پارێزگه‌رێ دهۆكێ پشته‌ڤانیا خو بۆ به‌رنامێ ئه‌نجومه‌نێ باڵا یێ كاروبارێن خانمان دیاركر | پارێزگەھا دھوك\nئه‌ڤرو سپێدێ 24- 9- 2020 به‌رێز د.على ته‌ته‌ر پارێزگه‌رێ دهۆكێ پێشوازیا شانده‌كێ ئه‌نجومه‌نێ باڵا یێ كاروبارێن خانمان یێ حكومه‌تا هه‌رێما كوردستانێ ب سه‌روكاتیا( د.خانزاد احمد) ئه‌میندارا گشتى یا ئه‌نجومه‌نى كر.\nدهه‌ڤدیتنه‌كێدا ب ئاماده‌بونا ماجد سه‌ید صالح جێگرێ پارێزگه‌رێ دهۆكێ ب وه‌كاله‌ت به‌حسێ ره‌وشا پارێزگه‌هێ وپلان وبه‌رنامه‌یێ ئه‌نجومه‌نێ باڵا یێ كاروبارێن خانمان دكابینا نه‌ه یا حكومه‌تا هه‌رێما كوردستانێ دا ژبو پێشخستنا رۆل وشیانێن خانمان دناڤ سازیێن حكومه‌تا هه‌رێما كوردستانێ وده‌زگه‌هێن كه‌رتێ تایبه‌ت ب گشتى هاته كرن.\nپارێزگه‌رێ دهۆكێ خوشحالیا خو ب سه‌ره‌دانێ دیاركر وته‌كه‌زكر كۆ ژنا كورد ژ كه‌ڤندا رۆلێ خۆ یێ تایبه‌ت دناڤ جڤاكى دا هه‌بویه ومل بملێ زه‌لامى كار وخزمه‌ت كریه و پشته‌ڤانیا كارگێریا پارێزگه‌هێ بو به‌رنامێ ئه‌نجومه‌نێ باڵا یێ خانمان نیشان دا بو وێ یه‌كێ ئافره‌ت پتر رۆلێ خو دناڤ سازیێن حكومه‌تا هه‌رێمێ وكه‌رتێ تایبه‌ت ل پارێزگه‌ها دهوكێ ببینن وسه‌ركه‌فتن بو به‌رنامێ وان خواست.\nهه‌ژى گوتنێ یه شاندێ ناڤبرى دێ سه‌ره‌دانا چه‌ند كه‌مپا وجهێن دى كه‌ت وژنێزیك هایدارى ره‌وشا خانمان بیت.


هۆمەر نۆریاوی: دەردە کوردبوون و جلی کوردی. – WTARIKURD\n1 – ئەو جوگرافیایەی کە هەنووکە لە قامووسی سیاسیی جیهاندا بە “ئێران”،ناودێرە، وڵاتێکی فرەنەتەوەیە کە هەر کامە لە نەتەوەکانی نێو ئەم جوگرافیا بەرینە، خاوەنی زمان و فەرهەنگ و مێژوویەکی جیاواز و دەوڵەمەندن. بە درێژایی 40 ساڵی ڕابردوو ،مخابن زمان و فەرهەنگی هەر کامە لەم نەتەوانە خاسما کورد، بەردەوام وەبەر شاڵاوی چەوتی ئەقڵییەتێکی نەزۆک و گەمژانەی باڵادەست کەوتووە. جارێک، سووکایەتی بە زمان دەکرێت،جارێکی دی، فەرهەنگ و کولتوور وەبەر هێرش دەدرێت و جاری وایشە خۆڵ لە چاوی مێژووی ئەم نەتەوانە دەکرێت؛ یان بە واتایەکی ڕاستتر، هەوڵی شێواندن و ئاوەژووکردنی مێژووەکەیان دەدرێت. چونکە دەستەڵات و فەرهەنگی باڵادەست هەر لە دێر زەمانەوە هەتا هەنووکەیش بەردەوام بە چاوێکی نەوی و نزم دەڕوانێتە نەتەوەکانی دی نێو ئەم جوگرافیایە و لە ڕاستیدا ئەم فەرهەنگەیشی بۆ نێو کۆمەڵگەی ئێرانی گوێزێتەوە و زۆرینە، هەڵگری هەمان بۆچوون و ڕوانگە لە هەمبەر نەتەوەکانی دیکەی نێو ئێراندایە.\n2 – ئەم پەلامارە دژە مرۆیی و کرێتە، هەندێک جار لە کەناڵە بە ناو “میللی”یەکانەوە و لە لایەن ژمارەیەک میدیاکار(پێشکەشکار و بێژەر)ی نەخوێندەوار و کاڵفامی خاوەن ئەزموونەوە ئەنجام دەگرێت کەچی بڕێک جار، ناوەند و سیما زانستیی و هونەریی و ڕۆشنبیرییەکان بۆ ئەم هێرشە ناسەردەمییانە دەکار دەگیردرێن. ڕووی ئەم چەند پەیڤە لە نوێترین هێرشی کاڵفامانە و ناسەردەمییانەی پێشکەشکارێکی نەخوێندەواری کەناڵێکی فەرمیی حوکوومەتە کە “جلی نەتەوەیەک” نیشانە دەگرێت و وێڕای ڕێزی فرەوانم بۆ چینی “شڤان”، بە جلی شوانان، ناودێری دەکات. ئەم پێشکەشکارە قسەزل و گەمژەیە کە بە پارەی حوکوومەت، لە کەناڵی ڕەسمیی وڵاتێکەوە، فەرهەنگی نەتەوەیەک وەبەر هێرش دەدات، ئەوەندە نەخوێندەوارە کە سەرەڕای ئەوەی لەسەر گیرفانی حوکوومەت بە هەر هەموو ئێران و بگرە دنیادا گەشت و سەفەری فرە و فرەوان دەکات،کەچی هێشتاکە تۆسقاڵە شارەزایەتییەکی لەسەر خۆیان گوتەنی” ئەتنە ئێرانییەکان”نییە و سووک و هاسان، بە بێ ئەوەی وەبەر لێپرسینەوە و لێپێچینەوە بکەوێت، تا دێت تریبۆنی گەورەتری دەخرێتە بەردەم. تاڵتریش ئەوەیە کە دواتر خۆی بە کورد لە قەڵەم دەدات کە برین و دەردەکە سەد هێندە کاریتر و پڕزامتر دەکات. ئەم چەشنە بێڕێزیکردنە بە جلی نەتەوەی کورد ڕاست دەمباتەوە بۆ نێوەڕاستی شەستەکانی هەتاوی(نێوەڕاستی هەشتاکانی زایینی).\n3 – ئەو کات، خوێندکاری کۆلیژی زانستە کۆمەڵایەتییەکان لە زانستگەی تاران بووم. جارێکیان مامۆستای وانەی ” خەسارناسیی کۆمەڵایەتی”، دوکتۆر “ڕەحمەتوڵڵا سدیق”، تەوەری باسەکەی لەسەر چەشنەکانی گزیکاریی و لادانی کۆمەڵایەتی لە نێو کۆمەڵگەدا بوو کە “لەبەرکردنی جلی کوردی” بە نموونەیەکی ئاشکرای لادان لە بەها و نۆرمە کۆمەڵایەتییەکان و بگرە تێکدانی فەرهەنگی بەناو ئێرانی ناوزەد کرد. ئەم مامۆستای زانستگەیە کە بڕوانامەی دوکتۆرای کۆمەڵناسی لە زانستگەی “سۆربۆن”ی پاریس وەرگرتبوو، سووک و هاسان بەو چەشنە کەوتە سووکایەتیکردن بە فەرهەنگی نەتەوەیەک و یەک کەسی بە ویژدانیشت بەردیدە نەکەوت، بەرەنگاری ببێتەوە، یان بە واتایەکی ڕاستتر، کەسی متەقی لێوە نەهات. کاتێک ئاخاوتنەکەی کۆتایی پێ هات، ڕووم تێ کرد و وتم: ” مامۆستا دەمەوێت بۆ کۆڕ و دانیشتنی داهاتوو لەسەر جلوبەرگی کوردی قسە بکەم”. پێشوازی لە پێشنیازەکەم کرد. بۆ حەوتەی داهاتوو دەستێک جلی کوردیم لەبەر کرد و ڕووم لە کۆلیژ نا. هێشتا نەگەییشتبوومە نێو حەوشە و باخچەی کۆلیژ،کە هەر یەکە و بە ناو و ناتۆرەیەک، بانگی دەکردم. کاتێک کۆڕەکە دەستی پێکرد، مامۆستا ڕەحمەتوڵڵا سدیق، ڕووی لە خوێندکاران کرد و وتی: “وا دیارە ئاغەی… دەیهەوێت دیفاع و بەرگری لە خۆی بکات، ئاغەی … فەرموو”.\nسەرەتا کەوتمە ئاخاوتن لەسەر فەلسەفەی دامەزرانی کۆلیژی زانستە کۆمەڵایەتییەکان کە بەشێکی فرەی وانەکانی تەرخانە بۆ خۆیان گوتەنی؛ چاند و فەرهەنگی ئەتنە ئێرانییەکان. وتم:”جێی داخ و کەسەری زۆرە لە کۆلیژێکدا ناوەکەی بۆ خۆی هاوار دەکات کە پێویستە ڕێز لە زمان و کولتوور و مێژووی نەتەوە جیاوازەکانی نێو وڵاتێک بگیردرێت، هەر لێرە و لە تریبۆنی زانستگەوە سووکایەتیی و بێڕێزی بە فەرهەنگی کورد دەکرێت. خوێندکاری نێو زانستگەکانی ئێران ئەوەندە شارەزایەتی لەسەر هۆز و خێڵە سوورپێستەکانی ئەمریکا هەیە، هەزار یەکی لەسەر خۆتان گوتەنی؛ فەرهەنگ و چاندی ئەتنە ئێرانییەکان شارەزایەتی نییە و بگرە هەر هیچیش نازانێت”. دواتر،کەوتمە باسکردن لەسەر تایبەتمەندییەکانی هەر کامە لە بەش و پارەکانی جلی کوردی و دەسکەوتیان لە وەرزە جیاوازەکانی ساڵدا. کە کۆتاییم بە قسەکانم هێنا،کاکی مامۆستا ئەوجار ڕووی لە خوێندکاران کرد و وتی: بەڕێزینە، بەڕاستی من ئەم شتانەم نەدەزانی و شارەزایەتیم لەسەر ئەم پرسانە نەبوو. هەر لێرە و لەبەرچاوی هەمووان داوای لێبوردن لە ئاغەی … دەکەم”. من عەرزم کرد، دوکتۆری هێژا، داوای لێبوردن لە نەتەوەیەک بکە کە من ئەندامێکی هەرە گچکەی دێمە ئەژمار.\n4 – هەنووکە پاش گەلێک ساڵان، ئەمجارە “محەممەدجەعفەر خوسرەوی”، پێشکەشکاری کەناڵی دووی ئێرانی، لە سەردەمێکدا کە بە چاخی شۆڕشی تەکنۆلۆژیا و زانیاری ناودێرە، بە لەونێکی بێشەرمانە، لە شاشەی کەناڵێکی فەرمییەوە، سووکایەتی بە جلی نەتەوەیەک دەکات. پێشکەشکاری کەناڵی بە ناو میللی، مەیلەکییانە دەئاخفێت و بە بەرچاو بە میلیۆنان کەسەوە، سووکایەتی بە فەرهەنگی دەوڵەمەندی نەتەوەیەکی دێرین دەکات.\nئەمە قسەی ” محەممەد جەعفەر خوسرەوی”یە کە، ڕێزنان لە کەسی بەرانبەرت، سەرەتاییترین ئەرک و ڕەوتاری کۆمەڵایەتییە و پێشکەشکار پێویستە ڕێز لە میوان و بەردەنگی بەرنامەکەی بگرێت کەچی بۆ خۆی، ڕاست بەپێچەوانەوە دەجووڵێتەوە و فەرهەنگی نەتەوەیەکی خودان ژیار نیشانە دەگرێت. میوانی بەرنامەکەی گەنجێکی کورد دەبێت بە ناوی دوکتۆر “فەریبورز عەزیزی” کە خەڵکی گوندێکی دەڤەری هەورامان بە ناوی “زەردۆیی”یە و لە کرماشاندا مەزن دەبێت. کاتێک پێشکەشکار پێی دەڵێت؛ ئەم جلی شوانییە چییە لەبەرت کردووە، وەرامی دەداتەوە:”ئەم جلە، یادگاری کاوەی ئاسنگەر و هێمای ڕزگاربوون لە ژێر چنگی ملهوڕیەتییە”. جێی ئاماژەپێدانە کە فەریبورز عەزیزی دواتر کورتە ڤیدیۆیەک لەسەر ئەم پرسە بڵاو دەکاتەوە کە ڕاستیت گەرەکە هیچ لە واقیعە هەژێنەرەکە کەم ناکاتەوە.\n5 – لە نێو وڵات و سیستەمێکدا زۆرینە بە ئەقڵییەتی نەتەوەی باڵادەستەوە بار دێت و گۆش دەکرێت، مرۆ و کەسایەتی نەتەوەکانی دی، با بلیمەت و زانستوەر و مامۆستای زانستگەیش بن، هەمیشە بە چاوێکی نزم و نەوی سەیر دەکرێن هەر بۆیە پێشکەشکارێکی ناسراو بەو چەشنە بێڕێزی بە نەتەوەیەک دەکات و هەرگیزیش گوشارێکی بۆ سەر دروست نابێت. پێویستە هەموومان لە هەمبەر ئەم بێڕێزیکردنەدا یەکدەنگ و یەکگرتوو بین و هەڵوێستمان هەبێت و بە دژی سەرچاوەی سەرەکی سووکایەتیکردنەکە بوەستینەوە ئەگینا سبەی شاڵاوی دیکەی بە دوادا دێت. کورد و کوردبوون، بۆ هەمیشەی دیرۆک بە چقڵی چاوی ناحەزان دەمێنێتەوە، بەڵام مرۆی کورد تا کەنگێ دەبێت بەدەست ئەم دەردە گرانەوە بتلێتەوە کەچی ویژدانە تۆپیوەکانی ناوخۆ و دەرەوە(بە ناو ڕۆشنبیرانی ئێرانی)، متەقیان لێوە نایە و بگرە بەرانبەر بەم بێڕیزیکردنەیش، خەنین و لە دوور و نزیکەوە، ڕمووزنانە و بەدرۆ، جاڕی دیمۆکراسی و مافی مرۆڤ لێ دەدەن!!


ئێران: كونتڕۆڵی گه‌رووی هورمزمان به ته‌واوی له‌ده‌ستدایه\nهەواڵ / جیهان :: 17/09/2018 :: 1180 جار بینراوە\nفه‌رمانده‌ی هێزی ده‌ریایی سوپای پاسداران رایده‌گه‌یەنێت: كۆنتڕۆڵی گه‌رووی هورمز و كه‌نداوی عه‌ره‌بمان به ته‌واوی له ده‌ستدایه.\nئه‌مڕۆ دووشه‌ممه 17ی ئه‌یلول، عه‌لی ره‌زا ته‌نگسیری، فه‌رمانده‌ی هێزی ده‌ریایی سوپای پاسدارانی ئێران له كۆنگرەیەکی رۆژنامه‌وانیدا رایگه‌یاند: كونتڕۆڵی ته‌واوی كه‌نداوی فارس له ده‌ست هێزی ده‌ریایی سوپا و كونتڕۆڵی كه‌نداوی عه‌ممانیش له كونتڕۆڵی هێزه چه‌كداره‌كانی ئێراندایه.\nفه‌رمانده‌ی هێزی ده‌ریایی سوپا ده‌شڵێت: "به دراوسێ موسڵمانه‌كانمان ده‌ڵێین، ئێمه هه‌موو كات ده‌ستی برایه‌تی و هاوكاریمان بۆ درێژكردوون و وتوومانه كه‌نداوی عه‌ره‌ب ماڵ و نیشتمانی ئێمه‌یه و بۆ خۆمان توانامان هه‌یه به باشی پارێزگاری لێبكه‌ین و هیچ پێویستمان به هێزی بێگانه و به تایبه‌تیش ئه‌مریكا نییه له ناوچه‌كه‌دا بوونی هه‌بێت".\nته‌نگسیری زیادیشی ده‌كات: كه‌نداوی عه‌ره‌ب 250 هه‌زار كیلۆمه‌تری چوارگۆشه‌یە و كه‌نداوێكی داخراوه و كاتێك كه‌شتیگه‌لى سه‌ربازیی دێنه ناوچه‌كه‌وه ده‌بنه هۆی كێشه و به تایبه‌ت كێشه‌ی ژینگه‌یی، له‌ڕاستیدا بوونی هێزه بیانییه‌كان له كه‌نداو، فێڵی دوژمنه بۆ بوون له ناوچه‌كه‌دا و كڕین و فرۆشتنی چه‌ك و ته‌قه‌مه‌نی.


مێژووی زریمۆك بۆ ئایینەكانی پێش ئیسلام دەگەڕێتەوە | دەزگاى زارى کرمانجى\nرەمەزان زەكەریا – بلێ :\nشوێنەواری زریمۆك دەكەوێتە سنووری شارۆچكەی بلێ لە دەڤەری بارزان، یەكێكە لەو شوێنەوارنەی رێزبەندی شوێنەوارەكانی بەڕێوەبەرایەتی شوێنەواری سۆران تۆماركراوەو بەپێی سەرچاوە مێژوویەكان شوێنەكە تایبەت بووە بەدانان و شوشتنی تەرمی مردووەكان.\nحازم محەمەد بلەیی، نووسەری چەند بەرهەمێكی مێژوویی و ئەدەبییە، بە زاری كرمانجی راگەیاند : " شوێنەواری زریمۆك بەپێی قسەكانی شوێنەوارناس عەبدوڵخالق سەرسام، كە ساڵانی 1958 بۆ 1967 لە بلێ ژیاوە، ئەو شوێنەوارە شوێنێكی فراوان و سەرەنج راكێشە، هەروەها لە خوارەوەی زریمۆك، شوێنێك هەیە بە (بەردی مەیتان) ناسراوە، بەو پێیەی نزیكە لە رووبارو ئەو كەسانەی لە زێی گەورەدا دەخنكان، لەو شوێنە بەدەردەكەوتن، بەپێی لێكوڵینەوەكانی سەرسام زریمۆك دوخمەی زەردەشتیان لە پێشا پێان دەوت خامۆش واتە گوندی بێدەنگەكان.\nگوتیشی : "شوێنەواری زریمۆك هەمووی وەك جۆگەڵە لێكراوە، بۆ دانانی تەرمی مردووان، لە نێوان شوێنی مردووان ئاوەڕۆ هەبووە، تا ئاویان تێكەڵی یەكتر نەبێت، بەهۆی ئەوەی لە ئایینی زەردەشتدا، ئەگەر كەسێك لە زەویەكدا بمردبایە بۆ ماوەی دوو ساڵ نەی دەكێلا، بۆیە ئەو جوگانە دروستكراون لە نێوان شوێنە هەڵكنەدراوەكان.\nزیاتر گووتی : "لە دەووری زریمۆك واتە لە ناوەڕاستی شوێنێكی قوڵ هەیە، بۆ كۆگا كردنی ئاو دوای شۆردنی مردووەكان ئاو لەوێ كۆدەبووەوە، لە ئایینی زەردەشتی تا مردنیش رێزی پێاو زیاتر گیراوە لە رێزی سەرەوە دانراوە شوێنی فراوانترە دواتر شوێنی ئافرەتان، دواتر شوێنی منداڵان دێت، ئەمانە هەمووی دەرخەری ئەوەن كە زریمۆك شوێنەوارێكی ئاینی زەردەشتییەكانە.\nسۆران ئەمیر، بەڕێوەبەری فەرمانگەی شوێنەوار مێرگەسۆر، بە زاری كرمانجی راگەیاند : "زریمۆك یەكێكە لەو شوێنەوارانەی لە رێزبەندی شوێنەوارەكانی بەڕێوەبەرایەتی شوێنەواری سۆران تۆماركراوە، لەساڵی 2009 كە دەكەوێتە شارۆچكەی بلێ لە ناحیەی بارزان سنووری قەزای مێرگەسۆر، تا ئێستا یەكلایی نەبووتەوە مێژوویەكەی بۆ كەی دەگەڕێتەوە، بەهۆی ئەوەی ئەو شوێنانەی هەڵكەندن بۆیان كراوە، ئەو شوێنە كەی دروستكراوە، چونكە بەشێوەی لاكێشەیی هەڵكەندراون و نووسینی لەسەر نییە تا زانیاری لەسەر ئاشكرا بكرێت، هەروەها دۆزینەوەی مێژووی شوێنەوارەكان ئەركێكی قورسە لە هەموو عێراق، بەهۆی ئەوەی تاقیكردنەوەی هونەری دۆزینەوەی مێژووی سەر بەرد نییە زۆر شوێن هەیە مێژووی دروستی دیارنییە بەتایبەتی ئەو شوێنانەی كە نووسینی لەسەر نییە.\nئەوەشی خستەڕوو: " ئەوەی مەزەندە دەكرێت، دوو بۆچوونی زۆر گرنگ هەیە، كە زریمۆك لەسەر رووبارە و لە ئاو نزیكە بەهۆی ئەو ئایینانەی لە كوردستان هەبوونە، پێدەچێت پێش ئیسلام، بۆ جێەجێكردنی رێورەسمی ئایینی ئەو شوێنە دروستكراون بۆ كارو باری ئایینی بەتایبەت لە شوێنە بەرزەكان.\nئاماژەی بەوەشدا : "لەساڵی 2010 لەگەڵ تیمێكی زانكۆی ئەڵمانی بەسەرۆكایەتی "مارگرێت ڤانێس" سەردانی ئەو شوێنەمان كرد، ئەو تیمە پێی وابوو ئەو شوێنە بەكارهاتبێت بردرابێت بۆ دروستكردنی قەڵاو پەرستگا بەهۆی رویپێوی سنووری قەزای مێرگەسۆر، وەك باڵەخانە پەرسگە بەردەكان ئەوەن لە شوێنەواری زریمۆك هەن، لەو قەڵاو پەرسگاو شوێنەوارنەی تر هەیە، بۆیە ئەو بۆچوونە راستە بەردی زریمۆك بەهۆی بەهێزی بۆ باڵەخانە بەكارهێنراون.\nئاشكراشی كرد: "ناوی زریمۆك شوێنەواری شوێنەكەیە، وشەی زریمۆك بەپێی ئێستای زمانی كوردی قسەی پێ دەكەن ناتوانین لێكدانەوەی زمانەوانی بۆی بكەین، ئایا ناوەكە چیەو لە چییەوە هاتووە.


