کوردیپێدیا - زیاتر لە 15 دۆنم پووش و پاوان سوتا\n🌳 زیاتر لە 15 دۆنم پووش و پاوان سوتا | پۆل: ژینگەی کوردستان | زمانی بابەت: 🏳 کوردیی ناوەڕاست\nزیاتر لە 15 دۆنم پووش و پاوان سوتا\nبەهۆکارێکی نادیار ئاگر لە دارستان و پوش و پاوانی سنوری شارۆچکەی ئامێدیئامێدی کەوتەوەو زیاتر لە 15 دۆنم زەوی پوش وپاوان سوتا.\nکاتژمێر 5:00 ی ئێوارەی ئەمرۆ بە هۆکارێکی نادیار ئاگر لە دارستان و پوش و پاوانی ڕۆژئاوای شارۆچکەی ئامێدی کەوتەوە و بەهۆیەوە زیاتر لە 15 دۆنم زەوی سوتا.\nبەرگری شارستانی دهۆکدهۆک لە راگەیەندروێکدا ئاماژەی بۆئەوەکردووە، ئاگرەکە ماوەی 2 کاتژمێری خایاندووە تا کۆنترۆل کراوە و زیانی زۆر بەر ڕەز و باخی جوتیارانی ناوچەکە کەوت.\nتا ئێستا هۆکاری ئاگرەکە نازانرێت و لێکۆلینەوە لە ڕووداوەکە دەستی پێکردووە.\n1. 👁 30-10-2019\n📅 رۆژی دەرچوون: 30-10-2019\n➕ ئەم بابەتە لەلایەن: (نالیا ئیبراهیم)ەوە لە: Oct 2 2019 3:44AM تۆمارکراوە\n📷 فایلی وێنە 1.0.1 118 KB Oct 2 2019 3:46AM نالیا ئیبراهیم


تەندروستی جیهانی هۆشداری لە “بكوژە بێدەنگەكە” دەدات – wazho.net\nتەندروستی جیهانی هۆشداری لە “بكوژە بێدەنگەكە” دەدات\nئاب 25, 2021\t79379 جار خوێندراوەتەوە\nرێكخراوی تەندروستی جیهانی هۆشداری لە “بكوژە بێدەنگەكە” دەدات كە بەرزبوونەوەی پەستانی خوێنە و جەختی لەوە كردووەتەوە، نزیكەی یەك ملیار و 300 ملیۆن كەس ئەو كێشەیەیان هەیە.\nرێكخراوی تەندروستی جیهانی و زانكۆی “ئیمپریاڵ كۆلێج لەندەن” لە نوێژینەوەیەكی هاوبەشدا كە لە گۆڤاری “لانسێت” بڵاوكراوەتەوە هاتووە، لە جیهاندا نزیكەی یەك ملیار و 300 ملیۆن كەس كێشەی “بەرزبوونەوەی پەستانی خوێن”یان هەیە كە بە “بكوژە بێدەنگەكە” ناسراوە و مەترسی توشبوون بە نەخۆشیەكانی دڵ و جەڵتەی مێشك و نەخۆشیەكانی گورچیلە زیاد دەكات.\nرونیشكراوەتەوە، دەتوانرێت زۆر بە ئاسانی بەرزبوونەوەی پەستانی خوێن دیاری بكرێت و بە دەرمان كە تێچووی زۆر نییە چارەسەر بكرێت، بەڵام هۆشداری لەوە دەدەن كە نیوەی توشبووان نازانن كێشەیان هەیە و ئەوەش واتای ئەوەیە چارەسەر وەرناگرن.\nبەپێی توێژینەوەكە، رێژەی توشبووانی بەرزبوونەوەی پەستانی خوێن لەماوەی 30 ساڵی رابردوودا زۆر بە كەمی گۆڕاوە و لەو وڵاتانەی كە داهاتی تاك تێیاندا نزمە بەرزبووەتەوە، بەڵام دەوڵەتە دەوڵەمەندەكان توانیویانە بەشێوەیەكی زۆر باش كۆنترۆڵی بكەن.\nلای خۆیەوە ماج عەزاتی مامۆستای تەندروستی و ژینگەی جیهانی لە زانكۆی “ئیمپریاڵ كۆلێج لەندەن” ئاماژەی بەوەداوە، نەخۆشییەكە پەیوەندی بە دەوڵەمەندییەوە نییە، بەڵكو زیاتر پەیوەندی بە هەژارییەوە هەیە و بەشێكی زۆری باشوری بیابانی ئەفریقا و باشوری ئاسیا و دەوڵەتەكانی دورگەكانی زەریای هادی ناتوانن بەشی پێویست چارەسەر بەدەستبهێنن.\nبەپێی هەمان توێژینەوە، تەنها لە ساڵی 2019 نزیكەی 17 ملیۆن و 900 هەزار كەس بەهۆی نەخۆشیەكانی دڵ و ملولەكانی خوێنەوە گیانیان لەدەستداوە، یەك لەسەر سێی ئەو كەسانەش هۆكاری سەرەكی لە پشت مردنیان بەرزبوونەوەی پەستانی خوێن بووە.\nPrevious قوباد تاڵەبانی: دەبێت میکانیزمی وەرگرتنی رسومات رێکبخرێتەوە\nNext وەزارەتی كارەبا هاوڵاتیان ئاگادار دەكاتەوە


📕 چل حیکایەتێد مەلا مەحموودێ بایەزیدی 1799 - 1867\nرەشید فندی ڤەگوهاستینە سەر رێنڤیسا نوی و فەرهەنگۆک بۆ چێکرییە\nچل حیکایەتێد مەلا مەحموودێ بایەزیدی 1799 - 1867\n📕 گۆتنێت مەزنان و ئیدیۆم ل چیای شنگالی\nکتێبێکی نوێی ئنستیوتی کەلەپووری کوردە و مامۆستا (عەبدوڵڵا عەلی شەنگالی) کۆی کردووەتەوەو شیکردنەوەی بۆ پەندەکان کردووە.\nئەم کتێبە، لە 206 لاپەڕەی قەوارە گەورە پێکدێت و لە چاپخانەی (شڤان) لە سلێمانی چاپ کراوەو ژمارە 105ی بڵاوکراوەکانی ئنستیتیوت سەنتەری دهۆکی وەرگرتووە. ناوەڕۆکی ئەم کتێبە، بریتییە لە (1637) پەندو ئیدیۆمی ناوچەی شنگال و زارگۆتنی هەموو پێکهاتەکانی ئەو ناوچەیە، کە لەپەراوێزی پەندەکانیشدا، هۆکارو کاتی وتنی پەندەکان، ئاماژەیان پێکراوە.\nلە دەستپێکدا، باس لە بیرۆکەی کۆکردنەوەی ئەم پەندو\nگۆتنێت مەزنان و ئیدیۆم ل چیای شنگالی\n📊 بابەت 372,180 | وێنە 58,204 | پەرتوک PDF 10,789 | فایلێن پەیوەندیدار 40,319 | 📼 ڤیدیۆ 165 | 🗄 ژێدەر 14,072 |\n📅 20-01-2020 ℹ | 🏷 پول: رێکەوت و رووداو | زمانێ بابەتی: 🏳 کوردیی ناوەڕاست\n 📡 | 🏳 کوردیی ناوەڕاست | ماڵپەری رووداو - 20-01-2020\n 📡 | 🏳 کوردیی ناوەڕاست | ماڵپەری کوردستان 24 - 20-01-2020\n 📡 | 🏳 کوردیی ناوەڕاست | ماڵپەری ئەی ئێن ئێف نیوز - 20-01-2020\n 📡 | 🏳 کوردیی ناوەڕاست | ماڵپەری دواڕۆژ - 20-01-2020\n 📡 | 🏳 کوردیی ناوەڕاست | ماڵپەری کوردپا - 22-01-2020\n🏙 باژێر ⚪ چۆمان\n✍ ئەڤ بابەتە بو دویماهیک جار ژ لایێ: (هاوڕێ باخەوان)ڤە: Jan 22 2020 11:23AM هاتیە ڕاست ڤەکرن\n👁 ئەڤ بابەتە 31,536 جار هاتیە دیتن\n📷 فایلا وێنەیی 1.0.2 75 KB Jan 21 2020 9:50AM هاوڕێ باخەوان\n📷 فایلا وێنەیی 1.0.1 57 KB Jan 20 2020 11:40AM هاوڕێ باخەوان


سه‌رۆكی فه‌ره‌نسا رایگەیاند، پێویسته توركیا به‌زووترین كات هێرشه‌كه‌ی بۆ سه‌ر باكووری سووریا بوه‌ستێنێت هەروەها نیگه‌رانی خۆی له هێرشی توركیا بۆ سه‌ر هێزه كوردییه‌كانی رۆژئاوای كوردستان راگه‌یاند.\nئیمانوێل ماكرۆن، له كۆنگره‌یه‌كی رۆژنامه‌وانیدا جه‌ختی له‌سه‌ر نیگه‌رانی خۆی و وڵاته‌كه‌ی له هێرشی توركیا بۆ سه‌ر باكووری سووریا كرده‌وه و دووپاتیشیكرده‌وه، پێویسته ده‌ستبه‌جێ توركیا هێرشه‌كانی بۆ سه‌ر باكووری سووریا بوه‌ستێنێت.\nماكرۆن له باره‌ی ده‌ره‌نجام و لێكه‌وته‌كانی ئه‌و هێرشه‌ی توركیا بۆ سه‌ر رۆژئاوای كوردستان هۆشداریدا، كه ئه‌و هێرشه‌ی توركیا ده‌بێته هۆی ئاڵۆزی و پشێوی زیاتر له ناوچه‌كه و سه‌قامگیری و دۆخی ئه‌منی ناوچه‌كه به گشتی ده‌خاته مه‌ترسییه‌وه و، ده‌كرێت به‌هۆی ئه‌و هێرشه‌ی توركیاوه جارێكی دیكه داعش له ناوچه‌كه چالاكبێته‌وه.\nئەوەش دوای ئەوەدێت، ئێوارەی دوێنێ چوارشەممە توركیا هێرشەكانی بۆ سەر رۆژئاوای كوردستان بەناوی " كانی ئاشتی" دەستپێكرد و ئەوەش كاردانەوەی وڵاتانی زلهێزی جیهانی بەدوای خۆیدا هێنا، هاوكات بەهۆی بۆردومانەكانیشەوە تائێستا بەدەیان هاوڵاتی و گەریلا شەهدبوونە و هەروەها سەدان كەسیش ئاوارەبوونە.


"دڕکەکان هۆکاری سەرهەڵدانی شۆڕشی گوڵەکان بوون".\nئەمە دروشم و وتەی سەری زاری هاوڵاتیانی خۆپیشاندەر و راپەڕیوی جۆرجیا بوو لە کۆتایی ساڵی ٢٠٠٣ دا. کە مەبەست لێی سەرۆک و وەزیر و ئەو کاربەدەستە گەندەڵانەبوون کە جۆرجیایان بەرەو هەڵدێر دەبرد و برسێتی تەنگی بە هاوڵاتیانی جۆرجیا هەڵچنیبوو.\nسەرەنجام، لە ٨ ی ١١ ی ٢٠٠٣ دا هاوڵاتیانی جۆرجیا رژانە سەر شەقامەکان و داوای کۆتایهاتنی دەسەڵاتی سەرۆک ئیدوارد شیفەرنادزە و حکومەتەکەیان دەکرد، هەرزوو حزبی ئۆپۆزسیۆنی ( یەکێتی هاونیشتمانیانی جۆرجیا ) بە سەرۆکایەتی میخائیل ساکاشڤیلی جڵەوی نارەزایەتیەکانی گرتەدەست و توانیان لە ماوەی چوار مانگدا و بە ئاشتییانە کۆتایی بە دەسەڵاتی شیفەرنادزە بهێنن و لە سەرەتای ساڵی ٢٠٠٤ هەڵبژاردن بکەن و ساکاشفیکی بوو بە سەرۆکی وڵات. کە گەنجترین سەرۆک بوو تەمەنی ٣٦ ساڵ بوو. شۆڕشەکەشیان لە مێژوودا بە ( شۆڕشی گوڵەکان ) نوسرایەوە.\nهەرچەندە ئەوکاتە دەسەڵات زۆر هەوڵیاندا لەگەڵ خۆپیشاندەران رێکبکەون، بەڵام نەگەیشتنە ئەنجام و داوای رۆشتنی سەرۆک و کۆتایی حوکم و دەسەڵاتیان دەکرد.\nلە ساڵی ٢٠٠٤ تا ٢٠٠٨ ساکاشڤیلی سەرۆک بوو توانی گۆڕانکاری گەورە ئەنجامبدا، لەوانە؛\nیەکەم؛ زۆرترین پرۆژەی ئاوەدانکردنەوەی ئەنجامدا بەجۆرێک کە ئەو بودجەیەی بۆ پرۆژەکان تەرخانیکردبوو، پارەی لێدەمایەوە.\nدووەم؛ کە چووە سەرحوکم رێژەی بێکاری لە جۆرجیا ٪٥٢ بوو، توانی تا ساڵی ٢٠٠٦ بیکاتە ٪٣٤، تا لە کۆتاییدا گەیاندیە ٪١١.\nسێیەم؛ دەروازەی بازرگانی و هەناردەی نەوتی لەگەڵ تورکیا و ئازەربایجان کردەوە.\nچوارەم؛ کەرتی گەشتیاری جۆرجیای بوژاندەوە بە جۆرێک کە ساڵانە ملیۆنان گەشتیار رودەکەنە جۆرجیا بۆ گەشت.\nپێنجەم؛ لە شەفافیەتی دارایی و بودجە و خەرجیدا، جۆرجیای گەیاندە پلەی ٤١ لەکۆی ١٨٠ وڵات، لە کاتێکدا ساڵی ٢٠٠٣ جۆرجیا لەکۆی ١٣٣ وڵاتی ناشەفاف پلەی ١٢٤ بوو.\nشەشەم؛ بەپێی راپۆرتی بانکی نێودەوڵەتی لە کۆی ٢٠ وڵات کە دژایەتی گەندەڵی دەکەن جۆرجیا پلەی یەکەمی بەدەست هێناوە.\nهەنوکە لە هەرێمی کوردستاندا باشترین دەرفەتە بۆ هەڵگیرساندنی شۆڕشی تەماتە، تا ببێتە وەرچەرخانێک لەمێژووی نوێی کورددا. با ئێمەی کوردیش وەکو گەلی جۆرجیا بەشۆڕشی تەماتە ناوی خۆمان لەمێژوودا بنەخشێنین، ئەگەر ئەوێ ڕۆژێ شۆڕشگێرەکانی فەڕەنسا قەڵای باستیل-یان شکاند و ناوی خۆیان لەمێژوودا تۆمار کرد. وەک چۆن دڕکەکان بونە هۆکاری سەرهەڵدانی شۆڕشی گوڵەکان لە جۆرجیا با ئەمڕۆش گەلی کورد لەبری تفەنگ و گوللە و بەرد و دار بە تەماتە کۆتایی بە زوڵم و برسێتی و دەسەڵاتی چەتەگەریی و مافیایی بهێنین لە کوردستاندا.\nچارەنوسی ھێرۆ ئیبراھیم ئەحمەد ..\nخۆمان ماڵمان لە شوشەیە.!\nمن چۆن بووم، ئێوە چیتان لێکردم.؟!\nته‌نز و بومه‌له‌رزه\nوەک هاوڵاتیەکی سادە..\nبە بەرگی کوردییەوە نەورۆز بکەن..\nماڵە چۆڵەکەی تاڵەبانی..\nقوباد تاڵەبانی، قوربانیی دەستی هەڤاڵەكانی


12:36 هه‌ینی 20 ئه‌یلول 2019\nنەتەوەیەکگرتووەکان هۆشداریدەدات، بەهۆی هەڵکشانی دیاریدەی قەتیسبوونی گەرماوە، زۆربەی ئەو شارانەی کە نزیکن لە کەناری دەیاریاکانەوە مەترسی ژێرئاوکەوتنیان لەسەرە.\nبەرنامەی نەتەوەیەکگرتووەکان تایبەت بە کۆمەڵگا مرۆڤایەتییەکان ئەوەى خستوەتەڕو، لەئێستادا دەریاکان 71%ى گۆى زەوى پێک دەهێنن، بەڵام بەهۆی هەڵکشانی دیاریدەی قەتیسبوونی گەرماوە خەریکە ڕوبەری وشکانی کە لەئێستادا 29% گۆی زەوی پێکدەهێنێت بەرەوە کەمبوونەوە دەڕوات، ئەوەش بەهۆی توانەوەى کێوە سەهۆڵبەندییەکانی نوچەکەی باکوری گۆی زەویەوەیە.\nبەگوێرەی ڕاپۆرتەکەى نەتەوەیەکگرتووەکان، پێشبینیدەکرێت لە ساڵی 2040 هۆی دیاریدەی قەتیسبوونی گەرما، زیاتر لە 14 شاری جیهان لە کۆی 17 شار کە دەکەونە سەر کەناری دەریاکانەوە ژێرئاو بکەون.\nئەمە لەکاتێکدایە کە نیوەی دانیشتوانی جیهان لە شارە کەنارییەکان دەژین، بەگوێرەی زانیارییەکانى نەتەوەیەکگرتووەکان، جاکارتا کە پایتەختی وڵاتی ئەندەنوسیا، یەکەم شار دەبێت کە دووچاری هەڕەشەی ژێرئاوکەوتن دەبێتەوە، ئەگەری هەیە لە ساڵی 2050 95%ى ڕوبەرەکەی لەدەستبدات و ژێرئاو بکەوێت.\nئاماژە بەوەشکراوە، شاری هیوستنی وڵاتی ئەمریکا لە ساڵانی داهاتوودا خاکەکەی زیاتر لە 5 سانتیمەتر لەئاستی دەریاوە دێتەخواروە.\nئەوەش خراوەتەڕو، لەئێستادا شاری لاگۆس، پایتەختی وڵاتی نایجیریا کە 20 ملیۆن کەسی تێدا دەژی، پەکینى پایتەختی وڵاتی چین، بانکۆک پایتەختی وڵاتی تایلاند و شاری لویزیانا لە ئەمریکا و مانیلا پایتەختی وڵاتی فلیپین هەڕەشەی ژێرئاوکەوتنیان لەسەرە.\nسلێمانی؛ داوا دەکرێت بۆ خۆپیشاندانی جەماوەرى دژی تورکیا ڕۆژێک بکرێتە پشوو داوای کۆکردنەوەی هاوکاری مادیش دەکرێت بۆ کوردانی ڕۆژئاوا\nوێنە.. گۆڕێکی بەکۆمەڵ لە سنورى سلێمانى دۆزرایەوە کە سێ روفاتى تێدایە\n16:01 دوو شه‌ممه 07 تشرینی یه‌كه‌م 2019\n18:49 پێنج شه‌ممه 26 ئه‌یلول 2019\nکۆبوونەوەى خامنەیى و حەسەن نەسروڵا و قاسم سولەیمانى کاردانەوەى لێکەوتەوە\n09:57 هه‌ینی 27 ئه‌یلول 2019


له‌ترسى چوونى بۆ پێش په‌رله‌مان هه‌ڕه‌شه‌ى ده‌ست له كاركيشانه‌وه ده‌كات – سنور میدیا\nله‌ترسى چوونى بۆ پێش په‌رله‌مان هه‌ڕه‌شه‌ى ده‌ست له كاركيشانه‌وه ده‌كات\nژمارەی بینین: 185\nلیژنەی دارایی ئەنجوومەنی نوێنەرانی عێراق ئاشکرایکردووە کە عەلی عەللاوی وەزیری دارایی عێراق هەڕەشەی دەستلەکارکێشانەوە لە پۆستەکەی کردووە و راشیگەیاندووە کە بەهیچ جۆرێک ئامادە نییە بۆ لێپرسینەوە بچێتە بەردەم پەڕلەمان.\nئەحمەد سەففار بڕیاردەری لێژنەی دارایی پەڕلەمانی عێراق لەلێدوانێکی تەلەفزیۆنیدا وتویەتی: بەپێی ئەو زانیاریانەی لەبەردەستمانە، عەلی عەللاوی وەزیری دارایی عێراق هەڕەشەی دەستلەکارکێشانەوەی لەپۆستەکەی کردووە و راشیگەیاندووە کە بەهیچ جۆرێک ئامادە نییە بۆ لێپرسینەوە بچێتە بەردەم پەڕلەمان، بەوتەی سەففار لەئێستادا بابەتی لێپرسینەوە لە وەزیری دارایی راگیراوە.\nبرایردەری لیژنەی دارایی پەڕلەمانی عێراق ئەوەشی وتووە کە زۆرینەی وەزیرەکان تەنانەت لەکاتی بانگهێشتکردنیشیاندا ئامادە نین بێنە پەرلەمان، ڕوونیشی کردۆتەوە کە پەرلەمان بەدەست تەواونەبوونی ڕێژەی یاسایی و گرێنەدانی دانیشتنەکانەوە دەناڵێنێت.\nپێشتریش میساق حامیدی پەرلەمانتاری هاوپەیمانی فەتح رایگەیاندبوو کە هەرچەندە پەڕلەمانتاران چەندین پرسیاریان ئامادە کردووە بۆئەوەی لەکاتی لێپرسینەوە لە وەزیری دارایی ڕووبەڕووی بکەنەوە، بەڵام سەرۆکایەتیی پەڕلەمان بابەتی دیاریکردنی کاتی لێپرسینەوە لەو وەزیرەی نادیاری هێشتۆتەوە.


