كۆسره‌ت ڕه‌سول له‌سه‌ر دروست بوونى شه‌ڕى ناوخۆ هاته ده‌نگ\n835 جار بینراوە 20/2/2019 06:55 PM\nجێگری سكرتێری گشتی یه‌كێتی نیشتمانی رایگه‌یاند؛ پارتی له‌سه‌رئه‌وه‌ی سه‌رۆك كۆمار بۆ یه‌كێتی بوه به نه‌فه‌سی تۆڵه‌كردنه‌وه كۆبونه‌وه‌ی رۆژی 18ی شوباتی په‌رله‌مانی ئه‌نجامدا, و ده‌شڵێت " ئەوەی دەیەوێ جارێكی تر دوبەرەكی و شەڕی ناوخۆ لەكوردستان دروست بكا، ئێمە دژی ئەو سیاسەتەین".\nئه‌مڕۆ چوارشه‌ممه له كۆبونه‌وه‌ی فراوانی مه‌كته‌بی سیاسی یه‌كێتی له‌گه‌ڵ ئۆرگانه‌كانی یه‌كێتی كۆسره‌ت ره‌سوڵ عه‌لی جێگری سكرتێری گشتی یه‌كێتی وته‌یه‌كی پێشكه‌ش به ئاماده‌بوان كرد.\nله وته‌كه‌یدا كۆسره‌ت ره‌سوڵ رایگه‌یاند"ئێمە لەسەر دۆخی مفاوەزاتی نێوان خۆمان و برادەرانی پارتی بۆ پێكهێنانی حكومەتی نوێ، ئەو مەسەلەیە زۆر درێژەی كێشا، ئێمە بۆ ئەوەی یەكێتی ڕیزەكانی گەلی كورد بپارێزین شانبەشانی یەكڕیزی ناو یەكێتی، ئەنجامی هەڵبژاردنمان قبوڵكرد لەپێناو یەكڕیزی و نەمانویست ئێمە هەڵوێستێكمان هەبێ و پارتی هەڵوێستێكی هەبێ، ئێمە هەردولا هێزی سەرەكین و دو هەڵوێستی جیاوازمان هەبێ زەرەر دەكەین."\nوتیشی"بەڵام بەداخەوە ئەوان بە نەفەسی تۆڵەكردنەوە و ڕق دەستیان بە كارەكان كرد، لەسەر ئەوەی سەرۆك كۆمار بۆ یەكێتی بوە، كۆبونەوەی پەرلەمانیان كرد بەبێ یەكێتی."\nئه‌وه‌شی خسته‌ڕو"پێموایە ئەوەی دەیەوێ جارێكی تر دوبەرەكی و شەڕی ناوخۆ لەكوردستان دروست بكا، ئێمە دژی ئەو سیاسەتەین، چونكە یەكێتی نیشتمانی كوردستان یەكێتی خەڵكە، یەكێتی ناو ڕیزەكانی میللەتەكەمانە، لەبەرئەوە كەس ناتوانێ یەكێتی نیشتمانی كوردستان بشكێنێ یان فەرامۆش ناكرێ، یەكێتییەكان ئێمە دڵنیاتان دەكەینەوە لەگەڵ هیچ لایەنێك سازش ناكەین و ئەگەر ڕێككەوتنەكان تەوازنی تێدا نەبێ و حسابی خەبات و ماندوبونی یەكێتی نەكات كە ئەوە بۆ ئێمە زۆر گرنگە نایكەین، دڵنیاتان دەكەینەوە و بەڵێنتان پێ دەدەین لەناوخۆمان وەزعی خۆمان چاك دەكەین، هەریەك لەئێوە بەراوردی ئێستا بەساڵێك پێشو بكا جیاوازی زۆر زۆر هەیە، ئەو جیاوازییەش دەبێ بكەینە عەمەلی و هەمومان بەیەكەوە ئیشی تێدا بكەین."


لە سلێمانى بەهۆى ساختەکارییەوە گۆشتفرۆشێک دادەخرێت - باسک نێت\nدەستپێك/ تەندروستی/لە سلێمانى بەهۆى ساختەکارییەوە گۆشتفرۆشێک دادەخرێت\nلە سلێمانى بەهۆى ساختەکارییەوە گۆشتفرۆشێک دادەخرێت\nBalen Ibrahim 2020-09-20\nبەهۆی ساختەکردنى مۆری سەربڕخانە و فێڵکردن لە هاوڵاتییان، له‌لایه‌ن لیژنە هاوبەشەکانی قائیمقامییەتی سلێمانی دوكانێكی گۆشتفرۆشتن دادەخرێت و خاوەنەکەشی روبەڕوی رێکاری یاسایی توند دەکرێتەوە.\nبێوەی ئەحمەد، سەرۆکی لیژنەی دوی قائیمقامیەتی سلێمانی رایگەیاند: ئەمڕۆ یەکشەممە، بەهۆی ساختەکردنی مۆری سەربڕخانەی سلێمانی و بەکارهێنانی بۆ مۆرکردنی گۆشتی ئاژەڵی نەپشکنراو، لیژنەکانی قائیمقامیەت دوکانی گۆشتفرۆشی (محمد حاجی عمر) لە گەڕەکی خەباتی شاری سلێمانی داخست.\nوتیشی: لەگەڵ ئەوەی ساختەکردنی مۆری حکومەت تاوانێکی گەورەیە، خاوەنی گۆشتفرۆشی (محمد حاجی عمر) مۆرەکەی بۆ خەڵەتاندنی کڕیارەکان و فێڵی بازرگانی بەکارهێناوە، یاساش رێگری له فێڵی بازرگانی كردوه.\nرونیکردەوە: ئه‌و گۆشته‌ی دوكانی گۆشتفرۆشه‌كان بەهاوڵاتیانی ده‌فرۆشن، پێشتر لەلایەن ڤێتێرنەری سلێمانییەوە پشکنین بۆ ئاژه‌ڵه‌كه و دواتر بۆ گۆشته‌كه ئەنجام ده‌درێت و له دوای دڵنیابونه‌وه نەبونی زیان بۆ سەر تەندوستی هاوڵاتیان، گۆشته‌كه مۆر ده‌كرێت و ده‌خرێته بازاڕه‌وه.\nئاماژەی بۆ ئەوەشکرد: بەفەرمانی قائیمقامی سلێمانی دوکانی گۆشتفرۆشتنی (محمد حاجی عمر) دادەخرێت و گۆشتەکە رەوانەی ڤێتێرنەری دەکرێت بۆ لەناوبردن و خاوەنەکەشی روبەڕوی رێکاری یاسایی توند دەکرێتەوە\nنرخی دراوە جیھانییەکان لە بازاڕەکانی ھەرێمی کوردستان نرخی دۆلار دابه‌زی\nله یه‌كه‌م رۆژی هاوین زۆرترین بری باران له‌م ناوچه‌یه باریوه\nژمارەی قوربانییانی تەقینەوەكەی بەیرووت بۆ 137 كوژراو و5000 بریندار بەرزبووەوە


بۆ له‌كاتى قسه‌كردن به مۆبایل هاتوچۆ ده‌كه‌ین؟\nپرسیارێكه كه‌م كه‌س له‌خۆى كردووه‌و زۆریشمان كێشه‌مان به‌ده‌ستیه‌وه هه‌یه !\nیه‌كێك له‌و بواره ته‌كنه‌لۆجیانه‌ى كه زۆر به خێرایى و له ماوه‌یه‌كى كه‌مدا له له كوردستان بڵاو بوه‌وه، مۆبایل بوو و به‌ر له‌ویش ته‌له‌فۆنى بێته‌ل بوو...بێگومان له‌كاتێكدا كه هێشتا نه بێته‌ل و نه مۆبایلیش له‌نێو خه‌ڵكدا بڵاو نه‌بوو یا زۆر كه‌م بوو، ته‌له‌فۆنى نۆرماڵ ناچارى ده‌كردین ئه‌گه‌ر هه‌رچه‌نده ماوه‌ى قسه‌كردنه‌كه‌مان درێژ بووایه له جێگاى خۆماندا دابنیشین و ته‌لى ته‌له‌فۆنه‌كه له جێگاكه‌دا بمانبه‌ستێته‌وه.\nله ناكاوێك مۆبایل و بێته‌ل به شێوه‌یه‌كى زۆر خێراو به‌ربڵاو ته‌شه‌نه‌ى كرد و ئێستا ئه‌گه‌ر هه‌مووش نه‌بێت زۆربه‌مان خاوه‌نى هاندى تایبه‌ت به‌خۆمانین.\nلێره‌دا ده‌توانین دیارده‌ى هاتوچۆكردن له كاتى قسه‌كردن به مۆبایل بۆ دوو هۆكارى سه‌ره‌كى بگه‌ڕێنمه‌وه.\nیه‌كه‌میان رزگاربوونه له‌و دیلیه‌ى كه پێشتر ته‌لى ته‌له‌فۆنه نۆڕماڵه‌كان به‌ستبوونیه‌وه،\nله‌كاتێكدا مۆبایل ئێستا گه‌یشتۆته ئه‌وه‌ى كه پێویست به‌وه‌ش ناكات ده‌ستت به‌كار بێنیت بۆ گرتنى و نزیك كردنه‌وه له گوێ به‌هۆى بیستۆكه‌وه، كه كه‌م هاند هه‌یه ئێستا بیستۆكى تایبه‌تى خۆى له‌گه‌ڵ نه‌بێت .\nدووه‌میان لایه‌نى سایكۆلۆژى یا ده‌روونیه.\nئێمه ئاسایى له‌كاتى قسه‌كردندا له‌گه‌ڵ یه‌ك كه‌س یا زیاتر له‌كاتى قسه‌كردن زۆرجار هاتووچۆ ده‌كه‌ین و جارى واش هه‌یه له‌كاتى دانیشتن دا كه دانیشتنێك بێت هه‌ڵده‌ستینه‌وه سه‌رپێ و به راوه‌ستان یان به هاتوچۆكردن قسه‌كانمان ده‌كه‌ین. ئیتر هه‌رچه‌نده بابه‌ته‌كه گرنگتر بێت و هه‌ڵچوونى زیاترى تێدا بێت ئه‌وا هه‌تووچۆیه‌كه خێراتر ده‌بێت، خۆ زۆر جاریش پله‌و پایه‌ى ئه‌و كه‌سه‌ى له‌گه‌ڵى ده‌دوێى له مۆبایل كاریگه‌رى له‌سه‌رت هه‌یه كه به چ شێوه‌یه‌ك قسه بكه‌یت.\nكاتى وا هه‌یه له چاوه‌ڕوانى كه‌سێك یان هه‌واڵێك له‌وسه‌ر بۆ ئه‌وسه‌رى ژووره‌كه دێین و ده‌چین.. لێره‌دا مه‌به‌ستم ئه‌وه‌یه كه لایه‌نى ده‌روونى كاریگه‌رى زۆرى هه‌یه له‌سه‌ر هاتووچۆ كردن، له به‌كارهێنانى مۆبایل، له‌به‌ر ئه‌وه‌ى ئه‌و كه‌سه‌ى قسه‌ى له‌گه‌ڵ دا ده‌كه‌یت نایبینیت ئه‌مه كاریگه‌رى نێگه‌تیڤى ده‌بێت و وا ده‌كات له‌كاتى مامه‌ڵه كردن له‌گه‌ڵ ده‌نگى ئه‌و به‌دواى وێنه‌كه‌یدا بگه‌ڕێیت بێ ئه‌وه‌ى كه هه‌ست به‌و كرداره سایكۆلۆجیه بكه‌یت. ئێستا كۆمپانیاكانى كوردستان له‌سه‌ره‌تاى ئه‌وه‌دان كه خزمه‌تگوزارى ده‌نگو ره‌نگ بخه‌نه سه‌ر خزمه‌تگوزاربه‌كانى تریان و ره‌نگه هاوشانى ده‌نگ، له ئاینده‌یه‌كى نزیكدا هه‌موومان بتوانین به وێنه‌ش گفتوگۆ بكه‌ین و ئه‌مه‌ش به‌ڕاى من ده‌بێته هۆى كه‌مبوونه‌وه‌ى ئه‌و دیارده‌یه‌ى كه له‌سه‌ره‌وه باسم كرد.


📅 کاتی تۆمارکردن Oct 2 2019 11:39PM\nیکی از روستاهای تابعەی شهرستان جوانرود در استان کر [ زۆرتر... 👁] ✖ ✖ ✖ 0 5 ✔ 76% ✍ ج.ع.ئـ. 2-10-2019 23:39:36\n🏰 بانی گلان شوێنەکان\nیکی از روستاهای تابعەی شهرستان جوانرود در استان کر [ زۆرتر... 👁] ✖ ✖ ✖ 0 46 ✔ 76% ✍ ج.ع.ئـ. 2-10-2019 23:39:43\n🏰 بانی گمکان ( کانی سواران) شوێنەکان\nیکی از روستاهای تابعەی شهرستان جوانرود در استان کر [ زۆرتر... 👁] ✖ ✖ ✖ 0 45 ✔ 76% ✍ ج.ع.ئـ. 2-10-2019 23:39:43\n🏰 بانی میران شوێنەکان\nیکی از روستاهای تابعەی شهرستان جوانرود در استان کر [ زۆرتر... 👁] ✖ ✖ ✖ 0 29 ✔ 76% ✍ ج.ع.ئـ. 2-10-2019 23:39:40\n🏰 برده رش علیا شوێنەکان\nیکی از روستاهای تابعەی شهرستان جوانرود در استان کر [ زۆرتر... 👁] ✖ ✖ ✖ 0 44 ✔ 76% ✍ ج.ع.ئـ. 2-10-2019 23:39:42\n🏰 بیاشوش شوێنەکان\nیکی از روستاهای تابعەی شهرستان جوانرود در استان کر [ زۆرتر... 👁] ✖ ✖ ✖ 0 0 ✔ 76% ✍ ج.ع.ئـ. 2-10-2019 23:39:35\n🏰 تازه اباد لاباغ شوێنەکان\nیکی از روستاهای تابعەی شهرستان جوانرود در استان کر [ زۆرتر... 👁] ✖ ✖ ✖ 0 31 ✔ 76% ✍ ج.ع.ئـ. 2-10-2019 23:39:40\n🏰 تازه ابادبانی عزیزی شوێنەکان\nیکی از روستاهای تابعەی شهرستان جوانرود در استان کر [ زۆرتر... 👁] ✖ ✖ ✖ 0 47 ✔ 76% ✍ ج.ع.ئـ. 2-10-2019 23:39:43\n🏰 تازه ابادمیرکی شوێنەکان\nیکی از روستاهای تابعەی شهرستان جوانرود در استان کر [ زۆرتر... 👁] ✖ ✖ ✖ 0 32 ✔ 76% ✍ ج.ع.ئـ. 2-10-2019 23:39:40\n🏰 تپه بور شوێنەکان\nیکی از روستاهای تابعەی شهرستان جوانرود در استان کر [ زۆرتر... 👁] ✖ ✖ ✖ 0 11 ✔ 76% ✍ ج.ع.ئـ. 2-10-2019 23:39:37


بە چ رێگەیەك دەبیتە كەسێكی سەرنجراكێش‌و ئاست بەرز؟\n30/07/2019 563 جار خوێندراوه‌ته‌وه\nتوێژینەوەیەك دەریخستووە كەسە سەرنجڕاكێشەكان ٪١٤ زیاتر پارەیان هەیە وەك لەكەسەكانی دیكە، لەكاتێكدا هەندێك لەمانە بنچینەكەی لەسەر ڕوخسارە، یاخود سەرنجڕاكێشان دەكرێت بەهۆی ئەوە بێت چۆن دەتوانێت گرنگی بەخۆت بدەیت‌و مامەڵە لەگەڵ خۆتدا بكەیت و لەگەڵ چ جۆرە كەسێك پەیوەندی دەكەیت.\nڤێنیسا براون مامۆستا لە زانكۆی نۆتینگهام ، توێژینەوەیەكی داناوە، كە دەردەخات بۆچی چاویلكە لە چاوكردن سەرنجڕاكێشت دەكات، ئەمەش زیاتر زانستییە و لە توێژینەكەیدا لێكیدایەوە چۆن كەسێكی ناشیرین دەگۆرێت بۆ برات پێت.\nلەهەر حاڵەتێكدا بێت، چاویلكە چاوەكان دەشارێتەوە وا دەكات نهێنییەك لەسەر كەسی لەچاوكەر درووستبكات، هەروەها چاوەكان سەرچاوەیەكی زۆر گرنگی زانیارین و هەمیشە چاوەكانت وەك مەتەڵێكی شاراوە دەهێڵێتەوە.\nهاوكات لە توێژینەوەیەك دا ساڵی ١٩٨٣ دەركەوت ئەو كەسانەی هەردوو سیفەتی پیاوەتی و ئافرەتیان تێدایە زیاتر سەرنجراكێشتر دەردەكەون.\nئەمە بۆ ئافرەتانیش ڕاستە ، پیاوان حەزیان بە ئەو ئافرەتانەیە، كە وەك پیاو رەفتار دەكەن، بەڵام بە گشتی دەموچاوی ناسكیان لا پەسەندە.\nزیادەڕۆی نەكردن لە بەكارهێنانی عەتر و سپررا، زۆر زەردەخەنە مەكە یاخود هەر پێمەكەنە، توێژینەویەك دەریخستووە كەسە بەختەرەكان سەرنجڕاكێش دەرناكەون.


بەوێنە.. بڕێکی زۆر خواردەمەنی ماوەبەسەرچوو لە بازیان لەناوبران - باسک نێت\nدەستپێك/ تەندروستی/بەوێنە.. بڕێکی زۆر خواردەمەنی ماوەبەسەرچوو لە بازیان لەناوبران\nBalen Ibrahim 2021-03-04\nلە ناحیەی بازیانی سەر بە پارێزگای سلێمانی، بڕێکی زۆر خواردەمەنی ماوەبەسەرچوو لەلایەن لیژنە هاوبه‌شه‌كانی قائیمقامیه‌تی سلێمانی لەناوبران.\nقائیمقامیه‌تی سلێمانی لە راگەیەندراوێکدا بڵاویکردەوە، به‌مه‌به‌ستی پشكنینی ئه‌و كاڵاوشمه‌ك و خوارده‌مه‌نیانه‌ی رۆژانه له‌لایه‌ن هاوڵاتیانه‌وه به‌كارده‌هێنرێت، لیژنه هاوبه‌شه‌كانی قائیمقامیه‌تی سلێمانی سه‌ردانی ناحیه‌ی بازیانیانكردووە .\nئاماژەی بەوەشکردووە، له‌هه‌ڵمه‌ته‌كه‌ی لیژنه‌كاندا، (12) لیژنه به‌شدارییان تیادا كرد و ده‌ستیان به‌سه‌ر بڕێكی زۆر خوارده‌مه‌نی خراپ و ماوه‌به‌سه‌رچودا گرت و به‌فه‌رمانی قائیمقامی سلێمانی له‌ناوده‌برێن .\nنرخی دۆلار لە بازاڕەكانی كوردستان


”بەنی ئادەم ئەندامی جەستەی یەكترن”\nزۆر نمونە لە جیهاندا زیندون و رۆژانە\nبەرچاومان دەكەون، راستیەكی حاشاهەڵنەگر هەیە لە هەرێمی كوردستاندا كە رێژەیەكی بەرزی خەڵك لە سیاسەت زویرەو نایەوێت توخنی كەوێت.رێژەیەكی تریش ئەوانەن كە بێئومێد بوون لەوەی گۆڕانكاری لە هەرێمی كوردستادا بكرێت، ئەوانی كەش لە سیاسەتدان و بەشێكیان كە ئومێد و هیوایان بەگۆڕین و لەسەركارلابردنی پارتی و یەكێتی هەیە جوڵانەوەی نەوەی نوێ بە نمونە ، ئەو رێژەیەی دەمێنێتەوە ئەوانەن بۆ دەسەڵاتی هەردوو بنەماڵەكە كار دەكەن.\nلە وڵاتانی پێشكەوتوشدا ژمارەیەكی كەمی خەڵك بەشداری سیاسی دەكات بەڵام ئەوكاتەی بڕیاڕێك دەدرێت كە لەبەرژەوەندی توێژێك یان هاوڵاتیان نیە ئەوا هەمووی ئامادەیە بێتە سەرشەقام و داوای مافی خۆیی و ئەوانی تر بكات،\nبەكورتی و كوردی لە جیهاندا هیچ تەجروبەیەك نابینین گۆڕانكاری گەورەی دروستكردبێت بەبێ بەشداری چالاكی خەڵك،واتە لەهەموو حاڵەتێكدا هەر هێزێك چەند ئیرادەی بەهێز بێت و خاوەنی پرەنسیپی گەورە بێت هەر پێویستە بەشداری فراوانی ئەو توێژانە هەبێت كە پێویستیان بە گۆڕانكاریە. ئەوەی ئەو تەوژمی بەشداریەی لاوازكردوە ئەوەیە هێشتا لە هوشیاری تاكی ئێمەدا چاوەڕوانیی هەیە وئامادە نیە بۆ ماوەیەك دەستبەرداری بەرژەوەندی شەخسیی بێت بۆ بەرژەوەندی گشتی كە دواتریش بەقازانجی خودی تاك دەگەڕێتەوە، كە ئەمەش قوربانیدانی دەوێت،\nئەوكاتەی هێلەك زەردەكان لە فەرەنسا هاتنە سەرشەقام لەڕوویی شەخسیەوە وەك تاك سەیربكرێن زەرەرمەند بون و قوربانیان دا بەڵام كە داواكاریەكانیان دێتەدی ئەوكات هەموان سوودمەند دەبن.\nئەوەی لەچەند ساڵی رابردودا پارتی و یەكێتی چاندویانە بێ ئومێدیە كە زۆر زیانی گەیاندوە و ئەوەش یەكێكە لەو چەكە گەورانەی ئەوانی هێشتۆتەوە\nلەمبارەیەوە لەچەند رۆژی رابردودا سەرۆكی جوڵانەوەی نەوەی نوێ لە نمونەیەكدا ژمارەی قوربانیانی هاتوچۆ ی راگەیاند كە ئەویش بەراوردێك بوو لە نێوان ئەو ژمارە ترسناكەو نەهێشتنی ئەو هەموو ستەمە كە قوربانیدانی دەوێت.\nچ سەركردەیەك دەتوانێت بەتەنیا كاریگەری گەورە دروست بكات ئەگەر ئومێدەكانی ئەو هاوڵاتیانی لەگەڵ نەبێت؟ بۆیە دەبێت پارتی و یەكێتی لە دەسەڵات دووربخرێنەوەو گرنگە بێدەنگی تێكبشكێنرێت و چیتر لەسەر هیچ جۆرێك لە مافخواردن سازش نەكرێت هەر ئەم جوڵەیەش كاركردنە بۆ گەیشتن بە هیواو ئاواتەكان\nكێشەكە ئەوەنیە كە هاوڵاتی نازانێ چی بكات بەڵكو هەموان دەزانن چی بكەن ،بەڵام بۆ نایكەن ؟\nكاتێك كە سەیری دیمەنێك یان وێنەكەی دەكەین ئەگەر چاومان تەنها گۆشەیەكی تاریكی بینی ێەوا دەبێت بێینە دواوەو سەیری كۆی دیمەنەكە بكەین، بۆ ئەوەی خودی دیمەنە گەورەكەمان لەیاد نەچێت ،بینینی تەنها گۆشەیەكی تاریك هەموو وێنەكەمان پێ نابەخشێت بەڵكو ئەو سەیركردنە تەنها دیوە تاریكەكەیە\nلێرەدا ”زووم ئاوت ” چاومان بگەڕێنینەوە دواوە بۆ بینینی كۆی دیمەنەكە تا تروسكایی گڵۆپەكەی نەوەی نوێ ببینین كە لایەنە رۆشنەكەیەو بەرەو ئاوات هەنگاو بنێین.\nئەوەی پشتگوێی دەخەین و ئێستا نایكەین دەبێت هەر كاتێكی تر بێت بەدەستی خۆمان بیكەین،كەواتە بۆ ئێستا نەیكەین؟ دە ساڵی تریش بێت ئەبێت هەرئەو كارە ئەنجام بدەین\nئەگەر چاوەروان بین لەدەرگا بدرێ و پێمان بڵێن هەستە كارەكانی خۆت ئەنجام بدە ئەوكات دەبێت هەردانیشین. ئەوكاتەی مامۆستایان لە میحنەتدا بون و توێژەكانی تر نەچونە پاڵیان نەیانتوانی بە تەنها سەركەوتوبن، بۆ كەمئەندامان، كارمەندانی تەندروستیش هەروایە، بۆیە دەبێت هەموان پێكەوە بەردەوام لەگەڵ ئازارەكانی یەكتربین.\nلێرەدا زۆر گرنگە ئەو بەیتەی سەعدی بەیاد بهێنینەوە كەدەڵێ: :\nبەنی ئادەم هەموان جەستەی یەكترن\nكە لە ئافەرینەوە لەیەك گەوهەرن\nئەگەر رۆژێك ئەندامێكی بە ئازار بكەوێت\nئەندامەكانی تر ئارامیان لێ هەڵدەگیرێت