ده‌وڵه‌ت چ كاتێ به ئاگا هاته‌وه؟\nمۆدێلی (پێكدادانی چڕ) كه ساڵه‌كانی 1992-1993 دژی په‌كه‌كه په‌یڕه‌وكرا، له سه‌رتاكانی 1994 ده‌رئه‌نجامه‌كانی به‌رده‌ركه‌وتن.\nپێشتر و به‌ر له‌وه‌ی ئه‌و مۆدێله په‌یڕه‌وبكرێت، له‌گه‌ڵ چه‌مكی (مه‌داخه‌له‌كردن له‌كاتی ڕوودانی ڕووداوه‌كان) جیاوه‌زییه‌كی گرنگی هه‌بوو، هێرشه‌كانی په‌كه‌كه كه له‌ساڵی 1984 ه‌وه به شێوه‌یه‌كی به‌ربڵاو ده‌ستیان پێكردبوو، چه‌ند ساڵێكی ویست تاوه‌كو له‌وه تێبگه‌ن كه‌وه‌ك قسه‌كه‌ی تۆرگۆت ئۆزال-ی سه‌رۆك وه‌زیرانی ئه‌وكاته‌ی توركیا گوتوبووی: «ئه‌مه كاری چه‌ته‌و رێگرێكه»، چه‌كدارانی په‌كه‌كه له‌به‌شێكی زۆری ناوچه‌كانی خۆرهه‌ڵات و باشوری خۆرهه‌ڵات، به‌شه‌و رۆژ باڵاده‌ستی خۆیان به‌سه‌ر ناوچه‌كانی نیشته‌جێبوون ده‌سه‌پاند و ئه‌مه‌ش هۆكاربوو بۆ ئه‌وه‌ی ژماره‌یه‌كی یه‌كجار زۆر خه‌ڵكی ببنه قوربانی.\nمه‌همه‌ت ئاغر كه له‌ته‌موزی 1993 پۆستی به‌رێوه‌به‌ری گشتی ئاسایشی وه‌رگرتبوو، گوتوبووی كه (ده‌وڵه‌ت له‌دوای كوشتنی 33 سه‌ربازه‌كه به‌ئاگاهاته‌وه). به‌پێی بۆچونی ئاغر» پێویست بوو ترس و تۆقاندنی په‌كه‌كه به‌سه‌ر خه‌ڵكییه‌وه بشكێنرێ. هه‌روا پێویست بوو له‌نێوان هاوكاریكردنی په‌كه‌كه و هاوكارینه‌كردنی، جیاوازیه‌ك له نرخ و تێچوودا هه‌بێت. ئێمه‌ش له هه‌وڵی نیشاندانی ئه‌وه‌دابووین». ئاخر كاتێك ده‌ڵێیت: «له هه‌وڵی نیشاندانی ئه‌مه دابوین». له‌و سه‌رده‌مانه و له‌هه‌مان ئه‌وكاته‌دا، سه‌رده‌می تاوانه‌كانی كوشتنی بكه‌ر نادیار و پرۆسه‌ی به‌زۆر چۆڵپێكردنی گونده‌كان بوو، كه‌مێكیتر ده‌چینه سه‌ر وورده‌كاریه‌كان، به‌ڵام سه‌ره‌تا باقسه‌كانی ئاغر ته‌واو بكه‌ین» تاقیكردنه‌وه‌كه له‌هه‌ڵبژاردنه‌كانی 1994 بینرا، په‌كه‌كه بڕیاری بایكۆتكردنی هه‌ڵبژاردنه‌كانیدا. له‌به‌رامبه‌ردا ئه‌نجامه‌كان به %80 به قازانجی ئێمه‌دابوو. هه‌ڵبژاردنه خۆجێیه‌كانی 1994یش كۆتا خاڵی له‌سه‌ر دۆخه‌كه دانا».\nڕووداوێكیتر به‌ر له27نیسانی 1994، واتا به‌ر له ئه‌نجامدانی هه‌ڵبژاردنه خۆجێیه‌كان كه ئاماژه‌بوو بۆ ئه‌وه‌ی ئاڵۆزیه‌كان له‌چ خاڵێدا ده‌چنه پێشه‌وه.\nئه‌ویش ڕووداوی هه‌ڵگرتنی پارێزبه‌ندی له‌سه‌ر شه‌ش په‌رله‌مانتار بوو له2مارسی 1994. كه به زۆرینه‌ی ده‌نگ پارێزبه‌ندی له‌سه‌ر (خه‌تیب دجله) سه‌رۆكی پارتی دیموكراتی (ده‌یه‌په) و هه‌ردوو په‌رله‌مانتار (سرری ساكیك ومه‌همود ئاڵتان) هه‌ڵگیرا. په‌رله‌مانتاره‌كان له‌كاتی ده‌رچونیان له‌بینای ئه‌نجومه‌نی نوێنه‌ران له ئه‌نقه‌ره له‌لایه‌ن هۆبه‌ی به‌رنگاربوونه‌وه‌ی تیرۆر له‌به‌رێوه‌به‌رایه‌تی ئاسایشی ئه‌نقه‌ره، به‌ده‌م خۆنمایشكردنێكی زۆره‌وه و به‌و په‌ڕی سوكایه‌تیپێكردن ده‌ستبه‌سه‌ریان كردن. هۆكاری ده‌ستبه‌سه‌ركردنه‌كه‌ش، به‌پێی ئه‌و ئیدعانامه‌یه‌ی له‌لایه‌ن دادوه‌ر نوسره‌ت ده‌میرالی داواكاری گشتی له ئه‌نقه‌ره له‌دژیان كرا، ئه‌وان تۆمه‌تباربوون به هاوكاریكردنی په‌كه‌كه‌و خیانه‌تی نیشتیمانی.\nپه‌رله‌مانتاره‌كان له‌هه‌ڵبژاردنه‌كانی 10ی تشرینی یه‌كه‌می 1991 له‌سه‌ر لیستی پارتی سۆسیال دیموكراتی میللی (سه‌هه‌په) به‌سه‌رۆكایه‌تی ئه‌ردال ئینۆنۆ چووبوونه په‌رله‌مان. ئه‌و رۆژه له‌دانیشتنی تایبه‌ت به‌سوێنخواردنی په‌رله‌مانتاران كه عه‌لی ره‌زا سایت ئۆغڵو سه‌رپه‌رشتی دانیشته‌كه‌ی ئه‌كرد حه‌په‌ساو نه‌یزانی چی ڕووئه‌دا كاتێك (لیلی زانا) له‌كاتی سوێندخواردنه‌كه‌یدا به زمانی توركی و هه‌روه‌ها به‌زمانی كوردیش گوتی:» له‌پێناو برایه‌تی كوردو تورك سوێندئه‌خۆم). ئه‌م سوێندخواردنه جه‌ختكردنه‌وه‌بوو له‌سه‌ر وابه‌ست بوون به‌یه‌كێتی خاك و گه‌لی توركیا و پرنسیپه‌كانی ته‌تاتورك، چه‌نكه هه‌لومه‌رجه‌كان وایان ده‌خواست له‌كاتی خوێنه‌وه‌یدا هه‌وڵی ڕوونكردنه‌وه بۆ ده‌نگده‌ره‌كانی بدات. لیلی زانا به هاتنی بۆ ناو هۆڵی په‌رله‌مان و په‌ڕۆیه‌كی (سه‌وز، سور، زه‌رد) كه هێمای ڕه‌نگه میللیه‌كانی كوردانه له‌مل كردبوو، خۆی له‌خۆیدا شه‌پۆڵێكی ناڕه‌زایی په‌رله‌مانتاره‌كانی ورژاندبوو. به‌بیستی وشه‌كانی به‌زمانی كوردی دۆخه‌كه ته‌قیه‌وه. ناره‌زایه‌تییه‌كان به تێگرتنی سه‌ره ده‌به بۆ ئه‌و ریزه‌ی كه فراكسیۆنی (ده‌یه‌په) لێی دانیشتووبون له‌لایه‌ن ده‌میرال –ی كاندید بۆ سه‌رۆكایه‌تی وه‌زیران له‌ناو هۆڵی په‌رله‌مان ده‌ستیپێكرد، دوای جه‌ند چركه‌یه‌ك له‌لایه‌ن سه‌رۆكایه‌تی په‌رله‌مان كۆنترۆڵكرا. دوای ئه‌وه به‌موده‌تێكی كورت په‌رله‌مانتاره‌كانی سه‌ر به پارتی ره‌نجی گه‌ل (هه‌یه‌په) له‌ناو فراكسیۆنی (سه‌هه‌په) هاتنه ده‌ره‌وه‌و له‌ژێر ناوی فراكسیۆنی (ده‌یه‌په) فراكسیۆنێكیان پێكهێنا. به‌پێی ئیدعانه‌مه‌كه‌ی داواكاری گشتی (ده‌یه‌په)یه‌كان چاویان به ئۆج ئالان كه‌وتووه و فه‌رمانیان له‌و وه‌رگرتوه. دوای ئه‌مه به‌چه‌ند ساڵێك كاتێك ئۆج ئالان له‌به‌رده‌م دادوه‌ری داواكاری گشتی ئه‌نقه‌ر ووته‌كانی دابوو گوتووبوی» من ره‌زامه‌ندیم له‌سه‌ر كاندیدكردنی هه‌موو په‌رله‌مانتاره‌كان دابوو، له ماڵه‌كانی خۆم له لوبنان و سوریا ، ڕوو به‌ڕوو چاوم به هه‌ریه‌ك له زوبێر ئایدار، ئه‌حمه‌د تورك، له‌یلا زانا،سه‌عاده‌ت یورتتاش كه‌وتوبوو. هه‌روه‌ها به ته‌له‌فۆنیش له‌گه‌ڵ خه‌تیب دجله و زڕبراكه‌ی شه‌مدین ساكیك، سریی ساكیك قسه‌م كردبوون».\n« كچم، تۆ سه‌رۆك وه‌زیرانی چۆن هیچت له‌ده‌ست نایه‌ت؟»\nدواین رۆژه‌كانی مانگی شوباتی 1994 بوو، دوابه‌دوای قه‌یرانی سوێنخواردنه‌كه به‌زمانی كوردی له‌مانگی تشرینی دووه‌می ساڵی 1991 كه له‌یلا زانا ئاكته‌ری سه‌ره‌كی بوو تێیدا، دۆسێیه‌یك له دژی (ده‌یه‌په)یه‌كان كرایه‌وه به بیانوی ئه‌وه‌ی ئه‌وانه باڵی سیاسی په‌كه‌كه‌ن و تێیدا داوای داخستنی حزبه‌كه كرا. ده‌یه‌په بڕیاری به‌شداری نه‌كردنی له‌هه‌ڵبژاردنه‌كانی 27 مارسی ئه‌وساڵه‌دا ڕاگه‌یاند. له‌ئه‌نقه‌ره به‌شێوه‌یه‌كی چڕ قسه‌وباس له‌سه‌ر داخستنی ده‌یه‌په‌و هه‌ڵگرتنی پارێزبه‌ندی له‌سه‌ر په‌رله‌مانتاره‌كان و ده‌ستبه‌سه‌ركردنیان له‌ئارادابوو. حوسامه‌دین چیندوروك سه‌رۆكی ئه‌وكاته‌ی ئه‌نجومه‌ن به‌هۆی ئه‌نجامدانی نه‌شته‌رگه‌ریه‌كی دڵ كه ئه‌و سه‌رده‌مانه له‌م جۆره نه‌شته‌رگه‌ریانه له‌توركیا نه‌ده‌ركران، له ده‌ره‌وه‌ی وڵات (ئه‌مریكا) بوو. دوای نه‌شته‌رگه‌ریه‌كه‌ی له مادیسۆن چو بوو بۆ نیۆیۆرك، له‌میوانخانه فه‌رمیه‌كه‌ی (ینیلا باوتن)ی سه‌ركونسۆڵ و نوێنه‌ری توركیا له‌نه‌ته‌وه‌یه‌كگرتوه‌كان له(مه‌نهاتن) ده‌مایه‌وه. له‌وێوه چاودێری دۆخی سیاسی و ئاڵۆزیه‌كانی كه له‌توركیا به‌ره‌و هه‌ڵكشان ده‌چوو ده‌كرد. له‌وێ دیپلۆماتكارێكی گه‌نج چاودێری ده‌كرد. ئه‌و دیپلۆماتكاره گه‌نجه كه له‌داهاتوودا به‌شێوه‌یه‌كی ئه‌كتیف دێته ناو ژیانی سیاسی توركیا ئه‌ویش (مه‌همه‌ت عه‌لی به‌یار) ده‌بێ. جوندورك داوا له به‌یار ده‌كات چاوپێكه‌تنێكی له‌گه‌ڵ ( تانسۆ چیله‌ر)ی سه‌رۆك وه‌زیران بۆ رێكبخات. هیچ كێشه‌یه‌ك له په‌یوه‌ندیكردن به‌ئه‌نقه‌ره‌وه نه‌بوو، به‌ڵام نه‌ده‌توانرا بگه‌ن به چیله‌ر. سه‌رۆك وه‌زیران كه به (كاكه) بانگی جوندروك- ی سه‌ربه پارتی (ده یه‌ه‌پ)ی ده‌كرد وه‌ڵامی ته‌له‌فۆنه‌كانی نه‌ده‌دایه‌وه. دوو رۆژی ته‌واوی خایاند تاوه‌كو جوندروك توانی په‌یوه‌ندیه‌كه‌ی به چیله‌روه ده‌سته‌به‌ر بكات، له چاوپێكه‌وتنه‌كه‌شدا دووباره چیله‌ر به‌كاكه و جوندروكیش به (كچم) بانگی یه‌كتریان ده‌كرد، له‌نێوانیاندا دیالۆگێكی وه‌ها كرا.\n« كچم، ئێوه پێچه‌وانه‌ی ده‌ستوری بنگه‌ی هه‌ڵسوكه‌وت ده‌كه‌ن، ئه‌م كاره ده‌بێته مایه‌ی دروستبوونی كێشه‌یه‌كی زۆر بۆ توركیا، ئایا ئێوه پارێزگاری له پلانگێڕی ده‌كه‌ن؟ به‌ته‌واوه‌تی له‌و وه‌خته‌یدا كه‌من رۆیشتم بۆ نه‌شته‌رگه‌ری، ده‌تانه‌وێ جی چۆڵی من نیشان بده‌ن. هه‌رنا چاوه‌ڕێی گه‌ڕانه‌وه‌ی منتان بكردایه، ئه‌وكاته رێگه‌چاره‌یه‌كی ترمان ده‌دۆزیه‌وه».\n«كاكه به‌ده‌ست من نیه»\n«كچم تۆ سه‌رۆك وه‌زیرانی، چۆن به‌ده‌ست تۆ نیه؟»\n« ئیتر له‌من ده‌رچووه، كاكه»\nجیندوروك دووباره ئامۆژگاریه‌كی تری هه‌بوو و گوتی: «تۆ ڕه‌نگه سبه‌ی له ناو سیاسه‌تدا نه‌مێنێی، به‌ڵام ئه‌م پرسه سبه‌یش هه‌ر ده‌بێته‌وه پرسی توركیا، وا مه‌كه‌ن.»\nبۆ رۆژی دوای گفتوگۆ ته‌له‌فۆنیه‌كه‌ی كه یه‌ك كاتژمێر و نیوی خایاندبوو، له 2مارسی 1994 سه‌ڕه‌ڕایی ده‌نگی نه‌رێی سه‌هه‌په په‌رله‌مانی توركیا ده‌نگی له‌سه‌ر هه‌ڵگرتنی پارێزبه‌ندی په‌رله‌مانتارانی (ده پ) دا و په‌رله‌مانتاره‌كانیش له‌كاتی ده‌رچوونیان له هۆڵی په‌رله‌مان له‌به‌رده‌می كامێراكانی ده‌زگاكانی ڕاگه‌یاندن پشتی ملیان گیراو ده‌ستبه‌سه‌ر كران.\nدوا به‌دوای ئه‌مه‌ش مه‌علوم بوو، گه‌یشتین به‌م رۆژه.\nراوێژكاری كاروباری ده‌ره‌وه‌ی ئه‌وكاته‌ی چیله‌ر سه‌ركۆنسۆڵ (یالیم ئه‌رالپ) له‌نوسینێكیدا بۆ رۆژنامه‌ی (ته‌رجومان) له24 نیسانی 2004 نوسیبووی «له یاڵه‌كه‌ی یه‌نی كۆی و له‌كۆبونه‌ویه‌كی چیله‌ر سه‌باره‌ت به هه‌ڵبژاردنه‌كان، هه‌ندێ له‌راوێژكاره‌كانی گوتیان كه به‌هۆی ئه‌و رێوشوێنه توندانه‌ی له‌دژی (ده‌پ)وه گیراونه‌به‌ر، ڕه‌نگه 2-3 پۆینت بۆ (ده‌یه‌په) زیاد ببن. ئه‌و ئاگاداركردنه‌وه‌یه‌ی ئه‌وان بۆ چیله‌ر هیچ سودێكی نه‌بوو بۆی.\nچیله‌ر له‌پێناو 2-3 پۆینت، سه‌ڕه‌ڕای ئه‌وه‌ی بریاره‌كه‌ی له‌م پرسه‌دا، ئه‌گه‌ری رێگاكردنه‌وه‌ی له‌به‌رده‌م ئه‌وه‌ی كه به‌هه‌زاران كه‌س ببنه قوربانی دروستده‌كرد. كه‌چی له هه‌ڵبژاردنه خۆجێیه‌كان نه‌یتوانی ده‌رئه‌نجامێكی باش به‌ده‌ست بهێنێ. ئه‌مرۆكه چیله‌ر له سیاسه‌تدا بوونی نیه، ئه‌وه‌ی له‌م ستراتیژه‌دا پشتیوانی چیله‌ری ده‌كرد، مه‌همه‌ت ئاغر بوو كه ئه‌و سه‌رده‌مه به‌رێوه‌به‌ری گشتی ئاسایش بوو له ساڵی 2012 له دۆسیه‌كه‌ی ڕووداوی (سوسوڵك)دا به بیانونی هه‌وڵی دامه‌زراندنی رێكخراوێكی چه‌كداری به‌پێنج ساڵ زیندانی حوكمدرا. دوای تێپه‌ڕاندنی 369 رۆژ له زیندانی (یه‌نی پازاڕ ) سه‌ربه‌ست كرا، ئه‌گه‌رچی له رۆژی ئه‌مرۆكه‌دا به شێوه‌یه‌كی ئه‌كتیفانه‌ش نیه، به‌ڵام هێشتا كاریگه‌رێكی زۆری هه‌یه به‌سه‌ر سیاسه‌تی ئه‌منی حكومه‌ته‌كه‌ی پارتی دادو گه‌شه‌پێدانه‌وه.\nقسه‌و باسێكی زۆر هه‌یه له‌سه‌ر ئه‌وه‌ی ئه‌م سه‌رده‌مه (میت) له ئه‌سته‌مبۆڵ ته‌ماسیان له‌گه‌ڵ په‌رله‌مانتارانی (ده‌پ) هه‌بووبێ و به‌دوای چاره‌سه‌رێك له‌رێگای دیالۆگه‌وه گه‌ڕابن. له‌پاش ئه‌مه په‌رله‌مانتارانی (ده‌پ) گوتیان كه ئه‌م هه‌وڵانه بۆ دیالۆگ، «ته‌نها هه‌وڵێك بوون بۆ سازشكردنی په‌كه‌كه له‌گه‌ڵ ده‌وڵه‌ت».\nبه‌ڵام له‌سه‌رچاوه‌یه‌كم پرسی كه ئه‌و سه‌رده‌مانه میكانیزمی بڕیاریان به‌ده‌ست بوو، هه‌روه‌ها سه‌باره‌ت به‌ته‌ماسه‌كانی ده‌وڵه‌ت له‌گه‌ڵ په‌كه‌كه، خاوه‌نی زانیاری و به‌ڵگه‌بوو له‌م باره‌یه‌وه وه‌های گوت:»ئامانج له‌و ته‌ماسانه وه‌ك ئه‌وه‌ی لایه‌نی به‌رامبه‌ر لێكدانه‌وه‌و گرمانه‌یان بۆكرد وانه‌بوو. به‌ڵكو به‌مه‌به‌ست لێی هه‌ڵێك بوو بۆ چاوپێخشاندنه‌وه به‌لایه‌نی به‌رامبه‌ر و زانینی چۆنیه‌تی بیركردنه‌وه‌كانیان له‌خودی خۆیان . یاخود به‌ئاسانترین شێوه ده‌توانین بڵێین كه ئه‌مه هه‌وڵێك بوو بۆ درۆستكردنی په‌رته‌وازه‌كردنێك».\nبه‌توركییه‌كه‌ی ئه‌وسه‌رچاوه‌یه‌ی كه‌له‌سه‌ر ئاستێكی باڵای ده‌وڵتدابوو ئه‌مه‌ی پێگوتم، تێگه‌یشتم له‌وه‌ی كه ده‌زگای هه‌واڵگری ده‌وڵه‌ت كاتێك ویستی له‌رێگای (ده‌پ)وه ته‌ماسێك له‌گه‌ڵ په‌كه‌كه‌وه دروست بكات، ئامانج لێی سازشپێكردنی په‌كه‌كه نه‌بوو، به‌ڵكو به‌پێی ووته‌كانی «به‌قسه‌هێنانی ئه‌ندام په‌رله‌مانه‌كان و دروستكردنی ناكۆكی و بۆچوونی جیایان بوو له‌گه‌ڵ په‌كه‌كه». په‌رله‌مانتاره‌كانی ده‌پ به‌لانی كه‌م به‌شێكیان سه‌ڕه‌ڕای په‌كه‌كه‌ش ده‌یانویست كێشه‌كان به گفتۆگۆ چاره‌سه‌ربكرێن وه‌ك له‌وه‌ی خوێنی زیاتر بڕژێت. بۆیه ئه‌و ده‌سپێشخه‌ریه‌ی (میت) بۆ ته‌ماسكردن له‌گه‌ڵ په‌كه‌كه به‌لای ئه‌وانه‌وه هیوایه‌ك بوو بۆ دروستبوونی كه‌شێكی دیالۆك، ئه‌وان ده‌یانویست به(ده‌ستپێشخه‌ری دیالۆك) هه‌ڵسه‌نگاندنی بۆ بكه‌ن.\nئه‌و مامه‌ڵه‌یه‌ی له‌مانگی مایسی 1994 له‌به‌رامبه‌ر په‌رله‌مانتاره‌كانی ده‌پ كرا، جیهانی خۆرئاوای هه‌ستانده سه‌رپێ، به‌ڵام ئیتر ئه‌نقه‌ره له‌دۆخێكدا نه‌بوو كه چاوی كاردانه‌وه‌كانی جیهانی ده‌ره‌وه‌ی ببێنێ، ئیتر ده‌وڵه‌ت و په‌رله‌مانه‌كه‌ی و هێزه ئه‌منیه‌كانی له‌هه‌موو بواره‌كاندا كه‌وتبوونه جوڵه، ره‌فلیكس و په‌رچه‌كرداره‌كانیان له‌ڕووی كرداریه‌وه به‌گه‌ڕخستبوون.\nئه‌و چه‌كانه‌ی كه له ئیسرائیله‌وه ده‌هاتن و رێكه‌وتنه نهێنیه‌كان\nدوای ئه‌م زنجیره ڕووداوانه، هێزه ئه‌منییه‌كانی ده‌وڵه‌ت، ته‌نها له حاڵه‌تی ڕوودانی هێرش و په‌لاماره‌كان به‌رپه‌چیان ده‌دایه‌وه، به‌ڵام ئیدی سوپاو هێزه ئه‌منیه‌كه له‌هه‌موو لایه‌ك ده‌ستیان به‌لێدانی په‌كه‌كه كرد له چوارچێوه‌ی په‌یڕه‌وه‌ی شێوازی (لێدان به‌ر له‌وه‌ی ڕووبدات)، بۆ ئه‌م مه‌به‌سته‌ش به شێوه‌یه‌كی به‌ر فراوان هه‌ستان به‌په‌یڕه‌وكردنی سیتسمێكی تۆكمه‌ی مه‌شق و ڕاهێنان به په‌رسۆنه‌له‌كانی ناو سوپاو هێزه چه‌كداریه‌كان. بۆ نمونه: له كه‌مپی ئۆرله-مانتێش له ئه‌زمیر له‌كۆلێژی سه‌ربازی مه‌شقی تایبه‌ت به‌پۆلیس و هێزه‌كانی تیمی تایبه‌ت و هێزه تایبه‌تیه‌كان ده‌كران. ئه‌فسه‌ره خانه‌نشینكراوه‌كان و له‌گه‌ڵ پۆلیسه خۆبه‌خشه‌كانی هێزه تایبه‌تیه‌كان هه‌ڵده‌ستان به‌مه‌شق و ڕاهێنانێكی سه‌ربازی چڕ به‌سه‌ربازه‌كان. بۆ نمونه له ناو ئه‌م خۆبه‌خشانه ( فه‌ریق روكن) كوركوت ئه‌كیم كه ئه‌و كه‌سه له‌كاتی كوده‌تاكه‌ی ئه‌زه‌ربایجان له‌ژێر ناوی پارێزگاریكردنی ئاسایش بۆ ماوه‌ی شه‌ش مانگ وه‌ك فه‌رمانده‌یه‌كی میت له‌وێ مابۆوه له‌نێو مه‌شق پێكه‌ره‌كاندابوو. به‌فه‌رمانی فه‌رمانده‌ی گشتی هێزه چه‌كداره‌كانی (دۆغان گوره‌یش) چه‌كی نمونه‌ی رۆكێت و تۆپ درا به‌پۆلیس. به‌هۆی پێشێلكردنی مافه‌كانی مرۆڤ له‌لایه‌ن توركیاوه ئه‌و وڵاته رۆژئاوایانه‌ی كه چه‌كیان به توركیا ده‌فرۆشت ئابڵوقه‌یان خسته سه‌ر توركیا و هه‌روه‌ها ده‌یانخسته لیستی ڕه‌شه‌وه، كاتێك پێویست بوو هێزه‌كانی پۆلیس پڕ چه‌ك بكرێن به‌بێ گوێدان به‌برَیاره‌كانی كۆنگرێسی ئه‌مریكاو یه‌كێتی ئه‌وروپا بڕیاردرا له رێگای ئیسرائیله‌وه دابین بكرێن.\nبابه‌ته‌كه‌ش له سه‌ردانه‌كه‌ی سه‌رۆك وه‌زیران چیله‌ر له3تشرینی دووه‌می1994 بۆ ئیسرائیل هاته به‌ر باسی، ئه‌مه یه‌كه‌مین سه‌ردانی فه‌رمی سه‌رۆك وه‌زیرانێكی تورك بوو بۆ ئیسرائیل، كاتێك بابه‌تی پرسی ئه‌منی له‌گه‌ڵ سه‌رۆك وه‌زیرانی ئه‌وكاته‌ی ئیسرائیل (ئیسحاق رابین) كه به‌ته‌واوی دوای ساڵێك له‌و به‌رواره، واتا له4تشرینی دووه‌می 1995 به‌هۆكاری پرسی دانوستانه‌كانی ئاشتی له‌گه‌ڵ فه‌ڵه‌ستینیه‌كان كوژرا تاوتوێ كرا، ئه‌وكاته‌ی داوای ڕونكردنه‌وه ده‌كرێ له‌باره‌ی وورده‌كاره‌ییه‌كانی سه‌ردانه‌كه هه‌ریه‌ك له ڕاوێژكاری میت (سۆنمه‌ز كۆكسال) و (مه‌همه‌ت یاموور) سه‌رۆكی فه‌رمانگه‌ی تایبه‌تی هه‌واڵگری (میت) كه یاروه‌ری چیله‌ربوون له‌م سه‌ردانه‌دا كرا، هه‌ردوو كه‌سایه‌تی ده‌زگای هه‌واڵگری توركیا له ژێر تێڕوانینه پڕ له‌سه‌رسوڕماكانی سه‌رۆكی (موساد) ده‌زگای هه‌واڵگری ئیسڕائیل (شاباتا شاڤیت)دا ژووره‌كه به‌جێدێڵن، مه‌همه‌ت ئاغر به‌رێوه‌به‌ری گشتی ئاسایش له ژووره‌وه ده‌مێنێته‌وه. به‌ڵام ئه‌مه دۆخێك نه‌بوو كه له ئه‌نقه‌ره و له‌نێوانی بینه‌و به‌رده‌ی دوو(مه‌همه‌ده‌كان)دا ڕوونكردنه‌وه‌ی بۆ بكرێ، چیله‌ر ده‌یویست ده‌میره‌ل كه بۆ ئه‌و وه‌ك (باوك) بوو و هه‌ر ئه‌ویش هێنابووی بۆ سه‌ر ئه‌م پۆسته، وه‌ك ئه‌وه‌ی تۆڵه بكاته‌وه له‌م كاره‌دا په‌راوێزی بخات. ئه‌مه‌و گه‌مه‌ی ده‌سه‌ڵاتیش له‌گۆڕه‌پانی به‌رنگاربوونه‌وه په‌كه‌كه‌ش به‌رده‌وامی هه‌بوو، چیله‌ر به‌مه‌به‌ستی ده‌ستگیركردنی ئۆج ئالان ده‌زگای هه‌واڵگری توركیا په‌راوێز ده‌خات و داوای یارمه‌تی له ده‌زگای هه‌واڵگری ئیسرائیل ده‌كات، بۆ هه‌ماهه‌نگی و به‌یه‌كه‌وه كاركردنیش ئه‌و ده‌یه‌وێت له‌شوێنی هه‌واڵگری كارله‌گه‌ڵ ته‌شكیلاته‌كانی


