فەیسبووك ئینستەگرامێکی نوێ و جیاواز بۆ (170) وڵات دروست دەكات\n02:50 - 13/03/2021\nپێشبینییەكان بۆ ئایفۆن (14) هەمووان توشی شۆك دەكات\nبەم شێوەیە بزانە ئەكاونتەكەت هاككراوە یاخود نا\nگروپێکى هاککەران زانیارى (533) ملیۆن بەکارهێنەرى فەیسبوک بڵاودەکەنەوە\nچەند تایبەتمەندییەكی وەتس ئەپ کە تائێستا نەتزانیوە\nكۆمپانیای فەیسبووك ڕایدەگەیەنێت، كۆپییەكی نوێ و بچوكراوەی تۆڕی كۆمەڵایەتی ئینستەگرامی بۆ 170 وڵاتی جیهان دروستكردووە، بەتایبەت بۆ ئەوانەی كێشەیان هەیە لە پەیوەندی بەستن و لاوازی بەكارهێنانی تۆڕەكە.\nتۆڕەكە ناوی ئینستەگرام لایتە، بۆ ئەو مۆبایلانە بەردەستە كە بە سیستمی ئەندرۆید كاردەكەن، پێویستی بە شپۆلێكی كەمتر هەیە لە جۆرە كۆنەكە، بەو پێیەی قەبارەی دوو گێگابایتی دەوێت، لە بەرامبەردا ئینستەگرامی كلاسیك قەبارەی 30 گێگابایتی دەوێت بۆ داگرتن.\nئینستەگرام لایت دەتوانرێت لەسەر نەوەی دووەمی ئینتەرنێتیش كاری پێبكرێت، ئەوەش بۆ ئەو وڵاتانە زۆر گونجاوە كە گرفتی لاوازی هێڵی ئینتەرنێتیان هەیە بەتایبەت هیندستان و وڵاتانی ئەفریقیا و ئاسیا و ئەمریكای لاتین.\nتەساح هەدار بەڕێوبەری بەرهەمهێنانی فەیسبووك لە شاری تەلئەبیب باسی لەوەكردووە، دروستكردنی ئەو ئینستەگرامە زۆر پێویست و گرنگبووە، بۆیە پەریان پێداوە.\nهەدار ئاماژەی بەوەشكردووە، ئینستەگرامەكە پێویستی بە فایلێكی زۆر كەم و بچوك هەیە، بۆیە بەكارهێنەر ڕوبەڕووی هیچ گرفتێك ناكاتەوە، ئامانجیشیان لەوە كارە پێشكەشكردنی هەمان ئەو خزمەتگوزارییە كە ئینستەگرام پێشكەشی بەكارهێنەرانی دەكات.\n"بەدەستبونی ئینستەگرام لایت لە 170 وڵات تەنها هەنگاوێكی سەرەتایە و كاری باشتری بەدوادا دێت" بەڕێوبەرەكەی ئینستەگرام بەو شێوەیە باسی هەنگاوی داهاتوویان دەكات.\nپێنج ساڵ پێش ئێستاش فەیسبووك كۆپییەكی دیكەی تۆڕەكەیانی لە قەبارەیەكی بچوكتر خستە بەردەست، بەتایبەت بەو ئەوانەی گرفتیان لە داگرتن و بەكارهێنانی تۆڕەكەدا هەبووە.\n180 جار خوێندراوەتەوە


کوردستان/١١ ژن و کچ لە ساڵی ٩٢ بە هۆی تەقینەوەی مین، خومپارە و تەقەی راستەوخۆی هێزە ئینزامییەکان بوونە قوربانی\n22:09 - 4 خاکەلێوه 2714\nئاژانسی کوردپا: لە ماوەی ساڵی رابردوودا، ١١ ژن و کچی کورد لە ناوچە کوردنشینەکانی ئێران بەهۆی تەقەی راستەوخۆی هێزە ئینتزامییەکان و یان تەقینەوەی مین و خومپارەی بەجێماوی کاتی شەڕی هەشت ساڵەی نێوان ئێران و عێراق، کوژراون یان بریندار بوون. لە کۆی گشتیی ئەو رێژەیە ٥ کەسیان گیانیان لە دەست داوە و ٦ کەسی دیکەشیان بریندار و تووشی کەمئەندامی بوونە.\nخشتەی خوارەوە چۆنێتی کوژران یان برینداربوونی ژنان و کچانی کورد لە ساڵی ٩٢دا دەخاتەڕوو\nمین بکوژی شاراوە\nسەرەڕای بەڵێنییەکانی بەرپرسانی حکوومەت لەمەڕ خاوێنکردنەوەی ناوچە مینڕێژ کراوەکانی کوردستان و تەنانەت بەڕێوەبردنی جێژنی خاوێن بوونەوە لە هێندێک لەو ناوچانە، مینەکان بەردەوام لە کوردستاندا هاووڵاتیاین دەکەن قوربانی و ژنانی کوردیش بەشێک لەو قوربانیانە پێک دێنن.\nسەرلە ئێوارێی رۆژی شەممە رێکەوتی ٢٨ی بانەمەڕ ژنێک بەناوی \_"حەسیبە ساعد\_" خەڵکی شاری سەقز، لە چیای \_"خۆرەتاوە گەورە\_"ی نزیک گوندی \_"مەڵقەرەنی\_"ی ئەو شارە، بەهۆی تەقینەوەی مین، لاقی راستەی پەڕی.\nلە دوایین رۆژەکانی وەرزی بەهار و تەنیا چەند رۆژ پێش لە دەستپێکی هاوین، دوو خوشک بەناوەکانی \_"غەزاڵ\_" تەمەن ٢٠ ساڵ و لەیلا تەمەن ١٣ ساڵ، لەکاتی چوون بۆ کوێستانەکانی ناوچەی \_"قوچی\_"ی ورمێ بوونە قوربانیی تەقینەوەی مین و گیانیان لەدەست دا.\nئەم بکوژە شاراوەیە لە دوایین رۆژەکانی مانگی رەزبەری سالی ١٣٩٢ی هەتاویدا، حەوت کەسی کردە قوربانی کە سێ کەسیان کچ بوون.\nرۆژی ٢٦ی رەزبەر بە هۆی تەقینەوەی مینی بەجێماوە لە نزیک پایگایەکی چۆڵکراو لە نزیک گوندی \_"نشکاش\_"ی مەریوان لە ئوستانی کوردستان ٣ کچ بە ناوەکانی گەشین کەریمی، بێهنووش موقەدەم و ئاڵا روبینا بریندار بوون.\nبە پێی ئامارە فەرمییەکان، نزیک بە ٤ میلیۆن و ٢٠٠ هەزار هیکتار لە رووبەری ٥ پارێزگاکانی ئازەربایجانی‌رۆژئاوا، سنە، کرماشان، ئیلام و خوزستان کە ١١٠٠ کیلۆمێتر سنووری هاوبەشیان لەگەڵ وڵاتی عێراق‌دا هەیە مینرێژکراوە و ماددەی تەقینەوەی سەردەمی شەڕی ٨ ساڵەی نێوان ئەو دوو وڵاتەی تێدا بەجێ ماوە.\nبە پێی ئاماری تۆمارکراو لە ناوەندی ئاماری ئاژانسی هەواڵدەریی کوردپا، لە ماوەی ساڵی رابردوودا، ٣٨ هاوڵاتیی کورد لە ناوچە کوردنشینەکانی ئێران بە هۆی مینەوە بوونەتە قوربانی کە ١٠ کەسیان گیانیان لە دەست داوە.\nبە پشت بەستن بەو ئەو ئامارە ٦ کەس، واتە نزیک بە ١٦%ی قوربانیانی مین لە کوردستاندا، ژنان پێکی دێنن.\nهەروەها بە پێی ئەو ئامارانەی کە لە ناوەندی ئاماری ئاژانسی هەواڵدەریی کوردپا تۆمار کراون، لە ساڵی ٩٢ دا بەگشتی ٩٠ هاوڵاتیی کورد لە ناوچە کوردنشینەکانی ئێران لە ئەنجامی راودوونانی هێزە نیزامییەکان و تەقەی ئەو هێزانە کوژراو یان برینداربوون کە ٣ کەسیان ژن بوون.\nرۆژی شەممە رێکەوتی ٥ی گەلاوێژ، هاووڵاتییەکی کورد بەناوی \_"سالار عەبدوڵڵاهی\_" کوڕی \_"محەممەد\_" بەهۆی تەقەی راستەوخۆی هیز ەنیزامییەکانی حکوموەتی ئیسلامیی ئێرانەوە گیانی لەدەست دا.\nخوشکی ئەو هاووڵاتییە کوردە کە خەڵکی سەردەشت بوو لەو رووداوەدا بەتوندی برینداربوو، کە بۆ چارەسەریی برینەکانی رەوانەی نەخۆشخانە کرا.\nلە رۆژانی کۆتایی ئەو مانگەشدا (٣٠ی گەلاوێژ)، ٢هاووڵاتیی کورد لە جاددەی نزیک گوندی \_"کەوپێچ\_"ی شاری بانە، بەهۆی راوەدوونانی هێـزە نیزامییەکانی حکوومەتی ئیسلامیی ئێــرانەوە گیانیان لەدەست دا.\nهێزە نیزامییەکان بەگومانی هەڵگرتنی کەلوپەلی قاچاخ شوێن ماشێنی هاووڵاتییاک بەناوی \_"حامید گەورەداری\_" کەوتوون و لە ئەنجامی وەرگەڕانی ئەو ماشێنەدا کچێکی ناوبراو و هاووڵاتییەکی دیکە بەناوی \_"سمایل\_" گیانیان لەدەست دابوو.\nلە لایەکی دیکەوە، رۆژی پێنج‌شەممە رێکەوتی ٢٣ی خەزەڵوەر کچێکی تەمەن ١٨ ساڵ بەناوی \_"ئەوین عوسمانی\_" خەڵکی شاری بانە، کە لەلایەن هێزە نیزامییەکانی حکوومەتی ئیسلامیی ئێرانەوە درابوویە بەر دەستڕێژی گولـلە گیانی لەدەست دا.\nئەڤین عوسمانی لەلایەن کەسێکەوە بەناوی \_"ک. ر\_" تەقەی لێکرا، کە لە ئەنجامدا بووە هۆی گیان لە دەستدانی.\nگولـلە خومپارەی لە مانگی یەکەم و مانگ کۆتایی ساڵی ٩٢دا لە شارەکانی مێهران و سەرپێڵی زەهاو دوو قوربانیی لێکەوتەوە.\nلە کۆتاییەکانی مانگی بانەمەڕدا، ژن و مێردێکی خەڵکی سەرپێڵی زەهاو لە ئوستانی کرماشان، بەهۆی تەقینەوەی چاشنی خومپارەی نێو ئاسنەواڵە، گیانیان لەدەست دا.\nلەو پەیوەندییەدا رۆژی دووشەممە ١٠ی رەشەممە، تەقینەوەی گوللـە تۆپ لە نێو خانووبەرەی بنەماڵەیەکی کوردی مەنتەقەی ٥ی شاری مێهران لە ئوستانی ئیلام، ٣ قوربانیی لێکەوتەوە.\nلەو رووداوەدا کەسێک بە ناوی هادی پوزش دەستبەجێ گیانی لە دەست دا و باوک و ژنی ناوبراو بە توندی بریندار بوون.


جیاوازیی نێوان پێداچوونەوەکانی «جۆرج واشینگتن» - ویکیپیدیا، ئینسایکڵۆپیدیای ئازاد\nجیاوازیی نێوان پێداچوونەوەکانی «جۆرج واشینگتن»\nجۆرج واشینگتن (دەستکاری)\nوەک پێداچوونەوەی ١١:٢١، ٥ی شوباتی ٢٠١٦\n٣٬٤٣١ بایت زیاد کرا ، ٥ years ago\nوەک پێداچوونەوەی ١٨:٥٣، ٢٧ی کانوونی یەکەمی ٢٠١٥ (دەستکاری)\nب (گەڕاندنەوەی دەستکارییەکانی ئیمپای (لێدوان) بۆ دوایین پێداچوونەوەی 130.193.242.150)\nوەک پێداچوونەوەی ١١:٢١، ٥ی شوباتی ٢٠١٦ (دەستکاری) (پووچەڵکردنەوە)\nئیمپای (لێدوان | بەشدارییەکان)\nتاگەکان: دەستکاریی مۆبایل دەستکاری بە بەرنامەی مۆبایل بەکارھێنانی نووسەی ناستاندارد\n'''جۆرج واشێنگتن''' (لەدایکبووی [[٢٢ی شوبات]]ی [] - کۆچی دوایی [[١٤ی کانوونی دووەم]]ی [])>.\nsuper leader... George Washington\nجۆرج لە خێزانێکی خاوەن موڵک لە ڤێرجینیا لەدایکبوە\nلە تەمەنی ۱٦ ساڵیدا کاری ڕوپێوی دەکرد و لە ۲۲ ساڵی وەک سەرهەنگی دوەم لە ناو لەشکر\nجۆرج واشنتۆن له 11-2-1732 له‌پارێزگای وێستمۆرلاند له‌ویلایه‌تی ڤیرجینیا له‌دایكبووه. له‌ته‌مه‌نی 11 ساڵیدا باوكی كۆچیدوایی كردووه. زۆر حه‌زی له‌گه‌ڕان بۆ ئه‌شكه‌وت كردووه. له‌ته‌مه‌نی 26 ساڵیدا هاوسه‌رگیری له‌گه‌ڵ مارسا داندریج كوریتز كردووه كه ئافرەتێکی27 ساڵان بووه\nلە سەردەمی ئەودا ولایەتەکانی ئەمریکا خەریک بوو ڕقیان بەرامبەر زۆریداریەکانی بەریتانیا پەیدا دەکرد و باجی زۆریان لەسەر بوو\nماوه‌یه‌ك وه‌ك روپێو (مه‌ساح)ی زه‌وی كاریكردووه.\nلە ساڵی ۱۷۵۹ کاتێ شەڕی سەربەخوی دەستی پێکرد جۆرج لە ناو کێڵگە کوشتوکاڵیەکانی مانت ورنون کاروبارەکانی ڕادەپەراند و ئەندامی ئەنجومەنی یاسادانەرانی ڤێرجینیا بوو\nته‌نها سه‌رۆكه كه به‌كۆی ده‌نگ هه‌ڵبژێردراوه. كاتێك بووه به‌سه‌رۆك ته‌مه‌نی 57 ساڵ بووه. یه‌كێكه له‌و دوو سه‌رۆكه‌ی كه ئیمزایان له‌سه‌ر ده‌ستوری ئه‌مه‌ریكا كردووه، ئه‌وی تریان جه‌یمس مادیسۆنه.\nمارسا واشنتۆنی هاوسه‌ری، ئاماده‌ی ئاهه‌نگی ده‌ستبه‌كاربوونی نه‌بووه چونكه له‌و كاته‌دا نه‌یتوانیوه بچێته نیۆرك. موچه‌ی ساڵانه‌ی وه‌ك سه‌رۆك 25 هه‌زار دۆلار بووه به‌ڵام ئاماده نه‌بووه وه‌ری بگرێت. یه‌كه‌م سه‌رۆكه كه مافی ڤیتۆی له‌دژی پڕۆژه‌یاسایه‌كی كۆنگرێس به‌كارهێناوه. جێگری سه‌رۆك جۆرج واشنتۆن ...جۆن ئاده‌مز بووه (1789-1797).\nلەگەڵ بێوەژنێکی دەوڵەمەند بە ناوی مارتا دانریج کوستیس و لە دوای ئەم هاوسەرگیریە ژیانی جورج گۆرا و جۆرج بوو بە یەکەم پیاوی دەوڵەمەنی ڤێرجینیا\nواشنتۆن له‌كاتێكدا سه‌رۆك بووه، سه‌ردانی هه‌موو ویلایه‌ته‌كانی كردووه. یه‌كه‌م سه‌رۆك بووه كه سه‌ر به هیچ حزبێكی سیاسی نه‌بووه. یه‌كه‌م سه‌رۆكه كه ئاهه‌نگی ده‌ستبه‌كاربوونی له‌دوو شاردا كردووه: نیویۆرك و فیلادێلفیا.\nلە ساڵی ۱۷۷۵ لە دوهەمین کۆنگرەی فیلادفیلیا جۆرج وەک فەرماندەی لەشکری سەربەخۆی ئەمریکا دیاریکرا\nوتاری یه‌كه‌م ئاهه‌نگی ده‌ستبه‌كاربوونی 90 چركه بووه‌و له 183 وشه پێكهاتووه. وتاری دووه‌م ده‌ستبه‌كاربوونی ته‌نها 135 وشه بووه. ئه‌وه‌ش كورتترین وتاری ده‌ستبه‌كاربوونه كه له‌لایه‌ن سه‌رۆكێكه‌وه پێشكه‌شكرا بێت.\nلە سەرەتادا جۆرج فەرماندەی لەشکرێکی بێ ئەزمونی دەکرد و لەکەڵ زلهێزترین وڵاتی جیهان شەڕی دەکرد بەڵام بە پێی کات جورج سەردەکەوت و لە ساڵی ۱۷۸۱ دا لە یورک تاون توانی شەری یەکلاکەرەوە بکات\nجۆرج واشنتۆن یه‌كه‌م سه‌رۆكه كه له‌كۆشكی سپیدا نه‌ژیاوه. ئه‌وكاته‌ی ئه‌و سه‌رۆك بووه پایته‌ختی ویلایه‌ته یه‌كگرتووه‌كان فیلادێلفیاو نیۆرك بووه. یارمه‌تی هه‌ڵبژاردنی شوێنێكی تری داوه بۆ ئه‌وه‌ی ببێته پایته‌ختی نوێ و روپێوی بۆ زه‌وییه‌كه كردووه.\nلە هەڵبژاردنێکی نهێنی جۆرج بوو بە سەرۆک کۆمار و لەم سەردەمە ژمارەی دانیشتوانی ۱۳ ولایەتە سەربەخۆکە خۆی دە دا لە ٤ ملیۆن\nواشنتۆن یه‌كێكه له‌و حه‌وت سه‌رۆكه‌ی له ڤیرجینیا له‌دایكبوون. له‌كاتێكدا واشنتۆن سه‌رۆك بوو، سێ ویلایه‌تی تر خراوه‌ته سه‌ر ویلایه‌ته یه‌كگرتووه‌كان ئه‌وانیش ڤێرمۆنت (1791) و كێنته‌كی (1792) و تێنیسی (1796)ن.\nلەو سەردەمە شۆڕشی فەڕەنسی لە ئارادا بوو جۆرج بێ لایەنی پیشان دەدا\nبه یه‌كێك له‌مه‌زنترین كه‌سایه‌تییه‌كانی ئه‌مه‌ریكا داده‌نرێت. سەرکردەیەکی مەند و ئەزموندار بوە..بەدامەزرێنەری ئەمریکای مەدەنی دادانرێت..\nجۆرج دوو جار خوی هەڵبژارد و ئەمەشی کرد بە بناغە بۆ سەرۆکەکانی دواتر\nیه‌كێك بووه له‌پیاوه ده‌وڵه‌مه‌ندترینه‌كانی ویلایه‌ته یه‌كگرتووه‌كان.\nچه‌ندین شت به‌ناوییه‌وه ناونراون له‌وانه: یه‌ك ویلایه‌ت، حه‌وت شاخ، 10 ده‌ریاچه، 33 كاونتی (پارێزگا)، نۆ كۆلێژ، 121 شارۆچكه‌و گوند.\nبە گشتی سەرۆکێکی باش بوو و وڵاتەکەی خۆش دەویست\nوتاری ماڵئاوایی له‌ده‌سه‌ڵات له 1796 له‌ڕۆژنامه‌دا بڵاوكرایه‌وه به‌ڵام به‌شێوه‌ی زاره‌كی پێشكه‌شی نه‌كرد. كاتێك كۆچیدواییكرد، كۆنگرێس رایگه‌یاند: "یه‌كه‌م بووه له‌شه‌ڕدا، یه‌كه‌م بووه له‌ئاشتیدا، یه‌كه‌م بووه له‌دڵی هه‌موو رۆڵه‌یه‌كی وڵاته‌كه‌یدا".\nلە ساڵی ۱۷۹۹ بە نەخۆشی هەوکردنی قورگ کۆچی دوایی کرد و گەلی ئەمریکا چەندان مانگ بۆی بە پەرۆش بون\nیه‌كه‌م سه‌رۆكه كه وێنه‌ی له‌سه‌ر پولی پۆسته دانراوه كه ئه‌ویش پولی 10 سه‌نتییه‌و له‌ساڵی 1847دا بڵاوكراوه‌ته‌وه. هه‌روه‌ك یه‌كه‌م سه‌رۆكه كه وێنه‌كه‌ی له‌سه‌ر دۆلار دانراوه. كه‌مێك پاش سه‌عات 10ی شه‌وی 14-12-1799، به‌هۆی نه‌خۆشییه‌كه‌وه كه توشی گه‌رووی بوو، له ڤیرجینیاو له‌ته‌مه‌نی 67 ساڵیدا كۆچیدوایی كردووه.\nref name=>[http://www.pbs.org/georgewashington/father/index.html لە دەستگاکانی ڕاگەیاندن]</ref>.\nیه‌كه‌م سه‌رۆك بووه كه له 1700كاندا كۆچیدوایی كردووه. ماوه‌ی سه‌رۆكایه‌تی: 1-7-1789 تا 4-3-1797 (6ساڵ و 4 مانگ و 6 رۆژ). هۆكاری جێهێشتنی سه‌رۆكایه‌تی: خۆی كاندید نه‌كرده‌وه.\nداواشیان لێ کردوە خۆی بکات بەپاشا..ڕەتیکردوەتەوە..\nکتێبی :سەرۆکەکانی ئەمریکا\nوەرگیراو لە «https://ckb.wikipedia.org/wiki/تایبەت:MobileDiff/471051»


