مەترسی ڕادیکاڵیزمی دینی وەک مەترسیەکی گەورە بۆ کوردستان | Roji Kurd ڕۆژی کورد\nHome بژارده‌ی سایت مەترسی ڕادیکاڵیزمی دینی وەک مەترسیەکی گەورە بۆ کوردستان\nمەترسی ڕادیکاڵیزمی دینی وەک مەترسیەکی گەورە بۆ کوردستان\nنووسەر: عومەر ئیزەدخاە\nئێستا زۆربەی جیهان و ڕۆژهەڵاتی ناوەڕاست، چیرۆکی حکومڕانی چەند ساڵی ڕابردووی داعش و مەترسییەکانی پەلاماردانی دەوروبەر لە وێنەی کەمتیارێکی دڕندە و سوتاندنی کێڵگەی مرۆڤایەتی ونیشاندانی ڕوویەکی ڕەش لە ڕەشەکوژی دەزانن و کەم کەسیش هەیە نەیزانیبێ لەناو خەلافەتەکەیان چ ڕادەبرێ و مامەڵەیان لەگەڵ تەنانەت ڕێڕەوانیشیان چۆن چۆنیە… کەواتە کەم کەس هەیە ئەو ڕاستیانەی نەزانیبێ، بە خۆبواردن لە هۆکارەکانی سەرهەڵدانی ئەم گروپە کە یەکەمین هۆکاری دەگەڕێتەوە بۆ بوونی هزرێکی دینیی ڕادیکاڵ و تووندئاژۆ، ئەو هزرە مێژوویەکی درێژی هەیە و هەڕەشەیەکی بەردەوامی گەورەیە لەسەر کۆمەڵگاکانی ئەم ناوچەیە و کوردستانیش وەک ناوچەیەکی چەق لە ڕۆژهەڵاتی ناوەڕاست لەو مەترسیەدا هاوبەشە، دەتوانین بە بۆمبێکی گەورەی بیشوبهێنین کە لەناکاو و لە دەرفەتێکدا دەتەقێتەوە و وێرانکاری گەورە بەدوای خۆیاندا دێنێ.\nکوردستان دەکەوێتە ناو جەرگەی مەترسیدارترین ناوچەی جیهان لە کۆبونەوەی هزرە ڕادیکاڵەکان، ئەویش ڕۆژهەڵاتی ناوەڕاستە و جەنگی مەزهەبی و دینی سەدان ساڵەی ئەم ناوچەیە بەردەوام و پێ بەپێ، مەینەتی و دەربەدەری و ماڵوێرانی و نەهامەتی و کۆکوژی و دۆزەخی دونیایی بۆ تاکەکان و کۆمەڵگا و نەتەوەکانی ئەم ناوچەیەی هێناوەتە ئاراوە، لە بەرامبەریشدا بوونیەتی فیکریی تاکی ئەم ناوچەیە بە کوردستانیشەوە تاکو ئێستا چەواشە دەکرێ و شوناسی نەتەوەیی و مرۆڤایەتی بوونی بە ئامانج دەگیرێ و دەرەنجام ئەو بوونیەتە بە سانایی دێتە ژێر باری ئەو چەواشەیە و لە واقعی ئێستای کوردستانیشدا مەترسییەکی گەورە و پەرەسەندووی ڕێژەبەرز لەلایەن گروپە ڕادیکاڵیزمە دینیەکانەوە بەدی دەکرێ، جێی بایەخە خاوەنی سەنگی بەرچاوی جەماوەرین کە هۆکارە سەرەکیەکەشی دەگەڕێتەوە بۆ ئەو ئامادەبوونە نەرێنیەی کە بە گشتی لە بوونیەتی فیکریی تاکی کۆمەڵگاکەماندا بوونی هەیە.\nداعش، بەربەریەتەکەی ڕەقە و نەینەوا و کۆماری ئیسلامی ئێران و میرنیشینی ئیسلامیی تاڵیبان و ڕێکخراوی ئەلقاعیدە و حیزبوڵا و ئەنسارولئیسلامی کوردستان و بۆکۆحەرام و هاوشێوەکانیان .. ئەزمونێکن لەم ناوچەیە، بەردەوام و ڕۆژ بۆ ڕۆژ بە ناوی جیاجیاوە سەرهەڵدەدەنەوە و جیهادی گەورەی ئەو گروپانەش بریتییە لە قرتاندنی دەست و پەل، پەلوپۆکردن و سەڕبڕین و لەسێدارەدانی مرۆڤەکان و جێبەجێکردنی حوکمی تیۆکراتی و گەڕاندنەوەی چەرخی مێژوو بۆ قۆناغی زۆر کۆن و لە دەرەنجامدا، خوڵقاندنی هەمان ئەو دۆزەخەی کە بە حیساب ئامادەکراوە مرۆڤەکان لەو دونیا بیبینن، هەروەها هەمان ئەو بەهەشتەی ئەولا بەهەمان وێنایەک کە بۆ خەلیفە و میر و بەرپرسەکان پێناسەی کراوە، ناوچەی ئێمە، ناوجەرگەی ئەو فیکرانەیە و کوردستانیش پشکی گەورەی لە کۆبونەوەی توندڕەوە ئاینییەکان بەردەکەوێ کە ڕۆژانە و بە هێمنی ئامادەکاریی دوورمەودا و ستراتیژیانەی بۆ دەکرێ.\nرواڵەتی ئەو گروپانە بە جۆرێکە کە سەرەتا لە شێوەی میانەڕەو و پەپولە ئاسا خۆیان نیشان دەدەن و کردارەکانیان دەبێتە مایەی سەرنجی جەماوەر و دەوروبەریان، تەنانەت بەشێکی ئەو خەڵکەی کە شەیدای ڕەفتار و کاری سەرکردە و کەسە دیارەکانی ئەو گروپانە دەبن، خەڵکانێکن بە واتای تەواو کەسانی باش و میانڕە و تەبان لەگەڵ دەوروبەریان و تەنانەت قبوڵی ئازادی و فرەڕەنگی و پێکەوە ژیانێکی ڕاددە زۆریش دەکەن … بەڵام بێ ئاگا لەو مەترسیە گەورەیەی کە لە پشتی ئەو هزر و گروپانەوەیە کە دەرەنجام ئاراستەیان هێنانەوەی ئەو ئەزمونانەیە کە باسمان کردن.\nهەر سەبارەت بە ڕواڵەتی ئەو گروپانە پێویستە ئاماژە بە گوتار و هەڵسوکەوتی ڕابەر و سەرکردەکانیان بدەین کە بەشی زۆریان سەرەتا و لە قۆناغی بێ هێزیدا و لە قۆناغێکدا کە هێشتا بەرجەستەی حوکمی سیاسیان نییە، ئەوا گرنگترین تاکتیکیان خۆی لە سواربوونی شەپۆلی ناڕەزایەتییە جەماوەریەکاندا دەبینێتەوە، لەو ناڕەزایەتیانەی کە بەشێکیان پەیوەندیان هەیە بە ململانێی نێوان پارتە سیاسیەکان و بوونی گەندەڵی و بەریەککەوتنی دەسەڵات لەگەڵ گەل و توڕەبوونی کۆمەڵگا لە پارتە حوکمڕانەکان یاخود بوونی هەر جۆرە لە ململانێیەکی ناوخۆیی، گوتاری ئەو گروپانە و ڕابەرەکانیان کە بەشێکی زۆریان لە تاراوگەوە سەرکردایەتی ڕەوتەکانیان دەکەن و بە هەزاران لاو بۆلای خۆیان ڕادەکێشن بریتیە لە خستنەڕووی کەموکوڕی و ڕەخنەبارانکردنی پارتی سیاسیی حوکمران کە لە ڕاستیشدا کەموکوڕیان هەیە، بەڵام ئەوەی مەترسی گەورەیە برییتیە لە بوونی تاکتیکێکی ئەوتۆ سەرنجڕاکێش لەلایەن ئەو گروپانەوە کە بە گوتارێکی بریقەدار و پەلکێشانە ڕۆژبۆرۆژ لەگەڵ بۆشایی و ناسەقامگیریی سیاسی ڕێدەکەن و پێ بەپێ و بەهۆی لایەنگری زیاتر کێشە سیاسیەکان و سەرقاڵبوونی پارتە سیاسیەکان بە کێشە و ململانێکانی نێوانیان بەدەست دێننن و تا کاتێک کە بارودۆخی ناوخۆیی بەرەو تەقینەوە و پێکدادان دەڕوات لەو کاتەدا بە هێزێکی گەورە و بەگوڕەوە ڕوخساری جەهەندەمییان نیشان دەدەن.\nکۆی ناوەرۆکی بابەتەکەشمان لێرەدا ئاماژەدانە بەو مەترسیانەی کە هەڕەشەی گەورە لەسەر قۆناغی ئێستا و داهاتووی کوردستان پێک دەهێنن، بە خوێندنەوە و چاوخشاندن بە گروپە جۆربەجۆرەکانی کوردستان و لەوانەش ڕادیکاڵیزمە فەندەمینتاڵەکان ئەو ڕاستیەمان بۆ دەردەکەوێت کە بەشێکیان بە ئاشکرا هەوڵ بۆ گەڕاندنەوەی خەلافەت و حوکمی بەربەریەت دەدەن و بەشی زۆریش کە بە بێ ئاگایی لێیان گیر دەبن و دوایان دەکەون و نا هۆشیارانە شوناسی سەرەکی خۆیان لەدەست دەدەن و بە ڕاستەوخۆ و ناراستەوخۆ دەبن بە هۆکار و کارکەری ئەو گروپ و هزرە فەندەمێنتاڵانە، لەلایەک ئەو گروپانە دەست دەکەن بە سڕاندنەوەی تایبەتمەندی و بەها نەتەوەییەکان و خزمەتکردنی شۆڤێنیزمی عەرەبی و فارسی و تورکی و..هتد و لەلایەکی تریشەوە هێنانە ئارای سیمیایەکی نامرۆڤانەی وەحشی گەرانەی کە وەک باسمان کرد، ئەم گروپانە تاکو ئێستا ڕۆڵی گەورەیان لە شێواندنی بزاوتە ڕەوا و مافخوازەییەکانی کوردستان گێڕاوە و بەردەوام چاوەڕێی هەلی ئەوتۆیان کردووە، کەواتە دەکرێ بڵێین تا ڕاددەی زۆر لە هێنانەدی ئامانجەکانیان و لە گەشەکردنیان سەرکەوتوو بوون، وشیاریی تاک و هێزە سیاسیەکانیش لەو بارەیەوە ڕۆڵێکی ئەرێنی پێویستی نییە، بەڵکو لەبەردەم ئەو هەڕەشە گەرەیەدا شکستخواردووە، ئەوەش بە پلەی یەکەم دەگەرێتەوە بۆ:\nیەکەم: بوونی کلتورێکی مەیلخواز بۆ گەشەی ئەو گروپانە و کەمیی وشیاریی تاکەکان بۆ مێژوو و هەڵسەنگاندی دیرۆکی خوێناوی خۆیان لە سایەی ئەو هەڕەشانەدا .\nدووهەم: نەبوونی ستراتیژێکی ڕوون و ئەوتۆی پارتە سیاسییە سەرەکیەکان و لەلایەکی تریشەوە بەهۆی بوونی ناکۆکی و ململانێ ڕیژە بەرزی نێوانیان کە وا دەکات ئەو گروپانە بەهێز بن و تاکتیک و پیلانی ڕۆژ بخەنەڕوو .\nهۆشیاری تاکی کوردی لەم بارەوە لاوازە و مەیلخواز و ئاسانکارە بۆ بەهێزبوونەوەی ئەو گروپانە کە پێویستە ئاماژە بە هۆیەکانی ڕاگەیاندن و بەتایبەت سۆشیاڵمیدیاکان بدەین کە سودی گەورەیان لیبینراوە بۆ ڕاکێشان و دروستکردنەوەی پێگەیان ، لە ئێستادا بەشێک لە کەسایەتیە دیارەکانی ئەم پەیرەگەیە لە تاراوگەوە ڕۆژانە توانیویانە پەیامی ئاراستەکەر و پەلکیشانەی مەیلخواز لەنێوا جەماوەری خەڵکی کوردستاندا بڵاوبکەنەوە ، لە بەرامبەریشدا وڵامدانەوەیەکی ئەرێیی بە تایبەت لەنێوا چینی لاواندا بۆ پەیامەکانیان بەدی دەکرێ و دلخوازی خۆیان بۆیان دەردەبڕن ، بێ ئاگا لە ڕووی ڕاستی ئەم پەیرەوگانە.\nئەو ململانێیەی کە ئێستا لەنێوان پارتە کوردیە کاندا هەیە ئاسانکاری ئەوتۆ دەکات بۆ بەهێزبوون و بەهێزبوونەوەی ئەو گروپ و سەرپێکەوتنی ئەو هزرانەیە ، بەڵام ئایا هەر لە قۆناغی بەهێزبوون و ئامادەکاریدا دەبن ؟؟ ، بێگومان نا ، بەڵکو شەڕی ناوخۆیی نێوان پارتەکان و دروستبوونی هەر جۆرە بۆشایی و گرژیەکی سیاسی ئەوتۆ ئەوا قۆناغ و ڕۆژی دامەزراندنی خەلافەتەکانیانە .\nPrevious articleڕاگەیاندنی 17ی ڕەزبەر وەک ڕۆژی مانگرتنی گشتی لە بانە بۆ پشتیوانی لە کۆڵبەران\nNext articleپێنج کەس لە ڕێکخەران و هەڵسووڕاوانی کۆبوونەوە ناڕەزایەتییەکەی مەریوان دەستبەسەر کران+ ڕاگەیێندراوی کۆبوونەوەکە


به‌شێك له ئاواره‌كانی موسڵ له دهۆك ده‌نگ ده‌ده‌ن\nئەمڕۆ هاوشێوەی زۆرینەی ناوچەکانی دیکەی عێراق و هەرێمی کوردستان لە کەمپەکانی ئاوارەکانی مووسڵ پڕۆسەی دەنگدان بەڕێوەدەچێت، کەمپی گەرماوا یەکێکە لە کەمپی ئاوارەکانی مووسڵ، دەنگدەران دوای دەنگدان داوا ئاوەدانکردنەوەی شارەکەیان دەکەن.\nلە بنکەی کەمپی گەرماوای ئاوارەکانی مووسڵ کەمتر لە هەزار دەنگدەر مافی دەنگدانیان هەیە و وێڕای کەمی ژمارەیان دەنگدەران بە شێوەیەکی بەرفراوان روو لە سندوقەکانی دەنگدان ناکەن.\nعاید ساڵح ئاوارەیەکی دەنگدەرە و خەڵکی مووسڵە دوای دەنگدانی بۆ ئاژانسی ئانادۆڵو وتی: "داوا لە بەربژێرەکان دەکەین دوای دەرچوونیان لە ئەنجوومەنی نوێنەرانی عێراق کار بۆ ئاوەدانکردنەوەی مووسڵ بکەن بۆ ئەوەی هاووڵاتییانی شارەکە بگەڕێنەوە سەر ماڵ و حاڵی خۆیان".\nگوتیشی: "بە هۆی کەمی خزمەتگوزارییەوە خەڵک لە کەمپەکان بێزارن و نایانەوێت بەشداربن لە پڕۆسەی هەڵبژاردن، ئەمەیش زیاتر وەک پەیامێکی توڕەییە بە حکوومەتی عێراق دەگەیەنن".\nئاوارەکانی ئەم کەمپە گلەیی ئەوەیان هەبوو کە دەستپێکردنی پڕۆسەی دەنگدان بۆ ماوەی چەند کاتژمێرێک دواکەوت، کارمەندانی کۆمسیۆنی هەڵبژاردن هۆکارەکەیان گەڕاندەوە بۆ نەبوونی مەرەکەب لە ئامێرەکانی دەنگدان.\nسەرجەم ئاوارەکانی کەمپی گەرماوا پێکهاتەی عەرەبی سوننەن و خەڵکی مووسڵن، پڕۆسەی بەڕێوەچوونی هەڵبژاردنی ئەنجوومەنی نوێنەرانی عێراق لە کەمپەکە بەردەوامە.


KHABAT media - حەوتەمین ساڵیادی دامەزرانی رێكخراوی لاوانی خەباتی كوردستانی ئێران پیرۆز بێ\nتاریخ : Tuesday, May 01 @ 06:50:50 UTC\nخەباتمێدیا: بەبۆنەی حەوتەمین ساڵرۆژی دامەزرانی رێكخراوی لاوانی خەباتی كوردستانی ئێران دەستەی بەرێوەبەریی ئەو رێكخراوە لە راگەیەندراوێكدا وێڕای باس كردن لە چۆنیەتی و هۆكانی هاتنەمەیدانی رێكخراوەكەیان تیشك دەخاتەسەر رۆڵ و نەقشی لاوان لە بزوتنەوەی رزگاریخوازی كوردستان و سازمانی خەبات.\nدەقی راگەیەندراوی رێكخراوی لاوانی خەباتی كوردستانی ئێران بەبۆنەی حەوتەمین ساڵرۆژی دامەزرانی ئەو رێكخراوە:\nلاوانی خوێن گەرم و نیشتمانپەروەر!\nئەندامان و دۆستانی رێكخراوی لاوانی خەباتی كوردستانی ئێران!\nبەبۆنەی حەوتەمین ساڵرۆژی دامەزراندنی رێكخراوی لاوانی خەباتەوە گەرمترین پیرۆزبایتان پێشكەش دەكەین و هیوادارین ساڵی داهاتوو بە ئازادی و لە نیشتمانی شیریندا ئەم یادە بەرز راگرین.\nتوێژی لاوان لە كۆمەڵگەی كوردستانی داگیركراو بە درێژایی 40 ساڵ بەردەوام لە خەبات و بەرخۆداندا بووەو بە هەموو شێوەیەك دژ بە سیاسەت و بەرنامەی دژمنكارانەی رژیم وەستاوەتەوە، هاوكات ئەم توێژە گرینگ و كاریگەرە بەشێكی زۆر لە قورسایی ئەركی شۆرش و خۆراگری كوردستان بۆ رزگاری و ئازادی یەكجاری لە ئەستۆ بووەو ئەوانەش وایان كردووە هەمیشە نوكی پەیكانی دژمنان ڕوو لە لاوان بێ و هەوڵی بە لارێدا بردن و فەوتانی لەلایەن رژیمی دیكتاتۆر و گەندەڵی ئاخوندان لە ئێران بدرێ.\nبە هەستكردن بە مەترسی پیلان و پێشێلكارییەكانی ئەو رژیمە دەرهەق بە لاوانی كورد و فشاری زۆر و بەردەوامی دامودەزگا سەركوتگەرەكانی، لە 11ی بانەمەری 1390 بە پلانی ژیرانەو پشتیوانی سەركردایەتی سازمان و هەوڵ و تێكۆشانی لاوانی چالاكی ریزەكانی سازمانی خەبات و ناوخۆ و دەرەوەی كوردستان بەبیركردنەوە لە رەوشی نالەباری لاوانی نێوخۆی نیشتمان و بەپەرۆشی بۆ پاڵپشتی و گرنگی رۆڵی ئەوان لە خەبات و بەربەرەكانێ دژ بە دەسەڵاتی دیكتاتۆری ئێران ریكخراوی لاوانی خەباتی كوردستانی ئێران دامەزراو پێی نایە مەیدانی تێكۆشان.\nجێگەی باسە كە لاوانی خوێنگەرم و شۆڕشگێری كوردستان بەردەوام دژ بە زوڵم و زۆر وەستاونەتەوە و خەباتی خۆیان لە ریزی هێزە تێكۆشەر و شۆرشگێرەكان درێژەپێداوە یاخود رۆژانە و بەچەندین شێوەی جیاواز لە ناوخۆی وڵات چالاكی جۆراوجۆر ئەنجام دەدەن و بە بەردەوامی هەوڵی بردنە پێشی ئاستی هۆشیاری كۆمەڵگا دەدەن و بە كورتی لاوان هێز و داینەمۆی پێشخستنی كۆمەڵگەن.\nرێكخراوی لاوان لە ماوەی حەوت ساڵ تەمەنی خۆیدا هەنگاوی بەرچاو و باشی بۆ بەرەوپێشبردنی خەباتی لاوان لە كوردستانی ئێران هەڵگرتووە و بە بەشداری چالاكانە لە چەندین كۆنفرانس و بەستنی چەندین كۆر و سیمیناری جیاواز و كاریگەر هەوڵی خستنە بەرچاوی كێشەی لاوان و بەرنامەی بۆ دۆزینەوەی چارەسەری گونجاوی بۆ كێشەكانیان داوە.\nبوونی رێكخراوی لاوان كاریگەری ئەرێنی و باشی لەسەر لاوانی ریزەكانی سازمانی خەبات هەبووە و ئەوەش هیوای زیاترمان دەداتێ كە ئەندامانی چالاكی ریزەكانی رێكخراوی لاوان بە جیدیەتەوە درێژە بە كار و چالاكی خۆیان و هەوڵی دەستەبەركردنی دەستكەوتی زیاتر دەدەن.\nدیسان بەبۆنەی 11ی بانەمەڕ حەوتەمین ساڵرۆژی دامەزرانی رێكخراوی لاوانی خەباتی كوردستان پیرۆزبایی خۆمان پێشكەش بە تێكرای لاوانی تێكۆشەری ریزی رێكخراوەكەمان و سەرجەم لاوانی ئازادیخوازی گەلەكەمان دەكەینەوە.\n11ی بانەمەری 1397


سووده‌كانی پاراسیتامۆڵ و ڕێژه‌ی به‌كارهێنانی\n13/10/2018 11:08 AM\nپاراسیتامۆڵ كه زیاتر به ناوی بره‌ندی تیلێنۆل ناسراوه، بۆ لابردنی ئێش و ژان به‌كاردێت. ده‌توانێت بۆ ژانه‌سه‌رێكی ئاسایی، ئێشی ماسولكه، پشت ئێشه، گه‌روئێشه‌و نیشانه‌كانی تری سه‌رمابوون، ئازاری سوڕی مانگانه، ددان ئێشه به‌كاربێت. هه‌روه‌ها هه‌ندێكجار بۆ كه‌مكردنه‌وه‌ی ئازاری جومگه‌كانیش به‌كاردێت.\nئه‌سێتامینۆفێن ناوێكه كه له ژاپۆن، ئه‌مریكا، ئێران به‌كاردێت، به‌ڵام له جیهاندا زیاتر به پاراسیتامۆڵ ناسراوه. ئه‌م مادده‌یه له زیاتر له 100 ده‌رماندا به‌كاردێت.\nئه‌سێتامینۆفێن به‌شێوازی حه‌ب، حه‌بی جوین، كه‌پسول، شله، قه‌تره یان به‌شێوه‌ی شاف (suppository) به‌كاردێت. له جۆره خواردنییه‌كاندا ده‌كرێت له‌گه‌ڵ نانخواردن یان به‌بێ نانخواردنیش به‌كاربێت. پێشنیار ده‌كرێت كه له ڕۆژدا ڕاده‌ی خواردنه‌كه‌ی له 4000 میلیگرام تێنه‌په‌ڕێت. ئه‌گه‌ر بۆ له‌رزو تا به‌كاریده‌هێنن، به‌بێ ڕێنوێنی پزیشك زیاتر له سێ ڕۆژ به‌كاریمه‌هێنن. نابێت كه‌سه به‌ته‌مه‌نه‌كان زیاتر له 10 ڕۆژ به‌كاریبهێنن و منداڵه‌كانیش به‌بێ ڕێنوێنی پزیشك زیاتر له 5 ڕۆژ به‌كارینه‌هێنن.\nئه‌وجۆره به‌رهه‌مانه‌ی بۆ به‌ته‌مه‌نه‌كان دروستكراون نابێ بدرێت به منداڵه‌كان، به‌پێی كێش و ته‌مه‌ن ده‌بێت بڕی ده‌رمانه‌كه بدرێت به منداڵ.\nپاراسێتامۆڵ ڕه‌نگه له ده‌رمانه‌كانی تری كۆكه‌و سه‌رمابووندا كه‌ڵكی لێوه‌رگیرابێت، بۆیه ئه‌گه‌ر چه‌ند ده‌رمان به‌كارده‌هێنن سه‌یری بكه‌ن كه پێكه‌وه بڕی به كارهێنانه‌كه‌ی له‌ئاستی ته‌ندروست تێپه‌ڕ نه‌كات.


