دلڤین رەشید:راگەهاندنا كوردی دقۆناغەكا باش دایە - رۆژناما بنگەهێ لالش\nئه‌یلول 26, 2020\nكچه‌كا ئێزدی ل كه‌مپا هۆلێ هاته رزگاركرن\nسەرۆك بارزانی: خۆ ناچەمێنین\nشێخ شامۆ:ریفراندۆم كليلا دەرگه‌هێ هەموو داخوازیێن كوردێن ئێزدی بوو\nگەنجەکێ ئێزدی خەلاتێ باشترین ڤەکۆلینان لسەر ئاستێ ڤیستەڤالا گەلاڤێژ وەرگرت\nدلڤین رەشید:راگەهاندنا كوردی دقۆناغەكا باش دایە\nالتاريخ: تشرینی یه‌كه‌م 23, 2019\nرۆژنامەڤان و راگەهاندكارا كچ(دلڤین رەشید)دناڤا راگەهاندنا كوردی دا كار دكت و دكورتە دیدارەكێ دا بۆ رۆژناما دەنگێ لالش دیاركر،راگەهاندنا كوردی دقۆناغەكا باش دایە،بەلێ هەر نە ل ئاستێ پێتڤی یە،چنكو رۆژ بۆ رۆژێ راگەهاندن دبیاڤێن جودا جودا دا بەرەف بپَشكەفتنێ ڤە دچت وخەلك ل تشتێ باش و نوو دگەرت.\nدلڤینێ خویاكر،ئەگەر ئەم بەرێ خۆ بدەینێ پشتی شەرێ داعش راگەهاندن و راگەهاندنكارێن ئێزدیان ب تایبەتی ئاستەكێ باش و رۆلێ خۆ دیتینە ژبەركو دڤی دەمی دا دەرفەتەكا زێرین بوو،جینۆسایدا شنگالێ هەرا مەزن بوو كو پرانیا خەلكێ ئێزدی تێدا بوونە قوربانی بەلێ پا دڤی ماوەی دا راگەهاندكارێن ئێزدی بەرەف زێدەبوونێ ڤە چۆن چ ل رۆژنامە و tv یان رۆلێ خۆ دیتن و كارین دەنگێ ئێزدیا و ئێش و ئازارێن وان بگەهینن جیێن شۆلەژێ ،گۆتژی راگەهاندنا كوردی دقۆناغەكا باش دایە،بەلێ هەر نە ل ئاستێ پێتڤی یە چنكو رۆژ بۆ رۆژێ راگەهاندن دبیاڤێن جودا جودا دا بەرەف بپَشكەفتنێ ڤە دچت وخەلك ل تشتێ باش و نوو دگەرت.\nئاماژەكر ژی پشتی جینۆسایدا شنگال ل تەباخا(2014)ێ كچ و ژنێن ئێزدی هاتنە دناڤ گۆرەپانا راگەهاندنێ دا ژبۆ وێ یەكێ بكارن ئێش و ئازارێن خەلكێ ئێزدی ب رێیا راگەهاندنێ بەرچاڤ بكن و هەتا نهۆ ژی د بەردەوامن،و هێدی هێدی حەز و ڤیانا ژنێ بۆ كارێ راگەهاندنێ بەرەف زێدەبوونێ ڤە دچت و رێ پێ دئێتە دان ڤی كاری بكت.\nالسابق: عزەت برۆ:دەرەوكرن ل جەم زارۆكان ئەگەر و چارەسەری\nالتالى: تۆرێن جڤاكی پەیوەندیێن خێزانی و جڤاكی ژناڤ دبەن\nچیرۆكه‌كا خه‌مگین یا كچه‌كا رزگاربوویا ئێزدى دئێته به‌لاڤكرن\nچیرۆکه‌كا ناخ هه‌ژين يا ژنه‌كا رزگاربوويا ئێزدى\nئاب 01, 2020\nكچا ئێزدى” ئەشواق حه‌جى” چيرۆكا خۆ ڤه‌دگه‌رينت\nئازار 01, 2020\n١٩ ژن سالا بۆری هاتینە کوشتن\nكانونی دووه‌م 19, 2020


رۆژنامەنووسێكی یەكێتی نھێنی فەشەلی ئیداری سلێمانی لەبەرنگاربوونەوەی كۆڕۆنا ئاشكرادەكات\nسەرتیپ وەیسی ، نووسەر و رۆژنامەنووس چەند زانیارییەکی سەبارەت بە هۆکاری بڵاوبوونەوە و تۆمارکردنی ژمارەیەکی زۆری تووشبووی ڤایرۆسی کۆرۆنا لە پارێزگای سلێمانی خستووەتە ڕوو و ئاماژە بە کەمتەرخەمیی ئیدارە و بەرپرسانی پارێزگاکە دەدات.\nئەو رۆژنامەنووسە لەمبارەیەوە گوتارێکی لە لاپەڕەی خۆی لە تۆڕی کۆمەڵایەتی فەیسبووک بڵاوکردووەتەوە و ئاماژەی بە ئەوە کردووە کە چەند راستییەک لە بارەی ئیدارەی خۆجێی سلێمانی و لە ڕۆژەکانی سەرەتای بڵاوبوونەوەی ڤایرۆسی کۆرۆنا تاوەکو ئێستا دەخاتە ڕوو.\nنووسیویەتی”هه‌ر له‌سه‌ره‌تاى هاتنى قه‌یرانى كۆرۆنا، به‌رپرسانى ئیدارى سلێمانى و پارێزگار، پابه‌ند نه‌بوون به بڕیارى خۆپارێزى و رێگه گرتن له هاتنه‌وه‌ى خه‌ڵك له ئێران، ئه‌مه‌ش وایكرد هه‌ر ئه‌و كات به هه‌زاران كه‌س به قاچاغ بێنه‌وه هه‌رێم و سلێمانى، به‌شێكیشیان پاش چوونه‌وه‌یان بۆ ماڵه‌وه ئینجا پشكنینان بۆكرا ده‌رچوو هه‌ڵگرى ئه‌و ڤایرۆسه‌ن پاشان كه‌ره‌نتینه‌كران”.\nئەو ڕۆژنامەنووسە پێیوایە کە بەرپرسانی ئیدارەی سلێمانی بۆ شاردنەوەی کەموکوڕییەکانیان لە سەرەتای بڵاوبوونەوەی ڤایرۆسی کۆرۆنا بانگەشەی ئەوەیان کردووە کە سەرکەوتووبوونە لە زاڵبوون بەسەر قەیرانی کۆرۆنا.\nسەرتیپ وەیسی ڕوونیکردووەتەوە کە” له‌ماوه‌ى مانگى رابردوو زۆرترین كه‌س به قاچاغ له سنوور و بازگه‌كانى سلێمانى هاتوونەته ئه‌و سلێمانی به‌بێ هیچ پشكنینێك و خه‌ڵك له ناوه‌ڕاست و باشوورى عێراق له رێگه‌ى كه‌ركوكه‌وه زۆر به ئاسانى هاتوونه‌ته سلێمانى”.\nبەپێی گوتەی ناوبراو خه‌ڵك هه‌بووە دانیشتووى شارى هه‌ولێر بووه، به‌ڵام به‌هۆى ئه‌وه‌ى ئه‌و كه‌سانه‌ى له پارێزگاكانى دیكه‌ى عێراقه‌وه ده‌هاتنه هه‌ولێر، ده‌بووایه پشكنین بكه‌ن و 48 كاتژمێر كه‌ره‌نتین بكرێن، بۆیه هاتوونه‌ته سلێمانى له‌وێوه هاتوونه‌ته شارى هه‌ولێر.\nلە بەشێکی دیکەی گوتارەکەیدا ڕۆژنامەنووسەکە ئاشکرای کردووە کە لە ماوه‌ى 20 رۆژی رابردوودا تیمه‌كانى ته‌ندروستى شارى سلێمانى ده‌روازه‌ى باشماخیان جێهێشتووە و خه‌ڵك به‌بێ پشكنین چوونەتە سلێمانى.\nراشیگەیاندووە کە “له برى ئه‌وه ده‌زگا ئه‌منییه‌كان و حكوومه‌ت فه‌رمان به هێزه ئه‌منییه‌كان بكه‌ن، كه چۆن مامه‌ڵه له‌گه‌ڵ خۆپیشانده‌رانى ئه‌مڕۆ لە سلێمانی بكه‌ن، كه‌چى هاوسه‌رۆكانى یه‌كێتیى هه‌ڵساون به‌و كاره”.\nلە درێژەی گوتارەکەیدا سەرتیپ وەیسی زانیاریی ئەوەی ئاشکرا کردووە کە به‌رپرسانى ئیداره‌ى سلێمانى رێگه‌یان به كارگێڕێكى مه‌كته‌بى سیاسى و ئه‌ندامێكى ئه‌نجوومه‌نى باڵاى سیاسیی یەکێتی داوە كه به فڕۆكه‌ى تایبه‌ت له یۆنانه‌وه بێنه‌وه سلێمانى پاشانیش له رێگه‌ى ئۆتۆمبێله‌كه‌ى سه‌عدى ئه‌حمه‌د پیره بچنەوە هه‌ولێر.\nدەشڵێ “به‌ڵى خراپترین رێگه قه‌ده‌غه‌ى هاتووچۆیه بۆ رێگه‌گرتن له ڤایرۆسى كۆڕۆنا، به‌ڵام ئه‌وه سلێمانى نییه كه هه‌ولێر و دهۆكى له كه‌ره‌نتینه‌كردن رزگاركرد، ئه‌وه ئیهمالى و فاشلى ئیداره‌ى خۆجیى سلێمانی بوو، واى كرد كه‌ره‌نتینه له‌سه‌ر هه‌ولێر و دهۆك دابنرێت”.\nلە کۆتایی گوتارەکەیدا ئەو نووسەرە نووسیویەتی” به‌ڵى ئه‌وه یه‌كێتیى بوو له پشتى هه‌ڤاڵ ئه‌بوبه‌كره‌وه ناوى ئه‌و( 50 ) هه‌زار خێزانه‌ى كه له یه‌كێتیه‌وه نزیكبوون دیاریكرد و سه‌به‌ته‌ى خۆڕاكى بۆ دابینكردن، نه‌ك ئیداره‌ى سلێمانى”.


خه‌لیل سه‌ركانی:حه‌قه بزوتنه‌وه‌ی گۆڕان هه‌تا زووه بێته ده‌ره‌وه له حكومه‌ت، ئه‌گه‌ر ئه‌م دۆخه وابڕوات و موچه‌ی خه‌ڵكییان پێ نه‌درێت\nخه‌لیل سه‌ركانی -ئه‌ندامی جڤاتی گشتی بزوتنه‌وه‌ی گۆڕان\nخه‌لیل سه‌ركانی ئەندامی پێشووی جڤاتی گشتی بزوتنەوەی گۆڕان، كه وه‌ك خۆی ده‌ڵێت ئێستا كه‌سایه‌تییه‌كی سه‌ربه‌خۆی سیاسییه و نایه‌وێت له‌سه‌ر ئه‌و بابه‌ته قسه‌بكات، به‌ڵام باس له بۆچوونی ئێستای خۆی ده‌كات له‌سه‌ر كابینه‌ی حكومه‌تی هه‌رێم و ده‌ڵێت: "ئه‌گه‌ر ئه‌م دۆخه وابڕوات چاره‌سه‌ری گرفتی خه‌ڵك نه‌كه‌ن و موچه‌ی خه‌ڵكییان پێ نه‌درێت، حه‌قه بزوتنه‌وه‌ی گۆڕان هه‌تا زووه بێته ده‌ره‌وه له حكومه‌ت، من ئاواتی شێخ جه‌ناب بم "ئیستیقاله ده‌كه‌م " هه‌روه‌ها له‌سه‌ر چه‌ند پرسێكی تر قسه‌ده‌كات.\n" بزووتنه‌وه‌ی گۆڕان ئه‌و سه‌رده‌مه به‌ڵێنی به‌ده‌نگده‌ره‌كانی خۆی دابوو"\nله‌دوای ده‌رئه‌نجامی هه‌ڵبژاردنه‌كان و هه‌موو ئه‌و كێشه و كێبڕكێ ناته‌ندروستانه‌ی لە هه‌ڵبژاردن هه‌بوو، كابینه‌ی نۆیه‌می حكومه‌تی هه‌رێمی كوردستانی لێ دروست بوو، ئه‌وه هه‌ڵبژاردنێكی ته‌واو ناته‌ندروست بوو، پڕاوپڕبوو له ته‌زویر و غه‌ش. ئێمه له وڵاتێكدا ده‌ژین یاسا وه‌كو پێویست سه‌قامگیر نیه، ئێمه په‌نامان بردۆته به‌ر یاسا و دادگای فیدڕاڵی و به‌ڵگه‌مان هه‌بووه، به‌ڵام هیچ ده‌رئه‌نجامی نه‌بووه. بزووتنه‌وه‌ی گۆڕان ئه‌و سه‌رده‌مه به‌ڵێنی به‌ده‌نگده‌ره‌كانی خۆی دابوو، ده‌بوو پابه‌ندبێت به‌و به‌ڵێنانه‌ی كه به‌ده‌نگده‌ره‌كان و خه‌ڵكی دابوو، سه‌ره‌ڕای تێبینیمان له‌سه‌ر هه‌ڵبژاردن، چووینه ناو دانوستان له‌گه‌ڵ پارتی بۆ پێكهێنانی ئه‌و كابینه‌یه، له ده‌رئه‌نجامی هه‌شت بۆ نۆ جار دانوستانان ڕه‌نگه دووجار باس له پۆست كرابێت، جاره‌كانی تر باسی چاكسازی كراوه، و له‌سه‌ر ئه‌و پاكێجانه‌ی سه‌رده‌می ئۆپۆزیسیۆن بوون، كه بزووتنه‌وه‌ی گۆڕان بۆ هه‌موو جومگه‌كانی ده‌سه‌ڵات و وه‌زاره‌ته‌كانی حكومه‌تی هه‌رێمی كوردستان دایڕشتبوو بۆ ئه‌وه‌ی چاكسازی تێدابكرێت، به‌شێكی ئه‌م پاكێجانه ئه‌گه‌ر كاری پێبكرایه و بخرایه بواری جێبه‌جێكردنه‌وه، به دڵنیاییه‌وه دۆخه‌كه به‌مه نه‌ده‌گه‌یشت، دۆكیومێنتی زۆر هه‌یه، كه پارتی به‌مه ڕازی بوون و هاوڕابوون له‌سه‌ر ئه‌وه‌ی كه چاكسازی بكرێت و ئه‌م كابینه‌یه كابینه‌یه‌كی ته‌ندروست بێت و بیكه‌ین به كابینه‌یه‌كی خزمه‌تگوزار و خزمه‌تی خه‌ڵكی تیا بكه‌ین. یه‌كێتی نیشتیمانی كوردستانیش هاتنه ناو دانوستانه‌كان له‌گه‌ڵ پارتی و ئه‌وانیش له‌سه‌ر ئه‌و كارنامه سیاسییانه ڕێكکه‌وتن، كه هه‌موومان بتوانیین له‌سه‌ر ئه‌و كارنامانه چاكسازی بكه‌ین."\n"سه‌ریشی له‌به‌رده‌م به‌غدا دانه‌واند و ئیفلاسی كرد "\n"ئێمه بڕوامان وابوو كه ده‌توانیین چاكسازی بكه‌ین له‌سه‌ر ئه‌و به‌ڵێنانه‌ی لایه‌نی براوه‌ی هه‌ڵبژاردنه‌كان و كارنامه سیاسییه‌كه‌ی، كه له‌سه‌ری ڕێكه‌وتبووین، به‌ڵام تا ئێستاش ئه‌م كابینه‌یه نه‌كه‌وتۆته سه‌رپێی خۆی. تا ئێستاش ئه‌و پۆستانه‌ی به‌ر لایه‌نی گۆڕان كه‌وتوون به به‌تاڵی ماونه‌ته‌وه و پڕ نه‌كراونه‌ته‌وه، له‌به‌ر ئه‌وه كابینه‌كه ته‌واو نه‌بوو و نه‌كه‌تۆته سه‌رپێی خۆی. مه‌سه‌له‌ی كۆرۆنا هه‌رێمی گرته‌وه، ده‌سه‌ڵاتی كوردی له 27 ساڵی ڕابردوودا، ده‌سه‌ڵاتێكی ته‌ندروست نه‌بووه، هیچ یه‌ده‌گێكی نه‌كردووه بۆ ئه‌وه‌ی ژێرخانێكی باشی هه‌بێت و بودجه‌یه‌كی بۆ كاره‌ساتی سروشتی هه‌بێت. ئه‌و كابینه‌یه هاته سه‌ر كابینه‌یه‌كی 28 ملیار قه‌رزداری. له‌به‌ر ئه‌وه له هه‌نگاوی یه‌كه‌می ئه‌و په‌تایه حكومه‌تی هه‌رێم ده‌سته‌وه‌ستان بوو، سه‌ریشی له‌به‌رده‌م به‌غدا دانه‌واند و ئیفلاسی كرد، ئه‌مه به‌شێكی په‌یوه‌ندی به‌و شتانه‌وه هه‌بوو كه من بۆت باس ده‌كه‌م. "خه‌لیل سه‌ركانی ئه‌ندامی پێشووی جڤاتی گشتی بزوتنه‌وه‌ی گۆڕان وای وت"\n"له وڵاتان گه‌ل ده‌سه‌ڵات ده‌گۆڕێت "\nخه‌لیل سه‌ركانی ده‌ڵێت: "ئێمه له‌سه‌ر چاكسازی دانوستانمان له‌گه‌ڵ پارتی كردووه نه‌ك له‌سه‌ر پشك و پۆست و ئیمتیاز. به‌ڵگه و نوسراو هه‌یه له‌سه‌ر ئه‌وه‌ی كه چاكسازی بكه‌ین. ئێمه سه‌قفێكمان دیاریكردبوو ئه‌گه‌ر نه‌كرێت، پاشه‌كشێی لێ بكه‌ین، ئێستا خه‌ڵك له دۆخێكی ته‌واو سه‌خت دایه، ئێ خه‌ڵك ناتوانێت داوای مافه‌كانی بكات و ناتوانێت داوای موچه‌كه‌ی بكات. ئه‌مه هه‌ر به حیزبه سیاسییه‌كان ناكرێ، به گه‌ل ده‌كرێت، له وڵاتان گه‌ل ده‌سه‌ڵات ده‌گۆڕێت."\n"پێشبینی ئه‌م ماڵ وێرانیه‌ی ئێستا نه‌ده‌كرا "\nئه‌ندامه‌كه‌ی پێشووی جڤاتی گشتی بزوتنه‌وه‌ی گۆڕان ده‌شڵێت: " بزوتنه‌وه‌ی گۆڕان له‌سه‌ر ئه‌و به‌ڵێنانه‌ی كه به‌خه‌ڵكی دابوو، ده‌رئه‌نجامی هه‌ڵبژاردنه‌كان هه‌رچی بێت، به‌شداری كابینه‌كه بكات ئه‌مه له‌لایه‌ك، له‌لایه‌كی تره‌وه له‌سه‌ر بنه‌مای ئه‌و به‌ڵێنانه‌ی پارتی بۆ چاكسازی به‌شداریكردووه، ئیتر ئه‌گه‌ر هه‌ڵه بێت یان ڕاست بێت، به‌ڵام پێشبینی ئه‌م ماڵ وێرانیه‌ی ئێستا نه‌ده‌كرا، به‌شێكی ئاسه‌واری قه‌یرانه‌كانی پێشوو بوو، كه بۆی به‌جێ مابوو به میرات له‌ڕاستیدا ئه‌مانه هۆكار بوون."\n"مانگه‌شه‌و سه‌ر له ئێواره دیاره، ئه‌م كابینه‌یه شكستی هێناوه "\nبه بڕوای خه‌لیل سه‌ركانی ئه‌م كابینه‌یه‌ی حكومه‌تی هه‌رێم شكستی هێناوه "مانگه‌شه‌و سه‌ر له ئێواره دیاره، ئه‌م كابینه‌یه شكستی هێناوه و ئیفلیجی هێناوه، له‌به‌رئه‌وه‌ی دوو مانگ موچه‌ی پێ نه‌دراوه، سێ مانگی تریش پێی نادرێت و خه‌ڵك متمانه‌ی پێی نامێنێت، هه‌موو شتێك په‌یوه‌ندی به متمانه‌ی خه‌ڵك هه‌یه. حكومه‌ت بۆ ئه‌وه‌یه كه خزمه‌تی خه‌ڵك بكات، ئه‌م كابینه‌یه ئیتر ناتوانێت خزمه‌تی خه‌ڵك بكات." خه‌لیل سه‌ركانی وای وت"\nسه‌ركانی ئه‌وه‌شی وت: "خه‌ڵك باوه‌ڕی به‌وه نه‌ماوه بچێته سه‌ر سندوقی ده‌نگدان ، خه‌ڵك باوه‌ڕی به‌م حیزبه سیاسییانه نه‌ماوه، خه‌ڵك بێ ئومێد بووه، ئه‌گه‌ر هه‌ڵبژاردن بكرێت، ئه‌مانه ئه‌وه‌نده هێزی چه‌كدارو پاره و ده‌سه‌ڵات و میلیشیایان هه‌یه، كه هه‌ڵبژاردنه‌كه به‌لا ڕێدا ده‌ڕوات له‌به‌رئه‌وه هه‌ڵبژاردن ده‌رئه‌نجامێكی نابێت، هه‌مان سیناریۆی جاران دووباره ده‌بێته‌وه‌و ئه‌مانه ده‌بنه‌وه به حاكمی ئه‌م وڵاته به‌م فۆڕمه‌ی ئێستا."\nهه‌روه‌ها وتی" پێویسته گۆڕانێكی بنه‌ڕه‌تی بكرێت له‌ڕێگه‌ی ناڕه‌زایه‌تی خه‌ڵكه‌وه له‌ڕێگه‌ی ته‌وژمی خه‌ڵكه‌وه، ئه‌وه‌ی كه له دنیادا هه‌یه شۆڕشی جه‌ماوه‌رییه."\n"جووله‌كه‌یه‌ك له ئیسرائیله‌وه بێت و ببێت به‌سه‌رۆكی ئه‌م هه‌رێمه و چاكسازی بۆ ئێمه بكات له‌گه‌ڵیداین. "\nسه‌باره‌ت به‌وته‌كانی پێشووتری كه سه‌ركانی له‌سه‌ره‌تای دروستبوونی ئه‌م كابینه‌یه‌ی حكومه‌تی هه‌رێم له پێشینه‌ی سه‌ركرده‌كانی بزوتنه‌وه‌ی گۆڕان بوو بۆ به‌شداریكردنی گۆڕان له حكومه‌ت و ڕایده‌گه‌یاند "مەسرور بارزانی بەرپرسی دەزگایەکی ئەمنی بوو داخراوتر بوو، و ڕەنگە جدی تر بوبێت لەکارکردن و به‌ڕێوه‌بردنی كاره‌كه‌ی پێشبینی دەکەم لە حکومەتیشدا وا جدی بێت." هه‌روه‌ها پێشتر بزوتنه‌وه‌ی گۆڕان بۆ جێبه‌جێكردنی به‌ڵێنه‌كانی تا شه‌ش مانگی له‌به‌رده‌م كابینه‌ی نوێی حكومه‌ت دانابوو."\nخه‌لیل سه‌ركانی ده‌ڵێت: "من پشتیوانیم له حكومه‌ت نه‌كردووه، پشتیوانیم له چاكسازی كردووه، جووله‌كه‌یه‌ك له ئیسرائیله‌وه بێت و ببێت به‌سه‌رۆكی ئه‌م هه‌رێمه و چاكسازی بۆ ئێمه بكات له‌گه‌ڵیداین. "\nهه‌روه‌ها سه‌ركانی ئه‌وه‌شی وت: "به ته‌نیا مه‌سه‌له‌كه بزوتنه‌وه‌ی گۆڕان نییه، یه‌كێتی لایه‌نێكی سه‌ره‌كی ئه‌م كابینه‌یه‌یه. یه‌كێتی كاتێكی زۆری كوشت تا به‌شداری كابینه‌كه‌یان كرد، ئه‌م كابینه‌یه نه‌كه‌وته سه‌رپێی خۆی، ئه‌گه‌ر كابینه‌كه هه‌ر له‌سه‌ره‌تای دانوستانه‌كه، وه‌كو خۆی پێكبهێنرایه، كابینه‌كه بكه‌وتایه سه‌رپێی خۆی، ئه‌وكاته قسه‌یه‌كمان ده‌كرد بۆ سه‌قفی زه‌مه‌نییه‌كه. به‌ڵام نه‌كرا. یه‌كێتی دره‌نگ هاته ناو دانوستانه‌كانه‌وه، پۆسته‌كان به‌به‌تاڵی مانه‌وه ئه‌مه وایكرد شه‌ش مانگ تێپه‌ڕی و زۆر كاتی كوشت."\nله‌وه‌ڵامی ئه‌و پرسیاره‌ی جێبه‌جێنه‌كردنی پڕۆژه‌كانی گۆڕان له‌ناو حكومه‌ت بۆچی خه‌تاكه‌ی ده‌گه‌ڕێننه‌وه بۆ هاتنی دره‌نگ وه‌ختی یه‌كێتی بۆ ناو حكومه‌ت؟ خه‌لیل سه‌كانی وتی: "وه‌زعه‌كه وای خواستووه. واقعی ئه‌م وڵاته‌ی ئێمه وایه، مه‌سه‌له‌كه خه‌تا نیه."\n"من ئاواتی شێخ جه‌ناب بم "ئیستیقاله ده‌كه‌م"، حه‌قه بزوتنه‌وه‌ی گۆڕان له حكومه‌ت بێته ده‌ره‌وه"\nمن ئاواتی شێخ جه‌ناب بم "ئیستیقاله ده‌كه‌م". شكستی ئه‌مانه كه به‌سه‌ر خه‌ڵكیدا هێناویانه، بزوتنه‌وه‌ی گۆڕانی تێدا نه‌بووه، نه له‌داهات و نه له‌گومرگی سنوره‌كان و گرێبه‌ستی ژێربه‌ژیری نه‌وتدا نه‌بووه ئیتر بۆچی بچنه ژێر باری ئه‌م شكسته، ئه‌گه‌ر ئه‌م دۆخه وا بڕوات چاره‌سه‌ری گرفتی خه‌ڵك نه‌كه‌ن و موچه‌ی خه‌ڵكییان پێ نه‌درێت، حه‌قه بزوتنه‌وه‌ی گۆڕان هه‌تا زووه بێته ده‌ره‌وه له حكومه‌ت."\n"پێم باش نیه بزوتنه‌وه‌ی گۆڕان پشتگیری پرسی لامه‌ركه‌زیه‌ت بكات سنوری دێگه‌ڵه بۆته‌وه به‌دیواری به‌رلین "\nسه‌باره‌ت به‌هه‌ڵوێستی وه‌ك كه‌سایه‌تییه‌كی سیاسی له‌سه‌ر لامه‌ركه‌زیه‌ت، كه له ئێستادا باسی لێوه‌ده‌كرێت؟ خه‌لیل سه‌ركانی وتی: "پارتی كاتی خۆی بڕوایان هه‌بووه به لامه‌ركه‌زیه‌ت، به‌ڵام به‌م جۆره‌ی ئێستا نا، ئێمه پێمانوایه سیسته‌می لامه‌ركه‌زی بۆ هه‌رێمی كوردستان گرنگه، به‌ڵام ئه‌وه پرۆژه یاسای ده‌وێت و كۆده‌نگی ده‌وێت، له ئه‌نجومه‌نی پارێزگا بۆ ئه‌وه‌ی دوو له‌سه‌ر سێی ده‌نگه‌كان به‌ده‌ست بهێنێت و بدرێت به په‌رله‌مان و ڕێكه‌وتنی له‌سه‌ر بكرێت، ئه‌مه كاتی خۆی قسه‌ی له‌سه‌ر كراوه، به‌ڵام ئێستا ڕه‌نگه وانه‌بێت، چونكه بارودۆخێكی تر هاتۆته پێش و كێشه له نێوان پارتی و یه‌كێتی-دا هه‌یه، سنوری دێگه‌ڵه بۆته‌وه به‌دیواری به‌رلین."\nسه‌ركانی وتیشی: "نه‌خێر من پێم باش نیه بزوتنه‌وه‌ی گۆڕان پشتگیری پرسی لامه‌ركه‌زیه‌ت بكات له ده‌ره‌وه‌ی ڕێككه‌وتنی پارتی و یه‌كێتی له‌سه‌ر ئه‌و پرسه، كاتێك پشتگیری لامه‌ركه‌زیه‌ت بكات له‌سه‌رئه‌وه‌ی كه كاك نه‌وشیروان قسه‌ی له‌سه‌ر ده‌كات و له‌سه‌رئه‌وه‌ی كه له ده‌ستوردا هه‌یه نه‌ك له‌سه‌ر كێبڕكێ و ململانێی حیزبی بێت من ئه‌وه‌م پێ خۆش نیه".\nبه‌شێك له وتووێژه‌كه‌ی خه‌لیل سه‌ركانی May7/020, ته‌واوی وتووێژه‌كه لای به‌شی كوردی ده‌نگی ئه‌مریكا پارێزراوه


