هەولێر، سەرۆكی فراكسیۆنی كۆمەڵ دەستی لەكاركێشایەوە | ROJnews\nهەولێر، سەرۆكی فراكسیۆنی كۆمەڵ دەستی لەكاركێشایەوە\nچوؤرشەممە, 15 ماي 2019 - 13:04\nسەرۆكی فراكسیۆنی كۆمەڵی ئیسلامی لە ئەنجومەنی پارێزگای هەولێر دەستلەكاركێشانەوەی خۆی لە حزبەکەی ڕاگەیاند، هۆکارەکەشی گەڕاندەوە بۆ "ئەوەی ئێستا كۆمەڵی ئیسلامی پێیدا تێپەڕدەبێت قۆناغێكی خراپە و دەرەنجامی خراپتریشی دەبێت".\nئەمڕۆ عەباس محەمەد، سەرۆكی فراكسیۆنی كۆمەڵی ئیسلامی لە ئەنجومەنی پارێزگای هەولێر، لە كۆنگرەیەكی ڕۆژنامەنووسیدا لە ئەنجومەنی پارێزگاکە، دەستی لەحزبەکەی کێشایەوە.\nعەباس محەمەد لە كۆنگرەكەدا، دەستلەکارکێشانەوەکەی گەڕاندەوە بۆ، "نەبوونی دادگەریی، نەمانی بنەمای شورا، نەگەڕانەوە بۆ پەیڕەوی ناوخۆ، ڕازی نەبوون بە دەرەنجامی كۆنگرە و جیاكیاری لە ژیانی بەشێك لە بەرپرسانی حزبەکەی".\nئاماژەی بەوەشکرد: ئەوەی كۆمەڵی ئیسلامی پێدا تێپەڕ دەبێت قۆناغێكی خراپە و دەرەنجامی خراپتریشی لێدەكەوێتەوە بە نزیكبوونەوەی كۆنگرەی داهاتوو، لە ئێستاوە هیچ پەوەندییەکم بە کۆمەڵی ئیسلامییەوە نەماوە و وەک فراکسیۆنێکی سەربەخۆ کاردەکەم.\nئەمە لە کاتێکدایە، لە ماوەکانی ڕابردوودا ژمارەیەکی دیکە لە بەرپرسان و ئەندامانی مەڵبەندەکانی کۆمەڵی ئیسلامی، بەتایبەت لە سنووری پارێزگای هەولێر، دەستلەکارکێشانەوەی خۆیان لە حزبەکەیان ڕاگەیاندبوو.\nفڕۆکەکانی سوریا کاروانێکی سەربازیی دەوڵەتی تورکیان کردە ئامانج و شەڕێکی سەختە\nفڕۆکە جەنگییەکانی سوپای ڕژێمی سوریا کاروانێکی دەوڵەتی تورکیان کردە ئامانج کە بەرەو شارۆچکەی مۆرک...\nدەوڵەتی تورک هێرشێکی بەرفراوانی دژبە کورد دەستپێکرد\nلە بەرەبەیانی ئەمڕۆوە دەوڵەتی تورک دەستیداوەتە هێرشێکی بەرفراوان دژبە کورد، لە باکور قڕکردنی...\nهەولێر، سوپای تورک ٢ گەنجی دەستگیر کرد\nسەربازانی سوپای دەوڵەتی تورک لە گوندی سیران-ی سنووری پارێزگای هەولێر دوو گەنجیان دەستگیر کرد.\nئاکەپە دەستی بەسەر شارەوانییەکانی ئامەد، وان و مێردین-دا گرت\nدەوڵەتی ئاکەپە دەستی بەسەر شارەوانییەکانی ئاماد، مێردین و وان-دا گرت و سەرۆک شارەوانییەکانی لەکار...\nبانگەوازییەک لە هەدەپەوە\nهەدەپە ڕایگەیاند، هاوپەیمانیی ئاکەپە – مەهەپە دەستی بەسەر ئیرادەی گەلدا گرتووە، ڕاشیگەیاند "ئەوە...\nهاوڵاتیەکی تەمەن ٣٣ ساڵ بە گوللـە خۆی کوشت\nلە سنوری شارۆچکەی کەلار هاوڵاتییەکی تەمەن ٣٣ ساڵ بە گوللـە خۆی کوشت.\nفتوای جیهاد دژبە کورد، ٤٠ ساڵ لەمەوبەر درا\nڕۆژی ١٩/٠٨/١٩٧٩ هێشتا ساڵێک بەسەر شۆڕشی گەلانی ئێران-دا تێنەپەڕێبوو، کە دامەزرێنەر و ڕێبەری...\nتوركیا نامەیەک ئاڕاستەی بارزانی دەکات و داوادەکات پێشمەرگە یەکنەگرێتەوە\nتوركیا نامەیەك بۆ مەسعود بارزانی دەنێرێت و تیایدا داوا دەکات پێشمەرگە یەکنەگرێتەوە و پارتی...\nكەجەكە: دانانی خۆسەپێنەر بۆ شارەوانییەكانی هەدەپە كودەتای سیاسییە\nهاوسەرۆكایەتی كۆنسەی بەڕێوەبەری كەجەكە دەربارەی دانانی خۆسپێنەر (قەیوم) بۆ شارەوانییەكانی هەدەپە وتی، " بەردەوامی كودەتای سیاسیە" و داوای كرد، كە هەركەسێك لەهەرشوێنێك ڕاپەڕێت و...\n"هەرێم ئامادەیە ڕۆژانە 250 هەزار بەرمیل نەوت ڕادەستی بەغدا بكات"\nوتەبێژی حكومەتی هەرێم ڕاگەیاند:"ئەو پارەیەی لەپشكی هەرێم لە بودجەی ئیتحادی دەبڕدرێت زیاترە لە بڕی 250 هەزار بەرمیل نەوت و ئاشكراشیكرد حكومەتی هەرێم ئامادەیە ئەو بڕە نەوتە...\nبەوێنە، بۆردوومانەكەی قەندیل\nفڕۆكە جەنگییەكانی دەوڵەتی تورك گوندەكانی بۆڵێ و سڵێ-یان لەبناری قەندیل بۆردوومانكرد و چوار هاوڵاتی برینداربوون، جگە لەزیانی ماددی زۆر بە ماڵەكانی ئەو گوندانە.\nماتۆڕسكیلێك وەرگەڕا و شوفێرەكەی گیانی لەدەستدا\nهاوڵاتییەكی دانیشتووی شارەدێی سەنگەسەر كە بۆ مامەڵەی پاسپۆرت چووبووە شارۆچكەی ڕانیە لەكاتی گەڕانەوەی بە ماتۆڕسكلیەكەی، لەلۆفەكانی دەربەندی ڕانیە وەرگەڕا و بەو هۆیەوە گیانی...\nتەژەكە: ڕژێمی ئاكەپە هێرشی كردەوە سەر ئیرادەی ئازادی گەلی كورد\nبزووتنەوەی ژنانی كورد لە ئەوروپا (تەژەكە) دەستبەسەرداگرتنی شارەوانیی گەورە شارەكانی ئامەد و وان و مێردین وەك هێرش بۆ سەر ئیرادەی ئازادی گەلی كورد ناو دەبات و بۆ چالاكیی كاتژمێر...\nكەجەدەكەی ئەوروپا لە دژی دەستبەسەرداگرتنی شارەوانییەكان بانگەوازی بۆ چالاكی كرد\nكەجەدەكەی ئەوروپا دەستبەسەرداگرتنی شارەوانییەكانی هەدەپەی وەكو كودەتا لەدژی گەل پێناسە كرد و بانگی لە گەلی كورد كرد كە لە ئەوروپا، كەنەدا، ئوسترالیا و ژاپۆن، لەدژی ئەو...


فاکتەرەکانى پشت گه‌ڕانه‌وه‌ی داعش بۆ عێراق\nڕێكخراوی داعش هه‌وڵده‌دات بۆ ئه‌وه‌ی خۆی بپارێزێت له‌وه‌ی بگاته قۆناغی ڕوخانی ته‌واوه‌تی، ئه‌مه‌ش دوای ئه‌وه‌ی كه زۆرینه‌ی ئه‌و ناوچانه‌ی له‌ده‌ستدا كه له‌م ساڵانه‌ی دواییدا كۆنترۆڵی كردبوون، ئێستا ئه‌مه پاڵی پێوه‌ناوه بۆ هه‌وڵدان بۆ گه‌ڕانه‌وه بۆ گۆڕەپانى عێراقی، ئه‌مه‌ش له‌ڕێگه‌ی كاركردن بۆ سه‌رله‌نوێ ڕێكخستنه‌وه‌ی ڕێزه‌كانی.\nداعش بۆ ڕێکخستنەوەى تواناکانى لە عێراق چەند ڕێکارێکى جیاواز دەگرێتە بەر\nئاماده‌كردنی: مركز المستقبل للأبحاث والدراسات المتقدمة.\nڕێكخراوی داعش هه‌وڵده‌دات بۆ ئه‌وه‌ی خۆی بپارێزێت له‌وه‌ی بگاته قۆناغی ڕوخانی ته‌واوه‌تی، ئه‌مه‌ش دوای ئه‌وه‌ی كه زۆرینه‌ی ئه‌و ناوچانه‌ی له‌ده‌ستدا كه له‌م ساڵانه‌ی دواییدا كۆنترۆڵی كردبوون، ئێستا ئه‌مه پاڵی پێوه‌ناوه بۆ هه‌وڵدان بۆ گه‌ڕانه‌وه بۆ گۆڕەپانى عێراقی، ئه‌مه‌ش له‌ڕێگه‌ی كاركردن بۆ سه‌رله‌نوێ ڕێكخستنه‌وه‌ی ڕێزه‌كانی، ئه‌مه‌ش ژماره‌یه‌ك له ڕاپۆرته‌كان ئاماژه‌ی پێ ده‌كه‌ن، له‌نمونه‌ی ئه‌و ڕاپۆرته‌ی ئه‌م دواییه‌ی كه وه‌زاره‌تی به‌رگری ئه‌مریكا "پنتاگۆن" ده‌ریكرد له ٤ شوباتی ٢٠١٩ دا و ده‌ریده‌خات كه ڕێكخراوه‌كه خه‌ریكی نوێكردنه‌وه‌ی كاره‌سه‌ره‌كیيه‌كانی ئەرک و بنیاتنانی تواناكانیه‌تی له‌عێراقدا به‌شێوه‌یه‌كی خێراتر له‌چاو سوریا، ئاماژه به‌وه‌ش ده‌كات كه ئه‌و ڕێكخراوه هه‌تا ئێستاش مانگانه به‌ده‌یان چه‌كداری بیانی بۆخۆی كێشده‌كات وكۆمه‌ك وبه‌خششی زۆریشی ده‌ستده‌كه‌وێت.\nئه‌مه شانبه‌شانی ئه‌و ئاگاداركردنانه‌یه، كه ده‌سه‌ڵاتدارانی عێراق هه‌ر ڕۆژێك دوای ئه‌وه دایان له‌باره‌ی هه‌وڵه‌كانی ڕیكخراوی داعش بۆ تێكشكاندنی تێكدانی ئاسایشی هه‌ندێ شار كه توندوتۆڵن له‌ڕووی ئاسایشیيه‌وه، له‌نمونه‌ی شارۆچكه‌ی "جه‌ره‌ف صه‌خر"ی سه‌ربه پارێزگای بابل، ئه‌مه‌ش واتای ئه‌وه‌یه داعش هه‌تا ئێستاش له‌توانایدایه كه ببێته هه‌ڕه‌شه له‌سه‌ر ئاسایش وسه‌قامگیری له‌عێراق.\nڕه‌نگه بتوانین پێداگری "داعش" بۆ ڕێكخستنه‌وه‌ی تواناكانی خۆی له‌عێراق له‌سه‌ر چه‌ند بنه‌مایه‌كی جیاواز شرۆڤە بكه‌ین، كه خۆی ده‌بینێته‌وه له‌مانه‌ی خواره‌وه‌دا:\n١- زۆری سامانی مرۆیی: داعش له‌سه‌ره‌تای ده‌ركه‌وتنی له مه‌یدانه‌كه‌دا له‌ساڵی ٢٠١٤، عێراق یه‌كه‌م ده‌وڵه‌ت بوو كه توانی چه‌ند ناوچه‌یه‌كی فراوانی لێ كۆنترۆڵ بكات، ئیتر ئاڕاسته هزریيه‌كانی داعش تیایدا دروستبوون و پێگه‌یشتن و ده‌ستیكرد به له‌خۆگرتن وڕاكێشانی تیرۆریستان له خودی عێراق وناوچه جیاوازه‌كانی جیهانه‌وه، به‌شێوه‌یه‌ك كه سامانێكی مۆریی وه‌های كه‌وته به‌رده‌ست پشتی پێبه‌ست له‌هه‌وڵه به‌رده‌وامه‌كانیدا بۆ بڵاوبوونه‌وه وپه‌لهاویشتن له‌ناوخۆ وده‌ره‌وه‌ی عێراقدا.\n٢- ڕێكخراوه ڕكابه‌ره‌كانی داعش: له‌سوریا دوای سه‌رهه‌ڵدانی قه‌یرانه‌كه له ئازاری ٢٠١١دا، چه‌ندین ڕێكخراوی تیرۆریستی بڵاوبوونه‌وه، به‌شێوه‌یه‌ك كه تاڕاده‌یه‌ك توانای داعشیان كه‌مكرده‌وه بۆ په‌لهاویشتن و بڵاوبوونه‌وه له‌ناوسوریادا، ته‌نانه‌ت ناچاریان كرد كه بچێته جه‌نگ وڕووبه‌ڕووبونه‌وه‌ی سه‌ربازیه‌وه له‌گه‌ڵیاندا وئه‌مه‌ش هەژمونى داعشی تاڕاده‌یه‌ك لاوازكرد له‌ناو سوریادا پێش ئه‌وه‌ی توشی تێكشاكان وشكستی گه‌وره ببێته‌وه به‌هۆی ئه‌و گورزه سه‌ربازیيانه‌ی به‌ری دەكه‌وتن له‌لایه‌ن ئه‌و هێزانه‌ی كه جه‌نگیان له‌دژی ده‌كرد. به‌ڵكو له‌ئێستادا هه‌ندێك له‌و هێزانه هه‌وڵده‌دەن وه‌به‌رهێنان له‌و جه‌نگه‌دا بكەن له‌پێناو ده‌ستخستنی چه‌ند ده‌ستكه‌وتێكی سیاسیدا به‌جۆرێك كه ئه‌مه ئه‌بێته پاڵنه‌رێك بۆی كه له‌داهاتوودا زۆرتر هه‌وڵبدات بۆبه‌رپه‌رچدانه‌وه‌ی ڕێكخراوی داعش ودوباره سه‌رهه‌ڵدانه‌وه‌ی له ناو سوریادا.\n٣- ده‌ستكه‌وتنی یارمه‌تی وهاوكاری: داعش له ناوخۆی عێراقدا تۆڕێكی په‌یوه‌ندی كۆمه‌ڵایه‌تی به‌هێزی دامه‌زراندوه ئه‌مه‌ش دوای ئه‌وه‌ی چه‌ندین خه‌ڵكی ناوچه‌كه چوونه ناویه‌وه، به‌شێوه‌یه‌ك كه‌توانای ئه‌وه‌ی پێداوه بتوانێت شانه‌ی نوستوو دروست بكات له زۆربه‌ی ئه‌و ناوچانه‌ی كه پێشتر كۆنترۆڵی كردبوون وئێستا به‌ده‌ستیه‌وه نه‌ماون، ئه‌مانه‌ش چه‌ند شانه‌یه‌ك بوون كه توانیان ژماره‌یه‌ك كرده‌ی تیرۆریستی ئه‌نجام بده‌ن له‌دوای ئه‌وه‌ی كه سه‌رۆك وه‌زیرانی عێراق حه‌یده‌رعه‌بادی سه‌ركه‌وتنی به‌سه‌رداعشدا ڕاگه‌یاند له٢٠١٧/٩/٩ دا.\nله‌گه‌ڵ ئه‌وه‌شدا هه‌ندێک ئاڕاسته هه‌ن له‌ناوخۆی عێراق ئاماژه بۆ ئه‌وه ده‌كه‌ن كه چه‌ند لایه‌نێكی خۆجێیی هه‌وڵده‌ده‌ن سوود له‌و ئاگاداركردنه‌وانه وه‌رگرن كه‌له‌ئارادان سه‌باره‌ت هه‌وڵه‌كانی داعش بۆدووباره گه‌ڕانه‌وه وسه‌رهه‌ڵدانه‌وه له‌و ناوچانه‌ی كه‌پێشتر له‌ژێر ده‌سه‌ڵاتیدابوون، ئه‌مه‌ش له‌پێناو به‌هێزكردنی نفوزی ناوخۆیی خۆیان وپاڵپشتیكردنی میلیشیا چه‌كداره‌كانیانه كه له‌دوای سه‌رهه‌ڵدانی داعش دروستیان كردن وئێستاش پێداگرن له‌سه‌ر مانه‌وه وبه‌رده‌وامبوونیان، به‌تایبه‌تی له‌سایه‌ی ئه‌وبانگه‌وازه به‌رده‌وامانه‌ی كه هه‌ندێ لایه‌نی تر ده‌یكه‌ن سه‌باره‌ت به‌وه‌ی كه پێویسته چه‌ك ته‌نهاوته‌نها به‌ده‌ستی ده‌وڵه‌ته‌وه بێت.\nچه‌ند میكانیزمێكی جیاواز\nچالاكیه‌كانی "داعش" له‌میانه‌ی ساڵی ٢٠١٨ دا ئه‌وه‌ی پیشاندا كه‌ئه‌و ڕێكخراوه پشت به‌كۆمه‌ڵێك میكانیزم ده‌به‌ستێت وله‌میانه‌یانه‌وه هه‌وڵده‌دات سه‌رله‌نوێ بگه‌ڕێته‌وه بۆ گۆڕه‌پانی عێراقی، ده‌توانین ئه‌و میكانیزمانه به‌م شێوه‌یه باس بكه‌ین:\n١- گۆڕینی ئه‌وله‌ویاته‌كان: له‌م ماوه‌یه‌ی دواییدا "داعش" ده‌ستیكردوه به‌وازهێنان له‌و شته‌ی كه پێی ده‌وترا "كۆنترۆڵكردنی زه‌وی یان ناوچه‌كان"، كه خۆیی ده‌بینیه‌وه له به‌هێزكردنی پێگه‌ی خۆی له‌ناوچه‌یه‌كی دیاریكراودا له‌ڕیگه‌ی چه‌ندین هۆكاری سه‌ربازی وڕێکخراوه‌ییه‌وه، كه‌ئه‌مه وایكردبوو بكرێته ئامانج له لایه‌ن هێرشه ئاسمانيیه‌كانی وڵاتانی هاوپه‌یمانی نێوده‌وڵه‌تیيه‌وه، هه‌رئه‌مه‌ش پاڵی پێوه‌نا بۆ وه‌رچه‌رخان به‌ره‌و ته‌نها پشت به‌ستن به‌چالاكی ڕێكخراوه‌یی به‌ته‌نها، ئه‌مه‌ش له‌ڕێگه‌ی مانه‌وه وجێگیربوون به‌شێوه‌یه‌كی كرده‌یی له‌چه‌ند ناوچه‌یه‌كی دیاریكراودا، به‌ڵام به‌بێ ئه‌وه‌ی ئه‌و ناوچانه كۆنترۆڵ بكات. ئه‌مه‌ش هه‌مان ئه‌و شێوازه‌یه كه ڕێکخراوی "قاعیده" ولقه جیاوازه‌كانی له‌سه‌ره‌تای دروستبوونیانه‌وه په‌یڕه‌ویان ده‌كرد، به‌شیوه‌یه‌ك كه زۆرێك له‌توێژێره‌ران وای بۆده‌چوون گرتنه‌به‌ری ئه‌م شێوازه هۆكاری مانه‌وه‌ی ڕیكخراوی قاعیده‌یه هه‌تائێستا سه‌ره‌ڕای هه‌موو ئه‌و گورزانه‌یشی كه به‌ریكه‌وتوون.\n٢- خۆشاردنه‌وه وچاوبه‌ستكردن: داعش ده‌ستیكردووه به‌په‌نابردن بۆچه‌ندین تاكتیكێكی نوێ بۆئه‌نجامدانی كرده‌وه تیرۆریستیيه‌كانی، له‌نمونه‌ی تاكتیكی "كوخه‌كان" یاخود "مۆڵگه‌كان" كه‌كه‌ڵكیان لێوه‌رده‌گرێت بۆئه‌مباركردنی ئه‌وچه‌كانه‌ی كه له‌جێبه‌جێكردنی كرده‌وه تیرۆریستیيه‌كانیدا به‌كاریانده‌هێنێ، به‌جۆرێك كه‌چه‌ندین ئاسته‌نگ دروست ده‌كات بۆهێزه ئه‌منیيه‌كان كه‌نه‌توانن بیدۆزنه‌وه. ڕاپۆرته‌كان ئاماژه به‌وه ده‌كه‌ن كه‌ڕیكخراوی داعش "مۆڵگه‌كان" به‌كارده‌هێنێت بۆ داڕشتنی پلان بۆكرده‌وه تیرۆریستیيه نوێیه‌كانی ودابه‌شكردنی ئه‌ركه‌كان به‌سه‌رفه‌رمانده وكادره‌كانیدا، حكومه‌تی عێراقی له مانگی ئازاری ٢٠١٨ ڕایگه‌یاند كه ٤ مۆڵگه‌ی داعشی ئاشكراكردووه، كه‌له‌ناویاندا جلوبه‌رگی سه‌ربازی وچه‌كی له‌جۆری هاوانی عه‌یار ١٢٠ ملیم یان تیادا دۆزیوه‌ته‌وه له‌گه‌ل تانكه‌ری سوته‌مه‌نی و ٣ به‌له‌م وچه‌ندین كه‌ره‌سته‌ی تریش.\n٣- بۆسه گه‌ڕۆكه‌كان: ئێستا ڕیكخراوه‌كه وایلێهاتووه به‌ڕوونی دیاره كه پشت به "بۆسه گه‌ڕۆكه‌كان " ده‌به‌ستێت بۆ به‌ئامانجگرتنی یه‌كه سه‌ربازیه‌كانی هێزه‌كانی حكومه‌ت ومیلیشیاكانی "حه‌شدی شه‌عبی" له‌ڕێگه‌ی دامه‌زراندنی خاڵی سه‌ربازی وه‌همیيه‌وه، یاخود له‌ڕێگه‌ی چاندنی بۆمب وته‌قه‌مه‌نی له‌سه‌ر ڕێگاكان بۆبه‌ئامانجكردنی ئۆتۆمبێل وتانكه‌سه‌ربازیه‌كان، ئه‌مه سه‌ره‌ڕای ئه‌وه‌ی زانیاری هه‌ڵه‌یش ده‌نێرێته ده‌ره‌وه له‌باره‌ی شوێنه‌كانی ڕێكخراوه‌كه خۆیه‌وه، ئه‌مه‌ش بۆ ڕاكێشانی هێزه‌كان بۆ ئه‌وناوچانه‌ی كه‌خۆی زاڵه تیایاندا، به‌شێوه‌یه‌ك هه‌ندێ جار ئه‌مه یارمه‌تیده‌ریه‌تی بۆئه‌وه‌ی ژماره‌ی زه‌ره‌ر و زیانه‌كان له‌ڕیزه‌كانی هێزه سه‌ربازیه‌كان زیاتر و زۆرتر بێت، هه‌ر بۆیه هێزه سه‌ربازیيه‌كانی عێراق چه‌ندین میكانیزمیان گرتووه‌ته‌به‌ر بۆمامه‌ڵه‌كردن له‌گه‌ڵ ئه‌م تا‌كتیكانه‌ی داعشدا، به‌شیوه‌یه‌ك كه‌ئه‌م میكانیزمانه یارمه‌تیده‌ربوون بۆ وه‌شاندنی گورزی به‌هێز له‌ڕیكخراوه‌كه له‌قۆناغه‌كانی ڕابردوودا له‌گه‌ڵ كه‌مكردنه‌وه‌ی توانای ڕێكخراوه‌كه بۆ به‌هێزكردنی كه‌مینه‌كانی خۆی به‌مه‌به‌ستی ئه‌نجامدانی كرده‌وه‌ی تیرۆریستی وێرانكه‌ر.\nله‌كۆتاییدا ده‌توانین بڵێین بێگومان هه‌وڵه‌كانی "داعش" له‌ماوه‌ی ڕابردوودا بۆ كه‌ڵك وه‌رگرتن له‌پێشڤه‌چوونه سیاسی وئه‌منیيه‌كانی گۆڕه‌پانی عێراقی، ڕووبه‌ڕووی چه‌ند به‌ربه‌ستێك ده‌بێته‌وه، له‌گرنگترینیان ئه‌وه‌یه كه ده‌زگا ئاسایشیيه‌كانی عێراق په‌ییان به‌وه بردووه كه گۆڕانكاری و وه‌رچه‌رخان ڕوویداوه له‌و میكانیزمانه‌دا كه ڕێكخراوی داعش به‌كاریان ده‌هێنێت بۆبه‌هێزكردنی پێگه‌ی خۆی له‌ناوخۆی عێراقدا، به‌جۆرێك كه‌وایكردووه ئه‌م هێزانه ستراتیژی جیاواز بگرنه‌به‌ر بۆمامه‌ڵه‌كردن له‌گه‌ڵ داعش، كه‌یه‌كێك له‌ڕه‌گه‌زه‌كانی ئه‌و ستراتیژه بریتیيه له ئاڕاسته‌كردنی هێرش وگورزی به‌هێز بۆسه‌ربنه‌كه‌كانی داعش له‌ناوخۆی سوریا به‌ئامانجی پچڕاندنی هێڵه‌كانی په‌یوه‌ندی له‌نێوان ئه‌وناوچانه‌ی كه‌ڕێكخراوه‌كه تیایاندا بوونی هه‌یه له‌ناوخۆی هه‌ردوو ده‌وڵه‌ته‌كه‌دا، له‌گه‌ڵ دانانی چه‌ندین به‌ربه‌ست له‌پێناو ئه‌وه‌ی كه‌مكردنه‌وه‌ی توانای ڕێكخراوه‌كه بۆئه‌وه‌ی نه‌توانێت سوود له سنوری هاوبه‌شی سوریا وعێراق وه‌ربگرێت بۆ ئه‌نجامدانی هێرشی نوێ له‌ناوخۆی عێراقدا.\nئه‌م بابه‌ته 1037 جار خوێنراوه‌ته‌وه


