کێ و چۆن دەبێ تاوانی ئەو قەتڵوعامە بدات؟ | مەسعوود مەناف|Masoud Manaf\nماڵه‌وه > NNSROJ\t> کێ و چۆن دەبێ تاوانی ئەو قەتڵوعامە بدات؟\nکێ و چۆن دەبێ تاوانی ئەو قەتڵوعامە بدات؟\nجەنگیز چاندار؛ ڕادیکاڵ\nو: مەسعوود مەناف/ ئێن‌ئێن‌ئێس‌رۆژ\nهەر کە گوێم لە هێرشە خائینانەکەی ئانکارا بوو، وەک مرۆڤێکی خاوەن ویژدان، هەستم بە پەژارە و ترس کرد. دوو هەستی تێکەڵاو و هاوکات، کە لە بارودۆخی ئاوادا خێرا بەسەر مرۆڤدا زاڵ دەبن. من هەروەها هەستم بە نیگەرانییەکی قووڵ سەبارەت بە داهاتووی وڵات و خەڵکەکەشم کرد. پاشان یەکسەر تەقینەوەکەی ناو میتینگی هەدەپە، ٤٨ کاتژمێر بەر لە هەڵبژاردنی ٧ی ژووئەن و هێرشە خوێناوییەکی ١٩ی جوولایم کەوتەوە بیر کە لە پەرسووس جەستەی ٣٣ گەنجی ئەو نیشتمانەی پارچە پارچە کرد. ئەو گەنجانەی کە ئەندامەتی و لایەنگریکردنیان لە هەدەپە شتێکی شاراوە نەبوو.\nئەوەی لە پەرسووس قەوما، خاڵی دەستپێکی گۆڕینی ڕەوشی تورکیا، هەڵوەشێنەری ئاکامەکانی هەڵبژاردنی حەوتی ژووئەن و هەنگاونانی تورکیا بەرەو هەڵبژاردنێکی نوێ لە یەکی نۆڤامبر بوو. حکوومەت شوێنەونکەی بە قەتڵوعامی پەرسووس کرد و بە پێشهاتەکانی دوای ٢٤ی جوولای [دەستپێکی بۆمبارانکردنی قەندیل]، ئاڕاستەی تورکیای بەرەو لایەنێکی تر گۆڕی و بەمەش پەرسووسی بە جارێک لەبیر خەڵک بردەوە.\nتا ئەو ڕۆژەی کە ئەندام و لایەنگرانی هەدەپە بە بانگهێشتی حیزبەکەیان و چەند سەندیکای کرێکاری و ڕێکخراوی کۆمەڵگای مەدەنی هاتبوون تا بەشداری ڕێپێوانی ئاشتی بکەن بەڵام کاتێ کە لەبەر وێستگەی شەمەندەفەری ئانکارا گۆڤەندیان دەگێڕا، خوێناویترین هێرشی تیرۆریستی مێژووی هاوچەرخی تورکیا قەوما. درەنگانی هەمان شەو ڕاگەیاندرا کە لانیکەم ٩٥ کەس گیانیان لەدەست داوە و نزیک بە ٢٠٠ کەسیش برینداربوونە. دواتر باس لە هەڵکشانی هەژماری برینداران بۆ ٤٠٠ کەس کرا و ئەمەش مەترسیی بەرزبوونەوەی ئاماری کوژراوانی لامان دروست کرد.\nئیتر گومانێک لەوەدا نەماوە کە ئەو قەتڵوعامە ڕەزیلانە، ئاڵقەی سێهەمی ئەو زنجیرە هێرشانەیە کە لە ٥ی ژووئەندا ئامەدی کردە ئامانج و لە ١٩ی جوولایدا پەرسووسی دەخوێن گەوزاند. گومان لەوەشدا نەماوە کە ئەو زنجیرە هێرشە، کە خوێناویترین قەتڵوعامەکانی مێژووی تورکیایان لێکەوتۆتەوە، خاڵێکی هاوەبەشیان لەگەڵ یەک هەیە، ئەویش ئامانجگرتنی هەدەپەیە. هەر بۆیەشە کە سەلاحەدین دەمیرتاش، لە یەکەم کاردانەوەیدا بەرانبەر بەو ڕووداوە وتی کە “هێرشەکە درێژەی هێرشەکانی ئامەد و پەرسووسە. هەژماری قوربانیان لەسەرێیە.”\nسەلاحەدین دەمیرتاش بەم شێوەیە درێژەی بە ڕوونکردنەوەکەی دا:\n“هاوڕێیانمان لە شوێنی قەتڵوعامەکە خەمێکی قووڵ دایگرتوون. لە هەوڵی گوازتنەوەی بریندار و جەستە پارچەپارچەکراوەکاندان، سەیری دیمەنەکان بکەن، پۆلیس بە گازی فرمێسکڕێژ هێرش دەکاتە ئەو شوێنەی کە تەقینەوەی لێ ڕوویداوە. بەر لە ئامبووڵانس، هێزی دژەشۆڕشی پۆلیس ڕەوانەکراوە.[ڕوو لە حکوومەت] پۆلیسەکانی ژێر فەرمانی ئێوە، گازی فرمێسکڕێژ داوێنە ناو ئەو کەسانەی کە تەرمەکان دەگوازنەوە. لە ئامەدیش هەمان کارتان کرد… تابلۆکە زۆر هەژێنەرە. بۆ ئەوەی هەژماری کوژراوان زیاتر بێ، بۆمبێکی بەهێز تەقینراوەتەوە. مەگەر مومکینە دەوڵەتێک ئیستخباراتێکی ئەوەندە بەهێزی هەبێ، خەبەرداری ئەم یەکە نەبێ؟”\nئەرێ هەر بەڕاست مەگەر مومکینە؟\nدەمیرتاش لە درێژەدا وتی کە “تا ئەمڕۆ یەک تاوانباریشیان نەدۆزیوەتەوە. کابرا تویتێک دەنووسێ، دەیدۆزنەوە و قۆڵبەستی دەکەن. بەر فەرمانی کۆشک، هەر کەس پەل ببزێوێ زیندانی دەکرێ.”\nڕاست دەکا! هاوکات لەگەڵ تەقینەوەی بۆمبەکانی ئانکارا، “بولەنت کەنەش”، بەرپرسی گشتیی “تودەی زەمان”، بەهۆی بڵاوکردنەوەی تویتێک، لە لایەن دادگایەکی ئیستانبووڵەوە مەحکووم و ڕەوانەی زیندان کرا.\nدەمیرتاش ئاماژەی بەوەش کرد کە “لە پێش و دوای هەڵبژاردندا ١٥٠ کەسمان کوژراوە. بکوژی هیچ کامیان نەدۆزراوەتەوە. تەنانەت لێکۆڵینەوەیەکی ڕێکوپێکیش ئەنجام نەدراوە. هی ئەمڕۆش بەهەمان شێوە. بە باوەڕی ئێمە، ئەوە کاری هێزە دەرەکییەکان و هێزی شاراوە و هتد نییە، دەستی خۆیانی تێدا[مەبەست حکوومەت]، ئەگەر واش نەبێ، بزانە تاقە بەرپرسێک بەهۆی کەمتەرخەمی لە پێشگیریکردنی واز لە پۆستەکەی دێنێ؟”\nهەر بەڕاست کەسیان هەیە ئیستقالە بکا؟\nوەزیری ناوخۆ سەبارەت بە خوێناویترین هێرشی مێژووی هاوچەرخی تورکیا هەستاوە دەڵێ “بڕوا ناکەم کەلێنێکی ئەمنی لەئارادابێ!” چیتر بێژێ ئاخر؟ ئەی کەمتەرخەمی و کەلێنی ئەمنی چۆن چۆنییە؟\nلە سێ چوار مانگدا قەتڵوعام لە ئامەد، پەرسووس و ئانکارا پێکهات! ئەی باشە دەزگا ئیسختباراتییەکانی ئەو وڵاتە لەکوێن؟ میت خەریکی چییە؟\nهاووڵاتییەکی لە تویتێر نووسیبووی “٨٦ کوژراو، ١٨٦ بریندار، نە کەلێنی ئەمنی هەیە و نە کەس واز لە پۆستەکەی دێنێ بەڵام قەدەخەی ڕاگەیاندن لەسەر هەواڵەکە دادەنرێ! شا ئەو وڵاتە!”.\nیەکی تر نووسیویەتی “لە رۆبۆسکی ٣٤، لە ڕەیحانلی ٥٤، لە سۆما ٣٠١، لە پەرسووس ٣٣ و لە ئانکارا ٨٦” و بەم شێوە ئاماری کۆمەڵکوژییەکانی ئەمدواییانەی دەرهێناوە.\nباشە کێ بەرپرسە لەو ژیانی ئەو هەمۆ مرۆڤە؟\nکێ هەیە، بەرپرسیارێتیی لەئەستۆ بگرێ و لەپێناو ئەو بەرپرسیارێتییەدا، واز لە پۆستەکەی بێنێ؟\nسەلاحەدین دەمیرتاش لە قسەکانی باسی ئەوەشی کردبوو کە “ڕێبەری گرووپێک چەتە، لەژێر چاودێری هێزە ئەمنییەکان میتینگ بەڕێوەدەبا”. مەبەستی ناوبراو “سەدات پەکەر”* بوو کە ڕۆژێک بەر تەقینەوەکەی ئانکارا، لە شاری “ڕیزە”، میتینگی “نەفرەت بۆ تیرۆر- میتینگی هاوسۆزی لەگەڵ تەیپ ئەردۆغان”ی بەڕیوەبردبوو و تێیدا باسی لە هەڵبەستنی جۆگەلەی خوێن کردبوو!\nڕۆژێک دوای ئەوە، شاڵاوی خوێن لە ئانکارا هەستا و سەرۆکوەزیر داوودئۆغڵوو، وەک ئەوەی نە بای هاتبێ و نە باران، نە تەنیا ئەوەندەشی لەدەست نەهات کە داوای وازهێنانی وەزیرێک بکا بگرە وەک بڵەی ڕۆژی ١٠ی ئۆکتۆبر، ڕۆژی سەلاحەدین دەمیرتاش بێ، لە بەیانی هەتا ئێوارە، جوابەجەنگی دەمیرتاشی کرد.\nسەرۆکوەزیرێک کە بەرپرسی سەرەکیی پاراستنی گیانی هاووڵاتییانیەتی بە درێژایی هاوین، بەرپرسیارانی تاقە یەک قەتڵوعامیشی نەدۆزیوەتەوە و چ هەوڵێکی بۆ ئاشکراکردنی دەستەکانی پشت پەردەی ئەم هێرشە خوێناویانە نەداوە، سەرباری ئەوەشی دڵی میلیۆنان هاووڵاتی هەژاوە، مێشێکی میوان نییە و چاو زەق دە چاوی خەڵک دەبڕێ و دەڵێ “نەخێر کەلێنی ئەمنی لەگۆڕێدا نییە” و لە جێگەی ئەوەی لێپرسینەوە لەگەڵ وەزیرە بێ چاو و ڕووەکانی بکا، دە سەلاحەدین دەمیرتاشی هەڵپێچاوە.\nوەزعی تورکیا تەواو شێوە. لەمێژیشە شێوایە. لەو کاتەوەش کە حیزبی دەسەڵاتدار ئاکامی هەڵبژاردنی حەوتی ژووئەنی ڕەتکردەوە و حەوتی ژووئەنی وەک نەدیتە هێنایە ئەژمار و تورکیای بە زۆرەملی بەرەو هەڵبژاردنێکی نوێ لە یەکی نۆڤامبردا تاودا، ئەوەندەی تریشی وەزعی ئەو وڵاتە تووشی شڵەژاوی و بشێوی کرد. بەڵام لە هەمووی ئەوانە کارەساتبارتر، قەتڵوعامە خوێناوییەکەی ١٠ی ئۆکتۆبر بوو. ڕاستییەکەتان بوێ چەندین مانگە، ڕۆژ نییە و نووسراوە نییە تێیدا باسم لە ئەگەر قەومانی کارەساتی وەها نەکردبێ. ڕۆژ نییە لەمەڕ ئەگەری حەمامی خوێنێکی لەم چەشنە هۆشدارمان نەدابێ و باسمان لە نیگەرانییەکانمان نەکردبێ بەڵام مخابن. خۆزگە ئەو نیگەرانی و دڵەڕاوکێیەی کە پێشبینیمان دەکرد هەرگیز نەهاتبانە دی و ١٠ی ئۆکتۆبر نەقەومابا و دۆخەکە لەوەش خراپتر و برینەکە لەوە قووڵتر نەبباوە بەڵام…\nبەو وەزعە بێژی هەڵبژاردنی یەکی نۆڤامبر چی بەسەربێت؟ بەڕاست دەکرێ لەو بارودۆخەدا باس لە هەڵبژاردنێکی “ئازاد” بکەین؟\nخۆزگە توانیبامان و تورکیامان لەو دەسەڵاتدار و بەرپرسە کارلەدەستنەهاتوو و بێ هونەرە نەجات دابا کە تەنانەت توانای پاراستنی گیانی هاووڵاتییەکانیشی نییە. بۆیە کە ئەگەر بتوانین بە سڵامەت بگەینە یەکی نۆڤامبر، گومانتان نەبێ کە حیسابی ئەو تاوانانە لەو دەسەڵاتە فاشیلە دەپرسینەوە.\nپێشووتریش گەلێک کۆمەڵکوژی ڕوویاندا بەڵام هەر وەک ئەوەی پەرسووس پەردەپۆش کرا.\nقەتڵوعامەکەی پێتەختی وڵات نابێ ئاوا سووک و سانا فەرامۆش بکرێ، دەبێ خەتابارەکان باجەکەی هەر بدەن.\nهەڵبەت ئەگەر بگەینە ١ی نۆڤامبر…\n*سەدات پەکەر، مافیایەکی بەناوبانگی تورکیایە و لە نەوەدەکانەوە دەیان جار بە تۆمەتی دامەزراندنی ڕێکخراوی مافیایی و چەتەگەری، کوشتنی مرۆڤ، قاچاخچێتی و هەڕەشە و تۆقاندن و هتد قۆڵبەست، دادگایی و مەحکووم بە زیندان کراوە بەڵام هەرجار دەستێکی شاراوە، پاش ماوەیەکی کورد لە گرتووخانە ڕزگاری کردووە. ناوبراو دواجار بە تۆمەتی ئەندامەتی لە “ئەرگەنەکۆن”، کە وەک ڕێکخستنێکی بەربڵاوی مافیایی دەوڵەتی سێبەری تورکیا دەناسرێ ١٤ ساڵ زیندانی بەسەردا سەپا بەڵام پاش تەنیا ١٠ مانگ ئازاد کرا. سەدات پەکەر بە تورکێکی توندڕۆی “تورانخواز” دەناسرێ و ئێستا بۆتە یەکێک لە پشتیوانان و لایەنگرانی سەرسەختی ئاکەپە و شەخسی ئەردۆغان. ناوبراو ڕۆژێک بەر لە تەقینەوەکەی ئانکارا، لە ناو ئاپۆڕای لەیەنگرانی ئەردۆغان لە شاری ڕیزەی باکووری تورکیادا، هاواری دەکرد کە ئەردۆغان تاکە شانسی تورکیا بۆ بەرەنگاربوونەوەی دوژمنانە و هەرکەس پێش بە سەرکەوتن و بەرەوپێشچوونی ئەردۆغان بگرێ ئێمە دە خوێنی دەگەوزێنین و هتد. ئێن‌ئێن‌ئێس‌رۆژ\n14 تشرینی یه‌كه‌م 2015 له 18:24\nکێ و چۆن دەبێ تاوانی ئەو قەتڵوعامە بدات؟ | كوردى پۆست\nتورکیا؛ کوژرانی ٦٩٤ کەس لە ٤ مانگی ڕابردوودا سێ بەرهەمی “ستاک فیلم”ی سنە بەشداری فێستیڤاڵی “ئیکس گڕواند”ی ئاڵمان دەکەن


په‌یامێك له سه‌رۆك زانكۆكانه‌وه | Ministry of Higher Education and Scientific Research\nپه‌یامێك له سه‌رۆك زانكۆكانه‌وه\nپه‌یامێك له سه‌رۆك زانكۆكانی (سلێمانی، كۆیه، هه‌ڵه‌بجه، ڕاپه‌ڕین، گه‌رمیان، چه‌رموو، زانكۆی پۆلیته‌كنیكی سلێمانی، ده‌سته‌ی كوردستانی بۆ دیراساتی ستراتیژی و توێژینه‌وه‌ی زانستی)\nوه‌ك ده‌زانین هه‌رێمی كوردستان به‌دۆخێكی ئه‌منی، یاسایی، ئابوری، سیاسی تایبه‌ت گوزه‌ر ده‌كات، به‌و هۆیانه‌شه‌وه سه‌رباری كۆمه‌ڵێك قه‌یران، له‌هه‌مان كاتدا ڕوبه‌ڕوی بارگرژی سیاسیش بۆته‌وه، ئه‌وه‌ش بۆته هۆی نیگه‌رانی ئێمه.\nسه‌رباری ئه‌و دۆخه تایبه‌ته‌ی كه له كوردستان هه‌یه، ئێمه له زانكۆكان هه‌میشه پشتگیری مافه ڕه‌واكانی مامۆستایان و فه‌رمانبه‌رانمان كردوه و، پێمان وایه مامۆستایان و فه‌رمانبه‌ران ڕۆڵیكی به‌رچاو و گرنگیان له ڕوی زانستی و به‌ڕێوه‌بردنی ده‌زگاو دامه‌زراوه‌كانی خوێندنی باڵادا هه‌بووه و هه‌یه، بۆیه ئێوه به‌كۆڵه‌گه‌یه‌كی گرنگی به‌ره‌وپێشبردنی زانست له ناوه‌نده ئه‌كادیمیه‌كان داده‌نێن، له ڕووی نه‌ته‌وه‌یه‌وه‌شه‌وه ئێوه ئه‌ركێكی پیرۆزو گه‌وره‌تان كه‌وتۆته سه‌رشان و، خۆشبه‌ختانه له ڕۆژه سه‌خته‌كانه‌وه تا ده‌گاته ئه‌مڕۆ سه‌ربه‌رزانه ئه‌و ئه‌ركانه‌تان ڕاپه‌ڕاندوه‌و به‌هه‌زاران كادیری چالاك و پڕ چه‌ك به‌زانست و مه‌عریفه‌تان بۆ گه‌له‌كه‌مان پیگه‌یاندوه.\nئه‌مڕۆش ئه‌و ئه‌ركه‌ی له‌سه‌رشانتانه، هاوشێوه‌ی جاران پیرۆزه، چونكه گه‌له‌كه‌مان له‌شه‌ڕی ڕوبه‌ڕوبونه‌وه‌ی تێرۆره له‌گه‌ڵ گه‌وره‌ترین گروپی تێرۆرستی له‌سه‌ر ئاستی جیهان، ئینجا بۆ ئه‌وه‌ی پڕۆسه‌ی خوێندن هاوشانی زانكۆكانی دیكه‌ی كوردستان و عێراق به‌رده‌وام بێت و ڕانه‌وه‌ستێت، ده‌بێت به‌رده‌وامی به پڕۆسه‌ی خوێندن بده‌ین، چونكه وه‌ستانی خوێندن و پێشكه‌شكردنی زانست له ناوه‌نده‌كانی خویندنی باڵا له ڕوی زانستیه‌وه زیانێكی گه‌وره‌ی ده‌بێت و قه‌ربۆكردنه‌وه‌شی ئاسان نابێت و كاریگه‌ری خراپی له‌سه‌ر ئاینده‌ی ڕۆڵه‌كانمان و داهاتوی گه‌له‌كه‌مان به‌جی ده‌هێڵێت.\nبۆیه ئێمه له سه‌رۆكایه‌تی زانكۆكان داوا له مامۆستیان و فه‌رمانبه‌رانی به‌ڕێز ده‌كه‌ین بگه‌ڕێنه‌وه بۆ ناوه‌نده‌كانی خوێندن و ده‌ست بكه‌نه‌وه به‌ده‌وامی ئاسایی خۆیان، چونكه چاره‌نوسی ئه‌و خوێندكارانه‌ی له هۆڵه‌كانی خوێندنن و چاره‌نوسی نیشتیمانه‌كه‌مان له‌سه‌ر ده‌ستی ئێوه‌ی مامۆستاو فه‌رمانبه‌ر ڕاوه‌ستاوه، بۆیه له ڕووی نه‌ته‌وه‌یه‌وه پێگه‌یاندنی ئه‌م نه‌وه‌یه به‌شێوه‌یه‌ك له پرۆسه‌ی خوێندن و زانست دوا نه‌كه‌ون كه‌وتۆته سه‌رشانی ئێوه‌ی به‌ڕێز، له‌گه‌ڵ ئه‌وه‌شدا ئێمه سورین له‌سه‌ر به‌دواداچونه‌كانمان بۆ دابینكردنی مافه ڕه‌واكانی ئێوه‌ی مامۆستا و فه‌رمانبه‌ر، هه‌روه‌ك به‌ره‌وام له‌هه‌وڵداین بۆ ئه‌وه‌ی مافه ڕه‌وا دارایی و ئیدارییه‌كانتان بۆ دابین بكه‌ین، هه‌ربۆیه لێره‌وه جارێكی دیكه داوا له وه‌زاره‌تی دارایی و ئابوری و وه‌زاره‌تی خوێندنی باڵا و تویژینه‌وه‌ی زانستی و سه‌رۆكایه‌تی ئه‌نجومه‌نی وه‌زیران ده‌كه‌ین كه مافه دارایی و موچه‌كانتان بكه‌نه خه‌می سه‌ره‌كی خۆیان و له ئاینده‌یه‌كی نزیكدا بۆتان دابین بكه‌ن.\nله كۆتایشدا داوا له هه‌موو لایه‌نه‌كان ده‌كه‌ین كه لۆژیك و ئه‌قڵ به‌كاربێنن بۆ چاره‌سه‌ركردنی كیشه‌كان و، یاسا بكه‌نه چه‌تری چاره‌سه‌ری كێشه‌كان و به‌سه‌ر هه‌موو لایه‌نه‌كاندا سه‌روه‌ر بیت تا كێشه‌كان له رووی یاسایه‌وه چاره‌سه‌ر بێت، چونكه هه‌موومان ڕۆله‌ی ئه‌م میلله‌ته‌ین و، ده‌توانرێت به‌هه‌ستكردن به‌به‌رپرسیاریتی ئه‌م قۆناغه‌و داهاتوی گه‌له‌كه‌مان، ئاینده‌یه‌كی گه‌ش بۆ كوردستان دابین بكه‌ین.


