كۆشكی ئەسپێ؟ |\nHome بیروڕا كۆشكی ئەسپێ؟\non: تشرینی یه‌كه‌م 10, 2016 In: بیروڕا, چوارشەممە, ناوخۆییNo Comments\nنابێ ئەو شتانەی ڕوویان داوە زۆر دووبارە ببنەوە و ناشبێ ئەو بیرۆكانەی سەد ساڵی پێش ئێستا وتراون جارێكی دیكە بگوترێنەوە، نابێ ئەو ئامۆژگارییانەی ئەندێشەمەند و ژیرەكانی نەتەوەكەمان وتوویانە بۆ ئەمڕۆش دەست بدەن. ئەگەر ئەمە زۆر ڕوو بدەن و دووبارە ببنەوە ناكرێت هەر وەك بەڵگەی پێشبینیی زیرەكانە و مەزەندەی پێغەمبەرانەی پێشینەكانی خۆمان خوێندنەوەی بۆ بكەین. دەبێ هەندێكی هەڵوێستەی لەسەر بكەین. قەینا، ژیری و زیرەكیی قەدیمان بەجێوڕێی خۆی، ئەمما بەشی زۆری گرفتەكە لە شوێنی ترە. ئەلیف شەفەقی ڕۆماننووسی تورك پێمان دەڵێ گرفتەكە لەوەدایە لای ئێمە شتەكان دووبارە دەبنەوە چونكە پێش ناكەوین و گۆڕانكاری و بازدانی گەورە لە ژیانی خۆماندا ناكەین. ڕۆمانی (كۆشكی ئەسپێ) ئەم وانەیەمان فێر دەكات.\nلەم چەندانەدا بۆ سەدساڵەی بەسەرهاتی نەتەوە لە دابەشبوون و ژێردەستی، هەندێك كتێبی مێژووییم بەسەر كردەوە، نەك بۆ ئەوەی خوانەخواستە كاری مێژوونووسیی بكەم، بەڵكو هەر بۆ تەواوكردنی ئەركی ڕۆژنامەنووسی و ئاگاداری لە بەسەرهاتەكانی دوێنێ تا یارمەتیمان بدات ئەمڕۆ لە سبەینێ تێبگەین. بۆ نموونە جارێكی تریش باسم كردووە لە یادداشتەكانی مامۆستا ڕەفیق حلمیدا وەسفێكی لێقەومانی سلێمانی دەكات لە دوای سەفەربەلەكی سەرەتای سەدەی بیست دەڵێی باسی سەرەتای لێقەومانی هەمیشەیی سلێمانی و بێگومان كوردستانیش دەكات لە دەورانی ئێستاماندا. سەرەڕای ئەوەی كورد حوكمڕانی ماڵی خۆیەتی.\nلە ململانێ لەگەڵ سیاسەتی عێراقیدا سەدساڵە هەمان خەڕەك دەڕێسینەوە، ئەوانیش كە عێراقی پۆست هاتنەژوورەوەی ئەمەریكا وەكو عێراقی زەمانی هاتنەژوورەوەی ئینگلیز ناژنەفن، گوێ بە ڕاز‌ونیازی كوردستان نادەن. خوێندنەوەیەكی ڕۆژنامەوانیم لەسەر كتێبی (بیری نەتەوەیی لای شێخ نووری شێخ ساڵح)* نووسیووە، وتارەكانی دەڵێی باسی ئەمڕۆی كوردستانی فیدراڵ و بەغدای پایتەخت دەكەن، تەنانەت سەروتارێكی شێخ نووری لە ڕۆژنامەی ״ڕۆژی كوردستان״، ڕۆژنامەی حكوومەتەكەی مەلیك مەحموودی نەمر، كە ناونیشانەكەی وایە (قسەی حەق ڕەد ئەكرێتەوە ل279) ئەو سەروتارە دەتوانیت بێخەم بیكەیتە سەروتاری كوردستانی نوێ، گوایە وەڵامی ڕۆژنامەی (سەباح)ـی عێراقی ئێستا دەداتەوە. باوەڕ بكە (ئینی تاس، ئینی حەمام) وەك برا قارداشە توركەكان دەیڵێن. تۆزێك واوەتر هەڵكشێ بەڵگەكانی دیكەی كتێبە مێژووییەكان لەسەر كەركوك و خاوەندارێتیی كوردستانیی بخوێنەوە. دەڵێی لیژنەی ماددەی 140ـی دەستووری عێراقن و كۆبوونەوە لەسەر جوگرافیای ناوچە دابڕێنراوەكان دەكەن. دەیسا ئەم دووبارەبوونەوە ناشێ هەمووی بگێڕینەوە بۆ لێهاتوویی و لێوەشاوەیی پێشینانمان، لە باوكە دامەزرێنەرەكانی بزووتنەوەی ڕزگاریخوازی گەلی كوردستان و پێشەنگەكانی ڕەوتی ڕۆژنامەوانی و ڕووناكبیریی كوردی.\nبێگومان بلیمەت و لێهاتوومان چەند زۆر بن هێشتا كەمە. بەڵام هۆكاری دووبارەبوونەوەی ئەم مێژووە سیزیفییە ئەوەیە مەسەلەكانمان لە شوێنی خۆیان پێكوتەیانە. خانم ئەلیف شەفەق تانە لە كۆشكی وەهمیی میللەتانی ڕۆژهەڵات دەدات كە چۆن ئەسپێ تێی داوە. دەست بۆچی دەبەی كۆنینەیەكی تازەوە بووە. خانمی ڕۆماننووسی ناودار كە لەم زووانە ״چڵ ڕێساكەی عیشق״ی وەرگێڕدراوەتە سەر زمانی كوردی، لە ڕۆمانی (كۆشكی ئەسپێ)دا بە بەش و چارەنووسی دووبارەی ڕۆژهەڵات دڵی ئاو ناخواتەوە ڕەخنەی ڕەوا دەگرێت.\nئەوێك میللەتەكەی هەزار ساڵە ئیمپراتۆریەتی سەلجووقی و عوسمانیی هەیە و ئێستاش جەمهوورییەتی توركیا ئەندامی بەناز پەروەردەكراوی ناتۆیە، هیشتا بەو چارەنووسە ڕۆژهەڵاتییە ڕازی نییە ئەدی لەسەر كوردستان چی بڵێین كە ڕۆژهەڵاتی ڕۆژهەڵاتەكانە؟\nدەترسم ئەم وتارەی لە گۆشەیەكی ئەم ڕۆژنامەیەدا ڕاكشاوە بۆ سەد ساڵی تریش دەست بدات، لێ نەك لەبەر قووڵی و قەبەیی تەنزونەزیلەی ناوی، نەك لەبەر لێهاتوویی نووسەكەی حاشا، بەڵكو لەبەر ئەوەی مێژووی دەستلێنەدراو خۆی چەند پاتە دەكاتەوە.\nهاوڕێیان، هاوزمانان با قەدەرمان بگۆڕین، قیروسیا لە قەدر و قیمەتی خۆمان و پێشینانمان.\n(*بیری نەتەوەیی لای شێخ نوری شێخ ساڵح\nمەجید ساڵح-چاپی یەكەم-سلێمانی 2016)


کلچدارۆغلو: تاکە پارتیا کو پرسا کوردا چارەسەر بکتە جەهەپە یە - دارکا مازی\nکلچدارۆغلو: تاکە پارتیا کو پرسا کوردا چارەسەر بکتە جەهەپە یە\nسەرۆکێ پارتیا کۆمارییا گەل (جەهەپە) کەمال کلچدارۆغلو بەشداری جڤینا نرخاندنا ئابۆریێ یا پارتیا خوە بوو و ل سەر پرسا کورد راگەھاند: “ناڤ و نیشانا چارەسەریێ پەرلەمانە، دێ ل وێرێ هێتە چارەسەرکرن. ھەموو ھوورگلی د راپۆرتا مە دا ھەنە. ڤێ پرسگرێکێ ژ بلی مە هیچ پارتیەک چارەسەر ناکەت.”\nکەمال کلچدارۆغلو پشتی جڤینا پێشنیارێن چارەسەریا ئابۆریێ کو پارتیا وی جەهەپە ل دار خست، پرسیارێن رۆژنامەڤانان بەرسڤ دان.\nکلچدارۆغلو ل سەر پرسا نووچەگھانێ K24ێ “گەلۆ پرۆژەیێن وەیێن تایبەت ژ بۆ باژارێن کوردان ھەنە؟” راگەھاند: “دڤێت ل ترکیێ پرسا ھەری بنگەھین، د چارچۆڤەیا بەرژەوەندیێن پارتیان دا نەهێتە نرخاندن. دڤێت ژ بۆ بەرژەوەندیێن ھەموو لایەنان بهێتە نرخاندن. ئەگەر پرسا کوردا حەتا نھا نەھاتبیتە چارەسەرکرن، ئەڤ بەرپرسیاریا سازیا سیاسەتێ یە.”\nسەرۆکێ جەهەپێ کەمال کلچدارۆگلو دبێژیت: “ناڤ و نیشانا چارەسەریێ پەرلەمانە، دێ ل وێرێ هێتە چارەسەرکرن. ھەموو ھوورگلی د راپۆرتا مە دا ھەنە. ڤێ پرسگرێکێ ژ غەیری مە هیچ پارتیەک چارەسەر ناکەت. ژ لایەکێ دی، بێگومان ئەم دێ ژ بۆ ھەرێما رۆژھلاتێ ئاناتۆلیا و باشوورێ رۆژھلات، پلانسازیەکا تایبەتا ئابۆریێ برێڤە بەین. ژ بۆ پێشکەتن و گەشەدانێ، دێ ستراتەژیەکا تایبەت هێتە برێڤەبرن، سێکتەرا تایبەت ژ بۆ کو ل ھەرێمێ وەبەرهێنانێ بکەت، دێ هێتە هاندان و حەتا دەمەکێ درێژ باج ژ وان ناهێتە ستاندن. ئەگەر سیکتەرێ تایبەت نەچیت، دڤێت دەولەت بچیت و وەبەرهینانێ بکەت. وەکە میناک؛ وان باژارەکی گەلەک خوەشە، دڤێت ببیتە ناڤەندا گەشت و گۆزارێ.”\nئارتێشا سووریێ بارەگەھەکێ ئارتێشا ترکیێ تۆپباران کر\nبارەگەها ئارتێشا ترکیێ یا ل زێلکان جارەکا دی راستی ئێریشا مووشەکی هات\nب سێ فرۆکەیێن بێ فرۆکەڤان ئێریشی بارەگەھا ئەسمانییا بەلەد هاتە کرن\nل ترکیێ جارەکا دی بھایێ سۆتەمەنیێ ھات زێدەکرن


كەریم پیلاتۆس – پەڕە 3 – Knwe.org\nسەرەکی » وتار » د.ئه‌رسه‌لان بايز » كەریم پیلاتۆسپەڕە 3\nپیلاتۆس، جۆرە فڕۆكەیەكی رژێمی عیراق بوو، لە هەشتاكانی سەدەی رابردوودا بارەگاكانی پێشمەرگەی پێ بۆردومان دەكرد.\n(كەریم)، پێشمەرگەیەكی باڵا هەندێ كورتی هەمیشە جلوبەرگ شڕ و وڕ و سەرقاڵ. چەند جارێك لە بەستی شەرغەو ناوچەی دێدەوان بە (ئار بی جی، بی كەی سی). تەقەی لەو فڕۆكانە دەكرد. بۆیە لەناو هاوڕێكانیدا بە (كەریم پیلاتۆس) ناسرابوو.\nلە شەڕی نەگریسی ناوخۆ (خوایە بڕواو نەیەتەوە) ئەوسا لێپرسراوی مەڵبەندی هەولێر بووم لە یەكێ لە شەڕەكاندا ژمارەیەك پێشمەرگەی هەردوولا شەهیدو بریندار بوون، لە پڕ (كەریم پیلاتۆس) بە هەڵەداوان خۆی كرد بە ژوورەكەی مندا، هێندە بەپەلە هاتبوو هەناسەی سوار بوو. بۆیە جار جارە قسە لە دەمی گیری دەخوارد؟\n-فریاكەون، زوو فریای نەكەون شەهید دەبێ.. خوێن لە هەموو گیانی دەڕوا.\n-كێ… كێ…؟ فریای كێ بكەوین…؟! كێ بریندار بووە.\n-رزگار… رزگار كەركوكی.\nئێمەش هەموومان هەڵساینەوە سەر پێ و كەوتینە ئامادەباشیەوە.\nئێمە لێمان دووبارە كردەوە.\n-لە كوێیە… تا بەهانایەوە بچین.\n-لە نزیك دارەتوو… لەسەر جادەی نێوان دارەتوو و بنەسڵاوە.\n-باشە تۆ چۆن دەزانی لەوێ بریندار بووە…؟\n-بە راستی… نایشارمەوە… بەمەبەستی (R.R) چوومە ئەو ناوچەیە، تاكو شتێكم دەست بكەوێت… سەیرم كرد دوو كەس لە نزیك جادەكە كەوتبوون. منیش چووم بۆ لێكردنەوەو بردنی چەكەكانیان. كە سەیرم كردن ناسیمنەوە كە یەكێكیان (ڕزگار كەركوكی-یە)… بە سەختی بریندار بووە.\nئێمەش بەپەلە دوو مەفرەزەمان ناردو گواستمانەوە بۆ نەخۆشخانە.\nدوانزە دانە نیسك\nلە كۆتایی هەفتاكانی سەدەی رابردوودا. كاتێ هێشتا پێشمەرگە نەیتوانیبوو بارەگای جێگیرو نەخۆشخانەو دەزگاكانی شۆڕش دابمەزرێنێ. یەكێ لە پێشمەرگەكان دووچاری سك ئێشە دەبێت. بۆیە بەپەلە رادەكات بۆ لای دكتۆر (…) كە ئەندامی سەركردایەتی «ی.ن.ك» بوو. دكتۆرەكەش بێ بوونی (سماعە)و هیچ ئامرازێكی پزیشكی (ئیحراج) دەبێت كە چۆن بتوانێ پشكنینێكی باشی بۆ بكات، دواتریش كە هیچ داوودەرمانێكی لانەبوو، چۆن چارەسەری بكات. بۆیە دوای پشكنینێكی ئاسایی بە دەست و هەندێ پرسیارلێكردنی. پێیدەڵێت:\n-نەخۆشیەكەت ئاسانە هیچ خەمت نەبێت، ئێستا هەندێ حەبت دەدەمێ و چاك دەبیتەوە.\nدكتۆرەكە سەردێنێ و سەردەبا چۆن بتوانێ چارەسەری نەخۆشەكە بكات و قەناعەتی پێ بكات. دكتۆر دەچێتە ناندینەكەو لەناو فەردەی نیسك كە خواردنێكی سەرەكی ئێوارانی پێشمەرگە بوو. دوانزە دانە نیسكی وەكو یەك دەدۆزێتەوەو دەیخاتە ناو پارچە كاغەزێكی لوول كراوەوەو بە پێشمەرگە نەخۆشەكە دەڵێ:\n-رۆژانە دوای نانخواردنی هەرسێ ژەم دانەیەك لەو حەبانە بخۆ… بە ئومێدم دوای سێ رۆژیتر چاك بیتەوە.\nپێشمەرگەش بە هەموو قەناعەتەوە بڕوا بەقسەكانی دكتۆرەكە دەكات و دوای سێ رۆژ دەگەڕێتەوە.\n-بە راستی زۆر سوپاسی جەنابت دەكەم. حەبەكان زۆر كاریگەر بوون.. ئێستا عەلەمم لێ نەماوە.\nدوای چەند مانگێك، رووداوەكە بۆ خزمێكی نەخۆشەكە ئاشكرا دەبێت. بە دكتۆرەكە دەڵێت:\n-هەی مەلعون ئەم كارەت چۆن كرد؟.\n-تۆ ناتەوێ نەخۆشەكەی خزمت چاك بكەمەوە، دە فەرموو لێی بپرسە چاك بۆتەوە یان نا..؟!.


ئەنجلینا جولی تابلۆیەکی ونستن چێرچیل بە 4 ملیۆن دۆلار دەفرۆشێت\nبڕیارە مانگی داهاتوو ئەنجلینا جولی، خانمە ئەستێرەی ناوداری ئەمریکی تابلۆیەکی دەستکردی ونستن چێرچیل، سەرۆکوەزیرانی پێشووی بەریتانیا، لە مەزادێکی ئاشکرادا بفرۆشێت، کە خانەی کریستی لە لەندەن بۆ فرۆشتن نمایشی دەکات.\nپێشتر ئەم تابلۆیە لەلایەن ئەنجلینا جولی و هاوژینە کۆنەکەی برادپیت لە ساڵی 2011 لە کوڕی فرانكلین رۆزڤڵت سەرۆکی پێشووی ئەمریکا کڕیویانە، تاوەکو ئێستا لەماڵەکەی خۆیدا پاراستوویانە، بەڵام ئەنجلینا جولی بڕیاریداوە ئەم تابلۆیە بفرۆشێت.\nئەم تابلۆیە لەلایەن ونستن چێرچیل، سەرۆکوەزیرانی پێشووی بەریتانیا وێنەکێشراوە، کە لەساڵی 1943 لە وڵاتی مەغریب لە کۆنگرەی دارو بەیزا کێشاویەتی و بەدیاری بەخشیویەتی بە فرانكلین رۆزڤڵت سەرۆکی پێشووی ئەمریکا.\nئەم تابلۆیە ئێستا مەزاد کراوە لە لەندەن بۆ فرۆشتن، کە نرخەکەی لە 4 ملیۆن دۆلاری ئەمریکی دەست پێدەکات، کە تابلۆیەکەش وێنەی مزگەوتی کوتەیبییە لە شاری مەراکشی وڵاتی مەغریب تێدا دەردەکەوێت، کە لەسەدەی 12 دروستکراوە.\nهونه‌رمه‌ند دینا، نوێترین ڤیدیۆ كلیپی به ناوی (درود) بڵاوكرده‌وه.\nشاکیرا مافی بڵاوکردنەوەی گۆرانییەکانی به‌کۆمپانیایەکی به‌ریتانی فرۆشت\nشاناز زاهیر تێکستێکی رەنج سەنگاوی دەکاتە گۆرانی


پیاوێک باوکی ١٠٥ منداڵی نایاسایی یە\nلە هۆڵندا یاسایەک هەیەو پیاوان دەتوانن تۆوی خۆیان ببەخشن و خانمان لە پرۆسەی پیتاندندا منداڵی لێ دروستبکەن، ئەم لەکاتێکدایە ئەگەر مێردی ژنەکە نەیتوانیبوو منداڵ بخاتەوە، لە نۆڕینگەیەکی تایبەتدا پرۆسێسەکە ئەنجام دەدرێت.\nهەندێک لە پیاوان ئارەزوویان دەربڕیوە تۆوی خۆیان "سپێرم" ببەخش، بەڵام یاسای هەیە ناکرێت پیاوان بەدڵی خۆیان ئەو کارە بکەن، بەڵکو دەبێت تا 25 منداڵ زیاتر نەدەن، بەڵام پیاوێک بەپێچەوانەوە پێشێلی یاسای کردووەو ئێستا باوکی 102 منداڵە.\nبەگوێرەی هەواڵێکی رۆژنامەی میترۆی بەریتانی ئەو پیاوە هۆڵندییە دەستگیرکراوەو دانی بەکارەکەیدا ناوە.\nتۆمەتبارەکە لە دادگا وتوویەتی "من نەمویستووەو ئەو رێژە زۆرە لەمنداڵ بخەمەوە، بەڵام ناچاربووم بۆ ئەوەی خانمان دڵخۆشبکەم ئەو کارەم کردووە".\nبەگوێرەی یاساکانی هۆڵندا دەبێت ئەو پیاوانە بۆندێکی فەرمی لەگەڵ یەک نۆڕینگەدا بکەن و تا 25 جورعە زیاتریش نەبەخشن، بەڵام ئەو پیاوە کە تائێستا ناسنامەکەی ئاشکرانەکراوە بەشێوەیەکی شاراوە بۆندی لەگەڵ چەند نۆڕینگەیەکدا ئیمزاکردووە بۆ ئەوەی سپێرمی خۆی ببەخشێت.\nدەسەڵاتدارانی هۆڵنداش رایانگەیاندووە ترسیان لەوە هەیە ئەگەر پیاوان رێژەیەکی زۆر لە منداڵ لەڕێگەی سپێرمەوە ببەخشن ئەوا ئەگەری ئەوە هەیە لە ئایندەدە خوشک و براکان هاوسەرگیری بکەن\n2017-08-27 |1140 جار خوێندراوەتەوە|