كۆنگرەی شارە عەرەبییەكان سوپاسی پارێزگای سلێمانی دەكات\nپارێزگای سلێمانی 2022-03-27\nپارێزگاری سلێمانی بەشداریی لە چالاكییەكانی نۆزدەیەمین كۆنگرەی رێكخراوی شارە عەرەبییەكاندا دەكات و سەرۆك و ئەندامانی رێكخراوەكەش سوپاسی هەردوو پارێزگای سلێمانی و هەولێر دەكەن، وەكو دوو شاری گرنگی عێراق و ناوچەكە.\nڕۆژانی ٢١ تا ٢٣ی ئاداری ٢٠٢٢، لە شاری ڕیازی پایتەختی عەرەبستانی سعودییە، د. هەڤاڵ ئەبوبەكر پارێزگاری سلێمانی، بەشدارییكرد لە چالاكییەكانی نۆزدەیەمین كۆنگرەی ساڵانەی ڕێكخراوی شارە عەرەبییەكاندا و لەسەر پێشنیازی بەڕێز ئەندازیار عەلا مەعن ئەمینداری ئەمانەی بەغدای پایتەخت؛ كۆنگرەكە بڕیاریدا بیستەمین كۆنگرەی خۆی لە ساڵی داهاتوودا لە شاری بەغداد بەڕێوەببات، بەڕێزیان لە وتەیەكیدا بەوردیی و دڵسۆزییەوە لە ڕۆڵ و پێگەی شارەكانی هەرێمی كوردستان و عێراق دوا، بەتایبەتی شارەكانی سلێمانی و هەولێ رو باسی لە ڕۆڵی پارێزگاری سلێمانی كرد؛ لە كاركردنی بەردەوام لە كایە مەدەنیی و خزمەتگوزاریی و كولتوریی و ژینگەیی و بوارە جیاجیاكانی تردا.\nلە كۆنگرەكەدا دەرفەت و ئاڵنگارییەكانی شار و شوێنەكانی نیشتەجێبوون و خزمەتگوزارییە گشتییەكان و سەرمایەگوزاریی و بەڕێوەبردنی شارەكان و پێداویستیی و گرفت و ئاستەنگ و كێشەكان بەوردیی و زانستیی و ئەزمونگەرانە توێژینەوە و گفتوگۆیان لەبارەوە كرا و لەلایەن بەڕێزان ئەمیر و جێگری ئەمیری ناوچەی ڕیاز و سەرۆكی كۆنگرەكە و ئەمینداری ناوچەی ڕیاز و سەرۆكی ڕێكخراوی شارە عەرەبییەكان و شارە بەشداربووەكانەوە؛ سوپاس و پێزانینی خۆیان بۆ بەشداریكردنی پارێزگاكانی سلێمانی و هەولێر وەك دوو شاری گرنگی ناوچەكە و عێراق، دەربڕی.


مەحمود عەبدوڵا: هەرێمی بێ عەقڵی. – WTARIKURD\nئەوەی کە کۆمەڵگایەک بەهۆی پێویستی ئاسایش، پاراستنی سامانەکەی بچێتە ژێر باری حکومەتێکەوە شتێکی گونجاوە. بەڵام ئایا لەوە کۆمیدیتر هەیە، کە ئەو حکومەتە لەکۆمەڵە دزێک پێک هاتبێت ؟\nئەم دەسەڵاتە ” وەک لەشفرۆشێک کە دڵنیایە پاکیزەیی بۆ ناگەڕێتەوە ” بۆیە لە سەر کارەکەی بەردەوام دەبێت. دەسەڵاتیش دڵنیایە، کە متمانەی بۆناگەڕێتەوە، چونکە متمانەی دۆڕاندووە ، بۆیە بەدڵنیاییەوە بەردەوام دەبێت لە سەر فۆرمەکەی لە حوکمڕانی .\nدەسەڵاتی کوردی لە کەسانێک پێک هاتووە ، کە ڕۆژانێک خاکیان فرۆشتوە ، ڕۆژانێک کارگەو شۆڤڵ و کەل و پەلی دروستکردنی بەنداو ، و ئەمڕۆش نەوت تاڵان دەکەن، ئاخر ئەوان باش دەزانن کە ئێستا دەبوایە جێگایان زیندان بوایە ، ئەگەر یاسا سەروەربوایە . بۆیە ئەوان هەرگیز ناچنە ژیر باری یاساو هەرگیز هەوڵی ئەوەنادەن یاسا سەروەربێت، ئەوە شتێکە بڕاوەتەوە بۆهەر کەسێک هۆشی هەبێت .\nلەدنیادا کۆمەڵگایەک نییە هێندە نەزۆک بێت، کە جگە لە گروپێکی مافیایی نەبێت، بۆ ئەوەی حوکمڕانی بکەن ، مەگەر ئەوەی ئەو کۆمەڵگایە لە ژێر دەسەڵاتێکی چەتە و تاڵانچی سەفسەتەباز دابێت .\nئەوترێت یەک گرام کردار ، لەتەنێک قسە باشترە ، ئەوان هەزار تەن قسە هەڵدەڕێژن بێ ئەوەی یەک گرام عەمەلیان هەبێت. بۆیە کۆمەڵگا دەبێت لەوە تێبگات کاتی گفتوگۆش بەسەر چووە ئێستا لە جیاتی تەنێک قسە، پێویستە یەک گرام هەڵوێستتان هەبێت و کۆتایی بە و گەمژەییە بێنن کە چارەگە سەدەیەکە گروپە دەسەڵات دارەکان بەردەوامی پێدەدەن .\nکارو کرداری ڕۆژانەی ئەمدەسەڵاتە هێند نا لۆژیکیە، گەر بەلۆژیک لێکی دەیەوە گێژ دەبیت، ئەوان فڕیان بەسەر حوکمڕانی و سیاسەتەوە نییە ، بەڵام لەدزی دا، لەتاڵانیدا شا دزن.\nئەوان لە جیاتی شای وڵات بن، پێویستە وەک شا مافیاو شا دز دیاری بکرێن. رائل دەڵێت : هەندێک کەس بۆئەوە دروست بوون کە ببنە لاقی کۆمەڵگا، بەڵام لەمێشکی کۆمەڵگا سەر دەردێنن” ئێستا لە هەرێمی کوردستان، کەسانێک خۆیان لە سەری کۆمەڵگا هێناوەتە دەر، کە بەڕاستی دەبوو لاقی کۆمەڵگا بونایە، کەسانێک کە جگە لەدزی و چەواشەکاری و دەرد شتێکیان نییە پێشکەشی کۆمەڵگای بکەن.\nئاخر ئەگەر ئەوان لاق نین و لە مێشک سەریان دەر نەهێناوە، چۆن هێندە بێباکن بەرامبەر بە پەروەردە و خوێندن لە م وڵاتە! وەک نەعامە سەریان خستۆتە ناو خۆڵەکەو بێ هەڵوێستن بەرامبەر داواکاری خەڵک. ئەوان هێشتاش چاوەڕوانی ئەوەن بێ دەنگ بین بەرامبەر گەمژەیی سیاسییان و ئومێدیان وایە خەڵک چاو لەدزییەکەیان بپۆشێت .\nئەوان خوێندەوارێکیان دەوێت کە وەک کۆمپیوتەر لەبەردەستیان بێت و بەکاری بهێنن، خوێندەوارێکیان ناوێت هۆشی هەبێت بۆیە ئەوان زۆر لەوە بێباکترن بەرامبەر پەروەردە کە ئێمە پێش بینیمان دەکرد.\nئەوان هەزاران دۆلار دەبەخشن بۆ کەسانێک کە لە دەربارەکەیاندا زیهنیان دەفرۆشن و، وەک کۆیلەی تمام عەیار لە خزمەتیان دان، چ سوکایەتییەک بە خاک و نیشتیمان و خەڵک دەکرێت ئەو ڕۆبۆتانە هەست و غیرەت و ویژدانیان ناجوڵێت و هێشتا خەریکی کاسەلێسین، بەڵێ ئەوانە بۆ ئەو کارە ئامادەکراون ، ئەوە سیفەتی هەموو دەسەڵاتێکی چەتەو دیکتا تۆرە تا کۆمەڵێک مشەخۆر لەدەوریان کۆبێتەوە و شەڕی کۆمەڵگای بێبکەن و کورسیەکەیان قایمتربێت.\nئەوکارەی ئەو دەربارانە ڕەنگە ئەمڕۆ بە کۆمپیوتەرێک ئەنجام بدرێت ، ئاخر ئەگەر ئەوان هۆشیان هەبوایەو بەڕاستی لێزان و کارزان بونایایە دەیان توانی لێکۆڵینەوەیەک، پڕۆژەیەک پێشنارێک بکەن، بەڵام لەڕاستیدا ئەوان تە نها ڕۆڵی کۆیلەیەک دەبینن. دەتوانم بڵێم: شتێک نییە لەم وڵاتە ناوی قەیرانی دارایی بێت ، سەرچاوەی قەیرانە کە هۆش و عەقڵە ، بەکەسانی بێ هۆش و بێعەقڵیش چارەسەر نادۆزرێتەوە. لە هەر کۆمەڵگایەک عقڵ ئیش بکات، زیاتر لە چارەسەرێک هەیە بۆ کێشە و قەیرانەکان، بەڵام لە کۆمەڵگایەک عقڵ ئیش نەکات، تەنانەت یەک چارەسەریش نادۆزرێتەوە، خۆی ئەوە دەلالەتی بێ عەقڵی دەسەڵات دارانی ئەم هەرێمەیە، کە ڕۆژانە جگە لەسەفسەتە شتێکیان نییە پێشکەشی کۆمەڵگای بکەن، بەڵێ ئێرە هەرێمی بێ عەقڵییە.\nمن لافی ئەوە لێنادەم کە زۆر عەقڵ بم، بەڵام دەزانم کە ئێوە زۆر گەمژەن دەسەڵاتدارانی هەرێم.


