کانون ٥ دی مارک ٣ - Canon EOS 5D Mark III - وێبسایتی شتومەک\nHomeکامێرا و پێداویستییەکانیکامێرای فۆتۆکانون ٥ دی مارک ٣ – Canon EOS 5D Mark III\nکانون ٥ دی مارک ٣ – Canon EOS 5D Mark III\nمۆدێل :EOS 5D Mark III\nوردی هەستەوەر: ٢٢ مێگاپیکسڵ\nمۆدێلی پێشوو: Canon 5D M II\nمۆدێلی دواتر: Canon 5D M IV\nڕوونی تۆمارکردنی ڤیدیۆ ١٠٨٠\nڤیو فایندەری ئۆپتیکاڵی هەیە\nفۆکەس کردنی ناسەرەوەی ڕوخسار\nهەستەوەری ئاست بەرز بە ڕوونی ٢٢ مێگا پێکسڵ\nشاشەی ڕوونی بەرزی ١.٠٤ ملیۆن خاڵ لە جۆری LCD\nخێرایی شەتەری بەرز تاکو ١/٨٠٠٠\nفۆکەسی ئۆتۆماتیکی لە f8 بە بەکارهێنانی خاڵی ناوەند\nخێرایی لە وێنەگرتنی بەردەوام تاکو ٦ وێنە لە چرکەیەکدا\nتوانای باتری بەهێز تاکو ٩٥٠ وێنە بە یەکجار بارگاویکردنەوە\nبوونی دەرچەی مایکرۆفۆن\nبوونی دەرچەی هێدفۆن\nبەرگەگرتن لە دۆخی سەخت\nبە باشی کاردەکات لە دۆخی ڕووناکی کەمدا\n٤١ خاڵی فۆکەس لە جۆری Cross\nبوونی دوو شوێنی میمۆری\nبوونی شاشەی دووەمی لە سەرەوەی کامێراکە\nبوونی دەرچەی فلاشی دەرەکی\nفۆکەسی ئۆتۆماتیکی لە حاڵەتی مایکرۆ\nبەرزی توانای شەتەر تاکوو ١٥٠ هەزار خول\nبوونی تەرازووی دوو تەوەرەیی\nتوانای پەیوەستکردنی لە ڕێی وایفای نیە\nنەهێشتنی لەرزینی نییە\nشاشەی لەمس نیە\nلاشەی کامێراکە قورسە بە بارستایی ٩٥٠ گرام\nقەبارەی هەستەوەری ئەم کامێرایە بریتییە لە full-frame، وردیی پیشاندانی هەستەوەرەکەی بریتییە لە ٢٢ مێگا پێکسڵ. توانای بێ هاوتای لە گرتنی وێنە و تۆمارکردنی ڤیدیۆدا هەیە. پڕۆسێسەری نوێی+DIGIC 5 بەکاردەهێنێت و گۆڕینی ١٤-بیت A/D ی هەیە، بەمەش دەتوانێت لە ڕووناکی زۆر کەمدا وێنەی کوالیتی بەرز و پڕ وردیی بگرێت، ئەمەش بەهۆی ئایزۆی بەرزی ٢٥٦٠٠ زیاتر هاوکاری دەکرێت. هەروەها کوالیتی وێنەکان بەهۆی تۆڕی چڕی فۆکەسی ئۆتۆماتیکیی ٦١ خاڵی نوێ زیاتر پاڵپشتیی دەکرێت، لەوانە ٤١ خاڵی AF لە جۆری cross و دەبڵ خاڵی AF ی دایەگۆناڵ بۆ دڵنیایی ڕوونبوونی وێنەکە. پێوانەکاریی iFCL لەگەڵ سیستمی AF کاردەکات و زانیاریی ڕەنگەکانی دیمەنەکان بەکاردەهێنێت بۆ درووستکردنی خوێندنەوەی وردیی ئێکسپۆژەر exposure بە بەکارهێنانی هەستەوەری پێوانەکاری دەبڵ چینی ٦٣ زۆن. حاڵەتی HDR و فرە ئێکسپۆژەر دەرفەتی داهێنەرانەی گەورەتر دابین دەکەن و یارمەتیت دەدەن بۆ کەمکردنەوەی کاتی خەیەنراوی پێویست بۆ درووستکردنی وێنەی کوالیتی بەرز. هەروەها لە توانایدایە ڤیدیۆ بە کوالیتی full HD تۆماربکات بە کۆنتڕۆڵی دەستیی ئێکسپۆژەر و لە لەرەلەری جیاوازدا لەوانە 1080/30p و 720/60p. دەتوانێت لە ماوەی یەک چرکەدا ٦ وێنە بگرێت.\nبەهۆی ئەوەی شاشەیەکی LCD ی هەیە کە ٣.٢ ئینچە و وردیی پیشاندانەکەی بریتییە لە ١.٠٤ ملیۆن خاڵ، دەتوانیت سەیری وێنەکان بکەیتەوە. شاشەکە چەند ڕووپۆشێکی تەواو شەفاف و بەرگر بۆ ڕووناکیدانەوەی هەیە تا بتوانیت لە ژێر ڕووناکیی زۆردا وێنەکان بە گونجاویی ببینیت. هەروەها ڤیوفایندەری زیرەک LCD یەکی هەیە کە زانیاریت لەبارەی ئێکسپۆژەرەوە پێدەدات و مەودای بینینی ١٠٠%.\nلاشەکەی لە داڕشتەی ئەلەمنیۆمی زۆر خۆگر درووست کراوە و دەوری پێکهاتەکانی داوە. دژە تۆزوخۆڵ و باری ناهەمواری کەشوهەوایە. سیستمێکی خاوێنکردنەوەی تازەکراوەی EOS هەیە کە یارمەتیت دەدات تۆزوخۆڵ لەسەر لاشەی کامێراکە لابەریت و کەم بکەیتەوە. زۆرێک لە کۆنتڕۆڵە فیزیکییەکانی سەر لاشەی ئامێرەکە دەتوانرێت بەکەسیی بکرێن بۆ ئەوەی باشتر کارەکەی بکات و بەکارهێنانی ئاسانتر بێت. پشتگیریی هەریەک لە Dual CF و میمۆری SD دەکات ئەمەش وایکردووە بەکارهێنانی ئامێرەکە ئاسانتر بێت. هەروەها دەتوانیت هەریەک لە وایەرلێس و GPS ی بۆ زیاد بکەیت بۆ ئەوەی لە دوورەوە کۆنتڕۆڵی بکەیت، دەستنیشانی شوێن بکەیت و وێنەکان هاوبەشیی پێبکەیت.\nڤیدیۆی فەرمی کامێراکە لەلایەن کۆمپانیای کانونەوە:\nفۆتۆی پۆرترەیت: باش 80%\nفۆتۆی ئازاد: باش 65%\nفۆتۆی وەرزشی: نایاب 88%\nفۆتۆی ڕۆژانە: باش 74%\nفۆتۆی سروشت: باش 67%\nکۆد: Canon-EOS-5D-Mark-III بەش: کامێرای فۆتۆ تاگەکان: camera, کامێرا\nمۆدێل Canon EOS 5D Mark III\nبەرواری دەرچوون ٢٢-٥-٢٠١٢\nوردیی هەستەوەر ٢٢ مێگاپیکسڵ\nشاشەی لەمس ✗\nچرکاندنی بەردەوام ٦ فرەیم لە چرکەیەکدا\nوردیی ڤیدیۆ 1920 x 1080 (29.97, 25, 23.976 fps fps), 1280 x 720 (59.94, 50 fps), 640 x 480 (25, 30 fps)\nجۆری ڤیدیۆ H.264\nوایەرلێس بۆی زیاد دەکرێت\nکێش ٩٥٠ گرام\nتوانای باتری ٩٥٠ وێنە\nتۆمارکردنی Timelapse ✗\nGPS بۆی زیاد دەکرێت\nجۆری میمۆری Compact Flash Type I (UDMA compatible), SD/SDHC/SDXC\nببە بە یەکەم کەس کە ڕای خۆی دەنووسێت دەربارەی “کانون ٥ دی مارک ٣ – Canon EOS 5D Mark III” هەڵوەشاندنەوەی وەڵام\nنیکۆن دی ٥١٠٠ – Nikon D5100\nچرکاندنی بەردەوام: ٤ وێنە لە چرکەیەکدا\nکێش: ٥٦٠ گرام\nمۆدێلی پێشوو: Nikon D5000\nمۆدێلی دواتر: Nikon D5200\nکانون ٨٠ دی – Canon EOS 80D\nمۆدێل :EOS 80D\nمۆدێلی پێشوو: Canon EOS 70D\nسۆنی ئەی ٦٣٠٠ – Sony A6300\nمۆدێل: Alpha a6300\nکێش: ٤٠٤ گرام\nمۆدێلی پێشوو: Sony A6000\nمۆدێلی دواتر: Sony A6500


شەریف هەژاریی : لەم هاوکێشە سیاسییەی ناوچەکە ووردببنەوە . – WTARIKURD\nبە درێژایی نوسینەکانی سێ مانگ لەمەوبەرم ، هەمیشە یەکێک لە ئاراستەی بابەتەکانم ووردبونەوە بووە کە ئاخۆ بۆ داعش پرۆژە سیاسییەکانی بەشار ئەسەد – ئێران لە ناوچەکە دا ناکاتە ئامانج !؟ لە دوو ڕۆژی ڕابردووش دا ئەم کۆبوونەوە سیاسییانە لە عێراق و سوریا و ڕووسیا دا کراوون ، جێی بایەخە گەر لێی ووردبینەوە !\nعێراق : حەیدەر عەبادی بە توندی دژی پێشنیارێکی ئەمریکیەکان وەستایەوە کە سەربازگەیەکی ئەمریکی لە عیراقا بکرێتەوە و سەباز و ڕاوێژکاری ئەمریکی بۆ ڕەوانە بکرێ بۆ لەناوبردنی داعش !!.\nسووریا : بەشار ئەسەدیش لە چاوپێکەوتنێکی دا بۆ کەناڵی بی بی سی ڕایگەیاند : ” بە هیچ جۆرێک خوازیار نییە کە بچێتە نێو ئەو هاوپەیمانێتییەی کە بۆ داعش پێکهێنراوە !!”.\nڕووسیا : پۆتن و سیسیش لە کۆبوونەوەو ڕێکەوتنەکانی نێوانیان جەختیان کردەوە کە ” بە هەموو جۆرێک دژی دابەش بوونی عیراق و سوریان و کار بۆ بە یەکگرتووی مانەوەیان ئەکەن ”.\nداعشیش هەتا ئیستا نە هێرشی بۆ کەربەلا و نەجەفی قیبلەی شیعە کردووە و نە یەک تەقینەوەشی تێدا ئەنجام داوون .\nبەهەمان شێوە ! داعش تا ئێستا هێرشی نەکردووەتە سەر یەک شاری سەرسنوری ئێران کە هاوسنوری دەوڵەتە تیرۆریستییەکەینیی و یەک تەقینەوەشی لە ئێرانا ئەنجام نەداوە !\nهەموو ئەمانە لە کاتێکدان ، کە داعش نفوز و توانای ئەوەی هەیە لە ئێران یان شارە شیعەکانی عێراقا تەقینەوە ئەنجام بدا !! هەروەها ، هەموو ئەو توندڕەوە سونییانەی کە لە ئێرانەوە ئەچن بۆ ناو داعش ، ئێران نەک ڕێگریان لێ ناکات ، بگرە لە ڕێی پیاوانی دەزگا ئەمنییەکانییەوە کارئاسانیی و ئاراستەکاریشیان بۆ ئەکا !\nکەوابوو ئەوە ڕاستە کە تورکیا و بەحرەین و سعودییە لە سەرەتا دا ڕۆڵیان هەبووە لە دروستکردنی داعش دا ، بەڵام لە ئێستا دا بلۆکی شیعە- ڕووسە کە ئاراستەی داعش ئەکەن ! وەک نووسینەکانی دیکەم ئەیڵێمەوە : ” لە ڕووی ستراتیژییەوە ئەمریکا باش شەن و کەوی مەسەلەکە ئەکات ، ئەمریکا ئەیەوێت بە شەڕی داعش بەشار ئەسەد تووش بکا و دواتریش نۆرەی ئێرانە ! ئەمریکا ئەتوانێت جەنگی داعش بە زوویی کۆتایی پێ بهێنیت ! بەڵام ئەمریکا ئەستەمە کارێک بکات کە قازانجی ستراتیژی – سیاسیی تیدا نەکات ! بۆیە شەڕی داعش بە زوویی کۆتایی پێ ناهێنێت !!\nگەورەترین زەرەرمەند لە زاڵبوونی داعش دا ، سونەکانی عێراق بوون کە ماڵ و موڵک و هەموو شتێکیان تێداچوو ! کە ئەگەری ئەوەش هەیە لە ستراتیژیش دا سونەکانی عێراق و سوریا لە کیانێکی سەربەخۆ دا بکرێنە دەولەت و داعش ئێستا هەندێکیانی لە ژێر نفوزدان !!\nهەرچەنە ئێران داعشی ڕووەو هەولێر ئاراستە کرد مەبەستی کەوتنی دەسەڵاتی کورد و دواخستنی سەربەخۆیی باشوری کوردستان بوو ! بەڵام ئێران – داعش هەڵەی ستراتیژییان کرد و هێشتا نەدەبوو بە ئاسانی کارێکی وا بکەن ! ئاراستەکردنەکەشیان زۆر خراپ بەسەر بەرەکەیان ‘ بەرەی داعش – ئێران’ دا شکایەوە !!\nهەرچەنە کورد شەهید و قوربانیی و ڕفاندنی زۆرە ! بەڵام کورد لە ڕووی سیاسیی – ستراتیژی قازانجی گەورەی لە هەڵەی ئێران – داعش دا کرد و ئەکات . ئاکامەکەشی وای بۆ ئەچم کە بە جێ بە جێ کاری ئەجێندای ئەمریکا لە ناوچەکە دا دێتە دی ، چونکە گەلانی ناوچەکە ئیدی حوکمی دیموکراسییان ئەوێ نەک توندڕەوی و ئایدۆلۆژیی و دیکتاتۆری ! هێنانەدی ئەو ستراتیژەش درێژکردنەوەی شەڕی داعشە بۆ تووشکردنی بەرەی بەشار ئەسەد – ئێران ، پاش داعشیش ئەوا بەشار ئەسەدە و دواتریش ئەبینین کە ئێران بەرگەی ئەو تەکانە سیاسییەی ڕوخانی هاوپەیمانەکانی لە ناوچەکە دا ناگرێت .\nهەڵۆ بەرزنجەیی : ناساندنی کتێب .


پێشمەرگەی دێرینی حیزبی دێموکرات ماڵئاوایی لە ژیان کرد\nزایینی: ٢٩-١٠-٢٠١٦ - هەتاوی: ١٣٩٥/٠٨/٠٨ - ١٧:٤٠ تاران قه‌باره‌ی فۆنت:\nکوردستان میدیا: "عەبدولڕەحمان حوسێنی" پێشمەرگەی دێرینی حیزبی دێموکرات لە هەورامان کۆچی دوایی کرد.\nبەپێی هەواڵی گەیشتوو بە ماڵپەڕی کوردستان میدیا، ڕۆژی چوارشەممە ڕێکەوتی ٥ی خەزەڵوەری ١٣٩٥ی هەتاوی، پێشمەرگەیەکی دێرینی حیزبی دێموکراتی کوردستانی ئێران بە ناوی "عەبدولڕەحمان حوسێنی" خەڵکی "ئێناخی" دانیشتوی شاری پاوە کۆچی دوایی کرد.\nناوبراو ساڵی ١٣٥٨ی هەتاوی، پەیوەست بە ڕیزی ڀێشمەرگەکانی حیزبی دێموکراتی کوردستانی ئێران بوو و لە هێزی شاهۆدا سازمان درا.\nکاک عەبدولڕەحمان بەهۆی قارەمانی و لێوەشاوەیی چەند پلەی نیزامی پێ درابوو و لە شیمیایی‌بارانی هەڵەبجەدا و هێرشی ڕێژیمی کۆماری ئیسلامی بۆ سەر هێزی شاهۆ، کۆمەڵێک کادر و پێشمەرگەی ئەو هێزە دەرەتانی دەرباز بوونیان بۆ نەمابوو، خوالێخۆشبوو کاک عەبدولڕەحمانی حوسێنی یەکێک لەو پێشمەرگانە بوو کە بەدیلی کەوتە دەست ڕێژیمی کۆماری ئیسلامی و بۆ ماوەیەک زیندان کرا.\nکاک عەبدولڕەحمان کەسایەتیەکی خۆشناوی ناوچەکە بوو.\nحیزبی دێموکراتی کوردستانی ئێران پرسه وسەرەخۆشی خۆی له بنەماڵه و خزم و کەس و کاری ناوبراو دەکات وخۆی به شەریکی خەمیان دەزانێت.


پاول سیلان (Paul Celan) - بنکەی روناکبیریی گەلاوێژ :: Gelawej\nئەم بابەتە پۆلێنکراوە لە پیتی: (پ)\n- پیشه‌ى ئه‌ده‌بى: شاعیر و نوسه‌رى ئەڵمانى\n- لە رۆژى 23/11/1920 لە شاری شێرنیڤتسی کە ئەودەم شارێکی ڕۆمانیایی بوو و ئێستا شارێکی ئوکراینایە له دایکبووە.\n- لە ساڵى 1942 هەڵمەتێکی گواستنەوەی جووەکان بۆ ئۆردوگای زیندانیی بە کۆمەڵ دەستی پێ کرد، له‌م هه‌ڵمه‌ته‌دا دایک و باوکی ئه‌ویشى تێداب وو، به‌ڵام توانی خۆی بشارێتەوە، به‌ڵام دواتر ده‌ستگیركرا بردویانه‌ته ئۆردوگایەکی سوغرەکردن.\n- له‌و ماوه‌یه‌دا به خواردنی کەم و کاری گران (19) مانگ به‌رده‌وام ده‌بێت و هه‌ر له‌وێ هەواڵی مەرگی دایک و باوکی پێده‌گات، كه دایکیان کوشتبوو و باوکیشی بە نەخۆشی مردبوو.\n- له ئوردوگاکە ڕادەکات و چوه‌ته ناو سوپای سوری سۆڤیێتی و لەناویدا وەک خزمەتگوزاری تەندروستی کاری کردووه.\n- دواى ماوه‌یه‌ك توانی بگەڕێتەوە شارەکەی خۆی و دەست بە خوێندنی بکاتەوە.\n- له ساڵی ١٩٤٥ دواى ئه‌وه‌ى جەنگ کۆتایی هات، چوو بۆ بوخارست، لەوێ لە دەزگەیەکی چاپ و بڵاوکردنەوە، وەک هەڵسەنگێنەری کتێب و وەرگێڕ بۆ بژێوى ژیانى كارى كردووه.\n- له ساڵى 1947 یەکەم شیعری لە گۆڤاری (ئەگورە) بڵاوكرۆدته‌وه، هه‌ر له‌م شیعره‌شدا نازناوى (سیلان)ى بۆخۆى دانا.\n- له ساڵى 1947 له گۆڤارێکی ڕۆمانی شیعری (تانگۆی مەرگ)ی به رۆمانى بڵاوکردەوە، كه دواتر ناوی شیعرەکەی گۆڕی بۆ (فوگەی مەرگ)، کە بە بەناوبانگترین شیعری دادەنرێت.\n- هه‌ر له‌م ماوه‌یه‌دا به‌هۆى روداوه‌كانى جه‌نگ و وێرانبوونى شار و وڵات هه‌ستى به‌ته‌نیایى دڵنه‌وایى ده‌كرد، بۆیه بڕیاریدا به وڵاتان بگه‌ڕێت.\n- له ساڵى 1947 چوه ڤییەنا و بۆ ماوه‌یه‌كى كه‌م مایه‌وه، له‌م ماوه‌یه‌دا یەکەم دیوانی: لمی گۆزەڵەکان (Der Sand aus den Urnen) بڵاو کردەوە.\n- لە ڤیه‌نا بۆیه‌كمینجار شیعری (فوگەی مەرگ)ی لە پیشانگەیەکی سووریالییەکاندا خوێندەوە. هەر ئەودەمیش پێوەندیی خۆشەویستی لەگەڵ (ئینگێبێرگ باخمان)ى له‌دایكبووى نه‌مسا بەست.\n- به‌هۆى ئه‌وه‌ى باخمان لە چەند زانکۆیەک دەروونناسی و یاساى خوێندبوو، هه‌روه‌ها بەشی فەلسەفەشی دەخوێند و خەریکی نووسینی دکتۆرانامەکەی بوو لەسەر هایدگەر و هەر لە ڕێگەی ئەویشەوە سیلان ئاشنای فیکری هایدگەر دەبێت، دەست بە خوێندنەوەی بەرهەمانی دەکات و ئاشنای فیکری دەبێ.\n- دواى ڤیه‌نا چوه پاریس و لەوێ ژیا، هاوکات لەگەڵ کارکردن لە گارگە و وەرگێڕاندا، زمانی ئەڵمانی و زانستی ئەدەبی خوێند وەکو مامۆستای ئەدەب کاری كرد.\n- له ساڵی ١٩٥٢ لەگەڵ ژنە هونەرمەندی فەرەنسی (گیسێل لێسترانژ) هاوسه‌رگیرى كرد و بوه باوكى (2) كوڕ، به‌ڵام لە کۆتاییەکانی ساڵانی شەستدا لەیەکترى جیابونه‌وه.\n- سیلان لە ئابی ١٩٤٨، تازە هاتبووە پاریس. شیعر دەتوانێ چی لەبارەی ئەم دۆخەی زەمەنەوە بڵێ؟ یان چۆن سیلان، وەک ڕزگاربوویەک بتوانێ ئەم ئەزموونە بە هۆی زمانەوە بنووسێتەوە؟ ئەو توانی لە هەشت دیواندا ئەمە بکا.\n- له ساڵانى پەنجاکان خۆی لە پاریس ده‌ژیا و دیوانەکانیشی لە ئەڵمانیا بڵاودەکرده‌وه، ناوەندە ئەدەبییەکانی ئەڵمانیا وەک شاعیرێکی زۆر گەورە پێشوازیان لێده‌كرد و خه‌ڵاتیان كرد.\n- هه‌ر له‌م ماوه‌یه‌دا پێوەندیی دۆستایەتی لەگەڵ هایدگەر دروست ده‌كات و لە ماوەی نزیکەی (20) بیست ساڵدا بە نامە پێوەندییەکی گەرمیان لەگەڵ یەکتریدا دەبێ و کتێبیان بۆ یەکتر دەنارد و لەبارەی شیعر و فەلسەفەوە گفتوگۆیان دەکرد.\n- په‌یوه‌ندى نێوانیان وردە وساردی تێکەوت، چونكه هره‌چه‌نده سیلان بە بەرهەمەکانی ئەو سەرسام بوو، بەڵام پڕ ڕق بوو لە لایەنگریی ئەم بیرمەندە گەورەیەی ئەڵمانی لە نازییەکان.\n- له پاریس باری دەروونی تێكده‌چێت بۆ ماوه‌یه‌ك له نەخۆشخانەیەکی دەروونی لە پاریس ده‌مێنێته‌وه و به‌مۆڵه‌ت بۆ كاره ئه‌ده‌بیه‌كانى ده‌رده‌چوو.\n- له رۆژى 24/7/1967 له شاری فریبێرگ هایدگەر پێشوازی لە پاول سیلان ده‌كات و بۆ ئه‌وه‌ى لە هۆلێ زانکۆی فریبێرگ شیعر بخوێنێتەوە، له كۆڕه‌كه‌دا زیاتر لە هەزار کەس به‌شداریان كردبوو، هه‌ر له‌م كۆڕه‌دا سیلان بە شێوەیەکی ڕەق گوتی نامەوێ وێنە لەگەڵ هایدگەر بگرم.\n- به‌رهه‌مه‌كانى بۆ زۆر زمانى جیهانى وه‌رگێڕدراون له‌وانه كورد، كه کتێبی شیعرەکانی پاول سیلان له‌لایه‌ن رزگار شێخانی كراوه به كوردى.\n- لە رۆژى 20/4/1970 لە تەمەنى (49) ساڵى خۆى هه‌ڵداوه‌ته ناو ڕوباری سێن لە شارى پاریس و خنكا دوای هەفتەیەک توانیان ته‌رمه‌كه‌ى بدۆزنه‌وه.\nپیشە: شاعیر و نوسه‌ر


