لاوانی بلیمەت و لێهاتوو هۆکاری شکستی پلانەکانی ئەمریکان - Mehr News Agency\n13 berfanbarê 2017 - 15:43\nNews Code 15220\nسەرۆکی نۆجەبا لە پەیامێکدا ڕوو لاوانی موسوڵمان نووسی: تووڕەیی ئەمریکا لە گەماڕۆدانی نۆجەبا بە هۆی شکستی پیلانەکانی ئەمریکا لە لایەن لاوانی بلیمەت و لێهاتووەیە.\nبە ڕاپۆرتی ئاژانسی مێهر لە ماڵپەڕی نۆجەبا، شێخ ئەکرەم کەعبی سەرۆکی نۆجەبا لە ڕاگەیەندراوێکدا ڕەخنەی توندی لە ئەمریکا گرت و نووسی: لاوانی موسوڵمان سەرچاوەی هەستانەوە و چوون بەرەو داهاتووە و دواجار حەق بە سەر ناحەقد سەر دەکەوێت.\nئەو زیادی کرد: ئیمام حسەینیش "د.خ" هەمان ڕێگەی داهاتووی دادپەروەرانەی لە بەر گرت و ئەم ڕێگەیە تاکوو ئەمڕۆ درێژەی هەیە و دواجار جیهانی ئیسلام لە دەستی ستەمکارەکان و داگیرکارەکان ڕزگار دەکات.\nکەعبی جەختی کرد: مەرجەعیەت شەڕی دژ بە داعشی ڕاگەیاند و ئێمەش و بە ئیمانەوە بەشداریمان تێدا کرد. ئەم ورە بەرزەش لە لایان ئەمریکا و ڕژیمی زایۆنی بەمەترسی ناو دەبرێت چون بە باشی دەزانن کە ئەوان پیلانەکانی ئەوان پووچەڵ دەکەنەوە.\nئەو زیادی کرد: هەر ئەمەش بووتە هۆی ئەوەی کە ئەمریکا گرووپی نۆجەبا بە تیرۆریست ناو ببات بیخاتە خشتەی گەماڕۆکانی خۆیەوە. ئەوان باش دەزانن کە گرووپە تیرۆریستییەکان لە ناوچە شکستیان هێناوە و دەیانەوێت زەرب لە بەرە خۆڕاگری بدەن تاکوو لەم ڕێگەوە بە ئامانجەکانی خۆین بگەن


قاعیدە لە بەرامبەر داعش دا.. نووسینی: کۆڵ بەنزڵ/ وەرگێڕانی: حەسەن ڕازانی – Dengekan\nbyDenegkan\tNovember 1, 2021\tGeneral, Opinion, Slider\nتێکۆشان و ململانێی هێزە جیهادییەکان لە( ئەفغانستان)ی تاڵیبان دا!\nڕێگایەک کە قاعیدە ئەمەی پێکردووە، جەختکردنیەتی لە سەر بەیعەتدان بە حاکمی تاڵیبان. بۆ نموونە قاعیدە لە هەواڵنامەیەکی ٢٠١٤ یدا تازەکردنەوەی بەیعەتی ڕاگەیاند بۆ ئەمیری باوەڕداران، موجاهیدی جیهاد، مەلا محمد عمر”خوا بیپارێزێت”. دوپاتی دەکاتەوە کە قاعیدەو تەواوی لقەکانی لە هەموو شوێنەکان سەربازن لە سووپای ئەودا. لە هەمان کاتدا ئەلزەواهیری بە ئاشکرا لە جیاتی هەموو تۆری قاعیدە بەیعەتی دایەوە بە هەردووک ڕابەرانی تاڵیبان کە لە دواییدا هاتن. لە ساڵی ٢٠١٥ دا بەیعتی دا بە مەلا ئەختەر مەنسور و لە ساڵی ٢٠١٦ دا بەیعەتی دا بە مەلا هەیبەتوڵا ئاخوندزادە. ئەلزەواهیری لە هەر پەیامێکیدا ( ئیماڕەتی ئیسلامی لە ئەفغانستان)ی وەک یەکەم ئیماڕەتی شەڕعی و درووست وێنا دەکرد کە لەدوای ڕوخانی خەلافەتی عوسمانی یەوە لە ساڵی ١٩٢٤ وە هاتبێ. بە هەمانشێوە گرووپەکانی وابەستە بە قاعیدەوە ڕابەری تاڵیبانیان وەک دەسەڵاتی باڵای خۆیان دەبینی. بۆ نموونە کاتێک کە لە ئازاری ٢٠١٧ دا ئەیاد ئاغالی، دژبەری مالی، پێکهێنانی لقێکی تازەی قاعیدەی لە ڕۆژئاوای ئەفریقا ڕاگەیاند، وەلای خۆی نەک هەر بۆ ئەلزەواهیری بەڵک و بۆ ئاخوند زادەش ڕاگەیاند.\nئەوەش هەمووی بە پێچەوانە دەردەکەوێت لە گەڵ دەقی ئەو ڕێکەوتنەی کە لە مانگی فێبروەری ٢٠٢٠ دا لە نێوانی تاڵیبان و ئەمریکادا بەسترا. لەو ڕێکەوتنەدا تاڵیبان بەڵێنی دا کە هاوکاریکردنی بۆ قاعیدە بوەستێنێ و لە گەڵ حکومەتی ئەفغانستانیش بچێتە ناو گفتوگۆی ئاشتییەوە. هەرچەندە تاڵیبان ڕازی نەبوو بە بڕینی پەیوەندی لەگەڵ قاعیدە، وەک و ئەوەی کە لە هەندێک جاراندا وێنای بۆ کراوە، بەڵام بەڵێنیدا کە ئیترمیوانداری نەکات لە قاعیدەو گرووپەکانی ئەمسالی قاعیدە. هەروەها تاڵیبان بەڵێنی ئەوەشی دا کە نەهێڵێت ئەفغانستان بەکاربهێنڕێت بۆ هەڕەشە لە ئاساییشی ئەمریکا و هاوپەیمانەکانی.\nڕابەرایەتی باڵای قاعیدە، لەگەڵ ئەوەشدا، لەوە ناچێت کە بەو ڕێکەوتنامەیە ناڕەحەت بووبێت. ئەوەتا لە ئازاری ٢٠٢٠ دا ئەو گرووپە لە ڕاگەیەندراوێکیدا پیرۆزبایی خۆی ئاراستەی تاڵیبان کرد کە ئەمریکا بەڵێنی چوونەدەرەوەی دا لە ئەفغانستان. لەو ڕاگەیاندنەدا قاعیدە پێشوازی لە ڕێکەوتنی دۆحە کرد کە بە نێوەندگیری قەتەڕ ئیمزا کرا و بەسەرکەوتنێکی مێژوویی ناوی هێناو بانگەوازیشی لە تەواوی موسڵمانانی جیهان کرد کە چاو لە تاڵیبان بکەن لە ڕووی ئیلتیزامییەوە بە جیهاد. قاعیدە لەو بانگەوازەیدا ئیماڕەتی ئیسلامی ئەفغانستانی وەک ناوکی دەوڵەتی ئیسلامی، بە مانای دەوڵەتی خەلافەت، وێنا کرد کە بە پێی یاساو شەریعەتی خودا حوکم دەکا.\nلە کاتێکدا کە قاعیدە پەیوەندی لەگەڵ تاڵیبان بەهێز دەکرد، داعش تۆمەتی بە لاڕێدا ڕۆییشتنی دەدایە پاڵ تاڵیبان. لە دیدی (داعش)ەوە تاڵیبان لایداوە لە ئیسلامی ڕاستەقینە بە تایبەتی لە دوای مردنی مەلا عومەرلە ساڵی ٢٠٠٣ وە ئەو لادانە ڕووی لە هەڵکشان کرد. داعش پێی وایە تاڵیبان لە دوای مەلا عومەر کەمتەرخەم بووە لە جێبەجێکردنی شەریعەتی ئیسلام . داعش دەڵێ: تاڵیبان ڕووەو نەتەوەچیەتی ملی ناوە، لێبوردەو نەرمە لەبەرامبەر کەمایەتی شیعە لە ئەفغانستاندا و هەروەها کاری لەسەر بەستنی پەیوەندی لەگەڵ دەوڵەتانی کوفر کردووە کە لە نێویاندا لە گەڵ قەتەری موڕتەدو هەڵگەڕاوە لە ئیسلامە. داعش ڕەخنەی ئەوە لە تاڵیبان دەگرێت کە داواکاری داعشیان بە دامەزراندنەوەی خەلافەت ڕەتکردۆتەوە وهەروەها قاعیدە نەیهێشتووە هەوڵەکانی داعش سەربگرن بۆ درووست کردنی پارێزگایەک لە سەرخاکێک ، وەک و کە پێی دەگوترێت خاکی خوڕاسان، کە ناوچەیەکی مێژووییەو تەواوی ئەفغانستانی ئێستاش لە خۆدەگرێت. ئیتر لەو رۆژەوەو بە بەردەوامی تاڵیبان لە شەڕدا بووە لە گەڵ ئەو ویلایەتەی داعش کە پێی دەگوترێت خوڕاسان و لە هەندێک جارانیشدا ئەمریکا بە شێوەیەکی کاریگەرهاوکاری هەوایی تاڵیبانی کردووە.\nهەر لە دوای ڕاگەیاندنی ڕێکەوتننامەی ٢٠٢٠ی نێوان واشنتۆن و تاڵیبان، داعش ئەو ڕێکەوتنامەیەی بە بەڵگەیەکی تر لە ڕێ لادانی تاڵیبان وێنا کرد. بڵاوکراوەی فەڕمی داعش ئیدانەی تاڵیبانی کرد کە ئەمریکای کردە هاوپەیمانی تازەی خۆی. هەروەها داعش لە ڕێگەی قسەکەرەکەیەوە وتی کە ئەو ڕێکەوتننامەیە پەیوەندییەکانی نێوان ئەمریکاو تاڵیبانی، کە هەمیشە بەیەکەوە لە پیلاندا بوون لە دژی داعش، فەڕمی کردەوە. بە پێی قسەکانی ئەو وتەبێژەی داعش ئەو ڕێکەوتنامەیە تەنها پەردەیەک بووە بۆ پەیوەندییەکانی نێوان میلیشیای تاڵیبانی موڕتەد و هەڵگەڕاوە لە ئیسلام لە گەڵ خاجپەرستان دا.\nسەرکەوتێکی کێشە لەسەر\nدوای ئاهەنگی ڕێکەوتنی تاڵیبان لەگەڵ ئەمریکا، بۆ ماوەی نزیکەی ساڵ و نیوێک قاعیدە هیج لێدوان و تەعلیقێکی لەسەر بارودۆخەکەی ئەفغانستان نەدا. تاڵیبان، بە پێی زانیارییەکانی وەکالەتی ئیستیخباڕاتی بەرگری، داوای لە قاعیدە کردووە کە چالاکیەکانی کەم بکاتەوەو پەیوەندییە درێژخایەنەکانی نێوان گرووپەکان دەرنەخا هەتا ئەمریکاو هاوپەیمانەکانی بە تەواوی لە ئەفغانستان دەچنەدەر. هەر بۆیەش کاتێ لە ٣١ی ئاب کە دواین سەربازی ئەمریکا لە کابوڵ هاتەدەر، قاعیدە هەستی بە ئازادی کردو چەند سەعاتێک دوای ئەوە بە فەڕمی ڕاگەیاندنێکی پیرۆزبایی بە بۆنەی ئەو سەرکەوتنە مێژووییەوە لە تاڵیبان و تەواوی کۆمەڵگای ئیسلامی دەرکرد.\nبەڵام بە لای داعشەوە ئەو بۆچوونەی کە پێی وایە تاڵیبان سەرکەوتنی بەدەست هێناوە لە ئەفغانستان دا جێی پێکەنینە. ئەوەی کە ڕوویدا لە دیدی داعشەوە: “بریتیبوو لەوەی کە ئەمریکا ئارەزوومەندانە دەسەڵاتی تەسلیم بە تاڵیبان کردو تاڵیبانیش بە فێعلی بوو بە بەکرێگیراوی ئەمریکا”. هەر لە دوای گرتنی کابوڵ لە لایەن تاڵیبانەوە لە ١٥ی ئاب، هەواڵنامەی هەفتانەی داعش لە گرنگی ئەو سەرکەوتنە سەربازییەی تاڵیبانی، کە خەڵکی تووشی شۆک کردبوو، کەم کردەوە. لە هەواڵنامەکەدا داعش نووسیبووی: “شتێکی ئاساییەو ئەنجامی ئەو ڕێکەوتنەی نێوان ئەمریکاو تاڵیبانە کە لە ساڵی پێشوودا لە دۆحە ئەنجام دراوە”. هەروەها داعش دەڵێت :”ئەمە هیچ نیە بێجگە لە گواستنەوەی دەسەڵات لە حاکمێکی بت پەرستەوە بۆ یەکێکی تری بت پەرست”. داعش دەڵێ ئەمە گۆڕینی حاکمێکی بتپەرستی بێ ڕیشە بە یەکێکی تری ڕیشداری بت پەرست. تاڵیبان پەیمانی بە ئەمریکا داوە کە جارێکی تر ١١ی سێپتەمبەرێکی تر ڕوو نەدات و ئەمریکاش تاڵیبانی هێنایەوە سەر دەسەڵات و کابوڵیشی تەسلیم کردن بە بێ ئەوەی یەک فیشەکی تێدا بتەقێت.\nهاوکارانی داعش لە تۆڕە کۆمەڵایەتیەکان تەنانەت پێش بڵاوکراوەکەی داعش هەمان ڕەخنەیان لە تاڵیبان گرت. یەکێک لە کەسە دیارەکانی داعش تێبینی کردووە کە ئەمریکا سەرکەوتوو بووە لە تێکدان و خەراپکردنی تاڵیبان لە ڕووی ئایینیەوە. ” خودا دەفەرموێت ئەوان، ئەگەر بتوانن، شەڕلە دژی ئێوە ناوەستێنن هەتاکو لە دین وەرتان نەگێڕن”( قورئان: ٢:٢١٧). وە توانیویشیانە کە تاڵیبان لە ئایینەکەی خۆیان وەرگێڕن. زۆر ڕوونە کە دیدو بۆچوونەکانی قاعیدەو داعش پێکەوە هەڵناکەن. جا لێرەدا یا تاڵیبان بەرەو نەرمی ڕۆیشتووە لە بەرامبەر ئەمریکاو بەرژەوەندییەکانی زۆرتر لەوەی کە قاعیدە هیوایەتی، یاخود تاڵیبان زۆرتر بەلای توندڕەویدا ملی ناوە لەوەی کە داعش دەیەوێت باوەڕی پێ بکات.\nهەرچەندە هەندێک لە قسەکەرانی تاڵیبان ڕەتی دەکەنەوە کە هیچ جۆرە پەیوەندییەکیان هەبێ لە گەڵ قاعیدە، هەتا یەکێکیان بوونی بەیعەتی هەر ڕەتکردەوە. تاڵیبان، وەکو تاڵیبان خۆی، زۆر سەرسەختانە هەرچەندە زۆریشی لەسەر کەوت بەڵام نەیویست ئیدانەی قاعیدە بکات. ئەو سەر ڕەقییەی تاڵیبان دەتوانرێت فاکتەرەکانی دیاری بکرێت. بۆ نموونە تاڵیبان و قاعیدە بۆ ماوەی ٢٠ ساڵ بە یەکەوە لە یەک سەنگەردا دژی ئەمریکا جەنگاون و لەو بارەسەشەوە پەیوەندیی خوێنیان گەشە پێداوە. هەروەک کە ڕاپۆرتی نەتەوە یەکگرتوەەکان ئاماژەی پێداوە کە تاڵیبان و قاعیدە پەیوەندی ژن و ژنخوازی لە نیوانیان دا درووست بووە و هاوبەش و وەک یەکیش پێکەوە بوون لە خەبات دا. جا ئێستا ئەو پەیوەندییە زیاتر کۆنکرێتی و بەهێزتر بووە لە نێو نەوە و وەچەی دووەم دا. هۆیەکی تری لۆجیک و مەنتیقی کە ئەو پەیوەندییەی نێوان تاڵیبان و قاعیدە کۆتایی نایەت ئەوەیە کە ئیدانەکردنی قاعیدە دەبێتە هۆی گۆشەگیرکردن و لاتەریک کردنی ئەو باڵ و خەتە توندڕەوەی نێو تاڵیبان کە سیراجودین هەقانی و تۆڕەکەی لەگەڵ قاعیدە دەگرێتەوە.\nگرنگ نییە تاڵیبان چ کۆمەکێکی پێدەکات، هێشتا قاعێدە ڕێگایەکی درێژی لەبەردەمە لە ڕێخستنەوەی ڕێکخراوە پەرش و بڵاوەکەی. گرفتەکە لە سەرێوە دەست پێدەکات، چونکە ڕابەری سەرەکی ئەو ڕێکخراوە لەم ساڵانەی دواییدا لە ناوبرا. لە ٢٠ی ئابی ٢٠٢٠ یشدا ئەبو محمد ئەلمیسری، دووەمین ڕابەری قاعیدە، لە ناو شەقامەکانی تاران دا درایە بەردەسڕێژی گولە و کوژرا. هەر دوای دوو مانگی تر حسام ئەبو ئەلڕەوف، بەرپرسێکی باڵای تری قاعیدە، لە ئەفغانستان دا کوژرا. ژمارەیەکی بەرچاویش لە ڕابەرو بەرپرسی دیاری قاعیدە بەرەو سوریا ڕۆیشتن بە مەبەستی دۆزینەوەی جێگایەکی تری باش کە تێیدا سەلامەت بن. بەڵام لە سوریاشدا کەوتنە بەر هێرش و پەلاماری درۆنەکانی ئەمریکاو هەر جارەو یەکێکیان لیدەکوژرا. تا وای لێ هات یەکێک لە شارەزاو ئایدیۆلۆجیستەکەیان بڵێت: “سوریا بۆ ئێمە بۆتە شوێنێک کە تێیدا ڕاومان دەکەن”.\nهەرچەندە لە وانەیە داعش سوود ببینێت لە کەم بوونەوەی فشاری سەربازی لە ئەفغانستان دا، بەڵام ئەو گرووپە خەڵکی زۆر بەدوو ناکەوێت. بەشێکی لەبەرئەوەیە کە داعش وابەستەیە بە سەلەفیەتەوە کە ئیسلامی سوننی ڕاستەقینەیەو لە نێو ئەفغانستانیشدا کەمایەتییە چونکە مەزەهەبی حەنەفی تێیدا بڵاوە و ڕێبازی ئایینی ماتریدیدا تێیدا زاڵە. زوربەی ئەو جێگایانەی کە داعش وەک ناوچەی خۆی لێیان دەڕوانێت، ئەو شوێنانەن کە سەلەفیزم بە شێوەیەکی نائاسایی خەڵکی لێ کۆبۆتەوە. لەوانەشە داعش هەندێک لە توند ڕەوەکان لەدەوری خۆی کۆبکاتەوە لە پاێزگاکانی وەک کونارو نەنگارهار، بەڵام سەخت دەبێ کە بتوانێت زیاتر بۆ شوێنەکانی ترپەل هەڵباوێت .\nنووسینی: کۆڵ بەنزڵ: ١٤-٩-٢٠٢١\nتێبینی: کۆڵ بەنزڵ لە پەیمانگای هۆڤەرە لە زانکۆی ستانفۆرد و هەروەها خاوەنی بلۆگی (جیهادیکە)یە\nPrevious كۆمەڵەی میسێلا و ماڵی داهاتوو.. فریشتەیەك لە ‘بابل’ دابەزیوە\nNext ترەیلەری “چوار دیوار”ی “بەهمەنی قوبادی” لە بەرهەمهێنانی “ڕاجێر واتێرز” بڵاوکرایەوە


ئاگر و جەستەی ژنی کورد.\nئازارەکانی ئاگر لەهەموو ئازارەکانی تر زیاترو ناخۆش ترە زامەکانی سووتان لەهەموو زامەکانی تر قوڵترە، ئاگر ترسناکە ترسناکتر لەفیشەک و لەچەقۆو لەمەرگی ئاوو هەموو ژانەکانی تری مەرگ، ئەو دڕندانە کێن؟ وا لەژنان دەکەن جەستەی خۆیان و سۆزی مناڵەکانیان بەئاگر بسپێرن ژن دایکە لەهەموو مەخلوقێک بەسۆزترو میهرەبان تر، ئەو ئەژدیهایانە کێن؟ گۆزەی سۆزدەشکێنن و قەڵای کوردان ئەڕوخێنن، لەجێی گوڵ وشوشەیەک عەتر شقارتەیەک و گاڵۆنێک نەوت ئەکەنە دیاری ئەو مەخلوقانەی بەهەشت لەژێر پێیاندایە، کێن ئەوانە ؟ کوان ئەوانە؟ بۆنی گوڵە مێخەک و ڕێحانی ژنان دەکەنە بۆنکڕووزی سووتان ، کوان، لەچ دیوەخانێکی پیاو ماقولاندا سمێڵیان چەوردەکەن لەچ مەجلیسێکی شەریفدا شەرەفی خۆیان مڕدەکەن،ئەو شەڕواڵ‌پیسانە کەی ژن وەک مرۆڤ سەیردەکەن؟ کێ حەزئەکات بسوتێت؟ کێ حەزئەکات بشێوێت؟ کێ حەزئەکات ببرژێت’؟ کێ ئەیەوێت جەستەی ببێتە سوتماک؟\nئاگر ئەوەندە ترسناکە ژانەکانی هێندە بەسۆیە خواوەند بۆلادانی بەندەکانی لەگوناه ئاماژەی پێ دەکات، دۆزەخ وەسف دەکات بەکوورەی ئاگرین بۆ سزای تاوان باران.\nژنە مەزڵومەکانی کورد بەر لەقیامەت ژیانیان دەکرێتە دۆزەخ پێش داگیرساندنی کوورەکان بەر لەسووتانی فیرعەونەکان دەسوتێن و بەسوتاوی دەچنەوە بارەگای خودا.\nشەونم ی تەمەن سی ساڵ دوای خۆسووتاندنیشی دەڵێت بۆیە نەم وتووە لەزوڵمی مێردەکەم خۆم سووتاندووە ترساوم مێردەکەم بگیرێت، دوای سووتانی جەستەش ترس ؟؟\nلەجیهاندا نموونەی ژنی کورد نییە بۆ وەفاو پەیوەست بوون بەمێردو منداڵەوە ژنی کورد بەخێوکەرە چێشت لێنەرە نانکەرە غەسالەیەو بەدەستەکانی جل دەشوات لەوڵاتێکی بێ کارەبادا بەدەستەکانی گسک دەدات و ماڵ ئەشوات.\nهەر زوڵمێکیشی لێکرا لەگریان زیاتر هیچ پەنایەکی نییە ئەوکاتەی سفر دەکرێ و هەمووساتێکی ژیانی دەکرێتە دۆزەخ هانا بۆئاگر دەبات دەبێتە شەپۆلێک گڕو دەیەوێت دۆزەخ بەجەستەی خۆی بسوتێنێت ،دووکەڵی ئەم سووتانەش پەڵەیەکی ڕشە بەتەوێڵی وەزارەتی مافی مرۆڤ و وەزارەتی داد و هەموو ئەو ڕێکخراوانەی مووکێشی دەستی پیاوە چاو باشکاڵەکانن.\nلەهەموو ولاتانی جیهاندا پەنابردن بۆ مەرگ و خۆکوشتن دیاردەیەکە و بەداخەوە ڕێژەی لەزیادبووندایە ئەوەی جیاوزە لە وڵاتاندا خۆکوشتن لەهەردوو ڕەگەزدایە و بۆخوکوشتنیش پەنا بۆئاگر نابەن، ڕۆژ نییە لە ڕۆژنامە و سایتەکاندا سوتاندنی ژنانی کورد بلاونەکرێتەوە. تەنها ژنان گەر پیاوی کورد لەئاگر تووڕەتر و لەسووتان بێبەزەییتر نەبن چۆن ژنان پەنا بۆ ئاگر دەبەن؟\nئاگر لەو پیاوانە فێنکتر و بەبەزەییترە ، ئەی ئەو پیاوانەی بەدەستی خۆیان ژنەکان دەسوتێنن و لەزبڵدانەکانی قەراخ شاردا فڕێیان دەدەن؟\nکوردستان بۆتە دۆزەخی ژنان بۆنکڕووزی جەستەیان گەیشتە ئاسمان.


