پێویسته مافه‌کانی منداڵه‌کانمان جێبه‌جێ بکرێن.\nمنداڵه‌کانمان خۆشه‌ویستن و له‌به‌ر دڵانن.. جگه‌رگۆشه و گلێنه‌ی چاومانن.. منداڵه‌کانمان، په‌پووله‌ن، گۆڵن، چران، بۆ داهاتووی گه‌له‌که‌مان ئومێد و هیوان خه‌مڕه‌وێنن، مایه‌ی خۆشی و شادیمانن.. کام ئاواز و گۆرانی و سه‌دا و ساز، وه‌کو تریقه‌ی پێکه‌نین و گاڵوهۆڕ و زاق و زیقی منداڵان هێنده خۆش و به‌چێژن؟ یان کام هه‌ڵپه‌ڕکێ و سه‌ما و خۆبادان، وه‌کو داره‌داره و له‌نجه‌ولار و گۆزان گۆزانی منداڵان هه‌ست و نه‌ستمان ده‌بزوێنن و ده‌روونمان دێننه جۆش و خرۆش؟ ئه‌ی کام وڕک و نازونوز و قه‌ستینه‌گریان به‌قه‌ی نازی منداڵان خۆش و شیرینن؟\nمنداڵان تۆی ژیانن که شین ده‌بن و گه‌شه‌ده‌که‌ن و گه‌وره‌ده‌بن، تا زیاتر خزمه‌تی ئه‌م شه‌تڵ و ده‌وه‌نانه بکه‌ین باشتر ده‌ڕوێن و به‌ر و به‌رهه‌م و سوودیشیان باشتر و زۆرتر ده‌بێت. کوردیله‌کانی ئه‌مڕۆمان نه‌وه‌ی داهاتووی کوردستانن..هه‌ر ئه‌مانن که سبه‌ی ده‌بنه که‌ڵه‌پیاو و شێره‌ژن و شۆڕه‌سواری مه‌یدانی کوردایه‌تی و مه‌ردایه‌تی..ده‌بنه سه‌رکرده و ڕابه‌ر و کاربه‌ده‌ست و حوکمڕانانی کوردستان..به کۆشش و مه‌چه‌ک و بازووی ئه‌مان ئامانج و هیوا و خه‌ون و خۆزگه‌کانی ئه‌مڕۆمان دێنه‌دی.. هه‌ر له سایه‌ی ڕه‌نج و تێکۆشانی ئه‌مان داهاتوویه‌کی گه‌شتر و ژیانێکی شیاوتر و خۆشتر بۆ کورد و کوردستان دێنه‌دی..هه‌ر ئه‌مانن که ده‌بنه کۆڵه‌که‌ی کوردستان و داکۆکیکه‌رانی سه‌رسه‌خت و، دوا بستی خاکی پیرۆزمان له داگیرکه‌ران ڕزگارده‌که‌ن و جاڕی سه‌ربه‌خۆیی و ده‌وڵه‌تی کوردستان ده‌ده‌ن.\nمنداڵه‌کانمان گرنگترین و به‌نرخترین سامان و سه‌رمایه‌ی گه‌له‌که‌مانن،که له سامانی نه‌وت و زێڕیش گرنگتر و به‌نرخترن..ئه‌گه‌ر به هیوای ژیانێکی خۆشتر و داهاتوویه‌کی گه‌شتر بین..ئه‌گه‌ر ئاواته‌خواز و نیازخوازی گۆڕانکاری و نوێخوازی و گه‌شه‌کردن و پێشکه‌وتن و شارستانییه‌تێکی شایسته‌تر و باڵاتر و له‌بارتر بین..پێویسته به‌ڕاستی و دروستی ده‌ست به په‌روه‌رده‌کردن و ڕێنمایی کوردیله چاوگه‌شه‌کانی ئه‌مڕۆمان بکه‌ین..هه‌ر له ئه‌مڕۆوه له خه‌می داهاتووماندا بین..له ئه‌مڕۆوه به خۆماندا بچینه‌وه و نه‌خشه و هه‌نگاوه‌کانمان به‌ره‌و گوڕانی ئاینده‌مان ده‌ستنیشان و جێبه‌جێ بکه‌ین..پێویسته په‌یڕه‌و و پرۆگرامه‌کانی قۆناخه‌کانی په‌روه‌رده و خوێندن له سه‌ره‌وه دابڕێژین، تێرو ته‌سه‌لتر و ده‌وڵه‌مه‌نتر و ڕه‌نگینتریان بکه‌ین، به ڕاده‌یه‌ک که له ئاستی هێنانه‌دی خواست و هیواکانمان بن..که‌واته گۆڕان و گۆڕانکاری.. له په‌روه‌رده‌کردنی کوردیله‌کانی ئه‌مڕۆمانه‌وه ده‌ست پێده‌کات.تا زیاتر ئاوڕیان لێبده‌ینه‌وه، تا زیاتر خه‌مخۆریان بین، تا زیاتریش هۆیه‌کانی نه‌شونما و گه‌شه‌کردنیان بۆ دابین بکه‌ین و هه‌ل و مه‌رجی پێشکه‌وتنیان بۆ بڕه‌خسێنین..زیاتر دڵنیاو و گه‌شبینی ئاینده‌ی گه‌له‌که‌مان ده‌بین.بێگومان گوڵزاری گوڵگه‌ش و جوان له سایه‌ی خزمه‌تی بێ په‌روا و ماندووبوونی باخچه‌وانی دڵسۆزدا دێته به‌رهه‌م..بۆ ئه‌م مه‌به‌سته‌ش پێویستیمان به دایک و باوک و خێزانی ڕۆشنبیر و وریا هه‌یه، پێویستیمان به پێگه‌یاندن و ڕاهێنانی ماموستایانی لێهاتوو و شاره‌زای بواری په‌روه‌رده‌ی منداڵان هه‌یه..پێویسته ئه‌م ئه‌رکه پیرۆزه‌ش به که‌سانێکی پسپۆر و شاره‌زای بواری په‌روه‌رده و ده‌رووناسانی منداڵان بسپێرین..\nبه داخه‌وه له به‌ر هۆی که‌می ژماره‌ی مامۆستایان له باشووری کوردستاندا، کۆمه‌ڵێک فه‌رمانبه‌ر، به تایبه‌تیش له ژناندا ، خوولی ڕاهێنانی خیڕای چه‌ند هه‌فته‌ییه‌کیان بۆ کردوونه‌ته‌وه و کردوویانن به مامۆستا، که زۆربه‌یان زۆر نابه‌ڵه‌دن و کۆڵه‌وارن له بواری په‌روه‌رده و ده‌رووناسیی منداڵان و ڕێباز و شێوه و هونه‌ری فێرکردن و وانه وتنه‌وه، هه‌ندێکیان ته‌نها بۆ ته‌مه‌ڵی و ئیسراحه‌ت بوونه به مامۆستا، به لای ئه‌وانه‌وه که په‌روه‌رده و فێرکردن کارێکی ئاسان و ساده و هه‌ڕه‌مه‌کییه..بێگومان زیانی ئاست نزمی و نه شاره‌زایی ئه‌م مامۆستایانه له ئاستی په‌روه‌رده‌کردن و فێرکردنی منداڵاندا ڕه‌نگیان داوه‌ته‌وه ، به به‌راورد له‌گه‌ڵ هاوڕێیانی هاوپۆلیاندا، به زه‌قی ئاست نزمیان پێوه دیاره. خێزان وه‌کو یه‌که‌مین بناغه‌ی پێکهاته‌ی کۆمه‌ڵایه‌تی، وه‌کو یه‌که‌مین ژینگه‌ی منداڵان ڕوڵێکی گرنگ و کاریگه‌ری هه‌یه له په‌روه‌رده‌کردن و له‌سه‌ر که‌سایه‌تی و ژیان و هه‌ڵسوکه‌وتی داهاتووی منداڵان ..ئه‌و خێزانانه‌ی که له ماڵه‌وه ناته‌با و ناکۆکن و شه‌ڕ و ئاژاوه و بشێوێنیان تێدایه،یان به توند و تیژی وگرژی و لێدان و دڵڕه‌قییه‌وه مامه‌ڵه له‌گه‌ڵ منداڵه‌کانیان ده‌که‌ن.. گوێ له خواست و بیر و بۆچوونه‌کانیان ناگرن و، سه‌رکوتی حه‌ز و ئاره‌زووه‌کانیان ده‌که‌ن.له سۆز و خۆشه‌ویستی و به‌زه‌یی و ئاسووده‌یی بێ به‌شیان ده‌که‌ن.. یان جیاوازی له نێوان کوڕ و کچه‌کانیاندا ده‌که‌ن..یان ناچاری ئه‌رک و کارێکیان ده‌که‌ن که له توانایاندا نییه یا حه‌زییان لێ نییه.\nهه‌موو ئه‌مانه ڕه‌نگدانه‌وه و کاریگه‌رییه‌کی نه‌گه‌تیڤیان له ژیانی ئاینده‌ی منداڵ ده‌بێت، که‌سایه‌تی و تاکێکی سه‌قه‌ت و نادروستی کۆمه‌ڵایه‌تییان لێ دروست ده‌بێت..ده‌بنه که‌سانێکی شه‌ڕانیگێز و جوێنده‌ر وکه‌له‌ڕه‌ق و توندڕه و لاسار و چه‌قاوه‌سوو و سه‌رپێچیکه‌ر و زیانده‌ر..ڕاستکردنه‌وه و ئاسییکردنه‌وه‌یان زۆر ئاسان نابێت. قوتابخانه‌ش وه‌کو ماڵی دووه‌م و ژینگه‌یه‌کی فراوانتر و، جیهانێکی به‌رینتر و جیاوازتر له ماڵه‌وه، تێکه‌ڵبوون و ئاشنابوون له‌گه‌ڵ مامۆستایان و کۆمه‌ڵێک منداڵانی جیاواز له‌په‌رورده و خو و ڕه‌وشت و هه‌ڵسوکه‌وت..وه‌کو مه‌ڵبه‌ند و مه‌یدانێکی سه‌ره‌کی بۆ په‌روه‌رده‌کردن و فێرکردن..وه‌کو شوێنێکی ڕه‌خساو بۆ گه‌شه‌کردن و بره‌ودان به ئاره‌زوو و حه‌زه‌کانیان..بۆ هێنانه‌ی خه‌ونه سه‌وزه‌کانیان..بۆ ده‌ربڕینی توانا و به‌هره‌کانیان..بۆ مه‌ست بوونیان له  یاری و پێکه‌نین و خۆشی..بۆ هاوڕێ گرتن و به کۆمه‌ڵ یاری و کارکرن..بۆ..هتد. ڕۆڵی سه‌ره‌کیش له زه‌مینه خۆشکردن بۆ هێنانه‌دیی ئه‌و ئامانجانه ده‌که‌وێته ئه‌ستۆی مامۆستاکان. چونکه منداڵ مامۆستا به نموونه‌یی و پێشڕه‌و ده‌زانێت.مامۆستای بلیمه‌ت و داناش ده‌زانێت که چۆن ئه‌رک و په‌یامه پیرۆزه‌که‌ی جێبه‌جێ ده‌کات و،چۆن ڕه‌فتار له‌گه‌ڵ منداڵاندا ده‌کات ئه‌وه‌ش ده‌زانێ که ئه‌رکی مامۆستا ته‌نها فێرکردن نییه..به‌ڵکو په‌رورده‌کردن و ڕاهێنان و ئاماده‌کردنێتی بۆ ژیانێکی خۆشتر و ئاینده‌یه‌کی باشتر.. ئاینده‌ش له ئه‌مڕۆ با شتر ده‌بێت. پێویستیشه سانسۆر بخرێته سه‌ر ماوه‌ی به‌رنامه‌کانی منداڵان له که‌ناڵه ته‌لفزیۆنییه‌کان و ئه‌و فلیم و سیدییانه‌ی بۆ منداڵان پێشانده‌درێن یا له بازاڕه‌کاندا کۆپی کراون و ده‌فرۆشرێن. چونکه به‌شێکی زۆری ئه‌و فلیم و سیدییانه، له ژێر په‌رده‌ی شادی و خۆشی به‌خشین به منداڵان،هه‌ڵگری بیرو بیرۆکه و ئامانجێکی زیانبه‌خشن..چونکه منداڵان حه‌ز به لاسایی پاڵه‌وان و ئه‌کته‌ره‌کانی ئه‌و فلیمانه ده‌که‌نه‌وه..لێیانه‌وه فێری شه‌ڕ و توند و تیژی و له خۆبایی بوون و سه‌رکێشی و کار و خه‌یاڵی له توانابه‌ده‌ر و بیری پڕوپوچ ده‌بن..\nمن پێشنیاری ئه‌وه ده‌که‌م که حکومه‌تی کوردستان که‌ناڵێکی ئاسمانی تایبه‌تت بۆ منداڵانی کوردمان بکاته‌وه، ئه‌م که‌ناڵه‌ش له‌ژێر چاودێری و به‌ڕێوه‌بردنی لیژنه‌یه‌کی پسپۆر و شاره‌زا، له بواری په‌روه‌رده‌کردن و ده‌رونناسیی و ده‌رهێنان بۆ منداڵان به‌ڕێوه‌ببرێت. ئه‌گه‌ر ئه‌م پێشنیار و خه‌ونه‌مان هاته‌ی..هیوادارم ئه‌م که‌ناڵه  ناوی« کوردیله‌کان»ی لێبنرێت..خۆ ئه‌گه‌ر نێت و ئاره‌زوو هه‌بێت، بڕیاردان و جێبه‌جێکردن زۆر گران نییه. داواش له‌حکومه‌تی کوردستان ده‌که‌ین،که ئه‌و ڕاستیانه له‌به‌رچاو بگرن و، ئاوڕێکی جدی له منداڵه‌کانمان بده‌نه‌وه و، چۆن له منداڵه‌کانی خۆیان ده‌ڕوانن، پێویسته هه به‌و چاوه‌شه‌وه ئاوڕ له منداڵانی خێزانه هه‌ژار و ڕه‌ش و ڕووته‌کانی گه‌له‌که‌مان بده‌نه‌وه، ئه‌مه‌ش منه‌تی ناوی و خێرپێکردن نییه،چونکه ئه‌وانیش ڕۆڵه‌ی کوردن و به‌شیان له خێر و بێرو سامانی کوردستاندا هه‌یه.. یه‌کێک له به‌نده‌کانی ڕێکه‌وتنامه‌ی مافه‌کانی منداڵان ئه‌مه‌یه: «پێویسته له‌سه‌ر حکومه‌ت هاوکاری مادی ئه‌و منداڵانه بکات که ئاستی بژێوی خێزانه‌کانیان نزمه» که‌واته پێویسته له‌سه‌رحکومه‌تی کوردستان، هه‌موو پێویستییه‌کانی منداڵه‌کانمان دابین بکا له دایک بوونه‌وه تا ده‌گه‌نه سه‌رووی هه‌ژده ساڵان..پێویستیشه هه‌موو مافه ڕه‌واکانی منداڵه چاوگه‌شه‌کانمان به‌رجه‌سته وجێبه‌جێ بکرێن.\nهه‌روه‌ها ده‌بێ حکومه‌ت یارمه‌تی و هاوکاری منداڵپارێزی کوردستان و هه‌موو ئه‌و ڕێکخراوه مه‌ده‌نییانه بکات، که داکۆکی له مافه‌کانی منداڵان ده‌که‌ن و چاودێری جێبه‌جێکردنیان ده‌که‌ن. ئه‌وه‌ی جێی نیگه‌رانی و داخه به لای ئێمه‌وه ئه‌وه‌یه، که تا ئێستاش به‌شی هه‌ره زۆری منداڵانی کوردمان نازانن که مافه‌کانیان چییه ؟ یا ئه‌گه‌ر مافه‌کانیان پێشێل بکرێن نازانن که چی بکه‌ن و په‌یوه‌ندی به کێوه و به چ لایه‌نێکه‌وه بکه‌ن ؟ به‌چی ڕێگا و هۆیه‌که‌وه په‌یوه‌ندی بکه‌ن..؟ تا ئێستاش زۆربه‌یان ئاشنای منداڵپارێزی کوردستان نه‌بوونه، ناو و ئه‌درێس و کاری ئه‌و ڕێکخراوه مه‌ده‌نییانه‌ش نازانن که داکۆکی له‌مافه‌کانیان ده‌که‌ن..ئه‌م که‌مته‌رخه‌مییه‌ش شانی هه‌موومان ده‌گرێته‌وه، به تابه‌تیش که‌رتی په‌روه‌رده و ده‌زگاکانی ڕاگه‌یاندن و ئه‌و ڕێکخراوانه‌ش که به زۆری به ناو هه‌ن و ناوکیان نییه..\nدیمه‌نێکی ڕاستی پێشێلکردنی مافی مندڵان له شاری که‌رکوک زۆر سوێی خسته دڵمه‌وه.. ئه‌گه‌رچی من له سه‌رتاوه گوێم له‌و ڕوداوه نه‌بوو، به‌ڵام هه‌موو ئه‌وانه‌ی که سه‌یری به‌رنامه‌ی" زووم ئین" یان کردووبێ ئه‌و دیمه‌نه دڵته‌زێنه‌یان بینیوه..ئه‌وه‌بوو له ئێواره‌ی ڕۆژی پێنج شه‌ممه‌ی ڕابردوو«٢٣/٩/٢٠١٠» له به‌رنامه‌ی«زووم ئین» له «کوردستان تی ڤی» کوڕێکی منداڵی کوردی دایک مردووی ته‌مه‌ن دوانزه ساڵان پێشان درا ،که چۆن باوکه دڵڕه‌ق و بێویژدانه‌که‌ی له‌سه‌ر ئه‌وه‌ی داوای لێ کردبوو که ده‌بێت بچێ کار بکات و منداڵه‌که‌ش وتبووی ناتوانم، باوکی به زنجیرێکی ئه‌ستووری قوفڵ لێدراو له ژوورێکدا خراپتر له ئاژه‌ڵ ئاسایی به‌ستووبیه‌وه و هه‌ڕه‌شه‌ی ئه‌وه‌شی لێکردبوو که ئێواره بگه‌ڕێته‌و‌ه ده‌یکوژێت دراوسێکان به ده‌نگی هاوارییه‌وه چووبوون و تێریان کردبوو و پۆلیسیان ئاگادار کردبۆوه. پۆلیس قوفڵه‌که‌ی کرده‌وه.. ئه‌گه‌ر ئه‌م دیمه‌نه له وڵاتێکی ڕۆژئاوادا ڕووی بدایه نه‌ک هه‌ر پۆلییس، به‌ڵکو به ده‌یان ڕێکخراو و لایه‌ن له‌سه‌ری ده‌هاتنه وه‌ڵام و داکۆکییان لێده‌کرد، ده‌بوو به مانشێتی چه‌نده‌ها ڕۆژنامه و گۆڤار ، باوکی ئه‌وهاش به پێی یاسا سزاده‌درا و منداڵه‌که‌شی ده‌بوو به منداڵی حکومه‌ت.ئه‌وی له که‌رکوک ڕوویدا پێشێلکردنێکی زه‌قی مافی منداڵانه..\nهه‌ر وه‌کو له به‌نده‌کانی جاڕنامه‌ی مافه‌کانی مندڵاندا هاتووه، که له ساڵی ١٩٨٩ ده‌رچووه ده‌ڵێ: مندڵ مافی خۆشه‌ویستی و ڕێزگرتنی هه‌یه،مافی چوونه قوتابخانه‌ی هه‌یه، مافی مافی خواردن و خواردنه‌وه‌ی ئاوی پاکی هه‌یه، مافی ئه‌و‌ه‌ی هه‌یه که له توندوتیژی بپارێزرێ،مافی ئه‌وه‌ی هه‌یه که زۆری لێنه‌کرێت که ئیش بکات، به پێی یاساش منداڵ له خوار ته‌مه‌نی پانزه ساڵیه‌وه بۆی نییه که ئیش بکات..\nبه‌داخه‌وه ئه‌مڕۆ نزیکه‌ی بیست و پێنج هه‌زار منداڵی کوردمان له هه‌ر چوار پارێزگاکانی باشووری کوردستاندا کارده‌که‌ن.. له به‌شی دووه‌می ئه‌م باسه‌ماندا، زیاتر شرۆڤه‌ی مافه‌کانی منداڵان ده‌که‌ین، له‌گه‌ڵ باسکردنی پێشێلکارییه‌کانی مافه‌کانی منداڵانی کوردمان له به‌شه‌کانی تری کوردستاندا.\nره‌زا شوان، سه‌رۆکی کۆمه‌ڵه‌ی منداڵانی کورد/ نه‌رویج


شاندێکی باڵای بەریتانیا له‌گه‌ڵ وەزارەتی دارایی باسیان له به‌ئه‌لیكترۆنی ده‌روازه‌كان كرد\n2018-11-28 [12:20 PM]\nئەمڕۆ چوارشەممە رێباز حەملان، وەزیری دارایی و ئابووری حکومەتی ھەرێم پێشوازی لە بارونیس نیلکسون، نێردراوی تایبەتی سەرۆک وەزیرانی بەریتانیا و جۆن ویلکس، باڵیۆزی بەریتانیا لە عێراق و مارتن وار، کونسولی گشتیی بەریتانیا لە ھەرێمی کوردستان و شاندێکی یاوەریان کرد.\nلە دیدارەکە نێردراوی تایبەتی سەرۆک وەزیرانی بەریتانیای باسی لە سەرکەوتنی ھەرێمی کوردستان کرد بەسەر ئەو دۆخەی لە رابردوو دروست بوو، دەستخۆشی لە وەزارەتی دارایی و ئابووری کرد تایبەت بەو چاکسازیە بەرچاو و گەورەیەی ئەنجامیداوە لەماوەی یەک ساڵداوە، ھەروەھا ئەو ئاسانکاریەی کراوە بۆ کۆمپانیا بەریتانیەکان.\nرێباز حەملان، وەزیری دارایی و ئابووری ئاماژەی بە ئەلیکترۆنیکردنی دەروازە و پەیوەندییە ئابووری و داراییەکانی ھەرێمی کوردستان و کۆمپانیا بەریتانییەکان کرد سوپاسی پشتیوانی حکومەتی بەریتانیای کرد، ھەروەھا باسی چاکسازییەکانی وەزارەتی دارایی و ئابووری کرد لە بانک، دەروازە، فڕۆکەخانە، گومرگ و باجەکان و بە ئەلیکترۆنیکردنیان.\nوەزیری دارایی و ئابووری ئاماژەی بەوەشکرد کە ھەرێمی کوردستان ھەنگاو بەرە و گەشەسەندن دەنێت لەرووی ئابووری و ئاسانکاری پێویستیش کراوە بۆ وەبەرھێنانی دەرەکی لە ھەرێمی کوردستان.\nپەیوەندیەکانی نێوان و ھەولێر و بەغدا تەوەرێکی تری کۆبوونەوەکە بوو بە تایبەت لابردنی خاڵەگومرگیەکانی نێوان ھەرێم و بەغدا و پشکی کورد لە پڕۆژە یاسایی بودجەی ٢٠١٩ی عێراق و یەکخستنی پێناسەی گومرگی لە نێوان ھەردوولادا.


ھەورامان تەخت - ویکیپیدیا، ئینسایکڵۆپیدیای ئازاد\n(ڕەوانەکراوە لە ھەورامانی تەختەوە)\nھەورامان تەخت شارێکە لە پارێزگای کوردستان کە لە شارستانی سەوڵاوادا ھەڵکەوتووە. ژمارەی دانیشتووانی ئەم شارە بە پێی سەرژمێری ساڵی ٢٠٠٦، ٢٬٨٠٠ کەسە. خەڵکی ھەورامان بە زمانی کوردیی ھەورامی قسە دەکەن و پەیڕەوی ئایینی ئیسلامن.\nھەڵەی لوا لە مۆدیوول:Location_map لە ڕیزی 522:Unable to find the specified location map definition: "Module:Location map/data/Kurdistan" does not exist.\nپۆتانەکان: 35°25′29″N 46°26′03″E / 35.42472°N 46.43417°E / 35.42472; 46.43417پۆتانەکان: 35°25′29″N 46°26′03″E / 35.42472°N 46.43417°E / 35.42472; 46.43417\nوێنەیەک لە مزگەوتی ھەورامان\n^ "وەشانی ئەرشیڤکراو". Archived from the original on ١٥ی تشرینی دووەمی ٢٠١٢. Retrieved ١٥ی تشرینی دووەمی ٢٠١٢. Check date values in: |accessdate=, |archivedate= (help) Archived ١٥ی تشرینی دووەمی ٢٠١٢, لە وەیبەک مەشین.\n^ "وەشانی ئەرشیڤکراو". Archived from the original on ٢٤ی تەممووزی ٢٠١٨. Retrieved ٢٨ی تشرینی دووەمی ٢٠١٨. Check date values in: |access-date=, |archive-date= (help) Archived ٢٤ی تەممووزی ٢٠١٨, لە وەیبەک مەشین.\n^ "وەشانی ئەرشیڤکراو". Archived from the original on ١٨ی نیسانی ٢٠٠٩. Retrieved ٢٦ی تەممووزی ٢٠١٤. Check date values in: |accessdate=, |archivedate= (help) Archived ١٨ی نیسانی ٢٠٠٩, لە وەیبەک مەشین.\nوەرگیراو لە «https://ckb.wikipedia.org/w/index.php?title=ھەورامان_تەخت&oldid=845274»\nدواجار لە ٢٢:٥٨ی ٢٢ی ئەیلوولی ٢٠٢١ دەستکاری کراوە\nئەم پەڕەیە دواجار لە ٢٢:٥٨ی ٢٢ی ئەیلوولی ٢٠٢١ نوێ کراوەتەوە.