شێعر و شاعیر » Balinde Poetry\nشێعر و شاعیر\nفەرەیدوون ڕەهنەما/ شاعیر و سینەماکار و ڕەخنەگری فارس\nفەرەیدوون ڕەهنەما، شاعیر و سینەماکار و ڕەخنەگرێکی فارسە، لە ساڵی ١٩٣٠ لەدایکبووە و ساڵی ١٩٧٥ مردووە. لە پاریس سینەمای خوێندووە و زۆرینەی ژیانیشی هەر لە فەرەنسا بەسەر بردووە، پێنج کتێبی شیعری هەیە، چواریان بە فەرەنسی و یەکیان بە فارسی نووسیوە، یەکێک لە کتێبەکانی پۆل ئێلوار پێشەکیی بۆ نووسیوە. فەرەیدوون ڕەهنەما چەندین وتار و نووسینی دەربارەی ئەدەبیات و سینەما هەن و بە نوێگەری ئەو بوارانە دادەنرێت، لە جێیەکدا شاملو گووتبووی، ئێمە شیعری نوێمان لە ڕێگەی فەرەیدوونەوە ناسی.\nوەرگێڕانی لاوێن ئەمانی\nوەک بڵێی هەرچەندە وێرانەکان زیاتر بەسەر سەری مرۆڤدا دێنە خوار، دڵی بە شەوقێکی تووندترەوە لێدەدات. ئاگر لە کەنارێکەوە کە کەس پێی نەزانیوە خۆ دەنوێنێ. هیوا دەزێتە ناو چاوانی مرۆڤەوە، ڕووناکتر دەدرەوشێتەوە. وەک ژۆ بووسکێ Joë Bousquet دەڵێ: “ناتوانی دواهەمین مرۆڤ بکوژی”.\nلە ڕابردوودا، شاعیرەکان بەردەوام تەنیا بوون، نەک لەبەرئەوەی تەنیاییان خۆش دەویست، بەڵکوو بەو هۆیەوە کە تەنیایی ئەوانی بۆ لای خۆی پەلکێش دەکرد. تەنیا بوون لەبەر ئەوەی جیهانێکی بێ ئەڤینیان دەبینی. بەو هۆیەوە کە کلیلێکیان بۆ تێگەیشتن لە تەواوەتی جیهانی دەرەوەی خۆیان لە دەستدا نەبوو، هەروەها لەبەرئەوەی کە نەیاندەزانی چۆن دەکرا کۆتایی بهێنن بەو دۆخە سەمەرە و جێ بەزەییەی ئەو کۆمەڵگایەی تێیدا دەژیان؛ لە شەوێکدا کە دەیانبینی بێکۆتایە، سەگەردان دەبوون و خۆیان بێتوانا و بێبەرگری دەبینییەوە. جیهانێکی بەدەر لە خۆشەویستیان دەهۆنییەوە، بەو ڕاددەیەش بەهێز نەبوون کە ئەو خۆشەویستییە بەبڕشت و ڕەهایەی دواهەمین، لە دڵی تەنگی خۆدا پەەروەردە بکەن؛ دەرگاکانی خۆشەویستی بێسنوور، دەرگاکانی ژیانێکی مەزن، هێشتاکەش داخراو بوون.\nلەبەر ئەم هۆکارە بوو کە هەوڵیان دەدا بە هەر شێوەیەک بووە مرۆڤەکان تێبگەیەنن کە نابێ بەم شێوە گەمژانەیە لە هەمبەر ئەم جیهانە نەشیاوەدا بێدەنگ بن. گروپێک لەوان ئەم بۆچوونەیان تا ئەو ڕاددەیە گەشە پێدەدا کە تەنانەت چێژ و خۆشیشیان بە حەرام دەزانی. هەوڵیان دەدا گاڵتەجاڕی و گەمژانەبوونی ئەم دنیایە وەک ئاوێنەیەک بە چاوی بێ ئاگاکاندا بدەنەوە، تا ڕەنگە بەم شێوەیە کەمێک بەخۆدا بێنەوە. لوتریاموون Lautréamont دەڵێ: “من ئەوەندە لە خراپە ئەدوێم کە تۆ بڕوا بە چاکە بهێنی…”\nشاعیرەکان بەردەوام تەنیا بوون، نەک لەبەرئەوەی تەنیاییان خۆش دەویست، بەڵکوو بەو هۆیەوە کە تەنیایی ئەوانی بۆ لای خۆی پەلکێش دەکرد. تەنیا بوون لەبەر ئەوەی جیهانێکی بێ ئەڤینیان دەبینی\nئەوە ڕەشبینەکان بوون کە گەمژەیی جیهانیان نیشان دا، بە شێوەیەک کە وەک بڵێی ڕێگەچارەشیان فیدای ئەم ڕەشبینییەی خۆیان کرد، بەڵام وەک ژان دووهۆ Jean duhaut، شاعیری هاوچەرخی فەڕەنسی دەڵێ: “…لە سەد ساڵ بەم لاوە، شاعیران لەو لوتکانەی کە پێیانوابوو لەسەری دانیشتوون هاتنە خوار؛ پێشەنگانی خۆیان لۆمە کرد، چیتر خودایان نییە؛ سروودی یاخیبوونی خەڵکانی بێئەنوا فێر بوون و بە بێ دڵساردی هەوڵ ئەدەن ئاوازەکانی خۆیانیان فێر بکەن. دڵنیان لەوەی بۆ ئەم مەبەستەیە کە دەدوێن. تەنیایی شاعیرانی ئەمڕۆکە خەریکە لەناو دەچێت، ئەوان ئێستاکە خۆیان خەڵكێکن لەناو خەڵکانی تردا.\nشێعر لە بەدیهێنانی خەڵکێکی باشتردا پێگە و کاریگەرییەکی گرنگی هەیە. ڕەنگە لەبەر ئەوە بێت کە دووهۆ دەڵێ: “هێزی موتڵەقی شێعر مرۆڤەکان پاقژ دەکاتەوە- تەواوی مرۆڤەکان.” ئەم ڕستەیەی فرانسوا لاکلێریش وەڵامێکە بۆ ئەم وتەیە: “بەرەو لای شێعرە، کە مرۆڤ پەلکێش دەکرێت.” ئەگەر لەم ڕستەیەدا بە باشی قووڵ بینەوە، ڕەنگە زۆیش نەجێی‌باوەڕ و زێدەڕۆیی نەنوێنێ. ئەو ڕۆژەی کە هەمووان بتوانن ببینن، هەمووان دەبنە شاعیر؛ هۆکارێک بوونی نییە بۆ ئەوەی هەمووان نەبنە شاعیر. لەبەرئەوەی شێعر لە هەموواندا بوونی هەیە، بەڵام یان بەلاڕێدا براوە، یان بە زایە چووە و یان ئەوەتا مردووە. ئەو ڕۆژەی کۆسپەکان لەناوبچن، بۆچی ژیان نەبێ بە “یەک پارچە شێعر”؟ بۆ مەگەر شێعر چییە جگە لەم جوانی و هەستانەی کە شاعیر چێشتوونی و ئەوانی تر نەیانچێشتووە… هەمووکات پێویست نییە کە شێعر بنووسرێتەوە. ئەگەر کەسێک شێعرەکانی حافزی شیرازی نەنووسیبا، ئایا شێعر نەدەبوو؟ ئایا شێعر تەنیا بەم پیتانەی ئێمە دەیانڕێژینە سەر لاپەڕەکان و دەیانخوێنینەوە، سنووردار دەبێتەوە؟\nئەمە دنیایە کە ڕێگەی لە شێعر گرتووە،-دنیایەک کە مرۆڤەکان تێیدا تەنیا کاتی ئەوەیان هەیە لەگەڵ یەکدا بجەنگن و سواری سەری یەک بن!\nلە شەڕ لەگەڵ ئەم دنیایەدایە کە شاعیران براکانی خۆیان دۆزیوەتەوە. دووهۆ چیرۆکێک دەگێڕێتەوە، دەڵێ: “لە شوباتی ١٩١٧دا من و ماکس ئێرنست Max Ernst، وێنەکێشێ سوریالیست، لە بەرەی جەنگ بووین. ماکس ئێرنست ئەو کاتە تۆپهاوێژێ ئەڵمانییەکان بوو و خەندەقەکانی ئیمەی تۆپباران دەکرد،- ئەو خەندەقانەی کە من وەک سەربازێکی فەڕەنساوییەکان بەرگریم لێدەکردن. بەڵام سێ ساڵ دوای ئەمە ئێمە بووینە باشترین هاوڕێکانی دنیا. لەو کاتە بە دواوە هەردووکمان بۆ یەک ئامانج تێدەکۆشین و ئەویش ئازادی تەواوەتی مرۆڤە.”\nئەمە دنیایە کە ڕێگەی لە شێعر گرتووە،-دنیایەک کە مرۆڤەکان تێیدا تەنیا کاتی ئەوەیان هەیە لەگەڵ یەکدا بجەنگن و سواری سەری یەک بن\nبێنژامین پێرێ Benjamin Péret، شاعیرێکی سوریالیستی دیکەیە کە دەڵێ: “ئەی ئێوە کە برای منن، چونکە من دوژمنانێکم هەیە!”\nئەم پێویستییە بۆ یەکگرتن، ئەم زەروورەتە بۆ خۆشویستن، یەک لە تایبەتمەندییە بەرچاوەکانی شێعرە. ئەوینی شاعیران هەموو شتێک لەیەک گرێدەداتەوە. باشترینەکانیان گریانەکان، ترسەکان، هەژارییەکان و داڕمانی خەونەکانیان دەبینی و یاخی بوونی خۆیان وەک ئاوێکی سارد بەسەر ڕووخساری خەواڵووی ئەوانی دی دا دەپژاند.\nبەڵام، وەک چۆن پیەر رۆڤێردی Pierre Reverdy دەیڵێ: “کاتێک مرۆڤ یەکجار چاوەکانی کردەوە، چیتر ناتوانێ بە ئاسوودەیی بخەوێ.”\nلێرە بەدواوە وەرزێکی نوێ لە شێعر دەست پێدەکات، – وەرزی وەفاداری شێعر بە “ڕاستییەکی زۆر ڕووت، زۆر هەژار، زۆر جوان و هەمیشە دەلال” (ژان دووهۆ). وەرزی ژیانی ڕاستەقینەی شێعر، وەرزی گەڕانەوەی بۆ هۆکاری بوونی، بۆ ئەوەی شێعر دەخوڵقێنێت و لە شێوەی خشڵێکی ڕزیوی شکۆدار دەریدێنێ.\nتا ئێستاکە شاعیر هەرگیز شێعری بۆ خۆی نەوتووە و ناتوانێ تەنیا بۆخۆی بنووسێ. ڕامبۆ دەڵێ: “من، ئەوی دییە.” هۆگۆش دەڵێ: “ئەو کاتەی من لە خۆم دەدوێم بۆ ئێوە، لەڕاستیدا لە ئێوە دەدوێم.” دیسانەوەش ژان دووهۆ دەڵێ: “شاعیر زیاتر ئەو کەسەیە کە ئیلهام دەبەخشێت تا ئەو کەسەی کە ئیلهام وەردەگرێت. شێعرەکان بەردەوام خاوەنی پەراوێزی گەورەی سپین، پەراوێزی گەورە لە بێدەنگی…ئەم گشتە شێعرە عاشقانە بێکەڵکە، ڕۆژێک تەواوی ئەڤینداران بە یەک دەگەیەنێت… تێگەیشتن، وەک مەیل، وەک ڕق، لە کۆمەڵە پێوەندییەکی نێوان هۆکاری تێگەیشتن و کەسانی دی پێک هاتووە،- جا چ گەر تەواوی ئەمانە هەڵسێنگێنراو بێت و چ ئەگەر نەبێت.” بۆیە تا ئەو کاتەی ئەم پەیوەندییە بوونی نەبێت، شیعرێکیش بوونی نابێت. ئەگەر کەسێک لە بیستنی پارچە شێعرێک شتێک لە ناخیدا نەگۆڕێ، ئەگەر نەگری، پێنەکەنێ، تووڕە نەبێ، عاشق نەبێ، بێزار نەبێ، هاوار نەکا، نەتاسێ، ئەوا ئەو شێعرە دەتوانێ هەموو شتێک بێت جگە لە شێعر. هەر ئەم گریان، پێکەنین و تووڕەبوونانەی خەڵکە کە شێعر لەو دۆخە بێڕۆحەی پیتە چاپکراوەکان ڕزگار دەکات و ژیانی پێ دەبەخشێت. لێرەدایە، ڕێک لێرەدا کە ژیانی پان و بەرینی شێعر دەست پێدەکات.\nبەڵام دەبێ خەڵکت خۆش بوێ، دەبێ حەز بە پێشڤەچوونیان بکەی. دەبێ بخوازی کە باشتر ببینن، باشتر ببیستن و باشتر هیوادار بن. نابێ یاری بە هەستەکانیان بکرێ، ئەوانەی کە دەیانهەوێ کۆڵی سەر شانی کەسانی تر بە قسەکانیان کەم بکەنەوە، دەبێ لانیکەم ڕاستگۆ بن، هەر ئەو ڕاستگۆییەی کە لە هەناوی ڕەنجدا پەروەردە دەبێ.\nهەر لەبەر ئەم هۆیەشە کە شاعیرانی ڕاستەقینە، شاعیرانی داهاتوون؛ ئاسۆی سبەینێیەک جگە لەوەی کە ئێستاکە گەمارۆی داون، پاراوی و درەوشانەوەیەکی تایبەت بە شێعرەکانیان دەبەخشێت. ڕەنگە تا ئەم ئاسۆیەش نەبێت، شاعیر نەتوانێت لە کەموکووڕی ئەو دۆخەی خەڵکی تێدایە تێبگات. شاعیرانی گەورە هەمووکات بەربێژ و دوورنواڕ بوون. لەوانەیە بەم هۆیەش بێت کە خەڵک ناوی ئەوان لەگەڵ ناوی پەیامبەرەکانیاندا ئاوێتە دەکەن، ڕامبۆ دەنووسێت: “شێعر خۆی لەگەڵ کردەوەدا هاوئاهەنگ ناکات، بەڵکوو پێش دەکەوێت.”\nئەم شەوقە و ئەم ئەوینە، ڕابردوو بە داهاتووەوە دەبەستێتەوە. هەر ئەم ئەوینەیە کە داوا لە خەڵک دەکات باشتر بژین، چاکەکارتر بن. نیما یوشیج دەڵێت:\n«… ئەو شاراوەبینەی ناخەکان ـ گوێی نادیاری جیهانی پڕئێشی ئێمەـ\nخەڵکانی ئازارچێشتوو دەناسێت.\nئەو ئاشناپەروەردەیە، بە دەنگی ئامین گووتنی هەرجارەی خۆی\nلەناو یەکدا لێکیان هەڵدەپێچێتەوە…»\nبە واتایەکی تر، شاعیران لە شوێنێک دەڕوێن کە ڕاستییەکی بێداڵدە بوونی هەبێت، ڕاستییەک کە دەبێ بەرگری لێبکرێت.


روبن هود لە ئەڵمانیا 5 كەس دەكوژێت!\nپۆلیسی ئەڵمانیا تەرمی 5 كەسی لە دوو ناوچەی جیاواز دۆزیوەتەوە، كە لەڕێگەی تیروكەوانەوە كوژراون و تائێستاش هیچ سەرەداوێك لەبارەی ئەو تاوانانە ئاشكرانەكراوە.\nپۆلیسی ئەڵمانی بڵاویكردوەتەوە، لەگوندێكی ناوچەی باساو لە هەرێمی باڤاریا تەرمی سێ كەس لەژوورێكی هۆتێلێكدا دۆزراونەتەوە، كە لەڕێگەی تیروكەوانەوە كوژراون و لەهەوادارانی چەكە كۆنەكانی چاخەكانی ناوەڕاست بوون.\nسێ كەسەكە، لە 2 ژن و پیاوێك پێكدێن و پیاوەكە تەمەنی 53 ساڵە، ژنەكانیش 33 ساڵ و 30 ساڵن، لەكاتی دۆزینەوەی تەرمەكانیان سێ تیروكەوانی مۆدێرن لە ژورەكەیاندا بوە و پیاوەكە و یەكێك لە ژنەكان لەسەر جێی نوستنەكە بون و دەستی یەكتریان گرتوە، پیاوەكە 3 تیر دراوە لە دڵی و دووانیش لەسەری، هەروەها ژنەكە تیرێك لە سەری و تیرێك لە دڵی دراوە، ژنەكەی دیكە لەسەر زەوی بوە و تیرێك دراوە لە ملی.\nئیدارەی ئەو هۆتێلە، كە لەلای سەردانیكەرانی چیاكانەوە بەناوبانگە، باس لەوەدەكەن ئەو سێ كەسە، هیچ كەسێكی دیكەیان لەگەڵدا نەبوە لە ژورەكەدا و خزمەتكارەكە لەكاتی چوون بۆ پاككردنەوەی ژورەكەیان، تەرمەكانیانی دۆزیوەتەوە.\nپۆلیسی ئەڵمانی ئاشكراشیكردوە، تەرمی دوو ژنی دیكە لەشوقەیەكدا لەناوچەی فیتینگن دۆزراونەتەوە، كە 650 كلیۆمەتر لە هۆتێلەكەوە دورە، بەڵام هیچ تیروكەوانێك لە شوقەكەیاندا نەدۆزراوەتەوە و دیار نییە چۆن كوژراون، یەكێك لە ژنەكان 35 ساڵە و ئەوی دیكە هێشتا 19 ساڵی تەواو نەكردوە.\nبەپێی لێكۆڵینەوەكان، كچە گەنجە كوژراوەكەی نێو هۆتێلەكە و دوو ژنەكەی هۆتێلەكە، كە بە تیروكەوان كوژراون، خەڵكی یەك ویلایەتی ئەڵمانیان و بەپێی وتەی شایەتحاڵەكانیش ژنە 35 ساڵەكە، شەریكی ئەو ژنە 30 ساڵەیە، كە لە هۆتێلەكەدا كوژراوە و تیرێك بە ملیەوە بووە.


بەرەبەیانى ئەمڕۆ یەکشەممە لە ڕێگای نێوان چەمچەماڵ – سەنگاو پیاوێکی تەمەن 52 ساڵ لەکاتی شۆفێریدا و لەوکاتەی لەسەر تاسەیەک خێراییەکەی کەمدەکاتەوە درایە بەر دەستڕێژی گولـلە و کوژرا، قائیقامی چەمچەماڵیش دەڵێت، گومان دەکرێت بەهۆی کێشەیەکی کۆمەڵایەتی پێشترەوە کوژرابێت.\nسەرلەبەیانی ئەمڕۆ یەکشەممە 28ی ئازاری 2021، تەرمی هاووڵاتییەک لە قەزای چەمچەماڵ دۆزرایەوە کە پیاوێکی تەمەن 52 ساڵە.\nرەمک رەمەزان، قائیمقامى چەمچەماڵ بە "ناس کورد"ى راگەیاند، " کوژراوەکە ناوى محمد عەلى ئەحمەدە و ناسراوە بە (محەمەدى حاجى عەلى) و دانیشتووى گوندى مەملەحەى سەر بە ناحیەى سەنگاوە و تەمەنی 52 ساڵە و خێزاندارە."\nوتیشى، " ڕووداوەکە لەنێوان چەمچەماڵ و سەنگاو روویداوە و نزیک کاتژمێر 5:00ى بەرەبەیان بووە، دەست بەجێ هێزە ئەمنییەکان چونەتە شوێنى ڕووداوەکە و لێکۆڵینەوە بەردەوامە و تەرمەکەش بۆ پزیشکى دادوەرى سلێمانى نێردراوە."\nقائیمقامى چەمچەماڵ ئاشکراى کرد، تا ئێستا سکاڵا تۆمار نەکراوە و گوماندەکرێت پەیوەندى بە کێشەیەکى کۆمەڵایەتى ڕابردووەوە هەبێت، بۆیە پەڕاوى لێکۆڵینەوەى بۆ کراوەتەوە.\nدوو سەرچاوەى پۆلیس کە داوایان کرد ناویان نەهێنرێت بە "ناس کورد"یان وت، " کاتژمێر 5:00ى بەیانى لە نزیک بنکەى مەشقى پیادەى کەرکوک لە مەنیلەى نزیک ناحیەى شۆرش لەکاتی ڕاوەستانی ئۆتۆمبێلەکە لە تاسەیەک تەقە لە محەمەد عەلی کراوە و لەناو ئۆتۆمبیلەکەى خۆیدا کوژراوە".\nبەوتەى سەرچاوەکان، محەمەد عەلی ئۆتۆمبێلى پیکابى پێ بووە و ژمارەیەکى زۆر گولـلە بەرخۆى و سەیارەکەى کەوتووە و هەر لەوێدا گیانى لەدەستداوە، تاکو ئێستاش سکاڵا تۆمارنەکراوە ."\nبەپێى زانیارییەکانى ناس کورد ئەو پیاوە پێشتر کێشەیەکى کۆمەڵایەتی هەبووە، بەڵام تائێستا روون نیە کە هۆکارى کوشتنەکەى ئەو کێشەیە بێت.


ئاژانسى هه‌واڵى ڕۆیته‌رز بڵاوى كرده‌وه، چیپى هۆتۆڤڵ، جێگرى وه‌زیرى ده‌ره‌وه‌ى ئیسرائیل ڕایگه‌یاندووه، پێشنیارێكى سه‌رۆكوه‌زیرانى وڵاته‌كه‌ى بۆ هاریكارى مرۆیى و دیپلۆماتى كورد له‌لایه‌ن ئیسرائیله‌وه له پەرله‌مانه‌وه په‌سه‌ند كراوه.\nپێچه‌وانه‌ى دۆناڵد تڕه‌مپ، بنیامین ناتانیاهۆ، سه‌رۆكوه‌زیرانى ئیسرائیل پێشنیارى كردووه، هاریكارى مرۆیى به گه‌لى كورد لە سوریا پێشكه‌ش بكرێت، بەگوێرەى میدیاکانیش، کوردانى ڕۆژئاواى کوردستان لەلایەن ناتانیاهۆوە به خۆڕاگر به‌رامبه‌ر هێرش و په‌لاماره‌كانى سوپاى توركیا وه‌سف کراون، ئەو هێرشانەشى بە پاكتاوى ڕه‌گه‌زى کوردەکان لەلایەن سوپاى تورکیا و هاوپه‌یمانه‌كانییەوە ناوبردووە.\nجێگرى وه‌زیرى دەرەوەى ئیسرائیل ئاماژه‌ى بۆ ئه‌وه‌ش كردووه، ئه‌مڕۆ ئه‌و پێشیناره‌ى سەرۆکوەزیرانى وڵاتەکەى له په‌ڕله‌مانه‌وه په‌سه‌ند كراوه.\nباسیله‌وه‌ش كردووه، ئیسرائیل یارمه‌تى پێشكه‌شى كورده‌كان كردووه به‌تایبه‌تى له بواره‌كانى دیپلۆماتى و مرۆییەوە، هه‌ستیش به‌و نه‌هامه‌تییه گه‌ورانه کراوە كه به‌سه‌ر كورداندا هاتوە.\nجێگرى وه‌زیرى ده‌ره‌وه‌ى ئیسرائیل وتوشیه‌تى: “ئیسرائیل به‌رژه‌وه‌ندییه‌كى گه‌وره‌ى له‌وه‌دایه كورد و كه‌مینه‌كانى تر له باكورى سوریا پارێزراو بن، به‌وپێیه‌ى میانڕه‌ون”.\nبه‌رپرسه باڵاكه‌ى حكومه‌تى ئیسرائیل مه‌ترسی خۆیشى بۆ له‌ناوبردنى ئه‌زمونى ڕۆژئاواى كوردستان نەشاردووەتەوە و دەڵێت: “له‌ناوبردنى ئه‌و ئه‌زمونه سیناریۆیه‌كى خراپ و ترسناكه بۆ ئیسرائیل، ئه‌مه‌ش واده‌كات ئێران چه‌ند گروپێكى تر له زیانى ئیسرائیل هانبدات”.