یاداشتێك ده‌رباره‌ی پێنج نامیلكه‌ی فیكریی وه‌لید عومه‌ر - ژنەفتن\nیاداشتێك ده‌رباره‌ی پێنج نامیلكه‌ی فیكریی وه‌لید عومه‌ر\n1ی نیسان، 2021|بابەتی هەڵبژاردە، ڕانانی کتێب، وتار و بۆچوون\nئه‌مه یاداشتێكی كورته ده‌رباره‌ی ئه‌و زنجیره نامیلكه فیكرییه‌ی وه‌لید عومه‌ر كه له‌مدواییانه‌دا پێنج دانه‌یان بڵاوبوونه‌وه (كێشه‌ی تاك، كێشه‌ی فۆرم و ناوه‌ڕۆك، كێشه‌ی واقیع و فه‌نتازیا، كێشه‌ی ژۆرنالیزم و, كێشه‌ی ته‌كنه‌لۆژیا). مه‌به‌ستی سه‌ره‌كی و ناواخنی نامیلكه‌كان له‌باره‌ی “پرۆبله‌ماتیزه‌كردن و به‌كێشه‌كردن”ی كۆمه‌ڵێك چه‌مك و دیارده‌یه. ئه‌گه‌رچی ئه‌م چه‌مكانه له ڕۆشنبیریی كوردیدا به به‌ربڵاوی به‌كاردێن، به‌ڵام هه‌وڵی تیۆریزه‌كردنی چڕوپڕ و هه‌مه‌لایه‌نیان نه‌دراوه. ئه‌م نامیلكانه، ئه‌م چه‌مكه باسكراوانه بۆ كۆتا پنتی لۆژیكی خۆیان ڕاده‌كێشن و شیمانه تیۆرییه ڕێتێچوو و مومكینه‌كانیان ده‌پشكنن. به هیوام ئه‌م پڕۆژه‌یه له داهاتووشدا به‌رده‌وام بێت و سه‌ركێشیی فیكری تریشی به‌دوادابێت بۆ به‌كێشه‌كردن و تیۆریزه‌كردنی كۆمه‌ڵێك پرس و چه‌مكی تریش (ئه‌وه‌نده‌ی ئاگاداریش بم ئه‌م زنجیره‌یه له فۆرمی تردا به‌رده‌وام ده‌بێت و له كۆمه‌ڵێك چه‌مك و كێشه‌ی تریش ده‌كۆڵێته‌وه). وه‌كئه‌وه‌ی له خودی ناونیشانه‌كانیاندا ده‌یبینین، مه‌رامی پشت ئه‌م پێنج نامیلكه‌یه ئه‌وه‌یه به شێوه‌یه‌كی ڕه‌خنه‌یی مامه‌ڵه له‌گه‌ڵ ئه‌م چه‌مكانه‌دا بكات و به بێباكی به‌سه‌ریاندا تێنه‌په‌ڕێت؛ واته به‌كێشه‌كردن وه‌ك ده‌رگیربوونێكی ڕۆشنبیرانه. سلاڤۆی ژیژه‌ك له بۆچوونێكی چڕكراوه‌دا وه‌ها ئه‌ركی فیكر و فه‌لسه‌فه ده‌خاته ڕوو: “پێموایه ئه‌ركی فه‌لسه‌فه بریتی نییه له وه‌ڵام به‌خشینه‌وه، به‌ڵكو نیشاندانی ئه‌وه‌یه چۆن ئه‌و شێوازه‌ی به‌هۆیه‌وه له كێشه‌یه‌ك تێده‌گه‌ین ده‌كرێت خۆی كێشه‌دار بێت”. له‌م سۆنگه‌یه‌وه، ئه‌م نامیلكانه چه‌مكی “كێشه” قووتده‌كه‌نه‌وه و، ده‌یكه‌نه ته‌وه‌ری گشتی هه‌موو باسوخواسه‌كان، چونكه شێوازی داڕشتن و ڕوانین له كێشه‌یه‌ك خۆی به‌شێكی سه‌ره‌كی بیركردنه‌وه‌یه لێی؛ ئه‌و بیركردنه‌وه‌ی هه‌ندێجار پێی ده‌وترێت “بیركردنه‌وه‌ی حه‌قیقی”. ئه‌گه‌رچی هه‌ر نامیلكه‌یه‌ك – كه له ڕاستیدا زیاتر و به تایبه‌ت “كێشه‌ی تاك” خۆی له فۆرمی كتێبدایه- له‌گه‌ڵ كێشه‌یه‌كی جیاوازدا ده‌رگیره، به‌ڵام كۆمه‌ڵێك خاڵی هاوبه‌ش له‌نێوان شێوازی ده‌رگیربوون له هه‌موویاندا هه‌یه. له‌م چه‌ند خاڵه‌ی خواره‌وه‌دا چه‌ند هێڵێكی گشتی پێنج نامیلكه‌كه ده‌خه‌ینه‌ڕوو، واته ئه‌م یاداشته ئاوڕدانه‌وه‌یه‌كی خێرا و گشتییه له شێوازی ده‌قه‌كان نه‌ك په‌رژانه سه‌ر تاك به تاك ده‌قه‌كان و ئایدیا و ئه‌رگۆمێنته‌كانیان، به‌و هیوایه‌ی خوێنه‌ر خۆی بگەڕێتەوە بۆ ئه‌م پێنج نامیلكه‌یه و، خۆی ده‌رگیری باسوخواسه ته‌رحكراوه‌كانیان ببێته‌وه.\nپێنج نامیلکەی فیکری؛ وەلید عومەر؛ لەلایەن ڕێکخراوی ئازادبوونەوە چاپ و بڵاوکراونەتەوە\nیه‌كه‌م: میتۆدی ئیشه‌كان سوودی له كایه جیاوازه‌كان وه‌رگرتووه؛ فه‌لسه‌فه، ده‌روونشیكاری و ئه‌ده‌ب و هتد. فره كایه‌ییش نه‌ك ته‌نیا خزمه‌ت به ڕووونكردنه‌وه‌ی ڕه‌هه‌نده جۆراوجۆره‌كانی چه‌مكێك یان دیارده‌یه‌ك ده‌كات، به‌ڵكو خودی دیارده‌كه‌ش له به‌شبه‌شكردنی پسپۆرانه‌ی هاوچه‌رخ ڕزگار ده‌كات. هه‌ر ناساندنی ئیشه‌كان خۆی به “فیكری” ئاماژه به‌وه ده‌كات، به كۆمه‌كی كایه جیاوازه‌كان هه‌وڵی تێگه‌یشتن له چه‌مكه یونیڤێرساڵه‌كان بدرێت و هاوكات په‌یوه‌ندی و پچڕانه تراوماییه‌كانی نێوان گلۆباڵ و لۆكاڵیش بخرێنه به‌ر باس. نووسه‌ر خۆیشی پێشتر له چه‌ند جێیه‌كی تردا به‌كورتی په‌رژاوه‌ته سه‌ر گرفتی “فیكر” و تیۆریزه‌كردن. فیكر، به جۆرێك له جۆره‌كان، بریتییه له “مافی قسه‌كردن و وردبووونه‌وه” له‌باره‌ی دیارده و ڕووداوه‌كان له ده‌ره‌وه‌ی پسپۆرییه‌كی دیاریكراوه‌وه- كه مه‌رج نییه هه‌میشه دیارده‌ی گرنگ یان ڕووداوی وه‌رچه‌رخێنه‌ر یان پرسێكی باڵا بن، به‌ڵكو ده‌كرێت شتانێكی ته‌واو لاوه‌كی و په‌راوێزی و نزم بن، وه‌كوو شرۆڤه‌ی ژیژه‌ك بۆ شێوازی ته‌والێته فه‌ڕه‌نسی، ئه‌ڵمانی و ئینگلیزییه‌كان و به‌ستنه‌وه‌یان به پرسی ئایدیۆلۆژیاوه؛ ژیژه‌ك باوه‌ڕیشی وایه ده‌بێت هه‌موو كونج و كه‌له‌به‌ره‌كانی ژیانی ڕۆژانه تیۆریزه بكه‌ین. به ده‌ربڕینێكی تر، فیكر به مانا جێ مه‌به‌سته‌كه‌ی ئێره خودی كایه‌كان له داخراوێتی و تاكڕه‌هه‌ندی ڕزگار ده‌كات. هه‌ڵبه‌ت به ڕه‌چاوكردنی ئه‌و ڕاستییه‌ی وا له كوردستاندا نه كایه‌كان وه‌ك كایه‌ی سه‌ربه‌خۆ دروستبوون و به‌كرده‌یی سه‌رپێكه‌وتوون و نه تیۆر و قوتابخانه فه‌لسه‌فی و بگره ئه‌ده‌بییه‌كانیش جێكه‌وت و فامكراون، ئه‌وا ئیشی “فیكر” ئیشێكی چه‌ندقات سه‌ركێشانه‌تر و هه‌ستیارتره. له لایه‌كی دیكه‌وه، هه‌ر ئه‌مه‌شه واده‌كات فیكر لای ئێمه وه‌رگه‌ڕێته سه‌ر “نامه”یه‌ك كه نازانرێت چۆن و كه‌ی ده‌گات، گه‌یشتن وه‌ك تێگه‌یشتن، دیالۆگ، جێكه‌وت، به‌رخوردی تاكه‌كه‌سی و لێكه‌وته ده‌سته‌كۆییه‌كانیشی. ئه‌م پێنج نامیلكه‌یه‌ش نامه‌یه‌كن و به‌و هیوایه‌ی خوێنه‌رانی فیكر هه‌وڵی ده‌ستڕاگه‌یشتن و ده‌رگیربوون بده‌ن له‌گه‌ڵیاندا و، چیتر ده‌قه جدی و فیكرییه‌كان به‌ئاگایانه و نائاگایانه فه‌رامۆش نه‌كرێن.\nكۆی نووسینه‌كان جۆره وه‌فادارییه‌كن بۆ “حه‌قیقه‌ت” دژ به “فاكتگه‌رایی” و “فاكتپه‌رستیی ژۆرنالیستی”.\nدووه‌م: ده‌رگیربوون (engagement)ی تیۆری خه‌سڵه‌تی جیاكه‌ره‌وه‌ی ئه‌م نووسینانه‌ی وه‌لید عومه‌ر و كۆی نووسینه‌كانی پێشتریشیه‌تی. ده‌رگیربوون به هه‌ردوو مانا زمانییه‌كه‌ی، واته هه‌م خۆخه‌ریكردن به بابه‌تێك و هه‌م دژوه‌ستانه‌وه و به‌ره‌نگاری كردنیشی؛ چه‌شنه شه‌ڕ و ده‌سته‌ویه‌خه‌بوونه‌وه‌یه‌كی زه‌ینی. ئه‌گه‌ر ئاماژه به میتافۆرێكی وه‌رگیراو له نووسه‌ر خۆیه‌وه بكه‌ین، ده‌رگیربوون جۆرێكه له “كه‌شێكی سۆفیانه‌ی فۆرماڵ”: بۆ كه‌سی بیركه‌ره‌وه، كرده‌ی هزرین دیوێكی سوبێكتیڤی تۆخی هه‌یه، ته‌نیا چه‌مكه‌كان شرۆڤه ناكات، به‌ڵكو له‌گه‌ڵیاندا ده‌ژی. بۆ نموونه، ئه‌م پێنج بڵاوكراوه‌یه له ماوه‌ی دوو ساڵێكدا نووسراون و داڕێژراونه‌ته‌وه و سه‌رباركراون. له لایه‌كی تریشه‌وه، نووسه‌ر پێشتریش به تایبه‌ت له‌ڕێی وه‌ڕگێرانه‌وه زه‌مینه‌یه‌كی له‌باری بۆ خوێنه‌ریش ڕه‌خساندووه تاوه‌كو ئه‌ویش “ده‌رگیر”ی ئه‌م باسوخواسانه بێت. بۆیه وه‌كچۆن نووسین ده‌رگیربوونێكی ماندوونه‌ناسانه و پشودرێژ و بیركه‌ره‌وه و تیاژیاو ده‌خوازێت، به هه‌مان شێوه خوێندنه‌وه‌ش پێویستی به‌وه‌یه خوێنه‌ره‌كه ببێته “سۆفییه‌كی پشودرێژ و فۆرماڵ” تا ئایدیاكان به‌گۆشت و خوێنه‌وه هه‌رس بكات.\nله دیوێكی تریشه‌وه، هه‌ر كامێك له‌م نامیلكانه “ده‌رگیربوونێكی ڕۆشنبیرانه‌یه به كێشه‌كه‌وه نه‌ك شرۆڤه‌یه‌كی سیسته‌ماتیك و فێركاری”. ئه‌مه‌ش ئه‌و مانایه ده‌گه‌یه‌نێت لێره‌دا خه‌ریكبوون له پێناو خستنه‌ڕووی كۆمه‌ڵیك زانیاریی گشتی و ساده نییه، كه خوێنه‌ر ده‌توانێت به ئاسانی له سه‌رچاوه جیاجیاكانی تر به ده‌ستیان بهێنێت، به‌ڵكو ڕێك به پێچه‌وانه‌وه به مه‌به‌ستی پێداچوونه‌وه و تێهه‌ڵچوونه‌وه‌یه به‌و زانیارییه به‌رده‌ستانه. مه‌رامی پشته‌وه‌ی ئیشه‌كان پێدانی كۆمه‌ڵێك زانیاری بێ ڕه‌پت نییه، به‌ڵكو دۆزینه‌وه‌ی هێڵه لكێنه‌ره‌كانی نێوان زانیاریییه به‌شه‌كییه‌كان و ده‌ستوه‌ردانێكی تیۆری چالاكانه‌یشه له واقیعدا. به گوزارشتێكی تر، كۆی نووسینه‌كان جۆره وه‌فادارییه‌كن بۆ “حه‌قیقه‌ت” دژ به “فاكتگه‌رایی” و “فاكتپه‌رستیی ژۆرنالیستی”. ئه‌م جۆره نووسینه‌ی له‌م پێنج نامیلكه‌یه‌دا ده‌یخوێنینه‌وه له ڕاستیدا جۆرێكه له دژه-نووسین؛ كه‌شفكردنی ئیمكان و زه‌مینه‌ی چه‌مكه‌كان، هه‌م له په‌یوه‌ندییان به یه‌كتر و هه‌م ڕۆچوونێكی تیۆری له تاك به تاكیاندا.\nسێیه‌م: ئاڵۆزیی ڕوونكه‌ره‌وه. ئه‌گه‌ر چاوێك به ڕۆژنامه و چاپكراوه و فه‌زا ڕۆشنبیرییه گشتییه كوردییه‌كاندا بخشێنین، سه‌رمان ده‌سووڕمێت له‌و شته‌ی ده‌توانین پێی بڵێین “به‌فیڕۆدانی وشه”. ئه‌م هیچ نه‌وتنه ته‌واو خاڵییه له هه‌ر ماته‌وزه‌یه‌كی داهێنه‌رانه، بۆ نموونه وه‌ك ئه‌و بۆشایی و هیچێتی و بێده‌نگییه خه‌لاقه‌ی لای بێكێت هه‌یه، هه‌روه‌ها په‌یوه‌ندی به‌و ناڕوونییه ناونشینه‌شه‌وه نییه كه له خودی زمانی مرۆییدا هه‌یه، به‌ڵكو ساده‌گۆیی ژۆرناڵیستی و ڕاكردنه له تیۆر- به ناوی ڕاكردن له ئاڵۆزییه‌وه. ئاڵۆزی خۆی له‌خۆیدا نه نیشانه‌ی بیركردنه‌وه‌یه و نه نیشانه‌ی به‌دحاڵیبوونیشه، به‌ڵام ئه‌و ڕاستییه نكۆڵی لێنه‌كراوه‌ش هه‌یه وا بیركردنه‌وه ناتوانێت خاڵی بێت له ئاڵۆزی؛ واته ئه‌گه‌ر ئاڵۆزییه‌ك له‌م ده‌قانه هه‌بێت- بۆ ئه‌و كه‌سانه‌ی ڕه‌نگه ئاشنا نه‌بن به زمانێكی تیۆری تۆكمه- ئاڵۆزییه‌كه له هه‌ناوی ده‌رگیربوون و بیركردنه‌وه‌وه هه‌ڵقوڵاوه؛ ئاڵۆزییه‌ك كه خزمه‌ت به ڕوونكردنه‌وه‌ی كێشه و چه‌مكه‌كان ده‌كات به پێچه‌وانه‌ی ساده‌گۆیی ڕووكه‌شانه كه ناتوانێت كێشه ساده‌كانیش ڕوون بكاته‌وه و جۆرێكه له‌و شته‌ی جاران له قوتابخانه‌دا پێی ده‌وترا “ئینشای عام”. ئه‌و قوتابیانه‌ی عه‌ڕه‌بیان نه‌ده‌زانی، ئه‌م ئینشا (داڕشتن)ە‌یان له‌به‌ر ده‌كرد و له تاقیكردنه‌وه‌دا پرسیاری داڕشتن له‌سه‌ر هه‌ر بابه‌تێك هاتبایه‌وه، ئه‌وان “ئینشا عام”ەكه‌یان ده‌نووسی و “ده‌ریش ده‌چوون”.\nبه‌نیسبه‌ت بارودۆخی ئێمه‌وه زمان نه‌ك ته‌نیا ماڵی بووونه به‌ڵكو زمان ماڵی به‌ره‌نگاری و به‌رهه‌ڵستی نواندنیشه\nبیركردنه‌وه‌یه‌ك كه له سه‌رنجێكه‌وه ده‌ستپێده‌كات و ئینجا سه‌رده‌كێشێت بۆ سه‌رنجگه‌لێكی تر و له‌ناو قاڵبێكی تیۆریشدا داده‌ڕێژرێت، سه‌ره‌نجامیش كۆمه‌ڵێك ئایدیای چكاوه ده‌خاته‌ڕوو. هه‌ر له‌م سۆنگه‌یه‌شه‌وه یه‌كێك له نامیلكه‌كان ده‌په‌رژێته سه‌ر كێشه‌ی ژۆرنالیزم وه‌ك كارگه‌ی به‌رهه‌مهێنانی هه‌م ساده‌گۆیی عه‌وامانه و هه‌م ته‌مومژسازیی بێهوده‌ش؛ به‌ڵام ئێمه پێویستمان به هزر و زمانێكی ئاڵۆز هه‌یه بۆ ئه‌وه‌ی له فریوه‌كانی ساده‌یی تێبگه‌ین. ئاڵۆزیی بیركردنه‌وه له بنه‌ڕه‌تیشه‌وه جۆرێك له ئاڵنگاری و به‌ره‌نگاری به‌رامبه‌ر دۆخه كوردییه باڵاده‌سته‌كه‌ش تێدایه، وادیاره به‌نیسبه‌ت بارودۆخی ئێمه‌وه زمان نه‌ك ته‌نیا ماڵی بووونه به‌ڵكو زمان ماڵی به‌ره‌نگاری و به‌رهه‌ڵستی نواندنیشه؛ جا ئاخۆ كاریگه‌رییه گشتییه‌كه‌ی ئه‌م به‌ره‌نگارییه چۆن ده‌بێت ئه‌وه شتێكی تره. ساده‌كردنه‌وه‌ی كوردانه‌ی كێشه‌كان درێژه‌دانه به وێرانه مه‌عریفییه‌كان، بۆیه خوێنه‌ری ئه‌م ده‌قانه بۆ نموونه واباشه ته‌نیا په‌له‌ی ئه‌وه‌ی نه‌بێت ئاخۆ فۆرم چییه، به‌ڵكو ته‌ركیزیش بخاته سه‌ر كۆی گه‌شته مه‌عریفییه‌كه، كێشه‌كه له ئاڵۆزی و كۆیه‌تی و فره‌ڕه‌هه‌ندی خۆیدا ببینێت. بۆ نموونه هه‌ر له‌گه‌ڵ بیستنی چه‌مكی فۆرم ڕه‌نگه زۆربه‌مان خه‌یاڵمان بۆ پرسی فۆرم و فۆرماڵیزم له ئه‌ده‌بدا بچێت، به‌ڵام نووسه‌ر وێڕای ئه‌وه‌ش به وردی ده‌په‌رژێته سه‌ر كێشه‌ی فۆرم له ده‌روونشیكاری و فه‌لسه‌فه‌شدا كه ڕه‌نگه بۆ زۆرێك له خوێنه‌ران باسێكی نوێ بێت. به‌م جۆره، ئه‌و شته‌ی پێی ده‌ڵێین “ئاڵۆزیی ڕوونكه‌ره‌وه” ئاماژه بۆ مامه‌ڵه‌كردنێكی هه‌مه‌لایه‌نه ده‌كات له‌گه‌ڵ كێشه‌كاندا؛ ئاڵۆزییه‌ك كه ڕوونكه‌ره‌وه‌یه‌كی حه‌قیقییه بۆ ئه‌و كه‌سانه‌ی ده‌رگیری ده‌قه‌كه ده‌بن نه‌ك ته‌مومژسازییه‌كی ناپێویست. بۆیه له‌م ده‌قانه‌دا ته‌نیا گریمانه سه‌ره‌تاییه‌كان و ده‌ره‌نجامه‌كان گرنگ نین، به‌ڵكو كۆی هه‌نگاو و لادان و ورده تێبینییه‌كانیش گرنگن؛ ئه‌و شتانه‌ی ڕه‌نگه وه‌ك لادان له باسه‌كه ده‌ربكه‌ون، له ڕاستیدا به‌شێكی سه‌ره‌كی و كڕۆكی باسه‌كه پێكده‌هێنن. هه‌ر خودی وشه‌ی “كێشه” له ناونیشانی هه‌موو نامیلكه‌كاندا، ئاماژه‌یه بۆ دابڕان له به‌رخوردی عه‌قڵی باو له‌گه‌ڵ پرسه‌كاندا، قووتكردنه‌وه‌ی ڕه‌هه‌نده نه‌بینراو به‌ڵام كێشه‌ساز و گرنگه‌كانه. خێچكردنه‌وه و ده‌ستكاریكردنی گۆشه‌نیگا باوه‌كانه. ته‌نانه‌ت له هه‌ندێك جێگه‌دا هه‌ست به‌وه ده‌كه‌ین له‌پاڵ تێما سه‌ره‌كییه به‌رباسه‌كان، ده‌كرا بابه‌ته به ڕواڵه‌ت لاوه‌كییه‌كانیش زیاتر شیكرابانه‌وه و درێژه‌یان پێدرابا، به‌ڵام له به‌ره‌نجامی “دڵڕه‌قییه‌كی تیۆری”دا وه‌ستێنراون.\nوەلید عومەر؛ نووسەر و وەرگێڕ\nچواره‌م: پرسی لۆكاڵ و گلۆباڵ وه‌ك چوارچێوه‌یه‌كی گشتی ده‌قه‌كان. ئه‌م پرسه په‌یوه‌سته به كێشه‌یه‌كی فه‌لسه‌فیی گه‌وره‌تریشه‌وه كه “كێشه‌ی گشت و به‌ش”ە. له‌م ده‌قانه‌دا هه‌م به ئاشكرا و هه‌م ئاماژه‌گه‌رایانه‌ش حسێب بۆ تراوما و كه‌لێنی نێوان لۆكاڵی كوردی و گشتی جیهان (یان ده‌قیقیتر، جیهانگیری) كراوه. بۆ نموونه وێڕای پرسیاری ئایا ژۆرنالیزم خۆی چییه؟ ئه‌م پرسیاره په‌یوه‌ندیداره‌ش هه‌یه ئایا دیارده‌یه‌كی جیهانی وه‌ك ژۆرنالیزم بۆ كۆمه‌ڵگای كوردی چی پێیه؟ ئایا ئیمكانه‌كانی تاكگه‌رایی بۆ كۆمه‌ڵگای ئێمه چۆن ده‌شكێنه‌وه؟ له هه‌ناوی ئه‌م پرسیارانه و بگره له كۆی ده‌قه‌كاندا پرسیارێكی شاراوه هه‌یه: ئایا ئێمه‌ی كورد له كوێی “گشت”ی جیهانیداین؟ ئایا په‌یوه‌ندی و پچڕانه‌كانی نێوان لۆكاڵ و گڵۆباڵ چین و چۆن تێیان بگه‌ین؟ ئایا گڵۆباڵ چی به‌سه‌ر لۆكاڵدا ده‌هێنێت؟ و هتد. سه‌ره‌نجامیش هه‌ر ئه‌م خودئاگاییه مێژووییه ده‌توانێت ڕه‌وته پێچه‌ڵپێچ و له زۆرباردا “نامێژوویی”ەكه‌ی كورد شرۆڤه بكات. ئه‌م ئاگاییه ده‌رهه‌ق به لۆكاڵ/گڵۆباڵ له‌به‌ر چه‌ند مه‌رامێكه: خۆلادان له فریو و بریقوباقی چه‌مكه‌كان له خۆرئاوادا؛ نه‌كه‌وتنه ناو ئه‌بستراكشنكردن و دابڕان له “واقیعی كوردی” و هتد. بگره گه‌ڕانه‌وه‌ی نووسه‌ر بۆ ڕۆشنبیرێكی وه‌ك مه‌سعود محه‌مه‌دیش گه‌ڕانه‌وه‌یه بۆ كه‌سێك كه ئه‌گه‌رچی له لۆكاڵدا بیریكردۆته‌وه یان بیری له لۆكاڵ كردۆته‌وه به‌ڵام ده‌ستی به خودئاگاییه‌كی وه‌ها ڕاگه‌یشتووه كه “به‌ڕێكکه‌وت” و به‌بێ ئه‌وه‌ی مه‌سعود محه‌مه‌د خۆی ئاگاداری بێت ده‌یبه‌ستێته‌وه به ئایدیا یونڤێرساڵه‌كان و چه‌مكه فه‌لسه‌فییه‌كانیشه‌وه. بێ مه‌لامه‌ت نییه نووسه‌ر پێشتریش له چه‌ندین جێی تردا په‌رژاوه‌ته سه‌ر پرسی خێڵ و مۆدێرنه و بابه‌ته په‌یوه‌سته‌كانی دیكه‌ش (چاوه‌ڕێی ئه‌وه ده‌كه‌ین له داهاتووشدا نووسه‌ر له گۆشه‌نیگای تره‌وه بگه‌ڕێته‌وه بۆ ئه‌م كێشانه، وه‌كچۆن پێشتریش په‌رژاوه‌ته سه‌ریان). بۆیه ئه‌م “ژێست”ی گه‌ڕانه‌وه‌یه بۆ یه‌كێكی وه‌ك مه‌سعود محه‌مه‌د، گه‌ڕانه‌وه‌یه بۆ كه‌سێك كه به‌بێ ئه‌وه‌ی بانگه‌شه بۆ مه‌تریاڵیزم بكات وه‌ك كه‌سێكی “مه‌تریاڵیست” دێته به‌رچاو. ئه‌م ئاوه‌ژوووكردنه‌وه ژیژه‌كییه‌كه‌ی مه‌سعود محه‌مه‌د له‌لایه‌ن نووسه‌ره‌وه مانای ئه‌وه ده‌گه‌یه‌نێت: گرنگ نییه خۆت چی ده‌ڵێیت به‌ڵكو ئه‌وه گرنگه به‌كرده‌یی و به ڕه‌چاوكردنی كۆی جیهانبینی و هه‌لومه‌رجه مێژووییه‌كه چیت وتووه؛ درزی نێوان سوبێكتی ده‌ربڕین و سوبێكتی ده‌ربڕاو.\nنووسه‌ر هه‌وڵی داوه له‌نێوان چه‌مكه گه‌ردوونییه‌كان و تێڕامانی ناونشین هێڵێكی داهێنه‌رانه بدۆزێته‌وه.\nنووسه‌ری ئه‌م ده‌قانه خۆی، به پێچه‌وانه‌ی مه‌سعود محه‌مه‌د، ده‌رگیری بیركردنه‌وه‌یه له‌ناو مێژووی بیركردنه‌وه یان نه‌ریتی فیكریدا. نه‌ریت به‌و مانایه‌ی ئایدیا و چه‌مك و مه‌نزومه فیكرییه‌كان مێژووییه‌كی دیاریكراویان هه‌یه، ڕه‌خنه‌كراون و درێژه‌یان پێدراوه، و كۆمه‌ڵێك بیریار له پشتیانه‌وه وه‌ستاوه. به مانایه‌كی تر، له‌م قۆناغه‌ی هزری مرۆییدا و به حوكمی ئه‌وه‌ی ئایدیاكانیش خۆیان سرووشتێكی گه‌ردوونیان هه‌یه، بیركردنه‌وه له ده‌ره‌وه‌ی مێژووی بیركردنه‌وه كه‌موكوڕ و بگره مه‌حاڵ و دۆنكیشۆتانه‌ش ده‌گیرسێته‌وه. هه‌ر لێره‌وه تێبینی ئه‌وه ده‌كه‌ین نووسه‌ری ئه‌م پێنج بڵاوكراوه‌یه له دوو دیارده‌ی كورتهێن خۆی پاراستووه؛ پیاده‌كردنی ڕاسته‌وخۆی چه‌مكه خۆرئاواییه‌كان و ڕۆچوون له ته‌ئه‌مولات و تێڕامانی نامێژوویی و ده‌ره-مێژووی هزر: “بیركردنه‌وه له لۆكاڵ گرنگه به‌ڵام به‌بێ ڕه‌هه‌ندێكی گه‌ردوونی سه‌رده‌كێشێت بۆ چه‌قبه‌ستن و گه‌نین و كۆنه‌پارێزی؛ وه‌كچۆن به‌و دیوه‌ی تریشدا ونبوون له یونیڤێرساڵدا تووشی نامۆبوونت ده‌كات”. نووسه‌ر هه‌وڵی داوه له‌نێوان چه‌مكه گه‌ردوونییه‌كان- كه به زۆر هۆكاری ڕوون و ئاشكرا له خۆرئاواوه به‌رهه‌مهاتوون- و تێڕامانی ناونشین هێڵێكی داهێنه‌رانه بدۆزێته‌وه. ئه‌م هێڵه ناونشینه شێوازێكی تری ئه‌و شته‌یه كه موراد فه‌رهادپوور پێی ده‌ڵێت “وه‌رگێڕان-بیركردنه‌وه” به‌ڵام له بواری نووسین خۆیدا، هه‌روه‌ها به‌و مانایه‌ش كه ئه‌م كێشانه‌ی لێره‌دا باسكراون ته‌نیا له‌به‌ر كۆمه‌ڵێك مه‌رامی شه‌خسییه‌وه باس نه‌كراون، به‌ڵكو له سۆنگه‌ی مێژوومه‌ندی و زه‌رووره‌تی مێژووییه‌وه لێیان كۆڵراوه‌ته‌وه.\n“بیركردنه‌وه له كۆنتێكست”دا، واته له بری خۆ هه‌ڵواسین به كۆمه‌ڵێك كڵێشه‌ی به‌ناو پێشكه‌وتنخوازانه و ڕزگاریخوازانه به‌ڵام به‌كرده‌یی ئه‌بستراكت و عه‌قڵی باوئاسا و ژۆرنالیستی، له سیاقه كوردییه داهێزراوه‌كه‌دا مانا و لێكه‌وته‌كانیان ده‌پشكنێت.\nپێنجه‌م: بێجگه له‌و چوار خاڵه‌ی سه‌ره‌وه‌دا، له‌م پێنج ده‌قه‌دا كۆمه‌ڵێك پرسی سه‌نتراڵی دیكه‌ش هه‌ن ته‌نیا ئاماژه‌یان پێده‌كه‌ین: پرسی سوبێكت و سوبێكتیڤیته وه‌ك یه‌كێك له خولیا سه‌ره‌كییه‌كانی نووسه‌ر؛ “ئایدیا”ی فیكری، به مانای دۆلۆزییه‌كه‌شی، واته به‌و مانایه‌ی ئایدیا به‌رهه‌مێكی تاقانه‌یه و له بیركردنه‌وه‌وه به‌رهه‌مهاتووه، ته‌نیا ئه‌و شته ناڵێیته‌وه كه وتراوه به‌ڵكو ئیزافه‌ی خۆیشتی ده‌خه‌یته سه‌ر؛ ستایله ده‌رگیركه‌ره‌كه‌ی ده‌قه‌كان، ستایلێك كه نه‌ك ته‌نیا هه‌ندێ شتمان پێ ده‌ناسێنێت، به‌ڵكو ناسین و زانینه پێشوه‌خته‌كه‌شمان “له‌ئاشنایی ده‌خات” و درزی تێده‌كات. ئه‌م ستایله ئاشتیشمان ده‌كاته‌وه به چێژی خوێندنه‌وه و چێژی زمانیش. كۆتا خاڵیش، كه له ڕاستیدا ده‌بووایه له سه‌ره‌تادا باسمان كردبا، ئه‌و شته‌یه كه ده‌توانین پێی بڵێین “بیركردنه‌وه له كۆنتێكست”دا، واته له بری خۆ هه‌ڵواسین به كۆمه‌ڵێك كڵێشه‌ی به‌ناو پێشكه‌وتنخوازانه و ڕزگاریخوازانه به‌ڵام به‌كرده‌یی ئه‌بستراكت و عه‌قڵی باوئاسا و ژۆرنالیستی، له سیاقه كوردییه داهێزراوه‌كه‌دا مانا و لێكه‌وته‌كانیان ده‌پشكنێت. پێموایه ئه‌م “بیركردنه‌وه‌یه له كۆنتێكست”دا هه‌ندێجار بۆ كه‌سانێك به‌دحاڵیبوون دروست ده‌كات. بۆ نموونه كه‌سانێك هه‌ن به شێوه‌یه‌كی ئه‌بستراكت بیر له پرسی ژن ده‌كه‌نه‌وه، به‌ڵام كاتێك نووسه‌رێك، بۆ نموونه نووسه‌ری ئه‌م نامیلكانه، له سۆنگه‌ی “بیركردنه‌وه له كۆنتێكست”دا پرسه‌كه تاوتوێ ده‌كات، ئه‌م ڕه‌خنه‌گرانه ئه‌گه‌ر ڕه‌چاوی ئه‌م چه‌شنه هزرینه نه‌كه‌ن ئه‌وا وه‌ها نیشانی ده‌ده‌ن كه ئایدیا ته‌رحكراوه‌كه شتێكی دژه‌پێشكه‌وتن و بگره دژه‌ژنیشه. به‌ڵام سه‌ره‌نجام بیركردنه‌وه‌ی حه‌قیقی نابێت له‌وه بسڵه‌مێته‌وه كه له كاتی خه‌باته ڕاست و ڕاستگۆیانه‌كه‌ی بۆ ڕزگاری و ئازادی، ناو و ناتۆره‌ی دژه-ئازادی و دژه-ڕزگاری بدرێته پاڵ (ئه‌گه‌رچی پێموایه خاڵی ده‌ستپێكی ئه‌م پێنج نامیلكه‌یه ئه‌وه‌یه: ئه‌گه‌ر ماركس ده‌یویست فه‌لسه‌فه و فه‌یله‌سوفان له لێكدانه‌وه‌ی جیهانه‌وه بپه‌ڕنه‌وه بۆ گۆڕینی جیهان، به‌ڵام وه‌ك سلاڤۆی ژیژه‌ك ده‌ڵێت له‌م سه‌رده‌مه‌دا ده‌بێت تێزه‌كه‌ی ماركس ئاوه‌ژوو بكه‌ینه‌وه و بڵێین: فه‌یله‌سوفان تا ئێستا- له سه‌ده‌ی نۆزده و بیست- هه‌وڵی گۆڕینی جیهانیان داوه، به‌ڵام له ڕاستیدا ئیدی پرسه‌كه لێكدانه‌وه و شرۆڤه‌كردن و لێتێگه‌یشتنێتی. ئه‌م پێنج تێكسته‌ش ئه‌م ئه‌ركه تیۆرییه ده‌خه‌نه سه‌رشانی خۆیان و هه‌وڵ ده‌ده‌ن له‌م جیهانه تێبگه‌ن و شرۆڤه‌ی بكه‌ن- ئه‌مه‌ش ئه‌و ئه‌ركه‌یه كه زۆرجار به ناوی شۆڕشگه‌رایی و جه‌ختكردنه‌وه‌ی ناماقوڵ و ناواقیعی له‌سه‌ر “كرده”، یان به وته‌ی فه‌رهادپوور له‌سه‌ر “ئوستوره‌ی پراكسیس”،  نادیده‌گیرێت). ڕه‌چاونه‌كردنی سیاق ڕه‌نگه كڵێشه‌ی به‌ناو ڕزگاریخوازانه و پێشكه‌وتنخوازانه به‌رهه‌م بێنێت، به‌ڵام مه‌حكومن به‌وه‌ی هه‌ر له ئاستی كڵێشه‌یه‌كی ئه‌بستراكت و ناواقیعیدا بمێننه‌وه.\nبڕوانه كورته وتاری “سۆفیی گۆشه‌ی چه‌مكه‌كان…”، له‌م لینكه‌وه، https://negativegroup.org/item.php?id=435\nكێشه‌ی واقیع و فه‌نتازیا، وه‌لیدعومه‌ر، چاپی یه‌كه‌م 2021، زنجیره‌كتێبی ڕێكخراوی ئازادبوون، لا ١٠\nنووسه‌ر خۆی له جێیه‌كی تردا، به گه‌ڕانه‌وه بۆ تێزه‌كانی داریوش شایگان له‌باره‌ی “هاوكاتیی ئاسته‌كانی ئاگایی”ە‌وه پێیوایه دۆخی ئێمه‌ی كورد له جیهاندا جۆرێكه له “هاوكاتیی ناهاوكات”، خوێنه‌ر له‌میانه‌ی خوێدنه‌وه‌ی ئه‌م ده‌قانه‌دا ئاشنای دیوه جیاجیاكانی ئه‌م خودئاگاییه ڕۆشنبیرانه‌یه ده‌بێت.\nكێشه‌ی تاك، وه‌لید عومه‌ر، چاپی یه‌كه‌م 2021، زنجیره‌كتێبی ڕێكخراوی ئازادبوون، لا 199\nبیركردنه‌وه له كۆنێكستدا ده‌كرێت جۆرێك بێت له‌و “خێچ ڕوانین”ە‌ی ژیژه‌كیش باسی ده‌كات.\nدەرونشیکاریی، ڕانان، ڕەخنە، سلاڤۆی ژیژه‌ك، هزر\n← مۆدێرنەی شل\nبووکەڵەی سووپەرمان →


