت و ئەقڵیەت و دەسەڵاتی کلێساکانی سەدەکانی ناوەڕاست خستە ناو لیستی کتێبە قەدەخەکراوەکان، بەپاساو بیانووی ئەوەی ڕۆمانەکە لە گەڵ بنەماجێگیرەکانی ئایین یەکتری ناگرێتەوە،\nلەکاتێکدا وانییە ئەوە چەواشەکارییەو خاتوو نەوال ئەو تۆمەتانە ڕەتدەکاتەوەو پێمان دەڵێت من باس لە ئزدیواجییەت و دەبڵ مۆڕاڵی ئەخلاقی دەکەم لەکۆمەڵە ڕۆژهەڵاتییەکان و تەنانەت هەموو جیهان و، من لە دژی ستەم و چەوسانەوەی سیاسی دەدوێم، ئەو ستەم و سەرکوتکارییەسیاسەی هەمووان دەچەوسێنێتەوەو مرۆڤەکان دەکات بە قوربانی لەپێناو بەرژەوەندی و مەرامی کۆمەڵێکی کەم لە دەسەڵاتدارو دەست و پێوەندو کاسەلێسەکانی دەروبەری خۆی و سەربەخۆی،\nبەو چەشنە لە وڵاتی فیرعەونەکان و فینیقی و قیپتیەکان،وڵاتی نەفرتیتی کورد و مێژوو و سینەماو هوونەر و شارستانیەت، وڵاتی نیل و ئەهراماکان.\nئەو وڵاتەی ئێستای سەردەمی سادات ئیمامێک(سادات) بەڕێوەی دەبات و دەرگەی بۆ ئیسلامی سیاسی واڵاکردووەو هەرچی توندڕۆو توند ئاژۆی سەردەمی جەمال عەبدولناسر بە تاوان و تۆمەتی تیرۆر و توندو تیژی و کاری تێکدەرانە خرابوونە گرتوخانەوە، ئازادکردوو دەرفەتی دا بە ئیسلامی سیاسی ڕادیکاڵ بە دڵی خۆیان گەشەو نەش و نما بکەن و چاڵاکی بنوێنن و میسر بگەیەنن بەو ڕۆژە ڕەشەی ئێستا بەدەستیەوە دەناڵێنێت و باجەکەی ئەو هەڵە گەورەیەی سادات بەقورسی دەدات و کۆمەڵ تووشی داخرانی کۆمەڵایەتی و پەتای بیری توندڕۆی و ئیسلامی فێندەمێنتالیزم و ڕادیکاڵ و سەلەفیگەرایی بووەتەوەو دەیان و سەتان ساڵ گەڕاوەتەوە بۆ دواوە، بەهۆی هەڵەو ڕووپامایی وموجامەلە و پشتگیری حکومەتەکەی سادات لە ئیسلامی سیاسی و هاوکاریکردنیان، وەک خاتوو نەواڵ دەڵێت"حکومەت بانگەشەی چاکسازی دەکات و جێ بەجێشی ناکات، مادام دووڕوویی بۆ ئیسلامی سیاسی دەکات، و هەوڵدەدات بیانخزێنێتە ناو دەزگافەرمییەکان و لەنێویشیاندا ئەزهەر، ئەوە ڕاوەدوونانی داهێنەران بەردەوامی دەبێ".\nخاتوو نەوال مەبەستی لەو ڕۆمانە تەنها سادات بەتەنێ نییە، بەڵکوو هەموو ئەو سیاسی و سەرکردەو تەیارو هێزانەی لەسەر سونەت و ڕێڕەوی سادات دەڕۆن،\nسادات ئەو ئیمامە سیاسیەی ئایین لە گەڵ سیاسەتە داپلۆسێنەرەکەی خۆی موتوربە دەکات و بەفەتوای پیاوانی ئایینی درێژەو ڕەوایەتی بەدەسەڵاتی خۆی دەدات و ئایین بەو شێوەیە تەوزیف دەکات و بەکاری دێنێت کە خزمەتی مەرام و بەرژەوەندییەکانی خۆی دەکات و لەگەڵ سیاسەتەکەی خۆی دێتەوە، نەوال بۆ دوڕوویی و دەبڵ موڕاڵی سیاسی و سەرکردە عەرەبەکان،\nباس لەو چرکە ساتە دەکات کاتێک دوای لادانی نەمێری سەردانی سودان دەکات و دەچێتە کۆشکەکەی و ژوورێک دەبینێت پێی دەڵێن ئەوە ژووری نمێژکردنە، هەمان