حکومه‌تی لیبیا ده‌ڵێت ئه‌و له‌گه‌ڵ ئۆپـۆزسیۆندا له وتووێژدایه\nسه‌یف ئه‌لئسلامی کوڕی قه‌زافی\nکاربه‌ده‌سـتان له حکومه‌تی لیبیای موعه‌ممه‌ر قه‌زافی ده‌ڵێن ئه‌وان وتووێژیان له‌گه‌ڵ ڕێبه‌رانی ئۆپـۆزسیۆندا سـازداوه به مه‌به‌سـتی کۆتایی‌هێنان به‌و شه‌ڕه‌ی نزیکه‌ی چوار مانگه درێژه‌ی خایاندووه.\nئاژانسی هه‌واڵه‌کانی ئه‌سۆشیه‌تد پـرێس ڕۆژی دووشه‌ممه له زاری جێـگری وه‌زیری ده‌ره‌وه‌ی لیبیا خالید که‌عیم بڵاویکردۆته‌وه که‌وا ئه‌و وتووێژانه بۆ دوو مانگه به‌رده‌وامن. ڕوون نیـیه ئایه  ئه‌نجومه‌نی کاتی نیشـتیمانی که نوێنه‌رایه‌تی دیپـلۆماسی سه‌رهه‌ڵـداوان ده‌کات له‌و وتووێژانه به‌شـداری کردووه یان نا.\nهاوکات سـکرتێری ناتۆ له میانه‌ی سه‌ردانیدا بۆ ڕووسیا داکۆکی له ئه‌رکی ناتۆ له لیبیا کرد.\nئه‌ندرێ فۆگ ڕاسمۆسن سـکرتێری ناتۆ ڕۆژی دووشه‌ممه له شـاری سوچی ڕووسیا ئه‌م داکۆکیـیه‌ی کرد که له‌وێ له‌گه‌ڵ سه‌رۆکی ڕووسیا دمتری مێدڤێدێڤ و سه‌رۆکی ئه‌فریکای باشور جاکوب زووما کۆبووه‌وه.\nجێی ئاماژه پـێـکردنه ڕووسیا ده‌ڵێت ناتۆ به گورزه ئاسـمانیـیه‌کانی له لیبیا له بڕیاری نه‌ته‌وه یه‌کگرتووه‌کان لای داوه، ئه‌وه‌ی له مانگی سێدا له لایه‌ن ئه‌نجومه‌نی ئاسایشی نه‌ته‌وه یه‌کگرتووه‌کانه‌وه په‌سه‌ندکرا بۆ پاراسـتنی خه‌ڵـکی سیڤیلی لیبیا له هێرشی هێزه‌کانی قه‌زافی. ڕووسیا ده‌نگی بۆ بڕیاره‌که نه‌دا.\nله لایه‌کی دیکه‌وه سه‌یف ئه‌لئسلامی کوڕی قه‌زافی به که‌ناڵی TF1 ته‌له‌فیزیۆنی فه‌ڕه‌نسایی گوتووه بنه‌ماڵه‌که‌یان نه واز له ده‌سه‌ڵات ده‌هێنێت و نه وڵاته‌که‌ش جێده‌هێڵێت.\nله باره‌ی هه‌ڵوێسـتی دیپـلۆماسی، تورکیاش به فه‌رمی دانی نا به‌وه‌ی ئه‌نجومه‌نی کاتی نیشـتیمانی نوێنه‌ری شه‌رعی گه‌لی لیبیایه.\nوه‌زیر ده‌ره‌وه‌ی تورکیا ئه‌حمه‌د داوود ئۆغڵو ڕۆژی یه‌کشه‌ممه له میانه‌ی سه‌ردانیدا بۆ بنغازی بنکه و قه‌ڵای سه‌رهه‌ڵـداوانی لیبیا ئه‌مه‌ی ڕاگه‌یاند و گوتی وڵاته‌که‌ی 200 ملیۆن دۆلاری دیکه‌ی کۆمه‌ک به ئه‌نجومه‌نه‌که ده‌دات. له مانگی شه‌شیش تورکیا ڕایگه‌یاند که‌وا 100 ملیۆن دۆلار به سه‌رهه‌ڵداوانی لیبیا ده‌دات.


سەرۆک کۆمار پرسەنامەیەکی ھاوخەمی ئاڕاستەی نێچیرڤان بارزانی دەکات | KURDPLAT\nسەرۆک کۆمار پرسەنامەیەکی ھاوخەمی ئاڕاستەی نێچیرڤان بارزانی دەکات\nکوردپلات 2/07/2021 08:32:00 م ليست هناك تعليقات\nد. بەرھەم ساڵح، سەرۆک کۆماری عێراق ئەمڕۆ یەکشەممە ٢٠٢١/٢/٧ پرسەنامەیەکی ھاوخەمی ئاڕاستەی نێچیرڤان بارزانی، سەرۆکی ھەرێمی کوردستان کرد، بەبۆنەی کۆچی دوایی خاڵی بەڕێزیان خوالێخۆشبوو سەردار ئاغای حەمەی ئاوڕەحمان ئاغا.\nبرای به‌ڕێزم کاک نێچیرڤان بارزانی، سه‌رۆکی هه‌رێمی کوردستان\nبەداخه‌وه هه‌واڵی کۆچی دوایی سەردار ئاغای حەمەی ئاوڕەحمان ئاغای خاڵی بەڕێزتانم پێگه‌یشت.\nخوالێخۆشبوو كەسایەتییه‌کی ناسراو و نیشتیمانپەروەری كوردستان و له بنه‌ماڵه‌یه‌کی دیار و تێکۆشه‌ری شاری سلێمانی بوو، شوێن ده‌ستیان له خه‌بات و تێکۆشان و پێگه‌ی کۆمه‌ڵایه‌تیان له ناوچه‌ی سلێمانی و سه‌رانسه‌ری کوردستان دیار و به‌رچاو بووه.\nبه‌م بۆنه خه‌مناکه‌وه پرسه و هاوخە‌می خۆم به جه‌نابت و ته‌واوی خانه‌واده به‌رێزه‌که‌تان راده‌گه‌یه‌نم و خۆم به هاوبه‌شی خه‌متان ده‌زانم، داواکارم له یه‌زدانی مه‌زن ئه‌مه دوا ناخۆشیتان بێت و گیانی خوالێخۆشبووش به به‌هه‌شتی بەرین شاد بکات.


کەلەشی: بایکۆتی چالاک، کاتێک دەکرێ کە هەموو هێزەکان یەکگرتوو بن | Roji Kurd ڕۆژی کورد\nماڵەوە وتووێژ کەلەشی: بایکۆتی چالاک، کاتێک دەکرێ کە هەموو هێزەکان یەکگرتوو بن\nکەلەشی: بایکۆتی چالاک، کاتێک دەکرێ کە هەموو هێزەکان یەکگرتوو بن\nڕۆژی کورد بە مەبەستی تاووتوێ کردنی ڕای چالاكان و کەسانی خاوەن ڕای کورد، لەگەڵ بەشێک لەو چالاک و چاوەدێرە سیاسییانە، چاوپێکەوتنی ئەنجام داوە، کە چاوپێکەوتنی بەردەست تایبەتە بە بەڕێز سلێمان کەلەشی، چالاکی سیاسیی ناسراوی کورد.\nڕۆژی کورد: هه‌ڵبژاردنه‌كانی پارلمان و خیبره‌گانی ئێران له چ به‌ستێن و هه‌لومه‌رجێكی سیاسیدا به‌ڕێوه ده‌چێ ؟\nکەلەشی: ئەوەی ڕاستتی بێ ئەم هەڵبژاردنە لە هەلومەرجێکی زۆر هەستیار وئاڵۆزی سیاسیدا بەڕێوە دەچێ. هەروەک دەبینن ڕۆژهەڵاتی ناوین بە گشتی و هەرێم و دەوروبەری ئێمەش بە تایبەتی لە ناو شەڕ و ململانێیەکی بێ ئەمان دایە، لەو شەڕ و ململێیانەدا جەهەتگیری و بەرەی تازە دێنە مەیدان و هەر کامەیەک بۆ پاڕاستتنی بەرژەوەندی خۆی و دۆستەکانی ئامادە دەکا، ئێران یەکێک لەو دەوڵەتانەیە کە ڕۆڵی سەرەکی دەبینێ بۆ ئاژاوەو دەست تێوەردانی و دووبەرەکی نانەوە لە ناوچەدا. بەڵام کاربەدەستانی ئێران هەتا ئەمروش لە گەل بێ زۆر ماهرانە لە گەل هەلۆمەرج و پێش هاتەکان هەڵسوکەوتیان کردووە، وەک دەزانن حکومەتی ئێران توانی لەو کات و ساتە قەیراناوییەدا لەگەڵ گروپی ٥+۱ بگا بە ڕێککەوتن و دەست ئاواڵەییەکی زۆرتر لە بارەی ئابووری و بایکۆتەکانەوە بە دەست بێنێ و هەروەها دەستی کراوەتر بکا بۆ سەرکۆت و داپلۆساندنی ناوخۆیی و دەست تێوەردانی ناوچەکە، هەر بۆیە سەردەمدارانی کۆماری ئیسلامی لەە کاتێکدا بەرو هەڵبژاردن دەچن کە خۆیان سەرکەوتوو دەبینن لە سیاسەتی دەروە و دەست تێوەردانی ناوچەکەدا.\nڕۆژی کورد: سیاسه‌تی باڵه جۆربه‌جۆره‌كانی ڕژیم له‌و پێوه‌ندییه دا چۆنه ؟\nکەلەشی: دەبێ بگۆترێ هەموو باڵەکانی ناو رێژیم، سیاست و پرێنسیپەکانی کۆماری ئیسلامی و ویلایەتی فەقێیان قەبووڵە و هەروەها هەوڵ و تێکۆشانیان ئەوەیە کە کۆماری ئیسلامی بپارێزن. هەرچەند ئەوانیش وەک حیزبەکانی ئێمە شەڕیان لە سەر کورسی و دەسەڵاتە نەک لە سەر ئازادی، دیمۆکیاستی، مافی مروڤ و نەتەوەکان، یان ئەگەر باڵەکانی ڕژیم ناکۆکییان لەگەڵ یەکتری هەبێ ، ناکۆکی سەلیقەییە. بۆ نمونە: ئەگەر ئەحمەدی نژاد بە هەڕەشە و گوڕەشە و ئاشکرا و بە درووشمی لەناو بردنی ئیسرائیل لەسەر زەوی سیاسەتی کۆماری ئیسلامی بە ڕێوە دەبرد، بەڵام ڕوحانی بە نەرم و نیانی و دورووی و قەول و بەڵێنی دان و خاپاندن بەڕێوەی دەبا، لە ئەسڵدا هەر یەک سیاسەت پەیرەوی دەکەن و هەر بۆیەش هەموو باڵەکان بێ جیاوازی داوا لە خەڵک دەکەن بێنە سەر سەندوقەکانی هەڵبژاردن و دەنگ دان و بەشداری چالاکانە بکەن بۆ سەرکەوتنی نێزامی کۆماری ئیسلامی.\nکەلەشی: ئەوەی من بزانم، خەڵک زۆر بێ هیوا و بێ لایەنە. مەبەستم خەڵکی ئاساییە نەک کاربەدەست و دارودەستەکانی حکومەت. هەروەک لە زۆر جێگا دەبنی و دەبیسی، خەڵک دەڵێ بۆ ئێمە جیاوازییەکی نییە. ئەوان چەندین دەورە بەڵێنی یان داوە دۆخی ژیان و کار کاسبی خەڵک باشتر دەکەن، بەڵام تا ئێستا هیچ شتک بۆ باشتر کردنی ژیان و گۆزەرانی خەڵک نەگۆڕاوە و بەرەو پێش نەچووە، هەر بۆیە سەرەڕای ئەوە ڕێژیم بە شێوەی ئاڵەوواڵ و خەملاندی کێ بەرکێ و ڕەد و تەئید کرنی سەلاحییەتەکانی بەربژێرەکان، دەیهەوێ بە خەڵک بلێ دەنگی ئێوە گرنگە و وەن بۆ دەنگ دان، بەڵام خەڵک زۆر گرنگی پێ نادەن.\nڕۆژی کورد: ئایا به ڕای ئێوه له هه‌ڵبژاردنه‌كانی ئێراندا هه‌لومه‌رج بۆ كه‌ڵك وه‌رگرتن له کەشی هه‌ڵبژاردن ده‌خوڵقێ ؟\nکەلەشی: بەڵێ، دەرفەتیکی بچووک لە کاتی هەڵبژاردنەکاندا پێک دێ، بەڵام نە ئەو دەرفەتەی کە ئێمە دەمانهەوێ. لێ مخابن کۆماری ئۆپۆزسیونێکی ئەکتیو و بە باندۆر نە لە ناوەوە و نە لەدەروە بە دژی کۆماری ئیسلامی ىوونی نیە کە بتوانێ لەو دەرفەتە پچووکەدا کار بکا و بۆ خوڵقاندنی دەرفەتی گەورە و گونجاوتر. دژبەرانی کۆماری ئێسلامی، ئەوانەی سەرتاسەری بوون یان نەماون یان ئەگەر مابن ئەو هێندە بێخەم و پرش و بڵاون کە هەر وەک ئەوە وایە نەبن. ئەگەر باسی خەباتی نەتەوەکانی ئێرانیش بکەین، بێجگە لە کوردەکان ئەوانەی دیکە زۆر ڕێکخراو و جیددی نەبوون لە دژی کۆماری ئێسلامی وەک کوردەکان. ئێستا هێزەکانی کوردیش زۆر پرش بڵاون . هەر کام لەو هێزە ئێرانی و نەتەوەکانی ژێردەستی ئێران، لە کاتی هەڵبژاردنەکاندا بە ڕاگەیاندنی بایکۆتێک خۆیان قەناعەت پێ دێننن و پێیان وایە هەموو ئەرک و وەزیفەیان بە جێ گەیاندووە. بەو شێوەیە دەبن بە تەماشاچی هەڵبژاردنەکان. پێم خۆشە ئەوە بڵێم، کۆماری ئێسلامی ئێران بە دەستی خۆی بۆ ئێمە هەلومەرج ناخۆلقێنێ، نەک کۆماری ئێسلامی، هیچ حکۆمەتەکی دیکتاتور ئەو کارە ناکا. ئەوا ئەرکی هێزە سیاسی و دژبەرەکانی کۆماری ئیسلامی یە ئەو هەلومەرجە بچووکانەدا کە جار جار دێنە ئاراوە، بقۆزنەوە و کەڵکی لێ وەربگرن. دیارە دەرفەت ئافراندنیش بێ فیداکاری و نرخ دان بە دەست نایە. هەموو شتێک بە کار و تێکۆشان و هێز دەکرێ. ئەگەر هێوامان ئەوە بێ حکۆمەتی ئێران یان هێزەکانی دەرەکی بێن و بۆمان ڕێگا خۆش بکەن و دەرفەتمان بۆ بخۆلقێنن ، ئەوا خیاڵ بەس.\nکەلەشی: با ئاوا بەرسڤی ئەم پرسیارەی ئێوەی بەڕێز بدەمەوە. پێش هەموو شتێک، ئەو کەس و هێزانە دەتوانن بایکۆتی چالاک یان فعال ڕێک بخەن، دەبێ پێش هەموو شتک، خۆی و هێزەکەی خۆی ڕێک بخات و رێک و پێک بکەن. لە کاتێکدا کە هێز و توانایی ئەوەیان نیە خۆیان و ناوماڵی خۆیان ڕێک بخەنو لەگەڵ یەکتر ڕێک بکەون، چۆن دەتوانن خەڵکی ئێران بە ئەو هەموو جیاوازیاینەوە رێک بخەن؟ و بایکۆتی چالاک بەڕێوە بەرێ؟ هەر کات دژبەرانی کۆماری ئیسلامی هێز و توانایی ئەوەیان هەبوو پێکەو دانیشن و بەرەیەکی پێک بێنن و یەک دەست و پێکەوە بایکۆتی هەڵبژاردننەکان بکەن، ئەو کات دەتوانن بایکۆتی چالاک و بە باندۆر بە ڕێوە بەرن. بێجگە لەوە دەبێ وەک ئێستا بە هێوای تەقینەوە و بوویەرەکانی ناوخۆ و دەرەکی بکەین. سەرکەوتن بۆ ئێوە و نەتەوەکەمان\nبابەتی پێشووبەرپرسێكی ئەڵمانی ڕایگه‌یاند: کورد لە ئەوروپا و جیهان دۆستی زۆرە\nبابەتی دواترهادی عەزیزی: خەڵکی رۆژهەڵاتی کوردستان دەبێ ئەو هەڵبژاردنە بایکۆت بکا


تەلەفزیۆنى فەرمى عێراق بڵاویکردەوە، ئامادەکاریی بۆ کۆبوونەوەیەکى بەرفراوان دەکرێت بەبەشدارى سێ سەرۆکایەتییەکە و سەرۆکى کوتلەکان بۆ کۆتایی هێنان بە پرسى رێککەوتنى هەرێم و بەغدا و تێپەڕاندنى پڕۆژەى بودجە.\nبەپێی راپۆرتێکى تەلەفزیۆنەکە کە "ناس کورد" ئەمڕۆ پێنج شەممە بەدواداچونى بۆ کردووە، دیاریکردنى وادەى کۆبوونەوەى پەرلەمان بۆ دەنگدان لەسەر پرۆژەى بودجە وەستاوەتە سەر رێککەوتنى کوتلە سیاسییەکان.\nئاماژە بەوەشکراوە، بڕیارە سەرۆک کۆمار کۆبوونەوەیەکى فراوان بەبەشدارى سەرۆکى کوتلەکان و سێ سەرۆکایەتییەکە رێکبخات بۆ تاوتوێکردنى پرسی رێککەوتنى نەوتى نێوان هەرێم و بەغدا و جێگیریکردنى لەپڕۆژەکە، لەگەڵ سوربوونى بەشێک لە کوتلەکان لەسەر رادەستکردنى کۆى نەوتى هەرێم.\nحازم خالیدى سەرۆکى لیژنەى بەدواداچونى بەرنامەى حکومى دەڵێت، سەرۆک کۆمار و سەرۆکى کوتلەکان داواى گفتوگۆ و دانیشتنیان کردووە، بەڵام تائێستا بابەتى پشکى هەرێم و مەلەفى نەوت یەکلایى نەکراوەتەوە.\nوتیشى، خاڵى سەرەکى ئەوەیە کە سەرجەم هەناردەى نەوتى هەرێم و سەرجەم داهاتى خاڵە سنوریەکان ڕادەست بکرێت، "ئەو خاڵانەش بە توندى دەستى پێوەدەگرین و پێمانوایە دادپەروەرى دەهێنێتەدى".\nلیژنەى دارایی پەرلەمانى عێراق لەئێستادا چاوەڕوانى ئەوەیە لایەنە شیعییەکان پێشنیارێکى یەکگرتوو پێشکەش بکەن لەبارەى کێشەى نەوت و بودجە لەگەڵ هەرێم، سەربارى ئەوەش چاوەڕوانى وەڵامى حکومەتە لەبارەى ئەو گۆڕانکارییانەى لە پڕۆژەکەدا کردویەتى.\nسادق سەلیتى ئەندامى پەرلەمان لەسەر پشکى ئیئتلافى سائرون سەبارەت بە تێپەڕاندنى بودجە، پێیوانییە گفتوگۆکان کاتى زیاتر ببەن و لەماوەى چەند ڕۆژى داهاتودا هەموو شتێک یەکلایى ببێتەوە و کۆتایى هەفتەى داهاتوو پرۆژە یاساى بودجە بە شێوەیەکى کۆتایى پێشکەش دەکرێت بۆ دەنگدان لەسەرى.\nژنێکی تەمەن 17 ساڵ دوای دوو مانگ لە هاوسەرگیری کۆتایی بە ژیانی خۆی هێنا\n2021.02.26 - 16:22


لەڕێی حکوومەتی عێراقییەوە وەڵامی هێرشەکەی سەر سەربازگەی زلیکان دەدەینەوە\nکۆدی هەواڵ: 1655\nڕێکەوتی بڵاوکردنەوە: 15:43 - 2021/04/17\nباڵوێزی تورکیا لە بەغدا:\nبەشی تورکیا- باڵوێزی کۆماری تورکیا لە بەغدا پایتەختی عێراق، شێوازی وەڵامدانەوەی بۆردوومان کردنی سەربازانی وڵاتەکەی لە نەینەوا، ئاشکرا کرد و وتی لەڕێی حکوومەتی عێراقییەوە وەڵامی هێرشەکە دەدەینەوە.\nبەپێی هەواڵی کوردپرێس، ئەمڕۆ شەممە 17-4-2021، فاتح یڵدز، باڵوێزی تورکیا لە بەغدا، سەردانی پارێزگای نەینەوای کرد و لە بارەگای پارێزگا کۆنگرەیێکی رۆژنامەوانیی لەگەڵ نەجم جبووری، پاریزگاری نەینەوا ساز کرد.\nفاتح یڵدز رایگەیاند: وەڵامدانەوەی وڵاتەکەی بۆ ئەو گرووپە چەکدارییانەی سەربازگەی وڵاتەکەیان لە نزیک باشیک بۆردومان کرد، "لەڕێی حکوومەتی عێراقییەوە دەبێت".\nباڵوێزی تورکیا لەبارەی دەرکردنی گرووپە چەکدارییەکان لەشنگال، رایگەیاند: تورکیا بە گرنگییەوە لە رێککەوتنی بەغدا و هەولێر بۆ ئاسایی کردنەوەی رەوشی شنگال و گەڕانەوەی ئاوارەکان بۆی، دەڕوانێت.\nفاتح یڵدز ئاماژەی بەوەش کرد، کە دوای هەست کردن بەوەی رێککەوتنی هەولێر و بەغدا جێبەجێ کراوە، تورکیا پاڵپشتیی وەبەرهێنان لە شنگال و نەینەوا بە گشتی دەکات.\nشەوی چوارشەممە 14-4-2021، وەزارەتی بەرگریی تورکیا رایگەیاند: بە مووشەک هێرش کرایە سەر سەربازگەی زلیکان لە نزیک باشیک و بەهۆیەوە سەربازێکی تورکیا گیانی لەدەست دا.\nتورکیاعێراقفاتح یڵدزباشیکزلیکاننەینەوانەجم جبووری