هۆنراوەیەکی بڵاونەکراوەی نەوشیروان مستەفا، بڵاو دەکاتەوە – History Of Kurdistan\nHome / به‌ڵگه‌نامه / هۆنراوەیەکی بڵاونەکراوەی نەوشیروان مستەفا، بڵاو دەکاتەوە\nگۆران حكيم 2019-03-29\tبه‌ڵگه‌نامه, دەستنووس لێدوان نووسین ناچالاککراوە لە هۆنراوەیەکی بڵاونەکراوەی نەوشیروان مستەفا، بڵاو دەکاتەوە 3,978 Views\nئەم هۆنراوەیە، بەشێکە لە کەشکۆڵێکی دەستنوسی نەوشیروان مستەفا ئەمین، کە پێشکەشی ئەحمەدی حەمکوڵ، کراوە ئەوکاتەی کاک نەوشیروان سەرنوسەری گۆڤاری “رزگاری” بوە، پێشکەشی کردوە.\nکەشکۆڵەکە، دەفتەرێکی پێوانە (20.5 ×33)سانتیەمتری خەتدارە کە بەرگی مقەبا تێگیراوە. دەفتەرەکە، هێندێ پەڕەی بە تایبەت سپی و لە کۆتاییه‌که‌یدا لێ کراوەتەوە و هێشتا (374) لاپەڕە (١٨٧ پەڕە)ی ماوە و شوێنەواری شةش پەڕەی لێ کراوەش دیارە، بۆیە دەبێ لە بنەڕەتدا (400) لاپەڕەیی بو بێت.\nلەوبارەیەوە مامۆستا سدیق ساڵح، توێژەری بواری رۆژنامەوانی و دەستنوس لە بنکەی ژین، نوسیویەتی؛ هەر لاپەڕەیەکی (33) دێڕی تێدایە. لاپەڕەی یەکەم مۆرێکی کاڵی “قوتابخانەی کەشتیی نوح”ی رەحمەتی نەجمەدین مەلای پێوەیە. رەنگە هەر لەو زەمانەوە کە ره‌وانشاد نەوشیروان مستەفا لای ئەو زاتە خوێندویەتی، بە کاریگەريی هەوڵەکانی ئەو لە بواری نوسینەوەی کەشکۆڵ و زیندوکردنەوەی دیوانی شاعیراندا، دەستی بە نوسینەوەی ئەم کەشکۆڵە کردبێت.\nشیعرەکان، جگە لەوانەی رەوانشاد نەوشیروان مستەفا خۆی کە (12) پارچە و پێنج خشته‌کییە لەسەر شیعرێکی ئەحمەد موختار جاف و بە زۆری ئیمزای (ن.م)ی بۆ داناون، شیعری دەیان شاعیری دیکەی کوردی تێدایە.\nبە ڕووت‌و قووتی لە هەردە و دۆڵا\n٢٣ی ١١ی ١٩٦٠\nPrevious مێژوو وەک هۆکارێک بۆ ناکۆکیەکان\nNext ئەو پێشمەرگەيه کێ بوو لە کارەساتى دەستگیرکردنى عبدالله ئۆج ئالان ئاگرى لە جەستەى خۆی بەردا(١٩٩٩)\nئومێد نه‌جم زۆرجار گلەیی دەكرێت كە گوایە كورد گرنگی و بایەخی نەداوە بە نوسینەوەی مێژووی …


ئایینەکانی چوارشەممەسووری – کوردستان و کورد\nبەرواری بڵاو کردنەوە 2022/03/17\nجۆری بابەت: هزروکولتور, کوردستان\nد.موحەممەد باقرپیری/ ڕەزە شنۆیی لە فارسی‌ڕا کردوویەتی بە کوردی\nجێژنی چوارشەممەسووری له سەرەتادا ناوی جێژنی سووری بووە و دەکرێ پاشناوی چوارشەممە دوای هاتنە ئارای ئیسلام پێیەوە زیاد کرابێ. چونکە بەر لە ئیسلام وشەگەلی شەممە و یەکشەممە لە نێوان زەردەشتییەکاندا زۆر باو نەبوون و بۆ ڕۆژەکانی حەوتوو کەڵکیان لە ناوی ئیلاهەکان وەرگرتووە؛ وەکوو هورمزڕۆژ، بەهمەن ڕۆژ و …. لەوانەشە ژومارەی 4 له چوارشەممەدا نیشاندەری چوار وەرزی ساڵ بێ کە لەو ڕۆژەدا کۆتایی دێ.\nبەگشتی جێژنی سووری هەمیشە بە داگیرساندنی ئاگر بۆ گەرمکردنی هەوا و زووهاتنی بەهار و نەورۆز کە لەلای خەڵکی فەلاتی ئێران، ئاگر هێمای پاکی و پاککەرەوەیە و لە ناوبەری پیسییەکان بووە و بە هێمایەکی پیرۆز ناسراوە، دەست پێ کراوە.\nلە ڕاستیدا داگیرساندنی ئاگر لە جێژنی سووریدا مێژووەکەی دەگەڕێتەوە بۆ سەردەمە زۆر کۆنەکان. لە ڕوانگەی ئەستێرەناسییەوە، لە دەستپێکی نەورۆزدا، خۆر لە بورجی حووت (ڕەشەمانگ)ەوە دێتە بورجی حەمەل (خاکەلێوە)وە. خەڵکی لە شەوی دوایین چوارشەممەی ساڵدا، ئاگر دادەگیرسێنن; تا وەکوو ڕەنگ‌زەردی و بێ‌هێزی و لاوازیی زستان لە جەستەیان وەدەر کەوێ و سووری و گەرمی ئاگر بچێتە لەشیان.\nچوارشەممە سووری کە بە ناوەکانی جێژنی دوایین چوارشەممەی ساڵ، شەوی چوارشەممەی سوور و چوارشەممە کوڵەش(قوڵە)ناسراوە، یەکێک لە جێژنەکانی خەڵکانی دانیشتووی فەلاتی ئێرانە کە لە شەوی کۆتا چوارشەممەی ساڵ لە ئێوارەی ڕۆژی سێشەممەدا بەڕێوە دەچێ و یەکەم جێژن لە تێکڕای جێژنەکانی نەورۆزە.\nوشەی چوارشەممەسووری لە دوو وشەی چوارشەممە، ناوی یەکێک لە ڕۆژەکانی حەوتوو و سوور، بە واتای جێژن و خۆشی پێک‌هاتوە. بەپێی ئایینی کەونار، لەم ڕۆژەدا ئاگرێکی گەورە دادەگیرسێنرێ و خەڵک بەسەریدا باز دەدەن و لە دەوری هەڵدەپەڕن و دەڵێن: “زەردیی ڕەنگی من بۆ تۆ، سووریی تۆ بۆ من. ئەم ڕستەیە نیشاندەری بۆنەیەک بۆ پاک‌کردنەوەیه کە وشەی “سوور” بە واتای ڕەنگی سوور ئاماژە بەو مەسەلەیە دەکا. واتە خەڵک داخوازیی ئەوەن کە ئەو ئاگرە بتوانێ تەواوی ڕەنگ‌زەردی و نەخۆشی و کێشەکانیان لێ وەربگرێ و لە شوێنی ئەو سوورایی و گەرمی و وزەیان پێ ببەخشێ.\nئەو جێژنە، جێژنێک نییە که بەسترابێتەوە بە دین یان پرسی نەتەوایەتیی کەسەکان و لە نێوان زۆربەی خەڵکی ئێرانی [ئێستا]دا باوە. یەکێک لەو جێژنانەی کە لە ئێرانی کەوناردا بۆ پێشوازی‌کردن لە نەورۆز بە ڕێوە دەچێ و تێکەڵاوێک لە چەند شێوەی جیاوازە، جێژنی سوورییە.\nلە مێژووی بوخارادا هاتووە: “کاتێک ئەمیر سەدید کوڕی مەنسوور هێزی گرتە دەست، هێشتا ساڵەکە کۆتایی نەهاتبوو کە لە شەوی سووریدا بەپێی ئایینی پێشینە ئاگرێکی گەورە کرایەوە.” ئەو ئاگرە لە شەوی سووری‌دا و هاوکات لەگەڵ ڕۆژەکانی “بەهیژەک” یان “پەنجە دزراو”دا بە مەبەستی بەڕێکردنی سەرما و بانگهێشتی گەرما بوو و لەسەر سەربانی ماڵەکان دادەگیرسێندرا. چونکە لەسەر ئەو بڕوایە بوون کە خێریان بۆ دەداتەوە و گەرمیی ئاگر و دووکەڵی سەر سەربانەکان،”فەروەهەری”ڕۆحی کەسە مردووەکانیان ڕێنموونی دەکا بۆ ماڵی خۆیان. هەروەها بەپێی هەندێ قسەی تر ئەم داگیرساندنی ئاگرە لەسەر سەربانەکان، دوایین قۆناغەکانی ئایینگەلی “گاهەنبار پەنجە”10 ڕۆژی کۆتایی ساڵە. ئەم 10ڕۆژە، بە 10ڕۆژی “فەروەردیان” یا “فەروەردیگان” ناودێر کراون کە پێک هاتووە لە “پەنجەی بچووک” واتە پێنج ڕۆژی یەکەم ئەشتاد ڕۆژ تا وەکوو هەناران لە مانگی ڕەشەممەوە لە ڕۆژەژمێری زەردەشتدا ،بارتەقای 25ی ڕەشەممە بەپێی ڕۆژەژمێری فەرمیی وڵاتە.\n“پەنجەی گەورە” پەنجە دزییە کە ٥ ڕۆژی کۆتایی ساڵ دەگرێتەوە.\nچەند ڕۆژێک بەر لە هاتنی نەورۆز کەسانێک لەژێر ناوی داگیرسێنەرانی ئاگر کە پەیامهێنەری ئەم جێژنە ئەهووراییە بوون، بۆ ئامادەکردنی خەڵکی سەردانی شار و گوندەکانیان دەکرد.\nداگیرسێنەرانی ئاگر چەندین ژن و پیاوی هونەرمەند بوون کە بە بەڕێوەبردنی شانۆگەلی سەر شەقام، سەماکردن، خوێندنەوەی سروود و ئاوازی وروژێنەر هەوڵیان دەدا خەڵکی سەرگەرم بکەن.\nئەوان ٧ ڕۆژ کەم بۆ نەورۆز و تا دوو حەوتوو دوای نەورۆزیش دوای داهاتنی شەو لە تەواوی کەلێن و کولێنەکانی شار و لادێ ئاگریان دادەگیرساند و تا هەڵاتنی خۆر ڕێگەیان نەدەدا بکوژێتەوە. ئەم ئاگرە هێمای وزەی خۆشەویستی و ڕووناکایی و هاوڕێیەتی بوو.\nئامانجی ئەوان گەڕاندنەوەی هەستی خۆش و وزە و توانا بۆ زاڵبوون بەسەر خەم و نیگەرانییەکان بوو.\nکۆمەڵەچیرۆکی “تاوانی پیرۆز” چاپ و بڵاو کرایەوە\nکۆچی دوایی ئەندامێکی حیزبی دێموکراتی کوردستان لە ناوچەی مەحاڵی شازدەی مەهاباد\nبریندار بوونی سێ کۆڵبەر لەلایەن هێزەکانی رێژیمەوە لە سنوورەکانه کوردستان\nفرۆشتنی کەلوپەلی ماوە بەسەرچوو بە خەڵک لە لایەن سپای پاسدارانەوە\nتورکیە: ڕێگە بە ڕێژیمی ئیران نادەین لە تورکیە کردەوەی تێرۆریستیی ئەنجام بدا\nگوشاری ناوەندە سەرکوتکەرەکانی ڕێژیم بۆ سەر دانیشتوانی ئاوایی مەلیان لە ناوچەی مەرگەوەڕ\nهێرشی مووشەکی بۆ سەر کۆمپانیای گازیی چەمچەماڵ لە پارێزگای سلێمانی\nکۆچی دوایی دایکی شەهیدێکی حیزب لە مەهاباد\nنەشناڵ ئینترێست: ڕێژیمی ئێران تەنیا بە هەڕەشەی سەربازیی کۆنترۆڵ دەکرێ\nوڵاتی سوید داوا لە هاووڵاتییانی دەکا بە هیچ جۆرێک سەردانی ئێران نەکەن\nمایک پێنس، داوای لە جەوبایدن کرد کە بە خێراترین کات وتووێژە ناوکییەکان لەگەڵ ئێران ڕابوەستێنێ\nنوێنەرێکی پێشووی یەکیەتیی ئورووپا:شپەرزەیی سپای پاسداران ڕووخانی ڕێژیمی ئێرانی لێدەکەوێتەوە\nڕاپورتێک لە سەر دوایین بارودۆخی زارا محەممەدی\nفستیڤالی گێلاسی شنۆ لەلایەن خەڵک و کۆمەڵگای مەدەنییەوە بایکۆت کرا\nبەرپرسی دەزگای قەزایی ئێران: خومەینی هیچ جۆرە لێبوردنێکی بۆ دژبەرانی حکوومەت نەبووە


چالاکوانێکی ئەمەریکایی بە هەوڵی حکومەتی ئەمەریکا لە میسر ئازاد دەکرێت\nڕۆژنامەیەکی ئەمەریکا دەڵێت چالاکوان ئایە حیجازی ئەمەریکایی بە ڕەچەڵەک میسری، ئەوەی چەند ڕۆژێـک لەمەوبەر لە بەندیخانەیەکی میسر ئازادکرا، بە فڕۆکەیەکی تایبەت بەرەو ئەمەریکا هێنرایەوە.\nڕۆژنامەی واشنتن پـۆست ئەمڕۆ هەینی نووسیویەتی ئایە حیجازی دامەزرێنەری کۆمەڵەی "بیلادی" شەوی پـێنجشەممە خۆی و محەمەد حەسەنێنی هاوسەری بە فڕۆکەیەکی تایبەتی حکومەتی ئەمەریکا گەیشتوونەتە بنکەی ئەندرۆزی هێزی ئاسمانی ئەمەریکا لە ویلایەتی مێریلاند.\nدەشڵێت سەرۆک ترامپ کاری بۆ ئازادکردنی کردبوو و ئەویش فەرمانی کردبوو ئەو فڕۆکە تایبەتە بۆ هێنانەوەی ڕەوانەبکرێت.\nبەپـێی ڕۆژنامەکە کاربەدەسـتێـکی باڵا لە بەڕێوەبەرایەتی ئەمەریکا بۆی ئاشکراکردوون سەرۆک ترامپ و یاریدەدەرەکانی بۆ ماوەی چەند هەفتەیەکە لە وتووێژی بەردەوامدابوون لەگەڵ عەبدول فەتاح ئەلسیسی سەرۆکی میسر تاوەکو ئایە حیجازی و هاوسەرەکەی و 6 کەسی دیکە ئازادبکرێن.\nکاربەدەسـتەکە جەختی لەوە کردووەتەوە ئازادکردنی ئایە لە ئەنجامی هەوڵی دیپـلۆماتی نهێنی سەرۆک ترامپ بووە و لە بەرامبەر هیچ داوا و مەرجێکی میسردا نیـیە.\nبەپـێی ئەو کاربەدەستە بڕیارە ئەمڕۆ هەینی لە لایەن سەرۆک ترامپ و ئیڤانکای کچی و جارێد کوشنەری هاوسەری ئیڤانکا لە کۆشـکی سـپی پـێشوازی لە ئایە و باسلی برای بکرێت.\nجێی ئاماژەیە پـێشتر ئایە حیجازی و هاوسەرەکەی و 6 کەسەکەی دیکە تۆمەتبارکرابوون بە بازرگانی بە مرۆڤ و دامەزراندنی کۆمەڵەیەک بەبێ ئەوەی مۆڵەت وەربگرن. بەڵام ڕۆژی یەکشەممەی ڕابردوو دادگایەکی میسر بڕیاری دا بێ تاوانن.


هەمەڕەنگ :: پێش 3 هەفتە  :: 484 جار بینراوە\nدراما و سینەما :: 5 کاتژمێر پێش ئێستا\nكاردانەوەی تۆ چی دەبێت ئەگەر بچیتە وڵاتێكی ئەوروپی و لە ئوتێلێكی ئەو وڵاتە بێ بەرامبەر بمێنیتەوە؟ ئەگەر تۆ لە عاشقانی گەشت بیت بێ گومان دڵخۆش دەبیت\nئەمە گاڵتە نییە، دەتوانیت كاتێك سەردانی ئیتاڵیا بكەیت بێ بەرامبەر لەو ئوتێلە بمێنیتەوە.\nپێگەی سیڤەگای ئیتاڵی بڵاویكردەوە: هەفتەی مانەوەی بێ بەرامبەر ماوەی 11 ساڵە وەك نەریتێك لە ئیتاڵیا پەیڕەو دەكرێت و لەم مانگەدا بەڕێوە دەچێت.\nستیمانە دیل براتۆ یان براتیر ویك مەراسیمێكی ساڵانەیە و لە 18 بۆ 24 ی تشرینی دووەمی 2019 بەڕێوە دەچێت و لەو رۆژەدا لە ئوتێلەكان مانەوە و نانی بەیانی بێ پارەیە و لەبری پارە كەلوپەل و خزمەتگوزاریەكان ئاڵوگۆڕ دەكرێن.\nئەو كەل و پەلانەی دەتوانرێت ئاڵوگۆڕ بكرێت، كەل و پەلی كۆن و مۆبایل و كۆمپیوتەر و لاپتۆپ و ئۆتۆمبیل و خولەكانی زمانەوانی و چەند كەل و پەلی تر و خزمەتگوزاری تر دەگرێتەوە.\nهەروەها لیستی هیواكان دەگرێتەوە كە لەسەر پێگەی فەرمی دەستپێشخەریەكە هەیە وەك پێشنیارێك بۆ ئەو كەسانەی ئوتێلەكان پێویستیان پێیەتی لەو كەسانەی دەخوازن لەوێ بمێنەوە.\nئارەزوومەندان دەتوانن بەشداری ئەو هەفتەیە بكەن و زانیاری زیاتر دەربارەی ئەو هەفتەیە بزانن لەرێگەی پێگەی فەرمی سیتیمانا دیل براتۆ كە بە زمانی ئینگلیزیش بەردەستە و دەتوانیت بەشداری چالاكیە جیاوازەكان بكەیت ئەگەر دەستی یاخود فێركردن یان داهێنان بێت وهەندێك لەو كەل و پەلانە بێنێت كە لەوانەیە بۆ مانەوە و ئوتێلەكەبەسود بێت.\nئەگەر بەلاتەوە گرنگە تەنها ئەو ئوتێلە هەڵبژێرە كە دەخوازیت لێی بمێنیتەوە و دواتر پەیوەندی بە بەڕێوبەری ئەو شوێنەوە بكەیت بۆ ئەوەی كەل و پەلەكە یاخود خزمەتگوزاریەكان كە لەسەری رێكدەكەون لە رێگەی پێگە رەسمیەكەوە پێشكەش بكەیت و چاوەڕێی وڵامەكە بكە.\nدوای سەركەوتنی ئەو دەست پێشخەریە تەنها لە ئیتاڵیا نا بەڵكو لە 64 وڵاتی جیهانی ئەو بیرۆكەیە جێبەجێ دەكرێت .\nئامانج لەو دەست پێشخەریە بەرەو پێشبردنی كەرتی گەشتوگوزاریە هەروەها هاوكاریكردنی ئۆتێلە بچوكەكانی ئیتاڵیا .


لە سەردەمی کۆرۆناشدا دیاربەکرییەکان واز لە قەتایف و کەبابی جگەر ناهێنن\n- بە هۆی سنووردارکردنی هاتوچۆ لە دیاربەکر دانیشتوانی شارەکە رۆژانی کۆتایی هەفتە لە ماڵەکانیاندا دەمێننەوە و کەبابی جگەر و قەتایف هەڵدەبژێرن بۆسەر سفرەکانیان.\nAhmet Kaplan | 29.12.2020\nبەهۆی سنووردارکردنی هاتوچۆ لە دیاربەکر کە لە چوارچێوەی رێوشوێنەکانی دژبە پەتای ڤایرۆسی کۆرۆنای نوێ گیراوەتەبەر دانیشتوانی شارەکە رۆژانی کۆتایی هەفتە لە ماڵەکانیاندا دەمێننەوە و کەبابی جگەر و قەتایف هەڵدەبژێرن بۆسەر سفرەکانیان.\nشارەکە کە خاوەنی کولتووری چێشتخانەیەکی دەوڵەمەندە لە خواردن و شیرینی کە یەک لە یەکتری بەتامترن، لەو رۆژانەشی هاتوچۆ تیایاندا سنووردار کراوە، هاووڵاتییان واز ناهێنن لە شیرینی قەتایف و کەبابی جگەری شارەکەیان.\nهاووڵاتییان بە تەلەفۆن داوای قەتایف و کەبابی جگەر دەکەن و لە رێگەی دیلیڤەرییەوە بەدەستان دەگات.\nسەرۆکی دەستەی ئیدارەی شیرینخانەی هاجیبابا، یڵماز ئەلالدی لە لێدوانێکیدا بۆ ئاژانسی ئانادۆڵو راگەیاند کە لەبەر رێوشوێنەکانی دژبە کۆرۆنا کە بەهۆی پەتای کۆرۆناوە گیراونەتەبەر لە رێگەی دیلیڤەرییەوە بەردەوامن لەسەر خزمەتکردنی هاووڵاتییان.\nیڵماز ئەلالدی باسی لەوە کرد کە داخوازیەکان بەزۆری لەسەر قەتایف و پاقلاوەی ساردە و گوتی: ''کاتێک باس لە دیاربەکر دەکرێت، یەکەم شت یان جگەر یان شیرینی دێت بە خەیاڵدا. سوپاس بۆ خوا تیمە چالاکەکەمان هەرکاتێک داواکاری دێت زۆر بەخێرایی هەوڵی گەیشتن دەدەن بە ناونیشانەکان. تەنانەت لە سەردەمێکی لەم شێوەیەشدا، فرۆشی رۆژانەمان نزیکەی یەک تۆن و ٣٠٠ کیلۆگرامە. سوپاس بۆ خوا کارەکەمان کەمی نەکردووە. هەوڵدەدەین کارەکەمان بەشێوەیەکی شیاو ئەنجام بدەین''.\nناوبراو ئاماژەی بەوەیشکرد کە لە رێگەی پاسەوە بەرهەمەکانیان رەوانەی هەموو شوێنێکی تورکیا دەکەن.\nوەستای کەبابی جگەر، یەحیا ئاکیوز باسی لەوە کرد کە بەهۆی پەتاکەوە ناتوانن لە شوێن کارەکانیاندا پێشوازی لە کڕیارەکانیان بکەن، بەڵام لە رێگەی دلیڤەرییەوە خواردن رەوانەی دوکان، هۆتێل و ماڵەکان دەکەن.\nیەحیا ئاکیوز ئاماژەی بەوەکرد کە جۆرێتی خۆراک لە چێشتخانەی دیاربەکردا زۆرە و زۆرترین داخوازی لەسەر کەبابی جگەرە و گوتی: ''رۆژانە کەباب بە جگەری نوێی بەرخ دروست دەکەین، لەبەرئەوە زۆر بەتامە''.\nگوتیشی: ''کڕیارەکانمان لە ماڵەکانیانەوە داوای خواردن دەکەن. پەتای ڤایرۆسی کۆرۆنای نوێ کاریگەری لەسەر فرۆشمان دروست نەکردووە. رۆژانە نزیکەی ٣٠٠ کیلۆگرام جگەر بەکاردەبەین. بەیانیان کاتژمێر نۆ دوکان دەکەینەوە و دەست دەکرێت بە تەلەفۆنکردن بۆمان. داواکاری دێت. هەتا ئێوارە کاتژمێر نۆ بەو شێوەیەیە. سەرەڕای پەتاکە دیاربەکرییەکان واز لە جگەر ناهێنن''.\nجگەر دیاربەکر قەتایف کەباب


