My Journalistic Reports: منداڵانی پاش ته‌ڵاق چاودێری ناکرێن\nمنداڵانی پاش ته‌ڵاق چاودێری ناکرێن\nباوکان گازنده‌ی که‌م بینینی منداڵه‌کانیان ده‌که‌ن و دایکانیش پاڵپشتی ماددیان ده‌وێت\nده‌ستێوه‌ردانی خه‌زورانی رێگره له‌وه‌ی ره‌حیم محه‌مه‌د کوڕه چوار ساڵانه‌که‌ی ببینێت هه‌رچه‌نده هێشتا، به قسه‌ی خۆی، به یه‌کجاری ته‌ڵاقیان وه‌رنه‌گرتووه.\n"ئه‌وه ئیسه دوو ساڵه،" ده‌نگی درێژ کرده‌وه و ده‌ستی بۆ پشت سه‌ری راوه‌شاند، ره‌حیم باسی ئه‌و شه‌وه ده‌کات بۆ دواینجار خێزانه‌که‌ی برده‌وه ماڵی باوکی له خانه‌قین، که زێدی هه‌ردووکیانه.\nئه‌و ئێستا دوکانێکی بچوکی سه‌رتاشینی به‌ڕێوه ده‌بات و شه‌وانیش شاگردی ساندویچ فرۆشیه له بنه‌سڵاوه‌ی نزیك هه‌ولێر. ره‌حیم له پاش گه‌رانه‌وه‌یان له ئێران له 2009، ئێستا نیشته‌جێی ئه‌و شارۆچکه‌یه‌یه.\n"له‌وانه‌یه ئیتر نه‌یناسمه‌وه... کوڕه‌که‌م ده‌بێ ئێستا گه‌وره بووبێت،" ره‌حیم نیگه‌رانی خۆی ده‌ربڕێت له‌وه‌ی که هه‌وڵه یاسایی و عه‌شاییریه‌کانی تا ئێستا بێ هوده‌بوون. له‌به‌ر ئه‌وه‌ی دۆسێیه‌کی له خانه‌قینه، ئه‌و ده‌ڵێت هیچی دیکه‌ی پێناکرێت، نه بۆ گه‌راندنه‌وه‌ی خێزانه‌که‌ی و نه بۆ بینینی منداڵه‌که‌ی.\nله ناوخۆی هه‌رێم ئه‌م جۆره کێشانه به شێوه‌یه‌کی دیکه‌ن. ئه‌و دایكه‌ی یان باوکه‌ی له پاش ته‌ڵاق منداڵ ده‌گرێته خۆی پابه‌ند به رێسای دادگا ده‌کرێت که به‌هۆیه‌وه ئه‌ویتریان توانای بینینی منداڵه‌که‌ی هه‌بێت. به‌ڵام گله‌یی له رێساکان هه‌یه به‌وه‌ی که بواری چاوپیکه‌وتنه‌کان زۆر کورتن. هه‌روه‌ها، منداڵه‌کان له ماڵی به‌خێوکه‌ره‌که‌دا چاودێری ناکرێن.\nیه‌کشه‌ممه‌یه‌ك، "ئه‌حمه‌د خالد نه‌جم"ی فه‌رمانبه‌ر مۆڵه‌ت له بانکه‌که‌ی وه‌رده‌گرێت بۆ ئه‌وه‌ی منداڵه دوو ساڵانه‌که‌ی ببینێت. ئه‌و یه‌ك ساڵه له هاوسه‌ره‌که‌ی جیابووه‌ته‌وه و هه‌موو مانگێك دووجار چاوی به منداڵه‌که‌ی ده‌که‌وێت؛ هه‌ر جاره و بۆ دوو کاتژمێر. ئه‌م رێسایه دانراوه بۆ 160 حاڵه‌تی هاوشێوه‌ی دیکه ته‌نها له هه‌ولێر.\nمنداڵه‌که‌ی له‌و رۆژه‌دا نه‌خۆش ده‌بێت. بۆیه "ئه‌حمه‌د" ده‌ڵێت که چاوپێکه‌وتنه‌که‌ی لێ تێکده‌چێت. هه‌رچی ده‌کات بۆ ماوه‌ی 30 خوله‌ك منداڵه‌که‌ی له گریان پێ رانه‌وه‌ستێ. "هه‌موو یارییه‌کان شکابوون... به چی ژیری بکه‌مه‌وه. چۆن هه‌ستی باوکایه‌تی خۆمی بده‌مێ،" ئه‌م فه‌رمانبه‌ره داوای زیادکردنی ماوه‌ی چاوپێکه‌وتنه‌کان ده‌کات و مافی ئه‌وشی هه‌بێت منداڵه‌که‌ی به‌رێته‌وه لای خۆی به‌لای که‌مه‌وه بۆ رۆژێك له مانگێکدا.\nمنداڵانی پاش ته‌ڵاق به زۆری ده‌که‌ونه لای دایکیان، مه‌گه‌ر دایکه‌که خۆی هۆگرییان نه‌کات. له زۆر حاڵه‌تدا، هاوسه‌ره لێکجیابووه‌کان رێکده‌که‌ون له‌سه‌ر بینینی منداڵه‌کان. به‌ڵام ئه‌گه‌ر لایه‌نه‌ی به‌خێوکه‌ر، گریمان دایکه‌که، رێگر بێت، باوکه‌که سکاڵا تۆمار ده‌کات و دادگای جێبه‌جێکار یه‌کتر بینینی باوک و منداڵ رێکده‌خات.\nهیچ شوێنێکی تایبه‌ت بۆ ئه‌و چاوپێکه‌وتنانه تائێستا دابین نه‌کراوه. بۆیه، دادگای جێبه‌جێکاری هه‌ولێر له حه‌وشه‌ی بیناکه‌یدا جێی بۆ 70 له‌و چاوپێکه‌وتنانه کردۆته‌وه؛ زیاتریش ئه‌و دۆسێیانه‌ن که پێویستی به چاودێری توندی دادگا هه‌یه.\nپه‌یمانگای پرسه کۆمه‌ڵاییه‌تیه‌کانی یه‌کێتی ئافره‌تانی کوردستانیش 91 دیداری دیکه له هۆڵی بۆنه‌کانی خۆیان رێکده‌خه‌ن. ئه‌م په‌یمانگایه له ئاداری ساڵی رابردووه‌وه به‌شێکی کردووه‌ته‌وه به ناوی "چاودێری منداڵانی خێزانه لێکترازاوه‌کان" که سه‌ره‌تا به 26 حاڵه‌تی یه‌کتربینین ده‌ستیان پێ کرد.\nسکرتێری گشتیی یه‌کێتییه‌که دکتۆره "ڤیان سلێمان حاجی" پێی وایه کاره‌که‌یان ئه‌رکێکی حکومه‌ته و ئه‌وان راده‌په‌ڕێنن. ووتیشی، "ده‌ستپێشخه‌ریمان بۆ ئه‌م کاره له‌وه‌وه سه‌رچاوه‌ی گرت کاتێك تێبینیمان کرد که چاوپێکه‌وتنه‌کان له دادگا له ژووری ته‌نگ و ناڕێکدا به‌ڕێوه ده‌چوون." ئامانجی کاره‌که‌یانی به دووجۆر باس کرد، هه‌م پاڵپشتی کردنی دادگاکه بێت و هه‌م خۆشیان مه‌به‌ستیانه به هه‌موو توانایان تێبکۆشن "له به‌رژه‌وه‌ندی خۆشبه‌ختی خیزانه‌کان و بونیادنانی تاکی ته‌ندروست له کۆمه‌ڵگادا."\nسکرتێره‌که ئه‌وه‌شی راگه‌یاند له هه‌وڵێ درستکردنی چه‌ند شوێنێکی گونجاوترن له‌ناو باخچه‌ی بیناکه بۆ دیداره‌کان و ده‌یانه‌وێ یاری و که‌ره‌سه‌ی زیاتر بۆ منداڵه‌کان دابین بکه‌ن.\nهه‌وموو 91 حاڵه‌ته‌که له لایه‌ن سێ توێژه‌ری کۆمه‌ڵاتییه‌وه به‌ڕێوه ده‌برێن. یه‌کێك له‌وان "پشکۆ جه‌باری"یه که له هه‌مانکات به‌ڕێوه‌به‌ری به‌شه‌که‌یشه؛ ئه‌و ده‌ڵێت له‌سه‌رتادا حاڵه‌ته‌کان که‌متر و ژماره‌ی توێژه‌ره‌کانیش زیاتر بوون، بۆیه ده‌یانتوانی هه‌فتانه راپۆرتی خۆیان له‌سه‌ر هه‌ر که‌یسێك ئاماده بکه‌ن. به‌ڵام ئێستا راپۆرته‌کانیان بووته مانگانه.\nله‌و یه‌کشه‌ممه‌یه‌دا، "نه‌رمین جاف" ته‌نها توێژه‌ر بوو له به‌شه‌که‌دا و چاودێری 18 چاوپێکه‌ونتی ده‌کرد. ئه‌و ده‌ڵێ رۆژانی پاش پشوو هه‌میشه قه‌ره‌باڵخه به‌ڵام له رۆژانی ئاساییدا ته‌نها پێنج شه‌ش حاڵه‌تیان هه‌یه.\nرۆڵی توێژه‌رانی ئه‌م پایمانگایه و فه‌رمانبه‌رانی دادگا ته‌نها له کاتی دوو کاتژمێری یه‌کتربینینه‌کان دیاره. منداڵه‌کان له پاش گه‌رانه‌وه‌یان بۆ ماڵه‌وه هیچ جۆره چاودێرییه‌ك ناکرێن بۆ به‌ئاگابوون له بارودۆخی ئابوری خێزانه‌کان و باری ده‌روونی منداڵه‌کان.\n"ئه‌سمه‌ر عه‌لی*" سوره له‌سه‌ر چوار منداڵه‌که‌ی لای خۆی بێت، به‌ڵام ئه‌م بڕیاره‌ی قورسایی زیاتر ده‌خاته سه‌ر ژیانی. چونکه منداڵه‌کانی هه‌موویان ده‌چنه قوتابخانه و خۆشی هیچ ده‌رامه‌تێکی نیه جگه له نه‌فه‌قه‌یه‌کی 320 هه‌زار دیناری که له لایه‌ن مێردی پێشوویه‌وه دادگا بۆی بڕیوه‌ته‌وه.\nله پاش ته‌ڵاق، یه‌ك له‌سه‌ر پێنجی مووچه یان داهاتی باوك ده‌بڕێته‌وه بۆ منداڵه‌کانی که لای دایکیان به‌خێو ده‌کرێن. تێچووی هاتووچۆی باوك و منداڵه‌کان بۆ ئاماده‌بوونی چاوپێکه‌وتنه‌کان دیسانه‌وه له سه‌ر باوکان ده‌بێت.\n"سه‌نار عالی" دڵنیایه له‌وه‌ی که کچه پێنج ساڵانه‌که‌ی لای دایکی گرفتی ماددی نابێت. به‌ڵام نیگه‌رانی ئه‌و زیاتر بۆ باری ده‌رونی "نه‌سیم"ی کچێتی. 'سه‌نار" ده‌ڵێت کچه‌که‌ی زیاتر په‌روه‌رده‌ی خۆی بووه و ئێستا به دوو کاتژمێر بینین ناتوانێت به ته‌واوی ئاگای لێ بێت. له ماوه‌ی دوو ساڵی رابردوودا، "سه‌نار" دووجار له‌سه‌ریه‌ك به هۆی کاری خۆی نه‌یتوانی بێته سه‌ردانی منداڵه‌که‌ی. له جاری سێیه‌م که هات بۆ بینینی، قاتێکی بۆ کڕیبوو. له کاتی گۆڕینی کراسه‌که‌ی، باوکه‌که "نیگه‌ران" بوو به‌وه‌ی بینی شوێنی برێنێك له‌سه‌ر لاقی کچه‌که‌یه‌تی.\nجارێکیان که دایك و ئه‌ندامانی دیکه‌ی خێزانه‌که‌ی ده‌خه‌ون، "نه‌سیم" موبایلی هه‌موویان کۆده‌کاته‌وه و ده‌یخاته ئاوده‌سته‌وه چونکه داواکارییه‌کی منداڵه‌که ره‌تکرابووه بۆ ئه‌وه‌ی ته‌له‌فۆن بۆ باوکی بکات، 'سه‌نار" که ئه‌م روداوه به په‌رچه‌کرداێکی ده‌روونی له قه‌ڵه‌م ده‌دات به قسه‌ی خۆی له زمانی "نه‌سیم" بیستووه.\nزیانێکی ده‌رونی و کۆمه‌ڵایه‌تی دیکه بۆ منداڵه‌که، به گوێره‌ی ووته‌کانی "سه‌نار"، ئه‌وه‌یه که منداڵه‌که ناتوانێت که‌سوکاری باوکی ببینێت. مافی چاوپێکه‌وتن مام و باپیر و داپیر و ئه‌وانی دیش ناگرێته‌وه.\nبه‌ڕێوه‌به‌ری دادگای جێبه‌جێکاری هه‌ولێر 'ئه‌حمه‌د فه‌رزی" هاوڕایه له‌وه‌ی که یاساکان رێگرن بۆ باوك بۆ ئه‌وه‌ی بتوانێ هه‌ستی باوکایه‌تی خۆی بسه‌لمێنێ به‌ڵام ده‌سه‌ڵاتی ئه‌وان "ته‌نها جیبه‌جێکردنی یاساکانه."\n"فه‌رزی" ده‌ڵێت پێوسته پرسی دیداره‌کان و چاودێری کردنیان به که‌سانی پسپۆر و شاره‌زا بسپێرێن. هیواشی وایه که وزاره‌تی داد بتوانێ ئه‌مساڵ له‌سه‌ر بودجه‌ی خۆی بینایه‌کی بۆ ئه‌و مه‌به‌سته دروست بکات.\nپرۆژه یاسایه‌ك ئێستا له‌به‌رده‌ست په‌رله‌مانی کوردستانه که به‌رپرسیارێتی به‌خێوکردن و خوێندن تا ته‌مه‌نی 18 ساڵی منداڵ ده‌خاته ئه‌ستۆی هه‌ردوو باوان. بواریش به باوك ده‌دات بۆ جارێك که‌متر نه‌بێت له 24 کاتژمێر منداڵه‌که‌ی به‌رێته‌وه لای خۆی. منداڵه‌که هه‌رکاتێ بیه‌وێت، ده‌توانێ سه‌ردانی لایه‌کی دی بکات.\nبه‌ڵام ئه‌وه‌ی له پرۆژه یاساکه به‌دی ناکرێت ئه‌ویه که هێچ جۆره چاودێرییه‌ك ناسه‌پێنێ بۆ زانینی باردۆخی منداڵه‌که له کاتی مانه‌وه‌ی له گه‌ڵ یه‌کێك له هاوسه‌ره‌کان.\nمنداڵه پاش 18 ساڵ سه‌رپشك ده‌کرێت که له گه‌ڵ باوکی یان دایکی درێژه به ژیان بدات. ئه‌مه‌یان جێگای سه‌رنجی "سه‌نار"ه چونکه "منداڵێك که ئه‌ونده ساڵه له گه‌ڵ دایکی بمێنێته‌وه، حه‌تمه‌ن به‌و رادێت و ئه‌و هه‌ڵده‌بژێرێت."\nthis has been published on Hawler newspaper.\nit is published here for the purpose of showing it to my media trainees.\nPosted by ئاکۆ محه‌مه‌د که‌لاری at 11:19 AM


رۆژی دوشەممە 20180713 پێش ئەوەی کاری ئیداری دەست پێ بکا ئەم سێ کەسە بە دەمانچە هێرشیان دەست پێ کرد و وەک لە ڤیدۆکەدا دەردەکەوێ، پۆلیسی نیگابان بریندار دەکەن و دەچنە ناو باڵەخانەکە.\nپێشمەرگەکان: 29 ساڵ لەمەوبەر سکرتێری گشتی حیزبی دێمۆکڕاتی کوردستانی ئێران لە ڤێیەن پیتەختی ئوتریش بە دەست تێرۆریستانی کۆماری ئیسلامی ئێران تێرۆر کرا.\nPosted in تیرۆر, سەلاح پیرۆتی\nکڕ بوونت ھەردوو جەمسەری چوارقلینچکی کتێبی ھەتیوێک بوو کە بە دەسماڵی ڕەش وسپی لە سەر ئەمیان ئەخوێێند و ماچیان دەکرد و ڕادەی لە ناو چوونتیان وەکوو پەیام بۆ ئەچۆوە .\nPosted in تیرۆر, حەمە حەریری\nرایان هووك، به‌ڕێوبه‌ری داڕشتنی پلانی سیاسی له وه‌زاره‌تی ده‌ره‌وه‌ی ئه‌مریكا دەڵێ: فشار له‌سه‌ر رژێمی ئێران زیاد و دەکەین و\nئێران دەستی لە کردەوەی تێرۆریستی دا هەیە و دەبێ پێشی پێ بگیردرێ.\nڕاپۆرتی كۆمه‌ڵه‌ی مافی مرۆڤی كوردستانی ئێران – ژنێڤ له سه‌ر پرسی مین له ڕۆژهه‌ڵاتی كوردستان به بۆنه‌ی ڕۆژی جیهانی نه‌هێشتنی مین\n“كۆماری ئیسلامی بۆ هه‌ر هاو وڵاتیه‌كی كورد، ٢ مینی چاندووه له كوردستان”\nناو و وێنەی 4 کەسی شاری دورود کە لە لایەن سوپای پاسداران و بەسێجی کۆماری ئیسلامی ئێران کوژران.\nکۆماری ئیسلامی لە تەمەنی خۆیدا دەستی بە خوێنی هەزاران کەس لە خەڵکی بێتاوانی ئێران سوور بووە و تا ئەم نیزامەش هەبێ نەتەوەکانی ئێران دەبێ قوربانی بدەن.


له‌لایه‌ن: ئاکار قطب الدین - به‌روار: 2021-01-03-00:35:00 - کۆدی بابەت: 1065\nئێم ئێس M . S\nئێم ئێس یان ماڵبیڵ ئەسکلرۆز نەخۆشیەکە کە بەهۆی لەناو چوونی مۆخی سپی لە عەسابدا تووش دەبێت . ئەم نەخۆشیە لە کەسانی تەمەن ١٦ تا ٤٠ ساڵی بەربڵاوترە و لە ژناندا بەربڵاوترە لە پیاوان لە هۆکارەکانی لەناوچوونی مۆخی سپی لەناو عەسابدا.\nتێک چوونی تەوازنی لەش ، لەرزین ، خەلەل لەبینین ، لاوازی بێهەستی لەدەستەکان و پێیەکان ، خەلەل لە قسەکردندا ، خەلەل لە میزکردندا وە هەروەها لە پاڵاوتنی میزدا .\nڕەوشتی ئەم نەخۆشە وایە کە زۆر جار دەبێتە بەرزترین پلەی نەخۆشی و پاشان کەمتر دەبێتەوە و چاک دەبێت . ئەم نەخۆشیە زۆرجار دەگەڕێتەوە و بەرزی و نزمی بەخۆوە دەبینێت لەهەندێ کەسی زۆر کەمیشدا لەوانەیە نەگەڕێتەوە هەر جارێک کە بگەڕێتەوە زۆرتر و هیلاک تر دەبێت .\nهۆکاری تووش بوون بەم نەخۆشیە هێشتا نەزانراوە بەڵام هەندێک لەم نەخۆشانە پزیشکان دەی گەڕێننەوە بۆ جۆرە ڤایرۆسێک و هەندێک دەڵێن بەهۆی بۆ ماوەییەوەیە لە دۆزینەوەی ئەم نەخۆشیانەدا وێنەگرتنی جۆری (M , R ,I) بەکاردەهێنرێت کە شوێنەکانی مێشک بە تەواوی نیشان دەدات . بۆ پێشگیری لەم نەخۆشیە و گەرانەوەکانی پێویستە ئەم ڕێگایانە بگرینە بەر هەڵ چوون و فشارە دەروونیەکان ، ڕێگرتن لە حامیلەبوونی (سکپڕی) ، ئیلتیهابی ، هێشتا هیچ جۆرە دەرمانێکی تایبەت بەم نەخۆشیە نەدۆزراوەتەوە بەم حاڵەوە کاتی گەڕانەوەی نەخۆشیەکە دەتوانرێت دەرمانی وەک:(پردیتوزولیۆن) سوود وەربگرێت.\nپەرتوکی ''پزیشکی خێزان'' / ن: د.فرهاد هیمەت خواه\nبابه‌ته په‌یوه‌ندیداره‌كان به : ئێم ئێس\nچارەسەری سروشتی بۆ غودە\nلاوازی سێكسی پیاوان پەیوەندی بە هەوكردنی پووكیان هەیە


بەشار ئەسەد: شەڕ لە سووریا ، حکومەتی که م کار کردووە - SAHAR KURDISH (Sorani)\nبەشار ئەسەد: شەڕ لە سووریا ، حکومەتی که م کار کردووە\nسەرۆک کۆماری سووریا بەپێداگری لەسەر پێویستی بنبڕکرانی گەندەڵیی لە سووریا ڕایگەیاند؛ شەڕ و پێکدادان لەو وڵاتە بووەتە مایەی پەرەی کەم کاری، خەمساردی و کەمتەرخەمی لە جێ بەجێ کردنی ئەرک و بەرپرسایەتییەکانی حکومەت.\nبەپێی ڕاپۆری ئاژانسی هەواڵیی سەداوسیما، بەشار ئەسەد، لە دانیشتنی لەگەڵ ئامینە شەمات سەرۆکی لیژنەی ناوەندیی چاودێری و پشکنینی سووریا لە دەمشق وتی: گەندەڵی هەردەم دەتوانێ دزە بکاتە نێو یاساو ڕێساکان و دەم و دەزگە حکومەتییەکان و شەڕ لە سووریا کاریگەریی هەیە لەسەر پەرەسەندنی کەمتەرخەمیی و خەمساردی لە جێ بەجێ کرانی ئەرک و بەرپرسایەتییەکان و بەڕێوەبەرایەتی نەگونجاوی حکومەت لەڕاپەڕاندنی کاروبارەکاندا.\nبەشار ئەسەد جەختی کرد: پێویستە چاودێری زیاتر و جیددیتر بکرێ لەسەر کردەوەی دەم و دەزگە حکومەتییەکان و لەگەڵ هۆکاران و تاوانبارانی گەندەڵی.\nقەیران لە سوریا لە ساڵی٢٠١١وە بەهێرشی بەرفراوانی گرووپە ڕەشەکوژەکانی جێی داکۆکیی عەرەبستان، رژیمی زایۆنیستی، ئەمریکاو هاوپەیمانەکانیان بۆ ڕووخاندنی حکومەتی یاسایی بەشار ئەسەد سەرۆک کۆماری سووریا دەس پێ بووە.\nJul 17, 2017 16:07 Asia/Tehran\nبەڕێکرانیی هێزو جبەخانەو ئامێری نوێی تورکیا بۆ باکووری سووریا


