سەرۆک ئۆباما بڕیاری گرتنەبەری ڕێوشوێنی نوێ دەدات بۆ فرۆشتن و هەڵگرتنی چەک لە ئەمەریکا\nسەرۆک ئۆباما بڕیاری دا کۆمەڵێـک ڕێوشوێنی نوێ بگیرێنەبەر بۆ فرۆشتن و هەڵگرتنی چەک لە ناو ئەمەریکا و دەڵێت دەسەڵاتی ئەوەی هەیە بڕیاری لەو جۆرە بدات و زۆربەی زۆری خەڵکی ئەمەریکا لەم هه‌نگاوه‌دا پشـتیوانی لێدەکەن.\nسەرۆک ئۆباما ئەمڕۆ سێشەممە لە وتارێـکیدا لە کۆشـکی سـپی ئەمەی ڕاگەیاند و گوتی دەبێت هەست بەو بەرپـرسیارێتیـیە بکەین کە خەڵکی دەبنە قوربانی. گوتیشی چیتر ئەو پاساوانە سوودیان نیـیە کە هەموو جارێک دەیانهێنـنەوە بەرباس بۆ ڕێگەگرتن لە کۆنترۆڵکردنی فرۆشتن و هەڵگرتنی چەک.\nپاشان ڕەخنەی لە یاسادانەرانی ئەمەریکا گرت و بە تایبەتی کۆماریـیەکانیان لەوەی هەتا ئێسـتا شکستیان هێناوە لەوەی یاسا و ڕێسای توند بۆ ئەم مەبەستە دابنێن سەرەڕای ئەو کۆشتنکاریـیانەی لە وڵاتەکەدا کراون.\nسەرۆکی ئەمەریکا ڕووی دەمی کردە یاسادانەران و گوتی" ئایا ئەمە ڕاستە تێرۆرستێک سواری فڕۆکە ببێت و بێت بۆ ئەمەریکا و لێرە بڕوات بۆ فرۆشگایەکی چەک و چەک بکڕێت بەبێ ئەوەی بتوانین لە ڕابردووی بکۆڵینەوە؟"\nسەرۆک ئۆباما که ژماره‌یه‌ک له کەسوکاری قوربانیانی چە‌ک له پاڵیدا وەستابوون، باسی ڕووداوەکەی خوێندنگەی ساندی هۆک کرد، ئەوەی مانگی دوازدەی سـاڵی 2012 لە شاری نیوتاونی ویلایەتی کۆنێتیکت ڕوویدا و تیایدا 20 خوێندکار و 6 مامۆستا و کارمەندی خوێندنگەکە بە دەستی کوڕێکی تەمەن 20 ساڵ بە چەک کوژران. سەرۆک ئۆباما هەردوو چاوی پـڕبوون لە فرمێسک و گوتی" هەموو جارێـک ئەو منداڵانەم بیردەکەوێتەوە زۆر بێزاردەبم."\nسەرۆکی ئەمەریکا داواشی لە خەڵکی وڵاتەکەی کرد لە کاتی هەڵبژاردنەکاندا لە یادیان نەچێت کێن ئەو سەرکردانەی وەستاون لە بەردەم ئەو هەوڵانەی دەدرێن بۆ گرتنەبەری ڕێوشوێنی پـێویست بۆ پاراستنی خەڵکی لە مەترسیـیەکانی چەک.\nباسی لەوەش کرد ساڵانە 30 هەزار کەس لە ئەمەریکا بە ڕووداوەکانی چەک گیانیان لەدەسـتدەدەن.\nبەپـێی ڕێوشوێنە نوێـیەکان دەبێت لێکۆڵینەوە لە ڕابردووی ژیان و باری دەرونی ئەو کەسانە بکرێت کە دەیانەوێت چەک بکڕن. هەر کەسێکیش چەک دەفرۆشێت دەبێت مۆڵەتی فەرمی هەبێت تەنانەت ئەگەر لەسەر ئنتەرنێتیش کاری فرۆشتنی چەک بکات.\nسەرۆک ئۆباما لە بارەی ڕێسا نوێـیەکان گوتی ئەمانە ڕێگە لە هەموو تاوانەکانی توندوتیژی ناگرن و هەروەها ڕێگەش لە هەموو تەقەکردنەکانیش ناگرن، بەڵام ڕۆڵێـکی گەورەی دەبێت لە ڕزگارکردنی ژیانی ژمارەیەکی زۆری خەڵکی.\nببینە چۆن سەرۆکی ئەمەریکا بۆ مەرگی ڕۆڵەکانی وڵاتەکەی فرمێسک بە چاوکانی دێنە خوارێ


فوئاد حسێن: كۆبوونەوەكانی شاندەكەی هەرێم لە بەغدا ئەرێنین – تۆڕی میدیایی خەڵک\n2020/04/30 - 7:42 PM\nفوئاد حسێن وەزیری دارایی حكومەتی فیدراڵ، كۆبوونەوەكانی شاندەكەی هەرێم لەگەڵ بەرپرسانی حكومەتی فیدراڵ لە بەغدا بە ئەرێنی هەڵدەسەنگێنێت.\nسەرلەئێوارەی ئەمڕۆ پێنج شەممە، شاندەكەی حكومەتی هەرێمی كوردستان بە سەرۆكایەتی فوباد تاڵەبانی جێگری سەرۆك وەزیرانی هەرێم لە بەغدا لەگەڵ فوئاد حسێن وەزیری دارایی حكومەتی فیدراڵ كۆبووەوە.\nبەپێی زانیارییەكان، لە كۆبوونەوەكەدا هەردوولا باسیان لەو پێشنیارانە كردووە كە پێشكەشكراون بۆ چارەسەركردنی كێشەكانی نێوان هەولێر و بەغدا، بە تایبەتیش ئەوەی پەیوەندی بە نەوت و بودجەوە هەیە.\nوەزیی دارایی عیراق، كۆبوونەوەكانی شاندەكەی هەرێمى لەگەڵ بەرپرسانی بەغدا بە ئەرێنی هەڵدەسەنگاندووە، و هیوای خواستووە بەرەنجامەكانی جێگەی ڕەزامەندی هەردوولابن.\nپێشتر حكومەتی هەرێمی كوردستان لە بەیاننامەیەكدا ڕایگەیاندبوو، هیواخوازن كۆبوونەوەكان لەنێوان حكومەتی هەرێمی كوردستان و بەغدا بەردەوامبن، تا گەیشتن بە ڕێكەوتنێكی هەمەلایەنە لەنێوان هەردوولا.\nبودجەی گشتی عیراقحكومەتی عیراقحكومەتی هەرێمی كورستانعيراقفوئاد حسێنقوباد تاڵەبانینەوتی هەرێمهەرێمی كوردستان\nپارێزگای سلێمانی؛ بڕیار لەسەر كردنەوەی مزگەوتەكان دەدرێت


زایینی: ٣١-٠١-٢٠١٧ - هەتاوی: ١٣٩٥/١١/١٢ - ١٣:١٣ تاران قه‌باره‌ی فۆنت:\nکوردستان میدیا: یادی ٧١ـەمین ساڵڕۆژی کۆماری کوردستان لە ئەیالەتی تینیسی ئامریکا لە شاری نەشویل بەرز ڕاگیرا.\nڕۆژی شەممە ڕێکەوتی ٩ی ڕێبەندانی ١٣٩٥ی هەتاوی، کۆمیتەی حیزبی دیموکراتی کوردستانی ئێران لە شاری نەشویل، ڕێوڕەسمێکی بە بۆنەی بەرز ڕاگرتنی ٧١ـەمین ساڵڕۆژی دامەزرانی کۆماری کوردستان بە بەشداری نوێنەرانی حیزب و ڕێکخراوەکان و کوردەکانی دانیشتووی دەڤەری نەشویل بەڕێوە برد.\nئەو رێوڕەسمە سەرەتا بە سروودی نەتەوەیی "ئەی ڕەقیب" و ڕاگرتنی خولەکێک بێ دەنگی بۆ ڕێز گرتن لە گیانی پاکی شەهیدانی کوردستان دەستی پێکرد.\nپاشان ئارش ساڵح، نوێنەری حیزبی دیموکراتی کوردستانی ئێران لە ئامریکا پەیامی نوێنەرایەتی حیزبی دێموکراتی لە ئامریکا پێشکەش بە ئامادە بووان کرد.\nدواتر "محەممەد قەرەخدری" بەرپرسی کۆمیتەی نەشویل لە ئامریکا پەیامی کۆمیتەی حیزبی خوێندەوە.\nلە بڕگەیەکی دیکەی ئەو بەرنامەیەدا پەیامی لێژنەی پارتی دێموکراتی کوردستان لە ئەیالەتی تینیسی لە لایەن کاک حەمەدین خوێندرایەوە.\nهەروەها لەو ڕێوڕەسمەدا، ڕەحیم ڕەشیدی پەیامی کۆنگرەی نەتەوەکانی ئێرانی فێدڕاڵ ـ لقی ئامریکای خوێندەوە.\nلە درێژەی ڕێوڕەسمەکەدا "محەممەد داستان و خالید خورینجی" پێشمەرگە دێرینەکانی حیزبی دێموکرات بە پارچە پەخشانێک لە سەر ڕاسان بەشداری بەرنامەکە بوون.\nهەروەها چەند برووسکەی پیرۆزبایی بۆ ئەم ڕێوڕەسمە نێردرابوون کە بریتین لە:\n- لێژنەی ڕێکخستنی یەکیەتیی نیشتمانیی کوردستان\n- کۆمیتەی یەکیەتیی ژنانی دێموکراتی کورستان لە ئامریکا\n- لێژنەی گۆڕان لە ئەیالەتی نەشویل


'شەڕکەرانی دەوڵەتی ئیسلامی لە عێراق و شام" (داعش) سەیری ئەندامێکیان دەکەن کە بڕیاری سزای حه‌د جێبەجێدەکات دژی دانیشتووەیەکی رەققە لە 2016. ناکۆکی زیادبووە لەنێوان شەڕکەرانی فرەنەتەوەی داعشدا لەگەڵ زیادبوونی گوشاری سەر ئەو گروپە لە شارەکەدا. [خاوەنی وێنە: رەققە بەبێدەنگی لەسێدارە دەدرێت]\nلەناو شاری رەققەی سوریادا، کە "دەوڵەتی ئیسلامی لە عێراق و شام" (داعش) بە پایتەختی "خەلافەتەکەی" دادەنێت، شەڕکەرانی نەتەوە جیاوازه‌كان دوژمنایەتیی یەکتردەکەن.\nشایه‌تحاڵان بە دیارونایان وت کێشەکان لەکۆتاییدا گەیشتنە گەرمترین ئاست، به‌تایبه‌تی لەنێوان شەڕکەرانی تونسی و سوریدا، كه له شەڕ و پێکدادانه‌كاندا ده‌رده‌كه‌وێت.\nبازرگانێكی خه‌ڵكی رەققە، وائیل مستەفا، وتی تونسییەکان یەکیانگرتووە و ماڵەکانیان چۆڵکردووە لەو شارەدا کە ده‌ستیان به‌سه‌ردا گرتبوو، ئێستا لە ناوچەیەکی تر کۆبونەتەوە.\nوتیشی ئەوان دووردەکەونەوە لە خۆدەرخستن لەسەر شەقامەکانی رەققە و ئاماژەشیدا به‌وه‌ی کە "دانیشتوان تێبینییان کردووە پاسەوانانی حیسبە ("پۆلیسی ئایینی") هیچیتر ئەندامی تونسییان لەگەڵ نییە".\nمستەفا وتی ئەندامانی تونسی لەناکاو لە بازاڕ دەردەکەون بە گروپی 10 کەسی یان زیاتر بۆ کڕینی خواردن و ئاماژەشیدا به‌وه‌ی کە لەکاتێکدا هەندێکیان بازاڕ دەکەن، ئەوانی تر لەدەرەوە دەوەستن بۆ دابینکردنی سەلامەتی بۆ تەواوی گروپەکە.\nوتیشی: "ئەوان چیتر بە کاتژمێر لەبازاڕ نامێننەوە وەك ئەوەی پێشتر هەندێکجار دەیانکرد" و گەشتی بازاڕکردنیان ئێستا زۆر کورتە.\nهه‌روه‌ها وتی هەندێك له تونسییەکان لە ناوەڕاستی شاردا دەژیان، بەڵام ئێستا ماڵەکانیان چۆڵکردووە کە داگیریانکردبوو و رۆیشتوون بۆ ئەو ناوچەیەی هاوڵاتیانیان لێیکۆبوونەته‌وە.\nوتیشی پێدەچێت رۆیشتبن بۆ ناوچەکانی قەراغ رەققە لەنزیك شەقامی رومەیلە کە چەند شۆفڵێك لەم دواییەدا هەموو ئه‌و رێگایانه‌یان گرت کە دەچن بۆ ئەو ناوچەیە.\nزیادبوونی ناکۆکیی ناوخۆیی\nبازرگانان لە بازاڕەکەدا چەندین شەڕیان بینیوه لەنێوان ئەندامانی داعشی خه‌ڵكی رەققە و ئەندامانی تونسیدا.\nمستەفا وتی: "ئەمە بەزۆری بەهۆی سەپاندنی خێرای سزاکانەوەیە بۆسەر ئەوانەی یاساکانی گروپەکە پێشێلدەکەن." ئاماژەشیدا به‌وه‌ی کە تونسییەکان ئەو سزایانەیان سەپاندووە بۆ زیادکردنی پارە و ئەندامانی ناوچەکەش دەیانەوێت هەمان شت بکەن.\nوتی بەگوێرەی ئەندامانی سوریی داعش، هۆکاری پشت ناکۆکیەکە ئەوەیە کە تونسییەکان رەتیانکردۆتەوە شەڕ بکەن لە بەرەکانی جەنگدا یان بۆ دێرە زوور بجوڵێن بەهۆی ئەو مەترسیانەی روبەڕوویان دەبێتەوە.\nوتیشی ئەوان ئێستا جەخت لەسەر بەجێهێشتنی ناوچەکە دەکەنەوە بەنیازی گەڕانەوە بۆ تونس یان هەڵهاتن بۆ وڵاتێکی ئەوروپی.\nهه‌روه‌ها وتی: "ئەمە ئەندامانی ناوخۆی زۆر توڕەکردووە کە ناچارکراون لە بەرەکانی جەنگدا شەڕبکەن و لەئەنجامدا زیانی گیانیی قورسیان بەرکەوتووە."\nمستەفا وتی هەندێك له دانیشتوان پێیانوتووە کە پێکدادان رویداوه لەنێوان ئەندامانی تونسی و پاسەوانانی حیسبەدا لە شەقامێك کە دەچێتە چوارڕیانی نەعیم کە بووەته هۆی کوژران و برینداربوونی ژمارەیەك خەڵك.\nدانیشوانه‌كه پێیانوت گروپەکە روداوەکەیان شاردۆتەوە بە بڵاوکردنەوەی دەنگۆی کوژران و برینداربوونی ئەوان بەهۆی شەڕی دژی هێزەکانی سوریای دیموکراتەوە.\nیاخیبوون له سەرکردایەتی\nپارێزەرێکی سوری، محەمەد عەبدوڵا، کە شەڕی سوریا و تاوانەکانی داعشی بە بەڵگە کردووە، وتی ئەمە یەکەمجار نییە گروپە تونسییه‌كان تێبینیکراون کە له سەرکردایەتی داعش یاخیده‌بن.\nعەبدوڵا بە دیارونای وت: "لە 2015دا کێشە روویدا لەنێوان گروپە تونسییه‌كان و کەنداویه‌كاندا بەهۆی ناکۆکی لەسەر سەرکردایەتی و ئەمیرایەتی."\nوتیشی بارودۆخه‌كه زۆر گرژه لەنێوان ئەندامانی تونسی و عەرەبیی تردا، لەنێویاندا عێراقی و سودانی و چەند پێکدادانێك لەنێوان ئەندامانی سوری و تونسیدا روویداوە.\nهه‌روه‌ها وتی ناکۆکیەکان هەستیانپێکراوە لەئەنجامی هەوڵدان بۆ دەسەڵات و رونیکردەوە کە تونسییەکان دەیانەوێت پۆستە باڵاکان بگرن و پێیانوایە كه شایەنی ئەو پۆستانەن بەهۆی بەجێهێشتنی وڵاتەکەیانه‌وه بۆ پەیوەندیکردن بە گروپەکەوە.\nوتی: "هەمانشتیش راستە بۆ ئەندامانی کەنداو و عێراقیەکان کە ئەمەی دواییان جەخت لە پاوانکردنی پۆستەکانی سەرکردایەتی دەکات بەهۆی بارودۆخی عێراقەوە." هه‌روه‌ها ئاماژەشیدا به‌وه‌ی كه ئەندامانی عێراقی ناتوانن بگەڕێنەوە چونکەگروپەکە زۆربەی ئه‌و خاكه‌ی لەدەستداوە کە پێشتر لەوێ ده‌ستی به‌سه‌ردا گرتبوو.\nهەندێك راپۆرتی میدیایی دەریدەخەن کە ناکۆکیی ناوخۆیی زیادیکردووە بەمدواییانە بەهۆی کێشەی ئەنجومەنی شورای گروپەکەوە کە بەپێی راپۆرتەکان ئەنجومەنەکە ئەبو حەفسە موسڵیی خه‌ڵكی عێراقی دیاریکردووە بۆ جێگرتنەوەی ئەبوبەکر بەغدادی.\nدڵسۆزی لەژێر گوشاردا تێکدەشکێت\nشارەزای گروپه تیرۆریستییه‌كان، لیوا یەحیا محەمەد عەلی، کە ئەفسەرێکی سەربازیی خانەنشینی میسرییە وتی: "هەتا گوشاری سەربازی بۆسەر گروپەکە زیادبکات، ناکۆکیی زیاتر دەردەکەوێت، بەتایبەتی لەنێوان گروپی نەتەوە جیاوازه‌كاندا."\nعەلی بە دیارونای وت ئەمە سەلمێنەری لاوازیی وه‌لائه‌ته لەنێوان شەڕکەرانی داعشدا، كه گروپەکە وا پیشانیداوە کە لەسەر بنەمای بەهێزی ئاینی و ئایدیۆلۆژی دامەزراوە.\nوتی: "هەموو گروپێکی چەکدار و تەنانەت سوپاکانیش روبەڕووی ئەو گوشارانە دەبنەوە لەکاتی شەڕدا و بەزۆری دەبنە تاقیکردنەوەیەکی سەخت بۆ سەرکردایەتیەکە."\nوتیشی ئەگەر پێکهاتەی رێکخراوەیی داعش گونجاوبوایە، پەیوەندییە ناوخۆییەکانی بە جێگیری دەمانەوە.\nهه‌روه‌ها وتی: "بەپێچەوانەوە کاتێك پرۆسەی ناونوسکردن لەسەر بنەمای پارە و خانو و ژمارەی زۆری هاوسه‌رگیرییه، بارودۆخەکە ده‌گاته ئەم ئاستە."


بەرگریی عەفرین.. وەرچەرخانی فیدراڵی\n2018-02-05 08:56 297 جار بینراوە کۆمێنت\nلە(2018/1/20)وە، هێرشی توركیا، بەسەدان تانك‌و زیاتر لە (80) فڕۆكەی ناتۆ‌و هەزاران سەربازو جاشی بەشێكی بەرهەڵستكارانی سوریا، بۆ سەر شاری عەفرین، دەستیپێكردووە. قەبارەی هێزەكەو تەكنەلۆژیای جەنگین‌و قوربانییەكان بەراورد بكرێ، لەرووی ستراتیژی جەنگەوە، هەتائێستا دەركەوتووە، كە تاكتیكی بەرەنگاریەكە، بۆ سەرخستنی ستراتیژی پاراستنی عەفرین سەركەوتوو بووە. لەبەرامبەریشدا، سوپای توركیا، لایەنی كەمی ئامانجی عەسكەریەكانی (تائێستا) بەدینەهێناوە.\nئەگەر سەردەمەكە، تەكنەلۆژیای جەنگین، بەكارهێنانی زرێپۆش‌و تۆپ‌و موشەكی ئاراستەكراوی لیزەری، بۆ چۆنیەتی ئەنجامی بەرەنگاریەكەی عەفرین، لێكدانەوەی بابەتیی عەسكەری بۆ بكرێ، ئەو راستییە دەردەكەوێ، كە شەرڤانان (یەپەژە- هەسەدە) نەك هەر ئازان.. بەڵكو ئەگەر نەخشەكانی عەسكەریەكانی توركیا شكستپێبهێنن، لە زانستی عەسكەریدا، هاوكێشەی نوێی بەرەنگاری دەخرێتە سەر تەواوی زانیاری‌و زانستی عەسكەری.. بەڵكو زانستی عەسكەری بەرەنگاری دەوڵەمەندیش دەكات!\nدەمێنێتەوە رەهەندی سیاسی، بەرەنگاری عەفرین، كە پێمانوایە:\n- شەڕی سەرێ كانی (2013) توانای هێزی عەسكەری رۆژئاوای سەلماند.\n- بەرەنگاری لە كۆبانێ (كە دوای 133 رۆژ لەبەرەنگاری لە 2015/1/27دا رزگار كرا)، شەرعیەتی سیاسی هێزی عەسكەری بۆ شەرڤانان، دەستەبەركرد.\n- بەرەنگاریش لە (عەفرین) سەركەوتن بەدەستبهێنێ، دەستەبەری مافی فیدراڵی بۆ رۆژئاوا دابین دەكات.\nئێستا، نەك رۆژئاوا، بەڵكو چارەنوسی سوریاش، لەناو ئۆپۆزسیۆنی سوریاو كۆبونەوەكانی ژنێف‌و ئەستانەو سوتشی، بەشێكی پەیوەندی بە شەڕی بەرەنگاری (عەفرین)ەوە هەیە. زۆریشی نەماوە دەربكەوێ، نەتەوەی كورد لەرۆژهەڵاتی ناوەڕاستدا، لەناو هاوكێشەكاندا، قەرەبوی پیلانەكانی مێژوو لەناوچەكەدا بكاتەوە.. لەسەردەمی جیهانگیریدا، كوردستان، دەبێتە بەشێكی كاریگەری گۆڕینی هاوكێشەكان‌و سیاسەتی ئیقلیمیش!


