گەلاوێژ ۱۳۹۷ – پەڕە 2 – چاونیوز\n۱۷ی گەلاوێژی , ۱۳۹۷\tهەواڵ 0\nموختار زارعی له سنه و محه‌ممه‌د هادی عه‌باسزاده له خۆی به دانانی باركته به شێوه‌ی كاتی ئازاد كران. به پێی ڕاپۆرتی ناوه‌ندی دێموكراسی و مافی مرۆڤی كوردستان، ڕۆژی ڕابردوو موختار زارعی، چالاكی سیاسی خه‌ڵكی شاری سنه پاش ۱۷ ڕۆژ ڕاگرتنی له گرتنگه‌كانی ڕێژیم به دانانی بارمته به شێوه‌ی كاتی ئازاد …\nدەسبەسەرکرانی لانی کەم ۱۸۰ کەس لە کوردستان لە ۴ مانگی ڕابردوودا\n۱۶ی گەلاوێژی , ۱۳۹۷\tهەواڵ 0\nناوەندە ئەمنیەتییەکانی کۆماری ئیسلامی لە کوردستان لە یەک مانگ و نیوی هاوینی ئەمساڵدا هەرنەبێ ۷۵ کەسیان دەسبەسەر کردوە. زۆربەی گیراوەکانی ئەم دواییانە لە شارەکانی سنە، مەریوان، شنۆ، بۆکان، پیرانشار، سەقز و کرماشان بوون و هەموو دەسبەسەرکراوانیش بە تۆمەتی هاوکاریکردنی حیزبە کوردییەکانی دژبەری کۆماری ئیسلامیی ئێران گیراون. هەر لە ماوەی ئەو …\nلە ماوەی حەوتووی رابردوودا زیاتر لە ۶ کەس لە شاری شنۆ بەهۆی ناوەندە ئەمنیەتییەکانەوە دەسبەسەر کراون. ڕۆژی یەکشەممە، ۱۴ی گەلاوێژ هێزەکانی ئیدارەی ئیتلاعات هەڵیان کوتاوەتە گوندی حەسەن نووران و لەو ئاواییەدا کەسێکتان بەناوی کامیل ئەحمەدی دەسبەسەر کردوە. کامیل ئەحمەدی، کوڕی حاجی محەممەد مامە شێخ بە تۆمەتی پێوەندی هەبوونی بە حیزبێکی …\nتەقەی هێزە چەکدارەکانی کۆماری ئیسلامی لە ناوچەی پیرانشار گیانی کۆڵبەرێکی دیکەی ستاند. قوربانیی ئەمجارەی سیاسەتی کوردکوژیی کۆماری ئیسلامی لاوێکی تەمەن ۱۸ ساڵ بەناوی حاسڵ بادبارین بوو کە لە ناوچە سنوورییەکان کۆڵبەری دەکرد. ڕۆژی پێنجشەممە ١١ی گەلاوێژیش، هێزە چەکدارەکانی کۆماری ئیسلامی پۆلێک کۆڵبەریان لە سنووری شاری چاڵدێران دایە بەر دەسڕێژی گولـلە …\nکۆڵبەرێکی دیکە لە پیرانشار کوژرا\nتەقەی هێزە چەکدارەکانی کۆماری ئیسلامی لە ناوچەی پیرانشار گیانی کۆڵبەرێکی دیکەی ستاند. قوربانیی ئەمجارەی سیاسەتی کوردکوژیی کۆماری ئیسلامی لاوێکی تەمەن ۱۸ ساڵ بەناوی حاسڵ بادبەرین بوو کە لە ناوچە سنوورییەکان کۆڵبەری دەکرد. بە پشتبەستن بە ئامارەکانی چاونیوز لە سەرەتای ئەمساڵەوە تا ئێستا ۵۷ کۆڵبەر کەوتوونەتە بەر تەقەی هێزەکانی رێژیم و …\nحوسێن ئەحمەدی نیاز، دەسبەسەرکرا\n۱۴ی گەلاوێژی , ۱۳۹۷\tهەواڵ 0\nحوسێن ئەحمەدی نیاز پارێزەری ناسراوی کورد ئەمڕۆ یەکشەممە دەسبەسەر کرا. ئەمڕۆ یەکشەممە ١٤ی گەلاوێژ پارێزەری کورد حسێن ئەحمەدی نیاز لە کاتی سەردانی دادگا ، لە لایەن هێزە ئەمنییەکانەوە لە شاری سنە دەسبەسەرکرا. حوسین ئەحمەدی نیاز، پارێزەری چەندین بەندی سیاسیی کورد و هەروەها کچانی شیناوێ بە پێی سکاڵای ئیدارەی ئیتلاعات بانگی …\nلە ڕۆژێکدا ۱۰ کەس لە مەریوان و سەردەشت دەسبەسەر کران\nناوەندە ئەمنیەتییەکانی کۆماری ئیسلامی لە شاری مەریوان ۸ کەس و لە شاری شنۆ دوو کەسیان دەسبەسەر کرد. به‌پێی ڕاپۆرتی هه‌واڵنێری “چاونیوز” ڕۆژی شه‌ممه، ۱۳ی گه‌لاوێژ ئیداره‌ی ئیتلاعاتی شنۆ هه‌ڵی کوتاوه‌ته شوێنی کاری کورش عه‌زیزی که ته‌عمیرگای تراکتۆری بووه و ناوبراویان ده‌سبه‌سه‌ر کردوه و له‌گه‌ڵ خۆیان بردوویانه. هێزه‌کانی ئیداره‌ی ئیتلاعات له …\n۱۲ی گەلاوێژی , ۱۳۹۷\tهەواڵ 0\nنوێنەرێکی کورد لە مەجلیس ڕایگەیاند کە هێڵی هەژاری لە ئێستادا گەیشتۆتە ٦ میلیۆن تمەن و ڕاست نیوەی خەڵکی ئێران تووشی هەژاری ڕەها بوون. ڕەسووڵ خزری، نوێنەری شارەکانی سەردەشت و پیرانشار لە مەجلیس گوتی: لەحاڵێکدا درووشمەکانی دەوڵەتی ڕوحانی بریتی بوون لە بنەبڕکردنی هەژاریی ڕەها و نەهێشتنی بێکاری و دابین کردنی یەکسانی …\nپارێزەری کچانی شیناوێ رایگەیاند تا ئێستا چوار کەس لەو کچانە پەنایان بۆ خوکوژی بردوە. حوسەین ئەحمەدی نیاز پارێزەری کچانی شیناوێ لە میانەی بەشداریکردنی لە بەرنامەی دیداری حەوتوو لە کوردکاناڵ گوتی: “بارودۆخی دەروونیی کچانی شیناوێ زۆر خراپە و تا ئێستا چوار کەسیان پەنایان بۆ خۆکوژی بردوە”. ئەحمەدی نیاز ڕایگەیاند سەرەڕای خراپی …\nلە پارێزگای ورمێ سێ کۆڵبەر کوژران و بریندار بوون\nسێ کۆڵبەر لە ناوچە سنوورییەکانی سەڵماس و چاڵدران بە تەقەی هێزە چەکدارەکانی کۆماری ئیسلامی کوژران و بریندار بوون. ڕۆژی پێنجشەممە ١١ی گەلاوێژ، هێزە چەکدارەکانی کۆماری ئیسلامی پۆلێک لە کۆڵبەرانی کورد لە سنووری شاری چاڵدێران‌یان دایە بەر دەسڕێژی گولـلە و لە ئاکامدا دوو کۆڵبەر بە ناوەکانی “بێهزاد خەلیلی حەیدەرانلوو”، و “جەعفەر …


جمهوری ئیسلامی: سعودیه له‌هه‌رێمی كوردستان دوای چی كه‌وتوه؟ - ئاوێنه\nجمهوری ئیسلامی: سعودیه له‌هه‌رێمی كوردستان دوای چی كه‌وتوه؟\n“عه‌ره‌بستانی سعودیه له‌كوردستانی عێراق دوای چی كه‌وتوه؟” سه‌روتاری ژماره‌ی ئه‌مڕۆی رۆژنامه‌ی “جمهوری ئیسلامی” چاپی تارانه، كه گومان ده‌كات سعودیه ده‌یه‌وێ كورد له‌دژی كۆماری ئیسلامی به‌كاربهێنێت‌و پێویسته كاربه‌ده‌ستانی ئێران وریا‌و لەئاماده‌باشیدا بن.\nرۆژنامەی جمهوری ئیسلامی ئاماژە به‌وه ده‌كات كه سعودیه له‌دوای روخانی رژێمی سه‌دامه‌وه له‌ده‌ستوه‌ردانه كاروباری عێراق به‌بیانوی داكۆكیكردن له‌سوننه درێغی نه‌كردوه، به‌تایبه‌تی سعودیە لەوە توڕه‌یه كه له‌پاش روخانی سەدام عێراق له‌كۆمه‌ڵه‌ی وڵاتانی عه‌ره‌بی هاتوەتەدەرو خۆی خستوه‌ته باوه‌شی ئێرانه‌وه.\nرۆژنامەکە باس لەوە دەکات زالمای خه‌لیل زادی باڵوێزی ئه‌مه‌ریكا له‌عێراق‌و ئه‌فغانستان رایگه‌یاندوه ئه‌و كاته‌ی بالوێز بوه له‌عیراق له‌میانه‌ی سه‌ردانێكیدا بۆ ریاز، شا عه‌بدوڵای شای پێشوی سعودیه داوای له‌ئه‌مه‌ریكا كردوه رژێمی كۆماری ئیسلامی ئێران بگۆڕێت، زالمای وتویه‌تی “شا عه‌بدوڵا له‌م دیداره‌دا، ئێرانی به‌مارێك وێكچواند كه ئه‌مه‌ریكا پێویسته سه‌ری پان بكاته‌وه”. سه‌رنجڕاكێش ئه‌وه‌یه سعودیه‌ی سه‌رده‌می شا عه‌بدوڵا په‌یوه‌ندی له‌گه‌ڵ ئێراندا زۆر باش بوه به‌راورد به‌ئێستا.\nرۆژنامه‌ی جمهوری ئیسلامی ئاماژه به‌وه ده‌كات كه سعودیه پاش هێرشكردنه سه‌ر كونسولخانه‌كه‌ی له‌مه‌شهه‌د‌و سوتاندنی له‌لایه‌ن خۆپیشانده‌رانی ئێرانی ناڕازی له‌ئیعدام كردنی “شێخ نمر”و كوشتاری حاجیه ئێرانیه‌كان، په‌یوه‌ندییه‌كانی ته‌واو گرژو ئاڵۆز بوه له‌گه‌ڵ ئێران، هاتنه پێشه‌وه‌ی محه‌مه‌د بن سه‌لمانی جێنشینی پادشاش ناكۆكیه‌كانی توندتر كردوه‌ته‌وه، به‌تایبه‌تی كه ئێران‌و سعودیه له‌یه‌مه‌ن‌و عێراق‌و سوریا‌و لوبنان ململانێیه‌كی گه‌وره‌یانه‌و جێنشینی سعودیه‌ش رایگه‌یاندوه “هه‌وڵدەدەین شه‌ڕەکە بخەینه ناو ئێرانه‌وه”.\nرۆنامه‌كه ئاماژه به‌وه ده‌كات كه سعودیه له‌ڕێگه‌ی كۆمه‌كی دارایی‌و سه‌ربازییه‌وه ده‌یه‌وێ ئاژاوه له‌خوزستان‌و كوردستان بنێته‌وه‌و كورد له‌دژی ئێران هانبدات، به‌گاڵته نییه كه هیڵَی ئاسمانی سعودیه رایگه‌یاندوه له‌چه‌ند رۆژی داهاتودا گه‌شته‌كانی بۆ هه‌ولێر ده‌ستپێده‌كات، كه پێده‌چێ ئامانجی گرنگتر له‌گه‌شتیاریی‌و بازرگانی له‌پشته‌وه بێت. وه‌ك رۆژنامه ده‌ڵێت.\nجمهوری ئیسلامی جه‌غت له‌وه ده‌كات كه رژێمی سعودیه به‌سه‌رنجدان له‌دوژمنایه‌تی دێرینی له‌گه‌ڵ كۆماری ئیسلامی ئێران ئه‌مجاره خوازیاره نفوزێكی زیاتری له‌كوردستانی عێراقدا هه‌بێ‌و راسته‌وخۆ له‌گه‌ڵ په‌كه‌كه‌و پژاك‌و لایه‌نه ناڕازییەکانی تری ئێران په‌یوه‌ندی هه‌بێ‌و هه‌ڕه‌شه له‌ئاسایشی سنوره‌كانی رۆژئاوای ئێران بكات، له‌م كاره‌شدا ده‌زگا هه‌واڵگریه‌كانی ئه‌مه‌ریكا‌و ئیسرائیل هاوكاری سعودیه‌ن. سعودیه له‌هه‌وڵی ئه‌وه‌دایه له‌ڕێگه‌ی نزیككه‌وتنه‌وه له‌سنوره‌كانی رۆژئاوای ئێران‌و گه‌شتی راسته‌وخۆی ئاسمانی بۆ هه‌ولێر‌و هاوكاری هه‌واڵگری‌و ئه‌منی له‌گه‌ڵ ئیسرائیل، به‌ره‌نگاربونه‌وه‌ی دژ به‌ئێران بباته قۆناغێكی نوێوه. هاوكات له‌هه‌وڵی ئه‌وه‌شدایه هێزه سیاسیه‌كان‌و كاربه‌ده‌ستانی هه‌رێمی کوردستان بكات به‌گژ ده‌وڵه‌تی عێراقدا‌و له‌ڕێگه‌ی نائارامكردنی ده‌وڵه‌تی شیعه‌ی عێراقه‌وه كاریگه‌ری له‌سه‌ر ئێران هه‌بێت. وه‌ك ئه‌وه‌ی ئه‌مڕۆ ده‌یبین له‌ڕێگه‌ی ئاگربه‌ردانه‌وه له‌كونسولخانه‌ی ئێران له‌به‌سره تۆڵه‌ی ئاگربه‌ردان له‌كونسلخانه‌ی سعودیه له‌مه‌شهه‌د ده‌كاته‌وه، روداوێك كه مومكینه جارێكیتر له‌هه‌رێمی كوردستان له‌دژی ئێران روبداته‌وه‌و ئاژاوه بۆ ناو خاكی ئێرانیش بگوازرێته‌وه.\nنووسراوە لە 2018-09-12 11:16 pm


issue 59 (2) " له یادی ڕۆژی ژمێریارانی جیهان ۆركشۆپێك له زانكۆی كۆیه پێشكه‌شكرا" - PRESS.ROOM\nنووچەنامەکان > نووچەنامەی زانکۆی کۆیە ساڵی پێنجەم > Koya University Newsletter | Núcenamey Zankoy Koye | نووچەنامەی زانکۆی کۆیە Issue #59, Oct 2019 | Jhimarey 59, Mangí 11, Sallí 2019 | ژمارە 59، مانگی 11 ساڵی 2019issue-59 > نووچەنامەی زانکۆی کۆیە Issue #59, NOV 2019 | Jhimarey 59, Mangí 11, Sallí 2019 | ژمارە 59، مانگی 11 ساڵى 2019 > \nissue 59 (2) " له یادی ڕۆژی ژمێریارانی جیهان ۆركشۆپێك له زانكۆی كۆیه پێشكه‌شكرا"\nئه‌مڕۆ دووشه‌مه ڕێكه‌وتی 11 / 11 / 2019 .\nبه ئاماده‌بوونی پرۆفیسۆر دكتۆر وه‌لی محمود سه‌رۆكی زانكۆی كۆیه و دكتۆر ڕێبه‌ر فه‌تاح ڕاگری كۆلێژی كارگێڕی و ئابووری زانكۆی دهۆك و پ . ی . دكتۆر شوان عمر ڕاگری فاكه‌لتی زانسته مرۆڤایه‌تی و كۆمه‌لایه‌تیه‌كانی زانكۆی كۆیه و كۆمه‌ڵیك سه‌رۆكبه‌ش و مامۆستاو خویندكار ، ۆركشۆپێكی هاوبه‌ش وه‌ك به‌رز ڕاگرتن و یادكردنه‌وه‌ی ڕۆژی ژمێریارانی جیهان ، له‌لایه‌ن به‌شی كارگێڕی و ژمێریاری فاكه‌لتی زانسته مرۆڤایه‌تی و كۆمه‌ڵایه‌تیه‌كانی زانكۆمان و به‌شی ژمێریاری كۆلێژی كارگێڕی و ئابووری زانكۆی دهۆك له هۆڵی حاكم ئه‌میرحه‌ویزی به‌ڕێوه‌چوو . به ناونیشانی ( مفاهیم الجوده فی المحاسبه والتدقیق .\nچه‌مكه‌كانی كوالێتی له ژمێریاری ووردبینی دا .)\nوته‌ی سه‌رۆكایه‌تی زانكۆی كۆیه له‌لایه‌ن پرۆفیسۆر دكتۆر وه‌لی محمود حه‌مه‌د پێشكه‌ش كرا . دواتر وته‌یه‌ك له‌لایه‌ن دكتۆر رێبه‌ر فه‌تاح ڕاگری كۆلێجی كاركێڕی و ئابووری له زانكۆی دهۆك خویندرایه‌وه . هه‌روه‌ها پ . ی . دكتۆر شوان عمرڕاگری فاكه‌لتی زانسته مرۆڤایه‌تی و كۆمه‌ڵایه‌تیه‌كان وته‌یه‌كی پێشكه‌ش كرد .\nۆركشۆپه‌كه بریتی بوو له دوو دانیشتن ، دانیشتی یه‌كه‌م له‌لایه‌ن دكتۆر بروا سه‌ردار به‌ڕێوه بردرا كه تیایدا هه‌ریه‌ك له‌م به‌ڕیزانه‌ی خواره‌وه تویژینه‌وه‌كانیان له ماوه‌یه‌كی دیاریكراودا پێشكه‌ش كرد .\nمفهوم الجودة في ضوء معاير الايزو .( م . نارین ابراهیم مصطو/ به‌شی ژمێریاری / زانكۆی دهۆك )\nجودة التدقیق الخارجي والعوامل المؤثرة فيها . ( م . د. شلير عبدالرحمن رشيد / به‌شی ژمێریاری / زانكۆی دهۆك )\nجودة المدقق الخارجی ومفهوم الكفاءة المهنية . ( پ . ى . د. باسمة فالح النعيمى / بةشى به‌شی كارگێڕی و ژمێریاری / زانكۆی كۆیه . )\nدوای ته‌واو بوونی توێژینه‌وه‌كان گوێ له پرسیارو تێبینیه‌كانی ئاماده‌بوان گیراوله لایه‌ن توێژه‌ره‌كانه‌وه وه‌ڵام درانه‌وه . له كۆتایی دانیشتنه‌كه‌دا ڕێزلێنان به‌خشرایه توێژه‌ره‌وه‌كان .\nدانيشتنى دووه‌م له‌لایه‌ن مامۆستا سۆران كاكه ڕه‌ش به‌ڕیوه‌بردرا . هه‌ریه‌ك له‌م به‌ڕیزانه‌ی له خواره‌وه ناویان هاتووه له ماوه‌ی دیاریكراودا تویژینه‌وه‌كانیان پێشكه‌شكرد .\nجودة التعلیم المحاسبی . ( پ . ی . د . ڤیان سلیمان حمه‌سعید / به‌شی كارگیڕی و ژمێریاری / زانكۆی كۆیه )\nجودة التقاریر المالیه وفق معایر الأبلاغ المالي الدولية . ( م . تورين نبيل عبدالرحمن / به‌شی ژمێریاری / زانكۆی دهۆك )\nجودة المعلومات المحاسبية و تحسينها . ( م . يونس محمد خلف / به‌شی ژمێریاری / زانكۆی دهۆك )\nدوای ته‌واو بوونی توێژینه‌وه‌كان گوێ له پرسیارو تێبینیه‌كانی ئاماده‌بوان گیراوله لایه‌ن توێژه‌ره‌كانه‌وه‌وه‌ڵام درانه‌وه . له كۆتایی دانیشتنه‌كه‌دا ڕێزلێنان به‌خشرایه توێژه‌ره‌وه‌كان .\nسه‌باره‌ت به‌م ۆركشۆپه هاوبه‌شه‌ی هه‌ردوو زانكۆی كۆیه‌و دهۆك ، لیدوانمان له به‌ریز دكتۆر رێبه‌ر فه‌تاح ڕاگری كۆلێجی كاركێڕی و ئابووری زانكۆی دهۆك وه‌رگرت .\nدكتۆر ڕیبه‌ر وتی "\n( ئه‌مڕۆ له یادی ڕۆژی ژمێریارانی جیهان له زانكۆی كۆیه بووین ، له‌گه‌ڵ كۆمه‌لیك مامۆستای به‌شی ژمێریاری كۆڵێژی كارگێڕی و ئابووری زانكۆی دهۆك وكۆمه‌ڵێك مامۆستای به‌شی ژمێریاری و كارگێڕی فاكه‌لتی زانسته مرۆڤایه‌تی و كۆمه‌ڵایه‌تیه‌كانی زانكۆی كۆیه ۆركشۆپێكی هاوبه‌شمان پێشكه‌شكرد .\nزۆر سوپاس بۆ زانكۆی خانه‌خوێ میوانداری باشیان كردن ، ئاماده‌كاری باشیان كردبوو توانیمان به‌یه‌كه‌وه كارێكی باش پێشكه‌ش بكه‌ین ، له‌پێناو خزمه‌ت كردن به بواری ژمێریاری و ئابووری . )\nله كاردا جدی و له ڕه‌فتاردا مرۆڤ دۆست " "\nدكتۆر ڕێبه‌ر فه‌تاح له قسه‌كانی دا ئاماژه‌ی بۆ ئه‌وه‌كرد "\n( زانكۆی كۆیه زانكۆیه‌كی گه‌نجه ، له‌رووی كوالیتیه‌وه باشه ، ئیمكانیاتیان هه‌یه ، خاوه‌نی كۆمه‌لیك مامۆستای جدی و ئاست به‌رزن .\nئه‌م زانكۆیه لای من پیگه‌یه‌كی تایبه‌تی هه‌یه . لێره خۆم به غه‌ریب نازانم ، من سێ كۆرسی دكتۆراكه‌م لێره خویندووه ، وه زۆر سودم له‌م زانكۆیه وه‌رگرتووه له‌رووی زانستیه‌وه ، وه تائیستاش په‌یوه‌ندیم له‌گه‌ڵیان نه‌پچڕاوه ، ئه‌م ۆركشۆپه‌ی ئه‌مڕۆش له ده‌ره‌نجامی ئه‌و په‌یوه‌ندیه‌یه كه‌هه مانه . خواستیشمان ئه‌وه‌یه له ئاینده‌دا به‌یه‌كه‌وه كۆنفڕانسێكی هاوبه‌ش ئه‌نجام بده‌ین .\nلێره‌دا ده‌رفه‌ت وه‌رده‌گرم كه وه‌ك وه‌فایه‌ك ناوی مامۆستاكه‌م بهێنم ، له كاتی خویندنی دكتۆراكه‌م دكتۆر هۆشیار معروف م ناسی زۆر سوودم له ئه‌زموونی ئه‌و به‌رێزه وه‌رگرت زۆر سه‌رسام بووم به كه‌سایه‌تی ئه‌م مامۆستا به‌ڕیزه ، سه‌ره‌تا پیم وابوو دكتۆر هۆشیاربه هۆی ئه‌وه‌ی زۆر له ولاتانی دوونیا گه‌ڕاوه ، ئه‌م كه‌سایه‌تیه جوان و به‌رزه‌ی ده‌سته‌به‌ر كردووه . له كاردا جدی و له ڕه‌فتاردا مرۆڤ دۆست . به‌لام كاتیك تێكه‌لاویم په‌یداكرد له‌گه‌ڵ زانكۆی كۆیه ئه‌م كه‌سایه‌تیه‌م له‌زۆربه‌ی مامۆستاكان به‌دی كرد . به تایبه‌تی دكتۆر وه‌لی و دكتۆرڤیان وزۆر مامۆستای تر .كه هه‌ست ده‌كه‌ی هه‌موویان ده‌میكه براده‌رتن نزیكن لیت و له كاركردنیشدا جدین . بۆیه حه‌زده‌كه‌ی هه‌میشه په‌یوه‌ندیت له‌گه‌ڵ ئه‌مشاره به‌هێز بێت . \nبه‌ڕای من پیویستی په‌یوه‌ندی به‌هێزی هه‌ردوو زانكۆی دهۆك و كۆیه واتایه‌كی تری هه‌یه ، له وانه‌یه له‌مانا زانستیه‌كه‌ی ده‌ربازبێت ، چوونكه خاوه‌نی دوو ( لهجه ) شیوه‌زاری جیاین ، ئه‌م نزیكیه سود به خشه له‌ڕووی گرنگی زمان . كه‌لتور ، لیك نزیكبوونه‌وه‌ی زۆنه‌كان ، من ئه‌مه به كاری زانكۆ ده‌زانم ، ناكرێ زانكۆ هه‌رله‌سه‌ر بابه‌ته زانستیه‌كان بووه‌ستێت . زانكۆ ده‌بێت پێشه‌نگ بێت ، پێویسته خۆی له بابه‌ته‌كانی جڤاكی و سیاسی وئابووری به‌دوورنه‌گریت و قسه‌ی خۆی هه‌بێت . )\nپیویسته كۆیه ئابووریه‌كی به هیزی هه‌بێت " "\nله كۆتایی وقسه‌كانی دا ڕاگری كۆلێژی كارگێڕی و ئابووری وتی "\n( ده‌مه‌وێ سه‌باره‌ت به كۆیه ئه‌وه بڵێم ، كه كۆیه خاوه‌نی ڕابردوویه‌كی ڕۆشنبیری گه‌وره‌یه ،\nله كۆنی و مێژووی پڕشنگداری منافه‌سه‌ی هه‌ولێرو سلێمانی و زۆر له شاره گه‌وره‌كانی كوردستان ده‌كات ، ئه‌وه له ڕابردوودا له‌سه‌ر بنه‌مای ئابووریه‌كی پته‌و به‌هێز بنیات نراوه ، به‌لام جیگه‌ی نیگه‌رانیه له‌ئیستادا ئه‌م شاره خاوه‌نی ئابووریه‌كی باش نیه ، داهاتی خه‌لكه‌كه‌ی له ئاستی بژێویه‌كی گونجاو نیه . ئه‌گه‌ر ئه‌م زانكۆیه نه‌بوایه له‌وانه‌یه گوزه‌رانی خه‌لك خراپتریش بوایه ، پیویسته ئیمه‌ی ژمێریاران زانستیانه كارله‌سه‌ر ئه‌م بابه‌ته بكه‌ین و بزانین چۆن چاره‌سه‌رئه‌بیت . پێویسته زانكۆی كۆیه له‌گه‌ڵ سه‌رجه‌م زانكۆكان لێكۆڵینه‌وه‌ی له‌سه‌ر بكه‌ن ، ئیمه لای خۆمانه‌وه ئاماده‌ین . بۆ ئه‌وه‌ی كۆیه بگه‌رێته‌وه سه‌ر پیگه ئابووریه‌كه‌ی جارانی و ببیته خاوه‌ن ئابووریه‌كی به‌هێز، بۆئه‌وه‌ی هه‌روه‌ك جاران به پێشه‌نگی بمێنێته‌وه . )\nدكتۆر ڕێبه‌ر فه‌تاح :\nماسته‌ر له ئابووری ڕاگه‌یاندن . نامه‌ی ماسته‌ره‌كه‌ی كردۆته كتاب وه‌ك بابه‌تێكی ڕاگه‌یاندن هه‌یه له‌كتێبخانه‌كان .\nدكتۆرا له بواری ئابووری شاراوه به‌ده‌ست هیناوه .\nكاری ڕاگه‌یاندنی كردووه له كه‌ناله‌كانی كوردستان تی ڤی و دهۆك تیڤی .\nسه‌رنووسه‌ری ڕۆژنامه‌ی ( ئه‌ڤرۆ ) یه .\nئیستا ڕاگری كۆلێژی كارگێڕی و ئابووریه له زانكۆی دهۆك .\nئاماده‌كردنی : محمد مغدید\nتێبینی : 10 / 11 ڕۆژی ژمێریارانی جیهانییه ، به‌ڵام ئه‌م ۆركشۆپه له رۆژی 11 /11 پێشكه‌ش كرا .


