سودەکانى ڕەمەزان چین و چۆن خۆمانى بۆ ئامادە بکەین؟\n2021.04.01 - 23:16\nمانگى ڕەمەزان تەنها چەند ڕۆژێکى ماوە و لەو مانگەدا جەستەى موسڵمانان دەچێتە قۆناغى بەڕۆژوو بوونەوە، بەڵام باشترە جەستە بۆ ئەو قۆناغە ئامادە بکەیت و گۆڕانکاریەکان بزانیت.\nکاتێک مرۆڤ بەڕۆژو دەبێت گۆڕانکار کتوپڕ لە سیستمى خوردن و خەوتن و دروست دەبێت، بەهۆى ئەوەشەوە ڕوبەڕوى چەندین کێشە دەبێتەوە، لەوانەش سەرئێشە و هێڵنجدان و سەرگێژ خوردن و هەستکردن بە ماندوبوون بەتایبەتى لە ڕۆژانى سەرەتاى ڕەمەزاندا.\nبۆ ڕوبەڕوبونەوەى ئەو گۆڕانکاریانە "هودا بەنانى" شارەزاى بوارى سیستمى خۆراک (پێنجشەممە 1ى نیسانى 2021) بە ئاژانسى سکاى نیوزى وتووە، ڕۆژوگرتن هاوکارى سیستمى هەرس دەدات کە پشوویەک وەرگرێت، هەروەها ڕۆڵێکى سەرەکى تەندروستى هەیە ئەویش پاککردنەوەیە لە ژەهرەکان.\nڕونیشیکردووەتەوە، خانەکان ئەو ژەهرە لەناودەبەن کە بە درێژایى ساڵ لە جەستەماندا کۆبووەتەوە، ئەو ژەهرەش لە خۆراک و ژینگە و دەرمان و چارەسەرەکانى نەخۆشیە درێژخایەنەکانەوە کۆدەبنەوە، ئەوەش سەرەڕاى ئەو ژەهرەى کە جەستە خۆى دروستى دەکات، ئەویش لەڕێگەى پیساییەوە دەردەکرێت کە ئەندامەکانى لەناوبردن (جگەر، گورچیلەکان، هەناو، سییەکان و پێست) ئەو کارە دەکەن، بەڕۆژوبوون هاوکارى جەستەمان دەکات کە بە قوڵاییەکى گەورەتر خۆى پاکبکاتەوە و تەندروستیەکى باشتر و چالاکتر بەدەست بهێنێت.\nئەو شارەزایەى خۆراک پێشى وایە، ڕەمەزان باشترین مانگە بۆ کەمکردنەوەى کێش و ئەنجامدانى وەرزش و پێویستە پشت بە ژەمە سەوزەکان بە گۆشتى سپى (مریشک و ماسى) و شەربەتى فرێش و میوە و سەوەکانى تر ببەسترێت و دوربکەویتەوە لە ژەمە ژەورەکان و ڕۆن و شەکر.\nهەروەها بەپێویستیشى دەزانێت، کە لەکاتى ڕۆژوو شکاندن تا کاتى پارشێو 1.5 لیتر ئاو بخۆرێتەوە، چونکە ئەوە هاوکارى تەڕکردنەوەى جەستە دەکات، هەروەها کارى ئەندامە زیندەییەکانى وەک دڵ و جگەر و سییەکان چالاکتر دەکات بۆ دەردانى ژەهر بەشێوەیەکى باشتر.\nهودا بەنانى باس لەوەشدەکات، هەروەها پێویستە ئەوانەى قاوە و خواردنەوە کحولیەکان دەخۆنەوە چەند رۆژێک پێش ئەوە وازى لێ بهێنن ئەوەش بۆ خۆپاراستن لە ئاسەوارەکانى ئالودەبوون لە مانگى ڕەمەزاندا، هەرچى سەبارەت بە جگەرەکێشانیشە مانگى ڕەمەزان دەرفەتێکە بۆ وازهێنان لەو خوە ناتەندروستە و بیرکردنەوە لە ڕێ'ەیەکى نوێ بۆ پاراستنى تەندروستیت.\nئەوەشى ڕونکردووەتەوە، بەهۆى هەستان و پارشێوکردن مرۆڤ کەمتر دەخەوێت بۆیە لەکاتى ڕۆژدا دەتوانیت سەرخەوێک بشکێنیت بۆ قەرەبووکردنەوەى و ئەوەش زۆر گرنگە بۆ دەرکردنى ماندویى جەستە.\n2021.04.11 - 18:51\n2021.04.11 - 18:42\nگەشتە ئاسمانییەکانی عێراق و چین دەستیپێکردەوە\n2021.04.03 - 11:27


به‌هرۆز جه‌عفه‌ر: پۆپۆلیزم، یاخیبون، هه‌رێمى كوردستان. – WTARIKURD\nیه‌كه‌م/ ڕووداوه‌كانى سه‌ده‌ى بیسته‌م به‌گشتى، وه بیستو حه‌وت ساڵى ڕابردوو جه‌سته‌ى كۆمه‌ڵگه‌ى كوردییان ته‌واو شه‌كه‌ت كردووه. ئاماره‌كانى دادگاو، ڕێژه‌ى بێ كارى و كۆچ و مردن و نه‌خوێندنه‌وه‌و نه‌خوێنه‌وارى و… تادوایی.\nدووه‌م/ هه‌ڵبژاردنه‌كانى كوردستان ئه‌گه‌رچى سه‌دان ماشێنى میدیایی جۆراوجۆر و ده‌یان حیزب و شێوازى تیا به‌كارهێنراوه، سه‌دان ملیۆن دۆلار بۆ هه‌رێمێكى وا چكۆلانه خه‌رجكراوه، هێشتا 60% ى خه‌ڵك ده‌نگى نه‌داوه. واته به هه‌موو حیزبه‌كان ته‌نها نوێنه‌رى 40% خه‌ڵك و كۆمه‌ڵگان (بول بیا سه‌رۆكى كامیرۆن بۆ حه‌وته‌مین جار زۆرینه‌ى ده‌نگى به‌ده‌ستهێناوه‌ته‌وه به‌ڵام خۆى ده‌نگى بۆ زۆرینه‌ى خه‌ڵك داوه و، ده‌گمه‌ن خه‌ڵك به‌شدارییان كردووه، له كۆنگۆ-DRC – ئه‌وانیش تووشى جینۆساید بون به‌ڵام ئه‌وه له‌ڕۆژهه‌ڵاتى وڵاته‌كه نزیكه‌ى سه‌ت گروپى چه‌كدارى جۆراو جۆر ململانێى چه‌كدارى ئه‌كه‌ن، زیاتر له 14 ملیۆن خه‌ڵك پێویستیان به‌هاریكارى مرۆیی هه‌یه).\nسێهه‌م/ پۆپۆڵیزم (شه‌عبه‌ویه‌ت) له ئه‌وروپاوه سه‌ریهه‌ڵداوه‌و، له ئه‌وروپاشه‌وه سه‌ریهه‌ڵداوه‌ته‌وه به‌تایبه‌ت له‌ماوه‌ى دواى ساڵى (2008) ه‌وه. ئێستا ” موعاره‌زه‌ى شه‌عبی” ڕوو له‌گه‌شه‌سه‌ندنه له ئه‌وروپا، هێله‌ك زه‌رده‌كان و ڕووداوه‌كانى فه‌ڕه‌نسا ته‌نها سه‌ركه‌فى ئه‌و قوڵپه‌ن كه له‌ناو مه‌نجه‌ڵى تیۆره خۆرئاواییه‌كاندا ئه‌كوڵێن. ئه‌مه بابه‌تێكه توركیا له‌ناوخۆى خۆیدا زۆر لێى ئه‌ترسێ و ده‌مێكیشه كار بۆ به‌رگرتن له‌و مه‌ترسییه ئه‌كات، ته‌نانه‌ت توركیا به‌و قووڵاییه ستراتیژییه‌ى خۆیه‌وه زۆر له‌و هه‌ژموونه بچوكه‌ى “شاسوار عه‌بدلواحێد” له هه‌رێمى كوردستان به ئاگایه. بۆیه ئه‌گه‌رى به‌هێز شه‌عبه‌ویه‌ته وه‌ك نه‌شئه‌یه‌ك له‌هه‌رێمى كوردستان له‌وه زیاتر په‌ره‌بسێنێت. له‌گه‌ڵ هه‌موو ئه‌مانه‌شدا په‌رله‌مانى كوردستان په‌رله‌مانێك نییه تیایدا كۆمه‌ڵێك “فه‌قیهو موشه‌ریع” ى قانونى و ئابورى و دیبلوماتى ئه‌دا بكه‌ن و، چاودێرێكى به‌هێز بێت (په‌رله‌مان: دیارده‌یه‌كى ناوخۆیی نییه، دیارده‌یه‌كى یاسایی و ده‌ستورى و دیبلۆماسی و ژینگه‌یی و ئابورییه، مه‌سه‌له‌ن نابێت یاسایه‌ك ده‌ربكرێ سه‌باره‌ت به‌ژینگه بێ ئاگابیت له‌ژینگه… وه هه‌روه‌ها)..\nچواره‌م/ بنه‌ماڵه‌گه‌رێتى له هه‌رێمى كوردستان (هه‌موو حیزبه‌كان له باشورى كوردستان حیزبی بنه‌ماڵه‌و خێزان و گه‌شه‌یه‌كى كۆمه‌ڵایه‌تى ناجۆرن) تاكه مه‌ترسییه‌كى گه‌وره‌یه، كه له‌ده‌ورى ئه‌م بنه‌ماڵانه چه‌ندین ڕه‌وى دڕنده‌و ملیاردێر و ده‌ستبڕو چه‌ته گردبونه‌ته‌وه. تادێت ژیانى خه‌ڵكیش له هه‌رێمى كوردستان ڕوو له پاشه‌كشه ئه‌چێت. جا ئه‌م دیاردانه هانا ئارێنت له ” بنه‌ماكانى تۆتاڵیتاریزم” دا باسى ئه‌كا. لێره‌دا چۆن شێرپه‌نجه‌و نه‌خۆشیه ڤایرۆسیه‌كان نیشانه‌ى خۆیان هه‌یه‌و، كۆتایشیان هه‌یه. ئه‌م دیاردانه مێژووكردن.\nپێنجه‌م/ گرفته‌كانى خه‌ڵك مووچه‌و به‌نزین نییه، هاوڵاتى له‌سه‌رده‌مى ئینته‌رنێت و كۆمیونیكه‌یشن دا، تێئه‌گات كه كه‌رامه‌تى مرۆیی پێشێلكراوه، ئه‌وه‌ش به سه‌ر به‌خۆیی دادگاو هه‌ڵبژاردنى پاك و بێگه‌ردو ده‌سته‌به‌ركردنى ماف و ئازادییه گشتى و تایبه‌تیه‌كان دێته‌دى. ده‌سته‌ڵاتى كوردى له زۆنى هه‌ولێر و سوله‌یمانى له‌برى ده‌ستبردن بۆ چاره‌سه‌ركردنى ڕیشه‌یی گرفته‌كان، خه‌ریكى كڕینى سیاسیی و ڕۆشنبیره نیوداشه‌كانى ناوچه‌كانى یه‌كترن، له‌كاتێكدا ئه‌مه مۆدێلێكه مێژووییه‌كى كۆنى هه‌یه‌و گرفته‌كان قووڵتر ئه‌كاته‌وه.\nشه‌شه‌م/ ڕووداوه‌كانى سه‌ده‌ى بیسته‌م و ئه‌مدواییه‌ى باشورى كوردستانیش، ئه‌وه‌یان ده‌رخستوه هه‌رێمى كوردستان و كوردستان به‌گشتى پێویسته له‌ناوه‌وه فه‌تح بكرێت، هه‌ندێ له سیاسیه‌كانى هه‌رێمى كوردستان دێنه ده‌ره‌وه پاره‌یه‌كى زۆر ئه‌به‌خشن تا یه‌كێ له تینك تانكه‌كان دوو گفتى لێوه‌رگرن. ئه‌مانه ته‌نها دوو گه‌ڕه‌ك “هه‌رێمى كوردستان دووگه‌ڕه‌كى شاره هاكه‌زاییه‌كانى دونیا نابێت” پێ به‌ڕێوه نابڕێ، كۆمه‌ڵگه‌یه‌كیان گیرۆده كردووه، ئه‌یانه‌وێ له‌ڕێگه‌ى هه‌ندێ سه‌ركزى حیزبه‌وه داخى ئه‌و دۆخه بكه‌ن. ئازادى شیرینه، ئه‌وانه تامى ئه‌كه‌ن له دۆخى حیزب دێنه ده‌ره‌وه. ده‌رئه‌كه‌وێت كه ده‌سته‌ڵاتى كوردى ته‌نها لاى خه‌ڵكه ڕه‌شووڕووته‌كه‌ى ئه‌و دووگه‌ڕه‌كه شتێكى گه‌وره‌و زه‌به‌لاحه.!.


شەڕو تێكهەڵچوون لەنێوان ژنانی شاری پاوە و هێزەکانی سەر بەسپای پاسداران\nهه‌واڵی کوردستان / Nov 08, 2020\nخۆکوژی هاووڵاتیەکی شنۆیی!\nهه‌واڵی کوردستان / Oct 28, 2020\nكێشەی كەمی ئاو لە زۆربەی دێهاتەكانی مەهاباد\nهه‌واڵی کوردستان / Oct 24, 2020\nلاوێکی كورد بەدەستی هێزە ئینتزامیەكانی ڕژیم شەهید کرا!\nهه‌واڵی کوردستان / Oct 16, 2020\nبرینداربوونی دوو كۆڵبەر لەسنورەكانی كوردستان\nهه‌واڵی کوردستان / Oct 13, 2020\nهاووڵاتیەکی شاری سنە بەتەقەی هێزەکانی رژیم شەهید کرا\nهه‌واڵی کوردستان / Oct 11, 2020\nبە هۆی وەرگەڕانی تراکتۆر، جووتیارێك گیانی سپارد !\nهه‌واڵی کوردستان / Oct 03, 2020\nهەورامان لە ئەگەری تۆمارکردنی لە كلتوری جیهانیدا\nهه‌واڵی کوردستان / Oct 01, 2020\nبرینداربوونی كۆڵبەرێكی خوێندكار لە نەوسود\nهه‌واڵی کوردستان / Sep 30, 2020\nهه‌واڵی کوردستان / Sep 19, 2020\nدەوڵەتی فەڕانسە، مێژوو و شارستانیەتی گەلی کوردی، بە خوێندنی قوتابخانەکانی زیادکرد\nهه‌واڵی کوردستان / Sep 09, 2020\nڕاگەێیندراوی خوێندکارانی زانکۆ بۆ پشتیوانی لە زارا محەممەدی\nهه‌واڵی کوردستان / Aug 28, 2020\nپێشووتر 10 11 12 13 14 15 16 17 18 19 20 21 22 23 24 25 26 27 28 29 30 31 32 33 34 35 36 37 38 39 40 41 42 43 44 45 46 47 48 49 50 51 52 53 54 55 56 57 58 59 60 61 62 63 64 65 66 67 68 69 70 71 72 73 74 75 76 77 78 79 80 81 82 83 84 85 86 87 88 89 90 91 92 93 94 95 96 97 98 داهاتوو


ئایا وەرگرتنی ڤاكسینی كۆرۆنا لە مانگی ڕەمەزاندا ڕۆژوو بەتاڵ دەكاتەوە؟ – سنور میدیا\nژمارەی بینین: 181\nپسپۆڕێكی نەخۆشییەكانی هەناو ڕایدەگەیەنێت ، داتایەكی زانستی باوەڕپێكراو نییە ئەوە بسەلمێنێت كە ڕۆژوو ئەگەری توشبوون بە نەخۆشییەكە زیاد دەكات، دەشڵێت،”ئەوانەی نەخۆشییەكەیان بە سووكی گرتووە، باشترە ٢٤ كاتژمێر دوای نەمانی نیشانەكانیان، ڕۆژوو بگرن”.\nد.زانا دزەیی، پسپۆڕی نەخۆشییەكانی هەناو لەهەژماری تایبەتی خۆی لە فەیسبوك ڕایگەیاندووە ، وەرگرتنی ڤاكسینی كۆرۆنا لە مانگی ڕەمەزاندا ڕۆژوو بەتاڵ ناكاتەوە، زانایانی ئایینی ئیسلام دەڵێن ڕێگەپێدراوە و دەتوانیت لەكاتی ڕۆژووبوون وەریبگریت.\nڕاشیگەیاندووە، هەندێك كەس نیشانە لاوەكییەكانی ڤاكسینەكە بە تووندی دەگرن وەك (تاو لەرزێكی زۆر، بێ هێزیی، ئێش و ئازاری ماسوولكە)، بۆیە دەشێت بەھۆی ئەم ئازارانەوە نەتوانن ڕۆژووەكەیان بەردەوام بێت و پێویستیان بە وەرگرتنی دەرمان ھەبێت، بۆیە پێویستە لەم كاتانەدا ڕاوێژ بە پزیشك بكرێت بۆ شكاندنی ڕۆژووەكە.\nنەخێر، ڕۆژوو بەتاڵ ناكاتەوە، زانایانی ئایینی ئیسلام دەڵێن ڕێگەپێدراوە و دەتوانیت لەكاتی ڕۆژووبوون وەریبگریت.\nسەرچاوە: گۆڤاری بەناوبانگی پزیشكی (لانسێت).\nتێبینیی: ھەندێ كەس نیشانە لاوەكییەكانی ڤاكسینەكە بە تووندی دەگرن وەك (تاو لەرزێكی زۆر، بێ ھێزیی، ئێش و ئازاری ماسوولكە)، بۆیە دەشێت بەھۆی ئەم ئازارانەوە نەتوانن ڕۆژووەكەیان بەردەوام بێت و پێویستیان بە وەرگرتنی دەرمان ھەبێت، بۆیە پێویستە لەم كاتانەدا ڕاوێژ بە پزیشك بكرێت بۆ شكاندنی ڕۆژووەكە.\nئایا ئەوەی تووشی نەخۆشیی كۆڤید-١٩ بێت، دەتوانێت بە ڕۆژوو بێت؟\nیەكێك لە ڕێگەپێدراوەكانی شكاندنی ڕۆژوو لە شەریعەتی ئیسلام، نەخۆش كەوتنە و لە قورئانی پیرۆزیش ئاماژەی پێكراوە، بەڵام كامە نەخۆشیی؟ ئایا ھەموو نەخۆش كەوتنێك؟\nبە دڵنیاییەوە نەخێر، ھەندێ نەخۆشیی تایبەت ھەن كە ڕێگەیان پێدراوە.\nنەخۆشیی كۆڤید-١٩ و ڤایرەسی كۆڕۆنا، لە بەشێك لە تووشبووان نەخۆشییەكە بە تایبەتی ئەوانەی تەمەنیان سەرووی ٦٠ ساڵە و نەخۆشیی درێژخایەنیان ھەیە، یان ئەوانەی بە قورسیی گرتوویانە و نەخۆش پێویستە لە نەخۆشخانە بخەوێندرێت، ئەمانە لە ڕووی پزیشكییەوە نابێت و ناشێت بە ھیچ جۆرێك ڕۆژوو بگرن.\nبەشێكی تریان نەخۆشییەكەیان مامناوەندە، واتا لە ماڵەوەن و چارەسەر وەردەگرن، ئەمانە باشترە تا دوو ھەفتەی یەكەمی نەخۆشییەكە ڕۆژوو نەگرن. ھەرچەندە ئەم ژمارەی ڕۆژانە دەشێ كەمتر و زیاتر بێت، لەسەر بارودۆخی نەخۆشەكە وەستاوە.\nئەوانەی نەخۆشییەكەیان بە سووكیی گرتووە، باشترە ٢٤ كاتژمێر دوای نەمانی نیشانەكانیان، ڕۆژوو بگرن.\nئایا ڕۆژوو گرتن لە ڕەمەزان ئەگەری تووشبوون بە كۆڤید-١٩ زیاد دەكات؟\nنەخێر، ھیچ داتایەكی زانستیی باوەڕپێكراو نییە ئەوە بسەلمێنێت كە ڕۆژوو ئەگەری توشبوون بە نەخۆشییەكە زیاد دەكات.\nبۆ ھەر پرسیارێك سەبارەت بە ڕۆژوو بوونت لە كاتی تووشبوونت بە كۆڤید-١٩، باشترە ڕاوێژ بە پزیشكی پسپۆڕی ئەو بوارە بكەیت.\nپسپۆڕی نەخۆشییەكانی ھەناو