شنگال: پێشمەرگە شكستی بە هێرشێکی داعش هێنا – كوردى پۆست\nنوچه نێت\tشنگال: پێشمەرگە شكستی بە هێرشێکی داعش هێنا\t19/10/2016 kurdipostgroupLeave a comment\tnuche.net\nفەرماندەیەكی پێشمەرگە رایدەگەیەنێت، ئەمڕۆ داعش زیانی زۆری بەركەوت و نزیكەی 50 كوژراویان لە دوای خۆیان بە جێهێشت و پێشمەرگە بێ زیان بوو.\nلە لێدوانێكی تایبەت بە نوچەنێت عەمید سمێ بۆسەلی، جێگری فەرماندەیی شنگالی هێزەكانی پێشمەرگە، لە بارەی هێرەشەكەی ئەمڕۆی داعش رایگەیاند: دوای ئەوەی تیرۆرستانی داعش لە چەند رۆژی رابردوو توشی شكستی گەورە بوون، ئەمڕۆ چوارشەممە سەر لە بەیانی کاتژمێر 6:00، چەکدارانی داعش ویستیان كەڵك لە بارو‌دۆخی ناوچەكە وەرگرن و جموجۆڵێان دەستپێكرد و لە میحوەری شنگال هێرشیان هێنا، بەڵام خۆشبەختانە هێزەكانی پێشمەرگە توانیان وەڵامیان بدەنەوە هەر زوو شكستیان پێبهێنن.\nعەمید سمێ بۆسەلی ئاماژە بەوە دەدات “شەڕەکە تا کاتژمێری 8ی بەیانی بەردەوام بوو، توانیمان دوو ئۆتۆمبیلی بۆمبڕێژكراو بتەقیننەوە و زیانی زۆر بە تیرۆستان بگەینن. لاشەی زۆریان لێ بەجێ ماوە، كە نزیكەی 50 چەکدار كوژران و پێشمەرگەش بێ زیان بوو.\nدرێژه‌ی بابه‌ت http://www.nuche.net/?p=82147\nشنگال: پێشمەرگە شكستی بە هێرشێکی داعش هێنا\tPost navigation\nPrevious Postسه‌رۆكایه‌تی په‌رله‌مان لەگەڵ سه‌رۆكی فراكسیۆنه‌كان لە کۆبوونەوەدایەNext Postمۆندۆ پێكهاتەی چاوەڕوانکراوی بەرشلۆنە و مانچستەرسیتی ئاشکرا کرد وه‌ڵامدانه‌وه Cancel reply\tEnter your comment here...


دوا توێژینەوە لە بارەی ژمارەی دانیشتوان لە جیهاندا - transcultures\nHome/شیكاریی/دوا توێژینەوە لە بارەی ژمارەی دانیشتوان لە جیهاندا\n22 ئاب 2020\t199 بینین\nلە دوای شۆڕشی پیشەسازیەوە و بەهۆی ئەو سەرهەڵدان و گەشەسەندنەی زۆربەی بوارەکانی ژیانی گرتەوە، بەتایبەتی گەشەی ئابووری و پێشکەوتنی بواری تەندروستی و بەرهەمهێنانی وزە، ژمارەی دانیشتوانی جیهانیش هاوتەریب بەو پێشکەوتنە لە زیادبووندایە، بەجۆرێك لە ساڵی ١٨٠٠ ی زایینیدا ژمارەی دانیشتوانی جیهان تەنها یەك ملیار کەس بوو، لە ساڵی ١٩٥٠ دا ٢،٥ ملیار کەس و لە ئێستادا لە ساڵی٢٠٢٠ دا گەیشتووەتە زیاتر لە ٧،٨ ملیار کەس.\nتا ئێستا پێشبینیەکان وا بوون کە (زۆربوونی دانیشتوان) وەکو کێشەیەكی گەورە، چ بۆ ژینگە، چ بۆ فەراهەمکردنی سامانی سروشتی و چ بۆ بواری دابینکردنی وزە بۆ بەرهەمهێنانی پێداویستیەکان، ئاماژەی پێدەکرا، بۆیە ڕێکخراوی نێوەدەوڵەتی لە هەوڵی داڕێژانی پلان و بەرنامەدا بوو بۆ دۆزینەوەی ڕێگەچارەیەك، کە بەر بە زۆربوونی دانیشتوان بگرێت، لە هەمان کاتدا دەرئەنجامی توێژینەوەکان ئاماژەیان بە کەمبوونەوەی ژمارەی دانیشتوان لە هەندێ وڵاتی ئەوروپا و ئاسیا دەدا، تەنانەت ئەو کەمبوونەوەی دانیشتوانە لە هەندێ وڵاتی ئەوروپیدا ترسی کەمبوونەوەی دەستی کار، بەرهەمهێنان، تێکچوونی مۆرفۆلۆژی کۆمەڵگا و ناهاوسەنگی دروست کردبوو. واتە زۆربوونی دانیشتوان لە هەندێ وڵات و کەمبوونەوەی بەتایبەتی لە ولاتانی ڕۆژئاوادا، ببوە کێشەیەك کە بوارە پەیوەندیدارەکانی سەرقاڵی دۆزینەوەی چارەسەر کردبوو.\nبە پێی پێشبینی دەرئەنجامەکانی ڕێکخراوی نێونەتەوەیی، ژمارەی دانیشتوانی جیهان لە ساڵی ٢١٠٠ دا، نزیکەی ١١،٢ ملیار کەس دەبێ، هەر بە پێی ئەو توێژینەوانە زۆربەی ئەو وڵاتانەی ژمارەکانیان زیاتر دەبن بریتین لە هیندستان، زۆربەی وڵاتانی کیشوەری ئەفریقا وەکو تەنزانیا و نیجەر، سۆماڵیا، ئۆگەندە و ئەنگۆلا[]\nوەلێ، بە پێچەوانەی ئەو دەرئەنجامانەی ڕێکخراوی نێونەتەوەیی، لە دوا توێژینەوەی زانکۆی واشنتۆندا، کە لە ڕۆژی پازدەی تەموز لە ڕۆژنامەی (ڤێڵت)ی ئەڵمانی بڵاوکرایەوە، پێشبینی پێچەوانەی بۆ ژمارەی دانیشتوانی جیهان خستووەتە ئاراوه، به‌وه‌ی تا ساڵی ٢٠٦٤، ئه‌گه‌ری ئه‌وه هه‌یه که ژماره‌ی دانیشتوان له به‌رزبوونه‌وه‌دا بێت، لە دوای ئەو ساڵەوە به‌ره‌و که‌مبوونه‌وه بڕوات به تایبه‌تی له کیشوه‌ری ئه‌وروپادا. توێژه‌ره‌کانی ناوه‌ندی Health Metrics and Evaluation له زانکۆی واشنتون گه‌یشتنه ئه‌و ده‌رئه‌نجامه‌ی، که به‌رزترین ئاستی ژماره‌ی دانیشتوانی جیهان له کۆتایی سه‌ده‌ی بیست و یه‌ك ده‌گاته 9.7 ملیار که‌س، واته دوو ملیار که‌س که‌متر له پێشبینیه‌کانی ڕێکخراوی نێونه‌ته‌وه‌یی جیهان، وه هه‌روه‌ها به‌پێی ئه‌و ده‌رئه‌نجامانه له ساڵی 2100 دا، ژماره‌ی دانیشتوان ته‌نها 8،8 ملیار که‌س ده‌بێت.\nڕیچارت هۆرتۆن، سەرنووسەری گۆڤاری زانستی ”The Lancet” لە بابەتێکدا کە لەو گۆڤارەدا، لەبارەی ئەو پێشهاتە نوێیەی ژمارەی دانیشتوانەوە، بڵاویکردووەتەوە دەڵێ: ” لە سەدەی بیست و یەكدا شۆڕشێکی گەورە لە مێژووی مرۆڤایەتی و شارستانیەتدا ڕوودەدات[]\nدەرئەنجامەکانی توێژینەوەکەی زانکۆی واشنتۆن بریتی بوون لە کۆمەڵێ پێشبینی نوێ و چاوەڕوان نەکراو، کە زۆربەی پێشبینیەکانی پێش خۆی دەخاتە ژێر پرسیارەوە، دەتوانین ناوەڕۆکی ئەو توێژینەوەیە لەم خاڵانەی خوارەوەدا کورت بکەینەوە:\nلە ساڵی ٢٠٦٤ دا زۆرترین ژمارەی دانیشتوان لە سەر گۆی زەوی دەژین و دەگاتە ٩،٧ ملیار کەس، پاشان هێدی هێدی کەم دەبێتەوە و لە ساڵی ٢١٠٠ دا ئەو ژمارەیە دەگاتە ٨،٨ ملیار کەس.\nلە کۆی هەموو وڵاتانی جیهاندا، لە ٢٣ وڵات، لە نێویاندا هەندێ وڵاتی ئەوروپا و ئاسیا، ژمارەی دانیشتوانی بەشێوەیەکی بەرچاو کەم دەبێتەوە.\nسەدەی بیست و یەك سەدەی فرەجەمسەرە، وڵاتەکانی هیندستان، چین، نیجیریا و ئەمریکا ڕۆڵی سەرەکی لە پێشهاتەکاندا دەبینن.\nلە کۆتایی ئەم سەدەیەدا، ڕێژەی لەدایکبوونی مناڵ لە ٢،٣٧ مناڵ بۆ هەر ژنێك لە ساڵی ٢٠١٧ دا بۆ ١،٦٦ مناڵ بۆ هەر ژنێك کەم دەبێتەوە، بەمەش ژمارەی دانیشتوان بەرەو کەمی دەڕوات، تەنانەت هەندێ وڵات بەبێ کردنەوەی دەرگا بۆ کۆچبەر، ناتوانن ئابووریەکەیان هاوسەنگ بکەن.\nزاناکان پێشبینی کەمبوونەوەی ژمارەی دانیشتوانی وڵاتی چینیش دەکەن، کە لە ساڵی ٢١٠٠ دا، ئەو ژمارەیە دەبێتە کەمتر لە یەك ملیار کەس.\nهەر بەهۆی ئەو کەمبوونەوەی ڕێژەی لەدایکبوونەوە، گۆڕانێکی بەرچاو لە ژمارەی بەتەمەنەکاندا دروست دەبێ و لە ساڵی ٢١٠٠ دا لە جیهاندا نزیکەی ٢،٣٧ ملیار کەس لە سەرووی تەمەنی ٦٥ ساڵیدا و تەنها ١،٧ ملیار کەس لە خوار تەمەنی ٢٠ ساڵیدا دەبن، ئەمەش سیستەمی ئابووری و بەرهەمهێنان و دەستی کار دەشێوێنێت.\nتا ئێستا هۆکارەکانی کەمبوونەوەی ڕێژەی لەدایکبوون بریتی بوون لە بەرزی ئاستی خوێندن، پێشکەوتن و بوونی ڕێوشوێنی پزیشكی گونجاو بۆ ڕێگرتن لە دروستکردنی مناڵ و بەشداری زیاتری ژنان لە کارکردن و تەواوکردنی خوێندن، کە مەودای هاوسەرگیری لە تەمەنی خوار هەژدە ساڵدا کەمتر دەکاتەوە.\nعیڕاق لەو وڵاتانەیە، کە زۆربوونی دانیشتوانی وەکو کێشەیەك بۆ دواڕۆژ دەبینرێ، ئەگەری زۆرە تا ساڵی ٢٠٣٠ ژمارەکەی بگاتە پەنجا ملیۆن کەس، لە کاتێکدا گۆڕانی کەشوهەوا، کەمی باران، وشکەساڵی، کەمی ئاو و نائارامی سیاسی نێوخۆ هەڕەشەن بۆ سەر ئاسایشی نەتەوەیی، زۆربوونی دانیشتوانیش دەبێتە یەکێك لەو فاکتەرانەی کە کاریگەری لەسەر گرژی بارودۆخی نێوخۆ زیاتر دەبێت ئەگەر زانستیانە پلانێك بۆ هێورکردنەوەی ئەو زۆربوونی دانیشتوانە دانەنرێت. لە ساڵی ١٩٦٠ تا ساڵی ٢٠١٩ ژمارەی دانیشتوانی عیڕاق لە ٧،٢٩ ملیۆنەوە بۆ ٣٩،٣١ ملیۆن زیادی کردووە، واتە بە ڕێژەی ٤٣٩٪ زیاتر بووە[]\nیەکێك لەو هۆکارانەی کە ئەڵمانیا لە ساڵی ٢٠١٥ دا، دەرگای بۆ هاتنی کۆچڕەو کردەوە، پێشبینیکردنی بوو بۆ کەمبوونەوەی ژمارەی دانیشتوان لە داهاتوودا، کە ڕەنگدانەوەی لەسەر ئاستی گەشەکردن و بەردەوامی پەرەسەندن و بەرهەمهێنان و داهاتی نەتەوەیی دەبێت، بۆیە قۆزتنەوەی ئەو هەلەی، بە وەرگرتنی زیاتر لە ملیۆنێك ئاوارە و کۆچڕەو، بە یەکێك لە چارەسەرەکانی بۆ دواڕۆژ، هاوسەنگکردنی دەستی کار، باجدان و بەردەوامی بەرهەمهێنان ئەژمار دەکرێ.\nئەوەی لەو توێژینەوە نوێیەی زانکۆی واشنتۆن گرنگە، ئەوەیە کە کارەکانی ڕێکخراوی نێونەتەوەیی دەخاتە ژێر پرسیارەوە، یا باشتر وایە بڵێین، کار و توێژینەوەی شارەزاکانی ئەو بوارە لە ڕێکخراوی نێودەوڵەتی دەخاتە ژێر پرسیارەوە؛ بەوەی ئایا لە چ ڕەهەندێکەوە ئەوان پێشبینی ژمارەی دانیشتوانی جیهانیان کردووە؟ بۆ جیاوازی نێوان دەرئەنجامەکانی ڕێکخراوی نێونەتەوەیی و زانکۆی واشنتۆن دوو ملیار کەسە؟ لە کاتێکدا تەواوی ناوەندەکان بە پشتبەستن بە توێژینەوەکانی ڕێکخراوی نێونەتەوەیی جیهان ڕاپۆڕتەکانیان دەخەنە ئاراوە و پرۆژەکانیان دادەڕێژن.\nPrevious ژن و کتێب\nNext بەدیجیتاڵکردن: گواستنەوە بۆ قۆناغی دیجیتاڵ


حه‌وت سودى گازۆ بزانه\n14/09/2021 460 جار خوێندراوه‌ته‌وه\nگازۆ یەکێکە لەو چەرەساتانەی جگە لەتامە خۆشەکەی، چەندین سودی تەندروستیی گەورەی لەسەر جەستەی مرۆڤ هەیە، بەوپێیەی هەر تەنها ڕێژەیەکی بەرز لەچەوریی تەندروست‌و پڕۆتین‌و ریشاڵەکانی تێدانییە، بەڵکو بڕێکی زۆر لەڤیتامین‌و کانزاکانیشی تێدایە کە بەچەندین شێوە سود بەجەستە دەگەیەنێت.\nبەگوێرەی پێگەی "ئیت زس" خواردنی گازۆ چەند کاریگەرییەکی گەورەی لەسەر تەندروستیی هەیە هەر لەکۆنترۆڵکردنی ڕێژەی شەکری ناو خوێن بۆ پاراستنی تەندروستیی دڵ‌و لولەکانی خوێن، کە لێرەدا ئاماژە بەحەوت سودی ئەو جۆرە چەرەساتە دەکەین:\nیارمەتیی دابەزاندنی کێشی جەستە دەدات.\nیارمەتیی دابەزاندنی بەرزە پەستانی خوێن دەدات.\nئاستی کۆلیسترۆڵی ناو خوێن دادەبەزێنێت.\nبۆ پاریزگاریکردن لەتەندروستیی دڵ‌و لولەکانی خوێن بەسودە.\nبۆ کۆنترۆڵکردنی ڕێژەی شەکری ناو خوێن بەسودە.\nدەستکەوتنی بڕی تەندروستیی مادەی مس بۆ جەستە.\nخانەکانی جەستە لە لەناوچون دەپارێزێت.


لە دەباشان بەهۆی ڕەماش لێدان و دەمەقاڵێوە گەنجێك كوژرا – تۆڕی میدیایی خەڵک\n2020/05/27 - 3:04 PM\nلە ناوچەی دەباشن لە نزیك چیای ئەزمەڕ لە سلێمانی بەهۆی شكانەوەی ئۆتۆمبێلێك بۆ سەر چەند گەنجێك و ڕەماش لێدان، گەنجێكی تەمەن ٢٠ ساڵ كوژرا.\nسەركەوت ئەحمەد، وتەبێژی پۆلیسی سلێمانی لە ڕوونكردنەوەیەكدا سەبارەت بە ڕووداوە ئاماژەی بەوەكردووە، شەوی ڕابردوو چەند گەنجێك تا درەنگانی شەو لە دەباشان ماونەتەوە، بەڵام لەكاتی گەڕانەوەدا ئۆتۆمبێلێكی دیكە لە جۆری لاندكرۆزەر دەستی شكاندۆتەوە سەریان و گەنجەكانیش چەند ڕەماشێكیان بۆ لێداوە.\nڕاشیگەیاند، كەسێكی ناو ئۆتۆمبێلە لاندكرۆزەرەكە تەقەی لە گەنجەكان كردووە و یەكێكیان، كە تەمەنی 20 ساڵان بووە بریندار بووە، بەڵام پاش گەیاندنی بە نەخۆشخانە گیانی لەدەستداوە.\nئاشكراشی كرد، كە كاتێك لاندكرۆزەرەكە دەستی شكاندۆتەوە سەر گەنجەكان، یەكێك لە گەنجەكانیش بە چەقۆوە چووە بۆیان و كەسێكی ناو لاندكرۆزەرەكەش تەقەی لێ كردووە و بەهۆیەوە گیانی لەدەستداوە.


ئایا ناچاری هەڵبژاردن لە نێوان هیلاری و ترامپ دا کۆتایی دێ؟ – hkkurdistan\nHome 6 ئەرشیفی بابەتەکان 6 ئایا ناچاری هەڵبژاردن لە نێوان هیلاری و ترامپ دا کۆتایی دێ؟\nئایا ناچاری هەڵبژاردن لە نێوان هیلاری و ترامپ دا کۆتایی دێ؟\nترامپ و هیلاری دەنگدەرانی ئەمریکا و جیهانیشیان توشی گێژاوی هەڵبژاردن کردوە. ترامپ نوێنەری کەسانی سێکسیست و ڕاسیست و دژی مافی کرێکار و لۆمپنە و هیلاریش سعودیە و قەتەر سپانسۆری دەکەن و لە چەند ساڵی سکرتێری دەوڵەتی ئەمریکادا داعشی دروستکرد و جیهانی بەرەو نائارامی زیاتر برد. ئەم گێژاوە سبەینێ بەهەڵبژاردنی یەکێک لەم دوو کاندیدە تەواو دەبێ، بەڵام ئەم قەیرانە تەواو نابێ کە مرۆڤایەتی ئەمڕۆ دوای دەیان سەدە لەشارستانی و گەشەی فکری و ڕەوشت ئەم جۆرە کەسانە نوینەرایەتی دەکەن. ئەمە قەیرانی نوێنەرایەتیە کە لەم سیستەمە سیاسیەی سەرمایەداریدا ئەمریکا لوتکەی ئەم دیموکراسی نوێنەرایەتیەیە کە هەرچی ڕۆشنبیرانی جیهانی دیکتاتۆریە بە بەهەشتی سەرزەمینی دەزانن.\nئایا ئەم ناچاریە سیاسیە چیە کە دەبێ هاوڵاتیان سەرۆک و نوێنەرانی حزبەکان و پەرلەمانتارەکان هەڵبژێرن؟ ناچارن کلنتۆن یان ترامپ هەڵبژێرن؟\nلای هەمو کەس وەڵامی سادەی ئەم پرسیارە ئەوەیە تا دەوڵەت هەبێ ئەم ناچاریەش پێویستە. بەڵام ئایا ئەم ئەزمەی نوێنەرایەتیە، لە ئێستادا لەهەرکاتێکی تر زیاتر ئەو پرسیارە بنچینەیی و ڕادیکاڵە ناوروژێنێ کە ئایا بۆچی دەوری دەوڵەت و پەرلەمان و حزبی سیاسی چیتر پێویستە؟ بۆچی لەگەڵ شۆڕشی ئینفۆرمەیشن و کۆمینکەیشن دەزگایەکی بیروکراتی وەک دەوڵەت و دامودەزگا یاسایی و پۆلیس و حکومەت و سەرۆک و پەرلەمانتار ئەبەدی بن؟\nکاتێک شۆڕشی فەرەنسی دەزگای پاشایەتی و کەنیسەی پێچایەوە، تەسەور نەدەکرا کە دەزگایەکی هەزار ساڵە ئاوا خێرا ئاوا ببێت و لەجێگای ئەو دەزگای نوێنەرایەتی بورژوازی جێگای بگرێتەوە. ئەوکات پادشا و شاژن و شازادەکان وەک ئەم ترامپ و هیلاریە ببونە مەسخەرە و کەس لە ژیانی ڕۆژانەیدا فکر و ڕەوشتی ئەوانەی بە نوێنەری ئینسانیەتی ڕێنسانس نەدەزانی و پێی شەرم بوو ئەوانە چیتر بە نوێنەر و سەرۆکی خۆی بزانێ.\nبێگومان سەرچاوەی مانەوەی دەوڵەت و سیستەمی نوێنەرایەتی و پەرلەمانیەکەی هێشتنەوەی دەسەڵاتی ئابوری سەرمایەدارانە کە کەمپینی هەڵبژاردنی سەرۆکایەتی و پەرلەمان بە پاڵپشتی میدیا دەکەنە ناچاری سیاسی، بەڵام ئەم شێوازە لە نوێنەرایەتی ئەمەندە ڕوت بۆتەوە لە هەر پرەنسیپێک بۆ دەخاڵەتی سیاسی خەڵک کە لەگەڵ ئاستی گەشەی فکری و سیاسی و ئیداری کۆمەڵگەدا ناکۆکە و گەندەڵ بوە. ئەگەر سەرهەڵدانی ئەم دەزگای دەوڵەتە بۆ سەردەمی عەشیرەت و خاوەن کۆیلە و دەرەبەگ و ئیمپریالیزم پێویستیەک بوو کە دەزگای شەڕ و تاڵانی و هێشتنەوەی بەزۆری خەڵک بەبێ ئەم دەزگایە بەڕیوە نەدەچوو. ئێستا چۆن دەتوانێ تەبریر بکرێ؟\nکاتێک بەشداری هەر کەسێک لە ئابوری و ژیانی کۆمەڵایەتیدا پێویستی بە نوێنەرایەتی نیە و ڕاستەوخۆ هەموو کاردەکەین و پێکەوە دەژین، بۆچی لە ژیانی سیاسیدا نوێنەرایەتی ناچاری و ئەبەدیە. مرۆڤەکان چۆن کاردەکەن دەتوانن هەروا بەبێ نوێنەرایەتیش یاسای کارکردن و بەڕیوەبردنی کارەکە داڕێژن. هەردۆزینەوەی کارێک بەناوی نوێنەر و سەرۆک و پەرلەمانتار و دادوەر جگە لە سەپاندنی دەسەڵات بەناوی ئەم شتانەوە بەسەر خەڵکدا هیچی تر نیە. جگە لە هێشتنەوەی سیستەمی کۆیلایەتی هیچی تر نیە. ئیمکاناتی مادی کۆمەڵگەی بەشەری ئەمڕۆ بەتەواوەتی ئامادەیە کە لە ماوەی چەند دەیەیەکی کەمدا دەزگای بیرۆکراتی و نوێنەرایەتی ناڕاستەوخۆ هەڵوەشێتەوە و نەوەی نوێی ئێستا بتوانێ ئیدارەی سیاسی و ئابوری و کۆمەڵایەتی بە بێ سیستەمی دەوڵەت و پەرلەمان و سەرۆکایەتی بەڕیوەبەرێ. ئاشکرایە کە کەمایەتیەکی سەرمایەدارکە ئێستا کۆنترۆڵی بازاڕ و داهات و هۆیەکانی بەرهەمهێنانی لەژێردەستدایە وەک خاوەن کۆیلە و دەرەبەگەکانی پێشوو ئەمە وەک خەیاڵە کۆمۆنیستیە شکست خواردوەکان وێنادەکەن و لەڕێگەی میدیاوە ئەم پڕوپاگەندەیە بەرهەم دەهێننەوە تا خۆیان لەم قەیرانە دەربازبکەن. بەڵام کاتێ ترامپ و کلنتۆن و هیتلەر و ئەردۆغان و بارزانی دەبینین دەزانین کە ئەم سیستەمی نوێنەرایەتیە بورژوازیە ناتوانێ تا ئەبەد بە زورنای شەڕی سارد خەڵک فریوبدا. ئەم دیموکراسیە بۆرژوازیە لەگەڵ شکستی سیستەمە سیاسیەکەیدا بەرەو ڕووە و ئەگەر ئامادەیی سیاسی و فکری لە خوارەوە لای خەڵکی کرێکار و ژێردەست هەبێ بۆ گۆڕینی سیستەمی نوێنەرایەتی و پەرلەمانی ئێستای بورژوازی، ئەوا ئەمڕۆ لە هەمو کات زیاتر زەمینە ئامادەیە و ئەم ئازادبوونە لەم سیستەمە سیاسیەی نوێنەرایەتی بۆرژوازی بووەتە پێویستیەک بۆ ڕزگاربوون لەدەست ناچاری هەڵبژاردن لە نێوان هیلاری و ترامپ دا.