هەڵوێستی گەلی کوردستان هێشتان لە ئاست مەترسییەکان، خۆڕاگری شەڕڤانان، دوژمنکاری دەوڵەتی تورک، بێدەنگی دنیا، هەڕەشەکانی سەر بوونی کورد وەک گەلێک نیە.\nنەک هەر واچاکە بەڵکو ئەرکی خەڵکی کوردستانە بەتایبەتی لە باشور کە خۆپیشاندانەکانی سبەی سلێمانی بکەن بە خاڵی وەرچەرخان چونکە ئەو هەڵوێست‌و خەمخۆرییە گشتییەی کە ئێستا هەیەو هەستی پێدەکرێت وەک پێویست نەکراوە بە کردار. پرسیار لێرە ئەوەیە کە هەندێک لەو بیرۆکانە چین کە بێ دواخستن دەبێت ئیشیان لەسەر بکرێت‌و بکرێن بە کردار.\nگەلی کوردستان لەم قۆناغە دەیان کارت‌و ئامرازی بەدەستە کە پێنج دانەیان لەوانەیە یەکلاکەرەوە بن، ئەوە بەو مانایە نیە ئەوانی دیکە گرنگ نین.\nئامرازی یەکەم: خۆپیشاندان‌و گردبوونەوەی بەرفراوان بە بەشداری تەواوی خەڵکی کوردستان، وەک ئەوەی بڕیارە لە سلێمانی لە ڕۆژی هەینی بکرێت. لە هەولێرو دهۆکیش هەمان شت دەبێت سازبکرێت‌و خەڵکی شارو شارۆچکەو گوندەکانییش تێیدا بەشدار بن. لە گردبوونەوە جەماوەرییەکانی سلێمانی‌و هەولێرو دهۆک دوای خرۆشاندنی جەماوەر دەبێت بڕیاری وەگەڕخستنی ئامرازی دووەم بدرێت.\nئامرازی دووەم، پیادەڕەوییەکی ملیۆنی، هاوشێوەی پیادەڕەوییەکەی گاندی ساڵی ١٩٣٠ کە بە ٨٠ کەس دەستیان پێکردو نزیکەی ٤٠٠ کیلۆمەتر بە پێیان ڕۆیشتن (لە کوردستان واچاکە بە ئۆتۆمبێل خەڵکەکە بڕۆن تا دەگەنە نزیک سنور لەوێوە بە پیادەڕەوی). واچاکە خەڵکی ڕۆژهەڵاتی کوردستانیش بەشدار بن. مەبەست لە پیادەڕەوییەکە نیشاندانی هاوپشتییە لە خەڵکی ڕۆژاڤاو دروستکردنی قەڵغانێکی مرۆییە لەلایەک، لەگەڵ گەیاندنی پەیامێک بەگوێی دنیا کە ئەوەی لە ڕۆژاڤا دەگوزەرێت هەوڵێکە بۆ جینۆسایدکردنی گەلی کوردستان لەلایەن ڕژێمی فاشستی-شۆڤینیستی-ئیسلامی تورک، لەلایەکی دیکە.\nئامرازی سێیەم: کوردستانیانی تاراوگە بە ئیزافەی درێژەدان بە خۆپیشاندانەکانیان لە پایتەخت‌و شارە دیارەکانی ئەوڕوپاو ئەمریکاو ئوسترالیاو کەندا هەوڵبدەن خەڵکی ئەو وڵاتانەش بێننە ڕیزەکانی خۆیانەوە لە شوێنە گشتییەکانداو مانگرتنی گشتیی (sit in) ئەنجامبدەن. لە پاڵ ئەمە کوردستانیانی تاراوگە گروپی لۆبی دروستبکەن‌و سەردانی سەرۆک‌و سەرۆکوەزیران‌و ئەندام پەرلەمانەکانی ئەو وڵاتانە بکەن کە لێی نیشتەجێن‌و داوای کردەی یەکسەرە بکەن نەک تەنیا بەیان دەرکردن.\nئامرازی چوارەم: هاوتای ئەم هەوڵ‌و جوڵە ناوخۆیی‌و دەرەکیانە، پێویستە دەستبەجێ شاندێکی دیپلۆماسی کە نوێنەرایەتی حکومەت‌و پەرلەمانی کوردستان‌و حیزبە سیاسیەکان‌و کۆمەڵگەی مەدەنی کوردستان لە بەرزترین ئاستدا بکات پێکبهێنرێت بۆ سەردانی پایتەختە گرنگەکانی دنیا.\nئامرازی پێنجەم، بایکۆتی کاڵای تورکی کە هەر ئێستا لە کوردستان دەستیپێکردوەو کاریگەرییەکانیشی هەم لەسەر کاڵای تورکی داناوە هەم لەسەر دروستبوونی کردارێکی گشتیی بۆ خەمێکی گشتیی. کوردستانیان دەبێت ئەم کردارە وەک هەڵوێستێک یان کردارێکی کاتیی وەرنەگرن بەڵکو بایکۆتی کاڵای تورکی دەبێت بەردەوام بێت تا ئەو ڕۆژەی تورکیا دەست لە دەستدرێژییەکانی بۆ سەر کوردستانیانی ڕۆژاڤاو هەڵدەگرێت‌و بنکەو بارەگا سەربازییەکانیشی لە باشور چۆڵدەکات‌و دەکێشێتەوە.\nئەمانە پێنج هەنگاو و پێنج ئامرازی گرنگن ئەمڕۆ بەکردار بەکارنەهێنرێن‌و جێبەجێ نەکرێن نەک هەر شەڕڤانانی ڕۆژاڤا بگرە ژن‌و منداڵی کوردستانیان لەدوورترین قوژبنی ئەم کوردستانە ژیانیان لە مەترسیدایە. ئەمڕۆ بێدەنگ بیت سبەی کاتی پەشیمان بوونەوەشت نابێت.


نامه‌ی به‌همه‌ن قوبادی بۆ سه‌رۆک و ئه‌ندامانی ئاکادیمیای ئۆسکار\nبه‌همه‌ن قوبادی سینەماکاری ناودار و به‌ئه‌زموونی سینه‌ما و ده‌رهێنه‌ریفیلمی بڵندیی "ئاڵای بێ وڵات"A Flag Without a Countryکه سه‌باره‌ت به باروودۆخی هه‌رێمی کوردستان، شه‌ڕی پێشمه‌رگه قاره‌مانه‌کان دژی گرووپی تیرۆڕیستی داعش و هه‌روه‌ها ئاڵای پیرۆزی کوردستانه، ماوه‌ی ١٣ ساڵه به شێوه‌ی نه‌خوازراو له وڵاتی ئێران دوورخراوه‌ته و له ساڵی ٢٠١٧ بۆته ئه‌ندامی ڕه‌سمی ئاکادیمیای زانست و هونەرە سینەماییەکانی ئەمەریکا ـ "ئۆسکار"؛ ئه‌مڕۆ نامه‌یه‌کی بۆ سەرۆک و ئەندامانی ئاکادیمیای "ئۆسکار" نووسیوه و تیایدا پێشنیاریی کردووه که هه‌موو ساڵێک، له لایه‌ن فیلمسازانی تاراوگە (بێنیشتمان) و په‌نابه‌ره‌وه؛لەژێر ناوی وڵاتێک یا ئاڵای "پەنابەرەکان"دا ئه‌م ده‌رفه‌ته‌یان بۆ بڕه‌خسێت که فیلمێک به ئاکادیمیای "ئۆسکار" بناسێندرێت، ڕاست وەکوو تیمێکی پێکهاتوو لە وەرزشوانانی پەنابەر که لەیارییەکانی ئۆڵەمپیکدا به‌شداریی ده‌که‌ن و له‌گه‌ڵ وەرزشوانانی دیکه‌ی وڵاتانی جۆراوجۆری جیهاندا ڕکابه‌ریی ده‌که‌ن.\nده‌قی ته‌واویی نامه‌که‌ی "به‌همه‌ن قوبادی" بۆ سەرۆک و ئەندامانیئاکادیمیای "ئۆسکار" له خواره‌وه‌دا هاتووه:\nمن بەهمەن قوبادی، وەکوو ئەندامێک لە بنەماڵەی ئاکادیمیا، دەمەوێت سەبارەت بە بارودۆخێک بدوێم کە گرفتی زۆربه‌ی فیلمسازانی سه‌ربه‌خۆی جیهانه. ئێمە سینەماکارانی بێ نیشتمانین! لەڕاستیدا لە شوێنە جۆراوجۆرەکانی ئەم جیهانە ژیان بەسەر دەبەین کە نیشتمانی سەرەکی ئێمە و ئەو وڵاتە نییە کە تیایدا هاتبێتینە دونیا و ئەم جیهانە پێناسه و شوناسی ئێمە بە ناوی نیشتمانیی ئەو ناوچە جوگرافییەوە دەناسێت. ئه‌وه به مانای ئه‌وه‌یه که من به له‌به‌ر‌چاوگرتنی ئه‌وه‌ی که ئێرانیم به‌ڵام به بێ هێماکانی شووناسی جوگرافییه‌که‌م، لە تاراوگە کار ده‌که‌م و ژیان به‌سه‌رده‌به‌م؛ چونکه حکوومه‌تی سه‌ر‌ه‌ڕۆی وڵاته‌که‌م، به بیانووی هیچ و پووچه‌وه – و به لانی زۆره‌وه به هۆی ویسته یه‌کسانی خوازییه‌کانم - منی له نیشتمانه‌که‌م دوور خستۆته‌وه. ئه‌مه، بێگومان چیرۆکی زۆربەی فیلمسازانی سه‌ربه‌خۆی جیهانه‌که‌ناتوانن بە هۆکاری جۆراوجۆره‌وە لە نیشتمانی دایکایەتی خۆیاندا بژین. لە ئاکامدا بۆ کۆچێکی نه‌خوازراو و ژیان له تاراوگە پەنایان هێناوە.\nمانای قسەکەی من ئەوە ده‌گه‌یه‌نێت له‌گه‌ڵ ئه‌وه‌دا کە ئەندامێکی ئاکادیمیام، بەڵام لەم بارودۆخەی ئێستادا، وەکوو فیلمسازێکی بیانی و بە هۆی یاسا و رێساکانی ئاکادیمیای ئۆسکار، وڵاتێک وەکوو ئێران، تورکیا یا هه‌ر وڵاتێکی دیکه، فیلمە سەربەخۆکەی من وەکوو نوێنەری ئەو وڵاتە به ئاکادیمیا ناناسێنێت. له لایه‌کی دیکه‌وه نابێت له بیربکه‌ین که زۆربه‌ی سینه‌ماکارانی سه‌ربه‌خۆ و سه‌ربه‌ست که ته‌نانه‌ت له وڵاته‌کانی خۆشیانداژیان به‌سه‌رده‌به‌ن به‌ڵام بارودۆخێکی وه‌کوو ئێمه‌ی بێ ماڵ‌وحاڵ و دوورخراو و په‌نابه‌ریان هه‌یه. به‌رهه‌می سینه‌ماکارانێکی بوێر که به سانسۆڕی ده‌وڵه‌تی و گوشار‌ه‌کانی حکوومه‌تی سه‌ره‌ڕۆی خۆیان "نه" ده‌ڵێین، نه ته‌نیا له وڵاتی دایکیی خۆیان سانسۆڕ کراون و پێش نمایشیان گیراوه، به‌ڵکوو ته‌نانه‌ت له لایه‌ن ناوه‌نده‌کانی حکوومی و په‌یوه‌ستیشه‌وه هیچ کاتێک ئه‌و ئیزنه‌یان پێنادرێت که بە ئاکادیمیا بناسێندرێن. له ئێران سینه‌ماکارانێکی به‌رچاو له‌وانه: "جه‌عفه‌ر په‌ناهی" و "محه‌مه‌د ڕه‌سووڵ ئۆف" نابێت له یاد بکه‌ین و هه‌روه‌ها ده‌یان سینه‌ماکاری دیکه له چین و ڕووسیا تا هه‌ر شوێنێکی دیکه‌ی ئه‌م جیهانه که له پشت حه‌ساره نادیارییه‌کانی زیندانی گه‌وره له وڵاته‌کانیان کار و چالاکی ده‌که‌ن. \nله لایه‌کی دیکه‌شه‌وه، ئه‌م بارودۆخه له که‌شێکداڕووده‌دات که من به شێوه‌ی کارا له‌م ساته‌دا، بێجگە لە نەتەوایه‌تی ئێرانییەکم وادیارە کە ماڵێکم نییە؛هه‌روه‌کوو کیسه‌ڵێک که له‌ناو قاپه‌که‌یدا بژیی و ئه‌و به کۆڵییه‌وه له‌گه‌ڵ خۆی هه‌ڵبگرێت. و ته‌نانه‌ت زمانێکی سه‌ربه‌خۆشم نییه! چونکه نا‌زانم ده‌بێت به چ زمانێک فیلم سازبکه‌م تا له وڵاتێکی بێجگە لەنیشتمانه‌که‌ی خۆم به شێوه‌ی گشتی نمایش بکرێت و پاشان حکوومه‌تێک زگی بسووتێت و ڕێز له هونه‌ره‌که‌م بگرێت و به ناونیشانی یه‌کێک له‌و ڕێگایانه‌ی زیاتر بینینی فیلمه‌که‌م، ئه‌و به ئاکادیمیا بناسێنێت!\nبێگومان ئه‌مه چیرۆکی زۆربه‌ی فیلمسازانی دیکەش لە سەرتاسەری جیهانه که لە بارودۆخێکی هاوشێوەدا بەسەر دەبەن. هەر بەم پێیە، دەمەوێت لە ڕێگای ئەم نامەیەوە، پێشنیار بکەم لە تەنیشت وڵاتانی جۆراوجۆردا کە هەموو ساڵێک ئه‌گه‌ر و ئیمکانی ناساندنی یەک فیلمیان بە ئاکادیمیا وەکوو نوێنەری وڵاتەکەیان هەیە، یەک فیلمیش لە لایەن ئێمەی فیلمسازانی نیشته‌جێ له تاراوگە (بێنیشتمان) ده‌رفه‌تی ناساندن بە ئاکادیمیای هەبێت. ڕاست وەکوو یارییەکانی ئۆڵەمپیکی 2020تۆکیۆ، کە ئەمساڵ لە ژاپۆن بەڕێوەچوو و تیمێکی پێکهاتوو لە وەرزشوانانی پەنابەر لە یارییەکاندا ئامادە بوو.\nئەگەر فیلمسازانی تاراوگە / بێنیشتمان / په‌نابه‌ر – یا هه‌ر ناوێک که پێناسه‌ی ئه‌و زوڵم و گوشاره بێت که به‌سه‌ریان هاتووه - بتوانن لەژێر ناوی وڵاتێک یا ئاڵای "پەنابەرەکان"دا بناسرێن، ئەم دەرفەتەیان بۆ دەڕەخسێت کە فیلمەکانیان لە لایەن لێژنەیەک لە ئەندامانی ئاکادیمیا سه‌ر له نوێ ببیندرێت و یەکێک لەمانە وەکوو نوێنەری ئاڵا یا وڵاتی پەنابەرەکان هەڵبژێرێت. ڕووداوێکی لەم چەشنە، ئەم دەرفەتە بە فیلمسازانی سه‌ربه‌خۆی بێنیشتمان دەبەخشێت تاکوو جیهان، بە وردیی سەیری ئەوان بکات و زیاتر لە جاران، بپرسێت کە بۆچی ئەوانه لە تاراوگەن و لە نێو نیشتمانی خۆیاندا نین؟ ئەم وه‌بیرهێنانه‌وه به‌رده‌وامه سەبارەت بەم گرووپە لە فیلمسازان و بەرهەمەکانیان، یارمەتیدەر ده‌بێت تاکوو جیهان، سەبارەت بەم بابەتە و لایەنە جۆراوجۆرەکانی وردبینتر و هەستیارتر بێت و بارودۆخه‌که‌شیان باشتر لە یادەوه‌رییه‌کاندا بمێنێتەوە.\nئەم پێشنیاره تەنیا داواکاریی من نییە، به‌ڵکوو به نوێنه‌رایه‌تی مه‌عنه‌وی لە هەڤاڵانی فیلمسازی سه‌ربه‌خۆم چ له ئێران و چ له هه‌ر شوێنێکی دیکه‌ی ئه‌م جیهانه ژیان به‌سه‌رده‌به‌ن، بۆ ئێوە ئاراسته دەکەم. هیوادارم وردبینی و فەرهەنگ و که‌لتووری بەرزی سینەمایی ئەندامانی ئاکادیمیا، ئەمساڵ دەرفەتێکی لەم چەشنە بۆ فیلمسازانی نیشته‌جێی تاراوگە بڕەخسێنێت.


ئێران خۆشـحاڵه به بڕیاری میسر بۆ باشـکردنه‌وه‌ی په‌یوه‌ندیـیه‌کانی له‌گه‌ڵیدا\nئێران خۆشحاڵی ده‌ربڕیوه سه‌باره‌ت به نیازی میسر بۆ خستنه‌وه‌گه‌ڕی ته‌واوی په‌یوه‌ندیـیه دیپـلۆماسیـیه‌کان له نێوان ئه‌و دوو وڵاته‌دا.\nوه‌زیری ده‌ره‌وه‌ی ئێرانی عه‌لی ئه‌کبه‌ر سـاڵحی ڕایگه‌یاند که له ڕابردوودا په‌یوه‌ندیـیه‌کانی نێوان ئه‌و دوو وڵاته باشی و خراپـیشی به‌خۆیه‌وه بینیبوو، به‌ڵام په‌یوه‌ندیـیه مێژوویـیه‌کان هه‌ر به‌رده‌وامبوون.\nناوبراو ڕاشیگه‌یاند که ئومێده‌واره په‌یوه‌ندیـیه‌کانی نێوان ئێران و میسر به‌رفراوان بکرێن.\nئه‌مڕۆ وه‌زیری ده‌ره‌وه‌ی ئێرانی ئه‌مانه‌ی له میانه‌ی کۆنفرانسێـکی ڕۆژنامه‌گه‌ریدا ڕاگه‌یاند له به‌رسڤیلی لێدوانی وه‌زیری ده‌ره‌وه‌ی میسر نه‌بیل ئه‌لعه‌ره‌بی.\nناوبراو ڕۆژی سێشه‌ممه بۆ په‌یامنێرانی ڕاگه‌یاندبوو که میسر لاپه‌ڕه‌یه‌کی نوێ له‌گه‌ڵ هه‌موو وڵاتانی جیهاندا هه‌ڵده‌داته‌وه به ئێرانیشه‌وه. هاوکات به‌ڕێز ئه‌لعه‌ره‌بی ڕایگه‌یاند میسر وڵاتی ئێران به دوژمن نازانێت.\nشایانی ئاماژه پـێدانه له‌وه‌تای سـاڵی 1979 وه په‌یوه‌ندی دیپـلۆماتی نێوان ئێران و میسر بچڕاوه و په‌یوه‌ندیـیه‌کان ئه‌وه‌نده‌ی تر ئاڵۆز بوو پاش ئه‌وه‌ی میسر ڕێـکه‌وتنی ئاشـتی له‌گه‌ڵ ئیسرائیلدا مۆرکردبوو.