◄ Sonuç: Found 355, page 1 of 36 Items per page: 🗐 1 🗐 5 🗐 10 🗐 25 🗐 50 🗐 100\n📅 05-02-2020 Tarih ve olay\n👁 Bu başlık 34,998 defa görüntülendi\nباکووری کوردستان - لەکاتی رزگارکردنی دوو کەسدا لە [ Daha... 👁] ✖ ✖ 34 12 ✔ 99% ✍ H.B. 1-1-2020 0:19:15\n📅 05-06-2019 Tarih ve olay\n👁 Bu başlık 1,338 defa görüntülendi\nرۆژهەڵاتی کوردستان - هێزە نیزامییەکانی حکوومەت، ل [ Daha... 👁] ✖ ✖ 15 1 ✔ 99% ✍ H.B. 11-5-2019 9:13:06\n📅 06-03-2018 Tarih ve olay\n📅 Da eklendi Mar 6 2018 12:00AM\n👁 Bu başlık 4,846 defa görüntülendi\nباکووری کوردستان - هەپەگە ڕایگەیاند: گەریلاکانمان [ Daha... 👁] ✖ ✖ 7 6 ✔ 99% ✍ H.B. 6-3-2018 0:00:00\n👁 Bu başlık 1,668 defa görüntülendi\n📅 06-09-2019 Tarih ve olay\nرۆژهەڵاتی کوردستان - ئەندامێکی خۆجێیی سپای پاسدار [ Daha... 👁] ✖ ✖ 14 0 ✔ 99% ✍ H.B. 2-8-2019 7:46:59\n📅 08-05-2020 Tarih ve olay\n👁 Bu başlık 27,088 defa görüntülendi\nرۆژهەڵاتی کوردستان - کۆڵبەرێکی کورد بە ناوی کەیوا [ Daha... 👁] ✖ ✖ 18 0 ✔ 99% ✍ H.B. 5-4-2020 8:48:56\n📅 11-05-2019 Tarih ve olay\nباشووری کوردستان - بەڕێوبەری گشتیی سەرچاوەکانی ئا [ Daha... 👁] ✖ ✖ 4 0 ✔ 99% ✍ H.B. 5-4-2019 14:54:29\n📊 125 هەزار پەنجەماسی دەخرێتە سێ بەنداوەوە Anket ve istatistik\n📅 Da eklendi Dec 30 2018 10:28AM\n👁 Bu başlık 1,652 defa görüntülendi\nبەمەبەستی زیادکردنی بەرهەمی سامانی ماسی، لەسەر بود [ Daha... 👁] ✖ ✖ 0 1 ✔ 99% ✍ H.B. 30-12-2018 10:28:55


عێراق..ژمارەی ئەوانەی لە نەخۆشی كۆرۆنا چاكبونەتەوە 100 هەزار كەسی تێپەڕاند\nوەزارەتی تەندروستی عێراق، رایگەیاند: لەماوەی 24 سەعاتی رابردودا سێ هەزارو 47 كەسی دیكە توشی كۆرۆنا بون و 67 توشبوی دیكەی ڤایرۆسەكە گیانیان لەدەستداوەو دو هەزارو 583 توشبوش چاكبونەتەوەو بەوەش كۆی گشتی ژمارەی توشبوان 140 هەزار و ئەو توشبوانەشی لە نەخۆشییەكە چاكبونەوە 100 هەزار كەسی تێپەڕاند.\nئاوێنە: وەزارەتی تەندروستی عێراق، ئەمڕۆ پێنجشەممە، لە بەیاننامەیەكدا ئاشكرایكرد: لەماوەی 24 سەعاتی رابردودا، 16 هەزار و 591 پشكنینی كۆرۆنا لەسەرتاسەری وڵات ئەنجامدراون و بەپێی ئەنجامەكان سێ هەزارو 47 كەسی دیكە توشی كۆرۆنا بون.\nبەپێی بەیاننامەكە هەر لەماوەی 24 سەعاتی رابردودا 67 توشبوی دیكەی كۆرۆنا گیانیان لەدەستداوەو دو هەزارو 583 توشبوی دیكەش چاكبونەتەوە.\nوەزارەتی تەندروستی عێراق هێمای بۆ ئەوە كردوە كە بە تۆماركردنی ئەم حاڵەتە نوێیانە، كۆی توشبون بە كۆرۆنا گەیشتۆتە 140 هەزار و 603 كەس و لەوانە پێنج هەزارو 161 كەسیان گیانیان لەدەستداوەو 101 هەزارو 25 كەسیان چاكبونەتەوە.\nبەگوێرەی راگەیەندراوەكەی وەزارەتی تەندروستی رێژەی چاكبونەوە لە نەخۆشی كۆرۆنا لە عێراق لەسەدا 71.9یە.\nئاماژەی بەوەشداوە كە لە ئێستادا 34 هەزار و 417 توشبو لە نەخۆشخانەكانن كە لەوانە 517 توشبویان لەژێر چاودێری چڕدان.


هەواڵ / کوردستان :: 22/04/2019 :: 26903 جار بینراوە\n(دوێنێ یه‌كشه‌ممه 21ى نیسان)، 53 بنكه‌ى نوێ بۆ تۆماركردنى بایۆمه‌ترى ده‌نگدان له هه‌ولێر كرانه‌وه، له دایكبووانى 1997 تا 2002، ده‌توانن خۆیان تۆماربكه‌ن، به‌رپرسى ئۆفیسى هه‌ولێرى كۆمسیۆنیش ده‌ڵێت: "هه‌ر هاووڵاتییه‌ك ناوى خۆى تۆمارنه‌كات، له‌سه‌رجه‌م هه‌ڵبژاردنه‌كاندا مافى ده‌نگدانى نابێت".\nعەلی قادر، سەرۆکی ئۆفیسى هه‌ولێرى كۆمسیۆنى هه‌ڵبژاردنه‌كانى عێراق به دواڕۆژى راگه‌یاند: "ئه‌و 53 بنكه‌یەى له هه‌ولێر كراونه‌ته‌وه بۆ ئه‌وانه‌یه كه كارتى بایۆمه‌تریان ونكردووه یاخود پێشتر ناوى خۆیان له سیستمى تۆمارى بایۆمه‌ترى هه‌ڵبژاردن تۆمارنه‌كردوه، ئه‌وا ده‌توانن سه‌ردانى بنكه‌كان بكه‌ن".\nئۆفیسى هه‌ولێرى كۆمسیۆن، داوا له‌و هاووڵاتیانه ده‌كات كه له دایكبووى (1997تا 2002)ن سه‌ردانى نزیكترین بنكه‌ى تۆمارى ده‌نگدان بكه‌ن بۆ تۆماركردنى ناویان له سیستمى بایۆمه‌ترى هه‌ڵبژاردن.\nسەرۆکی ئۆفیسى هه‌ولێرى كۆمسیۆنى هه‌ڵبژاردنه‌كانى عێراق ده‌شڵێت: "هه‌ر هاووڵاتییه‌ك به‌هه‌ر كێشه‌یه‌ك تۆمارى بایۆمه‌ترى نییه، ده‌توانێت سه‌ردانى بنكه نوێییه‌كانى هه‌ڵبژاردن و بنكه‌كانى دیكه بكات کە ئێستا كراونه‌ته‌وه، به‌پێچه‌وانه‌وه له‌هه‌ر هه‌ڵبژاردنێك كه له داهاتوودا به‌ڕێوه‌ده‌چێت، مافى به‌شداریكردنى نابێت".


پرسیارە بەردوامکراوە ئەنارکیستییەکان – www.facebook.com/sekoy.anarkistan ***** sekoy-anarkistani-kurdiy-zman@riseup.net\n13/08/2013 13/08/2013 Anarchistan ئەنارکیستان\nپرسیارە بەردوامکراوە ئەنارکیستییەکان\nئەم پەرتووکۆکەی بەردەستت، بریتییە لە وەرگێڕانی چەند وتارێکی بەشی(A) /یەکەمی، پەرتووکی یا پڕۆژەی [ پرسیارە چەندبارە ئەنارکیستییەکان An Anarchist FAQ ] و لە زمانی فارسییەوە وەرگێڕدراونەتە سەر زمانی کوردی، هاوکات لەبەرئەوەی کە وەرگێڕانە فارسییەکان لە ڤێرژنە کۆنەکانی ئەم پرۆژەوە وەرگیردراون و دواتر لە نۆژەنکردنەوە و ڤێرزنە تازەکانیدا بەتایبەت لە ڤێرژنی (١٤)دا کۆمەڵێک پەرەگراف و دەستەواژە بۆ بابەتەکان زیادکراون، لەبەرئەوە و بۆ دڵنیایی لە دروستی و دەقاودەقی وەرگێڕانە فارسییەکە و بەرزکردنەوەی وەرگێڕانە کوردییەکە بۆ ئاستی سەرچاوە ئینگلیزییەکەی، ناچار لەتەک دەقی دوا ڤێرژندا بەراوردکراوە.\nبۆ ناساندنی پەرتووکەکە یا پرۆژەکە، کە تائێستا بەرگی یەکەمی لەسەر کاخەز چاپکراوە و لە پەرتووکخانەکدا دەستدەکەوێت، کە لەم ڕێگەیەوە دەتوانن بەدەستیبهێنن [ Paperback: 748 pages, Publisher: AK Press (April 1, 2008), Language: English, ISBN-10: 1902593901, ISBN-13: 978-1902593906 ]، لێرەدا دانانەوەی کورتە ناساندنی خودی دەستەی نووسەران و سەرپەرشتیگەرانی پرۆژەکە بەدروستتر دەزانم.\n” ئەم کارە پێشکەش بە ملیۆنان ئەنارکیست، ئەوانەی زیندوون و ئەوانەی مردوون، هەروەها ئەوانەی هەوڵیانداوە و هەوڵدەدەن دونیایەکی باشتر دەسەبەربکەن. بۆ یەکەم جار لە یادی شۆڕشی 1936ی ئیسپانیا و دلاوەرییەکانی بزاڤی ئەنارکیستی ‘ئیسپانیا’دا بە فەرمی پرسیارە چەندبارە ئەنارکیستییەکان (An narchist FAQ)لە 19ی جولای 1996دا بڵاوکرایەوە. هیوادارین ئەم کارەی ئێمە کۆمەك بە گۆڕینی جیهان بە شوێنێکی ئازاد، بکات .\nئەم ئەنارکیستانەی خوارەوە، کە خۆیان ڕاگەیاندووە (بە زۆری) لێپرسراوەتی ئەم (پرسیارە چەندبارە ئەنارکیستییەکان An Anarchist FAQ)یان لە ئەستۆگرتووە\n) Iain McKayبەشداری سەرەکی و سەرنووسەر ( ، Gary Elkin ، Dave Neal ، Ed Boraas\nسوپاسی ئەم هاوڕێیانەی خوارەوە دەکەین بۆ بەشداری و سەرنجدانیانAndrew Flood ، Mike Ballard ، Francois Coquet ، Jamal Hannah ، Mike Huben ، Greg Alt ، Chuck Munson ، auline McCormack ، Nestor McNab ، Kevin Carson ، Shawn Wilbur ، Nicholas Evans ، هەروەها سوپاسی هاوڕێیانمان لە (the anarchy)، (oneunion)و (organise!) دەکەین\n“An Anarchist FAQ”, Version 14.*\nCopyright (C) 1995-2010 The Anarchist FAQ Editorial Collective:\nمۆڵەتی کۆپی و بڵاوکردنەوە و دەستکاریکردنی ئەم بەڵگەنامەیە بەپێی مەرجەکانی مۆڵەتنامەی (سەرچاوەی کراوە GNU)ی بەڵگەنامە ئازادەکان، دراوە، ڤێرژنی 1.1 و ڤێرژنەکانی دواتری لەلایەن دەزگەی نەرمەواڵای ئازاد و مەرجە گشتییەکانی (GNUیەوە بڵاوکراتەوە، ڤێرژنی 2.0 و ڤێرژنەکانی دواتر لەلایەن دەزگەی نەرمەواڵای ئازادەوە بڵاوکراتەوە. بۆ زانیاری زیاتر سەیری پەڕەی مۆڵەتنامەکان (www.gnu.org) بکەن.”\nخوێنەری بەسەرنج و هێزا، تکایە پاش خوێننەوەی ئەم بابەتانە، هەڵبدە، هەم ڕەخنەت لە نێوەڕۆکی بابەتەکان و هەم سەرنج و ڕەخنەت لەسەر وەرگێڕان و دارشتنەکە کوردییەکەی، لە ڕێگەی ئەم ئیمەیل ئەدرەسەوە hezheen@journalist.com ، ئاراستەی وەرگێڕی کوردی بابەتەکان بکەیت. بەدڵنیاییەوە بەدەربەستبوون و سەرنجەکانت کۆمەکێکی زۆر بە وەرگێڕی کوردیی و هەروەها بە خوێنەر و نووسەری بابەتەکان دەکەیت. هیچ شتێك لە سەرووی ڕەخنەوە نییە و هەموو شتێك بەبێ ڕەخنە، بوونێکی مردووە. هیچ شتێك تەواو و کۆتاییپێهاتوو نییە و تەنیا مردوو و دەقی مردوو، دەتوانێت تەواو و کۆتاییپێهاتووبن. ڕەخنە ژیانە و هزر لە دەرەوەی ژیان هەم بوونی نییە و هەم بە پوچگەرایی کۆتاییدێت. لەبەرئەوە و بۆ ئەوەی بیرکردنەوە و تێڕوانینمان لە پووچگەراییەوە سەردەرنەکا، پێویستە بەردەوام بوونمان بە هەموو لایەن و بوار و بەشەکانیییەوە بدەینە بەرڕەخنە و هەردەم پێداچوونەوەی خۆمان و بیرکردنەوەمان بکەین، تاوەکو بەپێی سەردەم هزر و تێڕوانینمان نۆژەنبێتەوە.\nبۆ خوێننەوەی لە سەرهێڵ و دەرهێڵ، لەم بەستەرە دایبگرن\nPrsiar u Wellami Anakisti- beshi A Online-Version\nبۆ چاپکردنی وەک پەرتووکی گیرفانی لەسەر کاخەز لەم بەستەرە دایبگرن\nPrsiar u Wellami Anakisti- beshi A print-version\nPosted in كوردی - Kurdi، وه‌رگێڕان، پەرتووكلێدوانێک بنووسە\nPrevious Postما هي الأناركية الشيوعية / الجزء الثانى: ليس العنوان و إنما المضمون هو ما يهمNext Post(المنظمة الحمراء (1870


لەگەڵ ڕووداوەکاندا: قەیرانی ئێران لە جیهان و ناوچەکەشدا\nی مانگی یه‌ک ١٧, ٢٠١٩\nوەزیری دەرەوەی ئەمریکا لە ماوەی تەنها یەک هەفتەدا سەردانی هەشت وڵاتی کرد لە ڕۆژهەڵاتی ناوەڕاست و باکوری ئافریکا.\nهەرچەندە دەشێت بەشێکی سەردانەکە پەیوەندی بە دڵنیایی پێدانەوە هەبێت بۆ هاوپەیمانەکانی ئەمریکا لەو ناوچانەی جیهاندا بە تایبەتیش پاش بڕیاری کشانەوەی ئەمریکا لە سوریا.\nبەڵام مایک پەمپەیۆ لەو سەردانەیدا پەیامی تریشی هەیە کە دادەنرێت بە هۆکاری سەرەکی سەردانەکەی.\nپەیامە سەرەکییەکەی پەمپەیۆ لەو سەردانەیدا وەک لە وتارەکەی قاهیرەیدا ئاماژەی پێکرد بریتییە لە "پێویستە بەرەنگاری گەورەترین هەڕەشە و مەترسی ببینەوە لە ڕۆژهەڵاتی ناوەڕاستدا، ڕژێمی ئێران و هەڵمەتەکانی بۆ پشتیوانی تێرۆریزم و هەوڵە وێرانکارییەکانی."\nلە تەواوی کۆبوونەوەکانیدا لەگەڵ ڕێبەران و گەورە کاربەدەستانی وڵاتاندا وەزیری دەرەوەی ئەمریکا هەوڵێکی ڕژدی داوە تا وڵاتانی ناوچەکە پێکەوە لە کارکردندا بن بۆ پاشەکشەپێکردنی ڕۆڵ و کاریگەرییەکانی ئێران لە ڕۆژهەڵاتی ناوەڕاستدا.\nخالید عەزیزی، ئەندامی کۆمیتەی ناوەندی حیزبی دیموکراتی کوردستان.\nئەو سەردانەی پەمپەیۆ بۆ ڕۆژهەڵاتی ناوەڕاست ڕۆژی دووشەممە کۆتاییپێهات بەڵام هێشتا نازانرێت ئایا چەندێک بەرەوپێشچوون هەبووە و چەندێکیش توانیویەتی ئەو وڵاتانەی سەردانی کردبوون لە بەرەیەکدا بۆ ڕێگرتن لە ئێران کۆ بکاتەوە.\nهەرچۆنێک بێت، بەڵام ئەوە کارێکی ئاسان نابێت بۆ وڵاتانی عەرەبی تا پێکەوە لە یەک بەرەدا کۆببنەوە بۆ بەرەنگاربوونەوەی ئێران، ئەمەش تەنها لەبەر یەک هۆی سادە و ئەویش ئاڵۆزی پەیوەندیەکانە لە نێوان وڵاتانی ئەو ناوچەیەدا و بێگومان بێ لەوەی کە تاران دەستێکی زۆری هەیە لەناو بەشێکی زۆری وڵاتەکانی دەوروبەری و ناوچەکەش.\nئەمریکا پێشتر ژمارەیەک سزای قورسی سەپاندۆتە سەر کۆماری ئیسلامی ئێران و کاریگەری ئەو سزایانەش بەسەر ئێرانەوە دەرکەوتوون و کێشە و گرفتێکی زۆری ئابوری بۆ ئێران دروستکردووە.\nبەڵام لە بەرامبەردا ڕژێمی کۆماری ئیسلامی ئێران هیچ ئاماژەیەکی ئەوتۆی نیشان نەداوە بۆ گۆڕینی ڕەفتارەکانی خۆی لە ڕۆژهەڵاتی ناوەڕاستدا وەک ئەمریکا داوای دەکات.\nئێران لەم چەند ڕۆژەی ڕابردوودا سەتەلایتێکی هەڵدا بۆ واڵایی، هەرچەندە پێشتر ئەمریکا ئاگاهی دابووە ئێرانیەکان تا ئەو هەوڵە نەدا.\nئێران نەیتوانی لە هەڵدانی ئەو سەتەلایتەدا سەرکەوتوو بێت.\nوەزیری دەرەوەی ئەمریکا هەڵدانی ئەو سەتەلایتەی بە پێشێلکردنی ئەو بڕیارەی ئەنجومەنی ئاسایشی نەتەوە یەکگرتووەکان دادەنێت کە بۆ پشتیوانی لە ڕێککەوتنە ناوکییەکەی ساڵی 2015 دەرکرا.\nپەمپەیۆ لە ڕاگەیاندنێکدا دەڵێت ئەو سەتەلایتەی ئێران کاری لەسەر دەکات و دەخوازێت هەڵیبدات بۆ واڵایی، هەر هەمان ئەو تەکنەلۆژیای بەکارهاتووە لە سیستەمی موشەکە باڵستیکییەکانی ئێراندا.\nئایا وڵاتانی عەرەبی دەتوانن بەرەنگاری سیاسەتەکانی ئێران ببنەوە لە ڕۆژهەڵاتی ناوەڕاستدا؟\nئایا پێکهێنانی هاوپەیمانێتییەک دژ بە ئێران بە مانای ڕاگەیاندنێکی ناڕاستەوخۆی شەڕە بەرامبەر تاران؟\nئایا بەرەنگاربوونەوەی ئێران بەبێ بوونێکی گەورەی ئەمریکا لە ناوچەکەدا شییانی هەیە؟\nخالید عەزیزی، ئەندامی کۆمیتەی ناوەندی حیزبی دیموکراتی کوردستان وەڵامی ئەم پرسیارانە و پرسیار و سەرنجەکانی ئێوەی ئازیزیش دەداتەوە:


Diplomatic Magazine | چۆن گەڕێنراینەوە بۆ ژێر سایەی بەغدا؟\nلەم چەند رۆژەی دواییدا کە یەکەم ساڵیادە زۆر قسەو باسی گەرم لەسەر ریفراندۆم کران. زۆرینەی گفتوگۆکان بەریەککەوتنن و لەژێر نەفەسی دوو بەرەییەکەی پارو تای هەڵبژاردنی ئەمساڵدان نەک بەخۆداچوونە و هەڵسەنگاندن. هەڵوێستەکان لەسەر ئەو هەنگاوە پڕ لەسەرکێشییە هەرچۆنێک بن رێگر نابن لەو راستییەی کە زۆر لایەنی شاراوەی ئەو قۆناغە پێویستیان بەرونکردنەوە هەیە بۆ مێژوو بۆ پەند وەرگرتن. لەبەر رۆشنایی بەدواداچوونەکانی ئەوکات بۆ هەڵوێستی بەغدا، هەندێ تەوەرو ناونیشان هەن دەشێت دواتر ئیشی زیاتریان لەسەر بکرێت بەتایبەت چۆنییەتی لەکیسچوونی کۆڵێک لەدەسکەوتی نەتەوەیی و سیاسی و ستراتیژیی.\nلێرەدا کورتەیەک لەو بارودۆخە بەخێرایی و پوختی دەخەینەڕوو:\nبڕیاری ڕیفراندۆم له سه‌ره‌تای حوزه‌یرانی 2017 لەهەرێمی کوردستان و لەپیرمام درا، به‌ڵام ده‌سه‌ڵاتدارانی به‌غدا هیچ به هه‌ند وه‌ریان نه‌گرت و پێیان وانەبوو تا کۆتایی دەچێتە سەر، هەر بەم گیانەش مامەڵەیان لەگەڵ وەفدەکان دەکرد کە دەچوون بۆ دانوستان و گفتی هیچیان پێ نەدان، بەڵام لەپڕدا رۆژ‌ی 25 ئەیلول توشی شۆک هاتن کاتێک شاشه‌كان پڕ بوون له وێنه‌ی ده‌نگده‌ران. پەرچەکردارەکان بەرانبەر ئەم پێشهاتە ترسناکە کە یەکێتی خاکی عێراقی خستە بەردەم مەترسی به‌لای شه‌قامی عەرەبییەوە وه‌ك هه‌می شته‌كانیتری وڵات دابه‌شبوون به‌سه‌ر مه‌زاج و حساباتی سیاسی و تایفی شیعه‌و سوننه‌دا.\nشەقامی شیعی کتومت كه‌وتنی شاری موسڵیان له 10 حوزه‌یرانی 2014 هاته‌وه یاد كه تێیدا دووه‌م شاری وڵاتیان لەدەست دا. هەندێ لە سوننەکانیش خوێنی "یه‌كێتی خاكی عێراق"یان تێدا جوڵاو کەوتنە هەڕەشە، بەڵام هه‌ندێكیتریان له داخی شیعه‌كان ده‌ستیان به دڵدا هێنا و بەهیوابوون بەمەقاشی کورد تەمبێی خۆ سەپاندنی شیعە بکرێت و ئەوانیش بڕۆن بەرەو پرۆژەی هەرێمی سوننە. سەرباری ئەم جیاوازییە، هەردوولا لەسەر ئاستی فه‌رمی و ناوەندەکانی بڕیار یه‌كیان گرت بۆ ده‌ركردنی كۆمه‌ڵێك بڕیار دژ بەهەرێم له‌ناو كافتریای په‌ڕله‌مان، كه به‌ر له داڕشتنه‌وه‌ی كۆتایی ده‌قه‌كانی، به كۆی ده‌نگی ئاماده‌بوان پێشوه‌خت په‌سه‌ند كران، تەنانەت سەلیم جبوری تەرمی باوکی بەجێهێشت و پرسەی هێنا بۆ ناو هۆڵی پەرلەمان نەکا لەم "ئەرکە نیشتمانییە" دوا بکەوێت.\nشەقامی شیعی کتومت كه‌وتنی شاری موسڵیان له 10 حوزه‌یرانی 2014 هاته‌وه یاد كه تێیدا دووه‌م شاری وڵاتیان لەدەست دا. هەندێ لە سوننەکانیش خوێنی "یه‌كێتی خاكی عێراق"یان تێدا جوڵاو کەوتنە هەڕەشە، بەڵام هه‌ندێكیتریان له داخی شیعه‌كان ده‌ستیان به دڵدا هێنا و بەهیوابوون بەمەقاشی کورد تەمبێی خۆ سەپاندنی شیعە بکرێت و ئەوانیش بڕۆن بەرەو پرۆژەی هەرێمی سوننە.\nلەناو ناوەندی شیعەدا بەرەی "راستڕە" ـە کان کە نوری مالیكی، حەنان فه‌تلاوی، باڵه ئێرانییه‌كانی حه‌شد "بەدرو عەسایب" لەگەڵ هه‌ڵۆكانی حیزبی ده‌عوه نوێنەرایەتیان دەکرد، ته‌پڵی شه‌ڕیان لێداو کەوتنە گوشارکردن بۆ ئەوەی حەیدەر عه‌بادی سەرۆک وەزیران تێوه بگلێت له جوڵاندنی سوپاو حه‌شدی شه‌عبی بۆ سنوره‌كانی هەرێم، له‌پاش ئه‌وه په‌لاماردان و شەڕ ده‌ست پێ بكات. له‌م نێوه‌نده‌شدا هەندێ سیناریۆ ئاشکرا کران لەوانەش هێرشی سوپا بۆ كۆنتڕۆڵكردنه‌وه‌ی كۆمپانیای نه‌وتی باكور له كه‌ركوك، به‌ڵام لە ترسی به‌ره‌نگاری كوردو لەچاوەڕوانی ڕوون بونەوەی کاردانەوە گریمانکراوەکانی کۆمەڵگای نێودەوڵەتیدا، ئەم گوشارە لەرۆژانی یەکەمی پاش ریفراندۆم، سەری نەگرت. هەندێ لایەنی کوردییش بەمە تێکەوتن و تێپەڕاندنی مەترسییەکانی ریفراندۆمیان راگەیاند.\nئەو بەرە شیعەیەی له‌گه‌ڵ شه‌ڕ نەبوون به هیوای ئەوە بوون بەغدا له ڕێی ئه‌نقه‌ره‌وه ده‌روازه‌ی سه‌ره‌كی سنووری توركیا له خاپور و فڕۆكه‌خانه‌كانی هەولێرو سلێمانی کۆنتڕۆل بکات، بەمەش هه‌رێم بکاتە بەبەشێک لەبەغدا، بۆ ئه‌وه‌ی کورد چیتر زاتی داواکردنی سه‌ربه‌خۆیی نه‌كات، بۆ سنورەکانی ئێرانیش عەینی شت. هەر له‌م میانه‌یه‌شدا حکومەتی عێڕاق فرمانی دەرکرد بۆ ته‌نسیبكردنی زیاتر له چل فه‌رمانبه‌ری گومرگ بۆ ده‌روازه‌ی ئیبراهیم خه‌لیل، به هیوای ئه‌وه‌ی ئه‌نقه‌ره ته‌نهاو ته‌نها مامه‌ڵه له‌گه‌ڵ ئه‌مانه بكات. بەتوندیش فڕۆکەخانەکانی هەولێرو سلێمانی داخستبوو، هاوکات لەگەڵ داخستنی مەرزەکان لەلایەن ئێرانەوە.\nلە رۆژگارەکانی نیوەی یەکەمی مانگی ئۆکتۆبەردا، بەغدا لەهه‌ڵوێستی توندی ئه‌نقه‌ره، تاران، واشنتۆن، ئه‌وروپاو وڵاتانی كه‌نداو، دڵنیا بوویەوە کە لەگەڵ گێڕانەوەی کورددان بۆ قۆناغی پێش 2003، بەتایبەت هی مەکگۆرک و تیلەرسۆن، بۆیە هیچ ترسی کاردانەوەو گوشاری نێودەوڵەتییان نەماو لەپێگەی هێزەوە کەوتنە جێبەجێکردنی پلانە سیاسی و سەربازییەکان\nلەنێوان ئەم دوو بەرەیەشدا، لەبەغدا مقۆ مقۆیەک هاتە ئاراوە کە ناكرێت هه‌مو كورد باجی ریفراندۆم بدەن، به‌تایبه‌ت بەرەیەکی لەسەر کات و ساتی هەنگاوەکە رازی نەبووە "کەمپینی نەخێر"، هەروەها هه‌ندێك رێژەی سەیری بایکۆت لەسلێمانی و هەڵەبجە دەرکەوتن کە جێگەی سەرسوڕمان بوون بۆ ئەم شارانە کە رەمزیەتی مێژوییان هەیە، بەم هۆیەشەوە مشتومڕ هاتە ئاراوە چۆن کارێک بکەن، نه‌بێته هۆی سزای به كۆمه‌ڵ بۆ هەموو کورد، به‌و پێیه‌ی جیهان ئه‌وه قبوڵ ناكات و بیرۆکەیەک گەڵاڵە بوو کە سلێمانی بکەنە سەنتەری هەرێم لەبری هەولێر، بەڵام ئەوە سەری نەگرت و نەکرا فڕۆکەخانەی ئەم شارە بەتەنها بکەنەوە.\nلە رۆژگارەکانی نیوەی یەکەمی مانگی ئۆکتۆبەردا، بەغدا لەهه‌ڵوێستی توندی ئه‌نقه‌ره، تاران، واشنتۆن، ئه‌وروپاو وڵاتانی كه‌نداو، دڵنیا بوویەوە کە لەگەڵ گێڕانەوەی کورددان بۆ قۆناغی پێش 2003، بەتایبەت هی مەکگۆرک و تیلەرسۆن، بۆیە هیچ ترسی کاردانەوەو گوشاری نێودەوڵەتییان نەماو لەپێگەی هێزەوە کەوتنە جێبەجێکردنی پلانە سیاسی و سەربازییەکان، کە بەشێکیان دروستکردنی درزو کەلێن بوو لەو هێزەی بڕیاربوو بەرگری لەکەرکوک بکات، ئەمەش دواتر بە "رووداوەکانی 16 ئۆکتۆبەر" ناسرا.\nهەرچەندە عەبادی کەسێکی شەڕخواز نەبوو، بەڵام کەوت بەسەر واقیعێکی تاڵ و گوشارێکی گەورەدا، هەموو ئەو دەسکەوتانەی بەدەستی هێنابوون لە شەڕی داعش و لە ماوەی سێ ساڵی ویلایەتەکەیدا، هەر هەموویان کەوتنە سەر مەحەک و بەردەم مەترسی سفر بوونەوە، ئەگەر هەنگاوی کردەیی نەنایە دژی هەرێمی کوردستان. ئەوکاتیش ناوبراو مەست بوو بە ویلایەتی دووەم و بەگەرمی کاری بۆ دەکردو لای خۆی وای دانابوو کە نیمچە مسۆگەرە، رکابەرە شیعەکانیشی لەخوایان دەویست و شاگەشکە بوون هەروا بەتەماشاکەر بمێنێتەوە بۆ ئەوەی قسەکەیان بەراست بگەڕایە کە ئەبو یوسر کەسێکی ڕاڕاو لاوازەو بەکەڵکی ئەوە نایەت ببێتە سەرۆک وەزیرانی وڵاتێکی ئاڵۆزی وەک عێراق.\nهەرچەندە عەبادی کەسێکی شەڕخواز نەبوو، بەڵام کەوت بەسەر واقیعێکی تاڵ و گوشارێکی گەورەدا، هەموو ئەو دەسکەوتانەی بەدەستی هێنابوون لە شەڕی داعش و لە ماوەی سێ ساڵی ویلایەتەکەیدا، هەر هەموویان کەوتنە سەر مەحەک و بەردەم مەترسی سفر بوونەوە\nبەم پێیەش ئەوەی بەکورد کرا بەهاندان و پلانی مالیکی و عامری و تەنانەت سەدر ـ یش بوو کە بەیانێکی زۆر توندی دەرکرد، بەڵام جێبەجێکردنەکەی سپێردرا بەعەبادی بەو پێیەی سەرۆک وەزیران و فەرماندەی گشتی هێزە چەکدارەکان بوو، لەکۆتایشدا عەبادی لەشەقامی شیعە هیچی نەبردەوە لەپای لەقاڵبدانی هەرێم و گیڕانەوەی بۆ ئامێزی بەغدا ، بەتایبەت کەرکوک کە گرنگییەکەی نایەتە باسکردن بۆ بەغدا لەگەڵ شەنگال و دەشتی نەینەوا، لەهەڵبژاردنی 12 ئایار لیستەکەی عەبادی بەپلەی سێیەم هات و خۆشی تەنها 59 هەزار دەنگی لەبەغدا هێنا. هاوکات لەگەڵ ئەمەشدا عەبادی لەلای کورد بێزرا، دواتریش هەرچی هەوڵیدا بە ناردنی 317 ملیار دیناری مانگانە کەمێک وێنەی چڕژبووی خۆی راست بکاتەوە، بەڵام تازە کار لەکار ترازاو ئێستە ئەو هێزە کوردیانەی دەچن بۆ بەغدا بەدڵ و گیان هەر مالیکی و عامرییان مەبەستەو بەساردییەک و وەک پرۆتۆکۆلیش سەرێک دەدەن لەسەرۆک وەزیران.


05:58 - 17/01/2021 130 جار خوێندراوەتەوە\nحیکایەتێک لە کتێبی "اسرار التوحید"\n"اسرارالتوحید" باسی ژیانی ئەبوو سەعیدی ئەبولخەیرە. دەوروبەری ساڵی ٥٧٠ی کۆچی (١١٧٤ی زایین) نزیکەی ١٣٠ ساڵ دوای مەرگی ئەبوو سەعید نووسراوە. نووسەری کتێبەکە "محمد منور" لە نەوەکانی ئەبووسەعیدە. من زۆرتر بۆ فێربوونی زمان خوێندوومەتەوە، بەڵام کتێبەکە لە باری مێژوییشەوە جێگای سەرنجە. بۆ ناسینی ژیانی کۆمەڵاتیی خوراسانی ئەوکات بەکەڵکە و بە تایبەت، ناوی گەلێک شوێنی تێدایە کە ناوەکان کوردین. بەشێک لە ڕووداوەکانی کتێبەکە لە ناوچەی "خبوشان" ڕوویان داوە، هەر ئەو شوێنەی ئێستا پێی دەگوترێ "قووچان" و زۆر لە دانیشتوانی کوردن.\nلە کتێبەکەدا لەهەر جێگایەک نووسەر قسەی ئەبوو سەعید دەگێڕێتەوە، چۆنی بە زمانی ئەبوو سەعیددا هاتووە، هەر ئاوای نووسیوە. لە زۆر جێگا، ئەوەی ئەبوو سەعید گوتوویەتی لە کوردی نزیکترە تا لە فارسی. بۆ نموونە دەڵێ "نت وا" بە مانای "نەتهەوێ" کە ئەوە لە فارسیدا نییە. هەروەها لە باسی جلوبەرگی ئەبوو سەعید دا "رانین" (ڕانک) و "فرجی" (فەرەنجی) نووسراوە. پشتریش لە ژیاننامەی بابەتاهیری هەمەدانیدا باسم کردووە کە هێندێک سەرچاوە ڕەچەڵەکی بابەتاهیر بە نێوی "بووتاهیری کورد" دەبەنەوە سەر ئەبوو سەعیدی ئەبولخەیر. بە پێی کتێبەکە، بابی ئەبوو سەعید و خەزووریشی، هەرتکیان بە "بابۆ" بانگیان دەکرێ. دیار نییە ئەبوو سەعید کورد بووە یان نا، یان لە دایکوباب و ڕەچەڵەکی کەسیان کورد بوون یان نا، بەڵام ئەوە ئاشکرایە کە زمانی لە کوردی نزیکترە تا لە فارسی.\nئەبوو سەعید ساڵی ٣٧٠ی کۆچی لە خوراسان لە دایک بووە و ٨٣ ساڵ ژیا. چوارینەکانی بەناوبانگن و لە شیعردا بە هاوتای حافز و خەیام دادەنرێ. ئەوە یەکێکە لە حیکایەتەکانی ناو "اسرارالیوحید" کە تێیدا باسی کوردێک دەکرێ:\nهەر حەسەنی مامۆستا گێرایەوە ڕەحمەتی خودای لێ بێ، چەند ڕۆژ بوو هیچ گۆشتم بۆ خانەقا نەهێنابووەوە، پارەم پێ نەبوو و سۆفییان داوای گۆشتیان دەکرد. ڕۆژێک شێخمان ئەبووسەعید قدس اللە روحە العزیز لە خانەقا گوتاری دەدا. پێی گوتم: "هەستە حەسەن بچۆ لای ئەو گەنجە". پەنجەی بۆ گەنجێک ڕاداشت. هەستام چوومە لای گەنجەکە. شێخ گوتی: "ئەی جوامێر! ئەو کیسەیەی لە نێوقەدت بەستووە، دینارێک و حەببەیەکی تێدایە، بیدەیە!". گەنجەکە، کیسەکەی لە نێوقەدی کردەوە و دایمێ. کیسەکەم وەرگرت و بردمە لای شێخ. شێخ گوتی: " بچۆ سەری ئەسپەرێس، گەنجێکی قەساب بەرخێکی مەستەشیری بە دەستەوەیە، جوان پاکی کردووە. بە دینارێک لێی بکڕە. گەنجەکەش لەگەڵ خۆت بەرە و بچنە شوولە و بەرخەکە لە قووڵکەکە بهاوێ با چوارپێی ئەو ناوە بیخۆن و دەمێک چەور کەن!". چووم و هەتا گەیشتمێ، بەڕێگاوە هەر بیرم لەوە دەکردەوە ئەوە چەند ڕۆژە لە خانەقا گۆشتمان نەدیوە و شێخ بەرخی پەرواری مەستەشیر بۆ سەگان دەنێرێ. گەیشتمە ئەسپەرێس و هەر ئەوەم دیت کە شێخ گوتبووی. بەرخەکەم سەودا کرد. گەنجەکە گوتی: "کڕیارم هەیە پێنج دانگ و نیوم دەداتێ، لە دینارێک کەمتری نافرۆشم". ئەو کیسەیەی پێم بوو و دینارێکی تێدابوو، دامێ و بەرخەکەم لێ کرێ و گەنجەکەشم لەگەڵ خۆم برد و بەرخەکەم هاویشتە بەردەمی سەگان. خەڵک کۆببوونەوە و چاویان لەو کارەی ئێمە دەکرد.\nگەنجەکە دەستی کرد بە گریان و گوتی: "بمبە لای شێخی". گەنجەکەم لەگەڵ خۆم هێنایە لای شێخ. بەسەر دەست و پێی شێخدا کەوت و دەیگوت: "ئەی شێخ! تۆبەم کرد!" منیش لای شێخ ڕاوەستابووم. شێخ بە منی گوت: "حەسەن! چوار مانگە ئەم گەنجە ئەو بەرخە بەخێو دەکا و پێوەی ماندوو دەبێ. بەرخەکە دوێشەو مردار بووەوە. ئەو کوڕە پێی حەیف بوو فڕێی دا. بردبووی بیفرۆشێ. ئێمە بە ڕەوامان نەزانی ئەو پیاوە لەبەر موحتاجی ئەو بەرخە بفرۆشی و ئەو مردارە بە گەرووی موسوڵمانێکدا بچێ. ئەوە ئەم پیاوە بە ئارەزووی خۆی گەیشت و سەگەلیش دەمێکیان چەور کرد. تۆ بۆ لە ڕێگا دەتگوت لە کاری شێخ ناگەم و بەرخ بۆ سەگان دەنێرێ. سۆفی پاکن و ئەوەی پاک نەبێ نایخۆن. بەشی ئەوانیش دەگا."\nئەو جوامێرەی کیسە زێڕەکەی دابوومێ هێشتا لەوێ دانیشتبوو. کورد بوو و مەڕدار. هەستایە سەر پێ و گوتی: "ئەی شێخ! من مەڕی حەڵاڵم هەیە. ئەوە بیست بەختەم دایەی بۆ سۆفییان". شێخ گوتی" دەبوو هەموو ئەوانە ڕووبدەن، تا سەرەتا سەگەل دەمیان چەور بێ و ئەم پیاوەش بە ئارەزووی خۆی بگا و بەرخەکەی بفرۆشێ، تا ئێوە بە گۆشتی حەڵاڵ بگەن".\nحەسەنی مودب، مامۆستای منداڵەکانی ئەبووسەعید بوو. کاروباری خانەقا، ئەو دەیکرد. ئازووقەی دەکڕی و بەسەر خۆراک و جلوبەرگی سۆفییان ڕادەگەیشت.\nئەسپەرێس: ناوی شوێنێکە لە نەیشابوور. سەری ئەسپەرێس، گۆڕستانی ئەسپەرێس و بازاڕی ئەسپەرێس هەبوون.\nوێنەکە مەزاری ئەبووسەعیدە لە گوندی "میهەنە"ی دەشتی خاوەران کە ئێستا کەوتووەتە ناو سنووری تورکمەنستان.


حەلبوسی دڵنیایی دەداتە فەرمانبەران - تۆڕی میدیایی خەڵک\nمحەمەد حەلبوسی سەرۆكی ئەنجومەنی نوێنەرانی عیراق ئاشكرایكرد، فەرمانبەر مووچەی خۆی هاوشێوەی پێشوو وەردەگرێت و هیچ گۆڕانكارییەكی بەسەردا نایەت.\nحەلبوسی وتیشی،”لیژنەی دارایی ئەنجومەنی نوێنەران بڕیاریداوە كە مووچەی فەرمانبەران لێی نەبڕدرێت، هیچ لێبڕینێكیش تێناپەڕێنرێت” .\nسەرۆكی ئەنجومەنی نوێنەران ئەوەشی خستەڕوو، “ئەوەی پەیوەستە بە پلە تایبەتەكان، لێبڕین ئەوان دەگرێتەوە و لەلایەن لیژنەی داراییەوە بڕیاری لەبارەوە دراوە”.\nدوای نزیكەی دوو ساڵ بەسەر ڕووداوەكەدا كە تێیدا نزیكەی دووسەد كەس بونە قوربانی، تەرمێكی تری ڕووداوی بەلەمەكەی موسڵ دۆزرایەوە. (زیاتر…)


وەزیری دارایی ھەرێم بەڵێنێک بەخانەنشینان دەدات\nبەڕێوەبەری خانەنشینی پێشمەرگە لەسلێمانی ڕونکردنەوە لەبارەی خەرجکردنی دەرماڵەی تایبەت بە ھاوسەرگیری و منداڵ بۆ ئەو خانەنشینانە دەدات، کە لەمساڵدا بۆیان خەرجنەکراوە، ڕاشیدەگەیەنێت: وەزیری دارایی بەڵێنی خەرجکردنی داوە و تەنھا دەرکردنی فەرمانەکەی ماوە.\nعەزیز عەلی فەتاح، بەڕێوەبەری خانەنشینی پێشمەرگە لەسلێمانی، بەSNNی راگەیاند: ئەو خانەنشینانەی لەمساڵدا دەرماڵەی تایبەت بەھاوسەرگیری و منداڵیان بۆخەرجنەکراوەو مافی خۆیانە بۆیان خەرجبکرێت، کە لەشێوەی قەرەبوودا پارەکەیان پێدەدرێت.\nرونیشیکردەوە، ئێمە بۆ خەرجکردنی ئەو قەرەبووە، نوسراومان بۆ وەزارەتی دارایی کردووەو لەئێستادا نوسراوەکە لەبەردەستی وەزیردایە، ھەرکات فەرمانی بۆ دەرکرد پارەکە بۆ خانەنشینان خەرجدەکرێت.\nبەڕێوەبەری خانەنشینی پێشمەرگە لەسلێمانی ئاماژەی بەوەکرد کە وەزیری دارایی بە زارەکی بەڵێنی خەرجکردنی ئەو قەرەبووەی داوەو تەنھا ئەوە ماوە فەرمانی بۆدەربکات، بەڵام لەئێستادا موچەی مانگەکانی ١٠ و ١١ و ١٢ ماوە و دوای ئەوەی موچەی ئەو سێ مانگەی خانەنشینان خەرجدەکرێت، ئەو قەرەبووەشیان دەدرێتەوە کە لەمساڵدا دەرماڵەی ھاوسەرگیری و منداڵ لەگەڵ موچەکەیاندا بۆ خەرجنەکراوە .\nهەفتە پێشتر - Sep 10 2019 6:49PM


کوژران و برینداربوونی ٩ کەس لە هێزەکانی ڕژیم لە ئورمیە | Roji Kurd ڕۆژی کورد\nHome ڕۆژهه‌ڵاتی ناوه‌ڕاست ئێران کوژران و برینداربوونی ٩ کەس لە هێزەکانی ڕژیم لە ئورمیە\nکوژران و برینداربوونی ٩ کەس لە هێزەکانی ڕژیم لە ئورمیە\nڕۆژی کورد: بەپێی هەواڵی بڵاوکراوە لەلایەن سەرچاوەکانی ناوخۆیی سەر بە سپای تیرۆریستیی پاسدارانی کۆماری ئیسلامیی ئێران، ئەمڕۆ شەممە ٦ی خەرمانانی ١٣٩٦ی هەتاوی، لە تێکهەڵچوونێکی چەکداری لە نێوان هەنگی سنووریی ڕژیم لە ئورمیە و هێزێکی کوردیدا، ٩ کەس لە هێزەکانی ڕژیم کوژراون و بریندار بوون.\nلەو تێکهەڵچوونەدا، ٢ کەس لە مەئموورانی ڕژیم کوژراون و ٧ کەسیشیان بریندار بوون کە دەگوترێ دۆخی جەستەیی ٣ کەسیان ناجێگیرە.\nڕاگەیێنەکانی کۆماری ئیسلامیی ئێران بڵاویان کردۆتەوە کە ئەو تێکهەڵچوونە لە نیوان هێزەکانی ڕژیم و گریلاکانی پژاک هاتۆتە ئاراوە بەڵام تا ئیستا هیچ هێز و لایەنێکی کوردی ئەنجام دانی ئەو عەمەلیاتەی وەئەستۆ نەگرتووە.\nچەند سەرچاوەیەکی نافەرمی ناوی یەکێک لە کوژراوەکانیان “سەرهەنگ دووهەم، فیرووزی” ڕاگەیاندووە.\nناوی بریندارەکان بەو شێوەی خوارەوەیە:\n١- ئیستوار دووەم، ڕەزا نیعمەتی\n٢- گرووبان یەکەم، مستەفا بەسیر\n٣- گرووبان یەکەم، ئەمین میرزایی\n٤- حوسێن قارەمانی- سەرباز\n٥- هادی ئەسڵانی- سەرباز\n٦- سەعید تەقی لوو- سەرباز\n٧- سیامەک محەمەدی- سەرباز\nPrevious articleفەرماندەیەکی پلە بەرزی سپای تیرۆریستیی پاسداران لە موسڵ کوژرا