کۆڕیادی مامۆستا حەسەن قزلجی لە ئاڵمان بەڕێوەچوو + ژیاننامە | Roji Kurd ڕۆژی کورد\nHome ھەواڵ جیهان کۆڕیادی مامۆستا حەسەن قزلجی لە ئاڵمان بەڕێوەچوو + ژیاننامە\nکۆڕیادی مامۆستا حەسەن قزلجی لە ئاڵمان بەڕێوەچوو + ژیاننامە\nڕۆژی کورد: ڕێکكەوتی ٢٦ی نوامبری ٢٠١٦لە شاری کۆڵنی ئەڵمان، کۆریادێک بە بۆنەی ١٠١مین ساڵڕۆژی لەدایکبوونی حەسەنی قزڵجی بەرێوەچوو.\nبەشدارانی ئەم کۆڕە لە بواری جیاجیاوە باسیان لە ژیان و بەرهەمەکانی مامۆستا قزڵجی و لایەنی نیشتمانپەروەریی ئەو کەسایەتییە نەتەوەیی-ئایینی کرد کە و تێکۆشەرێکی چەپ کە لە پێناوی ئازادی کوردستان و دادپەروەریی کۆمەڵایەتی و سیاسی پتر لە سێ دەیە لە تاراوگەدا ژیا و لە کۆتاییشدا لە بەندیخانەی ئێوینی تاران پاش ئەشکەنجە و ئازارێکی زۆر شەهیدکرا.\nبەپێی ڕاگەیێندراوی کۆمیتەی کۆڕی ڕێزگرتن لە مامۆستا حەسەن قزڵجی، لەم کۆڕیادەدا وەرگێڕدراوی کتێبی “پێکەنینی گەدا” بە فارسی خرایە بەردەستی بەشداران‌و بۆیەکەمین جار کۆی چیرۆکەکانی پێکەنینی گەدا و چەند بابەتێکی تری مامۆستا لە کتێبێکدا بە فارسی بڵاوکرایەوە.\nهەروەها لەم کۆڕیادەدا پەیامەکانی مامۆستا عەبدوڵلای حەسەنزادە، مەکتەبی سیاسی حیزبی شیوعیی کوردستان و هەروەها کۆمەڵەی زەحمەتکێشانی کوردستانیش خوێندرایەوە.\nلە کۆتایدا هەر وەکو مەکتەبی سیاسی حیزبی شیوعیی کوردستانیش لە پەیامەکەیدا پێشنیاری کردبوو، بەشدارانی ئەم کۆڕە داواکارییەکیان واژۆ کرد کە لەلایەن کۆمیتەی بەڕێوەبەریی ئەم کۆڕە ڕوو بە سەرۆکایەتیی هەرێمی کوردستان ئامادە کرابوو.\nلەم داواکارییە‌دا داوا لە بەرپرسانی حکوومەتی کوردستان کراوە هەتا لە هەوڵێری پێتەخت بە دانانی پێکەری مامۆستا قزلجی یاخود ناونانی شەقامێک بە ناوی ئەم بلیمەتە هەروەها بە چاپگەیاندنی سەرجەم مێژووی خەبات و نووسینە ئەدەبی و سیاسی و کۆمەڵایەتییەکانی، پشکی خۆیان لەم یادە پیرۆزە دا دەستەبەر بکەن و وەکوو حکوومەتی هەرێم لە بەرز ڕاگرتنی ئەو کەسایەتییە ئەدەبی و خەباتکارەدا، ڕۆڵ ببینن.\nکورتەیەک لە ژیاننامەی مامۆستا حەسەن قزڵجی:\nنووسەر و ئەدیب و رۆژنامەنووس حەسەن قزڵجی رۆژی ١٥/٩ / ١٩١٤ لە بنەماڵەیەکی خوێندەوار لە شاری بۆکان لە رۆژھەڵاتی کوردستان لە دایک بووە. لە تەمەنی ٦ ساڵییەوە خراوەتە بەر خوێندن. سەرەتا لە لای باوکی و دواتر لە لای مامۆستا مەلا ئەحمەدی فەوزی و مەلا ئەحمەدی تورجانی زادە خوێندویەتی. پاش چەند ساڵ خوێندن بۆتە فەرمانداری شاری مھاباد. زۆربەی لایەنەکانی ژیانی ئەم بلیمەتە شاراوەن. جۆری ژیانی تایبەتی و سیاسی و کاری نھێنی و دەیان ساڵ راوەدوونران و ئاوارەیی و سەرەنجامیش گیران و کوژران پەردەیەکی نادیاریان بەسەردا کشاوە. حەسەنی قزڵجی یەکێک بووە لەو پیاوانەی رۆڵێکی رووناکبیری و رامیاری باشیان بووە لە کۆماری کوردستان بە سەرۆکایەتی قازی محەممەد. لە ھەڕەتی لاوەتی دا بە ناوی نھێنی (ژیر) پەیوەندی دەکا بە کۆمەڵەی ژیانەوەی کوردستانەوە و لە گەڵ چەند کەسی ئازادیخواز و روناکبیری تردا.\nئەم نوسەر و روناکبیرە لە گۆڤارەکانی (کوردستان)، (ئاوات)، گۆڤاری ھەڵاڵە دا نوسینەکانی بڵاو کراونەتەوە. ھەروەھا سەرنووسەر و بەڕێوەبەری گۆڤاری وێژەیی و رامیاریی گشتیی (ھەڵاڵە) بووە کە لە ساڵی ١٩٤٦ لە بۆکان و لە ژێر دەسەڵاتی کۆماری کوردستان دا دەردەچوو. قزڵجی پاش کۆماری کوردستان وەک زۆربەی نیشتمانپەروەران بە ناچاری پەڕیوە دەبێ و لە کوردستانی عێراق جێگیردەبێ. سەرەڕای ژیانی نھێنی و چەرمەسەری درێژە بە نووسین دەدا و لە بڵاوکراوەکانی (ھیوا)، (رۆژی نوێ)، (نووسەری کورد)، (بەیان)دا بابەتەکانی بڵاو دەکرێنەوە. ئەم تێکۆشەرە لە ساڵی ١٩٥٣ دا بەبیانوی ئەوی خەڵکی عیراق نیە لەلایەن رژێمی بەعسەوە تەسلیم بە ئێران دەکرێتەوە، بەڵام لە دەرفەتێکدا خۆی لە دەستی پۆلیسی ئێران رزگار دەکا و خۆی دەگەیەنێـەوە شاری ھەڵەبجە و لەوێ نیشتەجێ دەبێ. پاشان خۆی دەگەیەنێتە لای ھەژار موکریانی لە بەغدا. قزڵجی ھەر لە بەغداوە دەچێتە وڵاتی بولگاریا و لەوێ لە رادیۆی پەیکی ئێران دەبێتە بێژەری ھەواڵی رامیاری بە زمانی کوردی. پاش رووخانی رژیمی پاشایەتی ئێران، لە ریزەکانی حیزبی توودەی ئێران وەک سەرنووسەری رۆژنامەی (مردم) کە بە کوردی دەردەچوو کاری کردوە بەڵام ساڵی ١٩٨٣ حەسەن قزڵجی دەگیرێت و دەخرێتە زیندانەوە .\nمامۆستا و نووسەر حەسەن قزڵجی ئەو کاتەی لە بەندیخانە دەستگیرکراوە تەمەنی ٧٠ ساڵ بووە و پاش ئەوەی ١٠ مانگ لە ژێر شکەنجەی جەستەیی و دەروونی دا دەبێ لە رۆژی ٢٨/٩/١٩٨٥ بە ھۆی نادیارەوە لە زینداندا کۆچی دوایی دەکا و لە ژێر چاودێریی حکومەت تەرمەکەی لە گۆڕستانی بەھەشتی زارای تاران بەخاک دەسپێردرێت . ھەر چەشنە خوێندنەوەیەک بۆ رەوتی ئەدەبی لە رۆژھەڵاتی کوردستاندا بێ پەنابردن بۆ بەرھەمە ئەدەبییەکانی (قزڵجی) و رۆڵی لەو پانتاییە و بەتایبەتی لە بواری چیرۆکی کوردی دا مەحاڵە. (قزڵجی) وەرگێڕ و ئەدیب و زمانزانێکی لێھاتوو بووە. دەیان بابەتی ئەدەبی لە زمانەکانی فارسی، تورکی، بولگاری و عەرەبی وەرگێڕاوە بۆ زمانی کوردی و ھەروەھا چەندین بابەتی زمانەوانی بڵاو کردۆتەوە. قزڵجی رۆڵێکی بەرچاوی لە بوارەکانی چیرۆک، وتار، رەخنە و لێکۆڵینە و بابەتی زامانەوانی و وەرگێڕان دا ھەبووە . بەڵام بەداخەوە نەھامەتییەکانی رۆژگار پەردەیان بە سەر ئەم توانایانەدا کێشاوە و ئەمڕۆ قزڵجی زیاتر بە کۆچیرۆکی (پێکەنینی گەدا) ناسراوە.\nPrevious articleوتووێژی گەورەژووری ڕاوێژ لەگەڵ دوکتور ئاوات ساڕۆژ/شرۆڤەی دۆخی هەستی ناسنامەیی لە باشووری کوردستانی خۆرهەڵات\nNext articleجۆرج ماسکۆلۆ: گرتنەوەی موسڵ هەروا سانا نیە


پەکەکەیەک ناوی لە لیستی سەوزی تیرۆرستی تورکیا بو کوژرا\nپەکەکەیەک ناوی لە لیستی سەوزی تیرۆرستی تورکیا بو کوژرا\nبه رواری داگرتن : 2018-11-08 08:50\nناوەندی ھەواڵەكان - وەزیری ناوەخۆی تورکیا ڕایگەیاند، پەکەکەیەک ناوی لە لیستی سەوزی تیرۆرستی تورکیا بو کوژرا.\nلە ڕاگەیەدراوەکە باسی لەوە کرد پەکێک لەو پەکەکەیانەی لە شرنەخ کوژرابو پەکەکەیەک لە لیستی سەوزی تیرۆرستی بە ناوی موسلم فڕتنا بو.\nلە ڕاگەیەدراوەکە هاتوە، موسلم فڕتنا بە ناوی نهێنی ڕزگار گەڤەر کە ناوی لە لیستی سەوز بو کوژرا. لە ٣١ تشرینی یەکەم – ٢ تشرینی دووەمی ٢٠١٨ لە ئەنجامی ئۆپراسیۆنەکان لە گوندەوارەکانی چیای جودی لە نزیک شارۆچکەی سلۆپی سەر بە شاری شرنەخ ١٥ تیرۆرست کوژرا.\nلە بەردەوامی ڕاگەیەدراوەکە هاتوە کە یەکێک لەو پەکەکەکانە موسلم فڕتنا بە ناوی نهێنی ڕزگار گەڤەر بو ناوی لە لیستی سەوزی تیرۆرستی بە بەخشیشی ١ ملیۆن لیرەی بو. (İLKHA)\nبليته كان پەکەکە لیستی سەوز موسلم فڕتنا ڕزگار گەڤەر


09 تشرينی2/نوفمبر 2017\nبوونێك لە شكانەوەدا\n( قسەیەك لە شكستناسیی)\n" كورد، خۆی ئەویتری خۆیەتی".\nشتێك نییە ناوی كورد بێت ، جەستەی كوردی دراوێكە لە ناو پەیوەندی هێزەكاندا، ئا لێرەوە ئێمە نابێت بۆ كورد بگەڕێن لە جەستەی كوردا، بەڵكو بۆ ئەو ویست و ئیرادە و پەیوەندی هێزانە بگەڕێین كە جەستەی كوردی پێكهێناوە لە ئێستاو لێرەدا\nسوژە نە جەوهەرێكی ئەبەدییەو نە فۆرمێكی وەستاو دامەزراو، سوژە پێكدێت، دەخولقیت و دەخولقێنرێت. سوژە دەربڕین و مانێڤستبوونی هێزی زاڵ و هێزی هەژموونكارە. سوژە لە ناو پەیوەندی هێزەكان و ململانێ و بەركەوتن و كێشمەكێشی هێزەكاندایە. بەم واتایە هەر هێزێك زاڵ بێت ئێمە سوژە- ئاوێنەیەكمان هەیە كە تەنیا و تەنیا تیشكدەرەوەی ئەو هێزەیە كە كاری پێكهێنان و ڕێكخستن و ئاراستەكردن و چوارچێوەداركردنی ( سوژەیەكە)، سەر ڕێگاخستنی سوبژێكتیڤاسیۆن و سوبژێكتیڤیتێیەكە كە مانێڤستی ویست و ئیرادە و خواستی هێزە. سوژە پڕە لەو درزانەی هێزو پەیوەندی هێزەكانی بە ناودا تێدەپەڕێت. جەستەیەكە نەخشێنراو ڕەنگڕێژكراوە بە ویست و گوتاری ئەو هێزانەی كە لە شەڕو ململانێدان لە پێناو شكڵبەندكردن و بەرهەمهێنانەوەی.\nتۆ لەو بڕوایەدایت بوونی تۆ لەوەتەی هەیە هەر ئەمەیە، قەدەرێكەو نەخشاندویتی، جەبرێكەو ناتوانیت لێی دەر بچیت، لە ناو حەتمییەتێكدایت كە ئیرادەی دەرچوون و دەربازبوون و تێپەڕاندنت نییە.\nئەمە ڕێك ویستی دەسەڵات و دەزگاكانێتی. دەسەڵات بەرمەبنای فشارو سەپاندن و چەپاندن و توندوتیژی كار ناكات، دەسەڵات مەعریفە بەرهەم دێنێت، لە ڕێگەی مەعریفەو تەعریف و پێناسەكانەوە خۆی و سوژەی خوازراو و ویستراو بەرەهەم دێنێتەوە. دەسەڵات و هێزەكان مێژووت بۆ دیاری دەكەن بە شێوەیەك مێژووی تۆ مێژووی گوتاری دەسەڵات و دەزگاكانی دەسەڵاتە. مێژووت وەك مەعریفە دەداتێ. مێژووت دەكات بە مانێڤستبوونی سەرەتاو كۆتایی بوون و جوڵەو وێنەو بەركەوتنەكانیشت. دەسەڵات لە ناو تۆڕێك لە دەزگای شاراوەو ئیمانانتدا پەی بە تەواوی ئەو پنت و درزانەش دەبات كە سوژە دەیەوێت لێیەوە هەڵ بێت و ئەكتێكی بەرگری سەر ڕێگا بخات.\nوێنا و وێنەو وێناكردن و وێناكردن لە ناو ویست و ئیرادەی دەسەڵات و هێزو گوتارەكانیدا ناچارە بچێتە ئاستێكی دیكەی كاركردن و بەرهەمهێنانەوە. دەبێت وەهم و ئیمانێك بەرهەم بهێنێت و بیكات بە بڕواو دۆگم و دۆكسا، واتە بوونێكی دانەبڕاو و جیانەكراوە لە ئاستە وجودی و كەینونەكەشیدا لە گەڵ ئەو دەرئەنجامە ماتریالییەی سوژەیەك لە ئاستی فەردی و گروپیدا بەری دەكەوێت. دەبێت هێزەكان بڕوا بە كوردەكان بێنن ئەمە قەدەرو بڕێارێكی پێشوەخت یەكلاكراوەیە كە كوردەكان ناتوانن ڕابەرایەتی خۆیان بكەن، ناتوانن بونێكی سیاسی و دەزگاییان هەبێت. بەڵام چەسپاندنی ئەم بڕواو ئیمانە دەچێتە باو پاساوگەلی گوتارییەوە، ئاین دێت باسی برایەتی ئیمانداران و موسوڵمانان دەكات، سۆسیالیزم باسی برایەتی زەحمەتكێش و پاڵەو ڕەنجدەران بۆ كوردەكان دەكات، باسكردنە هەم فۆرمی ئیمانی لە خۆ دەگرێت، هەمیش كاری تیۆریزەكردن و تیۆریزاسیۆن. كوردەكان تەنیاو تەنیا لە ناو یەكێتییەكی سەرو ناسیۆنالیستیدا دەتوانن ژیانێكی باشتر ئەزموون بكەن. ئەم كاركردن و موخاتەبەو دواندنەی كوردەكان هەمیشە بەرهەمهێنانەوەیەتی لە ناو پرۆسێسیوسەكانی ( دواخستنی سوبژێكتیڤیتێی بە كوردبوون لە ناو ئەكتێكی خۆیدا).\nمێژووی سیاسی كوردی، وەك مێژووی فەرهەنگی و ئەدەبی و هونەرییەكەی، مێژووی ئەكتێكی بەرەنگاربوونەوەیە لە ناو داكۆكیكردن لە بوون و مانەوە نەك ئەكتێكی پراتیككردنی خۆو خۆ ئەدا كردن و خۆ ئەزموونكردن. لە ناو گوتاری مانەوەو ئەكتەكانی بەرگری تەنیا لە پێناو مانەوەو بە سەر ژیانەوە بوون ، سەژەو سوبژێكتیڤیتێی كوردی مەحكوم بووە بە سەر ڕێگاخستنی تەنیا شێوازێك لە بەرگری و بەرەنگاری و بەرهەڵستكاری، ئەكتی شۆڕش و چەكداری. ئەكتی شۆڕشگێڕی و چەكداری كردەی ناو هەلومەرجێگە تەنیا ویستێك بۆ مانەوەو ڕۆیشتن لە گەڵ ژیاندا بوونی هەیە.لە ناو ئەكتی شۆڕش و شۆڕشگێڕییدا تەنیا فریای ئەوە دەكەوێت بڵێیت : بە تكا من زۆرم ناوێت و تەنیا دەمەوێت لە ناو هەندێك مافی بچووكدا بمێنمەوە. تەنانەت گەمەو یاری و یاساكانی دەسەڵات و هێزەكان مافە بچووكەكانیشت بۆ دیاری دەكەن. واتە ئەو مافانەی تۆ بەرگری لێدەكەیت، ویست و خواستێكی هێزەكانە لە بەرانبەر كۆمەڵێك مافی پێناسەكراو و دیاریكراودا. كەواتە مافەكانت و ئەو\nمافانەی كە دەتەوێت بە دەستی بهێنێت، دروستكراوێكی هێزەكانە.\n سوژەی كوردی هەڵگری وێنەیەكی تێكشكاو هەڵگەڕاوەیە لە بەرانبەر خۆی و ئەویدیكەدا. پەیوەندییەكانی بە خۆی و ئەوانی دیكەشەوە بەر مەبنای ئەو وئنە شكاوەو هەڵگەڕاوەیە كە هێزەكان و دوزگاكانیان دروستیان كردووە. وێنەی بوونێكی كوردی هەر فۆرم و دەركەوتەیەكی هەبووبێت، وێنەو وێناكردن و دەركەوتنی بووە لە ناو ئارەزووی هێزەگان بۆ فۆرمێك لە بوونی خوازراو ویستراو بۆ كوردەكان. مێژووی بوونی سوژەو سوبژێكتیڤیتێی كوردی، مێژووی بەرهەمهێنانەوەی وێنەو وێناكردن و مەعریفەو ئێستیسماری گوتاری باڵا دەست بووە لە سەر كوردەكان. ئێمە وپەیوەندیمان بە خۆمانەوە، پەیوەندی و بەركەوتنی داڕێژراو نەخشە بۆ كێشراوی پێشوەختەیە. ئێمە هەمیشە و بەردەوام گوزارشت بوەین لەو وێنەو وێناكراو بەرهەمهێنراوەی هێزەكان بۆ ئێمەیان داتاشیوەو كردوویانە بە دۆخێكی ئۆنتۆلۆژی. دەسەڵات و هێزو پەیوەندییەكانی هێزەكان لە ناو پرۆسێسیوسەكانی خۆ بەرهەمهێنانەوەدا، خۆی وەك ( ئەویتر) ی سوژەیەك ون دەكات. مەیدانی خۆ بەرهەمهێنانەوەو كاركردنی گوتارێك، لە ناو دیسپۆزیتیفەكانیدا، ناهێڵێت بوونێكی كۆنكرێتی و مەلموس و دیارو بەرچاوی هەبێت، لەم پێناوەدا ئەویترێك دەخولقێنێت و بەرهەم دێنێت لە خودی سوژەو سوبژێكتیڤاسیۆنەكە. هێزەكان لە خودی كوردەكان ئەویتری خولقاندووەو، ئەویترێك كە لە ڕێگەیەوە هێز و دەسەڵات و دەزگا هەژموونكارەكانی خۆی بەرهەم دێنێتەوە. كوردەكان لە خۆیان ئەویتر پێكدێنن، واتە پەیوەندییەكی نەیاربوون و دوژمنكاری لە گەڵ خۆیاندا سەر ڕێگا دەخەن و لە ناو ئەكتی پارێزگاری لە خۆكردن و خۆ هێشتنەوەدا ئەوەیان لە بیر دەچێت كە ئەویتری كوردەكان ئەوێكیتری لە خۆیان دروست كردووە.\nمێژوەی زیاد لە سەدەیەكی ئێمە، مێژووی هەڵهاتن و ڕاكردنە لە سوبژێكتیڤیتێیەكی كوردی، مێژوەی كورد نەبوونە، مێژوەی سوژەو سوژە سازییەكی دەسەڵات و هێزو دیسپۆزیتیفەكانێتی لە ناو وەهمی كوردبوون و كوردایەتی و كورداندن. سوژەیەك نییە بە ناوی كوردەوە، ئێمە پراتیكی وێناكردنێكی پێشوەختی گوتارو دەزگا گوتارییەكانین. ڕێك مێژووی سەدەیەكی ئێمە دەكاتە مێژووی سەدەیەكی ئەویتری بە كوردكراو و بە كوردبوو.\nلە كوردبوونەوە بۆ بوون بە-كورد\nواتە ئێمە بە هەر نرخێك بووە لە مێژوو دەربچین. مێژوویەك مەحكومی كردووین بە بوونێكی پاسیڤ و ئیرتكاسی و وەستاو. دەسبەرداربوونی ناسنامەو شوناس و نواندنەوەیەك كە تا ئێستا لە ناو بازنەیەكدا ناچار بە بەرهەمهێنانەوەی وێنەیەكی تێكشاو پاسیڤ و ناچالاكی كردوین. پێش هەر شتێك دیاگنۆستیككردن و دەسنیشانكردنی ئەو هێزە ترسناكەو ئەو بەهایانەی ئێستای ئێمەی ڕاگرتووەو وەك وەهمێك وەستاندوینی. چوونە ناو سەیرورەوە، دەرچوونە لە مێژوو، دەبێت لە سەیرورە نەترسین كە پێش مەرجی چوونە ناوو سەیرورەوە نەترسانە لەوەی كە هەمانە لە دەستی بدەین. سەیرورە واتە ڕۆیشتن لە گەڵ هێزێكی چالاك و داهێنەر، واتە ئەزموونكردنی ئیمكانی دیكەو تاقیكردنەوەی ئیمكانەكانی ژیانێكی باشتر. برینداركردن و جێهێشتنی مۆراڵ و دیسكورسی باو و زاڵ، دەسنیشانكردن و ڕەخنەكردنی. جێهێشتن و تێپەڕاندنی ئەم فۆرمەی بوون كە بووە بە نیهیلیزم و پووچی و بێهودەیی و بێ مانا، بووە بە نەفرەت. ئەمەش دەبێت لێرەو لە ئێستادا بێت؛ نە یۆتۆپیایەو نە پارادایمێكی لە مێژوودا تا بۆی بگەڕینەوە،لێرەو لە ئێستادایە.\nقوبادی جەلیزادە/ ژنێکی ئەرستۆکرات