کۆچی دوایی ئەستێرەیەکی گەش و بلیمەتێکی رێبازی پیرۆزی سەربەخۆیی کوردستان\nدەسەڵاتدارانی تورکیا هەوڵدەدن بە بیانووی پاراستنی سنوور خەڵکی عەفرین جینۆساید بکەن\nچەند سەرنجێک لەسەر ساڵی ٢٠١٧ و ساڵی تازەی زاینی!\nئەو وتووێژەی لەبارەی سەربەخۆیی باشووری کوردستانەوە کرا و، بلاونەبووەوە!\nژیانی بە ژان و پڕ تراژیدیای خەڵکی کوردستان تا کەی؟\nبا ساڵی 2017 بکەینە ساڵی پێکهینانی یەکێتیی نه‌ته‌وه‌یی ڕۆژهەڵاتی کوردستان\nدەسەڵاتدارانی تورکیا و سیاسەتی دژ بە کوردستان\nکوردستان سەد ساڵ دوای واژۆ کردنی ڕێککەوتننامەی "سایکس- پیکۆ".\nپەیوەندی پارتی سەوزی سوید و ئیسلامگەراکان !\nهێمن و فرمێسک و تاقەدار!\nئایا ئەمە كۆتاییە یان سەرەتایەكی نوێیە!\nسیكۆلاریزم بە زمانێکى سادە\nوەرگێڕانی بۆ كوردی: رەزا مەنوچەهری\nسمکۆی شکاک، له نێوان تانه و توانجی خوێنده‌واری خۆیی و ڕق وبێزاریی داگیرکه‌رانی کوردستان!\nشەڕی ئاینەكان و بەرژەوەندیی توركیای سوڵتانی!\nYeksani on Facebook\nپەیامی کۆمەڵەی یەکسانیی کوردستان بە بۆنەی یەکی ئەیار، ڕۆژی جیهانیی کرێکاران\nکۆمەڵەی یەکسانیی کوردستان\nلەیادی یەکی ئەیاردا، ڕۆژی جیهانیی هاوپشتیی کرێکاران، پیرۆزبایی لە کرێکارانی جیهان بە گشتیی و کرێکارانی کوردستان بە تایبەتیی دەکەین و دەستی ماندوویان دەکوشین. لەو یادە مێژووییەدا دووپاتی دەکەینەوە کە هەوڵ و تێکۆشانی بەردەوامی چەوساوەکان لە پێناو ڕزگاریی و گەیشتن بە مافەکانیان بەرز دەنرخێنین و خۆمان بە هاوخەباتی گشت چەوساوەکان دەزانیین.\nقەیرانە یەک لەدوای یەکەکانی جیهان کە سیستەمی سەرمایەداریی لە سەرەتای سەرهەڵدانییەوە لەپشتی زۆربەی ئەم قەیرانانە بووە، پشکی شێری زیانەکانی بەر چینی چەوساوەی کۆمەڵگە و بەتایبەت کرێکاران کەوتووە. یەک لەو قەیرانانەی دوایی کە کرێکاران لە ساڵی ڕابردوودا باجێکی گەورەیان بۆ داوە بەهۆی ڤایرۆسی کۆڕۆناوە بووە کە لێکەوتە نەرێنییەکانی ئەو بارودۆخە کرێکارانی لە گەڵ ئازاری بێکاری و نانبڕان بەرەوروو کردووە. دیارە بارودۆخەکە بۆ کرێکارانی کوردستان بە گشتیی و وڵاتانی داگیرکەری کوردستان، لە هەمویان زیاتر لە ئێستادا لە ئێران کە پێشتریش گەمارۆی ئابووریی وڵاتانی ڕۆژئاوایی لەسەر بووە و کرێکاران لە بییمەی بێکاریی و زۆر لە بییمە کۆمەڵایەتییەکان بێبەشن، زۆر قورسترە.\nمخابن لە کوردستان کرێکاران و کۆمەڵانی خەڵکی هەژار کە لە ژێر دەستەڵاتی دیکتاتۆرانەی داگیرکەراندا لە مافە چینایەتیی و مرۆڤایەتیی و نەتەوایەتییەکان بێبەشن، لە بەر بێ ئیمکاناتی ناتوانن وەک پێویست خۆیان لە مەترسی هیچ ڕووداوێکی مەترسیدار بپارێزن. بۆیە لە گەم بارودۆخەدا ژیانی ڕۆژانەی کرێکاران و مرۆڤە هەژارەکان بەگشتی قورستر و تاڵتر بووە و ئەگەر ڕێگا چارەیەکی بنەڕەتیی بۆ ئەو بارودۆخە نەدۆزرێتەوە ڕوودانی کارەساتێکی مرۆڤی بە دوور نازانرێت.\nلەڕاستید بەگرتنە پێشی کۆمەڵێک ڕێکاری وەک هاوکاری دامەزراوە خێرخوازیەکان و ئێن جی ئۆکان یا یارمەتی کاتیی دەستەڵاتدارن ژیانێکی شایستە بۆ کرێکاران و خەڵکی هەژار دابین ناکرێت. کرێکاران کە هێزی بەرهەمهێنەر و لایەنی ماندوو و زۆرینەی ناو کۆمەڵگان، شایانی بەزەیی پێداهاتنەوە نین، بەڵکو شایانی ڕێز لێنانن. چۆن دەبێت لە کاتی رووداوی سرووشتی یا بڵابوونەوەی ڤایرۆسێکی مەترسییدار یا لە هەر حاڵەتێکی نائاساییدا مووچەی کرێکاران ببڕدرێت و ئەوان باجەکەی بدەن؟ لە راستییدا دەبێ نەک هەر پێویستە گرفتەکانی کرێکاران بە شێوەیەکی ریشەیی چارەسەر بکرێن، بەڵکو پێویستە هەموو مافەکانیان بەبێ کەم و کۆڕیی بە یاسا لە بەرژەوەندیی کرێکاران ڕێک بخرێن و لەناو دەستووری ووڵاتاندا جێگیربکرێن بە شێوەیەک لە هیچ کاتێکدا نەکەونە بەر هەڕەشە. پێویستە خەباتی کرێکاران و سەندیکاکان و کۆڕ و کۆمەڵە مەدەنییەکان و تەواوی یەکسانییخوازان بەو ئاڕاستەیەدا گەشەی پێ بدرێت.\nبۆ بەرەوپێشبردنی خەباتی مافخوازانەی کرێکاران و خەڵکی ماف پێشێلکراو، بۆ سەقامگیرکردنی ژیانێکی ئازاد و یەکسان و ئاسوودەی شیاوی مرۆڤایەتیی، بۆ پاڕاستنی دەسکەوتەکانی کۆمەڵانی خەڵكی چەوساوە پێویستیمان بەهاوکاری یەکتر و تێکۆشانی هاوبەش، هەوڵدانی بەردەوام، خەباتی زانستی، وشیاریی ڕامیاریی و ستراتیژییەکی ڕوون هەیە. بەبێ دەستەبەرکردنی ئەو پێشمەرجانە هەر هەوڵدانێکی بێ پلان و پەرتەوازە بۆ گۆڕانکاریی لە ژیانی کرێکاران و گشت پێکهاتە چەوساوەکان بێ ئاکام دەبێت. بۆیە پێویستە هەموو ئەو کەسانەی کە لە دەست نابەرابەریی و بێ مافیی و چەوساندنەوە وەزاڵە هاتوون بۆ گەیشتن بە ئامانجە هاوبەشەکان لە مەیدانی کردەوەدا یەکهەڵوێست بین و بە پێی پێداویستیی قۆناخەکە، کەڵک لە میتیۆدەکانی خەبات وەرگرین و ڕەوڕەوی تێکۆشان قۆناغ بە قۆناغ بەرەوپێش بەرین .\nبەرز و پیرۆز بێت یادی یەکی ئەیار، ڕۆژی جیهانیی کرێکاران!\nسەرکەوێ خەباتی مافخوازانەی کرێکاران و کۆی پێکهاتە چەوساوەکان!\n١١ی گوڵانی ٢٧٢٠ی کوردی\nبەرنامە و پێڕەو\nیادی ٢ی ڕێبەندان، ساڵوەگەڕی دامەزرانی کۆماری کوردستان لە دڵی گەلدا زیندووە\nهەڵوێستی کۆمەڵەی یەکسانیی کوردستان لە سەر سێزدەمین خولی دانانێ سەرۆککۆماری لە ئێران\nپەیامی کۆمەڵەی یەکسانیی کورستان بە بۆنەی یەکی ئەیار\nیادی ١٠ی خاکەلێوە بەرز ڕادەگرین! هەرگیز نامرن ئەوانەی لە دڵی گەلدا دەژین!\nپەیامی کۆمەڵەی یەکسانیی کوردستان لە ساڵیادی کارەساتی هەڵەبجەدا\nهاوڕێی تێکۆشەر کاک عەبەی فەللاحی ماڵئاوایی لە ژیان کرد\nهاوڕێ عەلی کیتابیی ئەندامی دەستەی بەڕێوەبەریی کۆمەڵەی یەکسانیی کوردستان کۆچی دوایی کرد!\nهەڵوێستی کۆمەڵەی یەکسانیی کوردستان لە بابەت ڕادەستکردنەوە و لەسێدارەدانی نەمر مستەفا سەلییمی\nپەیامی کۆمەڵەی یەکسانیی کوردستان بە بۆنەی نەورۆزی ٢٧٢٠ ی کوردی\nهەڵوێستی کۆمەڵەی یەکسانیی کوردستان لە سەر بەناو هەڵبژاردنی پارلمانی ئێران\nAll Rights reserved to Yeksani.info


سازدانی A5 قەبارە تەواو بەستن جۆرناڵ چاپکردن - سۆفتبەرگی کتێب چاپ کتێب چاپکردن چین\nچاپکردنی قەبارەی A5 ی ئاسایی چاپکردنی تەواو\nئه مه ڕۆژنامه یه که ده رچوکی چاپکراوی منداڵانه. کۆمپانیاکەمان دەتوانێت هەموو جۆرە کتێبێک ڕادەست بکات. کۆمپانیاکەمان سیستمی بەڕێوەبردنی نەزاهە و کوالیتی هەیە, سیستەمی ژینگەیی و سیستەمی کۆنترۆڵی کانزای هێڤی.\nچاپکردنی قەبارەی A5 ی ئاسایی کراو\nئەم قەبارەیە A5 چاپکردنی گۆڤارێکی تەواو. کۆمپانیاکەمان دەتوانێت هەموو جۆرە کتێبێک ڕادەست بکات. کۆمپانیاکەمان سیستمی بەڕێوەبردنی نەزاهە و کوالیتی هەیە, سیستەمی ژینگەیی و سیستەمی کۆنترۆڵی کانزای هێڤی دڵنیاده که ین هه ر کۆپیه ک له کارگه که مان هه بێت 100% کوالێتی مسۆگەرکراوە.\nپەڕەکان: 100p + 4بەرگی p\nدەق: 100پەڕەی ئۆفسێتی gsm


ملیۆنان دۆلار دەڕژێتە خەزێنەى حکومەتەوە\nچاوەڕواندەکرێت بڕیارەکەى وەزارەتى دارایی هەرێم بۆ هەڵوەشاندنەوەى لێخۆشبوون لەباج لە کۆمپانیا زەبەلاحەکان و پڕۆژەکانى وەبەرهێنان، ببێتە هۆى زیادبوونى داهاتى حکومەت، کە بەهۆى قەیرانى کۆرۆنا و دابەزینى نرخى نەوتەوە رووى لە کەمبوونەوە کردووە.\nبڕیارەکان کە ئەمڕۆ دەرکران تایبەتن بە هەڵوەشاندنەوەی لێخۆشبوون لە باج بۆ پرۆژەکانی گەشتوگوزار، زەوی پرۆژەکانی وەبەرهێنان، هەڵوەشاندنەوەى گرێبەستی نێوان حکومەتی هەرێم و کۆمپانیای ماس کە تایبەتە بەلێخۆشبوون لە باج.\nزیاتر بخوێنەوە: وەزیرى دارایى هەرێم چەند بڕیارێکى دەرکرد\nلەهەرێمى کوردستان سیستەمى باج بەپێی یاسای باجى دەرامەت ژمارە (113) ساڵى (1982)ى هەموار کراو، یاساى ژمارە (26) ساڵى 2007 پەرلەمانى کوردستان رێکخراوە. بەڵام حکومەت بەپێی یاسا بەشێکى زۆرى کۆمپانیا و پڕۆژەکانى وەبەرهێنانى لەباجدان بەخشیوە.\nبەپێی یاسا، هەموو کۆمپانیایەک ساڵانە داهات و خەرجى لە بودجەى خۆى تۆمار دەکات و لەسەندیکاى ژمێریاران پەسند دەکرێت دواتر پێشکەشى بەڕێوەبەرایەتى باجى دەکات، دواى تاوتوێکردنى ئەگەر داهات وخەرجیەکە ی راست و دروست بوون پەسەند دە کرێت و بە پێچە وانەوە لەلە لایەن دەسهڵاتى دارایی دە خەمڵێنرێت و بودجە کە رەت دەکرێتەوە.\nهەر بەپێی یاسا، ڕێژەى 15%ى قازانجى کۆمپانیاکان دەبێتە باج و پێویستە بدرێتە حکومەت.\nزیاد جەبار، سەرۆکى لیژنەى دارایی پەرلەمانى کوردستان بە ناس کوردى ڕاگەیاند، "هەڵوەشانەوەى لێخۆشبوونى باج دەبێتە هۆى زیادکردنى داهاتى حکومەت، بەڵام قەبارەکەى نازانرێت کە چەندە زیاد دەکات".\nوتیشى، "داهاتى حکومەت لە ئێستادا ئەوەندەیە کە بەشى موچەى فەرمانبەران ناکات، بۆیە پێویستە کاربکرێت بۆ زیادکردنى، ئەم بڕیارانەى ئێستاش هەوڵێک بەو ئاڕاستەیە".\nحکومەتى هەرێمى کوردستان ساڵانە بەفەرمى ئەو داهاتە بڵاوناکاتەوە کە لە رێگەى باجەوە دەستیکەوتووە، بەڵام بەپێی هەندێ ئامارى نافەرمى ئەو داهاتە ساڵانە لەنێوان 300-400 ملیار دیناردایە و ئەگەر باج لەسەرجەم کۆمپانیاکان وەربگیرێت داهاتەکە بۆ دوو هێندە بەرزدەبێتەوە.\nبەپێی ئامارەکان، لە هەرێمى کوردستان سەرەڕاى ئەوەى ژمارەیەکى زۆر کۆمپانیا لە باج بەخشراون، ژمارەیەکى زۆرى کۆمپانیاش تۆمارنەکراون، یاخود بە رێگەى جیاجیا خۆیان لە باجدان دەدزنەوە، بەو هۆیەشەوە ساڵى ڕابردوو کۆمپانیایەکى زۆر دراونەتە دادگا.\nبەپێی ئامارەکانى بەرێوەبەرایەتى باجى هەرێم، تا کۆتایی ساڵى ڕابردوو، زیاتر لە 30 هەزار کۆمپانیا لە هەرێم تۆمارکراون کە 23 هەزاریان لە بەرێوەبەرایەتى باج تۆمارکراون، لەو ژمارەیەش نزیکەى پێنج هەزاریان باجیان داوە.\nئەو کۆمپانیایانەى لە باج بەخشراون بەپێی هەردوو یاساى وەبەرهێنان و گەشەپێدانى پیشەسازییە، بەڵام بەپێی بڕیارە نوێیەکانى وەزارەتى دارایی چیتر ئەو دوو یاسایە بۆ بەخشین لەباج کاریان پێناکرێت.\nبەپێی یاساکان بۆ ساڵانێکى درێژ کە لە 10 ساڵەوە دەستپێدەکات پڕۆژە و کارگە پیشەسازییە گەورەکان لە باج بەخشراون، ئەو کەلوپەلانەشى کە بۆ کارگە و پڕۆژەکان دەیانهێنن باجیان لێوەرناگیرێت.\nنەوزاد ئەدهەم، بەڕێوەبەرى گشتى بازرگانى لە وەزارەتى بازرگانى و پیشەسازى هەرێم بە ناس کوردى وت، "بەپێی ئەو یاسایانە ژمارەیەک کۆمپانیا و کارگە سودمەندبوون و باجیان نەدەدا بە حکومەت، بەڵام لەمەودوا دەبێت باج بدەن".\nوتیشى "ئەوە یەکێک لە رێگەکانە بۆ زیادکردنى داهات، بەتایبەت لە ئێستادا کە حکومەت روبەڕووى قەیران بووەتەوە".


کوژرانی کاسبکارێک لە جوانڕۆ بە تەقەی ڕاستەوخۆی هێزەکانی ڕێژیم – چاونیوز\nکوژرانی کاسبکارێک لە جوانڕۆ بە تەقەی ڕاستەوخۆی هێزەکانی ڕێژیم\nکاسبکارێکی دیکەی کورد بە تەقەی هێزەکانی ڕێژیم کوژرا.\nڕۆژی چوارشەمە ۱ی خەزەڵوەر هێزە چەکدارەکانی ڕێژیم ماشێنی کاسبکارێک بەناوی “نامدار ساڵح زادە “خەڵکی شاری جوانڕۆ دەدەنە بەر دەستڕێژ. لە ئاکامی ئەو دەستڕێژەدا ناوبراو بەسەختی بریندار بووە کە دواتر گیانی لەدەست دا.\nبەپێی زانیارییەکان ئۆتۆمبێلەکەی نامدار تەنیا باری مێوژی پێ بووە.\nشایانی باسە لە ماوەی مانگی ڕەزبەری ڕابردووش‌دا ۳۳ کۆڵبەر و کاسبکاری ناوچە سنوورییەکانی کوردستان کوژرابوون و بریندار بوون. لەو ۳۳ کاسبکارە ۲۸ کەسیان بریندار بوون و ۵ کۆڵبەریش کوژراون و گیانیان لە دەست داوە.


31/5/2020 10:49 PM\nد.هه‌رێم كه‌ریم ئه‌حمه‌د پسپۆڕی نه‌خۆشییه‌كانی هه‌ناوی و دڵ و شه‌كره بابه‌تێكی بڵاوكردووه‌ته‌وه كه تێیدا زانیاری و ڕێنمایی گرنگی ڕوونكردوه‌ته‌وه تا له ماڵه‌وه پشكنینی سه‌ره‌تایی بۆ خۆت بكه‌یت و له ته‌ندروستیت دڵنیابیته‌وه.\nئه‌و پزیشكه ڕایگه‌یاندووه: كۆرۆنا نه‌خۆشییه‌كی ڤایرۆسییه، دووچاری كۆئه‌ندامی هه‌ناسه‌ی مرۆڤ ده‌بێت، هه‌ندێكجار به بوونی هه‌ندێك پاڵنه‌ر سه‌رده‌كێشێت بۆ لێكه‌وته‌ی قورس وه‌ك هه‌وكردنی سیه‌كان و دواتر به ڕیشاڵ بوون و هه‌وكردنی ماسولكه‌كانی دڵ و هتد.\n*توشبوو Confirmed case :\nنه‌خۆشێكه كه پشكنینی تاقیگه‌یی RT-PCR پۆزه‌تیڤ بێت واتا ئه‌رێنی بێت، جا نیشانه‌و ده‌ركه‌وته‌ی نه‌خۆشییه‌كه‌ی هه‌بێت یاخود نا.\n*ئه‌گه‌ری توشبوو Probable case :\nئه‌و كه‌سه‌یه كه گومانلێكراوه‌و پشكنینه‌كه‌ی یه‌كلاكه‌ره‌وه نیه، واتا له‌نێوان هه‌بوون و نه‌بووندایه.\n*گومانلێكراو : Suspected case\nئه‌و كه‌سه‌یه كه نیشانه‌كانی نه‌خۆشییه‌كه‌ی هه‌بێت وه‌ك تا + كۆكه یان هه‌ناسه‌توندی + چووبێته وڵاتێك یان شوێنێك كه نه‌خۆشییه‌كه‌ی تیابێت له ماوه‌ی 14 ڕۆژی ڕابردوودا.\nكه‌سێك ئه‌و نیشانانه‌ی هه‌بێت و به‌ركه‌وتنی له‌گه‌ڵ كه‌سێك هه‌بووبێت كه نه‌خۆشییه‌كه‌ی هه‌یه له ماوه‌ی 14 ڕۆژ له ده‌ستپێكی نه‌خۆشییه‌كه‌ی.\nكه‌سێك نیشانه‌كانی نه‌خۆشییه‌كه‌ی هه‌بێت و پێویستی به داخلكردنی له نه‌خۆشخانه، له‌دوای به‌ده‌ركردنی هه‌رجۆره نه‌خۆشییه‌ك په‌یوه‌ست به‌و نیشانانه.\n*به‌ركه‌وتن Contact :\nواتا كه‌سێك كه به‌ركه‌وتنی هه‌بووبێت له‌گه‌ڵ نه‌خۆشێكی توشبوو یاخود ئه‌گه‌ر لێكراو له 2 ڕۆژ پێشتر یان 14 ڕۆژ له‌دوای ده‌ركه‌وتنی نیشانه‌ی نه‌خۆشیه‌كه تێیدا، به‌مجۆره‌ی خواره‌وه:\n1-ڕووبه‌ڕوو بۆ ماوه‌ی زیاتر له 15 خوله‌ك له نزیكی كه‌متر له مه‌ترێكه‌وه.\n2-ڕاسته‌خۆ به‌ركه‌وتنی فیزیایی یاخود جه‌سته‌یی.\n3-یان كه‌سێك كه چاوه‌دێری یه‌كێك له‌وجۆره نه‌خۆشانه بكات به‌بێ به‌كارهێنانی پێداویستییه‌كانی خۆپارێزی تایبه‌ت وه‌ك (ده‌مامك و ده‌ستكێش و چاویلكه‌و گاون).\n4-هه‌ندێك حاڵه‌تی تر كه مه‌ترسی به‌ركه‌وتن و توشبوونیان زیاتره وه‌ك شوێنه قه‌ره‌باڵغه‌كان و مۆڵ و سوپه‌رماركێت و پۆل و شۆفێری ئامرازه‌كانی گواستنه‌وه‌ی گشتی و ناوبازاڕو كارمه‌ندانی به‌نزینخانه‌و بواری ته‌ندورستی له پزیشك و په‌رستارو كارگوزاره‌كان و كارمه‌ندانی پرسگه..\n-به‌ركه‌وتنی كه‌متر له 15 خوله‌ك و له دووری زیاتر له مه‌تره‌وه له‌گه‌ڵ به‌كارهێنانی ده‌مامكی ئاسایی ته‌نها پێویست به چێكی پله‌ی گه‌رمی له‌ش ده‌كات به‌شێوه‌ی دووجار له ڕۆژێكدا.\n-به‌ركه‌وتنی كورت و كه‌م و نه‌خوازراو ته‌نها پێویستی به چاودێری گشتییه.\n-به‌گوێره‌ی زانیارییه نوێكان نه‌مانی هه‌ستی بۆنكردن و تامكردن له نیشانه سه‌ره‌تاییه‌كانی توشبوون به ڤایرۆسه‌كه‌ن.\n*پشكنینی تاقیگه‌یی PCR بۆ كێ ده‌كرێت؟!\n-ئه‌و گروپانه‌ی كه له گومانلێكراوادا ئاماژه‌یان پێدراوه.\n-خاڵه‌كانی (1-2-3-4) له لیستی ئه‌و كه‌سانه‌ی به‌ركه‌وتنیان هه‌بووه.\n-ئه‌و كه‌سانه‌ی له كه‌ره‌نتینه‌كانن له‌دوای ته‌واوكردنی 2 هه‌فته‌كه.\n-ئه‌و كه‌سانه‌ی كه گۆڕانكاری تازه هه‌یه له وێنه‌ی تیشكی سیه‌كانی كه له‌گه‌ڵ هه‌وكردنی ڤایرۆسی سییه‌كان یه‌كبگرێته‌وه.\n-ده‌توانیت ڕۆژانه یاخود دوو ڕۆژ جارێك به‌گوێره‌ی خاڵبه‌ندی ئه‌م خشته‌یه‌ی خواره‌وه پشكینی بۆ خۆت بكه‌یت بۆ ئه‌گه‌ری زانینی توشبوون به ڤایرۆسه‌كه وه‌ك هه‌ڵسه‌نگاندنی سه‌ره‌تایی: به‌مجۆره:\n-له (4) كه‌مترت كۆكرده‌وه ئه‌وا له ماڵه‌وه بمێنه‌ره‌وه‌و ڕه‌چاوی ڕێنماییه خۆپارێزییه‌كان بكه، دوو ڕۆژ جارێك پشكنینه‌كه دووباره بكه‌ره‌وه.\n-له‌نێوان (4-7) خاڵت كۆكرده‌وه ئه‌وا باشتره په‌یوه‌ندی به هێڵی گه‌رم یان ڕاوێژی پسپۆڕی بواره‌كه بكه‌یت.\n-زیاتر له (7) خاڵت كۆكرده‌وه، پێویسته سه‌ردانی ناوه‌نده‌كانی تایبه‌ت به كۆرۆنا بكه‌یت بۆ پشكنینی زیاترو داخڵبوون.