لە بیری یەکتردا بین - قەڵەم\nتاریخ ایجاد در شنبه, 24 خرداد 1399 13:07\nمرۆڤەکان رۆژێک لە رۆژان بەهۆی کەمتەرخەمییەکان تۆڵە لە یەکتر دەکەنەوە. ئەوەی سەردەمانێک لە مەینەت و ئازاردا دەژیا دەرفەتی ئەوە پەیدا دەکا ئازاردەرەکەی خۆی بخاتەوە بەر لێپرسینەوە و بگرە بەر ئازار و مەینەت. گەر تەنانەت ئەویش ئەمە نەکات ئەوا سیستم بەهۆی ئەو درز و کەلەبەرەی تیایەتی، قڵشی گەورەی تێ دەکەوێ و دۆخەکە بە گشتی بەرەو داڕمان دەبا.\nبۆیە نابێ لەبیرمان بچێ کە مرۆڤ هەتا کاتێک لە کۆمەڵگادا دەژی ناتوانێ بڵێ کارم بە سەر کەسی ترەوە نیە، یاخود بەشی ئەوی تریش دەخۆم و وەک بەرزەکی بانان بۆی دەردەچم. ئێمە هەموو پێکەوە گرێدراوین و ئەم پێوەندییە رۆژێک لە رۆژان بەرۆکمان پێدەگرێتەوە.\nبۆیە چەندە لە بیری خۆمانداین گرینگە لە ئاستێکی باشیش دا لە بیری ئەوی تردا بین. خۆشبەختی و بەدبەختی چەمکێکی دوو لایەنە و چەند لایەنەیە نەک چەمکێکی یەک لایەنە و تاک رەهەند. ئاگالێکبوون تەنیا بە بەخشینی خێروخێرات ناکرێ، رەنگە گرینگتر لەمە بیرکردنەوە لە دەسەڵاتی سیاسی باش و دامەزراندنی کۆمەڵگایەکی عادڵانەیە. لەسەر مرۆڤەکان ئەرکە بەردەوام خۆیان تێکەڵ بە کێشە سیاسی و کۆمەڵایەتی و ئیدارییەکان بکەن و، خۆیان لە ئاست کۆمەڵگا وەک گشتییەتێکی یەکانگیر بە بەرپرسیار بزانن.\nسایتی قەڵەم، ١٤ مانگی شەشی ٢٠٢٠


اگر احساس تنهایی کردی بیشتر به سمت خدا برو و نزدیکش شو **** ئەگەر هەستت بە تەنهایی کرد، زیاتر لە خودا نزیک بەوە ♡\nهر که نیاشتود دوده له یاران ... بزیه نیگره و به چارگان ... ترجمه: تا کسی خودش درد و مشکلی نداشته باشه برای بیچارگان دلش نمیسوزه ... ... ...\nقانون زندگی اینجوریه که اگر غم توش نبود الان از شادی بیزار میشدیم **** سرووشتی ژیان وایه ، ئه‌گه‌ر خه‌م نه‌بوایه ئێستا له‌شادیش بێزار بووبووین .\nای دلگمه بدرن بنورنه په یه وه .. چن جره بزمار دایه لیه وه .. ترجمه : اگر دلمو بشکافید وبهش نگاه کنید .. میبینید که چند میخ (استعاره از زخم) دلمو پاره کرده ...\nبؤهه ر کوی ده‌رؤیـــــــــــى گویم له ترپه ی ده‌نگی پیـــته بؤیه‌هه مووكاتی گولـــــــــم دلى من هه رچاوه‌ریتــــــــه\nهــــه موو عومرم ئـــه ده م به تؤ خـــؤم لـــه ژیان بی به ش ده که م به بی دلیـــش داده نیـــشم دلی خؤمت پیشـــکه ش ده که م\n3_گوليك به فرميسكى چاوى خؤم ئاوى بدةم چؤن دلم دى بؤنى گوليكى تر بكةم وقتی گلی رو با اشک چشم خودم آب بدم چجوری دلم میادگل دیگه ای رو بو کنم...\nیادت دةكةم كه له من دوری; كه بؤ دلیشم گولیكی سوری; كه بئ دةنگیشم دةبئ بم بوری; بؤ چاوی كویرم رووناكی و نووری\nهيچ كات له خودا مه پاريره وه كه ملكى هه موو دنيا بدات به تو ، هه ميشه له خوا داوا بكه كه ئه و كه سه ى بوتو وه ك هه موو دنيا وايه نه ي به خشيته كه سيكى تر.\nهيچم نيه ببه خشم پيت ته نيا دليكي سه ر شيت بي اوه ي تو پي بزاني بو همو شوين له گه لتا ديت تاواني شيت چيه لاي تو سزاي بده به دلي خوت ته نيا ئونده بزانه دواي مردنيش هه ر شيته بوت\nخوا حافظیت لی أکه م به جی دیلم أو هه واره وره تیر سه یری بالام که أمه آخرین دیداره ته مه ن تیپه ر بوو به چاوه روانی نه من هه ستم کرد نه توش پیت زانی\nزوریچی ماوه هه تاکوو نه وروز،به لام من چی بکه م دلم هاته سوز،که بیژم پیتان ره فیقان و دوس،***جه ژنی نه وروزتان هه زار جار پیروز***\nئه گه ر که سیک توانی به به فر له سه ر خور بنوسیت توم خوشئه ویت...ئه و کاته بروا ئه که م که سیک هه یه که له من زیاتر توی خوشئه ویت...\nخیلی دلخوشم... میدونی چرا؟! چون تو توی دلمی ♥ **** زور دل خوشم ئه زانی بو؟! چونکه تو له دلمای.!! ♥\nتا خه میکی گه وره ده روات خه میکی بچوک گه وره ده بیت تا منیش ئه گه م به ئاواتم دلنیام ژیان ته واو ده بیت\nبخشنده و با گذشت باش... چون توم روزی از همین روزها دچار اشتباه شده ای یا خواهی شد!! **** لیبوورده به.. چونکه توش روژیک له روژان هه له ت کردووه..\nموارد یافت شده : 640 از 667


ژیار موحه‌مه‌د: ناکرێت دۆسێیه‌کی یاسایی بکرێته به‌شێک له ململانێ سیاسیه‌کان\nسه‌رۆکی هه‌رێمی کوردستانی عێراق ڕۆژی دووشه‌ممه له‌گه‌ڵ که‌س و کاری ڕۆژنامه‌وان کاوه گه‌رمیانی کۆبووه‌وه.\nمه‌سعود بارزانی له‌و دیداره‌یدا له‌گه‌ڵ خانه‌واده‌ی کاوه گه‌رمیانی، کوژرانی ئه‌و ڕۆژنامه‌وانه‌ی به تاوانێکی مه‌زن و دڕندانه ناودێر کرد.\nله‌گه‌ڵ بڵاوبوونه‌وه‌ی هه‌واڵی ئه‌و کۆبوونه‌وه‌یه یه‌کێک له پارێزه‌رانی خۆبه‌خشی دۆسێی کوژرانی ڕۆژنامه‌وان کاوه گه‌رمیانی له ڕاگه‌یاندنێکدا ده‌ست له‌کارکێشانه‌وه‌ی خۆی ڕاگه‌یاند له دۆسێکه.\nبارزانی له‌گه‌ڵ خانه‌واده‌ی کاوه گه‌رمیانی\nکاوه گه‌رمیانی له شارۆچکه‌ی که‌لار له‌به‌رده‌م ماڵه‌که‌یدا کوژرا به به‌رچاوی دایکی هاوسه‌ره‌که‌یه‌وه.\nلیکۆڵینه‌وه له‌و دۆسێیه به‌رده‌وامه و چه‌ند که‌سێک ده‌ستگیر کران و دواتر به متمانه ئازادکران و دیارترینیان مه‌حمود سه‌نگاوی ئه‌ندامی مه‌کته‌ب سیاسی یه‌کێتی نیشتیمانی کوردستان بوو.\nژیار موحه‌مه‌د پارێزه‌ر و ڕۆژنامه‌وان ده‌ڵێت هۆکاری ده‌ست له‌کار کێشانه‌وه‌که‌ی له‌و دۆسێیه ده‌گه‌ڕێته‌وه بۆ ئه‌وه‌ی هیچ یه‌کێک له‌و جۆره دۆسێیانه بۆ ململانێی سیاسی به‌کارنه‌هێنرێن و ده‌شڵێت چه‌ند جارێک ئاماژه‌ش به‌وه کراوه که کێشه‌که کێشه‌یه‌کی یاساییه و په‌یوه‌ندی هه‌یه به سه‌روه‌ری یاساوه و پێویستیشه له دادگادا یه‌کلا بکرێته‌وه نه‌ک ببێته بابه‌تێک بۆ هه‌ڵبژاردن به‌کار بهێنرێت.\nله وتووێژه‌که‌یدا له‌گه‌ڵ به‌ڵێن ساڵح، پارێزه‌ر و ڕۆژنامه‌وان ژیار موحه‌مه‌د ده‌ڵێت هۆکار زۆرن بۆ به سیاسی کردنی دۆسێی کوشتنی کاوه گه‌رمیانی له‌وانه وه‌ک ئاماژه‌ی پێدا "کۆمه‌ڵێک دۆسێی تری کوشتنی ڕۆژنامه‌وانان هه‌ن وه‌ک دۆسێکانی سه‌رده‌شت عوسمان و سۆرانی مامه حه‌مه و هه‌روه‌هاش کوشتنی دکتۆر عه‌بدولستار تاهیر شه‌ریف که تائێستا یه‌کلایینه‌کراونه‌ته‌وه، ئێمه‌ش هه‌ست ده‌که‌ین ئێستا دۆسێی کاوه گه‌رمیانی بۆ مه‌به‌ستێکی سیاسی به‌رامبه‌ر به لایه‌نێکی تر به‌کارده‌هێنرێت".\nژیار موحه‌مه‌د ده‌شڵێت هه‌ر له سه‌ره‌تاوه هه‌وڵ هه‌بووه له لایه‌ن گه‌وره کاربه‌ده‌ستانی هه‌رێمه‌که‌وه تا دیدار له‌گه‌ڵ که‌س و کاری ڕۆژنامه‌وان کاوه گه‌رمیانیدا بکه‌ن به‌ڵام ئه‌وکات گوێیان له پارێزه‌ره‌کان و نوسه‌ران و ڕۆشنبیران گرتوه و نه‌چوون به‌ده‌م ئه‌و داوایانه‌وه و ده‌شڵێت ئه‌و دیداره‌ی ڕۆژی دووشه‌ممه به‌بێ ئاگاداریی پارێزه‌ره‌کان بووه و ده‌شڵێت په‌یوه‌ندی به ژماره‌یه‌ک نوسه‌ر و ڕوناکبیریشه‌وه کردووه و هه‌موو گوتویانه ئاگادار نین.


به‌رهه‌م ساڵح پیرۆزبای خۆی ئاڕاستەی سەرۆک وەزیران و جێگری سەرۆک و تەواوی کابینەی نۆیەم کرد - هيوای کۆرد\nهاوپەیمانی سائیرون: دەستی ئەمریكا و ئیسرائیل لە پشتی هەموو كێشەكانی ناوچەكەیە 22 خوله‌ك ago\nشاندێكی هەرێمی كوردستان سەردانی بەغدا دەكات 41 خوله‌ك ago\nنێچیرڤان بارزانی لەگەڵ جان ئیف لۆدریان دوایین پێشهاتەكانی ناوچەكەیان تاووتوێكرد 51 خوله‌ك ago\nHome هەواڵ عێراق به‌رهه‌م ساڵح پیرۆزبای خۆی ئاڕاستەی سەرۆک وەزیران و جێگری سەرۆک و تەواوی کابینەی نۆیەم کرد\nبه‌رهه‌م ساڵح پیرۆزبای خۆی ئاڕاستەی سەرۆک وەزیران و جێگری سەرۆک و تەواوی کابینەی نۆیەم کرد\non: ته‌مموز 10, 2019 In: عێراق, کوردستانی, هەواڵ\nبەرھەم ساڵح، سه‌رۆك كۆماری عێراق و مەسرور بارزانی، سه‌رۆكی حكومه‌تی هه‌رێمی كوردستان کرد په‌یوه‌ندی ته‌له‌فۆنیان ئه‌نجامدا.\nنوسینگه‌ی سه‌رۆك كۆماری عێراق رایگه‌یاندووه، به‌رهه‌م ساڵح ئەمرۆ چوارشەممە لە پەیوەندییەکی تەلەفۆنیدا پیرۆزبای لە سەرۆکی ئەنجومەنی وەزیرانی نوێی ھەرێمی کوردستان مەسرور بارزانی کرد، بەبۆنەی وەرگرتنی متمانەی کابینەی نۆیەم لە پەرلەمانی کوردستان.\nراشیگه‌یاندووه، لەو پەیوەندییە تەلەفۆنییەدا به‌رهه‌م ساڵح پیرۆزبای گەرمی خۆی ئاڕاستەی سەرۆک وەزیران و جێگری سەرۆک و تەواوی کابینەی نۆیەم کرد و ھیوای سەرکەوتنی بۆ خواستن، ھاوکات پشتیوانی خۆی بۆ کابینەی نۆیەم دەربڕی لە چارەسەرکردنی کێشە ھەڵپەسیدراوەکانی نێوان ھەردوو حکومەتی ھەرێمی کوردستان و حکومەتی فیدراڵی بەپێی دەستوور.\nھەروەھا سەرۆک کۆمار پەیوەندییەکی تەلەفۆنی لەگەڵ جێگری سەرۆکی ئەنجومەنی وەزیران قوباد تاڵەبانی ئەنجامدا بۆ ھەمان مەبەست و پیرۆزبای گەرمی لێکرد.\nلای خۆیانەوە سەرۆک و جێگری سەرۆکی ئەنجومەنی وەزیرانی ھەرێمی کوردستان، سوپاسی سەرۆک کۆماریان کرد بۆ پشتیوانیکردنی کابینەی نۆیەم.\nTags: به‌رهه‌م ساڵحعێراق‌كوردستانمەسرور بارزانی\nنێچیرڤان بارزانی و ئیمانوێل ماكرۆن كۆده‌بنه‌وه


بە فەرمی كەشوھەوای نەورۆز راگەیەنرا\nبەشى پێشبینىەكانی بەڕێوەبەرایەتی كەشناسی و بومەلەرزەزانی ھەرێمی كوردستان راپۆرتێكی تایبەتی بە كەشوھەوای رۆژانی پشووی نەورۆز بڵاوكردەوە.\nلە راپۆرتەكەی كەشناسیدا ھاتووە: "هەرێمى کوردستان بە کەشێکى ناسەقامگیر تێپەڕ دەبێت، یەکەم رۆژى نەورۆز، ئاسمانى هەرێم بە گشتى نیمچە هەورو هەورى تەواو دەبێت، لە تەواوى پارێزگاکانى هەرێم باران بارین دەبێت، لە ناوچە شاخاویەکان رێژەى باران بارین زیاتر دەبێت، لە ناوچە شاخاویە سنوورییەکان لە ئەنجامى نزم بوونەوەى پلەکانى گەرما بەفرێکى کەمیش دەبارێت.\nھەروەھا دووەم رۆژى نەورۆز، هەرێمى کوردستان دەکەویتە ژێر کاریگەرىنزمە پاڵەپەستۆى تورکیا ئاسمان پەڵە هەور دەبێت و پاشان دەگۆڕێت بۆ نیمچە هەورو لە هەندێ ناوچە بۆ هەورى تەواو لەگەڵ ئەگەرى نمە باران، بەڵام لە پارێزگاى هەولێر و سلێمانى ئەگەری بارانبارین زیاتر دەبێت.\nھەر بەپێی پێشبینییەكانی كەشناسی سێیەم رۆژى نەورۆز، هەرێمى کوردستان دەکەوێتە ژێر کاریگەرى نزمە پاڵەپەستۆى دەریاى سوور پارێزگاى هەولێرو دهۆک نمە بارانێکى کەمى دەبێت، بەڵام پارێزگاکانى هەڵەبجە و سلێمانى و کرکووک زۆرترین رێژەى بارانبارینى دەبێت، هەروەها ئەگەرى بەرزبوونەوەى تۆزو خۆڵێش هەیە لە هەندێ ناوچە.\n01 به ڤيديۆ.. گرته‌ى سه‌ماى ئافره‌تێك ده‌سه‌ڵاتدارانى سعووديه‌ى توڕه كردووه\n02 سووده‌كانى خواردنه‌وه‌ى چاى به بێ شه‌كر\n03 حووتی شین چۆن هه‌رزه‌كاران به‌ره‌و خوكوشتن هانده‌دات\n04 به‌ته‌مه‌نترین مرۆڤی سه‌ر گۆی زه‌وی مرد\n05 باری كەشوھەوای كوردستان\n06 كاریگه‌ری چه‌ره‌زات له‌سه‌ر ته‌ندرووستی مرۆڤ\n01 دڕنده‌يه‌كى نامۆ و ترسناك هاوشێوه‌ى مرۆڤه و سه‌گ ده‌كوژێت\n02 به‌ڤیدیۆ.. ویستی گۆشت ببرژێنێت به‌ڵام خۆی برژا\n04 به ڤيديۆ.. گرته‌ى سه‌ماى ئافره‌تێك ده‌سه‌ڵاتدارانى سعووديه‌ى توڕه كردووه\n05 به ڤيديۆ.. كۆتاييه‌كى خه‌مبارى بێچوه فيلێك\n06 سووده‌كانى خواردنه‌وه‌ى چاى به بێ شه‌كر\n01 به ڤيديۆ.. هيندستانييه‌ك سه‌د قامچى له هاوسه‌ره‌كه‌ى ده‌دات\n02 دڕنده‌يه‌كى نامۆ و ترسناك هاوشێوه‌ى مرۆڤه و سه‌گ ده‌كوژێت\n03 فیزیاناسانی جیهان واده‌ی "رۆژی دوایی" دیاری ده‌كه‌ن\n04 به‌ڤیدیۆ.. ویستی گۆشت ببرژێنێت به‌ڵام خۆی برژا\n05 به ڤيديۆ.. زياتر له 10 پۆليسى ئه‌مريكى زيندانييه‌كيان پێ كۆنترۆڵ ناكرێت\n06 به‌ڤیدیۆ.. ئافره‌تێك له په‌خشی راسته‌وخۆ لووته‌كه‌ی لێ ده‌كاته‌وه