جیاوازیی نێوان پێداچوونەوەکانی «سیاسەت» - ویکیپیدیا، ئینسایکڵۆپیدیای ئازاد\nجیاوازیی نێوان پێداچوونەوەکانی «سیاسەت»\nوەک پێداچوونەوەی ١٦:٠٧، ١ی کانوونی دووەمی ٢٠١٨\n١ بایت سڕایەوە ، ٣ years ago\nوەک پێداچوونەوەی ١٩:٢٥، ٢١ی تەممووزی ٢٠١٦ (دەستکاری)\nدیاکۆ (لێدوان | بەشدارییەکان)\nوەک پێداچوونەوەی ١٦:٠٧، ١ی کانوونی دووەمی ٢٠١٨ (دەستکاری) (پووچەڵکردنەوە)\nSakohosu (لێدوان | بەشدارییەکان)\nتاگەکان: دەستکاریی مۆبایل دەستکاری بە بەرنامەی مۆبایل\nڤی جی گلاید ئەو گۆڕانکاریەی کە بەسەر کۆمەڵگەی مرۆڤـ کە لە دەوروبەری ساڵی ٦٠٠٠ پێشی زاینیدا ھات بە شۆرشی شارستانی ناو دەبات. یەکێ لە روخسارەکانی ئەم جۆرە نوێیەی شارستانیەت بە دامەزراوەکردنی چینایەتی کۆمەڵایەتی و پیشە ناکشتوکاڵییەکان (لەوانە پیاوانی ئاین و پارێزەران) و باجسەندن و نوسینە. کە ھەموویان پێویستیان بە بوونی بە شوێنێکی پڕ لە دانیشتوانە- یاخود شارەکانە.\nوشەی ڕامیاری (politics) لە وشەی یۆنانی (polis) سەرچاوەی گرتووە. ڕامیاریی بازرگانی و ئاینی و ئەکادیمیایی و ھەموو جۆرە سشیاەتێکیسیاسەتێکی تر – بە تایبەتی ئەوانەی بەدەست کەم سەرچاوەییەوە دەناڵێنن- ھەرەمێکی زاڵبون لەخۆیان دەگرن، کەواتە ڕامیارین. زۆربەی جار ڕامیاری لەرووی پەیوەندی بە بەرێوەبردنی حکومەتەکاندا دەخوێندرێ.\nکۆنترین شێوەی حکومەت شێوەی رێکخراوی خێڵکی بوو. حوکمی پاشایەتی میراتگری حوکمی گەورە پیاوانی خێل بوو و سیستەمیچکی فیوداڵ وەک ریچکخستنێگ کە تیایدا تاکە خێزانێک کۆنترۆڵی کاروبارە ڕامیاریەکانی گروپێک دەکرد. کەواتە مێژووی سیستەمی پاشایەتی بۆ ٥٠٠٠ ساڵ لەمەوبەر دەگەڕێتەوە کە بەردەوام بەشێوەیەک لە شێوەکان ھەبووە.\n== پێناسەکان ==\nوەرگیراو لە «https://ckb.wikipedia.org/wiki/تایبەت:MobileDiff/555581»


كازمى و ئه‌ردۆغان باسى هێرشه‌كانى سه‌ر هه‌رێمیان نه‌كرد\nYou are at:Home»بابەتی گشتی»عێراق و جیهان»كازمى و ئه‌ردۆغان باسى هێرشه‌كانى سه‌ر هه‌رێمیان نه‌كرد\nBy nuche.net on\t 2020/08/01 عێراق و جیهان\nنووسینگه‌ى كازمى و فه‌رمانگه‌ى په‌یوه‌ندییه‌كانى سه‌رۆكایه‌تى توركیا، ئاشكرایان كرد ئه‌مڕۆ مسته‌فا كازمى سه‌رۆك وه‌زیرانى عێراق و ره‌جه‌ب ته‌یب ئه‌ردۆغانى سه‌رۆكى توركیا په‌یوه‌ندییه‌كى ته‌له‌فۆنیان ئه‌نجام داوه و باسى به‌هێزكردنى په‌یوه‌ندى نێوانیان كردووه.\nنووسینگه‌ى مسته‌فا كازمى له به‌یاننامه‌یه‌كدا ده‌ڵێ، كازمى و ئه‌ردۆغان جه‌ژنه پیرۆزه‌یان له یه‌كتر كردووه و باسى په‌یوه‌ندى دووقۆڵیان كردووه و كازمى هیواى سه‌قامگیرى و پێشكه‌وتنى بۆ گه‌لى تورك خواستووه.\nئاژانسى ئه‌نادۆڵى توركیش به یه‌ك دێر باسى په‌یوه‌ندییه‌كه‌ى كازمى كردووه، فه‌رمانگه‌ى په‌یوه‌ندییه‌كانى سه‌رۆكایه‌تى توركیا ئاشكراى كردووه، جگه له‌كازمى ئه‌ردۆغان جه‌ژنه پیرۆزه‌ى له‌گه‌ڵ چه‌ند سه‌رۆكیكى تر كردووه.\nئه‌مه دووه‌م په‌یوه‌ندى نێوان ئه‌ردۆغان و كازمى ده‌بێت كه له ماوه‌ى سه‌رۆكایه‌تى كازمى كراوه، به‌ڵام نووسینگه‌ى هه‌ر دوولا باسى ئه‌وه‌یان نه‌كردووه، هه‌ر دوو سه‌رۆك باسى كێشه‌ى نێوان توركیا و عێراقیان كرد بێ.\nله‌ماوه‌ى رابردوودا چه‌ندان كێشه‌ى گه‌وره له نێوان توركیا و عێراق دروست بووه. له‌وانه هێرشه به‌رده‌وامه‌كانى توركیا بۆ سه‌ر هه‌رێمى كوردستان و كێشه‌ى گرتنه‌وه‌ى ئاوى دیجله و فوڕات له‌لایه‌ن توركیا، كێشه‌ى ڤیزا و چه‌ندان كێشه‌ى ترى ئابوورى.


ئەوروپا ناتوانێ ڕزگاڕیبەخشی ئێران بێت | AvaToday\nئەوروپا ناتوانێ ڕزگاڕیبەخشی ئێران بێت\nوڵاتانی ئەوروپایی ناتوانن بە هانای ئێرانەوە بێن\nدیپلۆماتێکی پلە بەرزی ئەمریکایی دەڵێ یەکیەتی ئەوروپا دەبێ ئەو ڕاستییە قەبوڵ بکات، شەش حەوتو پێش دانانی گەڕی دووهەمی گەمارۆکانی سەر ئێران هیچ رێگە چارەیەکی دیکەی نییە بێجگە لە قەبووڵکردنی ئەو ڕاستییە کە ناتوانێ پێش بەو گەمارۆیانە بگرێت.\nیەکیەتی ئەوروپا، چین و ڕوسیە لە هەوڵى ئەوەن لە ڕیگەی سوئیفتێکی ئەوروپییەوە (سیستەمی نێودەوڵەتی ناردنی پوڵ) و هەروەها لە ڕێگەی گۆڕینەوەی نەوت لەگەڵ کاڵا، پێش بە هەڵوەشانەوەی بەرجام بگرن. لەو پەیوەندییەدا هەواڵدەری ڕۆیتەرز لە زمانی دیپلۆماتێکی پلە بەرزی ئەمریکایی بڵاوی کردووەتەوە ئەو هەوڵانە بێ ئەنجام دەمێنن.\nلە پەراوێزی دانیشتنی کۆڕی گشتی ڕێکخڕاوی نەتەوەیەگرتووەکان هەوڵەکان بۆ ڕزگاڕ کردنی ئێران لە گەڕی نوێی گەمارۆکان چڕتڕ بۆتەوە. هەواڵدەڕی ڕۆیتەرز رۆژی سێ شەممە ٣ی ڕەزبەر لە زمان هایکۆ ماس وەزیری دەرەوەی ئەڵمان بڵاوی کردووەتەوە کە دەبێ هەوڵەکان بۆ دیتنەوەی رێگەچارەیەک بۆ بەردەوامیدان بە بەرجام بەردەوام بێت.\nئەو هەوڵانە لە کاتێکدایە کە دەسەڵاتدارانی ئەمریکایی لەسەر ئەو باوەڕەن ئەو هەوڵانە بێ سوودن و تەنانەت ویلایەتە یەگرتووەکانی ئەمریکا توانایی ئەوەی هەیە کە ئەگەر پێویست بکات گەمارۆکان لەسەر ئێران لەوەش زیاتر کات. ڕۆیتەرز بڵاوی کردووەتەوە دیپلۆماتێکی پایەبەرزى ئەمریکایی لە دانیشتنێکدا لە بڕۆکسێل کە لەگەڵ سیاسەتمەدارانی ئەوروپایی هەیبوو گوتویەتی هەوڵەکان بۆ پاراستنی بەرجام بێ ئەنجامن و بە هیچ کوێ ناگەن.\nهەواڵدەری ڕۆیتەرز ئەوەشی بڵاو کردووەتەوە کە یەکیەتی ئەوروپا تەنانەت سەرکەوتوو نەبووە لەوەی رێگایەکی یاسایی بۆ پاراستنی ئەو کۆمپانیایانە ببینێتەوە کە لەگەڵ ئێران ئالوگۆڕی بازرگانیان هەیە و کەوتوونە بەر شاڵاوی گەمارۆکانی ئەمریکا. ڕێژەی ئاڵوگۆڕی بازرگانی مانگانە لە نێوان ئێران و وڵاتانی ئوروپایی دوو میلیارد یۆرۆ بووە و ئەوە لە کاتێکدایە بە هۆی گەمارۆکانی ئەمریکا زۆربەی شیرکەتە ئەوروپییەکان ناچار بوون ئێران بەجێ بێڵن.\nپێژۆ، ڕێنۆ، تلەکۆمی ئاڵمان و ئیرباس ئەو کۆمپانیایانەن لە مانگی جۆزەردانەوە پیوەندییەکانی خۆیان لەگەڵ ئێران هەڵپەساردووە و هەردووک کۆمپانیای فرۆکەوانی ئەیرفڕانس و بریتیش ئیرویز هاتووچۆ ئاسمانیەکانیان بۆ ئێران ڕاوەستاندووە. هەواڵدەری ڕۆیتەرز لە زمان ئەو دیپلۆماتە ئەمریکاییەوە دەڵێ ئەگەر ئەوروپییەکان بڕیاڕی ئەوە بدەن لەگەڵ دووژمنی ئەمریکا ئاڵوگۆڕی بازرگانیان هەبێت ئەوە ناتوانن لەگەڵ ئەمریکا هیچ بازرگانیەکان هەبێت.\nلە درێژەی ئەو قسانیشدا و بۆ سەلماندنی ئەوەی وڵاتانی ئەوروپایی ناتوانن بە هانای ئێرانەوە بێن ئاماژە بەوە دەکات بە هۆکاری ئەوەی بانکی سەرمایە گوزاری ئەمریکا نایهەوێ گەمارۆی ئەمریکا بێتە سەر خۆدەبوێری لە ڕێگەدان بە کردنەوەی سوئیفتی ئوروپایی بۆ ئێران.


بریندار بوونی کرێکارێکی ژن بە هۆی ڕووداوی کار – چاونیوز\nچاونیوز: ژنێکی کرێکار لە ناوچەی دالاهۆ بە هۆکاری ڕووداوی کارەوە بریندار بووە.\nڕۆژی سێشەممە ٢١ی گەلاوێژ، ژنێکی کرێکاری کورد بە ناوی “سەمانە کەرەمی” تەمەن ٢٧ ساڵ، خەڵکی گوندی “زەردە”ی شاری داڵاهۆ، لە کاتی کارکردن لە بینایەکی نیوەکارەدا، بەهۆی بەربوونەوەی باڵابەر بەسەریدا، بەسەختی بریندار بوو.\nئەو کرێکارە کوردە یەکێک لە بنەماڵە بوومەرزەلێدراوەکانی شاری داڵاهۆ سەر بە پارێزگای کرماشان بووە و لە کاتی دروستکردنی بینا، تووشی ئەو ڕووداوە بووە.\n“سەمانە کەرەمی”، لە کاتی ئەو ڕووداوەدا دووگیان بووە و بۆ چارەسەریی پزیشکی ڕەوانەی نەخۆشخانەی “حلوان” لە شاری سەرپێڵ زەهاو کراوە.\nسەرچاوە خۆجێییەکانی داڵاهۆ بڵاویان کردووەتەوە کە پزیشکەکان ڕایانگەیاندووە کە تەنیا دەتوانن گیانی “سەمانە” یان کۆرپەکەی لە مردن ڕزگار بکەن.\n“سەمانە کەرەمی” دوو منداڵی کەم تەمەنی دیکەی هەیە.\nسەمانە، کەرەمی، دالاهۆ، ڕووداوی، کار، بریندار\t2020-08-12\nتاگەکانی بابەتسەمانە، کەرەمی، دالاهۆ، ڕووداوی، کار، بریندار


ڕۆژی چوارەمی یارییەکانی ئۆلۆمپیادی هاوینەی ڕێۆ\nلە ڕۆژی چوارەمی یارییەکانی ئۆلۆمپیاد لە ڕیۆ سەنگی دەخرێتە سەر یارییەکانی وەکو جیمناستیک، مەلە و خولەکانی تری مەدالیاکان. مەلەزانە بەناوبانگەکانی ئەمەریکایی مایکل فلپس و کێتی لێدکی بڕیارە ئەمڕۆ کۆتایی بە پێشبڕکێکانیان بهێنن.\nفلیپ، کە بۆ پێشبڕکێی باسکە مەلەی 400 مەتری مەدالیای زێڕینی بردەوە وا دیارە لە مەلەی شێوازی پەپولەیی 200 مەتریشدا مەدالیایەکی تر بەدەست بهێنێت.\nلە ئێستادا فلیپ ڕیکۆردی ئۆلۆمپیادی مەلەی پەپولەیی 200 مەتری هەیە.\nدێدکیش هەوڵ دەدات لە ڕۆژی سێشەممە مەدالیایەکی تر بۆ خۆی زیاد بکات کاتێک پێشبڕکێی باسکە مەلەی 200 مەتری دەکات. لێدکی لە خوڵی بەر لە کۆتاییدا دوهەمی هێنا و بە مەلەزانی بەناوبانگی سویدی سێرا سوێسترۆم دۆڕا.\nسیمۆن بایلسی ئەمەریکایی لە پێشبڕکێی هونەری جمناستیکی ژناندا بەشداری دەکات. چاوەڕوان دەکرێت تیمی جیمناستیکی ژنانی ئەمەریکا ئاستێکی باش نیشان بدەن.\nهەتا ئامادە کردنی ئەم هەواڵە وڵاتە یەکگرتووەکانی ئەمەریکا 5 مەدالیای زێڕین، 7 مەدالیای زیوی و 7 مەدالیای برۆنزی هەیە. دوابەدوای ئەو چین 5 مەدالیای زێڕین، 3 زیوی و 5 برۆنزی هەیە. ژاپۆن 3 ی زێڕین، و 7 برۆنزی هەیە. ڕوسیا 2 زێڕ، 5 زیو و 3 برۆنزی بە دەستهێناوە و ئیتالیاش 3 زێڕین و 4 زیو و 2 برۆنزی بردۆتەوە.


تفسير الجن - Burhan Muhammad - Kurdish translation الموسوعة القرآنية\nئه‌ی محمد صلی الله علیه وسلم پێیان بڵێ: وه‌حی و نیگام پێڕاگه‌یه‌نراوه که به‌ڕاستی ده‌سته‌یه‌ك له په‌ریان گوێیان گرتووه بۆ خوێندنه‌وه‌ی قورئان و جا که ته‌واو بووه وتویانه : به‌ڕاستی ئێمه خوێندنه‌وه‌یه‌کی سه‌رسوڕهێنه‌رمان بیست.\nهیدایه‌ت ده‌دات بۆ ڕێبازی ژیری و تێگه‌یشتن، ئێمه‌ش باوه‌ڕمان پێ کردو هه‌رگیز که‌س ناکه‌ینه شه‌ریك و هاوه‌ڵ بۆ په‌روه‌ردگارمان.\nبه‌ڕاستی په‌روه‌ردگاری پایه بڵندمان مه‌زن و گه‌وره‌یه، بێگومان ئه‌و زاته نه هاوسه‌ری بڕیارداوه نه نه‌وه‌ش.\nبه‌ڕاستی بێ دین و یاخیه‌که‌مان (واته ئیبلیس) شتی زۆر ناڕه‌واو نابه‌جێی بۆ خوا هه‌ڵبه‌ستووه (ده‌یه‌وێت هه‌موومان گومڕا بکات).\nئێمه گومانمان وابوو که ده‌سته‌ی ئاده‌میزادو په‌ری هه‌رگیز درۆ به‌ناوی خواوه ناکه‌ن!!\nبه‌ڕاستی پیاوانێك له ده‌سته‌ی ئاده‌میزاد په‌نایان ده‌برد به پیاوانێك له ده‌سته‌ی په‌ریه‌کان (په‌ریه‌کان ئه‌مه‌یان به‌هه‌لزانی) که‌چی ئه‌وه‌نده‌ی تر مانوویان کردن (به‌خورافات و شتی بێ سه‌رو به‌ر).\nجا بێگومان په‌ریه‌کانیش گومانیان وه‌ك گومانی ئێوه وابوو که : ئیتر خوا هه‌رگیز هیچ پێغه‌مبه‌رێکی تر نانێرێت.\nئێمه‌ش به‌ڕاستی به‌ره‌و ئاسمان کشاین و هه‌ست و هۆشمان خسته‌کار، سه‌رنجماندا که پڕه له پاسه‌وانی به‌تواناو بێ شومار، نه‌یزه‌کیش به هه‌موو لایه‌کدا ده‌کشا، (دیار بوو که ڕووداوێکی گه‌وره ڕووی دابوو).\nئێمه جاران له هه‌ندێك شوێنی ئاسماندا خۆمان حه‌شارده‌دا بۆ گوێگرتن و ده‌نگوباس بیستن، به‌ڵام ئێستا ئه‌وه‌ی بیه‌وێت گوێ بگرێت یه‌کسه‌ر نه‌یزه‌کێکی بۆ ئاماده‌یه‌و بۆی ده‌هاوێژرێت و له‌ناوی ده‌بات.\nجا به‌ڕاستی ئێمه نازانین ئایا نه‌خشه‌یه‌کی شه‌ڕو وێرانکاری کێشراوه بۆ دانیشتوانی سه‌ر زه‌وی، یاخود په‌روه‌ردگاریان ده‌یه‌وێت ڕێنموویی و هیدایه‌تیان بدات بۆ دینداری و سه‌رفرازی.\nبێگومان ئێمه که‌سانی چاك و دیندارمان هه‌یه، هه‌روه‌ها که‌سانی تریش که‌به‌و شێوه‌یه نین، ئێمه جاران ڕێگه‌و ڕێبازو به‌رنامه‌ی هه‌مه جۆرمان گرتبووه‌به‌ر (به‌ڵام ئێسته به‌رنامه‌ی ئیسلام ڕون و دیاره).\nئێمه دڵنیا بووین که هه‌رگیز له‌ژێر ده‌سه‌ڵاتی خوا ده‌رناچن له زه‌ویدا، هه‌روه‌ها به‌هه‌ڵاتن و خۆ دزینه‌وه‌ش هه‌رگیز له ژێر ده‌سه‌ڵاتی خوا ده‌رناچین.\nبه‌ڕاستی ئێمه کاتێك گوێمان له بانگه‌وازی هیدایه‌ت بوو، یه‌کسه‌ر باوه‌ڕمان پێکرد، جا ئه‌وه‌ی ئیمان بهێنێت به په‌روه‌ردگاری، ئیتر ناترسێت له‌وه‌ی، کرده‌وه چاکه‌کانی بێ نرخ ته‌ماشا بکرێت، له گوناهه‌کانیشی چاوپۆشی نه‌کرێت.\nبه‌ڕاستی له‌ناو ئێمه‌دا که‌سانی موسوڵمان و خواناس هه‌یه، که‌سانی بێ دین و خوانه‌ناس و سه‌ر که‌شیش، جا ئه‌وه‌ی موسوڵمان ده‌بێت دیاره که ڕێبازی سه‌ر فرازی دۆزیوه‌ته‌وه.\nجا ئه‌گه‌ر ئه‌و خه‌ڵکه ڕێگه‌ی ئیسلامه‌تی و دینداری بگرنه به‌ر ئێمه بارانی پڕ به‌ره‌که‌تیان به‌سه‌ردا ده‌بارێنین.\nتا له‌وه‌شدا تاقییان بکه‌ینه‌وه‌و (به ته‌واوی ده‌ر ده‌که‌وێت کێ به‌نده‌ی ڕاسته‌قینه‌یه‌و کێیش به دنیا ده‌خه‌ڵه‌تێت) جا ئه‌وه‌ی له یادو به‌رنامه‌ی په‌روه‌ردگاری لابدات، ده‌یخاته ناو سزاو ئازارێکی به‌رده‌وام.\nدڵنیابن که : مزگه‌وته‌کان تایبه‌تی خوای گه‌وره‌ن، ده‌بێت هه‌ر ئه‌وه‌ی تێدا بپه‌رسترێت و ناوی که‌سی تر نه‌کرێته شه‌ریك و هاوتای ناوی ئه‌و زاته.\nجا کاتێکیش به‌نده‌ی خوا محمد صلی الله علیه وسلم بانگه‌وازی بۆ شوێنکه‌وتنی به‌رنامه‌ی خوا ده‌کرد (ئه‌و خه‌ڵکه به‌ده‌سته‌ی ئاده‌میزادو په‌ریه‌وه) خه‌ریکبوو له ناوی به‌رن (نووری خوا بکوژێننه‌وه).\nپێیان بڵێ: من هه‌ر به‌رده‌وام ده‌بم و هه‌ر بانگه‌واز ده‌که‌م بۆ لای په‌روه‌ردگارم، که‌سیش ناکه‌مه هاوه‌ڵ و شه‌ریکی.\nهه‌روه‌ها پێیان بڵێ: من هیچ جۆره زه‌ره‌رو زیانێکم به‌ده‌ست نیه، هه‌روه‌ها هیدایه‌تیش به‌ده‌ست من نیه (ئه‌گه‌ر خۆتان بیر نه‌که‌نه‌وه، قه‌ناعه‌ت به‌زۆر نی یه).\nبڵێ: به‌ڕاستی من هه‌رگیز هیچ که‌سێك له خوا په‌نام نادات ئه‌گه‌ر خوا بیه‌وێت تووشی زیانێکم بکات و هه‌رگیز په‌ناگایه‌کم ده‌ست ناکه‌وێت جگه لای خوا نه‌بێت.\nبه‌ڵکو من ته‌نها گه‌یاندنی په‌یامه‌کان و به‌رنامه‌ی خوام له‌سه‌ره، جا ئه‌وه‌ی له خواو پێغه‌مبه‌ره‌که‌ی یاخی ببێت ئه‌وه با دڵنیابێت که دۆزه‌خی بۆ ئاماده‌کراوه بۆ هه‌میشه‌و هه‌تاهه‌تایی.\nهه‌تا کاتێك هه‌ڕه‌شه‌کان ده‌بینن، ئه‌و کاته ئیتر ده‌زانن، کێ پشتیوانی لاوازه‌و ژماره‌که‌ی که‌مه.\nهه‌روه‌ها پێیان بڵێ: من نازانم ئایا ئه‌و هه‌ڕه‌شانه‌ی لێتان ده‌کرێت نزیکه یاخود ماوه‌یه‌کی درێژی بۆ داده‌نێت.\nئه‌و زاته زانای نهێنی و شاراوه‌کانه، که‌سیش له نهێنی و شاراوه‌کانی ئاگادار ناکات.\nمه‌گه‌ر بۆ پێغه‌مبه‌رێك خوا خۆی ڕازی بێت (به‌وه‌ی هه‌ندێ نهێنی بزانێت)، ئه‌و کاته فریشته ده‌کاته پاسه‌وانی له به‌رو پشته‌وه (تا په‌ری و شه‌یتانه‌کان نه‌توانن زه‌فه‌ری پێ به‌رن)...\nتا خوا چاك بزانێت و ئاگادار بێت له‌وه‌ی به‌ڕێکوپێکی په‌یام و ڕێنموویی په‌روه‌ردگاریان گه‌یاندووه، هه‌رچه‌نده خوا به‌هه‌موو ئه‌و شتانه‌ش ئاگاداره که کردوویانه و پێی هه‌ستاون و هه‌موو شتێك لای ئه‌و زاته به‌ژماره ئامار کراوه.


دۆخی خراپی كۆرۆنا له پارێزگاكانی كرماشان و ورمێ – کۆمەڵە_رێكخراوی كوردستانی حیزبی كۆمونیستی ئیران\nسپتامبر 17, 2021 1\nبەهۆی بەردەوامیی دۆخی نالەباری تۆشبوونی هاووڵاتییان بە کۆرۆنا لە ماوەی ٢٤ کاتژمێری ڕابردوودا، ٤٨ کەس لە پارێزگاکانی ورمێ و کرماشان، گیانیان لەدەست دا.\nبەرپرسی زانکۆی پزیشکیی پارێزگای ورمێ، باسی لە چوونه‌سه‌ره‌وه‌ی ڕۆژانەی ڕێژەی تووشبوونی هاووڵاتییان به كۆرۆنا كرد و دۆخی ئەو پارێزگایە بە قەیراناوی وەسف کرد. “جەواد ئاقازادە” لەو باره‌وه ڕایگەیاند: له پارێزگای ورمێ ڕۆژانه لانیكه‌م ٤٠٠ تووشبووی نوێ تۆمار ده‌كرێت و باروودۆخی ئۆستان له ئاستێكی قه‌یراناوی دایه. ته‌نیا لە ماوەی ٢٤ کاتژمێری ڕابروودا، ٢٨ کەس گیانیان لەدەست داوە و کۆی گشتیی گیان لەدەستداوانی کۆرۆنا لەو پارێزگایە گەیشتووەتە ٥ هەزار و ٩٧٩ کەس. له لایه‌كی دیكه‌وه بەرپرسی کۆمیتەی ڕاگەیاندنی ستادی کۆرۆنا لە زانکۆی پزیشکیی پاڕێزگای کرماشان، ڕایگەیاند: لە ماوەی ٢٤ کاتژمێری ڕابردوودا، ٢٠ کەس گیانیان لەدەست داوە و بەو پێیه کۆی گشتیی گیان لەدەستداوانی کۆرۆنا لەو پارێزگایە گەیشتووەتە ٢ هەزار و ٣٥٦ کەس.


تاریخ ایجاد در چهارشنبه, 08 فروردين 1397 12:55\nکوڕێکی بچوک هەبوو بە خوڵقێکی خراپەوە. باوکی کیسەیەک بزماری دایە و گوتی هەر کاتێک تورە بوو بە چەکوچ بزمارێک بە نەردە دارینەکەدا داکوتێ.\nسەرئەنجام رۆژێك هات کورەکە چیتر توڕە نەدەبوو. ئەمەی بە باوکی گوت و باوکیشی پێی گوت لەمەبەدووا ئەو رۆژانەی وا توانیبووی بەسەر خۆیدا زاڵ بێت، بزمارێک لە کیسەکە دەربێنێ. رۆژەکان تێپەڕین و سەرئەنجام کوڕەکە توانی بە باوکی بڵێ کیسەکە لە بزمار بەتاڵ بووە.\nباوکی دەستی کورەکەی گرت و بردییە لای نەردەکە. پێی گوت: "دەبینم کاری باشت کردووە کوڕم، بەڵام لەو کونانە بڕوانە لە نەردەکەدا. نەردەکە ئیتر قەت وەک جارانی لێنایەتەوە. کاتێک بە توڕەیی دەدوێی وەکوو ئەم کونانە برینێک جێ دەێڵێ. تۆ دەتوانی چەقۆیەک بکەی بە کەسێکدا و دەری بێنیتەوە. گرینگ نیە چەند جار دەڵێی ببورە. چونکە برینەکە هەر لەوێدایە."\nوشەی ناخۆش بەقەد برینی جەستە ناخۆشە.