لەبارەی تەندروستی كۆسرەت ڕەسوڵ ڕوونكردنەوەیەك بڵاودەكرێتەوە - تۆڕی میدیایی خەڵک\nلەبارەی تەندروستی كۆسرەت ڕەسوڵ ڕوونكردنەوەیەك بڵاودەكرێتەوە\nئەندامێكی فراكسیۆنی یەكێتی لە پەڕلەمانی كوردستان ڕایدەگەیەنێت، سەرۆكی ئەنجومەنی باڵای سیاسی و بەرژەوەندی یەكێتی تەندروستی زۆر باشە و هەموو ئەو هەواڵانەی باس لە خراپ بوونی تەندروستی كۆسرەت ڕەسوڵ دەكەن دوورە لە ڕاستیەوە .\nعەباس فەتاح، ئەندامی فراكسیۆنی یەكێتی لە پەڕلەمانی كوردستان لە هەژماری تایبەتی خۆی لە فەیسبوك بڵاویكردووە، لەتوڕە كۆمەڵایەتییەكان وا بڵاوكراوەتەوە، كە لە ئێستادا باری تەندروستی كۆسرەت ڕەسوڵ ناجێگیرە .\nڕاشیگەیاندووە، تەندروستی كۆسرەت ڕەسوڵ عەلی، سەرۆكی ئەنجومەنی باڵای سیاسی و بەرژەوەندی یەكێتی لەئێستادا تەندروستی زۆر باشە و هەموو ئەو هەواڵە بۆ چەواشەكردنی كۆمەڵانی خەڵكە بۆ لە بیر بردنەوەوەی ژیان و گوزەرانی خەڵكە.\nبەدیاریكردنی دوژمنی ستراتیژی گەلی كورد یەكێتی نەتەوەیی دێتە دی\nخەڵك- بەرپرسی مەكتەبی ناوەندەكانی دەرەوەی یەكێتیی نیشتمانیی كوردستان ئاشكرای دەكات، كە دۆخی تەندروستی سەرۆكی ئەنجوومەنی باڵای سیاسی و بەرژەوەندییەكانی…\n28 مارس 2021 2.02 pm\nخەڵك- سكرتێری مەكتەبی سیاسی پارتی دیموكراتی كوردستان سەردانی سلێمانی دەكات و دەچێتە ماڵی سەرۆكی ئەنجوومەنی باڵای…


لاوان و هه‌ڵبژاردن – Denegkan\nلاوان و هه‌ڵبژاردن\nئه‌گه‌ر تا چه‌ند مانگێك پێش ئێستا گوته‌ی سه‌ره‌كی لاوان ئه‌وه‌بوو كه ده‌یانگوت ئه‌و په‌نجه‌یه ده‌بڕم ئه‌گه‌ر له‌هه‌ڵبژاردن ده‌نگ بدا، ئه‌وا ئه‌مڕۆ خۆشبه‌ختانه ئه‌و بۆچوونه به‌ره‌و كاڵبوونه‌وه ده‌چێ و ئاراسته‌ی گه‌نجی كوردستان به‌ره‌و ئه‌و ئاقاره‌یه كه ده‌یه‌وێ گۆڕان بكا.\nهه‌ڵبژاردن به‌ده‌رله‌وه‌ی كه پره‌نسیبێكی گرنگی سیسته‌می دیموكراسییه و له رووی سیاسییه‌وه به‌هایه‌كی به‌رزی هه‌یه، له هه‌مان كاتدا وه‌ك مافی تاكه‌كانیش له ده‌ستنیشانكردنی ئێستاو ئاینده‌یان گرنگی زۆری هه‌یه. بونیادی كۆمه‌ڵی دیموكرات و مه‌ده‌نی به‌بێ هه‌ڵبژاردنی پاك و ئازاد ئه‌سته‌مه بوونی هه‌بێ. به‌رده‌وامی هه‌ر سیسته‌م و حوكمڕانییه‌كیش په‌یوه‌سته به پیاده‌كردنی ئه‌و پره‌نسیبه. ئه‌گه‌رنا شێوه‌و ناوه‌ڕۆكی سیسته‌می حوكمڕانی به‌ره‌و دیكتاتۆری و تۆتالیتاری ده‌گۆڕێ و له‌نێو هه‌ناوی سیسته‌مه‌كه‌ش گه‌نده‌ڵی و ناعه‌داله‌تی په‌ره‌ده‌سێنێ و ته‌واوی وڵات ده‌كه‌وێته ژێر ده‌ردی قورسی ئه‌م په‌تا سه‌ره‌تانیه.\nگۆڕان ئه‌وكاته به‌رپاده‌بێ كه هه‌ڵبژاردن به هۆشیارییه‌وه لای خه‌ڵك پێشوازی ده‌كرێ و سندوقه‌كانی ده‌نگدان ده‌بێته سه‌نگه‌ری شه‌ڕی به‌رنامه‌كان به‌ره‌و دنیایه‌كی باشتر. له‌وێوه ده‌نگ ده‌بێته ده‌نگی ویژدان و به‌رپرسیارێتی و جیاكردنه‌وه‌ی ره‌نگه‌كان له‌یه‌كتر ده‌بێته ده‌نگی نه‌خشڕێژی دێمۆكراسی.\nلاوان كه له‌ته‌واوی كۆمه‌ڵگه زیندووه‌كاندا ده‌توانن رۆڵی باش و به‌رچاو ببینن، له‌هه‌ڵبژاردنیش ده‌توانن سه‌نگی خۆیان به‌ده‌ربخه‌ن له‌پێناو ئاینده‌یه‌كی گه‌ش.\nله كوردستاندا ده‌نگی ناڕه‌زایی لاوان له‌چه‌ند ساڵی رابردوودا له‌هه‌مووكاتێك زیاتر به‌رزبۆته‌وه‌و چاوی گه‌نج وردتر گه‌نده‌ڵی و ناعه‌داله‌تی و خراپی ره‌وشی ئیداری و سیاسی كوردستان ده‌بینێ. گه‌نجی كوردستان ئێستا ئاگادارتر له‌جاران له‌خۆی و وڵات و ده‌وروبه‌رو جیهان ده‌ڕوانێ.له‌وه‌ش گرنگتر ئیراده‌ی گۆڕان لای لاوان له كوردستان ئێستا له‌ساڵانی پێشتر زیاتر بووه‌و ئومێد ده‌كرێ ئه‌و گه‌نجانه‌ی بڕوایان به گۆڕان هه‌یه بتوانن كاریگه‌ری زیاتریان هه‌بێ له‌سه‌ر پرۆسه‌ی هه‌ڵبژاردن و ئه‌و گه‌نجانه بۆ لای خۆیان كێش بكه‌ن كه هێشتا بڕیاری ده‌نگدانیان نه‌داوه یان پێیان وایه ده‌نگدان و ده‌نگنه‌دان وه‌ك یه‌ك وایه.\nهه‌ڵبژاردنی داهاتووی په‌رله‌مانی كوردستان جیاوازی زۆری هه‌یه له‌گه‌ڵ هه‌ڵبژاردنه‌كانی پێشوو. ده‌نگی ناڕه‌زایی له‌جاران زیاتره. ئیراده‌ی گۆڕان بوونی هه‌یه. خه‌ڵك كه پێشتر وێڵ بوو به دوای به‌دیل و كه‌سی به به‌دیلی پارتی و یه‌كێتی نه‌ده‌خوێنده‌وه، ئیستا چاوی خه‌ڵك ره‌نگه‌كانی دیكه‌ی ده‌ره‌وه‌ی زه‌رد و سه‌وز ده‌خوێنێته‌وه‌و په‌لكه زێڕینه‌ی دیموكراسی و گۆڕان له ئاسۆی داهاتوو خه‌ریكه خۆی ده‌نه‌خشێنێ.\nپێم وانیه وه‌رزی پێش هه‌ڵبژاردن له كه‌ش و هه‌وایه‌كی ئارام بگوزه‌رێ. هه‌ڵمه‌ته‌كانی هه‌ڵبژاردن توند ده‌بن و به بۆچوونی من به‌ده‌رنابێ له به‌كارهێنلنی توندو تیژی و كڕینی زیمه‌تی خه‌ڵك و دروستكردنی فایل و هه‌ڕه‌شه‌و به‌كارهێنانی زمانی زبر و ده‌ستخستنه‌نێو كاروباری حزبه‌كانی ده‌ره‌وه‌ی ده‌سه‌ڵات و ئه‌نجامدانی لێكترازاندن له‌نێو ئه‌و حزبانه (وه‌ك ئه‌وه‌ی زه‌حمه‌تكێشان). ئه‌مانه‌و جگه له‌وه‌ی به‌بڕوای من له‌و ماوه‌یه‌دا كێشه‌كانی نێوان هه‌رێم و به‌غدا زه‌قده‌كرێنه‌وه‌و ده‌كرێنه بابه‌تی گه‌رمی راگه‌یاندن و له‌وێوه دروشمه قه‌ومییه‌كان به‌رزده‌بنه‌وه‌و له په‌نا دروشمه‌كانیش هه‌وڵده‌ده‌ن كارته‌كان وا تێكه‌ڵ بكه‌ن تا ئه‌و راده‌یه‌ی بڵێن ئه‌وه‌تا له كاتێكدا ئێمه شه‌ڕی به‌غدا ده‌كه‌ین له‌پێناو مافه ره‌واكانی خه‌ڵكی كوردستان هه‌رله‌م كاته‌دا هه‌ندێ لایه‌ن له‌پێناو چه‌ند كورسییه‌كی په‌رله‌مان ئه‌زموونه نازداره‌كه‌مان ناشیرین ده‌كه‌ن و ئاو ده‌كه‌نه ئاشی دوژمن. ئه‌مانه چه‌ند هه‌وڵێكی چاوه‌ڕوانكراوه له‌لایه‌ن ده‌سه‌ڵاته‌وه و ده‌بێ خه‌ڵكی گۆڕانخواز له‌و مه‌سه‌لانه بگه‌ن. به‌ڵام له‌هه‌مانكاتدا ئیستا چاوی میدیای جیهانی و ناوه‌نده سیاسییه‌كانی ئه‌مێریكا و ئه‌وروپاو عیراق باشتر چاودێری ره‌وشه‌كه ده‌كه‌ن و ئاسان نیه بتوانرێ سنووری پێشێلكارییه‌كان ببه‌زێنرێ.\nهه‌ڵبژاردنی داهاتوو بایه‌خ و گرنگییه‌كی زۆری هه‌یه‌و ده‌بێ لاوان له‌م قۆناغه مێژووییه‌دا وه‌ك هه‌میشه خاوه‌ن رۆڵ و سه‌نگی مێژوویی خۆیان بن له پیناو ئاینده‌یه‌كی رۆشن و مه‌ده‌نی و دێمۆكراسی.\nPrevious گوزاره‌ی نه‌وه‌ی دووه‌می کورد له هه‌نده‌ران … … دڵشاد تاقانه\nNext ئه‌ی ئه‌بێ له‌به‌رانبه‌ر ئه‌نفالی كرێكاراندا كێ بدریت به‌دادگا !؟


بۆ چارەسەرکردنی کێشەکانی نێوانیان وەفدێکی وەزارەتی خوێندنی باڵا-ی ھەرێم سەردانی بەغداد دەکات\n2018-07-10 [11:53 AM]\n"یوسف گۆران" وەزیری خوێندنی باڵا و توێژینەوەی زانستی ڕایگەیاند: بەدەر لە مافە دەستورییەکان، دامەزراوەکانی خوێندنی باڵا و توێژینەوەی زانستی لە ھەرێمی کوردستان ڕوبەڕوی چەندین کێشەی جیا کراوەتەوە، جگە لەوەش لە کۆمەڵێک مافی دەستوری بێبەشکراوین، وتیشی بۆ چارەسەرکردنی ئەو کێشانە دەبێ ڕێگەی گفتوگۆ و دەستور بکەینە نەخشەڕێگەی کارەکانمان.\nئەو ڕاگەیاندنەی یوسف گۆران، وەزیری خوێندنی باڵا و توێژینەوەی زانستی، ئەمڕۆ لە میانەی سەرپەرشتیکردنی کۆبونەوەی ھەفتانەی ئەنجومەنی دیوانی وەزارەت ھات.\nلە وکۆبونەوەکەدا، کە سەرجەم ڕاوێژکار و بەڕێوەبەرە گشتیەکان ئامادەیبون، لە تەوەری یەکەمدا تاوتوێی کێشەی ئەو زانکۆ حکومیانە کرا، کە تا ئێستا لەلایەن حکومەتی ناوەندییەوە متمانەیان وەرنەگرتوە، ئەوەش کێشەی بۆ دەرچوان لە دامەزراوەکانی سەر بەحکومەتی ناوەندی دروستکردوە، بۆ ئەوەش وەزیری خوێندنی باڵا و توێژینەوەی زانستی وتی: بەھۆی ئەوەی لە دەستوردا ئاماژەی بۆ کراوە، کە ئێمە بەشێکی گرنگین لە دامەزراوەی خوێندنی باڵا-ی ئێراقی، بۆیە ئەوان مافی پێدان و پێنەدانی متمانەیان نیە، چونکە ئەو بابەتە تەواو لە دەسەڵاتی ھەرێمی کوردستان و، وەزارەتی خوێندنی باڵا و توێژینەوەی زانستی ھەرێمی کوردستانە، چونکە چۆن لە کردنەوەی قوتابخانە و خوێندنگەیەکی نوێ مافی ھەرێمی کوردستانە، بەھەمان شێوە کردنەوەی زانکۆ و دامەزراوەیەکی خوێندنی باڵا لە دەسەڵاتی وەزارەتەکەمانە، وتیشی ئەرکی ئەوان تەنھا وەرگرتنی دۆسیەی زانکۆ و دامەزراوەکانی خوێندنی باڵا-ی ھەرێمی کوردستانە، ڕونیشکردەوە: کە دەستور ئاماژەی بەوە کردوە سیاسەتی خوێندن لە ئێراق بەھاوبەشی دادەنرێ و بەڕێوەدەبرێ، بۆیە دەبێ لە میانەی سەردانەکەماندا بۆ بەغداد باس لەسەر میکانزمەکان بکەین.\nلە تەوەرێکی دیکەی کۆبونەوەکەدا، باس لە کێشەی زانکۆ تایبەتەکان لە ناوچە کوردستانیەکانی دەرەوەی ئیدارەی ھەرێمی کوردستان کرا، بۆ ئەوەش د.یوسف گۆران ڕایگەیاند: ئێمە وتومانە مامەڵە لەگەڵ بڕوانامەکانیان ناکەین، نەک باوەڕییان پێ ناکەین، چونکە پێوەری وەرگرتن لە ھەرێمی کوردستان لەگەڵ پێوەری وەرگرتن لە زانکۆکانی سەر بەحکومەتی ناوەند جیاوازی ھەیە، ھەروەک بەپڕۆسەی دلنیایی جۆری ھەرێمی کوردستاندا تێپەڕ نەبون و، تێبینمان لەسەر ستافی زانستی و دەوامی خوێندکاران ھەیە، ھەر لەبەرئەوەشە ھەرێمی کوردستان ناتوانێ ماف و جیاوک بەو خوێندکارانە بدات، کە دەرچوی ئەو زانکۆیانەن و دانیشتوی ھەر چوار پارێزگاکەی ھەرێمی کوردستانن، بەڵکو بەپێچەوانە وەزارەت ھیچ پەیوەندی بەو خوێندکارانە نیە، کە لەو زانکۆیانە دەخوێنن و دانیشتوی پارێزگاکانی دیکەی ئێراقن.\nکۆبونەوەکە تاوتوێی مامەڵەی وەزارەتی خوێندنی باڵا و توێژینەوەی زانستی ئێراقی لەگەڵ زانکۆ تایبەتەکان کرد، کە ھەندێ جار بەبێ گەڕانەوەی بۆ وەزارەتی خوێندنی باڵا و توێژینەوەی ھەرێمی کوردستان مامەڵەیان لەگەڵ دەکەن، بۆ ئەوەش کۆبونەوەکە بڕیاریدا بەھیچ شێوەیەک زانکۆکانی ھەرێمی کوردستان نابێ بۆ لەمەودا ڕاستەوخۆ مامەڵە لەگەڵ وەزارەتی خوێندنی باڵا و توێژینەوەی زانستی ھەرێمی کوردستان بکەن، ئەوەش ڕونکرایەوە کە زانکۆکان نابێ بەبێ ڕەزامەندی وەزارەتەکەمان پێشوازی و مامەڵە لەگەڵ لێژنەکانی بەغداد بکەن، بەپێچەوانەوە وەک خیانەتی نیشتیمانی مامەڵە لەگەڵ ئەو زانکۆیان دەکرێ.\nھەر لەو کۆبونەوەیەدا، باس لەو مافانەی ھەرێمی کوردستان کرا، کە لەلایەن بەغدادەوە پێیی نەدراوە، بەتایبەت لەو سکۆلەرشیپانەی پێشکەش بەئێراق دەکرێ، بۆ نمونە لە ئیستادا ویلایەتەیەکگرتوەکانی ئەمریکا (٢٠٠) سکۆلەرشیپی پێشکەش بەئێراق کردوە، بەڵام ئەوان یەک کورسیان پێشکەش بەھەرێمی کوردستان نەکردوە، جگە لەوەش لە خولەکانی ڕاھێنان و، ئەو فەندانەی لەلایەن ڕێکخراوە نێودەوڵەتیەکانەوە بەئێراق دەدرێ، ھەرێمی کوردستانی لێ بیبەش دەکرێ، لەھەمان کاتدا لە پاشکۆکانی ڕۆشنبیری لە باڵێۆزخانەی ئێراق لە وڵاتان مامۆستایانی زانکۆ و نوێنەری کورد وەک پێویست نیە، لەھەمان کاتدا وەفدەکانی وەزارەتی خوێندنی باڵا و تویژینەوەی زانستی ئێراقی بۆ ماوەی زیاتر لە (٥) ساڵە بەبێ بەشداریپێکردنی نوێنەری ھەرێمی کوردستان بەشداری لە کۆڕ و کۆبونەوە و کۆنفرانسە نێودەوڵەتیەکان دەکەن، بۆ ئەوەش وەزیری خوێندنی باڵا و توێژینەوەی زانستی د.جوان جەلال بەڕێوەبەری گشتی فەرمانگەی نێردراوان و پەیوەندییە ڕۆ‌شنبیرییەکانی ڕاسپارد دۆسیەی ورد بۆ ئەو بوارانە ئامادە بکات.\nکۆبونەوەکە باسی لە دامەزراندنی دەزگایەکی ئەکریدیشن بۆ پەروەردە و خوێندنی باڵا لە ئێراق کرد، ڕاشیان گەیاند: دامەزراندنی ئەو دامەزراوەیە کە بەشداریکردنی بەھێزی کورد و بونی پێگەیەکی دیار دەتوانێ زۆرێک لەو کێشانە چارەسەر بکات، کە ئێستا لە نێوان ھەردولادا ھەیە.\nلە بەشێکی دیکەی کۆبونەوەکەشدا، گفتوگۆ لەبارەی چەند کێشەیەکی دیکەی نێوان ھەردولا کرا بەتایبەت ڕاستاندنی بڕوانامەی دەرچوانی زانکۆکانی ناوەڕاست و باشری ئێراق، کە نیشتەجییی ھەرێمی کوردستانن، لەگەڵ کێشەی یەکسانکردنی بڕوانامەکان و، ڕاستاندنی بڕوانامەکان لەلایەن باڵیۆزخانەکانی ئێراق.\nلە کۆتاییشدا، وەزیری خوێندنی باڵا و توێژینەوەی زانستی سەرجەم بەڕێوەبەرە گشتیەکانی ڕاسپارد بەپێیی پەیوەندییان دۆسیەی تایبەت بە کێشەکان ئامادە بکەن، ڕاشیگەیاند: دوای ئامادەکردنی تەواوی ئەو دۆسیانە بەوردی لە ئایندەیەکی زۆر نزیکدا سەردانی بەغداد دەکەین و، لەگەڵ وەزارەتی خوێندنی باڵا و توێژینەوەی زانستی ئێراقی کۆدەبینەوە بۆ دانانی میکانزمی گونجاو چارەسەرکردنی سەرجەم ئەو کێشانە.