رۆژی کۆمەڵە لە یۆتۆبۆری بە سمینار رێزی لێ گیرا - کۆمەڵەی زەحمەتکێشانی کوردستان\nرۆژی کۆمەڵە لە یۆتۆبۆری بە سمینار رێزی لێ گیرا\nڕۆژی شەممە ڕێکەوتی ۸/۲/۲۰۲۰ سمینارێکی سیاسی بە بۆنەی ۲٦ی ڕێبەندان-ڕۆژی کۆمەڵە بە بەشداریی کۆمەڵێک لە هەڵسووڕاوانی سیاسی و ڕۆشنبیری، نوێنەرانی حیزبە سیاسییەکان و هاوڕێیانی کۆمەڵە لە شاری یۆتۆبۆری/وڵاتی سوید، بەڕێوەچوو.\nڕێوڕەسمەکە سەرەتا بە سروودی کۆمەڵە دەستیپێکرد. پاشان بۆ ڕێزگرتن لە یادی گیانبەختکردوانی کۆمەڵەو بزووتنەوەی ڕزگاریخوازانەی گەلی کورد، چەن ساتێک بێدەنگی ڕاگیرا.\nبێدەنگیەکە بە پارچە شێعرێک کۆتایی پێهات و دواتر پەیامی کۆمیتەی ناوەندی کۆمەڵە بە بۆنەی ۲٦ی ڕێبەندان لە لایەن هاوڕێ “بێهنام فەتحی” پێشکەشکار و بەڕێوەبەری ڕێوڕەسمەکە و ئەندامی کۆمەڵە لە کۆمیتەی شاری یۆتۆبۆری خوێندرایەوە.\nوێڕای چەندین پیام و برووسکەی پیرۆزبایی لە لایەن ڕێکخراوەو حیزبە سیاسیەکانەوە، “هاوڕێ ساماڵ” لە لایەن “کۆمیتەی هاوکاریی هێزە سیاسیە کوردو کوردستانیەکان”، وێڕای پیرۆزبایی ڕۆژی کۆمەڵە، کورتەباسێکی پێشکەش بە بەشداربوان کرد.\nدواتر پانێلەکە کە پێکهاتبوو لە دوو بەشی؛ لێدوان و پرسیار، دەستیپێکرد.\nبەڕێزان:فەریبا مۆحەممەدی(ئەندامی کۆمیتەی ناوەندی کۆمەڵە)، خالد خەیاتی(مامۆستای زانستە سیاسیەکان) و محەمەد مۆهتەدی(چالاکی سیاسی و پێشمەرگەی دێرینی کۆمەڵە) ئەم بابەتانەیان پێشکەش کرد:\n“حیزب و پێۆیستییەکانی ئەم سەردەمە”لە لایەن هاوڕێ فەریبا مۆحەممەدی.\nئەودیوی قەیرانەکانی کۆماری ئیسلامی ئێران و پڕۆژەی سیاسەت لە ڕۆژهەڵاتی کوردستان” لە لایەن بەڕێز خالد خەیاتی.\n“دۆخی کورد بەگشتی و ڕۆژهەڵاتی کوردستان بەتایبەتی” لە لایەن بەڕێز محەمەد مۆهتەدی.\nسمینارەکە بەڕوونکردنەوەو لێدوانی چڕۆپڕی سیاسی و زانستیانەو ئاراستە کردنی پرسیار و بەشداری گەرموگۆڕی ئامادەبوان، کۆتایی پێهات.\n2020/02/10 /by عەتا\nhttps://www.komala.com/wp-content/uploads/2020/02/ssss-scaled.jpg 1438 2560 عەتا https://www.komala.com/wp-content/uploads/2014/03/logo.png عەتا2020-02-10 08:43:432020-02-10 08:46:32رۆژی کۆمەڵە لە یۆتۆبۆری بە سمینار رێزی لێ گیرا\nبەرێز بێت رۆژی کۆمەڵە


وەزیری بەرگری ئەمەریکا شەڕی دژ بە کۆرۆنا دەکات بە ئەرکی سەرەکی\nکاندیدەکەی جۆو بایدن بۆ پۆستی وەزیری بەرگری ئەمەریکا پشتیوانی سیناتی بەدەستهێنا و دەڵێت لە ئێستادا ئەرکە سەرەکییەکەی شەڕی دژ بە ڤایرۆسی کۆرۆنا دەبێت.\nئەنجومەنی سینات ئەمڕۆ هەینی بە 93 دەنگی بەڵێ بەرامبەر بە 2 دەنگی نەخێر ژەنەڕاڵ لۆید ئۆستن‌ی پەسەند کرد و بەمەش بوو بە یەکەم ئەمەریکایی بەڕەچەڵەک ئەفریکایی وەزارەتی بەرگری بەڕێوە ببات.\nئۆستن ڕۆژی هەینی لە تویتێکدا ڕایگەیاند " جێی شانازییە وەکو 28هەمین وەزیری بەرگری وڵاتەکەمان خزمەت بکەم، و بەتایبەتی شانازی بەوەوە دەکەم کە یەکەم ئەمەریکایی ئەفریکایم ئەو پۆستە وەربگرم. با دەست بەکارەکانمان بکەین".\nئەم دەنگدانە کەمتر لە 24 کاتژمێر پاش ئەوە بوو کە سینات و ئەنجومەنی نوێنەران ڕێککەوتن لەسەر لابردنی مەرجێکی یاسایی ، تا ڕێگە بە ئۆستن فەرماندەی پێشووی هێزەکانی ئەمەریکا لە ڕۆژهەڵاتی ناوەڕاست و باشووری ئاسیا بدات بۆ وەرگرتنی پۆستێکی مەدەنی ، چونکە بە پێی یاسا دەبێت وەزیری بەرگری کەسێکی سڤیل بێت یان ئەگەر هاتو لەشکری بوو دەبێت بەلایەنی کەم بۆ حەوت ساڵ خانەنشین بووبێت، لەگەڵ ئەمەشدا سینات دەتوانێت ئەم مەرجە لاببات وەکو پێشتریش بۆ جەیمس ماتس لایاندا.\nلە میانەی دانیشتنەکەی ڕۆژی پێنجشەممە، ئۆستن گوتی ئەرکی یەکەمی پەرەپێدانی جەنگی وڵاتەکە دەبێت دژ بە پەتای ڤایرۆسی کۆرۆنا، و کاربەدەستانی بەرگری ئەمەریکا ڕایانگەیاند ئامادەیە بۆ بەدەستهێنانی زانیارییە نوێیەکان بۆ ئەو هەوڵانە دوابەدوای مەڕاسیمی سوێندخواردنی.\nئۆستن بە ئەندامانی کۆمیتەی لەشکری سیناتی ڕاگەیاند " گەورەترین ئاستەنگی بەردەم وڵاتەکەمان لە ئێستادا ئەم پەتایەیە، زیاتر لە 400 هەزار هاووڵاتی ئەمەریکایی بەهۆی ئەم ڤایرۆسەوە گیانیان لەدەستداوە. ئەمەش لەدەستدانێکی بێئەندازەیە."\nبەڵام پێویستە ئۆستن بە خێرایی ڕێبازەکانی لەشکریش داڕێژێت بۆ ڕووبەڕووبوونەوەی نەیارانی ئەمەریکا، لە ناویاندا ڕوسیا.\nبەڕێوەبەرایەتی بایدن ڕۆژی پێنجشەممە ڕایگەیاند هەوڵی درێژکردنەوەی ڕێککەوتنی"دەستپێکی نوێ" دەکات، یەکێکە لە دواین ڕێککەوتنەکانی چەک کە لەگەڵ ڕوسیادا ماوەتەوە.\nئەو ڕێککەوتنە، کە ئەمەریکا و ڕوسیا سنوردار دەکات بە بڵاوکردنەوەی هەتا 1،550 چەکی ناوکی ستراتیژی وسیستمی گواستنەوەی چەکیش سنوردار دەکات، لە مانگی 2 بەسەر دەچێت.\nجێن ساکی، گوتەبێژی کۆشکی سپی\nگوتەبێژی کۆشکی سپی جێن ساکی‌یش ڕۆژی پێنجشەممە ئەوەی پشتڕاست کردەوە کە بایدن داوا لە کۆمیتەی زانیارییەکان دەکات هەڵسەنگاندن بۆ کردارە گوماناوییەکانی ڕوسیا بکەن.\nوەزیری بەرگری نوێ پێدەچێت ڕووبەڕووی فشارەکانی تریش ببێتەوە لەوانەدا، شەڕانگێزییەکانی چین و ئێران، هەروەها مامەڵەکردن لەگەڵ ناوچەکانی شەڕی وەکو ئەفغانستان و عێراق، کە سەرۆکی پێشوو دانۆڵد ترامپ بڕیاری کەمکردنەوەی هێزەکانی دابوو.


ئەڵمانیا بەشێک لە خاڵە سنوورییەکانی دادەخات\nلە هەوڵێکی دیکەیدا بۆ ڕێگریکردن لە بڵاوبوونەوەی زیاتری ڤایرۆسی کۆرۆنا لە وڵاتەکەدا، ئەڵمانیا خاڵە سنوورییەکانی لەگەڵ ناوچەی تیڕۆڵی نەمسا و کۆماری چیکدا داخست، ئەمەش بووە هۆی دروستبوونی گرژی لەنێوان وڵاتەکە و یەکێتی ئەوروپادا.\nوەزیری ناوخۆی ئەڵمانیا هۆرست زیهۆڤەر لە ڕۆژنامەی بیڵددا ڕوونی کردەوە " ئەو کەسانەی کە هەندێک لە هەڵاوێردنە مۆڵەت پێدراوەکان نایانگرێتەوە ناتوانن بێنە ناو خاکی ئەڵمانیاوە."\nهاتوچۆکردن لە خاڵە سنوورییە داخراوەکاندا تەنها بۆ ئەڵمانیەکان و ئەو کەسانە دەبێت کە دانیشتووی ئەڵمانیان، هەروەها کارمەندانی سنوورەکان و ئەوانەی کە کاری ستراتیژییان هەیە دەتوانن بە خاڵە سنوورییەکاندا تێپەڕن، ئەمەش بە مەرجێک پشکنینی ڤایرۆسی کۆرۆنایان پێبێت و هەڵگری ڤایرۆسەکە نەبن.\nنزیکەی 1000 پۆلیس بەمەبەستی جێبەجێکردنی ڕێوشوێنە نوێیەکە بڵاوکراونەتەوە، هەروەها کۆمپانیای هێڵی ئاسنینی " دوێچە بان " گەشتەکانی بۆ ئەو ناوچانە ڕاگرتووە، هاوکات بەیانی ڕۆژی یەکشەممە پۆلیس چاودێری خاڵی گەیشتنی دەکرد لە فڕۆکەخانەی فرانکفۆرت.\nوتەبێژی هێزەکانی پۆلیس لە خاڵی کیڤەرسڤلیدن وتی " ئەوانەی کە ڕێگەیان پێنادرێت بێنە خاکی ئەڵمانیاوە لە قەراغ ڕێگاکە ڕیز دەکرێن و دواتر ئوتومبێلەکانی پۆلیس دێن بەڕێیان دەکەن بەرەو نەمسا."\nهۆکاری گرتنەبەری ئەم ڕێوشوێنە نوێیە نیگەرانی و ترسی حکومەتی ئەڵمانیایە لە زیادبوونی ژمارەی توشبووان لەحاڵەتێکدا ئەگەر دوو جۆرە نوێیەکەی ڤایرۆسی کۆرۆنا لە وڵاتەکەدا بڵاوببێتەوە.\nپێدەچێت ڕێوشوێنی هاوشێوە لە خاڵی سنووری ناوچەی مۆزێلی فەڕەنسیدا بگیردرێتەبەر، کە گومانی ئەوەی لێدەکرێت دوو جۆرە نوێیەکەی ڤایرۆسەکە لەو ناوچەیەدا بڵاوبووبێتەوە.\nکۆمسیاری ئەوروپا بۆ تەندروستی ستێلا کیریاکیدس بە ڕۆژنامەی ئۆگسبۆرگ ئەلغماینەی ئەڵمانی وت " ڤایرۆسەکە بە داخستنی سنوورەکان ڕاناگیرێت."\nوتیشی " تەنها شت کە یارمەتیدەر بێت لە ڕاگرتنی ڤایرۆسەکەدا ڤاکسینەکان و ڕێوشوێنەکانی تەندروستین، بە بۆچوونی من هەڵەیە بە سنووری داخراوەوە بگەڕێیتەوە کیشوەرەکە."\nلەلای خۆیەوە وەزیری ناوخۆی ئەڵمانیا وەڵامی لێدوانەکانی کۆمسیارەکەی دایەوە و وتی " ئیتر بەسە." وتیشی کۆمسیۆن " هەڵەی زۆری کردووە و پێویستە پشتیوانیمان بکەن لەجیاتی ئەوەی لەڕێی ئامۆژگارییەکانیانەوە کۆسپ بخەنە بەردەممان."


عەفرین، ئابڕوومەندیی کوردان و دواین کارتی قومارچییەکان – ئازادیی کۆمەڵگە\nماڵه‌وه/گۆشه‌ی ئازاد/عەفرین، ئابڕوومەندیی کوردان و دواین کارتی قومارچییەکان\nفاشستەکان بەدیرۆکی خۆیان و وەک خەسڵەتێکی دیارییان هەمیشە پێیانوایە، دەستێکی غەیبی لەپشتیانەوەیەو سەرکەوتنیان مسۆگەرە. لەبەر ئەمە لەسەر بنەمای ئارەزووەکانیان نەک واقیعەکانی سەرزەوی رەفتاردەکەن و بڕیاردەدەن. بۆیە هێشتا هیچ نەبووە شەهیەی داگیرکاریان کراوەتەوەو بەرنامەی دوای عەفرین، کە گوایا مینبەج و پاشان باشووری کوردستان، لەناوبردنی یەکجارەکی پەکەکە وکورد رادەگەیەنن. جیهانیش ئەوانەی لەبەرەی فاشستەکاندان، لەئێستاوە بەرنامەی رۆژی سەرکەوتن ئامادەدەکەن و ئەوانەش کەدژی ئەردۆغانن و ناخوازن بەدەستی خۆیان شتێک بکەن، چاوەڕوانن لەو بەرهەمە بچننەوە کە بەخوێنی کوردان بڕیارە بەدەست بێت.\nلێرولەوێ، بەتایبەتی مێدیای عەرەب و هەندێ لەناو خۆشماندا، سەرکۆنەکەرانە یان بێهیوایانە، لەخۆشییان یان لەخەمباریان، دەرڕینێک بلآودەکەنەوە، کە گوایە ئەمە ئاکامی هاوپەیمانێتی کوردانە لەگەڵ ئەمەریکا و هەندێکیش ئەو حەسرەتەیانە کە کورد ئەمجارەشیان لەگۆڕەپانەکەدا بەتەنییایە. بەرلەهەرشت با ئەو راستییە چەندبارە بکەمەوە، کە ئەمجۆرە شڕۆڤەو لێکدانەوانە، پتر بۆ هێزە هەڕەمەکیەکانی باشووری کوردستان و بەتایبەتی پارتی دیموکراتی کوردستان راستە، نەک هێزێکی هۆشیار و پتەو وسیاسەتمەداری وەک رۆژئاوای کوردستان. یەکێک لەخاڵە بەهێزەکانی شۆڕشی رۆژئاوا، ئەمەبووەو ئەمەیە کە هێزێکی باوەڕبەخؤی پشتبەستوو بەخۆیە، هیچکات بەتەمای هێزێکی بێگانەی فریادڕەس نەبووە و ئەگەر لەبەر بەرژەوەندییەکی تایبەت کە دژایەتیکردنی داعش بووە لە گەڵ چەند هێزێکی دەرەکی لەچەند قۆناغدا هاوکاری هەبووە. و رەنگە لەئایندەشدا هەبێت، ئەوە هیچکات ئەم پرەنسیپەی لەبیرنەبردوونەوە، کە بڕیاری کۆتایی و پرۆژەی کۆتایی.. هەر ئەمەیە کە خۆیان و لەپێناوی بەرژەوەندی رەهای نەتەوەو بزووتنەوە ئازادیخوازییەکەی خۆیاندا پەیڕەوی دەکەن.\nراستییەکی تریش هەیە کە ئەمیشیان لێرەدا پێویستە دووبارە بکەمەوە: جیهانی ئەمڕۆ و سیستەمە سیاسییەکەی، لەسەر هیچ بنەمایەکی ئەخلاقی بەرێوەناچێت، وچاوەڕوانییەک لەم سیستەمە کەچارەسەری کێشە جیهانییەکان لەسەر بنەمای حەق، وناحەق بەڕێوەبچێت، خۆهەڵخەڵەتاندنێکی رەهایە. بەڵام لەم ناوەدا دووخاڵ جێگای جەخت لەسەرکردنەوەیە. یەکەم/ بزووتنەوەی ئازادییخوازی کورد لەرۆژئاوای کوردستان، بەر لەهەر شت بزووتنەوەیەکی ئەخلاقییە و بەهیچ شێوەیەک بەشێک نییە لەو بێ ئەخلاقییە سیاسییەی لەسەر هەموو ئاستەکان لەجیهاندا بەڕێوەدەچێت. بەدوای هیچ سوود و دەستکەوتێکی سیاسییەوە نییە لەدەرەوەی ئەم پرەنسیپە. وباهیچ کەسیش چاوەڕوانییەکی وەها لەم بزووتنەوەیە نەکات. دووەم/ بێئەخلاقیبوونی سیستەمی سیاسیی جیهان، بەم واتایە نییە، کە هەموو شتەکان لەدژی ئێمەدەبن و هەرگیز شتی باش روونادات، چونکە لەپاڵ ئەمانەدا جیهانی بەرژەوەندییەکانیش هەیە. و پێموایە، هێزە جیهانییەکان تا کۆتایی تەنیا تەماشاکەرێک نابن. چونکە خەسڵەتی سیستەمی ئاکەپە لەوەی هەڵگری تەواوی خەسڵەتە فاشستییەکانە، شاراوە نییە و ناکرێ ئەم ڕاستییە نەبینن کە ئاکاپە مەترسییەکی جدییە بۆ تەواوی خۆرهەڵاتی ناوەڕاست. و نازیزمی هێتلەریی و فاشیزمی ئیتالیایی چی بەسەر ئەوروپادا هێنا، بەدڵنیاییەکی تەواوەوە ئەردۆگان لەمە خراپتر بەسەر ئەم ناوچەیەدا دەهێنێت. و لەم ناوەدا کورد بۆخۆی چەندە خۆراگرتر بێت و سەرکەوتن بەدەست بخات، بەهەمان ئەندازە، هاوکاریی جیهانیش مسۆگەر دەکات.\nشەری عەفرین، بەوجۆرە بەڕێوەناچێت، کە ئەردۆگان، نەخشەی بۆ کێشاوە. چونکە هەرشەڕێک لەجیهاندا خاڵی دەستپێکی بەدەست ئەو کەسانەیە کە هەڵی دەگیرسێنن، بەڵام مەرج نییە خاڵی کۆتاییشی هەر بەدەست ئەوان بێت. لەسەرەتای شەڕی ناوخۆی سوریا، کە پێدەنێتە حەوتەمین ساڵیەوە، تورکیا نەخشەیەکی وەهای لەسەردا بوو کە لەماوەی چەند مانگێکدا، رژێمی دیکتاتۆری بەعس بکەوێت و رژێمێکی دیکتاتۆری تری ئیخوانی لەم وڵاتەدا ئاوا بکات و ببێتە دەروازەی زیندووکردنەوەی ئیمپراتۆریای لەدەستچووی عوسمانی و کوردانیش زۆر بەئاسانی پەرت وبڵاوبکات و شاروگوندێک بەناسنامەی کوردی نەهێڵێتەوە. بەڵام دیتمان چۆن ئەو خەونانە بوونە بڵقی سەرئاو و کوردان نەک هەر لەناو نەچوون بەڵکو بوونە هێزێک کە بەقەدەر دەوڵەتێک وپتریش حسابیان بۆ بکرێت. لێرە بەدواش هەروا دەبێت. هێزی داگیرکەر توانای وێرانکردن و خوێنڕشتنی هەیە ورەنگە لێرولەوێ گوندو شاریش داگیر بکات! بەڵام شکەست و سەرکەوتن لەشەڕدا بەمجۆرە ناپێورێت. بەڵکو پرۆسەیەکە چەندە بەزانست و تەکنیکەوە بەستراوەتەوە، کەدوژمن هەیەتی، لەوەزۆرتر بە ئیرادەو هێزی قوربانیدانەوە کەنییەتی. وبێگومان ئاکامی کۆتاییش لە گۆڕەپانی سیاسەتدا یەکلا دەبێتەوە، کەئەوەی تائێستا لە ئەردۆگانمان بینیوە، تەنیا گەوجایەتی و خۆکوشتن بووە. لەبەرانبەردا کوردان لەگەڵ واقیع، نەک خەون و خەیاڵدا سیاسەتیان پەیڕەوکردووە. و ئامادەن ئەو بەهایانە بدەن کە شایستەی دەستکەوتەکانن.\nعەفرین سەردەکەوێت وئەردۆگانیش بەم پەلامارە سەرشێتانەیەی، لە قومارچییەک دەچێت کە لەسەر مێزی قومار تەواوی یارییەکانی دۆڕاندووەو تەنیا کارتێکی بەدەستەوەماوە کە ناوی عەفرینە و بەتەمایە موعجیزەیەک رووبدات وبەم کارتەی تەواوی شکەستەکانی رابردووی قەرەبوو بێتەوە.