📊 2704 بەندکراوی داعش لە کوردستان بوونیان هەیە و 602 کەسیش ئازادکراون ئامار و راپرسی\n📅 کاتی تۆمارکردن Jun 11 2018 1:51PM\nدواڕۆژ، ئاوارە حەمید حکومەتی هەرێمی کوردستان وەڵا [ زۆرتر... 👁] ✖ ✖ ✖ 0 0 ✔ 91% ✍ هـ.ب. 11-6-2018 13:51:10\n📝 بانگهێشتی چالاکوانێکی کورد بۆ ئیدارەی ئیتڵاعات بەڵگەنامەکان\n📅 کاتی تۆمارکردن Jun 18 2018 1:32PM\nKMMK: ڕۆژی شەممە 19ی جۆزەردانی ساڵی 1397ی هەتاویی، [ زۆرتر... 👁] ✖ ✖ ✖ 1 1 ✔ 99% ✍ م.ب. 18-6-2018 13:32:20\n📝 جووڵاندنی سکاڵا لەسەر مەلا مەزهەر خۆراسانی لەلایەن بەهار محەمەد مونزیرەوە بەڵگەنامەکان\n📅 کاتی تۆمارکردن Jun 14 2018 11:46AM\n11-06-2018 13-06-2018 [ زۆرتر... 👁] ✖ ✖ 2 2 ✔ 99% ✍ هـ.ب. 14-6-2018 11:46:09\n📊 حکومەتی عێراق لە گەرمیان بنکەی وەرگرتنی دانەوێڵە دەکاتەوە ئامار و راپرسی\n📅 کاتی تۆمارکردن Jun 11 2018 1:53PM\nدوارۆژ، کاروان گەرمیانی وەزارەتی بازرگانی حکومەت [ زۆرتر... 👁] ✖ ✖ ✖ 0 0 ✔ 93% ✍ هـ.ب. 11-6-2018 13:53:58\n📊 سەیدسادق: پۆلیس 20 کەسی سەرپێچیکار دەستگیردەکات ئامار و راپرسی\n📅 کاتی تۆمارکردن Jun 11 2018 10:11AM\nدواڕۆژ، عەلی حەمە سەعید بەبۆنەی کۆتاییهاتن بە وەر [ زۆرتر... 👁] ✖ ✖ ✖ 0 0 ✔ 93% ✍ هـ.ب. 11-6-2018 10:11:55\n📝 گەریلاکانی هەپەگە لە چەندین بەرەوە چالاکییان دژی هێزەکانی داگیرکەر ئەنجامدا 11-06-2018 بەڵگەنامەکان\n📅 کاتی تۆمارکردن Jun 11 2018 3:34PM\nناوەندی ڕاگەیاندنی هێزەکانی پاراستنی گەل - هەپەگە [ زۆرتر... 👁] ✖ ✖ ✖ 0 0 ✔ 95% ✍ هـ.ب. 11-6-2018 15:34:45\n📝 وەزارەتی پەروەردە هۆشداریدەداتە قوتابخانە و پەیمانگە و باخچەی ساوایانی نا حکومی کە دەبێت بۆ خوێندنی ساڵی 2018-2019، هیچ خوێندکارێک وەرنەگرن تاوەکو دەبنە خاوەنی باڵەخانەی خۆیان بەڵگەنامەکان\n📅 کاتی تۆمارکردن Jul 2 2018 10:33AM\n11-06-2018 [ زۆرتر... 👁] ✖ ✖ 0 1 ✔ 93% ✍ هـ.ب. 2-7-2018 10:33:56\n📖 ڕاپۆرتی نهێنی یەکێتی ئەوروپا: کۆمەڵکوژییەکەی ئەنکارا دەستی ئاکەپە-ی تێدایە کورتەباس\n📅 کاتی تۆمارکردن Jun 11 2018 1:55PM\n👁 ئەم بابەتە 3,936 جار بینراوە\nبەگوێرەی زانیاریەکانی ماڵپەڕی ئەحوال، نوسینگەی شار [ زۆرتر... 👁] ✖ ✖ 0 0 ✔ 99% ✍ هـ.ب. 11-6-2018 13:55:44\n📝 کوژران و بریندار بونی سێ کرێکار لە شاری بۆکان بەڵگەنامەکان\n📅 کاتی تۆمارکردن Jun 18 2018 1:36PM\nkmmk: رۆژی پێنج شەممە 17ی جۆزەردانی 1397ی هەتاوی، [ زۆرتر... 👁] ✖ ✖ ✖ 0 1 ✔ 95% ✍ م.ب. 18-6-2018 13:36:26


پاکستان: کوژرانی ڕێبه‌ری تالیبانی پاکستان زۆر گرنگه\nی مانگی شه‌ش ١٦, ٢٠١٨\nمه‌لا فه‌زلوڵا، ڕێبه‌ری تالیبانی پاکستان\nگوته‌بێژی تالیبانی ئه‌فغانستان ده‌ڵێت ناتوانێت پشتڕاستی کوژرانی فه‌زلوڵا بکات.\nناسر ئه‌لمولک که سه‌رپه‌رستی حکومه‌تی پاکستان ده‌کات کوژرانی سه‌رۆکی تالیبانی پاکستان مولا فه‌زلوڵاله لایه‌ن فڕۆکه‌ی بێ فرۆکه‌وانی ئه‌مه‌ریکای به "رووداوێکی زۆر گرنگ" له شه‌ر به دژی تێرۆرزم زانی.\nناوبراو ئه‌و لێدوانه‌ی له ماوه‌ی وتووێژێکی ته‌له‌فۆنی هه‌ینی شه‌و له گه‌ڵ سه‌رۆکی ئه‌فغان ئه‌شڕه‌ف غه‌نی دا کرد و سپاسیشی کرد که سه‌باره‌ت به کوژرانی ئه‌و ڕێبه‌ره‌ی تالیبان ئاگاداری کردۆته‌وه وه‌ک حکومه‌تی پاکستان له لێدوانێک دا ئاماژه‌ی پێده‌کات.\nکاربه‌ده‌ستێکی ئه‌مه‌ریکا گوتی ئه‌مه‌ریکا باوه‌ڕی وایه وێده‌چێت که هێرشه‌که فه‌زلوڵای کوشبێت، به‌ڵام هه‌وڵ به‌ڕێوه‌ن که پشتڕاستی ئه‌و هه‌واڵه بکات. ئه‌و کاربه‌ده‌سته ناوی خۆی نه‌هێنا بۆ ئه‌وه‌ی زانیاری له ئه‌م باره‌یه‌وه دابین بکات.\nهێرشی فڕۆکه‌ی بێ فڕۆکه‌وان بۆ سه‌ر ئوتوموبیلێک له ڕۆژی پێنج شه‌مه‌دا ئه‌نجامدرا  که به پێێ ڕاپۆرت 5 که‌سی تریش له گه‌ڵ فه‌زلوڵا بوون و هه‌ر چه‌ند کاتژمێر پێش ئه‌وه ڕوویدا که تالیبانی ئه‌فغانستان سێ ڕۆژ ته‌قه‌وه‌ستاندنی ده‌ست پێکرد.\nئاسۆشێتێدپرێس له گه‌ڵ عه‌بدولا فه‌یزانی، شه‌رکه‌رێکی تالیبان خه‌ڵکی ناوچه‌ی باراکی لۆگار قسه‌ی کرد و گوتی، "گه‌لێک خۆشحاڵم که ته‌قه‌وه‌ستاندنه و جێگای داخه که ئه‌فغانییه‌کان ڕۆژانه یه‌کتر ده‌کوژن."ئه‌و گوتی 15 له دۆسته‌کانی له شه‌ڕ له گه‌ڵ هێزه‌کانی ئاسایش له ماوه‌ی ساڵێکدا کوژراون که هه‌موویان تالیبان بوون."\nهه‌روه‌ها ئه‌و داوای به‌رفره‌وان کردنه‌وه‌ی ته‌قه‌وه‌ستاندنی کرد، به‌ڵام گوتیشی چه‌ک بۆ هه‌میشه دانانێت هه‌تا "هه‌موو سه‌ربازی بیانی ئه‌فغانستان به جێ دێڵن.


ڤیدیۆ : دڤێ مه‌هێدا ته‌له‌فونا ئه‌پلا نوى ب كومه‌كا گهورینانڤه دێ كه‌ڤته بازارى. – مالپه‌رێ خابير\nچوار شه‌ممه , تشرینی دووه‌م 21 2018\nسەرەتا / به‌شێن مالپه‌ری / زانست و تەکنولوژیا / ڤیدیۆ : دڤێ مه‌هێدا ته‌له‌فونا ئه‌پلا نوى ب كومه‌كا گهورینانڤه دێ كه‌ڤته بازارى.\nڤیدیۆ : دڤێ مه‌هێدا ته‌له‌فونا ئه‌پلا نوى ب كومه‌كا گهورینانڤه دێ كه‌ڤته بازارى.\nح.ي 2018-09-03\tزانست و تەکنولوژیا لابردنی بۆچوون 35 بینین\nئه‌لمانیا 104 ملیار كێلوواتێن كاره‌بێ ژ هه‌تاڤێ به‌رهه‌م دئینت.\nبۆ ئێكه‌م جار دمێژوویێ دا رۆسیا نه‌شیا كاپتنه‌كێ بهنێرته ئه‌سمانی.\nپشتى كو كۆمپانیا ئه‌پڵ ب فه‌رمى ئاشكه‌را كرى، كو نیترین مۆبایل د كۆنگرێ خوه یێ ئاسایی دا ل 12-9-2018 دێ دیار كتن، به‌ڵاڤبوونا ده‌نگ و وێنه و ڤیدیۆوێن وێ مۆبایلێ به‌لاڤ بینه، هه‌روه‌سا چه‌ند داهێنانێن نوى ژى ئه‌ڤجاره د موبایلا ئه‌پلا ئه‌مریكى دا هاتینه كرن.\nماڵپه‌ری 9to5mac دیزاینا ئه‌پلا نوى ئاشكه‌را كریه، كو دوو جورن، مۆبایلا IPhone XS ب قه‌بارێ شاشا 5.8 و مۆبایلا IPhone XS Plus ب قه‌بارێ 6.5 ئینج، و هه‌ردوو موبایل، كێشا وان سڤكتره ژ هه‌ر ته‌له‌فونه‌كا ئه‌پل یا زیره‌ك یا ژبه‌رى نوكه هاتى دروستكرن و هاوشێوێ مۆبایلا X كو هه‌مى ژ شیشه‌ى هاتییه پێكئینان.\nمالپه‌رێ ناڤبرى گوتییه، دهێته چاڤه‌رێ كرن، كۆمپانیا ئه‌پڵ مۆبایلا نوى ب ناڤێ IPhone XS ڕابگه‌هینت، كو ب سه‌دان هزار خه‌لك ل سه‌رانسه‌رى جیهانێ چاڤه‌رێ ده‌ركه‌فتنا وێ موبایلێ نه و ناڤێن خوه ژى ل ده‌ف بریكارێن ئه‌پلێ توماركرینه كو ب هه‌ر بوهایه‌كێ هه‌بت، ئه‌ڤه سه‌ره‌ڕاى هندێ، كو دهێته چاڤه‌رێ كرن ،كۆمپانیا ئه‌پل ده‌مژمێرێن Apple Watch Series 4 به‌رهه‌م بینت، هه‌روه‌سا مۆبایله‌كا دیتر ب قه‌بارێ 6.1 ئینج دروست بكت.\nجهێ ئاماژێ یه، كومپانییا ئه‌پل ئه‌ف ساله 2018ێ گوتییه، رێژه‌یا بكرێن وێ به‌ره‌ڤ زێده‌بینه‌كا زۆر چووینه و دبه‌رامبه‌ردا فایدێ كومپانیێ ژى، گه‌له‌ك زێده‌تر لێ هاتییه…\nدواتر ئه‌نجومه‌نێ نه‌هێلانا پاشكه‌فتكرنا موچه‌ى : حكومه‌تێ چ هێجه‌ت نه‌ماینه بۆ به‌رده‌وامییا برینا موچه‌ى و دڤێت دزیترین ده‌مدا ئه‌و بریاره ب هه‌لوه‌شیت.\nدواتر ئه‌ڤرۆ زانكولاین هاته كاراكرن .\nSPEEDOMETER بۆ پیڤانا له‌زاتیێ ب ئایفونێ دا.\nSPEEDOMETER بۆ پیڤانا له‌زاتیێ ب ئایفونێ دا. مالپه‌رێ خابیر / زاخۆ ئه‌پلیكه‌یشنێ Speedometer Box Free …\nل جڤاتا نینه‌ران بریارێن نه‌یاسایى یێن حكومه‌تا عه‌بادى دهێنه هه‌لوه‌شاندن.\n47 خوله‌ك پاش\nكه‌شناسییا هه‌رێمێ: ژ سوبه‌هى پێنج شه‌مبیێ تا دووشه‌مبییا داهاتى ده‌لیڤا به‌فر و بارانێ دێ هه‌بت.\nجوره‌كێ نوى و مه‌ترسیدار یێ دزیكرنێ ل سلێمانیێ ديار بييه.\nرێزبه‌نديا ب هێزترین سوپایێ 2018ێ دهێته دیاركرن.\nزانكوا گه‌شه‌پێدان مرۆڤى یا د.عه‌لى قه‌ره‌داغى يا ئێكێ ده‌رچوو ل سه‌رانسه‌رى كوردستانێ بۆ ڤه‌كولینێن زانستى.\nبه‌شێن مالپه‌ری (1,298)\nتشرینی دووه‌م 2018 (98)


تێگەیشتن لە كەیسی ئەفغانستان؛ (7)\nهەڵبژاردنی پێشوەختە لە سایەی هەژموونی دەرەكیدا\nفـــیلم و بـــازرگــانی!\nئایا هاوسەرگیری پرۆسەیەكی ئاكارییە یاخود نا؟\nلەم رۆژگارەدا ژنبوون پێویستی بە دووبارە پێناسەكردنەوە هەیە، ژنبوون واتە جوانی و هێز، لەهەمان كاتدا واتە بڕوا بە خۆبوون و ئازادی لە دۆزینەوەی حەز و خولیا و بەشداربوون لە هەموو كایەكانی ژیاندا. لێرەدا دەمەوێت بڵێم ئێمە دەتوانین هەستی جوانبوون و هەستی سەركەوتن پێكەوە تێكەڵ بكەین ئەو كاتە مانای ژنبوون تەواو دەكەین.\nئێمەی ژن پێویستمان نە بە ماكیاژ و نە بە ماسولكە هەیە بۆ ئەوەی وەك پیاو لە كۆمەڵگەدا خۆمان بسەلمێنین، لەو قۆناغەتێپەڕین كە دەبێت ژن پیاو بێت بۆ ئەوەی سەركەوتوو بێت.\nرەنگە پێویست بێت هانی كچان و كوڕان بدەین كە خۆیان بن و دوور لە پێناسەی پیاوەتی و ژنێتی خۆیان بسەلمێنن، بەپێی جێندەر دادگاییان نەكەین.\nدەبینین چین وەك وڵاتێك بەردەوام لە گەشەسەندایە، چونكە بنمیچێكی شووشەیی و پڕ لە پەنجەرەی كراوەیان هەیە، دەرفەت دەدەنە ژنانی گەنجی رۆشنبیر، ژن و پیاو یەكسانن، بڕیارەكان لەسەر بنەمای لێهاتوویی دەدرێت نەك جێندەر. فێمێنیزم لە كاری ژناندا رەنگیداوەتەوە و دەتوانن سەركردەبن تا ئەو كاتەی كە زیرەكن و جەخت دەكەنەوە و ئامادەی فێربوونن.\nدەمەوێت بڵێم فێمێنیست بوون مانای ئەوەیە كە باشبم لەگەڵ خۆم و بزانم كێم، گرنگ نییە چ جۆرە كچێكم و چ جۆرە پۆشاكێك دەپۆشم، ژنبوون نابەستمەوە بە چەمكی خێزان و ژیانی تایبەتم. چێژ لە لایەنە فێمینیستەكەی خۆم وەردەگرم كاتێك دەردەكەوێت، هەموو ئەوانەشم قبووڵە كە وەك خۆیان دەردەكەون نەك وەكو ئەوەی خەڵك و دەورووبەر لێیان دەوێت.\nهیچ كەس نابێت پێناسەی ژنایەتیم بۆ بكات و ناشبێت بۆ ئەوانی پێناسە بكەم. ئەوانی تر قبوڵ دەكەم بۆ ئەو هەڵبژاردنانەی كە ئەوان دەیكەن تا ئەو كاتەی كە رێگری لە من ناكەن.\nئەزموونی زۆرێك لە وڵاتان سەلماندویەتی كاتێك ژنان دەسەڵاتێكی ئابووری و سیاسی وەردەگرن، دەستكەوتێكی گونجاو لە بواری تەندروستی و پەروەردەی جیهانیدا فەراهەم دێت، ئەو كۆمپانیایانەی كە زۆرترین ژن بەهرەی خۆیانی تیادا بەگەڕدەخەن لە رووی بەرهەم و بواری داراییەوە زۆر باشترن لەو كۆمپانیایەنەی رێژەی پیاو تیایاندا بەرزترە.\nئیتر خۆزگە دەخوازم بە هەستێكی جوان و زانخوازییەوە سەیری چاوەكانی یەكتر بكەین، بپرسین ئەو كەسە كێیە كە بەرامبەرمان وەستاوە، چ هێز و توانایەكمان پێدەبەخشێت، كاتێك وەكو مرۆڤ بێ جیاوازی جێندەر رێز لەیەكتر دەگرین ئەمە ژنبوونە بەمانای دروستكردنی كۆمەڵگە و پیاوبوونە بە مانای دانپێدانان بە تاك، ئەمە ئەو باڵانسەیە كە دەبێت رایبگرین.ئێستاش تۆ لە خۆت بپرسە ژنبوون مانای چییە لای تۆ؟\nنە سەدر و نە مالیكی


پێنجەمی خەرمانان، ڕۆژی دەرمان چێکردن - SAHAR KURDISH (Sorani)\nپێنجەمی خەرمانان، ڕۆژی دەرمان چێکردن\nئاب 26, 2021 22:40 Asia/Tehran\nپێنجەمی خەرمانان ڕۆژی ڕێزنان لە زەکەریای ڕازی پزیشک و فەیلەسوف و کیمیازانی ئێرانی و دۆزەرەوەی ئەلکولەو وەک ستایشکردنێکی خزمەت و دۆزینەوەکانی ئەم حەکیم و کیمیازانە ئێرانییە لە بواری دەرمانچێکردندا،ڕۆژی ڕێزنانەکەی وەک ڕۆژی دەرمانچێکردن ناودێری کراوە.\nزەکەریای ڕازی پزیشک و فەیلەسوف و کیمیازانی ئێرانی\nلە ساڵی ١٢٢٩ی کۆچیی ھەتاوی لە ئاراستەی گەشەی زانستی دا لە سەر دەستی ئەمیرکەبیر «دارولفنون» دامەزراو لە ساڵی ١٢٩٧ پۆلی تیب و پزیشکی جیاکرایەوەو لە ساڵی ١٣٠١ قوتابخانەی دەرمانچێکردن دامەزرا.\nلە ساڵی ١٣١٣ کە زانکۆی تاران دامەزرا قوتابخانەی دەرمانچێکردن بوو بە کۆلیژ. یەکەم دەرمانخانە بە دەرمانی گیایی لە ساڵی ١٢٢٧ی کۆچیی ھەتاوی دا لەو نەخۆشخانەیەکی دەوڵەتی کە بە ھۆی «ئەمیر کەبیر»ەوە دامەزرا بوو، پێکھات. دیارە یەکێک لە گرینگترین لقەکانی زانستی پزیشکیی سەردەمی ئێمە زانستی دەرمانچێکردن و دەرمانناسینە کە پێویستی بە شارەزایی ڕۆژانەیە.\nکەناڵی سەحەری کوردی ئەم ڕۆژە مەزنە لە تەواوی زەحمەتکێشانی بواری دەرمانچێکردن و سیستێمی تەندروستی و پاکپارێزی و ڕاوودەرمانی وڵات پیرۆز دەکات و بە ئاواتی ھەڵکشانی زیاتری دەرمانچێکەرانی گەورەی وڵاتە بەرەو دوندەکانی سەربەرزی و سەرکەوتن.\nئەمڕۆ بۆ یه‌که‌مجار جامی سوپه‌ری کوردستان به‌ڕێوه ده‌چێت\nیاریزانانی وەرزشی جەنگاوەریی مەھاباد حەوت میدالیایان لە ئاستی ئێراندا بردەوە\nپیشانگایەکی وێنەو پۆستەری شەھیدان لە شارستانی سەرسنووریی سەردەشت بەرپا کرا


هه‌نگاریا به بڕی یه‌ك ملیار دۆلار شارێكی ژینگه‌دۆست بنیادده‌نێـت\n- 6/1/2019 11:19:00 PM 4534 جار خوێندراوەتەوە\nوڵاتی هه‌نگاریا له پلانیدا هه‌یه له بنچینه‌وه شارێك بنیادبنێت كه به وزه‌ی سه‌وز كاربكات و به هیچ شێوه‌یه‌ك كاربۆنی تێدا نه‌بێت، شاره‌كه هه‌لی كاركردن و شوێنی نیشته‌جێبون بۆ سه‌دان كه‌س فه‌راهم ده‌كات.\nكۆمپانیای فاكت-ی ئه‌ڵمانی، بڕی 1.1 ملیار دۆلاری بۆ پڕۆژه‌یه‌ك ته‌رخانكردوه كه پانتاییه‌كه‌ی 3.5 كیلۆمه‌تر چوارگۆشه‌یه و پڕۆژه‌كه له توانایدا هه‌یه پێنج هه‌زار هه‌لی كاری هه‌میشه‌یی دروستبكات.\nپڕۆژه‌كه دروستكردن و بنیادنانی شارێكه له بنه‌ڕه‌ته‌وه، كه به هیچ شێوه‌یه‌ك مادده‌ی كاربۆنی تێدا نیه و كاره‌كانی ئه‌و شاره له رێگه‌ی وزه‌ی خۆر و غاز-ی سروشتی ئه‌نجامده‌درێن، ئامانج له‌و هه‌نگاوه‌ش ئه‌وه‌یه كه زه‌مینه‌یه‌ك بۆ ناوچه‌كانی دیكه سازبكات، تا له‌بری به‌كارهێنانی خه‌ڵوز و كاربۆن، وزه‌ی پاك و ته‌ندروست به‌كاربهێنن.\nله پلانه‌كه‌دا سیسته‌مێكی به‌كارهێنانی ئاو په‌یڕه‌وی لێده‌كرێت كه رێگه نادات به كه‌مبونه‌وه‌ی ئاوی ژێر زه‌وی ناوچه‌كه و به‌كارهێنانی ئاو به‌پێی سیسته‌می پاراستنی هاوسه‌نگی رێژه‌كه‌ی جێبه‌جێده‌كرێت.\nپێگه‌ی بڵومبێرگ وێنه‌ی پلانی شاره‌كه‌ی بڵاوكردوه‌ته‌وه، كه ده‌كه‌وێته باكوری رۆژئاوای هه‌نگاریا و به‌پێی نه‌خشه و پلانه‌كانی پڕۆژه‌كه، پێگه‌ی ئه‌و شاره پانتاییه‌كی فراوانی تێدایه كه توانای زیادركردنی به‌رهه‌مه‌كانی سه‌زه و میوه‌ی ئه‌وروپی هه‌یه.\nله‌گه‌ڵ ئه‌وانه‌شدا، پلانی شاره‌كه هه‌زار باڵه‌خانه و باخچه‌ی منداڵان و ناوه‌نده‌كانی تایبه‌ت به په‌روه‌رده و فێركردن له‌خۆده‌گرێت، له‌گه‌ڵ هۆتێل و هێڵی شه‌مه‌نده‌فه‌ر.