Filter ↓ • Sort ↓ • All (2,965) • Translated (2,393) • Untranslated (282) • Waiting (290) • Fuzzy (0) • Warnings (2)\nWide Blocks بلۆکە پانەکان\t Details\n2020-08-27 22:55:30 UTC\nBlock Editor Styles شێوازەکانی دەستکاریکەری بلۆک\t Details\nشێوازەکانی دەستکاریکەری بلۆک\n2020-09-01 19:03:53 UTC\nAll site health tests have finished running. سەرجەم پشکنینەکانی تەندرووستی ماڵپەڕەکە تەواو بوو.\t Details\nسەرجەم پشکنینەکانی تەندرووستی ماڵپەڕەکە تەواو بوو.\n2020-07-07 06:42:32 UTC\nPlease wait... تکایە چاوەڕوانبە...\t Details\n2020-07-07 07:08:35 UTC\nAll site health tests have finished running. There are items that should be addressed, and the results are now available on the page. هەموو پشکنینە تەندروستیەکانی ماڵپەرەکە لە کارپێکردن تەواو بوون. هەندێک بڕگە هەن کە پێویستە ناونیشانیان بۆ بکرێت، و ئەنجامەکان ئێستا بەردەستن لەسەر لاپەڕەکە.\t Details\nهەموو پشکنینە تەندروستیەکانی ماڵپەرەکە لە کارپێکردن تەواو بوون. هەندێک بڕگە هەن کە پێویستە ناونیشانیان بۆ بکرێت، و ئەنجامەکان ئێستا بەردەستن لەسەر لاپەڕەکە.\n2020-09-01 19:04:22 UTC\nShould be improved پێویستە چاکبکرێت.\t Details\n2020-07-07 07:07:38 UTC\nAll site health tests have finished running. Your site is looking good, and the results are now available on the page. سەرجەم پشکنینە تەندرووستیەکانی ماڵپەڕەکە تەواوبوو. ماڵپەڕەکەت باش دەردەکەوێت، وە ئەنجامەکان ئێستا لەناو پەڕەکەدا بەردەستە.\t Details\nسەرجەم پشکنینە تەندرووستیەکانی ماڵپەڕەکە تەواوبوو. ماڵپەڕەکەت باش دەردەکەوێت، وە ئەنجامەکان ئێستا لەناو پەڕەکەدا بەردەستە.\n2020-07-07 07:12:00 UTC\nGood باش\t Details\n2020-07-07 07:08:56 UTC\nSite information has been added to your clipboard. زانیاری ماڵپەڕ زیادکرا بۆ کلیپ بۆردەکەت.\t Details\nزانیاری ماڵپەڕ زیادکرا بۆ کلیپ بۆردەکەت.\n2020-09-01 19:05:17 UTC


Mewda Media | "دەڵێن ئەردۆغان مردووە"\nمانگی تەمووزی 2021، هەواڵی مردنی رەجەب تەیب ئەردۆغان، سەرۆك كۆماری توركیا و سەرۆكی گشتی پارتی داد و گەشەپێدان- ئەكەپە بڵاوبووەوە، بەدوای ئەوەدا هاشتاگی ئۆلموس بەواتای (دەڵێن مردووە) تۆڕەكانی كۆمەڵایەتی بەتایبەت تویتەری تەنی.\nهەواڵی لەو شێوەیە دوو بەرەی دژ بەیەك دروستدەكەن، دۆستەكانی نیگەران و دوژمنەكانیشی دڵخۆش دەبن، بەڵام ئەمەی ئەردۆغان جوگرافیای سیاسی توركیای تێپەڕاند و بووە هەواڵێكی زۆر خوێنراوە، چونكە توركیای ئێستا بە جۆرێك لە جۆرەكان خەریكە بەتەواوەتی رۆژئاوا نیگەران دەكات و ئەوەش باجی قورسی دەبێت.\nدوای چەند رۆژێك تێپەڕبوون بەسەر بڵاوكردنەوەی ئەو هاشتاگەدا، ئەكەپە و حكومەتی ئەردۆغان دەستیانكرد بە گرتنەبەری رێوشوێنی یاسایی بەرانبەر ئەو كەسانەی ئەو هاشتاگەیان دروستكردووە، چونكە بەپێی یاساكانی توركیا سوكایەتییكردن بە سەرۆك و بڵاوكردنەوەی هەواڵی ناڕاست لەسەر تاوانە و سزای خۆی هەیە.\nرۆژی چوارشەممە 3ی شوباتی دووەمی 2021 پۆلیس توركیا 30 چالاكوانی بەتۆمەتی دروستكردنی هاشتاگی دەڵێن ئەردۆغان مردووە دەستگیركرد، كاری لەو شێوەیە گومانی زیاتر دەرخاتە سەر دادگاكانی توركیا كە زیاتر وابەستەی بڕیارەكانی رەجەب تەیب ئەردۆغانن و بێلایەنن نین لە بڕیارداندا وەكو چۆن لە كەیسەكانی سەڵاحەدین دەمیرتاش و گیراوانی كودەتا شكستخواردووەكەی تەمووزی 2016، ئەردۆغان بەتەواوەتی دادگاكانی خستە بندەستی خۆی.\nئازادیی رادەربڕین و رۆژنامەوانی لە توركیا سنوورەكانی بەتەواوی تەسككراونەتەوە، بەپێی ئامارەكان و راگەیەنراوی سەندیكای رۆژنامەڤانانی توركیا نزیكەی 70 رۆژنامەنووس لە زیندانەكانی توركیا دان و دۆخیان خراپە، هەرچەند سەرۆكایەتیی كۆماری توركیا رەتیدەكاتەوە ئازادیی رۆژنامەوانی لە دۆخێكی خراپدا بێت، بەڵام رێكخراوە نێودەوڵەتییەكانی تایبەت بە پرسەكانی مافی مرۆڤ و راگەیاندن و ئازادییە سیاسییەكان توركیایان لەناو كەوانەی سووردا داناوە و داوایان لێكردووە بارودۆخە چارەسەر بكات.\nیەكێك لە كێشە سەرەكیەكانی ئەردۆغان ئەوەیە بڕوای بە موقەدەس هەیە، موقەدەس لە دەرەوەی ئایین، بۆ نموونە سەرۆك موقەدەسە و نابێت باسی مردنی بكرێت، یان ئەوەی سەرۆك كاری زۆری ماون بۆ توركیا بیكات و نابێت رەخنەی لێبگیرێ. ئەمەی سەرۆك ئەردۆغان دەیكات بەناوی یاساوە بە پیرۆز دانانی سەرۆك و دەسەڵاتەكەیەتی لەپێناو زیندووكردنەوەی خەلافەتی عوسمانی و مانەوەی خۆی.\nگرفتی ئەردۆغان گەڕانەوەیەتی بۆ سەردەمی خەلافەت، لەوێدا موقەدەس هەیە، خەلیفە رەخنەی لێناگیرێ، یان هەر لە بنەڕەتدا تەمەنی زۆر درێژبێت.\nلە یەكەم پەیڕەوی ناوخۆی پارتی داد و گەشەپێدان دا هاتووە بڕوایان بە دیموكراسیەتی موحافیزكارانە هەیە، ئەوە چەمكێكی سیاسی نییە، بەڵكو رێگەیەكە بۆ گەڕانەوە بۆ رابردوو و مانەوەش لەئێستا، بە دیموكراسی هەڵبژاردن دەبەیتەوە، دواییش كە دەگەیتە لووتكەی دەسەڵات ئیتر سەرەتاكانی گەڕانەوە بۆ خەلافەتی عوسمانی و موقەدەس دەستپێدەكات و ئەوانەی بانگەشەی "دەڵێن مردووە" بۆ سەرۆك دەكەن، دەبێت زیندانی بكرێن.\nتوركیا بەو شێوەیە خۆی قەتیس دەكات و زیاتر بۆ دواوە دەگەڕێتەوە...\nبەڵێ؛ دەڵێن ئەردۆغان مردووە.


سەبارەت بەنەگەڕانەوەی داهاتی سلێمانی بۆ حكومەتی هەرێم، هەڤاڵ ئەبوبەكر روونكردنەوە دەدات\nته‌ندروستی عێراق: 11 كه‌سی دیكه به‌كۆرۆنا گیانیان له‌ده‌ستدا\nبارزانی پێشوازی له وەزیری دەوڵەت بۆ كاروباری كریستیانەكان لە حكومەتی هەنگاریا كرد\nدلێر عەبدولخالق: دوای 30 ساڵ تێپەڕبوون بەسەر راپەریندا زۆرێک بە شەرمەوە ئەو یادە دەکەنەوە\nپارێزگاری سلێمانی: داهاتی سلێمانی دەگەڕێتەوە بۆ حكومەتی هەرێم\nپارێزگاری سلێمانی پشتگیریان خۆیان بۆ پڕۆژەی لامەركەزی دارایی و كارگێڕی رادەگەیەنن و ئاشكراشی دەكەن كە داهاتی پارێزگاكە بۆ حكومەتی هەرێم دەگەڕێتەوە.\nد.هەڤاڵ ئەبوبەكر، پارێزگاری سلێمانی بەوێستگە نیوزی راگەیاند، ئەوان لەسەرەتاوە تائێستا لەگەڵ سیستەمی لامەركەزی كارگێڕی و دارایین بۆ هەرێمی كوردستان و پێیانوایە ئەم جۆرە سیستەمە لەحكومەتە خۆجێیەكان و یەكە كارگێڕییەكان خزمەتی زیاتر پێشكەش دەكات و گەندەڵی كەمتر دەكاتەوە، ئەرك و بەرپرسیارێتی لەسەر بنەمای داهات و دەسەڵات دابەش دەكات و رۆتین ناهێڵێت.\nسەبارەت بەوەی زۆرجار دەوترێت داهاتی پارێزگای سلێمانی ناگەڕێتەوە بۆ حكومەتی هەرێمی كوردستان، لەو بارەیەوە د.هەڤاڵ ئەبوبەكر وتی "داهات لەهەرێمی كوردستان و عێراقیش مەركەزییە و دەگەڕێتەوە بۆ حكومەتی هەرێم، لەبەرئەوەی یاسای وەزارەتی دارایی و كۆكردنەوەی داهات لەعێراق و كوردستان بەو شێوەیەیە، بەڵام بۆ بڕ و شێوازەكەی، دەبێت پرسیار لەحكومەتی هەرێم بكرێت".\nئەم هەفتەیە یەكێتی نیشتمانی كوردستان پڕۆژەی لامەركەزی بڵاوكردەوە كە دەیەوێت بۆ هەرێمی كوردستان جێبەجێ بكرێت، هەر ئەم هەفتەیەش بزووتنەوەی گۆڕان رایگەیاند، ئەوان لەكۆتایی ساڵی رابردووەوە پڕۆژەی خۆیان بۆ سیستەمی لامەركەزی پێشكەشی حكومەتی هەرێم كردووە.\nئه‌م بابه‌ته 13776 جار خوێنراوه‌ته‌وه\nهه‌ڵسوڕاوه ناڕازییه‌كانی بزوتنه‌وه‌ی گۆڕان داوای ده‌ستله‌كار كێشانه‌وه‌ی ڕێكخه‌ره‌كه‌یان ده‌كه‌ن\nعومەری باڵ داخرا\nئیدارەی خۆجێی رۆژئاوا 12 منداڵی ئێزدی رادەستی خێزانەکانیانی له عێراق كرده‌وه\nمەکتەبی سیاسی یەکێتی راگەیەنراوێک بڵاودەکاتەوە\nژنێك به پاساوی شەرەف له لایه‌ن هاوسه‌ره‌كه‌یه‌وه كوژرا\nلەسلێمانی قوتابخانەیەك كەرەنتین دەكرێت


تۆماری ئه‌لیكترۆنیی پڕۆگرامی Internship بۆ خوولی هاوینه‌ی 2019 ده‌ستیپێكرد – زانکۆی پۆلیتەکنیکی سلێمانی\nتۆماری ئه‌لیكترۆنیی پڕۆگرامی Internship بۆ خوولی هاوینه‌ی 2019 ده‌ستیپێكرد\nبه مه‌به‌ستی به‌ڕێوه‌چوونی پڕۆگرامی Internship ناوه‌ندی گه‌شه‌پێدانی كار- CDCزانكۆی پۆلیته‌كنیكی سلێمانی لینكی خۆتۆماركردنی بۆ خوێندكارانی به‌شداربووی پرۆگرامه‌كه بڵاوكرده‌وه.\nبه‌گوێره‌ی پرۆگرامه‌كه خوێندكار ده‌توانێت له رێگه‌ی سایته‌كه‌وه كه ئه‌مه لینكه‌كه‌یه‌تی https://www.internships.krd/LoginPage خۆی تۆماربكات.\nهه‌نگاوه‌كانی خۆتۆماركردن به‌مشێوه‌یه:\nهه‌نگاوی یه‌كه‌م: خوێندكار سایته‌كه https://www.internships.krd/ ده‌كاته‌وه.\nهه‌نگاوی دووه‌م: له‌لای چه‌پی سه‌ره‌وه له شاشه‌ی كۆمپیوته‌ر له ناو بۆكسێكی ره‌نگ سوور Login ده‌كات.\nهه‌نگاوی سێیه‌م: په‌ڕه‌یه‌كت بۆ ده‌كرێته‌وه كه له‌ژێر شوێنی پركردنه‌وه‌ی ئیمه‌یل و پاسوۆرد نووسراوه Create New Account كه به‌ڕه‌نگی زه‌رد دیاریكراوه به‌مجۆره:\nهه‌نگاوی چواره‌م: خوێندكار كلیك له‌سه‌ر Create New Account ده‌كات و پاشان په‌ڕه‌یه‌كی نوێت بۆ ده‌كرێته‌وه كه دوو بژارده‌ت ده‌داتێ، كه بریتین له؛ company و Student خوێندكار (تیك) نیشانه له‌سه‌ر (Student) ده‌كات، به‌مجۆره:\nله‌ناو ئه‌م فۆڕمه‌ی سه‌ره‌وه له‌و شوێنه‌ی كه نووسراوه (No Image) خوێندكار پێویسته باج – پێناسی زانكۆیی، ئه‌پلۆد بكات و ناوی خۆی به هه‌مانشێوه‌ی نووسراوی سه‌ر پاسپۆرت بنووسێت و ئیمه‌یڵێكی پڕۆفیشناڵ و به‌رده‌ست كه رۆژانه به‌كاریده‌هێنێت له هه‌ژماری خۆی دابنێت و له‌و شوێنه‌ی كه نووسراوه (Password) خوێندكار ده‌توانێت پاسوۆردێكی جیاواز له پاسوۆردی ئیمه‌یڵه‌كه‌ی به‌كاربهێنێت كه تایبه‌ت بێت به‌م هه‌ژماره و دوای پڕكردنه‌وه‌ی سه‌رجه‌م خانه‌كانی ناو فۆڕمه‌كه كلیك له‌سه‌ر (Sing up now) ده‌كه‌یت و پاشان وه‌ڵامێكت بۆ دێته‌وه كه نووسراوه Please Wait For Account Activation..\nهه‌نگاوی پێنجه‌م: پاشان له‌ڕێگه‌ی ئیمه‌یڵه‌كه‌ته‌وه كه له‌سه‌ره‌وه داتنابوو ئاگادار ده‌كرێیته‌وه كه هه‌ژماره‌كه‌ت كارایه.\nدوای په‌سه‌ندكردنی هه‌ژماره‌كه‌ت له‌لایه‌ن CDC له رێگه‌ی سایته‌كه‌وه دووباره داخڵ ده‌بیته‌وه به‌مجۆره:\nله‌م دوو خانه‌یه‌ی سه‌ره‌وه‌دا ئیمه‌یڵ و پاسوۆردی هه‌ژماره‌كه‌ت ده‌نووسیت و كلیك له‌سه‌ر خانه سووره كه ده‌كه‌یت كه نووسراوه (Log In) و دواتر هه‌ژماره‌كه‌ت ده‌كرێته‌وه و ده‌توانیت لێره‌وه C.V یه‌كه‌ت پڕبكه‌یته‌وه.\nدوای پڕكردنه‌وه‌ی به‌شه‌كانی C.V یه‌كه‌ت، ده‌توانیت به گوێره‌ی پسپۆڕی خۆت، داوای ده‌رفه‌تی راهێنان بكه‌یت، به گوێره‌ی پێداویستی كۆمپانیاكان و داواكاری بۆ ( 1 تا 3 ) كۆمپانیا پێشكه‌ش بكه‌یت.\nبەڤیدیۆ... دیداری نێودەوڵەتی سلێمانی بۆ میدیا\nقوباد تاڵەبانی بۆ زانکۆی پۆلیتەکنیکی سلێمانی: پشتگیریتان دةكەم و لەنزیکترین کاتیشدا سەردانتان دەکەم\nدیداری نێودەوڵەتی سلێمانی بۆ میدیا کۆتایی بە کارەکانی ھێنا


2020/03/12 - 9:29 AM\nنرخی نەوت لە بازاڕەكانی جیهان بە نزمی ماوەتەوە و تاكو ئێستاش وڵاتانی ئۆپیك هیچ ڕێككەوتنێكی نوێیان بۆ ئەو پرسە نوێیە ئەنجام نەداوە.\nمیدیاكان بڵاویان كردەوە، ئەمڕۆ پێنج شەممە 12-3-2020، نرخی یەك بەرمیل نەوتی خاوی ئەمریكا بە 31 دۆلار و 39 سەنت مامەڵەی پێوەكرا و نرخی بەرمیلێك نەوتی برێنتیش بە 34 دۆلار مامەڵەی پێوەكرا.\nئەمەش لەكاتێكدایە، بڵاوبوونەوەی ڤایرۆسی كۆرۆنا لە جیهان، كاریگەری لەسەر كەمبوونەوەی كڕیارانی نەوت كردووە و بەهۆیەوە نرخی نەوت لە بازاڕەكان دابەزیوە.\nجيهانڤایرۆسی كۆرۆنانەرخی نەوت\nتڕەمپ، گەشتەكانی نێوان ئەمریكا و ئەوروپای ڕاگرت


Masrour Barzani | Flickr - Photo Sharing!\nwww.facebook.com/pages/Masrour-Barzani/110035949016294www.facebook.com/pages/Masrour-Barzani/110035949016294www.facebook.com/pages/Masrour-Barzani/110035949016294\tMasrour Barzani\t1 Newer\nErisen ser xelke sivile devera Sernax mehkum dikeyn.....Cihe daxeka\nkure lidawin saten sala zaynida,xelke sivile u bedestelate devera\nSernaxe keftine be eriseka binaheq u li spedeya roja 29/12/2011\ndieeriseka balefiren supaye Turkiyada bu ser havwilatiyen herdu gunden\n( Roboske&Beje )li devera Sernaxe, diencamda 37 hevwilatiyen sivil\nSehid keftin u 15 ditirji dibe serusinin u ci ji carenivise wan\nnehatiye zanin.Em ve erisa hovane mehkum u riswa dikeyn u lijer hic\nperdeyeke eris bu ser xelke sivil u bedestelat nahete\nqebilkirin.Xembariya xu ya kur bu kesukaren qurbaniyen ve karesata\ndiltezin derdibirin u hivixazin eve dimahik xem u kovana wan\nbit.petiviye denge ceka u demargiriya kore bete mitkirin u licihe\nhinde denge astiye u pekvejiyane u ekudu qebilkirine bilind bibit u\nher bive reke hemi gelen devere de pengaven bas havejin beref jiyan u\njiyareka xus u peskefti.Hivixazin hindi zitire u di peserojeka nezda\nsahiden hindebin ku zimane astiye u dan u standine serbikevit diser\nzimane cek u gefanda.هێرش بۆ سەر خەلکی سیڤیلی شەرناخ ریسوا دەکەینبە داخەوە لەم دوا ساتانەی سالی زایینی، خەلکی سیڤیل و بێدەسەڵاتی دەڤەری\nشەرناخ، دووچاری هێرشێکی ناڕەوا بوونەوە و سەرلەبەیانی ٢٩/١٢/٢٠١١ ،لە\nهێرشێکی فرۆکەکانی سوپای تورکیا بۆ سەر هاولاتیانی هەردوو گوندی( رۆبوسکێ\nو بێژە) ی ئەم ناوچەیە ، زیاتر لە ٣٧ هاوڵاتیی سیڤیلی کورد شەهید کران و\nنزیکەی ١٥ کەسیش تا ئێستا بێسەروشوێنن. ئەم هێڕشە ریسوا و مەحکوم دەکەم.\nهیچ پاساوێک بۆ هێڕش بۆ سەر خەلکی سیڤیل قبول ناکرێت. هاوخەمی خۆم بۆ\nکەسوکاری قوربانیانی ئەم کارەساتە دەردەبڕم و هیوادارم دوا خەمیان بێت.\nپێویستە دەنگی چەک و توندوتیژی کپ بکرێت و دەنگی ئاشتی و پێکەوە ژیان و\nیەکتر قبول کردن بەرز بکرێتەوە، هەربەوجۆرەش تێکرای گەلانی ناوچەکە بەرەو\nپێشکەوتن و ئاسوودەیی زیاتر هەنگاو دەنێن. هیوادارین هەرچی زووتر و لە\nئایندەیەکی نزیکدا شایەدی زالبوونی زمانی ئاشتی و گفتوگۆ بەسەر زمانی چەک\nو هەرەشەدا بین.www.facebook.com/pages/Masrour-Barzani/110035949016294\nKurdistan Photo كوردستان 24 months ago\nSyrian Revolution protesters\nHalabja الكيمياوي حلبجة ھەڵەبجە\nAnfal operations,انفال, Anfal...\nPeshmerga, peshmarga or...\nمسته‌فا بارزانی Barzani...\nKurd kurdistan كوردستان كردستان\n\n\t\n[url=http://www.flickr.com/photos/kurdistan4all/6603599121/]Masrour Barzani[/url] by [url=http://www.flickr.com/people/kurdistan4all/]Kurdistan Photo كوردستان[/url], on Flickr\n\t\n\t\n\t\n\t\n\t\n\t\n\t\n\t[url=http://www.flickr.com/photos/kurdistan4all/6603599121/][img]http://farm8.staticflickr.com/7151/6603599121_0071e4ec45_o.jpg[/img][/url]\n