وه قه‌وڵ سه‌رۆك هه‌رێم بكه‌ن، ده‌رفه‌ت نه‌مه‌نيه - شـه‌فـه‌ق نيـوز\nوه قه‌وڵ سه‌رۆك هه‌رێم بكه‌ن، ده‌رفه‌ت نه‌مه‌نيه\nره‌وه‌ند كورده‌يل خوه‌رئاوای كوردستان(سوريا) له هه‌رێم كوردستان به‌سياو له ئه‌ی كۆنگره‌يشه ته‌مام شه‌خه‌سيه‌ته‌يل و ئۆپۆزيسيۆن كورد سوريا له‌تێ به‌شداری كردن. له ئه‌ی كۆنگره سه‌رۆك هه‌رێم قسيه‌ی فره‌خاسێگ كردو وت: بيلا له‌جی هوير ته‌سك و ته‌نگ حزبايه‌تی و به‌رژه‌وه‌ندی لايه‌نێگ، هويرێگ نه‌ته‌وه‌يی وه ئه‌ساس مافه‌يل نه‌ته‌وه‌ی كورد بگرينه‌و وه‌ر، ئيمه‌يش پشتگيریدان كه‌يم ئه‌را ره‌سين وه مافه‌يل ئه‌ی به‌شه له نه‌ته‌وه‌ی كورد، وه‌لی ئيمه هويچ وه‌خت ده‌س نيه‌خه‌يمه ناو كاروبار وڵات سوريا...تد.\nوه‌ڵ حاسڵ ئه‌ی كۆنگره وه هه‌ر شێوه‌ێگ بوی وه‌پا كرياو ئه‌ده‌ی له‌يوا بويشيمن ك گامێگ خاسوی ئه‌را وه‌گ كورده‌يل سوريا وه هه‌ر هويرو باوه‌ڕێگه‌و، له‌تێ به‌شداری بكه‌ن و وه‌ل ئه‌و دويای برايل كورديانا شان به‌ن له‌شان يه‌كه‌و يه‌كگرتێ بوون تا بتويه‌نن خه‌بات و ده‌سكه‌فتێگ خاسيش بخنه ده‌س خوه‌يان، وه‌لی وه داخه‌و، بڕێگ له برايل كورد ئه‌ی به‌شه له كوردستان نه‌ته‌نيا له‌ئه‌ی كۆنگره به‌شداری نه‌كردن ك هويچ، ره‌خنه‌يش له سه‌ركردايه‌تی هه‌رێم كوردستان گرتن...تد.\nئيسه ئه‌وه‌گ دياره يه‌سه ك ئه‌ی هه‌رێم كوردستانه وه سه‌ركردايه‌تی سياسیه‌و ئه‌زموونێگ چه‌نها ده‌هه‌ی ك ديرێد، هه له سه‌ردم خه‌بات شاخ و كويه تا ره‌سيه‌سه ئه‌ی رووژه‌گ به‌شێگ له كوردستان ئازاده، سه‌دان جوور سه‌ردی و گه‌رمی وه خوه‌يان دينه‌و وه قه‌وڵ كورديه‌گه‌ی خوه‌مان تا قڵا بقرنگنێ زانن چه خوازێ!.\nبايمه سه‌ر يه، ئه‌گه‌ر باسێگ كورد له سوريا نه‌ود ك به‌شێگ له نه‌ته‌وه‌ی كورده‌و كورد له هه‌رجی بوود هه كورده‌و ته‌مام كوردستانيه‌يل وه كورد بوين خوه‌يان شاقزی كه‌ن، خوو هه‌رێم كوردستانيش يه وه ئه‌رك خوه‌ی زانی تا ئه‌ی برايل كورديانه له‌و به‌شه له كوردستان له‌ژێرناو كۆنگره‌ی له‌ده‌ور يه‌ك كۆوه‌و بكا تا هه‌ركاميان نه‌ن له سازێگ و وه جيا ئه‌را خوه‌يان نه‌ژه‌نن، وه ئه‌گه‌ر سازێگ ئه‌را نه‌ته‌وه‌ی كورد ژه‌نن له‌و به‌شه، وه‌ل يه‌كا چوی هارمۆنی هاوده‌نگ و كۆك ئه‌ی داوايل خوه‌يانه بارنه زووان تا بتويه‌نن وه‌پێ بره‌سن.\nسه‌دان ئه‌زموون له‌يوا له هه‌رێم كوردستان له‌سه‌ردا هاتيه، هه له سه‌رده‌م رێكه‌فته‌نه‌يل خه‌بات شاخه‌و تا سه‌ركردايه‌تی وه‌ختی(قيادة موقت) و تا ره‌سين وه يه‌گ حكومه‌ت هه‌رێم دامه‌زريا، ته‌مامێ وه رێكه‌فتن پارته‌يل سياسی كوردستانی له‌ی به‌شه، وه ئه‌و‌جييه ره‌سين ك ئمڕوو دوينمه‌ی و ناوێ هه‌رێم كوردستانه!.\nوه‌خت له سوريا ته‌نگه‌و كورديش له‌وره حه‌ق خوريايه، ئه‌را يه له‌ی قۆناغ فره هه‌ستياره ناده‌ی هه‌ر كه‌س سان خوه‌ی به‌ی له سينه‌و خوه‌ی وه گه‌ورا و خاوه‌ن هه‌رچێشتێگ نه‌ته‌وه‌ی كورد بزانێد، دی سه‌ره‌دم ئگۆيزم سياسی وه‌ل خه‌بات رێخسن ئه‌را داشتن جه‌ماوه‌ر ئيسه نيه تا پارتێگ ئه‌را خوه‌ی به‌ی له ده‌هه‌ڵ و خوه‌ی وه نۆينه‌ر كورد بزانێدو ئه‌ی دويای وه ناوه‌يل تره‌ك ناو بارێد. ئه‌گه‌ر له دروشم و به‌رنامه‌ی پارته‌يل كوردی ئه‌ی بشه ته‌نانه‌ت به‌شه‌يل تره‌ك كوردستانيش خاس بنوڕيم گشتی باسێگ وه ناو ماف نه‌ته‌وه‌ی كورد له سايه‌ی ديموكراسی داوای كه‌ن و خوزانه‌ی. ئمجا ئه‌گه‌ر ئه‌وانه‌گ ره‌خنه له سه‌ران سياسی هه‌رێم كوردستان له‌باوه‌ت وه‌پا كردن كۆنگره‌ی ك ئامانج له‌لێ ته‌نيا كۆوه‌و كردن رێخسنه‌يل و پارته‌يل و كه‌سايه‌تيه‌يل كورد خوه‌رئاوای كوردستانه ك تا ئيسه وه‌ل ئه‌ی چنه چشتێگا له سوريا رويوه‌روی نه‌وينه تا بزان چه بكه‌ن و چوين وه‌ل ئه‌ی چشتا ك هاتيه‌سه‌و نوايان ره‌فتار بكه‌ن. فره دوير نيه‌كه‌فيم تا هه هوويچ نه‌ود له ئه‌زموونه‌يل هه‌رێم كوردستان چ سلبی و چ ئيجابی له سه‌رده‌م رژيم به‌عس سوودێگ وه‌ربگرن. ئايا له جی ده‌سخوه‌شی كردن و گووش ته‌كانن له ئه‌ی برايل خوه‌يانه، ئه‌را بايه‌د وه توندی ره‌خنه‌يان بكه‌ن و تاوانباريشيان بكه‌ن!؟.\nسه‌رۆك هه‌رێم ئشاره وه چێن سه‌رده‌م خه‌بات چه‌كداری له ئه‌ی سه‌ده ك هايمه‌تێ ئه‌كاو مكانيزم ره‌سين وه ماف ره‌وايل نه‌ته‌وه‌ی كورد، له به‌سين كۆنگره‌ی نه‌ته‌وه‌يی ئه‌را ته‌مام لايه‌نه‌يل سياسی كورد ئه‌زانێد ك گومان له‌يه‌يشه نيه ك ته‌مام پارته‌يل كوردستانی ك كوردايه‌تی كردنه‌و كه‌ن، وه‌ليا هاوڕان و ئه‌را يه‌يشه پێشوازێگ گه‌رمگيش له‌ی پێشنياره‌گه‌ی كرياس و وه‌ی زويه ئه‌گه‌ر ئگۆئيزمه‌يل و مه‌ن مه‌ن كه‌ره‌يل بيلن و چكوڵ له‌تێ خڕ نيه‌ن و نه‌شێوننه‌ی، ئه‌ی كۆنگره به‌سيه‌يد.\nئمجا له باڵ تره‌كه‌و ئه‌ی سياسيه‌يله‌و ته‌نانه‌ت هه‌ر كه‌سايه‌تێگ سياسی كوردو پارته‌يل ته‌ره‌كيش يه تيرنه زووان(دوژمن پارچه پارچه‌مان كرديه)، خوو ئايا ئيسه ك ده‌رفه‌تێگ ئه‌را يكه‌وگرتنه، دی ئه‌را خوه‌دان كێشينه، يه پارادۆكسيگ وه‌ل قسيه‌يل خوه‌دانه نيه ك داوا ئه‌را يه‌كڕيزی كه‌ين و هه وانگ ئه‌رای ئه‌ڵاڵين!؟.\nئه‌گه‌ر باس له ديموكراسی كه‌ن، يه چ ديموكراسيگه ك ئه‌گه‌ر خوه‌يان ئه‌ی كاره نه‌كه‌ن و گشت لايه‌نێگ له‌ژێر ده‌س خوه‌يان نه‌ود، مه‌حكومه وه هه‌رچشتێگ خوه‌يان له‌لێ هويره كه‌ن و ئه‌رای ده‌نه ده‌ما!؟.\nئه‌ی لايه‌نه‌يل سياسی كورده وه هه‌ر مه‌مه‌رێگ له‌ی كۆنگره به‌شداری نه‌كردن، بايه‌د بڕوننه ئه‌ی وه‌هار عه‌روه‌يه ك سه‌رتاپای ناوه‌چه‌گه گرته‌وه‌ر، ده‌رسێگ له لايه‌نه‌يل سياسی عه‌ره‌و ئه‌و وڵاته‌يله‌گ رژمه‌يليان ڕميا بگرن ك چوين ته‌نانه‌ت پاره‌ته‌يل ئسلامی راديكاڵێگ چوی ئه‌خوان و سه‌له‌فی و چه‌پ و راس وه‌ل يه‌كا نيشتن و رێكه‌فتن!. ياهه فره دويره‌و نه‌كه‌فيمن له سوريا ك ئيسه هه له‌ناو گاپاره‌ی ئاڵشت وڵشت بوين(ئه‌گه‌رخوه‌يان وه به‌شێگ له‌لێ بزانن)، چوين ئوپۆزيسيون له‌وه‌رايوه‌ر رژيم به‌شار وه هه‌ر باوه‌ڕێگه له راس و له‌چه‌پ و ئسلامی يه‌كه‌و گرتنه تا بره‌سنه ئه‌نجامێگ، خوو يانه ئه‌را وه‌ل برايل كورد خوه‌يانا رێ نيه‌كه‌فن و لويته‌لايی كه‌ن!؟!.\nخوو هه‌رچێ نه‌ود سه‌رۆك هه‌ريم كورده‌و له روی دڵسوزيه‌و ئه‌ی قسيه‌يله وت ك خوه‌ی له ده‌وره‌ی دامه‌زريان هه‌رێم تا ڕميان رژيم به‌عس، يه‌ك وه يه‌ك وه چه‌و ديه‌سان و ژان و ده‌ره‌دو زامه‌ت ناكووكيه‌يليش چه‌شيه. سه‌رۆك وه‌زيره‌يل توركيا(ئه‌ردۆغان) ئه‌را باوه‌ڕ و هوير ئسلامی خوه‌ی، ده‌سميه‌ت ئوپۆزيسيون سوريا له‌وه‌رايوه‌ر رژيم به‌شار ئه‌ده‌ی(هه‌ر چه‌ن ئامانج تره‌كيش له پشتيه‌و ديرێد ك سه‌ره‌كی ترينيان ترس له دروس بوين هه‌رێم تره‌ك كورديه).\nئمجا وه‌ی هاڵه‌و، ئايا نه‌كريا له‌جی ئه‌و وه‌خه‌ته‌يله‌گ قاڵ ليدان گه‌رمه‌و ئه‌ده‌ی و له سه‌ركردايه‌تی هه‌رێم كوردستان تواين كارێگ ئه‌رادان بكا، ئيجاره ئه‌را يكه‌وگرتنێ ك وه‌رده‌وام ده‌م له‌لێ ده‌ين ئه‌وه‌يش له‌ی ده‌رفه‌ته ك رژيم به‌شار هاله سرالێژی، باتاين ئه‌و هه‌مه‌گه كه‌سايه‌ت و رووشنهويرو سياسه‌تمه‌دار كورده بياتاين و يه بزانين ك هه‌ر ئويه كوردايه‌تی نيه‌كه‌ين، هوير ئه‌وانيش وه خاڵ ره‌سين وه مافه‌يل كورد ته‌مام بوودو ئه‌رايش سخان شكاننه، له‌ی قاڵ گه‌رميشه وه‌ل يه‌كا گام ئه‌ڵگرتاين!؟.\nئه‌ی جووره كردارێ بێجگه له‌وه‌گ بێ رێزيه وه داوه‌تێگ هه‌رێم كوردستان له هه‌ررويه‌و ك هساو بكه‌يد چ ديپلۆماسيانه‌و چ سياسی و چ ئه‌خلاقی و چ فه‌رهه‌نگ و ره‌سم كوردی. ئمجا له باڵ تريشه‌و وه‌ل دروشم ديموكراسيا ك ها سه‌ر زووانيان فره جياوازه‌و، له پراكتيكا يه دوينيه‌يد ك ئه‌گه‌ر رووژێگ له رووژان بوونه ده‌سڵات خوو له به‌شار ، فره تۆتاليتر تره‌ك ره‌فتار كه‌ين و نيه‌يلين ده‌نگ كه‌س تره‌ك بايه‌ده‌و بان.\nخاڵ يه‌كم ديموكراسی يانی رێزنان له‌يه‌كتره‌كی، خوو له‌ی وه‌خته ئه‌ی سازجيا ژه‌نينه ك ده‌نگ ناهامارگيش ديرێد، وه‌ره‌وكو ئه‌ی به‌شه له نه‌ته‌وه‌ی كورد له كوردستان به‌يد ئه‌گه‌ر راسی وه ته‌مامی يانه نۆينه‌ر ئه‌ی به‌شه له نه‌ته‌وه‌ی كورد بواياتان ئمجا چاره چه‌وی!؟.\nداوه‌ت وه يه‌كڕيزی و وه‌ل يه‌كابوين له‌ی وه‌خته فره گرنگه بايه‌د قه‌بوڵ بكريادو قسيه‌يل سه‌رۆك هه‌رێميش بوياتاگه باسێگ خاس ئه‌را وه‌ره‌ونوا چێن و په‌ڕه‌ی تازه واز كردن و دويره كه‌فتن له هه‌ر كينه‌ی. بايه‌د وه دويره‌و كه‌فتن له‌دۆگمايل و هه‌ر هوير تره‌ك كار نه‌ته‌وه‌يی له به‌ر‌ژه‌وه‌نديه‌يل شه‌خسی و حزبی بخريه‌يده‌و نواوتره‌ك، كه‌ی كوينه نه‌كريه‌يده وايا و سياسه‌ت يا خوه‌م يا هويچ كه‌س دی په‌يڕه‌وی نه‌كريه‌يد.\nئمجا له‌يره ئه‌ی پرسه له‌لای هه‌ركه‌سێگ دروس ئه‌ده‌ی ك: وه‌ی جووره به‌شداری نه‌كردنێگ، له هاڵێگ باس كۆنگره‌ی نه‌ته‌وه‌يی كورد وه گشتێ هاله‌رێ، چوين يانه توان له‌تێ به‌شداری بكه‌ن و هاوگام وه‌ل ته‌مام هێزه‌يل و لايه‌نه‌يل تره‌ك كوردا بوون تا وه مافه‌يل ره‌وای ملله‌ته‌گمان بره‌سن!؟.\nله ناو ئيمه مه‌سه‌ڵيگ هه‌س ك ئويشێ: تو له بان ئام، يا ئام له بان تو. خوو ناده‌ی ئه‌گه‌ر هێز يه‌كميش له ناو كورده‌يل خوه‌ر‌ئاوا(سوريا) بويد، وه كه‌سا دگان دانه‌نه‌يدو هه ئه‌سب خوه‌د بتگنێ. ئه‌گه‌ر له وه‌رايوه‌ر نه‌ته‌وه‌ی كورد هه‌ست وه وه‌پرسياری كه‌ين، بايه‌د له هوير و باوه‌ڕ يۆنيتر ده‌س بكێشين و بزانين ك سياسه‌ت كردن له سوريا ئه‌را كورد چوی وه نيه ك كورد له توركيا ئه‌كاو يانه له يه‌ك جيايه‌و بكه‌ين تا ئه‌ی ده‌رفه‌ت ئاخره له‌ی سه‌ده ك ئه‌گه‌ر وه مافه‌يل ره‌وای خوه‌مان ره‌سيم خاس و ئه‌گه‌ريش نه‌ره‌سيم دی ده‌رفه‌تگ تره‌ك نيه‌منێدو له‌ده‌سمان چوود، بگرينه‌ی وه‌رچه‌وه‌دان و بزانن دی ده‌رفه‌ت تره‌كيش ئه‌رامان نيه.


بەشێک لە هاوکارییەکانی بافڵ جەلال تاڵەبانی بۆ خوێندکارانی زانکۆ و پەیمانگاکان – سنور میدیا\nبەشێک لە هاوکارییەکانی بافڵ جەلال تاڵەبانی بۆ خوێندکارانی زانکۆ و پەیمانگاکان\nژمارەی بینین: 353\nلە بەدواداچوونێکی میدیای فەرمی یەکێتیدا ئەو هاوکاریانە ئاشکرا دەکرێت کە بافڵ جەلال تاڵەبانی پێشکەش بە خوێندکارانی کردووە لە ماوەی رابردوودا دوای کۆبوونەوەیا لەگەڵیدا و گەیاندنی گرفتەکانیان.\nرۆژی 31ی مانگی رابردوو بافڵ جەلال تاڵەبانی لەگەڵ مەکتەبی ئیدارە و دارایی گشتی یەکێتی کۆبووە و رایگەیاند: “دابینکردنی پێداویستی و نۆژەنکردنەوەی بەشەناوخۆییەکان و جێبەجێکردنی داواکانی خوێندکاران لەلایەن یەکێتییەوە لە سۆنگەی بەرپرسیارێتییەوە بووە، تا ئەو بودجە و بڕە پارەیەی دیاریکراوە وەک پاڵپشتی وەزارەتی خوێندنی باڵا و توێژینەوەی زانستی و چارەسەری گرفتی بەشە ناوخۆییەکان لەم سنوورانە بە تەنها تەرخانبکرێت بۆ بڕینەوەی دەرماڵەی خوێندکاران، لەژێر هەر ناوێکدا بێت پێویستە بدرێت بە خوێندکاران بەبێ جیاوازی کە مافێکی رەوای ئەوانە”.\nکۆی ئەو زانکۆ و پەیمانگا و بەشە ناوخۆییانەی بافڵ جەلال تاڵەبانی هاوکاری پێگەیاندوون بریتییە لە 14 زانکۆ و پەیمانگ و بەشە ناوخۆی کە بریتییە لە: زانكۆكانی سلێمانی و پۆلیته‌كنیكی سلێمانی و راپه‌ڕین و گه‌رمیان و چه‌رمۆ و هه‌ڵه‌بجه‌و په‌یمانگاكانی سنووری پارێزگای سلێمانی و هه‌ڵه‌بجه‌و كۆیه‌و راپه‌ڕین و چه‌مچه‌ماڵ و گه‌رمیان و شارباژێڕی گرته‌وه.\nئه‌م پێداویستییانه بۆ كه‌مپی ناوشار كڕاون.\n9000 مه‌تر كومبار\nیه‌ك تاقم قه‌نه‌فه\n18 سنگی قاپ شتن\nكه‌مپی نوێی زانكۆی سلێمانی\n272 سنگی قاپ شتن\n27000 مه‌تر كومبار\nله‌گه‌ڵ نۆژه‌نكردنه‌وه‌ی ئاو و ئاوه‌ڕۆ و كاره‌بای سه‌رجه‌م ئه‌و به‌شه‌ناوخۆییانه‌ی كه پێویستیان پێیه‌تی.\nهه‌روه‌ها بۆیاخكردنی چوار باڵه‌خانه‌ی به‌شه‌ناوخۆیی له‌كه‌مپی نوێی زانكۆی سلێمانی.\nله‌باره‌ی هاوكارییه‌كانی بافڵ جه‌لال تاڵه‌بانی بۆ زانكۆكه ره‌زا سه‌نگاوی لێپرسراوی به‌شه‌ناوخۆییه‌كانی كه‌مپی چوارچرای زانكۆی پۆلیته‌كنیكی ئامارەکانی خستەروو کە بریتین لە:\n35 سنگی قاپ شتن\n25 گسكی كاره‌بایی\n50 ئوتوی جل\n60 كورسی بۆ كتێبخانه\n12 مێزی نان خواردن\n100 به‌سته‌ری سه‌ر سیسه‌م\n175 ته‌لی په‌نجه‌ره\n400 په‌رده له‌جۆری زێبرا\nدروستكردنی 10 ده‌رگای راڕه‌و\nیه‌ك تانكی ئاوی 54 هه‌زار لیتری\nیه‌ك تانكی گازی 15 هه‌زار لیتری به گازه‌وه\nوتیشی: هه‌ر له‌سه‌ر ئه‌ركی بافڵ جه‌لال تاڵه‌بانی سیستمی غاز LPG بۆ به‌شه‌ناوخۆییه‌كه دروستكراوه‌و سه‌رجه‌م به‌شه‌ناوخۆییه‌كانی كوڕان و كچان له چوارچرا بۆیاخكراون و ئاو و ئاوه‌ڕۆ و كاره‌باییان چاككراون و چاره‌سه‌ری سه‌ربانی دوو به‌شه‌ناوخۆیی كراوه.\nهاوکارییەکانی په‌یمانگای ته‌كنیكی سلێمانی بریتین له..\n1800 مه‌تر كومبار\n2366 مه‌تر په‌رده\n152 ئوتوی جل\n12 سنگی قاپ شتن\n47 گسكی كاره‌بایی\n3 تاقم قه‌نه‌فه\n8 به‌ڕادی ئاو\nهه‌روه‌ها نۆژه‌نكردنه‌وه‌ی سه‌رجه‌م به‌شه‌ناوخۆییه‌كانی به‌ختیاری كچان و كوڕان به ژماره 1 و 2.\nهاوكارییه‌كانی بافڵ جه‌لال تاڵه‌بانی بۆ خوێندكارانی هه‌ڵه‌بجه\n61 فێنك كه‌ره‌وه\n155 سنگی قاپ شتن\n206 ئوتوی جل\n13 به‌رادی ئاو\n12.658 مه‌تر كومبار\n15000 لیتر گاز\nهاوكارییه‌كانی بافڵ جه‌لال تاڵه‌بانی بۆ زانکۆی چەرمو لەگەڵ پەیمانگای چەمچەماڵ\n5248 مه‌تر كومبار\n217 ئوتوی جل\n56 گسكی كاره‌با\n95 مێزی نانخواردن\n34 سنگی قاپ شتن\nله‌باره‌ی هاوكارییه‌كانی بافڵ جه‌لال تاڵه‌بانی بۆ خوێندكارانی په‌یمانگای ته‌كنیكی كۆیه‌و كۆلێژه‌كانی ته‌قته‌ق، گوشاد كه‌مال لێپرسراوی به‌شه‌ناوخۆییه‌كانی په‌یمانگای ته‌كنیكی كۆیه ئاماژه‌ی به‌هاوكارییه‌كان كرد و وتی، ئه‌م هاوكارییانه‌مان به‌ده‌ستگه‌یشتووه.\n25 فێنك كه‌ره‌وه\n100 سنگی قاپ شتن\n100 خه‌ڵاته‌ی سنگی قاپ شتن\n80 قاعیده‌ی ته‌باخ\n7600 مه‌تر كومبار\n12000 لیتر گاز\nوتیشی: بڕیاره له چه‌ند رۆژی داهاتوودا 3000 لیتر گاز بۆ كۆلێجه‌كانی ته‌قته‌ق و ژماره‌یه‌ك مێز و ته‌پڵه‌ك و دۆڵاب، بۆ په‌یمانگای ته‌كنیكی كۆیه بگاته ده‌ستمان.\nخوێندكارانی كفری و خانه‌قین و كه‌لار ئەم هاوکاریانەیان پێگەیشتووە..\n3250 مه‌تر كومبار\n104 گسكی كاره‌با\n15 به‌رادی ئاو\n79 ئوتوی جل\n4 فێنك كه‌ره‌وه\nكۆلێجی ته‌كنیكی كه‌لار...\n250 مه‌تر كومبار\n7200 مه‌تر كومبار\n22 گسكی كاره‌بایی\n1200 گڵۆپ گۆڕاوه\n45000 لیتر گاز\nسه‌رجه‌م ده‌ستشۆره‌كان و به‌شه‌ناوخۆییه‌كان نوێده‌كرێنه‌وه كه سیستمی غاز بۆ سه‌رجه‌م چێشتخانه‌كان دابین كراوه، هه‌روه‌ها چاككردنه‌وه‌ی سه‌رجه‌م ئه‌سانسۆره‌كان و بڕیاریشه 500 دۆشه‌ك و 500 قه‌ره‌وێڵه و ژماره‌یه‌ك دۆڵاب بگاته ده‌ستمان.\nخوێندكارانی قه‌ڵادزێ ئەم هاوکاریانەیان بەدەست گەیشتووە\n20 گسكی كاره‌بایی\n100 ئوتوی جل\n360 دۆشه‌كی قه‌ره‌وێڵه‌و 300 قه‌ره‌وێڵه\n3050 مه‌تر كومبار\n33 ته‌باخ بۆ خوێندكاران دابین كراوه.\nپه‌یمانگای ته‌كنیكی ده‌ربه‌ندیخان\n1300 مه‌تر كومبار\n34 گسكی كاره‌بایی\n135 ئوتوی جل\nهه‌روه‌ها بڕیاره له‌ماوه‌یه‌كی نزیكدا نۆژه‌نكردنه‌وه بۆ به‌شه‌ناوخۆییه‌كانی كوڕان و كچان له‌ده‌ربه‌ندیخان ئه‌نجامبدرێت.\nپه‌یمانگای ته‌كنیكی دوكان\n30 گسكی كاره‌بایی\n100 دۆشه‌كی قه‌ره‌وێڵه\n50 بوتڵ غاز\nبڕیاره كومبار بۆ سه‌رجه‌م به‌شه‌ناوخۆییه‌كان بكڕدرێت و لیژنه‌ش بۆ ته‌واوكردنی كه‌مپی په‌یمانگای دوكان پێكبهێنرێت، كه له 35% ته‌واو بووه‌و 65% ماوه.\nكۆلێجی زانسته سروشتییه‌كانی به‌شی زانستی ژینكه له‌چوارتا سه‌ر به زانكۆی سلێمانی\n4 بوتڵ غاز\n2 سێت مێزو كورسی نان خواردن\n2 دوو په‌رده\n3 به‌رادی ئاو\n6 گسكی كاره‌با\n17 كورسی دانیشتن\n19 ژوور كومباری بۆ دابین كراوه\n16 قاعیده‌ی ته‌باخ\nبۆ جێبه‌جێكردنی پێداویستییه‌كانی خوێندكارانی زانكۆ و په‌یمانگه‌كانی سنووری (سلێمانی، ھه‌ڵه‌بجه، كه‌ركوك، خانه‌قین، كۆیه، ھه‌ڵه‌بجه‌ی تازه، پێنجوێن، كه‌لار، ڕانیه، ته‌قته‌ق، قه‌ڵادزێ، دوكان، چوارتا، ده‌ربه‌ندیخان، كفری، چه‌مچه‌ماڵ و سه‌یدسادق) بافڵ جه‌لال تاڵه‌بانی رۆژی 31-12-2021 له ده‌باشان له‌گه‌ڵ لیژنه‌كانی مه‌كته‌بی ئیداره و دارایی گشتی یه‌كێتی كۆبووه‌وه، به مه‌به‌ستی به‌دواداچوون و تاوتوێكردنی ھه‌نگاوه‌كانی نۆژه‌نكردنه‌وه‌و دابینكردنی پێداویستییه‌كانی خوێندكاران و داوای لێكردن ته‌واوی داواكارییه‌كانی خوێندكاران جێبه‌جێ بكرێن.