ناسنامه‌ی مێژوویی و ناسنامه‌ی سیاسیی كورد – History Of Kurd\nHome / بەشی مێژووی كورد / ناسنامه‌ی مێژوویی و ناسنامه‌ی سیاسیی كورد\nگۆران حكيم 2017-07-13\tبەشی مێژووی كورد, مێژووی نوێ و هاوچه‌رخی كورد لێدوان نووسین ناچالاککراوە لە ناسنامه‌ی مێژوویی و ناسنامه‌ی سیاسیی كورد 1,612 Views\nـ ناسنامه‌ی مێژوویی:\nناسنامه‌ی ئیتنیكیی كورد له ڕوانگه‌ی مێژووییه‌وه كه‌م تا زۆر به‌گوێره‌ی ئه‌و سه‌رچاوانه‌ی تائێستا له‌به‌رده‌ستن ده‌گه‌ڕێته‌وه بۆ نیوه‌ی دووه‌می سه‌ده‌ی سیانزه‌هه‌م و له سه‌ده‌ی چوارده‌هه‌میش به‌ره‌به‌ره خه‌مڵیوه و دواتر له سه‌ده‌ی پانزه‌هه‌مدا به‌دیاركه‌وتووه. قسه‌كردن له‌باره‌ی ناسنامه‌ی ئیتنیكیی كورد پێش ئه‌م مێژووه ته‌نیا فانتازمێكی نه‌ته‌وه‌ییه و به‌س. بێگومان هیچ گومانێك له‌وه‌دا نییه، كه كورد یه‌كێكه له كۆنترین گروپه‌یلی كۆنینی خۆجێیی ناوچه‌كه، به‌ڵام پرۆسیسی دروستبوونی مێژوویی ناسنامه‌ی كورد زۆر به دره‌نگه‌وه به‌دیار كه‌وتووه، كه ئێمه ناتوانین له ڕوانگه مێژووییه‌كه‌وه بگه‌ڕێیینه‌وه پێش ئه‌م مێژووه.\nـ ناسنامه‌ی سیاسیی:\nپرۆسیسی دروستبوونی ناسنامه‌ی سیاسیی كورد هێشتا بابه‌تێكه جێگای گفتوگۆیه. به‌گوێره‌ی ترادسیۆنی هێگلییانه، ناسنامه ئه‌نجامی دانپیانانی هه‌ردوو سه‌ره‌ی (من) یان (خود) و (ئه‌وی دیكه)یه. كه‌وایه ناسنامه پرۆسیسێكی دژبه‌یه‌كانه‌یه، كه تێیدا كارلێكی كه‌سیی، موماره‌سه‌ی كۆمه‌ڵایه‌تی و ئامانج تێیدا برێتی ده‌بێت له به‌رجه‌سته‌كردنی (من) یاخود (زات). كه‌وایه بۆ مێژووی دروستبوونی ناسنامه‌ی سیاسیی كورد، پێویسته بگه‌ڕێنییه‌وه بۆ مێژووی دروستبوونی ناسنامه‌یلی سیاسیی: تورك، عه‌ره‌ب، فارس، ئه‌رمه‌ن. ناسنامه‌ی نه‌ته‌وه‌یی هه‌میشه به دژه‌كی و به نزیكبوونه‌وه له‌گه‌ڵ ناسنامه‌ی خه‌ڵكه‌یلی دیكه له‌دایك ده‌بێت. داگیركارییه‌كانی ناپۆلیۆن له سه‌ره‌تای سه‌ده‌ی هه‌ژده‌هه‌م، په‌یامی شۆڕشی فه‌ڕه‌نسای گواسته‌وه و هه‌ر به كاردانه‌وه‌ی ئه‌م په‌یامه‌شبوو كه، ئه‌سپانه‌كان، ئه‌ڵمانه‌كان و ڕووسه‌كان ناسنامه‌ی سیاسیی خۆیان دروستكرد. به‌مجۆره قسه‌كردن له‌سه‌ر ناسنامه‌ی سیاسیی كورد پێش وه‌دیاركه‌وتنی ناسنامه‌یلی تورك، عه‌ره‌ب، فارس و ئه‌رمه‌ن ته‌نیا ئه‌فسانه‌ناسیی ناسیۆنالیسته كورده‌كانه، كه ده‌یانه‌وێ له‌دایكبوونی ناسنامه‌ی سیاسیی كورد بگه‌ڕێننه‌وه بۆ ده‌ورانی سه‌رهه‌ڵدانی كورد له‌مێژوودا و ڕه‌نگه هه‌تا دوورتریش، به‌ڵام ئه‌م ڕوانینه هیچ بایه‌خێكی زانستیی نییه و ئێمه ئه‌م ڕوانگه‌یه زیاده‌ڕۆییه وه‌ڵا ده‌نێین.\nده‌كرێت بڵێین ناسنامه‌ی سیاسیی تورك له ده‌ورانی سه‌رده‌می ته‌نزیمات (1839) نه‌بووه، به‌هه‌مانشێوه ناسنامه‌ی كوردیش نه‌بووه. ناسنامه‌ی تورك له كۆتایی سه‌ده‌ی نۆزده‌هه‌م و له سه‌ره‌تای سه‌ده‌ی بیسته‌م له‌گه‌ڵ كودێتای گه‌نجه-توركه‌كان ساڵی 1908 ده‌ستیپێكرد. بۆیه ده‌كرێت بڵێین ناسنامه‌ی سیاسیی كورد له‌گه‌ڵ قۆناغی گۆڕینی ده‌سه‌ڵات له عوسمانیزمه‌وه بۆ كه‌مالیزم وه‌دیاركه‌وت. جا به‌گوێره‌ی یاسای ئۆپۆزسیۆن و نزیكبوونه‌وه له‌وه‌به‌دوا زه‌وینه‌یه‌ك ڕه‌خسا بۆ له‌دایكبوونی ناسنامه‌ی سیاسیی كورد. له‌م پێودانه‌وه ده‌كرێ به دڵنیاییه‌وه بڵێین تاوه‌كو پێش به ده‌سه‌ڵات گه‌یشتنی گه‌نجه-توركه‌كان (1908) ناسنامه‌ی سیاسیی كوردی به‌هیچ شێوه‌یه‌ك په‌یدا نه‌بوو بوو. به‌شێوه‌یه‌ك بڕێك له گه‌وره‌ترین دامه‌زرێنه‌ره‌یلی (ئیتتحاد و ته‌ره‌قیی)، كه كه‌مالیزم له هه‌ناویدا به‌رهه‌م هات، كورد بوون، وه‌ك سه‌رنووسیاری گۆواری (عوسمانلی) (1897)ی ئۆرگانی (ئیتتحاد و ته‌ره‌قیی)، كه دكتۆر عه‌بدوڵڵا جه‌وده‌ت بوو. هه‌تا یه‌كه‌م ڕۆژنامه‌ی كوردیی (كوردستان- 21ی نیسانی 1898)، كه وه‌ك ئۆپۆزسیۆنی كوردیی هه‌ژمارده‌كرا، به‌شێوه‌یه‌ك بووبووه به‌شێك له ئۆپۆزسیۆنی گه‌نجه-توركه‌كان و بێ ئه‌وه‌ی وه‌ك ئۆپۆزسیۆنێكی جیاخواز خۆی نمایش بكات. له‌م ڕوانگه‌یه‌وه ده‌توانین بی دوودڵیی ئه‌وه بڵێین، كه سه‌ره‌تای ناسنامه‌ی سیاسیی كورد وه‌كو یاسای ئۆپۆزسیۆن و نزیكبوونه‌وه له دوای ناسنامه‌ی سیاسیی تورك په‌یدا بوو.\nـ ناسنامه‌یه‌كی پارچه‌پارچه بوو:\nئه‌گه‌ر باسی ناسنامه‌ی كوردیی بكه‌ین، ئه‌وا پێویسته باسی چه‌ندین ناسنامه‌ی كوردیی بكه‌ین. ناسنامه‌ی مێژوویی كورد له ده‌ورانی عوسمانی له‌ژێر هه‌ژموونی ناسنامه‌ی مێژوویی عوسمانی دا بوو، له ئێران به‌هه‌مانشێوه. دوای ڕوخانی ئیمپراتۆریای عوسمانی، ناسنامه‌ی سیاسیی كورد بوو به ناسنامه‌یه‌كی پارچه‌پارچه بوو و كه‌وته به‌رانبه‌ر ناسنامه‌ی سیاسیی چه‌ندین وڵاته‌یلی وه‌ك: توركیا، ئێران، عێراق و سوریا. كورد خاوه‌نی یه‌ك ناسنامه‌ی سیاسیی به‌هێز و یه‌ك بزووتنه‌وه‌ی نه‌ته‌وه‌یی سه‌رتاسه‌ریی نه‌بووه، ناسنامه‌ی سیاسیی كورد یان ناسنامه‌یلی سیاسیی كورد له ڕووی كولتووریشه‌وه پارچه‌پارچه بووه و دابه‌شیی چه‌ندین دیالێكت بووه، به‌ڵام له‌گه‌ڵ ئه‌وه‌شدا یه‌ك ڕاستی هه‌یه ئه‌ویش ئه‌وه‌یه بناغه‌ی هه‌موو ئه‌م دیالێكتانه یه‌ك زمانه، كه ئه‌ویش زمانی كوردییه و ئاوه‌ڕۆی هه‌موو ناسنامه‌كانیش دواجار ده‌چنه‌وه سه‌ر یه‌ك ڕووبار، كه ئه‌ویش (ناسنامه‌ی سیاسیی كورده).\nPrevious گه‌شتێ به ناخی ته‌مه‌ندا\nNext سوهەیبی ڕۆمی


فرەژنیی و ئینکارکردنی واقیع\n2022/06/05 102 جار بینراوە\nئه‌م وتاره له ماڵپه‌ڕى (درەو)ـه‌وه وه‌رگیراوه\nلە چەند رۆژی رابوردودا بەھۆی ھێنانی ژنھێنانی چوارەمی ئەمیری کۆمەڵەی دادوەریی، عەلی باپیرەوە، مشتومڕێکی گەورە دروستبو، کە بەداخەوە زۆربەی ئەوەی کە گوترا سنوری ھێرش و پەلاماریی شەخسیی و شێوازی جێنودان و سوکایەتیکردنی تێنەپەڕاند. کەسانێکی زۆر بەگژ ئیسلام و ئیسلامییەکاندا چونەوە، لەشکرێکی دینیی جنێوفرۆشیش بەگژ عەلمانیەت و عەلمانییەکاندا. ئەوەی غائیب بو ئەگەری ناسینیی ئەو کێشانەیە کە ئەو ھێنانی ژنی چوارەمە لەلایەن عەلی باپیرەوە ھێمای بۆدەکات.\nبا لەسەرەتاوە ئەو خاڵە بۆ خوێنەر ئاشکرابێت کە دیاردەی فرەژنیی، لە دیدی مندا، لەسەر مامەڵکردنێکی تەواو نایەکسان و نائینسانیی ژن دروستبوە، لە جەوھەریشدا بەخشینی وزەیەکی سێکسی گەورەترە بە پیاو و مامەڵەکردنی ژنە وەک کەسێکی بێحەز و ئارەزو و چێژی سێکسیی. ھەمو ئەمانەش بەشێکە لە دونیابینییەکی بیمار کە کۆمەڵگای پیاوسالاریی دروستدەکات و ھەیمەنەی پیاو لەناویدا، دەپارێزێت. لە دونیای ئەمڕۆشدا، فرەژنی شوێنی لەناو ئەو مافە سەرەتاییانەدا نابێتەوە کە مرۆڤەکان، بە ژن و پیاوەوە، لە سەدەی بیستەمدا و دوای خەباتێکی زۆر بۆ یەکسانیی و دادپەروەریی، بەدەستیھێناوە.\nفرەژنی لە یەککاتدا دیاردەیەکی دینیی و کۆمەڵایەتیی و فەرھەنگییە، لە سەردەمە کۆنەکاندا لە زۆرێک لە کۆمەڵگاکانی جیھاندا ئامادەبووە، ھەم لە دینی جولەکە و ھەم لە ئیسلام و ھەم لە چەندان دینی دیکەی نایەکتاپەرستدا، ڕێگەپێدراوە. بەڵام لە دونیای ئەمڕۆدا، ئەم دیاردەیە تەنھا لە کۆمەڵگا موسڵمانەکاندا و لای ئەو موسڵمانانەی کە سەرمایەدار و پارەدارن، بە شێوەیەکی بەرفراوان ئامادەیە. لای ئەمانە فرەژنی دراوەتە پاڵ ویستێکی خودایی و جێبەجێکردنیشی وەک جێبەجێکردنی ئەمرێکی خودایی مامەڵەدەکەن. ئەمانە خواستە سێکسییە شەخسییەکانی خۆیان بە خواستی گشتی خوداوە بۆ ھەمو مرۆڤەکان، گرێئەدەن.\nھەمو ئەمانە لەکاتێکدا لەناو مێژو و کەلەپوری ئیسلام خۆیدا، چەندان کەسایەتی دینیی گەورە و چەندان خوێندنەوەی جیاواز لە ئارادان، کە تەواو ناکۆکن بەو خوێندنەوانەی کە فرەژنی وەک خواستێکی خودایی مامەڵەدەکەن. ھەر لە سەدەی نۆزدەھەمدا ئیمامێکی وەک محەمەد عەبدە، کە بە گەورەترین کەسایەتی دینیی سەدەی نۆزدەھەم و موفتی وڵاتی میسر ناسراوە، بە ئاشکرا رەفزی فرەژنی دەکات و بەگژیدادەچێتەوە. رەفاعە تەھتاوی، دیسانەوە ئیمامێکی دینی گەورەی ھەمان سەدە، نەک تەنھا دژی فرەژنی بو، بەڵکو گرێبەستێکی لەگەڵ ژنەکەیدا ئیمزاکرد کە تا ئەو لە ژیاندابێت ئەم بەھیچ جۆرێک ژنیتر، نەھێنێت. لەناو شیعەکاندا، تەنانەت کەسێکی وەک عەلی خامەنەئی بە ئاشکرا دژایەتی خۆی بۆ فرەژنی دەربڕیوە و پێی لەسەر ئەوەداگرتوە کە پیاو نابێت تەنانەت وەک نوکتەش باسی ژنی دوھەم لەگەڵ ھاوەسەرەکەیدا بکات و دڵی بشکێنێت.(بڕوانە https://www.bbc.com/arabic/tv-and-radio-44010717). ئەوە با واز لە راوبۆچونی ئەو ژنە خوێندەوارە موسڵمانانە بھێنین کە باوەڕیان وایە قورئان تەنھا لەڕێگای خوێندنەوەیەکی پیاوانەی ناڕاستەوە شەرعیەت بە فرەژنی ئەدات، دەنا فرەژنی شەرعی نییە و لەگەڵ گوتاری دادپەروەرانەی خودادا ناگونجێت، لەوانەش بۆ نمونە خوێندنەوەکانی ریفات حەسه‌ن، ئەمینە وەدود، ھبە رەئوف و ئەوانیتر.\nبەڵام ئایا بەڕاستیی فرەژنی چ جۆرە دیاردەیەکی ناو دونیای ئەمڕۆکەی ئێمەیە؟ کێن ئەو پیاوانەی فرەژنی دەکەنە بەشێک لە یاسا و عورفێکی دینیی و بەبەرچاوی ھەموانەوە ئەنجامیئەدەن؟\nبا لەو خاڵەوە دەستپێبکەم کە کێشەی ژمارەیەکی ناو کۆمەڵگای ئێمە لەمڕۆدا کێشەی فرەژنیی نییە، بەڵکو کێشەی بێژنیی و کێشەی نەبونی توانای پێکھێنانی خێزان و شوکردن و ژنھێنانە. ژمارەی ئەو پیاوانەی کە دەتوانن زیاد لە ژنێک بھێنن، ژمارەیەکی کەمن و سەر بەو نوخبە ئەرستۆکراتیی و سەرمایەدارە دەوڵەمەندەن کە لە دونیای پڕ لە دزیی و جەردەیی دوای راپەڕیندا دروستبون. ئەمانە فرەژنی وەک جۆرێک لە بەرخۆریی تەماشادەکەن، وەکچۆن زیاد لە ئۆتۆمبێلێک و زیاد لە ماڵێک و زیاد لە چەند ملیۆنێک دۆلاریان ھەیە، ئاواش زیاد لە ژنێکیان ھەیە. رۆحیەتی مەسرەفگەرای مادیی ئەمانە بۆ ناو مەسرەفکردنی سێکسیی و لەوێشەوە مەسرەفکردنی ژنان گواستراوەتەوە. ئەمانە دەتوانن لەناو ئەو دۆخە قەیراناوییەی لە ھەرێمدا دروستبوە، شێوازی بەرخۆریان لە بەرخۆریی شتومەکەوە بۆ بەرخۆریی ژنان، بگوازنەوە. لەمەشدا ھەم نوخبە دینییە دەوڵەمەندەکە و ھەم نوخبە نادینییەکە وەکو یەک بەشدارن، نوخبە دینییەکە بەناوی دین و خوداوە ئەم بەرخۆرییە ئینسانییە ئەنجامئەدەن و نوخبە نادینییەکە بەناوی ئازادیی شەخسیی و ئازادیی ھەڵبژاردنەوە.\nوەک وتم کێشەی ژمارە یەکی بەشێکی گەورەی گەنجانی وڵاتەکە، بە نێر و مێوە، ئەوەیە کە ناتوانن بۆ یەکجاریش خێزان دروستبکەن و ژیانێکی سێکسیی گونجاو و رێکخراویان ھەبێت. ئەمەش بە بۆچونی من، وادەکات کێشەی سەرەکیی ھەرێم کێشەی فرەژنی نەبێت، بەڵکو کێشەی نەبونی توانابێت بۆ دروستکردنی خێزان و بۆ بەیەکگەیشتنی نێر و مێ لە چوارچێوەی خێزاندا.\nبە پێی داتاكانی بەڕێوەبەرایەتیی گشتیی ئاماری پارێزگای سلێمانی که لە ساڵی ٢٠١٩، ئەنجامدراوە، رێژەی ئەو كچانەی لە تەمەنی 30 تا 49 ساڵیدا هاوسەرگیرییان نەكردوە لە پارێزگای هەولێر 42%، لە سلێمانی 43% و لە دهۆك کەمەکێک زیاترە لە 43%. بەمەش دەردەکەوێت ئەو کچانەی لە ھەرێمی کوردستاندا تەمەنیان هەڵکشاوە و هاوسەرگیرییان نەکردوە رێژەکەی دەکاتە ٤٢.٦%. بەپێی ڕوپێوێکی تری وەزارەتی پلاندانانی حکومەتی ھەرێمی کوردستان یەک ملیۆن و ٢٤١ ھەزار و ٤١٧ کەس، کە تەمەنیان گونجاوە بۆ کارکردن، بێکارن. کە دەکاتە زیاد لە ٢٢ لە سەدی کۆی ژمارەی دانیشتوانی ھەرێمی کوردستان. ساڵانەش ١٤٠٠٠ دەرچوی زانکۆ دەچنە ریزی بێکارانەوە. بەشی ھەرەزۆری ئەم ژمارە گەورەیە توانای ژنھێنان و شوکردن و دروستکردنی خێزانیان نییە. ئەم ژمارە تۆقێنەرانە نیشانمان ئەدەن کێشەی ژمارەیەکی ھەرێم فرەژنیی نییە، بەڵکو بێتواناییە لە شوکردن و ژنھێناندا.\nخاڵێکی گرنگ کە بڕێکی زۆر لە ئەندامانی ھێزە ئیسلامییەکان نایبینن و ناچێتە ناو ھۆشیاریی کۆمەڵایەتییانەوە، ئەو راستییەیە کە چاوەڕوانییەکانی بڕێکی گەورە لە کچان و ژنانی ناو دونیای ئەمڕۆ، گۆڕانی گەورەیان بەسەردا ھاتوە. بەشێکی گەورەی ژنانی وڵاتی ئێمە ھەم خوێندەوارن و ھەم چاوەڕوانی ئەوەن وەک بونەوەرێکی خاوەن را و کەرامەت، وەک کەسێکی خاوەن کەسایەتیی و سەربەخۆ و یەکسان بە پیاو، مامەڵەبکرێن. نەک ئەوەی دو دو و سێ سێ و چوار چوار ببن بە ژنی ئەم پیاو یان ئەو پیاو بەتەنھا. زۆرینەی ژنانی کۆمەڵگا موسڵمانەکان، فرەژنی، وەک غەدرلێکردن و رێزنەگەرتن لە ژن تەماشادەکەن، بەبێ ئەوەی باوەڕیان بە ئیسلام وەک دین لەق بوبێت. واتە ئەوان ھەم خۆیان بە موسڵمان و ھەم خۆشیان بەخاوەنی کەسایەتیی و ماف دەزانن و فرەژنیان قبوڵ نییە.\nلە راستیدا بڕێکی زۆر لە ئیسلامییەکان توانایەکی گەورەی نەبینین و ئینکارکردنی واقیعیان ھەیە. ئەم ئینکارکردنەش تەنھا سەر بەم رۆژگارەی ئەمڕۆ نییە، بەڵکو بەشێکە لە مێژوی زیاد لە گروپێکی دینیی ئەم ناوچەیە. بەناوبانگترین نمونەیەکی مێژویی کە ئەم جۆرە ئینکارکردن و داننەنان بە واقیعدا نیشانئەدات، بۆ کۆتاییەکانی سەدەی ھەژدەھەم دەگەڕێتەوە. کاتێک ناپلیۆن بۆناپارت لە ساڵی ١٧٩٨دا میسر داگیردەکات، پیاوانی دین و شێخەکانی ئەزھەر لە قاھیرە کۆدەکاتەوە و قسەیان بۆدەکات. ناپلیۆن پێیاندەڵێت عەرەب و موسڵمانەکان لەسەردەمی خەلیفەکانی راشیدین دا لەبواری زانست و ھونەردا باڵادەست و پێشکەوتوبون، بەڵام ئەمڕۆ لەناو جەھل و نەزانینێکی قوڵدا دەژین. ھیچ شتێکیان لە زانستی نەوەکانی پێشخۆیانەوە بۆ نەماوەتەوە. شێخەکانی ئەزھەر لە وەڵامی ناپلیۆندا دەڵێن: نا ئێمە قورئانمان بۆ ماوەتەوە و ھەمو زانستەکانیش لەناو قورئاندا ئامادەیە. ناپلیۆن لێیان دەپرسێت: باشە قورئان فێرتان دەکات چۆن تۆپ و چەکی مۆێرن دروستبکەن. ئەزھەرییەکان بە بەیەک دەنگ و بە حەماسەتەوە دەڵێن: بەڵێ. فەتحی بن سەلامە، دەرونشیکاریی بەناوبانگی عەرەب، لە شیکردنەوەی ئەم روداوەدا دەڵێت ئەزھەرییەکان لەو دانیشتنەدا توانایەکی گەورەی ئینکارکردنی واقیع نیشانئەدەن. واقیعێک وایکردوە ناپلیۆن میسر داگیربکات و ئەزھەرییەکان لەو کۆبونەوەیەدا کۆبکاتەوە.\nرەفزکرنی سەیرکردنی واقیع بەو شێوەیەی کە ھەیە بیمارییەکی دەرونییە و لە دونیای ئێمەدا بەشێوەیەکی بەربڵاو، ئامادەیە. بەرگریکردن لە فرەژنی لە دونیای ئەمڕۆدا ھەم بەشێکە لەم بیمارییە دەرونییە و ھەم لە ونکردنی ھەمو ھەستێک بەو واقیعەی لە ئێستادا، دروستبوە.\n2022/06/05 - 10:33:AM\nدیوە یاساییەکانی فرەژنی لە هەرێمی کورستان\n2022/03/12 - 04:20:PM\nژمارەی سەردان 574,092 ژمارەی میوان 18


https://1baiser.com حکومەت ٢٥ هەزار خاوەن پێداویستیی تایبەت تۆمار ناکات |\nHome سەرەکی حکومەت ٢٥ هەزار خاوەن پێداویستیی تایبەت تۆمار ناکات\nزياتر لە 25 هەزار خاوەن پێداویستیی تایبەت، ماوەی 7 ساڵە بەڕێی سەردانی لیژنە و فەرمانگەكانی تۆماری خاوەن پێداویستیی تایبەتەوەن، تاوەكو مووچەیەكی مانگانەیان بۆ ببڕنەوە كە وەزارەتی كار و كاروباری كۆمەڵایەتی دابینی دەكات، بەڵام هێشتا چەقبەستووە، ڕووداوەكانی هاتووچۆ و تەقەمەنیش ژمارەكە بەرزتر دەكاتەوە.\nمحەمەد حەسەن تەمەنی 35 ساڵە، بە دارشەقێكەوە لە بەردەم فەرمانگەیەكی كار و کاروباری كۆمەڵایەتی لە گەڕەكی گردی جۆگە لە سلێمانی لە نۆبەی تەسلیمكردنی فایلەكەیدا بوو، بە ״ئاژانس״ی وت: ״4 ساڵ لەمەوبەر بە ڕووداوی ئۆتۆمبێل لە ڕێگەی سلێمانی–هەولێر قاچێكم لە دەست داوە و لەو كاتەوە بە ڕێگەی هاتووچۆوەم و هیچم بۆ نەكراوە، تەنیا ئەوەیە ناوم تۆمار كردووە و ژمارەی تەلەفۆنم داناوە پەیوەندیم پێوە بكەن، بەڵام ئەو تەلەفۆنە هەر نەكرا״.\nبە گوێرەی ئامارێك كە لە بەردەست ״ئاژانس״دایە نزیكەی ٢٥ هەزار كەس، وەك محەمەد حەسەن، چاوەڕێی ناو تۆماركردنن بۆ ئەوەی مووچەی خاوەن پێداویستیی تایبەتیان پێ بدرێت.\nبە بڕیاری وەزیری پێشووی كاروباری كۆمەڵایەتی بۆ ڕێكخستنەوە و هەوڵدان بۆ پاكسازی لە ناوی كەمئەندامان، لە ساڵی ٢٠١٢ـەوە تۆماركردنی ناوی كەمئەندامان ڕاگیراوە، ناوی نوێی كەمئەندامان تۆمار نەكراوە.\nكەمال محەمەدی تەمەنی ٣٤ ساڵیش بە ڕووداوی هاتووچۆ لە سەر ڕێگەی سلێمانی-دووكان لە مانگی مایسی ئەمساڵ دەستی ڕاستی لە دەست داوە، بە ״ئاژانس״ی وت: ״دەستێكم لە دەست داوە، ناتوانم هەموو كارێك بكەم و داوام پێشكەش كردووە بۆ مووچەی خاوەن پێداویستیی تایبەت، بەڵام تا ئێستا بێوەڵامم״.\nبە پێی ئاماری بەڕێوەبەرایەتیی گشتیی هاتووچۆی هەرێم لە ماوەی ٧ ساڵی ڕابردوودا (2012-2018) زیاتر لە ٧٠ هەزار و ٦٥٠ كەس لە هەرێم بریندار بوون، كە زۆرێكیان بەشێك لە جەستەیان لە دەست داوە.\nسامان حسێن، سەرۆكی یەكێتیی كەمئەندامانی كوردستان بۆ ״ئاژانس״ وتی: ״ڕۆژانە دەیان كەس سەردانمان دەكەن بۆ ئەوەی ناوی تۆمار بكرێت و كەمئەندام بوون، زۆربەیان ٧ ساڵە چاوەڕێن و پێویستە لە نزیكترین كات ناویان تۆمار بكرێت״.\n״زۆربەی خاوەن پێداویستییەكان توانای كاركردنیان نییە و بەردەوامیش پێویستیان بە دەرمان و چارەسەرە و دەبێت سەرچاوەیەكی داراییان هەبێت و ئێستاش ئومێدێك هەیە ناوی تۆماركراوی نوێ مووچەیان بدرێتێ״، سامان حسێن وای وت.\nلە ساڵی 2012ـەوە كە دەكاتە حەوت ساڵ، ناوی هیچ خاوەن پێداویستییەكی تایبەت لە كوردستان تۆمار نەكراوە.\nئاریان ئەحمەد، وتەبێژی وەزارەتی كار و كاروباری كۆمەڵایەتیی حكومەتی هەرێم بۆ ״ئاژانس״ وتی: ״لە ٢٠١٢ـەوە هیچ خاوەن پێداویستییەكی نوێ نەخراوەتە سەر لیستی مووچەوە و ئەو كات بە بڕیار ڕاگیراوە، لە ئێستادا لە هەوڵی هەڵوەشاندنەوەی ئەو بڕیارەین و چاوەڕێی ڕەزامەندیی ئەنجوومەنی وەزیرانین بۆ ئەوەی ناوی نوێ تۆمار بكەین״.\nبە گوێرەی ئامارێك كە ״ئاژانس״ لە وەزارەتی كار و كاروباری كۆمەڵایەتی لە ڕێی وتەبێژەكەیەوە دەستی كەوتووە، لە ساڵی 2012 تا ئێستا، نزیكەی 25 هەزار كەس وەك خاوەن پێداویستیی تایبەت هەن كە ناویان تۆمار نەكراوە و بەڕێوەبەرایەتییەكانی سەر بەو وەزارەتە بەدواداچوونی بۆ كردووە. ״جگە لەوانەی بە ڕووداوی ئۆتۆمبێل و مین و چەندین هۆكاری ترەوە بەشێك لە جەستەیان لە دەست دەدەن، منداڵیش هەیە، بە زگماكی كەمئەندامە و پێویستە ناوی بچێتە لیستی مووچەوە״، ئاریان ئەحمەد وای وت.\nوتەبێژەكەی وەزارەتی كار و كاروباری كۆمەڵایەتی دەڵێت: ״ساڵانە هەزاران كەس لە هەرێم بە ڕووداوی ئۆتۆمبێل كەمئەندام دەبن، بۆیە لە ٧ ساڵی ڕابردووشدا جگە لە ڕووداوەكانی هاتووچۆ، لە شەڕی داعشیشدا چەندین پێشمەرگە كەمئەندام بوون״.\nبە گوێرەی ئامارێكی دیكەی بەردەست ״ئاژانس״، تا ئێستا 100 هەزار كەس مووچەی خاوەن پێداویستیی تایبەت وەردەگرن، ئەگەر ئەو 25 هەزار كەسەی دیكەش تۆمار بكرێن دەبێت بە 125 هەزار كەس، هەروەها بریندارانی شەڕی داعش-یش بە زیاتر لە 10 هەزار كەس دەخەمڵێندرێن.\n״ئەو پێشمەرگانەی كە لە شەڕی داعش و لە بەرەكانی شەڕ بریندار بوون، ناویان لە وەزارەتی پێشمەرگە تۆمار دەكرێت و مووچەیان دەدرێتێ، تەنیا هاووڵاتیی مەدەنی لە كاروباری كۆمەڵایەتی تۆمار دەكرێن״، وتەبێژی وەزارەتی كاروباری كۆمەڵایەتی وای وت.\nئاریان ئەحمەد دەڵێت: ״لە وزارەتی كاروباری كۆمەڵایەتی ئامادەیی تەواو كراوە بۆ تۆماكردنی ناوی ئەو خاوەن پێداویستییە نوێیانە، چاوەڕێی ڕەزامەندیی ئەنجوومەنی وەزیرانین بۆ ئەوەی دەست بە ناونووسین بكرێت״.\nپڕۆژەیاسایەك لە پەرلەمانی كوردستانە بۆ هەمواركردنەوەی یاسای ماف و ئیمتیازی كەمئەندامان، بەڵام هێشتا بە حكومەت نەگەیشتووە.\nبەدریە ئیسماعیل، بڕیاردەری لیژنەی كاروباری كۆمەڵایەتی لە پەرلەمانی كوردستان بە ״ئاژانس״ی وت: ״پڕۆژەیاساكە بۆ هەمواركردن ئامادەیە و دواتر بە حكومەت دەدرێت، چونكە ڕەهەندی دارایی هەیە دەبێت حكومەت ڕەزامەند بێت״.\n״بە پێی ئەو پڕۆژەیاسایە، مووچە بە پێی ڕێژەی كەمئەندامییە، چونكە ئەوەی ئێستا كەمە و بەشی هیچ ناكات، بۆیە تا ئەو یاسایە هەموار نەكرێتەوە و بڕیاری لێ نەدرێت، پێناچێت ناوی نوێ تۆمار بكرێت״، بەدریە ئیسماعیل وای وت.\nئاسۆس ٣ پەیکەر لە سلێمانی دروستدەکات