هەموو شتێک لە بارەى ئەو کەشتییەى نۆکەندى سوێسى داخستووە\n07:54 - 27/03/2021\nماوەى پێنج رۆژە کەشتى بازرگانى ئێڤەرگرین کە لەلایە کۆمپانیایەکى ژاپۆنیەوە خاوەندارێتی دەکرێت لە نۆکەندى سوێسدا گیرى خواردوە، تائێستاش هەوڵەکانى دەربازکردنی بێ ئەنجام بوون، ئەوە نۆیەمین جاریشە ئەو بەندەرە توشى حاڵەتى لەم شێوەیە دەبێت.\nئەو کەشتیە کە درێژیەکەى (400)مەتر و پانیەکەى (50) مەتر و بەرزیەکەى (52) مەترە، (223) هەزار تۆن کەلوپەلى هەڵگرتوە کە پێکدێت لە(18) هەزار و (300) کۆنتێنەر لەو رێڕەوە ئاویە دەستکردەدا گیرى خواردوە، ئەوەش بوەتەهۆى پەکخستنى جموجۆڵى بارزگانى لە نۆکەندى سوێس کە بە کورتترین و سەرەکى ترین رێرەوى ئاوى لە نێوان رۆژهەڵات و رۆژئاواى جیهان دادەنرێت، بەپێى دواین زانیارییەکانیش بەهۆى ئەو رووداوەوە هاتوچۆى زیاتر لە (160) کەشتى بارزگانى پەکی کەوتوە کە بەشێکیان کەشتى نەوت گوێزەرەوەن.\nزیانەکانى ئەو روداوە\nسەبارەت بەو زیانانەش کە بەهۆى ئەو رووداوە دەگمەنەوە بەر جموجۆڵى بارزگانى لە جیهاندا کەوتوە، ئاژانسى بلومبێرگ بڵاوى کردەوە، زیانى داخرانى ئەو رێڕەوە ئاویە لە بەردەم گواستنەوەى نەوت و کەلوپەلدا بۆهەر رۆژێک بە (10) ملیار دۆلار دەخەمڵێنرێت، ئەمە جگە لەوەى کرێى گواستنەوەى یەک کۆنتینەر لەچینەوە بۆ ئەوروپا گەیشتوەتە هەشت هەزار دۆلار، ئەوەش بە بەراورد بە ساڵى رابردوو چوارهێندە زیادى کردوە، لەدواین پیشهاتیشدا ئاژانسەکانى هەواڵ ئاشکرایانکردن داخستنى نۆکەندنى سوێس بوەتە هۆى بەرزبونەوەى نرخى نەوت.\nئەگەر داخستنەکە بەردەوام بێت زیانەکان چیدەبن؟\nئەگەر داخستنى نۆکەندى سویس بۆماوەى چەند هەفتەیەک بەردەوام بێت، بەدوورنازانرێت کۆمپانیاکانى گواستنەوەى دەریایى پەنا بۆ رێگایەکى جێگرەوە بەرن بە دەورى کیشوەرى ئەفەریقادا و بە ناو زەریاى هیندى و زەریاى ئەتڵەسیدا، کە درێژى رێگاکە بۆ هەرکەشتیەک کە بیەوێت لە رۆژهەڵاتى ناوەراستەوە بچێتە ئەوروپا، نۆ هەزار و (650) کیلۆمەتر زیاترە و تێچوى سوتەمەنى هەر کەشتیەکش (300) هەزار دۆلار زیاترە، بە بەراورد بە هاتوچۆکردن لە رێگەى نۆکەندى سوێسەوە.\nجارى یەکەم نیە روداوى لەو شێوەیە روبدات\nیەکەمجار نیە کە رووداوى لەو شێوەیە لە نۆکەندى سوێس رووبدات، بەڵکو لە دواى کردنەوەى لە ساڵى (1869) هەشت جارى دیکە ئەو رێرەوە ئاوییە داخراوە، بەڵام هۆکارەکانى داخستنى جیاواز بوون، زۆربەیان بە هۆى ئەو جەنگانەوە بوە کە لە ناوچەکە روویانداوە.\nچەند زانیارییەک لەبارەى نۆکەندى سوێس\nدرێژییەکەى (193) کیلۆمەترە.\nدەریاى سور و دەریاى ناوەراست پێکەوە دەبەستێتەوە.\nکورتترین ریگاى ئاوى نێوان کیشوەرەکانى ئاسیا و ئەوروپایە.\nلەساڵى (1859) دەست بە دروستکردنى کراوە و نزیکەى یەک ملیۆن و (500) هەزار میسرى وەک کریکار بۆماوەى (10) ساڵ کاریان تێداکردوە.\nلە ساڵى (1869) کراوەتەوە و وەک رێڕەوێکى ئاوى لە نێوان دەریاى سور و دەریاى ناوەراستدا بەکارهێنراوە\nتاکو ساڵى (1956) لەژێر کۆنترۆلى بەریتانیا و فەرەنسادا بووە، لەهەمان ساڵد لەلایەن جەمال عەبدولناسرەوە خۆماڵى کراوە.\n(12%) قەبارەى ئاڵوگۆرى بارزگانى و (10%) گواستنەوەى نەوتى خاو لە جیهاندا لە رێگەى نۆکەندى سوێسەوە ئەنجام دەدرێت.\n(30%) کەششتیە بارزگانیەگانى جیهان لە رێگەى نۆکەندى سوێسەوە هاتوچۆ دەکەن.\nبەپێى دواین ئامار داهاتى ساڵانەى زیاتر لە پێنج ملیار دۆلارە.


پرس بادینی به‌لاڤدكه‌ت كا ئیران وێ ل عێراقێ چ بكه - پرس بادینی\nHome سڵایدشۆو عێراقی هەواڵ پرس بادینی به‌لاڤدكه‌ت كا ئیران وێ ل عێراقێ چ بكه\nپرس بادینی به‌لاڤدكه‌ت كا ئیران وێ ل عێراقێ چ بكه\nپرس میدیا 12:44:00 PM سڵایدشۆو, عێراقی, هەواڵ,\nگوڤارا فۆربسا ئه‌مه‌ریكی به‌لاڤكریه, بسه‌ده‌ما ترسا بۆردومانا بنگه‌هێن خۆه یێن ئه‌تۆمی ژ ئالیێ ئه‌مه‌ریكا و ئیسرائیلی ڤه, ئیرانێ بزاڤێن خۆه ده‌ستپێكرینه بۆ جێگركرنا سیسته‌مێ دژه مووشه‌كی ل عێراقێ و سوریایێ, هه‌یا ژ ئه‌سمانی مووشه‌كان بخەن خارێ.\nگوڤارێ ئه‌شكرا ژی كریه, د ڤان داویان ده، ته‌هرانێ بزاڤێن خۆه بۆ رازیكرنا عێراقێ و سوریایێ ده‌ستپێكرنه هه‌یا سیسته‌مه‌كێ ب هێزێ ئه‌سمانی ل وان وه‌لاتان جێگربكه‌تن, چونكێ زانیاری هه‌نه د داهاتی ده، ئه‌مه‌ریكا و ئیسرائیل بنه‌گه‌هێن ئه‌تۆمیێن ئیرانێ بۆردومان بكه‌ن.\nلدوف زانیاریان هه‌یا نها عێراق لسه‌ر وێ یه‌كێ رازینه‌بوویه.\nگوڤارێ به‌لاڤكریه, ئه‌گه‌ر ته‌هران بكاریت لسه‌ر ئاخا عێراقێ و سوریایێ سیسته‌مێ دژه مووشه‌كان ئاڤا بكه‌ت, وی ده‌می دبنه پرێسگرێكه‌كا مه‌زن بۆ بۆردومانا ئیسرائیلێ و ئه‌مه‌ریكایێ.\nمه‌دیایێن ئیرانێ ژی به‌لاڤكرینه, ئیران دگه‌ڵ سوریایێ د گفتۆگویان ده‌یه, هه‌یا بكاریت رێ ژ بۆردومانێن ئیسرائیلێ ل وی وه‌لاتی بگریت, ئه‌و ژی برێیا دانینا سیسته‌مه‌كێ بهێز ئه‌سمانی.\nتاگەکان # سڵایدشۆو # عێراقی # هەواڵ\nBy پرس میدیا at 12:44:00 PM\nLabels: سڵایدشۆو, عێراقی, هەواڵ\nسڵایدشۆو عێراقی هەواڵ


◄ ئەنجام: 78 تۆمار دۆزرایەوە، لاپەڕە 1 لە 8 ژمارەی تۆمار لە لاپەڕەیەکدا: 🗐 1 🗐 5 🗐 10 🗐 25 🗐 50 🗐 100\n👫 ادریس اشنود شهروند ماکو کەسایەتییەکان\n📅 کاتی تۆمارکردن Jul 15 2014 3:07PM\n👁 ئەم بابەتە 3,264 جار بینراوە\n... [ زۆرتر... 👁] ✖ ✖ ✖ 0 0 ✖ 52% ✍ هـ.ب. 15-7-2014 15:07:41\n📷 پریماکۆڤ لە باشووری کوردستان وێنە و پێناس\n📅 کاتی تۆمارکردن Dec 24 2013 4:05PM\n👁 ئەم بابەتە 4,893 جار بینراوە\n... [ زۆرتر... 👁] ✖ ✖ 0 0 ✖ 58% ✍ هـ.ب. 24-12-2013 16:05:44\n🏰 تازەکەند (ماکۆ) شوێنەکان\n📅 کاتی تۆمارکردن Nov 23 2019 3:52AM\n👁 ئەم بابەتە 1,064 جار بینراوە\nگوندێکە سەر بەشارۆچکەی ماکۆ لە پارێزگای ئازەربایجا [ زۆرتر... 👁] ✖ ✖ ✖ 0 0 ✔ 74% ✍ ج.ع.ئـ. 23-11-2019 3:52:35\n🔤 تەماكوْ وشە و دەستەواژە\n📅 کاتی تۆمارکردن Jun 28 2019 10:07AM\nتووتن. [ زۆرتر... 👁] ✖ ✖ ✖ 0 0 ✔ 62% ✍ ز.س. 28-6-2019 10:07:39\n🔤 تەماكوْ كەرڎەى وشە و دەستەواژە\n👁 ئەم بابەتە 919 جار بینراوە\nتووتن كردن. [ زۆرتر... 👁] ✖ ✖ ✖ 0 0 ✔ 62% ✍ ز.س. 28-6-2019 10:07:40\n🔤 تەماكوْنە وشە و دەستەواژە\n👁 ئەم بابەتە 955 جار بینراوە\nلە تووتندا. [ زۆرتر... 👁] ✖ ✖ ✖ 0 0 ✔ 62% ✍ ز.س. 28-6-2019 10:07:41\n🔤 تەماكوْۉە وشە و دەستەواژە\n👁 ئەم بابەتە 920 جار بینراوە\nبە تووتنەوە. [ زۆرتر... 👁] ✖ ✖ ✖ 0 0 ✔ 62% ✍ ز.س. 28-6-2019 10:07:42\n🔣 تەماکۆ فەرەنگی هەمەجۆرە\n📅 کاتی تۆمارکردن May 25 2011 10:51AM\n👁 ئەم بابەتە 5,329 جار بینراوە\nچاوەڕوانی راڤەکەی بن. [ زۆرتر... 👁] ✖ ✖ 0 0 ✔ 68% ✍ هـ.ب. 25-5-2011 10:51:22\n👫 جعفر دلایی میلان شهروند ماکو کەسایەتییەکان\n👁 ئەم بابەتە 1,957 جار بینراوە\n... [ زۆرتر... 👁] ✖ ✖ ✖ 0 0 ✖ 56% ✍ هـ.ب. 15-7-2014 15:07:40\n👫 جهانبخش بروکی میلان شهروند ماکو کەسایەتییەکان\n👁 ئەم بابەتە 1,907 جار بینراوە\n... [ زۆرتر... 👁] ✖ ✖ ✖ 0 0 ✖ 52% ✍ هـ.ب. 15-7-2014 15:07:39\n| کاتی ئافراندنی لاپەڕە: 8,05 چرکە!


پڕۆژەی لەکارخستنی ئەقڵ لە کولتوری ئیسلامی – كولتور مه‌گه‌زین\nخوێندنەوەی کتێبی فەلسەفیکتێب\nBy جه‌مال حوسێن\t Last updated کانونی یەکەم 3, 2018\nئارکیۆلۆژیای ئەقڵی سەلەفی، پرۆژەی لەکار خستنی ئەقڵ لەکەلتوری ئیسلامی.\n(ئەوەی دینی شێواندوە ئەو کەسەنیە کە لەناو ئاگرەکە دەسوتێ، بەڵکو ئەوانەن کە ئاگرەکە دادەگیرسێنن)\nناوی کتێب/ لە ئیسلامی قورئانەوە بۆ ئیسلامی فەرمودە\nنوسینی / جۆرج تەرابیشی\nژمارەی لاپەڕە : ٦٤٠\nساڵی چاپ /\nبەھاتنی جابری لێکۆڵینەوە ڕەخنەییە کەلتوریەکان، لە قۆناغی ئایدۆلۆژیاوە پەڕینەوە بۆ قۆناغی ئەبستمۆلۆژیا، لەبری لارکردنەوەی ڕووداو چەمکە فیکریەکانی کەلەپوری ئیسلامی بۆ چوارچێوەی قاڵبە ئایدۆلۆژیەکان، لەبری ھەڵسەنگاندنی مێژوی کۆن و سەردەمەکانی بە میتۆدێکی چەسپاو و نەگۆڕ، جابری ھات و لێکۆڵینەوە فیکریەکانی ئەو بوارەی پەڕاندەوە بۆ ئاستێک کە تیایدا ئەقڵ کاربکات بەھەمو توانا ڕەخنەییە بەردەستەکانی زانستە مرۆییەکان.\nئەم کارە گەورەترین دابڕانی مەعریفی لێکۆڵینەوە کەلتوریەکانی کۆتاییەکانی سەدەی ڕابردووە، سەرەتایەکی تازە بوو بۆ تێگەیشتنێکی نوێ و کراوە، بۆ تێگەیشتن لەوەی چی وایکردوە دەرکەوتن و وزەی بەھێزی ئەقڵ لەمێژوی ئیسلامدا، ھەرزوو بەر شەپۆل و گورزی چەندین سەدەی نائەقڵانیەتی بکەوێت، لای ئەو ھۆکاری ئەم گۆڕانە دراماتیکیە لە ئەقڵانیەتەوە بۆ نائەقڵانیەت، بۆھۆکاری دەرەکی دەگەڕێتەوە.\nبەپێچەوانەی تەرابیشیەوە (جۆرج ته‌رابشی) کە پێیوایە ئەم گۆڕانە بەرھەمی کۆمەڵێک کارلێکی ناوخۆییە. ھەر لەم بارەیەوە تەرابیشی، ئەوکاتەی سەرنوسەری گۆڤارێکی لێکۆڵینەوەی فیکری بوو لە بەیروت، کاتێک بەرگی یەکەمی پرۆژە گەورەکەی جابری بەدەست گەیشت، کەھێشتا دەستنوس بوو لەبارەی ڕەخنەکردنی بونیادی عەقڵی عەرەبیەوە، دوای خوێندنەوەی ئەم بەرھەمە گووتی؛ ( خوێندنەوەی ئەم بەرھەمەی جابری تەنھا زانیاریت زیاد ناکات، بەڵکو دەیگۆڕێت) ھەرواش بوو، جابری قوتابخانەیەکی تازەی تیۆری و دۆڵەمەندی بەرھەمھێنا، قوتابخانەی لێکۆڵینەوە ئەبستمۆلۆژیەکانی کولتور.\nلەدوای یازەدەی سێپتمبەری ٢٠٠١ و لەپێس ئەویشدا سەلەفیەت !\nبەڵام دیسان ھەر ھەمان تەرابیشی ھاوڕێی کۆنی جابری و پشتیوانی یەکەمی لەبڵاوکردنەوەی بەرھەمەکانی، پاش کەمتر لەدەساڵ بریاریدا جارێکیتر بەھەمان میتۆدی جابری، جابری و خوێندنەوەکانی بۆ کەلتوری ئیسلامی بخاتەوە بەر ڕەخنە، واتە پرۆژەی ( ڕەخنەی ڕەخنە لەئەقڵی عەرەبی) کە لەماوەی پانزەساڵدا پێنج بەرگی لێ دەرچوو بوو، کەئەمەی بەردەستمان بەرگی پێنجەمیەتی، بەرگێکی سەربەخۆو، سەرباری چەندین کتێبی تری گرنگ و بێ وێنە لەھەمان چوارچێوەدا.\nبۆنمونە؛ ( سەرچاوەکانی فەلسەفە لە مەسیحیەت و ئیسلام، لەڕۆشنگەرییەوە بەرەو ھەڵگەڕانەوە، ڕۆشنبیری دیموکراسی، دوو بەش لەکتێبی ھەرتەقات، قەسابخانەی کولتور، موعجیزەو چەسپاوی ئەقڵ، رۆشنبیرانی عەرەب و کەلتور) . بەم کارەی تەرابیشی نەک ھەر بڕێکی یەکجار زۆر لە کورتھێنان و ھەندێک جار فێڵ و یاریکردنی فکری جابری ئاشکرا کرد، بەڵکو خۆشی چووە قۆناغێکی تازەی بیرکردنەوە، دوای برینی قۆناغی ناسیۆنالیست و وجودی و مارکسی و دەرووناسی، كه ئەویش قۆناغی لێکۆڵینەوەو ووردبوونەوەیە لە کولتور.\nوەکو خۆی دەڵێت؛ ئێستا لەھەموو شتێک دابڕاوە ، کەلتوری ئیسلامی نەبێت، ئەوەش لەو بڕوایەوە کە کولتور شوێنگەی ئەندازەیی ھەموو جەنگەکانی ئەمڕۆمانە، ھەڵوێست بەرامبەر کولتور و ڕەخنەکردنی و دووبارە دامەزراندنەوەی کەلتور(چونکە ئێمە گەلێکی کەلتورین بە پلەی نایاب)، ئەوکارە شوێنمان لە مێژوو جوگرافیادا دیاردیەکات: ئایا ھەنگاو بەرەو مۆدێرنە یان گەرانەوە بۆسەدە تاریکەکان؟\nئایا بەراست کێشەی ڕاستەقینەی سیاسی و کۆمەڵایەتی و فیکری و مەزھەبی جیھانی ئیسلامی بەگشتی پەیوەندی بە وەوە نییە کە ئێمە کۆمەڵگایەکین لەمێژودا دەژین؟\nشەری شیعەو سونە، دەرکەوتنی سەدان فۆرمی بزوتنەوەی فەندەمەنتالیست، مەیلی نەمرو بەردەوامی جیھانی ئیسلامی بۆ زاڵکردنی کۆن بەسەر نوێدا، ڕەتکردنەوەی جەوھەری دیموکراسی و شکستی ھەموو پڕۆژەکانی رۆشنگەری و نوێبونەوە، ئیفلیجی چاکسازی و سوڕانەوە لەبازنەی پاشاگەردانی، چەپاندنی کۆمەڵایەتی و دواکەوتوی و نایەسکانی ژن و پیاو سەرھەڵگرتنی گەنجان و جەنگ بەدوای جەنگی ئەم جیھانە، ئایا ئەمانەو زیاتر دەرەنجامی ئەوەنیە کەئەم کۆمەڵگایانە تاسەرئێسقان ھەڵگری ھەمان ئەقڵیەتی نائەقلانی و شێوازی بیرکردنەوەی سەدان ساڵەیە؟ بەپێچەوانەوە ئایا ئەگەر مارتن لۆسەر نەھاتباو سیستەمی بیرکردنەوەی ئاینی خۆرئاواییەکانی نەگۆڕیبا، خۆرئاوا دەبوە خاوەنی ڤۆلتێر و سەردەمی رۆشنگەری و مۆدێرنە؟ ئەمانە ژێرخانی فیکری کاری تەرابیشیە، ئەو پرسیارە جەوھەریانەن کەئەو ھەوڵدەدات لەرێی جارێکی تر شیکردنەوەو خوێندنەوەی رەخنەییانەی کەلتوری ئیسلامی بیانبڕێت و جێیان بێڵێت، لەگەڵ خۆشی کۆی کۆمەڵگا وشیاربکاتەوە لەوەی ئەوەی ئەوان لێیان بوە بە ئاین، دنیاییە، ئەو کەلتورەی ئەوان دەیپەرستن و ناتوانن لێی دەربچن، لەبنچینەدا ئاین نییە، بەڵکو بەرھەمی ئەقڵ و بیرکردنەوەو ویستی سیاسی و ململانێیەکە کە لەڕابردودا رویانداوە، بەکورتی لەکۆمەڵگا ئیسلامیەکان سنورەکانی نێوان چی خواییەو چیش بەرھەمی مرۆڤ ومێژووە، چی ئاسمانیەو چیش زەمینیە تێکەڵ بوە، بۆیە جیاکردنەوەیان لەیەککاتدا، خزمەتە بە موقەدەسی ئاینی و ئەقڵی مرۆڤایه‌تی.\nکارێکی ئاوا بۆئەوەی سنوری پەخشان و ئایدۆلۆژیا ببڕێ، پێویستی بە تەرخانکردنی زیاتر لە بیست ساڵ لە خوێندنەوەو قوڵبونەوەیە لە خودی کەلتور بەھەمو فۆرم و بەشەکانی. تائاستی موجتەھید و زانایەکی بێ وێنەی شەرعناس، پێویستی بە وەستانێکی سۆسیۆلۆژیە لەوێستگە گرنگەکانی مێژوو تا ئەوپەڕی ووردبونەوە، بەکارھێنانی میتۆدە زانستیە تازەکانە بۆ تێگەیشتن لەو گرفتەی کە کولتور، بۆ خودی ئاین و کۆمەڵگاشی دروستکردوە.\nلێرەوە بێ خوێندنەوەی تەرابیشی لە ڕەوتی گوتارو ئەقڵیەتی سەلەفی ئاینی ناگەین. وەکو چۆن بێ مارکس تێگەشتنمان بۆ کۆمەڵگای سەرمایەداری سەراوبنە، بێ فرۆید لەسایکۆلۆژیای مرۆڤ ناگەین و دەرک بەنھێنیەکانی ناکەین. بەھەمان شێوە بێ خوێندنەوەی تەرابیشی، بەردەوام تێگەشتنمان بۆ کەلتور، بۆ چۆنیەتی پیرۆزکردنی ئەو بەشەی کەلەخودی ئایندا پیرۆزنیە، بۆ قۆناغەکانی دروستبونی ئەقڵی سەلەفی و کوشتنی ئەقڵانیەتی ئیسلامی ناتەواو و کورتبینانەیە. ئەمڕۆ تەرابیشی بەتاقی تەنیاو لەتەنھا شوقەیەکی پاریسەوە، بوە بە گەورەترین پایەی ڕۆشنگەری و چرایەکی ڕۆشن بۆ ھەمو ئەوانەی خەون گەڕانەوە بۆ ئەقڵ و چاکسازی ئاینیەوە دەبینن، دوای ئەوەی بێ رکابەر لەسەر عەرشی لێکۆڵینەوە کەلتوریەکان دانیشت.\nدواین بەرگی پرۆژە فیکریە ڕەخنەییەکەی لەسەر پرۆژە گەورەکەی جابری بۆ خوێندنەوەی کەلتوری ئیسلامی لەچاپخانە بوو، لێیان پرسی ئاواتت چیە؟ وەڵامی دانەوە بەو ھیوایەم دوای دەرچوونی ئەم بەرھەمەم، ھەردووکمان لەژیاندا بین، بەمشێوەیە دیالۆگەکەمان لەنێوانی دوو نوسەری زیندو دادەبن، ھەروەکو چۆن سەدان ساڵ پێشتر لەناو کەلتوری ئیسلامیدا ئەم دیالۆگە لەنێوان ئیبن روشد و ئیبن سینا ڕوویدا. بەڵام بەداخەوە ئەم ئاواتەی تەرابیشی نەھاتەدی، ئەو کتێبەکەی ھێشتا لەچاپخانەبوو، کەجابری مرد.\nبۆئەم ڕووداوە تەرابیشی گوتارێکی ماڵئاوای پر لەسۆزی بۆھاوڕێ و دۆستی پەنجا ساڵەو نەیاری فیکری نوسی لە ژێر ناوی ( چارەكە سەدەیەک لەدیالۆگی بێ دیالۆگ). ناونیشانی ئەم گوتارەی ڕاستەوخۆ پەیوەندی بەوەوە ھەیە، کە تەرابیشی دەیویست تا جابری لە ژیاندابوو، وەڵامی تیۆرو خوێندنەوەکانی بداتەوە، بەرگری لەخۆی بکات لەبەرامبەر کۆی ئەو ڕەخنەو شیکارییە ووردانەی بۆ بەرھەمەکانی جابری کردبووی، کەبەداخەوە جابری تالەژیاندا مابوو نەک ئەمەی نەکرد، بەڵکو جارێک بەبیانووی تەرابیشی ھەڵگری بڕوانامەی دکتۆرانییە، لەوەش خراپتر ئەو بیانوەی تەرابیشی مەسیحیەو چ پەیوەندیەکی بە گفتوگۆکانی کەلتوری ئیسلامیەوە ھەیە خۆی لەوە دزیەوە بەشداربێت لەدروستکردنی گەورەترین و قوڵترین گفتوگۆی فیکری کە لە دوای ئیبن سیناو ئیبن ڕوشدە وە لە کۆمەڵگا ئیسلامیەکان بەمشێوە مەنھەجی وفراوانە نەکراوە، لەبری ئەو ھەموو تەکفیر و شەرەفەتوای مەزھەبیەی کە مێژوی کۆمەڵگا عەرەبی و ئیسلامیەکانی پڕکردوە.\nته‌رابیشی دەیگووت: ھەمو قسەکردنێک لەبارەی چاکسازی سیاسی لەگەڵ مانەوەی سیستەمی کۆنی بیرکردنەوە و چەمکە تەقلیدیەکان، وەکو نەقشی سەرئاو وایە. بۆیە ھەڵکۆڵینی ئەو لە شاخی کەلتوردا، بەو ھیوایەیە دەرگای ئەقڵ بەڕوی سپێدەیەک بکاتەوە کە لەمرۆ نەچێ، سپێدەیەک پربێت لە میھرەبانی و بەیەکەوە ژیان و دوور لەمەترسی. ئەمە ناکرێت و ڕوونادات، ئەگەر کۆی ئەو بناغانە ھەڵنەتەکێنرێن کە ئەقڵی سەلەفی بەھەمو ئاڕاستەکانیەوە وەکو ماکینەیەکی گەورەو زەبەلاح بێ وەستان سەدان ساڵە ئەم کۆمەڵگایانە دەھاڕێ و داگیردەکات.\nوێناکردنی سونەت وەکو ھاوشان و شیکەرەوەو زاڵ بەسەر ماناو دەلالەتە قورئانیەکان، ئەو کودەتا ئەبستمۆلۆژیە مەترسیدارەیە کە شافعی لە کتێبی ( الرسالە) دەیکات. بەم کارەی شافعی کۆتای بەسەردەمێک لەمەعریفەی لاھوتی ئیسلامی دێنێ و سەرەتای قۆناغێکی تازەش دادەمەزرێنێ، سەرەتایەک تادێت گەورەدەبێ لەسەردەستی کەسێکی وەکو (ئیبن حەنبەل) و قوتابیەکانی وەکو بوخاری و موسلیم و ئەو کەسانەش کە لەبری قورئان ڕوویان کردە فەرمودە، بەکۆکردنەوەو نوسینەوەو لێکدانەوەو زاڵکردنی ماناکانی بەسەر قورئاندا، ئەمانە لەکەلتوری ئیسلامیدا بە ( اھل الحدیث) ناسراون، واتە کەسانی فەرموودە ناسراون. لەبەرامبەر ( اھل الرئی) واتە ئەوانەی نوێنەرایەتی وزەی ئەقڵیان دەکرد.\nئەم کارەی شافعی لەمێژوودا وەکو تەرابیشی دەڵی بێ وێنەیە لەگۆڕینی مەعریفەی ئاینیدا، لەھیچ ئاینێکدا نەبووە کەسێک بتوانێ بەو ئەندازەیە گۆڕانکاری لە مەعریفەی ئاینیدا بکات، مەگەر ئەو کودەتایەی بەسەر ئاینی مەسیحیدا ھات لە سەدەی چوارەمی میلادی دوای ئەوەی ئیمبراتۆرەی ڕۆمی بوە مەسیحی، بریاریدا کە مەسیح کوری خوایەو ھاوشێوە زاتی ئیلاھی پیرۆزە. لەکاتێکدا پێش شافعی دوو کەسایەتی تری گەورەی فیقھی لەکەلتوری ئیسلامیدا نەک ئەو ماناو بایەخەیان بۆ فەرموودە نەبوە، بەڵکو یەکەمیان کە نزیکترین کەس بوە لە سەردەمی پێغەمبەر ( خاوەنی یەکەمی فەرمودە) و چەندین ھاوەڵیشی بینیووە، زۆر جار تاوانبارکراوە بەزەندەقەو بێ بڕوایی لەلایەن کەسایەتیە گەورەکانی فەرمودەناسی قۆناغەکانی دواتر وەکو البغدادی، مەبەستمان بەو کەسەش ئەبو حەنیفەیە. کە فیقھەکەی ئەو بەگشتی پشتی بەقورئان و ئیجتیھادی خۆی بەستووە، بۆیە لەخانەی ( اھل الرئی) ئەژمارکراوە لە کەلەپوری ئیسلامیدا، نەک لە خانەی ( ئەھلی فەرموودە). لەژێر ھەمان فشاری فەرموودەناسەکان کەلەسەدەی دووەمی کۆچیەوە ڕۆژ بەرۆژ زیاتر کۆنتڕۆڵی گۆرەِپانی ئاینی و جەماوەری موسڵمانانیان کرد.\nلایەنگرانی ئەبوحەنیفە لەسەدەکانی دواتر ھاتن و بەچەندین بەرھەم بەرگریان لە فەرموودەناسی ئەبوحەنیفە کرد، بەم ئامانجە قسەگەلێکی زۆر خرایە پاڵ ئەو کەسایەتیە. کەسایەتی دوەمیش کە دەکەوێتە پێش شافعی و تەنھا پێنج سەد فەرموودەی لێگێردراوەتەوە، مالیکیە، کەئەویش بەھەمان شێوە بەفەرمودەناس ئەژمارنەکراوە. بەھاتنی شافعی دوای زیاتر لەسەد ساڵ بەسەر ئەبوحەنیفە و دوای نزیکەی دووسەد ساڵ بەسەر کۆچی دوای خاوەنی وەحی، وەلەرێی نوسینی یەکەم بەرھەم لەبواری (ئسوڵی فیقە) سونەتی تا ئاستی قورئان و بگرە زاڵ بەسەر ماناکانیشی برد.\nبۆ ئەمەش پەنا بۆماناکردنی زمانەوانی و تەفسیر گەلێک دەگەڕێتەوە، کە تەرابیشی بە پشت بەستن بەھەمان میتۆدی زمانەوانی و مانا قورئانیەکان دیووە نا ئاینیەکەی ئەو بیروباوەڕە دەدۆزێتەوە. ئەم کارەی شافعی تەواو نەدەبوو ئەگەر دوای ئەو خاوەنی چوارەم مەزھەبی سونە نەھاتبا، واتە ئەحمەدی کوری حەنبەل لەکۆتاییەکانی سەدەی دوەمی کۆچی. ئەم کەسایەتیە بە پشتیوانی موتەوەکیلی خەلیفە، کۆتای بەخەونی موعتەزیلە و ئەھلی کەلام و لایەنگرانی ئەقڵانیەت ھێنا، لەبری ئەو بۆشاییەی ئەقڵی ئیسلامی تیایدا دەجوڵاو بزوتنەوەی وەرگێَڕان و نوسین و لێکدانەوەی ئەقلانی بۆ قورئان و کۆی فیکری ئیسلامی لەگەشەی بەھێز دابوو، لەبری ھەمو ئەوە بیروباوەری ئەرسەدۆکسی سەلەفی لە قوڕاوی ئەو چل ھەزار فەرمودەیە شێلا کە کۆی کردبۆوە، واتە کتێبی ( المسند). لەڕووی سیاسیەوە پرۆژەی مەئمونی خەلیفە کرانەوەو پشتیوانی بزوتنەوەی ڕۆشنبیرانی سەردەمی خۆی بوو، وەلەبری ناردنی سوپا بۆ فەتحی وڵاتانی غەیرە ئیسلامی، نامەی تکاو ڕجای دەنارد بۆ دەسەڵاتدارانی سەردەمی خۆی تا بەرھەمەکانی ئەدەب و فەلەکناسی و کیمیاو و پزیشکی بۆ بنێرن تا لەو خانەی وەرگێڕانەی دروستی کردبوو بکرێنە سەرزمانی عەرەبی، کۆی ئەم پرۆژەی کرانەوەیە لەڕووی سیاسیەوە نوخبەیەکی تازەی خاوەن مەعریفەیەکی ئاینی و دنیایی تازەی بەرھەم ھێنا.\nھاتنی متەوەکیلی خەلیفە، لەپێناو چەسپاندنی دەسەڵاتی تازەی خۆی و کۆتای ھێنان بەناڕەزایەتیەکانی ناوھەناوی کۆمەڵگای ئیسلامی کەپڕ بوو لەفرە ڕەنگی و فرە مەزھەب و فرە ئەتنیک، پشتیوانی (ئیبن حەنبەل) و باقی ئەھلی فەرموودەی کرد بۆ تەکفیرکردن و ئەتککردن و سوتاندنی بەرھەمەکانی موعتەزیلە و فەلسەفیەکان.\nلەم سیاقەدا حەنبەلی بوە موفتی خەلافەت و دەستی کرد بەدامەزراندنی بناغە پتەوەکانی قوتابخانەی فەرموودەناسی ( سەلەفیەت) کە لەشافعیەوە دەستی پێکردبوو . ئەم قوتابخانە سەلەفیە قۆناغ بەقۆناغ زیاتر خۆیگرت و ھەژمونی بەسەر گوتاری ئاینیدا گرت، تاوای لێھات ھەموو قوتابخانە فیکریەکانی تری تەسەوف و موعتەزیلەو فەیلەسوفەکانی سەردەمی خۆی قەدەغەکران لەلایەن دەسەڵاتی سیاسیەوە پاش ئەوەی تەکفیرکران لەلایەن دامەزراوەی ئاینی سەلەفی فەرمودەناسەکانەوە.\nگرفتی مەعریفی پەیوەند بە سونەت و قورئان، گۆڕینی مەعریفەی ئاینی لەقورئانەوە بۆ فەرمودە گرفتێکی وا ئاسان نەبووە، بەڵکو بەردەوام فەرمودەناسان لەڕێی ھەوڵە فیقھی و بیروباوەڕەکانیان ویستویانە ئەو کەلێنانە پربکەنەوە کە دروست بووە، یەکەمین کەسیش بەشێوەیەکی کاریگەر ئەو سەرەتایەی دامەزراند، (ئیبن قوتەیبە) یە کەبە میکانیزمێکی تەئویلی و لەڕێی چەند بەرھەمێکەوە کۆی ئەو گیروگازو گرفتە فیکریانەی دەکەونە نێوان دەقی قورئان و دەقە فەرمودەییەکانەوە پینەکرد.\nبەکورتی لەسایەی ھاتنی شافعی و دواتر حەنبەلیەوە، کۆکردنەوەی فەرموودە لە کۆتاییەکانی سەدەی دووەمی کۆچیەوە و بەھێزبوونی بزوتنەوەی فەرمودەناسی و پشتیوانی بێ سنوری دەسەڵاتی خەلافەت لەمتەوەکیلەوە تا کۆتاییەکانی سەردەمی عەباسی، خەونی ڕیفۆرم و کرانەوەی کۆمەڵگا ئیسلامیەکان گۆڕا بەواقیعی سەلەفی و داخراوی پڕ لەتوندوتیژی و بیروباوەری توندڕەو.\nھەرئەوەندە بەسە بزانین کەلەسەدەمی پێش شکستی موعتەزیلەو گروپەکانی تری قورئانی بەھەزاران کتێب لەھەموو بوارەکانی زانستە دنیاییەکانی ئەو سەردەمە لەزمانە بیانیەکانەوە کرانە عەرەبی، بەڵام کە (خەلیفە قادر باللە) ھات لەکۆتای سەدەی سێھەمی کۆچییەوە ، کە بۆ ماوەی زیاتر لە چل ساڵ خەلیفەبوو، توندڕەوترین خەلیفەی حەنبەلی بووە، وەلەسەردەمی ئەو بەیەکجاری ھەمو بەرھەمە فیکریەکانی غەیریی سەلەفی لەسنووری قەڵەمڕەوەکەی قەدەغەکراو سوتێنرا، بەم ھۆیەوە لەسەدەی پێنجەمی کۆچیەوە تاوەکو سەدەی دوانزەی کۆچی، لەڕۆژھەڵاتی ئیسلامی تەنھا یەک بەرھەم لەزمانەکانی ئەو سەردەمە نەکراوە بەعەرەبی. واتە لەماوەی زیاتر لە حەوت سەد ساڵ. لەکاتێکدا لەھەمان قۆناغ بەھەزاران کتێب لەبوارە فیقھی و عەقائیدی و فەرموودەناسیەوە نوسراوەو لەحوجرەو مزگەوتەکاندا گوتراوەتەوە و خوێندراوە.