ئەو ژوورەی دەرگەیەکی نهێنی تێدایە بەرەو ژووری مەیی نووشین دەڕوات!. ئەو نەمیریەی جاڕی جێ بەجێکردنی شەریعەو قەدەخەکردنی مەی دا! دیاردەی ئەو ئایین بەکارهێنانە وەنەبێ تەنها لە کۆمەڵە ڕۆژەهەڵاتییەکان هەبێت و ئایین لەناو عەرەب بەکاربێت و تێکەڵ بە بەرژەوەندی و سیاسەت بکرێت، بەڵکو خاتوو نەوال بۆچونی وایه تەنانەت لە ئەمریکاو ئەوروپاو ئیسرائیلیش بەکاردێ، بۆش پشتی بە هێزیکی بناژۆخوازی مەسیحی دەبەست و شارۆن لەناو جووە ڕاستڕەوەکان هێزی وەردەگرت و لەئۆروپا کلێسا ڕۆڵێکی ترسناکی هەیە لەو یارییە ترسناکەدا! خاتوو نەوال لەو ڕۆمانەدا باس لەو سیاسەتە چەوسێنەرەی فەرمانڕەوایێکی ستەم کاردەکات بەهاوکاری کۆمەڵێک کەسی کاسە لێس و دوو ڕووی دەبڵ مۆڕاڵ لەدەورو بەری، لەنێوانیشاندا کەسایەتی ئایینی و پیاوانی ئایینی هەن، کەهاوکارو بەژدارن لەو سیاسەتە سەرکوتکاریەی ئیمام"سەرۆک"ی فاشیل و ستەمکارو تۆتالیتار وفەتوای بۆ دادەڕێژن و پشتەڤانی سیاسەتە داپلۆسێنەرەکەی دەکەن و دەست خۆشی لە بڕیارە نێرسالارییانەکەی دەکەن و شەرعیەت و ڕەوایەتی بە دەسەڵاتە دیکتاتۆرە مرۆڤ کوژ و ژن کوژەکەی دەدەن،\nماوەتە بڵێیم نەوال سەعداوی ژنەفێمێنست و بوێرو یاخییەکە، کەبە تابووشکێنەری سیاسی و کۆمەڵایەتی ناسراوبوو، ئەو تا لەژیاندابوو لەسەر دیدو هەڵوێست و نووسینەکانی ڕووبەڕووی ئاستەنگی زۆر و گەڵێ نەهامەتی بووەوە لەلایان ئەوانەی دژی ماف ژن و ئازادی و کەرامەتی ژنن، ئەوانەی کاتێک گوێ بیستی چەمکی یەکسانی جێندەری دەبن، سەرو دڵیان دەگیرێت و دەماری نێرسالاریان ڕەق دەبێت، ئەوانەی دەیانەوێ ژن هەر کۆیلەو ژێر دەستە بمێنێتەوەو نێری پاتریارک و پیاوی نێرسالارگەرا بە کاهی دڵی خۆی هەڵی بسوڕێنێت و گەمە بە کەسایەتی و چارەنووس و ژیانییەوە بکات،\nخاتوو نەوال لەسەر داکۆکیکردن و هەڵوێست و نووسین و لێدوانەکانی لەبارەی مافی ژن و ئازادییەکانی چەندین تاڵی و دەیان موعاناتی چەشت، زیندانی کرا، هەڕەشەی کوشتن و تیرۆر کردنی لێ کرا،داواکرا لە هاوسەرەکەی جیابکرێتەوەو مۆرکی هەرتەقەیی و بێ باوەڕی لەتەوێڵی درا،کتێبەکانی قەدەخەکران و دەستیان بەسەرداگیرا، تۆمەتگەڵێکی زۆری بۆ هەڵبەستراو وەک تاوان بارێک پێناسەکرا!تەنانەت کارگەیشتە ئەوەی ماوەیەک پاسەوان و پارێزوان بۆ ئاسایشی ژیانی دابندرێت لەترسی تیرۆرکردن،\nنەوال جەنجگاوەری ڕێگای ڕووناکییەو شۆڕشێکی زانستی و مەعریفی و ئەقڵانی لەدژی بیری کۆنەخوازی و نێرسالاری و نیشتەنیانی ئەشکەوتی تاریکی جاڕدا،\nئەو جەنگەی نەوال پێنووسەکەی وەک چەکێک بۆ دەستدایە و شانی بۆ هەڵماڵی،\nجەنگی نێوان دوو وڵات و دوو سەرکردەنییە، لەپێناو داگیرکردنی خاک و جوگرافیاو ئاو نەوت و سنوری یەکتری بێت،جەنگێک نییە لەنێوان دوو هێز بۆپلەو پایەی و کورسی و سامان و پول و بەرژەوەندی بێت،\nجەنگێک نییە لەنێوان دوو ئایین و ئایین زابێ، لەپێناو ئایین توندو تیژی تێدا بەرپابێت و خوێنی دەیان و سەتان هەزار مرۆڤی بۆ بێتە ڕشتن و مێژوو سوور کەن بەخوێنی مرۆڤەکان و ناوی جەنگەکەش بنێن جەنگی پیرۆز!