"گەر ل ئاسیمانان بارانا ئازادیێ ببارە، هنەک کۆلە وێ سەیوانان هلگرن" - دارکا مازی\n“گەر ل ئاسیمانان بارانا ئازادیێ ببارە، هنەک کۆلە وێ سەیوانان هلگرن”\nنڤیسینا: ئەسلان ڤان\nد دەمەکێ دە کو داگیرکارێن کوردستانێ ب هەموو جوداهی و هه‌ڤدژییا بەرژەوەندیێن وان دگەل هەڤ، ل همبەر کوردستانێ و دۆزا سەروەرییا کوردان هەڤگرتی، «سیاسەتا نەرم» (Soft power) و «سیاسەتا رەق» (Hard Power) یا خوە بۆ ژ ناڤ برنا ستاتۆیا سیاسی یا کوردان پێش تێخن، بەشەک ژ جڤاکا کوردی بێ هەست کرن ب ئاستا خەتەرەییا پێلانا داگیرکاران، ب هنەک بابەتێن نە سەرەکە ڤە هاتینە مژوول کرن و ل همبه‌ر ڤێ ژی هنەک کەس ژی دەهۆلا خیانەتێ لێددن و ب ئەشکەرە داخوازا هەلوەشاندنا ستاتۆیا سیاسی یا کوردان دکن.\nباشوورێ کوردستانێ، پشتی چەندین سالان ژ شەرێ تەرۆرێ و پرسگرێکێن ئابووری و دربا خیانه‌تێ و دەهان پرسگرێکێن دن یێن ناڤخوەیی و ده‌ره‌كی، دەست ئاڤێتبوو چاکسازییان و دەم هاتبوو جارەکە دن بکەڤە سەر رێیا پێشکەتن و ئاڤەدان کرنێ، لێ بەلێ داگیرکارێن کوردستانێ جارەکە دن ب هنەک پیلانێن نوو دەست ئاڤێت تەنگ کرنا هەناسەیا کوردستانێ، ژ ئەنجاما سیاسەتا رەق یا داگیرکاران هەر وەکە ئەم دبینن بەشەک ژ خاکا باشوورێ کوردستانێ ژ ئالیێ داگیرکارێن ئەنقەرە و تەهرانێ ڤە هاتییە داگیر کرن، هەر وەک وەزارەتا پێشمەرگە راگهاندی ترکیێ پێتر ژ 20 کیلۆمەتران و ئیران ژی 10 کیلۆمەتران هاتینە د ناڤا سینۆرێن باشوورێ کوردستانێ دە.\nدبە داگیركاران ژ بۆ شکاندنا کوردان مفا ژ ئامرازێن رەق وەرگرتبە، لێ بەلێ ژ بۆ جێگیرکرنا وان ده‌ستكه‌فتێن خوه وان پێویست ب سیاسەتا نەرم هه‌بوو\nلێ بەلێ یاکو ئەڤ جارە خەتەرییا وێ ل سەر بزاڤا رزگاریخوازا کورد زێدەتر کرییە، ئەو نەرمە سیاسەتن یێن کو داگیرکارێن کوردستانێ و ب تایبەتی ئیران بکار تینه، گەر ل دیرۆکا کوردان مێزە بکین وێ ب زەلالی ژ مە رە خوەیا بە كو بجیکرنا پیلانا داگیرکاران و ئەو دەستکەفتێن د وارێ سەربازی دە ب دەست خوە خستی بێ سوود وەرگرتن ژ «سیاسەتا نەرم» یا سەرکەفتی نەبوویە، ب واتایەکە دن دبە ژ بۆ داگیرکرن و شکاندنا کوردان سوود ژ ئامرازێن رەق وەرگرتبە، لێ بەلێ ژ بۆ جێگیرکرنا وان دەستکەفتێن کو ب رێکا ئامرازێن رەق ب دەست خوە خستی وان پێویست ب سیاسەتا نەرم هەیە.\nبۆ میناک درستە کو کەرکووک ب هێزا «تانک و تۆپ و هێزا بەژایی» ڤە هات داگیر کرن، لێ بەلێ یاکو هەیا نها ئەڤ داگیرکاری ب جی کری، ئەو دووراتی بوو کو د ناڤبەرا هیزێن کوردی دە دروست کربوو، جیێ داخێ یە کو ب خیانه‌تەکە قرێژ کەرکووک و بەشەکە دن ژ خاکا کوردستانێ جارەکە دن هاتن داگیر کرن، هه‌موه‌خت خیانه‌تکاران بانگەشە ژ بۆ داگیرکاران دکر و دگۆت بلا گەلێ کورد جارەکە دن ڤەگەرە کەرکووکێ، ب درەو دکر قێری ژیان ل کەرکووکێ نۆرمالە و وێ کوردەکی بکین پارێزگه‌ر و ئەم ب خوە دێ ب سەربەستی روونن و دۆمینایێ کین!!\nبەرخوەدانا کورد و پێشمەرگەیێن قه‌هره‌مان ل همبەر تەرۆریستێن داعشێ و دەنگڤەدانا قارەمانییا پێشمەرگەیان ل ئەنیێن شەر وەها کر کو دەولەتێن رۆژئاڤا زێدەتر بال بکشینن سەر کوردستانێ و ژ بۆ وان ئەشکەرە بوو کو ل رۆژهلاتا ناڤین یا پڕ پرسگرێک و کریز دە، د ڤێ رۆژهلاتا ناڤین یا دیکتاتۆر دروستکەر و ئازادی کوژ دە، چاندەک ئازادی خواز، مرۆڤێن ئاشتیخواز ب تەنا سەرێ خوە مانە و ژ بلی چیایێن ولاتێ خوە چ دوستەک دن نینە، بێ گۆمان ناسینەک زێدەتر یا دەولەتێن رۆژئاڤا ل سەر چاند و هزرا پێشکەفتنخواز یا کوردان، سەقایەک گونجای ژ بۆ بزاڤا رزگاریخوازا کوردان خولقاند، رایا گشتی یا رۆژئاڤا هەڤدەم دگەل بەرژەوەندیێن گشتی یێن ولاتێن رۆژئاڤایی وها کر کو دەستهلاتێن دەولەتێن زلهێز ب گرینگیەکە زێدەتر ل رۆل و پێگەها کوردان و چاندا وان یا پێشکەفتی هەر وها جەنگاوەرێن ئازادیخوازێن وێ بنێرن.\nبێ گومان گرینگی پێدانا دەولەتێن رۆژئاڤا ب کوردان و په‌یوەندیێن وان یێن ب هێز دگەل حکوومەتا هەرێما کوردستانێ «وەکە تاکە ستاتۆیا سیاسی کو نوونەراتییا نەتەوه‌یا کورد دکە»، دوژمنێن کوردان و داگیرکارێن کوردستانێ زێدەتر هۆڤ کرن.\nداگیرکارێن کوردستانێ ژ بۆ درب لێدانا کوردان و بزاڤا وان یا نەتەوه‌یی و هەر وها تێکشکاندنا ئیرادەیا رزگاریخواز یا گەلێ کورد کو ل ژێر سێبەرا سەرکەفتنێن پێشمەرگەیان ل سەر تەرۆریستێن داعشێ دە پێشڤەچوونەک بەرچاڤ ب خوە ڤە دیتبوو و ب ئەنجام دایینا رەفەراندۆمێ گهیشتبوو ئاستا خوە یا هەری ژۆر، ب دارێشتنا پیلانەکە خەتەر خوەست ڤان دەستکەفتیێن کوردان هەموویان ژناڤ ببن.\nد ڤێ پیلانا خوە یا قرێژ دا، یەکەم جار ئێریشی کەرکووکا دلێ کوردستانێ کر و ب هەڤکارییا هەژمارەک کرێگرتی و کۆلەیێن خوە یێن د ناڤا باشوورێ کوردستانێ دە، بەشەک مەزن ژ خاکا باشوور داگیر کر و گەر بەرخوەدانا پێشمەرگەیان نەبایە وان بریار دابوو کو داویێ ب حکوومەتا هەرێما کوردستانێ و ستاتۆیا وێ یا سیاسی و ئیداری بینن، هه‌موه‌خت د بەشەکە دن یا پیلانا وان یا داگیرکاریێ دە، د دو قۆناغان دە، ئێریشی عەفرینێ و ناڤچەیێن دن یێن رۆژئاڤا کوردستانێ دا و بەشەکە مەزن ژ خاکا رۆژئاڤا داگیر کر.\nنها ئەم دبینین د قۆناغەکە دن دا جەندرمەیێن ترکیێ و پاسدارێن ئیرانێ ب هێنجەتێن جودا دخوازن جارەکە دن خوینێ ل باشوورێ کوردستانێ برێژن، وها دیارە کو تو جاران ئەو ب خوینا کوردان تێر نابن، داگیرکارێن کوردستانێ نکارن کوردستانەکە سەرکەفتی و ئارام و خوەدی ئاساییش و ئاڤەدانی ببینن، نۆرمالە، ژ بەر کو ئەو باش فێم دکن كو بهێز بوونا کوردستانێ ل هەر بەشەکێ کوردستانێ به وێ کێنجەک ئەرینی ل سەر پارچەیێن دن یێن کوردستانێ ژی بکە و هەستا رزگاریخواز یا کوردان بەر ب پێش دبە و هێڤی و ئیرادەیا دەرباسبوون ژ کۆلەیی و بن دەستیێ ل جەم نەتەوه‌یا ژیردەست یا کورد و کوردستانا داگیرکری زێدە دکە.\nگەر ل ئاسیمانان بارانا ئازادیێ ببارە، هنەک کۆلە وێ سەیوانان هلگرن\nپر زەحمەتترین کار ئەڤ بوو کو بکاری کۆلەیەکی تێبگهینی تو کۆلە نینی و مافێ تەیە ب ئازادی بژی\nلێ جیێ داخێ یە یاکو دەرد و کۆڤانا وێ سەد جاران پێترە ژ ئێریشا داگیرکاران و باجا وێ ژی دێ پێتر بە، ئەڤە کو هنەک کەس کو ل ناڤا جڤاکا کوردی دە داخوازا هەلوەشاندنا ستاتۆیا هەرێما باشوورێ کوردستانێ بکن و ژ بۆ لاواز کرنا کوردستانێ خەباتێ دکن.\nئەفلاتۆن چەند رند گۆت: «گەر ل ئاسیمانان بارانا ئازادیێ ببارە، هنەک کۆلە وێ سەیوانان هلگرن»، بێ گۆمان ژ بۆ گهیشتن ب ئازادیێ و دەرباسبوون ل کۆلەتیێ یەکەم جار پێویستە هزرا خوە ژ کۆلەیی و ژێر دەستیێ رزگار بکین، قانوون ب تەنێ نکارە کەسەکێ بگهینە ئازادیێ، گەر ئەو کەس ب خوە نەخوازە ئازاد ببە، هزرا کۆلەتی، چاندا کۆلەتیێ د ئافرینە و باوەر ب خوە نەبوون و خوە ب کێم زانین و خوە ب بچووک زانین ل ئاستا نەتەوه‌یا سەردەست و دەستهلاتا داگیرکاران، بەشەک ژ ڤەرێژا ڤێ چاندێ نە.\nمرۆڤەک کو کاریبە زیهنیەتا خوە ژ کۆلەتیێ رزگار بکە، دێ باوەری ب شیانا نەتەوه‌یا خوە و بسپۆر و شارەزا و رێبەرێن نەتەوه‌یا خوە هەبە و دێ بزانبە وێ بکارن ب هەڤرە رەوشێن ژ وێ دژوارتر دەرباس بکن.\nلێ کەسەک کو ئامادەیە ژ بەر بەرژەوەندیێن خوە یێن شەخسی راستەراست هزر د ژناڤبرنا سەروەری و سیاسەتا نەتەوه‌یا خوە ده بکە و باسی ژ ناڤ برنا وێ بکە، بێ گۆمان پەروەردەیا داگیرکاران ب ئاوایەک وەها کێنج ل سەر دروست کرییە کو هێژان نکاریە هزر و زیهنیەتا خوە رزگار بکە.\n«هریت تابمێن» ژنەکە رەش پیست ئا ئامەریکی بوو کو د سەردەما کۆلەتیێ دە، گرۆپەک نهێنی ئاڤاکربوو و ئالیکارییا کۆلەیان دکر داکو باز بدەن و برەڤن، پاشان پرس ژ هریت تابمەن هات کرن گەلۆ دژوارترین کارێ تە د وێ قۆناغێ دە چ بوو؟ پشتی تێهزرینەک کوور، هەناسەیەک هەلکێشا و گۆت: «دژوارترین کار ئەڤ بوو کو کۆلەیەکی تێبگهینی ئەو نە کۆلەیە و مافێ وی یە ب ئازادی ژیان بکت».\nکەس نکارە بێژە کو ستاتۆیا سیاسی- ئیداری یا هەرێما کوردستانا باشوور بێ کێماسیە و برێڤەبەرێن سیاسی و ئیداری یێن مەزن یێن ڤێ پارچەیا کوردستانێ ب خوە ژی دبێژن کێماسی هەنە و پرۆژەیێن جۆر ب جۆر ژ بۆ چارەسەر کرنا وان کێماسییان پێشنیاز کرنە و ل ژێر ناڤێ «پرۆژەیا چاکسازیێ» پارلامانتۆیا کوردستانێ ئەڤ پرۆژەیە پەژراندییە، د ڤان رۆژان دە وێ بکەڤە وارێ جی ب جی کرنێ دە، لێ کەسەکی کو عەقلێ وی هندک بە ژی وێ پڕ ب هێسانی وێ راستیێ بزانبە کو شانسێ چارەسەر کرنا ڤان کێماسییان د ناڤا باشوورێ کوردستانێ دە پڕ زیدەترە ژ وێ یەکێ کو ئەڤ کێماسی ژ ئالیێ دەستهلاتا گەندەل و دژە کورد یا ئیراقێ ڤە وەرن چارەسەر کرن، ئانکو هینجەتا نەهێلانا گەندەلیێ درەوەک ب شاخ زێدەتر تشتەک دن نینە.\nراستییەک هەیە کو پێویستە ئالیێن سیاسی و کەساتیێن سیاسی ل باشوورێ کوردستانێ باش فێم بکن کو ستاتۆیا سیاسی یا هەرێما کوردستانێ مولکێ وان ب تەنێ نینە کو هەر دەما خوەست و پێ خوەش بوو بکارن ژناڤ ببن یان ژی بازارەک سیاسی ل سەر بکن.\nنابە تو ئالییەک ژ بەر کو نکارە دەنگێ پرانییا گەل ب دەست بخە و نەگهیتە دەستهلاتێ ئێدی ژ بۆدژاتیکرنا ئالیێ سەرکەفتی هەموو سەروەرییا سیاسی یا باشوورێ کوردستانێ هەدەف بکت.!! مژارا سەروەرییا سیاسی یا هەر نەتەوەیه‌کی په‌یوەندی ب چارەنڤیسا هەموو تاکێن نەتەوەیێ ڤە هەیە و سەروەرییا سیاسی یا هەرێما باشوورێ کوردستانێ ژی په‌یوەندی ب هەموو کوردان ڤە هەیە و ب لاواز بوون و ژ ناڤ چوونا باشوور وێ ئاساییشا نەتەوه‌یی یا کوردان بکەڤە خەتەرەیەک مەزن و وێ ژناڤ بچە و کارەساتەکە مەزن ژ بۆ کوردان ل پەی خوە بینە کو پاشان ب چەندین سالێن دن ئەڤ یەک نایێ بەدەل ڤەکرن.\nقەواره‌یا سیاسی یا هەرێما باشوورێ کوردستانێ، پشتی کۆمارا کوردستانێ ل مەهابادێ، دوویەم سه‌مبولا سەروەرییا سیاسی و نەتەوه‌یی یا کوردانە ل کوردستانێ، بێ گۆمان پێکهاتەیێن سیاسی – ئیداری یێن هەرێما باشوورێ کوردستانێ پرشەنگدارترین و گرینگترین و ب بهاترین دەستکه‌فتیێن کوردانە د دیرۆکا هەڤچەرخ یا کوردان دە و بەرهەمێ خوین و خەبات و بەرخوەدانا گەلێ کوردە و هەر وەک چاوا هەبوونا وێ بوویە سەدەما هەلکێشان و بەرەڤ پێش چوونا مژارا کوردان د ئاستا ناڤدەولەتی دە و هه‌موه‌خت هێڤی و ئیرادەیا رزگاریخواز یا کوردان ل هەر چار په‌رچەیێن کوردستانێ دە بەرەڤ پێش برییە، هەر ژ بەر ڤێ یەکێ ژ ناڤ چوونا وێ ژی وێ ببە سەدەما تێکچوون و وێرانبوونا ئاساییشا نەتەوه‌یی یا کوردان، هەموو هێڤی و ئارەزۆیێن رزگاریخواز یێن کوردان ژی وێ ژ ناڤ بچن و دێ ئیرادەیا نەتەوه‌یی ژ بۆ رزگار بوون ژ کۆلەتیێ بینە نزمترین ئاست.\nئەز ل باکورێ کوردستانێ ژیان دکم و هەست دکم ل بن دەستێ داگیرکاران ژیان کرن پیتر ژ مرنێ ب ئازارە، گەر ستاتۆیا باشوور نەمینە، نەتەنێ گەندەلی ب داوی نابە بەلکو وێ چەندین جاران پێتر ببە و دەردێ ژێر دەستییا داگیرکاران ژی وێ ل سەر زێدە بە\nهێڤیدارم هەموو کوردێن رزگاریخواز یێن هەر چار په‌رچەیێن کوردستانێ، رێخستنێن سیاسی و مەدەنی یێن کورد و هەموو ئەوێن هەستا نیشتیمانی و ئازادی و ئاڤەدانییا کوردستانێ هەی، ب هەڤرە ب رۆحەکە نەتەوه‌یی و ل سەر ئەساسا بەرژەوەندیێن نەتەوه‌یی یێن کورد و کوردستانێ ب هەڤگرتی و زانابوون ڤێ پیلانا خەتەر یا داگیرکاران ژناڤ ببن و رێ نەدن هنەک کەسێن خۆرۆجی ب فکارێن خوە یێن کۆلە کری، ب فیتا دوژمنان و داگیرکارێن کوردستانێ و ب هینجەتێن پۆپۆلیستی ب گەف ل سەر ستاتۆیا سیاسی یا هەرێما باشوورێ کوردستانێ، مان و هەبوونا مە یا نەتەوه‌یی و سەروەرییا نەتەوه‌یا مە ژێر پێ بکن.\nهێڤیدارم ئەم هەموو ب هەڤرە ل همبەر وێ گەندەلیێ بسەکنین کو دوژمن د وارێ چاند و سیاسی و جڤاکی دە ل کوردستانێ بەرەڤ پێش دبن و ل ژێر ڤێ گەندەلییا کولتووری دە درەو و پرۆپاگنده‌یان و دزی و تەرۆر و ئۆپۆزیسیۆن و هەموو تشتەکی تەڤلی هەڤ دکن و مە بەر ب ئانارشیزمێ دبە.\nوەرن تەکۆشینێ بکین پیرۆزیێن خوە یێن نەتەوه‌یی تێکلداری هەڤرکییا پارتایەتیێ نەکین، هەر کەسەکی رێز ل ئالا کوردستانێ نەگرت، هەر کەسەکی فکار د فرۆشتنا خاکا کوردستانێ دە کر، هەر کەسەکی بێ حورمەتی ل همبه‌ر خوینا شەهیدان کر، و هەر کەسەکی باس ل نەمانا ستاتۆیا سیاسی یا هەرێما کوردستانێ کر، بێ کو هزر بکین ئەو د کیژان پارتیێ دە یە دارزێنین و وها ل وی بکین کو شەرمەزار ببە و ئێدی تو جارێن دن کەس نەوێرە باس ل پیرۆزیێن مە یێن نەتەوه‌یی بکە.\nئەم خوە رێزگرتنێ ل بهایێن خوە یێن نەتەوه‌یی نەگرین تو کەس ریز و حورمەتێ لێ ناگرە، حورمەتا ئینسانان گرێدایی یە ب شوناس و کەساتییا وی ئینسانی، کەسەک کو شوناسا خوە یا نەتەوه‌یی ژ دەست بدە یا راست وەکە ژیندارەکی زیدە یە د ناڤا جڤاکی دە و تو بهایێ خوە نینە.\nدبە مە گازندە ژ حکوومەتا هەرێمێ، هەبن لێ بەلێ نابە ئەڤ ببە سەدەم سەروەرییا سیاسی یا نەتەوه‌یا خوە هەدەف بکین و خەتەرەیا ژ ناڤ برنا شوناسا کەسێن د ناڤا جڤاکا خوە دە دروست بکین، هەگەر سەروەرییا خوە یا سیاسی ژ دەست بدین ل وێ دەمێ تو تشتەک مە نامینە، مە وەکە ئینسان تو کەرامەت نامینە و وەکە چالاکییەک سیاسی ژی ئەڤ دەستهەلاتە وێ ژ ناڤ بچە و ل وێ دەمێ تو واتەیا ئۆپۆزیسیۆنێ ژی نامینە.\nبلا ژناڤچوونا کۆمارا مهاباد بکین میناک ژ خوە رە و بزانین نەمانا وێ کۆمارێ کو ب تەنێ 11 مەهان دەستهلاتداری کر، شۆرشا رزگاریخواز یا کوردان تووشی چ زرار و کارەساتەکی بوویە، بێ گۆمان ئەو کارەساتا کو وێ ژ ئەنجاما تێکچوونا ستاتۆیا سیاسی یا هەرێما کوردستانێ ب قەومە وێ زۆر زۆر زێدەتر و مەزنتر بە ژ رەوشا پاش ژ ناڤ چوونا کۆمارا مەهابادێ.\nئەز ل باکورێ کوردستانێ ژیان دکم و هەست دکم ل بن دەستێ داگیرکاران ژیان کرن پیتر ژ مرنێ ب ئازارە، ب دروست کرنا گەف و خەتەرەیێ ل سەر تاکو قەوارەیا سیاسی یا کوردان، هێڤی و ئۆمێدێن مە ژی ل پارچەیێن دن یێن کوردستانێ ژناڤ نەبن، گەر ستاتۆیا سیاسی یا باشوورێ کوردستانێ نەمینە نە ب تەنێ گەندەلی ب داوی نابە بەلکو وێ چەندین جاران پێتر ببە و دەردێ بن دەستییا داگیرکاران ژی وێ ل سەر زێدە بە.\nکوردستان ئاڤەدان بە