سەرۆک بێتاقەت دەبێ - قەڵەم\nتاریخ ایجاد در یکشنبه, 05 ارديبهشت 1395 21:02\nکە چل ساڵ لە سەرنەکەوتنی پلانی شۆڕش گوزەرا، سەرۆک بڕیاری دا بچێتە سەر بەرزترین چیای رووەوە نیشتمان و لەوێوە هەم رابردوو و هەم ئیستا و هەم داهاتوو بەسەربکاتەوە. ئەوەی کە هەڵە لە چیدا بووە و بۆ وای لێهات. چیاکان ئەوەند بەرز و دۆڵەکان ئەوەندە قوڵ بوون کە نە مرۆڤ و نە شار و نە هیچ گوندێک دیارنەبوون. تەنیا سروشت و سروشت و سروشت. سەرۆک بیری کردەوە رەنگە خەتای ئەمەبێت. خەتای بەرزیی ئەو شوێنانەی وا ئەوان خۆیان تیا حەشاردابوو. گوناحی باوەشی تەبیعەت. ئەوەیکە شوێنە بەرزەکان ئەوەندە لە خودا و لە ئاسمان و لە مەلایکەکان نزیکن، لە خەڵک نزیک نەبوون. بەڵام نا، بە دەست راوەشاندن لە هەوادا ئەم بیرە سەیروسەمەرانەی لەخۆی دوورخستەوە. ئەوسا دەستی کرد بە گیرفانیدا و موبایلە 'فۆڕ ئێس' ەکەی دەرهێنا و وێنەی لە نیشتمان گرت، وێنە دوور و نزیکەکان، ئەو وێنانەی جاری وابوو ئاسمانیان زیاتر تێدا دەردەکەوتن و جاری وایش چیا و لوتکەکان، بەڵام هەستی کرد وێنەکان شتێکیان کەمە، خۆی،... سەرۆک! ئا خودی سەرۆکیان کەم بوو. هەربۆیە دووای ئەوەی چەند وێنەیەکی لەخۆی گرت (وێنەکانی بەدڵ نەبوو، تیایاندا چرچەکانی ژێرملی زۆرتر دەهاتنە بەرچاو)، دەستووری دا یەکێک لە هاوڕێیان وێنەی لێبگرێت. لە هیچ کام لە وێنەکاندا سەرۆک سەیری کامێراکەی نەکرد. ئەو تەنیا لە دوورەکانی دەڕوانی (دوور بنواڕە، ئاسۆ روونە!)، بۆیە هاوڕێ وێنەکێشەکە تەنیا توانی نیوەی روخسار و پشتە سەر و پشتە ملی سەرۆک هەڵبگرێتەوەو، بەس.\nئەوسا لەدووای ماوەیەک گوتی دەیەوێ تا ئەو بەرزاییەی ئەوبەر کە تەنیا سەد میترێک دوور بوو بە تەنیا بچێ. گوتی حەز دەکا بیربکاتەوە. هاوڕێکان بە دڕدۆنگی قسەکەیان وەرگرت. هەرچەند تا توانیان چاوەکانیان تیژکرد و چەکەکانیشیان بە مەبەستی ئامادەیی زیاتر بۆ بەرنگاربوونەوەی هەر رووداوێکی نەخوازراو لە جیاتی سەرشان بە دەستەوە گرت.\nسەرۆک لەوێ گیرسایەوە. لەسەر بەردێک دانیشت و ئەمجارە لە جیاتی موبایلەکەی، دووربینەکەی بەدەستەوە گرت، ئەو دووربینەی کاتێک بە رێگادا دەڕۆیشت بە پەتەکەی ملیەوە سەمای دەکرد و خۆی بە سەر سک و لای راست و چەپی کەلەکەکانیدا دەکوتا.\nئاە، نیشتمان چەندە لێرەوە و بەم دووربینەوە روونتر و گەشتر و رەنگاوڕەنگتر دەینواند! کە جێی هێشت بیست و پێنج ساڵی تەمەن بوو و، ئیستا شەست و پێنج ساڵیەتی. بەڵام نیشتمان هەروا گەنج بوو،.. یاخود رەنگە پیر. نازانێ. نیشتمان هیچ کاتێک تەمەنی خۆی نانوێنێتەوە. ئەمە یەکێک لەو شتانەیە زۆری توڕەدەکا. ئاخر گەر نیشتمان وەک مرۆڤ خەمی کات و خەمی تەمەنی هەبوایە، ئەوجار ئەوەندە بێخەم و بێ دەربەست پاڵی لێنەدەدایەوە! پاڵدانەوەیەک بەقەدەر چل ساڵ.\nگەر لەو خوارەوە 'با' لە پشتیەوە دەهات و لە پەیکەری هەڵدەپێچا، خۆشبەختانە ئیستا لەسەر ئەم کەلە لە رووبەڕوویەوە دەهات، رێک لە نیشتمانەوە. لەوێوە، بۆنی نیشتمانی دەهێنا، بۆنێک تێکەڵ لە گیا و خۆڵ و هەتاو و تەنیایی کێوەکان،... دیمەنە برژاوەکانی بەر تیشکی خۆر. رەنگە گەر جوانتر سەرنجی هەڵخستایە، بۆنی دەنگ و هەرای خەڵک و قەرەبەڵغیی شەقامەکانیش. بەڵام نا، جگە لە بۆنێکی تر، هیچی تر نەهات. ئەویش بۆنی چل ساڵ و، بۆنی ئەو رێگایەی وا سەرۆک چل ساڵ لەوە پێش لێیەوە بەرەو ئێرە هەنگاوی بەسەردا هەڵهێنابوو. بۆنی گەنجیەتی خەونەکانی، ئەوەیکە رێگاکان چەندە بۆ رۆیشتن بوون ئەوەندەیش بۆ گەڕانەوە بوون. سەرۆک چەندە دڵی خەمین دەبێ. هەست دەکا ناوسکی دێشێ. ژانێکی ئەوەندە پیس کە پەیکەری وێکدێتەوە و بۆ ماوەیەک گرمۆڵە دەبێ. هاوڕێیان لە خوارەوە ئەمە دەبینن و خەم هەڵیاندەگرێ. یەکیان دەبزوێ بۆ ئەوەی فریای سەرۆک بکەوێ، بەڵام ئەوانی تر ئاماژەی دەدەنێ کە تا سەرۆک بۆ خۆی دەنگ نەکا واباشترە راوەستن. رادەوستن. ئەوسا سەرۆک وەک ماری بەرهەتاو قەف قەف پەیکەری لوول خواردووی دەکاتەوە. دەکرێتەوە. بەو دەستانەوە یەکیان دووربینەکەی پێیە و ئەوی تریان موبایلە فۆڕ ئێسەکە.\nروو وەردەگێڕێ و سەیری هاوڕێکانی دەکاتەوە، سەیری ئەو ماشینەی سەد میترێک لە خوار ئەوانەوە سپی دەکاتەوە. لەگەڵ دوو ماشینەکەی تر وا یەکیان دۆشکەی لەسەرە. ئەو دوو قەنناسە بەدەستانەیش وا لە دووشوێنی جیاوازدا کێشکیان گرتووە. 'چ دیمەنێکی حیماسی!' سەرۆک هەمیشە حەزی لەم جۆرە دیمەنانە بووە، ئەوەتەی هەیە و هەبووە. ئەسڵەن لای ئەو نەک نیشتمان، بەڵکو ژیان خۆی لە خۆیدا حێماسەیە. سەرتاپا. هەر لە جنسی حیماسە دروستکرابوو. گەر حیماسە نەبێ، ژیان وەکوو ئەم کێو و شاخ و دۆڵانە پڕدەبن لە دەنگی بای پڕ لە بێتاقەتی و پڕ لە لوورەی خۆخواردنەوە. ئەسڵەن نیشتمان بەم وێنەوە نیشتمانە. سەرۆک بزەیەکی دێتێ. ئەوەیکە لەم بیرکردنەوەیەدا تەنیا نیە و زۆرکەسی تریش لەگەڵیان، خەنی دەکا. هەڵبەت ئەگەرچی زۆری پێچوو تا بیانهێنێتە سەر ئەم بیروڕایە. بەڵام بە خۆشییەوە توانیبووی. ئەم توانایەیش تەنیا هی خۆی نەبوو. نا نا، هی خۆی بوو. لێرەدا هەستایە سەرپێ. بێگومان هی خۆمە، لەبیرم نەچێ زۆرکەسی تر زۆر شتی تریان گوت، بەڵام ئەوەی من زال بوو، ئا،... ئەوەی من.\nوشەی 'زاڵ' لە ناو مێشکیدا دێت و دەڕوا. ئەوەیکە لە دووای چڵ ساڵ 'زاڵ' نەیتوانیبوو بەو رێگایەدا ئەو پێیدا هاتبوو بیگەڕێنێتەوە، کەمێک دڕدۆنگی دەکا. لە کاتێکدا بە دووربینەکەی لە شوانێک و بزنەکانی لەو دووردوورانەدا ورددەبێتەوە، لە بەر خۆیەوە دەڵێ گرینگ ئەوەیە ئەمە زاڵ بوو و ئیستایش زاڵە و زاڵیش دەمێنێتەوە. پاراستنی ئەمەیش ئەرکە.\nئاگای لێیە یەکێک لە بزنەکان لەوانی تر هەڵدەدێرێ و بەپشت ئەو رەوەزە بەردەدا سەردەکەوێ کە دەیگەیەنێتە پانتاییەکی رووتەن. بزنەکە هەر دەڕوا و دەڕوا. سەرۆک کتوپڕ چەندە رقی هەم لە شوانەکە و هەم لە بزنەکە دەبێتەوە. لای وایە سەرتاسەری مێژوو ئەمەیە و بەس. چ وێنە و دیمەنێکی پڕمانا! ئەوانەی وا ماندوویی و لەوەڕ دایاندەبڕێ. بگرە تەنانەت ئەم چل ساڵەیش. بەڵام چی دەتوانێ بکا؟ مەگەر قەراربوو هەموو دونیا بکوژێ و زەختیان بکاتەسەر؟ وێنەیەک لە بزنەکە و شوانەکە دەگرێ، هەرچەند لە دەرکەوتنیان زۆر دڵنیا نیە.\n'با' لێوەکانی وشک دەکا، بگرە ناودەمیشی. زمانێکی نیوەتەڕ بە لێوە وشکەکانیدا دەگێڕێ. قومقومە ئاوەکە لای ئەو نیە، بە هاوڕێکانیەتی. دەست دەبا گەڵایەک لە لاسکێکی بنەکورتەی تەنیشتی دەکاتەوە و دەیخاتە ناودەمی و دەیجوێ. تامێکی تاڵ دەڕژێتە ناو دەم و... ناو رۆحییەوە. 'ئەم شاخانە دەتوانن چەندە تاڵ بن!... کە تاڵیشن!' لە فەیسبووکدا بینیویەتی و خوێندوویەتیەوە کە ئێستاکە چەندە خەڵکی سەرقاڵی چوونە کێو و گەڕان بە ناویاندان. ئەو گروپانەی شاخیان بۆ گەڕان و بۆ لەززەت و بۆ هێشتنەوەی گەنجیەتی و سەلامەتی دەوێ. بیستبووی جاروبار دەگەنە ئێرەیش، کێوەکانی سەرسنوور. دووربینەکەی هەڵدێنێتەوە بە هیوای دیتنی یەکیان. بەڵام کوێستان لەوە تەنیاتر دەنوێنێ کە بتوانێ وێنای گروپێکی وەها لە ناو دڵ و دەروونی خۆیدا بکا. بزەیەکی تاڵ لێوەکانی دەگەزێ. ساڵان، تەنیا دوو جۆر خەڵک روویان دەکردە کێوەکان، یەکەم، شوان و لادێیەکان و، دووهەم ئەمان. کەچی ئیستا جۆرێکی تریش پەیدابوونە. جۆرێک کە لەززەت بەشێک لە فەلسەفەی پەیدابوونەکەیەتی. 'چ نەسڵێک!' بەڵام سەرۆک دێتەوە بیری کە ئەویش حەزی بەم رێگایانە بوو و، کاتی خۆی لەززەتی لێدەبینین. هەرچەند لەززەتێک لەجۆرێکی دی. کتوپڕ تێدەگا لەززەت لەپشت زۆر شت خۆی حەشارداوە، تەنانەت لە پشت ئەو بزنەی خۆی لە مێگەلەکە هەڵاوارد و ئەو شوانەیش وا بێخەم پاڵی لێداوەتەوە و، بە سیمای برژاوی بەرهەتاوییەوە بیر لە ئێوارە دەکاتەوە.\nئەم بیرە بێزراوەیش بە راوەشاندنی دەستەکانی، لەخۆی دووردەکاتەوە. لای ئەو ناکرێ ئەو هەموو خوێنە بۆ لەززەت رژابێتن. ئەسڵەن ئەوانەی مێژووی شۆڕش بە لەززەتەوە گرێ دەدەن، خائینن. بەڵام نا، وچانێکی کورت دەدا. دیسان لە فەیسبووکدا بینیویەتی هاوڕێیان وێنەکان لەسەر دیوارەکەی خۆیان دادەنێن و بە حەسرەتەوە باس لەو ساڵانە دەکەن، ساڵانی چیا و جەولە و خوێن و ئارەق و ماندووبوون. هاوڕێیانی دەرەوە. "ئاە هاوڕێیانی دەرەوە!" سەرۆک هەوڵدەدا هۆکارەی ئەم کارەی ئەوان بۆ پیری و بۆ دوورەوڵاتی بگێڕێتەوە، بەڵام نا، ئەو هاوڕێیانە بە لەززەتەوە باسی ئەو ساڵانە دەکەن. ئەو ساڵانەی کە قەراربوو تەنیا ساڵەکانی رێگا بن و نەک لەززەت. ئەو لەززەتانەی بەڵێن بوو دوواتر بێن. سەرۆک بە ئەژنۆی خۆیدا دەکێشێ. تووڕەیە،... یەکجار. لای ئەو تەنیا ژیانی پڕ لە خێر و خۆشی و پڕ لە بێهوودەیی ئەورووپا و وڵاتانی رۆژئاوا دەتوانن سەرچاوەی وەها هەستێک بن. لەوێیە کە مرۆڤی بەتاڵ لە هەنووکە کتوپڕ پڕدەبێتەوە لە رابردوو، ئەویش پڕبوونەوەیەکی پڕ لە لەززەت! بزەیەکی تاڵ دەنیشێتە سەر لێوەکانی. سەرۆک دەزانێ کە رابردوو کۆڵەکەی ئەساسیی شوناسە، بەڵام پێی وانەبوو تا ئەم رادەیە. "نا، ناکرێ وەها شوێنی رێگا و ئامانج بگۆڕدرێن،... ناکرێ وەها ئەمیان بچێتە شوێنی ئەویان و ئەویان شوێنی ئەم!"\nسەیرێکی ئایفۆنەکەی و دووربینەکەی دەستی دەکاتەوە. ئەوسا سەیری ئەو نیشتمانەی کە ساڵانی ساڵ بوو یان بە دووربین و ئیستاکە لە دووای شۆڕشی تێکنۆلۆژی یان دەبا بە کامێرای ئایفۆن بیرەوەرییەکانی لێهەڵبگرێتەوە. ئەو بیرەوەرییانەی دوواتر دەتوانێ لە کامپیوترەکەیدا خەزنیان بکا و کاتی بێتاقەتییەکانی بەسەریان بکاتەوە. "بیروەرییەکانی دە، یان بیست ساڵی داهاتوو،... گەر تەمەن ئیزن بدا!" ئەوجا رەنگە بۆ یەکەم جار سەرۆک بیر لە کات دەکاتەوە. دەزانێ هەموو مرۆڤە بەتەمەنەکان هەمیشە گلەیی لە کات دەکەن، ئەوەیکە نەیانزانی تەمەن چلۆن رۆیشت و لە کۆتاییەکانی خۆی نزیک کەوتەوە، بەڵام قەت تا ئیستاکە کە بەسەر ئەم شاخەوە دانیشتووە بە جوانی لەم قسانە و لەم هەستە نەگەیشتبوو. هەست دەکا ئەو لەم بوارەدا زیاتر لە هەرکەسێکی تر مافی گلەیی هەیە. ئەمەیش نەک لەبەر خۆی بەلكو لەبەر ئەو نیشتمانەی ئەو هەموو ژیانی بۆ دابوو. "نیشتمان؟" ئەم پرسیارە لەمێشکی دەدا. بەڕاستی شوێنێک کە ئەو تەنیا بیست و پێنج ساڵی تێداژیابوو بۆ ئەو نیشتمان بوو، یان ئەو شوێنەی چل ساڵی تیا بەسەربردبوو؟ سەرۆک زۆر خێرا وەڵامی ئەم پرسیارە پڕ لە دڕدۆنگییەی خۆی دەداتەوە "بێگومان بیست و پێنج ساڵی سەرەتا!"ئەوسا بەو ئاکامە دەگا کە ئەقڵ و شعور و هەست لە هەر شوێنێک سەرەتا شکڵی گرت ئەوا ئەو شوێنە دەبێ بە نیشتمان.\nسەرۆک بەم بیرە زۆر خەنی دەبێ، باشتر وایە بڵێین زۆر هەست بە سوکی جەستەی و دەربازبوونێکی کتوپڕی لە ژانێکی یەکجار قورس دەکا. لادەکاتەوە و سەیری هاوڕێکانی دەکا. سەیری ئایفۆنەکە و دووربینەکەی. "کەواتە نیشتمان ئەوەیە لێرە لە دەروونی مێشکی مندایە!"\nلە کاتێکدا رادەبێ و روو لە خوار ملەکە دەکا، بڕیاردەدا بۆ هەمیشە، واتە بۆ ئەو چەندین ساڵەی تەمەنی کە بە دەستییەوە ماوە، درێژە بە تێکۆشان بدا. بیردەکاتەوە ئیتر پێویستیش نیە بێت و لێرە بە دووربین یان ئایفۆن لە نیشتمان بڕوانێ و وێنەی لێ هەڵبگرێتەوە. ئەو تەنیا پێویستە بگەڕێتەوە بۆ بیرەوەرییەکانی بیست و پێنج ساڵی سەرەتای تەمەن، یان گەر بیر ئیزنی نەدا ئەوا بۆ وێنەکان، وێنەی ناو ئایفۆنەکە و ناو کامپیوترەکەی. نیشتمان هەمیشە لەوێیە،... هەمیشە.