ئەکادیمیای قارەمانەکەم - ویکیپیدیا، ئینسایکڵۆپیدیای ئازاد\n(ڕەوانەکراوە لە ئەکادیمییەکەم بۆ پاڵەوانانەوە)\nڕووبەرگی تانکۆبۆنی بەرگی ١، لەگەڵ ئیزوکو میدۆریا (ناوەڕاست) و ئۆڵ مایت (ڕاست)\nسەرکێشی، فەنتازیا، سووپەرھیرۆ\n٧ی تەممووزی ٢٠١٤ – ئێستا\n٩ی تشرینی دووەمی ٢٠١٥ – ٦ی تشرینی دووەمی ٢٠١٧\nتۆمۆ ئۆکوبۆ (#39–51)[b]\nماساھیرۆ موکای (#٦٤–)\nھیرۆشی کامێ (#١–١٣)\nناوۆکی ئامانۆ (#١–١٣)\nھیرۆکازو ھارا (#١–١٣)\nناتسومی مۆری (#١–٣٨)\nھایاتۆ ساگا (#٣٩–)\nیۆشیھیرۆ ئۆیابوو (#٣٩–)\nکۆجی ناگای (#٣٩–)\n٣ی نیسانی ٢٠١٦ – ئێستا\n٤ی نیسانی ٢٠١٦ – ئێستا\n٢٠ی ئابی ٢٠١٦ – ئێستا\n٤ی نیسانی ٢٠١٧ – ٢ی حوزەیرانی ٢٠١٧\nھەر یەکەی ٢٥ خولەک\n١٣ی شوباتی ٢٠١٩\nشوێشا ھۆم کۆمیکس\nجەمپ گیگا (پێشەکی)\n٢٥ی تەممووزی ٢٠١٩ – ئێستا\n١٦ی ئابی ٢٠٢٠\nئەکادیمیای قارەمانەکەم (بە ژاپۆنی: 僕のヒーローアカデミア، بە ڕۆماجی: Boku no Hīrō Akademia) زنجیرەیەکی مانگای سووپەرھیرۆی ژاپۆنییە لە نووسین و وێنەکێشانی کۆھێ ھۆریکۆشی. زنجیرەدار کراوە لە ھەفتانەی شۆنن جەمپ لە تەممووزی ٢٠١٤ەوە، و بەشەکانی کۆکراونەتەوە لە ٢٨ بەرگی تانکۆبۆندا بەپێی ئەیلوولی ٢٠٢٠. چیرۆکەکە دەرباروی ئیزوکو میدیۆریایە، کوڕێک کە ھیچ ھێزێکی سەرووسروشتی (کە پێیدەڵێن کویرک) نییە کە زۆربەی جیھان ھەیانە، بەڵام ھێشتا خەون دەبینێت کە ببێتە پاڵەوانێک بۆ خۆی. دواتر لەلایەن ئۆڵ مایت، گەورەترین پاڵەوانی ژاپۆنەوە، ڕاھێنان و چاودێری دەکرێت و کویرکەکەی خۆی دەداتە میدۆریا دوای دۆزینەوەی تواناکانی، و دواتر یارمەتی دەدات تا بچێتە دواناوەندیی پاڵەوانەکانەوە.\nمانگاکە کرایە زنجیرەیەکی تەلەڤیزیۆنیی ئەنیمێ لەلایەن بۆنزەوە. وەرزی یەکەمی لە نیسان تا حوزەیرانی ٢٠١٦ لە ژاپۆندا پەخشکرا، دوای ئەو وەرزی دووەم لە نیسان تا ئەیلوولی ٢٠١٧، و دواتر وەرزی سێیەم لە نیسان تا ئەیلوولی ٢٠١٨، وەرزی چوارەمیش لە تشرینی یەکەمی ٢٠١٩ تا نیسانی ٢٠٢٠، و وەرزی پێنجەمیش بڕیارە لە بەھاری ٢٠٢١دا پەخشبکرێت. فیلمێکی ئەنیمەیشن بە ناوی My Hero Academia: Two Heroes لە ئابی ٢٠١٨دا بڵاوکرایەوە. دووەم فیلمی ئەنیمەیشن بە ناوی My Hero Academia: Heroes Rising لە کانوونی یەکەمی ٢٠١٩دا بڵاوکرایەوە. پلانی فیلمێکی ڵایڤ ئاکشنیش ھەیە لەلایەن لێجنداری ئینتەرتەینمێنتەوە.\nزنجیرەکە مۆڵەتنامەی بڵاوکردنەوەی زمانی ئینگلیزی لەلایەن ڤیز میدیاوە ھەیە و دەستیان بە زنجیرەدار کردنی کرد لە کەشکۆڵی مانگای دیجیتاڵیی ھەفتانەی شۆنن جەمپدا لە شوباتی ٢٠١٥. شوێشا دەستی بە بڵاوکردنەوەی زنجیرەکە کرد لە وێبسایت و بەرنامەی مانگا پڵەس بە زمانی ئینگلیزی لە کانوونی دووەمی ٢٠١٩.\nمانگاکە خەڵاتی ھارڤی بردەوە بۆ باشترین مانگا. بەپێی کانوونی یەکەمی ٢٠١٩، مانگاکە زیاتر لە ٢٦ ملیۆن تیراژی ھەبووە لە چاپدا. ھەردوو مانگا و ئەنیمێکە پێشوازییەکی ئەرێنییان لەلایەن ڕەخنەگران و بینەرانەوە لێکراوە، و بە یەکێک لە باشترینەکانی ٢٠١٠کان دانراوە.\n٢.٣ یارییە ڤیدیۆیییەکان\nئیزوکو میدۆریا تەنھا قوتابییەکی ئاسایی لە قۆناغی ناوەندی بوو لە جیھانێک وەک گۆڤارە نەخشێندراوە ئەمریکییەکان خەڵکی تێدا خاوەنی سووپەر ھێز بوون، لەگەڵ ئەوەی ئەو ھیچ ھێزێکی ناسروشتی نییە و ھەموو کات ھاوڕێکانی گاڵتەی پێ دەکەن بەڵام ئەو ھەر دەیەوێت ببێت بە پاڵەوان، لە یەکێک لە ڕۆژەکان باکۆگۆی ھاوڕێی بینی لەلایەن خراپەکارێکەوە ھێرشی دەکرێتە سەر و ئەویش ھەوڵی ڕزگارکردنی دا، لەو کاتەشدا بەھێزترین پاڵەوانی جیھان ئۆڵ مایت (ALL MIGHT) ئەوەی بینی و بە بوێرێکەی سەرسام بوو و تێکەڵی شەڕەکە بوو، پاشان داوای لێ کرد ببێت بە جێگرەوەی و ھێزەکەی وەربگرێت کە بە وەرگرتنی ھێزەکەی توانی بچێتە ئەکادیمیای یۆھێ کە تایبەتە بە فێرکردنی سووپەر پاڵەوانان.\n«ئەکادیمیای قارەمانەکەم» بریتییە لە مانگایەکی ژاپۆنی و لە وێنەکێشانی کۆھێ ھۆریکۆشییە. زنجیرەکە لە گۆڤاری شۆنن جەمپ لە تەممووزی ٢٠١٤ دەستی بە بڵاوکردنەوە کرد. لە ٤ی نیسانی ٢٠١٧، زنجیرەکە لە سی کتێبی تانکوبون کۆکرایەوە.\nلە ٢٩ی تشرینی یەکەمی ٢٠١٥، تویتەری تایبەت بە زنجیرەکە ڕایگەیاند کە ئەکادیمییەکەم بۆ پاڵەوانان دەبێتە خاوەنی ئەنیمێیەک و لە بەرھەمھێنانی ستۆدیۆی بۆنزە.\nئەنیمێکە لە دەرھێنانی کیجی ناگاساکییە و لە نووسینی یۆسکێ کورۆدایە، شێوەی کەسایەتییەکانیش لەلایەن یوشیکیکۆ ئۆماکوشی دروستکراوە، و مۆسیقاکەش لەلایەن یوکی ھایاشی ئامادە کراوە. ئەنیمێکە بۆ یەکەم جار لەسەر MBS و وێستگەی ھێڵە ھەواڵییە ژاپۆنییەکان بە کاتی ٥ی دوای نیوەڕۆ ژاپۆنی ھەموو شەمممەیەک پەخشکرا. گۆرانی سەرەتا "The Day" (بە کوردی: ئەمڕۆ) لە ڕۆڵی Porno Graffittiیە، و گۆرانی کۆتایییش "Heros" (بە کوردی: پاڵەوانان) Brian the sun ڕۆڵەکەی گێڕاوە.\nوەرزی دووەمی زنجیرەکە لە ژمارەی سیی ٢٠١٦ لە گۆڤاری ھەفتانەی شۆنن جەمپدا ڕاگەیەنرا. لە ١ی نیسانی ٢٠١٧ لەسەر NTV و YTV بە ھەمان ستافی وەرزی یەکەم پەخشکرا.\nدەربارەی یارییەکی ڤیدیۆیی کە لە ئەنیمێکەوە وەرگیراوە لە تشرینی دووەمی ٢٠١٥ ڕاگەیەندرا. یارییەکە لەلایەن Bandai Namco Studioss پێشخراوە و لەلایەن Bandai Namco Entertainment بڵاوکرایەوە و بە Nintendo 3DS کار دەکات و لە ١٩ی ئازاری ٢٠١٦ لە ژاپۆن دەرچوو.\nگەیشتن بە خوێنەران[دەستکاری]\nزۆربەی ئەو نرخاندنانەی کە مانگاکە لە سەرەتایی بڵاوبوونەوەیەوە لە ڕەخنەگران و خوێنەری گۆڤارەکە ئەرێنی بوون، ھەروە‌ھا لەو ڕاپرسییە پێشەنگییانەی کە گۆڤارەکە ئەنجامی دەدات چەند جارێک بووە خاوەنی پلەی یەکەم، لەکاتێکدا کتێبی یەکەم ٧١٬٥٢٥ تیراژی لێ فرۆشرا و بە پلەی حەوتەم لە پۆلاندنەکانی ئۆریکۆن ھەڵبژێردرا.\n^ بە دەرھێنەری باڵا (総監督) نووسراوە بۆ ئەڵقەکانی ٦٤–.\n^ بە دەرھێنەری باڵا (チーフ演出) نووسرابوو بۆ ئەڵقەکانی ٣٩–٥١.\n^ بە دەرھێنەری باڵا (総監督) نووسراوە\n^ ماڵپەڕی فەرمی شۆنن جەمپ. سەردان لە ڕێکەوتی ۲٥ی ئازاری ۲۰۱٨.\n^ "Gekijō-ban Anime Komikkusu "Boku no Hīrō Akademia The Movie Futari no Eiyū"" 劇場版アニメコミックス「僕のヒーローアカデミア ＴＨＥ ＭＯＶＩＥ ～２人の英雄～」 (بە Japanese). Homesha. Retrieved May 5, 2019. ڕاگرتنی CS1: زمانی نەناسراو (link)\n^ ھەڵەی ژێدەرەکان: تاگی <ref> ھەڵە؛ ھیچ دەقێک بۆ ژێدەری :1 نەدراوە\n^ ئ ا ئەکادیمییەکەم بۆ پاڵەوانان دەبێتە خاوەنی وەرزی دووەم. ھێڵی ھەواڵی ئەنیمێ (لە ڕێکەوتی ۲۳ی حوزەیرانی ۲۰۱٦). سەردان لە ڕێکەوتی ۲٦ی ئازاری ۲۰۱٨.\n^ ئەکادیمییەکەم بۆ پاڵەوانان دەبێتە خاوەنی ئەنیمێیەک.. ئۆتاکو تییڵ. سەردان لە ڕێکەوتی ۲٦ی ئازاری ۲۰۱٨.\n^ ئەنیمێی تەلەڤیزیۆنی ئەکادیمییەکەم بۆ پاڵەوانان: ستافە سەرەکییەکان. ھێڵی ھەواڵی ئەنیمێ. سەردان لە ڕێکەوتی ۲٦ی ئازاری ۲۰۱٨.\n^ ڕووداوەکانی ئەنیمێی "ئاکادیمییەکەم بۆ پاڵەوانان" ڕۆڵگێڕە زیادکراوەکان.. کرانچی ڕۆڵ (لە ڕێکەوتی ۲ی شوباتی ۲۰۱۷). سەردان لە ڕێکەوتی ۲٦ی ئازاری ۲۰۱٨.\n^ ساتۆ (لە ڕێکەوتی ۱٨ی تشرینی دووەمی ۲۰۱٥). ئەکادیمییەکەم بۆ پاڵەوانان یارییەکی ڤیدیۆیی بۆ Nintendo 3DS ڕادەگەیەنێت. Siliconera. سەردان لە ڕێکەوتی ۲٦ی ئازاری ۲۰۱٨.\n^ ئەکادیمییەکەم بۆ پاڵەوانان: شەڕ بۆ ھەمووان بۆ ئیشپێکەری یارییە 3DS.. ھێڵی ھەواڵی ئەنیمێ (لە ڕێکەوتی ٤ی نیسانی ۲۰۱٦). سەردان لە ڕێکەوتی ۲۷ی ئازاری ۲۰۱٨.\nوێبگەی فەرمی لە ھەفتانەی شۆنن جەمپ (بە ژاپۆنی)\nوێبگەی فەرمی ئەنیمێ (بە ژاپۆنی)\nوێبگەی فەرمیی ئادەڵت سویم\nئەکادیمییەکەم بۆ پاڵەوانان لە ڕاتن تۆمەیتۆز\nئەکادیمییەکەم بۆ پاڵەوانان لەسەر ھێڵی ھەواڵی ئەنیمێ\nوەرگیراو لە «https://ckb.wikipedia.org/w/index.php?title=ئەکادیمیای_قارەمانەکەم&oldid=811580»\nئەم پەڕەیە دواجار لە ١٣:٤٣ی ١٩ی تەممووزی ٢٠٢١ نوێ کراوەتەوە.


ڕاپۆرتی ئاماریی هەنگاو بەبۆنەی یەکی مەی، ڕۆژی جیهانیی کرێکارەوە+لیست و فایلی PDF\n22:12 - 30 April 2019\nبەپشتبەستن بە ئامارە تۆمارکراوەکانی ناوەندی ئاماری ڕێکخراوی مافی مرۆڤی هەنگاو، لە ماوەی یەک ساڵی ڕابردوودا، واتە یەکی مانگی مەی ساڵی ٢٠١٨ هەتا یەکی مەی ٢٠١٩ی زایینی، ١٣٢٥ حاڵەتی پێشێلکاریی مافی کرێکاران لە کوردستاندا تۆمار کراوە.\nلەم ڕاپۆرتە ئامارییەدا، گیانلەدەستدانی کرێکاران و برینداربوونیان لە ئاکامی ڕووداوی کاردا، وەکوو دەرەنجامێک لە پێشێلکاریی مافی کرێکار لە دابینکرانی ئەمنیەتی کاریدا بۆی وەکوو پێشێلکاریی مافی کرێکاران هەژمار کراوە.\nکوژران و بریندارکرانی کۆڵبەرانی کورد و دەرکردنی کرێکارانی کورد لەسەر کارەکانیان و ...هتد بەشێکی دیکە لەو پێشێلکارییانەن کە ڕۆژانە بە نیسبەت کرێکارانەوە لە ئێران و بەتایبەتی لە کوردستانی ڕۆژهەڵاتدا ڕوودەدەن.\nگیانلەدەستدانی ٦٠ کرێکار لە کاتی کارکردندا\nبە پشتبەستن بە ئاماری تۆمارکراو لە ناوەندی ئاماری ڕێکخراوی مافی مرۆڤی هەنگاو، لە ماوەی یەک ساڵی ڕابردوودا، واتە یەکی مانگی مەی ساڵی ٢٠١٨ هەتا یەکی مەی ٢٠١٩ی زایینی، لانیکەم ٦٠ کرێکاری کورد لە کاتی کارکردندا لە شارەکانی کوردستان تووشی ڕووداوی کار بوونە و گیانیان لەدەستداوە. پێنج کەس لەو ٦٠ کەسە بە هۆی تەقینەوەی مینەوە بووە.\nتەقینەوەی مینە چێنراوەکانی سەردەمی شەڕی ئێران و ئێراق لەو ماوەیەدا بوونەتە هۆی گیانلەدەستدانی ٥ کرێکاری کورد، لە ڕاپۆرتی تایبەت بە قوربانی مینیشدا بەو کەسانە ئاماژە دراوە. ئەم ئامارە ئەو کرێکارانەی کە بەهۆی تەقینەوەی مین بریندار بوون کە ٢٧ کەسن، لەخۆ ناگرێت.\nئامارە تۆمارکراوەکان هەروەها پیشان دەدەن کە ٣٥ کرێکار لە پارێزگای سنە، ٢٤ کرێکار لە پارێزگای ئورمیە، ١٢ کرێکار لە ئیلام، ٩ کرێکار لە پارێزگای کرماشان و ٢ کەس لە ماوەی ئەو یەک ساڵەدا لە پارێزگای لوڕستان گیانیان لەدەستداوە.\nلەو ٦٠ کرێکارەی لە ماوەی یەک ساڵدا گیانیان لەدەستداوە، ٥ کەسیان منداڵ و ٢ کەسیان ژن بوون.\nکوژران و برینداربوونی ٢٦١ کۆڵبەر\nلە یەکی مانگی مەی ساڵی ٢٠١٨ هەتا یەکی مەی ٢٠١٩ی زایینی، ٧٨ کۆڵبەری کورد کوژراون و ١٨٣ کۆڵبەری دیکە بریندرا کراون.\nئامارەکانی هەنگاو دەری دەخەن کە زیاتر لە ٧٠٪ لەو رووداوانە لە ئاکامی تەقەی راستەوخۆی هێزەکانی ڕژیمی ئێراندا هاتوونەتە ئاراوە.\nتەقەی راستەوخۆ: ١٨٤ کۆڵبەر (٤٥ کوژراونو ١٣٩ بریندار) کە دەکاتە ٧٠.٥٪ کۆی حاڵەتەکان.\nڕووداوە سروشتییەکان: ٤٨ کۆڵبەر (٢٦ کوژراو و ٢٢ بریندار) کە دەکاتە ١٨.٥٪ی کۆی حاڵەتەکان.\nمینە چێنراوەکان: ٢٠ کۆڵبەر (٤ کوژراو و ١٦ بریندار) کە دەکاتە ٧.٥٪ ی کۆی حاڵەتەکان.\nڕووداوی هاتوچۆ: ١١ کۆڵبەر (٣ کوژراو و ٨ بریندار) کە دەکاتە ٤.٥٪ی کۆی حاڵەتەکان.\nدەرکردنی لانیکەم ٩٧٧ کرێکار\nبەپشتبەستن بە ئامارەکانی ناوەندی ئاماری ڕێکخراوی هەنگاو، لە ماوەی یەک ساڵی ڕابردوودا، لە ١٤ حاڵەتی دەرکرانی بەکۆی کرێکارانی کورددا، لانیکەم ٩٧٧ کرێکاری کورد لەسەر کارەکانیان دەر کراون.\nلە فایلی PDFـدا ئاماژە بە ناوی ئەو شوێنانەی کە کرێکارانیان دەرکردوون و هەروەها شارەکان و هەژماری کرێکارەکان کراوە.\nوەرگرتنی فایلی PDFی ڕاپۆرتە ئامارییەکە لەگەڵ وردەکاریی زیاتر