مەرقۆس 11 KSS - Mark 11 MSG | Biblica América Latina\nمەرقۆس 11 KSS - Mark 11 MSG\n1کاتێک لە ئۆرشەلیم نزیک بوونەوە، لە بێت‌فاجی و بێت‌عەنیا لەلای کێوی زەیتوون، عیسا دووان لە قوتابییەکانی نارد، 2 پێی فەرموون: «بڕۆنە ئەو گوندەی بەرامبەرتان، کاتێک دەچنە ناوی، دەبینن جاشکێک بەستراوەتەوە هەتا ئێستا کەس سواری نەبووە، بیکەنەوە و بیهێنن. 3 ئەگەر یەکێک لێی پرسین: ”بۆ ئەمە دەکەن؟“ بڵێن: ”گەورەمان پێویستی پێیەتی، ئینجا زوو دەینێرێتەوە بۆ ئێرە.“»\n4 چوون و لە شەقامەکە بینییان جاشکێک لە دەرگای دەرەوە بەستراوەتەوە، ئەوانیش کردیانەوە. 5 هەندێک کەس لەوێ ڕاوەستابوون، لێیان پرسین: «چی دەکەن، جاشکەکە دەکەنەوە؟» 6 وەک عیسا پێی فەرمووبوون وەڵامیان دایەوە، ئیتر ڕێگایان دان. 7 جاشکەکەیان بۆ عیسا هێنا و کەواکانیان خستە سەری، ئەویش سواری بوو. 8 زۆریش کەواکانیان لەسەر ڕێگاکە ڕاخست، هەندێکیش لە باخەکان لقەداریان بڕیبووەوە. 9 ئەوانەی لەپێشییەوە و ئەوانەش کە لەدوایەوە دەڕۆیشتن، هاواریان دەکرد:\n«[هۆسانا![a] پیرۆزە ئەوەی بە ناوی یەزدانەوە دێت!][b]»\n10 «پیرۆزە ئەو شانشینەی داودی باوکمان کە دێت!»\n11 عیسا چووە ناو ئۆرشەلیم بۆ ناو حەوشەکانی پەرستگا، تەماشای هەموو شتێکی دەوروبەری کرد، بەڵام لەبەر ئەوەی کاتەکە درەنگ داهات، لەگەڵ دوازدە قوتابییەکە چوونە دەرەوەی شار بۆ گوندی بێت‌عەنیا.\n12 بۆ بەیانی کە بێت‌عەنیایان بەجێهێشت، عیسا برسی بوو. 13 لە دوورەوە دار هەنجیرێکی بینی گەڵای کردبوو، ڕووی تێکرد تاکو شتێکی پێوە ببینێت. گەیشتە لای و لە گەڵا زیاتر هیچی پێوە نەبینی، چونکە وەرزی هەنجیر نەبوو. 14 ئینجا پێی فەرموو: «ئیتر هەرگیز کەس لە بەرت ناخوات.» قوتابییەکانیشی گوێیان لێبوو.\n15 هاتنە ئۆرشەلیم و عیسا چووە ناو حەوشەکانی پەرستگا و دەستی کرد بە دەرکردنی ئەوانەی لەوێ خەریکی کڕین و فرۆشتن بوون، مێزی پارەگۆڕەوان و کورسی کۆترفرۆشانی وەرگێڕا. 16 نەیدەهێشت کەس بە شتومەکەوە بە ناو حەوشەکانی پەرستگادا تێبپەڕێت. 17 فێری دەکردن و دەیفەرموو: «ئایا نەنووسراوە:\n«[ماڵەکەم بە ماڵی نوێژ ناودەبردرێت بۆ هەموو گەلان][c]؟\nبەڵام ئێوە کردووتانە بە [ئەشکەوتی دزان!][d]»\n18 کاهینانی باڵا و مامۆستایانی تەورات گوێیان لێبوو، بیریان دەکردەوە چۆن لەناوی ببەن، چونکە لێی دەترسان لەبەر ئەوەی هەموو خەڵکەکە لە فێرکردنەکانی سەرسام ببوون.\n19 کاتێک ئێوارە داهات، عیسا و قوتابییەکانی چوونە دەرەوەی شار.\nدەربارەی هێزی باوەڕ\n20 بەیانی بەوێدا تێدەپەڕین، دار هەنجیرەکەیان بینی لە ڕەگەوە وشک بووە. 21 پەترۆس بیری کەوتەوە و گوتی: «ڕابی، سەیر بکە! دار هەنجیرەکەی نەفرەتت لێکرد، وشک بووە!»\n22 عیسا وەڵامی دایەوە: «باوەڕتان بە خودا هەبێت. 23 ڕاستیتان پێ دەڵێم: ئەوەی بەم کێوە بڵێت ”هەڵبکەنرێ و بکەوە ناو دەریاوە،“ لە دڵدا گومان نەکات، بەڵکو باوەڕ بکات ئەوەی دەیڵێت دەبێت، ئەوا بۆی دەبێت. 24 لەبەر ئەوە پێتان دەڵێم: هەموو ئەوەی داوای دەکەن و نوێژی بۆ دەکەن، باوەڕ بکەن کە وەرتانگرتووە، بۆتان دەبێت. 25 کاتێک دەوەستن نوێژ بکەن، ئەگەر شتێکتان بەسەر یەکێکەوە هەبێت لێی خۆشبن، تاکو باوکیشتان ئەوەی کە لە ئاسمانە لە گوناهەکانتان خۆشبێت. ⌟ 26 بەڵام ئەگەر ئێوە لێ خۆش نەبن، باوکی ئاسمانیشتان لە گوناهەکانتان خۆش نابێت.⌞»\n27 دیسان هاتنەوە ئۆرشەلیم، عیسا لە حەوشەکانی پەرستگا پیاسەی دەکرد، کاهینانی باڵا و مامۆستایانی تەورات و پیران هاتنە لای و 28 لێیان پرسی: «ئەمانە بە چ دەسەڵاتێک دەکەیت؟ کێ ئەم دەسەڵاتەی بە تۆ داوە ئەم شتانە بکەیت؟»\n29 عیسا پێی فەرموون: «پرسیارێکتان لێ دەکەم، وەڵامم بدەنەوە، منیش پێتان دەڵێم بە چ دەسەڵاتێک ئەمانە دەکەم: 30 لەئاوهەڵکێشانی یەحیا لە ئاسمانەوە بوو یان لە مرۆڤەوە؟ وەڵامم بدەنەوە!»\n31 لەنێو خۆیاندا کەوتنە ڕاوێژکردن، گوتیان: «ئەگەر بڵێین، ”لە ئاسمانەوە بوو،“ دەڵێت، ”باشە بۆچی باوەڕتان پێی نەکرد؟“ 32 بەڵام ئەگەر بڵێین، ”لە مرۆڤەوە بوو“…» لە خەڵک دەترسان، چونکە یەحیا لەلای هەمووان بەڕاستی بە پێغەمبەر دادەنرا.\n33 ئینجا وەڵامی عیسایان دایەوە: «نازانین.» عیساش پێی فەرموون: «منیش پێتان ناڵێم بە چ دەسەڵاتێک ئەمانە دەکەم.»\n11:9 بڕوانە مەتا 21:9.\n11:9 زەبوورەکان 118:25،26.\n11:17 ئیشایا 56:7.\n11:17 یەرمیا 7:11.\nKSS : مەرقۆس 11\n11-3 When they were nearing Jerusalem, at Bethphage and Bethany on Mount Olives, he sent off two of the disciples with instructions: “Go to the village across from you. As soon as you enter, you’ll find a colt tethered, one that has never yet been ridden. Untie it and bring it. If anyone asks, ‘What are you doing?’ say, ‘The Master needs him, and will return him right away.’”\nMSG : Mark 11


خانمێکی کورتەباڵا یەکەم مۆدێلی کوردە\nنیان، یەکەم خانمی کورتەباڵایە کە لە بواری مۆدێلدا کار دەکات وڕاى ده‌گه‌یه‌نێت، جوانی دەرکەوتن خەونی ھەمیشەی من بووە، بۆیە بواری مۆدێلینم هەڵبژارد تاوەکو شیک پۆشی و جوانی دەرکەوتن لە خەونەوە بکەم بە ڕاستی.\nنیان عەزیزی تەمەن 27 ساڵە و خەڵکی سلێمانیە و ماوەی ساڵێکە لە بواری مۆدێلدا کاردەکات و پێشتریش وەک ئەکتەر ڕۆڵی لە فیلمی سینەماییدا بینیووە.\nنیان لە بارەی بیرۆکەی بوون بە مۆدێلیست بۆ "وشە" ئاشكراى كرد، كه ئه‌و هەمیشە حەزى کردووە بە شێوازی جوان دەربکەوێت، بۆیە بڕیاریداوه لە بواری مۆدێلدا کاربکات و ئێسته‌یش سەرقاڵی ئەو بوارەیه به به‌رده‌وامى، له‌گه‌ڵ كاره‌كه‌یشى ئاسودەیه و زۆر دڵى پێی خۆشە.\n"دەمەوێت ئەو بەربەستە سرووشتیانە تێکبشکێنم کە بۆم دانراوە و لەو بوارەدا کاربکەم کە خەونی ھەمیشەیی و مناڵی من بووە" نیان وای گوت.\nنیان ئەکتەری سینەمایە و توانیویەتی لەو بوارەشدا سەرکەوتوانە ڕۆڵ ببینێت، ھەر بۆیە ئەو خانمە دەستێکی باڵای هەیە لە دیاری کردنی ئەو نمایشانەی کە دەیکات و لە بواری مۆدێل هەر کارێک کە ئەنجامی دەدات هەمووی بیرۆکەی خۆیەتی.\nنیان ڕاى گه‌یاند، کاتێک دەستم کرد بە کاری مۆدێل کۆمەڵگه کاردانەوەی باشبوو، چونکە من یەکەمین کچی کورتەباڵام کە کاری مۆدێل دەکەم.\nکارکردن لە بواری هونەریدا خەونی منداڵی نیانە، هەربۆیە نیان گوتى، زۆر منداڵ بووم کە دەستم بە کاری هونەری کرد و لە شانۆ دەستم پێ کردووە و دواتر بواری سینەما و دواتریش مۆدێل لە هیچیان دانەبڕاوم و بەردەوامم.\nسلێمانی⁄ لۆڤە محەمەد\nئه‌م بابه‌ته 2989 جار خوێنراوه‌ته‌وه


بێدەنگی چارەسەری ئەم دۆخە ناکات\nئارامی مووچە خۆران تاقی مەکەنەوە\nلە ١٠-٣-٢٠٢٠ هۆشداریماندا لەوەی کە ئەگەر حکومەت فریای دۆخی هەرێمی کوردستان نەکەوێت، دووچاری قەیرانێکی سەخت دەبێتەوە. ئەم قەیرانە چاوەڕوانکراوبوو، لە کاتێکدا لە ١٠-٣ نرخی یەک بەرمیل ٣٧ دۆلاری ئەمەریکی بوو پێشبینی ئێمە وابوو کە تەنها ١٠ دۆلار بۆ حکومەت دەمێنێتەوە، و قەیرانی کۆرۆناش ھاڕەی بە ئابووری جیھان کرد، بەڵام بەداخەوە حکومەت هەرزوو ئەمەی ڕەتکردەوە و دانی پێدانەنا. ئێستا نرخی نەوت تەنها ٢١ دۆلارە، و تا دێت ڕووە و دابەزینیش دەڕوات، ئەو بڕە پارەیە زۆر کەمترە لەو کاتەی نرخی نەوت ٣٧ دۆلار بوو.\nزەرەرمەندی یەکەم لەم ناوەندە مووچە خۆرانن، کە نزیک دەبینەوە لە ٥٠ ڕۆژ و تا ئێستا مووچە دابەش نەکراوە، ئایا حکومەت پلانی چییە؟ مووچە خۆران لە دۆخی سەختی ژیاندان، و بەشێکیان کە مووچەکەیان نەدرێت ناتوانن ژیانێکی کەمتر لە ئاسایش بژیێن.\nلە ١٨-٣-٢٠٢٠ یاداشتێکی ١٠ خاڵیمان خستە بەردەستی حکومەت بۆ چارەسەر و تێپەڕاندنی ئەم قەیرانە کاتییە، بەڵام گوێیان نەگرت و هیچ کەسێک گرنگی پێ نەدا؛ بەڵام هێشتاش درەنگ نەبووە، و دەکرێت حکومەت سوود لە چەند خاڵێک وەربگرێت و دەستبکات بە هەنگاوی پراکتیکی.\nئێستا بەغدا ئاسان ئەو پارەیە نانێرێت کە پێشتر دەینارد بۆ هەرێمی کوردستان چونکە خۆی عجزێکی ٦٠ ملیار دیناری هەیە، و نرخی نەوتیش تا دێت دا دەبەزێت؛ لە لایەکی تریشەوە دەبێت ١.٦ ملیۆن بەرمیل لە کۆی زیاتر لە ٤ ملیۆن بەرمیل کەمبکاتەوە لە هەناردەکردنی نەوت وەکو وڵاتێکی بەشدار لە ئۆپیک و دوای بڕیاری ئۆپیک پڵەس.\nداهاتەکانی هەرێمی کوردستان پێشتر بەم شێوەیە بوون، نزیکەی ٣٥٠ ملیار دینار داهاتی نەوت بووە بە وتەی حکومەت و وەزارەتی دارایی؛ نزیکەی ٤٥٠ ملیار دینار لە بەشە بودجەی بەغداوە نێردراوە، و ٢٥٠ ملیار دیناریش داهاتی ناوخۆ بووە. لە کاتێکدا مووچەی فەرمانبەرانی هەرێم نزیکەی ٨٩٤ ملیار دینارە، و ١،٤٠٠،٠٠٠ یەک ملیۆن چوار سەد هەزار مووچە خۆرهەیە و ١،٢٠٠،٠٠٠ یەک ملیۆن و دوو سەد هەزار کەس تەنها لە بایۆمەتری تۆمارکراون.\nئێستا بەغدا بەشە بودجەی هەرێم نەنێرێت، و داهاتی ناوخۆ کەم بوبێتەوە- کە من پێم وایە تا ڕادەیەك کەمبووەتەوە نەک بە تەواوی- و نەوتیش نرخەکەی لەو دابەزینە دابێت، دەبێت پلانی حکومەت چی بێت؟\nکاتێک حکومەت نەتوانێت مووچە دابینبکات، ئەوکات بازاڕ بە شێوەیەکی گشتی سست دەبێت و ئاڵوگۆڕ و خولانەوەی پارە ڕووەو لاوازی دەڕوات.\nوەکو ئاماژەشمان پێدا ئەم دۆخە زیاتر لە هەر کەسێک کار دەکاتە سەر ئەوکەسانەی مووچەکانیان کەمترە لە ١ ملیۆن دینار، و تەنەنانەت ئەوانەشی سەرووی ١ ملیۆن وەردەگرن بە جۆرێک لە جۆرەکان دەبنە قوربانی.\nپێشمەرگەیەک، ئاسایشێک، فەرمانبەرێک، دایکێکی شەهید، کەمئەندامێک و هەموو مووچە خۆرانی دیکە، کە سەرچاوەی داهاتییان زۆر سنووردارە، دەبێت چیبکەن لە دۆخێکی وەها سەخت و دژواردا لە کاتێکدا بەشێکی زۆریان کرێنشینن! تاقیکردنەوەی ئارامی مووچە خۆران، لە بەرژەوەندی حکومەتی هەرێم نابێت.\nئەم قەیرانە تا کۆتای مانگی ٧ی ئەمساڵ بەردەوام دەبێت، و تا ئەوکاتە حکومەت دەبێت دان بەو شکستە دابنێت و چارەسەری خێرا بدۆزێتەوە چونکە چارەسەر ڕادەستکردنی نەوت نییە بە بەغدا و دەبوایە پێشتر حکومەت پابەندی ئەم ڕێککەوتنە بوایە. دەبێت حکومەت ھەموو ھەوڵێکی بخاتە گەڕ بۆ دابینکردنی مووچەی مووچە خۆران و چیتر ئارامی مووچە خۆران تاقی نەکاتەوە.\nتێبینی ئەمە لینکی ئەوسای وتارەکانە:\n1 بەکارهێنانی ناوی دەوڵەت بۆ خزمەتی حزب، پێچەوانەی خواستی وەدیهێنانی حوکمێکی ڕەشیدە


کۆیە.. شەقامی دووسایدی مام جەلال سێ ساڵە تێکچووە و نۆژەن نەکراوەتەوە\nشەقامی دووسایدی مام جەلال لە کۆیە سێ ساڵە تێکچووە و نۆژەن نەکراوەتەوە و قایمقامیش دەڵێت، بە پاساوى کێشەی یاسایی حکومەت هیچ بڕە پارەیەکی بۆ تەرخان نەکردووە.\nشەقامی دووسایدی مام جەلال لە کۆیە تەنیا یەک ساڵ بەبێ کێشە هاتوچۆ بەسەریدا کرا و، دواتر چاڵ و چۆڵی تێکەوت و لە ماوەیەکی کەمدا تەواوی قیرەکەی لەیەکتر هەڵوەشایەوە.\nشوفێران نیگەرانن کە سێ ساڵ تێپەڕدەبێت بەسەر تێکچوونی شەقامەکەدا و تا ئێستاش نۆژەن نەکراوەتەوە، ئەمەش بووەتە هۆی پەیدابوونی تەپوتۆزی زۆر و بڵاوبوونەوەی بەسەر ئەو ماڵانەی کە نزیک شەقامەکەن و شوفێرانیش نیگەرانن.\nشەقامەکە درێژییەکەی نزیکەی ۳ کیلۆمەترە و بڕی ۲۰۰ ملیۆن دینار لە دروستکردنیدا خەرجکرا.\nتاریق حەیدەری قایمقامی پێشووی کۆیە کاتێک کە قایمقامی شارەکە بوو لەسەر تێکچوونی شەقامەکە سکاڵای لەسەر کۆمپانیای جێبەجێکار و لیژنەی سەرپەشتیار تۆمارکرد.\nلە دوای سکاڵاکەی قایمقام هیمداد مەجید سەرۆکی شارەوانیی کۆیە یەکێکبوو لەو کەسانەی بانگهێشتی دادگا کرا، دەڵێت هۆکاری تێکچوونی ڕێگاکە ڕووداوەکانی ۱٦ی ئۆکتۆبەربوو، چونکە ئۆتۆمبێلە بارهەڵگرەکان بەسەر ئەو شەقامەدا هاتوچۆیان دەکرد.\nقایمقامی ئێستای کۆیە بە نوسراو داوای لە ئەنجومەنی وەزیران کردووە تا بودجەیەک بۆ نۆژەنکردنەوەی ئەو ڕێگایە تەرخانبکات، بەڵام ئەنجومەنی وەزیران بە پاساوى کێشەی یاسایی لەسەر شەقامەکە، هیچ بڕە پارەیەکی تەرخان نەکردووە.\nیوسف حەسەن قایمقامی کۆیەش دەڵێت، کەیسی شەقامی مام جەلال لە دادگا داخراوە و کۆتاییهاتووە، بۆیە دووبارە نوسراویان بۆ ئەنجومەنی وەزیران بەرزکردووەتەوە تا بودجە بۆ نۆژەنکردنەوەی شەقامەکە تەرخانبکرێت.\nهەرچەندە لە سەرەتادا شەقامە دووسایدەکە بە ناوی مام جەلالەوە ناونرا، بەڵام دوای تێکچوونی شەقامەکە ناوەکە گۆڕا بۆ دووسایدی فیدراڵیی.


ترمزی - ویکیپیدیا، ئینسایکڵۆپیدیای ئازاد\nترمزی، ئەبو عیسا محەمەد کوڕی عیسا کوڕی سورە کوڕی زوحاک سەلەمی ترمزی، لە سەرەتاکانی سەدەی سێی کۆچی ھاتۆتە دنیاوە، لە ساڵی ٢٠٩ک لە ترمز لە ئاسیای ناوەڕاست.\n٨٩٢ (بە تەمەنی ٦٧ )\nMuhaddith، دادوەر، پێشنوێژ\nAl-`Ilal Al-Kubra، Khatm al-Awliya'، سونەنی ترمزی، شەمائیل محەممەدییە (کتێب)\n٢ دەربارەی ووتراوە\n٣ مامۆستا و خوێنکارەکانی\nئەبو عیسا محەمەد کوڕی عیسا کوڕی سورە کوڕی زوحاک سەلەمی ترمزی، لە دایکبووە لە ساڵی ٢٠٩ک لە گوندی بوغ سەر بە شارۆچکەی ترمز کە دەکەوێتە ئۆزبەکستانی ئێستاوە و چەندین شوێن گەڕاوە بە دوای زانستدا لەوانە عێراق و حیجاز و خۆراسان، کۆچی دوایی کردووە ساڵی ٢٧٩ک. خاوەنی کتێبی بەناوبانگی سونەنی ترمزییە.\nزانایانی ئیسلام ستایشێکی زۆری ترمزییان کردووە، بۆ نموونە؛\nئەلخەلیلی دەڵێت؛ ئەبوعیسا جێی متمانە بوو، ھەموو زانایان لەسەری ڕێک بوون.\nئیمام زەھەبی دەربارەی ترمزی دەڵێت؛ حافزی مەزن خاوەنی کتێبی جامعە، ئەو ھەموو زانایان لەسەری ڕێکەوتبوون کە جێی متمانەیە.\nسەمعانی دەڵێت؛ ئیمام بێ ڕکەبەری سەردەمی خۆی بوو.\nئیبن عیماد حەنبەلی دەربارەی دەڵێت؛ پێشەوای زانایان بوو، لە لەبەرکردن و وردەکاریدا موعجیزەیەک بوو.\nسەردەمی ترمزی سەردەمی ڕاپەڕینی زانستی بوو، سەردەمی گەڕان بوو بە دوای فەرموودەدا، ئیمام ترمزی گەڕا بە دوای فەرموودەدا، و لای ژمارەیەک زانا خوێندویەتی لەوانە، سوەیدی کوری نەسر، و قوتەیبە کوری سەعید، و ئەبومەسعەب ئەحمەد کوڕی ئەبوبەکر زوھری، و عەلی کوری حیجری مزوری... و ئەوانی تر.\nئەوانەی لە ترمزییەوە زانستەکان بە تایبەتی فەرموودەوانی فێربوون، ئێجگار زۆرن، لەوانە ئەبوحامید ئەحمەد کوری عەبدوڵڵا، و ھەیسەم کوڕی کولەیبی شامی، و ئەحمەد کوڕی یوسفی نەسەفی، و ئەبولحارس ئەسەدی کوڕی حەمدەوەی.... و ئەوانی تر.\nوەرگیراو لە «https://ckb.wikipedia.org/w/index.php?title=ترمزی&oldid=909537»\nدواجار لە ٢١:٥١ی ٩ی شوباتی ٢٠٢٢ دەستکاری کراوە\nئەم پەڕەیە دواجار لە ٢١:٥١ی ٩ی شوباتی ٢٠٢٢ نوێ کراوەتەوە.