ماڵپەری فیردەوس | ئایا لەشگران دەتوانێت قورئان بە لەبەر بخوێنێتەوە ؟\nسەردێری پرسیار:ئایا لەشگران دەتوانێت قورئان بە لەبەر بخوێنێتەوە ؟\nبەرواری دانان :2019-06-07 کۆدی پرسیار:1221\nپرسیار : ئایا لەشگران دەتوانێت قورئان بە لەبەر بخوێنێتەوە ؟\nیەکەم : زۆربەی زانایان بۆ ئەوە چوون حەڕامە لەشگران قورئان بخوێنێتەوە ھەتا خۆی دەشوات ، کە ئەمە وتەی ھەر چوار مەزھەبەکانە و ابن تیمییە و ابن باز و ابن عثیمین و اللجنە الدائمەیە ، بەڵگە :\n(١) عَنْ عَلِيٍّ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ قَالَ : كَانَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يُقْرِئُنَا الْقُرْءَانَ مَا لَمْ يَكُنْ جُنُبًا ، رَوَاهُ أَحْمَدُ وَالْخَمْسَةُ ، وَهَذَا لَفْظُ التِّرْمِذِيِّ وَصَحَّحَهُ ، وَحَسَّنَةُ ابْنُ حِبَّانَ .\nواتە : لە عەلی دەگێڕنەوە خوا لێی ڕازی بێت دەفەرمووێت : پێغەمبەر درود و سەلامی خوای لێ بێت دەستوری وابوو قورئانی بەسەر ئێمەدا دەخوێند لە ھەموو بارودۆخێک دا ھەتا لەشگران نەبوایا " واتە : تەنھا لە حالەتی لەشگران قورئانی بەسەر ئێمەدا نەدەخوێند " .\n(٢) عن ابن عمر رضی اللە عنە ان النبی صلی الله علیه وسلم قال (( لاتقرٲ الحائض والجنب شیئا من القران )) رواە الترمذی (۱۳۱) ، وابن ماجە (٥۹٥) .\nواتە : لە ابن عمر دەگێڕنەوە خوا لێی ڕازی بێت دەفەرمووێت : پێغەمبەر درود و سەلامی خوای لێ بێت فەرمووی : (( با هیچ لە قورئان نەخوێنێت ئەوەی تووشی لەشگران بووە و و ئەوەی تووشی حیض بووه )) .\nدووەم : ھەندێک زانای تر بۆ ئەوە چوون دروستە لەشگران قورئان بخوێنێتەوە ، کە ئەمە وتەی ابن عباس و ابن حزم و سعید بن المسیب ، ابن منذرە ، بەڵگە :\n(١) ئەصل وایە خوێندنەوەی قورئان بۆ لەشگران حەڕام نییە ھەتا بەڵگەی صحیح لەسەر دێت ، ھیچ بەڵگەی صحیح نەھاتوون لەسەر حەڕامی .\n(٢) عَنْ جَابِرٍ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ أَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ كَانَ لا يَنَامُ حَتَّى يَقْرَأَ الم تَنْزِيلُ وَتَبَارَكَ الَّذِي بِيَدِهِ الْمُلْكُ . وروى الترمذي (2892) ، صححه الألباني في صحيح الترمذي .\nواتە : جابر خوای لێی ڕازی بێت دەلێت پێغەمبەر درود و سەلامی خوای لێ بێت شەو نەدەخەوت ھەتا سورەت سەجدو و مولکی دەخوێند .\nنقل نەکراوە پێغەمبەر درود و سەلامی خوای لێ بێت تەرکی کردبێت لەبەر لەشگرانی .\n(٣) فەرموودەی عائیشە ھاتووە پێغەمبەر درود و سەلامی خوای لێ بێت زیکری خوای کردووە لە ھەموو حالەتێکدا ، قورئانیش داخلی زیکر دەبێت .\nابن حجر عسقلانی ڕەحمەتی خوای لێ بێت دەفەرمووێت : (( زیکرە عامە دەکرێ بە قورئان و بێجگە لە قورئان ، جیاوازی خراوەتە نێوان زیکر و قورئان بەھۆی عورفەوە . )) فتح الباری ج١ لاپەڕە ٤٠٨ .\nشيخ الإسلام ابن تيمية ڕەحمەتی خوای لێ بێت دەفەرمووێت : (( ھەر چوار مەزھەبەکان یەک دەنگن لەسەر ڕێگری قورئان خوێندنەوە بۆ لەشگران . )) " مجموع الفتاوى " (21/ 344) .\nشيخ الإسلام ابن تيمية ڕەحمەتی خوای لێ بێت دەفەرمووێت : (( نابێت لەشگران قورئان بخوێنێتەوە لە لای زۆربەی زانایان و چوار مەزھەبەکان و زانایانی تر ، ھەروەک سونەتە بەڵگەیە لەسەر ئەمە . )) " مجموع الفتاوى " (17/12) .\nزانایانی اللجنە الدائمە دەڵێن : (( سەبارەت بە لەشگران دەست لە قورئان نادات ، وە قورئان ناخوێنێتەوە ، قوتابی فێر مەکە ھەتا خۆت دەشۆیت . )) " فتاوى اللجنة الدائمة – المجموعة الأولى " (5/380) .\nابن عثيمين ڕەحمەتی خوای لێ بێت دەفەرمووێت : (( واجبە لەسەر ئەو کەسەی تووشی لەشگرانی بووە خۆی بشوات پێش ئەوەی قورئان بخوێنێتەوە ، چونکە خوێندنەوەی قورئان حەڕامە لەسەر وتەی ڕاستی زانایان ، حەڵاڵ نییە بۆ مرۆڤ شتێک لە قورئان بخوێنێتەوە بە نییەتی قورئان ئەگەر لەشگران بێت . )) " لقاء الباب المفتوح " .\nابن باز ڕەحەتی خوای لێ بێت دەفەرمووێت : (( دروستە نییە لەشگران قورئان بخوێنێتەوە لەسەر قورئان و بە لەبەر ھەتا خۆی دەشوات ، چونکە فەرموودە جێگیر بووە پێغەمبەر درود و سەلامی خوای لێ بێت ھیچ شتێک نەدەبووە ڕێگری لە خوێندنەوەی قورئان ئیلا لەشگرانی ، گوێ گرتن لە خوێندنەوەی قورئان ھیچی تێدا نییە بۆ لەشگران ، ... )) . (مجموع فتاوى ومقالات الشيخ ابن باز 29/98).\nگومانی تێدا نییە باشتر وایە خۆت بشۆیت پاشان قورئان بخوێنیتەوە ، بەڵام ئایا دەتوانی بە لەشگرانی بخوێنیتەوە یا نە ، وتەی ڕاست دروستە لەشگران قورئان بخوێنێتەوە ، واللە أعلم .


تکنۆلۆژیی ژێنێتیک، تکنۆلۆژیی زانیارییەکان و ئەدەبیات - ژنەفتن\nتکنۆلۆژیی ژێنێتیک، تکنۆلۆژیی زانیارییەکان و ئەدەبیات\n2ی تشرینی یه‌كه‌م، 2021|هزر، وتار و بۆچوون\nتکنۆلۆژیی هەر سەردەمێک تایبەتمەندیی جۆرە ئیمپراتۆرێکی هەیە. ئەو ئیمپراتۆرییە نەبەدییە، بەڵام کاریگەری و تەنانەت هێژمۆنییەکەی لەسەر ژیانمان -بێ ئەوەی پێی بزانین- بڕاوەتەوە و یەکجارەکییە. ئێمەی نووسەر کە وەفامان بۆ نەریتە مرۆڤدۆستییەکان هەیە و هێندەی بۆمان بلوێ لە سنوورە زانستییەکان دەڕەڤین، دەبێ ئەوە بپەژرێنین کە تکنۆلۆژی بە شێوەی هێزەکی خاوەنی دەسەڵاتێکی زۆر گەورەیە.\nخۆ هەر پەژراندنیش کیفایەت نییە. ئەو دەمەی لایەنی گوماناوی و جێی تێڕامانی تکنۆلۆژی بەدیار دەکەون، نووسەر دەبێ بوێریی ئەوەی هەبێت کە بە پاڵپشتیی بنەما مرۆڤدۆستییەکان ڕەخنە بگرێت و ناڕەزایەتی دەرببڕێت.\nزانست لە بنەڕەتیترین بنەماکاندا دەمانخاتە ژێر کاریگەریی خۆیەوە، چونکە شێوەی بیرکردنەوەمان دیاری دەکات. کە زانستمەندێکی وەکوو کۆپرنیک ئایدیایەکی نوێی زانستی دێنێتە ئاراوە، بە تێپەڕبوونی زەمان شۆڕشێکی کۆپرنیکی لە فەرهەنگدا ڕوو دەدات. ئەو دەمەی شێوەی بیرکردنەوە بگۆڕێت، زمان و شێوەی نووسینیش گۆڕانی بەسەردا دێت. مۆدێلە زانستییەکانی سەدەکانی نۆزدە و بیست گرینگترین ستراتیژییە ئەدەبییەکانیان خستە ژێر کاریگەریی خۆیانەوە. زانستی نوێ بە شێوەی تەکنیکێکی دیار ئاشکرا دەبێت و تەکنیکیش بە دزەکردنە نێو گۆڕەپانی ئەدەبیاتەوە، نەک هەر نێوەرۆک، بگرە فۆرمەکەیشی دەگۆڕێت. دیتنی ئەوە دژوارە کە ڕێگای ئاسن، ئەلەکتریک. تەلەفۆن، فڕۆکە، وێنەگرتن بە تیشکی ئیکس و فیلمی بێدەنگ چۆن کاریگەرییان لەسەر پێشەنگەکانی ئەدەبیاتی مۆدێرن؛ وەکوو مارسڵ پرۆست، جێیمز جۆیس و جۆن دۆس پاسۆس داناوە. مۆدێلە زانستییەکان دەبنە کاتالیزۆری هزرە ئەدەبییەکان.\nلە ئاستانەی هەزارەی نوێدا پێم باشە باسی دوو تکنۆلۆژی بکەم کە لە بانەڕۆژدا گرینگایەتییەکی زۆر پەیدا دەکەن. هەردووکیان پێشتر بە شێوەی ئاوەلمەیی هەبوون، بەڵام لە دەیەی ١٩٧٠دا هێندە بەلەز فراژی بوون کە لە چاوەڕوانیی کەسدا نەبوو. مەبەستم تکنۆلۆژیی مایکرۆبیۆلۆژی و تکنۆلۆژیی دیجیتاڵە و، بە هەڵپەوە گوێقوڵاغم کە چ شێوەبیرکردنەوەیەک، یان وردتر بێژم، کێهە جیهانبینی و چ وێنەیەکی مرۆڤ لەو تکنۆلۆژییەدا نهێنە. چ شتانێک نووسەر شەیدا و شۆپاژۆی خۆیان دەکەن و چ شتانێکیش دەکارن جێی تێڕامان بن.\nبەگوێرەی باو، لە نێوان تکنۆلۆژیی زاڵ بەسەر هەر سەردەمێک و خواستنی بنەڕەتیی ئەو سەردەمەدا پێوەندییەک هەیە. مەبەستم لە خواستنی بنەڕەتی، ئەو خواستنەیە کە چرکە دیارەکانی ئەو سەردەمە فەرهەنگییە لە خۆیدا چڕ دەکاتەوە. لە سەردەمی کەوناردا ”کر” خواستنێکی لەو جۆرە بووە. لە خۆوە نییە وشەی ئینگلیزیی ‘’Text’’ لە کرداری ”تەنین و چنین” وەرگیراوە. لە سەردەمی مۆدێرنیشدا ”شار” بوو بە خواستنێکی لەو جۆرە. ئێستاش لە سۆنگەی تکنۆلۆژیی دیجیتاڵەوە دەشێ بێژین خواستنی هەرەدیار، تۆڕی ئینتەرنێت (Net)ە. لەوانەیە وشەی نێت لە سەدەی بیست و یەکەمدا هەمان ڕۆڵ بگێڕێت کە وشەی ئەتۆم لە سەدەی بیستدا گێڕای.\nدەرباری ئەو دوو تکنۆلۆژییەی ناومان هێنان، دەتوانین باسی تۆڕی کرۆمۆزۆم و تۆڕی زانیاری بکەین. ئەم جووتە تۆڕە کەرەستەیەکن بۆ هەڵنانی زانینێکی نوێ سەبارەت بە مرۆڤ و جیهان. بەڵام ئەگەر لە ڕوانگەیەکی دیکەوە بڕوانین، لەوانەیە هەر ئەم تۆڕانە وەکوو پەردەیەک، یان وەکوو چاویلکەیەک بەرچاومان بگرن، ئیتر کە ویستمان بەدوای زانینێکی نوێدا بگەڕێین، ئەوان دیاریی دەکەن، دەبێ چی و چۆن ببینین.\nتکنۆلۆژیی دیجیتاڵ Bit و Bit1 وەکوو تۆڕێکی جیهانگیر تێک دەتەنێت و کەشی سایبێری/ فەزای مەجازی (Cyberspace)بەدی دێنێت. تکنۆلۆژیی ژێنێتیکی لە جووتە جووتەی مۆلۆکۆلە بیۆکیمیاییە بنەڕەتییەکان تۆڕێکی بیۆلۆژیک دەتەنێت کە هەمان یەکەی بنەڕەتیی بۆماوەییی مرۆڤە. ئەم دوو تکنۆلۆژییە، یەکیان دەخوازێت دنیایەکی نوێ بەدی بێنێت و ئەوی دیش دەیەوێت مرۆڤێکی نوێ بئافرێنێت.\nمەبەستم لە تکنۆلۆژیی ژێنێتیکی، ئەو تکنیکەیە کە بوارمان دەدات ”ژێن” لە ئۆرگانیزمە جۆراوجۆرەکان جودا بکەینەوە و دەستیان تێ وەردەین و لە بەریان بگرینەوە و تێکەڵیان بکەین. یەکێک لە بەرزەفڕانەترین بەرنامەکانی سەردەمی ئێمە پڕۆژەی genome project humanــە. مەبەستی ئەم پڕۆژەیە ئەو سێ ملیارد یەکەیەی ژیانە کە وا دیارە مۆلۆکۆلە بنەڕەتییەکانی مرۆڤ (DNA)، یان ”ژێن”ـەکان پێک دەهێنن. بە زمانێکی دیکە، ئامانجی ئەم بەرنامەیە دۆزینەوەی یەکەم خشتەکان و دیاریکردنی زنجیرەی پلەبەندی و دوابەدوایی و تەرتیبی ئەو خشتانە (گنۆمەکان) لە پێکهاتەی بۆماوەییی مرۆڤدایە. دەڵێن لە چەند ساڵی ئایندەدا ٨٠١٠٠٠٠٠ ژێنی جودا جودا دەدۆزرێنەوە.\nئەوەی کە ئەندازیارانی ژێنێتیک بەئاسانی وشەگەلی وەکوو “پیتەکان”، ”وشەکان” و ”ڕێزمان” لەکار دەکەن، ئەم بابەتە بۆ نووسەر گۆڕەپانێکی زۆر سرنجڕاکێشە. بەڕواڵەت کۆمەڵەی ژێنێک وەکوو زمانی نووسین وایە کە تەنیا لە چوار پیت پێک دێت: A.C.G.T. پاشان بەم ئەلفبێیەی DNA کۆمەڵێک وشە ساز کران (ئەو سێ پیتەی کلیلی دانانی کۆدن). سەرەنجام ئەگەر وشەکان بە درووستی بێژە بکرێن، بە یارمەتیی یەک ملیارد پیت، چیرۆکی مرۆڤ دەنووسرێتەوە.\nگەڕان بەدوای ڕیز و دوابەدواییی ڕێک وڕاستدا کۆنجکۆڵیم دەجووڵێنێت. ئەم گەڕانە ئەو کێشانەم بیر دێنێتەوە کە لە کاتی نووسیندا دەستەویەخەیان دەبم. لە کاتێکدا کە بیۆلۆژی بە ژێنەکان کار دەکات، منی نووسەریش بە کورتەچیرۆکەکان کار دەکەم. من بە جۆرێک وێڵی ئەو چیرۆکانەم کە باسی دەزگای بۆماوەییی مرۆڤیان تێدایە و بە هیچ شێوەیەک چۆنایەتیی ڕیزکردنی ئەو چیرۆکانە بە لامەوە یەکسان نییە. لە کاتێکدا کە خوێنەر بەشێکیانی پێ بێ‌واتایە، لەوانەیە بەشێکی دیکەیانی پێ ڕووداوی زۆر تەکاندەر بێت، ئەوەی کە یۆنانییەکان پێیان دەگوت ”پاکبوونەوە” (Katharsis).\nلەلایەکی دیکەوە من زۆر نیگەرانم. تکنۆلۆژیی ژێنێتیکیش وەکوو هەر زانستێکی دیکە، چیرۆکێک دەربارەی مرۆڤ دەگێڕێتەوە، بەڵام ئەو چیرۆکە زۆر سنووردارە. بناغەی ئەو تکنۆلۆژییە لەسەر داشکاندن و کەمکردنەوە (Reduktion) هەڵچنراوە. ئاواتی ئەوەی کە ڕێ دەرکەینە نێو گۆڕەپانی دەستکاریی ژێنەکانەوە، ئەو خاڵەی لێ دەکەوێتەوە کە ئێمەی مرۆڤ شتێکی لە مەکینەی ئۆرگانیک زیاتر نین کە بەو تکنۆلۆژییە نوێیە دەکرێ چاک بکرێتەوە. کە دەچینە پێشترەوە زاراوەیەکمان دێتە بەردەم وەکوو ”تەندروستیی ڕەگەزی” و بانەڕۆژێکی وا کە ڕەنگە بتوانین منداڵەکانمان بەو ژێنانەوە بێنینە دنیاوە کە دڵمان دەخوازێت. با کورتی ببڕینەوە: خولیای ئافراندنی مرۆڤی کامڵ. ئەم خولیایە، خولیایەکە ساڵانی ڕابردوو زۆرمان لەبارەیەوە بیستووە، ئەو خولیایەی بووەتە ئاواتی ملیۆنان مرۆڤ.\nبنەمای پیشەسازیی دیجیتاڵیش وەکوو مایکرۆبیۆلۆژی لەسەر ئەو بناغەیە دانراوە کە دەستکاریی پاژە بچووکەکانی (Bit) بکەین. سەرباری پێشکەوتنی کۆمپیوتەر و Hypertext و BBS(Bulletin Board Systems)، هیچکەس -تەنانەت دە ساڵ پێش ئێستا- نەیدەتوانی ئەو شتە پێشبینی بکات کە ئەمڕڕۆ پێی دەڵێین ئینتەرنێت.\nمن وەکوو نووسەر لەو شتەیدا کە پێی دەگوترێت ”کۆمەڵگەی زانیاری”، توخمی زۆر ئەرێنی دەبینم. لە سەردەمی ئێمەدا کە زۆر چین و توێژی بەربڵاو پێکەوە لە پێوەندیدان، وشە بووەتە کاڵایەک کە لەگەڵ ڕابردوو جودایە. وشەکان تا ڕادەیەکی زۆر بوونەتە ماددەی خاو؛ وەکوو ئاسن، دار، بەرد. پرێستیژ و جێمتمانەییی نووسەر زۆر لە ڕابردوو پترە. بوردومانی ڕۆژانە بە زانیارییەکان و وردەزانین ئەو دەرفەتەم پێ دەدات کە دەقی وا بنووسم، پانایی و داپەستراویی پاژەکانی زۆر لە هی ڕابردوو پتر بێت -نەک هەر لەبەر فاکتەکان، بەڵکە بەهۆی زۆر کەرەستەی کاریگەری ئەدەبییەوە. لەوەیڕا کە زانیارییەکان لە کۆمەڵگەدا هۆکاری سەرەکیی بەرهەمهێنانی بەهان، دەکرێ لە دابینکردنی بانەڕۆژێکی ڕووناک بۆ کتێب ئەرخەیان بین. ئەو هزر و ئایدیا و چیرۆکانەی لە کتێبە ئەدەبییەکاندا جێ دەگرن، کتوپڕ بەهای زێڕ پەیدا دەکەن.\nیەکێک لە درەوشانەوە بەپێزەکانی تۆڕی نێت لە سیستمی Hypertextدا ئەوەیە کە گۆڕەپانێکی بەرینە و هەموو دەقەکان پێک دەبەستێتەوە و پێوەندییان پێکەوە گرێ دەدات. هەر دەقێک لە ئاستی جودا و بە تەرتیبی جۆراوجۆر لەگەڵ دەقەکانی دیکە پێوەندیی هەیە. نێت ئەو دەرفەتەمان پێ دەبەخشێت کە دەقەکان پارچە پارچە بکەین و لەو پارچانەی کە بەتەواوی لێک جودان دەقێکی نوێ دابهێنین. تەنانەت زنجیرەی وەبیرهێنانەوە پەراکەندە و زۆر ناسک و دوانەبڕاوەکەی مارسڵ پرۆست لە بەراورد بەو ئیمکاناتەی تۆڕی نێت دەیخاتە بەردەستمانەوە، درەوشانەوەیەکی ئەوتۆی نییە. تۆڕی نێت پێمان نیشان دەدات کە پێوەندیی شتەکان بە یەکەوە زۆر لە خودی شتەکان گرینگترە. ئەو دەرفەتانە نووسەر ڕادێنن بەوەی دەقی نوێ بئافرێنێت.\nلەو چیرۆکەدا کە تکنۆلۆژیی IT دەیگێڕێتەوە، گۆیا مرۆڤ بوونەوەرێکی وایە کە گەلێک پێویستیی بە زانیاری هەیە. پێش هەموو شتێک ئاژەڵێکە بەردەوام بەدوای زانیندا مڵومۆیەتی، هەبوویەکی وایە کە پێویستییەکی دوانەبڕاوی بە تێکەڵی و زانیاری هەیە. ڕەخنەی من لەو تکنۆلۆژییە سرنجنەدانی بەگوتەزای ڕێژەییبوونە. ئەم تکنۆلۆژییە لە زانیاریدا نوقممان دەکات بەبێ ئەوەی هاوڕیزی و لێکنەچووییی تێدا بەستە بێت. لە wwwدا هەموو شتێک یەکدەست و لەپاڵ یەکدییەوە جێیان گرتووە.\nپێکهاتەی ئەم تکنۆلۆژییە -کە وەکوو هەموو پێکهاتەیەکی سیستماتیک پێی وایە زۆر پتەوە و گومانی تێ ناچێت- ئەو عەیبەی هەیە کە پلە و بابەتێکی نێوەندیی تێدا نییە. هەموو زانیارییەکانی گرینگ، بەڵام یەکسانن. بابەتی سواو و زانیارییە بنەڕەتییەکان لە تەنیشت یەکەوەن. جاری وایە مرۆڤ وا بیر دەکاتەوە کە لەنێو حەسارێکی پڕ لە بابەتی سواو و بێکەڵکدا زیندانی کراوە. وێ دەچێت هەڵاواردنی ڕاست و درۆ، یان ڕووداوی گرینگ لە دەنگۆ مومکین نەبێت، وەکوو The truth is out there لە زنجیرەی تەلەڤزیۆنیی Xfilesدا، بەڵام کاتێک کە تۆ نازانی لەسەر ”ئۆتۆبانی بانەڕۆژ”ی، یان لەنێو سیستمێکی ئاوەڕۆی پڕ لە دەنگۆ و درۆدا گیرت خواردووە، دۆزینەوەی ڕاستی زۆر دژوارە. ئێمە لە سەردەمێکدا دەژین کە پڕانی و فرەییی زانیارییەکان بووە بە شێوەیەکی نوێی نەزانی.\nئەو تۆڕی نێتەی ئێمە لەگەڵی دەستەویەخەین، تانوپۆیەکی فشەڵۆکی هەیە. ئەم تۆڕە هەموو شتێک وەردەگرێت، کەچی هیچ شتێکیش ناپارێزێت.\nئەو تۆڕی نێتەی ئێمە لەگەڵی دەستەویەخەین، تانوپۆیەکی فشەڵۆکی هەیە. ئەم تۆڕە هەموو شتێک وەردەگرێت، کەچی هیچ شتێکیش ناپارێزێت. تەحەمولی پلۆرالیزمیش سنوورێکی هەیە: چ شتێک گووە و چ شتێک زێڕە؟ ئەگەر ئەو دنیایەی کە ژێنێتک دەینوێنێت لەگەڵ دیکتاتۆریی قەدەرخوازی(Determinism) شیاوی بەراورد بێت، کەوایەتکنۆلۆژیی زانیارییەکان جیهانێکی ئانارشیستییە کە بە هیچ شتێکەوە دەروەست نییە. دەچمە تۆڕی نێتەوە بۆ ئەوەی بۆ وێنەیەکی خەیاڵی بگەڕێم؛ بۆ نموونە، بۆ Darth Vaderلە زنجیرەی ”جەنگی ئەستێرەکان” دەگەڕێم و ٢٨٠٩٠ وێنە دەدۆزمەوە. من بۆ Lu Xun، نووسەری چینی دەگەڕێم و ١٠٤٦ ناوی هاوشێوەی ئەو دەدۆزمەوە.\nمن وەکوو نووسەرێکی ئەدەبیاتی گێڕانەوە دەتوانم لە بەرانبەر ئەو جیهانەدا تۆڕێکی پێکهاتوو لە چیرۆک بچنم. من ئەو کارە بە دانانی سیستەمی پلەبەندی (هیرارکییەتی) دەکەم. لەبەر ئەوەی کەشی کتێب سنوودارە، بە شێوەی ڕاستەوخۆ، یان ناڕاستەوخۆ دەڵێم کە چ شتێکی تایبەت لە پێش شتەکانی دیکەوەیە. مرۆڤی ئەم سەردەمە بە گڵۆڵەیەکی ئاڵۆزکاوەوە سەرقاڵە، هەم لە باری ئەخلاقییەوە و هەم لە باری هەبوونەوە. گرفتە سەرەکییەکە لەوەدایە کە ناکرێت هاوکات هەم لە ڕووکارەوە پێشڕەوی بکەیت و هەم بە قووڵاییدا ڕۆ بچیت. ناکرێ هایداری هەموو شتێک و هەموو زانیارییەکان و هەموو سەربردەکان بیت و ناکرێ لە هەموو زانستەکاندا مووئەنگێوی بکەیت و تێیدا پسپۆڕ بیت.\nبۆ مرۆڤ لە ئاستانەی چوونە نێو هەزارەی نوێوە فڕێدان لە کۆکردنەوە دژوارترە. من وەکو نووسەر ئاوا دەکەم: زۆر شت فڕێ دەدەم لە خوێنەرەکانمیان دوور دەخەمەوە. نیشانیان دەدەم کە چ شتێک زبڵە و چ شتێک بەهادار و شیاوی پاراستنە؛ لە کاتێکدا کە ئینتەرنێت بە کردەوە تۆڕێکی ئاڵۆزە و سەرەڕۆیانە کۆمەڵێک وێنەی گومڕاکەر وەسەریەک دەنێت، نووسەر لە بوار و بابەتی فرەجۆراوجۆردا وێنەیەکی بەتەواوی دیار دەخاتە ڕوو.\nکتێبی ”ڕۆمان”یش وەکوو وێبگەڕی ئینتەرنێت وایە؛ وەکوو Vista, Alta, Yahoo. شوێنێکە مرۆڤ دەچێتە ناوی بۆ ئەوەی لەبارەی زانیارییەکانەوە زانیاری بەدەست بێنێت. بەڵام بەپێچەوانەی وێبگەڕی خۆبزێو (ئۆتۆماتیک)ەوە بە سیستمێکی پلەبەندیکراو (هیرارکی) کار ناکات. نووسەر، بەها دیاری دەکات و دەربارەی بەهاکان هەڵوێست دەگرێت. لە کتێبدا خوێنەر بە کۆمەڵێک زانیارییەوە خەریکە کە بەوردی هەڵبژێردراون، واتە بە جیهانێکەوە سەرقاڵە لەنیو دێڕەکاندا دیار دەکەوێت.\nمن لەسەر ئەو باوەڕەم کە ئەم ستراتیژییە ڕاستە، چونکە لە بانەڕۆژدا ئەوەی کە تینوویەتیمان دەشکێنێت، بەبێ گومان زانیارییەکان نابێت، بەڵکە مووئەنگێوی و وردبینی لە بابەتەکاندا دەبێت و، نووسەر بە داهێنانی چیرۆکی وا کە چۆنایەتییەکی دەگمەنی ئەخلاقی و جوانیناسانەی هەیە، دەتوانێت وردبینی و سرنجی خوێنەر ڕاکێشێت و تامەزرۆی بکات.\nهێز و دەسەڵاتی کتێب لەوەدایە کە شوێنێک، یان بوارێک بێت بۆ ئەوەی نووسەر بتوانێت تێیدا زانیارییەکان شی بکاتەوە و پێوەندییەکی وایان لە نێواندا هەڵبەستێت کە ببێت بە زانست و لە باشترین باردا ببێت بە زانین (مەعرەفەت؛ ئەپیستمە). ئەدەبیاتی گێڕانەوە بۆ ئەوە ناخوێندرێتەوە کە زانیاری لەبارەی فاکتەکانییەوە وەربگیرێت، بەڵکە بۆ درکی واتا دەخوێندرێتەوە. کتێب، گۆڕەپانی واتایە، خستنەڕووی تێکەڵییەکانە و؛ بە زمانێکی سادە، کتێب، لێکدانەوەی دنیای هەبوونە. ئەدەبیاتی گێڕانەوە -لە شێوەی کتێبدا بە واتا سەرەکییەکەی- نەرمامێرێکە، یان ئەگەر رادیکاڵتر بیڵێین: ڕۆمان بەرزترین نەرمامێری سەردەمی ئێمەیە.\nپێوەندییە کۆمپیۆتەرییەکانیش دنیایەکی ڕواڵەتیی دەستکردی بە کرێکی لە خەیاڵاتی ناڕاست تەنیوە کە زۆر کەسی ئەم سەردەمە لەگەڵ دنیای ڕاستەقینە لێیان تێک دەچێت. کە ڕاستەقینە دەبێتە ناڕاست\nمن وەکوو ڕۆماننووسێک لەسەر ئەو باوەڕەم کە چیرۆک و تۆڕێکی گێڕانەوە، زانینێکی وەها دەربارەی مرۆڤ بەدەستەوە دەدات کە بە شێوەی دیکە بەدەست ناکەوێت. من بۆ بەرەنگاربوونەوەی ئەو تۆڕەی بە کەڵکوەرگرتن لە مایکرۆبیۆلۆژی لە ژێنەکان درووست کراوە و ئەو تۆڕە دەستکردەی زانیارییەکانیش کە بە کەڵکوەرگرتن لە کۆمپیۆتەر ئافرێنراوە -کە یەکیان بەرتەنگە و ئەوی دی بەرفرە- تۆڕی خۆم لەو چیرۆکانە دەچنم کە مەتەڵۆکەی مرۆڤ بەنرخ و بەرز و پارێزراو ڕادەگرێت و، ئیدیعای ئەوەش دەکەم کە بەشێک لە زانینەکان لەوانی دیکە گرینگترە.\nمایکرۆبیۆلۆژی، خەیاڵپڵاو و بیری خاوی مرۆڤی دەستکردی نوێ و بەرنامەبۆداڕێژراوی داهێناوە. پێوەندییە کۆمپیۆتەرییەکانیش دنیایەکی ڕواڵەتیی دەستکردی بە کرێکی لە خەیاڵاتی ناڕاست تەنیوە کە زۆر کەسی ئەم سەردەمە لەگەڵ دنیای ڕاستەقینە لێیان تێک دەچێت. کە ڕاستەقینە دەبێتە ناڕاست، بەپێچەوانەکەیەوە، ئەرکی ناڕاستەقینە (خەیاڵ) دەبێتە ئەوەی کە مرۆڤ وەهۆش خۆی بێنێتەوە و بیگەڕێنێتەوە نێو جیهان.\nشۆپاژۆ: شوێنکەوتوو/ پیرو\nخواستن: میتافۆر/ استعارە\nکر: ڕایەڵی جۆڵا/ بافت\nکارنامە، ماهنامە فرهنگی اجتماعی ادبی، شمارە ٣١، آبان ١٣٨١.\nئەدەب، تەکنۆلۆژیا، زانست، زانیاری، ڕەخنە، ڕۆمان، ساماڵ ئەحمەدی، وەرگێڕان\n← ڕەنگدانەوەی ڕووداوی مێژوویی لە ڕۆمانی کوردیدا\nئه‌ده‌بیات، هه‌ڵبژاردن و ئه‌زموونێکی نهێنی →