گۆڕان بیری چۆوه پارتی سه‌رۆكی په‌رله‌مانه‌كه‌ی ئاودیوی سنوركرد\nئاژانسی نها : دیداری تایبه‌ت\nمه‌حمود سه‌نگاوی ئه‌ندامی مه‌كته‌بی سیاسیی یه‌كێتی نیشتیمانی كوردستان، له‌دیمانه‌یه‌كی له‌گه‌ڵ ئاژانسی هه‌واڵی نها ئاماژه به‌چه‌ند پرسێكی گرنگ ده‌كات، له‌سه‌ر رێكه‌وتنی پارتی و گۆڕان ده‌ڵێت" گۆڕان بیری چۆوه پارتی سه‌رۆكی په‌رله‌مانه‌كه‌ی ئاودیوی سنوركرد".\nئاژانسی نها: ئێستا زۆرترین قسه له‌سه‌ر پێكهێنانی حكومه‌ته، یه‌كێتی به پێی كورسی یان به پێی قورسایی سیاسی خۆی به‌شداری ده‌كات له حكومه‌تی ئاینده‌ی هه‌رێم ؟\nمه‌حمود سه‌نگاوی: یه‌كێتی هێزی دووهه‌مه له كوردستان، نه پارتی حكومه‌تی پێ دروستده‌كرێت به‌بێ ئێمه نه ئێمه به‌بێ ئه‌وان وهیچ لایه‌كمان سه‌ركه‌وتوو نابین، ئه‌گه‌ر پارتی بێ یه‌كێتی حكومه‌ت پێكبهێنێت، ئێمه‌ش له سنووری خۆمان حكومه‌تی خۆمان دروست ده‌كه‌ین، له ئێستادا هه‌ر حكومه‌تێك پێكبهێنرێت ده‌بێت پارتی و یه‌كێتی تێیدا به‌شدار بن.\nئاژانسی نها: ئه‌گه‌رهه‌ریه‌كه له پارتی و یه‌كێتی به‌جۆرێك باس له پێكهێنانی حكومه‌ت بكه‌ن مانای گه‌ڕانه‌وه بۆ دوو ئیداره‌یی ناگه‌یه‌نێت، ئه‌گه‌ره‌كان بۆ دوو ئیداره‌یی هه‌نگاو ده‌نێت؟\nمه‌حمود سه‌نگاوی: ئومێد ئه‌كه‌م به‌و شێوه‌یه نه‌بێت، ناتوانم بڵێم ئه‌گه‌ره‌كان چه‌ندن، به‌ڵام هیوادارم هه‌ردوولامان هه‌ست به به‌رپرسیاریه‌تی بكه‌ین.\nئاژانسی نها: ئێوه ده‌ڵێن نابێت دوو پۆستی سیادی هه‌ستیار كه وه‌زاره‌تی پێشمه‌رگه و ناوخۆن به ده‌ست پارتییه‌وه بێت، له كابینه‌ی داهاتوودا یه‌كێتی پۆستی یه‌كێك له‌و دوو وه‌زاره‌ته وه‌رده‌گرێت؟\nمه‌حمود سه‌نگاوی: ده‌بێت وه‌ریبگرێت، به‌شێك له هێزه‌كانی ئه‌و دوو وه‌زاره‌ته سه‌ربه یه‌كێتین، له كابینه‌ی پێشووشدا به‌پێی رێكه‌وتن ده‌بوو دوو ساڵی دووه‌م ئه‌و دوو وه‌زاره‌ته به ده‌ست یه‌كێتییه‌وه بێت، به‌ڵام بارودۆخی یه‌كێتی و كۆچی دوایی جه‌نابی مام جه‌لال هۆكار بوون رێكه‌وتنه‌كه جێبه‌جێ نه‌كرێت و یه‌كێتی دوو ساڵه‌كه‌ی خۆی وه‌رنه‌گرێت، به‌ڵام ئێستا ده‌بێت یه‌كێك له‌و دوو وه‌زاره‌ته بده‌ن به ئێمه.\nئاژانسی نها: له ئێستادا یه‌كلایی بۆته‌وه پۆستی جێگری سه‌رۆكی حكومه‌ت پشكی یه‌كێتییه، به‌پێی ده‌نگۆكان قوباد تاڵه‌بانی تاكه كاندیدی یه‌كێتییه به حوكمی پاشخانی پێشووی له حكومڕانی و ئه‌و ده‌نگه زۆره‌ی له‌لایه‌ن جه‌ماوه‌ری یه‌كێتییه‌وه به‌ده‌ستی هێناوه، ئه‌مه راسته؟\nمه‌حمود سه‌نگاوی: ناكرێت پێش روداوه‌كان بكه‌وین ئه‌گه‌ر لایه‌نه‌كه‌ی تر وای دابنێن ئه‌و جێگایه جێگایه‌كی زه‌عیفه و قوباد تاڵه‌بانی ده‌سه‌ڵاتی نابێت له حكومه‌تدا، ره‌نگه قوباد تاڵه‌بانی و یه‌كێتیش رازی نه‌بن به‌و پۆسته.\nئاژانسی نها: به‌ڵام سامان گه‌رمیانی له لێدوانێكیدا بۆ ئاژانسی نها وتی یه‌كێتی به‌هێز و ده‌سه‌ڵاته‌وه قوباد تاڵه‌بانی ده‌نێرێته حكومه‌ت، كاندیدێكی تر هه‌یه بۆ ئه‌و پۆسته؟\nمه‌حمود سه‌نگاوی: قوباد تاڵه‌بانی یان هه‌ركه‌سێكی تر ئه‌و پۆسته وه‌ربگرێت پشتگیری لێ ده‌كه‌ین و به ده‌سه‌ڵاته‌وه ده‌ینێرین، منیش كاندیدی دیاریكراوی خۆمم نییه هه‌ر كه‌سێك له‌لایه‌ن یه‌كێتییه‌وه هه‌ڵبژێردرێت من پشتگیری ده‌كه‌م.\nئاژانسی نها: له‌ئێستادا ده‌نگۆی ئه‌وه هه‌یه به‌شێوه‌یه‌كی ژێربه‌ژێر رێكه‌وتن له‌نێوان یه‌كێتی و گۆڕان له ئارادایه، وه‌ك سه‌رده‌می شاخ كه یه‌كێتی سێ به‌ره بوو به‌ره‌یه‌كی ئێستای گۆڕان ده‌بێت؟\nمه‌حمود سه‌نگاوی: ئه‌و كاته‌ی هه‌ردوو جه‌نابی مام جه‌لال و نه‌وشیروان مسته‌فا له ژیاندا بوون رێكه‌وتنێكیان كرد، به‌ڵام دواتر چه‌ندین گرفت و كۆچی دوایی هه‌ردووكیانی به‌دوادا هات، من هه‌موو كاتێك له قسه‌كانمدا وتومه بزوتنه‌وه‌ی گۆڕان به‌شێك بووه له خوێندنگاكه‌ی مام جه‌لال و پێویسته هه‌ردوولا له‌یه‌ك نزیك بین، هه‌رچه‌نده به‌داخه‌وه سیاسه‌تی ئه‌مجاره‌یان له‌به‌رامبه‌ر سه‌رۆك كۆماری عێراق سیاسه‌تێكی باش نه‌بوو و له بیریان كرد چۆن له پردێ رێگری له سه‌رۆكی په‌رله‌مانه‌كه‌یان كرا له چوونی بۆ ناو شاری هه‌ولێر، ره‌نگه له هه‌ر كاتێكدا هه‌مان سیاسه‌ت به‌رامبه‌ریان بنوێنن، ئومێده‌وارم ئێمه گۆڕان و لایه‌نه ئیسلامییه‌كانیش یه‌كبگرین و هێزێك دروستبكه‌ین رووبه‌رووی پارتی ببینه‌وه له رووی سیاسییه‌وه نه‌ك به شه‌ڕ، چونكه ئه‌وان ئه‌گه‌ر ده‌سه‌ڵاتی ته‌واویان هه‌بێت به‌سه‌ر ناوچه‌كه‌دا ره‌نگه كاری باش نه‌كه‌ن و هه‌مان كاره‌كانی 31ی ئاب دووباره بكه‌نه‌وه.\nئاژانسی نها: پارتی ده‌ڵێت رووداوه‌كانی 16 ی ئۆكتۆبه‌ر رووی 31 ی ئابی سپی كرده‌وه؟\nمه‌حمود سه‌نگاوی: ئه‌وان ئاواتیان ئه‌وه‌بوو 16 ی ئۆكتۆبه‌ر كه‌ركوك وێران بێت و وه‌كو موسڵی لێبێت و به هه‌زاران كه‌ركوكی ئاواره ببن، ئێمه ده‌مانزانی به‌ره‌نگاری ئه‌و هێزه‌مان پێ ناكرێت له‌گه‌ڵ ئه‌وه‌شدا چه‌ندین شه‌هیدماندا، ته‌نها له حه‌ویجه‌وه 500 هامه‌ر هاتبوون بێجگه له لایه‌كانی تر، دونیا پێی وتین پشتگیریتان لێ ناكه‌ین، جه‌نابی كاك مه‌سعود خۆی ده‌ڵێت وه‌زیری ده‌ره‌وه‌ی ئه‌مریكا پێی وتین ئه‌گه‌ر ریفراندۆم بكه‌ن ده‌تانگێڕینه‌وه بۆ شوێنه‌كانی پێشووتان، كاك مه‌سعود گوێی نه‌دایه و ئه‌وانیش ئێمه‌یان گه‌ڕانده‌وه بۆ خوار هێڵی 36.\nئاژانسی نها: واته كورد گه‌ڕێنرایه‌وه بۆ سه‌رده‌می ساڵی 2003؟\nمه‌حمود سه‌نگاوی: ته‌نها شتێكی كه‌می ماوه، ئه‌ویش له ئه‌نجامی سیاسه‌تی هه‌ڵه و ناڕاست.\nئاژانسی نها: ئێوه خاوه‌ن ناسنامه‌ی ئه‌م وڵاته‌ن و خه‌باتتان كردووه بۆ ئازادی، بۆچی رێگه‌تان له‌و سیاسه‌ته هه‌ڵه‌یه نه‌گرت؟\nمه‌حمود سه‌نگاوی: راسته ئێمه له میدیاكان بانگه‌شه‌مان بۆ ریفراندۆم كرد، به‌ڵام له راستیدا زۆر هاوارمان كرد و وتمان با ریفراندۆم ئه‌نجام نه‌درێت.\nئاژانسی نها: ئه‌و هاواره‌تان به ئاشكرا بۆ نه‌كرد، بۆ له میدیاكان به خه‌ڵكتان نه‌وت نابێت ریفراندۆم ئه‌نجام بدرێت؟\nمه‌حمود سه‌نگاوی: بابه‌ته‌كه بابه‌تێكی نه‌ته‌وه‌یی بوو، ئه‌گه‌ر ئێمه پشتگیریمان لێ نه‌كردایه ئێستا كاك مه‌سعو‌د ده‌یوت ئێمه ویستمان كورد بكه‌ین به ده‌وڵه‌ت به‌ڵام یه‌كێتی نه‌یهێشت، ئه‌وه مه‌ترسییه‌كی نه‌ته‌وه‌یی بوو بۆ ئێمه.\nئاژانسی نها: به‌ڵام مه‌ترسییه‌كانتان نه‌ده‌زانی؟\nمه‌حمود سه‌نگاوی: بێگومان ده‌مانزانی، رۆژێك پێش ئه‌نجامدانی ریفراندۆم مه‌كته‌بی سیاسی له كه‌ركوك كۆبونه‌وه‌مان كرد و وه‌فدێكمان نارد بۆ لای كاك مه‌سعود تا ریفراندۆم ئه‌نجام نه‌درێت، خودی كاك عومه‌ر فه‌تاح داوای كردبوو به‌یانێك ده‌ربكرێت و رابگه‌یه‌نرێت ریفراندۆم ئه‌نجام نادرێت، به‌ڵام كاك مه‌سعود پێداگری كرد و به‌داخه‌وه تووشی ئه‌و كاره‌ساته‌ی كردین.\nئاژانسی نها: سه‌باره‌ت به‌ڕێكه‌وتنی نێوان گۆڕان و یه‌كێتی، ئاسته‌نگه‌كانی به‌رده‌م رێكه‌وتنه‌كه چی بوون؟ كێن ئه‌وانه‌ی رێگر بوون له‌و رێكه‌وتنه؟ ئایا ئه‌گه‌ر هه‌یه هه‌ردوولا دووباره بچنه‌وه سه‌رمێزی گفتوگۆ؟\nمه‌حمود سه‌نگاوی: سه‌باره‌ت به‌رێكه‌ونتن بۆ نا، له سیاسه‌تدا هیچ شتێك مه‌حاڵ و نه‌گونجاو نییه، به‌ڵام ناچمه ناو ورده‌كارییه‌كانی كێ رێگری لێكرد و بۆ رێكه‌وتن نه‌كرا.\nئاژانسی نها: له ئێستادا پۆستی سه‌رۆكی په‌رله‌مان بۆ یه‌كێتی یه‌كلا بۆته‌وه، پێت باشه سه‌رۆكی په‌رله‌مان ژن بێت و كێ به شیاوی ئه‌و پۆسته ده‌زانیت؟\nمه‌حمود سه‌نگاوی: لای من هه‌ر كه‌سێك ئه‌و پۆسته وه‌ربگرێت جیاوازی نییه، گرنگ ئه‌وه‌یه به‌رگری له مافی میلله‌ت و پشتگیری یه‌كێتی نیشتمانی كوردستان بكات، با سه‌رۆكی ئه‌مجاره‌ی په‌رله‌مان ژن بێت، حیزب بڕیار ده‌دات كێ ئه‌و پۆسته وه‌رده‌گرێت، هه‌ر كه‌سێكيش بایكۆت ده‌كات یاخود نا كه‌یفی خۆیه‌تی، وه‌كو ئه‌ندامی حیزب ده‌بێت پابه‌ندی بڕیاری حیزبه‌كه‌ی بێت.\nئاژانسی نها: كۆنگره‌ی چواره‌می یه‌كێتی نیشتیمانی كوردستان كه‌ی ده‌به‌سترێت؟ جگه له ده‌نگدانی ئه‌ندامانی كۆنگره كێ كاندیده بۆ پۆستی سكرتێری گشتی؟كێ به شایسته ده‌زانن؟\nمه‌حمود سه‌نگاوی: من پێش رووداوه‌كان ناكه‌وم به‌ڵام هه‌میشه وتومه ده‌بێت كۆنگره‌یه‌كی بێ رێكه‌وتن ببه‌سترێت، بڕیارماندابوو مانگی دووی ساڵی داهاتوو كۆنگره ببه‌ستین به‌ڵام نازانم جێبه‌جێ ده‌كرێت یاخود نا.\nئاژانسی نها: خۆت هه‌ڵده‌بژێریته‌وه بۆ ئه‌ندامێتی مه‌كته‌بی سیاسی یان سه‌ركردایه‌تی؟\nمه‌حمود سه‌نگاوی: نازانم ئه‌و كاته چۆن ده‌بێت، به‌ڵام له ئێستادا حه‌زم لێی نییه.\nئاژانسی نها: دكتۆر به‌رهه‌م ئێستاش جێگری دووه‌می سكرتێری یه‌كێتی نیشتیمانی كوردستانه؟\nمه‌حمود سه‌نگاوی: كاك به‌رهه‌م كاتی خۆی ده‌ست له‌كاركێشانه‌وه‌كه‌ی قبوڵ نه‌كراوه و ئێستا یه‌كێتییه، به‌ڵام نازانم هه‌مان پۆستی پێشووی هه‌یه یاخود نا چونكه یه‌ك دوو كۆبوونه‌وه كراوه من لێره نه‌بووم.\nئاژانسی نها: له‌سه‌ر پۆستی سه‌رۆك كۆمار چه‌ند كه‌سێك له یه‌كێتی دڵگران بوون، له‌وانه كاك به‌ختیار، مه‌كته‌بی سیاسی هیچ هه‌نگاوێكی ناوه بۆ ئه‌وه‌ی بیگه‌ڕێنێته‌وه بۆ ناو كۆبونه‌وه‌كان؟\nمه‌حمود سه‌نگاوی: مه‌كته‌بی سیاسی كاك به‌ختیاری ده‌رنه‌كردووه تا بیگه‌ڕێنێته‌وه، زۆر كه‌سیش چوونه‌ته لای وه‌ك كاك حامیدی حاجی غالی و قسه‌یان كردووه، خۆی عاجز بووه و ئه‌وه‌ش كێشه نییه ده‌گه‌ڕێته‌وه.\nئاژانسی نها: له ئێستادا هاوپه‌یمانی بووه به سێ به‌شه‌وه، ئێوه چیتان كردووه وه‌كو یه‌كێتی تا هاوپه‌یمانی بگه‌ڕێننه‌وه ژێر باڵی یه‌كێتی له دوای گه‌ڕانه‌وه‌ی دكتۆر به‌رهه‌م؟\nمه‌حمه‌د سه‌نگاوی: ئه‌وانه‌ی دوێنێ كۆنگره‌یان به‌ستووه ئه‌وه هیچ نییه، ئه‌وانه هه‌رچوونه هه‌ولێریان شكان بوو بۆیان، من پێم وایه ئیتر ده‌بنه كۆمه‌ڵێك له‌ژێر ده‌سه‌ڵاتی ئه‌ولا.\nئاژانسی نها : پێت وایه حیزب هه‌یه وه‌كو ماركێتی سیاسی بۆ پاره په‌یداكردن حیزبایه‌تی ده‌كات؟\nمه‌حمود سه‌نگاوی: بێگومان، ئه‌گینا من پێم وایه ئه‌و براده‌رانه‌ی وه‌كو كاك ئارام و ئه‌وان له 500 ده‌نگ زیاتریان نه‌هێنابێت له‌و زیاتر له سه‌د هه‌زار ده‌نگه‌ی كاك به‌رهه‌م له په‌رله‌مانی عێراق، ئێستاش پێم وایه زۆربه‌یان ده‌گه‌ڕێنه‌وه ناو یه‌كێتی.\nئاژانسی نها: له ئێستادا باس له دووباره ده‌ستپێكردنه‌وه‌ی جموجۆڵه‌كانی داعش ده‌كرێت، پێتان وانییه هۆكارێك له پشت دووباره چالاككردنه‌وه‌ی داعشه‌وه هه‌بێت بۆ ئه‌وه‌ی حكومه‌ته‌كه‌ی مه‌هدی بشكێنرێت و كورد په‌راوێز بخرێت؟\nمه‌حمود سه‌نگاوی: له ئێستادا دنیا دنیای هه‌واڵگرییه، هه‌ر وڵاتێك بیه‌وێت كێشه بۆ وڵاتێكی تر دروست بكات ده‌توانێت له رێگای هه‌واڵگرییه‌وه ئه‌و كاره بكات و داعش بجوڵێنێت، به‌ڵێ له ئێستادا له‌و میحوه‌ره‌ی من سه‌رپه‌رشتی ده‌كه‌م له گه‌رمه‌سێر داعش زۆرترین جموجۆڵی هه‌یه، به‌ڵام پێكدادانیان ته‌نها له‌گه‌ڵ هێزه عێراقییه‌كانه و ناتوانن بێنه ناو سنوره‌كانی ئێمه.\nئاژانسی نها: ده‌وترێت حه‌شدی شه‌عبی كارئاسانی بۆ داعش ده‌كات، ئه‌مه راسته؟\nمه‌حمود سه‌نگاوی: له راستیدا هه‌ر داعشن ئێستا هاتوون بوون به حه‌شدی شه‌عبی، به تایبه‌تی عه‌سایبی ئه‌هلی حه‌ق.\nئاژانسی نها: ئێستا نماینده‌ی كێ ده‌كه‌ن، حه‌شد یان داعش؟\nمه‌حمود سه‌نگاوی: نماینده‌ی خۆیان ده‌كه‌ن، هه‌رچییه‌ك ده‌كه‌ن بۆ ئه‌وه‌یه بمێننه‌وه و نه‌كوژرێن و نه‌گیرێن.\nئاژانسی نها: وه‌ك ده‌زانرێت له‌ماوه‌ی پێشوودا دۆخی یه‌كێتی نیشتیمانی كوردستان زۆر ناجێگر بوو، له دوای ئه‌نجامدانی هه‌ڵبژاردنی په‌رله‌مانی عێراق و كوردستان دۆخه‌كه باشتر نه‌بووه؟\nمه‌حمود سه‌نگاوی: له ئێستادا دۆخی یه‌كێتی جێگیره و زۆر باشه و هۆكاره‌كه‌شی گه‌ڕانه‌وه‌ی به‌رهه‌م ساڵح و ئاشتبوونه‌وه‌ی به‌شێكمانه كه پێشتر كێشه‌مان هه‌بوو له ناو یه‌كێتی و له‌گه‌ڵ كۆمه‌ڵێكی تر، له ئێستادا هیچ كێشه‌مان نییه.\nئاژانسی نها: تۆ به‌وه ناسراوی كه‌سێكی قسه له روو بوویت، ئێستا تۆش هیچ كێشه‌یه‌كت نه‌ماوه له‌گه‌ڵ یه‌كێتی؟\nمه‌حمود سه‌نگاوی: من هیچ كێشه‌یه‌كم نییه، ئه‌گه‌ریش شه‌ڕبكه‌م له‌سه‌ر یه‌كێتی و گه‌و‌ره‌یی یه‌كێتی شه‌ڕ ده‌كه‌م نه‌ك له‌سه‌ر كه‌س.\nئاژانسی نها: واز له پرسیاره سیاسییه‌كان ده‌هێنم و پرسیارێكی كۆمه‌ڵایه‌تیت لێ ده‌كه‌م, له زۆر كات و زۆرینه‌ی شوێنه‌كان ده‌مانچه‌ت پێ ده‌بینرێت، ئه‌مه ئاره‌زوویه‌كی خۆته یان دوژمنداریت؟\nمه‌حمود سه‌نگاوی: ئێمه نازانین كێ دوژمنمانه له‌به‌ر ئه‌وه به درێژایی مێژوویه‌كی دوور و درێژ ئێمه چه‌كمان پێیه، نازانین له چ كاتێكدا توشی چی ده‌بین، من قبوڵی هه‌ندێك شت ناكه‌م، كه‌سێك ئیهانه‌م بكات هه‌ر له‌وێدا ده‌یكوژم و كه‌رامه‌تی خۆم له هه‌موو شتێك له‌لا گرنگتره، به‌ڵام هه‌رگیز ئیهانه‌ی كه‌س ناكه‌م ئه‌گه‌ر كه‌سێك ده‌ستم بۆ نه‌با ده‌ستی بۆ نابه‌م، به‌ڵام قسه‌م پێ بوترێت مه‌حاڵه جواب نه‌ده‌مه‌وه، بۆ بابه‌ته‌كه‌ی شاناز براده‌ران سه‌رزه‌نشتیان كردم له‌وه‌ی بۆ خۆم ده‌كه‌مه هاوڕێی ئه‌وانه به‌ڵام من هه‌ركه‌س جنێوم پێبات مه‌حاڵه بێده‌نگ ببم.\nئاژانسی نها: پێت وایه به‌رهه‌م ساڵح سه‌ركه‌وتوو بێت له چوار ساڵی ئاینده‌دا؟\nمه‌حمود سه‌نگاوی: پێش رووداوه‌كان ناكه‌وم، به‌ڵام تا ئێستا به‌پێی ئه‌وه‌ی ده‌یبینم سه‌ركه‌وتووه.\nئاژانسی نها: به‌ڵام ئه‌مه روداو نییه بابه‌تێكی چاره‌نوس سازه، تۆ كه‌سێك ده‌نێریته به‌غداد ده‌بێت بزانیت سه‌ركه‌وتوو ده‌بێت یان نا؟\nمه‌حمود سه‌نگاوی: له ئێستادا دۆخی عێراق ناجێگیره گه‌رنا به‌رهه‌م ساڵح كه‌سێكی سه‌ركه‌وتووه، له‌گه‌ڵ ئه‌وه‌شدا چه‌ند له به‌غداد بووه سه‌ركه‌وتوو بووه و له سه‌دا سه‌د متمانه‌م پێیه‌تی.\nئاژانسی نها: عادل عه‌بدول مه‌هدی ئه‌و پیاوه‌ی ئێوه له شاخ پشتگیریتان لێ ده‌كرد، هیچ ئومێدتان هه‌یه چاكه و پیاوه‌تی رۆژانی رابردووی شاختان باته‌وه؟\nمه‌حمود سه‌نگاوی: ئه‌و سه‌رۆك وه‌زیرانی عێراقه، نوێنه‌ری هه‌موو لایه‌نه جیوازه‌كانی عێراقه نه‌ك به ته‌نها ئێمه، وه ئه‌گه‌ری هه‌یه هاوسه‌نگی رابگرێت، كه‌سێكیش نییه شه‌ڕی كردبێت بۆ ئه‌و پۆسته به‌ڵكو داوای لێكراوه بچێته ئه‌وێ، ئه‌گه‌ر بزانێ سه‌ركه‌وتوو نابێت یه‌كسه‌ر ده‌ست له كاركێشانه‌وه‌كه‌ی پێشكه‌ش ده‌كات.\nئاژانسی نها: كۆتا پرسیارم له‌باره‌ی پۆستی پارێزگاری كه‌ركوكه, كێ ده‌كرێت به پارێزگار؟ ئه‌و پۆسته پشكی یه‌كێتییه یاخود پارتی؟\nمه‌حمود سه‌نگاوی: پشكی ئێمه‌یه و لێی ناگه‌ڕێینه‌وه مه‌گه‌ر به زۆر لێمان بسه‌نن.\nئاژانسی نها: ئه‌وان هێزیان هه‌یه و ئیوه‌ش هه‌تانه، بۆچی به‌زۆر لێتان بسه‌نن؟ بۆ پێداگری ناكه‌ن له‌وه‌ی كاندیدتان هه‌بێت و نه‌گه‌ڕێنه‌وه دواوه ؟\nمه‌حمود سه‌نگاوی: له ئێستادا پارتی هه‌وڵ ده‌دات عه‌ره‌بێك ئه‌و پۆسته وه‌ربگرێت ته‌نها بۆ ئه‌وه‌ی بۆ ئێمه نه‌بێت، به‌ڵام ئێمه كاندیدی خۆمان هه‌یه .\nئاژانسی نها: پارێزگاری كه‌ركوك هه‌ر له كه‌ركوكییه‌كان ده‌بێت؟\nمه‌حمود سه‌نگاوی: ئاسۆ مامه‌ند ره‌فعه‌ت عه‌بدوڵا یان رزگار عه‌لی هه‌ركامێكیان یان كه‌سێكی دیكه ئه‌و پۆسته وه‌ربگرێت جیاوازی نییه گرنگ ئه‌وه‌یه كه‌ركوكی بێت و له كه‌ركوكدا بێت.\nمەحمود سەنگاوی: بەشێک لە پارتییەکان منیان خۆش دەوێت، بەڵام ن...