ئه‌مریكا ده‌توانێت مامه‌ڵه له‌گه‌ڵ ئه‌ڵته‌رناتیڤی توركیادا بكات؟ ... عیماد عه‌لی\nئه‌گه‌ر مانه‌وه‌ی په‌یوه‌ندی توندوڵی ئه‌مریكا به توركیاوه له‌به‌ر هه‌ندێك فاكته‌ری تایبه‌تی خۆی و ناوچه‌كه و پێویستیه‌كانی شه‌ری ساردبون، ئه‌مرۆ ئه‌و هۆاكرانه وه‌ك خۆی نه‌مانه‌وه‌ته‌وه، یان ئه‌ه‌تا پێویستیه‌كانی مانه‌وه‌ی خۆی له‌م ناوچه‌یه و زه‌روره‌تی په‌یوه‌ندی تایبه‌تی له‌گه‌ڵ هه‌ندێك ده‌وڵه‌تی وه‌ك توركیای له‌ناوچه‌كه له‌دووره‌وه دابین كردووه، بۆ ده‌كرێت بڵێین، ئه‌مریكا ده‌توانێت توركیا پشتگوێ بخات، نه‌ك له‌به‌ر خاتری كورد وه‌ك هه‌ندێك كه‌س ده‌ڵێن، به‌ڵكو له‌به‌ر گۆرانكاری له‌سیاسه‌تی ئه‌مریكا له مامه‌ڵه‌كردن له‌گه‌ڵ ناوچه‌كه‌دا له هه‌موو بواره‌كاندا به‌گشتی و به پێ ی ئه‌و كۆرانكاریه ریشه‌ییه‌ی له سیاسه‌تی ئه‌مریكا له رۆژهه‌ڵاتی ناوه‌راست و په‌یوه‌ندیه‌كانی له‌گه‌ڵ لایه‌نه‌كاندا به هه‌موو جۆره‌كانیانه‌وه و به ده‌وڵه‌ت و پێكهاته خاوه‌ن پێگه ستراتیجیه‌كانه‌وه روویداوه. ئه‌گه‌ر سیاسه‌تی ئه‌مریكا بۆ ماوه‌یه‌كی دورودرێژ له‌سه‌ر به‌رژه‌وه‌ندیه تایبه‌تیه‌كانی له دابینكردنی گه‌یشتنی نه‌وت به شوێنی تایبه‌تی خۆی و ئاسایشی ئیسرائیل و به‌رژه‌وه‌ندیه جیۆپۆله‌تیكیه‌كانی خۆی و ئیسرائیل و چۆنێتی مامه‌ڵه‌كردنیی له‌گه‌ڵ تیرۆر و حیسابه‌ته‌كانی بۆ ئه‌گه‌ری په‌یدابونی چه‌كه كۆمه‌ڵكوژیه‌كانی ناوچه‌كه بوبێت، ئه‌مرۆ به جیدی ئه‌و هاوكێشانه گۆراون و ئه‌وه‌ی وای له ئه‌مریكا كرد به ئاسانی له‌م ناوچه‌یه بكشێته‌وه، هه‌ر به‌و پێیه ده‌توانێت وا له ئه‌مریكا بكات به ته‌واوی سیاسه‌ته‌كانی و مامه‌ڵه‌ی له‌گه‌ڵ ناوچه‌كه و پێكهاته‌كنیدا بچێته‌وه.\nبۆیه ده‌توانین به پشت به‌ستن به‌و هۆكارانه‌ی وای له‌ئه‌مریكا كرد دارشتنی سیاسه‌ته‌كانی له‌م سه‌ده‌یه‌دا به جۆرێكی جیاوازبێت له‌وه‌ی پێشوو، ئاوهاش ده‌توانێت له‌گه‌ڵ سه‌رچه‌م دیدوبۆچونه‌كانیدا و به تایبه‌تی له پرسی په‌یوه‌ندیه ستراتیجیه‌كانی له‌م ناوچه‌یه‌دا سیاسه‌تێكی نوێ پیاده بكات:\nیه‌كه‌م: توركیا له ئه‌وله‌ویاته‌كانی ئه‌مریكادا وه‌ك پێشتر نه‌ماوه، له‌به‌ر كۆمه‌ڵێك فاكته‌ری بابه‌تی كه په‌یوه‌ستن به ناوچه‌كه و سیاسه‌تی ئه‌مریكا به ناوچه‌كه‌وه به گشتی و گۆرانكاریه گه‌وره و تایبه‌ته‌كانی له‌م ناوچه‌یه‌دا، نه‌ك له‌به‌ر خاتری چاوی كورد، كه هه‌نگاوه‌كانی له كشانه‌وه له‌عیراقه‌وه ده‌ركه‌وت و په‌یوه‌ندی به گۆرانكاری له ناوچه‌كه‌دا هه‌یه، كه كارئاسانیه‌كی زۆری بۆ كرد بۆ دارشتنه‌وه‌ی سیاسه‌تی ئه‌مریكا بۆ ئه‌م ناوچه‌یه، ئه‌گه‌ر خۆی دروستی نه‌كردبێت بۆ ئه‌و مه‌به‌سته.\nدووه‌م: سیاسه‌تی ئیسرائیل و خودئیكتیفای پاراستنی ئه‌منی نه‌ته‌وه‌یی ئه‌م ده‌وڵه‌ته بۆ ماوه‌یه‌كی تر، تاوه‌كو وه‌زعی وڵاتانی ناوچه‌كه به‌م شێوه‌یه بێت و، نزیكترین هاورێی ستراتیجی ئه‌م ده‌وڵه‌ته كه بتوانێت په‌یوه‌ندیه‌كانی ته‌ندروست و دوور مه‌ودای له‌گه‌ڵدا ببه‌ستێت كورده، ئه‌مه‌ش خۆی له خۆیدا به شێوه‌یه‌كی ناراستوخۆ قازانجێكی تایبه‌تی بۆ مامه‌ڵه‌كردنی وڵاتان له‌گه‌ڵ كوردا هه‌یه.\nسێیه‌م: به‌هێزترین لایه‌نی شه‌ركه‌ر دژ به تیرۆر له‌سه‌ر ئه‌رزی واقیع كورد بوو، بۆیه ئه‌مه‌ش كه‌لێنێكی گه‌وره‌ی بۆ مه‌هام و ئه‌ركی ئه‌مریكا له‌ناوچه‌كه پر كرده‌وه و خاڵێكی سه‌ره‌كی بۆ جێگره‌وه‌ی مانه‌وه‌ی هێزی ئه‌مریكای له ناوچه‌كه دابین كرد.\nئه‌مه و چه‌ندین فاكته‌ری لاوه‌كی تر، هۆكارن بۆ ئه‌وه‌ی مامه‌ڵه‌ی ئه‌مریكا له‌گه‌ڵ كوردا به شێوه‌یه‌ك بێت نه‌توانێت به ئاسانی پشتگوێی بخات. جگه له چۆنێتی ریكخستنی ململانێكانی له ناوچه‌كه له‌گه‌ڵ هێزه‌كانی تردا به تایبه‌تی چین و روسیا. بۆیه له‌وباوه‌ره‌دام ئه‌مریكا ده‌توانێت توركیا به شێوه‌یه‌ك جڵه‌و بكات كه هیچ له به‌رژه‌وه‌ندیه‌كانی نه‌دات به تایبه‌تی ئێستا له حاڵه‌تێكدایه، كه په‌یوه‌ندیه‌كانی تا ماوه‌یه‌كی درێژی تر ناتوانێت له‌گه‌ڵ روسیادا بگه‌یه‌نێته دۆخێكی ئاسایی.\nئه‌م بۆچونه‌ش ئه‌وه ناگه‌یه‌نێت كه ئه‌مریكا بۆ دامه‌زراندنی ده‌وڵه‌تی كورد به پێی ئه‌و واقعه هه‌یه‌ی ره‌زامه‌ند ده‌بێت، سه‌رجه‌م ئاماژه‌كان بۆ ئه‌وه ده‌چن بینی بۆ ئه‌م پرسه له چوارچێوه‌یه‌ی فدیراڵیزم بۆ چه‌ندین ساڵی تر به‌رده‌وام بێت.


بەشداربووان خەڵات دەکرێن\nكتێبخانەی گشتیی سلێمانی خولی سێیەمی پڕۆژەی هاندان بۆ بەكلتوركردنی خوێندنەوەی كتێب دەست پێدەكات و لەدوێنێوە ناونوسین دەستی پێكردووە، لەكۆتاییشدا خەڵات بە بەشداربووان دەدرێت كە بڕەكەی لە 100 هەزار دینار كەمتر نییە.\nئالان رەوف، بەڕێوەبەری كتێبخانەی گشتیی سلێمانی ئەمڕۆ دووشەممە 2ی تشرینی دووەمی 2020 بە ناس كوردی راگەیاند، بەڕەچاوكردنی خۆپارێزی كۆرۆنا و رێنماییە تەندروستییەكان، هەڵدەستن بەسازكردنی خولی سێیەمی پڕۆژەی هاندان بۆ بەكلتوركردنی كتێب خوێندنەوە و لەكۆتاییشدا خەڵات پێشكەشی بەشداربووان دەكرێت.\nئاماژەی بەوەشكرد، پێویستە تەمەنی بەشداربووان لە سەروو 16 ساڵی بێت، ناونووسین لەڕۆژی 1ی تشرینی دووەم تا 10ی تشرینی دووەم بەردەوام دەبێت و كۆتا رۆژی گەڕانەوەی كتێبەكانیش بۆ كتێبخانە 15ی تشرینی دووەمە.\nبەڕێوەبەری کتێبخانەی گشتیی سلێمانی باسی لەوەشكرد، بەشداربوو پێویستە دوای خوێندنەوەی كتێبەكە راپۆرتێكی یەك لاپەڕەیی (A4) ئامادە بكات بۆ رۆژی گفتوگۆكردن كە لەڕۆژی 22ی تشرینی دووەم لەلایەن لیژنەی هەڵسەنگاندن دەست پێدەكات، رۆژی 25ی تشرینی دووەمیش خەڵات بەسەر بەشداربووان دابەش دەكرێت كە بڕەكەی لە 100 هەزار دینار كەمتر نییە.


شارەوانی سلێمانی: ئەمساڵ زیاتر لە 10 ملیار داهاتمان هەبووە\nهەواڵ / کوردستان :: 30/12/2017 :: 358 جار بینراوە\nگەڕەكێكی سلێمانی بێ كارەبا ده‌بێت\nسەرۆكی شارەوانی سلێمانی ئاشكرایدەكات كە ئەمساڵ زیاتر لە 10 ملیار داهاتیان هەبووە و لە 20%ی ئەو داهاتەیان بۆ پڕۆژەكانیان بەكارهێناوەتەوە.\nیوسف یاسین، سەرۆكی شارەوانی سلێمانی ئەمڕۆ شەممە 30ی كانونی یەكەمی 2017 لە كۆنگرەیەكی رۆژنامەوانیدا، وتی "سەرۆكایەتی شارەوانی سلێمانی تەنها كاری سنوری ماستەرپلانی شارەكە دەكات و بەڕێوەبەرایەتی گشتی شارەوانییەكان كاری هەموو قەزا و ناحیەكانی دەرەوەی شارەكە دەكات".\nوتیشی "لەمساڵدا توانیومانە لە بودجەی ئاسایی خۆمان 498 ملیۆن خەرج بكەین، كە 22 پڕۆژەی بچوكی پێ جێبەجێكراوە و هەمووشیان تەواوبوون، بەڵام لەسەر بودجەی فرۆشتنی زەوی توانیومانە 11 پڕۆژە بخەینە بواری جێبەجێكردنەوە بە تێچووی دوو ملیار و 636 ملیۆن بووە".\nئاماژەی بەوەشدا "لەماوەی 11 مانگی ئەمساڵ 10 ملیار و 500 ملیۆن داهاتمان هەبووە، لە 20%ی ئەو پارەیەمان بەكارهێناوە لەگەڵ بەشێك لەو پارەیەی لە ساڵی رابردوو مابۆوە، توانیومانە 50 پڕۆژەی پێ جێبەجێبكەین كە تێچووەكەی سێ ملیار و 374 ملیۆنە".\nیوسف یاسین، باسی لەوەشكرد "كۆكردنەوەی خۆڵ و خاشاكمان كردووە بە پێنج بەشەوە، بەشێكی لەلایەن شارەوانی خۆیەوەیەتی چوار بەشەكەی تر لەلایەن ئەو كۆمپانیایانەیە كە گرێبەستیان لەگەڵ كراوە، لەماوەی 11 مانگی ئەمساڵدا 370 هەزار تۆن خۆڵ و خاشكمان كۆكردۆتەوە لە سلێمانیدا".\nئەوەشی خستەڕوو "ساڵانە بڕی 17 ملیار و 500 ملیۆن دەدەین بەو چوار كۆمپانیایەی خۆڵ و خاشاكمان بۆ كۆدەكەنەوە، كە گرێبەستی سێ ساڵمان لەگەڵ كردوون، لە ساڵی نوێشدا هەر ئەوان كارەكە دەكەن".\nسەرۆكی شارەوانی سلێمانی، هێمای بۆ ئەوەشكرد "لەماوەی 11 مانگی ئەمساڵدا سەرۆكایەتی شارەوانی سلێمانی 42 ملیار و 199 ملیۆن دینار خەرجی هەبووە".\nباسی ئەوەشی كرد، كە سەرۆكایەتی شارەوانی سلێمانی پێنج هەزار و 265 موڵكی هەیە داویەتی بەكرێ، یوسف یاسین دەشڵێت "ئێمە توانیومانە لەمساڵدا 450 هەزار مەتر چوارگۆشە قیرتاو وسیانە بكەین، جگەلەوەش حەوت هەزار و 800 مەتر توڵ ئاوەڕۆ راكێشین لە كۆلانەكانی شاردا، هەروەها 176 هەزار مەتر دووجا تێكەڵەڕێژ و 54 مەتر دووجا كۆنكرێتی كۆڵانەكان كراوە".\nوتیشی "ئەمساڵ هەزار و 850 مۆڵەتی دروستكردنی بینای ئاسایی و 112 مۆڵەتی دروستكردنی تەلاری بازرگانی دراوە و 132 خانوی نیشتەجێیی بێ تاپۆ بە بڕیار تاپۆكراون، هەروەها 175 دەستنیشانكراوە بۆ ئەو كەسانەی فەرمانی پێشووی ئەنجومەنی وەزیرانیان هەبووە".


کاریگه‌ری هونه‌ری ئیسماعیل خه‌یات له‌سه‌ر شه‌ڕ. – Denegkan\nکاریگه‌ری هونه‌ری ئیسماعیل خه‌یات له‌سه‌ر شه‌ڕ.\nbydengekan\tJuly 21, 2009\tتابلۆ\nئیسماعیل خه‌یات بۆ په‌نجا ساڵ ده‌چێت ده‌ست و په‌نجه‌ی له‌گه‌ڵ ڕه‌نگ و فڵچه‌دا تێکه‌ڵ کردوه تێکه‌ڵێکی ئاوێته‌بوو له‌ناخ و له‌هه‌ست و له پراکتیکدا.\nبه‌م هه‌موو ئه‌زموون و یادگاری و عه‌شه‌قه‌وه شه‌ڕده‌کات له پێناو نه‌مانی شه‌ڕدا!!! هه‌و‌ڵده‌دات له پێناو جوانکردنی ژیاندا.\nهونه‌ر هه‌میشه ده‌توانێ نه‌خش وکاریگه‌ریی هه‌بێت له‌سه‌ر کۆمه‌ڵگا به‌ڵام ئه‌و ناخش وکاریگه‌ریه چۆن ده‌بێت ئه‌وه گرنگه. گرنگ ئه‌وه‌یه هونه‌رمه‌ند چۆن هونه‌ر به‌کارده‌هێنێت.\nچۆن ده‌توانێت له ئاڵوگۆره بنه‌ڕه‌تیکانی کۆمه‌لگادا نه‌خشی هه‌بێت .که‌من پێم وایه ئه‌گه‌ر هونه‌ر ئه‌م ئه‌رکه به‌جێنه‌هێنێت هونه‌رو هونه‌رمه‌ند هیچیان نه‌کردوه‌و ناشتوانرێت بخرێته ناو بازنه‌ی هونه‌ری ڕاسته‌قینه‌وه.\nساڵی 2000 به‌سه‌فه‌ر چوومه‌وه بۆ کوردستان ئه‌وکاته هێشتا په‌یوه‌ندیه‌کانی نێوان هه‌وڵیرو سلێمانی ئاسایی نه‌بوو وه ک هه‌میشه. په‌یوه‌ندیه‌کانی هه‌ردوولا له ئاستێکدا بوو که سه‌فه‌ر له‌نێوان شاره جیاوازه‌کانی هه‌ردوو ده‌سه‌ڵاتدا سه‌خت و نا ئاسایی بوو به‌کورتی ماندوو ده‌بویت له سه‌فه‌رکردندا.\nهه‌ر ئه‌وکاته‌بوو له سه‌فه‌رێکی نێوان هه‌ولێرو سلێمانیدا له‌نێوان سنوری ده‌سه‌ڵاته‌کاندا چه‌ند به‌ردوو ته‌پۆلکه‌یه‌کم بینی به‌ڕه‌نگ نه‌خشابوو به گه‌و‌ره‌یش نوسرابوو ئاشتی بۆ کوردستان.\nبه‌ڕاستی سه‌رنجی ڕاکێشام و پێم کارێکی جوان و دانسقه‌بوو تا ئه‌و کاته‌ش نه‌کاری وام بینیبو نه بیستبووشم.\nکاتێک پرسیارم کرد وتیان ئه‌وه پڕۆژه‌یه‌کی هونه‌ری ئیسماعیل خه‌یاته به‌هاوکاری ڕێکخراوی شنه‌بای ئاشتی یابانی وه‌ک هه‌ڵوێستێک بۆ ئاشتکردنه‌وه‌ی ده‌سه‌ڵات و بۆ ئه‌وه‌ی مناڵانی هه‌ردوو لا پێکه‌وه هونه‌رێکی ڕاسته‌قینه ببینن هونه‌ر نه‌خشی هه‌بیت له ئاشتکردنه‌وه وپێکه‌وه‌ژیانی خه‌ڵکدا ئه‌م پڕۆژه‌یه‌یان به ئه‌نجام گه‌یاندوه. هه‌ر ئه‌وکاته‌ش چه‌ند وێنه‌یه‌کم لێگرت.\nبه‌ڕاستی گرنگه هونه‌ر بکه‌یت به ئامراز ێک بۆ ئاشتی بۆ باسکردنی ژیانی خه‌ڵک بۆ خۆشبه‌ختی.\nهه‌ر له باسکردن له نه‌خشی هونه‌رو کاریگه‌ریه‌کانی هونه‌ر . له 27/05/2009 ئیسماعیل خه‌یات له زانکۆی لوتن که شارۆچکه‌یه‌کی تیکه‌ڵ به لنده‌نه محازه‌ره‌یه‌کی پێشکه‌شکرد باسی له‌وه ده‌کرد له تابلۆکانیدا چۆن باسی ئاشتی و پێکه‌وه‌ژیان ده‌کات و چه‌ند بۆی گرنگه له هونه‌ره‌که‌یدا دژ به شه‌ڕ بوه‌ستێته‌وه‌و باسی به‌خته‌وه‌ری مرۆڤ بکات و باسی ئه‌وه‌ی کرد ئاشتی بۆ سه‌رجه‌م کۆمه‌ڵگا ی مرۆڤایه‌تی گرنگه.\nوه هه‌ر له‌باسه‌که‌یدا باسی ئه‌نفال و هه‌ڵه‌بجه‌ی کرد وه‌ک دوو ڕووداوی مێژویی که چۆن له تابلۆکانیدا ڕه‌نگی داوه‌ته‌وه‌و چۆن هونه‌ر بکات به هێماکانی ده‌ربڕین و به‌ڵگه‌ی ئه‌و کاره‌ساته دڕندانه‌یه‌یی ڕژێمی به‌عس به‌سه‌ر خه‌ڵکی کوردستانیا هێناو هه‌زاران مرۆڤیان کرد به قوربانی خواسته بێبنه‌ماکانی خۆیان.\nشایانی باسه ئاماده‌بوانی ئه‌م قسه‌وباسانه زۆربه‌یان هونه‌رمه‌ندو مامۆستای زانکۆ بوون.\nدوای پێشکه‌شکردنی بابه‌ته‌که‌ی ئیسماعیل خه‌یات گۆبیستی سه‌رنج و پرسیاره‌کانی ئاماده‌بوان بوو.\nله‌هه‌مانکاتیشدا وه‌ڵامی سه‌رجه‌م پرسیاره‌کانی ئاماده‌بوانی دایه‌وه‌و به‌م جۆره کۆتای به‌باسه‌که‌ی هونه‌رمه‌ند ئیسماعیل خه‌یات هات.\nله هه‌مان شارۆچکه پێشانگایه‌کی گشتیان کردۆته‌وه بۆ چه‌ندین هونه‌رمه‌ندی شێوه‌کارو فۆتۆگرافی کورد که تابلۆکانیان له کوردستانه‌وه هێناوه‌و یه‌کێک له به‌شداربوانی ئه‌م پێشه‌نگایه‌ش هونه‌رمه‌ند ئیسماعیل خه‌یاته که به چه‌ندین تابلۆی جوان و پڕمانا که سه‌رجه‌میان ڕه‌نگدانه‌وه‌ی کێشه‌و ڕوداوه‌کانی ناو کۆمه‌لگابوون سه‌رنجی بینه‌رانی بۆ لای خۆی ڕاده‌کێشا.\nئاسۆ گۆران/ لنده‌ن\nPrevious له‌گه‌ڵ پاوڵ لینچ وه‌زیری ویلایه‌تی باس\nNext چ عاشقێكی شێتم ……سۆران ئازاد


كچێكی خاوه‌ن پێداویستی تایبه‌ت به هونه‌ره‌كه‌ی هه‌وادارانی سه‌رسام كردووه\nفاتیمه و وێنه‌یه‌كی كریستیانۆ رۆناڵدۆ، كه به‌قاچه‌كانی كێشاویه‌تی\nهونه‌ر وێنه‌كێشان خاوه‌ن پێداویستی تایبه‌ت\nفاتیمە حەمامی، کچێکی تەمەن 30 ساڵانی ئێرانییه، خه‌ڵكی شاری کاشانه و بە رێژه‌ی 85٪، خاوه‌ن پێداوێستی تایبەتە و به‌و شێوه‌یه لە دایکبووە\nفاتیمه له رێگه‌ی به‌هره هونه‌رییه‌كانییه‌وه، وێڕای ئه‌وه‌ی خاوه‌ن پێداویستی تایبه‌ته، ئه‌وه‌ی سه‌لماندووه، بەهرە و تواناکانی هەر مرۆڤێك دەتوانێت گۆڕانکارییه‌کی زۆر لە ژیاندا بکات، ئەگەر هەرکەسێك بڕوای بە خۆی هەبێت، هیچ شتێک ناتوانێت ژیانی کەس تێکبدات.\nبێهێزی جەستەیی ئەو کچە نەبووەته هۆکاری ئه‌وه‌ی واز له هیوا و ئاواته‌كانی خۆی بێت، هەرچەندە به رێژه‌ی 85٪ خاوه‌ن پێداوێستی تایبەتە، بەڵام بە هەر دوو قاچی وێنە دەکێشێت، تەنانەت قاچی راستیشی ئیفلیجە.\nفاتیمه جیا له‌وه‌ی خاوه‌ن به‌هره هونه‌ریی به‌رزه، هاوكات لایەنگر و هەوادارێکی سه‌رسه‌ختی تۆپی پێیە، بۆیه وێنەی كریستیانۆ رۆناڵدۆ و لیۆنێل مێسی كێشاوه.\nئه‌و كچه له رێگه‌ی هونه‌رێكه‌وه ناوبانگێکی جیهانی بە دەستهێناوه و وێنەی هونەرمەندان و کەسایەتییە بەناوبانگەکانی ئێرانیشی کێشاوە.\nیه‌كێك له‌و وێنانەی كێشاویه‌تی، وێنه‌ی ئه‌كته‌ری به‌ناوبانگی كۆمێدی چارلی چاپلینه و لە تۆڕی کۆمەڵایەتی ئینستاگرامی خۆی بڵاوی کردوەتەوە، كه سەرنجی زۆربەی میدیا جیهانییه‌كانی دەرەوەی به‌لای خۆیدا راکێشاوە.\nفاتیمە حەمامی لە خێزانێکی 6 کەسیدا گەورە بووە، ئەم کچە هونەرمەندە بە یارمەتی خوشکە دووانەکەی و دایکی، توانیویەتی تا پۆلی 5 سەره‌تایی خوێندوویەتی و هەموو ئەرکەکان و کارەکانی قوتابخانەی با قاچەکانی ئه‌نجامداوه.\nبه گوته‌ی خۆی، وێنە کێشان بۆ ئه‌و، وەکو پەنجەرەیه‌کە کە لەگەڵ هەموو جیهانی دەوروبەری پەیوەندی هەیە، وێنەکانی فاتیمە لە هەر شوێنێک بن، گوزارشتی هێنده روونی تێدایه لەگەڵ خەڵک قسە دەکەن.\nئه‌و كچه له رێگه‌ی تۆڕی كۆمه‌ڵایه‌تی ئینستاگرامه‌وه، كه تێیدا كاره هونه‌رییه‌كانی، كه به قاچ درووستی كردوون، بڵاوده‌كاته‌وه و له‌و تۆڕه‌ش زیاتر له 98 هه‌زار فۆڵۆوه‌رزی هه‌یه.\n. Meanwhile drawing Cristiano Ronaldo’a portrait Meanwhile drawing Cristiano Ronaldo’s portrait and listening to Chloe flower’s music #هنر #نقاشی#موفق #موفقیت#نابغه #هنرمند #فوتبالیست #فوتبال #رونالدو#فاطمه_حمامی #چهره #پرتره @cristiano @misschloeflower @georginagio #CR7 #cristianoronaldo #cristiano #cristianoronaldo #cr7 #cris #Cronaldo #CR #ronaldo #painting #face #face_drawing #drawing #celebrity #celebrities #fatemehamami\nA post shared by fatemeh فاطمه حمامی : نقاش (@fatemehamami) on Nov 18, 2018 at 7:57am PST