487 جار بینراوە 23/10/2019 04:25 PM\nفەرماندەی گشتی هێزەکانی سوریای دیموكرات هەسەدە، رایگەیاند، رێککەوتنی نێوان رووسیاو توركیا به سه‌رۆكایه‌تی پوتن و ئه‌ردۆغان، سەرکەوتنە بۆ سیاسەتی کورد.\nمەزڵووم کۆبانێ، فەرماندەی گشتی هێزه‌كانی هه‌سه‌ده هه‌ڵوێستی هێزه‌كانی له باره‌ی رێككه‌وتنه‌كه‌ی دوێنێی نێوان رووسیاو توركیا راگه‌یاند، له‌و باره‌وه چه‌ند خاڵێكی ئاماژه پێداوه و ده‌ڵێت:\n1- بەراوردکردنی ئەم رێککەوتنە بەبەردەوامی ئەو شەڕە وەحشیگەرێتییە سەرکەوتنە بۆ هێزەکانیان، لەبەر ئەوەی بەر لە رژانی خوێن و گۆڕانکاری دیمۆگرافی دەگرێت کە ئەردۆغان دەیەوێت.\n2- هێزە کوردییەکان لەگەڵ هێزە ئەمریکییەکان کۆنتڕۆڵی کێڵگەکانی نەوتیان لەژێر دەستا دەبێت.\n3- هێزەکانی ئاسایش و دامەزراوەکانی بەڕێوەبەرێتی خۆسەر وەک خۆیان دەمێننەوە لە شارەکاندا وەک ئێستا.\n4- دەورییە هاوبەشەکانی رووسیا و تورکیا تەنها هاتوچۆ دەکەن بەو ناوچانەی کە بۆیان دیاریکراوە بەبێ ئەوەی هیچ سەربازگەیەک و سەنگەرێک دابنێن، واتا ئەم هێزانە دوای ئەوەی کێوماڵکردنیان تەواو بوو دەگەڕێنەوە ناو خاکی تورکیا.\nمەزڵووم کۆبانێ راشیگه‌یاند: "ئێمە ئەو ناوچەیەمان لەدەستدا کەدەکەوێتە نێوان گرێ سپی و سەرێ کانێ-وە. داوا لە خەڵکی خۆم دەکەم کە کۆچ نەکەن لە رۆژئاواوە، لەبەر ئەوەی دۆخی ئەمنی لەژێر کوردا دەمێنێتە".\nئه‌مه له‌كاتێكدایه دوێنێ ڤلادیمێر پوتین، سه‌رۆكی رووسیا و ره‌جه‌ب ته‌یب ئه‌ردۆغان، سه‌رۆك كۆماری توركیا له مۆسكۆ كۆبوونه‌وه‌و دوای گفتوگۆیه‌كی چه‌ند كاتژمێری له باره‌ی دۆخی سووریاوه گه‌یشتنه رێككه‌وتن.\nدەقی رێكەوتنەكەی رووسیاو توركیا:\nهەردوولا بەڵێندەدەن پارێزگاری لە یەكێتیی سیاسی و یەكپارچەیی خاكی سوریا و ئاسایشی نیشتمانیی توركیا بكەن.\nهەردوولا جەختیان لەسەر بەرەنگاربوونەوەی هەموو چەشنەكانی تیرۆر و بەهەدەردانی تەواوی هەوڵە جوداخوازییەكان لە خاكی سوریا كردەوە.\nلەم چوارچێوەیەدا قووڵایی 32 كیلۆمەتری ئۆپەراسیۆنی كانیی ئاشتی كە گرێ سپی و سەرێ كانی لەخۆدەگرێ، پارێزگاری لێدەكرێت.\nهەردوولا گرنگیی رێككەوتننامەی ئەدەنە پشتڕاستدەكەنەوە. فیدراسیۆنی رووسیا لە هەلومەرجی پێویستدا ئاسانكاری بۆ رێككەوتننامەی ئەدەنە دەكات.\nلە 23ی تشرینی یەكەمی 2019 لە كاتژمێر 12:00ـی دوای نیوەڕۆوە پۆلیسی سەربازی رووسیا لەگەڵ پاسەوانانی سنوریی سوریا ئەو سنورەی سوریا - توركیاكە دەكەوێتە دەرەوەی سنوری ئۆپەراسیۆنی كانی ئاشتی بەرەو سنوری سوریا دەچنەژوورەوە، بۆ كارئاسانكردنی كشاندنەوەی یەپەگە و چەكەكانی بە مەودای 30 كیلۆمەتر لە سنوری توركیا - سوریاوە. ئەم كارە لە ماوەی 150 كاتژمێردا تەواوبكرێت. لەوكاتەدا لە رۆژهەڵات و رۆژئاوای سنوری هەنووكەیی ئۆپەراسیۆنی كانی ئاشتییەوە بە فراوانیی 10 كیلۆمەتر 'جگە لە قامشلۆ' گەڕانی هاوبەشی توركیا - رووسیا دەستیپێدەكرێت.\nتەواوی ئەندامانی یەپەگە بە چەكەكانیانەوە لە منبج و تەلڕەفعەت دەكرێنە دەرەوە.\nهەردوولا هەنگاوی پێویست دەگرنەبەر بۆ رێگریكردن لە دزەكردنی یەكە تیرۆریستییەكان.\nهەوڵی هاوبەش دەستپێدەكات بۆ گەڕاندنەوەی ئاوارەكان بە شێوەیەكی ئارەزوومەندانە و پارێزراو.\nمیكانیزمێكی هاوبەشی چاودێریكردن و پشتڕاستكرنەوە دادەمەزرێندرێت بۆ چاودێریكردن و جێبەجێكردنی ئەم لێكتێگەیشتنە.\nهەردوولا بەردەوامدەبن بۆ كاركردن سەبارەت بە دۆزینەوەی چارەسەرێكی هەمیشەیی سیاسی بۆ قەیرانی سوریا لە چوارچێوەی میكانیزمی ئاستانا و پشتیوانی كۆمیتەی دەستووری دەكەن.


فەرهەنگی رووسی دەبێ هەمیشە ئەزموون بکرێ.*\nلەم بەهارە دەبوایە هامشۆکەرانی سینەمای نەرویجی فیلمی (هەڵهاتنی کابتن فولکونوگوڤو) ببینیایە، رووداوی فیلمەکە لەسەر یەکیتی سوڤیەتە لە ساڵی ١٩٣٨ لە ژێر دەسەڵاتی ستالین بەپێ بۆچوونی دابەشکەری فیلمەکە ڤیدالگۆ (دژی دەسەڵاتدارییە).\nئێستا هیچ بەشێک لە فیلمەکە نیشان نادرێ، دابەشکەرانی نەرویجی بایکوتیان هەڵبژارد سەبارەت بە تێکرای فیلمی رووسی، ئەمەش بەندە بەو پەیوەندی یەوە کە لە ئەکادیمیای فیلمی ئۆکرانی یەوە هات.\nلە سەرتاپای ئەوروپا و لە جیهانی سینەما دا هەمان کاردانەوە ئەبینین، ئەم کاردانەوەیە سەبارەت بە پەلاماری رووسیا بۆ ئۆکرانیا حەکیمانە نییە، سەرەتا و یەکەم لەبەر ئەوەی بایکۆتی گشتی دژ بە فەرهەنگی رووسی ئەوانەش دەگرێتەوە کە رەخنەگرانی هەڵسوڕاون دژ بە ڕژێم.\nبەرهەمهێنەرانی رۆشنبیری زۆر کەم نوێنەرایەتی یان بوقی دەوڵەتی رووسیان.\nبمانەوێ یان نامانەوێ بەم شێوەیە مامڵەی لەگەڵ کراوە، ڕاستتر ئەوەیە بەشێک لە وەزیفەی هونەر خوڵقێنەری دیالۆگ و لێک تێگەیشتنە لە رێگای خەڵکەوە.\nدووەم، روون نییە مەبەستی بایکوت چی یە و چی دەپێکێ، لەکاتێکدا سزای سیاسی و ئابوری دەیەوێ فشار بخاتە سەر دروستکەرانی بڕیار وڕای گشتی خەڵک لە رووسیا.\nجێگای گومانە کە ئەم بایکۆتە فەرهەنگی یە دەتوانی بەشدار بێ لەو بوارانە دا، لەبنەرەتدا کاریگەریی سیمبولی یە، بەڵام ئەوەی کە سەخت و دژوارە کە بایکۆت ئامانجی دەربڕینی روشنبیری بێت لەگەڵ پەیوەست کردنی بەڕژێمەوە.\nوادیارە ئەوەی زۆر جێگای لێ حاڵی بوونە کە پەیمانگاکانی فەرهەنگی نەرویجی کۆتاییان هیناوە یان پشوویان وەرگرتووە سەبارەت بە هاوکاری لەگەڵ پەیمانگاکانی دەوڵەتی رووسی.\nبەڵام هونەرو روشنبیری بەشدارە لە دروستکردنی پرد و کوپری.\nلە هەمان کات دا نابێ خۆمان لە ژێر کورسی بشارینەوەو بڵێن هونەرو روشنبیری بەشدارە لە شەرعیەت دان بە ڕژێم.\nئەگەر مرۆڤ بەربڵاوی چەمکەکانی روشنبیری بکاو وەرزش پەیڕەو بکا.\nئەمە زۆر روونە کە دەسەڵاتی رژێم وەرزش بەکار دەهێنێ وەک نیشانەی بە هێزی و سەرکەوتن، بریارەکانی قەدەغە کردنی رووسیا لە رووداوە وەرزشیەکان تا رادەیەک بەجێیە.\nبەڵام لێرەش ڕەش و سپی نییە، بایکۆتی وەرزشی تیپی مناڵانی رووسیاو بلا رووسیا گرتووتەوە کە بە نیاز بوون بەشداری خولی تۆپی پێ بکەن لە نەرویج، ئەمە زۆر کێشەو گرفتە، بەروونی جیاوازە، لە نێوان وەرزش وانانی پروفیشیناڵ کە بۆ شەرەف و پایەبەرزی رووسیا تێدەکۆشن لەگەڵ مناڵان کە یاری تۆپێ پێ دەکەن لەسەر سنوورەکانی نیشتمانی.\nبایکۆتی سەراپای فەرهەنگی پەیوەندی بە هیچەوە نییە، ئەوە فەرهەنگی رووسیا نییە چووە بۆ جەنگ دژی ئۆکرانیا.\nئەگەر بەرهەمهێنەرانی روشنبیری نەرویجی وا هەست بکەن هەر هاوکارییەک شەرعیەت بە شەڕی دەوڵەتی رووسیا ئەدا دژی ئۆکرانیا دەبوایە هاوکاریەکانیان ڕابگرتایە، لەهەموو حاڵەتەکانی تردا پیویستە بەردەوام بەرهەم و دەربڕینی روشنبیری رووسی بخوێنرێتەوەو ببینیرێ.\nسەرچاوە: رۆژنامەی کاغەزیی (ئافتن پوستن)ی ئەمرۆ.\n* لە لایەن لیدەری رۆژنامەی (ئافتن پوستن)ی نەرویجییەوە نووسراوە.


پەروەردەکردنی منـداڵان بە خۆشەویستی.\nکۆمەڵگاکانی مرۆڤایەتی ناتوانن بە بێ خۆشەویستی هەڵبکەن و دڕێژە بە پێکەوەژیان و بە پەیوەنـدییەکـانیان و بە هـاوسەنگی بـدەن. (ڤیکـتۆر هـۆگـۆ) دەڵێت:" ژیـان گـوڵە و خۆشـەویستـیش شـیلەی گوڵـەکـەیە".\n(فـرۆیـد) دەڵێت:" زۆر پێویستە، کە پێویستیـیە دەروونییەکـان مەسـت بکرێن، چونکە هەستکردن بە بۆشایی دەروونی، دەبێتە هۆی قووڵکردنەوەی هەستکردن بە ناتەواوی و بە خۆبەکەمـترزانین و دڵـەڕاوکی و رەشبینی. ئەم هەسـتە نەرێنیـیانەش ئامادەیی بۆ لەرێدەرچوونی تاک و دووچاربوون بە رەوشتێکی دیاریکراوی ناپەسەنـدی ئـەدەبی و کۆمـەڵایەتی".\nمنـداڵان پێویستیی دەروونی زۆریـان هەیـە، پێویسـتە مەستـیان بکـەین، بۆ ئـەوەی بە شـێوەیەکی باشتر گەشـەبکەن و هـاوسەنگ دەروون بن، لە تێکچـوونیدەروونی و لە رەوشت و رەفتاری ناپەسەنـد بیان پارێـزین، تا کەسایەتیی دروستـیان لێ بێنە کـایەوە.\nگەورەتـرین خواسـت و بەرزتـرین هـیوای منـداڵان، ئـەوەیە کە سـۆز و خۆشـەویستیی دایکـان و باوکـانیان بە دەسـت بهـێنن، بە تایبـەتیش سـۆز و خۆشـەویستیی دایکـانیان، چونکەخۆشەویسیی دایکان فـریاڕەسە بۆ ئـەوەی کە منداڵەکـانیان لە هەمـوو تـرس و دڵەڕاوکێ و نائارامییەک رزگاریان بکات. خۆشەویستیی دایکان گەشبینی و هەستکردن بە ئـارامی و دڵنیایی و ئاسوودەیی بە منـداڵان دەبەخـشێت.\n(ئیدمـۆنـد گۆڵـدن) دەڵێت:" کە دایـکم منی خۆشـبوێـت.. منیش جیـهانم خۆشـدەوێـت".\nمنـداڵان هـەر لە دایکـبوونەوە پێویستیـیان بـە سـۆز و خۆشــەویستی هـەیە. دایکانیش یەکەمین سەرچـاوەی کانیـاوی هەمیشە خـوڕی سـۆز و خۆشەویستین بۆ منداڵەکانیان. بۆ ئەوەی منـداڵان بگـەنە قۆنـاغی خۆشـەویستیی کۆمـەڵ و خەڵکـانی تـر، پێویستە لە پێشا بە قۆنـاغی خۆشەویستیی خێزانەکانیان دا تێپەڕن. خۆشـەویستی زۆر پێویستە بۆ ئەوەی کە منداڵان گۆشەگیر نەبن و تێکەڵ بە کەسـانی تر ببن و هەستـیش بە هەسـتی کەسـانی تـر بکـەن. ئەمەش هـاوسەنگیـیەک دروسـت دەکـات بەرانبـەر بـە هەڵـوێستە جیاوازەکاـنی ژیـان. بە تایبەتیش پەیوەنـدییە کۆمەڵایـەتییەکان.\nگرنگترین شت لە پەروەردەی نوێ دا خۆشەویستی یە، پێویستە بە شێوەیەکی راست و دروسـت بیقـۆزنـەوە بـۆ یارمـەتـیـدان و پاڵـپشتکـردنی منـداڵەکـانتان. ئـەو خواســت و مەبـەست و ئامانجـانەی کە بـە تونـدوتـیژی و بە چـاوسوورکردنەوە نەتان هـێنانە دی، دەتـوانن بـە ئاسـانی بـە خۆشـەویستی بیـان هێنـنەدی. خۆشەویستی ئەو کلیلە ئەفسووناوییەیە، وا لە منـداڵان دەکات کە کراوە و گەشبین بن، دڵنـیایی و ئارمیشیان پێـدەبەخـشێت و ژیـان و داهـاتووشیان لا شـیرینـتر دەکـات.\nپـەروەردەی ئەرێـنی جەخـت لەسەر رێبازە ستراتیژییەکـان دەکات، بۆ هانـدانی منداڵان لـە رێی خۆشـەویستیـیەوە، نـەک لـە رێـی تـرس و سەرکوێـرکـردن و لـۆمە و ســزا و لەدەستدانی خۆشەویستی.. لە رێی رێـز و ئازادییەوە، نەک لە رێی سەرکوتکـردنەوە. ئامانجی پەروەردەی ئەرێنی، دروستکردنی نەوەیەکی نوێی بڕوابەخـۆی لەسەرخـۆ و هێمن و ئـارامە، روحی هاوکـاری و رێزگـرتن و یەکـتری قبوڵکـردنیان لێ دەڕوێنێت.\nپێویستە ئەوەش بزانن کە خۆشەویستی بە تەنیا بەس نییە کاتێک کە دایکان و باوکان لە پەروەردەکردنی منداڵەکانیان دا هەڵەدەکەن، ئەمە ئەوە ناگـەیەنێت کە منـداڵەکانیان خۆشناوێـن؛ بە کورتی هۆیەکەی ئەوەیە کە نابـەڵەدن لە گـرتنەبەری رێگـای باشتر. گەر دایکـان و باوکـان لە پێویستی و پێداویستییەکانی منـداڵەکانیان تێنەگەن، ناتـوانن لێیان تێبگەن، کە لە ئەمـڕۆدا چـییان دەوێت. لەوانـەیە خۆشـەویستییان پێ ببەخـشن، بـەڵام بە رێگـایەکی بێ سوود بـۆ گەشەکـردنی منـداڵەکـانیان.\nپێویسـتە دایکـان و باوکـان میانـڕەوبن و بەڵانـسی خۆشـەویستیـیان بـۆ منـدالـەکـانیان رابگرن.وا بکەن کە منداڵەکانتان لە راپەڕانـدنی کارەکانیان دا پشت بە خۆیان ببەستن. گەر کـارێک خۆیـان بتوانن ئەنجامی بـدەن ئێوە بۆیان مەکەن، با هەڵە بکەن یا جارێک و دوو جـار شکـست بهـێنن، بـا لـە هـەڵـە و لـە ئـەزموونەکـانیان وانـە و پەنـد فـێرببن. بـەڵام هـەردەمیش ئـەوە لەبەرچـاوبگـرن، کـە رێگـای خـۆشـەویستی و نـەرم و نیـانی باشـترە لـە تـووڕەیی و تونـدوتـیژی و تـرس و چـاوسوورکـردنـەوە لـە منـداڵەکـانتان.\nدەکرێت دایکـان و باوکـانی دڵسۆز لە میـانەی کۆمەڵە رێگـاو شـێوازێکەوە، گـوزارشت لـە سـۆزداری و خۆشەویستیان بۆ جگەرگۆشەکـانیان بکەن. گرنگترین رێگاکـانمان لەم خـاڵانـەدا چـڕکـردوونەتـەوە.. هـیوادارم دایکـان و باوکـان سوودیـان لـێوەربگـرن:\n١ـ بانگکـرنی منـداڵ بە ناوێکی خۆشـەوە: دەڵـێن منـداڵی خۆشـەویست نـاوی زۆرە. پێویستە بە ناوێکی خۆشەوە بانگی منداڵەکانتان بکەن، وەکو(میـنا گیان، شیرکۆ گیان، پەپوولەکەم، بەرخۆلە جوانەکەم، کوڕە شیرنەکەم، خونچەگوڵەکەم، کچـۆلە نازدارەکەم، دڵەکەم، خۆشەویستەکەی دایە و بابە،چرای گەشی ماڵەکەمان، هیوای شیرینم،...هتد).\n٢ـ گـێڕانەوە یا خوێنـدنەوەی چـیرۆک و هەقـایەت: خوێندنـەوە یا گـێڕانەوەی چـیرۆکی خۆش،بە گوزارشتە لە خۆشەویستی بۆ منداڵان دادەنرێت. منداڵان هەست بەوە دەکەن کە دایکـانیان بایـەخـیان پێـدەدەن و خوشـیان دەوێـن، بۆیـە چیرۆکـیان بـۆ دەگـێڕنەوە.\n٣ـ یاریکردن لەگەڵ منداڵان: تێکەڵ بوون و هاوبەشیکردن لە یارییەکانی منداڵەکانتان، هۆکارێکی زۆر گرنگە بۆگەیاندنی ئەو پەیامە بە منداڵەکانتان کە خۆشەویستن و سۆز و خۆشـەویستییەکی زۆرتـان بۆیـان هـەیە و بەشـداری یـاری و شـادییان دەکـەن. (جاکسۆن براون) دەڵێت:" کـاتی یاری و گەڕانی منداڵەکانتان دوامەخەن، چونکە چۆن کات بۆ ئێـوە گـرنگە، ئەو کاتانەش بـۆ ئـەوان گرنگـن".\n٥ـ بەرزنـرخانـدنی کـار و داهێنانەکـانیان: پێویستە ئێوەی دایکان و باوکان لە ماڵەوە، کاری ساکار و ئاسان بە منداڵەکانتان پسپێرن، وەک رێکخستنی ژوورەکانیان، ئاودانی گوڵەکان، قاپ دان و لابردن لەسەر خوانی نان خواردن، یا هەر کارێکی گونجاو لەگەڵ تەمەنیان دا، کە ئەنجامیان دا، ئافـەرین و دەستخـۆشیان لێبکەن و سوپاسـیان بکەن. گەر کارێکی داهێنەرانەی ساکاریشیان ئەنجامدا، پیرۆزبایی و دەستخۆشیان لێبکەن و هانیانبـدەن کە درێـژە بەم کارە سەرکەوتوویانەیان بـدەن و هیـوای داهـێنانی تـازە و گەورەتریان بۆ بخوازن. لە پاداشتی ئەو کارە داهـێنانەش دا خەڵاتیان پێشکەش بکەن، گەر خەڵاتـێکی ساکـاریش بێت. ئـەم هەڵوێستانەتان پەیوەنـدی و خۆشەویستیی نێـوان ئێوە و منداڵەکـانتان شیرنتر و بەهـێزتر دەکات.. منداڵەکانیشتان بڕوایەکی زیاتریان بە بەهـرە و تواناکانی خۆیان دەبن. لە بارەی گرنگی هانـدانی منداڵان (رۆدلف دریکۆرز). دەڵێت: "منداڵان پێویستییان بە هانـدانە.. وەکو چۆن رووەکەکان پێویستییان بە ئـاوە".\n٧ـ بەسەربـردنی کـاتێکی خـۆش: پێویستە کە کـاتێکی خـۆش لەگـەڵ منـداڵەکـانتان دا بەسەربەرن، گەر ژەمە نانخوارنێک بێت لە دەرەوەی ماڵ، یا ماویەک ورزش کـردن یـا ئـارەزوویەک پێـکەوە، یـا دەرچـوونێکـیش لەگـەڵ منـداڵەکـانتان بـۆ پیاسەکـردن لە رێگـایەک دا، یا لە باخچـەیەکی نـزیکی ماڵەکـانتان بێت، بە پێکەنین و سوعـبەت و بە قسـەی خـۆش، ماوەیـەکی خـۆش بە سەربـەرن.\n٨ـ نووسینی دەستەواژەی تۆمان خۆشـدەوێت: پێویستە دایکـان و باوکـان لەسەر پارچە کارتۆنێکی بچکۆک دا بنـووسن "تۆمان خۆشدەوەێت" لە لای قەرەوێڵەکانئ ژوورەکانی نووسـتنی منداڵەکـانیان هەڵـیان واسن. هەر کاتێک منداڵەکـانیان لە خـەو هەسـتن و ئەو نووسینە ببینن.. هەست بـەوە دەکەن کە دایکان و باوکانیان خۆشـیان دەوێـن.. پێویستە جـاروباریش رووبـەڕوویـان بە زاری پێـیان بڵـێن "تۆمـان خـۆشـدەوێت".\n٩ـ لە باوەشکـردن و ماچکـردنی منداڵەکـانتان: منـداڵان هەموو کاتێک پێویستییان بە لە باوەش کـردن و بە ماچکـردن لە لایەن دایکـان و باوکـانیانەوە، هـەیە. باوەشی دایکان، باوەشی سۆز و خۆشـەویستیە، باوەشی ئـارامی و ئاسوودەیی ودڵنیاییە. ئەم لە باوەش کـردن و ماچکردنەی منداڵەکانتان زۆر بەسوودن لە رووی دەروونییەوە.. منداڵەکـانتان وا هەسـت دەکـەن و وا دەزانـن کـە ئـێوەی دایکـان و باوکـانیان زۆر خـۆشـتان دەوێـن. (شکسپیر) دەڵێت:" لە جیهان دا، سەرینـێک نییە کە لە باوەشی دایـک نەرمـتر بێت". (سوکـرات) دەڵێت:"هەرگـیز هەسـت بە دڵـنیایی ناکـەم، تەنیـا ئـەو کاتـانە نەبێت کـە لە باوەشـی دایـکـم دام". (ڤـۆڵـتێر) یش دەڵێت:"تەنیـا شـوێن کە دەتـوانم سەرم بخـەمە سـەری و بە دڵـنیایی و ئاسـوودەیی لەسـەری بنـووم.. ئـەوە بـاوەشی دایـکـمە". (بنیامـین ویسـت) دەڵێت:"ماچـێکی دایـکـم، کـردمی بـە هـونەرمەنـدێکی جیـهانی".\n١٣ـ لە یادەکانی ساڵـڕۆژی (جەژنی لەدایکبوون) و (رۆژی جیهانی منداڵان) پێویستی و پێـداویستیـیەکـانی ئـاهـەنگـێڕانبـۆ منـداڵەکـانتان دابیـن و ئامـادە بکـەن و بـە گـەرمی پیـرۆزبـاییـان لـێبکەن و دیـاریی شـیاوایـان پێشـکـەش بکـەن. ئەمەش گـوزارشـتە لـە\n٢٦\_٣\_٢٠١٩ - نەرویـج