01:25 - 10/10/2021 103 جار خوێندراوەتەوە\nله كرده‌ی شیعرنووسیندا هه‌ر دوو چه‌شنی خه‌یاڵه‌كان زیانی نییه، خه‌یاڵ له كرۆك و ناوكیدا گه‌ڕان و گه‌شتێكی شاراوه‌ی باری ناهه‌ستیی و ناهۆشیارییه له سات و كاتی نادیاردا، ئاماده‌ده‌بێت و كه‌شوهه‌وای زه‌ین خۆشده‌كات. زه‌مینه بۆ جۆشدانی بیر و ئیحا ده‌گونجێنێت، خه‌یاڵ كه‌شفی شته په‌نهانه‌كانی پشت تێفكرین و ڕووبه‌ره فراوانه‌كانی بابه‌ته ناهه‌ستیاره‌كانی ناو گفتوگۆ و ململانێی ئه‌قڵ و لۆژیكه. كۆشیعری (سه‌د و یه‌كشه‌وه)ی سه‌باح ڕه‌نجده‌ر ڕه‌سه‌نی بۆ شیعری پۆستمۆدێرنیزمی كوردی ده‌گێڕێته‌وه. تێیدا هه‌ر دوو جۆره خه‌یاڵه‌كان هه‌ن، وه‌لێ خه‌یاڵی داهێنه‌رانه‌ی ڕووپێوێكی زیاتری داگیركردووه. ده‌سه‌ڵاتی خه‌ونبینیه‌كه‌ی زاڵه به‌سه‌ر خه‌یاڵه نووسراوه ئاماده‌ییه‌كاندا.\nلێره (چاوی گا) چه‌ندان وێنه‌ی جۆراوجۆری ته‌جریدی پێكهێناوه، خه‌یاڵه‌كانی ئاڵۆز و فره‌مانان، میتۆدی ئه‌فسانه و هونه‌ری شێوه‌كاری و مێژووی پێكه‌وه گرێداوه، بیرنراو و نه‌بینراو یه‌ك پێكهاته‌یان هه‌یه. بابه‌تی هه‌وێنكردنی چه‌ند مژارێك ئاشكراده‌كات، (چاوی گا) ڕه‌نگی ڕه‌شه، گرێیداوه به مێوژه ڕه‌شه‌ی مام زۆراب، له چاوی گاوه خه‌یاڵی فڕیوه‌ته سه‌ر ڕۆژانی منداڵیی، كه له قوتابخانه له كتێبی ئه‌لفوبێی كوردی (ئیبراهیم ئه‌مین باڵدار) مێوژی مام زۆرابی خوێندووه. هه‌ر له‌م خه‌یاڵه‌ش چووه‌ته لای هونه‌ری شێوه‌كاری وێنه ته‌جریدییه‌كانی: (سلڤادۆر دالی) كه له چاوی گاوه دیمه‌نی فره مانایی و هاودژه مانایی خوڵقاندووه، بووه‌ته‌مایه‌ی به‌كاربردن و به‌هه‌مهێنان. ڕه‌نگبێت شیعره به‌ناوبانگه‌كه‌ی شاعیری عه‌ره‌ب: (علي بن الجهم)ی هاتبێته‌وه یاد به ناوی: (عیون المها)، ئه‌م شیعره پڕیه‌تی له ئه‌فسوون و نهێنی جوانی و فانتازیای خه‌یاڵێكی به پیت و جیهانبینی ڕۆشن، ته‌نیا له چوار دێره‌كانی كۆتایی ئه‌م شیعره، كه نموونه‌ی خه‌یاڵێكی داهێنه‌رانه‌یه، (ده‌ق) واڵایه بۆ شرۆڤه و لێكدانه‌وه‌ی دیكه‌ش، كه له‌وانه‌یه له ئایینده ئاماژه‌ی كه‌شفه‌كانی بدات. (بۆ پێكهاتنی وێنه‌ی شیعری The Poetic Image هه‌ر دوو ڕه‌گه‌زی زمان و خه‌یاڵ كارلێكێكی كیماگه‌رانه له‌نێوانیاندا ده‌سازێت، له ڕووبه‌ری ئاوێته‌بوونیاندا هزر (فیكر) ئاماده‌كاری پێشوه‌خته‌ی خۆی كردووه، بێ هزر هیچ وێنه‌یه‌ك له خه‌یاڵدا دروست نابێت، بێ وێنه‌ش شیعر كامڵ نابێت، (زمان)یش هۆكاری به‌رجه‌سته‌كردنی وێنه‌كان له‌ئه‌ستۆده‌گرێت، ئه‌مه‌ش ئه‌و تیۆره‌یه كه: (ئه‌رستۆ) له‌باره‌ی پێكهاته‌ی وێنه‌ی شیعری خستوویه‌تیه به‌ر دیده:\nچۆن خه‌یاڵ ئه‌و چركه شیعرییانه ده‌قۆزێته‌وه، كه شاعیر تێیاندا په‌یوه‌ندییه‌كی ڕاسته‌وخۆی به كارتێكردنی نێوانیانه‌وه هه‌یه؟ فه‌زای خه‌یاڵ فراوانه و چه‌ندان ته‌نی دره‌و‌شاوه له‌سه‌ر شێوه‌ی گه‌ردیله‌ی خه‌یاڵه بچووكه‌كان له‌و ناوه‌نده‌دا به‌ریه‌كده‌كه‌ون، له ئه‌نجامی كۆی ئۆپه‌راسیۆنه هاڕمۆنییه‌كانی ناهه‌ستی و ناهۆشیاری ناو كایه‌ی ده‌ق. چه‌ند چركه شیعرییه‌كی ئاماده (لحظة شعریة) ده‌ست شاعیر ده‌كه‌ون و خێرا هه‌سته‌كان بۆ ڕزگاركردنیان له‌و ناوه‌نده خرۆشاوه‌دا ده‌یانخه‌مڵێنن، كه جیوه ئاسا هێنده تیژ و سرك و خزن زوو له‌ناو زه‌یندا ده‌سته‌مۆ ده‌كرێن، ده‌بنه ئه‌و وێنه شیعرییانه‌ی كه له منداڵدانی خه‌یاڵه‌وه پیتێندراون و به شێوه‌ی كۆرپه (وێنه‌ی شیعر) چاو بۆ ژیان ده‌ترووكێنن. (تۆبۆفیلیا (Topophilia) ڕۆڵێكی خولگه‌یی و كۆششكار ده‌بینێت له فراوانكردنی ڕووپێوی خه‌یاڵی ناو ده‌قه خه‌ونبینه‌كان)6.\nدووه‌م: غه‌ریبی و گه‌ڕانه‌وه بۆ ڕۆژانی ڕابردوو (الحنین الی الماضي). خه‌یاڵ په‌یوه‌سته به كات و كردار و شوێن، زۆرترین چه‌شنی خه‌یاڵێك، كه شاعیران خولیا و هۆگری ببن، ئه‌و ڕووداوه خۆش و ناخۆشانه‌یه له ڕابردوودا ڕوویانداوه و كاریگه‌ری به‌سه‌ر زه‌ینی شاعیره‌كه ماوه، له شوێنێكدا به‌جێماوه و وه‌ك كارێكی له‌ده‌ستچوو حه‌سره‌تی بۆ هه‌ڵده‌كێشێت. شاعیر: (گوڵی سه‌ربه‌ستی)ی (به‌ختیار زێوه‌ر) ده‌كاته پرسی خولگه‌یی و له‌وێوه په‌ل بۆ بیرهێنانه‌وه له ڕێگای خه‌یاڵگه‌راییه‌ك، به‌سه‌ر ماڵێكی هونه‌ردۆست و ده‌نگی گۆرانیبێژان و خودی شاعیرێك، كه خاوه‌ن شیعره‌كه‌یه هێمای شیعری به‌رگریی و به‌رخودان و مانه‌وه‌ی نه‌ته‌وه‌یه‌كه، ده‌هاوێژێت و بنیادی ده‌قه‌كه‌ی پێ دروستده‌كات.\nشاعیری (سه‌د و یه‌كشه‌وه) له زۆرینه‌ی ده‌قه‌كانی ناو ئه‌م كۆشیعرییه‌دا به هه‌ناسه‌ی غه‌ریبی و ئاخ هه‌ڵكێشان بۆ ڕابردوو ده‌قه‌كانی ڕه‌نگڕێژ به نۆستالیژیا كردووه و تێیدا له به‌رجه‌سته‌كردنیان ڕه‌گاژۆبوونێكی هه‌ستیی و هۆشیاری ساغبووه‌ته‌وه. چۆن خه‌یاڵ پێده‌گات و فشارده‌خاته سه‌ر كرده‌ی چالاككردنی مێشك و ده‌رهاویشته‌كانی له ڕوانگه‌ی زه‌ین و نه‌ست و حاڵه‌تی ناهۆشیارییدا، چ ڕۆڵێك وه‌رده‌گرێت؟\nتا (باران له ده‌رگای زه‌مینی نه‌دا) هیچ كردارێكی زه‌ینی له‌سه‌ر دروستبوونی وێنه‌ی دێری دووه‌م (گیای ڕووخۆش لێی ده‌كاته‌وه) دروستنه‌بوو، ڕووداو (باران) و (گیای ڕووخۆش) ئه‌و فشاره‌ش ده‌بێته هۆكاری لێكردنه‌وه‌ی باران، پاشان خه‌یاڵ له دێره‌كانی دواییدا فراوانتر و زنجیره‌یی پێكه‌وه ده‌به‌سترێنه‌وه، بێ هۆكاری جووڵاندنی خه‌یاڵ، ده‌ق له بنیادی ناوه‌وه‌ی خۆیدا ئه‌و سیستماتیكه دراماییه له‌ده‌ستده‌دات، كه بۆ گێڕانه‌وه (السرد) حاڵه‌تێكی پێویسته، یه‌كێكه له هۆكاره سه‌ره‌كییه‌كانی مانابه‌خشی له ده‌قدا. بنیادنانی ده‌ق، كرده‌یه‌كه هه‌میشه به كراوه‌یی كۆتایی دێت، هیچ ڕسته‌یه‌ك له‌ناو وێنه‌ی شیعریی به دانانی (نیهاد) بۆ (گوزاره)، یان به‌پێچه‌وانه‌وه، مانای ته‌واوی نادات، ده‌كرێت ده‌ق به‌وه بچووێنین پارچه‌یه‌كه له كریستاڵ، پارچه‌ی بچووكی دیكه‌ی لێ كه‌مبووه‌ته‌وه، ئه‌مه بۆ ناوه‌ندی ئه‌و بیرۆكه‌یه‌مان ده‌بات، كه گوزارشته شیعرییه‌كان ته‌واوببن، یه‌ده‌گی ده‌ربڕینه په‌خشانییه‌كان ده‌ستپێده‌كه‌ن، واته: شیعر له ده‌قی ئه‌ده‌بییدا به ته‌نیا گوزارشتبڕ نییه، په‌خشان هاوكاری گوزارشت و ده‌ربڕینه‌كانی ده‌كات، بۆیه: (ت. س. ئیلیۆت) ده‌یگوت: (مه‌حاڵه به پڕی و به ته‌واوی به زمانی شیعر ئه‌و ده‌قه بنووسم، كه ده‌مه‌وێت ته‌واوی بكه‌م)7.\n(مالارمێ) ده‌یگوت: (من به قه‌ڵای پۆڵایینی (زمان)م، خۆم ده‌پارێزم. هه‌ر وه‌ختێك ژه‌نگوژار بنیشێت، گه‌ڕانه‌وه‌ش بۆ به‌كارهێنانی زمانی هۆز ده‌رگای قه‌ڵا پۆڵایینه‌كه‌مه)10. زمان له‌ناو كایه‌ی شیعردا ڕۆڵی هێز و دره‌وشانه‌وه‌ی داهێنان و هاوسه‌نگڕاگرتنی هه‌موو بنه‌ما و مه‌رجه‌كانی شیعر نماییشده‌كات، گرینگی و كاریگه‌رییه‌كه‌ی له ده‌غده‌غه‌دانی خه‌یاڵدا فراوانتر و چوست و چالاكتر په‌ره‌ده‌ستێنێت، بۆیه ورووژاندنی خه‌یاڵ، به‌هێزبوون و پاراوتركردنی زمانی لێوه به‌ده‌ستدێت، به ئه‌زموون سه‌لمێندراوه، تا زمان كاریگه‌رییه پۆزه‌تیڤه‌كانی بكه‌ونه‌كار، شیعر توانای خۆنوێكردنه‌وه‌ی له وشه و ده‌سته‌واژه و هێما و زانسته زمانییه‌كان به گشتی، ده‌وڵه‌مه‌ندتر ده‌بێت و كاراتر دۆخ بۆ نه‌شونمای پێش و كارتێكردن له نێوانیاندا گه‌رمتر ده‌بێت. هه‌ر ده‌قێكی هونه‌ریی به (شیعر)ه‌وه‌ش، دوو ئاست پێشكێشده‌كات.\n3-زمانی له‌پێناو فراوانكردنی كایه‌ی خه‌یاڵه‌كانی به جۆرێك به‌كارهێناوه، وه‌ك دووانه‌یه‌كی میتافیزیكی شانیان داوه‌ته شانی یه‌ك بۆ سه‌ركه‌وتنی بنیادی ده‌ق له فه‌زای ناهۆشیاریی و ناهه‌ستییدا، تا ئه‌وپه‌ڕی سنووری كامڵبوونێكی پڕ له واتا و سه‌رسامیی و جوانیی.\n4-پانتایی (خه‌یاڵ) هاوته‌ریب بووه له‌گه‌ڵ هێزی (زمان) بۆ كاراكردن و هه‌مه‌جۆركردنی ڕایه‌ڵ و ڕه‌هه‌نده‌كانیان، به‌دڵنیاییه‌وه ده‌توانم بڵێم: ئه‌م كۆشیعره سه‌راسیمای خه‌یاڵی هێنده ده‌وڵه‌مه‌نده، له ئه‌ده‌بی كوردیمان نموونه‌ی شیعرێكی نوێخوازی زیندووه، ده‌كرێت توێژینه‌وه و باس و خواسی زۆرتری له‌باره‌وه بكرێت، هه‌روه‌ها كرانه‌ویه‌كی ڕه‌سه‌نه به‌سه‌ر زمانی نوێگه‌ریدا.\n10- خیري منصور، (محمود درویش عودة الشعر الضال)، منبر ثقافي عربي، سایتی ئه‌لیكترۆنی www.alaraby.co.uk، ڕۆژی 15/9/2019.\n11- سامي مهدي، أفق الحداثة وحداثة النمط، بغداد، ل166.\n12- شاكر لعیبي، الشعر عند شیموس هیني، مجلة بین النهرین، العدد 124، ص57.\n13- د. عبدالواحد لؤلؤة، (البحث عن معنی) دراسات نقدیة، المؤسسة العربیة، بیروت، ص112.\n14- رشید أمدیون، (شعریة السؤال ودلالاته)، سایتی ئه‌لیكترۆنی www.alquds.co.uk، ڕۆژی 25/8/2019.\n4-د. شاكر عبدالحمید، (الخیال من الكهف الی الواقع الأفتراضي)، عالم المعرفة، الكویت.\n5-جراف طولي، (أهمیة التخیل في الحیاة)، جریدة مكة.\n6-محمد أبو زید، جریدة (الشرق الأوسط)، عدد 14841.\n7-بومالي حنان، (عبدالوهاب البیاتي و تجلیات الحداثة الشعریة).\n8-خیري منصور، (محمود درویش عودة الشعر الضال)، منبر ثقافي عربي، الموقع الإلكتروني www.alaraby.co.uk