هه‌ڤاڵ كوێستانی – په‌رله‌مانتاری گۆڕان له په‌رله‌مانی عێراق: یه‌كێتی ده‌بێ ده‌ست له سلێمانی بشوات چوونكه له‌م قۆناغه‌دا بۆ گۆڕان یه‌كلابۆته‌وه ... دیمانه: ستیڤان شه‌مزینانی\nWritten by Administrator\tThursday, 07 July 2011 09:03\n* گۆڕان نه باڵی جه‌لالییه‌كانی ناو پارتی و نه پارتی گه‌له تا له پارتی جیا ببنه‌وه و دواتر بگه‌ڕێنه‌وه ناوی\n* گۆڕان هاوسۆزیی خۆی بۆ خۆپیشانده‌ران ده‌ربڕی به‌ڵام داوای له جه‌ماوه‌ر نه‌كرد بڕژێنه سه‌رجاده‌كان\n*كه داوای هه‌ڵوه‌شانه‌وه‌ی حكوومه‌ته‌كه‌ی "به‌رهه‌م ساڵح"مان كردووه، بۆ دژایه‌تی خودی ئه‌و نه‌بووه\n*خۆپیشاندان كۆتاییان نه‌هاتووه و گه‌ر داخوازییه‌كانی خه‌ڵك جێبه‌جێ نه‌كرێن، كاریگه‌رتر سه‌رهه‌ڵده‌ده‌نه‌وه\nهه‌ڤاڵ كوێستانی ئه‌ندامی په‌رله‌مانی عێراق له‌سه‌ر لیستی گۆڕان و هه‌ڵسوڕاوی ناسراوی بزووتنه‌وه‌ی گۆڕان له‌م دیمانه تایبه‌تی گۆڤاری ململانێ باس له خۆرێكخستنه‌وه‌ی بزووتنه‌وه‌ی گۆڕان و ده‌كات و پێیوایه كه هێشتا پرۆسه‌ی خۆرێكحستنه‌وه‌ی بزووتنه‌وه‌ی گۆڕان ته‌واو نه‌بووه، به‌ڵام رایده‌گه‌یه‌نێت كه ته‌وابوونی ئه‌و پرۆسه‌یه زۆر ناخایه‌نێت. له ته‌وه‌رێكی تری دیمانه‌كه‌دا كوێستانی ره‌تیده‌كاته‌وه كه له‌ناو بزووتنه‌وه‌ی گۆڕاندا شه‌ڕی ته‌كه‌تولات هه‌بێت و پێیوایه ئه‌وه‌ی هه‌یه جیاوازیی بۆچوونه. پاشان باس له ئه‌گه‌ری یه‌كگرتنه‌وه‌ی یه‌كێتی و گۆڕان ده‌كات و ئه‌و ئه‌گه‌ره به‌دوور وه‌سف ده‌كات و پێیوایه گۆڕان جه‌لالییه‌كانی ناو پارتی و پارتی گه‌ل نییه دوای جیابوونه‌وه جارێكی تر بۆ باوه‌شی حزبی دایك بگه‌ڕێته‌وه. له به‌شێكی تری دیمانه‌كه‌دا ره‌خنه له سیاسه‌تی گه‌ڕاندنه‌وه‌ی موڵكی حكومی له‌لایه‌ن حزبه‌كانه‌وه ده‌گرێت و پێیوایه ئه‌و پرۆسه‌یه وه‌ك پێویست نییه و بناغه‌ی كێشه‌كه‌ش ئه‌و چه‌ند بینایه نییه كه راده‌ست كراونه‌ته‌وه. پاشان پێ له‌سه‌ر ئه‌وه داده‌گرێت كه خۆپیشاندانه‌كان كۆتاییان نه‌هاتووه و به‌زه‌بری چه‌ك خه‌ڵكی ناچاركراون شه‌قامه‌كان چۆڵ بكه‌ن، له كۆتایشدا پێیوایه كه ده‌بێ یه‌كێتی ده‌ست له سلێمانی بشوات چوونكه ئه‌و شاره بۆ گۆڕان یه‌كلا بۆته‌وه\nستیڤان: بۆچی تا ئێستا بزووتنه‌وه‌ی گۆڕان كۆنگره‌ی خۆی نه‌به‌ستووه و هیچ ده‌نگێكیش نییه بۆ به‌ستنی كۆنگره، له كاتێكدا ساڵێك زیاتره مۆڵه‌تی حزبی وه‌رگرتووه؟.\nهه‌ڤاڵ كوێستانی: گۆڕان بزووتنه‌وه‌یه‌كی جه‌ماوه‌ریی نوێ و ئه‌زموونیكی تازه‌یه له خه‌باتی سیاسییدا و له تێكه‌ڵاوبوونی ته‌مه‌ن و نه‌وه و بیر و بۆچوون و ئاڕاسته‌ی جیاواز، زۆرتریش پشت به وزه و هێز و توانای نه‌وه‌ی نوێ ده‌به‌ستێ. ساڵێكیش له بواری سیاسه‌تدا زۆر كه‌مه بۆ ئه‌وه‌ی ئه‌و هَیز و ئیماكانیاته نوێیانه ده‌ربكه‌ون و له‌ناو بزووتنه‌وه‌كه‌شدا ته‌واو بناسرێن، تا له له هه‌ڵبژاردندا هه‌قی خۆیان بدرێتێ. وێڕای ئه‌وه‌ش، هێشتا پرۆسه‌ی خۆرێكخستنی بزووتنه‌وه‌كه ته‌واو نه‌بووه، تا له‌وێوه و له رێی كۆنفرانسه ناوچه‌ییه‌كانه‌وه، ئه‌ندامانی كۆنفرانس هه‌ڵببژێردرێن.\nستیڤان: كه‌ی ئه‌م پرۆسه‌یه ته‌واو ده‌بێ؟.\nهه‌ڤاڵ كوێستانی: ره‌نگه زۆریتر نه‌خایه‌نێ، چوونكه پرۆسه‌كه له قۆناغی كۆتاییدایه و له زۆربه‌ی شوێنه‌كان ته‌واو بووه. به‌ڵام ئه‌گه‌ر هه‌ندێكیش دوابكه‌وێ شتێكی ئه‌وه‌نده غه‌ریب نییه. كۆمه‌ڵه‌ی ره‌نجده‌رانی كوردستان، دوای 11ساڵ و یه‌كێتی نیشتمانیش دوای 16 ساڵ له دامه‌زراندنیان، یه‌كه‌مین كۆنفرانسی خۆیان به‌ستووه.\nستیڤان: ده‌وترێت ته‌كه‌تولات له‌ناو بزووتنه‌وه‌ی گۆڕان له به‌هێزبووندایه به تایبه‌ت له سنووری سلێمانی. ئایا ئه‌م ده‌نگۆیانه چه‌ند راستن؟.\nهه‌ڤاڵ كوێستانی: دیاره بزووتنه‌وه‌كی جه‌ماوه‌ریی فراوانی وه‌ك گۆڕان، كه له چه‌په‌وه تا راست و له عه‌لمانییه‌وه تا دینیی له خۆ ده‌گرێ، بۆچوون و بیروڕای جیاوازی تێدایه، به‌ڵام ناگاته ئاستی ته‌كه‌تول. چوونكه له‌ناو هه‌ر حزب و رێكخراو و بزووتنه‌وه‌یه‌كدا كۆمه‌ڵێك هۆكاری سه‌ره‌كی ده‌بنه مایه‌ی سه‌رهه‌ڵدانی ته‌كه‌تولات، له‌وانه: ئایدیۆلۆژیا، مه‌سه‌له‌ی پۆست و پاره، یان نه‌بوونی ئازادیی راده‌ربڕین و بیروباوه‌ڕ. ده‌توانم بڵێم له ناو گۆڕاندا هێشتا ئه‌و مه‌سه‌لانه وجوودیان نییه تا ببنه هه‌وێنی ته‌كه‌تولات.\nستیڤان: باس له شه‌ڕی نه‌وه‌ی نوێ و كۆن ده‌كرێت له‌ناو گۆڕاندا. من ده‌پرسم سروشتی شه‌ڕ و ململانێی ئه‌م دوو نه‌وه‌یه چۆنه و ئاكامی چی ده‌بێت له‌سه‌ر بزووتنه‌وه‌كه؟.\nهه‌ڤاڵ كوێستانی: من به نه‌وه‌ی كۆن و نوێی ناو نابه‌م، به ئاوێته‌بوونی خه‌بات و ئه‌زموونی سیاسیی و ئه‌قڵ و وزه و تواناو حه‌ماسه‌تی دوو نه‌وه‌ی ته‌واوكه‌ری یه‌كتری ده‌زانم. ئه‌وه‌ی تۆش به نه‌وه‌ی كۆنیان ناو ده‌به‌ی، نوێن له عه‌قڵ و له بیر و به‌رنامه‌دا و ده‌شتوانم بڵێم هیچ ته‌مایه‌كیان نییه بۆ ده‌ستبه‌سه‌راگرتنی بزووتنه‌وه‌كه. من گۆڕان به موڵك و به ئاینده‌ی نه‌وه‌ی نوێ ده‌زانم و هه‌مووشمان كار له پێناوی ئه‌و گواستنه‌وه‌یه‌دا ده‌كه‌ین.\nستیڤان: هه‌ر سێ لایه‌نی ئۆپۆزیسیۆن پێشتر باسی ئه‌وه‌یان ده‌كرد ده‌سه‌ڵات له كوردستان شه‌رعییه‌تی نه‌ماوه و ده‌بێت بڕوات، به‌ڵام ئێستا دایه‌لۆگیان له‌گه‌ڵ ده‌كه‌ن!، ئێوه ئه‌م پارادۆكسه چۆن ده‌بینن؟.\nهه‌ڤاڵ كوێستانی: گۆڕان باسی نه‌مانی شه‌رعییه‌تی ده‌سه‌ڵاتی نه‌كردووه، باسی نه‌مانی ئه‌هلییه‌ت و توانای به‌ڕێوه‌بردنی له‌لایه‌ن ده‌سه‌ڵاته‌وه كردووه. باسی ئه‌وه‌ی كردووه كه مومكین نییه خه‌ڵكی كوردستان به‌و شێوازه فاشیله‌ی حوكمڕانی به‌ڕێوه ببرێن. باسی پێوستی گۆڕانكاریی ریشه‌یی كردووه له سیستمی حوكمڕانی و په‌روه‌رده و ته‌ندروستی و ئابووری كوردستاندا. باسی ده‌رهێنانی حكوومه‌ت و دادوه‌ریی وبازاڕ و هتد... ی كردووه له ژێر كۆنترۆڵی حزبدا. بۆ به‌دیهێنانی ئه‌م ئامانجانه‌ش، دایه‌لۆگ یه‌كێكه له رێگاكان. هه‌ر به‌یانه حه‌وت خاڵییه‌كه‌ی بزووتنه‌وه‌ی گۆڕان بۆ خۆی بانگه‌وازێك بوو بۆ دایه‌لۆگ.\nستیڤان: هه‌ندێك بۆچوون جه‌خت له‌سه‌ر ئه‌وه ده‌كه‌نه‌وه دوای كۆتایی خۆپیشاندانه‌كان، گۆڕان ته‌نیا شه‌ڕی به‌شه بودجه‌ی خۆی ده‌كات. ئێوه له‌و باره‌وه چ سه‌رنجێكتان هه‌یه؟.\nهه‌ڤاڵ كوێستانی: خۆپیشاندانه‌كان كۆتاییان نه‌هاتووه، به‌ڵكو له‌سه‌ر شه‌قامه‌كانه‌وه گوازراونه‌ته‌وه ناو ماڵه‌كان. له هیچ شوێنێكی دنیادا زه‌بروزه‌نگی ده‌سه‌ڵات نه‌یتوانیوه تووڕه‌یی و ناڕه‌زایی خه‌ڵك كۆتایی پێبێنێ، تا ئه‌م ده‌سه‌ڵاته ناوچه‌ییه‌ی ئێمه بتوانێ. رێگای دروست بۆ كۆتاییهێنان به بێزاریی خه‌ڵكی له ده‌سه‌ڵات، چاره‌سه‌ركردنی ئه‌و هۆكارانه‌یه كه بوونه‌ته مایه‌ی ئه‌و بێزارییه، خۆگونجاندنی ده‌سه‌ڵاته له‌گه‌ڵ ئه‌و گۆڕانكارییانه‌ی به‌سه‌ر ناوچه‌كه‌دا هاتوون، نه‌ك گرتنه‌به‌ری رێگای تووندوتیژیی و تۆقاندن و پیلان و گه‌مه‌ی وه‌خت به‌سه‌ربردن. شه‌ڕی گۆڕانیش هه‌رگیز له پێناوی بودجه‌دا نه‌بووه، به‌ڵكو دژی گه‌نده‌ڵی و نادادپه‌روه‌ریی كۆمه‌ڵایه‌تی و نایه‌كسانی و نه‌بوونی شه‌فافیه‌ت وپێشێلكردنی سه‌روه‌ریی یاسا و مافه‌كانی مرۆڤ و كه‌می و خراپی خزمه‌تگوزارییه‌كان بووه.\nستیڤان: چۆن وا به‌زوویی گۆڕان و ئیسلامییه‌كان بوونه هاوپه‌یمانی یه‌كتر؟. ئایا ئه‌و بۆچوونه راسته كه پێیوایه ئێران رۆڵی هه‌بووه له‌م له‌یه‌ك نزیككردنه‌وه‌یه‌دا؟.\nهه‌ڤاڵ كوێستانی: گه‌وره‌بوونی مه‌ترسییه‌كان، له‌لایه‌ن ده‌سه‌ڵاته‌وه، له‌سه‌ر به‌رژه‌وه‌ندیی و له‌سه‌ر ئاینده‌ی خه‌ڵكی كوردستان له‌لایه‌كه‌وه و پێوستی و خواستی خه‌ڵك بۆ یه‌كڕیزیی ئۆپۆزیسیۆن و گوژم به‌ستنه‌وه‌ی رووداوه‌كانی ناوچه‌كه و ده‌ستپێكردنی رووخانی سیستمه دكتاتۆره‌كانیش له‌لایه‌كی تره‌وه، ئه‌م نزیكبوونه‌وه‌یان درووستكردووه. سه‌باره‌ت به‌وه‌ش كه ئێران رۆڵی له‌وه‌دا هه‌بووبێ، ئه‌وه‌نده‌ی په‌یوه‌ندیی به گۆڕانه‌وه هه‌بێ، ده‌توانم بڵێم كه گۆڕان سه‌ربه‌خۆترین هێزی گه‌وره و كاریگه‌ری ناوچه‌كه‌یه و به ئه‌جیندا و رێنمایی هیچ ده‌وڵه‌ت و لایه‌نێك به‌ڕێوه ناچێ.\nستیڤان: ده‌سه‌ڵات بزووتنه‌وه‌ی گۆڕان به‌وه تاوانبار ده‌كات كه پرۆسه‌ی خۆپیشاندانه‌كانی بۆ ته‌سفیه‌ی حیساب به‌كارده‌هێنا. ئێوه بۆچی هیچ وه‌ڵامێكتان بۆ ئه‌م بۆچوونه‌ی لایه‌نه‌كانی ده‌سه‌ڵات نه‌بووه و نییه؟.\nهه‌ڤاڵ كوێستانی: نه‌خێر وا نییه، ئه‌وه ئه‌وانن كه ته‌نانه‌ت بۆنه نه‌ته‌وایه‌تییه‌كانیش بۆ بانگه‌شه‌ی حزبی خۆیان و بۆ دژایه‌تكردنی ئۆپۆزیسیۆن به‌كاردێنن. گۆڕان بۆ ته‌سفیه‌ی حیسابات له‌گه‌ڵ هیچ لایه‌نێكدا درووست نه‌بووه. به‌رنامه‌كانی خۆیشی له‌سه‌ر په‌رچه‌كرداری هیچ حزب و لایه‌نێكی تر داناڕێژێ و وه‌ك بزووتنه‌وه‌یه‌كی ئۆپۆزسیۆنیش، ده‌شتوانێ هه‌موو رێیه‌كی شارستانییانه و ئاشتیخوازانه بگرێته‌به‌ر له‌پێناوی هێنانه‌دی به‌رنامه‌كانی خۆیدا. ده‌توانم ئه‌وه‌ش بڵێم كه گۆڕان هه‌رچه‌نده هاوسۆزیی خۆی بۆ خۆپیشانده‌ران ده‌ربڕی به‌ڵام هیچ رۆژێك نه‌هات داوا له جه‌ماوه‌ر بكات بڕژێنه سه‌رجاده‌كان. ئه‌گه‌ر وایكردبا ئێستا دۆخه‌كه به شوێنیتر گه‌یشتبوو. سه‌باره‌ت به وه‌ڵامنه‌دانه‌وه‌ی گۆڕانیش بۆ ئه‌و تۆمه‌تانه، ئه‌وان ده‌یانه‌وێ گۆڕان به‌وه‌ڵامدانه‌وه‌وه سه‌رقاڵ بكه‌ن، به‌ڵام بۆ ئه‌و جۆره حاڵه‌تانه، زۆرجار ئیهمالكردن باشتره له وه‌ڵامدانه‌وه.\nستیڤان: شێمانه‌ی ئه‌وه ده‌كرێت دوای مام جه‌لال، گۆڕان و یه‌كێتی ببنه‌وه به‌یه‌ك؟. ئایا ئه‌مه مومكینه رووبدات؟. ئه‌گه‌ر رووبدات وه‌ڵامی سه‌ركرده‌كانی گۆڕان چییه بۆ رازیكردنی جه‌ماوه‌ره‌كه‌یان؟.\nهه‌ڤاڵ كوێستانی: هه‌رچه‌نده له‌سیاسه‌تدا هیچ شتێك مه‌حاڵ نییه، به‌ڵام گۆڕان نه باڵی جه‌لالییه‌كانی ناو پارتی و نه پارتی گه‌لیشه، له پارتی جیا ببنه‌وه و دواتر بگه‌ڕێنه‌وه ناوی. گۆڕان بزووتنه‌وه‌یه‌كی جه‌ماوه‌ریی خۆڕسك و سه‌ربه‌خۆیه و له یه‌كێتی جیا نه‌بۆته‌وه و له‌ده‌ره‌وه‌ی یه‌كێتی و پێویستی ژیانی دیموكراسی وبه‌رژه‌وه‌ندیی و چاره‌نووس و ئاینده‌ی خه‌ڵك درووستیانكردووه، بۆیه شێوازی پرسیاره‌كه به‌دروست نازانم. راسته ژماره‌یه‌كی زۆر له ئه‌ندام و كادیر و سه‌ركرده‌ی ناو یه‌كێتی، به‌تایبه‌تیش ریفۆرمخوازانی ناو یه‌كێتی له ناو گۆڕاندان، به‌ڵام ئه‌وه گۆڕان ناكاته ئینشیقاق له یه‌كێتی. له ناو گۆڕاندا هه‌زاران لایه‌نگر و هه‌ڵسوڕاو هه‌ن كه رۆژێك له رۆژان یه‌كێتی نه‌بوون. خۆ ئه‌گه‌ر پێش یان پاش مام جه‌لالیش یه‌كێتی تووشی له‌تبوون ببێ و زۆرینه‌شیان روو له‌گۆڕان بكه‌ن، هه‌ر مانای بوونه‌وه به‌یه‌ك نییه.\nستیڤان: هاوبه‌ندی لیسته كوردستانییه‌كان ره‌خنه له په‌رله‌مانتارانی گۆڕان ده‌گرن به‌وه‌ی ده‌ستی عه‌ره‌به شۆڤێنییه‌كان ده‌گرن تا ته‌ده‌خول بكه‌ن له پرسه ناوخۆییه‌كانی كوردستاندا؟. ئێوه خۆتان چی ده‌ڵێن؟.\nهه‌ڤاڵ كوێستانی: جارێ هاوبه‌ندی لیسته كوردستانیه‌كان نییه، لیستی هاوپه‌یمانیی پارتی و یه‌كێتییه. ده‌یانه‌وێ ئێمه‌ش وه‌ك ئه‌وان ببینه فه‌رمانبه‌ری حزب، نه‌ك نوێنه‌ری خه‌ڵك. ئێمه بۆ نوێنه‌رایه‌تی خه‌ڵك له په‌رله‌مانی عێراقداین نه‌ك بۆ پاراستنی به‌رژه‌وه‌ندییه‌كانی حزب یان چه‌ند كه‌سێك. دیاره یه‌ك له ئه‌ركه سه‌ره‌كییه‌كانی په‌رله‌مانیش نوێنه‌رایه‌تیكردنی خه‌ڵكه و هه‌ر له بنه‌ڕه‌تیشدا خه‌ڵك بۆ ئه‌وه ده‌نگیان داوینه‌تێ. ده‌سه‌ڵاتی كوردیی مافه‌كانی خه‌ڵكی كوردستانی پێشێلكردووه و خوێنی خه‌ڵكی رشتووه و زه‌بروزه‌نگ و تووندوتیژیی دژی هاووڵاتیان به‌كارهێناوه، ئێمه له‌به‌رامبه‌ر ئه‌مه‌دا ته‌نیا ئه‌ركی په‌رله‌مانیی خۆمان به‌كارهێناوه له گواستنه‌وه‌ی هاواری خه‌ڵك بۆ ناو په‌رله‌مانێك كه خۆیان یه‌ك له پێكهێنه‌ره سه‌ره‌كییه‌كانین.\nئێمه داوای هاتنی سوپای عێراقمان بۆ كوردستان نه‌كردووه كه سه‌رۆكی ئه‌ركانه‌كه‌ی له خۆیانه، به‌ڵكو داوای هاتنی لیژنه‌ی مافی مرۆڤمان كردووه بۆ لێكۆڵینه‌وه له‌و پێشێلكارییانه‌ی ده‌رهه‌ق به مافه‌كانی مرۆڤ كراوه. پێشێلكاریش له مافی مرۆڤدا، هه‌ق به هه‌موو مرۆڤدۆستێك ده‌دا نه‌ك هه‌ر رێكخراوه ناوخۆییه‌كان به‌ڵكو جیهانییه‌كانیش بێنێته ده‌نگ. نه‌خێر ئێمه ده‌ستی نه داگیركه‌ر و نه ده‌ستی ئه‌وانه‌شمان بۆ ناو كوردستان نه گرتووه كه ئه‌مان به شۆڤێنی ناویان ده‌هێنن و به‌ڵام هاوپه‌یمانیان له‌گه‌ڵدا ده‌به‌ستن. هه‌ر بۆ زانیاریش، ره‌نگه زۆر كه‌م هه‌بن له‌و (شۆڤێنیانه) كه له كوردستاندا ماڵ وپارچه زه‌وییان له‌لایه‌ن ده‌سه‌ڵاته‌وه به‌دیاری نه‌درابێتی. ئه‌گه‌ر دوو تاكه هێز له كوردستاندا ئه‌زموونی هێنانی سوپای ده‌ره‌كیان بۆ سه‌ر كورد و یه‌كتری هه‌بێ، ئه‌و دوو هێزه ده‌سه‌ڵاتداره‌ن. هیچ گومانم له‌وه نییه ئه‌گه‌ر ئه‌م دوو هێزه خۆپیشاندانه‌كانی خه‌ڵكی كوردستانیان، به زه‌بری هێزی چه‌كداریی خۆیان پێدا نه‌مركابایه‌وه، ئه‌وا هیچ دوودڵییه‌كیان له هێنانی نه‌ك هه‌ر سوپای عێراق، به‌ڵكو سوپای وڵاتانی تریش بۆ سه‌ر خه‌ڵكی كوردستان نه‌ده‌كرد.\nستیڤان: بۆچی بزووتنه‌وه‌ی گۆڕان گرده‌كه راده‌ستی حكوومه‌ت ناكاته‌وه، له كاتێكدا یه‌كێتی سه‌رقاڵی راده‌ستكردنه‌وه‌ی باره‌گاكانییه‌تی به حكوومه‌ت؟.\nهه‌ڤاڵ كوێستانی: ئه‌وه‌ی ئه‌مان ده‌یكه‌ن، وه‌ك ئه‌وه‌یه ئه‌وه‌ی له‌ناو ئه‌م ده‌سته‌دایه، بیخه‌یته ناو ئه‌و ده‌ستی تر. كوا چ سنوورێك له نێوان حزب و حكوومه‌تدا هه‌یه تا به‌راده‌ستكردنه‌وه‌ی بزانی. ئه‌وان سه‌دان بینایه و هه‌زاران پارچه زه‌وی و ته‌نانه‌ت هاوینه‌هه‌وار و سه‌یرانگای خه‌ڵك و ده‌وڵه‌تیان داگیركردووه، به راده‌ستكردنه‌وه‌ی ژماره‌یه‌ك باره‌گای حزبی، هیچ له‌مه‌سه‌له‌كان ناگۆڕێ! ئه‌وه‌ی ئه‌وان ده‌یكه‌ن گه‌مه‌یه‌كی روونه له دژی گۆڕان ده‌یكه‌ن و هیچ نیه‌تێكی جیددی له‌گه‌ڵدا نییه. كه‌ی حكوومه‌ت، حكوومه‌تی خه‌ڵك بوو، كه‌ی به‌شێوه‌یه‌كی عادیلانه هه‌موو زه‌وی و زار و موڵكه زه‌وتكراوه‌كان بۆ خه‌ڵك گه‌ڕاندرانه‌وه، به دڵنیایی گۆڕان له‌م مه‌سه‌له‌یه‌شدا ده‌ستپێشخه‌ر ده‌بێ.\nستیڤان: بۆچی بزووتنه‌وه‌ی گۆڕان لێپرسراوێتی ده‌داته به‌رپرسه گه‌نده‌ڵه‌كانی پێشووی حكوومه‌ت و حزب؟. بۆچی گۆڕان لای خۆیه‌وه ته‌سفیه‌ی ئه‌و گه‌نده‌ڵانه ناكات له پۆسته باڵاكاندا؟.\nهه‌ڤاڵ كوێستانی: پۆسته باڵاكانی تائیستای گۆڕان، له ناو رێكخستن و راگه‌یاندن و ده‌زگاكانی لێكۆڵینه‌وه و ئیداره و له نوێنه‌رایه‌تییه‌كانیدایه له هه‌ردوو په‌رله‌مانی عێراق و هه‌رێمی كوردستان، هه‌موو ئه‌مانه‌ش له خه‌ڵكه پاك و دڵسۆزه‌كانی كوردسانن، نه‌ك له‌وانه‌ی تۆ به گه‌نده‌ڵه‌كانی پێشووی حكوومه‌ت و حزبیان ناو ده‌به‌ی. یه‌ك له پلاتفۆرمه به‌هێزه‌كانی كه گۆڕانی له‌سه‌ر درووستبووه، دژایه‌تیكردن و له‌ناوبردنی گه‌نده‌ڵییه، ئیتر چۆن خه‌ڵكی گه‌نده‌ڵ لێپرسراویێتیان پێده‌سپێردرێ!؟.\nستیڤان: بۆچی وه‌ڵامتان نییه بۆ ئه‌و بانگه‌شه‌یه‌ی ده‌سه‌ڵات كه به‌رده‌وام جه‌خت له‌سه‌ر ئه‌وه ده‌كاته‌وه گۆڕان سلێمانیچێتی ده‌كات و ده‌یه‌وێت سلێمانی له دوو شاره‌كه‌ی تر هه‌رێم جیا بكاته‌وه؟.\nهه‌ڤاڵ كوێستانی: ئه‌وه ئه‌و دوو حزبه‌ن كه ئه‌و جیاكردنه‌وه‌یان خوڵقاندووه و به درێژایی ته‌مه‌نی حوكمڕانی خۆشیان كاریان له‌سه‌ر به دوو ئیداره‌ییكردندا كردووه و كردوویانن به دوو ئیداره‌ی جیا له‌یه‌كتری.. یه‌ك له به‌رنامه‌كانی گۆڕان له‌بواری سیستمی حوكمڕانییدا، یه‌كخسته‌وه‌ی ئه‌و دوو ئیداره‌ییه‌یه و فه‌راهه‌مكردنی زه‌مینه‌یه‌كی درووستی رووحی وسیاسیی و ئابووری و كۆمه‌ڵایه‌تی و رۆشنبییرییه، بۆ ئه‌و یه‌كخستنه‌وه‌یه. كاری گۆڕانیش له وه‌ڵامدانه‌وه‌ی تۆمه‌ته‌كانی ئه‌وان زۆر گه‌وره‌تره.\nستیڤان: هه‌ستده‌كرێت بزووتنه‌وه‌ی گۆڕان یاری له نێوان پارتی و یه‌كێتیدا ده‌كات و هه‌ر قۆناغه و به‌رامبه‌ر به یه‌كێكیان زمانی نه‌رمه و جۆرێك له موجامه‌له‌یان ده‌كات. ئێوه ئه‌م سیاسه‌ته به دروست ده‌زانن؟.\nهه‌ڤاڵ كوێستانی: له‌راستیدا، ئه‌وان ئه‌و یارییه بۆ فشار خستنه‌سه‌ر یه‌كتری و ته‌نازولپێكردنی یه‌كتری ده‌كه‌ن. گۆڕان له‌سه‌ر كه‌موكوڕیی و چه‌وتییه‌كانی ده‌سه‌ڵات كارده‌كات نه‌ك ئه‌م حزب یان ئه‌ویان. ده‌سه‌ڵاتیش له‌م دووانه پێكهاتووه. ئه‌گه‌ر چی پشكی یه‌كێتی له‌حوكمڕانیدا زۆر له پارتی كه‌متره، به‌ڵام به‌گوێره‌ی كات و شوین و بابه‌ت، رۆڵی یه‌كێكیان له‌ویتر زیاتر ده‌رده‌كه‌وێ. ره‌نگه مه‌سه‌له‌كه زیاتر په‌یوه‌ندیی به‌مه‌وه هه‌بێ تا نه‌رمی نواندن به‌رامبه‌ر ئه‌میان یان ئه‌و.\nستیڤان: به‌رده‌وام ئه‌و ده‌نگۆیه بڵاوده‌بێته‌وه كه گۆڕان په‌یوه‌ندیی به‌رده‌وام و ژێراوژێری له‌گه‌ڵ نێچیرڤان بارزانی هه‌یه و ته‌نانه‌ت ئێوه پێتان باشه حكوومه‌ته‌كه‌ی به‌رهه‌م ساڵح هه‌ڵبوه‌شێته‌وه و نێچیرڤان بارزانی ببێته‌وه به سه‌رۆك وه‌زیران؟.\nهه‌ڤاڵ كوێستانی: یه‌ك له درووشمه بنه‌ڕه‌تییه‌كانی بزووتنه‌وه‌ی گۆڕان، شه‌فافییه‌ته و هیچ شتیك له‌ژێره‌وه و له پشتی خه‌ڵكه‌وه ناكه‌ین. ناڵێم كه‌س له هه‌ڵسووڕاوانی ناو گۆڕان په‌یوه‌ندیی شه‌خسی له‌گه‌ڵ هه‌ندێك له به‌رپرسان و ئه‌ندامانی ناو ئه‌و دوو حزبه‌دا نییه، به‌ڵام ده‌توانم بڵێم كه ئێمه وه‌ك گۆڕان، نه په‌یوه‌ندیی تایبه‌تی و نه ناكۆكی شه‌خسیمان له‌گه‌ڵ كه‌سدا نییه. ئێمه كه داوای هه‌ڵوه‌شانه‌وه‌ی حكوومه‌ته‌كه‌ی "به‌رهه‌م ساڵح"مان كردووه، له دژایه‌تی خودی ئه‌وه‌وه نه‌بووه، به‌ڵكو له خراپی ئه‌دا و له لاوازیی و بێتوانایی حكوومه‌ته‌كه‌یه‌وه بووه. هه‌ر كه‌سێكی تریش له جێی ئه‌وبا هه‌مان هه‌ڵوێستمان به‌رامبه‌ری ده‌بوو. خۆ له‌سه‌رده‌می حكوومه‌تی نێچیرڤان بارزانیدا بوو كه گۆڕان درووست بوو.\nستیڤان: باس له‌وه ده‌كرێت دوای كۆتایی خۆپیشاندانه‌كانی پارێزگای سلێمانی ئۆپۆزیسیۆن به‌گشتیی و گۆڕان به تایبه‌تی پاشه‌كشه‌یان كردووه، ئێوه پێتانوایه كه گۆڕان له پاشه‌كشه‌دایه؟.\nهه‌ڤاڵ كوێستانی: نه‌خێر ئه‌م بۆچوونه رێك پێچه‌وانه‌یه. مامه‌ڵه‌ی زه‌بروزه‌نگاویی و تووندوتیژانه‌ی ده‌سه‌ڵات له‌گه‌ڵ داواكاریی و ناڕه‌زاییه‌كانی خه‌ڵكدا، نه‌ك هه‌ر جه‌ماوه‌ری گۆڕانی تووڕه‌تر كرد، به‌ڵكو بێزارییه‌كی زۆریشی له‌ناو ریزه‌كانی خۆیاندا هێنایه ئاراوه. ده‌سه‌ڵات به‌و بێڕێزییه‌ی ده‌رهه‌ق به‌خه‌ڵك كردی، هه‌یبه‌ت و رێزی خۆی زیاتر له‌ده‌ستدا. ئه‌و ماوه‌ی خۆپیشاندانه‌كان، وێڕای به‌شدارنه‌بوونی راسته‌وخۆ و كارای ئۆپۆزیسیۆنیش، ده‌ریخست كه ئۆپۆزیسیۆن خاوه‌نی چ هێزێكی كۆمه‌ڵایه‌تی گه‌وره‌یه و له ده‌سه‌ڵاتیشی گه‌یاند كه چیتر ناتوانێ ئۆپۆزیسیۆن په‌ڕاوێز بخات. خۆپیشاندانه‌كانیش وه‌ك پێشتریش ئاماژه‌م پێدا، كۆتاییان نه‌هاتووه و ئه‌گه‌ر داخوازییه‌كانی خه‌ڵك جێبه‌جێ نه‌كرێن، به شێوازیتر و كاریگه‌رتر سه‌رهه‌ڵده‌ده‌نه‌وه.\nستیڤان: هه‌ڵبژاردنی پارێزگاكان به‌ڕێوه‌یه، تۆ وه‌ك خۆت چ پێشبینییه‌ك بۆ بزووتنه‌وه‌كه‌تان ده‌كه‌یت، ئایا پێتوایه كه ده‌توانن سلێمانی له یه‌كێتی ببه‌نه‌وه؟.\nهه‌ڤاڵ كوێستانی: یه‌كێتی تازه ده‌بێ ده‌ست له سلێمانی بشوات. سلێمانی له‌م قۆناغه‌دا بۆ گۆڕان یه‌كلابۆته‌وه. ئه‌گه‌ر هه‌ڵبژاردن له كه‌شوهه‌وایه‌كی ئارام و دوور له ته‌زویر و هه‌ڕه‌شه و تۆقاندن به‌ڕێوه بچێ، گۆڕان له هه‌ولێر و دهۆكیشدا به‌ره‌وپێشه‌وه‌چوونی به‌رچاو به‌خۆیه‌وه ده‌بینێ.\nئه‌و ئه‌و بابه‌تانه‌ی له کوردستان نێت دا بڵاوده‌کرێنه‌وه، بیروبۆچوونی خاوه‌نه‌کانیانن، کوردستان نێت لێیان به‌رپرسیار نییه.