سێوی مێخەک رێژ | بینه‌ر\nسه شنبه ۱۹ بهمن ۱۳۹۵ - ۱۲:۲۳\nئەدەب » تێبینی تایبه‌تییه‌کان » س.ت\nسێوی مێخەک رێژ\nسەرم بەرداوەتەوە و هیچ ناڵێم…. بابم لەوەی تووڕەترە بتوانم وەدەنگبێم. ـ پێتان وایە ژیان گەمەی منداڵانە؟ دوایەش بە دمەلاسکەوە دەنگی هێنایە سەردەنگی من و کوتی: ـ خۆشم دەوێ، خۆشم دەوێ…. خۆشم دەوێی، بابم راست دەکا، گەمەیەکی منداڵانەش بێ هەر خۆشم دەوێی…. دارە سێوەکە بۆخۆی لە حەسارێ وەک خەزێنەیەک چەقاندی، ئەورۆژە کە ئەودارە گوڵی کرد بابم […]\nسەرم بەرداوەتەوە و هیچ ناڵێم…. بابم لەوەی تووڕەترە بتوانم وەدەنگبێم.\nـ پێتان وایە ژیان گەمەی منداڵانە؟\nدوایەش بە دمەلاسکەوە دەنگی هێنایە سەردەنگی من و کوتی:\nـ خۆشم دەوێ، خۆشم دەوێ….\nخۆشم دەوێی، بابم راست دەکا، گەمەیەکی منداڵانەش بێ هەر خۆشم دەوێی….\nدارە سێوەکە بۆخۆی لە حەسارێ وەک خەزێنەیەک چەقاندی، ئەورۆژە کە ئەودارە گوڵی کرد بابم وایزانی بەسەر گەورەترین دەسکەوتی دنیادا کەوتووە. کەچی هەر لەو رۆژەوە هەموو شەوێ "شەولەبان" دەهاتە خەونمەوە و تەواوی گوڵی دارەکەی دەڕنێوە و دەیفڕاندە بانی و را لەوێڕا دەیکردە تەزوویەکی بێوادە و بەسەر هەموو وڵاتیدا بڵاو دەکردەوە و دارەکە رووت و قووت دەگریا، کتووپڕ وەرز دەسوڕا و تەزوویەکی مرەندە هەموو شتی دەکردە پەیکەرەیەک لە سەهۆڵ ، دارە سێوەکەش هەروەتر دەبوو بە دارێکی کریستاڵی و روون و بۆخۆشم لەرووبەڕویدا دەمبەست و ئاڵەوێ بوو کە بە ئازاری کوشەندەی سەرما و تەزوو لەخەو رادەچەنیم…..\nدایکم کەشەفێکی لە سێوی دارەکە پڕکردووە و خەریکە مرەبای لێ ساز دەکا، دوودەنکی دەس دەدەمێ و لەسەر تاقەی ژوورەکەمی دادەنێم. یەکیان ئەمنم، یەکیان ئەتۆ…\nکۆڵانەکانی سەردەشت وزەیەکی سەیریان هەیە ، وابزانم لە نیگا گەرمەکانی تۆوە سەرچاوە دەگرن، کاتێک پەیامەکێک دەنێری و دەزانم چاوەڕوانی و ئەگەر چی زۆرجاران نەدەهاتم بەڵام تەواوی گەرمای هەبوونی تۆ لە دەمارەکانم دەگەڕا و وامدەزانی سەهۆڵبەندانی خەونەکانم کە سەهلە ، تەزووی هیچ رێبەندانێکیش زەفەرم پێنابا….\nسێوەکان ڵەسەر تاقەی ژوورەکەمەوە تادێ ئیشکتر بن بۆنیشیان خۆشتر دەبێ…. یەکیان بۆخۆم رادەگرم و یەکیان دەدەم بە تۆ….\nمن زووتر خۆم گەێاندەوە ماڵێ، بڕیاربوو تۆ پەیامەکێک لێدەی و من خۆم بگەیەنمە دوو کۆڵان خوارەوەتر لە ماڵە خۆمان، رەشید گیان ئەورۆژە بۆ یەکەم جار من زۆر چاوەڕوان مامەوە پەیامەکت هەر نەنارد و بۆخۆم بۆم ناردی کەچی جوابیشت نەدامەوە.\nـ پێم خۆش نیە ئەوەندە پەیامەک لێدەی.\nـ بۆچی رەشید؟؟\nـ پێم خۆش نیە ئاوا خۆت جوان دەکەی.\nـ پێم خۆش نیە بەرلەوەی کە من پێت بڵێم تۆسەری خۆت هەڵگری و بێی.\nـ بۆچی هەمیشە تووڕەی رەشید؟؟\nـ تووڕە نیم…. تووڕە نیییییییییم!\nئەوە ئیدی خەون نیە، تاچاو هەتەر دەکا رێبەندانە، تەزوو لە ئێسک و پێستی شار رۆدەچێ، هەناسە خەریکە لە سینگدا دەیبەستێ ، چیتر تاقەت ناهێنم سەری خۆم هەڵدەگرم و دێمە دەرێ لە ماڵێ ، من هەمیشه پێمخوش بوو کە بابم جارێک دڵخۆشیت بداتەوە و بەڵێنێکی خۆشت پێبدا یان لانی کەم بە من. ئەمجارەیان زۆر سەیرە بابم بەر لە من خۆی گەیاندۆتە جێ ، دەگەڵ هەزاران کەسی دی !! بەرەوپیلی تۆ دێن، دەگەڵ هەموو شەولەبانەکانی نێو خەونەکانم!! هەموو شت گۆڕاوە و لە جێوە بەستوویە تەنانەت هەمووئەو رێوییانەی لە رێ و بان لەو کاتانەدا بە پیلمەوە دەهاتن کە منیش کتووپڕ دەگۆڕام و بە کۆڵێک بارەوە دەبوومەم"رەشید" و ئیتر کەس پێی نەدەکوتم " مێخەک" !!\nمن گەیشتوومەتەوە ماڵێ ، تۆ لە کوێی؟؟ من حەساومەتەوە بەسەرێکدا تۆ لە کوێی….؟؟ بۆچی هەمیشە تووڕەی رەشید؟؟؟ بۆ چی جواب نادەیەوە …. بۆچی؟؟\nشار بەستوویە ، بابم بەستوویە ، من بەستوومە … ئێتر ئەوە خەونەکانن من دەبینن ، شەولەبانێکی سەهۆڵە و هەڵدەفرێ لە کاتی فڕێنەکەیدا دەڵێی شووشە دەشکێ، تۆی بە چنگەکانیەوە گرتووە، کریستاڵێکی روونی وەک بارەکانت، ئەوەندە روونی کە سێوە مێخەک رێژەکەی لە جێی دڵت داناوە دیارە. دەترسێم رەشید تۆ دەتگوت کریستاڵی ئەسڵ بەربێتەوە ناشکێ بەڵام کە بشکێ ورد ورد دەبێ… من هەروا کە بەڕێوە بەستوومە دەترسێم…. بتفڕێنن ناتبینمەوە، لەوسەرەش ڕا بەڕت دەنەوە ورد ورد دەبی… چ بکەم؟؟؟؟ رەشید چ بکەم؟ هااااااااااااااااااااااوارە چ بکەم؟؟


لەبەردەم ئەمریکایەکی تردا\n06/10/2020 | 218 جار خوێندراوەتەوە\nلەم چەند ساڵەی دواییدا دید و تێڕوانینەکان بەرامبەر بە ئەمریکا و سیاسەتی دەرەوەی ئەو وڵاتە گۆڕانی ڕیشەیی بەسەردا هاتووە و دەکرێ ئەم گۆڕانەش لە گۆڕینی سەرۆکایەتی ئەمریکادا ببینین کە دەکرێ بە جۆرێک لە جۆرەکان سیاسیەکی خراپ و کۆمەڵگەیەکی ئەمریکی خاوەن دید و تێڕوانین و تینوی ئازادی و ژیان و دیموکراسی ئەزموون بکەین.\nدیبەیتی نێوان دۆناڵد ترامپ و جۆ بایدن کە زۆرترین بینەری لە سەر ئاستی دنیادا هەبوو تێبینی زۆری بەدوای خۆیدا هەێنا.\nبەکار هێنانی وشەی شەت ئاپ یان لایەر ( دەمت دابخە و بێدەنگ بە و درۆزن و گاڵتەجاڕ) دەرخەری وشەگەلێکی تەواو نامۆ و دور لە ئەتەکێتی دیبەت بوو لەسەر ئاستی ئەمریکا و جیهان. چاوەڕوانیەکانی خەڵک لە دوو بەرپرسی باڵای ئەمریکی زیاتر بوو.\nگۆڕانی رەفتار و زمان و قسەکردن و تەنانەت بیرکردنەوە لە ڕۆناڵد ڕیگنەوە بۆ ترامپ لە جۆرج واشنەنتەنەوە بۆ جۆ بایدن دەرخەری پاشەکشەی سیاسەتە لە ئەمریکا.\nئەم زمانە زبرە و ئەم دابەزینەی ئاستی قسەکردنی دوو سەرکردەی گەورەی دووپارتی گەورەی ئەمریکا کە کاریگەریان نەک هەر لەسەر ئاستی ئەمریکا بەڵکو کۆی گەلانی جیهان و خۆرهەڵاتی ناوەڕاست هەیە، دابەزینی ئاستی سیاسەتە لە ئەمریکا بەتایبەت دوای سەرکەوتنی ترامپ بۆ سەرۆکی ئەمریکا کە بەشێک لە چاودێران سادەییکردنەوە و بێبەهاکردنی سیاسەتی سیاسەتی ئەمریکای دەبینن، ئەمریکایەک خاوەنی گەورەترین و باشترین دەستوری دنیایە ئێستا لە سەدەی بیست و یەکدا کاندیدەکانی یان ڕاستتر بڵێین سیاسیەکانی ئەوەندە سادە ببنەوە و ئەوەندە زمانی زبر بەکار بێنن.\nلەو دیبەیتەدا جۆ بایدن بە دۆناڵد ترامپ دەڵێ: ترامپ هەرچی وت درۆیە و خراپترین سەرۆکی ئەمریکایە. لە بەرامبەردا ترامپ بە بایدن دەڵێ: تۆ زیرەک نیت، تەنانەت ناوی زانکۆکەت بیرچۆتەوە. ئەم دیبەیتە بەردەوام دەبێ تا جۆ بایدن بە ترامپ دەڵێ: باوەڕمان بە درۆی ترامپ نیە. ئەم زمانە خراپەی دیبەت و گفتوگۆ لەنیوان دوو سەرکردەی باڵای ئەمریکا کە یەکیان سەرۆکی ئێستای ئەمریکایە و ئەوەی دیش دەیەوێت ببێتە سەرۆکی ئایندە و چوار ساڵیش جێگری سەرۆک کۆمار بووە، لاوازی سیاسەت لە ئەمریکا دەردەخات و بەشێک لە چاودێران بە داڕمانی سیاسەت لە ئەمریکا ناوزەدی دەکەن.\nلەم بارەیەوە ئەندۆ میترۆڤیکا نوسەر لە تۆرێنتۆ پێی وایە ئەم دیبەیتە درزی خستە ئەمریکاوە. ئەو لە نوسینێکدا لە سایتی جەزیرەی ئینگلیزی زیاتر دەڵێ: ئەمریکا لە بەردەم تەراجوعێکی گەورەدایە و دیبەتەکەی ترامپ و بایدن ئەو درزەی گەورەتر کرد. ئەو زیاتر دەلێ: ئەوەی بینیمان هەرا بوو نەک دیبەیت.\nدیبەتی ترامپ و بایدن دیمەنێکی تەواو خەمهێن بوو بۆ ئەمریکا، ئەو دیبەیتەی پێی وتین کە سیاسەت لە ئەمریکا هەرەسی هێناوە و ئەم هەرەسە ئەخلاقی و سیاسی و ئیداریەی ئەمریکا کە کاریگەری لەسەر ئاستی جیهان هەیە بۆ هاوپەیمانی و بەرژەوەندی ئابووری ڕەنگە زۆر شت لەگەڵ خۆیدا بسوتێنێ.\nئێستا دارشەقێک نیشتیمانمە\nیەکێتی، کام گەنج و کام نوێبوونەوە؟\nدەرگای مەکتەب، کردنەوەیەکی درەنگوەخت\nئەزموون لە گۆڕیش وەرناگرن


هه‌مواركردنه‌وه‌ی یاسای وه‌به‌رهێنان په‌رله‌مانتاران و وه‌به‌رهێنه‌ره ناوخۆییه‌كان كۆده‌كاته‌وه\n30/11/2014 11:03:00 ص\nسه‌عات 10ی سه‌ر له‌به‌یانی ئه‌مرۆ 30/11/2014 سه‌نته‌ری توێژینه‌وه‌ی په‌رله‌مانی كوردستان، سیمینارێكی تایبه‌ت به هه‌مواركردنه‌وه‌ی یاسای وه‌به‌رهێنان له‌هۆڵی په‌ناگیریی په‌رله‌مان رێكخست.\nله‌سیمیناره‌كه‌دا، كه به‌ئاماده‌بوونی لیژنه‌ی داریی په‌رله‌مان و ژماره‌یه‌ك په‌رله‌مانتاری لیژنه‌كانی دیكه‌ی په‌رله‌مان و چه‌ند په‌رله‌مانتارێكی خولی پێشوو و راوێژکارانی پەیوەندیدار بەبابەتەکەو له‌گه‌ل ژماره‌یه‌ك له‌وه‌به‌رهێنه‌رانی ناوخۆیی به‌رێوه‌چوو، تێیدا گفتوگۆ له‌باره‌ی برگه‌و مادده‌كانی پرۆژه یاسای هه‌مواری یاسای وه‌به‌رهێنان ژماره 4ی ساڵی 2006 كرا.\nله‌سیمیناره‌كه‌دا، چه‌ند لایه‌نێكی سه‌ره‌كی وه‌به‌رهێنان تێبینیان له‌باره‌وه درا، له‌وانه میكانیزمه‌كانی ته‌رخانكردنی زه‌وی و چۆنیه‌تی به‌خشین و رێژه‌ی باج و گومرگ و هه‌روه‌ها گره‌نتییه یاساییه‌كان بۆ وه‌به‌رهێنه‌ران و چۆنیه‌تی مامه‌ڵه‌كردن له‌گه‌ل وه‌به‌رهێنه‌ره بیانیشه‌كانیش بوونه خاڵی گفتوگۆ.\nله‌ته‌وه‌رێكی دیكه‌ی سیمیناره‌كه‌دا، گرتنه‌به‌ری رێككاری پێویست دژ به‌وه‌به‌رهێنه‌ره سه‌رپێچیكاره‌كانیش خرایه به‌رباسو گفتوگۆ. بریاریشه كۆی راسپارده‌و پێشنیازه‌كانی ئه‌و سیمیناره له‌راپۆرتێكدا پێشكه‌ش به لیژنه په‌یوه‌ندیداره‌كانی په‌رله‌مان بكرێت، تاوه‌كو له‌راپۆرتی كۆتایی لیژنه‌كان جێبكرێنه‌وه‌و له‌و رێگه‌یه‌شه‌وه ئاراسته‌ی سه‌رۆكایه‌تی په‌رله‌مان بكرێت بۆ ته‌واوكردنی رێككارییه یاساییه‌كان بۆ ده‌رچوواندنی پرۆژه‌كه.


وه‌زاره‌تى دارایى و ئابوورى حکومه‌تى هه‌رێم مووچه‌ى مانگى 11 و 12ى ساڵى رابردووى کرده پاشکه‌وت و ئه‌و مووچه‌یه‌ى ئه‌مڕۆ ده‌ست به‌دابه‌شکردنى کراوه بۆ مانگى 1ى ئه‌مساڵه.\nبه‌پێى به‌دواداچونه‌کانى هاوڵاتى که له دوو سه‌رچاوه‌ى ناو وه‌زاره‌تى دارایى ده‌ستى که‌وتووه جه‌خت له‌وه کرایه‌وه که ئه‌و موچه‌یه‌ى ئه‌مڕۆ ده‌ست به‌دابه‌شکردنى کراوه موچه‌ى مانگى 1ى ئه‌مساڵه و موچه‌ى مانگه‌کانى 11 و 12ى هاوشێوه‌ى پێنج مانگى دیکه‌ى 2020 پاشه‌که‌وت کرا" له‌به‌رئه‌وه‌ى بڕیاربوو به‌غدا سێ 320 ملیار دینارى ره‌وانه‌ى هه‌رێمى کوردستان بکات، به‌ڵام حکومه‌تى عێراق یه‌ک دیناریشى نه‌ناردووه‌و پاره له‌به‌رده‌ستدا نه‌بووه بۆیه بڕیارى پاشه‌که‌وتکردنى دراوه".\nیه‌کێک له‌و سه‌رچاوانه ئه‌وه‌ى دووپاتکرده‌وه که بۆ له‌مه‌ودوا رێککه‌وتن له‌گه‌ڵ حکومه‌تى عێراق بکرێت یان نا 30 رۆژ جارێک موچه دابه‌ش ده‌کرێت" ئه‌گه‌ر رێککه‌وتن نه‌کرێت به‌پێى داهاتى هه‌رێم مووچه‌ى موچه‌خۆران دابه‌ش ده‌کرێت و له 22 مانگه‌وه بۆ له‌مه‌ودوا ده‌ستپێ ده‌کات و له‌هه‌فته‌یه‌کدا کۆتایى پێ دێت".


ژمارەی دانیشتوانی عێراق ٤٠ ملیۆن کەسی تێپەڕاند - پرس میدیا\nHome سڵایدشۆو عێراقی گرنگ هەواڵ ژمارەی دانیشتوانی عێراق ٤٠ ملیۆن کەسی تێپەڕاند\nژمارەی دانیشتوانی عێراق ٤٠ ملیۆن کەسی تێپەڕاند\nپرس میدیا 1/12/2021 03:05:00 pm سڵایدشۆو, عێراقی, گرنگ, هەواڵ,\nوەزارەتی پلاندانانی عێراق رایگەیاند کە کۆی دانیشتوانی عێراق لە ساڵی ٢٠٢٠دا، گەیشتووەتە ٤٠ ملیۆن و ١٥٠ ھەزار کەس.\nبەپێی بەیاننامەیەکی وەزارەتی پلاندانانی عێراق، کۆی دانیشتوانی عێراق لە ساڵی ٢٠٢٠دا، گەیشتووەتە ٤٠ ملیۆن و ١٥٠ ھەزار کەس، ھەروەھا ئەو وەزارەتە پێشبینی ئەوەی کردووە کە کۆی دانیشتوانی عێراق لە ساڵی ٢٠٣٠دا، بگاتە ٥٠ ملیۆن کەس.\nعەبدولزەهرا ھینداوی وتەبێژی فەرمی وەزارەتی پلاندانانی عێراق، لە بەیاننامەیەکدا رایگەیاندووە، ژمارەی دانیشتوانی عێراق بەپێی پێشبینەکانی ناوەندی سەرژمێری عێراق و ستاندارەکانی جیھان ئەنجامدراوە.\nزەھرا ھینداوی لە بەیاننامەکەیدا رایگەیاندووە کە دانیشتوانی عێراق لە ساڵی ٢٠٢٠دا، ٢،٦ لەسەدا، زیادیکردووە و بەو پێیە ٥٠،٥ لەسەدای کۆی دانیشتوانی عێراق پیاون و ٤٩،٥ لەسەدایش ئافرەتن.\nوتەبێژی فەرمی وەزارەتی پلاندانانی عێراق، ئاماژەی بەوەداوە، تەمەنەکانی نێوان ١٥ بۆ ٦٤ ساڵ لە عێراق بە زۆرترینی ئەو تەمەنانە دیاریکراون کە کار دەکەن کە رێژەیان دەگاتە ٥٦،٥ لەسەدا لە کۆی دانیشتوانی عێراق.\nعەبدولزەهرا ھینداوی ھەروەھا رایگەیاندووە کە ٣،١ لەسەدای کۆی دانیشتوانی عێراقیش، تەمەنیان لەسەرووی ٦٥ ساڵەوەیە.\nBy پرس میدیا at 1/12/2021 03:05:00 pm