كورسی بۆ فرۆشتن\nلە ماوەی رابردوودا 200 كۆنگرێسمانی پارتی دیموكرات لە وڵاتە یەكگرتووەكانی ئەمەریكا سكاڵایان كرد, لەوەی ترامپ پۆستەكەی بۆ قازانجی شەخسی بەكار دەهێنێت, وەبەرهێنە چینیەكان لە میوانخانەی فۆرسیزۆنزی هۆنگ كۆنگ كۆبونەوە, بۆ ئەوەی بە نیو ملیۆن دۆلار بەشداری بكەن لە پرۆژەی دروستكردنی دوو باڵاخانە لە هەرێمی نیوجێرسی كە خاوەندارێتی بنەماڵەی جارید كۆشنەری زاوای ترامپە, تاكو مافی مانەوە لە ئەمەریكا بە دەست بهێنن, دەبینین چۆن دەسەڵاتی سیاساسی لە پێناو كۆكردنەوەی پارە بەكار دەهێنرێت, تەنانەت پێشێلی یاساكانی خۆشیان دەكەن, لەولاوە هندۆراسی و (DACA) ەكان كە بە حالمین ناسراون بە كۆمەڵ دەردەكرێن یان بێبەش دەكرێن لە ئیمتیازاتەكانیان, تەنانەت ئەوانەی لە منداڵییەوە لە ئەمەریكان, لە بەرامبەردا لە خزمەت بنەماڵە مافی مانەوە دەبەخشرێت بەوانەی بەرتیل دەدەن, لەمەش خراپتر لە زەواجی دەسەڵات و پارە راوێژكاری ترامپ كیلیان كونوای ریكلامی بۆ بەرهەمی جل و بەرگی ئیفانكا ترامپ كرد لە تەلەفزیۆن, دەبینین راوێژكاری سیاسی رۆڵی نمایشی جلوبەرگی كچی خاوەند شكۆ دەگێڕێت, چۆن لە بەرژەوەندی بنەماڵە شكۆی پلو پۆستەكانیان دەهێننە خوارەوە, والتەر شوب بەڕێوەبەری بیرۆی رەوشتی حكومەتی ئەمەریكی لە 19ی تەموزی 2017 دەستی لەكار كێشایەوە وەك ناڕەزایەتیەك لە هەمبەر ترامپ كە بەرژەوەندی كەسی و حكومەتی تێكەڵ كردووە, پێشتر ئۆباما سەرۆكی پێشوی ئەمەریكا جاین هارتلی كردە سەفیری وڵاتەكەی لە فەرەنسا وەك پاداشتێك كە خۆی و پیاوەكەی نیوملیۆن دۆلار كۆمەكیان بۆ هەڵمەتی هەڵبژاردنەكەی كۆكردبوەوە, هیچ ناڕونیەك نەماوە لەوەی دەسەڵاتی سیاسی نوێنەرایەتی تەواوی كۆمپانیا گەورەكان دەكەن لە ئەمەریكا, یاسای كەمكردنەەی باج لەو روانگەیەوەیە, كەمكردنەەی باج كە ترامپ دەریكرد لە بەرژەوەندی 1%ی كۆمەڵگایە, پاداشت بوو درا پێیان لەبەرامبەر ئەو هەموو پیتاكەی بەخشیان بە هەڵمەتی هەڵبژاردنی ترامپ, كەمكردنەوەی باج بەشیان لە كۆی داهات لە 22%ەوە بەرز دەكاتەوە بۆ 23% , وە 0,01%ی كۆمەڵگاش كە دەوڵەمەندە زەبلاحەكانن بەشیان لە داهات لە 5,1%ەوە بۆ 5,5% بەرز دەكاتەوە, هەر بەم هۆیەشەوەیە 44%ی هاووڵاتیان پێیان وایە گەندەڵی لە كۆشی سپیدایە, 8% زیاتر لە ئەنجومەنی پیران, واتا 36%ی هاوڵاتیان پێیان وایە ئەنجومەنی پیران گەندەڵەو بڕیارەكانی لە خزمەت ۆڵ ستریتە, ئەمەو بە پێی راپرسی دەزگای بێوی ئەمەریكی كە ساڵی 2015 ئەنجامدراوە 80%ی هاووڵاتیان متمانەیان بە حكومەتی فیدراڵی نییە, هەر ئەمەشە وا دەكات دەسەڵاتە سیاسییەكان لە 20 وڵاتە بەهێزەكەی جیهان بەرەو ناسەقامگیری بچێت, ماوەی دەسەڵاتی سەرۆك لەم وڵاتانە لە 6 ساڵی 1946 ەوە دابەزێت بۆ 3,7ساڵ لە ئێستادا" التغلب علی قصر النڤر الدیمقراگی-Dambisa Moyo " .\nلە سەدەی هەژدە ئادەم سمیس ( 5 یونیو 1723 - 17 یولیو 1790) وتویەتی (( ئەوانەی كە خاوەند كۆمەڵگان و سیاسەتەكانی دروست دەكەن, بازرگانان و پیشەسازكارانن)), كەواتە هەر خۆشیان دەستوری بۆ دادەڕێژن و دەسەڵات لە خزمەت خۆیان بەكار دەهێننەوە, بۆ ئەم سەردەمە دەتوانین ئاوا رێكی بخەینەوە " ئەوانەی خاوەند دەوڵەتن و سیاسەتەكانی دادەڕێژن سەرمایەدارانن" هەرچی بیرمەندی سیاسی ئەمەریكی رۆبەرت دالیشە گومانی هەیە لە چوارچێوەی ئابووری بازاڕی ئازاددا یەكسانی ئابووری لە نێوان تاكەكان بەدی بێت, كە زۆرێك پێیان وایە تاكە رێگایە بۆ گەیشتن بە دیموكراسیەت, ناوبراو پێی وایە سەرمایەداری چۆن ناتوانێت یەكسانی ئابووری دابین بكات, بەهەمان شێوە ناتوانێت یەكسانی سیاسی لە نێوان تاكەكانی كۆمەڵگا دابین بكات.\nهەندێكیش پێیان وایە ئۆلیگارشیەكان لە بڕی حكومەتی دیموكراتی حكومەتی بلۆتۆقراتی لە بەرژەوەندی خۆیان دادەمەزرێنن, هەمیشە سەرمایەداری و پارێزەرانی ئەو سستەمە ئابووری - سیاسییە لایەنگیری لەو چینە دەكەن كە نوێنەرایەتی دەكەن ئەویش چینی سەرمایەدارە, ئەوەش راستە دەوڵەت ئامرازێكە بەدەست چینێكەوە بۆ سەركوتی چینێكی دیكە, قەت دەوڵەت لەسەروی چینەكانەوە نیە و نابێتە دەوڵەتی هەمووان, ئادەم سمیس و دواتر لینینیش تەئكیدیان كردۆتەوە دەوڵەت چینایەتییە, بەڵكە دەوڵەت لە جەرگەی شەڕی چینەكانەو ئامرازێكی كاریگەری ململانێی چینایەتیە بۆ سەركوتكردنی چینە نەیارەكانی.\nپرۆسەی هەڵبژاردن لە زۆر وڵات لە نێوان دوو توێژی یەك چینی كۆمەڵایەتی دەساودەست دەكات, ئەو چینەی پارەی هەیە, پارە هەموو پرۆسەی هەڵبژاردن دەكاتە ژێر ركێف و باڵی خۆیەوە .دەوڵەمەندەكان پارەیان زۆرە بەهۆی بەخششەكانیانەوە ویستی خۆیان بەسەر كاندیدەكان دەسەپێنن, یان ئەوەتا راستەوخۆ دێنە مەیدان وەك ترامپ, زانای سیاسەت مارتن جیلنز لە زانكۆی برینستۆن و بنیامین بیجج لە زانكۆی نۆرس وینسترن پێیان وایە دیموكراسەتی ئەمەریكی لە پێناو 1%ی هەرە دەوڵەمەندەكانی كۆمەڵگا كاردەكات, لەبەر ئەوەی سەرمایەداری ئەمەریكی ئەوە دەكات, سەرمایەداری ئەمەریكی لە پێناو 1%ی كۆمەڵگا كار دەكات, لەبەر ئەوەی دیموكراتی ئەمەریكی ئەوەی پەسەندە "عدم المساواە فی أمیركا-تاریخ النشر: الجمعە 16 دیسمبر 2016 -مات أوبراین: محرر الشۆون الاقتصادیە فی مدونە «وونكبلوج» ".\nسەرۆكی ئەمەریكا تیۆدۆر رۆزفڵد لە ساڵی 1907 داوای كرد بودجە بۆ هەڵبژاردن لە لایەن حكومەتەوە دیاری بكرێت بۆ هەڵبژاردنەكان تا لەم پارە زۆر كۆكردنەوەیە ببینەوە, هاوكات رۆزفۆڵت داوای كرد بەخششی كۆمپانیاكان قەدەغە بكرێت"الانتخابات وترشید التمویل-تاریخ النشر: الپلاپا‌و 31 مارس 2015". ئەمەریكا نەك دوای 111 ساڵ ویستی رۆزفێڵدی جێبەجێ نەكرد, بگرە دادگای باڵای ئەمەریكی ساڵی 2010 بڕیاری هاووڵاتیان یەكگرتوون لانی زۆری بەخششی هەڵگرت و بێسنوری كرد لە بەردەم ملیاردێرەكان بۆ ئەوەی ئازادانە دەستبخەنە ناو هەڵبژاردنەكان, ئەمەش لە خزمەت دوبراكەی كۆكش بوو" david-h-koch , charles-d-koch ", 400 ملیۆن دۆلاریان بەخشش دا بۆ ئەوەی ئۆباما دەرنەچێتەوە لە ساڵی 2012, برایانی كۆكش بڕیاریان داوە بۆ هەڵبژاردنی داهاتوو 1 ملیار دۆلار خەرج بكەن .\nبرایانی كوك كە خاوەند 100 ملیار سەرمایەن, كە ئێستا دابەزیوە بەهۆی دابەزینی پشكی كۆمپانیاكانیانەوە, دەیان ساڵە كار بۆ ئەوە دەكەن دەست بەسەر سستەمی سیاسی ئەمەریكادا بگرن بە هاوكاری خاوەند كۆمپانیا راستگەراكان "الدیمقراگیە المعگلە فی أمیركا- Jeffrey D. Sachs ". تەنانەت هەڵوەشاندنەوەی ئۆباما كیر لەسەر خواستی برایانی كوك و بەخششەكەرەكانی كۆمارییەكانە "الصمود أمام انهیار أمریكا السیاسی- Jeffrey D. Sachs".\n-دیاریكردنی لانی زۆری خەرجی لە پرۆسەی هەڵبژاردن هەنگاوێكە بۆ بەرتەسكردنەوەی جیاوازییەكان, چونكە مەرج نییە هەموو لایەنەكان توانای خەرجكردنی لانی زۆرەكەیان هەبێت كە دیاریكراوە. لە زۆر وڵات بڕی پارەی دیاریكراو بۆ پرۆسەی هەڵبژاردن و سەرچاوەكانیشی بە یاسا رێكخراوەو لە لایەن دەزگا دیاریكراوەوە كۆنترۆڵ دەكرێت, لێرەدا چەند نموونەیەك دەهێنمەوە: لە بەنگەلادیش حكومەت بەخششی حیزبەكان ناكات, بەڵام حیزبی سیاسی مافی ئەوەی هەیە كۆمپانیای هەبێت و كاندید بۆی هەیە لانی زۆر 500 هەزار تاك خەرج بكات, كە هەر 77,5تاك دۆلارێكە. لە خولی پێشوی هەڵبژاردندا, حكومەتی میسری لانی زۆری خەرجیەكانی بانگەشەی هەڵبژاردنی كاندیدانی سەرۆك كۆماری لە خولی یەكەمی هەڵبژاردندا لە 10 ملیۆن جونەیەوە زیاد كرد بۆ 20 ملیۆن جونەیە, لە خولی دووەمی هەڵبژاردنەكانیش لە 2 ملیۆن جونەیەوە زیاد كرا بۆ 5 ملیۆن جونەیە كە هەر 17,67 جونەیە دۆلارێكە, ئەم بڕیارەش لە بەرژەوەندی دەوڵەمەندان دەركرا, وەلێ سنوورەكەی دیاریكراوە, لە جەزائیرش 600 هەزار دۆلار لانی زۆری خەرجی كاندیدی سەرەك كۆمارە, بە خولی دووەمەوە 800 هەزار دۆلارە,كە جەزائیر 13 جار دانیشتوانی زیاترە لە هەرێمی كوردستان و خاكەكەشی زیاترە 50 جار هێندەی روپێوی كوردستانە بۆ ئەمسەرو ئەوسەر كردنی كاندیدان بۆ كۆكردنەوەی دەنگ و هەڵمەتی هەڵبژاردن. لە كۆماری ئیكوادۆریش بۆ هەڵبژاردنی 5651 سەرۆكی شارەوانی و ئەندامی ئەنجومەنی شارەوانی و پارێزگار و ... تەنها 19 ملیۆن دۆلار لە لایەن حكومەتەوە تەرخانكرا, لەو بڕە پارەیە زیاتر نابێت پارەی دیكە هەرچیەك سەرچاوەكەی بێت, بچێتە ناو پرۆسەی هەڵبژاردنەوە. لە وڵاتی بۆتسوانای ئەفریقیا كاندید بۆی هەیە تا سنوری 7000 دۆلار خەرج بكات, لە وڵاتی بەنینیش هەر لە كیشوەری هەژاران كاندیدی پەرلەمان بۆی هەیە تا 3 ملیۆن فرەنكی ئەفریقی و كاندیدی سەرۆك كۆماری تا 150 ملیۆن فرەنكی ئەفریقی دوا سنوری خەرجكردنیەتی لە هەڵمەتی هەڵبژاردن, كە هەر یەك فرەنك 2,450 دیناری عێراقییە. لە فەرەنسا كاندیدەكانی سەرۆكایەتی كۆمار لە خولی یەكەم بۆیان هەیە تا 13,7 ملیۆن ئیرۆ خەرج بكەن, لە خولی دووەم 18,3 ملیۆن ئیرۆ , هەر كاندیدێك 5%ی دەنگەكانی هێنایەوە ئەوا نیوەی خەرجیەكانی بۆ دەگەڕێننەوە.لە نیوزلەندا رێگا دراوە هەر پارتێكی سیاسی تا 1,115,000 دۆلار بۆ هەڵمەتی هەڵبژاردنی ساڵی 2017 خەرج بكات, كاندیدەكانیش دەتوانن 26,200 دۆلار خەرج بكەن, لە ئیتاڵیاش هیچ كاندیدێك بۆی نییە لە 52000 ئیرۆ زیاتر خەرج بكات.\n- دیاریكردنی لانی زۆری بەخشش لاینێكی دیكەیە بۆ كورتكردنەوەی دەستی سەرمایەداران لە هەڵبژاردندا, رێگا دەگرێت لەوەی كاندید و پارتەكان خۆیان بە سەرمایەداران بفرۆشن و وەك پشكەكان لە ۆڵ ستریت مامەڵەیان پێوە بكرێت, بۆ ئەم مەبەستە چەندین رێگا گرتراوەتە بەر یەكیان دیاریكردنی لانی زۆری بەخششەكانە, لێرەدا چەند نموونەیەك دەخەمە روو: لە 39ولایەتی ئەمەریكا ئاستێك دیاریكراوە بۆ پیتاكی تاك, لە فەرەنسا هاووڵاتیان دەتوانن تا 5474 ئیرۆ بەخشش بدەن بە كاندیدەكان, هەر بڕە كۆمەكێك لە 152,5 ئیرۆ زیاتر بێت دەبێت لە رێگای چەكی بانكەوە وەربگرترێت, هەموو پارەیەكی هاتو و دەرچوو دەبێت لە رێگای ژمارە بانكییەوە بێت,لە كەنەدا بەخشش نابێت لە 1575 دۆلار زیاتر بێت, لە ئیتاڵیا هەر بەخششێك لە 50000 ئیرۆ ز یاتر بێت دەبێت ئاشكرا بكرێت, لە كوەیت پێویستە كاندید هەژماری بانكی بەناوی ژمارەی هەڵمەتی هەڵبژاردن بكاتەوە, هیچ بەخششێك زیاتر لە 2000 دینار بێ شیك وەرنەگرترێت.\n- لایەنێكی دیكە كۆمەكی كۆمپانیاكە بە پارت و هەڵمەتەكانی هەڵبژاردنەكەی,لە زۆر وڵات كۆمپانیاكان بۆیان نییە پیتاك بدەن بە پارتەكان یان هەڵمەتی هەڵبژاردن, یان هەندێك پارتی سیاسی خۆیان وەرگرتنی پیتاكی كۆمپانیاكانیان لە خۆیان حەرام كردووە وەك پارتی كۆمۆنیستی ژاپۆنی و پارتی ماركسی شیوعی هیندی, لە كەنەدا یاساغە دەزگاو یەكێتی بازرگانیەكان بەخشش بە هەڵمەتی هەڵبژاردن بكەن, لە ئەمەریكا 22 هەرێم یاساغی كردووە كۆمپانیاكان بەشداری لە بەخشش بكەن, پارتی ئەحرار لە ئوسترالیا 3,3 ملیۆن دۆلار سزا درا بەهۆی ئەو بەخششەی بۆ هەڵبژاردنی ساڵی 2011 وەریان گرت لە نیو ساوس وێڵزی ئوسترالیا, كە دەزگای فری ئێنتربرئایزیان بەكار هێنا بۆ شاردنەوەی كۆمەكی كۆمپانیای زەبلاحی خانوبەرە كە یاساغە بەخششی هەڵمەتی هەڵبژاردن بكات, لە فەرەنسا هەموو كۆمەكێكی كۆمپانیان قەدەغەیە, حیزبی شیوعی هیندی داوای تەمویلی هەڵبژاردنی پاكژ دەكات, پێی وایە ململانێی هەڵبژاردن خەریكە ببێتە پرۆژەیەكی بازرگانی, كە تەنها دەوڵەمەندەكان دەتوانن بەشداری تێدا بكەن, پێویستە بەخششی كۆمپانیاكان قەدەغە بكرێت, چونكە دوای چۆنیان بوێت ئاوا ئاراستەی سستەمی سیاسی دەكەن.لە زۆر وڵات پارتە چەپەكان بەخشش لە كۆمپانیاكان وەرناگرن. هەموو ئەمانەش بۆ رێگا گرتنە لەوەی سستەمی سیاسی لە وڵاتان وەك ئەلبانیای لێبێت , كە بۆتە دیلی قاچاخچییەكانی مادە هۆشبەرەكان, چونكە لەو وڵاتە دەوڵەتی مادە هۆشبەرەكان پارەی هەڵمەتی هەڵبژاردنی ئەلبانیا دابین دەكات, دوای هەڵبژاردن كەس توخنی دەوڵەتی مادە هۆشبەرەكان ناكەوێت و درێژە بەكارەكانیان دەدەن, هەرچەندە لە بانگەشەكاندا ریشەكێشكردنیان دروشمی یەكەمی هەڵبژاردنەكانە بۆ سەرجەم پارت و لایەنەكان.\n- بەخششی وڵاتانی بێگانە بۆ پارت و هەڵمەتەكانی هەڵبژاردن یەكێكە لە قەدەغە كراوەكانی زۆربەی وڵاتان, ئەگەر بۆ ئەوان مەترسی بێت ئەوا بۆ كوردستان لە لایەن وڵاتانی داگیركەری كوردستانەوە سەدان مەترسییە لە یەك كاتدا, ئەوان لە رێگای پیتاك و هاوكارییەوە دەیانەوێت نوێنەران و لایەنگرانی خۆیان بەهێز بكەن, سەیر كەن یاسای ئەمەریكی یاساغی كردووە كاندیدانی پلە گشتییەكان كۆمەك لە لایەن و كەسی بیانی وەربگرن, بێگانەكە تەنانەت دانیشتووی ئەمەریكاش بێت و مافی مانەوەیان هەبێت, ئەوانەی ناسنامەی ئەمەریكیان نییە ناتوانن بەخشش بكەن بۆ هەڵمەتی هەڵبژاردنی سەرتاسەری و هەرێمی, 9 دادوەری باڵای وڵات مافی بەخششی بۆ دو كرێكاری بێگانە كەمافی مانەوەی كاتیان هەبوو رەتكردەوە. ساركۆزی بە تۆمەتی وەرگرتنی بەخشش بۆ هەڵبژاردن لە لیبیا لە هەڵبژاردنی ساڵی 2012 دۆڕاو ئەگەری هەیە 10 ساڵیش بچێتە زیندانەوە, لە كەنەدا بیانییەكان یاساغە بەخشش بكەن بە هەڵمەتی هەڵبژاردن و پارتە سیاسیەكان, یاسای تەمویلی پارتە سیاسییەكانی ئیسپانی كە لە ساڵی 2007 دەرچووە , قەدەغەی كردووە پارتی سیاسی پارەی زیاتر لە 100 هەزار ئیرۆ لە حكومەتی بێگانە وەربگرێت , سزاكەی 4 ساڵ زیندانی و 5 جار هێندەی پارە وەرگیراوەكەیە, سەرۆكی كۆڵۆمبیا تۆمەتباركرا هەڵمەتی هەڵبژاردنەكەی ملیۆنێك دۆلاری وەك بەرتیل لە گروپی ئۆدبرێشتی بەرازیلی وەرگرتبێت ,پارێزبەندی لەسەر سەرۆك كۆماری گواتیمالا هەڵگیرا بەهۆی ئەوەی تەمویلی هەڵبژاردنەكەی لە ساڵی 2015 نایاسایی بووە ,حكومەتی فەڵەستینی پارەدانی بێگانەی راستەوخۆ و ناڕاستەوخۆ یاساغ كردووە, هاوكات حكومەت هاوكاری هەڵمەتی هەڵبژاردن ناكات, تەنها هاووڵاتیانی فەڵەستینی ناوخۆ یان دەرەوە دەتوانن بەخشش بدەن, وەلێ سنوری خەرجییەكان دیارینەكراوە,لە كوەیت هەموو بەخششێكی بێگانە یاساغە راستەوخۆ یان ناڕاستەوخۆ بێت .\n-لە كاتێكدا بەشی زۆری خەرجییەكانی هەڵبژاردن بۆ ریكلام و راگەیاندن دەڕوات لەم سەردەمە, تەنانەت رۆژ لە دوای رۆژی پشكی لە كۆی خەرجییەكانی حیزب و هەڵبژاردن دەچێتە سەر , كوردستان بۆتە مەزادخانەی راگەیاندن, كەس و پارتی وا سەدان كەناڵی راستەوخۆو سێبەری هەیە, لە پاڵ هەڵڕشتنی پارەی بێشومار بۆ ریكلام لە تۆڕە كۆمەڵایەتیەكان و تەرخانكردنی تیمی گەورەی هونەری, ئەمەش وا دەكات هەڵبژاردن راستەوخۆ ببێتە دیلی پارتە سیاسیەكان دەوڵەمەندەكان و ئەو دەوڵەمەندانەی خاوەند كەناڵی راگەیاندنن, پارتی سۆسیال دیموكراتی سوئیدی لە كۆی 100 ملیۆن كرۆنی تەرخانكراو بۆ هەڵبژاردنی ئایندە 70%ی بۆ ریكلام داناوە, پارتی ناوەند لە كۆی 70 ملیۆن 50%ی بۆ ریكلام داناوە, لە كاتێكدا راگەیاندن فراوانترە لە ریكلام و زۆر لایەنی دیكەش دەگرێتەوە, لە لوبنان بۆ یەك دەقە ریكلام 6000 دۆلار نرخەكەیەتی, 240 هەزار دۆلار نرخی بەشداری بەرنامەیەك بۆ كاندیدەكانی هەڵبژاردنی پەرلەمانە, بۆ رێگا گرتن لەم دیاردە ترسناكە كۆماری باشوری ئەفریقا ئەم هەنگاوەی ناوە " لە باشوری ئەفریقیا قەدەغەیە حیزبێك لە تی ڤی كات بكرێت بۆ ریكلامكردن, تەنها بەو بەشەی بۆی دیاریكراوە لە تەلەفزیۆنی فەرمی وڵات كە هەلی یەكسان دەدات بە هەمووان, پێویستە رازی بێت. "\nراگەیاندن چەندە مەترسییە لە دەست دەسەڵاتی ستەمكارو گەندەڵدا بێت, بەهەمان ئەندازە مەترسیدارە لە دەست ملیاردێرەكاندا بێت, ئەوانیش بەرژەوەندی خۆیان دەپارێزن نەك خەڵك. راگەیاندن بۆتە بەشێك لە بازرگانی سەرمایەدارەكان, لەوكاتەی كەوتە دەست سەرمایەدارەكان, سیاسەت دەبێتە بەشێك لە بازرگانی, پەیوەندی بە خزمەتی خەڵكەوە نامێنێت. پارە كە گەندەڵكاری یەكەمی ژیانی سیاسییە ,یەكێكە لە هۆكارەكانی بردنەوە" دۆلارێك یەكسانە بە دەنگێك" لە پاڵ راگەیاندن كە ئەویش لە كوردستان حیزبی و بلۆتۆقراتییە سەرچاوەی داراییەكەی دیار نییە, سەرمایەداری هژمۆنیای بەسەر كۆمەڵگای كوردستاندا كردووە لە رێگای كۆنترۆڵكردنی سامانی سروشتی, هۆیەكانی بەرهەم هێنان و هۆیەكانی پەیوەندیكردن و دەزگاكانی راگەیاندن و هێزەكانی سەربازی.\n-راگەیاندنی پارەی تەرخانكراو بۆ هەڵمەتی هەڵبژاردن لە لایەن پارتە سیاسییەكانەوەو سەرچاوەی پارەكەش دیاریبكرێت, لە بەشێك لە وڵاتان پارتە سیاسیەكان پێش هەڵبژاردن بودجەی پارتەكەی بۆ هەلبژاردن لە گەڵ سەرچاوەی داهاتەكان ئاشكرا دەكات, نموونە پارتی دیموكراتی كریستانی ئەڵمانی لە هەڵبژاردنی ساڵی 2017 ەدا بودجەی هەڵبژاردنی خۆی بە 20 ملیۆن ئیرۆ دیاریكرد پێش 8 مانگ لە هەڵبژاردنەكە بڵاوی كردەوە,حیزبی سۆسیال دیموكراتی ئەڵمانی بودجەكەی 24 ملیۆن ئیرۆ بوو , پارتی دیموكراتی ئازاد 5 ملیۆن ئیرۆ ..... .\nچوار ساڵە بودجەی حیزبەكان نادرێت, باشە ئەم پارتانە پارەی هەڵمەتی هەڵبژاردن لە كوێ دێنن و بۆ ئاشكرای ناكەن؟, ئەو هەموو كەناڵە پڕ خەرجییە چۆن دەسوڕێن؟, كێیە لە پشت ئەم حیزبانەوە؟, مافیای رەشە یان سەرمایەداری سپی؟, وڵاتانی هەرێمییە یان جیهانی ؟, ئابونەوەی حیزبییە یان پرۆژەی ئابووری, قاچاخچێتی تلیاكە یان سەرفترەو زەكاتی كەنداوی, داعشە یان حەشدی شەعبی........ رێ بۆ هەموو ئەگەرەكان دەچێت, داخوا چەند كاروان پارەی ئێرانی و توركی و ئیسرائیلی و ئەمەریكی و ..... وەك ئەوەی هادی عامری خۆی كردووە بە كوردستاندا , ئەگەر چاوەڕوانن خەڵك دەنگتان پێ بدات, ئەوە مافی خۆیانە سەرچاوەی خەرجی, بڕی خەرجی, چۆنیەتی خەرجییەكان بزانێت؟.\nلە هەرێمی كوردستان, هیچ سنورێك بۆ بەخششی سەرمایەداران و ناسینیان و ئاستی خەرجی هەڵبژاردن و هاتنی پارە لە وڵاتانی بیانی بە تایبەتی وڵاتە هەرێمیەكان دیاری نەكراوە, سەرمایەداری وا هەیە هاوزەمان هاوكاری سەرجەم لیستە گەورەكان راستوخۆ بە پارە یان لە رێگای ڕیكلامی بێ مانا لە كەناڵەكانیان دەكات, بۆ ئەوەی كامیان دەرچون بەرژەوەندییەكان پارێزراو بن, تا ئێستا ئەمانە هیچیان بە یاسا رێك نەخراون (( پشتیوانی حكومەت بۆ كاندید كراوان , مافی حیزب لە بونی كۆمپانیای تایبەت و تۆماركردنی بەناویانەوە, هاتنی پارە لە وڵاتانی دەرەوە, بەخششی سەرمایەداران و دیاریكردنی بڕەكەی و بڵاوكردنەوەی , كۆنترۆڵكردنی حیسابات لە كۆتایی هەڵمەتەكان ..... تاد )) هاوكات لە پاڵ هەموو ئەمانە پێشەكیەكی زۆریش بۆ خۆ كاندید كردن دیاریكراوە كە لە توانای هەژاراندا نییە دابینیان بكات بچێتە پرۆسەكەوە, بەم هۆیانەوە سەرمایەداران و سیاسییە گەندەڵەكان بە ئارەزووی خۆیان بە پارە رەشەكانیان دەست دەخەنە ناو كاروباری دەنگدانەوەو لە بەرژەوەندی خۆیان دەیشكێننەوەو پاوانیان كردووە, وڵاتانی دەورو بەریش بەخششەكانیان رۆڵ لە هەڵبژاردنەكان دەبینێت بە قازانجی كاندیدە لایەنگرەكانیان و ئاراستەی هەڵبژاردنەكان دیاری دەكەن , هەموو ئەمانە وا دەكات دادپەروەری لە هەڵبژاردن لە كوردستاندا نەبێت و هەموو دەنگدانێك بە قازانج دەوڵەمەندان و سەرمایەداران و نۆكەرانی وڵاتانی ئیقلیمی ..... كۆتایی پێ بێت , زیان و مەترسی ئەمانە زۆر زیاترە لە زیان و مەترسی ئەو فرت و فێڵانەی دەكرێت, لەبەر ئەوەی پارتە گەورەكان هەموو پێشێلكارییان هەیە و هیچی سیڤیەكەی پاك نییەو پارەی رەش لە هەڵمەتەكانیان بەكار دەهێنن, بۆیە لە ئاست ئەم مەترسییە بێدەنگن و رازین بەو پشكەی لە دابەشكردنی چۆركەكە بەریان دەكەوێت و چونجڕكی خۆیان لە بەشە كورسی گیرە كەن, بۆ كەس و پارتە هەژارەكان بەشداری لە هەڵبژاردنی كوردستان وەك خۆ فرێدانە خوارەوەیە لە تاڤگەی نیغارای كەنەدا, كەس نازانێت چارەنوسی چییە ؟.\nبۆ رێگرتن لەمەو لە پێناو هەڵبژاردنێكی دادپەروەرانەتر لە هەرێمی كوردستان" هەرچەندە لای من دیموكراسی راستەوخۆ باشترین شێوازی هەڵبژاردنە" ,بۆ ئەوەی حكومەت و پەرلەمان لە كاریگەری پارە دور بخرێتەوە, بۆ ئەوەی هەڵبژاردنی كوردستان لە هەڵبژاردنی توركیا و ئێران جیا بكرێتەوە, بۆ ئەوەی بڕیارەكانی داهاتوو لە بەرژەوەندی سەرمایەداران دور بخرێتەوە, دەستیان لە پاوانكردنی بازرگانی نەوت و گازو یاسای وەبەرهێنان و رێگا گرتن لە ماف و ئیمتیازاتی كرێكاران دور بخرێتەوە, پێویستە چەند هەنگاوێكی خێرا بنرێت كە گرنگترینیان ئەمانەی خوارەوەیە:\n-\tنەختینەی پێشەكی بۆ خۆكاندیدكردن لە هەرێمی كوردستان نەمێنێت, بۆ ئەوەی رێگرییەكان بەردەم هەژاران كە 99%ی كۆمەڵگان لە خۆكاندیدكردن نەمێنێت , هەڵبژاردن هەڵبژاردنی هەمووان بێت نەك تەنها سەرمایەداران.\n-\tلانی زۆری خەرجكردن بۆ كاندیدانی سەرۆكی هەرێم و پەرلەمان و ئەنجومەنی پارێزگا بۆ كاندیدانی تاك و لیستەكان دیاریبكرێت, كە لە ئێستادا 250 دینار بۆ هەر دەنگدەرێك بۆ هەر لیستێك دیاریكراوە, وەلێ تەنها بڕیاری سەر كاغەزەو كاری پێ ناكرێت.\n-\tبەخششەكان لە لایەن سەرمایەداران و سیاسیەكانەوە قەدەغە بكرێن, یاخود سنوریان بۆ دیاریبكرێت و بڵاو بكرێنەوە, بە مەرجێك هیچ پیتاكێك لە 1 ملیۆن دینار زیاتر نەبێت و لە رێگای چەكی بانكیەوە وەربگرترێت .\n-\tبەخششی وڵاتانی دەرەوە بە یاسا قەدەغە بكرێت و پێشێلكاران مافی كاری سیاسیان لێ بسەنرێتەوە.\n-\tیاسای تایبەت بە قەدەغەكردنی خاوەنداریەتی كۆمپانیا بۆ پارتە سیاسیەكان دەربچێت, حیزب و بازرگانیكردن لە یەكتر جیابكرێنەوە.\n-\tكۆمەكی كۆمپانیاكان بۆ حیزب و پرۆسەی هەڵبژاردن قەدەغە بكرێت.\n-\tكۆنترۆڵی خەرجیەكان لە لایەن دەزگای تایبەتمەندەوە بكرێت و سزای قورس بۆ پێشێلكارانی دیاری بكرێت بە بێبەشكردنیان لە خولەكانی داهاتووی هەڵبژاردن.\n-\tحكومەت لە رێگای دیاریكردنی بەخششی بڕە پارەیەكی دیاریكراوەوە بۆ لیستەكان هەلی یەكسان لە روی ئابورییەوە بۆ سەرجەم لیست و تاكەكانی بەشداربوو لە هەڵبژاردنەكان بڕەخسێنێت.\n-\tسەرجەم تاك و قەوارەكان پێویستە بڕی پارەی دیاریكراوی خۆیان بۆ هەڵبژاردنەكان پێش دەستپێكی هەڵمەتی هەڵبژاردن بڵاو بكەنەوەو لە سەر ژمارەیەكی دیاریكراو لە بانك دابندرێت, لەو بڕە زیاتر نەبێت كە بۆ لانی زۆری خەرجی دیاریدەكرێت بۆ هەر لیستێك.\n-\tهەموو دیارییەك لە ریكلام و راگەیاندن لە دەرەوەی تێچوی لیستەكان یاساغ بكرێت, هەموو چالاكییەكی پڕۆپاگەندە دەبێت لە چوارچێوەی خەرجی گشتیدا بێت.\n-\tهەر خەرج كردنێك بۆ بانگەشەی هەڵبژاردن لە لایەن تاكی ناو لیستەكانەوە یاساغ بكرێت, هەموو خەرجیەك پێویستە لە رێگای یەك سەرچاوەوە بێت ئەویش لە ژێر كۆنترۆڵی كۆمسیۆنی هەڵبژاردندا بێت و لە رێگای ژمارەی بانكیەوە بێت.\n-\tئەو بڕە پارەیەی دیاریكراوە بۆ خەرجی هەر لیستێك, پێویستە خەرجیەكانی ریكلامی كەناڵەكانی راگەیاندن و كرێی چاودێری سندوقەكانی هەڵبژاردنیش بگرێتە خۆی, پێویستی چارەسەر بۆ خاوەندارێتی كەناڵەكانی راگەیاندن دابندرێت كە پرۆسەی هەڵبژاردنی لە كوردستان ناهاوسەنگ كردووە.\n-\tكۆتایی هەر هەڵبژاردنێك وردبینی لە خەرجیەكان و سەرچاوەی داهاتەكان لە گەڵ لیست و قەوارەكان بكرێت و پێشێلكاران سزا بدرێن, تا ئاستی وەرگرتنەوەی پۆستی بەدەست هاتوو لە ئەنجامی پرۆسەی هەڵبژاردن لێیان.