11ی بانەمەڕ سێ هەمین ساڵیادی دامەزراندنی ناوەندی لاوانی خەبات پیرۆز بێت!\nلاوانی خەباتكار و ئازادیخوازی كوردستان!\nئەندامان و دۆستانی ناوەندی لاوانی خەبات!\n11ی بانەمەڕی 1393ی كۆچی خۆری سێ ساڵ بەسەر دامەزراندنی ناوەندی لاوانی خەباتدا تێدەپەرێت و بەم بۆنەوە پێرۆزبایی لە هەموو لاوێكی كورد و بە تایبەتی ئەندامانی دڵسۆزی ناوەندی لاوان دەكەین.\nناوەندی لاوانی خەباتی كوردستانی ئێران لە 11ی بانەمەری 1390 بە هەوڵ و تێكۆشانی كۆمەڵێكی بەرچاو لە ئەندامان و پێشمەرگەكانی سازمانی خەبات بە مەبەستی كار و تێكۆشان لە پێناو وەدیهێنانی ئامانج و ئاواتەكانی لاوانی ئازادیخوازی نەتەوەكەمان دامەزرا و لە ماوەی سێ ساڵی رابردوودا سەرەڕای كەم و كوریەكانی ،كار و تێكۆشانی خۆی بە بەرنامە و ئەكتیڤتر بەرێوە بردووە. لە سەردەمی بە جیهانیبوون و دۆنیای تەكنۆلۆژی ناساندنی كێشە نەتەوەیی و سەرجەم كێشەكانی لاوان لە كوردستان بە ئەركی خۆی دەزانێت و لەو پێناوەدا هەنگاو هەڵدەگرێت بە خۆشییەوە دەبێت بڵێین كە لە ئێستادا لە چەندین وەڵاتی ئوروپایی كومیتەی لاوانی خەبات دامەزراوە و سەرقاڵی تێكۆشان و چالاكییە. ناوەندی لاوان لە ماوەی یەك ساڵی رابردوودا لە زۆرێك لە كۆر و كۆبوونەوەكانی تایبەت بە لاوان بەشداری چالاكانەی هەبووە و لە رێخستن و بەرێوەبەری یەكەمین كۆنفرانسی لاوانی رۆژهەڵات ،كە بۆ یەكەم جار بوو كۆنفرانسێكی لەو شێوە بە سەركەوتووانە بەرێوە بچێت رۆڵی كارای گێڕاوەو بەشداری لە كۆبوونەوەكانی ئامادەكاری چوارەمین كۆنفرانسی نەتەوەیی لاوانی چوارپارچەی كوردستان ، كە ئەركی بەرێوەبەرییەكەی لە ئەستۆی لاوانی رۆژهەڵاتە و دەیان كۆر و كۆبوونەوەی ناوخۆیی هەڵسوڕانی بووە.\nئەمرۆكە لە ئێران بە گشتی و لە كوردستان بە تایبەتی لاوان لە بارودۆخێكی نالەباردان و زیاتر لە رابردوو لە لایەن رژێمی دیكتاتۆر و دواكەوتووی ئاخوندییەوە دەچەوسێنەوە. ئەمرۆكە زیاتر لە جاران دەسەڵاتدارانی رژێمی ئاخوندی فشاری لەسەر لاوان چڕتر كردووەتەوە و زیاتر لە رابردوو هەولی سرینەوەی لاوان دەدات كە ئەمەش نیشانەی ترسی رژێمە لە هێز و تواناكانی لاوان و دەریدەخات كە ئەو رژێمە لە هەر كاتێك زیاتر لە بەرز بوونەوەی حاستی هۆشیاری لاوان و بیرۆكەی ئازادیخوازانەیان دەترسێت. رژێمی ئاخوندی هەموو هەوڵێكی خستووەتە گەر بۆ لە ناوبردنی لاوان ، و لە هەموو بوارێكدا پێش بە بەرەو پێش چوونی لاوان و دەستراگەیشتنیان بە زانیاری و تەكنۆلۆژیای سەردەم دەگرێت و بە بەردەوامی پەرە بە سیاسەتە پاوانخوازانەكەی دەدات. رۆژ لە دوای رۆژ بڵاوكردنەوەی مادە هۆشبەرەكان لە ئێران زیاتر دەكات و هەر رۆژەو جۆرێك لەو مەوادانە لە ئێران بەرهەم دێنێت تاكوو لەو رێگاوە بەربەرەكانی لەگەڵ پێشكەوتنی لاواندا بكات. لە ئێران كێشە كۆمەڵایەتییەكانی وەك، بێكاری، ئێعتیاد، خۆكوژی، مندالانی سەرشەقام، تەلاق و ...هتد زیاتربووە ولاوانی ناچار كردووە كە وڵات بە جێبهێلن و روو لە وڵاتانیتر بكەن. بێگومان رژێمیش زیاتر لە جاران هەست بەوە دەكات كە تەمەنی لە كۆتایی نزیك بووەتەوە و لاوانی ئێمە بەو رادە لە هۆشیاری نەتەوەیی گەیشتوون كە دەزانن بە بێ رووخانی رژێمی ئاخوندی نە تەنیا لاوان بەڵكوو هیچ كام لە پێكهاتەكانی كۆمەڵگا بە مافە رەواكانی خۆیان ناگەن و تاكە رێگای گەیشتن بە ئازادی و بە دێهێنانی مافە سنفی و سیاسیەكانی خەڵكی ئێران بە گشتی و لاوانی كورد بە تایبەتی روخانی ئەو رژێمە و هاتنە ئارای حكومەتێكی دیموكراتیك و پارلەمانییە لە ئێران و شاهێدیش بۆ ئەو قسەیە تەریك كەوتنەوەی رژێمە لە ناو كۆمەڵگای جیهانی و كێشەو ململانێیە ناوخۆییەكانیەتی. بێ شك ناوەندی لاوانی خەبات لەو پێناوەدا تێدەكۆشێت و خەباتی خۆی بۆ ئەو مەبەستە درێژە پێدەدات. ناوەندی لاوان كارو تێكۆشانی لاوانی چاونەترسی نەتەوەكەمان لە ناوخۆی وڵات بە هەنگاوێكی كاریگەر دژ بەو رژێمە دەزانیت و باوەری وایە كە دەبێت لاوانی ناوخۆ كوردستان لێبراوانەتر لە رابردوو خۆیان ماندوو بكەن و پێش بە سیاسەتە دواكەوتووانەكەی ئەو رژێمە بگرن و بۆ بەرەو سەر بردنی حاستی هۆشیاری كۆمەڵایەتی خەڵكی كورد تێبكۆشن و وەك رابردوو یار و خومخۆری لاوانی شۆرشگیر بن و لە یارمەتییە مەعنەوییەكانی خۆیان بێ بەشمان نەكەن. ناوەندی لاوانی خەبات باوەری بە كار و تێكۆشانی هاوبەش هەیە لەگەڵ باقی رێكخراوەكانیتری لاوان و پێی وایە بە نزیك بوونەوە و تێكۆشانی هاوبەش رێگای گەیشتنی لاوان بە ئامانجەكانیان ئاسانتر دەبیت و لەو پێناوەشدا كارمان كردووە و هەنگاومان هەڵگرتووە و هەر لێرەشەوە دەستی هاوكاری و تەبایی خۆمان بۆ هەموو رێكخراوەكانی لاوان لە چوارپارچەی كوردستان و بە تایبەتی رێكخراوەكانی لاوان لە كوردستانی ئێران درێژ دەكەین و ئامادەی هەر چەشنە هاوكاریێكین. باوەرمان وایە كە دەبێت لەم قۆناغە لە جوڵانەوەی رزگاریخوازانەی نەتەوەی كورد كچان و ژنانی تێكۆشەری كوردستان شان بە شانی پیاوان لە هەموو بوارەكانی خەبات چ سیاسی و چ كۆمەڵایەتی دەور و نەقشیان هەبێت و بە دامەزراوە كردنی خەبات و تێكۆشانی لاوان زیاتر لە رابردوو هەستی پێ دەكرێت و ئەوەش راستیێكی حاشا هەڵنەگرە كە لاوان بازووی بە هێزی كۆمەڵگان و بە چالاكی و تێكۆشانی خۆیان دەتوانن گۆران لە هەموو بوارەكانی كۆمەڵگادا بكەن. كۆمەڵگا و بە تایبەتی ئەحزابی شۆرشگێر لەم قۆناغەی ئێستادا دەبێت زیاتر لە رابردوو مەیدان بۆ خۆ دەرخستنی لاوان و مەجال بۆ نیشاندانی هێز و تواناكانیان لە بار بكەن و لە هەموو جۆمگەكانی بەرێوەبەریدا كەڵكیان لێ وەر بگرن. بە بێ شك بە ئاوردانەوەێك لە مێژوو ئەوەمان بۆ دەردەكەوێت كە كۆمەڵگاێك پێشكەوتوو و سەركەوتوو بووە كە لە بیرو هێزی لاوان بە شێوەی شیاو كەڵكی وەر گرتووە.\nجارێكیتر سیهەمین ساڵرۆژی دامەزراندنی ناوەندی لاوانی خەبات لە هەموو لاوێكی خوێنگەرم و تێكۆشەرپیرۆزبێت هەروەها لەم رۆژەدا پەیمان لەگەڵ مامۆستای نەمر و رێبەری نەتەوەكەمان مامۆستا سید جەلال حوسێنی نوێ دەكەینەوە كە تاكوو گەیشتن بە ئامانج و ئاواتەكانی درێژەدەری رێگای پڕ لە شانازی بین و هەوڵەكانمان بۆ گەیشتن بە ئازادی و دابین كردنی كۆمەڵگاێكی دیموكراتیك چڕتر بكەینەوە.\nسەركەوێت شۆرشی رزگاریخوازانەی نەتەوەی كورد!\nمەرگ و نەمان بۆ رژێمی داگیركەری ئاخوندی !\n11ی بانەمەڕی 1393ی كۆچی خۆری\nناوەندی لاوانی خەبات دەستەی بەرێوەبەری!\nڕێکه‌و 2014-05-01 14:24:14