زانست و تەکنۆلۆجیا 109 جار بینراوە\nسه‌رچاوه‌یه‌ك به ڕۆژنامه‌كه‌ی ڕاگه‌یه‌نراوه، جۆنی ئێفی دیزاینه‌ر، كاریگه‌ری ته‌واو و به‌هێزی له‌سه‌ر به‌رهه‌مه‌كانی ئه‌پڵ هه‌بوو، به تایبه‌ت له ئامێره‌كانی "ئایفۆن، ماك، هێدفۆنی ئیپۆد" ئه‌و به‌رهه‌مانه‌یش به گرنگترین به‌رهه‌می ئه‌پڵ داده‌نرێ له مێژووی دروستكردنی كۆمپانیاكه، دوای ئه‌و به‌رهه‌مانه نرخی كۆمپانیاكه بۆ تریلیۆنێك دۆلار به‌رز بووه‌وه.\nئه‌و دیزاینه‌ره ناوازه‌یه بڕیاره له 2020 به ته‌واوی ده‌سبه‌رداری كۆمپانیای ئه‌پڵ بێ و خه‌ریكی پرۆژه‌یه‌كی تایبه‌ت به‌خۆی ده‌بێت، ئه‌و له دیداری له‌گه‌ڵ ڕۆژنامه‌ی "فاینه‌نشاڵ تایمز" گوتی، ڕاسته من تا ئێسته‌یش وه‌كو كارمه‌ندێكی ئه‌پڵم، به‌ڵام دوای ده‌رچوونیشم له‌و كۆمپانیایه ده‌مه‌وێ وه‌ك دۆست و هاوڕێیه‌ك پێوه‌ندی له نێوانمان هه‌بێ، چونكه 30 ساڵی ته‌مه‌ن كه‌م نییه من ڕۆژانه له‌و كۆمپانیایه به‌سه‌رم بردووه.\nجۆنی له 2015ه‌وه ناسناوی گه‌وره دیزاینه‌ری ئه‌پڵی وه‌رگرت، تیم كۆك به‌ڕێوه‌به‌ری جێبه‌جێكاری ئه‌پڵ نیگه‌رانی بۆ ئه‌و دۆخه ده‌ربڕی و دووپاتی كرده‌وه، كه تیمی دیزاینه‌رانی ئه‌پڵ به‌هێزترینی دنیان و له‌ده‌ستدانیان زیانه.


بەڤیدیۆ: یەکەم گۆڵی کوردستارەکە لەخولی ئەستێرەکان · Kurdsport\nدەستپێک/هەواڵ/بەڤیدیۆ: یەکەم گۆڵی کوردستارەکە لەخولی ئەستێرەکان\nکوردستارەکەی یانەی (ئەلخریتیات)ی میوانی نوێی خولی تۆپی پێی ئەستێرەکانی قەتەر (قەتەر ستار لیگ)ی وەرزی ٢٠٢٠-٢٠٢١ یەکەم گۆڵی خۆی لەخولەکەدا بەپەناڵتی تۆمارکرد و لەگەڵ ھاوڕێکانیشی یەکەم بردنەوەی خولەکەیان پێشکەشی یانەکەیان کرد.\nبەبەشداری سەرەکی محەمەد عوسمان-ی ناوەڕاستکاری نێودەوڵەتی کوردی ھەڵبژاردەی تۆپی پێی سوریا، ئەمڕۆ دووشەممە ٩ی ئەیلولی ٢٠٢٠ یانەی (ئەلخریتیات) لەسەر یاریگای خۆی (الپانی بن جاسم) لەھەفتەی دووەمی قەتەر ستار لیگدا میوانداری لەیانەی قەتەر کرد و سەرەنجامی یارییەکی بەھێزیش توانی ٢-١ براوەبێت و پاش شکستە گەورەکەی ھەفتەی پێشوو ١-٥ بەیانەی ئەلسەد، تا سنوورێک قەرەبووی شکستەکە بکاتەوە و یەکەم بردنەوە لەخولەکەدا دەستەبەربکات و ٣ خاڵی گرنگ بەدەستبخات.\nمحەمەد عوسمان-ی یاریزانی پیشەگەری کوردی ھۆڵەندا کە بەڕەچەڵەک خەڵکی شاری قامیشلۆ-ی رۆژئاوای کوردستانە، لەم دیدارەدا دووەم یاری خۆی لەگەڵ یانە نوێیەکەی (ئەلخریتیات) بەشێوەی سەرەکی ئەنجامدا و لەخولەکی ٢٠دا توانی بەپەناڵتی یەکەم گۆڵی یانەکەی و یەکەم گۆڵی خۆشی لەخولەکەدا تۆماربکات و نیوەی یەکەمیان بەم تاکە گۆڵە بردەوە و لەخولەکی ٥٠ی نیوەی دووەمیشدا یانەی قەتەری میوانیان بەھەڵە گۆڵێکیان لەخۆیان کرد و ئەنجام بوو ٢-٠ و دواجار لەخولەکی ٧٥دا یانەی قەتەر تاکە گۆڵەکەی خۆی کرد.\nبەم ئەنجامەش یانەی (ئەلخریتیات) بەشێوەیەکی کاتی و بە ٣ خاڵ لە ٢ یاری (١ بردنەوە و ١ دۆڕاندن) لەخانەی شەشەمی خولەکە دایە.\nشایەنی باسە محەمەد عوسمان نەواف-ی ناوەڕاستکاری لاوی کورد کە تەمەنی ٢٦ ساڵە و بۆ ماوەی دوو وەرز پەیوەندی بەیانە قەتەرییەکە کردووە، تائێستا لەھەردوو یاری یانەی (ئەلخریتیات) بەدرێسی ژمارە (١٠) لەخولی ئەستێرەکانی قەتەر (قەتەر ستار لیگ)دا ١٨٠ خولەک دەرکەوتووە و ھەفتەی یەکەم لەبەرامبەر یانەی ئەلسەد گۆڵێکی ساز و ئەم ھەفتەیەش گۆڵێکی تۆمارکرد.\nبۆ بینینی گۆڵەکەی محەمەد عوسمان و یارییەکە کلیک لەم لینکەی یوتوب بکە:\nنیان یاسین باس لەقۆناغەکانی چاکبوونەوەی لەپێكان دەکات\nهێرشبه‌ره كورده‌كه گره‌وى باشترین یاریزانى پایزى 2020ى برده‌وه


Monday, 09.30.2019, 18:08\nسەرچاوەیەک لە هەولێر بە پەیامنێری کوردستانپۆستی راگەیاند، کەوا دەزگای میتی تورک، بە هاوکاری دەزگای پاراستن خەریکی دروستکردنی قەلایەکی سەربازیین لە سەرچیای حسەن بەگ، چاودێری توندیش دەخەنە سەر ئەو چیایە، هەروەها بنکەیەکی سەربازی بۆ پشکنینیش لەسەر جادەی سەرەكی چیای حسەن بەگ دادەنرێت، ئیتر ئەو ناوچەیە دەبێت بە ناوچەی سەربازی قەدەغەکراو، ناهێڵن رێگە نادەن كەسی ئاسایی بچێتە سەر ئەو چیایە. بە پێی زانیارییەكان دروستكردنی ئەو قەڵاسەربازییە، لەلایەن پارتیەوە دروست ئەكرێت بە هاوكاری دەزگای میتی تورك بۆ مەبەستی چاودێریكردن بە سەر جموجۆلەكانی پەكەكە لەم ناوچەیە و چاودێری كردن بە سەر چیای بناری قەندیل.\nشایانی باسە چیای حسەن بەگ، چیایەكی زۆر بەرز و ستراتیژییە، کە بەسەر بە سەر قەزای سۆران و ناحیەی سیدەكان و دەورو بەری دەروانێت. ئەم چیایە كەوتوەتە دیوی رۆژهەڵاتی قەزای سۆران و بە دووری 130كیلۆ مەتر لە باشوری هەولێرەوە دوورە. لە سەردەمی حکومەتی بەعس و شەڕی نێوان عێراق و ئێران، لەو کاتەوە ئەو چیایە بۆ مەبەستی سەربازی بەکار هێنراوە، حکومەتی عیراق جادەی بردۆتە سەر ئەو چیایە، تەنانەت سەددام حسین خانوویەکی تایبەتی لەم شوێنە بۆ خۆی دروست كردبوو.\nسەرچاوەکە دەڵێت بورجێكی ئاسیا سێل لە سەر چیای حەسەن بەگ دانراوە، كارمەندێكی ئاسیا سێل لەوێ کاری دەکرد، بەڵام ماوەیەك بەر لە ئێستا لەلایەن پارتییەوە ئەو كارمەندەیان ئاگادار کردۆتەوە، کە ئیتر نابێت بچێتە سەركار و لە خاڵی پشکنین چەند کەسێکی سەر بە پاراستن و سەربازی تورکی رێگایان لێگرتووە پێان وتوە ئەوان خۆیان چاودێری بورجەكە دەكەن.\nهاوكات سەرچاوەکە دەڵێت دەزگای میتی تورک ئیستا لە چیای کورەک بارەگایەک و لە ناو سەربازگەی بابشتیانیش کە سەر بە قەزای سۆرانە بارەگایان هەیە، بە جلی کوردییەوە جموجۆڵی نهێنی دەکەن.\nکەی ئێن ئێن داخرا و کەناڵێکی بازرگانی بە ناوی (زەمەن) دەکرێتەوە\nبەرپرسێکی گەورەی نێو دەزگای پاراستن و پارتیی بە پەلە گەیەندراوەتە نەمسا\nپارتی لایەنگر و هەواداری پەکەکە و نەیارانی خۆیان لە بادینان بەشێوازێکی تازە لە ناو دەبەن


وه‌زاره‌تی ده‌ره‌وه‌ی ئه‌مه‌ریكا: پێوه‌ندییه‌كانمان له‌گه‌ڵ سه‌رۆك وه‌زیرانى هه‌رێمى كوردستان به‌رده‌وام ده‌بێت\n:: AM:10:02:12/07/2019 \nوه‌زاره‌تی ده‌ره‌وه‌ی ویلایه‌ته یه‌كگرتووه‌كانی ئه‌مه‌ریكا له ڕێگه‌ى گوته‌بێژه‌كه‌یه‌وه به‌شێوه‌یه‌كى فه‌رمى له كۆنگره‌یه‌كى ڕۆژنامه‌وانیدا، پیرۆزبایی له مه‌سروور بارزانی سه‌رۆك وه‌زیرانی هه‌رێمی كوردستان ده‌كات.\nمۆرگان ئۆرتاگۆس، گوته‌بێژی وه‌زاره‌تی ده‌ره‌وه‌ی ئه‌مه‌ریكا، له كۆنگره‌یه‌كی ڕۆژنامه‌وانیدا، له واشنتنی پایته‌ختى ئه‌مه‌ریكا ڕاى گه‌یاند، "وێڕای هیوای سه‌ركه‌وتن بۆ كابینه‌ی نوێی حكوومه‌تی هه‌رێمی كوردستان، ده‌مانه‌وێت ئاشكراى بكه‌ین كه پێوه‌ندییه‌كانمان له‌گه‌ڵ سه‌رۆك وه‌زیران و حكوومه‌تی هه‌رێمی كوردستان به‌رده‌وام ده‌بێت".\nئۆرتاگۆس ڕای گه‌یاند، "سه‌قامگیری ناوچه‌كه و چاكسازی بۆ ئه‌مه‌ریكا گرنگه و به باشتربوونی پێوه‌ندییه‌كانی نێوان هه‌ولێر و به‌غدایش، دڵخۆشین".\nله كۆتایدا گوته‌بێژی وه‌زاره‌تی ده‌ره‌وه‌ی ئه‌مه‌ریكا، دووپاتی له به‌رده‌وامبوونی پێوه‌ندییه‌كان له‌گه‌ڵ هه‌رێمی كوردستان كرده‌وه، ڕوونیشى كرده‌وه ئه‌وان له‌گه‌ڵ هه‌رێمى كوردستان وه‌ك دوو هاوپه‌یمان به‌رده‌وام ده‌بن.\nڕۆژى چوارشه‌م 10ی تەمووز، مەسروور بارزانی ڕاسپێردراو بۆ پێكهێنانی كابینەی نوێی حكوومەت، لەلایەن پەرلەمانی كوردستانەوە وەك سەرۆكی ئەنجوومەنی وەزیران متمانەی پێ درا و دواتر و تەواوی حكوومەتەكەی متمانەیان وەرگرت. پاشان لە گوتارێكدا ڕای گەیاند، یەكێك لە سەرەكیترین كارەكانی حكوومەتەكەی بریتی دەبێ لە بەرەنگاربوونەوەی گەندەڵی.\nپیلانێكی ترسناكی میلیشیاكان له عێراق ئاشكرا ده‌بێت\nپزیشكانی چینی: ئیتاڵیا لە شێوازی كەرەنتینەكردن هەڵەی كردووە\nفڕۆكه‌ی نه‌ناسراو به ئاسمانه‌وه ترس ده‌خاته دڵی به‌غدا