ڕۆژنامەی کوردستان - کوردستان میدیا سۆرانی\nرۆژنامەی کوردستان ژ. ٧٢٣\nرۆژنامەی کوردستان ژ. ٧٢٢\nرۆژنامەی کوردستان ژ. ٧٢١\nرۆژنامەی کوردستان ژ. ٧٢٠\nرۆژنامەی کوردستان ژ. ٧١٩\nرۆژنامەی کوردستان ژ. ٧١٧\nرۆژنامەی کوردستان ژ. ٧٠٨\nرۆژنامەی کوردستان ژ. ٧٠٧\nرۆژنامەی کوردستان ژ. ٧٠٥\nرۆژنامەی کوردستان ژ. ٧٠٣\nرۆژنامەی کوردستان ژ. ٦٩٥


نەوزاد هادی روونكردنەوە لەسەر ئەو وێنەیە دەدات كاردانەوەی دروستكردووە\n11/06/2019 17751 جار خوێندراوه‌ته‌وه\nنەوزاد هادی پارێزگای هەولێر سەبارەت بە بڵاوكردنەوەی وێنەیەكی پارێزگارو وەزیری ئاوەدانكردنەوە روونكردنەوەیەكی بڵاوكردەوە، كە وێنەكە كاردانەوەی گەورەی دروست كردووە.\nبەپێی روونكردنەوەكە، سەبارەت بە بڵاوبوونەوەی ئەو وێنەی پارێزگاری هەولێر لە تۆڕە كۆمەڵایەتییەكان، كە لەمیانەی رێورەسمی سوێندخواردنی رێزدار سەرۆكی هەرێمی كوردستان لە هۆلی سەعد عەبدوڵا وەرگیراوە ، كە بەداخەوە لێكدانەوەی نەرێنی و دوور لە راستی بۆ كراوە دەڵێین : زۆر جار وێنە دەربڕی راستییەكان نابێت، چونكە تەعبیری گرتەی لەحزەیەك دەكات و راستییەكان وەكو خۆی پیشان نادات ، كە رەنگە لەحزەی چاونوقاندنێكی ئاسایی وەكو خەوتن نمایش بكات یان جوولەی چاو لە لەحزەیەكدا نمایشێكی نادروست پیشان بدات كە وانەبووە".\nهەر بەپێی روونكردنەوەكە "پەیوەندی نێوان كاك دەرباز كۆسرەت رەسوڵ و كاك نەوزاد هادی پەیوەندییەكی زۆر تایبەت و برایانەیەو زوربەی كاتەكان لەگەڵ یەكن و لە پەیوەندیدان ، بۆیەش لەو رێورەسمە چەندینجار قسەیان لەگەڵ یەكتر و لەگەل بەرێز عەلی سندی كردووەو سەرنجیان لای یەكتر بووە بەبێ ئەوەی لەگوێگرتن و ئاگابوونیان لە رێورەسمەكەو بڕگەگانی داببرێن".\nهەروەها لەروونكردنەوەكە راگەیەنراوە "پەیوەندی ئەو دووبەرێزەش زۆر برایانەو قووڵ و لەوە گەورەترە كە هیچ تۆمەت و پلارو قسەی نابەجێ هەڵبگرێت . لەگەڵ رێزدا".