شەڕی ناگۆرنی قەرەباغ [قەرەباغی کوێستانی] هیچ شانسێک بۆ بووژاندنەوەی دادگەریی مێژوویی بە دەست کوردەوە ناهێڵی! – KDPmedia\nHomeوتارشەڕی ناگۆرنی قەرەباغ [قەرەباغی کوێستانی] هیچ شانسێک بۆ بووژاندنەوەی دادگەریی مێژوویی بە دەست کوردەوە ناهێڵی!\nشەڕی ناگۆرنی قەرەباغ [قەرەباغی کوێستانی] هیچ شانسێک بۆ بووژاندنەوەی دادگەریی مێژوویی بە دەست کوردەوە ناهێڵی!\nنووسەر: ستانسیلاڤ میخایلۆویچ ئیوانۆڤ / وەرگێڕ لە ڕووسییەوە: د.کامران ئەمین ئاوە\nئەو کوردانەی سۆڤییەت که لە کۆتایی ساڵەکانی دەیەی ٣٠ی سەدەی ڕابردوو بە زۆر لە “ناگۆرنی قەرەباغ”ەوە بۆ وڵاتانی ئاسیای نێوەڕاست (کازاخستان، ئوزبەکستان، قرقیزیا) دوورخرابوونەوە، [بەردەوام] خوازیاری دادگەریی بوون و بۆ ماوەیەکی دورودرێژ هیوای گەڕانەوە بۆ زێدی مێژووییان لەدەست نەدا.\nئەوەی ئاشکرا و ڕوونە، کوردەکان بە چەشنێکی فەرمی وەکو یەکێک لە گەلە ڕەسەنەکانی ڕووسیە پێناسە کرابوون و چەندین سەدە لە باشووری قەفقاز ژیابوون. هەرێمی کوردستان که ناوەندی بەرێوبەرایەتییەکەی شاروچکەی آبدالیار (دواتر کرایە لاچین) بوو، لە ساڵی ١٩٢٣ زایینی لە چوارچێوەی کۆماری ئازەربایجانی یەکیەتی سۆڤییەتی سۆسیالیستی و لە سەر سنووری کۆماری ئەرمەنستانی یەکیەتیی سۆڤییەتی سۆسیالیستی پێک‌هێندرا.\nئەم ناوچەیە بە شێوەیەکی بەربڵاو وەک”کوردستانی سوور” بەناوبانگ بوو و، ڕۆڵی لە بەرزبوونەوەی بزووتنەوەی نەتەوەیی – ڕزگاریخوازیی کورد له تورکیە و ئێران، ناوچەکانی ژێردەسەڵاتی فەرانسە (سووریە) و بریتانیای گەورە (عێراق) هەبوو. یەکێک لە هۆیەکانی درووست‌کردنی کوردستانی خودموختار لەم ناوچەیە، هەوڵی حکوومەتی سۆڤییەتی بۆ کەمکردنەوەی ئاستی توندوتیژی له بەرەنگاربوونەوەی ئەرزیی ئەرمەنستان – ئازەربایجان، لە ڕێگای پێدانی چەند ناوچەی کێشە لەسەر بە لایەنی”سێهەم” و درووست‌کردنی “ناوچەی ناوبڕە” لە نیوان ئەرمەنستان و هەرێمی خودموختاری ناگۆرنی قەرەباغی ئازەربایجان بوو. ناوی کوردستان ئیتر لە ساڵی ١٩٢١ وە، واته دوو ساڵ پێش دامەزراندنی فەرمیی هەرێمی کوردستان بەکاردەبرا. کوردە موسڵمانەکان بە گشتیی بە چەشنێکی چڕ لە هەرێمی کوردستان دەژیان، هوسی حوسێن‌عەلی ئوغلی حاجیڤ یەکەم سەرۆکی کومیتەی بەرێوەبەریی هەرێمی کوردستان بوو. ئەو هەرێمە ناوچەکانی (دایرەی) قەرەقشلاق، کەڵبەجار، قۆتورلو، قوباتلی، کورد – حاجی و مورادخانلی لە خۆی دەگرت. ڕێژەی دانیشتووانی ئەو هەرێمە ٥١،٢ هەزار کەس بوو و، کوردەکان ٣٧،٤٧٠ کەس (٧٣،١%)، تورکەکان ١٣،٥٢٠ کەس (٢٦،٣%) و ئەرمەنییەکان ٢٥٦ کەس(٠.٥%) لەم دانیشتووانەیان پێک دەهێنا. لە تەواوی ناوچەکان بێجگه لە تورک‌زمانەکانی قوباتلی، کورد زۆرینەی دانیشتووانی پێک دەهێنا. بە پێی زانیارییەکانی ساڵی ١٩٢٥، هەرێمی کوردستان بریتی بوو لە ٦ ناوچە و ٣٣٠ ئاوایی که له نێو ٦٣ شوورای دێ‌دا یەکیان گرتبوو. پێکهاتەی کۆمەڵایەتی ئەم خەڵکه بە ڕادەیەکی زۆر خەسڵەتی عەشیرەیی خۆیانی پاراستبوو، شێوەی ژیانی بەشێک لە کوردەکان لە چەشنی نیوەکۆچەریی بوو، بەشێکی زۆریش لە ئەشکەوت و خێوەتەکاندا دەژیان.\nبه هۆی دروستکرانی فێرگە و خوێندن بە زمانی کوردی، هەروەها فێرگە پیشەیی نێونجییەکان له لایەن حکوومەتی سۆڤییەتەوە، دەیان کورد دەرفەتی خوێندن لە زانستگاکانی یەکیەتیی کۆمارەکانی سۆڤییەتی سۆسیالیستیان وەدەست هێنا، ڕۆژنامه و گۆڤار بە زمانی کوردی چاپ و بڵاوکرایەوە و ڕادیۆی خۆجیی دەستی بەکار کرد. لەو سەردەمەدا لەو کۆمارانه‌ی سۆڤییەت وەک ئازەربایجان، ئەرمەنستان، گورجستان و تورکمەنستان کە خەڵکی کوردی تێدا دەژیا، ناوەندەکانی کولتووری کوردی و فێرگه و فێرکاریی بە زاراوەکانی زمانی کوردی سازکرا. ئەو بارودۆخ و ڕەوشەی دەرفەتی گەشەسەندنی به کورد وەکوو گرووپێکی ئەتنیکی لە ساڵە سەرەتاییەکانی حکوومەتی سۆڤییەت‌دا بوو، لە ساڵانی دەیەی ١٩٣٠دا گۆڕا. کاربەدەستانی کۆمارەکان دەستیان بە سیاسەتی تواندنەوەی ئیجباریی گەلە کەمینەکان کرد. لە کۆماری ئازەربایجانی یەکیەتیی سۆڤییەتی سۆسیالیستی‌دا ڕێبازی بە تورک کردنی کوردان دەستی پێ کرد. لەو کاتە بەدواوە کۆتایی ناوی بنەماڵەتی خێزانێکی زۆری کورد پاشگری” ئوغلی”، “ئیڤ”، “ئۆڤ”، “یان”، ” شویلی”، “دزی” و لەم چەشنە‌ی بەخۆیەوە گرت. هەر بە هەمان شێوە، مانەوەی هەرێمی کوردستانیش ئیتر زۆری نەخایاند و بە پێی بڕیاری شەشەمین کۆنگرەی سەراسەری شوڕاکانی ئازەربایجان لە ٨ ئاوریلی ١٩٢٩ ئەم هەرێمه هەڵوەشێندرا. وێرای ئەوەش کوردستانی خودموختار لە یەکیەتیی کۆمارەکانی سۆڤییەتی سۆسیالیستی لە ساڵانی ١٩٢٩-١٩٢٣ چووە نێو مێژووی بزووتنەوەی نەتەوەیی کورد و بڕگەیەکی گرینگی یادەوەری مێژوویی کوردی پێک هێنا.\nلە ساڵانی ٤٠-١٩٣٠ کوردەکانی سۆڤییەت هاوچارەنووسی زۆربەی گەلە سەرکوتکراوەکانی تر بوون. بەشێکی زۆریان که بە گشتی موسلمان بوون لە شوێنی ژیانی هەمیشەییان بۆ ناوچەگەلێک له کازاخستان، ئوزبەکستان و قرقیزیا دوور خرانەوە کە بۆ ژین شوێنێکی گونجاو نەبوون. تەنیا دانیشتووانی کوردی ئیزیدی لە ئەرمەنستان و گورجستان، هەروەها کۆمەڵگەی کوردەکانی تورکەمەنستان لە شوێنی خۆیان مانەوە.\nکاربەدەستانی سۆڤییەت ئەگەری هەڵوێستی لایەنگری کردن لە تورکیە و ئێرانیان لە کاتی سەرهەڵدانی شەڕێکی نوێ یان تێکهەڵچوونی چەکداری لە لای باشووری[سۆڤییەت] یان وەکو بیانوو بۆ دوورخستنەوەی کوردان بۆ قەفقاز دەهێناوە. ستالینیستەکان مێژوویان باش نەدەزانی، کاتی شەڕی ڕووس و تورکەکان، تابوورەکانی کورد لە ژێر ڕێبەرایەتیی ژنراڵی کورد عەلی ئەشرەف ئاغای شەمسەدین و پاڵەوانییەکی بێ‌وێنەیان لە خەبات لەگەڵ تورکەکان پیشان دابوو. کوردە گیانبەدەربردووەکان وێرای دوورکردنەوەی بە زۆر و سەرکوت کرانیان لە سەردەمی یەکیەتیی کۆمارەکانی سۆڤییەتی سۆسیالیستی، ئازایانه دژ بە داگیرکەرانی هیتلێریی لە ساڵانی شەڕی گەورەی نیشتمانی بەشدارییان کرد و، سێ لەوان عینوانی بەرزی قارەمانی یەکیەتی سۆڤییەتیان پێ بەخشراو و هەزاران کەس لەوان بە پێدانی پلە و مێدالیا خەڵات کران.\nباوەڕیی پێدانەوە بەو کوردە ئازار پێ‌گەیشتوو و بێ‌تاوانانه‌ی کە پاش مردنی ستالین لە ساڵەکانی دەیەی ٥٠ی سەدەی ڕابردوو دەستی پێ کرد، بەداخەوە نەبوو بە هۆی بووژاندنەوەی دادگەرییەکی مێژوویی. کاربەدەستانی کۆماری سۆڤییەتی ئیزنی گەڕانەوە بۆ ماڵ و زێدیان بە زۆرینەی کوردەکان نەدا. هەتا ئێستاش کۆمەڵگەی کوردە دوورخراوەکان لە کازاخستان، ئوزبەکستان و قرقیزیستان دەژین و، تەنیا کوردە ئیزیدییەکان توانیویانە لە ئەرمەنستان و گورجستان بمێننەوە. پتر لە سەد هەزار کوردی باوەڕپێدراوە هاتنە ڕووسیە و بوون بە شارومەندی تەواو مافی فدراسیۆنی ڕووسیە.\nکاربەدەستەکانی ئازەربایجانی سۆڤییەتی بە چەشنی جۆراوجۆر دژایەتییان لەگەڵ گەڕانەوەی کوردەکان بۆ لاچین و ناوچەکانی نزیک بە ناگۆرنی قەرباغ کرد و، پاش هەڵوەشانی یەکیەتی کۆمارەکانی سۆڤییەتی سۆسیالیستی، ناسیۆنالیزم بوو بە بەشێک له سیاسەتی حکوومەتیی دەوڵەتی نوێی ئازەربایجان. کوردەکانی ئازەربایجان لەو سەردەمەدا ئیتر بەڕاستی ئاسیمیلە ببوون و باکو ڕێی نەدا کوردە دەرکراوەکانی پێشووی کوردستانی سوور بگەڕێنەوە بۆ ناگۆرنی قەرباغ.\nکاربەدەستانی کۆماری خؤ بە ناگۆرنی قەرەباغ (ئارساخ) ناسێنراو و حکوومەتی ئەرمەنستانیش سەبارەت بە کوردە باوەڕپێدراوەکانی لاچین هەتا رادەیەکی زۆر هەر ئەو هەڵوێستەیان هەبوو. ئەوان پێیان وایە، کوردەکان بە هۆی باوەڕی ئیسلامییان لە کێشەکانی نێوان ئەرمەنستان و ئازەربایجان ئەگەری ئەوەیان هەیە ببن بە ستوونی پێنجەم.\nهەوڵی تازەی حکوومەتی ئازەربایجان بۆ گەڕاندنەوەی کۆنترۆڵی خۆی لە ناگۆرنی قەرەباغ هیچ هیوایەک بۆ کوردە میراتبەرەکانی کوردستانی سوور ناهێڵێ بۆ گەڕانەوەیان بۆ لای گۆڕی پێشینیان و زێدی خۆیان. لە بارودۆخی خراپتربوونی ڕەوشی ناوچە و خۆتێوەردانی تورکیە لەم کێشەیەدا شانسی کوردەکانی لاچین بۆ بووژاندنەوەی دادگەرییەکی مێژوویی دەگاته سیفر.\nИванов Станислав Михайлович، Война за Нагорный Карабах не оставляет шансов курдам восстановить историческую справедливость\nهەڵبژاردنەکانی ئەمریکا و چاوەڕوانییەکان


دکتۆر یوسف گۆران: عه‌شره‌تگه‌رایی له یه‌مه‌ن ڕۆچۆته ناو له‌شکری وڵاته‌که‌شه‌وه\nسه‌رۆکی یه‌مه‌ن وڵاته‌که‌ی جێهێشت ڕووه‌و شانشینی عه‌ره‌بستانی سعودیه به مه‌به‌ستی چاره‌سه‌رکردنی ته‌ندروستی و ئه‌مه‌ش ئه‌وه ده‌رده‌خات برینداریه‌که‌ی زۆر له‌وه سه‌خت تر بووه که کاربه‌ده‌ستانی وڵاته‌که باسیان ده‌کرد پاش ئه‌و هێرشه‌ی ڕۆژی هه‌ینی.\nدکتۆر یوسف گۆران ، مامۆستای زانسته سیاسیه‌کان و یاسای نێونه‌ته‌وه‌یی له زانکۆی په‌ره‌پێدانی مرۆڤایه‌تی ده‌ڵێت ده‌شێت ئه‌م جونه ده‌ره‌وه‌یه‌ی سه‌رۆکی یه‌مه‌ن ببێته باشترین بیانو بۆی تا نه‌گه‌رێته‌وه بۆ یه‌مه‌ن.\nپێشتر شانشینی عه‌ره‌بستانی سعودیه ناوبژی له‌وه‌دا ده‌کرد که عه‌لی عه‌بدوڵا ساڵح یه‌مه‌ن جێبهێڵێت و ده‌ستبه‌رداری ده‌سه‌ڵات بێت. ئێستاش چاودێر ده‌ڵێن له‌و بڕوایه‌دان ته‌نانه‌ت ئه‌گه‌ر باهری ته‌ندروستیشی ڕوو له باشی بێت ئه‌وا له‌وانه‌یه عه‌ره‌بستانی سعودیه ڕێ به گه‌ڕانه‌وه‌ی نه‌دات.\nله میانه‌ی گفت و گۆکه‌ی له‌گه‌ڵ هاوکارمان به‌ڵێن ساڵح، دکتۆر یوسف گۆران ده‌ڵێت له‌و ڕوانگه‌یه‌وه‌ی که یه‌مه‌ن وڵاتێکه زۆر فاکته‌ر ڕۆڵی تیادا ده‌بینێت، بۆیه هێشتا دیارنییه کێ له پاش عه‌لی عه‌بدوڵا ساڵح ،سه‌رۆکایه‌تی وڵاته‌که ده‌کات.\nده‌توانن له ڕێی کلیککردنی ئه‌و فایله ده‌نگیانه‌ی سه‌ره‌وه‌ی ده‌سته چه‌پ گوێبیستی ته‌واوی گفت و گۆکه بن که ماوه‌که‌ی 5:06 خوله‌که.