توێژینەوە: خواردنەوەی چا و خواردنی سەوزە و میوە مەترسی تووشبوون بەزەهایمەر کەم دەکاتەوە\n(ڕۆیتەرز) – توێژینەوەیەکی نوێ دەڵێت، گەورە تەمەنەکان ئەوانەی سیستەمی خۆراکی دەوڵەمەند بە دژە ئۆکسیدەکان پەیڕەو دەکەن و سەوزە و میوە و چا دەگرێتەوە لەوانیە کەمتر تووشی نەخۆشی زەهایمەر بن.\nتوێژینەوەکە بەدواچوونی بۆ 921 کەس لەماوەی 6 ساڵدا کردوە، تەمەنی مامناوەندیان 81 ساڵ بوە چاودێری کراون. لەماوەی توێژینەوەکەدا 220 کەسیان دەستنیشان کراون تووشی نەخۆشی زەهایمەر بوون.\nتوێژەرەوان دەڵێن ئەوکەسانەی پەیڕەوی سیستەمی خۆراکی دەوڵەمەند بە فلافۆنۆلاتیان کردوە، کە دژە ئۆکسیدە لە سەوزە و میوە و چادا زۆرە. %50 کەمتر تووشی نەخۆشی زەهایمەر بوون، بەراورد بەوانەی کەمتر دەیخۆن.\nتۆماس هۆڵاند گەورە توێژەرەوە لەزانکۆی ڕاش لە شاری شیکاگۆ لەوڵاتەیەکگرتوەکانی ئەمریکا دەڵێت" میوە و سەوزە بەتیابەتی گەڵا سەزوکان بخۆن ناوبەناویش چا بخۆنەوە".\nسەرباری ئەمەش ووتی "پەیڕەوکردنی سیستەمی خۆراک لە میوە و سەزەی جۆراوجۆر بێکهاتبێت گرنگە بۆ تەندروستی بەتایبەتی مێشک".\nتیمی توێژینەوەکەی لە گۆڤاری (نێۆرۆڵۆجی)دا بڵاوکراوەتەوە زانیاری لەسەر سیستەمی خۆراک بەکارهێناوە بۆ ئاماری مامناوەندی ئەوەی کەسێک بەدەستی دێنێت لە 4 جۆر فلافۆنۆلدا، لەکەلەرم، فاسۆلیا، چا، سپێناخ، براکلی، تەماتە، سێو، پرتەقاڵ و هەرمێدا هەیە.\nگلین فینی بەرێوەبەری بەرنامەی (یادەوەری و زانیاری) و لەناوەندی کیسنجەری تەندروستی لەپەنسلڤانیا لەئەمریکا، دەڵێت " هەرچەندە تا بچینە تەمەنەوە مەترسیی زەهایمەر لەسەرمان زیاتر دەبێت، بەڵام دەتوانرێت ڕێگری لە مەترسیەکەی بگیرێت".\nئەوروپا بڕیار لەسەر یەکخستنی شێوەی نەوژەندکردنەوەی ئامێرەکان دەدات\nئەندامانی پەرلەمانی یەکێتی ئەوروپا بەزۆرینەی دەنگ بڕیارێکیان پەسەند کرد بەئامانجی یەکخستنی شێوەی نەوژەندکردنەوەی بۆ هەموو جۆرە ئەمێرەکانی تەلەفوون بەکاردێت بێ جیاکردنەوە.\nبێگەی تایبەت ئاماژەیان داوە بە بڕیارەکە کە لەوانیە ئامێرەکانی‌دیکەی خوێندنەوە بگرێتەوە وەک تابلێت و ئایپاد و جۆرەکانی دیکە.\nمشتوومڕ لەسەر یەکخستنی نەوژەندکرنەوەی ئامێرەکان نوێ نیە، بەڵام دەرکردنی بڕیارێک لەپەرلەمانی ئەوروپا زۆر لە پلانی لایەنەکانی پەیوەندیدار دەگۆڕێت دوای ئەوەی بۆتە دیفاکتۆ.\nئاسانکردنی بەکارهێنانی ئامێرەکان و نەوژەندکرنەوەیان بۆ خاون ئامێرەکان، پارێزگاری لە ژینگە و کەڵەکەبوونی زیاتری پاشماوەی ئەلیکترۆنی دەکات، هۆکاری سەرەکی هاندانی پەرلەمانی ئەوروپا بوو بۆ دەرکردنی بڕیارێک لەوانیە بەخواستی زۆر لە پیشەسازیەکان نەبێت.\nسەرچاوەکان ئاماژە بە بڕیارەکە دەدەن کە ڕێگە لە سەپاندنی کڕینی نەوژەندکردنەوە دەگرێت لەگەڵ هەر ئامێرێکی نوێدا، کەواتە یەکخستنی نەوژەندکرنەوە کڕینی دانەیەکی نوێ هەر کەڕەتێک بە گرنگ نازانێت.\nپێگە تایبەتەکان باس لە "گرفت" دەکن دوای ئەم بڕیارە ڕوبوڕوی کۆمپانیای ئاپڵ دەبێتەوە، بەتایبەتی ئەم کەڕەتە یەکێتی ئەوروپا ناچاری دەکات شێوەی نەوژەندکرندوەکان بگۆڕێت، بەرامبەر بە ڕێگەپێدانی بە کۆمپانیاکە ئامێرەکانی لەئەوروپادا بفرۆشێت، کەبازاڕێکی گرنگە لە جیهاندا.\nپێشتر ئاپڵ ناڕەزایی لەسەر بیرۆکەی یەکخستنی نەوژەندکردنەوەکان هەبوو، بەپاساوی ئەوە هەنگاوە بەزیانی ملێۆنەها لە کڕیارەکانی تەلەفوونی کۆمپانیاکە دەکەوێتەوە.\nپەپێی رێنمایەکانی نەوەی 5G وڵاتانی یەکێتی ئەوروپا ڕێگری لە فرۆشتنی ئامێری مەترسیدار دەگرن\nبرۆکسل (ڕۆیتەرز) – کەسانی بەئاگا لەم بابەتە ڕایانگەیاند کە وڵاتانی یەکێتی ئەوروپا دەتوانن سنوور یاخود ڕێگری لە کۆمپانیاکانی خزمەتگوزاری نەوەی 5Gی پەیوەندی تەلەفوون بکەن کاتێک بەڕێژەیەکی بەرز دەبنە مەترسی بۆ بەشی بنەڕەتی لە ژێرخانی تۆڕی پەیوەندی تایبەت، ئەمەش لەژێر ڕۆشنایی بنەماکانی ڕێنمایە نوێکانی ئەنجومەنی یەکێتی ئەوروپا دەریکرد.\nڕێنمایە نەسەپێنراوەکان بەشێکە لە کۆمەڵێک ڕێوشوێن بەئامانجی چارەسەری مەترسی ئاسایشی سیبرانی لەسەر ئاستی نیشتمانی و ئاستی قەوارە، بەتایبەتی مەترسیەکانی پەیوەندیدارە بەکۆمپانیای Huawei Technologies کە لەم پرسەدا بەکۆمپانیای ژمارە 1 لەجیهاندا دادەنرێت.\nڕێنمایەکان هیچ وڵاتێک یان کۆمپانیایەک بەناو دەستنیشان ناکات.\nشارەزایەک دەڵێت "ڕێوشوێنی ئاسایشی تووندوتۆڵ لەسەر فڕۆشیاران دانراوە ئەوانەی بەشە هەستیارەکانی تۆڕەکەیان یان ژێرخانی بنەڕەتیان دەبێتە مەترسی گەورە".\nڕێنمایەکان بریتیە لەڕێوشوێنیدیکە، داوا لە وڵاتانی یەکێتی ئەوروپا دەکات وردەکاری بکەن تەنانەت مۆڵەتی تایبەت بەهاوردەی مەترسی گەورە.\nئامۆژگاری حکومەتەکانی یەکێتی ئەوروپا کراوە بەهەمەجۆرکردنی هاوردەکان و پشتنەبەستن بە تەنها یەک کۆمپانیا و بەکارهێنای فاکتەری تەکنیکی و ناتەکنیکی بۆ هەڵسەنگاندیان.\nئەوروپا ڕوبەڕوی فشاری وڵاتەیەکگرتوەکانی ئەمریکا دەبێتەوە لە قەدەغەکردنی ئامێرەکانی (هاواوی) بەهۆی مەترسیەکانی هەیە گوایە چین بۆ کاری سیخوڕیی بەکاریان بێنێت. لایخۆیەوە کۆمپانیای هەواوی کە ڕکەبەری نۆکیای فنڵەندی و ئەریکسنی سویدی دەکات ئەو توومەتانی ڕەتکردەوە.\nبەرنامەی زانست و تەکنەلۆجیا 03-02-2020


لە پەراوێزی لەبەیكی دکتۆر قاسملوو بۆ پەیامی خومەینی!، محەممەد سولەیمانی – PMNews\nبەداخەوە بە هەڵدانەوەی ئەو لاپەرانەی کە رووداوەکەیان نزیك بە ٣٨ ساڵی بەسەردا تێپەڕیوە. ڕەنگە هەر بە سوودف و لەخۆوە نەبێ و دەستێك یان کردارێکی دژی گەلی و نامۆ و دژی ئاشتی سیاسی و کۆمەڵایەتی لە کوردستاندا لە پشت بێت. وەردانەوەی ئەو بابەتە و تیشك خستنە سەر ئەو باسە ڕەنگە نیازی بە کات و دەرفەتی زۆر هەبێت و ئەو لێکدانەوەیەش بێگوومان لە هێزی ئەو کورتە بابەتەدا نەبێت. ئەگەر ئەو باسە بێ وڵام بمێنێتەوە، ڕەنگە هێندێك لە تەوژمەکانی زیان بەیەکیەتی سیاسی و نەتەوەیی بەو بەشەی کوردستان بگەیەنێت و درزبخاتە نێو هیزە سیاسی و تێکۆشەرەکان. هەر بۆیە لازمە ئەو باسە بخرێتە ژێر چاوەدێری و لایەنەکانی تاریك و لێلی کردارێکی لەو چەشنە بدرێت و، بزانین ئەو کارە بۆ چی لە ئێستادا دەکرێت!؟\nدوکتور قاسملوو وەك زمان زان و سیاسەتوان و دیلۆماتکارێکی سیاسی سەرکەتوو و نێو نەتەوەیی کورد ، ڕێبەری هێزێکی گەورە و گاریگەری وەك حیزبی دێمۆکراتی کوردستانی ئێرانی لە ڕۆژهەڵات بەدژی حکوومەتی خومێنی دەکردو زۆر ڕاستگۆیانە پێشڕەوی ئەو خەباتەی کردووە. ئەو وەختی لە میتینگێك کە لە شاری مەهاباد بۆی پێك دێت لە پاش شکەستی هێزەچەکدارەکانی ڕێژیم و کۆتایی شەری سێ مانگە کە بە قۆناخێکی درەوشاویی بەرخۆدانی نەتەوەیی تەماشادەکرێ لە مێژووی سیاسی ڕۆژهەڵاتی کوردستان. لەو شەڕەدا هێزی پێشمەرگە توانی لە هەموو بەرەکاندا شکەست بە هێزە چەکدارەکانی سەر بە حکوومەت بێنێ و حیزب و ڕێکخراوەکان بۆ جارێکی تر دەرفەتی گەڕانەوەی نێو شارەکانیان بۆ پێک دێتەوە.\nئەو پەیامەی دکتۆر قاسملوو کە لە ژێر ناوی ” لەبەیك” دا وەك هەڵوێستی سیاسی حیزب سەبارەت بە پەیامی ئاشتیخوازانە بڵاو کرایەوە شتێك نیە ئەمرۆ بە شەرمێونی شەنوکەوبکرێ و لە لێکۆڵینەوە و تیشک خستەنسەری خۆمان بدزینەوە. ئەو بابەتەش یەکێکی ترە لە شانازییەکانی حیزب وەك هێزێکی تێکۆشەر، کە لە کاتی تەنگانێدا زۆر بوێرانە بەرگری لە خەڵك و پاراستنی دەسکەوتەکانی شۆڕشکرد و وەختی ئاشتیش سەنگەری خۆڕاگری گوازتەوە بۆ سەر مێزی ئاشتی. ئەو رووداوە و هەڵویستی لەو جۆرە و لە قۆناخی ئەو سای شەڕ و ئاشتیدا لە گەڵ ڕێژیمی خومێنی، ڕوانینێکی هەتا بڵێی دروست و بە جێیە و ناکرێ لێکدانەوەی هەڵەی لەسەر ئەنجام بدرێت. پاشان هەموو هێزەکان پێشوازیان لەو پەیامەی خومێنی کرد و کەس نەبوو دژی بێت و لۆمەی لایەنێکی تری لەسەر بکات..\nوەك ئاسمان و زەوی لە نێوان دکتۆر قاسملوو و ئەحمەدی مووفیزادەیدا جیاوازی هزری و بیرباوەڕ و ئەخلاقی سیاسی و شۆڕشگێڕی هەیە. مووفتیزادە دواجار بەداخەوە سەنگەری حکوومەتی ئاخوندی بۆ دژایەتی حیزبی دێمۆکرات و کۆمەڵە و هێزەکانی تر هەڵبژارد و هێزێکی لە ژێر ناوی پێشمەرگەی” موسوڵمان” دا پێك هێنان کە پاشان نازناوی جاش یان دژی شۆڕشی خەڵکی کوردستانیان پێبڕا.\nدیارە زۆر گرینگە مرۆڤ پابەندی بیروڕایی خۆی بێت و هەرگیز بە لاری نەڕواتە بەرەوە و پێچەوانەی هەڵویستە سیاسی و نیشتیمانیەکانی نەوەستێتەوە! ئەو فاکتە بکەرەکانی نێو رووداوە سیاسی و مێژوویەکانی ئەو سەردەمی ڕۆژهەڵاتی کوردستان لێك هەڵداوێرێت و هەرکەسە بە کەرداری خۆی دادوەری لەسەر دەکرێت و ئەو وشیاریەش لە نێو گەل دابەتەواوی هەستی پێدەکرێت.\nحیزبی دێمۆکڕات وەختی شەڕ، بەچاکی شەڕی کردوە و بەرگری لە خەڵکی کوردستان کردوە و کاتی ئاشتی هەر بەوجۆرە هەنگاوێك لە پێش هێزەکانی دیکەوەبووە و هەرگیز هەڵوێستێکی ئەو تۆی نەبووە کە سیاسەتی خۆی ڕەدبکاتەوە، چوونکی زیاتری بارقوورسایی شۆڕشەکەی لەسەر شانبووە لە ڕۆژهەڵاتی کوردستاندا.\nئەگەر کەسێك بە چاویلکەی ڕەش بڕوانێتە رووداوەکانی پێش و ساڵێك پاش سەرکەوتنی شۆڕشی گەلانی ئیڕان(ـ ١٣٥٨ ١٣٥٧) ی هەتاوی، بێگوومان نامۆی خۆی سەبارەت بە ژینگە و سروشتی سیاسی و کۆمەڵایەتی ئێران و ڕۆژهەڵاتی کوردستان دەردەخات.


کوردپرێس :: Kurdpress News Aganecy - ئایا رێگایەکی سێهەم هەیە لە بواری سیاسیی کوردی تورکیادا/ عەلی گویل سۆی*\nمەبەست لە چەمکی "پارتە دژکارەکانی کوردی تورکیا" تەواو ئەو پارتە کوردییانەیە کە لە دەرەوەی پارتی کرێکارانی کوردستان (PKK) پارتی دیموکراتیکی گەلان (HDP) پارتی ناوچە دیموکراتیکەکان (DBP) لە بواری سیاسیی تورکیادا چالاکن. ئەم پارتگەلە سەرجەم بە دوو بەش دابەش دەکرێن کە یەکگرتنەوەیان پێکەوە تا ڕادەیەک نامومکینە. بەشێک لەو بزووتنەوە، ئەو پارت و بزووتنەوانە دەگرێتەوە کە لە ناوەندی سیاسەتی تورکیادا پێوشوێنی پرسی کورد و نەتەوەخوازیی کورد دەگرن و لەوێ لە پێناو چارەسەریی کێشەی کورد هەوڵ دەدەن. پارت و بزووتنەوەکانی وەک بزووتنەوەی ئازادی، پارتی ئازادی کوردستان (PAK)، پارتی دیموکراتی باکووری کوردستان (KDP-Bakur)، پارتی دیموکراتی کوردستانی تورکیا (KDP-T)، پارتی ماف و ئازادی (HAK-PAR)، پارتی ئازادی و سوشیالیزم (ÖSP)، پارتی کوردستانی (Pa-Kurd) و ... لەم بەشە دادەنیشن. لە بەرامبەر ئەماندا پارتە ئیسلام‌خوازەکانی کورد به نوێنەرایەتیی پارتی دۆزی کورد (Huda-Par) ئامادەن. گەرچی بیچم گرتنی ڕەوتی ئیسلام‌خوازەکانی کوردی تورکیا لە سایەی پارتی دۆزی ئازاد بووە و ئەمەش لە خۆیدا رێگایەکی سەخڵەت و پڕکەندوکۆسپی بۆ ئەو پارتە بە دواوە بووە. بەڵام خود نوێنەرایەتیی کۆمەڵگای ئیسلام‌خوازەکانی کورد بووەتە هۆی سەرهەڵدان و پێشچوونی ئەو پارتە. پارتی دۆزی ئازاد لە پرسی کوردستان و نەتەوەخوازیی کورد کە ئێستا لە تورکیا تەشەنەی سەندووە خۆی بە دووڕ گرتووە لە پەکەکە HDP – DBP – PYD - YPG – و بەردەوام لە باری سیاسییەوە خۆی لە دەوڵەتی ناوەندی نزیک کردووەتەوە. گەرچی هاوکاری و پشتیوانیی ئەم پارتە لە پارتی داد و گەشە لە کورتە مەودا لە بەرژەوەندیی پارتی دۆزی ئازادە، بەڵام لە درێژە مەودا ئەمجۆرە لە هاوکاری کردنی ئاک پارتی بووەتە هۆی دابڕانی کوردەکان لەوان و بە زیانی ئەو پارتە تەواو بووە.\nلە راستیدا پارتە سیاسییە دژکارەکانی کوردی تورکیا هەم لاوازن و هەمیش لە بەستێنی ئیئتیلاف و هاوکاریی یەکتر نەیانتوانیوە بە شێوەیەکی باش هەڵسوکەوت بکەن. بزووتنەوە کوردییەکانی دژی پەکەکە لە ساڵی 2005 لە ژێر چەتری "بزووتنەوەی یەکگرتووی نەتەوەیی کورد" (TEVKURD) پێکەوە ئیئتیلافێکیان ساز دا و بۆ ماوەی 7 ساڵ تا ساڵی 2012 خزمەتێکی زۆریان ئاراستەی کۆمەڵگای کوردەکانی تورکیا کرد، بەڵام بە چەندین هۆ ئەم بزووتنەوەش نەیتوانی بەردەوام بێت و لە بەر یەک هەڵوەشاوە. پاش هەڵوەشانەوەی بزووتنەوەی یەکگرتووی نەتەوەیی کورد، پارت و بزووتنەوەیەکی کۆگری سیاسیی دیکە هەنگاوی نەناوەتە ناو کۆمەڵگای کوردەکانی تورکیا به چەشنێک کە بتوانێ خزمەتی سیاسی ئاراستە بکات و ڕۆڵێک لە تورکیا بگێڕێت کە ئەو بزووتنەوە لە ئەستۆی گرتووە. تەنانەت کۆنگرەی کۆمەڵگا دیموکراتیکەکان (DTK) کە بە پێڕەوکردنی پرێنسیپەکانی بزووتنەوەی یەکگرتووی نەتەوەیی کورد لە ساڵی 2007 سەری هەڵدا، نەیتوانی پرێنسیپی سەرەکیی ئەو بزووتنەوە بپارێزێت و بە نزیک بوونەوە لە پەکەکە و پاشان لە پارتی دیموکراتیکی گەلان تێکەڵ بەو بەرەیە بوو.\nپاش ئەوەی کە بزووتنەوەی یەکگرتوویی نەتەوەیی کورد لە بەر یەک هەڵوەشاوە، بزووتنەوەیەک لە گۆڕێدا نەبوو کە بتوانێ ئەو ڕەوتەی کە ئەو بزووتنەوە لە تورکیا پێوشوێنی دەگرت، سەقامگیر کات. ئەمڕۆکە هەندێک پارت و بزووتنەوەی کوردی لە تورکیا ئامادەن کە ڕابەریی ڕەوتی دژایەتیی کوردەکانی تورکیا دەکەن، بەڵام سەر لە بەریان لاوازن. سەرجەم سەبارەت بە ڕەوتە دژکارەکانی کوردی تورکیا دوو بۆچوونی گشتی هەیە کە بریتین لە:\n1- تەواو پێکهاتە دژکارەکانی کورد لە تورکیا دەستیان داوەتە چاکسازی و بە پێکهاتەیەکی سیاسیی نوێوە (بە کەسایەتیی سیاسی نوێ و پلانی جیاوازەوە) هەنگاویان ناوەتە ناو بەستێنی ڕکابەرییەکانی سیاسی.\n2- ڕەوتە دژکارەکانی ئێستا پێکەوە ئیئتیلافیان ساز داوە و بە پشتیوانیی هەندێک کەسایەتیی بەرهەڵستکاری ناسراوە ڕێکخستنێکی نوێیان دەست پێ‌کردووە.\nئەمڕۆکەش ئەو بابەتە لە ئارادایە. یان ئەو ڕەوتانە پێکەوە ئیئتیلافیان ساز داوە و پێکهاتەیەکی نوێیان گرتووەتە بەر و یان پێکهاتەکانی بەردەم کراوەتە ئامانج و بەرەو چاکسازیی بنەڕەتی هەنگاو دەنێن. هەڵبەت دەبێ داکۆکی لەوەش بکەینەوە کە بۆ دامەزراندنی ئیئتیلافێک لە نێوان ڕەوتە دژکارەکانی کوردی تورکیا، پێویست بە "ئەرێ" وتنی تەواو پارتە سیاسییەکان نییە. بەڵام بۆ ئاوەها گۆڕانکارییەک، کۆبوونەوەی زۆربەی ڕەوتە سیاسییەکان پێویست و زەروورییە. لە ئێستادا بزووتنەوەی ئازادی، پارتی ئازادی و سوشیالیزم (ÖSP)، پارتی ئازادی کوردستان (PAK)، پارتی دیموکراتی باکووری کوردستان (KDP-Bakur)، پارتی دیموکراتی کوردستانی تورکیا (KDP-T) و پارتی کوردستانی (Pa-Kurd) لە تورکیا دانوستانگەلێکی باشیان دەست پێ‌کردووە و چاوەروان دەکرێت کە لە داهاتوویەکی زۆر نزیکدا ئیئتیلافێکی کۆگر ڕابگەیێنن. بەڵام هێشتا ڕوون نییە کە ئەم گفتوگۆیانە لە ئەنجامدا پارتیکی سیاسیی تاقانەی لێ‌دەکەوێتەوە و یان لە قەوارەی ئیئتیلافیکی چەند پارتی دەردەکەوێت. ڕۆڵی گرینگ لەو بزووتنەوەیە کە لەم دواییانە دەستی پێ‌کردووە لە ئەستۆی پارتی بزووتنەوەی ئازادی، پارتی ئازادی کوردستان (PAK) و پارتی دیموکراتی کوردستانی تورکیا (KDP-T) دەبێت. گەر ئەو سێ پارتە پێکەوە ڕێککەون، پارتەکانی دیکە لە ژێر سێبەری ڕێککەوتنی ئەوان بەرەو یەکگرتوویی و بەشداری لە ئیئتیلاف هان دەدرێن.\nگەرچی بزووتنەوەی ئازادی لە هەڵبژاردنەکانی 1ی نۆڤیمبێری 2015 پەرلەمانی تورکیا لە گەڵ پارتی دیموکراتیکی گەلان ئیئتیلافی پێکهێنابوو، بەڵام بە هیچ چەشنێک لە پڕۆسەی هەڵبژاردنی ئەو پارتە بەشدار نەبوو و تەنانەت "سێدقی زیلان" سەرۆکی پارتی ئازادی بە هۆی برادەری و هاوڕێیەتیی کۆنی لە گەڵ "سەید هاشمی هاشمی" نوێنەری سەربەخۆی ئامەد لە هەڵبژاردنەکانی پەرلەمانی تورکیا پشتیوانیی لەو کرد. سەید هاشمی هاشمی لەو هەڵبژاردنە، بە هۆی پشتیوانیی سێدقی زیلان و کوردەکانی پیران، هەنە، باغڵاو، یەنی شەهیر، سوور و کایا پینار کە بە ڕادەیەکی زۆر لە ژێر کاریگەریی بزووتنەوەی ئازادین و ئەو پارتە لەو ناوچانە زۆرترین لایەنگری هەیە، توانی 15 هەزار دەنگ بە ناوی خۆیەوە مسۆگەر بکات و پاش ڕاگەیاندنی ئاکامی هەڵبژاردنەکان، هاشمی هاشمی لە لێدوانی رۆژنامەوانیی خۆی لە ئامەد ئاماژەی بە هاتنە کایەی رێگایەکی سێهەم لە بواری سیاسیی کوردەکان کرد. ئامادەبوونی سێدقی زیلان سەرۆکی پارتی بزووتنەوەی ئازادی لە پەنای هاشمی پاش هەڵبژاردنەکان و خستنە بەرباسی ڕەوتی سێهەم لە تورکیا زۆر مانادار بوو. (مەبەست لە رێگای سێهەم لە بواری سیاسیی کوردەکانی تورکیا رێگایەکی جیا لە پارتی داد و گەشە و پارتی دیموکراتیکی گەلانە).\nڕەوتێکی دیکەی کە دژایەتیی تەواوی لە گەڵ ئایدیالۆژیای چەپ – سوشیالیستیی پەکەکە هەیە و لە بواری سیاسیی کوردەکانی تورکیادا چالاکە، ڕەوتی ڕادیکاڵ – ئیسلامیی پارتی دۆزی ئازاد وەک پارتێکی نزیک لە حیزبوڵڵایە. ئەم پارتە لە چالاکییەکانی ئەم دواییەی خۆیدا توانیویەتی سێبەر بخاتە سەر ڕەوتە چکۆلەکانی ئیسلام‌خوازیی ناو کوردەکانی تورکیا و لەو ڕووەوە پێشکەوتنێکی باش لە بەستێنی سیاسیی کوردەکانی تورکیا مسۆگەر بکات. بەڵام ئەم پارتە لە بابەت کەسایەتییە سیاسییە ناوخۆییەکانی پارتەکەی لە کۆمەڵگای کوردەکانی تورکیاوە دوور کەوتووەتەوە و بۆ ئەوەی ببێتەوە بە یەکێک لە ڕەوتە سیاسییەکانی ناو بەستێنی کۆمەڵگای کوردی تورکیا دەبێ دەست بداتە چاکسازی و لە سەرووی هەموویانەوە بە کەسایەتییە سیاسییەکانیدا بچێتەوە. ئەم پارتە دەبێ توێژی ڕەق و سەختی هاوێری خۆی بشکێنێت و بە نیسبەتی جەماوەری کوردی تورکیا سیاسەتی گرینگ‌تر بگرێتە بەر. تا کاتێک که ئەم پارتە خاوەن بەربەستە تووند و سەخڵەتەکانی خۆی بێت و لە بواری سیاسیدا وەرچەڕخان و نەرمی پێویست لە خۆی نیشان نەدا، ناتوانێ ڕەوتێکی بە هێز لە کۆمەڵگای کوردەکانی تورکیا بەرهەم بێنێت.\n* شرۆڤەکاری پرسی سیاسیی تورکیا\nژێدەر: هەواڵدەریی HaberDiyabakir\nوەرگێڕان: هەواڵدەریی کوردپرێس\nکۆدی بابه‌ت: 49296 | به‌روار: ۱۳۹۴/۸/۲۸ | کاتژمێر: 6 : 55\nقەدەغەی هاتوچوو و میلیتاریزە لە ماردین بەردەوامە\nپەکەکە دوایین راپەڕینی کوردەکانی تورکیایە/ ئاکەپە گرنگترین ئاستەنگە لەبەردەم یەکێتی کوردان