شکستی داعش لە موسڵ - کوردسات نیوز\nJun 18, 2019 8910\nھۆڵەندا ھاوکاریی کەرتی کشتوکاڵی ھەرێم دەکات\nJun 18, 2019 168\nکۆتایی ھاتنی وەرزی قەدەغەکردنی راوە ماسی\nپرسی پێکھێنانی کابینەی نوێی حکومەتی ھەرێم\nJun 17, 2019 1816\nکێشەی زەوییە کشتوکاڵییەکان لەکەرکوک بەچارەسەر...\nJun 15, 2019 769\nپارتی سەردانی یەکێتی و لایەنەکانی تری کرد\nJun 18, 2019 45\nئاستەنگەکانی بەردەم چارەسەرکردنی گرێبەستە کشتوکاڵییەکان\nJun 18, 2019 35\nJun 17, 2019 345\nئەنجومەنی پارێزگا پرۆژەکانی کەرکوکی یەکلاکردەوە\nJun 16, 2019 761\nFeb 4, 2018 4321\nJan 28, 2018 4077\nJan 21, 2018 4236\nJan 14, 2018 4278\nMar 16, 2018 4010\nFeb 11, 2018 4147\nDec 4, 2017 4494\nDec 1, 2017 7532\nهەرێم لە قۆناغی دانوستان و چارەسەرکردنی کێشەکاندا\nJun 14, 2019 228\nApr 26, 2018 3826\nApr 19, 2018 3897\nApr 12, 2018 4284\nApr 5, 2018 3966\nJul 22, 2018 3812\nJul 14, 2018 3909\nJul 7, 2018 3205\nJun 30, 2018 3916\nApr 27, 2018 3070\nApr 20, 2018 2728\nApr 13, 2018 2862\nApr 7, 2018 2764\nMay 10, 2017 2984\nMay 3, 2017 3168\nApr 26, 2017 3575\nApr 19, 2017 2687\nOct 21, 2017 2762\nSep 30, 2017 2892\nSep 9, 2017 2939\nSep 2, 2017 2849\nMay 1, 2018 2997\nApr 17, 2018 2595\nNov 3, 2018 2514\nNov 2, 2018 2384\nNov 1, 2018 2337\nOct 30, 2018 2216\nMay 4, 2019 575\nApr 26, 2019 766\nApr 21, 2019 893\nکێشەو گرفتی بەردەم وەرزش و وەرزشکاران لە چەمچەماڵ\nApr 12, 2019 1344\nJun 15, 2019 795\nJun 8, 2019 237\nJun 2, 2019 1277\nگیانی بەخشین و هاوکاری لە هەرێمی کوردستان\nMay 25, 2019 723\nMay 27, 2019 1965\nMay 20, 2019 1956\nرێگریکردن و چارەسەری هەمیشەی بۆ سالاسیمیا\nMay 13, 2019 1735\nJun 16, 2019 342\nMay 26, 2019 943\nMay 19, 2019 1293\nMay 12, 2019 1568\nJun 12, 2019 1257\nMay 29, 2019 866\nMay 23, 2019 1833\nMay 15, 2019 1532\nJun 13, 2019 325\nMay 23, 2019 773\nMay 16, 2019 790\nMay 11, 2019 1087\nJun 18, 2019 1935\nJun 18, 2019 279\nJun 8, 2019 6022\nJun 2, 2019 1042\nMay 29, 2019 2585\nJun 14, 2019 3625\nJun 13, 2019 3924\nپاش ٣٠ خولەك لە منداڵبوون تاقیکرنەوەکانی ئەنجامدا\nJun 13, 2019 5369\nبەوێنە... کۆنسێرتی موعین ئەسفەھانی لە سلێمانی\nJun 6, 2019 16987\nترامپ لە ژاپۆن بەشداری لە پاڵەوانێتیی زۆرانبازیی...\nMay 26, 2019 1335\nجیاوازی نێوان زۆری کێش و زۆری چەوری ئاشکرابوو\nJun 18, 2019 10426\nزیانەکانی بەکارهێنانی برژانگی دەستکرد\nJun 17, 2019 2526\nپێنج خواردن یارمەتی جوانی پێست دەدات\nJun 13, 2019 24491\nلێگرتنەوە لە کافایین ئەم نیشانانەی دەبێت\nJun 12, 2019 4145\nگۆشتی سپی هاوشێوەی گۆشتی سوور کۆلیسترۆڵ بەرزدەکاتەوە\nJun 12, 2019 12474\nشکستی داعش لە موسڵ\nJun 29, 2017 29945\nنیوەڕۆ رۆژی پێنجشەم، فەرماندەی ئوپەراسیۆنی نەینەوا "موسل" کوتایی دەسەلاتی خەلافەتی داعشی لەو پارێزگایەدا رایگەیاند، پارێزگای موسڵ، خاوەن پێگەیەکی ستراتیجی و جیۆپۆڵیتیکی تایبەتە، ھەم بۆ دەوڵەتی عێراق و بگرە رۆژھەلاتی ناوەڕاستیش.\nدەشتی نەینەوا، لەڕووی پێکھاتەی کومەلایەتی، پێکھاتەیەکی موزائیکی رەنگاو ڕەنگی نەتەوەیی و کەمانەتەوەییەکان، ئایین و ئایینزای لە خۆ گرتووە، ھەر لەسەرەتای مێژووی شارستانی ئاشوور و بابلی و میدیەکان، گۆڕەپانی گۆڕانکاری و خاڵی بەھێزبوونی دەستھەلات بووە، لەمێژووی ئیسلامیشدا، دەشتی نەینەوا، مەیدانی پێکدادانی نێوان خەلیفەکانی ئیسلامی بووە، نامەوێت زیاتر بەنێو مێژووی ئەم ناوچەیەدا بچمەوە، تەنیا مەبەست گرنگی موسڵە.\nساڵی دووھەزاروچواردە، جارێکی تر، وەک بڵێی مێژوو خۆی دووبارە دەکاتەوە، جارێکی تر وەک سەدەی حەوتەمی زایینی، کە سەدەی لەدایکبوونی ھزری شۆڤینی بیابانیی عەرەبی بوو، دیسان ئەو ھزرە وشک و توندو تیژە خۆی لە موسڵ دا، بەناوی دامەزراندن و پایتەختی خەلافەتی ئیسلامی سووننە مەزھەب کۆکردەوە بەناوی دەوڵەتی ئیسلامی لە شام و عێراق(داعش)، کە بووە سەبەبی کومەڵکوژی کوردانی ئێزدی و بەکەنیزەک بردنی ھەزاران کچ و ئافرەتی کورد، ھەروەھا خاپورکردنی سەدان گوندوشار و ئاوارەبوونی بە ملیۆنان خەڵکی ناوچەکە و دەرکەوتنی شەری تائیفی شیعە و سووننە.\nسەرکەوتنەکانی ئارتەشی عێراق لەشەری دژ بەداعش لە موسل، ئەم سەرکەوتنە خاڵێکی بەھێزە بۆ دەوڵەتی عێراق، ھەم لەناوەوە و ھەم دەرەوە، ئیتر دەوڵەتی عێراق سەردەمی لاوازی خۆی تێپەڕاند لە قۆناغێکی لاواز دەرباسی قوناغی لووتکەی سەرکەتن ھەنگاوی گەورەی نا.\nبەبڕوای من، کێشەکانی ھەرێمی کوردستان، تازەبەتازە دەستپێدەکات، کێشەیەک، کە پێویست بوو لایەنی کورد خۆی بۆ گشت پێشھاتەکانی دوای شەڕی موسڵ ئامادە بکردبا، بە داڕشتنی پلان و بەرنامەیەکی گونجاو، ھەروەھا یەکڕیزی ناوماڵی کورد، بەڵام بەداخەوە، ئەم ھەنگاوە نەنرا.\nلەمەو بەدواوە دەوڵەتی عێراق لە ڕوانگەی ھێزی عەسکەری و سیاسەتێکی گونجاو لەگەڵ ھاوپەیمانان، سەیری ھەرێمی کوردستان دەکات، لەو ڕوانگەیەوە دەوڵەتی عێراق ھەم لە نەینەوا و ھەم لە کەرکوک کێشەی زۆرگەورەمان بۆ دەنێتەوە، کێشەی مەسیحیەکانی کلدو ئاشور، ئێزدی، شەبەک، کاکەیی، ئەمانە خاڵی لاوازن، کە عێراق بەجددی لەسەری کاردەکات دژی ھەرێمی کوردستان.\nپەرتەوازەی نێوماڵی کورد و ناکۆکی پارتە سیاسیەکانی ھەرێمی کوردستان، دەروازەی دەستدرێژی و دەست تێوەردانی لایەنی عێراقی و دەرەوەی عێراقی ئاوەڵا ھێشتۆتەوە.\nخاڵێکی تری پڕ لەکێشەو ئاڵۆزی، ڕیفراندۆمی ھەرێمی کوردستانە، راستە تاک بەتاکی کورد لایەنگری سەربەخۆیی کوردستانە، بەڵام بۆ گەیشتن بەو مافە، کاری زۆری پێویست بوو کە بکرابا، بەئەفسوسەوە، ئەوەی پێوست بوو بکرابا نەکرا، لەجیاتی بەرژەوەندیی گشتی و نیشتمانی، زیاتر بەرژەوەندی حزبی و دەسەڵاتی حزبی بە بنە ماگیرا، داکوکی کردن لەسەرماف و دەستەڵاتی حزبی تا ئەو ڕادەیە، کە وردەوردە خەریکە ئەودەستکەوتانەی کە ھەمانە، بەرەو لەناوبردن دەڕوا و شەڕێکی خۆێناوی گەورە لە پێشمانە.\nشەپۆلێکی بەفر و بارانبارین ھەرێمی کوردستان دەگرێتەوە\nدەوڵەتمان دەوێت بەڵام خۆشگوزەرانی ئامانجی کۆتاییمانە\nJun 8, 2017 27536\nخوماری دوای داعش!\nJul 3, 2017 30805\nدەوڵەتی کوردستان لە روانگەیەکی ئەکادیمییانە و پێکەوەژیانی...\nMay 22, 2017 28769\nApr 16, 2019 10540\nJul 17, 2017 9011\nقوباد تاڵەبانی: باوکە ئەگەر ئێستا تۆ لە ژیاندا بمایتایە\nJun 16, 2019 5804\nسودە گرنگەکانی خواردنی توو\nJun 6, 2017 5709\nکەشتییەکی ئێرانی مووشەکێکی ئاڕاستەی فڕۆکەیەکی بێ فڕۆکەوانی...\nJun 15, 2019 5598\nپێش جەژن بەغداد مووچە ڕەوانەی هەرێمی کوردستان دەکات\nMay 25, 2019 12409\nApr 16, 2019 10654\nداوا دەکرێت دەرماڵەی منداڵ لەسەر مووچەی فەرمانبەران زیادبکرێت\nMay 22, 2019 9664\nبەم گیراوەیە ماڵئاوایی لە مووی ڕووخسار بکە\nMay 23, 2019 9624\nچۆنیەتی زانینی تووشبوون بە جەڵتەی دڵ پێش مانگێک\nMay 21, 2019 9339\nFeb 22, 2019 23520\nMar 8, 2019 22375\nJan 22, 2019 20861\nApr 16, 2019 19019\nJan 21, 2019 18526\nھواوی تاوتوێی کشانەوەی نوێترین جۆری سمارت فۆنەکەی دەکات\nJun 17, 2019 1024\nکۆتایى ئەمساڵ خوێندنى ماستەر لە زانکۆکانى کوردستان دەستپێدەکاتەوە\nJun 17, 2019 937\nرێکخراوی ناتۆ بەنیازە لە نزیکەوە چاودێری مانۆڕە سەربازییەکەی...\nخۆپیشاندان دژی گەندەڵی چەند ناوچەیەکی روسیای گرتووەتەوەو...\nمەکتەبی سیاسی یەکێتی نیشتمانی کوردستان کۆدەبێتەوە


سویس - ویکیپیدیا، ئینسایکڵۆپیدیای ئازاد\nپۆتانەکان: ٤٦°٥٠′٠٠″N ٨°٢٠′٠٠″E / ٤٦.٨٣٣٣٣°N ٨.٣٣٣٣٣°E / 46.83333; 8.33333\nSchweizerische Eidgenossenschaft (ئاڵمانی)\nConfédération suisse (فەڕەنسی)\nConfederazione Svizzera (ئیتالی)\nConfoederatio Helvetica (لاتینی)\nدروشم: Unus pro omnibus, omnes pro uno (traditional)\n(زمانی لاتینی: One for all, all for one)\nسروود: Swiss Psalm\nھەڵکەوتەی سویس (green)\nپایتەخت Bern[note ١] (de facto)\n٤٦°٥٧′N ٧°٢٧′E / ٤٦.٩٥٠°N ٧.٤٥٠°E / 46.950; 7.450\n- ئەنجومەنی باڵا Council of States\n- ئەنجومەنی خواروو National Council\n- Foundation date 1 August[note ٢] 1291\n- سەرجەم ٤١٬٢٨٥ کیلۆمەتری چوارگۆشە (133rd)\n١٥٬٩٤٠ مایلی چوارگۆشە\n- ئاو (%) 4.2\n- بەراوردی 2010 7,866,500 (95th)\n- سەرژمێریی 2000 7,452,075\n- چڕی 188 کەس لە کیلۆمەتری چوارگۆشە (65th)\n٤٧٧٫٤کەس لە مایلی چوارگۆشە\n- سەرجەم $321.898 billion\n- سەرانە $45,265\n- سەرجەم $512.065 billion\n- سەرانە $75,835\nGini (2000) 33.7 (medium)\nHDI (2010) 0.874 (very high) (١٣th)\nفڕانکی سویسری (CHF)\n- ھاوین (DST) CEST (UTC+2)\nسویس یان سویسڕا (بە ئەڵمانی: die Schweiz، بە فەڕەنسی: la Suisse، بە ئیتاڵی: Svizzera، بە ڕۆمانی: Svizra، بە ئینگلیزی: Switzerland) وڵاتێکە لە ناوەڕاستی کیشوەری ئەوروپادا، ئەڵمانیا دەکەوێتە باکووریی و فەرەنسا لە خۆرئاوای و ئیتالیا لە باشووری و نەمسا و لینخیشتاین دەکەوێتە خۆرھەڵاتیەوە. سویسرا سیاسەتی دەرەکی بێ لایەن بەکاردەبات کە مێژووەکەی دەگەڕێتەوە بۆ ساڵی ١٥١٥. بەیەکێک لە دەوڵەمەندترین وڵاتانی جیھان دادەنرێت، ھەروەھا بە جوانترین وڵاتیش، شاری زیۆرخی سویسرا کە تا ساڵی ٢٠٠٨ بە گەورەترین وڵاتی دادەنرا، بە خۆشترین و باشترین وڵات بۆ نیشتەجێ بوون لە جیھاندا دانرا ئەمەش ھەشت ساڵ لەسەر یەک ھەمان پلەی وەرگرت.\nخاکی سویسرا شاخییە بەگشتیی، بەنزیکەی ٧% ی ڕووبەرەکەی لە بەرزاییەکانی ئەلپییە، ئەم کەرتەش ٣٠% ی دانیشتوان لەخۆ دەگرێت، و نزم دەبێتەوە بە شۆڕبووەکانی وەک بانی سویسریی، ئەم شۆڕەبووەوانەش گەلێک دەریاچە لەخۆ دەگرێت، و چیاکانی ئەڵپ بەش دەبێت بۆ کۆمەڵێک زنجیزە، بەرزترین لووتکە لە ئەڵپی سویسریی (مۆنتی رۆزا) و سویسرا بەشێک لە چیاکانی جۆرا رادەپەڕێنێت بەجۆرێ کە بەشی باشووری رۆژھەڵاتی ئەم چیایانە دوای دەکەون، ھەروەھا گەلێک دۆڵ و لێوار لەخۆ دەگرێت، ھەندێک سووچ کەلێنی دەکات، و بانی سویسرا درێژ دەبێتەوە لەسەر شێوەی داڵان لەنێوان چیاکانی ئەڵپ و چیاکانی جۆرا دا، ھەروەھا بەرزایی بانەکە لەشوێنێکەوە بۆ شوێنێکی تر دەگۆڕدرێت، و سروشتی شاخێتی خۆی وای کردووە کە دەوڵەمەند بێت بە کۆمەڵێک دارستانی بەنرخی گەشتوگوزاریی. چیاکان دەورەدراون بە گەلێک بەفرگری وەک (لێنچ) و (جورنرفیزچ)، ئەم بەفرگرانە سەرچاوەی گشتوگوزاریی گرنگن، و بەناو سویسرا دا زریچەی خاوێن بڵاوە.\nکەش و ھەوای سویسرا دەگەڕێتەوە بۆ چەشنی ناوەندیی ئەوروپا (کەش و ھەوای ئەڵپیی) بەگشتی ساردە بەجۆرێ کە سەھۆڵ زۆربەی زەوییەکەی دادەپۆشێت لە زستاندا و دەگۆڕدرێت بۆ بەفرگر کە سویسرییەکان بەکاریدەھێنن بۆ گەشتوگوزاریی خلیسکان لەسەر سەھۆڵ، لە چیاکانی فێھن ـەوە ھەڵدەکات بۆ دۆڵەکان، بۆیە کاردەکاتە سەر کەش و ھەوای ناوچە نزمەکان، و باران بارینیی بەخوڕ. سویسرا ھاوینێکی گەرمی ھەیە لە ناوچەی دۆڵەکان و دۆڵە نزمەکان، بەڵام کەش و ھەوا بەگشتیی کەش و ھەوایەکی زۆر بەچێژ و خۆشە، جا گەر بە زستانی سارد بێت یان بە ھاوینی گەرم بەجۆرێ کە سروشتی سەرنج راکێش و دیمەنە جوانەکان چاوت پڕ دەکات و ناتوانیت لە جوانیی زۆرتر ببینیت بەجۆرێ کە ھەست بە ھەڵگەڕانەوەکانی کەش ناکەیت.\nبەپێی ئامارەکانی ساڵی ٢٠١٤ ژمارەی دانیشتوانی وڵاتی سویس ٨,١٥٧,٨٩٦ کەس بووە کە دەکاتە ٠.١١ لەسەدی ڕێژەی خەڵکی جیھان. تەمەنی مام‌ناوەندی خەڵکی ئەم وڵاتە ٤٢.١ ساڵە. ھەروەھا ٧٤ لەسەدی دانیشتوانی وڵات لە شارەکان دەژین.\nزۆربەی دانیشتوانی سویسرا لە ناوچەی بانەکان و شارە سەرەکییەکان دەژین، وەک جنێف، زیۆرخ، بازڵ، لۆزان، چڕی دانیشتوانیش لە ناوچە بەرزەکاندا کەم دەبێتەوە. دانیشتوان دەگەڕێنەوە بۆ کۆمەڵە ئەڵمانییەکان، و زۆرینەی دانیشتوانی سویسرا پێک دێنن، ٧٥% ی دانیشتوانی سویسرا بە ئەڵمانی دەدوێن و قسەدەکەن، و لەنێو دانیشتواندا ڕەگەزی فەڕەنسیی ھەیە، بەجۆڕی کە ٢٠% ی دانیشتوان بە فەڕەنیسیی قسە دەکەن، ھەروەھا ڕەگەزە ئیتاڵییەکانیش ٤% پێک دێنن و بەھەمان رێژە دانیشتوان بە ئیتاڵیی قسە دەکەن، لە سویسرادا ژمارەیەکی گەورە لە بیانییەکان ھەن کە خۆی دەدات لە یەک ملیۆن کەس، ٨٠% ـیان لە دەوڵەتەکانی یەکێتی ئەوروپاوە ھاتوون بەپێی ڕاپۆرتەکانی نەتەوە یەکگرتووەکان چینی پێکھاتە بیانییەکان بەھۆی ڕەگەزپەرستییەوە دەناڵن، بەتایبەتیی لە ساڵەکانی کۆتاییدا بەھۆی بردنەوەوەی پارتی گەلی سویسریی لە ھەڵبژاردنە فیدراڵییەکاندا، کە ئەم پارتە کەوتە نێو گرتنی دەسەڵاتی یاسایی دژ بە بیانییەکان و نا ئەوروپییەکان.\nسیاسەتی دەرەوەی سویسرا سیاسەتێکی بێلایەنانەیە‌و ھەر ئەو سیاسەتەش وایکردوە کە لە نەھامەتی جەنگەکانی سەدەی رابردو ھەردوو جەنگی یەکەم‌و دووەمی جیھانی خۆی بپارێزێت. ساڵی 1960 سویسرا بوبە ئەندامی رێکخراوی بازرگانیی ئازادی ئەوروپایی‌و ساڵی 1963لە ئەنجومەنی ئەوروپاشدا بوەتە ئەندام. بەڵام لە راپرسیەکی جەماوەریدا کەلە ساڵی 1992 دا بەڕێوەچوو ھاوڵاتایانی ئەو ولاتە رەتیان کردەوە کە وڵاتەکەیان ببێتە ئەندامی رێکخراوی یەکێتی ئەوروپا. سویسرا بەشێوەیەکی یاسایی پایتەختی نییە بەڵام لە رووی کردییەوە شاری (بیرن)ناوەندی بەڕێوەبردنی ئەو ولاتەیە. گەورەترین شاری سویسرا زووریخو روبەرەکەی 285 41 کم2 و ژمارەی دانیشتوانکەی زیاتر لە 7 ملیۆن کەسە‌و خاوەن سیستمێکی فیدراڵی پارلەمانیە .\n^ "Population size and population composition". Swiss Federal Statistical Office. Swiss Federal Statistical Office, Neuchâtel. 2010. لە ڕەسەنەوە ئرشیڤ کراوە لە ٢٨ی حوزەیرانی ٢٠١٦. لە ڕێکەوتی 2011-04-29 ھێنراوە. بەدواداچوون بۆ ڕێکەوت بکە لە: |access-date=, |archive-date= (یارمەتی)\n^ a b c d "Switzerland". International Monetary Fund. لە ڕێکەوتی 2010-04-21 ھێنراوە. بەدواداچوون بۆ ڕێکەوت بکە لە: |access-date= (یارمەتی)\n^ "Human Development Report 2010" (PDF). United Nations. 2010. لە ڕەسەن (PDF)ەوە ئرشیڤ کراوە لە ٨ی تشرینی دووەمی ٢٠١٠. لە ڕێکەوتی ٠٤ تشرینی دووەم ٢٠١٠ ھێنراوە. بەدواداچوون بۆ ڕێکەوت بکە لە: |access-date=, |archive-date= (یارمەتی)\nھەڵەی ژێدەرەکان: <ref> tags exist for a group named "note", but no corresponding <references group="note"/> tag was found, or a closing </ref> is missing\nوەرگیراو لە «https://ckb.bywiki.com/w/index.php?title=سویس&oldid=562539»\nوتارەکان بە بەستەرە دەرەکییەکان بە زمانی Romansh\nوتارەکان بە بەستەرە دەرەکییەکان بە زمانی ئیتالی\nوتارەکان بە بەستەرە دەرەکییەکان بە زمانی لاتینی\nوتارەکان بە دەقی زمانی لاتینی\nئەم پەڕەیە دواجار لە ٠٩:٠٧ی ١ی ئازاری ٢٠١٨ نوێ کراوەتەوە.


Kurdîpêdiya - رێگا نوێیەکەی نێوان هەریر و شەقڵاوا پاش یەک باران!\n😊 رێگا نوێیەکەی نێوان هەریر و شەقڵاوا پاش یەک باران! | Pol: Galte u gep | Zimanî babet: 🏳 کوردیی ناوەڕاست\nرێگا نوێیەکەی نێوان هەریر و شەقڵاوا پاش یەک باران!\n➕ Em babete lelayen: (Hawrê Baxewan)ewe le: Mar 1 2014 10:30PM tomarkirawe\n✍ Em babete bo diwacar lelayen: (Hawrê Baxewan)ewe le: May 18 2015 9:53PM baştirkirawe\n👁 Em babete 10,222 car bînrawe\n📷 Faylî Wêne 1.0.1 23 KB Mar 1 2014 10:30PM Hawrê Baxewan


مه‌سعود حه‌یده‌ر داوای لێبووردن له بزوتنه‌وه‌ی گۆڕان ناكات دەڵێ لە بەرژەوەندی خەڵكی كوردستان ئەم كارەی كردووە و لێی پەشیمان – ئاژانسی ھەواڵی پەیامنێر\nمه‌سعود حه‌یده‌ر داوای لێبووردن له بزوتنه‌وه‌ی گۆڕان ناكات دەڵێ لە بەرژەوەندی خەڵكی كوردستان ئەم كارەی كردووە و لێی پەشیمان\nلە Mar 9, 2018\nدوای ئەوەی مەسعود حەیدەر پەرلەمانتاری عێراق بە پێچەوانەی بڕیاری بزوتنەوەی گۆڕان، بەشداری لە كۆبوونەوەی لیژنه‌ی دارایی په‌رله‌مانی عێراق و په‌رله‌مانی كوردستان و حكومه‌تی هه‌رێمی كوردستان كرد، رایگەیاند كە لە بەرژەوەندی خەڵكی كوردستان چووەتە كۆبوونەوەكە و داوای لێبووردنیش لە بزوتنەوەكە ناكات.\nسەرباری ئەوەی فراكسیۆنی بزوتنه‌وه‌ی گۆڕان له په‌رله‌مانی هه‌رێمی كوردستان، له ساتی ده‌ستپێكردنی كۆبوونه‌وه‌ی هەردوو پەرلەمانەكە و حكوومەتی هەرێم ڕایگه‌یاندبوو كە به بڕیاری بزوتنه‌وه‌ی گۆڕان به‌شداری ئه‌و كۆبونه‌وه‌یه‌یان نه‌كردووه، به‌ڵام مه‌سعود حه‌یده‌ر ئه‌ندامی لیژنه‌ی دارایی پەرلەمانی عێراق له‌سه‌ر فراكسیۆنی گۆڕان به‌شداری كۆبوونه‌وه‌كه‌ی كردبوو.\nلەمبارەیەوە مەسعود حەیدەر بۆ ئێزگەی كوردی دەنگی ئەمریكا رایگەیاندووە كە ئەم كۆبوونەوەیە لە بەرژەوەندی خەڵكی كوردستاندا بووە و تیایدا لیژنه‌ی دارایی په‌رله‌مانی عێراق له‌گه‌ڵ لیژنه‌كانی په‌رله‌مانی كوردستان و نوێنه‌ری حكومه‌تی هه‌رێم چه‌ندین زانیاری وردی یاساییان خستەڕوو، هه‌روه‌ها گفتوگۆ له‌باره‌ی چه‌ند پرسێكه‌وه كراوه و جه‌خت له‌سه‌ر پێدانی قوتی خه‌ڵك و مافی موچه‌خۆرانی هه‌رێمی كوردستان كراوه‌ته‌وه”.\nپەرلەمانتارەكە له‌سه‌ر هۆكاری به‌شداریكردنی له كۆبوونه‌وه‌كه له ده‌ره‌وه‌ی بڕیاری بزوتنه‌وه‌ی گۆڕان دەڵێ “من ئاگەدار نه‌بووم و هیچ هۆكارێكی گه‌یاندنم لەلا نه‌بووە، كاتێ كاتژمێر دوو كۆبوونه‌وه‌كه ته‌واو بوو، ئینجا نامه‌یه‌كی له‌م جۆره‌م بینی، كه به‌شداری كۆبوونه‌وه‌كه نه‌كه‌ین”.\nگوتیشی “به‌ڵام به بڕوای من كۆبوونه‌وه‌كه گرنگ بوو، له به‌رژه‌وه‌ندی خه‌ڵكی كوردستان و موچه‌خۆران بوو، چه‌ندین زانیاری وردی یاسایی تێدا خرایه‌ڕوو”.\nله‌باره‌ی هه‌ڵوێستی بزوتنه‌وه‌ی گۆڕانیش له‌سه‌ر به‌شداریكردنی له كۆبوونه‌وه‌كه، مه‌سعود حه‌یده‌ر گوتی “بزوتنه‌وه‌ی گۆڕان هیچ قسه‌یه‌كی نه‌كردووه، منیش به پێویستی نازانم داوای لێبووردن بكەم، چونكه به‌شداری كۆبوونه‌وه‌یه‌كمكردووه له به‌رژه‌وه‌ندی خه‌ڵكی كوردستان، چۆن له په‌رله‌مانی عێراق شه‌ڕم له‌سه‌ر مافی خه‌ڵك و قوتی خه‌ڵك كردووه، له‌و كۆبوونه‌وه‌یه‌ش هه‌ر ئەوەم كردووە”.