فەرمانبەرانی مەدەنی وەزارەتی ناوخۆ داوای هاوتاکردنی مووچەکانیان دەکەن – کوردی – RojNews.News\n29/02/2020 - 3:05:14 pm\nدووشەممە, 7 ماي 2018 – 13:00 ڕۆژنیوز – پەیامنێران\nناڕەزایی دەربڕین دژی کەمی مووچە و گۆڕانکاریی و جیاکاریی لە مووچەکاندا لە هەرێمی کوردستان بەردەوامە، بۆ ئەو مەبەستە، ئەمڕۆ لە چەند شاروشارۆچکەیەک گردبوونەوەی ناڕەزایی بەڕێوەچوو.\nپێش نیوەڕۆی ئەمڕۆ، لەبەردەم بینای پارێزگای هەڵەبجە و ژمارەیەک لە فەرمانبەرانی مەدەنی یەکە ئیدارییەکانی وەزارەتی ناوخۆی هەڵەبجە، گردبوونەوەیەکی ناڕەزایەتییان ئەنجامدا، لە یاداشتێکیاندا کە ئاڕاستەی سەرۆکایەتی هەرێم و ئەنجۆمەنی وەزییان و حکومەت کردوە داوای هاوتاکردن و قەرەبووکردنەوەی موچە و دەڕماڵەکانیان هاوشێوەی کارمەندانی هێزەکانی ئاسایشی ناوخۆی وەزارەتەکەیان.\nهاوکات فەرمانبەرانی مەدەنی یەکە ئیداریەکانی سنوری ئیدارەی ڕاپەرین، سەر بە وەزارەتی ناوخۆ لە بەردەم ئیدارەی ڕاپەرین گردبوونەوە.\nهەمان کات، لە ئیدارەی گەرمیان و قائیمقامییەتی شارۆچکەی کەلار-ی ناوەندی گەرمیان، گردبوونەوە ئەنجامدرا و لەبەردەم بیناکانیان گردبوونەوە.\nئەمە لە کاتێکدایە، وەزارەتی ناوخۆی حکومەتی عێراقی مووچەی سەرجەم فەرمانبەرانی مەدەنی هاوتای مووچەی کارمەندانی هێزەکانی ئاسایشی ناوخۆیە، بەپێی دەستووریش هەرێمی کوردستان بەشێکە لە عێراق، لە یاسای هاوتاکروونی مووچە و دەرماڵەکاندا، لە ڕێکەتی ٢٦-٨-٢٠١٣ لەمادەی ١٢ی یاسەکەدا ئەو بڕگەیە هەموارکراوەتەوە.\nخۆپیشاندەران لەڕێگەی یاداشتەکانیانەوە، داوایان لە سەرۆکایەتی ئەنجومەنی وەزیران و وەزارەتی دارایی کرد کە بەپەلە مووچە و دەرماڵەکانمان هاوتای کارمەندانی ئاسایشی ناوخۆیی وەزارەتەکەیانیان بکەنەوەو قەرەبووشیان بکەنەوە بەپێی یاسای هەمووارکراو.\nدانیشتنی پەرلەمانی هەرێمی کوردستان دەستپێدەکاتەوە


مەرگ پێوەری ژیان! - قەڵەم\nمەرگ پێوەری ژیان!\nتاریخ ایجاد در یکشنبه, 01 بهمن 1396 08:01\nدیاری کردنی ئەوەی ژیان چییە، بە روواڵەت زۆر سادە دێتە بەرچاو، بەڵام بەکردەوە کاتێک دێینە سەر ئەوەی کە بزانین ژیان چییە و چ پێناسەیێکی هەیە، دەبینین ئەم پرسیارە جوابێکی هەمە لایەنە و پڕبە پێستی بۆ نەبینراوەتەوە. واتە وەڵام، کراوەیە.\nتا ئێستاش نەکراوە مانایێکی ورد بۆ ژیان بکرێت. ئەوەی هەیە تەنیا پێوەڕ و مێعیارەکانن بۆ ئەوەی ژیانی پێ دیاری بکەین. بەڵام خودی پێوەڕەکانیش وەک ئامرازێکی سەرەتایین و تەنیا دەکرێت لەورێگاوە بوونی ژیانیان پێ بسەلمێنین، ئەویش گشتگیر نییە. یەکێک لەو پێوەڕانە هەناسەو بەکارهێنانی ئوکسیژنە، کەچی بوونەوەر هەیە کە دەژی و هەناسەش ناکێشێت. پێوەڕی تر، خۆزیادکردنە، ئەوەی کە خاون ژیان پەرەدەستێنێت و لە جنسی خۆی دروست دەکات (زاوزێ کردن)، بەڵام قاتر گیانلەبەرێکە دەژی و توانای خۆ زیادکردنی نییە. بۆیە نە پێوەرە کان دەتوانن مانا و سنوری ژیان دیاری بکەن، نە پێناسە و شوناسێکیش بۆ ئەم دیاردەیە کە سەرانسەری گۆی زەوی گرتوەتەبەر، دادەنرێت.\nئەگەر ئێمە لە بوونەوەرە گیانلەبەرەکانی دەوروبەرمان وردبینەوە، هەست بە بەربڵاویێکی سەرسورهێنەری ژیان دەکەین، ئەوەندەی کە ناکرێت قەت لە یەک رستە و پێناسەی تایبەتدا مانای بۆ دیاری بکەین. تەنانەت ئەگەر بڕێک بازنەی روانینمان تەنگتر بکەینەوە و تەنیا چاوی سەرنجمان لەسەر مرۆڤ خڕ بکەینەوە، دەبینین ژیان لە لای ئێمەی مرۆڤیش تەنیا بریتی لەوە نییە زیندو بین و توانای خۆ زیادکردنمان هەبێت. ژیان لە گەڵ گەشەی کۆمەڵایەتی و بەرەو پێشکەوتنی زانست و سەرکەوتنی زانیاری مرۆڤ، وردە وردە مانای بەربڵاوتری بە خۆیەوە گرتووە و بەتەواوەتی مانا سروشتییەکەی خۆی جێهێشتووە و ئیتر ئێمە ژیان تەنیا وەک زیندوو بوون و هەناسە کێشان نابینین. بۆیە بە چاوپۆشی لە ماوەی پێدراوی ژیانمان، واتە مۆڵەتی مانەوەمان لە ژیاندا، چاوەڕوانیمان زۆر چووەتە سەرەوە. بۆیە هەرکاتێک کە ژیانمان خۆ لە پێوەرە ئاسای و سروشتییەکانی نزیک دەکاتەوە، ئەو کاتە خۆمان بێ ژیان و گوزەران دەبینین و بە هیچ جۆرێک رازی نین لە دۆخەکەمان.\nبەڵام ئایا بەڕاستی دەکرێت ئەم هەموو جۆراوجۆری و رەنگاورەنگی ژیانەی کە ئەمڕۆکە لە دونیادا مرۆڤەکانی تێکەوتوون، وەک یەک مانا بکەینەوە و نێوی ژیانیان بۆ دابنین و بە هەمووی بڵێین ژیان. ئایا ئەوەی کە لەو پەڕی نەهامەتی و برسیەتی و سەرما و بێخانومانیدا دەژی هەر نێوی ژیانە و ئەوەش وا لەوەی دڵی تەمنای دەکات و خەیاڵی بەربڵاوی بۆی دەچێت بۆی ئامادە دەبێت هەر ژیانی پێدەگوترێت؟ ئایا ئەوەی کە هەر لەگەڵ لەدایک بوونی نیوەی جەستەی ئیش ناکات و تا ماوە هەر لەسەر کورسی چەرخدار دەبەسترێتەوە خاوەن ژیانە و، ئەوەیش کە یەک گرێ لە جەستەیدا بەدی ناکرێت و دەبێتە پاڵەوان و شاجوان… هەر بە خاون ژیان نێوزەد دەکرێت، ئایا ئەمانە هەمووی هەر ژیانە؟\nکاتێ بیر لەمانە دەکەینەوە، دیسان ئەم پرسیارە لەبەردەمماندا خێرا خۆی قوت دەکاتەوە کە بەراستی ژیان چییە و پێوەڕەکانی چین؟ بە بێ لە بەرچاو گرتنی ئەو مانا و مەودا و پێوەرە ئاساییانەی باسمان کرد، تەنیا یەک پێوەر هەیە کە دەکرێت ژیان بە تەواوی بەربڵاوییەکەیەوە پێی پێوانە بکەیت و بیسەلمێنیت کە ئەوە ژیانە یان نا. یان بیسەلمێنیت کە ئەو بوونەوەرە خاون ژیانە یان نا. ئەم پێوەرەش مەرگە. مەرگ تەنیا پێوەڕی راستەقینەی تاقیکەرەوەی ژیانە، بەڵام کاتێک کە ژیان بەو پێوەرە دەسەلمێندرێت ئیتر زۆر درەنگە و ژیان نەماوە. هەموو ژیانێک دەمرێت و هەموو جۆرەکانی ژیان خاڵی کۆتاییان مەرگە. مەرگ و ژیان هەمیشە پێکەوەن. لە بەربەرەکانێ و رکابەرکێی ئەو دووانە ئەم دوونیا وەها خۆش بووە کە هیچ ژیانێک نایەوێت خۆی تەسلیمی مەرگ بکات و حەز بە مردن ناکات.\nژیان هەم پێناسەی بایولۆژیکی هەیە و هەم پێناسەی فەلسەفی. زیادبوونی پێناسەی فەلسەفی، کە تایبەتی مرۆڤە، ناساندنی ئەم دیاردەیەی ئاڵۆزتر کردووە لەوەی کە هەیە. بەڵام رەنگە 'مەرگ' ئەو خاڵە هاوبەشەی نێوان بایولۆژی و فەلسەفە بێت کە بە بێ مشت و مڕێکی ئەوتۆ هەردووکیان لە سەری وەک پێوەر کۆکن!\n٢١ یانواری ٢٠١٨


ڕوداوەکانى ئاگر هەڕەشەن بۆ سەر تیمەکانی پۆلیسی دارستانی سلێمانی\n15:04 پێنج شه‌ممه 04 ته‌موز 2019\nپۆلیسی دارستان و ژینگەی سلێمانی ڕایدەگەیەنێت، لەگەڵ زۆربوونی ڕووداوەکانی ئاگر کەوتنەوە و نەبوونی ئامێر و کەرەستەی پێویست بۆ کوژاندنەوەیان، مەترسی لەسەر تیمەکانی ئاگر کوژێنەوە دروستبووە.\nعەقید هێمن كەمەرخان، بەڕێوبەری پۆلیسی دارستان و ژینگەی پارێزگای سلێمانی بە ناس کوردی ڕاگەیاند: “بەراورد بە ساڵانی ڕابردوو، ئەمساڵ ڕوداوەکانی ئاگر کەوتنەوە زیادیان کردووە، جگە لە زیانی مادیش، بە دەیان ئاژەڵ و باڵندەی کێوییش لەناوچوون”.\nهێمن کەمەرخان ئاشکراشیکرد، لەماوەی مانگی ڕابردوودا تا ئێستا زیاتر لە 32 ڕوداوى ئاگرکەوتنەوەیان تۆمار کردووە، کە بەهۆیانەوە زیاتر لە 13 هەزار و767 دۆنم پوش و پاوان و 478 دۆنم ڕەز و باخی هاولاتییان و داری سروشتی سوتاون.\nوتیشی، تیمەکانیان بەبێ بوونی هیچ کەرەستەو پێداویستی و جلوبەرگێکی دژە ئاگرو هەبوونی مەترسی تەقینەوەی مین، ئاگرەکان دەکوژێننەوە، بەوهۆیەشەوە ئەفسەرو پۆلیسەکانیان ژەهیراوی بوون و زیان بە جەستەو تەندروستییان گەیشتووە.\nبە پێویستیشیزانی، حکومەتی هەرێم ئاوڕێکی جدی لەو بارودۆخە بداتەوە و ئامێرو کەرەستەی پێویست و تایبەت بە بواری ئاگر کوژاندنەوە، بۆ تیمەکانیان دابین بکات.\nلەگەڵ هاتنى وەرزى هاوین و بەرز بوونەوەى پلەى گەرما، ڕۆژانە ڕوداوەکانى ئاگرکەوتنەوە لە ناوچە جیاوازەکانى هەرێم تۆمار دەکرێن، لەگەڵ کەوتنەوەی ئاگرەکانیشدا، گوندنشینان خۆبەخشانە پشتیوانی پۆلیسی دارستان دەکەن لە کوژاندنەوەی ئاگر و پاراستنی سروشت و ژینگەی ناوچەکانیان.\nسەرەڕای نەبوونی کەرەستەی پێویست، دڵسۆزی و پەرۆشی ئەفسەرو کارمەندانی پۆلیسی دارستان ببینە.\nسەرەڕای نەبوونی کەرەستەی پێویست، دڵسۆزی و پەرۆشی ئەفسەرو کارمەندانی پۆلیسی دارستان ببینە. بە بەراورد لەگەڵ ساڵانی ڕابردوو ئەمساڵ ڕوداو و کاریگەریە خراپەکانی کەوتنەوەی ئاگر ڕووی لە زیاد بوون کردوە، بەو هۆکارانەش بە هەزاران دۆنم لە پوش و پاوان و دارستانی سروشتی و ڕەزو باخی جوتیاران سوتاوەو زیانیان پێگەیشتووە، جگە لەوەی بەدەیان ئاژەڵ و باڵندەی کێوی لە کاتی کەوتنەوەی ئاگرەکاندا سوتاون. زەرەروزیانی کەوتنەوەی ئاگرەکان جێگەی نیگەرانین، بەڵام هەوڵ و ماندووبون و خەمخۆری و دڵسۆزی ئەفسەرو کارمەندانی پۆلیسی دارستان لەسەرجەم بەش و بنکەکان جێگەی دەستخۆشی و پێزانینە، کە بەوپەڕی دڵسۆزیەوە بەبێ بونی هیچ کەرەستەو پێداویستی و جل و بەرگی دژە ئاگر لەگەڵ هەبوونی مەترسیەکانی تەقینەوەی ( مین ) بە شەوو بە ڕۆژ لە پێدەشت و هەورازو نشێوی چیاو دۆڵەکان بە لەخۆ بوردوییەوە و گیانفیدایەوە هەوڵی کوژاندنەوەو کۆنتڕۆلی ئاگرەکانیان داوەو لەو پێناوەشدا ئەفسەرو کارمەندانمان ژەهیراوی بوون و زیان بە جەستەو تەندروستیان گەیشتووە، پێویستە حکومەتی هەرێم ئاوڕێکی جدیتر لەم بارودۆخە بداتەوەو ئامێر و کەرەستەی پێویست و تایبەت بە بواری ئاگرکوژاندنەوە دابین بکات چونکە سروشت و ژینگە پەیوەندی ڕاستەوخۆی بە تەندروستی و ژیانی تاك بە تاکی ( کۆمەڵگا) وە هەیە،جێگەی خۆیەتی دەستخۆشی لە هەموو ئەو هاوڵاتی و گوندنشینە خۆبەخشانە بکەین کە دڵسۆزانە هاوکارو پشتیوانی پۆلیسی دارستان بوون لە کوژاندنەوەی ئاگر و پاراستنی سروشت و ژینگەدا دەورو کاریگەری بەرچاویان هەبووە.\nGepostet von بەڕێوەبەرایەتی پۆلیسی دارستان و ژینگەی پارێزگای سلێمانی am Donnerstag, 4. Juli 2019