بۆچی لە هەرێمی کوردستان چوکلێتی سکۆتلەندی زۆرترین خواستنی لەسەرە؟\nبەگوێرەی بەدواداچوونێکی کەناڵی بی بی سی، شیرینی و چوکلێتی سکۆتلەندی، بازاڕەکانی هەرێمی کوردستان و عێراقیان داگیرکردووە و ئەمەش بۆ چەند هۆکارێک دەگەڕێتەوە.\nجەژنی قوربانە و هاووڵاتیان روو لە کڕینی شیرینی و چوکلێت دەکەن. فەرهاد حەسیب، بازرگانی شیرینی و چوکلێت لە هەرێمی کوردستان بە کەناڵی بی بی سی گوتووە: "لە جەژندا، خەڵک شیرینی لە ماڵەوە دادەنێن و دەیدەن بە میوانەکانیان، تۆفی سکۆتەلەندی (تێکەڵەیەکە لە شەکری قاوەیی کراو، دۆشاوی شەکر، کەرە و ئارد پێکدێت) زۆرترین خواستی لەسەرە".\nئەوەی لێرەدا پرسیارە بۆ لە هەرێمی کوردستان کە دوو هەزار و 600 میل لە سکتۆلەنداوە دوورە، بازرگانان ئەو جۆرە شیرینییە سکۆتلەندییە هاوردە دەکەن؟\nبازرگانان لە کۆمپانیای گۆڵدن کاسکێت کە دەکەوێتە شاری گرینۆکی سکۆتلەندا شیرینی هاوردە دەکەن، ئەمەش لەبەر ئەوەی بەرهەمەکانیان حەڵاڵن و بڕێکی زۆریش لە توفی و چۆکۆلاتی ئیکلایرس Chocolate eclairs تێدایە.\nفەرهاد لەوبارەیەوە دەڵێت: "لە کەلتووری ئێمە، توفی و چۆکۆلاتی ئیکلایرس، دڵخوازی زۆرە. ئێمە لە بەلجیکا و پۆڵەنداش هاوردەیان دەکەین، بەڵام تۆفی سکۆتلەندا لە هەموویان باشترە چونکە نەرم ترە و جوینی ئاسانە".\nتەنها کۆمپانیاکەی فەرهاد، ساڵانە 200 تۆن تۆفی و چوکلێت لە کۆمپانیای گۆڵدن کاسکێت هاوردە دەکات. بۆ ئەو کۆمپانیا سکۆتلەندییەش، لە دوای ئەمەریکا و ئیرلەندا، عێراق سێیەم وڵاتە کە زۆرترین تۆفی و چۆکۆلات هاوردە دەکات.


ژیانی خەڵک و بەس ! هوشیار عبدوڵا : چاوی گەل\nنوسەر : chawigal لەبەرواری : کانونی دووهەم - 30 - 2016\nدۆخی هەرێم چیتر هی ئەوە نیە پارتی و هاوسەنگەرانی خۆیان بە هەنگاوی بە ناو چاکسازییەوە سەرقاڵ بکەن کە دەستبردنە بۆ کەمکردنەوە و بە نیوەکردنی موچەیەکی نەبوو . ئەوە نەک چاکسازی نیە خۆڵکردنە چاوی خەڵکە ، نەک جێگەی دەستخۆشی نین بەڵکو هەنگاوی شەرمهێنەرن بۆ ئەنجامدەرانی .\nڕون و ڕاشکاو دەڵێم ئەولەویەتی ئێمە ئێستا چیتر ئەوەنیە پارتی دۆخی سیاسی حکومەت و پەرلەمان وەک پێش ۱۲ ئۆکتۆبەر لێدەکاتەوە یان نا..ئەسڵەن لامان گرنگ نیە ئەو باسە ، ئەوەی گرنگە یەک مەسەلەیە بە دوو هەنگاو ؛ مەسەلەکە ((چاککردن و مشورخواردن و کۆتایی هێنانە بە کێشەی موچە و دۆخی ناجۆری دارایی خەلک)) .. ئەوەش لە رێگای : یەک : هێنانەوە و ئاشکراکردنی پارەی کۆمپانیاکانی حیزب و پارەی بەرپرسانی حیزبە دەسەلاتدارەکانی هەرێم کە بەرپرسە باڵاکانی ئەو حیزبانە خۆیان باسی دەکەن و دانی پێدا دەنێن ، کاتیەتی بە هەر رێگاو فشارێکی نێودەولەتی و قانونی و جەماوەری بێت ئەو پارانە بگەرێنرێنەوە بۆ خزمەتی خەڵکی کوردستان .\nدوو : ئیدی بە ناوی موزایەدەی نەتەوەیی و سەربەخۆیی ئابوریەوە بەتاڵانبردنی نەوت بەسە و کاتیەتی لەگەل بەغداد بگەینە ئەنجامێک و سود لەوە ببینن کە هەرچۆنێک بێت ئەوان لە رێگەی قەرز یان هەنگاوی ترەوە بێت دەتوانن ئیدارەی ئەم قۆناغە بکەن .\nگرنگە لایەنی سێهەم لە نێوان هەولێرو بەغداد حەکەم بن ، با ئەوەش رۆشن بێت کە ئەمریکا و یوئێن بە راشکاوی بە حیزبە کوردیەکانیان وتوە کە لەگەڵ بەغداد دەبێت رێکبکەون ، بۆ ئەوەش خۆشبەختانە قانونی موازەنەی ۲٠۱٦ لەبەردەستدایە کە دەبێ هەردولا ئیلتیزامی پێوە بکەن و ئەو یاسایەش بە دڵی هەمو نوینەرانی کورد و کوتلە سیاسیەکانی تریش بوە .\nئابوری سەربەخۆ و فرۆشتنی نەوت بە سەربەخۆیی ئیرادەیەکی زیندوە و هەردەمێنیتەوە بەڵام دەبێت پێش هەمو شتێک لە دەستی نائەمین قوتار بکرێت .\nوەک لە سەرەوە ئاماژەم پێدا ، راشکاوانە کار بۆ ئەوە دەکەین و لەلایەکەوە هەموو رێگایەکی یاسایی و مەدەنی دەگرینە بەر بۆ هێنانەوەی پارەی بە تاڵانبراوی خەڵک ، لە لایەکی تریشەوە کاردەکەین بۆ ئەوەی یاسای موازەنەی ۲٠۱٦ کە هەموو فراکسێۆنە کوردیەکان دەنگیان بۆداوە جێبەجێبکرێت.\nلە هەرێمێکا کە موچە و ژیان نەما ، کە مەترسی هەبوو لە سەر ئاشتی کۆمەلایەتی دەبێت هەرچی بایەخی سیاسی هەیە بۆ باشکردنی ژیانی خەڵک بێت نەک باشکردنی روکەشانەی پەیوەندی نێوان حیزبەکان . بەڵێ ئاغایان ئەولەویەت ئێستا ئیدی ژیانی خەڵکە، نەک حکومەت و پەرلەمان .


٥٩ رۆژە گەمارۆ لەسەر کەمپى مەخمور بەردەوامە\n15/09/2019 263 جار خوێندراوه‌ته‌وه\nگەمارۆی سەر کەمپى مەخمور بەردەوامەو هەدەپەش داواى لابردنى گەمارۆى سەر کەمپەکە دەکەن.\nماوەى ٥٩ رۆژە گەمارۆ لەسەر کەمپى مەخمور بەردەوامەو بەهۆى ئەو گەمارۆیەوە دۆخى هاوڵاتیانى کەمپەکە خراپەو تائێستا بەرپرسانى پارتى دیموکراتى کوردستان ئامادە نین گەمارۆ لەسەر کەمپەکە هەڵبگرن.\nهەفتەى رابردوو شاندێکى هەدەپە بەسەرۆکایەتى سزا تەمەلى هاوسەرۆکى هەدەپە سەردانى هەرێمى کوردستانیان کرد، لەو سەردانەشدا داوایان لە سەرۆکى هەرێم و سەرۆکى حکومەت و مەسعود بارزانى کردوە کە گەمارۆ لەسەر کەمپەکە لابەرن.\nلەوبارەیەوە مەزەیەن گونەش نوێنەرى هەدەپە لە هەرێمى کوردستان بە شارپرێسى راگەیاند" وەک شاندێکى پەرلەمانتارانى هەدەپە سەردانى کەمپى مەخموریان کردو دۆخى هاوڵاتیان زۆر خراپە، لە نزیکەوە بە چاوى خۆمان بینیمان ژیانێکى قورس بەسەر دەبن، ئێستا کاتى خوێندنە خوێندکاران ناتوانن بچنە هەولێر بۆ خوێندن و سەدان کەس کارو کاسبى لە هەولێرە ناتوانن بچن".\nنوێنەرى هەدەپە لە هەرێم ئاشکراى کرد لە کۆبوونەوەکانیاندا لەگەڵ مەسعود بارزانى و نێچیرڤان بارزانى سەرۆکى هەرێم و مەسرور بارزانى سەرۆکى حکومەت کردوە گەمارۆ لەسەر کەمپى مەخور لابرن و نیگەرانى خۆیان لەو گەمارۆیە گەیاندووەتە ئەوان.\nسەبارەت بە هەڵوێستى بەرپرسانى هەرێم لەسەر ئەو گەمارۆیە، گونەش رونیکردەوە، ئەوان رایانگەیاندوە کە بەدواداچوونى بۆ دەکەن، بەڵام بەلێنێکى روونیان نەداوە بۆ لابردنى گەمارۆ.\nلە دواى رووداوى تەقەکردنەکەى رێستۆرانتى هۆقە باز لە هەولێر کە دوو کارمەندى دەزگاى میت کوژران، گەمارۆ لەسەر کەمپى مەخمور دانراوە، لەکاتێکدا ئەو تۆمەتبارانەى دەستگیر کراون لەناو شارى هەولێر دەستگیرکراون و پەیوەندیان بە کەمپى مەخمورەوە نەبووە.