مۆدێرنیزم و پۆست مۆدێرنیزم (بەشی دووەم) – KurdRawm\nمۆدێرنیزم و پۆست مۆدێرنیزم (بەشی دووەم)\nوەرگێڕانی لە ئینگلیزییەوە: ئاسۆ خالید\nهەرچەندە کە چۆن هێزە کۆمەڵایەتیەکان لە ساڵانى 1960کاندا هەوڵیاندا بۆ لە ناوبردنى سنوورەکان، بزووتنەوە هونەرییەکانیش سنوورى جوانناسییان سڕیەوە. جۆسیف بیوسى ئەڵمانى دەیگووت کە هەموو کەسێک هونەرمەندە و ئاندى وارهۆڵیش ئەیگوت هەموو شتێک هونەرە، وه‌ک ئەوەی بزووتنەوەکانى هونەرى پۆپ لە عاقیبەتدا ده‌رکه‌وتن. ئه‌مه‌ش فۆرمالیزمى لە کاریگەرى دابڕاند.\nدەرخستنى هونەرى ۆرهۆل بۆ ڕبریلۆ و شۆرباکانى کامپێڵ زیاتر پێویستیان بە تەفسیرى کۆمەڵایەتى و کەلتوورى هه‌یه لەوەى گرنگیدان به شێوەکەیان. هونەرى پۆپ پشتی دەبەست بە ژیانى رۆژانە. بابەتێک کە سەرچاوەکەى فۆرمالیستەکان بوون و هونەرمەندانى پۆپ وەک رۆى لیچتێنتێن وێنەى ناو کتێبە کۆمیدیەکانى بەکارهێنا بۆ ئەوەى ناوەڕۆکێکى چیرۆک گێڕانەوە ببەخشێت بە هونەر. ئەو هونەرمەندانەى کە فۆرمالیستەکان ئەیانویست وێنەکێشانیان لێ قەدەغە بکەن. هونەرمەندانى پۆپ ئەو سنورانەى نێوان هونەرى بەرز و هونەرى نزمیان سڕیەوە، هەروەها لە نێوان بینەرانى دەستەبژێر و میللیدا جیاوازیان نه‌هێشت بە دانانى پارچە هونەریە کۆمیدییەکان و قوتوى شۆرباو چیس بێرگە لە گەلەرى و مۆزەخانەى هونەریدا.\nرەخنەى نەرێنى لە مۆدێرنیزم، دروشمەکەى “هونەر لە پێناوى هونەر” و پشتگیرى کردنى لە بەئەبستراکتکردنى، زۆر کەم خەریک بوو گەشەى دەسەند. تۆم ۆڵف هەوڵیدا گرینبێرگ و رۆزنبێرگ و بزووتنەوە تەجریدى و مینیماڵیستەکە یان بێمتمانە بکات لەڕێى حیکمەتى رەخنەگرانەوە لە کتێبى “وێنەى بۆیەکراو” 1975. ۆڵف گاڵتەى دەکرد بەو ئایدیا بێ نرخەى فۆرمالیستەکان کە جەختیان لەسەر تابلۆى-From Bauhaus to Our House- دەکردەوە. لە ساڵى 1982دا ۆڵف کتێبى لەسەر مەبدەئى هونەرى مەعمارى شوشەیی مایش ڤان دێرۆ و لۆکۆر بوسیەر و قوتابخانەى باوهاوسى نووسی. کتێبەکەى ۆڵف لەسەر هونەرى مەعمارى لە پاش کتێبێکى رەخنەیى لە هونەرى مەعمارى مۆدێرنیست لە لایەن چارلس جێنکس کە لە ساڵى 1977 دا نووسیبووىof post-modern Architecture The Language جێنکس ئەوەى لێکدایەوە کە خەونە یۆتۆپیەکانى هونەرمەندانى مەعمارى مۆدێرنیستى وەک لۆکۆر بوسیە بە دروستکردنى باڵەخانە بەرزەکان و پرۆژەکانى نیشتەجێبوونى مەحکوم کرد. جێنکس بانگەشەى بۆ ستایلێکى هونەرى مەعمارى نوێ دەکرد پشت بەستووبێت بە کۆمەڵگەى خۆشى دەربڕ و سەرنجى میللى.\nئارسەر دانتۆ لە ساڵى 1992 دا پەسەندى دەدات بە ۆرهۆل کە “کۆتایی بەهونەر هێناوە” و مەبەستى ئەو قسەیەى ئەوەیە کە ئەو کۆتاییەکى لۆژیکیانەى بەجۆرێکى تایبەت لە هونەر هێناوە کە مەبەستى هونەرى مۆدێرنیزمه. دانتۆ وەسفى مۆدێرنیزم دەکات وەک زنجیرەیەکى شتى سڕاوە کە چەندەها ساڵى خایاندووە و لە ساڵى 1964دا کۆتایی هاتووە بە پێشەنگاکەى ۆرهۆل “Brillo box”. بەپێى دانتۆ، مێژووى مۆدێرنیزم لە ساڵى 1900 وەوه مێژووى لەبەریەک هەڵوەشاندنەوەى چەمکێکى هونەرە کە بەنێو نیوهەزارەیەکدا دەسوڕایەوە. هونەر پێویست ناکات جوان بێت پێویست ناکات چاو بگەشێنێتەوە بە تیشکى هەستەکان رێک وەک ئەوەى جیهانى راستەقینە ئەیکات بۆ چاو، پێویستیش ناکات بەرهەمى ئەفسوناوى جێگه‌ده‌ستی هونەرمەندبێت.\nمۆدێرنیستەکان وازیان لە جوانى هێنا وەک ئایدیالى هونەر. تەعکیبى وەک بیکاسۆ کە تابلۆى ژنیان کێشا لە Les Demooiselles d’Avignon لە ساڵى 1907دا گرنگیان بەبابەتى هونەرەکە وەک شتێکى سەرەکیدا، وه‌ک کاره‌کانی جاکسۆن پۆلاک .drip painting ئیتر ئەوان لەوە وەستان کە شێوەى سێ رەهەندى بکەنە دوو رەهەندى وەک تابلۆى ساڵى 1956ى فرانز کڵبن “Mahoning” کە بەبۆیەى زەیتى و وێنەى رەش لەسەر تەختى سپى کەتەجریدیە. ئەوان جێگه ده‌ستی هونەرمەندیان سڕیەوە وەک تابلۆ بێ ناونیشانەکەى دۆن جود کە پێکهاتووە لە هەشت شەشپاڵۆ کە لە لایەن ریکلامکەرە بازرگانیەکانەوە دروستکراوە لە ئاسن و لەسەر ئۆتۆمبیل وێنەکێشراوە. ئەوان ئەو پێویستیه‌یان بۆ هەبوونى بابەتگەلى هونەری سڕیەوە. لاى هونەرمەندە چەمک خوازەکانەکانى ساڵانى 1960-1970کان، ئایدیاکە گرنگتربوو لە کارە تەواوکراوەکە. بۆ نموونە جۆن باڵدێسارى تەنها پیتەکانى “ک-ا-ل-ی-ف-ۆ-ر-ن-ی-ا”ى لەسەر وێنەى راستەقینەى دیمەنەکە دانا لەسەر نەخشەى کالیفۆرنیا.ئەوان ئەو پێویستیەیان سڕیەوە بۆ ئەو کارە هونەریەى کە دەبێت جیاواز بێت لە بابەتە سادەکان وەک پەیکەرەکانى کلاس ئۆلد بنێرگى بۆ هەمبەرگر و پەتاتەى سورەوەکراو “Brillo box” ئاندى ۆرهۆل لە ساڵى 1964 دا.\nدانتۆ “بریلۆ” وادەبینێت کە کۆتایی مۆدێرنیزم بێت چونکە وارهۆل دەستەواژەیەکى فەلسەفى دەڵێت کە کەس ناتوانێت چیتر جیاوازى بکات لە نێوان بابەتێکى ئاسایی و بابەتێکى هونەریدا تەنها بەتەماشاکردنى. بۆ ئەوەى بزانێت کە “بریلۆ بۆکس” ى ۆرهۆل هونەرە و کە “بریلۆ بۆکس” لە کۆگایەکى سەوزە فرۆشیدا هونەرنیە. دەبێت شتێک لە مێژووى هونەر بزانیت. مێژووى سڕینەوەى هەڵەکان کە ۆرهۆڵى والێکرد مێژووى سڕینەوەى تەواوى هونەرى لە دۆخى چەمکیدا رابگه‌یه‌نێت. ده‌بێت ئاشنابین بەچەند گوتارێکى عەقلى کە لە جیهانى هونەردا بەدەردەکەوێت.\nسەرەڕاى راگەیاندنى دانتۆ بۆ کۆتایی هونەر، زۆر هونەرمەند هەیە و هەبووە بەووزەیەکى زۆرەوە هونەر ئەخوڵقێنن. بەڵام ئەوە هونەرى پلوڕالیزمى نوێیە زیاتر لەوەى ئەو هونەرەى کە خولقێنراوە بەپێى دەستەڵاتى مۆدێرنیزمى باو.\nدانتۆ تەماشاى “کۆتاى هونەر” دەکات وەک ئازادبوون “ئەو کاتەى هونەر کۆتایی دێت، دەکرێت ببێتە تەجریدى و ریالیستێک و سیمبۆلێکێک و وێنەکێشى میتافیزیکى و سوریا لیستێک و وێنەکێشى بابەتى وەستاو و رووت و قوت” دەکرێت ببێ بەهونەرمەندى دیکۆر دروستکردن و هونەرمەندى ئەدەب و هونەرمەندى ئایین و پۆرنۆگرافەرێک.هەموو شتێک رێگەپێدراوە، چونکە هیچ شتێک لە لایەن مێژوەوە رانەسپێراوە.\nئەمە ئەو رێگایەیە کە دانتۆ و رەخنەگرانى باو و جوانناسانى مۆدێرنیست لێیەوە مێژووى هونەرى مۆدێرن ئەنوسنەوە. سکۆلارێکى بوارى هونەر رەنگە حوکم بدات بەسەر چەند هونەرمەندێکدا کە کاریگەرترین بن، یەکێکى تر رەنگە وەها بیانبینێت کەوا گرنگ نەبن، بۆ نموونە فراید جەخت دەکاتەوە لەسەر گرنگى پەیکەرتاشە مینیما لیستەکان وەک جود و رۆبێر مۆریس، لە کاتێکدا دانتۆ گرنگی ده‌دات به هونەرمەندانى پۆپ بەتایبەتى ۆرهۆل کە زیاتر کاریگەرن.\nئەوانی دیکە، بەزۆرى دوگلاس کریمپ (1990) مێژوویەکى جیاوازى مۆدێرنیزم دەنوسێت. باسى ئەوە ئەکات کەچۆن مۆدێرنیزم لە لایەن داهێنانى فۆتۆگرافى مه‌رگی بەسەردا سەپاوە. فۆتۆگرافى رێگەى دا بە لەبەرگرتنەوەى میکانیکیانەى وێنەکان لە نێویاندا وێنەى هونەرى، بەو شێوەیەش کارى هونەرى رووت کردەوە لە سیفەتە ناوازەکان و رەسەنى و شوێنى ئۆرجیناڵى خۆى. لە رێى لەبەرگرتنەوەوە دەکرێت کارى هونەرى گەورە بکرێت و بچووک بکرێتەوە و لە گەڵ کارى هونەرى و وێنەى تردا تێکەڵاو بکرێت. لەبەرئەوە ئەوکارە هونەرییە رەسەن و راستەقینەیە ئێستا دەکرێت گرنگیەکى زۆر کەمى پێبدرێت. ئەوەی کەبەلاى کریمپ و ئەوانى ترەوە گرنگە ئەوکارە هونەریەیه کە لە هەر جێگەیەک و هەرکاتێک دروستکرابێت. دەکرێت ئێستا ،بەژمارەیەکى زۆره‌وه لە سیاقەکاندا ده‌رکه‌وێت.\nئەو گرنگیەى شیاویى کارى هونەرى بۆ لەبەرگرتنەوە لە لایەن ئامڕازەکانى فۆتۆگرافیاوە لە لایەن واڵتەر بنیامین تێبینى کرا لە ساڵانى (1930) کان. بنیامین ئەندامى قوتابخانەى فرانکفۆرت بوو کە سیۆدۆر ئەدۆرنۆو هێربێرت مارکوزەو کەهەندێ لە سکۆلارە ئەوروپیەکانى دیکەیشى تیادا بوو کە لە دەست هیت لە ر رایانکرد. ئەو سکۆلارانە و ئەوەى ئەم دواییەیان هابرمارس پەرەیان بە بیردۆزەى رەخنەییدا کە فۆرمێکە لە مارکسیزمى نوێ تەحەداى ئایدیۆ لۆژیاو کەلتورو دامەزراوەی سەرمایەدارى دەستەڵاتدار ئەکات. هابرمارس بەشێوەیەکى تایبەتى پاڵپشتى ئەو هونەرە ئەکات کە بەشدارى دەکات لە دروست کردنى گوتارى کۆمەڵایەتى رەخنەیی. مارکسیستەکان قبووڵى گەڕانى مۆدێرنیستەکان دەکەن بۆ ڕاستیە بناغەییەکان، بەڵام دژ بەجیاکردنەوەى هونەر و ژیانن لە لایەن مۆدێرنیستەکانەوە.پێشگرى “Neo” لە ” neo-marxism” دا رەتکردنەوەى ئەو باوەڕە رەهایەى مێژووە بەداڕمانى سەرمایەدارى کە مارکیسستەکان بڕوایان پێیەتى و قبوڵکردنى ئەوەیە کە کەلتور کاریگەرى هەیە لەسەر مێژوو و هەروەها کە خەڵکیش کاریگەرى دادەنێت لەسەر داهاتوو.\nبەپێى رێساکانى پۆست مۆدێرنیست تەفسیرەکانى دانتۆ و ئەوانى تر بەچیرۆک دادەنرێت. بەپێى ووتەى دێریدا هەموو تەفسیرەکانى جیهان بەتەفسیرى زانستیشەوە تەنها چیرۆکن و خەڵک هۆنیونیەتەوە.. دێریدا دەڵێت قەد بە واقیع ناگەین و تەنها بەوە دەگەین کە لە بارەى واقیعەوە ئەیڵێین و راستى بوونى نییە و بەتەنها گوتار هەیە. لە گەڵ ئەوەشدا بیردۆزەکەى دانتۆ سەرنج راکێشە، مانایەک دەبەخشێت بەو ژمارە زۆرەى گۆڕانى ستایل کە لە ماوەى 100 ساڵى پێشوودا رویانداوە کەوایانکردووە لە م گۆڕانانە لۆژیکى و بەدواییەکدا هاتووبن. ئەمەش وەک هەر چیرۆکێکتى تر بۆ چەند کاراکتەرێک سەرنجمان ڕادەکێشێت و هەزارەها خەڵکى تر فەرامۆش ئەکات کە دەکرا وەک کاراکتەرى سەرەکى و لاوەکى بنوسرانایە.\nچیرۆکى دانتۆ لە بارەى هونەرى ئەم دواییانەوە لە پاریس و نیویۆرک روودەدەن، ناوچەکانى ترى جیهان جێگەى سەرنج نین. چیرۆکەکەى دانتۆ هەموو ئەو ترادسیۆنە جوانناسانە فەرامۆش ئەکات جگە لەوانەى رۆژئاواى ئەوروپاو ئەمەریکا. چیرۆکەکە سەبارەت بەکەلتورى مۆدێرنى رۆژئاوایە و هەموو ئەو هونەرمەند و کارە هونەریانە بەلاوە ئەنێت کە بۆ چیرۆکەکەى دەست نادات. فریدا کاهلۆ کاراکتەرى چیرۆک نیە بەهەمان شێوەش رۆمار بیردنیش. زۆربەى هونەرى ژنە هونەرمەندەکان سراونەتەوە و کارى هونەرى کەبەڕەنگ کێشرابێت باس نەکراوە. لە ڕاستیدا هەموو یەکێ کە هونەر بخوڵقێنێت بەدەر لەو مەیلانەى کە ناسراونەتەوە لە لایەن رەخنەگرە سەرەکیەکان و جوانناسە سەرەکیەکان.\nدەکرا مێژوویەکى جیاوازى هونەرى ئەم دواییانەمان بۆ بمایەتەوە کە جیاواز بێت لەوەى مۆدێرنیزم و ئەوانەى تر کە ئێستا دەنوسرێنەوە.مۆدێرنیزم بۆ ئێمە مایەوە وەک لێکدانەوەیەکى کاریگەر بەڵام سنوردار بۆ هونەرى سەدەى رابردوو. خەسڵەتە کاریگەرەکانى مۆدێرنیزم گەشبینییە سەبارەت بە تەکنەلۆژیا و باوەڕبوون به بەبێهاوتایى تاک و خوڵقاندن و رەسەنایەتی و بلیمەتى هونەرى. رێزێک بۆ رەسەنى کارى هونەرى و شاکارەکان و پەسەندبوونى شێوازى ئەبستراکت لە دەربڕیندا تا لەوەى گێڕانەوەی بابەتى مێژووى و سیاسى و لە ناو هونەردا رق لێبوونەوە لەبەر بازارێتى لە کەلتوور و رقێکى گشتى لە هەستەوەریەکانى چینى ناوەندى کۆمەڵگاو بەهاکانى و هەروەها هۆشیارى سەبارەت بە بازاڕى هونەر هه‌یه.\nجوانناسى و رەخنەى پۆست مۆدێرنیست\nپۆست مۆدێرنیستەکان خۆیان بەدوورئەگرن لە هەموو یان زۆربەى بڕواو هەڵوێست و پابەندبوونەکانی مۆدێرنیست. هونەرمەندە پۆست مۆدێرنیستەکانى هونەرى جیهان نیشان ئەدەن لە فۆرمە جۆراوجۆرە جوانەکاندا کە دوورن لە مۆدێرنەوە وەک ئارکیتێکچه‌ری رۆبێرت ڤێنتۆرى و فیلیپ جۆنسۆن، کارە موزیکیە رادیکاڵیەکانى جۆن کەیج رۆمانەکانى تۆماس پینچۆن، فلیمەکانى وەکو بلو ڤێلفێت، رۆل بینەکانى وەک لاورى ئاندرسۆن، نیشانە ئەلکترۆنیەکانى جێى هۆنزەر تاوەکو هونەرى کۆمەڵایەتى دژایەتیکەر دروستبکەن لە کەلتورى باودا.\nپۆست مۆدێرنەکان گاڵتە دەکەن بەرێزى مۆدێرنیستەکان بۆ رەسەنى. ستراتیژى پۆست مۆدێرنیستى سەرەکى لە ڕێى دەستەواژەى “دەست بەسەراگرتن” لە ڕێى دەست بەسەراگرتن و خواستن و دزینه‌وه. پۆست مۆدێرنیستەکان ئەوەمان بەبیردێننەوە کە بیرۆکەى رەسەنى وونە لە زۆربەى ترادیسیۆنەکانى هونەردا هەر لە رۆژئاوا و سەراپاى جیهاندا. زۆربەى کەلتورەکان بەدرێژایی مێژوو هیچ هەستێکیان نەبووە بۆ پێویستى دیاریکردنى هونەرمەندەکان بەشێوەیەکى تایبەتى تەنانەت گەر ئەو هونەرمەندانە بەتایبەتى خاوەن بەهرە و دیار بووبن.\nشێرى لیڤین بەناوبانگە بەدەست بەسەراگرتن و بەکارهێنانى کارە هونەریەکانى رابردوو، بەزۆریش کەپێیان ده‌وترا شاکارکه لە لایەن وێنەکێشە نێرە مۆدێرنیسته‌کەوە وەک پیت مۆندریان و فۆتۆگرافەر وەک ۆڵکە ئیڤانس و ئێدوارد وێستۆن کەدووان لە هەرە مامۆستا بەناوبانگەکانى هونەرى مۆدێرنى فۆتۆگرافین. لێڤین کۆتاپى پێهێنا یاخود دەستى گرت\nبەسەر وێنەیەکى فۆتۆگرافى ئیڤانسدا و نمایشى کرد وەک هى خۆى لە ژێر ناونیشانى “پاش ۆڵکە ئیڤانس”.\nکارە هونەریەکەى لێڤین پاش (ولکەر ئیڤانس) پشتگیرى ئەکات لە روانینەکەى کریمپ و بنیامینى پێش خۆى کە دەیگووت داهێنانى فۆتۆگرافیا گورزى لە مۆدێرنیزمدا. فۆتۆگرافى رەسەن یاخود هەرکارێکى ترى هونەرى گرنگ نیە. لەبەرگرتنەوە ملیۆنەها وێنە دروست دەکات و بۆ ملوێنەهاکەیتر کەبێ لەوە نەیان دەتوانى بیینن، چونکە ناکرێت سەفەربکەن بۆ ئەو شوێنەى کەوێنە فۆتۆگرافیەکەى ئیڤانسى لێ هەڵواسراوە. لیڤین هەروەها ئەو رێزەى کە لە پێشودا بۆ وێنەکێشانێک دانرابوو بێ بەهاى ئەکات بەوێنەگرتنى فۆتۆگرافێک کە دادەنرا بەنێوەندى سەرەکى مۆدێرنیزم. هەرچەندە پەیکەرسازە مینیمالیستەکان هەوڵیان بۆ تەحەداکردنى سەرەتا یبوونى وێنە لەسەر قوماش ئه‌دا. لیڤین پرسیار دەکات لەسەر شوێنى ژن لە مێژووى هونەردا بەهەڵبژاردنى کارەکانى هونەرمەندە نێرینەکان. بەکۆپى کردنى هەندێک بابەتى تایبەتى هونەرمەندە نێرەکان وەک فۆتۆگرافه‌ریکی ئیدوارد وێستۆن بۆ برێتى کورى ‘وەک کورێکى گەنجى رووت’ ئەوا پرسیار دەکات سەبارەت بەرۆڵى رەگەزى هونەرمەند کاتێک خەڵکى تەماشاى کارەکەى دەکەن گەر جەستەى رووتى کوڕە گەنجەکە لە راستیدا لە لایەن هونەرمەندێکى ژنەوە دروستکرابایە ئەوا ئەنجام و کاریگەریەکان جیاواز دەبوون لە ئێستادا.\nوەک چاوەڕوان دەکرێت هەموو کەس سەرسامى دەست بەسەرارگرتنەکانى پۆست مۆدێرنیستەکان نین. وەک ئەو کارانەى لێڤین. ماریۆ کۆتاجار 1992 کردەکانى لێڤین رەتدەکاتەوە هەروەها هاوەڵە پۆست مۆدێرنیستەکانى جێف کوونز کەکارى هونەرى بازرگانى سێ رەهەندى وەک کەروێشک کە لەسەر تەختى ستیلى بێ خەوش ئەیانکرد و پیشانیان ئەدان وەک پەیکەرى هونەرى پایەبەرز.کۆتا جار دەنوسێت “بەرهەمى باوى ئیرەیی بردن و کینە لە دڵى، کە پۆست مۆدێرنیستەکان زیندوویەتی خۆیانیان لە رەخنەگرە مشەخۆرەکان ده‌رده‌هێنا که ره‌خنه‌یان لە هونەرى بەرز ده‌گرت، ئه‌وه‌یه که لاوەکى بوونى بەرهەمەکە خۆی به عه‌قلانی ئه‌کات به‌هۆی بێ بەهاکردن و لەبەریەک هەڵوەشاندنەوەى ئەو گەورەیەى میراتگرانى خۆى پێى ناگەن”. ستراتیژیەتى دەست بەسەراگرتن و مافى دەست لێدان دادەنێت وەک ستراتیژیەتى هەرزەکاران کە هەوڵ ئەدەن دەرکەون لە ژێر سێبەرى دایک و باوکە بەهێزەکانیاندا.\nکورتەى جیاوازى لە نێوان هونەرى مۆدێرن و پۆست مۆدێرن دا\nپۆست مۆدێرنیستەکان بەتەنها لە رووى رێکخستنى زەمەنیەوە بەدواى مۆدێرنیستەکاندا نایەن، بەڵکو رەخنەیان لێ دەگرن. مۆدێرنیستەکان رابردوو فڕى دەدەن و تێدەکۆشن بۆ ئاوەدانکردنەوەى تاکانەى کارە هونەریەکەیان. پۆست مۆدێرنیستەکان رازین بەوەرگرتن لە رابووردوو رووبەرووى تەحەداى هێنانى زانیارى کۆن بۆ نێو سیاقى نوێ ده‌بنه‌وه بۆ دروستکردنى ماناى نوێ.رەخنەگر و بیردۆزەگەرەکان کە پاڵپشتى مۆدێرنیزم ئەکەن ئەو هونەرەى ئەو هونەرمەندانە فەرامۆش ئەکەن کە لە دەرەوەى سنورى مۆدێرنیزم کارئەکەن. هونەرمەند و رەخنەگرانى پۆست مۆدێرنیزم بەشێکى بەرفراوانى چالاکى پرۆژەى هونەرى لە خۆ ئەگرن. مۆدێرنیستەکان هەوڵ ئەدەن تا پاک بن لە بەکارهێنانى بواردا. پۆست مۆدێرنیستەکان هەڵبژاردخواز دەردەکەون سەبارەت بەمیدیاو سەربەستانە وێنەو تەکنیک و سروش کۆدەکەنەوە لەسەرچاوەیەکى بەرفراوانەوە. هەرچەندە مۆدێرنیستەکان بەزۆری په‌رۆشن بۆ ئەو کاتانەى کەکارى تیادا دەکەن، بەڵام خۆیان و کارەکەیان وا بیر لێ دەکەنەوە کە بەجیاو لەسەروو رووداوە سادەکانى رۆژەوە بن.پۆست مۆدێرنیستەکان بە گومان و رەخنەگرانن لە رۆژگاریان و هەندێ لەو مۆدێرنیستانە باوەڕیان بەشیمانەى پەیوەندى گەردوونى هەیە، بەڵام پۆست مۆدێرنیستەکان باوەڕیان بەوەنیە.\nلە کاتێکدا مۆدێرنیستەکان دەگەڕێن بۆ گەشتە گەردوونیەکان، پۆست مۆدێرنیستەکان جیاوازى دیارى دەکەن، ئەو جیاوازیانەش وەک کۆرنێل وێست (1993) دەڵێت سەبارەت بەبابەتى وەک ” لەبەریەک هەڵوەشانەوە و ئیمپراتۆریەت و چین و رەگەز و جێندەر و ئاراستەى سێکسى و تەمەن و نەتەوە و سروشت و هەرێم و ناوچەن”. وێست دەنووسێت کە سیاسەتى کەلتورى نوێ سەبارەت بە جیاوازى دیاریدەکرێت بە ” فڕێدانى بەرفراوانى و هاوبەندى لە ژێر ناوى جۆراو جۆرێتى و فرەیی و هاوتەریبیى داو رەتکردنەوەى ئەبستراکت و گشتى و گەردوونى لە ژێر رووناکى کۆنکرێتى و تایبەتدا و بەمێژووکردن و سیاق پێ بەخشین و کۆکردنەوە بەدیاریکردنى نموونە و ناتەواوى و جۆراوجۆرێتى و ناسکى گۆڕاودا”.\nهێڤی ئێدگارهەندێ ستراتیژى پۆست مۆدێرنیست بەکاردەهێنێت تاوەکو زانیارى مێژوویی دەربخات کە کەلتورى دەستەڵاتدار دەیەوێت سەرکوتیکات. لە کارێکى ساڵى 1990دا سەبارەت بەموڵکى حکومەت، هێڤی بەدرێژایی رووبارى میسیسپى لە ناوەڕاستى مینیا پۆلیس 40 تابلۆى لە ئە لە منیۆم دروستکراو دادەنێت کە ناوى 40 هیندی شاری داکۆتاى بەرەنگى سوور لەسەر نوسراوە کە لە سێدارە دران پاش شەڕى داکۆتا لە ساڵى 1862دا لە ئەمەریکا. که 38 لەوانه فەرمانى لە سێدارەدانیان لە لایەن سەرۆکى ئەوکاتەى وویلایەتە یەکگرتووەکان ئەبراهام لینکۆڵن ئیمزا کراو دوو لەو فەرمانانەش لە لایەن سەرۆک ئەندرو جاکسون ئیمزا کران. لە رێى بەکارهێنانى میدیاى ترادیسۆنى – زەیت، پاستێل و مورەکەب چوار لەو کارانەى هەڵواسرابوون بەدیوارى گەلەریەکەوە ئەو ” هەموو ئەو هەوڵانە رەت دەکاتەوە کە کاراکتەر دەبەخشنە هونەرمەندى بەرەچەڵەک ئەمەریکى کەوەک خاوەنى رۆحێکى نەجیب و بەربەریەکى ترسناک و یاخود قوربانیەکى دەستى توندوتیژى بن، لەبری ئەوە هێڤی خۆى وانیشان ئەدات کە وەک تاکێکى ئاڵۆز و فرە رەهەند بێت کە کار بکات وەک هونەرمەندێک لە کۆمەڵگایەکى خێڵەکیدا.\nکارین هامبڵێن ساڵى 1991 روانینێکى گشتگیرتر باس دەکات بۆ ئەو گیروگرفتانەى کە لە نێو ئەو باوەڕانه‌دان بەشیمانەى ئاڵوگۆڕ و پەیوەندى گەردوونى لە ڕێى هونەرەوە. ئەو دەڵێت کە زۆربەى سکۆلارەکان چیتر بڕوایان بەوە نیە کە کارو بابەتە هونەریەکان دەتوانن پەیوەندى ببەستن بەبێ ئەوەى کەتەماشاکەران نەتوانن دەست راکێشن بەو مەعریفەیەى سەبارەت بەو رۆژگارانەى کەئەو بابەتە هونەریانەى تیادا دروستکراوە هه‌بێت. هەروەها ئەو شوێنانەى کەئەوانەى تیادا دروستکراون. زۆربەى رەخنەگران چیتر بڕوایان بەوەنیە کەدەتوانن، جاچ جاى کە حوکم بدەن، ئەو هونەرانەى کۆمەڵگاى جگە لەوەى خۆیان تەفسیر بکەن بێ لەوەى کە مەعریفەیەکى ئەنسرۆپۆلۆژى تەواویان نەبێت سەبارەت بەو کۆمەڵگایانە.\nزۆربەى رەخنەگران ئێستا بڕوایان وایە کە کارە هونەریەکان خاوەنى کاراکتەریستى مانان پشت بەستوو بەسیاقى سۆسیۆ – کەلتورى خۆیان و دەڵێن کە کارە هونەریەکان تەفسیریان بۆ کراوە بەشێوەیەکى جیاواز لە کات و شوێنى جیاوازدا. رەخنەگران ئێستا لەوە دەچێت کە بیربکەنەوە لە جیاوازى کەسێتى و باکگراوندى سۆسیۆ-ئابوورى و جێندەر و پەیوەستیە ئایینیەکانى هونەرمەندان و تەماشاکەرانیان. لە کاتێکدا رەخنەگرانى مۆدێرنیست زۆر لەوە دەچن کە سه‌رنج بخەنەسەر بابەتى هونەرى خۆى و باوەڕیان وایە کە بتوانن بگەنە رێکەوتنى سازاندراو سەبارەت بەوەڵامە تایبەتیەکانیان.\nلە ژێر کاریگەرى پۆست مۆدێرنیستدا، رەخنەگران زیاتر گوێ دەدەن بەتەماشاکەرانى هونەر و چۆنێتى وەڵامیان بۆ ئەو هونەرە و گرنگى دەدەن بەتێگەیشتنى جۆراوجۆرى هەمان کارى هونەرى. واندا مەى لە ساڵى 1992دا دەڵێت کە ئامانجى پۆست مۆدێرنیست ئەوەیە کە شتەکان بەکراوەیی بهێڵنەوە بۆ رەوانەوەى ئەو ئاڵۆزیەى کە ئێمە دەیان خوڵقێنین.\n“کاتە گۆریەکانى مۆدێرنیستەکان” وامان لێ دەکەن بێجووڵە بین تا لەوەى کە ئێمە وەهاین یاخود دەخوازین وەهابین”. مەى دەڵێت کەکارێکی پۆست مۆدێرنیست “بیرخه‌ره‌وه یه تاله‌وه‌ی زانیاری به‌خشبێت، رێگه بۆ شیمانه‌کان خۆشده‌کات تا له‌وه‌ی رێی لێبگرێت”. رەخنەگرانى پۆست مۆدێرنیست دەڵێن کە کارێکى هونەرى، دەقێکە کەبوارێکى گۆڕاوە لە ئیقتیباس و پەیوەندیکردن کەتیایدا دەنگى جۆراوجۆر و جیاواز تێکەڵ بەیەک دەبن و بەیەکدا ئەدەن” . ئۆوینس لە ساڵى 1991 دەڵێت که ئه‌و کاره هونه‌ریه‌ی کە لە لایەن زۆر خەڵکه‌وه نوسراوە خوێندنەوەى جیاواز دەبەخشێتە تەماشاکەرانى .\nلوسى لیپارد ساڵى 1988 رەتکردنەوەیەکى توندو بەهێز دەداتە مەیلى مۆدێرنیستەکان تاوەکو بکێشنەوە لە جیهان و ببنه تەماشاکەرى ئاسایی لە کاتى کارى هونەریدا. “خوانەکردە” تابووى مۆدێرنیست دەڵێت کە ناوەڕۆکى هونەر دەکرێت جێگاى دەست پێراگەشتنى خوێنەر و تەماشاکەر بێت، هەروەها خوانەکردە تۆ بڵێی ئەو ناوەڕۆکە هیچ مانایەکى هەبێت لە رووى کۆمەڵایەتیەوە. چونکە گەر هەیبێت، ئەوا خوێنەر و تەماشاکەران فراوان دەبن و هونەر خۆى رەنگە لە بورجى عاجى خۆى رابکات لە دەست چینى سەروەر و دامەزراوەکانى خۆى کە بەرەڵاى دەکات و تەفسیرى دەکات بۆ جیهان. سکاڵا دەکات ،وەک ئەوەى خۆى دەڵێت، لە دەست تابووى ئێستاکەى مۆدێرنیست کەدژ بەچى مۆدێرنیستەکان ئاماژەى بۆ دەدەن وەک “هونەرى ئەدەب” و کەبەشێوەیەکى واقیعى هەموو هونەر دەگرێتەوە بەمەبەستە سیاسیەکانیانەوە. ئەو رەخنەگر و هونەرمەندانەى کە هێشتا لە ژێر کاریگەرى مۆدێرنیزمدان لەوە دەچن کە هونەرى کۆمەڵایەتى بەسووک سەیر بکەن کە دەڵێن زۆر ئاشکراو دەست قورس و دڵ خۆشکەرى قەرەباڵغى و دروشم خوازبن”\nباربارا کروگەر لە ساڵى (1990) کە رەخنەگر و هونەر ئافریدەی پۆست مۆدێرنیستە، ئەو کارەى مۆدێرنیستەکان رەتدەکاتەوە کە دیاریکەرى جیاوازى کردنە بەشێوازێکى هەرەمى بۆ جیاکردنەوەى کەلتورى باڵا لە کەلتورى نزم.ناونیشانى ووتارەکەى قسەدەکات “چى باڵایەو چى نزمە، کێ گوێى پێ دەدات؟”. لەووتارەکەیدا ئەو کاتە گۆریانە رەتدەکاتەوە بەگشتى لەبەر دەستەڵاتى زڕکێفتیان و وەڵامى بێ نرخ و سیستمى ئاسانیان” . لە بیرکردنەوەیەکى پەیوەندیدار سەبارەت بەمەیل و حەزى مۆدێرنیستەکان بۆ جیا کاریکردنى دۆگمایی، رۆبێرت ستۆر لە ساڵى 1989 دا دەنوسێت ” لە راستیدا گەر پۆست مۆدێرنیزم ماناى هەرشتێک بێت، ئەوا ماناى کۆتایی هێنانه بە ئارگیومێنتە کاتیەکان و ئاڵۆزکردنە مێژووییەکان و سڕینەوەى ئەوەى کە پێویستە بۆ پاراستنى بیروباوەڕەکانى هەزارەها ساڵى بەهەموو جۆرەکانیەوە.\nهارۆڵد پیەرس لە ساڵى 1992دا کورتەى جیاوازى نێوان مەی لە کانى پێش مۆدێرن و مۆدێرن و پۆست مۆدێرن دیارى دەکات. ” خەیاڵى پۆست مۆدێرنیزم دەتوانێت شێوازى جێگرەوەى تر بدۆزێتەوە بۆ داهێنانى شێوازى جێگرەوەى تر بۆ بوون، لە رێى لە خۆکردنەوەى خاوەندارێتى مەیلى پێش – مۆدێرین بۆ چەپاندنى خولقێنەریى مرۆڤ بۆ ئەوەى خۆى دووربگرێت لە دەستەڵاتى باڵاى خولقێنەرى پیرۆز و هەروەها لە رێى لە خۆکردنەوەى خاوەندارێتى مەیلى مۆدێرن کە زیاد لە پێویست جەختکردنه لەسەر هێزى رەسەنى تاکى سەربەخۆ”.\nپیەرس دەڵێت مۆدێلى وێنەى هونەرمەند لاى مۆدێرنیستەکان وەک داهێنەرێکى بەبەرهەم جێگەى گیراوەتەوە بەوەى کۆلاجیستێک کە بەشەکانى مانا دەدۆزێتەوە و رێکى دەخات. هونەرمەندى پۆست مۆدێرن ” پۆستەچیەکە وێنە و نیشانەى فرە دەگەیەنێت کە هێشتا خۆى دروستى نەکردوون و هیچ دەستەڵاتێکى بەسەریاندا نیە”.\nنیتچە و زانستی لاهوت