بوغز ئەم ووڵاتە بەڕێوەی دەبات!\nSaturday, 10.03.2020, 15:47\nئەوەی گومانی تێدا نییە ئەوەیە باشی و خراپی پەیوەندی نێوان سەرکردەکان کاریگەری ئەرێنی و نەرێنی لەسەر ئاشایش و ئارامی و ئاوەدانی ووڵات هەیە. بەشێکی گەورەی جەنگە ناوخۆییەکان بەهۆی ململانێی سەرکردەکانەوە ڕوویداوە لە سەر بابەتی دەسەڵات و ئابوری.\nلەلایەکی دیکەشەوە هەموو ئەو میللەتانەی پێشکەوتون و لە چەقبەستویی و نائارامی و وێرانەی ڕزگاریان بووە بەشێکی گەورەی دەگەڕێتەوە بۆ کاری پێکەوەیی سەرکردە و پارتەکان بۆ خزمەتکردنی ووڵات. هەر کاتێک متمانە لە نێوان سەرکردەکاندا نەبوو میللەت دابەش دەبێت، ووڵات دووچاری نائارامی و سەقامگیری دەبێتەوە، ململانێ سیاسییەکان کۆسپی گەورە لە بەردەمی پێشکەوتنە ئابوری و کۆمەڵایەتییەکاندا دروست دەکەن.\nبوغز هەمیشە ڕووداوە مێژووییە تراژیدییەکان زیندوو دەکاتەوە بە ئاڕاستەی بێ متمانەی و لەیەکترازانی سەرکردەکان، لە ئەنجامیشدا زەرەدمەندی یەکەم هاوڵاتی دەبێت. بوغز هەموو پڕۆژە و فکرە و بەرنامە نەتەوەیی و گۆڕانکارییەکان ڕەتدەکاتەوە و جەهەری کارەکە دەگۆڕێت بە جەنگی سارد و جەنگی گەرم.\nبوغزی نێوان یەکێتی و پارتی جەنگی ناوخۆی لەم ووڵاتەدا هەڵگیرساندووە، خوێنی ڕشتووە، پێکهێنانی دامەزراوە نیشتیمانییەکانی پەکخستووە، ووڵاتی بۆ دوو زۆن دابەش کردووە، دابەشبوونێکی هەرێمی بەسەر بەرەی تورکیای سونی و ئێرانی شیعی. ئەم بوغزە بە ئاستێک گەیشتبوو گەر لێکۆڵینەوەیەک لە ئەرشیفی شەڕی برا کوژی دا بکەیت دەبینیت سەرکردەکان چەند بۆ ئاستێکی نزم دابەزیون، چەندین دەستەواژەی نەشیاویان بەرامبەر بە یەکتری گەیاندوە. تەنانەت ئەم بوغزە هاووڵاتیانی دوو زۆنەکەشی بە جۆرێک لێکترازاندووە کە جیاوازییە فەرهەنگی و کەلتورییەکانیان گۆڕیوە بۆ ململانێیەکی سیاسی سواو.\nهەمیشە بۆ دەستەبەر نەبوونی مافەکانی کورد چەندین هۆکار ڕیز دەکرێت، بەڵام بوغزی نێوان سەرکردەکان یەکێکە لە هۆکارە سەرەکییەکان بێ ئەوەی هیچ کاتێک باسکرابێت. ئەم بوغزە باشوری کوردستانی دابەشکردووە بۆ دوو زۆنی دژ بە یەک کە سەرکردەکانی بە جۆرێک بێ متمانەن کە هیچ کارێکی پێکەوەی ئەنجام نادەن، هەر یەکێکیان لە دژی فکرە و پڕۆژەی ئەوەی دیکە دەیان پاساوی نالۆژیکی دەهۆننەو و لە بۆسەدان دژی یەکتری، ئامادەن دەست لەگەڵ شەیتاندا تێکەڵکەن بۆ ئابڕوبردنی خۆیان و میللەتیش. بەشێکی گەورەی ئەم قەیرانە ئابوری و داراییە و ئاڵۆزی و نائارامی سیاسی و کۆمەڵایەتی باشوری کوردستان بۆ بوغزی نێوان سەرکردەکان دەگەڕێتەوە.\nبۆ سەلماندنی شرۆڤەکەمان چەند نمونەیەکی مێژوویی و نمونەی زیندوو دێنینەوە.\nزۆر ناگەڕێینەوە بۆ چاخە کۆنەکان یان قۆناغە مێژووییەکانی سەدەکانی ناوەڕاست و نوێ، بەڵکو باس لە مێژووی هاوچەرخ دەکەین.\nلە هەشتاکانی سەدەی ڕابردوو دا (مەلا بەخیار - سالار عەزیز) لەگەڵ (پشکۆ نەجمەدین و شێخ عەلی) ڕەوتی ئاڵای شۆڕش (ئاش)یان لە نێو کۆمەڵەی ڕەنجدەرانی کوردستان بە سکرتێری نەوشیروان مستەفا دامەزراند. ڕاگەیاندنی ئەم ڕەوتە فکرییە بوغزی نەوشیروان مستەفا و مام جەلانی جوڵاند و سەرانی ئاش بە عێراقچێتی تۆمەتبار کران. لە ڕوانگەی باڵی سکرتێری کۆمەڵەوە ئاش باڵێکی تێکدەر و بان چەپ بوون. دوای ململانێ سیاسی و فکرییەکانیان لە ڕێگەی چەکەوە سەرانی ئاش دەستگیرکران، سەرەتا بڕیار بوو بکوژرێن، بەڵام دواتر بڕیارەکە گۆڕا بۆ زیندانی کردن. دوای ماوەیەکی زیندانی ئەو سێ سەرکردەیە هەر یەکە و بە جۆرێک ئازاد بوون. سەرانی ئاش و نەوشیروان مستەفا و ئیبراهیم جەلالی بەرپرسی لێکۆڵینەوە لە مەلا بەختیار، هەریەکەیان بەشێوازێک باس لە سەرهەڵدانی ئاش و لە ناوبردنی دەکەن.\nئەو ڕووداوە مێژووییە لە ڕووی سایکۆلۆژییەوە زەبرێکی ئەوەندە کاریگەر بووە لە سەر دڵی مەلا بەختیار، کە تاکو جیابونەوەی نەوشیروان مستەفا لە یەکێتی و دواتر دامەزراندنی بزووتنەوەی گۆڕان لە ساڵی 2009 دا، و نەخۆش کەوتن و وەفاتی نەوشیروان مستەفا. ئەم دوو سەرکردەیە یەکتریان دەبوغزان و دژی یەکتری بوون، تەنانەت نەخۆش کەوتن و مردنی نەوشیروان مستەفا بۆ مەلا بەختیار کۆستێکی گەورە نەبوو، بەشدارییەکی گەرمیشی نەبوو لە پرسەکەیدا.\nنمونەیەکی دیکە پەیوەندی نێوان نەوشیروان مستەفا و محمدی حاجی محمودی سکرتێری حیزبی سۆشیالیستی کوردستان، دیسان لە هەشتاکانی سەدەی ڕابردوو دا پەیوەندی نێوان ئەم دوو سەرکردەیە تێکدەچێت، نەوشیروان مستەفا دەکەوێتە بۆسەیەکی پێشمەرگەکانی محمدی حاجی مەحمودەوە و دەستگیر دەکرێت، بڕیاری کوشتنی دەدرێت، بەڵام نەوشیروان مستەفا بە هاوکاری پێشمەرگەیەکی سۆسیالیست هەڵدێت. هەریەکەشیان ئەو وودا بەشێوازێکی جیاواز لە بیرەوەری و یاداشتەکانیاندا باس دەکەن. لەو مێژووە وە تاکو جیابونەوەی نەوشیروان مستەفا لە یەکێتی و دواتر دامەزراندنی بزووتنەوەی گۆڕان لە ساڵی 2009 دا، پەیوەندی ئەم دوو سەرکردەیە باش نەبووە. نە محمدی حاجی مەحمود سەردانێکی دۆستانەی گردی زەرگەتەی کردووە، نە نەوشیروان مستەفا سەردانێکی گوڵەخانەی کردووە، بە مەبەستی پەیوەندی دۆستانە و فراوانکردنی بنکەی ئۆپۆزسیۆن و خزمەتی هاووڵاتیان و گۆڕانکاری لە دەسەڵات دا، بەڵکو یەکتریان بوغزاندووە و دژی یەکتری بوون. بەهەمان شێوەی مەلا بەختیار نەخۆش کەوتن و مردنی نەوشیروان مستەفا بۆ محمدی حاجی مەحمود کۆستێکی گەورە نەبوو، بەشدارییەکی گەرمیشی نەبوو لە پرسەکەیدا.\nهەروەها پەیوەندی نێوان عەلی باپیر و سەرانی بزووتنەوەی ئیسلامی کوردستان لە سەر بوغز بەڕێوە دەچێت، سەرانی بزووتنەوە هەرگیز ناتوانن لە عەلی باپیر خۆش بن کاتێک لە ساڵی 2001 دا عەلی باپیر کۆمەڵی ئیسلامی لە بزووتنەوە جیاکردوە، لەو مێژووە و پەیوەندی نێوان ئەو دوو پارتە ئیسلامییە بوغز تەحەکومی پێوە دەکات، تاکو ئێستا کۆمەڵ نەچۆتە هیچ بەرەیەکی ئیسلامییەوە بزووتنەوی ئیسلامی تێدا بێت، بەهەمان شێوە بزووتنەوەش ئامادەیی کارێکی پێکەوەی نەبووە لەگەڵ کۆمەڵ و عەلی باپیردا. تەنانەت سەرانی بزووتنەوە تۆمەتی بەعسیبون دەدەنە پاڵ عەلی باپیر.\nبینای پەیوەندییە سیاسییەکانی پارتی لەگەڵ تەواوی هێز و پارتە سیاسییەکاندا لە سەر بوغز هەڵچنراوە. لە هەموو ململانێیەکی سیاسی پارتیدا بۆغز ئامادەگی ڕاستەوخۆی هەیە. خراپی پەیوەندنی نێوان نەوشیروان مستەفا و مەسعود بارزانی هەر لە هەشتاکانی سەدەی ڕابردووە وە تاکو وەفاتی نەوشیروان مستەفا درێژەیی کێشا، تەنانەت کاتێک بزووتنەوەی گۆڕان لە ساڵی 2013 دا بەشداری حکومەتی کردوو بوە هاوپەیمانی پارتی، نەوشیروان مستەفا پێنج جار سەردانی پیرمامی کرد بە مەبەستی دیداری مەسعود بارزانی، بەڵام مەسعود بارزانی بۆ یەکجاریش سەردانی مەکۆی سەرەکی گۆڕانی لە سلێمانی نەکرد، نەک هەر ئەوە بەڵکو بەشداری پرسەی نەوشیروان مستەفایشی نەکرد.\nمەسعود بارزانی سەرۆکی پارتی و سەرۆکی پێشووی هەرێمی کوردستان، لە کۆبونەوەیەکی کادیرانی حیزبەکەیدا وتبوی "هەرگیز لە سێ کەس خۆش نابێت، مام جەلال و نوری مالیکی و د. یوسف محمد".\nمام جەلال بەهۆی ئەوەی لە پارتی و جوڵانەوەی ئەیلول جیابۆتەوە و ململانی سیاسی و چەکداری لە سەر دەسەڵات و ئابوری لەگەڵ بنەماڵەی بارزانیدا کردووە.\nنوری مالکیش کە سەرکردەیەکی دیاری شیعە و حیزبی دەعوایە لە ساڵی 2008 دا هێزی دژی هەرێمی باشوری کوردستان جوڵاندووە و لە ساڵی 2013 دا بەشە بودجەی حکومەتی هەرێمی کوردستانی بڕیوە.\nد.یوسف محمدیش سەرکردەی دیاری بزووتنەوەی گۆڕان و سەرۆکی پێشووی پەڕلەمانی کوردستان لە ساڵی 2015 دا هەوڵی دا یاسایی سەرۆکایەتی هەرێمی کوردستان هەموار بکاتەوە بە ئامانجی گۆڕینی سیستمی حوکم لە سەرۆکایەتییەوە بۆ پەڕلەمانی و لە کارخستنی دەسەڵاتی سەرۆکایەتی مەسعود بارزانی. واتە بوغز تەحەکوم بە پەیوەندییە دۆستایەتی و دوژمنکارییەکانی مەسعود بارزانییەوە دەکات.\nنمونەیەکی دیکە پەیوەندی نێوان لاهور شێخ جەنگی و مەسعود بارزانییە، بوغزی نێوان ئەم دوو سەرکردەیەش کاتێک جوڵا، کە مەسعود بارزانی پێی وابوو لاهور شێخ جەنگی بە خیانەتی شانزەی ئۆکتۆبەر وەڵامی ڕیفراندۆمەکەی ساڵی 2017 ی داوەتەوە، کە بووە هۆی لە دەستدانی %51 خاکی باشوری کوردستان (مێژوو ئەوە ڕوندەکاتەوە خیانەتی شانزەی ئۆکتۆبەر چۆن ڕوویدا و کێ کردی؟). لەو ڕێکەوتەوە تاکو ئێستا ئەو دوو سەرکردەیە یەکتری دەبوغزێنن و ناوی یەکتر دەزڕێنن لەلایەن دەست و پێوەندەکانیانەوە له ناوەندە میدیاییەکانیان و تۆڕەکانی کۆمەڵایەتییەوە. تەنانەت کاتێک لە کۆنگرەی چوارەمی یەکێتی دا لاهور شێخ جەنگی بوو بە هاوسەرۆکی یەکێتی، مەسعود بارزانی نە پیرۆزبایی لێکرد و نە دانیش بە هاوسەرۆکایەتییەکەی لاهور شێخ جەنگی دا دەنێت.\nئەم دەردە هەموو هێز و لایەنە کوردییەکانی گرتۆتەوە لە کورستانی گەورەدا، بوغزی نێوان (کۆمەڵە و دیموکرات) لە خۆرهەڵاتی کوردستان، بوغزی نێوان (پەیەدە و ئەنەکەسە) لە خۆرئاوای کوردستان ڕابردوو دەداتە دەست ئێستا و ئێستاش دەداتە دەست داهاتوو. تەنانەت لە باکوری کوردستانیش پەکەکە دەڵێت: لە فەرهەنگی سیاسی خۆمان دا هیچ هەڵەیەکی سیاسی لە بیرناکەین کە بەرامبەرمان دا ئەنجامدرا بێت.\nبوغز چەندە بەرچاوی سەرکردەکانی ڕەشکردوە، ئەوەندەش داهاتووی ئەم میللەتەی ڕەشکردوە، باوەڕهێنان بەوەی سەرکردەکان کاری نەتەوەیی پێکەویی ئەنجامدەدەن خولانەوەیە لەو بازنە بەتاڵەی ڕابردوو کە بوغز تەحەکومی پێوەکردووە. ئەم بوغزە نەک سەرکردەکانی گلاندوە بەڵکو میللەتیشی گلاندوە. هەر ئەم بوغزە بۆتە هۆی ئەوەی هەر سەرکردەیەکی کورد هەنگاو هەڵنێت بە ئاڕاستەی پڕۆژەی گۆڕانکاری و چاکسازی سیاسی و ئابوری، سەرکردەکان دیکە کاری پێکەوەی لەگەڵ دا ئەنجامنەدەن، هەر وەکو ئەوەی نەوشیروان مستەفا بەسەریدا هات. یان هەر سەرکردەیەک تێکۆشان بکات لە پێناو کاری نەتەوەیی و نیشتیمانی نەک سەرکردەکانی دیکە پاڵپشتی و هاوکاری نیین، بەڵکو پیلانگێڕیشی لە دژ ئەنجام دەدرێت، هەر وەکو ئەوەی زۆربەی سەرکردەکانی ڕووبردوو بەسەریاندا هات، نمونەی زیندووش خیانەتی شانزەی ئۆکتۆبەر بوو بۆ وەڵامی ڕیفراندۆمەکەی مەسعود بارزانی. ئەم بوغزە بۆتە هۆی ئەوەی ڕابردوو هەمیشە لە بەردەم دەرگامان بێت و مێژوو بە فۆڕمی جیاواز خۆی دووبارەبکاتەوە، (یەزدان شێر)یش هەمیشە ئامادەیی هەبێت.\nداگیرکەر هەموو کات نەفرەت نییە!\nداگیرکاری تورکیا بۆ سەر خۆرئاوای کوردستان و بەرخۆدان و کاردانەوەکان (بەشی شەشەم)


◄ Resultat: Found 1.159, page 1 of 116 Items per page: 🗐 1 🗐 5 🗐 10 🗐 25 🗐 50 🗐 100\n📅 00-03-1997 Datum & Events\n👁 Denna post har tittat 13,077 gånger\n- بەرزبوونەوەی جەنگی دیپلۆماسی لە نێوان د.ت و د.ا [ Mer... 👁] ✖ ✖ ✖ 0 0 ✔ 99% ✍ H.B. 30-8-2010 11:21:17\n📅 00-04-1988 Datum & Events\n👁 Denna post har tittat 4,346 gånger\n- د.ق لە چەندین لاوە هێرشی کردە سەر ناوچەی گەرمیان [ Mer... 👁] ✖ ✖ ✖ 0 0 ✔ 82% ✍ H.B. 30-8-2010 11:20:45\n📅 00-05-1981 Datum & Events\n👁 Denna post har tittat 12,857 gånger\n- زێتر لە 38 هەزار کوردی فەیلی لەلایەن رژێمی ئێڕاق [ Mer... 👁] ✖ ✖ ✖ 0 0 ✔ 99% ✍ H.B. 30-8-2010 11:20:40\n👁 Denna post har tittat 7,251 gånger\n📅 00-08-2002 Datum & Events\n👁 Denna post har tittat 9,299 gånger\n- سەرەتای ئەم مانگە: د.ق لە شاری کەرکوک خاوەن دوکا [ Mer... 👁] ✖ ✖ ✖ 0 0 ✔ 99% ✍ H.B. 30-8-2010 11:21:26\n📅 01-01-2014 Datum & Events\n📅 Lades Jan 1 2014 10:40AM\n👁 Denna post har tittat 21,640 gånger\n- شارەوانی وان ساڵی نوێی بە دانانی تابلۆی کوردی دە [ Mer... 👁] ✖ ✖ 1 17 ✔ 83% ✍ H.B. 1-1-2014 10:40:03\n📅 01-03-1998 Datum & Events\n📅 Lades Jun 8 2018 12:55PM\n👁 Denna post har tittat 2,199 gånger\n... [ Mer... 👁] ✖ ✖ ✖ 0 1 ✖ 58% ✍ S.E. 8-6-2018 12:55:49\n📅 01-04-2018 Datum & Events\n📅 Lades Apr 1 2018 12:00AM\n👁 Denna post har tittat 8,686 gånger\nباشووری کوردستان - لە هەندێک شارۆچکەی باشووری کور [ Mer... 👁] ✖ ✖ 16 8 ✔ 99% ✍ H.B. 1-4-2018 0:00:00\n📅 01-04-2020 Datum & Events\n👁 Denna post har tittat 56,472 gånger\nباکووری کوردستان - هەپەگە رایگەیاند: گەریلایەکیان [ Mer... 👁] ✖ ✖ 17 3 ✔ 99% ✍ H.B. 1-3-2020 19:49:43\n📅 01-05-2015 Datum & Events\n📅 Lades May 1 2015 12:16PM\n👁 Denna post har tittat 8,577 gånger\n- هێزەکانی پێشمەرگەی کوردستان هێرشێکی رێکخراوی تیر [ Mer... 👁] ✖ ✖ ✖ 0 5 ✔ 80% ✍ H.B. 1-5-2015 12:16:00


لەم رۆژانە پەرلەمانتارێك داوای لیستی ئەنفالچیەكانی لێمكرد, بۆ ئەوەی بەدوای ناوی باوكی نەیارێكی سیاسی حیزبەكەی بگەڕێت"كەچی بیرۆی دادگای باڵای تاوانەكان چەند مەترێك لەو پەرلەمانەوە دورە كە تیایەتی, پاش ئەو هەموو وەعدو بەڵێنەی لە بانگەشەی هەڵبژاردن دای كە كار بۆ دۆسیەی ئەنفال بكات, تا ئێستا زیندەوەرێكیان نەچووونە سكاڵا لەسەر حكومەتی كوردستان تۆمار بكەن كە بڕیارەكانی دادگا جێبەجێ ناكات" كەچی بە بەرپرسێكی پارتەكەیم وت فڵان كەس تاوانبارە لاتانە, وتی 27 ساڵ زۆر نییە لە بیری بكەین.\nمن بە ئەزموونی خۆم پێم وایە دروشمی بە جیهان ناساندن و شتی لەم بابەتە كە جار جار لە بۆنەكان حكومەت و حیزبەكان بەرزی دەكەنەوە درۆیەكی پوچ و بێ مانایە, ئەو هەنگاوە تەنها لە رێگای دادگایی تۆمەتبارانەوە دەبێت كە بەشێكیان ناسنامەی بیانیان هەیە , نموونە ئەگەر یەكێك لە وڵاتانی ئەوروپا دادگایی تۆمەتبارێك بكات و سزای بدات بە ئەنجامدانی تاوانی جینۆساید ئەوە ئەنجامەكەی دەبێتە بڕیاری هەر 27 وڵاتەكەی یەكێتی ئەوروپا, چونكە بڕیارەكە وەزارەتی داد دەیدات, كە بەشێكە لە دەزگای حكومەت, ئەوەش بڕیاری حكومەتە, بە گواستنەوەی دۆسیەكە بۆ یەكێتی ئەوروپا دەبێت بڕیاری هەموو حكومەتەكانی یەكێتی ئەوروپا , شانس لە دادگاییكردنی تۆمەتبارانی ناسنامەی عێراقی زۆر زیاترە لە فرانس ڤان ئانرات بازرگانی چەكی كیمیاوی هۆڵەندی كە بە 16,5 ساڵ حوكم دراو تاوانبار كرا بە هاوبەشی لە تاوانی جەنگ و تاوانی دژ بە مرۆڤایەتی, چونكە ئەوان راستەوخۆ بەشدارن لە تاوانەكەو هەڵاتووی دادگان لە وڵاتی خۆیان, شایەد و سكاڵاكەرو بەڵگە زیاترە لە سەریان .\nئەحمەد حامید/ وا دیارە کاتى ئەوە هاتوە کە چەپ خۆى ڕێک بخات و ببزوێ لەبەر ڕۆشنایى کۆبونەوەى چەچەکان\nحه‌مه‌ره‌شید قه‌ره‌داغی/ با مێژوو چەواشە نەکرێ