تراژیدیای مرۆڤی خۆشگوزه‌ران - ئاوێنه\nتراژیدیای مرۆڤی خۆشگوزه‌ران\n■ د. نیاز نه‌جمه‌دین\nله‌به‌شێك له‌قوتابخانه‌كانی هزری ئابورییدا، مرۆڤ مه‌خلوقێكی ئابورییه، گه‌ڕۆكێكی دوای خۆشگوزه‌رانییه، مه‌زاجی به‌فاكته‌ره‌كانی خواست‌و خستنه‌ڕوه‌وه به‌نده. ئه‌گه‌ر داهاتی هه‌بێت، نرخی كاڵاو خزمه‌تگوزاریی هه‌رزان بێت، یان به‌هۆی گه‌شه‌ی ته‌كنۆلۆجییه‌وه تێچوی به‌رهه‌م كه‌م ببێته‌وه، ئه‌و كاته روخساری به‌كاربه‌ران‌و به‌رهه‌مهێنه‌ران ده‌گه‌شێته‌وه. به‌پێچه‌وانه‌شه‌وه. له‌هه‌مو بارێكدا، ئه‌و عه‌قڵانیانه ره‌فتارده‌كات‌و بڕیارده‌دات.\nمن ئه‌م مه‌خلوقه ده‌گوێزمه‌وه بۆ جیهانی سیاسه‌ت، چونكه له‌وێدایه تێده‌گه‌ین گه‌ڕان به‌دوای ئه‌م خۆشگوزه‌رانییه‌دا چۆن په‌ڕوباڵی ده‌كات. هه‌ر نوخبه‌یه‌كی سیاسیی له‌سه‌ر پشتی په‌یمانی “خۆشگوزه‌رانیی” ده‌چێته ژوره تاریكه‌كانی ده‌سته‌ڵاته‌وه‌و كۆمه‌ڵگه ئاراسته ده‌كات. میكانیزمی دروستكردنی مرۆڤی خۆشگوزه‌ران لای ماركسیسته‌كانی بلۆكی سۆڤێتیی ئه‌وه بو بیركردنه‌وه له‌چاره‌نوسی خۆی جێبهێڵێت بۆ مه‌ركه‌ز، له‌وێ كۆمه‌ڵێك حه‌كیم‌و سه‌رۆكی به‌ئه‌زمون له‌بری هه‌موان بیرده‌كه‌نه‌وه، به‌باشترین شێوه سه‌رچاوه‌كان ته‌رخان ده‌كه‌ن. به‌شێك له‌ئابوریناسان‌و بڕیاربه‌ده‌ستانی ئه‌مریكا بانگه‌شه‌ی ئه‌وه‌یان ده‌كرد حكومه‌ت ته‌نیا بارگرانیی‌و رێگره‌و ده‌بێت بازاڕ ئازادبێت، كڕیارو فرۆشیار عه‌قڵانییانه ره‌فتارده‌كه‌ن‌و ده‌زانن دوای به‌رژه‌وه‌ندی تایبه‌تیی خۆیان بكه‌ون، ئه‌گه‌ر لایه‌ك ویستی ئه‌ویتر ئیستیغلال بكات، ئه‌وا ده‌رفه‌تی هه‌یه سزای بدات. له40 ساڵی رابردودا، ئێمه‌ی كورد به‌خه‌ستیی تامی تاڵیی هه‌ردو ئایدیۆلۆجیاكه‌مان كردوه(پێش‌و پاش 2003).\nله‌ناو ناسیۆنالیسته‌كاندا، ئه‌تاتورك “باوكی توركه‌كان”، به‌وه قه‌ناعه‌تی به‌خه‌ڵك كردبو كه وه‌زیفه‌ی یه‌كه‌می ده‌سته‌ڵات راماڵینی پاشماوه‌كانی داگیركارانه، ئه‌مانن به‌رپرسن له‌دواكه‌وتویی‌و هه‌ژاریی. ئه‌مه‌ش ئه‌ركێكه ته‌نیا به‌حكومه‌ت‌و ده‌وڵه‌ت‌و سوپایه‌كی به‌هێز ده‌كرێت. به‌چه‌شنی ره‌زاشای ئێران، ئه‌م پرۆسه‌یه پێویستیشی به‌بڕینی ده‌ستی ئایین له‌ده‌وڵه‌تدا به‌یاسا (واته عه‌لمانییه‌ت)، هه‌یه. له‌ئایینه (ناسراو به) ئاسمانییه‌كاندا، مرۆڤ ته‌نیا كاتێك خۆشگوزه‌رانیی كاتیی‌و ئه‌به‌دی دابینده‌كات كه شایته‌مان به‌په‌یامبه‌ر بهێنێت، بێ دودڵیی ببێت به‌شوێنكه‌وته‌ی، ته‌سلیم به‌په‌یامه‌كانی ببێت‌و ره‌خنه‌ی نه‌بێت لێیان. بۆ هه‌موان رونه كه له‌بری خۆشگوزه‌رانیی، ژیانی ئه‌م مرۆڤه‌ش له‌ئێران‌و توركیادا، كه نه‌وه له‌دوای نه‌وه تۆڵه له‌یه‌كتر ده‌كه‌نه‌وه (ئیسلامیی له‌عه‌لمانیی‌و به‌پێچه‌وانه‌وه)، غه‌رقی چه‌ندین كاره‌سات بوه.\nله‌ناو جه‌نگی ئایدیۆلۆجیاكاندا، كه كارخانه‌ی میدیایی‌و پاره‌و چه‌ك پشتیوانێتی، تاكه‌كان ون‌و گێژ بون. ئه‌گه‌رچی واده‌رده‌كه‌ون كه جیاوازن، خاڵی هاوبه‌ش له‌نێوانیاندا زۆره، سه‌ره‌كیترینیان ئه‌مانه‌ن:\n• خۆشگوزه‌رانیی ئابوریی ئه‌سڵی ئایدیۆلۆجیاكه‌یه، ده‌ستێكه بۆ رامكردنی مرۆڤ (هه‌ندێجار پێویست ده‌كات دو ئایدیۆلۆجیا بكه‌ونه هاریكاریی یه‌كتر تاپرۆسه‌ی جڵه‌وكردنه‌كه مه‌حكه‌متر بێت).\n• له‌هه‌مویاندا پێشه‌وایه‌ك (كاریزمایه‌ك) ئاماده‌یه‌و خه‌ڵك ئیشه‌كه‌ی ئه‌وه‌یه شوێنی بكه‌وێت.\n• له‌زۆربه‌یاندا حكومه‌تی موڵكداری گه‌وره، پاڵپشت به‌سوپاو ده‌سگای هه‌واڵگریی به‌هێز، ئاماده‌یه‌و سه‌رچاوه‌كانی ئابوریی به‌ده‌ست كه‌مینه‌وه‌ن، ته‌نیا ناوه‌كان ده‌گۆڕێن: عه‌لمانیی، ئیسلامیی، ئیشتیراكیی.\n• هه‌مویان پردێك داده‌نێن له‌چه‌شنی پردی سیڕات له‌ئیسلامدا، پردێكی له‌مو باریكترو له‌شمشێر تیژتر. تۆ ته‌نیا یه‌ك كات به‌ختی ئه‌وه‌ت هه‌یه نه‌كه‌ویته دۆزه‌خه‌وه‌و ئه‌گه‌ری ئه‌وه هه‌یه به‌سه‌لامه‌تیی به‌ره‌و به‌هه‌شت(خۆشگوزه‌رانیی ئه‌به‌دیی) بپه‌ڕیته‌وه كه به‌ڕێكوپێكی ئیتاعه‌ی ئایدیۆلۆجیاكه بكه‌یت (حكومه‌ته كرێكارییه‌كه‌ی ماركسیسته‌كان جۆرێكه له‌پردی سیڕات).\n• هیچ یه‌كێك له‌ئایدیۆلۆجیاكان ناتوانن خۆشگوزه‌رانیی بۆ هه‌موان ده‌سته‌به‌ربكه‌ن، به‌ڵكو خاوه‌نی پرۆژه‌یه‌كی ئابوری شكستخواردون‌و ئابوری توشی گرژبونه‌وه ده‌كه‌ن، هێنده‌ی تر كاپاسیتییه‌كه‌ی لاوازده‌بێت. بۆ ئه‌وه‌ی تۆ بێكار نه‌بیت‌و ئاستێكی به‌رزی بژێویی مسۆگه‌ر بكه‌یت، ده‌بێت له‌لایه‌ك ئینتیما به‌سه‌نگه‌رێكه‌وه بكه‌یت، له‌لایه‌كی تریشه‌وه ئه‌ویدیكه‌یه‌ك له‌ناوبچێت، ده‌ربكرێت، هتد. مادام هێنده شه‌یدای خۆشگوزه‌رانیت، ده‌بێت خۆت له‌شه‌ڕه‌كه‌دا به‌شداربیت. له‌به‌رئه‌مه‌یه به‌هه‌زاران له‌توركیا به‌ده‌ستی ئیخوانه‌كان ده‌كوژرێن یان له‌كاره‌كانیان دورده‌خرێنه‌وه.\nپێچه‌وانه‌كه‌یشی رویداوه. له‌باشترین سیناریۆدا، به‌ختی ئه‌وه‌ت ده‌بێت بێده‌نگ‌و سه‌ركز بژیت. ده‌بێت ئه‌وه‌ش بڵێم كه په‌یوه‌ندیی نێوان ئایدیۆلۆجیاكه‌و قه‌یران دو لایه‌نه‌یه. ئه‌گه‌ر له‌وه‌ی یه‌كه‌مه‌وه سه‌یر بكه‌ین، ئایدیۆلۆجیاكه قه‌یران دروستده‌كات، قه‌یرانیش ده‌رفه‌ت ده‌دات دیوه شه‌ڕانگێزه‌كه‌ی ئایدیۆلۆجیاكه ده‌ربكه‌وێت.\nبه‌گه‌ڕانه‌وه بۆ پێشه‌كیی باسه‌كه كۆتایی پێده‌هێنم: به‌پێی هه‌ژمون‌و پاوه‌ر، ره‌فتاری مرۆڤ (كارمه‌ند، به‌كاربه‌ر، فرۆشیار، هتد) ده‌گۆڕێت. هه‌رجۆرێكیان ده‌یه‌وێت مه‌نفه‌عه‌كه‌ی (یان قازانجه‌كه‌ی) خۆی له‌سه‌ر حسابی مه‌نفه‌عه‌ی به‌كاربه‌ره‌كانی تر زیادبكات. ئه‌م كێبڕكێیه ململانێكان توندتر ده‌كاته‌وه‌و توندوتیژی به‌رهه‌مده‌هێنێت. كه‌واته، مرۆڤی عه‌قڵانیی‌و به‌رژه‌وه‌ندیی گشتییش وه‌همه‌و ده‌سته‌ڵاتداران له‌سه‌ری ده‌ژین.


کۆنفرانسى زیدان پێش یارییەکەى سبەینێى ڕیاڵ لە جامى شا\n1730 جار خوێندراوەتەوە\nڕاهێنەرى ڕیاڵ مەدرید هیوادارە لەسەدا 100 بۆ یارییەکەى سبەینێ ئامادەبن و تەنیاش بیر لەو یارییە دەکاتەوە.\nلە کۆنفرانسێکى ڕۆژنامەنوسیدا پێش یارییەکەى سبەینێى بەرامبەر ئەلکۆیانۆ لە قۆناغى 32ى جامى شاى ئیسپانیا، زیدانى ڕاهێنەرى ڕیاڵ مەدرید ئاماژە بەوەدەکات، چاودێرى ئەو یانەیەیان لە جامەکەدا کردووە و پێویستە لە خولەکى یەکەمەوە لەسەدا 100 ئامادەبن.\nلە بارەى ئەگەرى ئیمزاکردنى گرێبەست لەگەڵ داڤید ئەلابا، زیدان دەڵێت "ئەو لێرە نییە و منیش تەنیا بیر لە یارییەکەى سبەینێ دەکەمەوە و ناچمە ناو ئەو باسانەوە".\nزیدان پێیوایە یارییەکانى جامى شا ئاسان نین و چەندین سوپرایز ڕوویداوە و دەشڵێت "جام لە هەموو وڵاتەکاندا هەر ئاوایە و ئەو یانانە هەلى ئەوەیان هەیە ڕووبەڕووى یانە گەورەکان ببنەوە، لەبەرئەوە شتى سەرسوڕهێنەر دەکەن، ئێمەش بۆ بردنەوە یارى دەکەین و ئامادەشین بۆ بردنەوەى یارییەکە".\nباس لەوەش دەکات، ڕەخنەکان هەرگیز نایوەستێنن لەوەى دەیکات و هەردەمیش بە ساتى قورسدا تێپەڕێوە لە یانەکەیدا و دان بەوەشدا دەنێت، هەڵەى کردووە لە فڕۆشتنى ڕیگیلۆن و حەکیمیدا و هیواى سەرکەوتنیش بۆ یوڤیچ دەخوازێت لە ماوەى خواستنەکەیدا.\nنەشتەرگەرییەکی سەرکەوتوو بۆ جۆردان هندەرسۆن ئەنجامدرا\nلێدوانی سۆلشایەر لەسەر دورکەوتنەوەی پۆگبا\nجەیمس ڕۆدریگێز پەیامی هەیە بۆ هاندەرانی ڕیال مەدرید\nئینتەرمیلان گۆڵچیەکی کردۆتە ئامانج\nدۆنارۆما پێشکەشی ڕیال مەدرید کرا\nڕۆنالدۆ هەڕەشە لە ئیبراهیمۆڤیچ دەکات


خەرمانان مانگی خەم و خوێن و زامان – کوردستان و کورد\nخەرمانان مانگی خەم و خوێن و زامان\nبەرواری بڵاو کردنەوە 2020/09/08\nخەرمانان مانگێکی پڕ لە خەمە بۆ گەلی کورد،\nمانگی خوێن و ماتەمە و، برینی بەسۆیە لە جەستە و ڕوحی هۆگرانی ڕزگاریی نیشتمان\nدەیان دڵی پڕ لە ئەشقی ئازادی\nدەیان دڵی پڕ لە ئەوینی دڵدار\nدەیان دڵی پڕ لە ئاواتی ئازادیی نیشتمان و لە ئامێزگرتنەوەی ئازیزان و هەڵمژینی هەوای کوردستان لە لێدان کەوتن…\nلەخەرمانان مانگی خوێن و زامان\nدەیان چاوی چاوەنواڕی گەڕانەوەی هاوسەر، باوک، برا، خوشک، مناڵ، هاوڕێ و هاوسەنگەر بوون، بەڵام بوون بە کانیی ئەسرین؛ ڕۆژیان بە جۆباری فرمێسک شۆردەوە و شەو بە ژان و خەمەوە ڕۆژیان کردەوە.\nلە خەرماناندا ئارام و نەمامەکان بێ نازبوون؛ ژینۆ و ژیوار و ژینا تەنیا مانەوە؛ بانە و ڕۆژە و موژدە چاویان لە چاوەڕوانیدا سپی بوو؛ ناسکە و ئاسکە، ژیوار و ژیلوان، زانا و بیرەوەر، ئارەزوو، گریلا و سنوورەکان بێ باوک کەوتنەوە، بەڵام ڕێگای باوک چراخان و پڕ ڕێبوار…\nوەنەوشەی ساوا کێلێکی ساردی لە ئامێز گرت و سینگی نا بە سینگی خاکەوە و خەیاڵی دایکێک، کە دەبێ لەگەڵ گەورە کردنی یادگاری خۆشەویستەکەی، لە تاو باڵاکردنی ئەو خەم و برینانەش سەر لە هەش نێ.\nلە خەرماناندا شەوبۆی لاو، خەدیجەی پەپوولە، سووریی دڵ پڕ لە خۆزیا، کەژاڵی مەند، فەریدەی دڵ پڕ لە تاسە، نەزیرەی نازدار، حەلیمەی بێ ئۆقرە و خونچەی نازشێواو؛ مێژووی ژیانیان بوو بە بیرەوەری و جێژوانیان بوو بە مەزارگەی شەهیدان… بەڵام باوەڕ بەخۆ و سوور و دڵقایم بە بڕوای هاوسەرانیان.\nلە خەرماناندا گوڵاڵە، ئامین، تامان، شەهلا و دەیان کەسی دیکە برینی جەستەیان لەگەڵ زامی خەرمانان بۆ هەتاهەتایە ئاوێتە بوون و زامی قووڵی جەستەیان پێداگرتر و سوورتری کردن لە مانەوە لەو ڕێگا و ڕێبازەدا.\nبەڵام دوژمن باش بزانێ، لەخەرمانانی مانگی خەم و زامان ئێمە خەونی شەهیدەکانمان لە قاپ گرت و کردمانە تابڵۆی ژووری ژیان.\nخەرمانانی ئێمە چنینەوەی خەونی سەردارەکانی سەردارە، لوقمان و ڕامین و زانیار…. خەرمانانی ئێمە شێعری باڵای شەهیدە لە ڕسکانەوەی بەهاری ئازادیدا، خەرمانانی ئێمە چاندنی تۆوی بڕوایە بۆ سەوزبوونەوە، بۆ ڕووانەوە و ژیانەوە….\nنامیلکەی( رووداوەکانی مانگی خەرمانانی رۆژهەڵاتی کوردستان)\nنامەیەکی بڵاونەکراوەی هێمن موكریانی بۆ د. شوکریە ڕەسووڵ\nمێژووی ڕەوتی نووسینەوەی یاساکانی مافی مرۆڤ


هەرێمی کوردستان و فلیپین پەرە بە پەیوەندییەکانیان دەدەن\n2018 March, 28\nئەمرۆ 28-3-2018 مەسرور بارزانی راوێژکاری ئەنجوومەنی ئاسایشی هەرێمی کوردستان پێشوازیی لە ئەلمیر کاتۆ هەلسورێنەری کاروباری باڵیۆزخانەی فلیپین لە بەغدا کرد.\nلەم دیدارەدا چۆنیەتی پێشخستنی پەیوەندییە دوولایەنەکان لە بواری جیاجیادا گفتوگۆیان لە سەر کرا.\nهەڵسورێنەری باڵیۆزخانەی فلیپین ستایشی رۆلی هەرێمی کوردستانی لە بەرەنگاربوونەوەی توندرۆیی لە ناوچەکەدا کرد و ئاماژەی بە ئەوەدا کە سەقامگیری و ئاسایش تایبەتمەندییەکی گرنگی هەرێمی کوردستانە و فاکتەرێکە بۆ دووبارە بووژانەوەی هەرێم لە گشت بوارەکاندا.\nناوبراو سوپاسگوزاریی کەلتوری لەخۆبوردەیی و پڕ لە رێزی گەلی کوردستانی کرد بە هۆی ئەو مامەڵە باشەی لە گەل هاوڵاتیانی فلیپینی لە هەرێمی کوردستان دەکرێت. ناوبراو ویستی وڵاتەکەی بۆ پەرەپێدانی پەیوەندییەکان لە بوارە جۆراوجۆرەکان لە گەل هەرێم دەربڕی و ئاواتی خواست لە ماوەیەکی نزیکدا ئاستی پەیوندیەکان پێشڤەچوونی زیاتر بەخۆوە ببینێت.\nراوێژکاری ئەنجوومەنی ئاسایشی هەرێمی کوردستان ئاماژەی بە گرنگیی پێگەی فلیپین کرد وەک وڵاتێک کە خاوەن توانایەکی مرۆڤی بەهێزە و ئاواتی خواست لە داهاتوویەکی نزیکدا ئاستی هاوکاری و هەماهەنگیی دوولایەنە بگاتە جێگەی خواستی هەردوولا .


کات و شوێنی کۆبوونەوەی لوتکەی دۆناڵد ترەمپ و کیم جۆنگ ئون ئاشکرا کرا\nواده و شوینی دووهه‌مین كۆبونه‌وه‌ی لوتكه‌ی نێوان سه‌رۆكانی ئه‌مریكا و كۆریای باكور دیاریكرا.\nدۆناڵد ترامپ سه‌رۆكی ئه‌مریكا، له وتاری دۆخی یه‌كگرتووییدا كه له كۆنگرێس پێشكه‌شیكرد رایگه‌یاند: له 27 و 28ی شوبات دووهه‌مین كۆبونه‌وه‌ی لووتكه له‌گه‌ڵ كیم جۆنگ ئونی ڕابه‌ری كۆریای باكوور له ڤیێتنام ده‌به‌ستێت.\nسه‌رۆكی ئه‌مریكا تیشكی خسته سه‌ر ئه‌وه‌ی كه بۆ چاره‌سه‌ركردنی كێشه‌كانی نیمچه‌دوورگه‌ی كۆریا به‌جددی كه‌وتوونه‌ته خۆ و ئه‌نجامی باشیان به‌ده‌ست هێناوه و به بارمته‌گیراوه‌كان گه‌ڕاونه‌ته‌وه ماڵه‌وه و تاقیكردنه‌وه‌ی ئه‌تۆمی راوه‌ستاوه و نزیكه‌ی 15 مانگه تاقیكردنه‌وه‌ی مووشه‌كی نوێ ئه‌نجام نه‌دراوه.\nوتاره‌كه‌ی ترامپ یه‌ك كاتژمێر و 22 خوله‌كی خایاند و ستایشی خۆی كردو وتی: به رای خۆم ئه‌گه‌ر سه‌رۆك نه‌بووام له‌گه‌ڵ كۆریای باكوور له لێواری جه‌نگێكی جددی ده‌بووین.\nبڕیار بوو وتاری دۆخی یه‌كگرتوویی له 29ی مانگی كانوونی دووه‌م پێشكه‌ش بكرێت، به‌ڵام به هۆی داخرانی حكوومه‌تی فیدراڵی بۆ پێنجی شوبات دواخرا. دانیشتنه‌كه به سه‌رۆكایه‌تی مایك پێنس جێگری سه‌رۆكی ئه‌مریكا، و نانسی پێلۆسی سه‌رۆكی ئه‌نجوومه‌نی نوێنه‌ران كه ئه‌ندامی پارتی دیموكراته به‌ڕێوه‌چوو.


نه‌ته‌وه یه‌كگرتووه‌كان (7 ئایار) رایه‌گه‌یاند كه تووندوتیژی له ناوچه‌ی ئیدلیبی سوریا زیاتر له 150,000 كه‌سی ئاواره‌كردووه له ماوه‌ی هه‌فته‌ی رابردوودا، له‌كاتێكدا رژێمی سوریا و روسیا به‌رده‌وامن له بۆردومانكردنی ناوچه‌كه، ئاژانسی فرانس پرێس رایگیاند.\nنه‌ته‌وه یه‌كگرتووه‌كان رایگه‌یاند كه په‌ره‌سه‌ندنی هێرشی ئاسمانی و تۆبپارانكردنی ناوچه‌كه، كه زۆربه‌ی له‌لایه‌ن ته‌حریر شامه‌وه كۆنترۆڵكراوه، 12 نه‌خۆشخانه و 10 قوتابخانه‌یان له‌كارخست.\nروانگه‌ی سوری بۆ مافه‌كانی مرۆڤ رایگه‌یاند كه سێشه‌ممه هێرشه ئاسمانی و تۆپبارانه‌كان 13 مه‌ده‌نییان كوشت له به‌رده‌وامیی هه‌شته‌مین رۆژی بۆردومانكردندا.\nوته‌بێژێكی نوسینگه‌ی نه‌ته‌وه یه‌كگرتووه‌كان بۆ كاروباری مرۆیی، ده‌یڤد سوانسن وتی: "ئێمه نیگه‌رانین به‌رامبه‌ر راپۆرته به‌رده‌وامه‌كان ده‌رباره‌ی هێرشه ئاسمانییه‌كانی سه‌ر ناوه‌نده گشتییه‌كان و موڵكی مه‌ده‌نییه‌كان."\nناوبراو وتی: "ته‌نها له هه‌فته‌ی رابردوودا زیاتر له 152,000 ژن و منداڵ و پیاو له پارێزگاكانی حه‌له‌ب و ئیدلیب ئاواره‌بوون."\nتووندی هێرشه‌كان ترسێكی نوێی دروستكردووه كه هێرشێكی نوێی رژێم ره‌نگه رووبدات، ئه‌مه‌ش وایكردووه هه‌زاران كه‌س له ماڵه‌كانیان بچنه‌ده‌ره‌وه و ناوچه‌كه به‌جێبهێڵن.\nپیاوێكی ته‌مه‌ن 40 ساڵی خه‌ڵكی باشوری ئیدلیب كه سێشه‌ممه له‌گه‌ڵ خێزانه‌كه‌یدا به‌ره‌و ناوچه‌كانی نزیك سنووری توركیا ده‌ڕۆیشتن، ئه‌بو ئه‌حمه‌د، وتی: "ئه‌مه سێیه‌مین جاره ئێمه ئاواره‌ده‌بین به‌ڵام ئه‌م جاره‌یان ترسناكترینیانه."\nناوبراو وتی: "سوڕانه‌وه‌ی فڕۆكه‌كان به ئاسماندا و تۆپبارانكردنه‌كه دڵڕه‌قانه‌بوون."