سەردار قادر 24, 01, 2022\nخوێندنەوەیەک بۆ گوتارى "من لە سەروو نیشتمانم"\n"ئینتیما" (الإنتماء/ وابەستەیی يان هاتنەپاڵ)؛ سەنگی مەحەکی مانەوە\nنامانەوێ هەر لە سەرەتاوە شەنوکەوی ئینتیما بکەین؛ وا بزانم ئەم بابەتە لە ئەدەبیاتی سیاسیدا گەیشتۆتە ترۆپکە و، تەنیا پێویستە بۆ وەبیرهێنانەوە جەخت لەسەر سەرەداوەکانى بکەینەوە. لە ڕووى زمانەوانییەوە ئینتیما زیاتر بە هاتنەپاڵ یان وابەستەیی یان په‌یوه‌ستبوونی تەواو دێت به شتێکه‌وه، ئەویش لە سێ جۆردا خۆى دەبینێتەوە: ئینتیماى نیشتمانى، ئایینى، ئایدیۆلۆژى. بابەتى ئینتیما بایەخێکی تایبەتى بۆ کایەى سیاسی و کۆمەڵگەیی هەیە، چونکە دەبێتە هۆکارى ئەوەى كه، تاکەکان لە پێگە و چارەنووسی نیشتمانەکەیان بترسن و هەمیشە لەبەرچاویان بێت؛ بۆ ئەو مەبەستەیش لە هەوڵی یەکگرتوویی و پێکەوەبووندا دەبن. ئینتیمابوون گرفتى ناوخۆیی کەم دەکاتەوە و پەرتەوازەیی ناهێڵێ و تاوانه‌کانیش کەمتر دەبن، چونکە هەمووان خۆیان بە بەرپرسیار دەزانن بەرامبەر بە نیشتمان. ئینتیما دەبێتە مایەى گەشەسەندن و هەوڵدان بۆ بەرەوپێشڤەچوونى کۆمەڵگە، چونکە هەمووان خۆیان بە خاوەن و دڵسۆزی دەزانن. ئینتیما وا لە تاکەکان دەکات کە نیشتمان بە ماڵە گەورەکە بزانن کە لەناویدا دەژین و دەبێ بە هەمووان خزمەتى بکەن. ئینتیما هەمیشە دەبێتە مایەى سەقامگیری و ئاسوودەبوون، چونکە هەستکردن بە نامۆیی، دژوارییەکی خراپ لاى دەروونى تاکەکان دەنێتەوە، بەتایبەت ئەوانەى کە لە وڵاتێکی تردا دەژین و بە هی خۆیانی نازانن.\nلە تایبەتمەندییەکانى بوونى ئینتیما لە ئاستێکی باشدا، هەمیشە دەبێتە هۆى: هەستێکی جێگیر لاى تاکەکان؛ فاکتەرێکی کاریگەر و بەهێز لە بنیاتنانى کۆمەڵگەکان؛ ڕێ لە بڵاوبوونەوەى دیاردە خراپەکان دەگرێ؛ ڕایەڵە کۆمەڵایەتییەکان پتەو دەکاتەوە؛ هەروەها ئاماژەیەکی کاریگەرە لەسەر بوونى حاڵەتێکی پۆزەتیڤ لە سیستەمى بەهاییی کۆمەڵگە؛ هەروەک چۆن دەبێتە بەڵگە لەسەر یەکگرتووییی کەسێتیى مەعنەویى کۆمەڵگە، هەر ئاوایش ڕێگەخۆشکەرە بۆ بڵاوبوونەوەى پڕه‌نسیپە ئەخلاقییەکان، وەک: بەخشندەیی و خۆنەویستن و دراوسێیەتیى باش و یەکڕیزى و تەبابوون و بەهەندگرتنى کۆمەڵگە لە کاتى گرفت و ململانێکان و لەبەرچاوگرتنى بەرژەوەندیى تایبەت لە خوار بەرژەوەندیى گشتییەوە و گفتوگۆ و لێكحاڵیبوون و کارکردن بۆ بەدیهێنانى ئامانجە هاوبەشەکان و هتد.\nپێوەرەکانی ئینتیماى بەهێزیش لەوەدایە کە: دەروونى خۆى ڕازی بکا لە نێوه‌ندى خۆشەویستیى نیشتمانەوە؛ هەست بە شکۆ و سەربەرزى بکات؛ لەگەڵ پرسەکانى نیشتمان کارلێک بکات؛ دەست بە ژینگەى وڵاتەوە بگرێ و سازشى لەسەر نەکات؛ ڕێگە بە دوژمنان نەدات زەفەرى پێ بەرن و ئامادەى قوربانیدان بێت و هەست بە بەرپرسیارێتی بکات؛ ڕێز لە دروشمە نەتەوەیی و نیشتمانییەکان بگرێت.\nکارى حزبی لە هەرێمی کوردستان\nئەگەر ئاماژەیەک بە کار و شێوازى بەدەرکەوتنى حزبە سیاسییەکانى هەرێمی کوردستان بکەین، بۆمان دەردەکەوێت کە چەند قەیرانێک لە حاڵەتی حزبیدا هەیە تا هەنووکە بەهەڵپەسێردراوی ماونەتەوە، کە کاریگەریى ڕاستەوخۆى کردۆتە سەر ڕێژە و ئاستى ئینتیمابوون(٢):\nزۆربەى حزبە سیاسییەکان لە نێوه‌ندی پەرچەکردارەوە دروست بوون دەرهەق بە بەرامبەرەکانیان، نەک پێویستبوونى واقعی سیاسی و پڕکردنەوەى کەلێنێک لە بۆشاییی پرسی نەتەوەیی؛ هەر بۆیە ئەگەر حزبی بەرامبەر بانگەشەى ڕەنگى سپی بکات، ئەوى دی بۆ ڕەنگى قەترانی دەکات؛ بەمەیش نە خاڵی هاوبەش دروست دەبێ و نە پانتایییەکیش بۆ ئینتیماى نیشتمانى و نەتەوەیی.\nزۆربەى حزبە سیاسییەکانى هەرێم لەسەر بنەماى ئایدیۆلۆژى دروست بوون؛ لە هەوڵیشدان تەواوى کۆمەڵگە و تاکەکانى بە جۆرى ئایدیۆلۆژیاى تایبەتى خۆیان گۆش و پەروەردە بکەن. لەم حاڵەتەیشدا هەمیشە سێنترالیزم بە دەورى حزبەکە و وەلائی بۆ مەرجەعی ئایدیۆلۆژیاکە، بەهێزترە لە نیشتمانسازی و نەتەوەسازی.\nزۆرێک لە حزبە سیاسییەکانى هەرێم لە یەکدی جیا بوونەتەوە و حزبى نوێیان دروست کردووە. هەر یەکەیەکى سیاسیی حزبییش لەوى تر جیا بووەوە، بە دوو سیفەتى نوێ دەرهەق بەو حزبەى کە لێی جیا بۆتەوە بارگاوى دەبێت، ئەویش: تەحەدا و تۆڵەسەندنەوەیە لێی؛ هەر بۆیە هەمیشە لە بەرەى دژدایە بۆ بەرامبەر، نەک نیشتمان.\nچۆن ئینتیماى نیشتمانى و نەتەوەیی بوونیاد دەنرێ؟\nلە پێناو بوونیادنانى ئینتیمایەکى نیشتمانى، پێویسته پێنج ڕەهەندى سەرەکی لەبەرچاو بگیرێ؛ بەبێ ئەوان هیچ بەهایەک بۆ مانەوەى کۆمەڵگە و گەلان نامێنێ و بەرەو داڕووخان و ئاشوب و دواتریش لەناوچوون دەچن، ئەوانیش بریتین له:\nبوونى سیستەمێکی بەهاییی تۆکمەى هاوبەش کە کۆمەڵگە پابەند دەبێ لەسەرى و ئاڕاستەى تاکەکانى پێ دەکات و ئاییندەیان بۆ ڕۆشن و مسۆگەر دەکات. لەو بارەیەوە د. ڕه‌فیق حه‌بیب دەڵێ: مەحاڵە هیچ کۆمەڵگەیەک لە بنی مێژووەوە بەدی بکەى تا ئێستا بەبێ بوونى سیستەمى بەهایی. ئەگەر بەهاکان نەبن، کۆمەڵگەیش نابێ؛ دادەڕووخێ؛ نامێنێ؛ شتێک نامێنێ پێی بڵێن پێوەر؛ پێی بڵێن پیرۆزی؛ پێی بڵێن ڕێگر لە کارى خراپ. ئەگەر بەدەر لە سیستەمى بەهاکان کۆمەڵگەیەک هەبێ، ئەوا یان لە دەرەوەى پانتاییی مێژووە، یان لە پانتاییی وێرانە و بێلانە و بێنیشتمان و نەمانى کەسێتیى مەعنەوى و ماددى بۆ کۆمەڵگە دەبینینەوە. هەر بۆیە تۆکمەیی و یەکبوونى سیسته‌مى بەهاییی کۆمەڵگە، کێرڤی ئینتیماى نیشتمانى پتەوتر و مسۆگەرتر دەکات؛ پێچەوانەکەیشی دروستە( 1 ).\nبوونى کەلتوورى هاوبەش و بەرژەوەندیی هاوبەش. هەمیشە ئەگەر کەلتوورێکی هاوبەش هەبوو، ئەوا ئاماژەیە بۆ بوونى سیسته‌مێکی بەهاییی کۆمەڵایەتى و سیاسیی هاوبەش. بەمەیش هەمووان بۆ بەرژەوەندیى هاوبەش تێ دەکۆشن و دژوارى لەگەڵ یەکدیدا نابینن.\nخاڵی دووەم دەبێتە مایەى بەدیهێنانى خاڵی سێیەم؛ کە خۆى لە بەدیهێنانى ئامانجێکی نیشتمانیى هاوبەش دەبینێتەوە. ناکرێ بەهاکان یەک بن و هاوبەش بن، كه‌چی ئامانجی هاوبەش بەدەستەوە نەدا. بوونى فرەئامانجیی نیشتمانیى ناهاوبەش لەناو کۆمەڵگەدا، هەمیشە مایەى نەبوونى کەلتوور و بەهاى هاوبەشە، کە ئەمەیش کاریگەرى لەسەر ئینتیما دەنێتەوە؛ چونکە ئەوکات لایەنەکان ئەوەندەى بەرژەوەندیى تایبەتییان لا گرنگە، ئەوەندە بەرژوەندیى نیشتمانییان لا مەبەست نییە. لەو نێوەدا ئینتیماى نیشتمانى یان نەتەوەیی، بێبه‌ها دەمێنێتەوە.\nیەکلاکردنەوەى بابەتەکانى دەسەڵاتێکی نیشتمانى و بەهێز؛ کە ئەوانیش خۆیان لە چوار قەیراندا دەبیننەوە؛ بەبێ چارەسەرکردنى ئەو چوار بابەتە وەک قەیران، هەمیشە کێرڤی ئینتیما لە ئاستى پێویستدا نابێت کە ئامانجە نەتەوەیییەکان بەدەست بێنێ، كه بریتین له: تەنگژەى دروستبوونى کۆمەڵگەى سیاسی (خاڵی یەکەم ڕۆڵی گرنگى هەیە)؛ تەنگژەى دروستبوونى دەسەڵاتێکی نیشتمانی (خاڵی 1و2و3 بۆى گرنگن)؛ تەنگژەى بەشداریی سیاسی کە ئەمیش بڕبڕەى پشتى پرۆسەى دیموکراسییە و لە نێوه‌ندییەوە هەمووان بە ڕێژەى خۆیان بەشدارى لە پرۆسەى دروستکردنى بڕیارى سیاسیی وڵاتدا دەکەن؛ تەنگژەى چوارەمیش فەرمانڕەواییی دروستە، کە تیایدا دەسەڵات و داهات لە ڕوانگەى دیدێکى نیشتمانى و دادپەروەرانەوە دابەش دەبێ و هەمووان خۆیان بە خاوەنى دەزانن، لەپێناو بەرەوپێشبردنى وڵات.\nڕەهەندی پێنجەم، چارەنووسسازە؛ ئەویش ئەوەیە کە ئایا تاچەند ویستى گشتیى کۆمەڵگە لە دەسەڵاتی سیاسیدا ڕەنگی داوەتەوە؟ ئایا تاچەند تاکەکانى کۆمەڵگە هەست بە بوونى دەسەڵاتێکی نیشتمانى دەکەن؟ ئایا تاچەند دەسەڵات لە دابینکردنى پێداویستییەکانى خەڵک ڕۆڵی گێڕاوە؟ ئایا تاچەند هەوڵی داوە بەرژەوەندیى گشتى بپارێزێ و مسۆگەرى بکات؟ ئایا تاچەند هەوڵی ئەوەی داوە سبەینێی خەڵک مسۆگەر بکات و ترسیان بڕەوێنێتەوە؟ ئایا تاچەند توانیویەتى دەسەڵات و پۆستەکانى بەڕێوەبردنى وڵات لە ئیمتیازاتێکی کەسییەوە، بگۆڕێ بۆ خزمەتگوزارى لە پێناو بەدیهێنانى بەرژەوەندیى گشتى؟ ئایا تاچەند دەسەڵات توانیویەتى هەرسێ بابەتى سیسته‌م و خۆشگوزەرانى و دادپەروەرى بە پۆزەتیڤ بۆ کۆمەڵگە بخاتەوە؟ ئەمانە چەندان پرسیارن لەمەڕ ڕۆڵی دەسەڵات لە بەرزکردنەوەى ئاستى ئینتیما لاى هاووڵاتیان، ئەویش لە پێناو: هەستکردن بە بوونى دەسەڵاتێک کە گوزارشت لە ئەوان دەکات؛ بەدیهاتنی پەیوەندییەکى بەرژەوەندیى دوولایەنە لە نێوان خەڵک و دەسەڵات؛ چ لەسەر ئاستى بەشدارى لە دەسەڵات و، چ لەسەر ئاستى پشکیان لە داهاتى وڵات و دابینبوونى خزمەتگوزارییەکان. ئەو واقعە پۆزەتیڤە لە نێوان هاووڵاتی و دەسەڵات، هەمیشە دەبێتە مایەى بەرزبوونەوەى ئاستى کێرڤی ئینتیماى نیشتمانى و نەتەوەیی لاى هاووڵاتیان، چونکە لە ئاکامدا ڕاستییەک لەناو کۆمەڵگە ڕەنگ دەداتەوە: بەوەى ئەوان بەبێ دەسەڵات ناتوانن بمێننەوە و درێژە بە گوزەران بدەن و ئاییندەیشیان لێڵە. هەر بۆیە هەمووان وا هەست دەکەن پشکیان لە دەسەڵات هەیە؛ چەند دەسەڵات بەتواناتر بێ، ئەمانیش تواناکانیان کامڵتر و گوزەرانیشیان باشتر.\nهەر بۆیە ئەو وڵاتانەى کە ئەو پێنج ڕەهەندەى بیناکردنى ئینتیمایان تێدا بەرجەستە بووبێ، هەمیشە ئاستى ئینتیما تێیاندا بەرزە، چونکە تاکەکان لە بەرامبەر دەسەڵات و پرسەکانی نیشتماندا هەست بە نامۆبوون ناکەن.\nڕۆڵی حزب لە پەرەدان بە ئینتیماى سیاسی\nئەمە پرسیارێکی گرنگە: ئایا بۆچی حزبە سیاسییەکان کاریگەرترین ڕۆڵیان هەیە لە پرسی ئینتیماى نیشتمانى و نەتەوەییدا؟ نەک تەنیا لە هەرێمی کوردستان، بەڵکوو لە تەواوى جیهان ئەو ڕۆڵە دەبینن. بۆ ئەو مەبەستە دەتوانین لە چەند ئاماژەیەکدا ئەو بایەخە بسەلمێنین:\nحزبى سیاسی میکانیزمێکی گرنگى گەشەپێدانی سیاسییە؛ هەر ئەویشە پڕۆژەى پەرەپێدان و پێگەیاندنى سیاسی بۆ لایەنگر و کادرەکانى هەیە. ئەوەندەى ئەندامانى گوێبیستى حزب دەبن، ئەوەندە گوێبیستى هیچ لایەنێک و دامەزراوەیەکی تر نابن؛ بۆ بەرزکردنەوەى ئینتیماى نیشتمانییش هەروا کاریگەرە.\nهەموو حزبێکی سیاسی، مەزهەبێکی سیاسی بۆ ڕەهەنده فیکرییەکەى بە مەبەستى تەواوکردنى کەسێتیى مەعنەوى لە باکگراوندیدا هەیە. بەردەوام ئەو پرسە بەزیندوویی دەمێنێتەوە و لە هەوڵی پەروەردەکردن و ئاڕاستەکردنى ئەندامانییەتى لەسەر ئەو مەزهەبە سیاسییە. بۆ پرسی ئینتیمایش تواناى ئاڕاستەکردنى لایەنگر و ئەندامانى هەیە بە پتەوکردنى ئینتیمایان.\nحزبی سیاسی دەتوانێ ئەندامانى لەسەر گوژمەیەک لە بەهاى نیشتمانیى هاوبەش لەگەڵ حزبەکانى تر پەروەردە بکات، وەک: ڕێزگرتنى هاوبەش، لێبووردەیی، ڕاستگۆیی، پابەندبوون، ئینتیما، لەبەرچاوگرتنى بەرژەوەندیى گشتى، خۆشەویستیى نیشتمان لە سەروو حزبەوە؛ چونکە پەروەردەکردنیان لەسەر ئەو بەها هاوبەشانە ڕێگرییەک و بەربەستێکی ئەخلاقی دروست دەکات تا ئەندامان بەها هاوبەشه‌كان و سنووری پرسە نیشتمانییە چارەنووسسازەکان نەبەزێنن.\nپەروەردەکردنى ئەندامان لەسەر ئینتیماى دڵسۆزانە بۆ نەتەوە و نیشتمان، هەمیشە دەبێتە مایەى ڕوونەدانى هەڵگەڕانەوە و توندوتیژى و سەرپێچیی یاساکان و داڵدەنەدانی خیانەتکاران و گەندەڵان و هاریکارینەکردنى دوژمن لە دژى بەرژەوەندییەکانى نیشتمان.\nپەروەردەکردنى ئەندامان لە پێناو پێشکەشکردنى باشترین بە کۆمەڵگە و گرتنەبەرى مەنهەجی گفتوگۆ و لێكحاڵیبوون و هاوکارى، دەبێتە مایەى نانەوەى زەمینەیەکی لەبار بۆ کۆکبوون لەسەر ئەجێندایەکی نیشتمانى و بەرزکردنەوەى ئاستى ئینتیما. هەر کاتێک حزبە سیاسییەکان توانییان لە واقعی ململانێ قوتاریان ببێ و بچنە قۆناغی هاوکاریى یەکتر و گفتوگۆ و لێكحاڵیبوون، ئەوا لە بەرامبەردا پرسی ئینتیماى نیشتمانی ڕوو لە بەرزبوونەوە دەبێ؛ بەتایبەت لە قۆناغی دواى ململانێ کە پێویستیى زۆری هه‌یه بە: ئەنجامدانى گفتوگۆ، دیدگه‌ى هاوبەشى درێژخایەنى نێوان لایەنەکان، پەیوەندیی بەردەوام، تا بەستەڵەکی بێمتمانەیی بتوێتەوە.\nبۆچی ئینتیماى نیشتمانی لە کوردستان ڕوو لە دابەزینە؟\nلەو بوارەدا ئاماژە بە چەند خاڵێک دەدەین:\nدووئیدارەیی؛ کە پێشتر دوو حکوومەت لە هەردوو پارێزگاى سلێمانى و هەولێر هەبوون. بێ گومان لە شوێنێک دەسەڵات بەدامەزراوەیی بکرێ، بەهاى سیاسییشی لەگەڵ دروست دەبێ، کە دواتر لە هەر پرۆسەیەکی یەکگرتنەوە گرفت دێتە پێش ئەگەر پلان و بەرنامەیەکی ڕۆشنی سیاسی و نیشتمانى لەو بارەیەوە نەبێ.\nحزبە سیاسییەکان تا هەنووکەیش زیاتر بە زیهنییەتى چەپگەرایی مامەڵەى سیاسی دەکەن، کە فەزڵی ململانێ بەسەر پێشبڕکێدا دەکەن. ئەو حاڵەتەیش زیاتر ئینتیما بۆ حزب زیاتر دەکات نەک نیشتمان، چونکە هەمیشە لە پێناو بەدیهێنانى ئامانجە تایبەتەکەیدایە، کە ئەویش بۆڕدانی بەرامبەرە نەک پرسێکی نیشتمانى.\nحزبە سیاسییەکان لە هەرێم حاڵەتى ئایدیۆلۆژیبوون بەسەریاندا زاڵە نەک مەدەنی؛ ئەمەیش وا دەکات کە دوو ڕەهەندی گرنگ لایان قوت ببێتەوە، ئەوانیش ململانێ و پەروەردەکردنە لەسەر خودی ئایدیۆلۆژیاکە. بەمەیش وەرچەرخان لە وەلائى ئەندامان ڕوو دەدا؛ بەوەى ئەوەندەى ئینتیمایان بۆ مەرجەعی ئایدیۆلۆژیاکە هەیە، بۆ نیشتمان نییانه.\nزۆربەى حزبەکانى هەرێمی کوردستان تەبەننیی شێوازى شانە بۆ ڕێکخستنەکانیان کردووە؛ ئەمەیش شێوازى کارى ڕێکخستنى ئایدیۆلۆژییانەى کۆمۆنیستییە. ئەوەندەى کە حزبەکە خولیاى گۆشکردنى کۆمەڵگەیە لەسەر ئایدیۆلۆژیاکە، ئەوەندە مەبەستى بەرجەستەکردنى بەها نیشتمانییە هاوبەشەکان نییە، چونکە بابەتێکی گرنگ دێتە گۆڕێ، ئەویش: هەموو ڕایەڵەیەکی هاوبەش لەگەڵ بەرامبەر ڕەت دەکاتەوە، چونکە بنەماى کارەکە لەسەر ململانێ بینا کراوە؛ دووەمیش بەئایدیۆلۆژیاکردنى کۆمەڵگەیە و مەبەست لێی، گۆڕینی کۆمەڵگەیە نەک پەرەسەندن و پێشکەوتنى، کە ئەمەیش پێچەوانەى دیموکراسییەت و پرسی نیشتمانە، بەوەى دیموکراسییەت باس لە پرۆسەى هاوبەشی نیشتمانى و پەرەسەندنى کۆمەڵگە دەکات بەرەو باشتر.\nناتەباییی سیاسیی نێوان حزبە سیاسییەکانى هەرێم؛ ئەمەیش پێچەوانەى واقعی دیمۆگرافیای هەرێمی کوردستانە، کە هەرێم لە ڕوانگەى پێوەرەکانى جوگرافیاى سیاسی و دیمۆگرافییەوە بە گەلێکی یەکانگیر ئەژمار دەکرێ؛ بەوەى زۆربەى هەرە زۆرى دانیشتووانى لە یەک نەتەوە و پەیڕەوى یەک ئایین و یەک مەزهەب دەکەن. بەڵام حزبە سیاسییەکان لەو ڕوانگەیەوە مامەڵە لەگەڵ یەکتر ناکەن، بەوەى خاڵە هاوبەشەکانیان زیاترن لە جیاوازى، بەڵکوو خۆشبەختانە خاڵە جیاوازەکان تەنیا لە دونیاى سیاسەتدان و هیچ بونیادێکی کۆمەڵایەتییان نییە.\nڕاگەیاندن لە کوردستان لەوپەڕی بێپڕه‌نسیپیدایە. وەزارەتى ڕۆشنبیری ڕۆڵی وەزیفی و یاساییی خۆى باش ئەدا ناکات، هەر بۆیە خەڵکی هەرێمی کوردستان لە بەردەم هەڵمەتێکی ڕاگەیاندنی سڕینەوە و لاوازکردنى کەسێتیی مەعنەویدایە: بەهاکان ناهێڵن؛ دەیکەنە کۆمەڵگەیەکی مشەخۆر؛ کەلتوورى بێهودەیی برەو پێ دەدەن؛ تاکەکان فێری ئەوە دەکەن کە خۆیان لە سەرووى نیشتمانەوە دابنێن. ئێستا لە هەرێم زیاتر لە 117 کەناڵى ناوخۆیی هەیە، کە زۆربەیان تەنیا کاریان ئەوەیە بێسانسۆر دۆبلاژى بەرهەمە بیانییەکان بکەن. وەزارەتى ڕۆشنبیرییش لەو نێوەنده‌دا هەروەک تاکەکان بینەرە و هیچی تر.\nلە هەرێمی کوردستان گەرچی قەیرانی دەسەڵاتێکى تۆکمە و نیشتمانى هەیە و هەوڵی دڵسۆزانەیش لە ئارادایە بۆ ئاڕاستەکردنى بە شێوازێکی دروست و دیموکراسییانە لە ڕوانگەى یەکێک لە ڕەهەندەکانەوە کە یاساى چاکسازییە، بەڵام لە بەرامبەردا چەندان ڕەوتى دژوار هەن کە کاریان تەنیا ناشرینکردنى دەسەڵاتە و هاندانی خەڵکە بۆ هەڵگەڕانەوە و جنێوبارانکردنى. ئەمە ئەوە ناگەیەنێ کە خەڵک مافی ڕادەربڕین و خۆپیشاندان و ڕەخنەگرتنى نییە، بەڵکوو تەواوى ئەو مافانە دەبێ دەستەبەر بکرێن و حکوومەتیش بە دیدێکی ئەمنى لێیان نەڕوانێ. بەڵام ئەوەى کە جێی سەرنجە، کەلتوورى ڕەتکردنەوەى هەموو جۆرە دەسەڵاتێک کۆمەڵگەى بەرەو ئاقارێکی پڕئاشوب بردووە؛ ئەو کەسە ڕۆشنبیرە، کە جنێو بە حکوومەت و بەرپرسان دەدات. ئەمە ماناى ئەوە نییە دەست نەخرێتە سەر کەموکورتییەکان و گەندەڵکاران نەدرێنە دادگه، بەڵام ئەو بابەتە دەبێ لە پێناو تۆکمەکردنى دەسەڵات بێ نەک بەپێچەوانەوە. ئەوەى کە گرنگە بۆ ئێمەى کورد لەم قۆناغەدا ئەوەیە کە، چۆن دەسەڵاتێکی دیموکراسیی نیشتمانى، کامڵ بکەین؛ چونکە دەسەڵات بۆ پرسەکەمان ماناى مانەوەمان دەگەیەنێ. ئەوەیش پێویستى بە دەمەزەردکردنەوەى ئینتیمایە، نەک بە سفرکردنى دەسەڵات، چونکە نەمانى دەسەڵات ماناى ئاشوب و ئاییندەیەکی لێڵە بۆ ئێمەى کورد و دەبێتە هۆکارێکی داڕووخانى تەواوى کۆمەڵگەى سیاسیی کوردی.\nگلۆبالیزم هۆکارێکی ترى لاوازکردنى ئینتیمایە. ئەو جەدەڵە دروست دەرنەچوو کە دەیانگوت کاریگەریى لەسەر هەرێمی کوردستان نابێ، چونکە دەوڵەت نییە سەروەریى بخاتە مەترسییەوە. مەوداى گلۆبالیزم زۆر لەوە فراوانترە کە تەنیا کار بکاتە سەر سەروەرى، بەڵکوو تەواوى سیسته‌مى بەها و کۆمەڵایەتى دەخاتە ژێر کاریگەریى خۆیەوە: ئینتیما لاواز دەکات؛ بەهاکان ناهێڵێ و هی نوێ دێنێتە کایەوە؛ نەوەیەک لە نێوه‌ندى گلۆبالیزمەوە بە هەندێ بەهاى بەدەر لە کۆمەڵگەى ڕەسەن پەروەردە دەبێ، کە هیچ پیرۆزی و سیسته‌مى بەهاى کۆمەڵگەی بەلاوە گرنگ نییە؛ دروشمەکانى نیشتمان لایان بێمانا دەبن؛ دەسکەوتەکانى نەتەوەیان پێ ناپارێزرێ؛ هەر لە منداڵییەوە لە ڕێگەى تۆڕەکانى ئینتەرنێتەوە لەسەر چەند بەهایەک پەروەردە و گۆش و گەورە دەبن، دواتر وا دەزانن ئەوە واقعی ژیانە، بەڵام لە ئاکامدا دووچارى دژوارى دەبن و بێهیوا و بێهوودە دەبن؛ تەنیا مەبەستیان وێڵبوونە بە دواى چێژ لە ژیان لەسەر ئاستى تاکەکەس نەک نیشتمان؛ بەڵکوو لەوەیش زیاتر، خۆیان لە سەروو نیشتمانەوە دەبینن؛ واى بچووک دەکەنەوە کە بەرامبەر ساتێک لە چێژبینینە و هیچی تر. هەردوو وەزارەتى ڕۆشنبیرى و گەیاندنیش، ئەوەندەى کە من بەدواداچوونم هەبێ، هیچ پلانێکی ئەوتۆم نەبینیوە لەو بارەیەوە.\nتێکەڵکردنى دوو واقع و چەمکى جودا لە یەکتر: حکوومەت و نیشتمان. خه‌ڵكی چونکە دەسەڵات نەیتوانیوە بە وەزیفەى خۆى هەستێ دەرهەقیان، نیشتمانیشی بەرچاو کەوتووە؛ ئەمەیش کاریگەریى ڕاستەوخۆى لەسەر ئینتیما هەبووە، چونکە نیشتمان لە حکوومەتدا دەبینن. ئەوەى کە بە موڵکی خۆیانی دەزانن تەنیا چوارچێوەى ماڵەکانى خۆیانه، هەر بۆیە نیشتمان چیی لێ بەسەر دێ، هیچ به‌هایه‌كی نییە لاى چەندان توێژی کۆمەڵگه. وەڵامەکەیش ئەوەیە: ئایا حکوومەت هیچی بۆ من کردووە تا من لە بەرامبەردا پابەندی ڕێنمایییەکان بم یان قوربانیی بۆ بدەم؟\nبۆچی ئینتیمای حزبی لە هەرێمی کوردستان لە سەروو نیشتمانەوەیە؟\nلەو بارەیەوە ئاماژە بە سێ ڕەهەندی سەرەکی دەدەین:\nبەرژەوەندی، یەکێکە لە فاکتەرە سەرەکییەکان. هەندێ لە تاکەکانى کۆمەڵگە وای دەبینن، ئەوەى کە لە حزب دەستیان کەوتووە، لە نیشتمانیان چنگ نەکەوتووە؛ هەر بۆیە خاترى حزبیان لە سەروو نیشتمانەوە دەوێ. لەو حاڵەتەدا بەرژەوەندیى تایبەت لەسەر بەرژەوەندیى گشتییەوە لەبەرچاو دەگیرێ.\nپەروەردە و کەلتوور: ئەمە ئەو بوارەیە کە پێشتریش ئاماژەمان پێ دا. پەتاکە دەگەڕێتەوە بۆ خودی واقعی کەلتوور و پەروەردەى حزب کە ئەندامانى لەسەر گۆش دەکەن؛ بەوەى مانەوەیان و ژیانیان پەیوەستە بە حزبەوە نەک نیشتمان. ئەمەیش گومانى تێدا نییە کە ئینتیماى حزب دەبێتە سەرەکی و بنەڕەتى و نیشتمانییش لاوەکی.\nکارى حزبی لە هەرێمی کوردستان لەسەر بنەماى ململانێیە نەک پێشبڕکێ. بەمەیش تەواوى ڕایەڵەکان لەگەڵ ئەوی دی ڕووخاون؛ ئەوەى کە بەرقەراریشه تەنیا ئاماژەیەکە بۆ واقعی پشووی جەنگاوەرێک و لە هەر ئانوساتێکدا پەیوەندییەکە دەچێتەوە خاڵی سفرى ململانێ. گەوەرترین ئامانجیش لە ململانێدا بریتییە لە بۆڕدانی ڕکابەر. ئاماژەمان بەوەیش دا کە زۆربەى حزبەکانى کوردستان تا هەنووکەیش بە زیهنییەتى چەپ یان شێوازى ڕێکخستنى چەپانە سیاسەت دەکەن و هیچ هەوڵێکی جددی بۆ گفتوگۆ لە پێناو نیشتمان برەوى ئەوتۆى نییە.\nلاوازبوونى ئینتیما دەرفەتەکانى مانەوە و پێشکەوتن لاواز و کەم دەکاتەوە. بە هەمان شێوە، لاوازبوونى دەبێتە هۆى زۆربوونى تاوان و ئاشوب لە کۆمەڵگە. لاوازبوونى ئینتیما بۆ کورد مایەى دواکەوتن و لەمپەرە لە بەردەم گەیشتن بە بەدیهێنانى پرسە نەتەوەیییەکەى؛ هەروەک چۆن ئەو دەسکەوتەى کە هەیشیەتى لە ناوى دەبات. حکوومەت و حزبە سیاسییەکان بۆ تۆکمەکردنى، ڕۆڵی سەرەکی دەگێڕن و لە بەردەم بەرپرسیارێتییەکى نەتەوەیی و نیشتمانیدان.\n( 1 ) د. رفیق حبیب، المقدس والحریة، دار الشروق، القاهرة، 2000، ص15.


