22, 09, 2019\nنزیکەی نیوسەدە لەوەپێش، ڕاهێنەرانی گەورەی پەروەردە و ڕاهێنان، وەکوو فرۆبڵ، پێستالۆزی، دکردلی و مۆنتێسۆری، کە لە پێشەنگەکانی قوتابخانەی چالاکیی پەروەردە و ڕاهێنان ئەژمار دەکرێن، شێوازی کاری باخچەی ساوایانیان خستووەتە ژێر پرسیارەوە، چونکە ئەوان پێیان وا بوو باخچەی ساوایان ئەرک و بەرپرسیارێتییەکی زۆر گرینگتر لە سەرقاڵکردنی منداڵانی لە ئەستۆیە. ئەو ڕاهێنەرانە بە پێداگری لەسەر گرینگیی سەردەمی منداڵی بۆ پێکهێنانی کەسایەتی و پێشکەشکردنی شێوازی پەروەردەیی لەسەر بنەمای دەروونناسیی منداڵ، گەورەکانیان لە بەرپرسیارێتییەکی گرینگ ئاگادار کردەوە. یەکێک لەو خاوەن بیرۆکانەی کە باوەڕەکانی زۆر لەژێر کاریگەریی هەوڵ و بیرۆکەکانی ڕۆسۆدا بوو، خانمی مۆنتێسۆری بوو.\nمۆنتێسۆری لە پەروەردە و ڕاهێناندا، وەکوو مامۆستایەکی توێژەر و ڕاهێنەرێکی خاوەن بیرۆکە، ناوبانگێکی گەورەی هەیە. بیرۆکەکانی لە فکری گەشەخوازدا گرینگییەکی تایبەتیان هەیە. ئەو، لەو یەکەم کەسانە بووە کە قۆناغە هەستیار و دژوارەکانی گەشەی دەروونیی تاکی تاوتوێ کردووە و باسی کردوون. لە کۆتاییدا لەبارەی فێربوونی زمانەوە کۆمەڵێک شێوازی داهێنەرانەی نوێ و بەسوودی پێشکەش کرد. بیرۆکەی بەبایەخیشی لەبارەی ئاشتیی جیهانی و داڕشتنەوەی پەروەردە و ڕاهێنانەوە پێشکەش کرد، کە سەرنجی خەڵکی سەرانسەری جیهانی ڕاکێشا.\nماریا مۆنتێسۆری باوەڕی وا بوو کە:\n١. پێکهاتەی کەسایەتیی منداڵ بەر لە قۆناغی بنەڕەتی پێک دێت و، ئەو پێکهاتەیە بێ گومان لەسەر ڕەفتار و ڕوانگە و پێوەندییەکانی منداڵ لەگەڵ خۆی و کەسانی دیکە و، لەسەر چارەنووسی خوێندن و ژیانی گەورەساڵیی خۆی کاریگەرییەکی گەورەی دەبێت. قۆناغەکانی گەشەی منداڵان بریتین لە چەند قۆناغی هەستیار و دژوار، کە بەکردەوە، لە هەر قۆناغێکدا لەگەڵ منداڵێکی جیاواز ڕووبەڕووین و دەبێ لە ڕاهێناندا سەرنج بخەینە سەر ئەو قۆناغە و تایبەتمەندییەکانی.\n١_١. قۆناغی لەدایکبوون تا حەوت ساڵان:\nلەو قۆناغەدا بەپێی ڕیزبەندی، کۆمەڵێک قۆناغی هەستیار، وەکوو پێداگری لەسەر ڕێکوپێکی، خەریکبوون بە وردەکارییەکانەوە، بەکارهێنانی دەست و بەڕێداڕۆیشتن، فیڕبوونی زمان و... وەبەرچاو دەکەون.\nمۆنتێسۆری لە باسی بارودۆخی ئەو قۆناغەدا دەڵێ: "منداڵ لەو قۆناغەدا مامۆستای نییە و ئەو شتانەی فێریان دەبێت، هەر له‌خۆوه فێریان دەبێت؛ واتە فێربوونێکی ڕەمەکییە و لە پێش تەمەنی حەوت ساڵیدا ئەو قۆناغە جێبەجێ دەکرێت. پاش ئەوەی منداڵ هەموو کارەکانی خۆی بەتەنیا جێبەجێ کردووە، تازە ئێمە دەینێرینە قوتابخانە و، وەکوو کارێکی گەورە، هەوڵ دەدەین ئەلفبێی فێر بکەین! سەرەڕای هەموو ئەوانەیش، چاوەڕوانییەکانمان هێندە دەبەینە سەرێ، کە هەموو سەرنجمان دەخەینە سەر عەیب و کێماسییەکانی منداڵەکە، کە لە بەرانبەر توانایییەکانیدا زۆر کەمن و هەر هیچ نین." مۆنتێسۆری باوەڕی وایە، بەپێی ئەوەی کە ژینگەی ژیانی منداڵ خاوەنی شارستانییەتێکی سادە، یان پێچەڵپێچ بێت، تاڵەکانی زەینی (زەینی منداڵی بە تۆڕی جاڵجاڵۆکە چوواندووە، کە بۆ ڕاوکردنی چرکەکان و تێگەیشتن لە دیاردەکان داوی ناوەتەوە) بچووکتر و گەورەتر دەبێت و ئیمکانی گەیشتن بە ئامانجەکانی کەمتر، یان زیاتر و گەورەتر دەکات و هەر لەبەر ئەوەیشە کە مۆنتێسۆری لەسەر دەوڵەمەندکردنی ژینگە زۆر پێداگرە. ئەو قۆناغە بەکردەوە ئەو چالاکییانە لەخۆ دەگرێت کە بە "پرۆڤەکانی ژیانی ڕۆژانە" ناسراون و بە لادان لەو چالاکییانە، قۆناغی منداڵی بەرەو سەربەخۆیی و خۆبژێوی دەڕوات. لەبەر ئەوە، لەو قۆناغەدا ڕاهێنانی خۆڕاگری و سەرنج و دووپاتکردنەوە گرینگییەکی زۆری هەیە.\n٢_١. لە حەوت ساڵانەوە تا دوازدە ساڵان:\nقۆناغی پێویستیی منداڵە بۆ ڕزگاربوون لە ژینگەی داخراو و سنووردار، ناسینی فەرهەنگ و شارستانییەت و ئەزموونی کۆمەڵایەتی. هەروەها قۆناغی تێپەڕبوونە لە تێگەیشتنی هەستەکی بەرەو بیرکردنەوەی زەینەکی، وێڕای گۆڕانی بابەتە ئەخلاقییەکان و، مەیلی هەڵسەنگاندنی کردار و، سەرهەڵدانی ویژدان و، تێگەیشتن لە مانای دادپەروەری و گرینگیدان بە دادپەروەری. لەو قۆناغەدا "دادپەروەری لە دابەشکردن"ی هەموو شتێکدا، لە تەمبێکردن و هاندانەوە بگرە، هەتا هەر ڕەفتارێکی تایبەتی دیکە و، ڕەچاوکردنی یەکسانی، هێندە بەگرینگی دەخرێتە بەر سەرنج، کە ڕێگه لە لادانی کەسایەتیی تاک بەرەو خۆپەرستی و گۆشەگیری دەگرێت. لەو قۆناغەدا دەبێ و نابێ، پرۆڤەی ئەخلاقی و بایەخدار، وەکوو یارمەتیدانی هەژاران، بەساڵاچووان و کەسانی نەخۆش و، پرۆڤەی وەرزشی و، ڕێپێوانی دوورودرێژ، کە دەبنە هۆی ڕووبەڕووبوونەوەی ژیانێکی ڕژدتر و دژوارتر، پێشنیار دەکرێت.\nلێرەدا جیاوازیی نێوان ئەو مامۆستایەی کە قوتابیان بۆ سەیرانێکی ئاسایی دەباتە دەرەوەی قوتابخانە، لەگەڵ ڕێکخراوێکی وەکوو پێشەنگی لاوان تەواو بەدیار دەکەوێت. یەکەمیان منداڵان لە ژینگەیەکی داخراو دەباتە دەرەوە و وایان لێ دەکات کە بەڕێدا بڕۆن و لە ڕێگەی هەستەوە پێوەندی لەگەڵ ژینگەی دەوروبەریان پێک بێنن. بەڵام ئەو کارە نابێتە هۆی گەشەکردنی کەسایەتیی منداڵ، چونکە بەشداریی منداڵ بە شێوەیەکی ناچالاکانە دەبێت؛ بەپێچەوانەوە ئەگەر منداڵان بەئاگادارییەوە و بۆ ئامانجێکی دیاریکراو کە بەئازادی هەڵی نه‌بژاردبێت لە قوتابخانە بچنە دەرەوە، ئەنجامەکەی بە تەواوی جیاواز دەبێت. وەکوو ڕێکخراوی پێشەنگی لاوان کە کۆبوونەوەی ئازادانەی منداڵە بۆ ئامانجێکی ئەخلاقی، کە ئەو کارە بۆ منداڵان سەرنجڕاکێشە، بۆ نموونە وەکوو سەیران و گەڕانی دوورودرێژ، مانەوەی شەوانە لە هەوای ئازاددا، بەرپرسیاریی هەر تاکێک لە بەرامبەر کارەکانیدا، ئاگرکردنەوە، خێوەتهەڵدان (دامەزراندنی کەمپ) و یارمەتیدان و... تێکەڵبوونی ئازادانەی تاک بە کۆمەڵگه‌ی هاوتەمەنی خۆی و، وێڕای ئەوەیش ویژدانی تاک بەهێز دەکات و ڕازیبوونێکی لەڕاددەبەدەریشی لێ دەکەوێتەوە، چونکە دەستکەوتەکانی منداڵیی خۆی بەکار دێنێت و لەگەڵ ڕاستییەکاندا ئاشنا دەبێت. پەروەردە و ڕاهێنان لەو قۆناغەدا، دەبێ وەکوو ڕێنوێن کار بکات؛ ئەو شتەی بە لای منداڵەوە گرینگە، ئەوەیە کە گەورەکانیان هەست بە تەناهی و ئارامی بکەن.\n٣_١. قۆناغی ١٢ تا ١٨ ساڵان:\nلەبەرچاوگرتنی قوتابخانە وەکوو شوێنێک بۆ پێشکەشکردنی ڕاهێنان، ڕوانگەیەکە و، لەبەرچاوگرتنیشی وەکوو شوێنی ئامادەکردن بۆ ژیان ڕوانگەیەکی دیکەیە. لە بابەتی دووەمدا، دەبێ قوتابخانە تەواوی پێویستییەکانی ژیان دابین بکات. ئەو ڕاهێنان و پەروەردەیەی لەسەر بنەمای چاکسازیی منداڵ بێت، یان منداڵ ناچار بکات نکۆڵی لە کەسایەتیی ڕاستیەقینەی خۆی بکات، ئەو پەروەردە و ڕاهێنانە منداڵ بەرەو دژەنۆڕمی دەبات. بەپێچەوانەوە، ئەو قۆناغە پێشەنگەی کە لە دەرەوەی قوتابخانە دەبێتە هۆی ئاشنابوونی منداڵان لەگەڵ ژیانێکی ڕێکخراو، بەردەوام لە بواری پەروەردەدا شیاوی سەرنج بووە.\n٢. منداڵان دەبێ مامۆستای ئێمە بن\nنابێ منداڵ وەکوو هەبوویەکی لاواز و بێدەسەڵات سەیر بکرێت، کە پێداویستییەکانی تەنیا پشتیوانی و یارمەتیوەرگرتنە لە کەسانی دیکە، بەڵکوو ئەوان هەبوویەکی خودایین، کە لە یەکەم چرکەی لەدایکبوونیانەوە لە باری ڕۆحییەوە ژیانێکی پڕ لە جموجۆڵیان هەیە و زاتە هۆشمەندەکەیان ڕێنوێنییان دەکات و توانستی دروستکردنی کەسایەتییەکی مرۆڤانەیان پێ دەبەخشێت. لەبەر ئەوەی منداڵان دەبنە مرۆڤە گەورەکانی ئاییندە، دەبێ ئێمە بە پێکهێنەری سەرەکیی مرۆڤایەتییان بزانین. گەورەترین نهێنیی دروستبوونی ئێمە لە دەروونی منداڵدا شاراوەیە و ئەو شتەی مرۆڤ هەراش و فراژی دەکات، لە دەروونیدا ڕەنگ دەداتەوە.\nمنداڵان مامۆستای ئێمەن. بەڵام گەورەکان بە لەبەرچاوگرتنی منداڵ وەکوو هەبوویەکی بێئیرادە و بەبێ ڕێنوێنیی دەروونی، ناچاری دەکەن خۆی بەدەست خواستی گەورەکانییەوە بدات. بەم هۆیەوە گەورەکان مەیلە سروشتی و هەستیارەکانی منداڵ سەرکوت دەکەن و لە دەروونیدا کۆمەڵێک دژایەتی و بەرگریی سەرکێشانە وەخەبەر دێنن کە دەبنە هۆی داڕمان و کۆمەڵێک نەخۆشیی دەروونی.\n٣. لە ڕاهێناندا کەرەستە باشترین ڕاهێنەرە\nماریا لەسەر ئەو باوەڕە بوو کە ئەو کەرەستانەی هەستەکانی منداڵ دەبزوێنن و دەرەتانی چالاکیی جەستەییی پێ دەدەن، دەتوانن زۆر کاریگەر بن. ئەو، سەرەتا کۆمەڵێک موورووی بۆ دەزووتێهەڵکێشان و، کۆمەڵێک لەتەپارچەی بۆ دوگمەلێنان و بەدزووەوەکردنی موورووەکان دابین کرد و، پاشان کە هەستی کرد کارەکەی ئەنجامێکی باشی بووە، پیتەکانی ئەلفبێی بە کوتەدار دروست کرد و بەو شێوازە زۆر منداڵی فێری خوێندن و نووسین کرد.\n٤. یەکێک لە خاڵە گرینگەکانی گەشەکردن، جووڵەی ڕیتمییە، کە دەبێتە هۆی پەروەردەکردن و گەشەی جەستەییی منداڵ.\n٥. منداڵ دەبێ بە شێوەیەکی سەربەخۆ ڕێی خۆی بدۆزێتەوە و لە پرۆسەی ڕاهێناندا بۆ خۆی فاکتەرێکی چالاک بێت، یان دەبێ وەکوو فاکتەرێکی چالاک لە پڕۆسەی ڕاهێنانی خۆیدا سەیر بکرێت. منداڵ ئی ئەوە نییە کە هەر بیخەیە بەردەم ڕووداوەکان، بەڵکوو بە هۆی ئیرادەکەیەوە دەبێ خۆی ڕووداو بخوڵقێنێت. لەبەر ئەوە، دەبێ ئێمە بەردەوام پێکهاتەی ئەزموونەکان داڕێژینەوە، چونکە لەوانەیە منداڵ هەر چرکەیەک جووڵەیەکی جیاواز بکات. کەواتە شێوازی ڕاهێنان پێوەندیی بە خودی منداڵەکەوە هەیە.\n٦. مۆنتێسۆری هەستێکی ڕەشبینانە و ئاوێتەی ڕەخنەی سەبارەت بە خەیاڵ و وێنا خەیاڵییەکانی منداڵ هەبوو. وێڕای ئەوەیش باوەڕی بە پاراستنی مەیلە (هەستە) سروشتییەکانی گەشەی منداڵ هەبوو. خەیاڵپەروەریی ڕەت دەکردەوە و باوەڕی وا بوو منداڵ عاشقی ئەوەیە لە دنیای سیحراویی ناڕاستەقینەدا سەرگەردان بێت. بەڵام بەو کارە پێوەندیی خۆی لەگەڵ دنیای ڕاستەقینە لەدەست دەدات و چیرۆکە خەیاڵیییەکانی وەکوو جندۆکە و پەری و بابانوێل تەنیا بەرەو ساویلکەیی هانی دەدەن، چونکە ڕووبەڕووبوونەوەیەکی ناچالاکی هەیە و تەنیا وەرگرە. توانای لێکجیاکردنەوە و هەڵسەنگاندن لە منداڵدا پەروەردە ناکات، لە کاتێکدا پێویستی بە هەردووکیان هەیە. ئەگەر بمانەوێت خەیاڵی داهێنەرانە لە منداڵدا پەورەردە بکەین، دەبێ توانای دیتن و لێکهەڵاواردنی ئەو لە دنیای ڕاستەقینەدا پەروەردە بکەین.\n٧. باوەڕ بە بنەمای فێربوون لە ڕێی چالاکیی فێرخوازەوە. ئەگەر لە منداڵی قوتابخانەی مۆنتێسۆری بپرسن: خوێندنەوە لە کێ فێر بووی؟ لە وەڵامدا دەڵێ: "لە هیچ کەس؛ من هەر کتێب دەخوێنمەوە، تا بزانم دەتوانم بیخوێنمەوە."\n٨. "ڕاهێنان بۆ ئاشتی" بە ئامانجی جێگیرکردنی ئاشتییەکی پتەو.\n٩. سەرلەنوێ داڕشتنەوەی کۆمەڵایەتی و ئاشتی، بە ئامانجی ئازادی و یەکێتیی کۆمەڵگه‌ی مرۆیی.\nبێجگە لە باوەڕە پتەوەکانی پێشووی لەبارەی ئەوەی کە منداڵان دەبێ مامۆستای ئێمە بن و، سەرباری بۆچوونەکانی لەبارەی ئازادی و یەکێتیی کۆمەڵگه‌ی مرۆیییەوە، مۆنتێسۆری هەستی بە کێشەکانی پێشکەوتنی کۆمەڵایەتی کرد، لەبەر ئەوە، بە ناوی ڕاهێنانەوە دەستی بە جه‌نگێک کرد. ئەو ڕای گەیاند، ئامانجی ڕاهێنان، جێگیرکردنی ئاشتیی پتەوە و، کاری سیاسەتمەدارانیش دوورخستنەوەی دنیایە لە جه‌نگ. بریسکەی هزرەکانی مۆنتێسۆری، بوون بە هەوێنی هومێد لە وڵاتانی ئەوروپیدا. ڕێکخراو و گرووپە سیاسییەکان پشتیوانییان لێ کرد و هزرەکانی ئەویان لە ڕاهێناندا بەکار هێنا و ئایدیاکانی ئەویان لەو بارەیەوە کە دەبێ منداڵان سەربەخۆیانە ڕێی خۆیان بدۆزنەوە، جێبەجێ کرد. کاتێک ماریا مۆنتێسۆری لە قسەکانیدا ئاماژەی بە ئاشتی و جه‌نگ دەکرد، چەند جۆرە تێگەیشتنی جیاواز لە مانای ئەو وشانە کەوتنەوە، کە بوونە هۆی کەوتنەوەی مانایەکی نوێ لە ڕەخنە و تاوتوێکردن و، چەمکگەلی کۆن و نەریتیی سەبارەت بە جه‌نگ و ئاشتی لەنێو برد؛ وێڕای ئەوەیش، ئەو تێگەیشتنانە بریسکەیەکی نوێیان لە فکرە مۆدێرنەکانی ئەوروپادا پێک هێنا.\nماریا مۆنتێسۆری بە سەرنجێکی ورد و ڕاستگۆیانەوە کە بۆ دیتنەوەی ڕاستی هەمیشە لە توێژینەوەکانیدا بەکاری دێنا، ئەو بابەتە نوێیەی تاوتوێ کرد و تاقیی کردەوە. ماریا لە وتارێکی بەناوبانگیدا ساڵی ١٩٣٢ لە ئیدارەی نێوده‌وڵه‌تیی ڕاهێنان لە ژنێڤ، کە ئەوکات ناوەندی بزووتنەوە ئاشتیخوازانەکانی ئەوروپا بوو، لەبارەی "ئاشتی"یەوە قسەی کرد. ساڵی ١٩٣٦ کۆنگرەی ئاشتیی ئەوروپا لایەنە سیاسییەکانی ئەو بابەتەی تاوتوێ کرد. لەو کۆنگرەیەدا کە لە شاری برۆکسڵ بەڕێوە چوو، ماریا مۆنتێسۆری لەبارەی "ئاشتی"یەوە قسەی کرد، هەروەها چەندین کەس لە وتەبێژانی سیاسی و ناسراوی ئەوروپاییش لەو کۆنگرەیەدا قسەیان کرد. لە کاتی جه‌نگی ناوخۆی ئیسپانیاشدا چوو بۆ لەندەن و لە بریتانیایش لەبارەی ئاشتییەوە قسەی کرد. ساڵی ١٩٣٧ دەوڵەتی دانیمارک داوای لە مۆنتێسۆری کرد، لە هۆڵی پەرله‌مانی کۆپنهاگن لە کۆنگرەیەکی گرینگدا بە ناوی "ڕاهێنان بۆ ئاشتی" قسە بکات. دوکتۆر مۆنتێسۆری لە قسەکانیدا ئاماژەی بە بابەتە ئەخلاقییەکانی مرۆڤ دەکرد. بە پشتیوانی و یارمەتیی داراییی ڕێکخراوێکی پێشکەوتووی زانستی، مۆنتێسۆری لە قوتابخانەی نێوده‌وڵه‌تیی فەلسەفە، لە دێسه‌مبه‌ری ١٩٣٧، سێ وتاری پێشکەش کرد و لە جولای ١٩٣٩ لەگەڵ پەرەسەندن و توندتربوونی جه‌نگ، قسەی بۆ ئەنجومەنی جیهانیی ئاشتی کرد، کە ڕێکخراوێکی ئایینیی نێوده‌وڵه‌تی بوو. ماریا مۆنتێسۆری لەو کاتەدا هەموو فکرە کۆمەڵایەتی و سیاسی و زانستی و ئایینییەکانی لە زەینی خۆی دوور خستبووەوە. زانستگە و ڕێکخراو و ئەنجومەنەکانی وڵاتانی جیاواز لە بڕیاری گۆڕانکاری و لەنوێداڕشتنەوەی کۆمەڵگه‌ی مرۆییدا هاوهەنگاو و یەکگرتوو بوون و دکتۆر مۆنتێسۆرییان بۆ کاندیدای خەڵاتی نۆبڵی ئاشتی لە ساڵەکانی ١٩٤٩ و ١٩٥٠ دیاری کردبوو.\nهەوڵە بەردەوام و دڵسۆزانەکانی ماریا مۆنتێسۆری بە درێژاییی ئەو ساڵانەی لە هیندستان چالاکیی دەکرد، کە لە ساڵی ١٩٣٩وە دەستی پێ کردبوو، بوونە هۆی بەدیهاتنی بناغەیەکی زانستی بۆ چاکسازیی کۆمەڵایەتی و ئاشتیی جیهانی و، هەروەها بووە هۆی ئەوەی کە مۆنتێسۆری بیرۆکەیەکی چڕ و یەکدەست لە کتێبێکدا بە ناوی "بیرکردنەوە سەرنجڕاکێشەکان" پێشکەش بە خوێنەرەکانی بکات.\nلێرەدا پوختەیەک لە گرینگترین چالاکییەکانی مۆنتێسۆریتان وەک وەبیرهێنانەوەیەکی زیاتر بۆ دەخەینە ڕوو:\n١- وەڕێخستنی یەکەمین ناوەندی تەندروستی _ پەروەردەیی لە گەڕەکی هەژارنشینی ڕۆم.\n٢- هەوڵە ماندوویینەناسانەکانی بۆ دیتنەوەی ڕێگه‌یەکی نوێ لە گۆڕەپانی ڕاهێناندا.\n٣- کردنەوەی یەکەم خانەی منداڵان (باخچەی ساوایان)، ڕۆژی ٦ی جانیوەریی ١٩٠٧ لە شاری ڕۆم.\n٤- جێبەجیکردنی چەندین تاقیکردنەوەی بەردەوام لەبارەی حاڵەتە زەینی و دەروونییەکانی منداڵان و، تایبەتمەندییەکانی کەسایەتیی منداڵان و پێوەندییان لەگەڵ شێوازی نەریتی و پڕ لە دڵەڕاوکێی ڕاهێنان لە ماڵێ و لە قوتابخانە.\n٥- کارکردن لەگەڵ منداڵانی کۆمەڵگە و كه‌لتوورە جیاوازەکانی سەرانسەری دنیا.\n٦- خستنەڕووی ڕەخنە و تاوتوێیەکی وردی ئەو هەڵە و خەسارانەی لە ڕابردووی منداڵدا هەبوون. ئامانجی سەرەکیی نووسینەکانی ماریا مۆنتێسۆری بەدیهێنانی تێگەیشتنێکی نوێ بووە سەبارەت بە توانایی و پێداویستییەکانی منداڵان، بەتایبەت لە یەکەمین ساڵەکانی گەشەیاندا، بەبێ ڕوانگەیەکی نەرێنی و ڕەخنەگرانە.\n٧- نووسینی کۆمەڵێک وتار و کتێبی جۆراوجۆر.\n٨- پێشکەشکردنی کۆمەڵێک وتاری بەجۆش و خرۆش لەسەر بابەتگەلی وەکوو سەرنجدان بە پێداویستییەکانی منداڵ، چاکسازیی سیستەمی ڕاهێنان و، ڕاهێنان بۆ ئاشتی.\n٩- دامەزراندنی کۆمەڵێک قوتابخانەی نوێ لەسەر شێوازی منداڵتەوەری و کردەوەخوازی.\n١٠- بەکارهێنانی پەروەردە و ڕاهێنان بۆ بڵاوکردنەوەی ئاشتی و هاوڕێیەتی لە نێوان گەلاندا.\nکۆمەڵێک خاڵی تایبەت و سەرنجڕاکێش لە شێوازی ڕاهێنانی مۆنتێسۆریدا:\nڕاهێنانی منداڵان لە ساڵە هەستیارەکانی ژیانیاندا بە شێوازی مۆنتێسۆری نەک هەر لە منداڵییەکی سروشتی بێبەشیان ناکات، بەڵکوو پێشکەوتنی زەینی و هۆشییشیان خێراتر دەکات.\nسەردەمی هەستیار ئەو کاتەیە کە منداڵ زۆر بەئاسانی فێری شتەکان دەبێت و کاردانەوەیشی لە بەرانبەر ژینگەی ڕاهێناندا زیاترە. توێژینەوەکان ئەوەمان پێشان دەدەن، کە زەینی منداڵ دەتوانێ بەتەواوی بەشێکی کورتی لێهاتوویییەکان وەربگرێت، بۆیە باشتر وایە ڕاهێنان لە ڕێی ڕێکارە سروشتییەکانی سەردەمی منداڵییەوە بێت.\nپێکهاتەی تایبەتی کەرەستەکان و کارپێکردنیان لەنێو پۆلدا دەبێتە هۆی داهێنەریی منداڵان. بە پێناساندنی کەرەستەیەکی تازە هەستی منداڵ دەوروژێت و پاش ئەوەی مامۆستا کەرەستەکەی پێ دەناسێنێت، هەموو هەوڵی خۆی دەخاتە گەڕ بۆ ئەوەی بەتەواوی فێری بەکارهێنانی کەرەستەکە ببێت.\nبەکارهێنانی گونجاوی کەرەستەکان لە ژینگەی ڕاهێنانی منداڵدا کارێکی ژیانبەخشە. پێکهاتە (ستراکچر structure) بۆ فێربوونی منداڵ زۆر کاریگەرە، چونکە منداڵ لە پێکهاتە، یان ستراکچردا ڕێکوپێکی و بەردەوامی دەبینێت و هەست بە ئاسوودەیی دەکات.\nچڕکردنەوەی هۆش، پێویستی بە سەرنج و ئارامی و هەندێک جاریش دانیشتن هەیە.\nبۆ منداڵ زۆر گرینگە، کە بە ئامانجێکی نەگۆڕەوە خۆی سەرقاڵی جێبەجێکردنی کارێک بکات، کە خۆی هەڵی بژاردووە.\nکاتێک منداڵان دەست بە کارەکەیان دەکەن، پێویستیان بە شوێن و جێوڕێیەکی گونجاو هەیە، تا هەموو شتێک بەکردەوە تەجروبە بکەن.\nچونکە گەشەی منداڵ لە ڕێی ئەزموونەوە زیاتر دەبێت لەوەی کە پێی بڵێن چ بکات و چۆنی جێبەجێ بکات و لە کوێی جێبەجێی بکات. بەڵام سەرنجدان لە بەرنامەی ڕاهێنانی تاک، بۆ یەک بە یەکی قوتابییەکانی نێو پۆل لە کۆڵەکە سەرەکییەکانی ئەو شێوازەیە.\nکاتی پێویست و تەواو بۆ چالاکیی گرووپی و گەشەی کۆمەڵایەتی تەرخان دەکرێت.\nلە پۆلەکانی قوتابخانەی مۆنتێسۆریدا، دەبێ منداڵ بۆ پێکهێنانی پێوەندیی ئامانجدار لەگەڵ کەسانی دیکەی نێو پۆلەکە هان بدرێت. بە هۆی تەمەنیانەوە قوتابیان هان دەدرێن بۆ ڕێزگرتن لە سەربەخۆیی و یارمەتیدانی یەکدی، بەڵام هەرگیز بەسەریاندا ناسەپێندرێت.\nپۆلی باش و شیاو، قسەکردن و چالاکیی دەرەکی و مۆسیقا و جووڵەی تێدا دەبێت. کاتی پێویست بۆ یارییە خەیاڵییەکان و مۆسیقا و هونەر و داهێنان تەرخان دەکرێت، بۆ ئەوەی متمانەبەخۆیی لە منداڵاندا بەدی بێنێت. منداڵان دەبێ چیرۆک بنووسن و خۆیان دەوری چیرۆکەکانیان بگێڕن تا متمانەبەخۆبوونیان گەشە بکات. دەبێ لە پۆلدا کەرەستەی هونەرە دیدەنییەکان دابین بکرێت. دکتۆر مۆنتێسۆری پێداگر بووە لەسەر بەڕێوەچوونی بەرنامەیەکی مۆسیقایی و، باوەڕی وا بووە کە بەشێکی تایبەتی داهێنانی منداڵان بە مۆسیقا گەشە دەکات. ئێستا زۆربەی پۆلەکانی مۆنتێسۆری بۆ بەرزکردنەوەی چۆنێتیی ڕاهێنان، ڕاهێنەرێکی مۆسێقا بەکار دێنن. لە پۆلەکانی مۆنتێسۆریدا ئازادییەکی زۆر بۆ منداڵ لەبەرچاو گیراوە. بناغەی سەرەکیی شێوازی ڕاهێنانی مۆنتێسۆری، ئازادیی منداڵە. ئازادیی کرداری تاک دەبێتە هۆی گەشەی کەسایەتی و پێگەیشتنی قوتابی. هەڵبەت ئازادیی لەڕاددەبەدەر، بۆ نموونە، ئازادیی بەکارهێنانی ئەو کەرەستانەی هێشتا نەیانناسیون و پێیان نەناساندوون، تەنیا زەینی منداڵ سەرقاڵ دەکات. مامۆستایەکی باش هەمیشە ئاگاداری پێشکەوتنی قوتابییەکانییەتی. لەسەر لێهاتوویییەکانی ژیان زۆر پێداگری دەکات. منداڵان سەبارەت بە جێبەجیکردنی هەندێک لە کارەکانی ڕۆژانەی خۆیان زۆر کونجکۆڵن. ڕاهێنانی ئەو جۆرە چالاکییانە دەبنە هۆی گەشەی تواناییی هەستەکی، لێهاتووییی جووڵە، هاوکاری، تواناییی کار و متمانەبەخۆبوون و سەربەخۆییی منداڵ.\nئامانج داڕشتنی ئاییندەیە\nهەمووان دەزانین کە تایبەتمەندییە بناغەیییەکانی وەکوو کەسایەتی، توانای فێربوون و ئارامی، لە تەمەنی منداڵیدا دەگوورێن. بۆ گەشەی ئەو تایبەتمەندییانە شێوازی مۆنتێسۆری زۆر کاریگەرە و منداڵ لە هەموو قۆناغێکدا دەتوانێ لە تایبەتمەندییە باڵاکانی ئەو ڕاهێنانە سوود وەرگرێت. ڕاهێنانی مۆنتێسۆری، منداڵان بۆ خوێندن و ژیانی ئاییندە ئامادە دەکات و بە لەکارهێنانی شێوازێکی ڕێکخراوی ڕاهێنان سەرکەوتن و گەشە و سەربەخۆیی و متمانەبەخۆبوون و خۆشەویستیی منداڵان نزیکتر دەکاتەوە.\nمامۆستایەکی باش و دڵسۆز تێ دەگات کە قوتابیان پێویستیان بەوەیە بەدروستی ڕێنوێنی بکرێن، تا بە ئەنجامی دڵخوازی خۆیان بگەن. هاندانی منداڵان، نەک بە پاداش، بەشێکە لە بەرنامەی ڕۆژانەیان، چونکە منداڵ پێویستی بە پەسندکردنی کارەکانییەتی. ڕاهێنەر دەبێ ورد بێت، چونکە نابێ هاندان و پێداهەڵگوتنی مامۆستا هەستی لەڕاددەبەدەربوون و ئاوارتەبوون لە منداڵدا دروست بكات. مامۆستای کارزان، هەمیشە منداڵان ڕێنوێنی دەکات تا دڵنیا بێتەوە لەوەی یەکە بە یەکەی منداڵەکان کاری خۆیان بەدروستی جێبەجێ دەکەن.\nپەروەردە و ڕاهێنان بە شێوازی ماریا مۆنتێسۆری، وێڕای ئەوەی کە لەسەر ڕوانگەی منداڵتەوەر بنیات نراوە، پێداگرییەکی زۆر لەسەر فێربوون لە ڕێگه‌ی بەکارهێنانی هەستەکان و بەگشتی فێربوون لە ڕێگه‌ی چالاکییەکانی فێرخواز و ڕێنوێنییەکانی مامۆستاوە دەکات. کەرەستە و ڕێکارەکانی مۆنتێسۆری، لەسەر باوەڕ بە بنەمای فێربوون لە ڕێگه‌ی چالاکیی فێرخوازەوە چڕ بوونەتەوە. مۆنتێسۆری لە شێوازی ڕاهێنانەکەیدا سەرنج و پێداگرییەکی زۆری لەسەر مۆسیقا، هارمۆنی و جووڵە ڕیتمییەکان لە ڕاهێناندا هەبوو؛ تا گەیشتە ئەوەی کە ڕەخنەی لە شێوازەکانی ڕاهێنانی مۆسیقایش گرت و گۆڕانکاریی تێدا کردن. مۆسیقازانەکان لە باس و پەسنی شێوازی ڕاهێنانی مۆنتێسۆریدا نووسیویانە: مۆنتێسۆری، پزیشکێک بوو کە هیچی لە مۆسێقا نەدەزانی. لە ساڵی ١٩٠٧دا "خانەی منداڵانی" بۆ منداڵانی تەمەنی ٣ تا ٧ ساڵ دامەزراند و هەوڵی دا باسی ڕاهێنان و پەروەردەی ئەو منداڵانە بێنێتە ئاراوە، کە باش گەشەیان نەکردووە و لەو ڕێگه‌یەوە مۆسیقای دۆزییەوە. کەواتە بیرۆکەکانی مۆنتێسۆری هەر هیچ مۆسیقایی نەبوون، بەڵکوو تایبەت بوون بە ڕاهێنان و پەروەردە.\nمۆنتێسۆری باوەڕی وا بوو منداڵ دەبێ لە پرۆسەی ڕاهێناندا بۆ خۆی فاکتەرێکی چالاک بێت، یان دەبێ وەکوو فاکتەرێکی چالاک لە پڕۆسەی ڕاهێنانی خۆیدا سەیر بکرێت. منداڵ ئی ئەوە نییە هەر بیخەیتە بەردەم ڕووداوەکان، بەڵکوو دەبێ بە هۆی ئیرادەی خۆیه‌وه ڕووداو بخوڵقێنێت. لەبەر ئەوە، ئێمە دەبێ بەردەوام پێکهاتەی ئەزموونەکان داڕێژینەوە، چونکە لەوانەیە منداڵ لە هەر چرکەیەکدا جووڵەیەکی جیاواز بکات. کەواتە شێوازی ڕاهێنان پێوەندیی بە خودی منداڵەکەوە هەیە. یەکەم ئەنجام کە لەو شێوازەدا دەست دەکەوێت، ئەوەیە کە فێربوونی منداڵ زۆر ئازادە و لە هیچ سیستەمێکدا سنووردار ناکرێت.\nکەرەستەکان باشترین ڕاهێنەرن...\nمۆنتێسۆری ژینگەیەک دەخوڵقێنێت کە لەو ژینگەیەدا هەموو کەرەستەکان ڕاستەقینەن، یانی هیچ کەرەستەیەکی دەستکردی تێدا نییە. مۆنتێسۆری پێی وا بوو کە منداڵ نابێ وێڵ بکرێت، بەڵکوو ڕاهێنەر دەبێ هەنگاو بە هەنگاو لەگەڵی بجووڵێت؛ ئەمە بەو واتایە نییە کە وەکوو منداڵان ڕەفتار بکات، بەڵام لانی کەم هەوڵ بدات فێر بێت کە چۆن لەگەڵ منداڵ هەڵسوکەوت بکات.\nمۆنتێسۆری پاش هاوکاریی هاوڕێ مۆسیقارەکەی، مەکریارۆنی (Maccriaronni)، بناغەی قۆناغەکانی ڕاهێنانەکەی خۆی لەسەر بنەمای تێگەیشتن لە چەمکەکانی مۆسیقا بنیات نا. سەرەتا دەنگەکانی پۆلێنبەندی کرد و بە شێوازی جۆراوجۆر منداڵانی تاقی کردەوە و کۆمەڵێک پرۆڤەی بۆ بەوردیبیستنی دەنگەکان وەکوو باشترین شێوەی ڕاهێنانی مۆسیقایی داڕشت و باوەڕی وا بوو کە دەبێ زۆربەی چالاکییە دەنگی و نادەنگییەکان ببنە گۆرانی. واتە ئەو دەنگانەی منداڵان دەیانبیستن، دەبێ بە گۆرانی بیانڵێنەوە.\nخاڵێکی گرینگی دیکە کە لە شێوازی مۆنتێسۆریدا جێی بایەخە، جووڵە ڕیتمییەکانە، کە دەبنە هۆی پەروەردە و گەشەی جەستەییی منداڵ. بۆ ئەم مەبەستەیش مەکریارۆنی بە گۆڕینی خێراییی ئەو پارچە مۆسیقایانەی بە پیانۆ دەیژەنین، منداڵانی فێر دەکرد کە چۆن لە بەرانبەر ئەو دەنگە جیاوازانەی بە خێرایییەکی جیاواز دەژەنرێن، کاردانەوەیان هەبێت.