عەفرین؛ مەتۆڵەکەی شەڕ و ئاشتی\nعەفرینی ڕۆژاوای کوردستان کەوتووەتە بن دەستی سووریاوە و، تورکیا وەها پەلاماری داوە، وەک بڵێی هی خۆیەتی و، ئەو شەڕەی هەڵیخڕاندووە شەڕی ناوخۆی تورکیایە!\nکوردی ڕۆژاوا لەمێژە دەیانزانی تورکیا دان بە خۆیدا ناگرێ و ئاخری پەلاماریان دەدات، جا بۆیە خۆیان ئامادە کردبوو. سەیرەکە لەوەدایە کوردی ڕۆژاوا چی دەسکەوتیان هەیە، زۆربەی هەرە زۆری، بە سای شەڕەوە دەستیان کەوتووە.\nتورکیا ئەوە سێ حەفتە زیاترە بە ئاڵای چڵەزەیتوونەوە شەڕێکی ڕەشی هەڵگیرساندووە و، لە زەوی و ئاسمانەوە عەفرینی داوەتە بەر ئاگر، بەڵام لەوە نەبێ پۆل‌پۆل خەڵکی لاشەڕ و بێتاوان دەکوژێ، بستەخاکێکی کانتۆنی عەفرینی بە تەواوەتی پێ داگیر نەکراوە.\nمانگێک لەمەوبەر دەنگۆ داکەوت گوایە ئەمەریکا و هاوپەیمانەکانی بەنیازن سیهەزار سنوورەوانی کورد و عەرەب بنێرن بۆ پاراستنی سنووری نێوان سووریا و تورکیا؛ توورکیایش کردیە دەسپێچ و هەڕەشەکەی کردە ڕاست و، جەندرمەی ناردە سەر عەفرین؛ لەو سووریا کاولبووەدا، عەفرین بووەتە هێلانەی ئەو ئاوارانەی لە هەڵەب و ئدلیبەوە هەڵهاتوونە؛ بەڵام ئەو عەفرینە دوور لە ئاژاوەیە بە لای ئەردۆغانەوە لانەی ڕەشکوژانە و ناوی لێ ناوە کونەئاژاوە!\n١٩/١/٢٠١٨، تورکیا بنکە و سەنگەرەکانی یەپەگەی لە جندرز و قەستەل‌جندۆ و باسۆفا و بۆرەحەیدەر دایە بەر تۆپ و، ڕۆژی پاشترێ، هێزەکانی سوپای ئازادی سووریای بەر دایە گیانیان؛ چاودێران لەمێژە گوتوویانە پاش داعش، سووریا سێ شەڕی دی بە خۆیەوە دەبینێت:\n• شەڕی سەرکوتکردنی کوردی ڕۆژاوا، کە ئێران و تورکیا دەیگێڕن و، بەر لە دوو شەڕەکەی دی هەڵدەگیرسێ و ئەگەری هەڵگیرسانیشی زیاترە؛ پێرێ کە ئەردۆغان تەلەفۆنی بۆ ڕۆحانی کردبوو، سەرۆکی کۆمارە ئیسلامیەکەی ئێران گوتبووی وەکچۆن لە ئێراقدا پەکی کوردمان خست، لە سووریایشدا هەر وایان لێ دەکەین؛\n• شەڕی هاوپەیمانان و شێعەکانی سەر بە ئێران لە بیاوانەکانی باشووری ڕژهەڵاتی سووریا، لە نزیک سنووری ئێراق؛\n• شەڕی کوتانی حزبوڵای لوبنان لە سووریاوە کە ئیسرائیل و عەرەبستانی سعوودی دەیگێڕن.\nشەڕی عەفرین؛ شەڕی ناوخۆی تورکیا یان سووریا؟\nوەکو هەڵکەوتە، شەڕی عەفرین لە سنووری بن دەستی سووریادایە بەڵام تورکیا بە شەڕێکی ناوخۆی خۆیانی دەزانێت؛ حزبە دەسەڵاتبەدەستەکەی دادوگەشەپێدان دەڵێ یەپەگە لقی سووریای پارتی کرێکارانی کوردستانە؛ پەکەکە لە ناوەڕاستی هەشتاکانی سەدەی بیستەمەوە چەکی لە ئانکارا ڕاکێشاوە و، لەو کاتەوە هەردوو لا، نزیکەی چلهەزار کەسیان لێ کوژراوە و، تورکیا بە تیرۆریستیان دەزانێ.\nئەڵبەت ئەوە یەکەم جار نیە تورکیا پەلاماری باکووری سووریا بدات؛ ساڵی ٢٠١٦یش بە بیانووی راوەدوونانی داعش، بە هێزە شامیەکانی سەر بە خۆی، شەڕی قەڵغانی فراتی هەڵگیرساند و پەلاماری کورد و عەرەبە هاوپەیمانەکانی هێزی دیموکراتیکی سووریای دا کە ئەمەریکا یارمەتییان دەدا؛ لەو شەڕەدا شارۆچکەی جەرابلۆسی داگیر کرد.\nڕاستیەکەی ئەم شەڕی عەفرینە سێیەم گەڕی دەستێوەردانی تورکەکانە لە سووریا؛ هەڵبەت ئەنقەرە بەبێ پرسی مۆسکۆ و تاران ئەمەی پێ نەدەکرا. ئەگەرچی حەسەن ڕۆحانی تەلەفۆنێکی بۆ ڤلادیمیر پۆتین کردووە و گوتوویەتی "ئاگرخۆشکردنەکەی باکووری سووریا قازانجی کەسی تێدا نیە و، بەهیواینە هەموو وڵاتانی ناوچەکە ڕێز لە سەروەریی سووریا بگرن و، خاکە یەکپارچەکەی بپارێزن" بەڵام، زەحمەتە کەس باوەڕ بەو قسانە بکات؛ دیارە لەوەتی دەوڵەتی هەرێمی کوردستان هەڵسا بۆ سەربەخۆیی و، پرسی بە خەڵکی هەرێم کرد و ڕیفراندۆمەکەی جێبەجێ کرد، تاران و ئەنقەرە زۆر هۆگری یەکدی بوونە و زووزوو پرس بە یەکتر دەکەن. هەرکە ڕێکەوتی ڕیفراندۆمکردنەکەی کوردستان ڕاگەیێندرا، خلووسی ئاکار سەرئەرکانی سوپای تورکیا سەردانی تارانی کرد و چەند ڕۆژی نەبرد ئەردۆغان بە خۆیشی چوو بۆ ئێران و، لەگەڵ سەرکۆمار و ڕێبەری کۆمارە ئسیلامیەکەی ئێرانیشدا دانیشت. حەسەن ڕۆحانی و ڕەجەب تەیب ئەردۆغان لە تارانی پایتەختی ئێرانەوە ڕایانگەیاند: "پەکی ڕیفراندۆمەکەی کوردستان دەخەین" و، ئەوەیان کرد وا بینیمان؛ کە ئیران بە حەشدی‌شەعبی و هەندێ خۆفرۆش، کەرکووکی لە هەرێمی کوردستان دابڕیەوە، پرسیارێک خۆی قوت کردەوە کە ئاخۆ تورکیا چۆن ڕازی بووە ئێران دەست بخاتە کەرکووکەوە؟ ئەوەتا وەڵامی پرسیارەکە دەرکەوت، بەوەی کە ئێرانیش لە پەلاماردانی عەفرین بێدەنگ دەبێ.\nتورکیا بە خۆی لەسەر ئیخوانولمسلمین و ڕێبەرایەتیکردنی دنیای سوننەمەزەب لە عەرەبستانی سعوودی عاجز بوو بەڵام، کە سەرۆک بارزانی ڕیفراندۆمەکە جێبەجێ کرد، تورکیا بە تەواوەتی بای دایەوە لای ئەو ئێرانەی کە لە سووریا نەیاری تورکیایە\nئەردۆغان لە سەروبەندی فڕین بەرەو تاراندا گوتبووی "لەگەڵ تاراندا ڕێک دەکەوین و ئەو ڕیفراندۆمە دەتووچێنین!" بەو شەڕەی عەفریندا دیارە، تاران و ئەنقەرە هەر باسی هەرێمی کوردستانیان نەکردووە و، چاڵیان بۆ کوردی ڕۆژاوایش هەڵکەندووە.\nئێران و تورکیا لەسەر کەرکووک و عەفرین ڕێک کەوتوونە، ئەی ڕووسیا بۆ لەو پەلاماردرانەی عەفرین بێدەنگە؟ خۆ ڕووسیا هەر لە سەرەتاوە پشتی کوردی ڕۆژاوای گرتبوو، تەنانەت پەیەدە (پارتی یەکیەتیی دیموکراتیک) لە ساڵی ٢٠١٦وە بنکە و بارەگای لە مۆسکۆدا کردووەتەوە، ئەدی چۆنە ڕووسیا هێزەکانی خۆی لە عەفرین کشاندەوە و، ڕێی بۆ تورکیا چۆڵ کرد؟ تورکیا ناوکی بە ناتۆوە بەسراوەتەوە و، لەوەتی دووەم شەڕی جیهانی بڕاوەتەوە، گیان‌بەگیان هاوپەیمانی ئەمەریکایە؛ ڕووسیا بە نیازە بەو خۆکڕکردنە و چاوپۆشی لەو دەستێوەردانەی تورکیا لە ڕۆژاوای کوردستان، بە تەواوەتی تورکیا لە بەرەی ئەمەریکا و ناتۆ داببڕێت\nهۆکارێکی دیکەی هەڵخڕاندنی شەڕی عەفرین، ئەو ڕقە بوو وا حزبی دادوگەشەپێدان لە هەدەپەی هەڵگرتبوو؛ لە پەرلەمان‌هەڵبژاردنەکەی ساڵی ٢٠١٥ـی تورکیادا، حزبی دیموکراتیکی گەلان (هەدەپە)، دەنگی زۆرینەی کوردەکانی باکووری بردەوە و، مەرجی مسۆگەرکردنی سەدا١٠ـی دەنگی دەنگدەرانی تورکیای بڕی و لە ٥٥٠ کورسیەکەی پەرلەمان، هەشتای بۆ خۆی مسۆگەر کرد و، نەیهێشت حزبی دادوگەشەپێدانەکەی ئەردۆغان ببێتەوە زۆرینەی ڕەها و، وەکو ئەو سێنزە ساڵەی جاران بە تەنیا دەوڵەت پاوان بکات؛ دادوگەشەپێدان، ناچار دەستەوداوێنی حزبەکانی تر بوو هەتا پێکەوە دوڵەتی تازە بەڕێوە ببەن بەڵام، دانوستانی پێکهێنانی کابینەی دووحزبی سەری نەگرت و، تورکیا هەڵبژاردنەکەی تازە کردەوە، لێ حزبی دادوگەشەپێدان بەر لە هەڵبژاردن بە دەستی ئەنقەست، کۆمەڵێک ئاژاوەی نایەوە و، هەڵبژاردنەکەی بە لای خۆیدا شکاندەوە و، کوردەکانی بێبەری کرد و، خۆی کردەوە بە پاڵەوانی بێڕکابەری گۆڕەپانی سیاسەتی تورکیا و، پاشان دوو کاری کرد: یەکەم شێوازی بەڕێوەبردنی تورکیای لە شێوازی پەرلەمانیەوە گۆڕی و، کردی بە سەرۆکایەتی؛ دووەمینیش ڕەوتی ئاشتکردنەوەی پەکەکەی ڕاگرت و کەوتەوە پەلاماردانی پەکەکە و کوردستانی بن دەستی تورکیا\nلە هاوینەکەی ٢٠١٦یشدا کۆدتایەکی درۆیینەیان خستە ڕێ و، کردیانە بیانوو بۆ گرتن و ڕاوەدوونانی سەرکردە و ئەندامەکانی هەدەپە و، زۆر چالاک و ڕۆژنامەوانی سەربەخۆی تورکیش.\nدەڵێن عەبدوڵا ئۆجەلان باوکەڕێبەری کوردی باکوور و ڕۆژاوا، پێرارەکە لە بابەتی عەفریندا گوتبووی: "جارێ کاتی دامەزراندنی کارخانەی تەون و قوماش نیە؛ فریای کارگەی چەکوچۆڵ کەون!" واتە شەڕ زۆری ماوە، خافڵکوژ نەکرێن!\nیەپەگە فریای دامەزراندنی کارگەی تەقەمەنی نەکەوت بەڵام ئامۆژگاریەکەی ئۆجەلانیان لەبیر نەکرد و، چەکوچۆڵێکی زۆریان گل دایەوە و، خەڵکەکەیشیان ئامادەی ئەم شەڕە کردووە.\nهەندێ شارەزا و چاودێر پێیان وایە ئەم شەڕەی عەفرین دەبێتە خەیر بۆ کوردی ڕۆژاوا و، قەڵغانی فراتەکەی تورکیای پێ دەشکێنن و، شارۆچکەی منبج دەدەنە دەم شێخ‌عیسا و تەل‌ڕەفعەت و ئەوپەڕی سووریاوە و، باکووری سووریا، بە تەواوەتی دەکەوێتە بن دەستیانەوە؛ ئەگەر دەستیان بگاتە دەریای ناوەڕاستیش، ئەوا مانەوەیان بە یەکجارەکی مسۆگەر دەبێت.\nئەگەر تورکیا لەبەر چارەکردنی کێشەی ناوخۆ پەلاماری عەفرینی داوە، کورد لەبەر پاراستنی زێدی خۆیانە ئاوەها خورت و ئازا، بەرگری دەکەن؛ گومانی تێدا نیە لە درێژخایەندا عەفرین دەبێتە بناغەی کوردستانە خۆبەڕێوەبەرێکی دی\nئەوە چل ساڵە، شاخ و بەرخۆدان و بڕنەو بووەتە ویردی سەرزای کوردان؛ ئەڵبەت شەڕەکەی ئەمجارە گەلێ مەترسیدار و خوێناویە؛ هێزە یاخیەکانی سەر بە تورکیا لە سووریا، تەرمی بارین کۆبانێیان توێ‌توێ کرد بەڵام، گران لەسەریان دەکەوێت و زەحمەتە کورد لێیان خۆش بن\nلەم شەڕەی عەفریندا کورد گەلێک تەنیاباڵن؛ مۆسکۆ پشتی لێیان هەڵکردووە؛ ئەمەریکا و هاوپەیمانەکانیش متمانەی تەواویان پێ ناکرێت؛ سووریایش گوایە لە تورکیا هاتووەتە دەنگ بەڵام پێیشی ناخۆش نیە تورکیا، کوردی بۆ تەمێ بکا و، وا دیارە لەسەر فرۆشتنەوەی عەفرین و ئدلیبیش ڕێک کەوتوونە؛ گوایە تورکیا یاخیە سووریەکانی ناو ئدلیبی بۆ بکشێنێتەوە و، سووریایش عەفرین بکاتە گۆشتی قوربانی بۆ تورکیا! هەمووی هەر بەدبەختیە بۆ کورد بەڵام نەزم و تەکووزە ڕێکوپێکەکەی کوردی ڕۆژاوا و، ئیرادە پۆڵاییەنەکەیان لەبیر مەکەن.\nکوردی ڕۆژاوا سەرەڕای ڕێکخستنە بەهێزەکەیان، زۆر جوانیش دەزانن سۆزی خەڵکی دنیا بجووڵێنن؛ تورکیا لەمێژە بوختانیان پێ دەکا گوایە ڕەشکوژ و تیرۆریستن بەڵام تا ئەم ئێستایە بۆی نەچووەتە سەر و، کوردی ڕۆژاوا بەبێ ئەوەی دۆلارە نەوتیەکانی محەمەد سەلمانی جێداری پاشای عەربستانیان پێ بێ، بە هەقانەتی خۆیان، سەرنجی خەڵکی چوارقوڕنەی دنیایان ڕاکێشاوە.


راگەیاندنی كۆمیتەی ناوەندیی كۆمەڵە: بە بۆنەی دەستپێكی ساڵی نوێی خوێندن\nسەرەتای وەرزی پاییز و رۆژی یەكەمی مانگی رەزبەر لە ئێران و كوردستانی رۆژهەڵات، وەك رۆژی كرانەوەی خوێندنگە و زانستگاكان دیاری كراوە. سەرەتای وەرزی پاییز سەرەتای كردنەوەی ناوەندەكانی زانستە لە ئێران و كوردستان و بە پۆل مناڵان و لاوان لە توێژ و چینە جیاوازەكان، لە شار و گوند روو دەكەنە ناوەندەكانی فێربوون و ڕیگەی فێربوونی زانست دەگرنە بەر.\nسەرەتا لە لایەن كۆمیتەی ناوەندی كۆمەڵەوە ، پیرۆزبایی لە سەرجەم مامۆستایان ،قوتابیان و خوێندكاران بە هەموو توێژ و رەگەزێكەوە دەكەین كە سەرەڕای هەموو تەنگ و چەڵەمەكان، سەرەڕای گوشارەكانی دەسەڵات، گوشاری ئابووری و گوشاری ناوەندەكانی ئەمنیەت، هەڵاواردنە رەگەزەی و نەتەوەیی و ئایین و ئایینزاییەكان بەڵام هەر بەردەوامن لە پرۆسەی فێركردن و فێربوون و خەرێكی پەروەردەكردنی كۆمەڵگا و خۆپەروەردەكردنن بۆ ئەوەی بە چرای زانست ڕووبەڕووی تاریكی دەسەڵات ببنەوە.\nلە حاڵێكدا ئەمڕۆكە بەرەو ڕووی ساڵی تازەی خوێندن دەڕۆین كە بە هۆی سیاسەتەكانی كۆماری ئیسلامییەوە و دوای چوونە دەرەوەی ئەمریكا لە رێكەوتنامەی بەرجام لە مانگی مەی ئەمساڵەوە و بە هۆی دابەزینی بەرچاوی نرخی تمەن لە جاو دراوەكانیتری وەك دۆلار و یۆرۆ و پاوەن و هەروەها گەڕانەوەی گەمارۆكان بۆ سەر ئێران، گوشاری گەورەی ئابووری كەوتۆتە سەر خەلك بە هەموو توێژ و چینێكەوە. مووچەی مامۆستایان لە خوێندنگەو زانستگەكان لە خوارەوەی ئەو رێژەوەیە كە وەك هێڵی هەژاری دیاریكراوە، لە بەر ئەوەی هێڵی هەژاری لە ئێران بە ٥ میلیۆن تمەن دیاری كراوە لە حاڵێكدا داهاتی مامۆستایان زۆر كەمترە لەو ئاستەی كە دیاری كراوە.\nزۆربەی زۆری بنەماڵەكان و بە تایبەت چینی مامناوەند و هەژاری كۆمەڵگا ، داهاتیان لە ژێر هێڵی هەژارییەوەیە و چەند قات كەمترە لەو ئاستەی كە وەك هێڵی هەژاری دیاری كراوە. هەڵاوسانی ئابووری رووی لە ئێران كردوە بە شێوەیەك كە بە پێی هەندێ لێكۆڵینەوەی نێونەتەوەیی رێژەی هەڵاوسان لە ئیران نزیك بە ٢٨٨ ٪ ە، كە ئەمە بە مانای داڕووخانی بونیادی ئابووری ئێرانە.\nبە پێی ئامارەكانی رژیم لە ئەمساڵی خوێندندا زیاتر لە ١٧٢ هەزار مناڵ لە ئاستە جیاوازەكانی خوێندنی پێش زانستگا بە هۆی نەداری و هەژاری بنەماڵەكانیانەوە توانای ئەوەیان نییە ڕوو بكەنە خوێندگە و لەم مافە سەرەتاییەی خۆیان بێبەری دەبن. لە حاڵێكدا لە زۆربەی زۆری وڵاتانی دونیا ئەركی دەوڵەتە ئیمكانات و دەرفەتی خوێندن بە شێوەی یەكسان بۆ هەموو تاكێكی ژێر ١٨ ساڵ ئامادە بكات و مناڵان بە هەر ئاستێكی مادییەوە بە بێ هیچ كێشەیەكی ماددی درێژە بە خوێندن بدەن. بەڵام لە ئێران بە هیچ شێوەیەك دەسەڵات خۆی بە بەرپرس نازانێت بەرامبەر بە پرۆسەی خویندن و تەنانەت گوشارە ئابوورییەكان وەها زەق بۆتەوە كە هەر مناڵێك بۆ كڕینی سەرەتاییترین پێداویستییەكانی خوێندن بۆ دەستپیكی ساڵی تازە پێویستی بە زیاتر لە ٣٠٠ هەزار تمەن هەیە كە ئەمە لەم دۆخەدا بۆ بەشێكی زۆر لە بنەماڵەكان دژوارە.\nجگە لە گوشاری ئابووری ، خوێندنگە و زانستگەكان و مامۆستایان لە ئێران لە چوار دەیەی رابردوودا بەردەوام گوشاری كەلتووری و سیاسیان لە سەر بووە. سیاسەتە كەلتوورییەكانی رژیم كە هەر لە سەرەتای بە دەسەڵات گەیشتنی ئەم رژیمەوە لە ژێر ناوی (شۆڕشی كەلتووریدا) دەستی پێكردوەو هەر درێژەی هەیە، پرۆسەی پەروەردە و بارهێنانی لە ئێران تووشی كێشە كردوە. مامۆستایان و خوێندكاران رووبەڕووی سانسۆری جیاوازی حكوومەتی دەبنەوەو لە نزیك بە چوار دەیەی رابردوودا ژمارەیەكی زۆر لە مامۆستایانی دڵسۆز و خوێندكارانی تێكۆشەر بە شێوەی جیاواز لە پرۆسەی پەروەردە و بارهێنان دوور خراوەنەتەوە. ژمارەیەكی زۆر لە خوێندكاران و مامۆستایان خراونەتە زیندان، ژمارەیەكیان لە خوێندن و كار دوور خرانەتەوەو بەشێكی زۆر لە خوێندكاران و مامۆستایانی بە توانا ناچار كراون ئێران بە جێ بهێڵن و لە دەرەوەی ئێران خۆیان پێ بگەیەنن و تواناكانی خۆیان بخەنە گەڕ.\nمامۆستایان و قوتابیان و خوێندكاران لە وەها دۆخێكی دژواری سیاسی و كۆمەڵایەتی و ئابوورییدا خەریكی خزمەتكردن و خۆ پەروەدە كردنن. دۆخێك كە دەسەڵات خولقێنەرییەتی و بەرپرسە.\nمامۆستایان و خوێندكارانی كوردستان!\nئەمساڵ لە حاڵێكدا درگای قوتابخانە و خوێندگەكان بەرەورووی مناڵان و لاوان دەكرێتەوە كە وەك مێژووی چواردەیەی ئەم دەسەڵاتە و تەنانەت چەند دەیە پێش بە دەسەڵات گەیشتنی رژیمی ئیسلامیش، خوێندكارانی كورد وەك خوێندكارانی نەتەوەكانیتری ئێران لە مافی خوێندن بە زمانی دایكی خۆیان بێبەرین و ئەم مافەیان لێ زەوت كراوە. مناڵانی كورد، مناڵانی بەلووچ، مناڵی عەرەب و توركەمەن و لوڕ و تورك و... لە ئێرانی ژێر دەسەڵاتی كۆماری ئیسلامی لە خوێندن بە زمانی دایكی خۆیان كە مافێكی سەرەتاییە بێبەری دەكرێن و ناچار دەكرێن بە زمانی فارسی بخوێنن و بنووسن، زمانێك كە زۆربەی كات بۆیان نامۆ و نەناسراوە.\nبە پێی جاڕنامەی جیهانی مافی مرۆڤ، هەر كەسێك ئەو مافەی هەیە بە زمانی خۆی بخوێنێت و بنووسێت و بە زمانی خۆی پرۆسەی پەروەردە تێپەڕێنیت، بەڵام مناڵانی كورد و نەتەوەكانیتری ئێران لەم مافە بێبەرین. تەنانەت رژیم ئامادە نییە ماددەی ١٥ی یاسای بنەڕەتی وڵاتەكەی جێبەجێ بكات . هەر چەند ئەم ماددەیە بە پێی جارنامەی جیهانی مافەكانی ئینسان ، دەرخەری پێشێلكردنی مافە كەلتووریەكانی نەتەوەكانە لە ئێران.\nخوێندن و نووسین بە زمانی دایكی مافێكی رەوای هەموو كەسە سەر بە هەر نەتەوەییەكی جیاواز و شارەزایانی پەروەردە بەردەوام باس لە گرینگی خوێندن دەكەنەوە بە زمانی دایكی، بەڵام خوێندكاران و قوتابیانی كورد و نەتەوەكانیتری ئێران لەم مافە سەرەتاییە بێبەرین . سەرەڕای هەموو هەوڵەكان تا ئێستە رژیم ئامادە نەبووە بە شێوەی شایستە وەڵامی خواستی خەڵك بداتەوەو ئەو دەرفەتە بچووكانەش كە كراوەتەوە لە زانستگەی سنە یان لە قوتابخانەكانی شاری سەقز زۆر كەمتر لەوەیە كە قوتابیانی كورد شایستەیانە و ئەمە نابێت ببێت بە جێی رەزامەندی خوێندكاران و مامۆستایان و كۆمەڵگا.\nبەرگری كردن لە مافی خوێندن بە زمانی دایكی، بۆ سەرجەم نەتەوەكانی ئێران و بە كوردستانیشەوە بەرگری كردنە لە یەكێك لە سەرەتایی ترین مافە ئینسانییەكان.\nخوێندكاران و مامۆستایانی ئێران و كوردستان!\nدەنگی ئێوە لە هەموو دونیا وەك دەنگی چینی وشیاری كۆمەڵگا دەناسرێت. زانستگەكان و ناوەندەكانی خوێندن توانیویانە لە بەشێكی زۆر لە بزووتنەوە كۆمەڵایەتی و سیاسییەكاندا دەوری بەرچاویان هەبێت. بزووتنەوەی خوێندكاری لە كوردستان و ئێران بە سروشت بزووتنەوەیەكی سیكۆلار و مافخوازە. ناوەندە ئاكادێمییەكان ئەتوانن دەوری كارایان هەبێت لە وشیار كردنەوەی كۆمەڵگا و وەستانە دژی چەقبەستوویی سیاسی و كۆمەڵایەتی و كەلتووری. لەم دۆخەی ئێستای كۆمەڵگای ئێران و كوردستان و بە تایبەت دوای رووداوەكانی بەفرانباری ١٣٩٦، بزووتنەوەی خوێندكاری و ناوەندە ئەمنییەتییەكان ئەركی ئەوەیان لە سەرە وەك هەمیشە داینەمۆی گۆڕان بن. یەكگرتوو بن و بە شێوەی یەكگرتووانە لە كۆڕ و كۆمەڵە خوێندكارییەكاندا هەوڵ بدەن بونیادنای كۆمەڵگایەكی دیمۆكراتیكی سیكۆلار. زنجیرە رووداوەكانی دوای مانگی بەفرانبار، بە یەكجاری دوایین بزمارەكانی لە تابووتی رەوتی بە ناو ڕیفۆرمخوازی دەوڵەتی دا. لەمەو بەدوا پێویستە لە بری دابەشبوون بە سەر باڵەكانی رژیم، یەكگرتوانە هەوڵ بدرێت بۆ ئەوەی دوایین بزمارەكان لە تابووتی كۆماری ئیسلامی بكوترێت. پێویستە بزووتنەوەی خوێندكاری لە ئێران و كوردستان خۆی رێك بخات و هاوئاهەنگ لەگەڵ بزووتنەوە سیاسی و كۆمەڵایەتییەكانیتری ئێران، وەك بزووتنەوەی مامۆستایان، بزووتنەوەی كرێكاران، بزووتنەوەی ژنان و ... هەوڵ بدەن بۆ گەیشتن بە داهاتوویەكی گەش.\nبنەماڵەی خوێندكاران و خەڵكی زەحمەتكێشی كوردستان!گوشارە ئابوورییەكان و كێشە ئابوورییەكان لە هەموو روویەكەوە كاریگەری لە سەر ژیانتان داناوەو بە داخەوە گوشاری گەورەی ئابووری خستۆتە سەرتان. ئێوە لە حاڵێكدا كچ و كوڕەكانتان ئەمساڵ دەنێرنە بەر خوێندن كە لە دەمی خۆتان دەگرنەوەو دەیدەنە پێویستی خوێندنی مناڵەكانتان. مناڵانی ئەمڕۆ دەتوانن سبەی رۆژ چەرخی كۆمەڵگا بسووڕێنن. خوێندن و زانست دەرگای كرانەوەی كۆمەڵگاكانە بەرەو بەختەوەری. بۆ ئەوەی كۆمەڵگای ئێمەش لە رەوتی پێشكەتن جێ نەمێنێت پێویستە كچان و كوڕانی كورد بە بێ هیچ چەشنە هەڵاواردنێك لە خوێندنگە و زانستگەكاندا بن و خەریكی خۆ پەروەدە كردن بن. با نەهێڵین گوشارە ئابوورییەكان ببێت بە هۆی دوور كەوتنەوەی مناڵان لە خوێندنگە. ئەم دەسەڵاتە بە ئاشكرا ئەوەی نیشان داوە كە بەلایەوە گرینگ نییە كۆمەڵگا بە چ ئاراستەیەكدا دەڕوات. بەڵام ئاسۆ روونە و خۆری ئەم دەسەڵاتە روو لە ئاوا بوون. پێویستە لاوانی ئێمە، كچان و كوڕانی كورد خۆیان بۆ ئەوە ئامادە بكەن سبەی رۆژ جمكەكانی كۆمەڵگا بگرنە دەست و ئەمەش بە خۆ پەروەردە كردن دەكرێت لە ئێستادا.\nئێوە ئەركێكی گەورەتان لە سەرشانە، ئەركێك كە دەتوانێت داهاتووی كۆمەڵگا و مناڵەكانیشتان روونتر بكاتەوە. با نەهێڵین گوشارە ئابوورییەكان، هەژاری و تەنگدەستی ببێت بە بیانوویەك بۆ نەخوێندنی مناڵان.\nژنان و كچانی كوردستان و ئێران!\nرژیمی كۆماری ئیسلامی هەر لە سەرەتای بە دەسەڵات گەیشتنییەوە هەوڵیداوە بە سیاسەتی هەڵاواردنی رەگەزی و جێنسیەتی ئێوە لە پرۆسەی خوێندن و خۆ پێگەیاندن دوور بخاتەوە. بەڵام هەوڵ و تێكۆشانی ئێوە لە چوار دەیەی رابردوودا پێچەوانەی هەوڵەكانی رژیم بووەو ئەم ئاواتەی رژیمی ناوەتە گۆڕ. گرتنە بەری سیاسەتی هەڵاواردنی جنسیەتی و رەگەزی، ئیزن نەدان بەوەی ژنان لە هەندێك لە بوارەكان درێژە بە خوێندن بدەن و زۆر سیاسەتی تر هەوڵەكانی رژیم بووە بۆ ئەوەی بەر بە خوێندنی ژنان و كچان بگرێت لە زانستگەكان و ناوەندەكانی خوێندن. بەڵام وەك چۆن لە چەند ساڵانی رابردوودا بە پێچەوانەی ویستی دەسەڵات ژنان دەوری بەرچاویان بووە لە پرۆسەی خوێندن و پەروەردە لە ئێران، پێویستە لە داهاتووشدا بە هەمان شێوەو بە گەرم و گوڕتر لە هەموو كات بەشداری بكەن لە پرۆسەی پەروەردە و بارهێناندا و هەوڵبدەن خۆیان پێ بگەیەنن. پێگەیشتن و خۆ پێگەیاندنی ئێوە پێچەوانەی ویستی دەسەڵاتە.\nمامۆستایان و خوێندكاران!\nسەرجەم چین و توێژەكانی كۆمەڵگا!هەموو ئەو كەند و كۆسپانەی باسمان كرد، لە بەردەم پرۆسەی پەروەدە و خوێندن لە ئێران بوونی بووەو بە داخەوە هەیە. بەڵام ئاواتەكان بۆ گۆڕینی ئەم دۆخە ئەتوانێت چرای رێگای ئێمە بێت بۆ گەیشتن بە دۆخێكی باشتر. دۆخێك كە سیستەمێكی پەروەردەی عادڵانە و سێكۆلار و دیمۆكراتیك تێیدا بە یاسایی دابمەزرێت. دۆخێك كە پەروەردە بۆ هەمووان بێت و بە بێ هیچ چەشنە هەڵاواردنێكی رەگەزی و ئایینی و جنسیەتی و نەتەوەیی پرۆسەی پەروەردە و بارهێنان بچێتە پێش.\nكۆمەڵە وەك هەمیشە خۆی بە لایەنگری دیمۆكراسی و سیكۆلاریزم دەزانێت و مەرجی سەركەوتنی پەروەردە لە كۆمەلگا بەوە دەزانێت كە پەروەردەیەكی دێمۆكراتیك و سێكۆلار بێت و هەوڵ بۆ دامەزراندنی وەها سیستەمێكی یاسایی و پەروەردەیی و سیاسی دەدات. سیستەمی پەروەردە بە یەكێك لە گرینگترین سێكتەرەكانی كۆمەڵگا دەزانێت و گۆڕینی كۆمەڵگا بۆ كۆمەڵگایەكی دیمۆكراتیكی سێكۆلار، دەبێت لە پەروەردەدا بە جوانی رەنگ بداتەوە.\n٣١ی خەرمانانی ١٣٩٧ی هەتاوی\n٢٢ی سێپتەمبەری ٢٠١٨ی زایینی