كۆمەڵەی رەنجدەران‌و یەكێتی نیشتمانی لەدیدی "شەهید ئارام"ەوە\n23/12/2018 2692 جار خوێندراوه‌ته‌وه\nشارپرێس: ئەردەڵان عەبدوڵڵا\nشاسوار جەلال ناسراو بە "هاوڕێ ئارام" یەكێكە لە سەركردە ناسرا و مەزنەكانی كۆمەڵەی ماركسی- لینینی و یەكێتی نیشتمانی كوردستان. لە پاش هەرەسهێنانی شۆڕش ئەو یەكەمین رابەری بزووتنەوەی پارتیزانی بووە، هەروەها تاكە سەركردەی كۆمەڵە و یەكیتیش بووە ، كە لە ناو شارو گوندەكانی كوردستاندا، دووبارە توانیویەتی رێكخستنەكانی كۆمەڵە زیندوو بكاتەوە، ئەمەش لە پاشئەوەی زۆربەی سەركردەكانی كۆمەڵە دەستگیركران، ئەو توانی دووبارە رێكخستنەكان زیندوو بكاتەوەو كۆمیتەی هەرێمەكان دروستبكات، كە بوونە داینەمۆی شۆڕشی نوێی گەلەكەمان. لێ بەداخەوە زۆر كەم گرنگی و بایەخ بە مێژووی خەبات و تێڕوانین و ئەندێشەی سیاسی و فكری ئەم سەكردەی مەزنەی گەلەكەمان دراوە.\nهەر بە قسە باسی كاك ئارامیان بۆ كردووم و هیچ نووسراوێك یان كتێبێكی ئەم سەركردەیەم لا نەبوو، لێ خۆشبەختانە لە ماوەی پێشوودا هاوڕێ و برای هێژام كاك یوسف محەمەد بەرزنجی، كۆمەڵێك كتێبی بەنرخی خۆی پێشكەشكردم، یەكێكش لەو كتێبانە " ئارام ، شەهیدێك لە بناری كەڵەوی دا" بوو.\nلەم كتێبەدا زانیاری وورد و باشی تێدایە لە بارەی خەبات و تیێكۆشانی كاك ئارام، لە هەمانكاتیشدا كەمێك ئاشنا دەبین بە ئەندێشەی سیاسی وفكری ، لە هەمووشی گرنگتر دیدارێكی تێدایە، كە پێشتر لەساڵی 1976 دا لەگەڵیدا سازكراوەو زۆر باسی فكری و سیاسی تێدا كراوە.\nجێگەی ئاماژەیە ئەو دیدارە تایبەتییە پێشتر من ئاگاداری بووم ، بە تایبەتی لە سەرەتای نەوەتەكاندا، لە ناو ریزەكانی "ئاڵای شۆڕش" دا، زۆر باسی ئەو دیدارە تایبەتییە دەكرا، بەڵام بەداخەوە دەستم نەكەوت. ئێستا پاش نزیكەی بیست ساڵێك، ئەو دیدارەم دەستكەوت و خوێندمەوە.\nلێرەدا هەوڵ دەدەم، تیشكێكی بچووك بخەمە سەر ئەندێشەی سیاسی و فكری كاك ئارام و تێڕوانینی بۆ شۆڕش و چەند سەركردەیەكی ناو یەكێتی و كۆمەڵە بخەمە ڕوو.\nكۆمەڵێك دەستنوس و بابەتی گرنگ\nهەمیشە دوژمنە داگیركەرەكانی كورد هەوڵیانداوە، مێژووی گەلەكەمان بسووتێننو نەیهێڵن، چونكە باشیان زانیوە، هەر نەتەوەیەك خاوەنی یادەوەریی و مێژووی نەبێت، نامێنێت و لەناودەچێت. بەهۆی رەوشی نالەباری شۆڕش و نەبوونی دەزگایەكی گرنگ بۆ پاراستنی ئەرشیفی شۆڕش، زۆرێك لە مێژووی خەباتی پارتە سیاسییەكانی كوردستان لەدەستچووە، بەڵام خۆشبەختانە چەند مێژوونوس ئەرشیفیستێك لەم چەند ساڵەی دواییدا، قۆڵیان لێ هەڵماڵیوەو هەوڵ دەدەن ئەو ئەرشیفە گرنگە لە فەوتاندن رزگار بكەن، دەتوانین هەوڵەكانی كاك یوسف محمەمەد، بە یەكێك لەو هەوڵە باشانە دابنێن، كە ماوەیەكە خەریكی كۆكردنەوەی ئەو بەڵگە و نامە و بەیاننامە گرنگانەیە، كە لە چەندین شوێن تۆزی لێنیشتووەو كەسیش ئاوڕیان لێناداتەوە.\nلەم كتێبەدا كۆمەڵێك دەستووسی زۆر گرنگی تێدایە، كە لە رێگایەوە دەتوانین بە ئەندێشەی سایسی وفكری كاك ئارام ئاشنا بین. جگە لە د ەستنووس و دیدارەكەی ، نامیلكەی " یەكێتی نیشتمانی كوردستان بۆچی" تێدایە، كەلە نووسینی سەرۆك مام جەلالە و كاك ئارام كردوویەتی بە كوردی، ئەم نامیلەكەیەش گرنگیی و بایەخی مێژوویی و سیاسی گەورەی بۆ یەكێتی هەیە.\nفلادیمیر لینین رابەر و سەركردەی پارتی بۆلشەفی روسیا و دواتریش سەرۆكی یەكێتی سۆڤێت و رابەری شۆڕشی ئۆكتبەری روسیا، كاریگەری گەورەی بەسەر تەواو چەپ و كۆمۆنیستەكانی سەدەی بیستەمەوە هەبووە، بە دڵناییەوە كاریگەی ئەم پیاوە گەیشتۆتە كوردستان، لەسەرووهەمووشیانەوە كاریگەری گەورەی بەسەر ئەندێشە و تێڕوانینی سیاسی و فكری كاك ئارامەوە هەبووە. لە چەندین شوێندا وەسف و ستایشی زۆر گەورەی دەكات .\nكاك ئارام دەڵێت:\nلینینی مەزن مامۆستا و پێشەوای پرۆلیتاریای جیهان و سەركردەی یەكەمین شۆڕشی سۆسیالیستی و دامەزرێنەری یەكەمین دەوڵەتی سۆسیالیست لە ژێر سایەی دەسەڵاتی پرۆلیتاریادا لە جیهاندا كە یەكیتی سۆڤێتە، ئەو نەك هەر ماركسییەكی دروست و ژیر بوو، بەڵكە بیلمەتێكی بێ هاو تاو گەشەی خوڵقێنەری بە ماركسیزم و هەموو رونتر و قوڵتر كردۆتەوە. ل 25\nئەم جۆرە قسانە تەنها كەسانی چەپ و كۆمۆنیست كردوویانە، لەمەشەوە روونتر بۆمان دەردەكەوێت، كە هزری كۆمۆنیستی بەتایبەتی لینیزم زۆر بەسەر كاك ئارامدا زاڵبووە. هەروەها لەم نامیلەكەیدا لە وتارێكدا كاك ئارام ستایشی كتێبێكی لینین دەكات كە ئەویش "دەوڵەت و شۆڕش".\nهەرچەندە لینین بەلای منەوە شایستەی ئەو هەموو ستایشە نییە و ئەو كتێبەشی لای زۆرێك لە رەخنەگرانی، بە بنەمای دەوڵەتی دیكتاتۆری لینین دادەنێن. بەڵام قەیناكا با خاتری كاك ئارام بێت. من پشێتر وامزنیبوو ئەو زیاتر لە ژێر كاریگەری ماوتسیتونگ دایە، لێ پاش خوێندنەوەی دەستوونەكانی بۆم دەركەوت كە زیاتر لەژێر كاریگەری لینین دا بووەو تارمایی لینین بەسەر هزر و ئەندێشەی سیاسیی و فكریدا زاڵبووە.\nتێڕوانینی بۆ عیراق\nكاك ئارام بۆچوونێكی زۆر مرۆڤانە و ژیرانەی هەبووە بۆ عیراق، ڕاستە ئەو دژی دەسەڵاتی دیكتاتۆری و رژێمی بەعس بووە، بەڵام خاوەنی بۆچوونێكی شۆڤینی و رەگەزپەرستانە نەبووە بەرامبەر بە نەتەوەی عەرەب، لەهەمانكاتیشدا داكۆكی لە مافەكانی گەلەكەمانیش كردووە.\nمافەكانی كورد بەشێكی لە جیاكردنەوە نەهاتووی مەسەلەی مافە دیموكراتیەكانی گەلی عیراقە و دیموكراسیش بۆ گەلی عیراق بە بێ دامەزراندنی سوڵتەی ئەو چینە شۆڕشگێرانەوە كە بەشی هەرە زۆری گەل پێكدێنن نایەتە دی، نابێ هەرگیز بە تەمای ئەوەبین كە نە گەلی كورد و نە هەموو گەلی عیراق بە مافە دیموكراتەكانی بكەن لە ژێر سایەی سوڵتەی دیكتاتۆری بۆرجوازی بیرۆكراتی بەسروشت فاشی بەغدا،دەبێت هەوڵ بددەین هەمیشە نەخشەكانی شۆڕشمان بە پێی ئەم راستییە بێت. ل28\nباوەڕبوون بە مافی چارەنووس\nكاك ئارام لەیەك كاتدا كەسێكی چەپ بووە، لەهەمانكاتیشدا كەسێكی ناسیۆنالیست یان دەتوانین باوەڕی بە مافە رەواكانی گەلەكەی بووە،ئەمەش لەنووسینەكانیدا بە جوانی دەركەوتووە:\n-\tدەبێت گەلی عێراق بە دیموكارسی راستەقینە بگات و گەلی كوردستانیش بە مافی بڕیاردانی جارەنووسی خۆی لە عێراق شاد بێ..ل 28\nپاشتریش زیاتر دەڕوات و دەڵێت : دەبێت كوردستانی عێراق ببێتە بنكەی شۆڕشی رزگاری گەلی سەرانسەری كوردستان و رزگاربوونی ل28\nواتە كاك ئارام ویستویەتی كوردستانی عیراق ببێتە بنەكەیەك و دایكێك بۆ كوردستانەكانی تر، لێ بەداخەوە كوردستانی عیراق رزگاری بوو، بەڵام بەو شێوەیە نەبوو كە كاك ئارام خەونی پێوە دەبینی.\nبنەماڵەی بارزانی و پارتی\nلەوكاتەدا پەیوەندی بنەماڵەی بارزانی و پارتی لەگەڵ كۆمەڵە و یەكێتی نیشتمانی كوردستان، زۆر خراپ بووە، هەروەها ئەو كاتەی كە كاك ئارام ئەم وتارانەی نوسیوە، تازە هەرەسی شٶرش كراوە و تەواوی خەڵكیش لە سەركردایەتی پارتی و بنەماڵەی بازرانی بێزار بوون. لەبەرئەوە لە بەشێكی زۆری نووسینەكانیدا، بەشێوەیەكی توند هێرشی كردۆتە سەر پارتی و بنەماڵەی بارزانی و بە گشتیش بۆچونی لە بەرامبەریان باش نەبووە.\nحزبی شیوعی لەوكاتەدا یەكێك بووە لە حزبە سیاسییە گەورەكانی عیراق و هەرێمی كوردستان، هەر لەو ساڵانەشدا لە بەرەیەكی سیاسی دابووە لەگەڵ بەعسییەكان، ئەمەش وایكردووە كە لە لای كاك ئارام و ئەندامان و لایەنگرانی كۆمەڵە و یەكێتییەوە، مایە‌ی قبووڵكردن نەبێت و دژی بوەستنەوە.\nخوا هەڵناگرێت كاك ئارامیش لەو دەستنوسانەیدا، زۆر دژی حزبی شیوعی بووەو رەخنەی توندی لێگرتوون و بە پاشكۆی حزبی بەعسی وەسفكردوون.\nپارادۆكس لەوەدایە لەپەنا ئەوەی كە زۆر دژایەتی حزبی شیوعی دەكات لە هەمانكاتیشدا داوا دەكات، كە كاریان لەگەڵدا بكرێت:\n-\tپێویستە لەگەڵ حزبی شیوعیش هەوڵ بدەین واز لەو سیاسەتە بۆگەنە بهێنن بۆئەوەی دوژمن سووك و رووتبكرێ و بە تەنها لە ساحەكەدا بمێنێتەوە، ل122\nواتە ئەو پێشوازی لە دەرچوونی حزبی شیوعی دەكات، كاتێك لە بەرەی بەعس نەمێنن.\nكاك ئارام تێڕوانینی تەواو تایبەتی هەبووە بۆ كۆمەڵە و یەكێتی نیتشمانی كوردستان، ئەو هەمیشە داكۆكی لە رابەرێتی كۆمەڵە كردووە لەناو یەكێتیدا، دژی پەراوێزخستن و یان لاوازبوونی كۆمەڵە بووە، ئەمەش لە چەندین شوێنی باسیكردووە.لەمبارەیەوە دەڵێت:\n-\tلەگەڵ مام جەلال وا رێكەوتوین كە یەكێتی رێكخستنی فراوانی كۆمەڵە بۆ ئەوەی ڕێبازی كوردایەتی دیموكراتی بگرێتە بەر، سەركردایەتیەكەشی بە دەستی كۆمەڵە دەبێ ،،، ل124\n-\tسەربەخۆیی كۆمەڵە و دەوری پێشڕەوایەتی كرێكاران بە گرنگترین مەسەلە ئەزانین وە ئەم مەسلەیە جەوهەرییە ناكەینە قووربانی هیچ مەسەلەیەكی تر ..124\nدەشڵێت: ئەگەر فكر باش بوو، رێكخستن بەهێز بوو، مومارەسەی شۆڕشگێرانە هەبوو،گرەوی زۆرانە ئەبینەوە، ئەوانەش نەبوو، حتما بە ناچاری خەڵك دوای ئەو شەخس و لایەنە ئەكەوێ كە دیفاع لە كورد ئەكات،،، ل126\nلە لایەكی ترەوە كاك ئارام سەرنجی هەبووە لە ناوی ئەو كەسانەی كە وەكو دامەزرێنەری كۆمەڵە و یەكێتی دادەنرێن.\nبۆچوونی بۆ چەند سەركردەیەكی یەكێتی و كۆمەڵە\nكاك ئارام بە حوكمی ئەوەی یەكێك بووە لە سەركردەكانی كۆمەڵە و یەكێتی ، ئەمەش وایكردوو كە لەگەڵ كۆمەڵێك كەسایەتی و سەركردەی كۆمەڵە و یەكێتی دا كار بكات، بەدڵنیایەوە بۆچوونی لە بارەی هەندێكیانەوە باشبووە، لە بارەی هەندێكی تریشیان بۆچوونی باش نەبووە. ئەو بە گشتی بۆچوونی باشی لە بارەی خاڵە شەهاب و ئیبراهیم عەزۆ وە هەبووە.\nبۆچوونی رەخنەگرانە بۆ كار و سیاسەتی كۆمەڵە\nیەكێك لەو خاڵانەی كە دەبنە سیمای سەركردەی سەركەوتوو، داننان بە هەڵەی خۆت و باوەڕبوون بە تێزی " رەخنە و رەخنە لەخۆگرتنە" كاك ئارامیش زۆر باوەڕی بەم تێزە هەبووەو رەخنە لە شێوازی كاری پێشووی كۆمەڵە دەگرێت و هەمیشەش بە چاوێكی رەخنەگرانەوە سەیری كارو سیاسەتی كۆمەڵەی كردووە. بۆنموونە لە بارەی بیروباوەڕی توندڕەوانەی چەپ و ماویستانە، ئەو لە كۆتاییدا تێڕوانینی گۆڕاوەو پێی باش نەبووە.\n-\tكۆمەڵە بۆیە دروست بوو كە رێكخراوێكی ماركسی – لینینی بێ، رێكخراوی چینی كرێكاران بێ، بەڵام بە داخەوە لە رووی فكری و سیاسی و تەنزیمیەوە هەڵەی قورس قورسی واكراوە كۆمەڵەی زۆر دواخستووە و چارەكێكی ئەركەكانی خۆی جێ بەجێ نەكردووە. ل135\nلەبارە سیاسەتی ماویزیمیشەوە دەڵێت:\n-\tلەبارە علاقەی ئومەمییەوە شتێكی ئەوتۆ نەكراوە، هۆیەكەشی سیاسەتی هەڵەی كۆمەڵەیە، قەناعەتم هەیە ئەو هەموو ماوێتیەی دەستمان دابوویە، تا ئێستا چین مەرحەبای نەكردووین، ئەگەر وانەبووایە یەكێك لەو مەسئولانەی كۆمەڵە سەرێكیان ئەدا لە چین یان لە ئەلبانیا، بە دزی بێ یان بە ئاشكرا. ل130\nچین لەو ساڵانەدا ببووە قەڵایەكی گەورەی چەپ و كۆمۆنیستەكانی جیهان، بە تایبەتی ماویستەكان، كۆمەڵەش خۆی بە ماویست دادەنا، هەربۆیە زۆرێك لە هەوادارانی كۆمەڵە خۆیان بە هۆگری تێزەكانی سەرۆك ماوتسیوتنگەوە خەریكردبوو، بۆچوونێكی تەواو پۆزەتیفیان هەبووە بۆ كۆماری چین. لێ كاك ئارام بە چاوێكی رەخنەگرانەوە سەیری ئەزموونی نوێ چین دەكات و رەخنەیان لێدەگرێت.\n-\tئەوەندە ناوهێنانی ماوتسیتۆنگ بۆ، ماو خۆی ئەڵێ من ماركسیزم، ئیتر بۆ ئێمە لەهەموو عیبارەتێكا و لەهەموو موناقەشەیەكا ناوی ماو بخەینە ناو ناوانەوە، ئەم جۆرە سیاسەت و فكرەیە راست نییە ومستقبل دەری ئەخات ، سیاسەتی ئێستای چین لە شیلی و بەنگلادیش و لە ئێران لە سودان ، هی دەوڵەتێكی ئیشتراكی راستەقینە نییە، كە بە حساب سۆڤیەتی پێ ئیشتراكی ئیمپریالییە. ل132\nدیارە كۆمەڵە لەو كاتەدا لە ژێر كاریگەری ئەدەبیاتی چینی سەردەمی ماودا بووە، كە زۆر دژایەتی یەكێتی سۆڤێتیان كردووە، دووبارە كاك ئارام بە چاویلكەی ڕەخنەگرانەوە سەیری ئەم سیاسەتەی كۆمەڵەی كردووەو لەمبارەیەوە دەڵێت:\n-\tئێمە لە سۆڤێت ووروژاوین و بە ڕاست و چەپ جنێوی ئەدەینێ، لەكاتێكدا لە سەركردایەتی كۆمەڵەش بپرسین بۆ سۆڤێت ئیمپریالی ئیشتراكتییە، ئەبێ بڵێ " صین مسعوره" وا ئەڵی چونكە هیچی تری پێ نییە. بەش بە حاڵی خۆم ئەڵێم ، دەوڵەتێكی وەكو سۆڤێت بە تەقلیدی چین نابێ پێی بڵێین ئیمپریالییە، یان تحریفییە، ئەم مەسەلەیە دراسە‌ی قوڵ و ووردی ئەوێ لە ڕووی ئابووری و سیاسی و واقعی كۆمەڵایەتیییەوە هەتا بتوانین رایەكی علمیانە مەوزوعی پێكبهێنین و مەوقعی خۆمان دیاری بكەین ،،ل 133\nپێشبینییەكان بۆ ئێران و توركیا\nهەمیشە سیاسیە سەركەوتوووەكان ئەوانەن كە بتوانن پێشبینی بۆ رۆژانی داهاتوو بكەن ، ئەوانەی كە تەنها لە چاویلكەی ئەمڕۆوە سیاسەت دەكەن و ناتوانن دوارۆژ بخوێننەوە، سەركەووتو نابن. كاك ئارام كەسێكی زیرەك بووەو توانیویەتی كۆمەڵێك پێشبینی باش بۆ رەوشی سیاسی كوردستان و ناوچەكە بكات، بە تایبەتی بۆ هەردوو دەوڵەتی ئێران و توركیا.\n-\tبە دوور نازانرێ لە ئێران و توركیا گۆڕانی گەورە رووبدات، خەڵك لەو دوو حكومەتە لە شاو فاشیستەكانی تروكیا زۆر پڕە، ئێران حەرەكەی ماركسی و دیموكراتی و دینی تیایە، توركیا حەرەكەی چەپ زۆر بە قوەتی تیا، كوردستانی توركیاش جومجۆڵی سیاسی و نەقابی تێ كەوتووە، هەرچەن بە ووردی مەعلموتمان نیە، بەڵام ئومێدمان هەیە گۆڕان ببێ قازانجی زۆری تیایە ل 123.\nبۆچوونی بۆ خەڵكی جاش و خۆفرۆش\nهیچ سەركردەیەكی كوردم نەدیوە هێندەی كاك ئارام دژی خەڵكی جاش و خۆفرۆش قسەی كردبێت و هەڵوێستێكی توندی هەبوو بێت. لە وتارێكیدا بەناوی " با پیلانەكانی دوژمن گۆڕكەین" لە بارەی خەڵكی خۆفرۆش و جاشەوە دەڵێت:\n-\tتا ئێستا هیچ كەسێك و هیج تاقمێك لە سایەی خۆ فرۆشتن و خیانەت لە میلەت كردنەوە لەسەر حسابی خوێنی رۆڵە تێكۆشەرەكانی گەل ، نەیتوانیوە نە ژیانی خۆشی و كامەرانی وە نە سەربەرزی و سەربوستی دەستگیر بێ لە ریسوا بوون و تیاچوون بەو لاوە..ل 44\nدواتریش باس لە خراپی بوونی كەسانی خۆفرۆش دەكات لە ناو بزووتنەوەی شۆڕشگێریدا و دەڵێت:\n-\tهەموو بزووتنەوەیەكی شۆرشگێرانەی راستیش كە كەسانی وا ڕەوشت نزم و خۆفرۆش تێكەڵاوی بێت لاواز ئەبێت. بە پێچەوانەوە بە جیابوونەوە دووركەوتنەوە و دەركردنی ئەو كەسانە بزووتنەوەی شۆڕشگێری راستەقینە بەهێزتر ئەبێت ،چونكە ئەركی بزووتنەوەیەكی وا لەوە گرنگتر و پیرۆزترە كە بە كەسانی وا بەجێ بێت. ل 44\nبەداخەوە كاك ئارام لە لایەن ئەو كەسە جاش و خۆفرۆشانەوە شەهید كرا و تەنها 250 دیناریشیان وەكو پاداشت وەرگرتووە.\nئارام و خەڵكی گوندنشین\nدیارە كاك ئارام لە تەواوی نووسینەكانیدا باس لەوە دەكات، كە پێویستە كۆمەڵە پشت بە خەڵكی هەژار و زەحمەتكێش و جووتیاران ببەستێت و ئەم بزووتنەوەیەش لە خزمەتی ئەواندا بێت، بە شێوەیەكی پراكتیكیش، ئەمەی لە سیاسەتی رۆژانە جێبەجێكردووە. وەكو كاك حەمە سەعید كە هاورێیەكی نزیكی كاك ئارام بووە باسی دەكات و دەڵێت :\n- هەمیشە كاك ئارام كاتێك كە دەچوینە لادێكانەوە، بیری لە دانانی پرۆژەی خزمەتگوزاری بۆ گوندەكان كردۆتەوە، بۆ نموونە ناردوویەتی لەناو شار سۆندە بهێنن و ئاویان لە كانیاوەكانەوە بۆ ناو گوند راكێشاوە. یان ئێمە هەندێك جار كە ئەچوینە دێكانەوە خەڵكی خەریكی دروێنە بوون و یان خەریكی جۆگە پاكردنەوە وئیشكردن بوون ، كاك ئارام ئەیگوت: با بچین هاوكاریان بكەین،،ل 200\nلەمەشەوە بۆمان دەردەكەوێت، كە كاك ئارام چ سەركردەیەكی خاكی بووە، چەندە خۆی لە خەڵكی هەژارو جووتیار نزیك كردۆتەوەو هەمیشەش ویستویەتی بەشێك بێت لەوان نەك بە پێچەوانەوە.\nنەوەی كۆن و نەوەی نوێی سەركردە\nكاك ئارام لە ساڵی 1947 لەدایك بووە، كاتێك هاتۆتە ناو ریزەكانی كۆمەڵەوە، تەمەنی لە بیستەكاندا بووە، لەوكاتەدا كۆمەڵە خۆی وەكو نوێنەری نەوەی نوێ دادەنا و دژی سیاسەتی نەوەی كۆن بووە كە پارتی و بنەماڵەی بارزانی سەركردایەتییان دەكرد. لەمبارەیەوە دەڵێت:\n-\tدونیا وەكو جاران نەماوە تا سەركردە كۆنەكان وابزانن وەكو مەلیكی هەندێ وڵات وان بۆ هەتا هەتایە هەڵبژێرابن بۆ مەلیكی . ل127\nكاك ئارام و شیعر و هونەر\nكاك ئارام كەسێكی ڤرە بەهرە بووەو تەنها كەسێكی سیاسی و رۆژنامەنووس نەبووە، بگرە لەیەك كاتتدا خاوەنی كۆمەڵێك بەهرەو توانای زۆر بووە. ئەو تەنها لە رێگای چەك و نووسینەوە خەباتی نەكردووە، بگرە هەوڵیشداوە گرنگی بە هونەر و ئەدەبی شۆڕشگێریش بدات، بۆ نموونە سرودی " رێگای خەبات" لە لایەن كاك ئارام و كاك سالار عەزیزەوە دانراوە،واتە گرنگی و رۆڵی ئەدەب و هونەری شۆرشگێری زانیوەو هەوڵیداوە گەر بەشێوەیەكی كەمیش بێت، گرنگی پێبدات.\nكاك ئارام لەیەك كاتدا پێشمەرگە و سیاسەتمدار و رۆژنامەنووس و هونەر دۆست بووە، هەموو ئەم سیفات و بەهرانەش ، زۆر بەدەگمەن لە یەك كەسدا كۆدەبێتەوە.\nدیارە لە پاش خوێندنەوەی ئەم كتێبە چەند سەرنجێكم لادروستبوو، بە تایبەتی لەرووی زمان و فكرییەوە. لە رووی زمانەوە ، دەبێت خوێنەر كەمێك بە ووردییەوە سەیری دەقەكان بكات، بزانێت كە ئەو دەستەواژە و چەمكانە لەو كاتەدا بەكارهاتوون، شتێكی ئاسایی بووە، بە بڕاوی من باشتر بوو كاك یوسف پەراوێز یان فەرهەنگێكی بۆ ئەو وشانە بكادایەتەوە.\nلە رووی فكریشەوە كاك ئارام لە تەواوی دەستنووسەكانیدا بە هیچ شێوەیەك باسی مافی ژنان و كێشەكەیان ناكات لە هەرێمی كوردستان، تەنانەت لەناو ئەو نامیلەكەیەشدا كە بە بەردی بناغەی یەكێتی دادەنرێت، ئەم باسە نەكراوە، لە كاتێكدا، هەمیشە پارتە چەپەكان كێشەی ژنان بە بەردی بناغەی كاركردنیان دادەنێن. بەلامەوە سەیربوو كاك ئارم هیچ قسەیەكی لەمبارەیە نەكردووە.\nهەر لە رووی فكریەوە، كاتێك من ئەو وتارانە و نامیلكانە دەخوێنمەوە كە كۆمەڵە و یەكێتی لەساڵانی و حەفتاو هەشتاكاندا دەریانكردووە، كە یەكێتی ئەمڕۆش دەبینم، تەواو پێچەوانەی ئەو سیاسەت و فكرانەیە، كە كاك ئارام و پێشتر كۆمەڵە و یەكێتی خەباتیان بۆ كردووە. كاك ئارام هەمیشە داكۆكی لە خەڵكی هەژارو ستەمدیدە كردووە، دژی چینی بۆرجوازی بووە، دژی حوكمی بنەماڵە بووە، پشتگیری نەوەی نوێی كردووە.\nلێرەدا پرسیاری گرنگ ئەوەیە، ئەگەر یەكێتی و كۆمەڵە لە سەرەتادا لەسەر بنەمایەكی فكری بەهێز پەروەردە كرابێت، چۆن دەبێت كاتێك دەسەڵات دەگرێتە دەست، بە دوورو نزیك لەو دروشم و فكرەیە نزیك نەبێتەوە، بگرە دژیشی بوەستێتەوە؟! یەكێتی ئێستا تەواو نامۆیە بەو یەكێتییەی كە كاك ئارام، باسی دەكات. راستە زۆر پارتی سیاسی جیهان بۆچوونی سیاسی خۆیان گۆڕیوە بەڵام هێندە لە مێژووی خۆیان دوور نەكەوتوونەتەوە، بۆنموونە كە سەیری حزبی شیوعی دەكەیت راستە كەمێك گۆڕانكاری لە سیاسەت و فكریدا كراوە، بەڵام بەو شێوەیە نییە، كە تەواو نامۆ بێت بە مێژووی خۆی.\nلە رووی شێوازی نووسینی ئەم كتێبەشەوە، جگە لەوەی دەستخۆشی لە كاك یوسف دەكەم و كارێكی باشی كرودوە،بەڵام چەند سەرنجێكم هەبوو ، بۆ نموونە لە بەرگی پێشەوە نووسراوە : ساخكردنەوە و نووسینی یوسف محەمەد بەرزنجی. راستە ئەم كارە دەچێتە قاڵبی ساخكردنەوەوە، بەڵام ناچێتە قاڵبی نووسینەوە، چونكە ناوەڕۆكی كتێبەكە لە لایەن كاك ئارامەوە نووسراوە نەك كاك یوسف .\nهەروەها باشتر بوو هەموو وتارەكان بەیەكەوە بنووسێت، نەك وەكو رۆژنامە مامەڵەیان لەگەڵدا بكات، بەشێكی نووسینەكان لە لاپەڕەیەك دانراوە ، پاشماوەكەی لە چەند لاپەڕەیەكی تردایە. ئەمەش كەمێك سەر لە خوێنەر تێكدەدات.\nبە دڵنیاییەوە كاك ئارام خاوەنی ئەندێشەیەكی سیاسی و فكری جوان و پیرۆز بووە، خەونێكی مرۆڤانەشی بۆ داهاتووی گەلەكەی هەبووە، لەهەمانكاتیشدا كەسێكی شۆرشگێڕ و قارەمان بووە، هەر لەپێناوی ئەو خەون و ئەندێشانەیدا، گیانی پاكی كردۆتە قووربانی گەل و فكرە پیرۆزەكەی.\nهەزاران سڵاو لە گیانی پاكی كاك ئارام و هەموو شەهیدانی تری كوردستان.\nئارام،، شەهیدێك لە بناری كەڵەوانێ دا. ساخكردنەوەو نووسینی : یوسف محەمەد بەرزنجی . چاپی یەكەم . چاپخانەی كارۆ . سلێمانی . 2015\nئەردۆغان نەخۆشیەکی مەترسیداری هەیە‌و پزیشکی ئیسرائیلی چارەسەری دەکات\nڕاگەیه‌نراوێک لەوەزارەتی پێشمەرگەوە\nسه‌رچاوه‌یه‌كى ڕۆژئاواى كوردستان بۆشارپرێس:\nداعش له‌ناو گرتوخانه‌كه‌دایه‌و له‌ده‌ره‌وه‌ش گه‌مارۆدراون\nمه‌كته‌ب سیاسییه‌كى یه‌كێتى له‌باجێكى قورس پارتى ئاگادارده‌كاته‌وه\nسلێمانى.. بڕیارێک لەبارەى دەوامى سبەینێى فەرمانبەرانەوە\nدوێنێ عێراق به‌ڵێنیداو ئه‌مڕۆ بردیه‌سه‌ر\nئه‌مریكا له‌سه‌ر جوڵه‌ى هێزێكى كوردى هاته‌ده‌نگ‌و زانیاریی گرنگ ئاشكراده‌كات\nدواى په‌یوه‌ندیه‌كه‌ى مه‌كگۆرك دواجار بارزانى بڕیاریدا\nھەرێمى كوردستان لەیەدەگی غاز كه‌وته دوای سعودیە\nموقتەدا سەدر بۆ چوارچێوەی هەماهەنگی: بەشێکتان وەرن بەڵام نوری مالکی نا\nبارزانى و بەرهەم ساڵح لەگەڕی سێیەمى یارییەکەدان\nحکومەتى هەرێم پێدانى موچە بە وەرگرتنى ڤاکسین دەبەستێتەوە\nڕێککەوتنەوەی یەکێتی‌و پارتی!\nلینین -ی عاشق\nبت و پەیکەر :\nڕاكان وه‌ك ئه‌سپی ته‌ڕواده\nنوێبونەوەی عێراق و دەرەتانێک