تــیرۆریـزم و تـوندوتیـژی وكۆمۆنیكاسیۆن – Denegkan\nتــیرۆریـزم و تـوندوتیـژی وكۆمۆنیكاسیۆن\nbyبڕوا\tMay 6, 2009\tگشتی\nـ هه‌ڵبژارده‌یه‌ك له‌دیالۆگی جیۆڤانی بۆرادۆری له‌گه‌ڵ فه‌یله‌سوفی ئه‌ڵمانی یورگن هابه‌رماس ـ\nجیۆڤانی بۆرادۆری: سه‌ره‌تا ده‌مه‌وێت بزانم مه‌به‌ستت له‌تیرۆریزم چیه؟ ئه‌ی ئایا ده‌كرێت جیاكاری له‌نێوان تیرۆریزمی نیشتمانی و تیرۆریزمی گشتگیر (تۆتالیتێر) دا بكه‌ین؟\nیورگن هابه‌رماس: تاوه‌كو ئێستاش تیرۆریزمی فه‌ڵه‌ستینیه‌كان له‌سه‌ر تایپ‌و مۆدێلی كۆنه: واته مه‌به‌سته سه‌ره‌كیه‌كه‌ی ته‌نها كوشتنه‌و تیرۆركردن، ئامانجه‌كه‌ی له‌ناوبردنێكی كوێرانه‌ی دوژمنه به ژن‌و مناڵیشه‌وه. به‌مانایه‌كی دی، ژیانێك له‌به‌رامبه‌ر ژیانێكی دیكه‌دا. له‌م روه‌شه‌وه ته‌واو جیاوازه له‌و تیرۆریزمه‌ی كه له‌چوارچێوه‌ی جه‌نگێكی قوڵ‌و دریـَژخایه‌ندا‌و له‌لایه‌ن هێزێكی نیمچه سه‌ربازیه‌وه پراكتیزه ده‌كرێت، وه‌ك ئه‌وه‌ی كه له‌سروشت‌و پێكهاته‌ی زۆربه‌ی زۆری بزوتنه‌وه ئازادیخوازه‌كانی نیوه‌ی دووه‌می سه‌ده‌ی بیسته‌مدا بینیمان، ئه‌مه جگه له‌وه‌ی كه تاوه‌كو ئێستاش له‌خه‌باتی چیچانیه‌كاندا بۆ سه‌ربه‌خۆیی ده‌یبینین. له‌به‌رامبه‌ر ئه‌و نمونه‌یه‌شدا، تیرۆریزمی تۆتالیتێرمان هه‌یه ـ وه‌ك ئه‌وه‌ی له‌په‌لاماره‌كانی 11ی سێپته‌مبه‌ردا گه‌یشته ترۆپكی خۆی ـ كه له‌ناو خۆیدا هه‌ڵگری كۆمه‌ڵێك بنه‌ما‌و سیمای ئانارشیستیانه‌ی یاخیبوونێكی ده‌سته‌پاچه‌و بێده‌ره‌نجامه، به‌و مانایه‌ی كه ئه‌گه‌ر وه‌ك كردارێكی واقیعی تێیڕابمێنین كه مه‌به‌ستی پێكانی ئامانجێكی دیاریكراوه، دژ به دوژمنێكه كه به‌زاندنی سه‌خته، یان هه‌ر نابه‌زێت. ته‌نها ده‌ره‌نجامێكی ئه‌م جۆره تیرۆریزمه وروژاندنی هه‌ستی شۆكبوون‌و دڵه‌ڕاوكێی هاوڵاتیان‌و حكومه‌ته‌كانه. له‌روی ته‌كنیكیشه‌وه، كۆمه‌ڵگه ئاڵۆزه‌كانمان كه تاراده‌یه‌كی زۆر له‌بارن بۆ ئه‌وه‌ی خێرا له‌به‌رده‌م كاره وێرانكارییه‌كاندا تێكبشكێن‌و روبه‌روی په‌ككه‌وتن ببنه‌وه، شانسێكی زۆر باش‌و نمونه‌یی ده‌خوڵقێنن بۆ ئه‌و هه‌وڵه وێرانسازانه‌ی ده‌یانه‌وێت چالاكیه‌كانی ژیانی رۆژانه تێكبده‌ن‌و بشێوێنن، واته به‌كه‌مترین نرخی شیاو گه‌وره‌ترین زیان ده‌گه‌یه‌نن. مه‌به‌ستمه بڵێم كه تیرۆریزمی تۆتالیتێر له‌سه‌ر بنه‌مای دوو پره‌نسیپ كارده‌كات‌و خۆیمان پیشان ده‌دات: یه‌كه‌میان نه‌بوونی ئامانجێكی واقیعی، دووه‌میشیان قۆستنه‌وه‌ی ئه‌و هه‌لومه‌رج‌و فره‌سه‌ته‌ی كه له‌تواناو هه‌ناوی سیستمه ئاڵۆزه‌كاندا هه‌یه بۆ په‌ككه‌وتن‌و تێكشكان.\nجیۆڤانی بۆرادۆری: ئایا ئه‌مه به‌و مانایه دێت كه پێویسته جیاكاری بكه‌ین له‌نێوان تیرۆریزمی تاوانه ئاساییه‌كان و فۆرمه‌كانی دیكه‌ی په‌نابردنه به‌ر توندوتیژییدا؟\nیورگن هابه‌رماس: به‌ڵی‌و نه‌خێر! ئه‌گه‌ر له‌سه‌ر ئاسته مۆراڵیه‌كه قسه‌بكه‌ین، ئێمه له‌هیچ كاتێكدا ناتوانین پاساو بۆ بوونی كاری تیرۆریستی بهێنینه‌وه‌و ره‌وایه‌تی پێببه‌خشین، به هه‌موو ئه‌و هه‌لومه‌رجی ئه‌نجامدان‌و ئه‌نگێزانه‌شه‌وه كه‌له‌پشتیه‌وه‌یه‌ن. هیچ شتێك وامان لێناكات نرخ‌و به‌ها ببه‌خشینه ئه‌و ئامانجانه‌ی كه‌سێك هه‌وڵ بۆ به‌دیهێنانیان ده‌دات، گه‌ر له‌سه‌ر كوشتن‌و ئه‌شكه‌نجه‌ی ئه‌وانی دیكه بكه‌وێت. چونكه هه‌موو هه‌لومه‌رج ره‌خساندنێك بۆ مه‌رگ، زیاده‌ڕۆییكردنه له‌خودی مه‌رگ خۆیدا. به‌ڵام له‌سه‌ر ئاستی مێژوویی، تیرۆریزم له‌نێو خانه‌یه‌كدا پۆلێنبه‌ند ده‌كرێت كه جیاوازه له‌و تاوانانه‌ی سه‌ر به سیستمی سزادانی ئاسایین. ته‌واو به‌پێچه‌وانه‌ی تاوانی "تایبه‌تی" یه‌وه، تیرۆریزم پێویستی به‌بایه‌خێكی گشتی‌و شیكردنه‌وه‌یه‌كه كه جیاوازه له‌سه‌یركردنمان بۆ ئه‌و تاوانانه‌ی زاده‌ی ئیره‌ییه‌كی نه‌خۆشانه‌ن. دیاره گه‌ر واش نه‌بووایه، ئه‌مێستا من‌و تۆ ئه‌م دیالۆگه‌مان له‌سه‌ر كێشه‌كه نه‌ده‌كرد.\nجیاوازی نێوان تیرۆریزمی سیاسی‌و تاوانی ئاسایی له‌كاتی گۆڕانی ئه‌و سیستمانه‌دا ده‌رده‌كه‌وێت كه تیرۆریسته‌كانی دوێنێ ده‌گه‌یه‌نن به‌ده‌سه‌ڵات‌و ده‌یانكه‌نه نوێنه‌ری به‌ڕێزی وڵاته‌كانیان. به‌ڵام ده‌بێت ئه‌وه‌ش بزانین كه گۆڕانێكی سیاسی له‌و جۆره له‌كاتێكدا روده‌دات، كه تیرۆریسته‌كان پشتیان به وه‌دیهێنانی هه‌ندێك ئامانجی سیاسی‌و واقیعی قبوڵكراو به‌ستبێت‌و سه‌رباری تاوانكارییه‌كانیان، جۆره ره‌وایه‌تیه‌كیان به‌ده‌ستهێنابێت زاده‌ی ئه‌و بارودۆخی زوڵم‌و سته‌مه‌ی كه خۆیان له‌دژی راپه‌ڕیون. به‌ڵام من له‌وه تێناگه‌م كه چۆن له‌مڕۆدا ده‌كرێت په‌لاماره به‌ربه‌رییه‌كه‌ی 11ی سێپته‌مبه‌ر بگۆڕێت‌و بكرێته كردارێكی سیاسی، كه ده‌شێت به‌شێوه‌یه‌ك له‌شێوه‌كان قبوڵ‌و هه‌رسبكرێت‌و دواجار پاساویش بۆ ره‌وایه‌تیبوونی بهێنرێته‌وه.\nجیۆڤانی بۆرادۆری: ئایا ئه‌م په‌لامارانه ئاماژه‌و زه‌نگی راگه‌یاندن و هه‌ڵگیرسانی جه‌نگ نین؟\nیورگن هابه‌رماس: له‌گه‌ڵ ئه‌وه‌شدا كه وشه‌ی "جه‌نگ" نابێته مایه‌ی وروژانی ئاڵۆزی، یان ته‌نانه‌ت ئه‌و ره‌تكردنه‌وه‌و په‌رچه‌كرداره مۆراڵییه‌ی كه روبه‌روی قسه‌كردن له‌سه‌ر "هێرشی خاچپه‌رستی" ده‌بێته‌وه، به‌ڵام به‌لای منه‌وه بڕیاره‌كه‌ی بۆش بۆ بانگه‌شه‌كردنی "جه‌نگ له‌دژی تیرۆریزم" هه‌ڵه‌یه‌كی كوشنده‌یه: هه‌م وه‌ك پێودانگ‌و هه‌م له‌سه‌ر ئاستی واقیعیش. چونكه گه‌ر له‌سه‌ر ئاسته پێودانگیه‌كه سه‌یرمان كرد ده‌بینین له‌نرخ‌و به‌های ئه‌و تاوانبارانه زیاد ده‌كات تاوه‌كو جێ‌ومه‌قامێكی به‌رزتریان پێبدات: واته له‌كۆمه‌ڵێك تاوانباره‌وه بیانكاته جه‌نگاوه‌رانی دوژمن.\nله‌سه‌ر ئاسته واقیعیه‌كه‌ش مه‌حاڵه تۆ جه‌نگ له‌دژی تۆڕێكی تیرۆریستی به‌رپا بكه‌یت ـ گه‌ر تاوه‌كو ئێستاش وشه‌ی جه‌نگ مانایه‌كی دیاریكراوی هه‌بێت ـ كه زۆر سه‌خته شوێن‌و مۆڵگه‌ی گروپه‌كانی ده‌ستنیشان بكه‌یت‌و بیان ناسیت.\nجیۆڤانی بۆرادۆری: گه‌ر پێویست بكات خۆرئاوا له‌رێی ره‌خنه‌كردنی خودی خۆی و تێگه‌یشتنێكی زیاتره‌وه بۆ ژیاره‌كانی دیكه گه‌شه به په‌یوه‌ندیه‌كانی بدات ، داخۆ چۆن ئه‌م كاره بكات؟ تۆ له‌م ره‌وته‌دا باس له "وه‌رگێڕان" و گه‌ڕان به‌دوای "زمانێكی هاوبه‌ش" دا ده‌كه‌یت. ده‌توانی بۆمان رون بكه‌یته‌وه كه مه‌به‌ستت له‌چییه؟\nیورگن هابه‌رماس: من هه‌ر له11ی سێپته‌مبه‌ره‌وه ئه‌و پرسیاره‌م لا گه‌ڵاڵه بووه كه: داخۆ ئه‌و روداوه زۆر توندوتیژانه نابنه هه‌ڕه‌شه‌یه‌ك بۆ پوچه‌ڵكردنه‌وه‌ی تێكڕای تیۆرییه‌كه‌م سه‌باره‌ت به‌و وزه‌و چالاكییه‌ی كه ئیش بۆ به‌ره‌و له‌یه‌كدی تێگه‌یشتن ده‌كات، پرۆژه‌یه‌ك كه هه‌ر له‌تیۆره‌ی كرداری كۆمۆنیكاسیۆنه‌وه خه‌ریكی دروستكردن‌و گه‌شه‌پێدانیم؟ به‌دڵنیاییه‌وه ئێمه ته‌نانه‌ت له‌نێو ئه‌و كۆمه‌ڵگایانه‌شدا كه تاڕاده‌یه‌ك ده‌وڵه‌مه‌ند‌و كامه‌رانن ـ ئه‌وانه‌ی كه سه‌ر به‌رێكخراوی بازرگانی‌و گه‌شه‌كردنی ئابوورین ـ به‌ر جۆرێك له‌و توندوتیژییه بونیادییه ده‌كه‌وین كه پێشتریش له‌سه‌ری راهاتوین، توندوتیژییه‌ك كه له‌سه‌ر بنه‌مای جیاوازییه‌كی كۆمه‌ڵایه‌تی چه‌وسێنه‌ره‌وه‌و جیاكارییه‌كی برینداركه‌ر‌و هه‌ژاری‌و په‌راوێزنشینی دروستبووه. به‌ڵام چه‌نده مۆركی توندوتیژی‌و گه‌مه‌كردن‌و چالاكی ستراتیژی له‌په‌یوه‌ندییه كۆمه‌ڵایه‌تیه‌كانماندا ره‌نگبداته‌وه، نابێت ئه‌وه وامان لێبكات دوو دیارده‌ی زۆر گرنگ فه‌رامۆش بكه‌ین:\nئێمه له‌لایه‌كه‌وه ئه‌و كردارو ره‌فتاره پراكتیكیانه‌مان له‌به‌رده‌ستدایه ـ به‌و شێوه‌یه‌ی له‌ژیانی رۆژانه‌دا ده‌یبینین ـ كه ره‌نگدانه‌وه‌و نمایشی زینده‌گیمانه له‌گه‌ڵ ئه‌وانی دیكه‌دا. دواجار هه‌موو ئه‌مانه‌ش له‌سه‌ر بنه‌مایه‌كی هاوبه‌ش له‌باوه‌ڕ‌و بڕێك ره‌گه‌ز درستبوون كه هه‌مووان به‌كۆمه‌ڵێك به‌ڵگه‌نه‌ویستی كولتوریی‌و بڕێكی زۆر له‌چاوه‌ڕوانی ئاڵۆگۆڕكراوی نێوان یه‌كدی ده‌زانین‌و قبوڵیان ده‌كه‌ین. له‌م چوارچێوه‌یه‌شدا، ئێمه به‌په‌نابردنه به‌ر گه‌مه ئاساییه‌كانی ئاخاوتن‌و داخوازیمان بۆ ره‌وایه‌تیه‌ك كه گه‌ر به‌شێوه‌یه‌كی جه‌وهه‌ریش قبوڵمان كردبێت‌و له‌سه‌ری رێكه‌وتبێتین، كرده‌وه‌كانمان رێكده‌خه‌ین. ئا ئه‌مه شوێن‌و فه‌زای گشتی هۆكاره دروسته‌كان یان نیمچه دروسته‌كانمان بۆ ده‌خوڵقێنێت. به‌دیوێكی دیكه‌شدا، هه‌ر ئه‌مه دیارده‌یه‌كی دیكه‌مان بۆ راڤه ده‌كات: كاتێك په‌شۆكانێك له‌كۆمۆنیكاسیۆندا دروستده‌بێت‌و به‌شێوه‌یه‌كی باش له‌یه‌كدی تێناگه‌ین، یان شته‌كان تێكه‌ڵ به‌فێڵ‌و جۆرێك له‌دوفاقیی ده‌بن، ئیدی ئه‌و ململانێ‌و كێبه‌ركێیانه دێنه كایه‌وه كه دواجار ده‌ره‌نجامه ئازاربه‌خشه‌كانیان ده‌مانخه‌نه به‌رده‌می پزیشك یان دادگا.\nسوڕی توندوتیژییش له‌بنه‌ڕه‌تدا، به‌و سوڕه په‌شۆكاوانه‌ی كۆمۆنیكاسیۆن ده‌ستپێده‌كات كه له‌رێی سوڕه‌كانی گومانێكی كۆنترۆڵنه‌كراوه‌وه به‌رامبه‌ر به‌یه‌كدی، به‌ره‌و لێكدابڕانی كۆمۆنیكاسیۆنمان ده‌به‌ن. گه‌ر له‌گه‌ڵ په‌شۆكانی كۆمۆنیكاسیۆندا توندوتیژی ده‌ستیپێكرد، ئه‌و كات له‌گه‌ڵ ته‌قینه‌وه‌كه‌یدا بۆمان ده‌رده‌كه‌وێت كه چ شتێك كاول بووه‌و چ شتێَكیش پێویستی به‌چاكسازی‌و ریفۆرمه.\nدیاره ئه‌م تێڕوانینه كه‌متازۆر ساده‌و ساكاره، به‌ڵام ده‌كرێت به‌سه‌ر ئه‌و ململانێیانه‌شدا پراكتیكی بكه‌ین. ئه‌ڵبه‌ته بارودۆخه‌كان زۆر له‌وه ئاڵۆزترن، چونكه هه‌ر له‌سه‌ره‌تاوه نه‌ته‌وه‌كان‌و فۆرمی ژیان‌و ژیاره‌كان دوور له‌یه‌ك ده‌وه‌ستن‌و سورن له‌سه‌ر گۆشه‌گیریه‌كه‌ی خۆیان. به‌مانایه‌كی دی، به‌و شێوه ساده‌یه به‌ر یه‌كدی ناكه‌ون‌و یه‌كدی نابینن كه ئه‌ندامانی یانه‌یه‌ك یان گروپێك یان حیزبێك یان خێزانێك یه‌كدی ده‌بینن، مه‌گه‌ر ته‌نها له‌و حاڵه‌ته‌دا نه‌بێت كه كۆمۆنیكاسیۆنه‌كه به‌شێوه‌یه‌كی ته‌واو سیستمایزكراو تێكچوو بێت‌و لێكپچڕابێت.\nسه‌رباری هه‌موو ئه‌مانه‌ش، بوونی یاسا وه‌ك نێوه‌ندێكی گه‌یه‌نه‌ر له‌په‌یوه‌ندییه نێوده‌وڵه‌تیه‌كاندا به‌ئامانجی كۆنترۆڵكردنی توندوتیژی، ته‌نها رۆڵێكی لاوه‌كی ده‌بێت‌و هیچی دی.\nبه‌ڵام له‌په‌یوه‌ندییه كولتورییه ئاڵوگۆڕكارییه‌كاندا، باشترین شت دروستكردنی چوارچێوه‌یه‌كی ده‌زگاییه كه ئامانجه‌كه‌ی پشتگیرییه‌كی ره‌سمی فۆرم‌و شێوه جۆراوجۆره‌كانی یه‌كگرتنه، وه‌ك كۆنفرانسه‌كه‌ی ڤێنا سه‌باره‌ت به‌مافه‌كانی مرۆڤـ كه نه‌ته‌وه یه‌كگرتوه‌كان رێكیخستبوو. به‌ڵام به‌ته‌نها ئه‌و چاوپێكه‌وتنه ره‌سمیانه‌و زیادبوونی رێژه‌ی بایه‌خدان به‌دیالۆگی كولتوری ئاڵوگۆڕكارییش سه‌باره‌ت به‌و راڤه‌كردنه ناكۆكه‌ی كه بۆ مافی مرۆڤ له‌ئارادایه، به‌س نیه بۆ ئه‌وه‌ی رێ له‌میكانیزمی به‌رهه‌مهێنانی ئه‌و ئایدیایانه بگیرێت كه مه‌به‌ستیانه خۆیان بكه‌نه دوا مۆدێل‌و دوا تایپی بیركردنه‌وه.\nئێمه ته‌نها له‌رێی ئازادكرنی په‌یوه‌ندییه‌كان‌و كه‌مكردنه‌وه‌و نه‌هێشتنێكی بابه‌تیانه‌ی دڵه‌ڕاوكێ‌و فشاره‌كانه‌وه ده‌توانین بگه‌ینه كرانه‌وه‌ی ئه‌قڵیه‌ته‌كان. بۆئه‌وه‌ی كۆمۆنیكاسیۆنیش له‌ژیانی رۆژانه‌دا پراكتیزه‌بكه‌ین، پێویستمان به‌پێكه‌وه‌نان‌و كۆكردنه‌وه‌ی سه‌رمایه‌یه‌كه له‌متمانه‌كردن. وه‌ك سه‌ره‌تایه‌ك، ئه‌مه گرنگترین هه‌نگاوه به‌ره‌و ته‌رجه‌مه‌كردنی ئه‌و لێكدانه‌وه ئه‌قڵیانه له‌ئامرازه‌كانی میدیا‌و خوێندنگه‌و خێزانه‌كاندا، وێڕای له‌خۆگرتنی زانیاریش سه‌باره‌ت به بنه‌ما‌و سه‌ره‌تاكانی ئه‌و كولتوره سیاسیه‌ی كه مه‌به‌سته.\nوه‌كو خۆشمان، ئه‌و تێڕوانینه پێودانگئاسایه‌ی كه بۆ خۆمان‌و كولتوره‌كانی دیكه هه‌مانه، ره‌گه‌زێكی دیكه‌ی گرنگه له‌و چوارچێوه‌یه‌دا. ئه‌گه‌ر خۆرئاوا هه‌وڵیدا دووباره به‌و وێنه‌یه‌دا بچێته‌وه كه بۆ خۆی دروستكردوه‌و هه‌یه‌تی، بۆ نمونه له‌وانه‌یه بتوانێت فێربێت كه پێویسته ده‌سكاری چ شتێك بكات له‌سیاسه‌ته‌كه‌یدا، تاوه‌كو وه‌ك ده‌ربڕ‌و به‌رجه‌سته‌كه‌ری لێكنزیكییه‌كی ژیاری بیبینێت‌و به‌كاریبهێنێت.\nگه‌ر به‌شێوه‌یه‌كی سیاسی كۆنترۆڵی سه‌رمایه‌داری نه‌كرێت ـ سه‌رمایه‌داری وه‌ك ئه‌و هێزه‌ی كه هیچ راده‌و سنورێكی نه‌ماوه ـ ئه‌وا مه‌حاڵه بتوانین رێ له‌پێشكه‌وتنه روخێنه‌ره‌كه‌ی ئابووری جیهانی بگرین.\nبه‌لایه‌نی كه‌مه‌وه، پێویسته ده‌ره‌نجامه روخێنه‌ره‌كانی ئه‌و جیاوازیانه قه‌ره‌بووبكرێنه‌وه كه زاده‌ی دینامیكیه‌تی گه‌شه‌كردنی ئابوورین: مه‌به‌ستم ئه‌و چه‌وسانه‌وه‌و هه‌ژارییه‌یه كه چه‌نده‌ها ناوچه‌و كیشوه‌ر تێیدا نوقم‌و نغرۆ بوون. چونكه له‌پشت ئه‌وانه‌وه، به‌ته‌نها جیاوازیكردن‌و چه‌وساندنه‌وه‌و كه‌مكردنه‌وه له‌بایه‌خی كولتوره‌كانی دیكه نابینین، به‌ڵكو ئه‌وه‌ی كه بابه‌تی "به‌ریه‌ككه‌وتنی ژیاره‌كان" لێمانی ده‌شارێته‌وه، به‌رژه‌وه‌ندییه دیار‌و گه‌وره‌كانی خۆرئاوایه: مه‌به‌ستم له‌به‌رده‌وام عه‌ماركردنی ده‌سكه‌وته‌كانی نه‌وت‌و دابینكردنی سه‌رچاوه‌كانی ووزه‌یه.\nسه‌رچاوه: گۆڤاری (لوموند دیبلوماتیك)، شوباتی 2004.\nPrevious له 22ی نیسانه‌وه بۆ 3ی ئایار….هێرش ره‌سوڵ\nNext په‌نابه‌رانی عێراقی سمبولی بێ مافی سه‌ده‌ی بیست ویه‌كه‌من


final بێژەکردن: چۆن final بە ئینگلیزی, ئیسپانی, لوکسەمبورگی, پۆرتووگالی, ئازەرباینجانی, تورکی, کاتالانی, ئەندۆنیزیایی, ئەڵمانی, ئینتەرلینگوا, ڕۆمانیایی, فەڕەنسی, سویدی بێژە بکەن\nچۆن گۆ دەکرێ final\nبیستراوە: 38K جار\nfinal بێژە کردن بە ئینگلیزی [en]\nfinal گۆکردنی بێژە کردن لەلایەن bjhinton (نێر لە ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا)\nfinal گۆکردنی بێژە کردن لەلایەن LadyDoctor (مێ لە بەریتانیا)\nfinal گۆکردنی بێژە کردن لەلایەن Neptunium (نێر لە ئوسترالیا)\nدەتوانن باشتر بێژەی بکەن؟ یا بە زاراوەیەکی تر؟ بێژە کردنی final بە ئینگلیزی\nهاوبەشکردنی بێژەی final بە ئینگلیزی:\nfinal نموونە لە دەستەوشەیەک\n$2 is my final offer! گۆکردنی بێژە کردن لەلایەن matteogiuseppe (نێر لە ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا)\nThe final 2 miles of the day-long hike was a slow plod back home گۆکردنی بێژە کردن لەلایەن andyha11 (نێر لە بەریتانیا)\nconclusive گۆکردنی conclusive [en]\nconcluding گۆکردنی concluding [en]\ndecisive گۆکردنی decisive [en]\nlast گۆکردنی last [en]\nlatest گۆکردنی latest [en]\nultimate گۆکردنی ultimate [en]\ndeadly گۆکردنی deadly [en]\nkilling گۆکردنی killing [en]\nmalignant گۆکردنی malignant [en]\nfatal گۆکردنی fatal [en]\nfinal بێژە کردن بە ئیسپانی [es]\nfinal گۆکردنی بێژە کردن لەلایەن Aradia (مێ لە ئەرژەنتین)\nfinal گۆکردنی بێژە کردن لەلایەن hackphet (نێر لە شیلی)\nfinal گۆکردنی بێژە کردن لەلایەن alter (نێر لە ڤێنیزوێلا)\nfinal گۆکردنی بێژە کردن لەلایەن mith (نێر لە ئیسپانیا)\nدەتوانن باشتر بێژەی بکەن؟ یا بە زاراوەیەکی تر؟ بێژە کردنی final بە ئیسپانی\nهاوبەشکردنی بێژەی final بە ئیسپانی:\nAl final de la ceremonia se prepararon para jurar bandera گۆکردنی بێژە کردن لەلایەن Covarrubias (نێر لە ئیسپانیا)\nDefendió sus opiniones a brazo partido hasta el final گۆکردنی بێژە کردن لەلایەن Covarrubias (نێر لە ئیسپانیا)\nEmpieza por el principio y continúa hasta que llegues al final: entonces, te paras. (Lewis Carroll, Alicia en el País de las Maravillas) گۆکردنی بێژە کردن لەلایەن Covarrubias (نێر لە ئیسپانیا)\nTranquilo...parece que le pega una patada a la lata...pero al final todo quedará en balas de fogueo. گۆکردنی بێژە کردن لەلایەن Covarrubias (نێر لە ئیسپانیا)\nMas, hasta que llegue ese final, goza de la vida, pásala feliz, no desesperes.(Gilgamesh, 2100 a.C.) گۆکردنی بێژە کردن لەلایەن Covarrubias (نێر لە ئیسپانیا)\nfinito گۆکردنی finito [es]\nconcluyente گۆکردنی concluyente [es]\nterminante گۆکردنی terminante [es]\núltimo گۆکردنی último [es]\nterminal گۆکردنی terminal [es]\nmarginal گۆکردنی marginal [es]\nfin گۆکردنی fin [es]\nfinal بێژە کردن بە لوکسەمبورگی [lb]\nfinal گۆکردنی بێژە کردن لەلایەن piral58 (نێر لە لوکسەمبورگ)\nدەتوانن باشتر بێژەی بکەن؟ یا بە زاراوەیەکی تر؟ بێژە کردنی final بە لوکسەمبورگی\nهاوبەشکردنی بێژەی final بە لوکسەمبورگی:\nfinal بێژە کردن بە پۆرتووگالی [pt]\nfinal گۆکردنی بێژە کردن لەلایەن aimae (نێر لە پورتوگال)\nfinal گۆکردنی بێژە کردن لەلایەن Sirasp (مێ لە بەڕازیل)\nfinal گۆکردنی بێژە کردن لەلایەن thatra (مێ لە ئیسپانیا)\nدەتوانن باشتر بێژەی بکەن؟ یا بە زاراوەیەکی تر؟ بێژە کردنی final بە پۆرتووگالی\nهاوبەشکردنی بێژەی final بە پۆرتووگالی:\nA previsão do tempo é de que vai esquentar no final de semana. گۆکردنی بێژە کردن لەلایەن paulinhafioretti (مێ لە بەڕازیل)\nNo final de mês, normalmente, a formação dos preços sofre efeito da disputa entre "comprados" e "vendidos" pela Ptax, a taxa média de câmbio, que serve de referência para liquidação dos contratos futuros de dólar, entre outros instrumentos de mercado. گۆکردنی بێژە کردن لەلایەن ricnester (نێر لە بەڕازیل)\ndefinitivo گۆکردنی definitivo [pt]\nirrevogável گۆکردنی irrevogável [pt]\nconclusão گۆکردنی conclusão [pt]\nextremo گۆکردنی extremo [pt]\nderradeiro گۆکردنی derradeiro [pt]\nconsumação گۆکردنی consumação [pt]\ncessação گۆکردنی cessação [pt]\nfim گۆکردنی fim [pt]\nexpiração گۆکردنی expiração [pt]\nfinal بێژە کردن بە ئازەرباینجانی [az]\nfinal گۆکردنی بێژە کردن لەلایەن sevinc (مێ لە ئازەرباینجان)\nدەتوانن باشتر بێژەی بکەن؟ یا بە زاراوەیەکی تر؟ بێژە کردنی final بە ئازەرباینجانی\nهاوبەشکردنی بێژەی final بە ئازەرباینجانی:\nfinal بێژە کردن بە تورکی [tr]\nfinal گۆکردنی بێژە کردن لەلایەن daniska (مێ لە تورکیا)\nدەتوانن باشتر بێژەی بکەن؟ یا بە زاراوەیەکی تر؟ بێژە کردنی final بە تورکی\nهاوبەشکردنی بێژەی final بە تورکی:\nfinal بێژە کردن بە کاتالانی [ca]\nfinal گۆکردنی بێژە کردن لەلایەن cgarc228 (مێ لە ئیسپانیا)\nدەتوانن باشتر بێژەی بکەن؟ یا بە زاراوەیەکی تر؟ بێژە کردنی final بە کاتالانی\nهاوبەشکردنی بێژەی final بە کاتالانی:\nLlach és un cognom amb hac final muda. گۆکردنی بێژە کردن لەلایەن juliamc95 (مێ لە ئیسپانیا)\nfinal بێژە کردن بە ئەندۆنیزیایی [ind]\nfinal گۆکردنی بێژە کردن لەلایەن adid (نێر لە ئیندۆنیزیا)\nدەتوانن باشتر بێژەی بکەن؟ یا بە زاراوەیەکی تر؟ بێژە کردنی final بە ئەندۆنیزیایی\nهاوبەشکردنی بێژەی final بە ئەندۆنیزیایی:\nfinal بێژە کردن بە ئەڵمانی [de]\nfinal گۆکردنی بێژە کردن لەلایەن slin (نێر لە ئەڵمانیا)\nدەتوانن باشتر بێژەی بکەن؟ یا بە زاراوەیەکی تر؟ بێژە کردنی final بە ئەڵمانی\nهاوبەشکردنی بێژەی final بە ئەڵمانی:\nfinal بێژە کردن بە ئینتەرلینگوا [ia]\nfinal گۆکردنی بێژە کردن لەلایەن torrente (نێر لە سوێد)\nدەتوانن باشتر بێژەی بکەن؟ یا بە زاراوەیەکی تر؟ بێژە کردنی final بە ئینتەرلینگوا\nهاوبەشکردنی بێژەی final بە ئینتەرلینگوا:\nfinal بێژە کردن بە ڕۆمانیایی [ro]\nfinal گۆکردنی بێژە کردن لەلایەن alexcord (مێ لە ڕۆمانیا)\nدەتوانن باشتر بێژەی بکەن؟ یا بە زاراوەیەکی تر؟ بێژە کردنی final بە ڕۆمانیایی\nهاوبەشکردنی بێژەی final بە ڕۆمانیایی:\nfinal بێژە کردن بە فەڕەنسی [fr]\nfinal گۆکردنی بێژە کردن لەلایەن MadMorwen (مێ لە سویسڕا)\nدەتوانن باشتر بێژەی بکەن؟ یا بە زاراوەیەکی تر؟ بێژە کردنی final بە فەڕەنسی\nهاوبەشکردنی بێژەی final بە فەڕەنسی:\ndéfinitif گۆکردنی définitif [fr]\nextrême گۆکردنی extrême [fr]\nultime گۆکردنی ultime [fr]\nterminal گۆکردنی terminal [fr]\ndésespéré گۆکردنی désespéré [fr]\nsuprême گۆکردنی suprême [fr]\ndernier گۆکردنی dernier [fr]\nfinal بێژە کردن بە سویدی [sv]\nfinal گۆکردنی بێژە کردن لەلایەن kenthn (نێر لە سوێد)\nدەتوانن باشتر بێژەی بکەن؟ یا بە زاراوەیەکی تر؟ بێژە کردنی final بە سویدی\nهاوبەشکردنی بێژەی final بە سویدی:\nfinal بێژە نەکراون لە:\nfinal تۆمارکردنی گۆکردنی final [da] دەزانن چۆن "final" بێژە بکەن؟\nfinal تۆمارکردنی گۆکردنی final [eu] دەزانن چۆن "final" بێژە بکەن؟\nداخوازی بێژە کردنی نوێ بێژە کردن بە: ئازەرباینجانی ئەڵمانی ئەندۆنیزیایی ئیسپانی ئینتەرلینگوا ئینگلیزی باسکی پۆرتووگالی تورکی دانمارکی ڕۆمانیایی سویدی فەڕەنسی کاتالانی لوکسەمبورگی