لە كوردستان تۆڕی زانیاری تەندروستی جیهانی رادەگەیەنرێت\n:: PM:01:08:08/09/2019 \nلە هەرێمی كوردستان یەكەم تۆڕی زانیاری تەندروستی جیهانی رادەگەیەنرێت كە قۆناغ بە قۆناغ چالاكییەكانی بەرفراوان دەبێت، لە كوردستانەوە دەست پێ دەكات و دواتر رووماڵی زانیاری تەندروستی 29 وڵاتی دنیا دەكات. تۆڕەكە ئەمڕۆ یەكشەم سەعات پێنجی ئێوارە لە هوتێل شیراتۆنی هەولێر رادەگەیەنرێت.\nكاوە جەم بەڕێوەبەری تۆڕی زانیاری تەندروستی جیهانی "های حەكیم" HiHAKIM بۆ "وشە" باسی لەوە كرد كە رێوڕەسمەكە بە وتاری وەزیری تەندروستی حكوومەتی هەریمی كوردستان دەست پێ دەكات، دواتر دوو پانێلی جیاواز لەسەر پرسەكانی كەرتی پێشخستنی دەرمان و كەرتی گەشتیاری تەندروستی بەڕێوە دەچێت.\nئەو روونی کردەوە پڕۆژەكەیان پڕۆژەیەكی تایبەتییە و لەلایەن وەزارەتی تەندروستی حكوومەتی هەریمی كوردستانیشەوە پاڵپشتی دەكرێت كە كۆمەڵێك وێب سایت و تۆڕی كۆمەڵایەتی چالاكی هەیە و بە پێنج زمان زانیاری و خزمەتگوزارییەكانی بڵاو دەكاتەوە.\nپڕۆژەكە دوو ساڵە كاری لەسەر دەكرێت و هاوئاهەنگی لەگەڵ 29 وڵاتی دنیا هەیە. وەك جەم خستیەڕوو سەرەتا لە كوردستانەوە رووماڵی زانیاری و خزمەتگوزارییە تەندروستییەكان دەكات و دوای مانگێك لە سەرانسەری عێراق خزمەتگوزاری پێشكەش دەكات و دواتر قۆناغ بە قۆناغ لە ئێران و ئوردن و هیندستان و سەرجەم وڵاتەكانی تر تۆڕەكە سوودی لێ وەردەگیرێت.\nپێویستە بگوترێت ئەو تۆڕە زانیارییە جگە لە بڵاوكردنەوەی دواین زانیاری تەندروستی و بواری دەرمان و چارەسەری، رۆڵی دەبێت لە هێنانی گەشتیاری تەندروستی بۆ هەریمی كوردستان. بۆ نموونە نەخۆشێك لە شارێكی تر پێویستی بە پزیشكی پسپۆڕی جومگە هەبێت، سەرجەم زانیارییە پێوەندیدارەكان بە پزیشكەكە و رێكاری گەیاندنی نەخۆش بە پزیشكەكە دەخاتەڕوو.\nبەگوتەی بەڕێوەبەری تۆڕەكە ئەم پڕۆژەیە هەلی نوێی كاری دروست دەكات و دوای دوو ساڵ لە كاركردن هەلی كار بۆ 750 كەس دابین دەكات.


یه‌كێك له زیندانییه هه‌ڵاتووه‌كانی به‌غدا له به‌سره ده‌ستگیركرایه‌وه\nساتی هەڵاتنی زیندانییەکان\nیه‌كێك له‌و زیندانییانه‌ی رۆژی شه‌ممه‌ی رابردوو له گرتوخانه‌یه‌كی به‌غدا هه‌ڵات، له‌لایه‌ن هێزه ئه‌منییه‌كانه‌وه له پارێزگای به‌سره ده‌ستگیركرایه‌وه.\nسه‌رچاوه‌یه‌كی ئه‌منیی عیراق رایگه‌یاند: ئه‌مڕۆ چوارشه‌ممه 7ی ئابی 2019، هێزێكی سه‌ربه پۆلیسی بنبڕكردنی تاوان یه‌كێك له‌و 15 هه‌ڵاتووه‌ی له‌ناو پارێزگای به‌سره ده‌ستگیركردوه‌ته‌وه كه له 3ی ئابدا له گرتوخانه‌ی قه‌نات له شاری به‌غدا هه‌ڵاتبوو.\nسه‌رچاوه ئه‌منییه‌كه راشیگه‌یاند كه ده‌ستگیركردنه‌وه‌ی ئه‌و زیندانییه هه‌ڵاتووه به هه‌ماهه‌نگی له‌گه‌ڵ هێزه ئه‌منییه‌كانی پارێزگای به‌سره‌دا بووه.\nرۆژی شه‌ممه 3ی ئابی 2019 میدیاكانی عیراق بڵاویانكرده‌وه كه 15 زیندانی له بنكه‌ی پۆلیسی قه‌نات له خۆرهه‌ڵاتی به‌غدا هه‌ڵاتوون كه له بنه‌ڕه‌تدا 70 زیندانیی تێدا بووه.\nسه‌رچاوه‌یه‌ك له پۆلیسی به‌غدا ورده‌كاریی روداوه‌كه‌ی ئاشكراكردوه و رایگه‌یاندوه كه زیندانییه‌كان له‌كاتی پێشكه‌شكردنی خواردن بۆیان ئه‌و كاره‌یان كردوه و له‌وكاته‌ی پاسه‌وانی بنكه‌كه نانی داونه‌تێ، پاسه‌وانه‌كه‌یان راكێشاوه‌ته لای خۆیان.\nئاشكراشیكردوه كه زیندانییه‌كان له پاسه‌وانه‌كه‌یان داوه و 15 كه‌سیان زیندانه‌كانیان شكاندوه‌و هه‌ربه جله‌كانی ژێره‌وه‌یان له بنكه‌كه رایانكردوه‌ته ده‌رێ.\nسه‌رچاوه‌كه‌ی پۆلیسی به‌غدا ئاماژه‌ی به‌وه‌داوه كه پاسه‌وانانی دیكه‌ی بنكه‌كه ده‌ستیان به ته‌قه‌كردن كردوه و توانیویانه ده‌رگای گرتوخانه‌كه دابخه‌ن، دوای داخستنی رێگاكانی ده‌روبه‌ریش، سیان له هه‌ڵاتووه‌كان ده‌ستگیركراونه‌ته‌وه.\nحزبوڵای عیراق هه‌ڕه‌شه له به‌رهه‌م ساڵح ده‌كات\nموقته‌دا سه‌در په‌یامێكی له‌سه‌ر خۆپیشاندانه ملیۆنییه‌كه بڵاوكرده‌وه\nکۆبوونەوەیەک لە کۆشکی سەلام بە سەرۆکایەتی بەرهەم ساڵح دەستیپێکرد\nعەلاوی: هەواڵگری وڵاتێكی دراوسێ پلانی كوشتنمی داناوە


زیاتر لە سێ ملیار ساڵ لەمەوبەر لەسەر مەریخ ژیان هەبووە\n9548 جار خوێندراوەتەوە\nزانایان لەو باوەڕەدان پێش سێ ملیار و ٧٠٠ ملیۆن ساڵ لەسەر هەسارەی مەریخ ئاو هەبووە، ئەمەش ئەگەری بوونی ژیان لە رابردوودا لەسەر ئەو هەسارەیە بەهێزتر دەکات.\nزانایان لەو باوەڕەدان، چاڵی گەورەی جزیرۆ لەسەر روی هەسارەی مەریخ، کە لە ئێستادا وشکە و ژیانی لەسەر نییە، پێش سێ ملیار و ٧٠٠ ملیۆن ساڵ پڕ بووە لە ئاو و ئەمەش ئەگەری بوونی ژیان لەسەر ئەو هەسارەیە لە رابردوودا بەهێزتر دەکات.\nرۆژنامەی تێلیگراف شیکاریی وێنەیەکی بڵاوکردووەتەوە تیایدا وێنەی کەشتی پریسڤرەنسی سەر بە ناسای لەگەڵدایە، دەریدەخات کە چاڵی جزیرۆ لە رابردوودا دەریاچەیەک بووە پانییەکەی ٣٤ کیلۆمەتر دووجایە، پڕبووە لە ئاو و چەندین لافاو رووی تێکردووە.\nبەگوێرەی توێژینەوەیەک کە رۆژنامەی تایم بڵاویکردەوە و تیایدا ٣٩ توێژەر بەسەرۆکایەتی نیکۆلاس مانگۆڵد جیۆلۆجیناس لە زانکۆی نانت لە فەرەنسا لە ئامادەکردنیدا بەشداربوون، قوڵایی چاڵی جزیرۆ دەگاتە دوو هەزار و ٥٠٠ مەتر.\nلە وێنەکاندا دەردەکەوێت، چەند بەردێکی گەورە لە بنی چاڵەکەدان، کە بەهۆی شەپۆلی ئاوەکانەوە دەیان میل لە دوورەوە بە ئاراستەی رووبارەکە بەرەو دەریاچەکە هاتوون و لافاو لەگەڵ خۆیدا رایماڵیوون.\nتوێژەران لەو باوەڕەدان لە رابردوودا بارانی بەخوڕی زۆر باریبێت یان سەهۆڵبەندان توابنەوە، بەڵام تائێستا دڵنیاییان لەبارەی هیچ شتێکەوە ئاشکرا نەکردووە.\nزانایان لە ئێستادا بەوپەڕی پەرۆشییەوە خوازیارن بتوانن خۆڵ و بەرد و لمی دەوروبەری چاڵەکە بهێننە سەرزەوی و لەژێر تاقیکردنەوەدا بەدوای شوێنەواری ئاودا بگەڕێن چونکە ئەگەر هەیە بەرد و خۆڵ و لمەکە شوێنەواری ئاوییان لەناوخۆیاندا پاراستبێت.\nهەروەها، لەگەڵ پێدانی وردەکاریی زیاتر لەبارەی هەسارەی سورەوە، نمونەکان دەتوانن لە رووی پێکهاتەی جیۆلۆجیشەوە وردەکاری زانیاری نوێی گرنگ بەردەست بخەن.\nئەمە لە کاتێکدایە، لە ١٨ی شوباتی ٢٠٢١ کەشتی پریسڤرەنس لەسەر چاڵی جزیرۆ لەسەر مەریخ نیشتەوە، دوای ئەوەی دوو کیلۆمەتر و ٦٠٠مەتر بەسەر بەرز و نزمییەکانی سەر رووی مەریخی بڕی و بە ١٩ کامێرا دەیان هەزار وێنەی جۆراوجۆری گرت و رەوانەی سەر زەوی کرد.\nلە مانگی ئەیلولی ئەمساڵیشدا، کەشتییەکە توانی لەیەکەم هەنگاویدا چەند بەردێک وەک نمونەی سەر مەریخ هەڵبگرێتەوە و لەبەرگی بگرێت و بەشێوەیەکی تۆکمە بیپێچێتەوە تا لەگەڵ خۆی بیگێڕێتەوە بۆ سەر زەوی.


٥ ی ئۆکتۆبر رۆژی جیهانی موعەلیم، وەبیرهێنەرەوەی عەزم و تێکۆشان\nرۆژی دووشەممە ٥ ی ئۆکتۆبەر بەرابەر لەگەڵ ١٣ی رەزبەر، لە لایەن سازمانی عیلمی، فەرهەنگی و تەربیەتی رێكخراوی نه‌ته‌وه‌یه‌كگرتووه‌كان (یۆنسکۆ) و رێكخراوی جیهانی کار ( ئای ئێڵ ئۆ) وەک رۆژی جیهانی موعەلیم ناودێر كراوه. مەڕاسمەکانی ئەم رۆژە لە ساڵی ١٩٩٤ی زایینی بەملاوە بەڕێوەچوون. موعەلیمان وەک بەشێک لە چینی کرێکار و خەڵکی زەحمەتکێش لەم ساڵانەی دواییدا لە خەبات لەدژی سیاسەتەکانی ریازەتی ئابووری کە لە لایەن دەوڵەتەکانەوە پەیڕەو کراوە بەتایبەت لە ئوروپا و ئامریکا، دەورێکی بەرچاویان گێڕاوە. بەپێی ئامارەکانی یونسکۆ یەک سێهه‌می موعه‌لیمانی جیهان، لەژێر هێڵی هەژاریدا دەژین. ئەمە لە حاڵێکدایە کە سەرمایەداران، عیلم و زانست وەک کالا دەفرۆشن و لە بەرانبەر زەحمەتی موعەلیماندا قازانجی بێ ئەژمار دەخەنە گیرفانیانەوە. رۆژی جیهانی موعەلیم بۆ کرێکاران وەبیرهێنەرەوەی بێ مافی داسەپاو بەسەر موعه‌لیمان، خەبات و تێکۆشانیان لەدژی ئەم بێ مافیانە، سه‌رله‌نوێ پێداچونەوەی دەستکەوتەکانیان و پێویستی دیفاع لە داواکاریەکانیانە.لە ئێران دوو رۆژ بەناوی رۆژی موعەلیم ناسراوە. یەکێکیان رۆژی ٥ ی ئۆکتۆبرە و ئەویتریشیان ١٢ی مانگی گوڵانە کە بە ناوی رۆژی میللی موعەلیم ناودەبرێ. لەم رۆژەدا لە ساڵی ١٣٤٠ هەزاران موعه‌لیم بە داواکاری زیاد کرانی حقوقی مانگانە لە بەهارستان، کۆبونەوە و داواکاری چاوپێکەوتن لەگەڵ سەرۆکی مەجلیس بوون، به‌ڵام له لایه‌ن هێزەکانی پۆلیسه‌وه هێرشیان کرایه سه‌ر. ئەو سەرکوتگەرانە سەرەتا بە باتوم و ئاوپاش موعەلیمە ناڕازییەکانیان دایەبەر هێرش. سەرۆکی کەڵانتەری بەهارستان، سەرگورد ناسر شه‌هرستانی، بەرەو موعه‌لیمه تێکۆشەرەکان و لەوانە ئەبولحەسەن خانعەلی، موعەلیم و خوێندکاری دەورەی دۆکتورای فەلسەفە لە تاران، تیرەندازی کرد. گوللەی ئەم بەکرێگیراوە درا لەسەری ئەم موعەلیمە خەباتکارە و بوبەهۆی گیان لەدەستدانی. دوو موعەلیمی دیکەش بریندار بوون. رۆژی ١٨ی گوڵانی ئەو ساڵە لە کۆبونەوەی گەورەی موعەلیماندا، بە راگەیەندراوێک رۆژی ١٢ی گوڵان بۆ رێزگرتن له یاد و بیرەوەری مانگرتنی موعه‌لیمان و کوژرانی دوکتور خانعەلی، رۆژی موعەلیم راگەیه‌ندرا و بڕیاردرا کە لەم رۆژەدا هەموو ساڵێک سەرجەم قوتابخانە و دامەزراوە فەرهەنگیەکان لە سەرتاسەری وڵاتدا دابخرێن. لە حکومەتی پەهلەویدا ئەم رۆژە بەناوی رۆژی موعەلیمەوە بەڕەسمیەت ناسرا. لە رۆژی ١١ی گوڵانی ساڵی ١٣٥٨ دا موڕتەزا موتەهەری، سەرۆکی شوڕای ئینقلابی رژیمی ئیسلامی و یەکێک لە نەزەریە پەردازانی کۆنەپەرستی ئیسلامی، تیرۆر کرا. رژیمی نوێ دەرفەتەکەی بە غەنیمەت زانی و رێكه‌وتی ١٢ی مانگی گوڵانی وەک رۆژی موعەلیم و دەستپێکی حەفتەی موعەلیم بەناوی ئەوەوە تۆمار کرد. ئەم جەعل و تەزویرە قەت لەلایەن کۆمەڵگەی موعەلیمانی ئێرانەوە قەبوڵ نەکرا و خەڵک هەروا رۆژی مەرگی موعەلیمی گیانبەخت کردوو دوکتور خانعەلی بە رۆژی موعەلیم دەزانن.\nموعه‌لیمانی ئێران بە رابردویەکی خەباتکارانە و تەداعی بوونەوەی خەباتەکەیان لەگەڵ هێزە سیکۆلار و چەپەکان، بەردەوام لەباری مەوقعیەتی سینفی و سیاسیەوە لە کۆماری ئیسلامیدا لەژێر گوشاری توند و سەرکوتدا بوون.\nلە بارودۆخی ئێستادا بەپێی راپۆرتی ناوەندەکانی سەربە رژیم، نزیکەی سێ لەسەر چواری موعەلیمانی ئێران، لەژێر هێڵی هەژاریدا دەژین و مابەقیش بە هەبوونی شوغڵی دووهەم و سێهەم و بەهرەمەند بوون لە داهاتی هاوسەر، بنەماڵەکەیان لەژێر هێڵی هەژاری دەرکێشاوە. لەپاڵ ئەم دەستەیە لە موعەلیمانی زەحمەتکێشدا، کۆمەڵێک لە جاسوسان و تەربیەت کراوانی رانتخۆری حەوزەکان هەن کە بارودۆخیان باشە. ئه‌وان بەرپرسی ئیجرای تەرحی دژی فەرهەنگی و سوکایەتی ئامێزی رژیم لە ناوەندە ئاموزشیەکانن. ئەم تەرحانە لە ناخی خودی وەزارەتی ئاموزش و پەروەرشدا لە لایەن حەوزەکان و ناوەندەکانی تەبلیغاتی ئیسلامی، دەزگا جاسوسیەکانی سپا، بەسیج و وەزارەتی ئیتلاعاتەوە ئامادە و ئیجرا دەکرێن. بێجگە لە موسیبەتی هەژاری و بوونی ئەم کۆمەڵە لە جاسوسان و کۆنەپەره‌ستان، ژمارەیەکی زۆر لە ئاموزگاران دەبێ دەرسە خورافی و پڕ لە درۆ و ئاوەژوو کراوەکان دەرخواردی قوتابیانی سەدەی بیست و یەک بدەن و ببنە جێی بێ مێهری ئەوان. ئەمەش خۆی موسیبەتێکی گەورەی دیکەیە.\nموعەلیمانی ئێران هه‌ر وەکوو رابردو، لەدژی ئەم بێ مافیانە و هەروەها بوونی هەژاری، ئیستبداد و چەوسانەوە لە کۆمەڵگادا خەباتیان کردوە. موعه‌لیمان لە درێژەی خەبات و تێکۆشانی خۆیاندا لە سەردەمی پەهلەویدا، لەجەریانی شۆڕشی ساڵی ٥٧ دا دەور و نەخشێکی بەرچاویان نواند و لە دەورەی حکومەتی جەنایەتکاری کۆماری ئیسلامیشدا دەستیان لە خەبات و تێکۆشان لە شکڵ و شێوەی جۆراوجۆریدا هەڵنەگرتوە. موعەلیمان سەرەڕای پاکسازیەکان، ئەسارەت، ئەشکەنجە و ئێعدام کرانی موعەلیمانی کومونیست و شۆڕشگێڕ لە لایەن رژیمەوە بە تایبەت لە دەیەی ٨٠ی هەتاوی بەملاوە، خەباتی جەماوەری خۆیان دەست پێکردەوە. ئەم خەبات و ناڕەزایەتیانە لە لایەکەوە و سەرکوتی رژیم لە لایەکی دیکەوە لەو کاتەوە تا ئێستا درێژەی هەیە.\nله‌م ساڵانه‌ی دواییدا رژیمی كۆماری ئیسلامی بۆ به‌ره‌وڕوو بوونه‌وه له‌گه‌ڵ بزووتنه‌وه‌ی ناڕه‌زایه‌تی موعه‌لیمان، سیماگەلێكی وەک موعەلیمی تێکۆشەر و شۆڕشگێر فەرزاد کەمانگەر، هاشم شەعبان نژاد (شاعیر و وێبلاگ نووس)، “هادی راشدی”یان ئێعدام کردووە و چەندین موعەلیمی خه‌باتكاری دیكه‌یان زیندانی كردووه. بەڵام سەرەڕای هەموو ئەم گوشار و سەرکوتگەریانە خەباتی موعه‌لیمان بۆ ئازادی هاوکارەکانیان و بۆ دەستەبەر کردنی مافە رەواکانیان لەم دەورەی دواییشدا درێژەی هەبووە. موعه‌لیمان لە جەریانی خەباتی سەرتاسەری خۆیاندا لەم دەورەیەدا داواکاری زیاد کرانی حقوقی پایەی بانتر لە هێڵی هەژاری، ئازادی موعەلیمانی زیندانی، ئیستخدام کردنی موعەلیمانی حەقوالتەدریسی، خوێندنی بەخۆڕایی، کۆتایی هێنان بە خسوسی سازی مەدرەسەکان، مافی بەرپا کردنی تەشەکول و هیتریان هێنایە گۆڕێ. بەرەوپێش چوونی خەباتی موعەلیمان لەم دەورەیەدا لە گرەوی پێداگری لەسەر ئەم داواکاریانەیە. دەوڵەتی رۆحانی و لایەنگرانی دوای رێكه‌وتنی هەستەیی هەوڵ ئەدەن کە بە دانی وەعدەی گەشەی ئابووری و باشتر بوونی بارودۆخی بەڕێچونی حقوق بگیران خەباتی رەوای موعەلیمانی ئێران توشی رکود بکەن. بەڵام ناڕەزایەتی سەرتاسەری موعه‌لیمان لە ماوەی ئەم مانگانەی دواییدا و دوای تەوافوقی هەستەیی ویەن نیشانیدا کە موعەلیمانی ئێران وشیارتر لەوەن کە فریوی ئەم وەعدە و بەڵێنانەی دەوڵەتی رۆحانی و لایەنگرانی بخۆن.\nموعەلیمانی ئێران ئه‌مساڵ لە رۆژی پێنجشەممە ١٦ی مانگی رەزبەر، مه‌راسمی رۆژی جیهانی به‌ڕێوه‌ده‌به‌ن. موعه‌لیم له‌م رۆژه‌دا ده‌بێ جارێکیتر لەسەر داواکاریە رەوا و عادڵانه‌كانیان پێداگری بکەنەوە. دانش ئاموزان و کەسوکاریان، هەڵسوڕاوان و پێشڕەوانی بزوتنەوەی کرێکاری و سەرجەم ئینسانە ئازادیخوازەکان، پێویستە لە هەر رێگایەکەوە بۆیان دەکرێ پشتیوانی لەم حەرەکەتە بکەن.