زانایه‌ك: دۆخی ته‌ندروستیمان له دوای كۆرۆنا وه‌ك پێشتری نابێت\n2020-04-21 [11:04 AM]\n:: PM:06:31:20/04/2020 \nئیلیس ئۆكارۆل كه پڕۆفیسۆر و زانایه‌كی پسپۆر له بواری ڤایرۆسه‌كانه، وریایی ده‌دات له‌وه‌ی دوای قۆناغی كۆرۆنا، به‌هیچ شێوه‌یه‌ك وه‌ك پێشتری نابێت، بۆیه دووپات ده‌كاته‌وه كه زۆر گرنگه له دوای كۆرۆنا مرۆڤ فێری ئه‌وه بكرێت كه چۆن جه‌سته‌ی به‌رگریی له نه‌خۆشییه‌كان بكات.\nپێگه‌ی "ئه‌لعه‌ره‌بیه" ئه‌مڕۆ دووشه‌م هه‌واڵه‌كه‌ی له رۆژنامه‌یه‌كی ئێرله‌ندی به‌ناوی "ئیریش تایمس" وه‌رگرتووه كه دیمانه‌ی له‌گه‌ڵ ئه‌و خاتوونه زانایه كردووه. ئه‌و ده‌ڵێ كاتێك كۆرۆنا له‌ناو ده‌چێت، زۆر شت هه‌ن له ره‌وشتی مرۆڤه‌كان گۆڕانكارییان به‌سه‌ردا دێت كه ئه‌وه هه‌موو كۆمه‌ڵگه‌كان ده‌گرێته‌وه.\nئیلیس كه خوێندنی له ئوسترالیا له بواری بڵاوبوونه‌وه‌ی ڤایرۆسی "ئیبۆلا" ته‌واو كردووه، دواتر گه‌ڕاوه‌ته‌وه بۆ ئێرله‌ندا كه شوێنی له‌دایكبوونیه‌تی، تا له‌وێ خزمه‌تی هاووڵاتییان مرۆڤایه‌تی بكات، بۆ ئه‌وه‌یش هه‌موو كاته‌كانی بۆ له‌ناوبردنی كۆرۆنا ته‌رخان كردووه.\nله‌و دیمانه‌یه‌دا ئیلیس ده‌ڵێ، ناكرێ هه‌موو هه‌وڵه‌كانی ئێسته‌مان ته‌نیا بۆ له‌ناوبردنی "گۆڤید 19" بێت و هه‌موو له‌وێ كۆ بكه‌ینه‌وه، به‌ڵكۆ ده‌بێ خۆمان ئاماده بكه‌ین بۆ دوای ئه‌و قۆناغه، ئه‌ویش رووبه‌ڕووبوونه‌وه‌ی ئه‌و شوێنه‌وارانه‌یه كه له‌دوای كۆرۆنا رووبه‌ڕوویان ده‌بینه‌وه، كه ئه‌ویش له‌رزێكه كه كۆمه‌ڵگه‌ی مرۆڤایه‌تی رووبه‌ڕووی ده‌بێته‌وه.\nئه‌و زانایه زیاتر ده‌ڵێ، به‌ر له‌هه‌ر شتێك ده‌بێ وانه‌ی به‌رگریی له‌ش بۆ رووبه‌ڕووبوونه‌وه‌ی ڤایرۆسه‌كان له قوتابخانه‌كان بخوێنرێ. بۆ نموونه ده‌بێ منداڵ له سه‌ره‌تای چوونی بۆ قوتابخانه، ئه‌و وانه‌یه بخوێنێ كه منداڵ چۆن ده‌په‌ڕێته‌وه و چۆن هه‌ڵسوكه‌وت ده‌كات و تا چه‌ند خاوێنی ده‌كاته فه‌رزێك كه ده‌بێ جێبه‌جێی بكات و زۆر شتی تر، هه‌موو ئه‌وانه پێوه‌ندیی به‌وه هه‌یه كه چۆن جه‌سته‌ی مرۆڤ به‌رگری له خۆی ده‌كات به‌رانبه‌ر به ڤایرۆسه‌كان و هه‌موو نه‌خۆشییه‌كانی تر.


بۆیە کاتیک بەشیکی دین بۆ خوابوو بەشەکەی تری بۆ غەیری خوابوو – بنیان جهاد علیه دین سکولاریسم و مذاهب مختلف آن\nشێخی الاسلام (ابن تیمیە) لە مانای ئەم ئایەتەی خوای گەورەدا « وقاتلوهم حتی لاتکون فتنة ویکون الدین کلە لله».\nدەفەرمێت : دین بریتیە لە گوێڕایەڵی ، بۆیە کاتیک بەشیکی دین بۆ خوابوو بەشەکەی تری بۆ غەیری خوابوو ئەوا واجب ئەبێ کوشتار و جەنگ هەتا دین هەمووی بۆ خوا ئەبێ.\nئەمڕۆ لەولاتانی ئیسلامی نەک هەر گویڕایەڵی و دین و بەرنامە بۆتە هی غەیری خوا ، بەڵکو خوایەتیش بۆتە هی غەیری الله.


پێنتاگۆن: وەزیری بەرگری ئەمەریکا لەگەڵ شازادەی جێنشینی سعودیە تاوتوێی ئاسایشی ناوچەکە و جەنگی یەمەن دەکەن\nوەزارەتی بەرگری ئەمەریکا پێنتاگۆن وتی وەزیری بەرگری وڵاتەکە لوەید ئۆستن لەگەڵ شازادەی جێنشینی سعودیە محەمەد بن سەلماندا قسەی کردووە و جەختی لە پابەندبوونی ئەمەریکا کردۆتەوە بە یارمەتیدانی سعودیە لە بەرگریکردن لە خاک و گەلەکەیدا.\nوتەبێژی وەزارەتی بەرگری ئەمەریکا جۆن کێربی لە بەیاننامەیەکدا وتی ئۆستن و شازادە محەمەد باسیان لە ئاسایشی ناوچەکە و ئەو هەوڵانە کردووە کە بۆ کۆتایی هێنان بە جەنگی یەمەن دەدرێن، هەروەها باس لە " هەوڵەکانی دوو وڵاتەکە کراوە بۆ باشکردنی توانا بەرگرییەکانی سعودیە."\nحوسییەکانی یەمەن کە هاوپەیمانی ئێرانن و زۆربەی خاکەکانی باکووری یەمەنیان بەدەستەوەیە، لە ساڵی 2014 ەوە بە بەردەوامی لەڕێی سنوورەکانەوە هێرش دەکەنە سەر سعودیە و هەوڵی کۆنتڕۆڵکردنی ناوچەی مەئرەبی یەمەن دەدەن کە دەوڵەمەندە بە گاز.\nلە ساڵی 2015 دا هاوپەیمانێتی سەربازی بە ڕابەرایەتی سعودیە هاتە جەنگی یەمەنەوە و پشتیوانی لە حکومەتی وڵاتەکە کرد و تاوەکو ئێستا دژی حوسییەکان دەجەنگن.\nکێربی وتی " ئۆستن ئاماژەی بەو سەرکەوتنانە داوە کە سعودیە لەمدواییانەدا لە بەرپەرچدانەوەی هێرشەکانی حوسییەکاندا بۆ سەر سعودیە بەدەستیهێناوە." هەروەها سوپاسی شازادەی جێنشینی کرد لەسەر هاریکارییەکانی لەگەڵ نوێنەری تایبەتی ئەمەریکا بۆ یەمەن تیم لیندەرکینگدا بۆ کۆتایی هێنان بە جەنگی یەمەن.\nتاوەکو ئێستا زیاتر لە 100 هەزار کەس لە جەنگی یەمەندا کوژراون و زۆرینەیان مەدەنین و بە ملیۆنان هاوڵاتیش لە یەمەن بۆ مانەوەیان لەژیان پشتیان بە یارمەتیە مرۆییەکان بەستووە.