قەوقاز - ویکیپیدیا، ئینسایکڵۆپیدیای ئازاد\nپۆتانەکان: 42°15′40″N 44°07′16″E / 42.26111°N 44.12111°E / 42.26111; 44.12111\nقەوقاز یان قەفقاز ناوچەیەکی جوگرافی سیاسییە دەکەوێتە سەر سنووری ئەورووپا و ئاسیا، ومەڵبەندی شاخەکانی قەوقازە، کە بەرزترین لووتکەی ئەورووپای لە خۆ گرتووە کە شاخی ئەلبروسە، و زۆر جار قەوقاز دابەش دەبێت بۆ قەوقازی باشوور و قەوقازی باکوور.\n١ بنەڕەتی وشەکە\n٢ جوگرافیا و ژینگە\nنەخشی بەردین لە گۆبوستان، ئازربایجان، مێژووەکەی دەگەڕێتەوە بۆ ١٠٬٠٠٠ ساڵ پێش زایینی\nبنەڕەتی وشەکە لە قەوقازەوە ھاتووە، بابپری قەوقازییەکانی باکوور، قەوقاز کوڕی تۆگارما بووە، حەفیدی یافسی سێیەمی کوڕی نوح بووە. دوای ڕوخانی بورجی بابل و دابەشبوونی مرۆڤایەتی بۆ زمانی جیاواز، تۆگارما و کوڕەکانی لە دوو شاخی دووردا نیشتەجێ بوون کە دادەنرێن بە شاخی ئەلبروس و ئارارات.\nجوگرافیا و ژینگە[دەستکاری]\nبەشە خوارووەکانی شاخەکانی قەوقاز دەکەونە ڕۆژھەڵاتی ناوەڕاستی گەورەوە، کە ئەم ناوچانە بە ھێڵی جیاکەرەوەی نێوان ئاسیا و ئەورووپا دادەنرێن، ناوچەکانی قەوقاز ھەژمار دەکرێن لەسەر یەکێک لەو دوو قاڕە یان ھەردوکیان، شاخی ئەلبروس بەرزترین ناوچەی قەوقازە کە بەرزییەکەی دەگاتە ٥٬٦٤٢ مەتر لە ڕۆژاوای سیسقەوقاز لە ڕووسیا، ھەروەک ئەم شاخە بەرزترین خاڵە لە ئەورووپادا (بۆ ئەوانەی کە قەوقاز بە ئەورووپی دەژمێرن) قەوقاز بەو ناوچانە دادەنرێت کە زۆرترین زمان و ڕۆشنبیری جۆراوجۆری تیایە لەسەر زەوی، قەوقاز پێکھاتووە لە وڵاتە نەتەوەیییەکانی سۆڤێتی پێشوو وەک (جۆرجیا، ئەرمینیا و ئازەربایجان). بەڵام قەوقازی ڕوسی پێک دێت لە کراسنۆدار کرای، ستاڤرۆپول کرای، ئەدیگیا، کاراچای-چیرکیسیا، کاباردینۆ- بلگاریا، چیچان، ئەنگۆشیا، ئۆسیتیای باکوور و داغستان. ھەروەھا قەوقاز سێ وڵات دەگرێتەوە کە سەربەخۆیی خۆیان ڕاگەیاند بەڵام باوەڕپێکراو نین لەلایەن دەوڵەتەکانەوە، وەک، ئەبخاریا و ئۆسیتای باشووری و قەرەباغ.\nقەوقاز دادەنرێت بەو وڵاتانە کە گرنگییەکی ژینگەیی گەورەیان ھەیە، کە نزیکەی ٦٤٠٠ جۆر ڕوەک لە خۆ دەگرێت، ولەوانەش ١٦٠٠ جۆریان شوێنی بنەڕەتیان قەوقازە، ژیانی وشکانی قەوقازی پڵنک و ورچ و گورگ و داڵی ئالتونی لە خۆ دەگرێت، ھەروەھا نزیکەی ١٠٠٠ جۆر جاڵجاڵۆکەی تیایە، زەوییەکان دارستانی چڕوپڕ لە خۆدەگرێت لەگەڵ زەوی بەردیندا لەسەروو زەوی دەرختەکان.\nبەشی باکووری قەوقاز پێی دەوترێت سیسقەوقاز، و بەشی باشووری پێی ئەوترێت ترانسقەوقاز.\nسیسقەوقاز زۆربەی شاخە گەورەکانی قەوقاز دەگرێتەوە لەگەڵ باشووری ڕۆژاوای ئاسیا و ناوچە باکوورییەکانی جۆرجیا و ئازربایجان؛ و ترانسقەوقاز لە باکوورییەوە ڕووسیا، و لە ڕۆژاوایەوە دەریای ڕەش و تورکیا، و لە ڕۆژھەڵاتییەوە دەریای کاسپیەن، و لە باشوورییەوە ئێران دەوریان داوە، ھەروەھا شاخەکانی قەوقاز و ناوچە نزمەکانی ئەرمینیا و ئازربایجان دەگرێتەوە بێجگە لە ناوچەکانی باکوڕی و جۆرجیا دەگرێتەوە بێجگە لە ناوچەکانی باکوڕی.\nکۆمەڵە نەژادی وزمانییەکان لە قەوقاز\nقەوقاز لە مێژوودا مەڵبەندی ململانێ سیاسی و سەربازی و ئایینی و ڕۆشنبیری و فراوانکردنەکان بووە بە درێژایی سەدەکان، سەرەتا قەوقاز بەشێک بوو لە جیھانی ئێرانی، لە سەرەتای سەدەی نۆزدەدا، ئیمپراتۆری ڕوسی ناوچەی قاجاریۆنی داگیر کرد. مەمالیکە قەوقازییە دێرینەکان ئەرمینیا و ئەلبانیا و کولخیس و ئیبیریایان دەگرتەوە، ئەم مەمالیکانە دوایی خرانە سەر ئیمپراتۆرییەتە ئێرانییە جۆراوجۆرەکان، لەوانە میدیا، ئیمپراتۆری ئەخمینی، ئیمپراتۆری پارسینی و ئیمپراتۆری ساسانییەکان، و بە تێپەڕبوونی کات مەجوسی (ئاگر پەرستی) بووە ئایینی سەرەکی لە ناوچەکە، بەڵام دواتر ناوچەکە دوو گۆڕانکاری گەورەی بە خۆیەوە بینی لە ڕووی ئایینەوە، بەھۆی ململانێی گەورەی نێوان فارس و ڕۆم، و دواتریش بیزەنتییەکان کە ناوچەکەیان چەندین جار داگیر کرد بەڵام نەیاتوانی دەستی بەسەرا بگرن بۆ ماوەیەکی زۆر.\nئایینی مەسیحی، مەجوسی سڕییەوە کاتێک جۆرجیا و ئەرمینیا بوون بە مەسیحی، پاشان ناوچەکە کەوتە ژێر فەرمانڕەوایی عەرەب دوای فەتحی ئیسلام بۆ فارس، ئەرمینیا و زۆربەی جۆرجیا بە مەسیحی مانەوە، و پاشای جۆرجی دیڤید ھەستا بە دەرکردنی موسڵمانان لە ناوچەکە، پاشان ناوچەکە دەستی بە سەرا گیرا لەلایەن سەلجوقییەکان و عوسمانییەکان و مەغۆل و مەمالیکە و خانە ناوچەیەکان و جارێکی تر فارس دەستی بەسەرا گرتەوە ھەتا داگیرکاری ڕوسی.\nدوو جار ناوچەکە لەژێر یەک دەسەڵاتی سیاسیا یەکی گرتووە، لە کاتی شەڕی ناوخۆی ڕووسیادا، لە سەردەمە نوێکاندا قەوقاز مەڵبەندی شەڕی نێوان ئیمپراتۆری عوسمانی و ئێران و ڕووسیا بووە، تا بە تەواوی لەلایەن ڕووسیاوە داگیر کرا. لە چلەکانی سەدەی بیست، کۆچی بە کۆمەڵی ٤٨٠٬٠٠٠ چیچانی ئینگۆشی و ١٢٠٬٠٠٠ بەلقار و فەڕاشای و تورکە جۆرجییەکان، و٢٠٠٬٠٠٠ لە کورد و قەوقازییە ئەڵمانییەکان بۆ ئاسیای ناوەڕاست و سیبریا ڕوویدا، بەپێی قسەی نیکۆلاس وێرت، ڕێژەی ئەوانەی گیانیان لە دەستدا لە نێوان ئەم ٦٠٠٬٠٠٠ کۆچکردووە دا لە ساڵانی ١٩٤٣ و ١٩٤٤ گەیشتە %٢٥.\nلە دوای کۆتایی یەکێتی سۆڤێت، جۆرجیا و ئەرمینیا و ئازەربایجان سەربەخۆییان بە دەست ھێنا لە ساڵی ١٩٩١، و ناوچەکە بووە مەڵبەندی ململانێ ناوخۆ جیاوازەکان لە سەرەتای کۆتایی پێھاتنی یەکێتی سۆڤێت، وەک ململانێی ناجۆرنی قەرەباغ (١٩٨٨–١٩٩٤)، ململانێی ئۆسیتی-ئەنگۆشی (١٩٨٩–١٩٩١)، شەڕی ئەبخاریا (١٩٩٢–١٩٩٣)، شەڕی چیچانی یەکەم (١٩٩٤–١٩٩٦)، شەڕی چیچانی دووەم (١٩٩٩–٢٠٠٩)، وشەڕی ئۆسیتیای باشوور (٢٠٠٨).\nناوچەکە ژمارەیەکی زۆر زمانی جیاواز لە خۆ دەگرێت، کە لە ناوچەکە نزیکەی ٥٠ کۆمەڵە نەژادی جیاواز دەژین.\nوەرگیراو لە «https://ckb.wikipedia.org/w/index.php?title=قەوقاز&oldid=939762»\nئەم پەڕەیە دواجار لە ٠٩:٥٠ی ٢ی نیسانی ٢٠٢٢ نوێ کراوەتەوە.


کوردی سووریا بووکەکانی خەلافەت دەنێرێتەوە ماڵە باوانیان\nMONDAY, 20 MAY 2019 - 18:15\nبەشی جیهان-گۆڤاری ئیندپێندێنت لە نووسراوێکیدا دەڵێت بەرپرسانی کوردی سووریا هەوڵ دەدەن ئەو ژنانەی لە ئەورووپاوە بە جیهادی نیکاح بووبوونە بووکی داعش بنێرێتەوە وڵاتی خۆیان.\nبەپێی هەواڵی کوردپرێس کوردەکانی سووریا لە ماوەی دوو ساڵی ڕابردوودا باکووری سووریایان لە داعش پاک کردەوە و لە هەڵمەتی پاککردنەوەکەشدا نزیکەی 10 هەزار ئەندامی داعشیان بە بنەماڵەکانیانەوە بە دیلی گرتووە و لە چەند کەمێکدا لە هەمان خاکی سووریا جێگیریان کردوون.\nژمارەیێک لەو ئەندامە دەستبەسەرکراوانەی داعش ئەو کچانەن لە ئەورووپاوە پێوەندییان بە داعشەوە کردووە و زۆرینەیان نزیکەی 20 ساڵیان تەمەن بووە و لە 2014وە کە داعش لە عێراق و سووریا دەسەڵاتی گرت لە ئەورووپاوە بە بێ پرسی خانەوادەکانیان خۆیان گەیاندۆتە سووریا و خۆیان لە داعشییەکان مارە کردووە. بۆیە ناویان نراوە بووکەکان خەلافەت.\nبەرپرسانی کوردی سووریا داوایان لە وڵاتانی ئەورووپی کردووە بەرپرسیار بن لە دادگایی کردنی ئەو ژنانە و ڕێگەیان پێبدرێت کە بگەڕێنەوە وڵاتی خۆیان.\nبەپێی نووسراوی گۆڤاری ئیندپێندێنتی ئیرلەندی بەرپرسانی وڵاتی ئیرلەند هەوڵ دەدەن لە ڕێگای وڵاتێکی نێوبژیڤانەوە یەک لەو بووکانەی خەلافەت وەربگرنەوە کە ناوی "لیزا اسمیس"ە و تەمەنی 37 ساڵە و پێشتر سەربازی سوپای ئیرلەند بووە.\nهەر بەپێی نووسراوی گۆڤارەکە، کوردی سووریا داوایان کردووە تێکڕای ژن و منداڵانی داعش بگەڕێندرێنەوە بۆ ئەو وڵاتە ئەورووپییانەی لێیەوە هاتوون. کوردەکان دەڵێن ئەو مەسەلەیە کاتی دەوێت و پێویستە بۆ گەڕاندەوەیان پەلە بکرێت چوونکە ئیمکاناتی ئەوەیان بەدەستەوە نییە ئەو هەموو دیلە لای خۆیان ڕابگرن؛ نەخوازەڵا لەو حاڵەتەدا کە ئەو ئەندامە دیلکراوانە حەز دەکەن بگەڕێنەوە نێو داعش.\nئیندپێندێنت لە زاری دیپڵۆماتە ئەورووپییەکان ئەوەشی نووسیوە کە بووکەکانی خەلافەت کە هاووڵاتیی بەریتانیا و دانمارک و فەڕەنسا و سویدن داوایان کردووە بگەڕێنەوە وڵاتی خۆیان و ئیرلەندیش بەنیازە بە پێوەندیی دیپڵۆماسییانە لەگەڵ ئەو وڵاتانە لیزا بگەڕێنێتەوە بۆ وڵاتی خۆی.


پیرانشار/ خەڵک نانیان دەست ناکەوێ \nبە پێی هەواڵەکان لە شاری پیرانشاری کوردستانی ڕۆژهەڵاتەوە، خەڵکی ئەو شارە ڕۆژی دوو شەممە ٢٩ی ڕەزبەر ١٣٩٨ی هەتاوی نانیان دەست نەکەوتووە.\nبە پێی ئەو هەواڵانەی کە بە ناوەندی هەواڵی ئاسۆی ڕۆژهەڵات گەیشتووە، نانەواخانەکانی شاری پیرانشار بە هۆی نەبوونی ئارد بە پێی پێویست بۆ دروست کردنی نان، نەیانتوانیوە نان بکەن و زۆربەی خەڵکی ئەو شارە ئەمڕۆ نانیان دەست نەکەوتووە. ئەمە لە کاتێک دایە کە ئێران لە بواری بەروبوومە کشت و کاڵییەکان و لەوان گەنم، لە وڵاتە دەوڵەمەندەکانی جیهانە.\nکۆماری ئیسلامی ئێران بە یارمەتی پێ پاساوی بۆ گرووپ و وڵاتانی هاوپەیمانی ئیدئۆلۆژی خۆی بۆتە هۆکاری سەرەکی هەژاری و نەداری خەڵکەکەی خۆی.\nلە کاتێک دا کە خەڵک لە ئێران و بە تایبەتی لە ناوچە کوردستانییەکان نانیان دەست ناکەوێت و ڕۆژ لە دوای ڕۆژ نرخی نان لەو وڵاتە دوو بەرابەر و چەند بەرابەر دەبێتەوە، لە وڵاتێکی وەک سورییە، نان بە خۆڕایی بە خەڵک دەدات.


Home About Top Stories Activities د. داود سلیمان ئه‌تروشی: سیسته‌مێ وه‌رگرتنا قوتابیان ل كۆلیژا په‌روه‌ردا جه‌سته‌یی و زانستێن وه‌رزشی مافێن قوتابی تێدا یێ پاراستیه\nد. داود سلیمان ئه‌تروشی: سیسته‌مێ وه‌رگرتنا قوتابیان ل كۆلیژا په‌روه‌ردا جه‌سته‌یی و زانستێن وه‌رزشی مافێن قوتابی تێدا یێ پاراستیه\nSept. 21, 2021, 8:55 p.m.\nل رۆژا 21/9/2021 سه‌رۆكێ زانكۆیا دهۆك، د. داود سلیمان ئه‌تروشی، و هاریكارێ سه‌رۆكێ زانكۆیێ، د. مێڤان عارف، دویفچوونا تاقیكرنێن شیانێن جه‌سته‌یی و یاریێن وه‌رزشی ل پرۆسیسا وه‌رگرتنا قوتابیان ل كۆلیژا په‌روه‌ردا جه‌سته‌یی و زانستێن وه‌رزشی كر.\nد. داود ئه‌تروشی گۆت" ئه‌ڤ پرۆسا هه‌لسه‌نگاندن و تاقیكرنا قوتابیان بۆ وه‌رگرتنێ ل ڤێ كۆلیژێ گه‌له‌ك یا پێشكه‌فتی یه، دڤێت كۆلیژین دی ژی هه‌مان سیسته‌م په‌یره‌و بكه‌ن چونكو دادی و مافێ قوتابی باش د ڤێ پرویسێ دا دهێنه پاراستن، هه‌ر تاقیكرنه‌كا دهێته ئه‌نجام دان ئه‌و لژنه ئێكسه‌ر نمرا وێ دانن و د چیته سیسته‌مێ ئه‌لكترۆنی دا و دشیان دا نینه ده‌ستكاریی تیدا بهێته كرن".\nپرۆسا وه‌رگرتنا قوتابیان ل كۆلیژا په‌روه‌ردا جه‌سته‌یی و زانستێن وه‌رزشی ئه‌ڤه بۆ سالا چاریه ل دویف سیسته‌مه‌كێ ئه‌لكترۆنی یێ پێشكه‌فتی د هێته ئه‌نجام دان، و ئه‌ڤ سیسته‌مه بتنێ ل ڤێ كۆلیژێ دهێته په‌یره‌وكرن ل سه‌ر ئاستی كۆلیژێن هه‌رێما كوردستانێ، ژ بۆ ئه‌نجام دانا تاقیكرنان 11 لژنێن تایبه‌تمه‌ند هاتینه دانان ژ مامۆستایێن كۆلیژێ، كو پتری 350 قوتابیێن كچ و كور دێ پشكداریێ د تاقیكرنێ دا كه‌ن كو قاره‌مان و پارالیل ژی بخۆڤه دگریت.