بۆچی سەرۆک کۆماری\n(64 بینراوە) | Friday, 06.04.2021, 06:20 AM |\nبێ گومان سیستەمی پەرلەمانی وەک سیستەمێکی دیمۆکراتی بەرێوەبردن لە دەوڵەتێکی فیدراڵیدا ، بە سەرکەوتوترین سیستەم دادەنرێت ،کە هەموو دەسەڵاتەکان بە یاسا رێکدەخرێت ، بۆ نمونە کاتێک دەوڵەتێک ، فرە قەوم و زمان و فرە دین بێت وەک ( عیراق ) یاخود زمان و میلەت و کلتورێکی یەکگرتو وەک ( ئەڵمانیا ) دەسەڵاتەکان بە بە پێی دەستوری دەوڵەت دەست نیشان دەکرێت ، واتە دەوڵەتی فیدراڵ بریتی یە لە یەکەیەکی بەرێوەبردنی دەوڵەتی دەستوری لە ڕوی دەوڵەتداریەوە وە یاسایی لە ڕوی فەرمانرەواییەوە ، دابەش دەبێت بەسەر چوار دەسەڵات ، دەسەڵاتی یاسادانان کە دەکاتە پەرلەمان ، دەسەڵاتی بریاردان کە دەکاتە حکومەت ، دەسەڵاتی داد کە دەکاتە داوەری ، دەسەڵاتی ڕاگەیاندن کە دەکاتە پەخش و رۆژنامەو هەواڵسازی .\nهەر یەک لەم دەسەڵاتانە ، لە گۆرەپانی کاری خۆیدا بە یاسا کاروبارەکانی خۆی رێک دەخات و ململانێ و چالاکی لە بەرژەوەندی خۆی لە بازنەی تێروانینی خۆی بۆ یاساو یاسا بۆ کۆمەڵ ئەسپی خۆی تاو دەدا، بۆ نمونە دەسەڵاتی ڕاگەیاندن کە بە دەسەڵاتی چوارەم ناسراوە ، هەمیشە لەگەڵ دەسەڵاتی بریاردان واتە حکومەت ناکۆکە ، چونکە حکومەت بە جۆرێک لە جۆرەکان هەمیشە کار لەسەر بەرژەوەندی خۆی دەکات دەنگی میلەت کپ دەکات بۆ ئەوەی عەیب و عارەکانی دەرنەکەون ، ئەمما دەسەڵاتی ڕاگەیاندن بە پێچەوانەوە دەنگی میلەت دەردەهێنێ و هەمیشە سوچە تاریکەکانی دەسەڵات رۆشن دەکاتەوە و عەیبەکانی حکومەت پیشانی ڕای گشتی دەدات ، بەمەش فشار لەسەر دەسەڵاتی دادوەری دروست دەکات و بازنەی ئازادیەکان لە گفتوگۆکانی پەرلەمان فراوانتر دەکات .\nدەسەڵاتی وڵات ، سیاسەتی خاریجی و داخلی لەدەست سەرۆک وەزیراندا دەبێت ، هەروەک حکومەت لە پەرلەمان دەسەڵات وەردەگرێت و یاساکانی بەردەوام لە پەرلەمانەوە وەردەگرێت و جێبەجێکاری ئەو یاسایانە دەبێت کە لە نەتیجەی گفتوگۆکانی نیوان فراکسیونەکانی ناو پەرلەمان تاوتوێ دەکرێت ، وە حکومەت یان سەرۆک وەزیران راستەخۆ بەرپرسی ئاسایشی کۆمەڵگەیە ، ( امنی داخلی )دەسەڵاتی دادوەری بە پێی ئەو یاسایانەی لە دەستور هەڵدەهێنجرێت بێ هیچ فشارێک دادی کۆمەڵایەتی دەپارێزێت ، هەروەک دەسەڵاتی ڕاگەیاندن چاودێرێکی چاوتیژ و رەقیبێکی ئازایە لەسەر جۆر و کوالیتی دەسەڵاتەکانی بەرێوەبردنی وڵات ، واتە بە کردەوە هەموو ئەم دەسەڵاتانە دەبنە دەسەڵاتی بەرێوەبردنی کۆمەڵگەو وڵات ، لەسەرو هەموو ئەمانەوە دەسەڵاتێکی تر هەیە ، کە (سەرۆک کۆماری دەوڵەتە) راستەوخۆ سەڵاحیاتەکانی لە جەرگی دەستور وەردەگرێت ، راستەخۆ پارێزەری ئاسایشی نیشتمانی دەوڵەتە( ئەمنی قەومی ) سەر تا خوار ، رۆژئاوا تا رۆژهەڵات . لەهەر ئان و ساتێک ، سەرۆک وەزیران هەر جوڵەیەک بکات بە ئاراستەیەکی خراپ کە یەک زەڕە ئاسایشی نیشتمانی بکەوێتە خەتەرەوە بە جۆرێک لە جۆرەکان ، سەرۆک کۆمار دەسەڵاتی دەستوری و دەوڵەتی خۆی دەخاتە کار ، سەرۆک وەزیران لادەدات و پەرلەمان هەڵدەوەشێنێتەوە و خۆی بۆ ماوەیەکی کاتی ، یەک مانگ تا دوو مانگ ،سەرۆکاری حکومەتی کاربەرێکەر دەکات تا هەڵبژاردنێکی نوێ دەکرێت و حکومەت و پەرلەمان و دامودەزگای فەرمانروای نوێ هەڵدەبژێردرێت . بۆ نمونە لە ئەڵمانیا لە ساڵی سێەمی خولی دوەمی سەردەمی فەرمانروایی ( گێردهارد شرۆدەر) کاتێ حکومەت لەدەستی خۆیان بوو واتە سۆسیال دیمۆکرات و سەوزەکان ، ئەمما پەرلەمان بە دانیشتنێکی تایبەت متمانەی لە راوێژکاری ئەڵمانیا گێردهارد شرۆدەر سەندەوە و بە بریارێک پەرلەمان خۆی هەڵوەشاندەوە ، سەرۆک کۆمار سەرۆکایەتی حکومەتی کاربەرێکەری کرد تا هەڵبژاردنێکی نوێ ئەنجام درا ، ئەنجێلا مێرکڵ بە ململانێەکی زۆر سەختی پڕ گفتوگۆ و کێشمەکێش هاتە سەر دەسەڵاتی راوێژکاری .\nجالێرەدا وردەکاری هۆکاری لێسەندنەوەی متمانە لە راوێژکار گێردهارد شرۆدەر جێی نابێتەوە و بۆ بابەتگەلێکی تری هەڵدەگرین ئەم نمونەیەمان بۆ پیشاندانی دەسەڵاتی سەرۆک کۆمار هێنایەوە لە دەوڵەتێکی فیدراڵی دەستوری .\nبێ گومان لە عێراق بە پێی دەستوری نوێی عیراق ، کە بە خوێندنەوەی شارەزایانی یاسایی و دەستوری ، دەستورێکی دیمۆکراتی و بێ کێشەیە ، واتە بە پێی ئەو دەستورە ( دوکتۆر بەرهەم ساڵح ) سەرۆک کۆماری عێراق ، واتە پارێزەری ئاسایشی نیشتمانی یە هەر لە فاو تا زاخۆ ، بێگومان ئەگەر بتوانێ خۆی وەک سەرۆک کۆمار بنوێنێت نەک وەک نێردەی حیزبێک کە یەکێتی نیستمانی وەک موحاسەسەی هەڵبژاردن مامەڵەی بە دوکتۆر بەرهەمەوە بکەن ، ئەگەر وەک دەستور سەرۆک کۆمار بێت، دەبێت بە دەسەڵاتی دەستور بجیتەوە بە گژ هەر خەتەرێکدا کە هەرەشە لە ئاسایشی نیشتمانی عیراق بکات بە هەرێمی کوردستانیشەوە ، ئەمما ئەگەر وەک موحاسەسەی هەڵبژاردن خۆی تەسلیمی یەکێتی بکات کە وەک نێردەی کەسێک بێ وەک سەرۆک کۆمار ، ئەوا لە موچەخۆرێکی قەبە زیاتر هیچ رۆڵێک ناتوانێ بگێریت ، بۆ نمونە کوا دەنگ و سەدای سەرۆک کۆمار ، کاتێ تورکیا هەرێمی کوردستان تایبەت دەڤەری بادینان شەن و کەو دەکات ، لەکاتێکدا جۆری سوکایەتی نەماوە تورک لە رێگەی دەسەڵاتی بارزانیەوە بە کوردی نەکردبێت ، لەسەرێکی ترەوە کوا دەنگو سەدای بەرامبەر ئێران کاتێ بەئارەزوی خۆی هەرێمی ئەمدیو سنوری دێگەڵەی کردوە بە تراتێنی دزو جەردەوە پیاوکوژانی سەر بە دەسەڵاتی ئیتلاعاتی کۆماریی ئیسلامی ، لەکاتكدا ئەم سەرۆک کۆمارە بۆ رەوشی جنوب و بەغداو موسڵ هەندێ جموجۆڵ و کاری باشی ئەنجام دا ، ئەدی بۆ کوردستان بۆ کڕو بێ دەنگ و خەوتوە ؟ لەربەرامبەر کەرکوک بۆچی بێ ئاگاو بێ خەبەرە ؟ لەبەرامبەر کێشەی شەنگال و بیانوی هێزەکانی قەندیل کە تورکیا بەو بیانوە دهۆک و زاخۆی داگیر کردوە و هەرەشە لە کۆی هەرێمی کوردستان دەکات ؟ لەبرامبەر ئەو هەموو بێدادی و گەندەڵی دزی و تیاوانە ؟ دزینی موچە ، قاچاخجیتی سنورەکان ، مەلەفی نەوت ، وشک کردنی روبارەکان لەلایەن ئێران و تورکیاوە کە ئاسایشی قەومی عیراقی خستۆتە مەترسیەوە ، ئەمانە پرسیارگەلێکن دەبێ کورسی سەرۆک کۆماری پێ بخرێتە ژێر پرسیارەوە .\nکەمال جەمال موختار: سەرەتایەک بۆ خۆدۆزینەوە عیماد عەلی: بنه‌ماڵه‌كانی ده‌سه‌ڵات، پیاوه‌تی به ئاوی حه‌مامه‌وه ده‌كه‌ن مەریوان م رۆستەم: ئایا مسعود بارزانی 59 ساڵە پێشمەرگەیە؟! بەدران محێدین مستەفا: لە دوای ھەولێر، بادینانیش لە دەست چوو.! د. رزگار ئاغا: ئایا لەداهاتودا، ئاویش تاڵان دەکرێت؟ پێشڕەو ئیسماعیل عارف: هێزی هه‌رێمی کوردستان له دیموکراتیه‌تدایه دانا مەنمی: ڕزگاربوون لە مێنتەڵیەتی خێل و دەسەڵاتی تەقلیدی عومەر عەلی محەمەد: سیاسەت و بەبازاڕی کردنی درۆ پێشڕەو ئیسماعیل عارف: ببورە من نە سیاسیم و نە چالاکوانم ، من ئەکادیمیم ! دەشتی جەمال: تیرۆری سیاسی و حزبەکانی بزووتنەوەی کوردایەتی، وتەیەك لە یانزەهەمین ساڵڕۆژی تیرۆری سه‌رده‌شت عوسماندا\nگفتوگۆی نیهاد بارزانی لەگەڵ لەشفرۆشێک


ئەو 5 خۆراکەی یادەوەریی خوێندکاران لەکاتی تاقیکردنەوەکان بەهێز دەکات\n05/06/2021 174 جار خوێندراوه‌ته‌وه\nپسپۆڕێکی خۆراکیی چەند خۆراکێکی دەستنیشانکردووە، لەکاتی تاقیکردنەوەکاندا توانای بیرکردنەوەو تەرکیزی خوێندکاران بەهێزدەکات.\nبەگوێرەی ڕۆژنامەی "ئەلنەهار"ی لوبنانی، عەبیر ئەبو ڕەجیلی پسپۆڕی بواری خۆراکیی لوبنانی دەڵێت:"پرۆسەی خۆراکپێدان کاریگەرییەکی گەورەی لەسەر تەندروستیی مێشک‌و توانای تەرکیزکردن‌و تێکڕای زیرەکیی مرۆڤ هەیە".\nئەو پسپۆڕە لوبنانییە وتویەتی:"خوێندکاران کە خۆیان بۆ تاقیکردنەوەکان ئامادەدەکەن، دەبێت هەوڵبدەن ئەو خواردنانە بخۆن کە بەشێوەیەکی ئەرێنی کاریگەریی دەکاتەسەر توانای بیرکردنەوەو تەرکیزکردنیان".\nلەو چوارچێوەیەشدا ئاماژەی بەوەکردووە، ئەڤۆکادۆ پێشەنگی ئەو خۆراکانەیە کە کاریگەرییەکی گەورە دەکاتەسەر توانای تەرکیزکردن، لەبەرئەوەی ئاستی کارکردنی مێشک باشدەکات‌و چەندین ڤیتامینی گرنگی تێدایە بۆ یادەوەریی‌و ئاگایی مێشک.\nهەرچی بڕۆکلییە ئەویش یەکێکە لەخۆراکە گرنگەکان کە پێشنیازکراوە خوێندکاران لەماوەی تاقیکردنەوەکاندا بیخۆن، بەوپێیەی بەهۆی بوونی ئاستێکی بەرزی ماددەی choline کە بۆ یادەوەریی باشە، کاریگەریی ئەرێنی لەسەر مێشک دەبێت.\nپسپۆڕە لوبنانییەکە دەڵێت:"تووی کێوی ماددەی فلاڤۆنیدی تێدایە کە یارمەتی باشکردنی یادەوەریی دەدات‌و ئاستی بیرکردنەوەو کارکردنی مێشک باشتردەکات".\nچوارەم خۆراک کە ئەبو ڕەجیلی ڕێنماییدا خوێندکاران بیخۆن بریتییە لەهێلکە، لەبەرئەوەی دەوڵەمەندە بەڤیتامین دی کە یارمەتی باشکردنی توانا فیکریی‌و هۆشەکییەکان دەدات.\nئاماژەی بەوەشکردووە، نابێت لەماوەی تاقیکردنەوەکاندا خوێندکاران خواردنی گوێز لەیادبکەن، لەبەرئەوەی بەهۆی بوونی ترشە چەورییەکانی وەک ئۆمیگا٣ تێیدا، بۆ تەندروستیی مێشک زۆر بەسوودە.


زیاتر لە ٢٥٨ هەزار کەس بە کۆرۆنا گیانیان لەدەستداوە – کوردی – RojNews.News\nزیاتر لە ٢٥٨ هەزار کەس بە کۆرۆنا گیانیان لەدەستداوە\n22/06/2020 - 11:22:37 am\nچوؤرشەممە, 6 ماي 2020 – 09:17 ڕۆژنیوز – ناوەندی هەواڵەکان\nبەپێی دوایین ئاماری تەندروستی وڵاتانی جیهان، تا ئێستا سێ ملیۆن و ٧٢٨ هەزار و ٤٧ کەس تووشی کۆرۆنا بوون و ٢٥٨ هەزار و ٣٥٦ کەسیش گیانیان لەدەستداوە، هەروەها ملیۆنێک و ٢٤٢ هەزار و ٥٠٠ کەس لە تووشبووانیش چاکبوونەتەوە.\nبە گوێرەی ئامارەکان لە کۆی گشتی تووشبووانی جیهان لە ئێستادا دوو ملیۆن و ٢٢٧ هەزار و ١٩١ کەسیان لە کەرەنتینە یان لەژێر چاودێریدان و ٤٩ هەزار و ٢٤٣ کەسیان دۆخی تەندروستییان ناجێگیرە.\nهەروەها لە کۆی تووشبووان تا ئێستا زیاتر لە ملیۆن و نیوێکیان، یان چاکبوونەتەوە یان گیانیان لەدەستداوە و بەپێی ئامارەکان تا ئێستا، ملیۆنێک و ٢٤٢ هەزار و ٥٠٠ کەس لە تووشبووان چاکبوونەتەوە و ٢٥٨ هەزار و ٣٦٥ کەسیان گیانیان لەدەستداوە.\nهەر بەپێی ئامارەکان، یەک لەسەر سێی تووشبووانی جیهان لە ئەمریکا تۆمار کراوە و ئەو وڵاتە بە تۆمارکردنی ملیۆنێک و ٢٣٧ هەزار و ٦٣٣ تووشبوو لە ڕیزبەندی یەکەمی وڵاتانی جیهاندایە، کە ٧٢ هەزار و ٢٧١ تووشبووی کۆرۆنا تیێدا گیانیان لەدەستداوە.\nهەروەها دوای ئەمریکا، لە ئاماری گیانلەدەستدان بە کۆرۆنا لە ئاستی جیهان، بەریتانیا بە تۆمارکردنی ٢٩ هەزار و ٤٢٧ حاڵەتی گیانلەدەستدان، پێش ئیتاڵیا و ئیسپانیا کەوتووە، دوای ئەو دوو وڵاتەش فەرەنسا بە ٢٥ هەزار ٥٣١ حاڵەتی گیانلەدەستدان بە کۆرۆنا لە ڕیزبەندی پێنجەمی وڵاتانی جیهاندایە.\nدوای فەرنسا، ئەڵمانیا، ڕوسیا، تورکیا، بەرازیل و ئێران لە ئاستی وڵاتانی جیهان هەر یەکەیان زیاتر لە ١٠٠ هەزار تووشبوویان تۆمارکردووە، لەناو ئەمانەش بەرازیل بە حەوت هەزار و ٩٥٨ گیانلەدەستدان زیاترین حاڵەتی گیانلەدەستدان بە کۆرۆنای تۆمارکردووە.\nگەنم لە پێوستیی ناوخۆ زیاتر بەرهەمدێت، بەڵام ئارد لە دەرەوەدێت\nلە هەرێمی کوردستان بێکاریی بۆ ٤٤٪ بەرزبووەتەوە\nوەزیری بەرگری ئەمریکا: هێزەکانمان لە عێراق و ئەفغانستان ناکشێنەوە


بەرپرسێکی باڵای ئاسایشی یەکێتی لە کەلار دەستدرێژی دەکاتە سەر ژنانی ئەنفال\nMonday, 09.23.2019, 13:59\nئەو زمان و دیاردە ناشرینانانەی، کە کاری بەدەڕەوشتی بەرپرسەکان ئاسانتر دەکات\nکاتێک بەدرەوشتی دەگاتە لوتکە، بە بێ بەرنامە و پەروەدردەیەکی زانستیانە زار و زمانی رەخنە هاندەری ئەو کارە دەبن.\nبۆ ئەوەی خواردنێک بۆگەن نەکات خوێی پێوە دەکرێت، ئەی ئەگەر خوێکە خۆی بۆگەنی کرد چی پێوە دەکرێت.؟!(مەسیح)\nدەسەڵاتی دروستکراوی کوردیی کە داگیرکەران پشتگیری لێدەکەن و تەمەنی بەرەو سەرو 28 ساڵ و زیاتر هەڵدەکشێت، بۆ ئەو مەبەستە ماوەتەوە، تا کۆمەڵگای کوردی دابڕێزنن، کەرامەت و شەرەفی کوردی پێ نەهێڵن، لەو رێگایەشەوە، کورد لە ناو بەرن، لێرەشەوە هەموومان تف و نەفرەت لە ناسنامەی کوردبوونی خۆمان بکەین.\nپارتیی و یەکێتی و ئەم حیزبانەی تر بۆیە دروست بوون تا ئەرکی دوژمن و داگیرکەران ئاسانتر بکەن، هەموو کەسە پیس و پۆخڵ و بەدڕەوشتەکان، کە لەناو دەسەڵاتەدا کۆبوونەتەوە، بە دڵی دوژمن و داگیرکەرانی کورد کار دەکەن. زنجیرە فلیم، دراما تورکییەکان بەشێکی بچوکنی ئەو پلانەیە، کە لەو رێگایەوە عەقڵی کۆمەڵگای کوردیی پێ تێک دەدەن، من هیچ پێم سەیر نییە کاتێک نمونەی (سایە کەریم، ئەستێرە کەریم، نەجمەدین کەریم، رێبوار کەریم و ...هتد) لەناو ئەو زۆنگاوی کۆمەڵگای کوردی و لە ژێر سیاسەتی ٢٨ ساڵەی دەسەڵاتی پارتەکاندا سەر هەڵدەههێنن و پەیدا دەبن، هەر یەکەیان بۆ ئامانجێک کار دەکەن، لە خاڵێکیشدا یەک دەگرنەوە، ئەویش بەجێهێنانی خواستی دوژمن و داگیرکەرانە بۆ بڵاوکردنەوەی بەدڕەوشتی و تێکشکانی تاکی ناو کۆمەڵگا و داڕزانێ عەقڵ و هزری کوردییە، یەکێکیان بە کاری سێکسی، ئەویتر بە دەم پیسی و گاڵتەکردن بە شەرواڵی کوردی، هەروەها هاندان بۆ یاخیبوون و بەرەڵایی، تا سەدان سایە کەریمی لێ دروست ببێت، ئەوانی تریش گەندەڵی و دزیی و خیانەت و ناپیاوی. ئەم کەریمانە هەموویان دیاردەیەکی ترسناکن، نەک دیاردەی وشیاربوونەوەی کۆمەڵگا بە شیوەی پەروەردەیەکی راست و زانستیانە.\nلە بوونی نمونەی ئەماندا کەسایەتییەک پەروەردە و دروست دەبێت، ئەویش بەرپرسی ناوگەڵ ئاڵٶش و بێویژدان، لێپرسراوی حیزبی بەدڕەوشت و بێ شەرم، کە هیچ ترسێکی نامێنێت بۆ ئەوەی بەنگەخوێنی حەرام بکاتەوە، دەستدرێژی بکاتە سەر دایک و خوشکی هاوڵاتیان. تێرمێکی فەلسەفیی هەیە دەڵێت: مریشک و هێلەکە کامیان لە پێشدا ئەوی تری لێ دروست بووە؟ ئەگەر لە وەڵامدا هەر کامێکیان پێش بخەیت، سەرەنجام ئەو پرسیارە بە دوای خۆیدا دەهێنێت، کە بپرسیت: ئەی ئەوەی تر چۆن و لە کوێوە پەیدا بووە؟ بۆ وەڵامی ئەم باسەی خۆمان وەکو نمونەی هێلکە و مریشکەکە، نازانم ئایا ئەو خەڵکەش دەسەڵاتی خائین و بەدڕەوشتیان دروست کردووە، یان دەسەڵاتەکە ئەو خەڵکەکە بەدەڕەوشتەی دروست کردووە؟ خۆ بەرپرسەکانیش نەوەی ئەو کۆمەڵگایەن!؟ ئایا هەردووکیان تەواوکەر، یان دروستکەری یەکترن؟ کەوابێت نابێت ئێمە هیچ کام لە کەریمەکانیش لە دەسەڵاتی فاسدی کوردی دوور بخەینەوە، ئەگەر دووری بخەینەوە، ئەوا دەبێت نمونەیەکی وەکو ئەو بەرپرسە باڵایەی ئاسایشی یەکیتیش لە کەلار دوور بخەینەوە، کە زۆر بێشەرمانە ئەمڕۆ دەستدرێژی دەکاتە سەر ژنانی ئەنفالکراو.\nلە کۆتایی ئەم پەرەگرافەدا رەنگە بپرسن ئایا ئەمە چ پەیوەندییەکی بەو بەرپرسەی کەلارەوە هەیە؟ لە وەڵامدا دەڵێین: بەڵێ پەیوەندیی هەیە، کاتێک تۆ کە باسی شەرواڵ لە پێت کرد و خۆشت بێ شەرواڵ ئەو کارەت ئەنجامدا، یان هەرچی شتی ناشرینە لە زارت بێتە دەرێ، لە رقی پیاو هانی بەرەڵایی ژن بدەیت، ئەوەش پشتگیرییە بۆ هەموو ناشرینییەکان، دەست و دەم و ناوگەڵ، یەک مەبەست دەپێکن ئەویش بۆ تێکدانی رەوشتی کۆمەڵگایە، چونکە زمانیش کاریگەری بەسەر کردارەوە هەیە، پشتگیریکردنی ژن بۆ داوێنپیسی و لەشفرۆشی، بە بیانووی خراپی پیاو، هیچ جیاوازییەک نامێنێتەوە کە تۆش نەچیتە ریزی ئەوان، وەک دەڵێن هەموو رێگاکان لەوێوە دەچنەوە سەر بانە.\nبابێنە سەر باسەکەمان و لەوەی سەرەوە دوور بکەوینەوە.\nئەو بەرپرسە باڵایەی ئاسایشی یەکێتی کێیە، کە دەستدرێژی دەکاتە سەر ژنانی ئەنفال؟\nکاتێک بە بازگەی دەروازەی کەلاردا دەچیتە ناو شاری کەلار، هاوڵاتیان بە نووسێنێکی گەورە قسەیەکی جەلال تاڵەبانی دەبینن، کە نووسراوە: (ئاسایش ئەرکی پاراستنی ڕەوشت و کەرامەتی خاڵکیە!) من زۆر جار کە بەوێدا تێدەپەڕم لە نائاگاییەوە لە دڵی خۆمدا دەڵێم (تڕحێو.. ئەی کە وا نییە! ئەی ئەوە نییە بەرپرسی ئاسایشی کەلار بۆ خۆی رەوشت و کەرامەتی خەڵکی شارەکە هەتک دەکات)!؟\nباشە، من لێرەوە هەر وەکو بۆگەنبوونی خوێ کە لەسەرەوە نووسیومە، دەپرسم: ئەی ئەگەر بەرپرسی باڵای ئاسایش خۆی بەدڕەوشت بێت؟ کە لەڕێگەی چەند کارمەندێکی نهێنی ناودەزگاکەی خۆیەوە ئەو کارە ناشرینەی بۆ رێک دەخەن، کە دەست بۆ ڕەوشت و کەرامەتی خەڵکی دەبات، ئەی ئەمە چی ناو لێدەنرێت!؟\nهەڵبەت ئەمە تەنیا من نییم، نە یەکێک نە دووان و نە سیان، لەو کارە نارەزاییان دەربڕیوە و گلەیی ئەوە دەکەن، کە دەزگای ئاسایش لە کەلار بەناوی پێدانی ئیقامە و مۆڵەتی مانە و و پێدانی کارەوە لەو شارە، باندێکی بەدڕەوشتی دروست کردووە، کە چەند کارمەندێکی داڕماو لە ڕەوشت دەست بۆ کەرامەتی ژن و کچانی ئەو شارە دەبەن، تەنانەت لە ڕێگەی تەلفۆنیەوە مەرج لەسەری پێدانی ئیقامە دادەنێن. لەوانە ئەگەر ژن و کچ بێت داوای کاری سێکسی لێدەکەن. دیسان مانەوە لەو شارە، مۆڵەتی کارکردن، یان بۆ هەر پێداویستیەکی تر، دەبێت ئەو کچ و ژنە ئەگەر بۆ یەک جاریش بێت داوای کاری سێکسی لەگەڵدا دەکەن.\nزۆرن ئەو کەسانەی بەناوی نیشتمانپەروەری و خەمخواردن لەخەڵک و هاوڵاتی خەریکی جێبەجێکردنی حەز و پیلانەکانیان و ئەو پلە و پۆستەی هەیانە بەکاری دێنن بۆ ئیشی تایبەت و تێرکردنی حەزەکانی خۆیان.\nئاسایش واتە فەراهەم کردنی خۆشگوزەرانی و حەسانەوەی هاوڵاتیان لە ژێر سێبەری ئەو دەزگایەدا، بەڵام شتەکان لە کوردستان پێچەوانە بوەتەوە، لەپاڵ دابینکردنی ئاسایش و پاراستنی ئەمنیەتی ناوچەکە و ڕاو نانی تیرۆرستان، کە جێگەی داخە، ئاسایش ڕاوی کچ و ژنیش دەکەن، پەڵپ و بیانو و دەگیرێت بەو کەسانەی کە دێنە هەرێم و نیشتەجێ دەبن، نەبوونی بەڵگەی نیشتەجێبون و کارت و ئەو بابەتانەی کە تایبەتن بەهاوڵاتی هەرێم دەکەنە هۆکارێک بۆ گەیشتن بە ئافرەت، وەک نمونە شارۆچکەی کەلار لە گەرمیان، کە بەرپرسی ئاسایشی کەلار بەناوی (سەردار مەحمود عەلی) و برا ی پەرلەمانتار (سالار مەحمود)، ئەو کەسە بێ کەرامەتە وەکو گورگ کەوتوتە گیانی ئەو ئافرەتانەی کە جوانن یان کاریان بە رێکارە یاسایەکانی ئاسایش هەیە، ئەمە لە کاتێکدایە هاوڵاتی مافی خۆیەتی چۆن بژی و چۆن نەژی، چی بکات و چی نەکات، هەرکەسێک بۆ خۆی ژیانی شەخسی خۆی بەوشێوەیە ئەکات، کە خۆی ئەیەوێت، بەڵام بەمەرجێک زیانی بۆ دەور و بەرو کۆمەڵگا نەبێت، بەڵام بەداخەوە (سەردار مەحمود عەلی)، ئەم بەرپرسە بەزۆرەملێ دەیەوێ لەگەل ئافرەتەکان ئارەزووی سیکسی خۆی بەتال بکاتەوە، ئەمە لەکاتێکدایە ئەو شەخسە ئەگەر بەرپرسیارێتی نەبوایە ڕەنگە بەو شێوەیە نەبوایە، بەڵام کەسانێک ئەو کارە ئەکەن گوایە ژیانێکی شایستە بۆ هاوڵاتی دابین دەکەن لەژێر ناوی یاسادا و لەبەر پرسیارێتیدان، ئیتر ئەبێت هاوڵاتی پەنا بۆ کوێ بەرێت؟ !\nئێمە وەکو ئەخلاقی نووسێن کۆتا خاڵ دادەنێن بۆ ئەو بەرپرسەی ئاسایش، ئەگەر بێتو بەردەوام بوو لەو کارەی ناچار دەبین ناو و بەڵگە و زانیاری زیاتر لەسەری دادەبەزینین بە زنجیرە، کەچون ئەوەی ئەم بەرپرسە داوینپیس و ئاست نزمەی یەکیتی بەرامبەر ژنە ئەنفالەکان دەیکات مەگەر حەجاجی نوگرە سەلمان بیکات، لەوەش کارەساتتر سالاری برای خۆی باس لە کەیسی ئەنفال دەکات و پێ خەمخوری ئەنفالە.\nلەگەڵ ئەو نووسینەدا ناوی چەند کەسێکی تێدا هاتووە، ئێمە ئەو ناوانەمان لابرد، کە تێیدا بە بەڵگەوە بەرپرسی ئاسایشی کەلار دەستدرێژی کردۆتە سەر چەند ژنە ئەنفال و ناچاری کردوون کە لەگەڵیدا سەرجێی بکەن.\nئەو دوو پیاوە سووک و ماستاوچیەی نیچیر کەمێک بناسن ؟\nهێرشە رەش و ٣١ بەرپرسی ئەمنی پارتی دەرکران و مەدالیای بارزانیشی لێ وەرگیراوە\nخاوەنی مەدالیای مەلامستەفا دزی لەمالی بارزانی دەکا