وۆردپرێس | Arastoo Abasi\nWeb Developer and Writer\nنوشته هاContent On EveryThing. From Design to History\nآموزش ویدیویی مقدمات وردپرس\nآموزش ویدیویی HTML\nکانال تلگرام ;)\n“رێبوارێکی غەریبم ماڵم لە گشت جیهانە” گۆرانێک لە رزگار خۆشناو World Traveller اثري با كلام از رزگار خوشناو و گروه اسكورديا با همكاري ماركوس شرمير پيانيست بنام اتريشي\nدوره آموزش مقدمات وردپرس\nماجرای زندگی جدید\nکار توی خونه\nآرشیو\tجولای 2017 (9)\nنوشته های جدید\tجاوا اسکریپت رو یاد بگیر. قدم پانزدهم\nتوسعه وب، طراحی و اپلیکیشن های تعاملی. آينده اینجاست.\nچند منبع ساده برای یادگرفتن PHP\nجاوا اسکریپت رو یاد بگیر. قدم چهاردهم\nماجرای زندگی جدید … ۲\nجاوا اسکریپت رو یاد بگیر. قدم سیزدهم\nجاوا اسکریپت رو یاد بگیر. قدم دوازدهم\nکتێب فرۆشی غەریقی، سنە\nکۆڕی ئای‌تی کوڕانی زانکۆ\nماجرای زندگی جدید … ۱\nوۆردپرێس\tئەم بابەتە لە ماڵپەڕی فەرمی وۆردپرێس گیراوە و بە کوردی وەرگێڕاوەتۆ!\nوۆردپرێس سیستمی بەڕێوەبەری ناوەڕۆک بۆ وێبلۆگ و ماڵپەڕەکانە کە لەلایەن تیمی ئۆتۆماتیک لە ساڵی 2003 لە ئەمریکا درووست کرا، وۆردپرێس بەشێوازی گشتی یەکێک لە بەناوبانگ ترین سیستەمەکانی ناوەڕۆکە کە زیاتر لە چەندین ملیۆن کەس بە ئەم سیستەمە کار ئەکات و زیاتر لە چەندین هەزار کەسیش خەریکی گەشەپێدان بو وۆردپرێس لە بوارەکانی ناوەڕۆک، رووکار، پلاگین و وەرگێڕان، ئەمە تایبەتمەندی سەرچاوەکراو بوونی وۆردپرێسە کە دەتوانێت ئەم تواناییە بخاتە بەردەست بەکارهێنەرەکان. سیستەمی وۆردپرێس لە زمانی بەرنامەنووسی PHP و بنکەی دراوی MySQL کەڵک وەردەگرێت. ئیش کردن بە وۆردپرێس زۆر سادەیە و دەتوانی زوو فێری ببیت. بەڵام پێش لەوە دەمەوێت هەندێک زانیاری زیاتر لەبارەی وۆردپرێس تانەوە پێم بدەم و لە کۆتایش دا پێتان بڵێم کە بۆچی من عاشقی وۆردپرێس م و زۆریش خۆشم دەوێ.\nسیستەمی بەڕێوەبەری ناوەڕۆک: لەو کاتەوەی کە وتیان هەموو کات پێویست بە درووست کردنی چەرخ ناکاتەوە، مانایێکی نوێ هاتە ئاراوە؛ مانای گەشەپێدان، لەسەر بنەمای تەعریفی ئەم سیستەمە هەموو کات لازم نیە کە ئێمە لە هەوەڵەوە دابنیشین شتێک درووست بکەین و ئیستفادەی لێ بکەین، بەڵکو لەسەر شتێک وا پێشتر درووست بوە دەبێت کار بکەین، سیستەمەکانی بەڕێوەبەری ناوەڕۆکیش لە سەر هەمان بیرۆکە درووست کران، ئەم شێوازە یارمەتی ئەدات کە درووست کردنی ماڵپەڕێک، ئەپڵیکەیشنێک یان هتد بە سادەی و خێرایی درووست بکرێت، هەڵبەت ئەوەمان لە بیر نەچێتەوە کە هەموو کات گەشەپێدان بە چەرخێک ناتوانێت باڵەفڕێکمان بۆ درووست بکات، پەس ئەبێت ئەوەمان لەبیر بێت کە شتێکی نامەحدود نین. ئەڵبەت ئەگەر سەرچاوەکرا بن دەکرێت هەندێک گۆڕان کاری بکرێت (گۆڕانکاری کێرنێڵی).\nمەت مولنوگ داهێنەری وۆردپرێس\nوۆردپرێس لە حاڵی حازر دا یەکێک لە خێراترین و بەرچاوترین سیستەمەکانی ناوەڕۆکە، ئەم سیستەمە لەساڵی 2003 لەلایەن مەت مولنوگ و مایک لیتڵ بەناوی پڕۆژەی b2 بە بازار نەرمەکالا سەرچاوەکراوەکان عەرزە کرا، پاشان ئەو لەلایەن 2 هەزار هۆستەوە ئەم سیستەمە دامەرزا و کاری پێکرا. بەڵام پاشان گەورە بوونی ئەم سیستەمە بە پێشنیاری یەکێک لە ڕفێقەکانی مولنوگ نێوی بە وۆردپرێس گۆڕدرا.\nبەڵام وۆردپرێس بۆچی ئاوەها پەرەی سەندوە و بەکارهێنەری زیاد بوە؟\nلەڕاستی دا وۆردپرێس یەکێک لەو سیستەمانەیە وا زۆر بە بەکارهێنەر بایەخ ئەدات، یەکێک لە ئارەزووەکانی هەر بەکارهێنەرێک ئەوەیە کە بێ هیچ سەرلێشێوانێک و پیچیدەگیێک بتوانێت بە سیستەمێک کار بکات، هەر بۆیە وۆردپرێس تایبەتمەندیەکانی وا ڕێک خست کە هەر بەکارهێنەرێک بتوانێت بە کەمێک کار کردن لە سەر ئەم سیستەمە ماڵپەڕێکی سادە درووست بکات، تایبەمەندیێک کە لە باقی سیستەمەکان وەکوو درۆپاڵ و جووملا نایبینین.\nبەکارهێنەرەکانی وۆردپرێس دەتوانن شێوازی و نەخشی ماڵپەڕەکەیان لە بەین هەزاران دانە ڕووکاری جۆراوجۆر هەڵبژێرن و ئیشی پێ بکەن، جیا لەوەش بەکارهێنەرە ئاساییەکان بۆ ئیزافە کردنی تایبەتمەندی نوێ دەتوانن لە پلاگینەکانی وۆردپرێس کەڵک وربگرن، بۆ وێنە کاتێک کە دەتانهەوێت پەڕەیێکی پەیوەندی درووست بکەن دەبێت لە پڵاگەکان کەڵک وەربگرن. ئەمانە بەشێکن لە باشیەکانی وۆردپرێس، لەبەر تایبەتمەندی سەرچاوەکراو بوونی وۆردپرێس، ئەم سیستەمە بە زۆربەی زمانەکانی دنیا وەرگێڕاوەتۆ کە کوردیش بەشێک لەم زمانانەیە.\nخۆخستن لەگەڵ ئامرازە بچووکەکان وەکوو مۆبایل و تابلێت لە بەکەڵک ترین تایبەتمەندیەکانی وۆردپرێس بە حەسێت دێت، لەبەر ئەوی کە بەم شێوازە دەتوانن ماڵپەڕەکەتان لە چەندین قەبارەی جۆراوجۆر دا ببینن، بێ ئەوەی کە ماڵپەڕەکەتان تێک بچێت.\nوۆردپرێس لەڕاستیدا تایبەتمەندی زۆری تری هەیە، بۆ وێنە توانایی لکاندنی ماڵپەڕێک بە متۆڕەکانی گەڕان وەکوو گووگڵ بەشێوازی خۆکارانە یان توانایی چەندماڵپەڕە و بەڕێوەبردنی لەلایەن چەند بەکارهێنەر ئەتوانێت بەشێکی گرینگ لە توانایەکانی وۆردپرێس بێت. لە حاڵەتی چەند ماڵپەڕە ئێوە دەتوانن چەند ماڵپەڕی جیاواز لەیەک، لەسەر بنەمای یەک وۆردپرێسی سەرەکی درووست بکەن، ئەم تایبەتمەندیە دەتوانێت ماڵپەڕێک وەکوو Blogger تان بۆ درووست بکات. وۆردپرێس دەتوانێت زۆربەی فۆڕماتە باوەکان بناسێت مەبەستم لە فۆڕماتگەلێک وەکوو mp3 , mp4 , png , jpg وهتد.\nهەر وا کە پێشتر وتمان وۆردپرێس تەنیا بۆ درووست کردنی وێبلۆگێکی سادە بەکار دەهات، بەڵام لەبەر ئەوەی کە سیستەمێکی سەرچاوە کراو بوو، زۆر بە باشی توانی پەرە بسێنێت و لەزۆربەی دەستەکان توانی نەقشی هەبێت.ئەمە یەکێک لەسەرەکی ترین هۆکارەکانی بەکارهێنانی وۆردپرێسە کە بە Multipurpose ناسێندراوە، ئێوە ئەتوانن بە هۆی بوونی ئەم تایبەتمەندیە لە وۆردپرێس چەندین جۆر ماڵپەڕ ساز بکەن، بڵۆگ، کامپنی، فرۆشگا، تۆڕی کۆمەڵایەتی، مەکۆ وهتد.هەر بۆیە وۆردپرێس توانیویەتی ببێت بە یەکێک لەبەناوبانگترین سیستەمەکانی بەڕێوەبەری ناوەڕۆک.\nوۆردپرێس نەرمەکالایێکی سکریپتیە سەرچاوەکراوە کە دەتوانن لە ماڵپەڕی http://wordpress.org دایبگرن و کەڵکی لێ وەربگرن، بۆ دامەزراندنی ئەم سیستەمە بە وێب هۆستێک پێویستان هەیە، هەڵبەت خودی وۆردپرێس سیستەمێکی بەناو http://wordpress.com هەیە، کە وۆردپرێسی بەشێوازی خۆکار دامەزراوە و پێویستان بە کڕینی هۆست نیە، بەڵام ئەم سیستەمە تەواوی دەستڕەسیەکانی وۆردپرێستان پێ نادات. بۆ ئەوەی کە بە باشی لەگەڵ وۆردپرێس بتوانن کار بکەن دەبێت لەسەر هۆستی خۆتان دایبمەزرێنن.\nئەو شتانەی وا بۆ دامەزراندنی وۆردپرێس پێشنیار ئەکرێت:\nPHP version 7 or greater\nوۆردپرێس بەباشی ئەتوانێت لە پڕۆتۆکۆلی HTTPS پاڵپشتی بکات، هەر وەها وۆردپرێس پێشنیار ئەکات کە لە سرویسی ئاپاچی یان Ngix بۆ دامەزراندنی وۆردپرێس کەڵک وەربگرن، بەڵام بەگشتی هەر سرویسێکی تر کە بتوانێت PHP , MySQL پاڵپشتی بکات، ئەتوانرێت بەکار بهێنرێت.\nهەڵبەت لەبیرتان نەچێت وۆردپرێس سیستەمێکی سەرچاوەکراوە و ناڵێت کە دەبێت حەتمەن ئەم کارە بکەن یان مەیکەن، بەڵام پێشنیار ئەکات کە ئەم کارانە بەسوودە بۆ ئێوە.\nبە پێی ئاماری ماڵپەڕی وۆردپرێس، لە سەدا 24 ی وێبی جەهان لە وۆردپرێس بو درووست کردنی بلۆگەکان، ماڵپەڕەکان، پۆڕتاڵە پێشکەوتوەکان و هەروەها ئەپڵیکەیشنەکان کەڵک وەردەگرن.\nپێشتر ئاماژەم بە تایبەتمەندیەکانی وۆردپرێس کرد، بەڵام لەم بەشەدا دەمەوێت کە زۆر زیاتر لەسەری باس بکەم، لە ماڵپەڕی وۆردپرێس دا نووسراوە ئەو شتانەی وا دەبێتە هۆی ئەوەی کە لە وۆردپرێس خۆشتان بێت:\nSimplicity یان سادە بوون: وۆردپرێس یەکێک لە باشترین سیستەمەکانی بەرێوەبەری ناوەڕۆک بۆ ئەو کەسانەیە وا کەمترین زانیاریان لەسەر ئینتێرنێت و هتد هەیە، هەر بۆیە هەر کەسێک دەتوانێت بە خێرایی لەگەڵ وۆردپرێس کار بکات و فێری ببێت.\nFlexibility یان بگۆڕ بوون: بە وۆردپرێس دەتوانن هەر جۆرە لە ماڵپەڕ کە حەزتان لێیەتی درووست بکەن، بڵۆگێکی سادە، ماڵپەڕێکی پڕۆفێشێناڵ، ئەپڵیکەیشنی مۆبایڵ و هتد. ڕووکارەکانی وۆردپرێس یارمەتیان ئەدات کە نەخشی ماڵپەڕەکەتان جوان بکەن، هەر وەها بە یارمەتی پڵاگین دەتوانن گەشە بدەنە ماڵپەڕەکەتان.\nPublishing Tools یان ئامرازەکانی بڵاوکردنەوە: زۆر گرینگە کە ئێوە بتوانن پۆستەکان ئەو جۆرەی وا حەز ئەکەن بەڕێوەبەرایەتی یان بڵاو بکرێتەوە، لە وۆردپرێس دا ئێوە ئەتوانن پۆستەکانتان بەشێوازی پێشنووس، بابەتی کاتی، بابەتی لکێندراو بە پەڕەی سەرەکی و بابەتی کاتی پاشەکەوت بکەن، هەر وەها ئیوە دەتوانن بابەتەکانتان بە شێوازگەلی جۆراوجۆر بڵاو بکەنەوە، وۆردپرێس بە شێوازی سەرەکی چەندین جۆر بابەتی هەیە، بابەتی جۆری دەنگ، ڤیدیۆ، گالێری، دەق و هتد.\nUser Management یان بەڕێوەبەری بەکارهێنەر: تایبەتمەندیێکی زۆر گرینگ بۆ بەڕێوەبەران کە بتوانن دەستڕەسی بەکارهێنەرەکان مەحدود بە چەن ئایتم بکەن، لە وۆردپرێس دا چەندین جۆر بەکارهێنەر هەیە کە هەرکامێکیان تایبەتمەندی خۆی هەیە، Admin کە بەکارهێنەری سەرەکیەو توانایی ئەنجامی هەموو کارێکی هەیە، Editor کەسێک کە پێداچوونەوە لەسەر بابەتەکان دەکات، author , contributor کەسێک کە کاری نووسینی بابەتە و subscriber کەسێک کە کارێکی گرینگ لە ماڵپەڕ دا ناکات بەس بەشدارێکە کە دەتوانێت پڕۆفایلێکی تایبەت بەخۆی هەبیت.\nMedia Management یان بەڕێوەبەری مێدیا: قسەیێک ئەڵێت کە وێنەیێک دەتوانێت وتەبێژی هەزاران وشە بێت، هەر بۆیە دەبێت لە ماڵپەڕێک دا لە وێنە کەڵک وەربگرین، لە پەنێلی وۆردپرێس دەتوانن بە سادەیی وێنە ئاپلۆد بکەن و لە ناو بابەتەکانتان دا بڵاوی بکەنەوە، جیا لە وێنە ئەتوانن لە چەندین جۆر مێدیای دیکە کەڵک وەرگرن وەکوو ڤیدیۆ، دەنگ، PDF و هتد.\nFull Standards Compliance یان بەپێی ستانداردی تەواو: وۆردپرێس سیستەمێکی بەرێوەبەری ناوەڕۆکە کە بەپێی ستانداردەکانی W3C درووست کراوە و لەگەڵ زیاتری وێبگەڕەکانی ئەمڕۆ دا ئەخوێنێتەوە و بێ کێشە کار ئەکات، وۆردپرێس بە یارمەتی بەڕۆژبوونەوەکانی ئەتوانێت ماڵپەڕەکەتان بۆ ستانداردەکانی داهاتووش ئامادە بکات.\nBuilt-in Comments یان درووست کراو لە لێدوانەکان: وۆردپرێس وەکوو خانووی ئێوە وایە، هەر کەسێکیش ئەتوانێت سەردانی خانووەکەتان بکات و لێدوانێک لەسەری بنووسێت (هەڵبەت ئەگەر حەز بکەن) هر بۆیە بەم تایبەتمەندیە ئێوە ئەتوانن ماڵپەڕەکەتان بکەن بە مەکۆیێک کە هەر کەسێک دەتوانێت لێدوانی خۆی دەربڕێت. فۆڕمی کۆمێنت لە وۆردپرێس هەندێک تایبەتمەندی زیرەکانە بە بەکارهێنەر ئەدات کە دەتوانن کەڵکی لێ وەربگرن.\nSearch Engine Optimized یان پاشینەسازی متۆڕەکانی گەڕان: وۆردپرێس بەشێوازیێکی بنەڕەتی بۆ متۆڕەکانی گەڕان پاشینەسازی بوە، یانی ئەتوانێت ماڵپەڕەکەی ئێوە بە متۆڕەکانی گەڕان وەکوو Google ، Bing و هتد ئاشەنا بکات، هەر وەها هەژمارێکی زۆر پێوەکراوە بۆ باشکردنی SEO درووست کراوە کە دەتوانن لەوانە کەڵک وەربگرن.\nMultilingual یان چەند زمانە: وۆردپرێس سیستەمێکی سەرچاوەکراوەیە و دەتوانرێت لەلایەن خەڵکەوە گەشەی پێ بردرێت هەر بۆیە تاکوو ئێستە وۆردپرێس بە 70 زمانی جۆراوجۆر وەرگێڕاوەتۆ. (لە تیمی چاوگ و هەر وەها کاک سیامەند نەریمان بۆ وەرگێڕانی وۆردپرێس بە کوردی زۆر سپاس دەکەم.) ماڵپەڕی WordPress.org سیستەمێکی بۆ وەرگێڕان دابین کردە کە دەتوانن بە ئاسانی کەڵکی لێ وەربگرن.\nEasy Installation and Upgrades یان ئاسانی لە دامەزراندن و بەڕۆژکردنەوە: ئەمە تایبەتمەندیێکی گرینگە کە بوەتە هۆی بەناوبانگ بوونی وۆردپرێس، ئەگەر ئێوە لە هۆستێکی ستاندارد کەڵک وەربگرن بە چەن کرتە دەتوانن وۆردپرێس بەشێوازی خۆکارانە دامەزرینن، هەر وەها ئەگەر دەستڕەسیێکی سادەتان بە FTP و بنکەی دراوە ببێ دەتوانن بە ئاسانی وۆردپرێس دامەزرێنن.\nImporters یان هێنەر: زۆرجار کە سیستەمێکی بەڕێوەبەری ناوەڕۆک بەکار دەهێنن ڕەنگە لە کار کردن پیێ پەشیمان بوێتن هەر بۆیە دەتانەوێت بێ ئەوەی کە بابەتەکانتان لەبەین بچێت لەسیستەمێکەوە بۆ سیستەمێکی دیکە بچن، وۆردپرێس ئەم تایبەتمەندیەتان بۆ ساز دەکات و دەتوانن کەڵکی لێ وەربگرن. هەر وەها ئەگەر بتانەوێت کە هۆستەکەتان بگۆڕن دەتوانن لەم حاڵەتە کەڵک وەربگرن.\nOwn Your Data یان دراوەی خودی خۆت: پارێزگاری کردن لە دراوەکان بابەتێکی زۆر گرینگە، هەر بۆیە وۆردپرێس سیستەمێکتان بۆ درووست ئەکات کە دراوەکانتان پارێزراو بێت و هەر وەها هەر کەسێک ناتوانێت بەڕێوەبەری دراوەکان لەدەست بگرێت.\nFreedom یان ئازادی: وۆردپرێس سیستەمێکی تەواو سەرچاوەکراو و هەر وەها لەژێر لاینسێسی GPL بڵاو کراوەتۆ هەر بۆیە ئەتوانن هەر جۆر حەزتان لێیە لە وۆردپرێس کەڵک وەرگرن.\nEasy Theme System یان سیستەمی ڕووکاری ئاسان: قەزیە ئەوەیە کە ئێمە ئەتوانین تەنیا بە چەن کرتە، نەخشی گشتی ماڵپەڕێک بگۆڕین، هەر بۆیە وۆردپرێس سیستەمێکی سادەیە بۆ ئەم کارە، ئەتوانن لەبەین هەزاران ڕووکاری بەلاش و پارەی هەڵبژاردن بکەن و کەڵکیان لێ وەربگرن.\nCommunity یان مەکۆی پاڵپشتی: زۆر جار پێش دێت کە لەگەڵ سیستەمێک کێشەتان ئەبێت، مەکۆکانی پاڵپشتی وۆردپرێس ئەتوانن خێراترین ڕێگا بن بۆ پەیدا کردنی ڕێگاحەلی کێشەکان. لە ڕێگای ئەم مەکۆگەلە دەتوانن فێری وۆردپرێس، تابێع، ڕووکار و هتد ببن.\nContribute یان بەشداری کردن: بۆ گەشەدان بە وۆردپرێس هەر کات حەزت کرد ئەتوانن بەشداری بکەن، پڵاگێکی نوێ ساز بکەن، ڕووکارێکی جوان درووست بکەن، یارمەتی بۆ وەرگێڕانەکان بدەن و هەزار و یەک کاری دیکە!\nExtend with Plugins یان بەهێز کردن لە ڕێگای پڵاگین: بە یارمەتی وەرگرتن لە پڵاگەکانی وۆردپرێس، ئەتوانن ماڵپەڕەکەتان بەهێز بکەن و گەشەی پێ بدەن، پڵاگینەکانی وۆردپرێس دەتوان لە ڕیپاسیتۆری خودی وۆردپرێس دابگرن و کاری پێ بکەن.\nاین مطلب رو به اشتراک بزار\nپاسخ دهید لغو پاسخ\tنشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *دیدگاه نام * ایمیل * وبسایت با افتخار نیرو گرفته از WordPress\nCreative Commons Attribution 4.0 International License .