رۆمانڤیسێ کورد حەلیم یوسڤ بەحسا کۆڤارا دیوار و ھەڤگرتنا رەوشەنبیرێن رۆژاڤا دکە...ھۆزان ئەمین | semakurd.net\nوتار | ڕەشەمێ 4, 2014 - 10:33پ.ن.\n- ل گۆرا وە خەم نە تەنێ نڤیسە، خەما مەستر چاپکرن و بالەڤاکرنا وان نڤیسانە؟\n- راستە، نڤیساندن کارەکی خوەشە، ژ بۆ نڤیساکەرەکی رەحەتیە پەیدا دکە، کو بکاربە شەواتا ناڤا خوە ڤەگوھەزە سەر کاخەزا، ل ڤر کارێ وی نڤیسکاری دقەدە، ل چەم کوردا نڤیسکار ژ ور دەستپێدکە، ژ بەر قونخێن زەحمەتر ل پێشیا وی نە، د چاپ و بەلاڤکرنێ دە.\n- ل گەل کارێ خوەیی نڤیسکاری دە، تو د وارێ راكهاندنێ دە ژی گەلەک خەباتێن ب نرخ کرنە؟\n- بەلێ د بەر نڤیسکاریێ رە، تم کارێ رۆژنەمەڤانیێ چ د وارێ تەلڤزیۆن ئان رۆژناما و کۆڤار دە بن، تم ئەز پێ مژوولم بووم و بالا من دکشاند، ژ بەر کو نڤیساندنا پرتووکەکێ دوو ھەیا سێ سالان وەخت دکشینە، ھەیا کو رۆناھیێ دبینە، د ناڤا ڤان سێ سالان دە مەرە خوە تم ھەیجەیی دان و ستاندنێ دبینە، ژ بەر وەھا کەرێ رۆژنەمەڤانی وەک پەنجەریەکێ رۆژانەیە کو تو ھەواک نوو دکشینە، چ د وارێ وێژێ ئان ژی سیاسەتێ ئان چڤاکێ دە بە، من ھەوجەداریا خوە پێ ددیت و ل سەر ڤێ بنگەھێ، پشتی کو ئەز ژ سووریێ دەرکەتم، و ل وەلاتێ ئالمانیا نەشتەجیھ بووم سالا 2000، ئەو دەرفەت ل پێشیا من ڤەبوو، و من 11 سالان بێ راوەستان پرۆگرامەک وێژەیی ب ناڤێ (گاڤا سیەمین)ل سەر ئەکرانا مەدیا تڤ و رۆژ تڤ چێکر، و ڤێ داویێ (دەریێ دن)ل سەر رۆناھی تي ڤي بەردەوامە ب ناڤەکی و ناڤەرۆکەکە نوو.\n- بەلێ ت ئەدیتۆریا کۆڤارەکێکێ ب ناڤێ دوار دکە، ئەم دخوازن تو بەحسا ڤێ تەجروبەیێ ژی بکە؟\n- بەلێ کۆڤارا دیوار، ئەڤ سالەک دەردکەڤە، کۆڤارەک مەھانە و وێژەیییە، ل خوروو ب کورماجییە، و ل ئالمانیا چاپ دبە، و دەرباسی کوردستانێ دبە، ئەم سێ کەسن ل سەر دسەکنن، خودانێ وێ ئاگری سۆران ە، د گەل نڤیسکار جەمیل ئۆخوس، مە پێدڤی دیت کو کۆڤارەک وێژەیی مەھانە ھەبە، ژ بەر کو نە ل کوردستانێ و نە ل دەرڤە، کوڤارەک وێژەیی مەھانە تونە بوو، ڤا سالەک دەرباس بوو د ھنەک دەڤەران ئەم ب سەر کەتن، و د ھن دەڤەران دە ئەم لکومین، لێ ب راستی مە زەحمەتیەک مەزن دیت ب تایبەتی د وارێ بەلاڤکرنا کۆڤارێ دە، و د وارێ پەیداکرنا ئابۆنەیان دیت، و ئاستەنگی د وارێ فینانسەکرنێ دە ھەیە، لێ ب گەلەنپەری دە بەلاڤکرن و گھاندنا وان د وەختێ وێ دە زەحمەتیک ھین مەستر بوو، لۆما ئەم نەچار دمان کو ئەم دو ژماران ب یەک کۆڤاری دەرخینن، نھا ئەمێ خوە بنرخینن، و بنەرن کو ئەم دکارن بەردەواب بکن یان نا.\n- ھوون ل بەرن ژ نوو ڤە، ھەڤگرتنا رەشەنبیرێن رۆژاڤا ڤەژینن، وێ بەلاڤۆک بەلاڤ کریە و ھوونێ کۆنگرا خوەیا 4 ل دارخن؟\n- راستە، ئەڤ ھەڤگرتن د نیسانا سالا 2004 ل سوێدێ ھاتیە ئاڤاکرن، و وەک ئەنجامەکێ ژ ئەنجامێن سەرھلدانا 12 ئادارێ بوو، پشتی کو گەلێ مە سەری راکر و ئەو دیوارێن ترسێ خستن، ئەم رەوشەنبیرێن کورد مە پێدڤی دیت کو ئەم ژی کارەکی بکن، د ھەمی بوارێن رەوشەنبیری، ھەیا ھونەری، خوە بكهینن ھەڤ و کاربن دەنگێ خوە بغینن ھندرێ وەلات، و کاربن ب ئەرکێ خوە رابن بەرنابەری گەلێ خوە، و مالپەرەک ب ناڤێ رۆژاڤا.نەت ھاتە ڤەکرن، و کۆڤارەک ب ناڤێ ئۆرکێش ھات دەرخستن، لێ پشتی کۆنگرێ سسیا کارێن وێ سست و سار بوو و راوەستیا، ھەیا ڤان دەمێن داوی کو پێشکەتنێن ل سووریێ و رۆژاڤایێ کوردستانێ چێدبن، ھشت کو ئەم دیسا بفکرن ب ڤەژاندنا وێ ھەڤگرتنێ کو کاربە دیسا ب ئاوایەکی، دەنگێکی ب ھەڤرە و رەولەکی ھەڤپشک بلیزن، مە وەک کۆمیتا ئامادەکار، بریار و مە بانگەک دەرخست، کو ئەم 25-26 مەھا چلێ پاشی ل باژارێ بلیفەلت ل ئالمانیا ل ھەڤ بجڤن ژ بۆ ئەم کۆنگرێ خوەیێ چاران ل دارخن و ژ بۆ ئاگاھداریا ئەندام و تەڤایی رەوشەنبیرێن کوردێ رۆژاڤا ھەبە و کاربن بەشدار ببن.\n- چ ل بەر دەستێ وە ھەیە، کو ھوون پێشکێشی خوەندەڤانێن خوە بکن؟\n- ل گۆرا پەیمانا من و وەشانخانا پەیوەند، ھەیا مەھا گولانێ چاپا ددوان ژ ھەمۆ بەرھەمێن من دەرکەڤە، د گەل رۆمانا منیا کو ئەز ب سالان ل سەر دخەبتم و ئەز گەلەک پێرە وەستیامە ئەز ب ھێڤی مە بقەدە و ئەو ژی چاپ و بەلاڤ ببە.