فەرماندەی دژەتیرۆر: بەڕێوەبەردنی مەلەفی ئەمنی کەرکوک لەشەڕی داعش قورسترە\nهەواڵ / کوردستان :: 08/11/2018 :: 294 جار بینراوە\nئاگادارییه‌ك بۆ سه‌رجه‌م ئه‌و كه‌سانه‌ى كه له‌دایكبووى 2001 و 2002 -ن\nفەرماندەی ئۆپراسیۆنە تایبەتەکانی دووەمی دەزگای دژەتیرۆر وردەکاری دەستگیرکردنی باندێکی تیرۆریستی ئاشکرادەکات و دەڵێت: "ئیدارەدانی مەلەفی ئەمنی کەرکوک لەفەرماندارێتی شەڕی داعش لەشارەکانی موسڵ و تکریت قورسترە کە ئەنجاممانداوە".\nلیوا روکن موعن سەعدی فەرماندەی دژەتیرۆر لەکەرکوک لەراگەیه‌نراوێکدا ئاشکرایکردووە، لەدوای تەقینەوەی ئۆتۆمبێڵێک لەسەرەتای مانگی موحەرەم، توانرا تیرۆریستێک دەستگیر بکەین و دواتر تەواوی باندەکەمان دەستگیرکرد کە ژمارەیان 27 کەس بوو، لەنێویاندا گەورە سەرکردەی داعشی تێدایە کە ناسراو بە (عەبدولڕەحمان).\nلە راگەیه‌نراوەکەدا زانیاری زیاتری ئاشکراکردوەو دەڵێت: "ئەو گروپە ماوەی شەش مانگ بوو لەناو کەرکوک خۆیان رێکخستبوو، بەسەر گەڕەکەکانی شارەکەدا دابەشببون و بەشەوان تەقەمەنییەکانیان لەدەرەوەی شارەکەوە هێناوەتە ژوورەوە".\nئاماژه به‌وه‌شكراوه: تەمەنی ئه‌ندامه‌كانی ئه‌و گرووپه لەنێوان 13 بۆ 34 ساڵیدا بوون و بە یەکێک لە مەترسیدارترین و گەورەترین تۆڕی نهێنی داعش دادەنران لەشارەکەدا و سەرجەمیشیان راهێنراوبوون و خۆیان لەگەڕەكە شەعبییەکاندا حەشاردابوو.\nفەرماندەی دژەتیرۆری عێراق لەکەرکوک ئەوەشی خستووەتەڕوو کە بەڕێوەبەردنی مەلەفی ئەمنی کەرکوک قورسترە بەراورد بەو شەڕانەی لەشارەکانی موسڵ و تکریت و بێجی دژی داعش ئەنجاممانداوە، ئەوەش بەهۆی دۆخی سیاسی و هەستیاری شارەکەوە.


هه‌میشه مافی ئه‌وه‌مان هه‌یه پرسیار بكه‌ین\nئه‌گه‌ر له دیدگه‌ی (ڕۆلان بارت)ه‌وه له پرۆسه‌ی ده‌ق بڕوانین، ئه‌وه له‌سه‌روه‌ختی نووسین و بڵاوبوونه‌وه‌ی ده‌قدا نووسه‌ری ده‌ق ده‌مرێت و ته‌نیا ده‌قی نووسه‌ر ده‌مێنێته‌وه. بۆیه ئه‌وه‌ی ده‌دوێت ده‌قی به‌رده‌سته، یان دوورتر بڕوانین زمانی ده‌قه، وه‌لێ ئایا نووسه‌ر (شاعیر) ئه‌و كاته مافی ئه‌وه‌ی نییه خوێنه‌ر بێت و وه‌ك خوێنه‌رێك له باره‌ی گوتراوه‌كان له‌باره‌ی ده‌قه‌كه‌یه‌وه پرسیار بكات؟ منی خوێنه‌ر مافی خۆمه ده‌ستپێكی گفتۆگۆیه‌كی كراوه و قووڵ له ڕێگه‌ی پرسیاركردنه‌وه دابمه‌زرێنم. وه‌لێ به پاساوی بێ بنه‌ما و دوور له پڕه‌نسیپی كاری ئه‌ده‌بی و به‌بێ ئه‌وه‌ی گوتاره‌كه ببین و بیخوێنه‌وه، گوتاره‌كه بۆ بڵاوكردنه‌وه له گۆڤاری (شیعر) ڕه‌تكرایه‌وه.\nئایا ده‌لوێت گوتارێك به‌ر له‌وه‌ی بخوێندرێته‌وه، بڵێین: بڵاونابێـته‌وه؟! ئایا وه‌ك پرنسیپێكی ئه‌خلاقی نه‌ده‌بوایه گوتاره‌كه بخوێنرێته‌وه له‌لایه‌ن ئه‌و ستافه‌وه و دوای تاوتوێی كردن له‌باره‌یه‌وه ئه‌وكات بڕیاری بڵاوبوونه‌وه و بڵاونه‌بوونه‌وه‌ی له‌سه‌ر بدرێت؟ له‌به‌ر ئه‌وه‌ی به‌رده‌وام بڕیاری پێشوه‌خته ده‌ده‌ن له‌باره‌ی ئه‌زموونی شاعیرانه‌وه، ئه‌مه‌یش درێژكراوه‌ی هه‌مان ئه‌و ئه‌زموونه ناشیرینه‌یه. ئایا ده‌شێت بپرسین: پاساوی بڵاونه‌بوونه‌وه‌ی ئه‌م گوتاره چییه؟ ئایا كه‌سێك گوتارێكی نه‌خوێندبێته‌وه، ده‌توانێت بڕیاری له‌سه‌ر بدات؟ ئایا ئێوه چۆن بڕیاری بڵاونه‌بوونه‌وه‌تاندا؟ ئایا بڕواتان به ڕه‌خنه هه‌یه، یان ئه‌وه‌ته ته‌نیا بڕواتان به گوتاره‌كانی خۆتان هه‌یه؟ ئه‌گه‌ر كه‌سێك ڕه‌خنه بگرێت، ده‌بێت بڕوای به بوونی ڕه‌خنه‌یش هه‌بێت، ئه‌ی ئه‌گه‌ر بڕواتان به بوونی ڕه‌خنه نییه و ڕه‌خنه قبووڵ ناكه‌ن و ده‌رفه‌تی بڵاوبوونه‌وه‌ی بۆچوونه‌كانی ئه‌وی دیكه ناده‌ن، ئایا هه‌بوونی ڕه‌خنه‌كانتان له كوێ دایه؟ ئایا مافی شاعیر نییه له‌و شوێنه ( گۆڤاره) ی له‌سه‌ری ده‌نووسرێت، وه‌ڵام بداته‌وه؟ ئه‌ی ئه‌گه‌ر نووسه‌رێك بابه‌تێكی ڕه‌خنه‌یی له باره‌ی نووسینه‌كانتانه‌وه نووسی، بڵاوی ده‌كه‌نه‌وه؟ ئه‌گه‌ر وه‌ڵامه‌كه (به‌ڵێ)یه و پره‌نسیپی كاری گۆڤاره‌كه‌تان هونه‌ری ڕه‌خنه‌گرتنه، ئایا بۆچی ئه‌م گوتاره‌تان بڵاونه‌كرده‌وه. ئایا بۆچی ناتوانن ئه‌م گوتاره بڵاوبكه‌نه‌وه؟ جگه له‌وه‌ی ئه‌وه گوتارێكی ڕه‌خنه‌یی نییه، به‌ڵكوو گوتارێكی پرسیارییه. ئایا ده‌توانن له خۆتان بپرسن: ئایا بۆچی ناتوانن ئه‌م گوتاره بڵاوبكه‌نه‌وه؟\nله ژماره شه‌شی گۆڤاری شیعردا به‌ناونیشانی (به‌ره‌و وێرانه‌یه‌كی شیعریی، سه‌باره‌ت به شیعری “غه‌مگین بۆڵی”) به پێنووسی بنووس (ئارام سه‌دیق)ه له‌باره‌ی هه‌ردووك كتێبه‌كه‌مه‌وه نووسراوه.(1) جێگه‌ی ئه‌وه‌یه چه‌ندان پرسیار ڕووبه‌ڕووی بنووسی گوتاره‌كه بكه‌ینه‌وه. له‌به‌ر ئه‌وه‌نا كه ڕه‌خنه له ئه‌زموونی شیعرییم گیراوه، به‌ڵكوو له‌به‌ر ئه‌وه‌یه كه چیتر به‌ناوی ڕه‌خنه‌ی ئه‌ده‌بییه‌وه قسه‌ی سواو و دوور له میتۆدی ره‌خنه‌یی و بنه‌مای زانستی ئه‌ده‌بی فڕێنه‌درێنه ناو بڵاوكراوه‌ی كوردییه‌وه.\nلێره‌دا ده‌بێت ددان به‌وه‌دا بنێم كه بۆ ئه‌م گوتاره‌م سوودم له چه‌ند گوتار و نامه‌یه‌كی نووسه‌ر و ڕۆماننووس ( كاروان عومه‌ر كاكه‌سوور) وه‌رگرتووه. ئه‌مجۆره نووسینه‌یش سه‌ره‌تا هه‌ر له ڕێگه‌ی (كاروان عومه‌ر كاكه‌سوور)ه‌وه هاته ناو ئه‌ده‌بیاتی كوردییه‌وه و له ڕێگه‌ی چه‌ند گوتار و نامه‌یه‌كی تایبه‌تییه‌وه.\nئه‌مجۆره نووسینه هێنده‌ی مه‌به‌ستی دامه‌زراندنی پره‌نسیپی پرسیاركردنه، هێنده عه‌وداڵی وه‌ڵامدانه‌وه نییه. بۆیه له‌م گوتاره‌دا وه‌ك خوێنه‌رێك ئه‌و مافه به‌خۆم به‌ڕه‌وا ده‌بینم كه پرسیار بكه‌م و له‌باره‌ی ئه‌و چه‌مك و قسه سواو و گوته‌ی ناته‌واو و نه‌شیاوانه‌ی به زۆر ئاخنراونه‌ته فۆڕمی نووسینه‌وه، بپرسم. ئێمه له ڕێگه‌ی پرسیاركردنه‌وه ده‌توانین بگه‌ین به بنه‌مای گفتۆگۆیه‌كی قووڵ و دوور له بڕیاری پێشوه‌خته، نه‌وه‌ك ته‌نیا قسه هه‌ڵڕێشتن و گوێنه‌دانه كه‌سی به‌رانبه‌ر و ته‌نیا هه‌ر خۆمان قسه بكه‌ین و هه‌ر خۆمان خاوه‌ن دیدگه‌یه‌كی دروست بین. ئه‌مه هه‌مان پڕه‌نسیپی به‌شێك له مامۆستایانی ئایینییه، كه به‌رده‌وام قسه ده‌كه‌ن و گوێ به به‌رانبه‌ره‌كانیان ناده‌ن و ته‌نیا خۆیان به‌ڕاست ده‌زانن و هیچ ده‌رفه‌تێك بۆ بیركردنه‌وه و قووڵبوونه‌وه ناهێڵنه‌وه.


16/10/2019 2121 جار خوێندراوه‌ته‌وه\nئه‌گه‌ر ئێمه‌ی كورد به‌خۆمان له بارودۆخی هه‌ر چوار پارچه‌كه وردبینه‌وه و به‌سه‌رپێی رووداوه‌كانی مێژووی دوور و نزیكی هه‌ڵسه‌نگێنین، به پێی ئه‌وه‌ی له‌به‌رده‌ستماندایه، وامان لێدێت كه‌زۆر هه‌ڵوێستی پشت په‌رده‌مان بۆ ده‌ركه‌وێت و وا ئێستاش ده‌بینین رۆژانه به ڕوونی گۆڕانكاریی زۆر و خێرا له ڕه‌وتی سیاسی و كۆمه‌ڵایه‌تی خه‌ڵك و كاریگه‌ریی له‌سه‌ر ژیانمان ده‌بینین و ئه‌و ره‌هه‌ند و دوورایی و لیكه‌وتانه‌ی ئه‌و روروداوانه‌ی به میراتی ماونه‌ته‌وه نه‌ك كاریگه‌ری له‌سه‌ر خۆمان هه‌بێت به‌ڵكو به شێوه‌یه‌كی تایبه‌تی له‌سه‌ر پێشهاته نوێكانیش ده‌بێت، كه‌زیاتر ورد ده‌بینه‌وه ئه‌وه‌مان بۆ روون ده‌بێته كه چۆن به بێ گرنگیدان به گۆڕانكاریه‌كان و به شێوه‌یه‌كی هه‌ڕه‌مه‌كی ژیانی سیاسی وكۆمه‌ڵایه‌تی وئابووری و رۆشنبیری خۆمان به‌ڕێ ده‌كه‌ین، به‌ڵام زۆرجار رووداویێكی ئه‌وتۆ دێته كایه‌وه كه كاریگه‌ریی زۆر گه‌وره‌ی له هه‌موو بواره‌كان له‌سه‌ر ژیانی خه‌ڵك له كاتی رووداوه‌كه و بۆ ئاینده‌شی ده‌بێت. زۆر شت روده‌ده‌ن و ده‌ڕۆنه باری له‌بیرچونه‌وه بێ ئه‌وه‌ی رێژه‌یه‌كیشیان له یاده‌وه‌ریمان بمێننه‌وه و سودیكی ئه‌وتۆشیان نابێت بۆ په‌ندوه‌رگرتن لێیان، به‌ڵام رووداوی وا هه‌یه كه‌س نیه له ئێمه له‌بیری بكات و خۆی فه‌رزده‌كات، چ ئه‌وانه‌ی له رابوردووی دوور واته له مێژوودا تۆماركراون، یان ئه‌وانه‌ی له ژیانی خۆماندا بینیومانن، له‌وانه‌ش شۆرشه یه‌ك له دوای یه‌كه‌كانی كوردستان و چۆنێتی سه‌ركوتكردن و دامركاندنه‌وه‌یان له‌ل ایه‌ن دوژمنانه‌وه. كه‌س هه‌یه هه‌ر هیچ نه‌بێت كۆماری كوردستان و ره‌وتی سیاسی ئه‌و قۆناغه و ورده‌كاری به‌ڕێوه‌چونی و چۆنێتی له‌ناوبردنی له‌بیر بكات، مه‌گه‌ر به‌خۆی بیه‌وێت له‌بیری بچێته‌وه، یان نسكۆی شۆرشی ئه‌یلول، یان ئه‌نفال و ماڵوێرانی كورد. به‌ڵام ئه‌وه‌ی كه‌لێنی گه‌وره‌یه و خاڵی هاوبه‌شی ره‌وتی ژیانی ئه‌م گه‌له‌یه په‌ندوه‌رنه‌گرتنه له رووداوه‌كان و نه‌بونی سه‌ركردایه‌تی بلیمه‌ت و ژیر كه قۆناغه‌كه و داهاتووی بخوێنێته‌وه و مامه‌ڵه‌ی له‌گه‌ڵدا بكات و هه‌نگاوی راست و دروستی بۆ ده‌سته‌به‌ركردنی دوارۆژی بهاوێت. ئه‌مه جگه له ململانێی نێوخۆیی و ركابه‌ری و دووبه‌ره‌كی و خودپه‌رستی به هۆكار و پاڵنانی نه‌رجسیه‌تی باڵاده‌ستان و به‌رژه‌وه‌نخوازی و، خیانه‌تكردنی نێوخۆییش له مێژووه‌كه‌ماندا كه‌م نه‌بوون، به‌ڵام خه‌ڵكی ئازا و چاو نه‌ترس و فیداكار و بلیمه‌تیشمان زۆر بوون كه ده‌رفه‌تیان بۆ نه‌ره‌خساوه رۆڵی گه‌وره‌ی خۆیان بگێرن، ئه‌وه‌ی هه‌بووه هه‌میشه بارودۆخی كۆمه‌ڵایه‌تی و ئابووری و زۆرجار فرتوفێڵی كه‌سیی كۆمه‌ڵیك خه‌ڵك یان عه‌شیره‌ت یان تیره خۆی فه‌رزكردووه بۆ رابه‌رایه‌تی كردنی قۆناغێك كه زاده‌ی ئاستی رۆشنبیری و باری كۆمه‌ڵایه‌تی و ئابووری قۆناغه‌كه بووه و به تۆپزی خۆیان فه‌رزكردووه.\n5- هه‌وڵی سه‌رۆكی هه‌رێم بۆ تۆماركردنی مه‌جد و رۆژێكی مێژوویی بۆ خۆی وحزبه‌كه‌ی بێ ئه‌وه‌ی پێچه‌وانه‌كه‌ی بخوێنێته‌وه ((من وام دانابوو كه له شه‌كستهێنانی پرۆسه‌كه، سه‌رۆكی هه‌رێم به‌خۆی وازبهێنێت و بڵێت ئه‌ركێكی مێژوییم له‌سه‌ر شان بوو و سه‌ركه‌وتو نه‌بووم له‌م قۆناغه و هیوادرام نه‌وه‌ی نوێ و خه‌لكی ته‌نانه‌ت به‌ده‌ر له حزبه‌كه‌ی خۆیشی بێت ئه‌و ئه‌ركه سه‌ره‌كیانه له ئاینده‌دا بگرێته ئه‌ستۆ و ته‌نانه‌ت حزبه‌كه‌شی بۆ نه‌وه‌ی نوێ نێوخۆیی به‌حێبهێڵیت، به‌مه‌ش راستگۆیی و پێگه‌یه‌كی مێژوویی بۆ خۆی تۆمار ده‌كرد و به خۆی ده‌بووه مه‌رجه‌ع ئه‌گه‌ر له ماڵیشه‌وه دانایشتیا( داخه‌كه‌م په‌ندی له هه‌ڵوێستی جه‌مال عه‌بدولناسر وه‌رنه‌گرت له شكستی شه‌ڕه‌كه‌ی له‌گه‌ڵ ئیسرائیلدا و كه بڕیاری وازهێنانی له سه‌رۆك كۆماری دا جه‌ماوه‌ر رژانه سه‌رجاده و به‌زۆر بواریان نه‌دا وازبێنێت)...)).