4/13/2020 12:54:00 PM 296 جار خوێندراوەتەوە\nئەم ڕۆژانە لە هەردوو پەکین و واشنتون تەپڵی شەڕ لێدەدات. وەک کیو ژن لە پەکینەوە دەنوسێت، ئەوەی ئەم ڕۆژانە دژ بە ئەمریکا نەبێت لێرە، بە کەسێکی نانیشتمانی (ناپاتریوتیک) سەیر دەکرێت. لە واشنتۆن دەمێکە خەڵکانێک هەن تەپڵی شەڕ لێدەدەن، بەڵام کۆرۆنا زیاتر چڕیی کردەوە.\nپرسی شەڕ و ئاشتی لە پەیوەندی بە گەشەی چینەوە پرسێکی ئاڵۆزە و چەندین ساڵە لە ناوەندە فیکریی و سیاسیەکاندا لە ناودایە. لێرەدا ناتوانین هەق بەم پرسە گەورەیە بدەین لە بەر ئاڵۆزی، بەڵام لە کتێبەکەماندا لە سەر چین و کوردستان، هەوڵی ئەوە دەدەین کە دیدێکی گشتگیریی بۆ دابڕێژین.\nلە ئەدەبیاتی زلهێزی ڕۆژئاوادا، بە هەردوو چەپ و ڕاستی، تێزێک زاڵە کە دەڵێت: هیچ زلهێزێک نەبوە لە مێژودا پەنای نەبردبێتە بەر شەڕ لە پێناو خۆ زلکردندا. کەواتە شەڕ کرۆک و تاقە ڕێگای زلهێزبونە. تەنها دوو نمونە ئاماژە پێئەدەم لێرەدا، فرید هالایدای لە کتێبێ شۆرش و سیاسەتی جیهانی لە گەڵ جۆن مێرشمایەردا. یەکەم نمونەی چەپ و قوتابخانەی ئینگلیزییە، دووەم ڕیاڵستێکی توند.\nبەڵام چین دەیەوێت پێچەوانە ئەمە بێت. لەم پێناوەدا لە ساڵی ٢٠٠٥ ڕۆشنبیری پارتی کۆمیونیستی چینی ژانگ بیژیان لە گۆڤاری فۆرن پۆلەسی ئەمریکی بابەتێک بڵاودەکاتە لە ژێر ناونیشانی هەڵکشانی ئاشتییانەی چین بۆ پلەی زلهێز. ژانگ زۆر لە هو ژین تاوەوە نزیک بوو، پاشان ئەویش ئەم دروشمەی بونیاد نا.\nلێرەدا دەبێت کەمێک بە ئاگابین لە پرۆسەی ئیپستمۆلۆژی چینی. چیناسی ئیسرائیلی یتزاق شیشۆر باسی ڕەواجی زۆری دروشم دەکات لە ناو کۆمەڵگای چینیدا. ئەو بە گەڕانەوە بۆ هێردەر چینیەکان بە مناڵ وەسف دەکات. ئەم عەشقی دروشم و بەیت و بالۆرە لە ناو کوردیشدا زۆرباوە.\nبۆیە سەیر نیە کە هەموو سەرۆکێکی چینی دروشمی خۆی هەیە: هەر لە ماوەوە هەتا شی ژیاو پینگ.\nبەڵام چینیەکان زوو بۆیان دەرکەوت کە دروشمی هەڵکشانی ئاشتیانە جۆرێک لە توندوتیژی لە خۆی دەگرێت بە تایبەتی لە چەمکی هەڵکشاندا، بۆیە هەر زوو پشتگوێیان خست و لە بڕی ئەوە دروشمی گەشەی ئاشتیانەیان هێنایە ئاراوە. یەکێک لە ئامانجە سەرەکیەکانی ئەم دروشمانە ئەوەیە وەک وەڵامێک بێت بۆ ئەو قوتابخانە بەرفراوانەی کە لە ڕۆژئاوادا زاڵە کە بە قوتابخانەی چینی مەترسی ناسراوە.\nئەم بوارە زۆر کاری قوڵی لە سەر کراوە، باری بۆزان لە ساڵی ٢٠١٠ لە ڕوانگەی قوتابخانەی ئینگلیزییەوە پوختەیەکی باشی دەربارەی نوسیوە. بە دیدی بۆزان بۆ چین لە ماوەی ٣٠ ساڵی ڕابوردودا، قسەکە لە ساڵی ٢٠١٠ کراوە، ئاسان بوە جۆرێک لە ئاشتیانە گەشە بکات، بەڵام لەمەودوا ئاسان نابێت.\nهەرچەندە چین هەتا ئەم دواییەش چەمکی ئاشتی لە کرۆکی خیتاب و نەرەتیڤیدا بوو، بۆ نمونە کاتێک ترەمپ چوە پەکین، شی بردیە چوار هۆڵەوە لە کۆشکی سەرۆکایەتی هەر چواریان بە ناوی ئاشتیەوە بوون. ئەوەی جێگەی سەرنجە ئەگەر چین لە کۆنفۆشیوسەوە ئیلهام وەربگرێت ئەوا کۆنفۆشیوس لە سەر پلەبەندی بونیادنراوە. ئەگەر لە مارکسیزمەوە ئیلهام وەربگرێت ئەوا لە سەر چەمکی خەبات و تێکۆشان و شۆرش بونیادنراوە، ئەگەر لە ناسیونالیزمی چینیەوە ئیلهام وەربگرێت ئەوا لە سەر هەبونی ئیمپراتۆرێکی بەهێز بونیادنراوە، چونکە هەرکاتێک ئیمپراتۆر لاوازبوە چین زەلیلکراوە.\nمامەڵەی چین لە گەڵ کۆرۆنادا هەڵەبوو. چین دەرفەتێکی گەورەی لە دەستدا بۆ بون بە زلهێزێکی جیهانی. چینیەکان نەدەبو کرۆنا بۆ ئەوە بەکاربهێنن کە پەیامی ئەوە بگەیەنن کە دیموکراسی یانی شکست و پشێویی و تاق حیزبی یانی کاری باش و سەرکەوتوو.\nترەمپ بە دوای ئەوەدا دەگەرێت کەسێک بدۆزێتەوە هەموو دەستە چەورەکەی بە سەردا بسڕێت، چین نەدەبوو خۆی بکات بەو کەسە. دیارە تێدەگەین کە خیتابی دژە دیموکراسی چینی ڕەهەندێکی ناوەکی قوڵی هەیە.


سەرۆكی دەستەی گشتیی وەبەرهێنانی هەرێم Archives - تۆڕی میدیایی خەڵک\nتۆڕی میدیایی خەڵک / سەرۆكی دەستەی گشتیی وەبەرهێنانی هەرێم\nخەڵك بەڕێوەبەرایەتی كەشناسی و بومەلەرزەزانی هەرێمی كوردستان رایگەیاند، ئەمڕۆ ئاسمان ساماڵە بە گشتی. بەڕێوەبەرایەتی كەشناسی و بومەلەرزەزانی هەرێمی كوردستان لەبارەی كەشوهەوای سبەی، رایگەیاند، سبەی شەپۆڵێكی بەفر بارین تەواوی ناوچەكەمان دەگرێتەوە پێشبینی هاتنی كاریگەری ئەم شەپۆڵە لە كاتەكانی دوای نیوەڕۆ دەبێت . روونیشیكردەوە، بارستە هەواییەكی جەمسەری زۆر سارد یاوەری ئەم نزمە پاڵە پەستۆیە دەكات بۆیە شێوازی دابارین لە زۆربەی كاتەكان بە بەفر دەبێت . دەشڵێت: سەنتەری پارێزگای سلێمانی دهۆك هەڵەبجە بەفر بارینی دەبێت لەگەڵ تەواوی یان زۆربەی قەزاو ناحییەكانی ناوچە شاخاوییەكان . لەبارەی هەولێر دەڵێت: سەنتەری هەولێر سەرەتا نمە بارانی دەبێت بە تێكەڵی لەگەڵ بەفر بارین پاشان لەگەڵ زیاد بوونی كاریگەری ئەم بارستە هەوایە ساردە دەگۆڕێت بۆ بەفر بارین لە ماوەی كاریگەری ئەم شەپۆڵە سەنتەری كەركووك ئەگەری بەفر بارین بە تێكەڵی لەگەڵ بارانی دەبێت . ئاماژە بەوەش دەكات، رۆژی پێنج شەم رێكەوتی 20-1-2022 لە كاتەكانی شەو كاریگەری ئەم شەپۆڵە كۆتای دێت .\nتاگ: سەرۆكی دەستەی گشتیی وەبەرهێنانی هەرێم


سعودیە.. هەر تەندروستكارێك بە كۆرۆنا بمرێت خانەوادەكەی 133 هەزار دۆلار وەردەگرێت\nلەكاتی پشكنینی پلەی گەرمی لەش لە سعودیە\nئەنجومەنی وەزیرانی سعودیە بڕیاریدا، هەر كارمەندێكی كەرتی تەندروستیی وڵاتەكە بە كۆرۆنا بمرێت، خانەوادەكەی زیاتر لە 133 هەزار دۆلاریان پێدەدرێت.\nئەنجومەنی وەزیرانی سعودیە لە بریارێكی نوێدا لەبارەی كۆرۆناوە بڕیاریداوە بە خەرجكردنی بڕی 500 هەزار ڕیاڵی سعودی كە بەرامبەرە بە 133 هەزار و 300 دۆلاری ئەمریكی، بۆ خانەوادەی ئەو كەسانەی لە كەرتی تەندروستی كاردەكەن و بەهۆی كۆرۆناوە دەمرن.\nلەو كۆبوونەوەی دوێنێ سێشەممە 27ی تشرینی یەكەمی ئەنجومەنی وەزیرانی سعودیە كە بەشێوەی ئۆنلاین بەڕێوەچووە، بڕیاری ئەوەش دراوە، قەرەبووكردنەوەكە سەرجەم تەندروستكاران دەگرێتە چ لە كەرتی تایبەت كار بكەن یان كەرتی گشتی.\nئەوە لەكاتێكدا لە هەرێمی كوردستان هەر تەندروستكارێك بەهۆی كۆرۆناوە بمرێت خانەوادەكەی بە بڕی 5 ملیۆن دینار قەرەبوو دەكرێتەوە.\nنەوتی خاو لە جیهاندا جارێكی دیكە نرخەكەی دابەزی\nلیرە زیاتر دابەزی\nبۆ ڕۆژی نۆیەم بەهای لیرە بەرامبەر بە دۆلار دابەزینی زیاتری بەخۆوە بینی لە ماوەی ئەمساڵدا یەكەمجارە دراوی لیرە…\nڕاپۆرتێکی FBI بڕی ئەو نیتراتی ئەمۆنیۆمە ئاشکرا دەکات کە لە تەقینەوەکەی بەیروتدا تەقیەوە\nحسان دیاب، سەرۆکی حکومەتی کاربەڕێکەری لوبنان ئەمڕۆ سێشەممە 29ی کانونی یەکەم، ئاشکرای کرد کە ڕاپۆرتێکی نوسینگەی لێکۆڵینەوەی فیدراڵی…\nبەشێك لە حاجیان تەوافی ماڵئاواییان ئەنجامدا\nئەمڕۆ بەشێك لە حاجیان تەوافی ماڵئاواییان ئەنجامدا و بە دەوری كەعبەی پیرۆزدا سووڕانەوە. سه‌رۆكایه‌تی گشتیی كاروباری (مه‌ككه و…\nداوای ڕزگاركردنی منداڵانی كەمپی هۆل دەكرێت\nڕوسیا داوا لە كۆمەڵگەی نێودەوڵەتی دەكات ئەو منداڵانە ڕزگاربكەن، كە لەنێو كەمپی هۆل لە پارێزگای حەسەكە لە ڕۆژئاوای…


یەک خستنی پێڵاو و جل‌وبەرگ | کانیاو\nهەندێ کات هەرکام لە جل‌وبەرگەکان‌مان بە تەنیایی جوانن، نە لە پەنای یەکترین‌دا. گرینگ نیە پێڵاوێک کە تازە کڕیوتە چەندە جوانە یان کراس و مەنتۆ تازەکەت چەندە شاز و جوانە. بۆ ئەوەی کە بتوانن ستایلێکی شاز و جوان بۆ خۆتان دروست بکەن دەبێ یاساکان بۆ یەک خستنی پێڵاو و جل‌وبەرگ بزانن هەتاکو هەر بەشێک لەو ستایلە بەوی‌تر بکەوێت و لە پەنای یەکتردا جوان بەرچاو بکەون، دەبێت هونەری ڕێک خستنی جل‌وبەرگ فێر ببن. ئاوا هەر شتێک بکڕن نەوەک بۆ خۆی جوانە، بەڵکو لەلای جل‌و بەرگەکانی دیکە‌تان ئێوە زۆرتر سەرنج‌ڕاکێش دەکات. لەم نوسراوەی کانیاودا پێکەوە فێر دەبین، لەبەر ئەوەی کە ستایلمان شازتر بێتە بەرچاو، چۆن پێڵاوەکان‌مان لەگەڵ جل‌و بەرگەکان‌مان یەک بخەین.\n5+2 یاسا بۆ یەک خستنی پێڵاو و جل‌وبەرگ\nدوای خوێندنەوی ئەم نووسراوە لە کانیاو بە باشی ٧ دانە لە یاسا گرنگەکانی یەک خستنی پێڵاو و جل‌وبەرگ دەناسن و واتان لێدێت ببن بە خاتوونێکی رازاوە و جوان.\n1- یەک پلە تاریک‌تر یان ڕوون‌تر\nزۆربەی کاتەکان لە هەڵبژاردنی ڕەنگی پێڵاو، جانتا و ئکسوارتەکانی دیکە دەبێت بە ڕەنگی کراس یان مەنتۆیەک کە دەیکەنە بەرتان سەرنج بدەن. یاسای گشتی ئەوەیە کە باش‌تر وایە ڕەنگی پێڵاو، لە ڕەنگی جل‌و بەرگەکان‌تان یەک پلە تاریک‌تر یان ڕوون‌تر بێت. ئەم کارە دەبێتە هۆی جوان‌تر بوونی ئەو جل‌و بەرگانەی کە یەکتان خستون. بۆ نمونە هەرکات کراسی شینی کاڵ‌تان کردە بەرتان، باش وایە ڕەنگی پێڵاوەکان‌تان شینی تا ڕادەیەک تاریک بێت. یان ئەو کاتەی کە کراسەکەتان قاوەییە، دەتوانن بە دڵنیایەوە یەکێک لە پێڵاوە نیوودەکان (nude) یان لە ڕەنگی پێست بکەنە پێ‌تان. هەڵبژاردنی ڕەنگی کرێمیش بۆلای جلی قاەویی هەڵبژاردەیەکی باش دەبێت.\n٢- لە جنسێکی جیاواز لەبەر بکە\nیەکێک لەو کارانەی کە دەتوانن بۆ ڕێک خستنی پێڵاو لەگەڵ جلەکەتان بیکەن، ئەوەیە کە پێڵاوێک هەلبژێرن کە بە تەواوەتی لە ڕەنگی جلەکەتان بێت. بەڵام هوشیار بن کە لە یەک جنس نەبن. بۆ نمونە ئەگەر مەنتۆیەکی سپی کەتان یان لۆکە دەکەنە بەرتان، بەجێی هەڵبژاردنی پێلاوی کەتانی ژنانە یان کچانە، پێلاوی سپی چەرمی لەپێ بکەن. لە شوێنە فەرمی و نیوەفەرمیەکان‌دا جیاوازی نێوان جنسی پێلاو و جل‌وبەرگ، زۆربەی کاتەکان ئەنجامی باش‌تری هەیە.\n٣- ڕاست وەکو یەک لەبەر بکە\nبە دڵنیایەوە لە پشت پەنجەرەی دوکانەکان یان لە بازاڕە ئینتەرنێتیەکان‌دا جانتا و پێڵاوتان دیوە کە لە یەک ڕەنگ و جنس دروست کرابێتن. بۆ نمونە بڕێک لە جانتا و پێڵاوەکان کە تەرح و نەخشی نەریتیان هەیە، لەم ڕۆژانەدا زۆرتر بەرچاو دەکەون. ئەگەر لە هۆگرانی ئەم‌جۆرە جانتا و پێڵاوانەن، باش وایە کە بزانن زۆرتر بۆ ڕێک خستنی جل‌و بەرگی ڕۆژانە و نافەرمی دەتوانن لەم تەرحانە کەڵک وەربگرن. زۆربەی مۆدێلە تەواو هاوچەشنەکان کە لە یەک شێوە بەرهەم هاتون، بۆ شوێنە فەرمی و جدیەکان نابن.\n٤- تەواو پێچەوانە لەبەر بکە\nیەکێکی‌تر لەو کارانە کە دەتوانن لە وەختی ڕێک خستنی پێڵاو و جل‌و بەرگ، بەتایبەت بۆ لەچک و مل‌پێچ بەکاری بەرن، کەڵک وەرگرتن لە یاسای کۆنتراست یان ڕەنگەکانی دژی یەکە. بۆ نمونە دەتوانن کراسێکی شینی ئاسمانی لەگەڵ چاکەت سپۆرت و پێڵاوی زەردی ڕۆشن یەک بخەن. یان ئەگەر خۆشتان لە ئاڤانت گارد دێت، دەتوانن لەگەڵ کراسێکی سووری ئاڵی تون، پێڵاوی شینی ئاسمانی بکەنە پێتان. ئەو ڕەنگانەی کە دژی یەکن زۆربەی کاتەکان، تێکڵاوەیەکی هەست‌بزوێن پێکدێنن. لە ئاکام‌دا ستایلێکی تایبەت و جیاوازتان بۆ دروست دەبێت.\n٥- لە ڕەنگی لەچک\nزۆربەی کاتەکان ژمارەی زیاتری ئافرەتان حەزبە کڕینی مل‌پێچ و لەچکی ڕەنگاوڕەنگ دەکەن. خاڵی یەکەم ئەوەیە کە بۆ گەیشتن بە باشترین ئەنجام دەبێت ڕەنگێک هەڵبژێرن کە بە پێست‌تان بکەوێت. لەبەر ئەوەی کە ڕەنگی مل‌پێچ و لەچک ڕاستەوخۆ لەسەر جوانی ئێوە کاریگەری هەیە و دەتوانێت ڕەنگی پێست‌تان تاریک‌تر یان ڕۆشن‌تر دەربخات. باش‌تر وایە ئەو ڕەنگانە هەڵبژێرن کە بە پێست‌تان دەکەوێت و ڕەنگی پێست‌تان ڕۆشن‌تر دەردەخات.\nدوای هەڵبژاردنی ڕەنگی مل‌پێچ و لەچک بە دڵی خۆتان، دەتوانن پێڵاوێک بکڕن کە لەگەڵ ڕەنگی مل‌پێچەکەتان یەک کەوێت. یەک کەوتنی مل‌پێچ و پێڵاو زۆرکات تێکڵاوەیەکی جوان دروست دەکات. زۆرکەسی تر ڕەنگی مل‌پێچ و شەلوارەکەیان یەک دەخەن. ئەم شێوازە لە کاتێک‌دا دەتوانێت ئەنجامێکی جوانی ببێت کە ئەو ڕەنگانەی کە هەڵی‌دەبژێرن تون بێت. بۆ وێنە مل‌پێچ و شەلواری سوور بەقەد مل‌پێچ و شەلواری بۆری ڕۆشن ئەنجامی جوانی نابێت. مەگەر ئەوەی کە کۆمەڵێک ڕەنگی بێ‌لایەن لە پەنایا بەکار بهێنن.\nکانیاو ئەم بابتەتان پێ پێشنیار دەکات: پێک‌خستنی پێڵاو لەگەڵ ستایل\n٦- نوێترین ترێندی هەڵبژاردنی پێڵاو\nنوێترین ترێندی هەڵبژاردنی پێڵاو و شێوازی یەک خستنی لەگەڵ جل‌وبەرگ کە ماوەیەکی زۆرە سلێبریتیەکان دڵیان تیچوە و زۆریش ئاسانە، ڕێک خستنی ڕەنگی پێڵاو و کراسە. هەندێک لە سلێبریتیەکان لە یاسای یەک پلە ڕۆشن‌تر یان تاریک‌تر کەڵک وەردەگرن و هەندێکی‌تر دەچن بەلای یاسای تەواو هاوچەشن یان وەکو یەک (matchy match) کە لەمەیان‌دا هیچ جیاوازیەک لە نێوان ڕەنگی جل و پێڵاودا نیە.\nخاڵێکی گرینگ کە باش وایە لەبواری یاسای matchy match بیزانن، ئەمەیە کە بەکار بردنی تەنیا یەک ڕەنگ لە ڕێک خستنی جل‌وبەرگ و پێڵاو دەبێتە هۆی ئەوەی کە باڵاتان بەرزتر دەرکەوێت. کەوایە ئەگەر باڵاتان کورتە بە دڵنیایەوە ئەم یاسا بەڕێوە بەرن. ئەگەر باڵاتان بەرزە، باش وایە بۆ جوانی لە یاسای کۆنتراست یان ڕەنگە دژە یەکەکان کەڵک وەربگرن با ڕێک‌وپێک‌تر بێنە بەرچاو.\n٧- خاڵی کۆتایی\nلەبیرتان بێت، لە کاتی هەڵبژاردنی پێڵاو، هەرگیز ئاسایشی پێ و پشت‌تان مەکەن بەقوربانی جوانی. ئەو پێڵاوانەی کە پاژنەکەیان بەرزە و ستاندارد نیە، زەبری زۆر بە پشت‌تان دەگەیەنێت.هەروەها زیانی زۆری بۆ پێ و ئەژنۆکان‌تان دەبێت. پێڵاوێک هەڵبژێرن کە هەست بە ئاسایش بکەن و لەش‌تان نەخاتە ئاڵوزی و دڵەڕاوکێوە. ئەگەر دەزانن زۆر دڵتان بە پێڵاوی پاژنە بەرزەوەیە، دەتوانن دایان‌نێن بۆ کاتی میوانیەکان. بەر لە میوانیەکە بیکەنە پێ‌تان و هەر دوای میوانیەکە پێلاوێکی ئاسایی لە پێ بکەن. لەناو میوانیەکەیشدا هەتا دەتوانن دانیشن، مەڕۆن بە ڕێگادا و بەزەییتان بە پشت‌تاندا بێت.