چەقۆی ناکۆکی گۆشتی بڕیوین و ئەگەر وابڕوا ئێسقانیش ئەشکێنێ\n2021-01-02 [03:07 AM]\nئاخر ئەم ھەرێمە کە لە چوارلاوە ھەم بە چاوی ئومێد و ھەمیش بە چاوی تەماعەوە لێی ئەڕوانرێ ، بڕبڕەی پشتی ھەمووانە و شکور جارێ نەشکاوە ، بەس ئەگەر بشکێ ، گرتنەوەی قەڕنێکی ئەوێ !\nئێمە سەرمان نایەشێ و پەڕۆی لێ ئەبەستین ، خوا شتێکی پێداوین و نازانین بیخۆین ، لەناوخۆماندا لەگەڵ یەکتری خراپین و داواش لە بێگانە ئەکەین تا لەگەڵماندا باش بێ ، خۆمان بەربوینەتە گیانی یەک ، کەچی ھاواریش ئەکەین : فریامان بکەون کوشتیانین !\nلەوەتای عێراق دەوڵەتە ، سیستمە سیاسییەکەی ( خسووسەن بۆ ئێمە ) ھەر خراپ بووە ، ئەگەر لەشەڕیشدا نەبووبین ، ئەوا ھەرگیز ئاشتی و تەباییەکی وەھا لەنێوانماندا نەبووە کە خەمی سبەینێمان نەبێ ! بەس ئیتر ئەوە عێراقە و چونکە لەبنەڕەتدا بەزۆر دراوین بەیەکتر ، ئاساییە وابێ و ( وادیارە ) جارێ ھەر ئاوھاش ئەبێ و ئەبێ لەگەڵیدا ھەڵکەین ! ئەگەر سەرەتا لەگەڵ یەکتری ھەڵکەین ، لەگەڵ بەغدای پایتەخت و بگرە لەگەڵ ھەموو پایتەختەکانی تریشدا ( بەڕوویەکی سوورەوە ) ھەڵئەکەین ، دۆخەکە سەختە و مەترسیدارە ، بەڵام سەختی و مەترسییە جددییەکە ، خۆمانین !\nبۆ پێشوازی لە ساڵی تازە ، چەندین پەیامی پیرۆزبایی بەگوێماندا دران و لەناو ھەر ھەموویشیاندا ، ( خۆشبەختانە ) کەس ناڵێ شەڕ و ئاشووب و ھەرکەس بۆخۆی و دوو ئیدارەییم ئەوێ و کورد و کوردستانم ناوێ ، بەڵکو ھەمووان ( ئاشتی و تەبایی و پێکەوەیی و کورد و کوردستان )یان ئەوێ و ئێ ئەم وشە و دەستەواژانەش واتای نیەتێکە و ئەھێنێ ئومێدی لەسەر ھەڵبچنرێ ، بەڵام چۆن لە قۆناغی ( خستنەڕستەوە ) بۆ واقیع و لە وەسفیشەوە بۆ کردار ئەگوازرێنەوە ، ئەمەیان پرسیارێکە و وابزانم وەڵامەکەی لە پەیامەکەی سەرۆکی ھەرێمی کوردستاندا دەستئەکەوێ !\nنێچیرڤان بارزانی ئەڵێ : ( باری ژیان و دەروونیی خەڵكی كوردستان بە شەڕێكی ئاستنزمى سۆشیاڵمیدیا خراپتر كراوە ) !\nئەشھەدو چاکی ھێناوە ،،،\nئاخر ڕاستە میدیا بەشێکە لە سیاسەت ، بەڵام بەخوا سیاسەتکردن لە میدیاوە ناکرێ !\nئەکید سۆشیالمیدیا فەزایەکی فراوان و کاریگەرە ، بەڵام وەڵاھی بڕیاری سیاسی کە چارەنووسی گەلێکی پێوەبەندبێ ، لەوێوە نادرێ !\nوەک چۆن قسە قسە ڕائەکێشێ ، جنێویش جنێو و سووکایەتیش سووکایەتی زیاتری بەدوادا دێ و دواجاریش ئەوەی کە لەو چەلەحانێ بێسوودەدا تیائەچێ ، قەزیەکەیە !\nجا ئەگەر پێکەوە ڕووبەڕووی یەکتر ( نەک لە میدیاوە ) قسەی دڵمان لەسەر مێزێک ( نەک لە سۆشیالمیدیاوە ) بکەین ، ئەوا خۆمان بەھێز و ھەرێمەکەیشمان بەھێزتر و قەزیەکەیشمان پێشکەوتووتر و لەھەموویشی گرنگتر ، سەری قەوارەکەمانە کە سەلامەت ئەبێ و ( سه‌رۆكايه‌تیی هه‌رێمى كوردستانيش وه‌ك هه‌ميشه به هه‌موو شێوه‌يه‌ك هاوكار و پشتيوان ده‌بێت ) بۆ ھەر بەیەکگەیاندێک ، نێچیرڤان بارزانی وا دەڵێ .


ژنێک خۆشەویستەكەی دەکوژێت و گۆشتەکەی دەکات بە خواردن بۆ کرێکارە پاکستانیەکان\nلە شاری (عەین) لە ئیمارات ژنێکی مەغریبی خۆشەویستەكەی خۆی دەكوژێت و بەشێك لە گۆشتەكەی دەكاتە ژەمێك و دەرخواردی ژمارەیەك كرێكاری پاكستانیی دەدات.\nڕۆژنامەی (زە ناشیوناڵ)ی ئیماراتی بڵاویکردووەتەوە: سێ مانگ لەمەوپێش، ژنێك لە ماڵەكەی خۆیدا خۆشەویستەكەی خۆی كوشتووە‌و بەشێك لە گۆشتەكەی كوڵاندووە‌و لەگەڵ برنجدا(کە خواردنێکی کلتوری ئەو وڵاتەیە)پێشكەشی ژمارەیەك كرێكاری پاكستانیی كردووە كە لە كۆمپانیایەكی دراوسێی خانووەكەیاندا كاریان كردووە.\nهەرچەندە ماوەیەکی زۆرە تاوانەکە ئەنجامدراوە بەڵام ساتی ئاشکرابوونی دەگەڕێتەوە بۆ چەند رۆژێک لەمەوبەر کاتێک برای کوژراوەکە پرسیاری براکەی لە کچەکە دەکات و دانێکی براکەی لە ئامێری تێکەڵکردنەکەیدا دەدۆزێتەوە.\nپاش ئاگادارکردنەوەی پۆلیس و تاقیکردنەوەی دی ئێن ئەی دەردەکەوێت ئەوە دانی کوژراوەکەیە.\nهاوکات پۆلیس ژنەکەی دەستگیرکردووە و دانی بەوەدا ناوە پاش ٧ ساڵ لە خۆشەویستیان، کاتێک خۆشەویستەکەی پێی وتووە بەتەمایە لەگەڵ ژنێکی دیکەی مەغریبیدا هاوسەرگیری بکات ئەمیش کۆنترۆڵی لەدەستداوە و کوشتویەتی.\nئاماژەی بەوەشکردووە ئەوە وەکو تۆڵە سەندنەوەیەک بووە لەوەی بۆ ماوەی ئەو ٧ ساڵە پاڵپشتی دارایی ئەو پیاوەی کردووە.\nنەیشی شاردووەتەوە کە هاوڕێیەکی یارمەتی داوە بۆ ئەوەی بەشێک لە جەستەی کوژراوەکە لە مادەیەکی کیمیاییدا بتوێنێتەوە و بەشێک لە گۆشتەکەیشی کردووە بە (کەبسە) کە خواردنێکی کلتورییە و لە برنج و گۆشت دروست دەکرێت و دەرخواردی کۆمەڵێک کرێکاری پاکستانی داوە.\nپۆلیسی ئەو وڵاتەش رایگەیاندووە ژنەکە روبەروی سزای خۆی دەبێتەوە دوای تەواوبوونی دادگایی و لێکۆڵینەوەکان.


زۆربوونی خیانەتی هاوسەری - مەقالەکان\nزۆربوونی خیانەتی هاوسەری\nرێكخراوی یەكێتی پیاوان لە ماوەی ساڵێكی ڕەبەقدا نزیكەی پەنجا حاڵەتی خیانەتی هاوسەرگیری تۆماركردووە!\nجا هەر چۆنێك بێت وهەر بیانوویەكیان هەبێت بۆ ئەو ژمارە زۆر كەمە...!!\nبەڵام بێ موبالغەكردن دەڵێم: كەم هەفتە هەیە دوو پیاو سكاڵای خیانەتی ژنەكانیان نەكەن لەلام!! بەڵكو جاری وا هەیە: سیان! سووكەكەیان ئەوەیە هاوسەرەكەی وێنەی خۆی بە ڕووتی بۆ كوڕ ناردووە. خراپەكەشیان بۆ گێڕانەوە ناشێت!\nئەو ڕاستیە ناشارمەوە كە ئەوسا زیاتر ژنان دەیانوت: خیانەتیان لێكراوە! بەڵام بە ڕاستی ئێستا زیاتر پیاوان ئەڵێن: خیانەتیان لێكراوە -هەڵبەت بە گوێرەی ئەو حاڵەتانەی ڕووی لێكردوین-. واتە: خیانەتی هەردوولا ئێستا زیاتر بووە.\nخیانەتیش هەر خیانەت و پیسی و ناپاكیە، ئەبێت لاببرێت، نەك خیانەتی پیاوان وەك خۆی بهێڵرێتەوە و خیانەتی ژنانیش بهێنرێتەوە پاڵی!\nجا دەمەوێت ئەو پەیامە بگەیەنم كە ئەو جۆرە كرانەوەیە بە ڕووی ڕۆژئاوادا لە وڵاتی مندا بانگەشەی بۆ دەكرێت فەشەلی هێناوە و شیرازەی خێزان وخانەوادەكانی شێواندووە و تێكداوە!\nئیتر كەی دلسۆزانی دین و ژین و خاك و ئاومان بە هۆش دێنەوە و ڕێگری دەكەن لەو پشێویە ئەخلاقی و فەوزا كۆمەڵایەتیەی ڕووی لێكردوون بەڵكو یەخەی پێگرتوون!؟\nبكرێنەوە، بۆ ناكرێنەوە؟! بەڵام لە سنووری خۆی و مەعقوڵدا!! خۆتان لە یاد مەكەن!! تەماشا بكەن، بزانن لەو هەموو جوانیەی ڕۆژئاوا سەدا بیستیان هێناوەتەوە وڵاتانی ئیسلامەوە. بەڵكو لە هەمان كاتدا سەرنج بدە بزان، لە خراپیەكاندا پێشبڕكێی ڕۆژئاوا ناكەن؟! ئاخر بۆ؟! لە قازانجی كێ؟!\nئافرەتانێكیان درووستكردووە، نە عەقڵەكە هی خۆیەتی، كە بیری پێدەكاتەوە! هی ڕۆژئاوایە! نە ئەو لاشەیەش هی خۆیەتی، كە بازرگانی پێوە دەكات و پارەی حەرامی پێ كۆ دەكاتەوە! هەمووی لە حەیصناعی بۆى بەستراوە!\nكێ پشتگیر وهۆكاری ئەمەیە:\n- بەشێك لە كەسایەتیە دەستڕۆیشتووەكانی نێو حیزب و دەسەڵات. هەیانە لەسەر ئاستی شەخصی ئیشی لەسەر دەكات و هەشیانە لەسەر ئاستی سیستەم و مەنهەجێكی وورد و بەكرێگیراوی لەبەردەستە بۆ ئەو مەبەستە. هەندێكیان لە شوێنی نهێنی وتوویەتی: "كارێكمان كردووە لە گۆڕینی كۆمەڵگادا، ئەگەر ئێمە نەبوایەین بە بیست ساڵی تر ئەبوایە ڕوویبدایە بە شێوەی نۆرماڵ".\n- بەشێكی كەناڵەكانی ڕاگەیاندن، كە هەرچی گەنەڵخەی نێو گەنەڵخەخانەكانی كۆمەڵگا هەیە، هێناویانە بە شەرتی بێ عەیبی ودەرەجە یەكی دەیفرۆشنەوە. لە كاتێكدا وەكو لاكی عەیبداری تۆپیوو وان، بە ساغی پارە ناكەن چ جای بە مردارەوەبوویی؟!\n- بەشێكی منداڵە هەتیووە دایك و باوكدارەكانن، ئەو دایك وباوكانەی تەنها خەمی ئەوەیانه خواردن بۆ منداڵەكەی دابین بكات. نانی پێدەدات تا تەمەنی دەگاتە شانزە یان بیست ساڵی، ئەوسا بە شووی دەدات و فێری هیچ پەروەردە و بەهایەكی جوانی نەكردووە، دەبینی هێشتا لە "مانگی هەنگوێنی"دايە لەگەڵ مێردەكەی، خیانەتی لێدەكات (نموونەی ڕاستەقینە).\nهەیانە تا نیووە شەو لەسەر فەیسبووك و ئینتەرنێتە، ئاگای لە منداڵەكانی و لە هاوسەرەكەی (ژن یان پیاو) نییە و مافیان نادات، هەشیانە ئەو قسە نەرمانەی بۆ مەعشوقەكەی دەیكات لە تەلەفۆن ونامەدا، بۆ هاوسەركەی بیكات، بە دونیای ناگۆڕیتەوە!\n- بەكارهێنانی بێ قەید و بەندی تۆڕە كۆمەڵاتیەكان لەلایەن گەنج وتازە پێگەیشتووانەوە! و ئیهمالی دایك و باوك لەم بارەوە وەك ئاماژەی پێكرا.\n- بەشێكی (بەناو) ڕۆژنامەنووس وهاوشێوەكانیان، كە گرنگ ئەوەیە لەسەر ئەو ڕاپۆرتە چەندی پێدەدرێت، بێ ئەوەی بیر بكاتەوە لەسەر ئەو ڕاپۆرتە چەندی كۆمەڵگا دەڕوخێت و داواجار درووست نابێتەوە بە ئاسانی.\n- هۆكارێكی تر لە زاڵبوونی خراپەكاران: تۆی! بەڵێ، تۆی كە لایكی پەیجی دۆڕاو وداڕماوەكان دەكەیت. كە كۆمێنتی بۆ دەنووسی، تەماشای ڤیدیۆكەیان دەكەیت. پێیان سەرسامی!\nهۆكارەكان زۆرن بە خێرایی تەنها ئاماژە بۆ ئەوەندە كرا .\nخەڵكی باشمان زۆرە، بەڵام ئەوسا خراپەكارەكانمان كەمتربوون تا ڕادەیەك! بەڵام ئێستا چاكەكانمان زۆریش بن، خراپەكارەكانيشمان زۆرن، بەڵكو زۆرتریشن -علی الأظهر-.\nسا داوا لە دڵسۆزان و خەمۆرانی دین و ژین؛ و بەها بەرزەكان و ڕەوشتە باڵاكان و كلتووری كوردەواری و شیرازەی خێزان و جوانیەكانی كۆمەلگاكەمان دەكەم، لە هەر ئاست و پۆستێكن لە حیزب و دەسەڵات و جگە لەوەش، درك بە مەترسی قۆناغەكە بكەن، و هەنگاوی پێویست بنێن، پێش ئەوەی پەشیمانی سوودی نەبێت و دادی كەس نەدات.\n28 جمادی الأولى 1442\nئەم مەقالەیە لە فەیسبووك\nئەمڕۆ : 1,339\nئەم هەفتەیە : 21,782\nکۆی گشتی سەردانەکان : 2,574,444


ڕوحانی: ئێران پـیتاندنی یۆرانیۆم ڕاناگرێت\nی مانگی یازده ٢٧, ٢٠١٣\nسه‌رۆکی ئێران حه‌سه‌ن ڕوحانی ده‌ڵێت وڵاته‌که‌ی کاره‌کانی پـیتاندنی یۆرانیۆمی خۆی ڕاناگرێت، به‌ڵام هاوکات به‌ڵێنیش ده‌دات په‌یوه‌ندیـیه‌کی به سوودی له‌گه‌ڵ کۆمه‌ڵی نێوده‌وڵه‌تیدا هه‌بێت.\nڕوحانی ڕۆژی چوارشه‌ممه به ته‌له‌فیزیۆنی فه‌رمی وڵاته‌که‌ی گوت ئێران مافی پـیتاندنی یۆرانیۆمی هه‌یه و هه‌رگیز ئه‌و کاره ڕاناگرێت و هه‌ر به‌رده‌وامیش ده‌بێت. گوتیشی ئه‌وه هێڵی سووری ئه‌وانه و ئیدی هه‌ندێـک هه‌بن پـێـیان خۆشبێت یان ناخۆش بێت.\nئه‌م لێـدوانه‌ی ڕوحانی چه‌ند ڕۆژێـک پاش ئه‌وه هات که ئێران و پـێـنج ئه‌ندامه هه‌میشه‌یـیه‌که‌ی ئه‌نجومه‌نی ئاسایش له‌گه‌ڵ ئه‌ڵمانیا ڕێـکه‌وتنێـکی کاتیـیان له ژنێڤ مۆرکرد بۆ سنووردارکردنی به‌رنامه ناوکیـیه‌که‌ی ئێران له به‌رامبه‌ر سووکردنی هه‌ندێـک له سزاکانی سه‌ری.\nبه‌پـێی ئه‌م ڕێـکه‌وتنه شه‌ش مانگیـیه، ئێران بۆی هه‌یه به‌رده‌وام بـبێت له پـێتاندنی یۆرانیۆم هه‌تا ئاسـتی نزیکه‌ی 5%، واته ئه‌و ئاسته‌ی بۆ به‌رهه‌مهێنانی وزه‌ی ئه‌لیکتریک ده‌ست ده‌دات. هه‌روه‌ها ده‌بێت ئێران ئه‌و بڕه یۆرانیۆمه‌ی خۆی نه‌هێڵێت که هه‌تا ئاسـتی 20% پـیتێنراوه. ئه‌م ئاسته ده‌شێت بۆ توێژینه‌وه‌ی پـزیشکی به‌رکاربهێنرێت، به‌ڵام له هه‌مان کاتیشـدا هه‌نگاوێـکی یه‌که‌مه به ئاڕاسته‌ی پـیتاندنی یۆرانیۆم بۆ ئه‌و ئاسـته‌ی بۆ دروسـتکردنی بۆمبی ناوکی پـێویسته.