لەبارەی شێروان شێروانی گیراوانی تر پەرلەمانتارێکی بەریتانیا نامەیەک ئاراستەی حکومەتی هەرێم دەکات – Standard Kurd\nلەلایەن ستاندار Posted on شوبات 21, 2019 478 جار بینراوە 0 سەرنج\nستاندەر- سەرچاوەکانی هەواڵ\nئا کلیود، ئەندامی پەرلەمانی بەریتانی لە پارتی کرێکاران وە دۆستی دێرینی کورد، نامەیەکی پەلەی نارد بۆ هەردوو نێچر ڤان بارزانی وە قوباد تاڵەبانی دەربارەی گرتن و نەبوونی زانیاری لەسەر شیروان شیروانی و هاوڕێکانی لەنامەکەدا بەڕێز ئان کلیود دەڵێت: ” نامەیەت بۆ ئەنوسم بۆ دەربڕینی مەترسی” قلق” دەربارەی خۆپیشاندانە ناڕەزایەکان دژ بە جموجٶڵە سەربازیەکانی تورکیا لە کوردستانی عێراق وە بەتیابەت لە بنکە سەربازیەکەی ناوچەی شیڵادزێ کە لە ڕۆژی ٢٦ لانیوەری لەلایەن خەڵکی ناوچەکەدا روویدا، وە ڕووداوەکانی دوای خۆپیشاندانەکە، کە ڕیپۆرتەکان باسی کوشتنی دوو خۆپیشاندەران دەکات وە تا ئیستا گرتنی نزیکەی ٢٠ کەس، لە ناویان شیروان شیروانی کە بە گوێرەی سزای ژمارەی ١٥٦ ساڵی ١٩٦٩ تاوان کراوە کە سزاکەی حوکمی لەسێدارەدانە.\nبێگومان، ناڕەحەتیەک و دڵتەنگیەکی زۆر هەیە لەناو کەس وکار خزمانی زیندانیەکان کەلەم ماوەیەدا نەیان توانیوە نەبیان بینن وە نە هەواڵیان بزانن. هەروەها بیستومە کە هەوڵی پارێزەرەکان لە ماوەی سێ هەفتەی ڕابوردودا بۆ بینین ئەم زینانیانە ، ڕەتکراوەتەوە. بۆیە، جێێ خۆشحاڵیمە ئەگەر دڵنیام بکەیتەوە کە ڕاستەوخۆ و هەر ئیستا مۆڵەت بدرێت بە کەس و کارو پارێزەرانی گیراوەکان کە بیان بینن تا هەموو لایەک دڵنیا بن بە سەلامەتیان وە گیراوەکان گەر بەرنەبوون، ئەوا بە یاسایەکی مناسب دادگا بکرێن وە ماوە مۆڵەتی بدرێت بۆ دادگایەکی عادلانە.\nلە بۆچەنی و بڕوای بەهێزی دوورودرێژم لە پشتگیری لەمافی مڕۆڤی خەڵکی کوردستان عێراق، کە لەوبڕوایەدام ئێوەش هاوبەشن، چاوەڕیی وەڵامتان دەکەم. ئان کلیود کۆپیەکی نامەکە نێراوە بۆ الیستەر بورت، وەزیری دەرەوەی بەریتانی بۆ ناوچەی ڕۆژهەڵاتی ناوەڕاست\nبڵاوکراوەی پێشووئەگەری زۆرە حزبەكانی كوردستان لایەنگری (پۆستی سەرۆكی هەریم) بن بۆ یەكیتی\nبڵاوکراوەی نوێترئاسایش لە هەولێر هەڵدەکوتێتە سەر بنەماڵەی شەهیدێکی دەستی تورکیا


کۆچێکی سەیرو کەم ڕووداو . – WTARIKURD\nکۆچە زۆرەکە ، کە بەلێشاو ڕوویکردە وڵاتانی ئەوروپاو ، بە سەرسوڕمانەوە تێی دەڕوانن .\nبڵاوبوونەوەی وێنەی ئایلان مرۆڤایەتی سەرسام کرد ، دەسەڵاتدارانی ئەوروپا لەئاست ئەم تراژیدیا هەڵوێستە وەردەگرن و ، دەیانەوێت بە بێ زیان لێی دەرچن لە زیانی شەقام و توڕەبوونی مرۆڤایەتی . ئەڵمانیەکان بەشی زۆرینەیان لەم لێشاوە کۆچە بەردەکەوێت . بەرەی شەقام لەدوو بۆچوون و هەڵوێستەدا ڕووبەرووی ئەم کۆچە بوونەتەوە ، لەگەڵ ئەوەشدا هەردوولا ترسی داڕمان و ئاڵۆزبوونی قەیرانی دارایی و ئیداریی یەکیان دەخات .\nبیرکردنەوە لەوە بۆ لەم سات و کاتەدا بەم لێشاوە ، دەروازەکانی تورکیاو ڕایەڵە کەشتیە قاچاخەکانی لێوارەکانی ئەفریاکاو کۆچ و کۆچبەریی ناوەندەکانی ئاسیا ، وەک ئەوەی لەیەک سات و کات و بەپێی یەک پیلان و بەپێی نەخشەیەکی داڕێژراو کۆچ و کۆچبەریان گەیاندە یونان و ، حکومەتی ئەو وڵاتەش نەیتوانی بەریان پێ بگرێت و لێشاو لەسەر لێشاو ئەو یاساو ڕێسا و بەرگرییە نێو دەوڵەتیانەیان پسان و لە کاری پاراستنەوە گواستیانەوە بۆ کارێکی ڕۆتین و ، تا کار گەیشتە ئەو ئاستەی لێشاوەکە لە ئەفریکاو ناوەندی ئاسیاوە دەست پێبکات و کۆتاییەکەی لەناوەندی ئەوروپا خول بخواتەوە .\nلەڕووی سیاسیەوە لەم کۆچە بڕوانیت بەو پێوانە گەورەیە ، دەکڕێت جگە لە بینینی تارمایی نەخشەی هێزێكی گەورە لەپشتییەوە ، بۆ مەرامی ستراتیژی کارێکی نەخشە بۆ داڕژاو ، واتایەکی تریی نەبێت . دەکرێت دوو خوێندنەوەی کورتی بۆ بکرێت :\n1 – ئەگەریی هەڵگیرسانی جەنگێکی تر لەناوچەی ڕۆژهەڵاتی ناوەند لە دوای کۆتایی هاتنی ئۆباما لەدەسەڵات\n2 – بەرهەمی ئیسلامییە توندڕەوەکان بێت ، گەرچی کۆی خەڵکەکە وەک هێزی سیاسی ئەوان ڕێکنەخرابن . بەڵام سودمەند بن لێیان .


ئازه‌ربایجان و ناوه‌گه‌ى - شـه‌فـه‌ق نيـوز\nئازه‌ربایجان و ناوه‌گه‌ى\nله‌بان ملله‌تیگ دابه‌ش بوین ، ده‌سه ده‌سه له‌ناوچه‌یل جووراوجوور ئیران په‌خشه‌و بوین. ئمجا ماده‌یل و فارسه‌یل و پلرته‌یل گرینگترین یاموهمترین ئه‌و مه‌ردمانه بوین ك هه‌وڵ پیكهاوردن ده‌وڵه‌ت گه‌ورایگ دان.\nیه‌كم مه‌ردمیگ ك له‌و ڕیه‌وه گام نان. ئه‌ویش ماده‌یل بوین ك له‌گشت سه‌ده‌ى هه‌فتم وه‌رجه زایین ده‌وڵه‌ت بته‌و ماد له‌ناوچه‌ى ئازه‌ربایجان و خاك كوردستان دامه‌زرانن. ئمجا پاشایه‌یل ماد ده‌وڵه‌ت بته‌ویگ دروس كردن ك له‌دونیاى كویه‌ن بوینه دامه‌زرنه‌ر شارستانیه‌ت كلتوورى ئیران له‌ناو به‌شه‌یل و پیكهاته‌یل ئیران. هویچ شوونیگ له ئازه‌ربایجان زیاتر له‌ئیران ناوبانگ نه‌یاشتگه ، ناو ئازه‌ربایجان وه‌رجه 2400 ساڵ وه‌رجه ئیسه وه‌ناوبانگترین و ناسریاگترین ناوه‌یل جوگرافیایى ئیران بویه. ئمجا ئازه‌ربایجان ك له‌سه‌رده‌م هه‌خامه‌نشیه‌یل و له‌وه‌رجه ئه‌وانیش وه وڵات ماد ناوبریاگه‌و بیجگه ئه‌وه‌یش گرینگترین به‌ش وڵات بویه.\nبه‌رهه‌مه‌یل سترابۆن جوگرافیانویس یۆنانى ، له‌باوه‌ت ئازه‌ربایجان له‌گشتیان خاستر و ڕاستره. ئمجا وه‌گووره‌ى نویسریاگه‌یل سترابۆن ، له‌وه‌ختى كووتایى وه سه‌رده‌م سه‌ڵته‌نه‌ت هه‌خامه‌نشیه‌یل هات ئه‌سكه‌نده‌ر مه‌قدۆنى په‌لامار ئیران دا ، وه‌لى له‌و سه‌رده‌مه سه‌ركرده‌یگ وه‌ناو (ئاترۆپات) له‌بان زه‌وى ماد (ئازه‌ربایجان) هه‌ڵسیاو مقه‌یه‌تى له‌و وڵاته كرد و نه‌یشت یۆنانیه‌یل داگیرى بكه‌ن و شكه‌ست وه یۆنانیه‌یل هاورد. ئمجا خه‌ڵك وڵات ماد وه‌سه‌به‌ب ئه‌و بویرى و ئازاییه‌وه (ئاترۆپات) كردنه شاى خوه‌یان و دى له‌شوون ئه‌وه وه وڵات ماده‌یل وتیان ئاترۆپاته‌یل (وڵات ماد) ، وه‌ى جووره مقه‌یه‌تى له‌سه‌روه‌خوه‌یى وڵاته‌گه‌یان كردن.\nسترابۆن ك كتاوه‌گه‌ى خوه‌ى له‌سه‌رده‌م پاشایه‌تى ئه‌شكانیه‌یل (نزیك وه له‌دایگبوین مه‌سیح) نویساگه ، ئویشیگ: ئیسه‌یش ئه‌وه جینشینه‌یل ئاتۆپاتن و سه‌روه‌خوه‌یى خوه‌یان دیرن. (ئه‌دوین رایت)یش رووژ مه‌رگ ئه‌سكه‌نده‌ر وه‌ڕووژ له‌دایگبوین ئاترۆپاته‌یل زانیگ و له‌جواو ئه‌وانه‌ك ك ناو ئازه‌ربایجان وه وه‌رگریاگ له‌ناو ئاترۆپات زانن ئویشیگ: هویچ گومانیگ له‌وه نیه ك ناو ئازه‌ربایجان له‌ناو ئاترۆپات وه‌رگیریاگه ، چوینكه شوونه‌واریگ له‌و ناوه له‌سه‌رده‌م وه‌رجه ئه‌سكه‌نده‌ر نیه‌كریه‌یگه دى بیجگه له خاك ماده‌یل. (فرده‌وسى)یش وه (ئازه‌رئاباگان) ناوى تیه‌ریگ ك عه‌ره‌به‌یل وه‌پى ئویشن (ئازه‌ربایجان) و ئه‌رمه‌نه‌یلیش وه (ئازه‌ربایاقان) ناوى بردیان و له‌كتاوه‌یل كویه‌ن په‌هله‌وییش وه(ئاتۆرپاتكان) هاتگه ك هه‌مان ئاترۆپاتكانه. ئمجا له‌یرا ده‌ركه‌فیگ ك ئازه‌ربایجان زویتر (ئاترۆپاتكان) بویه‌و دویاخر (ئازه‌ر ئابادگان)و له‌شوون ئه‌وه‌یش بویه‌سه ئازه‌ربایجان.


هۆشیار زێباری: حكوومەتی عێراق لە زۆر دۆسێدا شكستی هێناوه ئه‌مه‌ریكا نیگه‌رانه له رێگری كردن له ده‌ربڕینی ڕای ئازاد له میسر\nپاشنیوه‌ڕۆى ئه‌مڕۆ چوارشه‌ممه 22ى ئایارى 2013 به ئاماده‌بوونى د. ئه‌رسه‌لان باییز سه‌رۆكى په‌رله‌مان و نێچیرڤان بارزانى سه‌رۆك وه‌زیرانى هه‌رێمى كوردستان، هه‌ردوو سه‌رۆكایه‌تیى په‌رله‌مانى كوردستان و حكوومه‌تى هه‌رێمى كوردستان له ئه‌نجومه‌نى وه‌زیران كۆ بوونه‌وه.له كۆبوونه‌وه‌كه‌دا هاوكارى و هه‌ماهه‌نگیى زیاترى نێوان په‌رله‌مانى كوردستان و حكوومه‌تى هه‌رێمى كوردستان خرایه به‌ر باس و داكۆكى له‌وه كرایه‌وه كه ئه‌و یاسایانه‌ى بۆ ژیانى خه‌ڵك ئه‌وله‌ویه‌تن و ڕه‌نگدانه‌وه‌ى ڕاسته‌وخۆیان له‌سه‌ر ژیانى خه‌ڵك هه‌یه؛ بخرێنه ڕیزبه‌ندیى پێشه‌وه‌ى به‌رنامه‌ى كارى په‌رله‌مان بۆ ئه‌وه‌ى زوو په‌سند بكرێن و تێبه‌ڕێنرێن.له به‌شێكى دیكه‌ى كۆبوونه‌وه‌كه‌دا بڕیار درا په‌له بكرێت له ده‌ستنیشانكردنى سه‌رۆكى ده‌زگاى چاودێریى دارایى به پێى ڕێكاره یاساییه‌كان. هه‌روه‌ها بڕیار درا به پێى په‌یڕه‌وى ناوخۆى په‌رله‌مانى كوردستان، هه‌موو ئه‌و پڕۆژه یاسایانه‌ى كه لێكه‌وته‌ى داراییان هه‌یه، دواى وه‌رگرتنى ڕه‌زامه‌ندیى سه‌رۆكا‌یه‌تیى ئه‌نجومه‌نى وه‌زیران، ئینجا له په‌رله‌مانى كوردستان بخرێته به‌رنامه‌ى كاره‌وه.


قەرەیڵان: وەزیری دەرەوەی توركیا داوای لە پارتی كرد بەشداری شەڕ بكەن و ئەوانیش بڕیاری شەڕیان داوە – سنور میدیا\nقەرەیڵان: وەزیری دەرەوەی توركیا داوای لە پارتی كرد بەشداری شەڕ بكەن و ئەوانیش بڕیاری شەڕیان داوە\nموراد قەرەیڵان فەرماندەی گشتی هێزەكانی پاراستنی گەل هۆشداری دا لە خراپی ئاكامەكانی هەڵگیرسانی شەڕی ناوخۆ و ئاشكراشیكرد كە پارتی لەسەر داوای توركیا بڕیاری شەڕی داوە و ڕاشیگەیاند.\nموراد قەرەیڵان لە میانی چاوپێكەوتنێكی لەگەڵ كەناڵی ستێرك تی ڤی كە ئەمشەو بڵاوكرایەوە، ڕەتیدەكاتەوە ئەوان بڕیاری هێرشیان دابێت بۆ سەر پێشمەرگە و ڕایگەیاند پەكەكە لە شەڕێكی دژواردایە لەگەڵ سوپای توركیا و هیچ كەسێكی عاقڵ ناڵێت كە لەو دۆخەدا ئێمە بەرەیەكی دیكەی شەڕ لە خۆمان بكەینەوە.\nوتیشی: “هیچ بڕیارێكی ئێمە نییە بۆ هێرشكردنە سەر پێشمەرگە و بیریش لە بڕیاری لەو جۆرە ناكەینەوە، چونكە شەڕی كورد و كورد بە هۆكاری لە ناوچوون دەزانین”.\nئەوەشی خستەڕوو كە “ئێستا پیلانگێڕی لەسەر كورد هەیە”.\nهاوكات ڕەخنەشی لە جموجوڵەكانی پارتی گرت و ڕایگەیاند ئەوان دەچن لە شوێنێكدا جموجوڵی سەربازیی دەكەن كە ناوچەی شەڕە و تێیدا گەریلا ڕووبەڕووی سوپای توركیا بووەتەوە و وتیشی: “بۆچی نایەن كێشەكان بە دیالۆگ چارەسەر بكەین بۆچی پەنا دەبەنە بەر ڕێگەی سەربازیی ئایا ئەوە خزمەت بە كێ دەكات؟”.\nوتیشی: “پارتی بیەوێت یان نەیەوێت ئەوەی دەیكات دەكەوێتە خزمەتی سوپای توركیاوە و ئەوەی كارێكی مەردانە و نەریتی كورد نییە”.\nقەرەیڵان ئەوەشی بەبیرهێنایەوە كە خوڵوسی ئاكار وەزیری بەرگری توركیا لە میانی سەردانەكەی ئەم دواییەی بۆ هەولێر و كۆبوونەوەی لەگەڵ پارتی پێی وتوون دەبێت پێشمەرگە بەشداری شەڕ بكات لە دژی پەكەكە.\nڕاشیگەیاند لێدوانی لێپرسراوانی پارتی بەڵگەن لەسەر ئەوەی بڕیاری شەڕكردنیان لە دژی ئێمە داوە و ئێستاش پێیان دەڵێن بڕیارەكە هەڵەیە، چونكە ئەو هەنگاوە بۆ خۆشیان مەترسیدارە.\nقەرەیڵان وتیشی: “ئێمە لە شەڕی ناوخۆ دەترسین نەك لە شەڕی دوژمن، بەرگریكردنیشمان لە ماوەی 46 ڕۆژی ڕابردوو لە دژی سوپای توركیا بەڵگەیە لەسەر ئەوەی كە لە شەڕی دوژمن ناترسین”.\nسەرلەنوێ ڕەتیشیكردەوە كە پەكەكە ئەو ئۆتۆمبێلەی كرابێتە ئامانج كە لە مەتینا كۆمەڵێك پێشمەرگەی تێدا بوونە قوربانی و جەختیكردەوە كە گەریلا چەكی وای بەكارنەهێناوە و داواشی كرد لیژنەیەك بۆ لێكۆڵینەوە لەبارەی ئەو ڕووداوە پێكبهێندرێت.\nقەرەیڵان لەو بڕوایەشدابوو كە ڕووداوەكەی مەتینا پیلانگێڕی بووبێت و ئەو پێشمەرگانەشی بە “شەهید” وەسف كرد كە لە ڕووداوەكەدا گیانیان لە دەست داوە.