ئەو پرسیارەی کە بە هزری زۆربەماندا تێپەڕیوە ئەوەیە بۆچی مزگەوتەکانی جاران ناڵی و مەحوی و جەزیری و وەفایی و قانیعیان بەرهەمدێنا بەڵام زۆرێک لە مزگەوتەکانی ئێستا مرۆڤگەلێکی نامۆ بە رۆح و سروشت و کەلتووری کوردەواری بەرهەم دێنن؟ ئەم بابەتەی خوارەوە هەوڵێکە بۆ وەڵام دانەوەی ئەو پرسیارە:\nلە جوڵانەوەکەی شێخ عوبەیدوڵڵای نەهرییەوە تا هەرەسی شۆڕشی ئەیلول لە ساڵی ١٩٧٥، جگە لە جوڵانەوەکەی سمکۆ و سەرهەڵدنەکەی ئارارات، هەموو سەرهەڵدان و جوڵانەوە ڕزگاری خوازییەکانی کوردستان لەلایەن شێخانی تەریقەت و ئەو مەلایانەی کە لەحوجرەکانەوە دەرچوون ڕابەرایەتی کراون. دیارترین نموونەی ئەو ڕابەرانەش شێخ مەحمودی نەمر و شێخ سەعیدی پیران و شێخ ئەحمەدی بارزان و سەیید رەزا و قازی محەمەد و دواتریش مەلا مستەفای بارزانن. زۆرجار ئەو پرسیارە دەوروژێنرێت کە بۆچی تا نزیک بەسەدەیەک جوڵانەوەی ڕزگاریخوازی کوردستان لەلایەن رابەر و سیمبۆلە ئیسلامییەکانی کۆمەڵگای کوردەواری رابەرایەتی کراوە؟ رەنگە رۆڵی ئیسلام لەکۆمەڵگای کوردەواریدا و پابەندی کورد بە ئیسلامەوە ئاسانترین و باوترین وەڵام بێت. ئەم تێزە جگە لە ئیسلامییەکانی کوردستان هەندێک لە ئەکادیمییە رۆژئاواییەکان لەوانەش مارتن ڤان بروینسەنس و مایکل گەنتەر و دەیڤد ماکدۆوال لەسەری کۆکن. ئەکادیمییە تورکەکان، بەتایبەت ئەوانەی کە بە زمانی ئینگلیزی دەنووسن، هەنگاوێک واوەتر دەچن و هەوڵ دەدەن رۆڵی سیمبۆلە ئایینییەکان لە جوڵانەوەی ڕزگاریخوازی گەلی کوردستان وەک ئاماژەیەک بۆ تەعەسووبی ئایینی و خێڵەکێتی و دواکەوتووییی کۆمەڵگای کوردستان لێک بدەنەوە.\nبەڵام پرسیار گەلێک دێتە پێشەوە و ئەم تێزەی سەرەوە (پابەندی یان تەعەسوبی ئایینی کوردەکان) ناتوانێت وەڵامییان بداتەوە، لەوانەش: بۆچی سەرەڕای ئەوەی کە ئیسلام نزیک لە سەدا ٩٥ی دانیشتوانی عێڕاق پێک دەهێنێت و لە ساڵی ١٩٢١ ەوە ئیسلام ئایینی رەسمی دەوڵەتی عێڕاقی بووە کەچی ئەم ئاینە نەیتوانییووە ببێتە ناسنامەی هاوبەشی نێوان کورد و عەڕەب؟ بۆچی سیمبۆلە ئایینییەکانی کوردستان حیزبی ئیسلامییان دانەمەزراند و رابەرایەتی جوڵانەوەی ئیسلامییان نەدەکرد و لەبری ئەوە رۆڵی بێهاوتایان لەبزاڤی نەتەوەیی کوردی ئاراستە عەلمانی دا بینی. یان بۆچی سەرەڕای ئەم رۆڵە رابەرایەتییەیان، کەچی لانی کەم تا ساڵی ١٩٨٨ سەرجەم پارتە سیاسیەکانی کوردستان ئاراستەیەکی غەیرە ئایینیی عەلمانی و زۆربەشیان چەپی هەبووە و تاکە حیزبێکی ئیسلامی لە کوردستان دانەمەزراوە؟ پرسیارێکی تر ئەوەیە کە بۆچی نوخبەی مەلا کوردەکان، هەر لە یەکەم جیللییەوە، واتە لە شەرەفخانی بەتلیسی و ئەحمەدی خانی و حاجی قادری کۆییەوە تا دووا جیللی، واتە قانیع و هێمن و هەژار، دەبنە داهێنەر و پێشەنگی هزری نەتەوەیی و نەبوونە مونەزیر و بانگخوازی ئیسلامی سیاسی وەک لە ئێستادا ئیسلامییەکان و هەندێک لەو مەلا کوردانەی کە دەرچوی زانکۆ و پەیمانگە ئیسلامییەکانی عێڕاقن (نەک حوجرەکانی کوردستان) دەیکەن. دوا پرسیاریش کە ئەم تێزە ناتوانێت وەڵامی بداتەوە ئەوەیە کە بۆچی تا ئێستاش کوردستان هەلقەی لاوازی ئیسلامی سیاسییە لە خۆرهەڵاتی ناوەڕاست و جیهانی ئیسلامیدا؟.\nبەپێچەوانەی ئەم تێزەی سەرەوە، ئەم بابەتە جەخت لەسەر ئەوە دەکاتەوە کە تایبەتمەندییەکانی ئەو فۆرمە ئیسلامەی کە لە کوردستان دا هەبووە وهەیە (کە من ناوی دەنێم ئیسلامی کوردی) وەلامە بۆ ڕۆڵی ئەم سیمبۆلە ئایینییانە لە بزاڤی کوردستانیدا.\nئیسلامی کوردی چییە؟\nئیسلامی کوردی فۆرمە کوردێنراوەکەی ئیسلامی بنچینە-عەرەبییە و بۆ سەدان ساڵ لەکوردستاندا پەیرەوکراوە. ئەم ئیسلامە زادەی حوجرەو تەکییە و خانەقاکانە و لە پرۆسەیەکی گونجاندنی سەدان ساڵەدا لەگەڵ کەلتوور و بارودۆخی کوردستان دا بەرگێکی کوردی کردۆتە بەر ئیسلامی سەرەکی (عەرەبی) و کۆمەڵێک بنەماو پرەنسیپ لە ئیسلامی سەرەکی لابراوە و هەندێکی تر کە کەم تازۆر بە ئیسلامی بنچینە نامۆن موتوربە کراوە.\nئیسلامی عەڕەبی (بنچینە) چییە؟\nئایینی فەرمی خەلیفە و سوڵتانەکان بووە و ئێشتاش ئایینی ڕەسمی زۆربەی دەوڵەتە عەرەبییەکان و ناوچەکەیە و ئەو ئایینەشە کە لەکۆمەڵگا عەرەبییەکان (لەوانەش سوننەکانی عێڕاق) پەیرەو دەکرێت و کراوە و لەسەرەتای سەدەی بیستەمەوەش لە فۆڕمی ئیسلامی سیاسی دا دەردەکەوتووە. ئەم فۆرمەی ئیسلامە رەهەند و جەوهەرێکی سیاسی و مەیلی حوکمڕانیکردنی کۆمەڵگەی هەیە و دەکرێت بە ئیسلامی بنچینە وەیان ئیسلامی فەرمیش پۆلێن بکرێت.\nزەمینەی سەرهەڵدان و گەشەکردنی ئیسلامی کوردی:\nبەرلەوەی بێمە سەر تایبەتمەندییەکانی ئیسلامی کوردی تیشکێک دەخەمە سەر ئەو زەمینەیەی کە ئیسلامی کوردی تێیدا سەریهەڵداوە و گەشەی کردووە. یەکەم: لەڕووی مێژوییەوە تایبەتمەندێتی ئیسلامی کوردی زادەی سیستەمی حوکمڕانی میرنیشینییە لە کوردستاندا. بەدوای ڕوخانی ئیمپراتۆریەتی ساسانی و غەزووی عەرەبە موسوڵمانەکان بۆ ناوچەکە، هیچ کاتێک کوردستان ڕاستەوخۆ لەلایەن غەیرە کوردەکانەوە حوکمڕانی نەکراوە. کوردستان تەنها بەناو لە ژێر کۆنترۆڵ و قەڵەمڕەوی عەرەبە ئەمەویەکان و عەباسییەکان و دواتریش تورکە عوسمانییەکان و سەفەویەکان دا بووە. لەڕاستیدا حوکمڕانی سیستەمی میرنشینی کوردستان شێوەیەک لە حوکمی کۆنفیدرالی وەیان فیدراڵی بوو. لەبەر ئەوە ئیسلامی فەرمی (ئیسلامی-عەرەبی) وسیستەمی میللەت نەیتوانی بەسەر خەڵکی کوردستان دا پسەپێنرێت و ئەو پرۆسە ئەسیمیلەێشن و تاواندنەوەی کە بەسەر گەلانی تری ناوچەکەدا هات لەکوردستان دا شکستی هێنا. جگە لە غیابی لەشکری خەلیفە و سوڵتانەکان ئاماژەگەلێکی تری غیابی حوکمی ڕاستەوخۆی خەلیفەو سوڵتانەکان لە کوردستان لەوەدا دەردەکەوێت کە لە زۆربەی ناوچەکانی کوردستان دا ناوی میرە کوردەکان لە خوتبەی نوێژی جومعەدا دەهات، نەک خەلیفە یان سوڵتانەکان. بێجگە لەوەش، بەدرێژایی حوکمڕانی عوسمانییەکان، ئەستەنبوڵ نەیتوانی کە موفتییەکی حەنەفی بەسەر میرنشینەکانی کوردستان دا بسەپێنێت و هەمیشە موفتی میرنشینەکان شافیعی کورد بوون. ئاماژەیەکی تری ڕۆڵی ڕاستەوخۆی ئیسلامی فەرمی لە کوردستان شکستی خەلیفە و سوڵتانەکان بوو لە کردنەوەی مەدرەسە ئایینییەکانی سەر بەدەوڵەت لە کوردستاندا.\nدووەم فاکتەری دەرکەوتنی فۆرمی کوردی ئیسلام سروشتی دونییایی حوکمڕانی میرەکان بوو. میرنشینەکان فیدراسیونێکی عەشیرەت و خێڵەکان بوون و میرەکانیش لە بەهێزترین ئەو خێڵانە یان بنەماڵەکانی ناوچەکە بوون بۆیە نە میرەکان و نەمیرنشینەکانییان شەرعییەتی خۆیان لە ڕۆڵ و پێگەیان لە ناو ئاییندا وەرنەدەگرت و ئایین سەرچاوەی دەسەڵاتییان نەبوو کە ئەوەش بەپێچەوانەی حوکمی سوڵتان و خەلیفەکان بوو کە دین سەرچاوەی شەرعییەت و حوکمڕانییان بوو. بەم جۆرە. میرنشینەکانی کوردستان سرووشتێکی دونییایییان واتە عەلمانییان هەبوو، سەرەنجام گرنگترین جیاوازی ئیسلامی کوردی دەردەکەوێت ئەویش لەدەست دانی ئەو سرووشت و جەوهەرە سیاسییەیە کە لە ئیسلامی بنچینە-عەرەبی دا دەبینرێت.\nسێیەم هۆکاری دەرکەوتن و سەرپێکەوتنی فۆرمی کوردانەی ئیسلام گەشەکردنی خوێندنی ئایینی لە کوردستان بەشێوەیەکی سەربەخۆ لە مەدرەسە ئایینییە ئیسلامییەکانی تری نەتەوەکانی تر دامەزراو گەشەی کرد. حوجرە کوردییەکان تەنها لە کوردستان دامەزران و لە هەمان کاتیشدا فەقێکان لە هەموو گۆشەیەکی کوردستان روویان لە حوجرەکان دەکرد. بەمجۆرە حوجرەکان رۆڵێکی بەرچاویان هەبوو لە گەشەسەندن و تایبەتمەندێتی ئیسلامی کوردی. دوو جۆرە مەدرەسە لە کوردستان دا باو بوون. یەکێکییان ئەوانە بوون کە لەژێر چاودێری و پشتیوانی ماددی و مەعنەوی میرێک دا بوون وە جۆرێکی تریشییان مەلایەکی ناودار بەسەربەخۆیی بەڕێوەی دەبردن. لە هەردوو حالەتەکەدا مەنهەج و خوێندن لە حوجرە و مەدرەسە ئایینییەکانی کوردستان دا جیاواز بووە لەوانەی کە لەسایەی سوڵتانەکان دا خوێنراوە و کەمتر خۆی لەقەرەی مەسەلە سیاسییەکان داوە. حوجرەکان تۆڕێکی پەیوەندی فراوانییان لە کوردستان دا پێکهێناوە و فەقێکان بەدوای خوێندن دا سنووری ئیداری و جوگرافییایی میرنشینەکانییان بڕیووە و مەزهەبی شافیعی و شیعر و ئەدەبییاتی کوردی و فارسییان بەسەرتاپای کوردستان دا بلاو کردۆتەوە.\nچوارەم هۆکاری جیاوازی ئیسلامی کوردی لە ئیسلامی بنچینە ئەوەیە کە هەر میرنشینێک سنوورێکی جوگرافی دیاری کراوی هەبوو، کە ئەمەش ببوە هۆی درووست بوونی کۆمەڵگای لێک دابراو. کارلێکی فاکتەرگەلی وەک غاییبی سیستەمی میللەت و ئیسلامی فەرمی وە ناوچەی لەیەکتر دابراو لەڕووی ئیداریەوە زەمینەیەکی لەباری رەخساند کە بوارێک بۆ مانەوەی عادات و بیروباوەری نامۆ بە کەلتووری عەرەب و ئیسلامی فەرمی و ئایینی ناوچەیی (غەیرە ئیسلامی) و لۆکاڵیی و سەرەنجام دەرکەوتنی ئیسلامی کوردی بە تایبەتمەندی خۆیەوە. هەر ئەم هۆکارانەش بەسەریەکەوە وایکردووە کە لە هەندێک ناوچە بیروباوری وا لەناو جەرگەی ئیسلامی کوردیدا سەرهەڵبدات و گەشەبکات کە تەواو نامۆ بن بە بنەماکانی ئیسلامی بنچینە-عەرەبی.\nتایبەتمەندییەکانی ئیسلامی کوردی:\nئیسلامی کوردی بەکۆمەڵێک تایبەتمەندی لەو ئیسلامە جیادەکرێتەوە کە لەلایەن نەتەوەکانی تر پەیرەودەکرێت جیادەکرێتەوە.\n١- یەکەم تایبەتمەندی ئیسلامی کوردی قەبووڵ کردنی فرەییە. بە جیاواز لە سەرجەم وڵاتانی ئیسلامی کوردستان وڵاتی زیاتر لە بیست دین، مەزهەب، وە تەریقەتە لەوانەش ئایینەکانی ئیسلام و مەسیحی و جولەکە و ئێزیدی و یارسانی. مەزهەبەکانی شیعەو سوننە و عەلەوی و قزلباشی و شەبەک و سارلی، تەریقەتەکانی قادری و نەقشەبەندی وە لقەکانی ئەو تەریقەتانە لەوانەش بەرزنجی و تالەبانی و کەسنەزانی و ریفاعی لە تەریقەتی قادری وە بارزانی و هەقە و نەهری لە ڕێبازی نەقشبەندی. لەم رووەوە کورستان کۆنترینن نموونەی وڵاتی فرە کەلتووری و ئایننییە لە خۆرهەڵاتی ناوەڕاست و تەنانەت جیهانیش دا.\nبۆ زیاتر ئاشنابوون بە لێبووردەیی و فرەیی ئایینی لەکوردستان دا چەند نموونەیەک بە پێویست دەزانم:\nنموونەی یەکەم: لەناو هەندێک عەشیرەتی کوردیدا دا سێ دین هەبووە و تا ئێستاش هەیە. لانی کەم چوار عەشیرەت هەن کە هەرسێ ئایینی ئیسلام و ئێزیدی و مەسیحی تێدایە لەوانەش عەشیرەتی داسیکان، عەلیان و دەرمانە و هەوێرکان لە باکوری کوردستان. رۆلەکانی عەشیرەتی سیندی پەیرەوی هەردوو ئاینی مەسیحی و ئیسلامین. عەشیرەتی بارزان هەردوو دینی جولەکە و موسوڵمانی تێدا بووە، لەناو شەبەکەکاندا شیعە و سوننە و سارلی هەن.\nنموونەی دووەم: لە زۆربەی ئەو دێهاتانەی کوردستان کە جولەکەکانی تێدا ژیاوە، ئەگەر لەو دێیەدا ئاغا نەبووبێت ئەوا مەلای گوندەکە بۆتە پارێزەر و چاودێری جولەکەکان و نەیان هێشتووە کە لەسەر بنەمای ئایین غەدرییان لێ بکرێت.\nنموونەی سێیەم: میرەکانی بەدرخان یەکەم دەسەڵاتدار دەژمێردرێن کە بەندێکی خەلیفە عومەر کوری خەتاب و خەلیفە عومەر بن عەبدولعەزیزییان ئیلغا کردەوە کە بەسەر ناموسوڵـمانەکایاندا سەپاندووە کە دەڵێت نابێت غەیرە موسوڵمانێک سواری ئەسپ بێت (واتە دەبێت لەئەسپ بێتە خوارێ) وە یان شمشێر (چەک هەڵبگرێت) لە کاتێکدا کە بەلای موسوڵمانێکدا تێدەپەڕێت. بەدرخانییەکان مەسیحییەکانی ژێر قەڵەمڕەوی خۆیان ئازادکردووە لە سواربوونی ئەسپ و هەڵگرتنی چەک لەناو موسوڵمانەکان دا.\nنموونەی چوارەم: زۆرێک لە شێخەکان هێندە بێجیاوازی بوون لەگەڵ غەیرەموسولمانەکان بەتایبەت مەسیحییەکان بۆیە بە شێخی موسوڵمان و مەسیحی ناوبانگییان دەرکردووە، لەوانە شێخ عەبدولسەلامی بارزان.\nنموونەی پێنجەم تەقسی کریڤە کە لەنێوان خێزانێکی موسوڵمان و ئێزیدیدا لە کوردستانی باکور و ناوچەی بادینان دا بەڕێوەدەچێت. خێزانە ئێزیدییەکان زۆرجار لەکاتی سوننەتکردنی کوڕەکانیان دا پیاوێکی موسوڵمانی کورد بانگهێشت دەکەن و مناڵە سوننەتکراوەکە دەخەنە باوەشی پیاوە موسوڵمانەکە بەجۆرێک کە خوێنی مناڵەکە بڕژێتە سەر جلی پیاوەکە و دایکی مناڵەکەش هەڵدەستێت بەخاوێنکردنەوەی جلە بەخوێن سووربووەکانی مناڵەکە، وەک ئاماژەیەک بۆ پاک کردنەوەی خوێن. لەوساوە، مناڵەکە و پیاوەموسوڵمانەکە دەبنە کریڤی یەکتری. پیاوە موسوڵمانەکە دەبێتە حەرەم و پارێزەری ئەو ماڵە ئێزیدییە و دەتوانێت لە گەورە و بچووکی کاروبارەکانی ئەو ماڵە وەک برای خوێنی کاریگەری دابنێت. تەقسی کریڤ لە جیهانی ئیسلامیدا کەم وێنەیە و بەداخەوە تائێستا لای توێژەرە ئەکادیمییەکانی کورد نەبۆتە جێگای بایەخ.\n٢- دووەم تایبەتمەندی ئیسلامی کوردی ئەوەیە کە جیاواز لەهەموو گەلانی موسوڵمان کە لەسنووری قەڵەمڕەوی و دەسەڵاتی ئیمپراتۆریەکانی عوسمانی و سەفەوی دا بوون تەنها لە کوردستان ناسنامەی ئایینی میرنشینەکان (فەرمانڕەواکان) نەکراوەتە بنەما بۆ حوکمڕانی. کوردستان تاکە مەملەکەت بووبێت کە ئایینی غەیری ئیسلامی وەک ئایینی فەرمی میرنشینی قەبووڵ کردبێت ئەویش میرنشینی ئەردەلان بووە کە ئایینی یارسانی (ئەهلی هەق) وەک ئایینی فەرمی میرنشینەکە وە زمانی پیرۆزی ئەو ئایینە واتە زاراوەی گۆرانی وەک زمانی دیوانی ئەو میرنشینە قەبوڵ کردووە. گرنگی ئەو حالەتە لەوەدایە کە میرنشینی ئەردەڵان یەکێکە لە گەورەتریین و پرتەمەنتریین میرنشینەکانی کوردستان و تا دامەزراندنی میرنشینی بابان قەڵەمڕەوی ئەردەلانییەکان بۆ سلێمانی و کەرکوک درێژ دەبووەوە و ئەوەش وا مەزەنە دەکرێت کە موسولمانەکان زۆرینە و ئەهلی هەقیش کەمینە بووبن، بەڵام لەگەڵ ئەوەش دا تا ڕووخانی میرنشینەکە لە ناوەڕاستی سەدەی نۆزدەهەم دا ئایینی ئەهلی هەق و زاراوەی گۆرانی ئایین و زاراوەی رەسمی ئەم میرنشینە بوون.\n٣- سێیەم تایبەتمەندی ئیسلامی کوردی پەیرەوکردنی مەزهەبی شافیعییە و هەموو کوردە سوننەکان لەسەر ئەو مەزهەبەن. مەزهەبی شافیعی هەرچەندە گەشەی نەکردووە بۆ ئایدۆلۆژیەتی کوردان بەڵام لەبەر ئەوەی هەموو کوردە سوننەکان لەهەموو پارچەکانی کوردستان موقەلیدی ئەو مەزهەبەن، وای کردوە کە کورد بەهۆی ئەو مەزهەبە لە فارس و ئازەرییە شیعەکان و لە عەرەب و تورکە حەنەفییەکان جیابکرێنەوە. تەنانەت کە لە کوردستانی باکوور کوردبوون و ناسنامەی کوردی قەدەغەکرابوو خۆ ناساندن وەک کورد سزای لەسەر بوو، کوردەکان بۆ ئەوەی بزانن کە کەسێکی غەریب کە بۆ یەکەم جار دیبینن کوردە یان تورک لێی دەپرسن مەزهەبت چییە، ئەگەر کابرا بڵیت شافیعیم ئەوا بێ سێ و دوو دەزانن کە کوردە و ئەگەر بلێت حەنەفیم ئەواد ەزانن کە تورکە یان کورد نییە.\n٤- چوارەم تایبەتمەندی ئیسلامی کوردی سۆفیگەرێتییە. تا ناوەراستی پەنجاکانی سەدەی رابردوو سەرۆکی زۆربەی خێزانە کوردییەکان یان نەقشبەندی بوون یان قادری. کورد لەڕێگەی سۆفیگەرێتییەوە عەقیدەی ئیسلامی تێکەڵ بە میستریزم و عەرفانییەت کردووە. جیاوازییەکی تری نێوان سوفیزمی کوردی و سوفیزمی گەلانی تر ئەوەیە کە کاروباری دونییایی تێکەڵ بەشەریعەت دەکرێت. لە کوردستاندا سوفیزم لە عیرفانییەتێک و نەزەرییەکی موجەرەدەوە گۆڕاوە بۆ تقوسی پراکتیکی. بەمجۆرە ئاوێتە بوونی شەریعەت و سۆفیزم بۆتە هۆی دەرکەوتنی فۆرمێکی ئیسلام کە تێکەڵەیەک بێت لە ئەفسانە و مەسەلە دونییاییەکان. لەوەش زیاتر لە ڕێگای خەلیفە و دیوانە و سۆفی و دەروێشەکانەوە سوفیزمی کوردی ئاوێتەی کەلتووری باوی کوردەواری بووە.\n٥- پێنجەم جیاوازی نێوان ئیسلامی کوردی و ئیسلامی عام تەقدیسی ئەدەبییاتی فارسی بووە. جگەلەوەی لە حوجرەکاندا مەزهەب و یاسای شافیعی، بنەماکانی سوفیزم دەخوێنران، ئەدەبییاتی فارسی لەوانەش گولستانی سەعدی بابەتگەلێکی تری فارسی کە بەشێک نەبوون لەنەهجی ئیسلامی کرابوون بە پرۆگرامی خوێندن. ئەدەبییاتی فارسی کە سرووشتێکی دونییا گەری هەیە تا ئاستی موقەدەس کردن لە کوردستان دا ڕێزی لێگیراوە\n٦- شەشەم جیاوازی ئیسلامی کوردی پرۆگرامی زمانێکی خوێندنی تایبەتی حوجرەکان بووە کە تێکهەڵکێشەیەکی کوردی و عەرەبی بووە و تەنها کورد دەتوانێت بەم زمانە بخوێنێت. لەحوجرەکاندا شێووازێکی زۆر تایبەتی خوێندنی قورئان پەیرەو دەکرا. بۆ نموونە وشەی (ئەلحەمدو) بەمجۆرە فێری خوێندکارەکان دەکرێت (ئەلف لەسەر ئا، گوێ لامی ئەل، حێ لەسەر حا، گوێ میمی حەم دال واو دوو ئەلحەمدو).\n٧- حەوتەم تایبەتمەندێتی ئیسلامی کوردی تێکەڵ کردنی موسیقایە لە گەڵ ئاین کە لە تەریقەتی قادری و مەزهەبی عەلەویدا دەردەکەوێت.\n٨- هەشتەم جیاوازی ئیسلامی کوردی تێکەڵ کردنی تەقوسی نامۆ بە ئیسلام لەگەڵ هەندێک لقی ئیسلام لە کوردستاندا لەوانەش پرەنسیپی یەکسانیگەرایی و موڵکدارێتی گشتییە لە هەردوو رێبازی بارزانی و هەقەدا و تەقدیس کردنی دایک و کچ لەناو سورچییەکان دا باوەڕ بوون بەوەی کە دایک و کچ لەجیاتی موتیع و موریدەکانییان نوێژ و عیبادەت دەکەن.\n٩- نۆیەم تایبەتمەندی ئیسلامی کوردی جێگای تایبەتی ئیمام عەلی و ئیمام حوسێنە لە کوردستان لانی کەم تا حەفتاکانی سەدەی ڕابردوو. جیاواز لەهەموو نەتەوەکانی تر کە سەر بە مەزهەبی سوننین، ئیمام عەلی و هەردوو کورەکەی حەسەن و حوسێن پێگەیەکی باڵایان لەناو کوردە سوننەکان دا هەبووە کە لەناو نەتەوە سوننەکانی تر دا نییە. تا ئەم دواییانەش زۆرێک لەماڵەکانی کوردستان وێنەی حەسەن و حوسێنییان هەڵدەواسی. جگە لەوەش لە کتێبەکەی عەقیدە ئیمانییەی مەولانا خالیدی نەقشبەندی کە بە نوێکەرەوەی مەزهەبی نەقشبەندی دەناسرێت دەڵیت خەلیفەی راشیدین پێنجن و ئەو ئیمام حەسەن بە پێنجەم خەلیفەی ڕاشیدین دادەنێت. ئەم پێگە و جێگایەی ئەو ئیمامانەی شیعە ڕەنگە بگەڕێتەوە بۆ ڕۆڵ و کاریگەری ئەدەبیاتی فارسی لە حوجرەکانی کوردستان و سروشتی مەزهەبی شافیعی کە بە نزیکترین مەزهەب لە شیعەکان دەژمێردرێت. جگە لەوەی زۆر جار نەتەوە غەیرە عەڕەبەکان وەک سیمبۆلی مەزلومییەتی خۆیان لەژێر حوکمڕانی ئەمەوییەکان وعەباسیەکان لە ئیمامەکانی شیعەیان ڕوانییوە.\n١٠- دەیەم تایبەتمەندێتی ئیسلامی کوردی رۆڵ و پێگەی ژنە لە کۆمەڵگای کوردەواریدا و تێکەڵ بوونێتی لەگەڵ پیاواندا لەکاروباری رۆژانە و لە ژیانی کۆمەڵایەتیدا. تاسەرەتای سەدەی نۆزدەهەمیش سەدەی ڕابردووش، ڕۆڵ و پێگەی ئافرەت لەکوردستان دا رۆڵێکی هاوتای ئافرەتی ئەوروپایی هەبووە نەک ئیسلامی و ئازادی ڕێژەیی ژن لە کۆمەڵگای کوردستاندا جێگەی سەرنجی زۆربەی رۆژهەڵاتناسەکان و گەڕیدە ئەوروپییەکان بووە.\n١١- دواهەم، بەڵام گرنگترین تایبەتمەندێتی ئیسلامی کوردی دابڕانە لەو نەزعە و ئاراستە سیاسەتگەرایی و مەیلی حوکمڕانی کردنەی کە لە ئیسلامی عەڕەبیدا هەیە. واتە ئیسلامی کوردی خەسڵەتی تێکەڵ کردنی ئیسلام و سیاسەتی نییە وەک لە ئیسلامی عەڕەبیدا هەیە. ئەو گوتارەی کە ئەمڕۆ لە میدیا ئیسلامییەکاندا داکۆکی لە ئاوێتەبوونی ئیسلام و سیاسەت دەکات لە ئەساس دا گوتاری ئیسلامی عەڕەبییە و نامۆیە بە کۆمەڵگای کوردی و ئەو ئیسلامەی کە سەدان ساڵە لەکوردستان دا پەیڕەو دەکرێت و کراوە و وەک دواتر ڕوونی دەکەمەوەهێنانی ئیسلام بۆ ناو کایە سیاسیەکانی کوردستان بەشێكە لەپرۆسەی ئەسیمیلە کردن و تاواندنەوەی کەلتور و ناسنامەی کوردی لە ناو کەلتوورو شوناسی عەرەبی دا.\nئایا سیمبۆل و ڕابەرانی ئیسلامی کوردی درکییان بەم جیاوازییانە کردووە؟\nزۆرێک لە سیمبۆلەکانی ئایینی و ڕابەرانی بزاڤی ڕزگاریخوازی کوردستان نەک هەر درکییان بەم جیاوازییانە کردووە بەڵكو زۆر جار شانازییان بە فۆرمی کوردانەی ئیسلام کردووە و پێداگیرییان لەسەر جودایی ئیسلامی کوردی لە ئیسلامی بنچینە-عەرەبی کردووە، لەوانەش:\n١- شێخ عوبەیدوڵڵای نەهری لەنامەیەکی دا بۆ کۆنسولی بەریتانی لە تەورێز، زۆر بەراشکاوی نوسیویەتی: نەتەوەی کورد، گەلێکی سەربەخۆیە و دینەکەیان جیاوازە لەوانی تر (تورک و عەرەب و عەجەم) و عورف و یاساکانیشیان جیاوازن. پێویستە بگوترێت کە شێخ عوبەیدوڵڵا شێخی تەریقەت و موسوڵمانێکی بەتەقوا بووە و لەڕوانگەی ئەو کورد موسولمان بووە، بۆیە مەبەستی ئەو لە دینەکەیان واتە ئیسلامەکەیان بووە. دووەمیان هەروەک زانراوە لە ئیسلامی بنچینە-عەرەبیدا دین سەرچاوەی هەموو عورف و یاساکانە، کاتێک شێخ دێت باس لە عورف و یاسای جیاوازی کوردان دەکات، بە مەبەستانە سنوورەکانی "سیستەمی میللەت" کە ئەوسا سیستەمی حوکمرانی عوسمانییەکان و باوەر و ناسنامەی باوی ئەوسا بوو تێک دەشكێنێت. جگە لەوەش، بە پێی هەندێک سەرچاوە لەشکرەکەی شێخی نەهری لە ٦٠ هەزار کەس تێپەڕی دەکرد. ئەو لەشکرە لە زۆربەی ئایینزاکانی کوردستان لەوانەش عەلەوی و موسولمان و مەسیحی تێدا بووە و نەک هەر هیچ تورک و عەجەم لەلەشکرەکەی ئەودا نەبووە، بەڵکو شەڕی تورک و عەجەمی داگیرکەری کوردستانیشی کردووە.\n٢- هاوشیوەی شێخی نەهری، جەمعییەتی تەعالی کوردستان پێی لەسەر ئەوە دادەگرت کە کوردان بەهۆی جیاوازی عورف و عادات و ئایینییان پێویستە وەک نەتەوەیەکی سەربەخۆ تەماشایان بکرێت و ببنە خاوەنی دەوڵەتی خۆی خۆیان\n٣- شێخ مەحموود پێداگری لەسەر ئەوە کردووە کە کورد وەک عەرەب لە دین دا توندرەو نین و کورد مافی ئافرەت پێشێل ناکەن وەک ئەوانی تر دەیکەن.\n٤- تۆفیق وەهبی پێی وابوو کە تێروانینی کورد بۆ ئایین زۆر نزیکە لە تێروانینی ئەوروپییەکان بۆ ئایین نەک هی عەرەبەکان.\n٥- لە ساڵی ١٩٤٥ نوخبەیەک لە رۆشنبیرانی ئەوسای کوردستانی باشور نامەیەکییان بۆ کۆمەڵەی گەلان ناردووە و پێ لەسەر ئەوە دادەگرن کە ئایینی کوردان زۆر لە هی موسولمانەکانی تر جیاوازە ئیسلام نابێ وەک ناسنامەی هاوبەشی کورد و عەڕەب تەماشا بکرێت.\nکوردایەتی و ئیسلامی کوردی لە یەک بەرەدا\nپێچەوانەی ئیسلامییەکانی ئەم سەردەمەی کوردستان کە دین دەکەنە بنەما بۆ ناسنامەی سیاسییان و کوردە ناموسوڵمانەکان وە یان موسوڵمانە نا سوننییەکان دەخەنە دەرەوەی بازنەوە، جوڵانەوە نەتەوەییەکانی کوردستان (کوردایەتی) کە لەلایەن سیمبۆلەکانی ئیسلامی کوردییەوە ڕابەرایەتی کراون لەسەر بنەمای لەخۆ گرتنی هەموو ئایین و ئایینزا هاونەتەوەییەکانی کوردستان و هەلاواردنی تورک و عەرەبە هاودینەکان درووست بووە. واتە لای جوڵانەوەی کوردایەتی "نەتەوە" نەک "دین" وەک بنەمای پۆلێن کردن و هاوشوناسی وەرگیراوە. سێ نموونەی زیندوو شەرەفخانی بەدلیسی کە لە ساڵی ١٥٩٥ شەرەفنامەی نووسیوە وە ئەحمەدی خانی کە لە ١٦٥٠ زین و مەمی نووسیوە و حاجی قادری کۆیی کە لە کۆتایی سەدەی نۆزدە کۆچی دوایی کردووە، کورد وەک بنەما بە جیاوازی دین و مەزهەب و تەریقەت وەرگیراوە و عەرەب و تورک و فارسیش کە هاودینن بە بێگانە و هەندێک جاریش دوژمن و ناحەز لەقەڵەم دراون. لەسەدەی بیست و لەگەڵ دابەش کردن و داگیر کردنی کوردستان لەلایەن عێڕاق و تورکیا و ئێران و سورییاوە ئەم ئاراستەیە بەهێزتر دەبێت و هەردوو تەرەفی کوردایەتی و ئیسلامی کوردی بە چاوی توێنەرەوە تەماشای ئیسلامی فەرمییان کردووە، کە ئەوەش بە ئاشکرا لە وتەکانی عەبدولعەزیز یاموڵکی، شێخ مەحمود، شێخ ئەحمەدی بارزان دا دەردەکەوێت. دەرەنجام کوردایەتی و ئیسلامی کوردی دەکەونە یەک سەنگەر و هەردووکییان مەترسی لەناوچوون و ئەسیمیلە بوون و تاوانەوەیان دەکەوێتە سەر. لێرەوەش ئیسلامی کوردی سروشتێکی بەرهەڵستاکارانە پەیدا دەکات و دەبێتە بەشێکی بزووتنەوەی رزگاریخوازی کوردستانی و لەگەڵ سرووشتی عەلمانی و تەنانەت چەپگەرایی ناسیونالیزمی کوردی دەسازێت. دەرەنجام، سیمبۆلەکانی ئیسلامی کوردی لەبری ئەوەی ببنە سیمبۆلی جوڵانەوی ئیسلامی یان ببنە پردی نێوان کورد و عەرەب و هۆکاری تاوانەوەی کورد لە ناو ئەو نەتەوەیەدا یان لە ناو ئیسلامی بنچینە-عەرەبیدا، ئەوان دەبنە پێشەنگ و ڕابەری جوڵانەوی ڕزگاریخوازی کوردستان. دەرەنجام لێک ترازان و دوورکەوتنەوەیەک لە نێوان کوردایەتی و ئیسلامی بنچینەدا ڕوودەدات، کە لەم چەند نموونەی خوارەوەدا بەئاشکرا دەبینرێت:\nیەک: دوورکەوتنەوە لە سیمبۆلەکانی ئسیلامی بنچێنە و سوود وەرگرتن لە سیمبۆلەکانی پێش ئیسلام لەوانەش ئالای کوردستان و سروودی نیشتیمانی (ئەی ڕەقیب) و ڕۆژی نیشتیمانی (نەورۆز) لە سەردەمی قازی محەمەد دەبنە سێ پایەی بونییادنانی نەتەوە و سێ سیمبۆلی هەمیشە زیندووی ناسیونالیزمی کوردی و لەهەمان کاتیشدا سێ نموونەی دوورکەوتنەوەی ئیسلامی کوردی و کوردایەتی لە ئیسلامی بنچینە-عەرەبی. لە ئالای کوردستان دا رۆژی مادد و زەردەشتییەکان جێگەی ئەستێرە و هیلالی ئیسلامی-عەرەبی دەگرێتەوە و لە سروودی نیشتیمانیشدا کورد نەوەی سەعد و قەعقاع نییە، بەڵکو نەوەی میدییاو کەیخوسرە و لە ڕۆژی نیشتیمانیش دا بنەچەی کورد دەگەڕێتەوە بۆ پێش پەیدا بوونی ئیسلام و سەرکەوتنی ماددەکان نەک غەزوی عەرەبە موسوڵمانەکان بۆ سەر کوردستان.\nئاڵای جەزائیر ئاڵای تورکیا ئاڵای پاکستان\nئاڵای کوردستان ئاڵای عێڕاق\nدوو: هەر لە دامەزراندنی کۆمەڵەی کوردی لە سەردەمی شێخ عوبەیدوڵڵا لە ساڵی ١٨٧٩ تا درووستبوونی بزوتنەوەی ئیسلامی کوردستان لە ساڵی ١٩٨٨ هەموو جوڵانەوە وپارتە سیاسییەکانی کوردستان ئاراستەیەکی عەلمانییان هەبووە لەوانەش:\nکۆمەلەی کوردی بەڕابەرایەتی شێخ عوبەیدوڵڵای نەهری ١٨٧٩-١٨٨٠\nجەمعییەتی تەعالی کوردستان ١٩٠٨\nکۆمەڵەی نیشتیمانی ١٩٣٠\nحیزبی هیوا ١٩٣٩\nحیزبی ڕزگاری ١٩٤٤\nکۆمەلەی ژێ کاف ١٩٤٣\nپارتی شٶڕشگێری کوردستان\nپارتی دیموکراتی کوردستان ١٩٤٦\nکۆمەلەی رەنجدەرانی کوردستان ١٩٧٠\nیەکێتی نیشتیمانی کوردستان ١٩٧٥\nبزوتنەوەی سۆسیالیستی کوردستان ١٩٧٦\nپاسۆک و زەحمەتکێشان و پارتی گەل\nهەموو ئەو پارتانە جگە لەوەی ئاراستەی عەلمانییان هەبووە، لە دوای حیزبی هیواوە تا ئەنفالەکان هەموو ئەو حیزبانەی دامەزراون مەیلێکی مارکسی و چەپییشییان هەبووە.\nسێ: بە ئەدەبیات کردنی زمانی کوردی لەجیاتی پەیوەست بوون بە زمانی عەرەبی وەک زمانی پیرۆزی قورئان نموونەیەکی تری ئەو دوورکەوتنەوەیە. نووسین بە زمانی کوردی وەک گرنگترین سیمبۆلی نەتەوەیی کورد، داهێنەری حوجرەکانە و ناودارترین شاعیرانی کورد کە بەکوردییان نووسیوە دەرچووی حوجرەکانن: لەوانەش جەزیری و حەریری و باتەیی و خانی و نالی و سالم و مەحوی و پیرەمێرد و قانیع، هێمن هەژار هتد.\nچوار: تێکەڵ بوون بە جوڵانەوەی یەکسانی خواز نموونەیەکی تری دوورکەوتنەوەی سیمبۆلەکانی ئیسلامی کوردییە لە ئیسلامی بنچینە-عەرەبی. زێدەڕۆیی نییە ئەگەر بگوترێت زانایانی ئایینی دەرچووی حوجرەکانی کوردستان بەرادەیەک تێکەڵ بە کۆمەڵگای کوردەواری ببوون کە ئامادەبوون تێکەڵ بە جوڵانەوەی یەکسانیخواز و چینایەتی کوردستانی ببن. بە ڕێکەوت نییە مەلا شەریف ڕەنگەڕێژی کە مەلایەکی کوردی دەرچووی حوجرەکانی کوردستان بوو دەبێتە یەکەم کورد کە پەیوەندی بکات بە حیزبی شوعی عێڕاقییەوە و یەکەم کوردیش بوو کە بوو بە ئەندامی کۆمیتەی ناوەندی ئەو حیزبە و بەهائەددین نووریش مەلایەکی تری حوجرەکانی کوردستان دەبێتە یەکەم سکرتێری کوردی حیزبی شوعی و مەلا ئەحمەد بانیخێڵانیش دەبێتە یەکەم سکرتێری کۆمیتەی ناوەندی هەرێمی کوردستانی هەمان حیزب. نموونەگەلی تر کە ڕۆڵی بەرچاوییان هەبووە لە بزاڤی چەپی کوردستانیدا بریتین لە نافیع یونس کە کورە مەلایەکی بەناوبانگی هەولێر بوو دەبێتە خاوەنی ئیمتیازی رۆژنامەی ئازادی کە زمان حاڵی لقی کوردستانی حیزبی شوعی بوو، دوو کورە مەلای تریش سالح حەیدەری و جەمال حەیدەرین کە دامەزرێنەری پارتی شۆرش یان کۆمونیستی کوردستانن و سالح حەیدەری بوو بە سکرتێری ئەو حیزبەش. دواجاریش، بەناوبانگترین کەسایەتی ئایینی کوردستانی رۆژهەڵات شێخ عیزەددینی حوسێنی دەبێتە پشتیوانی مەعنەوی کۆمەڵەی زەحمەتکێشانی کوردستان. جگە لەوەش، هەردوو حیزبی دیموکراتی کوردستانی ئێرانی قازی محەمەد و پارتی دیموکراتی کوردستانی مەلامستەفا بارزانی لە برگەی زەمەنی جیاوازو بەرادەی جۆراوجۆر مەیلی چەپییان هەبووە.\nپێوەندی ئیسلامی کوردی و ئیسلامی عەرەبی:\nپێوەندی نێوان ئیسلامی کوردی و ئیسلامی فەرمی یان ئیسلامی عەرەبی زیاتر پەیوەندییەکی ناکۆک یەکتر ڕەتکردنەوە بووە. ئەم یەکتری ڕەتکردەوەیە قوڵاییەکی مێژوویی هەیە و زۆرجار لەلایەن تورک و عەرەبە موسوڵمانەکان وەک بێ باوەر تەماشای کورد کراوە. بۆ نموونە حەدیسێکی پێغەمبەر لەسەدەکانی ناوەڕاست دا باو بووە لەناو خوێندەوارانی ناوچەکەدا کە شەرەفخانی بەدلیسی لەکتێبەکەی مەولانا سەعدەدینی مامۆستای سوڵتان مورادی عوسمانی وەریگرتووە و لە لاپەڕە ١٧ی شەرەفنامەکەیدا باسی کردووە. بەگوێرەی ریوایەتەکە: جارێکییان کوردێکی زەبەلاحی دزێو سەردانی پێغەمبەر دەکات و پێغەمبەر لە بینینی ئەو دەترسێت و لە کابرا دزێوەکە دەپرسێت زەلام تۆ کوێندەریت، ئەویش لەوەڵام دا بەحورمەتەوە دەڵێت خۆشەویستی خوا من کوردم. پێغەمبەریش دەست بۆ ئاسمان بەرز دەکاتەوە و لە خوا دەپاڕێتەوە کە قەت کورد یەکگرتوو نەبن، چونکە ئەگەر یەکگرتووبن و دەوڵەت پێک بێنن ئەوا دونییا وێران دەکەن. ڕاست و درووستی حەدیس و ڕووداوەکە هەرچییەک بێت، بابەتی ئەم باسەم نییە، مەبەست تێڕوانینی نەتەوە موسوڵمانەکانی دەوروپشتە لەسەر ئیسلامێتی کورد. نموونەیەکی تر، پەندێکی باوە کە لە ناو هەموو نەتەوەکانی ناوچەکەدا هەیە کە دەڵیت تەنها لەگۆر گاوران کورد موسولمانن. هەر بەم ئاقارەدا، هەڵبژاردنی چەمکی ئەنفال بۆ شاڵاوی جینۆساید و بەسوتماک کردنی کوردستان لەلایەن دەوڵەتی عێڕاقەوە لە کۆتایی هەشتاکانی سەدەی ڕابردوو و وێران کردنی حوجرە و تەکییە و خانەقاکانی کوردستان لەلایەن سوپای عێڕاقییەوە لە چوارچێوەی هەلمەتی قەتڵوعامی کوردان دا دەکرێت لەو چوارچێوەیەدا لێکبدرێتەوە.\nسیاسەتی دەوڵەتە داگیرکەرەکانی کوردستان دەرهەق بە ئیسلامی کوردی:\nدەوڵەتانی ناوچەکە و ناسیونالیزمی عەرەبی و بزووتنەوە ئیسلامگەراکان پرۆژەی تاواندنەوە و ئەسیمیلە کردنی نەتەوەی کوردی و ئیسلامی کوردی هەبووە و هەیە لە ناو کەلتوور و ناسنامەی عەرەبی و ئیسلامی-عەرەبیدا. پرۆژەی دەوڵەتە داگیرکەرەکانی کوردستان بەتایبەت عێراق و ئیسلامی فەرمی بۆ ئەسیمیلە کردن و تاواندنەوەی ئیسلامی کوردی دەکرێت بۆ چوار فەیس پۆلێن بکرێن:\nیەکەم : هەوڵی سوود وەرگرتن لەخودی ئیسلامی کوردی بۆ لاواز کردنی جوڵانەوەی ڕزگاری خوازی کوردستان لەلایەن دەوڵەتی عێڕاق و بەریتانییا بەکار هاتووە بۆ لاواز کردنی جوڵانەوەی ناسیونالیستی کوردستانی لەوانەش لە ساڵانی ٣٠یەکان عێڕاقیەکان شکستخواردوانە ویستیان کە دین و چەمکی برایەتی ئاینی بۆ بە عێڕاقی کردنی کورد بەکار بێنن. لەو بڵاوکراوانەی کە لە شارەکانی کوردستان دا بڵاو دەکرانەوە، کوردستان وەک بیلادی ئیسلامی و عێڕاقیش وەک دەوڵەتی ئسیلامی پێناسە دەکرا، داگیر کردنی کوردستانیش لەلایەن عێڕاقەوە وەک یەکگرتنەوەی دوو بیلادی ئسیلامی لەقەڵەم دەدرا. زۆرجاریش رابەرانی بزوتنەوەی نەتەوەیی کورد لەلایەن دەزگا موخابەراتی و ڕاگەیاندنەکانی دەوڵتی عێڕاقی (بەتایبەت لەسەردەمی مەلەکییەتدا) وەک ماسۆنی و لەدین لادەر لەقەڵەم دراون.\nدووەم فەیسی سیاسەتی دەوڵەتی عێڕاقی بەرامبەر ئیسلامی کوردی ئەسیمیلە کردنی ئیسلامی کوردی و لاواز کردنی: جێگرتنەوەی خوێندن لە مەدرەسە و حوجرە کودییەکاندا بە پەیمانگا و زانکۆ کوردییەکان. لە ١٩٥٠کانی سەدەی ڕابردوودا یەکەم پەیمانگای ئیسلامی لە کوردستان لەهەڵەبجە دەکرێتەوە\nکڕۆکی پڕۆژەی دەوڵەتی عێڕاقی ئەسیمیلە کردنی کۆمەڵگای کوردی بووە لەناو فەرهەنگ و کەلتوور و "ئیسلامی عەڕەبی" دا. سیستەمی پەروەردەی عێڕاق بەگشتی و ماددەی دین کە هەر لە یەکی سەرەتاییەوە تا قۆناغە باڵاکان خراوەتە بەرنامەکانی خوێندن و کۆلیژەکانی شەریعەت و پەیمانگا و دامەزراوە ئایینی یە حکومییەکان و کۆلیژی یاسا و دامەزراوەکانی فێربوونی زمانی عەڕەبی، کاریگەرترین دامەزراوەی دەوڵەتی عێڕاق بوون لەو پرۆسەیەدا. بۆ نموونە، لە پەنجاکانی سەدەی ڕابردوودا لە لایەن دەوڵەتی عێڕاقەوە یەکەم پەیمانگای ئیسلامی لە کوردستان لە هەڵەبجە دادەمەزرێت. لە هەمان دەیەدا، دوو لە یەکەم مامۆستایانی ئەو پەیمانگەیە، مەلا عوسمان و مەلا عەلی عەبدولعەزیز دەبنە یەکەم ئەندامی کوردی حیزبی ئیسلامی عێڕاقی و دوای سی ساڵیش دەبنە دامەزرێنەر و ڕابەری گشتی یەکەم پارتی ئیسلامی لە کوردستان. سەرەنجام، زۆرینەی رەهای سەرکردەکانی پارتە ئیسلامییەکان یان خەڵکی هەڵەبجەن، یان دەرچووی کۆلیژەکانی شەریعەتی سەر بەدەوڵەتن. لەوانەش جگە لە بنەماڵەی عەبدولعەزیز بەڕێز سەلاحەدینی ئەمینداری یەکگرتووش خەڵکی هەڵەبجەیە، وە بەڕێزان عەلی قەرەداغی سەرۆکی ڕابیتە، مەلا کرێکاری ئەمیری ئەنسار، وە عەلی باپییری ئەمیری کۆمەڵی ئیسلامیش دەرچووی کۆلیژەکانی شەریعەتن. بەمجۆرە دەوڵەتی عێڕاقی لە پرۆسەیەکی دوورو درێژی دەیان ساڵەی ئەسییمیلە کردنی ئیسلامی کوردی لەناو ئیسلامی فەرمیدا توانی هێندە کاریگەری لە کوردستان جێبهێڵێت و بەشی ئەوە ماتریاڵی مرۆیی پەیدا بکات کە 'بزوتنەوەی ئیسلامی لە کوردستان' وەک یەکەم پارتی ئیسلامی لە ساڵی ١٩٨٨ دابمەزرێت. ئەم بزوتنەوە ئیسلامییە لەژێر کاریگەری ئیسلامی بنچینە-عەڕەبیدا، لە بری گەڕانەوە بۆ تێز و تێڕوانینی سیمبۆلەکانی ئیسلامی کوردی لەبابەتی نەهری و نەورەسی و پیران و خاڵ، رابەرانی ئەم حیزبە لایەنگراییان گۆشدەکرد بە تێز و هزری سیمبۆلەکانی ئیسلامی بنچینە کە نامۆن بەکۆمەڵگای کوردەواری لەبابەتی تێزەکانی عەبدولوەهاب\nمیوانی سه‌رهێڵ: 850\nکۆی سه‌ردان: 20551448