یێن دژی کوردستانێ ھەموو ئێرشی بارزانی دکەن - دارکا مازی\nیێن دژی کوردستانێ ھەموو ئێرشی بارزانی دکەن\nئەو داخویانییا مەسعوود بارزانی د 2/11/2020ێ بۆ رایا گشتییا کوردستانێ بەلاڤکری خوەدان گرنگیەک دیرۆکی بوو. د ڤێ پەیامێ دا، بارزانی گۆت “من شەرێ ناڤبەرا کوردان حەرام کر، لێ پێویستە ھەلوەستا من نەهێتە خراب کرن.” پەیڤێن بارزانی ب هشیاری ھاتبوونە ھەلبژارتن. وی ئارمانج و پلانا پەکەکێ یا دەست ب سەرداگرتنا ئەردێن نوو رەخنە کر، لێ دیسا ژی دیار کر کو ئەو ل دژی شەرەکی ناڤخۆ یە. داخویانیا بارزانی گۆتنا ھەری مەعقوول و ئاڤاکەر بوو کو مە د ڤان مەھێن داویێ دا د ئالۆزیا ناڤبەرا کوردان دا بھیستیە.\nلێ پشتی داخویانیا بارزانی، شەرێ مەدیایی یێ کو پەکەکێ د بھارێ دا ل دژی حکوومەتا ھەرێما کوردستانێ دایە دەستپێکرن هێشتا دژوارتر بوو. ژ رێڤەبەرێن پەکەکێ جەمیل بایک بگرە حەتا نووچەگەھانێن پەکەکێ ھەر کەسی ئیدیعا کر کو بارزانی بانگا شەرێ ناڤخۆ دکەت. د ھەمان دەم دا وان ئێریشی ھێزێن پێشمەرگە یێن ل ناڤچەیا چەمانکێ کرن. پەکەکێ ب ڤی رەنگی، خوەست ب بێژن بارزانی بانگا شەری کر و پێشمەرگە ئێریشی مە کرن. پەکەکێ نەخشەیا سەناریۆیێ ل سەر چاپەمەنییا خوە تەمام کر.\nلێ بەلێ ، بارزانی چ گۆتبا ژی، دا پەکەکە ڤان ئێریشان کەت. ژ بەر کو پەکەکێ ب داخویانییا کۆنسەیا رێڤەبرا کەجەکێ کو د 25ێ تەباخێ دا ھاتیە وەشاندن بریارا شەرێ خوە راگەھاندبوو.\nھەر کەسێ کو دوژمناتیا کوردستانێ دکەت ئێریشی بارزانی دکەت\nگەلەک ھێز ھەنە کو ژ ھەبوونا حکوومەتا ھەرێما کوردستانێ عاجزن. ڤان هێزان ژ مێژە یە پرۆژەیەک هەیە کو ئێرشی حکوومەتا ھەرێما کوردستانێ بکەن و دخوازن وێ ھەلوەشینن. پەکەکە ژی د ڤێ پرۆژەیێ دایە. ب گۆتنەکا دی، پەکەکە ئەندامەکی ڤێ میحوەرێ یە کو دخوازیت حکوومەتا ھەرێما کوردستانێ ھەلوەشینیت.\nپەکەکە ب راستی دژایەتیا خوەیا کوردستانێ د بن ناڤێ دژایەتی یا پارتی دا ڤەدشێریت. لێ سەدەمەک ھەیە کو ئەو دوژمناھیا پارتی ژی بکەت. ژ بەر کو پارتی، وەکی حیزب، یەک ژ دامەزرینەرێن سەرەکی یێن دامەزراندنا حکوومەتا ھەرێما کوردستانێ یە. پارتی خوەدان دیرۆکەکا تێکۆشینێ، سیاسەت و دیپلۆماسیێ یا سەدسالا یە. پارتی د سەدسالا بیستێ دا ل چار پارچێن کوردستانێ فکرا ئازادیێ ھەمبێز کر و باندۆرەک مەزن ل سەر بدەستخستنا تێکۆشینەک ھەمدەم یا نەتەوەیی یا کوردستانێ دکەت. بێ گومان، گەلەک حیزب ھەنە، لێ پارتی ژ مهابادێ هێڤە یەکەمین حیزب بوو کو د راستییا کوردا دا ئەرکا خوە برێڤە برنێ ئاڤا کری، فکر و رامانێن دەولەت بونێ شینکری ئەم دکارین ببێژین وەکو بشکووژا دەسپێکێ بوو ل کوردستانێ. وێ بشکووژێ چیلدا و ئیرۆ بوویە دارەکا مەزن. ھەموو کورد دشێن ل بن سیبەرا وێ دارێ بجڤن. دبیت کو کێماسی یان خەلەتی ھەبن. لێ ئەڤە وێ راستیێ ناگوھەریت کو پارتی ھێزا ھەری بنگەھینە ژ شێخ سەعید، شێخ عوبەیدوڵاھێ نەھری و میراتا سەرھلدێرێن چیایێ ئاگری، قازی موحەمەد و حەتا دگەهیتە سمکۆیێ شکاک… پارتی ئەو دەستکەفت ژ سەدسالا 20ێ دەرباسی سەدسالا 21 کرینە.\nپرسگرێکا کوردستانێ دا رۆلا بارزانی یا دیارکەر و ستراتەژیک بوویە سەدەم کو ھەمو دوژمنێن کوردستانێ ھەمان دەم ببن دوژمنێ بارزانی ژی\nب راستی پارتییا دیمۆکراتا کوردستانێ، میراتگرا شێوازێ سییاسەتا بارزانی یە. مەسعوود بارزانی رێبەری یا ڤێ کەڤنەشۆپیا دیرۆکی، یا ڤان 50 سالێن داوییێ دکەت. بارزانی پشتی 1990ێ د بدەستخستنا ستاتۆیا ناڤنەتەوەیی ژ بۆ کوردان رۆلەکێ مەزن گێرا. گەر ل سەر ناڤێ پارچەیەک ئاخێ کو جیھان ئیرۆ ب فەرمی قەبوول دکەت کوردستان ھەبیت، ئەگەر ئالایەک ھەبیت کو د قادا ناڤنەتەوەیی دا وەکی ئالا کوردستانێ ھاتییە پەسەندکرن، د ڤێ دەستکەفتێ دا پشکەکا مەزن یا مەسعوود بارزانی ھەیە. بارزانی ل جەم ئەمریکی و ئەورۆپییا ھێزا دیپلۆماسی و سیاسی یا کوردانە. ھەولدانا ژناڤبرنا بارزانی دهێتە واتەیا ھەولدانا ژناڤبرنا ھێزا دیپلۆماتیکا کوردان ل جیھانێ.\nتێکۆشینا نەتەوییا کوردستانێ یا 50ی سالا، بوو سەدەم کو بارزانی و پرسگرێکا کوردستانێ وەکھەڤ بهێنە دیتن\nد پرسگرێکا کوردستانێ دا رۆلا بارزانی یا دیارکەر و ستراتەژیک بوویە سەدەم کو ھەمو دوژمنێن کوردستانێ ھەمان دەم ببن دوژمنێ بارزانی ژی. ب گۆتنەکا دی، ل کو دەرێ دوژمنەکێ کوردستانێ هەبیت، ئەو دەستپێکی ئێریشی مەسعوود بارزانی دکەت. گەر ھوون ئیرۆ ل چەپێن ترکا بنێرن، ژ راستگرێن وەلاتێ خوە پتر دوژمناھیا بارزانی دکەن. یالچن کوچوک دژمنێ بارزانی بوو، وی دگۆت؛ “ئەگەر ئەز تەنێ بمینن ژی، ئەزێ چەکی ھەلگرم و ل دژی بارزانی شەری بکەم.” ھندەک چەپگەرێن ترک کێفخوەشیەک مەزن نیشان دان دەما کو بارزانی دەست ژ سەرۆکاتیا ھەرێما کوردستانێ بەردای ل سالا 2017 دا. پشتی کو کەرکووک ژ لایێ حەشدا شەعبی ڤە ھات داگرکرن . بۆچی؟\nژ بەر کو تێکۆشینا نەتەوییا کوردستانێ یا 50ی سالا، بوو سەدەم کو بارزانی و پرسگرێکا کوردستانێ وەکھەڤ بهێنە دیتن. کەسێن کو ل دژی نەتەوەبوونا کورد و کوردستانێ دەردکەڤن ب ئاشکەرا دەما کو نەبێژن بلا دەولەتا کوردا نەبیت، بلا کورد خوە ب رێڤە نەبەن، ژ کوردان را ستاتویا سییاسی نەھێتە دایین، شوونا ڤێ د بێژن ئەم دوژمنێ بارزانی نە. دەما کو پەکەکە ژی نەکاریت بێژیت ئەز ژ ھەبوونا سازیەک وەکوی حکوومەتا ھەرێما کوردستانێ نەرەحەتم و ئەڤ سازی ژ لایێ من ڤە ناهێتە قەبوولکرن، ئەو ڤێ جارێ دبێژیت، ئەز ل دژی بارزانی و پارتی مە.\nپرسگرێکا پەکەکێ دگەل ھەمی کوردانە\nب راستی د ھەلوەستا پەکەکێ یا دژی بارزانی دا ئارمانجێن ب ڤی رەنگی ھەنە. دژبەریا پەکەکێ یا ل گەل بارزانی نە ل گۆری بوویەرێن راستینە. دژبەریا پەکەکێ یا ل دژی کوردستانێ خوە وەکی دژایەتیا بارزانی نیشان ددەت. یا راست ئەڤەیە کو کێشەیا پەکەکێ نە دگەل پارتی یە، د راستی دا پەکەکێ کێشە دگەل ھەموو کوردستانییان، گەلێ کورد، دەولەتخواز و نژادپەرەستێن کورد دا ھەیە.\nپەکەکە ژ سالا 1977ێ و هێڤە ل دژی دەھان رێخستنێن کورد د ناڤا پەڤچوونێ دایە. پەکەکێ د چالاکیا کو دامەزراندنا پارتییا خوە رابگەهینیت ئانکو گوللـە یا یەکەم ژی نە بەردایە داگیرکەران، ئەو گوللـە بەردا کوردان. پشترا، پەکەکێ ل دژی DDKD “کۆمەلا کورد یا دەمۆکراتیک یا شۆرەشگێر”، حیزبا Kawa، رێخستنا KUK ئانکو “رزگاریخوازێن نەتەوی یێن کوردستانێ ” دەست ب شەری کر. پەکەکێ ژ دەستپێکا 1980ێ ڤە ل رۆژئاڤا ل دژی رێخستنێن وەکی “پارتیا دیمۆکرات یا کوردستانێ-سووریێ” PDK-S دەست ب بکارئانینا چەکان کر، و د سالا 1990ێ دا دژوارییا خوە زێدە کر. پەکەکێ ل دژی رێخستنێن رۆژھەلاتێ کوردستانێ ژی شەر کرییە، د گولانا 2015ێ دا، پەکەکێ 2 پێشمەرگەیێن پارتییا دیمۆکراتا کوردستانێ-ئیرانێ PDK-Î کو دخواستن بچن سینۆرێ رۆژھەلاتێ کوردستانێ شەھید کرن. پەکەکە رێخستنەکە کو ل چار پارچەیێن کوردستانێ ل دژی کوردان شەر کریە. ئەو رێخستنەکە کو نە تەنێ ل دژی رێخستنان د ھەمان دەمێ دا ل دژی کەسێن کو پەکەکە رەخنە کری ژی شەر کریە و ب بەردەوامی ژی ڤی شەری دکەت.\nشەرێ چاپەمەنیێ یێ کو پەکەکە ل زینێ وەرتێ دایە دەستپێکرن ل چەمانکێ ڤەگوھەستە شەرەکێ چەکداری\nپەکەکە حیزبەکە کو د ناڤ حیزبێن کوردان دا، پتر ژ هەموویان ل دژی کوردان شەر کریە. گەر ئەم بێژن کویێ دەمەک ھەری درێژ ل دژی کوردان شەر کری کی بوو، بەرسڤ بێ گوومان پەکەکە یە. گەر ئەم بێژین کیژان حیزب پتر دوژمناتیا حیزبێن کوردستانی دکەت، بەرسڤ دیسا پەکەکە یە. ئەڤە نە پرۆپاگاندایە، ئەڤ چەندە ل گۆری بەلگە و ئاگاھییێن دیرۆکی ھاتییە ئیسبات کرن. ھەر چەند پەکەکە د شەرێ ناڤبەرا کوردان دا بخوازیت رۆلەکێ بێگونەھییێ بگێریت ژی، ھەر کوردێ ئاقلمەند دزانیت کو راستی نە ووسایە.\nشەرێ چاپەمەنیێ یێ کو پەکەکە ل زینێ وەرتێ دا دایە دەستپێکرن ل چەمانکێ ڤەگوھەستە شەرەکێ چەکداری. کەسێن کو دخوازن شەر راوەستیت، دڤێت سێ تشتان بزانن. یێ کو ئەڤ شەرە دایە دەسپێکرن پەکەکە یە، سەدەما شەری ئەجیندایێن پەکەکێ یێن ڤەشارتی و قرێژن، ھەولدانا لاوازکرنا حکوومەتا ھەرێما کوردستانێ خیانەتەکا نەتەوەیی یە.


مزگێنی دا بە سروە، بای بەھاری وا ھاتەوە نەورۆزی کوردەواری - آشتی\nنوشته شده توسط فرهاد در تاریخ ۱۳۹۶-۰۱-۰۱ 2,444 بازدید\nبە ناوی بەرزە ناوی بێگەرد و بێ ھاوتا\nبۆ جەماوەری شارە جوانەکەمان بانە، بە بۆنەی نوێڕۆژ و ھاتنی ساڵی نوێ؛\nسەرەتای ساڵی ٢٧١٧ی کوردی و بووژانەوەی سروشت، کە ھێمای ژیانەوە و خۆشەویستیە، لە ھەموان پیرۆز بێت.\nخۆشەویستان و ھاوشاریانی ھێژا، پێشەکی پیرۆزبایی خۆمان بە بۆنەی سەرھەڵدانی وەرزێکی نوێ، واتە نەورۆز و سەری ساڵی نوێی کوردی بە گەلی کورد بە تایبەت و سەرجەم گەلانی ھۆگری نەورۆز لە ناوخۆی ئێران و لە جیھان بەگشتی پیرۆز دەکەین.\nئازیزان و خۆشەویستان، شوناس و ناسنامەی ھەر نەتەوەیەک بریتیە لە پێشینەی فەرھەنگی. لەم نێوەدا داب و نەریتە کۆمەڵایەتیەکان ڕۆڵ و دەورێکی کارا دەبینن و نەریتی نەورۆزی پیرۆزیش وەک یەکێک لە گرنگترین و دیارترین بۆنە نەتەوایەتیەکان لەنێو بابەتە فەرھەنگیەکانی ئێمەدا وەک خۆر لە ئاسمانی مێژووی کوردەواریدا دەدرەوشێتەوە؛ ھەر بۆیەش پێویستە بۆ باشتر و شادتر بەڕێوەبردنی ئەم جەژنە پیرۆزە وەک ئەرکێکی نەتەوایەتی، گشت ھەست و ھزر و تواناکانمان تەرخان بکەین و ژن و پیاو، گەنج و بەتەمەن، خۆمان بە جل‌و‌بەرگی جوان و ڕەسەنی کوردی وەڕازێنین و لەم نەریتە پیرۆزەدا بە خاوەن دەرکەوین.\nخۆشەویستان، نوێڕۆژ (نەورۆز) واتا نوێ‌بوونەوە و دەسپێکی نوێ بەرەو گۆڕانێکی پیرۆز. بە گشتی ئاگر لە باوەڕی مێژووی ئێمەدا ھێمایەکی بەرز و بەنڕخ و پارێزراوە. ئەستوونی ئەو باوەڕەش لە سەر ئەو پێگە و بنەما پتەوە دامەزراوە کە لە چوار پێکھاتەی سەرکی جیھان (خاک، ئاو، ھەوا و ئاگر)، ڕەنگە سێیان (خاک و ئاو و ھەوا ) پیس و پەڵۆخ ببن؛ بەڵام ئاگر نەک پیس نابێت، بەڵکوو پیسیەکانیش لەگەڵ خۆی دەبات. کەواتە ئاگری نەورۆز نەک بۆ پیس‌کردنی ھەوا و ئاو و خاکەکەمان نییە، بەڵکۆ ھێمای پاک کردنەوە و پاراستنی جوانیەکانی ئەو ژینگەیە کە بۆخۆمان ژیانی تێدا بەسەر ئەبەین.\nبا ھەموومان پێکەوە بەرەو پێری جەژنی ڕەسەن و لە مێژینەی کوردەواری بچین؛ شادی بکەین و بە تێگەیشتن لە فەلسەفەی نەورۆز جەژن بگرین. بەرەو وەرزی بەھار بچین و بیکەینە بیانویەک بۆ چاوپێکەوتن و پێکەوەبوون و گۆڤەند و شادی و دووربین لە ھەر چەشنە ڕەفتارێک کە بۆنی جەژنی پێوە نەبێت. خۆ بپارێزین لە ھەر کارێک کە برین و ئێش و ئازار بخوڵقێنێ و کارەساتی دڵتەزێنێ لێ بکەوێتەوە؛ نەورۆز بکەین بە ئاگر کردنەوە و شادی و خۆشی و ھەڵپەڕین؛ نەک بە تەقاندن و لاستیک سووتاندن مەترسی بین لەسەر ھاووڵاتیان و سروشت و ژینگەی خۆمان پیس و پڵۆخ بکەین.\nکردەوەی دزێو و تۆقێنەر و کارەساتبار لە گەڵ فەلسەفەی نەورۆز و داب و نەریتە بەرزەکانی کوردەواریدا ناگۆنجێت و ئەوە دیاری ناحەزانە و دەستی چەپەڵی لە پشتە بۆ دوور خستنەوەمان لە ناسنامە و کلتوورمان.\nداوا لە سەرجەم ھاوشاریان دەکەین زۆر بە وریایی و ژیرانە بەرپەرچی ئەو کارە دزێوانە بدەنەوەو نەھێڵن کردەوەی ناحەز تێکەل بە داب و نەریتی بەرز و جوان و شیرینی کوردەواری بیت.\nبە ھیوای نەورۆزێکی شادیھێنەر و بەرەو ساڵێکی پڕ لە خۆشی و سەرکەوتن بۆ تاک و بنەماڵە و کۆمەڵگاکەمان و گشت مرۆڤایەتی. ٣٠ی ڕەشەمێی ١٣٩۵ی ھەتاوی (٣٠ بھمن ١٣٩۵ شمسی)\nواحد واحد لباس، جشن، بازی، صنایع دستی\nبنکەی گەشەی فەرھەنگی بانە – ئاشتی


پەرلەمانتارێکى دەوڵەتى یاسا ڕایدەگەیەنێت، سازانێکى پەرلەمانى و حکومیى بۆ تێپەڕاندنى بودجە لەئارادایە و پشکى هەرێمى كوردستان لە رێگەی سۆمۆوە چارەسەر دەكرێت.\nعەبدولئیلا نائیلى پەرلەمانتارى هاوپەیمانى دەوڵەتى یاسا (12ى شوباتى 2021) لەلێدوانێکیدا بۆ ماڵپەڕى (بەغداد ئەلیەوم) کە "ناس کورد" بەدواداچوونى بۆ کردووە ڕایگەیاند، سازانێکى پەرلەمانى و حکومیى بەمەبەستى تێپەڕاندنى پڕۆژە بودجەى 2021 هەیە بۆ ئەوەى هەفتەى داهاتوو بخرێتە دەنگدانەوە و هەردوو لایەنى پەرلەمانى و حکومی لەسەر زۆر بەندى بودجەکە ڕێکەوتوون.\nلەبارەى هەرێمى کوردستانیشەوە، ئەو پەرلەمانتارە ڕونیکردەوە، هێشتا دانوستانەکان لەگەڵ هەرێمى کوردستاندا بەردەوامە بەڵام بۆ گەیشتن بەڕێکەوتنى تەواو ئاستەمە و دەشبێت ئەو پرسە لەبەندێکى بودجەکەدا چارەسەر بکرێت.\nئاماژەى بۆ ئەوەش کرد، ئەو بەندەى هەرێمى کوردستان پابەند دەکات بەڕادەستکردنى نەوت بەکۆمپانیاى سۆمۆ هەروەکو پارێزگاکانى ترى بەرهەمهێنەرى نەوت.\nپێشتریش محەمەد شەبەکى ئەندامى لیژنەى دارایى جەختى لەسەر ئەوە کردەوە، دیاریکردنى کاتى دەنگدان لەسەر بودجەکە پشتدەبەستێت بە یەکلایى کردنەوەى ناکۆکییەکانى نێوان هەرێم و فیدراڵ لەسەر پرسى دارایى و نەوت لەنێوان هەردوولادا.\nتوێژینەوەیەك خوێندنەوە بۆ سیاسەتی بایدن بەرامبەر كوردستان دەكات\n2021.02.22 - 15:30\nرۆژنامەیەكی لەندەنی: تەنها ئێران بەرژەوەندی لەهەراسانكردنی سوپای ئەمەریكادا نییە لە كوردستان\n2021.02.18 - 11:37\nباڵیۆزخانەى ئەمریکا لە بەغدا بۆردومان کرا\n2021.02.22 - 19:27


ڕێبەری ڕەوتی سەدر لە عێراق ڕایگەیاند، ئەوان داوای هەڵبژاردنێکی پێشوەختەیان کردووە، بەڵام بەهیچ شێوەیەکیش ڕازی نابن ئەو هەڵبژاردنە بە سەرپەرشتی ئەمریکا بەڕێوەبچێت.\nئەمشەو 11ى تشرینى دووەم موقتەدا سەدر، ڕێبەری ڕەوتی سەدر لە عێراق لە تویتێکیدا ڕایگەیاند: “ڕێگە نادەین ئەمریکا سواری شەپۆلی خۆپیشاندانەکان بێت وعێراق بکات بە سوریایەکی دیکە”.\nئەوەشی نوسیوە: “ئەگەر ئەمریکا دەستوەرداتە ئەو کارە، ئەوا کۆتایی بە بوونی دەهێنن لەڕێگەی ئەنجامدانی خۆپیشاندانێکی ملیۆنی ڕاستەوخۆ بە فەرمانی من”.\nسەدر لە تویتەکەیدا ئاماژەی بەوەشکردووە، عێراق وڵاتێکی ئازادە هیچ پێویستی بە یارمەتی وڵاتانی “خۆبەزلزان” نییە، دەشڵێت: “ئەمریکا سەرەکۆنەی حکومەتی عێراق دەکات، بەهۆی ئەوەی تۆڕی ئەنتەرنێتی پچراندووە، لەکاتێکدا خۆی کۆنتڕۆڵی ئەو تۆڕە دەکات”.\n“ئێتر بەسە دەست مەخنە ناو کاروباری عێراقەوە، ئەم وڵاتە سەردار و گەورەی هەیە دەتوانن پارێزگاری لێبکەن”، سەدر بە ئەمریکاى وتوە.\nئەو وتانەى سەدر پاش ئەوە هات، کۆشکى سپى ئەمریکا هەر ئەمڕۆ لە ڕاگەیەندراوێکدا وتى: ”عێراقییەکان دەستەوەستان ناوەستن بەرامبەر بە تاڵانبردنى داهاتەکانیان لەلایەن ڕژێمى ئێران و بەکارهێنانى گروپە چەکدارەکان بۆ ڕێگرى لە دەربڕینى بۆچوونەکانیان بەشێوەى ئاشتییانە”.\n18:40 شه‌ممه 07 کانونی یەکەم 2019\nبەغدا ئامادەکاریی دەکات بۆ وەرگرتنى نەوتى هەرێم


لە 80%ی دژە ئیلتیهابەكان بەبێ هۆ پزیشكان بۆ نەخۆشەكانی دەنووسن\n08/06/2019 339 جار خوێندراوه‌ته‌وه\nئەنجامی لێكۆڵینەوەیك دەریدەخات، لە 80%ی دژە ئیلتیهابەكان، كە پزیشكانی ددان لەوڵاتی ئەمریكا بۆ نەخۆشەكانیان دەینووسن، پێوست نین.\nرۆژنامەی دەیلی مەیلی بەریتانی بڵاویكردەوە، ئەنجامی لێكۆڵینەوەیەكی نوێ ئەوەی دەرخستووە، كە زۆربەی دژە ئیلتیهابی نووسراوی پزیشكان بۆ نەخۆشەكانیان لە ئەمریكا ناپێویستن.\nئامارە نوێكانیش پیشاندەری ئەویە، كە پزیشكانی ددان ساڵانە 26,6 ملیۆن دژە ئیلتیهاب بۆ نەخۆشەكانیان بەشێوازی چەند قۆناغی و دووبارە بەكارهێنانەوەی دەنووسن.\nئەو لێكۆڵینەوە نوێیە، كە بەهۆی پزیشكانی "شیكاگۆ"وە ئەنجامدراوە، بۆ یەكەمجار ڕەچەتەی پزیشكی پزیشكانی ددانی بەگشتی لێكدانەوە بۆ كردووە.\nهەر بەپێی ئامارە بەدەستهاتووەكان، پزیشكانی ددان لە10%ی تەواوی دژە ئیلتیهابەكانیان لەویلایەتە یەكگرتووەكان بۆ نەخۆشەكانیان نووسیوە، كە ئەم ڕێژە بە بەراورد بە پسپۆڕانی بوارەكانیترەوە لەڕادە زیادە.\nلێكۆڵەڕان دەشڵێن: دژە ئیلتیهاب لەئێستادا بەربڵاوترین جۆری دەرمانە، كە بەكارهێنانی زیادەو بۆ هەندێك نەخۆشیش لەسەر زیادە دەنووسرێت، بەڵام بەهەرحاڵ وەك چەكێكی بەرگریكار لەبەرانبەر ئیلتیهاباتی جەستە بەهۆی پزیشكانەوە لە ڕەچەتەكانیاندا دەنووسرێت.\nلێكۆڵەڕان هەروەها هۆشداری ئەوەشیانداوە، بەكارهێنانی زیاد لەڕادەی ئەم دەرمانە بەرگری جەستەی نەخۆشەكەی لەبەرانبەری دەرمانەكەی بەدوادا دێت وكاریگەری لەبەرانبەر ئیلتیهابەكانی جەستەدا نامێنێت، كە ئەمانەش هەروەك وترا بەهۆی نووسینی ناپێویستی ئەم دەرمانە بەهۆی پزیشكانەوەیە یان خوود هەرلەخۆوە بەكارهێنانی بەهۆی نەخۆشەكەوەیە، كە بەبێ ڕاوێژ وسەردانی پزیشك بەكاری دێنێت.


چەند نیشانە ئاشكرای دەكات جەستەت ڤیتامین B12 ی كەمە\n2018-08-23 [09:22 AM]\nئەوكاتەی جەستەت ڤیتامین و كانزای كەمبێت ئەوە چەند نیشانەیەك لەسەر جەستەت دەردەكەوێت و توانای جەستە كەمدەبێتەوە ، ئەوكاتەی ئەم نیشانانە لەسەر جەستەت دەركەوت ئەوە پێویستە ئاگاداربیت و ئەو خۆراكانە زۆر بخۆیت كە ئەم ڤیتامنینەی زۆر تیادابێت .\n1- سڕبوونی دەست و پەنجەكان : كەمی ڤیتامین B12 لە جەستەدا كاریگەری دەبێت لەسەر تەنك بوونی پەردەی " مایلین " كە ڕوپۆشی دەمارە خانەكان دەكات ، ئەو كاتەی ئەم پێكهاتەیە كەمبێتەوە ئەوە هەست بە سڕبوونی دەست و پێكانت دەكەیت .\n2- نەخۆشی شەكرە : لەهەندێك حاڵەتی دەگمەندا كەمی ڕێژەی ئەم ڤیتامینە هۆكار دەبێت بۆ نەخۆشی شەكرە .\n3- یەكێك لە هۆكارەكانی زەرد بوونی ڕەنگی پێست و چاوەكان و كەمخوێنی كەمی ڕێژەی ڤیتامین B12 یە .\n4- كەمی بڕی ئەم ڤیتامینە دەبێتەی هۆی لاواز بوونی خانەكانی مێشك و نیشانەكەی لاوازی توانای مێشك و شڵەژان دەبێت بەشیًوەیەكی بەردەوام .\n5- ئەو كەسانەی مەی دەخۆنەوە ئەم ڤیتامینە لە جەستەیاندا كەمدەبێتەوە .\n6- ئەو ئافرەتانەی حەبی دژە سكپڕی دەخۆن ڕێژەی ئەم ڤیتامینە لە جەستەیاندا كەمدەبێتەوە .\n7- هۆكارە بۆ خەمۆكی ، چونكە ڤیتامین B12لە جەستەدا یارمەتی دەردانی هۆرمۆنی بەختەوەری دەدات و ئەو كاتەش كەمببێتەوە مرۆڤ هەست بە خەمۆكی دەكات.\n8- خواردنی دەرمانی تایبەت بە ترشەڵۆكی گەدە ئەم ڤیتامینە لە گەدەدا دەمژێت و كەمی دەكاتەوە ، لەبەر ئەوەئ ەگەر ئەم چارەسەرە بەكاردەهێنیت ئەوە دڵنیا ببە لەوەی ئاستی ئەم ڤیتامین لە جەستەدا بەهۆی ئەم چارەسەرەوە كەمدەبێتەوە .\n9- بەشێوەیەكی سروشتی ئەو كەسانەی تەمەنیان سەروو 50 ساڵە ئاستی ئەم ڤیتامینە لە لەشیاندا دادەبەزێت .\n10- گۆشتی سوور سەرچاوەی ڤیتامین B12 یە ئەگەر گۆشتی سوور نەخۆیت ئەوە خواردنە ڕوەكیەكان ناتوانێت بەتەنها ئەم ڤیتامینە بۆ جەستەت دابین بكات .\nئەم هەواڵە 8752جار خوێندراوەتەوە