جەنگی ناکۆتای فەڵەستین و ئیسرائیل یان کۆتایی خەونبینین بە ئاشتییەوە؟\nڕووداوە سیاسییەکانی نیوەی یەکەمی سەدەی بیستەم لەم ناوچەیەی ئێمەدا سێ کارەساتی گەورەیان لێکەوتەوە. یەکەمیان جینۆسایدی ئەرمەنییەکان لەسەر دەستی لەشکری عوسمانیی لە ساڵی ١٩١٥دا. دووھەمیان بەکەمینەبوونی کوردە وەک گەلێک لەناو چوار دەوڵەتی کۆلۆنیالیی تازەدروستکراو لەناوچەکەدا. سێھەمیشیان لەدەستدانی فەڵەستینییەکانە بۆ خاکەکەیان و بوونیان بە ئاوارە و خێمەنشین لە چەندان وڵاتانی تردا. ھەر سێ ڕووداوەکە پەیوەندییەکی ڕاستەوخۆیان بە مەسەلەی دروستبوونی ئەو فۆرمە تازەوە لە چوارچێوەی سیاسیی لە خۆرھەڵاتی ناوەڕاستدا ھەیە، کە چوارچێوەی”دەوڵەتی نەتەوەیە“.\nلە پەیوەندییدا بە فەڵەستینییەکانەوە ڕووداوەکانی سەدەی بیستەم دەوڵەتێکی بۆ جولەکەکان لە فەڵەستیندا دروستکرد و فەڵەستینییەکانی ڕووبەڕووی دۆخێک کردەوە، ھەشتا لە سەدیان ناچاربن وڵاتەکەیان بەجێبھێڵن و وەک پەناھەندە ئاوارەی شوێنانی تر، ببن. بەم مانایە کرۆکی مەسەلەی فەڵەستین و کێشەی سەرەکیی فەڵەستینییەکان لەدەستدان و داگیرکردنی خاکەکەیان و بوونیانە بە پەناھەندە لە دەرەوەی نیشتیمانەکەی خۆیاندا. مەسەلەکە نە مەسەلەی دینە، نە مەسەلەی بوونی ئەم یان ئەو ئایدیۆلۆژیای تایبەتە، نە مەسەلەی بوون یان نەبوونی ڕقێکی مێژوویی و دێرینە،بەڵکو مەسەلەی داگیرکردن و کۆلۆنیالیزمە. فەڵەستینییەکان گەلێکن خاکەکەیان داگیرکراوە و خۆشیان بە زۆر لە نیشتیمانەکەی خۆیان دەرکراون. ئەمەش ئەو تاوانە گەورەیەیە کە بەرامبەر بەوان کراوە. وەکچۆن جینۆسایدی ئەرمەنییەکان و بەکەمینەبوونی کورد مێژووی خۆیان ھەیە، بەھەمانشێوە داگیرکردنی خاکی فەڵەستینییەکان و بوونیان بە پەناھەندە لە وڵاتانی تردا، مێژووی تایبەتی خۆی ھەیە.\nتا دوای دامەزراندنی دەوڵەتی ئیسرائیل لە ساڵی ١٩٤٨دا، ژمارەی جولەکەکان لە فەڵەستیندا ژمارەیەکی کەم بووە و لەڕووی چەندایەتییەوە کەمینەی ناو ئەو وڵاتە بوون. لە ڕۆژگاری دوای جەنگی جیھانی یەکەمدا و سەرەڕای ئەنجامدانی دوو شەپۆل لە کۆچی جولەکە بۆ فەڵەستین، کەچی ڕێژەی جولەکە لە فەڵەستیندا تا ساڵی ١٩٢٢ تەنھا ١٢،٥% دانیشتوانی فەڵەستین بووە. لە نێوان ساڵی ١٩١٩ بۆ ١٩٢٣دا ٣٠ ھەزار جولەکە لەئەوروپای خۆرھەڵاتەوە کۆچدەکەن بۆ فەڵەستین. لەنێوان ساڵانی١٩٢٤بۆ ١٩٢٦دا ٥٠ ھەزار جولەکە لە پۆڵەنداوە ھەمان کۆچ ئەنجامدەدەن. لە نێوان ساڵانی ١٩٣٣ بۆ ١٩٣٦دا ١٧٠ ھەزار جولەکە لە ئەڵمانیاوە بۆ فەڵەستین کۆچدەکەن. سەرەڕای ئەم شەپۆلە گەورانە لە کۆچکردن ھێشتا زۆرینەی دانیشتوانی وڵاتەکە ھەر عەرەب بوون. لە ساڵی ١٩٣١ دا ڕێژەی عەرەب لە فەڵەستیندا ٨٢% بوو بەرامبەر بە ١٦% جولەکە. لە ساڵی ١٩٤٦دا، واتە دوو ساڵ بەر لە دامەزراندنی دەوڵەتی ئیسرائیل ڕێژەی عەرەب ٦٧% و ڕێژەی جولەکە ٣١% بووە. ئەوەی ئەم ژمارانە ئاشکرای دەکەن ئەوەیە کە جولەکەکان لە فەلەستیندا کەمینەیەکی دینیی بوون لەناو زۆرینەیەک لە عەرەبی دانیشتوانی ئەو وڵاتەدا.\nکاتێک لە ساڵی ١٩٤٧یشدا پلانی دابەشکردنی فەڵەستین بۆ دوو دەوڵەتی سەربەخۆ بە بڕیاری ١٨١ لەلایەن ڕێکخراوی نەتەوە یەکگرتوەکانەوە دەردەکرێت، جولەکەکان بە پلانەکە ڕازییدەبن و عەرەبەکانیش ڕەفزی دەکەن. ھۆکاری سەرەکیی ئەم ڕەتکردنەوەیە ئەوەبوو فەڵەستینییە عەرەبەکان بڕیارەکەیان بە خراپ و ناھەق لە قەڵەمدەدا. بەڵام ئایا بەڕاست پلانەکە ناھەقییەکی گەورەی تێدابوو، یاخود، وەک زۆرێک دەڵێن، عەرەب میللەتێکە حەزی لە شەڕ و شۆڕ و خوێنڕشتنە و کولتوریی ئاشتیی و ڕێکەوتن ناناسن؟ دۆکۆمێنتە مێژووییەکان نیشانیدەدەن لە ساتەوەختی بڕیاری دابەشکردنەکەدا، جولەکەکان لەڕووی ژمارەی دانیشتوانەوە تەنھا یەک لەسەر سێی دانیشتوانی فەڵەستین بوون و لە ڕووی خاکیشەوە تەنھا ٧% خاکی فەڵەستینیان لەژێر دەستدا بوو. کەچی پلانی دابەشکردنەکە ٥٧% خاکی فەڵەستینی پێدەبەخشین، واتە گەرچی ژمارەی دانیشتونی عەرەب دوو جار لە دانیشتوانی جولەکە زیاتر بوو، کەچی بڕی ئەو خاکەی بە جولەکەکان بەخشرابوو، گەورەتربوو لەوەی بە عەرەبە فەڵەستینییەکان درابوو. ھەروەھا دابەشکردنی بەروبومی ئابوریی وڵاتەکە بەجۆرێک بوو دەوڵەتە جولەکەکە سێجار زیاتر بەروبومی ھەبێت بە بەراورد بە ئابوریی فەڵەستینییەکان. بەم جۆرە پلانی دابەشکردنەکە ناھەقییەکی گەورەی بەرامبەر بە دانیشتوانە عەرەبەکەی وڵاتەکە تێدابوو. ئەم ناڕازیبوونە بوو بە ھۆی ھەڵگیرسانی جەنگی ساڵی ١٩٤٨. عەرەبەکان جەنگەکەیان دۆڕاند و ئیسرائیل بە ڕەسمی وەک دەوڵەت دادەمەزرێت. بەم چەشنە جەنگی ساڵی ١٩٤٨ بۆ عەرەب نەکبەیە و بۆ جولەکە جەنگی سەربەخۆیی. دەرەنجامی جەنگەکەش ئەوەیە ئیسرائیل خاکی زیاتر داگیردەکات و زیاد لە ٩٠٠ ھەزار فەڵەستینیش دەردەکرێن و دەبن بە پەناھەندە و بێماڵ. مێژوونووسی ئیسرائیلیی و جولەکە ئیلیان پاپێ دەڵێت عەرەبەکان بەھەڵە ڕووداوەکانی ساڵی ١٩٤٨ بە نەکبە ناودەبەن، ئەوەی ڕوویدا پاکتاوی ئەتنیی و نەتەوەیی بوو .لە دوای جەنگی ساڵی ١٩٤٨ەوە ئیتر ململانێکە لەوەدەردەچێت تەنھا ململانێی نێوان ئیسرائیلییەکان و فەڵەستینییەکان بێت، بەڵکو دەگۆڕێت بۆ ململانێی نێوان ئیسرائیل و ھەموو جیھانی عەرەبیی.\nلەسەرەتای دروستبوونی کێشەکەوە، لەبیستەکان وسییەکانی سەدەی بیستەمدا، فەڵەستینییەکان بەبێ ڕێکخراو و پارتی سیاسیی و کەسایەتیی و ئایدیۆلۆژیایەک بوون بتوانێت ھەموویان بەیەکەوە کۆبکاتەوە. لەڕووی کۆمەڵایەتییەوە بەسەر جوگرافیایەکی گەورەدا دابەشبوون کە تیایدا پەیوەندیی نێوان شارەکان و گوندەکانیان تەواو لاوازبوو، لەڕووی دارایی و توانای مالیشەوە زۆر لە جولەکەکان لاوازتر بوون. لە بەرامبەردا جولەکەکان گروپی چەکداریی ڕێکخراوی تایبەتیان ھەبوو، توانای مادی زۆر و ئایدیۆلۆژیایەکیان ھەبوو، کۆیدەکردنەوە و یەکیدەخستن. پێکدادانی نێوان جولەکەکان و فەڵەستینییەکان دەگەڕێتەوە بۆ ساڵانی بیست و بۆ کۆچی بە کۆمەڵی جولەکە ئەوروپاییەکان بۆ فەڵەستین. لە ساڵی ١٩٢٠، ١٩٢٩دا کۆمەڵێک پێکدادانی پچڕپچڕ و ناوچەیی ڕوودەدات، لە نێوان ساڵانی ١٩٣٦ بۆ ١٩٣٩دا پێکدادانەکان گەورەتر و خوێناویتر دەبن.\nلە دوای کۆچە بە کۆمەڵ و پرۆسەی نیشتەجێبوونی ژمارەیەکی زۆر لە جولەکەی ئەوروپا لە فەڵەستیندا، ئیتر وڵاتەکە بە کردەوە دابەشدەبێت بەسەر دوو کۆمەڵە مرۆڤی جیاوازدا: جولەکەکان و فەڵەستینییەکان. ھەردووکیان لە ڕووی ئابوریی و نیشتەجێبوون و کۆمەڵایەتییبوونەوە بەجیا لەیەکتری و دوور لەیەکتری، دروستدەبن و دەژین. ئەوەی بەردەوامیش ڕوودەدات خۆبەھێزکردن و خۆڕێکخستنی جولەکەکانی ناو فەڵەستین و ھاندانی جولەکەکانی تری جیھانە بۆ کۆچکردن بۆ فەڵەستین. بەھێزبوونی بەردەوامی دژایەتیکردنی جولەکە لە کۆمەڵگا ئەوروپییەکاندا، بە تایبەتی تاوانی کوشتنی بە کۆمەڵی جولەکەکان لەسەر دەستی نازییەکان بڕ و ڕادی کۆچ ی جولەکەکان و پشتیوانی نێودەوڵەتیان بۆ زیادەکات. لە بەرامبەردا عەرەبەکانیش دەکەونە خۆڕێکخستن، تا وایلێدێت لە ساڵانی پەنجا و شەستدا فەڵەستینیەکانیش ڕێکخراوی سیاسیی و ھێزی چەکداری تایبەت بەخۆیان دروستدەکەن و دەکەونە جەنگەوە لەگەڵ دەوڵەتی ئیسرائیلدا. لە ساڵی ١٩٦٤دا ڕێکخراوی ئازادیخوازیی فەڵەستین لە قاھیرە دروستدەبێت و لە ساڵی ١٩٦٩ عەرەفات دەبێت بە سەرۆکی بزوتنەوەکە. یەکەم پەلاماری چەکدارانەی ڕێکخراوی فەتحیش بۆسەر ئیسرائیل لە ساڵی ١٩٦٥دا ڕوودەدات. لە ئەردەن و لوبنان و سوریاوە چالاکی سەربازیی دژ بە ئیسرائیل دەستپێدەکات. ساڵی ١٩٦٧ ئیسرائیل پەلاماری میسر و سوریا و ئەردەن ئەدات و لە ماوەی شەش ڕۆژدا ئەو وڵاتانە وێراندەکات. ئیسرائیل لەو جەنگەدا چەندان شوێنی تازە داگیردەکات کە بریتین لە ناوچەی غەزە، بەرزاییەکانی گۆلان، بیابانی سینا، زیفەی غەربیی و قودسی خۆرھەڵات. ھاوکات ئیسرائیل ٤٠٠ فڕۆکە و ٥٠٠ دەبابەی سێ وڵاتە عەرەبییەکە تێکدەشکێنێت، کە دەکاتە نزیکەی ٧٠% ھێزی سەربازییی ئەو سێ وڵاتە. ١١ ھەزار میسری و ٦ ھەزار ئەردەنی و ھەزار سوری دەکوژرێن. ئیسرائیل خۆی تەنھا ٢٠ فڕۆکە و ٦٠ دەبابەی تێکدەشکێت و ٧٠٠ سەربازیشی دەکوژرێن. لە دوای جەنگی ١٩٦٧ەوە ملیۆنێک و سێسەد ھەزار پەناھەندەی فەڵەستینی تازە دروستدەبن و بەرەو غەزە، لوبنان، سوریا و ئەردەن ھەڵدێن. ژمارەی پەناھەندەی فەڵەستینی لە جیھاندا نزیکەی ٦ ملیۆن پەناھەندەیە کە بەشێکی گەورەیان تا ئەم ساتەش لەناو کەمپەکاندا دەژین. لە ئێستادا سێ نەوە لە پەناھەندەی فەڵەستینیی لەدەرەوەی نیشتیمانەکەیاندا بوونیان ھەیە. نەوەی دوای ساڵی ١٩٤٨، نەوەی دوای جەنگی ١٩٦٧، نەوەیەکیش کە لە کەمپەکاندا لەدایکبووە و فەڵەستینی نەبینیوە. تا ئەم ساتەش لە زۆربەی وڵاتانی عەرەبییدا فەڵەستینییەکان وەک پەناھەندە ماونەتەوە و مافی بوون بە ھاوڵاتییان نییە.\nگرنگترین ھەوڵێک بۆ کۆتاییھێنان بە کێشەی فەڵەستین و چارەسەرکردنی ”ڕێکەوتنەکانی ئۆسلۆ“ بوو کە لە ساڵی ١٩٩٣دا، لە نەرویج ئیمزاکرا. بەڵام ئەم ڕێکەوتنانە نەیتوانی کۆتایی بەو گرێ سیاسیی و مێژوویی و بە نایەکسانی ھێز و بە قورساییە نەفسیی و ویژدانیی و ئینسانییەکانی ئەو کێشەیە بھێنێت. نووسەری فەڵەستینی ئێدوارد سەعید یەکێک بوو لەو کەسانەی ھەر لەسەرەتاوە ڕەخنەی لە ڕێکەوتنەکانی ئۆسلۆ گرت. ئەو پێیوابوو ئەو ڕێکەوتنە بە لۆژیکی چارەسەرکردنێکی ئینسانیی و دادپەروەرانەی کێشەی نێوان ئیسرائیل و فەڵەستینییەکان دروستنەبووە و کارناکات، بەڵکو ئەوەی دایڕشتوە لۆژیکی ھێز و توانا و باڵادەستیی ھەمەلایەنەی ئیسرائیلە بەرامبەر بە فەڵەستینییەکان. سەعید پێیوابوو چارەسەری ئەم کێشەیە بە چەک و لەڕێگای ھێزی سەربازیی ڕووتەوە ناکرێت، ئەوەی پێویستە لێکتێگەیشتن و ھەوڵدانی دۆزینەوەی ڕێگایەکی ھاوبەشە لەلایەن ھەردوو لاوە کە بە لۆژیکی ھێز مامەڵە لەگەڵ یەکدا نەکەن، بەڵکو یەکتری وەک دوو ڕکابەری ھاوسەنگ و خاوەن ماف ببینن و مامەڵەبکەن. سەعید پێیوابوو ناکرێت ئاشتی بە مەرجەکانی ئیسرائیل ڕووبدات، بەوە دروستنابێت ئەوەی لایەنێک دەیەوێت بەسەر ئەویتردا بیسەپێنێت. ڕەخنەی سەعید چەندە ڕووبەڕووی ئیسرائیل بوو وەک دەوڵەتێکی داگیرکەر، ئەوەندەش ڕووبەڕووی عەرەب و فەڵەستینییەکان بوو، بە تایبەتی ڕووبەڕووی سەرکردایەتی ھێزە سیاسییەکانی فەڵەستین کە لەباتی بەرگریکردن لە مافە بنەڕەتییەکانی خەڵکی فەڵەستین، لەناو فەساد و گەندەڵیی و دزیی و جەردەییدا نووقمبوون.\nئەوەی ئێستاش دەیبینین ھەڵقەیەکی نوێیە لەم ململانێ و داگیرکاریی و بێمافکردنە درێژخایەنە کە نزیکەی سێ چارەکە سەدە مێژووی ھەیە. ئەوەی دەبینین درێژەدانە بەو حەمامی خوێنە کە دڵۆپە سەرەتاییەکانی لە بیستەکانی سەدەی بیستەمدا ڕژا. بەبۆچوونی ئێمە مەسەلەکە پەیوەندیی بە بوونی ئەم یان ئەو مزگەوت و ئەم یان ئەو شوێنی پیرۆزەوە نییە، بەڵکو پەیوەندیی بە ژیانی ملیۆنەھا مرۆڤەوە ھەیە کە بێوڵات و بێخاک و بێشوێن و بێماڵ کەوتون.\nپێدەچێت لەناو ئەو جەنگە ئایدیۆلۆژییە شەڕانگیزەدا کە ئەمڕۆ لەناوچەکەدا دروستبووە، لەناو ئەو ھەموو درۆ و نمایشە ساختەکارانەدا کە ھەیە و بەردەوامە، بە تایبەتی لەلایەن ئەوانەوە کە خۆیان وەک بەرگریکەر لە ئیسلام و خودا و مزگەوتەکەی، نمایشدەکەن، یان ئەوانەی فەلەستین وەک دیاری خودا بۆ ئەوان وێنادەکەن، دەڵێین، لەناو ئەم دۆخە دڕدۆنگ و رادیکالیزمە ئایینیی و ئەتنییەدا کە دیوێکی ئەردۆگانەکان و دیوەکەی تری ناتانیاھۆکانە، پنتێکی بچوکیش بۆ چارەسەرکردن بوونی نەماوە. لەبەردەم بێئومێدییەکی قووڵی لەم بابەتە و خەونبینینی مرۆڤی ئاسایی بە ئاشتییەوەیە، کەسێکی وەک ئالان بادیۆ دەڵێت: ئەوەی پێویستە ئەوەیە جۆرێکی نوێ لە جولەکە و جۆرێکی نوێ لە عەرەب دروستببێت. دەکرێت ئێمەش لەم سەردەمی بە دینییکردنی ھەمووشتێکدا ئەوەشی بۆزیاد بکەین، دەبێت موسڵمانێکی نوێش دروستببێت.\nلە چاوەڕوانی دروستبوونی جولەکە و عەرەب و موسڵمانێکی نوێدا ئەوەی بەڕێوەیە و ڕوودەدات، درێژەدانە بە سەرجەمی کارەساتەکانی ڕابردو و دروستکردنی کارەساتی نوێ، درێژەدانە بە سیاسەتی وێرانکردنێکی ھەمەلایەنە، بە کوشتن و بریندارکردنی ژمارەیەکی گەورە لە مرۆڤ، لە منداڵ و ژن و پیر و پەککەوتە، لە گەنج و تازەپێگەیشتو. بەردەوامبوونە لە سەر سیاسەتی بێنرخکردنێکی ھەمەلایەنەی ژیانی ملیۆنان مرۆڤ، کە ڕۆژانە وەک بوونەوەرێکی بێنرخ ڕووبەڕووی ئاگر و ئاسن و ڕۆکێت و بۆمبارانکردن دەبنەوە.


خەرجی هەر بنەماڵەیەکی ئێرانی ٢٢.٥ لەسەد زیادی کردووە\n18:30 - 2 پووشپەڕ 2720\nتێچووی ژیانی ڕۆژانەی خەڵکی ئێران بۆ بەدەستهێنانی پێداویستییەکانی ژیان بە بەراورد لەگەڵ ساڵانی پێشوو بە شێوەی نێوەنجی ٢٢.٥ لەسەد بەرز بووەتەوە.\nناوەندی ئاماری ڕێژیمی ئێران ڕاپۆرتێکی لەبارەی هەڵاوسان بڵاو کردووەتەوە؛ لەو ڕاپۆرتەدا هاتووە، ڕێژەی هەڵاوسان له مانگی جۆزەردانی ساڵی ڕابردوو هەتا کۆتایی ئەو مانگە لە ئەمساڵدا بە داکشانی ٢ لەسەدی گەیشتووەتە ٢٧.٥ لەسەد.\nنرخی خۆراکە سەرەکییەکان بە بەراورد لەگەڵ ساڵانی ڕابردوو بەرز بووەتەوە، بە جۆرێک کە نرخی گۆشتی سوور ٢٤.٧ لەسەد، خواردن و خواردنەوەکان ٢٧.٤ لەسەد، کەلوپەلی نێو ماڵ ٣٧.٠ لەسەد و کەلوپەلی دەوا و دەرمان ٢٤.٤ لەسەد بەرزبوونەوەی بەخۆیەوە بینیوە.\nلە جۆزەردانی ئەمساڵدا بە بەراورد لەگەڵ مانگی ساڵی ڕابردوو، تێچووی ژیانی هەر بنەماڵەیەک ٢٢.٥ لەسەد بەرز بووەتەوە.\nتێچووی دابینکردنی بژێویی ژیان لە ئیراندا، لە مانگی ڕەشەمەی ساڵی ٩٧ی هەتاوی هەتا مانگی گەڵاوێژی ساڵی ٩٨ زیاتر لە ١٠١ لەسەد بەرز ببووەوە کە لە ٣ ملیۆن و ٧٥٠ هەزار تمەنەوە گەیشتبووە ٧ ملیۆن و ٥٨٠ هەزار تمەن.\nئەم ئامارانە لە کاتێکدا بڵاو دەبنەوە کە بەرپرسانی ڕێژیم و بەتایبەت ناوەندی ئاماری ئێران باسیان لە نەمانی هەڵاوسان دەکرد و ناوە بە ناوە کۆمەڵێک ئاماریان دەدا بە بیروڕای گشتی کە بە هیچ شێوەیەک لەگەڵ ڕاستییەکانی کۆمەڵگە یەکیان نەدەگرتەوە.