روسیا و تورکیا و ئێران لەسەر دۆخی ئیدلب ناکۆکن\nهەواڵ / جیهان :: 08/09/2018 :: 253 جار بینراوە\nتاگ :: ئێران تورکیا رووسیا سلێمانی\nکۆبوونەوەی لوتکەی نێوان روسیا و ئێران و تورکیا، بۆشاییەکی گەورەی خستە نێوان ئەو وڵاتانەوە سەبارەت بەدۆخی پارێزگای ئیدلب لە باکوری رۆژئاوایی سوریا، کە بۆردومانی هێزە سوری-روسییەکانی بەخۆوە دەبینێت و تیایدا خۆپیشاندانیش دژی رژێمی سوریا و روسیا ئەنجامدەدرێت.\nلەکۆبوونەوەکەدا کە دوێنێ هەینی لە تارانی پایتەختی ئێران ئەنجامدرا، بەڕوونی جیاوازی بۆچوونی سەرکردەی هەر سێ وڵاتەکە دەردەکەوت، لەلایەک رەجەب تەیب ئەردۆغانی سەرۆکی تورکیا، جەختی لەوە دەکردەوە کە پێویستە دۆخی ئیدلب وەکو خۆی بهێڵرێتەوەو ئاگربەست رابگەیەنرێت، ئاماژەی بەوەشدا، "گەیشتن بەرێککەوتنێکی لەو جۆرە، سەرکەوتنی لوتکەی تاران دەبێت".\nبەڵام ڤلادیمێر پوتن سەرۆکی روسیا، پێشنیارەکەی تورکیای رەتکردەوە، ئەوەشی خستەڕوو "نوێنەرانی ئۆپۆزسیۆنی سوریا ئامادەنین لەسەر مێزی گفتوگۆ، بەدڵنیاییشەوە نوێنەرانی بەرەی نوسڕە و داعشیان بوونیان نییە، ناشتوانین دڵنیابین لەوەی تیرۆرستانی نوسەرەو داعش پابەند دەبن بە ئاگربەستەکەوە".\nسەرۆکی روسیا وتیشی: "پێویستە بەردەوام بین لەکارکردن بە گیانی ئەستانە، کە گەرەنتی گەیشتن بە رێگە چارە دەدات". جەختیشی کردەوە کە سوریا مافی خۆیەتی سەروەری خاکی خۆی لەتەواوی وڵاتەکەیدا بپارێزێت، داواشیکرد، "هەوڵەکان چڕتر بکرێتەوە بۆ نۆژەن کردنەوەی سوریا و گەڕانەوەی ئاوارەکانی".\nهاوکات حەسن روحانی سەرۆکی ئێران ئاماژەی بەوەدا، پێویستە کۆتایی بە بوونی ئەمریکا بهێنرێت لە رۆژهەڵاتی سوریا، بەوتەی ئەو "ئەوان بەشێوەیەکی نایاسایی لە سوریان و هۆکاری پەرەسەندنی ناکۆکییەکانن لەوێ". هۆشداریشیدا لە مەترسی هێرشەکانی ئیسرائیل بۆ سەر سوریا.\nلەبەیاننامەی کۆتاییشدا، سەرکردەی سێ وڵاتەکە رێککەوتن لەسەر بەستنی لوتکەیەکی نوێ لە مۆسکۆ، بێ ئەوەی کاتەکەی دیاریبکەن. لەبەیاننامەکەدا ئەوەش خراوەتەڕوو کە لەکۆبوونەوەکەدا تاوتوێی دۆخی ئیدلب کراوەو بڕیاریانداوە "بەگیانی هاوپەیمانی چارەسەری بکەن و هەمووان سورن لەسەر ئەوەی ناکۆکییەکانی سوریا بە شێوەیەکی سیاسی چارەسەربکرێت".