زانکۆی ڕاپەڕین - ڕێنمایى نوێى خوێندنى دکتۆرا لە زانکۆ حکومیەکانى هەرێمى کوردستان ڕاگه‌یاندرا\nبڵاوکراوەتەوە لە 31 ئازار 2015 . سەردانەكان: 647\nئه‌مه‌ی خواره‌وه ده‌قی مه‌رج و ڕێنماییه‌كانی خوێندنی باڵا/دكتۆرایه له زانكۆ حكومیه‌كانی هه‌رێمی كوردستان: یەکەم/ مەرج و رێنماییەکانى (خوێندنى دکتۆرا لە زانکۆ حکومییەکانی هەرێمی کوردستان) و ڕێکخستنى پێشبڕکێ لە نێوان پێشکەشکاران و پێوەرەکانى سیستمى ڕیزبەندى بەپێى ڕێژەى خاڵ. 1. تێکڕاى نمرە (معدل)ى بەکالۆریۆس و ماستەر: أ. تێکراى نمرەى (60%) بۆ هەڵگرى بڕوانامەى بەکالۆریۆس مه‌رجه بۆ پێشكه‌ش كردن (جگه له ده‌رچووانی كۆلێژه‌كانی پزیشكی و پزیشكی ددان و ده‌رمانسازی، كه ره‌چاوی تێكڕای كۆنمره ناكرێـت)، بۆیه تێکڕاى نمرەى (60%) هیچ خاڵ وەرناگرێت واتە (0) سفر (خاڵ) ی دەبێت و بە زیادبوونى هەر نمرەیەک یەک خاڵی بۆ زیاد دەکرێت ( بۆ نمونە ئەگەر پێشکەشکار تێکڕاى نمرەکەى (65%) شەست و پێنج بوو ئەوا (٥) پێنج خاڵ وەردەگرێت). ب. تێکڕاى نمرەى ماستەر (70%) پێویسته بۆ پێشكه‌شكردن، بۆیە ئه‌و كۆنمره‌یه هیچ خاڵ وەرناگرێت، واتە (0) سفر (خاڵ) ی دەبێت و بە زیادبوونى هەر نمرەیەک یەک خاڵی بۆ زیاد دەکرێت (بۆ نمونە ئەگەر پێشکەشکار تێکڕای نمرەکەى (75%) حه‌فتاو پێنج بوو ئەوا (5) پێنج خاڵ وەردەگرێت. دواتر هەردوو خاڵى تێکڕاى نمرەى بەکالۆریۆس لەگەڵ تێکڕاى نمرەى ماستەر کۆدەکرێتەوە و دەبێتە خاڵى کۆکراوەى تێکڕاى نمرەى پێشکەشکار. تێبینى/ لەو حاڵەتەدا کە نیو نمرە یان زیاتر بێ بە نمرەى تەواو ئەژمار دەکرێت و لە نیو کەمتر لادەدرێت.درێژە....


2020-03-27 [12:57 PM]\n١- لەماوەی هەشت مانگی دەستبەکاربوونمان لەکابینەی نوێدا هەشت مانگ مووچەمان دابەشکردووە، وە هەروەها بەغداش هەشت مانگ تەمویلی ناردوە لەو ماوەیەدا بۆ مووچە (لە ساڵی ٢٠٢٠ تەنها سێ تەمویلی ناردووە، وە ئێمەش سێ مانگ موچەمان لە ساڵی ٢٠٢٠ دابەشکردووە، وە بە بڕوایەکی تەواوە دەڵێین نە حکومەتی بەغدا ئامادەیە موچەی زیاد بنێرێت بۆ هەرێم، وە یاسای بودجەی عێراقیش رێگرە لەوەی هیچ موچەیەکی زیاد خەرج بکرێت). بەڵام بەرێزێک ئاماژە بەوە دەکات کە لە ماوەی ٢٣ رۆژدا بەغدا دوو مووچەی بۆ هەرێمی کوردستان ناردووە، بەڵام ئەو بەرێزە ئاماژە بەوە ناکات، کە بەشێکی زۆری وەزارەت و دامەزراوەکان موچەی مانگی ١١ ی ٢٠١٩ یان لە رۆژانی نێوان ٢ بۆ ٧-٣-٢٠٢٠ وەرگرتووە، وە خشتەی دابەشکردنی موچەی مانگی ١٢ی ٢٠١٩ لە رۆژی ٩-٣-٢٠٢٠ دەستی پێکرد. دەبوایە بەرێزیان ئاماژەیان بەوە بکردایە کە تەمویلی بەغدا هی مانگی رابردوو دواکەوت بۆ بەرواری ٢-٣-٢٠٢٠ وە هەروەها تەمویلی مانگی ٣ دواکەوت بۆ ٢٦-٣-٢٠٢٠ کە هەردوو نووسراوی تەمویلی مانگی ٢ هەروەها مانگی ٣ ی ٢٠٢٠ کە ئێمە مووچەی مانگی ١١ و ١٢ ی ٢٠١٩ پێ دابەشدەکەین هاوپێچ دەکەین لەگەڵ ئەم روونکردنەوەیە بۆ ئەوەی راستیەکان وەک خۆیان بگەن بە هاوڵاتیانی ئازیزی خۆمان.\n٢- لەماوەی رابردوودا لە لایەن بەرێز خاوەنی ئاسیا حەواڵەوە پێشنیارێک دراوە بە بەرێز پارێزگاری سلێمانی، ئەویش بەرزی کردۆتەوە بۆ وەزارەتی دارایی وئابووری و ئەنجومەنی وەزیران بۆ ئەوەی مووچە لە رێگای ئەوانەوە دابەش بکرێت، بەڵام ئەم پێشنیارە لە لایەن حکومەتی هەرێمی کوردستانەوە پەسەند نەکراوەو رەتکراوەتەوە، وە هەروەها بەرێز پارێزگاری سلێمانی و خاوەنی ئاسیا حەواڵە لەو بریارە ئاگادارکراونەتەوە، بەڵام ئەم بابەتەش لە لایەن ئەو بەڕێزەوە بە شێوەیەکی نەشیاو بڵاوکراوەتەوە بە بێ ئەوەی پرسیار لە لایەنی تایبەتمەند بکات کە وەزارەتی دارایی و ئابورییە بۆ راستی و دروستی بابەتەکە.


به‌ریتانیا و ئیسپانیا دواین بڕیاریان له‌سه‌ر ڤاكسینی ئه‌سترازینیكادا\nپێش 2 هەفتە ژمارەی بینراو 313\nبه‌رپرسانی ته‌ندروستی به‌ریتانیا داوا ده‌كه‌ن ئه‌و كه‌سانه‌ی ته‌مه‌نیان خوار 30 ساڵه هه‌تا ده‌توانن ڤاكسینی"ئه‌سترازینیكا" دژه ڤایرۆسی كۆرۆنا به‌كارنه‌هێنن و ئیسپانیا بڕیاری ئه‌وه‌یداوه ڤاكسینه‌كه ته‌نها بیداته ئه‌و كه‌سانه‌ی ته‌مه‌نیان سه‌روو 60 ساڵه، ئه‌م بڕیارانه‌ش دوای ئه‌وه دێت كه چه‌ندین حاڵه‌تی جه‌ڵته‌ی ده‌گمه‌نی خوێن به‌هۆی به‌كارهێنانی ڤایرۆسه‌كه ڕویداوه.\nئه‌م ڕێنماییانه‌ی حكومه‌ته‌كانی به‌ریتانیا و ئیسپانیا دوای جه‌خت كردنه‌وه‌ی ڕێكخراوی ده‌رمانی به‌ریتانی و یه‌كێتی ئه‌وروپا دراوه و ئاماژه بۆ ئه‌وه‌ش ده‌كه‌ن هێشتا ڤاكسینه‌كه سووده‌كانی له مه‌ترسییه‌كانی زیاتره و دواجار وڵاته‌كان ئازادن له‌باره‌ی به‌كارهێنانی ڤاكسینه‌كه چ بڕیارێك ده‌ده‌ن.\nڤاكسینی ئه‌سترازینیكا یه‌كێكه له‌و جۆره ڤاكسینانه‌ی كه نرخی هه‌رزانه و ئاسان هه‌ڵده‌گیرێت و ڕێكخراوی نه‌ته‌وه یه‌كگرتوه‌كان له‌ڕێی پرۆگرامی" كۆڤاكس" ه‌وه ڤاكسینه‌كه به بێ به‌رامبه‌ر ده‌ده‌نه وڵاته هه‌ژاره‌كان.


لوقمان غه‌فوور: ئوسترالیا داوا ده‌كات “چین” واز له فێلكردن بێنێت. – WTARIKURD\nئوسترالیا ئه‌مڕۆ 19ی نیسان له رێگه‌ی به‌رپرسانی باڵای وڵاته‌كه‌یه‌وه فشاری زیاتر ئه‌خاته سه‌ر چین ده‌رباره‌ی مامه‌ڵه‌كردنی له‌گه‌ڵ ڤایرۆسی (چین) و داوادەكه‌ن چین واز له فێلكردن و ناشه‌فافی بێنێت و ده‌شڵێن: پێویسته لێكۆڵینه‌وه‌یه‌كی نێوده‌وڵه‌تی له سه‌ر بنچینه‌ی ڤایرۆسه‌كه و چۆنێتی بڵاوبوونه‌وه‌ی بكرێت.\nرۆژنامه‌ی زه ئیپۆك تایمز- ئه‌مریكی كه له 35 وڵات و به 21 زمان بڵاوده‌بێته‌وه، نوسیویه‌تی: به‌هۆی ڤایرۆسی حزبی شیوعی چین، كه به كۆرۆنا ڤایرۆس ناسراوه و شوێنی سه‌ره‌كی بڵاوبوونه‌وه‌ی شاری وۆهان-ی چین-ه. (ماریز باین) وه‌زیری ده‌ره‌وه‌ی ئوسترالیا ده‌ڵێت: دڵه‌ڕاوكێمان گه‌یشتۆته ئه‌وپه‌ڕی ده‌رباره‌ی شه‌فافی چین له سه‌ر نه‌خۆشییه‌كه.\nهه‌روه‌ها باین بۆ ته‌له‌فیزیۆنی ئه‌ی بی سی دووپاتیكرده‌وه” گرفتی كۆرۆنا ڤایرۆس پێویستی به‌وه‌یه به‌جیا قسه‌ی له‌سه‌ر بكرێت و چین تێكه‌ڵ به هیچ مه‌سه‌له‌یه‌كی دیكه‌ی نه‌كات، پێمانوایه ئێمه ئه‌بێت ئه‌وه بكه‌ین” وتیشی: له راستیدا ئوسترالیا به‌شێوه‌یه‌كی ره‌ها سوره له‌سه‌ر ئه‌و لێكۆلێنه‌وه‌یه.\nهه‌روه‌ها سه‌رچاوه‌یه‌ك له وه‌زاره‌تی ده‌ره‌وه‌ی ئوسترالیا، جه‌ختی له‌وه كردۆته‌وه كه به‌رپرسانی وه‌زاره‌ت رۆژی 18ی ئه‌پرل، باسیان له‌وه‌كردووه، كه به‌هه‌ر شێوه‌یه‌ك بێت پێویسته هه‌وڵبده‌ن چین واز له ساخته‌چێتی و شاردنه‌وه‌ی زانیارییه‌كان بێنێت.\nهه‌روه‌ها رۆیته‌رز-یش نوسیویه‌تی: له‌كاتێكدا باین داوای لێكۆڵینه‌وه ده‌كات كه نێوانی هه‌ردوو وڵات له گرژیدایه به‌شێوه‌یه‌ك پێشتر چین و ئوسترالیا دوو هاورده‌كار و نارده‌ری سه‌ره‌كی هاوبه‌ش بوون له كاری بازرگانیدا.\nئوسترالیا یه‌كێكه له‌و وڵاتانه‌ی كه تا راده‌یه‌ك توانیویه‌تی كۆنترۆڵی نه‌خۆشییه‌كه بكات، به‌ڵام رۆژ له‌دوای رۆژیش ڤایرۆسه‌كه له هه‌ڵكشاندایه و رۆژی 19ی ئه‌پرل 53 حاڵه‌تی نوێ-ی راگه‌یاند، به‌مه‌ش ژماره‌ی تووشبوان گه‌یشته 6586 كه‌س و تائێستاش 71 مردووه كه تێكڕای رێژه‌ی مردن نزیك 1% ده‌كات.\nبه‌ڵام هه‌روه‌ك به‌رپرسانی وه‌زاره‌تی ده‌ره‌وه ده‌ڵێن: “لێكۆڵینه‌وه‌ی نێوده‌وڵه‌تی كارێكی ئه‌خلاقییه و ئه‌بێت بكرێت، چونكه به ده‌یان وڵات و ناوچه‌ی كه‌مده‌رامه‌ت، زیانی ئابورییان به‌ركه‌وتووه و خه‌ڵك برسی و بێكاربوون له‌سایه‌ی كۆرۆنا ڤایرۆس كه سه‌رچاوه‌كه‌ی چین-ه”.\nئه‌م داوای لێكۆڵینه‌وه‌ی ئوسترالیا له‌ئێستا له‌دوای ئه‌و ره‌خنه چڕانه‌ی سه‌رۆك دۆناڵد تره‌مپ دێت له چین. تره‌مپ و به‌رپرسانی هاوكاری له ئیداره‌كه‌ی، چین به هۆكاری بڵاوبوونه‌وه‌ی ڤایرۆسه‌كه ده‌زانن.\nهه‌روه‌ها زه ئیپۆك تایمز نوسیویه‌تی كه تره‌مپ رایگه‌یاندووه پێویسته چین سزا بدرێت ئه‌گه‌ر به‌رپرسیارێتی زانینی په‌تاكه‌ی له‌سه‌ر ساغبێته‌وه.\nهه‌رچه‌نده هه‌فته‌ی پێشوو دۆناڵد تره‌مپ ره‌خنه‌ی له رێكخراوی ته‌ندروستی جیهانی گرت به‌وه‌ی به‌لای چین-دا دایشكاندۆته‌وه ولایه‌نگیری بۆ چین ده‌كات، به‌ڵام رێكخراوه‌كه ئه‌وه‌ی ره‌تكرده‌وه. كه‌چی له‌هه‌مانكاتدا گرێگ هانت وه‌زیری ته‌ندروستی ئوسترالیا ره‌خنه‌ی گرت و وتی: “هه‌ندێك وه‌ڵامدانه‌وه‌ی رێكخراوی ته‌ندروستی جیهانی له سه‌ر ڤایرۆسه چین –یه‌كه بێ كه‌ڵكه”.\nهانت له كۆنگره‌یه‌كی رۆژنامه‌نووسیدا وتی: “كاتێك وه‌ڵامی هه‌ندێك له به‌رپرسانی رێكخراوه‌كه له جنێف ئه‌بیستین هاوكاری جیهان ناكات”.\nتا رۆژی 19ی ئه‌پرل 2 ملیۆن و 400 هه‌زار كه‌س تووشی كۆرۆنا ڤایرۆس بوون له جیهانداو نزیكه‌ی 165 هه‌زاریش مردوون.\nتیشکۆ زاند: ڕێکخراوی تەندروستی جیهانی! World Health Organization.


له‌تیف فاتیح فه‌ره‌ج - 12-04-2019 - 3888 جار خوێندراوەتەوە\nدادگاى باڵاى تاوانه‌كانى رژێم و سه‌دام ، روداوه‌كه‌ى دوجه‌یل بوو ، كه تیایدا سه‌ره‌ڕاى وه‌ك جینۆساید سه‌یركردن ، سه‌دام سزاى له سێداره‌دانى بۆ ده‌رچوو ، هه‌روه‌ها حكومه‌ت چووه ژێر بارى قه‌ره‌بووكردنه‌وه‌و 148 كه‌س قه‌بوویان وه‌رگرت ، دێى هه‌یه له كوردستان دوو هێنده زیاترى دوجه‌یل خه‌ڵكى بووه ته قوربانى و تا ئێستا رێگه‌یه‌كى باشى نیه، تا ئێستا دینارێك قه‌ره‌بووى حكومه‌تى عیراقى وه‌رنه‌گرتوه ، نمونه‌ى جه‌له‌مۆرد كه تێیدا 400 كه‌س ئه‌نفال كراوه ، هه‌ڵبه‌ت دادگاى باڵاى تاوانه‌كان ئه‌نفالى به جینۆساید ناساند ، پارله‌مانى عیراقیش ئه‌و كاره‌ى كرد ، مایه‌وه كه حكومه‌تى عیراقى ئه‌وه بكات ، تا ئێستا نه‌كراوه ، به باوه‌ڕى من ئه‌گه‌ر حكومه‌تى عیراقى له ئێستادا ئه‌و كاره بكات ،ئه‌ركێكى ئاكارى جێبه‌جێده‌كات و سه‌رۆك كۆمار ده‌توانێ له‌و بابه‌ته‌دا رۆڵى گرنگى خۆى ببینێت .\nله كاتى دادگاى كردنى سه‌دام و دارو ده‌سته‌كه‌ى له سه‌ر تاوانى ئه‌نفال ، ئێمه چه‌ند كیوانێك له به‌غدا به‌شدارى دوو دانیشتنى دادگاییه‌كه‌مان كرد ، ئه‌و كاته دكتۆر به‌رهه‌م ساڵح له به‌غدا داوه‌تێكى كردین و داواى لێكردین بمێنینه‌وه تا له نزیكه‌وه دكتۆر عادل عه‌بدولمه‌هدى بناسین ،دكتۆر به‌رهه‌م له باره‌ى دكتۆر عادله‌وه وتى پیاوێكى زۆر به‌ڕێزه‌و دۆستێكى راسته‌قینه‌ى كورده ، ئێستا دكتۆر به‌رهه‌م سه‌رۆك كۆماره‌و دكتۆر عادل سه‌رۆكى حكومه‌تى عیراقى ، هه‌ڵبه‌ت كاتى خۆیه‌تى ئه‌و دۆسته راسته‌قینه‌یه پاش زیاتر له سێ ده‌یه له تاوانى ئه‌نفال ئه‌و پرسه له حكومه‌تا به جینۆساید بناسێنێ و ئه‌ركى داواى بوردن و قه‌ره‌بوكردنه‌وه بگرێته ئه‌ستۆ وه‌ك حكومه‌ت ، ئه‌وه‌ش جگه له ته‌واو كردنى هه‌نگاوه‌كه‌ى دوجه‌یل شتێكى دیكه نیه ، بۆیه له‌م بۆنه‌یه‌داو له ساڵوه‌گه‌ڕى ئه‌نفالداكاتى ئه‌وه‌یه دكتۆر به‌رهه‌م وه‌ك سه‌رۆك كۆمارو وه‌ك نوێنه‌رى هه‌موو پێكهاته‌كانى عیراق پرسى ئه‌نفال بیر حكومه‌تى عیراق و دكتۆر عادل بخاته‌وه .\nده‌مه‌وێ لێره‌دا گازنده‌یه‌كى دیكه‌ش بكه‌م دادگاى باڵا به‌بێ هیچ هۆیه‌كى دیارى كراو ، روداوه‌كانى ساڵى 1963و حه‌ره‌س قه‌ومیه‌كانى نادیده كردو دۆسیه‌ى تاوانه‌كانى به‌عسى له مانگى 7ى 1968ه‌وه خسته رۆژه‌ڤه‌وه ، من به هاوكارى و له‌سه‌ر داواى وه‌زاره‌تى شه‌هیدو ئه‌نفال دۆسیه‌یه‌كى گرنگى ساڵى 1963م ئاماده كردوهه‌رچه‌ند ده‌كرا زۆرتر ده‌وڵه‌مه‌ند بكرێت ، به‌ڵام به هه‌ر هۆیه‌ك بوو من وازم لێهێناو وه‌زاره‌تیش له بیریان كرد ، بڕوام وایه دۆسیه‌ى 1963ى حه‌ره‌س قه‌ومیه‌كان زۆر له دۆسیه‌ى دوجه‌یل گه‌وره‌تره ، بۆیه جێى خۆیه‌تى لێره‌دا داوا له سه‌رۆك كۆمار بكه‌م ، بۆ دادوه‌رى گوێزه‌ره‌وه‌و بۆ ئه‌وه‌ى له ئاینده‌ى عیراقدا جینۆسایدو سڕینه‌وه بوونى نه‌بێت ، پرسى قه‌ره‌بوكردنه‌وه‌ى 1963ش بخرێته به‌رده‌م حكومه‌تى عیراقى ، له‌و باره‌یه‌وه من ته‌واوى دۆسیه‌كه ده‌خه‌مه به‌رده‌م دكتۆر به‌رهه‌م ساڵح .