رەنگە زۆرکات ترسێکی لە ڕادە بەدەرت بەرامبەر شتێک یان بارودۆخێک هەبێت کە لە راستیدا شایانی ئەو ترسە زۆرە نەبێت، بۆ ئەوەی بەسەر ئەو بارودۆخەدا زاڵ بیت و لەو ترسە رزگارت بێت دەتوانیت ئەم هەنگاوانە جێبەجێ بکەیت:\n1-ترسەکەت دیاری بکە: یەکەم هەنگاو بۆ زاڵ بوون بەسەر فۆبیادا ئەوەیە کە بزانیت لە چ شتێک دەترسیت، هەندێک جار ترسێکی لە رادەبەدەرت هەیە بۆ جاڵجاڵۆکە، یان شوێنی قەرەباڵغ، یان شوێنی کراوە و بەرز.\n2- لێی تێبگە: بیر لە رابردوو بکەرەوە کە کەی بوو بۆ یەکەمجار ترست لا دروست بوو لەسەر ئەو شتە، ئەوە یارمەتیت دەدات لەوەی تێبگەیت کە ئەوە شایەنی ترس نییە. دوای دیاریکردنی ترسەکەت هەوڵی بەرەنگار بوونەوەی بدە.\n3- بە کردار هەوڵی ئەوە بدە روو بە رووی ترسەکەت ببیتەوە، باشترین شت ئەوەیە لەگەڵ کەسێک کات بەسەر ببەیت کە لەو شتەی تۆ ناترسێت، بۆ نمونە ئەگەر فۆبیات بەرامبەر جاڵجاڵۆکە هەیە ئەتوانی تەماشای کەسانێک بکەیت کە جاڵجالۆکە بە دەستیانەوە دەگرن، هەنگاوی دواتر هەوڵ بدە لێی نزیک بیتەوە.\n4- هەنگاو بە هەنگاو رووبەرووی ترسەکەت بەرەوە هەرگیز هەوڵ مەدە لەناکاو رووبەرووی بیتەوە چونکە ئەوە ترسەکەت خراپتر دەکات، بۆیە باشتروایە پێشتر خۆت ئامادەبکەیت تا لەو ترسە رزگارت بێت.\nئه‌م بابه‌ته 11891 جار خوێنراوه‌ته‌وه


پەکەکە پرۆژەیەک بۆ ژناڤبرنا بزاڤا نەتەوه‌یی یا کوردان - 6 - دارکا مازی\nپەکەکە پرۆژەیەک بۆ ژناڤبرنا بزاڤا نەتەوه‌یی یا کوردان – 6\nقۆناغا سێیێ ژ ژیانا ئایدۆلۆژییا ئۆجالان، قۆناغا ناسیۆنالیزم – سۆسیالیزمێ\nئۆجالان د ڤێ قۆناغی دا جودا ژ ئایدۆلۆژییا مارکسیزم – لینینیزم، ناسیۆنالیزمێ ژی تێکه‌هه‌لی ئایدۆلۆژییا خۆ کرییە، ئەو د ڤێ ده‌ربارێ دا دبێژیت: «ل سالا 1974ێ د ده‌مەکی دا کو مژوولی دانانا هێلێن سیاسی یێن پەکەکێ بووم، من کۆنفرانسەک ئەنجام دا، د وی ده‌مێ دا من ل سەر دو پەیڤان كار دكر، کو “کوردستان کلۆنی یە” بوو و د ئاستەکی وەها دا نەبووم کو گه‌له‌ك ب زانین و رێختسی ب پەیڤم، لێ ب هەمبەر کرن د گەل خەلکێ نۆرمال ئەز د ئاستەکێ بلند دا بووم». «ئۆجالان: 2008 رۆپەل 53».\nئۆجالان ب هه‌لگرتنا تەکتیکی یا سلۆگانا «باکور، باشوور، رۆژهەلات یەک وەلات ویەک خەبات» ب ئاوایەکێ شەکلی ژ خوەسەری و فەدرالیزمێ ده‌رباز بوو و سلۆگانا سەرخوەبوونێ و کوردستانا یەک پارچە بلند کر، کو ئەڤه نە ژ هێلا باوەرمەند بوونێ بوو ب سەرخوەبوونا کوردستانێ، بەلکو ژ بۆ کۆمکرنا هێزا زێده‌تر و دژاتی کرنا پارتیێن دی یێن کوردستانێ بوو، کو ل داویێ ئەو ب خوە ئێعترافێ پێ دکەت و د ڤێ پرتووکێ دا باس لێ دکەت، ئەو هه‌تا وی ئاستی دچیته پێش کو پارتی و هێزێن دی یێن کوردستانێ ژ بەر کو سلۆگانێن سەرخوەبوونێ نینن، ب مامەلە کرن ل سەر مەسەلەیا کوردان تاوانبار دکەت و تەکئالی ب بال کێشانێ ل سەر حەز و داخوازییا سایکۆلۆژی یا نەتەوه‌یا کورد ئانکو سەرخوەبوونا کوردستانێ، پێنگاڤ ژ بۆ کۆنترۆل کرنا جەوێ سیاسی و رۆشەنبیری یێ کوردستانێ هاڤێتن، لێ پشترە «ئەو ب خۆ» د گرتیگەهێ دا بۆ دوژمنێ دامەزراندنا ده‌ولەتا کوردی.\nئۆجالان: ب ئاشکەرا دبێژم ئەز نە ئەو مرۆڤم کو د رێیا نه‌ته‌واتیێ دا ژیانا خۆ بێخمه د خەتەرەیێ دا و ئەز ژیانا خۆ ژی د ڤێ رێكێ دا ناکه‌مه قوربانی\nئۆجالان د بەرده‌وامیێ دا گەفا ل بزاڤا نەتەوه‌یی یا کوردان دكه‌ت و دبێژیت: «پەکەکێ راستی دیار کرن، ب ڤێ یەکێ بزاڤێن دی فۆنکسیۆنا خۆ ژ ده‌ست دا، ڤان بزاڤان دوو رێ زێده‌تر ل پێشییا وان نینن، یان دێ ڤان راستیان قەبوول که‌ن و ببنه بەشەک ژ وان، یان ژی دێ ژناڤ بچن». «ئۆجالان: 2008 رۆپەل 62».\nهەڤده‌م ئۆجالان دبێژیت: «ئەز مرۆڤەک نەتەوەپەرەست نینم و ئەڤ یەک پڕ زەلالە، ئەگەر ل دووڤ خەباتا گەلێ کورد کەتبم ژبەر ڤێ یەکێ یە کو ئەز پر گرێدایی خەباتا تەپەسەرکرییا مە، ژ بەر ڤێ یەکێ نە کو ئەز کوردم، بەلکو ژ بەر کو کورد تەپەسەرکری نە، ئەز ژی نیشتیمانپەروەر و رزگاریخوازم، ب ئاشکرایی دبێژم ئەز ئەو مرۆڤە نینم کو د رێیا نەتەواتیێ دا ژیانا خوە بکه‌مه د خەتەرەیێ دا و ئەز ژیانا خۆ ژی د ڤێ رێكێ دا ژی ناکه‌مه قوربانی». «ئۆجالان: 1996، 46»\nهه‌ژی ئاماژە پێدانێ یە کو بنەمایێن گوهۆرینا ئۆجالان د ڤێ قۆناغێ دا ده‌ست پێ دکەت، ژ بەر کو هەڤده‌م دگەل ڤێ یەکێ کو پەکەکە سلۆگانا کوردستانا یەکپارچە و سەرخوەبوونا کوردستانێ هه‌لگرتییە، ئۆجالان سەرخوەبوویی خوازییا پەکەکێ دبەته ژێر پرسیارێ، دیارە د ڤێ قۆناغێ دا ئەلتەرناتیڤ نەبوویە، هه‌گەر نه هەر دا د ڤێ قۆناغێ دا راگه‌هینیت.\nئۆجالان د هەڤپەیڤینەکێ دا دگەل ده‌یڤێد کرۆن دا دبێژیت: بانگەشە و پێداگیری ل سەر ڤێ یەکێ کو پارتییا مە رێخستنەکا سەرخوەبوون خوازە یان پارتییا مە هەر تشتەکی خۆ ئێخستییە د خزمەتا دامەزراندنا ده‌وله‌تا سەربخوه دا، نەراستە و ئەڤه مەزن کرنە، پلەبەندییا جور ب جورا ده‌ولەتێ ب ئاوایەکی رەها یان یەکپارچە یان سەربخوه د گەل راستیێن جیهانا ئیرۆ دا ناگوجن، راستیێن ناڤ نەتەوەیی جودانە، ب ل بەر چاڤ گرتنا ڤان راستییان زەلال دبیت کو باس کرن ل پەکەکێ كو ب هەر بوهایەکێ بیت سەرخوەبوون خوازە راست نینە. «ئۆجالان: 2002 رۆپەل 159، 162، 163».\nهەتا ڤێ ده‌رێ بۆ مە زەلال بوویە کو ئایدۆلۆژییا ئۆجالان تێکەلەیەکە ژ ئیسلام، ناسیۆنالیزم و مارکسیزم – لینینیزمێ، ئەڤ قۆناغه هەتا سالا 1999ێ و گرتنا ئۆجالان یا بەرده‌وام بوو، هەموو سیاسیەتێن پەکەکێ د سەرده‌ما شەری دگەل ترکیێ دا ل سالێن 80 و 90ان دا ژ سەدسالا 20ێ ل سەر هزرێ ڤێ قۆناغێ یێن ئۆجالان دهاتنه سێرڤس كرن.\nبۆ دیتنا به‌شا حەفتێ ڤێره كلیك بكه


مستەفا کەمال (ئەتا تورک) (1938_1923ز) سەرۆک کۆماری تورکیا، کە هێشتا ژەنەڕاڵ بوو لە سوپای دەوڵەتی خەلافەتی عوسمانی، لە شاری ئەیستانبوڵی پایتەختی دەوڵەتی خەلافەتی عوسمانیەوە ڕەوانەی ڕۆژهەڵاتی ئەنادۆڵۆ کرا وکو پشکێنەری گشتی لەشکری سێیەم بۆ جێگیر کردنی ئاسایش و چەک کردیان.\nبە پێی ئەو میساقە تورکیا هەرێمی باشووری کوردستان بێجگە لە ناوچە کوردنشینەکانی ویلایەتی بەغدادی پێشوو و خۆرئاوای کوردستان و بەشێکی وڵاتی سوریا بە خاکی تورکیای داناوە.\nلەشکری سێیەمی سوپای دەوڵەتی خەلافەتی عوسمانی لە هەردوو ویلایەتی سیواس و ئەرزەڕوومی باکووری کوردستان بڵاوەی پێکرا بوو، کاتێک لە ڕێکەوتی (19_5/ئازار_1919) گەیشتە بەندەری سامسۆن لە پارێزگای سامسۆنی باکووری تورکیا و هەر لەوێ و لە هەمان ڕۆژدا جیابوونەوەی خۆی لە دەوڵەتی خەلافەتی عوسمانی ڕاگەیاند.\nدواتر ئەنجوومەنی گەورەی نیشتمانی تورکی لە ئەنکەرای پایتەختی ئێستەی کۆماری تورکیا پێکهێنا و حکومەتی خەلافەتی عوسمانی لە ئەیستانبوڵ بە حکومەتی نادەستووری دانا و نیازی خۆی نیشاندا کە دەوێت کۆتایی پێ بهێنێت.\nهەروەها ئەوانەی ناڕەزای بوون لە ئاگر بەستی مودۆس کە لە نێوان سوپای دەوڵەتی خەلافەتی عوسمانی و ئیمپراتۆریای بەریتانیا بە ناوی هاوپەیمانان بەسترا لە ڕێکەوتی (30_10/ئۆکتۆبەر_1919) لە لایەن ژەنەڕاڵ حوسێن ڕەوف ئوربای بەگ وەزیری دەرەوەی دەوڵەتی خەلافەتی عوسمانی و ئەدمیراڵ سۆمیرسیت گۆوپ کالپۆرپی لە هێزی دەریایی شاهانەی بەریتانی لە ناو کەشتیەک لە بەندەری موردۆس لە شارە دوورگەی لیمنۆسی سەر بە پارێزگای باکووری ئەیجەی وڵاتی گریک (یۆنان) ی ئێستە.\nبە پێی ئاگربەستەکە دەوڵەتی خەلافەتی عوسمانی ویلایەتەکانی بەغداد، بەسرا، یەمەن ویلایەت و موسەتەریفەکانی سوریا و ویلایەتی حیجاز تەسلیم دەکات وداگیر کردنی گەرووەکانی بۆسفۆر و دەردەنیل و هاتوچۆ کردنی کەشتی سەربازی وڵاتانی هاوپەیمانان پێیدا و چەک کردنی سەرجەم هێزەکانی سوپای دەوڵەتی خەلافەتی عوسمانی و چاودێری کردنی ڕادیۆ و تەڵەگراف و هێڵی شەمەندەفەر لە لایەن هاوپەیمانان و کشانەوەی هێزەکانی سوپای دەوڵەتی خەلافەتی عوسمانی لە ئێران و ئەو ناوچانەی کە قەوقاز کۆنترۆڵی کردوون و داگیر کردنی باکۆ و باتۆمی لە لایەن هاوپەیمانانەوە و سەر شوێنێک کە ستراتیژییە لە لایەن هاوپەیمانانەوە، چوونە پاڵ بزووتنەوەی کەمالییەوە.\nبزووتنەوەی کەمالیی بە سەرکردایەتی مستەفا کەمال (ئەتا تورک) (1938_1923ز) سەرۆک کۆماری تورکیا لە ڕێکەوتی (23_7/تەمموز_1919) لە شاری ئەرزەڕوومی ناوەندی پارێزگای ئەرزەڕوومی باکووری کوردستان کۆنگرەی یەکەمی گرێدا بە ئامادە بوونی (56) نوێنەر کە هەندێکیان کورد بوو بەشدار بوون، تا ڕێکەوتی (7_8/ئاگوستۆس_1919) بەردوام بوو.\nدواتر لە ڕێکەوتی (4_9/سێپتمبەر_1919) لە شاری سێواسی ناوەندی پارێزگای سێواسی باکووری کوردستان کۆنگرەی دووەمی گرێدا بە ئامادە بوونی (38) نوێنەر تا ڕێکەوتی (11_9/سێپتمبەر_1919) بەردوام بوو، کە لە هەر دوو کۆنگرەکەدا گرنگترین داواکارییەکان بزووتنەوەی کەمالی خرایەڕوو کە برتیی بوو لە پاراستنی یەکێتی و سەربەخۆیی تەواوی خاکی تورکیا و ئەو سنووری کە لە کاتی بەستنی ئاگر بەستی مودۆس لە ژێر دەسەڵاتی دەوڵەتی خەلافەتی عوسمانی مابووە وەکو تەواوی وڵاتی تورکیا و بەشێکی وڵاتەی بولگاریا و گریکستان (یۆنان) تەواوی کوپروس (قوبرس).\nهەرێمی باشووری کوردستان بێجگە لە ناوچە کوردنشینەکانی ویلایەتی بەغدادی پێشوو و خۆرئاوای کوردستان و بەشێکی وڵاتی سوریا ، بەوەش دەتوانین بڵێن بناغەی میساقی میللی تورك بریتییە لە ناوەڕۆکی هەر دوو کۆنگرەی ئەرزەڕووم سیواس.\nئەوە بوو میساقی میللی تورك لە دوا دانشتنی مەجلیسی مەبعوسان واتا پەرڵەمانی دەوڵەتی عوسمانی کە کەمالییەکان زۆرینەیان پێکدەهێنا لە ڕێکەوتی (28_1/کانوونی دووەم_1920) لە شاری ئەستانبوڵی پایتەختی دەوڵەتی عوسمانی پەسند کرا لە سەردەمی دەسەڵاتداری سوڵتانی موحمەدی شەشەم (1918_1922ز) ی سی و شەشەهەمین سوڵتانی دەوڵەتی عوسمانی، کە بە پێی ئەو میساقە بەشێکی وڵاتەی بولگاریا و گریکستان (یۆنان) و تەواوی کوپروس (قوبرس).هەرێمی باشووری کوردستان بێجگە لە ناوچە کوردنشینەکانی ویلایەتی بەغدادی پێشوو و خۆرئاوای کوردستان و بەشێکی وڵاتی سوریا بە خاکی تورکیای داناوە.\nهەر لە سۆنگەی ئەو میساقە بوو کە سوپای تورکیا لە ساڵی (1974ز) هێرشی کردە سەر وڵاتی کوپروس (قوبرس) و بەشێکی داگیر کرد و هەروەها لە ساڵی (1984ز)ەوە تا ئێستا بە بیانووی هەبوونی چەکدارانی پارتی کرێکارانی کوردستان (پەکەکە) لەشکری دەکات بۆ سەر باشووری کوردستان و هەر دوو بە چوار قۆناغ هێرشی کردە سەر خۆرئاوای کوردستان و وڵاتی سوریا کە توانیویەتی بەشێک لە خۆرئاوای کوردستان و بەشێکی وڵاتی سوریا داگیر بکات لە پاش سەرهەڵدانی شەڕی ناوخۆیی سوریا لە نێوان ڕژێمی سوریا بە هاوکاری فیدراسیۆنی ڕووسیای فیدڕاڵ و ئێران و گروپە چەکدارە ئۆپۆزسیۆنەکانی سوریا بە هاوکاری تورکیا لە ساڵی (2014ز)ە.\nتا ئێستا کە ژێر ناوەکانی قەڵغانی فورات و چەپلی زەیتۆن و کانی ئاشتی و هەڵمەتی سەربازی تورکی بۆ سەر پارێزگای ئیدلیب ، واتا دەوێت لە ڕێگەی سەربازییەوە ئەو ناوچانە بە دەست بهێنێیتەوە کە لە دەستی چووە بە پێی.\n1_نۆیل باربه‌ر: فه‌رمانڕه‌واییانی قۆچ زێرین (له سوڵتان سلێمانی قانوونییه‌وه تا ئه‌تاتورک)-وه: رێبوار که‌ریم وه‌لی-هه‌ولێر2001ز.\n2_یاسین صابرصاڵح: ئینسایکلۆپیدیای گشتی -سلێمانی2005ز.\n3_د . فه‌رهاد پیرباڵ: کرۆنۆلۆجیای کوردستان625پ.ز_1932ز- هه‌ولێر2011ز.\n4_ن . لازایف: مێژووی کوردستان-وه: وشیار عه‌بدوڵڵا سه‌نگاوی-هه‌ولێر2012ز.\n5_بێرنارد لویس: ڕۆژهه‌ڵاتی ناوه‌ڕاست-وه: عه‌بدوڵڵا ڕه‌سولی-هه‌ولێر2014ز.\n6_پ . د . خەلیل عەلی موراد: پاسەروانانی کەمالیزم_وە: بەرزانی مەلا تەها و د.سەلام عەبدولکەریم-سلێمانی2015ز.\n7_پ . ی . د. یاسین سەردەشتی ، بەرزانی مەلا تەها و د.سەلام عەبدولکەریم و ماجید جەلیل: مێژووی چەپ لە تورکیا-تاران2016ز.\n8_دیار غەریب: خوێندنەوەیەکی نوێ بۆ مێژووی کوردستان-سلێمانی2016ز.\n9_دەیڤد ماکدواڵ: مێژووی هاوچەرخی کورد-وە: د. ئەبو بەکر خۆشناو-هەولێر2019ز.\n10_د. هیوا حەمید شەریف: کوردە عەلەوییەکانی باکووری کوردستان1938_1908-هەولێر2020ز.