ئیشایا 19 KSS - Isaiah 19 NLT | Biblica América Latina\nئیشایا 19 KSS - Isaiah 19 NLT\n1سروشێک سەبارەت بە میسر:\n2 «میسرییەکان لە دژی میسرییەکان هاندەدەم،\n3 میسر ڕۆحی تێدا نامێنێت،\n4 میسرییەکان ڕادەستی گەورەیەکی دڵڕەق دەکەم و\n5 ئاوی نیل وشک دەبێت،\n6 نۆکەندەکان بۆن دەکەن،\n7 سەوزایی لەسەر نیل،\nلە ڕێژگەی[a] ڕووبارەکە.\n8 ماسیگرەکان ئاخ هەڵدەکێشن و شین دەگێڕن،\nهەموو ئەوانەی قولاپ هەڵدەدەنە[b] ناو نیلەوە،\n9 کارگەران لە کەتانی ئامادەکراو بێ ئومێد دەبن،\n10 جۆڵاکانی میسر وردوخاش دەبن و\n11 بێگومان میرەکانی چۆعەن گێلن:\nکوڕی[c] پاشا دێرینەکان»؟\n12 کەواتە کوا داناکانت؟\n13 میرانی چۆعەن گێل بوون،\n14 یەزدان ڕۆحی گێژبوونی تێدا تێکەڵ کردووە،\n15 هیچ کارێک نابێت لە میسر\n16 لەو ڕۆژەدا میسرییەکان وەک ژنیان لێدێت، لە ترسان دەلەرزن، کاتێک یەزدانی سوپاسالار دەستی لێیان بەرز دەکاتەوە. 17 میسرییەکان لە خاکی یەهودا دەتۆقن، هەموو ئەوەی بەبیری بێتەوە لە یەهودا دەترسێت، لەبەر ئەو پلانەی یەزدانی سوپاسالار لە دژی دایدەڕێژێت.\n18 لەو ڕۆژەدا پێنج شار دەبێت لە خاکی میسردا کە بە زمانی کەنعانی بدوێن و بە یەزدانی سوپاسالار سوێند دەخۆن، یەکێکیان پێی دەگوترێت «شاری خۆر»[d].\n19 لەو ڕۆژەدا، لە ناوەڕاست خاکی میسردا قوربانگایەک بۆ یەزدان دەبێت و ستوونێکیش لەسەر سنوورەکەی بۆ یەزدان. 20 جا دەبێتە نیشانە و شایەتی بۆ یەزدانی سوپاسالار لە خاکی میسردا، چونکە هاوار بۆ یەزدان دەکەن لە ڕووی زۆردار، ئەویش ڕزگارکەر و پارێزەریان بۆ دەنێرێت و دەربازیان دەکات. 21 ئینجا یەزدان لە میسر ناسراو دەبێت، لەو ڕۆژەدا میسرییەکان یەزدان دەناسن و بە قوربانی و پێشکەشکراوی دانەوێڵە دەیپەرستن و نەزر[e] بۆ یەزدان دەکەن و بەجێی دەهێنن. 22 یەزدان لە میسر دەدات، لێیان دەدات و چاکیشیان دەکاتەوە، دەگەڕێنەوە لای یەزدان و وەڵامیان دەداتەوە و چاکیان دەکاتەوە.\n23 لەو ڕۆژەدا شاڕێگایەک لە میسرەوە بەرەو ئاشور دەبێت، جا ئاشورییەکان دێنە میسر و میسرییەکانیش دێنە ئاشور، میسر لەگەڵ ئاشور پێکەوە خزمەت دەکەن. 24 لەو ڕۆژەدا ئیسرائیل دەبێتە یەکێک لە سێیەکە، لەگەڵ میسر و ئاشور، دەبنە بەرەکەت لە خاکەکە. 25 ئەوەی یەزدانی سوپاسالار بەرەکەتداریان دەکات و دەفەرموێت: «بەرەکەتدار بێت میسری گەلی من و ئاشوری دەستکردی من و ئیسرائیلی میراتی من.»\n19:7 ئەو شوێنەی ڕووبار دەڕژێتە ناو دەریا.\n19:11 لەم ڕستەیەدا کوڕ بە واتای پەروەردەی بەردەست دێت، نەک پەیوەندی کوڕ و باوکایەتی.\n19:18 بڕوانە یەرمیا 43:13. بە یۆنانی هیلیۆپۆلیس، مەبەست لە شاری خۆرە لە میسر، کە ئێستا پێی دەگوترێ (میسری نوێ).\n19:21 نەزر: داوا لە خودا دەکەیت بۆ ئەنجامدانی کارێک، کارەکە پابەند دەکەیت بە مەرجێکەوە. داوا دەکەیت ئەگەر خودا ئەو کارەم بۆ ئەنجام بدات، ئەوا دەرئەنجام منیش ئەو کارەی بۆ ئەنجام دەدەم. بڕوانە سەرژمێری 21:2.\nKSS : ئیشایا 19


بڕیارنامە دەربارەی: بزووتنەوەی کرێکاری و سەرخەتی ئەرکەکانی ئەم دەورەیەی حزب – hkkurdistan\nHome6بەڵگەنامەکان6بڕیارنامە دەربارەی: بزووتنەوەی کرێکاری و سەرخەتی ئەرکەکانی ئەم دەورەیەی حزب\nبڕیارنامە دەربارەی: بزووتنەوەی کرێکاری و سەرخەتی ئەرکەکانی ئەم دەورەیەی حزب\n• بزووتنەوەی کرێکاری لەئێستادا لە سەنگەری بەرگری ولاوازدایە بەرامبەر بەهێرشی حکومەت و سەرمایەداران، هێشتا خاوەنی ڕێکخراوەی سەربەخۆ و بەهێز نیە و بێبەشە لە ڕابەران وهەڵسووڕاوانێکی ناسراو و بەرجەستە، بەتایبەت لە ئاستی سەراسەریدا. مەیلی سۆسیالیستی لە دەروونی ئەم بزووتنەوەیەدا لاوازە. ناڕەزایەتی و شێوەکانی خۆنواندنی ئەم بزووتنەوەیە لەچوارچێوەی ناڕەزایەتی کارگەیی و ڕشتەیی و مانگرتنی ماوەکورت و نۆبەتی قەتیس ماوەتەوە.\n• خەبات و ناڕەزایەتی ڕۆژانەی ئەم چینە هەرچەندە پەرتوبڵاو و ناڕێکخراویش بێت، بەڵام یەکەمین سەنگەری ئەم چینەیە بەرامبەر بەهێرشی بەردەوامی بۆرژوازی. ئەم خەباتە لەم ساڵانەی دواییدا بزووتنەوەی کرێکاری بەرەو دۆخێکی تازە بردووە. مانگرتن و دەست لەکارکێشانەوە، دانی یاداشتنامە بەحکومەت و گفتوگۆی نوێنەران لەگەڵ خاوەنکار و کۆمپانیاکان تا دەستبردن بۆ مانگرتن وبەستنی ڕێگاکان، لە ناوەندەکانی کار وبەڕێوەبەرایەتییەکاندا، شێوەکانی خۆنواندنی ئەم بزووتنەوەیە بووە لەچەند ساڵی ڕابردوودا.\n• داخوازییەکانی کرێکاران لەم خەباتە ڕۆژانەیەدا بەزۆری بریتی بوون لە؛ خواستی دامەزراندن،دەرماڵە،هەمیشەیی کردنی گرێبەستی کار، مافی خانەنشینی، باشکردنی هەلومەرجی کار، دژی لێبڕین وپاشەکەوتی زۆرەملێی موچە، دژ بە بڕینی دەرماڵە و نەدانی قازانجی ساڵانە، دژی لەسەرکار دەرکردن وسزادان لەلایەن خاوەنکار و خاوەن کۆمپانیاکانەوە، دژی سیاسەتی لێگرتنەوەی ئابووری و ئاوەڵاکردنی دەستی کۆمپانیاکانی کەرتی تایبەت و ژێرپێنانی سەرەتاییترین مافەکانی کرێکاران.\n• گۆڕینی هێزهاوسەنگی ئێستا بە قازانجی چینی کرێکار لە گرەوی خەباتێکی یەکگرتوو و ڕێکخراو و سەراسەری ئەم چینەیە لە دەوری داخوازییە سەراسەری و هابەشەکانی خۆی. خەباتی ئابووریو ڕۆژانە بەردی بناغەی هوشیاری چینایەتییە. کرێکاران لە جەرگەی ئەم خەباتەدا دەستیان بە هوشیاری چینایەتی دەگات و پەی بە پێگەی کۆمەڵایەتی خۆیان دەبەن. ئەم هوشیارییە چینایەتییە مەرجی سەرەکییە بۆ دەستڕاگەیشتن بە هوشیاری سۆسیالیستی و خەباتێکی ڕێکخراو و یەکگرتوو لەپێناو ئازادی و یەکسانی و ڕیشەکێش کردنی چەوسانەوەدا.\n• ناکۆکی و دووبەرەکی هۆکارێکی پەرتوبڵاوی ڕیزی چینی کرێکارە. دابەشکردنی کرێکاران بە کرێکاری ژن و پیاو، کرێکاری حکومی و ئەهلی، کرێکاری ناوخۆو هاتوو، دیاریکردنی مافەکانیان لەسەر بنەمای ئەو جیاکارییانە، مایەی دووبەرەکین لە ڕیزەکانی ئەم چینەدا. بەتایبەت لەم ساڵانەی دواییدا کە دەیان هەزار کرێکاری هاتوو لە کوردستاندا، کە لە هەلومەرجێکی زۆر سەخت و دژواردا بە کرێیەکی کەم کار دەکەن، بەڵام بەهۆی برەوی ناسیۆنالیزم و قورسایی نەریت و ئاسۆ بۆرژوازییەکان لەسەر کرێکاران، وەکو هۆکاری دابەزاندنی کرێ و پەرەسەندنی بێکاری تەماشا دەکرێن. ئەمەش بوەتە مایەی دژایەتی کردنی کرێکاری هاتوو لەلایەن کرێکاری ناوخۆوە.\n• بارودۆخی گشتی ئێستای کۆمەڵگەی کوردستان بەتایبەتی بارودۆخی سیاسی، لە گێژاوی سیاسی بەرامبەرکێی نێوان حکومەتی هەرێم و دەسەڵاتی ناوەندییەوە تا کێشمەکێشی دەسەڵاتی میلیشیایی و ناوچەیی یەکێتی و پارتی، تا گرێدانەوەی دامەزرانی کرێکاران بە تەزکیەی حزبی، نەبوونی هیچ یاساکارێك کە مافەکانی کرێکارانی دیاری کردبێت… قورساییەکی زۆری کردوە لەسەر هەلومەرجی کار و بزووتنەوە و خەباتی ڕۆژانەی چینی کرێکار.\n• حزبە بۆرژوا ناسیۆنالیست و ئیسلامییەکان بە دەسەڵاتدار و ئۆپۆزسیۆنەوە، هەوڵدەدەن لەڕێگای پەرەدان بە گیانی ناسیۆنالیستی و نەریت و ئاسۆ بۆرژواییەکان لەناو کرێکاراندا، چینی کرێکار و بزووتنەوەی کرێکاری چەواشەو دەستەمۆی سیاسەتەکانی ئەم حزبانە و مەیلە بۆرژواییەکان بکەن. بەتایبەتی حزبە دەسەڵاتدارەکان لەڕێگای ڕێکخراوەو سەندیکاکانی سەربەخۆیانەوە دەیانەوێ ئەم سیاسەتە دژی کرێکارییانە بەرەوپێش بەرن.\nوەك ئەنجامگیرییەك لەو خاڵانەی سەرەوە:\nبەڕێکەوتنی خەباتێکی سەرکەوتووانەی ڕۆژانە و فراوانی چینی کرێکار لە دەوری داخوازییە دەمودەستە ئابووری و سیاسییەکانی خۆی، هەروەها پێکهاتنی ڕێکخراوە جەماوەرییەکانی کرێکاران و یەکگرتووکردنی ڕیزی چینایەتی کرێکاران، گرنگترین مەرج و هەنگاوەکانی پێشڕەوی ئەم بزووتنەوەیەن. حزبی کۆمۆنیستی کرێکاریی کوردستان لەم پێناوەدا پێداگری لەسەر ئەم ئەرکانەی خوارەوە دەکات:\n١/هەوڵدان بۆ ڕێکخستن و بەسەرکەوتن گەیاندنی خەباتی ڕۆژانەی چینی کرێکار و پشتیوانی لە داخوازییەکانی ئەم خەباتە لەپێناوی باشکردنی هەلومەرجی کار و ژیان. یەکگرتووکردنی ئەم خەباتە لەدەوری داخوازییە دەستبەجێ و سەراسەرییەکان.\n٢/ هەوڵدان بۆ پێکهاتنی ڕێکخراوە جەماوەری و کرێکارییەکان، لە شورا و یەکێتی و سەندیکاوهەرجۆرە ڕێکخراوەیەکیتردا، هەروەها پشتیوانی لەهەر ڕێکخراوەیەکی سەربەخۆ کە لەلایەن کرێکاران خۆیانەوە پێکدێت.\n٣/ بەلەبەرچاوگرتنی ئەوەی کە کۆبوونەوەی گشتی وهەڵبژاردنی نوێنەران، کارسازترین و لە هەمانکاتدا جێکەوتەترین شێوازی خۆنواندن ویەکگرتووی کرێکاران بووە لەناڕەزایەتییەکانی ئێستادا، کۆمەك بە بەڕێخستنی بزووتنەوەی کۆبوونەوەی گشتی لەجەرگەی خەباتی ڕۆژانە و پێکهاتنی ڕێکخراوەی پشتبەستوو بە کۆبوونەوەی گشتی بەردەوام، وەکو شێوازێکی بەهێزی خەبات و دەخاڵەتی بەردەوامی جەماوەری کرێکاران و ئامڕازێکی کارا لە ڕێکخستنی ناڕەزایەتی کرێکاریدا.\n٤/ خەبات بۆ یەکگرتووکردنی ڕیزی چینایەتی کرێکاران وبەرجەستەکردنی گیانی هاوچارەنووسی نێوان کرێکارانی ناوخۆ و کرێکارانی هاتوو، هەروەها بەهێزکردنی هاوخەباتی و هاوپشتی لەگەڵ کرێکارانی عێراق وناوچەکەو جیهان، هەوڵدان بۆ ڕاکێشانی پشتیوانی جیهانی و ڕێكخراوە کرێکاری و ئازادیخوازەکان، بۆ کرێکارانی کوردستان.\n٤/ یەکگرتوو کردنی خەباتی ڕۆژانەی چینی کرێکار لە دەوری پلاتفۆرمێکی سەراسەری کە گرنگترین خواستە گشتییەکانی ئێستای ئەم چینە بگرێتەبەر وەکو: زیادکردنی کرێ بەپێی گرانی، بەهەمیشەیی کردنی گرێبەستی کار، مافی خانەنشینی، باشکردنی هەلومەرجی کار، دانی موچە لە کاتی خۆیدا و گێڕانەوەی موچە کەڵەکە بووە نەدراوەکان، دانی دەرماڵەی ساڵانە لەکاتی خۆیدا، دابینکردنی پێداویستییەکانی سەلامەتی هەلومەرجی کار، قەدەغەی لەسەرکار دەکردنی کرێکاران بەهەر بیانوویەك بێت. کۆتاییهێنان بە سیاسەتی لێگرتنەوەی ئابووری و باجوخەراج، بیمەی بێکاری بۆ هەموو بێکارانی بانتر لە ١٦ ساڵ.\n٥/ بەرگری لە گیان و کاری ڕابەران و هەڵسووڕاوانی کرێکاری و نوێنەرانیان. وەستانەوە دژی هەر پیلان و دەستدرێژییەکی دەزگاکانی حکومەت و خاوەنکار و کۆمپانیاکان بۆسەر هەڵسووڕاوان و قسەکەران و نوێنەرانی کرێکاری، بەرگری لە کارو حورمەتی ئینسانی وکەسایەتییان.\n٦/ خەبات بۆ سەپاندنی یاسای کارێکی پێشڕەوانە کە مافەکانی کرێکاران بە ستانداردێکی مودێرن دیاری بکات و باشبژێوی کرێکاران دەستەبەر بکات. بەتایبەت؛ مافی دەربڕینی ناڕەزایەتی و مانگرتن، مافی ڕێکخراوبوون، لانی کەمی کرێ، سەعاتی کاری هەفتانە، نوێنەرایەتی کرێکاران بۆ گفتوگۆ لەگەڵ خاوەنکار و دەوڵەت، بیمەی بێکاری، سەلامەتی شوێنی کار و پشوو و مۆڵەت و…\n٧/ بەهێزکردن و مونسەجیم کردن و یەکگرتووکردنی مەیلی سۆسالیستی دەروونی چینی کرێکار، لە دەوری ئاسۆیەکی ڕۆشن و ئاڵایەکی سیاسی کۆمۆنیستی، وەکو پێشمەرجی کاریگەری ئەم مەیلەیە لەسەر یەکگرتووکردنی ڕیزەکانی چینی کرێکار و پێشڕەویی خەباتەکەی. هەوڵدان بۆ پێکهێنان و بەرفراوان کردنی ئەڵقە و کۆڕ و کۆمەڵی کۆمۆنیستی و پێکهێنانی کۆمیتە کۆمۆنیستییەکان لەئاستی ناوەندەکانی کار و بەهێزکردنی تەحەزوبی کۆمۆنیستی.\n٨/ ڕەخنەگرتن و پەردەهەڵماڵین لەسەر نەریت و مەیلە بۆرژوازییەکان و ڕێکخراوەکانی سەر بە حزبە دەسەڵاتدارەکان لەناو کرێکاراندا، بردنەسەری هوشیاری سەربەخۆی چینایەتی کرێکاران بۆ سنووربەندی لەگەڵ ئەو مەیل و ئاڕاستانەدا.\n٩/ هەوڵدان بۆ بەهێزکردنی پێگەی چینی کرێکار لە بزووتنەوەی ناڕەزایەتی جەماوەری و وگێڕانی ڕۆڵی پێشڕەوانە بۆ ئاڵوگۆڕی شۆڕشگێڕانە و دەستەبەرکردنی هەژموونی سیاسیی ئەم چینە و ئاسۆی سۆسیالیستی بەسەر ڕەوتی خەباتی جەماوەری بۆ وەلانانی دەسەڵاتی ئێستا.\nکۆنگرەی پێنجەمی حزبی کۆمۆنیستی کرێکاریی کوردستان لەگەڵ پێداگری لەسەر ئەم ئەرکانە، ڕابەریی حزب ڕادەسپێرێ لەسەر ئەم مەیدانە وەکو مەیدانی سەرەکی هەڵسووڕانی حزب تەرکیز بکات و لەسەر بنەمای ئەم بڕیارنامەیە ئەولەویەتەکانی کاری خۆی دیاری بکات.


هیوا سەید سەلیم - 19-06-2018 - 5778 جار خوێندراوەتەوە\nلەگەل نزیك بووونەوەی وادەی هەڵبژاردنەكانی توركیا كە بڕیارە لە 24 حوزەیران ئەنجام بدرێت، دەوڵەتی توركیا پڕوپاگەندەكانی بۆ گەرم كردنی شەری تایبەت زیاتر دەكات، پەنابردنە بەر شەڕی تایبەت مێووێكی دوورو درێژی هەیە لە لایەن دەسەڵاتدارانی توركیا و زۆرجاریش لەو شەڕەدا دەسكەوتیان بەدەستهێناوە.\nتوركیا و سەرانی پارتی دادوگەشەپێدان لە ئێستادا ماكینەی شەری تایبەتیان ئاڕاستەی كورد كردووە، لەو شەڕەشدا ئامانجێكی تایبەتیان هەیە ئەویش رێگری لە سەركەوتنی پارتی دیموكراتی گەلان لەو هەڵبژاردنانە، چونكە ئەوان دەزانن تەنیا بە مانەوەی HDP لە ژێر بەندی 10% ئەوان دەتوانن پلانەكانی خۆیان جێبەجێ بكەن و تێنەپەڕاندنی ئەو رێژەیە لەلایەن HDP وادەكات زۆربەی دەنگەكانیان بۆ AKP بگەڕێتەوە، ئەوسا ئەوان زۆر بە ئاسانی دەتوانن بەرنامەكانی خۆیان جێبەجێبكەن.\nلەو پێناوەشدا ئەردۆغان و بەرپرسانی تری توركیا رۆژ نیە لەچوارچێوەی ئەو شەڕە تایبەتەیاندا قسەیەك بۆ میدیاكان فڕی نەدەن، لەوەێ ئەوان دێن ئاڵا لەسەر چیای قەندیل هەلدەدەین یان شەنگال تەخت دەكەین و دەچنە ناو شاری منبج و زۆرێك لە لێدوانی لەو جۆرە پێویست ناكات میدیاكانی ئێرە بكرێنە مینبەری گواستنەوەی ئەو جۆرە هەرەشانە.\nئەوەی كە جێگای داخ و نیگەرانیە زۆر جار میدیاكانی كوردستان بە ئەنقەست یان لە نەزانیان بێت ناڕاستەوخۆ و ڕاستەوخۆ دەكەونە ژێر كاریگەری ئەو شەڕە تایبەتەی ڕاگەیەندنەكانی توركیا و دێن ئەو شتانە دەگوازنەوە كە لە زاری بەرپرسانی توركیا وەك ژەهر لەبەرامبەر كوردا دەردەچێت.\nئەوەی كە زۆر گرنگە باكووری كوردستان كە لە ئێستادا ڕاستەوخۆ رووبەرووی ئەو شەرە بۆتەوە لەو گەمەیەی توركیا باش تێدەگات، خۆ ئەگە ئەمە نەبوایە دەبوو ئێستا لە ئاست ئەو هەموو شەرەدا ئاڵای سپی هەڵكردبا، ئەوەی كە لەو شەڕە ناگات بەشێكی ڕاگەیاندنەكان و سیاسەكانی هەرێمی كوردستانە، ئەگەرنا چ لۆژیكێك ئەوە قەبوول دەكات كە توركیا چەند رۆژێكی تر دەچێتە ناو هەلبژاردن لەو كاتە هەستیارە هێزێكی سەربازی خۆی بە قوڵای دەیان كیلۆمەتر بنێرێت بۆ داگیركردنی قەندیل!!\nهەمووشمان دەزانین كە داگیركردنی قەندیل بۆ هێزێكی توركیا ئەگەر هاوكاری نەكرێت ئەو پاروە ئاسان نابێت.\nهةلبژاردنی 24 حوزەیران لە توركیا تا دێت نزیك دەبێتەوە، بە تێپەراندنی بەربەستی هەلبژاردن لە لایەن HDP زۆرێك لە هاوكێشەكان لە ئاستی ناوخۆ و دەرەوەی توركیا بە زیانی AKPدەگۆڕێت، هەر بۆیەشە دەبێت چاوەڕوانی پروپاگەندی زیاتری سەرانی AKP) )ە بكەین.\nلێرەوە تا رۆژی هەڵبژاردن پێویست دەكات میدیاكانی كوردستان و ڕای گشتی و شەقام و پارتە سیاسیەكان نەك هەر نەبنە بەشێك لەو شەرە تایبەتە یان نەكەونە ژێر كاریگەری ئەو شەرە بگرە دەبێت وەلامدەرەوەی پروپاگەندەكانی ئەو شەرە بن و لە ئاستی میدیای هاوكاری HDP بكەن تا بتوانن بەسەر هەموو كۆسپەكانی كە بۆیان درووست دەكرێت زأل بن و لە 24 حوزەیران مژدەی سەركەوتنە گەورەكە بدەن بە هەموو لایەك.\nخۆ ئەگەر ناتوان بەو ئەركە نەتەوەیی و نیشتمانەیش هەڵس لێگەڕێن با HDP وەك یاریزانێكی بە ئەزموون لە مەیدانی ململانێی توندی شەڕی دیموكراسی كاری خۆی بكات.