فیرووز مووسالوو بە بێ ئاگاداری پارێزەرەکەیش بە تاوانوو ئەنداموو پەکەکەی جە قەنارە دریا . – Horam\nدوە شەممە ٣٠ و چێڵکڕو ١٤٠١ وەرەتاوی زیانی سیاسی کورد فیرووز مووسالوو بە تاوانوو ئەنداموو پەکەکەی جە لاو دەسەڵاتدارا جمهووری ئیسڵامی ئێرانی جە قەنارە دریا . مووسالوو خەلکوو دەگاو قوتوور سەر بە شاروو خۆی جە وەرکەوت و کوردستانی بیەن .\nفیرووز مووسالوو بە بێ ئاگاداری پارێزەکەیش جە قەنارە دریان . یاگێ باسینە کە مووسالوو جە ٢٠ و پووشپەڕوو ١٣٩٨ ی جە لاو ڕێکوزیاو تیرۆریست و سپاو پاسدارا بە بێ هیچ بەڵگێوە دەزگیر کریابێ .\nمی 9, 2020 می 9, 2020 Z\nدەساڵێ چێوەڵتەر جە روێ پسۆ ١٩ پاژەرەژی ( گۆڵان ) شکۆدارا خەتوو ئازادی وەرکەوتوو کوردستانی ئێرانی بە مدرامانوو وێشا و سوور بییەی سەرو ویرو باوریشا بنەڕەتوو جمهووری ئیسڵامی ئێرانیشا ڵەرزنا . جە تاریخوو دەسەڵات و جمهووری ئیسڵامی زینان سیستموو تەسلیمیەت و ماڕاو ئیرادەو شۆرشگێرا و ئازادیوازا دژ بە رژیمی بێ . تاومێ واچمێ کە رژیم […]


پیشەی رۆژنامەگەری کوردی خاوەن مێژوویەکی زۆر کۆنە و رابردوویەکی پر لە شانازی و رووناکی بۆ خۆی لەو بوارەدا تۆمار کردوە. ماڵپەری خۆشەویستی گیارەنگ بۆتە درێژەدەری ئەو رێگا پیرۆزە. لەم کاتەدا کە بە سەردەمی زانست و تکنولوژیا ناسراوە، زۆر پێوێستە رووناکبیرانی کورد هەموو هەوڵ و تێکۆشانیان بخەنە گەر\nکە لە کاروانی رۆژنامەگەری مودێرن بە جێ نەمێنن و ئەزموونەکانی رابردووش کە زۆر گرانبهایە دەوڵەمەندتری بکەن. ماڵپەری هەمیشە سەرسەوزی گیارەنگی کٶڵنەدەر، یەکێک لە بە ناوبانگترین ماڵپەرەکانی ئەم سەردەمەی کوردستانە کە بە هۆی راست بێژی بەرێوەبەرانی‌یەوە بۆەتە جێگای متمانەی خەڵک و جێگای خۆی لە نێو دڵی خوێنەراندا کردوەتەوە. ماڵپەری گیارەنگ لە ماوەی تەمەنی خۆی دا خزمەتێکی بەرچاو و شیاوی بە رۆژنامەگەری کوردی کردووە. بۆ نموونە لە هەواڵ، فەرهەنگی، کلتووری، نەتەوەیی، ناساندنی شووناسی کوردی، ناساندنی جوغرافیای کوردستان و... ئەگەر چاوێک بە مێژوو و ئارشیڤی ساڵەکانی پێشووی گیارەنگ دا بخشێنین باش بۆمان دەردەکەوێ کە ئەم ماڵپەرە جوانە چ خزمەتێکی باشی لە هەموو بوارەکاندا بە کۆمەڵگای کوردستان کردوە.بەرفرە بوونی گۆشەکانی گیارەنگ و تازەکردنەوەی دەسکەوتێکی گەورەی دیکەیە بۆ ئەم ماڵپەرە جوانە.\nهیوادارم کە ساڵی داهاتوو ساڵی رووخانی رێژیمی ترۆریستپەروەری کۆماری ئیسلامی ئێران بێت و یادی پیرۆزی گیارەنگ لە کوردستانی ئازاد دا بکەینەوە و چیتر چالاکوانانی بواری رۆژنامەگەری لە ژیر زەبری هێزە سەرکوتکەرەکانی کۆماری ئیسلامی ئێران ئاوارەی هەندەران نەبن.\nپیرۆزبایی لە بەرێوەبەرانی ماندوونەناسی گیارەنگ دەکەم و هیوای سەرکەوتنیان بۆ بە ئاوات دەخوازم و ئاواتەخوازم هەموو کات هەر لە سەرکەوتن و گەشەدا بن .


چاككردنى دەستكرد بۆ مانگا | حکومەتی هەرێمی کوردستان / سەرۆکایەتی ئەنجومەنی وەزیران\nبۆ جوتيار و ئاژەڵداران و ئەوەش دبێتە هۆى سود وەرگرتنى دانيشتوانى ناوچەکە .\nبۆ مەبەستى زياد كردنى بەرهەمى شير و گەشت و بەرووبوومەكانى ترى ئاژەڵ .\nهەبوونى مانگاى بەکەڵ .\nئەم خزمەتە تەنها پسپۆران و شارەزایانى ئەم بوارە دەتوانن ئەنجامى بدەن وەك (كەڵدەر) .\nپێويستى بە نيو كاتژمێر هەر بيست و يەك رۆر جارێك تا مانگاكە ئاوس دەبێت .\nتەنها هەبوونى مانگاى بەکەڵ وە بوونى نەخۆشى زاوزێ .\nدواين هەنگاو: دلڵنيابوون لەنەبوونى نەخۆشى و كەڵدانى تەواو .\nبەڕێوەبەرى بنكە ئاگادارى كەڵدەر دەکاتەوە كەوا ئاژەڵدارێك مانگاى بەکەڵى هەیە\nئاژەڵدارەکە پسولە دەرچوون دەبڕێت\nكەڵدەر پێداويستى چاككردنى دەستكرد دابين دەكات وە لەگەل خاوەن ئاژەڵ دەردەجێت بۆ پشكنينى ئاژەڵەکەى چ بە ئۆتۆمبێلى فەرمانگە بێت يان ئۆتۆمبێلى خاوەن ئاژەڵ وە لەدواى ئەنجامدانى كەلدانەکە فەرمانبەر دەگەرێتەوە بۆ بنكە.\nتەنها واژووى بەرپرسى بنكە و واژووى كەڵدەر واتا (2) واژوو تا دڵنيا بين لەكاتى بەکەڵ هاتن .\nهەر بيست و يەك رۆژ جارێك مانگا بەکەڵ دێت وە پاش چاككردنى دەستكرد ئەگەر مانگاكە كەڵ بگرێت ئەوە تا نۆ مانگا لەگەڵ نادرێتەو تاكاتى زانەکەى وە ئەگەر لەو بيست و يەك رۆژەى كەلى نەگرت ئەوا جارێكى تر سەردانى بنكەکە دەکاتەوە بۆ دووبارە كەڵدانەوەى مانگاکە .\nهیچ شوێنێكى ترى ناوێت تەنها بنكەى تەندروستى ئاژەڵ نەبێت.\nبەڵێ فۆرمى تايبەت هەيە بەكەڵدانى مانگا.


بۆچی رۆژ به‌ڕۆژ دیدی من خراپ ده‌بێت به‌رامبه‌ر رۆژنامه‌گه‌ریی كوردی، نازانم كه‌موكورتییه‌كه له‌مندایه یان له میدیای كوردیدا. له‌كاتێكدا كاتێك من له رۆژنامه‌دا كارمده‌كرد ته‌نانه‌ت ئامێرێكی وه‌ك مۆبایل-یش نه‌بوو بۆ په‌یوه‌ندی، كه‌چی ئێستا ته‌كنۆلۆژیا هێنده پێشكه‌وتووه، رۆژنامه‌نووسی به سه‌لیقه و به‌توانا ئه‌توانێت داهێنانی بێوێنه له‌دنیای میدیادا بكات.\nده‌مه‌وێت پێنج دیارده‌ی خراپی دنیای میدیای كوردی بگوازمه‌وه له‌و ده‌یان دیارده‌یه‌ی كه ئێستا له‌مێشكمدایه:\nدیارده‌ی یه‌كه‌م: ساڵی 2004 كاتێك به‌رپرسیارێتی به‌شی ریپۆرتاژی رۆژنامه‌ی كوردستانی نوێ -م گرته‌ده‌ست، هه‌میشه له‌گه‌ڵ هاوكاره‌كانم كه له‌به‌شه‌كه‌دا كاریان له‌گه‌ڵ ده‌كردم، به‌وه نیگه‌رانیان ده‌كردم، پشتیان ئه‌به‌ست به ته‌له‌فۆن بۆ لێدوان وه‌رگرتن. منیش به‌پێچه‌وانه‌ی ئه‌و بۆچوونه‌وه راموابوو ئه‌بێت رۆژنامه‌نووس بچێته ناو چاوی ئه‌و كه‌سه‌وه بۆ لێدوان وه‌رگرتن. له‌به‌رده‌میدا هه‌ر چوارپه‌لی بجوڵێنێت. به زمانی جه‌سته هه‌یمه‌نه‌ی رۆژنامه‌كه‌یی و كاریگه‌ری هێزی خۆی ده‌رخات. به‌رامبه‌ر ئه‌و كه‌سه قاچ بخاته سه‌ر قاچ و له چه‌ند چركه‌یه‌كدا به‌توندی گفتۆگۆ بكات. ئێستا به‌داخه‌وه نه‌ك ئه‌م دیده‌ی من شكستی هێناوه، به‌ڵكو رۆژنامه‌نووسی كوردی ئاماده‌نییه به ته‌له‌فۆنیش لێدوان وه‌رگرێت، به‌ڵكو په‌نا بۆ كاری سه‌یرو سه‌مه‌ره ده‌بات كه له دیارده‌ی دووه‌مدا ده‌یخه‌مه‌ڕوو.\nدیارده‌ی دووه‌م: دیارده‌یه‌كی زۆر خراپ و بێكه‌ڵك، عه‌یبه‌یه‌كی گه‌وره، پله‌یجه‌رزمێكی بێتام و خراپ. كه ته‌نیا له میدیای كوردیدا ئه‌م دیاره‌یه هه‌یه، ئه‌ویش دزین و كۆپیكردنی هه‌واڵی یه‌كتر. دیقه‌ت بده رۆژی 6ی دیسێمبه‌ر هه‌واڵێك بڵاوبۆوه له‌سه‌ر سزادانی چوار به‌رپرسی عیراقی له‌لایه‌ن وه‌زاره‌تی گه‌نجینه‌ی ئه‌مریكاوه. هه‌رچی سایتی كوردی بوو هه‌مان زانیاری بڵاوكرده‌وه، بێئه‌وه‌ی هیچی زیاده‌ده‌ت ده‌ستكه‌وێت. هیچ كه‌ناڵێكیان ئه‌وه‌نده ئه‌ركی نه‌كێشابوو بچێته سه‌ر پێگه‌ی وه‌زاره‌تی گه‌نجینه‌ی ئه‌مریكا و ورده‌كاری هه‌واڵه‌كه وه‌رگرێت كه پڕ بوو له‌زانیاری نه‌وتراو له‌میدیای كوردیدا.\nدیارده‌ی سێیه‌م: هه‌ڵه‌بڕی و داڕشتنه‌وه‌ی هه‌واڵ. هه‌واڵ بۆ خه‌ڵكه ئه‌بێت به زمانی خه‌ڵك بنوسرێت. هه‌رچی وتاره‌كه نووسه‌ره‌كان ئه‌توانن ته‌كنیك و وشه‌سازی و جوانكاریی تێدا بكه‌ن و یاری به‌و وشه بكه‌ن. به‌ڵام بۆ هه‌واڵ ئه‌بێت به‌زمانێك بێت كابرایه‌كی نانه‌وا له‌نێو دوكانه‌كه‌یدا كه ده‌ستی به‌تاڵ بوو سه‌ردانی هه‌واڵی سایتێكی كرد له‌گه‌ڵ مامۆستایه‌كی زانكۆ وه‌ك یه‌ك تێبگه‌ن. به‌داخه‌وه هه‌ندێك داڕشتنه‌وه ده‌بینیت بیرت ئه‌چێته‌وه كه ئه‌مه زمانی كوردییه.\nدیارده‌ی چواره‌م: نه‌وه‌یه‌ك په‌یدا بووه، رۆژنامه‌نووس و نووسه‌ره‌كانی سه‌رده‌می رابردوو ناناسێت. ئه‌مه نیشانه‌ی ئه‌وه‌یه نه‌ك چاوی به میدیادا نه‌خشاندووه، به‌ڵكو رێكه‌وت هێناویه‌تییه ناو میدیای كوردی یان به‌رپرسێك كۆمه‌ڵێك پاره‌ی خستۆته به‌رده‌ست بۆ لێدان له به‌رپرسه هاورێ و هاونیشتمانییه‌كه‌ی ته‌نیشتی. ماكینه‌یه‌كی میدیای بۆ گڕ داوه ته‌نیا بۆ جنێو و سوكایه‌تی، ئیتر بێئه‌وه‌ی ئه‌و كه‌سانه بناسێت و ئاشنابێت به‌و ناوانه‌ی كه به ده‌یان ساڵه له بواره‌كه كارده‌كه‌ن.\nپێنجه‌م: سووككرگرتنی قه‌ڵه‌م. یه‌كێك له دیارده خراپ و ترسناكانه‌ی به‌رۆكی میدیای كوردی گرتووه، بێنرخكردن و بێ به‌هاكردنی نووسینه. ئه‌م دیارده‌یه به نموونه‌یه‌ك باس ده‌كه‌م، هه‌رچه‌نده هێشتا زووه قه‌ڵه‌مه‌كه‌م بۆ ئه‌م كێشه‌یه‌م بخه‌مه‌گه‌ڕ، به‌ڵام له‌سه‌ر ئه‌م دیارده‌یه میدیای كوردی ئه‌هاڕم. مانگی سێبتێمبه‌ر كه‌ناڵێكی میدیایی داوای دوو راپۆرتی كرد له‌سه‌ر 11ی سێپتێمبه‌ر. منیش بۆ ئه‌وه‌ی راپۆرته‌كان شتێك بێت كه گوێگری كورد ئاشنا بێت به زانیاری نوێ. جگه له خواستنی دوو كتێب، زیاد له 10 وتار و فیلمی دیكۆمێنتاریم خوێنده‌وه و سه‌یركرد له‌سه‌ر 11ی سێپتێمبه‌ر. دوو راپۆرتم كرد كه هه‌ر یه‌كه‌یان 2000 وشه بوو. بوار نه‌بوو مه‌سه‌له‌ی پاداشتی راپۆرته‌كان باس بكه‌م. دوای سێ مانگ كه هێشتا پاداشته‌كه‌م ده‌ستگیر نه‌بووه له‌م رۆژانه‌دا سه‌ره‌داوێكی پاداشته‌كانم ده‌ستگیر بوو. كاكی رۆژنامه‌نووس پێیوتم راپۆرتی 25 هه‌زار دینارمان بۆ حساب كردوویت. جارێ بێده‌نگیم له پاداشته‌كه‌كرد! وتم: با فرسه‌تی بیركردنه‌وه‌ی زیاتر بده‌م به‌و براده‌ره. نایشارمه‌وه یه‌كێك له سیفه‌ته خراپه‌كانی من ئارامی و دانبه‌خۆداگرتنی زۆره، به‌ڵام كه كلپه‌ی توڕه‌یم به‌رزبۆوه، هه‌موو شتێك ئه‌سڕمه‌وه. بۆیه له‌دڵی خۆمدا وتم، ئارام بگره! میدیاكاری كورد هه‌ر ئه‌وه‌نده عه‌قڵی به‌دنیا و نووسین ئه‌شكێت.


ھەنووکە ٣١٬٥٠٢ وتار بە کوردیی ناوەندی (سۆرانی) ھەن. پێڕستی وتارەکان · ڕێکخستنەکان\nدووشەممە، ٧ی حوزەیرانی ٢٠٢١ (ز)؛ بەرامبەر بە ١٧ی جۆزەردانی ٢٧٢١ (ک)\nخەتەنە کردنی کچان یان سەقەتکردنی ئەندامی زاوزێی کچان (بە ئینگلیزی: Female genital mutilation یان بە کورتی FGM) یاخود لابردنی بەشێکی دەرەوەی ئەندامی زاوزێی مێینەکان کە ڕێکخراوی تەندروستی جیھانی بەم شێوازە پێناسەی کردوە «ھەر پرۆسەیەک کە بەشێک یان کۆی لاچوونی ئەندامی زاوزێی مێینەی تێدا بێت بەبێ ھۆکاری پزیشکی» بریتییە لە خەتەنە. خەتەنەکردنی کچان وەک نەریتی کلتووری یان ئایینی لە زیاتر لە ٢٧ وڵاتی ئەفریقادا ئەنجام دەدرێت دوای ئەفریقا بە ژمارەیەکی تۆزێک کەمتر لە ئاسیا و وڵاتانی تری ڕۆژھەڵاتی ناوەڕاست ئەنجام دەدرێت. یونیسێف ژمارەی مێینە خەتەنەکراوەکانی لە ساڵی ٢٠١٦ دا بە نزیکەی ٢٠٠ ملیۆن ژن مەزەندە کردووە کە لە وڵاتانی ئاسیا و ئەفریقادا دەژین، لەگەڵ چەند ھەرێم و کۆمەڵگەی دیکەی جیھاندا.\nشێوازی جێبەجێکردنی بەپێی شوێن و نەریتەکان جیاوازی ھەیە، بەڵام لە ھەندێک شوێن بەبێ ھیچ ڕەچاوکردنێکی تەندروستی ئەنجام دەدرێت کە ڕەنگە مووسێک یان چەقۆیەک بەکاربھێنن بەبێ ئەوەی ئەستێوربکرێن یان پاقژکردنەوەی ئەو ئامرازانەی لەم پرۆسەیەدا بەکاردەھێنرێ بەکاربھێنرێت. ئەو تەمەنەی کە ئەم نەشتەرگەرییە بچووکەی بۆ ئەنجام دەدریت، لە ماوی نێوان یەک ھەفتە لە لەدایکبوون بۆ تەمەنی گاگۆڵکەکردن بەپێی ڕاپۆرتی یونیسێف، زۆرینەی ئەو مێینانەی کە بە پرۆسەی خەتەنەکردن دادەڕۆن، لەژێر تەمەنی پێنج ساڵیدان. ئەم پرۆسەیە بریتییە لە لابردنی بەرگی دەرەوی باڵەکانی ئەندامی مێینە و کردنەوەونزیک خستنەوەی پەردەی کچێنی و منداڵدانی کەسەکە کە ڕاستەوخۆ دوای برینی قیتکەکانی سەرەوە و خوارەوەی کۆئەندامی زاوازێ شوێنی بڕینەکان داغ دەکرێن، تەنیا کردنەوەیەکی بچووک بەجێ دەھێڵن بۆ ئەوەی ڕێگە بە تێپەڕبوونی میز و خوێنی سەرەمانگان بدات، ھەروەھا کردنەوەی زێ بۆ ڕێگەدان بۆ جووت بوون و ئاسانی دووگیان بوون لە خەتەنەکردنەوەی دووەم (کاتی ھاوسەرگیری). لە ساڵی ٢٠١٠ دا، سندوقی دانیشتووانی سەر بە یوئێن مەزەندەی کرد کە ٢٠ ٪ ی مێینە خەتەنەکراوەکان بە تەواوی بەشی دەرەوەی ئەندامی زاوزێیان لابراوە و ھیچ ھەستێکی جووت بوونیان تێدا نەماوە، بە شێوازێک خەتەنە کراون کە بە «خەتەنەکردنی فیرعەونی» یان «تبتی» ناسراوە، کە بەتایبەتی لە باکووری ڕۆژهەڵاتی ئەفریقا باوە.\n٢ی حوزەیران – گەورەترین کەشتی جێگرتنی ھێزی دەریاییی ئێران بە ناوی کەشتیی خارگ (لە وێنەکەدا) لە تەنگاوی ھورمز و لە نزیک جاسک، ئێران ئاگری گرت و چوو ناو ئاو.\n٢٨ی ئایار – بەشار ئەسەد لە ھەڵبژاردنێکدا وەکوو جاری چوارەمی بوو بە سەرۆک کۆماری سووریا.\n٢٣ی ئایار – لە دوای نیشتنەوەی زۆرەملی فڕینی ٤٩٧٨ی ڕایان ئایر بە فەرمانی ئەلێکساندەر لوکاشینکۆ لە فڕۆکەخانەی نێونەتەوەییی مینسک، ڕۆمەن پرۆتاسویچ کەسایەتیی سیاسیی بیلاڕووسی دەستبەسەر کرا.\n٢٢ی ئایار – سەرئەنجام لە گرژییەکانی ئیسرائیل و فەلەستین کە زیاتر لە ٢٠٠ کەس تێیدا گیانیان لەدەستدا، ھەر دووک لایەن ئاگربەستیان کرد.\nله‌پاش دابه‌زینی هێزه‌كانی هاوپه‌یمانان له‌كه‌ناراوه‌كانی نه‌رمه‌ندی فەڕەنسا لە ساڵی ١٩٤٤، سوپای ئاڵمانیا ده‌ستی به‌گوللـه‌بارانكردنی ئه‌و دیلانه كرد، كه له‌و ناوچه‌یه زیندانی كرابوون.\nلەساڵی ١٩٩٠ دا ، له‌شاری ئامەد ی باكوری كوردستان پارتێكی نوێ به‌ناوی پارتی ڕه‌نجده‌رانی گه‌ل (هه‌پ)، به‌سه‌ركردایه‌تی فه‌همی شقیلاز پێكهێنرا.\nویکیپیدیا ئینسایکڵۆپیدیایەکی ئازادی ئینتەرنێتییە کە بە دەستی بەشداربووانی خۆبەخشەوە لە سەرانسەری جیھاندا پێکدێت. سەیرکردن، لەبەرگرتنەوە و بەکارھێنانەوەی ناوەرۆکی ویکیپیدیا ئازادە. ویکیپیدیا دەستەی نووسەران یان چاودێرانی تایبەتی نییە و ھەموو کەس لە سەر ئینتەرنێت دەتوانێت دەستکاری و چاودێریی وتارەکانی بکات. ئەم ویکیپیدیایە کە بە شێوەزاری ناوەندی (سۆرانی) لە زمانی کوردی (Central Kurdish Branch) دەنووسرێت لە ٢٠٠٩ەوە لە ویکیپیدیای کورمانجی بە ھۆی چەند کێشەی تەکنیکی و زمانەوانییەوە جیا بووەتەوە و ئێستا ٣١٬٥٠٢ وتار و ١٢٦ بەشداربووی چالاکی ھەیە.\nتا ئێستا ٤٥٬٤٥١ ھەژمار لە ویکیپیدیای کوردیی سۆرانی دروستکراون کە ١٢٦ بەکارھێنەریان لە سی ڕۆژی ڕابردوو بەشدارییان ھەبووە. ھەموو بەکارھێنەرێک لێرە خۆبەخشانە بەشداری دەکات و تەنیا لە سیاسەتەکان پەیڕەوی دەکرێ نەک لە ھیچ تاکە کەسێک. بۆ باشترکردنی وتارەکان بەکارھێنەران ھەردەم قسەوباس و خاڵەکانی خۆیان لە پەڕەکانی وتووێژی تایبەتدا دەردەبڕن. ویکیپیدیای کوردی پێشوازی لە بیروڕاکان و وتووێژەکانی ھەموو بەکارھێنەرێک دەکات سەبارەت بە ھەموو بەشەکانی.\nدەتەوێت وتارێک بنووسیت؟\nھەنووکە لە ویکیپیدیای کوردیی ناوەندی ٣١٬٥٠٢ وتار ھەن، ئەمەش ئەوە دەگەیەنێت کە ئەو وتارەی کە تۆ دەتەوێت لە ویکیپیدیا بی نووسیت ئەگەری ھەبوونی ھەیە. پەڕەی گەڕان بەکاربھێنە بۆ ئەوەی بزانیت کە ئەو وتارەی دەتەوێت بی نووسیت ھەیە لە ویکیپیدیا یان نا، لەوانەیە لەژێر ناوێکی تر ھەبێت. ئەگەر وتارەکە ھەبوو ئەوا پێویست ناکات پەڕەیەکی نوێ دروست بکەیتەوە لەبارەی ھەمان بابەتەوە، چوونکە دەسڕدرێتەوە. بەڵام تۆ ئازادیت لە چاکسازیکردن لەو وتارە ھەرچۆنێک بێت. ئەگەریش نەبوو، ناوی وتاری خوازراو لەم سندووقەی خوارەوە بنووسە و دروستی بکە. بیرت نەچێت کە بە ئاگایییەوە دوای ڕێنمایییەکان بکەویت و سیاسەتەکان لەسەر نووسینی وتار و شێوازەکانی بخوێنیتەوە. وتاری بێبایەخ دەسڕدرێتەوە.\nکلۆسیۆم لە ڕۆما، ئیتالیا (٢٠٠٧)