دەیەی فەجر وەبیر ھێنەرەوەی ناکامیەکانی کۆماری ئیسلامی – رادیو ده‌نگی ئازادی و یه‌كسانی\nدەیەی فەجر وەبیر ھێنەرەوەی ناکامیەکانی کۆماری ئیسلامی\nئەمساڵ لەسەر بەستێنی قووڵ بوونەوەی ئەو قەیرانانەی کە رژیمی کۆماری ئیسلامی لەگەڵی دەستەویەخەیە و لەسەر ناوەرۆکی پەرەسەندنی ناکۆکی باڵەکانی ناوخۆی حکومەت، گەیشتینە ١٢ی رێبەندان ساڵرۆژی گەڕانەوەی خومەینی بۆ ئێران. ستادی ناوەندی دەیەی فەجر وەک ھەموو ساڵێک ئەم رۆژەی وەک دەستپێکی جه‌ژنەکانی دەیەی فەجر راگەیاند. رۆژی یەکەمی دەیەی فەجر بە چەند بەرنامەیەکی قەبر شتن و سوخەنڕانی لە لایەن کاربەدەستانی رژیم کە بە رێزگرتن لە دەور و نەخشی خومەینی و ئاوەژۆ کردنەوەی رووداوەکانی سەردەمی شۆڕشی ٥٧ تایبەت درابوو کۆتایی ھات.\nرۆژێک پێشتری خامنەیی سەردانی پیشانگای فەنناوەری نانۆی کرد. ئەو کە ھەموو رەخنەیەک لە کرداری کۆماری ئیسلامی بە رەشبینی دەزانێ، ناوەندی فەنناوەری نانۆی وەک یەکێک لە شانازییەکانی کۆماری ئیسلامی ده‌ناسێنێ. خامنه‌ای رۆژی ١١ی رێبەندان چوو بۆ ئەم پیشانگایە تا باس لە پێگە و دەور و نەخشی خومەینی لە نیزامی کۆماری ئیسلامیدا بکات و دەستکەوتەکانی حکومەتی ئیسلامی بەڕوی خەڵکدا بداته‌وه.\n١٢ی رێبەندان ساڵرۆژی گەڕانەوەی بەرنامە بۆ داڕێژراوی خومەینی بۆ ئێران بوو. گەڕانەوەی خومەینی لەو کاتەدا لە راستای نەخشەی ئامریکا و ھاوپەیمانەکانی ئوروپای لە کۆنفڕانسی گوادلوپ بۆ شکست پێهێنانی شۆڕشی خەڵکی ئێران بەڕێوەچوو. لەو کاتەدا ئامریکا و ھاوپەیمانەکانی کە رژیمی شای بە رووخاو دەزانی کۆتاییان بە پشتیوانی له‌و ھێنا و پێداویستی بە دەسەڵات گەیشتنی جەریانی ئیسلامیان فەراھەم کرد. خومەینی و لایەنگرانی کە رووخانی رژیمی “شا”یان بە حەتمی دەزانی ھەوڵیاندا تا دەزگاکانی سەرکوت و ماشێنی دەوڵەتی بە دەست لێنەدەراوی وەربگرن تا بتوانن بە یارمەتی ئەو ئاسان تر بڵێسەکانی شۆڕش دامرکێننەوە.\nخومەینی و پەیڕەوانی کە بە یارمەتی و نەخشەی خودی ئامریکا دەسەڵاتیان بەدەستەوەگرت، داگیر کردنی باڵوێزخانه‌ی ئامریکا لە تاران و ماجەرای بارمتە گرتنی ٤٤٤ رۆژەی دیپلۆماتەکانی و پەرەدان بە تەحریکات و دروشمی دژی ئامریکایی لە روانگە و ھەڵوێستێکی کۆنەپەرستانەوە خستە خزمەت سەرکوتی خوێناوی خەباتکارانی راستینی دژی ئیمپڕیالیستیەوە. رژیمی ئیسلامی تازە بەدەسەڵات گەیشتوو جەنگی کردن و ئەمنیەتی کردنی كه‌ش و هه‌وای زاڵ بەسەر کۆمەلگا لە دەورەی شەڕ لەگەڵ عێراقیان خسته خزمەتی سەرکوتی شۆڕش. رژیمی خومەینی لەژێر ناوی “شۆڕشی فەرھەنگی” دا، زانکۆکانی داخست و فەعالیەتی ھێزە چەپە و پێشکەوتن خوازەکانی كرده ئامانج و هێرشی کردەسەر تورکەمەن سەحرا و کوردستانی شۆڕشگێڕ و بەو جینایەتانەی کە خوڵقاندنی، ریسالەتی راستەقینە و چنگ و ددانی سور بە خوێنی بە ھەمووان نیشاندا.\nرژیمی خومەینی بۆ رزگارکردنی سەرمایەداری ئێران لە مەترسی شۆڕش بە ھەزاران کەسی ئینقلابی و کۆمۆنیستی خستە زیندانەکانەوە و ئەشکەنجەی کردن. خووی جەنایەتکارانەی خومەینی و باقی سەرانی رژیم لە ھاوینی ساڵی ٦٧دا گەیشتە لوتکە. خومەینی و راوێژکارەکانی وه‌ك خامنەیی، رەفسەنجانی و ھاوقەتارە عەمامەدار، ئەمنیەتی و نیزامیەکانی، دوای تەواو بوونی شەڕ، لە ترسی ئاخێزی جەماوەری خەڵک و بە مەبەستی ترساندیان، بەپێی پلانێکی لەپێشدا ئامادە کراو چەند ھەزار زیندانی سیاسیان لە ھاوێنی ساڵی ٦٧دا ئێعدام کرد.\nکۆماری ئیسلامی سەرمایە تەنیا دەستکەوتی لە ماوەی حەیاتی ٣٦ ساڵەیدا خەڵتانی خوێن کردنی شۆڕشی مەزنی ساڵی ٥٧ و ئاخێزی مانگی رێبەندانی خەڵکێکە کە بۆ دەستەبەر کردنی ئازادی و بەھەرەمەند بوون لە ژیانێکی باشتر و ئینسانی لە دژی رژیمی شا راپەڕی بوون. ئێستا ئەم رژیمە بۆ بەرەنگار بوونەوە لەگەڵ درێژەی خەباتی کرێکاران و ژنان و خەڵکی ئازادیخواز و لە ترسی ئاخێزی سەرلەنوێی جەماوەری خەڵکی وەگیانهاتو ھەروا پەنا دەباتە بەر شگردی سەرکوت. کۆماری ئیسلامی یەکێک لە گەندەڵترین حکومەتەکانی دنیایە کە ھەر رۆژە و گۆشەیەک لە گەندەڵی کاربەدەستانی کە لە ئاکامی ناکۆکی باڵەکاندا ئاشکرا دەبێت و خه‌ڵك توشی سەرسوڕمان دەکات. حکومەتێک کە سەردەمانێک بۆ سەرکوتی کۆمۆنیستەکان و نەیارەکانی پێویستی بە داگیرکردنی باڵوێزخانه‌ی ئامریکا و دانی دروشمی مەرگ بۆ شەیتانی گەورەی ھەبوو، ئێستا بۆ رزگار بوون لە بونبەستێک كه تێیدا گیری خواردوە رێگایەکی بێجگە لە سازش و تەسلیم لە بەرانبەر دەوڵەتی ئامریکایدا نییە.\nلە کۆمەڵگای ئێرانی ژێر ده‌سه‌ڵاتی کۆماری ئیسلامیدا ھەژاری و فەلاکەتی جەماوەری خەڵک ئاستێکی بەرینی بەخۆیەوە گرتووە. حەسەن رۆحانی سەرۆک کۆمار، کە بە ھیوای ھاتنی سەرمایە بۆ ئێران لە رێگای تەسلیم بوون لە بەرانبەر دەوڵەتی ئامریکادا، بەڵێنی گەشەی ئابووری، پێكهێنانی شوغڵ و لەنێو چوونی برسیەتی دابوو، ئێستا بۆ پێشگرتن لە شۆڕشی برسیەکان ھەر جار ناجارێک بەڵێنی چەند بەستەیەکی ئەمنیەتی خۆراکی و سەبدی کاڵا ئەدات. ھەژاری و بێکاری و بێ ھیوا بوون لە بوونی داھاتوویەکی گونجاو، بۆتە زەمینە خۆشکەری موعتاد کردنی لاوان. پەرەسەندنی ئاستی ھەژاری و فەلاکەتی ئابووری، بنەماڵە کرێکاری و کەم داھاتەکانی لە بەرابەر موسیبەتە کۆمەڵایەتیەکاندا ئاسیب پەزیرتر کردووە. لەژێر ده‌سه‌ڵاتی کۆماری ئیسلامیدا بێکاری بۆتە کارەساتێکی کۆمەڵایەتی. و بە ملیۆن بنەماڵەی کرێکاری لەژێر ھێڵی ھەژاریدا دەژین و بەدەست نەبوونی ماڵ و مەسکەنی گونجاوەوە ئازار دەکێشن. ئەم وێنایە گۆشەیەکە لەو موسیبەتانەی کە حکومەتی ئیسلامی سەرمایە بەسەر بەملیۆن ژن و پیاوی کرێکار و زەحمەتکێشیدا سەپاندووە.\nبەڵام سەرەڕای ھەموو ئەم دژواری و موسیبەتانەی کە بەسەر کرێکاران و توێژی بێبەشی کۆمەڵگادا سەپاوە، ناڕەزایەتی و مانگرتنی کرێکاری لەم مانگانەی دواییدا نیشانی دەدات کە کرێکاران چاوترسێنی ئەم بارودۆخە نەبوون. ئەم خەباتە ئەگەرچی بەشێوەی پرژ و بڵاو و بەبێ پێوەندی بەیەکەوە لە ئارادان، بەڵام ھەر ئەم خه‌باته پرژ و بڵاوە لەسەر ناوەرۆکی ئەو ھەژاری و بێ مافیانەی کە کرێکاران بە دەستیەوە دەناڵێنن نیشانی دەدات کە چ پتانسیەلێکی گەورە لە قووڵایی ئەم کۆمەڵگایەدا نوستووە. ئارامشی نیسبی و بێدەنگی ئێستا دەتوانێ بەستێنی شکڵ گرتنی شەپۆلی بە تەوەژمی خەباتی چینی کرێکار و شورئەنگیزترین قارەمانیەکان بێت. ئەم پوتانسیەلە بەرینەی كه لە ناخی کۆمەڵگادایە، رژیمی کۆماری ئیسلامی ھەراسان کردووە.\nPrevious Article دەیەی فەجر ھەوڵێکی ریاکارانە بۆ چه‌واشه کردنی رووداوە مێژووییەکانی سەردەمی شۆڕش\nNext Article به رنامه كاني پیش نیوه رؤی ئه مرؤ 2015/2/5


کاری لە پێشینەی پەرلەمان ئەوەدەبێت موچە لەکاتی خۆیدا بەتەواوی بدرێت – لڤین پرێس\nکاری لە پێشینەی پەرلەمان ئەوەدەبێت موچە لەکاتی خۆیدا بەتەواوی بدرێت\nجێگری سەرۆکی پەرلەمانی کوردستان رایگەیاند، حکومەتی هەرێم بە پەرلەمان و حکومەتی عێراق و راگەیەندکاران و دپلۆماتکارانیشی راگەیاندووە کە پابەندی رێککەوتنی بودجەی پەسەندکراو و مادەی ١٠ و ١١ دەبێت.\nهێمن هەورامی جێگری سەرۆکی پەرلەمانی کوردستان لە کۆنفرانسێکی هەواڵیدا رایگەیاند، “ئێمە لەپەرلەمان چاودێری ئەوەین حکومەت چاکسازییەکانی بکات”، دەشڵێت، “کاری لە پێشینەی پەرلەمان ئەوەدەبێت موچە لەکاتی خۆیدا بەتەواوی بدرێت، بە لێبڕینەوە.”\nوتیشی “لەم چەند رۆژانەی داهاتوو ٢٠ رۆژ تا مانگێک دەردەکەوێت تا چەندە حکومەتی فیدڕاڵی پابەند دەبێت، بەتایبەتی بۆ ناردنی بەشە بودجەی مانگەکانی ١ و ٢و ٣ و بۆ مانگەکانی ئایندەش.”\nراشیگەیاند”مەسروربارزانی سەرۆکی ئەنجومەنی وەزیران و قوباد تاڵەبانی جێگری سەرۆکی ئەنجومەنی وەزیران و شاندی دانوستانکاری هەرێم رایانگەیاند حکومەتی هەرێم پابەندە بە پرۆژە یاسای بودجەی پەسەندکراوی حکومەتی فیدڕاڵی”.\nدەشڵێت”بابەتی بودجە پەیوەندی بەهەموو لایەکەوە هەیە و پەیوەست نییە بەوەی کێ براوەیە و کێ دۆڕاوی ئەم بابەتەیە”.\nبەوێنە... مەراسیمی یادی 33 ساڵەی ئەنفال


بیهێننە بەرچاوتان سوپایەكی ئەلیكترۆنی تۆڕە كۆمەڵایەتییەكان كە بەشێكی زۆریان بە پارەی سیاسی بەڕێوەدەبرێن، لە پشت شاشەی كۆمپیوتەرەوە سەرقاڵی بەرهەمهێنانی درۆن. رونتر: ئەو كارگەیەی كاری تیا ئەكەن تەنها درۆ بەرهەمدەهێنێت و ئەیخاتە ناو ئەم بازاڕە بەر بەرەڵایە.\nبەڵام وەك چۆن كەسانی تێگەیشتو سودی لێوەردەگرن، پەیامی ئاشتی و خۆشەویستی و راستی تیا بڵاودەكەنەوە، بە هەمان ئەندازەش كەسانێك كردویانە بە پێگەیەك بۆ بڵاوكردنەوەی درۆو گوتاری رق وكینە‌و ناوزڕاندنی ركابەرەكانیان. ئەمە تەنها دیاردەیەكی كۆمەڵگەی كوردستانی نییە، بەڵكو جیهانییە.\nئەم بەیانییە‌و چەند بەیانییەكە، هەندێ نوسەرو رۆژنامەنوسی دیار، ناویان كەوتوەتە ناو تۆڕی ئەم كارگانە، خاوەن كارەكان دەرونیان بە بڵاوكردنەوەی درۆو ناوزڕاندنی كەسانی سەركەتو ئاسودە دەبێت. با پزیشكێكی دەرونی پێم بڵێت ئەمە چ نەخۆشییەكە؟\nنوێترین راپۆرتی پەیامنێرانی بێ سنور تیشكی خستوەتە سەر ئەو سوپایەی شەڕەكانیان لە پشت كۆمپیتەرەوە ئەنجام ئەدەن. سوپای یەدەگی دەسەڵاتی سیاسی و عەشایەری و حزبی‌و سەرمایەداری .. هتد..ن.. شەڕیان بۆ دەكەن، سومعەی ركابەرەكانیان لەكەدار ئەكەن، لە ئەنجامی ئەم شەرەیان ئازادی رۆژنامەنوسی دەبێتە قوربانی.\nكریستۆفر دولوار لەم بارەیەوە دەڵێت " گێچەڵی ئەلیكترۆنی دیاردەیەكی جیهانییە، ئەمڕۆ بوە بە ترسناكترین هەڕەشە بۆ سەر ئازادی میدیا، جەنگی ئەلكترۆنی تەنها دەوڵەتەكان بەرپای ناكەن، بەڵكو دوژمنانی ئازادی رۆژنامەنوسی سوپایەكی ئەلكترۆنیان دامەزراندوە بۆ هێرش‌و لاوازكردنی ئەوانەی بەدوای راستیدا دەگەڕێن"\nساڵی رابردو دەیان پەیجی سەربەخۆ لە تۆڕی كۆمەڵایەتی فیس بوك كە بە ناوی جیاجیاوە بابەتی زانستی‌و تەندروستی و هونەر‌و زانستی كۆمپیوتەرو هەواڵ و وەرزش‌و گاڵتەوگەپی بڵاودەكردەوە، ئێستا چالاكی و هەواڵ‌و ریكلامی حزبی تیا بڵاودەكرێتەوە.\nلەگەڵ پارێزبەندی (حصانە) نیم بۆ رەخنەگرتن لە هەر نوسەرو كەسایەتییەكی گشتی، بەڵام پێویستمان بە پارێزبەندی هەیە بەرامبەر هەواڵی درۆو شكاندنی شكۆی ئینسانیمان. چارەسەرێك یا دەرمانێك كە بەرهەمی بەسەرچوی ئەم كارگانە خوێنەر ژەهراوی نەكات.\nئەو برادەرانەم دواهەمین كەس نابن كە كارگەی درۆی سیاسییەكان ناویان دەزڕێنن، رەنگە ئەمجارەیان ئەو كەسە بێت كە بە خوێندنەوەی هەواڵەكە شاگەشكەبوە، ئاخر شاگەشكەبونیش بە خوێندنەوەی درۆ هەر نەخۆشییە.


The website of the kurdish language Youtube www.yageyziman.com\nبڵاوکردنەوە/ نووژەنکردنەوە: 2016-02-20\nیوونێسکۆ له ساڵی ١٩٩٩ بڕیاری دا که ٢١ی فێبریوەری که به‌رانبه‌ره به ٢ی ڕه‌شه‌مه، ببێته "ڕۆژی نێونه‌ته‌وه‌ییی زمانی دایک International mother language day".\nڕۆژی جیهانیی زمانی دایک هه‌موو ساڵێ له‌لایه‌ن ده‌وڵه‌تانی ئه‌ندام له یوونێسکۆ، بۆ پاڵپشتیی زمانی و فه‌رهه‌نگی و هه‌مه‌چه‌شنیی زمانی، له نووسینگه‌ی سه‌ره‌کیی یوونێسکۆ له پاریس یادی ده‌کرێته‌وه . زۆر له ساڵه‌کان ناودێر کراون، بۆ نموونه، ساڵی ٢٠٠٨ ناو نرابوو به: "ساڵی نێونه‌ته‌وه‌ییی زمان" ، ساڵی ٢٠١٠  به "ساڵی نێونه‌ته‌وه‌ییی بۆ نێزیکبوونه‌وه‌ی فه‌رهه‌نگه‌کان" ناودێر کرابوو.\nئه‌نه‌ستیتۆی لینگواپاکس، که ڕێکخراوێکی ناحوکوومییه و بنکه‌که‌یان له "بارسێلۆنا"ی "سپانیا"دایه، هه‌موو ساڵێک خه‌ڵاتێک به ناوی (The Linguapax Prize) واته "خه‌ڵاتی لینگواپاکس" له ٢١ی فێبریوه‌ری ده‌به‌خشێت به زمانه‌وانان، لێکۆڵه‌ره‌وان، پرۆفیسۆران و ئه‌ندامانی کۆمه‌ڵگای مه‌ده‌نی بۆ پشتڕاستکردنه‌وه‌ی کاری بێوێنه‌یان له بواری "هه‌مه‌چه‌شنیی زمانی و/ یا په‌روه‌رده‌ی فره‌زمانی" (linguistic diversity and/or multilingual education).\nمێژووی "ڕۆژی جیهانیی زمانی دایک"\nله ڕۆژاوای پاکستان به "ئوردوو" قسه ده‌کرا.\nخه‌ڵکی ڕۆژهه‌ڵاتی پاکستان به "به‌نگلایی" قسه‌یان ده‌کرد. ده‌ورووبه‌ری ساڵانی ١٩٥٢-١٩٥٠ توێژی مامناوه‌ندیی گه‌شه‌سێن له ڕۆژهه‌ڵاتی به‌نگاڵدا ده‌ستیان کردبوو به شۆڕشێک که دواتر به "بزووتنه‌وه‌ی زمانیی به‌نگلایی Bangla Language Movement" ناسرا.\nله‌سه‌ر ئه‌و پێشنیاره و به پاڵپشتیی ٢٨ وڵاتی ئه‌ندامی، له نۆڤه‌مبری ١٩٩٩دا ڕۆژی ٢١ی فێبریوه‌ری، ٢ی ڕه‌شه‌مه، ٢ی اسفند، بوو به "ڕۆژی جیهانیی زمانی دایک".\nبه دروستبوونی تورکیە پاش هاتنه‌سه‌رکاری که‌مالی ئاتاتورک زمانی کوردی لەوێ به هه‌موو شێوه‌یه‌ک قه‌ده‌غه کرا، ناوی هه‌موو لادێکان گۆڕدرا بۆ تورکی. له تورکیەدا کوردی وا که‌وتۆته زیندان ته‌نها له‌به‌ر ئه‌وه‌ی پیتی "w"ی به‌کار هێناوه له نووسینی وشه‌ی Newroz دا. چونکە ئەو پیتە لە ئەلفبێی ئاساییی تورکیدا بوونی نییە، هەر لەبەر ئەوە نووسینیشی بۆ کوردەکان سزای لەسەر بووە.\nبۆ نموونە لە "جاڕنامەی جیهانیی مافی زمان"دا کە کاک "حەسەنی قازی" لە ئینگلیزییەوە کردوویەتییە کوردی دەوترێت:\nپیرۆز بێت ڕۆژی جیهانیی زمانی دایک!\nسایتێک بۆ بابەتە جۆربەجۆرەکانی زمانی دایک: یاگەی زمانی کوردی\nفێرگەی زمانی کوردی لەسەر یوتووب: فێرگەی زمانی کوردی لەسەر یوتووب


دۆخی سووریا به هۆی دانوستانه‌کانی ئاستانه باشتره - Mehr News Agency\nناسەی هەواڵ: 4149594 - Mon 20 November 2017 - 16:30\nوه‌زیری ده‌ره‌وه‌ی تورکیا ڕێزی له ده‌رنجامی دانوستانه‌کانی ئاستانه گرت و وتی: له‌مه به‌دوا ده‌بێت له دوای ڕێگه‌چاره‌ی سیاسی بین.\nبه ڕاپۆرتی ئاژانسی مێهر له حوریه‌ت، مه‌ولود چاوش ئۆغڵو، وه‌زیری ده‌ره‌وه‌ی تورکیا دوای دیدار له‌گه‌ڵ محه‌مه‌د جه‌واد زه‌ریف و سێرگئی لاورۆف له ئانتالیای تورکیا وتی: دۆخی سووریا به هۆی دانوستانه‌کانی ئاستانه باشتره.\nئه‌و له‌مباره‌وه زیادی کرد: دانوستانه‌کانی ئاستانه بوه هۆی ئاگربڕ و دروست کردنی چه‌ند ناوچه‌ی که‌م نانکۆک و ئاستی شه‌ڕه‌کانی له سووریا که‌متر کرده‌وه. ئێسته ده‌بێت هاکوات له‌گه‌ڵ شه‌ڕی دژ به گرووپه تیرۆریسته‌کانی وه‌ک داعش ده‌بێت، گرنگی به ڕێگه‌چاره‌ی سیاسی بدرێت.\nشایانی باسه که سێرگئی لاورۆف دوای کۆبوونه‌وه‌که‌ی ئانیتالیا که له‌گه‌ڵ وه‌زیرانی ده‌ره‌وه‌ی ئێران و تورکیا ئه‌نجامی دا، ڕایگه‌یاند که سه‌باره‌ت به هه‌موو بابه‌ته گرنگه‌کان به ڕێککه‌وتن گه‌یشتووین.\nئه‌و زیادی کرد: له ئانتالیا کۆبووینه‌وه تاکوو سه‌باره‌ت به کۆبوونه‌وه‌ی ۲۲ی نۆڤامبه‌ر ئاماده‌کارییه‌کان بکه‌ین که له سوچی ڕووسیا به‌ڕێوه ده‌چێت، ئێمه لدوای ئه‌وه‌ین تاکوو بزانین باشترین دۆخ بۆ پێش بردنی دانوستانه‌کانی ژێنڤ چی ده‌بێت.\nلاورۆف هه‌روه‌ها جه‌ختی کرد که پێش کۆبوونه‌وه‌ی سوچی سه‌رۆکانی ئه‌رکانی سه‌ربازی هه‌ر ۳ وڵاتیش پێکه‌وه کۆده‌بنەوە.