بانگه شه یه ک بو ناتوندوتیژی (عدم خشونت)\nموهندس کارمچاند گاندی (11869-1948)ئه‌گه‌ر کو تا ئێستا ده نێوماندا بوایه 125سه‌دوبیستوپێنج (ساڵ88* ته‌مه‌نی ههبوو. به‌ڵام سه‌رده‌مانێکه که ئه‌و خاوه‌ن رۆحه گه‌وره‌یه (مه‌هاتما) به خۆی و به خاویه سپێکه‌ی و روخساری به‌رده‌وام به پێکه‌نین...\nموهندس کارمچاند گاندی (11869-1948)ئه‌گه‌ر کو تا ئێستا ده نێوماندا بوایه 125سه‌دوبیستوپێنج (ساڵ88* ته‌مه‌نی ههبوو. به‌ڵام سه‌رده‌مانێکه که ئه‌و خاوه‌ن رۆحه گه‌وره‌یه (مه‌هاتما) به خۆی و به خاویه سپێکه‌ی و روخساری به‌رده‌وام به پێکه‌نین ، که سێبه‌ری سوکنایی به سه‌ر ده‌خوشی و نیگایه‌ک که له بیر و هۆشێکی مه‌زن سه‌رچاوه‌ی ده‌گرت ، له نێو ئێمه دا ماڵئاوایی کردوه ، به‌ڵام په‌یام و ئاکاری ئه‌و کاریگه‌ریه‌کی قووڵ و له‌ڕاده‌بهده‌ری له سه‌ر مێژوی هاوچه‌رخی هێند و جیهان هه‌بووه.\nبه بێشک ئێمه هه‌مومان ناوی ئه‌و هیندیه‌مان بیستوه و له‌گه‌ڵ سیمای ئه‌و نامۆ نین و ده‌زانین که دژی ئیستیعماری به‌ریتانیا خه‌باتی کرد و له‌و رێگایه‌ش دا خۆی له به‌کاربردنی شێوه‌گه‌لی مه‌رگ هێنه‌ر و توندوتیژی پاراست.زۆریه‌ک له ئێمه گانديمان تا ئه‌و ئاسته له ناو دڵمان به‌رز کردۆته‌وه که زێده‌تر هاوتا و تايبه‌ته به که‌سايه‌تيه ئۆستوره‌يه‌کان. ئه‌و که‌سايه‌تيانه‌ی که نێوبه‌ده‌ریان له راپه‌ڕينیان له رێگای به‌خته‌وه‌ری نه‌ته‌وه‌که‌یان و خێروبێري بۆ مرۆڤه‌کان سه‌رچاوه‌ی گرتووه. به‌ڵام ده واقيع دا ئه‌و و‌ێنه‌یه‌ی که جيهانی ئه‌وڕۆ له گاندی سازی کردووه ،زۆرتر ده‌ربڕی نه‌ناسیاوی ئه‌وه هه‌تاکو ناسینی راسته‌قینه‌ی ئه‌و. ژیان و ئه‌ندێشه‌کانی ئه‌و به باشی و تا راده‌یه‌کی زۆر نه‌ناسراون. بێ گومان فیلمی ریچاردئیتنبورو (گاندی) به‌شێکی زۆر له وێناکانی نالێکی مێژویی سه‌باره‌ت به گاندی لابرد، به‌ڵام ئه‌و فیلمه‌ش نه‌یده‌توانی جێگه و پێگه‌یه‌کی به‌ربڵاو و هاوسه‌نگ له گه‌ڵ ئه‌ندێشه‌کانی گاندی له ته‌نراوی مێژویی ئه‌و ئه‌ندێشانه دا ته‌رخان بکات. ته‌نراوی ئه‌و مێژویه‌ی که ئه‌و ئه‌ندێشانه له به‌ستێنی ئه‌و دا په‌روه‌رده کرابوون. به ئاوڕدانه‌وه به چه‌ند ده‌قێکی که له گاندیه‌وه به زوبانی فارسیه‌وه بڵاو بوونه‌ته‌وه ته‌نیا ئه‌وه ده‌کرێت که وێنه‌یه‌کی ناته واو و ئاڵۆز له ئه‌ندێشه‌و کرده‌وه‌کانی ئه‌و چێ بکه‌ین. به‌م جۆره ئێرانیه‌کان به‌شێکی هه‌ره‌زۆری به‌رهه‌مه‌کانی گاندی ناناسن، به‌جۆرێک که له سه‌رجه‌می 100سه‌د به‌رگ له به‌رهه‌مه‌کانی ئه‌و، یه‌ک له ده‌ی ئه‌وانیش بۆ سه‌ر زوبانی فارسی وه‌رنه‌گێردراون و به‌شێکی زۆری وه‌رگێڕاوه‌کانیش ساڵانێکه که وه‌ده‌س نایه‌ن و نایابن. به‌م جۆره تایبه‌تمه‌ندی سه‌ر به گاندی و هێز و توانای ئه‌و نه ته‌نیا هه‌ر له ژیانی بێوێنه‌ی ئه‌و دا – هه‌م له رێزی مرۆڤێک و هه‌م له رێزی پێغه‌مبه‌ری ناتوندوتیژی – حه‌شار دراوه، به‌ڵکو ئه‌و میراته فه‌لسه‌فی و رامیاریه‌ی که ئه‌و ، به نوسراوه‌کانی ، له دوای خۆی به‌جێهێشت ، له‌م به‌ستێنه دا رۆڵێکی بنه‌ڕه‌تی هه‌یه.\nگاندی سه‌ره‌ڕای زۆر نوسین، باشیشی ده‌نوسی.ئه‌و له نوسین دا خاوه‌نی شێوازێکی ساکار و زاراوه‌یه‌کی راسته‌وخۆیه. بێگومان هه‌ر به‌م هۆیه‌شه که ئه‌و توانی ببێته بیناسازی حه‌قیقی رزگاری نه‌ته‌وه‌ی هێند و که‌سایه‌تی و شکۆمه‌ندی بۆ ئه‌و نه‌ته‌وه‌یه بگه‌ڕێنێته‌وه. به‌ڵام مه‌هاتما گه‌وره‌تر له باوکی هێندی نوێ دێته ئه‌ژمار.بێشک ده‌وری گاندی ده‌ناساندنی ناتوندوتیژی، هه‌م وه‌کو چه‌مکێکی فه‌لسه‌فی و هه‌م له رێزی ره‌وشتێکی سیاسی ، زۆر چاره‌نوسسازه. به‌م جۆره، مێژوی ناتوندوتیژی خاوه‌نی دوو سه‌رده‌مه ؛ به‌ر له گاندی و دوای گاندی. به‌م حاڵه‌ش پێم وانیه که، سه‌رجه‌م بیروڕا و کرده‌وه‌کانی گاندی ده‌ربڕی حه‌قیقه‌تێکی ره‌ها بن که ئێمه ناعیلاج بین ئه‌وان بکه‌ین به نمووده‌ی خۆمان و کرده‌وه و فکره‌کانمان رێک له‌سه‌ر ژێرخانی ئه‌و دامه‌زرێنین. به‌م جۆره ئێمه ناتوانین بیری گاندی ده چوارچێوه‌ی چه‌شنێک "گاندیسم" یان "گاندیخوازی" بڕێژین و ئینجا به شێوه‌ی مه‌کته‌بێکی داخراو ئاراسته‌ی بکه‌ین.\nهه‌روه‌ها گاندیش له ئێمه‌ی ناوێ که وڵامه‌کانی ئه‌و بۆ خۆمان دووپات که‌ینه‌وه، به‌ڵکو بانگه‌شه‌ی ئه‌وه‌مان بۆ ده‌کات که هاوڕێ له گه‌ڵ ئه‌و، پرسیارگه‌لی بنه‌ڕه‌تی بێنینه ئاراوه؛ پرسیارگه‌لێک که په‌یوه‌ندیان به واتای مێژویی و هه‌بوونی هه‌نووکه‌یی ئێمه‌وه هه‌یه. که واته، بۆ ناسینی حه‌قیقه‌تێکی که ئه‌و به‌و په‌ڕی سۆز و ئه‌وین و پێکهه‌ڵکردن، خوازیاری بوو، ده‌بێ رێگای ئه‌و درێژه پێبدرێ؛رێگای ئه‌زموونخوازێکی رووناکدڵ ، که له نێو مرۆڤه‌کاندا ده‌ژیا و به‌شداری گرفتوده‌رد و چه‌ڵه‌مه‌کانی ئه‌وانی ده‌کرد و هه‌وڵی ده‌دا بۆ ئه‌وان رێگاچاره‌یه‌ک، به‌بێ هه‌ر چه‌شنه ترس و ناهومێدیه‌ک، بدۆزیته‌وه. به‌م هۆیه‌یه که گاندی له سه‌راسه‌ری ژیانی دا به‌رده‌وام خۆی به خوازیاری حه‌قیقه‌ت زانیوه و ته‌نانه‌ت ئه‌و ساته‌ی که ژیاننامه‌ی خۆی ده‌نوسی، ناوی "ئه‌زموونه‌کانی من له گه‌ڵ حه‌قیقه‌ت"ی لێنا.به واتایه‌کیتر به بۆچوونی گاندی، ژیان، مانایه‌کی جگه له خواست و به‌دواچوونی حه‌قیقه‌ت نیه.به‌ڵام حه‌قیقه‌ت بابه‌تێکی ره‌ها نیه و خوازیاری حه‌قیقه‌ت که‌سێکه که رێڕه‌وی رێگایه‌کی بێکۆتایه. که واته حه‌قیقه‌تێکی که گاندی ئاوڕی وێ ده‌داته‌وه، رێژه‌یی و ناته‌واوه. به‌م هۆیه‌یه که، به بڕوای گاندی، مرۆڤ هه‌رگیز بۆی نیه حه‌قیقه‌تی خۆی به سه‌ر ئه‌ویتر داسه‌پێنیت. به‌م جۆره، ته‌وه‌ره‌ی بنه‌ڕه‌تی بیر و کرده‌ی گاندی "پێکهه‌ڵکردنی دوولایه‌نه"یه . له سه‌ر ئه‌و ئه‌ساسه، به بێ ناتوندوتیژی 0(ئاهیمسا9)* ،حه‌قیقه‌تێک بوونی نیه.گاندی ده‌نوسێت: حه‌قیقه‌ت و ناتوندوتیژی به له‌ونێک له گه‌ڵ یه‌ک تێکته‌نراون که به هیچ کردارێک له یه‌ک جوێکردنه‌وه و به بێ یه‌ک ناسینیان، مومکین نیه. ئه‌م دووانه له چه‌شنی دوو لای یه‌ک سیککه ده‌چن. کێ هه‌یه بڵێ که کامه لای ، روو و کامه‌یه‌ن پشتی ئه‌و سیککه‌یه‌یه. به‌و جۆره، ناتوندوتیژی له گوێنی پێکهه‌ڵکردنترین و به‌ژیوارانه‌ترین شێوه‌ی هه‌ڵسوکه‌وت له‌گه‌ڵ که‌سانێک دێته ئه‌ژمار که بۆچوون و تێڕامانی جیاوازیان به‌رامبه‌ر به حه‌قیقه‌ت هه‌یه، به‌ڵام له هه‌مان کات دا به ڕه‌چاوکردنی ئه‌و ره‌وشته‌ش، ئه‌گه‌ری هه‌ڵخه‌ڵه‌تان له گۆڕێ دا هه‌یه و هه‌ڵه‌کانیش ده‌بی پێداچوونه‌وه‌یان به سه‌ر دا بکرێ. جا که وابوو "ساتیاگراهی" یانی مرۆڤێکی که هێز و تینی رۆحی ئه‌و، بۆ لای حه‌قیقه‌ت هانی ده‌دا و داخوازی ئاماده‌بوونی ئه‌و حه‌قیقه‌ته له شوێنه‌واری ژیانی کۆمه‌ڵایه‌تیه. به بڕوای گاندی، ساتیاگراهی ده‌بێ سه‌ربه‌خۆیی خۆی، وه‌کو بوونه‌وه‌رێکی ئازاد و به‌رپرس وه‌ئه‌ستۆ بگری، چونکینێ ئه‌و ده حه‌قیقه‌ت دا ده‌نگی ویژدانی خۆی،به "دادوه‌ری باڵای دروستبوونی ته‌واوه‌تی ئاکار و ئه‌ندێشه‌کانی" خۆی داناوه. به‌ڵام ئه‌و سه‌ربه‌خۆییه، ناعیلاج ئه‌گه‌ری هه‌ڵه‌کردنیشی تێدا به‌دی ده‌کرێ. به‌م هۆیه‌یه که داخوازی حه‌قیقه‌ت، نه‌ک هه‌ر ده مرۆڤ دا وه‌کو تاک، به‌ڵکو ده په‌یوه‌ندی له گه‌ڵ ئه‌ویتر و ده رێزلێنان له حه‌قیقه‌تی ئه‌ویتر شاراوه‌یه. بۆیه هه‌ر ئه‌و جۆره‌ی که ئێریک ئێریکسۆن به حه‌قه‌وه ده‌ڵێت: ئه‌و که‌سه‌ی که مه‌یلی له‌سه‌ر تو‌ندوتیژیه، له هه‌مو کات دا خۆی به پۆلیسی ئه‌ویتر ده‌زانی و به‌و باوه‌ڕه راهاتوه که هه‌مو ئه‌و کارانه‌ی ده حه‌قی ئه‌ویتر دا ده‌یکات، ئه‌وه ئه‌ویتر رێک شایسته‌ی ئه‌وانه." و گاندی ئاماژه ده‌کات که:" تو‌ندوتیژی قه‌ت، حه‌قیقه‌تی له‌سه‌ر کورسی دانه‌نیشاندوه، بۆیه ه‌ست به تو‌ندوتیژی کردن نیشانه‌یه‌که له نه‌فامی، نه‌زانی و رق و توره‌یی بێ که‌ڵک." سه‌ره‌ڕای هه‌مو ئه‌و باسانه، به بڕوای گاندی، تو‌ندوتیژی سه‌ربه‌خۆ پێک نایه. بۆ پێکهێنانی که‌ش و هه‌وایه‌کی زێهنی ناتو‌ندوتیژی ده‌بی ڕێک و پێکی به سه‌ر خۆمان داسه‌پێنین. سه‌ره‌تا ده‌بێ مرۆڤ به سه‌ر ترس له مه‌رگ که له ناخی دا ماڵی سازکردوه، سه‌رکه‌وێت، له‌به‌ر ئه‌وه‌ی که مرۆڤ بۆیه ده‌کوژیت که نایهه‌وێ بمریت. به‌ڵام مرۆڤ به ده‌ربازبوون له زیندانی مه‌رگ له به‌ندیجانه‌ی تو‌ندوتیژی رزگاری ده‌بێت. ئه‌و ده‌نوسێت: ناتوانین ناتو‌ندوتیژی فێری که‌سێکی که له مردن ده‌ترسێت و توانای به‌رخۆدانی نیه بکه‌ین. مشکێکی که له خۆی به‌رگری ناکات، ناتوانین بڵێین که له تو‌ندوتیژی به‌ده‌ره، چونکینێ ئیزن ده‌دات که پشیله بیخوات." ده‌و تێڕوانینه دا، به بڕوای گاندی، ئامانجی به‌رخۆدانی به‌بێ تو‌ندوتیژی، مه‌جبورکردنی نه‌یار(حریف) نیه، به‌ڵکو به بڕوا گه‌یاندنی ئه‌وه و ئه‌م بابه‌ته‌ش به بێ ماندویه‌تی و تێکۆشانی ئه‌و که‌سه‌ی که خۆی له به‌شداریکردن له ره‌وتی بێعه‌داڵه‌تی ده‌پارێزێت و به راشکاوی له به‌رامبه‌ر یاسه‌گه‌لی ناعادڵانه، راده‌په‌ڕیت، وه‌ده‌ست نایێت. به‌وپێیه به بۆچوونی گاندی، ناتو‌ندوتیژی هاوتا و یه‌کسانه له‌گه‌ڵ هێزی ئه‌وین. هه‌ر به‌م هۆیه‌ش گاندی بۆ ئاماژه‌کردن به خه‌باتی به‌ده‌ر له ناتو‌ندوتیژی له ده‌سته‌واژه‌ی "ساتیاگراهی" که‌ڵک وه‌رده‌گری، که له‌و دا ساتیا(حه‌قیقه‌ت) مانای ئه‌وینی له‌سه‌ر شانه و ئاگراهیش(به‌رده‌وامی) ده‌ربڕی مانای هێزه. که واته ساتیاگراهی هێزێکه که له حه‌قیقه‌ت و ئه‌وین به‌رهه‌م دێ. به بڕوای گاندی ته‌نیا ئامرازی شیاو، له رێگای وه‌ده‌ست هێنانی حه‌قیقه‌ت، ئه‌وینه. گاندی ده‌نوسێت:"ئه‌وین به‌تواناترین هێزێکه که جیهان خاوه‌نیه‌تی و له هه‌مان کاتیشدا بێ ئیدعاترین هێزێکیشه که ده‌توانرێت وێنابکرێت." به واتایه‌کیتر، یاسای ئه‌وین، یاسای که‌سێکه که به‌سه‌ر بێزاری و تو‌ندوتیژیدا زاڵه. ئه‌وین که به هیچ له‌ونێک ده‌ربڕی لاوازی و بێهێزی که‌سایه‌تی یان ترس له مه‌ترسی نیه، به‌هێزترین به‌رخۆدانی ئه‌خلاقیه که ده‌شێت له به‌رامبه‌ر جه‌زره‌به و تو‌ندوتیژیه‌کانی نه‌یار، بوونی هه‌بێت. ئه‌وین چه‌کێکه که ده ده‌ست لایه‌نگری ئه‌هیمسا دایه و ده‌ره‌تانی ئه‌وه‌ی پێده‌دا که هه‌م له‌گه‌ڵ غه‌ریزه‌ی ده‌سه‌ڵاتخوازی خۆی و هه‌م له‌گه‌ڵ له‌مپه‌ره ده‌ره‌کیه‌کان به‌ربه‌ره‌کانی بکات. که واته، به بۆچوونی گاندی، ئه‌ویندارێتی حه‌قیقه‌ت به بێ ره‌چاوکردنی ئه‌وندارێتی ئه‌ویتر (مه‌به‌ست به بێ ئه‌ویندارێتی نه‌یار) بوونی بۆ نیه، چونکینێ ته‌نیا ئاهیمسایه که هه‌لی ده‌گه‌ڵ حه‌قیقه‌تبوون و له نێو حه‌قیقه‌ت بوونمان بۆ ده‌ڕه‌خسێنیت. به‌و واتایه که نه‌یارانمان خۆش بوێت و له هه‌ڵه و خه‌تاکاریه‌کانی ئه‌وان چاوپۆشی بکه‌ین و باری ئازار و مه‌ینه‌ته‌کانی ئه‌وان وه‌ئه‌ستۆ بگرین. به‌ڵام به بڕوای گاندی هێزی "ئاهیمسا" له‌و شوێنه‌وه ده‌ست پێده‌کا که ئیمان به خودا و ئیمان به مرۆڤ تێکده‌ئاڵێ، به وردی بڵێم که به باوه‌ڕی گاندی، ته‌نیا رێگه‌یه‌ک بۆ خۆشه‌ویستنی خودای، خۆشه‌ویستنی مرۆڤه. گاندی ده‌ڵێت: من ناتوانم خودای له ده‌ره‌وه‌ی مرۆڤ بدۆزمه‌وه ...ئه‌گه‌ر دڵنیا بام که ده‌متوانی خودای له ئه‌شکه‌وته‌کانی هیمالیا په‌یاکه‌م ، ئه‌وه ده‌سبه‌جێ، بۆ ئه‌وێ ده‌ڕۆیشتم، به‌ڵام دڵنیام که جێگای خودای ته‌نیا و ته‌نیا دڵی مرۆڤه‌کانه." به‌م جۆره به رای گاندی، ئه‌و که‌سه‌ی که توانای خۆشه‌ویستنی مرۆڤی هه‌یه، ده‌بێته دێراوێکی زیندوو که ده ئه‌ودا هێزی حه‌قیقه‌ت که پێشانده‌ری بێخه‌وشی خوداوه‌نده، رێژه‌وی ده‌بێت. که واته به بۆچوونی گاندی، حه‌قیقه‌ت، که له ئاستێکی به‌رابه‌ردا هه‌م ئه‌وینه و هه‌م ناتو‌ندوتیژیه، له هه‌مان کاتدا ناوی خوداوه‌ندیشه. به‌م حاله‌ش گاندی له شوێنێک دا نوسیویه‌تی:" راسته‌قینه‌تر ئه‌وه‌یه که بڵێین حه‌قیقه‌ت خودایه هه‌تاکو ئه‌وه‌ی که بڵێین خودا حه‌قیقه‌ته، چونکی ئه‌گه‌ر حه‌قیقه‌ت خودا بێت و له هه‌مان کات دا جێگاشی له دڵی هه‌مو ئینسانێک دا بێت ، ئه‌وه ئیتر ئه‌و کات پێویست ناکات که له سه‌ر فێرکاریه‌کانی ئایینێکی تایبه‌تدا دابه‌زین و فه‌رموده‌کانی ئه‌و ئایینه به‌بێ لێکهه‌ڵاواردنێکی ره‌خنه‌گرانه به‌ڕێوه‌به‌رین. که وابوو ئینسان ده‌توانی و ده‌بێ سه‌باره‌ت به ده‌قه پیرۆزه‌کان، رێوره‌سم و نه‌ریته‌کانی دینه‌کانی جۆراوجۆر هه‌ڵوێستی ره‌خنه‌گرانه‌ی هه‌بێت. گاندی ده‌نوسێت: " ده‌بی سه‌رجه‌می دروشمه‌کانی ته‌واوه‌تی ئایینه‌کان ده پێشانگای ئه‌زمونی ئاوه‌زدا ته‌یار و نیشته‌جێ بن." هه‌ر به‌م هۆیه‌شه که ئه‌و، هیچ شک و دوودڵی له وه‌لانانی ئه‌و شتانه‌ی ده دین دا که عه‌قلی راسته‌قینه‌یی ئه‌وان ناسه‌ڵمێنیت، نیه و ده‌ڵێت: " من هه‌ر چه‌شنه بڕوای مه‌زهه‌بی که له‌گه‌ڵ عه‌قڵ، هاوڕا نه‌بێت و دژایه‌تی ئه‌خلاق بکات ره‌ت ده‌که‌مه‌وه."به واته‌یه‌کیتر به بۆچوونی گاندی؛ هه‌ڵه و ناته‌واویه‌کانی ئینسانی له سه‌ر ئایینه‌کان کاریگه‌ری هه‌بوه و به‌م جۆره هیچکام له ئایینه‌کان ناتوانن ئیدعای ئه‌وه بکه‌ن که له ئه‌وانیتر له‌سه‌رتره. به‌م هۆیه‌شه که گاندی ده‌ڵێت که ده‌یهه‌وێت به خودایه‌ک خزمه‌تگوزاری بکات که له ئاستی حه‌قیقه‌ت دا خۆ بنوێنی نه‌ک به خودایه‌کیتر.چونکی ده‌یهه‌وێ ده شرۆڤه‌ی ده‌قه پیرۆزه‌کان و له ژێر تیشکی حه‌قیقه‌تێکی که خۆی که‌شفی کردوه، ئازاد و سه‌ربه‌ست بمێنیته‌وه. به‌م جۆره ئیمانی گاندی به مه‌زهه‌بی هێندو به هیچ جۆرێک ئه‌وی مه‌جبور به‌وه نه‌کردوه که ناعیلاج بێ له‌وه‌ی ، به‌ر له هه‌مو شتێک، سه‌رجه‌م ئایاتی ده‌قه پیرۆزه‌کانی سه‌ر به‌م مه‌زهه‌به، په‌سند بکات. هه‌ر به‌م هۆیه‌شه که ده دوازده‌ی مێی 11111212311920 ده بڵاڤۆکی خۆی – هێندی گه‌نج- ده‌نوسێت: " ئه‌گه‌ر له من بپرسن که بنه‌مای سه‌ره‌کی ئایینی هێندو چیه؛ ته‌نیا ئه‌و وڵامه ده‌ده‌مه‌وه که؛ خوازیاری حه‌قیقه‌ت به که‌ره‌سته‌کانی به‌ده‌ر له تو‌ندوتیژی . ته‌نانه‌ت که‌سێک بۆی هه‌یه که بڕوای به خوداوه‌ند نه‌بێت و له هه‌مان کاتیشدا له رێز هێندویه‌ک بێته ئه‌ژمار." گاندی هه‌ر له سه‌ر ئه‌و بنه‌مایه ، به داکۆکیه‌وه دژایه‌تی له گه‌ڵ بۆچوونێک له ئایینی هێندو ده‌کات که "گڵاو ئه‌ژمێری" (نجس شماری( به به‌شێک له‌و ئایینه ده‌زانیت و ده‌نوسێت:" ئه‌گه‌ر گڵاوئه‌ژمێری به‌شێک له پڕه‌نسیبه‌کانی بڕواگه‌لی هێندو بوایه، من له‌وه‌ی که ناوی هێندویه‌کم له خۆ نابا ،خۆم ده‌بوارد."گاندی سه‌باره‌ت به خه‌بات له‌گه‌ڵ گڵاوئه‌ژمێری، له ساڵی 1919 زنجیره‌یه‌ک له چاکسازیه‌کانی کۆمه‌ڵایه‌تی پێشنیار ده‌کات. ئه‌و له‌گه‌ڵ گڵاوه‌کان(نجس ها) ده‌ژیت و له ئیشه‌کانی پاک و خاوێنی- که تایبه‌تن به ئه‌وان – له‌گه‌ڵ ئه‌وان به‌شداری ده‌کات. ناوی هریجه‌ن (عه‌ولاده‌کان یان ئۆمه‌تی خودا) بۆ رۆژنامه‌که‌ی خۆی هه‌ڵده‌بژێریت. ئه‌وه هه‌مان ئه‌و ناوه‌یه که له‌سه‌ر گڵاوه‌کانیشی نابوو و زۆر جارانیش به‌ڕۆژوو ده‌بوو هه‌تا له‌و رێگایه‌وه بتوانیت مافی چوونه‌ژوور بۆ مه‌عبه‌ده‌کان، بۆ ئه‌وانیش وه‌ربگرێت. که وابوو ناتوندوتیژی، به بڕوای گاندی، هه‌ر به‌ته‌نیا نابێ پاڵنه‌ری کرده‌وه‌ی به‌ربه‌ره‌کانی له‌گه‌ڵ ئینگلیزیه‌کان بیت به‌ڵکو ده‌بی، هانده‌ری هێندیه‌کان ده به‌ڕێوه‌بردنی باشتری وڵاته‌که‌شیان بێت. به‌و پێیه، ناتوندوتیژی گاندی به ته‌نیا که‌ره‌سته‌یه‌ک بۆ ناڕزایه‌تی ده‌ربڕین و بێئه‌مریکردن نیه، به‌ڵکو ئامرازێکیشه بۆ ئیداره‌ی دێموکراتیکی وڵات.\nبه بڕوای گاندی، سه‌ربه‌ستی و رزگاری هێندویه‌کان به‌و مانایه‌یه که ئه‌وان هه‌لی ئه‌وه‌یان بۆ بڕه‌خسێت که باری چاره‌نووسی خۆیان، به‌سه‌ر شانی خۆیانه‌وه بێت، به‌جۆرێک که بتوانن خۆیان له په‌رژینی هه‌مو جۆره ئیستبدادێک ده‌رباز که‌ن. به‌م هۆیه‌یه که ده‌ڵێت؛ به دوای ئه‌وه دا نیم که هیند به ته‌نیا له ژێر زوڵم و زۆری ئینگلیزیه‌کان رزگار بکه‌م، بڕیارم داوه که ئه‌وی له بازنه‌ی ته‌واوی بیچمه‌کانی کۆیله‌تی، که به‌سه‌ر شانیه‌وه قورسن، ئازاد بکه‌م.\nبه تێڕوانینێکیتر، ئیستڕاتژی کرده‌وه‌ی به‌ده‌ر له توندوتیژی، به بۆچوونی گاندی، خاوه‌ندێتی ده‌سه‌ڵات ده هێندێ دا نیه، به‌ڵکو به‌ڕه‌وه‌بردن و به‌کاربردنی ده‌سه‌ڵاته ، له لایه‌ن خودی هێندیه‌کان. گاندی ده‌ڵێ؛ "سه‌ربه‌خۆیی، له ده‌رکردنی ئینگلیزه‌کان گرینگتره، بۆیه ده‌بێ فێری ئه‌وه بین که خۆمان ئیداره بکه‌ین." که واته هێندیه‌کان ده‌بێ فێر بن له‌گه‌ڵ یه‌کدی بژین و وه‌رگری هیچ چه‌شنه ئیستبدادێک نه‌بن. واته، ده‌بێ له ناخی هه‌ر هیندیه‌ک ئه‌و زانیاریه پێک بێت که به خۆی بیناسازی تایبه‌تی خۆیه‌تی. به‌م هۆیه‌یه که گاندی له‌سه‌ر ئه‌و بڕوایه‌یه که دێموکراسی و ناتوندوتیژی ، به چه‌شنێک خاوه‌نی یه‌ک سروشت و جه‌وهه‌رن و هه‌ر به‌م هۆیه‌شه که ده‌ڵێت " دێموکراسی راسته‌قینه ده‌توانێت ته‌نیا له دڵی ناتوندوتیژی پێک بێت." بێشک گاندی ده‌زانیت که مه‌رجی ئیداره‌کردنی کۆمه‌ڵگا به پێی پره‌نسیبی ناتوندوتیژی مه‌رجێکی له‌ڕاده‌به‌ده‌ر دژواره، به‌ڵام ئه‌و ناهومێد نابی، چونکی له ساڵی 1940 دا ده‌نوسێت که ده ئه‌ندێشه‌ی وه‌ها چه‌رخێکی زێڕین دا نیه ،به‌ڵکو بڕوای به شیمانه‌ی پێکهێنانی کۆمه‌ڵگایه‌کی که ده ئه‌و دا ناتوندوتیژی باڵاده‌ست بێ، هه‌یه.که واته ئه‌وه‌ی گاندی فێرمان ده‌کا ئه‌وه‌یه که ناتوندوتیژی ئێستاش له ئێمه فره دووره و ده هه‌ر قۆناغێکی مێژویی که دۆزی دێموکراسی و پێکهه‌ڵکردنی دینی، کولتوری، رامیاری بۆ ئینسانه‌کان گه‌ڵاڵه ده‌کرێت، ئه‌وان سه‌رله‌نوێ بۆ چاوپێکه‌وتنی ئه‌ندێشهی ناتوندوتیژی پڕتاو ده‌بن. بێگومان کاتی ئه‌وه هاتوه که ئێمه‌ش هاوڕێ له‌گه‌ڵ گاندی، له‌و گرینگیه ئاگادار بین که " توندوتیژی خۆکوژیه"و "دونیا له رق و نفره‌ت ماندوو بووه." کاتی ئه‌وه‌ی گه‌یشتوه که ئه‌و راستیه بسه‌ڵمێنین که، توندوتیژی رێگاچاره‌یه‌ک نیه بۆ تێفکرین سه‌باره‌ت به ئه‌و که‌سه‌ی که له ئێمه جیاوازه و شیوازێکیش نیه بۆ به‌ڕێوه‌بردنی چالاکیه‌کانی سیاسی کۆمه‌ڵگا یان سه‌رکه‌وتن به سه‌ر شه‌ڕه‌کان و دوژمنایه‌تیه‌کان. مه‌هاتما گاندی به ئێمه‌ی نیشان دا که ناتوندوتیژی ده مێژووی مرۆڤایه‌تی یه‌ک ئیمکانه. که‌سانێکیتریش وه‌کو وینوبا، مارتین لوترکینگ، لانزا دێلواستۆ و عه‌بدولغه‌فارخان ده‌ژیانی خۆیان له‌و ئیمکانه‌ی به‌هره‌مه‌ند بوونه و ده‌و رێگایه‌ش رێنما و پشتیوانیان، وته و کرده‌وه کانی گاندی بووه. که واته ئێستاش بوونی گاندی به‌رده‌وام ده‌ست پێده‌کا. چونکی گاندی هه‌ر چه‌نده ده نێو نه‌ریتێکی چه‌ند هه‌زار ساڵه چه‌قه‌ره‌ی هه‌بووه، خاوه‌ن فکر و چاکسازێکی کۆمه‌ڵایه‌تی مۆدێڕن بووه که ،به ناساندنی خۆی له رێز خوازیاری حه‌قیقه‌ت ،هه‌تا دواکاته‌کانی ژیانی، ده‌سهه‌ڵگری فکرکردنه‌وه به‌رامبه‌ر به رێژه‌وی روداوه‌کانی سه‌ده‌ی ئێمه و کارتێکردن له سه‌ر جیهانی مۆدێرن ،به ئه‌ندێشه و کرده‌وه، نه‌بووه. به‌م هۆیه‌یه که ئێمه ده‌بێ به تێفکرین ده ئه‌ندێشه و کرده‌کانی ئه‌و مه‌زنه پیاوه گچکه‌یه، درێژه بده‌ین ،پیاوێکی که سه‌داقه‌تی پێکهه‌ڵکردن و پارێزکاریه‌که‌ی ، دڵنیاترین زامینی ،پانتای رۆحی ئه‌و بوو. که‌سێکی که ژیانی به ته‌واوه‌تی ، له‌پێناو پێکهێنانی دونیایه‌کی باشتر به‌خت کرد، دونیایه‌کی که ده‌ئه‌و دا خۆشه‌ویستی و له‌یه‌ک تێگه‌یشتنی دوولایه‌نه، بتوانیت جێگری جنایه‌ت و نفره‌ت بیت و له هه‌مان کاتیش، که‌سایه‌تی زاتی و ده‌روونی هه‌ر نه‌ته‌وه‌یه‌ک و به‌های بێهاوتای هه‌ر تاکێکیش ده ئه‌ودا ره‌چاو بکرێ.\nتاریخ ارسال : ۱۹:۳۰:۵۱ _ ۱۳۹۴/۱۲/۲۹\n۱۲:۳۹:۰۷ __ ۱۳۹۵/۰۱/۰۷\nنوشته ای بسیار عالی و پر محتوا و تاثیر گذار می باشد امیدوارم جناب آقای کریم خضری همیشه موفق و موید باشند و این راه پر فراز و نشیب را ادامه بدهند.\n۱۲:۴۳:۰۱ __ ۱۳۹۵/۰۱/۰۷\nبه راستی به خویندنه وهی چیژم وه رگرت و شکم ده وه ی دانیه که بلاو کردنه وه ی ئه و ئه ندیشانه ده ساز کردنی کومه لگایه کی بی به ر له توندوتیژی زور شوین دانه ر ده بی.\n۲۳:۲۶:۵۱ __ ۱۳۹۵/۰۱/۰۸\nزورجوانه بژی کاک که ریمی به ریز\n۱۲:۰۰:۱۸ __ ۱۳۹۵/۰۳/۰۱\nزور جوانه هر بژی\n۱۲:۲۳:۰۹ __ ۱۳۹۵/۰۳/۱۷\nچنان همیشه زیبا بود . لذت بردیمسلامتی و شادمانیتان را آرزومندیم


وێکچوونەکانی نێوان داعش و ڕاستڕەوە توندڕەوەکانی ڕۆژئاوا – ئیسلامی\nسه‌ره‌تا/ دونیا/وێکچوونەکانی نێوان داعش و ڕاستڕەوە توندڕەوەکانی ڕۆژئاوا\nشارەزایانی دژە تیرۆر بە بی بی سییان ڕاگەیاندووە، ڕاستڕەوە توندڕەوەکان لە بەریتانیا دەستیان بەو پێداویستییانە گەیشتووە کە لەلایەن داعشەوە بە شێوەی ئۆنلاین (لە ئینتەرنێت) بڵاوکراونەتەوە.\nبی بی سی لە ڕاپۆرتێکیدا چەند وێکچوونێکی نێوان ڕاستڕەوە توندڕەوەکان و داعشی خستووەتەڕوو و باسی لەوە کردووە شارەزایانی دژە تیرۆر ڕایانگەیاندووە، نیۆنازییەکان و ڕاستڕەوە توندڕەوەکان لێکۆڵینەوەیان لەو ڕێگایانەی هێرشکردن کردووە، کە چەکدارانی داعشە لەڕێگەی ئینتەرنێتەوە لەگەڵ شوێنکەوتووانیان هاوبەشییان پێکردووە.\nلە هەندێک لە حاڵەتەکاندا، دوای ئەوەی گومانلێکراوەکان بابەتی سێکسیی منداڵیان داگرتووە دەستگیرکراون، بەڵام بەرپرسان دەڵێن، نیۆ نازییەکان و ڕاستڕەوە توندڕەوەکان دەستیان بە پێداویستیگەلێک گەیشتووە بۆ ئەنجامدانی هێرش، کە ئەو پێداویستییانە لەلایەن دوژمنە ئایدۆلۆژییەکانیانەوە (داعشەوە) بڵاوکراونەتەوە. بی بی سی لە ڕاپۆرتەکەیدا ئاماژەی بەوە کردووە، کە لەوانەیە ئەوە نامۆ بێت، بەڵام نابێت جێگای سەرسوڕمان بێت.\nلە ڕاپۆرتەکەدا هاتووە، بۆ چەکدارانی داعش نەک مامەڵەکردن لەگەڵ ناموسڵمانەکان مامەڵەیەکی دوژمنکارانەیە، بەڵکو لەگەڵ موسڵمانانی شیعە و هەر کەسێکی تر کە هەماهەنگیی “کەسانی بێ باوەڕ” بکات بەلایانەوە وەک دوژمنە.\nلە ڕاپۆرتەکەی بی بی سی هاتووە، چەکدارانی داعش بە بەکارهێنانی چەمکی “تەکفیر” تەنانەت هاودینەکانی خۆیشیان بە “بێباوەڕ” و “موڕتەد/هەڵگەڕاوە” ناودەبەن و، وەکو ئامانجێکی شەرعی لێیان دەڕوانن.\nئەفسەرانی دژە تیرۆر هەندێک لە پێداویستییەکانیان بە “زۆر قێزەون” ناوبردووە کە چاودێرییان کردوون و ڕاوێژیان لەبارەوە کردووە.\nنەرویج.. گروپێکی ئیسلامۆفۆبیا بێڕێزییان بە قورئان و موسڵمانان کرد