کرملن دەڵێت هێشتا زووە بۆ ڕێکخستنی کۆبوونەوەی لوتکەیی نێوان بایدن و پوتن لەسەر ئۆکرانیا\nکرملن ڕۆژی دووشەممە گوتی هێشتا زۆر زووە باس لە ڕێکخستنی کۆبوونەوەیەکی لوتکەیی بکرێت لە نێوان سەرۆکی ڕووسیا و سەرۆکی ئەمەریکا، ئەمەش دوای ئەوە دێت کە پاریس شیانی ئەنجامدانی کۆبوونەوەیەکی ڕاگەیاند بۆ هێورکردنەوەی گرژییەکان سەبارەت بە ئۆکرانیا.\nپێشتر سەرۆکایەتی فەرەنسا ڕۆژی دووشەممە ڕایگەیاند کە جۆو بایدنی سەرۆکی ئەمەریکا و هاوتا ڕووسیەکەی ڤلادمیر پوتن لە ڕووی بنەماکانەوە ڕازیبوون کۆبوونەوەیەکی لوتکەیی ئەنجام بدەن، ئەمەش تەنها لە حاڵەتێکدا ئەگەر " ڕووسیا کردەوەی سەربازی دژی ئۆکرانیا ئەنجام نەدات."\nلەو بارەیەوە کۆشکی ئەلیزێ لە ڕاگەیەنراوێکدا گوتی کۆبوونەوە لوتکەییەکە کە ئیمانوێل ماکرۆنی سەرۆکی فەرەنسا پێشنیارکردووە، فراوان دەکرێت بۆ ئەوەی لایەنە پەیوەندارەکانیش بگرێتەوە بۆ وتوێژکردن لەسەر ئاسایش و سەقامگیری ستراتیژی لە ئەوروپا.\nلە ڕاگەێندراوەکەدا ئاماژە بەوەش کراوە کە ئامادەکارییەکان بۆ ئەنجامدانی کۆبوونەوەی لوتکەیی نێوان ڕووسیا و ئەمەریکا ڕۆژی پێنجشەممە دەستپێدەکات.\nیەکێتی ئەوروپا بە ئۆکرانیا دەڵێت ئێستا کاتی سەپاندنی سزاکان نیە بەسەر ڕووسیادا\nباڵیۆزخانەی ئەمەریکا لە ڕووسیا داوا لە هاوڵاتیانی دەکات پلانی جێهێشتنی ڕووسیایان هەبێت\nئەمەریکا دووبارە جەخت لە نزیکبوونەوەی داگیرکردنی ئۆکرانیا دەکاتەوە لەلایەن ڕووسیاوە


خوێندنه‌وه‌ی پلانی پۆچۆتینۆ – یاریگا سپۆرت\nHome/وتار/خوێندنه‌وه‌ی پلانی پۆچۆتینۆ\nخوێنده‌وه‌ی بارودۆخی یاریی پێش پلان ستراتیجی ڕاهێنه‌ره، ئه‌واته ڤالڤێردی له‌دوای بردنه‌وه‌ی نازناوی لالیگا ناهاتۆته‌ده‌ره‌وه و زیاتر له (24) یاریی یانه‌ی لێڤه‌رپوولی ته‌مشاكردووه، له ڕاستیدا ئه‌وه ئه‌رك و كاری ڕاهێنه‌ره به‌وجۆره به‌دواداچوون بۆ تیپه‌كانی ده‌ره‌وه‌ی وڵاته‌كه‌ی خۆی بكات، بۆ ئه‌م مه‌به‌سته ئه‌مشه‌و یاریی ئه‌جاكس و تۆتنهام هیچی له‌وه‌ی سبه‌ی كه‌متر نابێت، ڕه‌نگه ئه‌مه‌یان له‌ڕووی هونه‌ری تۆپی پێوه زیاتر چێژ به‌خشتر بێت، كاتێك هه‌ردوو یانه‌كه شێوه‌ی یارییان گشتگیره.\nهه‌ندێك كات به هۆكاره‌كانی (پێكان و لایه‌نی ده‌روونی و جه‌سته‌یی و واقعی تیپی ڕكابه‌ر)…تاد، ڕاهێنه‌ر ناچاره ده‌ستكاری سێكته‌ره‌كانی یاریكردنی خۆی بكات، بۆ ئه‌م مه‌به‌سته نموونه له‌سه‌ر پۆچۆتینۆی ڕاهێنه‌ری تۆتنهام ده‌هێنمه‌وه، ئه‌و هه‌ندێكجار به پلانی (3،5،2) یاریی ده‌كات، ئه‌گه‌ر ئه‌مشه‌و ئه‌وه‌یكرد به ئاسانی ده‌توانێت به‌بوونی ئه‌و پێنج ناوه‌ڕاستكاره هێڵی ناوه‌ندی یاریگا له تیپی ئه‌جاكس دابخات و زۆر نه‌توانن هه‌ڵبكشێن بۆ پێشه‌وه، یان ئه‌و بنكانه‌ی هێرشی لێبه‌دیده‌هێنرێت به ته‌واوی به‌رته‌سك ده‌بێته‌وه له تیپی ڕكابه‌ر، بۆیه گرنگه بوونی پێنج یاریزان له هێڵی ناوه‌ڕاستدا، هه‌روه‌ها سێ به‌رگریكاره‌كه ته‌نیا له‌سه‌ر بۆرده‌كه‌ن ئه‌گینا هه‌ردوو باڵ كه له‌سه‌ر كاغه‌ز و ناوه‌ڕاست داده‌نرێن له‌كاتی به‌رگریدا ده‌گه‌ڕێنه‌وه دواوه و یارمه‌تی هێڵی پشته‌وه ده‌ده‌ن، بوونی دوو هێرشبه‌ره‌كه‌ش هه‌روایه، له به‌رامبه‌ردا هه‌رسێ ناوه‌ڕاستكاره‌كه وه‌ك هێرشبه‌ر ڕۆڵیان ده‌بێت له هێرش و فشار و هه‌لی گۆڵكردن، واته له‌كاتی هێرشبردندا پێنج یاریزان فشار دروست ده‌كه‌ن، كه ئه‌مشێوازه زۆر نه‌یه‌ڵێت تیپی ئه‌جاكس وه‌كو یارییه‌كانی پێشوو نمایش و پلانیان ده‌ربكه‌وێت، به‌مه‌ش تیپه‌كه‌ی هۆڵندا زۆر ناتوانن كۆنتڕۆڵی تۆپ بكه‌ن، به‌وه‌ش هێرشبه‌ره‌كانی له فشار و هێرشه‌كانی تیپی به‌رامبه‌ر ده‌ترسن.\nیاریكردن دژی تیپی ئه‌جاكس ئه‌مسته‌ردام و شێوازی یاریكردنه‌كه‌ی، كه سه‌راپاگیره و كۆنتڕۆڵی تۆپه، بۆ ڕاهێنه‌ره‌كه‌ی تۆتنهام قورس نابێت، چونكه ئه‌و پێشتر توانییه‌تی ئه‌م جۆره یانه و شێوه پلانانه ڕابگرێت و به‌سه‌ریاندا زاڵبێت…. نموونه‌ی: تێكشكاندنی پلانی سه‌راپاگیری پیپ گواردیۆلا، كه له‌گه‌ڵ (تین هاگ) دوو ڕووی یه‌ك دراون. بردنه‌وه له یانه‌ی مانچسته‌ر سیتی ڕێگه‌خۆشكه‌ره بۆ زاڵبوون به‌سه‌ر ئه‌جاكسدا، ئه‌ویش به نه‌خشه و پلانی هێرشبردن و چاو نه‌ترسان و بوێری و سوود وه‌رگرتن له هه‌ڵكشانی به‌رگریكارانی تیپی ڕكابه‌ر. پۆچۆتینۆ هه‌ركات فشار ده‌كه‌وێته سه‌ر یاریی یانه‌كه‌ی كه‌متر ده‌كه‌وێته ژێر گه‌مارۆی به‌رامبه‌ره‌وه، به‌و هۆیه‌وه به چوار یاریزان ده‌ستده‌كاته‌وه دروستكردنی فشاری به‌رز و هه‌ندێكجار ژماره‌ی یاریزانه‌كان زیاتریش ده‌بێت، له‌دوای پێكانی (هاری كین) تۆتنهام به پلانی هێرشبه‌ری خه‌یاڵی و نووكی درۆزن و نادیار یاریی ده‌كات، ڕاهێنه‌ر بۆ ئه‌مكاره سۆنی داناوه و تاڕاده‌یه‌كیش ئامانجه‌كه‌ی بۆ گۆڵكردن پێكاوه، پاشان پلانه‌كه‌ی ده‌گۆڕێت و لیۆرێنتی ده‌هێنێت و پشت ده‌به‌ست به تۆپی هه‌وایی و سوود وه‌رگرتن له تۆپه جێگیره‌كان.\nله ڕۆژگاری ئه‌مڕۆماندا كه‌متر ڕاهێنه‌ره‌كان ناكه‌ونه ژێر ڕكێفی یاریی تیپی به‌رامبه‌ره‌وه، به‌ڵام به پێچه‌وانه‌وه پۆچۆتینۆ هیچ كات به‌وه قایل نابێت پێ به‌پێی تیپی دژبه‌ر یاریی بكات، چونكه خه‌سڵه‌تی ئه‌رجه‌نتینییه‌كان هه‌میشه بوێرییه و چ جای بتوانی یاریی به كۆمه‌ڵیشی له‌گه‌ڵدا مه‌تروبه بكه‌ی، بۆیه ئه‌و یاریزانه‌كانی له‌سه‌ر ئه‌وه ڕاهێناوه به كۆمه‌ڵ هێرش بكه‌ن و به كۆمه‌ڵ به‌رگری، كه له یارییه‌كه‌ی سیتی هه‌میشه له دۆخی گه‌ڕانه‌وه بۆ نیوه یاریگای خۆیان به نۆ یاریزان به‌رگریان ده‌كرد، له‌كاتی هێرشبردندا چوار بۆ پێنج یاریزان به‌شێوه‌ی نیوه بازنه‌یی له پێش هێڵی سزای تیپه‌كه‌ی پیپ ده‌بینران. هه‌روه‌ها فشاری به‌رزی یاریی به كۆمه‌ڵ و گشتگیر تاكه چه‌كی به‌هێزی ئه‌و ڕاهێنه‌ره‌یه، بۆ تێكشكاندنی پلان و ئامانجه‌كانی تینهاگ. بۆ یارییه‌كه‌ی ئه‌مڕۆش پێویسته كوڕه‌كه‌ی تانگۆ یاریزانه‌كانی له‌نێو یاریگادا به جۆرێ دابه‌شبكات، هه‌ریه‌ك نزیك بێت له یاریزانێكی تیپی ركابه‌ر، ئه‌وه‌ش بۆ ئه‌وه‌ی ڕێگری بكات له یاریزانه‌كانی ئه‌جاكس، تا به سانایی  دابه‌شكردن و گه‌یاندنی تۆپ به یه‌كتری و كۆنتڕۆڵی ناوه‌ڕاستی مه‌یدان نه‌كه‌ن، ئه‌گه‌ر ئه‌مه‌ش ڕوویدا لاوازی دووانه‌ی دڵی به‌رگری تۆتنهام (تۆبی ئاڵدێرفێڵد و یان ڤێرتۆنگین) هیچ زیانێكیان بۆ ئاستی تیپه‌كه‌یان نابێت.


زیادە خوازییەکانی تورکیا هۆکاری بەردەوام بوونی دەستدرێژییەکانی لە خاکی عێراقە - Mehr News Agency\nAP ١٤٠١ جۆزەردان ٢٨ ١٠:٤٠\nNews Code 42441\nبە ڕاپۆرتی ئاژانسی هەواڵی مێهر لە سومریە نیوز، یەکێتی نیشتمانی بە دەرکردنی بەیاننامەیەک بە هیرشەکانی ئەم دواییەی شەڕکەرەکانی سوپای تورکیا بۆ سەر باکووری ئەو ولاتە کە بەهۆیەوە ژمارەیەک کوژراو و بریندار هەن، کاردانەوەی نیشان دا.\nبە گوێرەی ئەم ڕاپۆرتە، لە ئەو بەیاننامە یەکێتی نیشتمانی هاتووە: فرەخوازییەکانی تورکیا هۆکاری بەردەوام بوونی دەستردێژییەکانی لە خاکی عێراقە. هەوڵە دوژمنانەکانی تورکیا بووەتە بارێک لەسەر کۆڵی وڵاتنی ناوچەکە و کۆمەلگای جیهانی.\nیەکێتی لە درێژەی بەیاننامەکەیدا هێناویە: ئەنقەرە لە درێژەی بیرە دوژمنانە و بەرنامە بێ شەرمانەکانی خۆی، خاکی عێراق دەکاتە ئامانج. ئێمە بەش بە حاڵی خۆمان دەستدرێژییەکانی تورکیا بۆ سەر سەروەریی زەوینی و ئاسمان بە توندی سەرکۆنە دەکەین.


دوو شەممە, 06 مارس 2017 | | خەڵكی تێكۆشەری كوردستانژنانی ئازادیخواز و دەروەستی نەتەوەی كوردبە بۆنەی ٨ی مارس رۆژی نێونەتەوەیی ژنان گەرمترین پیرۆزبایی پێشکەش بە ئێوە بەشدارانی ئازیز،یەکسانیخوازانی ژن و پیاو لە سەرانسەری جیهان و بە تایبەتی ژنانی کورد دەکەین .\nبەڕێزان :خەبات بۆ ئازادی و وەدیهاتنی دادپەروەری و رێز گرتن لە بەها مرۆڤایەتیەکان مێژوویەكی دوور و درێژ، پر كەند و كۆسپ و پڕ لە گیانفیدایی و قوربانیدانی هەیە، لەو نێوانەدا خەباتی ژنان بۆ وەدستهێنانی سەرەتاییترین مافەكان و پێكهێنانی كۆمەڵگایەكی یەكسان بۆ ژن و پیاو، گەلێك لاپەرەی زێرینی لە مێژووی مرۆڤایەتیدا تۆمار كردووە.یەكێك لەو رۆژە مێژووییانەی كە ژنان بە گشتی و پیاوانی پێشكەوتوو و هەڵگری بیری نوێخواز، لەچوارچێوەی خەباتی ژنان لە پێناوی سەربەستی و یەكسانیدا بەرزی دەنرخێنن، رۆژی ٨ مارس، رۆژی جیهانی ژنانە..بە ئاوەڕ دانەوەیەکی کورت لەم یادە، ئەو راستیەمان بۆ دەردەکەوێت کە دیاری کردنی ئەو رۆژە بۆ رۆژی نێونەتەوەیی ژنان بە چەندین قۆناخ‌و لە هەل‌و مەرجی دژوار دا بڕیاری لەسەر دراوە.لە وەها رۆژێكدا، لە ساڵی ١٨٧٥ی زایینی، ژنانی كرێكاری كارخانەی رستن و چنینی شاری نیویۆركی وڵاتە یەكگرتووەكانی ئامریكا بە نارەزایەتی دەربڕین بەرانبەر بە كەمیی موچە ، رێپێوانێكی هێمنانە بەرێوە دەبەن و بەداخەوە پۆلیس بەروروویان دەبێتەوە و كۆمەلێكیان لێ‌بریندار دەكات و کۆمەڵێکیان لێ شەهید دەکەن،. لەو ساڵە بەدواوە ئەم حەرەكەتە بەردەوام پەرە دەستێنێت تاكوو ساڵی ١٩٧٧ ، یونسكۆ رۆژی٨ی مارس، وەك رۆژی نێونەتەوەیی ژنان رادەگەینێت و لەو ساڵەوە هەتا ئێستا بەم بۆنەیەوە رێز لە ژنان و خەبات و تێكۆشانیان دەگیردرێت.لەكاتێكدا ئەم ساڵ یادی ٨ی مارس دەكەینەوە كە ژنانی ئێران بەگشتی و ژنانی كورد بە تایبەتی لە سەرەتاییترین مافەكانی خۆیان بێبەشن و لەوەش زیاتر ژنانی نەتەوە بندەستەكانی ئێران وەك شارومەندی پلە ٢ لێیان دەرواندرێ. لە یاسای بنەرەتی حكوومەتی دواكەوتووی ئێراندا، دەیان قەید و بەند بۆ ژنان دانراوە كە لە سەرەتاییترین مافە ئینسانیەكان بێبەشیان دەكات. بەڵام بە لە خۆبوردووییی ژنان‌و کچان‌و بەرخۆدان‌و تێکۆشانیان بە تایبەتی لە رۆژهەڵاتی کوردستان دا، سەرکەوتوو نەبوە، بۆیە پێویستە بە ئومێدی زیاتر بڕوانینە خەباتی مەدەنی‌و چالاکییە بوێرانەکانی ژنان لە هەموو بوارەکانی نێو کۆمەڵگای داخراو لە ئێران دا.ئەمرۆ رۆژی پەیمان تازە کردنەوەیە بۆ خەبات بۆ ئازادی ومافەکانی ژنان . مەعلومە ئەم رۆژە رۆژی خەباتی بزوتنەوەی ژنانە دژ بە چەوسانەوەی نیزامی سەرەرۆیانەی سەرمایەداری کە لە ئەمریکا ژنان هەقدەستیان پێ نەدەدان و مافیان دەخوورا. بەڵام بەداخەوە ئەمرۆکە تەنها ژنان لە رووی چینایەتیەوە بێ مافیان پێ ناکرێت بەڵکو ئازارو ئەشکەنجە دەدرێن و دەکوژرێن . چەوسانەوەی ژنان لە کۆمەڵگاکاندا جیاوازە و بەشێوازی جۆراجۆر سوکایەتیان پێ دەکرێت یان دەکوژرێن . دەکرێت هەموو رۆژەکان بکەینە رۆژی نارەزایەتی دژ بە چەوسانەوەی ژنان ، بەڵام ئەمرۆ وەک رۆژێکی مێژووی سەیر دەکرێت ولەم رۆژەدا ، ژنان وپیاوانی یەکسانی خواز لەم رۆژەدا پەیمان تازە دەکەنەوە دژ بە چەوسانەوەی ژنان خەبات بکەن و هەموومان لەم ریگایەدا هەوڵ دەدەین تا مافەکانی ژنان دەستەبەر نەبێت ، نەوەستین .بەڕێزان :ژنانی کورد سەلماندوویانە کە تێکۆشان بۆ ئازادی و رزگاریی خۆیان لە چەوسانەوە و بێبەشی، بە بەشێکی جیانەکراوە لە خەباتی گەلەکەیان بۆ ئازادی و دابینکردنی مافە سیاسی و نەتەوایەتییەکانی دەزانن، هەربۆیەش لە ریزی حیزبە سیاسییەکانی کورد رێکخراوە ناحکوومییەکان و بەگشتی لەهەر مەجالێکدا بۆیان بگونجێ، شان بە شانی پیاوانی کورد فیداکاری دەکەن و قوربانی دەدەن.ئێمە وەک یەکیەتیی ژنانی دێموکڕاتی کوردستان لەو یادە پیرۆزەدا وێرای بەرز نرخاندنی خەبات و تێكۆشانی ژنانی ئێران بەگشتی و كوردستان بە تایبەتی رادەگەینین كە پێویستە ئێمە ژنانی كورد یەكگرتووانە و كۆڵنەدەرانە، بە جیاوازی فیکریەوە، لە رێگای وەدەستهێنانی سەرجەم مافە نەتەوەیی و ئینسانیەكانمان هەنگاوەكانمان شێلگیرتر لە رابردوو هەڵگرین و ئاواتەخوازین بە هاوكاری سەرجەم ژنان و پیاوان و رێكخراوە مودێرن و پێشكەوتوخوازەكان كۆمەڵگایەكی یەكسان و پڕ لە جوانی بنیات بنێین.یەکیەتیی ژنانی دێموکراتی کوردستان١٦ رەشەممەی ١٣٩٥٠٦ مارس ٢٠١٧


ڕێی خەباتە، ڕێی ڕزگاری کچانی وڵاتەکەم! \nبەدوای هاتنە سەرکاری ڕژیمی کۆماری ئیسلامی لە ئێران و بە چەسپاندن و جێ بە جێ کردنی یاسایی دژە مرۆیی و سەدە ناوەڕاستی کە بناغەی یەکەم و سەرەکییەکەی ئایین و شەریعەتی ئیسلامی بوو، بواری بۆ چەوساندنەوەی ژنان و کچان و ڕەگەزی مێینەی لە کۆمەڵگای ئێران خۆش کرد.\nکۆماری ئیسلامی لە ماوەی ئەم ساڵانەدا لە ڕێی چوار دامەزراوەی گرنگ تێکۆشاوە کە ئەم خواست و یاسا دژە مرۆییانەی خۆی لە کۆمەڵگادا بچەسپێنێت و بیکات بە کولتور کە بریتین لە؛ ١. ئاموزش و پەروەرەش ٢. سەدا و سیما ٣. وەزارەتی ئیرشادی ئیسلامی و ٤ دام و دەزگا ئەمنییەتییەکان.\n１. ئاموزش و پەروەرش (پەروەردە) کۆماری ئیسلامی پیلانی ئەوە بووە لە ڕێگەی دەست تێبردن لە ماددە دەرسییەکان و ناوەرۆکی دەرسەکان لە هەموو بوارەکان و بەرپاکردنی بەناو پەروەرشییەکان و دەرسی دینی و تەبلیغی بینشە ئیسلامییەکان هەوڵی داوە کە منداڵان و خوێندکارانی خوێندگەکانی ئێران بەرەو ئەو ئاراستەی کە خۆی دەخوازێت پاڵ پێوە بنێت.\n２. ڕێکخراوی سەدا و سیما؛ کۆماری ئیسلامی بە باشی لە ڕۆڵی میدیا لە ئاراستە کردنی ڕای گشتی کۆمەڵگاکان ئاگایە و بۆ ئەو مەبەستە بە تەرخان کردنی بودجە گەورە هەموو هەوڵی ئەوە بووە لە ڕێگەی تەبلیغ و پروپاگەندە کردن لە میدیاکانی خۆیەوە لە ڕادیۆ و تەلەفزیۆن و نووسراوە و بەم دواییانەش ماڵپەڕە و تۆڕە کۆمەڵایەتییەکان هەوڵی داوە کە بیرکردنەوە و جۆرە دنیابینییە دواکەوتوو و سەدەناوەڕاستییەکانی خۆی بە سەر کۆمەڵگای ئێران دا بچەسپێنێت.\n３. وەزارەتی ئیرشادی ئیسلامی؛ وەزارەتخانەیەکی گرنگ کە لە وڵاتان بۆ پەرەپێدان و گرنگی پێدان بە کولتوور و بۆ پڕکردنەوەی کاتی زیادە لە دوای مەدرەسە و قوتابخانە و بەردەنگ بوون لە بەردەم میدیا (ڕادیۆ، تەلەفزیۆن، ڕۆژنامە و گۆڤار و ماڵپەڕ و تۆڕە کۆمەڵایەتییەکانی ئیستاگرام و تێلێگرام و فەیسبووک و ...) کاتی خەڵکی ئێران مودیرییەت بکات و لەڕێگەی ئەم وەزارەتخانەیەوە بە تەرخان کردنی بودجەی گەورە و کەڵان مێشکی خەڵکی وڵاتەکەی داگیر بکات و دواجار لە قاڵبی دڵخوازی خۆی (کۆماری ئیسلامی) ـیانی بدات.\n４. وەزارەتی ئیتلاعات و ناوەندە ئەمنییەتییەکان؛ نیزامی کۆماری ئیسلامی لە ماوەی چل ساڵی ڕابردوو ویستوویەتی لە ڕێگەی ئەو سێ ناوەند و وەزارەتخانەیەوە بیر و مێشک و ڕای گشتی کۆمەڵگای ئێران لە سەر حەز و ویستی خۆی لە قاڵب بدات و لە ئەگەری سەرپێچی و قبووڵ نەکەری تاکەکانی کۆمەڵگا بۆ ئەو قبووڵی ئەو ویستەی نیزامی کۆماری ئیسلامی ئۆرگانە ئەمنییەتییەکان وەک ئەهرۆم فشارێک لە ڕێگەی هەڕەشە و گرتن و زیندان و ئەشکەنجە و کوشتن، وا لە خەڵکی ئێران بکات کە بچنە ناو ئەو قاڵب و چوارچێوە فکری و بیرکردنەوەی کە ڕژیم دەخوازێت.\nئەزموونی چل ساڵەی لە سەرکار بوونی ڕژیمی کۆماری ئیسلامی بە هەموو هەوڵ و ئیمکانات و توانایەوە نەیتوانیوە خواستی ئازادی و ژیانی شایستەی مرۆڤی سەردەم لە خەڵکی ئێران بستێنێتەوە.\nکۆمەڵگای کوردستان وەک ڕێکخراوترین بەشی کۆمەڵگای ئێران کە هەموو کات سەنگەری وەستانەوە و خۆڕاگری دژی ڕژیمی کۆماری ئیسلامی بووە ، پێشەنگی وەستانەوە بەرامبەر بە یاسا دواکەوتوو و سەدە ناوەڕاستییەکانی ڕژیمی تاران بووە و لە سەروو هەموویانەوە دژی چەوسانەوەی ژنان. کۆماری ئێسلامی لە یاسا دواکەوتووە دژی ژنانەکەی زنجیرێکی گرانی دروست کردووە و لە دەست و پێی و ملی ژنانی ئێران و کوردستانی هاڵاندووە.\nژنانی کوردستان هەرگیز ملیان بۆ ئەو زوڵم و چەوسانەوە سیستماتیکە لە لایەن ڕژیمی کۆماری ئیسلامییەوە، نەداوە و بە ڕابوون و ڕێکخراو بوونی خۆیان سەرەتا بە هۆشیاری و ئاگایی لە چەوسانەوەی خۆیان، هێزی خۆیان یەکخستووە و خەباتیان کردووە. مێژووی بزووتنەوەی حەقخوازانەی گەلی کورد و لە سەروو هەموویانەوە حیزبی کۆمەڵە تاقانە ئادرەسی ژنانی خەباتکاری کوردستان بوو بۆ خەبات و وەستانەوە دژ بە یاسا کۆنەپەرستانەکانی ڕژیمی کۆماری ئیسلامی و ئەو میدالیایەش بۆ هەمیشە لە بەرۆکی کۆمەڵە دەدرەوشێتەوە.\nلە ئێستاش دا کە کوورە خەباتی شۆڕشی خەڵکی کوردستانی ڕۆژهەڵات لە هەستانەوە و هەڵەسوو هێنانەوەیەدایە، ژنان کۆڵەکەی بەهێزی پێگەی جەماوەری کۆمەڵەن و مێژووی ڕوو سوور و سەربەرزانەی کۆمەڵە ڕاستی ئەم ئیدیعایە دەسەلمێنێت، کە کچان و ژنانی کوردستان بۆ ڕزگاربوونیان لە چەوسانەوە و دەستەبەر کردنی کۆمەڵگایەکی دادپەروەر کە تێیدا ژنان چی دی مافەکانیان پێشێل نەکرێت و خاوەن کەرامەتی بەرزی مرۆڤی ئەم سەردەمە بن، تەنیا ڕێگای خەبات و هەوڵ و تێکۆشانە بۆی.\nکۆمەڵە بە باوەڕمەندی بەوەی کە پرسی ژنان تەنیا پرس ژنانی کۆمەڵگا نییە و خەبات بۆ بنبڕ کردنی چەوسانەوەی ژنان ئەرکی سەر شانی هەموو ژنان و پیاوانی ئازادیخوازە، بۆتە مەڵبەند و مەکۆی خەبات بۆ ئەو ئامانجە بەرز و پیرۆزە. جا هەر لە بەر ئەم ئەسڵە سەرەکی و سەرەتاییە ژنانی کوردستان تەنیا ڕێگەی ڕزگاری و دەربازبوونیان لەم مەینەتییەی کە لە لایەن ڕژیمی کۆماری ئیسلامی لە ڕێگە گەلی جۆراوجۆرەوە بە سەریاندا سەپاوە، خەبات و پێشمەرگایەتییە.\nزۆرن ئەو ژن و کچانەی لە ڕابردوو و لە ئێستادا چەکی شۆڕش و خەباتی کۆمەڵەیان لە شان کردووە و ئەمڕۆ لە سەنگەی پێشەوەی خەباتی ڕێکخراوی کۆمەڵەدا خەبات دەکەن. زۆرن ئەو ژنان و کچانەی لە ڕێکخستنە ناوخۆییەکانی کۆمەڵە و بزووتنەوەی ئازادیخوازانەی گەلی کورد لە شار و گوندەکان کوردستان خەبات دەکەن.\nلە بەر کردنی بەرگی پیرۆزی پێشمەرگایەتی، ئەرکێکی گەورە و گرانە کە سەرەڕای هەموو مەینەتی و سەختی و دژواری ژنان و کچانی کوردستان، لە بەری دەکەن. ئەمەش لە تێگەیشتووی و پێگەیشتووی ژنان و کچانی کوردستانەوە سەرچاوە دەگرێت کە ڕێگەی ڕزگای و دەرباز بوون لەم مەینەتییە و دەستەبەر کردنی ژیانێکی شایستەی مرۆڤی ئەم سەردەمە لە کورستان بۆ ژنان (وەک ماف و پرسێکی «دەستێندرێت» و نەک «ببەخشرێت») پێشمەگایەتییە.