ڕاپه‌ڕینی تونس ڕووداوێکی گه‌وره‌ی جیهانی‌و – Denegkan\nڕاپه‌ڕینی تونس ڕووداوێکی گه‌وره‌ی جیهانی‌و\nده‌رسه‌کانی دووباره ده‌بنه‌وه!\nڕاپه‌ڕینی خه‌ڵكی کرێکارو زه‌حمه‌تکێشی تونس له‌مێژووی ئه‌م ده‌وره‌یه‌ی ده‌سه‌ڵاتی سه‌رمایه‌داریدا بێوێنه‌یه، ئه‌م هه‌ستانه‌ی خه‌ڵكی تونس له‌خواره‌وه له‌کاتێکدا ڕوو ده‌دات که‌ده‌سه‌ڵاتی بورژوازی و سه‌رمایه‌داران و ده‌وڵه‌ته‌کانیان به‌دڕندانه‌ترین شێوه هێرشی هه‌مه‌لایه‌نه‌ی خۆیان بۆسه‌ر کۆمه‌ڵگا ده‌ستپێکرد‌وه‌و ده‌سه‌ڵاتێکی کۆنه‌په‌رست و دیکتاتۆریان داسه‌پاندوه که‌چیتر قابیلی ته‌حه‌مول نیه، به‌تایبه‌ت له‌ووڵاتانی عه‌ره‌بیدا هه‌ر بنه‌ماڵه‌و ده‌سته‌جاتێکی کۆنه‌په‌رست و تایفی له‌ناسیونالیزم و ئیسلامی که‌نوێنه‌رایه‌تی به‌رژه‌وه‌ندیه‌کانی به‌شێکی که‌می کۆمه‌ڵگاو سه‌رمایه‌داران ده‌که‌ن و ده‌سه‌ڵات و ده‌وڵه‌تیان کردۆته موڵکی خۆیان، دیکتاتۆریه‌ت پێویستیه‌کی سه‌رخانی سیاسیانه‌و وائه‌زانن ئه‌و‌ان نانی کۆمه‌ڵگا ده‌ده‌ن و له‌گه‌ڵ خۆیان خێروبێرێکیان بۆ کۆمه‌ڵگا هێناوه‌و هه‌ر به‌خێری خۆیان پاروه نان و کارێک به‌خه‌ڵكی ده‌ده‌ن، ئه‌م ناره‌زایه‌تیانه‌ی خه‌ڵکی تونس و له‌کورترین ماوه‌ی چه‌ند هه‌فته‌ییدا یه‌کێک له‌به‌هێزترین ده‌سه‌ڵاتی سه‌رمایه‌داری له‌ووڵاتانی عه‌ره‌بیدا داڕمان، ناره‌زایه‌تیه‌کان له‌م ووڵاته‌دا به‌رده‌وامن و خه‌ڵكی به‌هیچ جۆرێک ده‌سته‌و تاقمی ده‌سه‌ڵاتی پێشوویان ناوێت که‌به‌شداری ده‌وڵه‌ت بکه‌ن.\nترس و دڵه‌ڕاوکێ له‌م ناره‌زایه‌تیانه که‌له‌تونسدا سه‌ری هه‌ڵداوه و به‌دوایدا زۆرێک له‌ووڵاتانی ناسیونال ئیسلامی عه‌ره‌بی گرتۆته‌وه، له‌لایه‌ک سه‌رجه‌م ده‌وڵه‌ت و ده‌سه‌ڵاتدارانی ووڵاتانی عه‌ره‌بی گرتۆته‌وه، له‌لایه‌کی تره‌وه ووڵاتانی زلهێزی جیهانی وه‌ک ئه‌مریکاو ووكاتانی تری ئه‌وروپا، بۆیه ئه‌وه ده‌خوازێ لایه‌نی جۆرۆجۆری ئه‌م ڕووداوه گه‌وه‌ره‌یه و ده‌رس و ته‌جروبه و فیربو‌نه‌کانی بۆ کرێکاران و کۆمۆنیسته‌کانی دنیا و به‌تایبه‌ت بۆ کرێکاران و کۆمۆنیسته‌کانی تونس و عێراق که‌هێشتا ده‌وڵه‌ت له‌ده‌ورانی ئاڵوگۆڕو ناجێگیریدایه، که‌فرسه‌ت له‌به‌رده‌میدا هه‌یه بۆ خۆئاماده‌کردن بۆ ده‌خاڵه‌تی زیاترو جدیتر به‌ره‌و گرتنه ده‌ستی ده‌سه‌ڵات، لێکدانه‌وه‌ی له‌سه‌ر بکرێت و گه‌وره له‌به‌رچاو بگیرێت.\nئه‌م ڕووداوه‌ی تونس بۆچی گرنگه!\nسه‌ره‌تا ئه‌وه‌ی گرنگه بزانرێ ئه‌م ڕووداوه له‌هه‌لومه‌رجێکی ئه‌وزاعی نێوده‌وڵه‌تیدا رووده‌دات که‌سه‌رمایه‌داری ده‌رگیری ئه‌زمه‌یه‌کی قووڵ بووه، که‌ده‌سه‌ڵاتیان که‌وتۆته مه‌ترسیه‌وه‌و بۆئه‌مه‌ش ڕێگای جۆراوجۆری له‌به‌رده‌م خۆیدا داناوه بۆ ده‌رچون و ده‌ربازبوون لێی، که‌ئه‌ویش شکاندنه‌وه‌ی ئه‌م ئه‌زمه‌یه‌یه به‌هه‌رشێوه‌یه‌ک بێت به‌سه‌ر به‌شی خواره‌وه‌ی کومه‌ڵگا له‌کرێکاران و زه‌حمه‌تکێشان؛ له‌گرانی، بێکاری، برسیکردن، سه‌رکوت، تۆقاندن و کوشتار، له‌دوو ساڵی ڕابردوودا په‌له‌قاژه‌ی ده‌وڵه‌تانی سه‌رمایه‌داری جیهانیمان بینی له‌ئاست ئه‌م ئه‌زمه‌یه‌دا چیانکرد، کۆبوونه‌وه‌کانی سه‌رانی جی 8 و جی 20 و دانی 100 ملیۆن دۆلار کۆمه‌ک به‌بانکه‌کان، هه‌روه‌ها له‌ساڵی پاردا بۆڕزگارکردنی ده‌وڵه‌تی سه‌رمایه‌داری یۆنان و کۆبو‌نه‌وه خێراکانی ده‌وڵه‌تانی ئه‌وروپاو دانی چه‌ند سه‌د ملیار دۆلاری کۆمه‌ک، بۆ ئه‌وه‌ی ئه‌زمه‌یه‌ک که‌یه‌خه‌ی به‌ده‌وڵه‌ت و سه‌رمایه‌داران گرتوه‌و ناره‌زایه‌تیه‌کانی کرێکارو جه‌ماوه‌ری زه‌حمه‌تکێش که‌هه‌یه، نه‌گوازرێته‌وه بۆ ووڵاتانی ترو ڕێگای پێبگیرێت. به‌دوایدا ناره‌زایه‌تیه کرێکاریه‌کانی فه‌ره‌نسا که‌خه‌ریک بوو ده‌وڵه‌ت و کۆمه‌ڵگا تووشی وه‌ستان بکات، به‌دوایدا ناره‌زایه‌تیه کرێکاریه‌کانی چه‌ندین ووڵاتی تری ئه‌ورپا، که‌هه‌موو ده‌وڵه‌تانی سه‌رمایه‌داری ئه‌ورپاو ئه‌مریکای هه‌ژاندو که‌وتنه هاوپه‌یمانی جۆراوجۆر به‌دژی ئه‌و ناره‌زایه‌تیانه‌و کرێکاران.\nتاکو سه‌ره‌تای ساڵی 2011 که ته‌قینه‌وه‌که به‌ڕاپه‌ڕینی خه‌ڵکی تونس ده‌ستی پێکرد که‌دیار بوو ته‌نها بریسکه‌یه‌کی ده‌ویست که‌ئه‌ویش خۆسوتاندنی لاوێک بوو، که‌ئاستی بێکاری و برسێتی و گه‌نده‌ڵی گه‌یشتبوه ڕاده‌یه‌ک که‌هێزی له زۆربه‌ی خه‌ڵكی کرێکارو زه‌حمه‌تکێشی تونس بڕیبوو، وه ده‌سه‌ڵات و خۆشی و سه‌رمایه‌یه‌کی زۆر بۆ که‌مایه‌تیه‌کی ئێجگار که‌م که 23 ساڵ حاکمیه‌تی کرد‌وه و ده‌سه‌ڵاتی سه‌رکوتی پۆلیسی داسه‌پاندوه، به‌س بوو بۆ ئه‌وه‌ی خه‌ڵك به‌و شێوه‌یه راپه‌ڕێت. ئاماده‌ییه‌کانی خه‌ڵک بۆ ته‌قینه‌وه‌یه‌کی وا به‌تایبه‌ت کرێکاران که‌ده‌وری به‌رچاویان هه‌بوو له‌ڕاپه‌ڕێن و خۆڕاگریان له‌به‌رامبه‌ر هه‌ره‌شه‌کانی کە زەینەلعابدین بن عەلی به‌پۆلیس و تۆقاندن و ته‌قه‌کردن له‌ناره‌زایه‌تیه‌کان دانی تۆمه‌تی ئاژاوه‌گێڕی له‌ناره‌زایه‌تیه‌کان و دوایی دانی ده‌یان وه‌عده‌وبه‌ڵێن، توانیان نه‌ک سه‌رۆکئ ئه‌و ووڵاته ڕاوبنێن و که‌س نه‌زانێ بۆکوێ سه‌رهه‌ڵده‌گرێ و دۆسته‌کانیان له‌ووڵاته‌کانی وه‌ک فه‌ره‌نسا حاشا له‌وه‌رگرتنی ده‌که‌ن و ده‌سه‌ڵاتداران و بنه‌ماڵه‌ی بن عه‌لی خۆیان شارده‌وه، به‌ڵکو ڕازی نین به‌وه‌ی به‌هیچ جۆرێک پاشماوه‌کانی ئه‌و حزب و حکومه‌ته له‌ده‌سه‌ڵاتدا بمێنێته‌وه. وه ئه‌م بزووتنه‌وه ناره‌زایه‌تیه که تائێستا به‌رده‌وامه له‌خواره‌وه و وه‌ستانی کۆبونه‌وه‌ی حکومه‌تی کاتی که محمد غه‌نوش له‌حزبی پێشوو سه‌رپه‌رشتی ده‌کات و ناچابوون به‌وه‌ی ئیستیقاله له‌حزبه‌که‌ی بن عەلی بدات بۆ ئه‌وه‌ی خه‌ڵک باوه‌ڕی پێبکات و حکومه‌تی کاتی به‌به‌ڵێنی بریقه‌دار دامه‌زرێنن و ئه‌م ده‌وره‌یه تێپه‌ڕێنن و ده‌سه‌ڵاتی بۆرژوازی له‌هێرش و ناره‌زایه‌تیه‌کانی کرێکاران و زه‌حمه‌تکێشان، ڕزگار بکه‌ن.\nله‌لایه‌کی تره‌وه گرنگی ئه‌م رووداوه ئه‌وه‌یه که‌کرێکاران ئه‌گه‌رچی ڕێخراونین و حزبی پێشره‌وه‌ی خۆیان نیه‌و به‌به‌رنامه‌ی له‌پێشتر داڕێژراوه‌وه نه‌هاتنه مه‌یدان، به‌ڵام نه‌ک سه‌رمایه‌داران و حزبه بۆرژوازیه‌کانی تونس به‌ڵکو سه‌رجه‌م ده‌سه‌ڵاتی دیکتاتۆرو ئیسلامی ووڵاتانی عه‌ره‌بی ترسیان له‌به‌هێزبوونی زیاتری ئه‌م بزوتنه‌وه‌یه هه‌یه که‌هه‌ر ئێستا پریشکی ناره‌زایه‌تیه‌که‌ی چه‌ندین ووڵاتانی گرتۆته‌وه، که‌بزوتنه‌وه‌یه‌که به‌پێچه‌وانه‌ی ناره‌زایه‌تیه‌کانی ووڵاتانی عه‌ره‌بی له‌چه‌ندین ده‌یه‌ی ڕابردوودا، که‌ئیسلامیه‌کان ده‌ستیان تیا هه‌بوو، ئه‌م بزوتنه‌وه‌یه له‌ناخدا بزوتنه‌وه‌یه‌کی جه‌ماوه‌ری فراوانی کۆمه‌ڵگا بۆ نان و ئازادیه، دژی برسێتی و سه‌رکوته، دژی ده‌سه‌ڵاتی سه‌رمایه‌و سه‌رمایه‌دارانه که‌ده‌ستیانگرته‌وه به‌سه‌ر خێروبێری کۆمه‌ڵگادا، که‌مترین ئاستی گوزه‌ران به‌خه‌ڵكی ڕه‌وا نابینن. بزوتنه‌وه‌یه‌ک سه‌ری ده‌رهێناوه که له‌ده‌ورانی ڕابردوودا ناسیونالیزمی عه‌ره‌بی و بزوتنه‌وه ئیسڵامیه‌کان بۆی هاتنه‌مه‌یدان و پاشه‌کشه‌یان پێکردبوو، وا جارێکی تر ده‌ڵێ من ده‌توانم ده‌سه‌ڵاته دیکتاتۆریه‌کان بڕوخێنم و کردیشیان و ترسیان خستۆته دڵی باقی دیکتاتۆریه‌کانی تره‌وه له‌ووڵاتانی عه‌ره‌بی.\nترسی ده‌وڵه‌تانی سه‌رمایه‌دای عه‌ره‌بی و نیگه‌رانی ئه‌مریکاو ووڵاتانی غه‌رب بۆچی؟\nهه‌ر به‌دوای ناره‌زایه‌تیه‌کانی خه‌ڵك و له‌چه‌ند هه‌فته‌دا فراوانبونه‌وه‌ی بۆ ڕاپه‌ڕینێکی جه‌ماوه‌ری و ده‌وری به‌رچاوی یه‌کێتی گشتی کرێکارانی تونسی، ناره‌زایه‌تیه‌کان به‌خێرایی ووڵاتانێکی تری وه‌ک ئه‌رده‌ن و میسرو جه‌زایری گرته‌وه‌و واچاوه‌ڕوانده‌کرێ ته‌شه‌نه بکات بۆ ووڵاتانێکی تریش، بۆیه هه‌م سه‌رانی حزبه بۆڕژوازیه‌کانی تونس و هه‌م ده‌خاله‌ت و هه‌وڵه‌کانی سه‌رانی ده‌وڵه‌تانی عه‌ره‌بی و ئه‌مریکاو وولاتانێکی غه‌ربی که‌به‌رژه‌وه‌ندیان له‌گه‌ڵ ئاوا ده‌سه‌ڵاتیکی دیکتاتۆریدا هه‌بوو، له‌هه‌وڵی ئه‌وه‌دان به‌زووی حکومه‌تێکی به‌شکڵ و به‌ڵێن جیاواز و ته‌وافقی دابمه‌زرێن و ئه‌وه‌بوو ژماره‌یه‌ک له‌و حزبه ره‌نگاو ره‌نگانه‌ی بۆرژوازی هه‌ر زوو هاتن و له‌ژێرناوی حکومه‌تی یه‌کێتی نیشتمانیدا ده‌یانه‌وێ حکومه‌تی کاتی پێکبهێنن، به‌ڵام به‌رده‌وامی ناره‌زایه‌تیه‌کانی خه‌ڵک به‌گشتی کرێکاران به‌تایبه‌تی که ئه‌م حکومه‌ته کاتیه، به‌حکومه‌تێکی جیاواز له‌وه‌ی پێشووی نازانن ئه‌گه‌ر سه‌رانی حزبی پێشوو به‌شداربێت، هه‌ربۆیه بۆیه پاش ڕۆژێک له‌دامه‌زراندنی کاره‌کانی یه‌که‌م کۆبه‌نه‌وه‌ی نه‌کراو ئیعترافی پێناکرێت، به‌ڵام حزبه بۆرژوازیه‌کان وه‌ک پێشه‌ی هه‌میشه‌ییان که‌باریان لێژده‌بێت، ره‌نگ و شێوه‌ی جۆراوجۆر له‌خۆیان نیشان ده‌ده‌ن؛ له‌به‌رژه‌وه‌ندی خه‌ڵک و حکومه‌تی یه‌کێتی نیشتمانی و سه‌ڵامه‌تی خه‌ڵک و ریفۆرم و ئه‌مه‌ش دادیان نه‌دات به‌ترس له‌وه‌ی ئه‌گه‌ر ئه‌م حکومه‌ته پێکنه‌یه‌ت ئه‌وا ده‌سه‌ڵاتی عه‌سکه‌ری زاڵده‌بێت، ده‌که‌نه شیعاری ڕۆژو گه‌وره‌ی ده‌که‌ن و ده‌یکه‌ن به‌به‌رۆکیانه‌وه بۆ چه‌واشه‌کاری کۆمه‌ڵگا بۆ ئه‌وه‌ی ده‌سه‌ڵاتیان زوو دا‌مه‌زرێننه‌وه، له‌لایه‌کی که‌وه بۆ پاشه‌کشه و گه‌شه‌نه‌کردنی زیاتری ڕادیکالیزم و به‌هێزی کرێکاران ره‌نگه ده‌ستبه‌رن بۆ هێنانه‌وه‌ی زۆرێک له‌حزبه ناسیونالیست و ئیسلامیه کۆنه‌په‌رسته‌کان له‌پێشتر قه‌ده‌غه‌کرابوون له‌لاین حزبی ده‌ستوریه‌وه.\nئه‌م ترس و دڵه ڕاوکێیه ته‌نها حزبه بۆرژوازی و سه‌رمایه‌دارارنی تونسی نه‌گرتۆته‌وه، ترسی ئه‌وه‌ی نه‌توانن له‌درێژماوه‌دا حکومه‌ت دامه‌زرێن و ئه‌و وه‌زعه بگوازرێته‌وه بۆ زۆربه‌ی وولاته عه‌ره‌بیه‌کان که ئه‌مه زه‌مینه‌یه‌کی باشی هه‌یه. به‌ڵکو سه‌رانی زۆرێک له‌ووڵاتانی عه‌ره‌بی ترسیان هه‌یه له‌فراونبونه‌وه‌ی ناره‌زایه‌تی له‌وولاته‌کانیان بۆ ئه‌مه‌ش ژماره‌یه‌کی تریش له‌سه‌رانی ناسیونالیزمی عه‌ره‌بی خۆیان ئاماده‌کرده‌وه بۆ حاڵه‌تێک له‌شێوانی ووڵاته‌کانیان زوو ده‌سه‌ڵات بگرنه ده‌ست و ببنه به‌دیل یان داوای ڕیفۆرم ده‌که‌ن و له‌و ریفۆرمه‌دا له‌وولاته‌کانیاندا بچنه ده‌سه‌ڵاته‌وه، قسه‌کانی به‌رادعی بۆ ڕیفۆرم له‌میسر له‌وانه‌یه، نیگه‌رانیه‌کانی قه‌زافی له‌خه‌ڵكی تونس ئه‌و ترسه‌یه، ده‌ستکردنی ده‌وڵه‌تی کوێت به‌پاره به‌خشینه‌وه به‌دوای ڕاکردنی بن عه‌لی هه‌ر ئه‌و ڕاستیه ده‌سه‌لمێنێ.\nبه‌ڵام به‌هه‌موو ئه‌و شێواوی و ناڕزایه‌تیانه‌وه که‌هه‌لومه‌رجی به‌ڕووی ووڵاته عه‌ره‌بیه‌کاندا سه‌خت کرد‌وه، یان ئه‌وه‌یه ئه‌بێ ڕێفۆرمێکی فراوان بکه‌ن که‌ئه‌مه‌ش ئاڵوگۆڕ له‌ده‌سه‌ڵاتیاندا به‌وجود دێنێ و ئه‌وانه‌ش هه‌موو که‌له‌سه‌ر کانی زێڕ دانیشتون ده‌ستبه‌رداری ئه‌وه نابن و  ناتوانن ئه‌مه بکه‌ن، یان ده‌بێ سه‌رکوتێکی خوێناوی بێوێنه بکه‌ن که‌وه‌زعه‌که‌یان لێئاڵۆزتر ده‌کات، به‌ڵام به‌ناچار بۆ پاراستنی ده‌سه‌ڵات و سه‌رمایه‌کانیان شێوه‌ی جۆراوجۆر ده‌گرنه‌به‌ر بۆ ئه‌مه‌ش ته‌جروبه‌یان هه‌یه،وه ئه‌مریکاو ووڵاتانی غه‌ربی هاوکاریانن هه‌موو هاوبه‌شن له‌وه‌ی که‌بن عه‌لی و حزبه‌که‌ی بڕوات به‌ڵام ده‌سه‌ڵاتی بۆرژوازی و سه‌رمایه‌داران بمێنێته‌وه بۆ ووڵاتانی عه‌ره‌بی تریش هه‌ر وایه. بۆ کرێکارن و جه‌ماوه‌ری زه‌حمه‌تکێش به‌ته‌واوی به‌پێچه‌وانه‌وه، به‌رژه‌وه‌ندیان له‌ڕۆیشتنی ئه‌و ده‌سه‌ڵات و حاکمانه‌دا هه‌یه، واته گۆڕینی ڕیشه‌یی له‌به‌رژه‌وندیانه، وه جێگرتنه‌وه‌یان به‌ئه‌لته‌رناتفی ته‌وا جیاوازی کرێکاری و کۆمۆنیستی هه‌یه، بۆ کرێکاران و جه‌ماوه‌ری زه‌حمه‌تکێش وه‌زعه‌که گرانتره‌و به‌دیله‌که قورستره له‌چاو بۆرژوازی و سه‌رمایه‌داراندا، له‌حاڵه‌تی ناڕێکخراوبوونی کرێکارن و کۆمۆنیزم ده‌کرێ به‌و باره‌دا بڕوات که‌ده‌سه‌ڵاتی کۆنه‌په‌رستی ووڵاتانی عه‌ره‌بی خۆیان ده‌یانه‌وێت.\nده‌سه‌ڵات له‌تونس هێشتا کراوه‌یه‌و فرسه‌ت له‌به‌رده‌م کرێکارو کۆمۆنیزمدا زۆره!\nئه‌وه‌ی له‌تونس روویدا ڕاپه‌ڕین بوو، ڕاپه‌ڕینێک که‌نه‌ک هه‌ر ته‌نها ده‌وڵه‌تی هه‌ڵوه‌شاندۆته‌وه‌و سه‌رۆکه‌که‌ی له‌ووڵات وه‌در‌ناوه گرنگیه‌که‌ی ئه‌وه‌یه جه‌ماوه‌ر ڕاپه‌ڕی و به‌تایبه‌تی کرێکاران ده‌وری به‌رچاویان تێدا هه‌بوه، وه کرێکاران ڕازی نین به‌وه‌ی که حزبی ده‌سه‌ڵاتداری پێشوو به‌هێچ شێوه‌یه‌ک به‌شداری ده‌سه‌ڵات بکات له‌گه‌ڵ ئه‌وه‌ی خۆیشی ئاماده‌یی و ڕێکخراو نیه و به‌گومانن له‌زۆرێک له‌و حزبانه‌ی تریش که‌ده‌یانه‌وێ له‌ژێر ناوی حکومه‌تی یه‌کێتی نیشتمانی و له‌نزیک ماوه‌دا هه‌ڵبژاردنی پاک و بێگه‌ردو له‌ژێرچاودێری نێوده‌وڵه‌تیدا ئه‌نجامبده‌ن و زیندانیه‌کان ئازادبکرێن…هتد له‌گه‌ڵ ئه‌وه‌ی یەکێتی گشتی کریکارانی تونسی که‌هێزی سه‌ره‌کی ناره‌زایه‌تی و ڕاپه‌ڕین بوو وه ده‌توانێ وه‌زاره‌ت وه‌ر‌گرێت له‌ده‌وڵه‌ته‌دا، به‌ڵام ره‌فزی ده‌وڵه‌تی کاتی ده‌کات که حزبه‌که‌ی بن عه‌لی به‌شدار بێت و ته‌نازولی محمد غه‌نوش و فواد مه‌بزه‌ع به ئیستیقاله‌یان له‌حزبی ده‌ستوری ئه‌م هێزه‌ی یه‌کێتی کرێکاران نیشانده‌دات، وه هه‌ر ئه‌م کاریگه‌ریه‌ی یەکێتی گشتی کریکارانی تونسی یه که‌هه‌ندێ که‌س و ئۆپۆزسیۆن که له‌ده‌ره‌وه گه‌راونه‌ته‌وه له‌وانه منصف مرزوقى له باريسه‌وه هه‌مان شتی یه‌کێتی کرێکاران ده‌ڵێته‌وه و ئه‌و ده‌سته وتاقمه به‌ڕژێمی پێشوو ده‌زانێت و ده‌ڵێ ده‌بێ به‌شداری حکومه‌ت نه‌که‌ن. ئه‌گه‌رچی ئه‌وه ئه‌وه ته‌نها کرێکاران و ئێتحادیه‌کانیان نین نارزاین و له‌مه‌یداندان، ته‌نها شیعارو داواکاریه‌کی ڕادیکالی کرێکاری نیه له‌و بزوتنه‌وه‌و ڕاپه‌ڕینه‌دا، خواست و داواکاری جه‌ماوه‌ری و لایه‌ن و حزبی تریش هه‌یه، به‌ڵام فرسه‌ت له‌به‌رده‌م کرێکاراندا هه‌یه بۆ خۆریکخرواکردن و ده‌خاله‌ت له‌چاره‌نوسی ده‌وڵه‌تدا.\nناره‌زایه‌تی و ڕاپه‌رێنی تونس کرێکاران و جه‌ماوه‌ری زه‌حمه‌تکێش ده‌کرێ به‌ڕاپه‌ڕین یان شۆڕشی برسیه‌کان بۆ نان و ئازادی ناو ببرێت، به‌تایبه‌تی یەکێتی گشتی کریکارانی تونس ده‌وری به‌رچاوی هه‌بوو و هه‌یه و ئه‌وه‌ی ئێستاش له‌مه‌یداندایه ئه‌وه خاڵی به‌هێزه، واته ئه‌م ڕووداوه نوێیه دیارده‌یه‌کی تێدایه که له‌خواره‌وه به‌بێ ده‌خاله‌ت و ڕابه‌ری حزبێکی دیاریکراو و به بێ به‌رنامه ڕوویدا، واته پێشوه‌خت هیچ پلانێکی بۆ دانه‌نرابوو، وه‌له‌وولاتانی ده‌ر‌یشه‌وه هیچ پشتگیریه‌کی نه‌بوه‌و نیه، به‌ڵکو به‌رئه‌نجامی ده‌سه‌ڵات و ده‌وڵه‌تێکی سه‌رکوتگه‌ری سه‌رمایه‌دای و دیکتاتۆری که‌مایه‌تیه که‌کۆمه‌ڵگای غه‌رقی بێکاری برسێتی و گرانی و فه‌سادکردبوو، هێزی میللیشیایی نوێنه‌ری سه‌رمایه‌داران و مشه‌خۆران و کۆنه‌په‌رستانی کۆمه‌ڵگا، کۆمه‌ڵگایان له‌به‌رده‌م ترس و تۆقاندندا بۆ چه‌ندین ده‌یه ڕاگرتبوو که‌تروسه‌یه‌ک له‌ئازادی له‌کۆمه‌ڵگا نه‌ده‌بینرا، ئه‌مانه وایانکرد خۆسوتاندنی لاوێک هه‌روه‌ک له‌کورستانیش له‌تیرۆری سه‌رده‌شت عوسمان رویدا، به‌سبوو بۆ کڵپه‌یه‌کی گه‌وره‌و ته‌قینه‌وه‌یه‌کی گه‌وره نه‌ک کاردانه‌وه‌ی له‌تونسدا به‌ڵکو له‌ئاستی ناوچه‌که‌و جیهاندا دانا.\nبه‌ڵام هه‌روا کرێکاران و یەکێتی گشتی کریکارانی تونس ناتوانن پاریزگاری به‌ده‌ستکه‌وته‌کانی ڕاپه‌ڕینه‌وه و خواسته‌کانی خه‌ڵكه‌وه و ئه‌و هه‌لومه‌رچه‌ی هاتۆته پێشه‌وه بکه‌ن و ئه‌گه‌ر به‌شه ڕادیکاله‌که‌ی یەکێتی گشتی کریکارانی تونس و حزبی کریکارانی کۆمۆنیستی تونس بێ و ئاماده‌یی و شیعارو داواکاریه‌کانیان هه‌ر ئه‌وه بێت، بپارێزرێ، که ئه‌مانیش هه‌م شیعاره‌کان و دروشمه‌کانیان مه‌حدود و ناڕۆشن و هه‌م ووشیارانه‌و ڕێکخراوو نین به‌ڕابه‌ری حزبی چینایه‌تی تا بتوانن ڕابه‌ری هه‌موو به‌شه‌کانی تری کۆمه‌ڵگا بکه‌ن که‌به شیعار و دروشمی خۆیان و حزبه‌کانی تره‌وه ئاماده‌ن له‌مه‌یداندا، هه‌تا حزب و لایه‌نی جۆراوجۆری تر حزبه بۆرژو‌ازیه‌کان هه‌م ڕێکخراوترو هه‌م به‌ته‌جروبه‌ترن له‌کۆمه‌ڵگاو ئاماده‌ترن بۆ ده‌سه‌ڵات، هه‌رزوو له‌بیری گرتنی ده‌سه‌ڵات و پێکهێنانی حکومه‌تی به‌دیلدابوون. له‌به‌ر ئه‌وه‌ی که‌سیاسه‌ت و تێروانینیان ده‌ستبردن بۆگۆرانی ڕیشه‌ی نیه له‌کۆمه‌ڵگا که‌خه‌ڵك خوازیارێتی، به‌ڵکو جێگۆڕکێی ده‌سه‌ڵاتێکیان ده‌وێت به‌ده‌سه‌ڵاتێکی تر به‌هه‌ندێ ریفۆرمه‌وه و ئاڵوگۆڕ له‌وه‌زاره‌ته‌کاندا، هه‌ر ئه‌وه‌ی ده‌یانه‌وێ زۆرێک له‌وه‌زیره‌کانی حکومه‌تی پێشوو له‌ژێر ناوی ته‌جروبه له‌م وه‌زاره‌تانه‌دا پێویسته بهێڵرێنه‌وه به‌ڵگه‌ی پاریزگاریانه به‌سیسته‌می سه‌رمایه‌داریه‌وه که‌سه‌رچاوه‌ی ناهامه‌تیه‌کانی کۆمه‌ڵگایه.\nواته تا ئه‌وه‌ی که یەکێتی گشتی کریکاران و حزبی کریکارانی کۆمۆنیست نه‌یانتوانی له‌یه‌که‌م فرسه‌تدا که بن عه‌لی هه‌ڵهات ده‌سه‌ڵات بگرنه ده‌ست، هاوکات ژماره‌یه‌کی زۆرتری ئه‌حزابی بۆرژوازی ئاماده‌تر یه‌که‌م کاریان گرتنی ده‌سه‌لات بوو، که‌به‌رنامه‌و سیاسه‌ت و دنیا بینیان هه‌مان سیاسه‌تی ڕژێمی پێشوو دژی کرێکاری و کۆمۆنیستیه و هیچ شتێکیان له‌به‌رژه‌وه‌ندی چینی کرێکارو جه‌ماوه‌ری زه‌حمه‌تکێشدا نیه، ته‌نها بۆ گرتنی ده‌سه‌ڵات گۆرانکاری له‌خۆیان نیشانده‌ده‌ن، وه جه‌ماوه‌ریشیان هه‌یه. بۆیه بۆ ئێمه کۆمۆنیسته‌کان و له‌دیدگای به‌رژه‌وه‌نی چینی کرێکارو ئاینده‌یانه‌وه ئیتر ناتوانێت ئه‌م ڕاپه‌ڕینه به‌مانای ڕاپه‌ڕێنی کرێکاری و کۆمۆنیستی کرێکاری مانا په‌یدا بکات و ناتوانێ هه‌م ده‌ستبه‌رێ بۆ گۆڕانی ڕیشه‌یی و دامه‌زراندنی ده‌سه‌ڵات و کۆمه‌ڵگایه‌کی ئازادو خۆشگوزه‌ران، یان هه‌تا پاریزگاری به‌داواکاریه‌کانی ئه‌و ڕاپه‌ڕینه‌وه بکات که‌سه‌رجه‌م خه‌ڵک به‌شداربوون تێیدا، واته ڕاپه‌ڕینێکی جه‌ماوه‌ریه که‌کرێکاران تیایدا به‌شدارن، ده‌وری به‌رچاویان هه‌یه، به‌ڵام بڕیارده‌رن نین، شیعارو دروشمی سه‌ربه‌خۆو ڕۆشنیان نیه جگه له‌و شیعارو دروشم و خواسته جه‌ماوه‌ریانه، واته ڕابه‌ری کۆمه‌ڵگا نین که‌به‌شه‌کانی تریان له‌ژێر هێزی خۆیدا کۆکردبێته‌وه، به‌هۆی زوعفێکه‌وه که‌هه‌یه‌تی و بۆیه له‌کورتماوه یان درێژماوه‌دا حزب و بزوتنه‌وه‌کانی تر سایه به‌سه‌ر وه‌زعه‌که‌دا ده‌که‌ن .\nبه‌ڵام به‌تاکید به‌دوای شکستی ستراتیژی ئه‌مریکا له‌عێراق و پوچه‌ڵبونی هاتوهاواری هێنای دیموکراتی، ناتوانێت حکومه‌تی داهاتوی تونس هاوشێوه‌ی حکومه‌تی پێشوو و ده‌سه‌ڵاتی بن عه‌لی بێت، ده‌بێ ریفۆرمێکی زۆر بکات و هه‌لومه‌رجێکی باشتر به‌وجودبێنێ له‌چاو پێشتردا، قسه‌کانی هیلاری کلینتۆن و هاواری سه‌رانی ناسیونالیزمی عه‌ره‌بی بۆ ریفۆرم بۆ ئه‌وه‌یه وه‌ک تونسیان لێنه‌یه‌ت، ته‌جروبه‌ی بۆرژوزی و سه‌رمایه‌دارن که‌چۆن ده‌سه‌ڵاته‌که‌یان نه‌جاتبده‌ن له‌توڕه‌یی چینی کرێكارو ئه‌ساسی ترسه‌که‌یان هه‌ر ئه‌مه‌یه، به‌تایبه‌تی ده‌وری کرێکاران له‌ناره‌زایه‌تیه‌کاندا به‌رچابووه.\nبه‌ڵام هێشتا له‌تونس ده‌رگا به‌ڕووی کرێکاران و کۆمۆنیسته‌کاندا کراوه‌یه که‌خۆیان ڕێکخراو بکه‌ن و ده‌خاله‌ت له‌چاره‌نوسی کۆمه‌ڵگادا بکه‌ن، واته ده‌وڵه‌ت له‌م ده‌وره‌یه‌دا کراوه‌یه چ له‌به‌رده‌م چینی کرێکار و کۆمۆنیسته‌کاندا، چ له‌به‌رده‌م بۆرژوازی و سه‌رمایه‌دارن و حزبه‌کانیانداو ده‌وڵه‌ت له‌دوره‌یه‌کی گوێزانه‌وه‌دایه که‌ده‌کرێ ئه‌م ده‌وره‌یه درێژ ماوه‌بێت وه‌ک ئه‌وه‌ی له‌عێراقدا هه‌یه، ده‌کرێ کورت ماوه بێت و ده‌وڵه‌ت زوو پێکبهێنرێت و سابت بێت، که‌به‌پێی هه‌لومه‌رجێکی ناوچه‌یی و جیهانی و له‌پشت وه‌ستانی چاودێرانی چاڵه نه‌وت و ده‌سه‌ڵاتدارانی وولاتانی عه‌ره‌بی و ئه‌مریکاو غه‌ربه‌وه هێزو توانای بۆرژوازی زۆرتره که‌ده‌وڵه‌ت زوو پێکبهێنرێت، له‌به‌ر ئه‌وه‌ی درێژه‌کێشانی وه‌زعی ئێستای تونس به‌شێوه‌ی ئێستا له‌به‌رژه‌وه‌ندی نه‌ک بۆرژوازی تونسی به‌ڵکو ناوچه‌که‌دا نیه.\nبۆ کرێکاران و کۆمه‌ڵگا ترسێکی تر هه‌یه درێژه‌کێشانی ئه‌و هه‌لومه‌رجه‌و خۆئاماده‌نه‌کردنی کرێکاران و کۆمۆنیزم فرسه‌تیش بدات به‌ئیسلامیه‌کان بۆ تێکدانی کۆمه‌ڵگاو ده‌ستخستنه ناو ده‌وڵه‌ته‌وه و جێگاگرتن له‌ده‌وڵه‌تی داهاتوداو داسه‌پاندنی فه‌زای تۆقاندن و کۆنه‌په‌رستی، که‌زه‌مینه‌ی زۆره له‌ناوچه‌که‌دا، به‌ڵام تائێستا ده‌رگا‌که به‌ڕووی کرێکاران و کۆمۆنیستی تونسدا کراوه‌ته‌وه که‌ئه‌گه‌ر خۆیان ووشیارو ڕێکخراوو بکه‌ن و حزبی چینایه‌تی کۆمۆنیستی و مارکسی خۆیان هه‌بێ، یان به‌به‌رنامه‌یه‌کی ڕۆشنه‌وه وه‌ک هێزی ئه‌سڵی بچنه ده‌سه‌ڵات تا زیاتر خۆیان ئاماده ده‌که‌ن، ده‌توانن ده‌سه‌ڵات له‌به‌رژه‌وه‌ندی زۆربه‌ی زۆری کۆمه‌لگادا به‌کار بهێنن.\nده‌رسه‌کانی ناره‌زایه‌تی و ڕاپه‌ڕینی تونس !\nئه‌وه‌ی له‌تونس روویدا به‌دوای شۆڕشی به‌همه‌نی ساڵی 1979 ی ئێران و ڕاپه‌ڕینی خه‌ڵكی 1991 ی کوردستاندا، یه‌که‌مین وێنه‌ی روداوێکی گه‌وره له‌ووڵاتانی عه‌ره‌بی و ناوچه‌که‌دا بوو، که‌هه‌ردوو ته‌جرووبه‌ی سه‌ره‌وه ده‌رس و فیربوونێکی زۆریان خسته به‌رده‌م کرێکاران و کۆمۆنیسته‌کانی ئه‌م ووڵاتانه، له‌گه‌ڵ ده‌رکه‌وتنی هه‌ریه‌که‌یشیان به‌شێوه‌و تایبه‌تمه‌ندی خۆی و هێزو ئاماده‌یی و جێگاو ڕێگای کرێکار و چه‌په‌وه له‌وکاته‌دا، بۆیه ده‌رس و ته‌جروبه‌ی جیای هه‌یه، به‌ڵام خالێکی هاوبه‌ش له‌هه‌ردووکیان و له‌گه‌ڵ تونسدا ئه‌وه‌یه که‌چینی کرێکارو کۆمۆنیزم به‌حزبی سه‌ربه‌خۆی کۆمۆنیستی خۆیه‌وه له‌مه‌یداندا نه‌بوو، بۆیه ڕۆشنه که‌چاره‌نوسه‌کان بۆ کریکاران و جه‌ماوه‌ری زه‌حمه‌تکێش هه‌م له‌ئێران و هه‌م له‌کوردستان به‌ده‌ست بۆرژوازیه‌وه به‌ره‌و کوێ ڕۆیشت و له‌تونسیش هه‌مان چاره‌نوسی ده‌بێت.\nواته شۆڕش و ڕاپه‌ڕین مانای هه‌یه، هه‌ریه‌ک له‌مانه ناتوانێت به‌ئاکامی خۆی و گۆڕانی ڕیشه‌ی و به‌رژه‌وه‌ندیه‌کانی کرێکاران و زه‌حمه‌تکێشان و ئاینده‌یه‌کی باشتری ئینسانی بگات و درێژه‌ی هه‌بێت، ئه‌گه‌ر له‌کۆمه‌ڵگادا کرێکاران و کۆمۆنیسته‌کان ئاماده نه‌بن، ووشیارو ڕێکخراوو نه‌بن، حزبی کۆمۆنیست و مارکسی خۆیان نه‌بێت، واته بۆرژوازی کاتێک که‌ده‌که‌وێته به‌ر شاڵاوی هه‌ڕه‌شه‌ی کرێکاران و کۆمۆنیستی و هه‌تا کرێکاران و جه‌ماوه‌ی زه‌حمه‌تکێشه‌وه یه‌که‌مین مه‌سه‌له‌یان پاراستنی ده‌سه‌ڵات و ده‌وڵه‌ته‌که‌یانه‌و ئاماده‌ن هه‌زاران شه‌ڕو سازش و به‌ندوبه‌ستی له‌سه‌ر بکه‌ن. ئه‌وه‌تا هه‌ر ئێستا له جه‌زایرو میسرو لیبیا و سعودیه‌و مه‌غریب و کوێت و ئه‌رده‌ندا نیگه‌رانی و ترسێکی زۆر هه‌یه و ده‌یانه‌وێت به‌زووی حکومه‌تی یه‌کێتی نیشتمانی له‌تونسدا پێکبهێنرێت، که‌له‌و جۆره حکومه‌ته له لوبنان و عێراق چه‌ندین ساڵه وه‌ک حکومه‌تی ته‌وافقی لایه‌نه قه‌ومی ئیسلامیه‌کان بۆ پارێزگاری به‌ده‌سه‌ڵات و کۆنه‌په‌رستیه‌وه‌و دزینی سامانی کۆمه‌ڵگاو دابه‌شکردنی له‌نێوان خۆیاندا، درێژه‌ی هه‌یه.\nده‌رسێکی گرنگ که‌له‌ناره‌زایه‌تی و ڕاپه‌ڕینی تونس دا خۆی نواند، ده‌وری کرێکاران و ئیتحادیه کریکاریه‌کان بوو، که‌توانیان ڕاوه‌ستاوانه ئیدامه بده‌ن و کۆمه‌ڵگا ڕاکێشن به‌دوای خۆیاندا، وه تازه‌ترینی ئه‌وه‌بوو که به‌پێچه‌وانه‌ی تێڕوانینی باو که ئیتحادیه‌ی کرێکاری هه‌ر خه‌ریکی کاری سه‌نفی خۆی و داواکاری سه‌نفی خۆی بێت، ده‌توانێ ڕابه‌ری کۆمه‌ڵگا بکات و ڕاوه‌ستاو بێت له‌خواسته‌کانی خه‌ڵك و پێشره‌وایه‌تی بکات و ده‌ست بۆ مه‌سائیله سیاسی به‌رێت و به‌سه‌رکه‌تن بگات ئه‌گه‌ر ئاماده‌یی هه‌بێت!، به‌ڵام ئه‌وه‌ی هه‌یه به‌بێ حزبی چینایه‌تی کۆمۆنیستی خۆی ناتوانێت به‌ئاکام بگات و سه‌رکه‌وتن درێژه پێبدات.\nده‌رسه‌کانی ڕووداوی مه‌زنی تونس و ئێران و کوردستان زۆرن، هه‌ر له‌ناره‌زایه‌تیه‌کانه‌وه تا ڕاپه‌ڕین و ده‌وری چینی کرێکار له‌ڕاپه‌ڕینی خه‌ڵكی ئێراندا ده‌وری کرێکارانی ئێران به‌رچاو بوو له‌شیعاری ” کرێکاری نه‌وتی ئێمه، ڕابه‌ری سه‌رسه‌ختی ئێمه” ئاستی ئه‌و ڕاپه‌ڕینه‌و ده‌وره‌که‌ی دیاری ده‌کرد، به‌ڵام له‌غیابی حزبی کۆمۆنیستی چینی کرێکاردا، بزوتنه‌وه‌و ده‌سه‌ڵاتی چینێکی تر گه‌ڕایه‌وه سه‌ر ده‌وڵات، له‌ڕاپه‌ڕینی خه‌ڵکی کوردستاندا شیعاری کۆمۆنیسته‌کان” سه‌رمایه‌دار چه‌ک دانێ له‌ش و لارت ناتوانێ هه‌ر کرێکار ده‌توانێ دنیایه‌کی باش دانێ” کافی نه‌بوو بۆ ئه‌وه‌ی به‌رده‌وم بێت و ئه‌وه‌بوو ئه‌حزابی ناسیونالیستی کورد که‌یه‌کێتی نیشتمانی و پارتی دیموکرات بوو که حزبی بزوتنه‌وه‌و چینی خۆیان هه‌بوو، ڕێکخراوترو ئاماده‌تر له‌کرێکاران و کۆمۆنیسته‌کان هاتنه مه‌یدان و مه‌سه‌له‌یان ده‌سه‌ڵات بوو و ده‌سه‌ڵاتیان گرت، له‌عێراق له‌نائاماده‌ییه‌کانی کرێکاران و کۆمۆنیسته‌کان ده‌وڵه‌تی ته‌وافقی ده‌سته‌جاتی ناسیونالیزم و ئیسلامی ئه‌وه‌تا 8 ساڵه به‌و کارنامه و سیاسه‌ته‌وه ئیدامه‌ی ده‌ده‌ن.\nئه‌م ده‌رسانه‌ی تونس ئه‌گه‌رچی دووباره‌ده‌بنه‌وه، به‌لام بۆ ووڵاتانی عێراق، جه‌زایر، میسر، ئه‌رده‌ن، سعودیه، سوریا، لیبیا، ئێران و هه‌تا کوردستانیش، ده‌رسه‌و یاد ده‌ده‌ن، به‌و ده‌لیله‌ی له‌هه‌موو ئه‌م ووڵاتانه‌دا ده‌سه‌ڵاتدارێتی میللیشیایی و پۆلیسی و سه‌رکوت و گه‌نده‌ڵ، که‌تێکه‌ڵه‌یه‌کن له‌ناسیونالیزم و ئیسلامی سه‌ر‌کوتگه‌ر و فاسد و فایلدار له‌تیرۆرو مخابه‌رات و دز و نوێنه‌رانی که‌مایه‌تیه‌کی کۆمه‌ڵگا و خاوه‌ن هه‌زاران به‌ندو به‌ستی دیبلۆماسی و نوێنه‌رایه‌تی به‌رژه‌وه‌ندیه‌کانی ئه‌مریکاو ووڵاتان سه‌رمایه‌داری غه‌ربن، بۆیه زۆر زه‌مینه‌ی ناره‌زایه‌تی جۆراوجۆرو هه‌تا ڕۆیشتن بۆ ڕاپه‌ڕین هه‌یه و ڕوخانی ڕژێمه‌کان هه‌یه. به‌ڵام به‌دوای ئه‌م ده‌رسانه‌ی تونسدا مه‌سه‌له‌یه‌ک که‌گرنگه، ئه‌وه‌یه که ئێمه‌ی کرێکاران و کۆمۆنیست کام ڕاپه‌ڕین و کام شۆڕشمان ده‌وێت و چه‌نده ئاماده‌یمان بۆیان هه‌یه، کامه‌یه سیاسه‌ت و شیعارو دروشمه‌کانمان که‌کۆمه‌ڵگای له‌ده‌ور کۆکه‌ینه‌وه که‌چاره‌نوسی کۆمه‌ڵگا بۆ شوێنێکی که ببات، که‌کرێکاران و کۆمۆنیسته‌کان ئه‌گه‌ر شانسی ده‌سه‌ڵاتیان هه‌بێت که‌ئێستا له‌تونس ئه‌و شانسه ماوه، که‌به‌داخه‌وه ده‌کرا ده‌سه‌ڵات به‌ته‌نها بگرێته ده‌ست، به‌ڵام ئێستاش بۆ ئه‌م ده‌وره‌ی ڕاگوزاره تا هه‌ڵبژاردن ده‌توانێ هیزی سه‌ره‌کی بێت به‌سیاسه‌ت و به‌رنامه‌ی ڕۆشنی کرێکاری و کۆمۆنیستیه‌وه، به‌ڵام ڕۆشنه‌و حه‌تمیه به‌بێ ڕێکخراوبونێکی ووشیارانه‌ی کۆمۆنیستی به‌ئاڵای مارکسیزم و جیاواز له‌حزبه ته‌قلیدیه شیوعیه‌کانی ئه‌و ووڵاتانه بچێته ده‌سه‌ڵاتیش شانسی مانه‌وه‌ی که‌مده‌بێت.\nPrevious ئه‌کره‌می مام عه‌لی\nNext وانه‌یه‌ک له ڕاپه‌ڕینی کرێکارانی تونس