جیهاد موحەمەد : سەرۆکی هەرێم بەرپرسە لەم تاوانە مرۆییە . – WTARIKURD\nلەم نووسینەمدا دەمەوێت ئەوە ڕوونبکەمەوە کە سەرۆکی هەرێم بەرپرسیاری یەکەمە لە لێپرسینەوەی تاوانی نابیناییکردنی ٣٠ هاوڵاتیی و دەرهێنانی چاوی سیانییان . بۆیە لێرەوە دەڵێم سەرۆکی هەرێمی بەرێز ، هیچ نەبێت وەک بانگهێشتکردنەکانی تری هەڵبژارندەکان کە خۆت و حیزبەکەت لەم ماوەیەدا پێشوەخت ئەنجامتان دا ، ئەم لێپرسینەوەیە ئەنجامبدە و خۆت ئاسودە بکە ، ئەوە تاوانێکی ترسناک و گەورەیە کە خۆتت لێبێدەنگ کردوە ! دەمەوێت ئەوەت بیربخەمەوە کە لە ١٤ ی ٤دا وتت: کاتێک ئەو روفاتی ئەنفالکراوەم خستە سەرشانم ، هەستمکرد ئەوە دیاکمە، باوکمە، کچمە، و کوڕمە. ئەی بۆ ئێستا وا هەستناکەێت کە نابینایی ٣٠ هاوڵاتیی و دەرهێنانی چاوی ٣ کەسییان باوک و دایک و کچ و کورتن؟! خۆ ئەگەر وایە فەرموو دەستبەجێ لێپرسینەوە بکە. لەسەر ئەم تاوەنە بێرە دەنگ و ڕێ بە سکانداڵیی ئەو سەدان تەن دەرمانە بەسەرچوو و خراپەش بگرە و، کوردستان پاکبکرەوە لەو ژەهەربارانەی کە وەزیریی تەندروستیی پێشو بەڕێز( د.تاهیر هەورامیی)ڕایگەیاندوە. چەندین جاریتریش باسی ئەو سکانداڵییەکراوە کە بە قاچخ و بە ڕیگەیەکی ناهەموار و نایاسایی و بێ کۆترۆڵکردنی کوالیتیی و پشکنینی پزیسکی داودەرمان و کەلوپەلی پزیسکیی دێتە ناو کوردستانەوە و کوردستان بووە بە بازارێکی گەورەی فرۆشتنی داودەرمانە خراپەکان .\nسەۆکی هەرێم، ئەمە تاوانێکی گەوریە و کارەستای گەوەرەیی مرۆیی و تەندروستیی بە دوای خۆیدا دەهێنێت، بەڕێزت بەرپسی یەکەمییت چوونکە دەسەڵاتەکانت زۆر فراوان و گەورەن، ئەوەش تاوانە کە دەسەڵاتی خۆت بێلایەنانە بەکار نەهێنییت، کە بە دڵنیاییەوە تا هەنووکە بێلایەن نەبووییت .\nدڵنیاشم ئەوە باش دەزانییت کە، کێشەکانی خەڵکی کوردستان چەند گەورەبن لای بەرپرسەکانی ناو فەزای گەندەڵیی و، بەرپرسە حیزبییەکان، بچووکن و پشتگوێدەخرێن. هەڵبەت پشتگوێخستن و پەراوێزخستنی هەرچ کێشەیەک کۆمەڵێک فاکتەری لە پشتەوەیە، کە ڕەنگە بەشێکییان بێویژدانیی و نا ئەخلاقیی مرۆیی بێت، بەشێکیشییان بۆ ئەوەی دەنگ و دەنگدانەوە و رەنگی ئەو کێشانە بشاردرێتەوە و پەردەپۆشکرێن و بیربچنەوە!، چوونکە بیرچوونەوەی کێشەکان یەکێکە لە ئامرازە بەکارهێناروەکانی بەرپرسە گەندەڵکارەکان، ئیتر بە سیاسەتی بیرچوونەوە خەڵکی رادەهێنن و بێدەنگی دەکەن، هەڵبەت ئەنجامی بیرچوونەوەکان چەندیین جاری تر کێشە دروستدەکاتەوە و دەتەقێتەوە، بەڵام بەرپرسانی گەندەڵ گوێ بە کارەسات و تاوانگەلیک نادەن کە خەڵکی زیانی تیا دەکات و خۆیان سود و قازانجی لێدەکەن. خۆ ئەگەر لێپرسینەوەیی یاساییش کرا! ئەوە بە جۆریک بکرێت کە هەم بەرپرسە گەوەرە حیزبییەکان نەگرێتەوە، هەم کاتێک بکرێت کە زەمەنێکی درێژ بەسەرییدا تێپەرییبێت تا کاڵبوونەوە بە خۆییەوە ببینێت. بیرمان نەچێت مرۆڤ، بە تایبەتی مرۆڤی کۆمەڵگا رۆژهەڵاتییەکان کە کوردستان بەشێکە لێیی زاکیرەیی لاوازە و زوو شتەکان لە بیر دەکات، بە تایبەتی ئەگەر ئەو لە بیرکردنە سیاستێکی داڕێژراو و مەبەستداریی لە پشتەوە بێت وەک ئەو سیاستەی کە ئێستا لە کوردستنادا دەگوزەرێت .\nبۆیە من راموایە، کە بێدەنگی و پەراوێزخستنی کێشەی نابینایی ٣٠ هاوڵاتیی و دەرهێنایی چاوی ٣ کەسییان سیاستێکی قێزەونە کە بەرپا دەکرێت لە لایەن بەرپرسە گەندەڵکارەکانەوە بۆ لەبیرچوونەوە! لەسەرو هەمووشیانەوە خودی سەرۆکی هەرێم بەرپرسە لەم لێنەپرسینەوە و سیاسەتە، چوونکە بەڕێزی دەڵێت من بۆ هەموو لایەک وەک یەک وام! هەربەڕاستیش خۆی بیڵێت یان نا سەرۆکی هەرێم دەبێت باوکێکی دڵفراوان و میهرەبان و بە سۆزبێت بۆ هەریەکێک لە کوردستاندا ئەگەر ئەو کەسە ڕقی لە خودی سەرۆکیش بێت، یان دژی سیاسەتی حیزبەکەی بێت، یان بە گشتی کەسێکی خراپ و نالەبار بێت .\nلە دوای بەرپرسیارێتیی یەکەم کە سەرۆکی هەرێمە و، دەبێت لێپرسینەوە بکات لە دامودەستگاکانی حکومیی و وەزارەتی تەندروستیی، بەرپرسیارێتی دوەم دەکەوێتە سەر شانی سەرۆکی وەزیران و سێەمیش دەکەوێتە سەرشانی وەزیریی تەندروستیی، ئەم بەرپرسیارێتییان هەموویان بەرپرسیاریتیی کارگێڕیی و ویژدانیی و ئەخلاقیین. دادوەرەگشتییەکانیش بەرپرسیارێتیی یاسایی و ئەخلاقیی دەکەوێتە سەرشانییان. خۆ ئەگەر ئەم بەرپرسیارێتییانە هیچییان ئەنجامنەدران، یان پشتگوێخران بە سیاسەتیی زەمەن بەسەرچوون و کاڵبوونەوە و بیرچوونەوە ئەوە سەرۆکایەتیی پەرلەمان و پەرلەمانتارە بەرێزەکان بەرپرسن لە لێپرسینەوە .\nکێشەکە لێردە ئەوەیە، کە سیستەمی لێپرسینەوە لاوازە و دەستێوەردانی حیزبیی زۆر فراوان و گەورەیە، بۆیە لێپرسینەوەکان ناکرێن. بەشێکی گەورەی هاوپەیمانێتی ستراتیژیی نێوان یەکێتی و پارتی بۆ ئەوەیە کە یەکتریی بپارێزن لە کاتی سکانداڵیی بەرپرسەکانیاندا. وەک ئاماژەشم پێدا سەرۆکی هەرێمیش سەرۆکێکی بێلایەن نییە، تا ئەو لێپرسینەوانە بجوڵێنێت. پەرلەمانیش بەدەست زۆرینە و کەمیەنەوە کە هەمیشە زۆرینەی هەردوو زل حیزبی یەکێتی و پارتی کەمینەی ئۆپۆزسوێن دەچەوسێننەوە بۆیە ئەمیش دەستەوسان وەستاوە و ناتوانیت لێپرسینەوە بکات، ئەمە جگە لەوەی کە ناشتوانیت لێپرسینەوە لە سەرۆکی هەرێم بکات بە پێی یاسای سەرۆکایەتی هەرێم .\nکەواتە جارێکی تر پێلەسەر ئەوە دادگەرم کە تەنیا سەرۆکی هەرێم بەرپرسی یەکەمە لە لێپرسینەوەی تاوانی نابینایی ٣٠ هاوڵاتیی و دەرهێنانی چاوی ٣ کەسییان، بە پێی دەسەڵاتە زۆر و فراوانەکانی .\nسەرۆکی هەرێم، دەبوایە هیچ جیاوازیی نەکردایە لە نێوان دایکی خۆیی و هەموو دایکەکانی تری کوردستاندا، دەبوایە بە یەک چاو سەیری هەموو باوک و کور و کچەکانی کوردستانی بکردایە وەک باوک و کوڕ و کچی خۆی. کەچی بە داخەوە ئەوەی بە خوێی چێشت بگات بە سەرۆکی هەرێم و بنماڵەی بەرپرسە حیزبییەکانی پارتی دەبێت جارەسەری نەخۆشییەکانییان هەمووی لە ئەورپادا بکرێت. لە هەمانکاتدا بە دەیان برینداری هەڵەبجەیی و کەسوکاری ئەنفالکراوان بەدەستی نەخۆشیی و باری دەروونیی خراپەوە دەیان ساڵە ژیان بەسەر دەبەن و بەدەم ئازارەوە گیان لە دەستدەن و کەچی سەرۆکی هەرێم سەرۆکی ئەوان نییە !!.\nسەرۆکی هەرێم بییوێت یان نا! قسەنەکردنی لە سەر نابینایی ٣٠کەس و دەرهێنانی چاوی سیانییا دڵڕەقییەکە کە هەموو ژیانیی سەرۆکایەتییەکەی دەخاتە ژێر پرسیارەوە. سەرۆکی هەرێم بیەوێت یان نا! بەرپرسی یەکەمە لە هەموو ئەو گەندەڵکاریی و ناهەمووارییەی کە لە دامودەستگاکانی تەندروستییدا بە جۆرێک دروستبووە کە هەرکەسێک نەخۆشبکەوێت ئەوەندە دەترسێت وەک ئەوەی کە ئەو نەخۆشییە زەنگی مردن و چاک نەبوونەوە بێت، چوونکە متمانەی بە هیچ داوداەرمان و پشکنینێکی پزیشکیی نییە، لەبەر ئەوەی ئەم بوارە لە بوارێکی تەندروستیی پڕ لە ویژدان و ئەخلاقیی مرۆییەوە گۆردراوە بۆ بواری قازانج و دەستکەوتیی بێشوماری بازرگانە حیزبییەکانی داودەرمان و کەرستەیی پزیشکیی. لەگەڵ ئەو پەڕی رێزم بۆ هەموو ئەو پزیشکانەی کە بە ویژدانەوە و، بە ئەخالاقێکی بەرزیی پزیشکییەوە مامەڵە لەگەڵ خەڵکی کوردستاندا دەکەن و دژی ئەم ڕەوشە خراپەی بواری تەدروستیین .\n1,701 جار بینــراوە لەڕەهێڵپۆست


پەیامی پیرۆزبایی سکرتێری گشتیی حیزبی دێموکرات بە بۆنەی لەدایک‌بوونی پێغەمبەری ئیسلامەوە\nزایینی: ٠٢-٠١-٢٠١٥ - هەتاوی: ١٣٩٣/١٠/١٢ - ١١:٤٢ تاران قه‌باره‌ی فۆنت:\nکوردستان میدیا: مستەفا هیجری، سکرتێری گشتیی حیزبی دێموکراتی کوردستانی ئێران، بەبۆنەی لە دایك بوونی پێغەمبەری ئیسلام، لە پەیامێکدا پیرۆزبایی لە موسوڵمانانی خۆرهەڵاتی کوردستان کرد.\nبەبۆنەی ساڵرۆژی لە دایك بوونی پێغەمبەری ئیسلام، حەزرەتی محەممەد دروودی خوای لەسەر بێ، پیرۆزبایی لە هەموو موسوڵمانانی جیهان بە تایبەت خوشك و برا كوردە موسوڵمانەكان لە خۆرهەڵاتی كوردستان دەكەین و هیوای ژیانێكی پڕ لە ئاشتی و ئارامی بۆ هەموو لایەك دەخوازین.\n١٢ی بەفرانباری ساڵی ١٣٩٣ی هەتاوی\n٢ی ژانوویەی ساڵی ٢٠١٥ی زایینی


بانکی ناوەندی عێراق هەنگاوێک بۆ دابەزاندنی نرخی دۆلار ده‌نێت\nبانكی ناوەندی عیراق رایگه‌یاند، بڕیارماندا بە زیادكردنی بڕی فرۆشتنی دراوی بیانی بەشێوەی كاش بە بانكەكان و كۆمپانیاكانی كڕین و فرۆشتنی دراو، بەهۆی ئەم بڕیارەی بانكی ناوەندیشەوە چاوەڕوان دەکرێت بەهای دۆلار بۆ خوار 150 هەزار دابه‌زێت.\nرۆژی پێنجشەممە لەراگەیەنراوێکدا، بانکی ناوەندی عێراق بڵاویكرده‌وه، بڕیارماندا بە زیادكردنی بڕی فرۆشتنی دراوی بیانی بەشێوەی كاش بە بانكەكان و كۆمپانیاكانی كڕین و فرۆشتنی دراو، تا تەواوی پێداویستییەكانیان پڕبكرێتەوە.\nبانکی ناوەندی عێراق رونیشیكردۆته‌وه، ئامانج لەم هەنگاوە پڕكردنەوەی داواكارییەكانە لەسەر دراوی بیانی و بۆ هێنانەدی ئامانجی سیاسەتی دراوە.\nئاماژه‌ی به‌وه‌شكردووه، پشكی هەفتانەی بانكەكان 300 هەزار دۆلاره، كۆمپانیاكانی كڕین و فرۆشتنی دراو، جۆری A هەفتانە 2 ملیۆن و 200 هەزار دۆلاریان پێ دەفرۆشرێت، جۆری Bی ئەو كۆمپانیایانەش بڕی 750 هەزار دۆلار لە هەفتەیەكدا وەردەگرن، هەروەها، كۆمپانیاكانی جۆری C پشكەكەیان لە مانگێكدا 70 هەزار دۆلار دەبێت.


ئه‌و هه‌ڵانه چین كه ژن و پیاو دوای هاوسه‌رگیری ئه‌نجامی ده‌ده‌ن ؟\nهەواڵی / 5/12/2018 719 جار بینراوە\nژن و پیاو دوای ئەنجامدانی هاوسەرگیری كۆمەڵێك هەڵە دەكەن و هەڵەكانیان كاریگەری دەبێت لەسەر پەیوەندی نێوانیان. لێرەدا باسی هەڵەكانی ژنان دەكەین كە دوای هاوسەرگیری دەیكەن، پێویستە خۆیان لە ئەنجامدانی ئەو هەڵانە بەدوور بگرن:\nئەگەر هەمیشە وا هەستبكەیت هاوسەرەكەت قسە لەگەڵ ژنی تردا دەكات ئەوە گەورەترین هەڵەیە كە دەیكەیت، لەبەرئەوەی متمانەی نێوانتان نامێنێت. بۆیە پێویستە بەخۆتدا بچیتەوە.\n2. نەبوونی ڕێزی بۆشایی كەسێتی:\nئەگەر هاوسەرەكەت لە مەزاجێكی خراپدابوو و قسەی نەكرد، پێویستە كەمێك بەتەنیا جێی بهێڵیت. لەبەرئەوەی زۆرێك لە پیاوان حەزناكەن ڕاستەوخۆ باس لە كێشەكانیان بكەن، بۆیە پێویستە كەمێك كاتیان پێبدرێت.\n3. گرنگی نەدان بە خۆت :\nزۆربەی خانمان دوای هاوسەرگیری خۆیان پشتگوێ دەخەن و گرنگی بە ڕوخساریان نادەن، بۆیە پێویستە دوای هاوسەرگیری خانمان زۆر گرنگی بە ڕوخساری خۆیان بدەن و خۆیان پشتگوێ نەخەن، بۆئەوەی گرنگی پێدانی هاوسەرەكانیان و سەرنجڕاكێشییان لەدەست نەدەن.\n4. بەتایبەتی بۆخۆت مەژی :\nهەوڵبدە لەو ژنانە مەبە كە چوونە دەرەوە لەگەڵ هاوڕێكانیان لەبیردەكەن و هەمیشە لەماڵەوە دەمێننەوە و تەنیا گرنگی بە ماڵ و خێزان دەدەن.\n5. دوژمنكار مەبە :\nپیاوان لە ژنان زیاتر ڕاشكاوترن، بۆیە پێویستە ژنانیش بەهەمانشیوە ڕاشكاوبن لەگەڵ پیاواندا و هەموو شتەكانیان بەڕاشكاوانە پێبڵێن.\n6. بۆڵە بۆڵكردن :\nهیچ پیاوێكی نموونەیی نیە بتوانێت هەموو شتێكت بۆ بكات، هەندێك كات هەیە هەست بە ڕەزامەندی و دڵخۆشی ناكەیت، بەوهۆیەوە بۆڵەبۆڵ دەكەیت و بەردەوام سكاڵا دەكەیت.\n7. هەوڵی گۆڕینی :\nنەرم و نیان بە لەگەڵ هاوسەرەكەتدا و ڕەخنەی لێمەگرە و هەوڵی گۆڕینی مەدە، ئەو شتانەی پێ بڵێ كە حەماسەت دەیگرێ و وایلێدەكات باشتربێت.\n8. بەوشێوەیە خۆشەویستی بۆ دەرنەبڕین كە ئارەزووی لێیەتی :\nهەركەسەو بەشێوازێكی جیاواز هەست بە خۆشەویستی دەكات، زۆربەی خانمان ئارەزوو دەكەن گوڵێك یان دیاریەكیان بدەیتێ یان ووشەی ڕۆمانسیان پێ بوترێت بۆئەوەی خۆشەویستیان بۆ دەرببڕیت، بەڵام پیاوان جیاوازن، هەموو ژنێك دەزانێت پیاوەكەی ئارەزووی چۆنە و چۆن ئارەزووی خۆشەویستی و گرنگی پێدان دەكات.


زانكۆیا زاخۆ باژێـرێ زاخــۆ\nباژێرێ زاخۆ دكه‌ڤیته باشوورێ كوردستانێ و باكوورێ ده‌وله‌تا عێراقا فیدرال و لگه‌ل هه‌ردوو وه‌لاتێن توركیا و سوریا، زاخۆ باژێره‌كێ سنورییه و ب (خالا ئیبراهیم خه‌لیل) لگه‌ل ده‌وله‌تا توركیا دهێته گرێدان. باژێرێ زاخۆ لسه‌ر ده‌شته‌كێ هاتیه ئاڤاكرن، كو بناڤێ (ده‌شتا سندیان) دهێته نیاسین، ڕووبارێ خابوورێ باژێرى دابه‌شى دوو پشكان دكه‌ت و هه‌ردوو زنجیرێن چیایێن جودى و بێخێرى دكه‌ڤنه باكوور و ڕۆژئاڤایێ باژێرى. ژلایێ كارگێریڤه، باژێرێ زاخۆ قه‌زایه‌كه سه‌ر ب پارێزگه‌ها دهۆكێ و هه‌رسێ ناحیێن رزگارى، ده‌ركار و باتیفا بخوه‌ڤه دگریت، ژمارا ئاكنجیێن باژێرێ زاخۆ نێزیكی (260) هزاران ئاكنجیانه. ژلایێ جڤاكيڤه، ئاكنجیێن باژێرێ زاخۆ ژ نه‌ته‌ویێن كورد، ئه‌رمه‌ن و كلدانان پێكدهێت. د زاخۆ دا ئاكنجیێن باژێرى مۆسلمان، مه‌سیحى و ئێزدى ب ئازادانه ڕێوره‌سمێن خۆ یێن ئایینى برێڤه دبه‌ن، دهێته زانین هه‌ر د كه‌ڤندا جوهى ژى ل ئه‌ڤى باژێرى هه‌بوون. زاخۆ ئێك ژ باژێرێن كه‌ڤنێن كوردستانێیه، ژلایێ مێژوویى و شینوارانڤه هژماره‌كا شوینوارێن گرنگێن مێژوویى لێ هه‌نه، مینا (پرا ده‌لال) ل مه‌لبه‌ندێ قه‌زایێ و كه‌لهێن ئه‌رمشت و شابانیێ و گه‌له‌كێن دى، ئه‌ڤ باژێره ل سالا (401 ب.ز) ێ بوویه مه‌یدانا شه‌ره‌كێ مه‌زن دناڤبه‌را سه‌ركرده‌یێ یۆنانى (زه‌ینه‌فوون) و ملله‌تێ كاردوخیدا و ل سالا (18)ێ مشه‌ختى زاخۆ وه‌كى پشكه‌ك ژ ( هه‌رێما جه‌زیره) ژلایێ عه‌ره‌بێن مۆسلمانڤه هاتیيه گرتن، ل سه‌رده‌مێ ئیسلامێدا ئه‌ڤ باژێره بناڤێ (الحسینیه)دهاته نیاسین و چه‌ندین جاران ناڤێ وێ د ژیده‌رێن مێژوویدا دووباره بوویه. پشتى دامه‌زراندنا میرگه‌ها به‌هدینان هه‌تا ژ ناڤچوونا وێ ل سالا (1843ز) زاخۆ بوویه ئێك ژ باژێرێن سه‌ر ب ئه‌ڤێ میرگه‌هێڤه و ل ڤى سه‌رده‌مى گرنگیا زاخۆ زێده‌تر دبیت، چونكى ئه‌ڤ باژێره دكه‌ڤیته سه‌ر سێریانا دناڤبه‌را میرگه‌هێن به‌هدینان، بۆتان و هه‌كارى دا. ل سالێن (1516ـ1918ز) زاخۆ پشكه‌ك ژ ئیمبراتۆریا ئوسمانى بوو، دیسان پشتى دامه‌زراندنا ده‌وله‌تا ئێراقێ ل سالا (1921ز) ێ زاخۆ بوویه باژێره‌كێ سه‌ر ب موته‌سه‌رفیا (مویسل)ڤه، هه‌تا سالا (1969ز) ێ بوویه قه‌زایه‌ك سه‌ر ب پارێزگه‌ها دهۆكێ. ژ لایێ گوزاریڤه، زاخۆ یا ناڤداره ب گه‌له‌ك هاڤینگه‌هێن خۆش و دلڤه‌كه‌ر مینا: شه‌رانش، شیناڤا، بانك و كه‌شان...هتد. ژ كه ڤندا زاخۆ مه‌لبه‌ندێ شوڕه‌ش و ئازادیخوازیێ بوویه، خه‌لكێ ده‌ڤه‌را زاخۆ پشكداریه‌كا به‌رچاڤ د شوڕه‌شێن كوردستانێدا كرییه و د ئه‌ڤێ قه‌ناغێدا دامه‌زراندنا زانكۆیا زاخۆ هانده‌ره‌كێ دییه، كو خه‌باتا زانست و زانین و ره‌وشه‌نبیریێ مل ب ملێ خه‌باتا ئازادیخوازیدا بۆ بلندكرنا ڕه‌وشا زانستى، ره‌وشنبیرى، كه‌لتورى ل ده‌ڤه‌رێ جهێ خۆ بگریت\nوێنه‌یێن باژێرێ زاخۆ\nئێك ژ گرنگترین شوینوارێن باژێرێ زاخۆ (پرا ده‌لال)ه، ئه‌ڤ پره ب به‌رێن مه‌زن و كه‌ڤناره هاتییه ئاڤاكرن، له‌ورا ڕه‌نگ و سیمایه‌كێ جوان ب پرێ و باژێرى به‌خشیه، هه‌روه‌سا ژبه‌ر كه‌ڤناریا به‌ران گه‌له‌ك تیورى ده‌رباره‌یى ئاڤاكرنا (پرا ده‌لال) هاتینه پێشكێشكرن.\nئێك ژ شینوارێن دیتر یێن كه‌ڤناره (قشلا زاخۆ) یه، ئه‌ڤ قشله دكه‌ڤیته ناڤه‌ندا باژێرى و ڕۆژئاڤایێ ڕووبارێ خابۆریى. قشلا زاخۆ ل سه‌رده‌مێ میرگه‌ها به‌هدینان مالا هه‌رێمدارێ ده‌ڤه‌رێ بوو، ئه‌ڤ قشله ل سه‌رده‌مێ ده‌ستهه‌لاتا (میرعه‌لى خانى) هاتییه به‌رفره‌هكرن، هه‌ژى ئاماژه‌پێدانێ یه كو قشلا زاخۆ لسه‌ر پاشماوه‌یێن قشله‌كا كه‌ڤنتر هاتییه ئاڤاكرن و د ده‌مێ نهادا ب تنێ منارا قشلێ خویا دكه‌ت.\nخه‌لكێ یۆنانستانا كه‌ڤناره باژێرێ زاخۆ ناسكرینه، ل سالا (1844ز) گه‌رۆكه‌ك بناڤێ (ویلیه‌م فرانسیس ئاینسورس) دبێژیت: ئه‌و زاخۆ یا نها ئه‌ز دبینم، هه‌تا ڕاده‌یه‌كێ مه‌زن مینا هه‌مان شرۆڤه‌كرنا (زه‌ینه‌فۆن)ى یه، ئه‌وا بۆ باژێرێ زاخۆ كریى. شینوارناسه‌كا بریتانى یا بناڤوده‌نگ بناڤێ (گێرترۆد بێل) د ئه‌وێ باوه‌رێدایه، كو باژێرێ زاخۆ هه‌مان ئه‌و باژێرێ كه‌ڤناره ئه‌وێ بناڤێ (حسێنییه)، ئاماژه ب ئه‌وێ چه‌ندێ ژى دده‌ت، كو ئاینێ (كریستیانى) بۆ جارا ئێكێ ل ده‌ڤه‌رێ ب ڕێكا ڕه‌به‌نێ دومینیكى ئه‌وێ بناڤێ (پۆل دۆ سۆلدینى) به‌لاڤبوویه، ئه‌وێ ل سالا (1779ز) ل ده‌ڤه‌را زاخۆ هاتییه ڤه‌شارتن و گۆرێ وى هه‌تا سالێن (1950ز) مینا مه‌زارگه‌هه‌كێ بوو .\nزاخۆ باژێره‌كێ سنورییه دكه‌ڤیته دناڤبه‌را وه‌لاتێن ئیراق و توركیا دا، كومه‌لگه‌هه‌كا مه‌زن یا سنورى ل ناحیا (ئیبراهیم خه‌لیل) ئه‌وا دكه‌ڤیته باشۆرێ باژێرى زاخۆ هاتییه ئاڤاكرن. هه‌روه‌سا جهێ باژێرى جهه‌كێ ستراتیژییه و كار لێ په‌یدادبیت، له‌ورا كاركه‌ر ژ ناوچه‌یێن ئیراق، سووریا و توركیایێ دهێنه ئه‌ڤى باژێرى. ئاكنجیێن باژێرێ زاخۆ نێزیكى (190000) هزار ئاكنجیانه، د ئه‌ڤى باژێریدا بزاڤا ئابۆرى و بازرگانى ب ئاوایه‌كێ خۆرت دهێته ڤه‌دیتن، ژبه‌ر ئه‌ڤێ چه‌ندێ هاتن و چوون و ڤه‌گۆهاستن ب به‌رده‌وامى د ناڤ باژێریدا هه‌یه. باژێرێ زاخۆ مینا سه‌نته‌ره‌كێ ئابۆرییه و نه بتنێ بۆ ئابۆرییا هه‌رێما كوردستانێ گرنگه، به‌لكو بۆ باژێرێن دى یێن ناڤه‌ندى و باشۆرێ ئیراقێ گرنگى و تایبه‌تمه‌ندیا خۆ هه‌یه. دیرۆكناسێ ئیتالى ئه‌وێ ب ناڤێ (جوزێپێ كامپانییل) ل سالا (1818ز)، باژێرێ زاخۆ ب سه‌نته‌ره‌كێ گرنگ یێ ئابۆرى بناڤكر و دیاركر، كو زاخۆ ب گویزا، برنجى، زه‌یتێ، كونجى، نیسكان و گه‌له‌ك جورێن دیتر یێن فێقى بناڤوده‌نگه. باژێرێ زاخۆ نێزیكى (20) كیلۆمه‌تران ژ باژێرێ (سلۆپى) دویره، ژبه‌ر ئه‌ڤێ چه‌ندێ بارهه‌لگرێن وه‌لاتێ تۆركیا دكارن كه‌ل و په‌لێن باش ده‌ربازى هه‌رێما كوردستانێ بكه‌ن. ژلایه‌كێ دیترڤه بازرگانیا دگه‌ل وه‌لاتێ تۆركیا د ئه‌ڤى ده‌میدا پێكهاته‌كێ سه‌ره‌كییه بۆ ئابۆرییا هه‌رێما كوردستانێ. سه‌باره‌ت ده‌رئێخستنا نه‌فتێ ل باژێرێ زاخۆ بۆ سالا (2005ز) ڤه‌دگه‌ریت. باژێرێ زاخۆ ب (پڕا ده‌لال) یا كه‌ڤناره ئه‌وا دكه‌ڤیته لسه‌ر ڕویبارێ (خابۆر)ى تایبه‌تمه‌ندى و ب بناڤوده‌نگییه‌ك دیتر ل خۆ زێده‌كرییه. هه‌روه‌سا پاركه‌كا گه‌شتیارى ب ناڤێ (هه‌پى پارك) و گه‌له‌ك جهێن دیتر یێن گه‌شتیارى ل زاخۆ هه‌نه و ئه‌ڤ جهێن گه‌شتیارى وه‌ها دكه‌ن، كو گه‌شتیار ده‌مێن خۆش ل باژێرێ زاخۆ ببورینن\nگرنگترین جهێن گه‌شتیارى\nجهه‌كێ گه‌شتیارى یێ خۆشه و نێزیكى (20) كیلۆمه‌تران ژ باژێرێ زاخۆ دویره\nنێزیكى (35) كیلۆمه‌تران ژ باژێرێ زاخۆ دویره و دكه‌ڤیته ڕۆژهه‌لاتێ باژێرێ زاخۆ و (5) كیلۆمه‌تران ژ (گه‌لیێ شه‌رانش) دویره. شكه‌فته‌كا مه‌زنه و گه‌شتیار ب ئاسانى دكارن بگه‌هن ناڤا شكه‌فتێ، هه‌روه‌سا گه‌شتیار دكارن سه‌ره‌دانا (قه‌سرۆك)ێ و ده‌شتا (تكێ) بكه‌ن. گه‌شتیار دخوازن ل وه‌رزێ بوهارێ سه‌ره‌دانا ئه‌ڤان جهان بكه‌ن .\nئێكه ژ جوانترین هاڤینگه‌هان، نێزیكى (30) كیلۆمه‌تران ژ باژێرێ زاخۆ دویره و ل نێزیكى سنورێ توركیا یه، ل هاڤینگه‌ها كه‌شانێ دیمه‌نێن جوان وه‌ك گه‌لیێن كه‌سك، چه‌م و كانى و دارێن گویزا خویا دبن، پلا گه‌رماتییێ ل وه‌رزێ هاڤینێ ژ (25) ده‌رباز نابیت و دهێته چاڤه‌رێكرن كو خوارنگه‌ه، ئوتێل و موتێل لێ بهێنه ئاڤاكرن.