ڕاسته‌هێڵی سیكانت (Secant Line) | بیركاری به‌كوردی\nبیركاری له خوله‌كێكدا\nپرۆگرامی بیركاری قوتابخانه\nماڵه‌وه‌ڕاسته‌هێڵی سیكانت (Secant Line)\nڕاسته‌هێڵی سیكانت (Secant Line)\nئه‌یلول 8, 2015 ئه‌یلول 10, 2015 birkary Uncategorized\nله هه‌نده‌سه‌دا، به ڕاسته‌هێڵێك ده‌وترێت سیكانته بۆ چه‌ماوه‌یه‌ك گه‌ر هاتوو ئه‌و ڕاسته‌هێڵه له دوو جێگای جیاوازدا چه‌ماوه‌كه ببڕێت. وه گه‌ر چه‌ماوه‌كه بازنه‌بێت ئه‌وا كۆرد كه (Chord) بریتیه له به‌شێكی ڕاسته‌هێڵی سیكانت بۆ چه‌ماوه‌كه كه ده‌كه‌وێته ناو بازنه‌كه‌وه. ووشه‌ی سیكانت (Secant) له ووشه‌ی (Secare) یی لاتینیه‌وه هاتووه، كه مه‌به‌ست لێیی بڕینه.\nده‌كرێت سوود له سیكانت وه‌ربگێرێت بۆ ته‌قریبكردنی لێكه‌وته (Tangent) ی چه‌ماوه‌یه‌ك، بۆ خالێكی وه‌كو گه‌ر هاتوو ڕاسته‌هێڵی سیكانت به‌هۆی هه‌ردوو خاڵی پێناسه‌كرا بوو، وه گه‌رهاتوو جێگیر بوو له‌كاتێكدا گۆڕاوه، كاتێك خاڵی له نزیك ده‌بێته‌وه له‌سه‌ر چه‌ماوه‌كه، ڕاسته‌هێڵی سیكانته‌كه له لێكه‌وتی چه‌ماوه‌كه نزیك ده‌بێته‌وه به‌تایبه‌ت كاتێك خاڵی ده‌گاته سه‌ر خاڵی ، ( لێره‌دا وامان گریمانه كردووه كه داتاشراوه‌ی یه‌كه‌می چه‌ماوه‌كه به‌رده‌وامه له خاڵی به‌مانه‌یه‌كی تر ته‌نها یه‌ك لێكه‌وت هه‌یه). له‌ئه‌نجامی ئه‌مه‌یشدا، ده‌كرێت بگوترێت كه ئامانجی ده‌گاته له لاری سیكانتدا، یاخود ئاراسته‌كه‌ی ده‌كاته لێكه‌وت، له كالكوله‌سدا. بیرۆكه‌ی داتاشراوه له‌گۆشه نیگای هه‌نده‌سیه‌وه له‌مه‌ی سه‌ره‌وه پێكهاتووه.\nهێڵ و ڕاسته‌هێله ناسراوه‌كانی سه‌ر بازنه\n← سێ سه‌لماندنی جیاواز بۆ ناکۆتایی ژماره سه‌ره‌تاییه‌کان\nکاشیکاری I (به‌شی یه‌كه‌م) →\nگالیلۆ: لەدایکبونی تەلەسکۆپ\nئه‌رشیفی پۆسته‌كان مانگێک دیاری بکه ئایار 2018 (1) كانونی دووه‌م 2018 (1) تشرینی یه‌كه‌م 2017 (2) ته‌مموز 2017 (5) حوزه‌یران 2017 (1) نیسان 2017 (1) شوبات 2017 (7) كانونی دووه‌م 2017 (1) كانونی یه‌كه‌م 2016 (1) تشرینی دووه‌م 2016 (3) تشرینی یه‌كه‌م 2016 (4) ئه‌یلول 2016 (5) ئاب 2016 (5) ته‌مموز 2016 (4) حوزه‌یران 2016 (1) ئایار 2016 (10) نیسان 2016 (2) ئازار 2016 (6) شوبات 2016 (3) كانونی دووه‌م 2016 (4) كانونی یه‌كه‌م 2015 (3) تشرینی دووه‌م 2015 (9) تشرینی یه‌كه‌م 2015 (1) ئه‌یلول 2015 (4) ئاب 2015 (3) ته‌مموز 2015 (7) حوزه‌یران 2015 (12) ئایار 2015 (14) نیسان 2015 (7) ئازار 2015 (2) شوبات 2015 (1) كانونی دووه‌م 2015 (5) كانونی یه‌كه‌م 2014 (6) تشرینی دووه‌م 2014 (6) تشرینی یه‌كه‌م 2014 (5)\nبیردۆزی نرخی ناوه‌ند و تكتكی خێرا ڵێخوڕینی سه‌یاره\nجەنگی جەبر: کاردانۆ و تارتالیا\nبەشی دوەم لە تێڕوانینێکی گشتی له‌مه‌ڕ ماتماتیک ئەی دی ئەلێکسەندەرۆڤ\nکۆسمۆلۆژیا لە سەدەی بیستەمدا: بەشی دوەم گەردونەکانی فرەیدمان


ئاژانسی ده نگو باسی کوردستان: Massoud Barzani made another betrayal.\nله لایه‌ن ئاژانسی ده نگو باسی کوردستان ajansknews kl. ۵/۱۳/۱۳۹۶ ۰۱:۴۵:۰۰ بعدازظهر


دڵسـۆز و کـوردسـتان پـەروەری گەلـەکـەمان دکـتۆر (یەحـیا حەمـید رۆژبەیـانی) ئێستا پـرۆفـیسۆرێکی ناسـراوی کـوردە لە ئەڵـمانیـا، دکـتـۆرێـکی پسـپۆرینەخـۆشـییەکـانە.هـەردەم لە یادمـە و هـیوای تەنـدروستیـیەکی بـاش و تەمـەنێکی درێـژی بۆ دەخـوازم.\nرۆژی (١٦/٨/١٩٦٣) مـن و کاک فەرهـاد عەبـدولقادر، کاک کەریمان لەگـەڵ نەبـوو، ئێوارەی درەنگ، گەیشتینە دێ (قـازان بـڵاغ) کە لە کەرکووکەوە نزیکە، لە پیاوێکمان پـرسی دێی (فەرقـان) لـێرەوە، نزیـکە یا دوورە؟ پیـاوەکە وتـی:" بە پـێی ئێـوە لـێرەوە هەر دوو کاتژمێر دەخایەنێت و دەیگەنێ" رێگـاکەی پێشانـداین.. فەرقـان لە لەیـلانەوە نزیکە، دەبوایە ئەم سەرکێشییەمان نەکـردایە و نەچوویانەیە بۆ ئەم دێیە.. بەڵام وتمان بە نهێنی دەچین و شەو لێی نامێنینەوە و بەربەیان دەگەڕێینەوە، بە نیازیش بوویـن کە لەوێ نان بخۆین.. هەر بۆ مەبەستی پشکی پێشمەرگە لە گەنـم و جـۆ ویستمان بچـین. خەڵکی فەرقـان هەمـوو رۆژبەیـانین و خەڵکـێکی کوردسـتان پەروەر و دڵسـۆزن.. بە نیـازی چـوون بۆ دێی فەرقان رێگامان گرتەبەر، زیاتر لە سێ کاتـژمێر رێگـامان کـرد، دووڕیانێک هاتە پێشمان، نەشارەزابووین، نەمانزانی بە کامیاندا بڕۆیین. بە بۆچوونی هەردووکمان، رێی دەستەراست (خواروو) لەوانەیە بۆ لەیلان بچێت.. باشتر وایە رێی دەستە چەپ (باکوور) بگرین.. بە رێی دەستە چەپدا رۆێشتین، سێ کاتژمێری تەواویتریش رێمان کرد، نەگەیشتین بە هیچ دێیەک، کاتژمێر یەکی شەو بوو زانیمان کە ئەمە رێگای فەرقـان نییە و رێگایەکی هەڵەمان گرتۆتەبەر. مانـدوو و برسی و توینی بووین. بڕیارمان داکە لە رێگاکە لابدەین و لەسەر گـردێکی نزیک رێگـاکەدا تا بەیـانی بنوین.. تاریک بوو چووینە سەر گـردێک تفـەنگەکەی کـاک فەرهـادمـان خسـتە ژێـر سەرمـان.. توومـەس لەسەر شارە مێروولەیەک راکشـاوین.. مێـروولە بە دەست و دەمـوچـاومانـداهەڵگـژان. هەستاین و دوورکەوتینەوە و چووینە سەر گردێکی تر، قەدەرێکی پێچووتا خۆمان لە میـروولە پاکردەوە.. تا بەیانی لە نێوان خەو و ناخەودا بووین. رۆژهەڵهات.. کاروانێک بە رێگاکەدا هـات، چووین و سڵاومان لێکـردن و لێمان پرسین: ئێرە کوێیە؟ وتیان ئێرە نـزیکی (خاڵەبـازیانی) یە . ئەوەتـا لـێـرەوە دیـارە.\nهـاوڕێیەک وتی: جـاشی خـۆفـرۆش و ناپـاک(عەبدولقـادر تالـیب حەمـید) کە یەکێکە لە جاشەکـانی، سەرۆک جاش (شـێخ فەیـزوڵڵا تاڵـەبـانی)، سیخـوڕێکی بەعـسیـیەکـانیشە، هەواڵیداوە(هەواڵەکەشی درۆیەکی هەڵبەستراوی بێ بنەمابوو)گوایەشەوان پێشمەرگە دێنـە نـاو دێی فـەرقـانەوە و نیـازیان وایـە هـێڕش بکـەنـە سـەر پۆلیسخـانـەی لەیـلان. هێزێکی سوپای دڕندە و خوێنڕێژی عێراق ـ ئەو کاتە (ساڵح مەهدی عەماش) وەزیری بەرگری عـیراق بوو (حەماد شەهاب) یش فەرماندەی جوڵاندنی هێزی سەربـازی بووــ ئەمشەو ئـەو هـێزە بە چـەکی قـورس و تانکـەوە دەوری دێی فەرقـانیان گـرتبـوو.. لە بەیـانی ئەمـڕۆدا (١٧/٨/١٩٦٣) چـوونـەتە نـاو دێی فەرقـان..(٩) کەسی سـڤـیلـیان دێیەکـەیـان شـەهـید کـردوون و (٤) کەسیش بـریندارن و (٢٤) کەسیـشیان لێگرتوون.\n(*) دێی فەرقـان، یەکێکە لە دێیەکانی ناوچەی قەرەحەسەن. لە لەیـلانەوە نیو کاتژمێر بەپـێ دوورە.. لەم دێیـەدا چەنـد زانـا و نووسـەری ناسـراو هـەڵکـەوتـن. لەوانـەش: زانـا و ئەدیـب و مێـژوونووسو وەرگـێڕی گەورە و ناسـراوی گەلەکـەمان شەهـیدی قـەڵەم، مامۆسـتای هەمیشە نەمرمـان مـەلا (جەمـیل رۆژبەیـانی : ١٩١٣ـ ٢٠٠١)\n(*) فەرهـاد عەبـدولقـادر: هـاوڕێ و هـاوخەبـاتم.. کە بوو بە مامۆستا،کەوتە ناوچـەی سلێمانی. تێکۆشەر و سیاسەتمەدار و کوردستان پەروەرێکی دڵسۆز بوو، بۆ ماوەیەک یەکـێک بـوو لە سەرکـردەکانی پـارتی سۆشیالـیستی کوردسـتان. وەکـوو بیـسـتم ئێـستا نیـشـتەجـێی سـویـدە.. هـەواڵی نـازانـم.. تەنـدروسـتی و تەمـەنـدرێـژی بـۆ دەخـوازم)


بۆ خانمان.. هۆکارەکانی تووشبوون بە ئازار لەکاتی جووتبووندا\nڕەنگە هەندێک لە ژنان لەکاتی جووتبوون و ڕاهێنانی سێکسی لەگەڵ هاوسەرەکەی تووشی ئازار ببێت، ئەمەش دەبێتە هۆی وەڕسبوون و دوورکەوتنەوە و چێژنەبینین.\nبێگومان هەندێکجار ئەم ئازارە کاتییە و بەهۆی نەخۆشیەکەوەی سادەوەیە یان ڕەنگە لای پزیشک بە ئاسانی چارەسەربکرێت، بەڵام بەردەوامبوونی دەبێتە هۆی بێزاربوونی پیاوان و ژنان لەکاتی جووتبووندا.\nبەشێک لە هۆکارەکانی دروستبوونی ئازار بۆ خانمان بوونی نەخۆشی قیلاعە کە فتریات ناسراوە کە جۆرێکە لە هەوکردنی ئەندامی زاوزێ، یان برینداربوونی لەکاتی جووتبووندا، دەتوانیت لەڕێگەی دەرمانی پزیشکیەوە کە بۆت دیاریدەکرێت چارەسەری بکەیت یان زەیتی سروشتی، بەڵام بەردەوام پسپۆران هۆشداری دەدەن کە پێویستە ئازاری جووتبوونی خانمان لای پزیشک چارەسەر بکرێت، چونکە ئەگەر دڵنیابیتەوە لەوەی گرفتێکی گەورە نییە ئەوکات دەتوانیت بە زەیتی سروشتی چارەسەری بکەیت.\nجۆرەکانی ئازاری جووتبوون و هۆکارەکەی:\nبوونی ئازار لە بەشی سەرەکی واتە دەرگای سەرەکی ئەندامی زاوزێ، ئەم جۆرە پێویستی بە پزیشکی پسپۆڕ هەیە و دەبێت بە خێرای پشکنین بکات، چونکە ڕەنگە تووشی هەندێک نەخۆشی پێست بووبێت وەک ئەکازمیا، کە دەبێتە هۆی سووربوونەوە و کزانەوە و خوران و ئازار.\nجۆری دووەم ئازاری ناوەوەی ئەندامی زاوزێ، مانای بوونی گرفتە لە میزەڵدان، کە ڕەنگە بەهۆی بەکتریا و میکرۆبەوە یان تووشبوون بە لیکەڕژێنی بارتولین واتە غودە کە ماددەیەکی خراپ دەردەدات، یان بەهۆی کۆبوونەوەی شلەمەنی لەو بەشە و زۆر هۆکاری دیکە کەدەبێت پزیشک دیاریبکات.\nئازاری بەشی تەواوی ناوەوەی ئەندامی زاوزێ کە هۆکارەکەی بوونی گرفتە لە نێو منداڵدان، وەک دروستبوونی کیس و وەرەم، زۆر گرنگە بە خێرای سەردانی پزیشک بکرێت.\nلەلایەکی دیکەوە هەست کردن بە ئازار لای خانمان لەکاتی سێکس و جووتبووندا ڕەنگە بەهۆی کەمی هۆڕمۆنی ئیسترۆجینەوە بێت، ئەمەش بە کرێمی ئیسترۆجین چارەسەردەکرێت.\nیاخود ڕەنگە تووشی نەخۆشی پێست بووبێت ئەندامی زاوزێت، ئەمەش بووبێتە هۆی هەوکردنی کەدەبێت پزیشک دیاریبکات، بەڵام هەندێک حاڵەتی دیکە هەیە وەک نەخۆشی کۆڵۆن یان هەوکردنی میزەڵدان یان هەوکردنی زۆری ڕیخۆڵە کوێرە یان بوونی گرفتی دیکەی نێو منداڵدان و هێلەکەدان.\n2017-04-14 |2078 جار خوێندراوەتەوە|


کوردی Archives - Page 4 of 26 - کۆمەڵەی زەحمەتکێشانی کوردستان\nپەیامی پیرۆز بایی هاوڕێ عومەر ئیلخانی زادە\nبرای بەڕێز جەنابی کاک کۆسرەت ڕەسوڵ، بەرپرسی ئەنجومەنی سیاسی باڵای یەکێتی نیشتمانی کوردستان لە لایەن خۆم و کومیتەی ناوەندیی کۆمەڵەوە پیرۆزبایی بەڕێوەچونی سەرکەوتوانەی کۆنگرەکەتان لێدەکەم. ھەروەھا ھەڵبژاردنی جەنابت وەک بەرپرسی ئ…\nhttps://www.komala.com/wp-content/uploads/2019/12/ارم.jpg 450 900 عەتا https://www.komala.com/wp-content/uploads/2014/03/logo.png عەتا2019-12-30 12:22:212019-12-30 12:22:21پەیامی پیرۆز بایی هاوڕێ عومەر ئیلخانی زادە\nبەرێوەچوونی کۆبوونەوەی "ناوەندی ژنانی ڕۆژهەڵات"\n"ناوەندی ژنانی ڕۆژهەڵات" لە درێژەی رەوتی کاری خۆیدا و بۆ باشتر بەرێوەبردن و رێکخستنی چالاکییەکانی لە چوارچێوەی ناوەنددا، کۆبوونەوەیەکی بەرینی بەرێوە برد. سەرلەبەیانی ڕۆژی چوارشەممە، رێکەوتی ٤ی بەفرانبار، "ناوەندنی ژنانی ڕۆژهەڵات" کۆبونەوەیەکی لە…\nراگەیاندنی "ناوەندی ژنانی رۆژهەڵات"\nراگەیاندنی "ناوەندی ژنانی رۆژهەڵات" بۆ پشتگیری لە بانگەوازی دایکی گیانبەختکردووانی دەستی کۆماری ئیسلامی بۆ رۆژی ٥ی بەفرانبار کۆمەلێک لە دایکی گیانبەختکردووانی سیاسی لە ئێران و کوردستان لە ماوەی زیاتر لە ٤٠ ساڵی دەستی کۆماری ئیسلامی و بە تایبەت د…\nکاک خالید قادری برای دکتور" لەیلا قادری" چیرۆکنووس له ژیان ماڵاوایی كرد\nبە پێی هەواڵی گەیشتوو بە ناوەندی راگەیاندنی کۆمەڵە، بەداخەوە سەعات ٦ ی ئێوارەی ئەمرۆ چوارشەممە ٤ی بەفرانباری ١٣٩٨ی هەتاوی رێکەوتی ٢٥ی دسامبری ٢٠١٩ی زایینی کاک خالید قادری عیساکەند لە نەخۆشخانەی کەوسەری شاری سنە بۆ هەمیشە چاوی لێکنا. کاک خا…\nرۆژی دوشەممە ٢ی بەفرانباری ٩٨ی هەتاوی ناوەندی هاوکاریی حیزبەکانی کوردستانی ئێران لە بارەگای ناوەندی کۆمەڵەی شۆرشگێری زەحمەتکێشانی کوردستانی ئێران پازدەهەمین کۆبوونەوەی خۆی بەرێوە برد. لەو کۆبوونەوەیە دا ناوەندی هاوکاریی باس و گفتگۆی تێر و تە…\nگه‌لانی ئازادیخوازی ئێران! خه‌ڵكی خه‌باتکاری كوردستان! ڕووداوه‌كانی كۆتایی مانگی خه‌زه‌ڵوه‌ر نیشانی دایه‌وه كه حکوومەتی كۆماری ئیسلامی هه‌ر وه‌ك هه‌میشه له به‌رانبه‌ر ویست وداخوازیی ڕه‌وای كۆمه‌ڵانی خه‌ڵكی ئێران ته‌نیا توندوتیژی و زم…\nرۆژی شەممە ٢١ی سپتامبری ٢٠١٩ لە نۆروێژ یادی ٧٤ ساڵەی رۆژی پێشمەرگە کرایەوە و رێز لەئاڵا ی کوردستان گیرا، ئەم بۆنەیە کە لە لایەن حیزبی دیموکراتی کوردستانەوە بەڕیوەچوو هاوڕێیان کاوە کەریمی و فەریدون فەڕۆخی لە لایەن کۆمەڵەوە بە چەپکە گوڵ و پەیام…\nخەڵکی تێکۆشەری کوردستان! دۆستان و دڵسۆزانی کۆمەڵە! بەداخەوە شەوی رابردوو کاک ئەبووبەکری عەلیزادە پێشمەرگەی دێرینی کۆمەڵە ویەکێک لە بەرپرسانی ناوچەی ئاڵەشینی بۆکان لە دەیەکانی شەستی هەتاویدا بە هۆی نەخۆشیەوە دڵی…\nراگەیاندنی سکرتاریەتی کۆمەڵە لەبابەت: هەواڵی گیان لەدەستدانی دایە" مریەم"ی سوڵتانی لە شاری مهاباد.\nزۆر بەداخەوە ئاگادار کراین کە سەعات پێنجی(٥)ی ئێوارەی ئەمرۆ جومعە ٢٩ی سەرماوەزی ١٣٩٨ی هەتاوی رێکەوتی ٢٠ی دسامبری ٢٠١٩ی زایینی دڵی گەورە وکەیلی خۆشەویستی و مێهرەبانیی دایە مریەمی سوڵتانی هاوسەری مەحموودی خەیات ناسراو بە مەحموودی مام رەسووڵ کەسایەتی …\nجەماوەری تێکۆشەر و خەباتکاری کوردستان! هه‌روەك ئاگادارن له رۆژانی رابردوو چەند لاوێكی كورد خەڵكی مەریوان و دەورووبەری کە بۆ بەدەست هێنانی بژێوی ژیان خۆیان و بنەماڵەکانیان بۆ کۆڵبەری روویان لە سنوورەکانی کوردستان كردبوو تووشی سەرما…\nشاندی کۆنگرەی نەتەوەیی کوردستان-کەنەکە سەردانی کۆمەڵەی زەحمەتکێشانی کوردستانی کرد و لە کۆبوونەوێکدا تاوتوێی پێویستی پێکھێنانی یەکێتی نەتەوەیی کوردیان کرد دواینیوەڕۆی چوارشەممە ٢٠ی سەرماوەز شاندی کۆنگرەی نەتەوەیی کوردستان-کەنەکە سەردان…\nبە بەشداری ژمارەیەکی زۆر لە كوردانی دانیشتوانی ئۆسلۆ و ده‌وروی به‌ری و ئەندامانی حزبە رۆژهەڵاتیەکان سمینارێک ساز کرا بە بۆنەی رۆژی جیهانی مافی مرۆڤ، کە لە دوو پانێل پێک هاتبوو. سەرەتا سمینارەکە بە سرودی ئەی رەقیب دەستی پێکرد وە دواتر دەقیقەیک…\nخەڵکی تێکۆشەری کوردستان! دۆستان و دڵسۆزانی کۆمەڵە! بەمجۆرە رادەگەیەنین کە کاتژمێر هەشت ونیو(٢٠:٣٠) ی ئەمشەو شەممە ۱٦ی سەرماوەزی ۱۳۹۸ی هەتاوی رێکەوتی ٧ی دسامبری ٢٠١٩ی زایینی " دایە زارا خودامورادی" دایکی هاوریی گیانبەختکردوو" حەسەن رۆستەمی" و ها…


Home›هەواڵ›ڕۆژهەڵاتی ناوەڕاست›بە پشتوانی هێزە ئەمنییەکان لە نزیک مەزارگەی ئیمام عەلی ماددەی هۆشبەر بازرگانی پێوەدەکرێت\nسەرچاوەیەکی ئەمنی لە پارێزگای نەجەف کە نەیوست ناوی خۆی ئاشکرا بکات چەند زانیارییەک ئاشکرا دەکات لەسەر بازرگانی کردن بە ماددەی هۆشبەرەوە لە نزیک مەزارگەی ئیمام عەلی و ئەوەش ئاشرادەکات کە پشتیوانی هێزە ئەمنییەکانی ئەو ناوچەیە لە پشت ئەو گروپانەوەن کە ئەم کارە ئەنجام دەدەن.\nئەو سەرچاوە ئەمنییە بە میدیا عێراقییەکانی ڕاگەیاند: لەم دوایانەدا بازرگانی ماددەی هۆشبەر لەو پارێزگایە بەشێوەیەکی بەرچاو زیادی کردووە کە ئەمەش مەترسییەکی کۆمەڵایەتی و ئەمنییە لەسەر دانیشتووانی ئەو پارێزگایە، ئەو سەرچاوەیە کە خۆی لە بواری قەڵاچۆکردنی ماددە هۆشبەرەکان کاردەکان ئەوەش رووندەکاتەوە، کە کەسانی ئەمنی و تەنانەت سیاسیش لەو دۆسێیەوە تێوەگلاون بەڵام هیچ جۆرە لێپێچینەوەیەکیان بەرامبەر ئەنجام نادرێت.\nئاماژەی بەوەشکردووە، کە بازرگانی ماددەی هۆشبەر لە پارێزگای نەجەف بووەتە دیاردەو کەسانی سیاسی و سەربازیشی تێوەگلاون، بەمەبەستی دەستکەوتنی سەرچاوەیەکی دیکەی دارایی، بەبێ بیرکردنەوە لەوەی کە پارێزگای نەجەف بەرەو وێرانبوون دەبەن، ئەوان پەیوەندیی تەواویان لەگەڵ بازگەو خاڵەکانی پشکنین هاتنەوەوەی هاووڵاتیانی نێو نەجەفدا هەیە، تەواوی کەسە سەربازی و چاودێرەکانیش لەرێگەی پارە یاخود هەڕەشەوە دەمکوت کراون.