20/6/2021 - 12:42\n20 ی حوزه‌یزانی هه‌موو ساڵێك رۆژی جیهانی په‌نابه‌رانه، كه له‌لایه‌ن ریكخراوه‌كانی نه‌ته‌وه‌یه‌كگرتووه‌كانه‌وه له ساڵی 1951 وه به"رۆژی جیهانی په‌نابه‌ران" ناسراوه.\nئه‌م رۆژه له‌سه‌راسه‌ری دونیادا له‌لایه‌ن رێكخراوه‌كانی به‌رگریكار له‌مافه‌كانی په‌نابه‌رانه‌وه به‌رز راده‌گیریت. ئه‌گه‌ر چاوێك به رووداوه‌كانی ئه‌م چه‌ند ساڵه بخشێنین… لێشاو‌ی گه‌وره‌ی هه‌ڵهاتوانی ده‌ستی جه‌نگ و نائارامی، پێشێلكردنی مافه‌كانی په‌نابه‌ران وپه‌یره‌ویكردن له سیاسه‌تێكی سه‌راسه‌ری له‌دژی په‌نابه‌ران كه له‌دیپۆرتكردنه‌وه‌ی په‌نابه‌ران و زه‌خت وگوشارهێنان بۆیان ده‌بینین. توندكردنه‌وه‌ی سنوره‌كان و چاونوقاندن له ئاستی تراژیدیای مه‌رگی به‌كۆمه‌لی په‌نابه‌ران و لێگرتنه‌وه‌ی پێداویستیه‌كانی ژیان و زیندانیكردن و راگرتنی سالانێكی زۆر له‌كه‌مپی په‌نابه‌ری و ناچاكردنیان به خۆكوشتن، روداوگه‌لێكی دڵهه‌ژێنن. په‌نابه‌ران رووبه‌رووی نه‌خۆشی ده‌رونی و به‌ناچار سپاردنی چاره‌نوسیانن به‌چه‌ندین ده‌سته و تاقمی چه‌كداری و حكومه‌تی كه شتیكیان بۆ كۆمه‌ڵگه‌كانیان پێ نیه جگه له‌سه‌ركوت و كوشتن ومالویرانی و ئاواره‌یی وده‌ربه‌ده‌ری نه‌بێت. هه‌موو ئه‌و مه‌رگه‌ساتانه گۆشه‌یه‌كی واقعی تاڵمان نیشان ده‌دات، كه ئه‌م حكومه‌تانه له‌سه‌رو هه‌موو پیوانه نیوده‌وڵه‌تیه‌كان و بریارنامه‌یه‌ك كه خۆیان ئیمزایان لێداوه له‌باره‌ی مافه‌كانی په‌نابه‌ر ومافه‌كانی مرۆڤه‌وه، ژێر پێده‌نێن.\n20حوزه‌یزان، 68 ساڵ به‌سه‌ر جارنامه‌ی مافه‌كانی په‌نابه‌راندا تێپه‌ر ده‌بێت، به‌ڵام ده‌بینین هێشتا دیارده‌ی په‌نابه‌ری به‌شێوه‌یه‌كی به‌رفراوان به‌رده‌وامه‌و درێژه‌ی هه‌یه، له‌ژێر سایه‌ی كێشمه‌كیش و پیشبركێی ئینسانكوژی ده‌وله‌ته زلهیزه‌كانی دونیا و هاوپه‌یمانه ناوچه‌ییه‌كانیان له ده‌سته‌وتاقمی كۆنه‌په‌رستی قه‌ومی و ئاینی و تایفییه‌كاندا، ته‌نها له پێناو باڵاده‌ستی و كه‌ڵه‌كه‌ی سه‌رمایه‌و دزینی ده‌ستی كاری هه‌رزانی چینی كرێكاردا، ژیانی ملیۆنه‌ها ئینسانیان خستۆته تونێلی جه‌نگ و كوشتار و نائارامیه‌كی سه‌رسورهێنه‌ره‌وه. ئه‌مرۆ به‌شێكی به‌رینی دونیا شانۆی جه‌نگ و كوشتاری به‌كۆمه‌ل وتراژیدیا و كرده‌وه‌ی تیرۆریستی و ته‌قاندنه‌وه‌و داباراندنی بۆمب و وێرانكردنی شوێنی كارو ژیانی ئینسانه‌كانه… به‌و هۆیه‌شه‌وه شه‌پۆلی راكردن له‌ده‌ست جه‌نگ و نائه‌منی، ئۆردوی راكردوان و ژیانی په‌نابه‌رێتی ناچاریی كردۆته دێوه‌زمه‌ی سه‌ر ژیانی به‌شێكی به‌رین له خه‌ڵكی هه‌ژارو نه‌دار.\nڕۆژی جیهانی په‌نابه‌ران، ڕۆژی بیركردنه‌وه‌و كاركردنه له‌پێناو ئه‌و خێزان‌و تاكانه‌دا كه شه‌ڕو ماڵوێرانی، سیاسه‌تی خراپ‌و سه‌ركوتكردن‌و هه‌ژاری‌و بێ ده‌ره‌تانی ناچاریكردون ماڵ‌و زێدی خۆیان به‌جێ بهێڵن‌و ڕوبكه‌نه ده‌ره‌وه‌ی سنوری وڵاتی خۆیان‌و له‌ژینگه‌یه‌كی ناجۆرو ناته‌ندروست‌و نه‌شیاودا ژیان بگوزه‌رێنن‌و ئومێدو هیوایان ته‌نهاو ته‌نها گه‌ڕانه‌وه بێت بۆ سه‌ر ماڵ‌و حاڵی پێشویان.\nشه‌ڕو كاولكاری ئه‌م ناوچه‌یه وایكردووه كه له ڕۆژهه‌ڵاتی ناوین دا ببێته پێشه‌نگ له ژماره و ڕێژه‌ی په‌نابه‌ران له جیهاندا ، شه‌ڕو شۆڕی نێوان وڵاتان ، شه‌ڕی ناوخۆ و شه‌ڕی ده‌سه‌ڵاته دیكتاتۆره‌كان دژی هاوڵاتیانی خۆیان ، چه‌وساندنه‌وه و نه‌بوونی ئازادیه كه‌سی و گشتیه‌كان ، هۆكاری گه‌وره‌و سه‌ره‌كی بوون بۆ چه‌ندین ملیۆَن مرۆڤ كه وڵاتی باوو باپیرانیان جێبهێڵن و ببنه په‌نابه‌ر له وڵاتانی دراوسێ یان له وڵاتانی ئه‌وروپیدا.\nژماره‌كانی ئه‌م دواییانه ئه‌وه ده‌سه‌لمێنن كه عێراقیه‌كان ڕێژه‌یه‌كی به‌رزی په‌نابه‌ران له ئه‌وروپا و ئه‌مریكا پێكده‌هێنن ، ئێستاش خه‌ڵكی سوریا چونه‌ته ڕیزبه‌ندی پێشه‌وه‌ی لێقه‌وماوان و په‌نابه‌رانی ناوچه‌كه و ژماره‌یان نزیكه‌ی یه‌ك ملیۆن و نیوی تێپه‌ڕاندووه.\nبومه‌له‌رزه‌یه‌كی به‌هێز ئه‌مریكای هه‌ژاند\nبه‌هۆی پێكدادانی پاسێك و بارهه‌ڵگرێك له هیندستان 28 كه‌س بوونه قوربانی\nڕووسیا: كشانه‌وه‌ی خێرای هێزه بیانییه‌كان له ئه‌فغانستان چالاكی تیرۆریستانی زیاد كردووه


سۆران، به‌هۆی رووداوێكى دڵته‌زێن چوار كه‌س بوونه قوربانى\nلە سۆران ئۆتۆمبێلێک خۆی کێشا بە خەلکەوە و 4 کەس بوونە قوربانی، سێ كه‌س گیان له‌ده‌ست دا و منداڵكیش به سه‌ختى بریندار بوو.\nدوێنێ شەو كاتژمیر 22:30 له ئه‌نجامی رووداوێكى هاتوو چۆ له نێوان رێگای سۆران - جوندیان 4 هاوڵاتی قه‌زای مێرگه‌سۆر بوونه قوربانی له ناویاندا 3 ئافره‌ت گیان له ده‌ست ده‌ده‌ن و منداڵێكیش به سه‌ختی بریندارده‌بێت\nله‌وباره‌یه‌وه عوسمان محمد به‌رێوه‌به‌ری پۆلیسی هاتوچۆی سۆران راگه‌یاند مێردمنداڵیك كه ته‌مه‌نی 16 ساڵه‌و به پێی یاسا مافی لێخورینی نیه ، ئۆتۆمبێلی ماڵه‌وه‌ی بردووه‌و به هۆی تیژلێخوڕینه‌وه له رێگای سوران - جوندیان خۆی كێشاوه به 3 ئافره‌ت و منداڵێك و له ئه‌نجامدا 3 ئافره‌ته‌كه گیانیان له ده‌ست ده‌ده‌ن و منداڵه‌كه‌ش به سه‌ختی بریندار ده‌بێت ، وێرای ئه‌وه‌ى شوفێره‌كه خۆی ده‌كێشێت به 2 ئۆتۆمبێلى دیكه له جۆری (ئه‌له‌نترا و بیكاشۆ) و زیانێكی زۆری ماددیان پێ ده‌گه‌یه‌نێت هاوكات ئۆتۆمبێله‌كه‌ى خۆشى زیانی زۆرى پێ ده‌گات كه له جۆری (كیا)یه\nناوی قوربانییه‌كان (دیوان سوارعه‌دۆ، ئیلهام عه‌زیز حوسێن، سوهام عه‌زیز حوسێن)\nبرینداره‌كه ناوى ( سه‌ما سه‌نار ) كه بۆ چاره‌سه‌ر ره‌وانه‌ی نه‌خۆشخانه‌كانی هه‌ولێر كراوه\nهه‌ر سه‌باره‌ت به‌و رووداوه رائید هاوار ئه‌رگوشى ووته‌بێژى پۆلیسى قه‌زاى سۆران رایگه‌یاند :ئەمشەو کاتژمێر 22:30 لە سەر رێگای ناوبازاری سۆران- جوندیان ئۆتومبێلێک کە لە لایەن شوفێرێکی نەوجەوان بەناوی ( ئ . س . ک) تەمەن 16 ساڵ لێدەخورا خۆی بە 3 ئافرەت و مندالێک دا کێشا وه کەبەمەستی کات بەسەر بردن هاتبوونە دەرەوە لە ئەنجام سێ ئافرەتەکە بەناوەکانی (دیوان سوارعدۆ) وە (الهام عزیز حسێن) وە ( سوهام عزیز حسێن) گیانیان لە دەست دا کە دایک و کچن وە مندالەکە بەناوی ( سەما سنار) بەسەختی بریندار بوو.\nشۆفێری ناوبراو دەستگیرکراو تەرمەکان رەوانەی پزیشکی دادی سۆران کراو پەراوی لێکۆلینەوە بۆ روداوەکە


لیژنە ھاوبەشەکانی سلێمانی ھاوڵاتیان لەم دەرمانه قڕکەرانه ئاگادار دەکاتەوە\n2018-01-28 [03:53 AM]\nئەو دەرمانانەی بۆ لەناوبردنی مێروو لە ماڵاندا بەکار دەھێنرێت، لە کۆمەڵێک پێکھاتەی کیمیایی دروستدەکرێت کە مەترسی بڵاوبوونەوەی نەخۆشیەکانی شێرپەنجەی لێ دەکرێت، و سەرۆکی لیژنەی نوسینگە کشتوکاڵیەکان رایدەگەیەنێت دەستیان بەسەر بڕێکی زۆردا گرتووە.\nبێستون علی، سەرۆکی لیژنەی نوسینگە کشتوکاڵیەکانی سەربە لیژنە ھاوبەشەکانی قائیمقامیەتی سلێمانی ووتی: رۆژانە سەردانی نوسینگە و کۆمپانیا و خانووە پلاستیکەیە کشتوکاڵیەکان دەکەن و پشکنینی بۆ ئەو دەرمانانە دەکەن لە کشتوکاڵکردن یاخوود بۆ لەناوبردنی مێروو بەکاردەھێنرێت، بەم ھۆیەشەوە لەلایەن لیژنەکەوە دەست بەسەر بڕێکی زۆر دەرمانی لەناوبردنی مێروودا گیراوە.\nسەرۆکی لیژنەکە وتیشی: یەکێک لەو ماددە مەترسیدارانەی لە دروستکردنی دەرمانی قڕکەردا بەکار دەھێنرێت (پایپەرماپین)ە، و لیژنەکە دەستی بەسەر برێکی زۆر دەرماندا گرتووە کە رێژەیەکی زۆر لەو ماددە ژەھراویە لە پێکھاتەیدا ھەیە، کۆمپانیا بەرھەمھێنەرەکەی لە ھەرێمی کوردستان و عێراق تۆمارنەکراوە، و بەرھەمەکانیان جێی مەترسیە، لەبەرئەمەش قەدەغەکراوە و رێگری لە کڕین و فرۆشتنی دەکرێت.\nسەرۆکی لیژنەکە ئاماژەی بە ئەوەکرد کە: پێشتر لەلایەن لیژنەکەوە ئاگاداری سەجەم نوسینگە و کۆمپانیا کشتوکاڵیەکان کراونەتەوە لە ھاوردەنەکردن و نەفرۆشتنی ئەو ماددە مەترسیدارانە، ئەو بڕشی دەستی بەسەردا گیراوە لەناودەبرێت و خاوەنەکانیشیان رووبەرووی یاسایی دەکرێنەوە.\nپایپەرماپین، بە دوو شێوە مرۆڤ بەکاری دەھێنێت، بەشێکی راستەوخۆ لەماڵەکاندا وەک دەرمانی لەناوبردنی مێروو بەکاردەھێنرێت و بەشەکەی تر بەشێوەیەکی لاوەکی و لەڕێی سەوزەو میوەوە دەگوازرێتەوە بۆ مرۆڤ و لەئەگەری بەکارھێنانیشی دەبێتە ھۆی لەدەست دانی بەھای خۆراکی بەرھەمەکان و زیانێکی زۆر بە تەندروستی مرۆڤ دەگەیەنێت.


کاک عەباس چۆنى، بەرهەم ساڵح قسە دەکات | KURDPLAT\nکاک عەباس چۆنى، بەرهەم ساڵح قسە دەکات\nکوردپلات 1/28/2021 11:40:00 م ليست هناك تعليقات\nدکتۆر بەرهەم ساڵح لە زمانی رۆشنبیرێکی عێراقیەوە...\nنوسینی : عباس عبود\nسێ ساڵ پێش ئێستا، لە نوسینگەکەى خۆم "رۆژنامەى سەباح" دانیشتبووم، زەنگى مۆبایلەکەم لێیدا، وەڵامم دایەوە، دەنگەکە بەلاى منەوە ئاشنا بوو\n-ئەلو ئوستاد عەباس\n-بەڵێ، فەرموو زۆر سوپاس\n- کاک عەباس چۆنى، بەرهەم ساڵح قسە دەکات\n-زۆر سوپاس دکتۆر شەرەفمەند بووم، جەنابتان چۆنن\n-دواى چاک و چۆنى و هەواڵپرسین\nداواى لێکردم وتارێکى شیکاریى بۆ بڵاوبکەمەوە، وتارەکە خۆى نوسیبووى، دەیویست رۆژنامەى سەباح بڵاوى بکاتەوە، لەو کاتەدا، سێ خاڵى سەرەکى بۆ سیاسى و رۆشنبیرى عێراقى بەرهەم ساڵح تۆمار کرا، یەکەمینیان: خۆدى خۆى پەیوەندى بە سەرنوسەرەوە کرد، ئەمەش بەڵگەیە لەسەر رۆشنبێرێتى بەرزو رێزگرتنى بۆ ئەم ناونیشانە رۆژنامەوانیە، دووەم: ئەو لە نێو شەپۆلێکى بەربڵاوى قسە کردن بۆ تەلەفزیۆن وتار بۆ رۆژنامە دەنوسێ، کەسێکى سیاسى کە دەنوسێ و بیردەکاتەوە و زیاتر دەخوێنێتەوە لەوەى دەیڵێ، کاتێکیش دێتەگۆ گرنگەكان هەڵدەبژێرێ بۆ ئەوەى شوێنەوارى گەورە بەجێ بهێڵێ کاریگەرى قورس دروست بکات؛ چونکە ئەو بۆ رۆشنبیرەکان دەنوسێ. سێیەم: ئەو رۆژنامەى سەباحى هەڵبژارد بۆ بڵاوکردنەوەى وتارەکەى، بەوەى نمایندەى میانڕەوى و هاوسەنگى و دەنگى دەوڵەتى عێراقە.\nدواى چەند مانگێک دکتۆر بەرهەم ساڵح بوە سەرۆک کۆمارى عێراق و لە رێگەى نامەى مۆبایلەوە پیرۆزبایم ئاراستە کرد، و بە ماوەیەکى کەم وەڵامى دامەوە. کاتێکیش یادى دامەزراندنى سەباح کرایەوە، وەفدێکى سەرۆکایەتى کۆمار سەردانیان کردم، و نامەیەکى تایبەتى بە ئیمزاى سەرۆک و چەپکێک گوڵ بەو بۆنەیەوە پێشکەشمان کرا.\nرۆژان تێپەڕین، دۆخەکە گۆڕانکارى بەسەرداهات و بەرەو خراپبوون رۆشت، لەو کاتەدا سەرۆکى رۆشنبیر کەوتە بەردەم بژاردەى قورسەوەو خەریک بوو هەموومان بەرەو هەرەسهێنان بچین.. کەچى بەرهەم وەک ئەوانى دى دەسەڵاتەکانى خۆى لە دەستنەداو شکستى نەهێنا، زیاتر خۆڕاگرى کردو، تواناى مانۆڕو بەرگەگرتنى شۆکەکانى گرت و روبەروى فشارە دوولایەنەکان بوەوە.\nوێنە: د.بەرهەم ساڵح، سەرۆك كۆماری عێراق\nشەقامى توڕە لەچینە سیاسیەکان لەلایەک، و فشارى سیاسى ئەوانەشى کە بەرژەوەندى کۆیان دەکاتەوەو پرەنسیپەکان لێکیان جیا دەکاتەوە، لەلایکى تر، لە گۆڕێدا بوون. بەڵام رەفتارى ئەو لەگەڵ هەموان وەک نەشتەرگەرێکى لێهاتبوو.\nبەرهەم ساڵح، کەسێکە سیاسەت بە عەقڵى ئەندازیاری چێ دەکات، ئەو توانیویەتى لێهاتویى و گوێ گرتن و گفتوگۆو زمانى جەستە و سەربەخۆیى و هێزى پاساو هێنانەوە؛ کۆبکاتەوە. بۆیە دەڵێم بە دڵنیاییەوە دەتوانێ قەیرانەکان تێپەڕێنێ.\nبەوەى توێژەرو چاودێرى پسپۆڕم لە زانستى سیاسیدا، زۆر بە وردى بەدواداچوون بۆ رووداوەکان دەکەم، و دواى ئەوەى دۆخى کارەکەم گۆڕانى بەسەردا هاتو لە سەرنوسەریى سەباح لاچووم، دواى ساڵ و نیوێکیش لە رووداوە ئالۆزەکان و راپەڕین و شڵەژانى شەقام و ئاژاوەى سیاسیدا...\nئەمرۆ، لەگەڵ ژمارەیەک لە توێژەران و مامۆستایاندا چاومان بە فەخامەتى سەرۆک کۆمار کەوت، لەوێدا پرسى توندڕەوى و دابەش بوون لاى دەستەبژێرى رۆشنبیرى و راگەیاندن و گرنگێتى پێکەوە کارکردن لە پێناو پشتیوانى میانڕەوى بە کەسێتى و گوتارو دامەزراوەو ئامرازو جوڵێنەرەکانى؛ خستە روو.\nئەمرۆ، لە سەرۆک بەرهەم ساڵحدا هەمان وەرە بەرزى و توانا و متمانەم، بینى.\nئەوەم بینى کە زۆر لەوە موستەحق ترە هەڵگرى سیفەتى لیبراڵیەکى عێراقى بێت، چونکە ئەو کەسێکە بڕواى بە گفتوگۆ هەیەو و رێزى بژاردەکانى بەرامبەر دەگرێت.\nئەو دژایەتى دیکتاتۆریەتى کردوەو لەگەڵ برا سەرکردەکانی تریدا کار بۆ راستکردنەوەى ئاراستەکە دەکات. لە ئێستادا ئەو نیگەرانە لە دوو ڕویى سیاسى و ڕاڕایى لە بڕیارو لاوازى دەوڵەت و پاشەکشەى دامەزراوەکانى، لە ناخیدا ویستێکى لە رادەبەدەری هەیە بۆ هەستانەوە.\nئەو سیاسیە کوردەم بینى ، رێزى عەرەبەکانى لە پێش کوردەكانەوە بەدەست هێناوە ئەمەش ماناو دەلالەتی خۆی هەیە.\nئەوەی من بینیم تاکو ئێستاش ئەو هەم بەرهەم ەو هەم ساڵحە.