NRT TV | کوردستان | شێخ جەعفەر: لەگەڵ دروستکردنى ئەنجومەنێکین بۆ حزبەکان\nشێخ جەعفەر: لەگەڵ دروستکردنى ئەنجومەنێکین بۆ حزبەکان\nجێگرى سەرۆکى هەرێم رایگەیاند، پێی باشە بۆ چارەسەری ئەو کێشە ناوخۆییانەی کە هەیە لەنێوان لایەنە سیاسییەکان خۆیان ئەنجومەنێک دروستبکەن، بەڵام بەیاسا ڕێکخرابێت.\nجەعفەر شێح مستەفا ئەندامى مەکتەبی سیاسی یەکێتى کە دوێنێ فەرمانى دەستبەکاربوونى وەک جێگرى سەرۆکى هەرێم بۆ دەرچوو، لە چاوپێکەوتنێکدا لەگەڵ دەنگى ئەمریکا ئاماژەى بەوە کردووە، "ئەگەر ئەنجومەنێک هەبێت بۆ چارەسەرکردنی کێشە ناوخۆییەکان و یەکڕیزی میللەتەکەمان و ڕوبەڕوبوونەوەی ئەو هەڕەشانەى لەدەرەوە لەمیللەتەکەمان دەکرێت یان کۆدەنگیەک بێت بۆ گەیاندنی دەنگی میلەتەکەمان بەهەموو دنیا، بەو شێوەیە پێم باشە بەمەرجێک دووربێت لە دەستوەردان لەکاروباری حکومەت و پەرلەمان و سەرۆکایەتيی هەرێم، چونکە پەرلەمان نوێنەری خەڵکە."\nسەبارەت بە سەرۆکایەتى ئەنجومەنەکە لە ئەگەرى پێکهێنانیدا جەعفەر شێخ مستەفا دەڵێت، هەرکات کاتی هات ئەوکات یەکێتی بۆچوونی خۆی دەدات، پێشتر بۆ مەسعود بارزانى کاریان کردووە دەنگیان پێداوە ببێتە سەرۆکى هەرێم و خولەکەشی بۆ درێژ بکرێتەوە، ئەگەر ئێستاش بیەوێت ئەو ڕۆڵە ببینێت و ببێتە سەرۆکی ئەنجومەنەکە هەموو لایەنە سیاسیەکان کۆبکاتەوە و یەکڕیزیی کورد بپارێزێت، یه‌كێتی هەمان هەڵوێستی ڕابردووی دەبێت.\nئەو وتانەى جەعفەر شێخ مستەفا دواى ئەوە دێت محەمەدى حاجى مەحمود سکرتێکى حزبی سۆسیالیست دیموکراتى کوردستان رایگەیاندبوو، زۆربەى لایەنەکان لەگەڵ ئەوەدان ئەنجومەنێک دروستبکرێت کە پێکهێنەرى حزبەکان بن و مەسعود بارزانى سەرۆکایەتى بکات.


دوتمیر بە (كوردستان) پشتیوانی لە ریفراندۆم دەكات\nكچە هونەرمەندی رۆژهەڵاتی كوردستان دۆتمیر گۆرانییەكی نوێی ئامادە كردووە بە ناوی (كوردستان) كە بە بۆنەی ئەنجامدانی ریفراندۆمی كوردستان پێشكەشی هەوادارنی دەكات و لە رێگای ئەو گۆرانییە نوێیەوە دەیەوێ بەشداری لە پرۆسەی ریفراندۆمدا بكات.\nلەم بارەیەوە دۆتمیر رایگەیاند: وەك كچێكی رۆژهەڵاتی كوردستان و دانیشتووی وڵاتی سوید پڕ بە دڵ پشتیوانی خۆم بۆ ریفراندۆم و سەربەخۆیی كوردستان دووپات دەكەمەوە، چونكە ئێمەی كوردانی تاراوگە زیاتر بە ئازارەكانی نەبوونی دەوڵەت دەكەین و دەیان ساڵە ئەم ئازارە لە ناخی خۆماندا دەچێژین، هەروەها ئەنجامدانی ریفراندۆم و سەربەخۆیی كوردستان خەونی دەیان ساڵەی خەباتی نەپساوەی میللەتی كورد و وەفادارییە بۆ خوێنی شەهید و ئەنفالكراوانی كوردستان و وێرانكردنی شار و گوندەكانی وڵاتەكەمان، من وەك هونەرمەندێك بە پێویستم زانی بە كارێكی هونەری پشتیوانی خۆم ئەو ریفراندۆم بۆ ئەم مەبەست سروودێكی نوێم تەواو كردووە بە ناوی كوردستان.\nدەربارەی سروودەكەش دۆتمیر وتی: تێكستی سروودەكە هی رەشۆ عەیشانە، كە هاوڕێیەكی ئێزیدییە، لە ئیستەنبول تۆمارمان كرد، ئەرانجور یەشار یاپشترنیان كە كوردێكی باكووری كوردستانە و كلیپەكەشمان لە سوید تەواو كرد لەلایەن كۆمپانیای ئەجدی موزیك پرۆدەكشن بووەو گروپا کۆما هاڤین بەشدار بوون، مەبەستی سەرەكیم لەو سروودە جگە لەوەی بە ئەركێكی نیشتمانی خۆمی دەزانم، هەروەها هاندانی خەڵكە بۆ ئەوەی بە گڕوتینێكی زیاترەوە روو لە سندوقەكانی دەنگدان بكەن و بە (بەڵێ) دەنگ بدەن.\nلە بارەی هاتنی بۆ كوردستان بەتایبەتی لە ئێستادا كە گەلی كوردستان سەرقاڵی ئاهەنگ و كەرنەڤالی سەربەخۆیی و ریفراندۆمە دۆتمیر دەڵێ: من قوتابیم و لەسەر ئەركی خۆم چەندین سروود و گۆرانیم پێشكەش بە میللەتەكەی خۆم كردووە كە ئەمەش بۆ من تا راددەیەكی زۆر سەختە، بەڵام سەرەڕای ئەوەش حەزم دكرد منیش لە كەرنەڤالی ریفراندۆم بەشداری بكەم بە دەنگی خۆم لە ئاهەنگ و كۆنسێرتەكانی سەربەخۆیید بەشداری بكەم و لە نزیكەوە بەشداری لە حەماسەت و جۆش و خرۆشی میللەتەكەم بكەم و بەشداریم هەبێت لەو رووەوە،چونلە سەربەخۆیی کوردستان خەونی کوردانی هەموو پارچەکانی کوردستانە و کورد لە هەر شونێکێی جیهان بێت تامەزرۆی ئەو رۆژەیە لێ بەداخەوە سەرەڕای ئەو ئەركە زۆرەی كە ئێمە دەیكێشین كەسێك نەبوو لەو رووەوە ئاوڕێك لە من و چەندان هونەرمەندی دیكە بداتەوە لە كاتێكدا چەند هونەرمەندی دیكە بانگهێشت كراون بۆ ئاهەنگەكانی ریفراندۆم بێ ئەوەی هیچ بەرهەمێكی تایبەتیان هەبێت بۆ ریفراندۆم و سەربەخۆیی.\nلە كۆتایید لێدوانەكەیدا دۆتمیر دەڵێ: بوونی كوردستانی سەربەخۆ ئاوات و خەونی هەموومانە و پێویستە هەرچی هێز و توانامان هەیە لەو رووەوە بیخەینە گەڕ بۆ هێنانەدیی ئەم خەونە دێرینە، بەڵام هیوادارم لە دەوڵەتی سەربەخۆی كوردستاندا كە پەنا بە خوا زۆر نزیكە بە جددی ئاوڕێك لە ژیان و بژێوی هونەرمەندان بدرێتەوە و بە یەكسانی هاوكاری بكرێن و ئەو نادادپەروەرییەی تا ئێستا هەبووە لە سایەتی دەوڵەتی كوردستان بنبڕ بكرێت، چونكە ئەوەتا بە چاوی خۆمان دەبینین كە هونەر رۆڵێكی سەرەكیی هەیە لە ناساندنی كەلتووری میللەتەكەمان بە جیهان و بە گۆرانی و موزیك ئێمە بە دنیای رادەگەیەنین كە ئێمەش میللەتێكین شایەنی ئەوەین وەك هەموو میللەتان دەوڵەتی خۆمان هەبێت.


به‌کارهێنانی منالان بۆ بانگه‌شه‌و پروپاگه‌نده‌ی سیاسی قه‌ده‌غه‌یه‌و پێچه‌وانه‌یه به مافه‌کانی منالان – سەنتەری مناڵان\nبه‌کارهێنانی منالان بۆ بانگه‌شه‌و پروپاگه‌نده‌ی سیاسی قه‌ده‌غه‌یه‌و پێچه‌وانه‌یه به مافه‌کانی منالان\nچەند ڕۆژێکە بانگەشەى قەوارەسیاسیەکان دەستیپێکردووە ، ئەوەى سەرنج وتێبینى دەکرێت مناڵانێکى زۆر لە سەرجەم لایەن وقەوارە سیاسیەکان بەکاردەهێنرێن بۆ مەبەستى بانگەشەو پڕوپاگەندەى سیاسى لە کاتێکدا ئەمەجگەلەوەى توندوتیژیەکى ئاشکرایە دەرهەق بەمنالان دەکرێت،\nهاوکات پێشێل کردنێکى تەواوى مافەکانى مناڵانە کە هیچ جیاوازى نى یە لەگەڵ ئەوەى کە کاربەمناڵان بکرێت یان سواڵیان پێبکرێت یان بۆ کارى سیاسى بەکاربهێنرێت. ئایا ئەوە ئازاردانى جەستەیى مناڵان نى یە کە لە جیاتى یاریکردن لە باخچەى مناڵان سوارى پیکابێکى سەربە تاڵ دەکرێن و ئەسوڕێنرێنەوە بە شەقامەکاندا؟ ئەم کارە جگە لەوەى پێچەوانەى ڕێنمایى ویاساکانى هاتووچۆیە لە هەمانکاتدا پێچەوانەى مافەکانى مناڵانەو پێشێل کردنى مافەکانیانە و هەرلایەنیک دەست بۆ ئەم کارەبەرێت لێپرسراوە و دەبێ ڕووبەڕووى سزا ببێتەوە.\nپێویستە مناڵان ونەوجەوانان لە خوار تەمەنى (16) ساڵیەوە بە هیچ شێوەیەک بەشدارى لەم جۆرە مناسەبەتانەدا نەکەن، بەتایبەتى لەهەرکۆمەلگایەکى شارستانى ومەدەنى و لەژیر سایەى هەردەسەلاتیکدا کە لانى کەمى پرەنسیپى ماف و کەسایەتى منالان لەئارادابیت ئەنجامدەرانى ئەم شیوە کارانە رووبەرووى سزاو لیپیچینەوە دەکریتەوە. ئێمە لە سەنتەرى بەرگرى لە مافەکانى مناڵانى کوردستان ڕایدەگەیەنین کە نابێت مناڵان بە هیچ شێوەیەک بۆ مەبە ستى پڕوپاگەند بەکاربهێنرێن، هاوکاتیش داوا لە کۆمیسیونى باڵا وبەرێوبەرێتى گشتى هاتووچۆ، وەزارەتى ناوخۆ، پۆلیس وئاسایش وبەرێوبەرێتى پەروەردەوە و لایەنى پەیوەندیدار دەکەین کە ڕێگە لەم دیاردەیە بگرن، هەروەها داوا لە دایکان وباوکان و بەریوەبەرایەتى قوتابخانەکان و سەرجەم کەناڵەکانى ڕاگەیاندن دەکەین کە ڕۆڵى خۆیان بگێڕن تا منالان نەخرینە نیو چوارچیوەى بانگەشەى هەلبژاردنەوە. هەروەها داواکارین لەسەرجەم لایەنەکان کەپابەندى ناوەرۆکى ئەم بەیانەبن.\nسەنتەرى بەرگرى لە مافەکانى مناڵانى کوردستان / ئۆفیسى سلێمانى


ئاژانسی ده نگو باسی کوردستان: فیلمێکی بەڵگەنامەیی نوێ لەسەر تێرۆری میکۆنووس بەڵگەی رەشی نەسراوە بە نێۆ چاوانی کۆماری تێرۆر و سیداری ئیران\nسکرتێری ئەوکاتی حیزبی دێموکراتی کوردستانی ئێران لەگەڵ دوو کەس لە هارێیانی‌و هەروەها نووری دێهکوردی نەیاری کۆماری ئیسلامی لە بەرەبەری دەستپێکی کۆبوونەوە لەگەڵ چەند کەسایەتییەکی ئێرانی لەلایەن چەند کەسێکەوە درانەبەر دەسترێژو تێرۆر کران.\nئارمانی نەجم لەو فیلمە نوێیەدا هەوڵی داوە بەشێوەی دێکۆمێنتارو لە زمان "پەرویز دەستمالچی" بچێتە کونجە تاریک‌و باس نەکراوەکانی تێرۆری میکۆنووسەوەو لایەنە شاراوەکان ئاشکرا بکا.\nلەم فیلمەدا کە ماوەکەی کاتژمێرێک‌و پێنج خولەکە، بەروونی باسی رۆڵی سەرەکی خامنەیی، رێبەری ئێران، رەفسەنجانی، سەرۆک کۆماری ئەوکاتی ئێران‌و عەلی ئەکبەری ویلایەتی وەزیری دەرەوەی کابینەی رەفسەنجانی، لە بڕیاردان‌و کارئاسانی بۆ تێرۆریستەکان بۆ ئەنجامدانی تێرۆرەکە دەکا.\nدادگای مێکۆنووس ئەو پەروەندەیە بوو کە بۆ لێکۆڵینەوە لە تێرۆری رێبەرانی کورد لە بێرلینی ئاڵمان لە شەشی خەزەڵوەری ١٣٧٢ی هەتاوی‌و دوای سالێک بەسەر دەستبەسەر کردنی کازمی دارابی کازروونی، بە گومانی ئەندامەتیی لە سپای پاسداران‌و ئیدارەی ئیتلاعاتی ئێران‌و چوار کەسی لوبنانی بەناوەکانی یوسف ئەمین، محەممەد ئەمین، عەتائوڵڵە عەیا‌و عەبباس راحێل لەلایەن پۆلیسی ئاڵمانەوە دەسگیر کران.\nکاری دادگای میکۆنووس پێنج ساڵ درێژەی کێشاو لەو ماوەیەدا ٢٤٧ دانیشتنی بۆ کراو ١٧٠ کەس وەک شاهید بە دژ و لایەنگریی کۆماری ئیسلامی شاهیدییان داو سەرجەم نۆ میڵیۆن فرانکی ئاڵمانی تێچوو.\nسەرەنجام لە یەکەمین رۆژی خاکەلێوەی ١٣٧٦ی هەتاوی، قازی حوکمی کۆتایی خۆی لەمەر تێرۆری مێکۆنووس راگەیاند. دوای ئەوەی تاوانبارەکانی دۆسیەکە حوکمەکەیان راگەیەندرا، بەرپرسانی ئەوکاتی کۆماری ئیسلامیش لەم دۆسیەدا بە تاوانی ئاسانکاری‌و پڵاندارێژیی بۆ تێرۆری میکۆنووس ناویان هات، ئەو کەسانە بریتی بوون لە خامنەیی، رێبەر، رەفسەنجانی سەرۆک کۆمار، عەلی فەلاحیان، وەزیری ئیتلاعات، ویلایەتی وەزیری دەرەوە.\nتێکست: رۆژهەڵات تایمز\nله لایه‌ن ئاژانسی ده نگو باسی کوردستان ajansknews kl. ۳/۱۸/۱۳۹۲ ۰۸:۳۹:۰۰ بعدازظهر