مارگرێت دوراس - بنکەی روناکبیریی گەلاوێژ :: Gelawej\nوتار Jan 9, 2022\nعاشقێکی بچکۆلە و عەشقێکی گەورە\nلە چلەکانی سەدەی ڕابردوو بەدواوە، کۆمەڵێک تەوژم و گروپی جیاوازی ئەدەبی لە فەرەنسا سەریان هەڵدا. دەرکەوتنی چەند نووسەرێکی گەورە و بوونی چەندین ڕێباز و ئایدیۆلۆژیا لەو سەردەمەدا، کەشێکی ئەوتۆی دروست کردبوو، کە زۆر قورس بوو نووسەرێکی نوێی جیاواز لەو ناوەندەدا دەربکەوێت. (مارگرێت دوراس) ئەو ژنە نووسەرە بوو کە توانی لەنێو ئەو هەموو دەنگ و نووسەرە خاوەن پێگەیەدا، بەهۆی جیاوازبوونی لە نووسیندا، وەک دەنگێگی نوێ خۆی بە خوێنەران بناسێنێت. ئەو دەرکەوتنەی دوراس لەو سەردەمەدا، بەتەنها بۆ کاتێکی دیاریکراو نەبوو، بەڵکو دواتر و تا ئێستاش بە یەکێک لە نووسەرە تایبەتەکان دادەنرێت و بەردەوام خوێنەری خۆی هەیە و بەرهەمەکانی بۆ چەندین زمان وەرگێڕدراون.\nبەرهەمەکانی دوراس هەڵگری هیچ ئایدیۆلۆژیا و تەیار و تەوژمێکی دیاریکراو نەبووە، هەربۆیە ناسینەوە و دەرخستنی ئەدگاری دەقەکانی ئاسان نییە و ناتوانرێت وەک هەندێک لە نووسەرانی سەردەمەکەی خۆی، هێڵی کارکردنی دیاری بکرێت. بۆ ئەوەی لە بەرهەمەکانی ئەم نووسەرە تێبگەین و ڕوانین و چنینی دەقەکانی بدۆزینەوە، پێویستە زۆر بە وردی لەسەر تەواوی وشە و دەستەواژە و وێنە و میتادەقی بەرهەمەکانی بوەستین.\nنووسەری فەرەنسی (مارگرێت دوراس) لە ٤ی نیسانی ١٩١٤ لە هیندی چینی (ڤێتنامی ئێستا) لەدایک بووە، بەدیاریکراوی نزیک شارۆچکەی سایگۆن. باوکی مامۆستای بیرکاری بووە و دایکیشی هەر مامۆستا بووە. دوای مردنی باوکی لە ساڵی ١٩٢٤دا، دوراس لەگەڵ دایکی و دوو براکەیدا چوون بۆ (مادیک) و پاشان چوونە (فینگ لۆنگ) لەسەر کەناری ڕووباری (میکۆنگ). بەهۆی هەژارییەوە ئەو مناڵە کە تەنها تەمەنی دوانزە ساڵ بوو، تووشی قەیرانێکی دەروونی بوو، ئەو حاڵەتەش تا ساڵانێکی زۆر ئازاری دا. دواتر دوراس ڕایگەیاند کە ئەو قەیرانە دەروونییە وای کرد ببێت بە نووسەر و واقیعی مناڵیی خۆی و ماندوویی دایکی بەهۆی نەدارییەوە و دوو برا دژبەیەکەکەی لە هەڵسوکەوتدا بنووسێتەوە. دوو براکەی دوراس یەکێکیان دوژمنکار و شەڕانگێز و تووند، ئەوی تریان هێمن و شەرمن و ناتەندروست، ئەو تایبەتمەندییانەش نووسەر لە ڕۆمانی (بەنداو ڕووبەڕووی باسفیک)دا تۆماری کردوون. وەک چۆن ئەو چیرۆکە خۆشەویستییە تووندوتیژەی لە هەرزەکاریدا و ئەو کاتەی قوتابی بوو لە بەشی ناوخۆیی سایگۆن، بە جوانی لە ڕۆمانی (عاشقەکە)دا وێنای کردووە.\nڕۆمانی (عاشقەکە) ناوبانگێکی زۆری بۆ دوراس پەیدا کرد و لە ساڵی ١٩٨٤دا خەڵاتی گۆنکۆردی پێ بەخشرا، بە ملیۆنەها دانەی لێ فرۆشرا و بۆ زیاتر لە سی زمان وەرگێردراوە و فیلمێکی سەرکەوتووشی لێ بەرهەم هاتووە. دوراس دەربارەی ئەو ڕۆمانە دەڵێت (چیرۆکێکی تووندوتیژ و کاریگەرە بەتایبەتی لەڕووی سێکسییەوە، لە سەروو وزەی خۆمەوە بوو، ددانم پێدانا کە ئەوە شێوازی منە لە نووسیندا).\nساڵی ١٩٣٢ دوراس هیندی چینی بەجێهێشت و بۆ خوێندنی زانکۆ چووە پاریس و یاسا و ڕامیاری خوێند، لەوێ بووە هاوڕێی (فرانسوا میتران) و ڕەخنەگری بەناوبانگی فەرەنسی (مۆریس بلانشۆ) و نووسەر و شاعیر (کلۆد ڕوا). دۆراس لە سەرەتادا مەیلی بۆ بیروڕای ڕاستڕەوی هەبووە، بەڵام دواتر وردەوردە بیروڕای گۆڕا و بەشداری دانیشتنەکانی چەند هاوڕێیەکی چەپڕەو دەکرد، کە لە شوقە ئاساییەکی ئەودا کۆدەبوونەوە، کە دەکەوتە سەر شەقامی (سان بینوا) لە پاریس. لە ٢٣ی ئەیلولی ١٩٣٩دا هاوسەرگیری لەگەڵ (ڕۆبێرت ئەنتێلمێ) کرد، لە ئایاری ١٩٤٢ کوڕێکیان بوو، بەڵام پاش ماوەیەکی کورت مرد. ساڵێک دوای ئەوە یەکەمین کتێبی لە دەزگای (گالیمار) بڵاوکرایەوە، لە سێ ڕۆمانی سەرەتایدا لەژێر کاریگەریی ڕۆمانی ئەمەریکیدا بووە، بەتایبەت هەمەنگوای، بەڵام دواتر هەوڵیدا لەژێر ئەو کاریگەرییە دەربازی بێت.\nساڵی ١٩٤٣ پەیوەندی کرد بە یەکێک لە شانەکانی بەرگرییەوە کە (فرانسوا میتران) سەرکردایەتی دەکرد و سۆشیالست بوون و پشتیوانی (ژان مۆلان) بوون کە نازییەکان کوشتیان. ساڵی ١٩٤٤ پیاوانی گيستاپۆ (ڕۆبێرت ئەنتێلمێ)ی هاوسەری دوراسیان دەستگیر کرد، ئەوەش لە ڕۆمانی (ژان)دا دەگێڕێتەوە، کە ڕەخنەگران بە یەکێک لە باشترین بەرهەمەکانی دوراسی لەقەڵم دەدەن.\nپاش کۆتایی جەنگی دووەمی جیهانی، پەیوەنی کرد بە حیزبی شیوعی فەرەنسییەوە، دوای بڵاوبوونەوەی ڕۆمانی (بەنداو ڕووبەڕووی باسفیک) لە ساڵی ١٩٥٠دا سەرکەوتنێکی بێوێنەی بەدەست هێنا. لە حیزبی شیوعی جیابووەوە، بەڵام لە تێکۆشانی سیاسی دانەبڕا. کاتێک جەنگی ڕزگاریخوازی جەزائیر هەڵگیرسا، دوراس بە تووندی ئیدانەی کردەوەی ژەنەڕاڵە فەرەنسییەکانی کرد کە لە دژی خەڵکی جەزائیر پەیڕەویان دەکرد. جگە لەوەش سەردانی ئاوارەکانی جەزائیری کرد و قسەی لەگەڵ ژن و مناڵەکان کرد. وتاری تووندی لە دژی ئەو ستەمکارییەی فەرەنسا دژی جەزائیرییەکان لە ڕۆژنامە و گۆڤارەکاندا بڵاودەکردەوە.\nدوراس چالاکییەکانی لە ڕۆمان و شانۆ و فیلمدا فراوان بوون، فیلمی (ئەندیا سۆنگ)ی دوراس بووە ناوبانگێکی زۆر بۆ ئەم نووسەرە، بەڵام لە هەشتاکانی سەدەی ڕابردوودا ناوبانگێکی زۆر گەورەی پەیدا کرد، ئەویش بەهۆی ئەوەی لەسەر ڕۆمانی (عاشقەکە) خەڵاتی گۆنکۆردی پێ بەخشرا. ساڵی ١٩٦٧ لەگەڵ کۆمەڵێک ڕۆشنبیری تری ئەو کاتەی فەرەنسا بە فەرمی لە لایەن (فیدڵ کاسترۆ)وە بانگهێشت دەکرێن بۆ کوبا و ماوەی بیست ڕۆژ لەگەڵ هاوڕێکانیدا لە کوبا و لای کاسترۆ دەمێننەوە.\nساڵی ١٩٥٩ ڕۆمانی (خۆشەویستەکەم هێرۆشیما)ی دوراس لەلایەن دەرهێنەری بەناوبانگی فەرەنسی (ئالان ڕێنێ) فیلمێکی لێ دروست کرا، کە لەسەر ئەو تراژیدیایەی ژاپۆن بوو بەهۆی یەکەمین بۆمبی ئەتۆمییەوە لە ساڵی ١٩٤٥. خۆشەویستەکەم هێرۆشیما پەیوەندی نێوان دوو کەسی زۆر لەیەکدی جیایە، لە ڕووی جوگرافیا و فەلسەفە و مێژوو و ڕەگەزەوە ئەو دوو کەسە زۆر لە یەکتری دوورن. بابەتی ڕۆمانەکە لێدوانە لە جەنگ و خۆشەویستی. کات مانگی ئابی (١٩٥٧)ە لە هێرۆشیما. ژنێکی فەرەنسی کە تەمەنی سی ساڵە و لەو شارەدایە، داوای لێ دەکەن لە فیلمێکدا ڕۆڵ ببینێ کە لەسەر ئاشتییە. چیرۆکەکە یەک شەو پێش ئەوە دەست پێ دەکات کە ژنەکە دەگەڕێتەوە بۆ فەرەنسا. ئەو ژنەی لەنێو دەقەکەدایە بە هیچ شێوەیەک ناوی ناهێنرێت، لەگەڵ ئەندازیارێکی ژاپۆنیدا یەک دەبینین و چیرۆکێکی کورتی خۆشەویستی لەنێوانیاندا دروست دەبێت.\nدوراس نووسەرێکی عاشق بوو، بەردەوام لە جیهانی تایبەتی خۆیدا دەژیا و بیری دەکردەوە و دەینووسی. بەهۆی ئەو عەشقەوە کە هەیبووە بۆ نووسین و لە ڕۆمانی عاشقەکەشدا ئاماژەی پێ کردووە، وای کرد بەرهەمێکی زۆر بنووسێت و کار لە چەند بوارێکی دیکەشدا بکات، وەک شانۆ و سینەما. دوراس بە هەمان شێوەی نووسین، عاشقی سینەماش بوو، جگە لەوەی کە چەند بەرهەمێکی خۆی کراون بە فیلم، لە چەند بەرهەمێکی تری سینەماییدا کاری کردووە. هەر ئەو عەشقە بوو بۆ نووسین کە وای کرد تا کۆتایی ژیانی بۆ ساتێک دانەبڕێت و بەردەوام بنووسێت. دوراس لە ٣ی مارسی ١٩٩٦ لە تەمەنی هەشتا و دوو ساڵیدا لە پاریس کۆچی دوایی کرد.\nپاش ساڵێک لە مردنی دوراس، لور ئەدلێر ساڵی ١٩٩٧ کتێبێکی لەسەر ژیان و بەرهەمەکانی ئەم نووسەرە لە سەرەتاوە تا کۆتایی بڵاوکردەوە. ئەدلێر لەو کتێبەدا زۆر بە وردی و بە درێژی لەسەر دوراس دەوەستێت و زۆربەی گۆشەکانی ژیانی ئەو نووسەرەی بەسەر کردووەتەوە. هەر لەو کتێبەدا نووسەر باس لە پەیوەندی خۆی و دوراس دەکات و ئاماژە بە دانیشتنەکانی دەدات لەگەڵ نووسەردا.\nبەشێک لە بەرهەمەکانی دوراس\n١- بێ ئابڕووەکان- ١٩٤٣\n٢- ژیانی ئارام- ١٩٤٤\n٣- بەنداو ڕووبەڕووی باسفیک- ١٩٥٠\n٤- دەریاوانەکەی گیبرالتار- ١٩٥٢\n٥- ئەسپە بچوکەکانی تارکینیا- ١٩٥٣\n٦- تەواوی ڕۆژەکان لەنێوان درەختەکاندا- ١٩٥٤\n٧- باخچە- ١٩٥٥\n٨- لوسکوێر- ١٩٥٥\n٩- مودیراتۆ کانتابیل- ١٩٥٨\n١٠- خۆشەویستەکەم هێرۆشیما- ١٩٥٩\n١١- پاشنیوەڕۆی بەڕێز ئەندێسماس- ١٩٦٠\n١٢- دە و نیوی شەو لە هاویندا- ١٩٦٠\n١٣- فڕاندنی لول ف. شتاین- ١٩٦٤\n١٤- جێگری باڵیۆز- ١٩٦٥\n١٥- عاشقە ئینگلیزییەکە- ١٩٦٧\n١٦- وتی وێرانکردن- ١٩٦٩\n١٧- ئابان، سابانا، دەیڤد- ١٩٧٠\n١٨- ئاهـ ! ئیرنستۆ- ١٩٧١\n١٩- خۆشەویستی- ١٩٧٢\n٢٠- ژنە قسەکەرەکان- ١٩٧٤\n٢١- سوزانا ئاندلەر- ١٩٧٥\n٢٢- هاوین ٨٠- ١٩٨٠\n٢٣- ئەو پیاوەی لە ڕاڕەوەکەدا دانیشتووە- ١٩٨٠\n٢٤- ڤێرا باکستەر، یان کەنارەکانی ئەتڵەنتیک- ١٩٨٠\n٢٥- دەرەوە- ١٩٨١\n٢٦- ئاگاسا- ١٩٨١\n٢٧- نەخۆشیی مەرگ- ١٩٨٢\n٢٨- پیاوی ئەتڵەنتیک- ١٩٨٢\n٢٩- عاشقەکە- ١٩٨٤\n٣٠- ژان- ١٩٨٥\n٣١- ژیانی ماددی- ١٩٨٦\n٣٢- سۆزانییەکەی کەناری نۆرماندی- ١٩٨٦\n٣٣- ئیمیلی ل- ١٩٨٧\n٣٤- چاوە شینەکان و قژی ڕەش- ١٩٨٧\n٣٥- چاوە سەوزەکان- ١٩٨٧\n٣٦- پەرۆشیی هەڵپەسێردراو- ١٩٨٩\n٣٧- بارانی هاوین- ١٩٩٠\n٣٨- عاشقەکەی چینی باکور- ١٩٩١\n٣٩- یان ئەندریا شتاینەر- ١٩٩٢\n٤٠- نووسین- ١٩٩٣\n٤١- گشتی ئەمەیە- ١٩٩٥\nتایبەتمەندی نووسینی دوراس\nدوراس لە سەردەمێکی ئاڵۆز و فرەڕەهەند و ئاراستە جیاوازەکانی ڕۆماندا دەرکەوت. ئاسان نەبوو لەنێو ئەو پانتاییە فراوانەی ئەدەبی فەرەنسی ئەو سەردەمەدا، کە کاریگەریی سارتەر و کامۆ و بوونیادگەرییەکان و گروپی ڕۆمانی نوێ و چەندین ڕوانگە و تەیاری جیاواز ئامادەبوون، نووسەرێک بتوانێت بە بەرهەمەکانی سەرنجی خوێنەران بەلای خۆیدا ڕابکێشێت، بە مەرجێک بەرهەمەکانی هەڵگری هیچ ئایدیۆلۆژیایەک نەبوون و هیچ ڕوانگەیەکی پێشتر لەقاڵبدراویان نەبووە. وەک ئاماژەمان بۆ کرد، لە چلەکان و پەنجاکان و شەستەکانی سەدەی ڕابردوودا، کۆمەڵێک تەوژمی جیاوازی ئەدەبی لە فەرەنسا دەرکەوتن. بوونگەراییەکان و پووچگەرایی و پاشان دەرکەوتنی گروپێک بە ناوی ڕۆمانی نوێی فەرەنسییەوە. دوراس لەو سەردەمەدا نووسینەکانی بەشێوازێکی تایبەت و جیاواز لە دەوروبەری دەنووسی، هەربۆیە بەرهەمەکانی لە نووسەرانی سەردەمی خۆی جیادەکرێتەوە. کێشەکە ئەوەیە جیاوازبوونی دوراس لە نووسەرانی دەوروبەری، لەبەر ئەوەی دەکەوێتە دەرەوەی گوتارێکی ئایدیۆلۆژی و تەکنیکی نوێ و جیاواز، ئاسان نییە بە وردی هێڵەکانی ئەو جیاوازبوونە بدۆزینەوە. تا ڕادەیەک قورسە بەرهەمەکانی ئەم نووسەرە بە کۆمەڵێک ئەدگار و ستوونی تۆکمەی ئاشکرا دیاری بکرێت، چونکە ئەو گۆڕانکاری و جیاوازییەی بوونەتە سیمای دەقەکانی دوراس، زیاتر خۆی لە کارکردن لە ڕیتم و موزیکی ناوخۆیی دەق و نمایشی زمان و بیرۆکە و وێنە و گوزارشتی کورتئامێز و ڕێڕەوی نەرمی گێڕانەوە و هەستێکی ورد و تایبەتی سروشتی کاراکتەردا دەبینێتەوە. هەستکردن بەو شێوە کارکردنەش، بۆ خوێنەر ئاسان نییە و وردبینی و شارەزاییەکی زۆری دەوێت. ئێمە دەتوانین ئەدگارەکانی نووسینی سارتەر بناسینەوە، هەروەها کامۆ و بوونیاتگەرییەکان و پوچگەراییەکان و تا ڕادەیەک بەرهەمەکانی ڕۆمانی نوێش بە هەمان شێوە. زۆربەی خوێنەران کاتێک بەرهەمەکانی دوراس دەخوێننەوە، وا هەست دەکەن بەر کۆمەڵێک ڕوانین و وێنە و بابەتی زۆر ئاسایی دەکەون و چەند شتێکی سادە و ئاساییان بەرچاو دەکەوێت. بەرهەمەکانی دوراس ئاڵۆز نین بۆ تێگەیشتن، بەڵام هەموو خوێنەرێک ناتوانێت بەتەواوی لە دەقەکانی ئەم نووسەرە تێبگات. دوراس لە نووسیندا جۆرێک هارمۆنیا لەنێوان زمان و وێنە و ڕوانیندا دروست دەکات، کە چنینێکی ناوخۆیی سادە لەنێو دەقەکانیدا دەخوڵقێنێ و زۆر بە نەرمی و ئاسایی دەیخاتەڕوو. کاتێک نەتوانیت دەزوولە وردەکانی ئەو چنینە بدۆزیتەوە، ئەوا ناتوانیت بەتەواوی لە هێڵی کارکردنی ئەم نووسەرە تێبگەیت.\nکارەکانی ئەم نووسەرە جیاوازە لە کاری بوونگەراکان و پووچگەراکان و تەنانەت بەرهەمی نووسەرانی ڕۆمانی نوێی فەرەنسیش، ئەگەرچی لە چەند ڕوویەکەوە نزیکایەتی لەگەڵ چەند بەرهەمێکی ئەواندا هەیە. وەک دەبینین ڕۆمانەکانی دوراس بە ستراکچەر و چنین و ڕوانین و گوتاری دەقدا، جیاوازە لە بەرهەمەکانی (ئالان ڕۆب گرێ و ناتالی ساروت و کلۆد سیمۆن و میشێل بۆتۆر و ڕۆبێرت بنژنێ) و بەتەواوی ناچێتە چوارچێوەی کارکردنی ئەو گروپەوە، بەڵام بەهۆی چەند هێڵێکی هاوبەشەوە، هەندێک کەس دوراس بە یەکێک لە گروپی ڕۆمانی نوێی فەرەنسی دادەنێن. لە بەرهەمەکانیدا لە ڕووی تەکنیکەوە هاوشێوەی بەرهەمەکانی ئەوانە، بەتایبەتی لەگەڵ ئالان ڕۆب گرێدا. زۆربەی ڕۆمانەکانی بەشێوەی گێڕانەوەی خێرا و گرتەی سینەمایی نووسیوە، کە ئەو شێوازەش پێویستی بە وشەی کەمە، بەڵام لە خستنەڕوودا پێویستی بە هونەرێکی ناباو و تا ڕادەیەک ئاڵۆز هەیە.\nموزیکێکی ناوخۆیی لە دەقەکانی دوراسدا هەیە کە هەموو شتە زوو تێپەڕەکان تۆمار دەکات، زۆر جار چەند شتێکی سادە و ئاسایی بەهۆی شێوازی خستنەڕووی دەقەکانیەوە، نووسینێکی تایبەت دروست دەکات. ئەم نووسەرە لە ڕۆمانەکانیدا بازدانی گەورە و تەنکیکی زۆر جیاواز و شتی زەق و زۆر دیاری ئەنجام نەداوە، کە ئەوانەش زوو لەلای خوێنەر ئاشکرا دەبن و دەتوانێت بە ئاسانی درکیان پێ بکات. کاتێک دەقەکانی دوراس دەخوێنیتەوە، هەست بە دەنگێکی بڵند و جۆرێک لە پشێوی گەورە و هەنگاوی درشت ناکەیت، ئەو زۆر بە سادەیی و بە هەنگاوی ورد و زمانێکی پوخت و نەرم و ڕیتمێکی هێواش دەنووسێت. هەربۆیە زۆر جار خوێنەر لەگەڵ نووسینەکانی دوراسدا، ڕووبەڕووی کێشە دەبێتەوە، چونکە نووسین لای دوراس جۆرێکە لە بێدەنگی، کارکردنە لەنێو زماندا لەپێناوی نووسیندا. ئەو نایەوێت پەیوەندی لەگەڵ خوێنەردا دروست بکات و سەرنجیان بەلای نووسینەکانیدا ڕابکێشێت، بەڵکو نووسین لای ئەو ئەزموونکردن و ئاشکراکردنی تواناکانی زمانە. دوراس لە دەقەکانیدا هەندێک یاری لە ڕێزمان و گوزارشتدا دەکات بە تێکەڵکردنی کاتی ئێستا و داهاتوو، یان دەمی ڕاگەیاندن و دانانی، کە وا دەکات لە وەرگێڕاندا گرفت بۆ خوێنەری زمانەکانی تر دروست بکات. بەشێک لە ئاڵۆزیی دەقەکانی ئەم نووسەرە، دەگەڕێتەوە بۆ ئەو یارییە زمانەوانییەی لە هەندێک شوێنی دەقەکانیدا دەیکات، بەڵام یارییەکان لەپێناوی ئاڵۆزبووندا نین، بەڵکو سروشتی ئەو جۆرە کارکردنەی کە وەک سیمای تایبەتی دەقەکان ئەم نووسەرە دەردەکەوێت، وای کردووە بەو شێوەیە بکەوێتەوە. دوراس هەموو بابەت و وێنە و گوزارشتێک دەکات بە نووسین، بۆ ئەوەی هەردوو جیهانەکە تێکەڵ بکات، جیهانی نووسین و جیهانی ڕاستەقینەی ژیان و کارەساتەکانی. لە دواچاوپێکەوتنیدا دەڵێت (نووسین هەیە، ژانیش بە کارەساتەکانیەوە، هەروەها ستەمەکانی. ناتوانین هەردووکیان پێکەوە کۆبکەینەوە، ئەو کاتە نەبێت کە ژیان و کارەساتەکانی بکەینە بابەتێک بۆ نووسین). دوراس هەموو ژیانی خۆی و ئەوەی لە دەوروبەری ڕوویدا، کردی بەنووسین، هەربۆیە زۆرێک لە بەرهەمەکانی وەک بیۆگرافیای خۆی دەردەکەون، بەتایبەتی ڕۆمانی (عاشقەکە) زۆر لە لە ژیانی خۆیەوە نزیکە.\nئەگەرچی دوراس خاوەنی بەهەمێکی زۆرە و بەشێک لە بەرهەمەکانیشی بۆ چەندین زمان وەرگێڕدراون، بەڵام زیاتر ناوی ئەم نووسەرە دەبەسترێتەوە بە ڕۆمانی عاشقەکەوە. هەر کاتێک باسی دوراس بکرێت، ڕاستەوخۆ بیرمان بۆ ڕۆمانی عاشقەکە دەچێت. ئەم ڕۆمانە لە ساڵی ١٩٨٤دا نووسراوە و هەر لە هەمان ساڵدا خەڵاتی گۆنکۆردی پێ بەخشراوە و ساڵی ١٩٩٢ لە لایەن دەرهێنەری فەرەنسی (ژان ژاک ئەنو) کراوە بە فیلم و باسی ساڵی ١٩٢٩ دەکات.\nبونیادی ڕۆمانەکە لەسەر ئازاری خۆشەویستی و جیابوونەوە و لەدەستچوون ڕۆنراوە. هەردوو کاراکتەری ڕۆمانەکە کە بە هیچ شێوەیەک ناویان نییە لە دەقەکەدا، هەر لە سەرەتای خۆشەویستییەکەیانەوە بەتەواوی ئەوە دەزانن کە پەیوەندییەکەیان هیچ داهاتوویەکی نابێت، بەڵام ئەو دۆخە قبوڵ دەکەن و بە جۆرێک لە بێزاری و ئازارەوە درێژە بە پەیوەندییەکەیان دەدەن. پەیوەندییەکەش لە ڕووکەشدا زیاتر وەک پەیوەندییەکی سێکسی دەردەکەوێت، ئەویش بەهۆی دووبارەبوونەوەی هەموو ئەو پەیوەنییە سێکسییانەی لە دەقەدا هەن. دوراس لە گێڕانەوەدا شێوازێکی تایبەتی هەیە، کە لە نووسەرانی سەردەمی خۆی جیای دەکاتەوە. کاتێک لە ڕۆمانی (عاشقەکە)دا هەندێک جار باسی گفتوگۆی کچەکە و دایکی دەکات، یان لە زۆر شوێنی دیکەشدا، بە گوزارشتی کورت، یاری لەنێوان ئێستا و ڕابردوودا دەکات. ئەم ڕۆمانە بونیادێکی تا ڕادەیەک بازنەیی داخراوی هەیە، گێڕەرەوە لە پیریدا دەست بە گڕانەوەی مناڵی و لاوێتی خۆی و ژیانی خێزانەکەی دەکات، دواتر لە کۆتاییدا دەگەڕێتەوە سەرەتای دەقەکە.\nڕۆمانی (عاشقەکە) باس لە خێزانێکی فەرەنسی دەکات کە لە هیندی چینی دەژین، دوای مردنی باوک، دایک و دوو کوڕ و کچێک ژیانێکی هەژارانە بەسەر دەبەن. ئەوەی دەبێتە گێڕەرەوەی ڕۆمانەکە کچەکەیە، بەڵام لە تەمەنی پیریدا. ئەو ژنە بەتەمەنەی کە لە ساتی گێڕانەوەی دەقەکەدا لە فەرەنسایە، زۆر بە کورتی باسی چەند گرتەیەکی ئێستای خۆی دەکات، هەموو ساتێک ئەو گرتەیە ڕادەگرێت و بە فلاشباک دەگەڕێتەوە بۆ ڕۆژانی ڕابردووی، ژیان و گوزەرانی خێزانەکەی. گێڕەرەوەی ڕۆمانەکە ئەو ژنەیە کە بە فلاشباک دەگەڕێتەوە بۆ پەنجا ساڵ پێشتر و باسی ئەو کاتەی خۆی و خێزانەکەی دەکات کە لە ڤێتنام ژیاون لەدوای مردنی باوکەوە.\nکچەکە تەمەنی پانزە ساڵ و نیوە، بە کەشتی دەگەڕێتەوە بۆ قوتابخانەکەی لە سایگۆن. لە کاتی گەڕانەوەدا پیاوێکی ڕێکپۆشی دەوڵەمەند دەبینێ کە لەناو سەیارەیەکدایە و تەماشای ئەم دەکات. دوای ئەوەی پیاوەکە دەچێتە لای کچەکەوە و چەند پرسیارێکی لێ دەکات، پێی دەڵێت کە دەتوانێت لەگەڵ ئەودا بڕوات تا بیگەیەنێتە بەشە ناوخۆییەکەی سایگۆن. خێزانی کچەکە بە هەژاری دەژین، دایکی دەیەوێت کچەکەی بخوێنێت و ببێت بە مامۆستای بیرکاری، بەڵام ئەو کچە وەک یاخیبوونێک لە بنەماڵە و فەرمانەکانی دایک، بەتەنها ئەوەی بەلاوە گرنگە ببێت بە نووسەر. پیاوە چینییەکە جارێکی تر لەبەردەم قوتابخانەی کچەکەدا دەوەستێت و دەیەوێت بە ئۆتۆمبێلەکەی بیگەیەنێتەوە بۆ بەشی ناوخۆیی، هەربۆیە پاش دووەم دیدار پەیوەندییەکی خۆشەویستی لەنێوانیاندا دروست دەبێت.\nئەو کچە هەوڵ دەدات لەو هێڵە باوانەی خێزانەکەی بچێتە دەرەوە، هەربۆیە زۆر بە خێرایی و لە تەمەنی پانزە ساڵیدا پەیوەندییەکی خۆشەویستی لەگەڵ ئەو کوڕە دەوڵەمەندە چینییەی کە دوو تەمەنی ئەوی هەیە دروست دەکات، کە هەردوو خێزانەکە دژی ئەو پیوەندییەن. بەڵام ئەوان تا ئەو کاتەی خێزانی کچەکە دەگەڕێنەوە بۆ فەرەنسا، پەیوەندییەکەیان هەر دەمێنێت. لە ماوەی ئەو ساڵ و نیوەی کە پێکەوە دەبن، ئەوان باسی داهاتووی خۆیان ناکەن، بەڵکو تەنها باسی خێزانەکانیان دەکەن.\nڕۆمانی عاشقەکە ڕۆمانی یاخیبوون و هەوڵدانی کچێکە بۆ گەیشتن بە خەونەکانی، بەبێ گوێدانە هەموو ئەو بەربەستانەی لەبەردەمیدایە، واتا خۆشەویستییەکە بەرەنگاری هەموو ڕێگرییەکان دەبێتەوە. ئەو کچە هەوڵ دەدات لەو کەشە خنکێنەرە هەڵبێت، کە خێزانەکەی تێیدا دەژین، بەهۆی فەرامۆشکردنی ئەو کچەوە لەنێو خێزانەکەیدا، ئاساییە کە هەوڵ بدات بۆ کەسێک بگەڕێت گرنگی پێ بدات و ئەو بۆشاییەی بۆ پڕبکاتەوە. هەربۆیە بە گفتوگۆیەکی سادە لەگەڵ کوڕێکی دەوڵەمەنددا لەگەڵی دەچێتە نێو سەیارە لیمۆزینەکەیەوە. دایکی کچەکە بەو پەیوەندییە ڕازی نییە و باوکی کوڕەکەش وەک بەرەڵایەک تەماشای خۆشەویستی کوڕەکەی دەکات و ڕازی نییە ئەو کچە بکاتە هاوسەری. لەنێو خێزانی کچەکەدا هیچ شتێکی هاوبەش نییە و هیچ شتێک پێکەوە کۆیان ناکاتەوە. وەک دەبینین ڕۆمانەکە ئەو خێزانە وەک بەرد وێنا دەکات، تەنانەت تەماشای یەکتریش ناکەن و هیچ گفتوگۆیەک لەنێوانیاندا نییە.\nئەو عەشقەی لە ڕۆمانی عاشقەکەدا دەیبینین، عەشقێکە ڕەگێکی قووڵی لەنێو ناخی هەردوو کاراکتەردا داکوتاوە، کە لە ئاستیدا هەموو لەمپەر و کێشەکانی دەوروبەر دەکەونە پەراوێزەوە. عەشقێک کە تێپەڕینی ڕۆژەکان و دوورکەوتنەوە و دابڕان کاڵی ناکاتەوە. ئەو کچە بەتەواوی ئاگای لەوەیە کە بەهۆی ئەو عەشقەوە هەموو دەوروبەر بە چاوێکی نزم تەماشای دەکەن، لەگەڵ ئەوەشدا دەزانێت کە ناتوانێت بگات بە عاشقەکەی، بەڵام بێباکە بەرامبەر ئەوانە و لەسەر پەیوەندییەکەی بەردەوام دەبێت. بە دیوێکدا هەست بەوە ناکرێت عەشقێکی گەورە و ئومێدێکی ڕۆشن ئەو پەیوەندییەی هێشتبێتەوە، بەڵکو زیاتر لەوە دەچێت وەک هەڵهاتنێک لەو دۆخەی کچەکەی تێدایە، خۆی داوەتە دەست پەیوەندییەکە و خۆشی نازانێت بەرەو کوێ دەڕوات. پیاوە چینییەکەش لەبەر ئەوەی دەزانێت ئەو پیوەندییە داهاتووی نییە، دەیەوێت وای پیشان بدات کە ئەو کچە دوای دەوڵەمەندییەکەی کەوتووە. بەهۆی نەبوونی داهاتووی ئەو عەشقەوە، وای کردووە لە پەیوەندی ئەو دوو کەسەدا هەست بە ساردییەک بکەین، چونکە هەردووکیان دەزانن کە ئەو عەشقەیان هیچ داهاتوویەکی نییە. لەگەڵ ئەوەشدا دۆخی هەردووکیان بەشێوەی جیاواز لەڕووی دەرونییەوە تەواو جێگیر نییە. کچەکە خۆی دەڵێت کە بەردەوام جۆرێک لە بێتاقەتی لەگەڵدایە.\nئەو عەشقەی لەم ڕۆمانەدایە، شێوازێکی تایبەتە لە پەیوەندی و خۆشەویستی. کچێکی مناڵ بە ڕێکەوت و لەسەر کەشتییەک سەرەتای پیوەندییەکی خۆشەویستی لەگەڵ پیاوێکی چینیدا دروست دەکات. پەیوەندییەکە لەسەر ئەو هێڵە باوانەی پەیوەندی خۆشەویستی ناڕوات کە پێشتر پێی ئاشنا بووین، بەڵکو شێوەیەکی تایبەتە و لە زۆر ئەدگاردا ناچێتەوە سەر پەیوەندییە باوەکانی خۆشەویستی. لە کاتی خوێندنەوەی ڕۆمانەکەدا هەندێک گریمانە بۆ جۆری پەیوەندییەکە دادەنێین، بەڵام بە هەندێک ئاماژە و شێوازی هەڵسوکەوتی هەردوو کاراکتەرەکەدا، گومان لەسەر گریمانەکان دروست دەبێت. ئایا ئەو کچە لەبەر دەوڵەمەندیی پیاوەکە دەچێتە ئەو پەیوەندییەوە؟ ئایا بەڕاستی خۆشیدەوێت؟ ئایا ئەو پیاوە چینییە بەتەنها بۆ سێکس لەگەڵ ئەو کچەدایە؟\nلە زۆر دەقی دیکەدا ئەوەمان بینیوە کە کاتێک کچ و کوڕێک یەکترییان خۆشدەوێت، یەکێک لە خێزانی ئەو دووانە یان هەردوو خێزانەکە بەوە ڕازی نابن ئەو دوو خۆشەویستە بەیەک بگەن، هەربۆیە ئەو دوو کەسە هەموو هەوڵێک دەدەن بۆ ئەو بەیەکگەیشتنە و قوربانی دەدەن و لەپێناوی خۆشەویستییەکەیاندا دەستبەرداری هەموو شتێک دەبن. لە ڕۆمانی (عاشقەکە)دا هەردوو خێزانەکە بەوە ڕازی نابن ئەو دوو کەسە پێکەوە بژین، تا ئێرە چیرۆکەکە ئاساییە و پێشتر بەو جۆرە چیرۆکانە ئاشنا بووین، بەڵام شێوازی ئەو عەشقەی لە پێش خۆی جیاوازە، ئەوەیە کە هەردووکیان بەو بڕیارە قایلن و لە یەکدیش جیانابنەوە، بەڵکو زۆر ئاسایی و بێ هیچ ئامانجێک بۆ ئایندە درێژە بە پەیوەندییەکەیان دەدەن. لە هەندێک ڕووەوە ڕەنگە ئەو پەیوەندییە بەتەنها وەک پەیوەندییەکی سێکسی تەماشا بکرێت، واتا بەتەنها وەک ئارەزووی سێکسی و تێرکردنی حەزەکانیان درێژە بەو پەیوەندییە دەدەن، بەڵام بە چەند ئاماژەیەک لە دەقەکەدا، پەیوەندییەکە لەو شێوە ڕاوانینە دووردەخرێتەوە. ئەو پیاوە چینییە چەند پەیوەندییەکی سێکسی زووتێپەڕی لەگەڵ چەند کچێکدا هەبووە، هەر سەرەتا کاتێک کچەکە دەبات بۆ ئەو شوێنەی بۆ ئەو پەیوەندییانە دایناوە، ئەوە بە کچەکە ڕادەگەیەنێت. کاتێک پەیوەندی لەگەڵ ئەو کچەدا دەبەستێت، ناتوانێک وەک پەیوەندییەکی کاتی تەماشای بکات، بەڵکو دەیەوێت پەیوەندییەکەیان بەردەوام بێت. سەرەڕای ئەوەش باسی ئەوەی لەگەڵ دەکات کە باوکی بەوە ڕازی نابێت کە ئەو کچە بخوازێت، کەواتە دەیەوێت لەگەڵی بژی. لەگەڵ ئەوەشدا دوای ئەوەی ئەو پیاوە چینییە عاشقی ئەو کچە دەبێت، هیچ ئاماژەیەک نابینین کە پەیوەندی لەگەڵ کەسی تردا هەبێت، ئەوەش پەیوەندییەکە لەوە دووردەخاتەوە کە بەتەنها پیوەندییەکی سێکسی بێت.\nلە هەمان کاتدا کچەکەش بەتەنها وەک پەیوەندییەکی سێکسی و تێرکردنی ئارەزووەکانی تەماشای ئەو پەیوەندییە ناکات، چونکە ئەویش باسی ئەوە دەکات کە خێزانەکەی ڕازی نابن هاوسەرگیری لەگەڵ پیاوێکی چینیدا بکات. لەگەڵ ئەوەشدا ئەو کچە لەو ماوەیەدا و دواتریش پەیوەندی لەگەڵ هیچ پیاوێکدا نییە و تەنها لەگەڵ ئەو پیاوە چینییەدا سێکس دەکات. ئەگەر وەک تێرکردنی ئارەزووە سێکسییەکانی تەماشای پەیوەندییەکەی بکردایە، ئەوا بەتەنها لەگەڵ یەک پیاودا نەدەبوو.\nبەشێوەیەکی گشتی لە هەندێک ڕووەوە هەست بە جۆرێک لە ساردیی دەکەین لە پەیوەندی نێوان ئەو دوو کەسەدا. ئەگەر ئەوە بۆ نەبوونی دواڕۆژی پەیوەندییەکەیان بگەڕێتەوە ئاساییە، بەڵام ڕەنگە خوێنەر وا هەست بکات ئەو پەیوەندییە بەتەنها پەیوەندییەکی سێکسییە، ئەویش زیاتر بەهۆی دووبارەبوونەوەی سێکسی ئەو دوو کاراکتەرە، کە لە فیلمەکەشدا بەتەواوی گرتە سێکسییەکان پیشان دەدرێت، ئەوەش وا دەکەوێتەوە کە ئەو دووانە بێ هیچ پاڵنەرێک درێژە بە پەیوەندییەکەیان دەدەن، ئەوا بوونی عەشق لە دەقەکەدا بەتەواوی دەکەوێتە ژێر پرسیارەوە. بەڵام لە کۆتایی دەقەکەدا بە ئاماژەیەک و لە ڕێگەی چەند وشەیەکەوە، ئەو پەیوەندییە لەو ڕوانینە دووردەخاتەوە و دەیکاتە عەشقێکی گەورە کە سەردەم و کاتەکان تێدەپەڕێنێت. ئەویش کاتێک کچەکە کەوتووەتە تەمەنەوە و لە پاریس دەژی، تەلەفۆنێکی بۆ دەکرێت، ئەو پەیوەندییە لە پیاوە چینییەکەوەیە. ڕۆمانەکە بەو چەند وشەیەی ئەو پیاوە چینییە کۆتایی دێت، کە پێی دەڵێت هەرگیز ناتوانێت ئەو خۆشەویستییەی ئەو لە دڵی دەربکات، بۆیە تا مردن خۆشی دەوێت.\n١- عاشقەکە، ڕۆمان، مارگرێت دوراس، وەرگێڕانی لە فارسییەوە: شاهۆ حەسەنپور، دەزگای چاپ و پەخشی سەردەم، چاپی یەکەم، سلێمانی ٢٠٠٧.\n٢- عاشق، ڕۆمان، مارگرێت دوراس، وەرگێڕانی لە فەرەنسییەوە: کافیە جوانڕوودی، چاپەمەنی مانگ، چاپی یەکەم، بانە ٢٠١٤.\n٣- سۆزانییەکەی کەناری نۆرماندی، کۆمەڵە چیرۆک، مارگرێت دوراس، وەرگێڕانی لە فەرەنسییەوە: فازڵ مەحمود وەلی، لە بڵاوکراوەکانی ماڵی وەفایی، چاپی یەکەم، هەولێر ٢٠١٧.\n٤- الحبيب، رواية، مارغريت دوراس، ترجمة: د. خليل أحمد خليل، دار الحداثة للطباعة والنشر والتوزيع، الطبعة الاولى، بيروت ١٩٩٣.\n٥- موديراتو كانتابيل، رواية، مارغريت دوراس، ترجمة: نهاد التكرلي، دار المدى للثقافة والنشر، الطبعة الاولى، بيروت ٢٠٠٦.\n٧- عيون زرق شعر أسود، رواية، مارغريت دوراس، ترجمة: كامل عويد العامري، دار نينوى للدراسات والنشر والتوزيع، الطبعة الاولى، دمشق ٢٠١٨.\n٨- الحب، رواية، مارغريت دوراس، ترجمة: أسكندر حبش، منشورات الجمل، الطبعة الاولى، بيروت ٢٠١٧.\n٩- هيروشيما حبيبي، رواية، مارغريت دوراس، ترجمة: الدكتور سهيل ادريس، دار آلاداب، الطبعة الثانية، بيروت ١٩٩٠.\n١٠- العاشرة والنصف ليلا في الصيف، رواية، مارغريت دوراس، ترجمة: أسكندر حبش، منشورات الجمل، الطبعة الاولى، بيروت ٢٠١٧.\n١١- الرواية الحديثة، پول ويست، ترجمة: عبدالواحيد محمد، دار الرشيد للنشر، الطبعة الاولى، بغداد ١٩٨١.\n١٢- الرواية الفرنسية المعاصرة، ترجمة: د. جاسم الهاشمي- كامل عويد العامري، الموسوعة الصغيرة، الطبعة الاولى، بغداد ٢٠٠٢.\n١٣- العرب، الاحد، ٢٩/١٠/٢٠١٧.\n١٤- الحوار المتمدن، العدد (٦٢٧٢)، ٢٦/٦/٢٠١٩.\n١٥- المستقبل، الثلاثاء، العدد (٥٤٨)، ٢/٥/٢٠٠٦.\n١٦- المستقبل، الاحد، العدد (٣٦٢٠)، ٢٠١٠.\n١٧- طنجة الادبية، ٢٨/٧/٢٠١٠.\n١٨- الصوت الآخر، ١٩/٥/٢٠١٠.