دەیانتوانی و نەیانکرد!\nقسە لەسەر پاکتاوکردنی سیاسی و جەستەیی نەیارانی فیکر و سیاسەتە لەنێو ماڵی حیزبدا، نەک لەنێوان ماڵی حیزبەکاندا.\nبەدرێژاییی ساڵانی خەباتی سیاسی و چەکداریی حیزبەکانی کوردستان، پاکتاوکردنی سیاسی و جەستەییی نەیارانی ئیدۆلۆگی و سیاسیی حیزبە دژبەرەکان، کارێکی بینراو بوە، بەڵام بۆڕدان و دەمکوتکردنی نەیارانی فیکر و سیاسەت، تا سنورەکانی پاکتاوکردنی جەستەیی، لە چوارچێوەی تەلاری یەک حیزبدا، کەمتر بینراوە و هیچ سەرکردەیەکی باڵادەست و خاوەنبڕیاری هیچ حیزبێک، پڕکێشیی ئەوەی نەکردوە کە نەیارانی فیکریی خۆی، بۆ یەکلاکردنەوەی کێشەی دەستەڵات، هەمو پرەنسیپە ئەخلاقی و ویژدانییەکان ببەزێنێت و تیرۆر یانژی ژەهرخواردیان بکات!\nلە تەلاری سیاسی و ڕێکخراوەییی یەکێتیی نیشتمانیی کوردستاندا، ناکۆکی و ململانێکان، هەمیشە لە هەڵچون و داچوندا بونە و زۆر جارانیش بە لوتکەی جیابونەوە و دوکەرتبونیش گەیشتون و مەگەر لە سەنگەرە خوێناوییەکاندا، دەنا لە ژورە جیاوازەکانی ماڵی حیزبدا، بە تیرۆری جەستە نەگەیشتون.\nلە نێوەڕاستی هەشتاکانی سەدەی بوریدا، لە شاخ و لە جەنگەی خەباتی چەکداریدا، هەڵچونی ناکۆکییەکانی دەرونی کۆمەڵە و یەکێتی، ئێمەی بە جیابونەوە گەیاند! ئێمە و هاوڕێکانمان پەلامار دراین، زیندانی کراین، سوکایەتیمان پێ کرا و حوکمی ئیعدامیش دراین و جێبەجێ نەکرا.\nمەلا بەختیار، شێخ عەلیی ڕەوانشاد و من، دو ساڵ و نیو تا سێ ساڵ و نیومان، لە بێزراوترین زیندانەکانی چیادا بەسەر برد.\nکە نەوشیروان مستەفا و ناوەندی کۆمەڵە، لە میانەی پلینۆم و دادگای گاڵتەجاڕیی حیزبییەوە، بۆیان نەلوا و پێیان نەکرا، بەئاشکرا ئیعداممان بکەن، نە ئەوان و نە مام جەلالیش، هەرگیز بیریان لەوە نەکردەوە، بە فێڵ و پلانکاری، ژێربەژێر و پەنامەکێ، لەنێومان ببەن!\nئەوان دەیانتوانی و زۆریش ئاسان بو کە لەو ماوە دورودرێژەی زینداندا، ژەهرخواردمان بکەن و تاوانەکەش لە گەردنی تاوانلێڕژاوی بەعس بنێن! ئەوان دەیانتوانی نارنجۆکێک لە ڕۆژنەی ساپیتەی زیندانەوە، فڕێ بدەن و بکەرەکەیشی ڕەوانەی شار و لای موخابەراتی بەعس بکەنەوە!\nنا ئەوان ئەو کارەیان نەکرد!\nئەوان دو سەرکردەی بڕیاربەدەستی بەئەزمون و سیاسەتدیدە بون. ئەوان بیریان لە ئاییندەی یەکێتی و ڕابردوی ئێمە دەکردەوە.\nئەوان پێیان وا بو، ڕەنگە سەردەمێک و ڕۆژگارێک بێت، نەیارە سیاسی و دژبەرەکانی ئێستایان، هێز و توانست و ئەزمونەکانیان، بە ئاقارێکدا ئاڕاستە بکەن، خزمەت بە بزوتنەوەی سیاسیی کوردو یەکێتی بکەن. ئەو ڕۆژگارەی زیندان و ئازاردانی ئێمە، بێ ئەوەی هیچ پاساوێک هەڵبگرێت، سەرکوتکردنی ئازادیی بیروڕا و خنکاندنی نوزەی دیموکراتی بو، کەچی جارێ سەرکردەکان، چاویان لە مێژوی داهاتو دەکرد و هەمو تاڵەدەزوەکانیان نەدەپساند!\nلەو ڕۆژگارەدا، لە یەکێتی و کۆمەڵەدا، وێڕای هەمو ناڕازای و ڕەخنە بونیادییەکانی ئێمە و ئاڵای شۆرش، دیسان تروسکاییی جۆرێک لە فیکر و ئاییندەبینی دەبینرا.\nڕۆژگار و سەردەمەکان بەسەر چون. دەستەڵاتی سیاسیی بڕیادەری حیزب، لە ڕابەرە بەئەزمونەکانەوە، بۆ سیاسییە نەزان و بێئەزمونەکان دۆناودۆنی کرد. کاریتە و دارەڕای فیکریی تەلاری حیزب پوکانەوە و هێڵە سەرەکییەکانی بەرنامە و ئامانجەکان، لە بەرژەوەندیی ئابوری و کۆمپانیاکاندا بزر بون!\nیەکێتیی نوێ و هەندەک خاوەنهێزی بڕیاربەدەستی حیزب، بۆ پاکتاوکردنی هەمو لەمپەرەکانی ڕێی گەیشتن بە لوتکەی بێبەرانبەری دەستەڵات، هەمو پرانسیپە ئەخلاقی و ویژدانییەکانیان بە خاک سپاردن و هاوڕێ هەڤاڵەکانی حیزب، هەڤاڵانێک کە سیمبۆلی نێو مێژوی ئەو حیزبە بون و هەن، ژەهرخواردو کردن.\nمەلا بەختیار، ڕەنگە ماندوترین و ڕۆشنبیرترین سەرکردە و کاراکتەری نێو مێژوی ئەم حیزبە بێت، کە هەوڵی تیرۆرکردنی لە چوارچێوەی ئەقڵە نەزان و بێئەزمونەکانی ئەم حیزبەدایە، کە دەچێتە خانەی تاوان و دەشێت دادگا، بکەرەکانی سزا بدا.\nوای دەبینم ئەم حاڵەتە، تەنیا بەرهەمێکی پرۆسەی "نوێبونەوە" بێت لە حیزبدا و مەترسییەکی گەورەش بێت بۆ مێژوی ڕابردو و ئایندەی ئەم حیزبە.\n1 بەڵگەکان چی دەسەلمێنن؟


سیاسەت و بێئاگایی |\nHome بیروڕا ناوخۆیی ئاڵنگاریی سیاسەت و بێئاگایی\non: كانونی دووه‌م 23, 2019 In: ئاڵنگاریی, بیروڕا, ناوخۆییNo Comments\nمێژووی دێرین و هاوچەرخی كورد پڕاوپڕە لە دوانەی گرێدراوی سیاسەت و بێئاگایی. بێئاگایی لە سیاسەتی ناوچەیی و جیهانی لە هەموو قۆناغێكی بزووتنەوەی ڕزگاریخوازی كورددا زیانی زۆری لە كۆی ئەو بزووتنەوانە داوە و بەم هۆیەشەوە كورد هەلی زۆری لە دەست داوە. ئەگەر پێچەوانەی ئەمەش وەربگرین، ئەوا دەتوانین بڵێین، ئەگەر لە هەر یەكێك لەو قۆناغانەی ڕابردوودا كورد ئاگایی هەبوایە لە كردەی سیاسەتدا ئەوا ڕەنگ بوو ئێستا كورد لە حاڵ و گوزەرانێكی تردا بوایە.\nنموونە زۆرن لە بارەی سیاسەت و بێئاگایی كورد. ئەگەر سەیری سەدەی ڕابردوو بكەین ئەوا چەندین نموونە نەك لە باشووری كوردستان بەڵكو لە پارچەكانی تری كوردستانیشدا هەن كە پیشانی دەدەن كورد زۆر بێئاگا بووە لەوەی لە دەروپشتی خۆی و لە جیهاندا چی دەگوزەرێت.\nباشووری كوردستان دابەش دەبێت بەسەر چەند قۆناغێكی بێئاگاییدا. شێخ مەحمودی حەفید لە نیوەی یەكەمی سەدەی ڕابردوودا، بە هۆی بێئاگایی ورد نەخوێندنەوەی سیاسەتی ئینگلیز و تورك، دووچاری زۆر هەڵەو سەرئێشە بووەوە. هەر كەسێك یاداشتەكانی ڕەفیق حیلمی بخوێنێتەوە بۆ ڕوون دەبێتەوە كە شێخی نەمر و حكومەت و دەوروپشتەكەی بێئاگاییەكی تەواویان هەبووە لە سیاسەتی ویلسن وەك كاربەدەستی ئینگلیز لە عیراق و لە سیاسەتی ئۆزدەمیر وەك كاربەدەستی تورك لە عیراق. سەرەنجام بە هۆی تێنەگیشتن لە سیاسەتی ئەو دوو ئیمپراتۆرە (ئینگلیز و عوسمانی) و تێنەگەیشتن لە سیاسەتی زلهێزەكانی ئەو سەردەمە كورد فرسەتی گەورەی لە دەست خۆی داوە هەر لە درووستكردنی دەوڵەت و بونیادنانی كوردستانی دەركەوتوو و بەهێز.\nكورد، لە باشووری كوردستان و لەو قۆناغەی پارتی دیموكراتی كوردستان یەكێك بووە لە حزبە سەرەكییەكانی كۆمەڵگەی كوردی، جۆرێك لە بێئاگایی سیاسەتی ناوچەیی و جیهانی هەبووە. بۆ نموونە، ڕێككەوتنی شای ئێران و سەدام و بە موبارەكەی ئەمریكا لە ساڵی 1974 دەریدەخات سیاسەتی كوردی ئاگاداری ئەوە نەبووە، یاخود پێشبینی ئەوەی نەكردووە، ئەو دەوڵەتانە گەلەكۆمەكێ لە بزووتنەوەی كوردی بكەن. هەر بەهۆی ئەم بێئاگاییەشەوە بووە كە دواجار بزووتنەوەی كوردی كۆتایی پێهات و تا ساڵی 1991 نەیتوانی دەسكەوتێكی ئەوتۆ بوۆ كورد بەدیبهێنێت.\nئەگەر لە 1991ەوە تا 2017 بازێك بدەین دەبینین ساتی ئەنجامدانی ڕیفراندۆمی كوردییش جۆرێك لە بێئاگایی پێوەبوو دەرهەق بە سیاسەتی نێودەوڵەتی. ورد نەخوێندنەوەی ئەوەی لە ناوچەكە و جیهاندا چی دەگوزەرێت، یان بێئاگایی لەوەی دەوڵەتانی گەورە چۆن سەیری مەسەلەی كوردی دەكەن، خراپ شكایەوە و چارەنووسی كوردی نەك وەك خۆی هێشتەوە بەڵكو خستییە مەترسی ئەوەی تا لێواری كارەساتێكی گەورەی بەرێت.\nلە ڕاستیدا، لە بەشەكانی تری كوردستان و لە قۆناغە جۆراوجۆرەكانی خەباتی بزووتنەوەی كوردیدا لەو بەشانە بێئاگایی لە سیاسەتدا هەبووە. هەڵەكانی سمكۆی شكاك لە ئێران، یان بێئاگایی شێخ سەعیدی پیران لەكاتی شۆڕشەكەیدا چەند نموونەیەكی كەمن كە دەریدەخەن كوردانی ئەو بەشانەش جۆرێك لە بێئاگاییان هەبووە، هەم لە بارەی سیاسەتی ئەو دەوڵەتانەی شۆڕشی تێدا دەكەن، و هەمیش لە بارەی ئەوەی سیاسەتی نێودەوڵەتی چۆن هەڵدەسووڕێت.\nبە كورتی، لە زۆربەی قۆناغەكاندا بێئاگایی لە سیاسەتدا بەشێك بووە لە شوناسی بزووتنەوەی سیاسی كوردی. ئەگەر ئەمە ورد بكرێتەوە بۆ ئاستی سیاسەت كردن لەلای حزبەكان دەبینین دەرەنجامی خراپتر دەردەكەون. دەبینین لەناو ئەو حزبانەدا هەرچەند خەڵكی ئاقڵ هەبوون بەڵام بێئاگابوون لە نیەتی حزبەكانی بەرامبەریان و بەم هۆیەشەوە كەوتونەتە هەڵەی زەقەوە. وەك لەو چەند دێڕەی سەرەوەشدا خرایەڕوو، بزووتنەوەی سیاسیی كوردی بەهۆی بێئاگاییەكەیەوە هەڵەی زۆری كردووە هەر لە لەدەستدانی فرسەتی درووستكردنی دەوڵەت تا ئەنجامدانی ڕیفراندۆم و گەڕانەوە بۆ چوارگۆشەی یەكەمی سیاسەتكردن.


ئاسود ئیبراهیم25/1/2018 522 جار بینراوە\nعەفرین چی دەگۆڕێ\nلەعەفرین بەپێشەنگی دەوڵەتی تورک بەبەشداری هەموو هێزەکانی نێوداعش و کەتیبە پەیوەندیدارەکانی نێو ئەلقاعیدەو هێزە هاوکارەکانی کەتیبەی موراد و ئەنسار و شام هێزی رۆژی پارت دیموکرات کەپێکهاتەیەکی جاش ئاسای هاوشێوەی پارتییە. بەڕێگە پێدانی روس و جیهانی ئیسلامی و تەواوی مزگەوتەکانی نێو تورکیاو لەباشوریش لایەنە ئیخوانییەکان.\nبەرامبەر هێز و ئیرادەی سوریایی دیموکرات کە بەفەلسەفەی ڕێبەری گەلان ڕێبەر ئۆجەلان دەجەنگن و دەفکرن. هاوسەنگی هێز لە هیچ قۆناخێکی مێژوودا بە مێژووی بەرخۆدانی کەم وێنەی کۆبانیشەوە هێندەی ئەم شەڕە لاسەنگ نەبوە.\nلە عەفرین شەڕی ئرهریمەن و ئاهورامەزدایە. ئیرادەیەک شەڕ دەکا کە لەهەناویدا مێژوویەک هەیە هەمو ئەفسانەکان دەرباز دەکا.\nپیلاننامەی شەڕ ٤٨ کاژمێر ئەنجام گرتن بوو دوای ٥ رۆژ زیاتر لە ٥٠٠ چەتە,سەربازی تورک, ئیخوان, فۆتۆکۆپی پ د ک و هتد... کوژران پیلاننامە و هێرش لە چرکەی یەکەمەوە بە شکست لەدایک بوو چونکە ئەوەی دەوترا و دەزانرا لەگەڵ ئەوەی نەوترابوو نەزانرابوو کاتێک هاتنە لای یەکتر دوونیایەکی تر لەدوونیا بینی ئیرادەی تێکۆشان و شەڕ دەرکەوت.\nلەئێستادا و دوای ٥ رۆژ تورکیا ئامادەی هەموو جۆرە سازشێکە بۆگەڕانەوەی رەوشی خۆی بۆ خاڵی سەرەتا. چونکە تورکیا ئیدی تێگەشت بەسەرنەکەوتن و بەرخۆدانی هەر رۆژێک ئیعتیباری دووهەم سوپای ناتۆ روو لە لێژی دەکا. ئیدی یان دەبێ میلەتێک لەسەر نەخشە بسڕێتەوە یان مانەوە و بەرخوودانی عەفرین تورکیا دەکاتە هێزێکی لۆکاڵی وەکو هەرێمی کوردستانەکەی خۆمان کە هەرکەس چۆن بیەوێ چەتەی خۆی تێدا بوونیاد دەنێ.\nسڕینەوەی میلەتێک نەمومکینە و ئەوهێزەی نییە سەربکەوێ بۆیە ئیدی لەرۆژهەڵاتی ناویندا دوای ئەم شەڕە دیموکراتیەتێکی راستەقینەی بەپێشەنگایەتی فکر و فەلسەفەی ڕێبەر ئۆجەلان لەلوتکەی هێز و هیواو و تورکیا و ئەو هێزانەی لەسەرەوە ناوم هێنان لەو پەڕی سازش و لاوازیدا دەبێتە بابەتی باس.\nعەفرین خاڵی سەرەتایی یەکلای کردنەوەی هەڵوێستی زۆر لایەنە کە تاوەکوو ئێستا نەیاندەتوانی لە نهێنی ئاپۆیزم تێبگەن. عەفرین سەردەکەوێ ئازادی و دیموکراتی و پێکەوەژیان دەبێتە وشە نوێکەی گەلانی رۆژهەڵاتی ناوین و فاشیزم و دەوڵەت نەتەوەو دۆگماتیزمی سەدان ساڵە ڕووبەڕووی ڕێنسانسێکی مەزنی هاوشێوەی گەورەترین شۆڕشی مرۆڤایەتیە کە لەبنارەکانی زاگرۆسدا مرۆڤایەتی کردە کۆمەڵگایەک بیر بکاتەوە...


وەک پێداچوونەوەی ١٨:٥٤، ٩ی ئایاری ٢٠١٥ (بینینی سەرچاوە)\nوەک پێداچوونەوەی ١٨:٥٥، ٩ی ئایاری ٢٠١٥ (بینینی سەرچاوە)\nئۆبجیکتیڤ سی (ئ.س) زمانی سەرەکی نوسینی پرۆگرامە بۆ سیستمی OS X و iOS. بۆخۆشی گروپێکی گەورەترە لە زمانی پرۆگرامکردنی سی و توانای دابینکردنی پرۆگرامکردنی هەیە لەسەر شێوازی [http://zkurd.org/proje/ferhengdev.pl?penase=object-oriented%20programming تەنخواز]، Object Oriented. مەبەستمان لە وشەی تەنخواز بە کوردی ئەو شێوازی پرۆگرامکردنە کە پرۆگرامی نوسراو زۆرتر لە شت یان تەندا جۆر بکەین و بەکاریان بهێنین. ئەم فێرکاریە جێگای ڕوونکردنەوەی زیاتری تەنخوازی نیە.\nوەک پێداچوونەوەی ١٨:٥٥، ٩ی ئایاری ٢٠١٥\nئۆبجێکتیڤ سی (ئ.س) زمانی سەرەکی نوسینی پرۆگرامە بۆ سیستمی OS X و iOS. بۆخۆشی گروپێکی گەورەترە لە زمانی پرۆگرامکردنی سی و توانای دابینکردنی پرۆگرامکردنی هەیە لەسەر شێوازی تەنخواز، Object Oriented. مەبەستمان لە وشەی تەنخواز بە کوردی ئەو شێوازی پرۆگرامکردنە کە پرۆگرامی نوسراو زۆرتر لە شت یان تەندا جۆر بکەین و بەکاریان بهێنین. ئەم فێرکاریە جێگای ڕوونکردنەوەی زیاتری تەنخوازی نیە.\n١.٢ کردار function\nوەرگیراو لە «https://chawg.org/w/index.php?title=Objective_C&oldid=3193»


پێداچوونەوە بە بڕیاری مەڵبەند دا سەبارەت بە خەڵاتی ماملی ٢٠١٨ – ماڵپەڕی فەرمیی ماملێ\nپێداچوونەوە بە بڕیاری مەڵبەند دا سەبارەت بە خەڵاتی ماملی ٢٠١٨\n21/02/2018 ماڵپەڕی فەرمیی ماملێMamlê\nلە روونکردنەوەی ڕێکەوتی ٢٣/١/٢٠١٨ی مەڵبەندی هونەریی ماملێ دا سەبارەت بە مەراسیمی پێشکەشکردنی خەڵاتی ماملێ ٢٠١٨، ئاشکرا کرا کە ئەمساڵ بە هۆی گەلێک ڕووداوی ناخۆش کە بەرۆکی میللەتەکەمانی گرتووە، بۆ ساڵی ٢٠١٨ پێشکەشکردنی ئەم خەڵاتە هەڵپەسێرن.\nئەم بڕیارە لە ناو ئێلیتە جۆراوجۆرەکانی کۆمەڵگای کوردەواری دا، ڕەنگدانەوەی تایبەتی بە دوای خۆی دا هێنا. (بۆ خوێندنەوەی ناوەرۆکی ڕەنگدانەوە و ڕەخنە و پێشنیارەکان کرتە لەسەر ئەم دێڕانە بفەرموون).\nئێمە کارگێڕانی ئەو مەڵبەندە کە هیچکات خۆمان لە میللەتەکەمان جیا ناکەینەو ە و لە دەرد و ژان و خۆشی و شادییان دا خۆمان بە هاوبەشیان دەزانین، ڕەخنە و پێشنیارەکانی دڵسۆزانمان بە هێند وەردەگرین و بە پێداچوونەوە بە بڕیارەکاندا گەییشتینە ئەو ڕاستییە کە وەستاندنی کورد لە جووڵە، یەک لە هەرە سەرەکیترین ئاواتەکانی دوژمنانە کە نابێ بگەنە ئاوات. ئێمەی کورد سەدان ساڵە شایی و شینمان تێکەڵ بەیەک بووە و فیر بووین کە بەدەم سەماوە گیان بدەین. ماڵئاوایی کردنی دایک لە تەرمی ڕۆڵەی شەهیدکراوی بە هەلهەلە و سەما، ڕووی ڕاستی ئەم وتانەمان بۆ دەردەخات. ئەوە لە کاتێک دایە کە پڵینگەکانی عەفرین وەها بە گژ دوژمن دا هاتوونەوە کە هەموو کوردیان ڕووسوور و سەربڵیند کردووە و ڕۆحێکی ئەوتۆیان بە هەناوی کورد دا هێناوەتەوە.\nبەپێی هەڵسەنگاندن و لێکۆڵینەوە، مەڵبەندەکەمان بڕیاری دا کە هونەرمەند “خەلیل خەمگین” وەک هونەرمەندی ساڵی ٢٠١٨ بەربژێر بکات تا نۆهەمین خەڵاتی ماملێ‌ی پێشکەش بکرێت.\nمەڵبەندی هونەریی ماملێ ئەم ڕاستییە باش دەزانێت کە بۆ سپاس کردن و ڕێزلێنان لە هونەرمەندان، کەمترین ئەرکی خۆی بەجێ هێناوە و بە شانازییەوە خەڵاتی ماملێ ٢٠١٨ی خۆی پێشکەشی هونەرمەند خەلیل خەمگین دەکات. بەم بۆنەیەوە جوانترین پیرۆزبایی لەم هونەرمەندە دەکەین و لە داهاتوویەکی نیزیک دا، کات و شوێنی مەراسیمی بەخشینی ئەم خەڵاتە بە بەڕێزیان ئاشکرا دەکەین.\nهەر وەها سپاسی گەرمی خۆمان پێشکەشی سەرجەم ئەم ئازیزانە دەکەین کە بە ڕەخنە و تێبینییە دڵسۆزانەکەیان هانیان داین و هاوڕێمان بوون تا لە خزمەتکردن سڵ نەکەینەوە و شل نەبینەوە. تا هەین خۆمان بە قەرزداری ئێوە خەڵکانی دڵسۆز دەزانین.