ئاسایشى خۆراك له عێراق و كوردستان\nعێراق له سه‌ره‌تاى ساڵانى نه‌وه‌ده‌كانى سه‌ده‌ى پێشووه‌وه به شێوه‌یه‌كى به‌رچاو به‌ده‌ست كه‌مبوونه‌وه‌ى به‌رهه‌مى ناوخۆیى ماده خۆراكیه‌كانه‌وه ده‌ناڵێنێت ، به دیاریكراوى له دواى داگیركردنى ده‌وڵه‌تى كوه‌یت و ئابڵووقه‌ى ئابوورى نێوده‌وڵه‌تى زیاتر ئه‌و دیارده به‌دیكرا .\nله ئێستاشدا كه‌مى به‌رهه‌مى ناوخۆیى نیشتمانى عێراقى به هه‌رێمى كوردستانیشه‌وه گه‌یووه‌ته ئاستێكى مه‌ترسیدار ،به جۆرێك پاڵپشتى كردنى كڕین و هاورده‌كردنى خۆراك له‌لایه‌ن حكومه‌تى عێراقه‌وه به‌شێكى زۆرى بوودجه‌ى ساڵانه‌ى عێراق ده‌بات بۆ بازاڕه‌كانى ده‌ره‌وه بۆ پڕكردنه‌وه‌ى خواستى هاوڵاتیان بۆ ماده خۆراكیه پێویسته‌كان .\nئاسایشى خۆراك له هه‌روڵاتێكدا به‌شێكى گرنگى ئاسایشى نیشتمانیه ، هه‌رله به‌رئه‌وه‌شه زاراوه‌ى ئاسایشى خۆراك ماناى وایه هه‌رتاكێكى كۆمه‌ڵگه به‌شه‌خۆراكى خۆى به بێ كه‌مى بۆ دابین بكرێت ،كاتێك ئاسایشى خۆراك دابینكراوه‌و مسۆگه‌ره‌و ترسى له‌سه‌ر نیه كه كه‌س ترسى نه‌بێت ڕوبه‌ڕوى برسێتى ببێته‌وه ، هه‌رئه‌مه‌ش ده‌كرێت ببێته پێوانه و دڵنیایى كه تاكه‌كان له ئاینده‌شدا مه‌ترسى برسێتیان له سه‌ر نیه .\nپاشه‌كشه‌ى كه‌رتى كشتوكاڵ و گرنگى پێنه‌دانى بێگومان كاریگه‌رى ڕاسته‌وخۆو خێراى ده‌بێت له سه‌ر ئاسایشى خۆراكى نیشتمانى، جگه له زیادبوونى زۆرى ژماره‌ى دانیشتووان كه ئه‌مه‌ش خواست له‌سه‌ر خۆراك زیاد ده‌كات سه‌ره‌ڕاى گۆڕانكارییه‌كانى ژینگه‌و كه‌شوهه‌وا .\nكێشه و گرفته‌كانى به‌رده‌م ئاسایشى خۆراكى عێراق\nكێشه‌و به‌ربه‌ستى گه‌وره‌ى ئاسایشى خۆراك له عێراقدا زۆرن له‌وانه كۆنى و چه‌قبه‌ستنى داموده‌زگاكانى خودى ده‌وڵه‌تى عێراقه كه ماوه‌یان به‌سه‌رچووه‌و له گه‌ڵ پێشكه‌وتنه گه‌وره‌كانى زانست و ته‌كنۆلۆجیاى سه‌رده‌مدا ناگونجێت ، جگه له ململانێ ى نابه‌جێ و نادروست له نێوان ئه‌م داموده‌زگانه‌دا و كه‌مى پاڵپشتى دارایى و نه‌بوونى تواناى زانستى و شاره‌زایى پێویست و بیرۆكراسیه‌ت له به‌ڕێوه‌بردندا .\nسه‌ربارى ئه‌و فاكته‌رانه‌ى سه‌ره‌وه هه‌ندێك فاكتى سه‌ره‌كى تریش هه‌ن كه به پێویستى ده‌زانم زیاتر له سه‌ریان بووه‌ستم :-\nپاشه‌كشه‌ى به‌رهه‌مه كشتوكاڵیه‌كان ئه‌مه‌ش به هۆى پشتگوێ خستنى ئه‌م كه‌رته گرنگه كه‌عێراق خاوه‌ن زه‌وى به پیت و كه‌شوهه‌واى له‌بارو گونجاو و جیاوازه بۆ گه‌شه‌پێدانى و دابینكردنى هه‌موو پێداویسایه‌كانى ناوخۆیى خۆى و ئه‌گه‌ر هه‌وڵ بدات تواناى ناردنه ده‌ره‌وه‌شى هه‌یه بۆ وڵاتانى دى ، پاشه‌كشه‌كه به جۆرێكه ئێستا عێراق پێداویستى ڕۆژانى به‌رهه‌مى كشتوكاڵ به ڕێژه‌ى 10% بازاڕى ناوخۆیى وڵات دابین ده‌كات به گوێره‌ى خه‌مڵاندنه‌كانى وه‌زاره‌تى پلانداناى عێراق له دواى ساڵى 2003 ه‌وه .\nگرفتى دابه‌زین و كه‌مبوونه‌وه‌ى سه‌رچاوه‌كانى ئاو گه‌وره‌ترین كێشه‌یه كه به‌ره‌وڕووى عێراق بووه‌ته‌وه\nكه‌وایكردووه عێراق به‌ره‌و كه‌شوهه‌واى وشك و به بیابان بوون بڕوات به هۆى دیارده‌ى ( احتباس حرارى ) ه‌وه.\nده‌ستگرتن به سه‌ر سه‌رچاوه‌كانى ئاو له لایه‌ن وڵاتانى دراوسێوه به تایبه‌تى هه‌ردوو ڕووبارى دیجله‌و فورات له‌لایه‌ن توركیاو سوریاو ئێرانه‌وه به ده‌ر له هه‌موو یاساو ڕێسا نێوده‌وڵه‌تیه‌كان ، به شێوه‌یه‌ك توركیا 80% به‌شه ئاوى عێراق ده‌بات به هۆى دروستكردنى گه‌لێك به‌نداوى گه‌وره، سوریاش به‌هه‌ماجۆر 10% به‌شه ئاوى عێراق ده‌بات .\nگه‌نده‌ڵى دارایى و ئابورى و كارگێڕى له عێراقدا ئه‌میش یه‌كێك له قه‌یرانه هه‌ره گه‌وره‌كانى عێراقه و له تیرۆر زیاتر زیانى به كۆمه‌ڵگاى عێراق گه‌یاندووه ، تا ئێستا حكومه‌ته‌كانى عێراق و په‌رله‌مان و داموده‌زگا چاودێرییه‌كان و ده‌زگاى ده‌ستپاكى و زۆر دامه‌زراوه‌ى دى زل و زه‌به‌لاح دامه‌زراون و بوودجه‌و تواناى باشیشیان له به‌رده‌ستدایه به‌ڵام ده‌سه‌وسانن له‌به‌رده‌م ئه‌م دیارده قێزه‌ونه‌دا، بێگومان ئه‌میش كاریگه‌رى ڕاسته‌وخۆى هه‌بووه بۆ دابین نه‌كردنى ئاسایشى خۆراك .\nبڵاوبوونه‌وه‌ى كۆرۆنا ڤایرۆس كاریگه‌رى خۆى هه‌بوو له ده‌ركه‌وتنى فشۆڵى ئابوورى عێراق و نه‌بوونى ئاسایشى خۆراك له عێراقدا ، ڕووخان و دابه‌زینى نرخى نه‌وت له بازاڕه‌كانى جیهاندا بۆ ژێر سفر واى كرد كه عێراق 40 ملیار دۆلار كورتهێننانى له بوودجه‌دا هه‌بێت ، جارێكى تر شكستى ئابورى ریعى پشت به‌ستوو به نه‌وت فرۆشتن ئه‌و زه‌نگه‌ى به گوێ ى حكومه‌تى عێراق و گه‌له‌كه‌ى و په‌رله‌مانه‌كه‌یدا دا كه ده‌بێت به هۆش بێنه‌وه‌و تازووه خه‌مى وڵات بخۆن و ژێرخانى ئابوورى تر بنیات بنێن و به تایبه‌تى كشتوكاڵ نه‌وتى هه‌میشه‌ییه له گه‌ڵ سكته‌ره‌كانى تردا .\nله كۆتاییدا عێراق به هه‌رێمى كوردستانیشه‌وه له به‌رده‌مه‌م مه‌ینه‌تێكى گه‌وره‌دایه ئه‌گه‌ر حكومه‌تى عێراق و هه‌رێمیش هه‌نگاوى خێرا هه‌ڵ نه‌نێن بۆ گه‌شه‌پێدان و پێشخستنى به‌رهه‌مى ناوخۆیی به كشتوكاڵ و هه‌موو سه‌كته‌ره‌كانى تریشه‌وه ، ئه‌ویش به كۆمه‌ك و پاڵپشتى دارایى و زانستى و مرۆیى و دابینكردنى ته‌كنۆلۆجیاى نوێ به تایبه‌تى بۆ كشتوكاڵ و ڕێگرتن له هاورده‌كردن له‌ڵاتانى دراسێ كه كۆنترۆڵى بازاڕه‌كانى عێراقیان كردووه .


پارتی وئه‌نساروالاسلام و سه‌رده‌شت عوسمان! – Denegkan\nپارتی وئه‌نساروالاسلام و سه‌رده‌شت عوسمان!\nدوابه‌دوای ڕاگه‌یاندنی لیژنه‌ی به‌ناو لێکڵینه‌وه‌که‌ی پارتی سه‌باره‌ت به تیرۆری سه‌ره‌شت عوسمان، .ئه‌نسارالاسلام له‌ڕگه‌یاندنێکدا ڕه‌تیان کرده‌وه که ئه‌وان ده‌ستیان له تیرۆری سه‌ده‌شت دا هه‌بێ و بۆ تیرۆری ئه‌وانه‌ی به گوته‌ی خۆیان ئه‌هلی کوفرن پێویستیان به پاساووبه‌هانه نیه وبگره وه‌ک کاری جیهاد له ڕیگه‌ی خوا دا به‌رپرسیارێتی هه‌ر کرده‌وه‌یکی تیرۆریستی وئینسانکوژی خۆیان له ئه‌ستۆ ده‌گرن و شانازی پێوه‌ده‌که‌ن. تیرۆر بۆ ئه‌نسار وبۆ سه‌رجه‌م ئیسلامی سیاسی و گروپه ئینسانکوژه‌کانی ته‌نیا کاتێک ده‌توانێ ماناو ئه‌رک وئامانجی سیاسی خۆی بپێکێ که ڕاسته‌وڕاست به‌ناووئیمزاو فتوای مرجعه‌کان وله‌ژێرئاڵای جیهاد دژی کوفروهێزه‌کانی کوفر ئه‌نجام درابێ. شێوازه‌کانی کاری مرۆڤکوژی ده‌سته‌وتاقمه‌کانی ئیسلامی سیاسی له عێراق وڕۆژهه‌ڵاتی ناوه‌ڕاسته‌وه تا ده‌گا به دوورترین گۆشه‌کانی دنیابه‌ته‌واوی ناسراون و بوون به‌به‌شێک له پێناسه‌ی سیاسی ئه‌و هێزانه.\nتیرۆری سه‌رده‌شت جۆرێکی ترومۆدێلێکی تیرۆره‌که زۆرترله‌گه‌ل نه‌ریتی تیرۆروڕه‌شه‌کوژیه‌ک دا دێته‌وه که له کوردستان له دژی نه‌یارانی ده‌سه‌ڵاتدا پیاده‌کراوه‌و ده‌کرێ،تیرۆری سه‌رده‌شت هه‌م له‌ڕووی په‌یام ومه‌به‌سته سیاسیه‌که‌یه‌وه هه‌م له ڕووی پێشینه وشێوازه‌کانیه‌وه به جۆرێک درێژکراوه‌ی تیرۆری سۆرانی مامه‌حمه‌و عبدلستارشریف وڕێناس ونه‌زیر عمره‌ووه‌ک هه‌موو ئه‌ی که‌یسانه له که‌یسی سه‌رده‌شتیش دا ناوچه‌ی زه‌ردی پارتی جۆرێک له ڕه‌خنه‌گری،جۆرێک له ناڕه‌زایه‌تی ،جۆرێک له جه‌رائه‌ت له‌ڕه‌خنه‌گرتن له کاریزماو ره‌مزو هێماکانی پارتی به خۆیه‌وه ده‌بینێ و سه‌ره‌نجامی هه‌موو ئه‌وانه‌ش به له‌نابردن وتیرۆرکردن کۆتایی پێ دێ.\nسه‌رده‌شت ڕووبه‌ڕووی فتوای کفرو مردتدو هه‌ڵگه‌راوه‌ی گروپه‌شه‌قاوه‌ئینسانکوژه‌کانی ئیسلامی سیاسی نابێته‌وه به‌ڵکو دوای ئه‌وه‌ی که وتاری (من عاشقی کچه‌که‌ی بارزانیم) ی بڵاکرده‌وه که‌وته‌به‌ر شاڵاوی هه‌ڕه‌شه و پێش تیرۆر کردنیشی (دوازه‌نگی کوشتنم لێیدا)ی نووسی و زانکۆو پۆلیسی ئاگادار کردبویه‌وه که ژیانی هه‌ڕه‌شه‌ی له‌سه‌ره ودواتر به ڕۆژی نیوه‌ڕۆ ڕفێنراو به‌ناوکۆنترۆلی بازگه کانی هه‌رێمی زه‌رددا ئاودیوی موسڵ کراو ته‌رمه‌که‌ی فڕێدرا!\nبه‌وپێه سیناریۆی په‌یوه‌ندی ئه‌نساروسه‌رده‌شت که له‌ڕێگه‌ی لیژنه‌ی لێکۆلینه‌وه‌که‌ی پارتی هه‌ڵبه‌ستراوه ئه‌گه‌رچی له‌ڕاستی دا وله ڕواڵه‌تدا ناشیانه‌و بێده‌ربه‌ستانه نووسراوه، به‌ڵام مه‌به‌ست وئامانجی دیاریکراوی ئه‌وه‌یه که‌ڕه‌وایی ئه‌و کێشه‌یه بشێوێنێ وله‌که‌داری بکات وڕواله‌تی مه‌سه‌له‌که به‌جۆرێک بگۆڕێ بتوانێ له وسکانداله به که‌مترین زیان ده‌ربچێ، تاسه‌ره‌نجام تۆفانی ناڕه‌زایه‌تی وگومان بنیشێته‌وه وئیتر ناوچه‌ی زه‌رد وه‌ک ناوچه‌یه‌کی په‌رژین کراوی ترس و بێده‌نگی له کوردستاندا ببێته ئه‌مری واقیع!\nبه‌ڵام راگه‌یاندنی لیژنه‌ی لێکۆڵینه‌وه‌و دواتریش سیناریۆی دانپێدانانه‌که‌ی پارتی ره‌وایی وبه‌رهه‌قی مه‌سه‌له‌ی سه‌رده‌شتی نه‌شێواند،ڕه‌وایی ئه‌و خواسته‌ی نه‌شێواند که پارتی پێویسته وده‌بێ لیژنه‌یه‌کی سه‌ربه‌خۆ بۆ لێکۆڵینه‌وه‌ی ئه‌وتاوانه قبوڵبکات، به‌ڵکو به پێچه‌وانه‌وه پارتی به عوزرخوازیه‌کی ڕه‌سمی له‌به‌رده‌م حورمه‌ت وشکۆی ئازادیخوازانه‌ی سه‌رده‌شت وبنه‌ماڵه‌که‌ی و‌سه‌رجه‌م ئازادیخوازان قه‌رزارکرد\nPrevious سایتی سه‌رده‌شت عوسمان\nNext سەرۆک و ئازادی .!


هەپەگە کوژرانی سێ سەربازی تورکیای ڕاگەیاند\nئەمڕۆ ناوەندی راگەیاندن و چاپەمەنی هێزەکانی پاراستنی گەل- هەپەگە، لە بارەی زنجیرە چالاکییەکانی گەریلاو هێرشی دەوڵەتی تورکیا بۆ سەر عەین عیسا، ڕاگەیەندراێکی بڵاو کردەوە و ڕایدەگەیەنێت" لە شەڕەکەدا سێ سەربازی سووپای تورکیا کوژراون و حەوت سەربازیش برینداربوون".\nناوەندی راگەیاندن و چاپەمەنی ھێزەكانی پاراستنی گەل (ھەپەگە) ڕاگەیەندراوێكی بڵاوكردەوە کە ئەوە دەخاتەڕوو" دەولەتی تورکیا هێرشەکانی بۆ سەر گوندەکانی عەین عیسا و گوندەکانی گرێ سپی زیاد کردووە، لە هێرشەکاندا، بە تایبەتی گوندەکانی، حوریە، خۆشان، خالدیە و رێگای ئێم٤ دەکرێنە ئامانج".\nلە ڕاگەیەندراوەکەدا ئەوەش هاتووە، شەڕڤانەکانمان لە چوارچێوەی پاراستنی رەوادا، وڵامی هێرشەکان دەدەنەوە، لە ئەنجامی بەرپەرچدانەوەی هێزەکانماندا، لە خۆشان و خالدیە شەڕ روویدا، لە شەڕەکەدا سێ سەرباز کوژران و حەوت سەربازی تریش بریندار بوون، تۆپبارانکردنی هەرێمەکە بەردەوامە".


لە سەرەتای ئەم مانگەوە ١٦ کۆڵبەر کوژراون و ٢٠یش بریندرابوون – کوردی – RojNews.News\n22/06/2020 - 7:16:38 pm\nهەینی, 29 ماي 2020 – 08:10 ڕۆژنیوز – دژوار کرماشان\nکوشتن و بریندارکردنی کۆڵبەران و کاسبکاران کە بۆ پەیداکردنی پاروە نانێک گیانیان دەخەنە مەترسییەوە، لەلایەن هێزە چەکدارەکانی دەسەڵاتی ئێرانەوە لەسەر سنوورە دەستکردەکانی نێوان ڕۆژهەڵات و باشوری کوردستان و هەروەها نێوان ڕۆژهەڵات و باکوری کوردستان بەردەوامە.\nبەپێی ئەو ئامارەی ڕۆژنیوز لە ڕێگەی کۆڵبەرنیوز و سەرچاوە هەرێمییەکانەوە کۆی کردووەتەوە، لە دەستپێکی مانگی ٥ی ئەمساڵەوە تا ئەمڕۆ (واتا کەمتر لە مانگێکدا)، ١٦ کۆڵبەر و کاسبکار لەسەر سنوورە دەستکردەکانی نێوان پارچەکانی کوردستان کوژراون و ٢٠ی دیکەش برینداربوون.\nبەپێی ئەو ئامارەی ڕۆژنیوز کۆی کردووەتەوە، ١١ کۆڵبەر بە تەقەی ڕاستەوخۆی هێزە چەکدارەکانی دەوڵەتی ئێران کوژراون، هەروەها ٢٠ کۆڵبەریش بە تەقەی ڕاستەوخۆی هێزە چەکدارەکانی ئێران برینداربوون.\nهەروەها بەپێی ئامارەکان، کۆڵبەڕێک لە کاتی کۆڵبەریدا کەوتووەتە ناو ئاوی ڕووبار و لە ئاودا خنکاوە، کۆڵبەرێکی دیکەش لە ئەنجامی بەربوونەوە لە بەرزاییدا گیانی لەدەستداوە.\nهەر لەم لەم مانگەدا، ئۆتۆمبێلێکی کاسبکارێک لە کرماشان بە گومانی گواستنەوەی باری قاچاخ لەلایەن هێزە چەکدارەکانی دەوڵەتی ئێرانەوە دراوەتە بەر دەستڕێژی گولـلە و لە ئەنجامی وەرگەڕانی ئۆتۆمبێلەکە کاسبکارەکە گیانی لەدەستداوە.\nلە هێرشێکی هاوشێوەدا بۆسەر کاسبکارێکی دیکەی کورد لە “قائم شەهر” لە باکوری ئێران، ئۆتۆمبێلی کاسبکارەکە لەلایەن هێزە چەکدارەکانی دەوڵەتی ئێرانەوە دراوەتە بەر دەستڕێژی گولـلە و لە ئەنجامی وەرگەڕانی ئۆتۆمبێلەکە کاسبکارەکە گیانی لەدەستداوە، دوێنێش هێزە چەکدارەکان لە شاری بروجێرد تەقەیان لە ئۆتۆمبێلی کاسبکارێکی خەڵکی شاری سەقز بە ناوی ‘هادی گوڵابی’ کرد و لە ئاکامدا ئەو کاسبکارە گیانی لەدەستدا.\nئەو ئامارەی لەم مانگەدا دەست ڕۆژنیوز کەوتووە بەمشێوەیەیە:\n– ٣ی ئایار- مەحمود مورادی، لە بانە، بە تەقەی ڕاستەوخۆی هێزە چەکدارەکانی ئێران کوژرا.\n– ٣ی ئایار- محەمەد ئیبراهیم زادە، لە سەردەشت، بە تەقەی ڕاستەوخۆی هێزە چەکدارەکانی ئێران کوژرا.\n– ٣ی ئایار- سدیق ئەحمەدی، لە چاڵدێران، بە تەقەی ڕاستەوخۆی هێزە چەکدارەکانی ئێران برینداربوو.\n– ٩ی ئایار- لوقمان چوارگۆشە، لە خۆی، بە تەقەی ڕاستەوخۆی هێزە چەکدارەکانی ئێران کوژرا.\n– ٩ی ئایار- مەنسور چوارگۆشە و مەیسەم ئەحمەدی لە خۆی، بە تەقەی ڕاستەوخۆی هێزە چەکدارەکانی ئێران برینداربوون.\n– ٩ی ئایار- کەیوان کەوسەری، لە بانە، لە کاتی کۆڵبەریدا لەبەرزایی بەربووەوە و گیانی لەدەستدا.\n– ١٣ی ئایار- کامەران مەولانیا، لە سەردەشت، بە تەقەی ڕاستەوخۆی هێزە چەکدارەکانی ئێران کوژرا.\n– ١٤ی ئایار- دوو کۆڵبەر لە تەتەی هەورامان، بە تەقەی ڕاستەوخۆی هێزە چەکدارەکانی ئێران برینداربوون.\n– ١٤ی ئایار- ڕەزا سەرشیری، مەناف حەسەن زادە و بێهزاد ڕەمەزانی لە چاڵدێران، بە تەقەی ڕاستەوخۆی هێزە چەکدارەکانی ئێران برینداربوون.\n– ١٦ی ئایار- ئارام مەولودی، لە شنۆ- لە کاتی کۆڵبەریدا، لەگەڵ ئەسپەکەی کەوتە ناو ئاوی ڕووباری گادر و گیانی لەدەستدا.\n– ١٧ی ئایار- بەهرام یوسفی، لە کوتولی ئورمیە، بە تەقەی ڕاستەوخۆی هێزە چەکدارەکانی ئێران کوژرا.\n– ١٧ی ئایار- شەمسەدین عومەرپور، لە کوتولی ئورمیە، بە تەقەی ڕاستەوخۆی هێزە چەکدارەکانی ئێران برینداربوو.\n– ١٨ و ١٩ی گوڵان- دوو کاسبکار لە کرماشان و قائم شەهر، لە ئەنجامی تەقەی هێزە ئەمنییەکان، ئۆتۆمبێلەکانیان وەرگەڕاوە و گیانیان لەدەستداوە.\n– ٢٠ی ئایار- سەفەر پیل ئەفکەن، لە شنۆ، بە تەقەی ڕاستەوخۆی هێزە چەکدارەکانی ئێران کوژرا.\n– ٢١ی ئایار- زەکەریا، کەیهان، سالار و محەمەد، لە نوسود، بە تەقەی ڕاستەوخۆی هێزە چەکدارەکانی ئێران برینداربوون.\n– ٢٢ی ئایار- مەنسور ئیسماعیلی و بەختار قادریان لە سەردەشت، بە تەقەی ڕاستەوخۆی هێزە چەکدارەکانی ئێران برینداربوون.\n– ٢٣ی ئایار- قادر یادسار، لە خەجی خاتون لە باکوری کوردستان- لەلایەن هێزە چەکدارەکانی دەوڵەتی تورکەوە کوژرا.\n– ٢٣ی ئایار- سێ کۆڵبەری دیکەش لە خەجی خاتون لە باکوری کوردستان- لەلایەن هێزە چەکدارەکانی دەوڵەتی تورکەوە برینداربوون.\n– ٢٤ی ئایار- ئەرسەلان ئەحمەدی، لە سۆما برادۆست، بە تەقەی ڕاستەوخۆی هێزە چەکدارەکانی ئێران کوژرا.\n– ٢٤ی ئایار- توران ئەحمەدی و ڕەدوان ئەحمەدی، لە سۆما برادۆست، بە تەقەی ڕاستەوخۆی هێزە چەکدارەکانی ئێران برینداربوون.\n– ٢٥ی ئایار– کامەران گوڵان، لە سەردەشت، بە تەقەی ڕاستەوخۆی هێزە چەکدارەکانی ئێران کوژرا.\n٢٨ی ئایار- موحسین دەروێش زادە و ئێبراهیم جوردیزج، کۆڵبەر، خەڵکی گوندی چەکوش، لە سنووری ئەلەند سەر بە شاری خۆی بە تەقەی راستەو خۆ گیانیان لەدەستدا.\n٢٨ی ئایار-هادی گوڵابی، کاسبکار، لە شاری بروجێرد تەقەیان لە ئۆتۆمبێلی کاسبکارێکی خەڵکی شاری سەقز بە تەقەی راستەوخۆ گیانی لەدەستدا.