تەمەنی خانەنشینی لە عێراق کەم دەکرێتەوە\nدانانی تەلەڤزیۆن لە دایەنگاکانی هەرێمی كوردستان قەدەخە دەکرێت\nهەرمان خالید 17/10/2019 - 12:04 بڵاوکراوەتەوە لە ئابووری/جیهان\nحکوومەتی عێراق تەمەنی خانەنشینیی فەرمانبەران لە وڵاتەکەی، کەم دەکاتەوە.\nهەیسەم جبوری، سەرۆکی لێژنەی دارایی پەرلەمانی عێراق بە ئاژانسی هەواڵی عێراقی (واع)ی راگەیاندووە، حکوومەتی عێراق لە پرۆژەیاسای هەمواری یاسای خانەشینی ژمارە 9ـی ساڵی 2014، تەمەنی خانەنیشی لە63 ساڵەوە کردووەتە 60 ساڵ.\nهەروەک هەیسەم جبوری رایگەیاندووە، بەپێی پرۆژەیاساکە، کە دەنێردرێتە پەرلەمان بۆ دەنگ لەسەر دانی، هەر فەرمانبەرێک خزمەتی لە 25 ساڵ زیاتر بێت و تەمەنی لە 46 ساڵ کەمتر نەبێ، دەتوانێ داوای خانەنشینبوون بکات.\nسەرۆکی لێژنەی دارایی پەرلەمانی عێراق ئاماژەی بەوەش کردووە، کە بەپێی پرۆژەیاساکەی حکوومەت، مکافەئەی کۆتایی خزمەت هەموو ئەو کەسانە دەگرێتەوە، کە 25 ساڵ خزمەتیان هەیە، کە پێشتر تەنیا بۆ ئەو کەسانە بوو، کە 30 ساڵ خزمەتیان هەیە.\nعێراق روونکردنەوە لەبارەی تۆپبارانکردنی بنکەیەکی سەربازیی ئەمریکی دەدات\nنوێنەری هەرێمی کوردستان لە بەغدا داوایەک ئاراستەی فراکسیۆنە کوردییەکان دەکات\nنووسراوێکی حەلبوسی بۆ سەرۆک کۆمار ئاشکرا دەبێت\nحزبوڵڵای لوبنانی بەدوای جێگرەوەیەک بۆ عەبدولمەهدی دەگەڕێت