فۆڕمی تۆمارکردنی بابەت | ئه و پێنج وڵاتەی زۆرترین داعشی بیانیی بەرهەمهێناوە\nدواڕۆژ سەرەڕای شکستە بەردەوامەکانی داعش لە عێراق و سوریا، تا ئێستا بەرپرسیارێتیی بەشێک لەتەقینەوە و هێرشە‌کانی سەر هەریەک لە وڵاتانی سوید و میسر و بەریتانیای گرتۆتەئەستۆی خۆی. بەپێی توێژینەوەیەکی ساڵی 2016ی مەکتەبی نیشتیمانی بۆ توێژینەوەی ئابوری ئەمریکی، (رێکخراوێکی قازانج نەویستە و تایبەتە بە توێژینەوە)، ئەمانەی خوارەوە ناوی ئه و پێنج وڵاتەن کە زۆرترین چەکداری بیانی لێوە چوونەتە ڕیزەکانی داعش. 1-تونس: لە نێوان ئه و شەش وڵاتەی بەهاری عەرەبی گرتییەوە، دیموکراسی تەنیا لە وڵاتی تونسدا مایەوه، دوای شەش ساڵ لەلابردنی، زەین عابیدین بن عەلی، سەرۆکی پێشووتری تونس، لە دەسەڵات، 86%ی تونسییەکان دەڵێن دیموکراسی باشترین سیستمی حکومڕانییە، لە کاتێکدا لە دوای ڕاپەڕینەکەیان تەنها 70% لەگەڵ دیموکراسی بوو. لەوەش گرنگتر، گڕوتینی خەڵکی بۆ دیموکراسی لە کاتێکدایە کە تەنیا لە 15% تونسییەکان بڕوایان وایە ئابوری وڵاتەکەیان باشە و لە 90% دەڵێن گەندەڵی بڵاوبووەتەوە. بەداخەوە، گڕوتینە نوێیەکەی خەڵکی تونس بۆ دیموکراسی لەلایەن هەموو کەسێکەوە قەبوڵکراو نییه، نزیکەی 6000 تونسی وڵاتی خۆیان بەجێهێشتووە بۆ ئەوەی بچنە ڕیزەکانی داعشەوە، زۆرترین پشکی وڵاتانیان لە جیهاندا هەیە. ئه و پشتیوانانەی داعشیش کە لە تونس بەجێماون بەهەمانشێوە جێگەی نیگەرانین، ئەوە گەنجێکی تونسی بوو کە لە ساڵی 2015 دا بەهۆی کاریگەربوونی بە تۆڕە کۆمەڵایەتیەکانی داعشەوە، هێرشی کردە سەر کەنار دەریایەک لە ئەجامدا 38 گەشتیار گیانیان لەدەستدا کە زۆربەیان بیانی بوون، ئه و هێرشەش بە خوێناویترین هێرشی تیرۆریستی لە مێژووی تونسی سەدەی نوێدا دادەنرێت. ئازارە بەردەوامەکانی دیموکراسی، بەرهەڵستە ئابورییە بەردەوامەکان و گەڕانەوەی جیهادییە شکستخواردووەکان بەردەوامدەبن لە پێدانی چەندین کەلێن و دەرچە بۆ ئەوەی لێوەی دزەبکەنە ناو تونسەوە. 2- سعودیە: عەرەبستانی سعودیە هاندەر و سپۆنسەرێکی چالاکی وەهابیزمە، کە لقێکی توندڕەوی ئیسلامییە و وەک بڕبڕەی پشتی ئیسلامی توندڕه و دادەنرێت. سعودیە بە سەرچاوەی دووەمی چەکدراە بیانیەکانی ناو داعش دادەنرێت - نزیکەی 2500 سعودی لە ڕیزەکانی داعشدان. لە هەمانکاتیشدا، سعودیە خودی خۆی ئامانجی تیرۆریستانیشە. لە تەمووزی 2016 دا، دووچاری چەند کردەوەیەکی خۆکوژی بووەوە لە سێ شاریدا: لە مایسی 2015 دا، تەقینەوەیەکی تیرۆریستی داعش بووەهۆی کوژرانی 21 کەس. 3-ڕوسیا : جگە لە وڵاتانی ڕۆژهەڵاتی ناوەڕاست، داعش سەربازی بیانی لە ڕوسیاشەوە هێناوەتە ڕیزەکانی خۆی، ڕوسیا خودی خۆشی نامۆ نییە بە کردەوەی تیرۆریستی. زیاتر لە 3500 کەس کوژراون لە زیاتر لە 800 هێرش لە ساڵی 1970وە، دوایینشیان لە چەند هەفتەی ڕابردوودا ڕوویدا کاتێک ئۆتۆمبێلێک لە شەقامی پیتەرسبێرگ تەقییەوه و بووەهۆی کوژرانی 14 کەس. هیچ گروپێک تاکو ئێستا بەرپرسیاریەتی ڕانەگەیاندووه، بەڵام میدیاکانی ڕوسیا ئاماژە بەوە دەکەن، ئه و ڕووداوە پەیوەندی بە داعشەوە یاخود ڕێکخراوی دیکەی تیرۆریستی نێودەوڵەتی هەیە، دەسەڵاتدارانی ڕوسیا ناسنامەی ئەنجامدەرەکەیان وەک (ئەکبەرژۆن دژالیلۆڤ) ناساندووە کە گەنجێکی 22 ساڵی بە ڕەگەز ڕوسییە و لە قیرغیستان لە دایکبووە. مێژووی ڕوسیا لەگەڵ تیرۆریزمدا لە ناوچەکانی باکوری قەوقازەوە سەرچاوە دەگرێت، بەتایبەت لە هەرێمەکانی چیچان، داغستان و ئینگۆشیتیا کە زۆرینەی دانیشتوانەکانیان مسوڵمانن و داوای سەربەخۆیی و جیابوونەوەیانکردووە لە مۆسکۆ، زۆرکات لە ڕێگەی توندوتیژیەوە، بە دڕێژایی 300 ساڵی ڕابردوو ئەو داوایەیان هەیە. ڕوخانی یەکێتی سۆڤیەت لەساڵی 1991 هەناسەیەکی نوێی دایە بزوتنەوەکانی سەربەخۆیی هەرێمەکان و بووەهۆی ڕودانی دوو جەنگی خوێناوی لە چیچان کە لە ئەنجامدا هەزاران کەس بوونە قوربانی. لە ساڵی 2002، چەکدارەکانی چیچان 912 کەسیان وەک بارمتە لە شانۆی دوبرۆڤکا لە مۆسکۆ گرت، 130 کەس لە بارمتەکان کوژران. لە ساڵی 2004، یاخیبووەکانی چیچان هێرشیان کردە سەر قوتابخانەیەک لە بێسلان و زیاتر لە 1200 کەسیان وەک بارمتە گرت، زیاتر لە 330 کەسیان کوشت کە 186 یان منداڵ بوون. گروپە تیرۆریستییە بیانییەکانی وەک داعش، توانیویانە خۆیان بگەیەننە باکوری قەوقاس. ڤلادمێر پوتین خودی خۆی ئاماژەی بەوەکردووە کە نزیکەی 5000 بۆ 7000 کەس لە ڕوسیا و یەکێتی سۆڤیەتی پێشووەوە چوونەتە سوریا بۆ ئەوەی چەک هەڵبگرن و بچنە ڕیزەکانی چەکدرارانی داعشەوە. زۆر کات بۆ ڕوسیا، شەڕکردن لە دژ بە داعش، شەڕکردنە لە دژی خودی خۆی. 4-تورکیا: تورکیا پەیوەندییەکی خراپی هەیە لەگەڵ کەمینەکانی ناوخۆیدا، بەتایبەت کوردەکان. کوردەکان گروپێکی نەتەوەیین کە ژمارەیان لە نێوان 20 بۆ 40 ملیۆن کەسە و دەکەونەوە سەر سنورەکانی تورکیا و عێراق و سوریا و ئەرمینیا. لەدوای جەنگی جیهانی یەکەم و دیاریکردنی سنوری جوگرافیای وڵاتی تورکیا، کوردەکان بە گەورەترین گروپی نەتەوەیی دادەنرێن کە تاکو ئێستا دەوڵەتیان نییە. چەکدارە کوردەکان ماوەی سێ دەیەیە لە پێناو سەربەخۆییاندا لە دژی حکومەتی تورکیا دەجەنگن، هەندێکیان بەوهۆیەوە پەنایان بۆ توندوتیژی بردووە. لە ماوەی سێ دەیەی ڕابردوودا، 40.000 کەس بەهۆی پێکدادانەکانی تورکیا و کوردەکانەوە کوژراون. ئاڵۆزییەکە لەوەدایە کوردەکانی سوریا بە یەکێک لە کاریگەرترین ئه و هێزانە دادەنرێن کە لە دژی ڕژێمی بەشار و داعش دەجەنگن. لەوانەیە سەرکەوتنەکانیان ببێتەهۆی دروستکردنی دەوڵەتێکی کوردی لە ناوخۆی سوریا و لە ئەنجامیشدا هانی زۆربەی کوردەکانی تورکیا بدات دەستبدەنە چەک بەمەبەستی هەوڵدان بۆ هەمان ئامانج، لەبەرئەوە یەکێک لە گەورەترین هەڕەشەکان لەسەر تورکیا، هەڕەشەشە بۆ سەر داعش. لە هەمانکاتدا، نزیکەی 2100 کەس لە تورکیاوە چوونەتە عێراق و سوریا بۆ ئەوەی بچنە ڕیزەکانی داعش. لە ساڵی 2015 وە، زیاتر لە 400 کەس لە هێرشە تیرۆریستیەکاندا لە تورکیا گیانیان لەدەستداوە. بە واتایەکی دیکە، کێشەی تیرۆر لە تورکیا لەمڕۆدا تەنیا ئاڵۆزتر دەبێت و هیچی تر. 5-ئوردون: یەکێکی دیکە له و وڵاتانەی کە سەرچاوەی چەکدارە بیانییەکانی داعشە، بریتییە لە ئوردون کەژمارەیان بە 2000 کەس دەخەمڵێنرێت، وەک تورکیا، کە میوانداری 2.9 ملیۆن پەنابەری سوریی کردووە، ئوردونیش زیاتر لە پشکی خۆی، ئاوارەی سوری قەبووڵکردووە کە بە 655.000 پەنابەری سوریی دەخەمڵێنرێت. بەبەراورد بە ڕۆژهەڵاتی ناوەڕاست، هێرشی تیرۆریستی لە ئوردون زۆر دەگمەنە، بەڕادەیەک کە بە بەشێوەیەکی نافەڕمی نازناوی شانشینی ئاشتی پێبەخشراوە. ئه و ئاشتییە لە مانگی کانونی یەکەمی 2016 دا شکێنرا کاتێک چەند چەکدارێکی تیرۆریستی داعش هێرشیانکردە سەر ناوچەیەکی بەناوبانگی گەشتیاری بە ناوی قەڵای کاراک و لە ئەنجامی هێرشەکەدا 10 کەس کوژران و 34ی دیکە برینداربوون، ئەوە یەکەمین هێرشی تیرۆریستی بوو کە خەڵکی مەدەنی تێداکرابووە ئامانج لە دەیە‌ی ڕابردووەوە لە ئوردون. بۆ گروپێکی هەڵپەرستی وەک داعش، وڵاتێکی ئارامی وەک ئوردون لە نزیکیەوە، وەک داوەتنامەیەک دادەنرێت بۆ خوێنڕشتن و بە سەربازکردنی خەڵکەکەی. سەرچاوەی: Syndicated News وەرگێڕانی محەمەد نەجمەدین 17-04-2017


لە ئورمیە ژنێک بە پاساوی شەرەف کوژرا و تەرمەکەی سووتێندرا\n13:47 - 6 February 2021\nهەنگاو: ژنێکی لاوی خەڵکی ئورمیە لە ژێر ناوی شەرەف و نامووس لەلایەن براکەی و باوکیەوە بە شێوەیەکی دڕندانە کوژراوە و تەرمەکەشی ئاگر دراوە.\nبەگوێرەی ڕاپۆرتی گەیشتوو بە ڕێکخراوی مافی مرۆڤی هەنگاو، ڕۆژی چوارشەممە ١٥ی ڕێبەندانی ٢٧٢٠ (٣ی فێوریەی ٢٠٢١)، ژنێکی تەمەن ٣٢ ساڵی خەڵکی گوندی “گەنگەچین” سەر بە ناوچەی سۆمای برادۆستی ئورمیە بە ناوی “عەشرەت نیکخوویی” بە پاساوی شەرەف و نامووس لەلایەن ئەندامانی بنەماڵەکەیەوە بە شێوەیەکی دڕندانە کوژراە.\nبە وتەی سەرچاوەیەکی ئاگادار، براو باوکی عەشرەت نیکخوویی سەرەتا ناوبراویان کوشتووە و دواتر لە کردەوەیەکی نەشیاوی دیکەدا تەرمەکەیان سووتاندووە. تەرمی سووتاوی ئەو ژنە ئێستا لە پزیشکی دادی ئورمیە ڕاگیراوە.\nئەو سەرچاوەیە لە درێژەدا وتی کە عەشرەت دایکی سێ منداڵ بووە و ماوەیەک پێش ئێستا دوای ئەوەی گرتەیەکی ڤیدیۆیی لە پەیوەندی ناوبراو لەگەڵ پیاوێکی دیکە بڵاو بووەتەوە، هاوژینەکەی تەڵاقی داوە و گەڕاوەتەوە ماڵ باوکی خۆی و لەوێ ژیاوە.\nبە پشتبەستن بە ئاماری تۆمارکراو لە ناوەندی ئامار و بەڵگەنامەکانی ڕێکخراوی مافی مرۆڤی هەنگاو، لە ماوەی ١١ مانگی ڕابردوودا لانیکەم ٧ ژن لە کوردستان لەژێر ناوی نامووس و شەرەف کوژراون.