بەر لەوەی زۆر درەنگ بێ | کوردستان تایمز - Kurrdistan Times\nلەو دابەشبون و ئالنگارییانەی بەردەم سیاسەت و هێزە دیموکراتخواز و ریفۆرمیستەکان، پێویستمان بەوە هەیە قوڵتر بیربکەینەوە و دورتر بڕوانین نەک بۆ بەرژەوەندییە کەسیی و حیزبییەکان دەرفەت بدەینە تاکڕەویی مەسرور بارزانیی بەتەواوی خۆی بسەپێنێت. دەکرێت بۆ ئێمە بگەڕێینەوە کۆنسێپتی “بلۆکی مێژویی” ئەنتۆنیۆ گرامشیی بۆ رزگاربون لە تاکڕەویی و رێگرتن لێی. دەتوانین سود لە ئەزمونی هەرە نزیکی حیزبی دیموکراتی ئەمریکیی وەربگرین کە چۆن لە تڕامپ رزگاریان بو.\nسیاسەت لە هەرێمی کوردستانی عێڕاقدا رۆژە هەرە دژوارەکانی خۆی تێدەپەڕێنێت. لەلایەکەوە دیاردەی مەسرور بارزانی خەریکی چەسپاندن و رەگداکوتینی سیستەمی تاکڕەوییە، ئۆپۆزسیۆن و هێزە پێشکەوتنخواز/پرۆگرێسیڤەکان لەوپەڕی لاوازییدان. هێزە چەپەکان بونەتە بەشێک لە سیستەم و ئیسلامییەکان بەدوای بەرژەوەندییەکانی خۆیانن. لەگەڵ نزیکبونەوەش لە هەڵبژاردنەکان، هەر گروپ و هێزێک دەیەوێت جێی خۆی لە سیستەمدا بکاتەوە نەک گۆڕانکارییەک لە سیستەمدا جێبهێڵێت.\nخەونی گەورەی زۆربەی هەرە زۆری باوکان، لە کۆنتێکستی کۆمەڵگای خێڵەکییدا، ئەوەیە کوڕەکەیان لە خۆی <<پیاوتر>> بێ، یان لەو باشتر ئەو کاروبارانە رابپەڕێنێت کە باوکی جێبەجێیکردون یان نەیتوانیوە جێبەجێییان بکات.\nمەسعود بارزانی، تاکە خەونی بەدیهاتوی لەوانەیە ئەوە بێ کە کوڕەکەی زۆر لە خۆی تاکڕەوترە و ئەوەی بەجێهێناوە کە ئەو بناغەی بۆ داڕشت و بۆی جێبەجێنەبو؛ حوکمڕانییەکی تاکڕەوی یەکڕەنگ کە مەوداکانی ئازادیی تێیدا رۆژ دوای رۆژ بەرتەسکتر دەبنەوە. باسکردنی کۆنتێکستی کۆمەڵگای خێڵەکیی بۆ رەخنەگرتن لەو سیستەمە نییە، ئەو سیستەمە دەتوانێت لە کۆنتێکستی خۆیدا کاریگەر بێت، بەڵام گواستنەوەی ئەو سیستەمە بۆ ناو کایەی حکومڕانیی مۆدێرن/پۆستمۆدێرن، کارەساتبار دەبێت. بیرکردنەوەی خێڵەکییانە ناتوانێت لەگەڵ دیموکراسییدا هەڵبکات، ناتوانیت لە حوکمڕانیی چاک و مافی وڵاتیبون، مافی ژن، مافی منداڵ، مافە سیاسیی و ئازادییە کەسییەکان بگات.\nمەسرور بارزانی درێژەپێدەری ئەو قوتابخانەیەیە کە پارتیی پێیدەڵێت <<رێبازی بارزانیی>> کە بناغەکەی خێڵگەڕاییە، بەڵام لە هیچ قۆناغێکدا ئەو تاکڕەوییەی کە رێبازی بارزانیی لەسەر بونیاندراوە، نەگەییشتبوە ئەو قۆناغەی ئێستا -قۆناغی شەڕی ناوخۆی لێبەدەربکە-.\nئێمە لە قۆناغێک نین مامەڵە لەگەڵ مەسرور بارزانیی بکەین، وەک چۆن مامەڵەکردن و رێککەوتن لەگەڵ پارتیی و باوکی مەسرور لە رابردودا بژاردەیەک بو و تاقیکرایەوە و فەشەلی هێنا. ئەوەی مەسرور بارزانیی دەستیداوەتێ چەسپاندنی تاکڕەوییە، بەکارهێنانی هەمو ئامرازەکانی توندوتیژیی و گەوجاندنە، لە ئاساییش و پێشمەرگە و پۆلیسەوە بگرە تا دەگاتە کوردایەتیی و مزگەوت و زانکۆ و قوتابخانەکان، تەنانەت باڕ و تیاتڕۆخانەکانیش، کە تێیدا بارزانیی دەیەوێت بارزانیستان دروستبکات کە تێیدا تەنها ئەوانە دەتوانن هەناسەبدەن کە لە بازنەی خۆیەوە نزیکن.\nمەسرور بارزانی لە وێنەی ئەو تاکڕەوانەش نییە لە بەرانبەر بەرتەسککردنەوەی ئازادییەکاندا بتوانێت خۆشگوزەرانیی دابینبکات و پێشکەوتنی ئابوریی بکاتە ئامانج. ئەو دەیەوێت بێ هیچ سازشکردنێک ئەوە جێبەجێبکا کە لە خەیاڵدانی تاکڕەوانەی خۆیدا دەیەوێت جێبەجێیبکات. هەندێک سیستەمی تاکڕەوی جیهان هەن کە وڵاتییەکانی لەڕوی ئابورییەوە لە هەندێک وڵاتی دیموکراسیی باشتر دەژیێن. حوکمڕانیی مەسرور بارزانیی نە توانیویەتی خۆشگوزەرانیی بەدەستبێنێت، نە توانیویەتی لەسەر ئاستیی ئیقلیمیی و دەرەکیی سیاسەتەکانی پێشبخات، ئەوە سەرەڕای ئەوەی لەڕوی سیاسییەوە هەر رۆژ تاکڕەوتر دەبێت.\nمەسرور بارزانی دەبێت بوەستێنرێت، هەروەک چۆن گەلانی دونیا شەڕی فاشیزمیان کردوە، ئاواش دەبێت ئێمە شەڕی دیاردەی مەسرور بارزانیی بکەین. ئەوانەشی کە لەگەڵ مەسرور بارزانییدا هاوکاریی دەکەن، ئەوانە وەک بارزانیی مەترسیین بۆ سەر ئاشتیی و دیموکراسیی و پێکەوەژیان. ئەمڕۆ ئەگەر بارزانیی توانیویەتی شێروان شێروانیی و مامۆستا بەدەل و دەیانی تر بخاتە کونجی زیندانەوە، دەبێت هەموان دڵنیابین تەنها مەسەلەی کاتە و نۆرەی ئەوانەش دێ ئێستا لە پارلەمان یان لە ئەنجومەنی وەزیران هاوپەیمانی بارزانیین. ئەوکات زۆر درەنگ دەبێت.\nبەر لەوە کاتەکە زۆر درەنگ بێ مەسرور بارزانیی دەبێ بوەستێنرێت. وەستاندنی بارزانی نەک تەنها ئازادکردنی خەڵکی کوردستان و حوکمڕانیی کوردستانە لە سیستەمێکی تاکڕەویی کە ئێستا لە بەهێزبون دایە، بەڵکو ئازادکردنی نەوەکانی داهاتو و رێککەوتن لەگەڵ بەغداد و دورخستنەوەی شەڕی تورکیا و پێشخستنی پەیوەندییەکانمانە لەگەڵ باکور و رۆژهەڵات و رۆژئاڤا.\nوەڵامی پرسیاری ئەوەی مەسرور بارزانیی چۆن بوەستێنرێت، راستە قوڕسە، بەڵام بەوە دەستپێدەکات ئەو راستییانەی سەرەوە باشتر هەستپێبکەین و بڕیاربدەین هاوپەیمانێتیکردن لەگەڵی خزمەتکردنە بەو تاکڕەوییە، و ئەگەری فاشیزمێکی نوێ لە داهاتودا. جاری دیکەش باسی وێنەی ئەمریکام کرد چۆن دەربازیان بو لە سەرۆکێکی سێکسیست، رێیسیست، ناشناڵیست و ویست-فاشیستی وەک تڕامپ. کۆمەڵگای ئێمە پێویستی بە بلۆکێکە دژ بەو تاکڕەویی و ویست-فاشیستییەی مەسرور بارزانیی بەرلەوەی زۆر درەنگ بێت. هەرکەس و لایەنێک هاوکاریی جێبەجێبونی ئەو تاکڕەوییە بێت، سبەی خۆی یەکەم قوربانیی دەبێت.\n٢٠١٦ حیزبی دیموکراتی ئەمریکیی نەیتوانی لە ناوخۆیدا بگاتە رێککەوتنێک کە لایەنگرانی بێرنی ساندەرز دەنگ بە هیلەری کڵینتن بدەن. حیزبی دیموکرات ئامادەنەبو داوا پێشکەوتنخواز/پرۆگرێسیڤەکانی گروپی ساندەرز قبوڵ بکات، دژایەتییەکی زۆری ساندەریزیشیان کرد. ئەنجام، رێیسیست، سێکسیت، دیماگۆگ و پۆپیولیستێکی وەک تڕامپ بو بە سەرۆکی ئەمریکا.\nلە ٢٠٢٠ دیسان هەڵبژاردنی سەرۆکایەتیی ئەمریکایە. ساندەرز دیسان نەیتوانی ببێتە کاندیدی دیموکراتەکان، دامەزراوەی حیزبی دیموکرات دژ بە ساندەرزە، بەڵام ئەمجارە ساندەرز و لایەنگرانی هێند بەهێزن حیزبی دیموکرات ناچارە لە خۆیان بگرێت. هەروەها قەیرانی ڤایرۆسی کۆرۆنا و خۆپیشاندانەکانی بلاک لایڤز ماتە نیشانیاندا سیستەمی ئەمریکا لە چ کێشەیەکی قوڵ دایە. چیتر ئەو وڵاتە بەو جۆرە ناتوانرێ بەڕێوەببرێ و پێویستبو داوا پرۆگرێسیڤەکانی دیموکراتە پرۆگرێسیڤەکان/گروپی ساندەرز جێیان بکرێتەوە بۆ گۆڕینی ئەمریکا و بردنەوە لە تڕەمپ.\nگروپی ساندەرز و کاندیدی دیموکراتەکان شەش کۆمیتەیان پێکهێنان بۆ داڕشتنی ئاژێندایەکی نوێ کە بتوانێ هەردولا رازیبن لەسەری بۆ هەڵبژاردنی نۆڤەمبەری ئەمریکا تا حیزبی دیموکرات دابەشنەبێ. گروپی ساندەرز ئەو پێکەوە کارکردنەیان قبوڵکرد، چونکە دەزانن جێکردنەوەی هەمو داواکانیان زەحمەتە، چیتریش ئەو بزوتنەوەیە تەنها هی هەڵبژاردن نییە و بەڵکو دوای هەڵبژاردنیش لە داڕشتنی سیاسەتی وڵات دەور و رۆڵیان هەیە. دونیابینیی ساندەرز رەنگدانەوەی لە سیاسەتی ئەمریکا دەبێت.\nهەردولا رێککەوتون و پڕۆژەیەکی ١١٠ لاپەڕەیییان نوسیوە بۆ ئەوەی حیزبی دیموکرات قبوڵیبکا و ئاژێندای ئیدارەی جۆ بایدن دەبێ. ئەو دو گروپەی حیزبی دیموکرات لەسەر پڕۆژەیەک بۆ ئەمریکا رێککەوتون نەک لەسەر ژمارەی وەزیر و بەڕێوەبەرایەتییەکان. کاتێک ئیدارەش دەگرنە دەست، بەدڵنیایی زۆربەی جێبەجێدەکەن. نەک وەک لای خۆمان شەڕی گەورە لەسەر پۆستی وەزیرە نەک پڕۆژەی وەزارەت.\nدەکرێ زۆر لە ساندەرز و حیزبی دیموکرات فێرببین، بەتایبەت بۆ هەڵبژاردنەکانی داهاتو و رێگرتن لەو دڵرەقییانەی ئێستای دیاردەی مەسروری بارزانیی. پێویستمان بە “بلۆکێکی مێژویی” دەبێت کە بتوانێت بەرەنگاری دیاردەی مەسرور بارزانیی ببێتەوە و هەژمون بۆ دیموکراسیی و پێکەوەژیان بێت نەک بۆ سیستەمی تاکڕەویی و ویست-فاشیستیی.


بەرهەم ساڵح و مستەفا کازمی کۆبوونەوە و بارودۆخی سیاسی و ئەمنی و تەندروستی و ئابووری وڵاتیان تاوتوێ کرد.\nسەرۆکایەتی کۆمار لە ڕاگەیەنراوێکدا دەڵێت، ئەمڕۆ شەممە (31 ی تەموزی 2021) بەرهەم ساڵح، سەرۆک کۆماری عێراق لە کۆشکی سەلام لە بەغدا پێشوازی کرد لە مستەفا کازمی، سەرۆک وەزیرانی عێراق.\nبەپێی ڕاگەیەنراوەکە، لەو دیدارەدا گفتوگۆکرا لەبارەی بارودۆخی سیاسی و ئەمنی و تەندروستی و ئابووری وڵات، ھاوکات سەرۆک وەزیران کورتەباسێکی لەبارەی ئەنجامی سەردانە فەرمییەکەی بۆ ئەمریکا و دەرئەنجامەکانی دیالۆگی ستراتیژی بۆ سەرۆک کۆمار باسکرد.\nدەشڵێت، ھەر لە دیدارەکەدا سەرۆک بەرھەم ئەنجامی دیالۆگی ستراتیژیی لەگەڵ ئەمریکا و ھەواڵەکانی سەرۆک وەزیران و شاندی حکومەتی لەو بوارەدا بەرزنرخاند، ھەروەھا بەگرنگییەوە باسی لە یەکخستنی ھەواڵەکانی هێزە نیشتمانییەکان کرد لەپێناو بەدیهێنانی سەقامگیری و بەھێزکردنی سەروەری عێراق و پاراستنی بەرژەوەندی باڵای وڵات.\n"لە بەشێکی دیکەی دیدارەکەدا جەختکرایەوە لەگرنگی پاراستنی ئاسایش و سەقامگیری هاووڵاتیان و ریشەکێشکردنی پاشماوەکانی داعش کە لە ھەواڵدان سەقامگیری و ئارامی هەندێک ناوچە و شار تێکبدەن، ھەروەھا رێگرتن لە هەوڵە تاوانکارییەکان کە ئاسایشی هاووڵاتیان دەکاتە ئامانج و پێشکەشکردنی ھەموو پشتیوانییەک لە هێزە ئەمنییەکان بۆ جێبەجێکردنی ئەرکەکانیان."\nلە تەوەرێکی دیکەی دیدارەکەدا "باس لەگرنگی هەڵبژاردنەکانی داهاتوو کرا و دووپاتکرایەوە لە ئەنجامدانی ھەڵبژاردنەکان لەکاتی دیاریکراوی خۆیدا، ھەروەھا دابینکردنی گشت پێداویستییەکان، تاوەکو ھەڵبژاردنەکان بە شێوەیەکی دادپەروەرانە لەقۆناغە جیاجیاکانیدا بەرێوەبچێت دوور لە ساختەکاری و فرتۆفێڵ و ھێنانەدی خواستی راستەقینەی دەنگدەران لە هەڵبژاردنی نوێنەرەکانیان و زامنکردنی بەشداری بەرفراوانی خەڵک."


باس لە هەڵكردنی دەكات لە كەركوك پەرلەمانتارێكی مەسیحی: ئاڵای كوردستان بەپێی دەستور دانپێدانراوە – تۆڕی میدیایی خەڵک\nباس لە هەڵكردنی دەكات لە كەركوك\nپەرلەمانتارێكی مەسیحی: ئاڵای كوردستان بەپێی دەستور دانپێدانراوە\n“مووچەی فەرمانبەران بەبەرچاوی پەڕلەمان و دادگاوە فت كرا”\n“كۆكردنەوەی هێزی پێشمەرگە لەژێر چەتری مەرجەعێكدا مومكین نییە”\nلە قەرەداغ 100 دۆنم پووش و پاوان سووتا\nپارتی هەڵوێستی لەسەر لەكارلادانی عادل عەبدولمەهدی ڕاگەیاند\nبەوێنە..هەواری هەورامییەكان لە وەرزی گەرمادا\nدادگەی فیدڕاڵی عیراق پشتیوانی بۆ ئازادی كاری ڕۆژنامەوانی لە وڵات ڕادەگەیەنێت\nهەوڵ بۆ درێژكردنەوەی وەرزی یاسادانانی پەڕلەمانی عیراق دەدرێت\nبەریتانیا هێزی لەشكری ڕەوانەی كەنداو دەكات\nڕۆژنامەیەكی بەریتانیایی: ئەمریكا عیراقی پێشكەشی ئێران كرد\nوەزیری دارایی لێدوانی نوێ لەسەر مووچەی فەرمانبەران دەدات\nژاپۆن قەرزدارترین وڵاتی جیهانە\nداوا دەكرێت عیراق لە زێدەڕۆییەكانی كوێت بێدەنگ نەبێت\nنزیكەی نیوەی دانیشتووانی گۆی زەوی ئینتەرنێت بەكاردەهێنن\nتا 48 كاتژمێری دیكە زۆربەی گەڕەكەكانی سلێمانی بێ ئاو دەبن\n2019/01/10 - 8:03 PM\nسەرۆكی فراكسیۆنی ئەنجومەنی میللی سریانی كلدانی ئاشوری لە پەرلەمانی عیراق دەڵێت، ئاڵای كوردستان بەپێی دەستور دانپێدانراوە، هەڵكردنی لە پارێزگای كەركوكيش نەدەبوو ئەو هەرایەی لێبكەوێتەوە، لەكاتێكدا زۆرێك لە ئاڵا ئاینی و نەتەوەیی و نەژادییەكان لە هەموو ناوچە جیاجیاكانی عیراق هەڵدەكرێن.\nرێحان حەنا ئەیوب، سەرۆكی فراكسیۆنی ئەنجومەنی میللی سریانی كلدانی ئاشوری لە پەرلەمانی عیراق، لە بەیاننامەیەكدا رایگەیاندووە”پارێزگای كەركوك پێویستی بەوەیە ئاسایشی بپارێزرێت و بەدووربگیرێت لە پشێوی و نانەوەی ئاژاوە لەنێوان پێكهاتەكانی”.\nبەپێی بەیاننامەكەش”ئەو دۆخەی ئێستا لە كەركوك هەیە نوێ نییە، بەو پێیەی پارێزگاكە دۆخێكی تایبەتی هەیە و جیاوازە لە پارێزگاكانی تر، بۆیە پێویستی بە ئاسایی كردنەوە هەیە، نەك نانەوەی ئاژاوە و پشێوی لەنێوان پێكهاتەكانی”.\nبە وتەی رێحان حەنا ئەیوب”رووداوەكانی ئێستای كەركوك لە رێگەدابوون، چونكە چەند هۆكارێك هەن بۆ روودانیان، لەوانە عەسكەرتارییەتكردنی كەركوك لەلایەن هەندێك لایەنی دیاریكراو و پەراوێزخستنی لایەنێك لەسەر حیسابی لایەنێكی تر”.\nلەبارەی هەڵكردنی ئاڵای كوردستانیش لە كەركوك، ئەو پەرلەمانتارە مەسیحییە رایگەیاندووە”هەرێمی كوردستان و ئاڵاكەی دانپێدانراوە، وەك لە دەستوردا ئاماژەی پێكراوە، لەگەڵ ئەوەشدا زۆرێك لە ئاڵا ئاینی و نەتەوەیی و نەژادییەكان لە ناوچە جیاجیاكانی عیراق هەڵدەكرێن و هیچ لایەنێكیش بەو شێوەیە هەرایان لەسەر نانێتەوە”.\nرێحان حەننا ئەیوب، داوای لە دەسەڵاتدارانی ئەمنی كەركوك كرد، رەوشەكە ئاسایی بكەنەوە نەك زیاتر بیشێوێنن، چونكە بە وتەی ئەو”گەر هێزە ئەمنییەكان لە دانیشتووی پارێزگاكە بونایە، رەوشەكە لەئێستادا جیاوازتر دەبوو”.\nسەرۆكی فراكسیۆنی ئەنجومەنی میللی سریانی كلدانی ئاشوری لە پەرلەمانی عیراق، وەك لە بەیاننامەكەیدا ئاماژەی پێكردووە، چارەسەكردنی رەوشی پارێزگای كەركوك لە جێبەجێكردنی ماددەی 140ی دەستوری كۆماری عیراقدا دەبینێتەوە كە “شاری كەركوك بە شاری برایەتی و خۆشەویستی و ئاشتی دەهێڵێتەوە”.\nئاڵای كوردستانپارێزگاری كەركوكعيراقهەرێمی كوردستان\nلە ناوچەیەكی هەرێم سەرتاشینی كرێكاران دەبێتە بێ بەرامبەر\nقوباد تاڵەبانی هۆشداری ئاڵۆزتربوونی دۆخی هەرێم و كەركوك دەدات\nبڕیاری دەستگیركردن بۆ پارێزگاری كەركوك دەرچوو\nئەمریكا سێ مانگی تر مۆڵەتی دایە عیراق تا وزە لە ئێران بكڕێت\n2019/06/16 - 6:05 PM\nئەندامێكی خولی پێشووی پەڕلەمانی عیراق لە فراكسیۆنی گۆڕان و دادوەری دەستلەكاركێشاوەی هەرێم ڕایدەگەیەنێت، لەھەرێم نزیكەی ٣ بۆ ٤ ملیار نەك ملێۆن دۆلاریش نەك دینار مووچەی فەرمانبەرانی ئەمساڵ كەس نەیزانی چی لێكرا و بەنوێژی نیوەڕۆ لەبەرچاوی پەرلەمان و دادگا و داواكاری گشتی فت كرا.\nلەتیف مستەفا، دادوەری دەستلەكاركێشاوە و پەڕلەمانتاری خولی پێشوو لە عیراق لە هەژماری خۆی لە فەیسبووك لە نووسینێكدا سەبارەت بە (ڕاكان جبوری و فەرمانی گرتن و میدیاكانی ھەرێم) ئاماژەی بەوەكردووە، میدیاكانی ھەرێم كردویانە بەھەڵا كەوا دادگای كەركوك فەرمانی گرتنی بۆ ڕاكان جبوری، پارێزگاری كەركوك دەركردوە لەسەر گەندەڵی، بە دڵنیاییەوە گەندەڵە و شایستەی دەیەھا فەرمانی گرتنە، چونكە بەرپرسی تەنفیزی نیە لە عیراق گەندەڵ نەبێت.\nدەشڵێت: “ئەم بابەتە لایەنێكی ڕۆشنیشی تێدایە، دادوەری لێكۆڵینەوەی كەركوك فەرمانی گرتن بۆ باڵاترین فەرمانبەری تەنفیزی لە سنوری پارێزگاكە لەسەر 900 ملێۆن دینار دەردەكات و دەبێ جێبەجێش بكرێ، كەچی لەھەرێم نزیكەی ٣ بۆ ٤ ملیار نەك ملێۆن دۆلاریش نەك دینار مووچەی فەرمانبەرانی ئەمساڵ كەس نەیزانی چی لێكرا و بەنوێژی نیوەڕۆ لەبەرچاوی پەرلەمان و دادگا و داواكاری گشتی فت كرا و ھیچ دەزگایەك فزەی لێوە نەھات”.\nجەختیشی كردۆتەوە، دادگا و داواكاری گشتی خۆیان لێ كەڕكرد وەك ئەوەی لە ماڵە دراوسێكەمان ڕویدابێ، ئەندامێكی داواكاری گشتی بەڕێز ویستی سكاڵا بكات توڕیاندا بۆ دەرەوەی ھەولێر.\nڕاشیگەیاندووە، دادگا و داواكاری گشتی لەسەردەمی دەسەڵاتی كوردی وا بچوك كراونەتەوە، كە نەك ھەرنەتوانن فەرمانی گرتن بۆ سەرۆكی ھەرێم یان سەرۆك وەزیران یان وەزیر یان پارێزگار یان بەڕێوەبەری گشتی و سەرۆكی حیزب و مەكتەب سیاسی و سەركردایەتی دەركەن، بەڵكو لە ئەندام كەرت و ئەندام ڕێكخراوەوە ھێڵی سورن و بڤەیە دادگا بەلایاندا بچێت، جا بەتەمای دەوڵەتی كوردیشن.\n2019/06/16 - 6:04 PM\nئەندامێكی خولی پێشووی پەڕلەمانی كوردستان ئاشكرای دەكات، زەحمەتە لەژێر چەتری مەرجەعیەتی و فەرماندەیەكدا هێزەكانی پێشمەرگە یەكبخرێنەوە.\nبەپێی پڕۆژەیەكی ئەمریكی و بەریتانی و ئەڵمانی، هەوڵەكان بۆ یەكخستنەوەی هێزەكانی پێشمەرگە بەردەوامە، ئەمەش لەكاتێكدایە تا ئێستا جگە لە حزبی سۆسیالیست، یەكێتی و پارتی بە هەزاران هێزی سەربازییان هەیە و بێ گوێدانە حكومەت، خۆیان جوڵە بە هێزەكانیان دەكەن.\nقادر ڕەزگەیی، ئەندامی پێشووی لیژنەی پێشمەرگە لە پەڕلەمانی كوردستان بە (خەڵك)ی ڕاگەیاند، بەو یەكە سەربازییانەی ئێستای پێشمەرگە و فەرماندەكان لە ڕووی مەعنەوی و مادییەوە، هەروەها لە ڕووی جۆری ڕێكخستن و ئەو مێژووەی لە ڕابردوودا هەبووە و بە لەبەرچاوگرتنی بونیادی هەردوو هێزەكە، یەكخستنەوەیان ئەركێكی قورس دەبێت.\nوتیشی، “ئەگەر ئیرادەی سەربازیش هەبێت، ئەو هێزە سەربازییەی ئێستا هەیە دەرفەتی یەكخستنەوەیان نییە، بەشێوەیەك هەموویان لەژێر یەك چەتر و یەك مەرجەع و فەرماندەدا كۆببنەوە، كە ئەو مەرجەعە بتوانێت بەشێوەیەكی نیشتمانیانە ئاڕاستەی ئەو هێزە بكات”.\nئاماژەی بۆ ئەوەشكرد، یەكخستنەوەی هێزی پێشمەرگە ئەركێكی زۆر قورسە و بەو كەرەستەیەی ئێستا خەریكە بڵێم مومكین نییە بتوانرێت هەموو جیاوازییەكان ڕابماڵێت، هەرچەندە تەئكید لە یەكخستنەوەی هێزی پێشمەرگە دەكەینەوە، كە ئامانجە گەورەكەیە.\n2019/06/16 - 5:47 PM\nبەڕێوەبەرایەتی پۆلیسی دارستان و ژینگەی پارێزگای سلێمانی ئاشكرای دەكات، كە لە قەرەداغ 100 دۆنم پوش و پاوان سووتاوە.\nبەڕێوەبەرایەتی پۆلیسی دارستان و ژینگەی سلێمانی لە ڕاگەیەندراوێكدا ئاماژەی بەوەكردووە، ساڵانە بەهۆی كەمتەرخەمی هاووڵاتیان هەزاران دۆنم پووش و پاوان دەسوتێت و هەرگیز قەرەبوو ناكرێتەوە، بۆیە لەپێناو پارێزگاركردن لە ژینگە پۆلیسی دارستان بەردەوام لە هەوڵ و ماندووبووندان بۆ كوژانەوەی ئاگرەكان.\nڕاشیگەیاندووە، ئاگریكی بەرفراوان كەوتەوە لەسنوری گوندەكانی (سەرزەل و قەڵاسورە)ی سەر بە سنوری قەرەداغ، دەستبەجێ مەفرەزەكانی بەشی پۆلیسی دارستان و ژینگەی قەرەداغ گەیشتە شوێنی ڕووداوەكە و توانیان بەهاوكاری هاووڵاتیانی سنورەكە و ئاگركوژێنەوە، ئاگرەكە كۆنتڕۆڵ بكرێت.\nئاشكراشی كردووە، كە بەهۆی ئاگرەكەوە لەو ناوچەیە (100) دۆنم پووش و سوتاوە و هۆكارەكەشی نەزانراوە.\n(بەوێنە) ئاهەنگی هاوسەرگیری سێرجیۆ ڕامۆس و پیلار ڕوبیۆ، کێی تێدا نییە؟\nخۆبەکەم زانی و خۆبەگەورەزانی دەروونی چیە؟\nکۆمەڵێک بەڵگە دەیسەلمێنێت هەندێکجار لێکدانەوەی ژنان بۆ شتەکان سەیر و سەمەرەیە!\nتۆماری دەنگی کامەران نەجم لە کاتی برینداربوونی و لەو کاتەشدا کە لای داعش بەند بووە ببیستە\nکورتەی یاریی نێوان (پیرو ٠ – ٠ ڤەنزوێلا)\nکورتەی یاریی نێوان (ئەرجەنتین ٠ – ٢ کۆڵۆمبیا)\nلەکاتی ناساندنی هازارددا هاندەرێکی بارسا دەکەوێتە نێو هاندەرانی ڕیاڵ مەدریدەوە، چی لێدەکەن؟\n(٧ حاڵەتی سەرکێشی) کاتێک گۆڵپارێزەکان متمانەیان بە یاریزانان نامێنێت ئەمە ڕوودەدات !\nبەهێزترین لێدانی کوشندەی (MMA) لەم هەفتەیەدا !\nکورتەیەک لەتواناکانی “مێسی ژاپۆن” گەوهەرە نوێیەکەی ڕیاڵ مەدرید\nخەڵك- بەشی هەواڵ ئەندامێكی خولی پێشووی پەڕلەمانی عیراق لە فراكسیۆنی گۆڕان و دادوەری دەستلەكاركێشاوەی هەرێم ڕایدەگەیەنێت، لەھەرێم نزیكەی ٣ بۆ...\nخەڵك-بەشی هەواڵ ئەندامێكی خولی پێشووی پەڕلەمانی كوردستان ئاشكرای دەكات، زەحمەتە لەژێر چەتری مەرجەعیەتی و فەرماندەیەكدا هێزەكانی پێشمەرگە یەكبخرێنەوە. بەپێی پڕۆژەیەكی...\nخەڵك- بەشی هەواڵ بەڕێوەبەرایەتی پۆلیسی دارستان و ژینگەی پارێزگای سلێمانی ئاشكرای دەكات، كە لە قەرەداغ 100 دۆنم پوش و پاوان...