بەهەشت | چۆن نوێژ كردن لای منداڵەكانمان خۆشەویست بكەین؟\nمیوانی ئەمڕۆ: ١٢٨٠\nمیوانی هەفتە: ١٢٨٠\nكۆی گشتی سەردان لە بەرواری ٢٠١٠/١٥/٥: ١٥٣٩٤٤١٤\nنووسەر: م/: سەرتیپ لطيف قادر\nبەرواری بڵاوکردنەوە: ٢٠١٢/٠٥/٠٥\n[ئەمیش دەتوانرێت لە دوو خاڵدا كۆبكرێتەوە:]\nمنداڵێتیش قۆناغی ئەركباری نییە، بەڵكو قۆناغی ئامادەكردن‌و مەشق‌و ڕاهێنانە بۆ گەیشتن بەقۆناغی ئەركباری لەكاتی باڵغ بووندا، تابەجێهێنانی ئەرك و فەرزەكانی لا ئاسان دەبێت، بۆ ئەوەی لەوپەڕی ئامادەباشیدا بێت بۆ چوو نەناو ناخۆشیەكانی ژیان بەوپەڕی متمانەو ئازادبوونەوە، پەرستشی خوای گەورەش كارێكی سەرسوڕهێنەرو مەزن دەكاتە سەر دەروونی منداڵ، بەهۆی ئەوەوەیە كە هەست بەپەیوەندی خۆی دەكات بەخوای گەورەو بەرزو بێ هاوتاوە، هەر ئەویشە هەڵچونەكانی ناخی هێور دەكاتەوە و بەهۆی ئەویشەوەیە هەڵچوونەكانی توڕەیی لغاو دەكات و جڵەوی دەگرێ. ڕاستە هەموو منداڵێك لەسەر فیترەت لەدایك دەبێت، هەروەك: پێغەمبەری خوا(صلى الله عليه وسلم) فەرموویەتی: (ما من مولود يولد إلا يولد على الفطرة، فأبواه يهودانه أو ينصرانه أو يمجسانه، كما تنتج البهيمة بهيمة جمعاء، هل تحسون فيها من جدعاء؟)(3).\nلەبەر ئەوە ئیمامی (غەزالی) لەپەیامەكەی (أیها الولد) دا بڕیاری داوە كەواتای پەروەردە هاوشێوەی جوتیارێكە، دڕك بژار دەكات، گیا نامۆكان لەكێڵگەكەیدا هەڵدەكێشێت، تاڕووەكەكەی باش ببێت و گەشەی تەواو بكات.\n[چ پێویستە لەسەرمان تاوەكو هەوڵ و كۆششی بۆ بدەین؟.]\nدووەم: هەروەها دووبارە پێغەمبەری خوا صلى الله عليه وسلم لەفەرموودەیەكدا بە شێوەیەكی زۆر ڕوون و ئاشكرا فەرموویەتی:\nبۆیە (شيخ الإسلام ابن تيمية) فەرموویەتی: هەركەسێك خاوەندارێتی بچوكێك یاخود هەتیوێك یا منداڵێكی كرد، و فەرمانی پێ نەكرد بەنوێژ كردن، ئەوا دواجار تۆڵە لەو گەورەیە دەسێنرێت، چونكە فەرمانی بەو بچوكانە نەكردووە، وەپاشان سەرزەنشتێكی زۆر قورس دەكرێت لەسەر نەكردنی ئەم كارە كەبێ فەرمانی خوای پەروەردگارو پێغەمبەرەكەیەتی صلى الله عليه وسلم.\nشەشەم: چونكە نوێژ ڕوناكییە، بابەدڵ گوێ بگرین بۆ ووتەكەی پێغەمبەری خوا(صلى الله عليه وسلم) كە دەفەرمووێت:\n[چۆن دەتوانین نارِەحەتی و هەوڵ و كۆششی ئەم بەرپرسیارێتیە لە ئەستۆبگرین؟.]\n3- چاوەڕوانی ئەجرو پاداشت بین لای خوای گەورە: لەبەر فەرموودەكەی سەروەرمان (محمد) صلى الله عليه وسلم كە دەفەرمووێت: (من دعا الى هدى كان له من الأجر مثل أجور من تبعه، لاينقص من أجورهم شيئاً)(10).\nنابێت سەرقاڵ بوون بەكارو كاسبییەوە وامان لێ بكات ئەم كارە گرنگەمان لەبیر بەرێتەو، بەڵكو پێویستە باشترین گرنگی پێ¬بدرێت بەسەرپەرشتی پەروەردگار لەسەروی هەموویشیەوە نوێژكردن پاككردنەوەی ناخ و دەرون.\nبەپشتیوای خوای گەورە لەژمارەكانی دواتر، درێژە بەم باسەدەدەین و زیاتری لەسەر دەنوسین، ئومێدەوارم توانیبێتم تیشكێكم خستبێتە سەر ئەم باسەو بەرچاو ڕوونیەكم نیشانی دایكان و باوكان دابێت بۆپەروەردەكردنی ڕۆڵەكانیان لەكۆتایدا: دەخوازم لەدایك‌و باوكان‌و سەرپەرشتیكارانی منداڵان، بەو پەڕی هەست كردن بەبەرپرسیارێتی¬یەوە نەوەكانیان پێبگەیەنن، تاوەكو لەڕۆژی دوایدا ڕوسپی بەردەم لێپرسینەوەی پەروەردگاربن، كە ئەوپەڕی سەربەرزی‌و سەرفراز بوونە، دەنا بەپێچەوانەوە توشی دڵساردی و بێ ئومێد بوون دەبن كەبە هیچ شێوەیەك ئا لەو ڕۆژەدا سودو قازانجمان پێ ناگەیەنێت.\n(8) بەرنامەی پێغەمبەری خوا(صلى الله عليه وسلم) بۆ پەروەردەی منداڵ، نوسینی: محمد نور عبدالحفيظ سويد، ص32.\nکاتی دروستبوونی ئەم لاپەڕەیە: ٠.٠٢٥٧ چرکە


خێزانێکی چینی پاش 24 ساڵ گەڕان کچە ونبووەکەیان دەدۆزنەوە، کە لەلایەن خێزانێکی دیکەوە بەخێوکراوە.\nوانغ مینغ تشینغ و هاوسەرەکەی لیو دینغینغ، خێزانێکی خۆشبەخت بوون و لەشاری "تشنیغدو" لە چین دەژیان، بۆ دابینکردنی بژێوی ژیانیان میوەیان دەفرۆشت، کچێکی سێ ساڵانیان هەبوو بەناوی "تشیڤنغ"، بەڵام لەناکاو کچەکەیان ون دەبێت، هەرچەندە هەوڵیش دەدەن لەپێناو دۆزینەوەی دواجار بێهیوا دەبن، پێشیان وایە لەلایەن ئەو کەسانەی بازرگانی بە مرۆڤەوە دەکەن فڕێندراوە.\nلەپاش 24 ساڵ شۆخێکی گەنج، کە لە ناوچەی "جیلین" دەژی لەگەڵ خێزانێک، لە رێگای ئینتەرنێتەوە، چاوی بە وێنەی دوو هاوسەر دەکەوێت لەگەڵ وێنەی منداڵەکەیان کە چەندین ساڵە ونبووە، ئەمە گومانی لادروست دەکات، چونکە ئەم کیژە لەلایەن خێزانی راستەقینەی خۆیەوە بەخێونەکراوە، هاوکات وێنەی ئەو منداڵەش بەخۆی دێتەپێش چاو.\nهەربۆیە کۆڵنادات و بڕیاردەدات لێکۆڵینەوە لە بابەتەکە بکات، پاش دۆزینەوەی هەردوو هاوسەرەکە و پشکنینی DNA دەردەکەوێت کە منداڵی ئەو دوو هاوسەرەیە، کاتێک باوکی راستەقینەی راستی هەواڵەکە دەزانێت بەگریانەوە پێی دەڵێت "چەندین ساڵ بەدوای تۆدا گەڕاین کچەکەم، دڵم زۆر شکا، وەرە لە باوەشت بگرم".\n2018-04-23 |1778 جار خوێندراوەتەوە|


مەكتەبی سیاسی حزبی شیوعی: پشتگیری لە هەنگاوەكانی روبەروبونەوەی ساختەكاری دەكەین\nمەكتەبی سیاسی حزبی شیوعی كوردستان لە راگەیەنراوێكدا دەڵێت: پشتگیری لە هەنگاوەكانی روبەروبونەوەی ساختەكاری و پاراستنی ئیرادەی خەڵك دەكەین و ئاماژە بۆ ئەوەش دەكات، پێویستی هەمواركردنی یاسای هەڵبژاردنی ئەنجومەنی نوێنەرانی عێراقە بەجۆرێك سەرجەم عێراق بكرێ بە یەك بازنەی هەڵبژاردن و لابردنی شێوازی سانتلیگۆی هەمواركراو لە دابەشكردنی كورسیەكانی پەرلەمان كە بۆتە هۆی بەفیرۆدانی دەیان كورسی پەرلەمانی.\nهەڵبژاردنی پەرلەمانی عێراق لە 12/5/2018 لەسایەی دەسەڵاتە شكستخواردووەكاندا و بەسەرپەرشتی كۆمیسیۆنێكی بەشبەشێنەی حزبی مەزهەبیدا بەڕێوەچوو. هەر لەسەرەتاوە و لەگەڵ دەركەوتنی دەرەنجامە بەراییەكاندا، پارتە سیاسییەكان و قەوارەكانی هەڵبژاردن ، گومانیان خستە سەر دەرەنجامەكانی ئەم هەڵبژاردنە، و ڕەتیان كردەوە. ئەم گومانە چەندین ڕێكخراوو ناوەندی نێودەوڵەتی و تەنانەت ڕێكخراوی نەتەوە یەكگرتووەكانیشی گرتەوە. ئەم ساختەكارییە لە دەرەنجامی هەڵبژاردنەكان تەنیا زادەی پرۆسەی ئەم هەڵبژاردنە نییە، بەڵكو بۆ خواستی قۆرخ كردنی دەسەڵات لەلایەن پێكهاتە گەورەكان و دابەشكردنی كۆمسیۆن بەشێوەی بەشبەشێنە و هەمواركردنی یاسای هەڵبژاردن لەروانگەی بەرژەوەندی بەرتەسكی حزبایەتی، دەگەرێتەوە.\nئێمە لەگەڵ ئەوەداین كە تێكرای ڕێكارە یاسایەكان بۆ روبەروبونەوەی ساختەكاری و زەوتكردنی ئیرادەی خەڵك بەردەوامبێت بەجۆرێك كە ئازادی خەڵك و دەنگە رەسەنەكانیان بپارێزیت، و سەرجەم راستییەكان دەركەوێت و كۆتایی بە تەزویر و ساخاتەكاری بهێنرێت. بۆ ئەم مەبەستە بە ئەركی سەرجەم ئەو لاین و هێزانە دەزانین كە دوور لەوەی ئاكامی هەڵبژاردن لە بەرژەوەندی ئەواندایە یان بە پێچەوانەیە ، كە هەڵوێستەكان لە پێناوی رێزگرتن لە دەنگ وئیرادەی خەڵك یەكخەن، و كاری جیدی بۆ سزادانی هەر كەس و لایەنێك بكەن كە بە شێوازێك لە شێوازەكان لە ساختەكاری بەشداربووە.\nدەمێنێتەوە ئاماژە بۆ خاڵێكی گرنگ بكەین ئەویش پێویستی هەمواركردنی یاسای هەڵبژاردنی ئەنجومەنی نوێنەرانی عێراقە بەجۆرێك سەرجەم عێراق بكرێ بە یەك بازنەی هەڵبژاردن و لابردنی شێوازی سانتلیگۆی هەمواركراو لە دابەشكردنی كورسیەكانی پەرلەمان كە بۆتە هۆی بەفیرۆدانی دەیان كورسی پەرلەمانی لە خزمەتی پێكهاتە سیاسییە زەبەلاحەكان كە دەسەڵاتیان قۆرخ كردوە و بەسەر لاینە هەرێمایەتی و نێودەوڵەتییەكان دابەشبوونە و كێشە گەورەكانی ئەم دەوڵەتە فەرامۆش دەكەن.\nدوواهەمواركردنی یاسای هەڵبژاردن و راگرتنی كۆمسیۆنی باڵا ئاماژەیەكی دیكە سەبارەت بە قەیرانی پرۆسەی سیاسی لە عێراقدا كە پێویستە سەرلەنوێ لاینە سیاسییەكان دوور لە دەستێوەردانی هەرێمایەتی و وڵاتە زلهێزەكان، بە عەقلیەتێكی دیكە و لەسەر رێبازیكی دیكە پێداچونەوە بۆ سەرجەم پرۆسەی سیاسی بكەن بە جۆرێك بەیەكەوەژیانی ئاشتیانە و ئازادی و دیموكراسی و ئیرادەی راستەقینەی خەڵك دابین بكات.\n7ی حوزەیران 2018


Week 14 Total: 65.50 pts (103.36 Projected)\nBruins's Offense roster for week 14. FantasyPassingRushingReceivingRetMiscFumPosOffenseActionByeFan PtsProj Pts% StartYdsTDIntAttYdsTDTgtRecYdsTDTD2PTLostQB No new player Notes\n712.5020.7365%1601183100000000WR No new player Notes\n56.1010.2787%000000105610000WR Player Note\nTyrell Williams SD - WR Final (L) 28-16 @ Car\n116.8010.2268%00000052680000RB No new player Notes\n1016.3011.2678%0002210311000000RB No new player Notes\n1013.4010.8961%0001041022331000TE No new player Notes\nCoby Fleener NO - TE Final (L) 16-11 @ TB\n50.605.4647%0000003160000BN No new player Notes\n85.707.3240%0001545022120000BN No new player Notes\nTavon Austin LA - WR Final (L) 42-14 vs Atl\n88.907.1514%0002270117620000BN Player Note\n1311.809.9126%0001011302150000BN No new player Notes\nCameron Meredith Chi - WR Final (L) 20-17 @ Det\n913.207.668%00000086721000BN Player Note\nMichael Floyd NE - WR Final (W) 30-23 vs Bal\n91.807.3418%00000032180000BN Player Note\n1016.3216.6215%228213200000000IR No new player Notes\n40.000.009%------------- Bruins's Kickers roster for week 14. FantasyField Goals MadePATPosKickersActionByeFan PtsProj Pts% Start0‑1920‑2930‑3940‑4950+MadeK No new player Notes\n71.0012.6688%000001 Bruins's Defense/Special Teams roster for week 14. Fantasy TacklesTurnoversTDMiscRetPosDefense/Special TeamsActionByeFan PtsProj Pts% StartPts vs.SackSafeIntFum RecTDBlk KickXPRTDDEF No new player Notes\nTotal Week 14 Fantasy Points: 65.50\n103.36 (Projected)  Cam Newton Stat Breakdown\n160 Passing Yards0.046.401 Passing Touchdowns4.004.001 Interceptions-1.00-1.0031 Rushing Yards0.103.10  Brandin Cooks Stat Breakdown\n61 Receiving Yards0.106.10  Antonio Brown Stat Breakdown\n78 Receiving Yards0.107.80  Tyrell Williams Stat Breakdown\n68 Receiving Yards0.106.80  Latavius Murray Stat Breakdown\n103 Rushing Yards0.1010.301 Rushing Touchdowns6.006.00  Frank Gore Stat Breakdown\n41 Rushing Yards0.104.1033 Receiving Yards0.103.301 Receiving Touchdowns6.006.00  Coby Fleener Stat Breakdown\n6 Receiving Yards0.100.60  Rashad Jennings Stat Breakdown\n45 Rushing Yards0.104.5012 Receiving Yards0.101.20  Tavon Austin Stat Breakdown\n27 Rushing Yards0.102.7062 Receiving Yards0.106.20  Isaiah Crowell Stat Breakdown\n113 Rushing Yards0.1011.305 Receiving Yards0.100.50  Cameron Meredith Stat Breakdown\n72 Receiving Yards0.107.201 Receiving Touchdowns6.006.00  Michael Floyd Stat Breakdown\n18 Receiving Yards0.101.80  Tyrod Taylor Stat Breakdown\n228 Passing Yards0.049.122 Passing Touchdowns4.008.001 Interceptions-1.00-1.002 Rushing Yards0.100.20  Eddie Lacy Stat Breakdown\n1 Point After Attempt Made1.001.00  Los Angeles Stat Breakdown


کوردیپێدیا - مستەفا ئیلخانیزادە\n👫 مستەفا ئیلخانیزادە | پۆل: کەسایەتییەکان | زمانی بابەت: 🏳 کوردیی ناوەڕاست\nبەرپرسی ناوەندی پەروەردەی زمانی کوردی و ئەدەبیاتی منداڵانی ئەدەب لە شاری بۆکانبۆکان.\nمستەفای ئێلخانی زادە یەکێکە لە نوسەرەکانی خۆرهەڵاتی کوردستان و لەبواری جۆراوجۆری ئەدەب کاردەکات وەک شیعر و وەرگێڕان و زمانەوانی، بەڵام زیاتر وەک نوسەرێکی ئەدەبیاتی منداڵان ناسراوەو زیاتر لە چل کتێبی چاپکراوی هەیە بەزمانی کوردی، فارسی تورکی، هاوکات چیرۆکنوس و وەڕگێڕێکی بەسەلیقەشەو چەندان بەرهەمی جۆراوجۆری بڵاوکردۆتەوەو ئەندامی (ئەنجومەنی نوسەرانی منداڵانی ئێران)ە کە مەڵبەندی سەرەکی لە شاری تارانە، هەروەها ئەندامی (ئەنجومەنی پەروەردەی نەوجەوانانی ئێران)ە\nجگە لەوەش لە بۆکان فێرگەیەکی فێرکردنی زمانی کوردی هەیە، بەناوی (کۆڕی فێرکاری و فەرهەنگی ئەدەب)، لەبەرئەوەی زمانی کوردی لە قوتابخانەکانی ڕۆژهەڵاتی کوردستان ناخوێندرێت، بۆیە ئیشی ئەو فێرگەیە ئەوەیە وانەی کوردی لە سێ قۆناغی جیادا بڵێتەوە، لەو فێرگەیەدا منداڵ و پیر پێکەوە وانە دەخوێنن.\nمستەفا ئێلخانی زادە لەڕۆژی (3 مردادی 1324 هەتاوی بەرامبەر 25-7-1945 زاینی) لە شارە جوانەکەی بۆکان لەدایکبووە.\n-نوسەر، زمانەوانەو چەندین ساڵە لە بواری پەروەردەی زمانی کوردی و وەرگێران و نووسیندا چالاکە و چەندین کتێبی لە بواری زمانی کوردی و وێژەی منداڵاندا چاپ و بڵاوکردووەتەوە.\nبە کوردی و فارسی، تورکی لە بواری وەرگێڕان و ئەدەبی منداڵاندا، کتێبی چاپکراوی هەیە.\n-بەڕێوەبەری دامەزراوەی فەرهەنگی و بارهێنانی وێژەیی لەشاری بۆکانە.\nئەندامی ئەنجوومەنی نووسەرانی منداڵان و مێرمنداڵانی ئێرانە کە ناوەندەکەی لە شاری تارانە.\n-لەلایەن زانکۆی کۆیەوە ڕێزلێنانی پێبەخشراوە.\n-ساڵی 2014 لەلایەن بونیادی زانست و تەکنیکی ئێرانەوە پلەی دکتۆرای زمانی کوردی پێبەخشرا.\nزیاتر لە چل کتێبی چاپکراوی هەیە.\nهەندێک لە کتێبەکانی بۆ منداڵان بە زمانی فارسی :\nمجموعه قصەهای کودکان\nسه شیاد بدبخت\nچاره (مجموعەی چهار داستان از کردستان)\nانشا و نامەنگاری یاران (برای دورەی ابتدایی)\nکتێبەکانی بەزمانی کوردی بۆ منداڵان :\nبێچووە مراوی ناشیرین\nئەولا دەشت و ئەولا دەشت \n 👪 تۆڕی کۆمەڵایەتی | 🏳 کوردیی ناوەڕاست | ئەدەبیاتی مناڵان\n1. 👁 Rênüsî kurdî Be dû Elfübêy latinî w Arebî\n2. 👁 حەوت برا\n3. 👁 ڕێنووسی کوردی بە هەردوو ئەلفوبێی لاتینی و عەرەبی\n2. 👁 25-07-1945\n1. 👁 فێربوونی رێزمانی کوردی بە کوردی\n📅 رۆژی لەدایکبوون: 25-07-1945\n➕ ئەم بابەتە لەلایەن: (سەریاس ئەحمەد)ەوە لە: Apr 1 2016 12:22PM تۆمارکراوە\n✍ ئەم بابەتە بۆ دواجار لەلایەن: (زریان سەرچناری)ەوە لە: Aug 10 2019 5:08PM باشترکراوە\n📷 فایلی وێنە 1.0.1 48 KB Apr 1 2016 12:22PM سەریاس ئەحمەد