\nجەنگەکەی خاتوو نەوال سەعداوی جەنگێک نەبوو ماڵی خەڵکی تێدا بکرێت بە غەنیمەو دەستکەوت و هەزاران پیاوی تێدا بکوژرێت و دنیایەک ژن و کچ و خوشک و دایکی خەڵک بکرێت بە کەنێزەی جنسی، جەنگێک ملیۆنان مرۆڤ بکات بە سوتماک و کۆیلە،\nجەنگی خاتو نەوال سەعداوی جەنگی نێوان بڵۆک و ئایدیۆلۆجیاکان نەبوو، مرۆڤ تێیدا لەقاڵب بدرێت و چاوی هزری کوێر بکرێت و بکرێت بە ڕۆبۆتێکی بێ هەست و لەپێناو ڕاست یاخود چەپ،\nئەم مەزهەبی فلان ،یان ئەو مەزهەبی عەلان بکوژێت، بسوتێنێت، ببڕێت،وێران بکات،جەنگەکەی خاتوو نەوال جەنگێک بوو لەپێناو مرۆڤ و ئازادییەکانی،\nلە پێناو ژن و مافەکانی،\nجەنگی یەکسانی و کەرامەت بوو، جەنگی بەهاو مۆڕاڵ و ئینسانییەت بوو،جەنگی زانست و ڕۆشنبیری و ئەقڵانییەت بوو


زێدان پێشبینی ئەنجامی یارییەكەی بەرشەلۆنە و یۆڤانتۆس ئاشكرا دەكات\nزێنەدین زێدانی راهێنەری یانەی ریال مەدریدی ئیسپانی دوای سەركەوتنی یانەكەی بۆ قۆناغی پێش كۆتای خولی یانە پاڵەوانەكانی ئەوروپا، رایگەیاند كە پێیوایە ئەمڕۆ یانەی بەرشەلۆنەی ركابەرییان بەرامبەر یانەی یۆڤانتۆسی ئیتاڵی دەدۆڕێ و لە پاڵەوانیەتییەكە دوور دەخرێتەوە.\nیانەی ریال مەدرید دوێنێ سێشەم لە یاریی گەڕانەوەی قۆناغی 8ی خولی یانە پاڵەوانەكانی ئەوروپا لەنێو یاریگەی سانتیاگۆ بێرنابیۆ بە ئەنجامی 4-2 گۆڵ لە یانەی بایرن میونشنی ئەڵمانی بردەوە و بەمەش دوای یانەی ئەتلەتیكۆ مەدرید، بووە دووەم یانەی ئیسپانی خۆی بگەیەنێتە قۆناغی پێش كۆتای پاڵەوانیەتییەكە.\nزێدان دوای یارییەكە دڵخۆشی خۆی بە سەركەوتن لە یارییەكەدا دەربڕی و جەختیشی كردەوە كە هەنگاوێكی تر لە بەدەستهێنانی دووەم ناسناوی لەسەر یەكی خولی یانە پاڵەوانەكانی ئەوروپا نزیك بوونەوە.\nسەبارەت بۆ پێشبینییەكانی بۆ یارییەكەی ئەمڕۆی نێوان هەردوو یانەی بەرشەلۆنە و یۆڤانتۆس، زێدان گوتی: پێموایە ئەمشەو یانەی بەرشەلۆنە دەدۆڕێ و لەسەر دەستی یانەی یۆڤانتۆس بەیەكجاری ماڵئاوایی لە پاڵەوانیەتییەكە دەكات.\nیانەی بەرشەلۆنە هەفتەی رابردوو لە یاریی چووندا لە شاری تۆرینۆ بە ئەنجامی 3-0 گۆڵ دۆڕا بوو، بۆیە لە یارییەكەی ئەمشەودا پێویستە لەنێو یاریگەی كامپ نوو بەجیاوازی زیاتر لە 3 گۆڵ سەركەوتن بەدەست بێنێ، واتە یانەكە تاڕادەیەكی زۆر ئەركی قورسە.