سه‌ره‌تاپارتی دیموكراتی كوردستان پێشەنگی پاراستنی دەستكەوت و داكۆكیكردن لە مافەرەواكانی كورد\nكۆبوونه‌وه‌ی ئه‌نجومه‌نی وه‌زیران ده‌ستی پێكرد\nهاتووچۆ بڕیارێك له‌به‌رژه‌وه‌ندی شۆفێران ده‌رده‌كات\nمستەفا چاوڕەش: من بەرپرسی یەكەی حەفتام و مەحموود سەنگاوی جێگره\nئەمڕۆ شاندێکی باڵای لایەنە سیاسییەکانی ھەرێمی کوردستان دەچێتەوە بەغدا\nله بارەی خەرجكردنی پێشینەى هاوسەرگیرى بۆ توێژێك ڕوونكردنه‌وه ده‌درێت\n2018-05-28 [12:59 PM]\nنووسینی: رێبوار حەمەلاو شوانی\nگەلی كوردستان كاتێ باسی بەڵی ریفراندۆمی سەربەخۆییی یان بۆ دەكرێ، سەرۆك بارزانی وەك پێشەنگ و ئاڵاهەڵگری ئەو مافە رەوایە بەردەوام لە بەرچاوە و پارتی وەك قوتابخانەی كوردایەتی و كۆڵنەدان و بەرگری لە خاكی پیرۆزی كوردستان بەرانبەر داگیركەران بە پارێژەی گشت دەسكەتەكان دەزانرێت تا هەڵبژاردنی پەرلەمانی كوردستان.\nخۆ ئەگەر بەراوردێك بكەین لەنێوان ڕادەی بەرزی بەشداربووانی ڕیفراندۆم و ئەم ڕادە نزمەی بەشداربووانی هەڵبژاردنەكانی پەرلەمانی عێراق ئەو ڕاستییەمان بۆ دەردەكەوێت كە پاڵپشتیی جەماوەری ڕیفراندۆم بە ڕێژەیەكی بەرچاو، ڕاست و ڕەوایی ڕیفراندۆم و سەربەخۆیی سەلماند و ڕێژەی نزمی بەشداربووانی هەڵبژاردنەكانی پەرلەمانی عێراق، نزمیی ئاستی متمانەی جەماوەریی نیشان دا.ئەمە لە كاتێكدایە كە هیچ كەس و لایەنێك بە هیچ شێوەیەك بچووكترین تانەیان نەخستە پاڵ پرۆسەی ڕیفراندۆمی سەربەخۆیی كوردستان، لەكاتێكدا دەبینین كە هێشتا دوو ڕۆژ بەسەر هەڵبژاردنی پەرلەمانی عێراقدا تێنەپەڕیبوو، وا دونیا پڕ بووە لە تۆمەت خستنە پاڵ و گومان خستنە سەر ڕێك و ڕاستبوونی پرۆسەكە.\nلەلایەكی دیكەوە لە ماوەی چوار ساڵی رابردووشدا ئامادەبووە لە پێناو برایەتی و یەكدەنگی لایەنەكان جارێكی تر قوربانی بدات و دەستبەرداری مافی خۆی بێت، كە لەگەڵ ئەوەی لە هەڵبژاردنی ئەنجومەنی نوێنەران لە 30ـی 4ـی 2014 یەكەمین كوتلەی كوردستانی بوو لە بەغدا كە زۆرترین دەنگ و كورسی هێنا بەڵام لە پێناو دروستنەبوونی كەلێن لەناو ماڵی كوردیدا دەستبەرداری زۆربەی پۆستەكانی بوو، بۆ لایەنەكانی تر كە دیارترینیان پۆستی جێگری سەرۆكی ئەنجومەنی نوێنەران بوو بۆیەش لەم خولەیەدا كە پێشبینی دەكرێت پارتی هەر بەلیستی یەكەم بمێنێتەوە لە بەغدا بەردەوام بێت لەسەر هەمان هەڵوێستەكانیدا لە پێناو یەك گوتاری و یەك هەڵوێستی بۆیەش گرنگە كوردستانیان لە پێناو یەكدەنگی و یەك هەلوێستی بە جۆش خرۆشەوە بچنە سەر سندوقی دەنگدان و ویژدانی خۆیان ئاسودە بكەن بە دەنگدانیان بە لیستی 184ـی پارتی كە زامنی یەكدەنگی گەلی كوردستانە.هەڵبژاردنی ئەمجارەی پەرلەمانی عێراق نە تەنیا نەیتوانی ئاكامە سیاسییەكانی ڕیفراندۆمی سەربەخۆیی كوردستان كەمڕەنگ بكاتەوە، بەڵكوو بەپێچەوانەوە، ئاگری بە ڕواڵەت دامركاوی ڕیفراندۆمی زیاتر گەشاندەوە. ئاكامەكانی دەربڕیینی دەنگی بەرز و دلێری دانیشتوانی هەرێم و ناوچە كوردستانییەكانی دەرەوەی هەرێم، دەستكەوتێكی مێژوویی یەكجار گرنگە و بە ڕەوای نابینم بە هیچ بەڵێنێكی بریقەداری دەوروبەری دوورونزیك بگۆڕدرێتەوە.هەڵبژاردنەكانی پەرلەمانی كوردستان و سەرۆكایەتیی هەرێمی كوردستانیش كە بڕیار وایە لە 30ی مانگی ئەیلوولی 2018  بەڕێوە بچێت، بە هەمان شێوە دەبێت، بە تەنیا و تەنیا لەپێناو پتەوكردنی دەستكەوتەكانی ڕیفراندۆم بۆ سەربەخۆیی و یەكڕیزی و تەبایی زۆرتری ماڵی كورددا بێت بۆ یە پارتی و بارزانیی بۆ هەتا هەتایە رۆحی ریفراندۆمی سەربەخۆیی زیندوو هێشتەوە\nگەر هەڵوەستەیەكی خێرا لە سەر كردەوە و مەڕامی ئەو لایەنانە بكەین كە بەناوی داكۆكیكردن لە مافی خەڵك مەڕ شێوە و بەڵام لەناخدا چەقڵ سیفەت خۆیان بە ئۆپۆزسیۆن دەنواند، بینیمان كە چۆن پیلانی “بروخێت” یان كردبووە پیشە وئامانجی خۆیان و تا دوایین ساتەكان دژایەتی مێژوو و گەلی كورد و پیرۆزییەكانی ئەم میللەتەیان كرد و هەروەها ئەو لایەنانە بە كردەوە ویستیان بە پاڵپشتی نەیارانی كورد قەوارەی سیاسی هەرێم و گشت ئەو دەسكەوتانەی كە بەرهەمی زەریایەك خوێن بوو لە ناوببەن .بەدڵنیاییەوە ئەو لایەنانە نەك هەر خیانەتكار دەرحەق بە كورد وكوردستان دەركەوتن بەڵكو خۆیان بە نرخێكی كەم بە دوژمنان و ناحەزانی كورد هەرزان فرۆش كرد . لە بەرانبەردا خۆراگری دڵسۆزانی ئەو نیشتیمانە و سیاسەتی حەكیمانەی پارتی و بارزانیی توانیی رووبەرووی گشت كودەتا و پیلانگێڕی سەربازی و ئیقلیمی و كاڵفامی ئەو لایەنانە بكات وشكست یان پێی بێنێت ،بۆیە بینیمان كە چۆن ئەو لایەنە نیشتیمانفرۆشانە لە هەڵبژاردنەكان متمانەیان نەك هەر لە نێو گەلی كورد بەڵكو لە نێو لایەنگر و هەوادارەكانیان لە دەست دا بوو و بە واتایەكی تر پیلانگێڕییەكانیان بە سەر خۆیاندا شكایەوە و ئێستا تووشی مایەپووچی و سەرگەردانی بوونەوە \nبەهۆی بوونی پێگەی نێودەوڵەتیی و سیاسەتی حەكیمانەی (سەرۆك بارزانی)یەوە، هەوڵ دەدرێ ئەم رێككەوتنە بسڕێتەوە. سەرەڕای ئەوەش خەبات و تێكۆشانی میللەتی كورد و خۆڕاگریی هێزی پێشمەرگە، هۆكارگەلی بەهێزن بۆئەوەی كۆمەڵگای نێودەوڵەتی لە نەخشەی سیاسیی دابێ، لە هاوسەنگیی نوێی ناوچەكەدا، پێگەی كورد بەرز رابگرێت. هەلوێستەكانی سەرۆك بارزانی رەنگدانەوەی كولتووری بارزانیی نەمر و مەزنە لەسەر بەردەوامبوونی كولتوورێكە كە لە پێناو چەسپاندنی دیموكراسیدا لە عێراق و ناوچەكە باج و قوربانییەكی یەكجار زۆری داوە و لە لایەك چەندین شۆڕشی لە پێناو رزگاری كورد و كوردستاندا بەرپاكردووە و لە لایێكی دیكەشەوە هەر خودی شۆڕشەكانی بارزانیی مەزن بۆ رزگاری گەلانی ناوچەكەش بووەو بە تایبەتی عێراق لە دەستی رژێمە دیكتاتۆرەكان. سەرۆك مسعود بارزانی رۆڵێكی گەورەی گێڕاوە لە هەردوو قۆناغی خەباتی چەكداری و شارستانی داو بە شێوازێكی ورد و حەكیمانە لە هەردوو قۆناغەكەدا لەگەڵ هەموو پێشهاتە سیاسییەكاندا مامەڵەی كردووە كە رووبەڕووی كوردستان بوونەتەوە تاكو ئێستا، هەر ئەم سیاسەتە حەكیمانەیەی بەڕێزیانە بۆتە مایەی دروستبوونی هاوسەنگی نێوان پێكهاتە جیاوازەكان لە ناوخۆدا، هەروەها راگرتنی بالانس لەگەڵ دەوروبەری كوردستان دا. سەرۆك بارززانی دژی شەڕ و خوێنڕشتن و تیرۆر بووە، بەڵام هەر كاتێكیش پەلاماری كوردستان درابێت بەرگری لە كەرامەت و ناسنامەی سیاسی و نەتەوەییمان كردووە.سەرۆك بارزانی لە سەر ئاستی ناوخۆیی و عێراقی و ناوچەیی و نێودەوڵەتیدا لە رووی دیبلۆماسی، سەربازی، سیاسی، دیموكراسی و.. هتد، توانیویەتی دۆزی رەوای كورد چەندین هەنگاوی تر بەرەوپێشەوە ببات و نزیكی بكاتەوە لەو ئامانجە لەمێژینەی كورد كە سەدان قوربانی بۆ داوە. شایانی باسە ئەمڕۆ سیمای باشووری كوردستان لە سەر ئاستی جیهانیدا بە شێوەیێكی گشتی لە ژێر سێبەری رێبەرایەتی بارزانیدا گەیشتۆتە ئاستێكی وەها كە هەموو جیهان بە چاوی رێزەوە سەیری دەكات، جیا لە هەر شوێنێكی دیكەی ئەم دەڤەرە. باشووری كوردستان لە ژێر سایەی سەرۆك بارزانی دا بۆتە مەڵبەندی پێكەوەژیانی سیاسی و ئایینی و نەتەوەیی و.. هتد. ئەمەو جگە لەوەی كە لە سەر ئاستی عێراق و سوریا بە تایبەتی شەپۆلێكی یەكجار زۆری ئاوارە روویان لە هەرێمی كوردستان كردووە لە ترسی هەڕەشەی تیرۆر و تۆقاندن، ئەو دۆخە ناسەقامگیرو نالەبارەی كە لە ناوچەكەدا هاتۆتە ئاراوە و تاكە شوێن كە توانیویەتی پارێزگارییان لێ بكات و بیانگرێتە خۆ و بەرێزەوە باوەشی خۆی بۆ بكاتەوە تاكو ئێستا باشووری كوردستان بووە بە رابەرایەتی بەڕێز سەرۆك مسعود بارزانی.خاوەن پێگەیەكی بەهێزە لە رووی سیاسی و دیپلۆماسییەوە و گشت رێگەكان دەگەڕێنەوە بۆ لایی سەرۆك بارزانیی.\nئەم هەواڵە 9409جار خوێندراوەتەوە