سازاندنی مێشک و دڵ\nWednesday, 06.02.2021, 1:13\nئەم بابەتە لە زنجیرەی (Missing Links)، کە لەلایەن دکتۆر گرێگ برەیدن (Dr. Gregg Braden) پێشکەشدەکرێت لە ڕووتەختی گایا (Gaia)، وەرگیراوە و وەرگێڕدراوە.\nپێکهاتنی ئاڵۆزی DNA دێرین، بریتییە لەوەی کە بوونی ئێمەی مرۆڤ دیاریدەکات و جیامان دەکاتەوە لەهەموو زیندەوەرێکی تر. هەروەها ئەوەی بریتییە لەو وردەکاریەی؛ لەو کار و فرمانە نائاسایی و ڕێکەوتی پێکهاتنەی DNA، کە پێشنیاری شتێکی زۆر زیاتر لە سروشت و پەرەسەندنی تێوەگلاو دەکات لە پێکهاتنیدا. شتێکی تر دەبێت ڕوویدابێت، لێرەوە زانستە ڕاستەقینەکە دەوەستێت و کۆتایی دێت، چونکە وەڵامی ئەوەی کە چ شتێک DNA پێکهێناوە ناتوانرێت بەشێوەیەکی زانستیانە بسەلمێنرێت، لانیکەم هەتاوەکو ئێستا.\nبەڵام ئەوەی کە دەیزانین، بە دڵنیاییەکی تەواوەوە، ئەوەیە کە بەهۆکاری ڕیکخستنی بۆماوەییمانەوە؛ بەهۆکاری ئەوەی کە ئەم پێکهاتنەی DNA ڕوویداوە و کڕۆمۆسۆمی ژمارەی ٢ی مرۆڤمان هەیە، ئێمەی مرۆڤ توانای نائاساییمان هەیە! کە هەر کاتێک کە هەڵیدەبژێرین و دەمانەوێت، بە خواستی خۆمان، ئێمە دەتوانین بەئاگابێینەوە. لەم بابەتەدا، ئەم توانایانە دەخەینەڕوو و فێردەبین کە بەڕاستی گەیشتن بە لوتکەی تواناکانی ئێمە وەکو مرۆڤێک چییە؟!\nیەکێک لە باوەڕە کلیلییەکانی بیردۆزە پەرەسەندنەکەی داروین، لەلایەن یەکێک لە هاوکارەکانیەوە پێشکەشکراوە بەناوی ئالفرێد واڵەس. هەر لەو سەردەمەدا، واڵەس لێکۆڵەر و زانایەک و هەروەها پاڵپشتێکی ئەم بیردۆزە بوو. ئەو باوەڕی بە بیردۆزی پەرەسەندن هەبوو و تەنانەت هاوکاری داروینی کردووە بۆ بنیاتنانی ئەم بیردۆزە. ئەو باوەڕەی کە ئالفرێد واڵەس پێشکەشی کرد کە ئێستا بووە بە ڕوویەکی کلیلی بیردۆزی پەرەسەندن، بەشێوەیەکی سادە بریتییە لەمە: سروشت تەنها ئەو شتانەمان پێدەدات کە پێویستیمان پێی هەیە، لەو کاتەی کە پێویستیمان پێی هەیە. بەواتایەکی تر، سروشت تەنها ئەو کاتە توانای گەرمکردنەوەی جەستەمان پێدەدات کاتێک کە پلەی گەرمی ساردترمان هەیە و پێویستیمان بە گەرمبوونەوە هەیە. یاخود، سروشت تەنها کاتێک توانای بینینمان لە تاریکیدا پێدەدات، کە پێویستیمان پێی هەیە. حەز دەکەم کە بەتەواوەتی ئەوەت بۆ بخوێنمەوە کە ئالفرێد واڵەس نووسیویەتی، چونکە ئەمە بنچینەی هەموو ئەوە دادەڕێژێت کە لە دەرەنجام پێی دەگەین و بۆمان دەردەکەوێت لە دۆزینەوە تازەکانەوە. لە کۆتا بەشی پەرتووکی ناونیشانکراوی بە "پیشنیارەکان بۆ بیردۆزی هەڵبژاردەی سروشتی،" کە لە ساڵی ١٨٧٠ بڵاوکراوەتەوە، ئالفرێد واڵەس ئەمەی نووسیوە: "سروشت هەرگیز زیاد-نابەخشێت بە بوونەوەرێک لەسەروو پێداویستیەکانی بوونی ڕۆژانەوە." کێشەکەش لەوەدایە، کە ئێمە هەموومان زیادمان پێبەخشراوە وەکو بوونەوەرێک! دەزانیت بۆچی؟ لەبەرئەوەی ئێمەی مرۆڤ ٢٠٠ هەزار ساڵ پێش ئەمڕۆ دەرکەوتین و هەر لەگەڵ دەرکەوتنماندا هەموو ئەو تایبەتمەندییە پێشکەوتووانەمان هەبوو کە جیاماندەکاتەوە لە هەموو بوونەوەرێکی تر. بەهێواشی تایبەتمەندییەکانمان گەشەی نەسەندووە لە ماوەیەکی درێژدا، بۆ نموونمە، کاتێک کە ٢٠٠ هەزارساڵ لەمەوبەر دەرکەوتین مێشکێکمان هەبوو کە بەڕێژەی ٥٠٪ گەورەتربوو لە نزیکترین بوونەوەری هاوسێی سەرەتایی خۆمان، کە دەبووا ئەم مێشکەی ئێمەی مرۆڤ بەهێواشی لە ماوەیەکی درێژدا پەرەی سەندبا. ئێمە دەمانتوانی قسەبکەین، تایبەتمەندی پێشکەوتووی وەکو پەنجە گەورەمان هەبوو کە ڕێگەمان پێدەدات چەندین شت ئەنجامبدەین، زمانێکی ئاڵۆزمان هەبوو، هەروەها شتێکی ترمان هەبوو کە پێی دەوترێت تۆڕێکی دەماری فراوان و درێژکراوە. تۆڕی دەماری پێشکەوتوو و درێژکراوەی ئێمە ئەو توانایانەمان پێدەبەخشێت کە هیچ بوونەوەرێکی تر، لانیکەم هیچ بوونەوەرێکی تر کە تا ئەمڕۆ پێی ئاشناین لەسەر ڕووی زەوی، نیەتی. کاتێک کە پێشوازی لەم تایبەتمەندی و هەروەها ئەو شتانەش دەکەین کە ئەو تایبەتمەندییانە پێمانی دەڵێن، ئەوا دەرگایەکمان بۆ دنیایەک لە ئەگەری تەواو تازە و نوێ بۆ دەکرێتەوە، هەروەها واتایەکی تەواو جیاوازمان بۆ دەردەکەوێت لەوەی کە بەڕاستی گەیشتن بە لوتکەی تواناکانمان چییە وەکو مرۆڤێک لە جیهانەدا.\nلە دۆزینەوەیەکی کەمێک تازەوە دەست پێدەکەم لەبارەی دڵەوە، کە لە ساڵی ١٩٩١ ئەنجامدراوە. مرۆڤایەتی هەر لە ساڵانی ١٩٦٠ هەتاوەکو ئێستا نەشتەرگەری ئاڵوگۆڕی دڵی ئەنجامداوە، تا ڕادەیەکیش ئەم نەشتەرگەریانە بەسەرکەوتوویی تێپەڕبوون نەوەکو هەموو ڕۆژێک هەر نەشتەرگەریەک کە ئەنجامبدرێت سەرکەوتوو بێت، بەنزیکەیی ساڵانە ٥ هەزار نەشتەرگەری دڵی ئەنجامدراو سەرکەوتوو دەبێت. زاناکانیش، سەرکەوتنی ئەم نەشتەرگەریانەی دڵ دەخەنەپاڵ ئەو باوەڕەی کە ئێمە هەموو شتێک دەزانین لەبارەی دڵەوە. هەر لەبەر ئەمەشە، کە دۆزینەوەیەکی لەم شێوەیەی ئێستا پیشانی ئێوەی دەدەم، هۆشیارمان دەکاتەوە لەوەی کە چۆن ئێمە هەتاوەکو ئێستا بەردەوامبووین لەسەر ئەم نەشتەرگەریانە بەبێ زانینی ئەوەی کە ئەم دۆزینەوەیە چیمان پێدەڵێت؟ دۆزینەوەکە بریتییە لەوەی، کە زانایان ئێستا بۆیان دەرکەوتووە نزیکەی ٤٠ هەزار خانەی تایبەت هەیە لەناو دڵمان کە بەشێوەیەکی زۆر ڕێکوپێک خەستبوونەوە. ئەم خانە تایبەتانە ناودەبرێن بە "دەمارە تەوەرەیی هەستەوەری،" کە لە ناوەکەیانەوە دەردەکەوێت دەمارەخانەی هاوشێوەی خانەکانی مێشکن، بەڵام لەناو مێشکمان نین، بەڵکو لەناو دڵمان بەشێوەیەک خەستبوونەوە، کە زانایان ئێستا ئەم خانانە ناودەبەن بە "مێشکە بچووکەکەی ناو دڵ." یەکێک لەو شتانەی کە زۆر سەرنجی منی ڕاکێشاوە بریتییە لەو زانایەی کە دۆزینەوەکەی ئەنجامداوە، چونکە کۆتا ناوی بریتییە لە “Armour” کە بەواتای "خۆشەویستی" دێت لە زمانی فەڕەنسیدا، بەڕاستی ناوەکەی زۆر جوان لەگەڵ دۆزینەوەکەیدا یەکدەگرێتەوە. بەڵام بەهەرحاڵ، ئەو دۆزینەوەیەکی زۆر ناوازە و گرنگی ئەنجامداوە، ئەم خانانەی دڵ بەشێوەیەکی سەربەخۆ لە خانەکانی مێشک فێردەبن؛ بەشێوەیەکی سەربەخۆ لە خانەکانی مێشک بیردەکەنەوە؛ بەشێوەیەکی سەربەخۆ لە خانەکانی مێشک هەستدەکەن. کەوابێت ئەوەی بۆمان دەرکەوتووە ئێستا، ئەوەیە کە شێوازێکی ژیری جەختکراومان لەسەر دڵ هەیە کە بەتەواوەتی دەتوانێت دابڕاو لەوە کاربکات کە ئاساییانە دەیزانین لە مێشکماندا. هەروەها هەر وەکو دواتر بۆت دەردەکەوێت، دەتوانرێت هەردووکیان یەکبخرێن و بگونجێندرێن بەیەکەوە، هەردوو دەمارەخانەکانی مێشک و دڵمان دەتوانرێت بسازێنرێن بەیەکەوە بەشێوەیەکی زۆر ڕێکوپێک بۆ بەئاگاهێنانەوەی کار و کردەوەی توانا نائاساییەکانی نێوانیان.\nبەڵام پێش ئەوەی بچینە ناو ئەمەوە، دەمەوێت هەندێک نموونەت پێشکەش بکەم لەوەی کە تا چەند ئەم خانانەی دڵ و کار و فرمانەکانیان ڕاستەقینەن. وەرگرانی دڵ دوای نەشتەرگەریەکی سەرکەوتوو لە ئاڵوگۆڕی دڵ، تایبەتمەندی و جۆرێتی کەسایەتی جیاوازیان تیادا دەردەکەوت وەکو لەو شێوەیەی کە پێشووتر بیریان پێ لە خودی خۆیان و ژیانیان دەکردەوە پێش نەشتەرگەریەکە. یەکێک لەو نموونانە بریتییە لە چیرۆکی ئافرەتێک کە دڵی پیاوێکی وەرگرتبوو، بەگشتی زانیاری لەبارەی بەخشەری دڵەکەوە بڵاوناکرێتەوە و تەنانەت بە وەرگرەکەش نابەخشرێت لەبەرئەوەی کە لە دادگاکان ئەم زانیارە هەڵگیراوە. بەڵام دەتوانرێت ئەم زانیاریانە بەچەندین ڕێگا بدۆزرێنەوە، تەنها ئەوەیە کە هەمیشە بەشێوەیەکی باو نادۆزرێنەوە. نەشتەرگەری ئاڵوگۆڕی دڵەکە بۆ ئافرەتەکە سەرکەوتوو بوو، کاتێک کە پزیشکەکە هات بۆئەوەی کە بارودۆخی بپشکنێت، پرسیاری کرد کە هەست بە چی دەکەیت؟ ئەویش لە وەڵامدا وتی، زۆرباشم، برسیمە. پزیشکەکەش وتی، زۆرباشە، داوا لە نەخۆشخانەکە دەکەم تا هەندێک خواردنت بۆ بهێنن. بەڵام ئافرەتەکە ڕاستەوخۆ وەڵامیدایەوە و وتی کە من خواردنی نەخۆشخانەکەم ناوێت، بەڵکو داوای چەند جۆرێکی زۆر دیاریکراوی خواردنی کرد. ئەوەشی کە سەرنجڕاکێشە لێرەدا ئەوەیە، کە ئەمانە ئەو جۆرە خواردنانەبوون کە ئەو هەرگیز لە ژیانیدا نەیخواردبوون پێش ئەوەی نەشتەرگەریەکەی ئاڵوگۆڕی دڵی بۆ ئەنجامبدرێت. خواردنەکان زۆر جۆری دیاریکراوبوون و تەنها یەک شوێن هەبوو کە دەتوانرا ئەم خواردنانەی لێ بدۆزرێتەوە، ئەویش چێشتخانەی خواردنی خێرای KFC بوو، KFC تەنها خواردن بوو کە حەز و ئارەزووەکانی خاترجەم دەکرد. دوای ئەوەی کە لە نەخۆشخانەکە دەرچوو، ئافرەتەکە دەیەویست بزانێت کە ئەو دڵە هی کێیە ئەو وەریگرتووە. هەرچەندە کە تۆمارەکان شاردرابوونەوە بەڵام خۆی هەندێ پشکنینی ئەنجامدا و بەدواداچوونی کرد لە هەندێ تۆماری پرسنامە لە ڕۆژنامەکانەوە لە شارۆچکە بچووکەکەیدا، ئینجا بۆی دەرکەوت کە ئەو دڵەی وەریگرتووە هی پیاوێکە کە بە مۆتۆرسکیلێک لە ڕووداوێکی هاتووچۆدا مردووە. هەروەها توانی لەڕێگەی پرسنامەکەشەوە خێزانی پیاوەکە و دایک و باوکی بدۆزێتەوە، تاوەکو پەیوەندیان پێوە بکات و قسەیان لەگەڵدا بکات بۆئەوەی لەبارەی ژیانی ئەو پیاوەوە زیاتر بزانێت کە ئێستا دڵی هەڵگرتووە. هەروەها لە گفتوگۆ لەگەڵ خێزانی پیاوەکەدا، ئەوەشی بۆدەرکەوت کە خۆشترین ژەمی خواردن بەلای ئەو پیاوەوە بریتی بووە لە KFC. کاتێکیش کە پزیشکەکان چیرۆکێکی لەم شێوەیە دەبیستن، هەمیشە دەڵێن، کە ئەمە چ ڕێکەوتێکە؟ ئینجا دواتر پشتگوێی دەخەن و بەردەوام دەبن لەسەر نەشتەرگەری دواتر بۆ ئاڵوگۆڕی دڵێکی تر.\nچیرۆکی لەم شێوەیە چەندین جار ڕوویداوە، بەڵام هەمیشە هەر تەنها وەکو چیرۆکێکی ئاسایی پەسەدنکراون و هیچی تر، هەتاوەکو یەک چیرۆکێکی دیاریکراو هەموو شتێکی گۆڕی. ئەمەیان بریتییە لە چیرۆکی کچێکی تەمەن ٨ ساڵان لە شارۆچکەیەکی بچووک لە خۆرئاوای ناوەڕاستی ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا، کە دڵی کچێکی تری بچووکی تەمەن ١٠ ساڵی وەرگرتووە. بەگشتی پزیشکەکان هەوڵدەدەن تا دەتوانن دڵی بەخشەر بەشێوەیەکی هاوتەمەن بگونجێنن لەگەڵ وەرگرەکەدا، بۆیە کەسێکی زۆر مناڵ دڵێکی گەورەی کەسێکی زۆر بەتەمەن وەرناگرێت. کچە بچووکەکە نەشتەرگەریەکەی سەرکەوتووانە تێپەڕکرد، بەڵام ڕاستەوخۆ دوای نەشتەرگەریەکە شتێک ڕوویدا، ئەویش ئەوەبوو کە خەونێکی دەبینی. بەردەوام کچەکە خەونێکی ناخۆشی دووبارەبۆوەی دەبینیەوە، خەونێکی وەکو کابوس. هەموو شەوێک نەبوو کە ئەم کابوسەی دەبینی، بەڵام چەندین جار لە هەر هەفتەیەکدا، بە ڕادەیەک کە پزیشکەی بۆی دەرکەوت شتێکی تر هەیە دەگوزەرێت لەبارەی ئەمەوە. بەڵام ئەمە شتێک بوو لە دەرەوەی مەودای شارەزایی ئەودا، بۆیە پزیشکەکە وتی کە من کاری خۆم بەئەنجام گەیاندووە و دڵێکی ترم بەسەرکەوتوویی پێداویت و ئێستا دەتوانیت بڕۆیت ژیانی خۆت بژیت، بەڵام پێموایە کە دەبێت قسە لەگەڵ کەسێکی تردا بکەیت لەبارەی ئەو خەونانەوە کە ئەزموونی دەکەیت. بۆیە پزیشکەکە خۆی ناردی بۆلای پزیشکێکی دەروونی و ئەویش ڕاستەوخۆ درکی بەوە کرد کە ئەمە خەونێکی ئاسایی نییە، چونکە تایبەتمەندی یادەوەری لەخۆدەگرێت ئەو خەونە. بەڵام پرسیارەکە ئەوەیە، کە ئەمە یادەوەری کێیە؟ ئەمە یادەوەری کێبوو کە ئەم مناڵە بچووکە شەو بەدوای شەو خەونی پێوە دەبینی؟\nوێنەکێشێکی دادوەرییان هێنا بۆ ئەوەی کچە بچووکەکە هەموو ئەو وردەکاریانەی پێببەخشێت لە هەموو ئەو نیشانانەی کە دەیبینی لە یادەوەریەکە هەر کە بە خەونەکەدا تێدەپەڕی، خەونەکەش زۆر هاوشێوەبوو هەموو شەوێک: هەمیشە لە شەودا دەستپێدەکات، لەناو دارستانێک، زۆر بەخێرایی ڕادەکات لەبەرئەوەی کە کەسێک، پیاوێک، پیاوێکی گەورە، بەدوای دەکەوێت. زۆر بەخێرایی لە تاریکایی دارستانەکە ڕادەکات و قاچی گیر دەبێت، دەکەوێتە سەر زەوی و پیاوەکە پێی دەگاتەوە، ئینجا هێرشی دەکاتەسەر، سەیری ناو چاوەکانی دەکات هەر کە هێرش دەکاتەسەر کچە بچووکەکە و هەندێ قسەی زۆر دیاریکراوی پێدەڵێت. کچەکە ئەم قسانە بۆ وێنەکەشێکە دەڵێتەوە، ئینجا دواتر پیاوەکە دەیکوژێت و ژیانی لەناو دەبات. ئێستا، پیاوەکە وێنەیەکی هەیە لە یادەوەری کچە بچووکەکە لە خەونەکانەوە، لەو پیاوەی کە بینی و هەروەها وێنەکیشەکە ئەو قسانەشی لابوو کە پیاوەکە دەیوت کاتێک کە ژیانی کچەکەی لەناودەبرد. ئەم زانیاریانە لە شارۆچکە بچووکەکەدا پێشکەشی لایەنە دەسەڵاتدارەکان کرا لە هەموو بڵاوکراوە فەرمیەکانەوە، زۆری نەبرد تا ئەو پیاوەیان دۆزیەوە کە یەکیدەگرتەوە لەگەڵ وێنەکەدا. هەروەها کاتێک کە دەستگیریان کرد و لێپرسینەوەیان لەگەڵدا کرد، زۆر بەخێرایی کەوت و دانی بەوە دانا کە ئەو کچەکەی کوشتووە. تەنانەت کاتێ کە لێپرسەرەوەکان داوای وردەکاریەکانی تاوانی لەناوبردنی ژیانی کچەکەیان لە پیاوەکە دەکرد، بەتەواوەتی هەمان ئەو قسانەی بەوان دەوتەوە کە کچە بچووکەکە بۆ وێنەکێشەکەی وتبووەوە. لەسەر بنچینەی بەڵگەی ئەم یادەوەریە لە خەونی ئەو کچە بچووکە، پیاوەکە تۆمەتبار کرا و دادگایی کرا، هەروەها ئێستا بەندکراوە بەتاوانی کوشتنی ئەو کچە بچووکەی دڵەکەی لێوەرگیراوە. ئەمە هەمووی تەنها بەهۆکاری ئەوە ڕوویدا، کە یادەوەری کچە کوژراوە لەناو خانەکانی دڵیدا هەڵگیراوە کە ئێستا لە جەستەی کچە وەرگرەکەدان. من تەنها لەبەر یەک هۆکار ئەم چیرۆکە بۆ ئێوە دەگێڕمەوە، ئەویش بریتییە لەوەی کە تا چ ڕادەیەک یادەوەریەکانی ناو دڵمان ڕاستەقینەن.\nئێستا زانراوە، کە ئەم خانە تایبەتمەندانەی دڵ دەتوانن سێ فرمان ئەنجامبدەن: فێردەبن، بیریاندێتەوە، هەروەها بەسەربەخۆیی لە خانەکانی مێشکمان بیردەکەنەوە. هەروەها دەتوانرێت بگونجێندرێن و بسازێنرێن، بۆ ئەوەی کە بەیەکەوە لەگەڵ خانەکانی مێشکمان کاربکەن. مێشک و دڵ گەرچی دوو ئەندامی جیاوازن لە یەکتر، بەڵام تۆڕێکی فراوانی دەماری هاوبەشیان هەیە بەیەکەوە کە تەنها بەهۆکاری پێکهاتنی بۆماوەییەوە دروستبووە بەر لە زیاتر لە ٢٠٠ هەزار ساڵ پێش ئەمڕۆ، ئەو پێکهاتە بۆماوەییەی کە ئێمە دەکات بەم مرۆڤەی ئێستا. بەگشتی، ئێمە لە کلتووری خۆماندا زۆر بە مێشکمانەوە بەستراوینەوە، تەنانەت هەندێ کات دڵمان بەلاوە دەنێین، بەتایبەت لەلایەن نێرینەکانەوە، بەشێوەیەک پەروەردەکراوین کە ئەو هەستەی لە دڵمانەوە دێت بەتەواوەتی بەلاوەی بنێین. هەندێ کلتوور هەیە، کە ڕێک پێچەوانەی ئەمە ئەنجام دەدات، وەک کلتووری کۆگی لە ئەمریکای باشور، ئەوان جەخت لەسەر گەشەدان بە بیرکردنەوە، هەستکردن، هەروەها یادەوەری دڵی منداڵەکانیان دەکەنەوە پێش هەموو شتێک بۆماوەی چەند ساڵێک، ئینجا دواتر دەخرێنە ناو دنیاوە بەهەموو ئەو چالاکیە فیزیاییانەوە کە پەرە بە بیرکردنەوەی مێشکیان دەدات. ئەوان لەڕێگەی دڵیانەوە لەبارەی جیهانی مێشکیانەوە فێردەکرێن، لە کاتێکدا کە ئێمە پەروەردەکراوین لەڕێگەی جیهانی مێشکمانەوە لەبارەی دڵمانەوە فێرببین. من ناڵێم کە هیچ کامێک لەمانە ڕاستن یان هەڵە، باشن یان خراپە، بەڵکو تەنها دوو ڕێگەی زۆر جیاوازن لە پێشوازیکردن لە توانا شاراوەکانمان، ئەوەش مەبەستی منە لە هەموو ئەم باسە و هۆکاری ئەوەیە کە بۆچی هەموو ئەم شتانەت بۆ ڕووندەکەمەوە.\nئێمەی مرۆڤ ئەم توانا شاراوانەمان هەیە و هەبووە هەر لەو کاتەوە کە دەرکەوتووین لەسەر ڕووی ئەم زەویە، بەشێوەیەکی هێواش گەشەی نەسەندووە لەماوەیەکی درێژی کاتدا، سروشت زیادی بە ئێمە بەخشیوە لەم توانا شاراوانەوە. کاتێک کە دڵ و مێشکمان دەسازێنین بەیەکەوە، ئەو کاتە توانا نائاسایی و شاراوەکانمان بۆ دەکرێنەوە. کاتێک کە دەمارەخانەکانی دڵمان دەسازێنین لەگەڵ هی ئەوانەی مێشکمان – دوو ئەندامی جیاواز و سەربەخۆ کە هاوبەشی دەکەن لە تۆڕێکی فراوانی دەماریدا – ئەوا لەناکاو توانای چارەسەکردنی زانیاریەکی یەکجار زۆرمان دەبێت، دەتوانین زۆر، زۆر بەخێرایی بیربکەینەوە و کێشەکان چارەسەربکەین، تەنانەت بەنزیکی بیرهاتنەوەی دەستبەجێمان هەیە لە یادەوەریەکان و وردەکاریەکان. کاتێک دەچیتە ژوورێکەوە و سەیرێکی ژوورەکە دەکەیت، چاوەکانت هەموو شتێکیان بینیوە، هەرچەندە، لەوانەیە کە هەوڵێکی ئاگاییانەت نەدابێت بۆ بیرهاتنەوەی هەموو شتێک لە ژوورەکە بەڵام تۆ هەموو زانیارییەکت لەبارەی ژوورەکەوە بەشێوەیەکی ژێرئاگاییانە وەرگرتووە لەڕێگەی چاوەکانتەوە. بەشێوەیەکی ئاسایی هەرگیز ناتوانیت هەموو شتێکت لەبارەی ژوورەکەوە بیربێتەوە، بەڵام ئەگەر بێتوو تۆ مێشکت سازابێت لەگەڵ مێشکە بچووکەکەی ناو دڵت ئەوا دەستبەجێ هەموو شتێکت لەبارەی ژوورەکە دێتەوە یاد و هەموو ئەو زانیاریەی کە چاوەکانت وەریگرتبوو لەبارەی ژوورەکەوە زۆر بەخێرایی لێکدەدرێتەوە.\nئەم سازاندنەی مێشک و دڵمان، دەرگا بەڕووی ژێرئاگاییماندا دەکاتەوە. پێویست بەوە ناکات کە بخەوێنرێین یاخود لە بارودۆخێکی گۆڕدراوی دەروونیدا بین بۆ ئەنجامدانی ئەم توانا نائاساییانە، هەرچەندە کە دەتوانین، بەڵام پێویست نییە، چونکە ئێمە توانای ئەوەمان هەیە کە خۆمان بچینە ناو ئەم بارودۆخانەوە. ئێمە بوونەوەرێکین کە خۆمان دەتوانین خۆمان تەندروست و چاکبکەینەوە. من باس لە چ جۆرە تەندروستی و چاکبوونەوەیەک دەکەم لەمەوە؟ هەروەها بۆچی پێویستیت بە پەیوەندیەکی ڕاستەوخۆ هەیە بە ژێرئاگاییتەوە؟ وەڵامێکی کورت بۆ چیرۆکێکی زۆر دوور و درێژی لەم شێوەیە، بریتییە لەمە: لەو کاتەوە کە ئێمە لە منداڵدانی دایکمان داین هەتاوەکو نزیکەی تەمەنی ٦ ساڵی، ئێمە هەموو شتێک لە ژینگەی دەوروبەرمانەوە وەردەگرین، شێوازەکانی کەسایەتی و هەڵسوکەوتمان لە بەخێوکەرەکانمانەوە، لەوانەیە دایک و باوکمان بن، یاخود ئامۆژن و مام و داپیرە و باپیرەمان، یاخود هاوڕێکانمان. لەو کاتەوە کە لە منداڵدانی دایکمان داین و لەڕێگەی سکیەوە دەنگی دەرەوە دەبیستین هەتاوەکو ئەو کاتەی کە بەنزیکی ٦ ساڵین، مێشکمان لە حاڵەتێکدایە کە هەموو شتێک وەردەگرێت هەروەکو ئیسفەنج وایە، ئەمە پێی دەوترێت “Hypnogogic Trans” و لەم بارودۆخەدا نازانین چۆن ئەو زانیاریانە جیابکەینەوە کە وەریدەگرین. ئەمە شێوازی سروشتە بۆ ئەوەی کە ئامادەمان بکات بۆ هاتنەناو ئەم دنیایەوە، کە تیایدا هەموو شێوازەکانی ژینگەی دەوروبەرمان بەشێوەیەکی نائاگاییانە وەردەگرین تاوەکو فێربین چۆن وەڵامدانەوەمان هەبێت بۆ ژیان. بۆیە، ئەگەر تۆ لە خێزانێکی تەندروست و باشدا لەدایکبووبیت کە شێوازی زۆر باشی هەبووە بۆ مامەڵەکردن لەگەڵ ژیان، ئەمە شتێکی زۆرباشە. بەڵام ئەگەر وانەبووبین، ئەوا ئێمە مامەڵە لەگەڵ شێوازەکانی پەیوەندییە کۆمەڵایەتیەکانمان، خۆشەویستەکانمان، هاوڕێ و خوشک و براکانمان، دایک و باوکمان، تەنانەت پەیوەندیمان لەگەڵ خودی جەستەی خۆمان و ئەندامەکان، بەهەمان شێواز ئەنجامدەدەین کە هەمووی دەگەڕێتەوە بۆ ئەو ژینگەیەی تیایدا گەورەبووین. ئەوەش تەنها لەڕێگای پەیوەندیمانەوە بە ژێرئاگاییەوە، کە دەتوانین ئەم شێوازە ناتەندروستانە بۆ مامەڵەکردن لەگەڵ ژیان بگۆڕین. دەتوانین شێوازی تازە، باش، تەندروست و گونجاو بنیاتبنێین بە چوونەناو ژێرئاگاییمانەوە.\nئەمە تەنها یەکێک بوو لەو ئەگەر و توانایانەی سازاندنی مێشک و دڵ، بەڵام جگە لەوەش، سازاندنی مێشک و دڵ دەتوانێت بمانخاتە حاڵەتێکی نائاسایی نیهادی قووڵەوە (واتای وشەی نیهاد لە فەرهەنگی هەنبانە بۆرینە، بریتییە لە "احساس دروونی")، بەڵام، نیهادی قووڵ بە خواستی خۆمان! لەوانەیە هەموومان ئەزموونی ئەوەمان هەبووبێت کە کاتێک تەلەفۆنەکە هەڵدەگریت بۆ پەیوەندی کردن بە کەسێک و دەبینیت کە ئەو کەسە هەر خۆی خەریکە پەیوەندیت پێوەدەکات لەهەمان ئەو ساتەدا. کاتێک هەبوو لە ژیانم کە هەموو ڕۆژانێکی یەکشەممە، لە هەر کوێیەکبام لە جیهان، تەلەفۆنەکەم هەڵدەگرت و پەیوەندیم دەکرد بە دایکمەوە. هەرچەندە کە هەموو جارێک ئەمە ڕووی نەدەدا، بەڵام شتێکی باو بوو. من تەلەفۆنەکەم هەڵدەگرت بۆ پەیوەندی کردن بە دایکمەوە، ئەویش ڕاستەوخۆ هەر خۆی لەسەر هێڵ دەبوو لەگەڵم. یاخود، من تەلەفۆنەکەم هەڵدەگرت بۆ پەیوەندیکردن پێیەوە و هێڵەکە سەرقاڵ دەبوو، منیش پەیوەندیەکەم ڕادەگرت و زەنگی تەلەفۆنەکەم لێیدەدا چونکە هێڵەکەی ئەو لەبەرئەوە سەرقاڵ بوو کە پەیوەندی بە منەوە دەکرد لە هەمان ئەو کاتەدا. بیربکەرەوە، کاتێک کە شتێکی لەم شێوەیە ڕوودەدا، ئەوا دەبێت پەیوەندیەکی دەروونی هەبێت لەنێوان ئەو دوو کەسەدا. ئەگەر من لە ڕێگابام بۆ هەڵگرتنی تەلەفۆنەکە و تەنانەت بۆ یەک سات ڕێڕەوم گۆڕیبا، بۆ ئاو خواردنەوەیەک یاخود بۆ داخستنی دەرگاکە و پەنجەرەیەک، هەتا ئەگەر بە نانۆچرکەیەکیش لامدابا لە ڕێگەم بۆ هەڵگرتنی تەلەفۆنەکە، ئەوا ئەو ساتەم لەدەست دەدا کە دایکم تەلەفۆنەکەی هەڵدەگرت بۆ پەیوەندیکردن پێمەوە کە لە هەر کوێیەکبا لەسەر ڕووی ئەم زەویە. کاتێک کە پەیوەندیەکی دەروونی لەم شێوەیە لە نێوان دوو کەسدا دروست دەبێت، ئەوە پێی دەوترێت نیهاد، نیهادی قووڵ. بەڵام ئەم نموونەیە حاڵەتێکی لەخۆیە، بۆیە دەڵێم لەخۆیە چونکە ئێمە خوازیارانە ئەمەمان نەدەکرد.\nچەندجار، لە تڕافیکلایتدا وەستاویت و چاوەڕێت کردووە بۆئەوەی کە ببێت بە سەوز و بڕۆیت. کاتێک کە چاوەڕێ دەکەیت، لە حاڵەتێکی کراوەدایت، چونکە نازانیت کەی سەوزدەبێت، بۆیە بەجۆرێک هیچ بیر ناکەیتەوە بەشێوەیەکی ئاگاییانە. ئەم کرانەوەیەش، بریتییە لە پێشوازی کردن لە نیهاد. کاتێک کە چاوەڕێ دەکەیت سەوزبێت، لەناکاو خەیاڵێک دەبینیت، لە سروشتی ژیان تێدەگەیت، لە واتای گەردوون و ئامانجی ژیانت تێدەگەیت. هەروەها زۆریش ڕوونە کە کاتێک تڕافیکلایتەکە سەوزدەبێت، دەستدەکەیتەوە بە شۆفێریکردن و هەموو ئەم خەیاڵ و کرانەوەیە دەڕوات و تێدەپەڕێت. لەوانەیە بپرسیت، کە بۆ کوێ ڕۆیشت؟ چۆن بتوانم دووبارە ئەنجامی بدەمەوە؟ ئەمانە نیهادی لەخۆن، ڕوودەدەن هەر کاتێک کە ڕوودەدەن، بەڵام چۆن دەتوانین بە خواستی خۆمان ئەم حاڵەتە نیهادییانە هەڵبژێرین؟ ئەمە بریتییە لەوەی کە سازاندنی مێشک و دڵ دەتوانێت ڕێگەت پێبدات، هەروەها ئەمەش تەنها یەکێکی ترە لەو تایبەتمەندییە بەهێزانەی کە ئێمە بەم سازاندنە دەتوانین ئەنجامی بدەین.\nئەم سێ نموونەیەی کە دەیخمە بەردەستی تۆ لە توانا شاراوەکانی ئێمە، لە چوونەناو ژێرئاگاییەوە، فێربوون و لێکدانەوەی زانیاری بەشێوەیەکی نائاسایی زۆر نایابانە، هەروەها نیهادی قووڵ بەخواستی خۆمان، ئەمان هەمووی بەجۆرێک یەک کۆمەڵە پێکدەهێنن لە تواناکانمان؛ لە توانا مرۆڤیەکانمان. بەڵام لەگەڵ ئەم کۆمەڵەیەدا، سوودێکی تریش هەیە لە سازاندنی مێشک و دڵ، لەبەرئەوەی کە جەستەمان ئەم سازاندنە بە تەندروستی و چاکبوونەوە، هەروەها بە خۆشەویستی، لێکدەداتەوە. بەم شێوەیە، ئێمە دەتوانین جەستەی خۆمان خۆشبوێت، بە زمانێک کە جەستەمان دەتوانێت بیناسێتەوە. کاتێک مێشک و دڵمان دەسازێنین بەیەکەوە ئەوا ئێمە گفتوگۆیەک لە نێوان دڵ و مێشکماندا دروستدەکەین، کە دەبێتە هۆی هاندانی زیاتر لە ١٣٠٠ کارلێکی ئەرێنی زیندەکیمیایی لە جەستەماندا، هەروەها هۆڕمۆنەکانی دژەپیربوون و چەندین وەڵامدانەوەی بەهێزی بەرگری دەست بە چالاکبوون دەکەن، تەنانەت دەمارەکانی دڵمان بەهێز و چالاکتر دەبن تەنها لەم پەیوەندیەی نێوان دڵ و مێشکەوە.\nهەموو ئەمە دەتوانیت ئەنجامبدەیت، تەنانەت زیاتریش، تەنها لە سازاندنی مێشک و دڵ. یەکێک لەو شتانەی کە زۆر سەرنجڕاکێشە بەلای منەوە لەبارەی ئەمەوە، بریتییە لەوەی کە دێرینترین و پارێزراوترین کلتوورە ڕۆحیەکان و ڕەسەنەکان، ئەمە دەزانن و ئەم بیرۆکەیان خستۆتە ناو دابونەریت، مەڕاسیم، شێوازەکانی ژیان، تەنانەت نوێژەکانیان، بەڵام ئەوان زانست بەکارناهێنن بۆ ڕوونکردنەوەی. ئێستاش، ئێمە ئەمە بە زانست ڕووندەکەینەوە، من هەموو شتێکت بەتەواوەتی لەبارەی ئەمەوە بۆ ڕووندەکەمەوە، چونکە هەموو ئەمە تەنها پەیوەندی بە دەمارەخانەکانەوە هەیە. هەموومان ئاشناین بە دەمارەخانەکانی مێشک، بەڵام ئێستا دەمارەخانەکانی دڵمان هەیە. حەز دەکەم بەچاوەکانی خۆت ببینیت، کە شێوەی ئەو دەمارەخانانە چۆنە و چۆن کاردەکەن، چی دەکەن و واتای چی لە ژیانمان دەگەیەنن، تاوەکو بتوانین ئەم بیرۆکەیە بەکاربهێنین بۆ وێنەیەکی بیری لە بەرەوپێش بردنی ژیانمان بۆ سازاندنی مێشک و دڵمان.\nئەم وێنەیەی کە تۆ ئێستا دەیبینیت لەسەرەوە، دەمارەخانەیەکی ئاساییە لە مێشک، گرێ گەورەکە بریتییە لە لەشی دەمارەخانەکە، هەروەها ئەو لقانەی کە لێی دەبنەوە بریتین لە تەوەرەکان، هەر زیادەیەک لە دەمارەخانەکە پێی دەوترێت تەوەرە. ئەم دوو وێنەیەی دواتر، کە دەتوانیت بیانبینیت لە خوارەوە، بریتین یەکەمین ئەو وێنانەی دەمارەخانە کە لە مێشکدانین، بەڵکو لە دڵی مرۆڤدان. ڕێکخراوێکی پێشەنگی لێکۆڵینەوە لە کالیفۆرنیای باکور هەیە، بەناوی “The Institute of HeartMath”، ئەوان پێشەنگن لە لێکۆڵینەوە لە دڵی مرۆڤ بەڕێگای نامۆوە، بەڵام لەسەر بنچینەکانی زانستی نەگۆڕەوە. ئەوان ئەمڕۆ ئەم وێنانەیان خستۆتە بەردەستی من تاوەکو منیش بتوانم بە ئێوەیان بگەیەنم. ئەمانە ئەو دەمارەخانانەن کە دەتوانن پەیوەندی بە دەمارەخانەکانی ترەوە بکەن بۆ دروستکردنی تۆڕێک لەنێوان مێشک و دڵ کە هەموو توانا شاراوەکانمان چالاک دەکات، هەموو ئەوانەی کە باسمان کرد، چوونەناو ژێرئاگاییەوە، فێربوون لێکدانەوەی بەشێوەیەکی نایاب و نائاساییەوە، هەروەها نیهادی قووڵ بە خواستی خۆمانەوە. دەمەوێت ببینیت کە ئەمە چۆن ڕوودەدات، بۆیە گرتەیەکی کورتت پێشکەش دەکەم، کە تیایدا دەتوانین دەمارەخانەکان ببینین نەک وەک وێنەیەکی وەستاو، بەڵکو کە چۆن کاردەکەن لەناو شانەی زیندوودا.\nلەم گرتەیەدا، دەتوانین تەوەرەکان ببینیت کە لە لەشی دەمارەخانەکانەوە درێژدەبنەوە و بڵاودەبنەوە، گرتە ڤیدیۆکەش فلیمێکە کە پەیوەندە بە باسەکەوە\nلەم گرتەیەدا، دەتوانین تەوەرەکان ببینیت کە لە لەشی دەمارەخانەکانەوە درێژدەبنەوە و بڵاودەبنەوە، دەیانەوێت بە تەوەرەکانی تر بگەن و پەیوەندیان لەگەڵدا دروست بکەن، چونکە دەیانەوێت کە تۆڕێک، یاخود زنجیرەیەک پێکبهێنن. ئینجا تەوەرەکان نەک هەر تەنها یەکدەگرن بەڵکو تەنانەت جیاشدەبنەوە، وەکو بیرۆکەیەکی هات و ڕۆیشتوو، بیرۆکەیەکی هات و ڕۆیشتوو کە پەیوەندیەکە دروست دەکات و دواتر دایدەبڕێت و نامێنێتەوە. دەمەوێت بیربکەیتەوە کە ئەم گرتە و وێنانە چی دەگەینن لە ژیانماندا، چونکە کاتێک کە ئەم دەمارەخانانە گەشەدەکەن، ئەوا لە وەڵامدانەوە بۆ شتێک گەشەدەکەن کە تۆ لە ژیانتدا ئەنجامی دەدەیت. کرداری تۆ بۆ بوون بە شتێکی زیاتر لەم ساتانەی دواتری ژیانت وەکو لەو ساتانەی پێشووترت؛ کرداری تۆ بۆ هەڵبژاردنی شتێکی تازە بۆ فێربوون، فێربوونی شێوازێکی تازە بۆ ژەنینی پیانۆ یاخود گیتارەکە؛ شێوازێکی تازەی هونەری یان بیرکردنەوەیەکی تازە بۆ چارەسەرکردنی کێشەیەکی بیرکاریانە؛ پەرتووکێکی تازە بۆ نووسین و پەیکەرێکی تازە بۆ داتاشین، ئەوە ئەم کردارە داهێنەرانەی تۆیە لە خواستی خۆتدا، کە بریتییە لە هاندانی زیندەیی بۆ بزواندنی ئەو دەمارەخانانەی کە تۆ ئێستا بینیتن هەر کە دەست دەکەن بە گەشەکردن بۆ گەڕان بەدوای هاوبەش و پەیوەندی لەگەڵ دەمارەخانەکانی تردا، لەپێناو گونجان لەگەڵ ئەوەی کە تۆ هەر ئێستا داوات لێکردن ئەنجامی بدەن لە ژیانتدا. کاتێک کە داوا لە بوونی خۆت دەکەیت بۆ چارەسەکردنی کێشەیەکی بیرکاریانە، دەڵێیت، کە هەرگیز ئەم شێوازە بیرکارییەم ئەنجام نەداوە، یاخود، کاتێک کە داوا لەخۆت دەکەی بۆ فێربوونی زمانێکی تازە، دەڵێیت کە ناتوانم چونکە یەکناگرێتەوە لەگەڵ شێوازی زمانەکەی خۆمدا. بەڵام کاتێک کە من دەستمکرد بە فێربوونی ئەوەندەی کە ئێستا دەیزانم لە زمانی تیبتی، کە زمانێکی زۆر سەختە بۆ من و یەکناگرێتەوە لەگەڵ ئینگلیزی، تەنها لەگەڵیدا دەڕۆیشتم بەهەر شێوەیەکبا. تەنها خۆم وا دەردەخست کە دەیزانم هەتاوەکو فێریبووم، لەگەڵیدا دەڕۆیشتم و وشەکانم بەدەنگ دەوتەوە، هەرچەندە، کە هیچ واتایەکی لەو شێوەیەیان نەبوو بۆم، بەڵام دووبارە و دووبارەم دەکردەوە. زانایان بۆیان دەرکەوتووە، کە کاتێک ئەم دەمارەخانانە گەشەدەکەن، لەماوەی کاتژمێرێک یاخود ڕۆژێکدا تەواونابن، بەڵکو لەماوەی نزیکەی ٧٢ کاتژمێر یاخود ٣ ڕۆژدا گەشەیان تەواودەکەن. زانایان پێمان دەڵێن، کە بەنزیکی ٣ ڕۆژی دەوێت بۆ گەشەدان بە تۆڕێکی دەماری کە ڕێگەمان پێدەدات پێشوازی لەو شتە تازانە بکەین کە داوامان لە خۆمان کردووە بۆی، بۆئەوەی کە ببین بە کەسێکی باشتر و لە کۆتاییدا جیهانێکی باشتر دروست بکەین. هەموو ئەمەش هۆشیارانە، بە خواستی خۆمان، دەتوانین هانبدەین بەشێوازێک کە هیچ بوونەوەرێکی تر ناتوانێت ئەمە ئەنجام بدات.\nئیسماعیلی جەزیری، ئەو داهێنەرە موسوڵمانەی کە هەندێک ناوی دەبەن بە "باوکی ئامێرە خودکاریەکان"