یای “ئامین” هاوسەری هونەرمەندی کۆچکردوو “محەممەدی ماملێ” کۆچی دوایی کرد. – ماڵپەڕی فەرمیی ماملێ\n17/02/2021 ماڵپەڕی فەرمیی ماملێMamlê\nبە داخێکی گرانەوە بە ئاگاداریتان دەگەیێنین کە یای (ئامین مەولودیان) هاوژینی خوالێخۆشبوو هونەرمەند محەممەدی ماملێ، ئەمڕۆ پێنجشەممۆ ڕێکەوتی (٣٠ی ڕێبەندانی ١٣٩٩بەرانبەر بە ١٨/٠٢/٢٠٢١) لە تەمەنی ٨٤ ساڵیدا کۆچی دوایی کرد.\nیای ئامین لە دایکبووی ساڵی ١٣١٥ه/١٩٣٦ز و کچی یەک لە ئەفسەر و فەرماندە بەناوبانگەکانی کۆماری کوردستان، کاپیتان محەممەدی مەولودیان ناسراو بە “حەمەدی مەولودە چرچی”ـیە. تا پۆلی چواری سەرەتایی دەخوێنێت. دوو جاران شووی کردووە. یەکەمجار ساڵی (١٣٣٠ه/١٩٥١ز) بە خوالێخۆشبوو ئەسعەدی خودایار و کوڕێک و کچێک بەرهەمی ژیانیان دەبێ بە ناوەکانی “سولەیمان خودایار” و “ڕوناک مەولودیان / خودایار”.\nلە پاش مەرگی کاک ئەسعەد خودایار (١٣٤٠/ ١٩٦١) لە ساڵی ١٣٤٣/١٩٦٤ شوو دەکاتەوە بە هونەرمەند محەممەدی ماملێ کە ئەویش هەر پێشمەرگەی سەردەمی کۆمار و لە بندەستی کاپیتان حەمەدی مەولودیان (ڕاتبی) ئەرکەکانی پێشمەرگایەتی بەجێدەگەیاند. کچێک و چوار کوڕیش بەرهەمی ژیانیان دەبێ بە ناوەکانی عەبدولڕەحیم (نەجات)، شەونم، وریا، چالاک و چیا.\nڕۆحیان شاد و یادیان بەخێر


هەواڵ / ڕاپۆرت :: 10/10/2019 :: 104 جار بینراوە\nئایا هه‌ست ده‌كه‌یت به‌رده‌وام سه‌رقاڵیت و ناچاریت له ماوه‌یه‌كى زۆر كه‌مدا كارى گرنگ و زۆر ئه‌نجام بده‌یت؟ ئایا پێش ئه‌وه‌ى ئه‌ركێكى سه‌رشانت ته‌واو بكه‌یت ئه‌رك و به‌رپرسیارێتى تازه به‌رۆكت ده‌گرن؟ ئایا هه‌ستى ئه‌وه‌ت لا دروست ده‌بێت كه نه‌توانیت هه‌موو ئه‌ركه‌كانت جێبه‌جێ بكه‌یت و له هه‌ندێك به‌رپرسیارێتى و ئیشوكاردا دواده‌كه‌ویت؟\nگوێ مه‌ده‌رێ. ته‌نیا نیت له‌م مه‌سه‌له‌یه‌دا. زوربه‌ى مرۆڤى ئه‌م سه‌رده‌مه هه‌مان كێشه‌یان هه‌یه. خۆشبه‌ختانه چه‌ند ستراتیژێك هه‌یه كه یارمه‌تیده‌رن بۆ ئه‌وه‌ى ئه‌ركى زیاتر له كاتى كه‌متردا ئه‌نجام بده‌یت. سه‌ره‌تاى هه‌موو به‌یانییه‌ك زوربه‌مان رووبه‌ڕووى لیستێكى درێژ له ئه‌رك و به‌رپرسیارێتى ده‌بینه‌وه كه پێویسته له‌و رۆژه‌دا ته‌واوى بكه‌ین. هه‌میشه‌ش یه‌كێك له‌و ئه‌ركانه یان زیاتر به‌لامانه‌وه زۆر ناخۆش و سه‌خته. خاوخلیچكى ده‌كه‌ین له ده‌ستپێكردنیدا. چونكه بابه‌تێكه حه‌زت لێى نییه و ده‌ته‌وێت له‌ده‌ستى هه‌ڵبێیت كه ره‌نگه گرنگترین ئه‌ركیش بێت به‌لاته‌وه.\nزۆرجار ئه‌ركه ناخۆشه‌كان كه به‌دڵمان نین گرنگترین ئه‌ركى ئه‌جێنداى كاره‌كانمانن و گه‌وره‌ترین كاریگه‌رییان هه‌یه له‌سه‌ر ژیان و پیشه‌كانمان. به‌ڵام چونكه حه‌زمان لێیان نییه، هه‌وڵ ده‌ده‌ین هه‌ر بیخه‌ینه لاوه و دوای بخه‌ین و خۆمان به مه‌سه‌له‌ى كه‌م بایه‌ختره‌وه سه‌رقاڵ بكه‌ین. ئه‌مه‌ش یه‌كێكه له شێوازه‌كانى دواخستنى شاردراوه كه ره‌نگه به رواڵه‌ت له دواخستنى ئاشكرا باشتر بێت به‌ڵام له كۆتاییدا رێگره له به‌دیهێنانى ئامانجه‌كانمان.\nكاتێكیش كه كاره كه‌م بایه‌خه‌كان یه‌ك له‌دواى یه‌ك ئه‌نجام ده‌ده‌ین ئیتر هیچ هێز و توانایه‌كمان نامێنێت بچین به سۆراخى ئه‌ركه سه‌خت و ناخۆشه‌كه‌وە.\nكێشه‌ى ئه‌ركه ئاسان و خۆشه‌كان له‌وه‌دایه كه ئه‌گه‌ر گرنگیش نه‌بن هه‌ستێكى درۆت پێ ده‌به‌خشێت كه تۆ كه‌سێكى به به‌رهه‌م و چالاكیت. ئه‌مه‌ش دوورت ده‌خاته‌وه له به‌دیهێنانى ئامانجه بنه‌ڕه‌تییه‌كانتدا. جگه له‌وه‌ش ئه‌و كاره ئاسانانه كه به‌لاته‌وه خۆش و خوازراون كات و وزه‌یه‌كى زۆرت لێ ده‌به‌ن بۆیه پێش ئه‌وه‌ى بگه‌یته ئه‌ركه ناخۆش و نه‌خوازراوه‌كه له په‌لوپۆ ده‌كه‌ویت، ئینجا ناچار ده‌بیت دوای بخه‌یت.\nبه‌ڵام ئه‌گه‌ر به پێچه‌وانه‌وه ره‌فتار بكه‌یت، واته سه‌ره‌تا به كاره هه‌ره زه‌حمه‌ت و نه‌خوازراوه‌كه ده‌ستپێبكه‌یت و پێش ئه‌ركه‌كانى دیكه ته‌واوى بكه‌یت هه‌ست به حه‌سانه‌وه‌یه‌كى ده‌روونى گه‌وره ده‌كه‌یت و خۆت به سه‌ركه‌وتوو ده‌زانیت. ئه‌مه‌ش پاڵنه‌رێكى باشه كه ئه‌ركه ئاسانه‌كانى تر ته‌واو بكه‌یت.\nبه‌كورتییه‌كه‌ى ده‌توانیت یه‌ك دوو كاتژمێرى سه‌ره‌تاى رۆژه‌كه‌ت ته‌رخان بكه‌یت بۆ ئه‌ركه هه‌ره ناخۆش و سه‌خته‌كان. ئه‌مه وات لێده‌كات به ئاسانى درێژه به كاركردن بده‌یت. ره‌نگه ئه‌مه بڕیارێكى سه‌خت بێت چونكه مرۆڤ به سروشتى خۆى حه‌زى له ئیسراحه‌ته و پێى باشه خۆى دووربخاته‌وه له ئازار و ماندویه‌تى. بۆ چاره‌سه‌ركردنى ئه‌م كێشه‌یه پێویسته ئه‌ركه سه‌خته‌كه به‌ش به‌ش بكرێت بۆ چه‌ند پارچه‌یه‌كى بچوك و هه‌ر پارچه‌یه‌ك به‌جیا مامه‌ڵه‌ى له‌گه‌ڵدا بكه‌ین. به ئاسانترین پارچه‌یان ده‌ستپێبكه و هه‌تا ته‌واوى نه‌كه‌یت بیر له هیچى دیكه مه‌كه‌وه. خۆ ئه‌گه‌ر نه‌كرا ئه‌ركه‌كه دابه‌ش بكه‌یت بۆ چه‌ند پارچه‌یه‌كى بچوكتر ده‌توانیت ماوه‌ى كاركردنه‌كه‌ت دابه‌ش بكه‌یت، بۆ نموونه 15 خوله‌ك كارى له‌سه‌ر بكه‌یت و ئینجا چه‌ند خوله‌كێك بحه‌سێره‌وه و پاشان 15 خوله‌كى تر كارى له‌سه‌ربكه و به‌مشێوه‌یه.\nخۆ ئه‌گه‌ر دوو ئه‌ركى ناخۆش و نه‌خوازراو و سه‌ختت رووبه‌ڕوو كرانه‌وه پێویسته به‌و ئه‌ركه‌یان ده‌ست پێبكه‌یت كه زۆرتر رقت لێیه‌تى. به‌م رێكاره هه‌ندێك جار بۆت ده‌رده‌كه‌وێت ئه‌وه‌ى تۆ به سه‌خت و گه‌وره‌ت ده‌زانى له‌ڕاستیدا به‌وشێوه‌یه نییه.\nپێویسته ئێمه ئه‌ركه‌كانمان ریزبه‌ند بكه‌ین. بزانین كامیان له هه‌ر هه‌موویان گرنگتره و قابیلى دواخستن نییه به‌وه ده‌ستپێبكه‌ین.\nپه‌یڕه‌وكردنى ئه‌م شێوازى كاركردنه واده‌كات هه‌موو مرۆڤێكى ئاسایى زۆر سه‌ركه‌وتووتر بێت له‌و كه‌سه بلیمه‌ته‌ى كه هه‌ر قسه ده‌كات و نه‌خشه‌ى دڵڕفێن داده‌نێت بێ ئه‌وه‌ى به كرده‌وه هیچ كارێك بكات. یه‌كه‌م كارى رۆژ كه ئه‌نجامى ده‌ده‌یت زۆر گرنگه و كاریگه‌رى گه‌وره‌ى هه‌یه له‌سه‌ر تێكڕاى چالاكییه‌كانى ترت له‌و رۆژه‌دا.\nباشتر وایه ئه‌ركه‌كان بكرێن به چوار به‌شه‌وه:\n1- ئه‌ركه گرنگ و په‌له‌كان\nواته ئه‌و ئه‌ركانه‌ى كه نابێت دوابخرێن یان خاوه خاویان تیادا بكرێت. پێویسته ده‌ستبه‌جێ ئه‌م جۆره كارانه ئه‌نجام بده‌ین، یان بیانسپێریت به خه‌ڵكى دیكه. به‌ڵام نابێت هه‌موو ئه‌جێنداكه‌ت هه‌ر ئه‌م جۆره كارانه بن.\n2- ئه‌و ئه‌ركانه‌ى گرنگن به‌ڵام په‌له نین\nبریتین له‌و ئه‌ركانه‌ى كه به‌هایه‌ك ده‌به‌خشن به ژیانت. بۆ نموونه دیاریكردنى ئامانجه‌كانت و دروستكردنى په‌یوه‌ندى و گه‌شه‌پێدانیان. پێویسته ئه‌م ئه‌ركانه له ریزبه‌ندى كارى رۆژانه‌تدا بن.\n3- ئه‌و ئه‌ركانه‌ى كه گرنگ نین به‌ڵام په‌له‌ن\nبه‌و ئه‌ركانه ده‌وترێت كه هه‌ستێكى خۆشحاڵى درۆیینه‌ت پێ ده‌به‌خشێت، بۆ نموونه جێبه‌جێكردنى داواكارى خه‌ڵكانى دیكه. پێویسته كاتى خۆت له‌م جۆره ئه‌ركانه‌دا به‌فیڕۆ نه‌ده‌یت، چونكه وزه و توانا و كاتت له‌ناوده‌بات و هیچ به‌هایه‌كیشت پێ نابه‌خشن.\n4- ئه‌و ئه‌ركانه‌ى كه نه گرنگ و نه په‌له‌ن\nوه‌ك خۆسه‌رقاڵكردنى زۆر به ته‌له‌فزیۆن و تۆڕه كۆمه‌ڵایه‌تییه‌كان و بابه‌تى دیكه‌وه. پێویسته تا ده‌توانیت لێیان دوركه‌ویته‌وه یان كه‌میان بكه‌یته‌وه.


ئه‌م کورد چما ب سه‌رناکه‌ڤن – Sibehî سبەھی\nئه‌م کورد چما ب سه‌رناکه‌ڤن\nBergeh Kurdistan On 29/01/2022 / نڤیسار\nئه‌م ب سه‌رناکه‌ڤن، ژ به‌ر کو ئه‌م ژ هه‌ڤ حه‌ز ناکن. ئه‌م ب سه‌رناکه‌ڤن، ژ به‌ر کو هەرتم ئه‌م ل دژی هه‌ڤ کار دکن. ئه‌م سه‌رناکه‌ڤن، ژ به‌ر کو ئه‌م ل هه‌مبه‌ر هه‌ڤدو حه‌سوودن. ئه‌م ب سه‌رناکه‌ڤن، ژ به‌ر کو ئەم داگیرکه‌رێن خوه د سه‌ر خوه ڕا دگرن.\nبه‌لێ گه‌له‌ک تشتێن دن ژی هه‌نه کو مرۆڤ دکاره ل سه‌ر ڤێ زێده بکه. لێ ل گۆر باوه‌ریا من خالا هه‌ری گرنگ کو ئه‌م نکارن ب سه‌رکه‌ڤن، ئه‌م هێشتا ژی نه‌بوونه نه‌ته‌وه‌په‌ره‌ستێ گه‌لێ خوه. ئه‌م هێشت فێر نه‌بووینە کو به‌رژه‌وه‌ندیا گه‌لێ خوه د سه‌ر یا خوه و پارتیێن خوه ڕه بگرن. لۆما ژی هه‌تا ئه‌م هۆسا بن، ئه‌م دێ ب سه‌رنه‌که‌ڤن.\nوه‌که مله‌ت و وه‌که گه‌ل ئه‌م هێشتا فێر نه‌بووینە کو ئه‌م قیمه‌ت و ڕوومه‌تا هێژاییێن خوه بزانین، ژ بۆنا به‌رژه‌وه‌ندیا گه‌لێ خوه وان بپارێزین. ئه‌م فێر بووینه کو هه‌گه‌ر ئه‌م د ناڤ د کاروباره‌کی دا بن، ئه‌و کار تێک بچە ژی نه خه‌ما مه یه.\nژ بەر کو ئەز د کۆمیته‌یه‌کێ دا نە بووم ئەندام، ژ بۆنا کو ئه‌ز ژی به‌شداری جڤینێ ببم بانگی من نه‌کرنه، ئه‌ز ژی پشتگریێ نادەم وێ جڤینێ حەتا ئەگەر گەلەک د قازانجا گەلێ مە ژی دا بە.\nژ به‌ر کو ئه‌م کوردێن باکورێ کوردستانێ فێری ئاقلداینێ بوونه و د ناڤا کارێن پراکتیکدا نینن، لۆما ژی ئه‌م ب سه‌ر ناکه‌ڤن. ئه‌م ژ کارێ کۆڵه‌کتف حه‌ز ناکن، هه‌ر پارتی، هه‌ر شه‌خس ب سه‌رێ خوه دخوازە ته‌ڤبگه‌رە و دگه‌رن، لۆما ئه‌م ب سه‌ر ناکه‌ڤن. ئه‌م ب سه‌ر ناکه‌ڤن، ژ به‌ر کو ڕه‌وشا باکورێ کوردستانێ ل به‌ر چاڤانه وێرێ تێک چوو یه، ژ بۆنا وێ پارچەیێ تشته‌کی ناکن لێ ب پارچەیێن دن ڤه مژوولن.\nژ خێرا خوه‌دێ ڕا مه شیابا دیرۆکا خوه ناس بکین، کێماسی و بوویه‌رێن د وێ دیرۆکێ دا قەومینە دوباره و سێباره نه‌کربانە. ژ خێرا خوه‌دێ ڕا مه شیابا سوود ژ دیرۆکا خوه وەرگرن دا ئه‌م شیابانە ب سه‌رکڤن.\nلێ هه‌زار جار مخابن کو ئه‌م ڤانا یه‌کێ ژی پێک ناینن، دیرۆکا خوه ناسناکن، سه‌ده‌مێن کو ئه‌م نکارن ب هه‌ڤره کار بکن نابینن ئان دبینن لێ دیسا ژی ئه‌م وێ کێماسیا ژ دیرۆکا ٦۰۰ هه‌زار سالان دا هه‌تا ڕۆژا ئیرۆ پێک هاتیه و تێ، نابینن.\nتو ژ کیژان کوردی/ێ گوهداری بکەی، هه‌می یه‌ک تشتی دبێژن: ”ئاخ مه ژی ده‌وله‌ته‌ک هه‌با دێ حالێ مه ژی نه ئه‌ڤ حال با”. هه‌ر تێ گۆتن کو ”چ تشتێن دهێتە سه‌رێ مه ژ به‌ر بێ ده‌وله‌تبوونا مه یه”. لێ دیسا ژی ئه‌م قیمه‌تا ده‌وله‌تا خوه یا کو ئیرۆ ل باشوورێ کوردستانێ هه‌یه نابینن و نزانن.\nلێ هه‌زار مخابن ئیرۆ مه ده‌وله‌ته‌کا فه‌ده‌رال هه‌یه و ئه‌ڤ ده‌وله‌ت ژ ته‌ره‌ف گه‌له‌ک که‌س و پارتیان ڤه ژی هێشتا نا‌یتە دیتن و ناس ناکن. تشتێن کو ده‌وه‌له‌تا مه یا کوردی دخوازە بکه، گه‌له‌ک کوردێن مه ل هه‌مبه‌ر وێ هندەک تشتێن دن دکن.\nهه‌لبه‌ت ئەڤە هه‌می ب سه‌رێ خوه نابه، گه‌له‌ک ده‌ستێن تاری د ناڤا مه دا هه‌نه. داگیرکه‌رێن مه هه‌ر ل سه‌ر کارن دا کو یه‌کێتیا گه‌ل پێک نەهێت. که‌مالیست ب ڕێیا ئیدیۆلۆژیێ پێشڤه‌روو(!) د ناڤا مه ده نه دا کو نه‌هێلن یه‌کتیا مه کوردان چێ ببه.\nلێ یا هه‌ری گرنگ ژی ئه‌وە کو ئه‌م ب خوه نه ته‌مامن. ژ به‌ر هندەک سه‌ده‌مێن من ل ژۆر گۆتین و هندەک ژی یێن هوون بێژن.\nبنێرن و ببینن کو ئه‌م هه‌رکه‌س ژ بێده‌وله‌تبوونێ عاجزن و هه‌ر بەحسا بێدەولوتبوونێ دکن؛ ”ئاخ مه ژی ده‌وله‌ته‌ک هه‌با”،دبێژن.\nلێ ئیرۆ ده‌وله‌ته‌کا مه هه‌یه، هه‌زار مخابن ئه‌م ل دژی وێ ده‌وله‌تا کو دخوازە ژ بۆنا مه کوردان تشتێن باش بکه، ده‌ردکه‌ڤن.\nئه‌م باش دزانن بێده‌وله‌تی مرنه. لێ ئه‌م وێ مرنێ ب ده‌ستێ خوه دکن. د ژیانا کوردان دا جارا ئه‌ولە ب سه‌رپه‌ره‌شتیا ده‌وله‌تا کوردی ژ بۆنا کوردێن ل ده‌رڤه‌یی وه‌لات خه‌باته‌کا پیرۆز هاته کرن. ده‌زگه‌هه‌ک ب ناڤێ ”کۆنفه‌ده‌راسیۆنا ڕه‌ڤه‌ندا کوردستانی” ژ بۆنا کارێ کوردێن ل دیاسپۆرایێ هاته دامه‌زراندن، دا کو ئێدی کورد ژی بێ خوه‌دی نه‌مینن.\nلێ هندەک کوردان ته‌حەمولا ڤێ نه‌کرن، ژ به‌ر کو بۆ کۆنگرەیا هەولێرێ نه‌هاتبوون بانگکرن، دلگران بوون و ل هندەک کەسێن دن یێن وەک خوە گەریان و پەیدا کرن و ڕۆژا ٢٠٢٢/١/٢٢ ب ناڤێ ”دیاکورد” وان ژی کۆمیته‌یه‌ک ئانگۆ ده‌زگه‌هه‌ک ل دژ یا ب ناڤێ ”کۆنفه‌ده‌راسیۆنا ڕه‌ڤه‌ندا کوردستانی” دامه‌زراندن.\nهه‌لبه‌ت دامه‌زراندنا ڤێ نه ب سه‌رێ خوه بوو. هندەک پارتی یێن باکورێ کوردستانێ کو ژ خوه ڕا دبێژن: ”ئه‌م کورد و کوردستانی نه” و ل گه‌ل هندەک ده‌زگه‌هێن ل باشوورێ کوردستانێ کو هه‌می ژ بارزانیان نه‌خوه‌شحالن و گه‌له‌ک ژی ژ ئاپۆیێن فه‌دیۆک/شەمۆک کو ژ بۆنا ناڤارۆکا ”کۆنفه‌ده‌راسیۆنا ڕه‌ڤه‌ندا کوردستانی” تێک ببن ئه‌ڤ کار کرنه. ل گۆر من ئه‌ڤ دامه‌زراندنا دیاکورد ل هه‌مبه‌ر ”کۆنفه‌ده‌راسیۆنا ڕه‌ڤه‌ندا کوردستانی” کورد هاتیه دامه‌زراندن دا کو ل ئه‌ورۆپایێ کار نەهێتە کرن.\nژ به‌ر کو ل هه‌می جیهانێ ل سه‌ر ناڤێ مله‌ته‌کی یه‌ک ته‌ڤگه‌را دیاسپۆرایێ هه‌یه، لێ یێن مه کوردان بوونه دو دەزگە. کا ئیجار دێ چاوا کار بکن؟ کیژان ژ وان دێ ده‌ستهلات به کو مافێ کوردێن ل دیسپۆرایێ بپارێزن؟ هه‌لبه‌ت دێ حکومه‌تا هه‌رێما کوردستانێ به، لێ ب ئاڤابوونا دو ناڤاندێن دیاسپۆرایێ دێ هندەک ئاسته‌نگی ده‌رکه‌ڤن پێش. ژ خوه ئارمانجا ئاڤاکرنا (دیاکورد)ێ ژی ئه‌ڤه کو ئاستەنگیان ل پێشیا خەباتێن (ناڤەندا رەڤەندا کورد) چیکە.\nچو ده‌ما شه‌خسان خوه کرن ئالتارناتیفا ده‌وله‌تا خوه، هوون بزانبن ئه‌و نه ژ خێرا وی کاری ڕا یه. مه‌سه‌له دبه ئاسته‌نگکرنا کارێ داسپۆرایێ کو ژ بۆنا کورد ڕۆناهیێ نه‌بینن. لۆما دڤێ ب چو ئاوایی ”کۆنفه‌ده‌راسیۆنا ڕه‌ڤه‌ندا کوردستانی” خوه نێزیکی کاروبارێ “دیاکورد” ێ نه‌کن.\nد ده‌ستپێکا هه‌ر کاره‌کی دا دێ کێماسی هه‌بن، یا گرنگ ئه‌وه مرۆڤ ب هه‌ڤره وان کێماسیان چارەسەر بکە دا کو کار باشتر و ل گۆر به‌رژه‌وه‌ندیا گه‌ل ب ڕێڤه بچە. ل دژبه‌ری وێ کارکرن خوه خوەکوشتنە و ناناسکرنا دەولەتا خوە یە


بۆچی چاوم دەئاوسێ و ماندووە؟ دکتۆر دواڕۆژ وەڵام دەداتەوە\nتەمەنى سەرووى 40 ساڵە و بە شاجوانى جیهان هەڵبژێردرا\nڤیدیۆ: ببینە وەزیری بەرگری لوبنان لە شەوە ئاهەنگێکدا چی دەکات\nتەندروستی :: 04/12/2019 :: 1311 جار بینراوە\nبۆ لەدایكبونی 26ی ئەم مانگە\nکەسێک پرسیار لەسەر ئاوسانی چاو و ماندوێتی چاو ئاڕاستەی بەشی دکتۆر دواڕۆژ دەکات و لەلایەن پزیشکەوە وەڵام دەدرێتەوە.\nپرسیار: بۆچی هەمیشە ژێر چاوم دەئاوسێ و هەست دەكەم چاوم ماندووە؟\nدكتۆر دواڕۆژ:ماندووبوونی چاو و دروستبوونی پەڵەی رەش لەژێر چاودا بەشێكن لە كێشە تەندروستییە بەربڵاوەكان كە زۆرجار لە ئەنجامی كەمخەویی و گوشاری دەروونییەوە دروست دەبێت، بەڵام تەنیا هەر كەمخەویی هۆكاری ئاوسان و ماندوبوونی چاو نییە.\nچەند كێشەیەكی دیكەی تەندروستی ئەو حاڵەتە دروست دەكەن لەوانە هەستیاریی چاو. ئەو كەسانەی هەستیارییان هەیە بەرامبەر بە هەڵاڵەی گوڵ و درەخت یان تۆز و خۆڵ و مووی ئاژەڵە ماڵییەكان هەمان كێشەیان بۆ دروست دەبێت چونكە بەهۆی هەستیارییەوە بۆرییەكانی خوێنی پێڵوی چاو دەكشێن و هەو دەكەن.\nهۆكارێكی دیكە وشك بوونەوەی جەستەیە. كەمیی ئاو لە جەستەدا دەبێتە هۆی ئەوەی چاو ماندوو دەربكەوێت و بئاوسێت. بۆیە خواردنەوەی ئاوی زۆر رێكارێكی چاكە بۆ رێگرتن و چارەسەركردنی ئەم كێشەیە.هۆیەكی دیكە خواردنی خۆراكی سوێرە. چونكە خوێ‌ی زۆر دەبێتە هۆی گلدانەوەی ئاو بەتایبەت لە دەوروبەری چاودا. هەروەها قاوە و چای زۆر و ئەو خواردنەوانەی كە كافایینیان زۆر تێدایە بەهەمان میكانیزمی وشكبوونەوەی جەستە دەبنە هۆی ماندووبوون و ئاوسانی چاو.\nهۆیەكی دیكەی پەڵەی رەش و ئاوسانی چاو بریتییە لە ماندوكردنی چاو بەتایبەت ئەگەر گوشار لە خۆت بكەیت شتە دوورەكان ببینیت یان ماوەیەكی زۆر سەرنج لە شتێك بدەیت. زۆر گرنگە پاش 20 خوولەك لە تەماشاكردنی كۆمپیوتەر و شاشەی ئامێرە زیرەكەكان ماوەیەك ئیسراحەت بە خۆت و چاوت بدەیت.\nکلیک لێرە بکە بۆ ئەوەی پرسیارەکەت ئاڕاستەی بەشی دکتۆر دواڕۆژ بکەیت\nقاوە چی لە جەستەمان دەكات\nئەم گیانەوەرە سەرچاوەی كۆرۆنایە\nتەواوکەرە خۆراکییەکان لە چی دروست دەکرێن؟پزیشکێک هۆشداری دەدات\nئازاری ده‌ستی چه‌پ هێمایه بۆ ئه‌م نه‌خۆشییه