تێبینیێک لە سەر فلیمی شێت (سایکۆ) | شانۆڤان\nتێبینیێک لە سەر فلیمی شێت (سایکۆ)\nشاخەوانon 11 مانگ لەمەوبەر 3 مانگ لەمەوبەر سەرنجێک بنووسە لەسەر تێبینیێک لە سەر فلیمی شێت (سایکۆ)\nشێت – Psycho\nدەرهێنەر: ئەلفرێد هیچکۆک\nئەکتەران: ئەنتۆنی پێرکینز، ڤێرا مایلز، جۆن گاڤین، مارتین بالسام\nچەشن: دەروونناسانە، ترسێنەر\n‘ئەو شتەی کە بینەرانی تووشی سەرسووڕمان کرد، دەربڕینی پەیامێک نەبوو هەروەها دەورگێڕانێکی بێوێنەش نەبوو، ئەوان بە فلیمێکی پەتی ورووژان.’ ئەلفرێد هیچکۆک سەبارەت بە فلیمی شێت بە فرانسوا ترووفۆ وای گوت، لە درێژەدا ئەوەشی باس کرد کە ‘فلیمەکە هی بەرهەمهێنەرەکانە، هی تۆ و من.’ هیچکۆک بە ئەنقەست دەیویست شێت وەکوو فلیمێکی هەرزان و کەمخەرج بەرهەم بێت. ئەو فلیمەکەی بە ئەکتەرە سەرەکی و گرانە هەمیشەییەکانییەوە چێ نەکرد و لەو ئەکتەرانە کەڵکی گرت وا بۆ نمایشە تەلەفیزیۆنییەکانی بە کاری دەهێنان. فلیمەکەی بە ڕەش و سپی فلیمهەڵگری کرد. ماوەگەلێکی زۆر هیچ دیالۆگێکی تێدا نەبوو. بوودجەی فلیمەکە 800 هەزار دۆلار بوو کە تەنانەت بە پێی پێوەرەکانی ساڵانی 1960 پارەیەکی کەم بوو بۆ درووست کردنی فلیمێک. میوانخانەکە و کۆشکی بنەماڵەی مایتز لە حەوشەی کۆمپانیای فلیمچێکەری یونیڤەرساڵ درووست کرا. فلیمی شێت، زۆرتر لە فلیمگەلێکی نوار وەکوو دەورەدان⋆ دەچێت تاکوو فلیمە هەستبزوێنە ناوازەکانی هیچکۆک وەکوو پەنجەرەی پشتەوە⋆ یان ڤەرتیگۆ⋆.\nبەڵام بەمانەشەوە هیچ فلیمێکی دیکەی هیچکۆک کاریگەریێکی زۆرتر لەمەی نەبوو. ئەو لە دیمانەکەی لەگەڵ ترووفۆدا گوتی: ‘من بینەرانم کۆنترۆڵ دەکرد، لەوانەیە بڵێی کە یاریم پێیان کردووە وەکوو کەرەستەیەک’ ئەمە پەشۆکێنەرترین فلیمێک بوو بینەرانی لەو سەردەمەدا بینیبێتیان. ڕێکلامەکان دەیانگوت: ‘خاڵی سەرسووڕمانەکان ئاشکرا مەکەن.’ ئینجا هیچ فلیمبینێک نەیدەتوانی ئەو سەرسووڕمانانەی هیچکۆک داینابوو بۆیان، پێشبینی بکات؛ کوژرانی ماریۆن (جەنێت لای) ژنەپاڵەوانی فلیمەکە کە بەس یەک لە سێی ماوەی فلیمەکە دەردەکەوێ و پاشان نهێنییەکەی دایکی نۆرمان. هیچکۆک گوتبووی کە ‘پێویستە فلیمی شێت هەر لە سەرەتاوە سەیر بکرێ، ئەوانەی کە دێر بگەنە فلیمەکە دواجار چاوەڕێ دەکەن جەنێت ببیننەوە پاش ئەوەی لە دیمەنی فلیمەکەدا نامێنێت.’\nئەم چەشنە سەرسام کردنانە لە ئێستادا بە بەربڵاوی ناسراون بەڵام هێشتا شێت وەکوو فلیمێکی هەستبزوێن⋆_ی ترسێنەر و نهێنی بەردەوامە. ئەمە زۆرتر بە هۆی هونەرمەندی و پسپۆڕی هیچکۆکە لە دوو بواردا؛ شێوازی پێکهێنانی چیرۆکی ماریۆن کراین و پێوەندی نێوان ماریۆن و نۆرمان (ئانتۆنی پەرکینز). هەر دووی ئەم بەشانە بە باشی ئیش دەکەن چونکە هیچکۆک تەواوی هێز و سەرنجی دەخاتە گڕ تاکوو وای پیشان بدات کە گوایە بڕیارە ئەو دوو کەسایەتییە هەتا کۆتایی فلیمەکە بەردەوام بن و گەشە بکەن.\nپێکهاتەی فلیمەکە بیرۆکەیەکی تێدایە کە هیچکۆک هەمیشە دووبارەی دەکردەوە: تاوانی کەسێکی ئاسایی کە تووشیاری دۆخێکی تاوانکاری دەبێت. ماریۆن کراین 40 هەزار دۆلار دەدزێت بەڵام دیسان هەر لە پێوانەی هیچکۆک بۆ ساوایەک کە تاوانێک دەکات دەمێنێتەوە. ئێمە یەکەم جار لە دوانیوەڕۆیەک لە ژوورێکی میوانخانەیەکی کۆندا لەگەڵ دۆستەکەی بە نێوی سام لوومیس (جۆن گاڤین) دەیبینین کە لە هاوژینەکەی جیا بووەتەوە. ئەو ناتوانێت لەگەڵ کچەکە هاوسەرگیری بکات بە هۆی نەفەقەیەک کە دەبێت مانگانە بیدات بە ژنە پێشووەکەی، ئێستا ئەمان بە نهێنی یەکدی دەبینن. پاشان پارەکە هی مشتەریێکی زمان لووسە کە بە چەشنێک هەڵسوکەوت دەكات چما لە بەر وەها پارەیەک دەتوانێ ماریۆن بکڕێ. ئیدی ئەوین دەبێت بە هاندەری ماریۆن و قوربانیەکەشی دەبێت بە ئەو زەلامە خوێنتاڵە.\nئەمە ڕێکخستنێکی تەواوە بۆ نەخشە و پلانی فلیمێکی دوو کاژێری هیچکۆک. قەد بۆ ساتێکیش هەست ناکەیت کە ئەمە ڕێكخستنێک بێت بۆ خەڵەتاندن و بە هەڵە بردنمان. کاتێکیش کە ماریۆن هەڵدێ لە شاری فینیکس بەرەو شاری دۆسەکەی لە فایرڤال، یەکێکی دیکە لە شێوازە دڵخوزەکانی هیچکۆک دەبینینەوە؛ پارانۆیا سەبارەت بە پۆلیس. کاتێک لە نێو ماشینەکەیدا لە پاڵ جادەکە خەوی لێ کەوتووە، پۆلیسێکی پاسەوانی ڕێگا گشتییەکان خەبەری دەکاتەوە، پرسیاری لێ دەکات و تا ڕادەیەک جانتاکەی بە پووڵە دزیەتییەکەوە دەبینێت. کچەکە پاشان دەچێت و ترۆمبیلەکەی دەگۆڕێتەوە و دەپەشۆکێ کاتێک دەبینێ هەر ئەو پۆلیسە لە ئەو بەری شەقامەکەوە لە پاڵ ترۆمبیلەکەی پاڵی داوەتەوە و چاوی بڕیوەتە ئەم. هەر کەسێک بۆ یەکەم جار فلیمەکە ببینێت پێی وا دەبێت ئەم بەشە پێشەکی ڕێکخستنی سەرەتای چیرۆکێک دەبێت کە فلیمەکە تا کۆتایی شوێنی کەوێت.\nماریۆن کە ترساو و ماندووە و ڕەنگە پەشیمان بووبێتەوە لە دزیەکەی، بەردەوام دەبێت و نزیک دەبێتەوە بە شاری فایرڤال بەڵام زریانێکی توند لە خێراییەکەی کەم دەکاتەوە و ئیدی دەچێت بۆ میوانخانەکەی بایتز و لەوێ ئەو پێوەندییە کورت و نەگبەتە لەگەڵ نۆرمان دەست پێ دەکات، دیسان هیچکۆک لە ڕێگای پێکهێنانی دیمەن و دیالۆگەکانەوە ئەو قەناعەتەمان لا درووست دەکات کە نۆرمان و ماریۆن دوو کەسایەتی پاشماوەی فلیمەکە بن.\nهیچکۆک ئەم ئیشە لە کاتی وتووێژە درێژەکەیان لە دیوەخانەکەی نۆرماندا دەکات، کە لە ژوورەکەدا هەندێک باڵندەی کێوی وشک کراونەتەوە و بە دیوارەکاندا بە چەشنێک هەڵواسراون دەڵێی خوار بوونەتەوە و دەیانەوێ هێرش بەرنە سەر ئەمان وەکوو نێچیرێک. ماریۆن پێشتر دەنگی دایکی نۆرمانی بیستووە کە بە توندی لەگەڵ نۆرمان قسە دەکات. ئەمیش بە نەرمی بە نۆرمان پێشنیار دەکات و دەڵێ کە پێویست ناکات لەم شوێنە داخراوە بمێنێتەوە لەم میوانخانە دۆڕاوە کە بە هاتنی ڕێگا گشتییە نوێکە ئیدی کەس ڕووی تێ ناکا. ئەو گرینگی دەدات بە نۆرمان و هەروەها بیر لە کردەوەکانی خۆی دەکاتەوە. نۆرمان هەستی ورووژاوە و هەست بە هەڕەشە لە لایەن هەستەکانیەوە دەکات و هەر بۆیە ناچارە ئەو بکوژێت.\nهیچکۆک دەڵێ، کاتێ نۆرمان بە دزیەوە سەیری ماریۆن دەکات، زۆربەی بینەران وەکوو خوویەکی پێوەندی بە ڤۆیەریزمەوە سەیری بابەتەکە دەکەن. ترووفۆ دەڵێ سەرەتای فلیمەکە کە ماریۆن بە مەمکدان و دەرپێی کورتەوە پیشان دەدرێ ئەم ڤۆیەریزمەی دواییە زەق دەکاتەوە. ئێمە قەد بیر لەوە ناکەینەوە کە پیاوکوژیێک لە ئارادا بێت.\nئەمڕۆ کە پەردەی نێو حەمامەکە دەبینین هەندێ شت بۆمان ڕوون دەبێتەوە. جیاواز لە فلیمە ترسێنەرە مۆدێڕنەکان، شێت قەد کوتانی چەقۆ بە جەستەدا نیشان نادات، هیچ زامێک نابینین، خوێن هەیە بەڵام نەک زۆر. هیچکۆک فلیمەکەی بە ڕەش و سپی هەڵگرت چونکە هەستی دەکرد خەڵک ناتوانن بەرگەی ئەو هەموو خوێنە بە شێوازی ڕەنگی بگرن. دەنگی مۆسیقاکەی بێرنارد هەرمان نراوەتە جێگەی زۆربەی دەنگە ناحەز و ترسێنەرەکان. وێنە نێزیکەکان گرافیکی نین بەڵام هێمایان لەگەڵدایە، وەکوو تێکەڵ بوونی خوێن و ئاو و بە سووڕانەوەوە چوونە نێو گونجەکە، پاشان کامێراکە دیمەنێکی نێزیک هەر بەو ئەندازەیە لە گلێنەی چاوی واق ماوی ماریۆن دەگرێت. ئەمە بەشێكی هەرە کاریگەر بوو لە مێژووی سینەمادا کە پیشانی دا بەرچاو گرتنی دۆخەکان و هونەرزانی زۆر گرینگترە لە وردەکاری وێنەیی و گرافیکی.\nپێرکینز ئیشێکی ناوازە دەکات بۆ پێکهێنانی ئەو کەسایەتییە ئاڵۆزەی نۆرمان، بە دەورگێڕانێک کە بووە ئیشێکی نموونەیی. پەرکینز پیشانمان دەدات کە کێشەیەکی بنەڕەتی لە نۆرماندا هەیە و هاوکات هەست و نیشانەکانی لاوێکیشی لەگەڵە کە دەست دەنێتە گیرفانی و لە سەر هەیوانەکە دەڕوات و بزەیەک دەگرێت. بەس کاتێک کە وتوووێژەکان تاکەکەسی دەبنەوە زمانی دەیگرێت و خۆی لە باسەکە دەدزێتەوە، بە جۆرێک کە سەرەتا هەر وەکوو ماریۆن بەزەیمان پێدا دێت.\nپاش مەرگی ژنەپاڵەوانی فلیمەکە، نۆرمان بە تەواوی دیمەنی پیاوکوژییەکە خاوێن دەکاتەوە. هیچکۆک بە وردی و نهێنی پاڵەوانەکان دەگۆڕێ. ئێستا ئێمە بە جۆرێک (نەک بە خۆئاگایانە بەڵکوو لە شوێنێکی قووڵتر لە ناخماندا) هەست بە هاوسۆزی لەگەڵ نۆرمان دەکەین، نەک لەبەر ئەوەی دەتوانین خنجەر لە کەسێک بدەین بەڵکوو لەبەر ئەوەی ئەگەر ئەوە بکەین ئێمەش وەکوو ئەو لێوانلێو دەبین لە هەستی ترس و گوناهـ. دیمەنەکە بە وێنەهەڵگریێکی ناوازە کۆتایی پێ دێت کە نۆرمان پاڵ دەنێ بە ترۆمبیلەکەی ماریۆنەوە بەرەو نێو زۆنگاوەکە، ترۆمبیلەکەش جەستەی ماریۆن و پارەکەی تێدایە. ترۆمبیلەکە نوقمی ئاوەکە دەبێت و پاشان ڕادەوەستێ. نۆرمان بە وردی سەیر دەکات و پاشان ترۆمبیلەکە بە تەواوی نوقم دەبێت.\nئەگەر لە هەستەکانمان بکۆڵینەوە دەبینینن کە ئێمەش بە قەد نۆرمان دەمانویست ئەو ترۆمبیلە نوقمی زۆنگاوەکە بێت. پێش ئەوەی دیسان سام لوومیس پیشان بدرێتەوە و لەگەڵ لیلا (ڤێرا مایلز) کۆ ببنەوە، فلیمەکە پاڵەوانێکی نوێی دۆزیوەتەوە: نۆرمان بایتز. ئەمە یەکێک لە بوێرانەترین و ئازایانەترین گۆڕانەکانی هیچکۆکە بە درێژایی ئەزموونی لە سەرسام کردنماندا. پاشماوەی فلیمەکە میلۆدرامایەکی کاریگەرە و دوو شۆکی کاریگەری تێدایە. یەکێکیان کاتێک ئاربۆگاست (مارتین بالسام) لێکۆلەرە تایبەتەکە دەکوژرێ ئەوی دیش ئەو کاتەی نهێنی دایکی نۆرمان ئاشکرا دەبێت.\nبۆ بینەرە زیرەکەکان هێشتا شتێکی جێگای سەرنج و سەرسووڕمانێکی دیکەش هەیە. ئەویش ئەو پرسیارەیە کە بۆچی هیچکۆک کۆتایی بەرهەمێکی شاکاری بە دیمەنێک تێكداوە کە بێجێگە و ناحەزە. کاتێک نهێنی پیاوکوژیەکان ڕوون بووەتەوە، دیمەنێکی سەیرمان هەیە کە تێیدا دەرووناسێکی وەڕزکەر (سیمۆن ئۆکلاند) بە دوورودرێژی وتارێک سەبارەت بە هۆکارەکانی هەڵسووکەوتە دەروونییەکانی نۆرمان پێشکەش دەکات. ئەمە دژەلووتکەیەکە و کۆتاییە ورووژێنەرەکەی فلیمەکە تێک دەدات و تەنانەت تا ڕادەیەک بە گاڵتەجاڕی نزیک دەبێتەوە.\nئەگەر ئەوەندە بوێر بوومایە کە گۆڕانکاری لە فلیمەکەی هیچکۆکدا بکەم، بەس شرۆڤە سەرەتاییەکەی دوکتۆرەکەم سەبارەت بە دووکەسایەتی بوونی نۆرمان دادەنا: ‘نۆرمان بایتز ئیدی بوونی نیە. هەبوونی ئەو سەرەتا نیوە بوو. ئێستا نیوەکەی دی دەستی بە سەردا گرتووە، ڕەنگە بۆ هەتاهەتایە.’ ئینجا هەموو قسەکانی دیکەی دوکتۆرەکەم دەقرتاند و دەچوومە سەر ئەو دیمەنە کە نۆرمان لە بەتانیێکدا پێچراوەتەوە و دەنگی دایکی قسە دەکات: ‘جێگای داخە کاتێک دایکێک ناچار دەبێت شتگەلێک بڵێت کە کوڕەکەی خۆی تاوانبار دەکات…’ ئەو دەستکارییانە فلیمی شێتی زۆر نزیک بە بێخەوش بوون دەکردەوە. من تەنانەت یەک پشتگیری قایلکەرم نەبیستووە لە سەر فڵتە فڵتەکانی دەروونناسەکە، ترووفۆیش بە وشیاریەوە لە دیمانە ناودارەکەیدا خۆی لێ لا دا.\nئەو شتەی کە شێت دەکاتە بەرهەمێکی نەمر، لە کاتێکدا زۆرێک لە فلیمەکان هەر پاش هاتنە دەرمان لە هۆڵی سینەماکان نیوەی لە بیرمان چووەتەوە، ئەوەیە کە ڕاستەوخۆ پێوەندی بە ترسەکانمانەوە دەکات: ترسی ئێمە لەوەی کە ڕەنگە لە ناکاو تاوانێک بکەین، ترسمان لە پۆلیس، ترسمان لەوەی کە ببین بە قوربانی کەسێکی شێت و هەروەها ترسمان لە بێهیوا خستنی دایکانمان.\nپۆلسینەماتاگئەلفرێد هیچکۆکتێبینی فلیمفلیمی ترسێنەرفلیمی دەروونناسانە