ڕۆژی 3ی تشرینی یەكەم\n- ڕۆژی 3ی تشرینی یەكەمی ساڵی 1445ی زاینی، زانا و نوسەر و مێژوونوسی ناوداری جیهانی ئیسلامی، (جەلالەدینی سیوتی) لە دایك بووە، كە چەندین بەرهەمی گرنگی لە بارەی مێژووی ئیسلام و جیهانەوە نوسیوە.\n- ڕۆژی 3ی تشرینی یەكەمی ساڵی 1683، لە دورگەكانی تایوان هێزەكانی شانشینی (تۆنگ نینگ) خۆیان ڕادەستی هێزەكانی ئیمپراتۆرییەتی ژاپۆن كرد، بە وەش كۆتایی بە شانشینی تۆنگ نینگ هات.\n- ڕۆژی 3ی تشرینی یەكەمی ساڵی 1778، دۆزەرەوە و گەڕیدەی ئینگلیزی (جەیمس كۆك) گەیشتە ناوچەی ئەلاسكا، كە دوورترین خاكی كیشوەری ئەمریكا بوو.\n- ڕۆژی 3ی تشرینی یەكەمی ساڵی 1866، هەردوو حكومەتی ئیتاڵیا و ئیمپراتۆریەتی نەمسا ڕێكەوتننامەیەكیان لە شاری ڤیەننا مۆر كرد، بە مەبەستی كۆتاییهێنان بە جەنگی چەند ساڵەی نێوانیان.\n- ڕۆژی 3ی تشرینی یەكەمی ساڵی 1896، نوسەر و شاعیری ناوداری ئینگلیزی، (ویلیام مۆریس) كۆچی دوایی كردووە كە چەندین بەرهەمی ئەدەبیی لە دوای خۆی بەجێهێشتوە.\n- ڕۆژی 3ی تشرینی یەكەمی ساڵی 1904، هەردوو دەوڵەتی فەرەنسا و ئیسپانیا پەیماننامەیەكیان واژۆ كرد، بە ئامانجی پارێزگاریكردن لە سەربەخۆیی وڵاتی مەغربی عەرەبی و رێگرتن لە دەستوەردان.\n- ڕۆژی 3ی تشرینی یەكەمی ساڵی 1906، نیشانەی (SOS) كرایە سیموبلێكی جیهانی بۆ داواكردنی فریاگوزاریی، بەڵام بڕیارەكە دوای دوو ساڵا خرایە بواری جێبەجێكردنەوە.\n- ڕۆژی 3ی تشرینی یەكەمی ساڵی 1918، شازادە فەیسەڵا بە سەركردایەتیی هێزە هاوبەشەكانی عەرەب و ئینگلیز، چووە ناو شاری دیمەشقەوە و دەوڵەتی عەرەبیی سوریای گەورەی ڕاگەیاند.\n- ڕۆژی 3ی تشرینی یەكەمی ساڵی 1924، ئینگلیزەكان (شەریف حسێن بن عەلی)یان ناچار كرد، دەستبەرداری تەختی پاشایەتیی شانشینی حیجازی هاشمی ببێت، بۆ (شەریف عەلی)ی كوڕی، دوای ئەوەش دووریان خستەوە بۆ دورگەی قوبرس.\n- ڕۆژی 3ی تشرینی یەكەمی ساڵی 1929، ناوچەكانی (سربیا و كرواتیا و سلۆڤینیا) لە چوارچێوەی یەك دەوڵەتدا یەكیان گرت و ناوی لێنرا یۆگۆسلافیا.\n- ڕۆژی 3ی تشرینی یەكەمی ساڵی 1932، شانشینی عێراق لە ژێردەستەیی داگیركاری ئینگلیز ڕزگاری بوو سەربەخۆیی ڕاگەیاند، هاوكات وەكو ئەندامی ڕێكخراوی كۆمەڵەی گەلان وەرگیرا.\n- ڕۆژی 3ی تشرینی یەكەمی ساڵی 1935، بە فەرمانی (بینیتۆ مۆسۆلینی) سەركردەی ئیتاڵیای فاشی، هێزەكانی ئیتاڵیا هێرشیان كردە سەر ئەسیوبیا بە مەبەستی داگیركردنی.\n- دوای هێرشی سوپای ئەڵمانیای نازی بۆ ناو قوڵایی خاكی یەكێتی سۆڤێت، ڕۆژی 3ی تشرینی یەكەمی ساڵی 1941، (ئەدۆڵف هێتلەر)ی سەركردەی ئەڵمانیای نازی ڕایگەیاند، كە یەكێتی سۆڤێت سشكستی هێناوە و شەڕی دۆڕاندووە، بەڵام هێزەكانی سۆڤێت ئەو دەنگۆیەیان بەدرۆ خستەوە.\n- لە میانی جەنگی دووەمی جیهانیدا و ڕۆژی 3ی تشرینی یەكەمی ساڵی 1942، بۆ یەكەم جار موشەكی بالیستی لەلایەن سوپای ئەڵمانیاوە لە دژی هێزە هاوپەیمانەكان تاقی كرایەوە.\n- ڕۆژی 3ی تشرینی یەكەمی ساڵی 1948، بڕێكی زۆر لە مادەی یۆرانیۆم لە شاخەكانی كۆنگۆی دیموكراتی دۆزرایەوە و ئەوەش پاڵی بە وڵاتانی زلهێزەوە نا بۆ بەدەستهێنانی ئەو مادەیە، بە مەبەستی دروستكردنی زۆرترین بۆمبی ئەتۆمی.\n- دوای خۆماڵیكردنی كەرتی نەوت لەلایەن حكومەتی ئێرانەوە، ڕۆژی 3ی تشرینی یەكەمی ساڵی ساڵی 1951، دوایین كرێكارەكانی بەریتانیا كە لە كۆمپانیاكاندا كاریان دەكرد خاكی ئێرانیان بەجێهێشت و گەڕانەوە بۆ وڵاتی خۆیان.\n- ڕۆژی 3ی تشرینی یەكەمی ساڵی 1951، حكومەتی بەریتانیا لە نزیك كەناراوەكانی ئوسترالیا، یەكەم بۆمبی ئەتۆمیی تاقیكردەوە و بەوەش بوە یەكێك لە وڵاتانی خاوەن چەكی ناوەكی.\n- ڕۆژی 3ی تشرینی یەكەمی ساڵی 1965، (فیدڵا كاسترۆ)ی سەرۆكی كوبا ڕایگەیاند كە (چێ گیڤارا) دەستبەرداری ڕەگەزنامەی كوبی بووە و خاكی ئەو وڵاتەی بەجێهێشتووە، بە مەبەستی شەڕكردن لە دژی هێزەكانی ئیمپریالیزم.\n- ڕۆژی 3ی تشرینی یەكەمی ساڵی 1974، هێزەكانی سوپای عێراق لە چەند قۆڵێكەوە هێرشیان كردە سەر شاخی زۆزكی ناوچەی دیانا، لە پاش شەڕێكی قورس لە نێوان پێشمەرگە و سوپای عێراقدا، سەرئەنجام سوپای بەعس شاخەكەی داگیركرد.\n- ڕۆژی 3ی تشرینی یەكەمی ساڵی 1977، (ئەندێرا گاندی) سەرۆك وەزیرانی هندستان و كچی مەهاتما گاندیی رابەری رۆحیی هندستان، بە تۆمەتی كاری گەندەڵی دارایی دەستگیر كرا.\n- پاش 45 ساڵا لێكترازان و دابەشبوون، سەرئەنجام ڕۆژی 3ی تشرینی یەكەمی ساڵی 1990، هەردوو ئەڵمانیای خۆرهەڵات و خۆرئاوا، لە چوارچێوەی یەك دەوڵەتدا بەناوی (كۆماری ئەڵمانیای فیدراڵا) یەكیان گرتەوە.\n- ڕۆژی 3ی تشرینی یەكەمی ساڵی 1990، بۆ یەكەم جار لە مێژوودا كورد بە 300 ناونیشانەوە، بەشداریی لە پیشانگەی جیهانیی پەڕتووكدا كرد، كە لە شاری فرانكفۆرتی ئەڵمانیا ڕێكخرابوو.\n- ڕۆژی 3ی تشرینی یەكەمی ساڵی 1990، هەردوو حكومەتی ئەمریكا و یەكێتی سۆڤێت ڕێكەوتننامەیەكیان مۆر كرد، بە مەبەستی كەمكردنەوەی چەك و كەرەستەی سەربازیی لە ئەوروپادا، بەڵام كەمكردنەوەكە چەكی بایۆلۆژی و كیمیایی و ئەتۆمی نەدەگرتەوە.\n- ڕۆژی 3ی تشرینی یەكەمی ساڵی 1994، هێزەكانی دەوڵەتی توركیا هێرشێكی گەورەیان بۆ سەر ناوچەی دەرسیم دەست پێكرد، كە ماوەی چەند ڕۆژێكی خایاند و تێیدا چەندین گوندی كورد سوتێنران و دانیشتوانەكەشیان ئاوارە بوون.\n- ڕۆژی 3ی تشرینی یەكەمی ساڵی 2000، ویلایەتە یەكگرتووەكانی ئەمریكا بڕیارێكی (كوفی ئەنان)ی سكرتێری گشتیی ڕێكخراوی نەتەوە یەكگرتووەكانی ڕەتكردەوە، كە داوای كردبوو هێزێكی تایبەت و هەمیشەیی سەربازیی بۆ نەتەوە یەكگرتووەكان پێكبهێنرێت.\n- ڕۆژی 3ی تشرینی یەكەمی ساڵی 2001، دادگای تاوانی بەلجیكا لێكۆڵینەوەی لە دۆسێی (ئەرێل شارۆن)ی سەرۆك وەزیرانی ئیسرائیل دواخست، كە تێیدا تۆمەتبار كرابوو بە ئەنجامدانی كۆمەڵكوژیی و تاوانی جەنگ و تاوانی دژی مرۆڤایەتی، لە خێوەتگەی سەبرا و شاتێلای لوبنان لە ساڵی 1982دا.\n- ڕۆژی 3ی تشرینی یەكەمی ساڵی 2003، حكومەتی كۆریای باكور ئاشكرای كرد، كە هەموو كۆسپەكانی تێپەڕاندووە بۆ بەرهەمهێنانی بۆمبی ئەتۆمی و دەتوانێت لە ماوەیەكی كەمدا تاقیكردنەوەكە بكات و یەكەم بۆمب بەرهەم بهێنێت.\n- ڕۆژی 3ی تشرینی یەكەمی ساڵی 2009، دانیشتوانی ئێرلەندای باكور لە ڕیفراندۆمێكی گشتیدا بە زۆرینەی دەنگ بڕیاریان دا لە چوارچێوەی خاكی شانشینی یەكگرتووی بەریتانیادا بمێننەوە.\n- ئەمڕۆ یادی یەكگرتنەوەی هەردوو ئەڵمانیایە و بە رۆژی نیشتمانیی ئەڵمانیا لە قەڵەم دەدرێت.


رۆژێك هه‌ڵده‌بژێرن بۆ ئه‌وه‌ی باسی پێغه‌مبه‌ری تێیدا بكه‌ن صلى الله عليه وسلم له ناو مزگه‌وتدا وناوی لێده‌نێن ( مه‌ولد ) [ موحه‌مه‌د صاڵح المنجد ] - فه‌تواكان - كوردی سوراني - PDF\nرۆژێك هه‌ڵده‌بژێرن بۆ ئه‌وه‌ی باسی پێغه‌مبه‌ری تێیدا بكه‌ن صلى الله عليه وسلم له ناو مزگه‌وتدا وناوی لێده‌نێن ( مه‌ولد )\nناونیشان: رۆژێك هه‌ڵده‌بژێرن بۆ ئه‌وه‌ی باسی پێغه‌مبه‌ری تێیدا بكه‌ن صلى الله عليه وسلم له ناو مزگه‌وتدا وناوی لێده‌نێن ( مه‌ولد )\nزمان: كوردی سوراني\nموفتی: موحه‌مه‌د صاڵح المنجد\nوه‌رگێڕان: سه‌رباز حه‌مید كه‌ركوكی\nپێداچوونه‌وه: پشتیوان سابیر عه‌زیز\nله بڵاوكراوه‌كان: پێگه‌ی ئه‌لئیسلام پرسیار و وه‌ڵام www.islamqa.info\nپوخته‌یه‌ك: پرسیارێكه له لایه‌ن سایتی ( ئه‌لئیسلام وه‌ڵام و پرسیار ) وه‌ڵامی دراوه‌ته‌وه، وه ناوه‌ڕۆكی پرسیاره‌كه ئه‌مه‌یه:" زانراوه‌كه‌وا ئاهه‌نگ گێڕان به‌بۆنه‌ی رۆژی له‌دایك بوونی پێغه‌مبه‌ر صلى الله عليه وسلم بیدعه‌یه، به‌ڵام خه‌ڵكانێك هه‌ن ( مه‌ولد ) ده‌كه‌ن له‌به‌ر ئه‌وه‌ی ته‌نها باسی ژیانی پێغه‌مبه‌ر بكه‌ن صلى الله عليه وسلم، نه‌ك ئاهه‌نگ گیران به‌بۆنه‌ی له‌دایك بوونیه‌وه، ئایه ئه‌گه‌ر باسی ژیانی بكرێیت صلى الله عليه وسلم له‌رۆژێك له‌رۆژه‌كان به‌بێ دیاری كردنی ئه‌و رۆژه وناوی لێ بنێن ( مه‌ولد ) حه‌رامه؟...".\nمێژوی زیادكردن: 2009-02-25\nلینكی كورتكراو: http://IslamHouse.com/193536\nئه‌م ناونیشانه پۆلێن كراوه به شێوه‌یه‌كی بابه‌تیانه له چوارچێوه‌ی ئه‌م پۆلێنانه\nله‌دایك بوونی پێغه‌مبه‌ر\nئه‌م كارته وه‌رگێڕاوه به‌م زمانه: عه‌ره‌بی\nرۆژێك هه‌ڵده‌بژێرن بۆ ئه‌وه‌ی باسی پێغه‌مبه‌ری تێیدا بكه‌ن صلى الله عليه وسلم\nله ناو مزگه‌وتدا وناوی لێده‌نێن ( مه‌ولد )\nپرسیار: زانراوه‌كه‌وا ئاهه‌نگ گێڕان به‌بۆنه‌ی رۆژی له‌دایك بوونی پێغه‌مبه‌ر صلى الله عليه وسلم بیدعه‌یه، به‌ڵام خه‌ڵكانێك هه‌ن ( مه‌ولد ) ده‌كه‌ن له‌به‌ر ئه‌وه‌ی ته‌نها باسی ژیانی پێغه‌مبه‌ر بكه‌ن صلى الله عليه وسلم، نه‌ك ئاهه‌نگ گیران به‌بۆنه‌ی له‌دایك بوونیه‌وه، ئایه ئه‌گه‌ر باسی ژیانی بكرێیت صلى الله عليه وسلم له‌رۆژێك له‌رۆژه‌كان به‌بێ دیاری كردنی ئه‌و رۆژه وناوی لێ بنێن ( مه‌ولد ) حه‌رامه؟وه‌ئایه له‌ئاهه‌نگی ژن هێنان باسی پێغه‌مبه‌ر صلى الله عليه وسلم بكرێت و خواردن پێشكه‌ش به‌میوانه‌كان بكرێت وناوی لێبنێین ( مه‌ولد ) حه‌رامه؟وه‌ئه‌گه‌ر كۆبونه‌وه‌یه‌ك ساز بكرێت له‌مزگه‌وت، بۆ ئه‌وه‌ی پێناسه‌ی ژیانی پێغه‌مبه‌ری تێیدا بكرێت صلى الله عليه وسلم وخواردن پێشكه‌ش به‌ئاماده‌بوان بكرێت، ئایه ئه‌م كۆبونه‌وه‌یه حه‌رامه؟\nوه‌ڵام: الحمد لله\nڕه‌وا نیه ئاهه‌نگ بگێردرێت به‌بۆنه‌ی له‌دایك بوونی هیچ كه‌سێك، نه‌بۆ پێغه‌مبه‌ران علیهم الصلاة والسلام، نه‌بۆ كه‌سانی تریش، چونكه هیچ شتێك له‌شه‌رعدا نه‌هاتوه له‌م باره‌یه‌وه، به‌ڵكو ئه‌مه‌له‌غه‌یری موسڵمانانه‌وه وه‌رگیراوه .\nوه‌مه‌به‌ست له ئاهه‌نگ گیران به‌بۆنه‌ی مه‌ولده‌وه : ئاهه‌نگ گیڕانه‌به‌بۆنه‌ی له‌دایك بوونی كه‌سێك، وه‌كو ئاهه‌نگ گیڕان له رۆژی (١٢/ربیع الاول) كه‌ناسراوه‌به‌رۆژی له‌دایك بوونی پێغه‌مبه‌ر صلى الله عليه وسلم .\nوه‌ده‌رباره‌ی باسی پێغه‌مبه‌ر صلى الله عليه وسلم وپێناسه‌كردنی وباسی سوننه‌ته‌كانی بكرێت، ئه‌مه‌كارێكی چاكه له هه‌موو كاتێكدا،وه ئه‌م باس كردنه‌پێی ناوترێت ( مه‌ولد ) . هه‌روه‌ها ئاهه‌نگ گێڕان به‌بۆنه‌ی ژن هێنان پێی ناوترێت ( مه‌ولد ) ، به‌ڵام له‌هه‌ندێ وڵاتانی ئیسلامی وا باوه‌كه‌وا هه‌ر ئاهه‌نگێك ساز بكرێت به‌شێوه‌یكی شه‌رعی، كه‌وا گورانی وسه‌ما كردن وتێكه‌ڵاو بوونی ژن و پێاوی تێیدا نه‌بێت ناوی لێ ئه‌نێن ( مه‌ولد ).\nوه‌ده‌ڵێن ( مه‌ولد ) ده‌كه‌ین له‌رۆژی ژن هێنان، یان له‌رۆژی خه‌ته‌نه‌كردنی منداڵ، وه‌له‌و رۆژه‌دا كه‌سانێك دێین بۆ ئه‌وه‌ی ئامۆژگاری پێشكه‌ش به‌ئاما‌ده‌بوان بكه‌ن، یان قورئان بخوێنن... به‌نسبه‌ت ناوی( مه‌ولد ) هیچ ئه‌سڵ و ئه‌ساسێكی نیه، وه‌كاریگه‌ری نابێت‌له‌سه‌ر حوكمه‌كه، بۆیه‌هیچی تێدا نیه‌ئه‌گه‌ر خه‌ڵكی ئاهه‌نگ بگێڕن به‌بۆنه‌ی ژن هێنانه‌وه وكه‌سێكیش بێت ئامۆژگاری پێشكه‌ش به‌ئاماده‌بوان بكات وباسی ژیانی پێغه‌مبه‌ریان بۆ بكات ، ئه‌م كاره‌ڕه‌وایه‌و ناچێته‌بابی ئاهه‌نگ گیڕان به‌بۆنه‌ی مه‌ولده‌بیدعه‌كه‌وه.\nوه‌ئاساییه ئه‌گه‌ر له‌مزگه‌وتدا كۆبنه‌وه وچالاكی ئه‌نجام بدرێت به‌مه‌به‌ستی باس كردنی ژیانی پێغه‌مبه‌ر صلى الله عليه وسلم ، به‌بێ دیاری كردنی رۆژێكی تایبه‌ت ،وه‌كو رۆژی ( مه‌ولد ) یان رۆژی نیوه‌ی مانگی شه‌عبان یان رۆژی ئیسرا و میعراج، وه‌ئاساییه ئه‌گه‌ر خواردنیش پێشكه‌ش به‌ئاماده‌بوان بكرێت، به‌ڵام ئه‌بێت ئه‌وه‌روون بكرێته‌وه كه ئه‌م كاره‌پێی ناوترێت ( مه‌ولد ) وحوكمی ئاهه‌نگ گێڕانی نیه‌به‌و بۆنه‌یه‌وه، بۆ ئه‌وه‌ی وا گومان نه‌به‌ن كه‌ئاهه‌نگیڕان به‌بۆنه‌ی مه‌ولده‌وه‌ڕه‌وایه.\nداواكارین له‌خوای گه‌وره موفه‌قتتان بكات بۆ كار كردن به‌سوننه‌تی پێغه‌مبه‌ر صلى الله عليه وسلم وبڵاوی بكه‌نه‌وه له‌ناو خه‌ڵكیدا.\nپه‌یوه‌ندیمان پێوه بكه | ده‌رباره‌ی ماڵپه‌ڕ | ڕاگه‌یاندنی به‌رپرسیار نه‌بوون) | فێربونی زمانی عه‌ره‌بی\nدوا نوێ كردنه‌وه : Dec 13,2017 - 13:12:29


سنووری هەولێر، سەربازانی تورک تەقە دەکەن و فڕۆکەش بۆردوومان دەکات | ROJnews\nسنووری هەولێر، سەربازانی تورک تەقە دەکەن و فڕۆکەش بۆردوومان دەکات\nشەممە, 25 ماي 2019 - 10:15\nسه‌ربازانی دەوڵەتی تورک لە سنووری پارێزگای هەولێر و لە دەڤەری برادۆست، ته‌قه له گوندنشینان دەکەن، هاوکات فرۆكه جه‌نگییەکان دەوڵەتی تورک چه‌ند شوێنێكی ناوچه‌كه بۆردومان ده‌كه‌ن.\nلە کاتژمێر ٠٥:٠٠ی سەرلەبەیانی ئەمڕۆ، سوپای تورک گوندەکانی سیدەکانی سەر بە دەڤەری برادۆست لە پارێزگای هەولێر بۆردوومان کرد، هەروەها ئێوارەی دوێنێ سەربازانی ئەو سوپایە، دەستڕێژیی گولە لە گوندنشینانی سنوورەکە کردووە.\nبۆردوومانی فرۆکە جەنگییەکان تورک لە سنووری برادۆست، گردی لێلکان و خواكوركی گرتووەتەوە.\nهەروەها شەوی ڕابردووش هەمان سنوور بۆردوومان کرابوون.\nلەلایەکی دیکەوە، ئێوارەیی دوێنێ لەسەر بەرزایەکانی چیادێل سەربازانی سوپای تورک بەچەکی سوک تەقەیان لە هاوڵاتیانی گوندی لێلکان کردووە، بەپێی زانیارییەکانی ڕۆژنیوز، چەندین گولـلە بەر ماڵی هاوڵاتیان کەتووەو زیانی زۆری ماددیان پێگەیشتووە.\nهاوڵاتیانی گوندەکان بۆ ڕۆژنیوز ڕایانگەیاند، ئەوان سەرقاڵی دروێنەکردنن و ژیانی خۆیانن و هیچ بارەگایەکی گەریلاکان لە نزیکیشیان نییە، بەڵام بەهۆی تەقەی هەڕەمەکی سەربازانی سوپای تورکەوە مەترسی زۆر لەسەر ژیان و ماڵیان دروست بووەو ئەوەش جاری یەکەم نییە فیشەک بەر ماڵەکانیان دەکەوێت.


جەرگم بۆ کوردان ژان دەکات !…صافيناز كاظم – Denegkan\nجەرگم بۆ کوردان ژان دەکات !…صافيناز كاظم\nbyمحه‌مه‌دی\tMarch 4, 2008\tگشتی\nو: محەمەدى مشیر….\nئەم دوژمنکارییەى تورکیا بۆ سەر کوردان کە ناوى دەنێن (( ئۆپەراسیۆنى لەشکرکێشى سوپاى تورکیا بۆ باکوورى عێراق)) تاوانێکى بێ پاساوە – ئەگەر پاساو بۆ تاوان هەبێت – جەنابى سەرۆک وەزیرانى تورکیا باس لە چ مافێکى رەوا دەکات؟ ئەم قسە شێواوە چییە دەیکات کاتێ دەڵێ ئۆپەراسیۆنە سەربازییەکانى جگە لە راوەدوونانى جەنگاوەرانى پارتى کرێکارانى کوردستان هیچ مەرامێکى دیکەیان نییە؟\nتەماشاى ئەو وەڵامدانەوە سەیرەى حکومەتى عێراق بکەن کە پێى وایە ئەم کوشتوبڕە تەنها ((هەڕەشە لە پەیوەندیان لە گەڵ تورکیا دەکات)). ئەفەندم سنوورى عێراق دەبەزێنن و کوردەکان لە سەر خاکى خۆیاندا دەکوژن، ئەوان لە پەناى پارێزگارى ئێوەدا دەژین و ئەمەش تەنها بە هەڕەشەیەک دەزانن بۆ سەر پەیوەندیتان لە گەڵ تورکیادا؟\nئاى لەو سەبرگرتنەى کەمال کەرکوکى جێگرى سەرۆکى پەرلەمان لە هەرێمى کوردستان کاتێ هەڵوێستى حکومەتى عێراق بەرامبەر (( رووداوەکان)) تەنها بەوە وەسف دەکات کە ((سست))بووە!\nمن بە درێژایى ژیانم لەو ستەمە تێنەگەیشتم کە دەرهەق بە کوردان ئەنجامدەدرێت، لەم پارچەبوونە تێنەگەیشتم: کوردانى تورکیا، کوردانى ئێران ، کوردانى سوریا، کوردانى عێراق، ئەمە ماناى چییە و بۆچى؟ کاتێک دەوڵەتێک هەبوو موسڵمانانى لە ژێر ئاڵاى خیلافەتێک یا ئیمپراتۆرییەتێک یان شتى دیکە کۆدەکردەوە سنوورى نێوان ئەو وڵاتانە کراوەبوو، ئەمە لە سەردەم و کاتى خۆیدا بە هەموو کێشەکانییەوە شتێکى پەسندکراوبوو تا ئەوکاتەى سنوورەکان دەستنیشانکران و دەنگى نەتەوەکان بەرزبۆوە، ئەمە تورکە و ئەمە عەرەبە و ئەمە فارسە، باشە چۆن دەوڵەتی هەر یەک لەو نەتەوانە سنوورەکەى خۆى بەرفراوانتر کرد تاکو خاکى کوردان داگیربکەن و بکەنە هى خۆیان، بەمەش راناوەستاون بەڵکو دەکوژن و وێران دەکەن و سەرکوتدەکەن و دەڵێن ((لە دژى یاخیبووە جوداخوازەکان داکۆکى لە خۆمان دەکەین))!\nخاکى کوردان یەکەیەکى بە یەکەوەچەسپاوە و گەلێکى لە سەر دەژى کە دەزانین دێرین و رەسەنە و ریشەى مێژوویى و کەڵچەر و زمان و ئایین و مەزهەبى خۆى هەیە و مافى خۆیەتى بڵێ نە تورکم و نە عەرەبم و نە فارسم، بەڵکو من کوردم!\nکەواتە بە چ یاسایەک کورد بە جوداخواز تۆمەتباردەکرێت کاتێک هەوڵدەدات بە هەردوو شێوازى ئاشتیانە و بەرهەڵستکارى خاکى خۆى رزگاربکات و کەسانى بەزۆر پەرتەوازەکراوى خۆى لە سنوورى ئیدارەى چوار دەوڵەتى هاوسێ ، کە لە نێو خۆیاندا رێککەوتوون ئەم ستەمە ئاشکرایە لە گەلى ((کوردستان)) بکەن ، کۆبکاتەوە؟ ئایا هیچ ئایینێک لە گەڵ کورداندا کۆتان ناکاتەوە؟ ئایا هاوسێ نین؟ چۆن دەبێ مافى ئەوەتان هەبێت ئاڵاى شانازى و سەربەخۆیى خۆتان بەرزبکەنەوەو ئەوانیش ئەو مافەیان نەبێت؟\nببارە ئەى بەفر ببارە و رێبگرە لەو هێرشە ناپیرۆزە، چونکە تۆ فریادڕەسی خوداى بۆ ئەو گەلە ماف زەوتکراوە!\n• خوێنەرى بەڕێز(قلبی مع الاکراد) ناونیشانى عەرەبى وتارەکەیە بەڵام لە ناوەڕۆکى وتارەکەدا هەست دەکەیت ئەو ژنە نووسەرە هەست بەرزە بە شێوەیەک هاودەنگى خۆى بۆ مافى کوردان رادەگەیەنێت کە مرۆ واهەست دەکات بۆکڕووز لە جەرگەوە دێ بۆیە ناونیشانەکەم دەقاندەق نەکردەکوردى.\n• ێافیناز محمد کاڤم اێفهانى: نووسەرێکى میسرییە، لە ساڵی 1937 لە ئەسکەندەرییە لە دایکبووە، لە ساڵی 1959 لیسانسی لە بەشی رۆژنامەگەری لە زانکۆی قاهیرە بەدەستهێناوە، لە ساڵی 1966 ماستەری لە رەخنەی شانۆیی لە زانکۆى نیویۆرک بەدەستهێناوە، 11 کتێبى لە بوارى رەخنەى شانۆیى و سیاسەت و رۆشنبیرى و… هەیە، لەوەتەى 1976 ەوە بە شێوەیەکى رێکوپێک لە گۆڤارى مانگانەى(هیلال) دەنووسێ و هەفتانەش لە گۆڤارى ئەهرام دەنووسێ، لە ساڵى 1975 – 1980 وانەبێژى درامابووە لە کۆلێژى ئادابى زانکۆى مستنێریە ى عێراق .\n• سەرچاوە marafea.org .\nPrevious كۆتایی چیرۆكه‌كه: تۆب بێ مێنیفێست…3…. و: ڕێبوار ڕه‌شید\nNext تیرۆر کردنى نەقیبى رۆژنامەنوسانى عێراق ، تیرۆر کردنى ئازادى رادەربڕین