سیاسەتی کەڵەگایی بەناوی داکۆکیی لە دادپەروەرییەوە\nSaturday, 03.31.2012, 12:00\nڕای من ئەوەیە کە هەر کەس ژیان لە کەسێکی تر تاڵ بکات ناحەقیی کردووە و دەبێت ڕێی لێ بگیردرێت. مەلا کرێکار دادگایەکی سەربەخۆ و دادپەروەر بڕیاری داوە کە مافی مرۆڤی پێشێل کردووە و لەسەر ئەوە دەبێت پێنج ساڵ لە زنیداندا بێت. بۆیە تێنەگەیشتنە لە عەدالەت کەسێک بڵێت حەقە زیندان نەکرێت چونکە ئەو کەوتنەزیندانە ئاکامی ئەعمالی خۆیەتی. هەموومان ئەتوانین بچینە پاڵتاڵک و لە ماڵەکەی خۆمانەوە هاوار بکەین فڵانەکەس دەبێ بکوژرێ و فڵانەکەس دەبێت ژنەکەی لێ حەرام بێت، بەڵام ئەمە ناکەین چونکە ئەزانین سیاسەتکردنی وا سزای لەسەرە. بەڵام ئەگەر کەسێکی تر باکی بە سزا نییە و دەیکات، گێلیی دەبێت بۆ ئێمە بڵێین وەڵا ئەو خۆی باکی نییە بەس من پێم ناخۆشە و خۆپیشاندان ئەکەم و سەرکۆنەی ئەکەم و داوا ئەکەم دەستبەجێ سزاکەی لەسەر لابەن. ئەمە بە دەستەواژە کوردییە ڕەسەنەکە، سیاسەتی کەڵەگاییە نەک داکۆکیی لە دادپەروەریی.


👪 ئورمزار هۆز - تیرە - بنەماڵە\n📅 کاتی تۆمارکردن Mar 26 2019 8:37PM\nهۆزو تیرەو لقەکانی کورد بریتین لە نزیکەی (500) بەش [ زۆرتر... 👁] ✖ ✖ ✖ 0 1 ✔ 94% ✍ ز.س. 26-3-2019 20:37:32\n👪 ئورمزیار - هۆرمزیار هۆز - تیرە - بنەماڵە\nهۆزو تیرەو لقەکانی کورد بریتین لە نزیکەی (500) بەش [ زۆرتر... 👁] ✖ ✖ 0 1 ✔ 99% ✍ ز.س. 26-3-2019 20:49:02\n👪 ئومەربل هۆز - تیرە - بنەماڵە\nهۆزو تیرەو لقەکانی کورد بریتین لە نزیکەی (500) بەش [ زۆرتر... 👁] ✖ ✖ 0 1 ✔ 99% ✍ ز.س. 26-3-2019 20:49:03\n👪 بارک هۆز - تیرە - بنەماڵە\n📅 کاتی تۆمارکردن Mar 26 2019 8:45PM\nهۆزو تیرەو لقەکانی کورد بریتین لە نزیکەی (500) بەش [ زۆرتر... 👁] ✖ ✖ ✖ 0 1 ✔ 94% ✍ ز.س. 26-3-2019 20:45:43\n👪 بازیانی هۆز - تیرە - بنەماڵە\nهۆزو تیرەو لقەکانی کورد بریتین لە نزیکەی (500) بەش [ زۆرتر... 👁] ✖ ✖ ✖ 0 1 ✔ 94% ✍ ز.س. 26-3-2019 20:45:45\n👪 بامەند هۆز - تیرە - بنەماڵە\nهۆزو تیرەو لقەکانی کورد بریتین لە نزیکەی (500) بەش [ زۆرتر... 👁] ✖ ✖ ✖ 0 1 ✔ 94% ✍ ز.س. 26-3-2019 20:45:46\n👪 باوا جاف هۆز - تیرە - بنەماڵە\nهۆزو تیرەو لقەکانی کورد بریتین لە نزیکەی (500) بەش [ زۆرتر... 👁] ✖ ✖ 0 1 ✔ 99% ✍ ز.س. 26-3-2019 20:45:53\n👪 باواجان هۆز - تیرە - بنەماڵە\nهۆزو تیرەو لقەکانی کورد بریتین لە نزیکەی (500) بەش [ زۆرتر... 👁] ✖ ✖ ✖ 0 1 ✔ 94% ✍ ز.س. 26-3-2019 20:45:59\n👪 بندیان هۆز - تیرە - بنەماڵە\n📅 کاتی تۆمارکردن Mar 26 2019 8:46PM\nهۆزو تیرەو لقەکانی کورد بریتین لە نزیکەی (500) بەش [ زۆرتر... 👁] ✖ ✖ ✖ 0 1 ✔ 94% ✍ ز.س. 26-3-2019 20:46:07


عیراق، زیاتر لە 4300 تووشبووی نوێ بە كۆرۆنا تۆماركرا - تۆڕی میدیایی خەڵک\nوەزارەتی تەندروستی عیراق ڕایدەگەیەنێت، 4306 حاڵەتی نوێی تووشبوون بە ڤایرۆسی كۆرۆنا تۆماركراوە، 2110 كەسیش چاكبوونەتەوە، 13 كەسیش بەهۆی پەتاكەوە گیانیانلەدەستدا.\nبەپێی بەیاننامەیەك، كە لەلایەن وەزارەتی تەندروستی عیراقەوە بڵاوكرایەوە” لە 24 كاتژمێری ڕابردوودا 44 هەزار و 965 پشكنینی تایبەت بە كۆرۆنا ئەنجامدراوە و دەركەوتووە 4306 كەس تووشی ڤایرۆسی كۆرۆنا بوون و ئەنجامەكانیان پۆزەتیڤ بوون”، ئەمەش بەراورد بە چەند مانگی ڕابردوو بە بەرزترین ئاستی تووشبوون دادەنرێت”.\nهەر لە بەیاننامەكەدا هاتووە، ”زۆرینەی تووشبووەكان لە بەغدا و نەجەف و بەسرە و كەربەلا بوون، بەجۆرێك كە لە بەغدا 1424 لە نەجەف 519 و لە بەسرە 808 و لە كەربەلا 340 حاڵەتی تووشبوون تۆماركراون”.\nوەك لە بەیاننامەكەی وەزارەتی تەندروستی عیراقیشدا ئاماژەی پیكراوە، “لە سلێمانی 28 هەولێر 77، و دهۆك 71 حاڵەتی تووشبوون بە ڤایرۆسی كۆرۆنا تۆماركراون”.\nوەزارەتی تەندروستی عیراق ئاماژەی بە چاكبوونەوەی 2110 تووشبووی كۆرۆنا كردووە، كە زۆربەیان لە كەربەلا و بەغدا و دیوانیە و زیقار بوون، ویڕای گیانلەدەستدانی 13 كەس بەهۆی پەتاكە.\n15 تەموز 2021 2.35 pm\nخەڵك- وتەبێژی وەزارەتی تەندروستی ئێران ڕایدەگەیەنێت، لە 24 كاتژمێری ڕابردوودا 23655 كەس تووشی كۆرۆنا بوون.


بەساب گوش: سارا و مریشکە زەردە. – WTARIKURD\nمنداڵە ئازیزەکان: جارێکیان لە گوندێکدا، خێزانێک زۆر بە بەختیاری دەژیان. ئەم خێزانە بریتی بوون لە دایک و باوک و کچێکی پچکۆلانەی جوانی ژیر و وریا ، کە ناوی سارا بوو. هەموویان سەرقاڵی کشتوکاڵ و ئاژەڵداری بوون. سارا لەگەڵ ئەوەشدا یارمەتی دایک و باوکی دەدا، بەڵام هەر لە منداڵییەوە هۆگری ئاژەڵ و باڵندەکان بوو، بە دڵیش هەموویانی خۆشدەویست. ئەو زۆر کەم یاری دەکرد ، بەردەوام بە ڕاکردن دەچوو بە هانای دایک و باوکییەوە و یارمەتی ئەوانی دەدا. دوای تەواو بوونی کارەکانیشی، ئنجا دەچوو بۆ خۆی یاری لەگەڵ ئاژەڵ و باڵندکاندا دەکرد و بە جوانیش پاکی دەکردنەوە و خزمەتی زۆری دەکردن. لە ناو هەمووشیاندا زۆر حەزیدەکرد لەگەڵ مریشک و جووجەڵەکانییاندا یاری بکات. زوو زوو دەستی بە پشتی جووجەڵەکاندا دەهێنا، کە وەک گوڵۆڵەی خوری و تۆپی ئاوریشم نەرم و شل بوون، هەر بۆیە زۆر جار لە خۆشیاندا پڕ بە دەمی هاوری دەکرد: ئای خوایە گیان ئەم جووجەڵانەمان چەند نەرم و نیان و ئێسک سووکن و چەندیش، جووکە جووکییان خۆشە. بەڵام ئەوەی سەیر بوو یەکێک لە مریشکەکان، کە ناوی مریشکە زەردە بوو، زۆر زوو تووڕە دەبوو ، حەزی نەدەکرد کەس دەست لە جووجەڵەکانی بدات و لێیان نزیک ببێتەوە، هەر بۆیە کاتێ سارا بە ئەسپایی دەستی بە پشتی جووجەڵەیەکیدا هێنا، مریشکەکە زۆر بە گوڕ هات و بە خێرایی هێرشی کردە سەر سارا و هەتا توانی دەنووکێکی زۆر قایمی لە سەری پەنجەی گرت!.\nسارا بە قیژە قیژ و گریانەوە ڕایکردەوە بۆ لای باوکی و وتی: بابە گیان: مریشکە زەردە نایەوێت یاری لەگەڵ جووجەڵەکانیدا بکەم، ئەوەتا دەنووکێکی قایمی وای لە سەری پەنجەم گرتووە، تەماشاکە چۆن چۆنی خوێنی لێهێناوە. ئاخر خۆ من ئەوانم زۆر زۆر خۆشدەوێ، تەنها ویستم هەر یارییان لەگەڵدا بکەم ، کەچی ئەو ئەوەتا دەنووکی لێگرتووم. کاتێک سارا لە قسەکانی بۆوە، ئنجا باوکی وتی: سارا گیان: دەزانی بۆچی هەموو جارێک مریشکە زەردە وادەکات؟. سارا لە وەڵامدا وتی: نەخێر بابە گیان نازانم. ئنجا باوکی زۆر لەسەرخۆ وتی: چونکە مریشکە زەردە ماوەیەکی کەمە لە ناوماندایە. هێشتا تۆ بە باشی ناناسێت، بۆیە بە گومان و دوودڵە لێمان، ئاخر ئەو دەترسێت و لای وایە، کە تۆ ئازاری جووجەڵەکانی دەدەیت. هەر بۆیە دەنووکی لێگرتوویت، جا سارا گیان: ئەگەر وا دابنێین، کە مریشکە زەردە هێشتا بە باشی ئێمە ناناسێت، بۆیە ئەو دەنووکەی لێگرتوویت، ئایا هەر گلەیی لیێ دەکەیت؟).\nسارا سەرێکی بۆ باوکی لەقاند و وتی: نەخێر بابە گیان گلەیی لێناکەم و لێشی دەبورم. ئنجا باوکی وتی: کەواتە ئەگەر تۆ ماوەیەکی باش لەگەڵ مریشکە زەردەدا بە جوانی هەڵسوکەوت بکەیت و لەگەڵ یەکتریدا ڕابێن، دڵنیام ئەو کاتە مریشکەکەش تۆ بە باشی دەناسێت و بە دڵیش تۆی خۆشدەوێت و وەک ئەمڕۆش دەنووکت لێ ناگرێت، ڕێگاشت دەدات لەگەڵ جووجەڵەکانیدا یاری بکەیت. کەواتە سارا گیان: هەمیشە ئەوەت لە بیربێت، گرنگترین شت ئەوەیە، پێشەکی بەرامبەرەکانمان بە چاکی بناسین، جا ئەو بەرامبەرە مرۆڤ بێت یان ئاژەڵ و باڵدار. چونکە هەموومان لە سەرەتادا گومان و ترس و شکمان لە یەکتری هەیە. جا تکایە هەمیشە کاتێکی باش دابنێ بۆ ناسینی بەرامبەرەکەت، دڵنیابە ئەو کاتەی بە چاکی دەیناسیت، نە تووشی زیان دەبیت، نە لە بەرامبەرەکەشت پەشیمان دەبیتەوە.\nتێبینی: ئەم چیرۆکە لە ئینگلیزییەوە کراوە بە کوردی . ناوەکەی کچێکی گەنج و مریشکێک بوو، بەڵام ناوەکەیم کرد بە سارا و مریشکە زەردە، چونکە بۆ منداڵان خۆشترە.