Tuesday, 11.24.2020, 0:50\nدواى كۆتایی هاتنى جه‌نگى جیهانى یه‌كه‌م ده‌وڵه‌تى عوسمانى كۆتایی پێ هات ، قه‌ڵه‌مره‌وى ئه‌و ده‌وڵه‌ته دابه‌ش كرا بۆ چه‌ندین ده‌وڵه‌تى ترى وه‌كو توركیاى ئێستاو سوریاو عێراق و سعودیه‌و ئوردن و لوبنان ....هتد . هه‌رچه‌نده كوردستانى گه‌وره له‌ڕوى ژماره‌ى دانیشتوان و پانتایی ئه‌و خاكه‌ى به درێژایی مێژوو له‌سه‌رى ژیاوه له زوربه‌ى ئه‌و وڵاتانه زۆرتر و گوره‌تربوه كه كرانه خاوه‌نى ده‌وڵه‌تى نه‌ته‌وه‌یی خۆیان ، به‌ڵام كورد ئه‌وشانسه‌ى نه‌بوو , له برى ئه‌وه‌ى ببێته ده‌وڵه‌ت ، خاكه‌كه‌یی و دانیشتوانه‌كه‌ى دابه‌شكران به‌سه‌ر چوار ده‌وڵه‌تى ڕه‌گه‌ز په‌رستى وه‌ك ( توركیاى ئێستاو ئێران و عێراق و سوریا) .\nیه‌كه‌م : یه‌كێك له‌و هۆكارانه‌ى كه رێگر بو له‌به‌ر ده‌م دروستكردنى ده‌وڵه‌تى سه‌ربه‌خۆى كوردیدا ، ئه‌وه‌بوو كه ئینگلیز ده‌یویست كوردستانى باشور بخاته سه‌ر ئه‌وده‌وڵه‌ته نوێیه‌ى كه به‌ناوى عێراقه‌وه دروستكرا . هۆكارى ئه‌وه‌ش ده‌گه‌ڕێته‌وه بۆ ئه‌و نه‌وته زۆره‌ى كه له باشورى كوردستاندا هه‌یه ، به‌تایبه‌تى شارى كه‌ركوك و ده‌ورو به‌ره‌كه‌ى كه تا ئێستاش گه‌وره‌ترین كێشه‌ى كورد له گه‌ڵ به‌غدا پارێزگاى كه‌ركوكه .\nئه‌گه‌ر دواى كۆتایی هاتنى جه‌نگى جیهانى یه‌كه‌م كورد ببویایه‌ته خاوه‌نى ده‌وڵه‌تى سه‌ربه‌خۆ ، دیاره ئینگلیز له‌و كاته‌دا نه‌ده‌بوه خاوه‌نى نه‌وتى كه‌ركوك . بۆیه له پێناوى به‌رژه‌وه‌ندى خۆیاندا هه‌رچى پێویست بوو كردیان و دواجار گه‌لى كوردیان كرده قوربانى به‌رژه‌وه‌ندییه‌كانى خۆیان . دیاره هۆكارى تریش هه‌ن كه ڕێگر و له‌مپه‌ڕ بون له‌به‌ر ده‌م پێك نه‌هێنانى ده‌وڵه‌تى كوردیدا ، به‌ڵام هۆكارى سه‌ره‌كى نه‌وت بوو . كه‌واته هه‌ر له‌سه‌ره‌تاوه نه‌وت مایه‌ى نه‌گبه‌تى بوه بۆ كورد نه‌ك خێرو به‌ره‌كه‌ت .\nدووه‌م: كاتێك جه‌نگى جیهانى دوه‌میش ده‌ستى پێكرد ، ئاگرى ئه‌و شه‌ڕه وێرانكاریه ڕۆژهه‌ڵاتى ناوه‌ڕاستیشى گرته‌وه‌و پریشكى ئاگرى ئه‌وشه‌ڕه نه‌گریس و وێران كه‌ره هه‌موو ماڵێكى كوردیشى گرته‌وه له هه‌موو به‌شه‌كانى كوردستانى دابه‌ش كراو و داگیر گراودا . سه‌ربارى ئه‌و به‌ڵا گه‌وره‌یه هه‌ستى نه‌ته‌وایه‌تى كوردیش كه‌وته جوڵه‌و وروژان به‌وهیوایه‌ى ده‌وڵه‌تێك و كیانێكى سیاسى بۆ كورد پێك بهێنرێت . له‌وكاته‌دا له ڕۆژهه‌ڵاتى كوردستانى گه‌وره‌دا ، زه‌مینه‌ى جوڵاندنى هه‌ستى نه‌ته‌وایه‌تى ڕه‌خساو كوردانى ئه‌وێ كه‌وتنه خۆیان ، ئه‌وه‌بو كۆمارى كوردستانیان ڕاگه‌یاند . له‌و سه‌رده‌مه‌دا وڵاتى ئێران خرابوه نێوان دوو به‌رداشى گه‌وره‌ى وه‌ك ئینگلیزو ڕوسیاوه‌و كه‌وتبوه ژێر هه‌ژمونى ئه‌و دوو ده‌وڵه‌ته گه‌وره‌یه‌و نه‌یان ده‌زانى چۆن له‌و بارودۆخه خراپه‌دا ڕزگاربن.\nئه‌گه‌ر له ئینگلیز نزیك ببونایه ، ڕوسیا ده‌بوو به مه‌ترسى بۆیان ، ئه‌گه‌ر له ڕوسیا نزیك بونایه ،ئینگلیز ده‌بوو به سه‌رچاوه‌ى مه‌ترسى بۆیان . دواجار و له كۆتایی جه‌نگه‌كه‌دا كوردانى ڕۆژهه‌ڵاتى كوردستان هه‌ل و مه‌رجێكى باشیان بۆ هاته پێشه‌وه‌و په‌یوه‌ندیان له‌گه‌ڵ ڕوسه‌كان گرێداو ئه‌وانیش په‌یمانیان پێدان كه هاوكاریان بكه‌ن بۆ ڕاگه‌یاندنى كۆمارى كوردستان كه پایته‌خته‌كه‌ى شارى مهاباد بوو . له هه‌مان كاتیشدا توركه ئازه‌ریه‌كانیش كۆمارێكى تایبه‌ت به خۆیان ڕاگه‌یاند ، كه پایته‌خته‌كه‌ى شارى ته‌برێز بوو . ڕوسیا پاڵ پشتى هه‌ردوك كۆماره‌كه‌ى كرد ، دیاره ئه‌وه‌ش بۆ دژایه‌تى و لاواز كردنى ده‌وڵه‌تى ئێران و ئینگلیزه‌كان بوو .\nئه‌وه‌بو كۆمارى كوردستان دروستكراو ، بوه مایه‌ى خۆشحاڵى و ئومێدى هه‌موو كورد زمانێك . به‌ڵام سه‌د مه‌خابن ته‌مه‌نى ئه‌م كۆماره له‌ساڵێك كه‌متر بوو ، هاوكات ته‌مه‌نى كۆماره‌كه‌ى ئازه‌ریه‌كانیش به‌هه‌مان شێوه‌ى كۆمارى كوردستان هه‌ر كورت بوو چونكه به‌یه‌كه‌وه كۆتاییان پێهات . چۆن ده‌وڵه‌تى ڕوسیا له سه‌ره‌تاوه پشتیوانى كوردان بون بو پیێكهینانى كۆمارێكى تایبه‌ت به خۆیان ، به‌هه‌مان شێوه‌ش هه‌ر ئه‌وان خۆیان بونه هۆكارى ڕوخاندنى ئه‌م كۆماره تازه له دایك بوه .\nگومانى تێدا نییه هاوكارى ڕوسیا بۆ كوردو ئازه‌ر بۆ پێكهێنانى دوو كۆمار له‌سه‌ر حاكى ئێران ، بۆ دژایه‌تى و لاوازكردنى ده‌وڵه‌تى ئێران بو . له‌به‌ر ئه‌وه بوه ده‌وڵه‌تى ئێران ملى نه‌داوه بۆ داواكانى ڕوسیا . ڕوسیاش ویستویه‌تى به هه‌ر شێوه‌یك بێت دژایه‌تى ده‌وڵه‌تى ئێران بكات و تۆڵه‌ى خۆى لێ بكاته‌وه‌و ناچارى بكات مل بۆ داواكانى بدات .\nله‌و كاته‌دا ( قیوامول سه‌ڵته‌نه ) سه‌رۆك وه‌زیرانى ئێران ده‌بێت . بۆ ئه‌وه‌ى وڵاتى ئێران له مه‌ترسى پارچه پارچه بون ڕزگار بكات ، به‌ناچارى خۆى له ڕوسیا نزیك ده‌كاته‌وه و ئه‌و كات ستالین سه‌رۆكى ڕوسیابو، كه‌سێكى زۆر به‌تواناو خاوه‌ن ده‌سه‌ڵات و دیكتاتۆر بوو ، له‌گه‌ڵى ڕێك كه‌وت و په‌یمانى پێدا كه گرێبه‌ستى له‌گه‌ڵ ئێمزا بكات بۆ ده‌رهێنانى نه‌وت له ئێران و پاراستنى به‌رژه‌وه‌ندییه‌كانى ڕوسیا ، له به‌رامبه‌ر ئه‌وه‌ى ده‌وڵه‌تى ڕوسیا چیتر پشتیوانى له كۆمارى كوردستان و ئازه‌ریه‌كان نه‌كات . دیاره هه‌ر له سه‌ره‌تاوه دژایه‌تى ڕوسیا بۆ ئێران له‌سه‌ر به‌رژه‌وه‌ندى بوه ، نه‌ك خۆشه‌ویستى بۆ گه‌لى كورد و ئازه‌ر. دواجاریش ئه‌و ڕاستییه ده‌ركه‌وت و دواى ڕێكه‌وتنى له‌گه‌ڵ ده‌وڵه‌تى ئێران ، یه‌كسه‌ر هاوكاریه‌كانى بۆ ئه‌و دوو كۆماره ساوایه وه‌ستاند و گڵۆپى سه‌وزى بۆ سوپاى ئێران هه‌ڵكرد به‌رامبه‌ر وه‌رگرتنى ئیمتیازى ده‌رهێنانى نه‌وت . دواى ئه‌وه ده‌وڵه‌تى ئێران هێرشى ده‌ست پێكرد بۆ سه‌ر ئه‌و دوو كۆماره ساوایه‌و هه‌ردوكیانى ڕوخاند . سه‌رنج بده‌ن چۆن ده‌وڵه‌تى ڕوسیاى به ناو كۆمۆنیستى و دۆستى هه‌موو گه‌لان !! له پێناوى به‌رژه‌وه‌ندى خۆیدا ئاماده‌یه هه‌موو گه‌لانى جیهان بفرۆشێت . كه‌واته ئه‌مه بۆ جارى دووه‌مه كه كورد ده‌كرێته قوربانى له پێناوى نه‌وتدا .\nسێیه‌م: بۆ جارى سێیه‌میش گه‌لى كورد كرایه قوربانى نه‌وت . به‌ڵام ئه‌م جاره‌یان زۆر جیاواز و ترسناكتر له‌گه‌ڵ دوو جاره‌كه‌ى پێشو. ئه‌گه‌ر دوو جاره‌كه‌ى پێشوو دوژمن و نه‌یاره‌كانى كورد له پێناوى به‌رژه‌وه‌ندى خۆیاندا ، گه‌لى كوردیان كردبێته قوربانى ،ئه‌وا ئه‌مجاره‌یان له‌سه‌ر ده‌ستى به‌رپرسان و كوێخا تازه پێگه‌یشتوه‌كانى كورد خۆیدابوو ، میلله‌تیان كرده قوربانى نه‌وت له پێناوى به‌رژه‌وه‌ندى ته‌سكى بنه‌ماڵه‌یی و حیزبی . سه‌ركرده‌كانى كوردى ئێستا ، به‌ناوى سه‌ربه‌خۆیی ئابورى هه‌رێمى كوردستان گه‌وره‌ترین نه‌هامه‌تیان به‌سه‌ر كوردا هێناو ئاینده‌ى هه‌رێمى كوردستانیان خسته به‌رمه‌ترسى گه‌وره‌وه .\nهێواو ئاواته‌كانى ئه‌م میلله‌ته‌یان له‌بار برد . دواى رشِتنى ئه‌و هه‌موو خوێنه له‌پێناوى ڕزگارى كوردستان ، گه‌ڕاینه‌وه بۆ خاڵى سفر . دواى ئه‌وه‌ى كورد خۆى خاوه‌نى دام و ده‌زگاى خۆى بوو ، وه‌كو نیمچه ده‌وڵه‌ت وابو ، به‌رپرسه تازه پێگه‌یشتوه‌كانى بنه‌ماڵه‌ى بارزانى میلله‌تیان كرده قوربانى نه‌وت . نێچیر بارزانى بێ ئه‌وه‌ى هیچ به‌رپرسیاریه‌تێكى حكومى هه‌بوبێت ، سه‌ردانى توركیاى كردوه‌و وه‌كو كوردى دۆ نه‌دیو له خۆشى ئه‌وه‌ى ئه‌ردۆغان پێشوازى لێكردوه له توركیا ، هه‌ستاوه به ئێمزا كردنى گرێبه‌ستى نه‌وت له‌گه‌ڵ توركیا بۆ ماوه‌ى 50 ساڵ .\nتا ئێستاش نازانرێت ئه‌م گرێبه‌ستانه له‌گه‌ڵ حكومه‌تى هه‌رێمدایه یان ئه‌فڕاده‌كانى بنه‌ماڵه!! نازانرێت گرێبه‌سته‌كان له‌گه‌ڵ ده‌وڵه‌تى توركیادایه یان زاواكه‌ى ئه‌ردۆغان !!. ئه‌گه‌ر گرێبه‌سته50 ساڵیه‌كه له‌گه‌ڵ یه‌كێك له ئه‌فڕاده‌كانى بنه‌ماڵه‌دا بێت ، یان به‌ناوى یه‌كێك له‌كۆمپانیاكانه‌وه بێت ، ئه‌وه خیانه‌تێكى زۆر گه‌وره‌ى ته‌مام عیاره له میلله‌ت ، چونكه میلله‌ت خاوه‌نى سامانى ژێر زه‌مینه نه‌ك ئه‌وان ،دیاره له‌م حاڵه‌ته‌شدا به‌رپرسیاریه‌تى ده‌كه‌وێتـه ئه‌ستۆى ئه‌فڕاده‌كانى بنه‌ماڵه ، یان كۆمپانیاكانیان ، هه‌ر بۆیه ده‌ترسن و نه‌وته‌كه ناده‌ن به عێراق.\nخۆ ئه‌گه‌ر گرێبه‌سته‌كه له‌گه‌ڵ حكومه‌تى هه‌رێمدا كرابێت ، ئه‌وا قوڕه‌كه هه‌ر بۆ میلله‌ت گیراوه‌ته‌وه ، دواى ئه‌وه كه‌ى میلله‌ت ئه‌وانى سه‌رپشك كردوه كه به‌ناویه‌وه گرێبه‌ست بكه‌ن . هه‌واڵه‌كان واده‌گه‌یه‌نن كه گرێبه‌سته‌كان له‌گه‌ڵ ده‌وڵه‌تى توركیادا نه‌كراوه ، به‌ڵكو له‌گه‌ڵ كاربه‌ده‌سته باڵاكانى توركیا كراوه ،واته ڕێكه‌وتنه‌كان شه‌خسین و له پشت میلله‌ت و به‌رژه‌وه‌ندیه‌كانیانه‌وه ئه‌نجام دراوه‌و كه‌ى بیانه‌وێ ئه‌فڕاده‌كانى بنه‌ماڵه قۆڵ به‌ده‌ست ده‌كه‌ن .ئه‌مه‌یه نهێنى ڕاده‌ست نه‌كردنى نه‌وت به به‌غداو ترسان له ده‌رهاویشته یاساییه‌كان بۆ بنه‌ماڵه‌و كۆمپانیاكانیان .\nئه‌مه چه‌ند جاره كۆمپانیاى ڕۆزنه‌فت سه‌دان ملیۆن دۆلار بدات به كۆڵى گرێبه‌سته نه‌زانه‌كه‌یاندا ؟ئه‌مه چه‌ند جاره په‌یمان به به‌غدا ده‌ده‌ن كه نه‌وتیان بده‌نى و درۆیان له‌گه‌ڵ ده‌كه‌ن ؟ مالیكى پێی وتن نه‌وت ده‌ر مه‌هێنن عێراقیش بودجه‌كه‌تان ده‌داتێ به‌ڵام به گوێیان نه‌كرد!!. جارى پێشو هه‌موو هێلكه‌كانیان خسته سه‌به‌ته‌ى حه‌مه ڕه‌زا شاوه‌و ئه‌ویش ئاشبه‌تاڵى پێكردن ،ئه‌م جاره‌ش نۆره‌ى ئه‌ردۆغانه .\nبه هۆى ئه‌م گرێبه‌سته‌وه ، هه‌موو خه‌ونه‌كانى میلله‌تى كورد كرانه قوربانى بنه‌ماڵه‌ى بارزانى , به‌وهۆیه‌وه كوردیان ناچار كرد كڕنوش به‌رێته‌وه بۆ به‌غداو چۆكیان بۆ دادات . دیاره زۆر قسه‌و باس و نوسین له‌سه‌ر دۆسیه‌ى نه‌وتى كوردستان بڵاو كراوه‌ته‌وه‌و گه‌وره‌و بچوكى ئه‌م وڵاته شاره‌زای بوه‌و نێچیر بارزانى كوردستانى باشورى خستۆته ڕه‌هنى نه‌وته‌وه . پاره‌ى نه‌وته‌كه‌شیان به‌سه‌وزى خواردوه . خه‌ڵك ئێستا بێ موچه و كار و كاسبیه . ده‌ڵێن بۆیه موچه نییه چونكه به‌غدا به‌شه بودجه‌ى هه‌رێم نانێرێت .\nئه‌وه‌ى گرنگه خه‌ڵك بیزانێت ئه‌وه‌یه به‌غدا مولزه‌م نییه به پێدانى بودجه‌ى هه‌رێم . واته به‌غدا قه‌رزدارى هه‌رێم نییه .ئه‌وموچه‌یه‌ى پێشتر وه‌رگیراوه هه‌موى پاره‌ى به‌غدا بوه دوو مانگ 640 ملیار دینارى ناردوه و ته‌نها 100 ملیارێكى كه‌م بوه . له‌وكاته‌وه ده‌كاته 3 مانگ ئه‌ى كوا داهاتى نه‌وت و گومرگه‌كان و ناوخۆ ، چێ لێكراوه ؟! خۆ ئه‌و پاره‌یه به زیاده‌وه به‌شى موچه‌ى مانگیك ده‌كات به پێی لێكدانه‌وه‌ى زۆرێك له ئه‌ندام په‌ڕله‌مانه‌كان و شاره‌زایانى ئابورى ، داهاتى هه‌رێمى كوردستان به‌بێ ئه‌وه‌ى پاره له به‌غداوه بێت ، به‌شى موچه ده‌كات . كه‌واته بۆچى حكومه‌تى هه‌رێم به‌رده‌وام ده‌ڵێت : ئه‌گه‌ر به‌غدا پاره نه‌نێرێت موچه‌مان پێ نادرێت.\nپرسیار ئه‌وه‌یه له ڕوى یاسایی و سیاسی و ئابوریه‌وه توركیا بۆ ئێمه نزیكه یان به‌غدا ؟! دیاره هه‌موو نه‌هێنیه‌كانى بنه‌ماڵه لاى میته . ئه‌م بنه‌ماڵه‌یه هیچ وانه‌یه‌كیان له مێژو وه‌رنه‌گرتوه .\nجه‌ماوه‌رى خه‌ڵكى كوردستان ، هاوڵاتیانى ئازیز و خۆشه‌ویست ، دڵسۆزانى ئه‌م میلله‌ته هه‌ندى ڕاستى زۆر گرنگ هه‌یه پێویسته هه‌مو كه‌سێك بیزانێت ، چونكه ئاینده‌ى ئه‌م هه‌رێمه له به‌رده‌م مه‌ترسى زۆر گه‌وره‌دایه ، ئاینده‌ى خۆتان و مال َو مناڵتان زۆر نادیاره . ئه‌گه‌ر هه‌مومان به‌یه‌ه‌كه‌وه كارێك نه‌كه‌ین و چیتر بێده‌نگ بین ، بارودۆخه‌كه زۆر له ئێستا خرابتر ده‌بێت .\nزۆر به‌داخه‌وه‌م كه له نوسینێكى تریشمدا ، به‌ڕاشكاوى ئه‌وه‌م نوسیوه كه له سه‌ره‌تاى شۆڕشى ئایلوله‌وه تا ئێستا باشورى كوردستان نه‌بۆته خاوه‌نى سه‌ركرده‌یه‌ك ، كه به‌ڕأستى سه‌ركرده‌ى خاوه‌ن قه‌زیه بێت وه‌ك غاندى و نیلسۆن مه‌ندێلاو تیتۆ و كاسترۆ و هۆشى مینه ، هه‌موو ئه‌وانه‌ى ئێمه دیمانن ، سه‌ركرده‌ى لوكاڵى و سه‌ركرده‌ى بنه‌ماڵه‌یی بون و بۆخۆیان كاریان كردوه ، نه‌ك بۆ به‌رژه‌وه‌ندى گه‌ل و نیشتمان . به چاوى خۆتان دیتان چۆن ئه‌م سه‌ركردانه سامانى ئه‌م وڵاته تاڵان ده‌كه‌ن و له خه‌مى خه‌ڵكدا نین و هه‌موو هه‌وڵه‌كانیان بۆ به‌رژوه‌ندى بنه‌ماڵه كانیانه له ژێر په‌رده‌ى كوردایه‌تێدا .\nمه‌ترسیه‌كانى ئێستا زۆر له ڕابوردو خرابتره و ئه‌گه‌ر میلله‌ت فریاى خۆى نه‌كه‌وێت به ته‌واوى ده‌فه‌وتێت . ئه‌گه‌ر بڵێن له‌سه‌ر ده‌مى مه‌لا مسته‌فاو مامجه‌لال و نه‌وشیروان مسته‌فادا كه‌مێك ئومێد هه‌بوبێت ، له ئێستادا هیچ ئومێدێك نه‌ماوه . ئه‌وانه‌ى له ئێستادا حوكمڕان و ده‌م ڕاستى ئه‌م هه‌رێمه‌ن نه‌وه‌ى دوه‌مى سه‌ركرده‌كانى پێشون .\nئه‌مانه كۆمه‌ڵێك گه‌نجى تازه پێگه‌یشتوى نه‌شاره‌زاو نه‌زان و ئه‌نانی و خۆپه‌رستن . بارۆدۆخێكى تایبه‌ت ئه‌مانه‌ى كردۆته سه‌ركرده . له‌وانه : میراتى خێزانى و بنه‌ماڵه‌یی ، بارودۆخى سیاسى ناوچه‌كه ، گه‌مژه‌یی و بێده‌نگى میلله‌ت ، به‌رژه‌وه‌ندى تایبه‌ت . واته كۆمه‌ڵێك خه‌ڵكى چاوچنۆك و كۆیله‌و ماستاوچى بونه پشتیوانى ئه‌م ده‌سه‌ڵاتدارانه .\nمه‌ترسییه گه‌وره‌كه لێره‌دایه : ئه‌مانه خاوه‌نى هیچ ئه‌جیندایه‌كى نه‌ته‌وه‌یی و نیشتمانى نین ، ئه‌مانه خاوه‌نى قه‌زیه‌ى میلله‌ت نین ، ئه‌مانه له خه‌مى ئابڕوى میلله‌ت نین ، ئه‌مانه له خه‌مى ئابڕوى خۆشیان نین ، ئه‌مانه له خه‌مى ژیان و گوزه‌رانى هاولاِتیاندانین ، ئه‌مانه له خه‌مى ئه‌و ده‌یان هه‌زار خوێندكارانه‌ى زانكۆكان نین كه ساڵانه خوێندن ته‌واو ه‌كه‌ن و بێكار وئێشن . ئه‌مانه له خه‌مى له ده‌ست دانى خاكى كوردستانیش نین .\nئه‌مانه كۆمه‌ڵێك ده‌م ڕوتى سیاسین و ته‌نها له خه‌مى گیرفانى خۆیاندان . له خه‌مى به‌ده‌ست هێنانى هه‌وه‌س و ئاره‌زوه‌كانى خۆیاندان . لاى ئه‌وان ئه‌م میلله‌ته ته‌نها مێگه‌له مه‌ڕێكه‌و چۆنیان بوێت ئاوایان لى َ ده‌كه‌ن . ئه‌وه‌ى له ئێستادا نه‌وه‌ى دووه‌مى به‌ناو سه‌ركرده‌و حوكمڕانه فاشیله‌كانى ڕابوردون ، براكانن له‌شكرێك ئامۆزان . ئه‌مانه هه‌مویان له‌ناو خۆیاندا له‌سه‌ر داهات و سامان و قوتى هاولاتیان ناكۆكن و هه‌ر یه‌كه‌یان له بیرى گیرفانى خۆیدایه و كێ بڕكێیانه له‌سه‌ر خڕكردنه‌وه‌ى زۆرترین پاره‌و سامان . ده‌بێ ئه‌وه‌ش باش بزانن ژماره‌ى ئه‌ندامانى بنه‌ماڵه حوكمڕانه‌كان و ئامۆزاكان ئه‌وه‌نده زۆرن ، ئه‌گه‌ر كار ئاوا بڕوات ، داهاتى ئه‌م هه‌رێمه‌شیان به‌ش ناكات ؟؟. هاوڵاتیانى ئازیز ده‌زانن بۆچى ئه‌م حوكمڕانانه ئاوا مامه‌له‌مان ده‌كه‌ن ؟؟. له‌به‌ر ئه‌وه‌ى ئێمه‌یان تاقیكردۆته‌وه هه‌رچیمان به‌رامبه‌ر بكه‌ن ، ئێمه بێده‌نگین و هیچ ناكه‌ین .\nئه‌گه‌ر ئه‌مانه حه‌یاو ئابڕویان هه‌بێت مونه‌زه‌مه‌یه‌كى خێر خوازى بڕێك پاره بۆ خێزانى شه‌هێدانى شه‌ڕى داعش بنێرێت و له برى ئه‌وه‌ى پاره‌كه بده‌نه كه‌س كارى شه‌هیدان ، بیده‌نه ده‌ستى چه‌ند دزێك و ئه‌وانیش نه‌عل و جلى كۆنه‌و دابى پێ بكڕن و دابه‌شى بكه‌ن ؟! ئه‌مه‌یه وه‌فا بۆ ڕوحى ئه‌و پێشمه‌رگانه‌ى گیانى خۆیان كردۆته قوربانى و ئێوه‌ى سه‌ركرده‌ش ڕوحى ئه‌و فریشتانه به نه‌عل و دابى یه‌كسان ده‌كه‌ن ، ئه‌ى دڕه‌نده‌كان ؟.\nئه‌و هه‌موو ڕاپۆرتانه له سه‌ر دزینى پاره‌ى نه‌وت و داهاتى گومرگه‌كان به موسته‌م سه‌كه‌وه بڵاو ده‌كرێته‌وه ، به‌ڵام سه‌یر ده‌كه‌ى ئه‌وانه‌ى به‌ناو سه‌ركرده‌ى ئه‌م وڵاته‌ن خه‌رێكى قاچاخچیه‌تى نه‌وت و دوگ و هێلكه‌و چگه‌ره‌و ده‌رمانن . ئه‌گه‌ر جاران كه‌مێك به دزیه‌وه ئه‌م كاره‌یان كردبێت ، له ئێستادا به ئاشكرا ئه‌وه ده‌كه‌ن و هه‌رچۆنێك باسیان بكرێت ، به‌لایانه‌وه گرنگ نییه . له‌و ماوه‌ه‌یدا باسى ته‌زویر كردنى وه‌سڵى گومرگ كرا له مه‌رزى په‌روێزخان كه بایی ملیۆنان دۆلار بوه‌و ناوى 40 كه‌سیش هاتوه كه به‌شدارن له‌و كاره‌دا . ئێستا با بزانین چییان لێكرا ؟. هیچیان لێناكرێت ،چونكه به‌شێك له به‌رپرسه‌كانیش به‌شدارن له‌و دزیه‌دا .\nله كۆتاییدا من ئه‌م پرسیاره ئاراسته‌ى هه‌موو ڕۆشنبیران و خوێنه‌ران و دڵسۆزانى ئه‌م هه‌رێمه ده‌كه‌م هیوادارم ئه‌گه‌ر وه‌ڵامیش ناده‌نه‌وه با له ڕاستییه‌كان بگه‌ن . وه‌كو ده‌بینین نیواَنى یه‌كێتى و پارتى باش نییه . تا ئێستا پارتى به فه‌رمى لاهورى شێخ جه‌نگى وه‌كو هاوسه‌رۆكى یه‌كێتى نه‌ناساندوه‌و شیرو تیر له یه‌كترى ده‌سون .\nله لایه‌كى تریشه‌وه له هه‌ر سه‌ركرده‌یه‌كى یه‌كێتى ده‌پرسى ئایا ناوه‌رۆكى ڕێكه‌وتنى 50 ساڵه‌ى نه‌وت و غاز له‌گه‌ل توركیا چییه ؟. له وه‌ڵاما هه‌مویان ده‌ڵێن تا ئێستا كه‌سمان ئاگادارى ناوه‌رۆكى ئه‌و ڕێكه‌وتنه‌نین . ئه‌ى كه‌واته بۆچى یه‌كێتى به‌شداره له حكومه‌تدا ؟؟. چۆن مرۆڤى عاقڵ ده‌چیته ڕوبارێكه‌وه كه قوڵایه‌كه‌شى نه‌زانیت و مه‌له‌ش نه‌زانى ؟.\nئه‌و ڕێكه‌وتنه‌ى كه ئه‌م هه‌رێمه‌ى خستۆته به مه‌ترسى له‌ناو چۆن . ئه‌و ڕێكه‌وتنه‌وه‌ى ئه‌م میلله‌ته‌ى خسته سه‌ر ساجى عه‌ڵى . ئه‌ورێكه‌وتنه‌ى بو به هۆى چوكدادانى كورد له‌به‌رامبه‌ر به‌پرسانى به‌غدا . پرسیاره‌كه ئه‌مه‌یه : بۆچى یه‌كێتى پێداگرى ناكات و داوا له بنه‌ماڵه‌ى بارزانى ناكات كه ناوه‌رۆكى ئه‌و ڕێكه‌وتنه ئاشكرا بكه‌ن ؟\nبۆچى هه‌ڵوێست وه‌رناگرن و جارێك هه‌ڕه‌شه‌ى كشانه‌وه له حكومه‌ت ناكه‌ن ؟ . ئاخرشوره‌یی نییه بۆیه‌كێتى كه خاوه‌نى شۆڕشى نوێیه‌و به‌و سوكایه‌تییه ڕازى بێت و له پشتى ئه‌وانه‌وه نه‌وتى كوردستان تاڵان فرۆش بكه‌ن و ئه‌مان ئاگایان له ورده‌كارى ئه‌وه نه‌بێـت و به خۆشیان بڵێن ئێمه شه‌رێكى حكومه‌تین . ئه‌گه‌ر شه‌ریكى ڕاسته قینه نین بۆچى له حكومه‌ت ناكشینه‌وه و ببنه نوێنه‌رو خۆشه‌ویست و پشتیوانى ڕاسته‌قینه‌ى جه‌ماوه‌ر ؟؟ . ئێستا پارتى له بارودۆخێكى زۆر خراپدایه ، وا خه‌ریكه هێواش هێواش سه‌ره‌داوه‌كانى گه‌نده‌ڵیه‌كانى نه‌وت ئاشكراده‌بن و ئه‌وه‌ى له ژێر به‌ڕه‌یه دێته سه‌ر به‌ڕه‌و هه‌موو شاراوه‌كان ئاشكرا ده‌بن . كه‌واته كاتى ئه‌وه‌یه یه‌كێتى رۆڵ ببینێت .\nمن نازانم وه‌ڵامى ئه‌م پرسیاره لاى هه‌موو هاولاِتیان چێ ده‌بێت ، به‌ڵام وه‌ڵامه‌كه‌ى لاى من ئه‌مه‌ى خواره‌وه‌یه : هه‌موو جومگه گرنگو هه‌ستیاره‌كانى هه‌رێمى كوردستا ن و بڕیاره گرنگه‌كان به ئێمزاكردنى گرێبه‌ستى 50 ساڵه‌ى نێوان توركیاو هه‌رێمیشه‌وه له ده‌ستى پارتیدان . پارتى واته بنه‌ماڵه‌ى بارزانى له ئێستادا حوكڕانى ڕاسته‌قینه‌ن . به‌ڵام یه‌كێتى له ئێستادا به‌شدارى ده‌سه‌ڵاتن نه‌ك شه‌رێك . جێ به‌جێكارن نه‌ك ڕێگا دانه‌ر . كه‌واته به‌شدارى یه‌كێتى زیاتر بۆ به‌رژه‌وه‌ندى خۆیانه‌و ئه‌جینداى نیشتمانى ڕاسته قینه‌یان نییه‌و ته‌نها له خه‌مى خۆیاندان .\nله‌وكاته‌وه كه قوباد تاڵه‌بانى جێگرى سه‌رۆكى حكومه‌ته‌وله هه‌ولێره گله‌یی زۆرى لێده‌كرێت ته‌نانه‌ت له لایه‌ن حیزبه‌كه‌ى خۆشیه‌وه كه هیچ ڕۆڵێكى گرنگى نییه‌و وه‌كو ئه‌وه وایه هه‌ر نه‌بێ . به‌ڵام بۆچى هه‌ر له هه‌ولێره‌و هه‌ڵوێستێكى دیاریكراوى نییه به‌رامبه‌ر به‌و هه‌موو پێشێلكاریانه‌ى كه‌پارتى ده‌یكات ، هه‌ر له به‌رته‌سك كردنه‌وه‌ى ئازادیه‌كانى خه‌ڵك و گرتنى ڕۆژنامه نوسان به تایبه‌تى له ده‌ڤه‌رى دهۆك و زاخۆ و هه‌ولێرو شوێنى تر ،له به‌رامبه‌ر پێ نه‌دان و دواخستن و لێبڕینى موچه‌ى هاوڵاتیان .\nهه‌رچه‌نده من موسته‌مسه‌كى نوسراوم له‌به‌رده‌ستدا نییه ، به‌ڵام گوایه به‌رپرسێكى باڵاى پارتى وتویه‌تى با ئه‌وه‌نده باسى پاره‌ى نه‌وت نه‌كه‌ن ، ئه‌گه‌ر ناچاربین ئه‌و بڕه پاره‌یه دیارى ده‌كه‌ین كه له داهاتى نه‌وت ده‌یخه‌ینه سه‌رحسابى فڵانه كه‌س له‌دوبه‌ى ، كه مانگانه بڕه‌كه‌ى 25 ملیۆن دۆلاره . كه‌واته پارتى یه‌كێتى بێده‌نگ كردوه له به‌رامبه‌ر بڕێك پاره‌و ئه‌وه‌ش باس ده‌كه‌ن ئه‌وپاره‌یه بۆ یه‌كێتى نییه و ته‌نها بۆ كه‌سێك یان چه‌ند كه‌سێكى ناو یه‌كێتییه . پێده‌چێ ڕاستیش له‌م قسه‌و باسانه‌دا هه‌بێت . ئه‌گه‌ر ئه‌مه ڕاست نه‌بێت و یه‌كێتى به‌شى نه‌بێت له پاره‌ى نه‌وت ، بێده‌نگ نه‌ده‌بوو له‌به‌رامبه‌ر ئه‌و تاڵانكاریه . كه‌واته كاره‌ساته گه‌وره‌كه لێره‌دایه كه هیچ كه‌س و لایه‌نێك له خه‌مى ژیان و گوزه‌رانى هاولاِتیان و ئاینده‌ى ئه‌م نیشتمانه نییه‌و هه‌رچى ده‌سه‌لاَِتدارى ئه‌م هه‌رێمه‌یه له خه‌مى گیرفانى خۆیاندان .\nبۆیه كاتى ئه‌وه‌یه هاولاِتیان و هاونیشتمانیانى خۆشه‌ویست بكه‌ونه خۆیان وچیتر بێده‌نگك نه‌بن و داواى مافى خۆیان بكه‌ن . دڵنیابن خۆتان داواى مافى خۆتان نه‌كه‌ن، هیچ كه‌س و لایه‌نێك له خه‌مى ئێوه‌و نیشتمان نییه . پێشینان وتویانه په‌تى زۆردارى له ئه‌ستوریدا ده‌پسێت .\nئه‌وه‌ش ئاشكرایه كه په‌تى زۆردارى و غه‌در ته‌واو ئه‌ستور بوه . كاتى ئه‌وه‌یه میلله‌ت خۆى كۆبكاته‌وه‌و په‌تى زۆردارى بپسێنیت و خۆى ڕزگار بكات . ئه‌گه‌ر ئێمه میلله‌تێكى زیندو بوینایه ده‌بوو ئێستا نێچیر بارزانیمان دادگایی بكردبایه ، نه‌ك سه‌رۆكى هه‌رێم بێت .\nچۆن كه‌سێك میلله‌تێك ڕۆژ ڕه‌ش بكات و ئێستاش خۆى به ده‌م سپى بزانێت . ئه‌گه‌ر ئێمه میلله‌تى زیندو بوینایه ده‌بوو مه‌سعود بارزانیمان دادگایی بكردبایه‌و بمان خستایه زیندانه‌وه له‌سه‌ر ئه‌وه‌ى ته‌نها به بڕیارى خۆى ڕیفراندۆمى ئه‌نجامداو نیوه‌ى زیاترى خاكى كوردستانى له ده‌ستداو ئیفلاسى سیاسى و داراییمان كرد .\nڕه‌و ڕه‌وه‌ى مێژو ناوه‌ستێت و گۆڕانگارى هه‌ر به‌رده‌وامه‌و قه‌ڵاى زۆردارانیش تا سه‌ر نامێنێت و میلله‌تیش تا سه‌ر بێده‌نگ نابێـت. سه‌د مه‌خابن بۆ مه‌رگى ناوه‌ختى كاك قادرى حاجى عه‌لى له‌م كاته‌دا. ماوه‌یه‌ك بوو بیرۆكه‌ى پێكهێنانى به‌ره‌یه‌كى نیشتمانى له به‌رامبه‌ر به‌ره‌ى گه‌نده‌ڵ كاران له ئارادابوو . كاك قادرى جوانه‌مه‌رگ و كۆمه‌ڵێك خه‌رێكى وتو وێژبون له‌گه‌ڵ دڵسۆزان و خه‌م خۆرانى ئه‌م میلله‌ته بۆ گه‌ڵاڵه كردنى پڕۆژه‌یه‌ك بۆ ئه‌و مه‌به‌سته .\nله كاتێكدا كاك قادر به جه‌سته له‌ناوماندا نه‌ماوه ، به‌ڵام به ڕوحه پاكه‌كه‌یه‌وه هه‌ره له‌ناوماندا ماوه . با هه‌موو دڵسۆزانیش دڵنیا ببنه‌وه كه ئه‌و هه‌وڵانه هه‌ر ماوه‌و به‌رده‌وامه‌و هێوادارم له ئاینده‌یه‌كى نزیكدا ، هیواو ئاوات و هه‌وڵه‌كانى كاك قادریش بێته دى و گۆڕانكارییه‌كى گه‌وره له گۆڕه‌پانى سیاسى هه‌رێمى كوردستاندا ڕو بدات . نابێ كه‌سمان چاوه‌ڕونى فریاد ڕه‌س بكه‌ین . نابێ كه‌سمان چاوه‌ڕوانى پێشه‌وایه‌ك بكه‌ین و پێشمان كه‌وێت . تكایه خۆتان به بچوك مه‌زانن و كه‌سانى تر مه‌كه‌نه گه‌وره‌و ده‌م سپى خۆتان و دواجار لێتان ببێته ماره‌كه‌ى شێخ هۆمه‌ر .\nبۆ ئه‌وه‌ى ڕزگارمان ببێت ، ده‌بی َهه‌موومان خۆمان به سه‌ركرده‌و فریاد ڕه‌س بزانین . نابێ جارێكى تر كه‌س بكه‌ین به ئاغاو ده‌م ڕاستى خۆمان و دواجار بمان كات به قوربانى به‌رژه‌وه‌ندیه‌كانى خۆی و بنه‌ماڵه‌كه‌ى . پێشینان وتویانه نابی َكارێكى وابكه‌ى دوو جار له یه‌ك كوندا مارپێته‌وه بدات , ئه‌گه‌ر جارى یه‌كه‌م خه‌تاى ماره‌كه بوبێت ، جارى دووه‌م خه‌تاى خۆته .\nهێوادارم هه‌موو دلسۆزان و خه‌مخۆرانى ئه‌م میلله‌ته بێده‌نگ نه‌بن و بێ ئومێد نه‌بن و هێممه‌ت بكه‌ن بۆ ئه‌وه‌ى گۆڕانكارى ڕوبدات ، بۆ ئه‌وه‌ى ده‌سه‌ڵاتى ڕاسته قینه بۆ گه‌ل بگه‌ڕێته‌وه ، بۆ ئه‌وه‌ى هاوڵاتیان له مه‌ینه‌تى ڕزگاریان ببێت . ئه‌وه‌ش به‌وه دێته دى كه هه‌مومان ببینه پشتیوانى یه‌كترى دژى گه‌نده‌ڵ كاران و سته‌مكاران بوه‌ستینه‌وه‌و بێده‌نگ نه‌بین و ڕوى ڕاسته‌قینه‌یان ده‌رخه‌ین له‌به‌ر ده‌م ڕاى گشتێدا.