هاموەڵاتیێوە تورکیای ئاورایێ وێش سۆچنا\nڕاوڕەسمەکێ جەژنەو قوربانی ناوچەو هەورامانیەنە نمەلان ڕاوە\nئێراقی ڕێککەوتنامەو ساڵەو 2009و وێش چەنی تورکیایش مدرنا\n12:58 - 10/2/2020\nئارۆ هەینی هاموڵاتیێوە تورك وەردەمو بارەگاو پارێزگارو شارو (هاتای)ینە، وێش سۆچنا و هاوارش کەرد " زاوڵەکێم ئاوراشانە".\nچن ساڵێەن ئابووریی توركیای ڕۆبەڕۆ بەرەو خراپی ملۆ، ئارۆ هەینی بەهاو لیرەی توركی وەرانوەرو دۆلاری ئەمریكیوە نزمترین ئاستش تۆمار كەرد و یەك دۆلار وەرانوەرو زیاتەر جە شش لیرا مامەڵەش پۆوە كریا.\nماڵپەڕو "گێرچەك گوندەم"ی توركیای چی بارۆ وێنەو پیا سۆتەکەیش وەڵاکەرووۆ و نویستەنش بەهۆکارو ئانەی تووشو هەژاریێوە كوشندەی بیەنۆو نەتاوانش پێداویستییەكاو زاوڵەکاش و واردەشا پەی پەیڎاکەرۆ وەختێوە دوور و درێژیچا هەرمانەش دەست نەكەوتێنە، وەرو ئانەی لوان وەردەمو بارەگاو پارێزگارو شارەكەی و گڕەش وەردێنە وێش.\nدماو هەوڵەو وێسۆچناکەیش، هاموڵاتیێ ناوچەكەی بە خێرایی فریاش کەوتێنێ و یاونانشا نەوەشخانە ژیانش جە مەردەی ڕزگارکریان.\n1 بەرزانى: پەنەزانایش پەی وێگیری خەڵکو کوردەسانی هەن 2 7 ملیۆن ئێرانیێ ساڵێوا گۆشتشا نەواردەن 3 کۆرۆنا ناوچەو هەورامانیەنە 4 دەزگای پزیشکیو سی‌تی‌ئیسکەنی پەی پاوەی و مەریوانی 5 مەلاکرێکار: زیندانەنە یاگێم وەشەنە و هیچ کێشێوم نیا\n1 مەلا قادر قادری کۆرۆناش گێرت 2 هونەرمەندێ تەر بەکۆرۆنا گیانش جەدەس دا 3 مەسرور بەرزانی: بە سەوقاتیوە مێ پەی سلێمانی 4 یەکەمین کارمەندو تەندروستی کە شارەزورنە گیانش جەدەس دا 5 هەڵمەتەو گازیاونای پەی نۆتشەی دماییش ئاما


دوو شەممە, 29 خەرمانان 1395\nراگەیاندراوی كۆمیتەی ناوەندی یەكێتی شۆڕشگیڕانی كوردستان بە بۆنەی 25ەمین ساڵوەگەڕی تیرۆركردنی رێبەر و دامەزرێنەری RUK كاك سەعید یەزدانپەنا\nئەمڕۆ 28ی خەرمانانی 2716ی كوردی بەرامبەر بە 19ی سێپتامبری 2016ی زایینی 25 ساڵ بەسەر تیرۆری بیرمەندی كورد و رێبەر و دامەزرێنەری یەكێتی شۆڕشگێڕانی كوردستان هاوڕێ كاك سەعید یەزدانپەنا تێدەپەڕێت.\nسێ شەممە, 26 گەلاوێژ 1395\nبەشداری شاندی رێكخراوی ژنان و لاوانی یەكێتیمان لە سمینارێكی حیزبی دێموكراتی كوردستانی ئێران لەشاری هەولێر لەمەڕ جووڵانەوەی كورد لە رۆژهەڵاتی كوردستان\nرۆژی 14ی 8ی 2016 بە بانگهێشتی فەرمی حیزبی دێموكراتی كوردستانی ئێران شاندێكی هاوبەشی رێكخراوەكانی ژنان و لاوانی یەكێتی شۆڕشگێڕانی كوردستان که پێكهاتبوون لە بەڕێزان كوێستان حوسێنی نوێنەری رێكخراوەكانی ژنان و لاوانی یەكێتی شۆڕشگێڕانی كوردستان، چیمەن قادری كادری رێكخراوی ژنان و، شاهۆ ئەمیری كادری رێكخراوی لاوانی یەكێتی شۆڕشگێڕانی كوردستان بەشدارییان لە سمینارێكی ئەو حیزبە لەژێرناوی جووڵانەوەی کورد لە کوردستانی ڕۆژهەڵات بە بۆنەی 71ەمین ساڵیادی دامەزرانی ئەو حیزبە لە هۆڵی كتێبخانەی زەیتون لەشاری هەولێردا كرد.\nپێنج شەممە, 07 گەلاوێژ 1395\nدیداری شاندی حیزبی دیمۆکراتی کوردستانی ئێران لە بارەگای یەکێتیمان لەشاری هەولێر بە مەبەستی بەرینترکردنی خەبات دژی ڕێژیمی ئێران\nرۆژی ٢٧/٧/٢٠١٦ بەرامبەر بە ٦/٥/١٣٩٥ی هەتاوی شاندێکی حیزبی دێموکراتی کوردستانی ئێرانی دۆست و هاوپەیمانی یەکێتیمان بە سەرۆکایەتی بەڕێز محەمەد نەزیف قادری ئەندامی دەفتەری سیاسی و محەمەد ساڵح قادری و دارا ناتق ئەندامانی کومیتەی ناوەندی بە سەردانێکی دۆستانە لە بارەگای یەکێتیمان لەشاری هەولێر لە لایەن خاتوو ئامینە یەزدانپەنا سەرۆکی سێمبولیکی یەکێتیمان و بەڕێز سکرتێری گشتی یەکێتیمان هاوڕێ سمکۆ یەزدانپەنا و هاوڕێ شاپور دەوڵەتی ئەندامی کۆمیتەی ناوەندی پێشوازییان لێ کرا.\nشاندی حیزبی دێموکراتی کوردستانی ئێران لەو دیدارەدا باسی لە گرنگی ستراتژی گرێدانی خەباتی شار و شاخ، کە ستراتژییەکی نیشتمانی و نەتەوەییە کرد و وتیان پێویست دەکات هێزە سیاسیەکانی کوردستان بەدەر لە جیاوازی فکری و ڕێکخستنیەکانی نێوانیان، بتوانن لە گۆڕەپانی ڕووبەڕووبوونەوە لەگەڵ ڕیژیمی داگیرکەر بۆ مسۆگەرکردنی مافە ڕەواکانی خەڵکی ڕۆژهەڵات، تێکۆشانی خۆیان هەماهەنگ و بەرفراوانتر بکەن.\nلە درێژەی دیدارەکەدا هاوڕێ سمکۆ یەزدانپەنا وێڕای بەخێرهاتن و دەستخۆشی کردن لە شاندی حیزبی دێموکراتی کوردستانی ئێران، پشتگیری و هاوکاری یەکێتی شۆڕشگێڕانی کوردستانی بۆ هەموو جۆرە خەباتێکی سیاسی و چەکداری بە هەماهەنگی و هاوکاری لەگەڵ لایەنە سیاسیەکانی تر بە شاندی میوان راگەیاند و ئامادەیی یەکێتیمانی بۆ هەموو جۆرە خەباتێک دژ بە رێژیمی داگیرکەری ئێران دووپات کردەوە.\nشایانی باسە کە هەر لەو دیدارەدا چۆنیەتیی رێکخستنی خەباتی جەماوەری و هاوکاری و هەماهەنگی لە نێوان حیزب و هێزی لایەنە سیاسییەکان رۆژهەڵاتی کوردستان و یەکخستنی گوتار و تێکەڵ بوونی زیاتر بە گەلی کوردمان لە رۆژهەڵاتی کوردستان خرانە بەر باس گفتوگۆیان لەسەر کرا.\nیەک شەممە, 16 جۆزەردان 1395\nچالاکی ئەندام و لایەنگرانی یەکێتیمان لە شاری کالسکرونا بۆ پشتیوانی لە کەبودوەند\nپێنج شەممە, 30 گوڵان 1395


کوردپرێس :: Kurdpress News Aganecy - پەکەکە: لە شنگال بڕۆین کۆمەڵکوژی دووبارە دەبێتەوە\nپەکەکە: لە شنگال بڕۆین کۆمەڵکوژی دووبارە دەبێتەوە\nبه‌شی عێراق و هه‌رێمی کوردستان- وتەبێژی ئەنجوومەنی پەیوەندییەکانی دەرەوەی پارتی کرێکارانی کوردستان (پەکەکە) ئاماژە بەوەدەکات کە پێویستە لە هەموو بارێکدا ڕای خەڵکی شەنگال بەهەند وەربگیرێت و پێویستە خۆشیان ئیدارەی خۆیان بدەن و ئێمەش پشتگیرییان دەکەین، جەخت لەوەش دەکاتەوە کە ئەگەر ئێستا گەریلا شەنگال چۆڵبکات کۆمەڵکوژیی ئێزیدیەکان دووبارە دەبێتەوە.\nبه‌پێی هه‌واڵی کوردپرێس به‌گێڕانه‌وه له لڤین‌پرێس، سەرحەد ڤارتۆ، وتەبێژی ئەنجوومەنی پەیوەندییەکانی پەکەکە لە لێدوانێکدا رایگەیاندوە "لە ئێستادا کێشەی شەنگال کێشەی مانەوە و نەمانەوەی گەریلا ینیە، بەڵکوو ئەوەی پێویستە ئەنجام بدرێت، ئەوەیە کە چۆن بتوانرێت ئەو ناوچانە رزگار بکرێن کە دەکەونە سنووری شەنگال و تائێستا رزگار نەکراونەتەوە، ئەوەی‌تریش کە پێویستە بە بایەخەوە لێی بڕوانرێت چۆن زەمینە بڕەخسێنرێت تا ئێزیدیەکان بگەڕێنەوە بۆ سەر زێد و ماڵ و حاڵی خۆیان لە شەنگال".\nناوبراو جەختی لەسەر ئەوەشکردەوە کە پێویستە ئێزیدییەکان خۆیان بەڕێوە ببەن و ئێمەش وەک پەکەکە و گەریلا پشتیوانی و پشتگیرییان دەکەین و هاوکاریان دەبین لە چارەسەرکردنی هەر گرفتێک کە بێتە بەردەمیان لە ناوچەکەدا.\nسەرحەد ڤارتۆ، باسی لەوەشکرد، لەسەر پرسی کشانەوە و نەکشانەوەی گەریلاکانیش لە ناوچەکەدا پێویستە ڕا و بۆچوونی خەڵکی شەنگال و ئێزیدیەکان بەهەند وەربگیرێت، تائێستاش مانەوەی ئێمە لەشەنگال پێویستە ئەگەر ئێستا لە شەنگال بکشێینەوە کۆمەڵکوژیی ئێزیدیەکان دووبارە دەبێتەوە.\nکۆدی بابه‌ت: 67463 | به‌روار: ۱۳۹۵/۱۰/۲۳ | کاتژمێر: 11 : 22


خانه‌قى له‌هویر تاریخ\nو له‌شوون نه‌جه‌ف وه‌دویه‌مین قه‌زا تیه‌یگ له‌سه‌ره‌تاى دروسبوین حكوومه‌ت عراق ساڵ 1921 دامه‌زریا . خانه‌قى چوار ناحیه گریگه خوه‌ى (ناحیه‌ى مه‌یدان ، ناحیه‌ى سه‌عدیه ، ناحیه‌ى قۆره‌توو ، ناحیه‌ى جه‌له‌ولا) . ئه‌یه بیجگه ئه‌وه‌ك زیاتر له 80 ئاوایى سه‌ر وه‌قه‌زاى خانه‌قیه‌و گشت ئه‌و ئاوایه‌یلیشه كوردن .\nوه‌ختى ئویشیم خانه‌قى شاریگ كوردستانیه ، وه‌رجه گشت چشتیگ بایه‌سه باس له‌ڕاسى بكه‌یم تا بڕه‌سیمنه واقع ، خانه‌قى له چه‌ن لایه‌نیگه‌وه خه‌بات و ئازایه‌تى نیشان داگه له‌ڕوى وه‌ڕوى بوینه‌وه‌ى ده‌سڵاته‌یل یه‌ك له‌شوون یه‌ك ، چوینكه مه‌ردم ئى شاره هه‌میشه ناڵانیان وه‌ده‌س به‌دبه‌ختى و كوشتن و زوڵم زوور و كووچ وه‌پیكردن له‌بان ده‌س حكوومه‌ته‌یل سته‌مكار ، ئه‌را ئى مه‌به‌سیشه به‌ڵگه‌یل فره‌یگ هه‌س ك هه‌وه‌جه وه‌ئسپات نه‌یریگ ، چوینكه مه‌سه‌له‌گه تاریخیه‌و خه‌و وخه‌یاڵ نیه . له‌نزیك خانه‌قى جه‌نگ جه‌له‌ولا ڕویدا له‌ساڵ 16 ه له‌ناونى فارسه‌یل و موسڵمانه‌یل . بیجگه ئه‌وه‌یش خانه‌قى مه‌ڵوه‌ن مه‌زارگه‌ى پیاوخاسه‌یله‌و له‌وانه‌یش (محه‌مه‌د كوڕ حوزه‌یفه‌ى یه‌مانى) ك ساڵ 29ه مردگه .\nخانه‌قى یه‌كیگه له‌و قه‌زایه‌یل ناسریاگ و ناوداره‌و تاریخ پاكیگ دیریگ له ئازایه‌تى وقوربانیداین له‌وه‌ر خاتر كورد و كوردستان ، وه‌ل ئه‌وه‌یشا شوون ئه‌مانیگ بوى ئه‌را خه‌باتكه‌ره‌یل كورد . ئمجا خانه‌قى چه‌نه‌ها ئه‌شره‌ت ناودار گرده‌و بوینه له‌تى ، له‌وانه‌یش : ئه‌شره‌ت ئه‌ركه‌وازى ، ئه‌شره‌ت سوره‌مێرى ، ئه‌شره‌ت جاف ، ئه‌شره‌ت زه‌هاوى ، ئه‌شره‌ت باجه‌ڵان ، ئه‌شره‌ت تایشه‌یى ، ئه‌شره‌ت ده‌لۆ ، ئه‌شره‌ت تاڵه‌بانى ، ئه‌شره‌ت زه‌هاوى ، ئه‌شره‌ت هه‌مه‌وه‌ندى و ئه‌شره‌ته‌یل تر . بیگومان چه‌ن ئه‌شره‌تیگ له‌ى ئه‌شره‌ته‌یله كه‌فتنه‌وه‌ر كووچ وه‌پیكردن و ته‌عریب له‌سه‌رده‌م به‌عس دكتاتۆر .\nله‌شووڕش ئه‌یلوول ساڵ 1961 خانه‌قى سه‌رچه‌وه‌ى جموجویل كوردى بوى ، وه‌لى رژیم ڕمیاگ له‌وه‌خت خوه‌ى تاوانه‌یل فره‌یگ ده‌رهه‌ق وه ڕوڵه‌یلى ئه‌نجامدا ، وه‌لى ئمڕوو خانه‌قى ئه‌وه‌سه له‌گشت ئاوایه‌یلى په‌رچه‌م كوردستان له‌ریه‌یگه‌وه‌و به‌دبه‌ختى و ژان و زه‌خمه‌گه‌ى جاران وه‌پى ساڕیژ كریه‌یگ ، تویه‌نیم بویشیم خانه‌قى ئه‌و شار كورده‌وارى جوانه‌سه ك هه‌میشه فه‌خر و شانازى وه كوردبوین خوه‌یه‌وه كردگه . له‌خانه‌قى شوونه‌وار تاریخى فره‌یگ هه‌س ك له‌لیان تاریخى چووگه‌وه ئه‌را سه‌رده‌م ساسانیه‌یل ، بیجگه پیه‌ڵ ئاسنینه‌گه‌ى ك له‌ساڵ 1868 دروسكریاگه‌و بیجگه قه‌ورسان سوپاى پۆڵه‌ندى ، ئمجا له‌وه‌خت خلافه‌ت عه‌باسیه‌یل ساڵ 132ه خانه‌قى پیشكه‌قتن و فراوانى وه‌خوه‌یه‌وه دى له‌وه‌ر ئه‌وه‌ك ناوچه‌یگ مه‌رزى و شوون وه‌یه‌كڕه‌سین بازرگانه‌یل بوى . له‌ساڵ 1908 یه‌كه‌مین خوه‌ندگاى سه‌ره‌تایى له‌تى دامه‌زریا وه‌ناو خوه‌ندگاى (عالیاوه) . خاك خانه‌قى پڕ له‌خه‌یره‌و له‌گشت خه‌یراتیگ بیبه‌ش نه‌ویه ، له‌وانه‌یش نه‌فت و خاك پڕ به‌ره‌كه‌ت و چشته‌یل تر . وه‌ل ئه‌وه‌یشا ئى شوونه‌وار و لایه‌نه‌یل تاریخیه له‌خانه‌قى بویه جویر :\n* هاتن سوڵتان غازان ئه‌را خانه‌قى له‌ساڵ 696 ه .\n* له‌ڕى خانه‌قیه‌وه له‌ساڵ 956 ه هۆلاكۆ ڕویكرده به‌غدا .\n* دروسبوین ئاوایى ئه‌ركه‌وازى له‌ساڵ 1843م .\n* داگیركردنى له‌لایه‌ن ئنگلیزه‌وه له‌ساڵ 1917و بنیاتناین سه‌ربازگایگ له‌نزیك جه‌وه‌ڵ كڵات .\n* دامه‌زرانن نه‌فتپاڵوو وه‌ند له‌ساڵ 1925 .\n* دامه‌زرانن حسه‌ینیه‌ى گه‌ورایگ له‌ساڵ 1926 .\n* كیشانن كاره‌با ئه‌را خانه‌قى له‌ساڵ 1936 .\n* دروسكردن كه‌نیسه‌یگ له‌كویچه‌ى (پاشا كوپرى) له‌ساڵ 1943 .\n* دامه‌زرانن سینه‌ماى (نه‌سر) له‌ساڵ 1944 و سینه‌ماى (خه‌زرا)له‌ساڵ 1945 .