ئێف سی شاڵکە ٠٤ - Soccer - Yariga - Results, fixtures, tables and statistics\nئێف سی شاڵکە ٠٤\n03/04/19 شاڵکە 0 - 2 ڤێردێر برێمەن بینینی ڕووداوەکان زانیاری زیاتر لەسەر ئەم یارییە\n06/04/19 شاڵکە 1 - 2 ئینتراخت فرانکفورت بینینی ڕووداوەکان زانیاری زیاتر لەسەر ئەم یارییە\n12/04/19 نورنبێرگ 1 - 1 شاڵکە بینینی ڕووداوەکان زانیاری زیاتر لەسەر ئەم یارییە\n20/04/19 شاڵکە 2 - 5 هۆفێنهایم بینینی ڕووداوەکان زانیاری زیاتر لەسەر ئەم یارییە\n27/04/19 بۆروسیا دۆرتموند 2 - 4 شاڵکە بینینی ڕووداوەکان زانیاری زیاتر لەسەر ئەم یارییە\n11/05/19 بایێر لیڤەرکوزن 1 - 1 شاڵکە بینینی ڕووداوەکان زانیاری زیاتر لەسەر ئەم یارییە\nڕاڵف فاهرمان 30 years old 17 0\nجێفرێی بروما 27 years old 9 0\nم. ناستاسیچ 26 years old 28 1\nباستیان ئۆکزیپکا 30 years old 21 1\nس. ڕیسێر 36 years old 1 0\nس. سانێ 28 years old 30 2\nب. ستامبۆلی 28 years old 21 0\nدانیێڵ کالیوری 31 years old 31 7\nی. کۆنۆپلیانکا 29 years old 13 1\nسێباستیان ڕودی 29 years old 21 0\nخولی پلە یەکی ئەڵمانیا ئەڵمانیا 7\nLiga Pokal ئەڵمانیا 1


"هیچ کێشەیەکی یاسایی لە پارێزگاربونی دکتۆر هەڤاڵدا نییە"\nوەک تێبینیم کردوە تەنها لەم زۆنە شەق و شڕەی پێی دەوترێت زۆنی سەوز و نیلیدا، یاساناس و سیاسیەکانی، ئەوەندەی ئەڵێن نابێ و ناکرێ و ناشێ، نیو هێندەی ناڵێن دەبێ وەیا ئەبێ ببێت. بەناو فەقیهە قانونیەکانمان خۆیان بە بڕگەو مادەوە سەرقاڵکردوەو هەمویان لەوەهمی یاساسازیدا غەرق بون.. بەڵام ئەم پرسە تەنها دوو دیوی هەیە کە ئەبێت یەکلایی بکرێتەوە:\nیەکەم: ئەگەر سیاسییە( کە هیوادارین وا نەبێت)، ئەوا نابێت گۆڕان تاقی بکرێتەوە. یاریکردن لەگەڵ گۆڕان یاریکردنە بە ئاگر، بە تایبەت لەم دۆخەدا کە گۆڕان سەمامی (صمام) ئەمانی ناوچەکەیە.\nدووەم: ئەگەر قانونیە، ئەوا هیچ کێشەیەکی یاسایی لە بە پارێزگاربون و راستەوخۆ دەستبەکاربونی کاک هەڤاڵ ئەبوبەکردا نیە و هەر سبەینێ وەک پارێزگارێکی شەرعی( بێ حیلە شەرعی)، ئەتوانێت بە سەرجەم دەسەڵاتەکانیەوە، بە گوێرەی یاسای ژمارە سێی ٢٠٠٩ ی هەموارکراو بە ئەرکەکانی هەستێت.\nبەدەر لە شیکردنەوەی مادەو بڕگە قانونیەکان، لەسەر بنەمای ئەم چوار خاڵەی خوارەوە دەکرێت دکتۆر هەڤاڵ، پاش رەزامەندی ئەنجومەن، بە کارەکانی هەستێت:\nیەکەم: پارێزگار لە لایەن ئەنجومەنی هەڵبژێردراوی پارێزگاوە بە دەنگی زۆرینەی رەها هەڵدەبژێردرێت و دیاری ئەکرێت. واتە ئەو پۆستە لە دەسەڵاتی سەرۆکی هەرێم یا پەرلەمان یا ئەنجومەنی وەزیراندا نییە. ئەو کەسەی کە ئەنجومەن دیاری ئەکات تاکە کاندیدە کە سەرۆکی هەرێم مولزەمە پەسەندی بکات و جگە لە پەسەندنکردنی هیچ بژاردەیەکی تری نییە. واتە نە بۆی هەیە ئیمزای نەکات و نە ئەتوانێت داوای گۆڕینی بکات. لەم حاڵەتەدا مەرسومی هەرێمی ئیقراریە نەک ئیجرائی، بەو حوکمەی هیچ خیارێکی تری نیە. کەواتە مەرسومی هەرێمی هیچ کاریگەریەکی قانونی بەسەر کارەکانی پارێزگاردا نیەو ئەو ئەتوانێت تا دەرچونی ئەو مەرسومە ( کە هیچ لە بنەمای هەڵبژاردنەکە ناگۆڕێت) بە کارەکانی هەستێت.\nدووەم: گوایە ئەسڵی کێشەکە ئەوەیە کە دەبێت فەرمانی دەستبەکاربون لە لایەن سەرۆکی هەرێمەوە بێت. جارێ ئەمە راست نییە، چونکە لە قانونەکەدا نەنوسراوە سەرۆکی هەرێم بەڵکو فەرمانی هەرێمی. بەڵام گەر واشبێت ئەوە نە کێشەی پارێزگاری تازەیە و نە ئەنجومەنی پارێزگا. واتە گەر سەرۆکی هەرێم هەبوو ئەوا ئەو رێو رەسمە ئەنجام ئەدرێت، گەریش نەبوو ئەوا پارێزگار بە کارە ئسوڵیەکانی خۆی هەڵدەستێت تا سەرۆکی هەرێم دیاری ئەکرێت و ئەو مەرسومە ئیمزا ئەکات، کە وەک وتم شتێکی شکڵیەو هیچ تەبەعەیەکی قانونی نییە. کارەکانی پارێزگا تەنفیزیە بە هەمان چەشنی ئەنجومەنی وەزیران کە ناکرێ لە ژێر هیچ بیانویەکدا پەکبخرێت.\nسێیەم: سەروکاری پارێزگار لەگەڵ ئەنجومەنی وەزیران و وەزارەتی ناوخۆ و وەزارەتە پەیوەندیدارەکان و ئەنجومەنی پارێزگایە، دوور و نزیک پەیوەست نیە بە سەرۆکایەتی هەرێمەوە. ئەرکەکانی ئەو مەحەلیەو لە چوارچێوەی سنوری پارێزگاکەی خۆیەتی. واتە هیچ بەرخوردێکی لەگەڵ سەرۆکی هەرێم نیە. بون و نەبونی سەرۆکی هەرێم کار ناکاتە سەر کارو فەرمانی پارێزگار و ئەنجومەنی پارێزگا. بۆیە شەرعییەت دانی ئەنجومەنی وەزیران و بڕیاردانی مامەڵەکردنی کارگێڕی و قانونی لەگەڵ پارێزگاری تازەدا، بەسە بۆ دەستبەکاربونی. وابزانم لەم حاڵەتەشدا کە زۆرینەی ئەنجومەنی وەزیران سەرباری جێگرەکەی لەو هێزانەن کە لایەنگری ئەو گۆڕانکاریەن ( کە هیوادارم وابێت)، بۆیە دەبێت ئەنجومەنی وەزیران ئەو کار ئاسانیە بکات.\nچوارەم: گەر مەسەلەی سوێندی یاسایی بهێنرێتە پێشەوە، ئەوا ئەوەش مەسەلەیەکی شکڵیە، چونکە پارێزگار بەو حوکمەی لە بناغەدا ئەندامی ئەنجومەنە، ئەوا پێشتر هەمان ئەو سوێندەی خواردوە. واتە سوێندەکەی تری تەنها دوبارەکردنەوەیە.


ڕۆژی هەینی نەتەوە یەکگرتووەکان لە ئەستانە ئامادەی دانوستانەکانی ئاشتی سوریا دەبێت\nنوێنەری تایبەتی نەتەوە یەکگرتووەکان بۆ سوریا ستافان دی میستۆرا وتی ڕۆژی هەینی ئامادەی نوێترین خولی دانوستانەکانی ئاشتی سوریا لە ئەستانە دەبێت.\nلەم مانگەدا دانوستانەکانی ئاشتی سوریا کە ستافان دی میستۆرا تیایدا نێوەندگیری دەکات گەیشتە بەردەم ڕێگەیەکی داخراو و وتی دانوستانەکان هەلێکی ئاڵتونیی بەفیڕۆ چووە بۆ کۆتایی هێنان بە جەنگی بەردەوامی ناوخۆی سوریا کە بۆ ماوەی نزیکەی حەوت ساڵە بەردەوامە.\nدی میستۆرا بە ئەنجومەنی ئاسایشی نێودەوڵەتی وت ساڵی داهاتوو پێشنیاری نوێ دەکات بۆ ئەوەی هەموو لایەنەکان ڕازی بکات ئامادەی دانوستانەکان ببن و ڕێبکەون لەسەر چاکسازی لە دەستووردا و هەروەها هەڵبژاردنەکان ئەنجام بدەن و چارەسەری ناکۆکییەکانیان بکەن.\nڕۆژی پێنجشەممە دی میستۆرا وتی بەنیازە خولی داهاتووی دانوستانەکانی جنێڤ لە مانگی یەکی ساڵی نوێدا ساز بکات.\nدی میستۆرا لە میانەی کۆبوونەوەکانیدا سەبارەت بە سوریا لەگەڵ وەزیری دەرەوەی ڕوسیا سێرجی لاڤرۆڤ و وەزیری بەرگری ڕوسیا سێرجی شوێجۆدا وتی " بەنیازم دوای ئەم کۆبوونەوەیە بچم بۆ ئەستانە."\nجێی ئامادەیە زۆرجار ئەو بەروارەی نەتەوە یەکگرتووەکان دایدەنێت بۆ دانوستانەکان ڕووبەڕووی قورسایی زۆر دەبێتەوە بەڵام بوونی زلهێزەکانی جیهان لە کۆبوونەوەی لوتکەی دارایی جیهان و کۆبوونەوەی داڤۆس لە سویسرا لە ماوەی نێوان 23 و 26 ی مانگی یەکدا لەڕووی سیاسییەوە ڕێخۆشکەر دەبێت بۆ ئەنجامدانی دانوستانەکان.\nڕاوێژکاری دی میستۆرا بۆ کاروباری مرۆیی ئیان ئیگلاند وتی هیوادارە دانوستانەکانی ئاشتی لە ئەستانە ببێتە هۆی وەستانی کردەوە تونوتیژییەکان لە غوتەی ڕۆژهەڵات. هەروەها وتیشی کاروانی یارمەتییەکانی نەتەوە یەکگرتووەکان چاوەڕێی ڕەزامەندی حکومەتی سوریادا دەکەن بۆ چوونە ناوەوە بۆ سوریا و ئاماژەشی بەوەدا نرخەکانی خۆراک هەشت هێندەی نرخەکان لە مانگی هەشتدا زیادی کردووە.\nوتیشی " 495 کەس هەن پێویستیان بە فریاگوزاری تەندروستی هەیە. ئەو ژمارەیەش لە کەمبووندایە، نەک لەبەر ئەوەی ئێمە ڕزگاریان دەکەین بەڵکو لەبەر ئەوەی دەمرن."\nوتیشی ڕوسیا و ئێران و چین و میسڕ و جەزائیر و عێراق دەتوانن هەموویان پێکەوە دەسەڵاتیان بەکاربهێنن بۆ چارەسەرکردنی بابەتەکە.\nهەروەها وتی " ئەگەر بمانەوێت لەم کێشەیە بێینە دەرەوە کەواتە بەهۆی ڕێکەوتنی سیاسییەوە دەبێت. لەبەر ئەوە هیوادارم دانوستانەکانی ئاشتی لە ئەستانە لە دوو ڕۆژی داهاتوودا بە گۆڕانکاریی لە قەیرانە مرۆییەکاندا کۆتایی پێبێت."


September 26, 2018 – Dengekan\nفوئاد حسەین و مەدام ماریا مۆنتیسۆری\nWritten on September 26, 2018, by Jihad Muhamad\nhttps://www.awene.com/2018/09/24/102532/ سەیری ئەخلاقی سیاسیی بکەن چەند قێزەون و دابەزیوە! لەسەر کاندیدکردنی فوئاد حسەین بۆ سەرۆکی کۆماری عێراق لە لایەن پارتیەوە، یەکێتی و شیعەکان هاواریان لێ هەستاوە لەسەر ئەوەی هاوسەری ئەم Continue Reading »\nWritten on September 26, 2018, by Denegkan\nبه‌رایی …. له رابردوو دا، هه‌ولێكى زۆر دراوه بۆ چاره‌سه‌ركردنى نه‌خۆشیه‌كان ، پسپۆران و زانایانى جیهان له‌م هه‌وڵانه‌دا به‌شدار بوون و، كوردیش بێبه‌ش نییه له‌كاركردن له بوارى چاره‌سه‌ر سازیی و، Continue Reading »\nڕێک ٢٥/٩ سالێکی تەواو تێپەڕ دەبێت بەسەر ئەو ڕیفراندۆمەی کە سەرانی سیاسی کوردی بانگەشەی سەربەخۆیان دەدا بە گوێی ئێمەی هاولاتی ئەم هەرێمە، بە بێ ئەوەی خاوەندارانی یان ئەوانە خۆیان بە Continue Reading »\nمردنی هێواش و ڕۆژی جیهانی ماددە هۆشبەرەکان … شوانە حەسەن ئەبوبەکر June 26, 2019\nهەڵبژاردنەکانی یەکێتی ئەوروپا و پرسی ناسنامە -1- … هەڵۆ بەرزنجەیی June 26, 2019\nزانکۆ لەم دۆخەدا، ئەرکی پێگەیاندنی خوێندکاری ڕادیکاڵە یان ئەڵقە لەگوێ June 26, 2019\nپەروەردە نادیموکراتیەکەی کوردستان بێشەرمانە ڕووی خۆی هەڵماڵی!… جیهاد موحەمەد June 26, 2019\nتیئۆرەکانی هونەرمەند حەسەن زیرەک : بۆ بە کوردی کردنی ئاوازە بیانیەکان June 26, 2019\nکۆڕی ئاوردانەوەیەک لە تیپی مۆسیقای باواجی کۆیە لە ئۆتاوا/ کەنەدا بەڕێوەچوو June 26, 2019\nزنجیرەی وتار و وتووێژ لەگەڵ ڕاگەیاندنی کوردی 2- …سیروان کاوسی June 26, 2019\n…بۆچی بردنه‌وه‌ی ئۆغلۆ دڵخۆشی نه‌كردم ؟ عیماد عه‌لی June 26, 2019\nبە هاريش ده ستي له كوشتني گوڵدا هه يه … مە و جود سامان June 26, 2019\nئه‌فیونی ڕۆشنفكران! … كاوه كه‌ریم June 23, 2019\nپۆستی سەرۆک کۆمار بۆ کێ یە ..؟؟ … بەختیار نامیق\nڕێی عیشق … به‌ختیار محه‌مه‌د\nباشوری کوردستان: هۆکارەکانی داڕمانی خانووە دوو دیوەخان و بناغە ساختەکە\nبۆچی مەسعوود محەمەد بۆ ئێستای ئێمە گرنگە؟ … نەبەز سەمەد\nتیئۆرەکانی هونەرمەند حەسەن زیرەک : بۆ بە کوردی کردنی ئاوازە بیانیەکان


كوژرانی زیاتر له ۴۰ سه‌رباز و ۷ هێزی په‌که‌که له چه‌ند ڕۆژدا - Mehr News Agency\n12 tîrmehê 2016 - 09:56\nNews Code 4263\nهه‌په‌گه ئاشکرای کرد؛\nكوژرانی زیاتر له ۴۰ سه‌رباز و ۷ هێزی په‌که‌که له چه‌ند ڕۆژدا\nهێزه‌كانی پاراستنی گه‌ل ئاماری كوژراو و بریندارانی شه‌ڕی چه‌ند رۆژی رابردووی نێوان په‌که‌که و سوپای توركیای راگه‌یاند که زیاتر له ۴۰ سه‌ربازی سوپا كوژراون و ۷ هێزی په‌که‌که‌ش کوژران.\nبه ڕاپۆرتی ئاژانسی هه‌واڵی مێهر، له به‌یاننامه‌یه‌كدا که هه‌په‌گه بڵاویکردۆته‌وه دوای ته‌قاندنه‌وه‌ی ئۆتۆمبێلێكی بۆمبڕێژكراو له بنكه‌یه‌كی سه‌ربازیی سوپای تورکیا له‌گوندی جه‌وزات-ی سه‌ربه شارۆچكه‌ی سوڵتان شێخموس له‌شاری ماردین له ۹ی ئه‌م مانگه، هێزه‌كانی په‌که‌که هێرشیان كردوه‌ته‌سه‌ر ئه‌و بنكه‌یه‌و ۴۰ سه‌ربازی سوپای توركیا كوژراون.\nبه‌پێی به‌یاننامه‌كه‌ی هه‌په‌گه، دوای كوژرانی سه‌ربازه‌كانی پاسه‌وانی ده‌روازه‌ی بنكه‌كه، دواتر ئۆتۆمبێلێكی بۆمبڕێژكراو له‌ناو بنكه‌كه ته‌قێنراوه‌ته‌وه و له ئه‌نجامی ته‌قینه‌وه‌كه‌دا دوو باڵه‌خانه‌ی بنكه‌كه روخاون و زرێپۆشێك گڕیگرتووه.\nهاوكات هه‌په‌گه ئه‌وه‌ی ڕاگه‌یاندووه که له‌ئه‌نجامی شه‌ڕی رۆژانی ۴-۵ی ئه‌م مانگه و بۆردومانی فڕۆكه جه‌نگییه‌كانی سوپای توركیا له‌ناوچه‌ی به‌یتولشه‌باب سه‌ر به شرناخ ۵ چه‌کداری په‌که‌که کوژراون.\nرۆژی ۸ی ئه‌م مانگه‌ش له‌ناوچه‌ی ئه‌لباك-ی سه‌ر به پارێزگای وان له‌نێوان په‌که‌که و سه‌ربازانی توركیا شه‌ڕ رویداوه و دوو چه‌کداری په‌که‌که کوژراون.\nشه‌ڕی نێوان په‌كه‌كه و سوپای توركیا له هاوینی رابردوه‌وه ده‌ستیپێكردوه‌ته‌وه ئه‌وه‌ش دوای وه‌ستانی پڕۆسه‌ی ئاشتی كه دووساڵی خایاندو له‌ئێستادا پڕۆسه‌كه به‌ته‌واوی په‌كی كه‌وتووه.