باشوری کوردستان بووه به گۆڕستانی ژنان، ڕۆژئاوای کوردستانیش سه‌ره‌ڕای گه‌مارۆدانی له‌لایه‌ن هه‌رێمی کوردستانه‌وه بڕیاری گرنگ سه‌باره‌ت به چاره‌نوسی ژنان ده‌رده‌که‌ن. له دوای ڕاپه‌ڕینی هه‌رێمی کوردستان، ڕۆژ به‌ڕۆژ ژنان زیاتر ڕووبه‌ڕووی توندتیژی ده‌بنه‌وه له‌و به‌شه‌ی کوردستان ، یاخود خۆیان ناچار...\nشۆخان فه‌ره‌ج: ئه‌و هه‌موو بایه‌خدانه به‌رامبه‌ر دکتۆر هۆرجۆن و شاجوانی کوردستان بۆ؟\nمرۆڤێک که ڕه‌شبینی به‌ته‌واویی باڵی به‌سه‌ردا ده‌کێشێت،هیچ هیواو ئاواتێکی نامێنێت، ژیانی لێده‌بێته تاریکستان.هه‌رچه‌ند هه‌وڵبدرێت له‌گه‌ڵ ئه‌و که‌سه بۆ ئه‌وه‌ی له‌و بارودۆخه ڕزگار بکرێت له‌وانه‌یه بێ ئه‌نجام بێت چونکه ناتوانێت چیتر جوانییه‌کانی ژیان ببینێت و ڕوناکییه‌ک له درزێکه‌وه دڵی ڕۆشن...\nشۆخان فه‌ره‌ج: کوردانی بەریتانیا نوسینگەی حکومەتی هەرێمیان لە ڤیکتۆریاش دۆزییەوە\nپەیامنیری کوردستانپۆست/ بەریتانیا ئەمڕۆ 17/2/2012 کوردانی بەریتانیا ڕوویانکردە بەردەمی نوسینگەی حکومەتی هەرێمی کوردستان لە لەندەن. بەمەبەستی شەرمەزارکردنی هەموو ئەو گەندەڵی و ناعەدالاتییەی لەسەر دەستی یەکێتی و پارتی دەکرێت لەهەرێمی کوردستان،وە هەروەها پێشێلکردنی مافی مرۆڤ لەو هەرێمەدا.هاوکات ئەمڕۆ...\nشۆخان فه‌ره‌ج: پزیشکەکانیش لە گەندەڵییەوە تێوەگلاون\n(باسی سیستەمی تەندروستی لە دوای ساڵانیA.J. Cronin)نوسینیلە) The Citadel) کتێبی١٩٢١لە بەریتانیا دەکات.ئەو سەردەمە لەو ووڵاتەدا گرنگترین شت لای پزیشکەکان کۆکردنەوەی پارەیەکی زۆر بووە بەهۆی پیشەکەیانەوە،بێ بایەخترینیش لەلایەن نەخۆشەکە بووە.بەڕادەیەک بێ خەم بوون لێیان کە ئاویان ڕەنگ کردووە داویانە بەنەخۆش...\nشۆخان فه‌ره‌ج: کوردانی هەر چوار پارچە لە لەندەن ڕێپێوانێکی فراوانیان ئەنجامدا\nڕۆژی ٢٤/٩/٢٠١١ کوردانی هەر چوارپارچەی کوردستان لە لەندەنی پایتەختی بەریتانیا ڕێپێوانێکی فراوانیان ئەنجامدا، دژی گۆشەگیرکردنی بەڕێز ئۆجەلان هەروەها هەموو ئەو فشارو توندوتیژیانەی کەلەسەر گەلەکەمان پیادە دەکرێت لە باکوری کوردستان لەلایەن دەوڵەتی تورکیاوە.ڕێپێوانەکە لە داڵستن جەکشن دەستی پێ کرد بەرەوە...\nشۆخان فه‌ره‌ج: پرسەی بەناز جەواد لە لەندەنی پایتەختی بەریتانیا بەڕێوە چوو\nڕۆژی یەک شەمە 18/9/2011 پرسەی بەناز جەواد لە لەندەنی پایتەختی بەریتانیا بەڕێوە چوو.لە پرسەکەدا چەند بەژداربوویەکی پرسەکە ووتەی خۆیان پێشەکەشکرد ،کە تیایدا ئاماژەیان بە هۆکارەکانی خۆسوتاندنی بەناز کرد.پرسەکە بۆ ماوەی دوو کاتژمێر لە تراڤاڵگار سکوێر بەردەوام بوو .شایەنی باسە ئەم پرسەیە لەلایەن کۆمەڵێک چالاکوانی...\nشۆخان فه‌ره‌ج: پرسەی بەناز جەواد لە بەریتانیا بەڕێوەچوو\nڕۆژی یەک شەمە 18/9/2011 پرسەی بەناز جەواد لە لەندەنی پایتەختی بەریتانیا بەڕێوە چوو.لە پرسەکەدا چەند بەژداربوویەکی پرسەکە ووتەی خۆیان پێشەکەشکرد ،کە تیایدا ئاماژەیان بە هۆکارەکانی خۆسوتاندنی بەناز کرد.پرسەکە بۆ ماوەی دوو کاتژمێر لە تراڤاڵگار سکوێر بەردەوام بوو .شایەنی باسە ئەم پرسەیە لەلایەن کۆمەڵێک...\nشۆخان فه‌ره‌ج: بەناز خۆی دەسوتێنێت ، وێنەی کۆشکەکەی مەسروریش دەبینن\nژن هەمیشە لە ڕیزی پێشەوەی خەبات بووە،بەردەوام چەندین ژنمان هەبووە کە ڕووبەڕوی پیاوە مێشک ووشکەکان بوونەتەوە، لە هەوڵی بەرپاکردنی شۆڕشێک بوون دژی کۆیلە بوون و چەوساندنەوەو جیاوازی نێوان ڕەگەزەکان.زۆر کات ژنان خۆیان سوتاندووە بۆ ڕزگاربوون لە بارودۆخێکی ناهەموار کە بەهۆی پیاوێکەوە تێی کەوتوون، یاخود بۆ...\nشۆخان فه‌ره‌ج: کوردانی بەریتانیا حکومەتی تورکیایان شەرمەزار کرد\nئامادەکردنی په‌یامنێری کوردستانپۆست له به‌ریتانیا :شۆخان فەرەجڕۆژی ٢٦/٠٨/٢٠١١کوردانی دانیشتوی بەریتانیا خۆپیشاندانێکیان سازکرد لەبەردەم سەفارەتی تورکیا.لەو خۆپیشاندانەدا کوردان هێرش کردنە سەر خاکی هەرێمی کوردستانیان لەلایەن تورکیاوە شەرمەزار کرد،کوردان بە دروشمی ئەردۆغان و حکومەتی تورکیا دەست هەڵبگرن...\nشۆخان فه‌ره‌ج: ئایا چی بەدوای پەیوەندییەکانی مەسعود بارزانی نەوشیروان مستەفا دێت؟\nلە دوای کۆچی دوایی حەمایل خان هاوسەری مستەفا بارزانی ، پاش بەژداری کردنی نەوشیروان مستەفا لە پرسەکەی ئەو ژنەدا جموجۆڵی بنەماڵەی بارزانی بە تەواوەتی بە ئاراستەی نەوشیروان مستەفا دەستی پێکردووە و لێی نزیک دەبنەوە.ئەم جموجۆڵانە وەهای کردووە بیر لە زۆر شت بکەینەوە سەبارەت بە پارتی و بە بزوتنەوەی گۆڕان و...\nشۆخان فه‌ره‌ج: سلێمانی ئازاد دەبێتەوە بەرپرسەکانیش چاڵێک هەڵبکەنن خۆتانی تێبکەن\nماوەیەکە هێزێکی زۆر ڕژێنراوەتە سلێمانی،دەردی ئەو ژنەی کە لە تەلەفزیۆن ووتی کە ئەڕۆیت قاچت لە پۆلیس هەڵدەکەوێت،سلێمانی داگیرکرا بەزەبری ئەو هێزە زۆرە،خەڵک ڕۆژ بە ڕۆژ زیاتر سەرکوت دەکریت،ڕاگەیاندنەکانی یەکێتی و پارتیش دەڵێن ئارامی گەڕاوەتەوە بۆ سلێمانی،ئەگەر ئارامی گەڕاوەتەوە ئەی بۆ ئەو هێزە ناکێشێننەوە...\nشۆخان فه‌ره‌ج: پێشمەرگە چیتر مەیەڵن بنەماڵەی تاڵەبانی و بارزانی بە کارتان بهێنن\nئەی پارێزەرەکانی گەل،ئەی پارێزەرەکانی نیشتیمان،ئێوە هەمیشە لە پێش مەرگن، خۆتان دەکەن بەفیدایی لە پێناوی پارێزگاری لە شەرەفتان کە نیشتیمانە،ئێوە مەیەڵن فاشییە خۆماڵییەکان پێ بەسەر ڕۆحتانە بنێن و بەسەر شەرەفتانە بڕۆن،ئەوە گەلە هەستاوەنەتە سەرپێ داوای مافەکانیان دەکەن،ئەو گەلە بێ سڵەمینەوە لە مەرگ دێنە...\nشۆخان فه‌ره‌ج: نەفرەت لە ئەردۆغان نەفرەت لەوەی پێشوازی لێکرد لە کوردستان\nئەوە قەڵایە خەفەتبارە،پڕ لە ئازارە،بریندارە، تاک بە تاکی هەولێریانم دەستیان بە ئەژنۆیانەوە گرتبوو جەستەیان پێ کۆنتڕۆڵ نەدەکرا هەڵدەلەرزین بەدەم سترانەکەی هۆزان سەرحەدەوە فرمێسکیان هەڵدەڕشت تفیان لە ٣١ ئابێکی تر دەکرد نەفرەتیان لە ئەردۆغان دەکرد نەفرەتیان لە بنەماڵەی بارزانی و ئەوانە دەکرد کە پێشوازییان...\nشۆخان فه‌ره‌ج: جیاوازی لە نێوان بەرهەم ساڵح و سۆزان شەهاب و پارلەمانتارە ئۆپۆسۆزیۆنەکان\nئەو مرۆڤانەی کە تینووی ئازادی و ،برسی یەکسانی، و دڵ پڕ لە غەمی خاکن بەیادی شێرازدی خێر لە خۆ نەدیو و دڵدار، گەرمیانی پەپولە ئاسا، ڕێژوانی عاشق بە کوردستان ،سورکێوی کوڕی پیاوێکی قارەمان ماوەی زیاتر لە مانگێکە بەبێ ئەوەی هەست بە ماندوو بوون بکەن لە بەردەرکی سەرا لە خۆپیشاندان بەردەوامن و پڕ بەگەروویان...\nشۆخان فه‌ره‌ج: شاری قەڵاو منارە دە با ئیتر بەس بێت دەستەڵاتی بنەماڵەیی\nشاری قەشەنگ لە چواردەوری شاردا وە زێرابە بۆگەنەکانی نێو گەڕەکەکان،شاری بنیادنراو لە ئێستادا لە بینا بەرزەکانی پیاوە دەست ڕۆشتووەکانی حزب و لە خانوە وێرانەکانی هەژاران،شارێک پڕ لە دەوڵەمەندە حزبییەکان و لەوە زیاتر پڕاو پڕ لە خەڵکانی هەژارو عەربانە گێڕ،شارێکی داگیرکراو لەلایەن دەستەڵاتی بنەماڵەیی و...