بەرهەمی داعش بۆ كێ بوو؟ – Knwe.org\nسەرەکی » وتار » شادمان مه‌لا حه‌سه‌ن » بەرهەمی داعش بۆ كێ بوو؟\nبەرهەمی داعش بۆ كێ بوو؟\nئیسلامی سوننە بەگشتی و عەرەب بەتایبەت لە ماوەی سێ دەیەیی دوایی بەعەقلیەتێكی زۆر سەیر و ووشك جوڵانه‌وه . لەبەرامبەر تەوژمەكانی تر زیانی گەورەیان كرد. بەتایبەت لەبەرامبەر ئێران كە ستونی لە مێژینەی هێزە سوننیەكانە. لە ساڵی 1991 بەدواوە رێكخراوی تیرۆرستی ئەلقاعیدەیان دروست كرد. ئەگەرچی ئەم جوڵانەوەیە لەسەرەتادا بۆ بەرپەرچ دانەوەی جوڵانه‌وه‌ی كۆمەنیستی شەڕی ئەفغانستان بوو،كەچی دوای نەمانی یەكێتی سۆڤیەت یەكسەر ئەم رێكخراوە تیرۆرستیە، رووی لە رۆژئاوا وەرگێڕا.\nئەوەبوو كردەوەی 11ی سێبتەمبەری ساڵی 2001یان ئەنجامدا لە ئەمەریكا،ئەمە بووە هۆكارێك دوو حكومەتی سوننە مەزهەب لە ئەفغانستان و عیراق بروخێنرێ، ئەوەی عیراق بووە مولكی شیعە ئەوەی ئەفغانستانیش بۆ ئێران بووە دۆست . یاخود بەشی ئێرانیش درا،چونكە كەمینەیەكی زۆری شیعەنشین لەوێش هەن.\nلەدوای رووخانی رژێمی بەعس لە عیراق هەموو ئەو گروپانەی بەناو بەرگری و دژایەتی داگیركەر دامەزران هەموویان ستایل دڕندە و توندڕەو بوون . هیچ سیما و خەسلەتێكی سەردەم و شارستانیان پێوە نەبوو،هەموو بیروباوەڕ و پێكهاتەیەكی جیاواز لە خۆیان رەت دەكردەوە. دواین نموونەیان دەوڵەتی ئیسلامی لە عیراق و شام (داعش)بوو . كە دڕندەیەكەی گەیشتە ترۆپك لە جینۆساید و رەشەكوژی مرۆڤ . پەلی هاوێشت بۆ تێكدانی ئارامی وڵاتانی جیهان بەتایبەت ئەوروپا . ئەگەرچی لەلایەن چەند وڵاتێکی ناوچەیی سوننە مەزهەب پشتیوانی دەكرا، به‌ڵام لە ئێستادا داعش لە سەرەمەرگی كۆتایدایە هیچی نەماوە كە ببێتە هۆی هەڵسانەوەی.\nبەرهەمی داعش زیاتر وێران كردنی ناوچە سوننی نشینەكانی عەرەب بوو لە عیراق و سوریا،هەروەها تەوژمی سوننەی بەشێوەیەكی كاریگەر كزكرد . لەبەرامبەردا تەوژمی شیعەگەرایی زۆر گەشەی كردوە هەم لە دەسەڵات و هەم لە فراوان بوونی ناوچەی جوگرافی هەمیش خۆگونجاندنیان لەگەڵ هێزی گەورەی دونیا.عیراق وابەئاسانی جارێكی تر نابێتەوە مەملەكەتی سوننە. سوننەكانیش بەهەمانشێوە واز لەم بیروباوەڕە توندڕەوە رەش و سپیە ناهێنن لەداهاتوو لەوانەیە هەوڵی جوڵانه‌وه‌ی تر بدەن، به‌ڵام بەهەمانشێوەی ئێستا گورزی كاریگەرتریان لێدەدرێ،چونكە ناتوانن ئەم عەقلیەتە بگۆڕن.\nئەوان دەسەلاتێكیان دەوێ لەسەر بیروباوەڕێك كەوا هەموو جیهان وەكو ئەوان بێت، ئەمەش لە دونیادا بوونی نییە و ناشبێت. كەواتە لەهەر كاتێك جوڵە بكەن جیهان لەسەریان كۆدەبێتەوە بۆ لەناوبردنیان،وەك ئەوەی بەسەر داعشیان هێنا،چونكە بوونی ئەم تیرۆریستانە مایەی هەڕەشەیە بۆ سەر جیهانی پێشكەوتوو و مرۆڤ دۆست. بۆیە بەرهەمی داعش بۆ سوننە وێران كردن و دۆڕاندنی جوگرافیا و دەسەڵات بوو و بۆ شیعەش بەرهەمدار بوو،چونكە دەسەڵاتی زیاتری گرتە دەست و جوگرافیای خۆی فراوانتر كرد.\n1,055 جار بینراوە