سەرۆکی هەرێمی کوردستان پێشوازیی لە سەرۆک کۆماری عێراقی فیدراڵ دەکات\nئەمڕۆ چوارشەممە ٥ـی ١١ـی ٢٠١٤ لە سەلاحەدین بەڕێز مەسعود بارزانی سەرۆکی هەرێمی کوردستان لە سەلاحەدین پێشوازیی لە بەڕێز دکتۆر فوئاد مەعسووم سەرۆک کۆماری عێراقی فیدراڵ کرد. لە دیدارەکەدا بارودۆخی سیاسی و ئەمنیی عێراق و هەڕەشەی تیرۆریستان و چۆنییەتی ڕووبەڕووبوونەوەی تاقمی تیرۆریستیی داعش تاوتوێ کرا. هەروەها تیشک خرایە سەر پرۆسەی سیاسیی عێراق و جەخت لەوە کرایەوە کە پێویستە هەموولایەک پابەندی دەستوور و ڕێککەوتنی نێوان لایەنە سیاسییەکان بن.\nهەر لەم کۆبوونەوەیەدا بەڕاشکاوی باسی پەیوەندیی نێوان هەرێم و بەغدا و کێشەکانی نێوانیان و ڕێگەکانی چارەسەرکردنی ئەم کێشانە کرا. لەبەشێکی دیکەی کۆبوونەوەکەدا بارودۆخی مەیدانیی بەرەکانی ڕووبەڕووبوونەوە لەگەڵ تیرۆریستان و سەرکەوتنەکانی هێزی پێشمەرگە و هێزەکانی عێراق خرایە بەرباس و گفتوگۆ. بەڕێز سەرۆك كۆمار ڕۆڵی هێزی پێشمرەگەی كوردستانی لە وەدەرنانی تیرۆریستان لە سەددی موسڵ و پاراستنی ئەم سەددە بەرز نرخاند. سەرۆک کۆماری عێراقی فیدڕاڵ دەستخۆشیی لە هێزەکانی عێراق و هێزی پێشمەرگەی کوردستان کرد کە بەم دواییانە لە بەرەکانی شەڕی دژی تاقمی تیرۆریستیی داعش سەرکەوتنیان وەدەست هێناوە. هەروەها سەرخۆشی لە کەسوکاری ئەو شەهیدانە کرد کە لەشەڕی تیرۆریستاندا گیانی خۆیان بەخشیوە.\nبارودۆخی ناوخۆی هەرێم و پێویستیی پاراستنی یەکڕیزیی نێوان لایەنەکان تەوەرێکی دیکەی ئەو دانیشتنە بوو.\nئەمڕۆ یەكشەممە 2ـی 11ـی 2014 بەڕێز مەسعود بارزانی سەرۆكی هەرێمی كوردستان پێشوازی لە شێخ ئەحمەد عاسی ئەلجەربا سەرۆكی پێشووی ئیئتیلافی نیشتیمانیی سووریا و شاندێكی یاوەری كرد.\nلە دیدارێكدا كە د. ڕۆژ نوری شاوێز جێگری سەرۆك وەزیرانی حكوومەتی عێراقی فیدڕاڵ و فازل میرانی سكرتێری مەكتەبی سیاسیی پارتی دیموكراتی كوردستان ئامادەی بوون، بارودۆخی سیاسی و ئەمنیی عێراق و سووریا و ناوچەكە و شەڕی دژی تیرۆریستان خرایە بەر باس و گفتوگو و، سەركەوتنی هێزەكانی پێشمەرگە لە ڕووبەڕووبوونەوەی تیرۆریستان بەرز نرخێندرا. هەر لەم دیدارەدا هەڕەشەی تیرۆریستان بە تایبەت ڕێكخراوی تیرۆریستیی داعش بۆ سەر سەقامگیری و داهاتووی ناوچەكە تاوتوێ كرا و بیروڕا لەبارەی چۆنییەتی ڕووبەڕووبوونەوەی تیرۆریستان ئاڵوگۆڕ كرا.\nلەم كۆبوونەوەیەدا هەردوولا لەسەر ئەوە هاوڕا بوون كە تێكشكاندنی تیرۆریستان و ڕێشەكێشكردنیان هەوڵێكی هاوبەشی هەمەلایەنەی پێویستە.\nلە پەیوەندییەكی تەلەفۆنیدا سەرۆكی هەرێمی كوردستان و وەزیری دەرەوەی ئەمەریكا چۆنییەتی یارمەتیدانی كۆبانێیان تاوتوێ كرد\nئەمڕۆ هەینی 10ـی 10ـی 2014 لە پەیوەندییەكی تەلەفۆنیی نێوان بەڕێز مەسعود بارزانی سەرۆكی هەرێمی كوردستان و جۆن كیری وەزیری دەرەوەی ئەمەریكادا بیروڕا لەبارەی هەڕەشەكانی تیرۆریستان بۆ سەر ڕۆژئاوا و هەروەها هێرشی تیرۆریستانی داعش بۆ سەر كۆبانێ و چۆنییەتیی یارمەتیدانی كۆبانێ و پاراستنی لە هەڕەشەی تیرۆریستانی داعش ئاڵوگۆڕ كرا.\nهەر لەم پەیوەندییە تەلەفۆنییەدا جەخت لە بەردەوامیی هاوپەیمانێتیی نێوان ئەمەریكا و كوردستان لە شەڕی دژی تیرۆر كرایەوە.


فه‌رمانده‌یه‌کی تاڵیبانی پاکستان ده‌ڵێت له‌گه‌ڵ حکومه‌تدا ده‌ستیان به وتووێژکردووه\nگه‌وره ڕێبه‌رێـکی تاڵیبانی پاکسـتان ده‌ڵێت کۆمه‌ڵه‌که‌یان ده‌سـتیکردووه به وتووێژی ئاشـتی له‌گه‌ڵ حکومه‌تی وڵاته‌که‌یاندا کردووه.\nجێـگری فه‌رمانده‌ی تاڵیبانی پاکسـتان مه‌وله‌وی فه‌قیر محه‌مه‌د ڕۆژی شه‌ممه به په‌یامنێرانی گوت وتووێژه‌کان به ئاڕاسته‌یه‌کی دوروسـتدا به‌ڕێوه‌ده‌چن و ڕه‌نگه به‌م زووانه کۆمه‌ڵه‌که‌یان ڕێـکه‌وتنێـکی فه‌رمی له‌گه‌ڵ کاربه‌ده‌سـتاندا مۆربکات.\nمه‌وله‌وی فه‌قیر که سه‌رکردایه‌تی هێزه‌کانی تاڵیبان له ناوچه‌ی خێڵه‌کی باجور ده‌کات گوتیشی هه‌ر ڕێـکه‌وتنێـک بـبێت، ئه‌وا ده‌بێته نمونه بۆ مۆرکردنی ڕێـکه‌وتنی تری له‌و جۆره له به‌شه‌کانی دیکه‌ی ناوچه سـنووریـیه‌کاندا.\nهه‌تا ئاماده‌کردنی ئه‌م هه‌واڵه حکومه‌تی پاکسـتان باسی له‌وه نه‌کردووه ئایا ئه‌م مه‌سه‌له‌ی وتووێژانه ڕاستیان بۆ هه‌یه یان نا.\nله مانگی نۆ حکومه‌تی پاکسـتان گوتی ئاماده‌یه هه‌ل بڕه‌خسێنێت بۆ به‌رقه‌راربوونی ئاشـتی له‌گه‌ڵ میلیتانه‌کاندا.\nوڵاته یه‌کگرتووه‌کانی ئه‌مه‌ریکا که به ملیاران دۆلار کۆمه‌کی پاکسـتانی کردووه، پـێ‌ناچێت پـشـتیوانی له هه‌نگاوێـکی وه‌هادا بکات، له کاتێـکدا که تاڵیبانی پاکسـتان به کۆمه‌ڵێـکی تێرۆرسـتی داده‌نێت.\nمانگی ڕابردوو گوته‌بێژێـکی تاڵیبان و هه‌روه‌ها حکومه‌ت و له‌شـکری پاکسـتان ڕه‌تیانکرده‌وه که‌وا وتووێژ له نێوانیاندا ڕوویدابێت.\nوه‌زیری ناوخۆی پاکسـتان ڕه‌حمان مه‌لیک گوتوویه‌تی ده‌بێت ئه‌و کۆمه‌ڵه میلیتانه چه‌که‌کانی دابنێت به‌ر له‌وه‌ی ده‌ست به وتووێژ له‌گه‌ڵیدا بکرێت.


خواردنەوەی جامە ژەھرەکە، باشترین بڕیارە - ئاوێنه\nخواردنەوەی جامە ژەھرەکە، باشترین بڕیارە\nلەناو ئەو کەسانەی کە بانگەشە و لۆبیان بۆ ئەنجامدانی ڕێفراندۆم کرد، لەوانەیە بەندە پشکێکی ھێجگار زۆرم بەر بکەوێت. ئیتر چ لە ڕوی چاوپێکەوتنی ڕۆژنامەوانیەوە بێت یان گوتار نوسین و ئامرازەکانیتر. ھۆکاری ئەم تین و گەرم و گوڕیەش، بڕوای ھەمیشەیی و لەبن نەھاتومە بە مافی دامەزراندنی دەوڵەتی سەربەخۆی کوردستان وەک ھەموو میللەتانی جیھان. لەسەر ئەو خەبات و چالاکیە گەرم و گوڕەش، لە دادگای عێراقەوە ھەتا ئەمەریکا با بێمنەت بن و ھەر بڕیارێکم لەسەر دەر دەکەن با بیدەن. ھیچ شتێک لەوە خۆشتر نیە کە لەسەر مەبدەئی دەوڵەتی سەربەخۆی کوردستان دادگایی بکرێیت و سزای توند بدرێیت. ئینسان کە ھەنگاوی مەبدەێی نا، ئەبێت تەحەمولی ئەنجامەکانیشی بکات. بەڵام ھەتا مردن داوای لێبوردن لەکەس ناکەم لەبەر ئەوەی بڕوام بە سەربەخۆیی کوردستان ھەیە و لە ڕێفراندۆمدا بە بەڵێ دەنگم داوە.\nزۆر بەداخەو کە ئێستا دەبینین ھەندێک خەڵکی ھەل پەرست و کوڕی ڕۆژ، درێغی لە ھیچ گوتارێکی پڕو پووچ و نانیشتیمانی ناکەن بۆ ناشیرین کردنی ئامانجی دەوڵەتی سەربەخۆی کوردستان، کە ڕێفراندۆم ئالیاتە شەرعیە دیموکراسیەکەیەتی. لەوە سەیرتر ئەو نەفس نزمانەن، کە بە زەردەخەنەیەکەوە باس لە تاوانەکانی حەشدی شەعبی بەرامبەر بە گەلی کوردستان دەکەن کە لە ناوچەکانی دەرەوەی ئیدارەی ھەرێم ئەنجامیان داوە… وەک بڵێی زۆر بێشەرمانە تەبریر بۆ حەشدی شەعبی ئەھێننەوەو، دەیانەوێت وا لە خەڵکی کوردستانی بگەیەنن کە گوایا لە بنەڕەتدا حەشدی شەعبی زۆر شەریف وبێ تاوانن و، تاوانبار ئەو کەسانەن کە بە (بەڵێ) دەنگیان بە سەربەخۆیی کوردستان دا. واتە حەشدی شەعبی لە تۆڵەی ئەنجامدانی ڕێفراندۆمە بۆیە دەستدرێژی دەکاتە سەر ئافرەتی کورد و ماڵەکانمان بەتاڵان دەبات و دەیتەقێنێتەوە . ئەم جۆرە کەسانە، کە لە ئێستادا خۆیان لە خەڵکی کوردستان کردۆتە بیرمەندی سیاسی، بۆچونەکانیان بە ئەندازەی ئەو گروپە چەوتە تەبیعەت پیاوسالاریەی وڵاتانی خۆرئاوا بچووکە کە دەڵێن: ئەو ئافرەتانەی کە لە کۆمەڵگەدا دەستدرێژیان دەکرێتەسەر خەتای خۆیانە، چونکە تەنورەی کورت و پانتۆڵی تەسک لەبەر دەکەن!!! بە واتەیەکیتر پیاو مافی خۆیەتی دەستدرێژی بکاتە سەر ھەموو ئەو ئافرەتانەی کە تەنورە و پانتۆڵ لە پێ دەکەن… کە ئەم بۆچوونە خۆی لە خۆیدا کەم کردنەوەیە لە پێگەی پیاو. ھەروەھا بە شەرعی کردنی کردەوەی (ئیغتیساب)ە.\nڕێفراندۆم سەرکەوتنێکی گەورەی بەدەست ھێنا. ھۆکاری سەرەکی و تاکە ھۆکاری ئەم وەزعە ناھەموارەی کە ئێستا لە ئارادایە، تەنیا و تەنیا نەبوونی یەکڕیزیمان بوو لە پڕۆسەی ڕێفراندۆمدا. ھەروەک سەردەمی میرنشینەکانی ڕابوردوو، دوژمن ئەمجارەش خاڵی لاوازی ئێمەی دۆزیەوە و لەوێوە لێیداین…. کە ئەوەش خاڵی لێکترازان و دووبەرەکی بوو.\nحکومەتی ھەرێمی کوردستان لە ڕاگەیندراوێکیدا بە بەرواری ٢٠١٧/١٠/٢٤ پێشنیاری سڕکردنی ئاکامەکانی ڕیفراندۆم دەکات. لەم ساتەوەختە ھەستیارە تاریکەدا، ئازایانەترین و حەکیمانەترین بڕیار خواردنەوەی ئەم جامە ژەھرەیە. بۆیە دەستخۆشی لەو پێشنیارە دەکەین و پێویستە ھەموو لایەنە سیاسیەکان پشتیوانی لێ بکەن. لەئێستادا ھیچ ڕێگەچارەیەک بە ئەندازەی ئەم پێشنیارە عاقڵانە نیە.\nئەنجامەکانی ئەم ڕێفراندۆم لەگۆڕ نانرێت و ھەتا ھەتایە ئەمێنێت. ھەل و مەرجی سیاسی خۆرھەڵاتی ناوەڕاست و جیھان بە بەردەوام لە گۆڕانکاریدایە. گرنگ ئەوەیە جیھان گوێبیستی (بەڵێ)کەی خەڵکی کوردستان بوو. ئێستا کاتی دەربازبوونە لەم قەیرانە نیشتیمانیەو دەست لە ناو دەست ھەنگاونانی عاقڵانەیە بەرەو داھاتوویەک ڕوناک.


ڕونکردنەوەیەک لە حکومەتى هەرێمەوە لەبارەى بوونی سەربازگەى ئیسرائیلی لە هەولێر\n2019.08.31 - 16:28\nوتەبێژی حکومەتى هەرێم هەواڵی بوونی "سەربازگەیەکی ئیسرائیلی لە هەولێر کە گوایە لەلایەن ژەنەڕاڵێکی ژنەوە بەڕێوەدەبرێت دوورە لە ڕاستییەوە."\nجوتیار عادل، وتەبێژی حکومەتى هەرێم دەشڵێت، "حکومەتی هەرێمی کوردستان سەرلەبەری ئەم هەواڵە بێ بنەمایە رەتدەکاتەوە و پێمانوایە ئەمە تەنیا پروپاگەندەیەکی سیاسی بێ بەھایە و ئامانجی بەلاڕێدابردنی ڕاستییەکانە بۆ قازانج و دەستکەوتی شەخسی."\nلێدوانەکەى وتەبێژی هەرێم لە وەڵامی وتەکانى ئەکرەم کەعبی، سەرکردەى "بزوتنەوەى نوجەبا" بوو کە لە چاوپێکەوتنێکیدا ڕایگەیاند، "هاتنەناوەوەى ئیسرائیلییەکان بە پاسپۆرتی ساختەى ئەمریکییەکان بەڵگەیە لەسەر ئەوەى سەربازگەى ئیسرائیلی لە هەرێمی کوردستان هەیە."\nوتیشی، "عێراق لە ڕێگەى فڕۆکەى ئێف 35ەوە بۆردومان نەکراوە، بەڵکو لەڕێگەى فڕۆکەى بێفڕۆکەوانەوە بووە، ئیسرائیلییەکان بە پاسپۆرتی ساختەی ئەمریکییەوە هاتوونەتە عێراق و ئێمەش شوێنیان دەزانین لە بنکەى سەربازی عەین ئەسەد."\nڕاشیگەیاند، "چالاکێکی ئیسرائیلی بە پلەى ژەنەڕاڵ هاتووەتە عێراق و سەربازگەیەکی لە هەولێر هەیە."\nبە موبایل هەڕەشەى وەرگرتنی سەرانەى لە دوو پێشانگای ئۆتۆمبێل کرد بەڵام دەستگیرکرا\n2019.09.18 - 12:59\n2019.09.18 - 11:58\nشارەزایەک باس لە هۆکاری بەرزبوونەوەى پلەکانى گەرما دەکات سەرباری کۆتاییهاتنی چلەى هاوین\n2019.09.18 - 10:42\nوەبەرهێنان لە کەرتى گەشتوگوزارى هەرێم ژمارەیەکى پێوانەیی تۆمارکرد\n2019.09.18 - 09:15\nحکومەتى هەرێم بودجەى بۆ نۆژەنکردنەوەى رێگاوبانەکان تەرخان کرد\n2019.09.12 - 18:16\nلێدوانەکانى وتەبێژى حکومەتى هەرێم کاردانەوەى دروستکرد هەڕەشەى تۆڵەکردنەوە لە هەرێم دەکرێت\n2019.09.12 - 16:39\nحکومەتى هەرێم: عێراق قەرزارى هەرێمە و چاوەڕێى ڕێککەوتنین لەگەڵیدا\n2019.09.11 - 18:20\nناوەڕۆکى کۆبوونەوەکەى سەرۆکی حکومەتى هەرێم و سەرۆکى فراکسیۆنە کوردییەکان\n2019.09.08 - 18:59


چەند هەنگاوێک بۆ چۆنیەتی هەڵسوکەوت کردن لەگەڵ خوو پێوەگرتنی منداڵ بە دایك و باوكەوە\n217 جار خوێندراوەتەوە کات12:01 بەروار26-05-2019\nهۆگربوونی منداڵ بە دایک یان باوکەوە لە تەمەنی ۸ مانگی یەوە دەست پێ دەکات (هەندێكجار پێش ئەم تەمەنەش دەردەکەوێت) و تا تەمەنی ۱۸ مانگ بۆ ۲ ساڵی دەخایەنێت، دكتۆر تیشك محمد وەك پزیشكی پسپۆڕی نەخۆشییەكانی منداڵان و كۆرپە چەند هەنگاوێك وەك ڕێنمایی بۆ چارەسەری ئەم كێشەیە بۆ دایكان و باوكان ڕوون دەكاتەوە.\n1- ڕێگەبدە منداڵەکە بەگاگۆڵکێ لە ژورێکەوە بچێت بۆ ژورێکی ترو بەتەنیابێت ( مەچۆ بە دوایا) بۆ ماوەی ۱-۲ خولەک یان خۆت بچۆرە ژورێکی دیكە و 2 خولەک بەجێی بهێڵە و پاشان بانگی بکەو تێی بگەیەنە کە خۆت( دایک) لە کوێیت.\n2- منداڵەکەت لەباوەش بگرەو ماچی بکە کاتێک کە بەجێی دەهێڵیت، پێی بڵێ کە بۆ کوێ دەچیت و کەی دەگەڕێیتەوە( بۆ ئەو تەمەنەی کە لێت تێ دەگات).\n3- کاتێک دەچیتە دەرەوە، منداڵەکە بەجێ بهێڵەو زوو زوو مەگەڕێرەوە بۆ ئەوەی ماچێکی تری بکەیت ( چونکە وا لە مناڵەکە دەکات هەموو کات بە گریان داوای دایکی بکات).\n4- هەوڵ بدە لای ئەو کەسانە بەجێی بهێڵە کە منداڵەکە پێشتر ئاشنابووە پێیان ( باوک ، نەنک، پوور)، لەگەڵ دەم وچاوە ناسراوەکاندا تا ڕادەیەک دڵەڕاوکێکەی کەمترە.\n5- كاتێک ئەو کەسانەی کە منداڵەکە ئاشنابوە پێیان سەردانت دەکەن ، هەوڵ بدە مناڵەکە لەباوەش بگرن و لەگەڵ خۆتداو بەیەکەوە یاری بۆ بکەن ،بەمەش خێزانێکی گەورەتر بۆ منداڵە پێک دێت و هۆگربونەکەی تەنها بەیەک کەسەوە (دایک) کەمتر دەبێتەوە.\n6-لەکاتی گونجاودا بەجێی بهێڵە : تێربێت لە شیر ، یان لەخواردن و کەیف خۆش بێت.\n7- پێش بەجێهێشتنی مناڵەکە ، هەوڵ بدە سەرقاڵی بکەی بە یاریەک یان چالاکیەکەوە ( منداڵ هەیە تەنها لەگەڵ بوکەڵە شکاوەکەی یان بەتانیە کۆنەکەی کەیف خۆشە).\n8- لەکاتی بەجێهێشتنی منداڵەکەتدا هەوڵبدە لەسەرخۆو دڵ خۆش و رووت خۆش بێت و تەنانەت ئەگەر گریانیشت بۆهات پیشانی ئەوی مەیە چونکە کاریگەری لەسەر دەبێت.\n9- ئەگەر منداڵەکەت گریا پاش ئەوەی خستتە جێی نوستنەکەی ، ئەوا بچۆرەوە بۆلای و خۆت و منداڵەکەشت دڵنیا بکەرەوە کە هەمووشتێک باشە بەڵام پێویستە ئەم سەرلێدانانە کورت خایەن بێت تا منداڵەکەت فێرببێت کە بتوانێت بە تەنها خەوی لێ بکەوێ.