بەتاڵبوونەوەی رۆژوو – ماڵپەرى فیردەوس\nماڵەوە / بابەتى ئایینى / بەتاڵبوونەوەی رۆژوو\nkarim mahmood 2014-06-29\tبابەتى ئایینى, بابەتى هەڵبژاردە Leave a comment 339 Views\nئەو شتانەی ڕۆژوو بەتاڵ دەكەنەوە دەشتن هەر یەكێك لەو دەیانە ڕووی دا, ئەبێ رۆژووكە قەزا بكاتەوە :\n1- یەكەم: گەیاندنی شتێكە بە قەسدی بۆ ناو بۆشایی لەش وەك سینگ و زگ و میزدانە یان بۆشایی یەكانی سەری: وەگ گەروو لووت و گوێ و ناو مێشكدان ئینجا ئەو شتە خواردن و خواردنەوە بێ یان دەرمان بێ یان شتێكی تر بێ, وەك قوتدانی دوكەڵی جگەرەو بەڵغەم و تێنانی پەنجەی دەست و داروچكە…….هتد\nبەڵام ئەگەر یەكێكی لەوانە بە هەڵە كرد یان بە زۆر پێیان كرد, یان لە بیری چوو بوو كە بە رۆژووە ئەوە رۆژووەكەی بەتاڵ نابێ و قەزا كردنەوەی ناوێ(( عَنْ أَبِي هُرَيْرَةً رضى اللهُ عَنْهُ قَالَ النَّبِيُّ صلى اللهُ عَلَيهِ وَسَلمَ : مَنْ نَسِىَ وَهُوَ صَائِمٌ فَأَكَلَ أَوْ شَرِبَ فَلْيُتِمَّ صَوْمَهُ فَإِنَّمَا أَطْعَمَهُ اللهُ وَ سَقَاهُ )) رواه الشيخان.\nپێغەمبەر صلی الله علیه وسلم فەرمووی: هەركەسێك لە بیری چوو كە بە رۆژووەو شتێكی خوارد, یان شتێكی خواردەوە با رۆژووەكەی تەواو بكات, چونكە خودای گەورە ئەو خواردن و خواردنەوەی داوەتێ.\n(( ئاگاداری ))\nهەر شتێك لە رێگەی دەمارەوە, یان لە رێگەی پێستەوە بچێتە ناو لەشی مرۆڤ جگە لە بۆ شایی ئەوە رۆژووی پێ بەتاڵ نابێ, هەر چەندە تێنوەتی و برسیەتیش لاببات, وەكو دەرزی لێدان و خۆش چەور كردن و خوێن تێكردنی دەمارو ئاو تێكردنی دەمار (( قَالَ بَعْضُ أَصْحَابِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم : لَقَدْ رَأَيْتَ رَسُولَ اللهِ صلى الله عليه وسلم يَصُبُّ عَلَى رَأْسِهِ الْمَاءِ وَهُوَ صَائِمٌ مِنَ الْحَرِّ أَوِ الْعَطَشِ )) رواه أبو داود.\nواتە: پێغەمبەرم (صلی الله علیه وسلم) بینی بە رۆژوو بوو, لەبەر گەرما یان تینوەتی ئاوی بەسەر خۆی دا دەكرد.\nهەروەها بە تێچوونی پێشولەو دوكەڵ و تۆزی خۆڵ و تۆزی ئارد و بۆنكردن تف قوتدان و دەرمانی چاو بە هیچیان رۆژوو بەتاڵ نابێ.\n2- تێكردنی شتێكە بە ترومپا لە ناو یەكێك لە كونی پێشەوە یان پشتەوە جا دەرمان بێت یان نا, وەك پەنجە تێنان لە كاتی تارەت كردن ئەوە رۆژوو بەتاڵ دەكات.