تاقیکردنه‌وه‌ی مووشه‌کی - Mehr News Agency\nبە پێشێل کردنی پەیمانی INF؛\nئەمریکا تا ۵ مانگی داهاتوو مووشەکێکی کرووز تاقی دەکاتەوە\nبە پێی ڕاگەیاندنەکان ئەمریکا بۆ سەلماندنی ناپابەندبوونی بە پەیمانی INF، لە مانگی ئەگیستی زایینیدا مووشەکێکی کروز بە بڕەوی هەزار کیلۆمەتر و لە مانگی نوامبێریشدا مووشەکێکی بالیتسیکی بە بڕەوی ٣ تا ٤ هەزار کیلۆمەتر تاقی دەکاتەوە.\nهیچ ڕێککه‌وتنێکی ناڤۆکیمان له‌گه‌ڵ ئێران نییه\nسه‌رۆک کۆماری ئه‌مریکا له په‌یامێکی توویتریدا تووڕه‌یی خۆی له تاقی کردنه‌وه‌ی مووشه‌کی ئه‌م دواییه‌ی ئێران نواند.\nزۆربەی ویلایەتەکانی ئەمریکا لە هەتەری مووشەکی پیونگ یان دان\nئەمریکاییەکان دەڵێن پیونگ یانگ بە تازەترین تاقیکاریی مووشەکی خۆی نیشانی دا کە دەتوانێت زۆربەی ویلایەتەکانی ئەمریکا بکاتە ئامانج.\nئه‌مریکا و ئه‌ورووپا داوای ڕاگرتنی چالاکی مووشه‌کی ئێران ده‌که‌ن\nوڵاتانی ئه‌مریکا، فه‌ڕه‌نسا، بریتانیا و ئه‌ڵمانیا له ڕاگه‌یه‌ندراوێکی هاوبه‌شدا پاگه‌نده‌یان کرد که تاقی کردنه‌وه‌ی مووشه‌کی سیمورغ پێشێل کردنی بڕیارنامه‌ی ۲۲۳۱ی ئه‌نجومه‌نی ئاسایشه.\nته‌نیا چه‌ند ڕۆژ دوای گه‌ماڕۆ نوێیەکانی کۆنگرێس؛\nئه‌مریکا به بیانووی تاقی کردنه‌وه مووشه‌کی ئێرانی گه‌ماڕۆ دایەوە\nوه‌زاره‌تی دارایی ئه‌مریکا ژماره‌یه‌ک ڕێکخراوی ئێرانی به هۆی تاقی کردنه‌وه‌ی مووشه‌کی سیمورغ گه‌ماڕۆ دا.\nشه‌ڕ له‌گه‌ڵ کۆریای باکوور کاره‌ساتێکی گه‌وره ده‌بێت\nوه‌زیری به‌رگری ئه‌مریکا له میانه‌ی گفتوگۆیه‌کدا ئاماژه‌ی دا که له ئه‌گه‌ری ڕوودانی شه‌ڕ له‌گه‌ڵ کۆریای باکوور، شه‌ڕه‌که ده‌بێته کاره‌ساتێکی گه‌وره.\nئه‌مریکا ئه‌مڕۆ مووشه‌کی ناڤۆکی تاقی ده‌کاته‌وه\nئه‌مریکا ئه‌مڕۆ چوارشه‌مه مووشه‌کێکی ناڤۆکی دوور هاوێژ تاقی ده‌کاته‌وه.\nبه‌رپرسێکی کۆریای باکوور:\nهه‌موو هه‌فته‌یەک یەک مووشه‌ک تاقی ده‌که‌ینه‌وه\nبه‌رپرسێکی باڵای کۆریای باکوور ڕایگه‌یاند که سه‌ره‌ڕای هه‌موو هه‌ڕه‌شه‌کان، هه‌ر هه‌فته مووشه‌کێک تاقی ده‌که‌نه‌وه.\nڕاوێژکاری ئاسایشی نه‌ته‌وه‌یی ترامپ:\nهه‌موو ئه‌گه‌ره‌کان له دژی کۆریای باکوور بەدەستەوەیە\nڕاوێژکاری ئاسایشی نه‌ته‌وه‌یی ترامپ ڕایگه‌یاند که هه‌موو ئه‌گه‌ره‌کان بۆ لێدانی کۆریای باکوور له به‌رده‌ست دایه.\nله کاردانه‌وه به تاقی کردنه‌وه‌ی مووشه‌کی پیۆنگ یانگ؛\nکۆریای باشوور مووشه‌کی باڵستیکی دوورهاوێژی تاقی کرده‌وه\nکۆریای باشوور له کاردانه‌وه به تاقی کردنه‌وه‌ی مووشه‌کێکی باڵستیک له لایه‌ن کۆریای باکووره‌وه، مووشه‌کێکی باڵستیکی دوورهاوێژی تاقی کرده‌وه.\nسه‌رۆک کۆمارانی ژاپۆن و ئه‌مریکا جه‌ختیان کرد؛\nتاقی کردنه‌وه‌ی مووشه‌کی کۆریای باکوور مه‌ترسیه‌کی جیدیه\nسه‌رۆک وه‌زیرانی ژاپۆن و سه‌رۆک کۆماری ئه‌مریکا تاقی کردنه‌وه‌ی مووشه‌ک له لایه‌ن کۆریای باکوور به کارێکی مه‌ترسیدار و هه‌ڕه‌شه‌یه‌کی جدی ده‌زانن.\nتاقی کردنەوە مووشەکیەکەی کۆریای باکوور ببینە\nکۆریای باکوور لەمڕۆژانە تاقیکردنەوەیەکی مووشەکی باڵستیکی ئەنجام دا.\nپیۆنگ یانگ ڕایگه‌یاند:\nتاقی کردنه‌وه مووشه‌کی سه‌رکه‌وتووانە ئەنجام درا\nکۆریای باکووری ڕایگه‌یاند که تاقی کردنه‌وه‌ی مووشه‌کێکی باڵستیک که له‌م ڕۆژانه‌دا ئه‌نجامی داوه، به سه‌رکه‌توویی ئامانجه‌کانی خۆیی پێکاوه.\nئه‌نجومه‌نی ئاسایش پشتڕاستی کرده‌وه؛\nکۆریای باکوور تاقی کردنه‌وه‌ی مووشه‌کی ڕاگه‌یاند\nئه‌نجومه‌نی ئاسایش به فه‌رمی ڕایگه‌یاند که کۆریای باکوور تاقی کردنه‌وه‌یه‌کی مووشه‌کی ئه‌نجام داوه.\nله درێژه‌ی سیاسته دوژمنکارانه‌کانی ئه‌مریکا؛\nئه‌مریکا گه‌مارۆی خسته‌وه سه‌ر ۲۵ که‌س و کۆمپانیای ئێرانی\nوه‌زاره‌تی دارایی ئه‌مریکا خشته‌یه‌کی بڵاو کرده‌وه که تێیدا ۱۳ که‌س و ۱۲ کۆمپانیای هاوپه‌یوه‌ند به ئێران گه‌ماڕۆ دراونه‌ته‌وه.\nئه‌نجومه‌نی ئاسایش تاوتوێ پڕۆسەی تاقی کردنه‌وه‌ی مووشه‌کی ئێران دەکات\nئه‌نجومه‌نی ئاسایش له کاردانه‌وه به پاگه‌نده‌ی مێدایا بیانییه‌کان سه‌باره‌ت به تاقی کردنه‌وه‌ی مووشه‌کی له ئێران، ئه‌مڕۆ سێ شه‌مه کۆ ده‌بێته‌وه.\nکۆریای باکوور مووشەکی به‌ژ پێوی به‌رهه‌مهێنا\nسەرەڕای سەپاندنی گەماڕۆوه نێونەتەوەییەکان به‌سه‌ر وڵاتی کۆریای باکوور، پیۆنگ یانگ دەڵێت بەردەوام دەبێت لە تاقی کردنەوەی مووشەکی و ناڤۆکی خۆی.\nکۆبوونه‌وه‌ی ئه‌نجومه‌نی ئاسایش له‌سه‌ر تاقیکردنه‌وه‌ی مووشه‌کی ئێران\nسه‌رچاوه دیپلۆماتیکه‌کان له لێکدانه‌وه‌ی پرسی تاقیکردنه‌وه‌ی مووشه‌کی ئێران له ئه‌نجومه‌نی ئاسایش له ڕۆژی هه‌ینی هه‌واڵیان داوه.


به‌رفره‌وان کردنه‌وه‌ی هاوبه‌ندی له دژی داعش\nوه‌زیری به‌ریتانیا دێڤێد کامرۆن، له‌نده‌ن، 26ی نوامبری، 2015\nکامرۆن پێێ داگرت که "بۆ به‌ریتانیا ده‌بێته کارێکی هه‌ڵه که ئه‌رکی ئاسایشی خۆی به وڵاتانی دیکه ئه‌نجام بدات."\nهاوپه‌یمانانی ڕۆژئاوا پێنج شه‌مه تیشکیان خسته سه‌ر هه‌وڵه‌کان بۆ به‌رفره‌وان کردنی هاوبه‌ندی نێونه‌ته‌وه‌یی بۆ شه‌ری داعش دوای ئه‌وه‌ی هێرشه‌کانی خوێناوی له پاریس ئه‌نجام دران.\nله وتارێک بۆ پارڵمان، سه‌رۆک وه‌زیری به‌ریتانیا دێڤێد کامرۆن داوایه‌کی ته‌نگه‌تاوی له وڵاته‌که‌ی کرد که تێکه‌ڵ به هێرشه‌کانی هه‌وایی هاوبه‌ندی له دژی داعش له سوریا بێت و گوتی، " ئه‌گه‌ر ئێستا نه‌بێت که‌ی ئه‌و کاره ده‌که‌ن؟"\nهه‌روه‌ها گوتی، "ئێمه ده‌بێت نه‌هێڵین داعش له سوریا سه‌رپه‌نایه‌کی هه‌بێت. هه‌ر چه‌ند بۆ ماوه‌یه‌کی زیاتر ڕیگا به داعش بدرێت له سوریا په‌ره‌بستێنیت، هه‌ر به ئه‌و ڕاده‌یه‌ش هه‌ره‌شه‌ی زیاتر ده‌بێت."\nکامرۆن پێێ داگرت "بۆ به‌ریتانیا ده‌بێته کارێکی هه‌ڵه که ئه‌رکی ئاسایشی خۆی به وڵاتانی دیکه ئه‌نجام بدات."\nکامرۆن گوتی سه‌رۆکی ئه‌مه‌ریکا بڕاک ئۆباما و سه‌رۆک کۆماری فه‌ڕانسه فڕانسوا ئۆلاند به جیدی داوایان له به‌ریتانیا کردوه که به‌شداری له هه‌ڵمه‌ته‌که دا بکات. ئه‌و گوتی، "ئه‌وانه نزیکترین هاوپه‌یمانانی ئێمه‌ن، و داوای یارمه‌تی ده‌که‌ن."


Furmê tumarkirina nwî | 27-02-2005\n- د.ت فیدڕاڵیزمی ئێڕاقی ئاییندەی بەفەڕمی قبوڵکرد. - باڵوێزی ئیسرائیل لە ئەنکەڕە رایگەیاند کە دەوڵەتی کوردی هەڕەشەیە بۆ ئاساییشی ئیسرائیل. - نێچیرڤان بارزانی رایگەیاند کە پارتی بایی نزیکەی 1 ملیار دۆلار کۆنتڕاکتی داوەتە کۆمپانیا تورکەکان. - مانگرتنی نزیکەی 2 هەزار خوێندکاری زانکۆی سلێمانی بۆ داواکردنی داخستنی زانکۆی ئاییندە. چونکە ئەم زانکۆیە خوێندکارانی پلە نزم بۆ کۆلیژی پزیشکی وەردەگرێت.


سەرۆکى فراکسیۆنى پارتى لە پەرلەمانى کوردستان، بڕیارەکەى سەرۆکى پەرلەمان بۆ هەڵوەشاندنەوەى پارێزبەندى لەسەر سۆران عومەر بە "مەحاڵ" ناودەبات و دەڵێت هه‌ڵوه‌شاندنه‌وه‌ی ئەو بڕیارە له‌ده‌سه‌ڵاتی که‌س نیه.\nشەوى ڕابردوو سۆران عومەر لە ڕاگەیەنراوێکدا ئاشکرایکرد کە رێواز فایەق، سەرۆکى پەرلەمان بڕیارى هەڵگرتنى پارێزبەندى لەسەرى هەڵوەشاندووەتەوە، دواى ئەوەى تانەى لە بڕیارەکە داوە.\nئومێد خۆشناو سەرۆکى فراکسیۆنى پارتى لەهەژمارى خۆى لە فەیسبوک نوسیویەتى "هیچ هێزو که‌سێک له‌سه‌رووری یاسا نیه‌و نابێ، هیچ که‌سێکیش ناتوانێ به نایاسایی بڕیاری یاسایی هه‌ڵوه‌شێنێته‌وه. له نزیکترین کات هه‌موو ڕاستیه‌کان بۆ خه‌ڵکی کوردستان ده‌خرێته‌ڕوو".\nئاماژەى بەوەشکرد "بڕیاری ژماره چواری حەوتی ئایار، هه‌ڵوه‌شاندنه‌وه‌ی له‌ده‌سه‌ڵاتی که‌س نیه و ته‌نها له‌ده‌سه‌ڵاتی کۆبوونه‌وه‌ی په‌رله‌مانه، ئه‌وه‌ش له مه‌حاڵ مه‌حاڵتره".\nئومێد خۆشناو جەختیکردووەتەوە، په‌رله‌مان زاده‌ی ئیراده‌ی خه‌ڵکی کوردستانه‌و "هیوادارین چیتر بێڕێزی پێوه‌نه‌کرێ و شکۆی نه‌شکێ، په‌رله‌مان ئه‌و شوێنه‌یه، ده‌بێ چه‌تری کۆکه‌ره‌وه‌ی هه‌موو جیاوازیه‌کان بێت".\nدواشیکردووە په‌ند له ڕابردوو وه‌ربگیرێت، ده‌بێ کێشه‌کان له په‌رله‌مان چاره‌سه‌ربێت، نه‌وه‌ک په‌رله‌مان خۆی ببێته خوڵقێنه‌ری کێشه.\nڕۆژی (7ی ئایاری 2020)، دانیشتنی پەرلەمانی کوردستان بەڕێوەچوو بۆ وەرگرتنەوەى متمانە لە چەند پەرلەمانتارێک، سەرۆکى پەرلەمان و فراکسیۆنەکانی یەکێتی و گۆڕان و کۆمەڵ و نەوەى نوێ و یەکگرتوو دانیشتنەکەیان بایکۆت کرد، بەڵام بە دەنگی فراکسیۆنى پارتی و پێکهاتەکان، پارێزبەندی لە سۆران عومەر سەنرایەوە.


دروستکردنی حکومەتێکی کاتی بۆ رۆژهەڵاتی کوردستان لە تاراوگە پێویستییەکی هەنووکەییە! بانگەوازێک لە (عارف باوەجانی)یەوە\nدروستکردنی حکومەتێکی کاتی بۆ رۆژهەڵاتی کوردستان لە تاراوگە پێویستییەکی هەنووکەییە! بانگەوازێک لە (عارف باوەجانی)یەوە سەرۆکی پارتی سەربەستیی کوردستان، لە پێوندی بەو ڕووداو خۆپێشاندانانەی کە شارەکانی رۆژهەڵاتی کوردستان و ئێرانی گرتووەتەوە. بانگەوازێکی بڵاوکردوەتەوە، کە تێیدا داوای پێکهێنانی حکومەتێکی بە پەلەی کاتی بۆ رۆژهەلاتی کوردستان کردوە. بە شێوەی خوارەوە دەقی بانگەوازەکەی بەڕێزیان بڵاو دەکەینەوە.\nڕێکه‌و 2018-01-04 11:40:17


پێنج شه‌ممه 2020-09-24\nدەستپێک » خوێــنــدن » زەمالەی خوێندن لە مەکسیک\nزەمالەی خوێندن لە مەکسیک\nIn خوێــنــدن, خوێندن, زەمالە, سلایدەر\nحکومەتی مەکسیک سکۆلەرشیپ پێشکەش دەکات بۆ خوێندکارانی نێودەوڵەتی ،سکۆلەرشیپ بەردەستە بۆ خوێندنی بۆرد وماجستێر یان دکتۆرا یان پۆست دکتۆرای لێکۆڵینەوە یاخود ئاستی بەکالۆریۆسی ئەکادیمی.\nسکۆلەرشیپەکە بەردەستە بۆ خوێندکارانی زیاتر لە ١٨٠ وڵات لە کە رێککەوتنامەی دولایەنەیان هەیە وە پرۆگرامی هاوبەشیان هەیە و رێککەوتنی تایبەتیان هەیە ،زیاتر لە ٧٠ دامەزراوەی مەکسیک میوانداری دەکات وپرۆگرامی ئەکادیمی پێشکەش دەکات لەگەڵ کونسوڵی نەتەوەی بۆ زانست وتەکنەلۆجیا (CONACYT) وەک برۆگرامی نەتەوەیی دەرچوەکان . ئەم پرۆگرامانە رێکخراون لەلایەن مەکسیکۆ لە زانست ومرۆڤایەتیدا.\nبە پێشکەشکردنی سکۆلەرشیپی حکومەتی مەکسیکۆ بۆ خوێندکارانی نێودەوڵەتی ، بەهێزی ورۆڵی وەک ئەکتەری لە بەرپرسیاریەتی جیهانی وە نوێکردنەوەی پەیمانی بۆ پرۆگرامەکانی هاوکاری کە یارمەتی دروستکردنی مرۆڤی ئاست بەرز دەدات.\n-ناوی دامەزراوە ( Mexican Government).\n– سکۆلەرشیپ بەردەستە بۆ خوێندنی پرۆگرامەکانی ئاستەکانی بۆرد وماجستێر ودکتۆرا و پۆست دکتۆرای لێکۆڵینەوە وە هەروەها سکۆلەرشیپەکە بۆ ئاستی خوێندنی باڵاو بەکالۆریۆسیشە وە بۆ پرۆگرامە تایبەتەکان کۆرسی کورتخایەن دابین دەکات وە فیلۆشیپ بۆ سەردانی کردنی پرۆفیسۆر ولێکۆڵەران لە مەکسیک وە بۆ هاوکاری میدیایی وە بەرهەمی ئەدەبی دابین دەکات.\n-بری هاوکاری سکۆلەرشیپەکە دەگۆرێت.\n– چەند کورسیەکی سکۆلەرشیپ بەردەستە بۆ خوێندکاران.\n– سکۆلەرشیپەکە بەردەستە بۆ خوێندکارانی هەرێمی کوردستان وعێراق وخوێندکارانی نێودەوڵەتی .\n– خوێندن لەوڵاتی مەکسیک دەبێت.\n-کاتی کۆتای پێشکەش کردنی داواکاری ٢٧/٩/٢٠١٩یە.\n-بری هاوکاری دارایی بەپێی ئاستی ئەکادیمی دەدرێت بەخوێندکاران.\n-خوێندکارەکان دەتوانن لەوبوارانەدا بخوێنن کەلەلایەن دامەزراوە میواندارەکانی مەکسیکەوە دابین کراوە بێجگە لە بەشەکانی بەرێوەبردنی بازرگانی ، نەشتەرگەری جوانکاری ، ژمێریاری ،بازارگەری ،دانسازی ، بڵاوکراوە.\n-خوێندکارەکان لەکاتی پێشکەشکردنی داواکاریدا ناتوانن لەمەکسیک بژین.\n– بێجگە لە حاڵەتی تایبەتی خوێندکار ناتوانێت لە مانگی ١١یان مانگی ١٢ دا سکۆلەرشیپ وەربگرێت.\n-هەموو دۆکیومێنتەکانی خوێندکار دەبێت بەزمانی ئیسپانی بێت یان وەرگێردرابێت بۆ زمانی ئیسپانی.\n-هەموو خویندکارەکان پێویستە داواکاری پێسکەشی کونسوڵخانەی مەکسیک بکەن لە وڵاتەکانیان یاخود دامەزراوەیەکی مەکسیکی لە وڵاتەکەیان.\n-خوێندکارەکان ئەنجامی داواکاریەکەیان وەردەگرن لەرێی کونسوڵخانە یاخود دامەزراوەکەوە.\n-سکۆلەرشیپەکە ناگوازریتەوە و ناتوانریت دوا بخرێت بۆ چەند ساڵێک.\n-خوێندکارانی بیانی دەبێت ئاستی شارەزایی خۆیان لە زمانی ئینگلیزیدا بسەلمینن وە داواکارییەکانی دامەزراوەکە جێبەجێ بکەن.\nسکۆلەرشیپەکە کرێی خوێندن و بیمەی تەندروستی وگواستنەوە لە مەکسیکەوە بۆ دامەزراوەی میواندار و مووچەی مانگانە لەئەستۆ دەگرێت.\n2020-08-15 291 0 لێدوانەکانBy: Bilal Mukryan\nخوێندکارانی نێودەوڵەتی بانگێشت کراون بۆ ئەوەی ببن بە بەشێک لە سکۆلەرشیپی (President’s Admission) کەلەلایەن زانکۆی (Calgary)ەوە دابین کراوە ،\nمژدەیەکی گەورە بۆ دەرچوانی پۆلی١٢ی ئامادەیی\n2020-08-13 208 0 لێدوانەکانBy: Bilal Mukryan\nکۆمپانیاکەمان چانسێکی گەورە دەبەخشێت بە دەرچووانی ١٢ی ئامادەیی ولە ئێستاوە دەتوانن ناوی خۆیان تۆمار بکەن بۆ خوێندن لە باشترین\n2020-08-12 237 0 لێدوانەکانBy: Bilal Mukryan\nلەگەڵ ئامانجی دابینکردنی پاڵپشتی دارایی بۆ خوێندکارە شایستەکان ، زانکۆی (Waterloo) سکۆلەرشیپی (Ali Arts Entrepreneurship) دابین دەکات لەکەنەدا. سکۆلەرشیپەکە دابین\nزەمالەی خوێندن لە یابان


ⓘ شۆڕشی چاندیی چین\nسوونگ چینگ لینگ\nسوونگ چینگ لینگ کەسایەتی سیاسیی چینی بوو، ئەو سێیەمین ژنی سون یات سێن بوو، یەکێک لە ڕابەرانی شۆڕشی ١٩١١، کە لە ئەنجامدا کۆماری چین دامەزرا. ئەو هەندێکجار بە خاتوونی سون یات سێن بانگ دەکرا. ئەو یەکێک بوو لە ئەندامانی خێزانی سوون، کە لەو ماوەیە و لەدوای ١٩٤٩ ڕۆڵیان هەبوو لە کایەی سیاسەتی چین. لە دوای ئەوەی لە ساڵی ١٩٤٩، کۆماری گەلی چین بەڕێبەرایەتی ماو تسی تۆنگ دامەزرا، ئەوا سوونگ چینگ لینگ چەند پۆستێکی گەورەی پێدرا، لە نێویاندا جێگری سەرۆکی چین لە ماوەی ساڵەکانی ١٩٤٩–١٩٥٤; ١٩٥٩–١٩٧٥، هەروەها پۆستی جێگری سەرۆکی پەرلەمانی چین لە ماوەی ساڵانی ١٩٥٤–١٩٥٩; ١٩٧٥–١٩٨١؛ هەروەها لە پەنجاکان گەشتی دەک ...\nWikipedia: شۆڕشی چاندیی چین