مەغوولان و کۆمەڵکوژی کورد و ئەرمەنی – خاکی کوردیا\nمەغوولان و کۆمەڵکوژی کورد و ئەرمەنی\nمەنگۆلان(مەغولان) لەبەر برسیەتی و خووی چەتەگەری و تاڵان و کوشتن، چەند جار لە مەغولستانەوە هێرشیان کردە سەر وڵاتانی دراوسێیان، سەدەی ١٣ زایینی هێرشیان هێنا بۆ سەر ئێران و عێراق و کوردستان و ناوچەیەکی زۆریان داگیرکرد. کار و ژیانی ئەوان هەر تاڵان و دزی و داگیرکاری و کوشتن بوو. باکووری کوردستان و ئەنەدۆڵ نیشتمانی سەرەکی کورد و ئەرمەن و یوونانی بوو. ڕەوەی مەنگولانی تاڵانکەر هاتن، کوشتیان، تاڵانیان کرد، خواردیان، وێران و داگیریان کرد. ئێستا ئەوانی داگیرکەر و دز و مرۆڤ‌کوژ خاوەن ماڵ و مسوڵمانن! کوردیش لە سەر خاکی خۆیان بێگانە و کافرن! هەموو گەلی ئەرمەنیش پاکتاو کران.\nیەکەمین کومەڵـکوژی ئەرمەنییەکان، بە دەستی سوپای دڕندەی دەوڵەتی رەگەزپەرست و ئەمپریالیزمی عوسمانی لە نێوان (١٨٩٤ـ ١٨٩٦) بە فەرمانی سوڵتانی خوێنڕێژ، عەبدولحەمیدی دووەم ئەنجام درا، کە بە هەزاران ئەرمەنییان کوشت، تەنیا لەبەر ئەوەی کە تورک نەبوون و ئایینیان مەسیحی بوو. جینۆسایدی دووەمی ئەرمەنی لە سەدەی بیستەمدا، لە نێوان ساڵانی ( ١٩١٥ ـ ١٩١٨) لە لایەن سپای عوسمانییەوە، دژی گەلی ئەرمەنی بێتاوان ئەنجام درا، کە زیاتر لە (یەک ملیۆن‌ونیو) ئەرمەنی بە دڕندانەترین شێوە شەهیدکران. ژمارەی ئەرمەنییەکان لە تورکیای ئەوسەردمەدا، دوو ملیۆن دووسەد هەزار کەس و خەڵکی ڕەسەن و خۆجێی ئەوێ بوون. کەچی ئێستا تەنیا شەست هەزار ئەرمەنی تێدا ماونەتەوە! بەڵام ژینۆسایدی کورد لەسەر خاکی باب و باپیری خۆی مێژینەی گەلێک زۆرە و ئێستاش بەردەوامە:\n١ــ کوشتاری خەڵکی “دەرسیم” کە تورکان ناویان گۆڕیوە بۆ تونجەلی! ساڵی (١٩٣٨ــ١٩٣٧) هێزی هەوایی و لەشکری داگیرکەری تورک، ٦٥ تا ٧٠ هەزار کوردی بێ تاوانی عەلەوییان شەهید کرد، تەنیا بە هۆی جیاوازی نەتەوەیی و ئایینی! ڕێبەری کورد سەید ڕەزا دەرسیمی و ٤٧ خەباتکاری دیکە ساڵی ١٩٢٥ دەست بەسەر کران و برانە ئامەد و لەوێ ئێعدام کران. دوای ئەوە کوشتار و ڕاگواستن و نیشتەجێ کردن دەستی پێ کرد. لەشکری جینایەتکاری تورکان دەوری ناوچەکەیان دا و بە هەزاران کوشتار و دەستدرێژی و تاڵانی ماڵانی کوردان ڕووی دا و تورکیان هێنا و لەوێ نیشتەجێیان کردن. هەر بۆیە کوردان گوتوویانە “لەجێی شابازان کۆرکۆرە وازان”. ساڵی ١٩٣٦ ناوی دەرسیمیان گۆڕی بۆ تونجەلی و تورکاندیان! بەڵام کورد هەرمایەوە و سەرلەنوێ هەستایەوە و دەرسیم هەر بە خەباتی نەتەوەیی بووژایەوە.\n٢ــ تورکان لەوەتی لە سەر خاکی کوردان نیشتەجێ بوونە، هەمیشە ترسیان لە هەستانەوەی خاوەن ماڵ بووە لە سەر خاک و ماڵی داگیرکراوی خۆیان. ساڵی ١٥١٤ی میلادی ٢٠٠ هەزار سەربازی تورک بە فەرمانی سوڵتان سەلیمی یەکەم وەک نوێنەر و رێبەری ئیسلامی سوننی هێرشیان هێنایە سەر ئێران و لەگەڵ سپای شا ئیسماعیلی سەفەوی لە چاڵدێران، نزیک شاری خۆی، کەوتنە شەڕ و خوێن‌ڕشتن و وێرانکاری وڵاتی کوردان. لەو شەڕەدا نزیکەی ٣٥ هەزار کەس لە خەڵکی ناوچەکە و سەربازی سەفەوی کوژران و ئێران شکستی هێنا. نەتیجەش ئەوە بوو کە بەشێکی زۆری کوردستان دابەش کرا و کەوتە بن دەستی تورکانی عوسمانی، وەک: باکوور و باشوور و ڕۆژئاوای کوردستان. تورکانی فاشیستی داگیرکەر ناوی زۆربەی گوندەکانی کوردستانیان بە مەبەستی سڕینەوەی ناسنامەی کوردی گۆڕیوە بۆ تورکی. ئێستاش ناوی زۆربەی گوندەکانی ڕۆژهەڵات، باشوور، بەتایبەت شار و گوندەکانی باکوور هەمووی کراون بە تورکی. سوڵتانی تورکان بەهەموو شێوەیەک هەوڵیان داوە زمانی کوردی و ناوی کوردی و کوردستانیش بسڕنەو. ئەمە پیلان و بەرنامەی وەچەی تاڵانچییانی تورکستان بووە سەبارەت بە کورد و خەڵکی کوردستان. بەلام کوردستان هەر کوردستان مایەوە و ئاکامی خەڵیفە و پاشاکانی ئەوانیش گۆڕستان…\n٣ــ یەکەمین فەرمانی قڕکردنی کوردانی ئێزیدی لەلایەن خەلیفەی موعتەسەمی عەباسی ساڵی ٢٢٤ ک،فەرمانی خەلیفەکانی عوسمانی، ١٧١٥، فەرمانی نادر شای فارسی ١٧٣٢، پاشان فەرمانی ئەمیرانی مووسڵ و دەوروبەر بۆ سەر گیان و ماڵی ئێزیدیان. بەڵام لە هەموو فەرمانێک دڕندانەتر فەرمانی تورکانی عوسمانی بووە کە بە ناوی ڕێبەری جیهانی ئیسلامییەوە، هەمیشە بەردەوام بوون لە هێرش و پیلان بۆ سەر کوردانی ئێزیدی. سەرەتای سەدەی ١٥ی میلادی،فەرمانی عوسمانی بۆ پاکتاوی ئێزیدی دەست پێ دەکات. دەوڵەتانی عوسمانی یەک بە یەک بە ناوی دینەوە بە شێوەیەکی سیستماتیک پیلانیان بۆ سڕینەوەی کوردانی ئێزیدی داڕشت، بە بیانووی کافر بوون و کورد بوونیان. لە تورکیای ئاتاتورکیشدا ئەمە هەمان بیانووی مستەفا کەماڵ بوو بۆ کوشتاری کوردان. (ئێستاش بیژووەکانی مەنگولان وەک “ئەردۆغان” بە هەمان دروشمی ئیسلامی هێرش دەکەنە سەر کوردان و لەگەڵ دەوڵەتانی ئیسلامی ناوچەکە، وەک قەتەر و عەرەبستان و… جۆرەکانی داعشیان دروست کردووە بۆ جێبەجێ کردنی هەمان ئایدۆلۆژی دڕندانە و پیسی خۆیان، یان بە بەرچاوی هەموو جیهانەوە، وەچەکانی مەغوولان مەرگ بۆ هەموو کوردان دەخوازن).\n٤ــ کۆمەڵکوژییەکانی سەدەی ١٧ و ١٨ و ١٩ی زایینی لەسەر خەڵکی شنگال و هەموو ئێزیدییەکان ئەوەندە دڕندانە و ترسناک بووە، ئێستاش موچوڕک بە لەشدا دێنن. هێرشەکانی والی بەغدا و سلێمان پاشا، هێندە دڵڕەقانە و (داعشیانە) بوون کە تەنانەت یەک کەسی ئێزیدی لەودیو چیای شنگالدا نەمابوون.\nساڵی ١٨٠٢ی زایینی والی بەغدا بە فەرمانی شاخەلیفەی تورکان هێرشیان کردە سەر شنگالی پیرۆز و ژمارەیەکی زۆریان لە خەڵکی بێ تاوان و بێ دیفاعی ئێزیدی شەهید کردن.\n٥ــ ساڵی ١٨٠٩ی سلێمان پاشا بە هەمان شێوە و ساڵی ١٨٣٧ ڕەشید پاشا لەگەڵ لەشکری مسوڵمانانی دەمارگرژی ناوچەکە هێرشیان کردەوە سەر شنگال و خەڵکی ئێزیدی، وەک چووبێتنە غەزای کافران، ئەوەندەیان لەو خەڵکە هەژارە سەربڕین، لە سەر ڕێگە و ناو گوندەکاندا خوێن چۆڕاوەی کردبوو.\nلە کوشتارەکانی سەدەی ١٩دا لە کۆی ٢٥٠ هەزار ئێزیدی، تەنیا ٥٠ هەزار کەسیان مابوونەوە.\n٦ــ لە سەدەی ١٩دا ئیمپراتۆریەتی عوسمانی بە ناو مسوڵماناندا بانگەشەی کردبوو کە هەرکەس ئێزیدییەک بکوژێت، لەو جیهان بەهەشتی بۆ خۆی کڕیوە! وەک سوڵتان گوتبووی، چونکە ئێزیدی ئایینی بێ کتێبە و دژی ئیسلامەتییە. (ئەو بیانووەی کە داعشەکانی سەدەی ٢١یش بە هەمان دروشمی کوێرانەی ئایینی هێرشیان کردە سەر کوردانی ئێزیدی).\n(لە ڕاستیدا ئایینی ئێزدی، کۆنترین ئایینی مێژوویی ناوچەی مێزۆپۆتامیایە و بنەمای دەچێتەوە سەر ئایینی میترایی لە کوردستاندا. “جیلوە و مەسحەفا ڕەش” دوو کتێبی پیرۆزی ئێزیدین و لە هەردوو کتێبەکەدا هەر باسی ڕاستی و خۆشەویستی بۆ سروشت مرۆڤایەتی و ستایشی یەزدانی مەزنە. هەرگیز ستایشی شەڕ و شاڵاوی دینی و شمشێرکێشان بۆ ئایینەکانی‌تر نەکراوە. ئایینەکانی دیکە تەنیا لە ناو ئێزیدیەکاندا ئازاد بوون و ئازادانە ژیانی ئایینی و فەرهەنگی خۆیان پاراستووە).\n٧ــ ساڵی ١٨٩٢ عومەر پاشا لەسەر داوای سوڵتانی عوسمانی بە ناو ڕیفۆرمی ناوچەی مووسڵ هێرش دەکاتە سەر ئێزیدییەکان و دوای کوشتارێکی زۆر ١٥ هەزار کەسیان لێ بە دیل دەگرن. بە وتەی ڕۆجەر لیسکۆ ئێزیدیەکان لە نێوان ١٦٤٠ بۆ ١٩١٠ بیست جار کۆمەڵکوژی و کوشتاری دڵتەزێنیان لێ کراوە. بەڵام یەکەمین فەرمان و هێرشی قڕکردنی کوردانی ئێزیدی لەلایەن خەلیفەی موعتەسەمی عەباسییەوە ٢٢٤ ک، فەرمانی خەلیفەکانی عوسمانی، ١٧١٥، فەرمانی نادر شای فارسی ١٧٣٢، پاشان فەرمانی ئەمیرانی مووسڵ و دەوروبەر بۆ سەر گیان و ماڵی ئێزیدیان کە خۆیان بە فەرمانی ٧٤ ئەژماریان کردوون و هەرگیز لەبیریان ناچێتەوە.\n٨ــ ڕۆژی ٣ی ئاگۆستی ٢٠١٤ پاش چرای سەوزی پارتی و کشانەوەی هێزەکانیان لە شنگال، داعش بە هەمان ئایدۆلۆژی و هەمان دروشم و هەمان شێوازی دڕندانەی تورکانی عوسمانی باوکیان، هێرشیان هێنایە سەر شنگال و زێدی ئێزێدیان و دیسانەوە کارەسات و کارەسات…! لەم هێرشەدا زیاتر لە ٥ هەزار کوردی ئێزیدی شەهید کران، دەیان هەزار کەسیان ئاوارە و دەربەدەر کران، ماڵ و کێڵگە و سامانی خەڵک تاڵان و وێران کران. نزیکەی ٦ هەزار کچ و ژنی ئێزیدی بە دیل گیران و داعش کردنی بە کۆیلەی جنسی و بازرگانییان پێوە کردن. ئێستاش نیوەی ئەو ژنە بێ تاوانانە کەس نازانێ چییان بەسەر هاتووە و لەکوێن…؟\n٩ــ هەر لە سەرەتای دروستبوونی ئیدارەی خۆسەری لە ڕۆژئاوا، دەوڵەتی فاشیستی تورک بە تیرۆریست و کافر ناوی بردن و بەردەوام هەڕەشەی هێرشی سەربازی لێ دەکردن. یەکەم بەرنامەی ئەردۆغان داگیرکردنی کۆبانی بوو بە ناردنی بەغدادی و شاڵاوی ڕەوەی داعشی هاومەرامی خۆیان. ئەوە بوو کچان و کوڕانی ڕۆژئاوا بە سەدان شەهید لەمۆزی ئەردۆغان و داعشیان لە زەوی دا و سەری کۆبانییان لە هەموو جیهان بەرز کردەوە. هەڕەشەی داعش و ئەردۆغان لەسەر کوردان هەر بەردەوام بوو. تورکیا بۆ ئەم مەبەستە چەندین گرووپی دینی ــ تیرۆریستی عەرەبی پڕ چەک کرد و بە هەماهەنگی ڕووسی ڕووسیا، شاڵاویان کردە سەر شاری عەفرین. بە بەرچاوی جیهانی مودێرن و مافی گەلانەوە! خەڵکی عەفرین لە ماڵ و زیدی خۆیان دەرکران و دیسانەوە بە کوشتن و تاڵان و داگیرکردنی خاکی کوردان، چەتەی عەرەب و تورکیان لەوێ نیشتەجێ کردن!\nدەوڵەتی تورک بە هەمان خووی چەتەگەری مەنگۆلان، بە هەمان ئایدۆلۆژی عوسمانییەوە، کوردانی ڕۆژئاوا بە کافر و مەجووسی (زەردەشتی) دەزانێ و لەگەڵ گرووپە تیرۆریستەکانی هاوفکریان دەیانەوێ دیسان بەشێکی دیکەی خاکی کوردستان داگیر بکەن و کورد پاکتاو بکەن و وەک پیشەی باپیرانیان دەست بکەنەوە بە تاڵان و دزی و کوشتار و گۆڕینی دیمۆگرافیای وڵاتی پارچە کراوی کوردان…\n١٠ــ بەڵام جیهانی بە ناو مودێڕن! و خێڵی قژزەردی نەوتخۆران! زۆر جێگەی داخن کە وا ئێمەی کوردیان کردە بەرپەڵ بۆ تێکشکاندنی داعشەکان(کە تەیار و پۆشتەی چەکی خۆیان بوون)! کەچی لە ناکاودا بە عیشقی نەوتی خاکی کوردانەوە پشتی کوردیان بەردا. هەزاران ڕەوەی تیرۆریست و لەشکری مەغوولەکانیان لە ئاسمان و عەردەوە تێبەرداین…\nبۆ ئاگاداری زلهێزانی جیهانی مودێرن! و دیموکراسی! کە ئاشقی نەوتن، ئێمەی کورد ئاشقی ئازادی و مرۆڤایەتین و چیاکانمان هەمیشە پشتیوانی وەفادارمانن. دەبا بیژووانی ئاتاتورک و چڵکاوخۆر و چڵکنانی هاوبیریان باش بزانن، ئێستا ئیتر دەورەی داگیرکردن و چەتەگەری سەدەکانی پێشوو نەماوە و جیهان زۆر گۆڕاوە. باوەڕی نەتەوەیی و مرۆڤدۆستی کوردان و خووی تاڵان و دڕندەیی و داگیرکاری ئەوان، لە هەموو جیهاندا دەنگیان داوەتەوە. باش بزانن کە هەرگیز ئایینی بەرزی چیای شنگال بە شاڵاوی هیچ هێزێک ناتوێتەوە. دواڕۆژی لالشی نوورانی هەر ڕووناکە و مەلەک تاووس بە ئازادی باڵ دەگرێتەوە بەسەر شنگالدا و لە سەر گۆڕی شەهیدانا هەزاران مۆمی ئازادی هەڵدەگرسێنێت. ڕۆژی ئازادی لە ڕۆژئاوا هەر ئاوا نابێ و زناری سەختی چیاکانی گشت کوردستان، گەرووی پیسی داگیرکەران دەتاسێنێ. با دیکتاتۆر و خەڵیفەکان بزانن، کوردستان هەر کوردستانە و ئاکامی ئەوانیش گۆڕستان…\nPrevious سیاسه‌تی ئاسایشی خۆراک و ته‌ندرو‌ستی حکومه‌ت چیه؟\nNext ابزار نگرانی عمیق دیپلمات آمریکایی از “پاکسازی نژادی” در سوریه


داعش هەڕەشە لە هندستان دەکات\nئاژانسی دەنگوباسی ڕۆیتەرز ڕادەگەیەنێت ڕێکخراوەی توندڕەوەی دەڵەتی ئیسلامی دەڵێت پلانی هەیە تۆڵەتی ئەو موسوڵمانانە بکاتەوە کە لە ئاژاوەکانی ولایەتی گوجراتی شوێنی لە دایک بوون سەرۆک وەزیری هندستان نارێندرا مودی و شوێنەکانی تر کوژراون.\nهندستان کە وڵاتێکی زۆرینە هندۆسە بەڵام زیاتر لە 160 ملیۆن موسوڵمانیشی تێدیە بەڵام تەنها ژمارەیەکی زۆر کەمیان بە شداریان لەو گروپەی ڕۆژهەڵاتی ناوەڕاست کردووە. ڕێبەرانی هندستان و ئەندامانی کۆمەڵگاکان دەڵێن ئەمەش مانایی دیموکراسی بەهێز و دەوڵەتی سیکیولاری وڵاتەکەیە.\nلە گرتەیەکی ڤیدیۆییدا کە لەلایەن موخابەراتی ئەمەریکاوە چاودێری کراوە، داعش داواکارییەکی دەگمەن لە موسوڵمانەکانی هەندستان دەکات و گاڵەتە بەو موسوڵمانانە دەکات کە بە ئاشتی لەگەڵ هندۆزەکان دەژین وەک دەڵێت کە گا، درەخت و خۆر دەپەرستن و داوایان لێ دەکات کۆچ بکەن بۆ ئەو ناوچانەی لە ژێر دەسەڵاتی خەلافەتەکەیانە.\nلە گرتە ڤیدیۆییەکەدا ئەو چەکدارە هندستانییەی ک خۆی بە ئەبو سەلمان ئەلهندی دەناسێنیت و لە حومسی سوریا شەڕ دەکات دەڵێت " لەم خاکەدا ئاینەکەتان پارێزراوە و یاساکانی خوا لە هەموشتێک بەرزترە". و پاشان توندڕەوێکی تر دەڵێت دەوڵەتی ئیسلامی دەگاتە هندستانیش بۆ ئازاد کردنی موسوڵمانەکان و تۆڵە سەندنەوەی ئەو توندوتیژییانەی کە لە ساڵی 2002 لە گوجرات دژ بە ئیسلام کرا و هەروەها توندوتیژییەکانی کشمیر و تێکدانی مزگەوتێک لە ساڵێ 1992 لەلایەن هندۆسە توندڕەوەکانەوە.


چۆن وا دەکەی هاوڕێکانت ڕقیان لێت بێت؟\n:: PM:10:02:12/11/2019 \nهەڵبەت ڕەنگە ئەوەی پێش هەموو شتێک سەرنجت ڕابکێشێ، ناونیشانی بابەتەکەیە، ئایا کەس دەیەوێ هاوڕێکانی ڕقیان لێی بێت؟ بەپێچەوانەوە هەموومان دەمانەوێ خوازار و خۆشەویست بین لای هاوڕێکانمان، هیچ نەبێ کەسمان نامانەوێ ڕقیان لێمان ببێتەوە. کەواتە بۆچی باسی ئەمە دەکەین؟\nشێوازێکی ڕاکێشانی سەرنج بریتییە پیشاندانی ڕووە نێگەتیڤەکە بۆ ئەوەی بەرانبەر لە ڕێیەوە خۆی ڕووە پۆزەتیڤەکەشی بۆ دەربکەوێ و هەوڵ بدات خۆی لێ لا بدات. ئێمەش لەو ناونیشانە تەنیا ئەوەمان مەبەستە و لە ناوەڕۆکدا ئەوەی دەمانەوێ بیخەینە ڕوو بریتییە لەو ڕەفتارانەی دەبنە هۆی خۆشەویستی و ڕێز لەلای هاوڕێکانت و ئەگەر بتوانی پێوەیان پابەند بیت، ئەوا بە دڵنیایییەوە سەرکەوتوو دەبیت.\nڕەفتار و خووی مرۆڤ هۆكارن بۆ ئەوەی بەرانبەر بە شێوەیەكی ئەرێنیی یان نەرێیی سەیری بكەن، هەندێ ڕەفتار هەیە، هەمیشە دەبنە هۆی ئەوەی بە ڕقەوە سەیر بكرێین، ئێمە لێرەدا كۆمەڵێ ڕەفتار دەخەینە ڕوو كە بەپێی نوێترین توێژینەوەی كۆمەڵایەتی دەری دەخات، دەبنە هۆی رقلێبوونەوە لەلایەن هاوڕێکانتەوە.\nیەكەم/ زۆر بڵاوكردنەوەی وێنەی خۆت لە فەیسبووك\nتوێژینەوەكان دەری دەخەن، بڵاوكردنەوەی وێنەی خۆت بە شێوەیەكی ڕۆژانە لەسەر تۆڕە كۆمەڵایەتییەكان، دەبێتە هۆی دووركەوتنەوە و بێزاریی هاوڕێكانت و زیان بە پێوەندییەكەتان دەگەیەنێ، بۆیە وا باشترە بە هۆکار و بە شێوەیەکی کەمتر وێنەکانت بڵاو بکەیتەوە، چونکە خەڵكی حەز دەكەن بە كەمترین وێنە، زۆرترینت لەسەر بزانن، ئەگەرچی ئێستە سەردەمی بینینە نەوەک خوێندنەوە، بەڵام زۆر پیشاندانی وێنەی خۆت بە بەشێک لە خۆنمایشکردن تەماشا دەکرێ.\nدووەم/ ئەگەر هاوڕێت زۆر بێت، یان تەنانەت ئەگەر كەم بێت لە فەیسبووك\nلە توێژینەوەیەكدا كە پێش چەند ساڵێك ئامادە كراوە، ئاشكرای دەكات، تا ژمارەی هاوڕێكانت لە تۆڕی کۆمەڵایەتیی فەیسبووک مامناوەند بێت، زیاتر جێی بایەخ دەبیت لای هاوڕێكانت، چونكە وایان نیشان دەدەی كە بایەخیان پێ دەدەیت و هەموو كەس بە هاوڕێ قبووڵ ناكەیت. ئەگەر كەمیش بێت هاوڕێكانت كە لە ڕێژەی مامناوەند كەمتر بێت، دیسان دەبێتە هۆی كەمیی هاوڕێ و بە كەسێكی گۆشەگیر تەماشا دەكرێی. هەرگیز کەس ناخوازێ لەگەڵ کەسێکی گۆشەگیر یان کەسێک پێنج هەزار هاوڕێی هەبێ، تێکەڵ بێت، ئاخر دەزانێ تۆ هەرچی بیت بۆ ئەو، یەکێکی لە پێنج هەزار کەس.\nسێیەم/ زوو ئاشكراكردنی زانیاریی كەسی\nزوو خۆ ناساندن، یەكێكە لە باشترین ڕێگەكان بۆ پەیداكردنی هاوڕێ، بەڵام پێویستە بزانی چ زانیارییەك هەڵدەبژێری تا لە سەرەتادا لەبارەی خۆت ئاشكرایان بکەیت! زۆر جار خەڵك دەپرسێ، دەبێ مەبەستت چی بێت ئەم هەموو زانیارییە لەبارەی خۆت ئاشكرا دەكەیت، ئەمەش وا دەكات نیشانەی پرسیارت لەسەر دروست بكەن. بۆ ئەمە پێویستە فێر بیت ستراتیژێکی قووڵت هەبێ و بزانی چۆن و کەی خۆت دەناسێنی و باسی کەسێتیی خۆتیان بۆ دەکەی.\nچوارەم/ زۆر پرسیاركردن بەبێ ئەوەی باسی خۆت بكەیت\nتوێژینەوە كۆمەڵایەتییەكان دەری دەخەن، لێك نزیكبوونەوە لە نێوان هاوڕێیان، ئەو كاتە پتەو دەبێت كە زانیارییەكانیان لەسەر یەكتر بە یەكسانی دەدەن بەدەستەوە. هیچ مرۆڤێک حەزی لەوە نییە، هەر پرسیاری لێ بكرێ بەبێ ئەوەی هیچ زانیارییەكی لەسەر ئەو پرسیارانە هەبێ لەبارەی ئەو كەسەی پرسیارەكەی كردووە. لەپێشدا لەخۆت بپرسە، ئایا هەمان ئەو پرسیارانە لەخۆت بکرێ، وەڵامیان دەدەیتەوە؟\nپێنجەم/ بڵاوكردنەوەی وێنەی زۆر نزیكی دەموچاو\nنەتبیستووە کاتێک دەچیتە بەردەم کەسێکەوە بڵێ: ئادەی قەپۆزت لادە. وێنەی پۆرترێت كە تەنیا ڕووە، ڕەنگە ئاسایی بێت، بەڵام ئەو وێنانەی زۆر نزیكن لە دەموچاو و وردەكاریی ڕوو بە تەواوی نیشان دەدات، دەبنە هۆی مایەی بێزهاتنەوەی هاوڕێكانت و تاقەتیان نییە بیبینن.\nشەشەم/ شاردنەوەی لایەنی سۆزداری\nنیشاندانی لایەنی سۆزداری لە نێوان هاوڕێیاندا، زۆر گرنگە. توێژەران ئاماژە بەوە دەكەن، ئەوانەی كە ئەو لایەنەیان دەشارنەوە، بەرامبەرەكەیان بە هەڵە لێیان تێ دەگەن.\nحەوتەم/ زێدەڕۆیی لە هەڵسوكەوتی نەرم\nڕەنگە وا بزانیت ئەگەر زۆر بە نەرمی هەڵسوكەوت بكەیت، هاوڕێكانت خۆشیان بوێیت، بەڵام ئەوە ڕاست نییە. لە توێژینەوەیەكدا كە ساڵی 2010 بڵاو بووەتەوە، دەركەوتووە كە ئەوانەی زۆر نەرمی لەگەڵ خەڵك دەنوێنن، هاوڕێیەتییەكی بەهێزیان بۆ دروست نابێت لەگەڵ خەڵكدا.\nهەشتەم/ ستایشی خۆت مەكە و ڕەخنەش لە خۆت مەگرە\nزانایانی دەروونناسی، ئامۆژگاریی ئەوە دەكەن كە پێویستە لە بەرچاو خەڵكدا نە ستایشی خۆت بكەیت نە خۆت بشكێنیتەوە، ئەمانە دەبنە هۆی ئەوەی بە شێوەیەكی نەرێنی لێت بڕوانن. هەمیشە بە شێوەیەكی مامناوەند لەبارەی خۆت بدوێ.


وتووێژ:شوێنی وەستانی پاس - ویکیپیدیا، ئینسایکڵۆپیدیای ئازاد\nوتووێژ:شوێنی وەستانی پاس\n@Serchia:شوێنی وەستان = وێستگە. --Aza (لێدوان) ٠٩:٢٠، ١٤ی کانوونی دووەمی ٢٠١٩ (UTC)\nئەی ئەمە چەس en:Bus station؟--چالاک وتووێژ ١٦:١٣، ١٤ی کانوونی دووەمی ٢٠١٩ (UTC)\nوێستگەی پاس.--چالاک وتووێژ ١٦:١٦، ١٤ی کانوونی دووەمی ٢٠١٩ (UTC)\nئەوەم دەزانی. وێستگەی پاس بۆ (Bus station) گونجاوە. لێرە ناچاربووم ئەوە دابنێم. بەڕای من ناوێکی خراپیش نییە، خەڵکیش بەکاری دەھێنن. سەرچیا — ١٨:٠٨، ١٤ی کانوونی دووەمی ٢٠١٩ (UTC)\nئەو برادەرەی ئەم وتارەی دروستکردووە، سەرەتا ناوی نابوو «چەترەپاس». لەبەر باونەبوونی وشەکە، ناوەکەم گۆڕی. ئەکرێ بیرێکیش لەم وشەیە بکەینەوە. ھەرچەندە مەرج نییە لە ھەموو شوێنەکانی وەستانی پاس چەتر ھەبێت. سەرچیا — ١٤:٥٠، ١٦ی کانوونی دووەمی ٢٠١٩ (UTC)\nen:bus station ئەو شوێنەیە کە باسەکان تیای کۆدەبنەوە و دەستپێک یا ئاخری ڕێگەکەیانە. بەڵام en:bus stop دەتوانێ لە ھەموو جێگەیەک بێت. واتە شوێنێکی بچووکە کە بۆ وەستانی باسەکە دیاری کراوە. پیرەھەڵۆ (وتووێژ) ٢٢:٠١، ١٦ی کانوونی دووەمی ٢٠١٩ (UTC)\nبە ڕای من bus station ئەبێتە وارگەی پاس.--Aza (لێدوان) ٠٥:٥٧، ١٧ی کانوونی دووەمی ٢٠١٩ (UTC)\nبە بڕوای من زۆر باشە. بۆ bus stop وێستگەی باس یانی ئەو شوێنەی باس لێی ڕادەوەستی. بۆ bus stationیش وارگەی باس. ھەر وار و وارگە بە مانای station ھەن.--چالاک وتووێژ ٠٨:١٠، ١٧ی کانوونی دووەمی ٢٠١٩ (UTC)\nلە باشوور بەو شوێنەی پاسەکانی لێ کۆدەبنەوە دەڵێن «گەراجی پاس». سەبارەت بە پێشنیازەکەتان، وار خۆی مانای شوێن دەدات و پێویست نییە بڵێین وارگە، و پێم وانییە «واری پاس» بتوانێت جێی خۆی لەنێو نووسین و ئاخاوتن بکاتەوە. -- سەرچیا — ١٧:٥٦، ١٧ی کانوونی دووەمی ٢٠١٩ (UTC)\nئیتر کوردی خاوەنی نییە ھەر وا بەرەڵڵا کراوە. بەڵێ ھەر وەک وتم وار و وارگە بە مانای stationن. وێ دەچێ ھەر ئەمە بێ وەک پاشگر لە زمانی کوردیدا ھەیە و بە مانای شوێن و جێگایە وەک شوێنەوار، لێڕەوار، گوندەوار و ... . بەو پێیە بە شوێنی کۆبوونەوەی پاس دەتوانین بڵێین پاسەوار؛ کە بە بڕوای من وشەیەکی زۆر جوان و لەبارە و لەسەر زاران سووکە و دەتوانێ جێگای خۆی بە ھاسانی بکاتەوە.--چالاک وتووێژ ١٠:٣٨، ١٩ی کانوونی دووەمی ٢٠١٩ (UTC)\nپاسەوار باشە.--Aza (لێدوان) ١٣:٥٨، ١٦ی شوباتی ٢٠١٩ (UTC)\n«کاروانسەرای پاسەکان» -یش ئەبێ.--Aza (لێدوان) ٠٦:٤٠، ٢٥ی شوباتی ٢٠١٩ (UTC)\nوەرگیراو لە «https://ckb.wikipedia.org/w/index.php?title=وتووێژ:شوێنی_وەستانی_پاس&oldid=605899»\nئەم پەڕەیە دواجار لە ٠٦:٤٠ی ٢٥ی شوباتی ٢٠١٩ نوێ کراوەتەوە.