\n3- خۆ رشاندنەوەیە بە قەسدی: : (( عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ (رضى الله عنه ) قالَ: النَّبِيُّ (صلى الله عليه وسلم) مَنْ ذَرَعَهُ الْقِيْءُ وَهُوَ صَائِمٌ فَلَيْسَ عَلَيْهِ قَضَاءٌ وَإِنَ اسْتَقاءَ فَلْيَقْضِ )) رواه اصحاب السنن والحاكم.\nواتە: پێغەمبەر (صلی الله علیه وسلم) فەرمووی: هەركەسێك بەرۆژوو بێ و بەدەست خۆی نەبوو رشایەوە قەزاكردنەوەی لەسەر نیە, بەڵام ئەگەر بۆ خۆی خۆی رشاندەوە با رۆژووەكە قەزا بكاتەوە.\n4- جیماع كردنە بە قەسدی: واتە ئەگەر نە یزانی بە رۆژووە یان نەیزانی حەرامە رۆژووەكەی بەتاڵ نابێ .\n5- هێنانی ئاوی خۆیەتی: واتە خۆ رەحەتكردنە بە هۆی دەستبازی لەگەڵ یەكێكی تر یان بە هۆی دەست تێوەردانی عەورەتی خۆی(( عَنْ عَائِشَةَ رضى اللهُ عَنهَا كانَ النَّبِيُّ صلى اللهُ عليهِ وسلم يُقَبِّلُ وَيُبَاشِرُ وَهُوَ صَائِمٌ , وَ كَانَ أَمْلَكَكُمْ لإِرْبِهِ )) رواه الشيخان.\nحەزرەتی عائیشە فەرموویەتی: پێغەمبەر صلی الله علیه وسلم لەو كاتەی بەرۆژوو بوو, خێزانەكانی خۆی ما چ دەكردن و دەستبازی لەگەڵ دەكردن, بەڵام لە هەمووتان خۆڕاگرتر بوو, لەشی پیس نەدەبوو واتە مەترسی ئاوهاتنی هەبایە وای نەدەكرد.\nئەگەر كەسێك بە شەو جیماعی كرد, بەڵام تا دوای بانگی سبەینێ خۆی نە شۆرد بە رۆژ نوست و توشی جەنابەت بوو واتە لەش پیس بوو ئەوانە هیچیان رۆژوویان بەتاڵ نابێ(( عَنْ عَائِشَةَ رضى اللهُ عنهَا: كَانَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم يُدْرِكُهُ الْفَجِرُ مِنْ رَمَضَانَ مِنْ غَيْرِ حُلُمٍ فَيَغْتَسِلُ وَيَصُومُ )) رواه الشيخان…..\nپێغەمبەر صلی الله علیه وسلم لەشی بە جەنابەت دەبوو بەیان دادەهات و بە رۆژوو دەبوو ئینجا خۆی دەشۆردو رۆژووەكەی تەواو دەكرد.\n6- هاتنی خوێنی حەیزە هەرچەندە یەك پشكیش بێ .\n7- هاتنی خوێنی دوای منداڵبوونە.\n8- بە منداڵبوونیش رۆژوو بەتاڵ دەبێ هەرچەندە خوێنیش نەبینێ: (( سُئِلَتْ عَائِشَةُ رضى اللهُ عنهَا: ما بالُ الْحائِضُ تَقْضىِ الصّوْمَ وَلاَ تَقْضِى الصَلاةَ؟ قَالَت: كانَ يُصِيبُنَا ذَلِكَ فَنُؤْمَرُ بِقَضَاءِ الصَّومِ وَلاَ نُؤْمَرُ بِقَضَاءِ الصَّلاَةِ )) رواه الشيخان…..\nحەزرەتی عائیشە فەرموویەتی:كاتێ تووشی حەیز دەبووین پێغەمبەر صلی الله علیه وسلم فەرمانی پێدەكردین رۆژوو قەزا بكەینەوە, بەڵام فەرمانی نەدەكرد نوێژ قەزا بكەینەوە.\n((ئاگاداری)) ئەگەر ئافرەت بە شەو پاك بۆوە لە خەیز , نیفاس واجبە نیەت بێنێ و سبەینێ بە رۆژوو ببێ هەر چەند فریاش نەكەوێ خۆی بشۆرێ.