سايت بلوط - فرهنگ و هنر غرب كشور » نقد و نظر » وه‌ت و وێـژێــگ له‌باره‌ێ ئه‌ده‌بـیات فــۆلکــلـۆر : چه‌نێ له ده‌سڵاته‌یل فۆلکلۆر ئستفاده کردیمنه ؟!\nوه‌ت و وێـژێــگ له‌باره‌ێ ئه‌ده‌بـیات فــۆلکــلـۆر : چه‌نێ له ده‌سڵاته‌یل فۆلکلۆر ئستفاده کردیمنه ؟!\nصدای آزادی: دویاێ جه‌رخێگ که ئڕا باس کردن له سه‌ر زوان و شیوه‌ێ نیوسان له دنیاێ مه‌جازی و ده‌روه‌چ «تلگرام » که‌فته‌وڕێ و به‌شه‌یلێگ له گه‌پ و نووڕگه‌ێ شاعره‌یل و نیوسه‌ره‌یل وڵات له‌باره‌ێ ئه‌و مژاره له شماره‌یل وه‌رین ده‌نگ ئازادی کووه‌و بیو ؛ یه‌ێ جار تر دنیاێ مه‌جازی بویه‌سه ده‌رفه‌تێگ ئڕاێ کووه‌و بیون جه‌رخێگ له زانایل و زامه‌ت کیشه‌یل فه‌رهه‌نگ کوردی تا له‌نوو خاون بیره‌یل نیشتمان له باوه‌ت مژاره‌یل ئه‌ده‌بی گه‌پ بێـیه‌ن و له نووڕگه‌یل یه‌ک به‌ش دار بوون...\nچه‌نێ له ده‌سڵاته‌یل فۆلکلۆر ئستفاده کردیمنه ؟!\nوه‌ت و وێـژێــگ له‌باره‌ێ ئه‌ده‌بـیات فــۆلکــلـۆر :\nصدای آزادی- محمدجواد جلیلیان: دویاێ جه‌رخێگ که ئڕا باس کردن له سه‌ر زوان و شیوه‌ێ نیوسان له دنیاێ مه‌جازی و ده‌روه‌چ «تلگرام » که‌فته‌وڕێ و به‌شه‌یلێگ له گه‌پ و نووڕگه‌ێ شاعره‌یل و نیوسه‌ره‌یل وڵات له‌باره‌ێ ئه‌و مژاره له شماره‌یل وه‌رین ده‌نگ ئازادی کووه‌و بیو ؛ یه‌ێ جار تر دنیاێ مه‌جازی بویه‌سه ده‌رفه‌تێگ ئڕاێ کووه‌و بیون جه‌رخێگ له زانایل و زامه‌ت کیشه‌یل فه‌رهه‌نگ کوردی تا له‌نوو خاون بیره‌یل نیشتمان له باوه‌ت مژاره‌یل ئه‌ده‌بی گه‌پ بێـیه‌ن و له نووڕگه‌یل یه‌ک به‌ش دار بوون . باوه‌ت جیاوازێگ که جارێ تر ئڕا گه‌پ دان دیاری بویه و ئه‌ندامه‌یل ئێ جه‌رخه له بانێ هـیورده‌و بـیونه ؛ "جایگا و کارگه‌ری فۆلکلـۆر له بان ئه‌ده‌بیات ئمڕوو کرماشان و ئیلام"ــه . ئه‌وڕێ به‌ر و ده‌س پێ که‌ر ئێ باس زانستییه له دنیاێ مه‌جازێ ، کاک مه‌یسه‌م خوڕانی بویه و دووسه‌یلێگ له شوون و ناوچه‌یل جیاواز له شییه‌و کردن ئێ گه‌په به‌شداری کردنه :\nکاک رێوار ره‌حیمی نژاد کارناس زوان ناسی گه‌پ خوه‌ێ له‌باره‌ێ کارگه‌ری فـۆلکلـۆر له سه‌ر ئه‌ده‌بیات هاوچه‌رخ ؛ لـێوا ده‌س پێ که‌ێد :\nهه‌ر ئه‌و جووره که گشت دووسه‌یل ئه‌ده‌بیاتی ئێ جه‌رخه زانن ، فۆلکلۆر و مەخسووسەن ئەدەبیات فۆلکلۆر لە شکڵ گرتن ئەده‌بیات ھەر وڵاتێگ رەوڵ فرە مۆھمێگ دێرێدن، ئەیزەن یە که وەختێگ ک ئەدەبیات کەم کەم شەخسییەت خوەێ پێا کەێدەن ؛ وە نەزەر رەسێدن مۆھمە کە ئەو ئەدەبیاتە بتویەنێدن خوەی لە دەس فۆلکلۆر درارێدن و وه‌رەو تەکامۆڵ و بلووق خوەی حه‌رەکەت بکەێدن .\nره‌حیمی نژاد نووڕگه‌ێ خوه‌ێ له‌باوه‌ت ده‌سڵات فۆلکلۆر له نووا چین ئه‌ده‌بیات ئمڕوو لێوا ئیوشێد :\n"ئەدەبیات فۆلکلۆر" یانێ ئەو بەشە لە فۆلکلۆر که وە شکڵێگ نزیک یا ھاوتاێ ژانرەیل ناسیاگ ئەدەبی لە داوانەێ فۆلکلۆر وجوود دێرێدن، ھەرسەی لە لاێ فۆلکلۆریستەیلەو وە قیول ته‌رین و مۆھم ته‌رین بەش یا چین فۆلکلۆر وە حساو نیەتیەێدن (لان که‌م وە ئەندازەێ چین ئۆستوورەئی فۆلکلۆر) وەلی وەختێگ باس لە تەئسیر فۆلکلۆر لە سەر ئەدەبیات پێش تیەیدن وە راس ھیچ بەشێگ لە فۆلکلۆر وە ئەندازەێ ئەدەبیات نییە که بتویەنێدن لە بان ئەده‌بیات ھاوچەرخ تەئسیر داشتوودن. چوین ھەم جنس ئێ دو بەشە یەکێـگە،ھەم یە که لە فێشتر مەوردەیل ناسیاگ ئەدەبیات مەخسووسەن لە سەردەم وە وجوود ھاتنیێان ئەدەبیات مەکتووب زوان وە شکڵێگ ئدامەێ راسەوڕاس ئەدەبیات فۆلکلۆرە .\nلە ناو فرە لە زوانەیل و ئەده‌بیاتەیل دنیا تاحەی لە سەردەمێگ که ئەدەبیات زوانێگ وە شکڵ کامڵ سەقام گرتێیە، فۆلکلۆریستەیل باس لە تەئسیر فۆلکلۆر لە بان فرە کارەیل ئەدبی کەن، وە عنوان مساڵ فرە جا باس کاریگەری ئلمانەیل فۆلکلۆر لە بان کارەیل شاعرەیل گەوراێگ وێنەێ شکسپیر و چاوسر لە ئەده‌بیات ئنگلیسی کریەێد، یا ئەیزەن باس لە کاریگەری ئەدەبیات فۆلکلۆر پڕتوان یوونان باستان لە بان شکڵ گرتن ئەده‌بیات یوونان لە قەڕنەیل یەکم و دوێیم وەرجلە میلاد کریەێدن\nئه‌لان ئەو چشتە که ئمڕوو لازمە که لە سەرێ گەپ بێریەێدن و قسیە بکریەێدن، یەسە ک ئایا ئەدەبیات نووپاێ ئیمە لە فۆلکلۆر وڵات خوەمان تەئسیر گرتێیە، ئستفادە کردێیە و لە ئیانە مۆھمتر یەسە ک ئێ ڕەوەندە خسارناسی بکریەێدن ک بتویەنێدن کوومەکێگ وە تەکامۆڵ و سەقام گرتن ئێ ئەدەبیات بکەێدن\nکاک مه‌یسه‌م خوڕانێ جیا له یه که ناسین فۆلکلورهه‌ر وڵاتێگ و گرده‌و کردن و مه‌کتووب کردنێ ؛ یه‌ێ "هه‌وه‌جه‌ێ تایبه‌تی" زانـێــد و هه‌ر له‌ێ باوه‌ته وه رێگاێ بازئافه‌رینی ئڕاێ ئبوور و ره‌سین وه ئافراندن به‌رهه‌مه‌یل نوو ئاماژی که‌ێد ؛ وه‌ل چه‌ن گله پرسێار سه‌ره‌کی و به‌نرخ له نووا بردن ئێ باس شیرینه به‌شداری که‌ێد ؛ پرسێاره‌یل پڕباێه‌خێگ که هه‌رکامێیان مدوو خاسێگن ئڕا یه که زانستی تر وه ئێ مژاره بنووڕیمن :\nئیمە چەنێ تـویەنسیمنە لە خەزێنەی بن دار فۆڵک خوەمانە گردەو بکەیم و چەنێگ لەلێ مەکتووب بویە ک بڕەسێدە دەس نویسەر و بەردەنگ ک وە ئنوان پایە ئستفادە لەلێ بکەید ؟؟\nوە دویای ئیە بایمنەو ئڕا سەر ئێ باسه ک ئەدەبیات ئیمە چەنێ تۊەنسیە لە فۆلکلۆر خوەمان ئستفادە بکەید ؟؟\nوە ئەسڵ ئڕا چە بایە یەی نویسەر بنچینەی ئەدەبی خوەی بناسێد ؟؟\n(جی وه‌تـنه که به‌ڕیز خوڕانی له ناو ئێ وتاره مه‌به‌ست خوه‌ێ له "بازئافه‌رینی" ؛ کتاوه‌یلێگ جوور مورتزا حاته‌می زانـێد که ئڕا مناڵان ئه‌نجام داس یا کتاوه‌یلێگ که داوود غه‌فارزادگان له سه‌ر متوون کیونه‌ێ فارسی وه په‌رتخ ره‌سانێیه .)\nبه‌ڕێز ژیار جه‌هانفه‌رد باس خوه‌ێ وه گه‌رد شییه‌و کردن و جوواو دان وه ئێ پرسێاره‌یله شرووه‌ێد که :\nوە داخەو هەتا ئیسە، ئەدەبیات فۆلکلۆر ئێ ناوچە وەگشت کووەونەکریایە، دەستەبەندی نەبویە و له سەریشێ کەم کار کریایە.\nهەرچەن ئێ کارە کەم کریایە وەلێ، کاریگەری فۆلکلۆر له سەر شێعر شاعرەیل ئێ دو دەهە - ک توانیم جور جمشت ئەدەبی کوردی کەڵهوڕی ناویان بوەیمن - خاس دیارییە، ئێ کاریگەریە هەم بار پۆزتیڤ و هەمیش نێگاتیڤ داشتێیە.\nلە ناو شێعر شاعرەیل کڵاسیک دەهەێ ئەوەڵ ئێ جمشته وەخاسی دیارە ک فۆلکلۆر وە شێوەێ لاوازێگ نووژەنەوکردنە، وەلێ له چین دوێم و وەتایبەت شاعرەیل نووخواز، خاستر له ئلمانەیل فۆلکلۆر و فەرهەنگی ئیسفاده کردنە. ئەدەبیات فۆلکلۆر له سەر بڕێگ له شێعر شاعرەیل له حەد کارگەری رەێ بویە، یانێ پساێ دژەنەێ فۆلکلۆرەو کەن. له هەر بارێگەو بویشیمن ئەدەبیات ئمڕوو وامدار فۆلکلۆرە وەتایبەت ئه‌ده‌بیات کڵاسیک ئێ دو دەهە ؛ چ له بار هەجایی وەتن، چ له بار ناوەڕووک و...\nره‌حیمی نژاد ، ئاماژه‌ێگ وه نووڕگه‌ێ به‌ڕیز خوڕانی له‌باره‌ێ بازئافرینی که‌ێد و له باوه‌ت چه‌ن و چیون ئستفاده له ئه‌ده‌بیات فۆلکلور له جمشت دو ده‌هه‌ێ وه‌رین ؛ تا حه‌دێگ وه‌ل نووڕگه‌ێ به‌ڕێز جه‌هانفه‌رد هاوڕێیه و ئدامه ده‌ێد :\nوە نەزەر من قه‌رار نییە ئیمە فۆلکلۆر ئڕاێ یە جەم بکەیمن و مەکتووبێ بکەیمن ک شاعەر و نویسەر ئیمە باێـدن ئەوە بخوەنێدن و لەێ نوو بازئافەرینی بکەێـدن!\nفۆلکلۆر خوەێ وەرجڵە جەم کردن و مەکتووب کردن رەوڵ ئامووزشی خوەێ وە جا ھاوردێیە. لە باس کردن لە نەخش یان رەوڵ فۆلکلۆر، فۆلکلۆریستەیل باوەڕێیان یەسە ک یەکێگ لە رەوڵەیل مۆھم فۆلکلۆر تەربییه‌ت و ئامووزشە، ئەو شاعر یا داستان نویس یا ... لە مناڵیا خوەێ لە داوانەێ فۆلکلۆر خوەێ ئامووزش کافی دییە (ھەرسەێ خوەنین و متاڵعەێ فۆلکلۆر دید گەوراترەکێگ و وازترەکێگ دەێدن وە پێ) ئه‌مان ھەدەف لە خوەنین و متاڵعەێ فۆلکلۆر بازئافەرینی نییە!\nفۆلکلۆر خوەێ وە پێ ئویشن "ئەڕابەی زه‌ێـنێ تێفکرین نەسڵەیل پەیاپەێ تاریخ جامعە" خوەێ حه‌رەکەت کەێـدن و وه‌رەو نووا چوودن. لە فرە جا تاحەی دێریمن فرە لە شاعرەیل و نویسەرەیل ناخوداگاه زێەنێیان لە خزمەت فۆلکلۆر قرار گرێدن و عەمه‌ڵەن بوودن وە ئەبزارێگ ئڕاێ دوارە ئافراندن فۆلکلۆر! ک یە کوومەکێگ وە ئەدەبیات نیەکەێدن! واتەێ مەیشوورێگ لە لاێ فۆلکلۆریستەیل ھەس ک ئویشێدن:\n"فۆلکلۆر و ئه‌ده‌بیات ئلمانه‌یل سنه‌تی فه‌رهه‌نگ ئه‌ول یه‌کا تێکه‌ڵ که‌ن، تمه‌یل فره‌ێگ له ناو ئه‌ده‌بیات پێا بوون ک له فۆلکلۆر ئه‌و فه‌رهه‌نگا هێـز گرتنه؛ یانێ مووتیفه‌یل فۆلکلۆر ته‌بدیل بوون و تمه‌یل ئه‌ده‌بیات"\nئێ باسە دەقیقەن ھەر ئەو چشتەسە که کاک ژیار ئویشێدن فرە لە کارەیل ئیمە لە ئێ دو دەھە لە فۆلکلۆر تەئسیر گرتنە. ئه‌مان ئێ تەئسیرە دو روی دێرێدن، یانێ ھەم خاس، ھەم -نەویشیمن گەن- بویشیمن کەم ئستفادە!\nیەێ زەمانێگ تا وەسەتەیل قەڕن بیسم فکر کردن فۆلکلۆر تەنیا ھن یەێ تەبەقەێ خاس لە مەردمە و یەێ ئمرێگ دێرێدن ک مەحدوودە، وەلی ئلان ئێ نەزەرە کەم تا کوت ھەوەز بویە، و ئویشن ته‌مام جامعە یەێ فۆلکلۆر خاسێگ دێرێدن ک ھەمیشە ھا وەلـێـانا .\nره‌حیمی نژاد ئیکه‌ش ئیوشید : یە کامڵەن دیارییە ک لە ھەر جمشتێگ لەواێ ئەدەبیات ئمڕوو ئیمە شکڵەیل خاس و فرەێـگ ھەس که تویەنن ھەر کامێیان وە جی خوەێیان باس لە لێیان بکریەێدن. ئمان ئەو چشتە که فێشتر مۆھمە کولییەت باسە. وە تەور کولی وەختـێگ تماشاێگ وە کارەیل ئێ چەن ساڵە ئەدەبیات کرماشان و ئیلام بکریەێدن فـێشتر کارەیل شەخسییەت خاس کوردی کرماشانی-ئیلامی دێرن ک پڕ دیارییە ک لە ئەو سەرمەخشە ک بایە لە فۆلکلۆر وڵات بگرتان، گرتنە. لە نموونەیل سه‌رکه‌فتێ کارەیل کڵاسیک ک بتوایدن ناو بویدن "ھە لە لام بوید، گومد کردم"، قەزەڵەیل "نەرمەواران" (وەسەر یەوە ک ئیمە لە فۆلکلۆر چشتێگ وە ناو قەزەڵ نەیریمن، ئمان ڕووح فۆلکلۆر تمەیل ھێز گرتێ لە مووتیفەیل فۆلکلۆر لە ناو ئەو قەزەڵەیل مەوج دەیدن) و ...یان لە کارەیل مودڕن یان شێعر نوو وە نەزەر رەسێدن وە سەر یەوە ک لە باوەت قاڵب و ساختارەو فرە ئەول چویزمان فۆلکلۆرا فەرخ دێرن وەلی وە شکڵێگ دیاری و بەرچاو لە ئلمانەیل و مووتیفەیل و ئایتمەیل فۆلکلۆر ئستفادە کردن، ک وە حەدێگ جوان لە ئەو بەشەیلە لە ساخت کارەگانێیان ئستفادە کریاس که وە راس حس جیا بوین لە فۆلکلۆر وە خوێنەر نییەن. دیاری ته‌رین نموونەیلێیان : "لەی شێعرە بێزارم ک شەمسییە"، "ڕووژ"، "گورانییەیل وا، ...\nله ئدامه‌ێ باس فولکلور کاک مازیار نه‌زه‌ربه‌یگی ؛ وه ئێ شیوه له ناو گه‌پ ئه‌ندامه‌یل جه‌رخه به‌شداری که‌ێدن :\nبتوام له‌ێ باوەتە نەزەرم بویشم ئڕاێ یە که لە دریژای گەپ دووسەیل بوود، خوەشم تێ گەپ موتیڤ یا تمەیل یا ئنگارەیلێ بێەم که ناو فولکلور ئیمە بێ هازەو بویە یا وە داخەوە لە به‌ێن چێیە، موتیفەیلێگ که باقی شاعێرەیل وە تایبەت کەسێگ جوور فردەوسی لە لێیان ئستفادە کردێە و ناو ئەدەبیات فارسی وە وەردەنگ رەسییە. ئیمە لە ئەدەبیات ئێ سەردەمە تەنانەت وشەگان وه بازێ مەفووم لە فۆلکلۆر گردیمە و باقی دی نایمەسە لا، ئێ فۆلکلۆریشە که ئستفادە کەیمن، گویەڕیاس، فارسی عەرەبیەو بویە، ئەو فۆلکلۆر ئورجینالە که تـویەنێ هەم دەسکەفت ئستووره‌ئی داشتوود و هەم پشته‌گری له فەرهەنگ و مەردم ناسی ئیمە بکەێد وە داخەوە فره بێ هازە، تەنانەت چمانێ ئیمە هە ئەو بەش غەنایی و دەم دەسی ئەدەبیات فۆلکلوۆر گردیمنە و باقی لە هیور بردیمنە، فولکلور ئیمە تـویەنسیاد وە دەسکەفت بێشتری بڕەسێ و کارگەری بێشترێ لە بان ئەدەبیات ئیمە داشتوود، تەنانەت گەپ ئەلان نیەم، ئیمە نووڕیمە ئەدەبیات دویس سیسەد ساڵەێ خوەمان و دوینیم جی فرە لە موتیفەیل تاریخی و چێشتەیلێگ که بویە خالیە، وە یه‌ێ شاعر فارس وە ناو شاملوو باێه‌س وە پیمان ئاماژە بکەێد که فڵان موتیف هن ئیوەس، چیون ئیمە وە شێوەی زانستی وە شوونێ نەچیمنە...\nم ئڕاێ نموونە ئێ گەپە تییەرم، گەپ ئاستیاگ، دویاهمین شاه ماد، که وە ناوەیل فرەێگ لە ناو ئەدەبیات فۆلکلۆر ئیمە گـویەڕیاس و شێوەێ فارسی وە خوەێ گردێە، کەسێ که ناوێ بوودە زەهاک! زەهاک لە ناو وشە نامەێ کوردی یانێ باهووش و زیرەک، زەهاک ماردووش شێوەێگ لە گـویەڕانن تاریخ و فەرهەنگ ئیمەس، وە قەوڵ شاملوو، زەهاک ئاێم گەنێ نەبویە، تەنانەت توواسێە شیوەێ نووێگ لە حکوومەت بسازێد که لە تێ هـۆنەر و ئنسانییەت و عەقڵ حۆکم فەرما بوود، لە جەنگ و ستیز دەس بکیشێد و بچوودە سەمت چشتێگ که ئڕاێ ئەو سەردەمە قـێەخە بویە، ئەو سەردەمە گشت لە فکر جەنگ و وە دەس هاوردن ماڵ و مناڵ بێشترێگ بوینە، ئاستیاگ ئێ شیوە لاوەێد و بوودە کەسێگ که رووشن بیر زەمان خوەێیە، رووژانە چەن نەفەر رووشنەو کەێد یا شست و شوی مه‌غزی ده‌ێد که بوودنە ئەفسانەێ ماردووش که مەغز مەردم خوه‌ێد !!\nئیمە ئێ موتیفە دێریم که شیوەێ رئالیسم ئێ ئستوورە تویەنێد لە دڵێ دەر باێد که کەم کەم بوودە فەرهەنگ عامە ، ئەمان چ ئستفادەێگ کردیمنە ! فارس هاتـێیە، ئاستیاگ کردیەسە یه‌ێ شەیتان ، لەو تەرەف کاوەێ ئاهەنگەر که نەماد مەردمە وە کار گرێد که وە دەسمێەت ئەو، فرەیدوون که لە نەتەوەێ شاهەیلە و لیاقەت شاهی دێرێ وە دەسڵات بڕەسێد ! یانێ مەردم عادی تەنانەت ئەبزارن! هەتا کەسایەتی کاوە، دوینیم که ئاهەنگەرە!\nیانە گشت موتیفن که وە دەسمێەت فەرهەنگ عامە وە دەس هاتنە و کارگەری تایبەت خوەێ داشتـێە لە سەردەم خوەێ .\nئەمان ئیمە چە کردیمنە ! زەهاک نەناسیمنە، ناو ئەدەبیاتمان هەر وە دید یه‌ێ فارس نووڕیمنە پێ! بێ یە که بزانیم ئڕا ؟!\nیە یه‌ێ نموونە بی، وە داخەوە لە سەر فۆلکلۆر کار زانستی نەبویە، وە بەش فرەێگ لە لێ گویەڕیاس، بەشێگ که وە کار گردیمنە نیەتویه‌نـێـد ئەو دەسکەفتە داشتوود، ئیمە تەنانەت بەش بێ محتوا و دەم دەسی گردیمنە .\nئیمە بێ کار زانستی چیمنە شوون فۆلکلۆر، موتیفەگان شێویاس، کەسایەتیەگان شێویاس، یانە باێه‌س دەستە بەندی بوون، ئڕاێ مدوو پێا بکەیم، باێه‌س لە تاڕیخ و فەرهەنگ خوەمان، موتیف و بن مایەێ نوو درس بکەیم، ئێستفادەێ بێ کووم لە فۆلکلۆر تەنانەت وە خاتر دڵ مەردم نیەتـویەنـێـد دەسکەفتێگ داشتوود ، شاعر یا نویسه‌ر باێه‌س لە ئنگارەیلێگ که هەس ، ئنگارەێ نوو بسازێد ، هەر ئه‌و کارە که فردەوسی کردێە و دیمنە چەنێ تـویەنستـێە وە فارس و نەتەوەێ فارس دەسمێەت بێه‌ێدن...\nئەدەبیات وه راس تەنانەت به‌ێت وەتن نییە، ئەدەبیات تـویەنێـدن بەش فرە گەوراێگ لە فەرهەنگ یه‌ێ مەردم بوود، یە چشت دیاریه‌ێگە که هەر وڵاتێگ ئەدەبیات سەرکەفتێ دێرێد، وڵات سەرکەفتـێێگه. شیوەێ ئستفادە و شییەو کردن فـۆلکلۆر فرە گرنگ تر لە خود فـۆلکلۆرە ، باێه‌س لە سەرێ کار زانستی بوود، شاعر و نویسه‌رێگ که توواێ ئستفادە بکەێد ، باێه‌س بزانێ ئڕا! باێه‌س مدوو و کارگەری ئەو موتیفەیلە پێا بکەی...\nوە داخەوە ئێ جوور بویشم که ئستفادە لە فۆلکلۆر لە لاێ ئیمە جوور باقی کارەیلمانە... دەسکەفت فرە بێ هازە، ئێ هەمگە تاریخ و ئێستوورە و فەرهەنگ دیریم، وە داخەوە ئەلان هیچ چیون لە خوەمان بڕیایمە، لە شوون باقی نەتەوەیل چیمنە، ئەوانیش لە دو کوتی رێ وڵمان کردنە، ئەڵبەت کیشە ها ئێرە که ئەدەبیات و فەرهەنگ فارسییش لە سەر ئێ گەپە گیچەڵ دێرێ، ئەوانیش وە خاتر بازێگ گەپ که دیاریە، لە سەرچەوەێ خویان دوور کەفتنە، یە بوود ئەو مەسەڵە که کوورێگ بوودە گووچان کوور تر .\nبه‌ڕێز ره‌حیمی نژاد له ئاخره‌و لـێوا ئـۊشێد که :\nباس فۆلکلۆر و رەوڵەیل فۆلکلۆر وە ڕاس باس فرە گەوراێگە، ئمان ئیمە لە ئەوەڵەو ھاتیمن باسەگە بویچگەو کردین لە سەرکاریگەری ئەدەبیات فۆلکلۆر لە بان ئەدەبیات ھاوچەرخ که بتویەنیمن راحه‌ت تر باس بکەیمن. لە فرە لە وڵاتەیل دنیا فۆلکلۆر یا نمادەیل و سەمبوڵەیل فۆلکلۆریک بوینە نماد و بەێداخێگ ئڕاێ ھویەت ملەت، کارێگ ک ئیمەی کورد پسا بەرعەکسی ئەنجام دەیمن.\nسازین یەێ سەمبۆڵ لە فۆلکلۆر ئڕاێ ھویەت ملی مەردم کارێگە ک لە فرە وڵاتەیل تر کریاس. ئیمە جا ئڕاێ کار لە سەر فۆلکلۆر لە ئەو بەشەیله فرە دێریمن. وە راس دەسمانیش پەتی نییە، یانی لە ناو فۆلکلۆر یا تاریخ خوەمان فرە ئایتمەیەل پڕ ھاز و توان دێریمن که فەقەت باێەس لە سەرێیان کار بکریەێـدن، تاریفیان کریەێـدن و وە مەردم بناسییەن.\nفرە لە ملەتەیل دنیا وە سادەگی ته‌مام لە یەێ سەمبۆڵ فۆلکلۆریک بەێداخێگ ئڕاێ ھویەت خوەێان درس کردنە . ئمان ئیمە باێەس ئێ باسە یانێ ھویەت سازی فۆلکلۆریک لە ناسیوناڵیزم ڕۆمانتیک ک ساڵەیل فرەێگ تەوان و ئنرژی فرەێگ لە نەسڵەیل فرەێگ وە تاڵان برد خوەمان دویرەو بخەیمن و نەکفیمن لە دام ئەو دەور باتڵە. یانێ بتوایمن ئفتخار و شەوکەت خوەمان لە ناو خراوەیل و وێرانەیل تاریخ بوینمەو و فەقەت بنیشیمن و بویشیمن ک ئیمە ئەوسا کی بویمن و چوە داشتیمن و چوە کەردیمن! وەلی ئلان دەسمان پەتی بوودن.