Wednesday, 08.18.2021, 22:14\nلە ٢٠٠١دا دوای ئەوەی فڕۆکەکانی ئەمریکا بەخەستی خاڵە سەربازییەکانی تالیبانییان لە ئەفغانستان بۆردوومان کرد، ئینجا ١٣٠٠ سەربازی لە هێزی زەمینی ڕەوانەی ئەفغانستان کرد. ئەو کات ئەمریکا بە هاوکاری ئەفغانەکانی باکووری ئەفغانستان کە دژی تالیبان بوون، شار لە دوای شار و گوند لە دوای گوندیان ئازاد کرد. لە مانگی ١٢ هەمان ساڵدا ئەمریکا هێزی زەمینی کرد بە ٢٥٠٠ سەرباز شاخی تۆرەبۆرەین کۆنتڕۆڵ کرد و حکومەتی ئەفغانیان دامەزراند دواتر ١٠٠٠هەزار سەربازی ئەمریکیان ڕەوانەی ئەفغانستان کرد. بەشێوەیەکی کاتی حەمید کەرازی کرا بە سەڕۆکی وڵات تا هەڵبژاردنەکانی ساڵی ٢٠٠٤دا تا ساڵی ٢٠١٤ حەمید کەرازی بە سەرۆکی وڵاتەکە هەڵبژێردرا. دەبێت ئەوە بگوترێت کە هەڵبژاردنەکانی ئەفغانستان شێوەی هەڵبژاردنەکانی عیراق و هەرێمی دوای ٢٠٠٣ی عیراق بوون، واتە ساختەکاری ئامرازی هەرە بەهێزی بردنەوە بوو لە هەڵبژاردنەکان.\nجورج دەبلیوبۆش و حەمید کەرازی ٢٠٠١\nتالیبان خۆیان ڕێکخستەوە، پەیوەندییان لەگەڵ چەند وڵاتێکی عەرەبی و بیانی کرد، لە شاخەکانی ئەفغانستان درێژەیان بەکار کردن دا و وازیان لە جەنگ دژی حکومەتی تازەی ئەفغانستانی سەر بە ئەمریکا نەهێنا. لەهەمان کاتدا حکومەتەکەی حەمید کەرازی ڕۆژ لە دوای ڕۆژ گەندەڵتر دەبوو، گەندەڵی هەموو جومگە سەرەکییەکانی نێو دامودەزگا حکومیەکانی گرتەوە. دزینی سامانی گشتی بووە گەورەترین سیمای دەسەڵات. دزینی میلیارد دۆلار لە بانکی کابول، کە حەمید کەرازی و محمەد کەرازی خزمی تێوەگلابوون، یەکێک بوو لەو گەندەڵیانەی کە کاردانەوەی هەبوو لەسەر ناوبانگی حکومەتەکەی کە ئەمریکا پشتیوانی دەکرد، ئەو هەواڵانە دەگەیشتەوە ئیدارەی ئەمریکا.\nئەشرەف غەنی لە ٢٠١٤ تا ٨/٢٠٢١ لە دەسەڵاتدا بوو وەک حەمید کەرازی گەندەڵی و دزی بوو بە دوو سیمای حکومەتەکەی. بەگوێرەی میدیا جیهانیەکان کە ئاماژەیان پێداوە یەک دوو ڕۆژ پێش ئێستا کاتێک کە ئەشرەف کابولی بەجێهێشت، بە ئۆتۆموبیل پارەی بۆ فڕۆکەخانەی کابول گواستۆتەوە، پارەکە هێندە زۆر بووە، هەندێکی لەسەر مێزەکانی فرۆکەخانەی ئەفغانستان بەجێهێشتووە.\nبەگوێرەی ڕاپۆرتی ٢٠١٨ی ڕێکخراوی "تراسپەرەنسی ئینترنەشنەڵ"، ئەفغانستان یەکێک بووە لە گەندەڵترین وڵاتەکانی دنیا وەک عیراق و هەرێمی ئەمڕۆ. سەرەڕای ئەوەی کە ئەمریکا بە پارە و چەک و تەقەمەنی و بەکارهێنانی سوپای ئەمریکی پشتیوانی لەو دوو حکومەتە کرد، بەڵام ئەم حکومەت نەیتوانی لەسەر پێی خۆیدا بوەستێت، سوپایەکی نیشتمانی پەروەردەکراو بە ڕۆحی بەرەنگاری بوونەوە دابمەزرێنێت. دەزگای پۆلیس و ئاسایشی وڵاتەکە بە شێوەیەک بەرێوەربەرێت کە بتوانێت سەرکەوتن بەدەست بهێنێت و لە ئاستی لێپرسراوەتی بن. خزمەتگوزارییەکان لە ئاستێکی گەلێک خراپدا بوون، کەرتی پەروەردە و تەندروستی لاواز بوون. ئەوانەی لە پۆستە باڵا حکومیەکاندا کاربەدەست بوون، تەنیا هەوڵی خۆشگوزەرانی خۆیان و ماڵومنداڵ و دەوەروبەری خۆیانیان دەدا، تەنیا خەریکی خۆ دەوڵەمەند کردن بوون، وەک مافیا هەموو سەرچاوە ئابوورییەکانی ئەفغانستانیان بۆ خودی تایبەتی خۆیان قۆڕغکرد.\nمەترسی مەزنی مافیا لەوەدایە کە جومگە سەرەکییەکانی دامودەزگە حکومییەکانیان بەدەستەوە بێت، واتە حکومەت ببێت بە مافیا، نەک ئەو مافیایانەی کە لە حکومەتدانین تەنیا پەیوەندییان بە هەندێک دەسەڵاتدار هەیە، لە ڕێگەی ئەوانەوە لە حکومەتەدا بۆ پڕۆژە ئابوورییەکان و بەرێوەبردنی بەرژەوەندیەکانییان لە حکومەت، کارئاسانیان بۆ دەکرێت و چاودەنوقێنن و یاسا پەیڕەو ناکەن بەرامبەر دەسەڵاتە نامەشروعیەکانی ئەوان لەنێو کۆمەڵگە و ئەنجامدانی تاوان.\nتوێژێک لەنێو کۆمەڵگادا کە سیاسییە دەسەڵاتدارەکان بوون، بوون بە میلیۆنێر، زۆرینەی خەڵکیش بەهەژاری مایەوە. بێکاری گەیشتە لووتکە، بەدڕەوشتی و بەکارهێنانی ماددەی هۆشبەر لەنێو گەنجاندا ڕۆژ لە دوای ڕۆژدا گەشەی دەکرد، بە شێڵاو خەڵک وڵاتەکەی بەجێدەهێشت، ڕووی لە هەندەران دەکرد، وەک دۆخی عیراق و هەرێمی ئەمڕۆ. بێگومان ئەمریکا لە ڕێگەی ڕێکخراوە مەدەنیەکانی نێو ئەفغانستان ڕاپۆرتی لەسەر جۆری حوکمڕانی ئەو وڵاتە پێ دەگەیشت، گەیشتە ئاستێک کە لێیان بێ هیوا بوو.\nمەلا عەبدوڵا غەنی برادەران لە دانیشتنی دوحە ساڵی ٢٠٢٠\nئەمریکا ژێر بە ژێر لە کاتی ترامپ لە دەسەڵاتدا بوو، هەوڵیدا لەگەڵ نوێنەرانی تالیبان بەتایبەتی لەگەڵ سەڕۆکی مەکتەبی سیاسی تالیبان "برادەران" لە قەتەر کۆببنەوە، واتە ئەوەی ئەمڕۆ لە ئەفغانستان ڕوودەدا بە کتوپڕی نەبووە. بایدن چەند مانگێک لەمەوپێش داوای لە تورکیا کرد لێپرسراوەتی پاراستنی فڕۆکەخانەی کابول لە ئەستۆ بگرێت تا هێزەکانیان بەتەواوی دەکشێننەوە، بێگومان ئەردوغان بەم پێشنیارە ڕازی بوو، بەڵام حکومەتی ئەشرەف غەنی و تالیبان، بەمە ڕازی نەبوون کە جەندرمەی تورکی بێتە فڕۆکەخانەی وڵاتەکەیان. بەڵام ینک و پدک بەبێ هیج مەرجێ کوردستانیان ڕادەستی میتی تورکیی و ئیتیلاعاتی ئێران و میلیشیاکانیان کردوە.\nڕەنگە ئەو پرسیارە بکرێت، ئەی ئەگەر زووتر ڕێککەوتن لە نێوان حکومەتی غەنی و تالیبان و ئەمریکا کرابوو، بۆ ئەمریکا پێشوەخت هێزەکانی خۆی و هاوپەیمانان و ئەو خەڵکانەی کە کاریان لەگەڵدا کرد بوون لە ئەفغانستان نەکشاندەوە؟ بێگومان وەڵامەکە ئەوەیە: لەبەرئەوە بووە ڕێککەوتنەکەیان لەگەڵ تالیبان ئاشکرا نەبێت. لە توێترێکدا پۆمپیۆ ددان بەو ڕێککەتن و دانیشتنەدا لە دوحە دەنێت:\nWhat an honor to join today's Intra-Afghan Negotiations in Doha. It is remarkable - and a testament to the human spirit - that the pain and patterns of destruction are no match for the enduring hopes for peace held by the Afghan people, and their many friends.\n7:49 PM · Sep 12, 2020·Twitter Web App\nهاتنی تالیبان بۆ ئەفغانستان بەوشێوەی ئەمڕۆ، ڕێککەوتنی ژێربەژێر بوو، گرنگی پێدانی میدیای دنیا بە هاتنە دەسەڵاتی تالیبان و لە چاوپێکەوتنی رێبەرانی تالیبان لە میدیاکانی دنیادا، بە ئاسانی ئەوە تێبینی دەکرێت. بەگوێرەی هەندێک ئامار کە لە میدیا بیانیەکان بڵاوبۆتەوە، لە ماوەی ٢٠ساڵدا ٧٧٥،٠٠٠ سەربازی ئەمریکی بۆ ئەفغانستان هەناردرا، ٢٣٠٠ سەربازیی ئەمریکی کوژران، ٢٠،٥٨٩ هەزار سەربازی ئەمریکی بریندار بوون. زێتر لە ٦٠،٠٠٠ هەزار سەربازی ئەفغانی کوژران جگە لە بریندار. زێتر لە ٤٣ هەزار لە خەڵکی مەدەنی ئەفغانی کوژران.


PJAK: رێگا نادەین خوێنی شەهیدانمان بەفێڕۆ بڕوات – پەژاک\nPJAK: رێگا نادەین خوێنی شەهیدانمان بەفێڕۆ بڕوات\nبەش: بابەتی تایبەت, شەهیدان, لێدوان\nداگیركەران چاویان بە دەستكەوتەكانی گەلەكەمان لەهیچ پارچەیەكی كوردستان هەڵنایەت، بۆ لەناو بردنی ئەو دەستكەوتانە پەنا دەبەنە هەر جۆرە كردەوەیەكی تیرۆریستی و نامرۆڤانە. ئاستی دڕندنەیی و هۆڤیەتی ئەو هێزە داگیركەرانە، ئەمڕۆ لەباكوور و رۆژئاوای كوردستان دەبنرێت كە لەپێناو مانەوەیان لەدەسەڵات و پاراستنی پلەو پایەیان بە رۆژانە دەیان رۆڵەی گەلەكەمان دەكەنە قوربانی بەرژەوەندیەكانیان. ئێستاش دیكتاتۆریەت و شۆڤینزیم تەنیا بەو ناوچانەوە سنووردار نەماوەو پەلكێشی سەرتاسەری كوردستان دەكرێت.\nهەڤاڵانی ئازیز و گەلی نیشتمانپەروەر\nسەرلەئێوارەی رۆژی چوارشەممە داگیركەران و بەكرێگیراوەكانیان دوو تێكۆشەر و نیشتمانپەروەری قەزای پێنجوێن، بە بەرنامەیەكی پلان بۆ داڕێژراو دەڕفێنن و بە شێوەیەكی هۆڤانە تیرۆریان دەكەن. ئەم كردەوە تیرۆریستیە ئەوەی خستەڕوو كە هێشتا لەهەرێمی كوردستان كۆتایی بە تۆقاندن و تیرۆر نەهاتووە و هێشتا هەڕەشەیەكە بۆ سەر گیان و حاڵی هاوڵاتیان. ئێمە لەو باوەڕەداین لەجێگایەكدا دیمۆكراسی گەشە نەكات، كۆتایی بە رفاندن و تیرۆر نایەت. ئەوانەش پاڵپشت و ئەنجامدەری ئەو كردەوە تیرۆریستیانەن، دیارە هەرگیز خەبات و تێكۆشانی رەوای گەلی ئازادیخوازیان پێ هەرس ناكرێت، بۆیە بەردەوام خزمەتی داگیركەران دەكەن.\nرفاندن و تیرۆر كردنی هەڤاڵی تێكۆشەر و دڵسۆزی پارتەكەمان (كەمال شێخ سادق) و هاوڵاتی نیشتمانپەروەر (وەستا سدیق سالیاوا) هەر چەند ئێمەو گەلەكەمانی خەمبار كرد، بەڵام رفاندن و تیرۆر، هەرگیز ئێمە و گەلەكەمان لەتێكۆشان پاشگەز ناكاتەوە. چۆنكە بەو تیرۆر دەیانەوێت ئەوە رابگەیەنن كە كۆتایی بە تێكۆشانی بزاڤی ئاپۆیی لەقەزای پێنجوێن و باشوور و رۆژهەڵات دێنن، بەڵام بە پێچەوانەوە شەهیدبوونی ئەو دوو تێكۆشەرەی گەلەكەمان زیاتر هاندەرمان دەبێت بۆ بەردەوام كردنی رێ‌و رێبازیان.\nشەهید كەمال ساڵانێكی زۆر لەناو خەباتدا بووە، هەر لەدروستبوونی كۆمەڵەی رەنجدەرانەوە تا ئێستا لەخەباتدایە بەهۆی خەباتیەوە، لەلایەن رژێمی بەعسەوە دەستگیر كراوە و سزای سێدارەی بەسەردا سەپێندراوە. سەرجەم تەمەنی لەپێناو رزگاری نەتەوەكەیدا بەخشی و ساتێك لەتێكۆشان درێغی نەكرد، بەردەوام لەهەوڵی پێشخستن و مەزن كردنی تێكۆشانی ئاپۆیی لەرۆژهەڵات و باشووری كوردستاندا بوو. خاوەن كەسایەتییەكی بوێر و ئازا و لەخۆبردوو بوو. بەردەوام لەهەوڵی ئەوەدا بوو لەكەسایەتی خۆی و خانەوادەكەیدا كلتووری ئاپۆچێتی بەرجەستە بكات. وەك كەسێكی دڵسۆز و پابەندی گەلەكەی بە رۆحی بەرپرسیارییەوە ئەو كار و خەباتەی قازانجی بۆ گەل و نەتەوەكەی هەبووبێت ئەنجامی داوە. لەسەر دۆزی نەتەوەكەی بە دەیان جار رووبەڕووی هەڕەشە و گوڕەشەو گرتن بووەتەوە، بەڵام لەگەهێشتن بە ئامانجەكانی پاشگەز نەبووەتەوە. هاوكات شەهید وەستا سدیق هەر چەند بە ساڵانە هاوڕێی هەڤاڵا كەماڵ بووە و زۆر كار و خەباتی بۆ گەلەكەی كردووە. ئەویش خاوەن كەسایەتییەكی لەسەرخۆ و دڵسۆزی نەتەوەكەی بوو و بە پێ دەرفەت و ئیمكانی خزمەتی تەڤگەری ئازادیخوازی گەلی كردووە.\nگەلی خۆڕاگر و دڵسۆزی قەزای پێنجوێن\nئەو كەسانەی ئەو كردەوەیان ئەنجام داوە دەیانەوێت ئەوە بڵێن كە ئێمە رێگا نادەین كە قەزای پێنجوێن ببێتە دەروازەی شۆڕشی رۆژهەڵاتی كوردستان. بەڵام دەبێت ئەوەش بزانن كە نە تەڤگەری ئێمە و نە گەلەكەشمان رێگا بەوان نادەن كە ئەم قەزایە ببێتە هێلانەی ئاژاوەگێڕ و تیرۆریستان، ئێرە مەڵبەندی بەرخۆدان و تێكۆشانە، مەڵبەندی شۆڕشگێڕ و ئازادیخوازانە. بۆیە دەبێت هەر كەس بە پێ ئەوە حساب و كتابی خۆی لەسەر ئەم خاك و گەلە بكات.\nئێمە وەك پارتەكەمان ئەو دوو هەڤاڵە بە شەهیدی خۆمان و گەلەكەمانی دەزانین و تا دڵۆپی خوینیشمان خاوەندارێتی لەرێبازیان دەكەین. بۆیە لێرەدا ئەو كردەوە تیرۆریستیە بە توندی شەرمەزار دەكەین و پرسەو سەرەخۆشی خۆشمان ئاراستەی رێبەرئاپۆ، گەلەكەمان لەباشووری كوردستان و بنەماڵەی سەربەرزیان دەكەین و خۆمان بە شەریكی خەم و ئازاریان دەبینین. لێرەدا بەڵێنی ئەوە بە هەڤاڵا كەماڵ و وەستا سدیق و گەلەكەمان دەدەین كە خوێنیان بە فێڕۆ ناڕوات و تۆڵەیان دەسێنیتەوە. لەكۆتایی دا ئەوە رادەگەیەنین تا ئێستا بكەرانی ئەو كردەوە تیرۆریستیە لەلامان روون نەكراوەتەوەو بۆ روونكردنەوەشی هەوڵەكانمان بەردەوامەو ئەو بەڵێنەش دەدەین، لەئەگەری ئاشكرابوونی بكەرانی ئەو كردەوەیە كە سەر بە چ لایەن، هێز و گرووپێك بێت، ئەوا بە توندی تۆڵەیان لێدەكەینەوە.


◄ Sonuç: Found 788, page 1 of 79 Items per page: 🗐 1 🗐 5 🗐 10 🗐 25 🗐 50 🗐 100\n📝 3 وێستگەی بەرهەمهێنانی کارەبا بە وزەی خۆر دادەمەزرێنرێت Belgeler\n📅 Da eklendi Feb 24 2020 7:45PM\n👁 Bu başlık 1,078 defa görüntülendi\n18-02-2020 [ Daha... 👁] ✖ ✖ 0 1 ✔ 93% ✍ B.J. 24-2-2020 19:45:25\n📝 61 ژن لە خۆرئاوای کوردستان شەهیدبوون Belgeler\n📅 Da eklendi Nov 28 2019 4:04PM\nیەکینەی پاراستنی ژن لە خۆرئاوای کوردستان رایگەیاند [ Daha... 👁] ✖ ✖ 0 1 ✔ 99% ✍ B.J. 28-11-2019 16:04:50\n📝 7 رۆژ مۆڵەت ماوە بۆ هەر پێشنارێک لەسەر هەمواری یاسای چاکسازی Belgeler\n📅 Da eklendi Oct 8 2019 8:46PM\n👁 Bu başlık 1,251 defa görüntülendi\nحکوومەتی هەرێمی کوردستان 7 رۆژی مۆڵەتی داوەته لایە [ Daha... 👁] ✖ ✖ 0 2 ✔ 99% ✍ J.O.E. 8-10-2019 20:46:01\n📝 A message to the protesters Belgeler\n📅 Da eklendi Dec 19 2017 11:01PM\nThese are challenging times for our region. Your f [ Daha... 👁] ✖ ✖ ✖ 0 0 ✔ 95% ✍ H.B. 19-12-2017 23:01:14\n📝 Statement Regarding Dana Gas - Third Partial Final Award dated 30 January 2017 Belgeler\n📅 Da eklendi Feb 15 2017 10:28PM\n👁 Bu başlık 4,369 defa görüntülendi\nErbil, Kurdistan Region, Iraq – On 13 February 201 [ Daha... 👁] ✖ ✖ ✖ 0 0 ✔ 93% ✍ H.B. 15-2-2017 22:28:48\n📝 ئاگادارییەک بۆ خوازیارانی وەرگرتنی منداڵ لە قوتابخانەکانی سابیس Belgeler\n📅 Da eklendi Sep 26 2018 4:56PM\nبە مەبەستی پڕکردنەوەی بۆشایی لە ئاستی دووەمی باخچە [ Daha... 👁] ✖ ✖ ✖ 0 1 ✔ 97% ✍ H.B. 26-9-2018 16:56:01\n📝 ئاگادارییەک لە لیژنەی ئەمنی پارێزگای هەولێر لەبارەی بانگەشەی گشتپرسی Belgeler\n📅 Da eklendi Sep 10 2017 6:32PM\n👁 Bu başlık 6,934 defa görüntülendi\nپارێزگار و سەرۆکی لیژنەی ئەمنی پارێزگای هەولێر ئاگ [ Daha... 👁] ✖ ✖ 0 3 ✔ 99% ✍ E.Î.F. 10-9-2017 18:32:19\n📝 ئاگادارییەک لە لیژنەی بۆردی وەزارەت بۆ سەرجەم وتاربێژان Belgeler\n📅 Da eklendi Mar 30 2018 9:43PM\nمامۆستایانی ئایینی بەڕێز سڵاوی خواتان لێبێت، وێڕای [ Daha... 👁] ✖ ✖ ✖ 0 0 ✔ 95% ✍ N.I. 30-3-2018 21:43:50\n📝 ئاگاداریەکی گرنگ بو سەرجەم کەم ئەندامان و خاوەن پێداویستی تایبەت و چاودێری خێزان Belgeler\n📅 Da eklendi Mar 21 2017 9:58AM\nئاگاداریەکی گرنگ بو سەرجەم کەم ئەندامان و خاوەن پێ [ Daha... 👁] ✖ ✖ ✖ 0 0 ✔ 88% ✍ H.B. 21-3-2017 9:58:19


سه‌رۆک بوش ڕێبازی نوێی به‌رنامه‌ی ووزه ده‌خاته به‌رده‌م گه‌لی ئه‌مریکا\nسه‌رۆک بوش ڕۆژی دووشه‌ممه به سه‌رانسه‌ری وڵاته یه‌کگرتووه‌کانی ئه‌مریکادا ده‌گه‌ڕێت تاوه‌کو پشتگیری بۆ ڕێبازه‌کانی ووزه ده‌ست بکه‌وێت. سه‌رۆک ده‌ڵێت ئه‌م ڕێبازانه یارمه‌تی ئه‌مریکا ده‌دات چیتر پشت به نه‌وتی هێنراو له ده‌ره‌وه‌ی ووڵات نه‌به‌ستێت.\nیه‌کێک له وه‌ستانه‌کان ویلایه‌تی وسکانسن بوو، سه‌رۆک بوش بابه‌تی ووزه‌ی به مه‌سه‌له‌یه‌کی ئاسایش نیشتمانی و ئابوری ناوبرد. هه‌روه‌ها داوای له ئه‌مریکیه‌کان کرد ڕێگای پاکتر بۆ به‌رهه‌مهێنانی ووزه به‌کار بهێنن و ده‌ست به دامه‌زراندنه‌وه‌ی ده‌زگای ووزه‌ی ناوه‌کی بکه‌ن.\nبه‌ڕێز بوش هه‌وڵه‌کانی به‌ڕێوبه‌رایه‌تیه‌که‌ی له توێژینه‌وه‌کانی ووزه‌ی خۆر و با ڕوون کرده‌وه و باسی له چۆنێتی به‌ره‌وپێشبردنی ئه‌و هه‌وڵانه کرد تاوه‌کو بتوانن به شێوه‌یه‌کی ئاسانتر گازی سروشتیان ده‌ست بکه‌وێت.\nدیموکراته‌کان ڕه‌خنه‌یان له‌م به‌رنامانه‌ی ووزه‌ی سه‌رۆک بوش گرت و ده‌ڵێن یارمه‌تی کڕیاران نادات به تایبه‌تی له نزمکردنه‌وه‌ی نرخی ووزه‌دا.


ئەحمەدی حاجی ڕەشید: دۆسیەی نەوت لەدەستی هەرێم نەماوە و تورکیا ڕازینابێت نەوتەکە تەسلیمی بەغدا بکرێتەوە – Standard Kurd\nلەلایەن ستاندار Posted on ته‌مموز 2, 2020 ته‌مموز 2, 2020 7179 جار بینراوە 0 سەرنج\nئەحمەدی حاجی ڕەشید ئەندامی لیژنەی دارایی ئەنجومەنی نوێنەرانی عێراق بە هاوڵاتی ڕاگەیاندووە دۆسیەی نەوتی هەرێم لەدەستی هەرێم نەماوە دوای ڕێککەوتنە ٥۰ ساڵیەکەی پارتی لەگەڵ تورکیا نەوتی هەرێم ئێستا ڕەهنە لەلای تورکیا و تورکیا ئامادە نییە نەوتەکە تەسلیم بە بەغدا بکرێتەوە.\nئەو پەڕلەمانتارە گوتوشیەتی تورکیا مانگانە ۱۱۷ ملیۆن دۆلاری لە داهاتی نەوتی کوردستان دەستدەکەوێت، چۆن دانە غاز توانی قەرەبووی ۲ ملیار دۆلار لەحکومەتی هەرێم لەبڕی ئەو ساڵانە کە خەمڵاندویەتی قازانج دەکات وەربگرێت، تورکیاش قازانجی ٥۰ ساڵ لە حکومەتی هەرێم دەسەنێت.\nبڵاوکراوەی پێشووپیلانەكە گەورەیە (بەیانە سێقۆلیەكە)\nبڵاوکراوەی نوێتر(ھەرێمی کوردستان لە نێوان گۆڕینی سیستەمی سیاسی و بەردەوامی قەیرانەکان)