Friday, 05.22.2020, 21:23\n(به‌راوردێك له نێوان یاسا تایبه‌تیه‌کانی ئه‌ڵمانیا، هۆڵه‌نداو به‌لجیکا له‌گه‌ڵ یاسای ڕێکخستنی خۆپیشاندانه‌کانی هه‌رێمی کوردستان)\nیاسای ڕێکخستنی خۆپیشاندانه‌کانی هه‌رێم که له لایه‌ن په‌رله‌مانی کوردستانه‌وه په‌سه‌ند کراوه و له لایه‌ن سه‌رۆکی هه‌رێمه‌وه ئیمزا کراوه. به به‌راورد کردنی به یاسا په‌یوه‌ندیداره‌کانی وڵاتانی دیموکراتی بڕگه و توخمه نا دیموکراسیه‌کانی یاساکه‌ی هه‌رێم باشتر خۆده‌رده‌خه‌ن که له‌گه‌ڵ یاسا گشتیه دیموکراتیه‌کان و ده‌ستوره‌کان و یاساکانی ئه‌و وڵاتانه و ده‌ستوری ئێراق دا دژ به یه‌کن و ئه‌و یاسایه ده‌خه‌نه ژێر پرسیاره‌وه.\n1) ماوه‌ی ئاگادار کردنه‌وه یان ماوه‌ی داوا بۆ مۆڵه‌ت وه‌رگرتن\nماده‌ی 4؛ به‌شی 1: (ده‌قی یاسای خۆپیشاندان له هه‌رێمی کوردستان)\n" داواکاری ڕێکخستنی خۆ پیشاندان له لایه‌ن لیژنه‌وه پێش واده‌ی ئه‌نجامدانی به (48) کاتژمێر به لایه‌نی که‌م به مه‌رجێك ڕۆژانی پشووی فه‌رمی ڕه‌چاو بکرێت."\nهه‌ردو یاسای هۆڵه‌ندی و ئه‌ڵمانی به هه‌مان شێوه (48) کاتژمێریان دیاری کردووه بۆ وه‌ڵامدانه‌وه‌ی نوسین له لایه‌ن سه‌رۆکی یه‌که‌ی کارگێڕیه‌وه، به‌ڵام هیچ یه‌کێك له‌و دوو یاسایه ڕه‌چاو کردنی ڕۆژانی پشووی فه‌رمی دیاری نه‌کردووه. له هه‌ر دوو وڵاته‌که‌دا وه‌ڵام دانه‌وه‌ی ئاگادار کردنه‌وه" نه‌ك داواکاری" به هۆی ڕۆژی یان ڕۆژانی پشوی فه‌رمیه‌وه له 48 کاتژمێر تێ ناپه‌ڕێنرێت، له‌به‌ر چاو گرتنی ڕۆژانی پشووی فه‌رمی به پێچه‌وانه‌ی سه‌رجه‌م کار و مه‌سه‌له‌یه‌کی تر بۆ خۆپیشاندان ده‌گمه‌ن ڕه‌چاو ده‌کرێت. له‌به‌ر ئه‌وه‌ی سروشتی دیموکراتی مافی ڕاده‌ربڕین به ڕاده‌یه‌ك به‌رز ڕاگیراوه که به شێوه‌ی تایبه‌ت مامه‌ڵه‌ی له‌گه‌ڵ دا ده‌کرێت.\nله ماده‌ی 5 ی یاسای خۆپیشاندانی هۆڵه‌ندا خاڵی c مافی ئه‌وه‌ی داوه به سه‌رۆکی یه‌که‌ی کارگێڕی که له هه‌ندێك هه‌ل و مه‌رجی دیاری کراودا ماوه‌ی یاسایی دیاری کراو که 48 کاتژمێره بۆ ئاگادار کردنه‌وه، که‌م بکاته‌وه. ئه‌مه‌ش به پێچه‌وانه‌ی یاسای هه‌رێمی کوردستان هیچ بڕگه‌یه‌ك نیه له حاڵه‌تی پێویست و ڕوداوه کتو پڕه‌کان ئه‌م ماوه‌یه که‌م بکاته‌وه.\nیاسای ڕێکخستنی خۆپیشاندان له به‌لجیکا ڕه‌نگدانه‌وه‌ی ئاڵۆزی پێکهاته‌ی وڵاته‌که‌یه و یاسایه‌کی ئاڵۆزه. یاساکانی خۆ پیشاندانی ئه‌م وڵاته ده‌که‌وێته چوار چێوه‌ی یاساکانی پۆلیسه‌وه، یاساکانی گشتی پۆلیس به ڕاوێژکاری پۆلیسی فیدراڵ له‌گه‌ڵ حکومه‌ت و په‌رله‌مانی فیدراڵ داده‌نرێن. یاساگشتیه‌کانی پۆلیسی یه‌که کارگێڕیه‌کان که شار و گوند و گه‌ڕه‌که گه‌وره‌کانن به ڕاوێژکاری پۆلیسی یه‌که کارگێڕیه‌کان، له لایه‌ن لیژنه‌ی شاره‌وانی یه‌که کارگێڕیه‌کانه‌وه و له‌به‌ر تیشکی یاسا گشتیه‌کانی پۆلیسی گشتیه‌وه داده‌نرێن. هه‌ر بۆیه له بەلجیکا له هه‌ر یه‌که‌یه‌کی کارگێڕیه‌وه یاسایه‌کی که‌م تا زۆر جیاواز هه‌یه که به پێی دۆخی ئه‌و یه‌که کارگێڕیه و ژماره‌ی دانیشتوانی و گرنگیه‌کان و به‌رژه‌وه‌ندیه‌کانی دانیشتوانی ئه‌و یه‌که کارگێڕیانه داڕێژراون و ڕێکده‌خرێن. هه‌ندێك جار گه‌لێك جیاوازیان له نێواندا هه‌یه.\nبۆ ئه‌م بابه‌ته یاسا گشتیه‌کانی پۆلیسی فیدراڵ و سێ گه‌ڕه‌کی برۆکسل له‌به‌رچاو گیردراوه.\nله ماده‌ی 27 ی ڕێچکه گشتیه‌کانی پۆلیسی گشتی به‌لجیکادا هاتووه که پێویسته 20 ڕۆژی که‌له‌نده‌ری (ڕۆژژمێری) پێش ڕوودانی هه‌ر گردبونه‌وه، خۆپیشاندان و ڕێپێوانێك له شوێنه گشتیه‌کاندا داوای نوسین له سه‌رۆکی یه‌که‌ی کارگێڕی بکرێت. به‌ڵام ئه‌وه‌ی گرنگه و ئه‌م ماوه‌یه ده‌خاته بارێکه‌وه که بۆ چه‌ند کاتژمێرێك که‌م بکرێته‌وه ئه‌و ده‌سته‌واژه‌یه‌ی تری هه‌مان ماده‌یه که ده‌ڵێت:"جگه له‌وه‌ی که (ئه‌وه) ده‌رئه‌نجامی ڕوداوێکی چاوه‌ڕوان نه‌کراو بێت". لێره‌دا" ئه‌وه" مه‌به‌ستی له گردبونه‌وه،خۆپێشاندان، ڕێپێوان و هه‌رسێکیان به‌یه‌که‌وه‌یه. ته‌واوی ده‌سته‌واژه‌که ئه‌و 20 ڕۆژه ده‌خه‌نه ژێر سروشتی ئه ڕوداوه چاوه‌ڕوان نه‌کراوه‌ی که خۆپیشاندانه‌که‌ی بۆ ده‌کرێت. لێره‌دا چه‌ند نمونه‌یه‌ك ده‌هێنمه‌وه. کاتێك له وڵاتێك هێزێکی چه‌کداری بکه‌وێته کوشتاری ده‌سته‌یی و ڕۆژانه سه‌دان که‌س بکوژرێت مه‌حاڵه خۆپیشاندان بۆ ڕاگرتنی ئه‌و کوشتاره 20 ڕۆژ بخایه‌نێت. به‌ڵکو له چه‌ند کاتژمێرێکدا سه‌رۆکی یه‌که‌ی کارگێڕی ئاگادار ده‌کرێته‌وه و په‌سه‌ند کردنه‌که ده‌هێنرێت بۆ شوێنی خۆپیشاندانه‌که و له ڕه‌وتی خۆ پیشاندانه‌که‌دا ده‌درێته به‌رپرسی خۆپێشاندانه‌که. ئه‌مه‌ش به پشت به‌ستن به ده‌سته‌واژه‌ی "جگه له‌وه‌ی...". ئه‌مه‌ش مانای ئه‌وه‌ی له کاتی پێویست و ڕوداوی کتو پڕی دا ئه‌و ماوه دیاری کراوه پوچه‌ڵ ده‌بێته‌وه.\nڕێچکه گشتیه‌کانی پۆلیسی گه‌ڕه‌کی ئه‌ندێرلێخت له برۆکسل، له ماده‌ی 30 دا، به پێی هه‌ل و مه‌رجی سنوری یه‌که کارگێڕیه‌که 10 ڕۆژی کاری دیاری کردووه (ڕۆژانی کاری ئه‌و ڕۆژانه‌ن که کاری تیا ده‌کرێت و پشوی فه‌رمی ڕه‌چاو ده‌گیردرێت). گه‌ڕه‌کی ئه‌ندێرلێخت یه‌کێکه له گه‌ڕه‌که میللیه پڕ گیروگرفت و قه‌ڵه‌باڵغه‌کانی شاری بروکسل و ئه‌و هه‌ل و مه‌رجانه له‌به‌ر چاو گیردراوه.\nڕێچکه گشتیه‌کانی پۆلیسی گه‌ڕه‌کی ئێته‌ربێك له برۆکسل، له ماده‌ی 11دا داواکاره له لایه‌ن ده‌سه‌ڵاتی به‌رپرسه‌وه داواکاری خۆپیشاندان په‌سه‌ند کراو بێت و داوا به نوسین پێشکه‌ش بکرێت. به‌ڵام هیچ کاتێکی بۆ دیاری نه‌کردوه، ئه‌مه‌ش مانای ئه‌وه‌ی سروشت و ئامانجی خۆپیشاندانه‌که بڕیارده‌ره. جێگای سه‌رنجه زۆربه‌ی ده‌زگاکانی یه‌کێتی ئه‌وروپا و حکومه‌ته‌کانی به‌لجیکا ده‌که‌ونه ئه‌م گه‌ڕه‌که‌وه و زۆربه‌ی خۆپیشاندانه‌کان به‌رامبه‌ر ئه‌و ده‌زگایانه له‌م گه‌ڕه‌که‌دا ئه‌نجام ده‌درێت.\nڕێچکه گشتیه‌کانی پۆلیسی گه‌ڕه‌کی ئێلسنه له برۆکسل، له ماده‌ی 31 دا وا هاتووه که پێویسته 20 ڕۆژی ڕۆژ ژمێری پێش ڕودانی خۆپیشاندانه‌که داوا به نوسین پێشکه‌ش بکرێت. هه‌روه‌ها له لایه‌ن ده‌سه‌ڵاتی به‌رپرسه‌وه په‌سه‌ند کراو بێت. بێگومان ئه‌م ماوه‌یه‌ش ده‌که‌وێته ژێر هێزی ماده‌ی 27 ی ڕێچکه گشتیه‌کانی پۆلیسی گشتی به‌لجیکا، له‌به‌ر ئه‌وه‌ی ئه‌و ڕێچکانه بۆ وڵاتن و گشتی ترن له ڕێچکه‌ی گه‌ڕه‌که‌کان. ئه‌مه‌ش ئه‌و ماوه‌ی بیست ڕۆژه پوچه‌ڵ ده‌کاته‌وه له کاتی پێویست و ڕوداوه کتو پڕیه‌کان دا.\nشایانی باسه که ژماره‌یه‌کی زۆر باڵوێزخانه‌کانی وڵاتان ده‌که‌ونه ئه‌م گه‌ڕه‌که و گه‌ڕه‌که‌کانی نزیکیه‌وه.\n2) ئه‌و ئاستانه‌ی ده‌سه‌ڵات که داواکاری نوسین یان ئاگادارکردنه‌وه‌یان ئاراسته بکرێت؟\nماده‌ی 3 ؛ بڕگه‌ی 1خاڵی 1 (ده‌قی یاسای خۆپیشاندان له هه‌رێمی کوردستان).\n"وه‌زیر ده‌سه‌ڵاتی مۆڵه‌تدانی خۆپیشاندانی هه‌یه، ئه‌گه‌ر له سه‌ر ئاستی هه‌رێمدا بوو."\nله هیچ یه‌کێك له وڵاتانی ناو براو دا جگه له سه‌رۆکی یه‌که‌ی کارگێڕی باس له داواکاری یان ئاگادارکردنه‌وه‌ی پله‌ی به‌رز تر نه‌کراوه و ئه‌نجام دان و دواکاری و ئاگاداری بۆ خۆ پیشاندان به یه‌که فه‌رمانبه‌ریه‌کانه‌وه به‌ستراوه. ته‌نانه‌ت له یاسای ئه‌ڵمانی دا ته‌نها په‌نجه بۆ فه‌رمانبه‌ری به‌رپرسیار ڕاکێشراوه. ئه‌گه‌ری خۆپیشاندان له ئاستی هه‌رێم دا به شێوازی کرداری ئه‌گه‌رێکی تیۆری و ئه‌گه‌رێکی بێ بنه‌مایه. ئه‌گه‌ر سه‌رباری ئه‌وه‌ی بۆ مه‌سه‌له‌یه‌کی تایبه‌ت به هه‌رێمه‌که‌وه له لایه‌ن ڕێکخراوێکی سه‌رتاسه‌ری له هه‌مان ڕۆژ و کات دا خۆپیشاندان بڕیار بدرێت، هێشتا ناچاریه که له هه‌ر یه‌که‌یه‌کی کارگێری دا به پێی هه‌ل و مه‌رجی یه‌که کارگێڕیه‌که شوێنه‌کان دیاری ده‌کرێت و په‌یوه‌سته به یه‌که کارگێڕیه‌که‌وه. بۆیه ئه‌م بڕگه‌یه ده‌کرێت ته‌نها بۆ ئاڵۆزکردن و به‌دوادا خستنی خۆپیشاندانه‌که لێکبدرێته‌وه. له‌به‌ر ئه‌وه‌ی ڕێکخه‌رانی خۆپیشاندانێك له‌سه‌ر ئاستی هه‌رێم له لایه‌که‌وه ده‌به‌ستێته‌وه به مۆڵه‌تی وه‌زیری ناوخۆوه، بۆ په‌سه‌ند کردنی مه‌بده‌ئی خۆپیشاندانه‌که. له لایه‌کی تره‌وه ڕێکخه‌رانی خۆپیشاندانه‌که ده‌به‌ستێته‌وه به ڕێکخستنی کرداری خۆپیشاندانه‌که له یه‌که کارگێڕیه جیاوازه‌کاندا. ئه‌گه‌ر مه‌به‌ستیش ئه‌وه بێت ته‌واوی به‌شداری بوانی خۆپیشاندانێکی گه‌وره که دانیشتوانیی یه‌که جیاوازه کارگێڕیه‌کان له شارێکی دیاری کراودا کۆبکاته‌وه. ئه‌وا ئه‌وسا ته‌نها سه‌رۆکی ئه‌و یه‌که کارگێڕیه، که خۆپیشاندانه‌که‌ی تیادا ئه‌نجام ده‌درێت مافی هه‌یه مۆڵه‌ت بدات یان ئاگادار بکرێته‌وه. بۆیه ئه‌م بڕگه‌یه ده‌کرێت به توندی بخرێته ژێر گومان و پرسیاره‌وه.\n3) ئاگادار کردنه‌وه یان داوای به نوسرا و بۆ مۆڵه‌تی خۆپیشاندان\nماده‌ی 3 ؛ به‌شی 2 : (ده‌قی یاسای خۆپیشاندان له هه‌رێمی کوردستان)\nنابێ خۆ پیشاندان بکرێت، هه‌تا داوایه‌ك پێشکه‌ش به وه‌زیر یان سه‌رۆکی یه‌که‌ی کارگێڕی نه‌کرێ و ڕه‌زامه‌ندی نووسراو به‌ده‌ست نه‌هێندرێت.\nهه‌ر دوو یاسای خۆ پیشاندانی ئه‌ڵمانی و هۆڵه‌ندی ته‌نها داوای ئاگادار کردنه‌وه ده‌که‌ن نه‌ك داواکاری به نوسین. داواکاری نوسین ته‌نها له یاسای پۆلیسی به‌لجیکا و یه‌که کارگێڕیه‌کانی ئه‌و وڵاته‌دا هاتووه. ئه‌مه‌ش وه‌ك ئه‌وه‌ی له سه‌ره‌وه باسکرا ئاسانکاری تیادا کراوه له هه‌ل و مه‌رجی ڕوداوه چاوه‌ڕوان نه‌کراو و کتو پڕه‌کان دا.\nله ماده‌ی 6 بڕگه‌ی a یاسای خۆ پیشاندانی هۆڵه‌ندی ئه‌گه‌رچی ته‌نها داوای ئاگادار کردنه‌وه به نوسین ده‌کات، له هه‌مان ماده‌دا بڕگه‌ی c مافی ئه‌وه‌ی داوه به سه‌رۆکی یه‌که‌ی کارگێڕی که له هه‌ندێك هه‌ل و مه‌رجی دیاری کراودا پێویسته ئاگادار کردنه‌وه‌ی ده‌میش په‌سه‌ند بکات.\nله هه‌ندێك فۆڕمی داواکاری بۆ ڕێگه‌دان به چالاکیه کولتوری و وه‌رزشی و ئابوریه‌کان له شوێنه گشتیه‌کان دا پێویسته 8 حه‌فته زووتر له ڕۆژی چالاکیه‌کان فۆڕمی داواکاری پێشکه‌ش بکرێت و چاوه‌ڕێی مۆڵه‌ت وه‌رگرتن ببن. له ساڵی 2011 وە داواکاریه‌کان له شاری ئه‌نتوێرپن که دوهه‌مین شاری گه‌وره‌ی به‌لجیکایه پێویسته ته‌نها له ڕێگای دیجیتاڵه‌وه بێت. به‌ڵام بۆ خۆ پێشاندان به ڕاشکاوی و ڕوونی نوسراوه ماوه‌ی 8 حه‌فته خۆپیشاندان ناگرێته‌وه "بۆ خۆپیشاندان داوای مۆڵه‌ت پێدان پێویست نییه، ته‌نها ئاگادارکردنه‌وه پێویسته، ئه‌وه‌ش به لایه‌نی که‌مه‌وه پێش 72 کاتژمێر" ئێستا ئاگادارکردنەوە بۆ خۆپیشاندانیش به پێی ئه‌و سه‌رچاوه‌یه له‌و شاره پێویسته به شێوازی دیجیتاڵ بێت، ئه‌مه‌ش خۆی له خۆیدا ئه‌وه ڕاده‌گه‌یه‌نێت که ئیمزا خستنه سه‌ر ئاگاداریه‌که پێویست نیه به‌ڵکو ته‌نها ناو، ناونیشان، ژماره‌ته‌له‌فۆنی ڕێکخه‌ری خۆپیشاندانه‌که و شوێن و کات و به‌روار و ئامانجه‌کانی خۆپیشانه‌که پێویسته ڕابگه‌یه‌نرێت.\nله ئه‌ڵمانیا له سه‌ره‌تای ساڵانی هه‌شتاوه 'خۆپیشاندانی خۆ ڕسك" " Spontane Demonstration " هه‌یه و بۆته یاسایی و ڕێگا پێدراو بووه.\nخۆپیشاندانی خۆڕسك له ده‌ستور و له یاسای خۆپیشاندانه‌کانی ئه‌ڵمانیادا ناوی نه‌هێنراوه، له‌گه‌ڵ ئه‌وه‌شدا یاساییه. به یاسایی بونی خۆپیشاندانی خۆڕسك ده‌گه‌ڕێته‌وه بۆ ڕوداوێکی ساڵی 1981 له هه‌رێمی نۆرد ڕاین وێست فاڵنی ئه‌ڵمانیا به ناوی بڕیاره‌که‌ی برۆکدۆرف " Der Brokdorf-Beschluss" . له ساڵی 1975 وه خۆپیشاندانی به‌رده‌وام دژ به وێستگه‌ی ئه‌تۆمی برۆكدۆرف ئه‌نجام ده‌درێت، زۆر جار خۆپیشاندانه‌کان توند و تیژ و بون، له نێوان خۆپیشانده‌ران و پۆلیس دا به‌یه‌کدادان ڕووی داوه. له کۆتایی مانگی دووی ساڵی 1981 خۆ پیشاندانێکی 50 هه‌زار که‌سی به بێ ئاگادارکردنه‌وه‌ی فه‌رمی ئه‌نجام ده‌درێت، به‌رپرسان به لادانی داده‌نێن له ماده‌ی 14 ی یاسای گردبونه‌وه‌کانی ئه‌ڵمانیا، مه‌سه‌له‌که ده‌که‌وێته دادگای ده‌ستوری ئه‌ڵمانیاوه. دادگای ده‌ستوری به پشتبه‌ستن به ماده‌ی 8 ی ده‌ستوری ئه‌ڵمانیا به لادانی یاسایی دانانێن و له‌و به‌رواره‌وه ئه‌و جۆره خۆپیشاندانانه نایاسایی نین.\nخۆپیشاندانی خۆڕسکیش ده‌کرێت به دوو شێوازه‌وه. یه‌که‌م؛ گردبونه‌وه‌ی ڕاسته‌وخۆ یان (هەر ئێستا) Sofortversammlung هه‌روه‌ها گردبونه‌وه‌ی خێراEilversammlung .\nگردبونه‌وه‌ی ڕاستوخۆ ، په‌یوه‌سته به سروشتی خودی ئه‌و گردبونه‌وه‌یه، لێره‌دا که‌سێك یان ڕێکخراوێك داواکه‌ری یان ئاگادارکه‌ره‌وه‌ی گردبونه‌وه‌که نیه ، به‌ڵکو هۆکاری ئه‌کتوێڵ و ڕوداوی له پڕ خۆپیشاندان یان گردبونه‌وه خۆڕسكه‌که دروست ده‌کات، ئه‌مه‌ش داوای ئاگادارکردنەوە پوچه‌ڵ ده‌کاته‌وه.\nدوهه‌م شێوازی گردبونه‌وه‌ی خۆڕسك، گردبونه‌وه‌ی خێرایه، کاتێك ڕێگا پێدراوه ئه‌نجام بدرێت که به شێوه‌ی یاسایی که‌س یان ده‌زگای په‌یوه‌ندیدار ئاگادار کرابێته‌وه. به‌ڵام به هۆی ڕوداوه تایبه‌تیه‌که‌وه پێویست نیه پابه‌ندی بکرێت به 48 کاتژمێره‌وه، وه‌ك ئه‌وه‌ی له یاسای خۆ پیشاندنه‌کانی ئه‌ڵمانیادا هاتووه.\nبڕیاری بڕۆکدۆرف بۆته مه‌رجه‌عێك له زۆربه‌ی وڵاتانی دیموکراتی دا و له زۆر وڵاتانی تردا ئه‌نجام ده‌درێت. له ساڵی 1992 دا نوسه‌ری ئه‌م بابه‌ته به‌شداری خۆ پیشاندانی کردووه دژ به سه‌فاره‌تی ئێراقی له برۆکسل، به بێ داواکاری و به بێ ئاگادارکردنه‌وه. به‌ڵام ڕوبه‌ڕوی هیچ سزا و لێپرسینه‌وه‌یه‌ك نه‌بووم و ته‌نها لێپرسینه‌وه و سزا دان بۆ چونه ناو باڵوێزخانه‌که و شکاندن و خه‌ساره‌ت دان له باڵوێزخانه‌که و بردنی دۆکومێنته‌کان بووه.\nله به‌رواری 29.07.2009 له دێنهاخی پایته‌ختی هۆڵه‌ندا، له 17.05.2010 له زاندامی هۆڵه‌ندا ، له 15.05.2009 له له‌نده‌ن، له 06.10.2010 له ڤێنا، له 01.05.2010 له گیسنی ئه‌ڵمانیا ، خۆپیشاندانی خۆڕسك ڕویداوه و ده‌توانرێت ده‌یان نمونه‌ی تر بخرێنه ڕوو.\n4) هۆکاره‌کانی ڕه‌ت کردنه‌وه یان هه‌ڵوه‌شاندنه‌وه‌ی خۆ پیشاندانه‌کان.\nماده‌ی 3 ؛ به‌شی 3: (ده‌قی یاسای خۆپیشاندان له هه‌رێمی کوردستان)\n" وه‌زیر یان سه‌رۆکی یه‌که‌ی کارگێڕی بۆی هه‌یه داواکاری ڕێکخستنی خۆپیشاندان ڕه‌ت بکاته‌وه، ئه‌گه‌ر بۆی ساغ بووه‌وه که زیان به سیسته‌م و ئاکاری گشتی ده‌گه‌یه‌نێ و پێ ڕاگه‌یاندنی ڕه‌ت کردنه‌وه‌که‌ش به نووسین ده‌بێت و هۆکاره‌که‌ش دیاری بکرێت."\nیاسای پۆلیسی به‌لجیکا و سه‌نته‌ری بڕۆکسل وگه‌ڕه‌که‌کانی برۆکسل، که به توند ترین یاساکان داده‌نرێن له هیچ شوێنێکدا ره‌ت دانه‌وه‌ی ئه‌و داوایه دیاری ناکات و ئه‌گه‌ری بۆ دانه‌نراوه. ته‌نها له هه‌ندێك شوێنی دیاری کراوی سه‌نته‌ری بروکسل خۆ پیشاندانی فراوان قه‌ده‌غه‌یه، (سه‌رباری ئه‌وه نوسه‌ری ئه‌م بابه‌ته له 2008 دا له ناوه‌ڕاستی برۆکسل بۆ چه‌ند سه‌د که‌سێك په‌سه‌ندکردنی گردبونەوەی بۆ یادی هه‌ڵه‌بجه به‌ده‌ست هێناوه) ئه‌مه‌ش مانای ئه‌وه‌ی کاتێك له شوێنێکی دیاری کراوی ناوچه قه‌ده‌غه‌کراوه‌کاندا بێت و کاریگه‌ری ڕاسته‌وخۆ نه‌کاته سه‌ر ژیانی گشتی، ڕێگا پێدراوه. له ماده‌ی 30 ی ڕێچکه گشتیه‌کانی پۆلیسی گشتی به‌لجیکا و ماده‌ی 33 ی ڕێچکه گشتیه‌کانی پۆلیسی سه‌نته‌ری بڕۆکسل دا له قه‌ده‌غه کردنی ( به مانای ڕاگرتن و هه‌ڵوه‌شاندنه‌وه‌ی) خۆ پیشاندان ده‌دوێت ئه‌گه‌ر بێت و ئاسایشتی گشتی بخاته مه‌ترسیه‌وه یان هات و چۆی ئاسایی نائاسایشت بکات. ئه‌و نائاسایش کردنه‌ش له هه‌ردوو تێکسته‌که‌دا دیاری کردون، به گشتی بریتین له: (1.به‌رد و شتی تر هاویشتن. 2. به‌کارهێنانی چه‌كی فیشه‌کی ئاسایی و فیشه‌کی دەنگی (موختار کوژ). 3. به‌کارهێانی ته‌قه‌مه‌نی (فیشه‌که شێته).4. پیا هه‌ڵگه‌ڕان به دیوار و دره‌خت و په‌یکه‌ر و شوێنه گشتی و تایبه‌تیه‌کان دا. 5.کرداری توند و تێژی و ده‌نگه ده‌نگی زۆر و فراوان و بەردەوام. 6 ئه‌نجام دانی کار و مامه‌ڵه‌ی بێ مۆڵه‌تی کڕین و فرۆشتن لە گردبونەوەکاندا. 7.هه‌ندێ کاری ئه‌کرۆباتی به چه‌ك و فیشه‌ك و شتی بریندارکه‌ر 8. .به‌کارهێنانی ده‌مامك.\nله یاسای هۆڵه‌ندی دا هیچ شتێك سه‌باره‌ت به ڕه‌ت کردنه‌وه نه نوسراوه ، ته‌نها له ماده‌ی 2 دا له سنوردار کردن ده‌دوێت، ئه‌مه‌ش مانای ئه‌وه‌ی ڕه‌ت کردنه‌وه‌ی خۆپیشاندان که ڕای خۆ ده‌ربڕینه له یاسادا ڕێ پێ نه‌دراوه، ته‌نها قه‌ده‌غه کردنی و هه‌ڵوه‌شانه‌وه‌ی یان سنوردار کردنی ڕێگا پێدراوه پاش دروست بونی خۆپیشاندانه‌که. ئه‌وه‌ش به هۆکاری دیاری کراو و به مه‌به‌ستی دیاری کراو ئه‌نجام ده‌درێت که بریتین له پاراستنی ته‌ندروستی و له به‌رژه‌وه‌ندی هاتوچۆ و ڕوبه‌ڕو وه‌ستانه‌وه و ڕێگری له ئاژاوه.\nیاسای خۆپیشاندانی ئه‌ڵمانی به هه‌مان شێواز له هیچ ماده‌یه‌كدا په‌نجه بۆ ڕه‌ت کردنه‌وه و ڕێگا پێنه‌دان ڕاناکێشێت. له ماده‌ی 15 دا ته‌نها له قه‌ده‌غه‌کردن و هه‌ڵوه‌شاندنه‌وه‌ی ده‌دوێت، پاش دروست بونی خۆپیشاندانه‌که. ئه‌وه‌ش ته‌نها ڕه‌وتی خۆپیشاندانه‌که دیاری ده‌کات و له‌به‌ر ئاسایشی گشتیه و کاتێك ڕوده‌دات که خۆ پیشاندانه‌که یان ڕێپێوانه‌که بکه‌وێته مه‌ترسی ڕاسته‌وخۆوه. له هه‌مان ماده‌ی 15 به‌شی 2 دا دیاری کراوه که ته‌نها ئه‌و خۆ پیشاندانانه ڕێگا پێنه‌دراون که له‌و شوێنانه‌دا ئه‌نجام ده‌درێن که تیایدا قوربانیه‌کانی ئه‌ڵمانیای نازی هه‌ستی خه‌ڵکی بریندار ده‌کات. ئه‌مه‌ش ته‌نها هه‌ڵقوڵاوی مۆڕاڵ و مرۆڤایه‌تیه نه‌ك هیچ هه‌ل و مه‌رجێکی تر.\nله ماده‌ی 5:به‌شی 4: (ده‌قی یاسای خۆپیشاندان له هه‌رێمی کوردستان) دا ده‌ڵێت:\n" لیژنه بۆی هه‌یه تانه له بڕیاری ڕه‌تکردنه‌وه بگرێت له لای دادگای تێهه‌ڵچونه‌وه‌ی ناوچه‌که له ماوه‌ی (3) ڕۆژ له مێژووی پێ ڕاگه‌یاندن و دادگاکه‌ش پێویسته له ماوه‌ی (48) کاتژمێر تانه‌که یه‌کلایی بکاته‌وه و بڕیاره‌که‌ش یه‌کلایی که‌ره‌وه‌یه".\nجێگای تێڕامانه که لێره‌دا ده‌سته‌واژه‌ی" پێ ڕاگه‌یاندن" بۆ وه‌ڵامی ڕه‌تکردنه‌وه‌ی داواکاریه‌که به‌کار هێنراوه، له کاتێکدا له ماده‌ی 3 ؛ به‌شی 3 دا هاتووه که " پێ ڕاگه‌یاندنی ڕه‌ت کردنه‌وه‌که‌ش به نووسین ده‌بێت و هۆکاره‌که‌ش دیاری بکرێت." ئه‌م دوو ماده‌یه ده‌کرێت نه‌گونجاو بن له‌گه‌ڵ یه‌کتری دا. ده‌کرێت لێره‌دا له ده‌سته‌واژی " پێ ڕاگه‌یاندن"  به وورده‌کاریه‌كی هۆشیارانه و به ئانقه‌ست بخوێنرێته‌وه. لێره‌دا ئه‌م ده‌سته‌واژه‌یه ماف ده‌داته سه‌رۆکی یه‌که‌ی کارگێڕی له هه‌ر شوێنێك و کاتێکدا بێت به ده‌می یان به ته‌له‌فۆن ڕه‌ت کردنه‌وه‌ی داوای خۆپیشاندنه‌که به داخوازی که‌ران ڕابگه‌یه‌نێت.\nکاتێك خۆپیشاندان په‌یوه‌ست نه‌بێت به داواکاریه‌وه و ته‌نها ئاگادرکردنه‌وه‌ی ده‌سه‌ڵات بێت ئه‌گه‌ری ڕه‌تکردنه‌وه‌ی نییه، به‌ڵکو له ڕه‌وتی خۆ پیشاندانه‌که‌دا به هۆی ڕوداوه چاوه‌ڕوان کراو یان نه‌کراوه‌کان ئه‌گه‌ری قه‌ده‌غه کردن به مانای ڕاگرتنی و بڵاوه‌پێکردنی هه‌یه. له یاسای هه‌رێم دا ئه‌گه‌ره‌کانی ڕه‌تکردنه‌وه پێشبینی و دیاری کراون. ئه‌مه‌ش بێ متمانه‌یی دروست ده‌کات و گومانی ده‌چێته سه‌ر بۆ ئاماده‌کاری ڕێخۆشکردن بۆ ڕه‌ت کردنه‌وه‌ی زۆر یان زۆربه‌ی خۆپێشاندانه‌کان. به تایبه‌تی له هه‌رێمێکی وه‌کو کوردستان و له که‌لتورێکی نادیموکراسی سیاسی دا.\n5)داواکاری یان ئاگاداری کردنه‌وه له لایه‌ن یه‌ك که‌سه‌وه یان لیژنه‌وه.\nماده‌ی 1: بڕگه‌ی 4: (ده‌قی یاسای خۆپیشاندان له هه‌رێمی کوردستان)\n"لیژنه‌ی ڕێکخه‌ری خۆپیشاندان: بریتیه له ژماره‌یه‌ك که له سێ که‌س که‌متر و له پێنجیش زیاتر نین، خاوه‌ند شیانی یاسایین و ئه‌رکی به‌ڕێوه بردن و ڕێکخستنی خۆپیشاندان، ده‌گرنه ئه‌ستۆ."\nئه‌م ماده‌یه لێسه‌ندنه‌وه‌ی مافی تاك پێشان ده‌دات له دوو لایه‌نه‌وه.\nیه‌که‌م؛ پێشێلکردنی مافی تاك بۆ ڕێکخستنی خۆ پیشاندان.\nئه‌گه‌ر که‌سێك به هه‌رهۆیه‌ك نه‌توانێت دوو که‌سی تر په‌یدا بکات بۆ پێشکه‌ش کردنی داوا ئه‌وسا ناتوانێت ئه‌و خۆپیشاندانه بێته پیك هێنان. ئه‌مه‌ش شتێکی مه‌حاڵ نیه. ڕه‌نگه خه‌ڵکانێکی زۆر یان دیاریکراو ئاماده‌ییان تیادا بێت که به‌شداری له خۆپیشاندانێکی دیاریکراودا بکه‌ن به‌ڵام ئاماده‌یی ئیمزا کردن و داواکاریان تیادا نه‌بێت و نه‌یهانه‌وێت که‌مترین به‌رپرسی بخه‌نه سه‌ر شانی خۆیان له مه‌ترسی ڕوداوه چاوه‌ڕوان نه‌کراوه‌کانی ناو خۆ پیشاندانه‌که. له‌م باره‌دا ئه‌گه‌ر تاقه که‌سێك ئه‌و ئاماده‌ییه‌ی به ته‌نها تیادا بێت ئه‌وا ئه‌و مافه‌ی لێ زه‌وت کراوه.\nدوهه‌م؛ لێسه‌ندنه‌وه‌ی مافی تاك بۆ خۆ پیشاندان و ده‌ربڕینی بیروڕای خۆی به ته‌نها.\nبێگومان ئه‌مه شتێکی ناوازه‌یه به‌ڵام مه‌حاڵ نیه. ئه‌گه‌ر که‌سێك یان دوو که‌س بیانه‌وێت به ته‌نها خۆپیشاندان بکه‌ن، که هه‌ندێك جار له وڵاتانی دیموکراسی دا ڕوده‌دات. له چوارچێوه‌ی یاسای هه‌رێم دا مه‌حاڵه ئه‌و که‌سه ڕه‌زامه‌ندی به‌ده‌ست بهێنیت له‌به‌ر ئه‌وه‌ی پێویسته سێ که‌س به‌لایه‌نی که‌مه‌وه ئه‌و داوایه پێشکه‌ش بکه‌ن. شتێکی زۆر ئاساییه زۆربه‌ی خوێنه‌ران له کۆمه‌ڵگا نادیموکراسی یان نیمچه دیموکراسیه‌کان دا به‌م ڕه‌خنه‌یه زه‌رده‌خه‌نه بیانگرێت. به‌ڵام ئه‌و فه‌لسه‌فه‌یه‌ی له پشتی ئه‌م ڕه‌خنه‌یه‌وه‌یه شتێك نیه جگه له باوه‌ڕی دیموکراسیانه به مافه‌کانی تاك، که خۆی له خۆیدا به‌شێکه له گشت و کۆمه‌ڵ.\nبێگومان تاکه که‌سه‌کان ده‌توانن دادگا بۆ ناڕازیبونیان له کرداری که‌سێك یان ده‌زگایه‌ك به‌کار بهێنن. به‌ڵام کاتێك که که‌سه‌که بڕیاری دادگای به ناڕه‌وا زانی بۆ سه‌رنج ڕاکێشانی ڕای گشتی مافی ئه‌وه‌ی هه‌یه به ته‌نها خۆ پیشاندانێك داوابکات وبه‌و شێوازه‌ی خۆی پێی په‌سه‌ند و گونجاوه ئه‌نجامی بدات.\nئه‌م خاڵه له تێڕوانینی یه‌که‌م دا به بچوك ده‌بینرێت به‌ڵام ته‌واوی مافه‌کانی مرۆڤ له‌سه‌ر بنه‌مای مافی تاكه، هه‌رگیز ناوترێت کۆمه‌ڵ یان کۆمه‌ڵگا ئه‌و مافه‌ی هه‌یه به‌ڵکو ده‌وترێت تاکه‌کانی کۆمه‌ڵ و کۆمه‌ڵگا ئه‌و مافه‌یان هه‌یه.\nئه‌م مه‌سه‌له په‌یوه‌سته به تێڕوانینی کۆمه‌ڵگا و ئه‌ندامانی په‌رله‌مانی فراکسیۆنه‌کانه‌وه که هه‌میشه له مێژووی پارته سیاسیه‌کانیاندا نه‌یانتوانیوه هاوسه‌نگیه‌كی دروست له نێوان کۆمه‌ڵگه‌ری "کۆله‌کتیڤیزم" و تاكگه‌ری "ئیندیڤیدوالیزم" دا پێك بهێنن. به پێچه‌وانه‌وه له هیچ په‌رله‌مانێکی دیموکراسی و له هیچ یاسایه‌کی خۆپیشاندانی وڵاتانی دیموکراسی دا ئه‌م مه‌رجه نه‌خراوه‌ته ڕوو، به‌ڵکو ته‌نها یه‌ك که‌س یان سه‌رۆکی ڕێکخراوێك ئه‌و مافه‌ی پێدراوه که ده‌زگا په‌یوه‌ندیداره‌کان ئاگادار بکاته‌وه یان داواکاری پێشکه‌ش بکات بۆ خۆپیشاندنه‌که و کات و شوێن و ئامانجه‌کانی. ئه‌مه‌ش هه‌ردو مافه‌که بۆ تاکه که‌س ده‌سته‌به‌ر ده‌کات.\nسه‌باری ئه‌مانه ئه‌و بڕگه‌یه دژ به ماده‌ی 15 ی ده‌ستوری ئێراقیه که به ڕوونی و ڕاشکاویه‌وه له " هه‌موو تاکێك" ده‌دوێت.\nئه‌گه‌ر که‌سانێك ئه‌م به‌راورده‌ی نێوان یاسای خۆپیشاندانی هه‌رێمێکی وه‌کو هه‌رێمی کوردستان له پارچه‌یه‌کی دونیای وڵاتانی جیهانی سێهه‌م دا به نه‌گونجاو یان ناڕه‌وابزانن مافی خۆیانه، به‌ڵام پێویسته ڕێگا به سه‌رانی ئه‌و هه‌رێمه‌ش نه‌ده‌ن که له کۆڕ و کۆنگره‌ی سه‌رانی دیموکراتی دا ڕوی ده‌میان بکه‌نه ئاماده‌بوان و بڵێن:"هه‌ڤاڵه دیموکراته‌کانم". له‌به‌ر ئه‌وه‌ی ناشێت مه‌سه‌له‌کان به دوو پێوانه یان دوو ته‌رازوی جیاواز بپێوین. پێویسته ئه‌ندام په‌رله‌مانه‌کان و سه‌رانی سیاسی هه‌رێمه‌که‌مان سیسته‌می هه‌رێمه‌که‌مان یه‌کلایی بکه‌ینه‌وه. دیموکراتی یان نادیموکراتی.\nبه‌راوردێك له نێوان ده‌ستوری ئێراق، ئه‌ڵمانیا، هۆڵه‌نداو به‌لجیکا سه‌باره‌ت به مافی تاك بۆ ده‌ربڕینی بیروڕا.\n(دەنگدراوە: 2 . زۆرباشە: 2/5)