شەپۆلی کورتی ٧٥\nSunday, 03.13.2022, 1:32\nلە سەروبەندی ڕاپەڕینەکەی بەهاری ٩١دا، خەڵکی کەرکووکیش وەکو زۆربەی خەڵکی شارەکانی کوردستان خرۆشا بوون. هەر لە گەڵ ئازادکردنی ڕانیە، ئیتر رژێم کەوتنە حاڵەتی ئامادەباشی و نائارامی تەواوەوە لە کەرکووک.\nکوردی کەرکووک لە گەڵ ستەم و ڕق و خراپەکارییەکانی پیاوانی ڕژێم ڕاهاتبوو. بەڵام هەرگیز بەم شپرزەیی و ترسناکییەی ئەم جارە نەبوو. هەر بۆیە جیاواز لە شارەکانی دیکە چواردەوری کەرکووک گیرا و هەموو دەرچەکانی شار گیرا و رژێم کەوتە گرتنی گەنجی و پیر و پیاوی کورد. هەر ڕۆژەو دەیاندا بە سەر گەڕەک و کۆڵانێکدا و دەرچەکانیان ئەگرت و دەستیان ئەکرد بە گەڕان و پشکنین بە دوای گەور و بچووک ئەوەی کە دەستی چەکی بگرتایە دەگیرا. خەڵکەکە شۆک بووبوون سیمای ئەم پرۆسەیە زیاتر لە ئەنفال ئەچوو بەڵام ئەنفالی پیاوان.\nبە کوردی هەتا ئازادکردنی کەرکووک چەندین هەزار کەس گیران ڕووەو ئەو زیندانیە ڕەوانەکران کە کاتی خۆی ئەنفال کراوەکانیان تیا کۆئەکردەوە. هەموو ئەمانەش لە ژێر چاودێری ڕاستەوخۆی عەلی حەسەن مەجید ئەکران.\nلەو کاتانەدا دوو بانگەوازمان گوێ لێ دەبوو، لە لایەک پیاوانی ڕژێمەوە بە بڵندگۆ، گەڕەک و کۆڵانە کوردییەکان دەگەڕان و جاڕی قەدەغەی هاتووچۆیان دەدا و لەلایەکی دیکەش دەنگی چیا و باست لە ئێزگەی گەلی کوردستانەوەو لە سەر شەپۆلی کورتی ٧٥، هانی خەڵکیان ئەدا کە هەستن، ڕاپەڕن، هەندێ جاریش بە زمانی تورکمانیش بانگەوازی دەکرد (تورکمانلەر قاخن واتا تورکمانەکان هەستن).\nهەر لەو سەروبەندە ڕژێم زیاتر لە ٣٠ لاوی بێ گوناهی لە گەڕەکی شۆریجە دایە بەر دەستڕێژی گوولە بۆ چاوترساندنی خەڵکی.\nڕاپەڕین و پەلامارەکانی پێشمەرکە لە گەڕەکی ڕەحیماوا نزیک بوو بووەوە کە کەوتۆتە باکری کەرکوکەوە. بەندەش دانیشتووی گەڕەکی تەپەی مەلا عەبدوڵا بووم، کە دووەم گەڕەکی کوردییە و سنوری بە ڕەحیماواوەیە.\nشەوی ١٩/٢٠ی ئازار، هەتا دەهات دەنگی تەق و تۆق زیادی ئەکرد. جموجوڵ کەوتە ناو گەنجان و پیاوانی گەرەکی تەپپە و هەندێ چەک پەیدا کرا و پەلاماری بینای (نەهێشتنی تاوان)یان دا کە کەوتبووە نێوان ڕەحیماوا و تەپەوە، هەندێ بریندار هەبوون. بۆ ئێوارەکەی هێزێکی زۆری ئەمن و گاردی کۆماری چوادەوری تەپەیان گرت. گەنجێکی زۆریان لە گەڵ خۆیان برد و مێرد منداڵێکی کوردیان، کە لە ماڵە عەرەبێک شاردرابووەوە گرت کە فیشەک بە باڵێوە بوو. کە دواتر باوکەی ئەو ماڵە عەرەبەش بە دەستی پێشمەرگە کوژرا بە ناهەق. ئەو عەرەبەی گەرەکی تەپە لە هەر دوو جەژنەکە بوو. لای ڕژێم بەوە تۆمەتبار کرا کە برینداری شاردۆتەوە، لای پێشمەرگەش بەوەی کە برینداری ڕاودەست کردووە. ئەوە ئێوارەیە تەنکی ئاوی سەربان و تەنوربان و کولانە مریشکیش بۆ گەنج ئەگەڕان. بەندە و ئامۆزایەکم کە لە دەرگای ماڵەوەیان داین بە نیاز بووین لە ناو تاقی دیوارە ئەستورە لە بەرد و گەچ دروستکراوەکانی ماڵەکەمان خۆمان بشارینەوە و جل و کەل وپەلمان بدەن بە سەردا. دواتر ڕامان گۆڕی سەربانە و سەربان ڕامانکرد، لە سەربانەکانی ئەو بەرەوە تەقەیان لێکردین بەڵام بەرنەکەوتین. لە سەربانێکدا خۆمان حەشاردا تەقوتۆقی پێشمەرگە نزیک بووەوە و پاش ماوەیەک بێدەنگی، نە سەربان و نە کۆڵان کەسی پێوە نەما کش و مات. سەربانە و سەربان گەڕاینەوە ماڵەوە. نەنکم یادی بەخێر وتی ڕۆڵەکانم ئەو ماون بەس نەبوو لە تاقەکاندا خۆتان نەشاردەوە بە چەقۆی کلاشیکۆفەکانیان هەموو جل و بەرگی ناو تاقەکانیان کون کون کرد. دوای چەند کاتژمێرێک پێشمەرگە ڕژانە ناو کۆڵانەکان و ئەوەی ئەگریا ئەگریا و ئەوەی هەڵئەپەڕی هەڵئەپەڕی و ئەوەیشی خەریکی تاڵانی بوو هەڵمەتی ئەبرد. بۆ سبەینێ تووشی درواسێکمان بووم بە عەرەبانەی کرێکاری خەریک بوو لە تەپەوە برا بریندارەکەی کە ڕووداوەکەی دوێنێ پێوە بوو بوو، بگەیێنێتە نەخۆشخانەی کۆماری کە نزیکەی ٥ کم دوور بوو، یارمەتیم دان، تا لاندکرۆزێکی سەوزی شورتەمان لێ پەیدا بوو کە دوو پێشمەرگەی تیا بوو لە گەڵ سەربازێکی بریندار، عەڕبانەمان جێهێشت و لە گەڵ ئەوان سەرکەوتین. کۆپتەرەکانی ڕژێم بەردەوام بوون لە ڕۆکێت هاویشتن. لە پڕ ڕووە و ئێمە هاتن. پێشمەرگەکان ئۆۆمبیلەکەیان جێهێشت، بەندە و سەربازە بریندارەکە و دراوسێ بریندارەکە لە سەیارەکەدا ماینەوە. دوای ئەوەی کۆپتەرەکان خۆیان بەتاڵ کردەوە پێشمەرگەکان وتیان ڕۆکێتیان بۆ ئێمە هاویشت بەڵام کەوتە ئاوەکەی خاسەوە واتا ٢٠٠ مەترێک ئەولای ئێمە. گەیشتینە نەخۆشخانەی کۆماری لە دەرگای حەوشەوە جەنازە و بریندار بوو تا ژووری نەشتەرگەری. ئیتر من ئەو دراوسێیەم بەجێ هێشت و گەڕامەوە بۆ ماڵەوە. خاڵم لە سلێمانییەوە هاتبوو بۆ هەواڵ پڕسین، بۆ منێکی ١٧ ساڵ ئەو ١٥ڕۆژەی پێش گەیشتنی پێشمەرگە زۆر بوو. چوون بۆ سلێمانی وەکو پشوویەک وا بوو. خاڵەکانم لە بەکرەجۆ دوکانی چاککردنی ڕادیۆ و تەسجیل و تەلەفزیۆنیان هەبوو، هیج شتێک لەو ڕۆژانەدا هێندەی ڕادیۆی قیسارەی یەک مەوجی گرنگ نەبوو کە هەتبێ. هەرچەندە ڕادیۆی قیسارەی یەک مەوجی بۆ ئەوە نەدەشیا کە شەپۆلی کورتی ٧٥ی پێ وەربگیرێت، بەڵام خاڵەکانم ڕادیۆکەیان ئەکردەوە و وایەرێکی ئەنتێنی دەوری خەلوزەکەی ناو ڕادیۆکەیان لێدەکردەوە، ڕادیۆکە لە شەپۆلی MW مامناوەندەوە دەگۆڕا بۆ شەپۆلی SW کورت و ئێزگەکەی وەردەگرت. ڕۆژانە دەیان ڕادیۆیان بۆ ئەو ڕەش و ڕووتەی گەڕەکی بەکرەجۆ وا لێدەکرد. ئەو دەم خەڵکی ئەو ڕادیۆیەی دەپەرست تا گوێی لە ئاگادارییەکان بێت کە چیا و باست حەمەغەریب و ئەوانی دکە بە گوێیاندا دەداین، یان لە گەڵ هەر سەرکەوتنێک بە گۆرانی گەلە و گەلەی ناسری ڕەزازێ دڵخۆشیان ئەکردین. بەڵام دوای ٣١ ساڵ لەو مێژووە کاک باست حەمە غەریب لە پۆستێکدا لە پەیجەکەی خۆی لە فیس بووک داوا دەکات هەر وەکو ڕۆژی ژنان و ڕۆژی ئاڵا و جلی کوردی، ڕۆژێکیش بۆ ویژدان و ڕاستی و مووچە و ڕۆژێکیش بۆ تەریق بوونەوە دابنرێ خراپ نیە. لە پۆستێکی دیکەی برادەرێکیش هاتووە ئاگادارییەک لە زمناکۆوە بۆ ئازاد ١٧٦٠، تکایە کەسی کە ئاگادار مەکەرەوە برادەران حەیا و شەرەفیان بردین.


یاسای هەڵبژاردنی پەرلەمانی عیراق جارێكیتر هەموار كرایەوە - Kirkuknow\nیاسای هەڵبژاردنی پەرلەمانی عیراق جارێكیتر هەموار كرایەوە\nبەغدا، 2017، كۆبوونەوەیەكی ئەنجومەنی نوێنەرانی عیراق فۆتۆ: راگەیاندنی ئەنجومەنی نوێنەران\nیاسای هەڵبژاردنی ئەنجومەنی نوێنەرانی عیراق، جارێكیتر هەموار كرایەوە و لە چوارچێوەی گۆڕانكارییەكاندا، رێگە بە هەڵگرانی بڕوانامەی ئامادەیی دەدات ببنە كاندید بۆ هەڵبژاردنی داهاتووی پەرلەمان.\nپەرلەمانی عیراق لە دانیشتنی ئەمڕۆ یەكشەممە 11-2دا، بە زۆرینەی دەنگ هەمواری دووەمی یاسای ئەنجومەنی نوێنەرانی پەسەند كرد، ئەوەش لەسەر داوای كۆمسیۆن و بەشێك لە پەرلەمانتاران بۆ جێگیركردنی چەند گۆڕانكارییەك.\nبەپێی دەقی هەمواری دوەمی یاساكە بۆ هەڵبژاردنی داهاتووی پەرلەمانی عیراق، رێگە دەدرێت لەسەدا 20ی كاندیدی لیستەكان لە هەڵگرانی بڕوانامەی ئامادەیی بن، ئەوەش لەكاتێكدایە پێشتر و لە هەمواری یەكەمدا بڕیاردرابوو تەنیا هەڵگرانی بڕوانامەی بەكالۆریۆس مافی كاندیدبونیان هەبێت.\nلە گۆڕانكارییەكی تری هەمواری یاساكەدا، ژمارەیەكی كوردسییەكانی پەرلەمانی عیراق لە 328وە زیاد كراوە بۆ 329 كورسی، بەهۆی تەرخانكردنی كورسییەكانی كۆتا لە پارێزگای واست بۆ كوردانی فەیلی، بەوەش كۆتا لە هەڵبژاردنی داهاتودا 9 كورسییان دەبێت.\nبەشێكی تری هەموارەكە تایبەت بە رێكارەكانی كۆمسیۆن بۆ بەرێوەبردنی هەڵبژاردن و باس لەوەشكراوە، هەڵبژاردنی ئەنجومەنی پارێزگاكان لە هەمان وادەی پەرلەماندا بەرێوەناچێت و كاتێكی تری بۆ دیاریدەكرێت، بە مەرجێك لە شەش مانگی تێنەپەڕێت.\nلە 22ی مانگی رابردووش، پەرلەمان هەمواری یەكەمی یاسای هەڵبژاردنی ئەنجومەنی نوێنەرانی پەسەند كرد و تێیدا لەگەڵ زنجیرەیەك گۆڕانكاریدا، وادەی 12-5ی ئەمساڵی بۆ بەرێوەچوونی پرۆسەكە جێگیركرد.\nلە هەڵبژاردنی پەرلەمانی عیراق، زیاتر لە 200 حزب و هاوپەیمانی كێبڕكێی بەدەستهێنانی 329 كورسی دەكەن، كە بە سەر پارێزگاكاندا دابەشكراوە و لە سەرتاسەری وڵاتدا، 24 ملیۆن كەس مافی دەنگدانیان هەیە.


بڕیارە سبەینێ سەرۆكایەتی پەرلەمان و سەرۆكی فراكسیۆنەكان لەگەڵ شاندى دانوستانکارى هەرێم کۆبنەوە بۆ تاوتوێکردنى چەند پرسێک کە یەکێکیان لێبڕینى موچەیە.\nبەپێی تەلەفزیۆنى فەرمى یەکێتى، زیاد جەبار سەرۆكی فراكسیۆنی یەكێتی کە هاوکات سەرۆکى لیژنەى دارایی پەرلەمانە رایگەیاندووە، کۆبوونەوەکە کاتژمێر ١١ ى پێش نیوەرۆ بەڕێوەدەچێت و چوار تەوەر تاوتوێدەکرێت.\nرونیشیکردووەتەوە، تەوەرەکان بریتین لە، وردەكاری رێكەوتنی نێوان هەرێم و عیراق لەبارەی بودجە، لێبڕین و دابەشكردنی مووچە، پشكی هەرێم لە بودجە و كاتی رەوانەكردنی بودجەی هەرێم بۆ پەرلەمان.\nلەدواى پەسەندکردنى بودجەى عێراقەوە، چارەنوسى لێبڕینى موچە بەگەرمى باسى لێوەدەکرێت، بەتایبەت کە پێشتر لابردنى لێبڕین بەسترابووەوە بە پەسەندکردنى یاساکەوە.\nوتەبێژی حکومەتی هەرێمی کوردستان دوێنێ ڕایگەیاند، موچە لەکاتی خۆیدا دابەش دەکرێت، بەڵام دیارنییە لێبڕین بەردەوام دەبێت یاخود نا و بۆ ئەم مانگە بەدیارناکەوێت.\nجوتیار عادل، لە بەرنامەیەکی تەلەفزیۆنیدا بە ڕووداوی ڕاگەیاند "سەرکەوتوو بووین لەوەی مەلەفی نەوتمان رادەستی بەغدا نەکرد".\nلەبارەی بڕی لێبڕینی موچەشەوە، وتەبێژی حکومەت ئاماژەی بەوەکرد، "مەسەلەی تەمویلکردن یان لێبڕینی موچە بۆ موچەی داهاتوو بەدیار ناکەوێت تاوەکو ئەم لیژنانە دانەنیشن و بە تەواوتی نەزانن وردەکارییەکان چۆنن."\nئەوەشی خستووەتەڕوو، " پێویستە ئەوەش ڕوونبێتەوە کە ئەو بڕە پارەیەی کە شایستەی حکومەتی هەرێم و خەڵکی هەرێمە چۆن دەدرێت، هەمووی بەسەر یەکەوە دەدرێت، ئایا چەند دەدرێت؟ ئەو پرسەش پرسێکی کاتییە، پێموایە لە چەند رۆژی داهاتوو ئەو رێژەیە دەستنیشان بکرێت".\nبەپێی یاساى بودجەى عێراق، پشکى هەرێم نزیکەى 12 ترلیۆن دینارە، لە بەرانبەر پابەندبوونى هەرێم بە رادەستکردنى 250 هەزار بەرمیل نەوتى ڕۆژانە بە نرخى سۆمۆ، لەگەڵ نیوەى داهاتە فیدراڵییەکانى باج و گومرگ و خاڵە سنورییەکان.\nحکومەتى هەرێم کە لە شوباتى ئەمساڵەوە بەلێبڕینى 21% موچە دابەش دەکات، بۆ دابەشکردنى موچەى بێ لێبڕین پێویستى بە نزیکەى 900 ملیار دینارە، بەڵام بەتەواوى دیار نییە دواى پابەندبوونەکانى بە بودجەى عێراق چەندى پارە بۆ دەمێنێتەوە.\nهەفتەى رابردوو لیژنەى دارایی پەرلەمانى کوردستان دوو ئەگەرى بۆ لێبڕینى موچەى فەرمانبەران تاوتوێکرد و پێشبینى بەردەوامى لێبڕینى کرد بەڵام بەڕێژەیەکى کەمتر.\nئەرشەد حسێن، ئەندامى لیژنەى دارایی پەرلەمانى کوردستان رۆژى چوارشەممە بە "ناس کورد" ى راگەیاند، ئەوان پێیانوایە دوو ئەگەر هەیە بۆ پرسی لێبڕینى موچە، کە یەکێکیان پەیوەندیدارە بە ناردنى تەواوى پشکى هەرێم بەپێی بودجەى عێراق، یاخود جێبەجێنەکردنى یاساکە و نەناردنى هیچ بڕە پارەیەک بۆ هەرێم.\nئەرشەد حسێن پێشبینی کرد لە هەردوو ئەگەرەکەدا لێبڕینى موچە بمێنێت بەڵام ڕێژەکەى کەمبکرێتەوە، هەرچەندە جەختیکردەوە کە ئەوان لەگەڵ ئەوەدا لێبڕین نەمێنێت.\nگۆڕان پەیامێکی لەبارەی ’’لابردنی لێبڕینی موچە’’ بڵاوکردەوە\n2021.04.05 - 08:59


خولی ئەمریکی - نیویۆرک رب. vs فێلادێلفیا یونیۆن - Soccer - Yariga - Results, fixtures, tables and statistics\nسپۆرتین کانساس ستی vs. نیو ئینگلاند کۆلۆرادۆ ڕاپیدس vs. New York City ڕیاڵ ساڵت لەیک vs. پۆڵاتلاند تیمبێرس لۆس ئانجێلێس گالاکسی vs. تۆرۆنتۆ ئێف سی ئێرسکواکس vs. هۆوستن داینامۆ نیویۆرک رب. vs. فێلادێلفیا یونیۆن Atlanta United vs. لۆس ئانجێلێس گالاکسی تۆرۆنتۆ ئێف سی vs. مۆنتێریال ئیمپاکت New York City vs. هۆوستن داینامۆ نیو ئینگلاند vs. تۆرۆنتۆ ئێف سی\nنیویۆرک رب. vs فێلادێلفیا یونیۆن 0-0\n'66 بۆ B. Wright-Phillips\n'58 بۆ س. کلیستان\n'65 بۆ J. Simpson\n'46 بۆ W. Creavalle\n'75 بۆ T. Adams\n'88 بۆ R. Gaddis\n'46 بۆ Ilsinho\n'58 بۆ M. Keita\n'65 بۆ M. Epps\n'66 بۆ D. Etienne\n'75 بۆ G. Verón\n'88 بۆ Fabinho\n4 T. Adams بۆ G. Verón 75'\n16 س. کلیستان بۆ M. Keita 58'\n99 B. Wright-Phillips بۆ D. Etienne 66'\n2 W. Creavalle بۆ Ilsinho 46'\n27 J. Simpson بۆ M. Epps 65'\n28 R. Gaddis بۆ Fabinho 88'


شه‌ماڵ له سه‌ر لێوی خاتوون – Denegkan\nbyئه‌حمه‌دی مه‌لا\tDecember 31, 2010\tئەدەب\nبه به‌رده‌م ماڵماندا ئاوێکی شله‌تێنی به‌هاران کۆشکه‌کانی سه‌ده‌ی ناوه‌ندیش پڕ ئاواز. له بالکۆنه به‌رزه‌کانه‌وه لاوانه‌ی سه‌نتوور تێکه‌ڵ به ره‌نگی ئێواران، له سه‌ر کراسی ئاودامان په‌ڵه‌ی دروست ده‌کرد. جیا نه‌ده‌بوونه‌وه جوانیی و شه‌ماڵێک له سه‌ر لێوی خاتوون موچڕک و ئۆخژنی ده‌به‌خه‌شییه دونیا.\nبه به‌رده‌م ماڵماندا\nپه‌ڵه هه‌وری ئێواران\nساباتێک بوو بۆ رامووسان\nئاوازێک تازه بێده‌نگیی جێهێشتبوو\nقۆزاغه مه‌زنه‌که‌ی خه‌ڵوه‌ت\nئاگردانی رۆح و کوانووی شه‌هوه‌ت بوو\nتازه توولی نه‌زاکه‌تی له‌به‌ر داکه‌نرابوو\nچۆڕاوگه‌ی به‌ستبوو چلووره\nده‌گه‌یشته‌وه بناره‌کانی ئه‌به‌دییه‌ت.\nده‌گه‌یشتنه‌وه سه‌ر شانم\nگمه و فوغانی زوله‌یخا\nوه‌ک هه‌ناری حه‌سره‌ت\nهه‌تاو ئاڵ ده‌بوو\nله سه‌ر ئاوینه‌کانی ئاره‌زوو\nوه‌ک په‌یکه‌ری نمه‌ک هه‌ڵده‌نیشتن.\nبه به‌رده‌م ماڵمانه‌وه\nبۆ جووتبوونی سایه و سه‌دا\nته‌م و ریشاڵی زیوی هه‌ڵوه‌ریو.\nتیغ هه‌ر هه‌نده‌ی عیشق چرووسکه‌ی ده‌هات\nغه‌مه رنگ مێتاڵه‌کانی منیش\nهه‌ر هه‌نده‌ی به‌هار\nحه‌زیان تیا کرۆشکه‌ی ده‌دا\nفیچقه‌ی ده‌کرد ئازادی\nرچه‌کانی به‌هه‌شتی لێ ده‌شاردینه‌وه.\nبه هه‌موو ماناو ئاراسته‌کانی\nله‌ش و شه‌وه‌کانی لێوه‌رده‌چه‌رخاندین\nبه ده‌روازه‌کانی هه‌تاهه‌تایی\nله حه‌ژمه‌تان ده‌بووه دوو\nله به‌ر هه‌تاوی کوێره‌وه‌ری هیشک ده‌بووه‌وه\nئاسته هه‌ره نزمه‌کانی بیرچوونه‌وه.\nچۆڕه‌ی ده‌هات ئاوێکی شله‌تێن\nله سه‌ر بێزاریمان کرۆشکی ده‌دا\nجه‌سته‌ی به گسکێ\nبه‌ره‌و ئاقاره‌کانی فه‌نا\nهێور هێور ده‌ماڵی\nقه‌راغ گۆفه‌که‌کانی جیهان.\nPrevious پێنج شیعری محه‌مه‌د كوردۆ\nNext كه‌لتوری به‌جیهانیبوون