لە ساڵی ١٩٩٢ەوە تا ئێستا ١٩٥٣ ڕۆژنامەوان و میدیاکار تیرۆر کراون\nبەگوێرەی داتاکانی کۆمیتەی پاراستنی ڕۆژنامەوان لەوەتەی ساڵی ١٩٩٢ەوە تا ئێستا، ١٩٥٣ ڕۆژنامەوان و میدیاکار لەسەرتاسەری جیهان دا، تیرۆر کراون. ڕێکخراوەکە کەیسی ١٣٢٣ لە ڕۆژنامەوانەکانی یەکلا کردووەتەوە کە زۆرترین حالەتەکانی کوژرانی ڕۆژنامەوانان لەسەر ئاستی جیهان بۆ عێراق دەگەڕێتەوە کە تەنیا لە ساڵی ٢٠٠٣ەوە تا ئێستا ١٨٥ ڕۆژنامەوانی تێدا کوژراوە و لە پاش عێراق، هەریەک لە وڵاتانی سوریا، سۆماڵ، ئەفغانستان و تورکیا دێت لەڕیزبەندی ئەو وڵاتانەی زۆرترین ڕۆژنامەوانیان تێدا تیرۆر کراوە.\nتیرۆری ڕۆژنامەوان و میدیاکاران لە جیهان دا\nبەگوێرەی ڕاپۆرتی کۆمیتەی پاراستنی ڕۆژنامەوانان (CPJ)، لەوەتەی ساڵی ١٩٩٢ەوە تا ئێستای ساڵی ٢٠١٨، لەسەرتاسەری جیهان دا (١٩٥٣) ڕۆژنامەوان و میدیاکار تیرۆر کراون، ڕێکخراوەکە دووپاتی لەوە کردووەتەوە کە کەیسی ٥١٨ لە تیرۆرکراوەکان دڵنیایی تەواوەتی لەسەر نەدراوە. لەڕووی ڕەگەزییەوە، بۆ رێکخراوەکە ڕوون بووەتەوە ١٢٣٠ لە ڕۆژنامەوانەکان لە ڕەگەزی نێرینە و ٩٣ ڕۆژنامەوان لە ڕەگەزی مێینە بوون لەکۆی ١٣٢٣ ڕۆژنامەوانی تیرۆرکراو کە کەیسەکانیان یەکلا کراوەتەوە یان بۆ کۆمیتەی پاراستنی ڕۆژنامەوانان ڕوون بووەتەوە.\nداتاکانی تیرۆر و کوژرانی ڕۆژنامەوانان لە جیهان دا، بەگوێرەی کات و شوێن گۆڕانکارییان بەسەردا دێت، لە ماوەی ساڵانی ١٩٩٢ تا ٢٠٠٠ بە دیاریکراوی ٣٥٣ ڕۆژنامەوان کوژراون، بەڵام لە ساڵی ٢٠٠١ەوە تا ئێستای ساڵی ٢٠١٨ بە ژمارە ٩٧٠ ڕۆژنامەوانی دیکە تیرۆر کراون، بەوەش ژمارەی ڕۆژنامەوانانی تیرۆر کراو کە کەیسەکانیان بۆ کۆمیتەی پاراستنی ڕۆژنامەوانان ڕوون و یەکلا بووەتەوە، بۆ ١٣٢٣ ڕۆژنامەوانی کوژراو هەڵدەکشێت.\nلەڕووی کاتەوە، زۆرترین ڕۆژنامەوان لە ساڵی ٢٠٠٩دا کوژراون کە ژمارەیان ٧٥ ڕۆژنامەوانە، لەکاتێکدا لە ساڵی ٢٠١٢یشدا ٧٤ ڕۆژنامەوان کوژراون و لە ساڵی ٢٠١٣ و ساڵی ٢٠١٥یشدا لە هەر ساڵێکدا ٧٣ ڕۆژنامەوان کوژراون. داتاکان ئاماژە بە هەڵکشانی ژمارەی ڕۆژنامەوانانی کوژراو لە سەرتاسەری جیهان دەدەن، لەکاتێکدا لە ساڵی ١٩٩٢دا تەنیا ٤٤ ڕۆژنامەوان تیرۆرکراون، بەڵام لەو چەند مانگەی ساڵی ٢٠١٨دا، بە ژمارە ٤٥ ڕۆژنامەوان کوژراون.\nدابەشبوونی ڕەگەزی ڕۆژنامەوانانی تیرۆرکراو\nبۆ کۆمیتەی پاراستنی ڕۆژنامەوانان ڕوون بووەتەوە، لە کۆی ١٣٢٣ ڕۆژنامەوانی تیرۆرکراو کە کەیسەکانیان یەکلا کراوەتەوە، ١٢٣٠ لە ڕۆژنامەوانەکان لە ڕەگەزی نێرینە و ٩٣ ڕۆژنامەوانی دیکە لە ڕەگەزی مێینە بوون. لەڕوویەکی دیکەیشەوە، دەرکەوتووە کە لەناو ڕۆژنامەوانە تیرۆرکراوەکاندا، ١١٦٥ ڕۆژنامەوانی ناوخۆیی و تەنیا ١٥٩ لە ڕۆژنامەوانەکان بیانی بوون.\nچەند هۆکارێکی تایبەت کاریگەر بوون بەسەر زیاتر کوژرانی ڕۆژنامەوانانی نێرینە بەراورد بە ڕۆژنامەوانانی مێینە، لەناویاندا زیاتربوونی ژمارەی ڕۆژنامەوانانی نێرینە بەتایبەت لە کۆمەڵگەکانی ڕۆژهەڵاتی ناوەڕاست دا، لەکاتێکدا کە داتاکان روونی دەکەنەوە، بەشی زۆری حالەتەکانی کوژرانی ڕۆژنامەوانان بەر ئەو وڵاتانە کەوتووە کە لەڕووی کۆمەڵایەتییەوە یان لە باری ڕەگەزییەوە، جیاوازی ڕەگەزی تیایاندا زاڵە.\nهەرچی پەیوەندی بە زیاتر کوژرانی ڕۆژنامەوانانی ناوخۆییەوە هەبێت، هۆکارەکە بۆ ئەوە دەگەڕێتەوە، ڕۆژنامەوانانی ناوخۆیی زیاتر و بەشێوەیەکی بەردەوامتر کار لەسەر پرسەکانی ناو کۆمەڵگەکانیان دەکەن و دەسەڵاتەکانی وڵاتەکانیشیان ئاسانتر دەتوانن ببنە هەڕەشە بەسەریانەوە، لەکاتێکدا دەشێت زۆرجار ڕۆژنامەوانە بیانییەکان لە دوورەوە کارێک بکەن یان بۆ وڵاتانی خۆیان بگەڕێنەوە، یان ئەوەی دەسەڵاتەکان تێدەگەن کە کوژرانی ڕۆژنامەوانە بیانییەکان کاریگەریی و لێکەوتی زیاتر لەئاستی نێودەوڵەتی دادەنێت. لەهەمان کاتدا، دیسان ئەو ڕۆژنامەوانانەی کە لە ڕووماڵکردنی شەڕ و پێکدادانە ناوخۆییەکان یان شەڕەکانی تیرۆریستاندا کوژراون، بەشێوەیەکی ئاسایی بۆ ئەوە دەگەڕێتەوە کە ڕۆژنامەوانە ناوخۆییەکان زیاتر و بەردەوام لە ڕووماڵکردندان و جگەلەوەش ئاژانسە نێودەوڵەتییەکانیش زۆرجار پشت بە ڕۆژنامەوانی ناوخۆیی دەبەستن لە گواستنەوە و ڕووماڵکردنی شەڕ و ئاڵۆزییەکانی ناو وڵاتەکانیان.\nعێراق لە تیرۆری ڕۆژنامەواناندا یەکەمە\nداتاکانی کۆمیتەی پاراستنی ڕۆژنامەوانان نیشانی دەدەن، لەوەتەی ساڵی ١٩٩٢ەوە تا ئێستا، ١٨٦ ڕۆژنامەوان لەسەرتاسەری عێراق بە هەرێمی کوردستانەوە تیرۆر کراون، ڕێکخراوەکە کەیسی کوژرانی تەنیا یەک ڕۆژنامەوانی لە نەوەدەکانی سەدەی ڕابردوودا یەکلا کردووەتەوە، ئەو کەیسەیش کوژرانی کچە ڕۆژنامەوانی ئاژانسی فرانس پرێس (Lissy Schmidt)ە کە لە ٣ی ئەیلوولی ١٩٩٤ لە شاری سلێمانی کوژرا. تێکڕای ئەو ١٨٥ ڕۆژنامەوانە تیرۆرکراوەی دیکە، لە ساڵی ٢٠٠٣ەوە تا ئیستا کوژراون. لەڕووی ڕەگەزییەوە ١٧٠یان لە ڕەگەزی نێرینە و ١٦یان لە ڕەگەزی مێینە بوون، هەروەک ١٥٩ لە ڕۆژنامەوانەکان ناوخۆیی و ٢٧یان بیانی بوون.\nلەناو ڕۆژنامەوانانی تیرۆرکراو لە عێراق، ژمارەیەکیان بەنەتەوە کورد و لە هەرێمی کوردستان تیرۆر کراون، لەناویاندا، سۆرانی مامە حەمە، کاوە گەرمیانی و هەروەک ئەو میدیاکارانی دیکە کە لە پاش ٢٠٠٣ لە مووسڵ تیرۆر کران یان ئەو ڕۆژنامەوانانەی لە سەروەختی ڕووماڵکردنی شەڕی داعش کوژران، وەک مستەفا سەعید کامێرامانی کورد کە لە ساڵی ٢٠١٦ لە نزیک مووسڵ تیرۆر کرا و هەروەک ئەرکان شەریف لەلایەن چەکدارانی سەر بە گرووپە میلیشیا شیعەکانەوە لە ساڵی ٢٠١٧ و لە داقووق تیرۆر کرا.\nزۆرترین ڕۆژنامەوان لە عێراق لە ماوەی ساڵانی ٢٠٠٣ تا ٢٠٠٨ تیرۆر کراون، بەشێوەیەک کە لەو شەش ساڵەدا، ١٤٦ ڕۆژنامەوان تیرۆر کراون و لە ساڵانی دواتریشدا جگە لە ساڵی ٢٠١٢، هیچ ساڵێک لە عێراق نەبووە لانی کەم چوار تا پێنج ڕۆژنامەوان نەکوژرێن، لەکاتێکدا ١٠ ڕۆژنامەوان لە ساڵی ٢٠١٣ و هەشت ڕۆژنامەوانی دیکە لە ساڵی ٢٠١٧دا کوژران.\nبەپێی داتاکانی کۆمیتەی پاراستنی ڕۆژنامەوانان، سوریا لەپاش عێراق پلەی دووەمی لە تیرۆری ڕۆژنامەوانان وەرگرتووە، بەو هۆیەوە کە لە ساڵی ٢٠١١ تا ٢٠١٨ بە ژمارە ١٢٣ ڕۆژنامەوان لەو وڵاتەدا کوژراون. بەدوای ئەویشدا فلیپین دێت کە ٨٠ ڕۆژنامەوانی تێدا کوژراوە، بەشێوەیەک کە لە ساڵی ١٩٩٢ تا ٢٠٠٠ هەشت ڕۆژنامەوان کوژراون، بەڵام لە ساڵی ٢٠٠١ەوە تا ئێستا ٧٢ رۆژنامەوان کوژراون، زۆرترین ڕۆژنامەوانی کوژراو لە ساڵی ٢٠٠٩دا بوو کە لەو ساڵەدا ٣٣ ڕۆژنامەوان کوژران.\nلە پلەی چوارەمیشدا دەوڵەتی سۆماڵ دێت کە ٦٤ ڕۆژنامەوانی تێدا کوژراوە، کە ٥٠ لەو ڕۆژنامەوانانە لە ساڵی ٢٠٠٥ بەدواوە کوژراون. دەوڵەتی پاکستان بەهەمان شێوە بۆ ڕۆژنامەوانان ناوچەیەکی ئارام نییە، لەکاتێکدا لە ساڵی ١٩٩٢ەوە تا ئێستا ٦٠ ڕۆژنامەوانی تێدا کوژراوە و ٥٢ لەو ڕۆژنامەوانانەش لە پاش ٢٠٠١ەوە بۆ ئێستا کوژراون.\nلە ڕووسیاش دیسان ٥٨ ڕۆژنامەوان کوژراون، بەڵام زۆرترین حالەتەکانی کوژرانی ڕۆژنامەوان لەو وڵاتەدا، بۆ نەوەدەکانی سەدەی ڕابردوو دەگەڕێتەوە کە تا٢٠٠٠ بە ژمارە ٣٣ ڕۆژنامەوانی تێدا کوژراوە. لە هندستان ٤٨ ڕۆژنامەوان، لە ئەفغانستان ٤٧ ڕۆژنامەوان تیرۆر کراون، تێبینی دەکرێت کە ٣٢ لە ڕۆژنامەوانانی هندستان لە پاش ساڵی ٢٠٠١ و هەروەک تەنیا دوو ڕۆژنامەوان لەماوەی ١٩٩٢ تا ٢٠٠٠ لە ئەفغانستان کوژراون و هەر ٤٥ ڕۆژنامەوانەکەی دیکە لە ساڵی ٢٠٠١ەوە تا ئێستا کوژراون. چەندین وڵاتی دیکە لە تیرۆرکردنی ڕۆژنامەواناندا پلەی پێشەوەیان گرتووە، لەناویاندا مەکسیکۆ ٤٧ ڕۆژنامەوان، تورکیا ٢٥ ڕۆژنامەوان، یەمەن ٢٠ ڕۆژنامەوان، سریلانکا ١٩ ڕۆژنامەوان، لەهەریەک لە تاجیکستان و ڕواندا ١٧ ڕۆژنامەوان، لە لیبیا ١٣ ڕۆژنامەوان، ئۆکرانیا ١٢ ڕۆژنامەوان و لە ئەمریکایش ١١ ڕۆژنامەوان کوژراون کە دوو ڕۆژنامەوان لە ساڵانی ١٩٩٢-١٩٩٣، دوو ڕۆژنامەوان لە ساڵی ٢٠٠١، ڕۆژنامەوانێک لە ساڵی ٢٠٠٧دا، دوو ڕۆژنامەوان لە ساڵی ٢٠١٥ و چوار ڕۆژنامەوان لەو چەند مانگەی ساڵی ٢٠١٨دا.\nگرتن و شوێنبزربوونی ڕۆژنامەوانان\nلە ساڵی ١٩٩٢ تا ١٩٩٢ بە ژمارە ١٣ رۆژنامەوان بزر بوون و چارەنووسیان دیار نییە، بەڵام لە ساڵی ٢٠٠٠ تا ٢٠١٨ ژمارەی ڕۆژنامەوانی ونبوو بۆ ٦٠ ڕۆژنامەوان بەرز دەبێتەوە. لەناو ونبووەکاندا، ١٤ ڕۆژنامەوان لە مەکسیکۆ، نۆ رۆژنامەوان لە عێراق، حەوت ڕۆژنامەوان لە ڕووسیا، شەش ڕۆژنامەوان لە سوریا، چوار ڕۆژنامەوان لە لیبیا، چوار ڕۆژنامەوان لە ڕواندا و کۆنگۆ و ئەوانی دیکەیش لە وڵاتانی وەک میسر، یەمەن، ئۆکرانیا، کازاخستان، چین، سریلانکا، ئیندۆنوسیا و چەند وڵاتی دیکە ون بوون. ٤٣ لەو ڕۆژنامەوانانە، ناوخۆیی و ١٥یان بیانی بوون کە ٥٠ لە ونبووەکان لە ڕەگەزی نێرینەن.\nلەپاڵ کوژران و بزربوونی ڕۆژنامەوانان، ساڵ بە ساڵ گرتن و زیندانیکردنی ڕۆژنامەوانان هەڵدەکشێت، بەڕادەیەک کە لە ساڵی ٢٠٠٠دا، تەنیا ٨١ ڕۆژنامەوان لەسەرتاسەری جیهان زیندانیکراون، بەڵام لە ساڵی ٢٠١٧دا، ڕێژەکە بۆ ٢٦٢ ڕۆژنامەوانی زیندانیکراو بەرز بووەتەوە.\nبەو شێوەیە لە ساڵی ٢٠٠٠ تا ٢٠١٧ بە ژمارە ٢٩٥٣ ڕۆژنامەوان لە سەرتاسەری جیهان زیندانی کراون، ئامارەکان ڕوونی دەکەنەوە، لە ماوەی ساڵانی نەوەدەکاندا، پێ بە پێ زیندانیکردنی رۆژنامەوانان هەڵکشاوە و لە ساڵانی ٢٠٠٠ بەدواوە رێژەکە بەتەواوەتی بەرز بووەتەوە، بەڕادەیەک کە لە ساڵی ٢٠١٧دا، بەڕێژە سێ ئەوەندەی ساڵی ١٩٩٢ ڕۆژنامەوان زیندانیکراون.\nداتاکانی کۆمیتەی پاراستنی ڕۆژنامەوانان ڕوونی دەکەنەوە، لە زۆر وڵاتی جیهان دا، لە قۆناغێکی دوور و درێژدا، یان هیچ ڕۆژنامەوانێک نەکوژراون یان تەنیا چەند حالەتێکی تیرۆری ڕۆژنامەوانان تۆمار کراوە، کە ئەگەر ژمارەکەیان بەراورد بکرێت بە حالەتەکانی تیرۆری ڕۆژنامەوانان لە قۆناغێکی دیکە و لە هەمان وڵاتدا، جیاوازییەکی یەکجار زەق و بەرفرەوان هەیە.\nلە هەندێک وڵات کە سیستەمێکی بەڕێوەبردن و حوکمڕانی ستەمکارانە و دیکتاتۆرانە پەیڕەو دەکرێت و تێیدا کەمترین دەرفەت بۆ ئازادی کاری میدیایی ناڕەخسێنرێت، بەشێوەیەکی ئاسایی، کەمترین میدیا و میدیاکاری ئازاد لەو وڵاتانەدا دەردەکەون، ئەوەش وا دەکات کەمترین حالەتی تیرۆری راستەوخۆی ڕۆژنامەوانان بوونی هەبێت. هۆکارەکە ئەوەیە لە بنەڕەتدا دەرفەت بە دروستبوون و دەرکەوتنی میدیا و میدیاکاران نەدراوە، ئازادانە پەیڕەوی لە کاری میدیایی خۆیان بکەن، لێرەدا شێوەیەک لە تیرۆری سپی یان بێدەنگ بەرانبەر بە میدیا و میدکاران پەیڕەوکراوە، هەر لە بنەڕەتدا دەرفەتی لە دەرکەوتنی میدیا نەدراوە، پێش دەرکەوتنی، لەناوبردراوە، ئەوەش دەکرێت بە تیرۆری سپی یان بێدەنگ ناوببردرێت.\nبەگوێرەی داتاکانی کۆمیتەی پاراستنی ڕۆژنامەوانان لە دەوڵەتێکی وەک عێراق لە ماوەی ساڵانی ١٩٩٢ تا ٢٠٠٣ تەنیا یەک ڕۆژنامەوان تیرۆر کراوە، بەڵام لە ماوەی ساڵانی ٢٠٠٣ تا ٢٠١٨ بە ژمارە ١٨٦ ڕۆژنامەوان تیرۆر کراون. لە نەوەدەکانی سەدەی ڕابردوو تا ڕووخانی ڕژێمی بەعس لە عێراق، ئەو وڵاتە خاوەن سیستەمێکی حوکمڕانی دیکتاتۆرانە بوو، دەرفەتی کاری میدیایی ئازاد نەدراوە، تا میدیاکار ڕاستەوخۆ ڕووبەڕووی هەڕەشە و تیرۆرکردن ببێتەوە، بەڵام لە ساڵی ٢٠٠٣ بەدواوە و لەگەڵ ڕووخانی ڕژێمی بەعس، دەرفەتێک بۆ ئازادی کاری میدیایی دێتە پێشەوە، سەدان کەناڵی نوێی میدیایی لەلایەن پارت و ڕەوتە سیاسییە جیاوازەکان لەلایەک و لەلایەکی دیکەیش میدیای سەربەخۆ یان نیمچە سەربەخۆ لەلایەکی دیکە دروست دەبن. لێرەدا، یەکەمین ڕووبەڕووبوونەوەی ڕاستەوخۆ لەگەڵ میدیاکاران دەردەکەوێت و تیرۆرکردنی ڕاستەوخۆی ڕۆژنامەوانان دەست پێدەکات. هەروەک دروستبوونی شەڕ و جەنگ لە وڵاتەکەدا، دۆخێک دێنێتە کایەوە کە میدیاکاران لە کاتی ڕووماڵکردنی شەڕ و جەنگەکاندا یان لە پەنای شەڕ و جەنگەکاندا بکوژرێن.\nبارودۆخێک کە لە پاش ساڵی ٢٠٠٣ەوە بۆ میدیا و میدیاکارانی عێراق هاتەکایەوە، هاوشێوەیە لەگەڵ بارودۆخی میدیا و میدیاکاران لە تەواوی ئەو وڵاتانەی کە فەرمانڕەواکانیان ڕووخێنرا یان شۆڕش و ڕاپەڕینی چەکداریی لە نێوان خەڵک و دەسەڵاتی فەرمانڕەوایان دروست بوو. سوریا کە لەوەتەی ساڵی ٢٠١١ەوە شۆڕشی چەکداریی دژ بە دەسەڵاتدارێتی وڵاتەکە تێیدا دروست بووە، لەوکاتەوە تا ئێستا ١٢٣ ڕۆژنامەوانی تێدا کوژراوە، لەکاتێکدا بەدرێژایی ساڵانی ١٩٩٢ تا ٢٠١٠ هیچ حالەتێکی تیرۆرکردنی ڕۆژنامەوانان لە سوریا تۆمار نەکراوە. ئەو هاوکێشەیە ئەگەر لە سەرێکدا کاریگەریی شۆڕش و راپەڕینی چەکداریی یان شەڕ و جەنگەکان بێت بەسەر میدیا و میدیاکارانەوە، لە سەرێکی دیکەوە بە واقیعی ئازادی ڕادەربڕین و ئازادی کاری میدیایی لەو وڵاتاندا گرێدراوە لە ساڵانی پێش دروستبوونی شۆڕش و ڕاپەڕینی چەکداریی یان پێش ڕووخانی ڕژێمی فەرمانڕەوا لەو وڵاتانەدا.\nبەو شێوەیە لە تەواوی ئەو وڵاتانەی شەڕ و پێکدادانی چەکدارییان تێدا دروستبوو، لەناویاندا، ئەفغانستان، یەمەن، سۆماڵ، لیبیا، تورکیا و ئەوانی دیکە، ژمارەکانی تیرۆری ڕۆژنامەوانان بەتەواوەتی هەڵکشاوە، ئەوەش هەم بەهۆی کوژرانی میدیاکاران لە سەروەخت و لەڕووماڵی شەڕ و پێکدادانە چەکدارییەکان و هەم بەهۆی دەرکەوتنی میدیا و میدیاکاران لەو قۆناغە نوێیەی وڵاتەکە پێیدا تێپەڕ دەبێت.


گره‌وی به‌ختی هه‌ڵاڵه، عه‌تا نه‌هایی\n18/4/2020 10:58 AM\nله ڕۆمانی گره‌وی به‌ختی هه‌ڵاڵه‌دا عه‌تا نه‌هایی ویستوویه‌تی به ناوه‌رۆکی نامووس په‌ره‌ستی که دیارده‌یه‌کی دزێوه له ناو کوردانا سه‌رنجی خوێنه‌ر ڕابکێشت و وا ده‌رده‌که‌وێ که ئه‌و کاره‌شی به باشی به ئه‌نجام گه‌یاندبێ هه‌ر بۆیه به‌رده‌نگ ڕۆ ده‌چێته ناخی کاره‌که‌وه. له‌م ڕۆمانه‌دا باوکی هه‌ڵاڵه که خۆی به که‌سێکی دڵسۆز و شۆڕشگێڕ ده‌زانێ به‌رده‌وام هه‌وڵ ده‌دا که له سه‌رده‌می تازه لاوی و مێرمنداڵیدا کچێتی له هه‌ڵاڵه بسڕێته‌وه و وه‌ک کوڕێک بیناسێنێ به خه‌ڵک. هه‌ر ئه‌وه‌یه که به‌رده‌وام پێی ده‌ڵێ تۆ شێری، تۆ کوڕێکی ئازای، تۆ نابێ خۆت به کچ بهێنیته ئه‌ژمار. له به‌رانبه‌ردا سه‌عاده‌تی دایکی هه‌ڵاڵه تێکه‌ڵ بوونی کچه‌که‌ی له‌گه‌ڵ کوڕان به شتێکی خراپ و نه‌شیاو ده‌زانێ هه‌ر بۆیه هه‌وڵ ده‌دا که هه‌ڵاڵه ئامۆژگارییه‌کانی باوکی وه‌رنه‌گرێت. ئه‌ویش به‌رده‌وام ده‌یه‌وێ هه‌ڵاڵه له‌وه به ئاگا بێنێت که شه‌ره‌ف و نامووسی بنه‌ماڵه‌که‌یه‌تی و نابێت پا لار دابنێ؛ که له هه‌ر دوو حاڵه‌ته‌که‌دا هه‌ڵاڵه ده‌بێته قوربانیی بیر و بۆچوونی چه‌وتی بنه‌ماڵه‌که‌ی؛ چ کچێتی بشاردرێته‌وه یان وه‌ک مه‌ترسییه‌کی گه‌وره له کچێتیی بڕوانن هه‌ر بۆ ئه‌وه‌یه که نامووس که به داخه‌وه ته‌نیا به‌رچه‌سپێکه و به جنسی مێ وه ده‌لكێ، شتێکه ده‌بێ بپارێزرێ و نه‌بێته هۆی ئابڕوو چوونی بنه‌ماڵه. کاتێکیش که هه‌ڵاڵه ده‌گاته ته‌مه‌نی گه‌وره ساڵی و وه‌ک هه‌واڵدێرێک له ڕادیۆ کار ده‌کات به هیچ شێوه‌یه‌ک ناتوانێ ئه‌شقی خۆی و برایمۆک به ڕاشکاوی بنوێنێ؛ هه‌ر ئه‌وه‌یه کاتێ که ئه‌شقه‌که‌ی ئاشکرا ده‌بێت ئه‌و ئه‌شقه ده‌بێته هۆی سه‌رشۆڕیی بنه‌ماڵه‌که‌ی و بنه‌ماڵه ده‌که‌ونه په‌له پڕوسکێ که هه‌تا زووه هه‌ڵاڵه له خۆیان دوور بخه‌نه‌وه و بینێرنه هه‌نده‌ران سا به‌ڵکوو له‌و ڕێگه‌وه توانیبێتیان خۆ له پریشکه‌ی ئه‌و ئاگره بپارێزن و وه‌یشوومی نامووس نه‌بێته هۆی نوقم بوونی یه‌کجارییان له گێژاوی کۆمه‌ڵگایه‌کی نه‌ریتی و نه‌خوێنه‌واردا. کاتێکیش که له هه‌نده‌ران جێگر ده‌بێت و بنه‌ماڵه‌ی ده‌بیسن که ئازادانه هه‌ڵس و که‌وت ده‌کات و له کۆڕ و کۆبوونه‌وه‌کاندا دێت و ده‌چێ و زۆر به ئاسانی تێکه‌ڵی پیاوان ده‌بێت و هه‌وڵ ده‌دا وه‌ک کچێکی مودێڕن هه‌ڵس و که‌وت بکات مێردێکی جه‌بریی به ناوی شێرزاد بۆ ده‌نێرن بۆ ئه‌وه‌ی ئه‌و مێرده بتوانێ حه‌یای هه‌ڵاڵه و بنه‌ماڵه‌ی کۆبکاته‌وه. به گه‌یشتنی مێڕده سه‌پێندراوه‌که‌ی بۆ هه‌نده‌ران، هه‌ڵاڵه هه‌وڵ ده‌دا وه‌ک هاوڕێیه‌ک یارمه‌تیی بدات و به مێردی خۆی نه‌یهێنێته ئه‌ژمار؛ سه‌ره‌تاش هه‌ر بڕیار به‌و شێوه بووه به‌ڵام هه‌وڵی شێرزاد بۆ ئه‌وه‌ی که خۆی وه‌ک ئاشقێکی شه‌شدانگی هه‌ڵاڵه ده‌ناسێنێ و به زمانی چه‌ور به ده‌وری هه‌ڵاڵه‌دا دێت هه‌ڵاڵه ناچار ده‌بێ یان ڕه‌نگه بتوانین بڵێین به ئاره‌زووی خۆی ژن و مێردییه‌که له‌گه‌ڵ شێرزاد به کرده‌وه ده‌ردێنێ و به‌رهه‌می ئه‌و ژیانه‌ش ده‌بێته کچێک به ناوی ئاره‌زوو. ئیتر ئه‌مه سه‌ره‌تای چاره‌ڕه‌شی هه‌ڵاڵه‌یه و ته‌نانه‌ت له‌وێێش، له هه‌نده‌ران، ناتوانێ بۆ خۆی و وه‌ک خۆی بژی و هه‌ست و خوستی له لایان شێرزادی داسه‌پاوه‌وه داگیر ده‌کرێ. هه‌موو ژیانی ده‌بێته شه‌ڕ و ئاژاوه. به بڕوای من عه‌تا نه‌هایی له هه‌ر هه‌موو ئه‌م ڕۆمانه‌دا به نیگایه‌کی به‌هێزه‌وه ده‌ستی داوه‌ته گێڕانه‌وه ؛ له هه‌ر شوێنێک پێویست بووه له گه‌ڕانه‌وه بۆ دوای باش و شیاو که‌ڵکی وه‌رگرتووه و یارمه‌تیی خوێنه‌ر ده‌دا که ژیانێکی خۆش بکات له‌گه‌ڵ ده‌قی گێڕانه‌وه‌که. ئه‌م ڕۆمانه ڕۆمانێکه که پڕه له ململانێ و ڕووبه‌ڕوو بوونه‌وه؛ هه‌ڵبه‌ت ڕووبه‌ڕووبوونه‌وه ته‌نیا به واتای شه‌ڕی ده‌سته و یه‌خه و فیزیکی نا. جیاوازیی بیر و بۆچوونه‌کان و ڕووبه‌ڕووبوونه‌وه‌ی ئه‌ندێشه‌کان له‌گه‌ڵ یه‌ک دیمه‌نێکی سه‌رنج ڕاکێشی پێکهێناوه هه‌ر بۆیه ده‌توانین وه‌ک ده‌قێکی داستانیی باش و له‌کڵ ده‌رهاتوو بیهێنینه ئه‌ژمار. گه‌ڵاڵه‌ی داڕشتنی ڕۆمانه‌که‌ش ره‌نگه گه‌ڵاڵه‌یه‌کی باش بێت هه‌ر بۆیه خوێنه‌ر هه‌ست به هیچ پچڕانێکی هۆ و به‌رهۆیی ناکات و هه‌موو شتێ له شوێنی خۆیدا به ئه‌نجام ده‌گات و له کۆتاییشدا به‌رده‌نگ ده‌توانێ به دڵی خۆی له گۆشه و که‌ناره‌کانی ئه‌و ده‌قه چه‌مک ده‌رکێشێ.\nله باری زمانییه‌وه پێویسته بڵیین که له‌م ده‌قه و ڕه‌نگه بتوانین بڵێین له سه‌رجه‌می ڕۆمانه‌کانی دیکه‌ی عه‌تا نه‌هاییدا له لایه‌نه  زمانییه‌کان به شێوه‌یه‌کی چڕ و پڕ که‌ڵک وه‌ر نه‌گیراوه. ئه‌گه‌ر بڵێین ڕۆمانی گره‌وی به‌ختی هه‌ڵاڵه ڕۆمانێکی تا ڕاده‌یه‌ک شارییه و نیوه‌ی زیاتری به‌سه‌رهاته‌که له هه‌نده‌ران گوزه‌راوه خۆ گوڵی شۆڕان به‌و شێوه نییه. گوڵی شۆڕان ڕۆمانێکی ئه‌گه‌ر بڵێین گوندیش نه‌بێت باسی سه‌رده‌مێک ده‌گێڕێته‌وه که کۆمه‌ڵگای ئێمه شار و گوندی ئه‌وه‌نده جیاوازییان نه‌بوو و هه‌موو لایه‌نه باشه زمانییه‌کان له شار و گوند وه‌ک یه‌ک پارێزراو بوون. ئه‌گه‌ر به‌راوردێک بکه‌ین له نێوان زمانی ڕۆمانه‌کانی عه‌تا نه‌هایی له‌گه‌ڵ ده‌قگه‌لێک وه‌ک هاواره به‌ره و میرزا، جێگه‌ی به‌تاڵی سلووچ یان ده‌قگه‌لی تر وا هه‌ست ده‌کرێ که کێشه‌ی به‌تاڵ بوونی زمان له لایه‌نه زمانییه‌کان و لایه‌نه ئیدیۆمییه‌کان که هه‌ر ئه‌و ئیدیۆمانه‌ن ده‌بنه هۆی جوانیی ده‌قێکی داستانی، به چڕ و پڕی دێته ئاراوه. هاواره به‌ره و میرزا که ڕه‌نگه ته‌نیا چه‌ند ساڵێک به ته‌مه‌نتر بن له ڕۆمانه‌کانی عه‌تا نه‌هایی به‌ڵام ئاژنن له ئیدیۆم و زاراوه‌ی جۆرا و جۆر و دیالۆگی ده‌وڵه‌مه‌ند. هه‌ر وه‌ها ئه‌گه‌ر سه‌رنجی ژانی گه‌لی ئیبراهیم ئه‌حمه‌د بده‌ین دنیایه‌ک له لایه‌نگه‌لی زمانیی ده‌وڵه‌مه‌ند و به‌پێز ده‌بینین. ئه‌م کێشه‌یه له ده‌قی داستانیی عه‌تا نه‌هاییدا ڕه‌نگه له‌و ڕووه‌وه بێت که عه‌تا نه‌هایی زۆربه‌ی ژیانی له شاردا تێپه‌ڕ کردووه و ئه‌و لایه‌نه زمانییانه‌ش زۆرتر له زمانی لادێدا ڕه‌نگ ده‌ده‌نه‌وه یان ڕه‌نگه کێشه‌که له‌وه‌دا بێت که نووسه‌ر به عه‌مد ده‌یه‌وێ ده‌قه‌که‌ی به ڕواڵه‌تێکی مودێڕنه‌وه دابڕێژێت که هیوادارم وا نه‌بێت چون مودێڕن بوونی ده‌قی داستانی به به‌تاڵ کردنی زمان له لایه‌نه زمانییه ڕه‌سه‌نه‌کان دروس نابێت به‌ڵکوو به ته‌کنیک و شته‌کانی تر وه‌ک چۆنیه‌تیی گه‌ڵاڵه داڕشتن، گۆشه نیگای ڕاوی، ده‌وری دیالۆگ و ئه‌و شتانه دروس ده‌بێت.\nله گوڵی شۆڕاندا به له به‌رچاو گرتنی تێم و ناوه‌رۆکی ڕۆمانه‌که خوێنه‌ر وا هه‌ست ده‌کا ڕۆمانێکی سه‌د و ئه‌وه‌نده لاپه‌ڕه‌یی که‌مه بۆ ئه‌و بابه‌ته. شه‌ڕی نێوان ئه‌لیکسانده‌ری یه‌که‌م و ناپلیئۆن ڕه‌نگه له باری پانتاییه‌وه هه‌ر ئه‌وه‌نده‌ی بابه‌تی ڕۆمانه‌که‌ی عه‌تا نه‌هایی بێت به‌ڵام تۆلستۆی هه‌زار و ئه‌وه‌نده لاپه‌ڕه‌ی تایبه‌ت داوه به ڕۆمانی شه‌ڕ و ئاشتی. له باری ڕیوایه‌ت و ئه‌و شتانه‌وه ڕه‌نگه بڕوای هه‌موان ئه‌وه بێت که تۆلستۆی تماشاچییه‌کی به هێز بووه و بیرمه‌ندانه له هه‌موو شتێکی ڕوانیوه هه‌ر بۆیه ڕیوایه‌تی هه‌ر شتێک بکات به شێوه‌یه‌کی باش خوێنه‌ر له‌گه‌ڵ خۆی ڕاده‌کێشێ. دێته‌وه بیرم کاتی خوێندنه‌وه‌ی ڕۆمانی شه‌ڕ و ئاشتی له شوێنێکدا که باسه‌که باسی ڕووبه‌ڕووبوونه‌وه‌ی جووته له‌شکره‌که له یه‌کێک له شاره‌کانی ڕووسیا بوو به جوانی هه‌ستم به ده‌نگی سمی ئه‌سپه‌کان ، سه‌رما و تۆفه‌که، ته‌قه‌ی تۆپ و تفه‌نگه‌کان و دڵه‌ڕاوکێی سه‌ربازه‌کان ده‌کرد. له باری زمانیشه‌وه ئه‌و که‌سانه‌ی که شاره‌زای زمانی ڕووسین یان بۆخۆیان زمانی زگماکییان ڕووسییه دان به چڕ و پڕ بوون و ئیدیه‌مه‌تیک بوون و ده‌وڵه‌مه‌ندیی زمانی تۆلستۆیدا ده‌نێن. هیوادارم له ده‌قگه‌لی داهاتووی کاک عه‌تادا ئاوڕدانه‌وه‌یه‌کی به‌هێزتر له لایه‌نه زمانییه ئیدیۆمه‌تیکه‌کان ببینین.