بەوێنە..سەرنجڕاكێشترین وێنە هەواڵییەكانی ساڵی 2017 – basknet.org\nبەوێنە..سەرنجڕاكێشترین وێنە هەواڵییەكانی ساڵی 2017\nكەنەدی فریمن لە ناڕەزایەتییەكانی “گیانی رەش پێستەكان گرنگە” لەبەرانبەر بورجی ترامپ بەشداری كرد، ئەم خۆپیشاندانانەش لە ئەنجامی كوشتنی یەكێك لە رەش پێستەكان بوو كە بە دەستی پۆلیسی ئەمریكی كوژرا.\nوێنە سەرنجڕاكێشەكەی بیدی\nسەرەتای ساڵی رابردوو دۆناڵد ترامپ وەك 45 هەمین سەرۆك كۆماری ئەمریكا سوێندی یاسایی خوارد، ناوبراو لە مەراسیمی سوێند خواردنەكەی دا بەڵێنی دا كە بۆ ئەمركییە لەبیركراوەكان بجەنگێت و رۆشنایی بگێڕێتەوە بۆ ئەمریكییەكان.\nیەكەمین رۆژی سەرۆكایەتی ئەمریكا دۆناڵد ترەمپ كە زیاتر لە 600 خۆپیشاندانی ژنان بۆ وەرگرتنەوەی مافەكانیان بەڕێوەچوو، ئەم خۆپیشاندانانە لە واشنتن بەڕێوەچوو كە پیاوێك كچە شەش ساڵەكەی گرتوەتە باوەش.\nكاتی ئەنجامدانی راهێنانی سەربازەكان لە پێگەی ئاسمانی مون دو مارسا لە باشووری رۆژئاوای فەڕەنسا هەڵۆیەك یەكێك لە ئامێرەكانی تۆماركردنی وێنە راو دەكات.\nزیاتر لە 600 كەس لە شاری كورسیە، بۆ رێزگرتن لە لەدایكبوونی چارلی چاپلن خۆیان هاوشێوەی ناوبراو گۆڕی، چارلی چاپلن 24 ساڵی كۆتایی ژیانیدا لەم شارەدا بەسەر بردووە.\nگەنجێكی 13 ساڵ بۆ بەشداریكردن لە پاڵەوانێتی سەمای ئیرلەندی، خۆی گەرم دەكاتەوەو راهێنان دەكات.\nوێنەگران، موسڵمانێكی روهینیگا لە چاڵێكی نەوت دەردەهێنن، زۆرینەی روهینگینا كەسانێكن كە ناسنامەیان نییە و رووبەرووی ئازار و ئەشكەنجە دەبنەوە، زیاتر لە 647 هەزار كەس بەهۆی ئەشكەنجەوە لە مینامارەوە بۆ بەنگلادیش هەڵهاتوون.\nلەگەڵ دەستپێكردنی هەڵبژاردنەكانی سەرۆكایەتی كۆماری كینیا، خۆپیشاندان دەستی پێكرد، لەم وێنەیەدا كالب ئامیسی لویای نوێنەری پەرلەمانی بەهۆی گازی فرمێسك رێژەوە سەری خۆی لە ئۆتۆمبێلەكەوە دەرهێناوە.\nكیم جونگ ئون سەرۆك كۆماری كۆریای باكور سەرنجی هەڵدانی موشەكی بالیستیك دەدات، هەرچەندە نەتەوە یەكگرتووەكان دژی هەڵوێستەكانی ناوبرا بڕیار دەدات، بەڵام كیم لە هەوڵەكانی بەردەوامە.\nئاگركوژێنەوەكان لەكاتی كوژانەوەی ئاگر لە پانلای ناوەندی پورتوگال خەریكی پشوودانن، دوای هاوینێكی گەرم و ووشك ئاگرێكی گەورە لە باكور و ناوەندی پورتوگال روویدا‌و بووە هۆی گیانلەدەستدانی 30 كەس و برینداربوونی ژمارەیەكیتر.\nبەرپرسانی گاردی ئیسپانیا خۆپیشاندەران لە بەرشەلۆنە دەگوزانەوە بۆ ناوچەیەكیتر، ئیسپانیا ئەنجامدانی ریفراندۆم بۆ سەربەخۆی كەتەلۆنیا قەدەغە كرد، ئەمەش دوای ئاشكراكردنی بەرپرسانی كەتەلۆنیا بۆ سەربەخۆیی.\nلەگەڵ كۆچی دوایی شای تایلەند مانگێك مەراسیمی پرسە لەو وڵاتە بەڕێوەچوو، ئاه بهومیبول ئادولیای درێژترین دەسەڵاتی وڵاتی بەڕێوەبرد.\nهاووڵاتیانی زیمبابۆی لەكاتی دەستلەكاركێشانەوەی موگابە دوای 37 ساڵ جەژن و خۆشی دەگێڕن، دوای هەفتەیەك لە توندوتیژی و كودەتا ئامرسون مناگاگو بوویە سەرۆك كۆماری زیمبابۆی.\nكەسێك منداڵەكەی لە سنورەكانی نێوان ئەمریكا و مەكسیك هەڵگرتووە، لە رۆژی جیهانی مافەكانی مرۆڤ ئەو خێزانانەی كە لە یەكیتر جیابوونەتەوە بۆ ماوەیەكی كەم لەگەڵ یەك كۆدەبنەوە.\nمنداڵ هەڵكێشانی كەسێكی مەسیحی لە ئەردەن، ئەم ناوچەیە بە باوەڕی مەسیحییەكان یەحیا عیسای لەم ئاوە هەڵكێشاوە، هەرچەندە ئەم ناوچەیە كێشەی لەسەرە، بەڵام هەریەكە لە ئیسرائیل و بە هاوكاری حەوت گروپی ئەتدوكس رێكەوتن لەسەر چۆنێتی بەڕێوەبردنی ناوچەكە.


عومه‌ر ئۆسێ: سیاسه‌تی شۆڤینی له سوریا هەیە، بڵام نه‌گه‌یشتۆته پاكتاوی ره‌گه‌زی – Knwe.org\nسەرەکی » چاوپێکه‌وتن » عومه‌ر ئۆسێ: سیاسه‌تی شۆڤینی له سوریا هەیە، بڵام نه‌گه‌یشتۆته پاكتاوی ره‌گه‌زی\nله‌چوارچێوه‌ی دیداری شامدا، زنجیره‌یه‌ك چاوپێكه‌وتن و دیداری سیاسی و مێژوویی سازكراوه، عومه‌ر ئۆسێ ئه‌ندامی (بێلایه‌ن) له‌په‌رله‌مانی سوریا له‌سه‌ر بازنه‌ی دیمه‌شق، دووه‌م خوله ئه‌ندامی په‌رله‌مانه، به‌قسه‌ی خۆی نوێنه‌رایه‌تی كورد ده‌كات له 2012 وه، داكۆكی له‌مافی كوردی سوریا ده‌كات و سه‌رۆكی لیژنه‌ی ئاشتبونه‌وه‌ی نیشتیمانییه، تاكه كورده له‌و لیژنه‌یه كه له 30 ئه‌ندام پێكدێت.\nئۆسێ خه‌ڵكی شارۆچكه‌ی درباسیه‌یه كه له‌رۆژئاوای قامیشلۆیە، 40 ساڵێكه له‌شام نیشته‌جێیه، به‌ڵام به‌قسه‌ی خۆی په‌یوه‌ندی له‌گه‌ڵ شارۆچكه‌كه‌ی و كه‌سوكاره‌كه‌ی له‌رۆژئاوای كوردستان نه‌پچڕاوه. به‌رده‌وام سه‌ردانی زێدی خۆی ده‌كات. تاكه كورده ئه‌ندامی وه‌فدی دانوستانكاری رژێمی سوریایه بۆ گفتوگۆكانی جنێڤ. ئێستاش حزبێكی هه‌یه به‌ناوی (ده‌ستپێشخه‌ری نیشتیمانیی كورد له‌سوریا). له‌دیدارێكدا وڵامی چه‌ند پرسیارێكی ئێمه‌ی دایه‌وه..\n-ژماره‌ی كورد له په‌رله‌مانی سوریا چه‌نده ؟\n•به‌پێی ئه‌وه‌ی ئێستا هه‌یه كورد 9 ئه‌ندامی هه‌یه، به‌ڵام هه‌یانه به‌عسییه‌و هه‌یشه شیوعییه، وه‌كو (عه‌مار به‌كداش) كوڕی خالد به‌كداش كه سكرتێری حزبی شیوعی بوو، به‌ڵام ئه‌وه‌ی باسی دۆزی كوردو پرسی كورد ده‌كات، به‌داخه‌وه ته‌نها منم له په‌رله‌مانی سوریا باسی كورد بكات.\n-كه‌وایه كوڕه‌كه‌ی به‌كداش نوێنه‌رایه‌تی حزبی شیوعی ده‌كات نه‌ك كورد؟\n•بێگومان نوێنه‌رایه‌تی شیوعییه‌كان ده‌كات، ئه‌و پێیوایه نه‌ته‌وه‌یی نییه‌و شیوعییه، هیچ هه‌ڵوێستێكی له‌باره‌ی دۆزی كورد نه‌بووه.\n-ژماره‌ی كورد له سوریا چه‌نده؟\n•راستی سه‌رژمێری كورد له‌سوریا به ووردی نییه، به‌ڵام ئه‌وه‌ی ده‌خه‌مڵێنرێت 3 ملیۆن كورد هه‌یه. ملیۆنێك له جزیره‌و كۆبانیی، ملیۆنێك له عه‌فرین و حه‌له‌ب، هه‌روه‌ها ملیۆنێكیش له دیمه‌شق و شام.\nله‌دیمه‌شق ده‌توانین بڵێین كورد ده‌بن به دوو به‌شه‌وه. یه‌كه‌میان كوردانی دیمه‌شق، واته ئه‌و كوردانه‌ی سه‌دان ساڵه هاتوونه‌ته دیمه‌شق و زیاتر له‌و كۆچ و كۆچڕه‌ویانه‌ی له‌باكوری كوردستانه‌وه هاتوون پێش 200 ساڵێك، یان له‌رۆژانی حوكمی سه‌ڵاحه‌دین هاتوون. دووه‌میان ئه‌و كوردانه‌ی له‌ناوچه‌كانی جزیره‌و كۆبانیی و عه‌فرین هاتوون و كۆچپێكراون له‌چوارچێوه‌ی سیاسه‌تی شۆڤینی له‌لایه‌ن حكومه‌ته یه‌ك له‌دوای یه‌كه‌كانی سوریا، من پێموایه نه‌گه‌یشتۆته ئاستی سیاسه‌تی پاكتاوی ره‌گه‌زیی و راگوێزانی به‌زۆر .\n-بۆ پێتوایه رانه‌گوێزراون!؟\n•نا من پێموایه سیاسه‌تی راگوێزانی به‌زۆرو پاكتاوی ره‌گه‌زیی نه‌بووه. ئه‌گه‌ر یه‌كێك بابه‌تیانه ته‌ماشا بكات، ده‌بینین راگوێزان نه‌بووه، به‌ڵكو سیاسه‌تی شۆڤینیانه له‌لایه‌ن حكومه‌ته‌كانی سوریا له‌دژی كورد هه‌بووه. هێشتا هه‌ندێكی هه‌ر ماوه، به‌ڵام سیاسه‌تی پاكتاوی ره‌گه‌زیی و به‌زۆر كۆچپێكردن نه‌بووه.\nئێمه نه‌ته‌وه‌ی دووه‌مین له سوریا، ناوچه‌كانمان له‌جزیره‌و شوێنه‌كانی دیكه تێكهه‌ڵكێشێكی زۆر له‌نێوان كوردو عه‌ره‌ب و سریان و ئاشوریی هه‌یه. دۆزی كورد له‌سوریا له‌رووی جوگرافییه‌وه زۆر ئاڵۆزو تایبه‌ته، جیاوازییه‌كی زۆری هه‌یه له‌گه‌ڵ هه‌ر پارچه‌یه‌كی دیكه‌ی كورد له عیراق یان ئێران یان توركیا. مه‌به‌ستم لێره ده‌بینی له‌رووی جوگرافییه‌وه به‌یه‌كه‌وه به‌ستنێكی ته‌واو نییه، ده‌شێت ناوچه‌یه‌ك كورد بێت و ناوچه‌كه‌ی ته‌نیشتی زۆرینه‌ی عه‌ره‌ب بێت، واته به‌یه‌كه‌وه گرێدانێك نییه. ده‌بینی لێكگرێدانێك له‌نێوان جزیره‌و كۆبانیدا نییه، بۆشاییه‌ك هه‌یه. له‌و نێوانه‌دا ناوچه‌ی عه‌ره‌بی هه‌یه، هه‌روه‌ك له‌نێوان كۆبانیی و عه‌فریندا هه‌یه. ده‌بینین ده‌سه‌ڵاتدارانی ئه‌وێ كانتۆناتیان راگه‌یاند. بۆیه ناكرێت دۆزی كوردی سوریا به‌هیچ پارچه‌یه‌كی دیكه‌ی كورد بچوێنرێت.\nیه‌كێك له‌هه‌ڵه گه‌وره‌كانی كورد له‌سوریا، هه‌ستاوین به‌رنامه‌ی گروپه كوردستانییه‌كانی پارچه‌كانی دیكه‌ی وه‌كو عیراق و توركیامان هێناوه‌و كۆپیمان كردووه‌و له‌سوریا جێبه‌جێمانكردووه، به‌ڵام له‌وه‌دا سه‌ركه‌وتوو نه‌بوین. بۆنمونه له‌توركیا كه زۆربه‌ی دانیشتوانی كوردستانه‌كه‌ی كوردن، پێموایه 18 یان 19 ویلایه‌ت كوردن زۆربه‌ی دانیشتوانه‌كانیان كوردن، هه‌روه‌ك له‌عیراقیش ده‌بینین كوردستانه‌كه‌ی زۆربه‌ی كوردن و كه‌مینه‌ی توركمان و كلدۆ ئاشور هه‌ن، به‌ڵام ده‌بینین ئێمه وه‌ك ئه‌وان نین و تایبه‌تمه‌ندی خۆمانمان هه‌یه، ئه‌وانیش تایبه‌تمه‌ندی خۆیان هه‌یه، به‌ڵام ئه‌وانه‌ی ته‌ماشای هه‌ولێر یان دیاربه‌كر ده‌كه‌ن و لایه‌نگریان بۆ ئه‌و دوو شوێنه هه‌یه، ئه‌وا ده‌توانم بڵێم ململانێی نێوانیشیان ره‌نگدانه‌وه‌ی راسته‌وخۆی له‌سه‌ر ئێمه هه‌بووه! راسته ئێمه به‌شێكیان له میلله‌تی كورد و دابه‌ش بوین به‌سه‌ر چوارپارچه‌ی كوردستان، به‌ڵام ئه‌و ململانێی و بارودۆخه‌ی ئه‌و دوو شوێنه راسته‌وخۆ كاریگه‌ری زۆری هه‌بووه له‌سه‌ر به‌رنامه‌و سیاسه‌تی كوردی سوریا. ده‌توانم دابه‌شبونه‌كه به‌مشێوه‌یه كورت بكه‌مه‌وه‌و دابه‌شی بكه‌م بۆسه‌ر سێ گروپی جیاواز:\nیه‌كه‌م: گروپی گه‌لی دیموكرات، ئه‌وانه تێگه‌یشتیان بۆ لای رێبه‌ره‌كه‌یان له پارتی كرێكارانی كوردستانه. ئه‌وانه بانگه‌شه‌ی فیدرالی جوگرافیی ده‌كه‌ن، نه‌ك له‌سه‌ر بنه‌مای نه‌ته‌وه‌یی، بانگه‌شه‌ی فیدرالیه‌تی باكوری رۆژهه‌ڵاتی سوریا ده‌كه‌ن. له‌وێ ئه‌نجومه‌نی سوریای دیموكرات و خۆ رێبه‌ری له‌باكوری رۆژهه‌ڵات دروست بووه. هێزه چه‌كداره‌كه‌یشیان هێزه‌كانی سوریای دیموكراته. باس له‌فیدرالی جوگرافیی ده‌كه‌ن دوور له فیدرالیی نه‌ته‌وه‌یی كوردیی. ئه‌وانه ئه‌مر واقع هه‌ن و هێزێكن له‌سه‌ر زه‌وی كاریگه‌ری خۆیان هه‌یه و هێزێكی چه‌كداری گه‌وره‌ن و نزیكه‌ی 50 هه‌زار شه‌ڕڤانیان هه‌یه، ده‌توانین بڵێین نیوه‌یان عه‌ره‌بن، هه‌روه‌ك سریان و ئاشورو كلدانیشیان تێدایه، ئه‌مه جگه له هۆزو عه‌شیره‌ته عه‌ره‌بییه‌كان و هه‌روه‌ها كورد له‌هێزی پاراستنی گه‌ل (YPG).\nدووه‌م: ئه‌و گروپه‌ن كه له‌ده‌وری شتێك كۆبونه‌ته‌وه پێی ده‌ڵێن ئه‌نجومه‌نی نیشتیمانی كوردی سوریا (ENKS) گه‌وره‌ترین حزب له‌و چوارچێوه‌یه پارتی دیموكراته كه سه‌ر به دامه‌زراوه‌ی بارزانییه‌و له‌ناوه‌ڕاستی په‌نجاكانی رابروو دروست بووه‌و ریشه‌یان ده‌گه‌ڕێته‌وه بۆ سیاسه‌تی توركیا.\nسێیه‌م: كۆمه‌ڵێك حزبی بچوك، ئه‌وانیش هێزێكی جه‌ماوه‌ریی گه‌وره‌یان نییه، ئه‌وانه به‌شێك له ئۆپۆزسیۆنی سعودیه! جا ته‌ماشا بكه سعودیه دیموكراسی و مافی مرۆڤی بۆ سوریا ده‌وێت! ئه‌مه‌یه گاڵته‌جاریی!! ئه‌مانه به‌كارده‌هێنرێن و له‌ریاز و ئه‌نقه‌ره هاوكاری وه‌رده‌گرن و هه‌وڵده‌ده‌ن ئه‌جێندای خۆیان به‌سه‌ر ئه‌و گروپانه‌دا بسه‌پێنن و له‌دانیشتن و كۆبونه‌وه‌كان.\nهه‌ندێك حزبی دیكه هه‌ن وه‌كو هاوپه‌یمانی نیشتیمانی كورد له قامیشلۆن. له‌گه‌ڵ ئه‌م حزبانه ده‌بینین حزبی دیموكراتی پێشكه‌وتنخواز كه حزبی كاك حه‌مید ده‌روێشه هه‌یه. پێموایه ئه‌و حزبانه له‌ناو گروپی سێیه‌م روونتره سیاسه‌تیان و داوای داننان به‌مافه‌كانی گه‌لی كورد ده‌كه‌ن له‌ده‌ستوری سوریادا وه‌ك نه‌ته‌وه‌ی دووه‌م له‌سوریا. هه‌روه‌ك داوا ده‌كه‌ن كورد به‌شدار بێت له حكومه‌ت و په‌رله‌مان و رێڤه‌به‌ری خۆجێیی. له‌گه‌ڵ ئه‌وه‌شدا داوای داننان به‌كلتورو زمانی كوردی ده‌كه‌ن و داواده‌كه‌ن له‌خوێندنگاكانی ناوچه‌كانی كوری بخوێندرێت. من پێموایه ئێمه وه‌ك (ده‌ستپێشخه‌ری نیشتیمانیی كورد له‌سوریا) نوێنه‌رایه‌تی ئه‌و ئاراسته‌یه ده‌كه‌ین، سه‌رباری ئه‌و گوشاره زۆریه‌ی له‌سه‌رمانه له‌لایه‌ن هه‌ردوو لایه‌نی كوردی و به‌شێك له رژێمی سوریا. ئه‌گه‌رچی به‌شێك له‌حزب و لایه‌نه سیاسییه‌كانی كورد پێیانوایه ئێمه لایه‌نگری رژێمی سوریا ده‌كه‌ین یان هه‌ندێجار به‌خایین و به‌كرێگیراومان له‌قه‌ڵه‌م ده‌ده‌ن! به‌ڵام ئێمه گوێ ناده‌ینێ چونكه بڕوامان به‌و رێبازه تایبه‌تییه‌ی خۆمان هه‌یه، پێموایه ئه‌و پێشنیارو پرۆژانه‌ی ئێمه بابه‌تیی و واقعیین و سودی بۆ كورد هه‌یه.\n-پێتانوایه رژێمی سوریا بڕوایان به‌و پێشنیارو پرۆژانه‌ی ئێوه هه‌یه؟\n•بێگومان گوشارمان له‌سه‌ره، به‌شێك له‌سه‌ركردایه‌تی حزبی به‌عس و لێپرسراوانی سوریا دژایه‌تیمان ده‌كه‌ن، زیاتر له‌گروپی یه‌كێتی دیموكراتی (په‌یه‌ده)، ئه‌وان له‌سه‌ر ئه‌وه رانه‌هاتوون كه ئاراسته‌یه‌ك یان سیاسیه‌كی كورد پێیان بڵێت ئێمه هاوبه‌شین له‌م وڵاته، ئه‌وان ده‌یانه‌وێ كورد ته‌نها له‌ناوچه‌كانی خۆیان بن، هه‌میشه كوردیان تۆمه‌تبار كردووه به به‌كرێگیراوی ئیسراییل و ئه‌مریكا. ئێمه داكۆكیمان له‌كورد كردووه له كورد له‌ناوچه‌كانی كوردو دیمه‌شق، داكۆكیمان له‌كورد كردووه دیمه‌شق و له‌جنێڤ. باوه‌ڕ بكه له‌گه‌ڵ رێزم بۆ ئه‌وانه‌ی له‌ئه‌نه‌كه‌سه‌ن به‌ڵام تائێستا له‌دانوستانه‌كانی جنێڤ له‌پشتی په‌رده‌ش له‌به‌رامبه‌ر دیمستۆراو وه‌فدی نێوده‌وڵه‌تیی داكۆكیان له‌كورد نه‌كردووه! من تاكه كوردم كه داكۆكیم كردووه.\n-چه‌ند كه‌س له‌كورد ئاماده‌ی كۆبونه‌وه‌كان ده‌بن؟\n•به‌شێوه‌یه‌كی گشتیی دووكه‌س له‌چوارچێوه‌ی وه‌فدی ئۆپۆزسیۆن، له‌چوارچێوه‌ی وه‌فدی ده‌وڵه‌تی سوریا 11 كه‌س ئاماده ده‌بن من وه‌ك كورد تاكه كه‌سم به‌شدارم له‌كۆبونه‌وه‌كان كه به‌سه‌رۆكایه‌تی به‌شارجه‌عفه‌ریی ده‌كرێت. راستیی ئێمه پێشنیارێكمان نه‌كردووه ناواقعی بێت بۆ چاره‌سه‌ری دۆزی كورد له‌سوریا.\nمن پێموایه حزبه‌كانی كورد بونه‌ته هۆكاری كۆچكردنی كورد به‌شێوه‌یه‌كی به‌رفراوان، له‌نێوان 60% بۆ 70% كوردی سوریا كۆچیان كردووه بۆ كوردستانی عیراق یان كوردستانی توركیا یان وڵاتانی ئه‌وروپا. ئه‌مه ده‌ره‌نجامی سیاسه‌تی چه‌وت و خوێندنه‌وه‌ی ناواقعی بارودۆخ.\nمن له‌سه‌نگه‌ری پارتی كرێكارانی كوردستانه‌وه هاتووم، من راوێژكاری عه‌بدولڵا ئۆجالان و هه‌ماهه‌نگكاری نێوان ئه‌و و ده‌وڵه‌تی سوریا بووم، من راوێژكاری سیاسی و وه‌رگێڕی شه‌خسی ئۆجالان بووم كاتێك له‌دیمه‌شق بوو، بۆماوه‌ی نزیكه‌ی 20 ساڵ. هه‌روه‌ك من لێپرسراوی راگه‌یاندنی عه‌ره‌بی بووم هه‌موو بڵاوكراوه‌یه‌كی عه‌ره‌بی من سه‌رپه‌رشتیم ده‌كرد. تێگه‌یشتن و رۆشنبیریی من له‌وێوه هاتووه، سه‌رباری ئه‌وه‌ی كه زه‌مینه‌ی ژیانی خێزانیم كه له‌درباسیه بوین و ئێمه مه‌یلی بارزانیمان هه‌بوو، واته ئێمه مه‌یلی پارتیمان هه‌بوو. كاریگه‌ری هه‌بوو به‌تایبه‌ت ماوه‌ی گه‌نجێتیم و خوێندنم.\nله‌راستیدا حزبی یه‌كێتی دیموكرات په‌یه‌ده له‌ڕێی هێزه‌كانی یه‌په‌گه‌وه قوربانی زۆریان له‌دژایه‌تیكردنی داعشداوه، ناویان چۆته داستانه‌كانی گه‌لی كورد و سوریا و گه‌لانی رۆژهه‌ڵات، به‌ڵام من پێموایه ئه‌وان و ئه‌نه‌كه‌سه له‌خه‌باتی سیاسیاندا باش ئه‌و قوربانیدانه‌یان به‌كارنه‌هێناوه. پێویست بوو گره‌و له‌سه‌ر پرۆژه‌ی ئه‌مریكا نه‌كه‌ن. ئه‌مریكا خاوه‌نی ئه‌جێندایه‌ك نییه تایبه‌ت به‌كوردستان، ئه‌مریكا له‌هاوبه‌شێك ده‌گه‌رێت له‌سه‌ره زه‌وی تاوه‌كو بتوانێت هه‌ندێك جوگرافیا رزگاربكات له‌باكوری رۆژهه‌ڵاتی سوریا، به‌دیاریكراوی له‌به‌ری رۆژهه‌ڵاتی فورات. تاوه‌كو بتوانن له‌گفتوگۆكانیان له‌باره‌ی داهاتووی سوریا سودی لێ ببینن بۆ به‌رژه‌وه‌ندی ئه‌مریكا. مومكین نییه مرۆڤی تێگه‌یشتوو ئه‌وه نه‌زانیت كه ئه‌مریكا به‌هیچ شێوه‌یه‌ك ده‌ستبه‌رداری هاوپه‌یمانه ستراتیژییه‌كه‌ی خۆی (توركیا) نابێت. توركیا ئه‌ندامی ناتۆیه له 1951، دووه‌م سوپای ناو ناتۆیه، ئه‌گه‌ر بكه‌ویته هه‌ڵبژاردن له‌نێوان كوردو توركیا، بێگومان توركیا هه‌ڵده‌بژێری.\n-ئێوه له‌په‌رله‌مانی سوریا، په‌یوه‌ندیتان له‌گه‌ڵ په‌یه‌ده هه‌یه؟\n• من به‌حوكمی په‌یوه‌ندی رابردووم، جۆرێك له‌په‌یوه‌ندیم هه‌یه له‌گه‌ڵ به‌شێك له‌سه‌ركردایه‌تیان. له‌په‌رله‌مانی سوریا جگه له‌من كوردێكی لێ نییه گرنگی به‌پرسی كورد بدات، بێگومان به‌داخه‌وه.\n-كاتێك ده‌چیه قامیشلۆ ده‌یان بینی؟\n-نامه‌ی ده‌وڵه‌تی سوریا له‌گه‌ڵ خۆت ده‌به‌ی یان وه‌ك نێوانگیر ده‌چیت؟\n•من رۆڵی نێوانگرم نه‌بینیوه، ئه‌وانیش پێویستیان به‌نێوانگیر نییه، هه‌ركاتێك بیانه‌وێ بێنه دیمه‌شق و كاربه‌ده‌ستانی ده‌وڵه‌ت ببینن بێگومان ده‌توانن و دێن.\n-نوسینگه یان نوێنه‌رایه‌تیان له‌دیمه‌شق هه‌یه؟\n•نوسینگه‌ی ناڕه‌سمیان هه‌یه، بێگومان خه‌ڵكیان له دیمه‌شق هه‌یه، ده‌چنه بنكه‌ی حمێمین و چاویان به روسه‌كان و ده‌وڵه‌ت ده‌كه‌وێت. ئه‌وان پێویستیان به نێوانگیر نییه، به‌ڵام من وه‌كو كوردی سوریا جار هه‌یه ده‌یانبینم ، جا چ له‌دیمه‌شق بێت یان له‌قامیشلۆ، بارودۆخیان بۆ شیده‌كه‌مه‌وه‌و جاریش هه‌یه نه‌سیحه‌تیان پێشكه‌ش ده‌كه‌م.\n-تۆ هیچ ده‌ستپێشخه‌رییه‌كی دیارت هه‌بووه بۆ چاره‌سه‌ری دۆزی كورد له‌سوریا؟\n•بێگومان له‌ماوه‌ی قه‌یرانی سوریا چه‌ندین جار به‌ته‌نیا چاوم به‌سه‌رۆك به‌شار كه‌وتووه. گفتوگۆكانمان له‌باره‌ی چاره‌سه‌ری دۆزی كورد و گه‌ڕان به‌دوای ده‌ریچه‌یه‌ك بۆ دۆزی كورد بووه. هه‌وڵمداوه وێنه‌كه وه‌كوخۆی بۆ ئه‌و روونبكه‌مه‌وه و واقع وه‌كو خۆی پێشانی بده‌م دوور له دروشمبازیی و موزایه‌ده‌كردن، وه‌ك هه‌ندێك له‌سیاسیه‌كانی كورد ده‌یكه‌ن. من هه‌رده‌م داوام له‌سه‌رۆك و سه‌رۆكی حكومه‌ت و وه‌زیری ده‌ره‌وه‌ی سوریا كردووه كه چاره‌سه‌رێك بۆ دۆزی كورد بدۆزرێته‌وه.\n-تێگه‌یشتنیان هه‌یه بۆ چاره‌سه‌ر؟\n•واقعی ئێستای سوریا، به‌شێك بێگومان تێگه‌یشتنیان هه‌یه له‌چوارچێوه‌ی پاراستنی یه‌كپارچه‌یی ده‌وڵه‌ت و خاك و نیشتیمانی سوریا، به‌شێوه‌یه‌ك نزیك له‌ئیداره‌ی خۆسه‌ری هه‌روه‌ها داننان له ده‌ستوردا به به‌ماف و دابینكردنی مافی كلتوریی بۆ كورد. یان ده‌توانین بڵێین جۆرێك له‌خودموختاریی. ئاراسته‌یه‌كی دیكه هه‌یه دژایه‌تی كورد ده‌كات و تائێستا نه‌گۆڕاوه.\n•له‌نێو حزبی به‌عس هه‌ن، كه‌سانی دیارن، هه‌رده‌م به‌چاوی گومانه‌وه شته‌كان ده‌بینن.\n-ئه‌وانه زۆرینه‌ن و له‌و ئاراسته‌یه زیاترن كه توندڕه‌و نین یان میانڕه‌ون؟\n• پێموانییه. ئه‌وه‌ی زۆر مهمه بیڵێم ئه‌ویش سه‌رۆك به‌خۆی تێگه‌یشتنی هه‌یه. به‌ومانایه‌ی هه‌میشه كاتێك كێشه‌یه‌ك دێته پێشه‌وه له‌نێوان كورد و حكومه‌تی سویا، هه‌ندێجار گه‌یشتۆته ئه‌وه‌ی مه‌ترسی روبه‌ڕوبونه‌وه‌ی چه‌كداریی له‌گه‌ڵ هێزه‌كانی سوریای دیموكرات دروست بێت، به‌ڵام سه‌رۆك رێگری لێكردووه‌و چونكه رێنماییه‌كانی روون بووه، ئه‌ویش نابێت به‌هیچ شێوه‌یه‌ك روبه‌رووبونه‌وه‌و پێكدادان له‌گه‌ڵ كورد ببێت.