وتووێژی حه‌فته‌نامه‌ی مێدیا له‌گه‌ڵ هونه‌رمه‌ند «مه‌زهه‌ر خـــالقی | «وێبلاگی هەنـــــــدەران\n« در حاشیه اعدام احسان فتاحیان مبارز کــرد/ شهاب الدین شیخی\nسکوتی به بلندی فـــریاد/ د. رویا طلوعی »\nوتووێژی حه‌فته‌نامه‌ی مێدیا له‌گه‌ڵ هونه‌رمه‌ند «مه‌زهه‌ر خـــالقی»\nخالقی: بمانەوێ و نەمانەوێت ئێمە كەسی سیاسین\nزیاتر لەنیو سەدەیە كۆشش دەكات و یەكێكە لەنێودارترین ئەستێرەكانی هونەری گۆرانی و موزیكی كوردی، مەزهەری خالقی كە لە دوای هاتنە سەركاری كۆماری ئیسلامی ئێران لەساڵی 1979 ئاوارەی ئەوروپا بوو،چەند ساڵێكە لە باشووری كوردستان نیشتەجێیە، خەریكی تۆماركردن و نووسینەوەی كەلەپووری زارەكی كوردییە، كەسێكی شارەزای موزیكی جیهانە، بەڵام پەیوەستە بە رەسەنایەتی هونەری كوردییەوە، بۆیەش رەخنەی زۆرە لەو ناڕەسەنایەتییەی ئێستا هەیە.\nرووداو: مەبەستت لە دامەزراندنی ئینیستتیوتی كەلەپووری كوردی چ بوو؟\nخالقی: لەدەستپێكی كاری هونەریمدا كە تەمەنم 12 ساڵان بوو كاتێك لە رادیۆ بەرنامەی موزیك و گۆرانیم هەبوو، هەر لەو كاتەوە هەستمكرد بەرنامە و كاری موزیكی كوردی لەنێو موزیكی ناوچەییدا دەتوێتەوە. هەمیشە ئارەزووی ئەوەم هەبوو رۆژێك كار لەسەر ئەو كولتوورەمان بكەم كە بەبەڵگەوە نەك بە بە دەمارگیرییەوە دەڵێم، كولتوری ئێمە هیچی كەمتر نییە لە كولتوری عەرەب و تورك و فارس. لە ئەوروپا تێگەیشتم بەڕاستی جیاوازی من جیاوازییەكی كولتورییە، لەبەر ئەوەش گەیشتووەتە ئەوەی چەك هەڵگرین و بەشەڕ داوای مافی خۆمان بكەین، ئەوان بە ئاشتی قبوڵی ناكەن. ئارەزووم بوو بتوانم ئەو ئەزموون و زانیارییانەی كە لەژیاندا بەدەستم هێناون، بۆ بووژاندنەوەی فەرهەنگ و كەلەپووری نەتەوەكەمان بیخەمەگەڕ . دوای رووخانی رژێمی سەدام، هیچ بەهانەیەكمان بۆ نەمایەوە، بۆیە بڕیارمدا لەبارەی كەڵچەرەوە كار بكەم، هیچ شتێكیش لەو وڵاتە لەوە گرنگتر نییە كە كاری بۆ بكەم. ئەوەی دەتوانم بەدەستی بێنم بینووسینەوە و تۆماری بكەین، ئەوە تەنها شتێكە كە ئێمە وەك ئەنیستتیوت كاری لەسەر دەكەین.رووداو: كارە دیارەكانی ئەنستیتۆت چییە كە پێی هەڵسابی؟\nخالقی: ئێمە 500 ساڵە لەشەڕی چاڵدێرانەوە كە كوردستان پارچەكرا تاوەكو ئێستا لێمان قەدەخكراوە كەڵچەری خۆمان بنووسینەوەو پراكتیزەی بكەین. بۆیە ناتوانی بە چەند ساڵێك كەڵچەرێكی دەوڵەمەند بنووسیەوە. كاری ئێمە كوردستانییە، تەنیا كاری یەك پارچەی كوردستان نییە. لەزۆر شوێن بنكەمان هەیە، خەریكین كەلەپووری زارەكی گەلەكەمان دەنووسینەوە. هەزاران میلۆدیمان كۆكردووەتەوە و كردوومانەتە نۆتە و لەكتێبەكاندا بڵاومانكردووەتەوە.\nرووداو: كێ هونەرمەندە؟\nخالقی: میدیا و كۆمەڵگەی ئێمە كێشەیەكیان هەیە لە بەكارهێنانی دەستەواژەكاندا. یەكێك كە لە شانۆدا كاردەكات پێیدەڵێن شانۆگەر، یان ئەكتەر، گۆرانی دەڵێت، پێیدەڵێن گۆرانیبێژ، بەڵام كە وردە وردە دەگاتە لووتكە و داهێنان دەكات پێیدەڵێن هونەرمەند. بەداخەوە تەنیا لای ئێمە ئاوایە، لەدەرەوە وانییە. دەبێ لەبەكارهێنانی واژەكاندا زۆر وریا بین، كە تێكەڵمان كرد ترش و شیرین بەیەكەوە دەكوڵێن و، دەبێتە شتێك كەس ناتوانێ بیخوات.\nرووداو: لەساڵانی 1981 – 1982 كاری هونەریت لەگەڵ موزیسیانی كورد موجتەبا میرزادە كردووە، ئایا میرزادە چ ئیزافەیەكی هەبووە بۆ سەر هونەری خالقی؟خالقی: موجتەبای میرزادە بە بلیمەتێكی هەڵكەوتووی موزیكی كوردی دادەنێم. كە چوومە رادیۆی كرماشان ئەو سەرۆكی موزیكی رادیۆكەبوو. تاوەكو كودەتای 1979 لەگەڵ ئەو كارم كرد، دوای كودەتاش من نەمتوانی لەئێران بمێنمەوە، بەڵام دەمویست یادگارییەك بۆ جەماوەرەكەم بەجێبهێڵم ئینجا بێمە دەرەوە، ستۆدیۆیەكم بەكرێ گرت و داوام لە موجتەبا كرد كۆمەڵێك گۆرانیم بۆ جێبەجێبكات و بیخەمە سەر كاسێت، كارێكی زۆر رێكوپێكی بۆ كردم لەكاتێكدا تۆماركردنی گۆرانی قەدەخە بوو.لەوكاتدا من هێز و توانای موجتەبام بۆ دەركەوت. بەڕاستی موجتەبای میرزادە، حەسەن زیرەكی دروستكرد، چونكە حەسەن زیرەك دوای گۆرانیەكانی بەغدا هیچی نەمابوو، موجتەبا حەسەن زیرەكی دووبارە زیندوو كردەوە.رووداو: زۆرجار نیگەرانی خۆت راگەیاندووە سەبارەت بەو تێكەڵی و پێكەڵییەی لەهونەری گۆرانی و موزیكی كوردی دا هەیە. پێتوایە رێگەیەك هەیە بۆ نەهێشتنی ئەوەو گەیشتنە هونەرە راستەقینەكە؟\nخالقی: راستییەكەی خەڵك و تەنانەت كاربەدەستانیش نازانن كاریگەری موزیك تا چ رادەیەكە لەسەر ئەخلاقی كۆمەڵایەتی و رووحیەتی كۆمەڵگە، بەداخەوە كە ئەوەش هەبێ بە هەڵە بەڕێوەی دەبەن، ئەوكاتیش زیانەكەی دەگەڕێتەوە نێو كۆمەڵگە و خێزان و ئەوكاتیش گەندەڵی رۆحی و ئەخلاقی و بێ بنەمایی لەنێو خەڵكدا دروستدەبێت. لە باشووری كوردستان و لەبەشەكانی دیكەش ئەو گۆرانیانەی خوێندمان باشترین شیعری ئەدەبی، عیرفانی و شۆڕشگێڕی بوون. دەیان رادیۆ و تەلەڤزیۆنی سەتەلایتمان هەن، هەموو ئەمانە پڕ بكەی لەو موزیكە بەهەڵە هاتووە، ئەو وەختە كۆمەڵگە لەوە رادێت، كە كۆمەڵگەش راهات ئەخلاقی دەگۆڕێت و هەستە جوانە كوردییەكەی كەمدەبێتەوە. رەخنەی من لەسیستمی خۆمانە، كە ئەو سیستمە شوێنێكی دانەناوە دوو كۆرسی موزیكی رەسەن و مەقامی كوردی تێدا بخوێنرێت وكار لەسەر چوارینە كوردییەكان بكات. ئەوە ئەركی حكومەت و وەزارەتی رۆشنبیرییە ئەگەر نەیكات، دوارۆژ لێپرسینەوە هەیە.رووداو : چۆن دەتوانرێ ئەو رەسەنایەتییە بپارێزرێ؟خالقی: ئێمە ئێستا لەگەڵ دونیای ئازادا ئیش دەكەین، لەبەرئەوە ناتوانی رێ لە حەزی وە بگری كە كەسێك حەز لە چ گۆرانییەك دەكات و چ میلۆدی و موزیكێك بەكاردەهێنێت و تەلەڤزیۆنێك كە موڵكی كۆمپانیایەكە چی بڵاودەكاتەوە، بەڵام هەندێك پێوەر و ستاندارت هەن دەبێ لەبەر چاو بگرین، هەروەها ئێمە نەگەیشتووینەتە ئەو رادەیە كە پشتیوانی موزیك و هونەری نا كوردی بكەین .رووداو: ئێستا ستایلێك لەكلیپی كوردی دا دروست بووە هەندێك پێیانوایە پێویستە و بەپێچەوانەشەوە زۆر كەس پێیوایە ئەوە شێواندنە، رای ئێوە چییە؟\nخالقی: جارێ زووە ئەوە ناوبنێین كلیپی كوردی یان سینەمای كوردی، ئاسان نییە ستایلی خۆمان وەربگرین. ئێمە دەبێ كار بكەین بۆ دروستكردنی ستایلێكی كوردی، بەڵام ئەوەش بەهەموو كەسێك ناكرێت. زۆر پێی نارەحەت دەبم كە لە تەلەڤزیۆنە كوردییەكاندا دەبینم 4 گۆرانیبێژی رەسەنی كوردی لەفلان شوێنەوە دەهێنن لاوكێك، حەیرانێك، بەستەیەك بڵێت بە دیكۆرەیشنێكی فەرش و گۆزە و كەرەستەی كوردی، بەڕاستی مرۆڤ بێزی لەوە دەبێتەوە، دروستكردنی فەزایەكی كولتوری كوردی بەو شێوەیە نییە، ئەمڕۆ بۆ هەر شتێك دەبێ ستایل و دیزانی خۆت هەبێت، ستایلی كوردی بە پێكەوەنووساندنی گۆزە و دێزە و فەرشی سوور و زەرد و سپی دروست نابێت، بەڵكو ئەمە مومارەسەی دەوێت، ئەوە كەسانێكی هونەرمەند و شارەزای دەوێ كە جیاوازی لە نێوان ستایلی عەرەبی و توركی و ئەوروپیدا بكەن و شتێكی تازە دروست بكات. ئێمە هێشتا نەگەیشتووینەتە ئەو رادەیە، من لەوبڕوایەدانیم ستایلی كوردی دروست بووبێت، بەڵام خۆشحاڵم كە خەریكە كۆمەڵێك ستایلی كوردی كاریان لەسەر دەكرێ.رووداو: ئەی رەخنەت چییە لەو كلیپە كوردیانەی كە ئێستا دەردەكەون؟\nخالقی: لەئاستێكی زۆر نزمدان. بەڕاستیش پێویستە تەلەڤزیۆنەكان جیاوازی لەنێوان كلیپ و فیلمێكی دۆكیومێنتاریدا بكەن، كامیرامانێك كە بۆ كاری فیلمی دۆكیومێنتاری كار دەكات هەمان كامیرامان دەچێ كامێرامانی كلیپیش دەكات. رەخنەم لەوە هەیە كە خەرجییەكی زۆر و كارێكی خراپ دەكەن. زیاتر خەفەت لەوە دەخۆم كە ئەمە سەتەلایتە و لەهەموو جیهاندا دەردەكەوێ و ئەو كوردانەی شارەزان نائومێد دەبن لەوەی كە كلیپی وا نیشاندەدرێن.\nرووداو: لەسەردەمی شادا بەهۆی كۆمۆنیست بوونەوە 15 رۆژ زیندانی كرای، لەكاتی ئازادكردنیشتدا سوێندیاندای كە كاری سیاسی نەكەی، بەپێی ئەوەی زاوای ئیبراهیم ئەحمەد و نزیكی لە مام جەلالەوە ئێستا پەیوەندی سیاسیت هەیە؟\nخالقی: لەبەر ئەوەی دەوڵەتمان نییە بمانەوێ و نەمانەوێت ئێمە كەسی سیاسین و دەبێ كاری سیاسی بكەین بۆ ئەوەی میللەتەكەمان رزگار بكەین. ئەوكات بەهۆی بنەماڵەكەمانەوە و نێوبانگی خۆم منیان زوو ئازاد كرد. بەڕاستی بڕیارمدا كە خۆم بە هیچ گرووپ و دەستە و حیزب و ئایدیۆلۆژیایەكەوە نەبەستمەوە.\nرووداو:لە كابینەی شەشەمدا داوایان لێنەكردی پۆستێكی حكومی وەربگری؟\nخالقی: كە ساڵی 2003 هاتمەوە هەر پۆستێكم داوابكردایە دەیاندامێ، ئەوان گوتیان، بەڵام من بەهیچ شێوەیەك قبوڵم نەكردووە، ئەوانیش نەیانگووتوە هەر دەبێ بیكەی. ئەو كارەی دەیكەم بە گەورەترین كار دایدەنێم و بە هیچ شتێك نایگۆڕمەوە. دواتر كە بینیمان پۆست بەخشین بووەتە خەڵات نەك بۆ ئەوەیە تۆ ئەركێك ببینیت و كارێك بكەی، من ناتوانم لەوەدا بەشداربم. پۆست بۆ رازیكردن دەدرێ بە حیزبێك. ئەگەر بمزانیبا كارێك هەیە بە پۆست دەكرێ مومكین بوو یان داوا بكەم یاخود پێم بسپێرن بیكەم . لای ئێمە بەداخەوە هەندێك وەزیر زۆر ئیشی پێناكرێ و پلانی نییە و هەندێك لەپۆستەكان رواڵەتین. گەشبینم كە لە كابینەی شەشەمدا ئەو كێشانە چارەسەر دەكرێن چونكە خەڵك ناڕەزایی خۆی راگەیاند و ئەوانیش بیستیان.\nرووداو: بۆچی ئێستا وا گۆشەگیری؟\nخالقی: شەو و رۆژ سەرقاڵی ئینستتیوتم. لەلایەكی دیكەشەوە موزیك كارێكی گرووپیە،گرووپی خۆمم ونكردووە، لەباشووری كوردستان من لەگەڵ كەس كاری موزیكم نەكردووە، لەوانەیە كاری ئەوان بەدڵی من نەبێت یان بە پێچەوانەوە. هەروەها هەر وەك چۆن ئازادی نیعمەتە، هەندێك پۆخلەواتیشی هەیە، كە ئەو پۆخلەواتە لەتەنیشت ئازادییەكەوە زۆر وڵات و خەڵكی ئیزعاج كردووە، وەك مرۆڤێكی هەستیار منیشی ئیزعاج كردووە و خەفەت دەخۆم، بۆیە نامەوێ خۆم تێكەڵی ئەو فەوزایە بكەم.\nسه‌رچاوه: رۆژنامه‌ی میدیا\nبرچسب‌ها: موسیقی کوردی, مەزهەری خالقی, مظهر خالقی, هونەری کوردی\nThis entry was posted on 26/11/2009 at 00:01 and is filed under کولتـــــور/ ئەدەب.\tYou can follow any responses to this entry through the RSS 2.0 feed. You can leave a response, or trackback from your own site.