سه‌رۆك كۆمار پێشوازیکرد له‌شاندێکی لیژنه‌ی ئاسایش و بەرگری پەرلەمان\nسه‌رۆك كۆمار د. به‌رهه‌م ساڵح ئێوارەی دوێنی سێشه‌ممه ٢٠٢٠/٤/٢٨ لە کۆشکی سەلام لەبەغدا پێشوازیکرد له سه‌رۆكی لیژنه‌ی ئاسایش و بەرگری ئەنجومەنی نوێنەران، محەمەد رەزا و ژمارەیەک لە ئه‌ندامانی لیژنه‌كه.\nلە دیدارەکەدا دوا پێشهاتە ئەمنییەکانی وڵات خرایە روو، هەروەها دووپاتیشکرایەوە لە پارێزگاریکردن لەو سەرکەوتنانەی بەدەست هاتوون و پاراستنی سنورەکان و بەرقەرارکردنی سەقامگیری عێراق لە میانی بەردەوامی ڕاوەدونانی پاشماوەی تیرۆریستان و رێگرتن لە دووبارە گەڕانەوەی داعش.\nهەر لەدیدارەکەدا باس لە پشتیوانیکردنی سەرجەم هێز و پێکهاتە ئەمنییەکان و پێشخستنی تواناکانیان و مەشق و پڕچەککردنی کرا بۆ ریشەکێشکردنی تیرۆر.\nھاوکات جەختکرایەوە لە چڕکردنەوەی رێوشوێنەکانی رووبەڕووبوونەوەی ڤایرۆسی کۆرۆنا و جێبەجێکردنی بڕیارەکانی شانەی قەیرانەکان، بۆ رێگرتن لەبڵاوبوونەوەی ڤایرۆسەکە بەجۆرێک کەسەلامەتی تەندروستی گەلانی عێراق بپارێزێت.\nسەرۆک کۆمار پێشوازیکرد لە وەزیری تەندروستی و ژینگە\nسەرۆك كۆمار پێشوازیکرد لە سەرۆکی دیوانی چاودێری دارایی\nسەرۆك كۆمار پێشوازی دەکات لە ژمارەیەك پارێزگارەکانی عێراق و رێوشوێنەكانی خۆپارێزی لە بڵاوبوونەوەی ڤایرەسی كۆرۆنا-ی لەگەڵ تاوتوێکردن


یۆنان ڕووبەڕووی دوو ئاگرکەوتنەوەی گەورە دەبێتەوە\nڕۆژی پێنجشەممە تیمەکانی ئاگرکوژێنەوە بەردەوام بوون لە هەوڵەکانیان بۆ کۆنتڕۆڵکردنی دوو ئاگرکەوتنەوەی گەورە لە نزیک ئۆلۆمپیاوە لەسەر دوورگەی ئیڤیا، ئەمە لەکاتێکدایە شەپۆلێکی گەرمای پێوانەیی ڕووی کردۆتە وڵاتەکە.\nزیاتر لە 170 کارمەندی تیمەکانی ئاگرکوژێنەوە و 50 ئوتومبێلی ئاگرکوژێنەوە و شەش فڕۆکەی هێلیکۆپتەر و فڕۆکەی ئاگرکوژینەوە ڕەوانەی ناوچەیەکی نزیک لە شوێنەوارێکی دێرینەوە کراون، شوێنی لە دایکبوونی یارییەکانی ئۆڵۆمپیاد لەسەر نیمچە دوورگەی پێلۆپۆنیس.\nبەرپرسێکی ناوخۆی ئۆڵۆمپیا ناکتاریۆس فارماکیس بە دەزگای هەواڵی ئەی ئێن ئەی وت " ئاگرەکە 20 ماڵی سووتاندووە و ئێستا بەرەو لالاس پەرەدەسەنێت." ناوچەیەکی شاخاویی چڕە و دەکەو‌ێتە باکووری ڕۆژئاوای ئۆڵۆمپیاوە.\nهەریەک لە ئۆڵۆمپیا و شەش گوندی دیکەی نزیک ئەو ناوچەیە ڕۆژێک پێشتر چۆڵکراون، جێی ئاماژەیە لەم کاتەی ساڵدا هەمیشە ئۆڵۆمپیا پڕ بووە لە گەشتیاران.\nژمارەیەکی دیکەی هاوشێوە لە کارمەندانی تیمەکانی ئاگرکوژێنەوە بە هەمان شێوە لە هەوڵی کۆنتڕۆڵکردنی ئاگرکەوتنەوەکەی ئیڤیادا بوون کە دەکەوێتە 200 کیلۆمەتر لە ڕۆژهەڵاتی ئەسیناوە.\nلانی کەم 150 خانوو لە دوورگەکەدا سوتاون لەکاتێکدا ئاگرەکە چواردەوری پەرستگایەک و دەیان گوندیدا.\nدەزگای ئەی ئێن ئەی ئاماژەی بەوەدا دوو گوندی دیکە لەو ناوچەیەدا چۆڵکراون.\nسەرۆکی شارەوانی شارۆچکەی مانتۆدی، گیانیس تساپۆرنیۆتیس وتی ئاگرەکە لە چوار لاوە پەرەی دەسەند، یەکێکیان بەرەو پەرستگای سەینت دەیڤد دەڕۆیشت کە قورس بوو کۆنتڕۆڵ بکرێت، پەرستگاکە لە ڕۆژی چوارشەممەوە چۆڵکراوە.\nدەزگای ئەی ئێن ئەی وتی ڕۆژی پێنجشەممە با بەهێزەکە ڕێگەی نەدا فڕۆکەکانی ئاگرکوژێنەوە بگەنە شوێنی ئاگرەکە.\nهێزی بەرەنگاربوونەوەی ئاگر وتی لە ماوەی 24 کاتژمێری ڕابردوودا ڕووبەڕووی 92 ئاگرکەوتنەوەی دارستانەکان بوونەتەوە.\nجێگری وەزیری بەرگری شارستانی نیکۆس هاردالیاس بە ڕۆژنامەنووسانی وت " هێشتا کاتە سەختەکە ماوە بێت."\nهاوکات تورکیاش ڕووبەرووی گەورەترین ئاگرکەوتنەوە بووە، بۆتە هۆی گیان لەدەستدانی هەشت کەس و سەدان کەسی لە ناوچەکانی باشووری وڵاتەکەی ناچارکردووە شوێنەکانیان چۆڵ بکەن.\nشارەزایان پێیان وایە گەمبوونی زەوی خێرایی و چڕی ئاگرەکان زیاتر دەکات.


سه‌رۆكی ئه‌مریكا، جۆ بایدن جه‌ژنی قوربانی له موسڵمانان پیرۆز كرد\nكوردیو 20/07/2021 - 12:07 هەواڵ/گشتی\nسه‌رۆكی ئه‌مریكا، جۆ بایدن و جێڵ'ی هاوسه‌ری له په‌یامێكدا هاتنه‌وه‌ی جه‌ژنی قوربانییان له موسڵمانان پیرۆز كرد.\nكۆشكی سپی رایگه‌یاند بایدن له په‌یامه‌كه‌یدا ئاماژه‌ی به‌وه داوه كه به‌ڕێوه‌چوونی جه‌ژن و رێوڕه‌سمی به‌ڕێوه‌چوونی حه‌ج له كاتێكدا به‌ره‌نگاربوونه‌وه‌ی ڤایرۆسی كۆرۆنای نوێ به‌رده‌وامه واتای تایبه‌ت له‌خۆ ده‌گرێ و ئاماژه‌ی به‌ه‌وه داوه كه گه‌لی ئه‌مریكا زیاتر له ٥٠٠ هه‌زار ڤاكسینی به وڵاتی جیهان به‌خشیووه كه وڵاتی موسڵمانیشی له‌نێودان و پێویستییان به ڤاكسینه.\nله په‌یامه‌كه‌ی سه‌رۆكی ئه‌مریكا هاتووه: "من و جێڵ له ناخی دڵمانه‌وه سڵاو بۆ ئه‌وانه ده‌نێرین كه له هه‌ر كوێیه‌كی ئه‌م جیهانه جه‌ژنی قوربان پیرۆز ده‌كه‌ن. به‌ناوی گه‌لی ئه‌مریكاوه هیواخوازم جه‌ژنێكی خۆش و ئارام به‌سه‌ر ببات. جه‌ژنی قوربانتان پیرۆز بێت".