\n9- شێت بوونە: واتە ئەگەر بۆ ماوەیەكی كەمیش بێت بێ رۆژووەكەی بەتاڵ دەبێتەوە بەڵام قەزا كردنەوەی لەسەر نیە.\n((ئاگاداری)) ئەگەر كەسێك لە بەیانەوە تا رۆژ ئاوابوون نووست یان لە هۆش خۆی چوو, بەڵام بۆ ماوەیەكی كەم بە هۆش هاتەوە هەردووكیان رۆژووەكەیان دروستە.\n10- كافربوونە: واتە ئەگەر موسڵمانی بە رۆژوو یەك كوفر بكات, رۆژووەكەی بەتاڵ دەبێ و واجبە قەزای بكاتەوە, بەڵام كافری بنەرەتی كە موسڵمان دەبێ لەسەری واجب نیە رۆژووەكان قەزا بكاتەوە.\nدەربارەى نوسەر karim mahmood\nدەمەوێت لە رێگەى ماڵپەرەکەمەوە خزمەتێکى بچووکى گەلى کورد بکەم بە بڵاو کردنەوەى بابەتى سوود بەخش بە ئێوە لە هەموو بوارەکانى ژیاندا\nگەرانەوە رۆژووه كه ت به خورما بشكێنه\nرۆیشتن حیكمه‌ت وسوود ونهێنیه زانسته‌كانى رِۆژووى ئیسلام\nنوسینی سەرەنج لە ڕێگەی فەیسبووک


په‌تره‌یه‌س ده‌ڵێت ڕه‌نگه هه‌تا مانگی حه‌وتی سـاڵی داهاتوو هێزه‌كانی ئه‌مه‌ریكا له به‌غدا ده‌ربچن\nكۆمانداری باڵای ئه‌مه‌ریكا له عێراقدا ده‌ڵێت ده‌كرێت هێزه جه‌نگاوه‌ره‌كانی ئه‌مه‌ریكا له عێراق هه‌تا مانگی حه‌وتی داهاتوو له به‌غدا بكشـێنه‌وه ئه‌گه‌ر ئاسایش سه‌قامگیربێت.\nله چاوپـێـكه‌وتنێـكدا له‌گه‌ڵ ڕۆژنامه‌ی فاینانشـه‌ڵ تایمز له ڕۆژی پـێـنجشه‌ممه‌دا ژه‌نه‌ڕاڵ ده‌یڤد په‌تره‌یه‌س گوتی ئه‌گه‌ری كشـانه‌وه‌ی هێزه‌كان له ئارادایه ئه‌گه‌ر ڕه‌وشه‌كه ڕێی پـێبدات. له‌شـكری ئه‌مه‌ریكا هه‌نووكه 16 هه‌زار سه‌ربازی جه‌نگاوه‌ری له به‌غدا هه‌یه.\nپه‌تره‌یه‌س ده‌ڵێت عێراق وڵاتێـكه گۆڕانكاری بنه‌ڕه‌تی به‌سه‌ردا هاتووه له مانگی دووی سـاڵی 2007 وه له‌وه‌ته‌ی كۆماندرێتی گرتۆته ده‌ست. گوتیشی هێرشی ڕۆژانه له به‌غدا له‌م دوایـیه‌دا به‌ره‌و كه‌متر له پـێنج له ڕۆژێـكدا نزمبۆته‌وه، له شـارێـكدا كه حه‌وت ملیۆن كه‌س دانیشـتووانێتی.\nله لایه‌كی دیكه‌وه سـندوقی دراوی نێوده‌وڵه‌تی ڕایگه‌یاند ڕه‌وشی ئابوری عێراق له باشـبووندایه له كاتێـدا ئاسایش یارمه‌تی عێراقیـیه‌كانی داوه به‌رهه‌مه‌كانی نه‌وت و كه‌ره‌سـته نێردراوه‌كانیان زیادبكه‌ن.\nسـندوقی دراوی نێوده‌وڵه‌تی ڕۆژی چوارشه‌ممه به‌یانـنامه‌یه‌كی بڵاوكرده‌وه تیایدا هاتبوو هه‌روه‌ها شـكسـتی ئابوری له عێراق كه‌مبۆته‌وه و پـێشـكه‌وتنی له بورای به‌ره‌نگاربوونه‌وه‌ی گه‌نده‌ڵی له پـێشـه‌سـازی نه‌وتدا به‌ده‌سـتهێناوه.