کوردیپێدیا - پەروین بولدان\n👫 پەروین بولدان | پۆل: کەسایەتییەکان | زمانی بابەت: 🏳 کوردیی ناوەڕاست\nپەروین بوڵدان 6ی تشرینی دووەمی 1967 لەشاری جۆلەمێرگجۆلەمێرگی باکووری کوردستان لە دایکبووە. خوێندنی ئامادەیی تەواوکردووە. بەپێی نەریتی ناوچەکەیان لە تەمەنی 19 ساڵیدا لەگەڵ ئامۆزایەکیدا بە ناوی ساڤاش بوڵدان هاوسەرگیریی کردووە.\nبەهۆی کاری بازرگانیی هاوسەرەکەیەوە لە ساڵی 1990ەوە چوونەتە شاری ئیستانبول و لەوێ هاوسەرەکەی بەردەوام بووە لە کاری بازرگانی بووەتە خاوەنی هۆتێلێک. لەو کاتەدا لە ئیستانبول بوون کوڕێکیان دەبێت و ناوی دەنێن نیێچیرڤان، بەڵام لە ساڵی 1993ەوە ژیانی ئە خێزانە بە تەواوەتی گۆڕا.\nکاتێک لە ساڵی 1993 تانسۆ چیللەر سەرۆک وەزیرانی ئەو کاتی تورکیا ڕایگەیاند، لیستێکیان لە ناوی ئەو بارزگان و کەسە دەوڵەمەندانە لەلایە کە هاوکاریی پەکەکە دەکەن، هەڕەشەکان بۆ سەر ساڤاش بوڵدانی هاوسەری پەروین بوڵدان دەستیپێکرد. لە ئەنجامدا لە 2ی حوزەیرانی 1994دا ساڤاش لەگەڵ دوو هاوڕێیەدا بە ناوەکانی عەدنان یڵدرم و حاجی کاریا لە کاتی چوونە دەرەوە لە شوێنی کارەکەیان (هۆتێلەکەیان) لەلایەن 8 پۆلیسەوە دەستگیرکران.\nدوو ڕۆژ دوای دەستگیرکردنەکەیان تەرمی ساڤاش و هەر دوو هاڕێیەکەی لە ڕێگای بولو و لە نزیک ڕووباری مەلەن دۆزرانەوە، کە شوێنی ئەشکەنجە و بڕینی بەشێک لە جەستەیان و شکاندنی ئێسکی سەریان دیاربوو. لەو کاتەدا ئەوە بە یەکێک لە ترسناکترین کوشتنەکان لە سەرتاسەری تورکیادا دەنگی دایەوە. هەر لەو ڕۆژدا پەروین بوڵدان لە نەخۆشخانە منداڵێکی تری بوو، کە ناویان نا زەلال.\nپەروین بوڵدان لەو کاتەوە ژیانی بەشێوەی ڕاستەوخۆ تێکەڵ بە سیاسەت بوو. دەستیکرد بە کارکردن لەگەڵ هادەپ، کە لەو کاتەدا حزبێکی یاسایی کوردانی باکووری کوردستان بوو.\nهاوکات بە بەردەوامی لەگەڵ کەسوکار و بنەماڵی دەستگیرکراون و ئەشکەنجەدراون و بێسەروشوێنکراوەکاندا لە چالاکیدا بوو. تاوەکو لە ساڵی 2001 ڕێکخراوێکی بەناوی ماگ دەر بۆ هاوپشتیی و هاوکاریی بنەماڵەی کەسانی بێسەروشوێنکراو دروستکرد، بەڵام دوای ماوەیەک ئەو ڕیکخراوە لەلایەن حکومەتی تورکیاوە داخرا.\nپەروین بوڵدان دوای ماوەیەکی تر ڕێکخراوی یاکای دەری دامەزراند، کە بووە هەوێنی دامەزراندنی ڕێکخراوی دایکانی شەممە. واتە دایکی ئەو کەسانەی کە منداڵەکانیان بێسەروشوێنکراون، یان بە شێوەی نادیار کوژراون. دایکانی شەممە هەموو ڕۆژانی شەممە لە گۆڕەپانی گاڵاتەسەرای ئیستانبول کۆدەبنەوە و وێنەی منداڵە کوژراو و بێسەروشوێنکراوەکانیان دادەنێن و هەر جارە چیرۆکی یەکیکیان دەگێڕنەوە، کە لەلایەن کەسانێک بە ناوی بکوژانی نادیار، کۆتایی بە ژیانیان هێنراوە. ئەو چالاکیانە پەروین بوڵدانی هێدی هێدی کرد بە کەسێکی ناسراو لە تورکیا.\nلە دوای داخستنی هادەپ لەلایەن حکومەتی تورکیاوە بووە ئەندامی دەهاپ، کە لە شوێنی هادەپ دامەزرابوو.\nبەهۆی هەوڵەکانی بۆ ئاشتی لە ساڵی 2005 لەلایەن رێکخراوی دەستپێشخەریی ژنانی سویسراوە لەناو هەزار ژنی تێکۆشەری تردا، ئەو هەڵبژێردرا و پاڵێورا بۆ وەرگرتنی خەڵاتی نۆبڵی ئاشتی.\nلە تەمووزی 2007دا و وەک یەکێک لە پاڵێورانی هەزار ئومێد، وەک پاڵێوراوی سەربەخۆ و بە پشتیوانی دەتەپە خۆی بۆ پەرلەمانی تورکیا پاڵاوت و سەرکەوتنی بە دەستهێنا. لەو ڕێگەیە بووە یەکەم نوێنەری ژن، کە لەلایەن خەڵکی شاری ئیدری باکووری کوردستان بۆ پەرلەمانی تورکیا هەڵبژێردرا. لە ساڵی 2008دا بەهۆی کردنەوەی ئاگری نەورۆز و پێشکەشکردنی وتەیەک و پشتیوانیکردنی لە ئۆجەلان، لەلایەن پۆلیسەوە دەستگیرکرا.\nکاتێک پارتی کۆمەڵگەی دیموکراتیک (دەتەپە) لەلایەن حکومەتی تورکیاوە داخرا. چووە ڕیزی پارتی ئاشتی و دیموکراسی (بەدەپە) لەوێ درێژەی بەکارەکان دا.\nپەروین بوڵدان لە هەڵبژاردنی 12ی حوزەیرانی 2011دا دووبارە سەرکەوتنی بە دەستهێنایەوە و چووە پەرلەمانی تورکیا. بوو بە یەکێک لە 24 نوێنەرەکەی کورد لە پەرلەمانی تورکیا و هەروەها بووش بە سەرۆکی فراکسیۆنی نوێنەرانی کورد لە پەرلەماندا.\nلە ساڵی 2013دا لەلایەن دەبەپەوە وەک جێگری هاوسەرۆکی گشتیی ئەو حزبە بووە ئەندامی شاندی دانوستانەکانی ئاشتی و چەندینجار لەگەڵ شاندەکەدا سەردانی عەبدوڵا ئۆجەلانی کرد لە زیندانی ئیمراڵی. لە نەورۆزی 2013دا پەیامەکەی ئۆجەلانی بۆ ئاشتی لە ئامەد بە زمانی کوردی بۆ نزیکەی 2 ملیۆن کەسی ئامادە بووی نەورۆزی ئەو ساڵەی ئامەد خوێندنەوە. ئۆندەریش بە تورکیی پەیامەکەی ئۆجەلانی خوێندنەوە.\nلە چوارچێوەی شاندی ئیمراڵیدا چەندین جار سەردانی قەندیل و ئەوروپای کرد لەگەڵ زۆڕێک لە ناوەندەکانی بواری ئاشتی و کەسانی ئاشیتخواز و داکۆکیکاری مافەکانی مرۆڤدا دانیشتنی ئەنجامدا.\nدوای ئەوەی هەدەپەهەدەپە دامەزرا، بووە ئەندامی هەدەپە و لە هەڵبژاردنی 2015دا بۆ پەرلەمان لەسەر لیستی هەدەپە بۆ شاری ئیدری باکوری کوردستان دووبارە سەرکەوتنی بە دەستهێنایەوە و چووە پەرلەمانی تورکیا.\nلە 11ی شوباتی 2018 و لە سێیەمین کۆنگرەی ئاسایی هەدەپەدا بۆ هاوسەرۆکی نوێی هەدەپە هەڵبژێردرا.\n#جۆلەمێرگ | #هەدەپە |\n 📡 ماڵپەڕ | 🏳 کوردیی ناوەڕاست | ماڵپەری ئێن ئاڕ تی - 11-02-2018\n1. 👁 06-11-1967\n2. 👁 08-02-2018\n3. 👁 11-02-2018\n4. 👁 12-02-2018\n5. 👁 14-03-2015\n6. 👁 21-03-2013\n7. 👁 23-02-2013\n8. 👁 23-12-2016\n9. 👁 31-08-2016\n📅 رۆژی لەدایکبوون: 06-11-1967\n➕ ئەم بابەتە لەلایەن: (هاوڕێ باخەوان)ەوە لە: Jun 23 2010 3:16PM تۆمارکراوە\n✍ ئەم بابەتە بۆ دواجار لەلایەن: (بەناز جۆڵا)ەوە لە: Feb 12 2018 11:53AM باشترکراوە\n👁 ئەم بابەتە 17,649 جار بینراوە\n📷 فایلی وێنە 1.0.1 27 KB Jun 23 2010 3:16PM هاوڕێ باخەوان


سێکسی ترین پیاوی جیهان دیاریکرا\nئەكتەری كۆمیدی، پاوڵ رەدی وەكو سێكسیترین پیاوی جیهان لەلایەن گۆڤاری خەڵک (People) دەستنیشان كرا.\nساڵانە سێکسیترین پیاوی جیهان هەڵدەبژێرێت و بە ملیۆنان کەس دەنگ دەدەن، بۆ ئەمساڵ گۆڤاری خەڵک (People)، پاوڵ رەدی وەکو سێکسیترین پیاوی زیندو هەڵبژارد و وێنەکەی لەسەر بەرگی گۆڤارەکە بە هەمان ناونیشان بڵاوکرایەوە.\nئەکتەری ناوبراو لە تەمەنی ٥٢ ساڵیدایە و دەڵێت " من لەبارەی ئەوەوە ئاگادارم و دەزانم كە ئەگەر خەڵكی گوێیان لەوە بێت من هەڵبژێردراوم دەڵێن، ئەمە بە هەڵە هەڵبژێردراوە و چەندین كەسی دیكە پێویستبو پێش من بۆ ئەو نازناوە هەڵبژێردرێن".\nهەروەها لەبارەی ئارەزوەكانی خۆیەوە باسی لەوەکرد، "كاتێك بیر لە خۆم دەكەمەوە، وەكو هاوسەر و باوك بیر لە خۆم دەكەم، لەگەڵ خێزانەكەم دەچمە دەرەوە ئەو كاتەی كارم نییە، ئەمەش زیاتر لە هەر شتێك ئارەزوم لێیەتی".\nپاوڵ رەد لە ساڵی ١٩٦٩ لە ویلایەتی نیوجێرسی هاتوەتەدنیاوە، لە ساڵی ١٩٩٥ بۆ یەكەمینجار بە فەرمی هاتە ناو دنیای نواندن، ناوبانگێكی زۆری پەیداكرد، بۆ چەندین خەڵاتی جیهانی هەڵبژێردراوە، بەپێی پێگەی فۆربس لە لیستی ١٠٠ كاریگەرترین كەسایەتییەكان بو بۆ ساڵی ٢٠١٩.


لیستی هاوپەیمانی لە كەركوك 26 كاندیدی دەبێتلایەنەكان پەیماننامەیەكیان بۆ پاشگەزنەبونەوە واژۆكردووە\nلیستی هاوپەیمانی لە كەركوك 26 كاندیدی دەبێت\nلایەنەكان پەیماننامەیەكیان بۆ پاشگەزنەبونەوە واژۆكردووە\nكەركوك/25ی ئەیلولی 2017/ دوو دەنگدەری كورد، لە بنكەیەكی دەنگدان دێنە دەرەوە لەكاتی بەشداریكردنیان لە ریفراندۆمی هەرێمی كوردستان لە گەڕەكی رەحیماوا فۆتۆ: كەركوك ناو\nلیستی هاوپەیمانی بڕیاریدا لە پارێزگای كەركوك 26و لە نەینەوا 48 كاندیدی هەبێت بۆ هەڵبژاردنی ئەنجومەنی پارێزگاكان، لەگەڵئەوەشدا بۆ ریزبەندی كاندیدەكان رێككەوتن و لەپێناو پاشگەزنەبونەوەی هەر لایەنێكیش پەیماننامەیەكیان واژۆكرد.\nئەمڕۆ دووشەممە 21ی تشرینی یەكەم، حزب و لایەنە سیاسییەكانی بەشداربوی ناو لیستی هاوپەیمانی كوردستان كۆبنەوە و بڕیاری كۆتاییاندا لەسەر وردەكارییەكانی نێو هاوپەیمانێتییەكە لە ژمارە و ریزبەندی كاندیدەكانیان لە هەر چوار پارێزگای كەركوك، نەینەوا، دیالە و سەڵاحەدین.\nعەبدولڕەحمان مستەفا، سەرۆكی هاوپەیمانێتییەكە، لە كۆنگرەیەكی رۆژنامەوانیدا، وتی "هیچ كێشەیەكان نییە لەسەر لۆگۆی هاوپەیمانێتییەكە و ئەوە یەكلاییكرایەوە، بۆ ژمارەی كاندیدەكانیش ژمارەی كورسی هەر پارێزگایەك چەند بێت دوو ئەوەندە كاندیدمان دەبێت".\nبەو پێیە لە پارێزگاكانی كەركوك، دیالە هەریەكە و 26 كاندید و لە نەینەوا لیستەكە 48 كاندیدی دەبێت.\nوتیشی "ئەو كاندیدەی دەربچێت كاندیدی هەمووان دەبێت، نەك هی كاندیدی ئەو حزب و لایەنە".\nرزگار عەلی، ئەندامی مەكتەبی سیاسی یەكێتیی و بەشداربوی كۆبونەوەكە، لە كۆنگرەكەدا وتی "ریزبەندی كاندیدەكان بەپێی ژمارەی دەنگدەری ئەو حزب و لایەنانە دەبێت لەو پارێزگایە، لە هەندێك پارێزگا حزبێك دەنگدەری زیاتری هەیە و لە پارێزگایەكی تر بەشێوەیەكی ترە".\nزیاتر لە 15 حزب و لایەنی سیاسی، بە بەشداری ژمارەیەك حزبی عەرەبی و توركمانی و كەسایەتی بێلایەن، هاوپەیمانێتییەكیان پێكهێنا بەناوی هاوپەیمانی كوردستانی و عەبدولڕەحمان مستەفا، پارێزگاری پێشوتری كەركوك، بە سەرۆكی هاوپەیمانێتییەكە دەستنیشانكرا.\nعەبدولڕەحمان مستەفا، لە كۆنگرە رۆژنامەوانییەكەدا، جەختیكردەوە "لەنێوان حزب و لایەنەكاندا پەیماننامەیەك واژۆكراوە بۆ ئەوەی هیچ لایەنێك پەشیماننەبێتەوە و بیر لەوە نەكاتەوە بكشێتەوە، ئەم كۆبونەوەیەی ئەمڕۆ هەموو بڕیارێك درا و ییكلاییكرایەوە".\nئەوەی تائێستا یەكلایینەبۆتەوە ناوی سەرۆكی لیستەكەیە بۆ پارێزگاكان.


ڕاپۆرتەکەی نەتەوە یەکگرتووەکان کاردانەوەی میدیا جیهانییەکانی بەدوای خۆیدا هێنا – بزاڤی خزمەت\nنەتەوە یەکگرتووەکان ڕاپۆرتێکی دەربارەی دۆخی ناوخۆیی تورکیا بڵاوکردەوە و تێیدا باسی لە درێژکردنەوەی باری نائاسایی و ئەو ئەشکەنجە و یاسا پێشێلکردنانە دەکات کە لەم ماوەیەدا ئەنجام دراوە. ئەم ڕاپۆرتە کاردانەوەی زۆری بەدوای خۆیدا هێناوە و لە زۆربەی میدیا جیهانییەکان وەک واشینتۆن پۆست، ڕۆیتەرز، ئەی بی سی نیوز، ئەلجەزیرە و، بی بی سی و چەندین دەزگای میدیایی دیکەدا گرنگی تایبەتی پێدراوە.\nدوای ئەوەی لە ١٥ی تەموزی ٢٠١٦ هەوڵی کودەتایەکی سەربازی لە تورکیا درا، لەو کاتەوە هەتا ئێستا بە بەردەوام باری نائاسایی درێژ دەکرێتەوە. لە ماوەی ڕاگەیاندنی باری نائاسییدا کۆمەڵی لە یاسا بەرکارەکان کاریان پێناکرێت و ئەمەش ڕێخۆشکەر دەبێت بۆ ڕەشبگیر و ئەشکەنجەدان و ستەمکردن. ڕێکخراوی مافی مرۆڤی سەر بە نەتەوە یەکگرتووەکان ڕاپۆرتێکی دەربارەی ئەو دۆخە بڵاوکردەوە کە لە کاتی ڕاگەیاندنی باری نائاساییدا لە تورکیا دەگوزەرێت. ڕاپۆرتەکە لە لایەن زۆربەی دامەزراوە میدیاییە جیهانییەکانەوە بە گرنگییەوە باسی لێوە کرا.\nلە ڕاپۆرتەکەدا باس لەوە دەکرێت کە لە دوای ١٥ی تەمووزەوە هەزاران مامۆستا و کارمەند و خاوەن پیشە دەستگیرکراون و لە زینداندا خراپ مامەڵەیان لەگەڵ دەکرێت و ئەشکەنجە دەدەرێن بە بێ ساغبوونەوەی هیچ تاوانێک لەسەریان. لە هەمان کاتدا ڕاپۆرتەکە باس لەوە دەکات کە پێشێلکارییەکی زۆر بەرامبەر بە مافی مرۆڤ لە تورکیادا دەکرێت.\nهەندێک ترس و هەندێک توڕەیی: مەهمەت شانڤەر لە بەردەمتاندایە بولەنت کۆروجو