Home \_ ده‌رباره‌ی ئێمه\nگه‌وهه‌ری بزتنه‌وه‌ی ئازادی ژنانی کوردستان “ک.ژ.ب” تێکۆشانی گه‌ردوونی ژنانه\nوه‌ڵامی کێشه بنچیینه‌ییه‌کانی ئه‌وڕۆکه‌ی مرۆڤایه‌تی له ئازادی و دیموکراتیدایه. شاراوه‌ترین و سه‌ره‌کیترین کێشه‌ی ئازادی و دیموکراسی مرۆڤایه‌تیش, بێ گومان کێشه‌ی رێک و راستکردنه‌وه‌ی په‌یوه‌ندییه‌کانی نێوان ره‌گه‌زه‌کانه. له رووێکی تره‌وه کێشه‌ی ژن له‌نێو راستینه‌ی جیهانی ئه‌وڕۆکه‌دا سه‌ره‌کیترین کێشه‌ی ئازادی و دیموکراسیبوونه. به‌واتایه‌کی گشتی ئازادی ژن هه‌ر له کێشه و پرسی شه‌ڕ و ئاشتییه‌وه تا به‌دیهێنانی ژیانێکی ئازاد و دیموکرات, له ئاستی کلیلی چاره‌سه‌ری گه‌لێک کێشه‌دایه.\nژنانی کورد که بڕوایان وایه دیموکراسی و دادپه‌روه‌ری و یه‌کسانی پێویسته نه‌ک له ده‌ره‌وه به‌ڵکو له ناوخۆدا بخوڵقێنرێ. هه‌ڵوێستی پره‌نسیپیانه‌ی رێبه‌ری گه‌لی کورد “رێبه‌ر ئاپۆ” که ئازادی ژن وه‌ک ئازادی کۆمه‌ڵگای کوردی له‌قه‌ڵه‌م ده‌دات, له‌گه‌ڵ خۆیدا به‌درێژایی خه‌باتی زیاتر له 30 سی ساڵه‌ی پارتی کرێکارانی کوردستان “PKK” به‌شداربوونێکی زۆری ژنانی هێناوه. شه‌پۆلی به هه‌زارانی ژن به‌ره‌و چیاکان له‌لایه‌ک خه‌باتی چه‌کداری کردووه له‌پێناو ناسنامه‌ی نه‌ته‌وه‌یی و ئازادی کورد له‌به‌رامبه‌ر هێرشه پاکتاوکارانه‌کانی ده‌وڵه‌تی تورکی داگیرکه‌ر که هاوکاری ته‌واو له ناتۆ وه‌رده‌گرێ, له‌لایه‌کی تریشه‌وه له‌به‌رامبه‌ر پیاوسالاری پێنج هه‌زار ساڵه, به هزرێکی گه‌وهه‌ری, رێکخستنی گه‌وهه‌ری و رێنمایی – پێرسپێکتیڤی تێکۆشانی به‌بنچینه‌ییه‌وه و به ئاواکردنی رێکخستنی گه‌وهه‌رییانه‌ی خۆی, له‌پێناو ئازادبوونی ژن وه‌ک ره‌گه‌ز تێکۆشاوه. پراکتیکی ئه‌م تێکۆشانه سه‌رچاوه‌که‌ی بۆ گه‌وهه‌ری تیۆری تێکۆشانی “رێبه‌ر ئاپۆ” ده‌گه‌ڕێته‌وه که ده‌ڵێت “ئازادی کۆمه‌ڵگا به‌نده به ئازادی ژنه‌وه, بۆیه پێویسته به‌ر له هه‌مووشتێک له‌شۆڕشدا ئه‌مه به‌دی بهێنرێت. ژنانی کورد تێکۆشانی ئازادیان له‌سه‌ر ئه‌م سه‌رچاوه مێژوویی و فه‌لسه‌فییه بنچینه‌ڕێژکردووه و شانبه‌شانی “PKK” و به‌درێژایی قۆناخی تێکۆشانی, هه‌م له تێکۆشانی ره‌گه‌زی و هه‌م له تێکۆشانی ئازادی نه‌ته‌وه‌یی گه‌لی کورددا له‌نێو تێکۆشانێکی دوولایه‌نه‌ی وه‌ها گه‌وره و زه‌حمه‌تدا بووه.\nکورته مێژووی بزووتنه‌وه‌ی ئازادی ژنانی کوردستان\nرێبه‌ری گه‌لی کورد عه‌بدولڵا ئۆج ئالان یه‌که‌مین شیکاری کێشه‌ی ئازادی ژنی به دروشمی”به‌ژنی کۆیله شۆڕش ناکرێ” ده‌ستپێکرد. له ساڵانی دواتر له چوارچێوه‌ی کێشه‌ی ئازادی ژن و له بابه‌تی ئازادی ژن – خێزان و ره‌گه‌ز, ئامراز و رێبازه‌کانی تێکۆشاندا ره‌خنه و شیکار و رێنماییه‌کانی قوڵ و به‌رفراوانتر کرد.\nله ساڵانی 1990 ه‌کاندا له ئه‌نجامی به‌کۆمه‌ڵایه‌تیبوونی رامانی ئازادی “PKK” له 1989 بۆ جاری یه‌که‌م به پێشه‌نگی ژنان شاری نوسێبین له کوردستان هه‌نگاوی قۆناخی سه‌رهه‌ڵدانه‌کانی گه‌ل ده‌ست پێده‌کات. کاریگه‌ری شیکاره‌کانی “رێبه‌ر ئاپۆ” له‌مه‌ڕ کێشه‌ی ئازادی ژن و کۆمه‌ڵگا و خێزان, شه‌پۆلی به‌شداربوون به‌ڕیزه‌کانی “PKK” ی له‌گه‌ڵ خۆیدا دێنێت. گرژی و ته‌نگه‌تاوییه‌کانی پێکهاته‌ی ده‌ره‌به‌گی – عه‌شیره‌تی له‌سه‌ر ژن و گوشاره نه‌ته‌وه‌یی – چینگه‌راییه تونده‌که‌ی ده‌وڵه‌تی تورک له‌به‌رامبه‌ر به گه‌لی کورد, له سه‌ره‌تایی 90 ه‌کاندا گوڕی به به‌شداربوون به رێزه‌کانی تێکۆشانی گه‌ریلا دا. توڕه‌یی له‌به‌رامبه‌ر سیسته‌م و ئه‌شکه‌نجه و رشبگیری و قه‌ده‌خه‌ی هه‌موو شتێکی په‌یوه‌ند به کورد و کوردستان, هه‌روه‌ها گه‌ڕان بۆ ئازادی ره‌گه‌ز و نه‌ته‌وه بۆته به‌کاریگه‌رترین هۆکاری سه‌ره‌کی به‌شداربوونی ژنانی کورد له تێکۆشان. شانبه‌شانی به‌شداربوون به “PKK”, له سه‌رتاسه‌ری کوردستان و له‌شوێنانه‌ی کوردی لێ په‌نابه‌رن وه‌ک وڵاتانی ئه‌وروپا, به‌شداربوونیان به کار و خه‌بات و چالاکی سیاسیشدا تا چووه زیادبوون و گه‌وره‌بوونی به‌خۆوه بینیوه. یه‌که‌مین ئه‌زموونی رێکخستنی ژن به‌هۆی زیهنییه‌تی له‌نێوبه‌ری و قه‌ده‌خه‌کارانه‌ی ده‌وڵه‌تی تورک, نه‌ک له کوردستان, له ساڵی 1987 له شاری هانۆڤری ئه‌ڵمانیا به‌ناوی یه‌کێتی ژنانی وڵاتپارێزی کوردستان “ی.ژ.و.ک”ه‌وه داده‌مه‌زرێت. ئه‌مه‌ش به ئامانجی رێکخستنی تایبه‌ت به ژنانی کورد له غه‌ریبی و تێکۆشانی ئازادییان بووه.\nبه سوپابوونی ژنی ئازاد\nله 1990 ه‌کان به‌دواوه به‌شداربوونێکی زۆری ژنان, له‌لایه‌نه‌کانی چۆنێتی و چه‌ندایه‌تییه‌وه گردبوونه‌وه‌یه‌کی گه‌وره‌ی هێزی دروستکرد. ئه‌م پێشکه‌وتنه له کوردستاندا له‌ڕووی ژنانی کورده‌وه به‌تایبه‌تی له‌نێو گه‌ریلادا دامه‌زراندنی رێکخستنێکی نوێی کرده پێویستییه‌کی هه‌نووکه‌یی. له‌م رێڕه‌وه‌وه له ساڵی 1993 له‌نێو هێزه‌کانی گه‌ریلادا دامه‌زرانی یه‌که‌مین یه‌کینه‌ی تایبه‌ت به ژنان سه‌ره‌تایه‌کی بۆ به سووپابوونی ژنان دانا. له قۆناخی یه‌که‌مین به سوپابووندا شێوه‌گرتنی نه‌ریتییانه‌ی ژن و کاریگه‌رییه‌کانی کۆمه‌ڵگای ده‌ره‌به‌گ هۆکارێک بوون بۆ زۆری و زه‌حمه‌تی ژن له خۆڕێکخستن و تێکۆشانی ژن به متمانه‌ی گه‌وهه‌رییانه‌ی خۆی. به‌ڵام باوه‌ڕی و گه‌ڕانی ژنانی کورد له ئازادی, پابه‌ندبوون به هێزی گه‌وهه‌رییانه‌ی خۆی و ئه‌و متمانه‌یه‌ی له رێکخستنی تایبه‌ت به‌خۆیه‌وه وه‌ریده‌گرت رۆژ به رۆژ له رووی ئایدیۆلۆژی, سه‌ربازی, سیاسی, کۆمه‌ڵایه‌تییه‌وه گه‌شه‌کردنی رێکخستنی به‌دیهێنا. ره‌وتی سه‌رکه‌وتووانه‌ی ژن له‌و بواره تێکۆشانییانه‌ی که به هی پیاو ده‌بینران, متمانه‌یه‌کی گه‌وهه‌رییانه‌ی به ژن ده‌دا. له ئازادی و دیموکراتییه‌تی زیهنییه‌تی پیاو و هه‌روه‌ها له زیهنییه‌تی کۆمه‌ڵگای کورد و پێکهاته‌ی ژیان و کۆمه‌ڵایه‌تییانه‌یدا گۆڕان و گۆڕانکاری له‌چۆنایه‌تیه‌کی وه‌ک شۆڕشێکی له‌نێو شۆڕشدا دروست کردووه. رێگایه‌کی گرنگیشی بۆ گۆڕانی روانگه و زیهنییه‌تی ده‌سه‌ڵاتداری و کلاسیکی پیاو له‌به‌رامبه‌ر به ژن خۆشکرد.\nکاروخه‌باتی سیاسی و کۆمه‌ڵایه‌تی ژنه گه‌ریلاکان گرێدراو به سووپابوونی ژن, له‌نێو کۆمه‌ڵگادا, رووی له رێکخستنی ژنانی کورد له گوند و شاره‌کاندا کردووه. له ئه‌نجامی ئه‌م گۆڕان و پێشکه‌وتنانه‌دا, بڕیاری رێکخستنێکی گه‌وره‌تر وه‌رده‌گیرێت که به سووپابوونی ژن و ئامانجی رێکخستنی سیاسی له‌نێو بواری کۆمه‌ڵایه‌تیشدا له‌خۆوه بگرێ. له‌سه‌ر ئه‌م بنه‌مایه له 1995دا له یه‌که‌مین کۆنگره‌ی ژنی ئازادی کوردستان دا روو له رێکخستنی یه‌کینه‌ی به‌ناوی یه‌کێتی ئازادی ژنانی کوردستان”YAJK” کراوه. رێکخستنی “YAJK” له‌سه‌ر ره‌وتی ئه‌زموونه‌کانی به‌سوپابوونی ژن ده‌رده‌که‌وێت. ئه‌م قۆناخه هه‌نگاوێکی گرنگ بووه له بوون به هێز و رێکخستنی ژن بێ ئه‌وه‌ی ببێته چواندن به پیاو یاخود یه‌ده‌گێکی ئه‌و, هه‌روه‌ها کاریگه‌ربووه له دروستبوونی روانگه‌ی سیاسی و کۆمه‌ڵایه‌تییانه‌ی ژن به ئیراده‌ی گه‌وهه‌رییانه‌ی خۆی.\nشانبه‌شانی “YAJK” به ئامانجی به‌یه‌کگه‌یاندن و هاوبه‌شکردنی ئاستی ژنانی کورد له‌گه‌ڵ ژنانی تر, له بواری نێو ده‌وڵه‌تیدا گه‌ڕان بۆ به‌ستنی په‌یمان و رێکه‌وتن له‌گه‌ڵ بزاوته‌کانی دیکه‌ی ژنان ئه‌نجام ده‌درێ. له‌سه‌ر ئه‌م بناخه‌یه‌ش له ساڵی 1995 دا “YAJK” له په‌کین به‌شداری له کۆنفرانس و چالاکییه‌کانی ژنانی نه‌ته‌وه یه‌کگرتووه‌کان ده‌کات.\nئایدیۆلۆژیای رزگاری ژن\nبۆ گه‌شه‌دان به‌و فیکر و ئه‌زموونه‌ی به‌ده‌ست هاتووه له‌ساڵی 1997 رێبه‌ری گه‌لی کورد “رێبه‌ر ئاپۆ” تیۆری دابڕانی خسته رۆژه‌ڤی ژنانه‌وه که تیۆری دابڕانه له سیسته‌می پیاوسالاری و رزگاربوونه له که‌سایه‌تی ژنی کۆیله. تیۆری دابڕان؛ گوزاره له دابڕانی زیهنی و رۆحی و کلتووری ژنان له سیسته‌می پیاوسالاری ده‌کات. به‌م تێوری دابڕانه هزر و خیره‌ت و هه‌ڵوێستی ناسین و تێکۆشان له دژی سیسته‌می ده‌سه‌ڵاتداری به‌ده‌ستهێنراوه. ژنان به به‌شداربوونی له سه‌رجه‌م ئه‌و بوارانه‌ی دووره‌په‌رێز کراوه, ئه‌زموونی له رێکخستن دا به‌رجه‌سته کردووه و له‌لایه‌نی خۆ به‌ڕێوه‌بردن و ئاراسته‌گرتنه‌وه به‌کاریگه‌ر بووه. له‌گه‌ڵ تێوری دابڕانیش به‌ناوی “پرۆژه‌ی گه‌ڕاندنه‌وه‌ی که‌سایه‌تی پیاو” له پێناو ئازادکردنی پیاو و گۆڕانی ژناندا گه‌لێک کار و خه‌باتی جیاجیا کراوه.\nله 8 ئاداری 1998 دا به پێشه‌نگایه‌تی ژن به ئایدیۆلۆژیای رزگاری ژن پره‌نسیپه بنچینه‌ییه‌کانی شۆڕشی کۆمه‌ڵایه‌تی ده‌ستنیشان کرا. ئه‌م پره‌نسیپه بنچینه‌ییانه‌ش؛ نیشتمانپه‌روه‌ری, به‌شداربوون به ژیان به فکر و ئیراده‌ی ئازاد, رێکخستنگه‌ری, تێکۆشه‌ری و ئیستاتیکایه. به ئامانجی پراکتیزه‌کردنی ئایدیۆلۆژیای رزگاری ژن له 8ی ئاداری 1999 دا و به‌دامه‌زراندنی پارتی ژنانی کرێکارانی کوردستان “PJKK” به‌ره‌و به پارتیبوونی ژنان هه‌نگاوی گرنگ نرا. یه‌که‌مین به پارتیبوونی ژنان بۆته سه‌ره‌تای به‌ده‌ستهێنانی روانگه‌یه‌کی نوێ بۆ لێپرسینه‌وه له سیسته‌می شارستانی پیاوسالاری و هه‌موو کار و په‌یڕه‌وه‌کانی ئه‌و سیسته‌مه.\nبه پارتیبوونی ژن, شانبه‌شانی گه‌شه‌سه‌ندنی تێکۆشان, به‌گوێره‌ی ئاستی رووناکبوونه‌وه و فکر له کۆمه‌ڵگادا له‌ڕووی شێوه و گه‌وهه‌رییه‌وه گه‌لێک گۆڕانکاری جیاجیای له‌گه‌ڵ خۆیدا هێنایه کایه‌وه, به‌مه‌ش بره‌وی به پێشکه‌وتنه‌کانی خۆی دا. له 1999 دا “PJKK” ناوی گۆڕی و به‌رفراوانترکردنی رێنمایی رێکخستن و تێکۆشانی به بناخه وه‌رگرت. له‌گه‌ڵ ئه‌مه‌دا بزاوتی ئازادی ژنانی کوردستان له 2000 دا به رێکخستن و ئاواکردنی پارتی ئازادی ژنان “PJA” و به له‌ئه‌ستۆگرتنی به‌رپرسیارێتی گه‌ردوونی گرنگی به بڵاوکردنه‌وه و گه‌یاندن یان هاوبه‌شکردنی ئه‌زموونه‌کانی ژنی کورد له‌گه‌ڵ ژنانی گه‌لانی تر داوه. “PJA” له‌سه‌ر بناخه‌ی هاوبه‌شی له‌گه‌ڵ ژنانی جیهاندا, په‌یماننامه‌ی کۆمه‌ڵایه‌تی ژنانی ئاماده‌کردووه و له‌و ئۆرگانیزا و چالاکییانه‌دا که له‌ساڵانی 2000 دا به‌شداری تێدا کردبوون, په‌یماننامه‌کان ده‌خاته ژێر تێڕوانینه‌کانی ژنانی دیکه‌وه. هه‌ر به‌م کڵێشه‌ی په‌یماننامه‌ی کۆمه‌ڵایه‌تییه‌وه به‌شداری له گفتوگۆ و دانیشتنه‌کانی ده‌ستووری بنچینه‌یی ژنانی جیهان کردووه. “PJA” له‌گه‌ڵ هه‌موو رێکخستن و ده‌زگایه‌کی ژنان که له‌پێناو مافی مرۆڤ و ئاشتی و دیموکراسی دا کار و خه‌بات ده‌که‌ن و به‌تایبه‌تیش له‌گه‌ڵ گه‌لێک له بزاوته شۆڕشگێڕییه‌کانی ژناندا په‌یوه‌ندی به‌ستووه.\nله 2004 دا به ئاواکردنی پارتی ئازادی ژنی کوردستان “PAJK” رێکخستنی پارتی ژنانی به‌رفراوانترکرد و رۆڵی پارتی سیوانی هێزه‌کانی ژن له شوێنه جیاجیاکانی تێکۆشانی ئازادیخوازی له ئه‌ستۆ ده‌گرێت. له‌کوردستاندا چیتر له‌گه‌ڵ پێشکه‌وتن و گه‌شه‌سه‌ندنی تێکۆشان و قووڵتربوونه‌وه‌ی رێکخستن که رووناکبوونه‌وه و رێنسانسی ژنی تێدا هاتۆته کایه‌وه, پێویستی رێکخستنێکی کۆنفێدراڵی ژن زیاتر له‌پێشه که پارتێک ده‌ربازده‌کات و زۆر گه‌وره و به‌رفراوانتره. به‌و هۆیه‌شه‌وه له نیسانی 2005 دا به ئاواکردنی پێکهاته‌ی گشتگیرانه‌یی کۆما ژنێن بلند “KJB” که له‌گه‌ڵ رێکخستنه‌کانی ژنانی هه‌ر چوارپارچه‌ی کوردستان, هه‌موو رێکخستنه‌کانی ژنانی ده‌ره‌وه‌ی وڵاتیش له‌خۆوه ده‌گرێت, به‌ره‌و دامه‌زراندنی رێکخستنی کۆنفیدراڵیانه‌ی ژن هه‌نگاو نراوه.\nژنانی کورد که به تێکۆشانی ئازادی بێ ئامان به سه‌ره‌تای به‌خۆئاشنابوون و گه‌یشتنه‌وه به گه‌وهه‌ری خۆی گه‌یشتووه, رۆڵی هێزی پێشه‌نگی گۆڕانی کۆمه‌ڵایه‌تی له کۆمه‌ڵگادا گێڕاوه و له کوردستاندا له ئاستێکی گرنگدا شۆڕشی کۆمه‌ڵایه‌تی به‌رجه‌سته کردووه. ژنانی کورد به “KJB” و ده‌ستکه‌وته ئایدیۆلۆژی, تێوری, سیاسیی و ستراتیژییه‌کان, بوونه‌ته خاوه‌نی تایبه‌تمه‌ندی بوێری و هه‌ڵمه‌تبه‌ری. له‌نێو گه‌لدا به‌شداربوونی پێشه‌نگانه‌ی بێریڤان “بنه‌وش ئه‌گال” له سه‌رهه‌ڵدانه‌کاندا و به‌رخۆدانی قاره‌مانانه‌ی له‌به‌رامبه‌ر هێرشه‌کانی سه‌رباز و پۆلیسی تورکدا, ئاراسته‌ی به گه‌ڕانی ئازادی هه‌زاران ژن داوه. له شه‌ڕی گه‌ریلادا, له به‌سووپابوونی ژناندا و له فه‌رمانداربووندا بێریتان ( گولناز کاراتاش ), زیلان ( زه‌ینه‌ب کناجی ), شیلان ( مه‌یسا باقی ), ڤیان ( له‌یلا والی حسێن ), رۆناهی ( شیرین عه‌له‌مهولی ) و هه‌زاران که‌سایه‌تی ژنی پێشه‌نگ, به به‌رخۆدان و تێکۆشانیان به‌ئه‌ندازه‌ی بزاوتی ژنانی کورد, له‌ڕووی تێکۆشانی ژنانی جیهانیش نه‌ریتێکی گه‌وره و قه‌شه‌نگی تێکۆشانیان خولقاندووه. به‌و شۆڕشی کۆمه‌ڵایه‌تی, کلتووری و زیهنییه‌ی که به‌درێژایی مێژووی تێکۆشانی بزاوتی ئازادی ژنانی کوردستان به (YJWK, YAJK, PJKK, PJA, PAJK) و دواجار به ئاواکردنی “KJB” به‌دیهێناوه, مێژووی ره‌شی ژن له کوردستاندا پێچه‌وانه ده‌کرێته‌وه ئازادی کۆمه‌ڵگا گه‌رانتی ده‌کرێت. به ئه‌ندازه‌یه‌کی گرنگیش به دیموکراتیزه‌بوونی کۆمه‌ڵگای کورد و هه‌روه‌ها به دیارده‌ی تاکی ئازاد – کۆمه‌ڵگای ئازاد گه‌یشتووه. به‌مه‌ش هه‌نگاوی زۆر جددی له تێکۆشانی گه‌یشتن به کۆمه‌ڵگای ئازاد دا نراوه.\nکۆما ژنێن بلند “KJB”\nکۆما ژنێن بلند “KJB” له 20 ی نیسانی 2005 دا دامه‌زراوه. کۆما ژنێن بلند بناخه‌که‌ی له “کۆم یاخود کۆمون” واتا ته‌رز و شێوازی خۆڕێکخستنی کۆمیناڵیانه‌ی کۆمه‌ڵایه‌تی سه‌رده‌می نیۆلۆتیک ده‌گرێت. گوزاره له نۆژه‌نکردنه‌وه‌ی ته‌رزی ژیانی کۆمه‌ڵایه‌تی ” دایکسالاری” کۆمه‌ڵگای سه‌رده‌می نیۆلۆتیک ده‌کات. “KJB” به‌ها و نرخه مێژوویی و کۆمه‌ڵایه‌تییه‌کانی میزۆپۆتامیا که کۆمه‌ڵگای نیۆلۆتیکی تێدا ئاوابووه و هه‌روه‌ها نه‌ریتی تێکۆشانی که گه‌لان و ژنان به‌درێژایی مێژوو له پێناو ئازادیدا کۆڵنه‌ده‌رانه‌بوون بۆ خۆی ده‌کاته میراتی تێکۆشان.\n“KJB” که مۆدێلی خۆڕێکخستنی کۆنفیدراڵیانه به پێویستی سه‌ره‌کی ده‌زانێ, له‌گه‌ڵ ئه‌مه‌شدا ئامانجی هاوبه‌شکردنی هه‌موو که‌سێکه که له گه‌ڕانن به‌دوای ئازادی و ئاشنابوون به‌و ناکۆکییه بنچینه‌ییانه‌ی سیسته‌می پیاوسالاری – ده‌وڵه‌تگه‌را و ره‌نگدانه‌وه‌ی کاۆسی سیسته‌می سه‌رمایه‌داری له‌م ناکۆکییانه‌دا و قۆناخی گۆڕان – گۆڕانکاری بواری چاره‌سه‌رییه‌کانی. گه‌لێک لایه‌ن و بواری وه‌ک ئه‌زموونه‌کانی پراکتیکی رابردووی تێکۆشانی ئازادی ژنان و گه‌لان و هه‌روه‌ها پێداویستییه هه‌نووکه‌ییه‌کانیان رێنوێنی تێکۆشانی “KJB” پێکدێنن.\nئامانجی “KJB”:- به ئامانجی کۆمه‌ڵگا دیموکراتی, ژینگه‌پارێز و ئازادی ره‌گه‌زی, په‌ره‌دان به رێکخستنی کۆنفیدراڵیانه‌ی ژنان و بونیادنانی کۆنفیدراڵیزمی دیموکراتییه به پێشه‌نگایه‌تی ژن. له‌سه‌ر ئه‌م بنه‌مایه‌ش؛ به تێکۆشان له‌به‌رامبه‌ر پێکهاته و زیهنییه‌ته ره‌گه‌زگه‌را کۆمه‌ڵایه‌تییه‌کان, ده‌ربازبوون له سیسته‌می کۆمه‌ڵگای ده‌وڵه‌تگه‌رایی پیاوسالاری, گه‌شه‌سه‌ندنی ناسنامه‌ی ژن له هه‌موو بواره‌کانی ژیان له‌سه‌ر بنه‌مای ئایدیۆلۆژیای رزگاری ژن به بناخه وه‌رده‌گرێت. بۆ ئه‌وه‌ش ژن له‌بواری ئایدیۆلۆژی, کۆمه‌ڵایه‌تی, سیاسی و به‌رگری ره‌وا بۆ خۆڕێکخستنی کۆنفیدڕاڵی دیموکراتی له‌سه‌ر بناخه‌ی بره‌ودان به دیموکراسیه‌تی کۆمه‌ڵایه‌تی دایکسالاری بره‌و به تێکۆشان ده‌دات و په‌نا بۆ خۆڕێکخستنی پێویست ده‌بات, له‌نێوان هه‌موو پێکهاته‌کانیدا به‌پێی سه‌رپه‌رشتیاری کار و رۆڵ کار و خه‌بات ده‌کات.\n“KJB” خۆڕێکخستنی کۆنفیدراڵی دیموکراتییانه‌ی ژنانه\nله جوگرافیای رۆژهه‌ڵاتی ناوین و کوردستاندا که فره کلتوور و بیروباوه‌ڕی جێیان گرتووه, زۆره‌ها سه‌رچاوه‌ی مێژوویی و هه‌نووکه‌یی کۆنفیدڕاڵیزمی کۆمه‌ڵگای دیموکراتییانه هه‌یه. له رابردوودا ئه‌وه‌ی له‌م جوگرافییایه‌دا ژیاون له‌په‌یوه‌ندی سرووشتیانه‌ی فیدراسیۆن و کۆنفیدراسیۆنیدا بوون. به‌و هۆیه‌شه‌وه کێشه کۆمه‌ڵایه‌تییه‌کان له‌هیچ سه‌رده‌مێکدا وه‌ک سه‌رده‌می سه‌ده‌ی بیسته‌م قورس نه‌بوون. ژن له‌هیچ سه‌رده‌مێکدا وه‌ک له سه‌رده‌می مۆدێرنێته‌ی سه‌رمایه‌داری به ئاستی کۆتایی نه‌گه‌یشتوون. به قووڵبوونه‌وه‌ی چه‌مکی به‌ڕێوه‌به‌رایه‌تی ناوه‌ندگه‌رایی ده‌وڵه‌ت – نه‌ته‌وه و نه‌ژادپه‌رستی کێشه‌کان قورسبوون. گه‌لانیش زۆر ئێش و ئازاری ئه‌م شێوه چه‌مکی به‌ڕێوه‌به‌ری و سیاسییه‌ی کێشاوه. هه‌ر بۆیه کۆنفیدراڵیزمی دیموکراتی به‌کاریگه‌رترین رێگاچاره‌یه بۆ رۆژهه‌ڵاتی ناوین.\n“KJB” پشتیوانی له‌وه ده‌کات که ئاستی ئازادی کۆمه‌ڵگا به‌نده به ئاستی ئازادی ژنه‌وه. ئازادی ژنه که بناخه‌گیربوونی دیموکراتیزه‌بوون و گه‌رانتیکردنی به‌رجه‌سته ده‌کات. یه‌کێک له‌سه‌ره‌کیترین لاوازییه‌کانی سیسته‌می ئێستاکه واتا سیسته‌می مۆدێرنێته‌ی سه‌رمایه‌داری, ئایدیۆلۆژیاکانی پیاوسالاره که ژن ده‌کاته ئامراز و شمه‌ک و هه‌روه‌ها ره‌وایه‌تی به زیهنییه‌تی ره‌گه‌زپه‌رستی کۆمه‌ڵگا ده‌دات. تا له‌به‌رامبه‌ر به ئایدیۆلۆژیا و ره‌وشت و کلتووره‌کانی پیاوسالاری تێنه‌کۆشرێ, دیموکراتیزه‌بوونێکی راسته‌قینه به‌دینه‌هێنرێ, ناتوانرێ باس له خوڵقاندنی ژیانی سۆسیالیستی و ئازادی بکرێ. بۆ ئه‌وه‌ش ده‌بێ هه‌ڵوێستی شۆڕشاسای پشتئه‌ستوور به ئازادی ره‌گه‌زی بکرێت به بناخه‌ی گۆڕانی کۆمه‌ڵایه‌تی. خاکی میزۆبۆتامیا که ژیانی سرووشتی و کۆمیناڵی تێیدا باڵای کردووه, وزه و توانای پێشه‌نگایه‌تی کردنی به‌دیهێنانی رێنسانسی ژنیشی هه‌یه.\nچۆنایه‌تی دیموکراسییه‌ک زۆر لاواز ده‌بێ ئه‌گه‌ر هزری ژینگه‌پارێزی به بناخه وه‌رنه‌گرێ و فه‌رمانڕه‌وایی مرۆڤ به‌سه‌ر سروشته‌وه لانه‌بات و ناشبێته بژاری سه‌ره‌کی کۆمه‌ڵگاش. له سه‌رچاوه‌ی ئاڵۆزی و گرژییه‌کانی مرۆڤ که له‌گه‌ڵ شارستانی پێنچ هه‌زار ساڵه‌ی چینایه‌تی دووچاری بووه, روانگه‌یه‌کی هیارارشیکی و مرۆڤ ناوه‌نده‌یی هه‌یه که سرووشتی خستۆته ژێر فه‌رمانڕه‌وایی خۆیه‌وه و دوورکه‌وتووه‌ته‌وه له‌و رووانگه‌یه‌ی که خۆیشی پارچه‌یه‌که له پێکهاته‌ی یه‌کسان و ئازادی سرووشت. بۆ ده‌ربازکردنی ئه‌مه, پێویست به شۆڕشێکی ژینگه‌پارێزی هه‌یه که ئامانجی سه‌رله‌نوێ گه‌ڕانه‌وه بێت بۆ چه‌مکی سرووشتی زیندوو و به‌رهه‌مهێنه‌ر, گۆڕینی زیهنییه‌تی هیارارشیکی بێت که له فه‌رمانڕه‌وایی مرۆڤ به‌سه‌ر سرووشته‌وه ده‌ستپێده‌کات و به ژێرده‌ستکردنی سرووشت کۆتایی پێهاتووه. سیسته‌می “KJB” جیاواز له سیسته‌مه‌کانی تر, ئامانجی ئاواکردنی دیموکراسی رادیکاڵ و قووڵه که پشت به شۆڕشی ژینگه‌پارێزی و ره‌گه‌زی ده‌به‌ستێ.\nبه‌رنامه و پڕۆگرامه‌کانی\n“KJB” شانبه‌شانی ستراتیژی نوێی تێکۆشانی, کاتێ سه‌ره‌تا به کۆمه‌ڵایه‌تی ده‌دات, به‌ها و نرخێکی ستراتیژی ده‌دات به پێکهێنانی سیسته‌می گه‌وهه‌رییانه‌ی خودی ژن و گه‌ل. ئازادکردنی بواری کۆمه‌ڵایه‌تی و له‌سه‌ر ئه‌م رێیه‌ش به بناخه وه‌رگرتنی فراوانکردنی بواری دیموکراتی گه‌ل, دانانی چه‌مکێکی سیاسی که له‌و بوارانه‌دا توانای هۆشیارکردنه‌وه‌ی ده‌وڵه‌تی هه‌بێت, هه‌موو ئه‌مانه پره‌نسیپی بنچینه‌یی به‌رنامه و پرۆگرامه‌کانی “KJB”ن. له‌جیاتی به‌رزکردنه‌وه‌ی ده‌سه‌ڵات به‌سه‌ر پێکهاته‌ی کۆمه‌ڵگای باوکسالاری – ده‌وڵه‌تگه‌را که له ئیحتیکاری ده‌وڵه‌ته‌وه ده‌ریده‌خات, یاخود له‌جیاتی داگیرکردنی ده‌سه‌ڵات و له‌سه‌روه سه‌پاندنی گۆڕان به‌سه‌ر کۆمه‌ڵگادا – که ئه‌مه پێچه‌وانه‌ی پێناسه‌ی دیموکراسی و یاسای هه‌بوونی کۆمه‌ڵگایه -, ده‌رخستنی ئیراده‌ی کۆمه‌ڵگا و فه‌راهه‌مکردنی زینده‌یی گه‌وهه‌ری, بنچینه‌ترین پره‌نسیپی ئه‌و رۆڵ و میسیۆنه‌یه که “KJB” بۆخۆی ده‌ستنیشانی کردووه.\nنه‌ک په‌یڕه‌و, په‌یمان\n“KJB” هه‌ر له بواری کۆمه‌ڵایه‌تییه‌وه تا به بواری به‌رگری ره‌وا په‌یوه‌ندییه‌کانی نێوان هه‌موو رێکخستنه جیاجیاکان به په‌یماننامه‌ی ده‌سته‌به‌ر ده‌کات که سه‌رتاسه‌ری پێگه‌که‌ی پێکدێنێت. له‌گه‌ڵ ئه‌مه‌شدا هه‌ر رێکخستنێک له رێکخستنه‌کانی له‌ناو خۆیشیدا به‌پێی کار و ئه‌رکی خۆی په‌یڕه‌وکاری هه‌یه. رێکخستنه‌کانی بواری ئایدیۆلۆژی و رێکخستنه‌کانی بواری کۆمه‌ڵایه‌تی و سیاسی, زۆر جیاوازن. تێکڕای رێکخستنه‌کان له‌نێو په‌یمانی “KJB” ناسنامه‌ی خۆیان ده‌پارێزن و به‌رپرسیارێتی خۆیشیان له‌به‌رامبه‌ر به رێکخستنه‌کانی دیکه‌ش جێبه‌جێ ده‌که‌ن. له هه‌موو ئه‌و کاروبارانه‌ی رێکخستنی سیوان پێکدێنن و هه‌موو ئه‌و بابه‌تانه‌ی په‌یوه‌ندییان به بزاوتی ژنه‌وه هه‌یه ئیراده و بڕیارمه‌ندی هاوبه‌ش, خاڵی بنه‌ڕه‌تییه. په‌یمانی “KJB” دان به‌و بنچینانه‌دا ده‌نێ که حقوقی نێوان رێکخستنه‌کان و ئه‌و پێویستییانه‌ی رێکخستنه‌کان پابه‌ندن پێیه‌وه. ده‌سته‌ی به‌ڕێوه‌به‌رایه‌تی “KJB” که له نوێنه‌رانی هه‌موو رێکخستنه‌کانی پێکهێنه‌ری پێکدێن, خاوه‌نی بڕیار و ئیراده‌یه له هه‌موو ئه‌و بابه‌تانه‌ی سه‌رجه‌م بزاوتی ئازادی ژن په‌یوه‌ندیدار ده‌کات. هه‌ر به‌م په‌یماننامه‌یه‌ش ئامانجی گه‌شه‌دانه به دیموکراسی راسته‌وخۆ بۆ رێکخستنه‌کان و رێکخستنی کۆمه‌ڵایه‌تییه له بنه‌ڕه‌ته‌وه.\nئه‌زموونه‌کانی رێکخستنه گه‌ردوونییه‌کانی ژنان که ئامانجیان رووناککردنه‌وه‌ی دیارده‌ی ژن و به‌دیهێنانی ئازادی کۆمه‌ڵایه‌تییه, سه‌رچاوه‌ی سه‌ره‌کی بوون بۆ ژنی کورد. شییاندنی ئه‌م ئه‌زموونانه به راستینه‌ی کورد و تایبه‌تمه‌ندی جیاوازی ئه‌م دیاردانه پێویستییه‌کی زۆری به کار و خه‌باتی تایبه‌تی هه‌بووه. ژنی ئازاد؛ گوزاره له‌و ژنه ده‌کات که ده‌رکی به گه‌ردوونیبوونی خۆی کردووه و جێگای خۆی له هاوسه‌نگی هێزی دیموکراتیدا گرتووه و ئازادی و یه‌کسانی له په‌یوه‌ندییه کۆمه‌ڵایه‌تییه‌کانیدا جێبه‌جێ ده‌کات.\n1- “KJB” خۆی وه‌ک به‌شێک له بزاوتی ژنانی جیهان پێناسه ده‌کات, هه‌ر له‌سه‌ر ئه‌م بناخه‌یه‌ش گه‌شه‌کردن و گه‌وره‌بوونی یه‌کێتی هێزی دیموکراتی به بنه‌ما ده‌گرێت. به‌م پێیه‌ش؛ “KJB” له‌پێناو بونیادنانی سیسته‌مێک که ژن تێیدا له‌پێشتر بێت, له چوارچێوه‌ی شۆڕشی دیموکراتی, ژینگه‌پارێزی و ره‌گه‌زی و ئایدیۆلۆژیای ئازادی ژن دا و یه‌کگرتن و یه‌ک تێکۆشانی له‌گه‌ڵ رێکخستن و که‌سایه‌تییه‌کانی ژن به بناخه وه‌رده‌گرێ. ئامانجی یه‌کده‌نگی و هاوبه‌شی ماددی و مه‌عنه‌ویه له‌گه‌ڵ ژنان بۆ ده‌ربازبوونی له هه‌موو ئه‌و کێشانه‌ی رووبه‌ڕووی ده‌بنه‌وه.\n.2- “KJB” ئامانجی پێشخستنی به‌ده‌زگابوون و به‌ڕێکخستنبوونی هاوبه‌شه له‌گه‌ڵ رێکخستنه ژوور نه‌ته‌وه‌ییه‌کانی ژنان و بره‌ودان به یه‌کێتی چالاکی و په‌یوه‌ندی ستراتیژی. پشتیوانی و هاوکاری ده‌دا به پرۆژه‌کانی ژنان که له رێکخستنه دیموکراتی, ژینگه‌یی و کۆمه‌ڵایه‌تییه‌کان و هه‌روه‌ها پرۆژه‌کانی ژن که له ده‌زگا و رێکخستنه‌کانی مافه‌کانی مرۆڤ و رێکخستنه‌کانی کۆمه‌ڵگای مه‌ده‌نیدا جێگا ده‌گرن و پرۆژه‌ی هاوبه‌شیان له‌گه‌ڵدا ده‌کات.\n3- هه‌وڵ و کار کردن بۆ بره‌ودان به پلاتفۆرمه‌کانی ژنان له‌بواری هه‌رێمی و نێوده‌وڵه‌تیدا به بناخه وه‌رده‌گرێت.\n4- “KJB” به هاوبه‌شی له‌گه‌ڵ بزووتنه‌وه‌ی فێنیستی ژنانی جیهان کارده‌کات و له‌سه‌ر ئه‌م بناخه‌یه‌ش یه‌کێتی هێزی دیموکراتی به بناخه وه‌رده‌گرێت.\nمۆدێلی رێکخستنی “KJB”\nمۆدێلی رێکخستن؛ له‌گه‌ڵ رێکخستنی ئایدیۆلۆژی, رێکخستنی جه‌ماوه‌ر و ستراتیژی گۆڕانی دیموکراتی, رێکخستنی بواره‌کانی به‌رگری ره‌واش ده‌گرێته‌وه, له‌بواری ئایدیۆلۆژی دا پارتی ئازادی ژنی کوردستان “PAJK”, له‌بواری جه‌ماوه‌ر یه‌کێتی ژنانی ئازاد “YJA” و له بواری به‌رگری ره‌واشدا یه‌کینه‌کانی ژنانی ئازاد “YJA Star” و رێکخستنه‌کانی لاوان – ژن, ده‌گرێته‌وه.\n“YJA Star” رێنماییه‌کانی تێکۆشانی ئایدیۆلۆژی و بواری رێکخستنی “KJB” په‌سه‌ند ده‌کات. وه‌ک میراسی بزاوتی ئازادی ژنانی کوردستان خۆی رێکخستووه. به‌ڵام به‌هۆی پێکهاته‌ی له‌شکرییه‌وه له رێکخستنی کۆنفیدراڵی “KJB” دا تایبه‌ت و خۆبه‌ڕێوه‌به‌ره. ئامانجی سه‌ره‌کی هێزی پاراستنی ژن, گه‌ل و ئاشتییه.\n“PAJK” که رێکخستنی پێشه‌نگی خولقێنه‌ر و پارتی ئایدیۆلۆژی “KJB” یه, به‌رپرسیاره له‌به‌رامبه‌ر ژیانیکردنی ئایدیۆلۆژیای رزگاری ژن له سه‌رجه‌م بواره رێکخستنییه‌کان و پێگه‌یاندنی کادێره‌کانیدا. لێره‌شه‌وه ئه‌ندامانی “PAJK” وه‌ک کادێری پێشه‌نگ له‌نێو پێکهاته‌ی گشتی “KJB” دا جێده‌گرن. “PAJK” به سیسته‌می په‌روه‌رده و به‌کار و خه‌باته به‌رده‌وامه ئایدیۆلۆژی, فه‌لسه‌فی, تێوری, ئه‌کادیمی, کلتووری و هونه‌رییه‌کانی که‌ڵه‌که‌بوون و هه‌ڵوێستی که‌سایه‌تی ئازادانه له ژندا قوڵتر ده‌کاته‌وه.\n– YJA – رێکخستنی شۆڕشی چالاکی دیموکراتی ئایدیۆلۆژیای ئازادییه, له‌به‌رامبه‌ر زیهنییه‌تی هیارارشی – ده‌وڵه‌تگه‌رایی و بۆ راماڵینی هه‌موو کاریگه‌رییه‌کانی تێده‌کۆشێت, گۆڕانی زیهنی له گه‌وهه‌ری تێکۆشانی خۆی ده‌گرێ, ئه‌رک و میسیۆنی به‌کاریگه‌ری له گه‌یاندنی ئایدیۆلۆژیای رزگاری ژن به توێژی کۆمه‌ڵگا و رۆڵی دیموکراتیزه‌کردنی کۆمه‌ڵگا به‌ڕێگه‌ی رێکخستنی گه‌وهه‌رییانه‌ی ژن و کۆمه‌ڵگا له‌سه‌ر شانه. رێکخستنێکه به ئه‌ندازه‌ی هه‌رێمی بوونی, گه‌ردوونیشه که تێیدا ژنانی کوردستان و رۆژهه‌ڵاتی ناوه‌ڕاست به‌ده‌وری ئامانجێکدا هاتوونه‌ته لای یه‌ک و هزر و دڵ و هێز و چالاکی خۆیانیان کردووه به‌یه‌ک. YJA له‌سه‌ر بناخه‌ی رێکخستنی کۆنفیدراڵی دیموکراتییانه‌ی ژن, خۆی به‌رپرسیار ده‌بینێ له دروستکردن و به‌ڕێوه‌بردنی سیاسه‌تی یه‌کێتی دیموکراتی نه‌ته‌وه‌یی.\nزیاترین توێژێک که مۆدێرنه‌ته‌ی سه‌رمایه‌داری به سێکس و وه‌رزش و هونه‌ر هێرشیان ده‌کاته سه‌ر توێژی لاوانه. پێویست به خۆڕێکخستنی تایبه‌ت هه‌یه بۆ خۆپاراستنی لاوان و به‌تایبه‌تی ژنان له‌به‌رامبه‌ر هه‌موو هێرشه ئایدیۆلۆژی, سیاسی, ده‌روونی و جه‌سته‌ییه‌کان. “KJB” لێره‌وه له‌ناو بزاوتی گشتی لاواندا و له‌بواری کۆمه‌ڵایه‌تیدا کۆمیته‌ی ژنانی گه‌نج رێکخستن ده‌کات. ئامانج له خۆڕێکخستنی ژنانی گه‌نج دا له‌چوارچێوه‌ی ئایدیۆلۆژی رزگاری ژن و پێشخستنی هزر و هێزی تێکۆشان؛ به رۆڵێکی چالاکانه‌ی گۆڕانی کۆمه‌ڵگا به‌یه‌کگه‌یاندنی داینامێزمی لاوان و کۆمه‌ڵگا ئه‌قڵی سۆزداری ژن جێبه‌جێکردنی به‌رپرسیارێتییه‌کی مێژووییه. تێکۆشان له‌به‌رامبه‌ر به هێرش و گوشاره کۆمه‌ڵایه‌تی, کلتووری, ئابوورییه‌کانی کۆمه‌ڵگای کلاسیک و سیسته‌م دژ به ژن و هه‌روه‌ها له دژی ئه‌و ژه‌رنتۆکراسییه‌ی به‌شێوه‌ی به‌کاربه‌رانه هه‌ڵوه‌سته‌ی هێزی گۆڕانی ژن ده‌کات, به بناخه وه‌رده‌گرێت.\nپێکهاته‌ی رێکخستنی و رێساکانی\nکارگێڕی ئازادی ژن\n“KJB” وه‌ک ئۆرگانیزاسیۆنێک هه‌ڵده‌سووڕێت و له‌و رێکخستن و که‌سانه پێکدێت که جێبه‌جێکردنی بڕیار و پرۆژه‌کانی ده‌سته‌ی (کارگێڕی ئازادی ژن)یان له ئه‌ستۆگرتووه.\nبه‌رزترین ئۆرگانی بڕیاردانی “KJB” ده‌سته‌ی کارگێڕی ئازادی ژنه. له ساڵێکدا جارێک کۆبوونه‌وه‌یه‌کی گشتی کارگێڕی ئه‌نجامده‌درێت و به‌شداربووانی ئه‌م کۆبوونه‌وه‌یه به‌پێی راده‌ی نوێنه‌رایه‌تی شوێنه‌کان و هه‌ڵبژادن له هه‌موو رێکخستنه‌کاندا به‌لانی که‌م دوو له‌سه‌ر سێی ده‌نگی به‌شداربووان سازده‌درێت.\nئۆرگانی به‌ڕێوه‌به‌رایه‌تی و سه‌رپرشتیاری بۆماوه‌ی دووساڵی جێبه‌جێکاری هێڵی ئایدیۆلۆژی – سیاسیی یه که له کۆبوونه‌وه‌که‌دا ده‌ستنیشانکراوه. ده‌سته‌ی به‌ڕێوه‌به‌رایه‌تی “KJB” له نوێنه‌ره هه‌ڵبژێردراوه‌کان پێکدێت و ژماره‌شیان 23 که‌سه. ئه‌مانیش له‌ناو خۆیاندا 7 که‌س بۆ سه‌رپه‌رشتیاری گشتی هه‌ڵده‌بژێرن.\nبه وه‌رگرتنی تێڕوانین و پێشنیاره‌کانی رێکخستنه‌کانی ئه‌ندامانی ده‌سته‌ی به‌ڕێوه‌به‌رایه‌تی “KJB” له مژاری سیاسیای گشتیدا به‌یان و رێنمایی پێشکه‌ش ده‌کات.