نامەیەکی کاریگەری پزیشکێکی ئیتاڵی بۆ ھەموو جیھان\nڕاچڵه‌كین- د.هه‌ڤین كه‌مال\n"لە ئێستادا حەزدەکەم بگریم\nوێنەی کوڕەکەمم بەدەستەوەیە\nو بەڕادەیەکی زۆر بیریدەکەم\nبەڵام بەھیج جۆرێک ناتوانم لەنەخۆشخانە بڕۆمەدەرێ و جێگاکەم چۆڵبکەم\nو بڕۆم بۆ دیداری !\nئەمە دوایین رستەی نامەیەکی دورودرێژی پزیشکێکی ئیتالییە لەناوجەرگەی جەنگی دژ بە پەتایی کۆرۆنا لەشاری_ بێرگامۆی_ ئیتاڵیی .\nئەم پزیشکە ئیتاڵیە کەناوی دانیللی ماکینی _یەو لەنەخۆشخانەی _ ھیومانیتاس گافازینی _ لەشاری بێرگامۆی ئیتاڵی کاردەکات، پەتای کۆرۆنای کەشارەکەیانی قفڵ کردووە بە: " ئەو تسۆنامییەی ھەموومانی داگیرکرد " وەسف دەکات .\nئه‌م پزیشكه لەسەر واڵی تایبەتی خۆی لەفەیسبووک نامەیەکی کاریگەر دەنوسێت بۆ ھەموو جیھان، کەتیایدا لەھەموو جیھان دەپاڕێتەوە کە مەترسییەکانی ئەم ڤایرۆسە بەھەند وەربگرن و تێبکۆشن و بجەنگن دژ بە ڤایرۆسی کۆرۆنا کۆڤید ١٩_ .\nئەم نامەیە ھەر لەواڵی تایبەتی خۆییەوە ٢٩ ھەزار جار شەیر کراوەو دەنگدانەوەیەکی جیھانی زۆری لێکەوتۆتەوە ، کە ئەوترس و دڵەڕاوکێییەی پزیشکان وپەرستیار و کارمەندانی تەندروستی جیھانیمان بۆ بەیان دەکات ،کەبەھۆی ئەم دۆخەوە تێیکەوتون و ئەو ھەست بەلێپرسراوێتییەی ھەیانە بەرامبەر نەخۆشەکانیان لە بەڕەنگاربوونەوەی جەنگێک کەتیایدا ئەمان تەنیا سەربازن بەرامبەر ئەو دوژمنە نەبینراوە ، و ئەو نائومێدییەی تووشیاندەبێت و ئەو فرمێسکانەی ھەڵیدەڕێژن کەناتوانن توشبوان بەپەتاکە لەمەرگێکی دڕندە ڕزگار کەن .\nدەقی نامەکە بەمجۆرەیە :\n" دوای بیرکردنەوەیەکی زۆر لەوەی کە ئایا گونجاوە لەسەر ئەم بارودۆخەی ئێستا پیا تێئەپەڕین بنوسم یان نا ، ھەستدەکەم بێدەنگی لەم کاتانەدا کردەیەکی نابەرپرسانەیە، ھەربۆیە ھەوڵدەدەم بەجیھانی ڕابگەیەنم کەلەئێستادا بەچ دۆخێکدا تێئەپەڕین لە بێرغامۆ لەم ڕۆژە تاریکانەدا بەھۆی پەتای _کۆڤید١٩_ە وە . من دەزانم کەنابێت ترس و تۆقین بڵاوبێتەوە لەنێو خەڵکدا ، بەڵام تەنیا بیرکردنەوەش لەوەی جیھان نەزانێت کەلەبەردەم چ مەترسیەکدان و ئەم نامەیەم نەگات، ھەموو گیانم دەھێنێتە لەرزین " .\nئەوەی شایەنی باسە شاری بێرگامۆ دەکەوێتە باکوری ڕۆژھەڵاتی ئیتاڵیا و ژمارەی دانیشتوانی (١٢٢) ھەزار کەسە، تا کاتی نوسینی ئەم نامەیە کە شەش ڕۆژ پێش ئێستا بووە (١٢٥٤) حاڵەتی توشبوون بەڤایرۆسی کۆرۆنا ڕاگەیەندراوە ، ویەکێکە لەھەرە زەرەرمەندترین شارەکانی ئیتاڵیا بەم پەتا ڤایرۆسییە .\nپزیشکە ئیتاڵیەکە درێژە بە نامەکەی دەدات و دەڵێت : " بەچاوی خۆم بینیم ئەو سەڕسوڕمانەی پێوەمان دیاربوو کە ئەو گۆڕانکاریانەمان دەبینی لە ڕێکخستنی نەخۆشخانەکەماندا ھەفتەی پێشوو کاتێک ئەم دوژمنەمان تەنیا خەیاڵ بوو .قاوشەکان ووردە ووردە چۆڵکران، ئەو چالاکیانە و نەشتەرگەرییانەی ئیلیکتیڤ و سارد بوون ، واتە زەڕوور نەبوون وەستان. ئەم ھەموو گۆڕانەخێرایانە، کەشێکی بێدەنگ و بۆشاییەکی سریاڵی دروستدەکرد لە ڕاڕەوی نەخۆشخانەکانماندا، چاوەڕێی جەنگێک بووین کە ھێشتا ھەڵنەگیرسابوو و چاوەڕوان نەبووین کە کاتێک دێت ھێندە توند و دڕندە دەبێت" .\n" ئیستاش لەیادمە ئەو دڵەڕاوکێ و سترێسەی ھەمبوو ئەو شەوەی ئێشکگر بووم و چاوەڕێی ئەو پەیوەندییە تەلەفۆنیەم دەکرد کەئەنجامی پشکنینی سوابێکی پێدەگوتم کەپێشتر ناردبووم بۆ نەخۆشێک ، ئێستا کەئەو ھەموو حاڵەتە زۆرە دەبینم، ئەو دڵەڕاوکێیەی ئەو شەوە ھەمبوو تەنیا بۆ یەک حاڵەت بێ مانا دێتە بەرچاووم دوای بینینی ئەو ژمارە زۆرە لەتوشبوان، لەئێستادا دەتوانم بڵێم دۆخەکە کارەساتە" .\n" جەنگ دەستی پێکردووەو بەبێ وەستان بەشەو بەڕۆژ، بەڵام لەئێستادا پێویستی بۆ جێگا و بێد گەشتۆتە لوتکەو حاڵەتێکی دراماتیکی دروستکردووە . نەخۆشەکان بەبەردەوامی لەزیادبوندان، یەک لەدوای یەکیش پشکنینی تاقیگەکانیان پۆزەتیف ، پۆزەتیف دەردەچێت، چاوەڕوانی ژمارەی ترسناکی تازەی زیاترین، دەنگەکان و نیشانەکان لە ڕاڕەوی نەخۆشخانەکاندا ھەمان شتن، تایەکی بەرز ،کۆکە، ھەناسەتووندی. نەخۆشخانە سیخناخە لەنەخۆش، شاشەی ئامێری چاودێریکردنەکان پێشتر ڕەنگی جیاوازیان نیشاندەدا ، ئێستاکێ تەنیا ڕەنگی سوور نیشاندەدەن کە نیشانەی مەترسییەو و پێماندەڵێن نەخۆشەکان ھەوکردنێکی توندی ھەردوولای سییەکانیان ھەیە، کە ئەویش بەھۆی ڤایرۆسی کۆڤید ١٩وە یە" .\n" ئێمەی پزیشکان تکا دەکەین کە ئەم ڤایرۆسە بە ھەڵامەتێکی ئاسایی وەسف نەکرێت، و مەترسییەکانی لەبەرچاوڕوون بێت و حسابی بۆ بکرێت . لە ئێستا ئەمەوێت لە ئێوە بپرسم و ئێوە بۆم ڕوونبکەنەوە، چ ھەڵامەتێکە کە دەتوانێت ئەم ھەموو دراماو کارەساتە دروستبکات ؟!\nلەگەڵ ئەوەشدا ئێستاش کەسانێک ھەن گاڵتەیان بەمەسەلەکە دێت ئەویش بە کەمتەرخەمییان و پابەند نەبوونیان بە ڕێنماییەکان تەنیا لەبەرئەوەی بۆ ماوەیەکی کاتی ژیانی ڕۆتینی خۆیان نەوەستێت و ڕانەگیرێت " .\n" چاکبوونەوە دەکەوێتە سەر بەرگری لەشت، ھیوادارین کەجەستەی نەخۆشەکان بتوانن ڤایرۆسەکە تێکبشکێنن بە بەرگریان، ئەو کەسانەی تەمەنیان سەروو ٦٥ ساڵە لەمەترسییەکی گەورەتردان .\nئێمە لەئێستادا ھەمووشان بەشانی یەکتر ئیش دەکەین، جیاوازی نەماوە لەنێوان پزیشکی نەشتەرگەری و ھەناوی و شکاوی یاخود پسپۆڕییەکانی تردا ، ھەموومان بە ھەمان شێوە کاردەکەین و ئێشکگری دەکەین، ئێمەی پزیشکین لەناکاو بووین بە بە بەشێک لەتیمێکی تەنیا بۆ بەڕەنگاربوونەوەی ئەم تسۆنامییەی دووچاریبوین و بووین بەجەنگاوەر دژ بەم جەنگە نامۆیە " .\n" لەڕۆژێکدا (١٥-٢٠)حاڵەتی تازەمان بۆ دێت، ھەمووشیان بەھەمان ھۆکار ، لەناکاولە ژووری فریاکەوتن جێگا نامێنێت".\n" پزیشکەکان و پەرستیارەکان و کارمەندەکان لە ئێستادا وەکویەک کاردەکەن، ھەمووش ماندوون. دەتوانیت ماندوویەتی لەسەر ڕوخساریان بەدیکەیت، بەبێ ئەوەی بەقسەیەک دەریبڕن، پزیشکەکان پاڵ بەجێگاکانەوە دەنێن و چارەسەرەکان ھەڵدەواسن و جیاوازی ناکەن لەکارەکانداو نەخۆشەکان دەگوێزنەوە لەبری کارمەندەکان، پەرستیارەکانیش دەبینیت بەچاوی پڕ لەگریانەوە دەگرین بۆ ئەو نەخۆشانەی ناتوانین ڕزگاریان بکەین، ژیانی کۆمەڵایەتیمان بە تەواوەتی وەستاوەو\nژیانی کۆمەڵایەتیمان بە تەواوەتی وەستاوەو بواری چوونە دەرەوە نیە لە نەخۆشخانە بەھیچ جۆرێک " .\nماکیینی درێژە بەنامەکەی دەدات و دەڵێت :" ئەگەرێکی زۆر ھەیە کەمن و ھاوڕێکانم تووشی ھەمان ڤایرۆس ببین ، و بیگوێزینەوە بۆ کەس و کار و ھاوڕێ و نزیکەکانمان ، ھەر بۆیە لەنەخۆشخانە دەمێنینەوە و ناچینە دەرەوە، بگرە نیشانەکان لەھەندێکماندا خەریکی سەرھەڵدانە " .\n" لەکۆتایدا دەمەوێت بڵێم ، من ھەروەک ھەموو مرۆڤێکی تری ئەم سەرزەمینە، ھەرگیز لەم جەنگە تێناگەم، ولەم ترس و دڵەڕاوکێ و پانیکە تێناگەم کەبەرۆکی گرتووین !\nتەنیا ئەوە دەبینم لەئێستادا دەمامک دەستناکەوێت و لەبازاڕدا نەماوە، و ھیچ جۆرە توێژینەوەیەکیشمان نیە لەسەر ئەم ڤایرۆسە ، بەڵام دەشزانم تۆقین ئاکامی زۆر خراپە لەگەڵ کەمتەرخەمی لەکاتی پەتاییەکی ھاوشێوەدا" .\nپزیشکە ئیتاڵییەکە بەم ووشانە کۆتایی بەنامەکەی دەھێنێت و دەڵێت :\n" ئا ئێستا وێنەی کوڕەکەمم بەدەستەوەیەو بەتامەزرۆییەوە سەیریدەکەم ، من بە ڕادەیەکی زۆر بیریدەکەم، بەڵام دەشزانم بەھیچ جۆرێک ناتوانم نەخۆشخانە چۆڵ بکەم و بڕۆم بۆ دیداری " .\nبەھەمان شێوەی ماکیینی ، پزیشکێکی تر لە بێرگامۆ بە ناوی " کریستیان سەرالوریللی" کەپسپۆڕی بێھۆشکارییە ، بەڕۆژنامەی کوریر دیلا سیرا ی ڕاگەیاند کە : " کەپزیشکەکان ناچارن ئەو نەخۆشانە ھەڵبژێرن کە چارەسەریان بۆ دەکەن بەپێی چانسیان بۆ ژیان و مانەوە" .\nوە کۆتا قسەکانی ئەوەبوو کە : " ئێمە ناتوانین موعجزەو پەرجوو بخولقێنین ، ئەمە ڕاستییەو واقیعێکە تێی کەوتوین و ناچارین بە ڕەنگاری بینەوە" .\nئەوەی شایەنی باسە ئەمڕۆ ١٦ی مارچی ٢٠٢٠ سەرۆک وەزیرانی ئیتاڵیی_ جۆزیبی کونتی_ ڕایگەیاند ، کە ووڵاتەکەی بە دۆخێکی ناھەمواردا تێپەڕدەبێت و چاوەڕێی خراپتریش دەکەن لەم ھەفتانەی داھاتوودا ، پاش ئەوەی لایەنە لێپرسراوە تەندروستیەکانی ئەو ووڵاتە ڕایانگەیاند کەتەنیا لە ماوەی ڕۆژێکدا (٣٦٨) حاڵەتی گیان لەدەستدان ھەبووە بە ڤایرۆسەکە ، لەئێستادا( ٢٠ )ھەزار و (٦٠٣ ) حاڵەتی تووشبوو ھەیە و بەزیادکردنی ژمارەی ئەوانەی گیانیان لەدەست داوەو و چاکبوونەتەوە ژمارەکە دەگاتە (٢٤ )ھەزار و (٧٤٧) حاڵەت .\nتێبینی : نامەی پزیشکە ئیتاڵیەکە ، دکتۆرە _سیلڤیا سترینگینی _ کەپسپۆڕی نەخۆشییە درمەکان و پەتازانییە لە زانکۆی _جینیڤا _ وەریگێڕاوە بۆ زمانی ئینگلیزی .\n١- پێگەی نیوێۆرک پۆستی ئەلەکترۆنی .\n٢- پێگەی سنۆپسی ئەلکترۆنی .\n٣- پێگەی سکای نیوز .