یەکەمین نامەی حەسەنی بەسری بۆ عومەری کوڕی عەبدولعەزیز – ئیسلامی\nسه‌ره‌تا/ مێژوو/یەکەمین نامەی حەسەنی بەسری بۆ عومەری کوڕی عەبدولعەزیز\nبزانە ئەی ئەمیری باوەڕداران، خوای گەورە سەرکردەی بۆ ئەوە داناوە، کە لادەرەکان ڕێککاتەوە، دەستی ستەمکاران بگرێتەوە لە ستەم لێکراو، پەناگەی ھەموو داماوێک بێت.\nئەی ئەمیری باوەڕداران، پێشەوای دادپەروەر وەک شوانێکی بەسۆز وایە بۆ ڕانەکەی، بە جۆرێکی وا بەسۆز کە بۆ سەوزترین و خۆشترین لەوەڕگەیان دەبات و لە شوێنە وشک و ڕەقانەکاندا بە زوویی دەربازیان دەکات، لە دڕندە دەیانپارێزێت، لە ھەموو سەرما و گەرمایەک دەیانپارێزێت.\nئەی ئەمیری باوەڕداران، ئیمامی دادپەروەر سەرپەرشتیاری ھەتیوانە، خەزێنەی ھەژارانە، بچووکەکانیان گۆش دەکات. ئیمامی دادپەروەر وەک دڵ وایە لەناو جەستەدا، بە چاکبوونی ئەو جەستە چاک دەبێت، بە خراپبوونی ئەو ھەموو بەشەکانی لەشی خراپ دەبن.\nئیمامی دادپەروەر، ئەی ئەمیری باوەڕداران، وەک باوکێکی بەسۆز وایە بۆ جگەرگۆشەکەی، لەکاتی منداڵییاندا ھەوڵ و تەقەلایان بۆ دەدات، لە گەورەییشدا فێری خوێندەوارییان دەکات، تا لە ژیاندایە کاسپییان بۆ دەکات، پارەشیان بۆ ھەڵدەگرێت بۆ دوای مردنی.\nئەی ئەمیری باوەڕداران، ئیمامی دادپەروەر وەک دایکێکی بەبەزەیی و چاک وایە، ھەمیشە ھاوڕێ و کۆرپەیەتی، بە ناڕەحەتی ھەڵیگرتووە، بە ناڕەحەتییش بوویەتی، بە منداڵییش گۆشیکردووە و شەوانە شەونخونی لەگەڵدا کێشاوە، بە ئارامبوونی ئەو ئارامیی بۆ ھاتووە، جارێ شیری دەداتێ و جارێک لێی دەگرێتەوە، بە لەشساغییەکەی دڵخۆش دەبێت، بە ئۆف و سکاڵاکانی غەمبار و دڵگران دەبێت.\nئیمامی دادپەروەر، وەک نوێنەر وایە لە نێوان خوا و بەندەکانیدا، وتەی خوا دەبیستێت و ئەویش دەیدات بەگوێی بەندەکانیدا، ئەو بۆ خوا دەڕوانێت و خواشیان پیشان دەدات، ئەو بەرەو خوا دەڕوات و ئەوانیش بەرەو خوا دەبات.\nئەی ئەمیری باوەڕداران، ھەرگیز وەک ئەو بەندەیە نەبیت لە حوکمڕانییەکەتدا، کە گەورەکەی ماڵ و منداڵ و سامانەکەی دایە دەستی بۆئەوەی بیپارێزێت، کەچی پارەکانی برد بۆ خۆی و منداڵەکانی پەرش و بڵاو و سەرگەردان کرد، ھەژار و ماڵ کاولی کردن و پارەکانی لەناوبردن.\nئەی ئەمیری باوەڕداران، بزانە خوای گەورە کۆمەڵێ سزای داناوە لە شەرعدا، بۆ ئەوەیە خەڵکی لە بەدڕەوشتی و پیسی بەدووربگرێت، دەی ئەگەر پێشەوا خۆی خراپە و بەدکاریی بکات، کێ جێبەجێیان بکات؟! خوای گەورە لە قورئاندا تۆڵەی داناوە بۆئەوەی ژیان پارێزراوبێت، دەی ئەگەر پێشەوا بکوژێت، کێ تۆڵەیان بۆ دەکاتەوە؟!\nئەی ئەمیری باوەڕداران، بیر لە مردن بکەرەوە، کە دۆست و لایەنگرەکانت فریات ناکەون، دەی توێشووی بۆ بخە و خۆت ئامادە بکە بۆ ڕۆژی ترسناک، ڕۆژی قیامەت!\nئەی ئەمیری باوەڕداران، ئەوە بزانە کە ئەم ماڵەی ئێستات ماڵی تۆ نییە، تۆ ماڵێکی تر چاوەڕوانیت دەکات، کە زۆر دەمێنیتەوە تیایدا، دۆست و خۆشەویستانت دەگەڕێنەوە و وازت لێ دەھێنن، بە تەنیایی لەو چاڵە قوڵەدا بەجێتدەھێڵن، دەی کردەوەی چاک پێش بخە بۆ ئەو ڕۆژەی کە نە برا و نە دایک و نە باوک و نە خێزان فریات ناکەون!\nئەی ئەمیری باوەڕداران، لەبیرت بێت، ئەگەر خەڵکی لە گۆڕەکانیان ھاتنە دەرەوە، نھێنییەکانی ناو سنگ ئاشکرابوون، نھێنی ئاشکرا ببێت و کردەوەکانیش گوناھی گەورە و بچووکیان نەپەڕاندبێت، دەی ئێستا ئەی ئەمیری باوەڕداران تۆ بوارت پێدراوە، ئەجەلت دواخراوە، ئەمەلت بە ژیان نەبڕاوە، دەی حوکمی ناو بەندەکانی خوا مەکە بە شێوەی حوکمڕانانی نەفامان، ڕێگەی ستەمکارانیان پێ مەگرە، پیاو ماقوڵ و ناوداران سەرنەخەیت بەسەر ھەژار و بێ نەوایاندا، ئەوکاتە گوناھی خۆت و خەڵکی و باری قورسی خۆت و خەڵکی دێتە گەردنی تۆ، بەوە نەخەڵەتێیت کە خەڵکانێک لەسەر حیسابی قیامەتی خۆشگوزەران بن و خواردنی چەور و بەلەزەت بخۆن لەسەر حیسابی نەمانی خواردنی خۆش و بەلەزەتی تۆ لە ڕۆژی قیامەتدا. ئەمڕۆ سەیری دەسەڵاتی گەورەی خۆت مەکە، بەڵکو سەیری بێ دەسەڵاتی سبەینێی خۆت بکە، کاتێک دەکەویتە ناو داوی مردنەوە، لە بەردەمی خوا دەوەستیت و فریشتەکان و پێغەمبەران لە دەورتدان، ھەموو ڕووەکان لەوکاتەدا ھەر بۆلای پەروەردگاری زیندوو دەڕوانن.\nئەی ئەمیری باوەڕداران، ئەم ئامۆژگارییانەم نەگەیشتوونەتە ئاستی ئامۆژگاریی زانا و ژیرمەندەکان، بەڵام ئەوەندەی پێمکرابێت، کەمتەرخەمیم نەکردووە تیایدا، ئەم نامەیەم دەنێرم بۆت وەک دەرمان و چارەسەر بۆ خۆشەویستت، ھەروەھا چۆن پزیشک دەرمانی تاڵ و ناخۆش دەکات بە دەمی نەخۆشەکەدا، بەڵام مەبەستی چارەسەرکردنییەتی.\n(والسلام علیک یا امیر المومنین ورحمە اللە وبرکاتە.)


عەبادی: عێراق لە بەردەم مەترسی بوون و نەبوون دایە\nحەیدەر عەبادی، سەرۆكی هاوپەیمانی نەسڕ\nسەرۆكی هاوپەیمانی نەسڕ ڕایدەگەیەنێت، عێراق ڕوبەڕووی مەترسی بوون و نەبوون دەبێتەوە كە هەڕەشە لە یەكێتی و سەروەریی و ئاسایشەكەی دەكات.\nحەیدەر عەبادی، سەرۆكی هاوپەیمانی نەسڕ ئەمڕۆ چوارشەممە 6ی كانونی دووەم لە بەیاننامەیەكدا ڕایگەیاند، عێراق ئەمڕۆ بە مەترسیدارترین ئالنگارییەكاندا تێدەپەڕێت، یەكێتی و ئاسایش وسەروەرییەكەی لە بەردەم مەترسی بوون و نەبووندایە، ئەوەی خوازراوە لە سوپا وەك هێزێكی نیشتیمانیی نیزامی ئەوەیە كە پارێزگاری لە دەوڵەت بكات و بەرگری لە بوون و كەرامەت و هێزەكەی بكات.\nعەبادی لە بەیاننامەكەیدا، كە بە بۆنەی ساڵیادی دامەزراندنی سوپای عێراق بوو، داواش لە هێزەكانی سوپا دەكات وەك پەرژینی نیشتیمان، نەك پەرژینی تایفیەت یان حزب یان دەسەڵاتدار بمێنێتەوە.\nڕوو لە سوپا دەشڵێت، “تۆ پاسەوانی شەرعییەتی دەوڵەت و، پارێزەری چوارچێوەی یاسا و سەروەری و هێزی دەوڵەتیت، بە یەكێتی و نیشتیمانی بوونت”.\nوەزارەتی شەهیدان مینحەی هەزاران كەسی بڕی\nدانوستاندنەکان بۆ نوێکردنەوەی گرێبەستی ڕامۆس پەکیانکەوتووە\nعێراق.. دروستكردنی هاوپه‌یمانییه‌كی گه‌وره‌ی سونی ڕاگه‌یه‌ندرا\nپێنج فراكسیۆن و ژماره‌یه‌ك په‌رله‌مانتاری سه‌ربه‌خۆی سونی له عێراق هاوپه‌یمانییه‌كی گه‌وره‌یان ڕاگه‌یاند، كه له 35 كورسیی په‌رله‌مانی پێكدێت.…\nچێوە بۆ سەدر: وتارەكەت چەواشەكارانەیە و واز لە دەستبەسەرداگرتنی دەسەڵات و تاكڕەوی بهێنە\nچێوەی هەماهەنگی بە توندی وەڵامی سەدر دەداتەوە و تۆمەتباریدەكات بە دەستبەسەرداگرتنی دەسەڵات و تاكڕەوی و وتارەكەی دوێنێی بە…\nلەگەڵ ئەو سەدان خێزانە عێراقی و کوردانەی لە سن,وری بیلاڕوسیا بۆ پۆڵەندا گیریانخواردووە، سێ عێراقیی هاوڕەگەزخواز داوای هاوکاری…\nعیزەت شابەندەر، یەكێك لە كەسایەتییە سیاسییە دیارەكانی عێراق، پێشبینی دەكات ئەنجامی هەڵبژاردنەكانی ئەمریكا، هاوكێشەكان و باڵانسی هێز لە…


1/3/2021 - 10:45\nشاره‌زابوون له حاڵه‌تی ئاسایی جه‌سته‌ت له‌وانه‌یه یارمه‌تیده‌رێكی باش بێت بۆت له‌و كاتانه‌دا كه تووشی نه‌خۆشییه‌ك ده‌بیت، چونكه خێرا ده‌زانیت كه شتێك له جه‌سته‌تدا گۆڕاوه و په‌یوه‌ندی به پزیشكه‌وه ده‌كه‌یت.\nهه‌رگیز هه‌بووه هه‌ستبكه‌یت كه نیشانه‌ی نه‌خۆشییه‌كت تێدایه كه پێویسته خێرا بڕۆیت بۆ نه‌خۆشخانه؟ یان تووشی نه‌خۆشییه‌ك بووبیت بێ ئه‌وه‌ی ئاگاداری بیت؟ بۆ ئه‌م حاڵه‌تانه گرنگه كه نیشانه گرنگه‌كانی نه‌خۆشییه‌كان بناسیته‌وه.\nبه‌پێی بابه‌تێكی ماڵپه‌ڕی مایۆ كلینیك، ئه‌م نیشانانه ئه‌گه‌ر له جه‌سته‌تدا ده‌ركه‌وتن نابێت پشتگوێیان بخه‌یت و پێویسته سه‌ردانی پزیشك بكه‌یت.\n١. زۆر جار پله‌ی گه‌رمی له‌ش ئاگادار كردنه‌وه بێت بۆ نه‌خۆشییه‌كی مه‌ترسیدار وه‌كو شێرپه‌نجه به‌تایبه‌تی ئه‌گه‌ر زیاتر له سێ رۆژی خایاند، پله‌ی گه‌رمی له‌ش له ٣٩.٤ پله زیاتر به‌رزبوه‌وه پێویسته ده‌ستبه‌جێ سه‌ردانی پزیشك بكه‌یت شتێكی ئاسایییه ئه‌گه‌ر بۆ ماوه‌یه‌كی كم بێت .\n٢. پرته‌پرتی رووناكی له‌پێش چاودا، ئه‌گه‌ر كێشه‌ت له بینایتدا بۆ دروستبوو و له نێوان ٢٠ بۆ ٦٠ خوله‌كی خایاند ده‌بێت په‌یوه‌ندی به پزیشكه‌وه بكه‌یت، كێشه‌كه ده‌كرێت په‌ڵه‌ی زۆر رووناك بێت له پێش چاوتدا یاخ پرته‌پرتی رووناكی بێت.\n٣. هه‌ناسه ته‌نگی، ئه‌گه‌ر له‌پڕ و بێ هیچ هۆكارێك هه‌ستت به ته‌نگه‌نه‌فه‌سی كرد ره‌نگه نیشانه‌ی نه‌خۆشییه‌كی مه‌ترسیدار بێت وه‌كو هه‌بوونی كێشه له سییه‌كان، نه‌خۆشی بۆڕی هه‌وا، مه‌ینی خوێن له گه‌روودا، نه‌خۆشی دڵ، به تایبه‌تی ئه‌گه‌ر له كاتی ئاساییدا به هه‌مان شێوه بوو.\n٤. خێرا تێربوون، كاتێك ته‌نها به خواردنی چه‌ند پاروویه‌ك هه‌ستت به تێربوون كرد دوای هه‌وڵدان بۆ خواردنی زیاتر دڵت تێكه‌ڵهات یا تووشی رشانه‌وه بویت ئه‌وا پێویسته سه‌ردانی پزیشك بكه‌یت ره‌نگه نیشانه‌ی نه‌خۆشی شێرپه‌نجه‌ی په‌نكریاس بێت.\n٥. كێشه‌ی ریخۆڵه، ئه‌گه‌ر هه‌ستت به گۆڕانكاری كرد له ره‌نگی پیساییكه‌تدا یا خوێنت بینی و ئازارێكی زۆر له ریخۆڵه‌كانتدا هه‌بوو ده‌كرێت نیشانه‌ی هه‌بوونی به‌كتریا بێت له ریخۆڵه‌كانتدا، یا نیشانه‌ی نه‌خۆشی شێرپه‌نجه‌ی قۆلۆن بێت.\n٦. دابه‌زینی كێش له‌خۆڕا، دابه‌زینی له‌ناكاوی كێش ده‌كرێت نیشانه بێت بۆ نه‌خۆشییه‌كانی شه‌كره، جگه‌ر، شێرپه‌نجه یا خه‌مۆكی.\n٧. گۆڕانی كه‌سایه‌تی یا سه‌رلێشێوان، له‌كاتی كه‌مبوونه‌وه‌ی توانای سه‌رنجدان، لاوازبوونی بیركردنه‌وه و له‌ده‌ستدانی بیره‌وه‌ریدا پێویسته پزیشكی پسپۆڕ ببینیت.