مێژوی ئەمڕۆ 26/2 - بنکەی روناکبیریی گەلاوێژ :: Gelawej\n- لە رۆژى 26/2/1564 کریستۆفەر مارلۆ (Christopher Marlowe)، شاعیر و شانۆنوسى ئینگلیزی لە شارى کانتربیرى لە دایکبووە، لە رۆژى 30/5/1593 لە تەمەنى (29) ساڵى لە شارى دبتفۆرد کۆچى دوایى کردووە.\n- لە رۆژى 26/2/1802 فیکتۆر هۆگۆ (Victor Marie Hugo)، رۆماننوس و شاعیر و شانۆنوس نوسه‌ر و نیگارکێشى فەرەنسی لە شارى بیزنسۆن لە دایکبووە، لە رۆژى 22/5/1885 لە تەمەنى (83) ساڵى لە شارى پاریس کۆچى دوایى کردووە.\n- لە رۆژى 26/2/1865 جەواد بدقت، شاعیرى عێراقى لە تەمەنى (49) ساڵى لە شارى کەربەلا کۆچى دوایى کردووە، لە ساڵى 1816 لە شارى کەربەلا لە دایکبووە.\n- لە رۆژى 26/2/1870 داود حوسنی، گۆرانیبێژ و ئاوازدانەری میسری لە دایکبووە، لە رۆژى 10/12/1937 لە تەمەنى (67) ساڵى کۆچى دوایى کردووە.\n- لە رۆژى 26/2/1908 تیكس ئه‌یڤری (Tex Avery)، نیگاركێش و ئه‌كته‌ر ده‌رهێنه‌ری ئه‌مریكی له شارى تایلۆ له ویلایه‌تى ته‌كساس له دایكبووه، لە رۆژى 26/8/1980 له ته‌مه‌نى (72) ساڵى به نه‌خۆشى شێرپه‌نجه له شارى بربانك له ویلایه‌تى كالیفۆرنیا كۆچى دوایى كردووه.\n- لە رۆژى 26/2/1921 بیتى هیوتون (Betty Hutton)، ژنە ئەکتەر و گۆرانیبێژى ئەمەریکى لە شارى باتل کریک لە دایکبووە، لە رۆژى 11/3/2007 لە تەمەنى (86) ساڵى بە نەخۆشى شێرپەنجە کۆچى دوایى کردووە.\n- لە رۆژى 26/2/1932 جونی کاش (J. R. Cash)، گۆرانیبێژی ئه‌مریکی لە شارى تێنیسى ئەمەریکا لە شارى کینغزلاندى لە دایکبووە، لە رۆژى 12/9/2003 لە تەمەنى (71) ساڵى بە نەخۆشى شەکرە کۆچى دوایى کرد، لە ساڵى 1955 تاكو ساڵى 2003 به‌شدارى له كارى هونه‌ریدا كردووه.\n- لە رۆژى 26/2/1939 شوشو (حەسەن عەلائەدین)، ئەکتەر و شانۆنوسی لوبنانی لە شارى بەیروت لە دایکبووە، لە رۆژى 2/11/1975 لە تەمەنى (36) ساڵى لە شارى بەیروت کۆچى دوایى کردووە.\n- لە رۆژى 26/2/1948 تۆفیق عشا، ئەکتەرى سورى لە شارى بەیروت لە دایکبووە، لە رۆژى 19/10/2018 لە تەمەنى (70) ساڵى لەشارى دیمەشق کۆچى دوایى کردووە.\n- لە رۆژى 26/2/1958 هیدیهارو موری، ئاوازدانەری یابانی لە شارى ئەوساکا لە دایکبووە.\n- لە رۆژى 26/2/1958 مادلین تەبر، ژنە ئەکتەرى لوبنانى لە شارى بەیروت لە دایکبووە، لە ساڵى 1982 بەشدارى لەکارى هونەریدا کردووە.\n- لە رۆژى 26/2/1964 سەلوا خەتاب، ژنە ئەکتەری میسری لە دایکبووە، لە ساڵى 1978 بەشدارى لەکارى هونەریدا کردووە.\n- لە رۆژى 26/2/1966 نەجوا کەرەم، ژنە گۆرانیبێژی لوبنانی لە شارۆچکەى زحلەى شارى بقاع لە دایکبووە، لە ساڵى 1985 بەشدارى لەکارى هونەریدا کردووە.\n- لە رۆژى 26/2/1966 ئەحمەد بخیت، شاعیرى میسرى لە شارى ئەسیوت لە دایکبووە.\n- لە رۆژى 26/2/1969 هیتوچی ساکیموتو، ئاوازدانەری یابانی لە شارى تۆکیۆ لە دایکبووە.\n- لە رۆژى 26/2/1977 عەبدولموحسین قەفاس، ئەکتەر و دەرهێنەری کوێتی لە دایکبووە، لە ساڵى 1996 بەشدارى لەکارى هونەریدا کردووە.\n- لە رۆژى 26/2/1979 کورین بایلی رای (Corinne Bailey Ray)، ژنە گۆرانیبێژی ئینگلیزی لە شارى لیدز لە دایکبووە، لە ساڵى 2005 بەشدارى لەکارى هونەریدا کردووە.\n- لە رۆژى 26/2/1984 بیرین سات، ژنە ئەکتەری تورکی لە شارى ئەنقەرە لە دایکبووە، لە ساڵى 2004 بەشدارى لەکارى هونەریدا کردووە.\n- لە رۆژى 26/2/1996 هانی هانی (هانى محەمەد محەمەد حسێن)، ئەکتەر و دەرهێنەری شانۆی عێراقی لە تەمەنى (51) ساڵى لە شارى بەغداد کۆچى دوایى کردووە، لە رۆژى 25/5/1941 لە شارى موسڵ لە دایکبووە، لە ساڵى 1968 تاکو ساڵى 1993 بەشدارى لەکارى هونەریدا کردووە.\n- لە رۆژى 26/2/2002 لورانس تیرنی (Lawrence Tierney)، ئەکتەری ئەمریکی لە تەمەنى (82) ساڵى بەنەخۆشى لە شارى لوس ئەنجلوس کۆچى دوایى کردووە، لە رۆژى 15/3/1919 لە شارى نیویۆرک لە دایکبووە.


هەموو شتێك دەربارەی وێمبڵدۆن بزانە: (تایبەتمەندی، ڕیزبەند، ڕیکۆرد، مێژوو) – یاریگا سپۆرت\nHome/تێنس/هەموو شتێك دەربارەی وێمبڵدۆن بزانە: (تایبەتمەندی، ڕیزبەند، ڕیکۆرد، مێژوو)\nهەموو شتێك دەربارەی وێمبڵدۆن بزانە: (تایبەتمەندی، ڕیزبەند، ڕیکۆرد، مێژوو)\nجوانرۆ بکر 2018/06/29\nتایبەتمەندی وێمبڵدۆن: ئاماده‌کردنی ڕوه‌ند حسن\n* وێمبڵدۆن تاکە گراندسلامە کە لەسەر یاریگای چیمەن بەڕێوەدەچێت، پێشتر زۆربەی پاڵەوانیەتیەکان لەسەر چیمەن بەڕێوەدەچوون بەڵام دواتر گۆڕان بۆ تارتان و بەشێکی تریان بۆ گڵ وەکو ئەمریکای کراوە و ئستوڕالیای کراوە کە پێشتر لەسەر چیمەن ئەنجام دەدران دواتر گۆڕان بۆ تارتان بەڵام وێمبڵدۆن هەر وەکو خۆی ماوەتەوە و لەسەر چیمەن بەڕێوەدەچێت.\n* پۆشینی جلی سپی بۆ هەموو یاریزانەکان، کە ئەمە یاسایە و پێویستە هەموو یاریزانەکان پەیڕەوی بکەن، ئەو تایبەتمەندیە تەنها لە وێمبڵدۆن هەیە و لە تەواوی پاڵەوانیەتیەکانی تر یاریزان ئازادە چ جۆرە ڕەنگێك هەڵدەبژێرێت بۆ جلەکانی.\n* جگە لە یاریزانەکان ناوبژیوانەکانیش جلی تایبەتیان هەیە، لەکاتی دادوەریکردنی یارییەکان دەیپۆشتن.\n* یاریزانە پیاوەکان ناو دەهێنرێن بە (gentleman) واتا پیاوێکی خانەدان و ئافرەتانیش ناو دەبردرێن بە (ladies) واتا خاتوون.\n* بە پێچەوانەی هەموو پاڵەوانیەتیەکانی تر تەنها وێمبڵدۆن ڕیکلامی تێدا نییە.\n* کاتێك یاری تەواو دەبێت پێویستە هەردوو یاریزان بەیەکەوە بچنە دەرەوەی یاریگا ئەگەر شای بەریتانیاش لە یارییەکە ئامادە بوو دەبێت هەردوو یاریزان سڵاوی لێبکەن و بە چەمانەوەیەك ڕێزی لێبگرن.\n* وێمبڵدۆن بەڕێوەدەبرێت لەلایەن AELTC کە کورتکراوەی (all england lawn tennis club)ە کە ساڵی 1868 دامەزراوە و چەند جار گۆڕانکاری بەسەر ناوەکەیدا هاتووە.\n* لەکۆی 540 کوڕ و کچ کە لە قوتابخانەکانەوە دەهێنرێن 250یان هەڵدەبژێردرێن وەك (ball boy) و (girl boy) کە تۆپ دەدەن بە یاریزانەکان و لەکاتی تەواو بوونی خاڵەکان خاولیان پێدەدەن تا دەم چاویان ووشك بکەنەوە .\n* لەناو یاریگای سەرەکی بەشێك هەیە بەناوی ڕۆیاڵ بۆکس کە لە 74 کورسی پێکهاتووە تایبەتە بە کەسانی ناودار و شای بەریتانیا و خێزان و هاوڕێکانی.\n* تیکێتی یاری کۆتایی لە یاریگای سەرەکی نزخەکەی 210 پاوەندە.\n* خواردنەکانی وەك فراولە بە ئایسکرێم و سانویچ و زەڵاتە دیارترین خواردنی وێمبڵدۆنن.\n* پاڵەوانی ئاستی پیاوان و ئافرەتان لە خوانێکی ئێوارە بەشداری دەکەن و بەیەکەوە دانس دەکەن لە (گایڵد هۆڵ).\n* پاش تەواو بوونی وێمبڵدۆن 346 هەزار پاوەند لە داهاتی تکیتەکان دەچێتە سەر هەژماری وێمبڵدۆن بۆ کاری خێرخوازی.\n* چیمەنی یاریگاکانی وێمبڵدۆن 8 ملی مەتر بەرزە.\n* ساڵانە پێش دەستپێکردنی وێمبڵدۆن 50 هەزار گوڵ و سەوزایی دەڕوێندرێت لە کۆمەڵگای وێمبڵدۆن.\n* وێمبڵدۆن تاکە پاڵەوانیەتی تاکی هەموو وەرزشەکانە کە زۆرترین کارمەندی هەبێت، 6000 کارمەندی هەیە لە هەموو بەشەکان.\n* کۆی خەڵاتە داراییەکانی وێمبڵدۆن دەگاتە 34 ملیۆن پاوەند کە زۆرترین خەڵاتی داراییە لە هەموو پاڵەوانیەتیەکانی تێنس،\nهەروەها یاریزانی براوەی تاکی پیاوان و ئافرەتان بڕی 2 ملیۆن و 250 هەزار پاوەند وەردەگرن.\n* وێمبڵدۆن ڕیزبەندی تایبەت بەخۆی هەیە بۆ 32 باشترین یاریزانی ڕیبەندی ATP کە تاکە پاڵەوانیەتیە ڕیزبەندی تایبەت بەخۆی هەبێت هەر بەپێی ئەو ڕیزبەندە ڕۆجەر فێدرێر بە پلەی یەکەم بەشداری دەکات ئەگەرچی نادال لە ڕیزبەندی ATP بە جیاوازی 50 خاڵ لەپێش فێدرێرە.\nوەك ئاماژەم پێکرد وێمبڵدۆن تەنها پاڵەوانیەتیە کە ڕیزبەندی تایبەت بەخۆی هەبێت بۆ 32 باشترین یاریزان لە ڕیزبەندی ATP.\nچۆنیەتی پڕۆسێسی ڕیزبەندییەکە بەم شێوەیە:\n1- خاڵەکانی ڕیزبەندی ATP وەردەگیرێت لە 25ی مانگی 6.\n2- %100ی ئەو خاڵانە وەردەگیرێت کە یاریزانەکە لە 12 مانگی ڕابردووی وەرزی چیمەن کۆی کردووەتەوە کە لە پێش بەرواری 25ی مانگی 6ی 2018 هەژمار دەکرێت.\n3- %75ی خاڵی باشترین ئەنجامی وەرزی چیمەنی یاریزانەکە وەردەگیرێت لە 12 مانگی ڕابردوو کە لە پێش بەرواری 25ی مانگی 6ی 2018 هەژمار دەکرێت.\n* لە ئاستی پیاوان ڕۆجەر فێدرێر 8 نازناوی بەدەستهێناوە کە زۆرترینی مێژووی وێمبڵدۆنە لەسەر ئاستی پیاوان.\n* لەسەر ئاستی ئافرەتانیش مارتینا ناڤراتیلۆڤا 9 نازناوی بەدەستهێناوە کە زۆرترینی مێژووی وێمبڵدۆنە لەسەر ئاستی ئافرەتان.\n* خێراترین سێرڤ لە مێژووی وێمبڵدۆن دەگەڕێتەوە بۆ ساڵی 2010 کاتێك تایلۆر دانتی ئەمریکی بە خێرایی 148 میل لە کاتژمێرێك سێرڤێکی لێدا.\n* لە ئافرەتانیش ڤینۆس ویلیامز خێراترین سێرڤی ڕیکۆرد کردووە کە ساڵی 2008 سێرڤێکی بە خێرایی 129 میل لە کاتژمێرێك لێدا\n* درێژترین یاری لە مێژووی وێمبڵدۆن یاری نێوان جۆن ئیسنەر و نیکۆلاس ماهوت بوو ساڵی 2010 کە 11 کاتژمێر و 5 خولەکی خایاند و بە سێ ڕۆژ تەواوکرا، لە هەمان کاتدا درێژترین یاری مێژووی تێنسیشە.\nتەنها سێتی پێنجەم 491 خولەکی خایاند و بە 138 گەیم تەواو بوو کە زۆرترین کات و زۆرترین گێمی تێدا ئەنجام دراوە لە مێژووی تێنس،\nلەم یارییەدا 980 خاڵ ئەنجامدرا ماهوت 502 خاڵی بەدەستهێنا و ئیسنەر 478، لەگەڵ ئەوەشدا ئیسنەر یارییەکەی بردووە،\nهەر لەم یارییە 123 تۆپ بەکار هات کە زۆرترین تۆپە بەکارهێنرابێت لە مێژووی تێنس بۆ یاریێك،\n* جۆن ئیسنەر لەم یارییە توانی 113 ئەیس لێبدات کە ژمارەی پێوانەییە لە وێمبڵدۆن و مێژووی تێنس.\n* گۆران ئیڤانسیڤیچ ساڵی 2001 زۆرترین ئەیسی هەبووە لە مێژووی پاڵەوانیەتیەکە کاتێك 212 ئەیسی لێداوە لە تەواوی پاڵەوانیەتیەکە.\n* لە ماوەی 131 ساڵ لە بەڕێوەچوونی وێمبڵدۆن تەنها 8 جار پاڵەوانیەتیەکە تەواو کراوە بەبێ ئەوەی یارییەکان بووەستێت بەهۆی باران بارین.\n* ڕۆجەر فێدرێر و بیۆرن بۆرگ تەنها دوو یاریزانن لە سەردەمی کراوەی تێنس کە نازناوەکەیان بردووە بەبێ ئەوەی هیچ کۆمەڵەیەك بدۆڕێنن\nڕۆجەر فێدرێر لە 2017\nبیۆرن بۆرك لە 1976.\n* ساڵی 2001 گۆران ئیڤانسیڤیچ ڕیزبەندی 125 بوو بە کارتی بانگهێشت بەشداری وێمبڵدۆنی کرد و نازناوەکەی بەدەست هێنا.\n* بچووکترین یاریزان کە نازناوەکەی بەدەستهێنابێت بۆریس بێکەر بوو ساڵی 1985 لە تەمەنی 17 ساڵی\n* گەورەترین یاریزان کە نازناوەکەی بەدەستهێنابێت ئارثۆر گۆر بوو کاتێك ساڵی 1909 لە تەمەنی 41 ساڵی نازناوەکەی بردەوە.\n* بە کۆنترین پاڵەوانیەتی مێژووی تێنس دادەنرێت کە ساڵی 1877 بۆ یەکەم جار پاڵەوانیەتیەکە لەسەر ئاستی پیاوان بەڕێوەچوو، دواتر ساڵی 1884 بۆ یەکەم جار لەسەر ئاستی ئافرەتان بەڕێوەچوو.\n* ساڵی 1908 یارییەکانی ئۆڵۆمپیاد لە کۆمەڵگەی وێمبڵدۆن بەڕێوەچوون.\n* ساڵانی 1915 و 1916 و 1917 و 1918 وێمبڵدۆن بەڕێوەنەچوو بەهۆی جەنگی یەکەمی جیهان.\n* ساڵی 1922 بۆ یەکەم جار ڕێگایەكی بچووك دانرا لە نێوان یاریگاکان تا خاڵکی بتوانن بە ئارەزووی خۆیان سەیری ئەو یارییە بکەن کە حەزیان لێیەتی.\n* ساڵی 1924 بۆ یەکەم جار یاریگای ژمارە 1 کرایەوە.\n* ساڵی 1937 بۆ یەکەم جار پەخشی تەلەفزیۆنی زیادکرا بۆ یارییەکانی وێمبڵدۆن.\n* ساڵی 1940 بەهۆی جەنگی دووەمی جیهان بۆمبێك بەر یاریگای سەرەکی کەوت.\n* ساڵانی 1940 و 1941 و 1942 و 1943 و 1944 و 1945 وێمبڵدۆن بەڕێوەنەچوو بەهۆی جەنگی دووەمی جیهان.\n* ساڵی 1968 وێمبڵدۆن بوو بە پاڵەوانیەتیێکی کراوە واتا یاریزانی هەموو ووڵاتەکان بۆیان هەبوو بەشداری تێدا بکەن.\n* ساڵی 1997 یاریگای ژمارە 1 نۆژەن کرایەوە.\n* ساڵی 2001 پێشەوەی یاریگای سەرەکی نۆژەن کرایەوە.\n* ساڵی 2007 بۆ یەکەم جار ئامێری هۆك ئای (چاوی باز) زیادکرا بۆ یاریگاکانی وێمبڵدۆن.\n* ساڵی 2009 بۆ یەکەم جار سەقفی جوڵاو زیادکرا بۆ یاریگای سەرەکی.\n* ساڵی 2011 ماستەر پلانێکی نوێ جێبەجێ کرا بۆ کۆمەڵگەی وێمبڵدۆن و هەندێك چاکسازی لە کۆمەڵگاکە کرا.\n* ساڵی 2012 یارییەکانی ئۆڵۆمپیاد لە لەندەن بەڕێوەچوو و یاری تێنسیش لە کۆمەڵگەی وێمبڵدۆن بەڕێوەچوو ئەوکات فێدرێر نازناوی وێمبڵدۆنی بەدەستهێنا لە یاری کۆتایی لە ئەندی مۆڕای بردەوە بەڵام لە ئۆڵۆمپیادی لەندەن ئەندی مۆڕای لە ڕۆجەری بردەوە و مەدالیای ئاڵتونی بۆ بەریتانیا دەستەبەرکرد.\n* ساڵی 2017 کارکردن دەستیپێکرد بۆ زیادکردنی سەقفی جوڵاو بۆ یاریگای ژمارە 1 و ئەمساڵ کاریپێدەکارێت.