مرگی سەیرەسەمەرەی "هیراکلیتووس"\n29/12/2019 04:05 PM\nفەیلەسووفی یۆنانی هیراکلیتووس، نازناوی سەیرەسەمەرەی هەبوو. تاقمێک پێیان ئەگوت "تاریک"، چون بیروڕای گوماناوی هەبوو، دەستەیەک پێیان ئەگوت "فەیلەسووفی خەمبار" چونکە حاڵەتێکی مالیخولیایی بوو. هیراکلیتووس بەهۆی قسە سەرنجڕاکێشەکانیەوە ناوبانگی هەبوو. ئەو ئەیگوت ناکرێ دوو جار لە رووبارێکەوە تێپەڕ بیت. ئاو بەردەوام لە جووڵانەوەدایە. کەوابوو کاتێک بۆ جاری دووەم قاچ بخەیتە رووبارێکەوە، ئاوەکان گۆڕاون.\nچیرۆکی مەرگی ئەم بیرمەندە گەورەیە زۆر سەیروسەمەرەیە. هیراکلیتووس حەزی لە هاونشینی مرۆڤەکان نەبوو و هەر بۆیە بەرەو شاخەکان رای ئەکرد. هیراکلیتووس گیاوگژی ئەخوارد و ئەمەش بووە هۆی ئەوەی تووشی نەخۆشی ببێت و بڕیاریدا بگەڕێتەوە بۆ شار. یەکێک لە چارەسەرەکان بۆ ئەم نەخۆشییە ئەوە بوو کە خۆی پەیناوی بکات بۆ ئەوەی ژەهرەکان لە جەستەی بڕۆنە دەرەوە.\nئالێرەدا بوو کە هەموو شتێک ئاڵۆز و ناروون بوو. سێ بیروبۆچوون سەبارەت بە مەرگی هیراکلیتووس لەئارادایە. هەندێک ئەڵێن لەژێر ئەو گشتە پەینەدا خنکاوە، تاقمێک ئەڵێن هیرالکلیتووس بەهۆی مانەوەی لەژێر تیشکی خۆردا بۆ ئەوەی پەینەکان وشک ببنەوە گیانی لەدەست داوە. دەستەیەکیش ئەڵێن کە جەستەی وەها بە پەین داپۆشرابوو کە دیار نەبوو و هەر بۆیە سەگ قەپی لێ گرتووە و خواردوویەتی.\nدوایین بۆچوون مشتومڕی دروست کرد. ئایا سەگ حەزی لە خواردنی پەینی مانگایە؟ ئەم پرسە لەگەڵ عەقڵ ناگونجێت، بەڵام لەڕاپۆرتی مەرگی هیراکلیتووسدا پەیوەندییەکی سەرنجڕاکێش سەبارەت بە بیروبۆچوونەکانی هیراکلیتووس و ئەم چیرۆکە ئەبیندرێت. بۆ نموونه ئەو گوتبووی :تەرمەکان بەنسبەت پەین بایەخی زیاترە بۆ گواستنەوە.\nهیراکلیتووس لە پزیشکان بێزار بوو و ئەم چەشنە مەرگە سەیرەسەمەرەیە تانە و تەشەرێک بوو بۆ ئەم تاقمە. ئەو لە شوێنێکی دیکەدا ئەڵێ: سەگ بە کەسێک ئەوەڕێ کە نەیناسێت. ئەکرێ ئەم قسەیە بەم جۆرەش بخوێنینەوە کە سەگ کەسی نەناسیاو ئەخۆن، چونکە ئەو بڕیاری دابوو خۆی لەژێر پەینەکاندا حەشار بدات. هەروەها سزای لەتوکوت بوون لەلایەن سەگەوە بەسەر کەسێکدا ئەسەپا کە دژایەتی دین و ئایینیان ئەکرد.\nئەم فەیلەسووفە یۆنانییە بەهۆی ئەوەی لەخەڵک بێزار بوو دوژمنێکی یەکجار زۆری هەبوو و پاش مەرگی زۆربەی قسه و وانەکانیان بەلاڕێدا برد.\nنیشتمان: دوولاگری پیرۆزكراو وقێزەونكراو - بێكەس بەنموونە -\nهۆكاری قه‌ڵه‌وی ورگ و شێوازی چاره‌سه‌ری\nسووده گرنگه‌كانی خه‌یار\nجیاوازی هێلكه‌ی قاوه‌یی و سپی\nخەبات لە بناغەوە-بەشی دووەم\n7/31/2021 2:37:00 PM\nخەبات لە بناغەوە-بەشی یەکەم\n7/29/2021 4:44:00 PM\nمارتین لوتەرکینگ - خەبات بۆ مافی یەکسان (بەشی دووەم)\n7/28/2021 3:44:00 PM\nمارتین لوتەرکینگ - خەبات بۆ مافی یەکسان (بەشی یەکەم)\n7/27/2021 7:38:00 PM


2018-03-07 12:01 162 جار بینراوە کۆمێنت\nچەند سەرنج و تێبینییەكی برایانە‌و دۆستانە‌و هێمنانە لەسەر ئەو گلەیی و گازندانەی لەیاسای چاكسازی لەخانەنشینی و مووچە‌و دەرماڵە‌و ئیمتیازاتەكان هەن.\nیەكەم: هەموو مرۆڤێك مافی خۆیەتی بژێویی ژیانی دەستەبەر بكرێت‌و شكۆمەند‌و شەرەفمەندانە بژی، ئەمەش ئەركی حكومەتی ئەو وڵاتەیە ئەو كەش‌و هەوایەی بۆ دابین بكات.\nدووەم: فەرمانبەران‌و مووچەخۆران‌و خانەنشینان‌و هەموو ئەو كەسانەی تر كە لە هەرێم، موچە یان خانەنشینی یان مینحەیان هەیە، بەپێی یاسا مافی خۆیانە داوا‌و گلەیی‌و گازندەیان لەحكومەتەكەی خۆیان هەبێ لەسەر كەمی موچەكەیان، یان دواكەوتنی موچەكەیان یان لێبڕینی موچەكەیان.\nسێهەم: لەهەموو وڵاتە بەرقەرار‌و لەسەرپێ وەستاوو پشتبەستوو بە یاساكان، دادپەروەری لە موچە‌و خانەنشینیدا هەیە، بەشێوەیەك كەس گلەیی لە بەختی خۆی نییە، ئەمەش لەقەدەر بەهێزی یان بێهێزیی ئابووری ئەو وڵاتە رێكخراوە‌و دیقەت لەو مەسەلەیەدا كراوە.\nچوارەم: بەداخەوە لەبەر كۆمەڵێك هۆكار حكومەتی هەرێمی كوردستان وەك پێویست خاڵی سێهەمی جێبەجێنەكردووە، ئەگەرچی سیمای رێكخستنی موچە‌و دۆزینەوەی سیستمێكی گونجاو بۆ موچە‌و ئیمتیازاتی كەس‌وكاری شەهیدان‌و قوربانیانی كیمیایی‌و ئەنفال‌و زیندانیانی سیاسی‌و پێشمەرگە دێرینەكان لەپاش ساڵی 2005 تاكو كۆتایی 2013 خەریك بوو دەردەكەوت‌و تاڕادەیەك هەندێك گرفت كە لەو رووەوە هەبوون، بەرەو چارەسەر دەچوون.\nپێنجەم: من وەكو هاووڵاتییەكی ئەم هەرێمی كوردستانە، پێشنیاز بۆ بەڕێز سەرۆكایەتی پەرلەمانی كوردستان دەكەم یاسای چاكسازی لە خانەنشینی‌و موچە‌و دەرماڵە‌و ئیمتیازەكان ئیمزا نەكات و بیگێڕێتەوە بۆ نێو دانیشتنێكی تایبەتی پەرلەمان‌و ئەو مادەیەی كە ئەو هەموو هەڵڵایەی لەسەرە لەیاساکەدا كە بە بڕوای من لە خراپی باش وردنەكردنەوەی بۆ خەڵك‌و چەند هۆكارێكی تر، كە دوایی دێمە سەری گەیشتۆتە ئەو حاڵەتە، لەڕێی پێشكەشكردنی هەمواركردنێكەوە، ئەو ماددەیە لاببرێ بەتایبەت ئەوەی پەیوەستە بە موچەی خانەنشینی پەرلەمانەوە بەڵكو قەیرانی دارایی هەرێم بەبڕینی خانەنشینی ئەو ژمارە پەرلەمانتارە خانەنشینە چارەسەر بێ. لەراستیشدا حكومەتی هەرێم نەدەبوو ئەو یاسایە بەو شێوەیە بنێرێت‌و نەشدەبوو پەرلەمان قبوڵی بكردایە، ئەو یاسایە دەبوو بەیەك بڕیار‌و دوو یاسای جیا بنێردرایە، بڕیارەكە بۆ بڕینی خانەنشینی نایاسایی بوایە‌و یاسایەكیش بۆ رێكخستنەوەی موچە‌و خانەنشینی پەرلەمان و یاسایەکیش بۆ بابەتەکانی تر. یان ئەوەی پەیوەست بوو بە خانەنشینی نایاسایی، دەبوو حکومەت هەرخۆی بە بڕیارێک هەڵیبوەشاندایەتەوە، چونکە لەبنەڕەتدا ئەوە بە بڕیاری خۆی کراوە.\nشەشەم: بەداخەوە لە ساڵی 2008ەوە تاكو ئێستا، بەبەرنامە‌و مەبەست هەوڵی بەردەوام لە ئارادایە بۆ شكاندنی شكۆی دام‌و دەزگا رەسمییەكانی ئەم هەرێمە لەسەر هەموو ئاستەكان، بەتایبەت پەرلەمان‌و پەرلەمانتارانیش موچە‌و خانەنشینی پەرلەمانیش باشترین دەروازە بووە بۆ ئەو شكاندن‌و سوككردنە.\nحەوتەم: پێم باشە‌و پێشم خۆشە هەندێ روونكردنەوە‌و زانیاری بخەمە بەردەم خوێنەرانی بەڕێز‌و ئازیزی كوردستانی نوێ بە ئومێدی بەرچاوڕوونی زیاتر‌و رەواندنەوەی بەشێك لەو تەم‌ومژ‌و بەلاڕێدابردنانەی كە لە ماوەی رابردودا لەم رووەوە هەن:\nأ/پەرلەمانی كوردستان تائێستا چوار خولی تێپەڕاندووە، لەم چوار خولەدا:\n1-ژمارەیەك خوشك‌و برای پەرلەمانتار دوبارەبونەتەوە، یانی بۆ دوو خول ئەندام پەرلەمان بوون.\n2-لە خولی یەكەمدا، ژمارەیەكی زۆر لە ئەندامی م.س‌و سەركردایەتی ی.ن.ك‌و پارتی دیموكراتی كوردستان، ئەندام پەرلەمان بوون. دواتر بەشێكی زۆری ئەو بەڕێزانە پلە‌و پۆستی حكومەتیان وەرگرت لە هەرێم‌و بەغدا، یانی وەك خانەنشینی لە كۆڵ پەرلەمان بونەوە، هەروا ئەم حاڵەتە لەخولەکانی تریشدا کەمتر هەبوو.\n3-لەهەموو خولەكاندا ژمارەیەكی زۆر لەپەرلەمانتارانی بەڕێز خاوەن دكتۆرا‌و ماستەر بوون‌و زۆربەشیان مامۆستای زانكۆ‌و پەیمانگاكان بوون، ئەوانە گەر لەسەر پەرلەمانتارییەكەشیان خانەنشین نەبن، ئەوا لەسەر وەزیفە حكومییە كۆنەكەیان مافی خۆیانە خانەنشین بن.\n4-ژمارەیەكی بەرچاوی پەرلەمانتارانی هەر چوار خولەكە، بەڕێوەبەری گشتی، بەڕێوەبەر، فەرمانبەر بوون، یانی هەموو ئەوانە، مافی یاسایی خۆیان هەیە وەك خاوەن وەزیفە خانەنشین بن گەر خانەنشینی پەرلەمانیش نەبن.\n5-ژمارەیەك لەپەرلەمانتارانی هەر چوار خولەكە، پێشمەرگەی دێرینن لەهەموو حیزبەكان، ئەو بەڕێزانە خانەنشینی پەرلەمانیش نەبن، بەپێی یاسای ئیمتیازاتی پێشمەرگە، مافی خانەنشینییان هەیە.\n6-بەوپێیە ژمارەیەكی كەم دەمێنێتەوە كە وەك پەرلەمانتار خانەنشین بن.\n7-بەپێی ئەو شەش خاڵەی پێشەوە، ژمارەیەكی كەم لە چوار خولەكە ئەمێنێت كە خانەنشین نەكرێن گەر یاسای خانەنشینی پەرلەمانتاران نەمێنێت وەك منیش داوام كردووە، ئەوانی تر بەشێوەیەك لە شێوەكان لەو وەزیفانەی تری خۆیان یان بەپێی هەندێ یاسای تری بەركار لە هەرێم، وەزیفەی حكومەتی هەرێمە موچەی خانەنشینیان بداتێ، یانی حكومەت هەر دەبێ ئەو بڕە پارەیە سەرف بكات.\nب/هەندێك نموونەی پەرلەمانتارانی دنیا تەنیا بۆ بەرچاوڕوونی‌و هیچی تر:\n-موچەی پەرلەمانتاری سویسرا ساڵانە 60100 یۆرۆ لەگەڵ پەنجا هەزار یۆرۆ بۆ مەسروفی هاتوچۆ، مانەوە، كرێ خانوو، تەلەفۆن، خواردن. پەرلەمانتار دەتوانێ جگە لە كارەكەی خۆی كارێكی تر بكات بە مەرجێ 50%ی كاتی خۆی بۆ پەرلەمان تەرخان بكات و ئەندامی ئەنجومەنی پیران دەبێ 70%ی كاتی خۆی بۆ پەرلەمان بێ. جگە لە موچەكەی بۆ هەر دانیشتنێك 440 فرەنكی سویسری وەردەگرێ.\n-موچەی پەرلەمانتاری ئوردن 3800 دۆلارە. پارەی كرێ خانوو و میوانداری‌و تەلەفۆن‌و هەندێ مەسرەفی تری بەجیا دەدرێتێ، ساڵانە هەر پەرلەمانتارێك 5 فیزای حەجی دەدرێتێ. بۆ هەر پەرلەمانتارێك بڕێك پارەی بۆ تەرخان دەكرێت تاكو بیدات بە ژمارەیەك خوێندكار بۆ خوێندنی زانکۆ.\n-موچەی پەرلەمانتاری فەلەستین 3000 دۆلارە، بۆ یەك جاریش سەرۆك‌و ئەندام بڕی 15 هەزار دۆلار وەردەگرن.\n-مەغریب موچەی پەرلەمانتار 5300 دۆلارە‌و خانەنشینان 900 دۆلار.\n-سوید موچەی پەرلەمانتار 7300 دۆلارە، سەرۆك پەرلەمان 160000 كرۆن وەردەگرێ‌و وەك موچەی سەرۆك وەزیران، موچەی سەرۆك لیژنەكان 20%ی موچەكەیانی دەچێتە سەر.\n-تونس موچەی پەرلەمانتار 9000 دۆلار.\n-سعودیە ساڵانە 64 هەزار دۆلارە.\n-توركیا 4400 دۆلار جگە لەپارەی هاتوچۆ‌و پەیوەندی‌و مانەوە‌و كرێ خانوو.\n-ئێران 2000 دۆلار.\n-میسر 11 هەزار جنیە، بۆ هەر دانیشتنێكیش 150 جنیە‌و بۆ دانیشتنی لیژنەكانیش 75 جنیە.\n-ئیتالیا 165 هەزار یۆرۆ ساڵانە جگە لە مەسرەفی هاتوچۆ‌و مانەوە لە ئوتێل‌و موخەسەساتی خواردن.\n-فەرەنسا 85200 یۆرۆ موچەی ساڵانە، جگە لە بڕی 70 هەزار یۆرۆی تر پارەی مەسرەفی ترە دەدرێتە پەرلەمانتار، ئەمە جگە لەوەی بێبەرامبەر سواری شەمەندۆفێر دەبێ‌و بێبەرامبەر بۆی هەیە 80 سەفەری ناوخۆی فەرەنسا بە فرۆكە بكات.\n-موچەی پەرلەمانتاری بەریتانیا 93 هەزار یۆرۆ، جگە لە 14500 یۆرۆی تر بۆ مەسرەفی جۆراوجۆری تر، جگە لە دابینكردنی ئامرازی هاتوچۆ‌و خانوو بۆ مانەوە.\n-ئەندامی ئەنجومەنی پیران‌و ئەنجومەنی نوێنەرانی ئەمریكا 153 یۆرۆیە ساڵانە، جگە لە مەسرەفی هاتوچۆ‌و خواردن‌و مانەوە، هەندێك جار كۆی مەسرەفی پەرلەمانتاری ئەمریكا دەگاتە نزیكەی یەك ملیۆن یۆرۆ. ئەمە لەكاتێكدایە ئەندامانی كۆنگرێس ئەنجومەنی نوێنەرانی ئەمریكا هەموویان ملیۆنێرن، ئەگەر ملیاردێریش نەبن.\n-موچەی پەرلەمانتاری كوێت نابێ لە 5 هەزار دیناری كوێتی كەمتر بێ. هەر ئەندامێك بۆی هەیە پێنج كەس لە سكرتاریەتەكەی دامەزرێنێ‌و بەكارهێنانی تەلەفۆن بێبەرامبەرە، سەرۆك‌و جێگری پەرلەمان 50% داشكاندنیان بۆ دەكرێت بۆ بلیتی سەفەر.\n-موچەی ئەندام پەرلەمانی ئەوروپا 149316 هەزار یۆرۆیە ساڵانە، هەروا بۆ هەر دانیشتنێكیش 306 یۆرۆ وەردەگرن.\n-موچەی ئەندام پەرلەمانی ئیسپانیا 33756 یۆرۆیە، ساڵانە.\n-موچەی ئەندام پەرلەمانی پورتوگال 44200 یۆرۆیە، ساڵانە.\n-ئەندام پەرلەمانی ئەڵمانیا ساڵانە 109 هەزار یۆرۆ.\n-ئەندام پەرلەمانی یابان ساڵانە 124 هەزار یۆرۆ.\n-ئەندام پەرلەمانی نەمسا ساڵانە 120 هەزار یۆرۆ.\n-ئەندام پەرلەمانی بەرازیل ساڵانە 110 هەزار یۆرۆ.\n-ئەندام پەرلەمانی لوبنان مانگانە 5667 دۆلار.\n-ئەندام پەرلەمانی جەزائر مانگانە 6150 دۆلار، جگە لەوەی سەرۆك‌و جێگری سەرۆكی پەرلەمان موخەسەساتی تریان هەیە، لەگەڵ سەرۆك لیژنەكان. هەروا پارەی خواردن‌و تەلەفۆن‌و سەفەر‌و مانەوەیان بۆ سەرف دەكرێت.\nزۆربەی زۆری ئەو وڵاتانەی ناومان هێنان، خانەنشینی پەرلەمانیان هەیە‌و لە هەندێ وڵات بۆتە جێی ناڕازی بون‌و رەخنەگرتن. بۆ نمونە لە بەحرێن خانەنشینی پەرلەمان پێنج ئەوەندەی خانەنشینی فەرمانبەرە، لە بەریتانیا هێندەی ئەوەندەی فەرمانبەرانە، لە ئەمریكا خانەنشینی كۆنگرێسمان‌و پەرلەمانتار هێندەی فەرمانبەرانە، لە مەغریب موچەی خانەنشینی پەرلەمانتار 900 دۆلارە.\nلە نیوزلەندا ساڵی 2009 پەرلەمانتاران بڕیاریاندا مووچە وەرنەگرن لەبەر خراپی باری ئابووری وڵاتەکەیان.\nدیارە ئەوە لەسەرەوە، ئاماژەم پێداوە نمونەی هەندێك وڵاتە‌و هەر وڵاتەش بەپێی بارودۆخی ئابوری خۆی‌و سیستمی موچەی وڵاتەكە‌و رەچاوكردنی دادپەروەری رێكیخستووە‌و بۆ ئەوەش نەم نوسیوە لە كوردستانیش وا بكەین، نەخێر، من بەش بە حاڵی خۆم، وەك هاووڵاتییەكی ئەم كوردستانە، تا سەرئێسقان لەگەڵ دادپەروەری كۆمەڵایەتیم، لەگەڵ دادپەروەریم لەدابەشكردنی داهاتی وڵاتەكەم، لەگەڵ دادپەروەریم لەجێبەجێكردنی یاسادا، بۆ ئەوە نووسیومە كە بەرچاوڕوونییەك بدەمە خوێنەرانی بەڕێز‌و هەموو ئەو ناهەقی‌و ناڕاستیانە، روونبكەمەوە كە چەند ساڵێكە لەبارەی موچە‌و ئیمتیازاتی پەرلەمانتارانەوە دەگوترێن، بەتایبەت كە زۆر پێداگری لەوە دەكرا پەرلەمانتار لە هیچ شوێنێك موچە‌و خانەنشینی نییە. ئومێدەوارم لەم وڵاتەی ئێمەدا دەرەنجام دادپەروەری‌و یەكسانی‌و یاسا بچەسپێ‌و مافی هەموو هاوووڵاتیەك وەك خۆی بدرێ.\n– لەو سایتانەی ئەو زانیاریانەم لێ وەرگرتوون پارەكان زۆربەی بە یۆرۆ ،نوسرابون.\n-ئەم وتارە بەر لە بڕیاری گێڕانەوەی یاساكە لەلایەن سەرۆكایەتی پەرلەمانەوە، نوسراوە.\nلووتکەی دەوڵەمەندەکان شوان كەریم كابان\n2018-12-06 17:45 33 جار بینراوە\nداعش دێتەوە! شوان كەریم كابان\n2018-11-08 15:25 78 جار بینراوە\nبۆ ئەوەی دەنگت بەفیڕۆ نەڕوات شوان كەریم كابان\n2018-09-18 15:52 117 جار بینراوە\nهیوادارم هەر گومان بێ شوان كەریم كابان\n2018-09-06 15:44 95 جار بینراوە\nداعشەكانی ئەوروپا‌و رۆژئاوا شوان كەریم كابان\n2018-08-26 20:31 77 جار بینراوە\nدوو وێنه شوان كەریم كابان\n2018-08-11 18:24 78 جار بینراوە\nرۆڵی كڵاوسپییەكان لەسوریا شوان كەریم كابان\n2018-08-01 13:18 67 جار بینراوە\nموزایه‌ده‌ی سیاسی له ئه‌مریكا شوان كەریم كابان\n2018-07-26 22:00 44 جار بینراوە\nترسێكی رەوا شوان كەریم كابان\n2018-07-19 15:46 34 جار بینراوە\nدوای پەتای بانگەشەی هەڵبژاردن شوان كەریم كابان\n2018-05-16 15:07 112 جار بینراوە\nیه‌كێتی، هه‌ر یه‌كێتییه شوان كەریم كابان\n2018-05-08 13:37 135 جار بینراوە\n2018-04-26 12:37 127 جار بینراوە\n2018-04-11 17:50 128 جار بینراوە\n2018-03-14 20:26 165 جار بینراوە\n2018-02-28 12:12 132 جار بینراوە\n2018-02-14 17:12 216 جار بینراوە\n2018-01-09 10:45 173 جار بینراوە\n2017-12-29 10:48 182 جار بینراوە\n2017-12-25 11:04 149 جار بینراوە