وەزارەتی دارایی بڕیاری بۆ هەژماری بانكی فەرمانبەران دەركرد - تۆڕی میدیایی خەڵک\nوەزارەتی دارایی بڕیاری بۆ هەژماری بانكی فەرمانبەران دەركرد\nهەواڵ بڵاوکراوەتەوە: 02/05/2021\nوەزارەتی دارایی و ئابووری حكومەتی ھەرێمی كوردستان بڕیاریدا هەژماری بانكی بۆ فەرمانبەران بكاتەوە و جەختیشدەكاتەوە، كە ئەو هەنگاوە لەچوارچێوەی یاسای چاكسازیدایە.\nوەزارەتی دارایی و ئابووری حكومەتی ھەرێم لە گشتاندنێكدا بۆ سەرجەم وەزارەت و فەرمانگەكان ئاماژەی بەوەكردووە، “داوا دەكەین داتا و زانیاری لەسەر گشت فەرمانبەرانی حكومەتی ھەرێمی كوردستان ڕەوانە بكەن بۆ ئەوەی ئەژماری بانكییان بۆ بكرێتەوە، ئەوانەی تا ئێستا بۆیان نەكراوەتەوە”.\nڕاشیگەیاندووە، كردنەوەی هەژماری بانكی بۆ فەرمانبەران لە چوارچێوەی جێبەجێكردنی یاسای چاكسازی ژمارە ٤ی ساڵی ٢٠٢٠ ماددەی ١٣، برگەی یەكەمە.\nهەر بەپێی گشتاندنەكە، فۆڕمێكی تایبەت ئامادە كراوە، كە پێویستە فەرمانبەران ھەموو زانیارییەكان لەو فۆڕمەدا بنووسن بۆ ئەوەی بتوانرێت لەو ڕێگەیەوە ئاگاداری گشت زانیارییەكان بن.\nبەپێی یاسای چاكسازی، هەر فەرمانبەر و مووچەخۆرێك دەبێت هەژماری بانكی بۆ بكرێتەوە و لەڕێگەی بانكەوە مووچە وەربگرێت و مووچە پاشەكەوت كراوەكانیشی وەك ژمارە بۆ بخرێتە سەری تاوەكو بزانێت چەندی پارە لای حكومەتە، بەڵام ناتوانێت بەكاری بهێنێت تاوەكو هەرێم لە قەیرانی دارایی ڕزگاری دەبێت و بڕیاری نوێ لەبارەیەوە دەدرێت.\nئێران و ئەمریكا ڕێككەوتن\nلە هەولێر دەست بەسەر هەزار كیلۆ گۆشتی هیندی دا گیرا\nوەزارەتی دارایی هەرێم بڕیارێك دەربارەی نرخی دۆلار دەردەكات\nخەڵك- وەزارەتی دارایی و ئابووری هەرێم بڕیارێك سەبارەت بە نرخی دۆلار بۆ فەرمانگەكان دەردەكات و جەختدەكاتەوە، كە 100 دۆلار بە 145 هەزار دینار هەژمار…\nپڕۆژەیەك بۆ مووچەی فەرمانبەران و چاكسازی ڕاگەیەنرا\nخەڵك- یەكێتی پەڕلەمانتارانی كوردستان پڕۆژەیەك بۆ چاكسازی و چارەسەری دۆخی مووچەخۆران و كۆتایی هێنان بە لێبڕینی مووچە پڕۆژەیەك ڕادەگەیەنێت و داوا…\nپەڕلەمانی كوردستان 4 وەزیر بانگهێشت دەكات\nخەڵك-ئارام سەردار سەرۆكی لیژنەی دارایی لەپەڕلەمانی ڕایدەگەیەنێت، دوای خوێندنەوەی ڕاپۆرتی دووەمی لیژنەی باڵای چاكسازی بەپێویستی دەزانین چوار…\nمووچەی چەند وەزارەت و توێژێك دابەش دەكرێت\nخەڵك- دابەشكردنی مووچەی مانگی نیسان-ی مووچەخۆران بە لێبڕینی 21% دەستی پێكردووە و سبەینێ چەند وەزارەت و توێژێك مووچە وەردەگرن. بەپێی خشتەی مووچە،…\nمووچەی 9 وەزارەت و دامەزراوە دابەش دەكرێت\nخەڵك- سبەینێ مووچەی 9 وەزارەت و سەرۆكایەتییەكانی هەرێم و خانەنشینانی پێشمەرگە دابەش دەكرێت و ڕۆژی هەینی كۆتایی بە دابەشكردنی مووچەی مانگی 1 لە…\nدارایی گشتاندنێك بۆ وەزارەت و فەرمانگەكان دەكات\nخەڵك- وەزارەتی دارایی و ئابووری هەرێم گشتاندنێك سەبارەت بە خەرج كردنی پێشینەی فەرمانگەكان ئاڕاستەی وەزارەت و فەرمانگەكان دەكات و جەختدەكاتەوە،…\nحكومەت، ڕاپۆرتی دووەمی چاكسازی ڕەوانەی پەڕلەمان كرد\n26 نیسان 2021 12.40 pm\nخەڵك- حكومەتی هەرێمی كوردستان راپۆرتی دووەمی لیژنەی باڵای چاكسازیی لە مووچە و دەرماڵە و بەخشین و ئیمتیازاتەكان…\n“لێبڕینی مووچەی فەرمانبەران كەم دەكرێتەوە”\n24 شوبات 2021 7.39 pm\nخەڵك- وەزیری دارایی و ئابووری حكومەتی هەرێمی كوردستان ئاشكرای دەكات، كە كێشەی ئێمە لەگەڵ بەغداد كێشەیەكی سیاسیە…\nداوای لیستی تەواوی مووچەی مانگی 4 بێ لێبڕین كرا\n06 نیسان 2021 8.24 pm\nخەڵك- لیژنەی بایۆمەتری ئەنجوومەنی وەزیرانی هەرێم داوا لە گەنجینەكان دەكات لیستی مووچەی مانگی نیسان بە تەواوی…


ڕۆژی 7ی كانونی یەكەم\n- ڕۆژی 7ی كانونی یەكەمی ساڵی 43ی پێش زایین، گەورە فەیلەسوفی ڕۆمانی و وتاربێژی شاری رۆما ماركۆس تۆلیۆس سیسرۆ ناسراو بە (شیشرۆن) كۆچی دوایی كردووە كە كاریگەرییەكی زۆری لەسەر شارستانییەتی ڕۆمەكان هەبووە، شیشرۆن ساڵی 106ی پێش زایین لە دایك بووە.\n- ڕۆژی 7ی كانونی یەكەمی ساڵی 637ی زایینی، لەلایەن سوپای موسڵمانەكانەوە بە فەرماندەیی (هیشامی كوڕی عوتبە) دوایین پێگەی سوپای فارسەكان لە شارۆچكەی جەلەولا كۆنترۆڵا كرا.\n- ڕۆژی 7ی كانونی یەكەمی ساڵی 1877، (تۆماس ئەدیسۆن)ی داهێنەر و زانای بواری زانستی فیزیا لە دروستكردنی ئامێری (فۆنۆگراف)دا سەركەوتنی بەدەست هێنا كە لە ڕێگەیەوە بۆ یەكەمجار دەنگ تۆمار كرا و توانرا پەخش بكرێتەوە.\n- ڕۆژی 7ی كانونی یەكەمی ساڵی 1928، (ئەفرام نوام چۆمسكی) نوسەر و رەخنەگر و مێژوونوس و چالاكوانی سیاسیی بە ناوبانگی ئەمریكا لە دایك بووە، كە یەكێكە لە فەیلەسوفە دیارەكانی سەدەمی بیستەم و خاوەنی دەیان بەرهمی فیكریی و فەلسەفی و سیاسییە.\n- لە میانی جەنگی دووەمی جیهانیدا و ڕۆژی 7ی كانونی یەكەمی ساڵی 1941، هێزە دەریاییەكانی سوپای ژاپۆن لە دورگەی (ئەواهۆ)ی سەر بە دورگەكانی هاوای گورزێكی كاریگەریان لە هێزەكانی ئەمریكا دا و سەربازگەی (بیرڵا هاربەر)یان بە تەواوی تێكشكاند.\n- دوای ڕێككەوتن لەگەڵا یەكێتیی سۆڤێت، سوپای ئێران پەلاماری كۆماری ئازەربایجانی دا كە ماوەی چەند مانگێك بوو سەربەخۆیی لە ئێران ڕاگەیاندبوو، سەرئەنجام ڕۆژی 7ی كانونی یەكەمی ساڵی 1946، هێزەكانی ئێران گەمارۆی كۆمارەكەیان دا و لە پاش جەنگێكی چوار ڕۆژە كۆتاییان بە كۆماری ئازەربایجان هێنا.\n- ڕۆژی 7ی كانونی یەكەمی ساڵی 1953، یەكەم ژمارەی ڕۆژنامەی (جمهوری)ی میسری بڵاوكراوەتەوە كە رۆژنامەیەكی سیاسیی و فكریی بوە.\n- ڕۆژی 7ی كانونی یەكەمی ساڵی 1988، بۆ یەكەمجار لە سەر زاری (یاسر عەرەفات) سەرۆكی پێشووی دەسەڵاتی فەڵەستینییەوە دان بە دەوڵەتی ئیسرائیلدا نرا.\n- ڕۆژی 7ی كانونی یەكەمی ساڵی 1999، وەفدێكی یەكێتیی نیشتمانیی كوردستان بە سەرۆكایەتیی (د. بەرهەم ئەحمەد سالح) بەشدارییان لەكۆنگرەی سۆسیال دیموكراتدا كرد كە لە ئەڵمانیا بەڕێوەچوو.\n- ڕۆژی 7ی كانونی یەكەمی ساڵی 2003 و لە پاش ڕووخانی ڕژێمی بەعس لە عێراق، بۆ یەكەم جار لە مێژووی باشوری كوردستاندا یەكەم فڕۆكەی مەدەنی لە فڕۆكەخانەی نێودەوڵەتیی هەولێر نیشتەوە.\n- دوای ئەوەی دەسەڵاتی حكومەتەكەی بزووتنەوەی تاڵیبان لە ئەفغانستان لەلایەن هێزەكانی هاوپەیمانانەوە لەسەر كار لابرا، لە هەڵبژاردنێكی گشتیدا (حامید كارزای) سەركەوتنی بە دەست هێنا و ڕۆژی 7ی كانونی یەكەمی ساڵی 2004، وەكو یەكەم سەرۆكی ئەفغانستان هەڵبژێردرا و سوێندی دەستووریی خوارد.\n- ڕۆژی 7ی كانونی یەكەمی ساڵی 2011، حكومەتەكەی (كەمال جەنزوری) سەرۆك وەزیرانی میسر لە بەردەم ئەنجومەنی باڵای سەربازیی میسردا سوێندی یاسایی خوارد، لەلایەن موشیر (محەمەد حسێن تەنتاوی) فەرماندەی گشتیی هێزە چەكدارەكانی میسریشەوە دەسەڵاتی بەڕێوەبردنی وڵات درایە دەست سەرۆك وەزیران.\n- ڕۆژی 7ی كانونی یەكەمی ساڵی 2011، ئەنجومەنی دامەزراندنی نیشتمانیی تونس ڕەزامەندیی لەسەر دەستوورێكی كاتی بۆ ئەو وڵاتە پیشاندا بە ئامانجی ڕێكخستنی دەسەڵاتەكان و ڕێگەخۆشكردن بۆ هەڵبژاردنی سەرۆكێكی كاتیی بۆ ئەو وڵاتە تا ئەنجامدانی هەڵبژاردنی گشتی لە سەرتاسەری وڵاتدا.\n- ئەمڕۆ لە چەند وڵاتێكی جیهاندا بۆنە و یاد و ساڵڕۆژی تایبەت هەیە لەوانەش (جەژنی سەربەخۆیی لە كۆڵۆمبیا، ڕۆژی مۆم لە كۆتدیڤوار، دەستپێكردنی وەرزی سەرما لە ژاپۆن)، هەروەها ئەمڕۆ بە ڕۆژی جیهانیی فڕۆكەوانیی مەدەنی ناسراوە كە ساڵی 1996و لە ڕۆژی 7-12دا ڕێكخراوی نەتەوەیەكگرتووەكان بڕیاریدا ئەم ڕۆژە بكرێتە ڕۆژی جیهانیی فڕۆكەوانیی مەدەنی و وڵاتان و كۆمپانیاكانی بواری گەشتوگوزار و فڕۆكەوانی و بەرهەمهێنەری فڕۆكە لەم بۆنەیەدا تاووتوێی ڕەوشی فڕۆكەوانی بكەن لە جیهاندا.


سەرۆکی دەستەی وەبەرهێنان: كەرتی وەبەرهێنان ڕووی لە گەشە و هەڵكشان كردووە\n"كار بۆ دروستكردنی 11 ناوچەی پیشەسازیی خۆراكی دەكرێت"\nشوان به‌رزنجی 24/05/2021 - 10:40 چاوپێكەوتن\nسەرۆکی دەستەی وەبەرهێنانی حکوومەتی هەرێمی کوردستان ڕای گەیاند کەرتی وەبەرهێنان ڕووی لە گەشە کردووە و لە کابینەی نۆیەی حکوومەتدا بە سەرمایەی زیاتر لە دوو ملیار و 56 ملیۆن دۆلار مۆڵەتیان بە 100 پرۆژەی وەبەرهێنان داوە".\nد.محەمەد شوکری، سەرۆکی دەستەی وەبەرهێنانی حکوومەتی هەرێمی کوردستان، لە گفتوگۆیەکی (باسنیوز)دا، چەند پرسێكی وەبەرهێنانی خستە ڕوو و گوتی: "نیشانە و پێوەرەكانی گەشەكردنی كەرتی وەبەرهێنان رووی لە هەڵكشان كردووە، لە ماوەیەكی نزیكیشدا وەرچەرخانی گەورە دەبینین و لە دەستپێكی كاری كابینەی نۆیەمی حكوومەتی هەرێمی كوردستانەوە تا ئێستا بە سەرمایەی زیاتر لە 2 ملیار دۆلار مۆڵەتیان بە 100 پڕۆژەی وەبەرهێنان داوە و هەر لەو ماوەیەدا دەستەكە زیاتر لە 556 پرۆپۆزەڵی بە سەرمایەی 12 ملیار دۆلار پەسەند كردووە".\nسەرۆکی دەستەی وەبەرهێنان ئاماژەی بەوەش دا: "لەگەڵ ئەوەی پەتای كۆرۆنا و شوێنەوارە مەترسیدارەكانی، كاریگەرییان لەسەر وەبەرهێنان هەبووە، چونکە كۆرۆنا و قەیرانی دارایی دۆخی نەخوازراو بوون و ئاستەنگی زۆریان لەبەردەم وەبەرهێنان دروست كرد، لەگەڵ ئەمەشدا پەتای كۆرۆنا سەلماندی، كە دەبێت پەلە بكەین بۆ بەرهەمهێنانی هەموو ئەو پێداویستییە سەرەكییانەی هاووڵاتیبان، چونكە بەهۆی كۆرۆناوە، نرخەكانی كاڵا و شمەك و خۆراك لە شوێنی سەرەكیی بەرهەمهێنانیانەوە بەرز بووەتەوە".\nد. محەمەد شوکری ڕاشی گەیاند: "سەرەڕای بوونی پەتاكە و بەردەوامبوونی قەیرانی دارایی، بە پاڵپشتی و راسپاردەكانی سەرۆكی حكوومەتی هەرێمی کوردستان، توانیمان وەرچەرخانێك لە كەرتی وەبەرهێناندا دروست بكەین و دوو هەنگاوی گرنگ بنێین".\nلەبارەی ئەو دوو هەنگاوە، سەرۆکی دەستەی وەبەرهێنان گوتی: "هەنگاوی یەكەم، راگرتنی كەموكورتی و قۆرخكاری و زیانگەیاندن بە خەڵك و ئابووریی هەرێم لە هەندێك پڕۆژەی وەبەرهێنانی خراپ و هەڵوەشاندنەوەی ئەو پڕۆژانەی وەبەرهێنان، كە كڕین و فرۆشتنیان پێوە دەكرا. هەنگاوی دووەم، وەرچەرخان بە ئاراستەكردنی وەبەرهێنان لە كەرتێكی نیشتەجێبوونەوە بەرەو ئاسۆیەكی فراوانتری ستراتیژی، بەتایبەتی لە كەرتەكانی كشتوكاڵ و پیشەسازی و گەشتیاری و وزەدا، كە ئابووریی كوردستان فرەچەشن دەكات؛ کە ئەمەش بە سێ قۆناغ بووە".\nد. محەمەد شوکری قۆناغەکانی ئەو وەرچەرخانەی روون کردنەوە و گوتی: "قۆناغی یەكەم، دەستنیشانكردنی پلانی 20-20، قۆناغی دووەم، دروستكردنی نەخشەی وەبەرهێنان. قۆناغی سێیەمیش راگەیاندنی ئەو پڕۆژانەی، كە لەناو پلاندایە، بۆ ئەوەی بە ئامادەكراوی پێشكەش بەو وەبەرهێنەرانە بكرێت، كە دەیانەوێت لە پرۆسەی ئاوەدانكردنەوەی هەرێمەكەدا بەشدار بن، بۆ ئەمەش رێبەری وەبەرهێنانمان ئامادە كرد بۆ پەرەپێدان و پێشخستنی وەبەرهێنانی ئاراستەكراو. پۆرتاڵێكی تایبەتیش بۆ زوو راییكردنی كاری وەبەرهێنەران و دەستپێكردنەوەی پڕۆژە وەستاو و تەواونەكراوەكان و دانانی میكانیزمێك بۆ چۆنیەتیی گۆڕینی سێكتەرەكانی وەبەرهێنان داڕێژراوە، ئەمە وێڕای پێشكەشكردنی خزمەتگوزاریی ئەلیكترۆنی و پەیڕەوكردنی سیستەمی یەك پەنجەرەیی، تا پرۆسەی وەبەرهێنان خێراتر بێت".\nد.محەمەد شوکری روونیشی كردەوە: "ئێستا بەپێی نیشانە و پێوەرەكان، گەشەكردنی كەرتی وەبەرهێنان رووی لە هەڵكشان كردووە، لە ماوەیەكی نزیكیشدا وەرچەرخانی گەورە دەبینین، بەتایبەتی لە بووژانەوەی كەرتی كشتوكاڵ و پیشەسازیی خۆراكی و گەشتیاریدا و هەر لەم چوارچێوەیەشدا بەردی بناغەی كارگەی شەكری بیتوێن، بە گوژمەی 114 ملیۆن دۆلار دانرا، كە رۆژانە 500 تا 600 تۆن شەكری سپی بە چەوەندەری ناوخۆیی بەرهەم دەهێنێت، ئەمە لە كاتێكدایە لە ساڵی 2019 هەرێمی كوردستان لەسەرووی 140 هەزار تۆن شەكری هاوردە كردووە. ناوچە پیشەسازییەكانیش كاری باش و جدییان لەسەر كراوە و دەیان پڕۆژە و كاری دیكەی وەبەرهێنان لە پارێزگا و ناوچە جیاجیاكانی كوردستان دەبینرێت، كە چ جووڵەیەكی تێدایە".\nسەبارەت بە پێدانی مۆڵەتیش روونی کردەوە: "ئێمە لە دەستپێكی كاری كابینەی نۆیەمی حكوومەتی هەرێمی كوردستانەوە تا ئێستا بە سەرمایەی زیاتر لە 2 ملیار دۆلار و 56 ملیۆن دۆلار، مۆڵەتمان بە 100 پڕۆژەی وەبەرهێنان داوە، هەر لەو ماوەیەدا دەستەكەمان زیاتر لە 556 پرۆپۆزەڵی بە سەرمایەی 12 ملیار دۆلار لەگشت سێكتەرەكاندا پەسەند كردووە، تاوەكوو ئێستا 935 پڕۆژە مۆڵەتیان پێ دراوە و لە 50%ی ئەو پرۆژانە تەواو بوون و سەرمایەی ئەو پرۆژانە 53 ملیار دۆلارە، تەنیا لە یەك پڕۆژەی وڵاتی چین، كە لە شاری هەولێر دروست دەكرێت و بەردی بناغەی بۆ دانراوە، 13 ملیۆن و 326 هەزار دۆلار تێچوویەتی، ئەمە وێڕای ئەوەی كۆمپانیایەكی چینی پرۆپۆزەڵی بۆ دروستكردنی شارێكی گەشتیاری لە هەولێر بە سەرمایەی پێنج ملیار دۆلار پێشكەش كردووە".\nئاشکراشی کرد: “لە مانگی تەمووزی 2019وە تا ئێستا 596 پرۆپۆزەڵی پڕۆژە پێشكەش كراون، كە سێكتەری پیشەسازی لە پلەی یەكەم دێت، ئەمەش هەمووی بۆ سەقامگیریی سیاسی و بەهێزیی هەرێم و حكوومەتی هەرێمی كوردستان دەگەڕێتەوە".\nسەرۆكی دەستەی وەبەرهێنان لەبارەی پلانی 20-20 بۆ وەبەرهێنەرانەوە گوتی: "پلانی (20-20)ی وەبەرهێنان هەزار پڕۆژە لەخۆ دەگرێت، لە بوارەكانی پیشەسازی و كشتوكاڵ و گەشتیاری و سەرچاوەكانی ئاو و دارایی و بانكی و كارەبا و گواستنەوە و گەیاندن و پەروەردە و خوێندنی باڵا و تەندروستی و نیشتەجێبوون و بازرگانی و رۆشنبیری و لاوان و وەرزش و پڕۆژەكانی ژێرخان. لەمەش 461 پڕۆژە بۆ كەرتی پیشەسازییە و 227 كەرتی گەشتوگوزار و 113 كەرتی كشتوكاڵە و تەنیا 10 هەزار یەكەی نیشتەجێبوونی تێدایە. لە كەرتی پیشەسازیی خۆراكیشدا 158 پڕۆژە لە سەرجەم پارێزگاكانی كوردستان ئامادە كراون و چەندین كارگەی دیكەی پترۆكیمیایی و پزیشكی و بیناسازی و كەرەستە فلزییەكان و كەلوپەلی كارەبایی و كاغەز و ریسایكلینی لەخۆ گرتووە".\nد.محەمەد شوکری روونیشی کردەوە: "لەم پلانەدا هەولێر 280 پڕۆژە و سلێمانی بە هەڵەبجە و ئیدارە سەربەخۆكانیشەوە 273 پڕۆژە و دهۆك 238 پڕۆژەیان هەیە، پێشبینیش دەكەین تا 200 هەزار هەلی كار لەو پرۆژانە بۆ دەستی كاری ناوخۆ دابین بكەین، بە پشتبەستن بەو مەرجەی لە مۆڵەتدانی هەر پڕۆژەیەكی وەبەرهێنان دانراوە، كە دەبێ لە 75%ی دەستی كاری ناوخۆ بخرێتە سەر كار".\nلەکۆتاییدا لەبارەی پیشەسازییەكانی خۆراكی، كە بڕیارە لەم كابینەیەدا دروست بكرێن، گوتی: "ئێستا كار بۆ دروستكردنی 11 ناوچەی پیشەسازیی خۆراكی دەكرێت، ناوچەی پیشەسازیی دهۆك كاری تێدا دەكرێت و كارەكانی تەرخانكردنی زەوی لە ناوچەی تیماری پیشەسازیی خۆراكی لە هەولێر و عەربەت لە سلێمانی و هەڵەبجە تەواو بوون و لە راپەڕین و گەرمیان و كەلار لە قۆناغی دەستنیشانكردنی زەویدایە، لە هەموو ئەم ناوچە پیشەسازییانەش، كارگەی (گەورە- مامناوەند- بچووك) بەرچاو دەکەون".