ڕاپــــەریــــن و شــــۆڕش هــــەر ئێــــستــــا |\nڕاپــــەریــــن و شــــۆڕش هــــەر ئێــــستــــا\n2011/02/18 at 4:10 PM لێدوانێک بنووسە\nعەبدوڵا مەحمود:خوازیارانی ئازادی و نان و ئیرادە، کۆتاییان بەدەسەڵاتی چەند دەهەی بن علی و حوسنی موبارەک هێنا. وڵات و ڕژێم و دەسەڵاتە هاوشێوەکانیان لەبەردەم هەمان سێڵاو و هەمان هێزی شاراوەو پەنگخواردوی جەماوەریدان. نەسیـمی ئازادی و ئاوازی نا بۆ برسێتی و بێکاری و بانگەوازی گێرانەوەی ئیرادە بۆ ئینسان، ئێستا خۆزگەو ملیۆنەها ئینسان و بزوتنەوەیەکی فراوانی، ناو دنیای عەرەب و وڵاتانی هاوشێوەیانە.\nکۆمەلگای کورستانیش بەدەر نییە لەو واقعیەتە و زەمینەکانی خرۆشان و راپەڕینی تونس و میسرو، تورەیی پەنگخواردو و لە لێواری تەقینەوەی وڵاتانی تری عەرەبی، بەهەمان شێوە لە کوردستانش، هەیە.\nنزیک بە ٢٠ ساڵ، دوو دە هەیە، حزبەکانی بزوتنەوەی ناسیونالیستی کورد دەسەڵاتی زوربەی کوردستانیان بەدەستە. کەچی هێشتا بێكارەبایی کۆمەڵگای هەراسان کردووە و تاریکی دیمەنی قێزەونی بەشێکی شارو شارۆچکەکانە. بێئاوی تائێستا کێشەیە و زوربەی خەڵکی شەوانە چاو لەڕین بۆ سەرەی ئاویان. ڕێگاوبانەکان سکەی مەرگن و کەم هەفتەهەیە چەند کەس نەبنە قوربانی. ژنکوژی لە ژێر ناوی شەرەفدا درێژەی هەیەو بۆ ساتێک چییە شەڕی دەسەڵات و پیاوسالاری کۆنەپەرستی دینی لەدژی ژنان ناوەستێ.\nخێڵی بێکاران لە زیادبوونایە، و ئاوات و ئارەزوەکانی لاوان خنکێنراون. بێخانەولانەیی یەخەی خێزانەکان بەر نادات، خەبەرێک لە بیمەی بێکاری و تەندروستی و کۆمەڵایەتیی نییە. خوێندنگاکان لە ئاستی نزمی زانستیدان و کەمترین پێداویستی بۆ خوێندکاران فەراهەم نییە. زانکۆکان حاڵیان لەوە باشتر نییە. ژینگە لەبەردەم هەڕەشەیەکی گەورەدایە.\nهێشتا لە بەرگی حکومەت و پەرلەماندا، دەسەڵاتی میلیشیایی مۆتۆری دەستی دەسەڵاتی مەکتەب سیاسی حزبەکانە. هێشتا دوو ئیدارەو دوو جغرافیای جیاواز لە هەموو زەمینەیەکدا راستیەکی بێپاساوە.\nهێشتا سەرۆکی حکومەتی یەکێتی هیچ کارەیە لە جغرافیای زەردو جێگرە زەردەکەی بێکارەیە لە پانیایی دەسەڵاتدارێتی سەوز و نیلییدا.\nدەسەڵاتی بەعس ژێر خاککراوە کەچی زوربەی یاساکانی لەسەر زەوی و لەلایەن یەکێتی و پارتییەوە، زیندو ڕاگیراون و کاریان پێدەکرێت.\nیاسا لەسەروی هیچ بەرپرسێکەوە نییەو ملشۆڕی قارەمانە باڵا پۆستە حزبی و حکومیەکانە و ئەژدیهاشە بۆ نەداران و زوربەی زۆری کۆمەڵگا.\nهێشتا یاسای سەراسەری، میدیای سەراسەری، دەسەڵاتی یەکگرتوو… درۆی شاخداری دەسەڵاتی حزب و مۆچەخۆرەکانیانن.\nئەم دوو دەسەڵاتە لە چەند جەولەی شەڕی دەسەڵاتدا، بەدەیان هەزار ئینسانیان کردە خۆڵەمێش و بەهەزارانیشیان بێگڵکۆو بێناونیشانکرد بەهەزارانیش تا ئێستا وون و ئەنفاڵی دەسەڵاتی یەکێتی و پارتین.\nپێشمەرگە، ئاسایش، پاراستن، زانیاری… ئەمانە موڵک و گوێرایەڵی فەرمانی حزبن و دەست لەسەر ماشەن بۆ بەرگری لە حزب و بەرپرسانی حزب و کۆکردنەوەی زانیاری، سازکردنی تۆڕی هەواڵگری لەسەر یەکتری و نەیارانی سیاسی و چالاکوانە سیاسی و رابەرانی بزوتنەوە کۆمەڵایەتیەکان.\nدزی ئاشکرا و یاسایی کە لە جیاوازی موچەی بەرپرسە حکومیەکان وەزیرەکان و جێگرو بەڕێوەبەرە گشتیەکان و… ئەندام پەرلەمان و بەرپرسانی خوارتریان… لەگەڵ کرێکاران و کارمەنداندا، بەڵگەی دزیەکی ئاشکراو یاسایی دەسەڵاتی کوردایەتییە.\nپاوانکردنی هەموو جومگەو ئەلقەکانی ئابوری و بازرگانی و بەڵێندەرایەتی، موڵک و زەوی و زاری گشتی.. لەلایەن بەرپرسە حزبی و هاوکارەکانیانەوە، بوونی دەیان پرۆژەی وەهمی، دزی لە بودجەی پرۆژە هەمە ڕەنگەکان، خانەنشینکرنی بێجێگای سەدان و هەزاران کەس لە بەرپرس و کادرانی حزبی، بەهەدەردانی داهاتی کۆمەڵگا، بەدکەڵک وەرگرتن لە بەکار‌هێنانی بەرپرسیاریەتی… دزییەکی ئاشکرایی ترە کە خۆیان تازە دانی پیادەنێن و ناویان ناوە گەندەڵی.\nئازادی، بەمانای ئازادی سیاسی و بیروڕاو بەیان و بڵاوکردنەوە، چاپەمەنی و رۆژنامەگەری، کۆبونەوە، مانگرتن و خۆپیشاندان، پێکهێنانی ئەحزاب و کۆروکۆمەڵەکان، ئازادی رەخنەگرتن لە هەموو ئایدۆلۆژیاو ئەخلاق و کەلتور و رەمزو…، لەژێر گەورەترین هەڕەشەدایە، بڵاوکراوەو گۆڤار، رۆژنامە… زۆرن، بەڵام مافیان هەیە چی بڵاوبکەنەوە؟ رەخنە لەچی بگرن، کام زانیارییە رادەستی کۆمەڵگا بکەن، کام توێژینەوە بکەن؟ وەڵامی ئەم پرسیارگەلە ئەو تابۆیانەن کەدەتوانین بەئاماری هەڕەشەکان، بەترساندنەکان، بە داخستنەکان، بەفتواکان، بە تیرۆرەکان، …. بیبینین چۆن لەژێر گوشاردان.\nدەتوانین بە هێڵە سورەکان، بە چواچێوەدانانێک بۆ پیروزییە، نیشتمانی و قەومی و دینی و میژویی …کان. کەدەسەڵات بەدەستیەوە گرتووە، ببینین ئازادی چۆن کلک و گوێی کراوە، چۆن کۆیلە و زیندانییە، چۆن کراوەتە عیبرەت….\nئازادی ئەحزاب تا ئەو سنورە هەیە، کە رەخنەی ریشەیی نەگرێت، دەست نەبات بۆ پایەکانی دەسەڵات، دژ بە کارخانەی سومبل دروستکرن نەبێ، رەخنەکانی شل و روکەش بن، ئامادەی کۆبونەوەکانی سەرۆک و ئیمزادان بن لە بەیانەکان…تاد.\nخۆپیشاندان و مانگرتن هەیە، بەڵام دەسەڵات رازی بکات، بۆ شتی سادە بێت و زۆر سادە بڵێ” نا”، مۆڵەت بخوازێ و کۆمەڵگا وەجوڵە نەخات.\nرەخنە و توێژینەوە ئازادە، بەڵام نابێ دین و رەمزەکانی، نابێ رابەری حزبی دەسەڵات و سومبلەکانی، کەلتور و مێژووەکایان، داستان و کەسایەتیەکانی، بنەماڵە دەسترۆشتوەکان، سەوابیتە دینییەکان… بکاتە نیشانە.\nئازادی هەیە بەڵام مەرجەکانی لە بنەماکانی زیاترن، ئازادی هەیە بەڵام تابۆکانی لە پایەکانی فرەترن، ئازادی هەیە بەڵام هێڵە سورە نیشتمانی و قەومیەکانی، داب و نەریتە باوەکانی، ئاسایشی نەتەوایەتی، سەوابیتە دینیەکانی….تۆرێكی زنجیرەیی بەستنەوەی ئازادیین.\nنان، لە قورگی شێردایە، ئەگەر سەروەتی ١٠٠ بنەماڵەی سەرمایەار لە میسری موبارەک ڕاونراو، بەرابەر بوو بە داهات و سامانی %٩٠ دانیشتوانی ٨٥ ملیۆنی میسر، ئەوا سامان و داهاتی بەرپرسانی هەردوو حزبی حاکم لەکوردستان کە دەستیان بەسەردا گرتووە، کەمتر نابێت لە%٩٠ داهاتی ٥ ملیۆن کەس. ئاخر بوونی سەدان ملیۆنیرو دەیان مالتی ملیۆنێر لەبەرامبەردا یانی برسیتی و نەداری، کرێی کەم و گرانی … ملیونی بۆ کۆمەڵگا و گرفتی نان بەشێوەیەکی گشتی.\nئەمە ئەو قڵشت و جیاوازییە چینایەیییە و کە منداڵدانی شۆڕش و زەمێنەی راپەڕینی بێبەشانە.\nبە جیا لەهەموو ئەمانە کە بەسن بۆ ڕاپەڕین و راماڵینی دەسەڵاتی بزوتنەوەی کوردایەتی، هاوکات دوسیەی ئایندەی سیاسی کورستان کە مێژوویەکی درێژە بزوتنەوەی کوردایەتی و حزبەکانی بەدەستیانەوە گرتووە بۆ سات و سەوداو سازان لەگەڵ دەوڵەتە مەرکەزیەکان، هێشتا بە نادیاری ماوەتەوەو بزوتنەوەی کوردایەتی لە ٢٠٠٣ وە لەگەل کەوتنی بەعسیشەوە، دیسان چارەنوسی کوردستانی کردۆتە کارتێکی بازرگانی و سیاسی بۆ پچرینی بەش لە دەسەڵاتی ناوەندی کە ئامانجی دێرینی بووە، لەگەڵ زامنکردن و دەست بەسەراگرتنی داهاتی خەڵکی کوردستان و مامەڵەی ئیختیاری و حزبی پێوەکردنی و بە سیستماتیک بەتاڵانبردنی.\nئیستا، دوای دوو دەهە لەدەسەڵاتی یەکیتی و پارتی، یەکێتی و پارتی خۆیان لەهەموو زەمینەیەکی ژیانی سیاسی و کۆمەڵایەتی و دەسەڵاتدارێتی، بە بەعس و بێ بەعسەوە، بە جەنگ و ئاشتیەوە، بە جیا جیاو بەیەکەوە، تاقی کردۆتەوە. هاوکات بە ئامانجی دیرینی خۆیان گەیشتوون کە بەشی سیاسی و بەشداربوون بوو لە دەسەڵاتی ناوەندی، هەموو ئەم راستی و واقعیەتانە ئێستا ئەوانی وەک گۆشتی زیادەی لامل لێکردوەو بەکردەوە بونەتە وەرەمێکی سەرەتانی بۆ کۆمەڵگا.\nئەگەر لە تونس و میسرو وڵاتانی تری عەرەبی، بێکاری و برسێتی گرانی و گەندەڵی و سەرکوتی سیاسی ونەبوونی ئازادییەکان و دەسەڵاتی پشتاوپشت، زەمینە سەرەکیەکانی، خرۆشان و راپەرین و شۆڕشی نان و ئازادین، ئەوا لە کوردستان هەمان ئەو زەمینانە بە کۆمەڵیک کێشەی تری وەکو دەسەڵاتی میلیشیای لە جیگای دەسەڵاتی حکومەتی و دامەزراوەیی، بە بارمتەگرتنی کیشەی سیاسی کوردستان، بە بێکارەبایی و بێئاوی و بێیاسایی، بێخزمەتگوزاری و بێ بیمەی کۆمەڵایەتی و تەندروستی، دزی و تاڵانی یاسایی و مافیایی… واقعیەتێکی مەلموسن.\nبۆیە هەموو ئەمانە پێداویستی گۆڕانی ریشەیی و شۆرشیان کردوتە خواستیکی جەماوەری، نەفرەتی قوڵی برسیەکانی کۆمەڵگا، لاوانی هیوا تیکشکێنراو، کرێکارانی موچە نزم و خێڵی بێکارانی، ژنانی دەستی یاسای فرەژنی پەرلەمان و گیرۆدەی دەسەڵاتی پیاوسالاری، کارمەندانی بێخانەو لانە و تادەگات بە نوسەرو رۆژنامەنوسان…. هەموویان دەریایەک لە تورەیین، ئەم توڕەییە ئەگەر تائیستا بە نارەزایەتی جۆراو جۆر پێناسەی خۆی کردووە، خۆی نیشانداوە، ئیتر پیویستە هاوکات و فراوان و سەراسەری بکرێتەوە، رێکخراو بیت و بە یەکگرتوویەوە بیتە مەیدان و بڵیت دوای دوو دەهە دەسەڵاتی میلیشیاتان گوم کەن و بڕۆن. دەبێ شۆرش پیێان بڵیت دەمێکە بەسەرچوون و زیادەن بەسەر کۆمەڵگاوە.\nکۆمەڵگای کوردستان، پێویستی بە هاتنەمەیدان و دەستدانە شۆڕشێکە کە لەیەکەمین هەنگاوەکانی خۆیدا، لەگەڵ ئەوەدا کە خوازیاری دەستکۆتاکردنی یەکێتی و پارتییە لەدەسەڵات، هاوکات ئامادەیی هەیە بەر بەجەنگی ناوخۆیی بگرێت. ئاخر کوردستان میسرو تونس نییە کە کۆشکی کۆماری، یان ئەنجومەنی وەزیران، و پەرلەمان گیرا، ئیتر دەسەڵاتی کوردایەتی ماڵئاوایی کردووە، نا لە کورستان ئەگەر بارەگای حکومەت و پەرلەمان و کۆشکی سەرۆکیش بگیرێت، دەسەڵاتی میلیشیایی لە سەری رەش و قەلاچوالان، بڕیاردەدات. لە کوردستان شتێک نییە ناوی سوپا بێت و داوی لێبکرێت دان بەخۆیا بنێت، میلیشیای حزبە. ئەم میلیشیایە قوربانییە، وەسیلەی حزبە تا هەرخرۆشان و راپەرێنیك سەرکوت بکات یان بیکاتە جەنگی بارەگا گرتن و زاڵکردنی فەزای جەنگی ناوخۆیی، تا شۆڕشی برسییەکان و خوازیارانی ئازادی بە ترسی جەنگی ناوخۆیی بترسێنن.\nشۆڕش و ڕاپەرین لە کورستان، روبەرووی دوو دەسەڵاتە، بەڵام گەندەڵ و فشۆڵ، هەروەها لەگەڵ ئەوەدا دوو ئیدارەیە، بەڵام خەڵک خواستی هاوبەشی هەیە. بۆیە دەبی خەڵکی کوردستان لە زاخۆوە بۆ خانەقین بڵین” نا” بۆ دەسەڵاتی یەکێتی و پارتی و بزوتنەوەی کوردایەتی و بەڵی بۆ دەسەڵاتی ئازادانەو راستەوخۆی کریکاران و زەحمەتکێشان، دەسەڵاتی پشت بەستوو بە ئیرادەی ئازادانەی ئینسان. دەسەڵاتدارێتیەک کە لەسەر بنەمای کۆبونەوە گشتیەکانی کریکاران و کارمەندان و خەڵکی دەست تەنگ پیکهاتبیت، لە شوێنی کارو ژیانەوە بە هەڵبژاردنی ئازادانەی نوینەرانی واقعی و جێمتمانەی خۆیان، دەست پێبکات و سیستمی شورایی جێگەی ئەم دەسەڵات بگرێتەوە. نوینەرانی هەلبژێردراوی کارگەو ناوەندەکانی خزمەتگوزاریەکان و گەرەکەکانیش لەئاستی شاردا، جێگای ئەنجومەنی پاریزگاکان دەگرنەوە و هەلبژیردراوانی پاریزگاکان شارو شارۆجکەکانیش، جێگای پەرلەمان دەگرنەوە، هیزی چەکدرای خۆبەخشی شورای گەرەک و شارەکان و تەواوی کورستانیش، جێگای میلیشیایی ئەحزب دەگرنەوەو دەبنە هیزی پاریزگاری لە داواو داخوازیەکانی خەڵک و هەڕەشەی سەر دەسەڵاتدارێتی خەڵک و وەستانەوە بەرووی دەسەڵاتی ئەقلیەتێکی چاوچنۆک کە دەیەوێ دۆخی پێشوو بگێڕێتەوە.\nدەسەڵاتدارێتی شواراکان هەم یاسا دانەرو هەم خۆشییان بەڕیوەبەری یاساکان دەبن.\nکۆمەڵگای کوردستان، بەبێ دەسەڵاتدارێتیەکی پشت بەستوو بە ئیرادەی ئازادانەو راستەوخۆی زوربەی دانیشتوانەکەی، نە ئاییندەی سیاسی دلخوازی خەڵکی کوردستان زامن دەبێت و نە مافە فەردی و مەدەنیەکان و نە ژیانێکی تەسەل و نە ئازادی سیاسیەکان و نە خزمەتگوزاریەکان و نە بیمە کۆمەڵایەتی و تەندروستیەکان و …. فەراهەم دەبن.\nخەڵکی کوردستان پێویستە لە ئێستاوە هیزەکانیان یەکگرتوو رێکخراو بکەن، و خۆیان بۆ نەبەردی راماڵینی دەسەڵاتی بزوتنەوەی کوردایەتی ئامادەبکەن و کاتی دەستپێکردنی رامالێنی سەراسەری بە نەخشەوە بخەنە دەستوری شۆرش و راپەرێنیكی حەقخوازنە، کە ئازادی و کارو خۆشگوزەرانی و دەسەڵاتی راستەوخۆی خۆیان، ژیانی ئیستاو ئایندەیان بنەخشێنێ و ببێتە ئەڵگۆیەکی دەسەڵاتدارێتی ئازادانەو مۆدێرن و بەئاراستەی هەلوەشاندنەوەی خاوەندارێتی تایبەتیدا، هەنگاوەکانی درێژەپێبداو کۆمەڵگای بێ چین و چەوساندنەوە، دابمەزرێنی و بیکاتە دیاری بۆ دنیای بێداری مۆدێرن. بێگومان دنیای ئەم سەردەمە، هیزی کریکارو زەحمەتکێشی ناوچەکەو دنیا بە هەموو توانایەکیانەوە دێنە پشت شۆرش و کۆمەڵگایەکی بەرابەرو ئازادو ئینسانی. بۆ ئەو نەبەردە دەبێ ئامادەییمان و توانای بێشوماری کۆمەڵگا، ساز بکەین و نەخشە رێگای سەرکەوتنی نیهایی، دیاری بکەین.\nسه‌رچاوه‌ی نائارامی کوردستان ده‌سه‌ڵاتی فیرعه‌ونی ئێوه‌یه!\tیاداشتێك له فراكسیۆنی گۆڕانه‌وه له په‌رله‌مانی كوردستان بۆ رای گشتی كوردستان و عێراق و جیهان