گوڵان میدیا October 20, 2021 دیمانەی تایبەت\nستیڤن زونێس پڕۆفیسۆری زانستی سیاسییە لە زانكۆی سان فرانسیسكۆ، وانەبێژ و تایبەتمەندی چەند بوارێكی گرنگە، وەك ناتوندوتیژی، چارەسەركردنی ناكۆكی، سیاسەتی دەرەوەی ویلایەتە یەكگرتووەكانی ئەمریكا، بە جیهانیبوون و سیاسەتی ڕۆژهەڵاتی ناوەڕاست. دامەزرێنەر و بەڕێوەبەری پڕۆگرامی دیراساتی ڕۆژهەڵاتی ناوەڕاست بووە لە هەمان زانكۆ و، لە ئێستادا ڕێكخەری ئەم پڕۆگرامەیە. گوڵان دیمانەیەكی لەگەڵدا ئەنجام دا، كە تەوەرە سەرەكییەكانی بریتی بوون لە كێشە و ئاڵۆزییەكانی ڕۆژهەڵاتی ناوەڕاست و ئاسۆكانی چارەسەركردنی ناكۆكی و قەیرانەكانی ئەم ناوچەیە و بارودۆخی عێراق و ئایندەی پەیوەندییەكانی ئەمریكا و عێراق.\n* چۆن لە بارودۆخی ئێستا عێراق دەڕوانیت، بە تایبەتی لەبەر ڕۆشنایی ئەو هەڵبژاردنە پەرلەمانییەی لە ماوەی ڕابردوودا ئەنجام دران؟\n- سەرەتا دەبێت ئەوە بڵێین كە عێراق بە هەمان شێوەی زۆرێك لەو وڵاتانەی لە دوای جەنگی یەكەمی جیهانییەوە هاتنە دامەزراندن، بە دەست چەندین كێشەی بنەڕەتی و قووڵەوە دەناڵێنێت، بۆ نموونە ئەم وڵاتە لە چەندین پێكهاتەی جیاواز پێك دێت، كە هەست ناكەن ناسنامەیەكی هاوبەشیان هەیە، بەڵكو هەر یەكەی پابەندە و پەیوەستە بە ناسنامەی گرووپ و پێكهاتەكەی خۆیەوە. ئەوەش ئاشكرایە كە لەوەتەی ئەمریكا بە شێوەیەكی ڕاستەوخۆ و سەربازی دەستێوەردانی كردووە لەم وڵاتەدا، واتە لە ساڵی 2003دا، ئەوا هەوڵدەدات یەكگرتوویی ئەم وڵاتە بپارێزێت و نایەوێت بە چەشنێك بەجێی بهێڵێت كە ببێتە مایەی شكست و كارەسات بۆ ئەمریكا، بەڵام دەبێت ئەوەش بزانین كە ئەو هەوڵانەی ئەمریكا بە تەنیا نابنە هۆی ئەوەی وڵاتێكی كارا دروست ببێت، بەڵكو دەبێت پێكهاتەكان بگەنە ڕێككەوتنێكی بنەڕەتی بۆ دابەشكردنی داهات و دەسەڵات. ئێستا هەرێمی كوردستان خاوەنی هەرێمێكی خۆبەڕێوەبەرە و تا ڕاددەیەك سەربەخۆییەكی ئەمری واقیعی هەیە، سوننە و شیعەكانیش لەگەڵ یەكدا ناكۆكن، كە من پێم وایە دەكرێت بونیادی سیاسیی عێراق بە چەشنێك بێت، كە پێكهاتەكان بتوانن ببنە خاوەنی خۆبەڕێوەبەری، بەڵام ئەمە پێویستی بە هێنانەئارای هاوكاری هەیە لە نێوان ئەم سێ پێكهاتەیە و لە نێو هەر پێكهاتەیەكیشدا بە جیا، دواتر نابێت ئێمە كاریگەری و دەستڕۆیشتوویی ئێران لەبەرچاو نەگرین لە عێراقدا، بە تایبەتی لە پەیوەندی بە میلیشیاكانەوە، لەبەر ئەوە من بە ڕەشبینییەوە لە چەند ساڵی داهاتووی عێراق دەڕوانم.\n* چۆن لە ئایندەی پەیوەندییەكانی عێراق و ئەمریكا دەڕوانیت و، ئایا پێت وایە ئەم دوو وڵاتە بتوانن پەرە بە هاوبەشییەكی ستراتیژی و درێژمەودا بدەن، بە تایبەتی كە لەم بارەیەوە گفتوگۆی ستراتیژی لە نێوانیادا ئەنجام دراوە؟\n- لە ڕاستیدا بۆ ئەوەی ئەمە ڕووبدات، دەبێت ویلایەتە یەكگرتووەكانی ئەمریكا ئەوە پیشان بدات، كە عێراق گرنگی و بایەخی هەیە بۆ بەرژەوەندییە نەتەوەیی و ستراتیژییەكانی و دەبێت وەبەرهێنانی لە عێراقدا بكات و، مەرج نییە سەرجەم پەیوەندییەكانی ڕەهەندێكی سەربازییان هەبێت، هەرچەندە من پێم وایە پێویستە ئەمریكا كەم تا زۆر هێزێك لە عێراقدا بهێڵێتەوە و جێگیر بكات، بە تایبەتی كە ئێمە دەزانین ئێران دەستڕۆیشتووە لە عێراقدا و چەندین میلیشیاش لە عێراقدا هەن، كە پشتیوانی لە ئێران دەكەن. بەڵام ئەوەی لە سیاسەت و هەڵوێستەكانی ئیدارەی سەرۆك جۆ بایدن بڕوانێت، دەگاتە ئەو دەرئەنجامەی كە ئەم پرسە نەبووەتە ئەولەوییەتی سەرەكی و جددیی ئەم ئیدارەیە.\n* ئەگەر باس لە ئەولەوییەتی ئیدارەی سەرۆك بایدن بێت، ئەوا ئاشكرایە كە ئەم ئیدارەیە دەستپێكردنەوەی گفتوكۆكانی لەگەڵ ئێراندا كردووەتە ئەولەوییەت بۆ چارەسەركردنی كێشەی ئەتۆمیی ئەو وڵاتە، یان با بڵێین زیندووكردنەوەی ڕێككەوتنە ئەتۆمییەكە، ئایا پێت وایە ئەم هەوڵ و هەنگاوانە سەركەوتن بەدەست بهێنن؟\n- من زۆر بە گومانم لەم بارەیەوە، دواتر من پێم وابوو هەر شێوازی دەستپێكردنی گفتوگۆكان هەڵە بوو، لەبەر ئەوەی یەكێك لە پرەنسیپە سەرەكییەكانی گفتوگۆ و دانوستاندنەكان (بە تایبەتی لە ڕۆژهەڵاتی ناوەڕاستدا) ئەوەیە كە تۆ نابێت هەر لە سەرەتاوە ڕای بگەیەنێت كە خواستی بەرامبەرەكەت بەدی دەهێنێت، مەبەستم ئەوەیە نەدەبوو ئیدارەی ئەمریكا هەر لە سەرەتاوە ڕای بگەیەنێت كە دەیەوێت بگەڕێتەوە بۆ ڕێككەوتنە ئەتۆمییەكە، چونكە ئەمە بووەتە هۆی ئەوەی ئێران بەردەوام بێت لە بنیاتنانی دامەزراوە ئەتۆمییەكانی، بە بێ ئەوەی ڕووبەڕووی سزا ببێتەوە، خۆ ڕەنگە ئێران هەر بایەخ بەوەش نەدات كە بگەڕێتەوە بۆ ڕێككەوتنەكە، چونكە ئەوەتا ڕووسیا و چین هاوكاری بوون بۆ زاڵبوون بە سەر سزا ئابوورییەكاندا.\n* ئەی چۆن لە پەیوەندییەكانی نێوان ئیدارەی سەرۆك بایدن و ئیسرائیل دەڕوانن، ئایا هیچ جیاوازی و ساردبوونەوەیەك لە پەیوەندییەكانی ئەمریكا و ئیسرائیلدا بەدی دەكرێت لە سایەی ئەم ئیدارەیەدا، بە تایبەتی ئەگەر ئەوە لەبەرچاوبگرین كە لە سەردەمی سەرۆك ترەمپدا پەیوەندییەكانی نێوان ئەم دوو وڵاتە، گەرموگوڕییەكی بەرچاوی بەخۆوە بینیبوو؟\n- ئەوەی دەتوانین لەم بارەیەوە بیڵێین ئەوەیە كە پەیوەندییەكانی نێوان ویلایەتە یەكگرتووەكانی ئەمریكا و ئیسرائیل زۆر باشن، ئێمە دەزانین لە سەردەمی ئیدارەی سەرۆك ئۆبامادا ئەم پەیوەندییانە ساردوسڕییان تێ كەوت و، لە سەروەختی ئیدارەی ترەمپیشدا باشتر بەرەوپێش چوو، بە تایبەتی هاوكارییەكی زۆر هەبوو لەنێوان سەرۆكی ئەمریكا دۆناڵد ترەمپ و پارتی كۆماری بە گشتی و سەرۆك وەزیرانی ئیسرائیل (بنیامین نەتنیاهۆدا) كە ئەمەش بارگرژیی لەگەڵ پارتی دیموكراتەكانی ئەمریكادا دروست كرد و، ئێستاش نە ترەمپ و نە نەتنیاهۆ لە دەسەڵاتدا نەماون و، ئیدارەیەكی جیاواز دەستبەكار بووە، بەڵام پەیوەندیی نێوان سەرۆك كۆماری ئەمریكا جۆ بایدن و سەرۆك وەزیرانی ئیسرائیل (نەفتالی بێنێت) پەیوەندییەكی نزیك و دۆستانەیە و، پەیوەندییەكانی نێوان هەر دوو وڵاتەكەش باشە، هەرچەندە جیاوازە لەو پەیوەندییەی كە لە ڕۆژگاری دەسەڵاتداریی ترەمپ و نەتنیاهۆدا هەبوو. چونكە بایدن خۆشحاڵە كە نەتنیاهۆ لە دەسەڵاتدا نەماوە و حكومەتێكی نوێ لە ئیسرائیلدا پێكهاتووە، لەلای خۆیەوە حكومەتی ئیسرائیلیش دەیەوێت پەیوەندییەكی نزیك لەگەڵ ئیدارەی ئەمریكادا دروست بكات و، ئەو بارگرژی و ناڕەحەتییانە چارەسەر بكات كە بە هۆی هەڵوێستەكانی بنیامین نەتنیاهۆوە لای پارتی دیموكراتەكان دروست ببوو. كەواتە ئەگەر وەڵامەكە پوخت بكەمەوە، ئەوا پەیوەندییەكان لە نێوان ئەم دوو وڵاتەدا لە ئاستێكی زۆر باشدان.\n* ئەی چۆن لە كێشە و ناكۆكیی نێوان ئیسرائیل و فەلەستین دەڕوانن، بە تایبەتی كە ئەمە ململانێ و ناكۆكییەكی درێژخایەن و ئاڵۆزە و، هەوڵەكانیش بۆ چارەسەركردنی بە شكست و نائومێدی كۆتاییان هاتووە؟ ئایا پێت وایە ئیدارەی جۆ بایدن بەهۆی ئەو نزیكییەی كە لەگەڵ حكومەتی ئیسرائیلدا هەیەتی، بتوانێت فشار دروست بكات، یان هاوكار بێت بۆ بەرەوپێشبردنی هەوڵەكانی چارەسەركردنی ئەم ناكۆكییە؟\n- بە تێڕوانینی من باشترین و گونجاوترین چارەسەر ئەوەیە كە دروستكردنی دەوڵەتێكی فەلەستینی لە خۆبگرێت كە لەپاڵ دەوڵەتی ئیسرائیلدا بێت، ئەوەی پێی دەگوترێت (ئەو چارەسەرەی دوو دەوڵەت لە خۆ دەگرێت)، مەبەستم ئەوەیە دەبێت ئیسرائیل و فەلەستین لێك جیا ببنەوە و، وەك دوو دەوڵەتی سەربەخۆ لەگەڵ یەكتردا بژین، هەرچەندە لە ئێستادا ئەگەری ئەمە لە ئارادا نییە، ئەویش لەبەر ئەوەی لە ئێستادا دەسەڵاتی فەلەستینی بە سەرۆكایەتیی ئەبوو مازن لە قەیران و تەنگژەدایە، لە هەمان كاتدا خودی ئەبوو مازن كەسێكی بەساڵاچووە و، چاوەڕوان دەكرێت كەسێكی دیكە جێی بگرێتەوە، هەروەها ئیدارەی جۆ بایدنیش (بە پێچەوانەوەی ئیدارەی سەرۆك باراك ئۆباما) بایەخ بە گرتنەبەری هەوڵ و كۆششێكی جددی بۆ گەیشتن بەو چارەسەرە نادات كە ئاماژەم پێ كرد. لەلایەكی دیكەوە خودی حكومەتەكەی ئیسرائیلیش لە هاوپەیمانێتییەكی بەرفراوان پێك هاتووە، لەو پەڕی ڕاستەوە بۆ ئەوپەڕی چەپ و، بۆ یەكەم جاریش لە مێژوودا عەرەبی تێدایە، كە بریتییە لە لیستەكەی مەنسوور عەبباس (لیستی عەرەبی یەكگرتوو)، مەبەستم ئەوەیە پێكهێنانی ئەم حكومەتە و بەردەوامبوونی بەندە بەوەی ئەم حكومەتە نەكەوێتە گفتوگۆوە لەبارەی ئەو كێشانەی زۆرترین مشتومڕ و ناكۆكییان لەسەرە، واتە ئەگەر ئەم حكومەتەی ئێستای ئیسرائیل گفتوگۆ لەسەر ئەم چەشنە چارەسەرە بكات، ئەوا هاوپەیمانێتییەكەی دەڕووخێت، كەواتە ئەوەی ماوەتەوە ئەوەیە كە ئەم حكومەتە بە هاوكاریی ویلایەتە یەكگرتووەكانی ئەمریكا و باقیی وڵاتانی دیكەی عەرەبی، كار بكات بۆ باشتركردنی بارودۆخی فەلەستینییەكان، لە ڕووی ئابوورییەوە نەك چارەسەركردنی كێشەكە، كە ئێمە هەوڵەكان بەم ئاراستەیەدا بەدی دەكەین. ئەوەتا شا عەبدوڵای ئەردەن و سەرۆك كۆماری میسر، ئەل سیسی، پێشوازییان لە سەرۆك وەزیرانی ئیسرائیل و كرد و لە هەوڵدان بۆ كاركردن بەم ئاقارەدا.، بە هەمان شێوە ئەو وڵاتە عەرەبییانەی كە ڕێككەوتنی ئاشتییان لەگەڵ ئیسرائیلدا واژۆ كردووە، وەك ئیمارات و بەحرەین و مەغریب، هەمان سیاسەت درێژە پێ دەدەن. لێرەدا من نامەوێت لە گەورەیی كێشەی فەلەستین كەم بكەمەوە، چونكە دەبێت بە تێپەڕبوونی كات كار بۆ چارەسەركردنی بكرێت، چونكە بارودۆخی نەخوازراوی لێ دەكەوێتەوە، وەك ئەو دۆخەی بەم دواییانە لە غەززە ڕوویان دا. مەبەستم ئەوەیە دەبێت ڕۆژانە بایەخ بەم كێشەیە بدرێت و تەركیزی لەسەر بكرێت، بەڵام تەركیزەكە لەسەر چارەسەرەكە نەبێت، بەڵكو لەسەر درێژەپێدان و باشتركردنی بارودۆخی هەنووكەیی بێت.\n* ئێوە ئاماژەتان بە ڕێككەوتنەكانی ئاشتی كرد لەگەڵ ئیسرائیلدا، كە شرۆڤەكاران پێیان وایە بە پێچەوانەوەی ئاشتیی نێوان ئیسرائیل و هەر یەكە لە میسر و ئەردەن، ڕێككەوتنەكانی ئیسرائیل لەگەڵ هەندێ لە وڵاتانی كەنداودا، بە تایبەتی ئیمارات، گەرموگوڕیی زیاتر لەخۆ دەگرێت، تێڕوانین و هەڵسەنگاندنی ئێوە لەم ڕووەوە چییە ؟\n- سەرەتا دەبێت ئەوە بڵێین كە 20%ی دانیشتووانی ئیسرائیل لە عەرەب پێكهاتوون و، ئێستاش ئەم پێكهاتەیە دەیانەوێت باشتر ئاوێتەی كۆمەڵگە و دەوڵەتی ئیسرائیل ببن، هەروەك پێشتر ئاماژەم پێ كرد، بۆ یەكەم جار لە مێژوودا نوێنەرایەتییان هەیە لە حكومەتدا، بۆ ئەوەی سوودمەند بن لەو گەشەكردنەی لە ئیسرائیلدا هەیە. واتە ڕاستە ئەمانە فەلەستینین و بایەخ بە كێشەی فەلەستین دەدەن، بەڵام سەرەتا و پێش هەموو شت گرنگی بە ژیان و گوزەرانی خۆیان دەدەن. ئەمە هەمان حاڵەتە كە لە وڵاتانی دیكەی عەرەبیدا بەدی دەكرێت، بە تایبەتی ئەو وڵاتانەی كەنداو كە ڕێككەوتنی ئاشتییان لەگەڵ ئیسرائیل واژۆ كردووە، كە نیگەرانییان لەبارەی ئێران و توركیا و گرووپە توندڕەو و تیرۆریستییەكان هەیە، هەروەها ئەم وڵاتانە بایەخ بە ئایندەی خۆیان دەدەن و دەزانن ڕۆژێك دێت ئابووریی پشتبەستوو بە نەوت بەرەو داكشان و كۆتایی دەچێت، دەیانەوێت ئابوورییەكی نوێ بینات بنێن و، دەزانن لەم ڕووەوە دەكرێت ئیسرائیل ببێتە هاوبەشێكی بەسوود. من گەشبینم لە بارەی ئەم ڕێككەوتنانەوە، چونكە ئەوە بوو بینیمان كە تەنانەت شەڕەكەی غەززەش هیچ كاریگەرییەكی نەكردە سەر ئەم ڕێككەوتنانە.\nدیراساتی ڕۆژهەڵاتی ناوەڕاست\nزانكۆی سان فرانسیسكۆ


09:27 - 11/04/2021\nئەندازیاری فرۆكە بێفڕۆكەوانەكانی توركیا؛ چی لە لیبیا و ئازەربایجان دەوێت؟\nتاوناتاوێك ناوی -سەلجوق بەیرەقدار-ی زاوای ئەردۆگان دەكەوێتەوە بەرباس و خواسی میدیاكان، سەلجوق تەمەنی 41 ساڵەو هاوسەری (سومەیە)ی كچی ئەردۆگانە، ساڵی پار ناوی سەلجوق بووە یەكێك لە ناوە دیارەكانی میدیا توركیەكان لەبەر ئەوەی ڕۆڵی هەبوو لە جەنگی لیبیا و ئازەربایجان دا، لەبەر ئەوەی ئەو فڕۆكەی بێفرۆكەوانی پێ فرۆشتبوون، لەبەر ئەوەی كۆمپانیای دروستكردنی ئەو جۆرە فرۆكەی هەیەو بەشێك لە میدیاكانیش ناوی ئەویان وەك ئاگر خۆشكەری شەڕەكان هێنا.\nبەیرەقدار لەپەیمانگای – ماساتشوستس ی تەكنۆلۆژی- وانەی خوێندووەو لەگەڵ كچە بچووكەكەی ئەردۆگان هاوسەرگیریی كردووە، بەهۆی ئەوەوە كۆمپانیایەكی دروستكردنی فڕۆكەی بێفڕۆكەوانی لە جۆری (TB2) دامەزراندووەو فرۆشتوونی بە ترابلوس و باكۆ و لە ساڵی 2020 یش دا بەهۆی جەنگی ئەو دوو وڵاتەوە بەكارهێنراون و سەرچاوەكانیش باس لەوە دەكەن كاریگەری خراپیان لێكەوتووەتەوە.\nبە پێی ڕاپۆرتێكی رۆژنامەوانی –بلومبێرگ- ئەردۆگان چاوی لەسەر ئەو كۆمپانیایەی زاواكەیەتی و دەیەوێت لەو ڕێگەیەوە پێداویستیەكانی بواری فڕۆكەی بێفڕۆكەوان لە وڵاتەكەی خۆیدا دابین ببێت و چیتر پێویستی بەوە نەبێت لەدەرەوەی توركیا بیكڕێت، پێكەوە كاریان بۆ ئەوە كردووە سەرجەم پێداویستیەكانی لەناوخۆدا دابین بكرێت، ئەوەش بووەتە هۆی نیگەرانی كۆمپانیاكانی تری وەبەرهێنانی فڕۆكەی بێفڕۆكەوان و كێشەی بۆ توركیاش دروستكردووە لەگەڵ ناتۆدا و پەیوەندییەكانی خستووەتە مەترسییەوە.\nباجی قورسی سەركێشیی:\nسەرچاوەكان باس لەوە دەكەن ئەردۆگان پێداگریی زۆر دەكات كە لە ڕووی سەربازییەوە سەربەخۆیی خۆی بپارێزێت و بەردەوام شانازیی بەوەوە كردووە كە –فڕۆكە بێفرۆكەوانەكانی توركیا بووەنەتە جێگەی سەرنج و تێڕامانی دونیا- هەربۆیە ئەمریكا سزای بەسەردا سەپاندوو ڕێگری كرد لەوەی توركیا و دووری خستەوە لە بەرنامەكانی تایبەت لە –ئێف 35- و كڕینی مووشەكی دورهاوێژ لە ڕوسیا. هەروەها كۆمپانیاكانی بەریتانیا و كەنەداش فرۆشتنی فڕۆكەی بێفڕۆكەوانیان بە توركیا ڕاگرت، لەبەر ئەوەی مەترسییان هەبوو لە شێوازی بەكارهێنانی.\nبلیمبێرگ باس لەوەش دەكات كە زانیارییان لەبەردەستدایە، دوو ئەندازیاری تورك سەرقاڵی پێشخستنی بزوێنەری زریپۆشن و خۆیان دەیانەوێت دروستی بكەنەوە، سەرەڕای ئەوانەش دوای ئەوەی كۆمپانیای -رۆلز رۆیس- ی بەریتانی ئامادە نەبوو فڕۆكەی جۆری -تی ئی ئێف ئێكس- ی پێ بفرۆشێت ، ئەمانە بوونەتە هۆی ئەوەی ژمارەیەك لە توێژەران باس لەوە بكەن توركیا باجێكی قورسی ئەو كارانەی دەدات.\nقۆرغكاری و لێدان لە جەنراڵەكان:\nسەرەڕای ئەو سزایانەش هێشتا سەرۆكی توركیا لەسەر كارەكانی سوورە و دەیەوێت پرۆژەكانی بەڕێوە ببات و لەو ڕێگەیەشەوە لەو جەنراڵانە بدات كە پێشتر دەستیان بەسەر كڕێنی پێداویستییە سەربازییەكاندا گرتبوو، ئەو دەیەوێت ئەگەر شتێكی لە كۆمپانیا بیانییەكان كڕێ لە ڕێگەی خۆیەوە بێت، هەموو گرێبەستێكی كڕێنی چەك و تەقەمەنیشی داوەتە ئەو كۆمپانیایانەی كە لە حكومەت و حیزبەكەی خۆیەوە نزیكن، لەگەڵ هەموو ئەوانەشدا هێشتا فڕۆكەكانی لە چاو فڕۆكە كانی ئەمریكا و و چین و ئیسرائیل دا سەرەتایین و پێشكەوتوو نین و لەنێو بازاڕێ كڕین و فرۆشدا بایەخێكی ئەو تۆیان نییە.\nبە پێی ڕاپۆرتە رۆژنامەوانییەكان تێچوونی چەك و تەقەمەنی توركیا بەشێوەیەكی چاوەڕوان نەكراو بەرزبووەتەوە، لەگەڵ ئەوەشدا داهاتی توركیا لە ماوەی پێنح ساڵی ڕابوردوودا 2016 بۆ2020 بە ڕێژەی 59% كەمی كردووە ، هەروەها پشكەكانی توركیا لە پایتەختە رۆژئاواییەكانیشدا بەرەو كەمبوونەوە ڕۆشتووە، ئەوەش بەهۆی ئەو كێشانەی كە توركیا ڕووبەڕووی بووەتەوە لەوانەش: كێشەی دەستێوەردانی لە سوریا، كێشەی كۆچبەر بەرەو ئەوروپا، مافەكانی مرۆڤ و دەرئەنجامەكانی كودەتا سەرنەگرتووەكەی 2016.\nئەنكەرە داوای كردووە لە مۆسكۆ كە سەرەتاكانی دروستكردنی فڕۆكەی ئێس یو 35 ی پێ بفرۆشێت تا لەو ڕێگەیەوە حۆی پەرەی پێبدات و فڕۆكەی ناوخۆیی توركیا دروست بكات، هەروەها چەند گرێبەستێكی لەگەڵ پاكستان واژۆكردووە بۆ دروستكردنی فڕۆكەی جەنگی و مووشەك، لەگەڵ ئەوەشدا لەگەڵ چینیەكان نزیكبووەتەوە تا سوود لە تەكنۆلۆژیا بەهێزەكەی ئەو وڵاتە وەربگرێت، بەڵام تا ئێستا گفتوگۆكانیان سەری نەگرتووە.\nسەلجوق لە بنەڕەتدا خەڵكی ناوچەی ترابزۆنی باكووری توركیایە و و لە 7/10/1979 لە گەڕەكی ساری یەری ئەستانوڵ لەدایك بووە، باوكی –ئۆزدەمیر بەیرەقدار- خاوەنی كۆمپانیای بەیرەقدار بووە كە لەبواری ئامێرە فڕیوەكاندا كاریان كردووە و سیستەمی ڕێنمایی فڕۆكە و كۆنترۆڵی فڕۆكەیی بێفڕۆكەوانیان دروستكردووە.\nخوێندنی سەرەتایی لە ئەستانبوڵ بووەو دواتر چووەتە كۆلێژیی ئەهلی رۆبێرتی ئەمریكی توركی و ساڵی 1997 تەواوی كردووە و هەر هەمان ساڵ لەبەشی ئەندازیاریی ئەلیكترۆنی و ئامێرەكانی پەیوەندی لە زانكۆی ئەستانبوڵ وەرگیراوەو پاشان لە 2004 ماستەری لەبواری فرۆكەی بێفرۆكەوانیدا بەدەست هێناوە و دواتر ماستەرێكی دیكەی لە بواری كۆنترۆڵكردنی فڕۆكەی بێفڕۆكەوانی لە ئەمریكا بەدەستهێناوەو ساڵی 2007 گەڕاوەتەوە توركیا و دەستی بەكار كردووە لەوبوارەدا و كۆمپانیاكەی باوكی پەرەپێداوەو تا دواتر فڕۆكەی بێفڕۆكەوانی (بەیرەقدار تی بی 2 )ی دروستكردووە، بە پێی سەرچاوەكان لە جەنگەكانی لیبیا، ئازەریجان، رۆژئاوای كوردستان و لە دژی پەكەكە بەكارهاتوون. بەو پێیە بە یەكەم كەس و دامەزرێنەری سیستەمی فرۆكەی بێفڕۆكەوانی دادەنرێت لە نێو سوپای توركیادا.\nسەلجوق لە ساڵی 2016 ەوە هاوسەرگیریی لەگەڵ سومەیە ئەردۆگان كردووە كە ئەویش بڕوانامەی فڕۆكەوانی هەیەو خاوەنی یەك منداڵن. .