زایینی: ٠٤-٠١-٢٠١٧ - هەتاوی: ١٣٩٥/١٠/١٥ - ٢١:٣٠ تاران قه‌باره‌ی فۆنت:\nوتووێژ: هەیبەت کامرانی پوور\nلە پێوەندی لەگەڵ ڕووداوەکانی ڕۆژئاوای کوردستان و گۆڕینی ناوی ڕۆژئاوا بۆ باکووری سووریە، مەجید حەقی وەڵامی چەند پرسیاری ئێمەی داوەتەوە کە سەرنجتانی بۆ ڕادەکێشین:\nپ: سەرەتا شرۆڤەیەک لەسەر دۆخی سیاسیی زاڵ بەسەر ڕۆژئاڤای کوردستان بکەن و بفەرموون کە ئەو دۆخەی ئێستا دەرەنجامی چیە؟\nو: بۆ ئەوەی بتوانین دۆخەکە بەجوانی تێبگەین و بیروڕایەکی تا ڕادەیەک لە دەرەوەی ئیحساسمان هەبێت، وا چاکە سەرنجێک بدرێتە پرسە ستراتیژییەکانی پێوەندیدار بە سووریە و ڕۆژئاوای کوردستان، بە واتایەکی دیکە بە کورتی دەمەوێت باسی ستراتیژیی وڵاتانی پێوەندیدار بە تەنگژەی سووریە بکەم و لەو چوارچێوەیەدا بزانین کورد لە کوێی ئەو ستراتیژییەدا هەڵکەوتووە و چۆن دەتوانێت خۆی لە چوارچێوەی ئەو ستراتیژییەدا بگونجێنێت.\nسووریە وڵاتێکە کە ستراتیژی و بەرژەوەندیی چەندین وڵاتی بەخۆیەوە گرێداوە و هەرکام لەوان بە شێوەیەک پێوەندییان بە یەکەوە هەیە، واتە دەکرێت سووریە بە ڕۆژهەڵاتی نێوەڕاستی بچووک ناو بنرێت. ئەگەر لەبیرتان بێت لە دەستپێکی بەهاری عەرەبی‌دا، بەشار ئەسەد لە هەڤپەیڤینێکی خۆیدا وتی: "ئەگەر لە سووریە شتێک وەک ئەوەی تونێس، میسر و لیبی ڕوو بدات، هەموو ڕۆژهەڵاتی نێوەراست لە نێو شەڕدا نوقم دەبێت". بەداخەوە ئەمە تا ڕادەیەک ڕاستە. هۆیەکەی ئەوە بوو کە سووریە شوێنی لێک گرێدانی بەرژەوەندیی وڵاتانی گەورەی جیهان و وڵاتە زڵهێزەکانی ناوچەیی وەک ڕووسیە، ئێران، تورکیە، عەرەبستان و ئیسرائیلە. کەوابوو چارەنووسی ئەو وڵاتانە بەتایبەت وڵاتانی ناوچە بە چارەنووسی ئەسەد و ڕێژێمی سووریەوە گرێدراوە.\nبۆ نموونە ئەگەر باسی پێگەی ڕووسیە لەو یەک دەیەی ڕابردوو لەو وڵاتەدا بکەین و زۆر دوور نەڕۆین، دەبینین کە دوای هێرشی ١١ی سێپتامبر و ڕووخاندنی هەر دوو ڕێژیمی تالیبان و سەدام، توندوتیژیی سیاسی و ئیسلامی لەو وڵاتانە پەرەی گرت، هەروەها تێرۆریزم و شەڕەکانی ناوچەییش پەرەیان پێدرا و بەمە ئەمریکا نفووزی کۆمەڵایەتی و خۆشەویستیی سیاسیی خۆی لە ڕۆژهەڵاتی نێوەڕاستدا لەدەست دا.\nلە بەهاری عەرەبی‌دا هەموو هەوڵی ڕووسیە ئەوە بوو کە پێش بە ڕووخانی ڕێژیمی لیبی بگرێت، کە سەرکەوتوو نەبوو، هەستی کرد بۆشاییەکی سیاسی و سەربازی لە سووریە هاتۆتە پێشێ، بۆیە لە سێپتامبر و ئۆکتۆبری ٢٠١٥ دا بە هێرشی هەوایی و مووشەکیی خۆی بۆ سەر دژبەرانی ڕێژیمی ئەسەد، توانی حزوورێکی چالاکتری لەوێدا هەبێت و ببێتە یەکێک لە یاریکەرانی سەرەکیی پرسەکانی ڕۆژهەڵاتی نێوەڕاست بەتایبەت سووریە و کار بۆ ئامانج و ستراتیژیی خۆی بکات کە بریتین لە:\n- گەڕاندنەوەی گەورەیی و هەستی گەورەیی ڕووسیە لە ناوچەدا و هەروەها پاراستنی بەرژەوەندیی ڕووسیە و بنکە سەربازییەکانی ئەو وڵاتە لە سووریە.\n- ڕاگرتنی بەرژەوەندییە ستراتیژییەکانی خۆی لە ڕۆژهەڵاتی نێوەڕاست بەتایبەت لە پێوەندی لەگەڵ پرسە پێوەندیدارەکان بە دەروازەکانی هەناردەکردنی وزەی نەفت و گاز بۆ دەرەوەی وڵات و دەور لێدانی ئورووپا کە پارتنێرێکی جێی متمانە بۆ ڕووسیە نیە.\n- شەڕ دژی گرووپە ئیسلامییەکان، بەتایبەت ئەوانەی پێوەندی ڕاستەوخۆ و ناڕاستەوخۆیان هەیە لەگەڵ موسوڵمانانی چێچێن و ناوچە موسوڵمان نشینەکانی ڕووسیە.\n- بەرزکردنەوەی ئاستی خۆشەویستیی پووتین لە نێوخۆی ڕووسیە کە بە هۆی تەنگژە ئابوورییەکانی خەریک بوو نفووزی سیاسی خۆی لەدەست دەدا و هەروەها بەرفراوانترکردنی دەسەڵاتی ئەو لە نێوخۆی وڵاتدا بۆ گۆڕانی یاساکان. بۆ نموونە بەرلەوە سەرۆکی ناوچە فیدراڵییەکان لە لایەن خەڵکەوە هەڵدەبژێردراو و بەهۆی شەڕە پێوەندیدارەکان بە دەرەوەی سنووری ڕووسیە و هەروەها "هەڕەشەی تێرۆریزم" ئێستا سەرۆکی ناوچە فیدراڵییەکان ڕاستەوخۆ لە لایەن پووتینەوە دیاری دەکرێن.\n- فرۆشی چەک و تەقەمەنی و گەشەی ئابووری لە وڵات.\nئەمریکا کە زیاتر لە ٧٠ ساڵە لە ڕۆژهەڵاتی نێوەڕاست نفووزی هەیە هەمان ئامانجی ڕووسیەی هەیە، بەو جیاوازییە کە ئەمریکا بەر لە هەموو شتێک پێویستی بە وزەی نەوت و گازی ڕۆژهەڵاتی نێوەراست و پاراستنی بەرژەوەندییەکانی خۆی لەو ناوچەیەدا هەیە.\nئامانجی درێژخایەنی ئەمریکا لە سەردەمی سەرۆک کۆماریی بووشدا کە وەک ڕۆژهەڵاتی نێوەڕاستی گەورە ناوزەد کرا، ئەوەبوو کە ڕێژێمەکانی ناوچە، دێموکراتیک بکرێن و ببنە هاوپەیمانی ستراتیژیکی ئەمریکا، بەڵام بە هۆی چەقبەستنی سیاسەتەکانی لە ئەفغانستان و عێراق و بەرزبوونەوەی هەزینەکانی حزووری ئەمریکا، بەرەبەرە لایەنگریی ئەمریکا بۆ ڕۆژهەڵاتی نێوەراست لە دابەزیندایە.\nلە پێوەندی لەگەڵ ئیرانیشدا، سووریە بۆ ئێران ڕێگای گەیشتن بە حیزبوڵڵای لوبنان و وەدیهێنەری هیلالی شیعە بۆ پەرەپێدانی بیری "هەناردە کردنی شۆڕش" ە کە کاتی خۆی لە لایەن خومەینییەوە ڕاگەیەندرابوو. لەو پێوەندییەدا مانەوەی حکوومەتی سووریە بەرانبەرە بە مانەوەی کۆماری ئیسلامی و بەرفراوانتر بوونی قووڵایی ستراتیژیی ئێران لە ناوچەدا. لە لایەکی دیکەشەوە سووریە خەتی پێشەوەی جەبهەی دژی ئیسرائیلی کۆماری ئیسلامی و دژی جیهانی سوننە بە ڕێبەریی سعوودی و تورکیەیە. هاوکات شوێنێکە بۆ بەکار بردن و تاقیکردنەوەی هەموو تاکتیک و ستراتیژییەکانی پێویست تا ئەگەر هاتو لە ئێران شۆڕشێک ڕووی دا، هەمان تاکتیکەکان دژی خەڵکی ئێران بەکار ببات. لەو پێوەندییەدا هەروەک لە حەلەب بینرا ستراتیژیی ئێران سەرکەوتوو بوو.\nبە نیسبەت تورکیە، بەهۆی ئەوەی کە سووریە پاشماوەی عوسمانییەکانە و شوێنێکە کە بەشێک لە خەونەکانی ئەردۆغان لە پێوەندی لە گەڵ وەدیهێنانی ستراتیژی ٢٠٢٣دا دە‌هێنێتە دی، زۆر چالاکانە پشتیوانیی لە بزاڤی ئۆپۆزیسیۆنی سوننە کرد تا بتوانێت تورکیە وەک زڵهێزێک لە ناوچەدا نیشان بدات و ببێتە پارتنێرێکی بەهێز لە گفتگۆکانی ئەندامەتی لە یەکیەتی ئورووپا و ئیمتیاز وەرگرتن لە ناتۆ و هەروەها هاوپەیمانی لەگەڵ سعوودیی سوننە لە هەمبەر هیلالی شیعە.\nلە سۆنگەیەکی دیکەشەوە، ستراتیژی ٢٠٢٣ی ئەردۆغان بۆ تورکیە پێویستی بە سەرچاوەی نەوت و گاز و ئاوەدان کردنەوەی زۆرتر هەبوو کە لەو پێوەندیەدا تا سووریە زۆرتر وێران بێت بە قازانجی ستراتیژیی ئەردۆغانە، چوونکە دەتوانێ هێزی ئەندازیاریی تورکیە بۆ دووبارە ئاوەدان کردنەوەی سووریە بەکار ببات.\nستراتیژییەکی گرینگی دیکەی تورکیە، پێشگیری لە پێکهاتنی هەرجۆرە سیستمێکی دێموکراتیک لە سەر بنەمای فێدڕاڵی یان ڕێزگرتن لە کەمایەتییە نەتەوایەتی و کولتوورییەکان بوو، ئەمە بۆ تورکیە بە واتای شیمانەی پارچەبوونی خودی تورکیە دەبیندرا، بۆیە تورکیە نەیتوانی تەحەموولی ئەوە بکات کە کانتۆنەکانی ڕۆژئاوا پێکەوە گرێ بدرێن و ببنە ناوچەیەکی سەربەخۆ یان خودموختار و لەو پێوەندییەدا ئەردۆغان هەوڵی زۆری دا کە داعش لە ڕۆژئاوا ئەگەر سەرکەوتووش نەبێت لانیکەم شکست نەخوات.\nبۆ عەرەبستانی سعوودیش ئەوەی کە گرینگ بوو، دەسەڵاتی سوننە بوو بە بێ بەشداریی هەموو کەمایەتییە نەتەوایەتی و ئایینیەکان. چوونکە بوونی دێموکراسی و فرەچەشنی بە زیانی عەرەبستانە و هەبوونی سیستمێکی داخراوی سوننە، دەتوانێ چوارچێوەی ستراتیژیی ناوچەیی عەرەبستان کە خۆی بە ڕێبەری جیهانی سوننە دەزانێت بەرفراوانتر بکات.\nبە کورتی ئەگەر لەو سۆنگەیەوە سەیری ڕووداوەکانی ڕۆژئاوای کوردستان بکەین دەتوانین پرسەکان جوانتر لێک بدەینەوە.\nپ: داخوا لابردنی ناوی ڕۆژئاوا لە سەر سیستمی سیاسیی ناوچەی خودموختار و ژێر دەسەڵاتی پ.ی.د هەڵەیە یان خۆسازدان و ڕازی بوون بە لانیکەمی مافەکانە؟\nو: بە بڕوای من تەمەنی ڕێژێمی ئەسەد لەوانەیە چەند ساڵێکی تر بخایەنێت و ئەگەر کورد خۆی لەگەڵ سیستمی نوێ نەگونجێنێت لەوانەیە ئەوەی هەیەتی، لەدەستی بدات. کاتی خۆی شەهید قاسملوو وتوویەتی: ئێمە نابێ بەرژەوەندییەکانی وڵاتانی زڵهێز و ئەمریکا لە ناوچەدا لە مەترسی بخەین و دژی بەرژەوەندییەکانیان بوەستین. ئەوکات ئەو قسەیەی شەهید قاسملوو وەک سازشکاری و لایەنگری لە ئیمپریالیزم لێکدرایەوە و هەموو چەپەکان دەستیان کرد بە هێرش بۆ سەر د.قاسملوو.\nئێستا بە کردەوە دەرکەوتووە خۆگونجاندن لە گەڵ بەرژەوەندییەکانی وڵاتانی زڵهێز دەتوانێت بەرژەوەندییەکانی ئێمەش بپارێزیت، بۆیە من بۆخۆم لەو بڕوایەدام هەرچەند لە ڕووی ئیحساسییەوە لابردنی ناوی "رۆژئاوا" ناخۆش و بەژانە و پاشەکشەیەکی زۆرە، بەڵام لەلایەکی دیکەشەوە ناچاریی دەسەڵاتی کوردە بۆ ڕازی بوون بە لانیکەمی مافەکان.\nدەبێ ئەمە لەبەرچاو بگرین کە کوردەکان لە سووریەدا تەنیا ٨٪ی دانیشتوانی ئەو وڵاتە پێک دێنن و ناوچەی کوردستان لەوێ بەپێچەوانەی باکوور، باشوور و ڕۆژهەڵاتی کوردستان، یەکپارچە نیە.\nجیا لەوەش، پ.ی.د دەسەڵاتێکی ئایدئۆلۆژییە و بۆ ئەوان، بوونی ئایدیۆلۆژی لە پرسی نەتەوایەتی گرینگترە. لەو ڕووەوە ئەو هەنگاوەی ڕۆژئاوا ئەگەر دوو هەنگاو بۆ دواوە بێت، لانیکەم یەک هەنگاو لەو هەلومەرجەدا بەرەو پێشەوەیە. هەر چەند کە لە ڕووی ستراتیژیی بەرینی نەتەوایەتییەوە زۆر بە دڵی ئێمە و لە قازانجی ئەوەدا نیە کە باشووری کوردستان خەونی پێوە دەبینی بە نیسبەت سازکردنی پردێک لە نێوان باشوور و ڕۆژئاوا بۆ گەیشتن بە ئاوەکانی دەریای سپی.\nپ : ڕێگەنەدانی حیزبە نەتەوەییە کوردییەکان لەلایەن پەکەکەوە لە ڕۆژئاڤای کوردستان دەگەڕێننەوە بۆچی ؟ ئێستا کە سیستمێکیان پێک هێناوە، چما ناهێڵن حیزبەکانی دیکە بەشداریی تێدا بکەن؟ پێتان وایە ئەوە بۆ چی دەگەڕێتەوە ؟\nو: ئەوانەی مانیفیسیتی دێموکراتیکی بەڕێز ئۆجەلانیان خوێندبێتەوە و هەروەها ئەوانەی بەرنامە و سیاسەتەکانی پ.ک.ک دەخوێننەوە، لەوانەیە ئاشنا بن لەگەڵ ئەوەی کە سیستمی حاکم لە ڕۆژئاوا، سیستمێکی بەتەواوی ئایدیۆلۆژی بوو کە جگە لە خۆی هیچ کەسیتری قەبوول نەبوو. ئەوان ناوی خۆیان مەجلیسی گەل، ناوی لایەنگرانی خۆیان بە "گەل" و نەیاران و ڕکەبەرانی خۆیان بە دژی گەل ناساندووە.\nلەو ڕوانگەیەدا سیستمێکی دیکتاتۆریی لە جۆری دیکتاتۆریی پرۆلتاریا کە ئێستا ناوێکی دێموکراتیکیان پێوە زیاد کردووە، هێناوەتەوە مەیدان. سیستمە ئایدیۆلۆژییەکان تەحەمولی پلۆرالیزمی سیاسی ناکەن.\nپ : کەوابوو چەندە دەتوانین بڵێین کە پەکەکە وەکوو ئامراز کەڵکی لێ وەردەگیردرێت ؟\nو: سیاسەتەکانی پ.ک.ک لە سووریە بەشێک لە ستراتیژیی هیلالی شیعەیە کە کردەوەکانی زۆرتر وەدیهێنانی بەرژەوەندییەکانی ئەو وڵاتە و ڕێژێمی سووریەیە. ئەگەر سەرنج بدەنە ئەدەبیاتی پ.ک.ک لە ڕاگەیاندندا و کاتێ ناوی ڕێژێمەکانی ئێران و سووریە دەهێندرێت، دەتوانین کۆدە هاوبەشەکانیان ببینین.\nنامهەوێ بڵێم پ.ک.ک دژی کوردە، بەڵام ڕۆژهەڵاتی نێوەراست کە بەسەر دوو جەمسەردا دابەشکراوە، پ.ک.ک بەرژەوەندییەکانی خۆی و لەوانەیە - گەلی کوردیش- لە بوون لەگەڵ جەمسەری شیعەدا دەبینێت. بە هۆی ئەوەی کە جەمسەری سێهەم یان شەپۆلی سێهەم لە ڕۆژهەڵاتدا زۆر لاواز و بێهێزە و ناتوانێت نەخشێکی دیاریکەری هەبێت.\nپ: ئەوەیکە هەندێک هێزی کوردیش هاوشانی ئیتلاعاتی ئێران شەڕی ڕەوانی دژ بە ڕاسانی ڕۆژهەڵات و لە بەرژەوەندیی عەرەبستان و... دا لێکی دەدەنەوە، چەندە پێوەندی بەو جەمسەربەندییەوە هەیە ؟!\nو: ئەو شەڕە ڕەوانییە بەشێکە لە پلانی کۆماری ئیسلامی بۆ ئەوەی وا نیشان بدات کە خەباتی کورد لە ڕۆژهەڵات سەر بە سعوودی و وڵاتانی دەرەوەیە. بۆیە ئەو هێزانەی کە ناڕاستەوخۆ ستراتیژیی کۆماری ئیسلامی جێبەجی یان بەرژەوەندییەکانیان لەو ڕاستایەدایە، سروشتیە کە لە دژی حیزب و ئەندامانی پڕوپاگەندە بکەن و شەڕی ڕەوانی بەرەوپێش بەرن.\nپ : کەوتن لەگەڵ کام بەرەدا بە قازانجی کوردە؟\nو: کێشەکە لەوەدایە کە ئەمریکا و ئورووپا خەریکن لە ڕۆژهەڵاتی نێوەڕاست پاشەکشە دەکەن، بۆ ئورووپا گرینگترین شت ئەوەیە کە پێش بە تەوژمی شەپۆلی پەنابەران بگرێت کە لەمە زیاتر ڕوو لە ئورووپا نەکەن و بە هۆی ئەوەیکە یەکگرتوو نین، خاوەنی ستراتیژییەکی دیاریکراو لە ڕۆژهەڵاتی نێوەڕاستدا نین.\nئەمریکا و سعوودییەش نێوان ساردییەک لە بەینیاندا هاتووەتە ئاراوە و سەرنجی ستراتیژییەکانی ئەمریکا خەریکە بۆ ناوچەکانی دیکە دەڕوات. لەو هەلومەرجەدا بۆ کورد و بۆ ئێمە زۆر گرینگە خاڵێکی نێوەڕاست بگرینە بەر و هەوڵ بدرێت سیاسەت و ستراتیژیی ئێمە جۆرێک تەنزیم بکرێت کە دژی ستراتیژیی هیچکام لە زڵهێزەکان نەبێت و بگرە لە زۆر بوارەوە خاڵی هاوبەشی ستراتیژی ئەوانە بێت.\nلەبیرمان نەچێت لەڕووی خاک و جوغرافیەوە، ڕووسیە لە ئێمە نزیکترە، چوونکە هاوسێمانە و زیاتر لە شەش میلیۆن کورد لە ڕووسیە و ناوچەکانی سۆڤیەتی پێشوو دەژین، کەوابوو دەبێ سیاسەتێک وەپێش بگرین کە نەبینە بەشێک لە لایەنەکان، بەڵکوو بەهرەی بەهینەیی لە کێشەکانیان وەرگرین و ستراتیژیی نەتەوایەتی خۆمان سەربەخۆیانە بەرەو پێش بەرین.\nتێبینی: ناوەرۆکی وەڵامەکان بیروڕای ڕێزدار حەقییە و کوردستان لێی بەرپرسیار نیە.


"کورد بە مەرج دەنگ بە پڕۆژەیاسای ڕەگەزنامەی عێراقی دەدات"\nسەرەتا › kdp › "کورد بە مەرج دەنگ بە پڕۆژەیاسای ڕەگەزنامەی عێراقی دەدات"\n2019/03/17 | 17:05\nبەغدا -KDP.info- پەرلەمانی عێراق پڕۆژەیاسایەکی بۆ ھەموارکردنەوەی یاسای ڕەگەزنامەی عێراقی ئامادە کردووە و پەرلەمانتارێکی کوردیش دەڵێ، ئەگەر لە بەرژەوەندیی ھەرێمی کوردستاندا نەبێت، ھەمواری یاساکە ڕەت دەکەنەوە.\nزۆرینەی فراکسیۆنەکانی نێو پەرلەمانی عێراق پڕۆژەیاسای نوێی ڕەگەزنامەی عێراقییان ڕەت کردووەتەوە.\nناسر یوسف، ئەندامی لیژنەی ناوخۆی پەرلەمانی عێراق گوتی: "ئێمەیش تێبینیمان ھەیە وەکو کورد لەسەر ھەمواری یاسای ڕەگەزنامەی عێراقی، بەڵام ئێستا تەنیا خوێندنەوەی یەکەمی بۆ کراوە و بڕیارە خوێندنەوەی دووەمی بۆ بکرێت، ئێمە تێبینیی خۆمان داوەتە لایەنی پەیوەندیدار لە ھەرێمی کوردستان و چاوەڕێی پێشنیاری ئەوانین."\nبەگوێرەی پڕۆژەیاسای نوێ، دەسەڵاتی زۆر بە وەزیری ناوخۆی عێراق دراوە، مافی ڕەگەزنامەی عێراقی بە ھاووڵاتیانی بیانی بدات، ئەندامەکەی لیژنەی ناوخۆ بە ماڵپەڕی فەرمیی پارتی دیموکراتی کوردستانی ڕاگەیاند: "ڕاستە تێبینیی زۆری لەسەرە، بەڵام کە پەسەند کرا بە دڵی ئێمە و لە بەرژەوەندیی ھەرێمی کوردستاندا نەبێت، ئەوە بێگومان وەک فراکسیۆنە کوردستانییەکان ڕەتی دەکەینە و ئەگەر بۆمان بکرێت ناشھێڵین تێپەڕێندرێت، زۆرێک لە فراکسیۆنەکانی نێو پەرلەمانیش لەبنەڕەتدا ڕەتی دەکەنەوە."\nناسر یوسف ڕوونی کردەوە: "ئێمە وەک ھەرێمی کوردستان داخوازییەکمان ھەیە، ئەویش لەبەرچاوگرتنی بەرژەوەندیی ھەرێمی کوردستانە و کۆتاییھێنان بە ھەموو ئەو کێشانەی لە لایەن حکوومەتی فیدڕاڵەوە بۆ ھاووڵاتیانی ھەرێمی کوردستان دروست کراوە، مەرجی کورد چارەسەری کێشەی ڕەگەزنامەی ھاووڵاتیانی خۆمانە."\nقوباد تاڵەبانی : ئازادی لاوان هه‌میشه پێشه‌نگی بیری نوێ وگه‌شه‌پێدانی توێژی لاوان بووه\nعەلا مەكی بۆ KDP: تا بەغدا ئیدارەی ناوچە كوردستانییەكان بكات كێشەكان بەردەوام دەبن\nلە شتوتگارت چالاکی بۆ خاوەنداریکردن لە مانگرتوان بەرێوەچوو\nلە برێمن خۆپیشاندان لە دژی فاشیزم بەڕێوەچوو\nتاقیکردنەوەی پۆلە کۆتاکان دەستیپێکرد\nبەڤیدیۆ.. بەغدا: وەزیری دەرەوەی ئێران لەگەڵ وەزیری دەرەوەی عێراق لە كۆبونەوەدایە\nبەڤیدیۆ.. سلێمانی: دەستپێکردنی تاقیکردنەوە گشتیەکانی پۆلی 12ی ئامادەیی\nنوێنەری ئۆپۆزسیۆن و حکومەتی ڤەنزوێلا بە نێوەنگیری نەرویژ کۆدەبنەوە


هێمن سەیدی: هەستی نەتەوایەتی لە سێ بەشی کوردستان لەوپەریدایە تەنها لە باشور وەکو مەترسیەکی نەتەوەیی تەماشا دەکرێت\nیەکێک لە تاێبەتی و تاێبەتمەندیەکانی هەر تاکێک لە نەتەوەیەکی دیار کراوودا شانازی بە ناسنامەی نەتەوە بوونیەتی، بەڵام باس لە کز بوونەوە و لاوازی ئەو شانازی بوونە دەکرێت لە نێۆ هەندێ کوردا. ئاخۆ ئەو بۆچوونە تا چ رادەیەک راستە؟\nهێمن سەیدی لێکۆڵەر و چاودێری کاروباری رامیاری لە هەڤپەیڤینێکدا لەگەڵ بشی کوردی دەنگی ئەمەریکا دەڵێت" ئەو بۆچوونە بۆ سێ پارچەی کوردستان لە رۆژئاوا، لە باکور و لە رۆژهەڵاتی کوردستان، هەر وەها بۆ کوردی تاراوگە درووست نییە، بەڵام بە داخەوە ئەو هەستی کوردایەتیە لە باشوری کوردستان بە هەندێک هۆێ سیاسی، کولتوری دابەزیوە وە زۆر لە مەرتسیدایە، بەڵام بە پێچەوانە ئێستا لە رۆژئاوا کوردایەتی لەو پەری خۆێدایە، لە باکور خەباتێکی گەرم گوڕ هەیە، لە رۆژهەڵاتی کوردستان خەڵک هەستی کوردایەتیان هەیە، جا هەندێکیان پێیان وایە لە رێگای ریفۆرمەوە، هەندێکیان پێیان وایە دەبێ بۆ ماوەیەک دەست راگریت، بەڵام هەستی نەتەوایەتیان زۆر لە سەرەوەدایە، تەنیا ئەو کێشەیە من لە باشور هەستی پێدەکەم، بەڵام بەداخەوە ئەوەندە قووڵە کە دەکرێ وەکو مەترسیەکی نەتەوەیی بە گشتی تەماشای بکەین".\nکاک هێمن هەر وەها دەڵێت" بەداخەوە ئەو حکومەتەی کە لە باشوری کوردستان لە ئارادایە، فەرمانرەوایی و بەرێوەبردنێکی باشی نیشان نەداوە، ئەزمۆنێکی باشی لە حکومەتی کوردی نیشان نەداوە، بەڵکۆ بە پێچەوانە دەبینین گەندەڵی هەیە، دووا کەوتوویی سیاسی هەیە وە لە هەمووی ناخۆشتر شتێک هەیە کە وەکو نەخۆشیەکی زۆر گەورەیە بۆ رۆحی نەتەوەیی، ئەویش عەشیرەگەرییە کە زۆریش پەرەی سەندووە".\nکاک هێمن دەشڵێت" ئەوەی کە عەرزمکردن لە سێ پارچەی کوردستان هەستی نەتەوایەتی لەوپەری خۆێدایە، بە هۆێ ئەوەیە کە خەبات لە ئارادایە، بە هۆێ ئەوەی کەسانێکی تر هەن کە کورد نیین داگێرکەرن و دەمانچەوسێننەوە، بۆیە کاریگەری بە پێچەوانەی هەیە وە دەبێتە بەهێزتربوونی هەستی نەتەوەیی وە رێک پێچەوانەکەشی لە باشور، ناخۆشی باشور ئەوەیە کە ئەو غەدرە، ئەو گەندەڵیە، ئەو نابەرابەریە کوردێک دەیکا".