دەقی قسەکانی سکرتێری گشتیی حیزب لە ڕێورەسمی کۆتایی کۆنگرەی 17 – KDPmedia\nHomeوتاردەقی قسەکانی سکرتێری گشتیی حیزب لە ڕێورەسمی کۆتایی کۆنگرەی 17\nخالید عەزیزی: ژیانی حیزبی دێموکرات و مانەوەی ئەم حیزبە لەسۆنگەی فیداکاریی پێشمەرگە بووە،\nئێمە سەربەرزین بە پێشمەرگەکانمان و دەڵێین کە هەموومان پێشمەرگەی دێموکراتی ) دەقی قسەکانی سکرتێری گشتیی حیزب لە ڕێورەسمی کۆتایی کۆنگرەی 17(\nئەندامان و پێشمەرگەکان و کادرەکانی حیزبی دێموکرات و بنەماڵەی سەربەرزی شەهیدان!\nبەخۆشییەوە کۆنگرەی ١٧ی حیزبی دێموکراتی کوردستان کە لە ڕۆژانی ڕابردوودا بەسترا بەپێی دەستووری کارێک کە هەبوو کۆتایی پێهات و ئەو کۆنگرەیە لە تەواوی بڕگەکانی کاری ڕۆژانەی خۆیدا بەسەرکەوتوویی توانی کارەکان بەرێتە پێش. کاتێک باسی ژیانی سیاسیی حیزبی دێموکراتی کوردستان دەکەین تەبیعەتەن هەوراز و نشێو لە ژیانی سیاسیی ئێمەدا قۆناغی جۆراوجۆر تا گەیشتن بە لووتکە و زۆرجار تەنانەت زەربەی گەورەش لە ئێمە دراوە، بەڵام هەر هەستاوینەتەوە. ژیانی سیاسی حیزبی دێموکرات لە نێوخۆی وڵات و دەربەدەری و هەندەران، مێژووی ڕابردووی خەبات و تێکۆشانی ئەندامانی حیزبی بە ڕێبەرانیەوە ئەوەندە جۆراوجۆر بووە، بۆیە قسە کردن لە کۆنگرەی حیزبی دێموکرات دەتوانێ لە زۆر بوارەوە سەرنجڕاکێش بێ. یەکەم کۆنگرەی حیزبی دێموکراتی کوردستان بە پێشەوا قازی محمەممەد دەستی پێکرد، کۆنگرەکانی دیکە لە ئیدامەی خۆیاندا بە دوکتور قاسملوو گەیشتنە لووتکە، دوکتور شەرەفکەندیش هەر لە درێژەی دەسپێک و لووتکەوە لەو شەرایەتە ناخۆشەدا ئیدامەی دا. بۆیە کۆنگرەی ئێمە تێکەڵاوێکە لە یادی ڕێبەرانمان پێشەوا قازی محەممەد، دوکتور قاسملوو و شەرەفکەندی، بەرهەمی خوێنی هەزاران هەزار شەهیدە، بەرهەمی تێکۆشانی سەدان کادر و هەزاران پێشمەرگەیە، بەرهەمی خۆڕاگری و خەبات و تێکۆشانی بەشێکی بەرچاو لە ئەندامان و لایەنگران و دۆستانی حیزبی دێموکراتی کوردستان لە نێوخۆی وڵاتە کە بەشێکیان سەربازی ونن، ئەگەر نەیانتوانی لێرە لە کۆنگرەدا حزووریان بێ لەگەڵ ئێمە، بەڵام لەوێ بە شێوازی جۆراجۆر ئەو حیزبەیان سەربەرز ڕاگرتووە و، دیسانیش کۆتاییان نەکردوە پەیام و تێبینیی خۆیان ناردووە بۆ کۆنگرەی ١٧ی حیزبی دێموکراتی کوردستان. ئەم کۆنگرەیە مەعنایەکی تایبەتی دیکەشی هەیە کە بڕێک جیاوازی دەکاتەوە لە هەندێک لە کۆنگرەکانی پێشوو بە پێڕەوی لە ئێستای ژیانی سیاسیی ئێمە. ئەم کۆنگرەیە بە ناوی کۆنگرەی شەهیدانی ١٧ی خەرمانان ناودێر کرا، لە شەرایەت و زرووفێکدا گیرا کە ڕێبەرایەتیی حیزبی دێموکراتی کوردستان لە قەڵای دێموکرات دەوری ساڵێک و دوو مانگ پێش لە ئێستا بە مووشەک هێرشی کرایە سەر و، لە ئاکامی ئەو هێرشە مووشەکییەدا پۆلێک لە هاوڕێیانی ڕێبەری، کادر و پێشمەرگەکانی حیزبی دێموکراتی کوردستان شەهید بوون. هەرچەند لەم کۆنگرەیەدا ئەو هاوڕێیانە جێگایان بەتاڵ بوو بەڵام بیر و باوەڕی ئەوان و بیرۆکەی ئەوان بەهێز بوو. هەر بەدوای شەهیدانی قەڵا ئیرادەیەک لەو حیزبەدا دروست بوو کە توانی بڕیار لە ئیدامەی ژیانی سیاسیی حیزبی دێموکراتدا بەهێز بکا ئەگەر زەربەی قورسیشی لێ بکەوێ. ئێمە لە قۆناغێکدا کۆنگرە دەگرین و کۆنگرەمان بە سەرکەوتوویی تەواو کرد کە ڕۆژهەڵاتی نێوەڕاست لە شێواوییەکی بەریندایە، تەنانەت ئەو وڵاتانەی دەسەڵاتی تۆکمەیان هەیە لە دەوروبەرمان، لە زۆر بواردا ئەمنیەتێکی تەواویان نییە تەنانەت زۆر لایەن هەن ڕەنگە لە ژیانی سیاسیی خۆیاندا مەوقعیەتیان لە ئێمە باشتر بووبێ بەڵام وا بەڕاحەتی کۆنگرەیان بۆ نەگیراوە. هەموو ئەو پێداهەڵکوتنە بە خۆمان و بە کۆنگرەی خۆمان پێداهەڵکوتن بە ئیرادەیەکە، بەبڕیارێکە کە ئەندامانی حیزبی دێموکراتی کوردستان لەسەر یەک ئەو بڕیارەیان بەدرێژایی ژیانی ئەو حیزبە داوە. ئەگەر لێشمان بدەن، زەرەری قورسیشمان پێبەگەیەنن و بۆخۆیان پێیان وابێ شکستیان داوین، نا ئێمە لەو مەیدانەدا هەڵدەستینەوە و هەستاوینەتەوەش. جا ئەگەر وایە حیزبێک ئەو ئیرادەیەی لە ڕابردووەوە لەپشت بووبێ، بێگومان کاتێک لەگەڵ قەیرانی ئاوا ڕووبەڕوو دەبێتەوە، کاتێک زۆر لایەن لە بواری ئەمنیەتییەوە دەبنە هەڕەشە لەسەری، مەبەست لە زۆر لایەن تەنیا موئەسساتی کۆماری ئیسلامییە. بە ڕێبەرانی کۆماری ئیسلامی، بە دەزگا ئەمنیەتییەکانیەوە، بە سیستمی سایبری و هەموو ئەوانەوە کە لە سۆنگەی ئەمنیەتییەوە هەڕەشەیەک بوون لەسەر ئێمە. بەڵام لە بەرامبەر ئیرادەی بەهێزی ئێمەدا نەیانتوانی هیچ بکەن. بۆیە گەورەترین سەرکەتنی کۆنگرەی ئێمە ئەوەیە کە لەو کەش و هەوایەدا، توانی پۆلێک لە هاوڕێیانی حیزبی لێرە و لە دەرەوی وڵات لەدەوری یەک کۆ بکاتەوە و بەیەکەوە لەسەر چارەنووسی حیزبەکەمان، لەسەر داڕشتنی سیاسەت و، داهاتووی حیزبەکەمان مەشوەرەت بکەین و بۆ جارێکی دیکە هەموومان پەیمان نوێ بکەینەوە، کە حیزبی دێموکراتی کوردستان بە ئیعتباری ڕابردووی، نفووزە جەماوەرییەکەی لە نێوخۆی وڵات، وردبینی و سەرنج و هەستی بەرپرسایەتیی کادرەکانی؛ ئەو حیزبە نییە بەو زەربانەی کە کۆماری ئیسلامی لێمان دەدا بە چۆکدا بێ و تەسلیم بێ، نا قەت وا نییە. هۆکاری هەیە ئەو نا گوتنە، یەک لە هۆکارە هەرە بەهێزەکان ئیرادەی خۆمانە و هۆکاری دووهەممان ئەوە بوو پاش هێرشی مووشەکیی کۆماری ئیسلامی بۆ سەر ئێمە، خەڵکی بەئەمەگی ڕۆژهەڵاتی کوردستان، ئەندامان و لایەنگران و دۆستانی حیزبی دێموکراتی کوردستان و سەرجەم هەموو ئەوانەی کە بە پەڕۆش بوون، بۆ داهاتووی ئەم جووڵانەوەیە بۆ داهاتووی حیزبی دێموکراتی کوردستان لە کوردستانی ئێران لە ماڵەکانی خۆیان مانەوە، ئێعترازیان بە کۆماری ئیسلامی کرد و، پەیامێکی بەهێزیشیان بۆ ئێمە نارد، گوتیان ئێمە خەڵکی ڕۆژهەلاتی کوردستان لەگەڵتانین، حیزبی دێموکراتی کوردستان، حیزبەکەی پێشەوا قازی محەممەد و دوکتور قاسملوو و دوکتور شەرەفکەندی، حیزبی هەزاران هەزار شەهید و حیزبی شەهیدانی ١٧ی خەرمانان کە لە بەرامبەر مووشەکیشدا ڕاوەستان و بە چۆکدا نەهاتن. ئەوە فاکتۆری بەهێز و بەرزی ئەو کۆنگرەیە بوو، ئەوە دەستەبەری ئەوە دەکا کە ئەو حیزبە بە ئیعتباری هەموو ئەوانە لە مەیداندایە و لە مەیداندا دەمێنێتەوە و، بە ئیعباری مەوقعیەت و نفووزێک کە هەیەتی لەنێو خەڵکی ڕۆژهەڵاتی کوردستاندا، تێدەکۆشێ لە سیاسەتە گەورەکاندا گەورە بێ و لەو شوێنانەی پێویستە جێگە و پەنجەی خەڵکی ڕۆژهەڵاتی کوردستان جێبەجێ بکا و سەقامگیری بکا.\nجیاواز لەو ئیرادە بەهێزە، جیاواز لەو ئەرکەی کە لەسەر شانی ئێمە داندراوە و ئێمەش ئەمەگناسانە بەڕێوەمان برد و تەحەممولی زۆر مەترسیمان کرد. تەبیعەتەن ئەو کۆنگرەیە لە بواری تەداروکاتی و پێڕاگەیشتنەوە، دیسانەکانە بەرهەمی کار و تێکۆشانی هەموو ئۆرگانەکانی حیزب بووە؛ هەر ئۆرگانێک بە شێوەی خۆی و لە جێگای خۆیدا. بۆیە جێگای خۆیەتی لێرە من لە لایەن هاوڕێیانەوە سپاسی هەموو ئۆرگانەکانی حیزب تاک بە تاک بکەم کە لە ماوەی بەستنی کۆنگرەدا لە ڕۆژی یەکەمەوە تا کۆتایی هاتنی کۆنگرە ئەو ئەرکانەی کە لەسەر شانیان بوو، وەک حیزبێکی موتەعەهێد جێبەجێیان کرد و بەڕێوەیان برد.\nپێش کۆنگرە لەو کەشوهەوا ئەمنیەتییەی کە بەسەر ئێمەیاندا زاڵ کردبوو و کۆماری ئیسلامی پەیتاپەیتا دیویست فەزایەکی ناخۆشی ڕەوانی بۆ ئێمە دروست بکا، کومیتەی ئامادەکاریی کۆنگرە، ئەندامانی کومیتەی ناوەندی. ئەندامانی دەفتەری سیاسی، هەر هەموویان بەوەوە ماندوو بوون کە ئێمە بچینە کۆنگرەیەک وردبینی لە هەموو بوارێکدا کرابێ. بۆیە جێگای خۆیەتی زۆر زۆر سپاسی کومیتەی ناوەندیی پێشوو، ئەندامانی دەفتەری سیاسی و بەتایبەت زۆر سپاسی هاوڕێی تێکۆشەرم کاک مستەفا مەولوودی بکەم کە زۆر باش شانی وەبەردا و مەسئوولانە و مەعقووڵانە جووڵاوە. هەموو ئەوانە بەیەکەوە توانیان ئەو زەمینە لەبارە دروست بکەن کە کۆنگرەی ئێمە کاتیک کۆ ببووینەوە بە هەستی ئارامش و ئەمنیەتەوە لەوێدا بتوانین لەگەڵ یەکتر قسە بکەین.\nجیاواز لە هەمووی ئەوانە بەخۆشییەوە کۆنگرەی ئێمە لە بواری سیاسیشەوە ئاگاداری دۆخی سیاسی لە ئاستی ناوچەیی و نێودەوڵەتی لە پێوەندی لەگەڵ ڕۆژهەڵاتی کوردستان، ئێران و هەروەها پرسی کورد وەک نەتەوەیەک لە ڕۆژهەلاتی نێوەڕاستدا. بۆیە ئێمە لە ماوەی کۆنگرەدا لە باسێکی چڕوپڕدا تێکۆشاوین لەگەڵ یەکتر بەیەکەوە بۆچوونە جیاوازەکان کۆ بکەینەوە و بیکەین بە پردێکی بەهێز بۆ ئەوەی حیزبەکەی ئێمە لە داهاتوودا بتوانێ لە هەموو ئەو بوارانەدا سیاسەت بکا.\nکۆنگرەی ئێمە کۆنگرەیەکی دێموکراتیک بوو، باسەکانی ئێمە لەنێو کۆنگرەدا هەر ئەوە بووە کە لە ڕۆژی دامەزراندنی حیزبی دێموکراتی کوردستانەوە بە بەژنی حیزبی دێموکراتی کوردستان بڕاوە. واتە لە کۆنگرەکاندا بە شێوەیەکی ئازاد و دێموکراتیک قسە دەکەین، جیاوازییەکان دێنینە بەرباس، بەڵام کاتێک کۆنگرە تەواو دەبێ، کار و تێکۆشان و بەرپرسایەتی و دەست جێبەجێ کردنی بڕگەکانی کۆنگرە لە بواری جۆراوجۆردا پێدەکا. ئێمە هەموومان بە خۆشییەوە لە کۆنگرەدا ئەوەمان ڕاگەیاند کە بەیەکەوە لە ئاست جێبەجێ کردنی بڕگەکان و بڕیارەکانی کۆنگرەی ١٧دا، تێدەکۆشین بە ئیحساسی مەسئوولیەتەوە کار بکەین و، هەر ئەوەش لە ئێمە دێتەوە. چۆن توانیمان بەیەکەوە خەسارەتی ڕەوانی و تەشکیلاتیی مووشەکبارانی قەڵای دێموکرات تا ڕادەیەکی زۆر ساڕیژ بکەینەوە، دڵنیام بەیەکەوە دەتوانین لە ماوەی ساڵانی داهاتوو هەتا کۆنگرەی ئایندە، ئەو حیزبە دەوڵەمەندتریش بکەین. ئەمن لەوە دڵنیام هەموومان بەیەکەوە و بە هاوکاریی یەکتر، چون حیزبی ئێمە بەخۆشییەوە پیانسیێلی ئەوەی هەیە و نیشانی داوە ئەوە عەمەلییە و دەگۆنجێ.\nلە ئاستی نێودەوڵەتیدا، لێکدانەوەی حیزبی دێموکراتی کوردستان لە پەنجەرەی بەرژەوەندیی نەتەوەی کورد لە ڕۆژهەلاتی کوردستان و نەتەوەی کورد بەگشتی لە ڕۆژهەڵاتی نێوەڕاستە، لەو پێوەندییەدا سیاسەتی ئێمە لە هەر شوێنێک و لە هەر جێگایەک لە بوعدی دیپلۆماسی و پێوەندیی نێودەوڵەتی، ئەگەر دەرگایەک بۆ حیزبی دێموکرات بکرێتەوە، تێدەکۆشێ لەو بوارەدا دەنگی نەتەوەی کورد لە ڕۆژهەڵاتی کوردستان بەو شوێنە بگەیەنێ و، تێدەکۆشێ ئەو پەیامە بگەیەنێ کە لە ئەگەری هەر ئاڵۆگۆڕێک کە بەسەر ئێراندا دێ بە شەڕ، ئاشتی و ئاڵۆگۆڕی دیکە؛ ئەوەیان لەبیر بێ ئێران ئەمنیەت و ئاسایش بە خۆیەوە نابینێ ئەگەر کێشەی نەتەوەی کورد لەم وڵاتەدا چارەسەر نەکرێ. ئەگەر قەزییەی نەتەوەی کورد لە ئێراندا لەبەرچاو نەگیرێ ئەوە یەکێک لەو شتە ئۆسوولیانەیە کە بەخۆشییەوە کۆنگرە تەئکیدی لەسەر کردەوە. هەر لەو پێوەندییەدا کۆنگرە پێداگریی لەسەر ئەوە بوو کە ئێمە تێبکۆشین وەک نەتەوەی کورد و لایەنەکانی سیاسیی کورد لە کوردستانی ئێران، کاتێک لەگەڵ لەیەنە ئۆپۆزیسیۆنە ئێرانییەکان قسە دەکەین، لەوێش هەر ئاوا هەڵسکەوت بکەین. هەڵسوکەوتی ئێمە لە گەڵ هەموو ئۆپۆزیسیۆنە ئێرانییەکان ئەوەیە چەندوچۆنیی دەربەست بوون و بڕیار و بەڵێنییەکانی ئەوان بە نیسبەت چارەسەرکردنی مەسەلەی نەتەوەیەک لە داهاتووی ئێراندایە. ئەوە بەردی بناغەی ئێمەیە لە پێوەندی لەگەڵ هەڵسوکەوت لەگەڵ ئۆپۆزیسیۆنی ئێرانی. هەروەها ئێمە تەئکیدمان کردەوە، تێدەکۆشین تەوای ئۆپۆزیسیۆنە ئێرانییەکان بە دۆست چاو لێ بکەین مادام لەدژی کۆماری ئیسلامی لە خەبات و تێکۆشاندان. بەڵام دۆست بوون پێشەکییەکە، کە شۆڕ دەبینەوە ڕادەی ڕێککەوتن و بەڵێنییەکان و کاری هاوبەش لەگەڵ هەر کام لەوەانە دەگەڕێتەوە سەر ڕادەی ئیعترافی ئەوان بە پرسی ئێمە و ڕێککەوتنی ئێمە لەگەڵ ئەوان.\nکۆنگرە لە خانەی گرینگی دان بە یەکڕیزی لەنێو ماڵی کورد تەئکیدی کردەوە بەخۆشییەوە سیاسەتی حیزبی دێموکراتی کوردستان تا ئێستاش هەر ئەوە بووە، لانیکەم لە چوارچێوەی ناوەندی هاوکاریدا چوار حیزب هاوکاری یەکتر دەکەن، ئەوە بەهێز بکەین، واریدی فازی ئەوە بین کە ئێمە بەیەکەوە باشتر تەحەمولی یەکتر بکەین. بەو جۆرەی کە هەین یەکتر تەعریف بکەین و هەموومان بەیەکەوە لە هەموو بوارەکانی پێوەندیدار لە چەندوچۆنیی هیدایەتی خەباتی نێوخۆی وڵات، لە ئاستی نێودەوڵەتی و لە زۆر بواری دیکەدا گوفتمانێکی هاوبەشمان هەبێ، بەڵکوو بەیەکەوە سەرکەوتوو بین و؛ ئادرەسێکی بە قووەت لەلایەنە سیاسیەکانی ڕۆژهەلاتی کوردستان لە دژی کۆماری ئیسلامی دروست بکەین.\nهەڵوێستی کۆنگرە لە پێوەندی لەگەڵ پرسی کورد بەگشتی لە ڕۆژهەڵاتی نێوەڕاستدا، هاوکات لەگەڵ ئەوەی کە پێزانینی خۆی بۆ تێکۆشەران و چلاکانی مەدەنی، خەباتکارانی جەماوەری، تێکۆشەرانی بواری جۆراجۆری نەتەوەیی لە ڕۆژهەڵاتی کورستان دەربڕی. لە هەمان‌کاتدا تەئکید و کاری ئێمە لەسەر نێوخۆی وڵاتە و بەتایبەت مەسەلەی ڕۆژهەڵاتی کوردستانە بەڵام وەدەنگ هاتنی خەڵک لە نێوخۆی وڵات بۆ پشتیوانی کردن لەو ڕووداوانەی کە لە بەشەکانی دیکەی کوردستان دێنە گۆڕێ؛ بە ڕێزەوە باسی لێ کرا و بەوە زانرا کە ئەوە ئاستی بەرزی فام و شعووری نەتەوەیی کورد، لە ڕۆژهەڵاتی کوردستان دەگەیەنێ. بەڵام لە هەمان‌کاتدا ئەو ئەرکەشی هێنا گۆڕێ کە ئێمە تێبکۆشین لە نێوخۆی وڵات و لە ڕۆژهەڵاتی کوردستان وەک نەتەوەیەک نەهێڵین کۆماری ئیسلامی بە کەممان بزانێ. کۆنگرە لەسەر ئەوەش تەئکیدی کردەوە ئێمە ئەو چاوەڕوانییەمان هەیە کە جۆراوجۆریی نەتەوەی ئێمە لە ڕۆژهەڵاتی کوردستان لە هەموو بوارەکاندا ببێتە هەوێنی یەکگرتوویی و یەکڕیزیی نێو ماڵی کورد و، بەیەکەوە وەک نەتەوەیەک بەرەوڕووی هەر ڕووداو و هەر مەسەلەیەک کە لە نێوخۆی ئێران و لە تاران دێتە گۆڕێ، ببنەوە.\nکۆنگرە هەروەها کار و تێکۆشانی بەشێکی بەرچاو لە ئەندامانی حیزبی دێموکرات کە ئێستا لە وڵاتانی دەرەوە دژین، بەرز نرخاند. ئەو جەمعە لە هاوڕێیانی ئێمە لە دەرەوەی وڵات لە ماوەی چەند ساڵی ڕابردوودا لە زۆر بواردا بەتایبەت بوارە ناخۆشە‌کاندا کە حیزبی ئێمە پێویستی بەوە بووە بە پشتیوانییەکی زۆرتر ڕوبەڕووی پلان و پیلانەکانی کۆماری ئیسلامی بێتەوە، لەگەڵمان و پشتیوانمان بوون. هەر بۆ ئاگاداریی ئێوە بەخۆشییەوە ئێمە خاوەنی حیزبێکین جیاواز لەوەی کە شوێنی چالاکیی ئێمە، زۆربەی زۆری ئەندامانی ئێمە لە نێوخۆی وڵاتە، بەڵام ئەو پۆلە لە هاوڕێیانی ئێمە کە لە دەرەوەن، لەو ماوەیەدا لە تێکۆشانی خۆیان کۆتاییان نەکردوە و، توانیویانە دەورێکی زۆریان هەبێ. بۆیە لە کۆنگرەشدا بە هەستی بەرپرسایەتی و سۆزی نەتەوەیی و حیزبی هاتبوونەوە کوردستان و بەشدارییان کرد. ئێمە کار و چالاکیی ئەوان بەرز دەنرخێنین و هیوادراین لە داهاتووشدا لە هەموو بوارەکاندا ئەرکی خۆیان بەجێ بێنن.\nکۆنگرە بە پێزانین و هەستی بەرپرسایەتی و هەروەها بە تێگەیشتنێکی زۆر بەهێز، ئەرزش و فیداکاری و تێکۆشانی پێشمەرگەکانی حیزبی دێموکرات و ناو ڕابردووی ئەوانی هێنایە بەرباس. کاتێک دەڵێین پێشمەرگە ئەوەمان لەبیر بێ ناوی پێشمەرگە و ئەو هێمایە کە ماوەتەوە دەسکەوتی کۆماری کوردستانە، دەسکەوتی ڕاستەوخۆی حیزبەکەی ئێمەیە. بۆیە کاتێک حیزبی دێموکراتی کوردستان باسی پێشمەرگە و ناوی پێشمەرگە و گرینگی و ڕۆڵ و دەوری پێشمەرگە دەکا جیاواز لە ئەرکی نەتەوایەتییەکەی ئەرکێکی حیزبیشە. کۆنگرە زۆر بە بایەخەوە گرینگیی بەوە دا، چون ژیانی حیزبی دێموکرات و مانەوەی ئەم حیزبە بە دوای هێرشی کۆماری ئیسلامی بۆ سەر ڕۆژهەڵاتی کوردستان کە بەرگریی حیزبی دێموکرات و هیدایەتی ژیرانەی ڕێبەرانی حیزبی بووە، بە فیداکاریی پێشمەرگە بووە کەم گوندی ڕۆژهەلاتی کوردستان هەیە یا کەم شار هەیە کە گۆڕی پێشمەرگەیەکی لێ نەبینی. ئەو گۆڕانە و ئەو ناوە ونانە بەشێک لە مێژوو و پێناسەی نەتەوایەتیی حیزبی ئێمەیە. بۆیە پێشمەرگە لای ئێمە هەروا بەو ئیعتبارەوە چاوی لێدەکرێ، بۆ جارێکی دیکەش سەربەرزین بە پێشمەرگەکانمان، سەربەرزین بە خەبات و تیکۆشان و، سەربەرزین بە مانەوەیان؛ هەموومان پێشمەرگەی دێموکراتین.\nبڕگەی کۆتایی کۆنگرە هەڵبژاردن بوو. هەموو کۆنگرەکانی ئێمە کە دەگاتە کۆتایی بە هەڵبژاردن تەواو دەبێ. هەڵبژاردن بۆ ئەوەیە دیسان بە مەشوەرەت و لێکدانەوە، ڕێبەریی حیزبی دێموکراتی کوردستان هەڵبژێرینەوە و کاری پێ بسپێرین. بەخۆشییەوە کۆنگرە لە بڕگەی هەڵبژاردندا توانی ئەندامانی کومیتەی ناوەندی هەڵبژێرێ و، تا ئەو جێی پێوەندیی بە دەرەوە هەیە بە ڕاوێژ لەگەڵ هاوڕێیانی دەرەوە کە لە چەند ڕۆژی ڕابردوودا کردوومانە، تێدەکۆشین لەوێش یارمەتیدەر بین بۆ ئەوەی کە چۆن بتوانین کومیتەی دەرەوە بە شێوەیەک ساغ بکرێتەوە، بە شێوەیەک دیاری بکرێ کە وڵامدەری نیازەکانی تەشکیلاتی، دیپلۆماسی، تەبلیغاتی و کۆمەڵایەتیی هەزاران ئەندامی حیزبی دێموکراتە کە لە دەرەوەی وڵاتە و، نوێنگە و سوێنگەی نوێنەرایەتیی حیزبی دێموکرات بێ کە چالاکیی جۆراجۆری هەیە. ئێمە لەسەر ئەوەش کار دەکەین و لە داهاتوودا جێبەجێی دەکەین.\nکاتێک کۆنگرە پۆلێک هەڵدەبژێرێ بۆ کومیتەی ناوەندی، ئەرکیان پێ‌دەسپێرێ و بێگومان تەبیعەت و قانوونی هەڵبژاردن وایە هەندێکمان هەڵدەبژێردرێین هەندێکیشمان هەڵنابژێردرێین. تا ئەو جێی پێوەندیی بە ژیانی حیزبی دێموکراتی کوردستانەوە بووە، لە ڕابردووشدا ئێمە قۆناغی وامان بینیوە چ ئەو کەسانەی کە هەڵدەبژێردرێن کە زۆرتر کارەکەیان ئەرک و تێکۆشانە، چ ئەو کەسانەی دەنگ ناهێننەوە کە لە حیزبی دێموکرات دیسان هەر کاریان دەبێ و ئەرکیان دەبێ، چ ئەو پۆلە لە هاوڕێیانی بە ئەزموونی ئێمە کە دەورانێک لە ڕێبەریدا بوون، بەڵام خۆیان کاندید نەکردوە؛ هەموومان لە یەک نێوماڵداین، نێوماڵی حیزبی دێموکراتی کوردستان کە بەو جۆرەی باسم کرد ئاوای پێناسە دەکەین. بۆیە هیچ کام لەو لایەنانە بەو مەعنایە نییە هەڵبژاردرابن و هەڵنەبژاردرابن لە کار و پێگە و کەسایەتییان کەم بووبێتەوە، هەڵبژاردن و دەنگ هێنانەوە تەنیا مێکانیزمێکە بۆ ئەوی ئێمە لە ئیدارەی ئەو حیزبە لە داهاتوودا، بزانین کێ چ کارێک دەکاو کێ چ کارێک ناکا. بۆیە دوای تەواو بوونی کۆنگرە، ئەو کۆمەڵە کەسە بەیەکەوە بەڵێنمان داوە دەست دەدین بە دەستی یەک و لە تەجروبە و ڕابردوو و کەسایەتیی یەکتر کەلک وەردەگرین؛ چۆن کاروانی لەمێژینەی حیزبی دێموکراتی کوردستان بە هەموو ئەو پاشخان و ڕابردووەی هەیەتی بە لووتکەی بگەیەنین. ئەمن دڵنیام حیزبی ئێمە دەتوانێ ئەو کاروانە مودیرییەت بکا و، بە تێکۆشانی خۆی حیزبەکەی بە ئاواتەکانی بگەیەنێ.\nلە کۆتاییدا بۆ جارێکی دیکە خۆشحاڵیی خۆمان ڕادەگەیەنین کە کۆنگرە -کە زەڕەبینی لەسەر بوو جۆراجۆر بەخۆشییەوە توانی سەرکەوتووانە کارەکانی تەواو کا و، هەر ئەو ئیرادەیەی کە لە پشتی بەستنی کۆنگرە بوو بەیەکەوە ئەو بەرنامەیەمان بەجێ گەیاند، ئەو ئەرکەمان جێبەجێ کرد. هەر ئەو ئیرادەیە دەتوانێ بەردی بناغەی درێژەی کار و چالاکی و تێکۆشانی ئێمەش بێ.\nدیسانەکە ئێوە هەر ساغ و سڵامەت بن، هەموومان هەر سەربەرز بین، بژی حیزبی دێموکراتی کوردستان.