جۆرجێت موڵهایەر: تراژیدیای هەتیوخانەکان | TED Talk Subtitles and Transcript | TED\nجۆرجێت موڵهایەر: تراژیدیای هەتیوخانەکان\n803,362 views • 10:41\nArabic Armenian Bulgarian Chinese, Simplified Chinese, Traditional Czech Dutch English French German Greek Hebrew Hungarian Indonesian Italian Japanese Korean Kurdish Lithuanian Polish Portuguese Portuguese, Brazilian Romanian Russian Serbian Spanish Turkish Ukrainian Vietnamese\nTranslated by Hiwa Foundation II\nReviewed by Hiwa Foundation\nبە درێژایی ئەورروپا و ئاسیای ناوەڕاست نزیکەی یەک ملیۆن منداڵ دەژین لە ناو دامەزراوەی نیشتەجێ کردندا کە پێیان دەگوترێت هەتیوخانە زۆرینەی خەڵک وا بیر لە هەتیو خانە دەکەنەوە کە ژینگەیەک بێت بۆ چاودێری کردنی منداڵان هەندێکی تریان زیاتر لەبارەی چۆنیەتی گوزەران کردنی ئەو شوێنەوە دەزانن بەس من هێشتا هەر وەک شوێنی شەیتابی تەماشای ئەو شوێنانە دەکەم هەرچۆنێک بێت، ئەی ئێمە ئەو هەموو منداڵە بێ دایک و باوکانە لە کوێ دا بنێین؟\nلێکۆڵینەوەیەکی ٦٠ ساڵە ئەوەی نیشان داوە کە جیا کردنەوەی منداڵان لە خێزانەکانیان و ناردنیان بۆ دامەزراوەی گەوەرە گەورە بە تەواوەتی زیان بە تەندرووستی و گەشەکردنیان دەگەیەنێت ئەمش بە تایبەتی بە نیسبەت منداڵانی بچوکەوە ڕاستە وەک دەزانین، منداڵ کە لەدایک دەبێت هێشتا ماسولکەکانیان بە تەواوەتی گەشەی نەکردووە تەنەنانەت مێشکیشیان گەشەی نەکردووە لە ماوەی سێ ساڵی یەکەمی تەمەنیاندا مێشکیان گەشە دەکات تاکو دەگاتە قەبارەی تەواوەتی، لەگەڵ ئەمانەشدا، زۆرینەی گەشە لە شەش مانگی یەکەمدا ڕوو دەدات. مێشک گەشە دەکات بە گوێرەی ئەو ئەزموونە نوێیانەی کە منداڵەکە ڕوو بە ڕووی دەبێتەوە بۆ نمونە هەر کاتێک منداڵەکە شتێکی نوێ فێر دەبێت کاتێک بە چاوەکانی لە شتێک وورد دەبێتەوە کاتێک جوڵەیەک دەکات یان بە دەم و چاو شتێک دەردەبڕیت یان شتێک هەڵدەگرێتەوە، وشەیەک درووست دەکات یاخود هەڵدەستێ تە سەر پێ لەو کاتانەدا، ڕایەڵەیەکی نوێ لە مێشکدا درووست دەبێت ئەوانەی کە تازە دەبنە دایک و باوک سەریان لە خێرایی ئەم فێربوونە سوڕماوە بە تەواوی سەریان سوڕماوە و دڵخۆشن بە ژیری منداڵەکانیان دڵخۆشییەکەیان بۆ منداڵەکانیان دەردەبڕن ئەوانیش بە زەردەخەنە و ویستێکی زۆر زیاترەوە بۆ فێربوون وەڵامیان دەدەنەوە ئەم پەیوەندییە بەهێزەی نێوان باوان و منداڵەکانیان دەبێتە بنەمای پێشکەوتنی جەستەیی و کۆمەڵایەتی و هەروەها گەشەی زمانەوانی و ڕۆشنبیری و هتد ئەوە بنەمای هەموو پەیوەندییەکانی داهاتووی نێوان هاوڕێکانە لەگەڵ هاوڕێکانیان و لەگەڵ منداڵەکانیشیان ئەم گەشەیە زۆر بە شێوەیەکی سرووشتی لە زۆربەی خێزانەکاندا ڕوو دەدات بە شیوەیەک کە تەنانەت ئاگادار نین، زۆر لە ئێمە بێ ئاگاین لە گرنگی ئەو بابەتە لە گەشەی مرۆڤایەتیدا، هەروەها لە گەشەکردن بە کۆمەڵگایەکی تەندرووستدا تەنها لەو کاتانەدا کە شتەکان باش نین هەست بە گرنگی منداڵ و خێزان دەکەین\nلە مانگی هەشتی ساڵی ١٩٩٣دا، دەرفەتی ئەوەم هەبوو کە بەچاوی خۆم ئەو کاریگەرییە گەورەیە ببینم کە هەتیو خانە و غیابی دایک و باوک لەسەر منداڵانی درووست دەکات ئەو کاریگەرییە گەورەیە ببینم کە هەتیو خانە و غیابی دایک و باوک لەسەر منداڵانی درووست دەکات ئەوانەمان کە ئەو ڕاپۆرتە ڕۆژنامەوانییەیەمان بە بیرە کە لە ڕۆمانیا لە دوای شۆڕشی ١٩٨٩دا نووسرابوو دیسان ترسەکانی ئەو باروودۆخەی ئەو سەردەمەمان بە مێشکدا دێت داوام لێ کرابوو کە هاوکاری بەڕێوبەری دامەزراوەیەکی گەورە بدەم بۆ ڕێگری کردن لە جیابوونەوەی منداڵان لە باوانیان کە لەو دامەزراوەیەدا ٥٥٠ ساوای تێدا بوو، ناوی هەتیوخانەی "چاوچیسکیو" بوو پێیان وتبووم کە باردۆخەکە زۆر لە پێشوو باشترە لەبەر ئەوەی لەگەڵ ژمارەیەکی زۆر لە منداڵاندا پێشتر کارم کردبوو، چاوەڕێی ئەوە بووم کە دامەزراوەکە پڕ بێت لە دەنگە دەنگ بەڵام هەر وەک پەرستگایەک بێ دەنگ بوو گران بوو بڕوا بەوە بکەیت کە ئەو شوێنە منداڵی تیا بێت بەڕێوەبەرەکەش ژوور لەسەر ژوور نیشانی دەدام هەمووی ڕەفەی چاکەت دانان بوو لەسەر یەکتری دانرا بوون کە لە هەر یەکێکیاندا منداڵێکی تێدا پاڵکەوتبوو لە ئاسمانی دەڕوانی لە ژوورێکدا کە ٤٠ منداڵی تازە لە دایکبووی تێدابوو، کەسیان نەدەگریان بەڵام دایبی میزاویم دەبینی لەگەڵ بێزاری منداڵەکانیش بەڵام تاکە دەنگێک کە ببیسترایە، تەنها دەنگێکی نزمی گریاناوی بوو گەورەی سستەرەکان بە شانازییەوە پێی وتم ببینە منداڵەکانمان چەند ڕەوشت بەرزن دوای چەند ڕۆژێک بۆم دەرکەوت ئەو بێ دەنگییە حاڵەتێکی تایبەتی نەبوو ئەو منداڵانەی کە تازە لەدایکبوون بۆ چەند کاتژمێرێک دەگرین بەڵام هیچ کام لە پێداویستییەکانیان بۆ جێ بە جێ نەدەکرا، بۆیە چیتر فێربوون کە کەس بێزار نەکەن، لە ماوەی چەند ڕۆژێکدا هیچ داواکارییەکیان نەدەما و بۆخۆیان لە ئاسمانیان دەڕوانی وەک هەموو منداڵەکانی تر\nلەماوەی ئەو ساڵانەدا، خەڵکانێکی زۆر و چەندین ڕاپۆرت سەرزەنشتی بەڕیەبەرێتی ئەو دامەزراوەیەیان دەکرد بۆ ئەو ئازارانەی کە بە منداڵانیان گەیاندووە، بەڵام زۆر جار یەک کارمەند لە ستافەکە ئاگاداری ١٠-٢٠ تەنانەت ٤٠ منداڵیش دەبوو ئەوان جگە لە جێ بە جێ کردنی بەرنامە دانراوەکان هیچ شتێکی تر ناتوانن بکەن منداڵەکان دەبێت کاتژمێر ٧ لە خەو هەڵبستێنرێن، ٧:٣٠ نانیان بدرێتێ لە کاتژمێر ٨ دا دەبێت دایبییەکانیان گۆڕدرابێت، کەواتە ئەندامانی ستافەکە تەنها ٣٠ خولەکیان لەبەردەستدایە کە بۆ نان دان بە ١٠ بۆ ٢٠ منداڵ ئەگەر دایبی یەکێک لە منداڵەکان پیس بێت لە کاتژمێر ٨:٣٠ دا، دەبێت چاوەڕێ بکات بۆ ماوەی چەند کاتژمێرێکی تر، تا وەکو جارێکی تر دایبییەکەی بگۆڕدرێت پەیوەندی ڕۆژانەی منداڵان لەگەل مرۆڤی تردا تەنها لە چەند خولەکێکی کەمدا خۆی دەبینێت وەک ئەوەی نانیان دەدرێتێ یان دەگۆڕدرێن ئەگینا تاکە شتێک کە دایم بتوانن بیبینن سەقفی ژوورەکەیە دیوارەکانە، یاخود عەلاگەی جل هەڵواسینەکانە\nلە دوای یەکەم سەردانمەوە بۆ هەتیوخانەی چاوچیسکیو سەدان شوێنی ئاوهام لە نزیکەی ١٨ وڵاتی تردا بینیوە هەر لە جمهوری چیک-ەوە تا وەکو سودان لە هەموو ئەو کلتور و شوێنە جیاوازانەدا هەتیوخانەکان، گوزەرانی منداڵان لەو شوێنانەدا بە شیوەیەکی بیزار کەر چون یەکن کەمی یاخود نەبوونی هاندان دەبێتە هۆی ئەوەی منداڵان خۆیان خۆیان هانبدەن وەک یاری کردن بە دەستەکان ، یان لەخۆوە توڕەبوون و چاک بوونەوە یاخود دوژمنانە ڕەفتار دەکەن، هەروەها لە هەندێ دامەزراوەشدا هێورکەرەوەی دەرونی بەکاردەهێنرێت تا وەکو کۆنترۆڵی ڕەوشتی منداڵەکانی پێ بکەن لە کاتێکدا لە هەندێ هەتویخانەی تردا منداڵەکان دەبەستنەوە تا وەکو ڕێگەیان لێ بگرن لەوەی ئازار بە خۆیان یان بە منداڵانی تری بگەیەنن بە خێرایی ئەو منداڵانە بە نەخۆشی نەفسی هەژمار دەکرێن و دەگوێزرێنەوە بۆ ئەو دامەزراوەنی کە بۆ ئەو منداڵانەن کە نەخۆشی دەروونیان هەیە زۆربەی زۆری ئەو منداڵانە هەرگیز جارێکی تر لەو دامەزراوانە نایەنەوە دەرەوە ئەو منداڵانەش کە نەخۆشی دەروونیان نی یە، لە تەمەنی سێ ساڵیدا دەگوێزرێنەوە بۆ دامەزراوەیەکی تر، دواتریش لە ٧ ساڵیدا بۆ دانەیەکی تر، واتە دامەزراوەکان بەگوێرەی تەمەن و ڕەگەز جیاکراونەتەوە ئەوان بە بێ هیچ هۆکارێک لە خوشک و براکانیان جیا دەکرێنەوە زۆربەی کات بە بێ ئەوەی تەنها دەرفەتی خواحافیزیشیان بردێتێ، جیا دەکرێنەوە زۆر بە دەگمەن هێندەی پێویستیان دەدەنێ کە بیخۆن، زۆربەی کاتەکان برسین منداڵە گەورەکان هەڕەشە لە بچوکترەکان دەکەن. ئەوان فێر بوون کە چۆن بە زیندویی بمێننەوە، فێر دەبن کە بەرگری لە خۆیان بکەن، ئەگەر نا ژێر دەکەون\nکاتێ کە دامەزراوەکان جێ دەهێڵن زۆر گرانە بە لایانەوە کە کە تێکەڵاوی کۆمەڵگا بن لە "مۆڵدۆڤا" ئافرەتی لاو کە لە هەتیو خانە گەورەکراون دە بەرانبەری ئافرەتانی تر کاری خراپیان لەگەڵدا دەکرێت هەروەها لە ڕوسیا، لێکۆڵینەوەیەک دەری خستووە کە دوو ساڵ دوای جێ هێشتنی هەتیوخانەکان گەنجەکان ٪٢٠ یان تۆماری تاوانیان هەیە لە ٪ ١٤ یان داوێن پیسیان کردووە و هەروەها ٪١٠ شیان خۆیان کوشتووە\nبەڵام بۆچی ئەم هەموو بێ دایک و باوکە لە ئەوروپادا هەیە لە کاتێکدا کە شەڕ و کارەساتی گەورەی لەم ساڵانەی ڕابردوودا تێدا ڕووی نەداوە؟ لە ڕاستیدا، ٪٩٥ ی ئەو منداڵانە دایک و باکیان زیندوون کۆمەڵگاش ئەو خێزانانە سەرزەنەشت دەکات لەسەر ئەوەی کە منداڵەکانیان لە خۆیان مەحروم دەکەن، بەڵام لێکوڵینەوەکان ئەوەیان دەرخستووە کە زۆربەی دایک و باوکان منداڵەکانی خۆیانیان دەوێ، بەڵام هۆکاری سەرەکی لە پشت ناردنی منداڵان بۆ هەتیوخانەکان بریتییە لە فەقیری و نەخۆشی و دینداری زۆربەی وڵاتان گرنگیان بە گشتگیر کردنی قوتابخانەکانیان نەداوە هەر بۆیە تەنانەت ئەو منداڵانەش کە نەخؤشییەکی دەروونی ساکاریان هەیە دەنێردرێنە قوتابخانەی نیشتەجێ کردنی تایبەت لە تەمەنی شەش یان حەوت ساڵیدا کەلەوانەیە دامەزراوەکان سەدان میل لە ماڵی خۆیانەوە دوور بێت ئەگەر خێزانەکان هەژار بن، کارێکی سەخت دەبێت کە سەردانی منداڵەکانیان بکەن بۆیە پلە بە پلە ئەو پەیوەندییە خیزانییە نامێنێت لە پشت هەر ملیۆنە منداڵێکەوە لەو دامەزراوانەدا هەمیشە چیرۆکێکی دایک و باوک هەیە کە تووشی نا ئومێدی بوون و وا هەست دەکەن کە ئیتر هیچ هەڵبژاردنێکیان لە بەردەستدا نەماوە، وەک (ناتالیا) لە مۆڵدۆڤا کە تەنها هێندەی پارە هەبوو کە نانی پێ بدات بە منداڵەکەی بۆیە دەبوایە کە کوڕە گەورەترەکەی بنێرێت بۆ هەتیوخانە یاخود (دێزی) لە بولگاریا، کە ئاگای لە هەر چوار منداڵەکەی دەبوو و بەخێوی دەکردن لە ماڵەکەی خۆیدا، تا ئەو کاتەی کە مێردەکەی مرد دوای ئەوە دەبوایە بچێتە دەرەوە بۆ کار کردن هیچ پاڵنەرێکیشی نەبوو، هەستی دەکرد کە هیچ هەڵبژاردنی تری لە بەردەستدا نی یە تەنها ئەوە نەبێت کە منداڵێکیان بنێرێتە یەکێک لەو دامەزراوانەی کە چاودێری دەروونی منداڵان دەکەن یاخود ئە ڕێژە لە ڕادە بە دەرەی کچان کە زۆر لەوە دەترسن کە بە باوانیان بڵێن کە ئەوان دوو گیانن، و منداڵەکانیان لە نەخۆشخانە جێ دەهێڵن یاخود دایک و باوکە تازەکان، دووانە لاوەکان کە تازە بۆیان دەرکەوتووە کە یەکەمین منداڵیان نوقسانی هەیە لە بری ئەوەی شتێکی دڵخۆشکەریان پێ بگات لەبارەی دۆخی منداڵەکانیانەوە، دکتۆرەکانیان پێیان دەڵێن؛ لەبیری کەن، لە هەتیوخانەیەک جێی بهێڵن بڕۆنەوە ماڵەوە و منداڵێکی تەندرووستی تر درووست بکەن\nئەمە نە پێویستە و هەروەها نە ئەوەیە بڵێین کە هەر دەبێت بکرێت هەموو منداڵێک مافی ئەوەی هەیە لە خێزاندا بێت، شایەنی ئەوەیە و پیویستی بەوەیە کە خێزانی هەبێت، هەموو منداڵیک کاردانەوەیەکی سەرسوڕهێنەری تێدایە ئێمە دەتوانین ئەوەیان تێدا بەدی بکەین کاتێک کە لەو دامەزراوانە دەریان بهێنین و بیانگێڕینەوە بۆ ناو ئەو خۆشەویستیەی کە پێشتر لە خێزانەکەیدا هەبووە، دواکەوتنی گەشەکردنیشیان چاک دەبێتەوە نەردەوام دەبن لەسەر ژیانێکی ئاسایی و خۆش زۆر هەرزانتریشی تێ دەچێت کە پێداویستی بۆ خێزانەکان دابین بکەیت وەک لەوەی کە بۆ دامەزراوەکانی دابین بکەیت لێکۆڵینەوەیەک پێشنیاری ئەوەی کردووە کە دامەزراندنی یەکەی هاوکاری کردنی خێزان نزیکەی ٪١٠ ی دامەزراندی هەتیوخانەیەکی تی دەچێت لە کاتێکدا کە ئەگەر بە کوالیتی زۆر باشیش خزمەتیان بکەن هێشتا ٪٣٠ ئەو بڕەی تێ دەچێت کە لە دامەزراوەکاندا خەرج دەکرێت ئەگەر بڕێکی کەمتریش لەوە لە منداڵاندا خەرج بکەین ، بەلام لە خزمەتگوزارییەکی دروستدا دەتوانین بڕێکی لێ پاشەکەوت بکەین و دووبارە بەکاریان بهێنینەوە تا وەکو بە کوالیتییەکی باش خزمەتی ئەو منداڵانەی پی بکەین کە خاوەن پێداویستی زۆر تایبەتن\nلە سەرانسەری ئەوروپا، بزوتنەوەیەک لە گەشەدایە کە کە گرنگی دەدات بە گۆڕینی ئەو دامەزراوە گەورانەی کە کوالیتییەکی نزمیان هەیە لە خزمەتکردنی منداڵان و پێشکەشکردنی خزمەتگوزارییە کۆمەڵایەتییەکاندا هەروەها منداڵان دەپارێزن و ڕێگەیان بۆ خۆشدەکەن کە گەشە بکەن تاکو دەگەنە باشترین ئاستی گەشە، کاتێک کە لە ڕۆمانیا دەت بەکار بووم نزیکەی ٢٠ ساڵ لەمەوبەر، لەێ ٢٠٠،٠٠٠ منداڵ لەو دامەزراوەیەدا دەژیان، وە ڕۆژانە زیاتر و زیاتریشی بۆ دەهات ئێستا لە ١٠،٠٠٠ کەمترن، هەروەها یەکەی خزمەتگوزاری خێزانی لە سەرانسەری وڵاتەکەدا دامەزراوە لە مۆڵدۆڤا، سەرەڕای ئەو هەژارییە و ئەو کاریگەرییە نا لەبارەی قەیرانی ئابووری جیهانی، ژمارەی منداڵان لە هەتیوخانەکاندا نزیکەی ٪٥٠ کەمی کردووە لە ٥ ساڵی ڕابردوودا، لەگەڵ ئەوەی کە سەرچاوە داراییەکان تەرخان کرانەوە بۆ خزمەتکردنی خێزان و درووست کردنی قوتابخانەی گشتگیر زۆر لە وڵاتان گۆڕانکاریان لە پلانی نیشتیمانی خۆیاندا کرد کۆمیشنی ئەوروپا و دەسەڵاتدارانی تریش بۆ ڕیگەیەک دەگەڕێن کە پارە لە دامەزراوەکان بکێشنەوە و لە هاوکاری خێزانیدا سەرفی بکەن، وا لە کۆمەڵگا بکرێت کە خۆیان چاودێری منداڵەکانی خۆیان بکەن\nبەڵام هێشتا زۆر شت ماوە کە بکرێت بۆ کۆتایی هێنان بە بە سیستم کردن و بە دامەزراوە کردنی مندالان لە هەموو ئاستێکی کۆمەڵگادا پێویستمان بە وریا کەرەوە هەیە خەڵکی دەبێت بزانن کە دامەزراوەکان چەندە ئازار بە منداڵان دەگەیەنن هەروەها باشترین بەدیل بۆ نەناردنی منداڵەکانیان بۆ هەتیوخانەش دەبێت بزانن ئەگەر خەڵکانێک دەناسن کە لە بەرنامەیاندایە کە پاڵپشتی هەتیوخانە بکەن دابێت بڕوای ئەوەیان لا درووست بکەین کە باشترە "پشتگیری یەکەی هاوکاری خێزانی "بکەن\nپێکەوە، ئەمە یەکێک شیوەیەکە لە خراپ بەکارهێنانی منداڵان کە دەتوانین تا لە ژیانداین ڕیشەکێشی بکەین\nهەتیوخانەکان هەم پارەیان زۆر تێ دەچێت و هەم دەبنە هۆی درووستکردنی نەخۆشی دەروونی و جەستەیی لە منداڵاندا— ئەی کەواتە بۆچی ئەم ڕێژە زۆرر هەیە ؟ جۆرجێت موڵهایەر بە شێوەیەکی زۆرئازاردەر باس لە تراژیدیای ناو هەتیوخانەکان دەکات داوامان لی دەکەت کە ڕیشە کێشیان بکەین و شیوازی تر بدۆزینەوە بۆ خزمەتکردنی ئەو منداڵانەی کە پێویستیان بە هاوکارییە\nGeorgette Mulheir · CEO, Lumos


كۆمپانیاى كیا لە توێژینەوەی (JD Power) پله‌ى یه‌كه‌مى كه‌رتى ئۆتۆمبێلى به‌ده‌ست هێنا\nBasnews 02/07/2020 - 13:08 هەمەجۆر\nكۆمپانیای كیا مۆتۆرز پلەی یەكەمی كەرتی ئۆتۆمبێلی بەدەست هێنا لەمیانەی "توێژینەوەی كوالێتییە یەكەمەكان" (IQS) لە ویلایەتە یەكگرتووەكانی ئەمریكا، كە لە كۆمپانیای "جەی دی پاوەر" (JD Power) دەردەچێت، ئەمەش دوای ئەوەی تەنیا 136 كێشەیان لە 100 ئۆتۆمبێڵدا ڕاگەیاند، بەمەش كیا بۆ ساڵی شەشەم لەسەر یەك یەكەم دەبێت لە نێوان ئەو هێما زۆر و جۆاروجۆرەی ئۆتۆمبێل كە لە بازاڕدا هەن، ئەو كارەی دیڤ سارجێنت، جێگری سەرۆكی "جەی دی پاوەر" بۆ كاروباری كوالێتیی ئۆتۆمبێل، بە "كاروانێكی ڕیزپەڕ و بێ وێنە" وەسفی دەكات.\nسەركەوتنە بەردەوامەكانی كیا لە توێژینەوەی كوالێتییە یەكەمەكان بەشێوەیەكی بنەڕەتی بۆ هەردوو ئۆتۆمبێڵی فۆرت (یان سیراتۆ) و سوڵ دەگەڕێتەوە، كە دوو باشترین ئۆتۆمبێڵن، لە نێوان 10 باشترین جۆرەكانی كەرتی ئۆتۆمبێڵ. بەتێكڕایی چەند جۆرێكی ئۆتۆمبێڵەكانی كیا لەڕووی ئەداوە سەركەوتنیان بەدەست هێناوە، لەوانەش: فۆرت (ئۆتۆمبێڵە تێكچەقیوەكان Compact Car)، سیدۆنا (مینیڤان Minivan)، سۆرێنتۆ (وەرزشیی فرەمەبەستی مامناوەندی بەرز Upper Midsize SUV)، سوڵ (وەرزشیی فرەمەبەستی بچووك Small SUV).\nشون یوون، سەرۆكی كیا مۆتۆرز لە ئەمریكای باكوور و سەرۆكی جێبەجێكاری لە "كیا مۆتۆرز"ی ویلایەتە یەكگرتووەكانی ئەمریكا ڕایگەیاند: "شەرەفێكی گەورەیە كە بۆ ساڵی شەشەم لەسەر یەك پلەی یەكەمی كەرتەكانی ئۆتۆمبێڵ لە توێژینەوەی "جەی دی پاوەر"ی ئەمەریكی بۆ كوالێتیی یەكەمەكان بەدەست دێنین و لە لووتكەی هێما بازرگانییەكانی ئەم بازاڕە فراوانە دەبین، ئەمە ئەو ئەركەشمان دەخاتەسەر كە دەبێ لە هەوڵەكانمان بەردەوام بین و هەموو هەوڵێك بدەین بۆ ئەوەی ببینە باشترین". یوون ئاماژەی بەوەشدا كە "لەژێر ڕۆشنایی بردنەوە باشترین پلە و براوەبوونی چوار ئۆتۆمبێڵ لە جۆرەكانی خۆیان و چوار ئۆتۆمبێڵی دیكەش یەكێك لە سێ پلە یەكەمینەكانی جۆری خۆیان بەدەست هێناوە، لێرەشەوە فەلسەفەی هێمای كیا لە "پێشكەشكردنی هەموو ئەوەی كە پێویستە" بەردەوام دەبێت و بەرهەمەكانی پێشكەشی بازاڕی ئۆتۆمبێڵ دەكات، كە بازاڕێكی پڕ ڕكابەرییە".\nجێی باسە كە ڕاپۆرتی ساڵانە، پشت بە شیكردنەوەی وەڵامەكانی 87,282 توێژەر، تایبەت بە 189 ئۆتۆمبێڵ و لەمیانەی 26 جۆر دەبەستێت. هەڵسەنگاندنی ئۆتۆمبێڵەكانیش لەسەر چەند بنەمایەك دەبن، لەوانەش: ئەزموونی هاژووشتن، ئەدای بزووێنەر و گێڕ و كۆمەڵێك كێشەی پەیوەست بە كوالێتیی ئۆتۆمبێڵەكان و ئەو كێشانەی خاوەن ئۆتۆمبێڵەكان باسی دەكەنەوە.\nكورتەیەك لەبارەی كۆمپانیای كیا مۆتۆرز:\nكۆمپانیای كیا مۆتۆرز (www.kia.com)، لە ساڵی 1944ز دامەزراوە، كۆمپانیای دروستكردنی ئۆتۆمبێڵە و بەوە دەناسرێتەوە كە كوالێتییەكی بەرزی جیهانیی هەیە، ساڵانە 3 ملیۆن ئۆتۆمبێڵ لە 190 وڵات دەفرۆشێت، لە سەرانسەری جیهان زیاتر لە 52،000 كارمەند كاری تێدا دەكەن، داهاتی ساڵانەی زیاتر لە 49 ملیار دۆلاری ئەمەریكییە، پاشكۆی دروستكردنی لە پێنج وڵات هەیە. بە چاودێری سەرەكی پاڵەوانێتی كراوەی ئوستڕالیا و هاوبەشی ئۆتۆمبێڵە فەرمییەكانی فیفا – دەستەی كارگێڕیی جامی جیهانیی تۆپی پێ- و هاوبەشی فەرمیی جامی ئەوروپا بۆ تۆپی پێی "UEFA" 2019" دادەنرێ، كە گەورەترین كێبڕكێی تۆپی پێی پیشەییە لە جیهاندا، دروشم و ماركەی كۆمپانیای كیا مۆتۆرز بە (توانای سورپرایزكردن) بەناوبانگە، چونكە كۆمپانیاكە دەتوانێ بە پێشكەشكردنی توانا و شارەزایی سەرسووڕهێنەر و نایاب و وەرگیراو لە واقیعی داهێنان، كە بەدەرە لە هەموو پێشبینییەكان، سورپرایز بۆ جیهان بكات.\nكۆمپانیای (كیا نیم) (www.kiairaqnim.com) لە ساڵی 2010 دامەزراوە، تایبەتە بە دابەشكردن و خزمەتگوزاریی بەرهەمەكانی كیای جیهانی، كە لە كارگەكانی كیا مۆتۆرز لە كۆریا و كارگەكانی دیكەی هەمان كۆمپانیا لە جیهانەوە دەهێنرێنە هەرێمی كوردستان و باكووری عێراق. بنكەكانی كیا نیم بەسەر شارەكانی: هەولێر، سلێمانی، دهۆك، كەركووك و مووسڵ دابەش بوونە و بەرزترین ئاستی خزمەتگوزاریی دوای فرۆشتن، پێشكەشی ئۆتۆمبێڵەكانی كیا دەكەن، ئەویش لە ڕێگای كارمەند و شارەزایانی ناوەخۆ، كە لەلایەن كۆمپانیای كیا مۆتۆرزی جیهانییەوە ڕاهێنراون و هەمیشە لەگەڵیان لە پەیوەندیدیان، بۆ ئەوەی باشترین خزمەتگوزاری پێشكەشی كڕیارانی ئۆتۆمبێڵی كیا بكەن. كۆمپانیای نیم، پۆلێنی پلاتینیۆمی لەلایەن كۆمپانیای كیا مۆتۆرزی جیهانی بەدەستهێناوە، ئەمەش بەرزترین ئاستی پۆلێنكردنە.\nكۆمپانیای نیم لە ڕێگای ژمارەیەك بەرنامە و پڕۆگرامی ناوەخۆوە، پاڵپشتی كۆمەڵگای ناوەخۆ دەكات، لەڕووی بابەتەكانی وەكو ڕاهێنانی پیشەیی و سەلامەتیی ڕێگا و بوارەكانی ژینگە و وەرزش، پەیوەندیشی لەگەڵ ئەو دامەزراوە حكوومی و ناوەخۆییانە هەیە كە گرنگی بەم بابەتانە دەدەن.