هەوڵەکانی ئه‌مینكردنی ئینتەرنێت له‌دژی داعش سەرکەوتوون\nدەزگا ئەمنی و هەواڵگریەکانی عێراق بەشێوەیەکی بەردەوام چاودێری تۆڕە کۆمەڵایەتیەکان دەکەن بۆ دەستنیشانکردنی ئه‌كاونته‌كانی سەربە داعش و قەدەغەکردنی پروپاگەندەی داعش.\nداعش ئینتەرنێتی بەکارهێناوە بۆ بڵاوکردنەوەی پەیامە تیرۆریستیەکانی، بەڵام هەوڵەکان بۆ هاککردن و هەڵپەساردنی ئه‌كاونه‌ته‌كانی ئەندامانی لە بایەخی ئەم جۆرە بەکارهێنانە کەمدەکه‌نه‌وە. [وێنەکە لەسەر ئینتەرنێت بڵاوکراوەتەوە]\nبه‌گوێره‌ی راپۆرته‌كان، رێکخراوی "دەوڵەتی ئیسلامی" (داعش) بۆی سەختە بەردەوامی بدات به جێدەستی خۆی لەسەر تۆڕە کۆمەڵایەتیەکان.\nهەزاران له ئه‌كاونته‌كانی تۆڕە کۆمەڵایەتیەکانی سەربە داعش کە برەو بە ئایدۆلۆژیا و ئۆپەراسیۆنە لادەرەکانی دەدەن، چاودێرییان لەسەرە و هاککراون یان هەڵپەسێردراون.\nپسپۆڕی ئاسایشی میدیا، سەعید جەیاشی بە دیارونای وت ئەندامانی داعش بەردەوام هەوڵی پشخستنی ستراتیژییه‌تیان ده‌ده‌ن له‌سەر ئینتەرنێت بە بەکارهێنانی بەرنامەکانی پەیامگۆڕینەوەی وەك تەلەگرام و تامتام بۆ بڵاوکردنەوەی پروپاگەندەی گروپەکە.\nجەیاشی وتی: "ئینتەرنێت بە مەیدانێکی گرنگ بۆ تیرۆریستان دادەنرێت. هەربۆیە دەزگا ئەمنی و هەواڵگریەکان بەشێوەیەکی بەردەوام چاودێری تۆڕە کۆمەڵایەتیەکان دەکەن بۆ دەستنیشانکردن و داخستنی ئەکاونتە تیرۆریستیەکان."\nدەزگا هەواڵگریەکانی عێراق لەکاتی هەڵمەتێکدا له 21 کانونی یەکەم 2019 بۆسەر داعش لە خۆرئاوای موسڵ چەند بڵاوکراوەیەکی پروپاگەندەیان دۆزییەوە لەگەڵ تەقەمەنی و ئامرازی پەیوەندیگرتن و وێنەگرتن. [خاوەنی وێنە: وەزارەتی بەرگری عێراق]\nبەکارهێنەرانی تەلەگرامی داعش هەستیان بە فشاری ئەم هەڵمەتە کردووە بۆسەر ئەکاونتەکانیان، وەك لە هەڵمەتێکی ئەمدواییانەیاندا دەردەکەوێت بۆ داخستنی کەناڵێك كه چالاکیە تیرۆریستیەکانیانی دەردەخست.\nکەناڵەكه به‌ناوی "راپۆرتبده_داعش" نزیکەی 315 ئەندامی هەیە و لیستێك لە کەناڵ و رۆبۆتە ئینتەرنێتیەکانی داعشی لایە، داوا لە بەکارهێنەرانی دەکات راپۆرتیان لێبدەن.\nده‌زگای دژه‌تیرۆریزمی عێراقیش هێرشیكردۆته سه‌ر ئه‌كاونته‌كانی تویته‌ری سه‌ر به داعش له‌ڕێی چاودێریكردن و راپۆرتدانه‌وه لێیان له‌سه‌ر په‌یجی تویته‌ری ئاسایشی ئینته‌رنێتی ده‌زگای دژه‌تیرۆریزم.\nهەوڵەکان بۆ هەڵپەساردنی ئه‌كاونته‌كانی سەربە داعش بەردەوامن.\nکاربەدەستانی عێراق پشتڕاستیانکردۆتەوە کە نزیکەی 7,000 ئه‌كاونتی سەربە داعش، کە زیاتر لە تویتەر و تەلەگرامن، لە کانونی دوومەوە هەڵپەسێردراون.\nجەیاشی وتی کۆمپانیاکانی سۆفتوێر، ئەلگۆریزم بەکاردەهێنن بۆ راپۆرتدان و سڕینەوەی هەر بابەتێك کە بە "هەواڵی ساختە" دابنرێت یان تووندوتیژی و رقوكینه بڵاوبکاتەوە.\nوتی داخستنی ئه‌كاونته‌كانی سەربە تیرۆریستان مه‌یسه‌ردەبێت بە یارمەتی هۆشیاریی بەرزی جەماوەری و ئاماژەیکرد بەوەی جەماوەر رۆڵێکی گرنگیان هەیە لە پشتیوانیكردنی هەڵمەتەکانی چاودێریکردندا.\nجەیاشی ئاماژەی بەوەش کرد كه چۆن داعش هەواڵی تیرۆرکردنی فەرماندەیه‌كی سوپای عێراق، عەمید عەلی غەیدانی شێواند، كه له 17ی تەمموز كوژرا، وەك نمونەیەك بۆ جۆرەکانی پروپاگەندە کە هەوڵیداوە لەسەر ئینتەرنێت بڵاویانبکاتەوە.\nئه‌كاونته‌كانی سەربە داعش بانگه‌شه‌ی ئه‌وه‌یان كرد گوایە غەیدان لە کەمینێکی گەورەی داعشدا کوژراوە، بەڵام میدیای عێراق رایگەیاند کە لەلایەن نیشانگرێکی داعشەوە کوژراوە.\nبەگوێرەی جەیاشی، بڕی هەواڵی ساختە و زیادپێوەنراو کە داعش بڵاویکردۆتەوە لە چەند مانگی رابردوودا لەسەر سەکۆکانی ئینتەرنێت لە لەسەدا 57وە زیادیکردووە بۆ لەسەدا 70، کە وتی دەکرێت هەوڵێك بێت بۆ بەرزکردنەوەی ورەی چەکدارانیان.\n'رێگەیەکی درێژ لەپێشە' بۆ جڵەوکردنی تۆڕە کۆمەڵایەتیەکانی داعش\nپسپۆڕی هەواڵگری، فازل ئەبوڕەغیف بە دیارونای وت جەنگی ئینتەرنێت دژی داعش رێگەیەکی درێژی لەپێشە چونکە هەموو باڵه‌كانی میدیای گروپەکە دەکاته ئامانج و هەموو ئه‌كاونته‌كانی تۆڕە کۆمەڵایەتیەکانی ئەندامان و پشتیوانانی دەگرێتەوە.\nوتی دەزگای ئاسایشی نیشتمانی و هەواڵگریی عێراق "بەشێوەی پوره‌هه‌نگ" کاردەکەن بۆ شوێنپێهەڵگرتنی سەکۆ ئینتەرنێتیەکان کە برەو بە تیرۆریزم دەدەن تا چاودێریی گفتوگۆ و بابەتەکانیان بکه‌ن.\nوتیشی لەڕێی چاودێریكردنی ئه‌كاونته‌كانی تۆڕە کۆمەڵایەتیەکانی تووندڕەوانەوە، ژمارەیەك شانەی تیرۆریستی دەرخراون و هەڵوەشێنراونەتەوە و چالاکیەکانیان شکستی پێهێنراوە.\nرەعد کەعبی، کە وانەی رۆژنامەوانی دەڵێتەوە لە زانکۆی بەغدا، بە دیارونای وت داعش سوودی بینیووە لە جیهانی ئینتەرنێت بۆ بەگەڕخستنی ماشێنی پروپاگەندەكه‌ی و پاراستنی ئه‌كاونته‌كانی ئەندامانی لەوەی بناسرێنەوە یان هاکبکرێن.\nکەعبی وتی پێویستە بەردەوامی بدرێت بەو هەوڵانە کە مەبەستیان رێگرتنە لە تیرۆریستان بۆ دەستڕاگەیشتن بە سەکۆ ئینتەرنێتیەکان، کە بەکاریانهێناون بۆ برەودان بە ئایدۆلۆژیا و پەیامە لادەرەکانیان کە هەڕەشەن بۆ ئاشتی و ئاسایشی کۆمەڵایەتی.\nوتیشی چەندین "سوپا له هاککەر هه‌ن كه چاودێری فراوانبوونی داعش دەکەن لەسەر ئینتەرنێت و كاریان هاککردن و داخستنی ئه‌كاونته‌كانیانه، لەگەڵ ئەو دەرچە دیجیتاڵیانەی دەچنەوە سەریان".\nئەمەی له‌قه‌ڵه‌مدا بە "بەرپرسیارێتیه‌کی نیشتمانی و ئەخلاقی" و پێشنیازیکرد کە بەکارهێنەرانی تۆڕە کۆمەڵایەتیەکان دەستبەجێ هەواڵ بە کاربەدەستان بدەن کاتێك دەچنەسەر ئه‌و سەکۆ ئینتەرنێتیانه‌ی پشتیوانی له تیرۆریزم ده‌كه‌ن.\nداعش تووشی پاشاگەردانی بووە لە گەیاندنی پەیامەکانی دوای شکستەکانی\nمەرگی ئەبوبەکر بەغدادی نەبوونێکی جددی هەماهەنگی دەرخستووە لە نێو لقە جیاوازەکانی داعشدا لە تەواوی جیهاندا.\nتۆڕە کۆمەڵایەتیەکانی هه‌واداری ئێران عێراقیەکان هەراساندەکەن\nچالاکوانان وتیان وەك چۆن میلیشیاکانی سەربە ئێران خۆپیشاندەرانی عێراق هەراساندەکەن، هەڵمەتێکی تەریب بەوە دەرکەوتووە لەسەر ئینتەرنێت بۆ بێنرخكردنیان.


ئیسرائیل هه‌وڵی یارمه‌تیدانی ئێرانی داوه\nبنیامین نه‌تانیاهۆ، سه‌رۆكوه‌زیرانی ئیسرائیل\nبنیامین نه‌تانیاهۆ، سه‌رۆكوه‌زیرانی ئیسرائیل، ئێواره‌ی رۆژی سێشه‌ممه رایگه‌یاند: "ده‌ستپێشخه‌ریمان بۆ هاوكاریكردنی لێقه‌وماوانی بوومه‌له‌رزه‌كه‌ی ئێران كردووه، ئێمه هیچ كێشه‌یه‌كمان له‌گه‌ڵ هاووڵاتیانی ئێرانی نییه و كێشه‌ی ئێمه له‌گه‌ڵ رژێمی ئێرانه كه كۆنترۆڵی هه‌موو جومگه‌كانی ژیانی كردوون".\nسه‌رۆكوه‌زیرانی ئیسرائیل ده‌ڵێت: "ئیسرائیل پێشنیازی بۆ خاچی سووری نێوده‌وڵه‌تی كردووه تا هاوكاریی پزیشكی پێشكه‌شی لێقه‌وماوانی بوومه‌له‌رزه‌كه‌ی ئه‌و وڵاته بكات".\nپاشان هاتووه‌ته‌وه سه‌رباسی هه‌ڕه‌شه‌كانی ئێران له‌ناوچه‌كه‌دا و گوتوویه‌تی: "هه‌ر ئێمه نیین كه باسی هه‌ڕه‌شه‌كانی ئێران ده‌كه‌ین، به‌ڵكو پێموایه سعوودیه و ئیمارات و میسر به هه‌مانشێوه‌ی ئێمه ته‌ماشای ئێران ده‌كه‌ن".\nته‌ئكیدیشی كردووه‌ته‌وه كه "ئێران هه‌وڵده‌دات سووریا بكاته شوێنی گردبوونه‌وه‌ی سه‌ربازی و وه‌ك بنكه‌ی سه‌ربازی بۆ وێرانكردنی ئیسرائیل به‌كاریبهێنێ، به‌ڵام ئێمه به‌رامبه‌ر به‌و هه‌وڵانه ده‌سته‌وه‌ستان نابین، به‌شێوه‌یه‌كی روون گوتوومانه، ئیسرائیل بۆ راگرتنی كار ده‌كات".\nنه‌تانیاهۆ كه له رێگه‌ی ڤیدیۆوه وتارێكی له كۆنگره‌ی فیدراڵیی یه‌هوودییه‌كان له ئه‌مریكا پێشكه‌شكردوه‌و گوتوویه‌تی: "هه‌ڕه‌شه‌كانی ئێران ده‌رفه‌تی نوێ له‌پێناو ئاشتی ده‌خوڵقێنێ و پێموایه به‌مزووانه له‌وباره‌یه‌وه هه‌واڵی نوێ ده‌بیستن".\nده‌باره‌ی هاوكارییه‌كانی ئیسرائیل بۆ لێقه‌وماوانی بوومه‌له‌رزه‌كه‌ی ئێرانیش، پێشتر كه‌ناڵی "i24"ـی ئیسرئیلی رایگه‌یاندبوو "ئێران ده‌ستپێشخه‌رییه‌كی ئیسرائیلی بۆ هاوكاریكردنی لێقه‌وماوانی بوومه‌له‌رزه‌كه‌ی رۆژئاوای وڵاته‌كه‌ی ره‌تكردووه‌ته‌وه".


(وێنه) له‌به‌غدا دژ به “ده‌ستتێوه‌ردانی ئه‌مریكا” خۆپیشاندان ده‌كرێت - ئاوێنه\nده‌یان هاوڵاتی له‌به‌رده‌م ده‌روازه‌ی ناوچه‌ی سه‌وز كۆبونه‌ته‌وه\n(وێنه) له‌به‌غدا دژ به “ده‌ستتێوه‌ردانی ئه‌مریكا” خۆپیشاندان ده‌كرێت\nده‌یان هاوڵاتی ئێواره‌ی ئه‌مڕۆ(چوارشه‌ممه) له‌به‌رده‌م ده‌روازه‌ی ناوچه‌ی سه‌وز له‌به‌غدا ده‌ستیان به‌خۆپیشاندان دژ به “ده‌ستوه‌ردانی ئه‌مریكا” له‌پرۆسه‌ی پێكهێنانی حكومه‌تی داهاتوی عێراق.\nئاوێنه: خۆپیشانده‌رانی به‌رده‌م ده‌روازه‌ی سه‌وز وێڕای دروشمه‌كانیان دژ به “ده‌ستتێوه‌ردانه‌كانی ئه‌مریكا” داواش ده‌كه‌ن په‌له‌بكرێت له‌پێكهێنانی حكومه‌تی نوێی عێراقدا.\nوه‌ك له‌وێنه‌كاندا ده‌بینرێت خۆپیشانده‌ران چه‌ند لافیته‌یه‌كیان به‌زركردۆته‌وه كه چه‌ند دروشمێكی دژ به ئه‌مریكایان له‌سه‌ر نوسراوه، وه‌ك “ئه‌وه‌ی له‌گه‌ڵ مه‌كگۆرك دابنیشێت خائینه به‌رامبه‌ر به خوێنی شه‌هیدان” و “با به‌كرێگیراوانی ئه‌مریكا بزانن ئه‌وان به‌ئیراده‌ی گه‌ل له‌ناو ده‌چن.”و “ئه‌گه‌ر باڵیۆزخانه‌ی ئه‌مریكا به‌رده‌وام بێت له‌سه‌ر ده‌ستتێوه‌ردانه‌كانی ئه‌وا بێده‌نگ نابین…”\nبه‌شێكی دروشمه‌كان ناوه‌ڕۆكی توێتێكی چه‌ند رۆژی رابردوی قه‌یس خه‌زعه‌لی، ئه‌مینداری گشتی عه‌سائیبی ئه‌هلی حه‌قن كه رایگه‌یانبدو”ئه‌گه‌ر باڵیۆزخانه‌ی ئه‌مریكا به‌رده‌وام بێت له‌سه‌ر ده‌ستتێوه‌ردانه‌كانی ئه‌وا بێده‌نگ نابین. پێویسته لایه‌نه پشتیوانه‌كانی واز له‌و كاره بهێنن.”\nشیعه‌كان بۆ پێكهێنانی حكومه‌تی ئه‌مجاره به‌سه‌ر دو به‌ره‌دا دابه‌شبون، به‌ره‌ی عه‌بادی و سه‌در له‌لایه‌ك و به‌ره‌ی مالیكی و هادی عامری له‌لایه‌كی دیكه. له‌چه‌ندین بۆنه‌دا سه‌ركرده‌كانی به‌ره‌ی دوه‌م ئه‌مریكایان تۆمه‌تباركردوه به‌وه‌ی “گوشار ده‌خاته سه‌ر هه‌ندێك لایه‌ن” له‌دانوستانه‌كانی پێكهێنانی گه‌وره‌ترین كوتله‌دا.


کوردیپێدیا - 12-02-2022\n📅 12-02-2022 ℹ | پۆل: رێکەوت و رووداو (کڕۆنۆلۆژیا) | زمانی بابەت: 🏳 کوردیی ناوەڕاست\nلە تۆڕە کۆمەڵایەتییەکانەوە: 12-02-2022\n1. 👁 پرسەنامەی مەسرور بارزانی بۆ کۆچی دوایی پاتریارک مار ئەدای دووەم\n2. 👁 راگەیەندراوی پاژک لە یادی 23 ساڵەی دەستگیرکردنی عەبدوڵڵا ئۆجەلان\n3. 👁 وتاری سەعدی ئەحمەد پیرە لە یادی 43 ساڵەی شۆڕشی کۆماری ئیسلامی ئێران\n1. 👁 جێ پەنجەی کورد بەسەر شارستانیی عێراقەوە\n👌 ئەم بابەتە لەلایەن: (زریان سەرچناری)ەوە لە: Feb 12 2022 10:21AM پێداچوونەوەی بۆکراوە و ئازادکراوە\n✍ ئەم بابەتە بۆ دواجار لەلایەن: (زریان سەرچناری)ەوە لە: Feb 12 2022 9:29AM باشترکراوە\n📷 فایلی وێنە 1.0.1 51 KB Feb 12 2022 9:29AM هاوڕێ باخەوان


زانکۆی ڕاپەڕین - زانکۆی ڕاپەڕین یاداشتێکی لێکتێگەیشتنی لەگەڵ زانکۆی کرماشان واژۆکرد\nزانکۆی ڕاپەڕین یاداشتێکی لێکتێگەیشتنی لەگەڵ زانکۆی کرماشان واژۆکرد\nبڵاوکراوەتەوە لە 19 تەمموز 2017 . سەردانەكان: 1411\nبەمەبەستی زیاتر نزیکبونەوەو دروستکردنی ھەماھەنگی نێوانیان، سەرلەبەیانی رۆژی سێ شەممە ۲۰۱۷/۷/۱۸ شاندێکی زانکۆی کرماشان بۆ زانستە پزیشکییەکان بەسەرۆکایەتی "د. نەجوان" سەردانی زانکۆی ڕاپەڕینیان کرد، لەلایەن "پ.ی.د. موفق خالید ابراهیم" سەرۆکی زانکۆ و ئەندامانی ئەنجومەنی زانکۆی پێشوازیان لێکرا.\nلە کۆبونەوەیەکدا کە لەسەرۆکایەتی زانکۆی ڕاپەڕین بەڕێوەچوو، "د.موفق خالید" سەرۆکی زانکۆ لە وتەیەکدا باسی لە دروستکردنی ھەماھەنگی زیاتری زانستی و ئەکادیمی لە نێوان ھەردوو زانکۆدا کرد، هیوای خواست شاندی میوان چی لەتوانایاندا هەیە ھاوکاری پێشکەش بەزانکۆی ڕاپەڕین بکەن.\nدواتر "د.نەجوان" سەرۆکی شاندەکە مەبەستی سەردانەکەیانی بۆ زانکۆی ڕاپەڕین ڕوونکردەوە، دوای گفتوگۆ و ڕا گۆڕینەوە لەنێوان هەردوولا لەسەر چەند خاڵێک ڕێککەوتن، هەر لەکۆبونەوەکەدا یاداشتێکی لێکتێگەیشتن لەنێوان هەردوولا واژۆکرا، هەروەک چۆنیەتی ئەنجامدانی کاری هاوبەش لەنێوان هەردوولا تەوەرێکی دیکەی کۆبونەوەکە بوو .\nهەر لە دانیشتنەکەدا باس لە گرنگی پەیوەندی زانستی نێوان زانکۆی ڕاپەڕین و زانکۆی کرماشانی پزیشکی کرا، لە بوارەکانی ئاڵوگۆڕی خوێندکار و ستافی زانکۆی هەردوولا، هەروەک کردنەوەی بەشە پزیشکییەکان لە زانکۆی ڕاپەڕین بە سوودوەرگرتن لە ئەزمونی دەیان ساڵەی زانکۆی کرماشان تەوەرێکی دیکەی دانیشینەکە بوون.\nجێی ئاماژەیە، ئەمە دووەمین سەردانی شاندی زانکۆی کرماشان بوو لە ماوەی ئەمساڵدا بۆ زانکۆی ڕاپەڕین.