چۆن وا له منداڵه‌كه‌ت ده‌كه‌یت سه‌باره‌ت به جه‌سته‌ی خۆی هوشیار و به‌ئاگا بێت؟\n خه‌ڵكی ئێمه به‌ده‌گمه‌ن شاره‌زاییان له‌م پرسه گرنگه‌دا هه‌یه، به‌ده‌گمه‌ن ئه‌م پرسیاره ئاراسته‌ی خۆیان ده‌كه‌ن، له كاتێكدا له وڵاتانی ئه‌وروپا پرسێكی زۆر ناسكه و بابه‌تێكی گرنگیشه.\nمنداڵ ده‌بێ ده‌رباره‌ی جه‌سته‌ی به‌ئاگا بێت، تا ڕاده‌یه‌ك سنووره‌كانی جه‌سته‌ى بزانێت، چونكه منداڵ خۆی بڕیار له‌سه‌ر جه‌سته‌ی خۆی نادات، گه‌وره جه‌سته‌ی منداڵ ده‌بات به‌ڕێوه و كۆنتڕۆڵی ده‌كات. له‌وه‌ش كێشه‌تر ئه‌وه‌یه منداڵ بێگه‌رده و نازانێت له هه‌ندێ دۆخی نائاساییدا، گه‌وره، به‌تایبه‌تی پیاوه شازه‌كان، چۆن بیر له جه‌سته‌ی منداڵ ده‌كه‌نه‌وه!\nدیاره دایك و باب، پاشتریش كه‌سانی نزیكی وه‌كو خوشك و برا، له ڕووی په‌روه‌رده‌یی و خزمه‌تكردن و بایه‌خپێدانه‌وه نزیكترین كه‌سن له منداڵه‌وه. جه‌سته‌ی منداڵ بۆ ئه‌و كه‌سه نزیكانه وه‌كو جه‌سته‌ی خۆیان وایه. هه‌ر بۆیه منداڵ متمانه‌ی پێیانه و جه‌سته‌ی خۆی به‌ئاسووده‌ییه‌وه ته‌سلیمی ئه‌وان ده‌كات.\nبه‌ڵام له كه‌سانی نزیك بترازێت، به‌ده‌ر له‌وان، نابێت هه‌ر كه‌سێك به ئاره‌زووی خۆی توخنی جه‌سته‌ی منداڵ بكه‌وێت، چونكه به‌ده‌نی منداڵ جه‌سته‌یه‌كی زۆر ناسكه، ناسكتره له جه‌سته‌ی گه‌وره، هه‌ر شتێك به‌رامبه‌ر به‌و جه‌سته‌یه بكرێت، هه‌تا مردن ئاسه‌واری نه‌ك ته‌نیا له‌سه‌ر جه‌سته، بگره له‌سه‌ر ده‌روون و ڕۆحیش ده‌مێنێته‌وه.\nمنداڵان هه‌ستیان به‌رامبه‌ر به جه‌سته‌یان، به‌تایبه‌ت سه‌باره‌ت به گه‌وره، زۆر ناسكه. بەگشتی پێیان خۆش نییه هه‌ر كه‌سێك بێت، یه‌كسه‌ر ماچیان بكات، ده‌ستیان بگوشێت، له باوه‌شیان بگرێت، ده‌ستبازییان له‌گه‌ڵدا بكات، یان ده‌ست له ده‌موچاو و ڕوومه‌ت و جه‌سته‌یان بدات.\nراسته ئه‌م بابه‌ته له كولتوورێكه‌وه بۆ كولتوورێكی دیكه جیاوازه. واته زوون و فه‌زای شه‌خسی له لای میلله‌تان جیاوازن، له كورده‌واریی خۆماندا منداڵی یه‌كتر ماچ ده‌كه‌ین، ته‌نانه‌ت له چاوپێكه‌وتنماندا له‌گه‌ڵ كه‌سێك بۆ یه‌كه‌م جاریش بێت، منداڵه‌كه‌ی ماچ ده‌كه‌ین، به‌ڵام ئه‌مه مانای ئه‌وه نییه منداڵه‌كه ئه‌م ڕه‌فتاره‌ی پێ په‌سه‌نده و پێی خۆشه. ئه‌وروپایییه‌كان ئه‌م ڕه‌فتاره‌یان به‌لاوه په‌سه‌ند نییه، منداڵه‌كانیان فێر ده‌كه‌ن سنوورێك بۆ ده‌ستپێشخه‌ریی فیزیكی گه‌وران، به‌تایبه‌تی پیاوان، دابنێن.\nهه‌ر له‌م ڕووه‌وه، زۆربه‌ی پسپۆڕانی زمانی جه‌سته پێیانوایه، منداڵان پێیان خۆش نییه كه‌سێكی بیانی و غه‌ریبه به‌ده‌ر له بازنه‌ی خێزان و خزمی نزیكه‌وه، ده‌ست به سه‌ریاندا بێنێ، ماچیان بكات، باوه‌شیان پێدا بكات، ده‌ست له ڕوومه‌تیان بدات، یان هه‌ندێك جار، به بیانووی ئه‌وه‌ی كه منداڵێكی جوان و شیرینه، نوقورچێك له گۆنایان بگرن.\nیه‌كێك له بواره ناسكه‌كانی زمانی جه‌سته، زوون یان پانتایی كه‌سێتییه، كه نزیكترین و گه‌رمترینیان زوونی گیانی به‌گیانییه.\nزوونی گیانی به‌گیانی فه‌زایه‌كه بۆ كه‌سانی نزیك ته‌رخانی ده‌كه‌ین.\nئه‌م زوونه ئه‌وه‌نده‌ی بۆ منداڵ بایه‌خی هه‌یه، ڕه‌نگه بۆ گه‌وران ئه‌و بایه‌خه‌ی نه‌بێت.\nمنداڵ هه‌ر له كۆرپه‌ییه‌وه پێویستی به ئامێزی دایك و باوكه، به‌تایبه‌ت باوه‌شی گه‌رم و پڕسۆزی دایك.\nشێلان و مه‌ساج و پشت خوراندن و سه‌رخوراندن و شووشتن و پرچ داهێنان و جۆلانێ پێكردن و جووڵه‌ی ڕیتمیك، هه‌موو ئه‌مانه، ته‌نانه‌ت هه‌ندێك جار ختووكه‌دان به مه‌به‌ستی پێكه‌نین و شادی، زۆر گرنگن بۆ منداڵ. ئه‌و كۆنتاكتانه یاده‌وه‌ریی جه‌سته‌ی منداڵ پێك دێنن، كه گه‌وره‌یش ده‌بێت ئه‌و كردارانه ده‌بنه مایه‌ی سۆز و به‌لانس و سه‌رچاوه‌ی خۆشه‌ویستی.\nئه‌م كردارانه بۆ جه‌سته‌ی منداڵ گه‌لێك گرنگن، هێوری و ئاسووده‌یی به منداڵ ده‌به‌خشن، به مه‌رجێك دایك و باب پێش ئه‌وه‌ی منداڵه‌كه بشێلن، خۆیان هێور بكه‌نه‌وه، ئه‌و كه‌سه‌ی كه یه‌كێك ده‌شێلێت و مه‌ساجی بۆ ده‌كات پێویسته به‌رله‌وه‌ی ده‌ستی به جه‌سته‌ی ئه‌و كه‌سه بكه‌وێت، خۆی هیۆر بێته‌وه، ئاسووده بێت و به هیچ جۆرێك شپرزه‌یی و سترێس و ده‌ماگرژی و هه‌ڵچوون له جه‌سته‌یدا نه‌مێنێت، چونكه ئه‌گه‌ری ئه‌وه هه‌یه ئه‌م هه‌سته نێگه‌تیڤانه له ڕێگه‌ی ده‌سته‌كانییه‌وه داچۆڕێته ناو جه‌سته‌ی منداڵه‌كه‌وه، له‌كاتێكدا كه ده‌بێت هه‌ستی پۆزه‌تیڤ، هێوری و ئارامی و ئاسووده‌یی بۆ جه‌سته‌ی ئه‌و كه‌سه بگوازرێته‌وه.\nبۆیه فێری ئه‌وه‌یان ده‌كه‌ن، بوێرن له ڕووی گه‌وره‌دا ده‌ست به‌رز بكه‌نه‌وه و پێیان بڵێن: ستۆپ، له‌وه زیاتر مه‌یه پێشه‌وه.\nبۆ ئه‌وه‌ی منداڵه‌كه‌ت هه‌ر له سه‌ره‌تاوه بوێرێت به گه‌وره بڵێت: ستۆپ، ڕاوه‌سته!\nسویدییه‌كان بۆ ئه‌م مه‌به‌سته یارییه‌ك وه‌كو ڕاهێنان به‌كار دێنن.\n فه‌رموو خوتووكه‌ی منداڵه‌كه‌ت بده، ئه‌ویش پێ ده‌كه‌نێت. به‌رده‌وام به، ئه‌و هه‌ر پێ ده‌كه‌نێت. تۆیش ئه‌وه‌نده به‌رده‌وام به تاكو ئه‌و چتیر نه‌یه‌وێت به‌رده‌وام بێت، یه‌كسه‌ر هاوار ده‌كات: به‌سه! كه منداڵه‌كه گوتی به‌سه، تۆیش ڕاوه‌سته و چیتر به‌رده‌وام مه‌به. ئه‌و منداڵه فێر ده‌بێت بڵێت به‌سه، نه‌ك هه‌ر ئه‌وه‌نده، بگره فێری ئه‌وه ده‌بێت كه پێویسته گه‌وره‌یش گوێی لێ بگرێت و گوێرایه‌ڵی بێت.\nشوێن شارێك له وڵاتێكی ئه‌وروپا..\nباوك: وه‌كو پێشتر بڕیارمان دابوو ئه‌مڕۆ ده‌چین بۆ سینه‌ما.\nمنداڵ: به‌شی دووه‌می فیلمی هاری پۆته‌ر ده‌بینین!\nمنداڵ: ئه‌ی دواى سینه‌ما؟ چی ده‌كه‌ین؟\nباوك: ئایس كرێم ده‌خۆین.\nمنداڵ: ئۆی .. زۆرم پێ خۆشه.\nباوك: هه‌ر له‌و شوێنه‌ی كه ئایس كرێم ده‌خۆین، بو چه‌ند چركه‌یه‌ك چاوم به هاوڕێیه‌كی خۆم ده‌كه‌وێت.\nمنداڵ: بابه هاوڕێیه‌كه‌ت كورده؟\nباوك: به‌ڵێ. چییه؟ بۆ نیگه‌ران بوویت؟\nبابه: زۆر جار هاوڕێ كورده‌كانت ده‌ڵێن: چه‌ند منداڵێكی جوانه، ئه‌وجا نوقورچێكی توند له گۆنام ده‌گرن! ده‌زانی ئه‌مه كارێكی زۆر ناشیرینه!\nكه ڕاگری كۆلێژ بووم، چه‌ند قوتابییه‌ك له كچه‌كان گله‌ییان له مامۆستایه‌ك كرد، گوایه به ناوی ستایش و هاندان و ده‌ستخۆشییه‌وه، جار و بار نوقورچێك له گۆنایان ده‌گرێت. \nرۆژێك مامۆستاكه هاته لام، دیار بوو وتارێكی منی خوێندبووه‌وه، گوتی:\n- دكتۆر وتارێكی جوان بوو، ده‌ستخۆش.\n- هه‌ر ئه‌وه‌نده؟\n- تێ ناگه‌م؟\n- ده نوقورچێك له ئێمه‌یش بگره گیانه! \nمامۆستاكه تێگه‌یشت، باش بوو چیدی ئه‌و خووه‌ی دووباره نه‌كرده‌وه.


عەبدولکەریم شێخانی: كاری لەپێشینەو لە پێشینەتر, ئەرێ وێرگول چییە ؟ – WTARIKURD\nعەبدولکەریم شێخانی: كاری لەپێشینەو لە پێشینەتر, ئەرێ وێرگول چییە ؟\nمەبەستم لە کاری لەپێشینە و لەپێشینەتر کاری گرنگە کە پێش کاری دیکە دەخرێ, واتە گرنگ و گرنگتر.\nپەندێکی کوردی هەیە دەڵێ: ( نان بۆ نانەوا و گۆشت بۆ قەساب ). واتە پیاو دەبێ کارێک بکات کە لێێ بزانێ. هەندێک قۆشمەو گاڵتەچی لە جیاتی گۆشت بۆ قەساب دەڵێن ( گۆشت بۆ پشیلە ).\nهەر بەبۆنەی باس کردنی پشیلە گۆرانییەکی هونەرمەندی نەمر( حەسەن زیرەک) م گوێ لێ بوو . دەنگەکە لە دەنگێ ئەو دەچوو, بەڵام باوەڕ ناکەم ئەو قسانە هی ئەو بن. دەڵێ:\nسەرکردەکان هەرچی هەیە ئێوە بردتان لە خێروبێر\nمن نەمدیوە لە دنیـــادا پشیلــە گۆشت بکا بەخێــر\nئێوەش هەر چەشنى پشیلە دایم حەزتان لە چەورییە\nداهاتەکانمان دەفرۆشن, هیچ چاوتان لە میللەت نییە\nدەڵێم نابێ خۆت لە کارێک هەڵقورتێنی کە هی تۆ نەبێ یان لێی نەزانی. بەڵام ئەوە زۆر جار لای ئێمە هاوجووت ناکرێ و سیاسەتمەداری ئێمە دەبێ ئەوەندە کارامە بن کە لە هەموو شتێک بزانن. وا دیارە ئەوانیش ئەو قسەیەیان لە گوێ گرتووە کە دەڵێ: ئەو کەسە ڕۆشنبیرە کە لە هەر شتەی شتێک بزانێ. وا دیارە پەرلەمان جگە لەوەى کە گەورەترین دامەزراوە لە هەموو وڵاتێکدا, کارەکەی بریتییە لە یاسادانان و چاودیریی کردنی دەسەڵاتی جێ بەجێ کردن, واتە ئەنجومەنی وەزیران و ئەگەر ئەداى ئەوانی بە دڵ نەبوو , دەسەڵاتی ئەوەی هەیــە ئەو متمانەیەی پێی داوە, لێى بستێنێتەوە, بەڵام پێم وایە لای ئێمە کارەکە پێچەوانە بۆتەوە و ئەنجومەنی وەزیران لە پەرلەمان بە دەسەڵاتترە و کە سەرۆک وەزیران چوو بۆ پەرلەمان فەرشی سووری بۆ ڕادەخرێ. وەکو گوتم جگە لە یاسادانان, کارێکی دیکەشی بۆ خۆی دۆزیوەتەوە کە ئەویش زمان ڕاست کردنەوەیە. ماوەیەک لەمەمەوبەر پەرلەمان تەئریخی ڕۆژانەیان لە ( بەروارەوە ) گۆڕی بۆ (ڕێکەوت )و کارێکی خراپیان کرد, چونکە ڕێکەوت مانایەکی دیکەی هەیە و دواى ئەوە, ئەمە کاری پەرلەمان نییە و ئەکادیمیای کوردی هەیە و پڕە لە کەسانی پسپۆڕ و ئەوان دەتوانن ئەو ئیشە بکەن. وشە دانان نە کاری پەرلەمانە و نا کاری تەلەفزیۆنی ( ڕووداو ) کە وشە دادەتاشن ودەشیانەوێ بەزۆر بە قوڕگی خەڵکیدا بکەن. نازانم ئەکادیمیای کوردی بۆ قسەناکات. من بەش بەحاڵی خۆم وشەی ( بەروار) م پێ باش بوو با لە بنەڕەتەوە لە بەرواری بالاشەوە هاتبێ. جارێ دەبێ ئەوە بڵێین کە ئێمە بۆ ( نأریخ ) ى ڕۆژانە وشەیەکی دیاری کراومان نییە و بە (ڕێکەوت ) کەسێک ئەو وشەى بەروارە بە تأریخی ڕۆژانە تێگەییوە و خەڵکێکی زۆر بەکاریان هێناوە و ئەو وشەیە ( وەک کوڕەکەچەڵێک ) هاتووە خزمەتت دەکات, بۆ بەشەق دەریدەکەیت ودەشچیت بە دواى وشەیەکدا دەگەڕێی جێی ئەوت بۆ بگرێتەوە. بیرمە لە کۆنگرەی دووەمی مامۆستایانی کورد لە شەقڵاوە, خوا لێ خۆشبوو مامۆستا ئیبراهیم ئەحمەد و ئەحمەد غەفوور و چەند کەسێکی دیکە ڕاوستابووین و باسی زمان دەکرا. کاک ئیبڕاهیم گوتی: وشەی ( گرنگ ) نازانم چۆن و لە کوێ هاتە ناو زمانی کوردی و جێی بە وشەی ( مهم) ی عەڕەبی لەق کرد. هەروەها گوتی: تۆ سەیری وردەکاریی منداڵ بکە. لەم ڕۆژانە ئۆتۆموبیلێک لەنزیک بەردەرگای ئێمە وەستابوو, یەکێک لە کچەکان (ئەو ناوەکەشیانى گوت و من بیرم نەماوە) بانگی ئەوى دیکەیانی کرد کا بچێت بۆ لاى و ئەویش دەبوایە جلەکانی کەتازە بوون لە ئۆتۆموبیلەکە بخشێ, گوتی: نایەم با کراسەکەم ئۆتۆموبیلاوی نەبێ وەکو قوڕاوی و تۆزاوی و ئارداوی. مەبەستم ئەوەیە نەدەبوایە شەق لە وشەى(بەروار ) هەڵدەن و دەریکەن و گەلێک وشەى دیکەمان هەن کە هەر بۆ تێ هەڵدان باشن کەچی کەس باسیان ناکات.\nدیسان لەم ڕۆژانە هەر لەناو هۆڵی پەرلەمان (قەپاغی مەنهۆڵ)یان گۆڕی بە سەری ( مەنهۆڵ), ئێ باشە وەک قەپاغەکەتان کرد بە سەر, ئەى خێرە مەنهۆڵەکەشتان نەکرد بەکوردی؟\nئێستا مادامەکێ پەرلەمانتارە بەڕێزەکان کەوتوونەتە وشەسازی منیش بۆ هەندێک وشە داماوم و پەکم کەوتووە و ڕەنگە دەرچووانی کۆلێجی ئاداب و پەرلەمانتارە بەڕێزەکان فر یام کەون و ئەو وشە عەڕەبییانەم بۆ بکەن بە کوردی مایەى سوپاس و پێزانینە. یەکەم وشەى ( حلال ) کە ئێمە کورداندوومانە دەڵێین ( حەڵاڵ ) لە هەندێک ناوچە بۆتە ( حەرار). هەروەها وشەى ( حرام ) لەسەر ئەویش پەکمان کەوتووە و هەرچەندە ئەو وەک ( حلال ) سەرو گوێی تێک نەشکێنراوە. ئەو دوو وشەیە لە کوردیدا زۆر بەکار دێن, تەنانەت ئەگەر کەسێک خراپ و ناپەسەند فڕوفێڵباز بێت, یان باوکی دیار نەبێ پێی دەڵێن ( حەرامزادە ) و بەکەسی ڕەسەن و چاکەکاریش دەڵێن ( حەڵاڵزادە). ئینجا دێمە سەر شتێکی بچکۆلەى دیکە (, ) کە بە عەڕەبی پێی دەڵێن ( فارزة ) و جاران مامۆستاکانمان پێیان دەگوت ( وێرگول) و ئیمەش هەر وامان دەگوت. ئەو وێرگولە ڕۆڵێکی گرنگ لە خاڵبەندیدا دەبینێ و ئەگەر لەجێی خۆی دانەنرێ, مانای ڕستەکە تێک دەدا. بۆ نموونە جارێکیان برادەرێک لە گوتارێکدا گوتبووى( ئەدەب و سیاسەت, تەواوکەری یەکترن). تەلەفۆنم بۆ و گوتم دەستت خۆش بێ ( وێرگولەکە) ت لە شوێنی خۆی داناوە و ئەگەر بتگواستبایەوە پشت وشەکەی دواى خۆی و بتگوتایە ( ئەدەب و سیاسەت تەواو , کەری یەکترن ) ئەوا ماناکەی دەگۆڕاو حەیای ئەدەب و سیاسەت دەچوو .\nجارێکی دیکە لە کۆنفرانسێکی ئەدەبی لە هەولێر, برادەرانی بەشداری کۆنفرانس نموونەی شیعریی زۆری شاعیرانیان هێنابووەوە. برادەرێک هەندێک نموونەى شیعری ( وەفایی) و گەلێک شاعیری دیکەی هێنابووەوە. گوتبووى شاعیرەکان باسی ( چاو و برۆ و لێو و قژى خاوی ئارمووشین و زوڵفی لوول ) ی یاریان کردووە تەنیا وەفایی نەبێ کە باسی ( دەرپێ )ی یاری کردووە . زۆرم لا سەیر بوو . جارێ وەفایی پیاوێکی زۆر بە ئەدەب و سۆفی مەشرەبە و دوای ئەوە کەسێکی بەدینە و هەرگیز ڕێی تێ ناچێ قسەى وا بکات. ئەو برادەرە خوا لێ خۆشبووە ئەم نموونەیەی هێنابووە وە: ( دەستی هێنا , دەرپێی لەهەوادا ) . خوا لێ خۆشبوو جەمال محمد ئیسماعیلی ناسراو بە سوارە قەڵادزەییم لەتەنیشت بوو. گوتم: تۆ دەڵێی چى؟ گوتی ئەم قسەیە لە وەفایی ناوەشێتەوە. کە تەواوی کرد و دەرفەت بە ئێمە درا قسەی خۆمان بکەین, گوتم: مامۆستای بەڕێز خاڵبەندییەکەی لێ تێک چووە و ( وێرگولەکە) ی پێش خستووە و هیچ ڕێی تێ ناچێ وەفایی دەرپێی یارەکەی وەک بەیداخی جەنگی هەڵسووڕێنێ و ئەو کارە لە کەسێکی بێ ئەدەبیش ناوەشێتەوە ئینجا چ جاى پیاوێکی لەخواترسی وەک وەفایی . مامۆستا گوتی: ( دەستی هێنا, دەرپێی لە هەوادا ) و منیش وێرگولەکە دەگوازمەوە دواى دەر و بەم شێوەیە دەیخوێنمەوە: ( دەستی هێنا دەر , پێی لە هەوادا ) . خۆشەویستان سەیرکەن خراپ بەکارهێنانی خاڵبەندی چۆن مانای ڕستەکە تێک دەدا. بەخوا خراپ بەکارهێنانی سیاسەتیش ئاوەها بارودۆخ تێک دەدا و سەر لە خەڵک دەشێوێنێ … بە خواتان دەسپێرم و خوا ئاگادارتان بێ .\nوتاری کورد: داعش چۆن بەسەر هێزی 80 پارتیدا هاتن و، لەپشتەوەگورزیان لە پێشمەرگەی یەکیتی دا.\nرەزا شـوان: هەڵـۆ و تـیر.