بزوتنه‌وه‌ى گۆڕأن به‌شداره له حكومه‌تدا یان گرێگرته‌ى پارتیه؟\nSaturday, 11.07.2020, 20:36\nبزوتنه‌وه‌ى گۆڕان له هه ل و مه‌رجێكدا دروستبوو كه نه‌ڕه‌زاییه‌كى ئێجگار زۆرى جه‌ماوه‌ر هه‌بوو له ده‌سه‌ڵاتى یه‌كێتى و پارتى . هه‌ر له‌به‌ر ئه‌وه‌بوو كاتێك بزوتنه‌وه‌ى گۆڕان به‌شدارى هه‌ڵبژاردنى په‌ڕله‌مانى كرد له 25/7/2009 به هۆى ئه‌و پشتیوانیه زۆره‌ى جه‌ماوه‌ره‌وه ، بوو به خاوه‌نى 25 كورسى په‌ڕله‌مان و حیزبى دووه‌مى هه‌رێمى كوردستان . بزوتنه‌وى گۆڕان بوو به جێگه‌ى گرینگى پێدانى هاوڵاتیانى هه‌رێم و وڵاتانى ناوچه‌كه‌و وڵاتانى ده‌ره‌وه . زوربه‌ى سیاسه‌تمه‌دارانى ناوچه‌كه‌و جیهان، بزوتنه‌وه‌ى گۆڕانیان به جێگره‌وه‌ى پارتى و یه‌كێتیان ده‌زانى .\nبه‌ڵام له‌به‌ر ئه‌وه له بنه‌ڕه‌تدا بزوتنه‌وه‌ى گۆڕان به پێی به‌رنامه‌یه‌كى نه‌خشه داڕێژراو دانه‌مه‌زراو زیاتر كاردانه‌وه بوو ، نه‌یتوانى ئه‌و جه‌ماوه‌ره زۆره‌ى پشتیوانییان لێكرد ، باش ڕێكیان بخات و ئاماده‌یان بكات بۆ گۆڕانكارى ، بۆیه كه بۆ یه‌كه‌م جار به‌شدارى حكومه‌تى كرد تا ئێستا له پاشه‌كشه‌ى به‌رده‌وامدایه‌و ئه‌وه‌ى ماوه‌ته‌وه بۆ بزواتنه‌وه‌ى گۆڕان هه‌ر ناوه‌كه‌یه‌تى و تازه بوو به ڕابوردو و هیچ ئاینده‌یه‌كى نه‌ماوه له گۆڕه‌پانى سیاسیدا .\nجییى خۆیه‌تى پرسیار بكه‌ین بزوتنه‌وه‌ى گۆڕان له كوێوه ده‌ستى پێكر دو بۆكوێ ڕویشت ؟. یان چى چاندو چى دروه‌وه ؟. بزوتنه‌وه‌ى گۆڕان جێگه‌ى هیواو موتمانه‌ى خه‌ڵك بوو ، به‌ڵام دواجار پشتى كرده جه‌ماوه‌ر . بزوتنه‌وه‌ى گۆڕان دژى به بنه‌ماڵه‌كردنى حیزب بوو ، به‌ڵام دواجار خۆشى بوو به حیزبى بنه‌ماڵه .\nبزوتنه‌وه‌ى گۆڕان داواى عه‌داله‌تى كۆمه‌ڵایه‌تى ده‌كرد ، به‌ڵام خۆشى نه‌یتوانى عه‌داله‌ت له ناو خۆیدا جێ به‌جێ بكات و هه‌موان به‌یه‌ك چاو سه‌یر بكات . بزوتنه‌وه‌ى گۆڕان داواى موچه‌ى ده‌كرد بۆ كابانى ماڵ. به‌ڵام ئیستا نوێنه‌ره‌كانى له حكومه‌ت و په‌ڕله‌مان ئێمزا له‌سه‌ر بڕێنى موچه‌ى خه‌ڵك ده‌كه‌ن . بزوتنه‌وه‌ى گۆڕان دژى ته‌كه‌تل و كیتله‌و كیله بازى بوو . به‌ڵام ئێستا ئه‌مه بۆته نه‌ریتى خۆى .\nبزوتنه‌وى گۆڕان دروشمى چاكسازى به‌رز ده‌كرده‌وه . به‌ڵام ئێستا پشتیوانى له گه‌نده‌ڵى ده‌كات . . بزوتنه‌وه‌ى گۆڕان دروشمى گۆڕینى سیسته‌مى حوكمڕانى به‌رزده‌كرده‌وه ، به‌ڵام ئێستا بۆته كرێگرته‌ى پارتى . بزوتنه‌وه‌ى گۆڕان به حساب حیزبێكى ئۆپۆزسیۆن بوو . پشتیوانى له به‌ره‌ى ئۆپۆزسیۆن ده‌كرد . به‌ڵام له ئێستادا نه ئۆپۆزسیۆنه‌و نه پشتیوانى به‌ره‌ى ئۆپۆزسیۆنیشه و گه‌وره‌ترین زیانى به به‌ره‌ى ئۆپۆزسیۆن گه‌یاند. بزوتنه‌وه‌ى گۆڕان له‌ئێستادا دژى به‌ره‌ى ئۆپۆزسیۆنه . ئێستا كاتى ئه‌وه‌یه بپرسین ئایا بزوتنه‌وه‌ى گۆڕان ، شه‌ریكى ده‌سه‌ڵاته ، به‌شدارى ده‌سه‌ڵاته یان كرێگرته‌ى پارتییه ؟؟. به‌پێی بۆچونى خۆم بزوتنه‌وه‌ى گۆڕان نه شه‌ریكى ده‌سه‌ڵاته و نه به‌ه‌شدارى ده‌سه‌ڵاته ، به‌ڵكو كرێگرته‌ى پارتیه‌و پارتیش چۆنى بوێت ئاوا مامه‌له‌یان له گه‌ڵ ده‌كان به‌م ده‌لیلانه‌ى خواره‌وه :\nیه‌كه‌م : كاتێك بزوتنه‌وه‌ى گۆڕان بریارى به‌شداریكردنیان له حكومه‌ت دا شانازیان به ئه‌وه‌وه ده‌كرد گوایه به 12 كورسى په‌ڕله‌مان به‌قه‌ده‌ر 24 كورسى په‌ڕله‌مان پۆستیان وه‌رگرتوه . هه‌ر لێره‌وه ده‌رده‌كه‌وێت كه بزوتنه‌وه‌ى گۆڕان ته‌نها بۆ مه‌به‌ستى وه‌ر گرتنى پۆست به‌شدارى حكومه‌تى كردوه . ئه‌وه‌ش له ئه‌وه‌وه سه‌رچاوه ده‌گرێت كه ئه‌وانه‌ى بڕیارى به‌شدارى كردنیان له حكومه‌تدا، ته‌نها له‌به‌ر به‌رژه‌وه‌ندى خۆیان بوو . ئه‌و پۆستانه‌شى كه بڕیاره وه‌ریان گرن بۆ ئه‌وه‌یه ناڕه‌زایه‌تى كادیره‌كان كه‌م بكه‌نه‌وه و هیچیتر .\nدووه‌م: كاتێك بڕیارى چونه ناو حكومه‌تیان دا وایان بڵاو كرده‌وه كه به مه‌به‌ستى چاكسازى به‌شدارى حكومه‌تیان كردوه و به مه‌رجێكیش له‌گه‌ڵ پارتى ڕێككه‌وتون ئه‌گه‌ر تا 6 مانگ هیچ چاكسازى نه‌كرا ، هه‌ڵوێستیان ده‌بێت تا ئاستى كشانه‌وه له حكومه‌ت . ئه‌وه نزیكه‌ى ساڵ و نیوێكه ئه‌م كابینه دروست بوه و نه‌ك هیچ چاكسازیه‌ك نه‌كراوه ، به‌ڵكو ته‌نهاو ته‌نها موچه‌ى موچه‌خۆران كه‌م كراوه‌ته‌وه‌و مانگانه‌ش دوا ده‌خرێت و له كاتى خۆیدا نادرێت . ئاستى گه‌نده‌ڵى و تاڵانیش له زیاد بوندایه .\nسێیه‌م : بزوتنه‌وه‌ى گۆڕان له په‌ڕله‌مان له‌گه‌ڵ فراكسیۆنه‌كانى پارتى و یه‌كێتى و كه‌مایه‌تیه‌كان ، موتمانه‌یان به حكومه‌ت دایه‌وه‌و ڕه‌زامه‌ندیش بون له سه‌ر ئه‌وه‌ى موچه‌ى فه‌رمان به‌ران كه‌م بكه‌نه‌وه . ئه‌گه‌ر بزوتنه‌وه‌ى گۆڕان به مه‌به‌ستى چاكسازى و به‌رگرى له مافى هاولاِتیان به‌شدارى حكوه‌تیان كردوه ، ده‌بوو له‌گه‌ڵ فراكسۆنه‌كانى ئۆپۆزسیۆن ئیمزایان له‌سه‌ر لێ سه‌ندنه‌وه‌ى موتمانه له حكومه‌ت بكردایه .\nچواره‌م : له كاتێكدا به دوو مانگ موچه به لێبڕینه‌وه ده‌درێت ، به‌ڵام به ئاشكرا داهاتى گومرگه‌كان تاڵان ده‌كرێت . ئه‌وه‌تا ئاشكرا بوه له مه‌رزى په‌روێزخان بایی ده‌یان ملیۆن دۆلار هه‌ر وه‌سڵ ته‌زویر كراوه . ناوى تۆمه‌تباره‌كانیش بڵاو كراوه‌ته‌وه . به‌ڵام له‌به‌ر ئه‌وه‌ى به‌رپرسى گه‌وره‌ى تێدایه دڵنیام دیزه به ده‌رخۆنه ده‌كرێت : له كاتێكدا وه‌زیرى دارایی گۆڕانه ، بۆچى هه‌ڵویستیان نییه داواى دادگایی كردنى ئه‌وتۆمه‌تبارانه ناكه‌ن ؟. گه‌وره‌ترین دزى و تاڵانى و گه‌نده‌ڵى له كه‌رتى نه‌وتدا هه‌یه ، ئه‌ى كوا هه‌ڵویستى بزوتنه‌وه‌ى گۆڕان ؟. ئه‌گه‌ر قسه‌یان هیچ بڕناكات ، ئه‌ى بۆچى له حكومه‌ت ناكشێنه‌وه ؟.\nپێنجه‌م : دوا موچه كه دراوه 640 ملیارى عێراق هاتوه بۆ كوردستان . واته كه‌مێك پاره‌ى ده‌وێت بۆ ته‌واوكردنى موچه . ئه‌ى بۆچى ناپرسن داهاتى ئه‌و دوو مانگه‌ى هه‌رێمى كوردستان چى لێهاتوه، یان هه‌ر نه‌بوه ؟ئه‌وه بۆ مانگى سێه‌م ده‌ڕوات كه‌س نازانێت داهاتى هه‌رێم چه‌ند بوه‌و چى لێكراوه؟؟.\nشه‌شه‌م : هه‌ر له ئێستاوه باسى ئه‌وه ده‌كرێت كه به‌م نزیكانه موچه نادرێت چونكه بۆرى نه‌وتى هه‌رێم ته‌قێنراوه‌ته‌وه‌و بڕى 250 ملیۆن دۆلار زیان به داهاتى هه‌رێم گه‌یشتوه . هاولاِتیانى ئازیز سه‌یرى ئه‌م سیناریۆیه بكه‌ن چۆن ڕێكیان خستوه‌و ده‌یانه‌وێت به‌م به‌هانه بێ مانایه موچه‌ى خه‌ڵك نه‌ده‌ن و دواى بخه‌ن:\nپێشتر كه باسى داهاتى نه‌وتیان ده‌كرد به شێوه‌یه‌ك حسابیان بۆ ده‌كردین كه له كۆى داهاتى یه‌ك مانگى نه‌وت ئه‌گه‌ر 500 ملیۆن دۆلار بوایه ، ده‌یان گوت پشكى هه‌رێم ته‌نها 200 ملیۆن دۆلار بوه . ئه‌وى تر دراوه به حه‌قى بۆرى و قه‌رزى كۆمپانیاكان . به‌ڵام ئێستا كه بۆ ماوه‌ى ته‌نها 3 ڕۆژه بۆرى نه‌وتى هه‌رێم ته‌قێنراوه‌ته‌وه جه‌نابى جوتیار عادل وته بێژى حكومه‌ته دزه‌كه‌ى هه‌رێم بی ئه‌وه‌ى هیچى پی عه‌یب بێـت و شه‌رم بكات ده‌ڵێت : بڕى 250 ملیۆن دۆلار زیان به داهاتى هه‌رێم گه‌یشتوه .\nئه‌گه‌ر به 3 ڕۆژ بڕى 250 ملیۆن دۆلار زیان به هه‌رێم گه‌یشتبێ ، ده‌بێ داهاتى هه‌رێم مانگانه 2500 ملیۆن دۆلار بوبێت . واته دوو ملیار و نیو دۆلار . پرسیار ئه‌وه‌یه ئه‌و پاره‌یه چى لێهاتوه ؟؟. باشه وتمان درۆكردن هه‌ر هه‌یه‌و هه‌بوه ، به‌ڵام درۆى ئاوا گه‌وره‌و شاخدار وێنه‌ى كه‌مه و له كۆێدا جێی ده‌كه‌نه‌وه . جارى ئه‌مه به هانه‌و پاساوێكه بۆ دواخستن و پێنه‌دانى موچه ، له لایه‌كى تریشه‌وه ده‌ڵێن : موچه دوا ده‌كه‌وێت چونكه به‌غدا پاره‌ى نه‌ناردوه .\nبه‌ڕێزان هه‌رێمى كوردستان هیچ حه‌قێكى له‌سه‌ر به‌غدا نییه و به‌غدا مولزه‌م نییه به پێدانى هیچ بڕه‌پاره‌یه‌ك به هه‌رێمى كوردستان ، چونكه هه‌رێمى كوردستان پیشتر ئیعلانى سه‌ربه‌خۆیی دارایی خۆى كردوه . نه هیچ بڕه نه‌وتێك و نه هیچ بڕه پاره‌یه‌كیشى به به‌غدا نه‌داوه . به‌ڵام ئێستا كه‌مانگانه به‌غدا بڕى 320 ملیار دینار ده‌نێرن كۆمه‌ڵێك فاكته‌رى ناو خۆیی و ده‌ره‌كى له پشت پێدانى ئه‌و بڕه پاره‌یه‌وه هه‌یه . به‌ڵام به‌غدا كه‌ى ویستى هیچ پاره نادات و كه‌سیش ناتوانێت قسه‌یه‌ك بكات و به‌غدا تۆمه‌تبار بكات . ئه‌ى ئه‌گه‌ر به‌غدا پاره نه‌نێرێـت و بۆرى نه‌وتیش ته‌قێنرابێته‌وه‌و به درۆى خۆیان بێت مانگانه بڕى 2500 ملیۆن دۆلار زیان بكه‌ن ، ئه‌ى موچه خۆران ده‌بی چى بكه‌ن ؟؟. ئایا یه‌كێتى و پارتى پاره دزراوه‌كان ده‌هێننه‌وه ؟؟.\nكه‌واته ئه‌گه‌ر بزوتنه‌وه‌ى گۆڕان بۆ مه‌به‌ستى چاكسازى به‌شدارى حكومه‌تى كردبێت و وه‌كو خۆشیان له سه‌ره‌تاوه فه‌رمویانه ئه‌گه‌ر چاكسازى نه‌كرێت هه‌ڵوێستمان ده‌بێت تا ئاستى كشانه‌وه له حكومه‌ت ، باشه قه‌یران له‌مه‌ى ئێستا گه‌وره‌تر هه‌یه ، باشه تاڵانى نه‌وت و داهاتى گومرگه‌كان و ناوخۆ ، هه‌ر به‌رده‌وام نییه ؟. ئه‌ى كه‌ى بزوتنه‌وه‌ى گۆڕان ڕقیان هه‌ڵده‌ستێ و له حكومه‌ت ده‌كشێنه‌وه؟؟. هیچ گومانێك نییه كه ئه‌مانه له حكومه‌ت ناكشێنه‌وه . هه‌ر له‌سه‌ره‌تاشه‌وه له‌به‌ر خاترى ئه‌و پاروه چه‌وره‌ى ئێستا له‌به‌ر ده‌میانه به‌شدارى حكومه‌تیانكردوه و هه‌رگیز ئاماده‌نین ده‌ست به‌ردارى ئه‌و پاروه چه‌وره ببن كه زۆر ده‌مێكه هه‌وڵى ئه‌وه‌یانه پێی بگه‌ن .\nكه‌واته : كورت و كرمانجى بزوتنه‌وه‌ى گۆڕان له ئێستادا له‌لایه‌ن پارتییه‌وه به‌كرێ گیراوه . واته كرێ گرته‌یه . سه‌یركه‌ن چۆن پۆستى به‌ناو گه‌وره‌و به ناوه‌رۆك بۆشیان پی َده‌ده‌ن ئه‌ویش به گرێبه‌ست و ته‌نها بۆ ڕازیكردنیان و به‌ڕێكردنى ڕۆژگار . ئه‌ىباشه بۆچى به یه‌ك جار پارتى ئه‌و پۆستانه به گۆڕان نادات كه له‌سه‌رى ڕێك كه‌وتون و وه‌كو چۆن ده‌رزى به جورعه لێده‌درێـت ، به هه‌مان شێوه‌ش پۆسته‌كان به گۆڕان ده‌ده‌ن ؟؟. پارتى بزوتنه‌وه‌ى گۆڕانى به‌كرى گرتوه به مه‌به‌ستى پشتیوانى كردنیان له‌م قه‌یرانه‌دا . بۆیه پارتى چی بوێت ، گۆڕان ئه‌وه ده‌كات . ئه‌گه‌ر گۆڕان له قسه‌ى پارتى ده‌رچێت ، به یه‌ك سه‌عات شڕو شیتاڵیان پی َده‌پێچنه‌وه‌و ئه‌م دیو دیگه‌ڵه‌یان ده‌كه‌ن . خاوه‌ن ماڵ كه‌ى له كرێچى ڕازى نه‌بوو ، بۆى هه‌یه ده‌رى بكات .\nپه‌یامێك بۆ هه‌موو گۆڕان خوازانى ئازیز:\nله بیرتانه كه پارتى هێزى برده زینوى وه‌رتى بۆ بنده‌ستى په‌كه‌كه . ئه‌وه به به‌رنامه بوه‌و له خۆوه نه‌بوه‌و بۆئه‌م ڕۆژه‌ى ئێستابوه . له ماوه‌ى پێشوشدا به‌رپرسى ئاسایشى سه‌ریزێرى شه‌هید كراو خستیانه ملى په‌كه‌كه‌وه . ئه‌وه‌ش به به‌ر نامه بوه‌و هه‌ر خۆشیان ئه‌و تاوانه‌یان ئه‌نجامداوه بۆئه‌وه‌ى بیكه‌نه به‌هانه بۆ ده‌ست پێكردنى شه‌ڕ له‌گه‌ڵ په‌كه‌كه . چه‌ند ڕۆژێكیش له‌مه‌و به‌ر زۆر به‌گه‌رمى و حه‌ماسه‌وه بڵاویان كرده‌وه كه 3 كرده‌وه‌ى تیرۆریستییان پوچه‌ڵ كردۆته‌وه ، كه ویستویانه پارێزگارێك و به‌رپرسێكى تر و قونسوڵێك تیرۆر بكه‌ن . گوایه ئه‌وانه‌یان گرتوه‌و هه‌مویان تیرۆریستن و سه‌ر به په‌كه‌كه‌ن .\nهه‌ر دواى ده‌ركردنى ئه‌و به‌یانه له لایه‌ن پارتیه‌وه یه‌كێتیش به‌یانێكى ده‌ركرد و ده‌ڵێت: له كۆى 5 ئه‌ندامى ئه‌نجومه‌نى ئاسایش 3 ئه‌ندامیان یه‌كێتین . باشه چۆن كرده‌وه‌یه‌كى تیرۆریستى ئاوا گه‌وره له ئارادابێت و یه‌كێتى نه‌زانێت . ئه‌مه‌ش به ماناى ئه‌وه دێت كه ئه‌وه‌ى پارتى ده‌یڵێت ، سه‌رتاپاى درۆیه . له ڕاستیشدا هه‌ر له بنه‌ڕه‌ته‌وه ئه‌مه درۆیه‌و سیناریۆیه و ڕێكخراوه‌و ئه‌مانه زه‌مینه خۆشكه‌رن بۆ ده‌ست پێكردنى شه‌ڕ له‌گه‌ڵ په‌كه‌كه . بۆ پارتى زۆر ئاسانه هه‌رچى داواى مافى خۆیی و ئازادى و موچه بكات ، بیگرێت وبیخاته زیندانه‌وه‌و به‌وه تۆمه‌تباریان بكه‌ن كه‌ئه‌ندامى په‌كه‌كه‌ن .\nشه‌ڕكردن له‌گه‌ڵ په‌كه‌كه دوو هۆكارى گرینگى له پشته‌وه‌یه . یه‌كه‌م : بۆ ئه‌وه‌ى نه‌بونى موچه له بیر خه‌ڵك به‌رنه‌وه‌و مێشكى خه‌ڵك به‌شه‌ڕه‌كه‌وه مه‌شغوڵ بكه‌ن و ئه‌گه‌ر كه‌سێك قسه‌ى كرد ، پێی بڵێن : ئێستا كه‌ى وه‌ختى ئه‌وه‌یه باسى موچه بكه‌ن و ئێو ه ده‌زانن ئێمه له‌شه‌ڕداین . دووه‌م : داواكارى و ئه‌جینداى تورك جێ به‌جێ ده‌كه‌ن بۆ پاراستنى به‌رژه‌وه‌ندیه‌كانیان . ئه‌گه‌ر به‌قسه‌ى تورك نه‌كه‌ن ، هه‌رچى پاره‌و به‌رژوه‌وندى له توركیا هه‌یانه له لایه‌ن توكیاوه ده‌ستى به‌سه‌ردا ده‌گیرێت .\nكاتى خۆشى بنه‌ماڵه‌ى بارزانى پاره‌یه‌كى زۆریان له توركیا دانابوو . كاتێك پارتى و توركیا په‌یوه‌ندیه‌كانیان تێك چوو ، توركیا ده‌ستى به‌سه‌ردا گرت ، پارتى هه‌ر نه‌وێرا باسیشى بكات بۆ ئه‌وه‌ى دزیه‌كانیان ئاشكرانه‌بێت . هه‌ر وه‌ها نزیكى یك ملیار دۆلاریشیان له‌بانكێكى لوبنانى دانابوو ،حیزبوڵڵاى لوبنانى ده‌ستى به‌سه‌ر دا گرت و ئه‌ویش خورا . ئێستا پارتى پاره‌و به‌رژه‌وه‌ندى زۆرى له توركیایه ، بۆیه ئه‌گه‌ر شه‌ڕى په‌كه‌كه نه‌كات ده‌ستى به‌سه‌ردا ده‌گرن . له‌به‌ر ئه‌وه به‌نه‌ماڵه‌ى بارزانى به وه‌كاله‌تى توركیا شه‌ڕى په‌كه‌كه ده‌كه‌ن .\nئه‌گه‌ر پارتى شه‌ڕى په‌كه‌كه‌ى ده‌ست پێ بكات و بزوتنه‌وه‌ى گۆڕان هه‌ڵوێستى نه‌بوو له‌حكومه‌ت نه‌كشایه‌وه ئه‌وا بزوتنه‌وه‌ى گۆڕانیش ڕاسته‌و خۆ ده‌بێته شه‌رێكى ئه‌وخیانه‌ته چونكه به‌شداره له حكومه‌تدا . هێوادارم شه‌ڕ ڕونه‌دات و خوێن له لوتى كه‌س نه‌یه‌ت . به‌ڵام ئه‌گه‌ر شه‌ڕه‌كه كراو بزوتنه‌وه‌ى گۆڕان له حكومه‌ت نه‌كشایه‌وه ، باشترین بژارده بۆ هه‌ڵسوڕاوه دڵسۆزه‌كانى بزوتنه‌وه‌ى گۆڕان ئه‌وه‌یه واز له بزوتنه‌وه‌ى گۆڕان بهێنن .\nبه‌وكاره‌یان سه‌روه‌رییه‌كى مێژویی گه‌وره بۆخۆیان تۆمار ده‌كه‌ن . هیوادارم هه‌موو حیزب و لایه‌نه‌كانى تریش هه‌ڵوێستیان هه‌بێت ، ئه‌گه‌ر پارتى شه‌ڕى په‌كه‌كه‌ى كرد . ده‌بێ هه‌موو لایه‌ك وریابن و ئه‌م جاره‌ش نه‌كه‌ونه داوى پارتیه‌وه ، چۆن كڵاوى كرده سه‌رى چه‌ند لایه‌نێك و به‌شدارى پێكردن بۆ ئه‌نجامدانى ریفراندۆم و ئه‌و كاره‌ساته‌ى به‌سه‌ر كوردا هێنا .