پارێزگاری سلێمانی:له‌به‌رنامه‌ماندایه هه‌ڵمه‌تێك بۆ لادانی زیاده‌ڕۆیی زه‌وی ده‌ستپێبكه‌ین - ئاوێنه\nپارێزگاری سلێمانی:له‌به‌رنامه‌ماندایه هه‌ڵمه‌تێك بۆ لادانی زیاده‌ڕۆیی زه‌وی ده‌ستپێبكه‌ین\nبه‌فه‌رمانی سه‌ردار قادر پارێزگاری سلێمانی به‌وه‌كاله‌ت هه‌ڵمه‌تێكی به‌رفراوان ده‌ستپێكراوه بۆ نه‌هێشتی زیاده‌ڕۆییه‌كان‌و بڕیاره كۆی سێكته‌ره‌كان بگرێته‌وه، پارێزگاریش ئه‌م هه‌ڵمه‌ته به‌خزمه‌تی گشتی ناوده‌بات رایده‌گه‌یه‌نێت “هه‌ڵمه‌ته‌كه كۆی زیاده‌ڕۆییه‌كان ده‌گرێته‌وه”.\nئاوێنه: دژایه‌تیه‌كی زۆری ئه‌م هه‌ڵمه‌ته ده‌كرێت كه ئێوه له‌نێو بازاڕ كردوتانه‌و كاسبكاره‌كان به زیان بۆ خۆیان ناوی ده‌به‌ن؟\nسه‌ردار قادر: ئه‌م هه‌ڵمه‌ته بۆ نانبڕینی كه‌س نیه، ده‌مانه‌وێت شوێنی شیاو بده‌ینه كاسبكاران بۆ درێژه‌دان به‌كاسبی خۆیان، ئێستا لیژنه‌یه‌ك دروستكراوه له‌بازاڕی ده‌بۆكه شوێن چاك ده‌كه‌ین بچن له‌وێ كاسپی خۆیان بكه‌ن، رێكخستنه‌وه‌ی بازاڕ ئامانجی ئێمه‌و ئه‌وانیشه.\nئاوێنه: به‌ڵام كاسبكاره‌كان ده‌ڵێن خه‌ڵك روناكاته ئه‌و شوێنه‌ی كه بۆیان دانراوه؟\nسه‌ردار قادر: به‌رده‌م مزگه‌وتی گه‌وره شوێنێكی گشتیه‌و به‌چ مافێك ئه‌وان بێن سیستمی هاتوچۆو باری ته‌ندروستی خه‌ڵك تێكبده‌ن، ناكرێت موڵكی گشتی به‌كار بهێنرێت به‌ناوی ئه‌وه‌ی كه‌سابه‌ت نیه.\nپڕۆسه‌كه‌مان وایه به‌ره‌و قه‌زاو ناحیه‌كان بچین چونكه ئه‌وانیش هاوڵاتی ئه‌م پارێزگایه‌ن\nئاوێنه: زیاده‌ڕۆیی دیكه‌ش لاده‌به‌ن؟\nسه‌ردار قادر: ئه‌مه پڕۆسه‌یه‌كه بۆ هه‌مو سێكته‌ره‌كانی دیكه ده‌چێت، هه‌وڵێكی گشتیگیره، ده‌مانه‌وێت بارێكی ته‌ندروست دورستبێته‌وه موڵكی گشتی هه‌مو كه‌س سودی لێوه‌ربگرێت نه‌ك به‌ته‌نها گروپێك.\nئاوێنه: لێكۆڵینه‌وه له‌زیاده‌ڕۆییه‌كانی زه‌ویش ده‌كه‌ن؟\nسه‌ردار قادر: بۆ هه‌مو سێكته‌ره‌كان ده‌چین له‌سه‌رخۆو قۆناغ به‌قۆناغ‌و كاری تێدا ده‌كه‌ین، شاری خۆمانه‌و ده‌بێت بارێكی ته‌ندروست دروست بكه‌ینه‌وه‌و خه‌ڵك كه‌سابه‌ت بكات، به‌ڵام له‌سه‌ر موڵكی گشتی نا.\nئاوێنه: دوای ئه‌م پرۆسه‌یە نیازی چیتان هه‌یه؟\nسه‌ردار قادر: ئێمه پڕۆسه‌كه‌مان وایه به‌ره‌و قه‌زاو ناحیه‌كان بچین، چونكه ئه‌وانیش هاوڵاتی ئه‌م پارێزگایه‌ن ده‌بێت بارێكی ته‌ندروستیان تێدا دروستببێت، به‌ئامانجی ئه‌وه‌ی هاتوچۆ ئاسان بێت‌و كاسبكاران له‌شوێنی تایبه‌ت كه‌سابه‌تی خۆیان بكه‌ن.\nئاوێنه: هه‌ستانكه‌یت دژایه‌تیه‌كی زۆر دروستده‌بێت بۆ به‌ڕێزتان له‌سه‌ر ئه‌م پرسه؟\nسه‌ردار قادر: ئه‌گه‌ر تۆ خزمه‌تی گشتی بكه‌یت ده‌بێت دژایه‌تی بكرێیت یان ده‌ستخۆشی، ئه‌گه‌ر له‌سه‌ر خزمه‌تی گشتی بێت گوناهه خه‌ڵك دژایه‌تیمان بكات، چونكه ئێمه هه‌مومان وڵاتمان خۆشده‌وێت.\nئاوێنه: كه‌س فشاری نه‌كردوه بۆ ئه‌وه‌ی ئه‌م پرۆسه‌یه بوه‌ستێت؟\nسه‌ردار قادر: نه‌خێر كه‌س فشاری دروستنه‌كردوه، من داوام له‌لایه‌نه سیاسیه‌كان كردوه كه هاوكارمانبن بۆ ئه‌وه‌ی شار رێكبخه‌ینه‌وه‌و سود لەموڵكی گشتی ببینین و هه‌لی كار بڕه‌خسێنین.\nنووسراوە لە 2017-04-28 5:19 pm


لە ئێستادا یەکێک لەو پرسیارانەی دەکرێن ئەوەیە ئایا ئەم سەرکەوتنەی ئاکەپە و جێگیربوونی ڕەجەب تەیب ئەردۆغان، سەرۆکی تورکیا لە پۆستەکەیدا چ مانایەکی هەیە بۆ سیاسەتە دەرەوەییەکانی تورکیا لە ڕۆژهەڵاتی ناوەڕاستدا و بە تایبەتیش بۆ ڕەوشی سوریا.\nلەگەڵ ئەوەشدا وەک شیکەرەوە دەڵێن هێشتا زووە بتوانرێت ئاڕاستەی سیاسەتە دەرەوەییەکانی ئاکەپە دیاری بکرێن کە جارێکی تریش دەبێتەوە فەرمانڕەوای تورکیا بەڵام چاوەڕوانی گۆڕانکارییەکی بنچینەیی ناکەن لە سیاسەتی دەرەوەیی ئانکەرەدا، لەو ڕوانگەیەوەی ئاکەپە دەنگێکی ئێجگار زۆری هێناوە لە هەڵبژاردنەکەدا و پشتیوانییەکی تۆکمەی زۆرینەی دەنگدەرانی تورکیای هەیە.\nبەڵام هەندێکیش لەوبڕوایەدان ئەنجامەکانی ئەم هەڵبژاردنە دەستی ئەحمەد داود ئۆغڵو، سەرەک وەزیری تورکیا واڵا دەکات بۆ مانۆڕ کردنی سیاسەتەکانی لە بەرامبەر سوریا و هەروەها وڵاتی میسریش.\nدکتۆر سەردار عەزیز، پسپۆڕی زانستە سیاسییەکان.\nدەنگەکانی ئاکەپە لە هەڵبژاردنەکەی ڕۆژی یەکشەممەدا زیادیان کرد بە بەروارد لەگەڵ هەڵبژاردنەکەی ڕۆژی 7 ی مانگی شەشی 2015 دا و توندوتیژییەکان و باری ئابووری و ناجێگیرییە سیاسیەکانی ناو وڵاتەکە نەبوونە مایەی کەمبوونەوەی دەنگەکانی ئاکەپە کە 13 ساڵە هەر تەنها خۆی فەرمانڕەوای کۆماری تورکیایە.\nهەڵوێستە نەگۆڕەکانی ئەردۆغان لەسەر سوریا هێشتاش هۆکاری جیاوازییەکی قوڵی نێوان لایەنە سیاسیەکانی تورکیان.\nئەردۆغان زمانێکی وشکی هەیە لە لێدوانەکانیدا بەرامبەر ڕۆژئاوا و وەک شیکەرەوە لە ناو وڵاتەکەدا ئاماژەی پێدەکەن پێناچێت ئەو تۆنی دەنگەش گۆڕانکاری بەسەردا بێت.\nئایا ئەردۆغان و ئاکەپە دەتوانن بەردەوام بن لەو سیاسەتانەیاندا؟\nتورکیا ڕۆڵی هه‌یه له سیاسه‌ته‌کانی هه‌رێمی کوردستانی عێراقدا، ئایا له چوار ساڵی داهاتوودا ده‌توانێت بڕیارده‌ر بێت له هه‌ڵکشان و داکشانه‌کانی په‌یوه‌ندی نێوان هه‌ولێر و به‌غدادا؟\nپێگه‌ی تورکیا له ناوچه‌که‌دا چۆن ده‌بێت؟ ئایا پێکدادانی به‌رژه‌وه‌ندییه‌کان له‌گه‌ڵ ئێراندا ده‌گاته چ ئاستێک؟\nئایا تورکیا ده‌توانێت قه‌یرانی سوریا یه‌کلا بکاته‌وه؟\nوەڵامی ئەم پرسیارانە و پرسیار و سەرنجەکانی ئێوەی ئازیزیش لە دەقی بەرنامەی (لەگەڵ ڕووداوەکاندا) یە:


براکانى لەسەر چى کوشتوویانە؟\nکوشتنى کچێکى سورى لەلایەن براکانیەوە، کاردانەوەى گەورەى لەناو عێراقیەکان و تەنانەت وڵاتە عەرەبییەکانى تریشدا دروستکردووە و چالاکوانان و بەکارهێنەرانى تۆڕە کۆمەڵایەتیەکانى توڕە کردووە.\nلەماوەى ڕابردوودا گرتەیەکى ڤیدیۆیى بڵاوکرایەوە، کە تێیدا کچێکى گەنج لەلایەن براکانیەوە لە خانوویەکى چۆڵدا لە پارێزگاى حەسەکەى سوریا دەکوژرێت، دواى ئەو ڕووداوەش هاشتاگى "#مافى_کچەکەى_حەسەکە" تۆڕە کۆمەڵایەتەکانى بەتایبەتى لە عێڕاق پڕکرد.\nماڵپەڕى "الحرة" لە ڕاپۆرتێکدا بڵاویکردووەتەوە (3ى تەموزى 2021)، بەپێى لێدوانى چالاکوانانى سوریا، کچەکە تەمەنى لە نێوان 13 بۆ 16 ساڵدایە و لە ڕیفى حەسەکەیە، بە بیانوى شەرەف لەلایەن کەسوکارەکەیەوە کوژراوە.\nصوتها صوتها وربي يكسر القلب\n— روز (@rozbb3) July 3, 2021\nسەرچاوەیەکى ئاگادار باسى لەوەکردووە، کچەکە لەلایەن براکانیەوە کوژراوە، بەبیانوى ئەوەى لەگەڵ کوڕێکدا پەیوەندى هەبووە.\nئەم ڕووداوە لە عێراق بەتایبەتى لە تۆڕى کۆمەڵایەتى تویتەر کاردانەوەى زۆرى بەدواى خۆیدا هێناوە، زۆرینەیان داواى دادپەوەریى بۆ ژنان دەکەن لە مامەڵەى نێرینەکاندا و چەندین ئایەتى قورئانى و وتەى پێغەمبەرى ئیسلام و وتەى میللیان لەو بارەیەوە هێناوەتەوە.\nهەندێکى تر لە تویتەکان باسى ئەو نەهامەتیانە دەکەن کە بەسەر ژنانى سوریادا دێت، بەهۆى توندوتیژى "شەڕ" و "پیاو"ەوە.\nبەشێک لە گێڕانەوەکان جیاوازن و باس لەوەدەکەن، کچەکە ڕەتیکردووەتەوە هاوسەرگیرى لەگەڵ کوڕى مامەیدا بکات، بەهۆى ئەوەشەوە باوکى و براکانى و کوڕى مامەکەى کوشتوویانە.\nئامارى نوێى کۆرۆنا لە هەرێم ’ڕێژەى توشبوون بە بەرزى مایەوە’\n2021.07.16 - 15:36\nهاوارى ژنێک نەخۆشخانەیەکى ترى عێراقى لە سوتان ڕزگار کرد\n2021.07.15 - 21:29


LONDON, ENGLAND – NOVEMBER 26: Jose Mourinho, Manager of Tottenham Hotspur celebrates his team’s second goal during the UEFA Champions League group B match between Tottenham Hotspur and Olympiacos FC at Tottenham Hotspur Stadium on November 26, 2019 in London, United Kingdom. (Photo by Tottenham Hotspur FC/Tottenham Hotspur FC via Getty Images)\nخۆزێ مۆرینیۆ، ڕاهێنەری ڕۆما، لیستی ئەو یاریزانانەی بۆ ئیدارەی یانەكەی بەرزكردۆتەوە كە لە گواستنەوەی زستانەدا پێویستی پێیانە.\nمۆرینیۆ پێیوایە ڕۆما هێشتا توانای ڕكابەریكردنی یانەكانی ئینتەرمیلان و ئەی سی میلان و یوڤانتۆس و ناپۆلی نییە و پێكهاتەكەی هەژارە.\nبۆ ئەو مەبەستەش لیستێكی پێنج یاریزانیی بۆ ئیدارەی یانەی ڕۆما بەرزكردۆتەوە تا گرێبەستیان لەگەڵ واژووبكەن.\nئەو یاریزانانەی مۆرینیۆ دەیەوێن بریتین لە ، ناچۆ و سیبایۆس لە ڕیاڵ مەدرید، ڕۆبن لۆفتوس چیك لە چێڵسی، دینیس زەكەریا لە میونشن گلادباخ و هاری وینكس لە تۆتنهام.\nڕۆما بە 19 خاڵ لە پلەی شەشەمی ڕیزبەندیی خولی تۆپی پێی ئیتاڵیا دەبینرێت و بەجیاوازیی 13 خاڵ لەدوای ناپۆلی-ی پێشەنگەوەیە.\nچەند وەزیرێكی حكومەتی هەرێم لەبارەی كۆچبەرانەوە لە كۆبوونەوەدان\nپیکێ بۆ یاریزانانی بارسا: دوای مێسی دەبێت واقیعی بن\nجێرارد پیکێ، ئەستێرەی یانەی بەرشلۆنە هۆشداری بە یاریزانانی یانەکەی دەدات و داوایان لێدەکات دوای مێسی بەرپرسیارێتی زیاتر هەڵبگرن.…\nلە ئینگلتەرا چێڵسی بووەتە جێی مەترسی زەبەلاحەکان\nزۆرینەی یانە زەبەلاحەکانی ئینگلتەرا بەهۆی گڕوتینی یاریزانانی چێڵسی و کارامەیی فرانک لامپاردەوە ترسی لەدەستدانی نازناوی ئەم وەرزەی پریمەرلیگیان…


پارێزگارى بانكى ناوه‌ندى تاوتوێ زیادكردنى قه‌باره‌ى مامه‌ڵه‌ى وه‌به‌رهێنان له‌گه‌ڵ ئینگلته‌را ده‌كات » پێگەی تۆڕی میدیای عێراقی\nپارێزگارى بانكى ناوه‌ندى تاوتوێ زیادكردنى قه‌باره‌ى مامه‌ڵه‌ى وه‌به‌رهێنان له‌گه‌ڵ ئینگلته‌را ده‌كات\nمسته‌فا غالب موخیف ،ئه‌مڕۆ چوارشه‌ممه،پارێزگارى بانكى ناوه‌ندى تاوتوێ زیادكردنى قه‌باره‌ى مامه‌ڵه‌ى وه‌به‌رهێنان له‌گه‌ڵ ئینگلته‌را كرد.\nبانكى ناوه‌ندى له به‌یانامه‌یه‌كدا كه وێنه‌یه‌كى ده‌ستى ئاژانسى هه‌واڵى عێراقى(اه‌ع) كه‌وتووه رایگه‌یاند:" مسته‌فا غالب موخیف پارێزگارى بانكى ناوه‌ندى له له له‌نده‌ن له‌گه‌ڵ پارێزگارى بانكى ئینگلته‌را كۆبوه‌وه ، له‌كۆبونه‌وه‌كه تاوتوێى په‌ره‌پێدانى په‌یوه‌ندیه بانكیه‌كان و زیادكردنى قه‌باره‌ى مامه‌ڵه‌ى وه‌به‌رهێنانى نێوان هه‌ردو وڵات كرا" سه‌ربارى جه‌ختكردنه‌وه له بواره‌كانى به‌ره‌نگاربونه‌وه‌ى سپی كردنه‌وه‌ى پاره و پاڵپشتى كردنى تیرۆر و لابردنى ئه‌و ئاسته‌نگیانه‌ى روبه‌رووى پرسى كردنه‌وه‌ى به‌شه‌كانى بانكه بیانیه كاراكان له عێراق".\nئاماژه‌ى به‌وه‌كرد" مسته‌فا غالب له میان سه‌ردانه‌كه‌ى بۆ شانشینى یه‌كگرتوو چاوى كه‌وت به هه‌ردو كۆمپانیاى وردبینى نێوده‌وڵه‌تى Ernst &Young وPWC، تاوتوێى\nپه‌ره‌پێدانى قه‌باره‌ى كاركردنیان له‌گه‌ل بانكى ناوه‌ندى عێراقى كرد به‌هۆكارى ئه‌وه‌ى ئه‌و كۆمپانیایانه شاره‌زایى زۆریان هه‌یه ،وجه‌ختیانكرده‌وه له به‌رده‌وامى په‌یوه‌ندیه‌كان له‌گه‌ڵ كۆمپانیاكان له ماوه‌ى داهاتوو".


پێشبڕکێی ماتۆڕسواری لەسەر سەهۆڵ\nله‌لایه‌ن: - ئەنەس جومعە - به‌روار: 2021-09-20-16:33:00 - کۆدی بابەت: 6642\nپێشبڕکێی ماتۆڕسواری لەسەر سەهۆڵ چییە؟\nپێشبڕکێی ماتۆڕسواری لەسەر سەهۆڵ شێوازێکی پێشکەوتووی پێشبڕکێی ماتۆڕسوارییە، کە خۆی دەبینێتەوە لە پێشبڕکێ لەسەر ڕوویەکی بەستوو، بەشداربووانی ئەم پێشبڕکێیە دەتوانن لەسەر ئاستی نێودەوڵەتی بەشداری پاڵەوانێتی بکەن، بەڵام ناتوانن بەشداری بکەن لە ئۆڵۆمپیاد، ئەو وڵاتانەی کە دەستیان گرتووە بەسەر پاڵەوانێتییە جیهانییەکانی پێشبڕکێی ماتۆڕسواری سەر سەهۆڵ لە ڕووی تاکە کەسییەوە کە لە ساڵی ١٩٩٦ـەوە ئەنجام دەدرێت و پاڵەوانێتی جیهانی پێشبڕکێی ماتۆڕسواری لەسەر ئاستی یانەکان کە لە ساڵی ١٩٧٩ـەوە ئەنجام دەدرێت بریتین لە وڵاتەکانی یەکێتی سۆڤییەتی و لە ساڵی ١٩٩١ـەوە ڕووسیا.\nماتۆڕەکان بە پێچەوانەی میلی کاتژمێرەوە پێشبڕکێ دەکەن بە دەوری ڕێڕەوگەلێکی سپی کە درێژییەکەی لە نێوان ٢٦٠ و ٤٢٥ مەتردایە، بونیادی پێشبڕکێکە و تۆمارکردنەکەی هاوشێوەی پێشبڕکێی ماتۆڕسواری ئاسایین، ماتۆڕەکان زۆر بەو ماتۆڕانە دەچن کە لە پێشبڕکێی ماتۆڕسواری ئاساییدا بەکاردێن، بەڵام ویلەکانی گەورەترن و چێوەکەیان پتەوترە، بەهەمان شێوەی پێشبڕکێی ماتۆڕسواری ئاسایی، ماتۆڕەکان (brake) وەستێنەریان نییە.\nدەربارەی نەخشی چێوەکان، لە پێچکردنەوەکاندا خلیسکان زۆر کەمە بەهۆی ئەو یەکبوونەی بزمارەکانی چێوەی تایەکە پێکی دەهێنێت کە دەتوانێت سەهۆڵەکە کون بکات و هەڵیبکۆڵێت، لەجێی ئەوەش ماتۆڕسوارەکان ماتۆڕەکان دەچەمێننەوە بە گۆشەیەکدا کە ڕووکەشی ڕێڕەوە سەهۆڵینەکە تێکدەشکێنێت، لە ڕێگا تەسک و ڕاستەکاندا خێراییان دەگاتە ١٣٠کم/کاتژمێرێکدا و لە چەماوەکانی رێڕەوەکەدا دەگەنە ١٠٠کم/کاتژمێرێکدا، بەربەستی سەلامەتی پێکهاتووە لە بارستەیەک کا یان سەهۆڵ یان بەفر لەدەوری بەشی دەرەوەی ڕێڕەوەکە، بە سەیرکردنی ئەوەی شێوازی شۆفێری پێشبڕکێی ماتۆڕسواری سەر سەهۆڵ جیاوازە لە جۆرەکانی تری پێشبڕکێی ڕێڕەوەکانی تر، زۆر بە دەگمەن یاریزانانی ئەم وەرزشە بەشداری دەکەن لە جۆرەکانی تری ماتۆڕسواریدا و پێچەوانەی ئەمەش هەر ڕاستە.\nبەهۆی ئەوەی وەرزشێکی زستانەیە، بۆیە پێشبڕکێی ماتۆڕسواری سەر سەهۆڵ ناوبانگێکی زۆری هەیە لە نیوەگۆی باکور/باکوری ڕۆژهەڵاتی ئەوروپا و ئەمریکای باکور، لە لیستی شۆفێرە بەناوبانگەکاندا ناوی یاریزانی سویدی بیر ئولوف سیرینیوس دەبینرێت کە چەندین جار پاڵەوانی جیهانە و ٢٢ نازناوی سویدی هەیە لەسەر قایشەکەی، هەروەها یاریزانی ڕوسی کراسنیکۆڤ کە پاڵەوانی جیهان بوو لە ئەیلولی (٢٠٠٥-٢٠١١)\nWestlund, Tord: "Den gamle och navet". Aftonbladet.se, 2012-03-09. Retrieved 2012-08-13. (بالسويدية) "نسخة مؤرشفة". Archived from the original on 3 مارس 2016. اطلع عليه بتاريخ 21 يوليو 2019.\nWorld champions". Fim-live.com. Retrieved 2012-08-13. نسخة محفوظة 15 مايو 2013 على موقع واي باك مشين.[وصلة مكسورة]\nبابه‌ته په‌یوه‌ندیداره‌كان به : پێشبڕکێی ماتۆڕسواری لەسەر سەهۆڵ