٢٨ی گەلاوێژ، رۆژێک کە کورد بە \_"کافر\_"راگەیەنرا (مەجید حەقی)\n15:43 - 23 Tebax 2014\nهاوینی ساڵی ١٩٨٣ برازام هیوا تەمەنی دووساڵە بوو کە لە گەڵ دایکی لە گوندی خرێی ناوچەی دەشتی ورمێ لە سەر کانیاوی نزیک ماڵیانەوە ئاویان دەهێنا. لەنەکاو دوو هەلیکۆپتێری کۆماری ئیسلامی لە گوند نزیک بوونەوە و هەرکە براژنم و هیوایان بینی ئەوانیان وەبەر رەگباری کالیبری پەنجا دا و ئەگەر ئەوکات دارەکان کە بەهۆی گولەبارانەوە شکان و لەسەریان نەکەوتبا هەم براژنم و هەم برازای دووساڵەم دابێژدابێژ دەکران.\n٢٨ی گەلاوێژ لە مێژووی کوردستان و ئێران‌دا وەبیرهێنەرەوەی دوو رووداوی مێژوویی تاڵ و سێبەری رەشی دیکتاتۆری لە سەر گەلانی ئێرانن. لە ٢٨ی گەلاوێژی ساڵی ١٩٥٣دا محەمەد رەزاشای پەهلەوی بە هاوکاری هێزە ئیمپریالیستیەکانی سەردەم کۆدیتایەکی دژی دەوڵەتی نەتەوەیی دکتۆر محەمەد مسەدق کرد و سێبەری رەشی دیکتاتۆری بە سەر ئێراندا سەپاند. محەمەد مسەدق نەتەوەگەرایەک بوو کە باوەڕی بە جۆری کۆماری بەرێوەبەری وڵات هەبوو و نیمچە ئازادیەک لە سەردەمی سەرۆک وەزیریی ئەودا لە ئێران پێک هاتبوو. بە جۆرێک کە حیزب و رێکخراوەکانی سیاسی یەک لەوان حیزبی دێموکراتی کوردستان (ـی ئێران) لەو سەردەمەدا چالاکانە خەباتیان دەکرد. کۆدیتای ٢٨ی گەلاوێژی ساڵی ١٩٥٣ خەباتی سیاسی لە ناو شار و پەرلەمانەوە بۆ ناو مزگەوت برد و کۆماری ئیسلامی ئێرانی لێ کەوتەوە.\nفەرمانی جەهاد کە فەتوایەکی ئایینیە و لەلایەن ئایەتوڵلایەکی دەسەڵاتدارەوە دەرچووە تا ئەمرۆشی لە گەڵ بێت هەڵنەوەشاوەتەوە و بە پێی ئایینی شیعەش ئەو فەرمانەی کە لەلایەن رێبەرێکی ئایینیەوە دەدرێت تەنیا دەتوانێت لەلایەن کەسێکی بەرزتر لەو هەڵوەشێنرێتەوە. خومەینی کە سەردەمێک جێگری ئیمامی زەمان لە سەر گۆی زەوی بووە تا ئێستاشی لە گەڵ بووبێت کەسێکی هاوشانی نەدۆزراوەتەوە، بۆیە کاربەدەستانی کۆماری ئیسلامی وەفادار بەو فەتوایە لە تەنگ کردنی گەمارۆکانی سەر خەڵکی کوردستان، بە گۆڕینی ناسنامەی نەتەوایەتییان و قەدەغەکردنی هێما کولتووری و نەتەوایەتیەکانیان، بە زیندانی کردن، ئێعدامی زیندانییانی سیاسی و بڵاوکردنەوەی تۆری جاسووسی و دووبەرەکی خستنەوە لە ناو ریزەکانی خەباتگێڕانی رزگاری کوردستان هەروا درێژە بەو فەرمانە دەدەن و بۆ ئەوان کوشت وبڕ و لەناوبردنی گەلی کورد بەجێ هێنانی ئەرکێکی ئایینیە.\nتەنیا رێگای رزگاری لەو فەرمانە ئایینیە رزگاری لە کۆماری ئیسلامی و رزگاری نەتەوایەتی لە زیندانێکدایە بە ناوی ئێرانی ژێر دەسەڵاتی کۆماری ئیسلامی. لەو سەردەمەدا کە ئاستی وشیاری، خۆڕێکخەری و داخوازە نەتەوایەتییەکانی گەلی کورد لە رۆژهەڵاتی کوردستاندا بەرزتر لە هەموو مێژووی چەندین دەیەی خەباتی خۆیدایە، ئەرکی رزگاریخوازانی کورد و هێزە سیاسیەکانی کوردستان یەکیەتیی نەتەوایەتی و بەدەست هێنانی دەنگێکی هاوبەشە بۆ بەرەوڕووبوونەوە لە گەڵ ئەو بەرپرسایەتیە مێژووییەی لە سەر شانیانە. تەنانەت گەر بڕیار بێت رێگا چارەسەری پرسی کورد لە چوارچێوەی ئێرانێکی دێموکراتیکدا بێت، بەبێ یەکگرتوویی و یەک دەنگی بزاڤی کورد داخوازەکانی نەتەوەکەمان لە لایەن کاربەدەستانی ئەمرۆ و هێزەکانی ئوپۆزیسیۆنەوە بەجیدی وەرناگیرێن و کورد هەروا بە ئێرانیانی ئەسیڵ دەناسرێن کە لە گەڵ کۆمەڵگای ئێرانی تێكەڵ بوون و هەروا برابچووکی نەتەوەی سەردەست دەمێننەوە.


چاوخشاندنێک به چوار خولی چالاکیی شۆراکانی شار و گوند له کوردستان/ فه‌ردین که‌مانگه‌ر | پایگاه اطلاع رسانی اصلاح\nمێروولە مامۆستای دڵپاکی! (115)\nپاش 4 خولی چالاکی شۆراکان ئێستاکه ده‌رفه‌تێکی گونجاوه بۆ ئه‌وه‌ی کارنامه‌ی شۆراکان هه‌ڵبسه‌نگێندرێت و وه‌ڵامی ئه‌و پرسیاره بدرێته‌وه که بۆچی ڕێژه‌ی ڕه‌زامه‌ندیی هاووڵاتییان له شۆراکانی شار و گوند تا ئه‌و ڕاده‌یه له‌خواره‌وه‌یه.\nکوردپرێس: پاش ڕاگه‌یاندنی لیستی کۆتایی پاڵێوراوانی هه‌ڵبژاردنی پێنجه‌مین خولی شۆرای ئیسلامیی شار و گوند که‌شی کێبه‌رکێی پاڵێوراوان گه‌رمتر بووه و له‌م نێوانه‌شدا هه‌ندێک له پاڵێوراوان به مه‌به‌ستی وه‌ده‌ستهێنانی ده‌نگێکی زیاتر هه‌وڵ ده‌ده‌ن به‌ڵێنگه‌لێک بده‌ن که زۆرینه‌یان له ده‌ره‌تانی شۆرادا نییه و ئه‌گه‌ریش ببێت پێویستی به گوژمه و کاتی زۆر هه‌یه بۆ جێبه‌جێ‌کردنی ئه‌و به‌ڵێنه.\nتا ئێستا بابه‌تی زۆر له‌سه‌ر هه‌ڵبژاردنه‌کان له حه‌وزه جۆربه‌جۆره‌کاندا پێشکه‌ش کراوه. هه‌ر که‌سه‌و لای خۆیه‌وه و له ڕوانگه‌ی خۆیه‌وه بابه‌ته‌که لێکده‌داته‌وه به‌ڵام ئه‌وه‌ی ئیهمال کراوه ئه‌وه‌یه که پاڵێوراوان نیسبه‌ت به ڕۆڵی شۆرا و فه‌رهه‌نگی ئیداریی ئه‌و ڕێکخراوه مه‌ده‌نییه نائاشنا و بێ‌ئاگان. ئه‌وه‌ش ده‌بێته‌هۆی سه‌رهه‌ڵدانی هه‌ندێ کێشه.\nبه وته‌ی زۆرینه‌ی کارناسان و خاوه‌ن بیرانی ئه‌م حه‌وزه‌یه پاش تێپه‌ڕینی چوار خولی چالاکیی شۆرا هێشتاکه شۆراکان نه‌یانتوانیوه به گوێره‌ی ئارمانجی دیاریکراو له یاسای شۆراکاندا بگه‌ن به پێگه و پله‌ی پێویستی خۆیان. نیشانه‌ی سه‌ره‌کی ئه‌و ئیدعایه‌ش ئه‌وه‌یه هاووڵاتییان له چالاکی و ئاکاری شۆراکان ڕازی نین.\nپاش تێپه‌ڕینی نزیک به دوو ده‌یه له چالاکی شۆراکان له پارێزگای کوردستان ڕێژه‌ی ڕه‌زامه‌ندیی هاووڵاتییان له شۆراکان که‌متر له‌سه‌دا 12ه‌یه و له‌سه‌دا 88ی هاووڵاتییان له‌و ڕێکخراوه مه‌ده‌نییه گله‌ییان هه‌یه و ناڕازین. ئه‌و ئاماره‌ش پیشان ده‌دات پێویسته خه‌سارناسی بکرێت بۆ ته‌وه‌ری شۆراکانی شار و گوند بۆ ئه‌وه‌ی له خولی پێنجه‌مدا هه‌ندێک له خاڵه‌کانی لاوازی و ئه‌و له‌مپه‌رانه‌ی له‌سه‌ر ڕێگای چالاکیی شۆرادان چاره‌سه‌ر بکرێن.\nهه‌ر به‌و بۆنه‌شه‌وه ده‌سته‌به‌رکردنی ئه‌و ئاکامه گرینگه‌ش پێویستی به ئاماده‌بوونی هاووڵاتییانه له پێ سندۆقه‌کانی ده‌نگداندا بۆ ئه‌وه‌ی به ئاگادارییه‌وه که‌سێکی شایسته‌تر بۆ شۆرا هه‌ڵبژێرن که ئه‌و که‌سه بتوانێت له ڕێبازی گه‌شه و ئاوه‌دانیی شاردا هه‌نگاو هه‌ڵبێنێت به‌ڵام گرینگتر ئه‌وه‌یه هاووڵاتییان سه‌باره‌ت به ده‌ره‌تان و یاسای هاوپێوه‌ند به شۆراکانه‌وه ئاگادار بن ئه‌وه‌ش ده‌توانێت ڕۆڵێکی هه‌ره‌گرینگ ببینێت له سه‌رکه‌وتنی شۆراکاندا چوونکه ئێستاکه زۆرینه‌ی ئه‌ندامانی شۆرا نیسبه‌ت به ده‌ره‌تان و ڕۆڵی شۆراکان زانیاریی پێویستیان نییه و له هه‌ندێک حاڵه‌تیشدا لاوازی له‌و بواره‌دا بۆته‌هۆی ئه‌وه‌ی سه‌رپێچیی شۆراکان زیاد بکات.


قۆرخکاری بەنزین بۆ سێ کۆمپانیا ھۆکاری گرانبوونیەتی – لڤین پرێس\nلڤین: عەلی حەمە ساڵح\nدوای ھەموو ھەوڵە پەرلەمانییەکان، نامەیەک بۆ سەرۆکی حکومەت\nبەدوواداچونی قۆرخکاری بەنزین بۆ سێ کۆمپانیاو ھۆکاری گرانبوونی و چارەسەر..\nپێشتر بە ڕێککاری پەرلەمانی و یاداشت بۆ حکومەتی ھەرێم و کۆبونەوە لەگەڵ وەزارەتی سامانە سروشتیەکان؛ بە وردەکاری ئەم بابەتەمان خستەڕوو.. بەڵام بەداخەوە بۆ بەرژەوەندی سێ کۆمپانیا کاری پێناکرێت و بەنزین لەسەر ھاوڵاتی گرانکراوە..\nچۆن نرخی گرانی بەنزین چارەسەر بکرێت..\nیەک: زیاتر لە دوو ملیۆن لیتر بەنزین لە پاڵاوگەی (کار) ەوە لە ھەولێر بەرھەم دێت..\nیەک ملیۆن لیتری ھی حکومەتی ھەرێمەو بە نرخی ٦٣٠ دینار دەیدات بە سێ کۆمپانیا، زیاتر لە ملیۆنێک لیتری ھی کۆندێنسەیتی لاناز و نەوتی خاوە، ئەمیش ھەر لە پاڵاوگەی کار بەرھەم دێت..\nئەم بەنزینە بۆ سێ کۆمپانیا قۆرخکراوە(سەن ئۆیڵ و کورد نەفت و ئەد فایزەر) خۆیان چۆنیان بوێت بەو شێوە دابەشی دەکەن، بەشێکی زۆری ئەم بەنزینە دەبرێتە بازاڕی جوملە فرۆشی ھەولێر و ئەمڕۆ لیترێک بەنزینی کار بە جوملە بە ٨٣٠ دینار فرۆشراوە!\nبپرسن بەنزینی کار لە بازاڕی بازرگانی چی دەکات! بۆ لیترێک لە بەنزینخانەکان ٩٠٠ دینارە!\nچارەسەر: کۆی ئەو بەنزینەی لە عێراق دێت لەگەڵ بەرھەمی ناوخۆ یەک بخرێت، وەزارەتی سامانە سروشتیەکان بەدادپەروەری و بە نرخی گونجاو بەسەر سەرجەم بەنزینخانەکان دابەشی بکات.\nدوو: بڕیار بوو ڕێگا بدرێت لە سەرجەم بازگەکانی کەرکوک- پردێ، خازر و دیبەگەو بەنزین داخڵ بکرێت، بەڵام بەھیچ شێوەیەک ڕێگا نادرێت، ئەو کەسەی دەیەوێت داخڵی بکات دەبێت بۆ ھەر ئۆتۆمبیلێک نزیکەی ملیۆنێک دینار بدات! ئەویش لە ڕێگای کەسێکەوە ناوی نەبەز عوسمانەو پارەکەش لە نوسینگەیەکی بازاڕ دادەنرێت، ئەم پارەش بۆ حکومەت نیە! ئەی بۆ کێیە!\nبۆیە ئەگەر ئەم دوو خاڵە جێبەجێبکرێت؛ قۆرخکاری لاببرێت و ھەم پارە بۆ ھیچ شەخس و کۆمپانیایەک لە بازگەکان وەرنەگیرێت… نرخی بەنزین بەشێوەیەکی بەرچاو دادەبەزێت..\nلەبارەی دوعاکردن بۆ ئەردۆغان وەزارەتی ئەوقاف ڕوونکردنەوە دەدات


Home About Activities Top Stories A workshop about the attitude of Arab media against Kurdish issue\nA workshop about the attitude of Arab media against Kurdish issue\nDec. 5, 2017, 5:41 p.m.\nلژێر چاڤدێریا سەرۆكێ زانكۆیا دهۆك (پ.د. مصلح دهۆكی)، سەنتەرێ بێشكچی بۆ ڤەكولینێن مرۆڤایەتی مێزگەردەك لژێر ناڤێ (هەلویستێ راگەهاندنا عەرەبی بەرامبەر دۆزا كوردی) ل هولا دوو ل سەنتەرێ رەوشەنبیری و جڤاكیێ زانكۆیا دهۆك ئەنجامدا.\nئەڤ مێزگەردە ب دوو پەنەلا پێك دهات، پەنەلێ ئێكێ ب دوو سمیناران پێك هاتبوو، سمینارا ئێكێ ژلایێ (پ.د. عبدالفتاح بوتانی) سەرۆكێ ئەكادیمیا كوردی، لژێر ناڤێ (ئێزگە و بەخشێن كوردی 1939-1968 (پەخشێ كوردی ژ ئێزگەهێ قاهیرە وەك نموونە)) هاتە بەحسكرن، سمینارا دوویێ ژلایێ (د. عبدالسلام بەرواری) ئەكادیمی و سیاستمەدار و مامۆستایێ زانكۆیا دهۆك، لژێر ناڤێ (پیتەدانێن راگەهاندنا عەرەبی و هزركرنا مە ژوێ) دیاركر، ژلایێ رێڤەبەرێ سەنتەرێ بێشكچی (پ.د. نشوان شوكری) هاتە پرێڤەبرن.\nپەنەلێ دوویێ ب سێ سمینارا پێك هاتبوو ئەو ژی بڤی رەنگی: سمینارا ئێكێ (پ.ه.د رچوان خچر علی) مامۆستایێ زانكۆیا سەلاحەدین و پسپور دبوارێ راگەهاندنێ دا، لژێر ناڤێ (چەوانیا سەرەدەریێ دگەل راگەهاندنێ دماوێ شەر و قەیراناندا)، سمینارا دوویێ ژلایێ (م. ئەحمەد زاویتەیی) رێڤەبەرێ نڤیسینگەها كەنالێ جەزیرە ل كوردستانێ، لژێر ناڤێ (خەمساریا كوردان و كارتێكرنا وێ لسەر راگەهاندنا عەرەبی لدۆر دۆزا كوردی) هاتە بەحسكرن، دووماهیێ بابەتەك ژلایێ (م. ئیبراهیم مەحموود) نڤیسەر و روناكبیر، لژێر ناڤێ (ناساندنا كوردان دراگەهاندنا عەرەبی دا پشتی ب سەرداگرتنا كەركوكێ ژلایێ هێزێن عیراقێ و حەشدا شەعبی ڤە لدووڤ شرۆڤەكرنا دەرۆنی) هاتە گەنگەشەكرن.


نه‌ته‌وه یه‌كگرتووه‌كان ١٢ گۆڕی به‌كۆمه‌ڵ له‌چه‌ند ناوچه‌یه‌كی عێراق ده‌دۆزێته‌وه\nدۆزینه‌وه‌ی گۆرێكی به‌كۆمه‌ڵ، ئه‌رشیف\nرێكخراوی نه‌ته‌وه‌یه‌كگرتووه‌كان ئاشكرای ده‌كات كه ١٢ گۆڕی به‌كۆمه‌ڵیان له‌چه‌ند ناوچه‌یه‌كی جیاجیای عێراق دۆزیوه‌ته‌وه.\nئاوێنه: تیمی تایبه‌تی نه‌ته‌وه‌یه‌كگرتووه‌كان كه له‌تاوانه‌كانی رێكخراوی داعش ده‌كۆڵێته‌وه له‌عێراق، راپۆرتی دووه‌مینی خۆی به‌سه‌ردێڕه‌كانی "ئه‌و هێرشانه‌ی له ٢٠١٤ كرانه سه‌ر ئێزدییه‌كان"، "ئه‌و تاوانانه‌ی له ٢٠١٦ له‌موسڵ ئه‌نجامدراون"و "ئه‌و سه‌ربازه عێراقیانه‌ی له ٢٠١٤ له‌تكریت كوژراون"، پێشكه‌شی ئه‌نجومه‌نی ئاسایشی نێوده‌وڵه‌تی كرد.\nله‌راپۆرته‌كه‌دا تیشك خراوه‌ته سه‌ر ئه‌وه‌ی كه ١٢ گۆڕی به‌كۆمه‌ڵ له‌عێراق دۆزراونه‌ته‌وه. به‌ڵگه‌ی فیزیكی‌و زینده‌ناسی له‌گۆڕه به‌كۆمه‌ڵه‌كان وه‌رگیراون‌و به‌دانیشتن له‌گه‌ڵ زیانبه‌ركه‌وتووان‌و كه‌سوكاری هێرش بەرکەوتووەكانی داعش به‌ڵگه‌كان كۆكراونه‌ته‌وه.\nتیمه‌كه‌ی نه‌ته‌وه‌یه‌كگرتووه‌كان له‌راپۆرته‌كه‌یدا ئاماژه‌ی به‌وه‌داوه كه به‌مه‌به‌ستی ئه‌وه‌ی داعش به‌به‌رپرسیاری تاوانی جه‌نگ، ئه‌نجامدانی تاوان دژی مرۆڤایه‌تی‌و ئه‌نجامدانی ئه‌و تاوانانه‌ی ده‌بنه هۆی كۆمه‌ڵكوژی له‌قه‌ڵه‌م بدرێت به‌ڵگه كۆكراوه‌كان ئاماده‌كراون تاكو بدرێنه وڵاتان‌و دادگاكان.\nتیمه‌كه‌ی نه‌ته‌وه‌یه‌كگرتووه‌كان به‌پشتیوانی پسپۆڕانی هه‌واڵگری توركیا، سوید، ئه‌ڵمانیاو سعودیه له ٢٠١٨وه ده‌ستیبه‌كاره‌كانی كردووه.