پێشانگای تایبەتی گەنجانی شێوەکار\n12/11/2018 02:51 PM\nمنداڵپارێزی کوردستان لەبەرنامەی گەشەپێدانی توانای گەنجاندا پێشانگایەکی تایبەتی بۆکۆمەڵێک گەنجی سەنتەری چالاکی گەنجانی سلێمانی کردەوە.\nئەم پێشانگایە پێکهاتووە لە کاری ٣١گەنجی سودمەندی سەنتەرەکە و نزیکی ١٣٠ تابلۆی شێوەو قەبارە جیاواز لەم پێشانگایەدا بەشداربووە ، کارەکان بریتی بوون لەسروشت و ژن و ژینگە وچەندین کاری جۆراو جۆر لە گەلەری ئەمنەسەرەکە نمایشکرا.\nئەیوب ڕەووف مامۆستا و سەرپەرشتیاری پێشانگاکە وتی:ئەم پێشانگایە بەرهەمی ساڵێکی سودمەندانی بەشی شێوەکاری سەنتەری چالاکی گەنجانی سلێمانییە و یەکێکە لە پرۆژەکانی ڕێکخراوی منداڵپارێزی کوردستان،ئەم تابلۆیانە بەقەبارەوستایلی جیاواز کێشراون ،ساڵانە دوای کۆتایی هاتنی وەرزی هاوین ئامادەکاری بۆ دەکەین\nلەم پێشانگایەدا ٣١ گەنجی بەشداربوو لەهەردوو ڕەگەزەکە تابلۆ و کارەکانیان نمایشکرد یەکێک لەو گەنجانە.\n(ئاریان لەتیف)ی شێوەکارە و سەبارەت بەکارەکەی بەسایتی خاکی وت:ئەم کارە سەنتەری چالاکی گەنجان بۆ گەنجە سودمەندەکانی کردۆتەوە هەرگەنجێک لەم پێشانگایەدا بەکاری تایبەت و جۆراوجۆر بەشداریان تێداکردووە،کارەکانی من بریتین لە ٦ تابلۆی زەیتی و یەک تابکۆی بە قەڵەم کێشراو ،لەلایەن مامۆستای سەرپەرشتیاری ئەم پێشانگایە هاوکاری کراوین


پەروەردەی منداڵ لەنێوان دوێنێ و ئەمڕۆ و داهاتوودا | پایگاه اطلاع رسانی اصلاح\nمناڵ کوڕ بێت یا خود کچ، بە یەکێک لە گەورەترین نێعمەتەکانی خوای گەورە هەژمار دەکرێت کە دەیبەخشێ بە بەندەکانی، کەوایە ئەو نێعمەتە دەبێ بە جۆرێک پەروەردە بکرێ کە پێشەنگ بێ بۆ کۆمەڵگە، نەک دڕکوداڵ. هەڵبەت ئەوە لە کەس شاراوە نییە کە: کەش و هەوای پەروەردە دەبێ لە سەرەتای کۆرپەییەوە دەست پێ بکرێ، چونکە ڕەفتار و ڕەوشتی دایک و باوک کاریگەری ڕاستەوخۆی لەسەر مناڵ دەبێت.\nبێگومان لە ژیانی خێزاندا دایک و باوک وەک گەورەترین و مەزنترین قوتابخانە ئەرکێکی گەورەیان لەسەر شانە بۆ فێرکردن و پەروەدەکردنی مناڵ و جگەرگۆشەکەیان، بە جۆرێک کە لە جیهانی ئەمڕۆدا دایک و باوک دەبێ هەوڵ بدەن کەش و هەوایەکی خۆش و ئارام و پڕ لە سۆز و موحەببەت و زەمینەیەکی گونجاو بڕەخسێنن بۆ ئەوە بتوانن مناڵێکی ساڵح و قودوە و لێهاتوو ببەخشن بە کۆمەڵگە.\nمەخابن! لە دونیای ئەمڕۆدا سەرەڕای ئەو هەموو پێشکەوتن و گۆرانکاری خێرا و بەرچاوەی کە لەبواری ئینتێڕنێت و شۆشیاڵ میدیا بەگشتی و تۆڕەکۆمەڵایەتییەکان بە تایبەتی، مناڵیش گۆڕا. بە جۆرێک کە شەو ڕۆژی تێکەڵ بە یاریکردن بە کۆمپیۆتر و موبایل و سەرجەم یارییە ئەلیکترۆنییەکان بووە، واتە هەموو خەم و خەفەتی ئەوان ئەوەیەکە، کارەبا نەکوژێتەوە و هێڵی ئینتێرنێت نەپچڕێت، حەز و ئارەزووی ئەوان خێزان و بنەماڵە نییە و تەواو کەوتوونەتە ژێر کاریگەری ڕیکلامەکانی شوشیاڵ میدیا، بە شێوەیەک کە دەتوانین بڵێین: نەوەیەکی تەمەڵ و نەخۆش و بێ بەرهەم بەڕێوەیە. تەنانەت بۆ خواردن و خواردنەوە داوای شت دەکەن و حازرنین خۆیان هەنگاوێک بنێن، واتە ژیانی مناڵی ئەوڕۆ بە جۆرێک دەبینرێت کە هەست بە داهاتوویەکی باش ناکەی.\nشتێکی حاشەهەڵنەگڕە کە: مناڵانی ڕابردوو، چالاک و بوێر و تەندرووست بوون، هەستیان بە بەرپرسیارەتی دەکرد لە بەرانبەر دایک و باوک، بە پێچەوانەی ئەمڕۆ کە بەداخەوە شکۆی دایک و باوک لای مناڵەکان بەزۆری هەست بە لاوازی دەکرێت. مناڵانی ڕابردوو شەوانە زۆر زوو دەخەوتن و بەیانی زوو هەڵدەستان و هاوکات لەگەڵ ئەوەشدا هەرجۆرە خواردەمەنی کە لەسەر سفرە هەبایە دەیانخوارد، بەڵام مناڵی ئێستا زۆربەیان شەوانە زۆر درەنگ دەخەون و کاتی خواردنی لەسەر سفرە کێشەیەکی گەورەن بۆ خێزان! مناڵانی جاران بە دروستکردنی هێندێک یاری کۆمەڵایەتی خۆی مەشغووڵ دەکرد بێ ئەوە کە زیانی هەبێت، بەڵام ئێستا بە پێچەوانەوە یارییەکانی مناڵان بە موبایڵ و... دەکرێ کە ئەوەش سەرەڕای باشی خۆی کە هەیەتی زیانی بۆ مناڵ هەیە، نیازی ڕوحی مناڵ دابین ناکات.\nئێمە ناڵێن تەنیا شێوازی پەروەردە و بارهێنانی ڕابردوو دروستبوو، بێگومان هێندێک هەڵەش لە شێوازی پەرەوەردەی دایک و باوکی ڕابردووش هەبووە، بەڵام بە پشتتێکردن لە ئەزموونی ڕابردوو و شێوازی پەروەردەی ئەمڕۆ ناتوانین نەوەیەکی باش بنێرین بۆ داهاتوو، واتە دەتوانین بەوەرگرتنی ئەزموون لە ڕابردوو و گرێدانەوەی ڕابردوو بە ئێستاوە و خوێندنەوەیەکی سەردەمیانە، نەوەیەکی لێزان و تەندرووست بۆ داهاتوو بەرێ بکەین. مەخابن! مناڵی ئەمڕۆ لەگەڵ ئەوە کە زیرەک و لێهاتوون بەڵام بە هۆی ئاڵودە بوونیان بە موبایل تا بەیانی هەر بەو حاڵە لەسەر جێگای خەو دەمێننەوە، ئەوەش کاریگەری دەڕوونی لەسەر مناڵ دادەنێت، لێرەوە دایک و باوک هۆکاری داڕمان و لەناوچوونی ئەم قوتابخانەیەن کە ژێرخانی پێگەشتنی مناڵە، واتە بە هۆی ئاڵوودەکردنی مناڵەکانیان بە تۆڕەکۆمەڵایەتییەکان، ناخی خۆیان لەمەڕ هەڵسووکەوتی ڕابردوو دەردەبڕن، کەچی ئەوە شڵەژان و لەناوچوونی ژیانی مناڵە!.\nلای ئێوە شاراوە نییە کە: هەر وەک چۆن ژیان و ئاکار و جوڵانەوەمان کران بە کەرەستەیەکی ئەلیکترۆنی، ئاواش موحببەت و خۆشەویستی و ڕاستگۆیی بەرانبەر بە منداڵ بوو بە ئەو ئامێرە سارد و سڕانەی کە ئامرازن بۆ لێکترازانی کۆمەڵایەتی! ڕاستە کە تۆڕەکۆمەڵایەتییەکان بەگشتی نیشانەی پێشکەوتنی بیری مرۆڤایەتی و گەورەترین خزمەت و کارئاسانی و پێویستی سەردەم بوو، بەڵام نەوەک بۆ سڕینەوە و خۆدزینەوە لەو بەرپرسیارەتەییەی خێزانی و کۆمەڵایەتییەی کە تاک بەتاکی ھەر کۆمەڵگایەکی درووست لە ئەستۆیاندایە! ئەو ڕەخنە و سکاڵا و گلەیی نەوەی نوێ کە لە شێوەی پەرەوەردە و نەریتی کۆنی کۆمەڵگە واتە هەڵسووکەوتی دایک و باوک قەدیم هەیەتی و ھەموو ئەو گۆڕانکارییە زۆر خێرایانەی باری کۆمەڵایەتی و خێزانی تەنانەت سایکۆلۆژییەتی تاکی کورد، ھاوکات بوونە لەگەڵ تێکەڵبوونمان بە تەکنەلۆژیا و ئامێرە ئەلیکترۆنییەکان کە بەر لە ھاتنیان بنەڕەتێک ھەبووە بۆ بۆشاییەکان و بە ھەقیقەت پڕکراونەتەوە. بەڵام ئەمڕۆ تۆڕەکۆمەڵایەتییەکان بەگشتی و سەتەلایت و مۆبایل بە تایبەتی بوونەتە شوێنگرەوەی ڕەوشت و هەڵسووکەوتی دایک و باوک کە وەک میوانێکی زۆر سارد و سڕ وایە بۆ کەلێنەکانی ڕوحی منداڵ.\nبە جۆرێک کە بۆ هێندێک کەس بوو بە ھەموو ژیان. تەنانەت لەنێو بچوکترین یەکەی کۆمەڵایەتیشدا ئێستا بوون بە ھۆی بێ ئاگابوون لە خەم و گرفت و ئاستەنگییەکانی یەکتر و بۆ ھەندێک کەس بوون بە ھۆکاری جیابوونەوەی ھاوسەری و ئاژاوەگێڕی و تەنانەت تا ئاستی کوشتن چۆتە پێش! بێگومان بۆ تاکی کورد ھێشتا زۆری مابوو خۆی بخاتە بەر ئەو سایە و سەیوانەی کە ھیچ کات بیری بۆ ئەوە نەدەچوو، بکەوێتە بەر لێزمە بارانێکی پڕ لە تریشقە و بەخوڕ. چونکە وەرزی پەروەردە و کۆمەڵایەتی ئێمە ھەمیشە ئەو بەھارە جوانە بووە کە ھەمووان بە تاسەی بینین و سەیرانی بوونە نەوەک ئێمە خۆمان ببینە شایەتی نغرۆبوونی جوانیەکان.\nئەگەر ئاوڕێک لە شێوەی خوێندنی وانەکانی قوتابخانە بدەین کە بەشێکی زۆر لە هەرەسهێنانی ئەم بزاوت و ڕەوتە هەر خۆی دایک و باوک بەرپڕسە لێی. ئەگەر چی حاشا لەوە ناکرێ کە بەشێک لە مامۆستایانی قوتابخانە ئامرازی ئەو داڕمان و لەناوچوونەی مناڵنن، بەڵام مناڵی جاران لەگەڵ قوورسی و زۆری مەنهەجی خوێندن بە دەگەمەن دایک و باوک هەبوون هاوکاری مناڵەکەی خۆی کردبایە، زۆریش لێهاتوو و زیرەک دەردەچوو لە کاتی تاقیکردنەوەکان، ئەی ئێستا؟! تەنانەت مناڵ خۆی وانەکانی خۆشی نانووسێتەوە. مناڵی ڕابردوو ڕێزی دایک و باوک و مامۆستای قوتابخانەی دەگرت، بەس ئێستا لە هەموو قۆناغەکان هەست دەکەی سارد و سڕ و لاوازە...!!!\nتێبینی: شێوەی پەروەردەی ئەمڕۆی دایک و باوک، ڕێک وەک خوێندنی ئۆنڵانی ئەمڕۆی سەتەلایت و تەلەڤیزیۆن وایە کە هاوکات لەگەڵ ئەو هەڵومەرجە هەستیار و مەترسیدارە کە کۆمەڵگەی بەرەو دیجیتاڵیبوون بردووە، شێوازی پەروەردەی مناڵیش لە ڕێگەی ماڵتیمیدیاوە بەرێوەدەچێ!!!\nسەرچاوە: وتاری بەرێز دکتۆر کەریم قەرەچانی، دکتۆر بەختیار تاڵەبانی


Technical College of Health TCH - گفتووگۆی ماسته‌رنامه‌ی خوێندكار (بێستون ابراهیم حمه‌رحیم)\nPost date: May 28, 2017 11:50:29 AM\nرۆژى دوو شەممە (2016/11/14) لەزانکۆى پۆلیتەکنیکى سلێمانى، گفتووگۆى تێزى ماستەرى خوێندکارى خوێندنى باڵا (بێستون ابراهیم حمەرحیم) لەکۆلێجى تەکنیکى تەندرروستى-بەشى تەندروستى کۆمەڵ بەڕێوەچوو.\nتێزى ماستەرەکەش بەناوونیشانى ((Epidemiological and Clinical Characteristics of Hepatitis C Viral Infections in Sulaimani Governorate/Kurdistan Region of Iraq) f بوو.\nئەندامانى لیژنەى گفتووگۆکەش پێکهاتبوون لە (د.محمد عبدالرحمان شێخانى-سەرۆکى لیژنە، د.بشرى محمد على-ئەندام، د.محمد بابکر مینە-ئەندام، د.على حاتم حسین-ئەندام و سەرپەرشتیارى یەکەم، د.محمد عمر محمد-ئەندام و سەرپەرشتیارى دووەم).


ʨڨǪ�હ�"�� �- �͵ڶ ���ʶ����� ����� �صڵ�. ������� �� �ص�� ��ڵ�\n����� �ǷԵ�ھ�. �ػ����� ������ ��Ǩ��.\nͶ� ������� �س�⳵� � ��� �س��, ����� � �๵ڶ\n��ڵء��� ����յ�? �عһùڵ����� ��� ���, ��ǵڶ��� �� �ʻڻ��������\n���š�ࢵ��� ��ڶ ��ڵء��� �����.\n������� ͹ػؾھԡ��:- �عһùڵï�� ��� �͡���� �ҳԪ����\n��� ��� �ҵ��. ��� ��Ҩ� ય�� ��ڨ ʡ�ʵҹ� ��˵��� �����\n��ڵ��� ��ڱ� ���õ�, ��Ҩ� ��ԯ��. ������� �� ���� ��ԯڰ� ���\n�໵��� યڰ�ҵ�� ��ڨ ʡ�ʵҹ� ��˵��� �������ԡ� �ù��\n͹ػؾ�ྐྵ ��ǵڶ� ����� વǹ��� �ҵԷ��� ʡ�ʵڶ� �����ʵ���\n�صڵ�ҵ���� ��Ԫ������� ���ء�ڰ�� ���շ�.\n൹ � ���¹ ��ǵڶ������ �صڵ�ҵ���� ���ʶ�ڤҹ� ͸ԯڰ��\n�طڸصڵ��ʧڤ� ��ڸ�ػڼҷ�˵ڶ� �¹ �ط��, �¹ �����, �¹ ���,\n��ڹԳڳ� ���⻳� ��ڻ������ �ص��� ��ڢԳ�����ù �ԡڢ�Ե��� વǹ�\n��ک�ڵ�. �� � ������ "��� ���� ��ک�ڵ�"�� �͡� ������� �بک�. �� ����\n����� � �ҹ���, ��� �طڸ������õ�ҹ� ��� �ػڻ�ڹҹ�, �Ԩ����\n��Ҫ� ʵڶ� ʹڵԡ� ������� �ʵ� � ��ک�յ�. ���� "�ط��"�� Ǩ��\n��Ԩ���ҷչ� �ԹڷԵ��� ͯڰ��ԭڪ� ��˨ڨ ͯڰ���, �� ͵ڵ� ��Ԫ�������\n��� ������ ʷڸ� ������ ��ڵ��� ʵڶ� ��������ù ����� ��ʹڵ���\n���ʻ��¹�� ��� ����� �ص��� ��ھ�ڪ�� �Եڵ� �ػڻ����. Ͷ ��Ҥ൹\n���� �ԷԵ��� ������ �����ªԵ�� ʵڶ��� �ػʧڡ�Ե��� ǹڷԵ��� ���ҵ���\n@�ԧ��ö: � ��.��. �/���/��, �.�. ��/���/���


7/12/2020 3:11:00 PM 169 جار خوێندراوەتەوە\nکۆمەڵگای کوردی وەك ھەر کۆمەڵگایەکی تر ھەر لە مێژەوە ژن ڕۆڵی خۆی تیایدا بینیووە، تا ڕادەیەکی باش ڕێگە پێدراو بووە بۆ ئەوەی کار بکات بە مەرجێک سنورە باوەکان نەبەزێنێت.\nلەمێژوی هەنوکەی کوردیشدا وەرچەرخانێکی ڕیشەیی لەهەڵەی سەپێنراوی کلتوری بەسەر ژناندا تێشکاند، ڕۆڵی کاریگەری کرداری دەبینێت لەبەرگری لەنیشتمان و بەها مرۆڤایەتیەکان، بەڵگەش بونی ڕۆڵی گەورەی کچە شەڕڤان و گەریلاکانە لەڕوبەڕوو بونەوەی بیری تاریکی داعش.\nهەرکاتێک باس لەژن و ڕۆڵی ژن کرابێت، ناکرێت کاریگەریەکانی کلتوری پیاو سالاری پەراوێز بخرێت چونکە ئەوەی ژنی بەم بارودۆخە ئاڵۆزە گەیاندوە بابەتە بایەڵۆژیەکە نیە، هێندە پەیوەندیدارە بە ئەو دابونەرێتە باوو زاڵانەی کەلە زهنیەتی پیاو سالاریەوە سەرچاوەی گرتوە.\nسنور دانان بۆ ژن پێش ھەر شتێکی تر جل و بەرگێتی، لە ناو کۆمەڵگا دواکەوتۆکاندا ھەمیشە جل و بەرگ پێوەر بووە بۆ ڕەوشتی ژن، کۆمەڵگای ئێمەش بێ بەش نییە لەو تێڕوانینانە کە بۆ کچ و ژن کراون بە پێوەر، دیدگای زۆرینەی خەڵک بۆ ژن ئەوەیە کە تەنها لەگۆشەنیگایەکەوە وەك ئامرازی چێژ لێوەرگرتن تەماشا بکرێت، ئەمەش خۆی لەخویدا ڕێگرە لەپێشوەچونی عەقڵی ژن، تواناکانی لەبار دەبات و پەراوێزی دەخات.\nتێڕوانینی ژن بۆ بەرجەستەکردنی بەھای ڕاستی خۆی کارکردنییەتی، چونکە بەوە ئەتوانێت گەشە بکات و وەك مرۆڤێکی کامڵ بوونی خۆی بسەلمێنێت.\nبەڵگەش بۆ ئەم قسانەم نموونەی خانمە چا فرۆشەکەی شاری سلێمانییە.\nلەم ماوەی پێشودا لە ڕێگەی ڕاگەیاندنەکان وسۆسیال میدیاکانەوە، خانمە چا فرۆشەکە بووە گرفتی گەورەی کۆمەڵگای باشور وەک ئەوەی کۆمەڵگا خاڵی بێت لەهەموو کێشەو گرفتێک، لە کاتێکدا ژیان و دۆخی کۆمەڵگا خۆی پڕە پڕە لە کارەسات.\nلەو کۆمەڵگادا خەڵکانێکی پەراوێزخراو و عەقڵ دۆگما و نا ڕۆشنبیر ھەمیشە بەو شتە لاوەکییانەوە سەرقاڵ دەکرێن بۆ ئەوەی گرفتە سەرەکیەکانی خۆیان لە بیر بچێتەوە.\nگرفتەکە لە ئیش کردنی ئەم خانمەدا نەبوو، بەڵکو دەرهاویشتەو ڕەنگدانەوەی عەقڵیەتێکە کە پێی وایە ناکرێت کچێکی ناسکۆڵە و بە جل و بەرگێکی ئاواوە و لە سەر شەقامێک کار بکات. چاوەکان بەپلەی یەکەم لەسەر جل و بەرگەکەی بوو نەک لەسەر ناوەڕۆکەکەی لێرەدا جل و بەرگ دەبێتە ئەولەویەت و پێناسەی ڕاستەقینە بۆ ڕەوشت.\nھەر لە سەر ئەم بابەتەش، لەناو تۆڕە کۆمەڵایەتێەکان پۆستێکی یەکجار زۆر لە سەر ئەم خانمە کرا، کەسە توند ڕەوەکان بە ھەموو شێوەیەک و بە ئاشکرا دژایەتی ئەم خانمەیان دەکرد، پێیان وابوو جل و بەرگەکەی لە ڕووی ئاین و شەرعەوە ڕێگە پێدراوە نییە، کەسانێکی زۆرییش داکۆکییان لە مافی ئەو کچە دەکرد کە ئازادانە بۆی ھەیە کاری خۆی بکات، ئەمە خۆی لە خۆیدا کارێکی باشە، بەڵام زۆربەی ئەو کەسانەی کە داکۆکییان دەکرد پیاوە ڕۆشنفکرەکان بوون، ھەر ئەم ڕۆشنفکرانە لە ناو خودی خێزانی خۆیاندا نەك ھەر ئەو مافەیان لە ھاوسەر و ژن و خوشکی خۆیان زەوتکردوە، بەڵکو زۆر نەشیاوانەش مامەڵەیان لە گەڵ دەکەن، ئەو پیاوانەش ڕێژەیان زۆر کەمن کە مەوداو و سنورەکانی پیاوسالاریان تێپەڕاندبێ، ئاسایی بێت بە لایانەوە ڕوخساری ھاوسەریان یان کچییان یان خوشکیان ڕۆژێک ببینرێت و دەرکەون و شانازی بە ڕۆڵ و بوونییانەوە بکەن و بە گرنگییەوە لێیان بڕوانن.\nکە واتە لە ھەردوو تێڕوانینەکەوە ئەم شێوازی جل و بەرگە لە ناو کۆمەڵگای ئێمەدا ھێشتا پەسەند نییە و ناببێتە واقع و جل و بەرگیش وەک پێناسەی ڕەوشت لە زهنو هزری گشتیدا دەمێنێتەوەو ناتوانرێت بکرێتە دەرەوە.