36 ساڵ كوردكوشتن لە ئێران. هاوار بازیان – Giareng\n36 ساڵ كوردكوشتن لە ئێران. هاوار بازیان\nلە 24 فێوریە , 2015\nسەرەتای توندوتیژی و كوشتاری كورد لە مێژووی نوێی ئێراندا بۆ یەكەم رۆژانی هاتنە سەركاری دەسەڵاتی كۆماری ئیسلامی پاش سەركەوتنی شۆڕشی گەلانی ئەو وڵاتە بەسەر ریژیمی شا لە ساڵی 1979 دەگەڕێتەوە.\nئەو پرۆسەیە تا ئێستە شێوە و روخساری زۆری هەر لە گرتن و ئازاردان و كوشتن و سێدارە بەخۆوە بینیوە كە بەشێكی زۆریان تۆمار نەكراون، بەڵام لێرەدا هەوڵ دەدرێ بەپێی سەرچاوە رەسمییەكان و بەكورتی باسی لانیكەم ئەو بەشە لە رووداوەكانی دژی كورد لە ئێران بكرێ كە بە ژمارە تۆمار كراون و وەك ئامار وەردەگیرێن كە بەشێكی زۆریان كۆمەڵكوژی و سێدارەن.\nلەگەڵ هاتنە سەركار و جێگیربوونی سیستەمی “كۆماری ئیسلامی” لە بەهاری 1979، هەوڵێكی بەربڵاو بۆ گفتوگۆی نێوان كورد و دەسەڵاتی نوێی تاران درا كە هەر خێرا و لە ماوەی 6 مانگی یەكەمیدا تووشی شكست هات. سەرنەكەوتنی گفتوگۆی نێوان حكوومەتی نوێی ئێران و هێز و لایەنە كوردییەكانی كوردستان رێگەی توندوتیژی لە وڵاتە خۆش كرد كە قوربانییەكی زۆری هەر لە خەڵكی مەدەنی تا سەربازی و چەكدار لێكەوتەوە.\n1. كۆمەڵكوژییەكەی گوندی “قارنێ” لە 1979.9.2 بە بناخەی راگەیاندنی شەڕ دژی كوردستان لەلایەن دەسەڵاتی كۆماری ئیسلامی دادەنرێ كە تێیدا 68 كەس لە خەڵكی بێگوناهی ئەو گوندەی كوردستان لە نەغەدە كۆمەڵكوژ كران.\nرۆژنامەی رەسمی و حكوومی ئیتلاعات لە 12 Dec. 1979 لەزاری یەكێك لە هێرشبەرانی سەر گوندەكە ئاوای باس دەكا: خەڵكی بێگوناهیان هەر لە ژن و منداڵ و پیر و گەنج كوشت و سەربڕی. لەنێویاندا مامۆستای مزگەوتی گوند بوو كە هەوڵیدا بە قورئانەوە رێگە لە كوشتاری خەڵك بگرێ، بەڵام چەكدارانی دەوڵەت دەستبەجێ سەریان بڕی و تا ئێستەش سەری نەدۆزرایەوە. دایك و منداڵ و كۆرپەڵە بەیەكەوە دەكوژران و … هتد.\n2. ئەو رووداوە دۆخی نێوان كورد و حكوومەتی نوێی لە ئێران تەواو خستە ژێر كاریگەریی خۆی كە بەرەو گرژیی زیاتریش رۆیشت. هەر لەو سەروبەندە و لەوساڵدا بوو مەلا حەسەنی كە دەسەڵاتی راستەوخۆی خومەینی (رێبەری باڵای كۆماری ئیسلامی) لە پشت بوو چەندین هێرشی دیكەی بۆ پاكسازیكردنی نەیارانی لە گوندەكانی تری كوردستان ئەنجامدا. لەوانە: گوندی نەڵۆس لە ناوچەی شنۆ، سەروكانی و كولیج لە ناوچەی پیرانشار، سۆفیان، شادلە، قەرەقشڵاق، ئیندرقاش و داشخانە و … هتد.\n3. كۆمەڵكوژییەكەی 1979.11.4 لە گوندەكانی مهاباد و شاروێران و وسوكەند كە پاش ئەوەی ژمارەیەك چەكداری مەلا حەسەنی لە ناوچەكە دەكەونە بەر هێرشی پێشمەرگە و بەناچار پاشەكشە دەكەن بۆ ناو گوندەكان، دەست بە كوشتاری بەكۆمەڵی خەڵكی ناوچەكە دەكەن و لە ماوەی 2 كاتژمێردا زیاتر لە 35 كەسیان كۆمەڵكوژ كرد.\n4. كۆمەڵكوژییەكەی گوندی سۆفیان/شنۆ لە 1979.11.8 كە تێیدا چەكدارانی حەسەنی بەمەبەستی پاككردنەوەی نەیاران هێرشیان كردە سەر ئەو گوندە و جگە لە مامۆستای مزگەوتی گوند و مامۆستای قوتابخانە، بەگشتی 13 كەسیان كوشت و 20 برینداریان بەجێهێشت.\n5. كۆمەڵكوژیی گوندی قەڵاتان/نەغەدە لە 1980.3.26 كە تێیدا 13 كەس كوژران.\n6. كۆمەڵكوژیی گوندی سۆفیان/نەغەدە لە 1980.11.18 كە تێیدا 12 كەس كوژران و تەمەنی 7 كەسیان سەرووی 50 ساڵ بوو.\n7. كۆمەڵكوژیی گوندی بایزاوێ/نەغەدە لە 1981.11.8 كە 12 كەس كوژران.\n8. كۆمەڵكوژیی كرێكارانی كورەخانەی ساروقامیش/بۆكان لە 1981.9.13 كە 18 كەس كوژران.\n9. كۆمەڵكوژیی گوندی قەرەگۆل/مهاباد لە 1982.1.26 كە 18 كەس كوژران كە تەمەنی زۆربەیان لە سەرووی 50 ساڵی بوو و تەنانەت 70 ساڵی و 95 ساڵی تێدا دەبینرا.\n10. كۆمەڵكوژی لە گوندەكانی دیلانچەرخ، حەلب، كۆیكان، كارێزەی شكاكان لە ناوچەی نەغەدە.\n12. كۆمەڵكوژیی گوندەكانی دێمەسور، جەعفەراوێ و مەرجان ئاوێ لە مهاباد.\n13. كۆمەڵكوژیی گوندەكانی هەلقۆش و گیجە لە ناوچەی سۆمای ورمێ و گوندەكانی چەقەڵ مستەفا، خەلیفەلیان و گۆرخانە لە نەغەدە.\n14. كۆمەڵكوژیی گوندەكانی جەبریلاوێ، گوندەوێڵە و دواو لە ناوچەی شنۆ.\n15. له سێدارەدانی 59 لاوەكەی مهاباد/ 1984.6.2\nلە راستیدا دەتوانین بڵێین لە نێوان ساڵانی 1979-1983 زیاتر لە 14 هێرشی دەوڵەت بۆ سەر كوردستانی ئێران ئەنجام درا كە سەدان كەس بوونە قوربانی.\nلەنێوان ئەو رووداوانەی باسكران، بەشێكی زۆریش كورد لەلایەن حكوومەتەوە بە دیل دەگیران یان بەبیانووی تر رەشبگیر دەكران. بەپێی (بەشی تۆماری رێكخراوی چاك) لە نێوان ساڵانی 1979-1991 لانیكەم 832 كەس لە كوردستانی ئێران لەسێدارە دراون و تیرباران كراون. بەشێكی هەرە زۆری ئەوانە سەر بە هێز و لایەنە كوردە نەیارەكانی كۆماری ئیسلامی بوونە، بەڵام 79 كەس لەوانە خەڵكی ئاسایی و سڤیل بوونە. لەلایەكی ترەوە بەپێی راپۆرتی لێبووردنی نێودەوڵەتی لە ساڵی 1991، لە نێوان ساڵانی 1979-1991 زیاتر لە 50 هەزار كورد لە ئێران كوژراوە و لە نێوان تەنیا ساڵانی 1987-1991 بەلایەنی كەمەوە 105 كورد لەو وڵاتە لەسێدارە دراون.\n1. دیاردەی سێدارەدانی بەكۆمەڵ لە ئێران، یەكەمجار لە شاری مهاباد لە 1984.6.2 لەسەر 59 لاو جێبەجێ كرا كە دواتر سێدارەكانی بەكۆمەڵی لە ساڵانی 1981, 1983, 1984 و 1986 دژی كورد لە ئێران بەدوادا هات كە بە تۆماری سێدارەدانی 163 كەس لە ساڵی 1981 و 160 كەس لە 1983 بە رەشترین ساڵانی كورد لە ئێران دادەنرێ، جگە لەوەی ژمارەیەكی زۆری سێدارەدانی كورد لە ناوچە دوورەكانی كوردستانی ئێران هەر تۆمار نەكراون.\n2. لە سێدارەدانی بەكۆمەڵ و ئاشكرا، دیسان لە ساڵانی 1988-1989 لە سەرجەم زیندانەكانی ئێران جێبەجێ كرا كە 59 كەسی لە هەردوو حزبی دیموكرات و كۆمەڵە تێدا بوو و بەر كوردستان كەوت.\nهەروەها بەگشتی ئەوەی ئاشكرا و دیارە، لە ساڵی 1990 سێدارەدانی 8 كورد، لە 1991 سێدارەدانی 25 كورد، لە -1995-1994 بەسێدارە و تیرۆری دەیان كەسی تر ئەو پرۆسەیە بەردەوام بووە.\n3. ئەوەی دواتر بەئاشكرا دیارە و كەوتووەتە بەرچاوی رێكخراوەكان: سێدارەدانی 6 ئەندامی حزبی دیموكرات لە شاری سەقز لە ساڵی 2004 بوو. هەمان ساڵ 4 كەسی تر بەتۆمەتی سیاسی لەدار دران. لە ساڵی 2005-2007 بەئاشكرا 4 كەسی تر بەتۆمەتی ئەندامێتی لە هێزە نەیارە كوردەكانی ئێران لەسێدارە دران. هەروەها لەسێدارەدانی ئیحسان فەتاحیان لە 2009.11.11\n4. كۆمەڵكوژییەكەی یەكشەمی سووری 2010.5.9 كە تێیدا فەرزادی كەمانگەر، عەلی حەیدەریان، فەرهاد وەكیلی، شیرین عەلەم هولی و مەهدی ئیسلامیان لە سێدارە دران.\n5. دواتریش لە سێدارەدانی حوسێن خزری لە 2011.1.15، حەبیبوڵا گوڵپەری پور لە 2013.10.26، شێركۆ مەعارفی لە 2013.11.4 و سابیر موخەلید ماوانە لە 2015.1.6.\n6. لە نوێترین پێشهاتیشدا، بڕیاری لە سێدارەدانی 6 زیندانی تری كورد بەناوەكانی سامان نسیم، حەبیبوڵا ئەفشاری، عەلی ئەفشاری، سیروان نژاوی، ئیبراهیم شاپوری و یونس ئاقایان كە پێنجشەمی رابردوو (2015.2.19) بەمەبەستی جێبەجێكردنی حوكمی سێدارەیان بۆ شوێنێكی نادیار گواسترانەوە، هەرچەندە ئاماژەكان باس لە جێبەجێبوونی حوكمەكە بەسەر لانیكەم 3 كەس لەوانەدا دەكەن، بەڵام تا ئێستە هیچ هەواڵێكی رەسمییان لەسەر بڵاو نەبووەتەوە كە زیاتر پەیوەندیی بەو فشارە ناوەخۆیی و ناودەوڵەتییانەوە هەیە لەسەر كۆماری ئیسلامی درووست بووە تا ئەو بڕیارە جێبەجێ نەكا، بەتایبەت كە سامان نەسیم لەكاتی دەستگیریدا تەمەنی ژێر 18 ساڵ بووە.\nئەوەی باس كرا گۆشەیەكی بچووك بوو لەو سیاسەتە توند و گرژەی نێزیكەی 36 ساڵە لە ئێران بەرامبەر كورد جێبەجێ دەكرێ و درێژەی هەیە و هەر ئێستە سەدان زیندانی سیاسیی كورد لەو وڵاتە هەن كە بەشێكیان حوكمی سێدارەیان بەسەردا سەپێنراوە. سیاسەتێك كە لەلایەن دەسەڵاتی تارانەوە پشتی بە دانانی كورد وەك دوژمنێكی چەند لایەنە بەستووە. كورد وەك نەتەوەیەك كە داوای مافەكانی لە دەسەڵاتی فارسی دەكا و كورد وەك سووننە كە ناچیتە ژێر هیچ بارێكی شیعە. بەهێزبوونی كۆماری ئیسلامی لە كێشەی كوردی ئێراندا هاوكاتە لەگەڵ بێ هێزی و پەرتەوازەیی كوردی ئەو بەشەی كوردستان كە تا ئێستە سەركەوتوو نەبوونە ئەو هەمووە قوربانی و مەینەتانەی سەر گەلەكەیان بكەنە هەوێنی رزگاربوون و ئازادی.


کوردیپێدیا - ڕێککەوتنی جەزائیر\n📖 ڕێککەوتنی جەزائیر | پۆل: کورتەباس | زمانی بابەت: 🏳 کوردیی ناوەڕاست\nئیتر دەنگ بڵاو بووەوە کە لە جەزائیر ڕێککەوتنی جەزائیر لە نێوان سەدام حسێن و شای ئێراندا مۆر کراوە.06/03/1975 به هۆی هاواری بومدین کە ئەوکات سەرۆک کۆماری جەزائیر بوو و لە نێواندا بوو، لەسەر چارەنووسی شۆڕشی کورد پێک هاتبوون. ڕادیۆکان باسیان دەکرد. هەموو خەڵکی و پێشمەرگە ڕۆژانی یەکەم لایان قورس نەبوو، چونکی کەس بڕوای نەدەکرد شۆڕشێک بەم گەورەییە و خاوەن هەزاران هەزار پێشمەرگەی گیان لەسەردەست وای بەسەر بێت. من چووم بۆ چۆمان و ناوپردان بۆ ئەوەی ڕاستییە کان بزانم، ئەوێ نزیکترین جێگە بوو بۆ ئەوەی هەواڵەکان زووتر بزانین، چونکە نزیکی سەرکردایەتیی کورده. ئیتر هەموو بەیەکدا دەهاتین، ئه و هاوڕێیانەی یەکترمان دەناسی، دەتوت خۆڵودۆ کراوە بەسەرماندا. نەک هەر ئێمه، بۆ هەموو کورد، ئەوەی تەنانەت لە شارەکانیشدا بوو، زۆر قورس بوو بۆی. جێگەی بڕواکردن نەبوو، هەموو ئه و خەڵکانەی لە فرۆشگا و ئۆردوگا و بازاڕدا بوون، نەیاندەزانی چ بڕیارێک بدەن.\nلە ڕادیۆکانی دەرەوە هەر باس باسی ڕێککەوتنی جەزائیر بوو. له و کاتەشدا جەنابی بارزانی بانگ کرابوو بۆ تاران بۆ ئەوەی بڕیارەکەی پێڕابگەیەنن. دکتۆر مەحموود عوسمان و وابزانم کاک موحسین دزەییشی لەگەڵ بوو. پاش چەند ڕۆژێ گەڕانەوە. ڕاگەیەندرا کە شۆڕش تەواو بووه: 1- کێ دەچێت بۆ ئۆردوگا، ئێران دەرگای کردووەتەوە. 2- کێ دەڕواتەوە بۆ عێراق ئازادە. هەریەکەش ئازادە و بڕیار لای خۆیەتی. بێجگە لەوەی شۆڕش تەواو بوو، هەموو چارەنووسمان دیار نییە .\n1. 👁 03-06-1975\n📅 رۆژی دەرچوون: 03-06-1975\n➕ ئەم بابەتە لەلایەن: (زریان سەرچناری)ەوە لە: Oct 18 2018 8:45AM تۆمارکراوە\n✍ ئەم بابەتە بۆ دواجار لەلایەن: (زریان سەرچناری)ەوە لە: Nov 21 2019 4:24PM باشترکراوە\n📷 فایلی وێنە 1.0.1 8 KB Oct 18 2018 8:47AM زریان سەرچناری


بەڵگەکانی دوای تاوانی دەستدرێژیی سێکسی ڕاناگیرێن - Radio Sweden Kurdish - رادیۆی سوید Radyoya Swêdê | Sveriges Radio\nFör att säkra spår efter sexuella övergrepp topsas de områden på kroppen där spår kan finnas.\nبەڵگەکانی دوای تاوانی دەستدرێژیی سێکسی ڕاناگیرێن\nبڵاو کرایه‌وه tisdag 9 januari kl 09.01\nتاکە نەخۆشخانەیەک هەیە کە بەشێکی تایبەتی بۆ تاوانی دەستدرێژیی سێکسی تەرخان کردووە. بەڵام بەڵگەکانی پەیوەندیدار بە دەستدرێژیی سێکسی تەنیا بۆ ماوەی ٦ مانگ ڕادەگرن.\nڕاسپاردە و پێشنیازەکان ئەوەیە کە لانی کەم ٢ ساڵ ئەم بەڵگانە ڕاگیرێن. بەڵام سەرەڕای ئەمە بەڵگەکان تەنیا ٦ مانگ لەم بنکەیە ڕادەگیرێن.\nڕاگرتنی دی ئێن ئەی (DNA) لە کاتی ئەنجامدانی تاوانی دەستدرێژیی سێکسی بەڵگەیەکی گرنگە لە پرۆسەی دادگاییدا.\nئەم بەڵگانە عادەتەن لە دوای ئەنجامدانی دەستدرێژیی جنسی لە کاتی پشکنینی پزشکیدا هەڵدەگیرێن و پێکهاتووە لە هەڵگرتنەوەی سپێرم، لیکی ناو دەم و ئازمایشی میز.\nبە ڕای ئانا مۆلێر، پزیشک و بەرپرسی بەش لە نەخۆشخانەی (Södersjukhuset) وا باشە لە ماوەی یەک هەفتە دوای ئەنجامدانی دەسدرێژییەکە ئەم پشکنینە ئەنجام بدرێت. ئەم نەخۆشخانەیە تاکە بنکەیەکە لە سەراسەری وڵاتدا کە بەشێکی تایبەتی بۆ ئەو کەسانەی دەسدرێژیی سێکسییان لێ کراوە تەرخان کردووە و ساڵانە نزیکەی ٨٠٠ کەس بەم مەبەستە سەردانی دەکەن.\nجێی باسە ٤٠ لە سەدی ئەم کەسانە یەکسەر سکاڵا لای پۆلیس تۆمار ناکەن، هەر بۆیە بەڵگەکانیش ڕاناگیرێن. هەندێ جاریش ڕوو دەدات کە پۆلیس و داواکاری گشتی دوای ماوەیەک داوای بەڵگەکان دەکەن، بەڵام نەخۆشخانەکە ئەو بەڵگانەی فڕێ داوە.\nلە نەخۆشخانە گەورەکانی تر، بۆ نموونە لە شارەکانی یۆتێبۆری، مالمۆ، لینشیۆپینگ، ئیومێۆ و کیرونا بۆ ماوەی ٢ ساڵ بەڵگەکان ڕادەگیرێن. بەڵام لە (Södersjukhuset) کە بەشی تایبەتی بۆ تاوانەکانی دەسدرێژیی سێکسی هەیە زیاتر لە ٦ مانگ بەڵگەکان ڕاناگرن.\nچەند پارێزەر، دەروونناس و داواکاری گشتیی کە بەشی هەواڵەکانی ڕادیۆی سوید ئێکۆت پەیوەندی لەگەڵ بوون دەڵێن شەش مانگ مەودایەکی کەمە بۆ ڕاگرتنی ئەم بەڵگە گرنگانە.\nئانا مۆلێر دەڵێت زۆربەی قوربانییەکان بە بیستنی ئەم هەواڵە نائومێد دەبن، کاتێكی زۆری بردووە تا وێراویانە ئەو سکاڵایە تۆمار بکەن. کەچی بەڵگەکان نەماون.\nهۆی ڕانەگرتنی بەڵگەکانیش بە ڕای ئانا مۆلێر دەگەڕێتەوە بۆ کەمیی جێگا و پێویستە لۆکاڵەکانی نەخۆشخانەکە بەرفراوانتر بکرێن.


رێکخراوی ئاشتی، بۆ مافەکانی مرۆڤ پاراستنی مافەکان - رێکخراوی ئاشتی، بۆ مافەکانی مرۆڤ\nلە زۆربەی وڵاتان دا، مافەکان بە مافی دەستووری ناسراون و لە نوسراوی (یاسای مافەکان) یان بەڵگەنامەیەکی ھاوشێوەدا تۆمارکراون. ھەروەھا لە دەستەی ڕێکخراوەکانی مافی مرۆڤی جیھانی دا پێناسەکراون وەک (ڕاگەیاندنی جیھانی مافی مرۆڤ لە ساڵی ١٩٤٨) و (ڕێکەوتنامەی مافی مەدەنی و سیاسی نێودەوڵەتی ساڵی ١٩٦٧.)\nمافە مەدەنی و سیاسیەکان دەبێت تۆماربکرێن و بپارێزرێن، زۆربەی دیموکراسیەکانی جیھان خاوەنی مسۆگەرێکی نووسراوی فەرمی مافە مەدەنی و سیاسیەکانن وە مافە مەدەنییەکان بە مافی سروشتی مرۆڤ ھەژماردەکرێت. تۆماس جێڤرسن لە کتێبی ” تێڕوانینێکی کورت لەسەر مافەکانی ئەمریکای بەڕیتانی” نووسویەتی کە ” خەڵکی خاوەنی مافەکانی خۆیانن کە بەپێی یاساکانی سروشت بۆیان دەستەبەرکراوە، نەک وەک دیارییەک لەلایەن فەرمانڕەوا دەسەڵاتدارەکانەوە.\nپرسیاری ئەوەی کە مافی مەدەنی و سیاسی بەسەر کێ دا دەچەسپێت و کاری پێ دەکەرێت بابەتێکی یەکلانەبۆوە و مشتومڕکەرە. ھەرچەندە مافە مەدەنی و سیاسییەکان بە مافێکی جیھانی و گشتگیر دادەنرێت بۆ ھەموو مرۆڤەکان بەڵام لە زۆرێک لە وڵاتان دا ھاوڵاتیانی خاوەن ناسنامەی ئەو وڵاتە خاوەنی مافێکی زیاتر و بەربڵاوترن وەک لە ھاوڵاتیانی بێ ناسنامەی ھەمان وڵات.\nبەپێی بیروبۆچوونی زانای سیاسی سیلڤادۆر ف. ڕێگلیمێ ھەڵسەنگاندنی نەبوون و پێشێلکردنی مافەکانی مرۆڤ لە نیوەی بازنەی باشوری گۆی زەوی دا دەبێت جەخت بکاتەوە لەسەر مامەڵە و دیاریکردنی ھۆکارە ناوخۆی و نێودەوڵەتییەکان کە زۆرجار بە دەستی ئەنقەست ئەو ھۆکارانە فەرامۆش کراون لەلایەن زانستی کۆمەڵایەتییەوە.\nتاگەکان: پاراستنی مافەکان سیمیناری نهێنییەکانی هونەری دەربڕین به‌شی یه‌ك مافی مەدەنی و سیاسی نهێنییەکانی هونەری دەربڕین


سولتانی دربه‌ك ل حزبا خودێ دا - دارکا مازی\nسولتانی دربه‌ك ل حزبا خودێ دا\nد ئێریشه‌كه ئاسیمانی یا تركیێ ده كو ئیرۆ سه‌رێ سبێ ل ده‌ردوورا ئیدلبێ هات كرن، 9 چه‌كدارێن حزبوللا هاتنه كوشتن و 30 بریندار كه‌تن، سه‌رۆك كۆمارێ تركیێ ژی راگهاند، ره‌ژیما سووریێ ژ ئێریشێن وان رزگار نابه.\nل گۆر ئاژانسا رۆیته‌رزێ، ئیرۆ سه‌رێ سبه‌هێ 29/2/2020ان باله‌فرێن جه‌نگ یێن ئارته‌شا تركیێ و هه‌روه‌ها تۆپهاڤێژێن ئارته‌شا تركیێ، ئێریشا خالێن چه‌كدارێن حزبوللا ل سووریێ ل ده‌ردوورا ئیدلبێ كر و زرارێن جانی یێن مه‌زن پێره خستن.\nل گۆر ئامارێن فه‌رمی، د ئێریشێ ده، 9 چه‌كدارێن حزبوللا هاتنه كوشتن و 30 بریندار كه‌تنه.\nئارته‌شا تركیێ راگهاند، د ئێریشێ ده باره‌گه‌هه‌كا حزبوللا ل نێزی باژارۆكێ سه‌راقب هاتیه هه‌ده‌ف كرن.\nئارته‌شا سووریێ ژ مه‌ها دیسامبه‌را سالا رابووری 2019ان ئێریشا سه‌ر كۆمێن چه‌كدارێن ئۆپۆزسیۆنێ ده‌ست پێ كرییه و نها نێزی خالێن چاڤدێریێ یێن ئارته‌شا تركیێ ل دئیدلبێ بوونه.\nل دو رۆژێن رابووری د ئێریشه‌كا ئاسیمانی یا ره‌ژیما سووریێ ده، پێتر ژ 30 له‌شكرێن ترك هاتن كوشتن و پاش ڤێ یه‌كێ تركیێ د چه‌ندین ئێریشان ده وه‌كه تۆلهلدانه‌ك ب ده‌هان له‌شكرێن ره‌ژیما سووریێ كوشتنه.\nره‌جه‌ب ته‌یب ئه‌ردۆگان سه‌رۆك كۆمارێ تركیێ ژی ئیرۆ گۆت: «ئێدی هه‌ر تشتێ گرێدای ره‌ژیما سووریێ وێ ببه ئارمانجا ئارته‌شا تركیێ و ته‌كه‌ز كر كو ل رۆژێن رابووری وان پێتر ژ 1000 له‌شكرێن ره‌ژیمێ به‌شار ئه‌سه‌دی كوشتنه».\n3 لەشکەرێن ترکیێ ل گوندەوارێ حەلەبێ هاتن کوشتن


شیرین ئەبو عاقلە، پەیامنێری جەزیرە لە کاتی روماڵ کردندا کوژرا\n08:23 - 11/05/2022\nشیرین ئەبو عاقلە، پەیامنێری جەزیرە لە کاتی روماڵ کردنداندا گوللەیەك بەر ملی دەکەوێت و گیان لە دەست دەدات.\nکەناڵی جەزیرە رایگەیاند: شیرین ئەبو عاقلە لەکاتی روماڵی هەڵکوتانەسەر کەمپی جەنین گوللەیەکی بەردەکەوێت و بە سەختی بریندار دەبێت.\nدوای گەیاندنی بۆ نەخۆشخانە، وەزارەتی تەندروستی فەڵەستین گیان لە دەستدانی شیرینی راگەیاند.\nکەناڵی جەزیرە دەشڵێت: شیرین بەرگی رۆژنامەوانیشی لەبەردابوە و سوپای ئیسرائیلی بە کوشتنی تۆمەتبار کردوە، تەنانەت جەختی لەوەشکردوەتەوە، لەکاتی برینداربونیدا سوپای ئیسرائیل رێگرییان کردوە خەڵك بچێت بە هانایەوە و رزگاری بکەن.\nلەلای خۆشییەوە سوپای ئیسرائیلیش رایگەیاند: سوپاکەیان ویستویانە چەند داواکراوێك لە کەمپی جەنین دەستگیربکەن، بەڵام تەقەیەکی زۆریان بەسەردا کراوە و تەنانەت بۆمبی چێنراویش لەو شوێنەدا هەبوە.\nوتیشی: ئەوانیش وەڵامی تەقەکەیان داوەتەوە، لیکۆڵینەوە لە بارەی تەقەکردن و پێکانی رۆژنامەنوسان لەو شوێنە دەکرێت، لەوانەشە سەرچاوەی تەقەکردنەوە چەکدارانی فەلەستینی بوبێت، بەڵام بە دواداچون بۆ ئەو روداوە دەکەین.\nشیرین لە ساڵی (1971) لە قودس لە دایك بوە، دوای ئەوەی خوێندنی زانکۆ تەواو دەکات، کار لە رادیۆی مۆنتی کارلۆ دەکات، دواتر لە ساڵی (1997)ەوە بوەتە پەیامنێری کەناڵی جەزیرە لە فەڵەستین، ئەمڕۆ (2022/5/11) لەکاتی ڕوماڵ کردندا کوژرا.\n590 جار خوێندراوەتەوە