ئەو کۆمێنتانەی کە لە فەیسبوکدا وەڵامیان دەدەینەوە (1)\nFriday, 04.17.2020, 15:02\nئەو کۆمێنتاانەی نێو تۆڕە کۆمەڵایتییەکان کە جێگای سەرنجن و پێویستە هەوڵوێستی لەسەر وەربگیرێت و وەڵام بدرێنەوە، ئێمە لێرەدا رووداو و بۆچوونەکان، لەگەڵ وەلامی خۆمان بڵاویان دەکەینەوە، کە هەندێک لە خوێنەران دەینووسن، لێرە بدواوە وەکو بەشێکی سەربەخۆ کۆمێنتەکان و وەڵامەکانی خۆمان بڵاودەکەینەوە، بەردەوامیش دەبین نوێژەنکردنەوەی ئەو کۆمێنت و ەڵامانە. (ئەمە پێشنیاری چەند بەڕیزێکە).\nئەو بابەتەی کە بە ناونیشانی (بنەماڵەی مەلامستەفا بە پلەی ئیمتیاز بێ ڕەوشتن) بڵاومان کردۆتەوە کەسێک بە ناوی دڵشاد جاف ئەو کۆمێنتەی خوارەوەی نووسیوە\nعەزیزم هیناتوبردت لە نووسینەکە دۆکیومیینتیکت پیشان نەدا لە سەر بەد رەوشتی هەرووتت و ووتیان بۆ نموونە پارتی بە قیادەی مەسعود و ئیدریس لە ئیران بوونە جاشی خومەینی و حزب الله ئەوە دوكيومينته یان 31ی ئاب یان جاشیتی یەکیتی بۆ ئیران وهینانی پاسدار بۆ کۆیە ولیدانی دیموکرات ئەمانەبەلگەیان ناوی\nراست دەکەیت،،، بەڕیزت چاوەڕوانی بەڵگەیەت بۆ ئەوەی هەڵویست وەربگریت، چەک هەڵبگریت و شۆڕش و راپەڕینی بە دوادا بکەیت، دژی خیانەت و ناپاکی دەسەڵاتی کوردی رابوەستییت! چاوەڕێیت بەڵگەکان خرێنە بەردەستت، بەڵام ئەوەی لە رابردوودا روویان داوە بڕوات پێیان نییە، کە پارتیی ویەکێتی بە کوردیان کردووە، یان ئەوانەی وەکو مێژوو لە یادەوەرییەکاندا نووسراونەتەوە، جێگای بڕوا نیین و بە لای تۆوە نابنە بەڵگە.\nتا ئیستا نازانیت کە ئەم سەرکردە و بەرپرسانە چەند داوێنپیس و فاسد و بەدڕەوشتن؟ نازانیت ئەمانە چ کەسایەتییەکی خیانەتکار و ناپاکن؟\nبەڵگەی چیت دەوێت؟ بەڵگە بە لای تۆوە چی دەگەنێت و چ کارێکی لەسەر دەکەیت!؟ گریمان ئێە دڵی تۆ و بە خواستی تۆ بەڵگەشمان بۆت هێنا و خسمانە بەر دەستت، چییان لێدەکەیت!؟ ئچی دەقەومێنیت؟\nبەڵی تۆ داوای بەڵگە و دۆکۆمێنتت دەکەیت، چونکە دوای ئەم هەموو ساڵە و ٣٠ ساڵ دەسەڵاتی ئەم خائیننانە هێشتا ننازانیت بنەماڵەی بارزانی کێن و چۆنن، نازانیت چ کارەساتێکیان بەسەر ئەو میللەتەدا هێناوە؟!\nتۆ کاتێک ئەم بیانووە دەهێنێتەوە، ناشزانیت بەڵگە و دۆکۆمێنت چییە و بۆ گەلێکی ناوشیار کاریگەریی نییە، چونکە بە چاو بەڵگەکانیش بیبینن و بیخوێننەوە، بە عەقڵ و ویژدان لێکدانەوەی بۆ ناکەن، بە کردار هەڵویستی لەسەر وەرناگرن، چونکە عەقڵی تاکی کورد وەها شێوێنراوە، ئەمڕۆ راستیی و ناراستیی وەکو یەک وەردەگرێت و دەبینێت، سست و کەمتەرخەم و بێ دەسەڵاتە، ناشتانەوێت وەریبگرن! عەقڵی ئێوە توانای تۆمارکردنی راستییەکانی نییە، لە کاتێکدا ئەو هەموو رووداوانەی باس کراون، بەڵگەی مێژوویین، کەچی دەڵییت بەڵگەم دەوێت! ئایا رووداوەکان کە روودەدەن، قسەکان کە دەکرێن هەموویان بەڵگە نیین؟ هەرچەندە گێرانەوەی رووداوەکان، کردارەکان لە گەڵیاندا بەڵگەن، ئەگەر بە ڤیدیۆ و دەنگیش تۆمار نەکرابێت..\nتۆ دەتەوێت کەسە نزیکەکانی ناو پارتی و یەکێتیی کە پاسداری کاتی رابواردنەکانیان دەکەن، بچن بە دزییەوە دەنگ و ڤیدیۆیان بگرن و بیهێنن بۆ کاک دڵشاد جاف،، تا لە شوێنی خۆی بجوڵیت و هەڵویست وەربگرێت؟ ئەوسا تۆ لە شوێنی خۆت راست دەبیتەوە، شۆڕش بەسەریاندا دەکەی و قیامەت دەقەومێنێت!؟ یان بۆ دزییەکانیان دەتەوێت خەڵکی بچن پەیوەندیی بە بانک و تۆمارگەی خانو موڵک و ماڵەکانیانەوە بکەن، کۆپی ژمارەی حیسابی بانکەکانیان بهێنن، تا بۆت دەربکەوێت، ئەمانە دز و تاڵانچی نیشتیمان و نەوتن؟\nئەو بیانووە چییە، ئێوەی مەڕپیاو و کۆیلە دەیکەن؟ بۆ ئەوەی نووسینێک بێ ئەرزش بکەن و رەوا بە دەسەلات و خیانەتەکانیان بدەن ، بیانوو دەهێننەوە دوای بەڵگە دەکەن، تا ئیستا بەڵگەکان چ کارییەگەرییەکیان هەبووە لە سەر هەڵویست و ئاڵوگۆڕەکانی کۆمەڵگای کوردیی؟ بۆتە چ هاندەربێت دژی ئەم دەسەڵاتی دز و مافیایانە؟\nجیاوازی تۆ و ئەو دەسەڵاتە چییە، تەنیا ئەوە نەبێت کە تۆ جامانەکەت سوور نییە! دەسەڵاتێکی وات نییە تا وەکو ئەوان بکەویتە دزیی و فەسادی، عەقڵەکە هەر یەک عەقڵە، تەنیا ئەو کەلللەیەی تۆ بە لەشی دڵشاد بارزانییەوە نییە، بە لەشی کەسێکەوەیە، ناوی دڵشاد جافە!\nئەو بابەتەی کە بە ناونیشانی (پێویسته ڕێگری بكرێت له‌به‌رده‌م پارتی بۆ گەیاندنی سوپای تورکیا بە زینی وەرتێ) بڵاومان کردۆتەوە کەسێک بە ناوی (ئازاد جەباری) ئەو کۆمێنتەی خوارەوەی نووسیوە\nیک پرسیار لە جەنابت دەکەم ئایە ئەوشوینه خاکی کوردستانی عیراقە یان ترکیا جەن ساڵە پەکەکە لەویە بو ئیوە ناڵین برون بو وڵاتی خوتان چی ئەکەن لەم وڵاتەی ئیمە، ئەگەر پەک لەوی نەبی تەیاری تورکیا بو لەو گوندانە رەمی ئەکات. پەرسیاری لە جەنابت ئەکەم بو پەک بوی هەبی لەوی جەندەها مەقاری هەبی پیشمرگەی خومان بوی نەبی لەوی بی. نازانم ئیویش جاشی کوین خو ماشااڵلە هەموی هەر جاشە\nکاکی کۆیلە کاک (ئازاد ....)... سڵاو.....\nخاکی کوردستانی عێراق و کوردستانی تورکیا، یان ئێران و سوریا، هەمووی نیشتیمانی کوردە، داگیرکراوە و دابەشکراوە، تۆیەکی ناکورد، تۆیەک کە هەستی کوردبوونت وەکو بنەماڵەی بارزانی و جاش و خائینەکانە، هەر دەبێت وا بیر بکەیتەوە...\nساڵی 1980 کە توژەڵەی سەر بە کوردستانی ئێران، بارەگای یەکێتی لێ بوو، کوردەکانی رۆژهەڵات نەهاتن بڵێن ئێرە ئێرانە بڕۆنەوە بۆ عێراق!\nبارزانییە خائینەکانی بنەماڵەی بارزانی لە خانە و شنۆ و لە کەرەج بوون، هیچ کەسێک ئەو پرسیارەی لێیان نەکرد، لە کاتێکدا بارزانییەکان و قیادە موقەتە لەوێ راوی کوردی رۆژهەڵاتیان دەکرد و جاشی ئێران بوون...(سەیری ئەو ڤیدیۆیەی خوارەوە بکە).\nبێ عەقڵێکی وەکو تۆ، کە ئاوا بیر دەکەیتەوە و لەگەڵ ئەو دەسەڵاتەدا لەسەر هەمان خوانی داگیرکەران قسە دەکەیت و دەخۆیت، هەر ئەم عەقڵەی لێ دروست دەبێت بۆیە خیانەت لە کوردستاندا برەوی هەیە و تورکیاش ئەو کارەساتە بەسەر کورددا دەهێنێت.\nئەگەر پەکەکەش نەبێت، تورکیا و ئەردوگان بیانووی زۆریان هەیە، بێنە باشوورەوە، چ بە بیناویی پاراستنی تورکمانەکەن، یان بە بیناویی جیاخوازیی و جیانبوونەوەی کوردستان لە عێراق، ئەوەتا ئۆردەغان دەڵێت موسڵ و کەرکوک و ئەربیل دەگەڕێنییەوە بۆ نێو باوەشی تورکیای دایک...\nئاخر کورد چۆن رزگاری دەبێت، تا کورد لەو جۆرە بیرکردنەوەیە جاشایەتییە خۆی ئازاد نەکات، کە کەسێکی وەکو تۆ عەقڵێکی میت و موخابەراتی خستۆتە ناو کەللەی و سەر لەشی دایناوە و بێشەرمانە داوا لە کوردێکی پارچەیەکی تر دەکات دەڵێت ئێرە عێراقە با پەکەکە و کوردەکانی تر بچنە دەرێ. لاشەی تۆ و بیرکردنەوەکەت دژی هاوخوێن و هاوزمانی خۆت، هەڵبەت ئەگەر ئاوا بێت، هەر ئەم قسە بێمانا و پوچانەی لێدروست دەبێت!\nقەندیل نیشتیمانی هەموو کوردێکە لە هەر پارچەیەکدا بێت...


شانۆی بووکه‌ڵه‌ی ئاو له ڤێتنام …..دانا ڕه‌ئوف – Denegkan\nشانۆی بووکه‌ڵه‌ی ئاو له ڤێتنام …..دانا ڕه‌ئوف\nشانۆی بووکه‌ڵه‌ی ئاو\nله ساڵی 1975 دا جه‌نگی ڤێتنام _ ئه‌مه‌ریکا و جه‌نگی ناوخۆی ڤێتنامییه‌کان خۆشیان کۆتایی هات. ڕووداوه‌کانی ئه‌و جه‌نگه خوێناوییه نابه‌رامبه‌ره هه‌موو جیهانی هه‌ژاندبوو، خودی خۆم وه‌ک خه‌ونێکی دوور و کاڵ، هه‌ندێ وێنه‌ی ته‌مومژاوی و ده‌نگ و باسه‌کانی ئه‌و جه‌نگه‌م له‌یاده. له‌و بڕوایه‌شدام که له‌و ڕۆژگاره‌دا ڕووداوه‌کانی ئه‌و جه‌نگه ڕووپه‌ڕی رۆژنامه و که‌ناڵه‌کانی میدیا و ده‌نگ و باسه‌کانی ئێمه‌ی به شێوه‌یه‌کی ته‌واوه‌تی نه‌گرتبێته‌وه، بۆیه ڕووداوه ورده‌کانی ئه‌و جه‌نگه له یاده‌وه‌ری ئێمه‌دا نییه. ……..\nبۆ درێژه‌ی بابه‌ته سه‌یری پاشکۆ بکه‌ن…….\nPrevious که‌وتن جیاکردنه‌وه‌ی وشه‌کانمان\nNext ده‌سه‌ڵاتی پارت به‌سه‌ر ده‌سه‌ڵاته‌کانی کانوندانان، جێبجێکردن و دادوه‌ریدا


سەردانی وەزیری دەرەوەی تاڵیبان بۆ تاران – کوردستان و کورد\nسەردانی وەزیری دەرەوەی تاڵیبان بۆ تاران\nوەزیری دەرەوەی گرووپی تاڵیبان و شاندێکی یاوەری، سەردانی تارانیان کرد و لەگەڵ بەرپرسانی ڕێژیمی ئاخوندیی ئێران کۆ بوونەوە.\nڕۆژی شەممە، ١٨ی بەفرانباری ١٤٠٠ی هەتاوی، “ئەمیرخان موتتەقی”، وەزیری کاروباری دەرەوەی گرووپی تاڵیبان لە ئەفغانستان، لەگەڵ شاندێکی یاوەری گەیشتنە تاران و لەگەڵ بەرپرسانی ڕێژیمی ئاخوندیی ئێران کۆ بوونەوە.\nئەم کۆبوونەوە و چاوپێکەوتنە لەسەر داوای فەرمیی ڕێژیمی ئیسلامیی ئێران بووە و لەو کۆبوونەوەدا دوو لایەن لەسەر زۆر بابەتی سیاسی، ئابووری و بازرگانیی نێوانیان وتووێژیان کردووە.\nڕێژیمی ئیسلامیی ئێران پشتریش چەندین جار بە شێوەی فەرمی ئامادەیی خۆی بۆ پاڵپشتیی ئابووری و بازرگانی و سیاسیی حکومەتی تاڵیبان لە ئەفغانستان ڕاگەیاندووە و تاکوو ئێستەش جیا لە کۆبوونەوە نهێنییەکان، چەندین جار ئاشکرا پێکەوە کۆبوونەوەیان لەسەر زۆر پرسی پێوەندیدار بە پاڵپشتییەکانی ڕێژیمی ئێران لە تاڵیبان هەبووە و لەو بارەیەوە باس و وتووێژیان کردووە.\nپاڵپشتیی ئابووری و بازرگانیی ڕێژیمی ئێران لە تاڵیبان لە کاتێکدایە کە خەڵکی ئێران لەبەر گرانیی بازاڕەکان و هەڵاوسانی ئابووریی وڵات وەزاڵە هاتوون و ڕێژەی بێکاری و هەژاری ڕۆژ لەدوای ڕۆژ زیاتر پەرە دەسێنێت.\nتاگی بابەت: ئەمیرخان موتتەقیتارانتاڵیبان


بەڕێوەبەری ئاوی سۆران: هەر هاوبەشێك پێوەری ئاوی نەبەستبێت، لەم مانگە بە دواوە مانگانە پسوولەی 100 هەزار دیناری بۆ دێتەوە - رۆژنامه‌ی خه‌بات\nخەبات: رەنجبەر بەرزنجی – سۆران:- ئەگەرچی ماوەی چەندین ساڵە لە لایەن حكوومەتی هەرێمی كوردستانەوە بڕیاری بەستنی پێوەری ئاو بۆ سەرجەم هاوبەشانی ئاو لەسەرتاسەری هەرێمی كوردستان دراوە، كەچی تا ئێستا و دوای چەندینجار دەرفەت لە سنووری قەزای سۆران (14) هەزار هاوبەش پێوەری ئاوییان نەبەستووە و بەرێوەبەری ئاوی سۆرانیش تایبەت بەخەبات رایگەیاند: لەم مانگە بەدواوە ئەو هاوبەشانەی كە پێوەری ئاوییان نەبەستووە مانگانە لە جیاتی پسوولەی (10) هەزار دیناری پسوولەیەكی (100) هەزار دینارییان بۆ دێتەوە.\n(14) هەزار هاوبەش پێوەرییان نەبەستوو\nئاشكرایە لە ساڵی (2015)ـەوە وەك هەنگاوێكی گرنگ بریاری بەستنی پێوەری ئاو لە لایەن حكومەتی هەرێمی كوردستانەوە درا كەچی تا ئێستا لە سنووری قەزای سۆران (14) هەزار هاوبەشی ئاو پێوەری ئاوییان نەبەستووە، لەوبارەیەوە ئەندازیار (تەحسین سەعدوللا) بەرێوەبەری ئاوی سۆران رایگەیاند، خۆتان دەزانن لە ساڵی (2015)ـەوە بڕیار لەسەر بەستنی پێوەری ئاو بۆ هەر ماڵێك درا لەو كاتەشەوە تا ئێستا لە سۆران (12) هەزار هاوبەش بریارەكەیان جێبەجێكردووە و پێوەری ئاوییان بەستووە و (14) هەزار هاوبەشی دیكەش تا ئێستا پێوەرییان نەبەستووە.\nسەرپێچیكاران مانگانە پسوولەی (100) هەزار دینارییان بۆ دێت.\nهەر لە میانەی قسەكانی بۆ خەبات بەڕێوەبەری ئاوی سۆران ئاماژەی بەو دەرفەتانە دا كە بە هۆی بارودۆخی ئابووری لە ماوەی ساڵانی رابردوو بە ئەو هاوبەشانە دراوە كە پێوەری ئاوییان نەبەستووە و وتی : لە ساڵی (2018) ەوە تا ئێستا سێ جار دەرفەت بەو هاوبەشانە دراوە كە پێوەرییان نەبەستووە و خۆشبەختانەش لەو ماوەیە ژمارەیەكی باش لە هاوبەشان سەردانیان كردین و پابەندی رێنماییەكان بوون، بەڵام لە هەمانكاتدا سەرەرای ئەو دەرفەتانەی كە دراوە تا ئێستا (14) هەزار هاوبەش تا ئێستاشی لەگەڵ دابێت پێوەری ئاوییان نەبەستووە , بۆیە لە دواییان كۆبوونەوەمان و بە بەشداری سەرجەم بەرێوەبەرایەتییەكانی ئاو لە هەرێمی كوردستان بریار درا لەم مانگە بە دواوە ئەو هاوبەشانەی كە پێوەری ئاوییان نەبەستووە مانگانە پسوولەیەكی (100) هەزار دینارییان بۆ بچێت، بەراستی پێوەری ئاو زۆربەی كێشەكانی پەیوەست بە ئاو چارەسەر دەكات بە تایبەتی كێشەی كەمی ئاو و هاووڵاتیش بە پێی ئەو برە ئاوەی كە بەكاری دەهێنێت پارەی ئاوەكە دەدات واتە لەكۆتایی لە سوودی خودی هاووڵاتی دایە , بۆیە لەرێگای ئێوەوە داوا لە هەموو هاوبەشان دەكەم كە پابەندی یاسا بن و ئەگەر تا ئێستا پێوەرییان نەبەستووە سەردانمان بكەن و دەست بە بەستنی پێوەرەكە بكەن، لای خۆشمانەوە پێشنیارێكمان داوەتە سەرووی خۆمان و داوامان كردووە ئەگەر تا كۆتایی ساڵ سەرپێچیكاران هەستان بە بەستنی پێوەری ئاو، ئەوا حكومەت لەو (100) هەزار دینارە خۆش ببێت، كە بریار وایە لەم مانگە بۆیان بچێت , چونكە بەراستی چیتر ناكرێت ئەو هاوبەشانەی پێوەرییان بەستووە و ئەو هاوبەشانەشی كە نەیانبەستووە وەك یەك پارەی ئاو بدەن.\nبابه‌تی پێشوو بەڕێوەبەری گشتی تەندروستی هەولێر: ژمارەكه لە كەمبوونەوەدایە و نەخۆشەكانیش باری تەندروستیان جێگیرە\nبابه‌تی دواتر بەڕێوەبەرایەتیی بانکی خوێنی هەولێر بانگه‌وازێكى به‌په‌له بڵاو ده‌كاته‌وه


کۆریای باشوور ڕایدەگەیەنێت ئارەزوو دەکات پەیوەندییەکانی دەست پێبکاتەوە لەگەڵ کۆریای باکووردا\nی مانگی پـێنج ١٧, ٢٠١٧\nکۆریای باشوور ڕایگەیاند ئارەزوو دەکات کەناڵەکانی پەیوەندی لەگەڵ کۆریای باکووردا دووبارە دەست پێبکاتەوە و ئەمەش لەکاتێکدایە کە سەرۆکی نوێی کۆریای باشوور مۆن جی ئین هەوڵدەدات سیاسەتی گفتوگۆکردن بەکاربێنێت لەگەڵ کۆریای باکووردا بۆ ئەوەی بەرنامە ناوەکییەکەی بوەستێنێت.\nکۆریای باکووریش ئەوەی نەشاردەوە کە خەریکە گەشە بە موشەکە ناوەکییەکانی دەدات کە دەتوانێت لە وڵاتە یەکگرتووەکان بدات و ئەو داوایانەی پشت گوێخست سەبارەت بە واز هێنان لە بەرنامە ناوەکیی و موشەکییەکەی تەنانەت داوای چینیش ڕەت کردەوە کە یەکەم هاوپەیمانییەتی.\nشایەنی باسە ڕۆژی یەکشەممە کۆریای باکوور نوێترین تاقیکردنەوەی موسەکی ئەنجامدا و ئەوەش وەکوبەرەنگاربوونەوەیەک دژی ئەنجومەنی ئاسایشی نێودەوڵەتی سەر بە نەتەوە یەکگرتووەکان و ئەنجوومەنەکەش سەرکۆنەی ئەو تاقیکردنەوەی کرد.


حوكمڕانى حه‌سه‌ن عه‌لى خان لوتفعه‌لى خان\nشه‌فه‌ق نيوز/ ئى حه‌سه‌ن عه‌لى خانه له رووژه‌يل حوكم خوه‌ێ، وه شيوه‌ێ زاهيد و عابده‌يل ره‌فتار كردياد و خزمه‌ت و خيانه‌ت له‌لاێ جوور يه‌ك بوين. شه‌و و ڕووژ خه‌ريك ڕاو و شكار بوين، يا له خه‌ريك عباده‌ت و خوداپه‌رسى بوى له كونج گووشه‌گيرى.\nده‌سڵات حوكمڕانى ولايه‌ته‌گه‌ێ سپاردوێده يه‌كيگ له خزمه‌تكاره‌يل خوه‌ێ. ئه‌را ماوه‌ێ دو ساڵ وه‌ى شيوه رووژگار برده سه‌ر، تا له‌ساڵ 1211 كووچى وه فه‌رمان پاشا وه‌ل(500) سوار له گشت هووزه‌يل كوردستان خوه‌ێ ره‌سانه كه‌ژاوه‌ێ شا، ك وه‌ره‌و ئازه‌ربايجان قه‌ره‌باغ و شوش تا ته‌فليس چياد.\nوه‌ل ئه‌وه‌يشا"سوبحان وێرديخان"يش ك يه‌كيگ بوى له ئامووزايه‌يل حه‌سه‌ن عه‌لى خان، شماره‌يگ له پياو ماقووڵ و گه‌ورا پياوه‌يل كوردستان وه‌ل خوه‌يا برد و وه مه‌رام شكايه‌تكردن له حه‌سه‌ن عه‌لى خان روێكره كه‌ژاوه‌ێ شه‌هريار قاجار، تا قه‌ڵاێ"په‌نا ئاباد"ك ناوداره وه "شيشه فه‌قه‌ره" ناوداره، شه‌هريار قاجار كوشيا، سوپاێ ده‌وڵه‌تى ته‌رفتوين بوين و هه‌ر ده‌سه‌يگ و روێ كردنه لايگ و كوردستانيه‌يليش هه‌ر يه‌كيگ له‌ليان وه‌ل ده‌سه‌ێ خوه‌ێ گله‌وخواردن وه‌ره‌و كوردستان.\nسوبحان وێرديخان چه‌ن رووژيگ وه‌رجه حه‌سه‌ن عه‌لى خان ره‌سيه سنه و خوه‌ێ كرده حاكم، ئمجا دوياێ وه‌سه‌رچگن هه‌فته‌يگ له‌بان حوكمه‌گه‌ێ، حه‌سه‌ن عه‌لى خانيش وه‌ل سواره‌يل كوردستان ره‌سيه نزيك سنه، ئمجا وه‌ختى ك سوبحان وێرديخان وه هاتن حه‌سه‌ن عه‌لى خان زانست وه‌بى دوياكه‌فتن هه‌يواێ وه‌ره‌و موڵك بابان.\nله مانگ "زيلحجه"ێ 1212ى كووچێ، سێ مانگ دوياێ ئه‌وه‌گ شه‌هريار ئيران(فه‌تحعه‌لى خان قاجار)چيه يان ته‌خت پاشايه‌تى ئيران، سوبحان وێرديخانيش ئه‌مانوڵڵاخان كوڕ خه‌سره‌وخان والى وه 20 هه‌زار تمه‌ن ته‌ڵاوه كلكرده "دار الخلافه"ى ته‌هران ئه‌را ئه‌وه‌گ فه‌رمان و جنگ حوكمڕانى كوردستان ئه‌راێ بارێده‌و.\nئه‌مانوڵڵاخان له "محه‌ڕه‌م" 1213 ره‌سيه ته‌هران و چيه ماڵ ميرزا ئه‌حمه‌د وه‌زير كوردسان ك له‌و سه‌رده‌مه خه‌زنه‌دار ديوان بوێ و مه‌سه‌له‌گه له‌لاێ ميرزا ئه‌حمه‌د باسكرد. ئمجا ميرزا ئه‌حمه‌د وته ئه‌مانوڵڵاخان تن خوه‌د له گشتيان ئه‌ولا ترێد ئه‌را سه‌رۆكايه‌تى كوردستان و هه‌ر ئى پويل ته‌ڵاييه پيشكه‌ش وه حزوورى شاهنشاێ قاجار بكه‌و حكومه‌ت ئه‌را خوه‌د وه‌ربگر.\nئه‌مانوڵڵاخان ئى رايه په‌سه‌ن كرد و وه بوونه‌ێ ميرزا ئه‌حمه‌ده‌و چينه لاێ"حاجى ئبراهيم خان" سه‌در ئه‌عزه‌م و دريژه‌ێ روێداگه‌يليگ ئه‌ڕاێ باس كردن، سه‌در ئه‌عزه‌ميش مه‌سه‌له‌گه قه‌بول كرد.\nوه‌لێ له‌وه‌ر ئه‌وه‌گ كه‌ژاوه‌ى شه‌هريار(كه‌ژاوه‌ێ شاهانه)له‌بان چگن بوێ ئه‌را گرتن خوه‌راسان، جيوه‌جيكردن كاره‌گه‌يان خستنه دوياێ گله‌وخواردن له سه‌فه‌ر خوه‌راسان.\nئمجا دوياێ گله‌وخواردن له سه‌فه‌ر خوه‌راسان و ريكخستن ئه‌و ناوچه، له مانگ"سه‌فه‌ر" 1214 حه‌سه‌ن عه‌لى خان له لايه‌ن ده‌وڵه‌ته‌و زيندانى كرياو ئه‌مانوڵڵاخان كوڕ خه‌سره‌وخان كريا حاكم كوردستاان، ك ماوه‌ێ حوكمڕانيه‌گه‌ێ چوار ساڵ بوێ وه ته‌مامى.


شیعه‌كان له یادی له دایك بوونی ئیمام مه‌هدی مونته‌ده‌ر له شاری كه‌ربه‌لا كۆبونه‌ته‌وه\nبه سه‌ده‌ها هه‌زار له شیعه ئاینزاكانی عێراق له شاری كه‌ربه‌لای پیرۆز كۆبونه‌ته‌وه تاوه‌كو ئاماده‌ی ڕێوڕه‌سمی ئاینی یادی له دایك بوونی ئیمام ئه‌لمه‌هدی ئه‌لمونته‌ده‌ر بكه‌نه‌وه كه له نۆ چه‌رخ له‌مه‌وبه‌ر له دایك بووه.\nده‌سه‌ڵاتدارانی عێراقی ده‌ڵێن پێشبینی ده‌که‌ن ژماره‌ی ئه‌و شیعه ئاینزایانه‌ی سه‌ردانی كه‌ربه‌لا ده‌كه‌ن، ژماره‌یان بگاته یه‌ك ملیۆن كه‌س. هه‌ر بۆ ئه‌م مه‌به‌سته‌ش، ئاسایش له سه‌رانسه‌ری شاره‌كه‌دا توند كراوه.\nله لایه‌كی دیكه و له ڕۆژی شه‌ممه‌دا، ژماره‌یه‌ك هێرشبه‌ری خۆكوژ له به‌غدا خۆیان ته‌قاندۆته‌وه له ئاكامدا به لایه‌نی كه‌مه‌وه دوو كه‌س كوژراون. هه‌روه‌ها كۆمه‌ڵێك چه‌كدار كارمه‌ندێكی ڕۆژنامه‌یه‌كی سه‌ر به حكومه‌تی عێراقیان له پایته‌خت كوشتووه.