بڕیارێكی پارتی دڵی یه‌كێتی و گۆڕان رازی ده‌كات\nدواجار پارتی دیموكراتی كوردستان رازی بوو سەرۆكی ھەرێم بۆ ئه‌م خوله لەنێو پەرلەمان ھەڵبژێردرێت، یەكێتی پێشوازی لەم ھەنگاوەی پارتی دەكات و ئامادەی ھەموو ھاوكارییەكە تا لەسەر ئەو پرسە بگەنە ڕێككەوتن، له‌مباره‌شه‌وه سەرۆكی فراكسیۆنی بزووتنەوەی گۆڕان له په‌رله‌مانی كوردستان دەڵێت: ئێمە دەمێكە پرۆژەمان بۆ چەسپاندنی سیستەمی پەرلەمانی لەھەرێمی كوردستان ئامادە كردووه.\nله‌باره‌ی ئه‌م پرسه‌وه، ئومێد خۆشناو، په‌رله‌مانتاری پارتی له په‌رله‌مانی كوردستان جه‌خت ده‌كاته‌وه، "ئه‌و جیاوازییه‌ی له‌نێوان پارتی و لایه‌نه‌كانی دیكه‌دا هه‌یه بابه‌تێكی ده‌ستوورییه و پێویسته له‌م خوله‌ی په‌رله‌مان ببینه خاوه‌ن ده‌ستووری خۆمان، ئه‌و بابه‌ته‌ش له ده‌ستووردا یه‌كلایی بكرێته‌وه، ئاخۆ سه‌رۆكی هه‌رێم له‌ناو خه‌ڵك هه‌ڵبژێردرێت یانیش له په‌رله‌مان"، گوتیشی، "بۆ چاره‌سه‌ر كردنی ئه‌م پرسه، پێویسته بۆ ئه‌م خوله له‌ناو په‌رله‌مان هه‌ڵبژێردرێت".\nله به‌رامبه‌ریشدا یه‌كێتی پێشوازی له‌و هه‌ڵوێسته‌ی پارتی ده‌كات و لوقمان وه‌ردی، په‌رله‌مانتاری ئه‌و حزبه له په‌رله‌مانی كوردستان ده‌ڵێت: "ئه‌و هه‌نگاوه‌ی پارتی بۆ رازیبوونی له‌سه‌ر هه‌ڵبژاردنی سه‌رۆكی هه‌رێم له‌ناو په‌رله‌مان، سه‌ره‌تایێكی باشه بۆ رێككه‌وتنی لایه‌نه سیاسییه‌كان و ئه‌وه‌ی ده‌مینێته‌وه ته‌نیا ئه‌وه‌یه، كه پێویسته هه‌ردوو مادده‌ی 2 و 4 له یاسای سه‌رۆكایه‌تی هه‌مواربكرێنه‌وه".\nهه‌رچی بزووتنه‌وه‌ی گۆڕانیشه هێشتا باس له‌و پڕۆژه‌یه ده‌كات، كه له خولی رابردووشدا بۆ یاسای سه‌رۆكایه‌تی هه‌رێم ئاماده‌یكردبوو و، عه‌لی حه‌مه ساڵح، سه‌رۆكی فراكسیۆنی ئه‌و حزبه له په‌رله‌مانی كوردستان جه‌خت ده‌كاته‌وه، "ئێمه 3 ستراتیژیه‌تمان بۆ ئه‌و خوله هه‌یه كه كاری له‌سه‌ر ده‌كه‌ین، یه‌كه‌میان پیاده‌كردنی سیسته‌می په‌رله‌مانی له هه‌ڵبژاردنی سه‌رۆكی هه‌رێم، دووه‌م، رێكخستنه‌وه‌ی هێزه چه‌كداره‌كانی كوردستان و به‌دامه‌زراوه‌كردنیان. سێیه‌م ستراتیژیه‌تیش بریتییه له: به دامه‌زراوه‌كردنی كه‌رتی نه‌وت و سه‌رجه‌م كه‌رته داراییه‌كان".


سلێمانی.. له‌رۆژی گه‌نجاندا چه‌ند چالاكيیه‌ك به‌ڕێوه‌چوو\n13/8/2018 11:07 AM\nرۆژی 12-8-2018 كه هاوكاته له‌گه‌ڵ رۆژی جیهانی گه‌نجان، له‌لایه‌ن گروپی گه‌نجانی كوردستانه‌وه چه‌ند چالاكیه‌ك له شانۆی رۆمانی له سلێمانی ئه‌نجامدرا.\nچالاكییه‌كان بۆ گه‌نجانی كوردستان بوو له‌لایه‌ن گروپی گه‌نجانی كوردستانه‌وه ئه‌نجامدراو مه‌به‌ست لێی یادكردنه‌وه‌ی ئه‌و رۆژه بوو كه له جیهاندا به رۆژی گه‌نجان ناسێنراوه. هه‌روه‌ها ژماره‌یه‌كی زۆر له گه‌نجان بینه‌ری چالاكییه‌كان بوون.\n12ی ئاب رۆژی جیهانی لاوانه‌و به‌گوێره‌ی راپۆرتی نه‌ته‌وه یه‌كگرتووه‌كان له ئێستادا نزیكه‌ی 1.8 ملیار گه‌نج له جیهاندا هه‌یه، كه ته‌مه‌نیان نێوان 10 بۆ 24 ساڵه. ئه‌مه‌ش گه‌وره‌ترین ژماره‌ی گه‌نجه كه جیهان به‌خۆیه‌وه ده‌یبینێت، به‌ڵام له‌هه‌ر 10 گه‌نجێك یه‌كێكیان له‌و ناوچانه ده‌ژین كه ململانێ و جه‌نگ و توندوتیژی تێدایه. هاوكات 24 ملیۆن گه‌نج نه‌خوێنده‌وارن و هه‌لی خوێندنیان نییه، نه‌بوونی سه‌قامگیری سیاسی و به‌ربه‌سته‌كانی كارو بازاڕ بوونی پانتاییه‌كی سنوورداركراو بۆ به‌شداریكردنی لاوان و گه‌نجان له كایه‌كانی سیاسه‌ت و مه‌ده‌نییه‌ت، بووه‌ته هۆی دوورخستنه‌و په‌راوێزخستنی لاوان و گه‌نجان له كۆمه‌ڵگه‌كان.\nله 17ی كانوونی یه‌كه‌می ساڵی 1999 كۆمه‌ڵه‌ی گشتی سه‌ر به نه‌ته‌وه یه‌كگرتووه‌كان، له بڕیاری 120/54، 12ی ئابی هه‌موو ساڵێكی وه‌ك رۆژی جیهانی لاوان دیاریكرد، كه له‌و رۆژه‌دا چه‌ند چالاكی جۆراوجۆر ئه‌نجامده‌درێت سه‌باره‌ت به رۆڵی گرنگی له‌نێو كۆمه‌ڵگه‌دا، چونكه هاوبه‌شی بنچینه‌یین له گۆڕانكاری كۆمه‌ڵگا، هه‌روه‌ها هه‌لێكه بۆ هۆشیاركردنه‌وه له‌دژی به‌ربه‌سته‌كان و ئه‌و كێشانه‌ی كه روبه‌ڕووی كچ و كوڕه گه‌نجه‌كان ده‌بنه‌وه له سه‌رتاسه‌ری جیهان.


ئێزدییەكان باسی كاتی هێرشی چەتەكانی داعش دەكەن – کوردی – RojNews.News\nئێزدییەكان باسی كاتی هێرشی چەتەكانی داعش دەكەن\n28/02/2020 - 10:43:08 pm\nهەینی, 3 أغس 2018 – 10:14 ڕۆژنیوز ـ سەمیرا شەهابی\nڕۆژی ٣ی ئابی ٢٠١٤ چەتەكانی داعش هێرشیان كردە سەر سەنگال و كۆمەڵكوژییان پێكهێنا، هەروەها ژمارەیەكی زۆری هاوڵاتیانیش ئاوارە بوون.\nبەپێی ئامارێك، ژمارەی ئەو خێزانانەی ڕوویان لە سنوری پارێزگای سلێمانی كردووە، بریتین لە ٥۰٦ خێزان، بەم شێوەیەش دابەشبوون، لە عەربەت ۲۳۲ خێزان، لە بازیان و ئاڵایی ۱۹۲ خێزان، لە مێرگەپان ۳٦ خێزان و لە دوكان ۳۲ خێزان و لە سوورداش ۱٤ خێزان نێشتەجێ بوونە.\nزەریف خەلەف، تەمەن ۳۳ساڵ، دانیشتوی مێرگەپان سەربە سلێمانی، بۆ ڕۆژنیوز قسەی كرد و وتی: ئێمە كە ١٧ كەس بووین، بۆ ماوەی حەوت ڕۆژ لە ناو شەنگالدا و لەژێر دەستی داعشدا ماینەوە، هەر لە پێش چاوی ئێمە ڕۆژانە ژن و منداڵ و گەورە و بچووكیان جیادەكردەوە، لە ڕۆژی شەشەمدا وتیان دەبێت بێنە سەر دینی ئێمە، بەڵام ئێمە ئەوەمان قبوڵ نەكرد، زۆری پێنەچوو لە دوای ئەوان لە گوند ڕامانكرد بەرەو چیای شەنگال.\nئاماژەی بۆ ئەوەش كرد: پەكەكە ئێمەیان ڕزگار كرد و بەرەو ڕۆژئاوا ڕۆیشتین و لەوێ زۆر هاوكاریان كردین، دواتر گەڕاینەوە ناوچەكانی باشوری كوردستان.\nزەریف وتیشی: پارتی دیموكراتی كوردستان پێش ئێمە ڕۆیشتن و شەنگالیان بەجێهێشت، لە كاتێكدا وتیان ئێوە دەپارێزین، بەڵام هێزەكانی پەكەكە لە دواجاردا ئێمەیان ڕزگار كرد.\nماهیر موراد، تەمەنی ۲۹ساڵ، باسی لەوە كرد: پەكەكە بە خوێن و شەهید پارێزگاریان لە ئێمە كرد، بەڵام بە داخەوە هێزەكانی پارتی بە بیانووی نەبوونی چەك پشتی ئێمەیان چۆڵ كرد، لە كاتێكدا ئەگەر دوو سەعات بەرگرییان بكردایە ئەوا كەسوكار و دایك و خوشكمان نەدەكەوتنە دەست داعش.\nئەوەشی وت: ئێستا دوو كەسم لە دەست داعشە و چارەنووسیان نادیارە، ئێستاش دەمانەوێت بگەڕێینەوە زێدی خۆمان، بە بێ ئەوەی داوای شتێك بكەین بە نان و ئاوی خۆمان ڕازین، بەڵام ترسمان هەیە كە دووبارە هێرش بكەنەوە و هەروەها ئێستا خانووەكانمان پاكنەكراوەتەوە لە بۆمب و هەر كات ترسی تەقینەوەیان هەیە.\nنائیف قاسم، یەكێكی دیكە لە هاوڵاتیانی شەنگالە و ئێستا لە مێرگەپان دەژی، ئەو ئەوەی وت: لەو هێرشەدا سەدان ژن و منداڵ گیانیان لەدەستدا و بێ سەروشوێن بوون، لە كاتێكدا زیاتر لە ١٥ هەزار پێشمەرگە هەبوو، كە هەموویان ڕایانكرد و ئێمەیان جێهێشت.\nئەوەشی خستەڕوو: ئێمە كە هێزێك لە پشتمان نەبوو دەبێت چیبكەین و حكومەت خاوەندارییەتی لێمان نەكرد، سەرەڕای هەموو ئەوانەش دەمانەوێت بگەڕێینەوە، بەڵام دەترسین و ئەوێ خزمەتگوزاریی نییە، هەروەها بێكارییش هەیە.\nئەو هاوڵاتییە ئێزدییانەی ئێستا لە مێرگەپان سەربە سلێمانی دەژین، ژمارەیان ٣٦ خێزانە و لەوێ كاری باخداری و پاسەوانی دەكەن، ئەوان منداڵەكانیشیان لە خوێندن بێ بەشن.\nئایا كاتی شكاندنی بێدەنگیی هاتووە؟\nشەنگال، ڕێپێوانێک بۆ شەرمەزارکردنی فەرمانەکە ئەنجامدرا


ڕاگەیەندراوی ناوەندی هاوکاری حیزبەکانی کوردستانی ئێران بە بۆنەی دەستبەسەرکرانی چالاکانی مەدەنی کوردستان - کۆمەڵەی زەحمەتکێشانی کوردستان\nدەسپێک هاوپەیمانیەکان ناوەندی هاوکاری حیزبەکانی کوردستانی ئێران ڕاگەیەندراوی ناوەندی هاوکاری حیزبەکانی کوردستانی ئێران بە بۆنەی دەستبەسەرکرانی چالاکانی مەدەنی کوردستان\nڕاگەیەندراوی ناوەندی هاوکاری حیزبەکانی کوردستانی ئێران بە بۆنەی دەستبەسەرکرانی چالاکانی مەدەنی کوردستان\nلە پەلامارێکی سەرکوتکەرانەی دام و دەزگا ئەمنیەتییەکانی ڕێژیم بۆ سەر چالاکانی مەدەنی له کوردستان، به دەیان کەس دەستبەسەر و ڕاپێچی ناوەندە ئەمنیەتییەکان کران. لە ئێوارەی ڕۆژی پێنجشەممە، ٢٠ خەزەڵوەری ١٤٠٠ هەتاوییەوە تا ئێستا ٢٨ کەس لە چالاکانی مەدەنی کە زۆربەیان چالاکی فەرهەنگی و ژینگەپارێزن، لە شارەکانی بانە، مەریوان و سەقز لە لایەن هێزە ئەمنیەتییەکانی سەر بە ئیدارەی ئیتلاعاتی پاڕێزگای سنەوە دەستبەسەر و ڕاپێچی ئیدارەی ئیتلاعتی سپای پاسدارانی ڕێژیم لە شاری سنە کراون.\nئەم شەپۆلە نوێیە لە ڕەشبگیریی چالاکانی مەدەنی لە کوردستان کە هاوکاتە لە گەڵ ئاڵوگۆڕی هێزە سەرکوتکەرەکانی ڕێژیم لە ناوەندە ئەمنیەتییەکان و بەرپرسانی ئەم ڕێژیمە دوای دەستبەکاربوونی دەوڵەتی رەئیسی، دەرخەر و سەلمێنەری دوژمنایەتیی لەبڕانەهاتووی ئەم نیزامە لە گەڵ خاک و خەڵکی کوردستانە.\nدەوڵەتی تازە خۆسەپێن کە لە ئێستادا بە دەیان قەیرانی چارەسەرنەکراوی سیاسی، ئابووری و کۆمەڵایەتی و پێوەندیدار بە ژیان وگوزەرانی خەڵکی وڵاتی لە ئەستۆیە و لە ئاستی نیوونەتەوەیی و ناوچەکەدا لە هەمیشە گۆشەگیرتره و لە گەڵ رق و بێزاریی پەنگخواردووی خەڵکی وڵات بەرەوڕوویە، بەم پەلامارەی بۆ سەر چالاکانی مەدەنی لە کوردستان، خەریکە هێزی خۆی بەرانبەر بە خەڵک بە تاقی دەکاتەوە. غافڵ لەوەیکە دەوڵەتانی پێش ئەو و، ئەم ڕێژیمە لە تەواویەتی خۆی‌دا زیاتر لە چل ساڵە هێزی سەرکوت ودوژمنایەتیی خۆیان لە سەر خەڵکی کوردستان تاقی دەکەنەوە و جیا لە پەرەسەندنی ڕق و بێزاریی خەڵک و لەسەرپێمانەوەی ئەم نەتەوە مافخوازه بەرهەمێکیان نەچنیوەتەوە.\nپەلاماری هێزە سەرکوتکەرە ئەمنیەتییەکانی کۆماری ئیسلامی ئێران لە نیوەی دووهەمی خەزەڵوەری ئەمساڵ‌دا لە کاتێک دایە کە دادگایەکی نێونەتەوەیی لە وڵاتی بریتانیا وێڕای ئامادەبوونی سەدان شاهید و قوربانیی دەستی چاڵەڕەشەکانی ئەم ڕێژیمە، لێکۆڵینەوە لە جەنایەتەکانی ڕێژیم دەرحەق بە خۆپێشاندەرانی ناڕەزایەتییەکانی خەزەڵوەری ١٣٩٨ی هەتاوی دەکات.\nناوەندی هاوکاریی حیزبەکانی کوردستانی ئێران وێڕای مەحکومکردنی ئەم شەپۆلە لە ڕەشبگیریی چالاکانی مەدەنیی کوردستان، داوا لە کۆڕ و کۆمەڵە جیهانییەکان و ناوەندەکانی داکۆکی لە مافەکانی مرۆڤ و هەروەها کۆمەڵانی خەڵکی کوردستان و کۆمەڵگەی مەدەنی دەکات، بەرانبەر بەم سەرکوتکاریانەی ڕێژیم و چارەنووسی چالاکانی دەستبەسەرکراوی کورد بێ‌هەڵوێست نەبن. هەروەها لەم دەرفەتەدا وێڕای هیواخواستن بۆ بەروپێشچوونی کارەکانی دادگای نێونەتەوەیی لەندەن کە بە دادگای ئابان ناسراوە و دەرچوونی بڕێارێکی ئازایانە و دادپەروەرانە، ئاواتەخوازین لە وەها دادگایەک دا ڕاشکاوانە بڕیاردەرانی سەرکوت و کوشتاری خەڵکی کوردستان دادگایی و بە سزای جینایەتەکانیان بگەن و لەبەرانبەر ئەم جینایەتانەی رێژیم بێ هەڵوێست نەبن.\nبابەتی پێشووڕاگەیەندراوی ناوەندی هاوکاریی حیزبەکانی کوردستانی ئێران بە بۆنەی ناڕەزایەتییەکانی مامۆستایان لە ئێران و کوردستان\nبابەتی دواتردیداری نێوان سکرتێری گشتی کۆمەڵەی زەحمەتکێشانی کوردستان و سکرتێری گشتی حیزبی شیوعی کوردستان لە هەولێر


له‌باره‌ی مۆبایلی گالاكسی فۆڵد-ـه‌وه\n25/2/2019 09:34 AM\nته‌له‌فۆنه نوشتاوه‌كان وه‌ك گالاكسی فۆڵدی سامسۆنگ داهاتووی جیهانی مۆبایله‌كان ده‌گرنه ده‌ست. سه‌ره‌نجام سامسۆنگ مۆبایلی گالاكسی فۆڵدی ئاشكراكرد كه وه‌ك كتێب ده‌نوشتێته‌وه‌و ده‌كرێته‌وه. گالاكسی فۆڵد له ئێستادا پێویستی به جوانكاری و كاری زیاتره.\nبرِیاره له 26ی مانگی ئه‌پرلدا گالاكسی فۆڵد بخرێته به‌رده‌ست. نرخی ئایفۆن XS ماكس نرخی 1099 دۆلار بوو به‌ڵام گالاكسی فۆڵد له‌وه‌ش تێده‌په‌رِێنێت و نرخی 1980 دۆلاره. دوای ئه‌م مۆدێله گالاكسی S10 به 899 دۆلارو گالاكسی S10 پڵه‌س به 999 دۆلار گرانترین مۆبایله‌كانی سامسۆنگن.\nسامسۆنگ ده‌ڵێت كه ده‌یه‌وێت له‌سه‌ر رِواڵه‌ت و نێوانه‌رِووی به‌كارهێنه‌ری كاربكات تاوه‌كو له دوو پیشانده‌ر كه‌ڵك وه‌ربگرێت. به‌پێی ئه‌و شته‌ی كه سامسۆنگ نمایشی كردووه له یه‌ك كاتدا 3 ئه‌پ رِان ده‌بن. برِیاروایه گوگڵ له وه‌شانی داهاتووی خۆیدا ئه‌ندرۆید به شێوه‌یه‌ك نوێبكاته‌وه كه له‌سه‌ر مۆبایله نوشتاوه‌كان ئیش بكات.\nقه‌باره‌ی مۆبایله‌كه به‌هۆی نوشتانه‌وه‌ی له ئه‌ستوورترین مۆبایله‌كانی ئێستا ئه‌ستوورتره. هێشتا رِوون نییه كه باترییه‌كه‌ی چه‌ند كاتژمێر ئیش ده‌كات و بۆ ئه‌وكاره ده‌بێت تاقیبكرێته‌وه.