کۆدی هەواڵ: 3393\nڕێکەوتی بڵاوکردنەوە: 10:20 - 2021/09/17\nبەپێی هەواڵی کوردپرێس، لە دیدارەکەدا، دوایین پەرەسەندنەکانی شەڕی تیرۆر پێشهات و گۆڕانکارییەکانی بارودۆخی عێراق و سووریا، تاووتوێ کرا.\nجێگری فەرماندەی گشتیی هێزەکانی هاوپەیمانان لە عێراق و سووریا،پشتیوانیی هاوپەیمانانیشی بۆ هەرێمی کوردستان و هێزی پێشمەرگە دووپات کردەوە لە ڕووبەڕووبوونەوەی تیرۆر، بەتایبەتی لە ناوچە کوردستانییەکانی دەرەوەی ئیدارەی هەرێم.\nسەرۆکی حکوومەت، سوپاسی هاوکاری و پشتگیریی هێزەکانی هاوپەیمانانی کرد و جەختی لە گرنگیی کاراکردنی سەنتەرەکانی هەماهەنگی ئەمنیی نێوان پێشمەرگە و سوپای عێراقی کرده‌وه، لە پێناو سەقامگیربوونی دۆخی عێراق و رووبەڕووبوونەوەی ھەڕەشەکانی تیرۆر.


ئەنوەر شێخە پزیشكی پسپۆری نەخۆشی شێرپەنجە وەڵامی ئەو دەنگۆیانە دەداتەوە كە باس لەوە دەكەن كە ئەو هۆكاری پەراوێزخستن تا داخستنی نەخۆشخانەی هیوایە، ناوبراو دەڵێت، "من هیوام دروستكرد چۆن ویژدان و دەستم تێی دەچێت تێكی بدەم؟!"\nچەند ڕۆژێكە ئەگەری داخستن و پەراوێزخستنی نەخۆشخانەی هیوا كە تایبەتە بەچارەسەركردنی توشبووانی شێرپەنجە بۆتە جێگەی باس و خواست لەتۆڕەكۆمەڵایەتییەكان و یەكێك لەو پزیشكانەی پەنجەی تۆمەتی بۆ درێژ دەكرێت، د. ئەنوەر شێخەیە كە خۆی یەكێكە لەدامەزرێنەرانی نەخۆشخانەی هیواو لەئێستادا خاوەنی نەخۆشخانەیەكی تایبەتە لەشاری سلێمانی.\nهەر لەو چوارچێوەدا ئەندامێكی خولی پێشووی پەرلەمانی كوردستان ئەو پزیشكە تۆمەتبار دەكات بەپەراوێزخستنی نەخۆشخانەی هیواو ڕاكێشانی نەخۆشەكانی بۆ نەخۆشخانە تایبەتییەكەی خۆی.\nلەبەرامبەر ئەو تۆمەتباركردنەی، د. ئەنوەر شێخە پزیشكی پسپۆری نەخۆشی شێرپەنجە دەڵێت، "من هێندێك ناساغم و لەئەمریكام، شەرتە هەر گەڕامەوە هەموو ژیانم تەرخان كەم بۆ محكمە و محامی تاكو سزای خۆی وەردەگرێت. دەبێت ئەو بوهتانە ناڕەوایانەی بسەلمێنێت."\nئاماژە بۆ ئەوەش دەكات كە ئەو خۆی نەخۆشخانەی هیوای دروستكردووە، "چۆن ویژدان و دەستی تێی دەچێت تێكی بدات؟!"\nئەنوەر شێخە نوسیویشیەتی، "من لە 3٪ی نەخۆشخانەكەم ئیشی شێرپەنجە دەكات و هەموو مانگ لە زەرەردایە!.. وەك ئاماژەیەكیش بۆ ئەو پەرلەمانتارەی كە تۆمەتباری كردووە نوسیویەتی: گەر ڤیلاشم وەرگرتبوو وعدی پیاو ئەیدەمە ئەو. حاڵمان بۆیە خۆشە پەرلەمانی وامان هەیە، من ژیانم كرد بەبەر خزمەتی شێرپەنجەی كوردستاندا".\nكەشناسی بەرزترین پلەی گەرمای تۆماركراوی بڵاوكردەوە\nپارێزگای هەولێر هۆشداری دەدات\nسێ یەكەمی زانكۆكانی هەرێم فەرمانی دامەزراندنیان بۆ دەرچوو\nحكومەتی هەرێم داشكاندنی بۆ پێشینەكانی لای هاووڵاتیان كرد\nوەزیری سامانە سروشتیەكان هۆكاری تەقینەوەی بۆری نەوتی هەرێم ئاشكرا دەكات\nحەشدی شەعبی ئۆپراسیۆنی هاوبەش لە جەزیرەی نەینەوا ئەنجامدەدات


کورتەیەک سەبارەت بە خەباتی نەتەوەیی، قۆناخ و تایبه‌تمه‌ندییەکانی - بەشی ١\n18:00 - 26 سەرماوەز 2718\nخەباتی نەتەوەیی، خەباتی نەتەوەیەکە کە خاوەنی وڵاتی سەربەخۆ و سەروەریی سیاسی نییە، خاک و نیشتمانی دابەش یان داگیر کراوە، لە وڵاتەکەدا هوییەتی نەتەوەیی جیاوازە لە هی نەتەوەی حاکم، بەڵام نکۆڵی لەو جیاوازییە دەکرێ و هوییه‌تی سه‌ربه‌خۆی له‌لایه‌ن نەتەوەی ده‌سه‌ڵاتبه‌ده‌سته‌وه دانی پێدانانرێ و مافە نەتەوایەتییەکانی ناسەلمێندرێ، به هاووڵاتی ده‌ره‌جه ٢ ده‌ژمێردرێ و مافه سیاسی و ئابووری و کولتووری و کۆمه‌ڵایه‌تییه‌کانی لێ زه‌وت کراوە. لە هەموو بارێکەوە بەشێوەی سیستماتیک هه‌ڵدەواردرێ، ده‌چه‌وسێته‌وه و سه‌رکوت ده‌کرێ.\nکاتێک ئەو گه‌لە سته‌ملێکراوە بەمەبەستی دواییهێنان به‌و بارودۆخه ناڕه‌وایه ڕادەبێ کە خۆی له بنده‌ستی و زوڵم و زۆر ڕزگار بکا و بڕیار دەدا چاره‌نووسی خۆی به‌ده‌سته‌وه بگرێ و به ئازادی و سه‌ربه‌ستی بژی، پێی دەگوترێ خەباتی نەتەوەیی.\nلەلایەکی دیکەوە، فاکتەری مەسڵەحەت و بەرژەوەندی یەکلاکەرەوەیە: ڕەنگە زۆرایەتی نەتەوەیەک کە لە وڵاتێکی دێموکراتیکدا دەژی و سەرجەم مافەکانی بەگوێرەی یاسای بنەڕەتی وڵات دەستەبەر کراوە، لەباری سیاسی و ئابووری و ئەمنییەت و مێژووییەوە جیابوونەوە بە مەسڵەحەتی نەتەوەکەی نەزانێ، وەک کەبەک لە کانادا، تیرۆلی باشوور لە ئیتالیا، سکاتلەند لە بریتانیا... جیاوازی هەڵوێست لەو پرسەدا بەهیچ جۆر بەو مانایە نییە کە لایەنگرانی جیانەبوونەوە لە سەربەخۆییخوازەکان کەمتر نیشتمانپەروەرن یان بەپێچەوانەوە. ئەوە دەکەوێتە مەقوولەی جیاوازی بیروبۆچوون و تێڕوانین لە بەرژەوەندیی. مافێکی دێموکراتیک و ڕەوایە.\nدابەشبوونی کوردستان بەسەر چوار وڵاتی گرنگی ناوچەی ئیستبدادلێدراوی ڕۆژهەڵاتی ناوەڕاستدا، کارەساتی بۆ کورد لێکەوتۆتەوە: دابەشبوونی خاک و حەشیمەت، دابەشبوونی هێزی سیاسی و مرۆیی، دابەشبوونی ئابووری، تەنانەت دابەشبوونی بەرژەوەندیی نەتەوەیی... لەو دنیایەدا هێج نەتەوەیەک شک نابەین کە بەو حەشیمەتەوە لە ناوچەیەکدا بەو شێوەیە دابەش کرابێ!\nلێرەدا کە باس لە "هێز و دەسەڵات" دەکرێ، مەبەست تەنیا هێز و ئیمکاناتی نیزامی نییە، بەڵکوو هەموو ئەو بوار و فاکتەرانەیە کە "هێز و دەسەڵات"ی نەتەوەیەک پێکدێنن: سیاسی، ئابووری، نیزامی، کۆمەڵایەتی، ڕەوانی، ئاستی گەشەسەندوویی ناسیۆنالیزم، حەشیمەت و هەڵکەوتە و بارودۆخی ژێئوپۆلیتیکی...\nتێگەیشتن و بەدیکردنی"هێز و دەسەڵات" تەنیا لە هێز و ئیمکاناتی نیزامیدا، هەڵەیەکی گەورەی ستراتێژیکییە. ئەو تێگەیشتنە موتڵەقە لە "هێز و دەسەڵات" خەباتگێڕی نەتەوەیی تووشی لێکدانەوە و نەتیجەگیریی نادروست و لەدواییدا هەڵوێست و بڕیاری نەگونجاو دەکا و جووڵانەوە ناتوانێ کەڵک لە ئیمکاناتی "باالقوە"ی خۆی وەربگرێ ولە ئاخردا هەمیشە کارەسات و تەمابڕاوی و شکانی بۆ بزووتنەوە لێدەکەوێتەوە.\nکاتێک لەو پێوەندییەدا باسی سیاسەتی واقیعبینانە دەکرێ، مەبەست ئەوەیە کە "هێز" وەک خۆی ببیندرێ و لە پێناسەکردنی "هێز" و بەتایبەتی لە داڕشتنی ستراتێژی خەباتدا، فاکتەرە پێکهێنەرەکانی "هێز" لە بەرچاو بگیرێن.\nبەپێچەوانەی تێڕوانینی جێگرتوو کە خەباتی ڕزگاریخوازی کورد بەسەر دوو قۆناخی بەر لە دامەزران و دوای دامەزرانی حیزبە سیاسییەکاندا دابەش دەکا، بەبڕوای من خەباتی کورد بە سێ قۆناخدا تێدەپەڕێ:\n١- قۆناخی ڕاپه‌ڕینی که‌سایه‌تییه‌کان (شێخ، ئاغا، مه‌لا یان سه‌رۆک عه‌شیره‌ت) به‌دژی زوڵم و زۆرداریی ڕێژیمەکان و بۆ ڕزگاربوون له ژێرده‌ستی. ئەو قۆناخە سەردەمی بەسەر چووە.\n٢- قۆناخی جووڵانه‌وه‌ی ئه‌حزابی کوردی بۆ دابینکردنی مافه نه‌ته‌وایه‌تییه‌کان کە به دامه‌زرانی حیزبه سیاسییه‌کان ده‌ستی پێکردووه و هەتا ئەوڕۆش درێژه‌ی هه‌یه.\nتایبه‌تمه‌ندییه‌کانی قۆناخی دووهه‌م، قۆناخی ئێستای خەباتی ئه‌حزابی کوردی زۆرن، به‌ڵام دیارترین و به‌رچاوترینیان ئەوەیە کە خەباتی حیزبەکان لە هەموو بەشەکانی کوردستان به پڕشوبڵاوی، ململانێی ناسالم و به‌بێ هەواهەنگی و پلانی هاوبەش و دامەزراوەی نیشتمانی، بەڕێوە دەچێ. هێز و وزە و ئیمکاناتی جووڵانه‌وه به‌سه‌ر حیزبه‌کاندا دابه‌ش کراوه.\nبەهۆی نەبوونی یەکیەتی سیاسی و کۆدەنگی و بەرە و ستراتێژیی ڕوون، شتێکی فۆرمولەکراو بەناوی "بەرژەوەندیی گشتی جووڵانەوە" لەگۆڕێدا نییە. لە ئاکامی ئەو وەزعەدا، هەر حیزبەی بەگوێرەی تێڕوانین و تێگەیشتنی خۆی بەرژەوەندی جووڵانەوە لەسەر بنەمای بەرژەوەندی حیزبەکەی پێناسە دەکا.\nبۆیە، لەو قۆناخەدا لە زۆربەی پرسە نەتەوەییەکاندا، بەرژەوەندیی ئەحزاب دەکەوێتە سەرووی بەرژەوەندی جووڵانەوەوە. دەستەواژەی "بەرژەوەندی گشتی" ئێستاش واتایەکی (مفهوم) جێگرتوو و سەلمێنراو نییە؛ بۆیەش، لەو قۆناخەدا هەستی هاوپێوەندی نەتەوەیی وەک فاکتەرێکی گرنگ و هەوێنی خەباتی نەتەوەیی، زۆر لاواز و لەرزۆکە.\nجێگای داخە بەڵام واقعییەتە کە لەو خەباتە نابەرابەر و پڕتێچووەدا، له هیچکام لە بەشەکانی کوردستاندا، نەک هەر بەرە، بەڵکوو تەنانەت هاوپەیمانییەک یان کۆدەنگییەکی سەقامگیر و ستراتێژیک شک نابەین!\nئەوە لە کاتێکدایە کە یەکەم، زۆربەی نزیک بە تەواوی حیزبەکان لە یەک یەکی بەشەکانی کوردستاندا نەک هەر دوژمن و چارەنووسی هاوبەشیان هەیە، بەڵکوو لە ئامانجی سیاسیشدا جیاوازیان نییە و هەموویان خەبات بۆ مافەکانی نەتەوە لە چوارچێوەی وڵاتەکاندا دەکەن! دووهەم، ڕه‌نگه ئه‌حزابی سیاسیی که‌م نه‌ته‌وه‌ی ڕزگاریخواز به ئه‌ندازه‌ی حیزبه کوردستانییه‌کان بەگشتی، خه‌باتگێڕ و تێکۆشه‌ر و کۆڵنه‌ده‌ر و ئامادەی قوربانیدان بن؛ بەڵام لەبەرئەوەی خەباتەکەیان یەکگرتوو و یەکگوتار نییە، کاریگەریی و دەسکەوتەکانیان بارتەقای فیداکاری و تێچوو و لێبڕاوییان نەبووە.\nئەو دیاردانەی لە سەرەوە ئاماژەیان پێکرا، لە هەر چوار بەشی کوردستان ئەوەندە ئاشکرا و بەرچاون کە حاشایان لێناکرێ و بوون بە کۆسپی سەرەکی بۆ وەدیهاتنی خەباتی یەکگرتوو و بەرەوپێشچوونی خەباتی ڕزگاریخوازی کورد و زیانی قورسیان بە بەرژەوەندیی نەتەوەیی کورد گەیاندووە و زۆر دەرفەتی ڕەخساو بۆ گەلەکەمان لەکیس چوون.\nلێرەدا بەو ئاکامە دەگەین کە هەتا ماوەی قۆناخی دووهەم درێژتر ببێتەوە و زیاتر بخایەنێ، هەزینەی قورستر بە سەر خەباتی ڕزگاریخوازدا دەسەپێنرێ و ئەرکی ڕێژیمەکان لە بەڕێوەبردنی سیاسەتی چەوساندنەوەی کورد و سەرکوتی خەباتەکەی، ئاسانتر دەکاتەوە.\nئێستا ئێمە لەبەر دەرگای قۆناخی سێهەم واتە "بەنەتەوەیی‌بوونی خەبات"دا وەستاوین و پێویستە بەمەبەستی پەرەپێدان و گەشەپێدان بە خەباتی ڕزگاریخواز و وەدیهێنانی ماف و ئازادی بۆ گەلەکەمان، ئەوپەڕی هەوڵی خۆمان بدەین کە جووڵانەوەی ڕزگاریخواز خۆی لە قۆناخی دووهەم ڕزگار بکا و پێ بنێتە قۆناخی سێهەمەوە.\nبۆئه‌وه‌ی جووڵانه‌وەی نەتەوەیی نەهادینە بکرێ و بچێتە نێو قۆناخی سێهەمەوە، پێویستە پێنج پێشمه‌رجی بۆ دابین و ئامادە بکرێ:\n١- پێداچوونەوە و پێکهێنانی ئاڵوگۆڕ لە شێوەی بیرکردنەوە و تێگەیشتن لە مانا و ماهییەتی خەباتی نەتەوەیی. بارودۆخی خەباتی کورد لە هەموو بارێکەوە گۆڕانی قووڵی بەسەردا هاتووە و خۆگونجاندن لەگەڵ بارودۆخی نوێ، بیرکردنەوە و تێڕوانین و ستراتێژی نوێ دەخوازێ.\n٢- پێکهێنانی بەرەی دێموکراتیک و دروستکردنی گوتاری هاوبەشی نەتەوەیی.\n٣- پێکهێنانی دامه‌زراوه و نیهادگه‌لی نیشتمانی هاوبه‌ش و دێموکراتیک: نوێنه‌رایه‌تی هاوبه‌ش لە ئاستی هەرێمی و نێونەتەوەییدا بۆ کاری دیپلۆماسی، ڕێکخراوگەلی هاوبه‌شی سیاسی و کولتووری و کۆمەڵایەتی، هێزی پێشمەرگەی نیشتمانی (له جێگای هێزی نیزامی ئه‌حزاب کە زۆر جاران بۆتە هۆکاری هەڵایسانی شەڕی نێوخویی!)، ناوەندگه‌لی ئازاد و سه‌ربه‌ست بۆ لێکۆڵینه‌وه و لێکدانه‌وه‌ی پرسه ستراتێژییه‌کان (ژووری بیرکردنەوە) ... ٤- جووڵانه‌وه‌ی نه‌ته‌وه‌یی- دێموکراتیک ده‌بێ نەهادینه و خاوه‌ن موئه‌سساتی هاوبه‌ش و سەربەخۆ بێ. خه‌باتی نه‌ته‌وه‌یی پێویستیی به کولتووری سیاسی سه‌ربه‌خۆ هه‌یه. بوونی کولتوورێکی سیاسیی دێموکراتیک و پێشکه‌وتووی جیاواز له کولتووری ده‌سه‌ڵاتی حاکم بۆ خه‌باتی نه‌ته‌وه‌یی کورد حه‌یاتی و چاره‌نووسسازه. کولتوورێک که بڕوای بە پلۆرالیزم هەبێ و بتوانێ ببێتە بنەمای دێموکراتیزەکردنی جووڵانەوە و کۆمەڵگا، کۆکەرەوە و وڵامده‌ره‌وەی ویست و زه‌رووره‌ته‌کانی ئه‌وڕۆی بزووتنەوەی ڕزگاریخواز بێ و هوییەتی سیاسی- کولتووریی سەربەخۆی پێ ببەخشێ.\n٥- بڕواهێنانی بەکردەوە بە دەور و بەشداریی خەڵک: ئەزموونی جووڵانەوەی کورد و زۆر لە گەلانی دیکە دەیسەلمێنێ کە بەشداریی ڕاستەوخۆی خەڵک وەک شەریک و هاوبەش، دەورێکی سەرەکی و یەکلاکەرەوە لە سەرخستنی خەباتی ڕزگاریخوازدا دەگێڕێ. هەڵەیە خەڵک وەک پەراوێز و سەرچاوەی پێداویستییەکانی خەباتی حیزبەکان سەیر بکرێ.\nخەڵک دەبێ بێ واسیتە لە خەبات بۆ ڕزگاریی خۆیدا بەشدار و هاوبەش بێ. دروشمی "خەبات لەگەڵ خەڵک" پێویستە جێگای دروشمی "خەبات بۆ خەڵک" بگرێتەوە.\nئه‌و پێنج فاکته‌رانه‌ی سه‌ره‌وه هه‌وێنی به‌نه‌ته‌وه‌یی‌کردنی جووڵانه‌وه و پێناسه‌ی خه‌باتێكی نه‌ته‌وه‌یی- دێموکراتیکن، هەستی هاوپێوەندی نەتەوەیی بەهێز دەکەن، دەرخەری پێگەیشتوویی و بلووغی سیاسی ئه‌حزابی سیاسین و ئیعتبار و ڕه‌وایی تایبەتی ده‌ده‌ن به خەباتی نه‌ته‌وه‌یه‌کی بنده‌ست بۆ گه‌یشتن به ئازادی و مافی دیاریکردنی چاره‌نووس.\nبه‌و جۆره‌یه کە ئه‌حزاب ده‌توانن بە یەکگوتاری له پوتانسییه‌له‌کانی خه‌بات که‌ڵک وه‌رگرن و فیداکاری و له‌خۆبوردوویی پێشمه‌رگه بکه‌ن به ده‌سکه‌وتی سیاسی بۆ گه‌له‌که‌مان. ئه‌وکاته‌یه کە جووڵانه‌وه لە پڕشوبڵاوی ڕزگار و به‌هێز ده‌بێ، دەچێتە نێو هاوکێشە سیاسییەکانی وڵاتەوە، کاریگه‌ریی له‌سه‌ر ڕه‌وتی ڕووداوه‌کانی ناوچه داده‌نێ و سرنج و پشتیوانی بیروڕای گشتی و کۆمه‌ڵگای نێونه‌ته‌وه‌یی بۆلای خۆی ڕاده‌کێشێ.\nبۆیە، هەوڵ و تێکۆشان بۆ دابینکردنی یەکیەتی و یەکگوتاری و خەبات بە یەکگرتوویی، بەشێکی دانەبڕاوە لە خەبات بۆ ئازادی و ڕزگاری و لە ئیلزاماتی خەباتی نەتەوەییە.\nهەوڵی بەردەوام بۆ بەهێزکردنی جووڵانەوە لەڕێگای نەهادینەکردن و دێموکراتیزەکردنی، لە خەبات بۆ ڕزگاریی نەتەوەیی جیا ناکرێتەوە و بەنرخترین و کاریگەرترین خزمەتە بە جووڵانەوەی ڕزگاریخواز.\nچەوساوەبوون و ڕەوابوونی خەبات و دێموکراتیک بوونی داخواز، لەو سەردەمەدا بەتەنیا جووڵانەوەی نەتەوەیەکی بندەست سەرناخا.\nتەنیا بە بانگەشە و هەڵگرتنی دروشمی نەتەوەیی و دیاریکردنی ئامانجی دێموکراتیک، جووڵانه‌وه لە ناوەڕۆکدا نەتەوەیی و دێموکراتیک نابێ. بۆ ئەوەی خەباتی ڕزگاریخواز لە نێو خۆیدا ماهییەتەن نەتەوەیی و دێموکراتیک بێ، پێویستە بەستێنی بۆ خۆش بکرێ و بەئیرادە و لێبڕاوانە هەوڵی بۆ بدرێ.