وەزارەتی تەندروستی عیراق ئاشكرایدەكات، 4468 حاڵەتی نوێی تووشبوون بە ڤایرۆسی كۆرۆنا تۆماركراوە و 3920 كەسیش چاكبوونەتەوە و 24 حاڵەتی مردنیش هەبووە .\nوەزارەتی تەندروستی عیراق لە بەیاننامەیەكدا ئاماژەی بەوەكردووە، كە لە 24 كاتژمێری ڕابردوودا 33 هەزار و 21 پشكنینی تایبەت بە كۆرۆنا ئەنجام دراوە و دەركەوتووە 4468 كەس تووشی ڤایرۆسی كۆرۆنا بوون و ئەنجامەكانیان پۆزەتیڤ بوون.\nئاشكراشی كردووە، كە زۆرینەی تووشبووەكان لە بەغدا بوون ، هەروەها لە كەركوك 50 سلێمانی 93 و هەولێر 162 حاڵەت و دهۆك 89 حاڵەت تۆماركراوە.\nڕوونیشی كردۆتەوە ، كە 3920 تووشبوو بە پەتاكە چاكبوونەتەوە، كە زۆرینەیان لە بەغدا بوون و هەروەها لە سلێمانی 6 و هەولێر 64 و دهۆك 44 و كەركوك 75 كەس چاكبوونەوە.\nڕاشیگەیاندووە، 24 كەس بە پەتاكە گیانیان لەدەستداوە و بەوەش ژمارەی مردووان گەیشتۆتە 13596 كەس.\n05 نیسان 2021 4.20 pm\nخەڵك- وەزارەتی تەندروستی عیراق ئاشكرایدەكات، 6423 حاڵەتی نوێی تووشبوون بە ڤایرۆسی كۆرۆنا تۆماركراوە و 5664 كەسیش…


جاڕنامەی بنەماکانی شانۆی چەوساوەکان – كولتور مه‌گه‌زین\nوەرگێڕانی له سویدییه‌وه: زاهیر عەبەڕەش\nBy زاهیر عه‌به‌ڕه‌ش سه‌فه‌ر\t Last updated مارس 15, 2020\nThe Opressed theatre NYC\n``ئۆگوستۆ بواڵ“ بانگه‌وازێکی نوسی و تێیدا هه‌موو بیروباوه‌ڕی خۆی و ئامانجی شانۆی چەوساوەکانی تێدا به‌یانکرد، به‌وه‌ی چۆن له شانۆی سه‌کۆ و هەموو ئەو تەکنیکانەی تری کە لە ژێر چەتری شانۆی چەوساوەکاندا بەکاردەهێنرێت، له‌سه‌روو هه‌مووشییه‌وه خوازیاری ئه‌وه بوو، که مرۆڤه‌کان مرۆڤدۆستربن. منیش حەزمکرد ئەم بیست خاڵەی جارنامەی شانۆی چەوساوەکان وەڕبگێرمە سەر زمانی کوردی…\n1ـ ئامانجی سەرەکی شانۆی چەوساوەکان زیادکردنی هەستی مرۆڤایەتییە بۆ مرۆڤەکان.\n2ـ شانۆی چەوساوەکان سیستمێکی مەشق، گەمە و تەکنیکە، کە بەندە لەسەر بوونیادی شانۆ، بۆ ئەوەی هاوکاری ژن و پیاوان بکات. پەرە بەو شتانە بدەن کە لە ناخیاندایەو پێشتر لێان زوەتکراوە یاخود ونبووە.\n3 ـ هەموو مرۆڤێک شانۆیە ( واتە هەموو مرۆڤێک چیرۆکێکی خۆی هەیە )\n4 ـ شانۆ وەک مەشقێکی ڕاستەوخۆ لە هەمان جێگادا بۆ ئەکتەر و بینەر پێناسە دەکرێت، هەموو مرۆڤێک ئەو توانایەی هەیە کە دۆخێک بەچاو ببینێت و خۆشی لەو دۆخەدا ببینێتەوە.\n5 ـ بونیادی شانۆ لە سێ بنەما پێکهاتووە سوبجەکتیڤی شانۆ، ئوبجەکتیڤی شانۆ و زمانی شانۆ.\n6 ـ هەموو مرۆڤێک توانای نواندنی هەیە بۆ ئەوەی لە ژیاندا بمێنێتەوە. پێویستە ڕۆڵمان هەبێت و کاربکەین و چاودێری دەرنجامی کارەکانمان بکەین و کاریگەریمان بەسەر دەورەبەرەوە هەبێت، کە مرۆڤ بیت و هاوهەستی مرۆڤانەت هەبێت بۆ ئەوەی ببێت بە شانۆکار. هەر تاکێک توانی ڕۆڵبینین و چاودێریکردنی هەبێت، ئەوە سوبجەکتیڤی شانۆیە .\n7 ـ کاتێک کەسێک تەنها لە سەرنجدانی ده‌وربه‌رێكی تایبه‌تدا خۆی سنووردار ده‌كات، به‌جۆرێك، بێئه‌وه‌ی له‌گه‌ڵ کەسەکان یان شوێن، پەرچەکرداری هەبێت. ئەوا ئەو کات توانای خۆی سنووردار دەکات، لەوەی كه پێویستە ڕۆڵ بگێڕێت. هه‌ر بۆیه گرنگه لە کاتی بینیندا هێزو پێویستی پەرچەکردار بوون بگوێزرێتەوە بۆ ئەو شوێن به‌مانای (پانتایی شانۆکە) لێره‌وه؛ کەسەکان، کەلوپەلەکان، ده‌وربه‌ر، و هه‌موویان ده‌بنه پانتاییەک بۆ ڕووداوەکان. ئه‌مه‌ش خۆی له‌خۆیدا دروستکردنی شوێنە لە شوێندا، دروستكردنی پانتاییەکی جوانکارییه… ئەمه ئه‌وه شته‌یه كه به (ئۆبجەکتیڤی شانۆ) ناوی ده‌به‌ین.\n( لە دەرەوە ڕا سەرنجی ڕووداوەکان بدەیت نەک لە ناوەوە ڕا، تۆ تەنها سەرنجدەدەیت و دەیبینیت بێئەوەی کاریگەریت هەبێت و پەرچەکردارت هەبێت ئەوا، ئه‌وه ئۆبجەکتیڤی شانۆیە. ئه‌وه کاتێکه لە ناوەوە ڕا سەیری ڕووداوەکان دەکەیت و پەرچەکردارت هەیە و ڕۆڵ دەبینیت. ئەوە سوبجێکتی شانۆیە. ــ زاهیر )\n8 ـ هەموو مرۆڤێک لە ژیانی ڕۆژانەیدا، هەمان ئەو زمانە بەکاردەهێنێت کە ئەکتەر لەسەر تەختەی شانۆ بەکاری دەهێنێت؛ دەنگیان، جەستەیان، جوڵەو دەربڕینەکانیان. سۆز و ئارەزووەکانیان دەگۆڕدرێن بۆ زمانی شانۆ .\n9 ـ شانۆی چەوساوەکان ئامڕازێکی ئیستاتیکی (جوانکاری) مان ئێمە پێشکەش دەکات. کە شیکاری ڕابوردوو بکەین لەو پەیوەندیانەی کە لە ئێستادا هەن. به‌مانای لە ئێستادا داهاتوو دەدۆزینەوە ،بێئەوەی چاوەڕوانی داهاتوو بین کە ڕووبدات…\n(خوڵقاندنی داهاتوو لە لایەن خۆیانەوە، نەک دانیشن و چاوەڕێ بکەن بزانن داهاتوو چی بۆ هەڵگرتوون)\n( شانۆی چه‌وساوه‌كان- T.O) هاوکاری مرۆڤەکان دەکات بۆ پێدانەوەی ئەو زمانەی کە پێشتر مرۆڤەکان هەیانبووە و دەسەڵاتیان بەسەردا شکاوە. لە ڕێگەی شانۆوە خۆمان فێرده‌کەین لە کۆمەڵگه‌دا بژین، خۆمان فێر ده‌کەین کە بیر بکەینەوه و خۆمان فێرده‌کەین کە شت بناسین… بەهۆی ناسینەوە لە ڕێگای بیرکردنەوەوە خۆمان بیر بکەینەوە. بەهۆی کردارمانەوە کە چۆن لە ژیانی ڕۆژانەدا ڕۆڵی كاریگه‌رمان هەبێت. شانۆی چەوساوەکان ڕا‌هێنانێکە بۆ بەردەم ژیانی راستەقینە ( بەشێکە لە دەرخستنی ژیانی ڕاستەقینە، و گێڕانەوەی جیهانی راستەقینەیە)\n10 ـ ستەمدیدە و چەوساوەکان، ئەو تاکانەن یان ئەو گرووپانەن کە لە ڕووی کۆمەڵایەتی، سیاسی، کولتوری، ئابووری، ڕەگەزی یان سێکسییەوە مافیان لێ زەوت کراوە، یاخود پشتگوێ دەخرێن و ئەو مافەیان پێنادرێت کە دیالۆگی لەسەر بکەن، یان بێ هێز دەکرێن لەوەی پەیرەوی ئەو مافانەیان بکەن.\n11 ـ دیالۆگ بەوە پێناسە دەکرێت کە مرۆڤەکان چ وەک تاک یان بە کۆمەڵ بە شێوەیەکی ئازادانە لەگەڵ کەسانی تردا بیر ئاڵوگۆر بکەن. چ وەک تاک یان بە کۆمەڵ بە یەکسانی لە کۆمەڵگه‌ی مرۆییدا بەشداری بکەن، بەشێوەیەک، ڕێز لە جیاوازیەکانی ئەوان و ڕێز لە جیاوازیەکانی تۆش بگیرێت.\n12 ـ شانۆی چەوساوەکان لە سەر ئەو پرنیسیبە دامەزراوە کە پەیوەندی مرۆڤەکان و سروشت دیالەکتیکی بێت. کە ناوەرۆکەکەی دیالۆگ بێت لە نێوان ژن و پیاو، رەگەزەکان، نەتەوەکان، و دەوڵەتەکان. دیالۆگ پێویستە ڕۆژەڤی بێت ، بەرجەستەبکرێت واتە بەکاربهێنرێت و لە ئێستادا ڕووبدات.\nلە ڕاستیدا هەموو دیالۆگەکان ئەو مەیلەیان هەیە ببن بە مەنەلۆگ، ئەوە وایکرد کە شانۆی چەوساوەکان لەدایکبێت. پڕنسیبی سەرەکی شانۆی چەوساوەکان گەڕانەوەی دیالۆگە لە نێوان مرۆڤەکاندا.\n13 ـ شانۆی چەوساوەکان بزوتنەوەیەکی جیهانی بێ توندوتیژیە، بە جوڵەی ئیستاتیکی و جوانکاری، کۆشش بۆ یەکسانی و ئازادی دەکات، نەک سستی و ناچالاکی.\n14 ـ شانۆی چەوساوەکان لە هەوڵی ئەوەدایە کە خەڵکی لە مەسەلە مرۆڤایەتیەکاندا چالاک، سەرقاڵ و ئەکتیڤیان بکات، ئەمەش لە ڕێگه‌ی تەقەلاو کاری هاوبەشەوە به‌دیدێت. لە ڕێگه‌ی چەوساوەکان خۆیانەوە ڕاکانیان گوزارشتی لێبکرێت. شانۆی چەوساوەکان ئەو هەلومەرجە دەڕەخسێنێت، کە توانای هەبێت لە ئەندێشەی شانۆدا ڕۆڵ ببینێت و کرداری هەبێت، بۆ ئەوەی مرۆڤەکان ببنە سوبجێکت و پاڵەوانی سەرەکی و کەسی یەکەم لە ژیانی خۆیاندا و باس لەو بابەتانە بکات كه لە ژیانی خۆیدا ڕوویداوە.\n15 ـ شانۆی چەوساوەکان، نە ئایدۆلۆژیایە، نە پارتێکی سیاسی، نە عەقاعیدی (دۆگمایی) و نە دەمارگیرییه، بەڵکو ڕێز بۆ هەموو کولتورەکان دادەنێت. میتۆدێکە بۆ لێکۆلینەوە و ئامڕازێکە بۆ گەشەپێدان و زیاتر دڵخۆشکردنی کۆمەڵگه‌کانه.\nمرۆڤ بەسروشتی دۆستی دیموكراسیه، هه‌ربۆیه ئه‌م میتۆده دیموکراتیانه‌ی (شانۆی چه‌وساوه‌كان) لە گشت بوارەکانی؛ کۆمەڵایەتی، خوێندن، کارکردن، تەندروستی، نەهێشتنی نەخوێندەواری، سیکۆتراپی و … هتد بەشێوەیەکی بەربڵاو بەکارهاتووە. هاوکات لەگەڵ پرنسیپی ئەو جارنامەیەدا. ( شانۆی چه‌وساوه‌كان T.O) چەندەها پڕۆژەی جیاوازی هەیە بۆ تیشک خستنە سەر سروشت و بواری بەکارهێنانی ئەم بنەمایە.\n16 ـ شانۆی چەوساوەکان لە نزیکەی نیوەی زیاتری وڵاتانی گۆی زەوی وه‌ك میتۆدێك كاری خۆی ده‌كات. بێگومان وەک ئامڕازێک بۆ کەشفکردن و (خۆدۆزینەوەی خود) و ئەوانیتر. شانۆی چه‌وساوه‌كان میتۆدێکە بە ئاشکرا گوزارشت لە حەزەکانمان و ئاواتەکانمان دەکات. ئامڕازێکە بۆ گۆڕینی سەرچاوەی ئەو ڕەوشەی ئازار و دڵتەنگی بەرهەمدەهێنێت. هه‌روه‌ها به‌هێزکردنی ئەو بەشەیه کە ئاشتی، ئازادی، دەهێنێتە کایەوە، بێگومان لەگەڵ ڕێزگرتنی جیاوازی تاکەکان و گروپەکان لەکۆمەڵگەدا. لەگەڵیشیدا هەمووان كار ده‌كه‌ن بۆ خوڵقاندنی دیالۆگ لەنێوان یه‌كتردا. لەکۆتایدا (شانۆی چه‌وساوه‌كان) کەرەستەیەکە بۆ گەیشتن بە دادپه‌روه‌ری کۆمەڵایەتی و ئابووری، کەوا بنچینەیەکە بۆ دیموکراتیەتێکی ڕەسەن. به‌كورتی ئامانجی شانۆی چەوساوەکان گەشەپێدانە بە بنەما سەرەتەییەکانی مافی مرۆڤ.\nڕێکخراوی نێودەوڵەتی شانۆی چەوساوەکان (ITO)\n17 ـ (ITO) ڕێکخراوی ئای تی ئۆ، تەنسیقی زیاتری گەشەکردنی شانۆی چەوساوەکان لە هەموو جیهاندا دەکات، بە پێی بنەماو ئامانجەکانی کە جاڕی بۆ دراوە.\n18 ـ ڕێکخراوی نێودەوڵەتی شانۆی چەوساوەکان (ئای تی ئۆ – ITO) ، لە ڕێگه‌ی (تۆڕێكی جیهانییەوه) کاردەکات بۆ پەیوەندی بەستنی هەموو ئەو لایەنانەی کە بە شانۆی چەوساوەکان کاردەکەن و جێبەجێیدەکەن. ئه‌م تۆڕه جیهانییه بۆ گۆرینەوەی زانیاری و بەرەو پێشچونی ئەو میتۆدەیه كه بەهاوکاری مەشقپێکردن، ڕابەریکردن و زیادکردنی تەکنیکەکان ، لەڕێگه‌ی داهێنانی پڕۆژەکانەوە لەسەر ئاستی نێودەوڵەتی، كاری خۆی ده‌كات. بێگومان لەڕێگه‌ی هارووژاندن و بەرەوپێشبردنی بنکە لۆکاڵیەکان و خۆماڵیەکانی شانۆی چەوساوەکان ، ئەویش بە بەهێزکردن، هاوکاری وخوڵقاندنی هەلومەرجی کارکردنی سەنتەرەکانی شانۆی چەوساوەکان، کە لەگەڵ ئەواندا بە پراکتیکی کار بۆ ئه‌وه ده‌كه‌ن کۆبوونەوەی نێودەوڵەتی لە ڕێی ئینتەرنێتەوە ئەنجامبدرێت.\n19 ـ ، هەروەک بنەماو ئامانجەکانی خەسڵەتێکی مرۆیی و دیموکراتی هەیە. ئای تی ئۆ، هاوکاری هەر ڕێکخراوێک دەکات کە لە ژێر سایەی ئەو بنەمایانەدا کار بکات.\n20 ـ ڕێکخراوی نێودەوڵەتی شانۆی چەوساوەکان (ئای تی ئۆ – ITO) بڕوای وایه كه هەر کەسێک ده‌توانێت تەکنیکە جۆراوجۆرەکانی شانۆی چەوساوەکان بەکاربهێنێت، به‌مه‌رجێك هاندەری جاڕنامەی بنەماکانی شانۆی چه‌وساوه‌كان بێت.\nDen förtryckta teatern Institutionen för spansk, portugisiska och Latinamerikastudier Stockholms Universtit 2010 Åse Gullmarstam


فیفا ڕوونکردنەوە لە بارەی هەواڵیک لەسەر مۆندیالی قەتەڕ دەدات\nفیفا ڕوونکردنەوە لە بارەی هەواڵیک لەسەر مۆندیالی قەتەڕ دەدات\nیەکێتی نێودەوڵەتی تۆپی پێ ( فیفا) ڕەتیکردەوە کە هیچ داوایەکی فەرمیان بۆ هاتبێت کە باس لەوە بکات پێویستە مۆندیالی ٢٠٢٢ لە وڵاتی قەتەڕ بسەندرێتەوە.\nوتەبێژی فیفا لە لێدوانێکیدا بۆ ڕۆژنامەکانی ڕاگەیاند، سەرۆکی فیفا خۆشی ئاگادارە کە تاکوو ئێستا هیچ داوایەکی فەرمی نەگەیشتۆتە دەستیان کە باس لەوە بکات مۆندیالی ٢٠٢٢ لە وڵاتی قەتەڕ بسەندرێتەوە.\nوتەبێژی فیفا ڕایگەیاند، ئەوان بەردەوام لەگەڵ لیژنەی ناوخۆی قەتەڕ کە تایبەتن بە ڕێکخستنی مۆندیالی ٢٠٢٢ پەیوەندیان هەیە و دواین گۆڕانکارییەکان دەزانن.\nئەم لێدوانەی وتەبێی فیفا دوای ئەوە دێت، کە لە ئێستادا پەیوەندی نێوان قەتەڕ و هەریەکە لە وڵاتانی سعودییە ، یەمەن ، مۆریتانیا ، ئیمارات ، بەحرەین ، میسڕ باش نیە ئەوانەش کاریگەریان لەسەر مۆندیال هەیە، چونکە ئەم وڵاتانە قەتەڕ بەوە تۆمەتباردەکەن کە پشتگیری قاعیدەو داعش دەکات.\nوڵاتانی عەرەبی لە مانگی ڕابردوودا چەندین سزایان بەسەر قەتەڕدا سەپاند ، بەڵام ئێران و تورکیا یارمەتی ئەو وڵاتە دەدەن لە ڕووی هەموو جۆرە کەل و پەل و خۆراک و سەوزەو میوەیەکەوە.\nPM:04:33:16/07/2017 ئه‌م بابه‌ته 482