ٱ��ٱ ��ۈ ڪڵ ٱڵ���ڛ �| ٺ�����ې |� .!! - ������ 3 Follow @m0dy_com Follow @m0dy_net ����������� ����������� ������� ����� ������ ����� ����� ����� ���� ���� ��� �� ����� ��� ������ ������ ������� ��� ��� > ����� ��������� ������� > ����� ��� ��� ����� ٱ��ٱ ��ۈ ڪڵ ٱڵ���ڛ �| ٺ�����ې |� .!!\n������ ������� ������� ������� ��������� ���������� ������� ������ ��� ��������� ������� ٱ��ٱ ��ۈ ڪڵ ٱڵ���ڛ �| ٺ�����ې |� .!! ٱ��ٱ ��ۈ ڪڵ ٱڵ���ڛ �| ٺ�����ې |� .!! ����� ��� ��� ����� ; ... ����� ��� ��� ����� ����� ����� ������ ����� ����� ����� ������� �������� �������� �������� ������� : ���� ������� , ���� �������� ����� ������� , ����� ������� ��� ����� ���� ������ �� ������� ��� ��� ��� ���� ��� ��� ����� ! ���� ��� ��� ����� ������ � ������� ����� ��� ����� ������� ��� ��� ������ 3 �� 8 < 12 3 4567 > ������� » ����� ����� ������� ����� ����� 11-06-2010, 10:33 AM\n#11 ����� ... ������� ����� 11-06-2010, 10:43 AM\n#12 ����� ������� ����� �������� ����� � ��������� ������� 11-06-2010, 11:04 AM\n#13 ����� Pяĩмα⇆♥� ������� ����� ����� ������� 11-06-2010, 01:36 PM\n#14 ����� ... ������� ����� ������� � ������ 11-06-2010, 01:39 PM\n#15 ����� ������� ����� ������������������� ������ 3 �� 8 < 12 3 4567 > ������� » ����� ����� (�������) SkyDrive Twitter Google Facebook ������� �������� (Tags) ٱڵ���ڛ, ٱ��ٱ, ٺ�����ې, ��ۈ « ���� �����


مەحمود محەمەد: سەرۆكایەتی ھەرێم كارا دەكریتەوە، ناكریت ھەرچاوەڕێ بین – ئاژانسی ھەواڵی پەیامنێر\nمەحمود محەمەد: سەرۆكایەتی ھەرێم كارا دەكریتەوە، ناكریت ھەرچاوەڕێ بین\nنوێكراوه‌ته‌وه له Mar 14, 2019\nگوتەبێژی فەرمیی پارتی دیموكراتی كوردستان رایگەیاند، سەرۆكایەتیی هەرێم كارا دەكرێتەوە و دواتر لەگەڵ لایەنەكان لە نووسینەوەی دەستووری هەرێمدا یاساكە گۆڕانكاری تێدا دەكرێت. دەشڵێ، هەوڵ دەدەن كۆبوونەوەی دیكە ئەنجام بدەن و رووی ئەوە دەربكەوێت، كە كابینەی نوێ زووتر پێك بێت.\nمەحموود محەمەد، ئەندامی مەكتەبی سیاسی و گوتەبێژی فەرمیی پارتی دیموكراتی كوردستان، لە لێدوانێكی تایبەتدا، بۆ ماڵپەڕی فەرمیی پارتی دیموكراتی كوردستان، ئاماژەی بەو زنجیرە كۆبوونەوانەی دوای هەڵبژاردن لەگەڵ یەكێتیی نیشتیمانیی كوردستان و بزووتنەوەی گۆڕان كرد، كە ویستی بەشدارییان لە كابینەی نوێدا هەیە، هاوكات كۆبوونەوەیشیان لەگەڵ ئەو لایەنانەیش كە بەشدار نابن لە كابینەی نۆیەمدا، مەبەستی ئەو كۆبوونەوانەشی روون كردەوە، كە هەموو لایەك هەست بە بەرپرسیارێتی بكەن بەرانبەر بە پێشهات و ئەنجامی ئەو هەڵبژاردنەی، كە خەڵكی كوردستان دەنگی بۆ داوە و چاوەڕێن لە ئایندەدا، تەكانێك بە كۆمەڵێك پرسی گرینگ بدرێت، وەك چاككردنی بژێویی ژیانی هاووڵاتیان و بەرەنگاربوونەوەی هەموو ئەو تەحەدیاتانەی روو دەدەن، یا بۆی هەیە بێنە پێش.\nگوتەبێژی فەرمیی پارتی جەختی لەو هەوڵ و كۆششانەی خۆیان كردەوە، كە لەگەڵ یەكێتی داویانە، كە هەرچی زووترە خەڵك ئەنجامی سەركەوتن و دەنگدانەكانیان بكەینە واقیع و كاری پێ بكەین، ئەوەیشی بە پێكهێنانی كابینەی نوێ و دام و دەزگاكانی دیكە و كاراكردنی پەرلەمان تا یاسا دەربچێت و چاودێریی كار و پڕۆژەكانی حكوومەت بكات، وەكخۆی باسی كرد، پێشتر رێككەوتنیان كردووە، تا لە رۆژی هەژدەی مانگ سەرۆكایەتیی پەرلەمان دەستنیشان بكرێت، بەڵام دیار بوو ئەوكات یەكێتی نەگەیشتنە قەناعەت و بەشدار نەبوون، گوتیشی: “ناكرێت ئێمە هەر چاوەڕێ بین، دەبێت ئەم پرۆسەیە بە شێوازێك، كە لە پەیڕەوی ناوخۆی پەرلەماندا دیاری كراوە، بەڕێوە بچێت”.\nكۆبووەنەوەكەی پارتی و یەكێتی راشكاوانە بووە\nمەحموود محەمەد، لە لێدوانە تایبەتەكەیدا بۆ ماڵپەڕی فەرمیی پارتی، ئاشكرای كرد، ئەوەی لە ئێستادا لە بەردەمیاندایە، كاراكردنەوەی یاسای سەرۆكایەتیی هەرێم و دیاریكردنی سەرۆكی هەرێم و ناوهێنان و تەكلیفكردنی سەرۆكی كابینەی نۆیەمە، تا كابینەكەی پێك بهێنێت، گوتیشی: “كۆبوونەوەمان كردووە و بە راشكاوانە قسەمان كردووە، ئەوان پێویستییان بەوە بوو، كە بڕۆنەوە و كۆبوونەوە بكەن و لە ناوخۆی خۆیاندا لەسەر ئەو پێشنیاز و بۆچوونانەی ئێمە و ئەوان هەمان بووە، هاوكات ئەو رێككەوتنەی ئێمە لەگەڵ بزووتنەوەی گۆڕان كردوومانە، هەڵسەنگاندنیان بۆ بكەن، دواتر ئاگادارمان بكەنەوە، كە لە زووترین كاتدا پێكەوە كۆبوونەوەی دیكە بكەین”.\nجەختیشی كردەوە، كە هەوڵ دەدەن كۆبوونەوەی دیكە ئەنجام بدەن و رووی ئەوە دەربكەوێت، كە كابینەی نوێ زووتر پێك بێت.\nرێككەوتن لەسەر كەركووك\nسەبارەت بە چۆنیەتیی رێككەوتنیان لەسەر بارودۆخی كەركووك لەگەڵ یەكێتی، مەحموود محەمەد تیشكی خستە سەر ئەوەی، كە ئەو پرسە خراوەتە ژێر دەستی جەنابی سەرۆك بارزانی و كۆسرەت رەسووڵ جێگری سكرتێری گشتیی یەكێتی، بە بابەتی بەغداشەوە، ئاماژەی بەوەش دا كە ئەوانیش چەند كەسێكیان بۆ ئەو مەبەستە دیاری كردووە، كە كاری لەسەر بكەن.\nناوبراو ئاشكرایشی كرد، وەكو پارتی كار بۆ ئەوە دەكەن هەرچی زووترە كابینەی نوێ پێك بهێندرێت، بۆ ئەو مەبەستەیشە كە حكوومەتێكی بەهێز بە پشتیوانیی هەموو لایەنەكانەوە بتوانین لەگەڵ بەغدا گفتوگۆ لەسەر ئاساییكردنەوەی كەركووك و ناوچەكانی دیكەی دەرەوەی ئیدارەی هەرێمی كوردستان بكرێت، هەر بۆیەشە ئەوان وەكو پارتی پێیان باشە هەوڵ بدەن لە چەند هەفتەی دابێتدا هەموو بابەتەكان چارە بكەن.\nیاسای سەرۆكایەتیی هەرێم\nمەحموود محەمەد راشیگەیاند، كە سەرۆكایەتیی هەرێم كارا دەكرێتەوە، هاوكات سەرۆكی هەرێم هەڵدەبژێردرێت، دواتر ئەو جیاوازییەی لە بۆچوون و دیدگاكانی پارتی و لایەنەكانی دیكە لەسەر یاسای سەرۆكایەتی هەمانە، پێكەوە هەموو لایەك دەیخەنە كاتی نووسینەوەی دەستووری هەرێمی كوردستان، لەوێدا دەسەڵات و چۆنیەتیی هەڵبژاردنی سەرۆكی هەرێم گەنگەشە دەكرێت و دیاری دەكرێت، كە سەرۆك چۆن هەڵدەبژێردرێت و دەسەڵاتەكانی چی دەبن.


زیانەکانی کۆرۆنا.. تۆپی پێی ئەوروپا لە ئیفلیجبوونەوە بۆ مایەپوچبوون هەنگاو دەنێت\nتەشەنەکردنی ڤایرۆسی کۆرۆنا بە کیشوەری ئەوروپا کاریگەری نەرێنی قورسی لەسەر تۆپی پێ هەبووە، لەئێستادا زۆرینەی خولە ناوخۆییەکان ڕاگیراون و چاوەڕوانی خراپتریش دەکرێت.\nڤایرۆسی کۆرۆنا گەیشتووەتە وڵاتە پێشکەوتووەکانی کیشوەری ئەوروپا، جگە لەبوارە بازرگانی و کۆمەڵایەتییەکان بواری وەرزش و تۆپی پێ یەکێکە لە زەرەرمەندترین سێکتەرەکان و خولە ناوخۆییەکانی ئەڵمانیا، ئیتاڵیا، فەرەنسا، ئینگلتەرا، ئیسپانیا ڕاگیراون کە بە بەهێزترین و خاوەن زۆرترین هاندەر هەژمار دەکرێن.\nلەسەر ئاستی ئەوروپا بەگشتی، فیدراسیۆنی تۆپی پێی ئەوروپا (یوێفا) چالاکییەکانی خولی یانە پاڵەوانەکان و خولی ئەوروپی “چامپیۆنزلیگ و یوروپا لیگ”ی ڕاگرت، لەدوای ڕاگرتنی چالاکی یانەکان چاوەڕوانی بڕیاری نوێ دەکرێت سەبارەت بە ڕاگرتنی چالاکییە نێودەوڵەتییەکان لەنێوانیاندا جامی نەتەوەکانی ئەوروپا کە بڕیارە لە هاوینی ٢٠٢٠ سازبکرێت.\nئێزگەی کادینا کۆپێی ئیسپانی ئاماژەی کردووە، بەراورد بە زیانە داراییەکان زیانە وەرزشییەکان ئەو قورسایی و زیانەیان نابێت بۆسەر بواری تۆپی پێ.\nبە نمونە ئاماژەی بە یانەکانی ئیسپانیا و خولی لالیگا کردووە، کە بەهۆی ڕاگرتنی چالاکییەکانەوە تا ماوەی داهاتوو زیانی (٦٦٥) ملیۆن یورۆ لە یانەکان و ڕایەڵەی یانەکانیش دەدات، سەرچاوەکە جەخت لەوە دەکاتەوە کە ئەگەر دۆخەکە بەردەوامی هەبێت کارەسات ڕوودەدات، چونکە لەسەدا (١.٤)ی داهاتی نیشتیمانی ئیسپانیا پشتی بە بواری تۆپی پێ بەستووە.\nیانە گەورەکانی وەک ڕیاڵ مەدرید و بەرشلۆنە و ڤالێنسیا و ئەتلەتیکۆ مەدرید بەهۆی سپۆنسەرەکانیانەوە زیانی دارایی قورس دەکەن، بەڵام یانە مامناوەند و بچوکەکان بەهۆی نەبوونی سپۆنسەری بەهێزەوە ڕەنگە مایەپوچبوون ڕابگەیەنن.\nلە ئینگلتەرا بەوپێیەی مافی پەخشە تەلەڤیزیۆنییەکان بەرزترە لە خولەکانی دیکە، یانەکانی پریمەرلیگ دەتوانن بە زیانەوە بارودۆخەکە تێپەڕێنن، بەڵام یانەکانی پلە یەک و دوو مەترسی مایەپوچبوونیان لەسەردەبێت.\nلەم بارەیەوە پیتەر کۆتس سەرۆکی یانەی ستۆک سیتی ڕایدەگەیەنێت، “دۆخەکە بۆ ئێمە لەدەرەوەی پریمەرلیگ و لە خولەکانی خوارتر جیاوازە، ئێمە پشتمان بە مافی پەخشە تەلەڤیزیۆنیەکان نەبەستووە، بەڵکو لەسەر داهاتی هاندەر و چالاکییەکانمان وەستاوین”.\nکێشەی گەورە لەوەدایە کە کەناڵە تەلەڤیزیۆنییەکان دانیان بە مەترسییەکاندا ناوە و قایلبوون بە ڕاگرتنی چالاکییەکان، ئەوەش لەکاتێکدا کە گەورەتری زیانیان پێدەگەیەنێت، لەم بارەیەوە دیدێ کۆیۆ بەڕێوەبەری گشتی خولی فەرەنسا دەڵێت: بین سپۆرت و کەناڵ پلەسی هاوبەشی خولەکەمان پاڵپشتی بڕیاری ڕاگرتنی چالاکییەکان دەکەن، ئێستا ئێمە لە دۆخێکی هەستیار و جیاوازداین و هاوبەشەکان لەوە تێدەگەن”.\nبەپێی هەژمارە داراییەکان، زیانی هاوبەشەکان لە کەناڵ و پێگەکان زیاتر لە یانەکان دەبێت، ئەگەر ئەم دۆخەش بەردەوامی هەبێت ئەوا یانە مامناوەند و بچوکەکان ڕووەو مایەپوچبوون هەنگاو دەنێن و ئەوەش لە مێژووی تۆپی پێدا ڕووینەداوە.\nبەڵکو ئەوەی ڕوودەدات تاقیکردنەوەیەکی گەورەیە: ئایا تۆپی پێ لە ئیفلیجبوونەوە بۆ مایەپوچبوون دەڕوات؟\nدیتمار هۆپ.. لە چارەگرانی ئەڵمانیاوە بۆ فریادڕەسی جیهان لە ڤایرۆسی کۆرۆنا\nتۆپی پێ سێکتەرێکی کاریگەری ژیانی مرۆڤایەتییە و بەدرێژایی مێژوو چەندین چیرۆکی سەیروسەمەرە و کاریگەر لە بوارەکەدا ڕوویانداوە. بەپێی…


بزوتنەوەی گۆڕان: ئامانجەکانی راپەڕین نەھاتونەتەدی\nئەمڕۆ لە ساتەوەختێکی پڕ ئاڵنگاری و کێشمەکێشمی سیاسیی و خراپی دۆخی ژیان و گوزەرانی هاوڵاتیان؛ (٣١) ساڵ بەسەر یادی راپەڕینی خەڵکی کوردستان تێدەپەڕیت. ئەم یادە بیرەوەری چرکەساتێکی مێژویی نەتەوەکەمانە، کە بە ئیرادەیەکی یەکگرتو و پتەوەوە هاونیشتیمانیان و پێشمەرگە و رێکخستنە نھێنیەکان دژی جەور و ستەمی رژێمی بەعس وەستانەوە.\nمایەی رەخنە و نیگەرانییەکی قوڵە؛ دوای زیاتر لە سێ دەیە لە حکومڕانی، ئامانجەکانی راپەڕین نەھاتونەدی و، حوکمڕانیەکی ناتەندروست بە قەیرانی فرە رەهەند بووەتە دیفاکتۆ، بەشێوەیەک گەندەڵی بەربڵاوە، داهاتەکان شەفاف نین و ناچنە خزمەتی خەڵکەوە، رێژەی بێکاری زیاد دەکا و گەنجان بێ ئومێدن، ئیرادەیەکی جدیش نابیندرێ بۆ ئەنجامدانی چاکسازیی و گۆڕانکاری ریشەیی، ھەروەک ھاوکاری نەکراوە بۆ جێبەجێکردنی بەرنامە و ستراتیژی بزوتنەوەی گۆڕان و پارتە سیاسییەکانی دیکە و، داخوازییەکانی ئازادیخوازان و رۆشنبیران و میدیاکان.\nسیاسەتی ھەڵە و نەبوونی ستراتیژێکی نیشتیمانی و بێباکی لە خواستی ھاونیشتیمانیان بۆ دامەزراندنی ھەرێمێکی دیموکرات و دادپەروەر، کوردستانی خستووەتە بەردەم ھەڕەشە و مەترسی گەورە. لەگەڵئەوەی رەنج و ئارەقەی نێوچاوان و خوێنی شەھیدان و خەباتی سەدەیەک لە قوربانیدانی نەتەوەکەمان لە پێناو دەستکەوتی حیزبی و شەخسی کورتخایەن وا خەریکە بەھەدەر دەدرێت.\n ئەم وێنە گشتیە نیشانەی دەیان مەترسی و هەڕەشەیە بۆ سەر ئەزمونی حوکمڕانی، کە دیارترینیان نەمانی متمانەی سیاسیە بە دامەزراوەکانی سیستمی حوکمڕانی، چونکە خەڵکی کوردستان دژ بە ستەمکاری راپەڕینی کرد، کەچی ستەمی سیاسی و ئابوری بەردەوامە، ھاوڵاتیان دژ بە نادادپەروەری وەستانەوە، نادادی ھەمو پنتەکانی سیاسەت و ئابوری گرتۆتەوە. خەڵک بۆ ئازادی تێکۆشان، ئێستا ئازادیە گشتی و مەدەنیەکان لەبەردەم پێشێلکاریدان.\nلەم یادە نەتەوەیی و نیشتیمانیە پڕ بایەخەدا، بزوتنەوەی گۆڕان وەک هێزێکی مەدەنی و نیشتیمانی بەرپرسیار، کە دواین پڕۆژەی سیاسیی ئەندازیاری راپەڕین نەوشیروان مستەفایە؛ هۆشداری دەدات لە مەترسیەکانی ئەو تونێلە تاریکەی ئەم ئەزمونە سیاسیەی پێدا تێدەپەڕێ، بانگەوازی پێکەوەکارکردن و یەکێتی نەتەوەیی دەکات بۆ لابردنی بەربەستەکانی بەردەم پرۆسەی نیشتیمانسازی راستەقینە، کە گرنگترین هەنگاو چاکسازی لە ناوخۆ و رێککەوتنە لەسەر بنەمای دەستور لەگەڵ حکومەتی ئیتحادی.\nلە کۆتایدا، پێویستە یادی راپەڕین هەموان بخاتە بەردەم بەرپرسیارێتی نەتەوەیی و نیشتیمانی، بەجۆرێک هاندەرمان بێت بۆ پتەوکردنی ژێرخانی سیاسیی و ئابوری هەرێم، بۆ دروستکردنەوەی متمانە لەنێوان هاوڵاتیان و حکومەت، خەڵک و دامەزراوەکانی سیستمی سیاسیی، جەماوەر و حیزبەکان، چونکە گەورەترین مەترسی قەیرانی بێ متمانەییە ناوخۆدا، ئەو مەترسیەش کاتێک دەگۆڕێت بە دەرفەت کە حوکمڕانی کوردستان پشتگیری خەڵک بەدەست بهێنێت و میللەتەکەمان خاوەندارێتی لە پاراستی دەستکەوتەکانی راپەڕین بکات.