كۆمەڵی ئیسلامی بە تێكدانی یەكڕیزی ئیسلامییەكان تۆمەتبار دەكرێ\nبەشداری كردنی كۆمەڵی ئیسلامی لە لیستی جیاواز لە هەڵبژاردنی پەرلەمانی كوردستان ناڕەزای لێ كەوتووەتەوە و ئەندامێكی سەركردایەتی یەكگرتووی ئیسلامی كوردستانیش ڕای دەگەیەنێ، كۆمەڵ یەكڕیزی ناو ئیسلامییەكانی تێكداوە، هاوكات شارەزاییەكی ئیسلامی پێی وایە هەرگیز ئیسلامییەكان ناتوانن لەبەرەیەكی هاوبەشدا كۆ ببنەوە.\nشێركۆ جەودەت ئەندامی سەركردایەتی یەكگرتووی ئیسلامی كوردستان بە "وشە"ی ڕاگەیاند، وەك یەكگرتوو و بزووتنەوەی ئیسلامی پێمان باشبوو هەر سێ لایەنە ئیسلامییەكە پێكەوە بەشداری بكەین لە هەڵبژاردن و لیستی هاوبەش پێك بهێنین، بەڵام كۆمەڵی ئیسلامی بۆچونی وابوو كە بەشداری نەكات بۆ دروستكردنی لیستی هاوبەشی ئیسلامییەكان.\n" كۆمەڵی ئیسلامی پێی وابوو وا لە بەرژەوەندی خۆیانە كە بە تەنیا بەشداری هەڵبژاردن بكەن و نەچنە لای لیستی هاوبەشی دوو حزبە ئیسلامییەكەی تر كە لە نێوان یەكگرتوو و بزووتنەوەی ئیسلامی دروست بوو كە پێكەوە بەرەیەكی ئیسلامییان دروست كرد بۆ هەڵبژاردنی پەرلەمانی عێراق لە مانگی ئایار و ئێستەیش بە لیستی ئیسلامی بەرەی ئیسڵاح بەشدارن لە هەڵبژاردنی پەرلەمانی كوردستان" جەودەت وای گوت.\nئەو ئەندامەی سەركردایەتی یەكگرتوو پێی وایە، دەبێت كۆمەڵی ئیسلامی وەڵامی ئەو پرسیارە بداتەوە كە بۆچی بەرژەوەندی تاكی پێش بەرژەوەندی گشتی ئیسلامی خستووە، بەڵام " ئێمە كاری خۆمان دەكەین و ڕێز لەوانیش دەگرین".\nبە بۆچوونی شارەزایان، كۆمەڵی ئیسلامی كوردستان پێی وایە زیاتر لە یەكگرتووی ئیسلامی كوردستان و بزووتنەوەی ئیسلامی كورسی دەهێنێت، بۆیە بەشداری لیستی ئیسلامی نەكردووە و بە تەنیا بەشدارە بۆ هەڵبژاردنی پەرلەمانی كوردستان.\nلای خۆیەوە كامیل مەحموود ئەندامی مەكتەبی سیاسی بزووتنەوەی ئیسلامی كوردستان بە "وشە"ی ڕاگەیاند، كۆمەڵی ئیسلامی داوایان كردووە كە بە تەنیا بەشداری هەڵبژاردن بكەن و بۆچوونی جیاوازیان لەگەڵ بزووتنەوە و یەكگرتوو هەبووە.\nبەرپرسەكەی بزووتنەوەی ئیسلامی دەڵێت، كۆمەڵی ئیسلامی بە ئێمەیان گوتووە ئەگەر ئەم ئەزموونەی یەكگرتوو و بزووتنەوەی ئیسلامی سەركەوتوبوو، پێدەچێت لە وێستگەیەكی تردا ئەوانیش بەشدار بن.\nلای خۆیەوە سۆران سێوكانی شارەزا لە بواری ئیسلامی سیاسی، بە "وشە"ی ڕاگەیاند، یەكگرتوو و بزووتنەوەی ئیسلامی ئەوەی دروستیان كردووە تەنیا كارێكی خەڵەتێنەرە، سەرەتا بزووتنەوە لە نەبووندایە، چونكە ئەگەر بە تەنیا دابەزیبوایە نیوو كورسیشی نەهێنا، ئەو بەرەیەش كە دروستیان كردووە تەنیا بۆ لێدانە لە كۆمەڵی ئیسلامیی، چونكە كۆمەڵ و یەكگرتوو حزبی سیاسین و بەرژەوەندی جیاوازیان هەیە و وابەستەی سیاسیان هەیە لەگەڵ وڵاتانی دراوسێ.\nزیاتر گوتی، یەكگرتوو و كۆمەڵی ئیسلامی لە هیچ مەنجەڵێكدا پێكەوە ناكوڵێن، كۆمەڵ حزبێكی سەلەفی و جیهادین، لەگەڵ ئەوەیشدا باری دەروونی سایكۆلۆژی كۆمەڵ كە دوو كارەكتەری جیاواز بەڕێوەی دەبەن عەقڵیەتیان جیاوازە، بۆیە هیچ كات ناتوانن پێكەوە بەشداربن.\nڕوونیشی كردەوە كە كۆمەڵ خۆی بەستووەتەوە بە بەرەی ناڕازی و دوای گۆڕان كەوتووە، پێیان وایە بەو شێوەی كە ئێستە هێناویەتی و خەڵك دەنگیان دەداتێ، ئەوان وانەیان لە هەڵبژاردنی 12ی ئایار وەرنەگرت، پێیان وابوو ساختەكاری كراوە، بەڵام ساختەكاری لەو دوو حزبە ئیسلامییە نەكراوە و تەنیا قورساییان نەماوە.\nپیشتر كۆمەڵی ئیسلامی ڕای گەیاندبوو كە بەشداری لیستی ئیسلامی ناكەن ئێستەیش كە بە جیا بەشداری لە هەڵبژاردنی پەرلەمانی كوردستان دەكەن زۆرێك نیگەرانی و ناڕەزاییان لەلایەن جەماوەرەكەیانەوە لەسەر دروست بووە و پێیان وایە، باشترە حزبە ئیسلامییەكان خاوەنی یەك گوتاری تایبەت و هاوبەش بن نەك بەو شێوەیە دابەش بن بەسەر چەند حزبێكدا.


ئێران بە چرپە … ڕزگارعومەر | Denegkan\nHome گشتی ئێران بە چرپە … ڕزگارعومەر\nئێران بە چرپە … ڕزگارعومەر\nPosted By: ڕزگار عومه‌رon: November 19, 2013 In: گشتیNo Comments\nلە کاتێکدا لە ووڵاتانی دەرەوەدا ڕێکخراوەکانی مافی مرۆڤ و هاوڵاتیانی کوردو ئۆپۆزسیۆنی ئێرانی بە گشتی سەرقاڵی هەڵمەتن دژ بە حکومەتی ئێرانی لەسەر ئیعدام کردنی چالاکوانانی سیاسی ، لە کاتێکدا کە ئیسرائیل دەڵێ ڕێک کەوتنی ڕۆژئاوا لەگەڵ کاربەدەستانی جمهوری ئیسلامی لەسەر دۆسیەی ئەتۆمی هیچ شەرعیەتێکی نیە ، هەر لە هەمان کاتیشدا لابردنی گەمارۆ لەسەر ئێران بە تایبەتی لە فرۆشتنی نەوت بە ئەسپایی لە پڕۆسەدایە بێ ئەوەی بکرێتە کەیسێکی گەورە .\nبە پێ ی ئامارەکانی( ئاژانسی نێو نەتەوەیی بۆ ووزە IEA) ووڵاتانی : چین و هیندستان و ژاپۆن کە کڕیاری نیوەی بەرهەمی نەوتیی ئێرانن و بە چەند مەرجێک ڕێگایان پێدرابوو بەردەوام بن لە کڕینی نەوت و پشت بەستن بە ئێران هەر سێکیان لە چەند مانگی ڕابردوو ڕێژەی کڕینی خۆیان لە نەوتی ئێران بە پێچەوانەی ڕاسپاردەکان زیاد کردووە و بۆیە تەنیا لە مانگی سێپتێمبەری ئەمساڵ بەرهەمهێنانی نەوت ڕۆژانە بەڕێژەی 180 هەزار بەرمیل زیادی کردوەو کە بە بەراورد لە گەڵ ساڵی پار ئەم زیادەیە دەکاتە لە سەدا %26. نموونەی ئەم گەمارۆ شکاندنە ڕەنگە زەقترینیان وڵاتی چین بێت ، کە دەبوایە لە کۆتایی ئەمساڵ بایی لە سەدا %5 کڕینی نەوت لە ئێران کەمبکاتەوە . بەڵام بە پێچەوانە بە درێژایی ئەمساڵ لە سەدا %1.4 کڕینی خۆی زیاد کردووە و تەنیا لە مانگی سێپتێمبەر ئەم زیادەیە لە هاوردە کردنی نەوتی ئێران گەیشتە لە سەدا %24 . ئەم هەموو زیادەیە هێشتا هاوتا نییە لەگەڵ تەماحی کاربەدەستانی ئێران بۆ لابردنی ئەم گەمارۆیە بە تەواوی . بۆیە زۆر بە جدی چاویان بڕیوەتە سات و سەوداو موغازەلەی کۆمپانیاکانی ڕۆژئاوا ، فاکتی زۆر هەن لەپەڵ ئەم مەیلە جدیەی ئێران بەڵام ڕەنگە نموونەیەکی زیندووی ئەم فاکت و فشارانە بڕیاری ووڵاتی هیندستان بێت کە چیتر ئامادە نیە پارەی نەوت بە دۆلار بدات بەڵکو بە ڕوپیەی هیندی دەیدات !\nبە پێ ی راپۆرتێک کە لە هەفتانەی ڕۆژنامەی گاردیان بڵاوکراوەتەوە ، کۆمپانیا زلەکانی نەوتی ڕۆژئاوا زۆر تینوو بە حەماسن بۆ گەڕانەوە بۆ ئێران ، بە تایبەتی ناوی کۆمپانیای فرانس تۆتاڵ هاتووە و قسەی ئەوە لەسەریان هەیە کە شان بە شانی ئەوانیتر لۆبی و گروپی فشاریان دروست کردبێت لەسەر حکومەتەکانی ئەوروپا و ئەمریکا بۆ سوک کردن یان لابردنی گەمارۆ لەسەر کڕینی نەوتی ئێران و تورکیاش بە فەرمی ڕایگەیاندووە کە ئەوان ڕۆژانە 100 هەزار بەرمیل نەوت لە ئێران دەکڕن ، بەڵام ئەگەر هەبێ زیاتریش دەکڕن .\nنەوت و سیاسەت لە ئێران هەرگیز خۆیان بە تەنیا میژوویی سیاسی و کۆمەڵایەتی ئێرانیان نەنوسیوەتەوە ، هەمیشە تارمایی کۆمپانیاو کارتێلەکانی نەوت دەستێکی بزێوی دروست کردنی قۆناغەکانی ئەم مێژووە بووە ، هەرجارەی بە شێوەیەک بەڵام بە ڕۆڵی جیاواز . 61 ساڵ لەمەوبەر ؛ کاتێ سەرۆک وەزیرانی ئێران ( دکتۆر موسەدەق ) کۆمپانیاکانی نەوتی کردە دەرەوەو نەوتی ئێرانی خۆماڵی کرد بەشی زۆری نەوەی یەکەمی پیاوانی ئێرانی لە قوم و تاران خۆیان لە گەڵ کۆمپانیاکان و شاە لە یەک بەرەدا بینیەوە دژی دکتۆرموسەدەق .\nئێستاش لە ئەمڕۆدا کە کۆمپانیاکان بە خشکەیی نوێنەرانی خۆیان دوور لە چاوی میدیا ڕەوانەی تاران دەکەن بە دڵنیایی لە خەمی سوک کردنی باری قورسی ژیانی هاوڵاتیانی ئێران نین ، بەڵکو وەکو تەواو کردنی بەشی دووەمی ئەم ڕۆڵ بینینە دێنەوەو قۆناغێکیتری مێژوو دەست پێدەکەن ، ئەمجارەیان بە دەستی نەوەی دووەمی پیاوانی ئاینی و نەوەی دووەمی ئەو کۆمپانیانەی کاتی خۆی دکتۆر موسەدەق پێ ی دەوتن نوێنەرانی ئیمپریالیزم !


شۆڕش ئەمینی پەیکەرساز: هاوڵاتی گوناهە رۆژانە چاوی بەو پەیکەرە ناشیرینانەی کوردستان بکەوێت\n06:56 - 06/08/2019 327 جار خوێندراوەتەوە\nشۆڕش ئەمینی پەیکەرساز، لەم گفتووگۆیەدا، قسە لەسەر هەندێ گرفتی هونەریی پەیکەرسازیی دەکات، پێی وایە، تا خاوەنی دیدگای لاواز و کوورتبین بین مەحاڵە بتوانین پەرە بە پەیکەرسازیی و هونەری شارستانییەتیی شارەکانمان بدەین. ئەم هونەرمەندە پەیکەرسازە، کە کۆمەڵێ پەیکەری برۆنز و ناوداری لە ئەوروپا و کوردستان درووستکردووە، ڕەخنە لەو مادانە دەگرێت کە لە کوردستان پەیکەری پێدرووست دەکرێت و دەڵێت دوای ماوەیەکی کەم پەیکەرەکان گەڕ دەبن، بەڵام لە ئەوروپا پەیکەر هەیە زیاتر لە سەد ساڵ تەمەنی درووستکردنەکەیەتی، بەڵام وەک خۆی ماوەتەوە.\n*ماوەیەکی زۆرە سەرقاڵی درووستکردنی پەیکەرێک بوویت بۆ شاعیری گەورەی کورد(گۆران) ئەو پەیکەرە چی لێهات و بۆ دەنگی نەما، وا بڕیا بوو لەم ماوەیەدا لە سلێمانی پەیکەرەکە دابنرێت، بەڵام بەپێی زانیارییەکانی ئێمە ئەو پەیکەرە تا ئێستا دەست بە درووستکردنی نەکراوە ؟\n- سوپاس بۆ ئەم پرسیارە و زۆرم پێخۆشە کە دەستپێکی گفتوگۆکەمان بەم پرسیارە دەستتان پێکرد، لە راستیدا کاک کامەران بیرۆکەی درووستکردنی پەیکەری “گۆران” بۆ ماوەیەکی زۆر پێش ئێستا دەگەڕێتەوە. بەتایبەت کاتێ بیرۆکەکەم لا گەڵاڵە بوو، لە ساڵی ٢٠١٢ ماکێتەکەیم دروستکرد و ئامادەم کرد بۆ کارکردن. پاشتر لە ئەورووپاوە هاتمەوە بۆ کوردستان، کاک فاروقی مەلا مستەفام بینی، ئەویش وتی من دەمێکە بیرۆکەی دروستکردنی پەیکەرێک لە بیرمدایە بۆ “گۆران”ی مەزن. سەرەتا من ویستم پەیکەرەکە، قەبارەکەی سروشتی بێت. هێندەی باڵای مرۆڤێک بێت پەیکەرەکە، بەڵام دوای گفتوگۆ بۆم دەرکەوت بەڕێزیان دەیانەوێ زۆر گەورەتر بێت لەو قەبارەی کە من دەمەوێ. ئیتر منیش سەرەتا بە گەورەیی ١٠ مەتر دەستم پێ کرد، پەیکەرەکە ١٠ مەتر بێت و بە ماددەی برۆنز دروست بکرێت. بەڵام ئەو ئەم قەبارەیەی پێ گەورە بوو. بۆیە پڕۆپۆزەڵی ٨ مەتر و ٥ مەترم پێداو پێی خۆش بوو، کۆتایی وەرزی هاوینی ئەمساڵ، واتە نزیکەی کۆتایی مانگی ٩ لە سلێمانی پەیکەری گۆران دانرێت. خۆش بوو پەیکەرەکە، لە کوردستان دروستبکرێت، نەک لە ئەورووپا. بۆیە هەندێ شوێنیان پیشاندام لە تانجەرۆ کە کارگە و کەرەستە تایبەتەکانم بێنمەوە بۆ دروستکردنی پەیکەرەکە. بەڵام تا ئێستا نەچووەتە بواری جێبەجێکردنەوە، رەنگە دروستیش نەکرێت و بیرۆکەکەی هەڵوەشابێتەوە.!\n*ئەمە گرفتێکی گەورەیە کە پڕۆژەیەکی گەورەی وەک پەیکەری گۆران، بووەستێت. بە بۆچوونی بەڕێزتان ئەمە چەند پەیوەستە بە دیدی کۆمەڵگەی ئێمە بۆ پەیکەر و هونەری پەیکەرسازیی، پێت وایە تا ئێستا هونەریی پەیکەرسازیی لە کوردستاندا بووەتە هونەرێکی کاریگەر؟\n- بیگومان نەخێر، مەحاڵیشە بەم زوانە ببێتە هونەرێکی کاریگەر، بۆچی؟ هۆکار زۆرەو لێرەدا دەرفەتی هەمووی نییە باس بکەم، جێی دەهێڵم بۆ دەرفەت و کاتێکی تر.\n* بەدەر لەو گرفتانەی ئاماژەت بۆ کردن، دیارترین گرفتی تری هونەری پەیکەرسازانی کوردستان لای تۆی پەیکەر ساز چییە؟\n-سەبارەت بە هونەری پەیکەرسازیی لە کوردستان، من ئێستا ئەوە دەزانم لە کوردستان کار بۆ هونەر ناکرێت. ئەوەشی دەکرێت زیاتر وەک پیشەی وەستایی وایە. هەروەک دەبینین لە شارەکانی کوردستان کۆمەڵێ پەیکەری دەموچاوی ناشیرین، بە ماددەی لاواز درووستدەکرێت و بە بێ پلان و جوانکاریی لەسەر شەقامەکان دادەنرێت، ئەوەی تێیاندا نەبێ جوانکاریی و ئیستاتیکایە. بۆیە کاری پەیکەرسازیی لە کوردستان زۆر زۆر گەڕاوەتەوە بۆ دواوە، تا خاوەنی ئەم دیدگا لاوازانە بین بۆ هونەری پەیکەرسازیی، مەحاڵە پێشکەوتنی گەورە بەخۆوە ببینین.\n*پێتوایە گوناهی ئەمە لە ملی پەیکەرسازانە؟\n-بەڵێ زۆری دەکەوێتە سەر پەیکەرسازەکان! چونکە زۆربەیان خۆیان هیلاک ناکەن، بەس بۆ ئەوە دەگەڕێن کارێک بکەن و سپۆنسەر پەیدا بکەن و هیچی تر، بێ رەچاوکردنی جوانکاریی و ئاستی هونەریی، پەیکەر هەیە دروستکراوە بە پەیکەرسازەکەیان وتووە ئەوە چییە ئەو پەیکەرە ناشیرینە؟ ئەویش وتویەتی گرنگ من پارەی خۆمم وەرگرتووە، چی لێدەکەن بیکەن، حەزدەکەن بچن لایبەرن و فڕێی بدەن!\nبۆیە هاوڵاتی ئێمە گوناهە رۆژانە چاوی بەو پەیکەرە ناشیرینانەی کوردستان بکەوێت، حەقە زۆرێک لەو پەیکەرانە لە شوێنێکی چەپەکدا کۆبکرێنەوە و ئەوەندە بەرچاوی بینەر نەکەون.!\n*ئێستا چیبکەین بۆ ئەوەی دوور بین لەو پەیکەرە ناشیرینانە، وەک ئەوەی خۆت دەیڵێیت؟\n- دەبێ کاری هونەریی ئاست بەرزمان هەبێت. بۆ ئەوەی چێژ لە جوانیی و هونەرەکەیان وەرگرین، بۆئەوەی روومان هەبێ خەڵکێ بێنین بۆ سەیریان و بڵێین ئێمە ئەم کارە هونەرییانەمان هەیە، من لەگەڵ فیلتەر و سانسۆرم بۆ کاری پەیکەرسازیی و نابێ رێگە بدرێت هەموو پەیکەرێک لەسەر شەقام و پارکەکان دانرێت.!\n*پەیوەندی نێوان هونەرمەندان و پەیکەرسازان، چ رۆڵێکی تاریک و نێگەتیڤی لەم واقیعەدا گێڕاوە کە تۆ هێمات بۆ کردن، ئایا هونەرمەندانی ئەکادیمی ناتوانن رۆڵێکی گرنگیان هەبێ لە دروستکردنی پەیکەری ئاست بەرز؟\n-بەداخەوە رۆڵی زۆری گێڕاوە، چونکە پەیوەندی نێوان هونەرمەندان و پەیکەرسازان زۆر لاوازە، بەو پێیەی من لە ئەورووپام و کەمتر پەیوەندیم لەگەڵ هونەرمەندانی ناوەوە هەیە، بۆیە کەمێ مەحاڵە بتوانین گفتوگۆ دروست بکەین. بیریشمان نەچێ، تەنها خوێندنی پەیمانگەی هونەرەجوانەکان و ئەکادیمیای هونەر بەس نییە ببیت بە هونەرمەند، بەڵگەش بۆ ئەمە ئەو پەیکەرانەیە کە دەیبینین، بۆیە چ لە مۆڵەت پێدان چ لە دانان و دروستکردندا، ئەو پەیکەرانە گرفتیان هەیە. زۆربەی هەرە زۆریان تەمەنیان کورتە، پێچەوانەی پەیکەری وڵاتان لانیکەم حسابی زیاتر لە سەد ساڵ دەکەن بۆ مانەوەی ئەو پەیکەرە، ئەو پەیکەرانەی لە کوردستان دروست دەکرێن، هێندەی ماددەکەی لاواز و بێ کوالێتییە، دوای چەند مانگێک ناشیرین و دێز دەبن و دەبێت لاببرێن، بۆ ئەوەی نەبینرێن بەو کوالێتییە ناشرینە.\n* پەیوەندی نێوان شار و پەیکەر، پەیوەندییەکی ئۆرگانی و بەهێزە، کەم شاری گەورەو گرنگی جیهان هەیە مێژوویەکی تایبەت بە خۆی و پەیکەری نەبێ. ئێمە دەتوانین مێژووی پەیکەر و شارەکانمان پێکەوە ببەستینەوە؟\n- پرسیارێکی زۆر گرنگ و بەجێیە، چونکە وەک خۆشت دەزانیت و بینیووتە، مێژووی شار و مێژووی پەیکەر لە وڵاتانی ئەورووپادا مێژوویەکی گرێدراوە بەیەکەوە. زۆر گرنگە ئەو پەیوەندییە. بۆیە لەگەڵ گەشەکردنی شار و بیناسازیشدا پەیکەریش گەشە دەکات و ئاستی فراوان دەبێت. هەروەک دەبینین ئێستا هونەری پەیکەرسازیی لە ئەورووپا لە هونەری وێنەکێشان و هونەرەکانی تر زیاتر گرنگیی پێ دەدرێت، بە تایبەتی دەوڵەت زۆر بایەخ بە هونەری پەیکەرسازیی دەدات، بە تایبەتیش بۆ گێڕانەوەی مێژووی سەرکەوتنەکانیان، شۆڕشەکانیان، رووداوە گرنگەکانی ئەو شارە، بە ستایلە جیاوازەکانی پەیکەرسازیی دروست دەکەنەوە.\n*لە کوردستان بۆ ئەوەی بایەخ بە هونەری پەیکەرسازیی بدەین، پێویستە لە کوێوە دەست پێ بکەین؟\n- زۆر شوێن هەیە دەست پێ بکەین گەر مەبەستمان بێت، بەلای منەوە گرنگترین شت پێویستمان بە دەزگایەکی نیشتمانیی برۆنز هەیە، چەندین ساڵە لە کوردستان هەوڵی ئەوە دەدەم، لانیکەم بۆ ئەوەی بۆ برۆنزی پەیکەرێ نەچین بۆ ئێران و تورکیا، بەڵام تا ئێستا نەمانتوانیوە. بۆیە دەبێ کار لەسەر ئەوە بکەین مێژووی شار و هونەری پەیکەرسازیمان ئاوێزانی یەکتر بکەین. لەوەش گرنگتر لە شارەکانی ئەورووپا هێما و شار هەیە، هەر شارێک هێما و تایبەتمەندیی خۆی هەیە و بەو پەیکەرە دەناسرێتەوە. گرنگە لە ئێستاشدا لە کوردستان، شارەکان پەیکەری وایان هەبێ بە برۆنز و کوالێتی بەرز، من بۆ نموونە پەیکەری (رەشەبای سلێمانی)م هێناوەتەوە، رەشەبا بووە بە بەشێک لە کولتووری سلێمانی، هەولێر قەڵا و گەرمیان و پشدەر و زاخۆ و دهۆک و هەموو شارەکانی تر، شوناس و ناسنامەی خۆیان هەیە، گرنگە پەیکەری ئەو هێما و رەمزانە لەو شارانە دابنرێن.