سۆران: قوتابخانه‌یه‌ك به كرده‌یی قوتابیان فێری نوێژكردن ده‌كات\nله قوتابخانه‌ی دوا رۆژی ناحكومی شاری سۆران، كه قوتابخایه‌كی بنه‌ڕه‌تیه‌و تا پۆلی پێجه‌می هه‌یه‌و نزیكه‌ی‌و 130 قوتابی به پێی سیسته‌می په‌روه‌رده‌و خوێندن وانه‌ی تێدا ده‌خوێنن، له‌ماوه‌ی رابردوو له هه‌نگاوێكی تایبه‌ت قوتابیانی فێری نوێژو خۆشه‌ویستی مزگه‌وت‌و چۆنیه‌تی ئه‌نجامدانی نوێژی به كۆمه‌ڵ ده‌دات.\nله‌و باره‌وه مامۆستا فه‌رهه‌نگ نه‌بی ئیبراهیم به‌رێوه‌به‌ری قوتابخانه‌ی دوا رۆژی ناحكومی له سۆران به سایتی زانایانی راگه‌یاند: دیاره له مه‌نهه‌جی پۆلی دووه‌می بنه‌ڕه‌تی هه‌یه كه قوتابیان فێری ئه‌نجامدانی نوێژ بكرێن، بۆیه هه‌وڵماندا ئه‌و ده‌رفه‌ته له‌به‌رده‌م قوتابیان به گرنگه‌وه سه‌یر بكه‌ین.\nئه‌و به‌ڕێوه‌به‌ره ده‌ڵێت: بۆ ئه‌و مه‌به‌سته ئێمه ته‌نها به‌وه نه‌وه‌ستاین، به‌ڵكو هه‌ر قوتابیه‌و نامیلكه‌یه‌كی تایبه‌ت به نوێژو چۆنیه‌تی ئه‌نجام دانی كڕی‌و به‌سه‌ر قوتابیان دابه‌شمان كرد بۆ ئه‌وه‌ی به ته‌واوه‌تی فێری نوێژ ببن.\nمامۆستا فه‌رهه‌نگ نه‌بی ئه‌وه‌ش ده‌ڵێ: ماوه‌ی سێ مانگ مامۆستای ئایینی قوتابخانه‌كه‌مان هه‌وڵی له‌گه‌ڵ دان‌و ته‌واو فێری هه‌موو ئه‌رك‌و تایبه‌تمه‌ندیه‌كانی نوێژ بوون، بۆیه بڕیارمان دا به شێوه‌یی كرده‌یی‌و به مه‌به‌ستی زیاتر بایه‌خدان به په‌روه‌رده‌ی ئایینی قوتابیانمان برد بۆ مزگه‌وتی سه‌روه‌ران له‌شاری سۆران بۆ ئه‌وه‌ی به كرده‌یی ده‌سنوێژ هه‌ڵبگرن‌و نوێژی به‌كۆمه‌ڵ ئه‌نجام بده‌ن، خۆشبه‌ختانه هه‌نگاوه‌كه كاریگه‌ری باشی هه‌بوو له‌سه‌ر تێگه‌یاندن‌و فێربوونی نوێژ.\nشایه‌نی باسه ئه‌مه هه‌نگاوێكی گرنگه بۆ هه‌ر قوتابخانه‌یه‌ك بتوانێ په‌ره به هه‌ردوو لایه‌نی زانستی‌و په‌روه‌رده‌یی بدات، به‌تایبه‌ت په‌روه‌رده‌ی ئیسلامی بۆ ئه‌وه‌ی قوتابیان به شێوازێكی زانستی‌و گونجاو فێری دروشمه ئایینیه‌كان ببن.


بەیڵ گەشتی بەرەو چین نەكردوە\n7/28/2019 5:16:00 PM 4279 جار خوێندراوەتەوە\nزۆرێك لە میدیاكان گرتەیەكی ڤیدیۆی گاریس بەیڵی یاریزانی یانەی ریاڵ مەدریدیان بڵاوكردەوە، كە گوایە ئەو یاریزانە رویكردۆتە چین بۆ ئەنجامدانی گرێبەستێك لەگەڵ جیانگسۆی چینی، بەڵام ئەو گرتە ڤیدیۆیە كۆنەو پێشتر ئەو یاریزانە لەگەڵ تیمی وڵاتەكەی چۆتە چین.\nتۆڕی هەوڵی سكای سپۆرتی ئیتاڵی ئاشكرایكردوە.. كە ئەو گرتە ڤیدیۆی ئەمرۆ لە زۆرێك لە میدیاكانی جیهانەوە بڵاو بۆوە كە گوایە بەیڵ بەرەو چین گەشتی كردوە بۆ ئەنجامدانی گرێبەست لەگەڵ یانەیەكی ئەو وڵاتە، دورە لە راستیەوەو ئەو گرتەیەش كە بڵاو بۆتەوە مێژوەكەی دەگەرێتەوە بۆ ئەو كاتەی هەلبژاردەی وێڵز بۆ ئەنجامدانی یارییەكی دۆستانە ڕوی لەو وڵاتە كردبو.\nلەگەڵ ئەوەی ناوی ئەو یاریزانە بە یانەیەكی چینییەوە دەبەسترایەوە، بەڵام گفتوگۆكانی شكستی هێناوەو تەنها سێ رۆژیش ماوە بۆ داخستنی بازاڕی گواستنەوەی یاریزانان لە وڵاتی چین.\nرۆژنامەی ماركاش دوای بڵاو بونەوەی دەنگۆی مانەوەی گاریس بەیڵ لە یانەی ریاڵ مەدرید ئاشكرایكردوە. كە خێزانی گاریس بەیڵ نایانەوێت بچنە چین و دەیانەوێت لە ئەوروپا بمێننەوە، بابەتەكەش بە شێوەیە نیە كە زیدان رازی بو بێت بە مانەوەی ئەو یاریزانە لە یانەكە.


له ڕێگه‌ی چه‌ند بڕیارێكه‌وه، ئاستی دایه‌نگه‌كان به‌رز ده‌كرێته‌وه\nبه‌مه‌به‌ستی باشتر جێ به‌جێكرددنی سیستم و ڕێنماییه‌كانی دایه‌نگه‌و به‌رزكردنه‌وه ئاستی دایه‌نگه‌كان، به‌ڕێوه‌به‌رایه‌تی گشتی چاودێری‌و گه‌شه‌پێدانی كۆمه‌لایه‌تی له پارێزگای سلێمانی دایه‌نگه‌كان پابه‌ند ده‌كات به چه‌ند بڕیارو ڕێنماییه‌كه‌وه.\nبه پێی گشتاندنێك كه ژماره (515)ی له‌سه‌ره‌و له به‌رواری 22ی 1ی 2019 له به‌شی دایه‌نگه‌كان ده‌رچووه، به‌ڕێوه‌به‌رایه‌تی گشتی چاودێری‌و گه‌شه‌پێدانی كۆمه‌ڵایه‌تی دایه‌نگه ناحكومییه‌كان پابه‌ند ده‌كات به چه‌ند بڕگه‌یه‌كی ڕێنماییه‌وه كه ده‌بێته هۆی به‌رزكردنه‌وه‌ی ئاستی دایه‌نگه‌كان و زیاتر و باشتر ڕه‌خساندنی ژینگه‌یه‌كی گونجاو بۆ گه‌شه‌ی منداڵ.\n1ـ سه‌باره‌ت به ستاف:\nـ پێویسته دایه‌نگه‌كان له یه‌ك كاتدا پابه‌ندبن به بوونی به‌ڕێوه‌به‌ر كه هه‌ڵگری بڕوانامه‌ی به‌كالۆریۆس بێت‌و شاره‌زای په‌روه‌رده‌ی منداڵ و هه‌روه‌ها بوونی توێژه‌ری كۆمه‌ڵایه‌تی و ده‌روونی.\nـ پێویسته دایه‌نگه‌كان پابه‌ندبن به بوونی مامۆستای په‌روه‌رده‌یی و هونه‌ری.\nـ پێویسته دایه‌نگه‌كان پابه‌ندبن به بوونی یاریده‌ده‌ری پزیشك.\n2ـ تایبه‌تمه‌ندێتی ستافه‌كان:\nـ نابێت ستافه‌كان له حكومه‌ت دامه‌زرابن.\nـ پێویسته به‌ڕێوه‌به‌رو ستافه‌كانی دایه‌نگه له نیو سه‌عات پێش ده‌وامی فه‌رمی فه‌رمانگه‌كان و نیو سی‌ه‌عات پاش ده‌وامی فه‌رمی فه‌رمانگه‌كان و به درێژایی هه‌فته له ده‌وامدابن، بۆ دوای ده‌وامی فه‌رمیش به پێی پێویستی منداڵه‌كان داده و كارمه‌ندی ئیداری ئاماده‌بێت.\nـ پێویسته ستافه‌كانی دایه‌نگه له ڕه‌گه‌زی مێ بن.\nـ پێویسته ستافه‌كان گرێبه‌ستی كاركردنیان هه‌بێت و ده‌سته‌به‌ری كۆمه‌ڵایه‌تییان بۆ كرابێت.\nجێی ئاماژه‌به بۆ جێ به‌جێكردنی ئه‌م بڕیارو تایبه‌تمه‌ندییانه، لیژنه‌كانی سه‌رپه‌رشتی و به‌دواداچوون به به‌رده‌وامی سه‌ردانی دایه‌نگه‌كان ده‌كه‌ن و له كاتی بوونی پابه‌ندی و ڕه‌خساندنی ژینگه‌ی گونجاو سوپاس ئاراسته‌ی دایه‌نگه‌كان ده‌كه‌ن و له بوونی كه‌م و كورتیشدا به پێی جۆری سه‌رپێچی و كه‌م و كورتییه‌ك دایه‌نگه‌ی كه‌مته‌رخه‌م سزا ده‌درێت.


هەلومەرجی سیاسی ئێران و کاریگەریی کوردستان / عومەر ئێلخانیزادە - کۆمەڵەی زەحمەتکێشانی کوردستان\nدەسپێک وتار هەلومەرجی سیاسی ئێران و کاریگەریی کوردستان / عومەر ئێلخانیزادە\nئەوڕۆ زۆرێک بیر لەوە دەکەنەوە کە ئێران بەرەو گۆڕان هەنگاو دەنێ، ئەو چەند ڕۆژەی ناڕەزایەتی و خۆپیشاندانی ئێران نیشانیدا کە کەشوهەوای سیاسی ئیتر مەیدانی ئیسلاحخوازیی حکومەتی نەک هەر بەرتەسک کردۆتەوە، کارایی و دەوری ئەو ڕەوتە ئیتر تەواو بوو. بە واتەیەکی دیکە داخوازی و ویستی گەل لە ئیسلاحخوازان تێپەڕی کرد. خەڵک بە ئاشکرا ویستی نەمانی کۆماری ئیسلامییان هێنایە ئاراوە. ئەو بەستێنانەی وا پێکهێنەری داخوازی نارازی و خەڵکی چەوساوەی ئێرانن، نەک هەر تەواو نەبوون، بەڵکوو ئەو دەسەڵاتە نە دەتوانێ و نە ملکەچی داخوازیەکان گەل دەبێ و نە دەتوانێ ئەو بەستێن و مێرگی ناڕەزایەتیە ویشک بکات.\nبۆیە زۆرینەی چاودێرانی سیاسی لایانوایە کە نیشتنەوەی ئەو شەپولی ناڕەزاییە کاتییە و کۆماری ئیسلامی ناتوانێ لەو قەیرانە دەرباز بێ و مەودای مانوڕی جیا لە سەرکوت نەماوە، خەڵکیش تازە ترسی شکاوە و زمان و زەینی بۆ نەمانی ئەو رژێمە کەوتۆتە کار. بەڵێ ئەو هەلومەرجە هەموانی خستۆتە بیری ئاڵترناتیو. سیاسەتی دەرەکی دژ بە کۆماری ئیسلامیش هەموو توان و وزەی خۆی دەخاتە گەڕ تا ئاڵترناتیوی بابی دڵی خۆی بەهێز بکات، وەها ئاڵترناتیوێک بۆ گشت ئێران لەبەرچاو دەگیرێ.\nبێشک ئەو جموجوڵە سیاسیە بۆ چارەنووسی کوردی ژێردەستەی ئێران گرینگە. جیا لەوە بزوتنەوەی کوردستان ئەو نزیک بە چوار دەیەیە پێشەنگی دژایەتی و بەربەرەکانێ لەگەڵ کۆماری ئیسلامییە، هەر بەو هۆیەش کوردستان هەم قورسایی مەیدانیی هەیە، هەم لەباری زەینی و مەعنەویەوە ئوتۆریتەی لە ناو ئوپۆزیسیۆنی ئێرانی هەیە. بە هەموو ئەو لێکدانەوە کوردستان دەبێ کاریگەریی خۆی لە ناوخۆ و دەرەوەش بخاتە ڕوو. ئەو ئەرکە تەنیا لەوەدا کورت ناکرێتەوە کە خەڵکی کورد شانبەشانی دیکەی گەلانی ئێران بێتە مەیدان، بەڵکوو بەوە مەیسەر دەبێ کە بزوتنەوەی کوردستان هەم دروشم و داخوازی خۆی ڕۆشن و یەکگرتوو بێ، هەم لەگەڵ لایەنگەلێک لە ئۆپۆزیسیۆنی ئیرانی بتوانێ دروشمی هاوبەشی هەبێ بۆ دێمۆکراسی و ئێرانی پاش کۆماری ئیسلامی. واتە حیزبە کوردیەکان هەم خۆیان یەکدەنگ بن لە داخوازیە کوردستانیەکان، هەم هاندەر بن لە مەیدانی سیاسی ئێراندا بۆ سەرگرتنی ئاڵترناتیوێکی دێمۆکرات و سێکولار.\nبە کورتی بڵێین پێویستە هێزە سیاسیەکانی کوردستان کە هەست بەو ئەرکە دەکەن و پێیانوایە نابێ لە داهاتوودا ملکەچی هەر ئاڵترناتیو سازییەک ببن یان ملکەچیان بکەن، بە بێ مەحتەل بوون سازەیەکی ناوخۆی کوردستانی لەسەر دوو تەوەری داخوازی نەتەوەیی و میکانیسمی هاوکاری کوردستانی و کار بۆ پێکهێنانی هاوپەیمانیەکی دێمۆکراسیخواز لە ئێران پێک بێنن. تەنیا وەختێک ئەوە مسۆگەر بکەین جا ئەوجار دەتوانین قورسایی بزوتنەوەی کوردستان بخەینە بەرچاو و بەرهەمی چوار دەیە خەباتی ئەو گەلە بکەینە دەستەچیلەی هاوپەیمانیەکی سەراسەری. تەنیا لە وەها هەنگاوێکی خێرا و بوێرانەدایە کە کاریگەریمان هەم لە پێکهاتەی داهاتووی ئێران دەبێ، هەم سەرنجی بیروڕای گشتی و دنیای دەرەوەش و ئۆپۆزیسیۆنی ئێرانیش بۆ کوردستان وەک سەنگەری قایمی ئازادی و دێمۆکراسی رادەکێشین، دەنا دەبینە پاشکۆی ئاڵترناتیوی نابەدڵ و بە لاوازی لە پێکهاتەی دوای کۆماری ئیسلامی وەردەگیرێین. ئەوڕۆ کاتی وەها هەنگاوێکی کوردستانیە، سبەی درەنگە.\nبابەتی پێشووپیرۆز بێت ٢٦ی رێبەندان رۆژی کۆمەڵە\nبابەتی دواترپەیامی پلینۆمی هەشتی كۆمەڵە بۆ خەڵكی خەباتكار‌و راپەڕیوی ئێران


👫 رووخۆش عەلی کەسایەتییەکان\n📅 کاتی تۆمارکردن Aug 25 2018 1:40PM\nلە ساڵی 1957 لەدایکبووە و، خوشکی بەختیار عەلی، نوو [ زۆرتر... 👁] ✖ ✖ 1 3 ✔ 99% ✍ هـ.ب. 25-8-2018 13:40:35\n📊 ژمارەی هاتنی گەشتیاران بۆ هەرێمی کوردستان ریکۆردێکی نوێی تۆمارکرد ئامار و راپرسی\n📅 کاتی تۆمارکردن Aug 25 2018 1:01PM\nگوتەبێژی دەستەی گەشتوگوزاری هەرێمی کوردستان رایگەی [ زۆرتر... 👁] ✖ ✖ ✖ 0 1 ✔ 89% ✍ هـ.ب. 25-8-2018 13:01:33


رووسیا و ئۆکراینا ئامارەکانی جەنگ بڵاودەکەنەوە – Esta News\nرووسیا و ئۆکراینا ئامارەکانی جەنگ بڵاودەکەنەوە\nوەزارەتی بەرگری روسیا بڵاویکردەوە، لەماوەی سێ رۆژی رابردودا 821 ژێرخانی سەربازی ئۆکرانیایان کردوەتە ئامانج، هەروەها 7 فڕۆکەی جەنگی، 7 هێلیکۆپتەر و نۆ درۆنی سوپای ئۆکرانیا تێکشکێنراون.\nوەزارەتی بەرگری روسیا ئەمڕۆ شەممە ئاماری سێ رۆژی هێرشەکەی بۆسەر ئۆکرانیا بڵاوکردەوە و ئاماژەی بەوەشکردوە، 821 ژێرخانی سەربازی ئۆکرانیا کراونەتە ئامانج کە 11 یان فڕۆکەخانە بون، هەروەها 7 فڕۆکەی جەنگی، 7 هێلیکۆپتەر، نۆ درۆن و 48 رادار تێکشکێنراون.\nئەوەش هاتوە، 87 تانک، 118 ئۆتۆمبێلی سەربازی، 28 سیستەمی هەڵدانی موشەک، 14 بنکەی سەربازی، 19 سەنتەری پەیوەندی و خاڵی سەرپەرشتیکردنی شەڕ، 48 رادار و 24 سیستەی دژە موشەکی ئۆکرانیا لەناو براون.\nلای خۆیەوە سوپای ئۆکرانیا ئەمڕۆ شەممە بڵاویکردەوە، لەماوەی سێ رۆژی هێرشی روسیا بۆ سەر وڵاتەکەیان، 3500 سەربازی روسیا کوژراون و 200 سەربازیش بە دیل گیراون، هەروەها لەو ماوەیەدا 14 فڕۆکەی جەنگی، 8 هێلیکۆپتەر و 10 تانکی روسیایان تێکشکاندوە.\nهاوکات ڤلادیمێر زیلینسکی، سەرۆکی ئۆکرانیا رایگەیاند، خۆی سەرپەرشتی پاراستن و بەرگریکردن لە کیێڤی پایتەخت دەکات و تائێستاش شارەکە لەژێر کۆنتڕۆڵی دایە، هەروەها جەخت دەکاتەوە لەوەی “نابێت ئێمە کیێڤ لەدەستبدەین “.\nلەچەند کاتژمێری رابردو هێرشی سەربازی روسیا بۆ سەر ئۆکرانیا پێشڕەوی زیاتری بەخۆیەوە بینیوە لە بنکەیەکی سەربازی سوپای ئۆکرانیا لەنزیک شاری کیێڤی پایتەخت چڕبوەتەوە، هاوکات لەهەندێک شوێنی شارەکەش شەڕی کۆڵان بە کۆڵان دەستیپێکردوە.


مەکۆکانی چاوگ • بینینی بابەت - کێشەیەکم هەیە لە پلۆگینی WP-Polls\nدەستپێکی مەکۆ › وێب و ماڵپەڕ › پڕۆگرامۆکەی ڕاپەڕاندن و بەڕێوەبردن › WordPress\nبینین بە شێوەی چاپ\nکێشەیەکم هەیە لە پلۆگینی WP-Polls\n• پەڕەی 1 لە 1\nلە لایەن Aria » 25 ئەیلوول 2011 10:30 سلاو بەریزان من ئەم پلۆگینەم بەکاربردووە بۆ راپرسی WP-Polls بەلام نازانم ئەنجامەکە بۆ وا دەردەخاتئەوەی ئی خۆمەدەمەویت بەم شێوەیە بیتئەگەر هەندی زانیاریم پێ بدەن بزانم بۆ دەر دەکەویت یان رێکخستەکەم بۆ روون بکەنەوە سوپاستان دەکەم\nپەیامەکان: 23بەشدارە لە: 21 تەمموز 2009 17:26\nRe: کێشەیەکم هەیە لە پلۆگینی WP-Polls\nلە لایەن ئاکار نەزیری » 25 ئەیلوول 2011 17:20 مەبەستت کام جیاوازیەیە ؟\nکە تورە بووی ڕووت خۆش بێت | قەینا بیا zKurdزانستپەروەرانی کورد Www.zKurd.Org | Www.Bia2.Com\nپەیامەکان: 354بەشدارە لە: 12 کانونی یەکەم 2010 16:05شوێن: سلێمانی\nلە لایەن Aria » 25 ئەیلوول 2011 22:11 بە ووردی سەیری بکە کاک گیان 100% دەنگ و 5 دەنگ دراوە وە دەزانیت سەدا چەندە ئەوەی سەرەوە ژمارەی دەنگ یش نا نوسیت\nلە لایەن ئاکار نەزیری » 26 ئەیلوول 2011 09:23 دڵنیای پێوەکراوەکە تەمامە ؟ دووبارە باری بکەوە .\nلە لایەن Aria » 26 ئەیلوول 2011 12:48 نەخیڕ کاک گیان دووبارە و 10 بارەش وام کردووە بەلام هەر سەرکەتوو نیە ئەگەر سایتش هەبیت بتوانم راپرسی لێ دروست بکەم ئەویش دەبیت بەلام تاوەکو بکریت ئەم کێشەیە چارە بکەین سوپاستان دەکەم\nلە لایەن جوتیار » 26 ئەیلوول 2011 15:13 ئێ ئاخر پلەگین و نەوعێکی دەرخستنی هەیە ئەو دوو وێنەیە دوو پلەگینی جیاوازن دیارە.بژین،\nبابەتێ بنووسە لە ویکیپێدیاchamchamal page in facebook(( عونك يا وطن يا بالحظارات احظنك لو صرت كلك سجاجين ))\nپەیامەکان: 545بەشدارە لە: 13 کانونی یەکەم 2008 19:36شوێن: چه‌مچه‌ماڵ\nلە لایەن Aria » 26 ئەیلوول 2011 22:55 بەرێزم جیاواز نیە هەر یەکن یەنی هیچ شتی تر نیە کارەکەمی پێ چارە بکەم\nلە لایەن ئاکار نەزیری » 27 ئەیلوول 2011 10:15 Aria نووسی:بەرێزم جیاواز نیە هەر یەکن یەنی هیچ شتی تر نیە کارەکەمی پێ چارە بکەمدرووستکەری ئەو پێوەکراوە نین و مەکۆی پاڵپشتی ئەو پێوەکراوە نییە ئێرە .ئەکرێ بەستەری وێبسایتەکەت دابنێی تا چاوێکی لێ کەین ؟\nلە لایەن ئامانج » 28 ئەیلوول 2011 17:52 وەشانى وۆردپریس،وەشانى چەند بەکاردەهێنیت؟چى کۆدێکەت بەکارهێناوە؟بۆ پیشاندانى ئەو ئەنجامە؟ماڵپەڕەکەت ئەگەر بەتوانى؟با سەێرى بکەین،http://wordpress.org/extend/plugins/wp-polls/faq/\nپەیامەکان: 286بەشدارە لە: 29 تشرینی دووەم 2008 16:57شوێن: Terminal\nپەیامەکان لە پێشووەوە پیشان بدە: هەموو پەیامەکان1 ڕۆژ7 ڕۆژ2 هەفتە1 مانگ3 مانگ6 مانگ1 ساڵ\nڕیزکردن بە پێی نووسەرکاتی ناردنسەردێڕ سەر بەرەوژوورسەر بەرەوخوار وەڵامێک بنێرە\nگەڕانەوە بۆ WordPress\nمەکۆیەک دیاری بکە\nپێش دامەزراندن و ڕەقەکاڵا\nلە ناو سیستەمەکەدا\nتەلەفۆنی دەستی و تاتەبژمێر\nگەڕان لە ڕاژە و پڕۆگرامۆکە\nوەرگێڕان و تاوتوێی\nئەوانەی لەسەر هێڵن\nئەو بەکارهێنەرانەی لە مەکۆیەدان: هیچ بەکارهێنەرێکی خۆ تۆمارکردوو نییە. و 2 میوان