Saturday, 04.06.2019, 14:45\nوەک دەزانین ئەوانەی بە ناوی دینەوە دێنە مەیدانی سیاسی هەمیشە بە وشەی نەرم و بەهەشتێکی خەیاڵاوی خەڵکی ڕەش و ڕوت دەخەڵەتێنن. پاشان کە هێز دەگرنە دەست لە زۆرینەی دەسەڵاتەکانی سەرزەوی دڕندە ترن.. ئەم چیرۆکەی خوارەوەتان بۆ دەنوسمەوە مێژویەکی راستیە لە نێوانی پاشای فەڕەنسا پاشا فلیپ و پاپای فاتیکان.. کە هەردوکیان بۆ دەسەڵات ئامادەن هەموو جوانیەکانی دونیا بسوتێنن.\nلەگەڵ وەسفی مرۆڤەکانی ناو ئەم چیرۆکە کارو بەسەرهاتەکانیش دەنوسم بۆیە ئەم نوسینە جوادا دەبێت لە نوسینەکانی ترم یان جودا دەبێت لە گێرانەوەی چیرۆکێک..کە ژیانی هەمو وکەراکتەرەکانت خوێندەوە ئەوکاتە چیرۆکەکە کامل دەبێت.\nپاشای فەڕەنسا فلیپ ٣ لا هەردی\nپاشا فلیپ زۆر هاوڕێی سوارچاک لاندری و سەرۆکی سوارچاکەکانی پاریس بوو گۆدفری، وە زۆریش نزیک بوو لە پاپای فاتیکان گریۆگری واتە هیچی نەدەکرد بێ پرس و ڕای پاپای فاتیکان.\nپاشا فلیپ ٣\nژنەکەی پاشا فلیپ ماوەی دوو ساڵ پەیوەندی خۆشەویستی هەبوو لەگەڵ لاندری سوارچاک..هەرجارێک لاندری دەهاتە ناو کۆشک، پاشا وایدەزانی بۆ دیداری ئەو هاتوە ، بەڵام لە ڕاستیدا ئەو بۆ لای شاژن دەهات.\nشاژنی فەڕەنسا خۆی فەڕەنسی نەبوو کچی پاشای نەڤار بوو لە باکوری سپانیا.\nراوێژکارەکەی پاشا فلیپی فەڕەنسا نۆگەرێت.\nنۆگەرێت کێ بوو؟\nتەمەنی ١٠ ساڵان بوو کاتێک پاپای فاتیکان گریۆگری ئەوسا قەشەبوو بڕیاری دا کە دایکو باوکی نۆگەرێت بە زیندویی بسوتێنێت، نۆگەرێت تەماشای دەکرد لەو ڕۆژەداو داوای لا پاپای فاتیکان کرد کە بیانبەخشێت ، پاپا سور بوو لەسەر کوشتنیان بەناوی ئەوەی گوایا شەیتان چۆتە جەستەیان..\nبۆیە کە نۆگەرێت بوە ڕاوێژکاری پاشا فلیپ بە هەموو جۆرێک هەوڵی دەدا مەسیحیەکان ویەهودیەکان و سوارچاکەکان لەناوبەرێک، نۆگەرێت کابرایەکی بلیمەت بوو لە دانانی سیناریۆ بۆ نەیارەکانی..\nیەکەم کاری ئەو ئەوە بوو، بۆ ئەوەی پارەی زۆر تر پەیدا بکات بۆ پاشا فلیپ هەموو یەهودیەکانی لە پاریس دەرکردو پارەو سامانەکەیانی کردە ماڵی دەوڵەت..\nدوەم کاری کچی پاشا فلیپ لەسەر ڕەزامەندی پاپای فاتیکان شوی کردە کوڕی پاشای کاتەلۆنیا سپانیا، نۆگەریت ویستی شو بکاتە کوڕی پاشای بەریتانیا تا فەڕەنسا بە دور بیت لەجەنگ لەگەڵ بەریتانیا..بۆیە سیناریۆیەکی داڕشت و زاوای کوشت. بەمەش هاوسەرگیریەکە هەڵوەشایەوە، کارەکان بە دڵی ئەم بوون.\nکاری سێیەمی ئەوە بوو فلیپی ئاگادر کردوە لە خەتەریاتی ئەو کوپەی پاپای فاتیکان بەدوایدا دەگەڕێت..وتی ئەو کوپەی بەردەست بکەوێت ئیتر پاشا دەوری نامێنێت..بۆیە پاشا بڕیاری دا بە پەلاماردانی قەلای(temple paris) سوارچاکەکانی پاریس.\nکاری چوارەمی ،پاشان بە پاشا فلیپی گوت ژنەکەت پەیوەندی سێکسی هەیە لەگەڵ باشترین هاورێت،ئەویش سوارچاکی قەلاکەی پاریسە، لاندری وە ئاگادری کردەوە کە ئەو منداڵەی لە زگی شاژندایە منداڵی لاندریە وە هی پاشا فلیپ نیە..\nکاری پێنجەمی ، پاشان کە پاپای فاتیکان هاتە سەردانی پاشا فلیپ بۆ ئەوەی وەزعە ئەهوەن بکەنەوە..ڕوخسەتی لە پاشا وەرگرت تا پاپای فاتیکان بکوژێت..بۆیە چوە ژورەکەی و بیری خستەوە کە ئەم کوڕی ئەو پیاو ژنە بوو کە ئەو بە زیندویی سوتاندنی..بۆیە پاپای خنکاندو ملی شاکاند..لە بەرواری ١٠-١—١٢٧٦ دا.\nکاری شەشەمی ، هەمان ڕۆژ چوو کوپەکەی مەسیحیشی دزیەوە لە سوارچاکەکان و بوە خاوەنی کوپەکەش، ئەمەش پاشا فلیپی زۆر دڵخۆش کرد..ئیتر ترسی ئەوەی نەما پاپای فاتیکان دەسەڵاتەکانی لێ زەوت بکات.\nپاپای فاتیکان گریۆگری ئێکس\nپاپای فاتیکان گریۆگری زۆر تینوی دەسەڵات بوو، ئامادە بوو هەموو کارێکی نەشیاو بکات بۆ گرنتە دەستی دەسەڵات.\nپاپای فاتیکان گریۆگری\nپاپا گریۆگری لە ساڵی ١٢٧١ تا ساڵی ١٢٧٦ پاپای فاتیکان بوو.\nئەو کوپەی کە مەسیح بۆ کۆتا جار ئاوی تیا خواردەوە زۆر گرنگ بوو لای ئەم پاپای فاتیکانە.. بۆ؟\nدەیویست بە ناوی ئەم کوپەو بە ناوی مەسیحەوە هەموو مەسیحیەکانی ئەوروپا لە خۆی کۆبکاتەوە و بەو بۆنەیەوە دەسەڵاتی ڕەها لە ئەوروپا بگرێتە دەست، واتە بیرۆکەی ئەوروپای یەکگرتو بیرۆکەی ئەم پاپای فاتیکانە بوو، بەڵام دەیوست لە ژێر دەسەڵاتی خۆیدا بێتو خۆی بەرپرسی دینی و سەربازی ئەو ئەوروپایە بێت کە دەیەوێت دروستی بکات، لەگەڵ ئەوەشدا بیری لەوە کردبۆوە ئەگەر ئەو کوپەی دەست بکەوێت ئەوا هەموو خەڵک دوای دەکەون و ئیتر سیستمی پاشایەتی لە ئەوروپا نامێنێت..هەموو دەسەڵاتەکان دەچێتە ژێر دەستی پاپای فاتیکان.\nلە هەموو شارەکانی ئەوروپادا قەڵای سوارچاکەکانی مەسیحیەت هەبوو، ئەم قەڵایە تەنها پیاوی جەنگاوەری تێدا دەژیا و هەر لە منداڵیەوە لێرە فێری دینداری و ڕاهێنانی جەنگ دەکران.. بەمەش فاتیکان گەورەترین هێزی سەربازی لە تەواوی وڵاتاندا جێگیر کردبوو بە ناوی دین و سوارچاکەکانی مەسیحەوە.\nقەڵای سوارچاکەکانی پاریس\nپارێزەری کوپەکە سەرۆکی سوارچاکەکان گۆدفری بوو\nگۆدفری سەرۆکی سوارچاکەکانی شاری (\n, Akko Israil) ئاکرێ یان ئاکۆ لە ئیسرائیل بوو،\nئەوە کۆتا شار بوو کە بە دەستی مەسیحیەکانەوە بوو، دوای کۆتا هێرشی ئیسلامەکان ئەوشارەش لە ماوەیەکی کەمدا دەستی بەسەردا گیرا..کوپەکەی مەسیح کە ناسراوە بە (Grail).\nلەو شارەدا بوو..کاتێک مەسیحیەکان ڕایان کرد بۆڵێکی ئاگری بەر ئەو کەشتیە کەوت کە کوپەی تێدا بوو، واتە کوپەکە ژێر ئاو کەوت و هەموو مەسیحیەکان وایان زانی ئەوە کۆتا جار بوە کە ئەوان کوپەکەیان دیوە.. بەڵام گۆدفری بە دزیەوە کوپەی دەرهێناو لە شوێنێکی ئامن شاردیەوە لە ترسی پاپای فاتیکان وبیرو بۆچونەکانی لەسەر ئەم کوپە.. پاش ئەوەی پاپای فاتیکان زانی ئەم کوپە لای گۆدفریە یەکێک لە پاسەوانە تایبەتەکانی خۆی نارد بۆ کوپەکە، پاسەوانەکە ژماری ٤ لە پشتەملی نوسرابوو..گۆدفری کوپەکەی نەدانێ ئەوە بوە هۆی ئەوەی پاپای فاتیکان سەرۆکی سوارچاکەکانی کوشت کە هاودین و پارێزەری مەسیحیەت بوو.. دوای هەفتیەک پاپای فاتیکان هاتە پاریس و لەوێ و لاندری هەڵبژارد بە سەرۆکی سوارچاکەکان لەبەر ئەوەی پاپای فاتیکان گوتی تۆ کەسێکی شیاویت گۆدفر زۆر وەسفی تۆی بۆ کردوم..هەرچەند لاندری گوتی من شیاوی ئەو کارە نیم بەڵام بە زۆرینەی دەنگ کردیانە سەرۆکی سوارچاکەکان.\nدۆزەرەوەی کوپەکە سوارچاک لاندری\nوەک پێشتر ئاماژەم پێ کردن دوای کوژارنی گۆدفری لە لایەن پاپای فاتیکانەوە لاندری کرایە سەرۆکی سوارچاکەکانی پاریس. لاندری کەسێکی دینی بوو دەیوسیت بە خۆی سوپاکەیەوە بچێت بۆ ئیسرائیل واتە وڵاتی پیرزو ئەو ناوچە پیرۆزانە ڕزگار بکات، بەڵام پاپا پلانێکی تری هەبوو بۆ لاندری..گوتی تۆ دەبێت تەواوی ژیانت تەرخان بکەیت بۆ دۆزینەوەی ئەو کوپە..لاندری گوتی کوپەکەمان لە جەنگدا لەدەست داوە..پاپا گوتی هێندە فەقیر مەبە گۆدفری دەیزانی کوپەکە لە کوێیە بۆیە کوشتیان، هەڵبەتە نەیگوت کە خۆم کوشتومە..لەبەر ئەوە تۆ دەبێت ئەو کوپەم بۆ بدۆزیتەوە. پاپا گوتی زەوی پیرۆز لای من هیچ بەهایەکی نیە من ئەو کوپەم دەوێت و بەو کوپە دەبمە خاوەنی ئەوروپا، "ئەگەر من ئەورپام هەبێت قدس و زەوی پیرۆزم هەر ناوێت"..\nپارێزەری کوپەکە بۆ ماوەی پازدە ساڵ پاش گیرانی ئاکۆ.\nژنێک بوو ئەم ژنە دایکی لاندری بوو،بەڵام لاندری نەیدەزانی کە ئەو ئافرەتە دایکێتی و دایکی لە ژیاندا ماوە، تەنها گۆدفری دەیزانی ئەم ژەن دایکی لاندریەو باوکیشی گۆدری بوو..بەڵام بە دزی کەنیسەوە ئەم منداڵەیان دروست کردبوو.\nدایکی لاندری زۆر نزیک بوو لە گۆدفری بۆیە دەیزانی پاپای فاتیکان ئەو کوپەی بۆچیە و هەمیشە دەیویست ئەوکوپە بپارێزێت بە جۆرێک کە دەست پاپای فاتیکان نەکەوێت..لە کۆتایدا بە کوڕەکەی دەڵێت کوپەکە لای منە ئەگەر دەتەوێت خۆت بیپارێزت ئامادەم بتدەمێ..لاندری کوپەکەی وەرگرت و بردیەوە بۆ قەڵای پاریس..\nتەسلیم کردنی کوپەکەی مەسیح بە پاپای فاتیکان\nکاتێک پاپای فاتیکان بیستی کە لاندری کوپەکەی دۆزیوەتەوە بێ یەک و دو هاتە پاریس بۆ وەرگرتنی کوپەکە..لاندری کوپەی تەسلیمی پاپای فاتیکان کرد، بەڵام لاندری تا ئەوڕۆژەش نەیدەزانی کێ گۆدفری کوشتوە..کاتێک پاپا و پاسەوانەکان بەرەو دەرەوەی کنیسەکە بەڕێ کەوتن لاندری بینی پشتە ملی پاسەوانەکان ژمارەی لەسەر لە ١ تا ١٢ بەڵام ژمارە ٤ تێدا نەبوو..ژمارە چوار ئەو کەسە بوو کە گۆدری کوشت، دوای کوشتنی گۆدرفری گرتیان و کوشتایانەوە..بۆیە یەکسەر بە شمشێر پەلاماری پاپای فاتیکانی دا ، پاپا توانی دەربچیت و بچێتە قەڵای سوارچاکەکان نزیکی پاریس..لاندری چو بۆ ئەو قەڵایە وای زانی لەسەر حەقەو برا دینیەکانی هاریکاری دەکەن ، بەڵام پاپی فاتیکان پێش ئەو گەیشتبوو لاندری بە خیانتکار تاوانبار کردو پاش لێکۆڵینەوە بڕیاریاندا لاندری بە زیندوی بسوتێنن..\nهەر ئەوەشەوە دایکی لاندری هاتە قەڵاکەو داوای بینینی پاپای فاتیکانی کرد..کە پاپا هاتە ژورەکە گوتی کوڕەکەم مەکوژە ئەو کوپە نهێنی تری لە خۆگرتوە پێتی دەڵێم..\nپاپای فاتیکان بە پێکەنینەوە گوتی " ئەو کوپە کوپێکی قوڕەو هیچی تر ئەو قسانە کە نەخۆش چاک دەکاتەوە هەمووی خورافاتە و من باوەڕم بە خودی مەسیحش نیە" ..دایکی لاندری گوتی بۆ پیاوێک لە پلەو پایەی تۆدا ئەو قسانە زۆر قورسن بتوانیت بیکەیت!!\nپاپا وتی "من باوەڕ دار نیم" بەڵک و دەمەوێت دەسەڵات بگرمە دەست ئەو کوپەش بۆ ئەو مەبەستە بەکار دێنم..\nلە هەمان شەودا کوپەکە دزرا لەیەن برایەکی دینیەوە.. بەڵام دایکی لاندری گوتی ئەو کوپە کەس چاک ناکاتەوە بەڵام نامەیەکی نهێنی مەسیحی تێدایە ئەگەر ژێری کوپەکە بکەیتەوە ئەو نامەیە دەبینیت..\nپاش ئەوەی پاپای فاتیکان زانی کوپەکە دزراوەتەوە ، هەموو تاوانەکانی لەسەر لاندری لابردو هەموو پلەو پۆستەکەی بۆ گێڕایەوە ، واتە لە نیوان ٢٤ کاتژمێردا لاندری کرا بە خیانتکار، بێ دین ، شەیتان ،تاوانبار ، وە ڕۆژی دوای کرایەوە بە پیاوە چاکەکەی هەفتەیەک لەوەو بەر..تا جارێکی تر بینێرێتەوە بۆ دۆزینەوەی کوپەکە.\nکوپەکە کەوتە لای کێ؟\nپاش ئەوە کوپەکە کەوتە لای پاشا فلیپ، پاشا فلیپ ژنەکەی بانگ کردو گوتی من ئاگادرم کە ئەو منداڵەی کە لە ناو زگتدایە لە من نیە، وە دەزانم تۆ پەیوەندی سێکسیت لەگەڵ لاندری هەیە..بۆیە کاتێک پاشا ڕوی وەرگێڕا شاژن مۆمدانێکی دا بەسەریدا بێ هۆشی کرد، شاژن کوپەکەی هەڵگرت و پاریسی بەجێ هێشت..چو بۆ ئەو ناوچەیەی کە لاندری و سوارچاکەکانی لێ بوو، کە خۆیان ئامادە کردبوو بۆ جەنگ دژی پاریس..لەوێ لاندری دۆزیەوەو گوتی کوپەکەم پێیە.لاندری گوتی باسی مەکە با کەس نەزانێت.\nلە هەمانکاتددا ڕاوێژکارەکەی پاشا سوپایەکی دروست کرد لە خەڵکی بە کرێ گیراوی پاریس بۆ ئەوەی کە شەڕیان کرد دژی مەسیحیەکان خەڵک بەرەنگاریان نەبێتەوە، چونکە خەڵکی پاریس هەموو مەسیحی و دیندار بوون ، لەو کاتەدا دەڵێت ئەوە سوپای پاشا فلیپ نیە کە هێرشیان کردۆتە سەر سوارچاکەکان..بەم شێوەیە هێرشیان کردە سەر سوپای سوارچاکەکانی مەسیح لە شەڕێکی قورسدا لاندری بریندار وبو بەدەستی پاشا فلیپ خۆی..شاژنیش بەدەستی پاشا فلیپ کوژرا..دوای ئەوە هێزی زیاتر هات بۆ یارمەتی مەسیحیەکان..سوپا بەکرێ گیراوەکە کشانەوەو ساحەی شەڕیان چۆڵ کرد.. لاندری خێرا کوپەی هێناو ئاوی تێ کرد تا شاژن چاک بکاتەوە وەک چۆن لە ڕیوایەتەکان بیستبوی مردو ئاوی ئەو کوپە بخواتەوە زیندو دەبێتەوە..بەڵام کوپەکەی مەسیح تەنها ڕیوایە بوو..شاژنی چاک نەکردەوە..بۆیە لاندری کوپەکەی فڕێدا دای بە دارێکا و کوپەکەی شکاند ..دواتر نامەیەکان لە کوپەکەدا دۆزیەوە.گوایا ئەوە نامەی مەسیحە بەڵام نامەکە زۆر لە نامەی سەدەم دەچو نەک نامەی ١٢٧٦ ساڵ لەوەو پێش.\nواتە بەم جۆرە کۆتایی هات بە ژیانی کوپەکەو ڕیوایەتەکانی..\nجیا کردنەوەی دین لە دەسەڵات لە ئەروپادا\nلە ساڵی ١٩٠٥ دا لە ولاتی فەڕەنسا بە یاسایەک بە ناوی (séparation des Églises et de l'État ) دین لە دەسەڵات جیا کرایەوە، لە ساڵی ١٩٥٤ دا لە دەستوردا نوسرایەوە .\nلە ساڵی ١٩٩٣ وە لە بەلجیکا بەهەمان شێوەی فەڕەنسا دینیان لە دەسەڵات جیا کردەوەو بوە مادەیەکی دەستوری.\nلە ساڵی ١٨٤٨ دا بەهەمان شیوە هۆڵەنداش چەند یاسایەکی دەرکرد کە چیتر پاشا پاباند نابێت بە یاساکانی کڵێساوە.\nزۆربەی وڵاتانی ئەوروپا ئەم یاسایە جێ بە جێ دەکەن بۆ کۆت و بەند کردنی دین و دەسەڵاتەکانیان بەسەر وڵاتددا.\nئێستا لەم چیرۆکە بۆمان دەرکەوت کە پاشا و پاپای فاتیکان و تەواوی کەسایەتیەکانی تر بۆ دەسەڵات و مەرامەکانی خۆیان ئامادە بوون هەموو کارێک بکەن..بۆیە خەڵک دەبێت بە ئاگا بێت و دین دەبێت لە دەسەڵات جیا بکرێتەوە.هەرکاتێک دین تێکەڵی دەسەڵات بوو ململانێو کوشت و کوشتار زیاتر دەبێت. لە تەواوی وڵاتانی ئەوروپا دین لە دەسەڵات جیا کراوەتەوە.. لەم بابەتەدا ئاماژەم بەچەند نمونەیەک کردوە..\nئایا ڕۆحی تۆ لەهەسارەیەکی ترەوە هێنراوە؟\n(دەنگدراوە: 18 . زۆرباشە: 5/5)


گوزاره‌ی نه‌وه‌ی دووه‌می کورد له هه‌نده‌ران – Denegkan\nbydengekan\tNovember 4, 2009\tگشتی\nلاتێکی قوڕمساغ !\nدرۆزن و چه‌نه‌باز ، ناجوامێر و فیتنه‌باز پاڵاوگه‌ی هه‌موو خاسیه‌تێکی به‌دئاکاریه . کوڕه کورده‌ی هه‌نده‌رانی له‌دواقۆناغه‌کانی هه‌رزه‌یی ده‌ژی نه‌کوردی به‌چاکی و نه‌بیانی به‌باشی ده‌زانێ هیچ شتێکی تری کوردانه‌ی له‌شێوه و ڕه‌فتاری پێوه دیارنی یه بۆ کورد بیانی و لای بیانیه‌کانیش هه‌ر بیانی یه ، چاولێکه‌ری هه‌ڵه‌نوێن ، دووڕه‌یه‌کی تابڵێی لاسار و گه‌وج و چه‌وته ، هیچ شتی لا پیرۆز نی یه ، قۆڵبڕه خاوه‌نی هیچ سه‌ره‌تایه‌کی بیر و که‌لتور ته‌نانه‌ت مرۆڤانه‌ش نی یه . خانه‌واده‌که‌ی به‌باوک و دایک و خوشک و برا لێ ی ناڕازین هه‌موو هه‌وڵێکیان له‌گه‌ڵدا نه‌هاته سه‌رخه‌ت و چاره‌ی نه‌بوو ناچاری بێده‌نگیان هه‌ڵبژارد ، پێ ی چاوشۆڕ و خواخوایانه که‌س هه‌وا‌ڵی نه‌پرسێ ؟ ده‌یانزانی ژیری و دانایی بۆ ساتێکیش میوانی که‌له‌ی پوچی نابن . دره‌نگانی شه‌و به‌سه‌رخۆشی به‌بێ هۆشی ده‌خولایه‌وه به‌ڕۆژیش ده‌خه‌وت . ئێواران ده‌چووه ساونا و خۆی ده‌دا به‌ر ئامێری ڕۆژی ده‌سکرد ڕه‌نگی پێستی بۆر و قاوه‌یی ده‌کرد . برۆکانی شه‌ق شه‌قی تاشینه ، سه‌کسوکه‌ی سمێڵه‌داوی له‌گه‌ڵ کوتانی قۆڵ و باسکی به‌وێنه‌ی سێکسی تیتۆیی ، جلی سه‌یروسه‌مه‌ره‌ی باق و بریقی ژنانه پڕ له‌وێنه‌ی ڕووت و ئابرووچوێنه ، گه‌ر‌ده‌می بۆگه‌نی بکاته‌وه وشه‌ی خۆشی ده‌مه‌زه‌نی شه‌ڕه‌جوێنه . که‌له‌پچه‌کانیان له‌ده‌ست داکه‌ند له‌ڕێڕه‌وی ژێرزه‌مینی پۆلیسخانه‌که ، هه‌ردوو پۆلیس ده‌سته‌وانه‌یان له‌ده‌ست بوو داوایان لێکرد جله‌کانی داکه‌نێ ته‌نیا فانیله و ده‌رپێ قوته‌ی له‌به‌ردامایه‌وه کردیانه ژوورێکی ته‌نیای بچکۆله . دوای کاتژمێرێک بردیان بۆ لێکۆڵینه‌وه چونکه هاوکاری دووبراده‌ره تاوانباره‌که‌ی دابوو بۆ کوشتنی که‌سێک . هه‌رچه‌نده له دادگا سزاکه‌ی له‌وانی تر سوکتر بوو به‌ڵام کونجێکی گرتووخانه بۆ چه‌ند ساڵیک بووه ژینگه و ماڵی ، فێرگه‌ی ژیانی . له‌گه‌ڵ چه‌ند کوڕه کوردێکی ساخته‌کاری ئه‌وێ یه‌کی گرته‌وه هه‌ریه‌که‌ی تاوانێک سزای دابوون له دزی ، قاچاغچی ماده‌ی هۆشبه‌ر و لاقه‌ی ژنان به تۆبزی …..\nPrevious من کۆچه‌ریم ….. خولیا حسێن\nNext ئه‌و كچا نه‌گه‌هشتی لبه‌ر خودیكێ پرچا خوه شه‌كه‌ت!