شكسته قورسه‌كه‌ی ریال مه‌درید به خراپ به‌سه‌ر ئاتڵێتیكۆ مه‌درید شكایه‌وه\nخامیس رۆدریگێز ئاتڵێتیكۆ مه‌درید یانه‌ی ریال مه‌درید\nدوای ئه‌وه‌ی له جامی دۆستانه‌ی پاڵه‌وانان له ئه‌مریكا، ئاتڵێتیكۆ مه‌درید سه‌ركه‌وتنێكی گه‌وره‌ی له دژی ریال مه‌دریدی هاوشاری تۆمار كرد، راسته‌وخۆ ئه‌م سه‌ركه‌وتنه به زیان به‌سه‌ر ئاتڵێتیكۆ شكایه‌وه.\nپێگه‌ی ماركای ئیسپانیا، له راپۆرته هه‌واڵێكدا ئاماژه‌ی بۆ ئه‌وه كردووه، راسته‌وخۆ دوای شكسته گه‌وره‌كه‌یان به‌رامبه‌ر ئاتڵێتیكۆ مه‌درید كاتێك یارییه‌كه‌یان به 7 گۆڵ به‌رامبه‌ر 3 گۆڵ دۆڕاند، فلۆرێنتینۆ پێرێز سه‌رۆكی ریال مه‌درید له بڕیاری فرۆشتنی خامیس رۆدریگێز به یانه‌ی ئاتڵێتیكۆ مه‌درید په‌شیمان بۆته‌وه.\nسه‌رچاوه‌كه ئه‌وه‌شی خستۆته‌ڕوو، هێشتا خامیس رۆدریگێز له نێو لیستی یاریزانه فرۆشراوه‌كانی ئه‌م هاوینه‌ی ریال مه‌دریده، به‌ڵام پێرێز ئاماده نییه ئه‌م یاریزانه به ئاتڵێتیكۆ مه‌دریدی ركابه‌ری بفرۆشێت و ده‌یه‌وێت بیداته یانه‌یه‌كی ده‌ره‌وه‌ی ئیسپانیا.\nماركا ئه‌وه‌شی نووسیوه، كه پێرێز ئاماده‌كاری بۆ گرێبه‌ستێكی گه‌وره ده‌كات، له‌م پێناوه‌یشدا له 3 رۆژی رابردووه 3 یاریزانی فرۆشتووه، دانی سیبایۆس به‌شێوه‌ی خواستن روویكردۆته ئارسێناڵ، بۆرخا مایۆرال په‌یوه‌ندی به لیڤانتی كردووه، خیسۆس ڤاییخۆ چووه‌ته ریزه‌كانی یانه‌ی ولڤرهامپتنی ئینگلیزی.\nرۆژنامه‌ی ماركا ئه‌وه‌شی ئاشكرا كردووه كه هه‌موو هه‌وڵه‌كانی ریال مه‌درید بۆ 2 رۆژی رابردوو گواستنه‌وه‌ی پۆڵ پۆگبایه كه ئێستا هانده‌ران ره‌خنه‌ی توند له هێڵی ناوه‌راستی ریال مه‌درید ده‌گرن.


دانیشتوانی هه‌ولێر | پارێزگای هەولێر - Erbil Governorate\nبازارەکانی شاری هەولێر\nنوێنه‌رایه‌تی وڵاتانی بیانی\nباسکردن له‌م بابه‌ته ئاسان نییه،چونکه ئه‌م شاره به‌پێی ته‌مه‌ند درێژه‌که‌ی چه‌ندین جار گه‌شه‌سه‌ندن و فه‌رامۆشکردنی به خۆوه بینووه، هه‌ر چه‌نده هه‌ولێریه‌که‌م جار له هه‌زاره‌ی سێیه‌م پێش زایینی، و له‌سه‌رده‌می پادشای سۆمه‌ڕی شۆلکی باسی لێوه کراوه، به‌ڵام له‌سه‌رده‌می ئاشوورییه‌کان یه‌که‌م گه‌شه‌ی به‌خۆوه بینیووه و ته‌نانه‌ت بۆته بنکه‌یه‌کی گرنگی ئایینی ئاشوورییه‌کان و په‌رستگای خواوه‌ند عه‌شتاری تیابووه، دواتر و له‌گه‌ڵ رووخانی ئیمپراتۆریه‌تی ئاشووری ساڵی 612پ.ز. له سه‌ر ده‌ست مییدیه‌کان.\nدووه‌م گه‌شه‌سه‌ندنی شار له سه‌رده‌می سوڵتان موزه‌فه‌ردین کوڕی زه‌ینه‌دین عه‌لی کومک ناسراو به موزه‌فه‌ره‌دین گۆگ به‌ری(گورگه بۆر) کاتی ساڵی 586 کۆچی / 1190 زایینی ده‌سته‌ڵاتی شار وه‌رده‌گرێت و له‌ماوه‌ی 43 ساڵه‌ی حوکمڕانی ئه‌و زۆر گه‌شه‌سه‌ند و سه‌رجه‌م ناوچه‌کانی نزیکی خسته سه‌ر هه‌ولێر و ئه‌م ناوچه ناوی بوو هه‌رێمی شاره‌زو ناوچه‌یه‌کی فراوانی نێوان زابی گه‌وره سولیمانی تا ده‌گات داقوقدوای ده‌گرته خۆ که هه‌ولێر پایته‌ختی ئه‌م هه‌رێمه بووه به‌ڵام دوایی کۆچکردنی له 630کۆچی 1233 زایینی شاره‌که پشت گوێ خراوه، هه‌ر چه‌نده تا ئێستات نه‌زانراوه له‌م دوو سه‌رده‌مه‌دا چڕی دانیشتوانی له هه‌ولێر چه‌ند بووه، به‌ڵام جگه له‌م دوو سه‌رده‌مه هه‌ولێر، فه‌رامۆشکراوه و به‌رده‌وام هێرش کراوه‌ته‌سه‌ر و به‌ده‌ستی داگیر که‌ران تیکوپێکدراوه ئه‌مه‌ش له‌به‌ر به‌ره‌نگاری و لیژنه‌ی خه‌ڵکه‌که‌ی که سه‌ریان بۆ که‌س شۆڕنه‌کردووه، هه‌ر چه‌نده زۆربیانی و مسیۆنیز و گه‌ریده له چاخی جیاجیا له هه‌ولێره‌وه رۆیشتوون هه‌ر له (مشیمازیخا) که له 550 زاینی سه‌ردانی هه‌ولێر کردووه و تا ده‌گاته کولونیل و ئه‌فسه‌ره‌کانی داگیرکاری بریتانی بۆ عێراق ، و هه‌ریه‌که و به‌دید و مه‌زنده‌ی خۆی باسی له شار و له ڕێژه‌ی دانیشتوانی کردووه، به‌ڵام ده‌توانین مه‌زنده‌که‌ی(مونشی به‌غدادی) که به گه‌شتێک ساڵی 1822 هاتۆته هه‌ولێر به‌سه‌ره ده‌زووی ئه‌م بابه‌ته دانین که دانیشتوانی هه‌ولێر به 5000 ماڵ داناوه (1000) له قه‌ڵا و(4000) له خواره‌وه قه‌ڵا، و ئه‌گه‌ر ئێمه ڕێژه‌ی هه‌ر ماڵێک به 6 که‌س دانیل ئه‌وا دانیشتوانی شار ئه‌وکات 30.000 که‌س بووه، به‌ڵام به‌هۆی پشت گوێ خستنی شارو نه‌خۆشی و داڕمانی بارودۆخی ئابوری ژماره‌که له ساڵی 1837 بۆته 4500 که‌س، که‌چی به‌پێی راپرسییه‌کانی له ساڵی 1847 ژماره‌که وه‌کو خۆی ماوه(5000- 6000) که‌س به‌ڵام دووباره له ساڵی 1892 ژماره‌که که‌مبۆته‌وه بۆ 4254، به‌ڵام له ساڵی 14500 که‌س،(ئه‌مه‌ش به‌پێی ژماره‌ی خانه‌وه‌کانه، که له ساڵی 1919 گه‌یشته 2400خانوو، که چڕی دانیشتوانی عێراق 6 که‌سه بۆ هه‌ر خانووێک، و به‌پێی مه‌زنده‌ی هه‌ندێک توێژه‌ر).\nبه‌ڵام گه‌ر بێنه سه‌ر یه‌که‌م سه‌ر ژمێری فه‌رمی که‌له‌لایه‌ن وه‌زاره‌تی کاروباری کۆمه‌لایه‌تی، به‌ڕێوه‌به‌رایه‌تی گشتی ڕه‌گه‌زنامه بۆ ساڵی 1947 ده‌بین که سه‌رژمێری دانیشتوان گه‌یشتۆته 27036 که‌س له‌وانه‌ش(151) بیانی واتا دانیشتوان به‌ڕێژه‌ی 86% له‌سه‌ر دوای ژماره که ساڵی 1919 و به‌ڕێژه‌ی گه‌شه‌سه‌ندنی سروشتی 2%، جێگای ئاماژه‌یه که ئه‌وکات شاری هه‌ولێر له 9 گه‌ره‌ک پێک ده‌هات، که ته‌نیا قه‌ڵات له سێ گه‌ڕه‌کی سه‌رای و ته‌کیه و شوێخانه پێک دێت)، و ئه‌وکات گه‌ڕه‌کی عه‌ره‌ب گه‌وره‌ترین گه‌ڕه‌ک بووه، هه‌رچی گه‌ڕه‌کی ته‌عجیلی جوله‌که‌یه و به کۆنترین گه‌ڕه‌که له‌گه‌ڵ تۆ دووی پۆلیس و سه‌رباز.\nئه‌م سه‌رژمێره‌ش ده‌ریده‌خات که زۆربه‌ی دانیشتوانی شار موسڵمانن 23466 که ده‌کاته ڕێژه‌ی 86.8% و به‌ڕێژه‌ی 8.3% فه‌له‌نه که ده‌کاته 2244 که له گه‌ڕه‌کی عه‌ره‌ب کۆده‌بنه‌وه و ڕێژه‌ی 4.9% جوله‌که‌نه که له گه‌ڕه‌کی ته‌عجیل یه‌هود کۆ ده‌بنه‌وه، هه‌رچی که‌مه ئایینه‌کانی تره ئه‌و به‌ڕێژه‌ی زۆر که‌م به‌ڕێزی 5 که‌س و سابئیه(1) که‌س!!!\nسه‌باره‌ت به دابه‌شبوونی دانیشتوان ئه‌و ڕێژه‌ی دانیشتوانی شار 11.3% له ته‌واوی دانیشتوانی لیوا که ده‌گاته(38084 که‌س) پێک ده‌هیت..\nدواتر له ساڵی 1957 سه‌ر ژمێریه‌کی تر ئه‌نجامدرا و ئه‌وکات گه‌ڕه‌کی ته‌عجیل یه‌هود نه‌ماو بووه گه‌ڕه‌کی سه‌عدو ناوه و له‌لایه‌کی تر گه‌ڕه‌کی سه‌یداوه زیادبوو، و ئه‌وکات هولێر. گه‌شه‌سه‌ندێکی گه‌وره‌ی به‌خۆوه بینی و ژماره‌ی دانیشتوان بووه 39913 که‌س که وه‌کو خشته‌ی هاوپێچدا دیاره.\nبه‌مه‌ش ده‌رده‌که‌وێت که ڕێژه‌ی سه‌ره‌کی شار بریتیه له موسَلمان به ڕێژه‌ی 98.9% و ئه‌مه‌ش به‌ڕِێژه‌ی 12.1% له‌وه‌ی ساڵی 1947 و له‌لایه‌کی تر فه‌له‌کان ژماره‌یان که‌مبۆته‌وه به‌ڕێژه‌ی 7.3% و ته‌نیا ئێستا1% ی خه‌ڵکی شار پێک ده‌هێن که له یه‌ک کۆڵانی گه‌ره‌کی عه‌ره‌ب کۆبوونه‌ته‌وه بۆ ئه‌وانی تریش به‌ره‌و پارێزگاکانی وه‌کو که‌رکووک و موسڵ و به‌غدا یاخود هه‌نده‌رانی کۆچیان کردووه، هه‌رچی جوله‌که‌یه ئه‌وا له ساڵی 1951 و به زۆری به‌ره‌و ئاره‌زووی مانه‌وه‌یان ده‌کرد، هه‌رچی سائیبه‌و یه‌زیدیه ئه‌و ته‌نیا 3 که‌سی هه‌بوون له شار و ڕێژه‌یان زۆر که‌مبوو.\nله‌لایه‌کی تر و به‌پێی ئه‌م سه‌ر ژمێریه ده‌رکه‌وت که زۆربه‌ی خه‌ڵکی شاری کوردن به ڕێژه‌ی 76.5% و به کۆی (6535)که‌س و دوای ئه‌وایش عه‌ره‌ب دێن به‌ڕێژه‌ی 6.8% به کۆێ(2722)که‌س و دوای ئه‌وانیش کلدو سه‌ریان دێن به ڕێژه‌ی 1.% و به‌کۆێ 47 که‌س و ئه‌وانی تر زمانی تر به‌ر ِێژه‌ی 2.% و به کۆی 72 که‌س.\nگه‌ڕ ڕێژه‌ی دانیشتوانی شاریش و لادیه‌کان بزانین ده‌بینین ئه‌وکات به‌م شێوه‌یه بووه:\nدواتر دوای 9 ساڵ سه‌ر ژمێریه‌کی دی روویدا هه‌ر چه‌نده ئه‌م سه‌ر ژمێریه له کاتی شۆرشی ئه‌یلولی بووه به‌ڵام چه‌ندین راستی و زانیاری ده‌خاته به‌ده‌ست، به‌م سیشه ده‌رده‌که‌وێت که ژماره‌ی خه‌ڵکی شار بریتیه له 90320 که‌س واتا رێژه‌که 10% زیاتر کردووه له چاو گه‌شه‌ی سروشتی عێراق که 3.1% ئه‌مه‌ش له ئاکامی شۆرش وکۆچیکردنی خه‌ڵک له‌لای به‌ره‌و شار له ساڵی (1957-1965) به‌سه‌رجه‌می(40132) که‌س بووه، و به‌پێی ئه‌م سه‌رژمێره‌ژماره‌ی خه‌ڵکی شار بۆ لادێیه‌که بریتی بوو له ڕێژه‌ی25.1%) هه‌رچی ڕێژه‌ی دانیشتوانی شاری هه‌ولێر بۆ سه‌رجه‌م) ڕێژه‌ی دانیشتوانی شار بریتی بووه له 67.3% و ئه‌مه‌ش ئه‌وه ده‌گه‌ینیت که زۆربه‌ی خه‌ڵک روویان له شاری هه‌ولیچر کردووه، و شاره‌کانی تری پارێزگا به ڕێژه‌ی 32.7% خه‌ڵکی تیا بووه هه‌ولێر ده‌رده‌که‌وێت که ڕێژه‌ی دانیشتوانی گه‌یشته 101779 که‌س که ئه‌م ڕێژه‌یه‌ش له ڕێژه‌ی گه‌شه‌سه‌ندنی سه‌رجه‌م عێراق به 8.% که متره چونکه به‌هی به‌یانی11 ئادار 3947 که‌س له شاره‌وه به‌ره‌و لادێیان چوونه‌ته‌وه.\nدووباره به‌هۆی بارودۆخی سیاسی نا له بار و هه‌ره‌ستیاری شۆرشی ئه‌یلول و رووخاندنی لادێکان و ته‌رمیلکردنی خه‌ڵکی لادێ ژماره‌ی دانیشتوانی شار له‌سه‌ر ژمێری ساڵی 1977 گه‌یشتۆته 193588 واتا گه‌شه‌سه‌ندنی به‌ڕێژه‌ی 9.6% که ئه‌مه‌ش به ڕێژه‌ی 65839 که‌س له ڕێژه‌ی سروشتی زیاتره.\nیه‌کێک له هۆکاری ئه‌م گه‌شه‌سه‌ندنه گه‌وره‌یه‌ش ده‌رچوونی به‌یانی(ئادار بوو که هه‌ولێری کرده پایته‌ختی هه‌رێمێکی ئۆتۆنۆمی و بوونه شاری هه‌ولێر به مه‌ڵبه‌ندی بزاڤی کوردایه‌تی ئه‌م گه‌شه‌سه‌ندنه‌ش هه‌ولێر له(7) گه‌ڕه‌ک کرده(13) گه‌ڕه‌ک ئه‌م گه‌شه‌سه‌ندنه‌ش له ساڵانی دواتر و به‌هۆی جه‌نگی عێراق و ئێران و ده‌ستپێکی پرۆسه‌ی ئه‌نفال و رووخاندنی گونده‌کانی به‌ره‌و زیاتر ده‌رۆیشت. و له‌لایه‌کی دیکه هه‌ردوو ڕێژه‌ی کوردبوون و موسڵمانبوونی شاره‌که‌یه هاوته‌ریی له‌گه‌ڵ ئه‌م هێڵه ده‌رۆیشت و ڕێژه‌ی زیادبوونی بریتی بوو له 19.4 %.\nجێگای ئاماژه‌یه که‌وا خه‌ڵکێکی زۆر له ده‌ره‌وه‌ی شار به‌هۆی خراپی بارودۆخ روویان له هه‌ولێر ده‌کرد، که له نێوان ساڵی 1977-1984 له‌سه‌رجه‌م 18406 که‌س ساڵانه روویان له هه‌ولێر کردووه و له گه‌ڕه‌که‌کانی ڕزگاری(کوڕان) و برایه‌تی و خه‌بات(سێتاقان) گرد ده‌بوونه‌وه.\nکه سه‌یرێکی خشته‌ی پێکهاته‌ی نه‌ته‌وه‌ی بکه‌ین له پارێزگای هه‌ولێر له ساڵی 1977 ده‌بینین:\nکه دابه‌شبوونی ئه‌م پێکهاتانه‌ش به‌م ڕێژه‌ی خواره‌وه:\nو به‌پێ سه‌رژمێری 1987 واتا له گه‌رمه‌ی پرۆسه‌کانی ئه‌نفال و جینۆساید و کورد قڕان ده‌بین به‌ره‌نجامه‌کان به‌م شێوه بووین.\nهه‌روه‌کو دیاره ناوه‌ندی قه‌زای مێرگه‌سۆر و چۆمان له به‌ر گڕی ئاگری جه‌نگی عێراق و ئێران چۆڵکراون.\nبەپێی ئاماری بەڕێوەبەرایەتی پارێزگای هەولێر ساڵی 2009، ژمارەی دانیشتووانی هەولێر 1 ملیۆن و 713461 كەسە كە دەكاتە 322719 خێزان. هەولێر لە 10 قەزاو 37 ناحیە پێكدێت و 410 گەڕەكی هەیەو نێو شاری هەولێریش 80 گەڕەكی هەیە.\nپارێزگاری هەولێر، خانەی چاودێری منداڵانی کوڕان و کچانی هەولێری بەسەرکردەوە\nپارێزگاری هەولێر : لەم جەژنەدا بەهۆی تەشەنەکردنی ڤایرۆسی کۆڕۆنا لەدۆخێکی نەخوازراوداین\nلەهەولێر بەھۆی پابەندنەبوون بەڕێنمایی و مەرجەکان چەند شوێنێک داخران\nپارێزگاری هەولێر پڕۆژەی باخچەی ئاژەڵانی هەولێری بەسەرکردەوە\nپارێزگاری هەولێر پێشوازی لە سکرتێری گشتی حزبی سۆسیالیست دیموکراتی کوردستان کرد\n© 2022 hawlergov.org


هاوسه‌ری ئه‌ساڵه بێ ده‌نگی ده‌شكێنێت\n:: PM:08:11:07/11/2019 \nماوه‌یه‌كه له میدیا عه‌ره‌بییه‌كان بڵاو ده‌كرێته‌وه گوایه كه ئه‌ساڵه نه‌سری گۆرانیبێژی ناسراوی سووری، له هاوسه‌ره‌كه‌ی "تارق عه‌ریان" ده‌رهێنه‌ری ناودار جیا بووه‌ته‌وه، هه‌روه‌ها هاوسه‌ره‌كه‌ی دوای جیابوونه‌وه‌كه‌یشی هاوسه‌رگیریان كردووه.\nبه پێویستی نه‌زانی زیاتر له‌سه‌ر ئه‌و بابه‌ته قسه‌ی تر بكات\nتارق عه‌ریان ده‌رهێنه‌ری ناودارلای عه‌ره‌بی به شێوه‌یه‌كی بێ بایه‌خ بێ ده‌نگی ده‌شكێنێت و ده‌ڵێت، ئه‌و ده‌نگۆیانه له‌باره‌ی ئه‌وه‌وه تازه نییه و به‌رده‌وام ئه‌و ده‌نگۆیانه هه‌یه، به‌ڵام كێشه‌كه ئه‌وه‌یه من گرنگی به قسه‌ی ڕاگه‌یاندن و ده‌نگۆ ناده‌م و به‌لامه‌وه گرنگ نیین.\nهه‌روه‌ها ڕای گه‌یاندووه كه ناكۆكییان هه‌یه، به‌ڵام نه‌گه‌یشتووه‌ته ئه‌و ڕاده‌یه‌ی لێك جیاببنه‌وه، به پێویستی نه‌زانی زیاتر له‌سه‌ر ئه‌و بابه‌ته قسه‌ی تر بكات.\nوه‌ن پله‌س كار بۆ به‌رهه‌مهێنانی مۆبایلێكی ناوازه ده‌كات