ئایا چەند خوێ بەكاربێنین لە ڕۆژێكدا ؟؟\nئەڵوەند كوێستانی 02/09/2021 - 09:27 هەواڵ/تەندروستی\nچاك وایە لەڕۆژێكدا لە كەوچكە مرەبا خۆرەیەك زیاتر خوێ نەچێتە هەناومان، چونكە دەكاتە پێنج گرام یان كەمتر، بەڵام ئەو كەسانەی نەخۆشی درێژخایەنیان پێویستە نیوەی ئەو ڕێژەیە بكاربێنن، ڕۆژانە لە (2300) mg زیاتر نەبێت لە ماوەی بیست و چوار كاتژمێردا.\nكێن ئەو نەخۆشانەی پێویستە خۆیان لە خوێ بپارێزن ؟ هەر كەسێك زەختی بەرزبێت، حەب بەكاربێنێت یان نا، زەختی كۆنترۆڵ كرابێت یان نا، هەروەها ئەو كەسانەی نەخۆشی گف بوونی گورچیلەكانیان هەیە، ئەوانەی سك ئاوسانی جگەرییان هەیە، یان لەئەنجامی پەككەوتنی دڵ سكیان ئاوسابێت.\nكاریگەرییەكانی زۆر خوێ خواردن لەسەر تەندروستی مرۆڤ چین ؟؟\nخوێ پاڵەپەستۆی خوێن بەرزدەكاتەوە، دەبێتە هۆی قاچ و سك ئاوسان لەو نەخۆشانەی كە تەندروست نین و نەخۆشی درێژخایەنیان هەیە، هەروەها زۆر خوێ بەكارهێنان لەخواردندا لەدوو ڕێگاوە ڕێژەی جەڵتەی مێشك و دڵ زیاد دەكات، لەسەرێكەوە ڕێژەی پاڵەپەستۆی خوێن بەرز دەكاتەوە.\nلەسەرێكی دیكەوە خودی زێدەڕەوی لەخوێدا هۆكارێكە بۆ تێكچوونی خوێنبەرەكان و زیادبوونی ڕێژەی تووش بوون بەجەڵتەی دڵ.\nدەتوانیت هێلكەو خەیارو زەڵاتە بەبێ خوێ بخۆیت ؟؟\nئەگەر بتوانیت ئەوا تەندروستیت دەپارێزیت.\nخۆزگە ئەو دەستەواژەیەمان بگۆڕیایە كە دەڵێت: من نمەكی ئێوەم كردوە، واتە خوێی ئێوەم خواردووە، دیارە مانای پەیوەندی و میوانداری دەگرێتەوە، چونكە خوێ لێرەدا بەمانای چێشت دێت، ئەگەر توانرا چێشت بە خوێی سفر، یان (جێگرەوەی خوێ) ئامادە بكرێت ئەوا ئەو دەستەواژەیەیش دەگۆڕێت.\n(د. یوسف خەتێ - پسپۆری هۆڕمۆنەكان)