- 10/14/2018 2:29:00 PM 10517 جار خوێندراوەتەوە\nحەسەن ڕوحانی، سەرۆک کۆماری ئێران، ڕایدەگەیەنێت ئەمەریکا دەیەوێت ڕژێمی ئێران بگۆڕێت و دەشڵێت ئەم ئیدارەیەی ئێستای ئەمەریکا "نەیارترین ئیدارەیە دژی کۆماری ئیسلامی ئێران لە ٤٠ ساڵی رابردوودا".\nلە میانەی پێشکەشکردنی وتارێک بەبۆنەی دەستپێکی ساڵی خوێندن لە زانکۆی تاران، روحانی رایگەیاند، "لە ماوەی ٤٠ ساڵی ڕابردوودا، هیچ ئیدارەیەکی ئەمەریکا بە ئەندازەی ئەم ئیدارەیەی ئێستا نەیاری کۆماری ئیسلامی ئێران نەبووە".\nهەروەها ئاماژەی بەوەشکرد، " ئامانجی ئەمەریکا ئەوەیە لەڕێی کەمکردنەوەی شەرعیەتی سیستەمی حکوم، ڕژێمی ئێران بگۆڕێت بەڵام سەرکەوتوو نابن".\nهاوکات لەبارەی سەپاندنی سزا ئابوریەکانی ئەمەریکا بەسەر ئێران، ڕوحانی وتی، ئەمەریکا ناتوانێت هەناردەی نەوتی ئێران بۆ ڕێژەی سفر کەمبکاتەوە.\nڕاشیگەیاند، "ئەمەریکا وا دەزانێت سعودیە جێگەی هەناردەی نەوتی ئێران پڕبکاتەوە. بەڵام نەوتی ئێران ئێستا بە ٨٠ دۆلار زیاتر دەفرۆشرێت و ئەگەر هەناردەش بۆ نیوە کەمبێتەوە، هەمان داهاتی پێشومان دەستدەکەوێت".\nمانگی ئایاری ئەمساڵ بە بڕیارێکی دۆناڵد ترەمپ، ئەمریکا لە ڕێکەوتننامەی ئەتۆمی لەگەڵ ئێران کشایەوە و قۆناغی یەکەمی سزا ئابووریەکانی بەسەر ئەو وڵاتەدا سەپاند. پێشبینیش دەکرێت مانگی تشرینی دووەمی ئەمساڵ ئەمەریکا قۆناغی دووەمی سزاکانی بەسەر ئێران بسەپێنێت.


مام جه‌لال چی ده‌کات له ئه‌نکه‌ره..؟… دارا مه‌حمود – Denegkan\nbyدارا\tMarch 8, 2008\tگشتی\nدوای ئه‌وه‌ی به‌ڕێز مام جه‌لال له‌په‌یوه‌ندی له‌گه‌ڵ کێشه‌ی (پ ک ک) دا گشت کارته‌کانی خۆی ئاشکراکردو له‌ڕێگای که‌ناڵه‌کانی ڕاگه‌یاندنی تورکیاوه رایگه‌یاند که (پ ک ک) ڕێکخراوێکی تێرۆریستییه‌و دژی له‌شکرکێشی تورکیاش بۆ ناو خاکی عیراق نییه، تۆبڵێی چی مابێ له‌م سه‌ردانه‌یدا ئیتر پێشکه‌ش به‌تورکیای بکات..؟ به‌ڵام له‌مه گرنگتر ئه‌وه‌یه که‌به‌ڕاست مام جه‌لال بۆچی واده‌کات و مه‌به‌ست و ئامانجی کۆتایی له‌م هه‌ڵوێسته سه‌یره‌یدا چییه..؟\nبۆدیتنه‌وه‌ی وه‌ڵامی ئه‌م پرسه ده‌بێ بگه‌ڕێینه‌وه بۆسه‌روبه‌ندی ده‌ستگیرکردنی به‌ڕێز ئۆجالان. کاتێک که کوردان له‌ناخه‌وه هه‌ستیان به سوکایه‌تیکردن به‌که‌رامه‌تیان ده‌کردو له سه‌رتاسه‌ری جیهان له ڕاپه‌ڕیندا بوون. مام جه‌لال لێروله‌وێ جه‌ژنانه‌ی ئه‌وه‌ی ده‌به‌خشیه‌وه که (پ ک ک) کۆتایی هات و به‌شێک له کادرو ئه‌ندامانی یه‌کیه‌تی ده‌سته‌واژه‌یه‌کی مام جه‌لالیان دووپات ده‌کرده‌وه که ده‌هۆڵ دڕاو ته‌قه‌ی بڕا. ئه‌مه خۆی له‌خۆیدا هێنده جێگای ڕه‌خنه نییه‌و ته‌نیا ئه‌وه‌نده‌ی له‌باره‌وه ده‌توانین بڵێین که پێشبینییه‌کی هه‌ڵه‌بوو..! به‌ڵام باسه‌که‌ی ئێمه له‌سه‌ر پێشهاته‌کانی پاشان و به‌تایبه‌تیش هه‌ڵوێستی خودی مام جه‌لاله. که دو‌ابه‌دوای کاره‌ساتی ده‌ستگیرکرنه‌که‌ی ئۆجالان، ساڵی 1999 سه‌ره‌تا هه‌وڵیدا (پ ک ک) بکاته ڕێکخراوێکی ڕکێفکراو له‌لایه‌ن خۆیه‌وه‌و بۆشایی سه‌رکردایه‌تی له‌م پارته‌دا پڕبکاته‌وه‌و ده‌ست به‌سه‌ر ته‌واوی توانا مادی و مرۆییه‌کانی ئه‌م ڕێکخراوه‌یه‌دا بگرێت. کاتێک ئه‌مه‌ی بۆ ئه‌نجام نه‌درا هه‌وڵیدا له‌ڕێگای شه‌ڕه‌وه به‌ده‌ستی بخات. ئه‌مه‌بوو به‌پشت به‌ستن به‌و لێکدانه‌وه‌یه‌ی که جه‌نگاوه‌رانی (پ ک ک) ماندوو بوون و مۆتیڤی شه‌ڕکردنیان لاواز بووه‌و قه‌یرانی سه‌رکردایه‌تیان هه‌یه… و به بیانوویه‌کی بێ به‌ڵگه‌و بنه‌ماش که (پ ک ک) له‌گه‌ڵ ڕژێمی سه‌دام ڕێککه‌وتوون و به‌ته‌مای هێرشکردنن بۆ هه‌رێمی کوردستان. شه‌ڕیان دژی ئه‌م پارته ڕاگه‌یاندو هێرشێکی به‌ربڵاویان کرده سه‌ر بنکه‌و باره‌گاکانیان. و به‌ر له‌شه‌ڕه‌که‌ش پێشمه‌رگه‌کانی یه‌کییه‌تی بێباکانه له ناو خه‌ڵکیدا که شه‌ڕه‌که‌یان زۆر به‌ئاسان و خۆش ده‌زانی، ده‌یانگووت ده‌چین بۆ ڕاو. به‌ڵام ئاکامه‌که‌ی بۆ یه‌کییه‌تی تێشکانێکی وه‌ها بوو که‌تاکو ماوه‌یه‌کی درێژ ته‌نانه‌ت ڕووی ئه‌وه‌یان نه‌بوو له‌باره‌یه‌وه بدوێن. ئیتر له‌وکاته‌وه‌و تائه‌مڕۆ مام جه‌لال به‌رده‌وام له‌هه‌وڵی زاڵبوون به‌سه‌ر (پ ک ک) داو یانیش لانیکه‌م پاسیفکردنییه‌تی.\nئه‌مانه هه‌موو گه‌رچی ڕه‌فتاری ناشایستی سیاسین، به‌ڵام به‌جیهانی سیاسه‌ت نامۆ نین و هێشتا به‌کێشمه‌کێش و ململانێێ ستاندارد داده‌نرێن. به‌ڵام هه‌ڵوێسته‌کانی مام جه‌لال به‌مانه کۆتاییان نه‌هاتووه‌و ئه‌مڕۆ بۆته به‌شێک له‌پلانێکی گه‌وره‌تر که ئه‌ردۆگان ئه‌ندازیارییه‌تی، و ئه‌مه‌ش کرۆکی بابه‌تی سه‌ردانه‌که‌یه‌تی بۆ ئه‌نکه‌ره.\nناوه‌رۆکی پلانه‌که خۆی له‌خۆیدا نوێ نییه‌و نزیکه‌ی 20 ساڵه حکومه‌ته یه‌ک له‌دوای یه‌که‌کانی تورکیا کاری له‌سه‌ر ده‌که‌ن. که‌بریتییه له‌درووستکردنی پارت و گروپی سیاسی کارتۆنی که له‌ژێر ئایدیۆلۆژیای که‌مالیزمدا چالاکی بنوێنێت و زیندووکردنه‌وه‌ی سیسته‌می جاشایه‌تی. به‌ڵام له‌م ناوه‌دا دوو خاڵی نوێ و سه‌ره‌کی خراوه‌ته سه‌ر ئه‌م پلانه نوێێه. یه‌که‌م: سوودوه‌رگرتن له خاڵی لاوازی کورد که موسوڵمانبوونییه‌تی. ئه‌ویش له‌بری دروستکردنی پارتێکی کارتۆنی که توانای کۆنترۆڵکردنیان نه‌بێت، یان له‌ناو کورداندا ڕه‌واجی نه‌بێت، به‌هاندان و خڕکردنه‌وه‌ی کورد له‌ژێر ئاڵای پارته‌که‌ی ئه‌ردۆگاندا و به‌خشینی واده‌وبه‌ڵێنی درۆی بێ ژمار به‌چاره‌سه‌رکردنی کێشه‌ی کورد. دووه‌میش به‌شداریکردنی که‌سایه‌تییه‌کی ناودارو گرنگی کورد له‌م پیلانه‌دا که‌ئه‌ویش که‌سایه‌تی مام جه‌لاله.\nله‌وه‌ته‌ی ئه‌ردۆگان هاتۆته سه‌رکار به‌رده‌وام مام جه‌لال ستایشی ده‌کات و له‌چه‌ندان بۆنه‌دا ڕایگه‌یاندووه که: ئه‌ردۆگان پیاوی چاکه، ئه‌ردۆگان چاره‌سه‌ریی کێشه‌ی کوردی پێێه، ئه‌ردۆگان دۆستی کورده، ئه‌ردۆگان سیاسه‌تمه‌دارێکی لێهاتوویه، ئه‌ردۆگان … ئه‌ردۆگان… هتد\nله ڕاستیشدا ئه‌وه‌ی هه‌یه بریتییه له‌واده‌و به‌ڵێنێک که‌مه‌رجه‌که‌ی کۆتایی هێنان به (پ ک ک) ه‌یه. و دیاره به‌ڕێز مام جه‌لالیش لایه‌نگریی وه‌ها چاره‌سه‌رییه‌که. به‌ڵام به‌ڕاست چاره‌سه‌ریی بێ (پ ک ک)، لانیکه‌م له‌م قۆناغه‌دا ده‌توانێ هه‌بێت..؟ ئایا ده‌وڵه‌تێک هێشتا نه‌گه‌یشتبێته ئه‌و ئاسته‌ی توانای ته‌حه‌ممولکردنی بیستنی ناوی کوردستانی هه‌بێت. ڕاستگۆیه له دیتنه‌وه‌ی چاره‌سه‌ریی بۆ کێشه‌ی کورد..؟\nجگه له‌مانه‌ش ئه‌م پلانه له‌ناو پارادۆکس و ناکۆکییه‌کی سه‌یردایه. ئه‌ویش ئه‌مه‌یه که هه‌تا (پ ک ک) هه‌بیت ئه‌م پلانه سه‌رناکه‌وێت. چونکه توانای ته‌واوی له‌باربردنی ئه‌مجۆره پلانانه‌ی هه‌یه‌و له‌مڕوه‌شه‌وه تورکیا خاوه‌ن بیره‌وه‌ری و ئه‌زموونێکی تاڵه. ساڵی 1990 ده‌وڵه‌تی تورکیا، به‌سه‌رپه‌رشتی ده‌زگای میت پارتێکی کارتۆنیان به‌ناوی (HEP) دامه‌زراند، به‌ڵام زۆرزوو به‌ده‌یان هه‌زار کورد چوونه ناو ئه‌م پارته‌وه. و ئیتر له پارتێکی کارتۆنی سه‌ربه‌ده‌وڵه‌ته‌وه کردیانه به‌پارتێکی نیشیمانپه‌رو ئازادیخواز. ئه‌وکات ده‌وڵه‌تی تورکیا جگه له‌قه‌ده‌غه‌کردنی ئه‌و پارته‌ی خۆی درووستی کردبوو هیچی له‌به‌رده‌مدا نه‌مایه‌وه. به‌ڵام پاشی چی ..؟ کوردان ده‌رفه‌تێکی نوێیان بۆ خوڵقاو ئه‌مه‌یان کرده ئه‌زموونێکی بایه‌خدارو پاشان پارته‌کانی ده‌پ، هاده‌پ، ده‌هاپ، و دواتریش (DTP) ه‌یان دروستکردو. ئه‌مڕۆش ئه‌و مه‌ترسییه هه‌یه که‌هه‌رشتێک به‌ناوی کوردانه‌وه چاک بکرێت و دابمه‌زرێنرێت سه‌رئه‌نجام له‌لایه‌ن (پ ک ک) وه له‌بارده‌بردرێت، یان بۆسوودی خۆی هه‌ڵیده‌گێڕێته‌وه. که‌واته ده‌بێ سه‌ره‌تا (پ ک ک) له‌ناو بچێت. به‌ڵام (پ ک ک) به‌بێ پلان له‌ناو ناچێت به‌مجۆره پلانه‌که بریتییه له بازنه‌یه‌کی داخراو و لێره‌دایه که ڕۆڵی ناپیرۆزو ناشایستی مام جه‌لال دێته ئاراوه. که‌پلان هه‌مووی پێکه‌وه‌یه: هێرشی سه‌ربازی توندو کاریگه‌ر، ده‌که‌وێته ئه‌ستۆی تورکیاو هێرشی سیاسی و به‌دناوکردنی (پ ک ک) و ڕووخاندنی وره‌ی لایه‌نگرانیشی ده‌که‌وێته ئه‌ستۆی کورد که‌مام جه‌لال سه‌رقافڵه‌یه‌تی .\nئیتر لێره‌دا سیناریۆی ئه‌م شانۆگه‌رییه ئاشکرایه. پلان له‌ناوبردنی پ ک ک. ئه‌کته‌ره سه‌ره‌کییه‌کانی ئه‌م پلانه‌ش ئه‌ردۆگان و مام جه‌لالن.\nبه‌ڵام ئایا وه‌ها پلانێک به‌ختی سه‌رکه‌وتنی له‌به‌رده‌مدا هه‌یه..؟ له‌م ناوه‌دا به‌ڕێز مام جه‌لال، گه‌رچی مرۆڤێکی خاوه‌ن ئه‌زموونی سیاسی پتر له په‌نجا ساڵه‌و قاڵبووه‌وه‌ی ناو کێشمه‌کێشی سیاسییه‌و ئه‌م چه‌ندساڵه‌ی دوایی پۆستی سه‌رکۆماریش ئه‌و توانایه‌ی به‌چه‌ندان پله به‌رزترکرد، به‌ڵام واپێده‌چێ دیرۆکی سیاسی مام جه‌لال جارێکی تر خۆی دووباره‌بکاته‌وه‌و تووشی پتر له هه‌ڵه‌یه‌ک ببێته‌وه. یه‌که‌مین هه‌ڵه‌ی ئه‌و له‌وه‌دایه که له‌چاوی ڕێکخراوه‌که‌ی خۆیه‌وه (پ ک ک) ده‌خوێنێنته‌وه. بۆ نموونه  ئه‌و به‌راورده ده‌کات که یه‌کییه‌تی نیشتمانی کوردستان بێ مام جه‌لال چی به‌سه‌ر دێت ده‌بێ (پ ک ک) ه‌ش بێ ئۆجالان هه‌مان کاری به‌سه‌ر بێت. دوومین هه‌ڵه‌ی ئه‌وه‌یه که کێشه‌ی بیست ملیۆن کوردی نکوڵی کراو، له بوون و نه‌بوونی پارتێکدا بچووک ده‌کاته‌وه. سێێه‌مین هه‌ڵه‌ی ئه‌وه‌یه که‌چاوه‌ڕوانی له‌تورکیا له ئاستێکدایه که ئه‌گه‌ر به‌هه‌بوونی بزووتنه‌وه‌یه‌کی به‌هێزی وه‌ک (پ ک ک) وه‌و ئه‌و هه‌موو زیانه گیانی و ماڵیانه‌ی به‌ریان ده‌که‌وێت، ناچار نه‌بێ مل بدات چۆن به‌چۆڵبوونی گۆڕه‌پانه‌که‌و نه‌بوونی نوێنه‌رایه‌تییه‌ک ئه‌وکاره‌ده‌کات..؟ چوواره‌م:  سه‌وداو مامه‌ڵه‌یه‌ک له‌گه‌ڵ تورکیادا ده‌کات هه‌ر له ئێستاوه دۆڕانی دیاره. ئه‌وه‌ی هه‌یه‌تی پێشکه‌شی ده‌کات به هیوای ده‌ستکه‌وتێک له‌تورکیا که‌هیچکات به‌م شێوازه به‌ده‌ست ناکه‌وێ. ئه‌مه‌ش ته‌نیا ماچه شوومه‌که‌یمان وه‌بیردێنێته‌وه بۆ لاچاوی سه‌دام حوسێن.\nPrevious 8ی مارس و بیانوویەک بۆ درکاندنی : فمێنیستی جیهانی و لۆکاڵ کردنەوە\nNext بیره‌وه‌ری 100 ساڵه‌ی ڕۆژی ئافره‌تانی