نیوەڕۆخەوى ڕۆژى سێشەممە | ئاژانس\nHome گشتی فەرهەنگ نیوەڕۆخەوى ڕۆژى سێشەممە\non: ئه‌یلول 01, 2018 In: فەرهەنگNo Comments\nگابرێل گارسیا مارکیز\nوەرگێڕانى: موعتەسەم ساڵەیى\nشەمەندەفەرەکە لەنێو ئەو تونێلەوە دەرچوو کە لە بەردی خاو هەڵکۆڵرابوو. بە خێرایی کێڵگەی دارمۆزە بێکۆتاییە ڕێکوپێکەکانی دەبڕی. هەوای ئەو ساتەوەختە شێداربوو. دایک و کچ لەنێو فارگۆنەکەدا هەستیان بە شنەبای دەریا نەدەکرد. لەپڕ تەوژمێک لە چڕە دووکەڵ هاتە ژوورەوە. بەسەر ڕێگا باریکەکەی تەنیشتی هێڵە ئاسنەکەوە چەند عەرەبانەیەک کە گا ڕایدەکێشتن بە مۆزی سەوز بار کرابوون. چەند فەرمانگەیەک دەبینران کە لە کەرپووچی سوور دامەزرابوون و پانکەی کارەباییان تێدابوو. چەند خانووبەرەیەکی پەرشوبڵاویش بەدی دەکران. کاتژمێری یازدەی نیوەڕۆ بوو. هێشتا تینی گەرماکە زیادی نەکردبوو کاتێک ژنەکە بە کچەکەی وت:ــ وەها چاکە پەنجەرەکە پێوە بدەیت، ئەگینا سەر و پرچت پڕ دەبن لە هیسی دووکەڵ. کچەکە ویستی پەنجەرەکە پێوە بدات، بەڵام بە هۆی ژەنگهەڵاتووییەوە بۆی دانەخرا. هەردووکیان لەنێو فارگۆنی پلەسێدا بوون و دووکەڵی مەکینەی شەمەندەفەرەکەیش بێوچان پەنجەرەکەی دەبڕی و بە ڕوویاندا دەپژا. کچەکە ناچار شوێنەکەی خۆی بەجێ هێشت و شتومەکەکانی دانا، کە بریتی بوون لە کیسەیەک نایلۆن و چەپکەگوڵێک کە بە پارچەڕۆژنامەیەک پێ چرابووەوە. کچەکە دوور لە پەنجەرەکە بەرامبەر بە دایکی بەسەر کورسییەکەوە دانیشتبوو. هەردووکیان جلوبەرگی ڕەشی شڕۆڵەوی تازێبارییان لە بەردابوو. کچەکە لە تەمەنی دوازدەساڵیدا بوو. یەکەم جارى بوو لە ژیانیدا سواری شەمەندەفەر ببێت. ئافرەتەکەیش گەورە و بەتەمەن دیار بوو. پێ نەدەچوو کە دایکی ئەو کچە بێت و دەماری شین بەبان پێڵووی چاوەکانییەوە زۆربوون، جەستە لاواز و بێ نموودەکەی لەنێو جلوبەرگە ڕەشەکەیدا کە لە پۆشاکی قەشە دەچوو نوقم بووبوو، پشتی دابووە کورسییەکەوە و جانتاکەیشی بە دەستەوە گرتبوو کە لە پێستەیەکی بریقەداری ڕەنگچووەوە درووست کرابوو. لە جێیەکەی خۆیدا بە شێوەی کەسێک کە لەسەر هەژاری ڕاهاتبێت ئۆقرەى گرتبوو. نزیک کاتژمێری دوازدە تینی گەرمای نیوەڕۆکە زیادی کرد. بۆ ماوەی دە دەقە شەمەندەفەرەکە لە وێستگەیەکدا ڕاوەستا بۆ ئەوەی ئاو وەربگرێت. هیچ شار و شارۆچکەیەک بەدی نەدەکران، بەتەنیا کێڵگەکان بە ڕێکوپێکی کشومات دەبینران. بۆنی پێستەی خۆشنەکراو لەنێو فارگۆنەکەدا هەستی پێ دەکرا. کاتێک شەمەندەفەرەکە جووڵەی کرد و کەوتەڕێ، زۆر بە پەلە و بە خێرایی بەرەو پێشەوە ملی دەنا. لەنێو دوو شاردا وەستا کە خانووبەرەکانیان بە یەک دەچوون و بەدار درووست کرابوون و بە بۆیەی بریقەداریش ڕەنگ کرابوون. سەری ئافرەتەکە لار بووەوە و خەو بردییەوە و کچەکەیش پێڵاوەکانی لە پێی خۆی داکەند و ڕۆیشت بۆ ژووری ئاودەست، چەپکەگوڵەکەی لە ئاو هەڵکێشا و تەڕی کرد. کاتێک گەڕایەوە تەماشای کرد دایکی خۆراکی داناوە و چاوەڕوانی ئەو دەکات. پارچەپەنیرێک و پارچەنانێکی لە گەنمەشامی درووستکراو و پارچەپسکیتێکی دا بە دەستییەوە. لەنێو کیسەکەدا هەر ئەوەندەیشی بۆ خۆی دەرهێنا. لەو کاتەدا کە خۆراکیان دەخوارد، شەمەندەفەرەکە هێدی هێدی پردێکی ئاسنینی بڕی و بەنێو شارێکدا ڕەتبوو کە لەشارەکانی پێشوو دەچوو، بەڵام بەیەک جیاوازییەوە ئەویش ئەوەبوو کە لە مەیدانەکەیدا لەژێر تیشکی خۆرەتاوە گەرمەکەدا کۆمەڵەکەسانێک مۆسیقایەکی بەواژەواژیان دەژەنی. لەوسەری شارەکەوە کێڵگەکان لە پێدەشتێکی شەقارشەقاری وشکوبرینگدا کۆتاییان پێ دەهات. ئافرەتەکە لە خواردنەکەی بووەوە و وتی:ــ پێڵاوەکانت لە پێ بکە. کچەکە تەماشایەکی دەرەوەی کرد، لە پێدەشتە چۆڵەکە بەولاوە هیچی تری نەکەوتە بەرچاو. شەمەندەفەرەکە سەرلەنوێ بە خێرایی کەوتەڕێ. کچەکە پارچەپسکیتەکەی خستەوە نێو کیسەکە و پێڵاوەکانی لە پێ کردەوە. دایکی شانەیەکی دا بە ده‌ستییەوە و پێی وت:ــ قژت دابهێنە.\nلەو کاتەیدا کە کچەکە قژی شانە دەکرد شەمەندەفەرەکە شووتی لێ دا. ژنەکە بە پەنجەکانی ئارەقەی دەموچاوی خۆی سڕییەوە. هەر کە کچەکە لە شانەکردنی سەری بووەوە، شەمەندەفەرەکە بەنێو خانوبەرەی شارێکی گەورەدا ڕەت بووە، بەڵام ئەو شارە لە شارەکانی تر خامۆشتر بوو. ژنەکە وتی:ــ چیت هەیە ئێستاکێ پێی هەڵسە، چونکی گەر لە تینوویه‌تیدا بخنکێیت چیتر ئاوت دەست ناکەوێت. لە هەمووی گرنگتر نامەوێت گوێم لە گریان و نووزە نووزت بێت. کچەکە سەرێکی بۆ لەقاند. بایەکی وشکی گەرم لەگەڵ دەنگی شاوری شەمەندەفەرەکە و واژەواژی ئۆتۆمبیلە کۆنەکاندا لە میانی پەنجەرەکەوە هاتنە ژوورەوە. ئافرەتەکە کیسە نایلۆنەکەی لوول دا لەگەڵ پاشماوەی خۆراکەکەدا خستییە نێو جانتاکەی دەستییەوە. شارەکە لەو ڕۆژی سێشەممەیەی مانگی سێدا لە چوارچێوەی پەنجەرەکەوە پڕشنگدار خۆی نوواند “کچەکە چەپکە گوڵەکەی بە ڕۆژنامە تەڕەکە پێچایەوە و نەختێک لە پەنجەرەکە دوور کەوتەوە و چاوی بڕییە دایکی. شەمەندەفەرەکە بە هێواشی و لەسەرخۆ ڕێگەی دەربڕی و شووتی لێ دەدا. پاش تاوێک وەستا و تاقە کەسێک لە وێستگەکەدا بەدی نەدەکرا. لەوبەر جادەکەوە و لەسەر ئەو شۆستەی کە داری بادەم سێبەری خستبوو، بەتەنیا هۆڵی بلیاردى یاریکردن دەرگای واڵا بوو، شارەکە نوقمی گڕی گەرماکە بووبوو. دایک و کچ دابەزین و وێستگە چۆڵەکەیان بەجێ هێشت، نەرمەگیایەک لەملا و لەولادا ڕوابوون. شەقامەکەیان بڕى و بەرەو شۆستە پڕ لە سێبەرەکە هەنگاویان نا. کاتووەخت نزیکەی دووی پاشنیوەڕۆ بوو. لەو کاتەدا هەموو خەڵکی هەڵاژابوون و چاویان گەرم دەکرد، شارەکەیش وەنەوزی دەدا و دایەرە و دوکان و بازاڕ و قوتابخانەکان هەر لە کاتژمێری یازدەوە دەرک و دەروازەیان داخستبوو. بۆ جارێکی تریش پێش کاتژمێری چواری پاش نیوەڕۆ سەرلەنوێ دەرگاکانیان دەکردەوە. لە کاتى گەڕانەوەى شەمەندەفەرەکەدا ئوتێلی بەرامبەر وێستگەی شەمەندەفەرەکە لەگەڵ مەیخانەکە و هۆڵی بلیارد و فەرمانگەى پۆستە بەتەنیشتی مەیدانەکەوە هەموو دەرگایان واڵا دەکرد. ماڵەکان کە لەسەر شێوازی کۆمپانیاکانی مۆز دامەزرابوون، دەرگایان داخرابوو پەردەکانیشیان دادرابوونەوە. کەشوهەوای نێو ماڵەکان زۆر گەرم بوو، بەڕادەیەک دانیشتووانەکانیان هەر لە ژوورەوە نیوەڕۆژەیان دەکرد. هەندێک بەسەر کورسییەکانیانەوە لەسەر شەقامەکاندا و لەژێر سایەی داربادەمەکاندا نیوەڕۆخەویان دەکرد و چاویان دەچووە خەو.\nژنەکە و کچەکە چوونە نێو شارۆچکەکەوە. بەبێ ئەوەی هەڵاژانی خەڵکەکە بشێوێنن خۆیان دەدایە پەناى سێبەرى داربادەمەکان، یەکسەر ڕوویان کردە ماڵی قەشەکە. ژنەکە نووکى پەنجەى سووى بە قەد سیمڕێژى دەرگاکەدا. تاوێک چاوەڕوانی کرد و بانگەوازى کرد. دەنگی پانکه‌یەکی کارەبایی لە ژوورەوە وژەوژی لێوە دەهات. ژنەکە و کچەکە گوێیان لە ترپەی پێ نەبوو بەڵکو بە ئاستەم دەنگى جیڕەى کردنەوەى دەرگایەکیان هاتە بەرگوێ. لە پشتی دەرگاکەوە دەنگێکى لەرزۆک پرسی:ــ کێیە لە دەرگا دەدات؟ ژنەکە ویستی لە پەنجەرەی دەرگاکەوە تەماشا بکات و ئەوجا هاتە وەڵام:ــ دەمەوێت چاوم بە جەنابی قەشە بکەوێت.ــ ئێستا ڕاکشاوە و خەوی لێ کەوتووە. ــ کارێکی زۆر پێوست و گرنگم پێیەتی. بەدەنگی وەها دیار بوو کە زۆر سوور بێت لەسەر داواکارییەکەی. بەبێ چرپە دەرگا بە ڕوویدا کرایەوە. ئافرەتێکی بەتەمەنی قەڵەوی پێست لاوازى قژڕەنگ-ئاسن دەرکەوت. لە پشت چاویلکە ئەستوورەکەیەوە چاوەکانی ورد دیار بوون. لەبەر دەرگاکە وتی:ــ فەرموون بێنە ژوورەوە. چوونە ژوورێکەوە کە بۆنی گوڵی تێدا بڵاو بووبووەوە. ئافرەتەکە هەردووکیانی گەیاندە لای کورسییەکی دارین و پەنجەی بۆ درێژ کردن تاوەکو دابنیشن. کچەکە دانیشت بەڵام دایکی بە واقوڕمانەوە بەپێوە وەستا و بەهەردوو دەستیشی جانتاکەی گرتبوو. لە دەنگی وژەوژی پانکه‌کە بەولاوە هیچ دەنگێکی تر نەدەبیسترا. بۆ ساتەوەختێک ژنی ماڵەکە دیار نەما. بۆ جارێکی تر لەوسەری ژوورەکەوە لە لای دەرگاکەوە دەرکەوت و بە دەنگێکی نەوی وتی:ــ ئەوەتا دەڵێت وەها چاکە سەعات سێ بێنەوە. هەمووی بۆ پێنج دەقە دەچێت کە خەوی لێ کەوتووە. ژنەکە وەڵامی داوە و وتی:ــ بەڵام شەمەندەفەرەکە لە کاتژمێری سێ و نیودا دەڕوات. وەڵامی ئافرەتەکە کورت و پڕ لە بڕوابەخۆکردن بوو. ژنەی نێو ماڵەکە بۆ یەکەم جار بزەیەکی کرد و وتی:ــ تێگەیشتم. کاتێک دەرگاکە داخرا ژنەکە بەتەنیشتی کچەکەیەوە دانیشت. ژووری میوان تەنگ و ساکار و پاکوخاوێن بوو. لەوسەری ژوورەکەوە مێزێک داندرابوو کە بە پارچەکوتاڵێک داپۆشرابوو، ئامێری چاپدان و گوڵدانێک و دەفتەری کڵێسە بەسەرییەوە داندرابوون. وەها دیار بوو کە ژوورەکە بەدەستى کچێک ڕێک خرابێت. دەرگاکەى ئەوسەر کرایەوە و قەشەکە بە چاوی خەواڵووەوە دەرکەوت و کە بەدەستەسڕەکەی چاویلکەکەی دەسڕییەوە. هەرکە چاویلکەکەی کردە چاوی بەباشی وەها دەرکەوت کە برای ئافرەتی نێو ماڵەکە بێت. قەشەکە پرسی:ــ چۆن دەتوانم یارمەتیت بدەم؟ ژنەکە لە وەڵامدا وتی:ــ بە کلیلی گۆڕستانەکە.\nکچەکە دانیشتبوو چەپکە گوڵەکەیشی لە ئامێز گرتبوو. لە خوارەوەیش هەردوو پێی لە یەک گیر کردبوو. قەشەکە ڕوانییە کچەکە و لە پاشاندا دیقەتی ژنەکەی دا. ئەوسا لە پەنجەرەکەوە تەماشایەکی ئاسمانە ساماڵە شینە بێگەردەکەی کرد و بە ژنەکەی وت:ــ بۆچی بەم گەرمایە هاتوویت. نەدەبوو چاوەڕوانیت بکردایە تاوەکو ڕۆژ ئاوا دەبوو! ژنەکە بە بێدەنگی سەری بادا. قەشەکە بەرەو ئەوبەر چوو. لەنێو دۆڵابەکەدا دەفتەرێکی دەرهێنا کە بە موشەما پۆشرابوو. هەروەها قەڵەم و مەرەکەبیشی دەرهێنا. بەرامبەر بە مێزەکە لێی دانیشت. دەست و پەنجەکانی زۆر توکن بوون بە پێچەوانەوەی کەلله‌سەرییەوە کە ڕووتابووەوە. لە ژنەکەی پرسی:ــ کام گۆڕت مەبەستە کە سەری لێ بدەیت؟ ژنەکە وتی:ــ گۆڕی کارلۆس سانتیانۆ. قەشەکە هێشتا بەباشی لە قسەکەی تێنەگەیشتبوو. ژنەکە بەهەمان دەنگوسەدای پێشوو وتی:ــ ئەو کابرا دزەی کە هەفتەی ڕابردوو لێرەدا کوژرا. من دایکی ئەوم. قەشەکە بە باشی لێی ورد بووەوە. ژنەکەیش بەتوندی چاوی تێبڕی. قەشەکە ڕەنگی سوور هەڵگەڕا و سەری داگرت و دەستی بە نووسین کرد. لەو کاتەیدا کە لاپەڕەکەی دەنووسی داوای لەژنەکە کرد خۆی پێ بناسێنێت و بێتە گۆ. ئافرەتەکە بەبێ دوودڵی بەکورتی هەموو شتێکی وت. کچەکە یەک لە دوای یەک پێڵاوەکانی لە پێی خۆی دادەکەند و دەیکردەوە پێى.\nلە ڕۆژی دووشەممەی هەفتەی ڕابردوودا و لە کاتژمێری سێی شەودا، لە دووریی چەند خانووبەرەیەک لەو شوێنەوە هەموو شتێک ڕووی دابوو. ڕەبیکای بێوەژن بەتاک و تەنیا لە خانوویەکی پڕ لە شتومەکدا دەژیا. سەرەڕای ئەوەی باران بەنەرمی پڕوشەی دەکرد، بەڵام لە پڕ دەنگێکی کەوتە بەرگوێ. کەسێک لە دەرەوە ویستی خۆی بکوتێتە نێو دەرگای حەوشەکەیەوە. ڕەبیکا بەپەلە لە خەو ڕاپەڕی و لەنێو باوڵی جلوبەرگەکانیدا دەمانچەیەکی کۆنی دەرهێنا کە هەر لە سەردەمی پایەبەرز (ئۆرلیانۆ بیوندیا)ەوە بەکار نەهێنرابوو. بەبێ ئەوەی گڵۆپەکان دابگیرسێنێت چووە ژووری دانیشتنەوە. بەرەو ڕووی دەنگی چرکەچرکی کڵۆمى دەرگای ژوورەکە ڕۆیشت. بە درێژایی بیست و هەشت ساڵی ژیانی هەندەی ئەو ئانوساتە نەترسابوو، لە مێشکی خۆیدا بەس بەتەنیا دەرگاکەی نەخستبووە پێش چاوی خۆی، بەڵکو بە تەواوەتی ئاستی بڵندی کلیل و کڵۆمەکەیشی دەستنیشان کردبوو. بە توندی بەهەردوو دەستی دەمانچەکەی گرت و چاوی نوقاند و پەنجەی نابەسەر پەلاپیتکەی دەمانچەکەوە. یەکەمجاری بوو لە ژیانیدا دەمانچە بەکار بهێنێت. پاش تەقەی گوللەی دەمانچەکە لە دەنگی خرمەی بارانی سەربانەکە بەو لاوە گوێی لە هیچ شتێکی تر نەبوو. زۆری پێ نەچوو دەنگی بەربوونەوەی پارچەئاسنێکی لەسەر زەمینە چەمەنتۆڕێژەکەدا کەوتە بەرگوێ. لە پاشاندا دەنگێکی نەرمی پڕ لە داهێزراوی بیست کە وتی (ئای دایە!) بۆ بەیانی تەرمی کابرایەکی کوژراویان لە بەردەمی ماڵەکەدا بینی. کەپووی بەتەواوەتی داڕزابوو، پانتۆڵێکی لە بەردابوو کە لە بری پشتێن گوریسێکی بە نێوقەدییەوە بەستبوو، فانیلەیەکی خەتخەتی ڕەنگاوڕەنگی تەنکیشی لە بەردابوو. بە پێخاوسی و بە مردوویى یەکتەختە لێی ڕاکشابوو. هیچ کەسێک لە شارەکەدا نەیناسییەوە. کاتێک کە قەشەکە لە نووسین بووەوە هەندێک مرخەمرخی کرد و ئەوسا وتی:ــ کەواتە کوژراوەکە ناوی (کارلۆس سانتیانۆ)یە! ژنەکە لە وەڵامدا وتی:ــ کارلۆس سانتیانۆ ئەپالا کوڕی تاقانەى من بوو. قەشەکە گەڕایەوە بۆ لای دۆڵابەکە، کە تێیدا دوو کلیلی ژەنگاویی گەورە هەڵواسرابوون. کچەکە وەهای بە مێشکدا هات کە ئەو کلیلانە هیی پاکمەند (پوترس)ن. هەروەها دایکیشی کاتى خۆى کە تازە هەڵدەچوو هەمان شتی بە مێکشدا هاتبوو. تەنانەت قەشەکەیش ڕۆژێک لە ڕۆژان هەمان بۆچوونی هەبوو. قەشەکە کلیلەکانی دەرهێنا و خستییە سەر لاپەڕە نووسراوەکە و پەنجەی درێژ کرد و بە ژنەکەی وت:ــ لێرەدا پەنجەمۆر بکە. بە خەتێکی تێکەڵوپێکەڵ ژنەکە ناوی خۆی تۆمار کرد و جانتاکەیشی خستبووە ژێر هەنگڵییەوە. کچەکەیش چەپکەگوڵەکەی بە دەستەوە گرتبوو، بە قورسی هەنگاوی دەنا و بە سەرسامییەوە چاوی بڕیبووە دایکی.\nقەشەکە هەناسەیەکی قووڵی هەڵکێشا و وتی:ــ قەت ڕۆژێک ڕێنماییت نەکرد و ڕێی ڕاستی و درووستیت پیشانی نەدا!؟ــ کوڕەکەم مرۆیەکی دڵپاک بوو. قەشەکە ڕوانییە ژنەکە و پاشتریش تەماشایەکی کچەکەی کرد. سەری سوڕما سەبارەت بەوەی کە بۆی دەرکەوت هەردووکیان بێباک بوون و بە تەمای گریان نەبوون. ژنەکە هەڵیدایە و بە هەمان دەنگی پێشووى وتی:ــ پێم وتبوو بەکارى دزی هەڵنەستێت، بەڵام سەرپێچیی قسەکانمی دەکرد. لە لایەکی تریشەوە هەرچەند لە یاریی مشتەکۆڵە و بۆکسێن بهاتایەتەوە بۆ ماوەی سێ ڕۆژ لەنێو جێگادا ڕادەکشا. لە ئاکامی ئەو مشتەکۆڵانەی کە بەری دەکەوتن ئازاری زۆرى دەکێشا. کچەکە قسەی بە دایکی بڕی و وتی:ــ دەبوو هەموو ددانەکانی نێو دەمی هەڵبکێشرانایە. دایکی قسەکەی سەلماند و وتی:ــ ئەمەیشیان ڕاستە و هەر پاروویەکیش کە دەچووە نێو دەممەوە، تامی ئەو مشتەکۆڵانەی دەدا کە لە ڕۆژانی شەممەدا بەر کوڕەکەم دەکەوتن. قەشەکە وتی:ــ ئیشوکاری خوا کەس سەری لێ دەرناچێت. بە دوودڵییەوە ئەو قسەیە لە دەمی قەشەوە دەرچوو، تینوگڕی گەرماکە تەنگی پێهەڵچنیبوو. باوێشکی دەدا و خەریک بوو چاوانی بنوقێن و خەو بیباتەوە. لە پاشاندا کلیلەکەی پێ دان و بۆیانی ڕوونکردنەوە کە بە چ شێوەیەک گۆڕی (کارلۆس سانتیانۆ) دەدۆزنەوە. پێیانیشی ڕاگەیاند کە لە کاتی گەڕانەوەیاندا لەسەر قەبران وەها چاکە لە دەرگای ماڵیان نەدەنەوە، بەڵکو کلیلەکە لەژێر دەرگای ماڵدا بەجێى بهێڵن. گەر لە توانایشیاندا هەیە وەها باشە یارمەتییەکی کڵێسە بدەن. ژنەکە گوێڕایەڵی ڕێنماییەکانی قەشەکە بوو. بەڕوویەکی گرژومۆنەوە سوپاسی کابرای قەشەی کرد. لە پڕ قەشەکە سیمای کەسێکی کەوتە پێش چاو لووتی نووساندبوو بە پەنجەرەی دەرگاکەوە و تەماشایانی دەکرد. هەروەها چەند مناڵێکیش بە تەنیشتی ئەو کەسەوە کۆمەڵەیان بەستبوو. کاتێک قەشەکە دەرگاکەی کردەوە ئیتر یەکسەر هەموو بڵاوەیان لێ کرد و ڕۆیشتن. لەو کاتوساتەدا وەها چاوەڕوان دەکرا کە کەس لە دەرەوە نەبێت، بەڵام لەژێر داربادەمەکاندا چەند کەسانێک بە پێوە وەستابوون. قەشەکە چاوی بە جادەکەدا گێڕا کە گڕ و گەرمایەکی زۆر خۆی بەسەردا کێشابوو. لە پاشاندا هەموو شتێکی بۆ ڕوون بووەوە. بە هێمنی دەرگاکەی پێوەدا و بەبێ ئەوەی تەماشای ژنەکە بکات پێی وت:ــ وەهاچاکە پەلە نەکەیت و تاوێک خۆت دوا بخەیت.\nلەوسەری ژوورەکەوە خوشکی قەشەکە دەرکەوت کە ڕۆبێکی ڕەشی خەوتنی لە بەردابوو. قژەکەیشی بەسەر شانوملیدا پەرشوبڵاو بووبووەوە. قەشەکە پرسیاری لێ کرد و وتی:ــ چی ڕووی داوە؟! ورتەورتێکی کرد و وتی:ــ خەڵکەکە دەرکیان بە هەموو شتێک کردووە. قەشەکە بە دایک و کچەکەی وت:ــ وەها باشە خۆتان پیشانی خەڵکی تووڕە و داخ لە دڵ نەدەن و لە دەرگای پشتەوە خۆتان دەرباز بکەن. خوشکی قەشەکە وتی:ــ جیاوازیی نییە، چونکی خەڵکەکە لە هەموو لایەکەوە ئاپۆرەیان کردووە و گەمارۆی ماڵەکەیان داوە. ژنەکە بە کەمتەرخەمییەوە نەیویست گوێ بۆ قسەکانی قەشەکە شل بکات. لەمیانی پەنجەرەکەوە تەماشای شەقامەکەی کرد. بەرەو دەرگاکە هەنگاوی نا و کچەکەیشی بە دووی کەوت. قەشەکە ئاگاداری کردەوە و پێی وت:ــ پەلە مەکە و خۆت تووشی گێچەڵ مەکە و چاوەڕوانی ڕۆژئاوابوون بکە. خوشکی قەشەکە هاتە قسە و وتی:ــ گەرمای ئەم قرچەی نیوەڕۆیە لە کێشدا نییە و هەردووکتان هەڵدەپڕووکێن و وەها باشە چاوەڕوانی بکەن بۆ ئەوەى چەترێکتان پێ بسپێرم. ژنەکە وەڵامی داوە و وتی:ــ سوپاست دەکەم و ئێمە ئەم حاڵەمان پێ چاکترە. دەستی کچەکەی گرت و بە جووتە بۆ سەر جادەکە دەرچوونە دەرەوە و ڕۆیشتن.\nئه‌گه‌ر سووچی لاپه‌ڕه‌ی کتێبه‌کان ده‌نووشتێنیته‌وه\nڕووسیا بۆ سێ ساڵ نه‌وتی هه‌رێمی كوردستان ده‌كڕێت


- 11/22/2019 7:12:00 PM 3280 جار خوێندراوەتەوە\nلە راپرسییەكاندا سەبارەت بەو پارتە سیاسیانەی لە هەڵبژاردنەكانی مانگی داهاتوی بریتانیادا بەشداری دەكەن، پارتی پارێزكارانی بریتانیا بە 14 خاڵ پێش پارتی كاری بریتانیا كەوتوە.\n20 رۆژ پێش ئەنجامدانی هەڵبژاردنەكانی بریتانیا، سەبارەت بەو پارتە سیاسیانەی لە هەڵبژاردنە گشتییەكاندا بۆ بەدەستهێنانی زۆرینەی كورسییەكانی پەرلەمان و گرەوی مانەوەی چونەدەرەوەی وڵاتەكە لە یەكێتی ئەوروپا بەشداریدەكەن، راپرسییەك ئەنجامدراو لەو راپرسییەشدا پارتی پارێزكاران كە لە ئێستادا حوكمی وڵات دەكات لە پلەی یەكەمدایە.\nبەگوێرەی رێژە گشتییەكان، كە پێگەی ستاندارد-ی بریتانی بڵاویكردوەتەوە، لە راپرسییە گشتییەكانی هەفتەی رابردودا پارتی پارێزكارانی بریتانیا بە سەرۆكایەتی بۆریس جۆنسن لەسەدا 43ی دەنگەكانی بەدەستهێناوە، لە پلەی دوەمیشدا پارتی كار-ی بریتانیا، كە پارتێكی ئۆپۆزسیۆنە و جێرێمی كۆربین سەرۆكایەتی دەكات رێژەی لەسەدا 29ی دەنگەكانی بەدەستهێناوە.\nئەو ئەنجامانە دەریخستوە، لەماوەی سێ رۆژی رابردودا پارتەكەی بۆریس جۆنسن رێژەی دەنگەكانی زیادی كردوە، لەكاتێكدا رێژەی دەنگەكانی پارتی كاری ئۆپۆزسیۆن وەك خۆی ماوەتەوە و لەماوەی ئەو سێ رۆژەدا گۆڕانكارییەكی ئەوتۆی بەخۆوە نەبینیوە.\nنوێترین راپرسییەكان سەبارەت بە هەڵبژاردنی داهاتوی بریتانیا لە لایەن پی ئەی میدیا-وە ئەنجامدراوە و دەریدەخات پارتی دیموكراتە لیبراڵەكان بە یەك خاڵ سەركەوتون بە رێژەی لەسەدا 14 بۆ لەسەدا 15 و بەوەش پلەی سێهەمی ریزبەندیەكەی بەدەستهێناوە.\nئەو راپرسیە نوێیە پاش ئەوەدێت، هەریەك لە پارتی كار و دیموكراتە لیبراڵەكان پارتی سەوزی بریتانیا سەبارەت بە هەلبژاردنەكان بەرنامە و راگەیەندراوی خۆیان بڵاوكردەوە، دواتریش پارتی برێكزیت رێساكانی خۆی خستەڕو.\nتا ئێستا پارتی پارێزكاران بەرنامەی كار و راگەیەندراوی تایبەتی خۆی سەبارەت بە هەڵبژاردنە گشتیەكانی وڵات نەخستوەتەڕو، بەڵام بەپێی وتەی بەرپرسانیان لە داهاتویەكی زۆر نزیكدا ئەو كارە ئەنجام دەدەن.\nبڕیارە رێکەوتی 12ی مانگی داهاتو، هەڵبژاردنی گشتی لە بریتانیا بەڕیوە بچێت، کە تیایدا چوار پارت کێبرکێ لەسەر مسۆگەرکردنی زۆرینەی پەرلەمان و گرەوی مانەوە و دەرچونی بریتانیا لە یەکێتی ئەوروپا دەکەن.