ئه‌ندامێكی په‌رله‌مان: كورد ده‌توانیت دوو وه‌زاره‌تی گرنگ له‌عیراق وه‌ربگرێت PUKmedia یەکێتیی نیشتمانیی کوردستان\nئه‌ندامێكی خولی رابردووی په‌رله‌مانی عیراق رایده‌گه‌یه‌نێت، له‌چوارچێوه‌ی گفتوگۆكانی لایه‌نه‌سیاسیه‌كان له‌باره‌ی دابه‌شكردنی پۆسته‌كانی كابینه‌ی داهاتووی حكومه‌تی عیراق، به‌باشی ده‌زانێت كورد له جیاتی وه‌زاره‌تی ده‌ره‌وه، وه‌زاره‌تی دارایی وه‌ربگرێت، پێشیوایه جگه له‌و وه‌زاره‌ته پێویسته وه‌زاره‌تی داد جارێكی تر بۆ كورد بێت، ئه‌ویش له پێناو ئاوه‌ڕ‌دانه‌وه‌ی زیاتر له كێشه‌ی ناوچه دابڕ‌اوه‌كان.\nئاره‌زوو مه‌حموود ئه‌ندامی خولی چواره‌می ئه‌نجومه‌نی نوێنه‌ران به PUKmedia ی راگه‌یاند: به‌و پێیه‌ی وه‌زاره‌تی دارایی به بڕ‌بڕ‌ه‌ی پاشتی حكومه‌ت داده‌ندرێت، به‌باشی ده‌زانم ئه‌مجاره له جیاتی وه‌زاره‌تی ده‌ره‌وه، كورد وه‌زاره‌تی دارایی له حكومه‌تی داهاتووی عیراق وه‌ربگرێت.\nوتیشی: به‌و پێیه‌ی تاكو ئێستا كۆمه‌ڵێك كێشه‌ی ئابووری له نێوان هه‌رێم و به‌غدا ماوه‌ته‌وه، له رێگای وه‌زاره‌تی دارایی ده‌توانرێت به‌شێكیان چاره‌سه‌ربكرێت و ماوه‌یه‌كی كه‌متری پێویست بێت بۆ رێكه‌وتن.\nراشیگه‌یاند: وه‌رگرتنی وه‌زاره‌تی دارایی له‌لایه‌ن كورده‌وه، به‌مانای ئه‌وه نیه ئه‌وانی تر گرنگیان نیه، به‌ڵكو وه‌زاره‌تی ده‌ره‌وه‌ش به‌هه‌مانشێوه گرنگی خۆی هه‌یه، هاوكات پێویسته كورد جارێكی تر وه‌زاره‌تی داد وه‌ربگرێته‌وه، كه ئه‌مڕۆ بۆ ناوچه‌دابڕ‌اوه‌كانی زۆر پێویسته بۆ كورد.\nئه‌و ئه‌ندامه‌ی خولی چواره‌م ئاماژه‌ی به‌وه‌شكرد: بۆ كابینه‌ی ئه‌مجاره پێویسته بۆیه‌كه‌مجار بوار به‌ژنان بدرێت بۆ ئه‌وه‌ی وه‌زاره‌ته سیادیه‌كان به‌رێوببات، به‌تایبه‌تی ئه‌وه‌ی وه‌زاره‌ته‌ی به‌ر كورد ده‌كه‌وێت، كه ئێمه دڵنیان سه‌ركه‌وتوو ده‌بن و ده‌توانن زۆر به‌باشی ئه‌ركه‌كانی خۆیان جێبه‌جێ بكه‌ن.\nجێی ئاماژه‌یه جگه له كابینه‌كه‌ی حه‌یده‌ر عه‌بادی وه‌زیری دارایی به‌ده‌سته‌وه بوو، كورد له زۆربه‌ی كابینه‌كانی حكومه‌تی فیدراڵ وه‌زاره‌تی ده‌ره‌وه‌ی به‌ڕێوه‌بردووه، له‌دوا كابینه‌شدا وه‌زیری داد به كورد بووه.


لەنێو پاس و تاکسیەکانی سلێمانی رێنماییە تەندروستیەکان جێبەجێ دەکرێت\n2020-03-10 [11:24 AM]\nلە ھەموو ھێڵەکانی گواستنەوەی سلێمانی سەرجەم مەرج و رێنماییە تەندروستیەکان بۆ پاراستنی ھاوڵاتیان لەتوشبوون بە ڤایرۆسی کۆرۆنا جێبەجێ دەکرێن.\nئەمڕۆ سێشەممە ئاوات محەمەد قائیمقامی سلێمانی لەگەڵ "بەڕێوەبەری گواستنەوەی پارێزگای سلێمانی و لێپرسراوی ھێڵەکانی گواستنەوەی سلێمانی" کۆبوەوە و ھەموو ئەو رێوشوێن و رێنماییە تەندروستیانە تاوتوێ کران کە بڕیارە لەنزیکترین کاتدا لە سەرجەم ھێڵەکانی گواستنەوە"پاس و تاکسی" لە سلێمانی بگیرێتەبەر.\nلە بارەی گرتنەبەری رێوشێنی پێویستی خۆپارێزی تەندروستی دژی ڤایرۆسی کۆرۆنا لە ھێڵەکانی گواستنەوە ئاوات محەمەد قائیمقامی سلێمانی رایگەیاند: دەمانەوێت لەم رێگەیەوە ھەنگاوی پێویست و گرنگ بنێن بۆ رێگریکردن لە بڵابوونەوەی ڤایرۆسی کۆرۆنا و پاراستنی تەندروستی ھاوڵاتیان، وتيشی پارێزگاریکردن لە تەندروستی خەڵک بەرپرسیارێتیەکی گەورەیە لە ئەستۆی ھەموو لایەک و لەم قۆناغەشدا ئەرکی یەکەم و لە پێشینەی دامەزراوەکانی حکومەت دەبێت.\nقائیمقامی سلێمانی بەڕێوەبەری گواستنەوەی پارێزگای سلێمانی و لێپرسراوی ھێڵەکانی گواستنەوەی سلێمانی راسپارد لە ئەمڕوە و لەنزیکترین کاتدا ھەموو رێنمایی و رێوشوێنە تەندروستیەکان لە سەرجەم تێرمیناڵ و ھێڵەکانی گواستنەوەی گشتی لە ناوشار و دەرەوەی شاری سلێمانی بگیرێتەبەر , ئاوات محەمەد ووتیشی : گرتنەبەری رێنمایی و رێوشوێنە تەندروستیەکان لە ھێڵەکانی گواستنەوە بەو جۆرە دەبێت : لە گۆڕەپانی ھێڵەکان پاکوخاوێنی و رێنماییە تەندروستیەکان لە ئاستێکی باڵادا لە بەرچاو دەگیرێت و شۆفێرانیش پابەند دەبن بە پاکژکردنەوەی نێو ئوتومبێلەکانیان لەرێگەی رشتنی مەواد و دەرمانە دژە ڤایرۆس و بەکتریاکان , ئەمەش لەپێناو پاراستنی تەندروستی گشتی ھەرێمی کورستان و رێگری کردن لە بڵابوونەوەی ڤایرۆسی کۆرۆنا.\nلێپرسراوانی گواستنەوە و ھێڵەگشتیەکانی سلێمانیش رایانگەیاند: بۆ پاراستنی تەندروستی ھاوڵاتیان لە توشبون بە کۆرۆنا لە نزیکترین کاتدا لە سەرجەم تێرمیناڵ و ھێڵەکانی سلێمانی رێشوێنی پێویستی تەندروستی دەگیرێتەبەرو سەرجەم مەرج ورێنماییە تەندروستیەکان لە نێو پاس و تاکسیەکانی سلێمانی جێبەجێ دەکرێت .


خولی پلە یەکی ئیسپانیا - ئاتلەتیکۆ مەدرید vs ڕیاڵ سۆسیداد - Soccer - Yariga - Results, fixtures, tables and statistics\nڤییاڕیاڵ vs. سێڤییا ڤالێنسیا vs. بارسێلۆنا ئێسپانیۆل vs. گێتافی مالەگا vs. لێڤانتی بارسێلۆنا vs. سێڵتا ڤیگۆ ئاتلەتیکۆ مەدرید vs. ڕیاڵ سۆسیداد سێڤییا vs. دێپۆرتیڤۆ لا کۆرونا ئاتلەتیک بلباو vs. ڕیاڵ مەدرید لێگانێس vs. ڤییاڕیاڵ گێتافی vs. ڤالێنسیا\nئاتلەتیکۆ مەدرید vs ڕیاڵ سۆسیداد 2-1\n29' Willian José (PG)\nفێلیپ لویس (G) 63' (دروستکرا لە لایەن: ساول)\nئە. گریزمان (G) 88'\n'90+1 بۆ ئا. فێرناندێز\n'70 بۆ Y. Carrasco\n'90 بۆ ک. ڤێلا\n'70 بۆ فێرناندۆ تۆرێس\nفێرناندۆ تۆرێس (ESP)\n'70 بۆ ک.گامیڕۆ\n'70 بۆ چابی پریتۆ\n'90 بۆ Mikel Oyarzabal\nئا. فێرناندێز (ARG)\n'90+1 بۆ ئە. گریزمان\n2 د. گۆدین 40'\n3 فێلیپ لویس 63'\n7 ئە. گریزمان 88'\n1 G. Rulli گ 73'\n10 چابی پریتۆ 50'\n12 Willian José 29'\n1 مۆیا گ\n9 فێرناندۆ تۆرێس بۆ ک.گامیڕۆ 70'\n10 Y. Carrasco بۆ Á. Correa 70'\n12 ئا. فێرناندێز بۆ ئە. گریزمان 90+1'\n11 ک. ڤێلا بۆ Mikel Oyarzabal 90'\n16 کانالێس بۆ چابی پریتۆ 70'\n28/11/18 UCL ئاتلەتیکۆ مەدرید 2 - 0 مۆناکۆ بینینی ڕووداوەکان زانیاری زیاتر لەسەر ئەم یارییە\n02/12/18 PRD گیرۆنا 1 - 1 ئاتلەتیکۆ مەدرید بینینی ڕووداوەکان زانیاری زیاتر لەسەر ئەم یارییە\n05/12/18 CDR ئاتلەتیکۆ مەدرید 4 - 0 سان ئاندریو بینینی ڕووداوەکان زانیاری زیاتر لەسەر ئەم یارییە\n08/12/18 PRD ئاتلەتیکۆ مەدرید 3 - 0 دێپۆرتیڤۆ ئالاڤێس بینینی ڕووداوەکان زانیاری زیاتر لەسەر ئەم یارییە\n11/12/18 UCL کڵەب بروگی 0 - 0 ئاتلەتیکۆ مەدرید زانیاری زیاتر لەسەر ئەم یارییە\n15/12/18 PRD ڕیاڵ ڤالادۆلاید 16 : 15 ئاتلەتیکۆ مەدرید زانیاری زیاتر لەسەر ئەم یارییە\n22/12/18 PRD ئاتلەتیکۆ مەدرید 16 : 15 ئێسپانیۆل زانیاری زیاتر لەسەر ئەم یارییە\n06/01/19 PRD سێڤییا - ئاتلەتیکۆ مەدرید زانیاری زیاتر لەسەر ئەم یارییە\n09/01/19 CDR گیرۆنا - ئاتلەتیکۆ مەدرید زانیاری زیاتر لەسەر ئەم یارییە\n13/01/19 PRD ئاتلەتیکۆ مەدرید - لێڤانتی زانیاری زیاتر لەسەر ئەم یارییە\n09/11/18 PRD لێڤانتی 1 - 3 ڕیاڵ سۆسیداد بینینی ڕووداوەکان زانیاری زیاتر لەسەر ئەم یارییە\n26/11/18 PRD ڕیاڵ سۆسیداد 2 - 1 سێڵتا ڤیگۆ بینینی ڕووداوەکان زانیاری زیاتر لەسەر ئەم یارییە\n02/12/18 PRD ڕیاڵ بێتیس 1 - 0 ڕیاڵ سۆسیداد بینینی ڕووداوەکان زانیاری زیاتر لەسەر ئەم یارییە\n05/12/18 CDR ڕیاڵ سۆسیداد 2 - 0 سێڵتا ڤیگۆ بینینی ڕووداوەکان زانیاری زیاتر لەسەر ئەم یارییە\n09/12/18 PRD ڕیاڵ سۆسیداد 1 - 2 ڕیاڵ ڤالادۆلاید بینینی ڕووداوەکان زانیاری زیاتر لەسەر ئەم یارییە\n15/12/18 PRD گێتافی 13 : 00 ڕیاڵ سۆسیداد زانیاری زیاتر لەسەر ئەم یارییە\n21/12/18 PRD ڕیاڵ سۆسیداد 21 : 00 دێپۆرتیڤۆ ئالاڤێس زانیاری زیاتر لەسەر ئەم یارییە\n06/01/19 PRD ڕیاڵ مەدرید - ڕیاڵ سۆسیداد زانیاری زیاتر لەسەر ئەم یارییە\n09/01/19 CDR ڕیاڵ بێتیس - ڕیاڵ سۆسیداد زانیاری زیاتر لەسەر ئەم یارییە\n13/01/19 PRD ڕیاڵ سۆسیداد - ئێسپانیۆل زانیاری زیاتر لەسەر ئەم یارییە


فەرهەنگی ڕێژنە (دەنگ و دەنگەناو)" چاپ و بڵاو کرایەوە\n12:09 - 30 خەرمانان 2720\nکتێبی "فەرهەنگی ڕێژنە" تایبەت بە دەنگ و دەنگەناوی کوردی بە هەوڵ و تێکۆشانی چەندساڵەی توێژەری بانەیی"عەبدولخالق تەوەکولی"، لەلایەن توێژینگەی کوردستان‌ناسی و پەخشانگای زانکۆی کوردستانەوە چاپ کرا.\nئەم فەرهەنگە جیا لە کۆکردنەوەی زیاتر لە چوار هەزار دەنگەناوی کوردی کە دەیکاتە یەکێک لەو کتێبە دگمانانەی هەتا ئێستا لەم بوارەدا چاپ کراون.\nهەندێ تایبەتمەندیی تریشی هەیە کە بایەخ و گرینگایەتییەکەی زیاتر دەکات. هەندێک لەم تایبەتمەندییانە ئەمانەن:\n۱- بەپێی ئەلفوبێی دەنگناسیی نێونەتەوەیی (IPA) دەنگ‌نووسی بۆ کراوە کە دەبێتە هۆی ئەوە هەرکەسێک لە هەر شوێنێکی جیهان، بزانێ وشەیەک چۆن لەلایەن ئاخێوەرانیەوە دەبێژرێت واتە شێوەی دەربڕینی دروستی وشەکە دیاری دەکات.\n١_هەر لەم بوارەدا، بەپێی شێوەیەکی نوێباوی فەرهەنگ‌نووسی لە جیهاندا، لە نێوانی بڕگەکاندا "خاڵ" دانراون هەهتا بزانرێ هەر وشەیەک چەند بڕگەیە. واتە ژمارەی بڕگەکانی هەر وشەیەک بەپێی فورموولی "ژمارەی بڕگە= ژمارەی خاڵ + ۱" دیاری دەکات. بۆ میناک وشەیەک وەک "han.ka.hank" سێ بڕگەیە کە ئەم تایبەتمەندییەش یارمەتیی خوێنەران دەدات کە وشەکە بەدروستی دەرببڕن.\n۳- تایبەتمەندییەکی تریش ئەوەیە جیا لە ڕیزبەندیی ئەلف‌وبێیی، بە پێی "بابەت"یش پۆلێن‌بەندی کراوە کە ئەمیش یارمەتیی خوێنەران و توێژەران و بەتایبەت وەرگێڕەکان دەدات بۆ هێنانی دەنگێک لە ناو دەقەکانیاندا، بەسانایی بتوانن دەنگەکە بدۆزنەوە و بینووسن.\nئامادە کردنی ئەو کتێبە، ماوەی حەوت ساڵی خایاندووە و نزیک بە چوار هەزار دەنگی زمانی کوردی کۆ لە خۆدەگرێت و لە سەر ئەرکی بەشی توێژینەوەی زانکۆی کوردستان چاپ کراوە.


موچه‌ى فه‌رمانبه‌رانى هه‌رێم گۆڕانكاریى به‌سه‌ردادێت – سنور میدیا\nموچه‌ى فه‌رمانبه‌رانى هه‌رێم گۆڕانكاریى به‌سه‌ردادێت\nژمارەی بینین: 849\nڕاوێژكارى ئابورى سه‌رۆكى حكومه‌تى هه‌رێم ئاشكرایده‌كات، له‌یه‌كه‌م كۆبونه‌وه‌دا كه دوابه‌دواى جه‌ژنى قوربان ئه‌نجامده‌درێت، ئه‌نجومه‌نى وه‌زیرانى هه‌رێم بڕیار له‌باره‌ى كۆتاییهاتنى لێبڕینى موچه یان كه‌مكردنه‌وه‌ى بڕى لێبڕین ده‌دات، ده‌شڵێت:”بۆ موچه‌ى هه‌ر مانگێك حكومه‌ت پێویستى به‌زیاتر له898 ملیار دینار هه‌یه”.\nڕێباز حەملان ڕاوێژكاری ئابوری سەرۆكی حكومەت لەمیانی چاوپێكەوتنێكیدا لەگەڵ كەناڵی ئێن ئاڕتی ئاشكرایكرد، پارەکەی بەغدا بودجە نییە، بەڵکو وەک سولفەیەک بۆ هەرێمی ناردوەو بەغدا 180 ملیاری داوە بەحکومەتی هەرێم نەک 200 ملیار دینار، ئەو 20 ملیارەیان گلداوەتەوەو داویانەتەوە بەقەرزی بانکی تی بی ئای”.\nوتیشی:”داهاتی دوو مانگی ڕابردوی ناوخۆ زۆر كەمیكردبوو كه 200 ملیار دیناربوەو بەداخەوە نەگەڕاوەتەوە بۆ خەزێنەی حكومەت، بەڵام داهاتی نەوت بەرزبوەتەوەو 350 ملیۆن دۆلار زیاتر بوە، دەمانتوانی بەداهاتی ناوخۆوە موچە بەبێ لێبڕین دابەشبكەین، بەڵام داهاتی ناوخۆ وەك خۆی نەهاتەوە وەزارەتی دارایی”.\nلەبارەی كۆتاییهێنان بەلێبڕینی موچە وتی:”دوای جەژنی قوربان ئەنجومەنی وەزیرانى هه‌رێم كۆدەبێتەوەو وەزارەتی دارایی‌و سامانه سروشتیه‌كان داهاتەكانی خۆیان ده‌خه‌نه بەردەم ئەنجومەنی وەزیران‌و لەگەڵ ئەو 180 ملیارەی لەبەغداوە هاتوه، ئەو ژمارەیە دەرچوو كە 898 ملیار دینارە، ئەوا لێبڕین نامێنێت”.\nئه‌وه‌شى ڕونكرده‌وه، ئەگەروانەبوو بەدڵنیاییەوە لێبڕینەكە كەمدەكرێتەوە، بەڵام حكومەت كۆكە لەسەرئەوەی لێبڕینی موچە نەمێنێت‌و هەموو هیواكانیش بۆئەوەیە.\nئه‌وه له‌كاتێكدایه ڕۆژى 11ى ئه‌م مانگه وه‌زاره‌تى دارایی هه‌رێم ئاشكرایكرد، بڕى 200 ملیار دینار له‌لایه‌ن وه‌زاره‌تى دارایی عێراقه‌وه خراوه‌ته سه‌ر ئه‌ژمارى وه‌زاره‌تى دارایی هه‌رێم، دواى ناردنى ئه‌و پاره‌یه‌ش فشاره‌كان بۆ ئه‌وه‌ن حكومه‌تى هه‌رێم هه‌رێم كۆتایی به‌لێبڕینى موچه‌ى فه‌رمانبه‌ران بهێنێت كه ڕێژه‌كه‌ى له21%ه.